S-359/2009

Mál þetta, sem dómtekið var 17. nóvember sl., er höfðað með ákæru útgefinni af lögreglustjóranum á Selfossi 1. júlí 2009 á hendur D-kvk-þgf A-kvk-þgf, kt. 000000-0000, Norðurbyggð 22a, Þorlákshöfn og H-hk-þgf Z-x-x, kt. 000000-0000, Norðurbyggð 22a, Þorlákshöfn fyrir líkamsárás með því að hafa, síðdegis þriðjudaginn 23. desember 2008 að Óseyrarbraut 26 í Þorlákshöfn sameiginlega veist að D-x-x K-x-x, kt. 000000-0000, með höggum og ákærða H-kvk-þf einnig með sparki, með þeim afleiðingum að D-x-x K-x-x hlaut roða og þrota í kinnum, eymsli við palpasjón, bólgur og hrufl á hægri nasavæng, bólgur og mar á báðum eyrum, eymsli í hársverði vinstra megin, hrufl og mar á vinstri framhandlegg, mar á vinstri olnboga, mar á hægri framhandlegg, klór framan á bringu og eymsli í hægri mjöðm.

Telst brot ákærðu varða við 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga, nr. 19 frá 1940, sbr. 10. gr. laga nr. 20 frá 1981.

Þess er krafist að ákærðu verði dæmdar til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar.

Einkaréttarkrafa:

Í málinu gerir S-kk-nf S-kk-nf hrl., f.h. brotaþola, kröfu um að ákærðu verði með dómi gert að greiða skaðabætur samtals að fjárhæð kr. 630.725 auk vaxta samkvæmt 8. gr. vaxtalaga nr. 38/2001 frá tjónsdegi til þess dags er mánuður er liðinn frá dagsetningu bótakröfunnar og dráttarvaxta samkvæmt 9. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags, sbr. 6. gr. vaxtalaga.

Af hálfu ákærðu er þess krafist að þær verði báðar sýknaðar af öllum kröfum ákæruvaldsins. Þá er krafist sýknu af einkaréttarkröfu kæranda. Loks er krafist málsvarnarlauna úr ríkissjóði að mati dómsins.

I.

Samkvæmt kæruskýrslu kom D-x-x K-x-x 30. desember 2008 til lögreglu og lagði fram kæru á hendur systur sinni, H-x-x Z-x-x, og dóttur hennar, D-x-x A-kvk-þgf, vegna líkamsárásar hinn 23. desember 2008. Kemur í skýrslunni fram að um kl. 15.40 þann dag hafi kærandi verið stödd í herbergi sínu í verbúð við Óseyrarbraut í Þorlákshöfn, ásamt manni sem heiti Z-x-x og sé bróðir barnsföður ákærðu D-x-x, þegar þær mæðgur hafi komið með miklu offorsi inn í herbergið. Hafi þær augljóslega verið mjög æstar og reiðar, kallað kæranda meiðandi nöfnum og hreytt í hana ýmsum ókvæðisorðum. Hafi ákærða D-x-x haldið á bréfi eða korti og sakað kæranda um að hafa sent það til kunningjafólks í Póllandi, en þær ásakanir hafi ekki verið á rökum reistar. Hafi ákærða H-x-x sagt að réttast væri að sparka í afturendann á kæranda og kærandi þá sagt að ákærða skyldi bara reyna það. Hafi ákærða H-x-x þá sparkað í sitjandann á kæranda og í framhaldi hafi mæðgurnar gengið í skrokk á henni með mörgum höggum í líkama hennar og höfuð. Kærandi hafi setið á rúmstokknum þegar árásin hófst en síðan fallið á gólfið og hafi ákærðu þá sparkað í hana þar. Hafi þriðja systirin, I-x-x, sem einnig búi í verbúðinni, þá komið þarna að og sagt ákærðu að hætta þessu. Hafi ákærðu og I-x-x að svo búnu farið og ekið saman á brott. Kærandi kvaðst hafa leitað til læknis í kjölfar árásarinnar og afhenti læknisvottorð vegna skoðunar læknisins.

II.

Í málinu liggur fyrir læknisvottorð H-kk-ef H-kk-ef, læknis á Heilsugæslustöðinni í Þorlákshöfn. Kemur þar fram að kærandi hafi komið þangað kl. 16.00 og sagst hafa orðið fyrir líkamsárás um kl. 15.30 þann sama dag. Hafi hún sagt að hún hefði verið slegin, í hana sparkað og rifið í eyru. Síðan segir svo: „Er í miklu uppnámi, skelfur. Roði og þroti í kinnum, eymsli við palpasjón, gruna ekki brot. Er með bólgu og hrufl á hægri nasavæng. Bæði eyru eru marin og bólgin, eymsli í hársverði vinstra megin. Er með hrufl og mar á vinstri framhandlegg og mar á vinstri olnboga. Eymsli í hægri mjöðm, mar ekki komið fram.“ Þá segir í vottorðinu að kærandi hafi komið í endurskoðun daginn eftir. Segir svo: „Er með höfuðverk. Gat ekki sofið í nótt. Aukin bólga er í hægri kinn. Nú komið fram mar á hægri framhandlegg. Klór framan á bringu.“

III.

Skýrslur fyrir dómi

Ákærða H-x-x Z-x-x kvaðst hafa í umrætt sinn komið, ásamt dóttur sinni, meðákærðu D-x-x, til kæranda þar sem hún bjó í verbúðinni í Þorlákshöfn. Hefðu þær farið þangað í því skyni að sækja systur þeirra I-kvk-ef, sem bjó í öðru herbergi í verbúðinni. Dyrnar hefðu verið opnar á herbergi kæranda og því hefðu þær þá ákveðið að líta við hjá henni í leiðinni. Kvaðst ákærða hafa sagt við kæranda að hún ætti að forðast að skrifa kort til annarra þegar hún væri undir áhrifum áfengis. Hefði kærandi þá kallað til hennar að ákærða væri hóra. Ákærða kvaðst þá hafa slegið kæranda og sagt henni að láta sig og sína fjölskyldu í friði. Kærandi, sem setið hefði á rúmi í herberginu, hefði þá sparkað í fætur hennar. Sagðist ákærða þá hafa slegið kæranda á ný. Minnti hana að höggin hefðu verið gefin með flötum lófa. Hún kvaðst hins vegar ekki hafa sparkað í kæranda. I-x-x hefði svo komið þarna að og hefðu þær þá farið allar af staðnum, en kærandi hefði kallað á eftir þeim alls konar ókvæðisorð, meðal annars að meðákærða D-x-x ætti að einbeita sér að því að „búa til“ fleiri börn, hún væri góð í því. Meðákærða hefði þá einnig slegið kæranda létt högg með flötum lófa. Aðspurð kvaðst hún telja að eina skýringin á þeim áverkum sem greindust á kæranda samkvæmt fyrirliggjandi læknisvottorði hlyti að vera sú að kærandi hefði sjálf veitt sér þá áverka. Þá sagðist hún ekki hafa tekið eftir að kærandi væri með einhverja áverka þegar þær komu til hennar. Ákærða sagði aðspurð að Z-x-x, bróðir barnsföður meðákærðu D-x-x, hefði verið staddur í herberginu hjá kæranda þegar atvik gerðust. Hann hefði hins vegar ekkert haft sig í frammi á meðan á þessu stóð. Sagði hún að náin samskipti væru á milli Z-x-x og kæranda. Þau byggju í herbergjum sem væru hlið við hlið í verbúðinni, auk þess að hafa eitt herbergi sem þau notuðu sem sameiginlegt eldhús. Þá keyptu þau inn saman og borðuðu saman. Spurð hvert erindi ákærðu til kæranda hefði verið í greint sinn lýsti ákærða því að það tengdist einelti kæranda gagnvart meðákærðu D-x-x. Hefði meðákærða fengið sent póstkort með mynd af hrossum og hefði tilgangurinn augljóslega verið sá að líkja meðákærðu við hross.

Ákærða, D-kvk-nf A-kvk-nf, sagði að þær mæðgur hefðu komið til kæranda um kl. 15.40 umræddan dag og að þær hefðu verið farnar þaðan eftir tvær til þrjár mínútur. Herbergi kæranda hefði verið opið þegar þær komu þar að. Hefði móðir hennar, meðákærða H-x-x, sagt við kæranda að ef hún ætlaði að skrifa þeim mæðgum kort skyldi hún gera það allsgáð. Kærandi hefði þá sagt þeim að koma sér út og hefði hún kallað móður hennar alls konar dónalegum nöfnum, þar á meðal að hún væri hóra. Þá hefði kærandi og sparkað í móður hennar. Móðir hennar hefði þá slegið kæranda tvisvar með flötum lófa. Á meðan kvaðst ákærða hafa talað við Z-x-x, sem væri kærasti kæranda, og meðal annars sagt honum að hún væri þess fullviss að kortið hefði verið skrifað af honum og kæranda, með hjálp fyrrverandi kærasta ákærðu. Sagði ákærða kæranda svo hafa kallað hana „barnamaskínu“ og eitthvað fleira á þeim nótunum. Kvaðst ákærða þá hafa brugðist við með því að „gefa henni á kjaftinn“. Nánar spurð sagðist hún hafa slegið kæranda með flötum lófa. Þá hefði hún og svarað kæranda þannig að kærandi væri sjálf hóra. Að því loknu hefðu þær farið út úr herberginu. Kannaðist ákærða ekki við að þær mæðgur hefðu sparkað í kæranda. Aðspurð sagði hún að I-x-x hefði ekki orðið vitni að þessum samskiptum og átökum. Þá neitaði hún því að áverkarnir á kæranda samkvæmt læknisvottorði hefðu verið af völdum þeirra mæðgna í greint sinn. Teldi hún skýringuna á áverkunum vera þá að kærandi færi oft í ruslagáma og gæti hún hafa fengið áverkana í tengslum við það. Hins vegar hefði kærandi ekki verið með neina áverka þegar þær komu til hennar, fyrir utan að hún væri alltaf rauð í framan.

D-x-x K-x-x, kærandi máls þessa, sagði að ákærðu hefðu komið saman inn í herbergið hennar og ásakað hana um að hafa sent póstkort. Kvaðst kærandi ekki hafa kannast við að hafa sent þetta kort og hefðu ákærðu þá brugðist við með því að ráðast á hana og slá. Hefði ákærða H-kvk-nf haldið höndum kæranda þannig að hún hefði ekki getað varið sig. Hefði H-x-x svo slegið hana í höfuð og líkama og ákærða D-x-x bæst svo við og gert það sama. Kærandi kvaðst hafa fallið við þetta, fyrst á rúmið oog síðan á gólfið. Hefðu báðar ákærðu þá einnig sparkað í hana þar. Kærandi kvaðst hafa reynt að verja sig, og væri því hugsanlegt að hún hefði eitthvað slegið á móti þegar á hana var ráðist. Kærandi kvaðst hafa sagt H-hk-þgf að koma sér út og taka með sér „barnamaskínuna“, dóttur hennar. Kærandi sagði að kunningi sinn, Z-x-x, hefði verið staddur hjá henni í herberginu þegar ákærðu komu þar inn. Spurður hvort hann hefði ekki komið henni til hjálpar sagði kærandi að hann hefði gefið þá skýringu eftir á að hann hefði nánast frosið. Þetta hefði gerst svo hratt, auk þess sem hann hefði verið hræddur við að blandast inn í slík mál. Nánar spurð um tengslin við Z-x-x sagði hún hann vera samstarfsmann og nágranna í húsinu og að hann hefði verið staddur hjá henni í kaffi í greint sinn. Neitaði hún því aðspurð að þau væru kærustupar en sagði að ákærðu og margir aðrir ímynduðu sér að svo væri. Þá kannaðist hún ekki við að hafa lagt ákærðu D-x-x í einelti vegna útlits hennar. Kærandi sagði loks að hún hefði farið til læknis strax eftir árásina og skildi hún því ekki þær skýringar ákærðu að hún hefði á einhvern hátt valdið áverkunum sjálf.

Vitnið Z-x-x L-x-x kvaðst hafa verið í heimsókn hjá kæranda þegar umrætt atvik átti sér stað. Hefðu þau setið og drukkið kaffi þegar ákærða H-kvk-nf kom þar að og kallaði til kæranda að hún væri hóra og alkóhólisti. Þá hefði ákærða H-x-x ásakað þau um að hafa í sameiningu búið til kort sem synir kæranda í Póllandi ættu að hafa sent til ákærðu þaðan. Kærandi hefði á móti spurt hvort hún mætti sjá umrætt kort en H-x-x hefði ekki viljað það. H-kvk-þf hefði svo tekið í hendur kæranda með annarri hendi en slegið hana með hinni. Hefði það leitt til þess að kærandi féll á gólfið, milli rúmsins og ofns sem þarna sé. Kærandi hefði svo risið aftur upp að hluta og hefði ákærða H-kvk-nf þá haldið áfram að slá hana, auk þess að sparka margsinnis í hana. Hefðu spörkin lent á fótum og mjöðmum, en sá hluti líkama hennar hefði þá staðið út af rúminu. Stuttu síðar hefði ákærða D-x-x komið að og farið að sparka í kæranda og endað það með því að slá hana nokkrum hnefahöggum í höfuðið. Aðspurt kvaðst vitnið ekki minnast þess að kærandi hefði sparkað í ákærðu H-hk-þgf en hugsanlegt væri að kærandi hefði reynt að verja sig með því að slá til baka. Vitnið sagði I-x-x líklega ekki hafa orðið vitni að árásinni. Hún hefði ekki komið þar að fyrr en eftir að henni var lokið og farið þá á brott með báðum ákærðu. Vitnið kvaðst hafa farið með kæranda, strax eftir árásina, til læknis. Spurt um tengsli hans við kæranda neitaði vitnið því að þau væru par en kvaðst vita að þær kjaftasögur gengju um þau.

Vitnið I-x-x J-x-x W-x-x, sem er bæði systir ákærðu H-x-x og kæranda, kvaðst hafa verið að hlusta á háttstillta tónlist í herbergi sínu þegar hún heyrði mikinn hávaða úr herbergi kæranda. Hefði hún farið þangað til að athuga þetta nánar og hefðu þær H-x-x og ákærða D-x-x annars vegar og kærandi hins vegar þá verið þar að rífast. Hún kvaðst þó hvorki hafa séð nein átök né merki um að þau hefðu átt sér þar stað. Þá hefði hún ekki séð neina áverka á kæranda. Sagðist hún hafa farið af staðnum ásamt báðum ákærðu og í framhaldi hefðu þær allar farið saman til Reykjavíkur. Á leiðinni hefði ákærða H-x-x sagt að hún hefði slegið kæranda.

Símaskýrsla var tekin af H-kk-þgf H-kk-þgf lækni. Staðfesti hann og skýrði nánar vottorð sem hann gaf út vegna áverka á kæranda. Sagði hann áverkana greinilega hafa verið nýja. Hefðu bæði eyrun verið marin og bólgin auk þess sem hrufl hefði verið á nefinu. Taldi hann áverkana aðallega vera eftir högg en þó kynni að vera að rifið hefði verið í eyrun. Þá hefði kærandi verið aum í hársverði sem gæti bent til að hún hefði verið hárreytt. Kærandi hefði verið í miklu uppnámi, grátið og greinilega liðið mjög illa.

IV.

Niðurstaða

Þrátt fyrir að ákærðu neiti sök hafa þær báðar kannast við að til átaka hafi komið milli þeirra og kæranda í umrætt sinn, en þeim ber hins vegar ekki saman um afleiðingarnar og hversu mikil átökin voru. Hefur ákærða H-x-x játað að hafa slegið kæranda tvívegis með flötum lófa og meðákærða D-x-x hefur borið á sama veg. Þá hefur ákærða D-x-x viðurkennt að hafa slegið kæranda einu sinni í andlitið og hefur meðákærða H-x-x borið á sama veg þar um. Þá hafa báðar ákærðu haldið því fram að kærandi hafi sparkað í ákærðu H-hk-þgf, en ákærða H-x-x hefur þó viðurkennt að hafa slegið kæranda áður en til þess kom.

Áður hefur verið rakinn framburður brotaþola um að ákærða H-x-x hafi fyrst ráðist á hana með höggum og spörkum og ákærða D-x-x í framhaldi gert slíkt hið sama. Fær framburðar hennar um árás ákærðu stuðning í framburði vitnisins Z-x-x L-x-x.

Fyrir liggur að kærandi leitaði til læknis í beinu framhaldi af átökunum. Þannig sagði ákærða D-x-x þær mæðgur hafa komið til kæranda um kl. 15.40 og verið farnar þaðan nokkrum mínútum síðar. Samkvæmt læknisvottorði H-kk-ef H-kk-ef kom kærandi á heilsugæslustöðina kl. 16.00. Styður þetta, auk framburðar læknisins um að áverkarnir hafi verið nýir, þann framburð kæranda að áverkarnir hafi hlotist af árás ákærðu.

Þegar allt framangreint er virt, og í því sambandi einnig litið til vottorðs og vættis læknisins um þá áverka sem greindust á kæranda í greint sinn, þykir hafið yfir skynsamlegan vafa að ákærðu hafi sameiginlega gerst sekar um líkamsárás á kæranda með þeim hætti og með þeim afleiðingum sem í ákæru greinir. Er brot ákærðu rétt fært til refsiákvæðis í ákæru.

Refsiákvörðun, skaðabætur o.fl.

Með hliðsjón af því broti sem ákærðu hafa verið sakfelldar fyrir, þeim áverkum sem kærandi hlaut og þar sem hvorug ákærðu hefur áður gerst sek um refsiverðan verknað, verður hvorri þeirra fyrir sig gert að greiða 120.000 króna sekt til ríkissjóðs innan fjögurra vikna en sæta ella fangelsi í 10 daga.

Af hálfu kæranda er gerð krafa um að ákærðu verði gert að greiða henni 500.000 krónur í miskabætur skv. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993, ásamt vöxtum eins og lýst er í ákæru. Ákærðu hafa verið sakfelldar fyrir að valda þeim meiðslum á kæranda sem lýst er í ákæru og hafa með því fellt á sig bótaskyldu skv. a-lið 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga. Verður ákærðu gert að greiða óskipt til kæranda 130.000 krónur í miskabætur ásamt vöxtum eins og greinir í dómsorði. Þá verður þeim gert að greiða kæranda óskipt 120.000 krónur, að meðtöldum virðisaukaskatti, í lögmannskostnað við að halda kröfu sinni fram.

Ákærðu greiði málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, S-kk-ef J-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 220.000 krónur, að meðtöldum virðisaukaskatti.

Á-kk-nf M-kk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

D Ó M S O R Ð:

Ákærða, D-kvk-nf A-kvk-nf, greiði 120.000 króna sekt til ríkissjóðs innan fjögurra vikna frá birtingu dóms þessa en sæti ella fangelsi í 10 daga.

Ákærða, H-x-x Z-x-x, greiði 120.000 króna sekt til ríkissjóðs innan fjögurra vikna frá birtingu dóms þessa en sæti ella fangelsi í 10 daga.

Ákærðu greiði D-x-x K-x-x óskipt 130.000 krónur í miskabætur auk vaxta skv. 8. gr. laga nr. 38/2001 frá 23. desember 2008 til 18. apríl 2009, en með dráttarvöxtum skv. 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Þá greiði þær D-x-x K-x-x óskipt 120.000 krónur vegna lögmannskostnaðar.

Ákærðu greiði 220.000 króna málsvarnarþóknun skipaðs verjanda síns, S-kk-ef J-kk-ef hæstaréttarlögmanns.

Á-kk-nf M-kk-nf