S-127/2017

Mál þetta, sem dómtekið var 1. september sl., höfðaði héraðssaksóknari með ákæru 30. mars 2017 á hendur ákærða, T-x-x F-x-x M-x-x O-x-x, fæddum [...], grænlenskum ríkisborgara, með dvalarstað í fangelsinu á Hólmsheiði;

„fyrir neðangreind hegningarlagabrot framin í janúar 2017 svo sem hér greinir:

1. Manndráp, með því að hafa að morgni laugardagsins 14. janúar svipt A, kennitala 000000-0000, lífi. Ákærði veittist með ofbeldi að A í bifreiðinni [...], af gerðinni Kia Rio, sem lagt var nálægt flotkví við enda hafnarkantsins í Hafnarfjarðarhöfn, og/eða á öðrum óþekktum stað, og sló hana ítrekað í andlit og höfuð, tók hana kverkataki og herti kröftuglega að hálsi hennar og í framhaldinu, á óþekktum stað, varpaði ákærði A í sjó eða vatn, allt með þeim afleiðingum að A hlaut punktblæðingar í augnlokum, táru og glæru augnlokanna og innanvert á höfuðleður, þrýstingsáverka á hálsi, þar á meðal brot í vinstra efra horn skjaldkirtilsbrjósks, nefbrot og marga höggáverka í andlit og á höfuð og drukknaði, en lík A fannst sunnudaginn 22. janúar í fjörunni rétt vestan við Selvogsvita í Selvogi í Ölfushreppi.

Telst þetta varða við 211. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

2. Stórfellt fíkniefnalagabrot, með því að hafa fimmtudaginn 19. janúar í káetu sem hann hafði til umráða í fiskveiðiskipinu Polar Nanoq sem kom til hafnar í Hafnarfjarðarhöfn, haft í vörslum sínum 23.424 g af kannabisefnum, sem ákærði hugðist flytja til Grænlands í ágóðaskyni.

Telst þetta varða við 173. gr. a. almennra hegningarlaga, sbr. 1. gr. laga nr. 64/1974, sbr. 1. gr. laga nr. 32/2001.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og greiðslu alls sakarkostnaðar.

Þá er þess er krafist að framangreind fíkniefni, 23.424 g af kannabisefnum, sem lögregla lagði hald á við rannsókn málsins, verði gerð upptæk samkvæmt 6. mgr. 5. gr. laga um ávana- og fíkniefni nr. 65/1974 og 2. mgr. 14. gr. reglugerðar um ávana- og fíkniefni og önnur eftirlitsskyld efni nr. 233/2001, sbr. reglugerð nr. 848/2002.

Einkaréttarkröfur:

Af hálfu B, kennitala 000000-0000, er þess krafist að ákærði verði dæmdur til greiðslu miskabóta að fjárhæð kr. 10.550.000 ásamt vöxtum skv. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 14. janúar 2017 til þess dags er mánuður er liðinn frá birtingu bótakröfu þessarar en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Jafnframt er gerð krafa um að dráttarvextir leggist við höfuðstól á 12 mánaða fresti í samræmi við 12. gr. laga nr. 38/2001. Þá er þess krafist að ákærði verði dæmdur til greiðslu útfararkostnaðar að fjárhæð kr. 767.101 ásamt vöxtum skv. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 2. febrúar 2017 til þess dags er mánuður er liðinn frá birtingu bótakröfu þessarar en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Jafnframt er gerð krafa um að dráttarvextir leggist við höfuðstól á 12 mánaða fresti í samræmi við 12. gr. laga nr. 38/2001. Loks er þess krafist að ákærði verði dæmdur til greiðslu málskostnaðar að mati dómsins eða samkvæmt framlögðum málskostnaðarreikningi er lagður verður fram við aðalflutning málsins ef til kemur. Auk þess er krafist virðisaukaskatts af málskostnaði.

Af hálfu C, kennitala 000000-0000, [er þess krafist] að ákærði verði dæmdur til greiðslu miskabóta að fjárhæð kr. 10.550.000 ásamt vöxtum skv. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 14. janúar 2017 til þess dags er mánuður er liðinn frá birtingu bótakröfu þessarar en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Jafnframt er gerð krafa um að dráttarvextir leggist við höfuðstól á 12 mánaða fresti í samræmi við 12. gr. laga nr. 38/2001. Þá er þess krafist að ákærði verði dæmdur til greiðslu málskostnaðar að mati dómsins eða samkvæmt framlögðum málskostnaðarreikningi er lagður verður fram við aðalflutning málsins ef til kemur. Auk þess er krafist virðisaukaskatts af málskostnaði.“

Kröfur ákærða í málinu:

Ákærði krefst þess aðallega að hann verði sýknaður af öllum kröfum ákæruvalds. Til vara krefst ákærði þess að honum verði gerð sú vægasta refsing sem lög leyfa og að gæsluvarðhaldsvist hans verði dregin frá þeirri refsingu sem ákveðin verði að fullri dagatölu. Þá krefst ákærði þess að allur kostnaður sakarinnar greiðist úr ríkissjóði, þar með talin þóknun skipuðum verjanda til handa. Hvað varðar bótakröfur þær sem teknar eru upp í ákæru krefst ákærði þess aðallega að kröfunum verði vísað frá dómi en til vara að kröfurnar verði lækkaðar til samræmis við dómaframkvæmd.

I

A

Aðfaranótt sunnudagsins 15. janúar 2017 bárust D, aðalvarðstjóra í lögreglunni á höfuðborgarsvæðinu, upplýsingar um það frá C að dóttir hennar, A, hér eftir nefnd brotaþoli, hefði ekki skilað sér heim aðfaranótt laugardagsins 14. sama mánaðar. Lögregluvarðstjórinn hóf að grennslast eftir stúlkunni og setti meðal annars inn ljósmyndir af henni á Facebook-síðu lögreglunnar. Eftir að hafa fengið upplýsingar frá símafyrirtæki um að slokknað hefði á síma brotaþola er síminn var staðsettur í Hafnarfirði svipaðist lögregluvarðstjórinn um eftir brotaþola á svæðum við Krókahraun, Haukahraun og Reykjavíkurveg. Á þessum tíma voru ýmsir aðilar tengdir brotaþola einnig að leita hennar. Laust eftir kl. 18:00 á sunnudeginum barst ábending um að sést hefði til brotaþola á skemmtistaðnum Húrra í miðborg Reykjavíkur aðfaranótt 14. janúar sl. Í kjölfarið voru kannaðar upptökur úr ýmsum eftirlitsmyndavélum í miðborginni. Skömmu fyrir miðnætti fór lögregla ásamt sporhundahópi Landsbjargar á Laugaveg með fatnað í eigu brotaþola og freistaði þess að finna slóð brotaþola með aðstoð sporhunds. Fór hundurinn í þrígang frá Laugavegi 21 og að gatnamótum Laugavegar og Vatnsstígs en þar missti hundurinn allan áhuga. Einnig var farið með sporhundinn til Hafnarfjarðar og þess freistað að finna slóð brotaþola þar en án árangurs.

Eftir frekari skoðun lögreglu á myndefni úr eftirlitsmyndavélum í miðbæ Reykjavíkur fannst myndskeið úr eftirlitsmyndavél á skemmtistaðnum Húrra sem sýndi brotaþola þar inni kl. 4:51 aðfaranótt 14. janúar sl. Um kl. 4:58 kom brotaþoli síðan í mynd á upptöku úr eftirlitsmyndavél í Austurstræti og fimm mínútum síðar sást hún ganga fram hjá Hressingarskálanum til austurs. Um kl. 5:08 brá brotaþola fyrir á tveimur myndskeiðum sem tekin voru í Bankastræti. Brotaþola mátti síðan sjá á myndskeiði úr eftirlitsmyndavél við Kaffibarinn í Bergstaðastræti kl. 5:20. Tveimur mínútum síðar sást brotaþoli ganga Laugaveg til austurs nærri húsi nr. 27. Ekki fannst frekara myndefni sem sýndi brotaþola.

Við skoðun lögreglu á upptökum frá Laugavegi sást rauður smábíll af gerðinni Kia Rio aka niður Laugaveg um svipað leyti og síðast sást þar til brotaþola. Vaknaði því grunur lögreglu um að sá bíll tengdist mögulega hvarfi brotaþola og lýsti lögregla í kjölfarið eftir bílnum í fjölmiðlum.

Við rannsókn málsins var aflað gagna frá símafyrirtækjum varðandi síma brotaþola. Af þeim gögnum mátti sjá að sími brotaþola hafði borist úr miðborg Reykjavíkur til Hafnarfjarðar þar sem slökkt var á honum eða hann varð straumlaus kl. 5:50.

Að kvöldi 16. janúar sl. voru tveir bræður, sem ákveðið höfðu að leggja leitinni að brotaþola lið, að svipast um á svæði við Hafnarfjarðarhöfn. Fundu þeir þá skó brotaþola þar sem þeir lágu á jörðinni, fast upp við rörastæðu. Þegar könnuð voru myndskeið úr eftirlitsmyndavélum á hafnarsvæðinu mátti sjá hvar rauðum Kia Rio-bíl var ekið að grænlenska togaranum Polar Nanoq um kl. 6:07 að morgni laugardagsins 14. janúar sl. Sjá mátti að í bílnum voru tveir menn, sem síðar kom í ljós að voru ákærði og E. Fór sá síðarnefndi um borð í skipið en ákærði, sem ók bílnum, settist að nýju undir stýri og ók bílnum út á enda hafnarkantsins, að flotkví sem þar er staðsett. Á myndskeiði mátti greina ökumanninn stíga út úr bílnum og setjast síðan inn í hann aftur hægra megin að aftan. Að 50 mínútum liðnum kom maður út um þær sömu dyr sem síðan settist í ökumannssæti bílsins. Bílnum var í kjölfarið ekið út af hafnarsvæðinu um kl. 7:00. Ekki sást til Kia Rio-bílsins í eftirlitsmyndavélum aftur fyrr en hann sást koma að nýju inn á hafnarsvæðið um kl. 11:05 þennan sama morgun. Á myndskeiði úr eftirlitsmyndavél úr verslun Krónunnar við Hvaleyrarbraut í Hafnarfirði sést ákærði kaupa Ajax-blautklúta og plastpoka í versluninni kl. 11:45. Næst sást til bílsins í eftirlitsmyndavélum nærri hafnarsvæðinu kl. 12:24, en þá kemur hann fram á myndskeiði úr myndavél við Óseyrarbraut. Tveimur mínútum síðar var bílnum ekið inn á hafnarsvæðið og honum lagt við Polar Nanoq. Sást ákærði stíga út úr bílnum og fara um borð í skipið. Ákærði kom aftur frá borði kl. 12:46 með eitthvað sem líktist tusku í hendinni. Fór hann í aftursæti bílsins og var þar stutta stund. Ákærði fór skömmu síðar að nýju um borð þaðan sem hann kom aftur kl. 13:06 og tók hann þá til við að þrífa bílinn að innan. Enn á ný fór ákærði um borð í skipið en kl. 13:25 kom hann þaðan að nýju, þá ásamt skipsfélaga sínum, F. Settust þeir inn í bílinn og óku burt. Fimm mínútum síðar kemur bíllinn fram í myndskeiði úr eftirlitsmyndavél við bensínstöð N1 við Lækjargötu í Hafnarfirði og sést ákærði dæla eldsneyti á bílinn. Fyrir liggur að Polar Nanoq lét úr Hafnarfjarðarhöfn að kvöldi 14. janúar sl.

Á myndskeiðum frá Hafnarfjarðarhöfn mátti sjá að skráningarnúmer rauða Kia Rio-bílsins var [...]. Í ljós kom að um bílaleigubíl var að ræða sem ákærði hafði tekið á leigu 13. janúar sl. Bílnum hafði ákærði skilað eftir hádegi daginn eftir. Samkvæmt upplýsingum frá bílaleigunni hafði ákærði áður tekið bíl á leigu, alls fimm sinnum. Á leigusamningi sem gerður hafði verið við ákærða vegna leigunnar á [...] kom meðal annars fram símanúmer ákærða. Við frekari eftirgrennslan lögreglu kom í ljós að bílinn hafði verið leigður út að nýju. Bíllinn var í kjölfarið haldlagður af lögreglu um hádegisbil 17. janúar sl., þar sem hann stóð við Hlíðasmára 4 í Kópavogi, og fluttur með dráttarbíl á lögreglustöðina í Hafnarfirði. Við rannsókn lögreglu á bílnum kom í ljós að blóð úr brotaþola var víða að finna í bílnum, svo sem nánar er rakið í köflum II.A og II.B hér á eftir.

Á myndefni úr eftirlitsmyndavélum sem lögregla aflaði mátti sjá ákærða og E í miðborg Reykjavíkur. Einnig mátti þar sjá bílaleigubílinn sem ákærði hafði á leigu samkvæmt framansögðu. Mátti af þessu myndefni nokkuð ráða um akstursleið ákærða í miðborginni. Við rannsóknina var einnig aflað gagna varðandi síma sem borist höfðu sambærilega leið og sími brotaþola úr miðborginni. Bentu þau gögn til þess að símar brotaþola, ákærða og E hefðu borist með áþekkum hætti úr miðborginni og til Hafnarfjarðar. Þá var það niðurstaða rannsóknar lögreglu að engir aðrir símar hefðu borist þessa sömu leið á umræddum tíma.

Á þriðjudeginum 17. janúar sl. var Polar Nanoq snúið aftur til Íslands eftir að upp var kominn grunur um að mögulega tengdust einhverjir skipverjanna hvarfi brotaþola. Að morgni miðvikudagsins 18. janúar sl. fóru lögreglumenn úr sérsveit ríkislögreglustjórans með þyrlu Landhelgisgæslunnar að Polar Nanoq og sigu um borð í skipið. Handtóku lögreglumennirnir þrjá skipverja, ákærða, E og F, vegna gruns um að þeir væru viðriðnir hvarf brotaþola. Skipið var þá komið yfir miðlínu milli Íslands og Grænlands.

Polar Nanoq kom til hafnar í Hafnarfirði um kl. 23:00 að kvöldi 18. janúar sl. Í kjölfarið var framkvæmd leit í skipinu. Við leitina haldlagði lögregla meðal annars fatnað sem talið var að hinir grunuðu hefðu klæðst dagana 13. og 14. janúar sl. Meðal þess sem var haldlagt var úlpa, sem lögregla taldi vera í eigu ákærða, og úlpa í eigu F. Lögregla haldlagði einnig peysu og bol, ætlaðar eigur ákærða. Þá fann lögregla ökuskírteini brotaþola í ruslaneti á efra dekki skipsins. Í skipinu fannst auk framangreinds umtalsvert magn fíkniefna, svo sem nánar verður vikið að í kafla I.B hér á eftir.

Hinir handteknu voru færðir á lögreglustöðina við Hverfisgötu í Reykjavík þar sem þeir voru skoðaðir af lækni og síðan yfirheyrðir af lögreglu. Í skýrslutökum hjá lögreglu neituðu hinir handteknu allir að eiga aðild að hvarfi brotaþola. Fimmtudaginn 19. janúar sl. var ákærða og E gert að sæta gæsluvarðhaldi í tvær vikur og einangrun meðan á gæsluvarðhaldsvistinni stæði. Ákærði hefur sætt gæsluvarðhaldi síðan en E var látinn laus 2. febrúar sl.

Áfram hélt afar umfangsmikil leit að brotaþola. Að leitinni komu lögregla, björgunarsveitir og Landhelgisgæslan, auk almennra borgara. Um hádegisbil sunnudaginn 22. janúar sl. fann áhöfn þyrlu Landhelgisgæslunnar, TF-LIF, klæðalaust lík brotaþola í fjörunni skammt vestan Selvogsvita í Selvogi í Ölfushreppi.

B

Eftir að Polar Nanoq lagðist að bryggju í Hafnarfjarðarhöfn að kvöldi 18. janúar sl. var samkvæmt framansögðu framkvæmd leit í skipinu. Við leitina fundust, auk gagna er lögregla taldi þýðingu hafa við rannsókn á hvarfi brotaþola, 23,424 kg af ætluðu hassi í káetu sem ákærði og G höfðu til umráða. Fíkniefnin fundust annars vegar í hólfi inni á salerni, 22,142 kg, og hins vegar í efri koju, 1,282 kg, sbr. efnaskýrslu tæknideildar lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, dagsetta 19. janúar 2017. Staðreynt var við rannsókn málsins, sbr. framlagða matsgerð Rannsóknastofu í lyfja- og eiturefnafræði, dagsetta 31. janúar 2017, að hin haldlögðu fíkniefni eru kannabisefni.

Við skýrslutöku hjá lögreglu játaði ákærði að hafa móttekið fíkniefnin í Danmörku þegar Polar Nanoq var þar í höfn og að hafa tekið að sér að flytja þau með skipinu til Grænlands. Ákærði sagði sinn þátt í málinu hafa einskorðast við flutning efnanna. Við skýrslutökur lýsti ákærði hræðslu sinni við þá aðila sem látið hefðu hann fá fíkniefnin. Af þeim sökum kvaðst ákærði ekkert vilja upplýsa um þá aðila.

II

A

Umfangsmikil rannsókn fór fram á bílnum [...] sem ákærði var með á leigu frá 13. til 14. janúar sl. samkvæmt áðursögðu. Var niðurstaða rannsóknar lögreglu sú að bíllinn hefði verið vettvangur ofbeldisbrots, sbr. skýrslu H, rannsóknarlögreglumanns á tæknideild lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu og blóðferlasérfræðings, dagsetta 24. janúar 2017. Þá staðfestu niðurstöður DNA-kennslagreiningar frá Réttarrannsóknarmiðstöðvar sænska ríkisins (National Forensic Center) að blóð sem tekið var sýni úr í aftursæti [...] væri úr brotaþola. Enn fremur var staðreynt með Luminol-rannsókn að reynt hafði verið að þrífa og afmá blóðug ummerki í bílnum.

Samkvæmt lokaskýrslu Réttarrannsóknarmiðstöðvar sænska ríkisins, dagsettri 10. mars 2017, bentu niðurstöður rannsóknar á þeim blóðsýnum sem tekin voru úr bílnum [...], og hæf reyndust vera til DNA-samkenningar, mjög eindregið til þess að blóðið/erfðaefnið (DNA) væri úr brotaþola.

Samkvæmt sömu skýrslu bentu niðurstöður greiningar á blöndu á DNA-sýnum af reim á vinstri skó brotaþola mjög eindregið til þess að hluti erfðaefnisins (DNA) væri úr brotaþola og hluti úr ákærða.

Í skýrslunni kemur einnig fram að í bletti á efnisbúti úr úlpu, meintri eign ákærða, hafi fundist merki um blóð. Við greiningu hafi fundist DNA og bendi niðurstöðurnar mjög eindregið til þess að blóðið/erfðaefnið (DNA) sé úr brotaþola.

I, sérfræðingur við tæknideild lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, kvaðst í skýrslu sinni fyrir dómi hafa komið að fyrstu skoðun á bílaleigubílnum [...]. Vitnið hefði hafið rannsókn á bílnum ásamt starfsfélaga sínum og hefðu þeir fundið bletti í afturhlera, sem gefið hefðu svörun við blóðprófi, og á hillu aftan í bílnum. Blóðblettir hefðu einnig fundist í hurðarfölsum aftur í bílnum og blóðkám í aftursæti. Er þarna var komið sögu hefðu vitnið og starfsfélagi þess ákveðið að láta staðar numið, enda þeir metið það svo að umfangsmeiri rannsóknar væri þörf og líklega einnig blóðferlagreiningar.

Fram kom hjá vitninu að fjölmörg sýni hefðu verið tekin úr bílnum. Í fyrstu hefðu verið send tvö sýni til rannsóknar úr aftursæti bifreiðarinnar. Á síðari stigum hefðu verið send sjö sýni til viðbótar. Sýnin hefðu verið tekin úr aftursæti, á hraðamæli, mælaborði, í sólskyggni ökumannsmegin, úr lofti ofan við aftursæti og á fleiri stöðum. Öll þessi blóðsýni hefðu verið samkennd við brotaþola.

Vitnið sagðist enn fremur hafa fengið skó brotaþola til skoðunar. Vitnið sagði hluta reimanna í skónum hafa verið skorna frá og bútana verið senda til DNA-rannsóknar. Á báðum reimarhlutum vinstri skósins hefði fundist blanda DNA-sniða, annars vegar frá brotaþola og hins vegar frá ákærða. Um þekjufrumur hefði verið að ræða sem ógjörningur væri að segja til um hvaðan kæmu.

Fyrir ofan vinstri brjóstvasa á úlpu, er sögð hefði verið eign ákærða, kvað vitnið hafa verið blett sem gefið hefði jákvæða svörun við blóðprófi. Um kámblett hefði verið að ræða, ekki slettu, sem bent hefði til þess að úlpan hefði komist í snertingu við blóðugan hlut. Hvort um hönd eða eitthvað annað hefði verið að ræða kvaðst vitnið ekki geta sagt til um. Vitnið hefði skorið efnisbút með blettinum úr úlpunni og hefði hann verið sendur til DNA-rannsóknar. Niðurstaðan hefði verið sú að DNA-snið blóðsins sem blettinn myndaði væri hið sama og brotaþola.

Úlpu sem F framvísaði við lögreglu og sagði í sinni eigu kvaðst vitnið hafa fengið til rannsóknar. Úlpuna sagði vitnið hafa virkað hreina. Á síðari stigum hefði úlpan verið úðuð með luminol, sem gefið hefði svörun er bent hefði til þess að blóðleifar væru í úlpunni. Vitnið hefði einnig rannsakað bómullarbol og akrýlpeysu sem fundist hefðu í þvottavél um borð í Polar Nanoq. Flíkurnar kvað vitnið hafa verið rakar við haldlagningu. Við venjulega skoðun hefði ekkert verið sjáanlegt. Þær hefðu síðan verið úðaðar með luminol. Engin svörun hefði komið fram á peysunni en svörun hefði komið fram á bolnum sem bent hefði til þess að í honum hefði verið blóð.

Þá kom fram hjá vitninu að það hefði fyrst fengið til rannsóknar tvær öskjur með sýnum sem tekin hefðu verið af Vogsóssbrú. Sýni af pinnunum í þeim öskjum hefðu gefið jákvæða svörun við blóðprófum. Tveimur dögum síðar hefði vitnið fengið tíu öskjur til viðbótar. Í einni þeirra hefðu sýni á pinnum gefið svörun, bæði við for- og staðfestingarprófi, sem blóð. Sýni úr nokkrum askjanna hefðu gefið svörun við forprófi sem blóð en ekki staðfestingarprófi, en síðarnefnda prófið segi til um hvort blóðið sé mennskt. Öskjurnar hefðu verið sendar til DNA-rannsóknar en ekki hefði reynst vera í þeim nægjanlegt magn lífsýna til samkenningar.

B

Samkvæmt skýrslu dr. J, sérfræðings í meinafræði og blóðferlasérfræðings, og H, rannsóknarlögreglumanns á tæknideild lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu og blóðferlasérfræðings, var framkvæmd blóðferlagreining í hinum haldlagða bílaleigubíl, fastanúmer [...], 18. janúar 2017. Í skýrslunni kemur fram að blóðug ummerki, blóðferlar, hafi verið til staðar í bílnum. Mest hafi blóðið verið í aftursætum bílsins, sem auðsjáanlega hefði verið þrifið og blóðið því makast í sæti, bök og aðrar innréttingar. Það hafi staðfest Luminol-rannsókn sem framkvæmd hafi verið sama dag og blóðferlagreiningin. Þá hafi mátt sjá að blóð hafði lekið meðfram og niður eftir öryggisbelti við miðsætið þannig að blóðpollur myndaðist undir sætinu. Frákastblettir hafi verið í lofti bílsins fyrir ofan hægra aftursæti. Blóðblettir hafi verið á innanverðri hægri afturhurð í vasa neðan við handfang hurðarinnar. Þá hafi frákastblettir verið á sólskyggni ofan við ökumannssæti, ofan á mælaborði framan við ökumannssæti, á hraðamæli í mælaborði og á vinstri framhurð, ökumannsmegin.

Niðurstaða skýrsluritara var sú að út frá þeim blóðferlum, frákastblettum, sem til staðar væru í bifreiðinni væri hægt að segja að í bifreiðinni hefði verið manneskja, í hægra aftursæti, sem hlotið hefði að minnsta kosti tvö högg í höfuðið, andlit, eftir að henni var byrjað að blæða. Ummerkin væru með tvær ólíkar stefnur og dreifing þeirra mikil. Veita þyrfti högg af afli til að framkalla slíka blóðferla þar sem agnarsmáir blóðblettir hafi náð að slettast allt að tvo metra frá upptökum.

Dr. J kom fyrir dóm við aðalmeðferð málsins og staðfesti og skýrði tilvitnaða skýrslu þeirra H. Vitnið fór yfir niðurstöður rannsóknarinnar og skýrði þær forsendur sem niðurstöðurnar byggðust á. Sló vitnið því föstu að bíllinn hefði verið vettvangur brots. Ummerki hefðu bent til þess að hin látna hefði verið hægra megin í aftursæti bílsins þegar meginárásin átti sér stað. Af ummerkjunum hefði einnig mátt ráða að gerandinn og brotaþoli hafi verið á hreyfingu meðan á atlögunni stóð. Kvaðst vitnið telja allar líkur á því í ljósi þess magns af blóði sem í bifreiðinni var að við atlöguna að brotaþola hefði blóð slest á fatnað þeirra sem þá voru í bílnum, þar með talið á fatnað gerandans.

Aðspurt kvaðst vitnið engin ummerki hafa séð í bílnum sem bentu til þess að þar hefði einhver kastað upp.

Fram kom hjá vitninu að það hefði einnig komið að rannsókn á fatnaði, sem vitnið hefði fengið upplýsingar um að væri í eigu ákærða. Við þá rannsókn hefði komið fram jákvæð Luminol-svörun sem gefið hefði til kynna að blóð hefði verið á fötunum og að fötin hefðu verið þvegin.

H kom fyrir dóminn og staðfesti þátt sinn í rannsókninni á bílaleigubílnum, sbr. tilvitnaða skýrslu vitnisins og J. Þá fór vitnið enn fremur yfir og skýrði aðra aðkomu sína að málinu.

Vitnið kvað hafa verið sláandi hversu mikið blóð var sýnilegt með berum augum í bifreiðinni, sérstaklega á hægri afturhurð, hægra megin í aftursæti og aftan á hægra framsæti. Blóð hefði einnig verið í lofti bifreiðarinnar, hægra megin. Einnig hefði mátt sjá litla staka bletti á víð og dreif á mælaborði. Luminol hefði verið notað og það kallað fram mikil ummerki um afmáða blóðbletti og blóð sem hefði verið nuddað og þannig dreift, sem gert hefði vitninu erfitt um vik að framkvæma blóðferlagreiningu. Auk áðurnefndra bletta á mælaborði hefðu þó fundist tveir blóðblettir á sólskyggni, ökumannsmegin, og línulaga blettir í lofti bílsins hægra megin að aftan. Þeir hefðu borið dæmigerð einkenni þess að vera frákastblettir sem komið hefðu af einhverju sem var á hreyfingu. Út frá þeim blettum sem fundist hefðu í bifreiðinni sagði vitnið hægt að fullyrða að brotaþoli hefði hlotið tvö högg eftir að henni byrjaði að blæða. Öðru væri ekki hægt að slá föstu, enda ekki til staðar heildstæð mynd þar sem búið hefði verið að nudda bletti og afmá. Aðspurt kvað vitnið mjög líklegt að gerandinn hefði fengið blóð á hendur sínar er hann veitti brotaþola höggin. Vitnið sagði hins vegar engu hægt að slá föstu um það hversu mikið af blóði hefði farið í bifreiðina umrætt sinn þar sem búið hefði verið að dreifa úr því samkvæmt áðursögðu.

Fram kom hjá vitninu að það teldi mjög ólíklegt að aðili sem setið hefði í hægra framsæti á meðan veist var að brotaþola í aftursætinu hefði getað sloppið við að fá blóðbletti á sig. Þá kvað vitnið ekki mögulegt vegna blóðslettna á mælaborði að maður hefði setið í ökumannssætinu á þeim tíma. Blóð sagði vitnið aðspurt ekki hafa fundist á stýri bílsins, gírstöng eða handföngum á innanverðri bílstjórahurðinni.

Vitnið kvað engin ummerki hafa komið fram við rannsókn á bílaleigubílnum sem bentu til þess að einhver hefði kastað upp í bílnum. Miðað við það hversu vel bifreiðin hefði verið rannsökuð sagðist vitnið telja að ummerki um ælu hefðu fundist hefðu þau verið þar til staðar.

Þá bar vitnið enn fremur að það hefði verið kallað til þegar ökuskírteini fannst í ruslaneti við leit um borð í Polar Nanoq. Vitnið hefði ljósmyndað skírteinið á fundarstað en síðan tekið það upp og þá séð að um ökuskírteini brotaþola var að ræða. Búið hefði verið að beygla skírteinið saman. Skírteinið hefði strax verið sett í „bréf“ til varðveislu og því komið á tæknideild lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu.

Fíkniefni þau sem fundust í koju í káetu ákærða sagði vitnið hafa verið undir sæng og mögulega einnig fatnaði.

C

Með bréfi 22. janúar 2017 fór lögreglustjórinn á höfuðborgarsvæðinu fram á það að réttarkrufning færi fram á líki brotaþola. Dr. J, sérfræðingur í meinafræði, framkvæmdi réttarkrufninguna. Í málinu liggur frammi skýrsla sem hann ritaði vegna krufningarinnar, dagsett 28. febrúar 2017. Í skýrslunni er að finna svohljóðandi álit skýrsluritara varðandi dánarorsök brotaþola (í íslenskri þýðingu):

„Samkvæmt niðurstöðum krufningar og vefjarannsóknar ásamt eiturefnagreiningu og kísilþörungagreiningu, dó brotaþoli ... af völdum drukknunar með óeðlilegum og líklegast saknæmum hætti.

Krufningin og vefjarannsóknirnar gáfu formfræðileg gögn um að brotaþoli ... drukknaði. Vöntun á kísilþörungum í lungum og öðrum líffærum ásamt vöntun á gleyptu vatni í maga gefa til kynna frekar hraða drukknun, mögulega í vatni með hlutfallslega litlu magni af kísilþörungum.

Enn fremur voru á hinni látnu merki um ofsafengna þrýstingsáverka á hálsi sem leiddu til punktblæðinga innan á augnlokum og í táru augnloka og glæru sem og á innanverðu höfuðleðri, niðurstöður sem gefa til kynna ofsafengna kyrkingu með höndum á tilteknum löngum tíma.

Einnig voru á brotaþola ... merki um marga höggáverka á höfði og andliti sem geta orðið vegna margra hnefahögga í höfuð og andlit og eða viðkomu við harðan flöt.

Niðurstöður krufningar og síðari rannsókna gefa til kynna að brotaþoli ... var rænulaus eða að minnsta kosti ósjálfbjarga (líklegast vegna ofsafenginnar kyrkingar) þegar hún var sett í vatnið og drukknaði. Af því leiðir að kyrkinguna má álíta aðalþáttinn sem leiddi til dauða hennar, magn etanóls í blóði hennar má túlka sem áhrifaþátt.“

Fyrir dómi skýrði og staðfesti dr. J krufningarskýrslu sína. Fór hann ítarlega yfir þá áverka sem á líki brotaþola voru. Aðspurt kvað vitnið engin merki hafa verið í barka hinnar látnu um að hún hefði kastað upp. Tók vitnið fram í því sambandi að ekki væri víst að ummerki hefðu verið að finna jafnvel þó að svo hefði verið þar sem líkið hefði verið í vatni í talsverðan tíma áður en það fannst.

Vitnið sagðist við krufninguna hafa fundið skýr merki þess að brotaþoli hefði drukknað en bráðabreytingu hefði mátt sjá á lungnablöðrum og -berkjum. Við vefjafræðilega greiningu, sem vitnið hefði framkvæmt, hefðu sömuleiðis fundist öll merki þess að brotaþoli hefði drukknað. Þá bentu niðurstöður kísilþörungarannsóknar til þess að það hefði gerst með skjótum hætti, sem vitnið taldi afleiðingu kyrkingartaks er mögulega hefði staðið svo lengi yfir að brotaþoli hefði hlotið bana af óháð því að hún fór síðan í vatn. Hefði takinu verið haldið svo lengi að brotaþoli missti meðvitund. Hún hefði síðan farið í vatnið í því ástandi.

Fram kom hjá vitninu það álit að lík brotaþola hefði verið í vatni í 5-10 daga. Þá staðfesti vitnið að alkóhólinnihald blóðs hinnar látnu hefði verið rannsakað. Í blóðsýni teknu úr hjarta hefði mælst 1,39‰ alkóhóls en í blóðsýni teknu úr æð í læri hefði alkóhólinnihald mælst 1,13‰. Að teknu tilliti til þess hversu vel varðveitt líkið var sagði vitnið að sá tími sem leið frá andlátinu og þar til blóðsýnin voru tekin og rannsökuð hefði lítil áhrif á rannsóknarniðurstöðuna. Því væri ljóst að brotaþoli hefði verið undir áhrifum áfengis er hún lést.

Að beiðni dr. J rannsakaði Réttarlæknisfræðistofnun háskólasjúkrahússins í Graz sýni sem tekin voru úr Vogsósi, sjónum fyrir utan ósinn og úr lunga, nýra og lifur brotaþola. Niðurstaða rannsóknarinnar var sú, sbr. matsgerð dr. K, dagsetta 14. febrúar 2017, (í íslenskri þýðingu) „... að í umræddum innri líffærum hinnar myrtu (sic) var ekki hægt að staðfesta neina kísilþörunga, hins vegar voru kísilþörungar í vatnssýnunum, og reyndar í litlum mæli í sjónum og mun fleiri í vatni áróssins.“

Dr. K kom fyrir dóm og staðfesti og skýrði ofangreindar rannsóknarniðurstöður. Vitnið kvaðst hafa greint kísilþörunga í miklum þéttleika í því sýni sem tekið hefði verið við ós árinnar. Í því sýni sem tekið hefði verið í sjónum fyrir utan ósinn hefði verið áberandi miklu minna um kísilþörunga. Í þeim vefsýnum sem vitnið hefði fengið til rannsóknar hefðu engir kísilþörungar fundist. Ýmsar ástæður gætu verið fyrir síðastnefndu niðurstöðunni, t.d. ef drukknun hefði átt sér stað með skjótum hætti eða í sjónum þar sem lítill þéttleiki þörunga hefði mælst. Einnig gæti haft áhrif hvað þetta varðaði ef hin látna hefði borið alvarlega áverka, jafnvel verið meðvitundarlaus, þegar hún kom í vatnið. Slíkt ástand myndi flýta fyrir því að viðkomandi drukknaði.

Fram kom hjá vitninu að ef gengið væri út frá því að dánarorsökin í tilviki brotaþola hefði verið drukknun þá bentu niðurstöður krufningarinnar frekar til þess að brotaþoli hefði drukknað í söltu vatni, í hafinu, en í ósöltu vatni.

D

L læknir skoðaði ákærða og vitnið E aðfaranótt 19. janúar sl. Í framlögðu vottorði læknisins, dagsettu á skoðunardegi, segir meðal annars að við skoðun hafi ákærða greinilega verið brugðið, að honum hafi sótt snökt og síðan grátur, sem gerst hafi af og til meðan á skoðuninni stóð. Um áverka á ákærða segir að undir miðju hægra kjálkabarði hafi mátt sjá um 5 mm langa afrifu, um 1 mm breiða. Neðan við ytri enda vinstra viðbeins hafi mátt sjá fjórar litlar afrifur, sem verið hafi í tveimur nánast lóðréttum röðum. Um 12 mm hafi mælst á milli afrifanna í miðlægari röðinni, um 20 mm milli afrifanna í hliðlægari röðinni. Afrifurnar hafi verið um 1 mm á breidd, 2-4 mm á lengd. Miðlægt á vinstri brjóstvöðva, innan við og ofan við vinstri geirvörtu, hafi sést nokkrar mjög smáar, grunnar afrifur á um 15 mm svæði og hafi mátt greina dauft gulleitt mar ofan við og utan við afrifurnar. Neðan á hægri brjóstvöðva, innan við og neðan við hægri geirvörtu hafi mátt sjá fjórar roðarendur án sýnilegs húðrofs. Þær hafi verið um 5 cm langar, 3-4 mm breiðar og hafi 1-1,5 cm verið milli rákanna sem legið hafi eftir lengdarlínu. Smáhrufl, þrjár litlar afrifur, hafi verið á vinstri hendi yfir kjúku vinstri vísifingurs og ein lítil afrifa yfir nærkjúku sama fingurs. Aðra ferska áverka hafi vitnið ekki greint á ákærða.

Í vottorði vitnisins, dagsettu á skoðunardegi, segir meðal annars um skoðun þess á E að hann hafi verið hinn rólegasti meðan á skoðuninni stóð og ekki virst vera brugðið við kringumstæðurnar eða aðdraganda skoðunarinnar. Um áverka á E segir að um 1 x 1 mm afrifa hafi verið á hægri kinn um 15 mm frá hægri nasavæng. Þá hafi um 2 x 5 mm hrufl verið yfir kjúku vinstri löngutangar. Aðra ferska áverka hafi vitnið ekki greint á E.

Í skýrslu sinni fyrir dómi kvaðst L hafa metið þá áverka, sem voru á líkama ákærða við skoðunina, fjögurra til sex daga gamla. Nánar spurt út í áverkana sagði vitnið sér hafa fundist áverkar þeir sem voru hægra megin vera „klóraðir“. Staðfesti vitnið að andlegt ástand ákærða hefði verið sveiflukennt meðan á skoðuninni stóð og ákærði stundum snökt og grátið.

Hrufl eða afrifu sagði vitnið hafa verið á kjúku á vinstri hendi ákærða. Minntist vitnið þess ekki að roði eða bólga hefði verið í kringum þennan áverka. Vitnið kvað hrúður hafa verið komið yfir þennan áverka, sem vitnið mat fjögurra til sex daga gamlan.

E hefði við skoðun verið með lítilsháttar hrufl á annarri kinninni. Hann hefði einnig verið með lítilsháttar afrifu, húðrof, á kjúku á vinstri hendi. Gróandi hefði verið í áverkanum og hefði vitnið getið sér til um að hann væri fjögurra til sex daga gamall, líkt og áðurnefndir áverkar ákærða.

E hefði virst taka atvikum mun léttar en ákærði. E hefði ekki verið í eins miklu uppnámi yfir kringumstæðum og ákærði og svo virst sem öll atburðarásin þarna um nóttina kæmi honum lítið sem ekkert við. E hefði ekki verið þungur í sinni heldur frekar glaðlegur og hefði viðmót hans ekkert breyst þá stund sem vitnið hafði hann til skoðunar.

Í málinu liggur frammi mat, dagsett 8. febrúar 2017, sem vitnið J vann að beiðni lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu. Í beiðninni var vitnið, sem eins og áður er komið fram er sérfræðingur í meinafræði, beðið um að svara því, á grundvelli stafrænna mynda af ákærða, hvort það gæti „... úrskurðað hvort áverkar á ákærða ... séu af völdum klórs með nöglum á fingrum og er mögulegt að hann hafi valdið sér sjálfur áverkunum eða annar aðili?“ Álit vitnisins var að á ljósmyndunum af ákærða mætti sjá eftirfarandi umtalsverða áverka:

„Rispur hægra megin á enni, við hægri kjálka, á vinstra efra þriðjungi brjóstkassa að framan, á hægri neðra þriðjungi brjóstkassa að framan og liðamótamegin á hægra framhandlegg. – Blettóttar skrámur á hörundi vinstra megin á brjósti, á hægri framhandlegg og á vinstri hönd. – Blæðingar á vinstra brjósti. Blettóttur roði á efri hluta hægra megin á brjóstkassa að framan.“

Samandregið voru niðurstöður vitnisins þessar helstar:

„Að teknu tilliti til áverka sem stafrænar ljósmyndir af ákærða ... og margra annarra möguleika á höggáverkum er líklegast að áverkarnir séu af völdum átaka við annan aðila.

En þar sem áverkarnir eru á stað sem ákærði ... getur auðveldlega náð til, er ekki hægt að útiloka að hann hafi sjálfur veitt sér einstakan áverka eða alla áverkana.

Staðsetning, formfræðilegt útlit og styrkleikastig helstu húðannmarka samsvara klóri með fingurnögl sem og föstum gripum í fatnað á líkamshlutanum ásamt snertilægum núningi.“

Vitnið gerði þá fyrirvara við niðurstöðu sína að þegar ljósmyndirnar voru teknar hafi áverkarnir verið byrjaðir að gróa svo að upphaflegt útlit þeirra hafi ekki verið metanlegt. Enn fremur hafi ekki allir líkamshlutarnir sést á þeim myndum sem lagðar voru fyrir vitnið.

Fyrir dómi skýrði vitnið og staðfesti framangreindrar niðurstöður sínar. Lýsta áveka ákærða kvaðst vitnið telja fjögurra til átta daga gamla. Áverkana sagði vitnið þannig staðsetta að ekki væri hægt að útiloka að um sjálfsáverka væri að ræða. Engu að síður gerði tegund áverkanna, og raunar einnig staðsetning þeirra á mismunandi stöðum líkamans, þá niðurstöðu heldur ólíklega. Að þessu gættu og því að ekki hefði verið hægt að valda áverkunum einungis með annarri hendi væri mjög ólíklegt að ákærði hafi valdið sér þessum áverkum í svefni.

E

Svo sem áður var nefnt fannst ökuskíteini brotaþola við leit lögreglu í Polar Nanoq aðfaranótt 19. janúar sl. Fannst skírteinið í ruslaneti á efra dekki skipsins. Ökuskírteinið var rannsakað með tilliti til þess hvort á því væri að finna fingraför. Niðurstaða sérfræðings á tæknideild lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, M lögreglumanns, sem fann tvo staka fingrafaraparta á skírteininu, var sú að miðað við starfsreglur deildarinnar uppfylltu þau fingraför ekki skilyrði svo hægt væri að nota þau til samanburðar. Í kjölfarið var ökuskírteinið fengið fingrafaradeild KRIPOS í Noregi (National Criminal Investigation Service) til rannsóknar og mátu sérfræðingar deildarinnar eitt fingrafar á ökuskírteininu nothæft til samanburðar og var það niðurstaða þeirra að fingrafarið samsvaraði fingrafari á vísifingri hægri handar ákærða, sbr. skýrslu fingrafaradeildarinnar, dagsetta 9. febrúar 2017.

N lögreglumaður bar fyrir dómi að hann hefði fengið ökuskírteini brotaþola til rannsóknar. Þegar vitnið fékk ökuskírteinið hefði verið búið að framkvæma svokallaða límleit á skírteininu og hefði sá sem það gerði talið sig sjá fingraför á skírteininu. Vitnið hefði í kjölfarið verið beðið um að kanna hvort hægt væri að ljósmynda fingraförin og eftir atvikum framkalla þau frekar. Um tvo fingrafaraparta hefði verið að ræða og hefði vitnið myndað þá og síðan reynt að skerpa frekar á þeim með fingrafaradufti. Því næst hefði vitnið tekið afsteypu af förunum og ljósmyndað afsteypuna.

M lögreglumaður sagðist hafa rannsakað ökuskírteini brotaþola með tilliti til þess hvort á því væri að finna fingraför sem væru nothæf til samanburðar. Niðurstaða vitnisins hefði verið sú að miðað við starfsreglur tæknideildar lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, sem væru munnlegar innanhúsreglur deildarinnar, þá uppfylltu þau fingraför sem fundust á skírteininu ekki skilyrði svo að hægt væri að nota þau til samanburðar. Lágmarksfjölda einkenna samkvæmt starfsreglum tæknideildar kvað vitnið vera 12 í stökum fingri. Þeir tveir stöku fingrafarapartar sem fundist hefðu á skírteininu hefðu ekki uppfyllt það skilyrði.

Vitnið staðfesti að fingraför hefðu verið tekin af ákærða í tvígang í þágu rannsóknar málsins. Um ástæðu þess að fingraför voru tekin öðru sinni af ákærða bar vitnið að beiðni hefði komið frá KRIPOS í Noregi um önnur för. Ástæðan hefði verið sögð sú að á fingraförin sem vitnið hefði tekið í upphafi vantaði förin fremst á fingrum ákærða. Við síðari fingrafaratökuna hefði því verið sérstaklega horft til ákveðinna svæða á fingrum ákærða.

O lögreglufulltrúi sagði að eftir að framangreind niðurstaða hefði legið fyrir hefði verið tekin ákvörðun um að leita annars álits. Því hefði vitnið leitað til fingrafaradeildar KRIPOS í Noregi, sem byggi yfir mjög mikilli reynslu á þessu sviði, og óskað eftir því að lagt yrði mat á fingrafarið og samanburðarrannsókn framkvæmd, kæmist deildin að þeirri niðurstöðu að fingrafarið væri nothæft til samanburðar.

Fram kom hjá vitninu að fingraför hefðu verið tekin tvisvar af ákærða í þágu rannsóknar málsins. Ástæðu þess að fingraför voru tekin öðru sinni af honum kvað vitnið þá að fá fingraför sem næðu utar á fingurgómana.

P, lögreglufulltrúi hjá KRIPOS, bar fyrir dómi að fingrafaradeild stofnunarinnar hefði fengið afhent til rannsóknar ökuskírteini brotaþola, ljósmyndir af fingraförum er fundist hefðu á skírteininu og fingraför ákærða.

Fram kom hjá vitninu að við fingrafararannsóknir hjá fingrafaradeild KRIPOS væri ekki miðað við neinn ákveðinn fjölda einkenna í fingraförum til þess að skera úr um hvort fingrafar væri hæft til samanburðar. Deildina sagði vitnið starfa samkvæmt sameiginlegum skandinavískum staðli og hefði vitnið undirgengist próf vegna vottunar samkvæmt þeim staðli, en slíka prófun þyrfti að endurtaka á fimm ára fresti.

Vitnið sagðist hafa farið yfir áðurnefnd gögn ásamt tveimur starfsfélögum sínum. Þeir hefðu einnig fengið frekari gögn send í tölvupósti, þ.m.t. ljósmyndir sem teknar hefðu verið við þær fingrafararannsóknir sem framkvæmdar höfðu verið í tengslum við rannsókn á ökuskírteini brotaþola á Íslandi. Þá hefði vitnið óskað eftir því við lögregluyfirvöld á Íslandi að tekin yrðu fingraför af ákærða að nýju. Tilgangurinn með því hefði verið sá að hafa við matið eins góð fingraför af ákærða og mögulegt væri.

Vitnið sagðist ásamt samstarfsmönnum sínum hafa metið eitt fingrafar sem fundist hefði á ökuskírteininu nothæft til samanburðar. Þá hefðu þeir komist að þeirri sameiginlegu niðurstöðu að það fingrafar samsvaraði fingrafari á vísifingri hægri handar ákærða. Aðspurt kvað vitnið þá þrjá starfsmenn sem skoðað hefðu og metið fyrrnefnt fingrafar samanburðarhæft hafa fundið 12-15 einkenni í farinu, en áréttaði samhliða fyrri framburð um að við fingrafararannsóknir hjá KRIPOS væri ekki miðað við neinn ákveðinn fjölda einkenna í fingraförum til þess að skera úr um hvort fingrafar væri hæft til samanburðar. Viðbótarrannsóknir starfsmanna KRIPOS á ökuskírteininu ytra kvað vitnið ekki hafa skilað frekari árangri. Vitnið kvaðst hafa varðveitt vinnugögn þau sem til hefðu fallið við rannsóknina og liggja þau gögn frammi í málinu.

F

Í þinghaldi 23. maí 2017 var Q, sérfræðilæknir í réttarmeinafræði, dómkvaddur til þess að svara fimm matsspurningum samkvæmt matsbeiðni ákærða, dagsettri 9. sama mánaðar. Í þinghaldi 16. júní sl. var sjöttu matsspurningunni síðan bætt við.

Matsgerð hins dómkvadda matsmanns var lögð fram við upphaf aðalmeðferðar 21. ágúst sl. Í matsgerðinni reifar matsmaður helstu málsatvik og niðurstöðu krufningar á líki brotaþola, sbr. hvað það síðarnefnda varðar kafla II.C hér að framan. Þá fer hann einnig yfir þau ummerki í bílnum [...] sem hann telur máli skipta við matið, en þau eru þessi helst: Á hægra aftursæti, bæði á setu og sætisbaki, hafi verið að finna rauðleit ummerki um blóð. Á miðsvæði aftursætisbekksins, á afturhluta miðsætis og hægra sætis, hafi verið sjáanleg ummerki um blóð. Undir miðju aftursætinu hægra megin hafi verið blóðpollur. Á innanverðri hægri afturhurðinni, á handfanginu og hurðarvasanum, hafi verið blóðug ummerki. Á bakhlið hægra framsætis hafi verið sjáanleg blóðug ummerki. Á þakklæðningunni ofan við hægra aftursætið hafi verið um það bil 15-20 litlir blóðblettir með stefnu í átt að vinstra framsæti og til hliðar við þá daufur blettur sem mögulega megi rekja til stroku þriggja fingra eftir þakklæðningunni. Á innanverðri hægri afturhurð hafi verið stakur blóðblettur. Á hægra aftursæti og aftara sætisbaki hafi mátt sjá rauðleit blóðsummerki. Sama máli hafi gegnt um bakhlið hægra framsætis. Greinileg ummerki hafi verið um hreinsun með umtalsverðri dreifingu blóðsummerkjanna. Í ökumannsrýminu vinstra megin að framan hafi mátt sjá staka blóðbletti á glerhlíf mælaborðsins, sem og á mælaborðinu sjálfu. Auk þess hafi verið tvö ummerki á sólhlífinni bílstjóramegin. Þá hafi verið blóðdropi á vinstri afturhurðinni við úrtakið fyrir handfangið. Við Luminol-próf hafi sést, við hægri afturhurð og hægra megin á þakklæðningunni, greinileg blóðsummerki sem ljóslega hafði verið reynt að þrífa og að hluta til hafi litið út eins og blóðslettumynstur.

Matsmaður tekur fram í matsgerðinni að aðeins geti verið um nálgun að ræða. Nefnir matsmaður sérstaklega að hann hafi ekki átt þess kost að gera sér mynd af ummerkjunum, hann hafi ekki séð vettvang með eigin augum, og hann því ekki getað tekið tillit til ummerkja sem ef til vill myndu heimila aðra túlkun. Þá séu fyrir hendi ótvíræðar vísbendingar um að reynt hafi verið að þrífa og afmá blóðsummerki. Því sé hugsanlegt að ummerki sem ef til vill geti heimilað aðra túlkun séu ekki lengur fyrir hendi. Matsmaður lætur þess enn fremur getið að forsenda þess að blóðslettumynd geti orðið til sé að blæðandi áverki sé þegar fyrir hendi og að hraði blóðslettnanna geti þar af leiðandi aukist við endurtekið högg. Því sé ekki unnt að ákvarða hvenær og hvernig fyrsti blæðandi áverkinn hafi orðið til.

Matsspurningarnar sex og svör hins dómkvadda matsmanns við þeim voru eftirfarandi (svör í íslenskri þýðingu):

Spurning nr. 1: Er hægt að segja til um, út frá ummerkjum í bifreiðinni með skráningarnúmerinu [...] og áverkum brotaþola, með hvaða hætti brotaþola voru veittir þeir höggáverkar á andliti og höfði sem hún hlaut, þ.e. hvort og þá hvaða áhaldi og/eða hvaða líkamshluta (hnefa, olnboga, hné, höfði eða öðru) var beitt?

„Enginn andlitsáverkanna er með skýrt form. Því er ekki unnt að greina formfræðilega hvort áverkarnir hafi orsakast vegna högga með hnefa, olnboga eða hné. Þegar um er ræða spörk með skóm skilja þau vanalega eftir sig þrýstiför, stundum með mynstri skósólans eða a.m.k. fleiðri á yfirborði húðarinnar. Við skoðun ljósmyndanna sáust ekki slík för og því er fremur ólíklegt að um hafi verið að ræða spörk með skóklæddum fótum. Harðir hlutir, sem einnig kemur til álita að hefðu verið notaðir til að veita áverkana, skilja líkt og skór oftast eftir sig dæmigerð för og má því heldur ekki gera ráð fyrir því að slík verkfæri hafi verið notuð.

Sé gengið út frá því að allir áverkarnir hafi verið veittir í bifreiðinni ber, sökum þrengsla í afturhluta hennar, síður að ganga út frá því að um hafi verið að ræða höggáverka frá hné. Því verður að teljast líklegast að áverkarnir hafi verið veittir með efri útlimum, þ.e. höndum/hnefum.

Varðandi þá spurningu, hvernig áverkarnir hafi atvikast, er á grundvelli túlkunar ummerkjanna unnt að segja þetta:

Við endursköpun atburðarásarinnar er ekki unnt að styðjast við blóðferilinn á þakklæðningunni fyrir ofan aftursætisbekkinn sem lítur út eins og þremur fingrum hafi verið strokið eftir klæðningunni, enda má tengja hann ýmist við brotaþola, árásarmanninn meðan á verknaðinum stóð eða tilraun hans til að þrífa ummerkin eftir verknaðinn.

Í bifreiðinni sjást greinileg ummerki um tilraun til þrifa með tilheyrandi máðum blóðsummerkjum. Í tengslum við mögulega endursköpun atburðarásarinnar er í þessu sambandi, þegar öllu er á botninn hvolft, aðeins unnt að nýta hreyfðu blóðsummerkin á þakklæðningunni fyrir ofan aftursætisbekkinn hægra megin sem mynda næstum kringlótta blóðbletti, blóðsletturnar á sólskyggninu fyrir ofan ökumannssætið sem eru í laginu eins og upphrópunarmerki sem og næstum kringlótta blóðflekki á mælaborði bifreiðarinnar. Sú staðreynd að mesta blóðið er að finna á svæðinu við hægra aftursætið bendir til þess að brotaþolinn hafi dvalist þar um nokkra stund með blæðandi áverka. Luminol-prófið sýnir greinileg ummerki um þrif, einkum við hægri afturhurðina og þakklæðninguna hægra megin þar sem Luminol-prófið sýnir, a.m.k. að nokkru leyti, blóðslettumynstur.

Þessi ummerki ber að túlka á þann veg að brotaþoli, sem sat á aftursætisbekk bifreiðarinnar með blæðingar úr munni eða nefi, hafi orðið fyrir höggáverkum þannig að blóðslettumynstur hafi myndast á þakklæðningu og á hægri afturhurð, en síðasttöldu ummerkin hafi að hluta til verið afmáð. Form blóðslettnanna á sólskyggninu, sem eru í laginu eins og upphrópunarmerki, sýna hröðun frá bakhlið bifreiðarinnar í átt að framrúðunni og ber að túlka blóðsletturnar við mælaborðið, sem eru næstum hringlaga, á sama hátt. Þessi blóðsummerki ber helst að túlka sem frákastsummerki, þ.e. blóðslettur sem hafa kastast frá blóðugu höggverkfærinu, sem í þessu tilviki hefur væntanlega verið hnefi sem greiddi högg með atrennu. Slík ummerki eru dæmigerð þegar um er að ræða atrennuhreyfingu. Ekki er unnt að heimfæra með áreiðanlegum hætti blóðdropana sem eru við handfang vinstri afturhurðar bifreiðarinnar. Hugsanlega hafa þessi ummerki orðið til þegar átt var við hurðina (t.d. við opnun eða lokun) með blóðugum höndum.

Ummerkin í bifreiðinni gætu fallið að þessari endursköpun atburðarásarinnar. Á grundvelli ummerkjanna er ekki unnt að ákvarða með áreiðanlegum hætti staðsetningu brotamannsins þegar hann veitti höggáverkana ...

Staðsetning brotamannsins skiptir hins vegar miklu máli varðandi þá spurningu, hvor höndin var notuð til að veita höggáverkana. Áverkarnir á hnakka brotaþola geta hafa stafað af höggi á þetta líkamssvæði, en einnig er hugsanlegt að högg hafi lent á framhlið höfuðsins og það síðan kastast á fyrirstöðu eða að höfðinu hafi verið haldið föstu og það þannig orðið fyrir verulegum þrýstingi.“

Spurning nr. 2: Ef svara ber spurningu nr. 1 á þá leið að árásarmaðurinn hafi veitt höggáverkana með hendinni, er þá unnt að ákvarða hvort hann hafi beitt vinstri eða hægri hendi?

„Ekki er unnt að svara afdráttarlaust þeirri spurningu, hvorri hendinni hafi verið beitt við höggin á höfuð brotaþola ... Á höfði hennar greindust áverkar báðum megin, þó meiri á hægri hliðinni en á þeirri vinstri. Í þessu sambandi ber í fyrsta lagi að geta þess að höfuðið er mjög hreyfanlegt og kemur því til greina, allt eftir staðsetningu höfuðsins, að nota bæði vinstri eða hægri hendi til að koma höggi á báðar hliðar höfuðsins. Í því tilviki sem hér um ræðir ber auk þess að taka tillit til þrengslanna í bílnum.

Hafi brotamaðurinn verið í ökumannssætinu og snúið sér við í átt að brotaþola, hefði sætisbakið hindrað hægri hendi hans og því má frekar ætla að brotamaðurinn hefði í þessu tilviki slegið með vinstri hendinni. Hafi brotamaðurinn hins vegar verið staðsettur vinstra megin á aftursætisbekknum, þ.e. fyrir aftan ökumannssætið (brotaþoli hefur væntanlega setið hægra megin) hefði hann fræðilega séð getað slegið brotaþola með báðum höndum, þótt líklegra sé að hann hafi notað vinstri höndina þar sem sætisbakið gat hindrað hægri höndina. Á grundvelli ummerkjanna er ekki unnt að ákvarða staðsetningu brotamannsins með ótvíræðum hætti. Ef um hefur verið að ræða ítrekuð högg gegn einstaklingi sem hefur legið eða setið í hnipri á aftursætisbekknum mætti þó helst ætla að brotamaðurinn hafi einnig verið á aftursætisbekk bílsins, enda hefði hann haft verulega skert svigrúm til athafna úr framsætunum. Á grundvelli ummerkjanna verður að teljast líklegast að brotamaðurinn hafi verið staðsettur bak við bílstjórasætið. Hafi brotamaðurinn verið í afturhluta bifreiðarinnar má ætla að hann hafi slegið með vinstri hendi/hnefa þar sem aftursætisbakið hefði væntanlega hindrað hægri hendi hans.“

Spurning nr. 3: Ef ekki er unnt að gefa afdráttarlaust svar við spurningu nr. 1 eða 2 er þess óskað að matsmaður taki afstöðu til þess hvaða svar teljist líklegast.

„Ekki er unnt að ákvarða með óyggjandi hætti með hvorri hendinni árásarmaðurinn hafi slegið brotaþola, en eins og lýst er í kafla 4.2 má gera ráð fyrir því að ef brotamaðurinn hefur verið staðsettur vinstra megin, þ.e. bak við ökumannssætið, sé líklegra að hann hafi notað vinstri höndina.“

4.4 Spurning nr. 4: Ef unnt er að gefa svör við spurningu nr. 2 og/eða 3 er þess óskað að matsmaður svari því hvort sé líklegra, að örvhentur eða rétthentur maður hafi veitt brotaþola þá áverka sem lýst er.

„Eins og þegar hefur verið gert grein fyrir í köflum 4.2 og 4.3 hefði bakið á aftursætisbekknum hindrað hægri höndina og því skiptir ekki máli hvort árásarmaðurinn hafi verið rétthentur eða örvhentur þar sem jafnvel rétthentur maður hefði frekar notað vinstri höndina. Af þessum sökum er ekki unnt að staðhæfa um það hvort brotamaðurinn hafi verið rétthentur eða örvhentur.“

4.5 Spurning nr. 5: Er líklegt að árásarmaður sem veitir brotaþola framangreinda áverka, hafi við höggin slasað sjálfan sig og ef svo er, á hvaða stöðum á líkamanum?

„Þegar um er að ræða hnefahögg geta komið fram á hnúunum depillaga eða umfangsmeiri blæðingar, mar, lítil eða stór húðfleiður eða húðsprettur. Þetta fer eftir afli höggsins, yfirborði og teygjanleika hlutarins sem höggið lendir á sem og ástandi húðarinnar á hnúunum. Í því tilviki sem hér um ræðir er ekki nauðsynlegt að brotamaðurinn hafi valdið sjálfum sér meiri háttar áverka. Höggin lentu á höfðinu sem er umlukið mjúkvefjum. Mjúkvefirnir dempa höggin sem á þeim lenda. Auk þess er höfuðið hreyfanlegt og getur gefið eftir í hálsliðunum. Rauðleitar litabreytingar húðarinnar eða minnstu húðsprettur vegna högganna væru ekki lengur merkjanlegar eftir 1-2 daga. Mar getur verið sjáanlegt í allt að tvær vikur. Yfirborðslegt húðfleiður, e.a. með tilheyrandi storknuðu blóði, myndar hrúður í framhaldinu. Þegar um er að ræða yfirborðslegt húðfleiður sem ekki blæðir úr gæti fyrst komið fram rauð litabreyting húðarinnar sem almennt merki um bólguviðbrögð, en í framhaldinu myndi sjást gulbrúnleit fíbrínþekja.

Meðal ljósmyndanna sem lágu fyrir við samningu þessarar matsgerðar eru myndir sem teknar voru við líkamsrannsókn á ákærða ... (nr. _MG_0099 (2)). Á einni ljósmyndanna sjást þrjú lítil bólgulaus húðfleiður við hnúa annars fingurs vinstri handar. Um er að ræða almenna áverka sem ekki er unnt að rekja með óyggjandi hætti til hnefahöggs. Þessa áverka mætti einnig rekja til högga gegn hlut eða höfði nokkrum dögum áður.

Aðra áverka á ytri útlimum eða búknum mætti rekja til mótspyrnu brotaþola.“

Spurning nr. 6: Hversu lengi telur matsmaður að líkami brotaþola hafi verið búinn að vera í sjó þegar hann fannst?

„Eyðing líkamans hefst með niðurbroti líkamsfrumanna (sjálfleysing, autolysis), en síðan tekur við rotnun. Samkvæmt reglu C-kk-ef er rotnunin helmingi hægari í vatni en í lofti, auk þess sem hitastigið hefur áhrif. Þar sem bakteríur orsaka rotnunarferlið, en þær byrja ekki að vaxa fyrr en hitastigið fer yfir 5-6 C° hægist merkjanlega á rotnunarferlinu ef hitastig vatns og lofts er lágt. Matsmaður hefur ekki undir höndum upplýsingar um nákvæmt hitastig sjávar þar sem lík brotaþola ... fannst, en á grundvelli landfræðilegrar legu Íslands og árstímans má ætla að hitastigið hafi verið undir 5 C° og jafnvel mun lægra. Samkvæmt rannsóknum R-kk-ef (R-x-x (1969), Diagnostik des Ertrinkungstodes und Bestimmung der Wasserzeit [Greining drukknunar og ákvörðun dvalartíma í vatni], Triltsch, Düsseldorf) má gera ráð fyrir að í 5,9 C° köldu vatni komi fyrstu rotnunareinkenni ekki fram fyrr en eftir 16 daga, í 4 C° heitu lofti eftir tvo til þrjá daga, í 3,9 C° köldu vatni eftir 25 daga og í 3,2 C° heitu vatni ekki fyrr en eftir 35 daga. Matsmaður, sem hefur árum saman krufið sjórekin lík úr Norðursjó og Eystrasalti, tekur undir þessar rannsóknaniðurstöður.

Það er niðurstaða matsmanns að þær breytingar á ástandi líksins sem fyrir liggja samræmist auðveldlega því að brotaþoli ... hafi legið í vatni í 9 daga, þ.e. frá því að hún hvarf 14.01.2017 þar til líkið fannst 23.01.2017. Jafnvel þótt líkið hefði verið í vatni sem væri kaldara en 5 C° í allt að 25 daga hefði ekki verið að vænta frekari rotnunarbreytinga. Eyðing vara og hægra eyra af völdum dýra getur hafa stafað af fiskum, en áverkarnir á ytri útlimum eru ekki dæmigerðir fyrir fiska heldur má ætla að þeir séu af völdum fugla. Ætla má að frekari eyðing hefði komið fram ef líkið hefði legið lengur í sjónum, en ekki er unnt að áætla dvalartíma líksins í vatni út frá eyðingu af völdum dýra, enda liggur ekki fyrir hvort líkið hafi legið í grunnu eða djúpu vatni eða frá hvaða tímapunkti það lá á ströndinni þar sem fuglar tóku að vinna á því.“

Q kom fyrir dóm við aðalmeðferð málsins og staðfesti og skýrði matsgerð sína. Fyrir dómi fór matsmaður yfir áverka brotaþola með vísan til ljósmynda er fylgja matsgerð hans.

Með vísan til annarra áverka á ytri útlimum eða búk ákærða í svari við matsspurningu 5 kvaðst matsmaður aðspurður vera að vísa til yfirborðslegra húðáverka, er sjá megi á framlögðum ljósmyndum af ákærða, sem hæglega gætu hafa komið til vegna fingra eða nagla á fingrum.

Fram kom hjá matsmanni að hann hefði við matsvinnuna haft aðgang að stafrænni mynd af áverkum á hendi ákærða í mun betri upplausn en hin prentaða mynd sem frammi liggur í málinu. Matsmaður kvaðst því hafa getað stækkað lítinn part úr myndinni og þannig fengið mjög skýra mynd af áverkunum.

Matsmaður kvað aðspurður mögulegt að áverkar, sem sjá megi á vinstri hendi E á framlögðum ljósmyndum, hefðu komið til við hnefahögg. Hjá matsmanni kom einnig fram að ekki væri við því að búast að húðroði eins og sá sem sjá megi á myndunum sé enn til staðar fimm dögum eftir að áverkar komu til. Því mætti ætla að þeir væru yngri. Gerði matsmaður þann fyrirvara varðandi nefndar myndir að gæði þeirra væru slök. Væri fyrir hendi stafræn mynd í góðri upplausn gæti matsmaður hugsanlega sagt meira um áverkana.

G

Við fyrirtöku málsins 16. maí 2017 var R bæklunarskurðlæknir dómkvaddur til þess að svara tveimur matsspurningum samkvæmt matsbeiðni ákærða, dagsettri 9. sama mánaðar. Matsspurningarnar voru þessar:

1. Er ákærði með áverka eða skemmd í vinstri öxl?

2. Ef svar við spurningu 1 er á þá leið að ákærði sé með áverka eða skemmd í öxl er óskað eftir að matsmaður svari því hvort að slíkt geti takmarkað getu ákærða til að veita högg með þeirri hendi.

Matsgerð hins dómkvadda matsmanns, dagsett 13. júní 2017, var lögð fram í þinghaldi 16. sama mánaðar. Svör matsmanns við matsspurningunum voru þessi:

Spurning 1: „Já. Skoðun bendir til liðóstöðugleika í vinstri öxl, þ.e. liðurinn er ekki stöðugur í öllum hreyfiferli vinstri axlar. Rannsóknir sýna dældun í liðhaus vinstri upphandleggjar og áverka á brjóskvör/liðvör á afturhluta liðskálar axlarliðsins. ... Þetta er að öllum líkindum ástand eftir aftara liðhlaup. Einkenni eru tiltölulega væg og hreyfiferill nánast eðlilegur í vinstri öxl ... og kraftar góðir en við skoðun greinist væg kraftminnkun í innsnúningi með handlegg að síðu en hins vegar er engar vöðvarýrnanir að finna og eru bæði vinstri og hægri handleggir og axlir með góða vöðvauppbyggingu og sterka.“

Spurning 2: „Matsmaður telur ekki að óstöðugleiki eftir aftara liðhlaup í vinstri öxl takmarki getu matsbeiðanda til að veita högg með þeirri hendi. Högg sem veitt eru með handlegg að síðu eða aðeins lyft frá síðu eða framávið eða afturávið reyna ekki á þennan óstöðugleika í vinstri öxl það er hins vegar ef handleggur er í stöðu yfir 90° framfærslu eða hliðarfærslu frá líkama sem þá fer að gæta meira álags á áverkastað á brjóskbrún á liðskál vinstra herðablaðs en við venjulegar aðstæður. Kraftprófun bendir ekki til þess að kraftar séu skertir þannig að það hafi áhrif á almenna færni við þann gerning sem spurning 2 fjallar um. Þannig telur matsmaður að ekki sé um að ræða takmarkaða getu matsbeiðanda (ákærða) til að veita högg með vinstri hendi nema handleggur sé í þeirri stöðu að hann sé vel fyrir ofan hornrétt plan eða yfir 90° framfærslu eða hliðfærslu á handlegg. Áhrifa í þeirri hæð myndi þó lítt gæta fyrr en væri komið enn hærra upp fyrir 90° og þá helst við álag á beinan handlegg í stefnu beint afturávið.“

R kom fyrir dóm við aðalmeðferð málsins og staðfesti matsgerðina og reifaði niðurstöður sínar í stuttu máli.

H

Hinn 25. janúar 2017 var S geðlæknir dómkvaddur til þess að meta hvort ákærði hefði verið fær um, eða alls ófær um, að stjórna gerðum sínum á ætlaðri verknaðarstundu, þ.e. laugardaginn 14. janúar 2017, sökum geðveiki, andlegs vanþroska, hrörnunar, rænuskerðingar eða annars samsvarandi ástands í skilningi 15. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og eftir atvikum hvort refsing gæti borið árangur í skilningi 16. gr. sömu laga.

Dómkvaddur matsmaður átti sex viðtöl við ákærða á tímabilinu 20. janúar til 10. mars 2017. Matsgerð hins dómkvadda matsmanns, dagsett 4. apríl 2017, liggur frammi í málinu. Þar kemur meðal annars fram að við framkvæmd matsins hafi matsmaður óskað eftir því að T sálfræðingur legði mat á sálfræðilega þætti ákærða. Vísar matsmaður til þess að samkvæmt mati sálfræðingsins hafi komið fram sterkar varnir hjá ákærða. Ákærði hafi skorað með svokallaðan „fake good profile“ og hann virst ekki svara samkvæmt bestu vitund. Svo virtist sem ákærði fegraði sjálfan sig og afneitaði neikvæðum þáttum í eigin fari.

Í niðurlagi matsgerðar S kemur meðal annars fram að engar vísbendingar hafi komið fram um einkenni geðrofs, ranghugmynda, rugls eða ofskynjana við skoðanir. Ákærði sé örugglega eðlilega gefinn og greind hans örugglega meðalgreind eða hærri. Ákærði þekki og skilji reglur og lög samfélagsins og því muninn á réttum og röngum athöfnum. Ákærði hafi greinst við mörk andfélagslegrar persónuleikaröskunar og siðblindu. Svör hafi verið reikul varðandi sögu um afbrot, hann segist ýmist ekki vita eða ekki muna, en í lokin hafi hann afneitað slíku við sálfræðing. Ákærði hafi einnig afneitað nokkrum vanda hjá sér og telji sig hafa verið of góðan við fólk. Á sálfræðiprófi hafi hann svarað öllum spurningum um neikvæða hegðun eða eiginleika neitandi. Fegrun og afneitun á veikleikum hafi komið í ljós. Þá hafi ákærði viðurkennt fyrir matsmanni að hann bældi oft tilfinningar sínar.

Niðurstöður sínar varðandi 15. og 16. gr. almennra hegningarlaga sagði hinn dómkvaddi matsmaður þessar:

1. Það er niðurstaða mín að T-kk-nf sé örugglega sakhæfur skv. 15. grein hegningarlaga verði hann sekur fundinn.

2. Einkenni þau sem að ofan er lýst í mati þessu leiða ekki til ósakhæfis (sic) samkvæmt 16. grein hegningarlaga.

Matsmaður kom fyrir dóm við aðalmeðferð málsins og staðfesti og skýrði matsgerð sína. Niðurstöðu sína kvað matsmaður vera óyggjandi. Ákærði væri sakhæfur. Hann væri ekki með neinn meiri háttar geðsjúkdóm. Matsmaður tók fram að tilgangur hans með því að fá T sálfræðing til þess að leggja sálfræðipróf fyrir ákærða hefði verið sá að staðfesta það sem matsmaður hefði talið vera nokkuð ljóst eftir sína vinnu, að ákærði hefði þá ímynd af sér að hann væri tiltölulega fullkominn, hann sæi á sér enga vankanta og hefði aldrei gert neitt af sér. Niðurstaða sálfræðingsins hefði staðfest grunsemdir matsmanns um að ákærði væri haldinn ákveðinni persónuleikaveilu, þ.e. að í honum væru þeir varnarhættir að afneita neikvæðum eiginleikum hjá sér og fegra sig. Ákærði hefði enn fremur komið frekar hátt út á lygaskalanum.

Fram kom hjá matsmanni að MMPI-II persónuleikaprófið, sem lagt hefði verið fyrir ákærða af fyrrnefndum sálfræðingi, væri mjög þekkt próf, líklega eitt þekktasta prófið sem notað væri við vinnu sem þessa. Almennt hefði verið stuðst við prófið við alls kyns aðstæður, á geðdeildum, úti í samfélaginu, í fangelsum og á fleiri stöðum. Prófið væri klínískt og teldi matsmaður það vera mjög öruggt.

Matsmaður kvað niðurstöðu minnisprófs, sem lagt hefði verið fyrir ákærða, ekki benda til þess að nokkuð væri athugavert við minni hans. Sagði matsmaður ljóst að ákærði bæri fyrir sig minnisleysi þegar hann vildi ekki svara spurningum með jái eða neii.

III

Ákærði kom fyrir dóm við þingfestingu málsins 10. apríl 2017. Neitaði hann sök samkvæmt báðum liðum ákæru og hafnaði bótakröfum. Við upphaf aðalmeðferðar 21. ágúst sl. ítrekaði ákærði þessa afstöðu sína.

Í skýrslu sinni fyrir dómi greindi ákærði svo frá að eftir að hann lauk störfum um borð í skipinu Polar Nanoq síðdegis föstudaginn 13. janúar 2017, um kl. 17:00, hefði hann farið ásamt skipsfélaga sínum, F, og tekið bíl á leigu. Eftir það hefðu þeir F ekið aðeins um og komið við í verslunarmiðstöðvunum Kringlunni og Smáralind. Hefðu þeir borðað í þeirri síðarnefndu. Eftir að hafa matast hefðu þeir ekið um í stutta stund en síðan haldið til baka í skipið. Þangað hefðu þeir sótt æfingaföt og farið á æfingu. Að æfingunni lokinni hefðu þeir ekið um í stutta stund en síðan farið aftur um borð. Þá hefði klukkan verið um 23:00.

Nokkru síðar, líklega um kl. 23:30, hefðu ákærði og F skutlað skipsfélaga sínum, E, niður í miðborg Reykjavíkur. E hefði ítrekað beðið ákærða og F um að koma með sér en þeir báðir ákveðið að fara til baka í skipið. Er þangað var komið kvaðst ákærði hafa farið í sturtu. Hann hefði síðan rætt við unnustu sína á FaceTime. Á meðan hefði E ítrekað sent skilaboð á Messenger og beðið þá F um að koma. Ákærði kvaðst síðan hafa sofnað en vaknað við hringingu frá E. E hefði haldið áfram að hringja og ákærði verið farinn að hafa af honum áhyggjur þar sem hann ætti það til að vera til vandræða. Ákærði kvaðst hafa fengið sér drykk um borð en síðan ekið til Reykjavíkur.

Ákærði hefði lagt bílaleigubílnum sem hann hafði á leigu aftan við English Pub. Jakkann sinn hefði hann skilið eftir í aftursæti bílsins. Inni á pöbbnum hefði ákærði hitt E og strax séð að hann var orðinn talsvert ölvaður. E hefði verið með marga bjóra hjá sér, sem hann hefði unnið í lukkuhjóli. E hefði gefið ákærða bjór og á meðan ákærði drakk bjórinn hefði E keypt handa þeim skot. Það hefði hann sennilega gert tvisvar eða þrisvar sinnum.

Ákærði kvað E hafa verið mjög vingjarnlegan við gesti staðarins, sérstaklega kvenfólkið. Hann hefði einnig spjallað við konu sem var að vinna á barnum. Á einhverjum tímapunkti hefði E farið á snyrtinguna og verið lengi í burtu. Á meðan hefði ákærði verið á Facebook í símanum sínum. Hann hefði einnig farið út af staðnum um stund. Er hann var úti hefði E loks komið til baka og virst vera nývaknaður. Þeir hefðu síðan farið aftur inn á pöbbinn og hefði E áfram verið mikið utan í konunum á staðnum.

Ákærði hefði viljað kíkja á annan stað og hann því farið á American Bar. E hefði fylgt honum þangað. Þar hefðu þeir haldið áfram að drekka og þá hefði E haldið áfram að bera sig upp við kvenfólk. Staðnum hefði síðan verið lokað og þeir farið út. Fyrir utan hefði E verið afar skrafhreifinn og rætt við alla sem á vegi hans urðu. Ákærði hefði hins vegar ákveðið að halda í áttina að bílaleigubílnum en stoppað á pizzastað á leiðinni til þess að fá sér að borða. Þar hefði verið svo löng röð að hann hefði ákveðið að fara í pylsuvagninn í staðinn. Ákærði hefði átt í samskiptum við E á Messenger og þeir mælt sér mót við pylsuvagninn. Er þeir hittust hefði E fyrst lýst yfir áhuga á að fara í eftirpartí en hann síðan stungið upp á því að þeir færu í ökuferð og skoðuðu sig um. Hefðu þeir meðal annars ekið fram hjá skemmtistaðnum Mónakó. Ákærði kvaðst hafa þurft að hægja ferðina vegna bíls sem var á undan og þá hefði skyndilega komið stúlka inn í bílinn til þeirra, bílstjóramegin að aftan. Stúlkuna sagði ákærði hafa talað íslensku. Kvaðst ákærði aðspurður ekki geta lýst stúlkunni og vísaði í því sambandi til þess að hann hefði verið að keyra. Nánar aðspurður sagðist ákærði ekki geta útilokað að um brotaþola hefði verið að ræða, en á honum var þó að skilja að brotaþola hefði hann ekki séð fyrr en lögregla sýndi honum myndir af henni við skýrslutöku. Stúlkunni hefði verið sagt á ensku að þeir E væru ekki á leigubíl. Ákærði hefði allt að einu ekið áfram og hugsað með sér að hann gæti svo sem komið stúlkunni til aðstoðar og ekið henni heim. Ákærði hefði ekið áleiðis til Hafnarfjarðar og E og stúlkan spjallað saman á leiðinni. Sjálfur hefði ákærði lítil samskipti haft við stúlkuna, einungis litið aðeins á hana. Aðspurður kvaðst ákærði ekkert hafa snert stúlkuna. Stúlkan hefði síðan sofnað þar sem hún sat aftur í í bílnum. Samkvæmt tillögu E hefði ákærði beygt í átt að Smáralind og ákærði síðan stöðvað bifreiðina við skemmtistað þar sem E hefði farið út úr bifreiðinni. Hann hefði farið inn á staðinn en komið út aftur u.þ.b. tveimur mínútum síðar og sest inn í bílinn.

Eftir að E var kominn inn í bílinn að nýju sagðist ákærði hafa ekið af stað. Hann kvaðst hafa verið örlítið villtur og ekki alveg vitað hvar hann var staddur. Ákærði hefði í framhaldinu ekið yfir brú og þá fundið að hann þurfti að pissa. Þá hefði E sótt í það að fá að keyra og eiga einslega stund með stúlkunni. Ákærði hefði í kjölfarið stöðvað bílinn án þess að drepa á honum og síðan farið út til að kasta af sér vatni. E hefði orðið eftir og verið að spjalla við stúlkuna. Ákærði hefði síðan gengið spölkorn frá bílnum, fram hjá trjágróðri, og þá séð stór hvít hús. Í sömu svifum hefði hann orðið var við að E ók á brott. Ákærði kvaðst ekki vita nákvæmlega hversu lengi E var í burtu en sagði að um dágóða stund hefði verið að ræða. Tók ákærði fram í því sambandi að hann hefði ekki verið með símann sinn á sér, en símann hefði hann líklega misst á gólfið í bílnum. Ákærði hefði því ekki haft möguleika á því að hafa samband við E á meðan hann var í burtu. Þegar E kom til baka hefði hann verið orðinn einn. Ákærði kvaðst hafa innt E eftir því hvar stúlkan væri og hann svarað því til stúlkan byggi skammt frá og hefði hún ákveðið að ganga síðasta spölinn heim.

Ákærði kvaðst hafa sest að nýju undir stýri og ekið af stað. Hann hefði veitt því athygli að E nuddaði saman höndunum. Þá hefði E verið svolítið æstur, hann ítrekað litið á ákærða galopnum augum og verið mjög stressaður. Ákærði sagðist ekki hafa hugsað meira um stúlkuna heldur ekið sem leið lá að Polar Nanoq og stöðvað bifreiðina við skipið. E hefði beðið um jakkann sinn og þá hefði ákærði þurft að leita að símanum sínum í bílnum.

Ákærði sagðist hafa verið með í fórum sínum pakka, sem hann hefði haft meðferðis frá Danmörku, er hann hefði þurft að skila af sér. Ákærði hefði því ekið frá skipinu og yst út á hafnargarðinn þar sem hann hefði stöðvað bílinn. Ákærði hefði síðan spjallað við aðila, sem hann vildi ekki nafngreina, á samskiptaforritinu Wickr. Eftir það samtal taldi ákærði sig hafa sofnað um stund. Honum hefðu síðan borist skilaboð um að hann ætti að hitta mann og afhenda honum fyrrnefndan pakka, en innihaldi pakkans vildi ákærði ekki greina frá. Þessi aðili hefði sagt ákærða að slökkva á símanum. Ákærði hefði síðan yfirgefið hafnarsvæðið um kl. 7:00. Vildi ákærði ekki greina frá því hvert hann hefði farið.

Þegar ákærði kom til baka á hafnarsvæðið um kl. 11:00 um morguninn kvaðst hann hafa veitt athygli brúnum bletti hægra megin í aftursæti bílaleigubílsins, er hann hefði talið vera ælu. Ákærði sagðist hafa reynt að þrífa sætið, en áður hefði hann farið í búð og keypt Ajax-blautklúta og plastpoka. Ákærði staðfesti að hann hefði jafnframt ekið að rörastæðu á hafnarsvæðinu þar sem hann hefði borðað ávexti og samloku. Ávextina sagðist ákærði hafa haft með sér úr skipinu en samlokuna hefði hann keypt daginn áður á bensínstöð. Taldi ákærði að hann hefði verið að þrífa bílsætið á milli kl. 12:00 og 13:00. Við þrifin sagðist ákærði ekki hafa orðið var við blóð. Sagðist hann aðspurður ekki hafa þrifið loftið í bílnum.

Ákærði bar að í framhaldinu hefði hann farið úr fötunum sem hann var í um nóttina þar sem af þeim hefði verið vond lykt, ælulykt að því er ákærði taldi. Fötin taldi ákærði enn vera í þvottahúsi skipsins. Neitaði ákærði að hafa hent þeim fötum sem hann var í um nóttina. Þá kom fram hjá ákærða að þær buxur sem hann hefði farið í fyrst hefðu reynst götóttar og því hefði hann skipt um buxur að nýju.

Í aftursæti bílaleigubílsins um nóttina sagði ákærði hafa verið æfingaföt sín og jakka F og E. Kvaðst ákærði hafa sett æfingafötin og jakka F í þvott. Hann hefði upplýst F um það og gefið honum þá skýringu að ælt hefði verið á jakkann. Ákærði kvaðst aðspurður aldrei hafa klæðst jakka F, en jakkann sagði hann vera alltof lítinn á sig.

Spurður út í skó brotaþola, sem fundust við fyrrnefnda rörastæðu, kvaðst ákærði engar skýringar geta gefið á því hvernig skórnir komust þangað. Skóna sagðist ákærði aldrei hafa séð, hvað þá snert, og gat hann ekki útskýrt hvernig DNA úr honum komst á reim í öðrum skónum. Þá kannaðist ákærði ekki við að hafa séð ökuskírteini brotaþola.

Fram kom hjá ákærða að þegar hann hefði hitt E næst, á mánudeginum 16. janúar 2017, hefði E spurt hann: „Þær voru ekki svo ungar þessar tvær stelpur, var það nokkuð?“ Kvaðst ákærði ekki hafa svarað E en þessi ummæli hans hefðu vakið þá mynd hjá ákærða af atvikum að tvær konur hefðu komið inn í bílinn til þeirra E um nóttina. Þegar lögregla hefði síðan farið að spyrja ákærða um ferðir hans og athafnir um nóttina, og sýna honum myndir úr eftirlitsmyndavélum, hefðu ummæli E komið upp í huga ákærða og hann því greint frá því að tvær konur hefðu komið upp í bílinn. Sagan af stúlkunum tveimur væri því frá E komin.

Ákærði kvaðst hafa orðið hræddur þegar Polar Nanoq var snúið aftur við til Íslands þar sem hann hefði verið með fíkniefni í skipinu. Eftir að lögreglumenn úr sérsveit lögreglunnar sigu niður í skipið úr þyrlu, vopnaðir hríðskotabyssum, kvaðst ákærði strax hafa verið handtekinn og honum haldið föngnum í klefa um borð.

Fyrir dómi var ákærði spurður út í klórför á bringu sem hann var með við læknisskoðun aðfaranótt 19. janúar sl. Svaraði ákærði því til að hann klóraði sig oft í svefni.

Við skýrslugjöf hjá lögreglu aðfaranótt 19. janúar sl. lýsti ákærði atvikum svo að 13. janúar sl. hefðu hann og F verið að aka um á bílaleigubílnum sem ákærði hafði á leigu. Þeir hefðu komið við í tveimur verslunarmiðstöðvum og um kvöldið hefðu þeir farið á æfingu í World Class. Að henni lokinni hefðu þeir farið aftur um borð í Polar Nanoq. Skömmu fyrir miðnætti hefðu þeir síðan skutlað E niður í miðborg Reykjavíkur og hefðu þeir verið komnir til baka í skipið um kl. 23:30.

Um nóttina hefði ákærði fengið skilaboð frá E sem beðið hefði um að hann yrði sóttur. Ákærði hefði því ekið í miðborgina og sótt E. Eftir að hann kom inn í bílinn hefðu þeir ekið aðeins um. Neitaði ákærði aðspurður að hafa farið inn á veitinga- eða skemmtistaði í miðborginni um nóttina. Þeir E hefðu ekið fram hjá veitingastaðnum Mónakó og skömmu eftir það hefði kona komið inn í bílinn. Konunni kvaðst ákærði ekki geta lýst. Þeir E hefðu bent konunni á að þeir væru ekki á leigubíl. Konan hefði síðan bent á aðra konu sem var neðar í götunni og hefðu þau farið og tekið hana upp í. Konurnar sagði ákærði hafa rætt saman á íslensku og þær hlegið. Ákærði hefði ekið aðeins um en síðan keyrt til baka að Polar Nanoq. Þau hefðu rúntað aðeins um á hafnarsvæðinu en síðan ekið að nálægu hringtorgi og þar hefðu konurnar báðar farið út úr bílnum. Eftir að þær fóru hefði ákærði ekið aðeins um en hann síðan lagt bílnum „... og ég man ekki betur en að ég hafi farið um borð.“ Sagðist ákærði halda að E hefði verið með honum þegar hann setti konurnar út við hringtorgið.

Ákærði gaf skýrslu að nýju fyrir lögreglu síðar þessa sömu nótt og kom þá meðal annars fram hjá honum að hann teldi að E hefði farið um borð í Polar Nanoq áður en ákærði setti konurnar tvær út við hringtorgið samkvæmt áðursögðu. Þá kvaðst ákærði hafa spjallað við aðra konuna og kysst hana eftir að hafa ekið bílnum út á hafnarkantinn. Spurður um hvað hann hefði verið að þrífa í bifreiðinni svaraði ákærði því til að hann hefði verið að þrífa ælu. Blóð kvaðst hann ekki hafa séð í bílnum.

Spurður fyrir dómi um ástæðu þess að hann hefði ekki borið um málsatvik með þeim hætti fyrir lögreglu sem hann síðan gerði fyrir dómi vísaði ákærði til minnisleysis á þeim tíma. Einnig vísaði ákærði til ölvunar sinnar er atvik máls gerðust, svo og þeirrar einangrunarvistar sem hann hefði sætt í kjölfar handtöku. Enn fremur kvaðst ákærði hafa verið stressaður og lítinn svefn fengið er hann var í haldi lögreglu, en lögreglumenn hefðu komið inn til hans á tveggja tíma fresti öskrandi: „Hvar er hún? Hvar er hún?“ Ákærði hefði verið spurður leiðandi spurninga af lögreglu sem fullyrt hefði við ákærða að hann hefði gert ýmsa hluti. Þá hefðu ákærða verið sýndar myndir af ýmsu sem hann hefði ekki gert. Lögreglu sagði ákærði almennt hafa komið mjög illa fram við sig og kallað hann öllum illum nöfnum. Þá hefði lögreglan beitt ákærða þrýstingi. Við það hefði lögregla meðal annars beitt unnustu ákærða fyrir sig en ákærði hefði hvorki fengið að hafa samband við hana né ættingja sína. Ákærði kvaðst hafa viljað hjálpa til við leitina að brotaþola og hefði það, auk þess sem áður var nefnt, leitt til þess að hann greindi frá atvikum sem ekki höfðu gerst. Eftir að einangrunarvist ákærða lauk, lögregla hætti að koma inn til hans, hann fékk til sín sálfræðing og fékk að hafa samband við sína nánustu kvaðst ákærði hafa róast, sem hjálpað hefði honum að muna.

Um atvik samkvæmt ákærulið 2 bar ákærði sérstaklega að þegar skipið Polar Nanoq hefði verið í höfn í Danmörku nokkru áður en það kom hingað til lands hefði hann verið inntur eftir því hvort hann gæti tekið sendingu með sér til Grænlands. Kvaðst ákærði hafa svarað því játandi, en hikandi þó. Hann hefði síðan farið á bílaleigubifreið til fundar við þennan aðila í Frederikshavn í Danmörku.

Ákærði staðfesti að fíkniefni þau sem fundist hefðu við leit lögreglu í káetu hans um borð í Polar Nanoq, í rúmi og bak við klósettið, hefði hann fengið hjá fyrrnefndum aðila. Efnin hefði ákærði átt að flytja til Grænlands. Hann kvaðst hins vegar hvorki hafa komið að skipulagningu né fjármögnun á flutningi fíkniefnanna. Sagði ákærði aldrei hafa staðið til að Ísland yrði áfangastaður efnanna. Spurður um af hverju hann hefði ekki falið fíkniefnin svaraði ákærði því til að hann hefði orðið afhuga því að taka þátt í flutningi fíkniefnanna. Spurður um af hverju hann hefði ekki varpað efnunum í hafið þegar í ljós kom að skipinu hafði verið snúið við og að von væri á þyrlu með lögreglumenn að skipinu svaraði ákærði því til að ef hann hefði gert það hefðu þeir sem að flutningi efnanna stóðu líklega talið að hann hefði stolið efnunum. Það hefði getað leitt af sér hefndaraðgerðir af þeirra hálfu.

IV

E, sem aðspurður kvaðst hafa komið hingað til lands á hverju ári síðan 2011, lýsti atvikum máls svo að hann hefði verið á gangi á bryggjunni í Hafnarfirði að kvöldi föstudagsins 13. janúar sl. þegar ákærði og F hefðu komið akandi. Vitnið kvaðst hafa verið á leið í bæinn og ætlað að taka leigubíl þangað. Úr hefði hins vegar orðið að ákærði og F skutluðu vitninu í bæinn. Þegar til Reykjavíkur kom hefði vitnið farið út úr bílnum. Vitnið hefði skoðað sig eilítið um en síðan farið inn á English Pub þar sem það hefði fengið sér bjór. Á meðan vitnið var á staðnum hefði það verið í sambandi við ákærða og spurt hann þess hvenær hann og F kæmu til baka, en áður en þeir yfirgáfu vitnið fyrr um kvöldið hefðu þeir sagst ætla um borð í Polar Nanoq og fara þar í sturtu en koma síðan aftur niður í bæ.

Vitnið kvað ákærða loks hafa komið, en hann þá verið einn á ferð. Vitnið og ákærði hefðu setið á English Pub og verið þar við drykkju fram að lokun staðarins. Minntist vitnið þess að hafa þar rætt við starfsstúlku sem það þekki, W. Af English Pub hefðu þeir farið á American Bar. Þeir hefðu ekki verið samferða á þann stað þar sem símtal hefði tafið vitnið og þá hefði í fyrstu ekki átt að hleypa vitninu þar inn. Ákærði hefði þá komið út af staðnum og sótt vitnið. Atvik inni á American Bar um nóttina sagðist vitnið muna illa vegna ölvunar. Vitnið minntist þó þess að hafa farið á snyrtinguna á staðnum. Af American Bar hefðu vitnið og ákærði farið í bílaleigubílinn og hefði vitnið sest í farþegasætið við hlið ákærða, sem sest hefði í ökumannssætið. Er þarna var komið sögu hefði vitnið viljað fara til baka í Polar Nanoq en ákærði viljað aka aðeins um. Hvað gerðist eftir þetta sagðist vitnið muna illa. Vitnið sagði þau atvik þó hafa rifjast upp, eftir að vitnið hafði verið hneppt í gæsluvarðhald, að þeir ákærði hefðu ekið niður Laugaveg og að þar hefði kona komið inn í bílinn til þeirra. Taldi vitnið að konan hefði komið inn í bílinn vinstra megin, aftan við ökumannssæti, og síðan sest í aftursætið aftan við vitnið. Aðspurt sagðist vitnið ekki muna hvort það hefði átt einhver samskipti við konuna eftir að hún kom inn í bílinn. Vitnið myndi heldur ekki eftir því hvort ákærði hefði rætt við hana. Konunni gat vitnið ekki lýst og aðspurt sagðist það ekki geta sagt til um hvort um brotaþola hefði verið að ræða.

Frá Laugavegi kvað vitnið leiðina hafa legið að Polar Nanoq. Kvaðst vitnið hafa sofnað á leiðinni að skipinu og ekkert muna eftir ökuferðinni. Aðspurt sagðist vitnið halda að það hefði verið í bílnum alla leiðina frá Laugavegi og að Hafnarfjarðarhöfn. Gat vitnið ekki sagt til um hvort ákærði hefði á einhverjum tímapunkti yfirgefið bifreiðina. Við skipið hefði ákærði vakið vitnið. Þegar vitnið hefði farið út úr bílnum hefði það litið í aftursætið og þá séð að eitthvað var þar. Fram kom hjá vitninu að því hefði verið sýnt myndskeið þar sem sjá megi vitnið taka úlpuna sína með sér þegar það yfirgefur bílinn. Vitnið kvaðst hins vegar ekkert muna eftir því atviki. Vitnið hefði síðan farið um borð í skipið og í káetu sína. Þaðan hefði vitnið hringt til Grænlands, í kærustu sína og einnig vin sinn og vinnufélaga, U, auk V. Um efni þeirra samtala gat vitnið ekki borið. Þá kom fram hjá vitninu að þegar það hefði kíkt á símann sinn „daginn eftir“ hefði vitnið séð að það hafði hringt nokkrum sinnum um nóttina í fyrrnefnda W á Messenger. Vitnið kvaðst hins vegar ekki muna eftir þessum hringingum.

Vitnið neitaði aðspurt að hafa ekið bílaleigubílnum umrædda nótt og tók vitnið fram í því sambandi að það hefði aldrei öðlast ökuréttindi. Taldi vitnið ekki mögulegt að það hefði ekið bifreiðinni án þess að muna eftir því. Spurt út í þann framburð ákærða, að vitnið hefði óskað eftir því að vera eitt með konunni sem kom upp í bílinn, kvaðst vitnið ekki minnast þess. Þá kannaðist vitnið hvorki við lýsingar ákærða á því að vitnið hefði ekið burt með konuna um nóttin. né að einhver hefði ælt í bifreiðina um nóttina. Sérstaklega spurt neitaði vitnið því að hafa gert konunni mein og taldi sig ekki hafa snert hana.

Það var hald vitnisins að það hefði vaknað um kl. 11:00 að morgni 14. janúar sl. Vitnið hefði fyrst farið niður í sal og fengið sér vatn að drekka. Næst hefði vitnið farið að káetu ákærða. Sagðist vitnið minnast þess að hafa spurt ákærða um „konurnar“. Ákærði hefði sagst hafa ekið konunum á einhvern stað í Hafnarfirði og staðfesti vitnið að hafa látið falla ummæli í þá veru fyrir lögreglu. Vitnið sagði það síðan hafa rifjast upp fyrir sér þegar það sat í gæsluvarðhaldi að sennilega hefði einungis verið ein kona í bílnum. Í dag kvaðst vitnið vera visst um að svo hefði verið.

Skipstjórann á Polar Nanoq sagðist vitnið hafa rætt við um kl. 12:00 og hefði vitnið viðurkennt fyrir honum að þeir ákærði hefðu verið við drykkju um nóttina. Spurt út í ummæli sín hjá lögreglu varðandi þessi samtöl bar vitnið að mögulegt væri að það hefði rætt við skipstjórann áður en það ræddi við ákærða. Kvaðst vitnið ekki muna þetta nákvæmlega.

Spurt út í áverka sem vitnið hefði verið með á vinstri hendi er það var handtekið svaraði vitnið því til að áverkann hefði vitnið hlotið við vinnu sína eftir 14. janúar sl.

F kvaðst hafa verið með ákærða á föstudeginum 13. janúar sl. Vitnið sagði þá hafa sótt bílaleigubíl og þeir því næst farið á æfingu. Að æfingunni lokinni hefðu þeir farið aftur um borð í Polar Nanoq.

Um kvöldið hefðu ákærði og vitnið skutlað E „niður í bæ“ og að því loknu snúið aftur í skipið. Vitnið sagði ákærða hafa talað um að fara aftur í bæinn og taldi vitnið að það hefði hann gert.

Vitnið kvaðst hafa skilið úlpuna sína eftir í bílaleigubílnum um kvöldið. Ákærði hefði afhent vitninu úlpuna daginn eftir. Þá hefði verið búið að þvo hana. Þegar ákærði hefði afhent vitninu úlpuna hefði hann gefið þá skýringu á þvottinum að kona sem komið hefði í bílinn hefði ælt á úlpuna. Þá kvað vitnið fram hafa komið hjá ákærða að hann hefði kysst konuna.

Vitnið staðfesti aðspurt að það hefði farið með ákærða á laugardeginum að skila bílaleigubílnum. Áður en vitnið settist inn í bílinn hefði ákærði nefnt að ælt hefði verið í bílinn. Inni í bílnum hefði vitnið síðan fundið einhverja lykt, er það kvaðst fyrir dómi ekki geta lýst, en sem vitnið hefði lýst sem ælulykt fyrir lögreglu. Þá staðfesti vitnið jafnframt að hafa í samræðum við lögreglu eftir að vitnið var handtekið látið falla ummæli, sem höfð væru eftir því í skýrslu lögreglu, um að ákærði hefði afhent vitninu nýþvegna úlpuna og við það tækifæri greint frá því að tvær stúlkur hefðu komið í bílaleigubílinn, sem ælt hefðu yfir úlpu vitnisins. Vitnið staðfesti enn fremur að hafa við formlega skýrslugjöf hjá lögreglu haft eftir ákærða að tvær stúlkur hefðu verið í bílnum.

W kvaðst hafa verið við vinnu aðfaranótt 14. janúar sl. á English Pub í Reykjavík. Vitnið sagðist hafa kynnst E árið 2015 en hann hefði ásamt nokkrum öðrum skipverjum á Polar Nanoq verið reglulegur gestur á English Pub þegar skipið hefði komið í höfn hér á landi. Þau E, sem vitnið lýsti sem góðum og ljúfum, hefðu orðið góðir vinir og þau spjallað mikið saman.

Umrætt kvöld sagði vitnið E hafa komið einan á English Pub rétt fyrir miðnætti. Áður hefðu þau verið búin að skiptast á skilaboðum á Snapchat og vitnið því vitað að E væri hér staddur. E hefði farið í lukkuhjólið á barnum og unnið átta bjóra. E hefði setið við barinn, gegnt vitninu, sem verið hefði við störf samkvæmt áðursögðu. E sagði vitnið hafa gefið eitthvað af bjórnum en hann samt sem áður drukkið talsvert af honum sjálfur.

Síðar um nóttina kvað vitnið ákærða, sem virst hefði allsgáður, hafa komið til E. Ákærða sagðist vitnið aldrei hafa hitt áður. Eftir að ákærði kom hefði E, sem er þarna var komið sögu hefði verið orðinn frekar ölvaður, keypt skot handa þeim ákærða. E hefði keypt frekar mörg skot og hefði vitnið séð ákærða drekka tvö þeirra, auk þess að drekka einn bjór. Ákærði og E hefðu síðan fært sig frá barnum og sest niður á öðrum stað á pöbbnum. Vitnið hefði ekki séð meira til þeirra tveggja þetta kvöld. Síðar um nóttina, um kl. 3:00, sagði vitnið dyravörð á pöbbnum hafa komið og upplýst vitnið um að E hefði sofnað við borð á staðnum og hefði honum í kjölfarið verið vísað út af staðnum.

Um kl. 3:55 sagði vitnið E hafa byrjað að hringja í það á Facebook. Þá hefði dyravörður borið vitninu þau skilaboð að E væri fyrir utan staðinn og vildi tala við það. Vitnið kvaðst ekki hafa haft tök á því, enda vitnið við vinnu. Vitnið sagði E alls hafa hringt níu sinnum í það á Facebook. Fyrst hefði hann hringt kl. 3:55 samkvæmt áðursögðu, aftur rétt fyrir kl. 4:00, nokkrum sinnum um kl. 5:00, enn hefði E hringt rúmlega 6:00 og síðast kl. 11:55. Vitnið kvaðst ekki hafa svarað neinni þessara hringinga. Nefndi vitnið í því sambandi að það hefði vitað að E væri mjög ölvaður, vitnið að vinna og eftir það á leið heim að sofa.

Vitnið kvaðst hafa rætt við E á Snapchat daginn eftir. Vitnið hefði þá beðist afsökunar á því að hafa ekki svarað og innt ákærða eftir því hvort ekki væri allt í góðu? E hefði svarað því játandi en sagst vera frekar þunnur. Á þriðjudeginum hefði vitnið síðan sent E skilaboð og spurt hann eftir því hvort hann væri ekki búinn að jafna sig. E hefði svarað því játandi, hann verið hress og liðið vel. Þá hefði E upplýst vitnið um að skipinu hefði verið snúið aftur til Íslands.

X, bryti á Polar Nanoq, sagði ákærða hafa leigt bíl á meðan skipið var í Hafnarfjarðarhöfn dagana 13. og 14. janúar sl. Kvað vitnið ákærða áður hafa leigt sér bíl er skipið var hér statt. Vitnið sagðist hafa séð myndir á Facebook frá ákærða sem borið hefðu með sér að hann hefði ferðast um landið í einhverjum mæli.

Vitnið kvaðst hafa veitt því athygli eftir að skipinu var snúið til baka til Hafnarfjarðar að andlegt ástand ákærða hefði farið stigversnandi. Taldi vitnið ástand ákærða hafa tekið að breytast til hins verra þegar honum bárust skilaboð þar sem hann var inntur eftir því hvort hann hefði verið sá sem leigði rauðan Kia-bíl. Skilaboðin sagðist vitnið ekki hafa séð en heyrt af þeim. Vitnið nefndi jafnframt að ákærði hefði verið lystarlaus og greinilega taugaóstyrkur. Vitnið sagði auga hafa verið haft með ákærða vegna ástands hans. Þegar þyrlan hefði komið að skipinu með lögreglu innanborðs hefði ákærði verið mjög óstyrkur og spurt vitnið: „Heldur þú að þeir séu komnir til að sækja mig?“ Vitnið hefði svarað, í þeim tilgangi að róa ákærða, að það teldi svo ekki vera.

Vitnið staðfesti að ákærði hefði komið um borð í skipið 30. eða 31. desember 2016, þegar það lá í höfn í Frederikshavn í Danmörku. Á meðan skipið var þar hefði ákærði verið með bíl á leigu.

Y, 1. vélstjóri á Polar Nanoq, sagði ákærða hafa tekið á leigu lítinn rauðan bíl á meðan skipið lá við bryggju í Hafnarfirði í janúarmánuði sl. Vitnið sagði ákærða áður hafa leigt sér bíl er skipið var hér statt, líkt og nokkrir aðrir skipverjar. E taldi vitnið ekki hafa leigt bíl hér á landi þar sem hann væri ekki með ökuréttindi.

Vitnið kvaðst hafa vaknað snemma morguns laugardaginn 14. janúar sl. Vitnið hefði verið statt í matsalnum, um kl. 6:00, og verið að horfa á fréttir þegar E hefði komið um borð. Vitnið kvað E hafa verið mjög drukkinn, sem verið hefði óvenjulegt. E hefði verið rólegur þegar hann kom í matsalinn en honum greinilega brugðið þegar hann sá vitnið þar, en væntanlega hefði E ekki átt von á neinum þar svo snemma morguns. Vitnið taldi viðbrögð E skýrast af því að ekki væri vel séð að yfirmenn á skipinu væru drukknir. Vitnið kvað þá E hafa tekið tal saman og þeir ræðst við í um 5-10 mínútur. Gat vitnið ekkert borið um efni samtalsins en sérstaklega aðspurt kvað vitnið þó E ekki hafa nefnt hvaðan hann væri að koma. Taldi vitnið að E hefði raunar ekki vitað það, svo ölvaður hefði hann verið. Lýsti vitnið ástandi E nánar svo að hann hefði slagað og talað óskýrt. Fram kom hjá vitninu að E hefði verið með síma í höndunum á meðan þeir töluðust við og verið að eiga við hann, mögulega að reyna að hringja eða senda SMS-skilaboð. Vitnið sagðist ekki hafa séð neitt athugavert við klæðnað E. Hann hefði hvað það varðaði verið eins og venjulega, penn og snyrtilega klæddur. Úr matsalnum hefði E farið í káetu sína að sofa.

Síðar um daginn, eða á milli kl. 13:00 og 14:00, sagðist vitnið hafa snætt hádegisverð. Að honum loknum hefði það fengið sér kaffi í bolla og farið út á dekk til þess að reykja. Á meðan vitnið var úti hefði ákærði komið upp landganginn með handklæði í hendinni. Kvað vitnið ákærða hafa verið að koma frá bílnum sem hann hafði á leigu, en bílnum hefði verið lagt samsíða landganginum. Hvað ákærði gerði við handklæðið sagðist vitnið ekki vita.

Vitnið sagðist ekkert hafa rætt við ákærða en í sömu svifum og hann bar að hefði Z komið út úr matsalnum og hefðu vitnið og Z velt því fyrir sér hvort ástæða þess að ákærði var með handklæðið væri að einhver hefði kastað upp í bílnum.

Fram kom hjá vitninu að fyrst eftir að skipið hélt úr höfn hefði ákærði verið sjálfum sér líkur. Eftir að honum bárust SMS-skilaboð frá fréttamanni varðandi rauða bílinn hefði hann hins vegar brotnað saman og verið mjög hræddur. Ákærði hefði sýnt stýrimanninum skilaboðin. Um 10-12 tímum síðar hefði ákærði þurft að fá róandi lyf og hefði skipstjórinn sett sig í samband við Radio medical og fengið leyfi til þess að gefa ákærða róandi. Kl. 8:00 morguninn eftir hefði ákærði verið breyttur á svip, mjög fölur og grár. Vitnið sagði ákærða ekki hafa verið góðan viðræðu á þessum tímapunkti. Hann hefði verið mjög hræddur og ekki haft löngun til að tala.

Vitnið taldi að ákærði hefði komið um borð í skipið 30. desember 2016, þegar það lá í höfn í Frederikshavn í Danmörku. Á meðan skipið var þar hefði ákærði verið með bíl á leigu. G kvað vitnið hafa komið um borð rétt fyrir brottför 14. janúar sl.

Þ, 2. stýrimaður á Polar Nanoq, sagði ákærða hafa haft bíl á leigu á meðan skipið lá í höfn í Hafnarfirði í janúar sl. Eftir að atvik máls gerðust kvaðst vitnið hafa heyrt það frá Færeyingunum í áhöfninni að ákærði og E hefðu verið með tvær dömur í bílnum hjá sér umrædda nótt.

Eftir að skipinu var snúið til baka til Hafnarfjarðar kvað vitnið ákærða hafa komið til sín og sýnt sér skilaboð frá blaðamanni varðandi horfna stúlku og bíl sem ákærði hefði haft á leigu. Ákærði hefði orðið mjög taugaveiklaður við að fá þessi skilaboð. Ákærði hefði ekkert sagst um málið vita en hann farið úr jafnvægi við það að vera bendlaður við það. Vitnið sagðist hafa ráðlagt ákærða að fara upp í brúna og ræða við skipstjórann.

Vitnið kvað ákærða hafa verið um borð þegar skipið lá í höfn í Frederikshavn í Danmörku skömmu áður og hefði hann verið með bíl á leigu á þeim tíma.

Z, 3. vélstjóri á Polar Nanoq, kvað ákærða hafa tekið á leigu bíl á meðan skipið var í Hafnarfjarðarhöfn í janúarmánuði sl.

Eftir hádegismat laugardaginn 14. janúar sagðist vitnið hafa farið út á dekk að ræða við Y, sem þar hefði staðið og reykt. Vitnið hefði þá séð ákærða koma um borð og hefði hann haldið á handklæði. Vitnið kvað ákærða hafa verið að koma frá bílnum, sem staðið hefði við landganginn, og hefðu dyr vinstra megin á bílnum verið opnar. Sagðist vitnið ekki hafa átt nein orðaskipti við ákærða við þetta tækifæri.

Fram kom hjá vitninu að ákærði hefði komið um borð í skipið í Frederikshavn í Danmörku 30. desember 2016. Kvaðst vitnið hafa heyrt af því að ákærði hefði þá haft bíl á leigu. Vitnið tók fram að sjálft hefði það ekki séð bílinn heldur einungis haft af því spurnir að ákærði væri við akstur í landi. Var á vitninu að skilja að ákærði hefði fengið mann til sín í heimsókn á meðan skipið lá við bryggju í Danmörku.

Æ, 1. stýrimaður á Polar Nanoq, sagðist vita að ákærði hefði haft bíl á leigu á meðan skipið var í Hafnarfjarðarhöfn í janúar sl.

Vitnið kvaðst hafa rætt við E, líklega sunnudaginn 15. janúar sl., og hann sagt frá því að þeir ákærði hefðu nóttina áður verið að keyra um ásamt tveimur konum. Síðar hefði þetta sama atriði komið til tals á milli ákærða og E, svo vitnið heyrði, og þá hefði ákærði einnig talað um að konurnar hefðu verið tvær. Konurnar hefði ákærði sagst hafa keyrt að versluninni Krónunni. Hvort E hefði þá enn verið í bílnum gat vitnið ekki um borið en vitnið hafði það eftir Y að E hefði komið um borð í skipið kl. 6:00 að morgni laugardagsins. Hjá Y hefði einnig komið fram að E hefði þá verið drukkinn og óskýr í tali. E hefði brugðið við að sjá Y, enda væri það ekki venjan að yfirmenn drykkju þegar þeir væru um borð í skipinu. Jafnframt hefði komið fram hjá Y að E hefði verið að eiga eitthvað við símann sinn.

Eftir að skipið hélt úr höfn sagði vitnið fregnir hafa borist af máli þessu og því að lögregla leitaði rauðrar bifreiðar. Eftir að hafa rætt málið um stund hefði skipstjórinn tekið þá ákvörðun að snúa skipinu aftur til Íslands. Jafnframt hefði verið ákveðið að gefa þá skýringu að upp hefði komið bilun í vél skipsins og freista þess þannig að halda ástandinu um borð rólegu. Þá hefði enn fremur verið tekin ákvörðun um að slökkva á nettengingu skipsins.

Vitnið sagði ákærða hafa komið upp í brú og sýnt SMS-skilaboð á ensku frá fréttamanni. Í þeim hefði meðal annars verið að finna spurningu til ákærða um hvort hann hefði leigt þann bíl sem áður var getið og einnig hefði verið spurt um stelpur. Ákærði hefði er þarna var komið sögu verið fölur og grár og litið illa út. Vitnið kvaðst hafa klappað ákærða á axlirnar, reynt að róa hann og sagt honum að fara að hvíla sig. Eftir að ákærði var farinn kvaðst vitnið hafa farið niður í verksmiðjuna í skipinu að leita að E. Hann hefði reynst vera við vinnu og ekkert óvenjulegt verið að sjá á honum.

Ákærða sagði vitnið hafa reynt að hvíla sig. Hann hefði hins vegar verið mjög órólegur og komið skömmu síðar upp í brú án þess að segja nokkuð sérstakt. Hann hefði síðan farið niður aftur. Vitnið og skipstjórinn hefðu þá rætt um hvort þeir ættu að gefa ákærða eitthvað róandi. Í framhaldinu hefðu þeir haft samband við Radio Medical, gefið skýringar á ástandinu og óskað ráðlegginga um hvað þeir ættu að gefa ákærða. Þegar þær ráðleggingar hefðu legið fyrir hefði vitnið farið niður í káetu til ákærða með töflu, róandi lyf, og gefið honum. Ákærði hefði enn verið órólegur og vitnið sagt við hann að ef hann hefði ekkert gert þá væri ekkert að óttast. Ákærði hefði svarað: „Við sjáum hvað verður úr þessu,“ eða eitthvað í þá veru. Í framhaldinu hefðu skipstjórnendur fengið vin ákærða, G, til þess að vera hjá honum í káetunni.

Vitnið kvað ákærða hafa verið um borð þegar Polar Nanoq var í höfn í Danmörku, áður en skipið kom hingað til lands. Sagði vitnið ákærða hafa verið með bíl á leigu á þeim tíma. Vitnið kvað G, sem síðar deildi káetu með ákærða, hafa komið um borð rétt fyrir brottför skipsins 14. janúar sl. Kom fram hjá vitninu að ákærði hefði þurft að skipta um káetu eftir að skipið fór úr höfn í Hafnarfirði. Ástæðan hefði verið sú að skipið var að fara til karfaveiða en við þær veiðar væru 28 skipverjar um borð en ekki 27 eins og þeir væru annars. Kvað vitnið ákærða hafa legið mjög á að flytjast á milli og hann viljað að káetuskiptin gengju hratt fyrir sig. Það hafði vitnið eftir Ö, sem vitnið kvað venjulega hafa haft þá káetu til umráða sem ákærði fór í.

Á, skipstjóri á Polar Nanoq, kvað ákærða hafa haft bíl á leigu á meðan skipið var í Hafnarfjarðarhöfn í janúar sl. Taldi vitnið að ákærði hefði leigt sér bíl í næstum hvert skipti sem skipið var í höfn.

Vitnið kvaðst ekkert geta borið um athafnir ákærða og E aðfaranótt laugardagsins 14. janúar sl. annað en það að vitnið hefði heyrt frá öðrum áhafnarmeðlimum daginn eftir að þeir hefðu verið úti að skemmta sér. Þá hefði Y tjáð vitninu að E hefði verið mjög ölvaður þegar hann kom um borð í skipið um kl. 6:00 um morguninn.

E hefði komið upp á milli kl. 12:00 og 13:00 á laugardeginum, mun seinna en hann var vanur, og vitnið þá innt hann eftir því af hverju hann hefði sofið svona lengi fram eftir. E hefði svarað því til að ákærði og hann hefðu verið í bænum. Vitnið hefði gert E ljóst að það væri mótfallið slíku háttalagi. Vitnið sagðist hafa spjallað við E og að hjá honum hefði meðal annars komið fram, sem E hefði haft eftir ákærða, að tvær stelpur hefðu verið með þeim í bílnum um nóttina. Ekki hefði komið fram hjá E hvað orðið hefði af stúlkunum. Staðfesti vitnið fyrir dómi þann framburð sinn hjá lögreglu að E hefði greint vitninu frá því að hann hefði sofið mesta hluta leiðarinnar til Hafnarfjarðar um nóttina. E hefði vaknað er þeir komu að skipinu og hann þá spurt ákærða: „Hvað með stúlkurnar?“ Ákærði hefði þá svarað: „Það skalt þú ekki hugsa um. Ég skal sjá um þær.“ E hefði síðan löngu síðar, eftir að allt það sem um ræðir í máli þessu var um garð gengið, tjáð vitninu að hann myndi einungis eftir einni stúlku í bílnum.

Á laugardeginum kvaðst vitnið hafa verið statt í brúnni og þá séð til ákærða við bílinn og í fyrstu hefðu framdyr bílsins verið opnar. Ákærði hefði síðan opnað dyrnar vinstra megin að aftan og því næst skottið. Hefði ákærði verið að vesenast eitthvað í bílnum. Þetta sagði vitnið hafa verið að loknum hádegisverði. Ákærði hefði síðan ekið bílnum yst á bryggjuna, að slippnum, þar sem hann hefði verið í 5-10 mínútur, mögulega lengur.

Eftir að skipinu var snúið til baka til Íslands sagði vitnið ákærða hafa komið og sýnt því SMS-skilaboð. Vitnið hefði þá rætt málið við ákærða, enda hefði vitnið þá verið búið að sjá umfjöllun því tengda á Facebook. Ákærði hefði þá greint vitninu frá því að í bílnum hefðu verið tvær stúlkur og að hann hefði sett þær út við verslunina Krónuna. Á þessum tímapunkti hefði ákærði „verið búinn á því.“ Vitnið hefði þá spurt ákærða þess af hverju hann væri svona hræddur. Ákærði hefði sagst hafa fengið SMS-skilaboð frá unnustu sinni á Grænlandi þar sem fram hefði komið að ákærði væri mögulega grunaður í málinu. Ákærði hefði sagst vera saklaus og vitnið þá sagt honum að ef svo væri skyldi hann ekki vera hræddur. Fram kom hjá vitninu að ákærða hefði í framhaldinu verið gefið róandi lyf, í tvígang að því er vitnið minnti.

Vitnið sagðist hafa tekið þá ákvörðun að snúa skipinu aftur til Íslands. E sagði vitnið hafa verið rólegan og sjálfum sér líkan eftir að skipinu var snúið við.

Vitnið sagðist hafa fengið símtal frá íslenskum lögreglumanni sem spurt hefði þriggja spurninga: Hvort vopn væru um borð. Hvort það væri rétt að skipinu hefði verið snúið til baka. Og hvar skipið myndi leggjast að bryggju. Lögreglumaðurinn hefði að síðustu sagst myndu hringja aftur. Það hefði hann gert og boðað að þyrla myndi koma að skipinu með sex vopnaða lögreglumenn. Vitnið taldi Polar Nanoq hafa verið statt um 120 mílur vestan við Ísland þegar lögregla kom um borð, í um 12 tíma siglingu frá landinu. Skipið hefði þá verið búið að sigla í átt til Hafnarfjarðar í um sólarhring. Lögreglumennirnir hefðu strax sótt ákærða og E og komið þeim fyrir í klefum þar sem þeirra hefði verið gætt. Vitnið neitaði því aðspurt að lögregla hefði tekið yfir stjórn skipsins. Skipið sagði vitnið sigla undir grænlenskum fána.

Daginn eftir að skipið lagðist að bryggju í Hafnarfirði kvaðst vitnið hafa afhent lögreglu jakka ákærða. Jakkann hefði vitnið fundið í káetu ákærða.

Vitnið sagði ákærða hafa verið um borð þegar Polar Nanoq var í höfn í Danmörku. Kom fram hjá vitninu að ákærði hefði verið úti á hverri einustu nóttu, hverra erinda kvaðst vitnið ekki vita. Vitnið sagði G, sem deildi káetu með ákærða, hafa komið um borð rétt fyrir brottför skipsins frá Hafnarfirði. G hefði komið að skipinu með leigubíl beint frá flugvellinum og þegar hann var kominn um borð hefði skipið látið úr höfn. Vitnið staðfesti að ákærði hefði þurft að skipta um káetu. Kvað vitnið ákærða hafa verið mjög æstan í að skipta og hann viljað að káetuskiptin gengju hratt fyrir sig.

Ö, 2. vélstjóri á Polar Nanoq, bar fyrir dómi að hann vissi að ákærði og E hefðu farið út að skemmta sér aðfaranótt 14. janúar sl.

Vitnið kvaðst hafa heyrt samtal á milli E og Á er vitnið var að horfa á sjónvarpið í matsalnum á milli kl. 15:00 og 16:00 á laugardeginum. Fram hefði komið hjá E að tvær stúlkur hefðu verið í bílnum hjá þeim ákærða um nóttina. Einnig hefði komið fram hjá E að hann hefði verið við drykkju á bar og orðið mjög ölvaður. Á leiðinni frá Reykjavík til Hafnarfjarðar hefði E sofnað og myndi hann því ekkert. Þá hafði vitnið það eftir Y að E hefði verið ölvaður þegar hann kom um borð í skipið um kl. 6:00 um morguninn. Tók vitnið fram í þessu sambandi að E væri einn af yfirmönnunum um borð og að það mætti helst ekki sjást að yfirmenn drykkju. Þeir ættu að sýna gott fordæmi.

Fram kom hjá vitninu að þegar E hefði komið um borð í Polar Nanoq 20. mars sl. hefði hann aðspurður greint vitninu frá því að hann hefði haft það frá ákærða að stúlkurnar hefðu verið tvær og að ákærði hefði sett þær út við verslunina Krónuna. Sjálfur hefði E sagst ekki muna þessi atvik.

Vitnið sagði ákærða hafa komið um borð í skipið í Frederikshavn í Danmörku 30. desember 2016. Þar hefði ákærði tekið bíl á leigu og verið mikið í burtu á kvöldin og nóttinni.

Vitnið sagði 28 hafa verið í áhöfn skipsins í þeirri veiðiferð sem hafist hefði í Hafnarfirði umrætt sinn, en oftast væru 27 í áhöfninni. Af þessum sökum hefði vitnið þurft að flytja sig í káetuna til 3. vélstjóra. Ákærði hefði síðan átt að vera í káetu vitnisins ásamt öðrum skipverja. Sagðist vitnið hafa gefið út að það myndi flytja sig um set þegar það sæi að flugvél sú sem koma átti með áhafnarmeðlimi væri farin frá Grænlandi. Þegar vitnið yfirgaf káetuna kvaðst vitnið hafa tekið til í káetunni og þrifið hana og hefði vitnið yfirgefið káetuna um kl. 17:50 á laugardeginum 14. janúar sl. Þau föt sem vitnið hefði ekki þurft á að halda næstu tvær vikurnar kvaðst það hafa sett í poka sem það hefði geymt undir dýnu í káetunni. Vitnið hefði litið við í káetunni um kl. 18:00 og þá hefði ákærði verið kominn þangað inn og E staðið við dyrnar á káetunni. Þar inni hefði allt verið á rúi og stúi. Kvaðst vitnið hafa sagt við ákærða að það vildi taka við káetunni frá ákærða eins hreinni og fínni og vitnið hefði skilið við hana.

Ð kvaðst hafa verið einn þeirra skipverja á Polar Nanoq sem falið hefði verið að vakta dyrnar á káetu ákærða 18. janúar sl. eftir að skipinu var snúið aftur til Íslands. Vitnið staðfesti að það hefði séð ákærða fara með ruslapoka út úr káetunni sinni. Í pokanum sagði vitnið hafa verið marga pakka utan af Underberg-snöfsum. Kvaðst vitnið ekki hafa orðið vart við að ákærði reyndi að fara með annað út úr káetunni.

É sagði skipverja hafa verið upplýsta um það eftir að Polar Nanoq var snúið við að mögulega væru einn eða tveir menn um borð í skipinu grunaðir í máli sem varðaði horfna stúlku. Skipverjum hefði einnig verið tjáð að lögregla myndi koma um borð. Vitnið kvaðst hafa rætt við E eftir að þetta lá fyrir og E sagt vitninu að hann hefði enga ástæðu til þess að hafa áhyggjur. E hefði greint vitninu frá því að hann hefði verið ansi fullur nóttina áður en skipið lét úr höfn. Vegna þess hefði hann sofnað í bílnum. Þegar E hefði vaknað hefði hann minnst þess að hafa litið í aftursæti bílsins og séð þar tvær konur. Í kjölfarið hefði E farið einn um borð í skipið og í háttinn.

Í, sem var unnusta E er atvik máls gerðust, bar fyrir dómi að hún hefði rætt við E í síma að morgni 14. janúar sl. Vitnið kvað þau hafa verið búin að vera að rífast og hefði E hringt í vitnið til þess að bjóða því góða nótt. Vitnið hefði vitað að ákærði ætlaði í bæinn og hefði komið fram hjá E að hann hefði fengið far til baka í skipið með ákærða. Vitnið hefði annars verið sofandi þegar E hringdi og ekki verið í skapi til þess að tala mikið við hann. Vitnið hefði heyrt það á E að hann var ölvaður. Hann hefði verið rólegur og sjálfum sér líkur.

Vitnið kvað fram hafa komið hjá E í samtali þeirra eftir að Polar Nanoq lagði úr höfn í Hafnarfirði að upp væri kominn grunur um að þeir ákærði og bílaleigubíllinn tengdust hvarfi stúlkunnar. Þá hefði E í samtali sem þau áttu 16. janúar sl. greint vitninu frá því að hann væri einn af grunuðum í málinu. Hann myndi ekki hvort ein eða tvær stúlkur hefðu komið inn í bílinn um nóttina. E hefði sofnað í bílnum en síðan vaknað og hann farið um borð í skipið. Ákærði hefði þá orðið eftir í bílnum. E hefði sagst hafa drukkið of mikið og sjá eftir því.

Vitnið kvaðst hafa haft af því fregnir að E hefði rætt við tvo vini sína um svipað leyti, U og V. Hefði vitnið heyrt að í það minnsta annað símtalið hefði verið langt, mögulega rúmlega 30 mínútur, og að E hefði grátið meðan á símtalinu stóð.

Ó, systir E, kvaðst hafa rætt við bróður sinn í síma laugardaginn 14. janúar sl. Fram hefði komið hjá E að hann hefði verið að skemmta sér um nóttina og verið mjög ölvaður. Þá hafði vitnið það eftir Í, þáverandi unnustu E, að hann hefði ítrekað hringt í hana eftir að hann kom til baka í Polar Nanoq. Í hefði haft eftir E að ákærði hefði tekið stúlkur upp í bílinn um nóttina. Hefði E sofnað í bílnum og sofið í um 30-45 mínútur. Ákærði hefði síðan ekið E að skipinu. E hefði farið út úr bílnum og síðan hringt í vitnið þegar hann kom um borð samkvæmt framansögðu.

Ú bar fyrir dómi að einum eða tveimur dögum eftir að Polar Nanoq lét úr höfn í Hafnarfirði hefði ákærði spurt sessunauta sína við matarborðið, meðal annarra U, hvort þeir sæju áverka, marblett, á hægri framhandlegg hans.

AA yfirlögregluþjónn kvaðst hafa stýrt rannsókn málsins. Fram kom hjá vitninu að við rannsókn málsins hefði verið leitast við að gera allt það myndefni sem aflað var og máli gat skipt eins skýrt og mögulegt var. Þá sagði vitnið lögreglumenn margoft hafa ekið þá leið sem talið var að ákærði hefði ekið umrædda nótt. Einnig hefði lögregla margoft farið á vettvang í þágu rannsóknar málsins.

Vitnið staðfesti aðspurt að ákærði hefði kvartað yfir því við BB lögreglumann hvernig lögregla talaði við hann og yfir viðmóti lögreglumanna við hann. Í því sambandi kom fram hjá vitninu að lagt væri upp með það hjá lögreglu að við yfirheyrslur væri gætt hlutlægni.

Vitnið neitaði því aðspurt að lögregla hefði tekið yfir stjórn Polar Nanoq. Vitnið sagði tilkynningu um það hafa farið út vegna misskilnings milli manna hjá lögreglustjóraembættinu. Sú tilkynning hefði síðar verið leiðrétt.

CC rannsóknarlögreglumaður greindi svo frá fyrir dómi að hann hefði haldið utan um rannsókn málsins frá 17. janúar sl., eftir að talið var orðið ljóst að um sakamál væri að ræða. Fram kom hjá vitninu að aflað hefði verið gagna varðandi síma brotaþola og í kjölfarið gagna um síma sem borist hefðu sambærilega leið og sími hennar úr miðbæ Reykjavíkur. Þau gögn hefðu leitt í ljós að símar brotaþola, ákærða og E höfðu borist með sama hætti og komið inn á svipuð möstur, þótt með aðeins ólíkum hætti væri, sem tæknimenn hefðu skýrt með mismun á gögnum eftir því frá hvaða símafyrirtækjum gögnin kæmu. Símagögnin hefðu beint athygli lögreglu að Hafnarfjarðarhöfn. Skoðaðar hefðu verið upptökur af því svæði sem gefið hefðu tengingu á rauðan smábíl sem lögregla leitaði í tengslum við hvarf brotaþola. Frekari rannsókn hefði leitt í ljós að ákærði hefði haft bílinn á leigu. Lögregla hefði í kjölfarið haft uppi á bílnum og haldlagt hann. Á upptökunum frá hafnarsvæðinu hefði síðan mátt sjá ákærða og E á rauða smábílnum. Rannsókn á bílnum hefði síðan leitt í ljós blóð í og undir aftursæti bílsins og blóðslettur ökumannsmegin í bílnum. Innan við sólarhring síðar hefði legið fyrir staðfesting á því með DNA-rannsókn að blóðið í bílnum væri úr brotaþola. Almennir borgarar hefðu síðan fundið skó brotaþola á hafnarsvæðinu.

Undir rannsókn málsins sagði vitnið lögreglu hafa farið með ákærða í vettvangsferð 20. janúar sl. Ekið hefði verið niður á Hafnarfjarðarhöfn, að þeim stað sem Polar Nanoq hefði legið er atvik máls gerðust. Ákærði hefði í ökuferðinni skýrt svo frá að hann hefði ekið með tvær stúlkur frá höfninni, eftir að hafa dvalið við flotkvína í um 50 mínútur, og sem leið lá í Vallahverfið í Hafnarfirði þar sem hann hefði sett stúlkurnar út við Ásatorg. Eftir það hefði ákærði sagst hafa farið í göngutúr eða sofnað. Vitnið sagði lögreglu ekkert myndefni hafa fundið sem staðfesti frásögn ákærða um stúlkurnar tvær og ferðir hans eftir að hann yfirgaf hafnarsvæðið.

Við skýrslutökur kvað vitnið ákærða margoft hafa verið spurðan að því hvort einhver annar en hann hefði haft aðgang að bílaleigubílnum. Hann hefði svarað því neitandi. Ákærði hefði jafnframt verið spurður þess hvort einhver annar hefði ekið bílnum. Því hefði hann einnig svarað neitandi. Þá hefði ákærði við skýrslutökur neitað að hafa verið ölvaður. Hann hefði mögulega sagst hafa drukkið 1-2 bjóra, annað ekki.

Aðspurt sagði vitnið lögreglu ekkert haldbært vita um ferðir ákærða og bílaleigubílsins á milli kl. 7:00 og 11:00 að morgni 14. janúar sl., þrátt fyrir að vísbendinga hefði verið leitað, meðal annars með skoðun myndefnis úr eftirlitsmyndavélum, sem vitnið sagði reyndar vera nánast engar þegar komið væri út fyrir höfuðborgarsvæðið. Þessi eftirgrennslan lögreglu hefði verið umfangsmikil. Fram kom hjá vitninu að það teldi líklegast, út frá þeim upplýsingum sem fyrir lægju um kílómetrastöðu bílaleigubílsins og þá vegalengd sem bifreiðinni var ekið á meðan ákærði hafði hana á leigu, að ákærði hefði ekið bílaleigubílnum Krísuvíkurleiðina að brúnni yfir Vogsósa og til baka. Sagði vitnið 140-150 km akstursvegalengd standa út af sem ákærði hefði ekki gert grein fyrir við skýrslutökur hjá lögreglu.

Fram kom hjá vitninu að undir rannsókn málsins hefði verið aflað upplýsinga um símtöl E að morgni 14. janúar sl. Niðurstaða rannsóknar lögreglu hvað þau símtöl varðaði hefði verið sú að símtölin tengdust ekki málinu.

DD, sérfræðingur hjá lögreglustjóranum á höfuðborgarsvæðinu, kvaðst hafa rannsakað og unnið úr símagögnum sem aflað var í þágu rannsóknar málsins. Vitnið sagði síma ákærða, brotaþola og E alla hafa verið staðsetta í miðborg Reykjavíkur aðfaranótt 14. janúar sl., um kl. 5:20. Sími brotaþola hefði síðan virst berast eftir Sæbraut og inn í Garðabæ. Síðasta þekkta staðsetning símans benti til þess að síminn hefði verið í námunda við Hnoðraholt í Garðabæ, mögulega nærri golfskálanum sem staðsettur sé skammt frá Vífilstöðum, þegar slokknaði á honum. Taldi vitnið að ekki væri hægt að segja til um hvort slökkt hefði verið handvirkt á símanum eða hvort hann hefði orðið straumlaus. Síðasta virkni síma brotaþola hefði verið kl. 5:50. Vitnið sagði áhrif geta haft varðandi símaupplýsingar hver virkni símans hefði verið, en virkni ráðist meðal annars af því hvort kveikt sé á einhverjum samskipta- eða smáforritum. Einnig gæti skipt máli hjá hvaða símafyrirtæki viðkomandi símanúmer væru.

Líklegustu skýringuna á því að sími ákærða hefði sent frá sér færri merki en aðrir símar sem til rannsóknar voru á umræddu tímabili um nóttina kvað vitnið þá að meiri virkni hefði verið á hinum símunum.

Símaupplýsingar varðandi síma E sagði vitnið sýna hreyfingu á síma hans á sama svæði og í sömu átt og síma brotaþola. Þá bentu þær upplýsingar til þess að sími E hefði verið staðsettur á svipuðum stað og sími brotaþola um kl. 6:00. Vitnið kvað upplýsingar um þá senda sem sími E hefði tengst eftir kl. 6:00 og fram að hádegi benda til þess að hann hefði haldið kyrru fyrir á því tímabili. Staðsetning sendanna samræmdist því að E hefði á þeim tíma verið um borð í Polar Nanoq.

Hvað síma ákærða varðaði þá sagði vitnið að vitað væri með vissu að sími hans hefði verið í miðborg Reykjavíkur kl. 04:53. Þá væru upplýsingar varðandi síma ákærða í samræmi við það sem fyrir lægi um ferðir ákærða á hafnarsvæðinu. Þannig passaði skipting símans á milli tveggja sella í sendi staðsettum við Miðvang við för ákærða út að flotkvínni. Síðasta merkið frá síma ákærða um morguninn komi frá sendi í Klausturhvammi í Hafnarfirði kl. 7:06. Sú sella sem numið hefði síma ákærða á þeim tíma vísi í átt að Kaldárseli sem benti til þess að ákærði hefði þá verið staddur sunnan við sendinn, mögulega á Reykjanesbraut. Eftir þetta hefði slokknað á símanum, hann ekki gefið frá sér nein merki.

EE, öryggisstjóri hjá Símanum, bar fyrir dómi að ekki væri hægt að sjá í gögnum hjá fyrirtækjunum hvort slökkt hefði verið handvirkt á síma eða hvort síminn hefði orðið straumlaus. Sömu skilaboð kæmu frá símanum hvort sem væri. Þá staðfesti vitnið að hafa unnið framlagt minnisblað, dagsett 4. maí 2017.

FF kvaðst hafa farið ásamt bróður sínum, Ý, að Kaldárseli að leita brotaþola. Þar hefðu þeir leitað í um eina klukkustund. Á heimleiðinni hefðu þeir ákveðið að kíkja út fyrir það svæði sem aðrir væru að leita á og þeir því farið niður á hafnarsvæðið. Þar hefðu þeir vitað af sandpokum sem þeir hefðu ákveðið að leita ofan á. Að því loknu hefði vitni rölt að rörastæðu sem þarna hefði verið nærri og þá rekist á skó sem lágu á jörðinni upp við rörin, sjávarmegin við stæðuna. Þeir bræður hefðu ekki strax gert sér grein fyrir því, sem síðar hefði komið í ljós, að um skó brotaþola væri að ræða. Þeir hefðu tekið annan skóinn upp og hrist úr honum snjó til þess að sjá hverrar gerðar skórinn væri, úrkoma og nokkur skafrenningur hefði verið þetta kvöld. Í kjölfarið hefði vitnið farið á google.com og bróðir þess jafnframt póstað mynd af skónum á Facebook á leitarsíður tengdar hvarfi brotaþola. Þegar vitnið hefði séð myndir af skóm brotaþola á google.com hefði vitnið áttað sig á því að um skó brotaþola var að ræða. Í framhaldinu hefði vitnið hringt í lögreglu.

Ý bar að hann hefði farið með bróður sínum, FF, til leitar að brotaþola að Kaldárseli. Þar hefðu þeir leitað í um 40 mínútur. Mjög margir hefðu verið við leit á sama svæði og því hefðu þeir bræður hætt leit þar. Bróðir vitnisins hefði síðan stungið upp á því að leita á einhverjum öðrum stað og úr orðið að þeir fóru til leitar á hafnarsvæðinu þar sem vitnið hefði munað eftir sandpokastæðu sem þeir hefðu leitað ofan á. Einnig hefðu þeir svipast um í fjörunni. Á leiðinni til baka að bílnum hefði vitnið séð glitta í skó sjávarmegin við rörastæðu sem þarna hefði verið. Tók vitnið fram að mögulegt hefði verið að keyra í kringum stæðuna. Snjór hefði verið inni í öðrum skónum og hann verið að nokkru hulinn snjó en skafrenningur hefði verið á vettvangi. Skórnir hefðu þrátt fyrir það verið vel sýnilegir. Í fyrstu hefði vitnið ekki gert sér grein fyrir því að um skó brotaþola væri að ræða. Vitnið hefði samt sem áður tekið mynd af skónum og sett inn á leitarsíðu sem komið hefði verið á fót vegna hvarfs brotaþola. Á sama tíma hefði bróðir vitnisins „googlað“ tegundarheiti skónna og þá séð að um samskonar skó var að ræða. Strax og honum var það ljóst hefði hann tilkynnt um fundinn til lögreglunnar. Skömmu síðar hefði lögreglan komið á vettvang.

GG lögreglumaður kvaðst hafa verið kallaður á vettvang við Hafnarfjarðarhöfn í kjölfar þess að skór brotaþola fundust. Skóna sagði vitnið hafa legið við enda á rörastæðu. Vitnið hefði ljósmyndað vettvang. Búið hefði verið að hreyfa við öðrum skónum en þeir lögreglumenn sem fyrstir komu á vettvang hefðu lagt skóinn á þann stað aftur sem hann var á er lögregla kom fyrst að. Vitnið sagði nokkuð hafa verið búið að skafa á og við vettvang og snjór því víða verið fastur, meðal annars á sóla skósins sem ekki hafði verið hreyft við.

Vitnið kvaðst jafnframt hafa komið að leit í þvottahúsi Polar Nanoq. Þar sagði vitnið rök föt hafa fundist í þvottavél. Gat vitnið ekkert borið um í hvers eigu þau föt hefðu verið.

HH rannsóknarlögreglumaður kvaðst hafa rannsakað síma ákærða með tilliti til notkunar á forritinu Wickr, sem uppsett hefði verið á símanum. Forritið sagði vitnið vera samskiptaforrit er byggðist á þróaðri dulkóðun. Forritið hefði þá virkni að samskipti eyddust eftir ákveðinn tíma, sem stilltur væri af notanda forritsins. Hægt væri að stilla þann tíma sem samskiptin væru til staðar frá fimm sekúndum og í allt að fimm daga. Ekki væri mögulegt að taka skjámynd af samskiptum á Wickr.

Fram kom hjá vitninu að kerfislægar skrár væru í stýrikerfi farsíma sem skráðu gagnamagn samskipta, hvort sem er um 3G og 4G eða WiFi, og hvaða forrit komi að þeim færslum. Í síma ákærða hefði vitnið fundið skráningar vegna notkunar Wickr-forritsins 4. janúar 2017, kl. 22:04, 6. janúar 2017, kl. 12:53, 11. janúar 2017, kl. 20:37, og 13. janúar 2017, kl. 18:13. Aðrar skráningar hefði ekki verið að finna í miðlægri gagnagrunnsskrá símans og því væru engar skráningar til staðar um að Wickr hefði verið notað á öðrum tímum en að framan greindi.

BB lögreglumaður staðfesti aðspurður að ákærði hefði kvartað yfir meðferð lögreglumanna á sér. Hann hefði sagst hafa verið beittur þrýstingi. Meðal annars hefðu lögreglumenn komið inn í fangaklefa til ákærða að næturlagi og vakið hann. Kvaðst vitnið hafa brugðist við kvörtunum ákærða og rætt við lögreglumenn sem að málinu komu en ekkert hefði komið fram sem benti til þess að umkvartanir ákærða ættu við rök að styðjast.

II lögreglumaður kvaðst hafa gegnt því hlutverki í málinu að stjórna leitinni að brotaþola. Leitina sagði vitnið hafa verið mjög umfangsmikla og hefði hún miðað að því að finna brotaþola og eftir atvikum muni tengda brotaþola. Leitarsvæðið hefði verið suðvesturhorn landsins innan 100 km radíuss frá Hafnarfjarðarhöfn. Við þá afmörkun hefði verið horft til upplýsinga sem fyrir hefðu legið, annars vegar um heildarakstur bílaleigubílsins á þeim tíma sem ákærði hafði hann á leigu og hins vegar til þess sem upplýst var um ferðir bílsins og ákærða á þeim tíma. Vitnið sagði alla vegslóða á leitarsvæðinu hafa verið kannaða og hefði verið leitað 100 metra út frá þeim.

JJ kvaðst hafa ásamt sambýliskonu sinni leigt bílaleigubíl af Kia Rio-gerð, þann sem síðar kom í ljós að ákærði hefði haft á leigu. Bílinn hefðu þau haft í umráðum sínum í um það bil sólarhring. Fram kom hjá vitninu að það hefði ekki veitt neinu sérstöku athygli við bílinn en sonur vitnisins hins vegar haft orð á að honum fyndist vera skrýtin lykt í bílnum.

KK, sambýliskona vitnisins JJ, staðfesti að þau hefðu tekið umræddan bílaleigubíl á leigu og hefði barnabílstóll verið settur í aftursæti bílsins, hægra megin. Vitnið kvaðst hafa farið á bílnum til vinnu á þriðjudagsmorgni, þangað sem hann hefði síðan verið sóttur af lögreglu. Vitnið sagðist ekki hafa veitt athygli neinu óvenjulegu í bílnum en sonur vitnisins hefði hins vegar kvartað yfir vondri lykt. Sagði vitnið þunga lykt hafa verið í bílnum, svona „þriflykt“.

LL, fyrrverandi rannsóknarlögreglumaður, kvaðst hafa haft það verkefni með höndum að fara yfir notkun brotaþola á samfélagsmiðlum. Leitað hefði verið eftir upplýsingum um hvort brotaþoli hefði átt í einhverjum samskiptum sem upplýsingar gætu gefið um staðsetningu brotaþola. Kvað vitnið engar slíkar upplýsingar hafa fundist.

Vitnið sagðist einnig hafa farið yfir síma ákærða og skoðað samskipti sem hann hefði átt með símanum. Vitnið hefði jafnframt rannsakað myndir í síma ákærða. Tilgangur þessa hefði verið að reyna að afla upplýsinga sem gefið gætu vísbendingar um það hvar brotaþoli væri niður kominn, en brotaþola hefði enn verið saknað á þessum tímapunkti. Meðal þeirra samskipta sem vitnið hefði tekið úr símanum hefðu verið SMS-samskipti ákærða við unnustu sína. Vitnið hefði einnig fengið senda útskrift varðandi síma ákærða frá grænlenska símafyrirtækinu sem ákærði hefði verið í viðskiptum við.

MM lögreglumaður kvaðst í fyrstu hafa haft það verkefni með höndum að afla upptaka úr eftirlitsmyndavélum í námunda við þann stað sem síðast sást til brotaþola. Kvaðst vitnið hafa verið einn fjölmargra sem höfðu það verkefni með höndum. Horft hefði verið á myndskeiðin á staðnum og það tekið sem máli skipti. Á vettvangi hefði einnig verið gengið úr skugga um hvort tímasetningar í myndskeiðunum voru réttar eða ekki. Þar sem komið hefði í ljós að tímasetningar í myndböndum væru rangar hefðu réttar tímasetningar verið reiknaðar út. Síðar hefði vitninu verið falið að skeyta saman þau myndskeið sem fundust. Fyrst hefði eingöngu verið um það að ræða að útbúa vinnugagn fyrir lögreglu. Síðar hefði vitninu verið sagt að hafa samband við fagaðila og útbúa ásamt honum það samsetta myndband sem fyrir liggi í málinu.

NN kvaðst hafa séð um ýmsa myndvinnslu á myndskeiðum úr eftirlitsmyndavélum. Hefði vitnið meðal annars haft með höndum að skýra upptökur eins og hægt var og klippa þær saman. Vitnið hefði til að mynda í samstarfi við lögreglu unnið og sett saman úr myndskeiðum úr ýmsum eftirlitsmyndavélum um 35 mínútna langt myndband sem frammi lægi í málinu. Síðast hefði vitnið unnið tvö myndskeið þar sem vitnið hefði freistað þess að staðsetja ljós sem á myndskeiðum í áðurnefndu samsettu myndskeiði megi sjá berast innan úr Kia Rio-bílnum.

OO, en vitnið var aðstoðarlögreglustjóri og saksóknari við embætti lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu er atvik máls gerðust, staðfesti fyrir dómi ritun minnisblaðs, sem frammi liggur í málinu, vegna handtöku þriggja skipverja á Polar Nanoq 18. janúar 2017. Við handtöku skipverjanna sagði vitnið úrskurð Héraðsdóms Reykjaness varðandi leit og handtöku hafa legið fyrir.

Vitnið greindi nánar svo frá að þriðjudaginn 17. janúar sl. hefðu verið komnar fram sterkar grunsemdir um að einn eða tveir skipverjar á skipinu tengdust með einhverjum hætti hvarfi brotaþola. Vitnið sagði að miklu máli hefði skipt að vinna málið hratt og freista þess að finna stúlkuna á lífi, væri þess nokkur kostur. Vitnið hefði því sett sig í samband við aðstoðarlögreglustjórann á Grænlandi, sem jafnframt væri ákærandi, og hefðu þeir í sameiningu lagt drög að aðstoð grænlenskra yfirvalda við íslensku lögregluna. Ein forsenda aðstoðar hefði verið að fyrir lægi úrskurður um handtöku sakborninga og leit í skipinu. Við aðgerðir tengdar skipinu hefði lögregla enn fremur notið liðsinnis Landhelgisgæslunnar sem flogið hefði með fjóra lögreglumenn í danska herskipið Triton.

Að kvöldi þriðjudagsins hefðu lögreglu borist upplýsingar um að búið væri að taka ákvörðun um að snúa Polar Nanoq við og sigla skipinu aftur til Íslands. Vegna þess, og þar sem yfirmenn danska sjóhersins hefðu ekki talið gerlegt að nota danskt herskip til þess að handtaka grænlenska sjómenn um borð í grænlensku skipi, hefði orðið úr að íslenskir lögreglumenn fóru um borð í Polar Nanoq, eftir að skipið var komið yfir miðlínu milli landanna, og handtóku þrjá skipverja. Tók vitnið fram að það hefði verið mat lögreglu hér á landi í ljósi alvarleika málsins og aðstæðna allra að mikilvægt væri að handtaka hina grunuðu sem fyrst þannig að þeir yrðu ekki lengi í þeim erfiðu aðstæðum sem uppi voru innan um tæplega 30 aðra skipverja.

Þá gáfu einnig skýrslu fyrir dómi [...], tæknimaður hjá Securitas, og [...], en ekki þykir þörf á að rekja framburð vitnanna sérstaklega.

V

Ákæruliður 1:

Um hádegisbil sunnudaginn 22. janúar 2017 fann áhöfn þyrlu Landhelgisgæslunnar, TF-LIF, lík brotaþola í fjörunni skammt vestan Selvogsvita í Selvogi í Ölfushreppi. Brotaþola hafði þá verið saknað frá því aðfaranótt laugardagsins 14. sama mánaðar.

Við rannsókn málsins aflaði lögregla myndefnis úr eftirlitsmyndavélum, meðal annars úr miðborg Reykjavíkur. Síðast sást til brotaþola á myndskeiði úr eftirlitsmyndavél sem tekið var aðfaranótt 14. janúar sl., um kl. 05:24, og var hún þá á göngu austur Laugaveg, nærri húsi nr. 27. Af símagögnum sem fyrir liggja í málinu, sbr. meðal annars skýrslu DD, dagsetta 7. mars sl., viðbótargreinargerðir vitnisins frá 29. mars sl. og 5. maí sl. og skýrslu vitnisins fyrir dómi, þykir mega leggja til grundvallar að í kjölfarið hafi sími brotaþola borist úr miðborginni og áleiðis til Hafnarfjarðar, en slökkt var á símanum eða hann varð straumlaus kl. 5:50 á svæði nærri Hnoðraholti í Garðabæ.

Upplýst er í málinu að ákærði var með rauðan Kia Rio-bíl, með skráningarnúmerið [...], á leigu frá 13. til 14. janúar sl. Bílnum skilaði ákærði eftir hádegi þann 14., skömmu áður en Polar Nanoq lét úr höfn í Hafnarfirði. Var bíllinn haldlagður af lögreglu um hádegisbil 17. janúar sl. og í kjölfarið fór fram á honum umfangsmikil rannsókn. Strax við upphaf rannsóknar lögreglu kom í ljós að blóð var að finna víða í bílnum, sbr. vætti I, sérfræðings í tæknideild lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, fyrir dómi. Dr. J, sérfræðingur í meinafræði og blóðferlasérfræðingur, og H, rannsóknarlögreglumaður í tæknideild lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu og blóðferlasérfræðingur, framkvæmdu blóðferlagreiningu í bílnum 18. janúar sl. og er skýrsla þeirra frá 7. febrúar sl. reifuð í kafla II.B hér að framan. Niðurstaða þeirra er sú að út frá þeim blóðferlum, frákastblettum, sem til staðar hafi verið í bílnum sé hægt að segja að í bílnum hafi verið manneskja, í hægra aftursæti, sem hlotið hafi að minnsta kosti tvö högg á höfuðið, í andlit, eftir að henni var byrjað að blæða. Ummerkin væru með tvær ólíkar stefnur og dreifing þeirra mikil. Veita þyrfti högg af afli til að framkalla slíka blóðferla þar sem agnarsmáir blóðblettir hafi náð að slettast í allt að tvo metra.

Niðurstöður DNA-kennslagreiningar frá Réttarrannsóknarmiðstöð sænska ríkisins, sbr. bréf stofnunarinnar, dagsett 20. janúar sl., benda mjög eindregið til þess að blóðsýni sem tekið var úr aftursæti bílaleigubílsins sé úr brotaþola. Tilvitnað orðalag í skýrslunni vísar til mestu líkinda sem stofnunin gefur fyrir niðurstöðum sínum. Samkvæmt lokaskýrslu sömu stofnunar, dagsettri 10. mars 2017, benda niðurstöður rannsóknar á öðrum blóðsýnum sem tekin voru úr bílnum, og hæf reyndust til DNA-samkenningar, mjög eindregið til þess að blóðið í bílnum sé úr brotaþola.

Í skýrslu, dagsettri 28. febrúar 2017, sem fyrrnefndur dr. J ritaði vegna réttarkrufningar sem hann framkvæmdi á líki brotaþola, kemur fram að marga höggáverka hafi verið að finna á höfði og andliti hinnar látnu. Í matsgerð dómkvadds matsmanns, Q, sérfræðilæknis í réttarmeinafræði, dagsettri 6. ágúst sl., kemur fram það álit matsmanns að hann telji líklegast að höggáverkarnir hafi verið veittir með efri útlimum, þ.e. höndum/hnefum. Þá kemur fram í áður tilvitnaðri krufningarskýrslu að á líkinu hafi einnig verið merki um ofsafengna þrýstingsáverka á hálsi er leitt hafi til punktblæðinga innan á augnlokum og í táru augnloka og glæru, sem og á innanverðu höfuðleðri. Að mati skýrsluritara gefa þeir áverkar til kynna ofsafengna kyrkingu með höndum á tilteknum löngum tíma.

Í krufningarskýrslu sinni slær dr. J því föstu að samkvæmt niðurstöðum krufningar og vefjarannsóknar ásamt eiturefnagreiningu og kísilþörungagreiningu hafi brotaþoli látist af völdum drukknunar með óeðlilegum og líklegast saknæmum hætti. Vöntun á kísilþörungum í lungum og öðrum líffærum ásamt vöntun á gleyptu vatni í maga gefi til kynna frekar hraða drukknun, mögulega í vatni með hlutfallslega litlu magni af kísilþörungum. Þá gefi niðurstöður réttarkrufningar og síðari rannsókna til kynna að brotaþoli hafi verið rænulaus eða að minnsta kosti ósjálfbjarga, líklegast vegna ofsafenginnar kyrkingar, þegar hún var sett í vatnið og drukknaði.

Að öllu því virtu sem hér hefur verið rakið liggur að mati dómsins fyrir sönnun þess með blóðsýnum sem tekin voru úr bílaleigubílnum og niðurstöðum rannsókna á þeim sýnum að brotaþoli hafi komið inn í bílinn sem ákærði hafði á leigu samkvæmt framansögðu. Þá þykir dómnum einnig liggja fyrir sönnun þess, í ljósi þeirra ummerkja sem í bílnum voru og með niðurstöðum þeirra sérfræðinga sem ummerkin skoðuðu og mátu, að í bílnum hafi verið veist að brotaþola með ofbeldi, hún slegin ítrekað í andlit og höfuð og hún verið tekin kverkataki og hert að með ofsafengnum hætti í langan tíma. Enn fremur þykir mega slá því föstu á grundvelli niðurstöðu réttarkrufningar að eftir það hafi brotaþola verið komið í vatn, sjó eða ferskvatn, rænulausri eða í það minnsta ósjálfbjarga, þar sem hún hafi síðan drukknað með skjótum hætti.

Á fyrirliggjandi myndefni úr eftirlitsmyndavélum má sjá ferðir ákærða og E í miðborg Reykjavíkur aðfaranótt 14. janúar sl. Bílaleigubílinn sem ákærði hafði þá á leigu má einnig sjá á ýmsum myndskeiðum. Á grundvelli þessa myndefnis þykir dómnum mega slá því föstu að bílaleigubíllinn hafi verið mjög skammt frá brotaþola á þeim tíma sem síðast sést til hennar á áðurnefndu myndskeiði. Samkvæmt framansögðu var við rannsókn lögreglu einnig aflað gagna varðandi síma sem bárust sambærilega leið og sími brotaþola úr miðborginni. Benda þau gögn eindregið til þess að símar brotaþola, ákærða og E hafi borist með áþekkum hætti úr miðborginni áleiðis til Hafnarfjarðar. Þá var það niðurstaða rannsóknar lögreglu að engir aðrir símar hefðu borist þessa sömu leið á umræddum tíma. Að öllu þessu töldu, og með vísan til niðurstöðu dómsins hér að framan um að fyrir liggi sönnun þess með rannsóknum á blóðsýnum úr bílnum að brotaþoli hafi þangað komið, telur dómurinn mega slá því föstu að brotaþoli hafi verið sú kona sem ákærði og E tóku upp í bílaleigubílinn á Laugavegi. Enn fremur verður lagt til grundvallar að þeir hafi eingöngu tekið brotaþola upp í bifreiðina, enda hefur ekkert haldbært fram komið í málinu sem bendir til annars og báru bæði E og ákærði fyrir dómi að einungis hefði verið um eina konu að ræða.

Í ákæru er ákærða gefið að sök að hafa svipt brotaþola lífi með þeim hætti sem að framan greinir. Ákærði neitar sök. Framburður ákærða fyrir dómi er ítarlega rakinn í kafla III hér að framan. Frásögn hans af atvikum 14. janúar sl. var við aðalmeðferð málsins í stuttu máli sú að eftir að hann og E yfirgáfu American Bar um nóttina hefði kona komið inn í bílinn til þeirra skömmu eftir að þeir óku framhjá veitingastaðnum Mónakó á Laugavegi. Nokkru síðar hefði ákærði stöðvað bílinn og farið út til þess að kasta af sér vatni. E hefði orðið eftir í bílnum og verið að spjalla við stúlkuna. Þegar ákærði var kominn skammt frá bílnum hefði E ekið af stað og verið dágóða stund í burtu. Þegar E kom til baka hefði hann verið einn og gefið þær skýringar á því að stúlkan byggi skammt frá og hefði hún ákveðið að ganga síðasta spölinn heim. Ákærði hefði í kjölfarið sest undir stýri og ekið af stað. Hefði hann veitt því athygli að E nuddaði saman höndunum og var svolítið æstur. Þá hefði E ítrekað litið á ákærða galopnum augum og verið mjög stressaður. Eftir þetta hefði ákærði ekið að Polar Nanoq og stöðvað bílinn við skipið. E hefði farið um borð en ákærði ekið frá skipinu og yst út á hafnargarðinn þar sem hann hefði stöðvað bílinn. Ákærði hefði síðan spjallað við aðila, sem hann vildi ekki nafngreina, á samskiptaforritinu Wickr. Ákærða hefðu nokkru síðar borist skilaboð um að hann ætti að hitta mann og afhenda honum pakka, sem ákærði vildi ekki upplýsa hvað innihélt. Þessi aðili hefði sagt ákærða að slökkva á símanum. Ákærði hefði síðan yfirgefið hafnarsvæðið um kl. 7:00. Vildi ákærði ekki greina frá því hvert hann hefði farið en bar að hann hefði komið til baka á hafnarsvæðið um kl. 11:00 um morguninn.

Frásögn ákærða af framangreindum atvikum var talsvert önnur þegar hann gaf skýrslu hjá lögreglu aðfaranótt 19. janúar sl. Þá lýsti ákærði atvikum svo að skömmu eftir að þeir E hefðu ekið framhjá veitingastaðnum Mónakó hefði kona komið inn í bílinn. Konan hefði bent á aðra konu sem var neðar í götunni og hefðu þau tekið hana upp í. Konurnar sagði ákærði hafa rætt saman á íslensku og þær hlegið. Ákærði hefði ekið aðeins um en síðan ekið að Polar Nanoq. Þau hefðu rúntað aðeins um á hafnarsvæðinu en síðan ekið að nálægu hringtorgi og þar hefðu konurnar báðar farið út úr bílnum. Eftir að þær fóru hefði ákærði ekið aðeins um en hann síðan lagt bílnum „... og ég man ekki betur en að ég hafi farið um borð.“ Sagðist ákærði halda að E hefði verið með honum þegar hann setti konurnar út við hringtorgið. Ákærði gaf skýrslu að nýju fyrir lögreglu síðar þessa sömu nótt og kom þá meðal annars fram hjá honum að hann teldi að E hefði farið um borð í Polar Nanoq áður en ákærði setti konurnar tvær út við hringtorgið samkvæmt áðursögðu. Þá kvaðst ákærði hafa spjallað við aðra konuna og kysst hana eftir að hafa ekið bílnum út á hafnarkantinn. Spurður um hvað hann hefði verið að þrífa í bílnum um hádegisbilið svaraði ákærði því til að hann hefði verið að þrífa ælu. Blóð kvaðst hann ekki hafa séð í bílnum.

Fyrir dómi vísaði ákærði aðspurður meðal annars til minnisleysis og ölvunar umrædda nótt til skýringar á misvísandi framburði sínum í málinu samkvæmt framansögðu. Einnig vísaði ákærði til þess að hann hefði sætt einangrun í kjölfar handtöku. Þá hefði ákærði verið stressaður og lítinn svefn fengið á meðan hann var í haldi lögreglu, sem beitt hefði ákærða þrýstingi og spurt hann leiðandi spurninga. Um þessar skýringar ákærða er það að segja að þegar ákærði gaf þá frásögn sem að framan er rakin við skýrslutöku hjá lögreglu voru einungis liðnar örfáar klukkustundir frá því Polar Nanoq kom til hafnar í Hafnarfirði. Þá verður ekki annað ráðið af upptökum af skýrslugjöf ákærða en þá frásögn sem eftir honum er höfð hér að framan hafi hann gefið að eigin frumkvæði og án þvingunar. Skýringar ákærða er lúta að meðferð lögreglu á honum eru því haldlausar og fer því fjarri að mati dómsins að ákærði hafi gefið viðhlítandi skýringar á því misræmi sem verið hefur í framburði hans í málinu samkvæmt framansögðu.

Frásögn ákærða af atvikum, svo sem hún birtist í skýrslu hans fyrir dómi, verður að mati dómsins vart skilin á annan hátt en þann en hann telji að vitnið E hafi orðið brotaþola að bana. Framburður E fyrir dómi er rakinn í kafla IV hér að framan. Í stuttu máli bar E að hann og ákærði hefðu setið á English Pub, eftir að ákærði kom þangað síðla nætur, og þeir verið þar við drykkju fram að lokun staðarins. Minntist E þess að hafa þar rætt við W, starfsstúlku á barnum. Af English Pub hefðu þeir ákærði farið á American Bar. Atvik þar sagðist E muna illa vegna ölvunar. Af American Bar hefðu þeir ákærði farið í bílaleigubílinn og hefði E sest í farþegasætið við hlið ákærða, sem sest hefði í ökumannssætið. Er þarna var komið sögu hefði E viljað fara til baka í Polar Nanoq en ákærði viljað keyra aðeins um. Hvað gerðist eftir þetta sagðist E muna illa. E sagði þau atvik þó hafa rifjast upp, eftir að hann hafði verið úrskurðaður í gæsluvarðhald, að þeir ákærði hefðu ekið niður Laugaveg og að þar hefði kona komið inn í bílinn til þeirra. E sagðist ekki muna hvort hann hefði átt einhver samskipti við konuna eftir að hún kom inn í bílinn og mundi heldur ekki eftir því hvort ákærði hefði rætt við hana. Konunni gat E ekki lýst og sagðist hann ekki geta sagt til um hvort um brotaþola hefði verið að ræða. Frá Laugavegi hefði leiðin legið að Polar Nanoq. Sagðist E hafa sofnað á leiðinni að skipinu og ekkert muna eftir ökuferðinni. Við skipið hefði ákærði vakið hann. Þegar E hefði farið út úr bílnum hefði hann litið í aftursætið og þá séð að eitthvað var þar. Hann hefði síðan farið um borð í skipið og í káetu sína. Aðspurður neitaði E að hafa ekið bílaleigubílnum um nóttina og tók hann fram í því sambandi að hann hefði aldrei öðlast ökuréttindi. Þá neitaði E því að hafa gert konunni mein og taldi sig ekki hafa snert hana.

Framburður E um að hann hafi verið töluvert ölvaður um nóttina og að hann muni af þeim sökum atvik illa fær stoð í framburði W sem var við vinnu aðfaranótt 14. janúar sl. á English Pub í Reykjavík. W kvaðst hafa þekkt E frá árinu 2015, en hann hefði ásamt nokkrum öðrum skipverjum á Polar Nanoq verið reglulegur gestur á English Pub. Fyrir dómi lýsti vitnið ölvun E og því að hann hefði haft umtalsvert áfengi um hönd á staðnum. Þá sagði W dyravörð hafa komið að máli við hana og upplýst hana um að E hefði sofnað við borð á staðnum og verið vísað út í kjölfarið. Frásögn E af ölvunarástandi sínu fær einnig stoð í vætti Y, 1. vélstjóra á Polar Nanoq, sem kvaðst hafa verið staddur í matsal Polar Nanoq, um kl. 6:00, 14. janúar sl., þegar E hefði komið um borð, en sú tímasetning er í góðu samræmi við fyrirliggjandi myndskeið úr eftirlitsmyndavél við höfnina. Vitnið kvað E hafa verið mjög drukkinn og hefði hann slagað og talað óskýrt. E hefði greinilega brugðið þegar hann sá vitnið, en þau viðbrögð E taldi vitnið skýrast af því að ekki væri vel séð að yfirmenn á skipinu væru drukknir. Y sagði þá E hafa ræðst við í um 5-10 mínútur og sagðist vitnið ekki hafa séð neitt athugavert við klæðnað E. Hann hefði líkt og ávallt verið penn og snyrtilega klæddur. Úr matsalnum hefði E farið í káetu sína að sofa.

Dómurinn telur upplýst að sá fatnaður sem E klæddist aðfaranótt 14. janúar sl., þ.e. drapplitaðar buxur, svört peysa og svartir skór með hvítum kanti, sbr. framlögð myndskeið úr eftirlitsmyndavélum, hafi fundist við leit í káetu hans aðfaranótt 19. janúar sl. Um þetta vísast til skýrslu I, sérfræðings í tæknideild lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, dagsetta 6. febrúar 2017. Í skýrslunni kemur fram að fatnaðurinn hafi borið það með sér að vera óhreinn og að í honum hafi engin lífsýni fundist sem talist hefðu vera nothæf til DNA-kennslagreiningar.

Við mat á trúverðugleika framburðar vitnisins E þykir að endingu mega líta til þess að fram kom hjá L lækni, sem skoðaði E og ákærða aðfaranótt 19. janúar sl., að sá fyrrnefndi hefði virst taka atvikum mun léttar en ákærði. E hefði verið hinn rólegasti meðan á skoðuninni stóð og ekki virst vera brugðið við kringumstæðurnar eða aðdraganda skoðunarinnar. E hefði ekki verið þungur í sinni heldur frekar glaðlegur og hefði viðmót hans ekkert breyst þá stund sem vitnið hafði hann til skoðunar. Er lýsing læknisins í góðu samræmi við það að ekki verður séð af framburði skipsfélagar E að þeir hafi á honum merkt að hann hefði orðið öðruvísi í háttum er Polar Nanoq var snúið aftur til Íslands.

Ekkert haldbært er fram komið í málinu sem styður frásögn ákærða af því að E, sem upplýst er að aldrei hefur öðlast ökuréttindi, hafi ekið á brott með þá konu, sem þeir báðir könnuðust við fyrir dómi að komið hefði inn í bílinn. Í því sambandi skal sérstaklega tekið fram að dómurinn telur að engu verði slegið föstu um það á grundvelli myndskeiðs úr eftirlitsmyndavél á húsi Golfklúbbs Kópavogs og Garðabæjar, sem staðsett er við Hnoðraholtsbraut, að þegar bílnum hafi verið ekið frá húsinu hafi enginn setið í hægra framsæti, svo sem byggt var á af hálfu ákærða við aðalmeðferð málsins. Í ljósi þessa og annars þess sem að framan er rakið er það álit dómsins að framburður vitnisins E fyrir dómi um atvik máls aðfaranótt 14. janúar sl., svo langt sem hann nær, hafi stoð í gögnum málsins og framburði annarra vitna og sé því að sínu leyti trúverðugur. Getur sú staðreynd að E var við læknisskoðun 19. janúar sl. með smávægilegan áverka á kjúku löngutangar á vinstri hendi engu breytt um þá niðurstöðu dómsins, enda leyfa gögn málsins ekki að nokkru verði slegið föstu um það með hvaða hætti sá áverki kom til.

Á myndskeiðum úr eftirlitsmyndavél við Hafnarfjarðarhöfn má sjá að ákærði eyddi talsverðum tíma upp úr hádegi 14. janúar sl. í að þrífa bílaleigubílinn að innan. Hefur ákærði gefið þær skýringar á þrifunum að hann hafi verið að þrífa ælu úr aftursætinu. Við rannsókn málsins og skýrslugjöf vitna fyrir dómi kom að mati dómsins ekkert haldbært fram þeim framburði ákærða til stuðnings. Hins vegar er sannað í málinu samkvæmt framansögðu að þegar bíllinn var rannsakaður af lögreglu í kjölfar haldlagningar 17. janúar sl. var blóð, og ummerki um blóð, víða að finna í bílnum, mest í aftursæti hans. Ákærði hefur ekki kannast við að hafa orðið var við blóð við þrifin, en þann framburð ákærða verður að telja afar ótrúverðugan í ljósi þeirra rannsóknarniðurstaðna sem áður voru raktar. Er þá einkum til þess litið að skýr ummerki fundust um að reynt hefði verið að þrífa blóð í bílnum og einnig þess hversu vel sýnilegur hluti blóðsins var með berum augum, sbr. framburð H rannsóknarlögreglumanns fyrir dómi og framlagðar ljósmyndir af aftursæti bílsins. Hvað það síðarnefnda varðar skal tekið fram að af framburði þeirra tveggja vitna sem bílinn höfðu til umráða frá 16. janúar sl. og fram að hádegi daginn eftir má ráða að strax og vitnin fengu bílinn til umráða hafi barnabílstól verið komið fyrir í bílnum og hefur hann því hulið það svæði sem blóðið var sýnilegast á.

Í málinu liggur fyrir að ökuskírteini brotaþola fannst við leit um borð í Polar Nanoq aðfaranótt 19. janúar sl. Fannst skírteinið í ruslaneti á efra dekki skipsins. Ökuskírteinið var rannsakað með tilliti til þess hvort á því væri að finna fingraför og var niðurstaða sérfræðings á tæknideild lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, sem fann tvo staka fingrafaraparta á skírteininu, að miðað við starfsreglur deildarinnar uppfylltu þau fingraför ekki skilyrði svo hægt væri að nota þau til samanburðar. O lögreglufulltrúi bar fyrir dómi að í kjölfarið hefði verið tekin ákvörðun um að leita álits fingrafaradeildar KRIPOS í Noregi, sem vitnið sagði búa yfir mjög mikilli reynslu á þessu sviði. Mátu sérfræðingar deildarinnar eitt fingrafar á ökuskírteininu nothæft til samanburðar og var það niðurstaða þeirra að fingrafarið samsvaraði fingrafari á vísifingri hægri handar ákærða, sbr. skýrslu fingrafaradeildarinnar, dagsetta 9. febrúar 2017, og framburð P, lögreglufulltrúa hjá KRIPOS, fyrir dómi. Þeirri rannsóknarniðurstöðu hefur ekki verið hnekkt og verður hún því lögð til grundvallar við úrlausn málsins. Ákærði neitar að hafa nokkru sinni séð ökuskírteinið en hefur engar skýringar á því gefið hvernig á því stendur að fingrafar hans var að finna á ökuskírteininu.

Upplýst er að ákærði slökkti á síma sínum er hann yfirgaf hafnarsvæðið kl. 07:00 að morgni 14. janúar sl. Fyrir dómi gaf ákærði á því skýringar sem tengdust notkun samskiptaforritsins Wickr. Í málinu liggur fyrir skýrsla HH rannsóknarlögreglumanns sem fyrir dómi bar að hann hefði rannsakað síma ákærða með tilliti til notkunar á nefndu samskiptaforriti. Vitnið sagði forritið hafa verið uppsett á símanum og hefði vitnið fundið skráningar vegna notkunar á því 4. janúar 2017, kl. 22:04, 6. janúar 2017, kl. 12:53, 11. janúar 2017, kl. 20:37, og 13. janúar 2017, kl. 18:13. Aðrar skráningar hefði ekki verið að finna í miðlægri gagnagrunnsskrá símans og því væru engar skráningar til staðar um að Wickr hefði verið notað á öðrum tímum. Skýringar ákærða á því af hverju hann slökkti á síma sínum er hann yfirgaf hafnarsvæðið kl. 07:00 að morgni 14. janúar sl. eru í beinni andstöðu við þessar rannsóknarniðurstöður vitnisins og geta því að mati dómsins ekki staðist.

Þá telur dómurinn upplýst að föt sem ákærði klæddist á framlögðum myndskeiðum frá Hafnarfjarðarhöfn og sýna hann og E koma að Polar Nanoq snemma morguns 14. janúar sl., dökkbláar gallabuxur og dökkblá peysa, fundust ekki við leit lögreglu um borð í skipinu. Hefur ákærði ekki getað vísað á þann fatnað. Hins vegar telur dómurinn mega ráða af ljósmyndum sem teknar voru við leit um borð í skipinu að úlpa sem sést hanga á snaga í káetu ákærða sé sú hin sama og og Á skipstjóri afhenti lögreglu 19. janúar sl., en úlpuna kvaðst vitnið hafa fundið í káetu ákærða. Úlpan reyndist vera með blóðkámi, sbr. framburð I, sérfræðings í tæknideild lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, en fyrir ofan vinstri brjóstvasa á úlpunni kvað vitnið hafa verið blett sem gefið hefði jákvæða svörun við blóðprófi. Vitnið hefði skorið efnisbút með blettinum úr úlpunni og hefði hann verið sendur til DNA-rannsóknar. Niðurstaðan hefði verið sú að DNA-snið blóðsins sem blettinn myndaði væri hið sama og brotaþola, sbr. lokaskýrslu Réttarrannsóknarmiðstöðvar sænska ríkisins, dagsetta 10. mars 2017.

Jafnframt er til þess að líta að í vottorði sem L læknir ritaði vegna skoðunar á ákærða aðfaranótt 19. janúar sl. kemur meðal annars fram að við skoðun hafi ákærða greinilega verið brugðið, að honum sótt snökt og síðan grátur, sem gerst hafi af og til meðan á skoðuninni stóð. Í vottorðinu er þeim áverkum lýst sem læknirinn fann á ákærða við skoðunina, svo sem rakið er í kafla II.D hér að framan. Áverkana mat læknirinn fjögurra til sex daga gamla, sbr. framburð hans fyrir dómi. Samkvæmt mati dr. J, sérfræðings í meinafræði, dagsettu 8. febrúar 2017, er líklegast að áverkar ákærða séu af völdum átaka við annan aðila og að staðsetning, formfræðilegt útlit og styrkleikastig helstu húðannmarka samsvaraði klóri með fingurnögl, sem og föstum gripum í fatnað á líkamshlutanum ásamt snertilægum núningi. Þessi niðurstaða J var þó ekki sett fram án fyrirvara. Hvað andlegt ástand ákærða varðar, sbr. lýsingu L læknis hér að framan, þá kom fram í framburði nokkurra skipverja á Polar Nanoq við skýrslugjöf fyrir dómi að ákærða hefði verið mjög brugðið er skipinu var snúið aftur til Íslands. Var andlegt ástand ákærða með þeim hætti að stjórnendur skipsins sáu ástæðu til þess að gefa honum róandi lyf, sbr. vætti Á skipstjóra og Æ, 1. stýrimanns.

Í málinu liggur enn fremur fyrir samkvæmt framburði F að úlpa, sem vitnið framvísaði við lögreglu og kvað vera í sinni eigu, var í aftursæti bílaleigubílsins aðfaranótt 14. janúar sl., en úlpuna kvaðst F hafa skilið eftir í bílnum fyrr um kvöldið. Samkvæmt framburði I, sérfræðings í tæknideild lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, virkaði úlpan hrein er hann fékk hana til rannsóknar, sem samrýmist framburði F um að ákærði hafi þvegið úlpuna áður en hann afhenti F hana. Ákærði hefur kannast við að umrædd úlpa hafi verið í aftursæti bílsins um nóttina, og að hann hafi þvegið úlpuna áður en hann afhenti F hana, en gefið þá skýringu á þvottinum að æla hafi farið í úlpuna þar sem hún lá í aftursætinu. Sú skýring ákærða fær að mati dómsins enga stoð í framlögðum rannsóknargögnum. Þvert á móti benda rannsóknarniðurstöður lögreglu til þess að í úlpuna hafi farið blóð, sbr. framburð áðurnefnds I sem sagðist hafa úðað úlpuna með luminol, sem gefið hefði svörun er bent hefði til þess að blóðleifar væru í úlpunni.

Þó svo ekki hafi tekist að upplýsa hvernig brotaþola var komið þangað sem lík hennar fannst liggur að mati dómsins fyrir að miðað við skýringar ákærða á þeim akstursleiðum sem hann ók bílaleigubílnum á meðan hann hafði hann á leigu er að lágmarki óútskýrður 140 km akstur. Telja verður ljóst miðað við þær upplýsingar sem lagðar hafa verið fram um vegalengdir í málinu að sú akstursvegalengd nægi til þess að aka frá Hafnarfjarðarhöfn og á það svæði þar sem lík brotaþola fannst og til baka aftur. Þá liggur fyrir í málinu að upplýst er að ákærði hefur alls fimm sinnum tekið bíl á leigu hér á landi og í þau skipti ók hann talsverðar vegalengdir. Hann er því ekki alls ókunnugur á suðvesturhorni landsins.

Að lokum skal þess getið að á myndskeiði úr eftirlitsmyndavél á svæðinu við Hafnarfjarðarhöfn sést ákærði aka bílaleigubílnum mjög nálægt þeim stað sem skór brotaþola fundust á. Samkvæmt lokaskýrslu Réttarrannsóknarmiðstöðvar sænska ríkisins, dagsettri 10. mars 2017, bentu niðurstöður greiningar á blöndu á DNA-sýnum af reim á vinstri skó brotaþola mjög eindregið til þess að hluti erfðaefnisins (DNA) væri úr brotaþola og hluti úr ákærða.

Áður hafa verið færð fyrir því rök og því slegið föstu að brotaþoli hafi komið inn í bílinn sem ákærði hafði á leigu aðfaranótt 14. janúar sl. Dómurinn hefur einnig slegið því föstu að í bílnum hafi verið veist að brotaþola með ofbeldi með þeim hætti sem í ákæru greinir og eftir það hafi henni verið komið í vatn, sjó eða ferskvatn, rænulausri eða í það minnsta ósjálfbjarga, þar sem hún hafi síðan drukknað með skjótum hætti. Hér að framan hafa verið rakin fjölmörg atriði sem dómurinn telur eindregið benda til þess að ákærði hafi verið sá sem veittist að brotaþola með þeim afleiðingum að hún lést. Er það mat dómsins að öllum þessum atriðum heildstætt virtum og með vísan til annars þess sem að framan er rakið að telja verði sannað gegn neitun ákærða, svo ekki verði vefengt með skynsamlegum rökum, sbr. 1. mgr. 109. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, að ákærði hafi gerst sekur um þá háttsemi sem honum er gefin að sök í fyrri lið ákæru og þar er réttilega heimfærð til refsiákvæða.

Ákæruliður 2:

Eftir að Polar Nanoq lagðist að bryggju í Hafnarfjarðarhöfn skömmu fyrir miðnætti miðvikudaginn 18. janúar 2017 fundust við leit lögreglu í skipinu 23,424 kg af ætluðu hassi í káetu sem ákærði og G höfðu til umráða. Samkvæmt leitarskýrslu lögreglu hófst leitin kl. 00:17 aðfaranótt fimmtudagsins 19. janúar sl. og lauk henni kl. 05:50. Fíkniefnin fundust annars vegar í hólfi inni á salerni, 22,142 kg, og hins vegar í efri koju 1,282 kg, sbr. efnaskýrslu tæknideildar lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, dagsetta 19. janúar 2017. Staðreynt var við rannsókn málsins, sbr. framlagða matsgerð Rannsóknastofu í lyfja- og eiturefnafræði, dagsetta 31. janúar 2017, að hin haldlögðu fíkniefni eru kannabisefni.

Ákærða er í 2. lið ákæru gefið að sök stórfellt fíkniefnalagabrot, með því að hafa fimmtudaginn 19. janúar í káetu er hann hafði til umráða í Polar Nanoq, sem kom til hafnar í Hafnarfjarðarhöfn, haft í vörslum sínum áðurgreind kannabisefni, sem ákærði er í ákæru sagður hafa ætlað að flytja til Grænlands í ágóðaskyni. Ákærði neitar sök.

Við skýrslutöku hjá lögreglu játaði ákærði að hafa móttekið í Danmörku fíkniefni þau sem tilgreind eru í ákæru þegar Polar Nanoq var þar í höfn og að hafa tekið að sér flytja þau með skipinu til Grænlands. Ákærði sagði sinn þátt í málinu hafa einskorðast við flutning efnanna. Við skýrslutökur lýsti ákærði hræðslu sinni við þá aðila sem látið hefðu hann fá fíkniefnin og vildi hann af þeim sökum ekkert upplýsa um þá. Framburður ákærða fyrir dómi var mjög á sömu lund. Hann staðfesti að hafa móttekið fíkniefnin í Danmörku og að hafa tekið að sér að flytja þau til Grænlands. Ítrekaði ákærði þá afstöðu sína að hann hefði hvorki komið að skipulagningu né fjármögnun á flutningi fíkniefnanna. Þá sagði hann aldrei hafa staðið til að Ísland yrði áfangastaður efnanna.

Varnir ákærða gegn s-kvk-þgf samkvæmt þessum lið ákæru eru á því reistar að hann hafi verið handtekinn af íslenskum lögreglumönnum utan lögsögu íslenskra löggæsluyfirvalda. Handtakan hafi því verið ólögmæt. Þá hafi ákærði í kjölfarið verið fluttur til Íslands og verið staddur á landinu 19. janúar sl. gegn vilja sínum. Þar sem Polar Nanoq hafi verið hér á landi þann dag án þess að ákærði hafi haft nokkuð um það að segja skorti á að saknæmisskilyrði séu uppfyllt hvað meint stórfellt fíkniefnalagabrot hans varðar. Þar sem fíkniefnin hafi verið í íslenskri lögsögu á umræddum degi án vilja ákærða og í kjölfar þess að ákærði var handtekin með ólögmætum hætti beri dómnum að sýkna ákærða af umræddum sakargiftum.

Upplýst er samkvæmt framansögðu að ákærði ákvað að flytja þau 23,424 kg af hassi sem um ræðir með Polar Nanoq frá Danmörku til Grænlands. Fyrir liggur samkvæmt rannsóknargögnum lögreglu og skýrslum skipverja á Polar Nanoq að ákærði gegndi ekki yfirmannsstöðu á skipinu og hafði hann því ekkert með stjórn skipsins að gera eða siglingaleið þess. Um þetta var ákærða fullkunnugt þegar hann ákvað að taka fíkniefnin um borð og fela þau í skipinu. Fyrir dómi bar Á, skipstjóri á Polar Nanoq, að það hefði verið hans ákvörðun að snúa skipinu við. Neitaði skipstjórinn því að lögregla hefði tekið yfir stjórn skipsins og sagði hann skipið hafa verið búið að vera á siglingu til Hafnarfjarðar í um sólarhring þegar lögregla kom um borð. Framburður Æ, 1. stýrimanns á skipinu, var hvað þetta varðar mjög á sömu lund og skipstjórans, en stýrimaðurinn bar fyrir dómi að eftir að fregnir bárust af málinu og leit lögreglu að rauðum bíl í tengslum við það hefði skipstjórinn tekið þá ákvörðun að snúa skipinu aftur til Íslands. Í ljósi þessa fær dómurinn ekki séð að nokkru geti skipt varðandi úrlausn sakargifta á hendur ákærða samkvæmt ákærulið 2 hvort handtaka ákærða var ólögmæt af ástæðum sem ákærði heldur fram og áður voru raktar. Verður því ekki skorið úr því álitamáli hér.

Samkvæmt framansögðu fundust 23,424 kg af hassi við leit lögreglu um borð í Polar Nanoq aðfaranótt 19. janúar sl. í káetu sem ákærði og annar skipverji höfðu til umráða. Ákærði hefur játað, bæði við skýrslugjöf hjá lögreglu og fyrir dómi, að hafa móttekið fíkniefnin í Danmörku þegar Polar Nanoq var þar í höfn og að hafa tekið að sér flytja þau með skipinu til Grænlands. Þótt koma skipsins hingað til lands 19. janúar sl. hafi ekki verið áformuð þegar lagt var úr höfn í Danmörku getur það með vísan til þess sem að framan er rakið ekki firrt ákærða refsiábyrgð á vörslum fíkniefnanna þann dag. Þá þykir þegar að gættu magni kannabisefnanna mega slá því föstu að flutningur fíkniefnanna hafi verið í ágóðaskyni, en engu skiptir við mat á því atriði hver það var sem ætlaði að hagnast á efnunum. Að öllu þessu virtu telur dómurinn sannað, svo ekki verði vefengt með skynsamlegum rökum, sbr. 1. mgr. 109. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, að ákærði hafi gerst sekur um þá háttsemi sem honum er gefin að sök í ákærulið 2 og þar er réttilega heimfærð til refsiákvæða.

VI

Svo sem rakið er í kafla II.H hér að framan var S geðlæknir dómkvaddur undir rannsókn málsins til þess að framkvæma geðrannsókn á ákærða. Matsgerð hans, dagsett 4. apríl 2017, liggur frammi í málinu. Er það niðurstaða matsmanns að ákærði sé örugglega sakhæfur. Kveður matsmaður engar vísbendingar hafa komið fram við skoðanir um einkenni geðrofs, ranghugmynda, rugls eða ofskynjana. Ákærði sé örugglega eðlilega gefinn og greind hans örugglega meðalgreind eða hærri. Ákærði þekki og skilji reglur og lög samfélagsins og því muninn á réttum og röngum athöfnum. Að þessu gættu er það niðurstaða dómsins að matsgerðin gefi ekki tilefni til að telja að ákvæði 15. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 eða 1. mgr. 16. gr. sömu laga eigi við um hagi ákærða. Dómurinn telur ákærða því sakhæfan og verður honum gerð refsing.

Samkvæmt fyrirliggjandi sakavottorði ákærða, útgefnu 25. apríl 2017 af Ríkislögreglustjóranum í Danmörku, var ákærði með dómi Landsréttar Grænlands 3. september 2015 dæmdur til eins árs fangelsisvistar fyrir fíkniefnabrot. Ákærði var látinn laus 12. desember 2016.

Ákærði er í málinu sakfelldur fyrir manndráp. Svo sem rakið er í kafla V hér að framan veittist hann að brotaþola með ítrekuðum höggum og tók hana jafnframt kröftugu kverkataki. Að því loknu kom ákærði brotaþola í vatn þar sem hún drukknaði. Atlaga ákærða var því bæði afar hrottafengin og langdregin. Þá liggur einnig fyrir samkvæmt framansögðu að ákærði aðhafðist margt til þess að reyna að leyna broti sínu. Þá freistaði hann þess með framburði sínum fyrir dómi að varpa sök á skipsfélaga sinn. Allt horfir þetta til refsiþyngingar og verður litið til ákvæða 1., 2., 3. og 6. og 8. töluliðar 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga við ákvörðun refsingar ákærða. Við refsimatið verður heldur ekki fram hjá því litið að ákærði er í málinu einnig sakfelldur fyrir stórfellt fíkniefnalagabrot. Ákærði á sér engar málsbætur.

Brot gegn 211. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 varðar allt að ævilöngu fangelsi. Þá varðar brot gegn 173. gr. a. sömu laga allt að 12 ára fangelsi. Að þessu athuguðu og samkvæmt því sem að framan er rakið um brot ákærða þykir refsing hans með vísan til 77. gr. almennra hegningarlaga og að virtum dómafordæmum Hæstaréttar Íslands réttilega ákveðin fangelsi í 19 ár. Til frádráttar refsingunni kemur gæsluvarðhald sem ákærði hefur sætt frá fimmtudeginum 19. janúar 2017 að fullri dagatölu, sbr. 76. gr. laga nr. 19/1940.

VII

A

Í málinu gera foreldrar brotaþola, C og B, hvort um sig, kröfu um miskabætur úr hendi ákærða að fjárhæð 10.550.000 krónur á grundvelli 2. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Auk þess krefst B þess að ákærða verði gert að bæta honum kostnað við útför brotaþola samkvæmt 12. gr. sömu laga, samtals 767.101 krónu. Þá er krafist vaxta og dráttarvaxta af kröfunum, svo sem nánar er rakið í ákæru.

Til þess er vísað af hálfu foreldra brotaþola að áfall þeirra hafi verið margfalt. Fyrst óvissan vegna hvarfs brotaþola og síðan óbærilegur harmur er stúlkan fannst látin. [...] Þá hafi mikið fjölmiðlafár tengst málinu og umfjöllun á samfélagsmiðlum og trú almennings á því að geta verið í beinu sambandi við foreldrana hafi oft á tíðum verið tillitslaus og óvægin. Allt hafi þetta haft áhrif á líðan foreldranna og jafnframt haft mikil áhrif á getu þeirra til þess að stunda sína atvinnu. Samband brotaþola og foreldra hennar hafi verið afar náið og hún verið í daglegum samskiptum við þau. Þá hafi enn aukið álagið á foreldrana að finna harm og varnarleysi eftirlifandi bróður brotaþola. Fyrir dyrum standi langt og erfitt ferli með það að markmiði að bæta andlega heilsu foreldranna. Þau hafi í því skyni leitað aðstoðar fagaðila en langt sé í land og í raun alls óvíst um árangur, en þekkt sé að afleiðingar áfalla eins og þess sem hér um ræðir auki líkurnar á veikindum, bæði líkamlegum og andlegum.

Varðandi heimild til þess að hafa uppi bótakröfur í málinu vísa foreldrar hinnar látnu til 2. mgr. 2. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, sbr. XXVI. kafla sömu laga. Til stuðnings kröfu um miskabætur vísa þau til 2. mgr. 26. gr. skaðabótalaga, sbr. 4. og 15. gr. sömu laga. Kröfur um vexti og dráttarvexti eru reistar á 1. mgr. 6. gr. og 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, sbr. einnig 12. gr. sömu laga. Þá styðst málskostnaðarkrafan við 3. mgr. 176. gr. laga nr. 88/2008, sbr. 129. og 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála og lög nr. 50/1988 um virðisaukaskatt.

B

Aðalkrafa ákærða um frávísun bótakrafna var reist á því einu að yrði það niðurstaða dómsins að sýkna ákærða af sakargiftum samkvæmt fyrri lið ákæru bæri að vísa kröfunni frá dómi, sbr. ákvæði 2. mgr. 176. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.

Til vara krefst ákærði þess að miskabótakröfur foreldra brotaþola verði lækkaðar til samræmis við dómaframkvæmd.

C

Samkvæmt framansögðu hefur dómurinn slegið því föstu að ákærði hafi af ásetningi svipt brotaþola lífi og með því hafi hann brotið gegn 211. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Með hinni refsiverðu háttsemi hefur ákærði, auk refsiábyrgðar, bakað sér bótaábyrgð gagnvart foreldrum hinnar látnu á grundvelli 2. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993.

Af hálfu foreldra brotaþola er á því byggt að við ákvörðun fjárhæðar miskabóta á grundvelli 2. mgr. 26. gr. skaðabótalaga skuli beita 4. gr. sömu laga með lögjöfnun. Tilvitnuð 4. gr. fjallar um hvernig ákvarða skuli bætur fyrir varanlegan miska til tjónþola sem orðið hefur fyrir líkamstjóni.

Í skaðabótalögum er ekki að finna tengingu á milli fjárhæða bóta samkvæmt ákvæðum 4. gr. laganna annarsvegar og 2. mgr. 26. gr. hins vegar. Þá segir í athugasemdum við 13. gr. frumvarps til laga nr. 37/1999, en með þeim lögum var ákvæði 2. mgr. 26. gr. skaðabótalaga breytt í núverandi horf, að reglan sé matskennd og sett í því skyni að dómstólar hafi heimild til þess að ákvarða miskabætur til þeirra sem nánastir eru hinum látna, þegar dauða ber að með þeim hætti sem lýst er í ákvæðinu. Lagt sé í hendur dómstóla að ákveða hæfilegar bætur. Að þessu gættu verður ekki séð að tilvik það sem hér um ræðir sé ólögmælt heldur má af 2. mgr. 26. gr. skaðabótalaga og lögskýringargögnum með ákvæðinu ráða með hvaða hætti ákvarða skuli bætur á grundvelli þess. Tilvikið er því ekki ólögmælt og því ekki til staðar sú almenna forsenda lögjöfnunar að um lagalegt tómarúm sé að ræða. Dómurinn telur því ekki heimilt að ákvarða miskabætur til handa foreldrum hinnar látnu með lögjöfnun frá 4. gr. skaðabótalaga.

Við mat á miskabótum til handa foreldrum brotaþola á grundvelli 2. mgr. 26. gr. skaðabótalaga þykir mega líta til þess að dóttir þeirra, einungs 20 ára að aldri, var hrifin frá þeim fyrirvaralaust. Sá langi tími sem leið frá hvarfi brotaþola og þar til hún fannst látin var óumdeilanlega til þess fallinn að auka enn á miska þeirra. Í því sambandi þykir mega horfa til þess að ákærði var kominn í hald lögreglu aðfaranótt 19. janúar sl. og ekki verður séð að hann hafi gert nokkuð til þess að stuðla að því að lík brotaþola fyndist, en það fannst rúmum þremur sólarhringum síðar samkvæmt áðursögðu. Sú mikla athygli og umfjöllun sem málið hefur hlotið var enn fremur til þess fallin að auka á miska foreldranna. Samkvæmt framansögðu og að atvikum máls að öðru leyti virtum þykja miskabætur til handa foreldrum hinnar látnu réttilega ákvarðaðar 3.500.000 króna til hvors þeirra um sig, að viðbættum vöxtum og dráttarvöxtum með þeim hætti sem kveðið er á um í dómsorði.

Þá verður ákærða á grundvelli 1. málsliðar 1. mgr. 12. gr. skaðabótalaga einnig gert að bæta föður hinnar látnu útlagðan kostnað hans vegna útfarar brotaþola. Samkvæmt framlögðum gögnum nam sá kostnaður samtals 767.101 krónu og hefur krafan ekki sætt tölulegum andmælum af hálfu ákærða.

Tekið skal fram að rétt foreldra brotaþola til höfuðstólsfærslu dráttarvaxta á tólf mánaða fresti má leiða beint af ákvæðum 12. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu og er því óþarft að kveða á um slíka höfuðstólsfærslu í dómsorði.

Að endingu verður ákærða gert að greiða foreldrum hinnar látnu málskostnað, svo sem þeir hafa krafist, sbr. 3. mgr. 176. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, er hæfilega þykir ákveðinn 750.000 krónur til hvors þeirra um sig.

VIII

Með vísan til sakfellingar ákærða, sbr. 1. mgr. 218. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, verður honum gert að greiða allan sakarkostnað málsins. Ákærði dæmist því til að greiða 4.713.680 krónur samkvæmt framlögðu sakarkostnaðaryfirliti héraðssaksóknara. Ákærði greiði jafnframt þóknun skipaðs verjanda síns, P-kk-ef R-kk-ef M. K-kk-ef hrl., en að virtu umfangi málsins, þ.m.t. fjölda þinghalda og tímalengd þeirra, þykir þóknun verjanda, með hliðsjón af tímaskýrslu hans, hæfilega ákveðin svo sem í dómsorði greinir. Ákærði greiði enn fremur ferðakostnað verjanda og annan útlagðan kostnað, sem til sakarkostnaðar telst, með þeim hætti sem þar segir.

Dóm þennan kveða upp héraðsdómararnir K-kk-nf H-kk-nf, sem dómsformaður, Á-kvk-nf G-kvk-nf og J-kk-nf H-kk-nf.

D Ó M S O R Ð:

Ákærði, T-x-x F-x-x M-x-x O-x-x, sæti fangelsi í 19 ár. Til frádráttar refsingunni kemur gæsluvarðhald sem ákærði hefur sætt frá 19. janúar 2017 að fullri dagatölu.

Ákærði greiði alls 28.940.017 krónur í sakarkostnað, þ.m.t. þóknun skipaðs verjanda síns, P-kk-ef R-kk-ef M. K-kk-ef hrl., 21.396.200 krónur að virðisaukaskatti meðtöldum, og útlagðan kostnað lögmannsins, samtals 2.830.137 krónur.

Ákærði greiði B 4.268.180 krónur ásamt vöxtum samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af 3.500.000 krónum frá 14. janúar 2017 til 2. febrúar 2017, en af 4.268.180 krónum frá þeim degi til 6. júní 2017, en dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga af þeirri fjárhæð frá þeim degi til greiðsludags, og 750.000 krónur í málskostnað.

Ákærði greiði C 3.500.000 krónur ásamt vöxtum samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001 af þeirri fjárhæð frá 14. janúar 2017 til 6. júní 2017, en dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags og 750.000 krónur í málskostnað.

K-kk-nf H-kk-nf

Á-kvk-nf G-kvk-nf

J-kk-nf H-kk-nf