S-79/2009

Mál þetta, sem dómtekið var 23. október sl., er höfðað með ákæru lögreglustjórans á Seyðisfirði, útgefinni 30. júní 2009, á hendur J-kk-þgf G-kk-þgf, [kt.], Botnahlíð 5, Seyðisfirði „fyrir líkamsárás á Egilsstöðum, með því að hafa aðfaranótt fimmtudagsins 23. apríl 2009, á skemmtistaðnum Valaskjálf, slegið E-kk-þf G-kk-þf, [kt.], einu hnefahöggi í andlitið með krepptum hnefa, slegið hann í andlitið og veitt honum hnéspark í kvið, með þeim afleiðingum að hann hlaut mar á kinnbein báðum megin og hlaut eymsli yfir rifbeinum.

Telst þetta varða við 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. breytingarlög.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar.“

Með framhaldsákæru, dags. 8. september 2009, sem lögð var fram við upphaf aðalmeðferðar málsins, krafðist lögreglustjórinn á Seyðisfirði þess að ákæru málsins yrði breytt, þannig að á eftir refsikröfu í lok ákærunnar væri bætt við orðunum „og til greiðslu alls sakarkostnaðar.“

Ákærði krefst aðallega sýknu af öllum kröfum ákæruvaldsins en til vara vægustu refsingar sem lög leyfa. Þá krefst verjandi málsvarnarlauna úr ríkissjóði.

Við aðalmeðferð málsins gáfu auk ákærða skýrslu sem vitni E-kk-nf G-kk-nf, G-kk-nf B-kk-nf Ó-kk-nf, B-kk-nf S-kk-nf og Ó-kk-nf Á-kk-nf læknir.

I

Málavextir eru þeir að föstudaginn 24. apríl lagði E-kk-nf G-kk-nf fram kæru hjá lögreglunni á Egilsstöðum á hendur ákærða fyrir líkamsárás, sem átt hefði sér stað aðfaranótt fimmtudagsins 23. apríl í dyrum samkomuhússins Valaskjálf á Egilsstöðum, þar sem hann sinnti störfum sínum sem dyravörður. Kærandi kvaðst hafa verið við störf umrætt kvöld ásamt B-kk-þgf S-kk-þgf dyraverði og verið að vísa ákærða út af skemmtistaðnum vegna ofbeldis af hans hálfu í garð konu sem einnig var gestkomandi á skemmtistaðnum. Starfsmaður hússins, G-kk-nf, hafi komið með ákærða niður og látið vita af hegðun hans uppi í salnum. Kærandi kvaðst þá hafa vísað ákærða út en ákærði hafi veitt þó nokkra mótspyrnu og á tímabili fengið aðstoð frá öðrum gesti, en sá hafi hætt mótspyrnu fljótlega. Eftir að ákærði hafi verið kominn út úr húsinu hafi hann viljað komast aftur inn, m.a. til að sækja jakka sinn. Kærandi hafi meinað honum inngöngu og hafi ákærði þá sagst mundu slá hann eftir þrjár sekúndur ef hann fengi ekki inngöngu. Ákærði hafi talið niður og síðan slegið hann hiklaust með krepptum hnefa. Fyrsta höggið hafi ákærði slegið hann með krepptum hnefa hægri handar og hæft í vinstri kinn. Önnur högg hafi fylgt í kjölfarið, flest í andlit. Kærandi kvaðst þá hafa tekið ákærða tökum til að stöðva frekari högg frá honum, en þá hafi ákærði tekið að sparka með hné upp í kvið hans svo hann væri aumur í kvið við rifbein. Kvaðst kærandi hafa leitað til læknis eftir árásina en meiðsl hans hafi ekki verið alvarleg.

Í vottorði Ó-kk-ef Á-kk-ef, sérfræðings í heimilislækningum á Heilbrigðisstofnuninni á Egilsstöðum, segir að sjúkraskýrsla fyrir E-kk-þf G-kk-þf sé rituð 24. apríl 2009, kl. 16:47. Þar er haft eftir E-kk-þgf að hann hafi verið að vinna sem dyravörður í Valaskjálf aðfaranótt fimmtudagsins 23. apríl s.á. og hent út manni sem hafi verið með læti þar. Maðurinn hafi viljað komast inn aftur og hafi veist að E-kk-þgf þegar E-kk-nf hafi stöðvað hann. E-kk-nf hafi fengið högg í andlitið og spörk í síðuna vinstra megin og vinstri þumal. Hann hafi fengið höfuðverk eftir þessi átök sem hann sé ennþá með.

Í vottorðinu segir að skoðun hafi leitt í ljós lítilsháttar mar yfir kinnbeinum báðum megin, meira vinstra megin. Eymsli séu á thenar-svæði (vöðvar þumals sem snúi að lófanum). Eymsli séu yfir rifjum 10-12 vinstra megin í mið-clavicularlínu (neðan og hliðlægt við geirvörtu). Kemur fram að áverkar geti samrýmst sögu E-kk-ef.

II

Fyrir dómi kvað ákærði að honum hafi verið hent út af Valaskjálf og hafi viljað fara aftur inn á skemmtistaðinn til að sækja yfirhöfn sína en verið neitað um það. Hann kvaðst hafa ýtt við dyraverði og ætlað að kýla að honum en þá hafi verið gripið um hönd hans og hann felldur í gólfið af tveimur dyravörðum sem haldið hafi honum niðri þar til lögreglan kom. Höggið hafi því ekki lent á dyraverðinum. Kvaðst hann ekki minnast þess að hafa veitt nein frekari högg eða spörk eins og lýst er í ákæru og taldi áverka sem lýst er í ákæru ekki getað stafað af hans hendi.

Ákærði kvaðst margsinnis hafa beðið um að fá að sækja yfirhöfn sína og lofað að koma strax út aftur en því hafi ekki verið sinnt, en dyravörðurinn, E-kk-nf G-kk-nf, hafi áður verið með leiðindi í hans garð. Taldi ákærði að hann hafi staðið fyrir utan í um það bil hálfa klukkustund og reynt að fá að komast inn, áður en hann var tekinn tökum. Ískalt hafi verið úti. Sími hans og bankakort hafi verið í jakkanum og hann hafi ekki haft neina fjármuni á sér þar sem hann stóð fyrir utan skemmtistaðinn.

E-kk-nf G-kk-nf bar fyrir dómi um að hafa umrætt sinn starfað sem dyravörður á Valaskjálf og verið við útidyrahurð skemmtistaðarins þegar G-kk-nf, sem sé dyravörður á staðnum, en hafi ekki verið á vakt þetta kvöld heldur verið þar staddur sem gestur, hafi komið niður með ákærða. Kvaðst hann ekki hafa orðið vitni að atburðum í salnum uppi, en eftir því sem hann hafði heyrt hafi ákærði slegið til stúlku þar. Kvaðst E-kk-nf hafa trúað því þar sem ákærði hefði áður verið til vandræða á skemmtistaðnum og hafa vísað ákærða út. Ákærði hafi ætlað aftur inn en E-kk-nf staðið í vegi fyrir honum í dyrunum. Ákærði hafi sagt honum að hleypa sér inn, ella myndi hann ráðast á hann. Ákærði hafi talið rólega niður og síðan ráðist á hann. G-kk-nf hafi þá komið og hjálpað honum að halda ákærða niðri. E-kk-nf hafi þá verið hægra megin við ákærða sem legið hafi á bakinu. Ákærði hafi haldið áfram að sparka og sparkað með vinstri fæti margsinnis í síðu hans. Ákærði hafi einnig kallað til viðstaddra og reynt að fá þá sér til aðstoðar. E-kk-nf og G-kk-nf hafi haldið ákærða þar til lögreglan hafi komið á staðinn og fjarlægt ákærða.

Nánar aðspurður um árás ákærða sagði E-kk-nf að ákærði hafi kýlt sig fast með krepptum hnefa hægri handar og hafi höggið lent vinstra megin í andliti hans. Kvaðst hann ekki viss um hvort ákærði hafi náð að koma á hann fleiri höggum áður en þeir G-kk-nf náðu að halda honum niðri, en ákærði hafi náð að sparka í hann meðan þeir G-kk-nf héldu honum liggjandi á bakinu með því að halda niðri sitthvorum handlegg hans.

E-kk-nf kvaðst hafa fengið glóðarauga og verið bólginn vinstra megin í andliti. Þá hafi hann verið með mar á vinstri síðu.

Aðspurður um tíma sem liðið hafi frá því að ákærða var vísað á dyr, þar til hann réðst á E-kk-þf, taldi E-kk-nf það hafa verið stuttan tíma, einhverjar mínútur, en á þeim tíma hafi ákærði hrópað ókvæðisorðum að dyravörðum milli þess sem hann hafi beðið um að fá að sækja yfirhöfn sína. Hafi þeir sagt ákærða að hann gæti ekki fengið að fara sjálfur inn, en gæti fengið einhvern fyrir sig til að sækja jakkann. Fleiri hafi verið staddir þarna fyrir utan en ákærði hafi ekki tekið annað í mál en að fara sjálfur inn. Aðspurður sagði E-kk-nf það ekki tíðkast að dyraverðir sæktu yfirhafnir fyrir fólk, nema þegar búið væri að loka veitingastaðnum, enda hefðu þeir enga aðstöðu til þess fyrr.

E-kk-nf kvaðst hafa þótt ákærði ógnandi í framkomu. Hann kvaðst aðspurður vera 185 sm á hæð og um 100 kg að þyngd.

Aðspurður um framburð hans hjá lögreglu um að fleiri högg í andlitið hefðu fylgt í kjölfarið sagði E-kk-nf að ákærði hefði verið „snarbrjálaður“ og haldið áfram að reyna að ráðast á hann þar til þeim G-kk-þgf hafi tekist að halda honum föstum á gólfinu, en hann sagðist ekki muna skýrt eftir því hvort fleiri högg hefðu hæft hann í andlitið, en hafi þau hæft, hafi þau ekki verið föst. Eftir að þetta hafi allt verið um garð gengið hafi hann þó fundið til mikils sársauka.

G-kk-nf B-kk-nf Ó-kk-nf kvaðst hafa verið gestur á Valaskjálf, þar sem hann starfi annars sem dyravörður, og ekki hafa verið undir áhrifum áfengis. Kvaðst hann hafa fylgst með ákærða, enda hafi ákærði verið fyrirferðarmikill inni á staðnum og verið gestum til ónæðis. Ákærði hafi á endanum slegið til stúlku og þá hafi allt ætlað um koll að keyra. G-kk-nf kvaðst hafa gengið þar á milli, tekið ákærða tökum og farið með hann niður til dyravarðar, sem hafi vísað ákærða á dyr. G-kk-nf hafi staðið áfram með dyraverðinum í dyrunum. Ákærði hafi ekki virst ætla að láta sér segjast, verið með hótanir og aðdróttanir bæði í garð G-kk-ef og dyravarðarins, E-kk-ef. Ákærði hafi einnig sagst vilja komast inn aftur til að sækja jakkann sinn. Honum hafi verið gerð grein fyrir því að hann gæti farið inn ef hann róaði sig, en það hafi hann ekki gert og að lokum hafi hann slegið dyravörðinn með krepptum hnefa í andlitið, á vinstri vangann. G-kk-nf kvaðst aðspurður ekki minnast þess að ákærði hafi verið með niðurtalningu fyrir höggið. Við höggið hafi G-kk-nf komið E-kk-þgf til aðstoðar og þeir haldið ákærða niðri þar til lögreglan kom á staðinn. Frá því að ákærða hafi verið vísað á dyr þar til hann réðst á E-kk-þf hafi liðið um 10 til 15 mínútur.

G-kk-nf kvað ákærða hafa veitt mikinn mótþróa þegar hann var tekinn tökum og bæði slegið og sparkað frá sér meðan hann gat það, og m.a. rekið hnéð í síðu E-kk-ef, meðan þeir hafi enn staðið uppréttir í dyrunum. Aðspurður kvaðst G-kk-nf ekki minnast þess að hafa séð önnur högg frá ákærða lenda á E-kk-þgf, en hann hafi a.m.k. reynt að slá frá sér. Aðspurður hvort ákærði hafi einnig sparkað frá sér meðan honum var haldið niðri, játti G-kk-nf því, en kvaðst ekki muna hvort hann hafi séð spark frá ákærða lenda á E-kk-þgf á þeim tíma.

Aðspurður kvaðst G-kk-nf telja það líklega rangt eftir honum haft í útdrætti úr hljóðrituðum framburði hans hjá lögreglu, að ákærði hafi slegið með hægri hönd þannig að högg hafi lent á hægri vanga E-kk-ef og með vinstri hönd þannig að högg lenti á vinstri vanga hans, það hlyti að hafa verið öfugt þannig að högg með hægri hönd lenti á vinstri vanga, enda hafi ákærði staðið andspænis E-kk-þgf.

G-kk-nf kvaðst vera 194 sm á hæð og um 118 kg að þyngd.

B-kk-nf S-kk-nf kvaðst hafa starfað sem dyravörður á Valaskjálf umrætt kvöld og hafa staðið í dyrum skemmtistaðarins. Hann kvaðst ekki hafa séð hvað gerðist uppi í sal en séð þegar komið var niður með ákærða og farið með hann út og honum haldið úti. Honum hafi ekki virst ákærði mjög æstur eftir það, en hann hafi þó verið með stöðugt tuð sem endað hafi með því að ákærði hafi slegið E-kk-þf í andlitið með hægri hönd á vinstri vanga þar sem hann stóð í dyrunum. Þá hafi G-kk-nf tekið hann tökum og haldið honum niðri þar til lögreglan kom. Ekki hafi orðið mikil átök úr þessu. Aðspurður kvaðst B-kk-nf ekki hafa tekið eftir neinum spörkum af hálfu ákærða, en hann hafi staðið við innri dyr skemmtistaðarins og því séð atburði úr nokkurri fjarlægð. Hann hafi ekki heyrt nákvæmlega orðaskipti við útidyrnar. B-kk-nf taldi ekki langan tíma hafa liðið frá því að ákærða var vísað út þar til hann sló E-kk-þf. Síðar um nóttina kvaðst hann hafa séð byrjandi glóðarauga við vinstra auga E-kk-ef.

Ó-kk-nf Á-kk-nf læknir gaf skýrslu fyrir dómi í gegnum síma. K-x-x kvaðst minnast þess þegar E-kk-nf G-kk-nf leitaði til hans 24. apríl 2009. Áverkar hans hafi verið lítilsháttar mar yfir kinnbeinum beggja vegna, heldur meira vinstra megin, sem og eymsli í vöðvum þumals og yfir rifjum, aðallega vinstra megin. Ekki kvaðst læknirinn minnast þess að hafa séð glóðarauga á E-kk-þgf og taldi víst að hann hefði skráð það í vottorðið ef svo hefði verið. Glóðaraugu kæmu hins vegar oft ekki út fyrr en einum til tveimur sólarhringum eftir áverka.

III

Við aðalmeðferð málsins benti verjandi ákærða á að vera kynni að vísa bæri máli þessu frá dómi af sjálfsdáðum þar sem hljóðupptökur af framburði vitna hjá lögreglu hafi ekki verið lagðar fram, heldur aðeins endursögn lögreglu um hvað vitni hafi sagt. Fyrir liggur að skýrslutökur í máli þessu fóru fram með þeim hætti að tekin var hljóðritun af framburði viðkomandi, utan að skýrsla af kæranda var ekki hljóðrituð og er þess getið í skýrslunni að það hafi verið þar sem hljóðritunarbúnaður hefði ekki enn verið tekinn í notkun. Er þetta vinnulag í samræmi við 2. mgr. 66. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Umræddar hljóðritanir voru ekki meðal þeirra gagna sem lögð voru fram af hálfu ákæruvalds við þingfestingu málsins, en fyrir liggja skýrslur þar sem rannsakari endursegir það sem fram hafi komið í viðkomandi hljóðritun. Verjandi ákærða óskaði ekki sérstaklega eftir aðgangi að umræddum hljóðritunum undir rekstri málsins. Þá komu þau vitni sem þannig gáfu skýrslu á rannsóknarstigi fyrir dóminn við aðalmeðferð málsins. Verður því ekki fallist á með ákærða að vegna framangreinds séu fyrir hendi ágallar á málatilbúnaði ákæruvalds sem varði frávísun málsins af sjálfsdáðum.

Ákærði kannast við að hafa verið vísað út af skemmtistaðnum Valaskjálf umrædda nótt og að hafa átt í orðaskiptum við E-kk-þf G-kk-þf dyravörð eftir það í tilefni þess að E-kk-nf hafi meinað honum inngöngu á ný til að sækja yfirhöfn sem hafði orðið eftir inni á staðnum. Hann játar að hafa reynt að kýla í E-kk-þf en kveður höggið ekki hafa hitt E-kk-þf þar sem gripið hafi verið um hönd hans og hann stöðvaður. Hann neitar að hafa slegið frekar eða sparkað í E-kk-þf og hafnar því að áverkar E-kk-ef samkvæmt læknisvottorði geti verið af hans völdum.

Eins og rakið er að framan bera tvö vitni á sama hátt og E-kk-nf um að ákærði hafi, eftir að hafa um nokkra stund reynt að komast aftur inn á skemmtistaðinn, slegið með krepptum hnefa hægri handar vinstra megin í andlit E-kk-ef. Í áverkavottorði læknis, sem E-kk-nf leitaði til daginn eftir atburðinn, kemur fram að E-kk-nf hafi m.a. verið með lítilsháttar mar yfir kinnbeinum, þó meira vinstra megin. Telur dómurinn sannað með vætti þessara vitna og framlögðu læknisvottorði að ákærði hafi slegið E-kk-þf hnefahögg í andlitið með þeim afleiðingum að hann hlaut mar yfir kinnbeini vinstra megin.

E-kk-nf sjálfur kvaðst ekki geta fullyrt um það fyrir dómi hvort ákærði hafi veitt honum fleiri högg í andlitið umrætt sinn, enda hafi þetta allt gerst mjög hratt og honum brugðið við hnefahöggið. Önnur vitni báru heldur ekki um að hafa séð fleiri högg lenda á andliti E-kk-ef. Telst ósannað að ákærði hafi slegið E-kk-þf fleiri en einu höggi í andlitið.

Vitnið G-kk-nf bar líkt og E-kk-nf um að ákærði hafi, eftir að hann var tekinn tökum, tekið að sparka frá sér og hafi hann náð að sparka í síðu E-kk-ef. G-kk-nf bar um að þetta hafi átt sér stað meðan ákærði og þeir E-kk-nf stóðu enn uppréttir en E-kk-nf kvað þetta aftur á móti hafa gerst eftir að þeir G-kk-nf höfðu lagt ákærða í gólfið og haldið sitt hvorum handlegg hans niðri. G-kk-nf kvað aðspurður að ákærði hafi enn náð að sparka frá sér eftir að þeir héldu honum niðri á gólfinu, en kvaðst ekki hafa séð spark frá ákærða lenda á E-kk-þgf þá. Þykir dómnum slíkt ósamræmi í framburðum vitnanna um þetta atriði að gegn eindreginni neitun ákærða geti ekki talist komin fram lögfull sönnun fyrir því að hann hafi sparkað með hné í kvið eða síðu E-kk-ef umrætt sinn.

Samkvæmt framanrituðu telst sannað að ákærði hafi gerst sekur um líkamsárás með því að slá E-kk-þf G-kk-þf hnefahögg í andlitið með þeim afleiðingum að hann hlaut mar yfir kinnbeini vinstra megin. Er brot ákærða réttilega heimfært í ákæru til 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga.

Samkvæmt sakavottorði ákærða hlaut hann tvívegis dóm á árinu 2008, fyrst sektardóm og sviptingu ökuréttar fyrir ýmis umferðarlagabrot 2. maí það ár og síðan fimm mánaða fangelsi, skilorðsbundið í tvö ár hinn 22. maí s.á. fyrir brot gegn 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga. Með broti sínu nú hefur ákærði rofið skilorð síðari dómsins. Þar sem ákærði hafði ekki náð 18 ára aldri er hann framdi það brot hefur dómurinn ekki ítrekunaráhrif við refsiákvörðun nú. Það verður ekki talið ákærða til afsökunar að honum hafi verið meinað að ná í yfirhöfn sínu og var árás hans ófyrirleitin og viðbrögð hans langt umfram tilefnið. Við ákvörðun refsingar verður á hinn bóginn einnig litið til þess að ákærði er ungur að árum og afleiðingar brots hans geta ekki talist alvarlegar. Í samræmi við ákvæði 60. gr. almennra hegningarlaga verður refsing samkvæmt skilorðsdómi 22. maí 2008 tekin upp og ákærða dæmd refsing í einu lagi í samræmi við ákvæði 77. gr. sömu laga. Þykir refsing ákærða nú, í samræmi við það sem að framan greinir, hæfilega ákveðin 6 mánaða fangelsi. Í ljósi ungs aldurs ákærða þykir rétt að fresta á ný fullnustu refsingar hans og skal hún falla niður að tveimur árum liðnum haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga.

Krafa ákæruvaldsins um að ákærði verði dæmdur til greiðslu alls sakarkostnaðar kom fyrst fram í framhaldsákæru sem lögð var fram við upphaf aðalmeðferðar málsins. Gerði verjandi ákærða ekki athugasemdir við þá framlagningu og hafði ekki uppi mótmæli fyrir hönd ákærða við þeirri kröfu sem þar kemur fram. Verða skilyrði 153. gr. laga nr. 88/2008, um meðferð sakamála, talin uppfyllt og verður ákærði dæmdur til að greiða allan sakarkostnað, samtals 179.909 krónur, sem eru 7.500 krónur samkvæmt yfirliti sækjanda vegna öflunar læknisvottorðs og málsvarnarlaun skipaðs verjanda hans, V-kk-ef H-kk-ef V-kk-ef hdl., sem þykja hæfilega ákveðin að meðtöldum virðisaukaskatti 136.950 krónur, auk ferðakostnaðar verjandans að fjárhæð 35.459 krónur.

Dómur þessi er kveðinn upp af H-kk-þgf B-kk-þgf dómstjóra í dómsal að Lyngási 15 Egilsstöðum þriðjudaginn 17. nóvember 2009 klukkan 10:25 árdegis.

Dómsorð:

Ákærði, J-kk-nf G-kk-nf, sæti fangelsi í 6 mánuði en fullnustu refsingar hans skal frestað og fellur hún niður að tveimur árum liðnum haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Ákærði greiði 179.909 krónur í sakarkostnað og eru þar meðtalin málsvarnarlaun skipaðs verjanda hans, V-kk-ef H-kk-ef V-kk-ef hdl., 136.950 krónur og ferðakostnaður verjandans að fjárhæð 35.459 krónur.

H-kk-nf B-kk-nf