S-328/2019

Dómur

Mál þetta, sem dómtekið var 22. maí 2020, er höfðað með ákæru, útgefinni af lögreglustjóranum á höfuðborgarsvæðinu 12. nóvember 2019, á hendur: „D-kk-þgf G-kk-þgf H-kk-þgf, kt. 0000000000, [...], Reykjavík, „fyrir eftirgreind hegningar, fíkniefna og umferðarlagabrot:

I.

Hegningarlagabrot:

1. Þjófnað, með því að hafa fimmtudaginn 19. janúar 2017 í Reykjavík stolið bílahleðslutæki að samtals söluandvirði 2.095 krónur úr bensínafgreiðslustöð Olís við Álfheima.

Mál 00720177596

Telst þetta varða við 1. mgr. 244. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

2. Gripdeild, með því að hafa sunnudaginn 28. janúar 2017 í Reykjavík dælt eldsneyti á bifreiðina [...] við bensínafgreiðslustöð Olís í Álfheimum ásamt því að taka 5 laf rúðuhreinsi, samtals að söluandvirði 9.256 krónur, og ekið á brott án þess að greiða fyrir.

Mál 00720177596

Telst þetta varða við 245. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

3. […]

Mál 007201770660

[…] 2

4. Þjófnað, með því að hafa þriðjudaginn 5. desember 2017 í Reykjavík stolið þremur farsíma orkubönkum og fjórum hleðslutækjum, allt að samtals söluandvirði 74.466 krónur úr verslun Pennans Eymundssonar við Skólavörðustíg.

Mál 0072018424

Telst þetta varða við 1. mgr. 244. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

5. Fjársvik, með því að hafa dagana 23. og 24. janúar 2018, í félagi við A, á ólögmætan hátt, án heimildar og í blekkingarskyni tekið fjögur smálán í nafni B, kt. 0000000000, upp á samtals 80.000 krónur og blekkt B til að afhenda sér.

Mál 00720186176

Telst þetta varða við 248. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

6. Þjófnað, með því að hafa þriðjudaginn 6. febrúar 2018 í Kópavogi, í félagi við A, stolið snyrtivörum að samtals söluverðmæti 45.913 krónur úr verslun Lyfju við Nýbýlaveg 4.

Mál 00720189407

Telst þetta varða við 1. mgr. 244. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

7. Þjófnað, með því að hafa laugardaginn 10. febrúar 2018 í Reykjavík stolið símaveski og heyrnartólum að samtals söluandvirði 16.989 krónur úr verslun Elko í Skeifunni 7.

Mál nr. 007201822517

Telst þetta varða við 1. mgr. 244. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

8. […]

Mál 007201847312

[…]

9. Gripdeild, með því að hafa þriðjudaginn 10. júlí 2018, í félagi við A, tekið farsíma í eigu C, kt. 0000000000 á heimili hans að [...], Hafnarfirði, og farið á brott án þess að greiða fyrir.

Mál 007201848332

Telst þetta varða við 245. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

10. […]

Mál 007201850125

[…] 3

11. Tilraun til þjófnaðar, með því að hafa sunnudaginn 29. júlí 2018 í Kópavogi gert tilraun til að stela skóm og fatnaði að samtals söluandvirði 22.750 krónur úr versluninni Sports Direct við Skógarlind 2.

Mál 007201851448

Telst þetta varða við 1. mgr. 244. gr., sbr. 20. gr., almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

II

Fíkniefnalagabrot, með því að hafa:

12. Mánudaginn 17. apríl 2017 í Reykjavík haft í vörslum sínum 5,68 g af amfetamíni og 4,77 g af kókaíni sem lögregla fann við leit að [...] og lagði hald á.

Mál nr. 007201719736

13. Laugardaginn 24. júní 2017 í Reykjavík haft í vörslum sínum 2,77 g af kókaíni sem lögregla fann við leit á honum rétt við [...] og lagði hald á.

Mál nr. 007201736008

14. Miðvikudaginn 3. janúar 2018 í Reykjavík haft í vörslum sínum 0,57 g af maríhúana sem lögregla fann við leit á ákærða við Arnarbakka, skammt við verslunina Iceland, og lagði hald á.

Mál nr. 0072018578

Teljast brot í 12., 13. og 14. lið varða við 2. gr., sbr. 5. gr. og 6. gr., laga um ávana og fíkniefni nr. 65/1974, sbr. lög nr. 13/1985 og lög nr. 68/2001, og 2. gr., sbr. 1. mgr. 14. gr., reglugerðar um ávana og fíkniefni og önnur eftirlitsskyld efni nr. 233/2001, sbr. reglugerð nr. 848/2002 og auglýsingu nr. 232/2001.

III.

Umferðarlagabrot, með því að hafa:

15. Laugardaginn 23. desember 2017 í Reykjavík ekið bifreiðinni [...] sviptur ökurétti og óhæfur til að stjórna henni örugglega vegna áhrifa ávana og fíkniefna (í blóði mældist kókaín 190 ng/ml, oxýkódon 110 ng/ml og tetrahýdrókannabínól 1,6 ng/ml) austur Miklubraut uns lögregla stöðvaði aksturinn.

Mál nr. 007201778861

4

16. Sunnudaginn 25. nóvember 2018 í Kópavogi ekið bifreiðinni [...] sviptur ökurétti og óhæfur til að stjórna henni örugglega vegna áhrifa slævandi lyfja og ávana og fíkniefna (í blóði mældist kókaín 1420 ng/ml, tetrahýdrókannabínól 0,9 ng/ml, morfín 265 ng/ml og oxýkódon 110 ng/ml) um Ástún uns lögregla stöðvaði aksturinn.

Mál nr. 007201881011

Teljast brot 15. og 16. lið varða við 1. mgr., sbr. 2. mgr., 45. gr. a. og 1. mgr. 48. gr. auk þess sem brot í 15. lið telst varða við 1. mgr., sbr. 2. mgr., 44. gr., allt sbr. 1. mgr. 100. gr. umferðarlaga nr. 50/1987.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar, til greiðslu alls sakarkostnaðar og til sviptingar ökuréttar skv. 101. og 102. gr. nefndra umferðarlaga, sbr. 25. gr. laga nr. 44/1993 og 18. gr. laga nr. 66/2006 og að framangreind fíkniefni sem hald var lagt á, verði gerð upptæk samkvæmt 6. mgr. 5. gr. laga nr. 65/1974 og 2. mgr. 14. gr. reglugerðar nr. 23/2001.

Einkaréttarkröfur:

[…]

Vegna ákæruliðar nr. 6 (mál 00720189407) gerir D, kt. 0000000000, f.h. Lyfju hf., kt. 0000000000, Hagasmára 1, 201 Kópavogi (hér eftir nefndur kröfuhafi), bóta og refsikröfu á hendur D-kk-þgf G-kk-þgf H-kk-þgf, kt. 0000000000 og A, kt. 0000000000 þannig að þess er krafist ákærðu verði dæmd til að greiða kröfuhafa skaðabætur samtals að fjárhæð kr. 45.913, auk vaxta samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga, nr. 38/2001, frá þeim degi er hið bótaskylda atvik átti sér stað, eða hinn 06.02.2018, og þar til mánuður er liðinn frá birtingu kröfunnar, en síðan dráttarvexti, sbr. 9. gr., sbr. 1. mgr. 6. gr. laga um vexti og verðtryggingu, nr. 38/2001, frá þeim degi til greiðsludags. Þá er krafist málskostnaður að skaðlausu samkvæmt síðar framlögðum málskostnaðarreikningi eða að mati dómsins, að teknu tilliti til virðisaukaskatts af málflutningsþóknun.“

Þann 1. október 2019 gaf lögreglustjórinn á höfuðborgarsvæðinu út aðra ákæru á hendur ákærða og var meðferð málanna sameinuð, sbr. 1. mgr. 169. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Ákærði var þar ákærður „fyrir eftirtalin umferðar og hegningarlagabrot:

I.

Umferðarlagabrot, með því að hafa:

5

1. Laugardaginn 6. apríl 2019 í Reykjavík ekið bifreiðinni […] sviptur ökurétti og óhæfur til að stjórna henni örugglega vegna áhrifa slævandi lyfja og ávana og fíkniefna (í blóði mældist kókaín 165 ng/ml, alprazólam 81 ng/ml, metýlfenídat 20 ng/ml og oxýkódon 70 ng/ml og auk þeirra fundust tetrahýdrókannabínól, amfetamín og morfín í þvagi) um Kristnibraut uns lögregla stöðvaði aksturinn.

Mál 007201920400

Telst þetta varða við 1. mgr., sbr. 2. mgr., 45. gr. a., 1. mgr. 48. gr. og 1. mgr., sbr. 2. mgr., 44. gr., allt sbr. 1. mgr. 100. gr. umferðarlaga nr. 50/1987.

II.

Hegningarlagabrot:

Rán, með því að hafa sunnudaginn 16. júní 2019 í Reykjavík, á bifreiðastæði Bónus við Suðurhóla, neytt Samsung Galaxy S9+ farsíma út úr E, kt. 0000000000, með því að hóta honum með sprautunál.

Mál 007201937223.

Telst þetta varða við 252. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar, til greiðslu alls sakarkostnaðar og til sviptingar ökuréttar skv. 101. og 102. gr. nefndra umferðarlaga, sbr. 25. gr. laga nr. 44/1993 og 18. gr. laga nr. 66/2006 og að framangreind fíkniefni sem hald var lagt á, verði gerð upptæk samkvæmt 6. mgr. 5. gr. laga nr. 65/ 1974 og 2. mgr. 14. gr. reglugerðar nr. 23/2001.“

Af hálfu ákæruvaldsins var við meðferð málsins fallið frá þeim hluta verknaðarlýsingar í 5. ákærulið I. kafla ákæru frá 12. nóvember 2019 að brotið hefði verið framið í félagi með öðrum og ákæru breytt á þann veg að um sé að ræða hlutdeildarbrot þannig að brotið verði talið varða við 248. gr., sbr. 22. gr., almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Þá var einnig af hálfu ákæruvaldsins fallið frá 3., 8. og 10. ákærulið í I. kafla sömu ákæru. Er þá jafnframt fallið frá bótakröfu vegna 8. ákæruliðar. Ákærði játaði sök samkvæmt ákærunni þannig breyttri og samþykkti bótakröfu Lyfju hf. Þá játaði ákærði sök samkvæmt I. kafla ákæru frá 1. október 2019 en neitaði sök samkvæmt II. kafla ákærunnar og gerði ekki athugasemd við fram komnar kröfur um upptöku fíkniefna og sviptingu ökuréttar.

Aðalmeðferð málsins hófst 10. febrúar 2020 en boðun vitna misfórst og var aðalmeðferðinni því frestað að lokinni skýrslutöku af ákærða til 20. febrúar 2020. 6

Þann dag var aðalmeðferðinni einnig frestað að loknum skýrslutökum þar sem ekki hafði tekist að boða vitnið F fyrir dóminn til skýrslugjafar og vitnið G mætti ekki í þinghaldið þrátt fyrir boðun. Málinu var þá frestað til framhalds aðalmeðferðar 5. mars, og síðan til 9. mars en í hvorugt skiptið tókst að finna vitnið F og boða í þinghaldið og vitnið G mætti ekki þrátt fyrir að vitnakvaðning hefði verið birt fyrir honum. Málinu var þá frestað til 3. apríl en því þinghaldi var frestað utan réttar vegna þeirrar takmörkunar sem þá var á starfsemi dómstólsins sökum farsóttar og samkomubanns stjórnvalda. Fór framhalds aðalmeðferð fram 22. maí sl. en sækjandi lýsti því þá yfir að ekki hefði tekist að hafa uppi á vitnunum og væri því af hálfu ákæruvaldsins fallið frá því að leiða vitnin til skýrslugjafar.

Dómari tók við meðferð málsins 12. nóvember 2019 en hafði fram að þeim tíma engin afskipti haft af meðferð þess.

Ákærði krefst þess aðallega að II. kafla ákærunnar frá 1. október 2019 verði vísað frá dómi en til vara að hann verði sýknaður af broti því sem þar greinir en til þrautavara að honum verið dæmd vægasta refsing er lög leyfa og þá einnig vegna þeirra ákæruliða sem hann hefur játað. Þá krefst verjandi ákærða hæfilegra málsvarnarlauna að mati dómsins er greiðist úr ríkissjóði.

I

Málsatvik

Samkvæmt frumskýrslu málsins, sem rituð er af lögreglumanni nr. 1707, var lögregla 16. febrúar 2019 kölluð á bifreiðastæði við Suðurhóla vegna hópslagsmála. Þar reyndist vera fjöldi manns sem benti þeim til suðurs þar sem nokkrir menn voru að hlaupa í burtu. Einnig var rætt við brotaþola, E, og sagði hann mann hafa rænt farsíma sínum af gerðinni Samsung Galaxy S9+. Hann hefði auglýst símann til sölu á Facebook og fengið skilaboð frá F sem hefði sagst þekkja mann sem vildi kaupa símann af honum og sagt honum að maðurinn væri ákærði. Hann hefði síðan hitt F á bifreiðastæði við Lóuhóla við Bónus og þaðan hefðu þeir gengið saman að [...]. Þar hefðu þeir hitt mann sem brotaþoli þekkti sem ákærða. Ákærði hefði komið að brotaþola og ógnað honum með sprautunál og síðan tekið símann af honum og hlaupið í burtu. Hann hefði þá hringt í frænda sinn, sem kom ásamt fleirum, og skömmu síðar hefði ákærði komið aftur og látið brotaþola hafa annan Samsungsíma. Sá sími var haldlagður í þágu rannsóknar málsins og framan á honum reyndist vera mynd af ákærða. Brotaþoli sagði ákærða hafa farið í burtu áður en lögregla kom á vettvang og mögulega farið inn í íbúð að [...]. Vitnið H gaf sig fram á vettvangi og sagði manninn sem tók símann hafa verið hávaxinn, í marglitum bol, bláum buxum og allur í örum á handleggjum. Þá benti hann lögreglu á íbúð sem hann taldi að maðurinn byggi í. 7

Lögregla fór að Suðurhólum og bankaði upp á í íbúð sem hávaði barst frá. Vitnið I opnaði fyrir lögreglu og reyndist ákærði vera þar og sáu lögreglumenn hann koma út af baðherbergi. Ummerki um fíkniefnaneyslu voru í íbúðinni. Sími brotaþola fannst undir þvottavél á baðherbergi.

Brotaþoli gaf skýrslu við rannsókn málsins og lýsti atvikum á sama hátt og greinir í frumskýrslu lögreglu. Einnig kom fram hjá honum að hann og F hefðu hist og farið til ákærða. Ákærði hefði skoðað símann og spurt brotaþola hvað hann vildi fyrir hann og hefði hann svarað „40.000 krónur“. Ákærði hefði þá farið í vasann og tekið upp sprautu og hafi brotaþoli þá orðið hræddur og hlaupið í burtu. Hefði ákærði beint sprautunni að honum eins og hann ætlaði að stinga hann með sprautunálinni. Lýsti hann manninum svo að hann væri hávaxinn, um 190 cm á hæð, ljóshærður, svolítið þéttur, með húðflúr undir öðru auganu. Sagði hann F hafa ætlað að aðstoða hann við sölu á símanum og átt að fá hluta af söluverðinu fyrir.

Ákærði gaf skýrslu hjá lögreglu vegna rannsóknar málsins 16. júní 2019. Hann kvaðst hafa, ásamt I, hitt F til að kaupa kókaín. Þegar þeir voru að borga fyrir efnið hefði hann væntanlega séð sprautunál í veski hans og við það „fríkað út“ og hlaupið í burtu og út úr bifreiðinni. Bifreiðin hefði þá farið að renna en ákærði stöðvað hana og hefði I þá væntanlega tekið símann af brotaþola. Ákærði kvaðst hafa ætlað að láta þá fá sinn síma í staðinn en þá hefði lögregla verið á leiðinni. Hann hefði ekki tekið símann og engum ógnað með sprautunál. Sagði hann Samsungsímann sem fannst á baðherbergi íbúðarinnar vera þann sem I tók.

I gaf skýrslu hjá lögreglu vegna málsins. Hann kvaðst hafa verið á heimili sínu umrætt sinn þegar lögreglan kom þangað og fann símann á baðherberginu en ekki hafa sjálfur átt neinn þátt í brotinu. Kvaðst vera 168 cm á hæð. Þá tók lögregla símaskýrsla af F og staðfesti hann að ákærði hefði tekið símann af brotaþola. Loks var tekin skýrsla af G sem sagði ákærða og I hafa farið saman út og komið til baka með símann en viti ekki hvor þeirra tók hann. Kvaðst hann ekki vita hver fór með símann inn á baðherbergi en sagði ákærða hafa verið á þar.

II

Framburður ákærða og vitna fyrir dómi Verður nú gerð grein fyrir framburði ákærða og vitna fyrir dómi að því marki sem nauðsynlegt er til úrlausnar málsins.

Ákærði kvaðst ekki hafa rænt farsíma af manninum, eins og greinir í ákæru, en vita hver gerði það. Þegar atvik gerðust hefði hann verið búinn að vera edrú í um eitt og hálft ár en dottið í það með vini sínum, vitninu I. Sá hefði stungið upp á því að ræna einhvern og ákærði hefði lagst gegn því en I engu að síður gert það. Hann hefði beðið einhvern að hitta sig til að selja sér kókaín en svo rænt efninu af honum. 8

Bifreiðin sem seljandinn kom á hefði farið að renna og hefði I hlaupið inn í bifreiðina og tekið í handbremsuna og lagt bifreiðinni. Hann hafi tekið farsímann úr þessari bifreið. Hann hefði því bæði rænt kókaíni og farsíma af þessum manni. Á meðan I gerði þetta hefði ákærði verið í íbúð I ásamt G. Þegar I kom aftur inn í íbúðina til ákærða hefði hann spurt I hvað hann hefði gert og hann þá sagt að hann hefði rænt þennan mann og að hann væri með símann. Ákærði hefði sagt að sér fyndist fáránlegt að gera þetta og auk þess grunað að lögreglan væri á leiðinni. Hann hefði því hlaupið út til mannsins sem var rændur, sem hefði verið þar ásamt fleirum. Hann hefði boðið manninum sinn síma í staðinn fyrir þann sem var tekinn til að reyna að „sjatla þetta mál eitthvað“. Þeir hefðu þá sagt að þeir væru búnir að hringja á lögreglu, sem þá hefði komið að, og hefði hann þá hlaupið aftur inn þar sem það hefði verið orðið of seint að „sjatla“ málið. Hann hefði þá skipað I að skila símanum en I neitað því og falið símann inni á baðherbergi. Hann kvaðst hafa boðið sinn síma af því að hann hefði verið búinn að vera edrú um tíma og ekki mátt við neinu veseni. Hann sæi eftir því að hafa ekki farið í burtu en sagði fíknina hafa valdið því að hann gerði það ekki. Þegar lögregla kom í íbúðina hefði hann verið að „klára dóp eða eitthvað“ og hann hefði þá verið að koma út af baðherberginu þar sem síminn var.

Ákærða var kynnt að brotaþoli hefði við rannsókn málsins lýst meintum geranda sem hávöxnum, ljóshærðum og með húðflúr undir öðru auganu. Sagði ákærði þá að hann væri 190 cm á hæð og staðfesti að hann væri með húðflúr undir auganu. Kvaðst ákærði vera að koma hreint fram og ekki vita hverjum þarna sé verið að lýsa. Ákærði kvaðst hafa fallið þennan dag en hætt aftur daginn eftir að hann var handtekinn og verið áfram edrú eftir það. Í dag sé hann edrú og að vinna í því að halda sér þannig áfram.

Vitnið E, brotaþoli, kvaðst hafa auglýst farsíma til sölu á netinu fyrr um daginn. Í kjölfar þess hefði maður haft samband við hann sem mögulegur kaupandi og viljað hitta hann. Hafi sá maður engar upplýsingar gefið um sjálfan sig heldur einungis sagði hvar þeir ættu að hittast. Hann hefði þó séð á Facebook að maðurinn væri kallaður F og hefðu þeir talað saman á ensku. Vitnið kvaðst hafa hitt manninn en með honum hefði verið annar maður sem hefði verið að hugsa um að kaupa símann. Sá hefði skoðað símann vandlega og litist vel á hann og sagst ætla að kaupa hann. Vitnið kvaðst þá hafa beðið manninn um greiðslu en maðurinn hefði þá tekið sprautunál úr vasanum og hefði hann talið að hann hefði ætlað að sýna vitninu hana en vissi ekki hvort hann ætlaði að stinga hann. Vitnið kvaðst hafa orðið hræddur og hlaupið í burtu. Vitnið kvaðst ekki vita hvað sá sem hafði samband við hann héti. Kvað hann sig minna að sá hefði ekki verið íslenskur og hefði litið út fyrir að vera frá Marokkó. Vitnið kvaðst telja að þeir hefðu skipulagt það að taka símann af honum. Maðurinn hefði ógnað honum með sprautunálinni eins og hann ætlaði að stinga hann. Hann hefði 9 lyft sprautunálinni upp og hefði vitnið þá strax hlaupið í burtu og væri hann þess fullviss að ef hann hefði ekki hlaupið þá hefði maðurinn náð að snerta hann með nálinni. Þegar hann spurði manninn um greiðslu hefði hann enn verið að skoða símann og sér fundist eins og hann væri að þykjast taka upp peninga. Vitnið kvaðst hafa fengið símann til baka frá lögreglu. Hinn maðurinn, sem vitnið taldi að væri frá Marokkó, hefði hlaupið á brott með honum og þóst vera líka hræddur og sagt við vitnið að hann væri ekki með hinum manninum. Sá hefði beðið hann að hringja ekki í lögreglu. Vitnið kvaðst hafa svarað manninum því að hann ætlaði að hringja og teldi hann að maðurinn hefði þá hringt í þann sem tók símann. Síðan hefði hann sagt vitninu að sá maður vildi hitta vitnið og gefa honum síma. Maðurinn sem ógnaði honum með sprautunálinni hefði verið sterkur og vöðvamikill og með húðflúr á andlitinu en hann vissi ekki af hverju myndin var. Þá hefði maðurinn verið örlítið stærri en vitnið, sem sé 173 cm á hæð, og verið í hlýrabol og gallabuxum í bæði skiptin sem hann sá hann. Vitninu var kynnt að hann hefði, hjá lögreglu, auk þess að lýsa húðflúrinu, lýst manninum sem um 190 cm á hæð og dálítið þéttum og kvaðst vitnið þá kannast við þá lýsingu og telja hana rétta. Kvaðst hann síðar hafa séð lögreglu handtaka þennan mann. Vitnið kvaðst hafa farið með frænda sínum og fleirum að hitta þann sem tók símann og hann hefði þá látið hann hafa bilaðan síma.

Vitnið lögreglumaður nr. 0000 kvaðst hafa farið í Suðurhóla í Breiðholti vegna tilkynningar um hópslagsmál. Mikil læti hefðu verið á vettvangi og margt fólk, flest af erlendu bergi brotið, og einhvern tíma hefði tekið að komast að því hvað hefði gerst. Strákur á unglingsaldri hefði gefið sig fram og sagt að hann hefði verið rændur. Ættingjar stráksins hefðu aðstoðað við að túlka samtöl lögreglumanna við hann. Hann hefði sagst hafa auglýst síma til sölu. Í kjölfar þess hefði maður haft samband og sagt að hann væri með kaupanda að símanum. Þeir hefðu síðan hist auk annars manns sem héti G og hefði hann ætlað að kaupa símann. Sá hefði síðan ógnað honum með sprautunál, tekið símann af honum og hlaupið í burtu í átt að Suðurhólum og inn í íbúð þar. Hann hefði hitt manninn aftur seinna og hefði hann þá látið brotaþola hafa annan síma sem hann sýndi lögreglumönnum og framan á honum var mynd af ákærða. Vitnið kvaðst hafa, ásamt tveimur öðrum lögreglumönnum, farið í íbúðina en þaðan hefðu heyrst læti og hefði verið talið að ákærði væri hugsanlega þar. Þeir hefðu bankað upp á og farið inn í íbúðina til að tryggja sönnunargögn og hefði ákærði reynst vera þar inni á baðherbergi. Ákærði hefði þá ekki kannast við að hafa tekið símann og ógnað stráknum með sprautunál. Ákærði hefði virkað undir áhrifum vímuefna en samt verið viðræðuhæfur. Síminn hefði síðan fundist undir þvottavél á baðherbergi. Auk ákærða hefðu tveir aðrir menn verið í íbúðinni, G og I. Þá sagði vitnið að eigandi símans hefði sagt þeim að hann hefði fengið skilaboð frá F á Facebook og sýnt þeim nafnið á Facebook. 10

Vitnið lögreglumaður nr. 00000 kvaðst hafa farið í útkall vegna hópslagsmála í Suðurhólum og hefði hópur fólks verið á staðnum. Þar hefðu þau hitt strák sem hefði lýst geranda sem svo að hann hefði verið í marglitum bol og með ör á höndum, vegna skurða eða brunasára. Fram hefði komið hjá stráknum að hann hefði auglýst síma til sölu á Facebook. Hefði þá maður haft samband við hann og sagst geta aðstoðað hann við að selja símann. Hann hefði hitt þann mann fyrir utan Bónus í Lóuhólum og þeir gengið saman í Suðurhóla. Þar hafi tveir menn komið út og annar verið með sprautunál sem hann hótaði þeim með og tók síðan símann af stráknum. Vitnið kvaðst ekki hafa hitt milligöngumanninn sem hefði verið farinn þegar vitnið kom á vettvang. Strákurinn hefði látið lögreglu hafa símanúmer hans en hann hefði ekki svarað þegar reynt var að hringja í hann. Þá hefði strákurinn sýnt þeim mynd af honum á Facebook. Grunur hefði leikið á að mennirnir væru í tiltekinni íbúð. Þeim hefði verið hleypt inn í íbúðina en ákærði verið annað hvort inni á baðherbergi eða farið þangað þegar þau komu inn. Nokkrir lögreglumenn hefðu farið inn á bað til ákærða og hefði síminn fundist þar.

Vitnið I kvaðst umrætt sinn hafa verið heima hjá sér að gera sig kláran til að fara á sjó. Ákærði hefði verið hjá honum en farið út á meðan vitnið var í sturtu og komið síðan hlaupandi til baka með m.a. síma. Skömmu síðar hefðu lögreglumenn komið og handtekið þá alla. Kvaðst hann ekki hafa vitað hvað ákærði var að gera og engin samskipti hafa haft við það fólk sem þessu tengdist. Kvaðst hann alfarið hafna þeim framburði ákærða að vitnið hefði tekið símann og benti á að lýsing vitna ætti alls ekki við um hann. Ákærði hefði falið sig inni á baðherbergi þegar lögregla kom og verið sóttur þangað og þar hefði síminn einnig fundist.

III

Niðurstaða

Ákærði hefur fyrir dómi skýlaust játað að hafa framið brot þau sem honum eru gefin að sök í ákærunum, utan II. kafla ákærunnar frá 1. október 2019. Um málavexti vísast til ákæruskjala. Játning ákærða fær fulla stoð í gögnum málsins. Ákærði framdi þau umferðarlagabrot sem hann er nú sakfelldur fyrir áður en ný umferðarlög nr. 77/2019 tóku gildi þann 1. janúar sl. Samkvæmt 1. mgr. 2. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 skal, hafi refsilöggjöf breyst frá því verknaður var framinn og til þess er dómur gengur, dæma eftir nýrri lögum bæði um refsinæmi verknaðar og refsingu. Eru þessi atriði efnislega óbreytt í nýjum lögum hvað brot ákærða varðar. Samkvæmt þessu verður ákærði sakfelldur fyrir brotin sem eru réttilega færð til refsiákvæða í ákærunum.

Ákærði er ákærður í II. kafla ákærunnar frá 1. október sl. fyrir rán, með því að hafa sunnudaginn 16. júní 2019 í Reykjavík, á bifreiðastæði Bónuss við Suðurhóla, 11 neytt Samsung Galaxy S9+ farsíma út úr E, kt. 0000000000, með því að hóta honum með sprautunál. Í ákæru er háttsemi ákærða talin varða við 252. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Af hálfu ákærða er þess krafist að þessum ákærulið verði aðallega vísað frá dómi á þeim forsendum að lögreglustjórinn hafi ekki ákæruvald vegna málsins heldur héraðssaksóknari. Samkvæmt 1. mgr. 24., sbr. 21. og 23. gr. laga nr. 88/2008, sbr. 2. mgr. 8. gr. lögreglulaga nr. 90/1996, höfðar héraðssaksóknari einungis mál vegna brots gegn 252. gr. laga nr. 19/1940 að þau tengist öðrum brotum sem þar eru til rannsóknar, ella er ákæruvaldið í höndum lögreglustjóra. Með vísan til þessa er frávísunarkröfu ákærða hafnað.

Ákærði hefur alfarið neitað sök og sagt vitnið I hafa tekið símann. Sagðist ákærði hafa komið að málinu eftir að I hefði tekið símann til að reyna að „sjatla“ málið þar sem hann hefði verið edrú og ekki mátt við neinu veseni. Það hefði hins vegar verið of seint þar sem búið var að hringja á lögreglu.

Við rannsókn málsins lýsti brotaþoli, vitnið E, geranda sem ljóshærðum, þrekvöxnum, um 190 cm á hæð og með húðflúr undir hægra auga. Þetta staðfesti hann einnig í framburði sínum fyrir dómi. Skýrt kom fram hjá vitninu að hann hefði séð ætlaðan geranda aftur þegar hann lét brotaþola hafa gamlan síma í stað þess sem hann tók. Þá kvaðst hann síðan hafa séð lögreglu handtaka þennan sama mann. Sú lýsing sem brotaþoli gaf er í samræmi við útlit ákærða en ekki vitnisins I. Samkvæmt frumskýrslu lögreglu gáfu vitni einnig lýsingu á vettvangi af ætluðum geranda sem samsvaraði útliti ákærða. Þá nafngreindi brotaþoli ákærða á vettvangi sem geranda og lögreglumenn sáu mynd af ákærða í þeim síma sem brotaþoli fékk síðar afhentan í stað þess sem var tekinn. Loks hefur framburður brotaþola verið stöðugur um það í gegnum meðferð málsins að ákærði hafi ógnað honum með sprautunálinni og það hafi leitt til þess að ákærði hafi haldið símanum frá honum og þannig neytt símann út úr brotaþola með hótun.

Vitnið I hefur alfarið neitað að hafa átt þátt í verknaðinum. Lýsti vitnið því að ákærði hefði verið á heimili hans þegar atvik gerðust en farið út og komið til baka með símann og farið með hann inni á baðherbergi þar sem lögregla svo fann hann. Þá samræmist útlit vitnisins ekki lýsingu vitna á geranda, m.a. ekki hvað varðar hæð, og þá er vitnið ekki með húðflúr í andliti, en það er auðsjáanlegt á andliti ákærða.

Eins og rakið hefur verið tókst ekki að fá vitnin G og F fyrir dóminn til skýrslugjafar en fyrir liggur framburður þeirra á rannsóknarstigi. Eins og atvikum er háttað telur dómurinn rétt að líta engu að síður til framburðar F við úrlausn málsins, sbr. 3. gr. 111. gr. laga nr. 88/2008. Er þá horft til þess að vitnið F staðfesti að ákærði hefði tekið símann en brotaþoli bar um að vitnið hefði verið með ákærða umrætt sinn. Hvað varðar G þá var hann samkvæmt frumskýrslu lögreglu í íbúðinni þegar lögregla 12 kom þangað og því ljóst að hann hafði forsendur til að hafa vitneskju um ferðir annarra á baðherbergið en hann sagði ákærða hafa verið þar áður en þeir voru handteknir. Þá bar hann sjálfur um að hafa verið inni í íbúðinni á meðan síminn var tekinn og getur því ekki borið um atvik að öðru leyti. Framburður hans um að I hafi farið út með ákærða í umrætt sinn fær stoð í framburði ákærða. Í ljósi atvika verður það þó ekki talið rýra framburð I hvað varðar þátt ákærða í brotinu.

Sönnunarbyrði um sekt ákærða og atvik sem telja má honum í óhag hvílir á ákæruvaldinu og metur dómari hverju sinni hvort nægileg sönnun, sem ekki verði vefengd með skynsamlegum rökum, sé fram komin um hvert það atriði sem varðar sekt og ákvörðun viðurlaga við broti, sbr. 108. og 109. gr. laga nr. 88/2008. Það er mat dómsins að framburður ákærða sé ótrúverðugur í ljósi lýsinga vitna á atvikum og ætluðum geranda sem framburður ákærða samrýmist ekki. Auk þess er mikið ósamræmi á milli framburðar ákærða hjá lögreglu og fyrir dómi en hjá lögreglu bar hann um að hafa verið á vettvangi. Þá er framburður ákærða um aðkomu sína að málinu ótrúverðugur miðað við hans eigin framburð um nauðsyn þess að halda sig frá afbrotum þar sem hann hefði þá verið edrú. Með vísan til framangreinds verður niðurstaða málsins byggð á trúverðugum framburði brotaþola sem fær stuðning í þeim gögnum sem hér að framan eru rakin. Er það mat dómsins að hafið sé yfir skynsamlegan vafa að ákærði hafi gerst sekur um þá háttsemi sem greinir í II. kafla ákærunnar frá 1. október 2019 og er brot ákærða þar rétt heimfært til refsiákvæða.

IV

Ákærði er fæddur í […]. Samkvæmt framlögðu sakavottorði, dagsettu 22. maí 2020, hefur ákærði ítrekað verið dæmdur til refsingar.

Ákærði var með dómi héraðsdóms 16. maí 2013 dæmdur til refsingar, m.a. vegna brots gegn 1., sbr. 2. mgr., 45. gr. umferðarlaga nr. 50/1987 og 259. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Þá gekkst ákærði 17. október 2013 undir sektargerð lögreglustjóra vegna brots gegn 1., sbr. 2. mgr., 45. gr. a í lögum nr. 50/1987 og var það brot hegningarauki, sbr. 78. gr. laga nr. 19/1940, vegna framangreinds dóms. Einnig var ákærði með dómi héraðsdóms 26. júní 2014 dæmdur til refsingar vegna brota gegn 1. mgr. 48. gr. og 1., sbr. 2. mgr., 45. gr. a í lögum nr. 50/1987 og 244. gr. laga nr. 19/1940 og var þá einnig um að ræða hegningarauka við sama dóm. Þá var ákærði með dómi héraðsdóms 17. desember 2014 einnig sakfelldur fyrir brot gegn sömu ákvæðum laga nr. 50/1987.

Að auki var ákærði með dómi héraðsdóms 3. október 2017 dæmdur í 90 daga fangelsi og voru þar af 30 dagar skilorðsbundnir í tvö ár, vegna brota gegn 1., sbr. 2. mgr., 45. gr. a og 1. mgr. 48. gr. laga nr. 50/1987. Með dómnum var dæmdur upp skilorðsdómur héraðsdóms frá 6. apríl 2016 þar sem ákærði var sakfelldur fyrir brot 13 gegn 245. gr. laga nr. 19/1940. Loks var ákærði með dómi Landsréttar 7. desember 2018 dæmdur í 12 mánaða fangelsi, einnig vegna brota gegn framangreindum ákvæðum laga nr. 50/1987, og voru þau brot ákærða þá hegningarauki vegna dómsins frá 3. október 2017, auk brots gegn 244. gr. laga nr. 19/1940 og lögum um meðferð ávana og fíkniefna nr. 65/1974.

Brot ákærða samkvæmt ákæru frá 16. apríl 2019 eru hegningarauki við framangreindan dóm Landsréttar, sbr. 78. gr. laga nr. 19/1940. Þau brot sem greinir í 1., 2., 12. og 13. tölulið ákærunnar eru einnig hegningarauki vegna dóms héraðsdóms frá 7. desember 2018. Brot ákærða nú gegn 1., sbr. 2. mgr., 45. gr. a og 1. mgr. 48. gr. laga nr. 50/1987 sem rakin eru í I. kafla ákærunnar frá 1. október 2019 eru því ítrekað Við ákvörðun refsingar ákærða er litið til þess að ákærði játaði flest brotin skýlaust fyrir dómi og að meðferð flestra málanna hefur dregist án þess að ákærða verði um það kennt. Þá verður, í samræmi við framangreint, að líta til þess að brot ákærða gegn 1. mgr. 48. gr. og 1., sbr. 2. mgr., 45. gr. a í lögum nr. 50/1987 teljast nú ítrekuð í þriðja sinn innan ítrekunartíma, sbr. 3. mgr. 71. gr. laga nr. 19/1940. Þá er ákærði í máli þessu sakfelldur fyrir fjölda auðgunarbrota, m.a. rán en samkvæmt 252. gr. laga nr. 19/1940 er refsing vegna brot gegn ákvæðinu að lágmarki sex mánaða fangelsi. Með hliðsjón af framangreindu, sakarefni málsins, dómvenju og 77. gr. laga nr. 19/1940 þykir refsing ákærða hæfilega ákveðin fangelsi í 12 mánuði. Í ljósi sakaferils ákærða eru ekki efni til að skilorðsbinda refsingu hans.

Með vísan til þeirra lagaákvæða er greinir í ákæru er ævilöng ökuréttarsvipting ákærða áréttuð og ákærða gert að sæta upptöku á 5,96 g af amfetamíni, 7,54 g af kókaíni og 0,57 g af maríhúana.

Ákærði hefur samþykkt bótakröfu Lyfju hf. og verður hann í samræmi við það dæmdur til að greiða bótakrefjanda 45.913 krónur auk vaxta og dráttarvaxta eins og nánar greinir í dómsorði.

Ákærði greiði allan sakarkostnað málsins, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, S-kk-ef K-kk-ef K-kk-ef lögmanns, 1.200.000 krónur, að teknu tilliti til virðisaukaskatts, og 715.545 krónur í annan sakarkostnað samkvæmt framlögðu yfirliti ákæruvaldsins.

Af hálfu ákæruvaldsins flutti málið S-kk-nf P-kk-nf Ó-kk-nf aðstoðarsaksóknari.

Við uppkvaðningu dómsins er gætt ákvæða 1. mgr. 184. gr. laga nr. 88/2008.

S-kvk-nf E-kvk-nf K-kvk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

Dómsorð:

Ákærði, D-kk-nf G-kk-nf H-kk-nf, sæti fangelsi í 12 mánuði.

Áréttuð er ævilöng ökuréttarsvipting ákærða. 14

Ákærði sæti upptöku á 5,96 g af amfetamíni, 7,54 g af kókaíni og 0,57 g af maríhúana.

Ákærði greiði Lyfju hf. 45.913 krónur auk vaxta samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001, frá 6. júní 2018 til 20. júní 2019, en dráttarvexti, sbr. 9. gr., sbr. 1. mgr. 6. gr., sömu laga frá þeim degi til greiðsludags.

Ákærði greiði allan sakarkostnað málsins þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, S-kk-ef K-kk-ef K-kk-ef lögmanns, 1.200.000 krónur og 715.545 krónur í sakarkostnað.

S-kvk-nf E-kvk-nf K-kvk-nf (sign) 14

Ákærði sæti upptöku á 5,96 g af amfetamíni, 7,54 g af kókaíni og 0,57 g af maríhúana.

Ákærði greiði Lyfju hf. 45.913 krónur auk vaxta samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001, frá 6. júní 2018 til 20. júní 2019, en dráttarvexti, sbr. 9. gr., sbr. 1. mgr. 6. gr., sömu laga frá þeim degi til greiðsludags.

Ákærði greiði allan sakarkostnað málsins þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, S-kk-ef K-kk-ef K-kk-ef lögmanns, 1.200.000 krónur og 715.545 krónur í sakarkostnað.

S-kvk-nf E-kvk-nf K-kvk-nf (sign)