E-3905/2007

Mál þetta var höfðað 21. maí 2007 og dómtekið 5. október sama ár. Stefnandi er Nr. 3 ehf., Lambastaðabraut 9, Seltjarnarnesi. Stefndi er HBH Framkvæmdir ehf., Skógarhlíð 10, Reykjavík.

Dómkröfur stefnanda eru þær að stefndi verði dæmdur til að greiða skuld að fjárhæð 111.463 kr. ásamt dráttarvöxtum samkvæmt III. kafla vaxtalaga nr. 38/2001 frá 1. mars 2007 til greiðsludags. Þá er krafist vaxtavaxta samkvæmt 12. gr. sömu laga er leggist við höfuðstól á 12 mánaða fresti. Einnig er krafist málskostnaðar samkvæmt framlögðum málskostnaðarreikningi.

Stefndi krefst sýknu af öllum kröfum stefnanda og þess að stefnandi verði dæmdur til að greiða stefnda málskostnað samkvæmt framlögðum málskostnaðarreikningi.

I.

Fyrirsvarsmaður stefnanda, S-kk-nf G-kk-nf, er húsasmiður og vann fyrir stefnda sem verktaki í ýmsum verkefnum. Stefndi er byggingarfyrirtæki þar sem fjöldi launþega starfar en einnig undirverktakar. Stefnandi notaði tímaskráningakerfi stefnda þar sem hann skráði viðveru sína, en það er hægt í gegnum skráningarstöð eða með farsíma.

Stefnandi sendi stefnda reikning, dags. 31. janúar 2007, vegna vinnu í janúar 2007. Fjöldi vinnustunda var sagður 168,5 klukkustundir og tímagjald 2.700 kr. auk virðisaukaskatts. Þannig var reikningurinn að fjárhæð 454.950 kr. vegna vinnu og virðisaukaskattur 111.463 kr., samtals 566.413 kr. Á vinnuyfirliti úr tímaskráningarkerfi stefnda kemur fram að í janúar 2007 skráði stefnandi 31,50 tíma sem „DV“ undir verkliðnum „01“, sem er biðtími, og 0,38 tíma sem „YV“. Þá voru 4.52 tímar skráðir sem „DV“ undir verkliðnum „0“, vegna leikfimi, og 3,04 tímar sem „YV“.

Hinn 5. febrúar 2007 greiddi stefndi 454.950 kr. Með innheimtubréfi lögmanns stefnanda, dags. 10. apríl 2007, og ítrekun 23. apríl 2007, var stefndi krafinn um eftirstöðvar reikningsins, en stefndi innti ekki greiðslu af hendi og höfðaði stefnandi því mál þetta.

II.

Stefnandi byggir á því að samkvæmt 3. gr. laga um virðisaukaskatt nr. 50/1988 hvíli á honum skylda til að innheimta virðisaukaskatt af vinnu sem hann innir af hendi og standa á honum skil í ríkissjóð. Hafi hann því lagt virðisaukaskatt á reikning þann sem deilt er um í máli þessu. Stefndi hafi greitt fjárhæð reikningsins vegna vinnuliðar hans en ekki virðisaukaskattinn. Lögum samkvæmt hafi stefnandi staðið skil á virðisaukaskattinum í byrjun apríl 2007 og þannig þurft að leggja út þessa fjárhæð fyrir stefnda.

Um lagarök er vísað til meginreglna kröfuréttarins um efndir fjárskuldbindinga, skaðabætur og vexti vegna vanefnda þeirra, sem fái m.a. lagastoð í 45.-49. gr., 51.-53. gr., 57. gr. og X. kafla laga um lausafjárkaup nr. 50/2000.

Krafa um dráttarvexti og vaxtavexti er byggð á III. kafla laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, með síðari breytingum.

Um málskostnaðarkröfu er vísað til 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

III.

Í málatilbúnaði stefnda er vísað til þess að stefnandi sé sjálfstæður verktaki og hafi starfað sem undirverktaki stefnda í margvíslegum verkum á ýmsum byggingarstöðum. Staða hans sem slíkur sé ólík stöðu venjulegs launamanns og felist m.a. í því að hann eigi ekki rétt á að fá greitt fyrir biðtíma vegna verkefnaskorts og/eða vegna líkamsræktar, enda geti verktakar ekki búist við því að njóta sömu fríðinda og kjara og almennir launþegar, s.s. hvað varðar laun vegna veikinda, orlofs, uppsagnar o.fl. Ekki hafi verið sýnt fram á í máli þessu að sérstaklega hafi verið samið svo um að stefnandi fengi greitt fyrir annað en þá vinnutíma sem hann sannanlega innti af hendi fyrir stefnda og fælust í vinnu við ákveðin verkefni í hans þágu. Heldur stefndi því fram að stefnandi hafi misskilið stöðu sína hvað þetta varðar.

Stefndi mótmælir því sem fram kemur í stefnu að stefndi hafi aðeins greitt vinnulaun stefnanda en haldið eftir virðisaukaskatti hans. Stefndi hafi einfaldlega haldið eftir fjárhæð sem samsvari virðisaukaskattinum. Um svipaða fjárhæð hafi verið að ræða og virðisaukaskatturinn. Hafi hann því verið aðgengileg viðmiðun, en þessi greiðsla hafi í raun verið lítillega umfram. Enginn fyrirvari hafi hins vegar verið gerður við greiðslu og stefndi ætli ekki að gagnstefna til endurgreiðslu.

Stefndi telur sér óskylt að greiða fyrir vinnustundir sem stefnandi hafi ekki innt af hendi. Stefndi mótmælir einnig því að stefnandi hafi af þessum orsökum þurft að leggja sérstaklega út fyrir fjárhæð virðisaukaskattsins fyrir stefnda. Stefndi beri ekki ábyrgð á greiðslu virðisaukaskatts stefnanda heldur beri stefnanda sjálfum skylda til að innheimta og greiða virðisaukaskatt af vinnu sinni samkvæmt 3. gr. laga um virðisaukaskatt nr. 50/1988.

Um lagarök vísar stefndi til almennra reglna samningaréttarins.

Krafa um málskostnað styðst við 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, með síðari breytingum.

IV.

Í máli þessu er óumdeilt að stefnandi starfaði fyrir stefnda sem verktaki. Við aðalmeðferð málsins sagði S-kk-nf G-kk-nf að hann hefði sjálfur óskað eftir því að starfa sem verktaki en ekki launþegi. Hann kvaðst hafa notið ýmissa fríðinda hjá stefnda líkt og launþegar. Þannig hafi honum t.d. verið boðið í ferðir erlendis og fengið hádegisverð á föstudögum eins og launþegarnir. Skráningu biðtíma skýrði hann þannig að oft hefði hann verið á milli verka, einu verki hefði verið lokið og hann ekki búinn að fá að vita í hvaða verk hann ætti að fara næst.

Grundvallarmunur er á réttarstöðu verktaka og launþega. Verktaki fær greitt fyrir tiltekin verkefni eða miðað við unnar tímaeiningar. Verktaki á t.d. ekki rétt til launa í veikindum eða á frídögum. Getur stefnandi því ekki krafið stefnda um verkkaup þann tíma sem hann stundaði líkamsrækt enda liggur ekkert fyrir um að sérstaklega hafi verið samið um slíkt.

Þá var stefnanda óheimilt að skrá biðtíma þegar hann var milli verka, en ósannað er að stefndi hafi óskað eftir viðveru hans milli verka eða samþykkt að honum væri heimilt að skrá biðtíma. Til þess er að líta að skráður biðtími er almennt langur, eða allt að rúmum fjórum klukkustundum í senn. Við aðalmeðferð málsins kom fram hjá lögmanni stefnanda að stefnandi hafi áður skráð biðtíma án þess að stefndi gerði við það athugasemdir. Stefndi hafi hins vegar átt við tímaskýrslurnar og þurrkað þá út af vinnuyfirlitum fyrir eldri mánuði. Var því haldið fram að þar sem stefndi hefði ekki orðið við áskorun um að leggja fram gögn, sem sýni hvort og hvenær tímaskráningum var breytt, eigi með vísan til 1. mgr. 68. gr. laga nr. 91/1991 að leggja til grundvallar að stefnandi hafi áður fengið biðtíma greidda. Ekki var skorað formlega á stefnda á dómþingi að leggja gögnin fram heldur var óskað eftir þeim í tölvuskeyti til lögmanns stefnda. Verður því ekkert á þessu byggt, auk þess sem slíkt myndi ekki sjálfkrafa leiða til þess að stefndi ætti að greiða vegna biðtíma í janúar 2007.

Stefndi hefur greitt stefnanda 454.950 kr. og hefur stefnandi því fengið að fullu greitt fyrir vinnu í janúar 2007. Er stefndi því sýknaður af kröfum stefnanda.

Eftir þessum úrslitum verður stefnandi, með vísan til 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, dæmdur til að greiða stefnda málskostnað sem þykir hæfilega ákveðinn, með hliðsjón af umfangi málsins, 150.000 krónur.

Af hálfu stefnanda flutti málið Á-kvk-nf A. K-kvk-nf hdl. og af hálfu stefnda flutti málið G-kk-nf B-x-x hrl.

Dóm þennan kveður upp S-kvk-nf B-kvk-nf, settur héraðsdómari.

D ó m s o r ð:

Stefndi, HBH Framkvæmdir ehf., er sýkn af kröfu stefnanda, Nr. 3 ehf.

Stefnandi greiði stefnda 150.000 krónur í málskostnað.

S-kvk-nf B-kvk-nf.