S-6172/2019

Mál þetta, sem dómtekið var 13. maí sl., höfðaði héraðssaksóknari með ákæru 31. október 2019 á hendur: „ A, kennitala 000000- 0000,[...], Reykjavík, I

Fyrir kynferðislega áreitni með því að hafa, frá desember 2014 til desember 2015, á veitingastaðnum [...] við [...] í Reykjavík þar sem ákærði starfaði ásamt B, kt. 000000-0000, í nokkur skipti tekið utanklæða um rass B og kreist hann, í eitt skipti klipið hana í annað brjóstið utanklæða, í nokkur skipti kysst hana á munninn og í nokkur skipti viðhaft kynferðisleg ummæli um útlit hennar við hana.

M.007- 2018- 24491

Telst þetta varða við 199. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

II

Fyrir kynferðislega áreitni með því að hafa, á árunum 2014 til 2015, á veitingastaðnum [...]við [...]í Reykjavík þar sem ákærði starfaði ásamt C kt. 000000- 0000, í nokkur skipti nuddað kynfærum sínum, utanklæðar, við rass C, í nokkur skipti tekið um rass hennar og brjóst og kreist, í nokkur skipti kysst hana á munninn og í nokkur skipti viðhaft kynferðisleg ummæli við hana um útlit hennar og hvað hann myndi vilja gera með henni.

M.0-x-x- 2018- 24496

Telst þetta varða við 199. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og greiðslu alls sakarkostnaðar.

Einkaréttarkröfur:

Af hálfu B, kt. 000000- 0000, er gerð krafa um að ákærði greiði henni miskabætur að fjárhæð kr. 1.500.000.- ásamt vöxtum samkvæmt 8. gr. sbr. 4. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 frá brotadegi til þess dags þegar mánuður er liðinn frá því bótakrafa er kynnt fyrir sakborningi, en með dráttarvöxtum eftir þann dag, [s]kv. 9. gr., sbr. 1. mgr. 6. gr. sömu laga, til greiðsludags. Að auki er gerð sú krafa að dæmt verði um bótaskyldu á grundvelli I. kafla skaðabótalaga nr. 50/1993 vegna þess tjóns sem hún varð fyrir vegna brotanna. Til vara er þess krafist að dómari dæmi sérstaklega um bótaskylduna og að hann víki kröfunni um bótafjárhæð til meðferðar í sérstöku einkamáli. Að lokum er gerð krafa um þóknun við réttindagæslu úr hendi sakbornings samkvæmt mati réttarins eða samkvæmt síðar framlögðum málskostnaðarreikningi, að viðbættum virðisaukaskatti á réttargæsluþóknun.

Af hálfu C, kt. 000000- 0000, er gerð krafa um að ákærði greiði henni miskabætur að fjárhæð kr. 2.000.000.- ásamt vöxtum samkvæmt 8. gr. sbr. 4. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 frá brotadegi til þess dags þegar mánuður er liðinn frá því bótakrafa er kynnt fyrir sakborningi, en með dráttarvöxtum eftir þann dag, [s]kv. 9. gr., sbr. 1. mgr. 6. gr. sömu laga, til greiðsludags. Að auki er gerð sú krafa að dæmt verði um bótaskyldu á grundvelli I. kafla skaðabótalaga nr. 50/1993 vegna þess tjóns sem hún varð fyrir vegna brotanna. Til vara er þess krafist að dómari dæmi sérstaklega um bótaskylduna og að hann víki kröfunni um bótafjárhæð til meðferðar í sérstöku einkamáli. Að lokum er gerð krafa um þóknun við réttindagæslu úr hendi sakbornings samkvæmt mati réttarins eða samkvæmt síðar framlögðum málskostnaðarreikningi, að viðbættum virðisaukaskatti á réttargæsluþóknun.“

Ákærði krefst þess aðallega að hann verði sýknaður af öllum kröfum ákæruvaldsins en til vara að hann verði dæmdur til vægustu refsingar er lög leyfa. Þá krefst hann þess að bótakröfum brotaþola verði aðallega vísað frá dómi, til vara að hann verði sýknaður af kröfunum en til þrautavara að þær verði verulega lækkaðar. Þá krefst verjandi ákærða hæfilegra málsvarnarlauna að mati dómsins sem greiðist úr ríkissjóði.

Aðalmeðferð málsins hófst 10. mars sl. og stóð til að framhald aðalmeðferðar færi fram 2. apríl sl. en því þinghaldi var frestað vegna takmörkunar á starfsemi dómstólsins sökum samkomubanns stjórnvalda og farsóttar.

I

Málsatvik, 1. ákæruliður

Samkvæmt rannsóknargögnum lagði brotaþoli samkvæmt 1. ákærulið, B, fram kæru á hendur ákærða 24. apríl 2018. Hún kvaðst hafa byrjað að vinna á veitingastaðnum [...]haustið 2014, þegar hún byrjaði í háskóla, og hefði ákærði verið annar af eigendum staðarins en vitnið D hinn. Hún hefði unnið aðra hverja helgi og oftast einnig einn dag í viku. Hún var ráðin sem þjónn af starfsmannastjóranum, vitninu E. Kvaðst hún strax hafa tekið eftir ákveðinni stemmningu á staðnum. Allir þjónarnir hefðu verið stelpur frá 18 ára aldri og að hámarki á þrítugsaldri. Oft hefði það verið þannig þegar hún mætti karlmönnum sem unnu þarna á göngunum, sem voru þröngir, sérstaklega í eldhúsinu og við barinn, að þá tóku þeir utan um mjaðmirnar á henni. Þá hefði hún, þegar hún var nýbyrjuð, séð ákærða kveðja eina stúlku, sem starfaði þarna sem þjónn, með kossi. Ákærði hefði frá upphafi snert á brotaþola mjaðmirnar þegar hún mætti honum og oft viðhaft athugasemdir um útlit hennar og þá verið að hrósa því, sagt t. d. „bravó“. Um áramót hefði ákærði verið byrjaður, umfram það að snerta á henni mjaðmirnar, að snerta á henni rassinn, einhvern veginn klípa í hann og hefði henni fundist þetta mjög óþægilegt. Viðbrögð hennar hefðu verið þau að frjósa og hún hefði ekki vitað hvað hún ætti að gera og verið hrædd við að segja eitthvað við hann. Eftir að ákærði hafði gert þetta nokkrum sinnum hefði hún, í febrúar 2015, sent E skilaboð á Facebookog kvartað undan þessu og spurt hana hvort hún gæti gert eitthvað í þessu þó hún kæmi ekki fram undir nafni, þar sem hún óttaðist viðbrögð ákærða. Sagðist E þá ætla að tala við eigendurna.

Brotaþoli kvaðst hafa verið að vinna á konudaginn, 22. febrúar 2015. Milli eldhússins og barsins væri svæði þar sem þau geymdu pöntunarbók og þar hefði hún verið að skrifa þegar ákærði hefði komið aftan að henni og klipið utan um brjóst hennar og kreist það. Um leið hefði hann sagt eitthvað eins og: „Ekki konudagur, heldur brjóstadagur.“ Ákærði hefði svo farið í burtu en hún frosið og þegar hún leit upp hefði hún séð að annar starfsmaður, F, hafði séð þetta. Brotaþoli kvaðst hafa sagt við hana: „Þetta er ekki allt í lagi.“ F hefði þá svarað; „Nei, en þið leyfið honum að gera þetta.“ Einnig hefði stúlka sem var að vinna á barnum tekið eftir því að hún var skjálfandi eftir þetta. Kvaðst brotaþoli hafa safnað í sig kjarki til að tala við ákærða og hefði hún stöðvað hann í stiganum og sagt; „A, ég vil ekki að þú gerir þetta.“ Hann hafi þá sagt „Hvað meinar þú.“ Hefði henni fundist eins og hann þættist ekki skilja hana og hefði hún sagt við hann að hún vildi ekki að hann snerti hana og hann þá sagt að þetta hefði bara verið grín. Það sem eftir lifði vaktar hefði ákærði alltaf sett hendurnar upp þegar hann mætti henni. Um haustið 2015 hefði ákærði svo snert á henni rassinn. Hann hefði einnig gert þetta a. m. k. þrisvar áður og alltaf hefði þetta gerst á svæðinu í kringum barinn. Þá hefði hann stundum talað um rassinn á henni og einu sinni t. d. kallað á hana með því að segja: „Þú þarna með rassinn út um allt.“ Þetta hefði henni fundist mjög óþægilegt og hún upplifað sig einhvern veginn hálfnakta í vinnunni. Þá hefði ákærði einnig verið með aðrar athugasemdir, eins og þegar kokteill sem heitir „sex on the beach“ hefði komið til tals, þá hefði ákærði sagt „sex með þér“. Þá hefði ákærði, þegar hún var við peningakassann, en þar er veggur báðum megin við kassann, og hann þurfti að ná í eitthvað fyrir framan hana, farið báðum megin við hana og alveg upp að henni sem hann hefði ekki þurft að gera. Þegar hún fór heim af vöktum hefði ákærði kvatt hana með því að taka utan um hana og kyssa á báðar kinnar og hefði hann reynt að kyssa eins nálægt munni hennar og hann gat. Hefði þetta sífellt orðið meiri snerting af hálfu ákærða eftir því sem hún vann þarna lengur. Þá sagði brotaþoli að þegar rætt hefði verið um hegðun ákærða meðal starfsmanna hefði oft komið fram það sjónarmið að hann væri [...] og hjá [...] væri öðruvísi samskiptamynstur. Einnig kom fram hjá brotaþola að ákærði væri alkóhólisti og hefði í nokkrum tilvikum verið að drekka í vinnunni.

Þá sagði brotaþoli að sumarið 2015 hefði E ætlað að gera eitthvað varðandi hegðun ákærða og m. a. ætlað að kvarta til Vinnueftirlitsins og hefði orðið úr að brotaþoli hringdi þangað og hefði henni þá verið sagt að ekki væri hægt að leggja inn kvörtun nafnlaust en henni vísað á nefnd sem kæmi saman í ágúst. Þann 18. ágúst hefði hún sent þangað tölvupóst til að komast í samband við nefndina en engin svör fengið. Þá lýsti brotaþoli því að C hefði sagt henni frá því að ákærði hefði spurt hana hvort brotaþoli „fílaði“ ekki þegar hann snerti hana. Þá teiknaði brotaþoli uppdrátt af húsnæði veitingastaðarins og l iggurhann f yrirí málsgögnum.

Ákærði gaf skýrslu hjá lögreglu 20. júní 2018. Fram kom hjá honum að hann væri annar eigenda veitingahússins. Hann sagði brotaþola hafa starfað á veitingastaðnum sem þjónn í sal en lítið unnið þar sem hún hefði verið í skóla. Sjálfur hefði hann unnið við að taka á móti gestum og í sal. Ákærða var sýnd teikning brotaþola af neðri hæð veitingastaðarins og sagði hann hana vera í samræmi við aðstæður. Ákærði kvaðst kveðja alla starfsmenn í lok vaktar með tveimur kossum, einum á hvora kinn, eins og algengt sé á [...]. Ákærði kvaðst oft hafa tekið um mjaðmir brotaþola og stúlkna almennt þegar hann fór fram hjá þeim þar sem hann vildi ekki snerta þær með líkama sínum. Öðruvísi sé ekki hægt að komast fram hjá þar sem þröngt er. Þá neitaði hann því að hafa snert rass brotaþola og hafnaði því að hafa klipið hana í rassinn fjórum sinnum meðan hún starfaði á veitingastaðnum. Þá neitaði ákærði því að hafa viðhaft kynferðisleg orð við hana, t. d. að hafa snúið nafni á kokteil upp í kynferðislega athugasemd um hana. Þá hafnaði hann því að hafa, við peningakassann, farið með hendurnar sína hvorum megin við brotaþola og komið alveg upp að henni með líkamann, og að hafa kreist á henni annað brjóstið á konudaginn, 22. febrúar 2015. Kvaðst hann ekki muna eftir því að hún hefði rætt við hann og sagt honum að hún vildi ekki að hann snerti hana eða að vitnið E hefði rætt við hannum kynferðislega áreitni hans gagnvart brotaþola. Einnig hafnaði hann því að hafa haustið 2015 klipið í rass brotaþola og að hafa spurt vitnið C hvort brotaþoli „fílaði“ ekki kynferðislegar snertingar.

Skýrsla var tekin af vitninu C hjá lögreglu 22. júní 2018 og staðfesti hún þá að ákærði hefði spurt hana, þegar hún og brotaþoli störfuðu báðar á veitingastaðnum, hvort brotaþola líkuðu ekki snertingar ákærða.

Þá var tekin skýrsla af vitninu E hjá lögreglu 26. júní 2018. Kom m. a. fram hjá henni að það hefði verið almennt vitað að ákærði áreitti kynferðislega þær stúlkur sem unnu á veitingastaðnum, með orðum og gjörðum. Þetta hefði hann gert með því að strjúka þeim og snerta og viðhafa óviðeigandi tal um kynlíf. Kvað hún sig minna að hún hefði einu sinni séð hann strjúka rass brotaþola en það hefði verið hversdagslegur hlutur að hann væri að áreita stúlkurnar. Brotaþoli hefði leitað til hennar og vísaði hún hvað það varðaði til fyrirliggjandi Facebook- samskipta. Vitnið hefði ásamt vitninu G leitað til Eflingar og eftir það ekki lagt í að halda áfram með málið. Þá kvaðst vitnið einu sinni hafa farið á veitingastaðinn þegar hún var í fríi eftir að starfsmenn hringdu í hana og kvörtuðu undan kynferðislegri háttsemi ákærða og þá rætt við ákærða.

Skýrsla var tekin af vitninu G hjá lögreglu 29. j úní 2018. Kvaðst hún muna eftir að brotaþoli hefði haft samband við hana og beðið hana að setja sig ekki á sömu vaktir og ákærði vegna áreitis frá honum. Hún sagði það algengt að ákærði hefði snert mjaðmir starfsstúlkna en hún gæti ekki fullyrt aðum kynferðislega áreitni hefði verið að ræða.

Við rannsókn málsins voru einnig teknar skýrslur af H og F en ekki er ástæða til að rekja efni þeirra.

Einnig liggur fyrir útprentun af tölvupósti B til Vinnueftirlitsins, dagsettum 18. ágúst 2015, og samskiptum brotaþola og vitnanna G og E á Messenger á árinu 2015, þar sem þær ræða m. a. um ætluð brot ákærða og viðbrögð við þeim.

II

Málsatvik, 2. ákæruliður

Brotaþoli, C, lagði fram kæru á hendur ákærða 22. júní 2018. Hún kvaðst hafa hafið störf á veitingastaðnum í mars 2014 og unnið þar í rúmt ár sem þjónn og um tíma sem yfirþjónn. Ákærði hefði einnig verið að þjóna í sal en hann hefði verið annar eigenda veitingastaðarins. Hann hefði fljótlega byrjað að gera athugasemdir við líkama hennar, t. d. sagt að hún væri fullkomlega vaxin og að brjóst hennar væru hæfilega stór miðað við mitti hennar og þá hefði hann verið að bera brjóst hennar saman við brjóst konu hans þegar hún var á hennar aldri. Slíkar athugasemdir hefði hann látið falla a. m. k. tuttugu sinnum á vakt. Síðan hefði hann byrjað að snerta hana og endað með því að kyssa hana á munn með tungu. Þegar hún hefði staðið og skrifað reikninga hefði ákærði gengið aftan að henni og nuddað kynfærum sínum upp við rassinn á henni. Í byrjun hefðu þetta verið litlar snertingar og ætti hún þá við að hann hefði rétt snert hana en síðan hefði hann orðið ágengari og snert bæði brjóst og rass en einnig læri, maga og bak. Hann hefði gripið bæði í rass hennar og brjóst og kreist. Þetta hefði iðulega gerst í fremsta herberginu við innganginn og við barinn. Hann hefði verið lúmskur þegar hann gerði þetta og hefðu þá jafnvel aðrir verið viðstaddir. Allt þetta hefði gerst nokkrum sinnum þegar hún var að vinna þarna. Við barinn og kassann sé mjög þröngt svæði og þar hefði ákærði troðið sér og nuddað kynfærum sínum við rass hennar í stað þess að biðja hana að færa sig.

Brotaþoli kvaðst hafa verið brotin eftir áföll þegar hún byrjaði að vinna á veitingastaðnum og hefði ákærði sýnt henni umhyggju og byggt upp traust hennar til sín og m. a. gert ýmislegt fyrir hana. Fyrst þegar ákærði byrjaði að snerta hana hefði hún talað um það við aðra starfsmenn og hefði þá almennt verið sagt til réttlætingar að hann væri frá [...], úr annarri menningu. Þegar þetta fór að aukast hefði hún sjálf jafnvel farið að verja hann þar sem henni hefði þótt vænt um hann. Hún hefði ítrekað beðið hann að hætta en dansað dálítið í kringum þetta þar sem hann hefði verið yfirmaður hennar og t. d. sagt að hún ætti kærasta. Þegar hún sagði eitthvað við hann hefði hann sagt við hana: „Ertu [...], hvað er að þér, ertu I ?“ Sagði brotaþoli að I væri stelpa sem oft hefði talað um að hún væri hrein mey. Þetta hefði því verið niðurlæging. Einnig hefði ákærði sífellt verið að færa sig nær munni hennar þegar hann kvaddi hana í lok vaktar með kossum á kinnar. Síðan hefði kossinn verið kominn á munninn og á endanum hefði það gerst að ákærði greip utan um andlit hennar og kyssti hana á munninn og bókstaflega tróð tungunni upp í hana. Þá hefði ákærði um tíma beðið hana eftir hverja einustu vakt að koma með sér í sturtu, en á veitingastaðnum er sturta. Þá hefði ákærði ítrekað gefið henni áfengi í lok vaktar og þá oft lofað henni því strax í upphafi vaktarinnar. Hefði henni fundist eins og hann teldi að hann gæti þá leyft sér meira af því að hann vissi að hún var veik fyrir áfengi. Brotaþoli kvaðst hafa rætt þetta við vitnið E sem hefði vitað af þessu.

Brotaþoli kvaðst hafa fengið uppsagnarbréf, dagsett aftur í tímann, með meðmælum, eftir að henni lenti saman við pitsubakarann, og hefði þar staðið að uppsögnin væri vegna breytinga. Eftir að hafa leitað sér lögfræðiaðstoðar hefði hún hringt og kvartað yfir því að bréfið væri dagsett aftur í tímann og hefði henni þá verið sagt að hún mætti koma til vinnu en þá fengið nýtt bréf með réttri dagsetningu og engum meðmælum. Síðan hefði hún verið ráðin aftur á veitingastaðinn, en ekki sem yfirþjónn, og unnið þar þangað til í maí en þá hefði henni verið sagt upp. Kvaðst hún telja að áreiti ákærða hefði haft áhrif á það að hún byrjaði eftir þetta í neyslu sem varð sífellt harðari þangað til hún fór í meðferð. Skömmu eftir að meðferð lauk hefði hún orðið barnshafandi og haft nóg að gera. Eftir því sem tíminn leið hefði henni orðið ljóst hversu mikil áhrif þetta hefði haft á hana og hún orðið sífelld reiðari. Það hefði leitt til þess að hún setti færslu á Facebookog B hafði samband við hana og þá hefðu hjólin farið að snúast og á endanum hefði það leitt til þess að hún lagði fram kæru. Vitnið kvaðst hafa rætt um þessi atvik m. a. við G og E, fyrrverandi kærasta sinn Í, systur sína J og föður sinn.

Ákærði gaf skýrslu vegna málsins 12. júlí 2018. Hann hafnaði því að hafa sýnt brotaþola kynferðislega áreitni og sagði hana hafa unnið hjá sér sem þjónn á annað ár en síðan hefðu hún verið rekin. Hluta tímans hefði hún verið vaktstjóri. Fyrst hefði hún verið áminnt vegna ókurteisi en síðan sagt upp eftir að hafa drukkið áfengi í vinnunni. Sjálfur hefði hann starfað í veitingasalnum. Aðspurður kvaðst ákærði heilsa og kveðja alla starfsmenn með kossum á báðar kinnar, eins og [...]geri. Hann sagði að verið gæti að C-x-x sagt honum að hún væri að koma úr erfiðu sambandi en kvaðst ekki muna eftir að hafa verið að gera eitthvað sérstaklega fyrir hana. Hafnaði hann því að hafa verið með kynferðislegt tal við brotaþola, eins og að bera brjóst hennar saman við brjóst konu sinnar, tala um vaxtarlag hennar eða að hafa snert hana og klipið í rass hennar og brjóst. Þá var borinn undir hann sá framburður brotaþola að hann hefði notað tækifærið á þröngum gangi við barinn til að strjúka rass hennar og síðar nuddað kynfærum sínum við rass hennar utanklæða. Sagði ákærði þetta ekki vera rétt. Þegar hann hefði farið um þröng vinnusvæði hefði það komið fyrir að hann hefði tekið um mjaðmir stúlknanna og fært þær til og að veggnum og þannig komist fram hjá. Aðspurður hvort hann hefði getað beðið brotaþola að færa sig sagði ákærði að það færði sig enginn þegar mikið væri að gera. Þá kvaðst hann ekki kannast við að hafa verið með kynlífstal við brotaþola og sagði kynlíf sitt vera sitt einkamál, hann ræddi það ekki við starfsmenn, og hann kvaðst ekki hafa boðið henni í sturtu með sér.

Þá sagði ákærði að á [...] væri „[...]“ notað á svipaðan hátt og íslendingar nota „svei mér þá“ og eins og „[...]“. Borið var undir ákærða hvort hann hefði notað þessi orð um brotaþola eða kallað hana „ I “ þegarhún vísaði á bug kynferðislegri áreitni frá honum og kvaðst hann telja að brotaþoli hefði misskilið þetta. Þá sagði ákærði að hugsanlega væri brotaþoli að hefna sín á honum fyrir að hafa sagt henni upp. Kvaðst hann í einhverjum tilvikum hafa gefið brotaþola áfengi til að taka með sér heim en það hefði einnig átt við um aðra starfsmenn. Kvað hann öruggt að hann hefði á þessum tíma vitað um aldur brotaþola. Þá kvaðst hann ekki hafa kysst brotaþola á munninn þegar hann var að kveðja hana, en hugsanlega hefði hún hreyft sig á meðan, og hann hafnaði því alfarið að hafa sett tunguna upp í hana. H ann kvaðst ekki heldur hafa nýtt sér valdastöðu sína gagnvart brotaþola sem yfirmaður hennar til að áreita hana og ekki kannast við að hún hefði talað við hann og reynt að fá hann til að hætta þessu.

Þá voru af hálfu ákærða lögð fram tvö bréf stíluð á brotaþola. Annað þeirra er dagsett 26. mars 2015 og ber yfirskriftina „áminning“. Þar er brotaþola veitt áminning þar sem hún hefði ítrekað bölvað samstarfsfólki sínu í viðurvist viðskiptavina og sýnt þeim yfirgang og frekju og jafnframt er brotaþola sagt upp vaktstjórastöðu. Hitt bréfið er dagsett 11. maí 2015 og ber yfirskriftina „uppsagnarbréf“. Þar er brotaþola sagt strax upp störfum og rakið að hún hefi gerst brotleg í starfi með því að drekka áfengi á vinnutíma.

Skýrsla var tekin af Í, fyrrverandi kærasta brotaþola, 12. júlí 2018. Hann kvaðst hafa búið með brotaþola þegar hún vann á veitingastaðnum. Hefði hún þá talað um það við hann að ákærði væri oft að snerta hana á baki, rassi og mjöðmum og hefði sér fundist þetta ganga of langt hjá ákærða.

Skýrsla var tekin af G hjá lögreglu 1. apríl 2019. Hún kvaðst hafa séð ákærða taka um mjaðmir brotaþola og heyrt hann vera með kynferðislegar athugasemdir við hana, án þess að muna þær orðrétt.

Þá var tekin skýrsla af vitninu E 1. apríl 2019. Hún kvaðst hafa verið að vinna á veitingastaðnum á árunum 2013 til 2016. Ákærði hefði þá almennt sýnt óviðeigandi hegðun, m. a. með því að snerta rass stúlknanna. Hún hefði séð hann snerta mjaðmir C-x-x hann gekk fram hjá henni, bæði á þröngum gangi og við barinn. Þá hefði C sagt henni að ákærði hefði reynt að kyssa hana á munninn.

Við rannsókn málsins voru einnig teknar skýrslur af K, syni ákærða, og L, en ekki er ástæða til að rekja efni þeirra.

III

Við meðferð málsins fyrir dómi voru eftirfarandi gögn lögð fram.

Lögð var fram skýrsla sem var, eftir að ákæra hafði verið gefin út, tekin af vitninu M. Bar vitnið um að ákærði, hefði þegar hún starfaði á veitingastaðnum, snert brjóst hennar utanklæða og um leið sagt að hún væri konuleg. Þá bar hún einnig um að hafa margoft séð ákærða áreita C með því að snerta á henni rassinn og strjúka henni yfir rass og bak. Eftir útgáfu ákæru var einnig tekin skýrsla af vitnunum N og O sem báru þar báðar um að hafa ekki séð ætluð brot ákærða gagnvart C og B. Þá var lögð fram útprentun af tölvupósti brotaþola B til Vinnueftirlitsins frá 18. ágúst 2015 þar sem hún óskaði eftir leiðbeiningum.

Einnig var lögð fram skýrsla tæknideildar lögreglu, dagsett 3. apríl 2020, með ljósmyndum af veitingastaðnum þar sem sjá má aðstæður þar, teikningar af veitingastaðnum, vottorð Ó sálfræðings, dagsett 3. mars 2020, vegna C og ljósrit úr almanaki ákærða vegna ársins 2015. Loks var lögð framu pplýsingaskýrsla lögreglu um Facebook- samskipti C, dagsett 18. mars 2020, ásamt útprentunum af samskiptum. Annars vegar er um að ræða samskipti hennar við vitnið P á tímabilinu 3.- 5. mars 2020 og hins vegar hópsamtal milli hennar og T, Q, R og S auk vitnanna M, O, G, B og N.

IV

Framburður ákærða og vitna fyrir dómi Verður nú gerð grein fyrir framburði ákærða og vitna fyrir dómi að því marki sem nauðsynlegt er til úrlausnar málsins.

Ákærði sagði í skýrslu sinni við aðalmeðferð málsins að hann væri annar eigenda veitingastaðarins [...] og hefði verið það síðan árið [...]. Hann starfi í sal veitingastaðarins, fylgist með starfseminni og taki á móti gestum. Einnig sé ávallt starfandi yfirþjónn á veitingastaðnum. Sjálfur vinni hann í sal 15 daga í mánuði en þá daga sem hann er ekki í vinnu sé meðeigandi hans, vitnið D, í vinnu. Ákærði kveðst halda utan um vaktir sínar í bók, Almanaki Háskóla Íslands, sem hann lagði fram. Þá daga sem hann skrái „V“ við hafi hann verið að vinna og en þar sem hann hafi skráð „F“hafi hann verið í fríi.

Ákærði kvaðst hafa unnið með brotaþolum, C og B, á árunum 2014 til 2015. Þá hefði vinnuumhverfið á veitingastaðnum verið svipað og nú, stemmning, allir í góðu skapi og allt hreint og fínt hjá þeim. Sagði ákærði það venju þegar starfsfólk kæmi til vinnu að bjóða því góðan dag og gefa því koss á báðar kinnar, eins og algengt sé að gera á [...], og einnig í lok vaktar, en ekki væri verið að leita fólk uppi til þess. Hinir [...], D-x-x U, geri þetta einnig og sé allt starfsfólk kysst svona en þetta gerist ósjálfrátt. Stundum þegar mikið hafi verið að gera og allir staðið sig vel hafi starfsmenn fengið gefins áfengi og fái enn.

Ákærði sagði að C hefði stundum mætt of seint til vinnu í upphafi en síðan tekið sig á en það ekki enst og hefði hún þá verið áminnt. C hefði síðan verið rekin en áður hefði henni verið afhent áminningar bréf þar sem hún hefði verið ókurteis við bæði starfsfólk og gesti. Um tveimur mánuðum seinna hefði hún fengið uppsagnarbréf af því að hún hefði verið drukkin í vinnu. Hann kvaðst hafa reynt að hjálpa henni, fjölskylda hennar hefði öll verið á [...]. Þegar þá vantaði yfirþjón hefði hann talað fyrir því að henni yrði gefið tækifæri í því starfi, m. a. vegna þess að hún hefði ekki verið í skóla eins og flestar stelpurnar. Hún hefði verið ráðin sem yfirþjónn en nokkrum mánuðum seinna hefði því verið breytt aftur vegna framkomu hennar og starfaði hún þá áfram sem þjónn. Ákærði kvaðst stundum hafa unnið með C á vakt. Hún hefði einnig unnið fimmtán daga í mánuði en sem yfirþjónn hefði hún einnig leyst af ef það vantaði fólk. Samstarfið við hana hefði gengið vel í upphafi en versnað í lokin. Þau hefðu oft spjallað saman þegar þau voru á vakt saman. Það hefði aldrei neitt kynferðislegt gerst á milli þeirra og hún hefði aldrei rætt við hann um að hún væri ósátt við eitthvað í hans fari. Hann kvaðst ekki kannast við að hafa í nokkur skipti nuddað kynfærum sínum upp við hana eins og greinir í ákæru. Á veitingastaðnum sé mjög þröngt svæði við barinn og peningakassann. Ef einhver er þar að skrifa reikning og hann þarf að komast þar fram hjá taki hann um mjaðmir viðkomandi til að færa hann frá. Telji hann að þetta sé kurteisi. Þegar mikið er að gera sé ekki hægt að biðja fólk að færa sig. Fólk hugsi ekki þannig við þær aðstæður. Ákærði kvaðst ekki vita hvort aðrir gerðu þetta þegar þeir þyrftu að komast um. Síðar í framburði sínum ítrekaði ákærði þetta sama en sagði jafnframt að ef einungis væri pláss fyrir einn segði fólk fyrst „afsakið“ þyrfti það að komast þar naum.

Aðspurður um þá verknaðarlýsingu í ákæru að hann hefði tekið um rass og brjóst C og kreist kvaðst ákærði neita því og einnig að hafa kysst hana á munninn og reynt að setja tunguna upp í hana en hann vissi ekki hvort hann hefði kysst hana nálægt munni.

Þá kvaðst ákærði ekki hafa verið með kynferðislegt tal eða athugasemdir við líkama hennar en gæti hafa hrósað útliti hennar og hann teldi ekki að slíkt væri kynferðisleg áreitni. Hann kvaðst kannast við að grín hefði verið gert að heiti kokteils, „sex on the beach“, og sagt t. d. „sex in the office“. Þetta hefði verið grín og ekki afbakað með öðrum hætti. C hefði aldrei sagt honum að hætta að tala við sig á einhvern hátt. Þá hefði hann aldrei beðið hana að gera eitthvað kynferðislegt með sér. Þá kvaðst hann ekki hafa vitað að aðrir starfsmenn hefðu verið ósáttir við það þegar C var ráðin í yfirmannsstöðu. Hún hefði verið ráðin af því að allar hinar stúlkurnar voru í skóla.

Hvað varðaði brotaþola B þá hefði hann lítið unnið með henni og þau hefðu lítið spjallað um persónulega hluti. Hún hefði hætt og síðan komið aftur, sem samræmdist því ekki að henni hefði fundist óþægilegt að vinna með honum. Kvaðst hann ekki muna eftir því að B hefði sagt við hann að hún væri ósátt við eitthvað í fari hans eða sagt honum að snerta sig ekki. Hann kvaðst hafa heyrt að hún hefði rætt við Vinnueftirlitið en það hefði aldrei komið á veitingastaðinn. Enginn hefði kvartað undan því við hann að hann hefði verið að koma við fólk eða kyssa það. Ákærði kvaðst ekki hafa tekið utan um rass B-kk-ef eða kreist hann eða klipið í brjóst hennar. Þá kvaðst hann ekki muna hvernig hann kvaddi B eða að hafa verið með kynferðislegar athugasemdir um útlit hennar. Þá kannaðist hann ekki við að vaktstjóri hefði rætt við hann vegna kvartana yfir hegðun hans. Ákærði kvaðst vera alkóhólisti og hafa hætt að drekka í tólf ár en byrjað aftur árið 2014 eða 2015 og þá drukkið í rúmlega eitt ár. Þá hefði hann verið að drekka í vinnunni. Hann myndi eftir tilviki þegar ein stúlkan, I, sagði honum að vera stilltur og hefði ekki fundist hann vera „sami A “þegar hann var að drekka en ekkert annað hefði orðið til þess að hún sagði þetta. Þá kvaðst ákærði stundum hafa ekið starfsmönnum heim ef þeir voru gangandi og langt heim til þeirra, m. a. C.

Ákærði kvaðst ekki muna eftir að E hefði rætt við hann um kvartanir B eða annarra. Þá sagði hann það ekki rétt sem fram hefði komiðí framburði C hjá lögreglu að hann hefði spurt hana hvort B „fílaði“ ekki kynferðislegar snertingar. Þá kvaðst hann hvorki kannast við að hafa kallað C „ [...]“ eða „I “og sagði að „[...]“ væri notað af [...]og gæti verið samsvarandi því þegar Íslendingar segðu „svei mér þá“ eða „guð minn góður“. Hann gæti hafa sagt þetta við hana en ekki kallað hana „I “eða líkt henni við I-x-x starfaði á veitingahúsinu. Kvaðst hann ekki vita hvort starfsmenn vissu hvað hann ætti við þegar hann segði „[...]“ oghann hefði ekki útskýrt það fyrir þeim. Þá kvaðst hann ekki hafa snúið út úr heiti kokteilsins „sex on the beach“ við brotaþola B og sagt þess í stað „sex með þér“.

Þá kvaðst ákærði ekki kannast við að hafa á konudaginn 2015 tekið um brjóst B-x-ef sagt að það væri brjóstadagur en ekki konudagur né heldur að hún hefði kvartað yfir þessu við hann. Á þessum tíma hefði „free the nipple“ verið í gangi og hefðu hinar stelpurnar sýnt honum mynd af B á Facebook- síðu hennar þar sem hefði mátt sjá brjóst hennar en vissi ekki hvort það var þegar B starfaði þarna. Taldi ákærði að hann gæti í einhverju tilviki hafa talað um brjóstadag án þess að eitthvað kynferðislegt hefði búið að baki því. Þá kvaðst ákærði samkvæmt því sem hann skráði í dagbók sína hafa verið í fríi þennan dag. S agði hann það ekki rétt sem fram hefði komiðí framburði E hjá lögreglu að það væri almennt vitað að hann áreitti stúlkur í vinnunni og ekki minnast þess að hún hefði sérstaklega rætt við hann um þetta.

Vitnið C, brotaþoli samkvæmt 2. ákærulið, kvaðst hafa starfað á veitingastaðnum frá því í mars 2014 þar til í maí 2015, þá 19- 20 ára, fyrst sem þjónn og síðan sem yfirþjónn. Hún hefði verið rekin, fyrst eftir að hafa lent í ágreiningi við pitsubakarann, og þá hefði hún fengið uppsagnarbréf, með meðmælum og rangri dagsetningu, mánuð aftur í tímann. Hún hefði þá leitað til Eflingar og eftir það fengið bréf með réttri dagsetningu en engum meðmælum og hefði hún unnið út uppsagnarfrestinn. Einn daginn hefði hún svo drukkið í vinnunni og fengið í kjölfar þess þriðja uppsagnarbréfið. Ákærði hefði starfað sem þjónn á veitingastaðnum og hefðu hann og vitnið D, hinn eigandi veitingastaðarins, skipst á að vera á staðnum og unnið til skiptis tvær, tvær og þrjár vaktir. Sjálf hefði hún verið ein af fáum starfsmönnum sem var í fullu starfi og unnið mikið með ákærða. Sagði hún staðinn hafa verið „sér í flokki“ og starfsmenn gert lítið úr því sem þar var í gangi. Eftir að hún hætti að vinna á staðnum hefði hún áttað sig betur á því hversu fáránlegir hlutir voru þar í gangi. Brotaþoli kvaðst hafa verið á erfiðum stað þegar hún byrjaði að vinna þarna, nýkomin úr ofbeldissambandi, þar sem hún var beitt andlegu, líkamlegu og kynferðislegu ofbeldi, og nýbúin að missa bróður sinn og fundist hún vera ein í heiminum í Reykjavík. Í fyrstu hefði þetta virst vera léttur og góður vinnustaður. Síðan hefði hún kynnst ákærða og þau hefðu byggt upp gott traust sín á milli og unnið mikið saman. Svo hefði þetta byrjað með einhvers konar útlitsdýrkun en hún hefði talið hann bara vera að hrósa sér. Mikil áhersla hefði verið lögð á að þær væru vel til hafðar og helst í stuttum pilsum. Síðan hefði hún farið að sjá að hann var að snerta stelpurnar. Í hvert skipti sem hún hefði spurt samstarfsmenn um þetta hefðu svörin verið þau að hann væri úr öðrum menningarheimi, frá [...], og svona væri þetta þar og hefði hún einnig verið farin að hugsa svona. Ákærði hefði sjálfur aldrei útskýrt neitt með vísan til þessa. Síðan hefði ákærði byrjað að vera með kynferðislegt tal við hana. Hann hefði t. d. farið að spyrja hana út í kynlíf hennar og segja henni að einhverju leyti frá sínu, verið með athugasemdir um líkama hennar, sagt t. d. að hún væri með fullkomið mitti, flottan rass og flott brjóst.

Ákærði hefði síðan farið að tala um langanir sínar til brotaþola, hvað hann væri til í að gera, sagt að hann þyrfti ekki að taka viagra með henni, hann hefði ekki verið svona graður síðan 1994, og sagt ítrekað að hann vildi fara í sturtu með henni. Svo hefði hann farið að bera hana saman við konuna sína, útlitslega, þegar hún hefði verið á hennar aldri. Hvert sinn sem hún reyndi að segja eitthvað við þessu hefði þetta orðið grófara og engu hefði breytt þó hún segði honum að hún ætti kærasta. Einnig hefði hann notað orðin „ [...]“ og „I “um hana. Þá hefði hann lofað henni áfengi eftir hverja vakt, en í dag sé hún óvirkur alkóhólisti. Hefði henni fundist að hann gæti leyft sér meira af því að hann væri að gera henni greiða, gera hana háða sér. Einnig hefði hann boðist til að lána henni pening, kaupa íbúð sem hún fengi að leigja, og látið hana fá yfirmannsstöðu eftir að hún var búin að vinna í sex mánuði sem þjónn. Þá hefði hún fengið aukalega greitt ofan á laun sín og hefði ákærði afhent henni þá peninga í umslagi. Þegar hún líti til baka sjái hún að ákærði hafi gert stelpur að uppáhaldi sínu og á þessum tíma hafi hún verið það. Eftir að hann fór að gefa henni áfengi hefði þetta verið komið út í grófari hluti, hann hefði verið farinn að kyssa hana alltaf á munninn þegar hann kvaddi hana, en almennt hefði starfsmönnum verið heilsað og þeir kvaddir með kossum á kinnar. Henni hefði ekkert fundist að því til að byrja með en síðan hefði hann byrjað að kyssa hana á munninn. Muni hún sérstaklega eftir einu skipti þar sem hann tók utan um andlit hennar þegar hann kyssti hana, rak út úr sér tunguna og sleikti varir hennar. Þá hefði hann farið að snerta hana á mjöðmum, lærum, rassi og brjóstum og spyrja hvort hún vildi sofa hjá sér. Hann hefði byrjað að koma aftan að henni þannig hún hefði fundið móta fyrir kynfærum hans við rassinn á sér þegar hún stóð við barinn. Fólk hefði getað komið inn á barinn án þess að snerta þann sem var þar fyrir. Sjálf hefði hún alltaf beðið þann sem þar var fyrir að færa sig og hefði það alltaf virkað.

Brotaþoli sagði ákærða hafa verið með kynferðislegt tal meira og minna allan daginn, alveg tuttugu sinnum á vakt. Kvaðst hún geta ímyndað sér að einhver vitni hefðu verið að einhverju tilviki, hún gæti ekki bent á ákveðið tilvik en oft hefðu þau verið tvö ein á daginn. Þá hefði ákærði oft snert hana og hefði það oft gerst bak við barinn, fremst í salnum, við dyrnar og að einhverju leyti á efri hæðinni. Brotaþoli kvaðst ekki muna eftir því að einhver hefði séð ákærða snerta brjóst hennar og rass en sjálf hefði hún séð ákærða gera þetta við aðrar stúlkur og hún væri ekki viss um að þær hefðu séð það. Kvaðst hún hafa reynt að tala við ákærða en hefði getað verið miklu ákveðnari eða jafnvel gengið út. Á þessum tíma hefði hún verið nokkuð háð ákærða og treyst honum og þótt vænt um hann þó hann væri að gera þetta og hún hefði verið að reyna að vera hörð af sér. Hún hefði ekkert gefið af sér þegar hann var að snerta hana eða tala við hana um kynlíf.

Þá kvaðst brotaþoli ekki kannast við að uppsagnarbréfið sem hún fékk afhent í maí hefði verið orðað eins og það bréf sem liggur fyrir í málinu. Alls hefði hún fengið þrjú bréf, þar af eitt dagsett aftur í tímann og með góðum meðmælum. Hún kvaðst ekki hafa verið tilbúin til að kæra fyrr en á árinu 2018 og verið þá búin að fara í meðferð og eignast barn. Hún hefði sett færslu á Facebook, án þess að nafngreina ákærða eða veitingastaðinn, þar sem hún viðurkenndi fyrst almennilega fyrir sjálfri sér hvað gerðist og hefði B þá haft samband við hana og þær rætt þá um að kæra. Einnig hefðu þær rætt við aðra fyrrum starfsmenn veitingastaðarins um þetta. Að einhverju leyti hefðu þær skipst á sögum, en ekki ítarlega.

Brotaþoli sagði að sér fyndist snerting á mjaðmir vera almennt óviðeigandi en hún hefði ekki gert athugasemd við það eitt og sér, enda lítill hluti af því sem hún hefði lent í. Ákærði hefði einnig oft strokið bak hennar en það hefði henni ekki fundist eins persónulegt. Hún sagði ákærða oft hafa snert rass hennar og þá strokið yfir hann. Kvaðst hún giska á að ákærði hefði um tuttugu sinnum á vakt snert hana á rassinum eða annars staðar. Þegar ákærði snerti brjóst hennar hefði hann ýmist snert það eða gripið um það. Hún muni eftir tilviki þar sem hann hafi gert þetta við útidyrnar og einnig bak við barinn. Eitt sinn hefði hann um leið borið brjóst hennar saman við brjóst konu sinnar. Kvaðst hún halda að ákærði hefði alls snert brjóst hennar um fimm til tíu sinnum og nuddað kynfærum sínum við rass hennar tíu til fimmtán sinnum. Kvaðst hún hafa, þegar hún lýsti því hjá lögreglu að hann hefði gert þetta oftar en einu sinni, átt við þó nokkur skipti. Þetta hefði alltaf gerst á barnum.

Brotaþoli sagði að þegar hún var rekin hefði hún verið enn brotnari en fyrr og byrjað í harðri neyslu sem hefði þróast hratt. Í febrúar 2016 hefði komið í ljós að hún væri með svakalegan kvíða eftir atvikin á veitingastaðnum. Þegar hún byrjaði þar hefði hún verið að drekka um helgar en meðan hún vann þar hefði það þróast yfir á virka daga líka. Hún hefði síðar farið til sálfræðings í gegnum mæðraeftirlit. Brotaþoli kvaðst hafa rætt um þessi atvik við Í, fyrrverandi kærasta sinn, G, E, J, systur sína, og föður sinn.

Hvað varðaði B þá kvaðst hún muna eftir því að ákærði talaði mikið við hana og snerti hana og hafa séð að henni leið illa með þetta. Kvaðst hún vita að B hefði talað um þetta við E og hún hefði sagt vitninu frá því. Kvaðst hún vita að það hefði verið eitthvað varðandi konudaginn sem tengdist því að hann hefði snert á henni brjóstin. Brotaþoli kvaðst hafa séð ákærða snerta rass B en ekki muna hve oft en geta giskað á fimm sinnum. Nánar aðspurð hvar ákærði hefði snert B sagði hún að það hefði frekar verið á mjaðmasvæðinu á hliðinni og út á rasskinn en ekki beint á rassinn. Brotaþoli kvaðst hafa átt samtal við ákærða þar sem hann hefði rætt við hana um það hvort B líkaði ekki þegar hann snerti hana og kallaði hana eiginlega tepru vegna þess.

Vitnið B, brotaþoli samkvæmt 1. ákærulið, kvaðst hafa starfað sem þjónn á veitingastaðnum frá því haustið 2014 og unnið sína síðustu vakt þar í desember 2015. Þau hefðu skipst á að þjóna í sal, vera í móttöku og á bar og unnið með ákærða, sem hefði verið yfirmaður hennar. Fljótlega hefði hún farið að taka eftir stemmningu sem henni hefði fundist um sumt vera skrítin, t. d. hefði hún séð ákærða kyssa eina starfsstúlkuna á munninn í lok vaktar. Einungis stúlkur á að giska 18- 30 ára hefðu verið ráðnar sem þjónar, flestar grannar og laglegar. Þá hefðu karlkynseigendur og aðrir karlar sem unnu við að búa til mat á veitingastaðnum verið gjarnir á að snerta mjaðmirnar á stelpunum. Á kærði hefði líka alltaf viljað kveðja stelpurnar innilega eftir vakt, knúsa og kyssa. Því lengur sem hún vann á staðnum, þeim mun innilegri hefði ákærði orðið og reynt að kyssa hana nær munni. Frá upphafi hefði ákærði snert á henni mjaðmirnar þegar hún mætti honum á göngum en um áramótin 2014 til 2015 hefði hann einnig farið að snerta hana beint á rassinum. Þetta hefði gerst tvisvar um þessi áramót og hefði hann þá sett hönd á rass hennar og kreist. Hefði henni brugðið mjög við þetta og hún frosið og liðið illa eftir þetta en ekki komið upp orði. Í eitt skiptið hefði hana langað til að segja eitthvað við ákærða og reynt það en það komið fram sem hvísl sem hún vissi ekki hvort ákærði heyrði. Kvaðst hún hafa verið hrædd við viðbrögð hans ef hún segði eitthvað. Þessu hefðu einnig fylgt kynferðislegar athugasemdir hjá ákærða. Einn brandari ákærða hefði verið aðþegar viðskiptavinur pantaði kokteil sem heitir „sex on the beach“ þá hefði hann sagt: „Sex on the beach, sex með þér“, og snúið þessu þannig upp á brotaþola. Einu sinni hefði hann sagt við hana: „Þúþarna með rassinn út um allt“ og hefði henni þá liðið eins og hún væri hálfnakin í vinnunni og fundist það skrítin tilfinning, óþægileg. Í fyrri hluta febrúar hefði hún haft samband við E sem hefði verið yfir þjónunum og sagt henni í hverju hún hefði lent og að sér liði illa vegna þess og spurt hana hvort hún gæti gert eitthvað. Kvaðst brotaþoli hafa beðið um að kvörtun hennar væri nafnlaus þar sem hún óttaðist viðbrögðin, og hefði E tekið vel í þetta.

Brotaþoli kvaðst í lok febrúar hafa verið að vinna á konudaginn. Uppröðunin á veitingastaðnum sé þannig að milli barsins og eldhússins sé veggbútur og þar sé pöntunarbókin. Þar hafi hún verið að skrifa pöntun þegar ákærði kom að henni og setti höndina á brjóstið á henni og kleip í það og sagði „... ekki konudagur heldur brjóstadagur“ og gekk í burtu. Henni hefði brugðið mjög mikið og frosið og þá séð að kona sem starfaði í eldhúsinu var að horfa á hana. Kvaðst hún hafa sagt við konuna að þetta væri ekki í lagi en hún hefði þá sagt: „... nei, en þið leyfið honum að gera þetta“. Einnig hefði stúlka sem var að vinna á barnum haft orð á því að hún væri skjálfandi en ekki spurt af hverju það væri. Hefði hún þá ákveðið að gera ákærða og öðrum ljóst að þetta væri ekki með hennar samþykki og sagt við hann að hún vildi ekki að hann gerði þetta við hana. Hann hefði þá látið eins og hann vissi ekki hvað hún ætti við. Hún hefði þá reynt að gera honum þetta eins ljóst og hún gat með látbragði og orðum og sagt að hún vildi ekki að hann snerti sig og bent á ákveðna líkamshluta. Ákærði hefði þá sagt að þetta hefði bara verið grín og það sem eftir lifði vaktar hefði hann alltaf þegar hann mætti henni sett hendurnar upp eins og þetta væri grín. Eftir þetta hefði ákærði ekki snert á henni rassinn eða brjóstin fram að sumri, þó svo að annars konar hegðun hefði haldið áfram. Hún hefði ekki unnið á veitingastaðnum um sumarið en þá hefði E haft samband við hana og spurt hana hvort hún gæti hugsað sér að leggja inn kvörtun til Vinnueftirlitsins vegna áreitni ákærða. Hún hefði verið til í það en fleiri stúlkur hefðu einnig ætlað að vera með í því. Vinnueftirlitið hefði þegar til átti að taka ekki viljað taka við nafnlausri kvörtun en bent á nefnd á vegum þess sem engin svör hefði veitt.

Um haustið hefði það gerst a. m. k. einu sinni í viðbót að ákærði setti höndina á rassinn á henni og kreisti. Þá hefði henni þótt sífellt óþægilegra þegar ákærði var að kveðja hana og hefði hún reynt að gefa honum vísbendingar með því að standa stíf og reyna að bægja honum frá sér en hann hefði gert grín að því og haldið þessu áfram. Þá hefði hann sífellt verið að snerta hana að óþörfu en vinnustaðurinn sé þröngur. Sem dæmi um óþarfa snertingu hefði verið þegar hún stóð við barinn og var t. d. við peningakassann og hann þurfti að ná í eitthvað sem var hinum megin við hana. Þá hefði hann farið báðum megin við hana en ekki öðrum megin, sem hefði verið þægilega, búið þannig til snertingu sem var meiri en hún þurfti að vera. Sama ætti við í fleiri tilvikum þegar hann var að sækja eitthvað sem var fyrir framan hana, þá hefði hann komið báðum megin og bringan á honum snert bakið á henni og svo framvegis. Sjálf hefði hún ekki snert aðra til að komast fram hjá þeim en ef það hefði verið nauðsynlegt hefði hún snert öxlina á þeim.

Brotaþoli kvaðst ekki muna eftir að hafa rætt það við E að setja hana á vaktir sem ákærði væri ekki á. Hegðun ákærða hefði hins vegar verið umtöluð hjá stelpunum sem unnu þarna en þær hefðu rætt þetta almennt. Þá hefði hún rætt þetta við þáverandi kærasta sinn, H, og við G í tengslum við kvörtunina til Vinnueftirlitsins.

Brotaþoli kvaðst hafa séð ákærða snerta brjóstið á C. Hún myndi eftir að hafa séð hann með höndina á brjósti hennar. Þau hefðu þá verið á barnum og snúið gegn hvort öðru en myndi ekki hvað hefði gerst á undan eða eftir og ekki hvort þetta hefði verið áður en hann snerti hana á svipaðan hátt. Kvaðst hún ekki hafa minnst á þetta hjá lögreglu þar sem hún hefði ekki verið spurð um þetta. E hefði einnig talað við Eflingu og hefði henni fundist eins og búið væri að gera það sem hægt var. Hún hefði hugleitt að hringja í lögreglu næst þegar þetta gerðist en ekki lagt í það. Mikil meðvirkni hefði verið með þessari hegðun á staðnum og margir hefðu varið ákærða með vísan til uppruna hans. Hún hefði haldið áfram að hugsa um þetta eftir að hún hætti að vinna á veitingastaðnum og sagt fjölskyldu sinni frá þessu sumarið 2016. Árið 2017 hefði hún séð Facebook- færslu frá C þar sem hún sagðist hafa orðið fyrir áreitni en nafngreindi ekki viðkomandi en brotaþoli hefði vitað hver það var. Hefði það verið upplifun fyrir hana að vita að aðrir hefðu lent í þessu og litu þetta sömu augum og hún. Þá hefði hún ákveðið að leggja fram kæru og leitað sér aðstoðar en það hefði ekki verið fyrr en vorið 2018 sem hún komst í samband við réttargæslumann sinn sem strax kom málinu til lögreglu. Kvaðst hún hafa hætt að vinna þarna til að einbeita sér að námi sínu en áreitni ákærða hefði einnig spilað þar inn í. Brotaþoli sagði að í samtölum í Facebook- hóp við stelpur sem höfðu unnið á staðnum hefði komiðí ljós að þær hefðu lent í atvikum af hálfu ákærða.

Brotaþoli sagði að henni hefði fundist það óþægilegt þegar ákærði tók um mjaðmir hennar en verra þegar hann snerti rassinn á henni. Ákærði hefði oft snert mjaðmir hennar þegar þau mættust á þröngum gangi. Þá hefði það alltaf verið á svæðinu við barinn sem hann tók í rass hennar. Þangað inn hefðu gestir ekki sýn nema þeir stæðu hjá barnum. Kvaðst hún ekki vita til þess að aðrir en F hefðu orðið vitni að því þegar ákærði snerti brjóst hennar en telja að M hefði þá verið að vinna á barnum. Þá sagði hún ákærða þrisvar hafa snert rass hennar, tvisvar um áramótin 2014 til 2015 og einu sinni um haustið 2015. Þegar ákærði snert brjóst hennar hefði hann ekki þrýst líkama sínum að henni heldur komið hægra megin aftan við hana og sett höndina á brjóstið, kreist það og síðan sleppt. Kvaðst hún halda að ákærði og D hefðu verið á 2- 2 - 3 - vöktum en ekki vitahvernig þeir héldu utan um vaktir sínar. Þá kvaðst hún ekki muna eftir því að ákærði hefði kysst hana á munninn eins og greinir í ákæru.

Brotaþola var kynntur sá framburður ákærða að hann teldi að hann hefði ekki verið að vinna þennan konudag og sagði brotaþoli þá að vegna brandarans sem hann sagði værihún viss um að þetta hefði gerst á konudaginn. Þá sagði húnað verið gæti að hún hefði, eins og ákærði bar um, sett mynd af sér á Facebookþar sem brjóst hennar sæjust, vegna „Free the Nipple“, en hún myndiekki hvort það hefði verið áður en ákærði kleip í brjóst hennar. Þá kvaðst hún vita að ákærði hefði í einhver skipti verið að drekka í vinnunni. Ákærði hefði ekki sjálfur útskýrt háttsemi sína með vísan til uppruna síns nema hugsanlega hvað það varðaði hvernig hann heilsaði þeim og kvaddi þær.

Vitnið F kvaðst hafa unnið á veitingastaðnum frá árinu 2006 þar til um sumarið 2015 og verið aðstoðarmaður kokksins og unnið í eldhúsinu. Kvaðst hún muna eftir að hafa unnið með báðum brotaþolum en kvaðst ekki hafa orðið vör við kynferðislega áreitni ákærða gagnvart þeim. Hún hefði örugglega einhvern tímann heyrt kynferðislegt tal frá ákærða en því hefði verið tekið sem gríni. Hún vissi ekki til þess að ákærði hefði verið að snerta starfsmenn en hann hefði heilsað og kvatt starfsmenn með kossi á kinn. Þá kvaðst hún ekki muna eftir því að hafa séð ákærða grípa í brjóst B. Sagði hún eldhúsið vera opið og við hlið barsins og væri þaðan um metri að barnum. Þá sagði hún ákærða stundum hafa verið drukkinn í vinnunni enekkihafaorðið vör við að starfsmenn hefðu verið verðlaunaðir með áfengi.

Vitnið G kvaðst hafa unnið á veitingastaðnum frá 2006 til 2015 eða 2016 en tekið löng hlé á milli. Stundum hefði hún verið að vinna í sal en stundum sem milliyfirmaður. Samstarf hennar við ákærða og brotaþola hefði gengið vel. Þetta hefði breyst þegar ákærði fór að drekka undir lok þess tíma þegar hún vann þarna og andrúmsloftið þá orðið óþægilegra. Það hefði verið styttri þráður í ákærða og hann hefði verið með leiðinlegar athugasemdir og stundum kynferðislegar en hún gæti þó ekki sagt beint frá ákveðnum tilvikum. Kvaðst hún ekki muna eftir neinum sérstökum samskiptum sínum við brotaþola B utan þess að þegar vitnið sá um vaktaplanið þá hefði B ekki viljað vinna á þeim dögum þegar ákærði var í vinnu. Hefði hún sagt vitninu undir rós að henni fyndist framkoma hans á kynferðislegum nótum óþægileg. Hefði hún t. d. verið hörð á því að taka ekki aukavakt þegar ákærði var að vinna. B hefði einhvern tímann sent henni skilaboð og verið þá að velta því fyrir sér að leita til Vinnueftirlitsins og hefði vitnið vísað henni á upplýsingar á heimasíðu Vinnueftirlitsins. Hvað varðaði brotaþola C þá myndi hún ekki eftir neinum samskiptum milli hennar og ákærða. Þá sagði vitnið að ákærði hefði alltaf heilsað með kossum og faðmlögum. Vissi hún ekki til þess að starfsmönnum hefði fundist það óþægilegt. Þá hefði hann verið með snertingar þegar þau mættust en hún hefði haldið að það hefði átt við um flesta starfsmenn og sumum hefði fundist þær óþægilegar. Vitnið sagði að vinnuaðstaðan við barinn væri þröng. Þar sé borð þar sem starfsmenn skrifi pantanir og þar sé mjög þröngt. Verði starfsmenn a. m. k. að fara mjög nálægt þeim sem þar er fyrir til að komast að en þá sé það undir fólki komið hvort það kemur við hinn starfsmanninn eða ekki. Sjálf hefði hún líklega reynt að smeygja sér fram hjá. Hún hefði aldrei orðið vör við að ákærði væri að snerta stelpurnar á rassi eða brjóstum. Þá kvaðst hún, á grundvelli þess sem hún skildi sjálf í [...], hafa orðið vör við að ákærði og meðeigandi hans hefðu verið með kynferðislegan talsmála um starfsstúlkur. Starfsmenn hefðu oft fengið vínflösku í lok vaktar til að taka með heim en hún hefði ekki orðið vör við að ætlast væri til að þeir gerðu eitthvað kynferðislegt fyrir það. Loks sagði vitnið að hún hefði orðið vör við að starfsfólk væri í uppáhaldi hjá ákærða og hann þá spjallað meira við viðkomandi og jafnvel gefið þeim meira vín.

Vitnið Í kvaðst hafa verið kærasti brotaþola C fyrir um fimm árum á meðan hún starfaði á veitingastaðnum. Henni hefði líkað vel að vinna þar en minnst á að hún hefði orðið fyrir áreitni án þess að kalla það því nafni heldur talaði um líkamssnertingar af hálfu ákærða. Á þessum tíma hefði líðan C almennt verið góð að því er hann best vissi, en þau hefðu drukkið nokkuð reglulega. Staðfesti vitnið að hafa sagt í skýrslu sinni hjá lögreglu að ákærði hefði snert bak hennar, rass og læri en hann myndi þetta ekki nú.

Vitnið I kvaðst hafa byrjað að starfa á veitinga staðnum árið 2010, þá 19 ára, og síðast unnið þar vakt fyrir um viku. Hún hefði starfað sem þjónn en einnig um tíma sem vaktstjóri. Hún hefði unnið með brotaþolum á árunum 2014 til 2015 og ekki orðið vör við að ákærði hefði verið með kynferðislega áreitni við þær. Oft hefði verið mikið að gera á staðnum og mikið stress og þá hefði það komið fyrir að ákærði tók í mjaðmir starfsmanna til að færa þá frá þegar viðkomandi starfsmaður heyrði ekki að hann sagði áður „afsakið“. C hefði verið sagt upp eftir að hafa verið að drekka í vinnunni og hefði vitnið látið ákærða vita að hún hefði verið að drekka og hefði C kennt henni um að hún var rekin. Hún vissi til þess að ákærði hefði verið drukkinn í vinnunni og hefði þá verið ákveðinn og dónalegur við viðskiptavini. Hún hefði þá sagt honum að vera stilltur. Hún sagði ákærða alltaf hafa heilsað og kvatt starfsmenn með því að kyssa á báðar kinnar. Þá myndi hún ekki eftir að ákærði hefði verið að grínast með nöfn á drykkjum.

Vitnið D sagði að hann væri eigandi veitingastaðarins ásamt ákærða ogværi hans hlutverk að baka pitsur og væri hann því ekki í veitingasalnum. Hann og ákærði ynnu til skiptis og hefði hann starfað með báðum brotaþolum. Kvaðst hann aldrei hafa orðið var við að ákærði hefði verið að áreita B eða C á veitingastaðnum og ákærði hefði aldrei rætt við hann samskipti sín við þær. Né heldur vissi hann til þess að ákærði hefði verið með kynferðislegar athugasemdir við þær. Þá sagði vitnið að starfsmönnum væri almennt heilsað með kossi á kinn. Kvaðst hann hafa frétt að C hefði verið að drekka í vinnunni og verið rekin vegna þess. Ákærði hefði einnig drukkið í vinnunni áður en hann fór í meðferð en hann hefði ekki mikið breyst við það, hugsanlega orðið aðeins léttari. Þá minntist hann þess ekki að starfsmönnum hefði verið gefið vín í lok vaktar nema hugsanlega sem gjöf um jól eftir stóran dag. Vitnið kvaðst sjá á barinn frá pitsuofninum.

Vitnið Ú kvaðst hafa starfað á veitingastaðnum á árunum 2014 til 2015 og sem matreiðslumaður í eldhúsi og starfað með vitninu D á vakt á móti ákærða. Hann vissi til þess að ákærði hefði verið að drekka í vinnunni en ekki síðustu árin. Vissi hann ekki til þess að ákærði hefði áreitt C eða B kynferðislega eða verið með kynferðislegt grín sem hefði verið misskilið. Sums staðar inni á veitingastaðnum séu aðstæður þröngar þannig að starfsfólk þurfi að snertast þegar það er á ferðinni. Þá sagði vitnið að frá eldhúsinu væri ekki mikið útsýni á barinn þó hann væri nálægur.

Vitnið H kvaðst hafa verið kærasti B á þeim tíma þegar hún vann á veitingastaðnum. Hún hefði rætt við hann um vinnuna og hefði hann upplifað að það væri eitthvaðí gangi þar sem olli því að henni leið ekki vel þar. Sjálfur hefði hann verið að vinna á veitingastað á þessum tíma og svipað verið í gangi þar, menn hefðu þrýst sér upp við stelpur þegar þeir gengu fram hjá þeim og einnig verið með óviðeigandi athugasemdir. B hefði fundist eins og hún hefði ekki orðið verst fyrir barðinu á ákærða. Kvaðst hann ekki muna eftir einstökum atvikum sem hún hefði sagt sér frá.

Vitnið P kvaðst hafa starfað á veitingastaðnum árið 2014 og þar til í júní 2105 sem þjónn. Hún hefði unnið bæði með C og B. Þegar hún kom til vinnu hefði hún alltaf knúsað ákærða og hann hefði kysst hana á báðar kinnar og hefði hann í upphafi spurt hana hvort hann mætti gera þetta. Hann hefði ekki verið svona við alla heldur hefði það farið eftir því hvernig starfsmenn voru. Þá sagði vitnið að mjög þröngt væri á svæðinu við barinn og ákærði hefði stundum verið að færa fólk til með höndunum sem hann hefði þá lagt á mjaðmir viðkomandi en hann hefði alltaf látið vita að hann væri að koma. Hvað varðaði kynferðislegt tal þá hefði henni fundist það einungis vera grín og ekkert sem hún gæti nefnt og sagt að hefði verið gróft. Hún hefði aldrei orðið vör við að ákærði væri að tala kynferðislega við þær eða snerta rass eða brjóst eða nudda sér upp við þær að óþörfu og ekki séð hann kyssa þær á munninn. C hefði rætt við hana um það þegar hún var rekin en aldrei sagt henni frá neinu kynferðislegu. Um tíma hefði ákærði drukkið í vinnunni og stelpurnar þá talað um að hann væri stundum stressaður en ekki um að hann hefði verið kynferðislegur við þær. Loks sagði vitnið að ákærði hrósaði almennt fólki, t. d. fyrir útlit, en verið gæti að sumir hefðu tekið því illa.

Vitnið M kvaðst hafa unnið á veitingastaðnum frá mars eða apríl 2015 í um eitt ár. Hún hefði starfað sem þjónn í sal með ákærða og C, sem hún hefði þekkt fyrir, en ekki mikið með B. Stemmningin hefði virkað góð í upphafi en eftir því sem á leið hefði viðhorf hennar breyst og henni fundist hlutir gerast þar sem ekki hefðu átt að eiga sér stað. Ákærði hefði verið með óþarflega miklar snertingar við stelpurnar en mismikið eftir stelpum. Hefði henni fundist eins og þær væru að vinna sig upp í virðingarstiga hjá honum og hefði C þá verið komin hátt upp í stiganum og orðin vaktstjóri. Sjálf hefði hún t. d. lent í því þegar hún var að bíða eftir disk á þröngum gangi við eldhúsið að ákærði strauk um rass hennar þegar hann gekk fram hjá. Þá hefði ákærði alltaf tekið á móti henni með kossum og hefði reynt að kyssa hana á munninn en hún snúið sér undan. Stundum hafi hann faðmað þær og tekið um andlit þeirra. Hefði hún séð ákærða kyssa aðrar stúlkur á munninn og minnti hana að C hefði verið þar á meðal. Síðar í skýrslu sinni sagði hún að hún hefði séð ákærða kyssa C á munninn en aldrei B. Í eitt skipti hefði ákærði gripið um brjóstið á vitninu. Hann hefði þá komið að henni og tekið um brjóst hennar og sagt að hún væri konuleg. Þá hefði ákærði á tímabili verið drukkinn í vinnu og hefði það verið erfiður tími og mikið álag á þeim, og hefði hann verið harðorður við þær. Einnig hefði hún séð óviðeigandi snertingar ákærða gagnvart C, á rassi og að hann kom aftan að henni og tók um mjaðmir hennar. Þetta hefði t. d. gerst við barinn. Á einni vaktinni hefði B-x-nf grátandi en hún vissi ekki vegna hvers. Hún hefði verið lokuð og henni virst líða illa. Vitnið sagði ákærða ekki hafa verið með kynferðislegt tal við hana nema þegar hann sagði að hún væri konuleg og kleip í brjóstið á henni.

Vitnið kvaðst nýlega hafa gefið skýrslu hjá lögreglu vegna málsins. C hefði hringt í hana og spurt hana hvort hún hefði verið boðuð til lögreglu en þær hefðu ekki rætt þetta mikið. Þá kvaðst hún hafa rætt við hana og fleiri á Facebook um þetta og hefði þá verið rætt um það hverjar ætluðu að taka þátt í þessu. Hún hefði þá ekki hugsað út í það að kæra og frekar ætlað að vera vitni og styrkja þeirra mál af því að það væri alvarlegra en hennar. Vitnið kvaðst vera kunningi C og ættu þær sameiginlega vini. Vitnið staðfesti þann framburð sem hún gaf hjá lögreglu að ákærði hefði oft reynt að kyssa konurnar á munninn. Sagði hún ákærða hafa reynt þetta við margar þeirra sem hún vann með en hún hefði sjálf ekki orðið vör við þetta gagnvart brotaþolum enda hefðu þær yfirleitt ekki verið að koma á sama tíma. Þá sagði vitnið einnig að C hefði sagt sér frá því að ákærði hefði boðið henni vín í skiptum fyrir snertingu. Auk þess hefði hún heyrt að ákærði hefði áreitt stúlkur á skrifstofu veitingastaðarins á efri hæð, þar á meðal C. Sjálf hefði hún heyrt talað um einhvern „sturtu brandara“ sem hún vissi ekkert um. Þá kvaðst vitið hafa séð ákærða oftar en einu sinni koma við rass C þegar C var stödd við barinn. Ákærði hefði bæði þar og á staðnum þar sem þær hefðu tekið diskana, í þröngum rýmum, strokið þeim á lúmskan hátt, niður bakið og niður á rass. Loks kvaðst vitnið ekki vita fjölda þeirra sem voru í Facebook- hópnum. Þar hefðu aðallega C og B verið að deila sögum en hinar samsinnt þeim.

Vitnið O kvaðst hafa gefið skýrslu vegna málsins hjá lögreglu nýlega. Hún hefði starfað á veitingastaðnum með hléum frá mars 2010 til september 2014 sem þjónn, barþjónn og sætisvísa. Hún hefði starfað með ákærða og C en ekki B. Samstarf hennar og C og hennar og ákærða hefði gengið vel. Hann hefði átt uppáhaldsstarfsmenn og hefði hún verið einn af þeim. Hún talaði [...]og þau hefðu stundum talað saman á [...]og hún skildi kannski meira en hitt starfsfólkið. Ákærði hefði verið óvirkur alki en dottið í það um tíma og þá hefði stemmningin breyst og allt orðið þyngra og ákærði erfiður. Hún sagði ákærða oft, þegar þær voru að skrifa niður pantanir, hafa smeygt sér fram hjá og haldið utan um mjaðmir þeirra á meðan í stað þess að biðja þær um að færa sig. Þá hefði ákærði verið með ýmsar athugasemdir um bæði starfsmenn og viðskiptavini, t. d. um útlit. Þetta hefði verið einhvers konar ör- áreitni, gagnvart útliti hennar og annarra starfsmanna. Hún hefði hugsað sem svo að hann væri bara svona af því að hann væri [...], en sjálf hefði hún verið skiptinemi á [...] og þá aldrei upplifað slíkt. Þá hefði ákærði verið með athugasemdir varðandi það hvort þær væru að sofa hjá einhverjum og aðrar skírskotanir í kynferðislega hegðun stelpnanna. Kvaðst vitnið ekki hafa orðið vör við að ákærði væri að koma við rass hennar nema þegar hann hefði verið að smeygja sér fram hjá þar sem þröngt var, t. d. við barinn þar sem þau skrifuðu niður pantanir. Þá hefði líkami ákærða farið upp að hennar og þá óhjákvæmilega komið við rassinn á henni. Sjálf hefði hún frekar snert axlir en mjaðmir eða reynt að smeygja sér í hina áttina þannig að rassar eða bak snertust. Vitnið kvaðst ekki muna eftir því að ákærði hefði kysst hana eða hún séð hann kyssa einhverja beint á munn. Þá hefði hann ekki snert á henni brjóst eða önnur viðkvæm svæði. Vitnið sagði að C hefði árið 2017 sett færslu á Facebookþar sem hún skrifaði um kynferðislega áreitni án þess að nefna veitingastaðinn. Þessu hefði hún svarað svo að það hefði ekki verið annað en þessi almenna áreitni en ekki eins og það sem C lýsti. Hún hefði verið spurð hvort hún vildi kæra eða vera vitni um það hvernig starfsandinn var. Vitnið kvaðst hafa litið svo á að það að taka um mjaðmir og athugasemdirnar væru áreitni, öráreitni sem sé margvísleg lítil áreitni sem maður hunsar en saman safnist þetta upp. Vitnið kvaðst hafa verið í Facebook- hóp þar sem þetta var rætt og hafa einnig spjallað um þetta almennt við aðra fyrrverandi starfsmenn sem hún hefði hitt.

Vitnið E kvaðst hafa starfað á veitingastaðnum frá árinu 2012 eða 2013 til 2016 með stuttum hléum, fyrst sem þjónn og síðan sem yfirþjónn og hefði hún þá séð um að gera vaktaplan starfsmanna. Vitnið kvaðst hafa starfað mikið með ákærða en einnig unnið með C og eitthvað með B. Um tíma hefði C deilt með henni stöðu yfirþjóns. Sjálf hefði hún átt gott samstarf við ákærða þar til 2015, þegar halla tók undan fæti hjá honum vegna áfengisdrykkju hans og hefði hún þá fengið margar kvartanir vegna hans frá stelpunum. Ítrekað hefði verið hringt í hana og hún beðin um að grípa inn í. Þá hefði hún fengið skilaboð frá B sem hefði beðið hana að ræða við ákærða og biðja hann m. a. um að hætta að taka utan um hana. Kvaðst hún hafa tengt þetta við drykkju ákærða. Meðal annars hefði verið kvartað yfir því að hann væri dónalegur í tali og væri með athugasemdir um maka og kynlíf. Þegar hún hóf störf á veitingastaðnum hefði hún verið ung og henni verið sagt að þannig ætti þetta að vera af því að þeir væru frá [...]og svona væru samskiptin þar. Þetta hefði einnig verið sagt þegar kvartað var yfir þessu. Hún kvaðst hafa fengið ábendingarum áreitni gagnvart C en ekki séð slíkt sjálf. C hefði nefntað ákærði hefði reynt að kyssa hana á munn og snerta hana, aðallega mjaðmirnar. B hefði einnig leitað til hennar. Muni hún eftir skilaboðum þar sem hún bað vitnið að ræða við ákærða varðandi snertingar. Þá hefði hann ítrekað verið búinn að snerta á henni rassinn. Sjálf hefði hún orðið miður sín þegar hún heyrði þetta og verið smeyk við að ræða þetta við ákærða. Vitnið kvaðst einu sinni hafa orðið vitni að því að ákærði snerti mjaðmir B-x-x hrósaði líkamsbyggingu hennar. Hún myndi ekki eftir kynferðislegu tali af hálfu ákærða en hefði fengið ábendingar og kvartanir vegna þess og rætt það einu sinni lauslega við ákærða. Þá hafði verið hringt í hana af því að ákærði hefði verið í vinnu undir miklum áhrifum áfengis. Sjálf hefði hún ekki verið í vinnu en hún hefði komið og rætt við ákærða. Þetta hefði verið virkilega erfitt samtal en hún vissi ekki hvað ákærði myndi mikið af því vegna þessað hann hefði verið mjög drukkinn. Hún hefði reynt að segja honum að þær væru orðnar smeykar og fyndist óþægilegt hvernig andrúmsloftið væri orðið. Þá hefðu hún og G rætt um ástandið og hefði hún þá rætt við Eflingu en fengið mjög óskýr svör þar. Þá hefði B sent henni skilaboð árið 2015 og sagt að ákærði hefði verið að snerta hana og ekki hætt því þrátt fyrir að hún hefði beðið hann um það og vildi hún að vitnið gripi inn í þetta. Hún hefði sagt B að hún ætlaði að reyna að koma þessu á framfæri fyrir allan hópinn þar sem B vildi ekki koma fram með þetta undir nafni en vitnið hefði svo sjálf guggnað á því.

Þá sagði vitnið að verjandi ákærða hefði hringt í hana eftir að hún var boðuð til skýrslugjafar vegna aðalmeðferðar málsins. Hefði hann sagt við hana að hún væri eina vitnið sem borið hefði á tiltekinn hátt í málinu. Hann hefði talið upp nokkrar stelpur og sagt henni að þær könnuðust ekki við það sem hún hefði borið um. Sagði hún samtalið hafa verið frekar óþægilegt og hún upplifaðþað eins og hann teldi að hún hefði verið að segja ósatt. Verjandinn hefði spurt hana um nokkur atriði sem komu fram í skýrslu hennar hjá lögreglu og hún hefði svarað því að allt sem hún sagði í skýrslutöku væri það sem hún myndi og ætti að standa. Vitnið sagði að í framburði sínum hjá lögreglu hefði hún sagt að áreitið hefði verið almennt. Hún hefði þó orðið vitni að því, þegar B var á milli pitsubarsins og anddyris að eldhúsi, að ákærði hefði strokið rass hennar, en myndi ekki hvenær þetta var. Þetta hefði verið snerting frá mjöðmum niður á rassinn og hefði hann einnig verið að hrósa líkama B. Kvaðst hún muna þetta nú þegar hún rifjaði þetta upp. Þá kvaðst hún ekki hafa orðið vitni að því að ákærði hefði verið að kyssa starfsmenn á munninn eða séð hann snerta brjóst brotaþola en hafa heyrt af því. C hefði reynt að segja vitninu frá samskiptum sínum og ákærða og þá verið að kvarta undan kossunum og snertingum. C hefði verið búin að vinna á veitingastaðnum í stuttan tíma þegar hún var gerð að vaktstjóra og hefði hún heyrt að leiðindi hefðu orðið vegna þess.

Vitnið L kvaðst hafa unnið á veitingastaðnum frá 2010 til 2014 og einnig nokkrar vaktir á árinu 2017 og hefði um tíma verið yfirþjónn. Kvaðst hún hafa unnið með C og ákærða. Góð stemmning hefði verið í vinnunni og hefði hún aldrei orðið vör við neitt óeðlilegt af hálfu ákærða í garð C eða B og aldrei fengið neinar ábendingar um það. Þegar fólk kom til vinnu hefði ákærði, og stundum hinir [...] sem unnu á veitingastaðnum, oft kysst þau á báðar kinnar eins og algengt væri, m. a. á [...]. Þá kvaðst hún ekki hafa orðið vör við neinar óvelkomnar snertingar. Við barinn sé þröngt svæði þar sem fólk sé hvert ofan í öðru. Ef einhver hefði verið þar, t. d. að skrifa niður pantanir, og hún þurft að komast fram hjá hefði hún sett hönd á bak viðkomandi. Þetta sé lítill staður og starfsmenn snerti oft aðra, sérstaklega á svæðinu við barinn. Vitnið kvaðst kannast við að ákærði hefði um tíma verið að drekka áfengi í vinnunni. Almennt hefði hann talað opinskátt um að hann væri alkóhólisti. Hann hefði verið búinn að vera edrú lengi en fallið, líklega árið 2014. Hann hefði þá hegðað sér öðruvísi, verið dónalegur við viðskiptavini og hreytt athugasemdum í fólk. Hvað varðaði starfsmenn þá hefði hann stundum verið strangur og ákveðinn og fljótur að dæma ef einhver gerði mistök. Hann hefði ekki verið „kynferðislegur“ en dónalegur og með athugasemdir sem hann hefði ekki átt að láta frá sér.

Vitnið N kvaðst hafa unnið á veitingastaðnum frá árinu 2013 með hléum þar til líklega árið 2014. Hún hefði verið þjónn í sal og á bar og starfað með ákærða, C og B. Samstarfið við þær hefði gengið vel og hefðu hún og C verið ágætar vinkonur. Stemmningin á veitingastaðnum hefði verið heimilisleg. Þegar hún hugsi til baka finnist henni eins og þær hefðu átt að vera sætar og gera út á útlitið til að fá þjórfé. Vitnið kvaðst ekki hafa orðið vör við neitt kynferðislegt af hálfu ákærða í garð B og C þegar hún starfaði með þeim en vitað að ákærði og C voru stundum tvö að vinna saman og hafi þau verið vinir. Seinna, þegar hún fór heyra eitthvað um þetta, hefði hún farið að hugsa til baka. R hefði sagt henni að ákærði hefði boðið henni einhvern „díl“ eða beðið hana um kynlíf og í staðinn ætlað að borga leiguna fyrir hana eða eitthvað annað. Þegar „metoo“ fór af stað hefði hún farið að hugsa um þetta á annan hátt. Henni hefði fundist þetta óviðeigandi þar sem ákærði var í valdastöðu sem yfirmaður og eigandi veitingastaðarins. Þá myndi vitnið eftir því að R hefði sagt henni frá einhverju atviki í tengslum við C en hún hefði aldrei heyrt alla söguna. Hún og C hefðu rætt saman eftir jarðar för R. Kvað hún sér hafa fundist skrítið þegar C fékk stöðuhækkun eftir að hafa verið búin að vinna þarna í stuttan tíma. Þegar þær komu til vinnu hefði ákærði kysst þær á kinnina sitt hvorum megin, faðmað þær, sagt að þær væru fallegar og tekið hlýlega á móti þeim. Hún hefði orðið vör við óvelkomnar snertingar ákærða í garð starfsstúlkna og óviðeigandi athugasemdir við þær. Snertingarnar hefðu verið meiri en gengur og gerist en hún hefði ekki upplifað þetta svona þá. Ef einhverjum fannst þetta óþægilegt hefði verið erfitt að segja frá því vegna þeirrar valdastöðu sem ákærði var í gagnvart viðkomandi. Aðspurð sagði vitnið að C hefði bent henni á að fara í skýrslutöku hjá lögreglu. Hún hefði spurt hana hvort hún væri til í að bera vitni og hefði henni fundist eins og hún væri að biðja hana að segja sögu R en þær hefðu ekki rætt þetta neitt frekar. Sjálf hefði hún ekki orðið vitni að ætluðum brotum ákærða gegn C eða B.

Við aðalmeðferð málsins voru einnig teknar skýrslur af vitnunum Y og X en ekki er ástæða til að rekja efni þeirra.

V

Niðurstaða

Í ákæru eru brot þau sem ákærði er ákærður fyrir talin varða við 199. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Samkvæmt lagaákvæðinu skal hver sá sem gerist sekur um kynferðislega áreitni sæta fangelsi allt að tveimur árum. Kynferðisleg áreitni felst samkvæmt ákvæðinu meðal annars í því að strjúka, þukla eða káfa á kynfærum eða brjóstum annars manns innanklæða sem utan. Ákvæðið var lögfest með 8. gr. laga nr. 61/2007 um breytingu á almennum hegningarlögum. Í athugasemdum, sem fylgdu þessari grein í frumvarpi til laganna, var hugtakið kynferðisleg áreitni nánar skýrt svo að það væri háttsemi, kynferðislegs eðlis, sem hvorki teldist til samræðis né svokallaðra annarra kynferðismaka og fælist í hvers konar snertingu á líkama annarrar manneskju sem væri andstæð góðum siðum og samskiptaháttum. Það sé kynferðisleg áreitni að strjúka, þukla eða káfa á kynfærum eða brjóstum þolanda innanklæða sem utan, en slíkt geti þó verið á því stigi, ákaft eða langvarandi, að um önnur kynferðismök sé að ræða. Þá segir þar að þukl og káf annars staðar en á kynfærum og brjóstum geti verið kynferðisleg áreitni. Í frumvarpinu sé gert ráð fyrir að neðri mörk hugtaksins verði rýmkuð og að það verði ekki takmarkað við líkamlega snertingu, heldur geti einnig fallið undir það orðbragð og táknræn hegðun, sem sé mjög meiðandi, ítrekuð eða til þess fallin að valda ótta. Sé þá miðað við stöðugt áreiti, sem nálgist einelti. Þá kemur þar fram að þær athafnir sem nefndar eru í ákvæðinu séu nefndar í dæmaskyni og sé þar með ekki tæmandi talin sú hegðan sem telst refsiverð, heldur geti fleira fallið þar undir. Reglan sé matskennd þegar snerting er utan þeirra líkamshluta sem sérstaklega eru tilgreindir. Við það mat er margt, sem líta verður til, svo sem hversu nærri snerting er kynfærum eða brjóstum, hvort hún er innanklæða eða utan og hvers eðlis hún er.

Á því tímabili sem ákæra málsins tekur til var ákærði eigandi veitingastaðarins sem atvik eru talin hafa gerst á og starfaði þar í veitingasal ásamt brotaþolum. Upphaf atvika, eins og þeim er lýst í ákæru, er rakið allt aftur til ársins 2014. Fram hafa komið skýringar brotaþola á því hvers vegna það dróst allt til ársins 2018 að leggja fram kæru vegna málsins. Af þeirri atburðarás sem fram kemur í málsgögnum má m. a. ráða að starfsmenn veitingastaðarins ræddu saman um hegðun ákærða strax á árinu 2015. Þá ræddi brotaþoli samkvæmt 1. ákærulið, B, við næsta yfirmann sinn vegna háttsemi ákærða. Einnigleitaðihúntil Vinnueftirlitsins sumarið 2015, vegna kynferðislegs áreitis af hálfu ákærða og töldu þá fleiri starfsmenn að tilefni væri til að kvarta undan honum. Í ljósi þess sem fram er komið í málinu er enginn vafi á því að ákærði var að einhverju leyti markalaus í samskiptum sínum við brotaþola.

Af framburðum þeirra sem gefið hafa skýrslu vegna málsins er ljóst að þessi langi tími sem liðinn er hefur haft veruleg áhrif á minni þeirra um atvik. Samkvæmt rannsóknargögnum er ljóst að rannsókn málsins hefur almennt ekki leitt í ljós nákvæmar tímasetningar einstakra brota og varð meðferð málsins fyrir dómi ekki til þess að upplýsa freka rum þær. Þá verður ekki hjá því komistað líta til þess við mat á framburði að mörg vitnanna hafa að einhverju leyti rætt saman um atvik, m. a. í hóp á Facebook, þó alls sé óvíst hversu ítarlega ákæruefni málsins hafi verið rætt þeirra á milli.

Ákærði neitar alfarið sök. Framburður hans hefur verið stöðugur í gegnum meðferð málsinsog er ekkert fram komið sem dregur sérstaklega úr trúverðugleika hans. Hann hefurlýst því að venjan sé sú að starfsmönnum veitingastaðarins sé heilsað og þeir kvaddir með kossi á báðar kinnar og kom fram hjá honum að í einhverjum tilvikum kunni hreyfingar að hafa valdið því að koss lenti nálægt munni viðkomandi. Þá lýsti hann því að vinnusvæði við bar á veitingastaðnum væri þröngt og tæki hann oft um mjaðmir starfsmanna þar og færð i þá til í því skyni að komast fram hjá þeim. Ákærði kvaðst einnig, í framburði sínum fyrir dómi, yfirleitt hafa áður látið viðkomandi vita af sér með orðum. Þau vitni sem komið hafa fyrir dóminn báru yfirleitt í samræmi við framangreindan framburð ákærða hvað varðaði kossa á kinnar og þá háttsemi hans að taka í mjaðmir starfsmanna til að færa þá til. Þá bar ákærði um að hafa hrósað starfsmönnum fyrir útlit enhann teldi slíkt ekki fela í sér kynferðislega áreitni. Loks bar ákærði um að hafa, um það leyti er meint brot áttu sér stað, byrjað að drekka áfengi eftir langt bindindi. Þetta staðfesti fjöldi vitna fyrir dómi og báru þau flest um að ákærði hefði þá verið dónalegur bæði við viðskiptavini og starfsmenn.

Gögn málsins bera með sér að ákærði fór ítrekað yfir mörk sumra starfsmanna sinna á meðan þeir sinntu störfum sínum og vitnin nefndu ítrekaðar snertingar, sem og athugasemdir sem oft voru af kynferðislegum toga. Ekki eru starfsmennirnir þar þó í öllum tilvikum að lýsa refsiverðri háttsemi af hálfu ákærða og þá ekki endilega þeirri sem getið er um í ákæru. Ljóst er að ákærði hafði yfirburðastöðu gagnvart brotaþolum sem yfirmaður þeirra og þær voru ungar að árum þegar atvik gerðust. Af framburði þeirra má ráða að þær telji að ákærði hafi notfært sér þá stöðu til að geta sýnt af sér m. a. þá háttsemi sem í ákæru greinir. Þetta hafi leitt til þess að brotaþolar hafi átt erfitt með að kvarta undan hegðun ákærða, m. a. af ótta við að vera sagt upp störfum. Einnig kom fram hjá þeim og nokkrum öðrum vitnum að háttsemi ákærða hefði oft verið réttlætt með vísan til þess að hann sé [...].

Sönnunarbyrði um sekt ákærða og atvik sem telja má honum í óhag hvílir á ákæruvaldinu og metur dómari hverju sinni hvort nægileg sönnun, sem ekki verði vefengd með skynsamlegum rökum, sé fram komin um hvert það atriði sem varðar sekt og ákvörðun viðurlaga við broti, sbr. 108. og 109. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Samkvæmt 1. mgr. 111. gr. sömu laga skal dómur reistur á sönnunargögnum sem færð eru fram við meðferð máls fyrir dómi. Þá verður við mat á sönnun að líta til annarra ákvæða laganna, þar með talið 126. gr. Í dómaframkvæmd hefur sakfelling fyrir háttsemi almennt ekki verið talin vera til sönnunar um að sakborningur hafi einnig framið aðra sambærilega háttsemi gagnvart sama eða öðrum einstaklingi. Þá verður það ekki talin vera sönnun um tiltekið atvik að talið sé að ákærður maður hafi almennt sýnt af sér ákveðna háttsemi gagnvart öðrum en þeim sem það brot beinist að og ákært er fyrir, nema fleira komi til.

Ákærði er í fyrsta ákærulið ákærður fyrir kynferðislega áreitni með því að hafa, frá desember 2014 til desember 2015, á veitingastaðnum [...] þar sem ákærði starfaði ásamt brotaþola, B, í nokkur skipti tekið utanklæða um rass B og kreist hann, í eitt skipti klipið hana í annað brjóstið utanklæða, í nokkur skipti kysst hana á munninn og í nokkur skipti viðhaft kynferðisleg ummæli um útlit hennarvið hana.

Framburður B, brotaþola, hefur verið stöðugur og trúverðugur í gegnum alla meðferð málsins hvað varðar ætluð brot ákærða gegn henni. Þá hefur verið fullt samræmi milli framburðar hennar hjá lögreglu og fyrir dómi utan þess að fyrir dómi minntist hún þess ekki að ákærði hefði kysst hana á munninn.

Hvað varðar þá háttsemi ákærða að hafa í nokkur skipti tekið utan um rass brotaþola utanklæða og kreist hann er aðallega á framburði brotaþola að byggja. Taldi hún ákærða hafa gert þetta þrisvar sinnum og staðfesti að í þau skipti hefði ákærði kreist rass hennar en lýsti því einnig að hann hefði ítrekað strokið rass hennarí öðrum tilvikum. C kvaðst fyrir dómi hafa orðið vitni að því á að giska fimm sinnum að ákærði hefði snert rass brotaþola. Nánar aðspurð um snertinguna sagði hún ákærða hafa snert rass brotaþola á mjaðmasvæði út á rasskinn. Er sá framburður í ákveðnu ósamræmi við þá lýsingu sem brotaþoli gaf á þeim snertingum sem lýst er í ákæru en brotaþoli lýsti því einnig sérstaklega hversu mikið henni hefði brugðið við þær. Er til þess að líta að fjöldi tilvika sem C lýsir er í ósamræmi við framburð brotaþola og bendir lýsing C einnig til þess að fremur hafi verið um annars konar snertingu að ræða en lýst er í ákæru. Þá báru nokkur vitni um það fyrir dómi, auk ákærða, að hann hefði ítrekað snert mjaðmir m. a. brotaþola eins og rakið hefur verið. Þá lýsti vitnið E því að hún hefði orðið vitni að því að ákærði hefði, þegar brotaþoli var á millipitsubarsinsog anddyris að eldhúsi, strokið rass hennar. Um hefði verið að ræða snertingu frá mjöðmum niður á rassinn og hefði hann einnig verið að hrósa líkama brotaþola. Er þessi lýsing vitnisins í meira samræmi við lýsingu C-x-x verður framburður hennar, eins og framburður C, ekki talinn vera í samræmi við þá lýsingu sem fram kemur í ákæru. Þá liggur fyrir framburður E um að brotaþoli hafi beðið hana að ræða við ákærða vegna óviðeigandi snertinga eftir að ákærði hafði, að sögn brotaþola, snert á henni rassinn án þess að fram hefði komið nánari lýsing á snertingu. Er sú frásögn hennar um snertingu þannig byggð á framburði brotaþola og felur ekki í sér nánari lýsingu á atvikum. Verður því ekki talið að með því sé komin frekari sönnun eða sjálfstæð frásögn af þeirri snertingu sem getið er um í ákæru. Loks liggur fyrir framburður C um að ákærði hafi spurt hana sérstaklega hvort brotaþoli líkaði ekki snertingar hans af kynferðislegum toga en þessu hefur ákærði alfarið hafnað. Samkvæmt framangreindu verða þessir framburðir ekki taldir vera til stuðnings framburði brotaþola um atvik, gegn staðfastri neitun ákærða sem dómurinn hefur, eins og rakið er hér að framan, metið almennt trúverðugan. Með vísan til framangreindra orða greinargerðar er fylgdi 199. gr. og dómafordæma verður heldur ekki talið af sýnt hafi verið fram á að sú háttsemi sem önnur vitni lýsa hafi verið þess eðlis að hún verði talin falla undir ákvæðið. Er það því mat dómsins að ósannað sé að ákærði hafi gerst sekur um framangreinda háttsemi og verður hann því sýknaðuraf henni.

Þá er ákærði ákærður fyrir að hafa í eitt sinn klipið í brjóst brotaþola utan klæða. Brotaþoli lýsti því svo í framburði sínum að ákærði hefði um leið sagt: „brjóstadagur en ekki konudagur“. Brotaþoli tengir atvikið skýrt við konudag árið 2015 og segir ummælin vera ástæðu þess. Einnig kvaðst hún í kjölfarið hafa kvartað við ákærða en hann kvaðst sjálfur ekki muna eftir því. Ákærði hefur lagt fram gögn sem stafa frá honum sjálfum og benda til þess að hann hafi ekki verið í vinnu þennan dag. Þá nefndi brotaþoli tvo samstarfsmenn sem hugsanleg vitni að þessu atviki en hvorug þeirra gat borið um það Samkvæmt framangreindur liggur einungis fyrir framburður brotaþola um þetta atvik. Gegn staðfastri neitun ákærða verður sakfelling ákærða ekki eingöngu byggðá framburði brotaþola og er ákærði því sýknaður af þessari háttsemi.

Ákærði er einnig ákærður fyrir að hafa í nokkur skipti kysst brotaþola á munninn. Brotaþoli sagði sjálf í framburði sínum fyrir dómi að hún minntist þess ekki að ákærði hefði kysst hana á munninn eins og greinir í ákæru, þrátt fyrir að hafa lýst því yfir í framburði sínum hjá lögreglu. Þessu hefur ákærði einnig neitað staðfastlega. Þá hafa ekki verið leidd fyrir dóminn nein vitni er borið hafa um þessa háttsemi ákærða. Samkvæmt 111. gr. laga nr. 88/2008 verður, eins og rakið hefur verið, sakfelling ákærða ekki eingöngu byggð á framburði sem fram kom hjá lögreglu við rannsókn málsins nema að önnur gögn styðji þann framburð. Í ljósi framangreinds er því fram kominn verulegur vafi um að ákærði hafi gerst sekur um þessa háttsemi og verður ákærði þegar af framangreindum ástæðum sýknaður af þessari háttsemi.

Einnig er ákærði ákærður fyrir að hafa viðhaft kynferðisleg ummæli um útlit brotaþola á ákveðnu tímabili, án nánari tilgreiningar á þeim. Við meðferð málsins hefur brotaþoli lýst þeim ummælum nánar, m. a. að ákærði hafi snúið nafni á kokteil upp í kynferðislega athugasemd um hana og rætt um líkama hennar, t. d. rass. Samkvæmt c-lið 1. mgr. 152. gr. laga nr. 88/2008 skal í ákæru greina svo glöggt sem verða má hver sú háttsemi er sem ákært er út af, hvar og hvenær brotið er talið framið, heiti þess að lögum og aðra skilgreiningu og loks heimfærslu þess til laga og stjórnvaldsfyrirmæla, ef því er að skipta. Fordæmi eru fyrir því að einstaklingar hafi verið ákærðir og sakfelldir fyrir að viðhafa kynferðisleg ummæli á sama hátt og í ákæru er lýst. Þau mál virðast eiga það sammerkt að tilgreining atvika að öðru leyti er nákvæmari hvað varðar tímasetningu ætlaðs brots og tengingu við atvik auk þess sem ummæli kann að vera að finna í framlögðum gögnum. Brotaþoli hefur borið um ummæli í framburði sínum bæði hjá lögreglu og fyrir dómi en þau eru ekki tilgreind í ákæru að öðru leyti en því að þau varði útlit hennar, þrátt fyrir að hægt hefði verið að tilgreina þau nánar. Eins og atvikum er háttað í máli þessu leiðir þessi tilhögun ákæru til þess að óskýrt er hvert ákæruefni er.

Með vísan til framangreinds eru ekki rök til annars enað vísan þessum hluta 1. ákæruliðar frá dómi.

Ákærði er í öðrum ákærulið ákærður fyrir kynferðislega áreitni með því að hafa, á árunum 2014 til 2015, á veitingastaðnum [...] þar sem ákærði starfaði ásamt brotaþola, C, í nokkur skipti nuddað kynfærum sínum, utanklæða, við rass C, í nokkur skipti tekið um rass hennar og brjóst og kreist, í nokkur skipti kysst hana á munninn og í nokkur skipti viðhaft kynferðisleg ummæli við hana um útlit hennar og hvað hann myndi vilja gera með henni. Í ákæru er háttsemi ákærða talin varða við 199. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Framburður C, brotaþola, hefur verið stöðugur og trúverðugur í gegnum alla meðferð málsins hvað varðar ætluð brot ákærða gegn henni. Þá hefur verið fullt samræmi milli framburðar hennar hjá lögreglu og fyrir dómi. Auk þeirra tilvika sem greinir í ákæru lýsti brotaþoli því bæði í framburði sínum hjá lögreglu og fyrir dómi að ákærði hefði snert hana á mjöðmum, lærum, rassi og brjóstum á því tímabili er greinir í ákæru. Þetta hefði oftast átt sér stað bak við bar, fremst í veitingasalnum, við útidyr og á efri hæð. Þessu hefur ákærði alfarið neitað.

Hvað varðar þá háttsemi sem ákærði er ákærður fyrir, að hafa í nokkur skipti nuddað kynfærum sínum við rass brotaþola, er einungis við framburð hennar að styðjast gegn staðfastri neitun ákærða. Brotaþoli taldi ákærða hafa gert þetta allt að tíu til fimmtán sinnum. Af framburði ákærða og vitna og þeim teikningum og sérstaklega ljósmyndum sem liggja fyrir og sýna aðstæður á veitingastaðnum er ljóst að vinnuaðstaða við kassa og pöntunarbók við barinn er þröng og rúmar illa tvo einstaklinga við störf og fæst ekki séð að yfirsýn sé fyrir aðra inn á það svæði svo einhverju nemi. Er þannig ljóst að aðstæður samrýmast því sem brotaþoli lýsir en hún bar um að ákærði hefði skapað óeðlilega mikla nánd við hana þar og nuddað kynfærum sínum upp við hana þegar hann átti erindi þangað. Engu að síður liggur einungis fyrir framburður brotaþola um þessa háttsemi ákærða gagnvart henni. Dómurinn telur því að gegn staðfastri neitun ákærða að ósannað sé að hann hafi sýnt af sér þessa háttsemi. Í ljósi þessa eru ekki efni til annars en að sýkna ákærða af þessari háttsemi.

Þá er ákærði ákærður fyrir að hafa í nokkur skipti tekið utan um rass og brjóst brotaþola og kreist. Brotaþoli lýsti atvikum á þennan hátt bæði í framburði sínum hjá lögreglu og fyrir dómi. Vitnið M bar um að hafa séð ákærða nokkrum sinnum koma við rass brotaþola þar sem hún var stödd við barinn en brotaþoli lýsti því sjálf að mörg atvikanna hefðu átt sér stað þar. Lýsti hún snertingunni þannig að ákærði hefði snert bak hennar og niður á rass. Þessi lýsing samræmist lýsingu brotaþola að hluta en ekki hvað varðar þau atvik sem ákært er fyrir. Frekari gögn liggja ekki fyrir um þessi atvik. Eins og framburði brotaþola og M er háttað verður að telja að verulegur vafi sé á því að vitnið sé þar að lýsa sömu atvikum og brotaþoli. Þá verður heldur ekki, með vísan til framangreindra orða greinargerðar er fylgdi 199. gr. og dómafordæma, talið af sýnt hafi verið fram á að sú háttsemi sem önnur vitni lýsa hafi verið þess eðlis að hún verði talin falla undir ákvæðið. Framangreindan vafa ber að skýra ákærða í hag og er hann þegar með vísan til framangreinds sýknaður af ákæruefninu.

Þá bar brotaþoli um að ákærði hefði ýmist snert brjóst hennar eða gripið í þau og kvaðst hún muna sérstaklega eftir tveimur tilvikum, öðru við útidyr en hinu á bak við barinn. Taldi hún að alls hefði verið um fimm til tíu skipti að ræða en lýsti þeim ekki nánar. Þá bar B um að hafa séð ákærða snerta brjóst brotaþola og að þau hefðu staðið andspænis hvort öðru við barinn þegar atvik gerðust, en hún lýsti þessu ekki í skýrslu sinni hjá lögreglu. Fyrir dómi sagði hún ástæðu þess vera þá að hún hefði ekki verið spurð um þetta, en fyrir liggur að B gaf skýrslu hjá lögreglu áður en brotaþoli lagði fram kæru sína. Í framburði B hjá lögreglu kom engu að síður fram að hún vissi að brotaþoli ætlaði að leggja fram kæru og að fram hefði komið hjá brotaþola í Facebook- samskiptum þeirra á milli að hún hefði líka lent í þessu. Þau samskipti liggja fyrir og nefnir B heldur ekki þar að hún hafi orðið vitni að ætluðum brotum ákærða gagnvart C. Í ljósi þess og þeirra samskipti sem verið hafa á milli þeirra vegna málsins og þess langa tíma sem liðinn er frá því að atvik gerðust er það mat dómsins að veruleg hætta sé á að framburður Bhvað þetta varðar sé litaður af þeirri umræðu sem fram hefur farið á milli vitnanna áður en þau gáfu skýrslu sína fyrir dómi. Einnig er til þess að líta að lýsing B er ekki eins nákvæm og sú háttsemi sem ákærði er ákærður fyrir, og brotaþoli bar sjálf um að ákærði hefði ýmist snert eða gripið um brjóst hennar. Í ljósi alls framangreinds verður að telja að ekki verði á framburði B byggt til sönnunar um sekt ákærða hvað það varðar að hann hafi kreist brjóst brotaþola enda ekki ísamræmi við lýsingu í ákæru. Er þannig einungis við framburð brotaþola að styðjast gegn staðfastri neitun ákærða. Eins og rakið er að framan ber að skýra skynsamlegan vafa ákærða í hag og eru því ekki forsendur til annars en að sýkna hann.

Hvað varðar þá háttsemi sem greinir í ákæru að ákærði hafi nokkrum sinnum kysst C á munninn, þá hefur ákærði skýlaust neitað því en borið því við að verið gæti að viðkomandi hefði fært sig og það hefði leitt til þessa. Framburður brotaþola verður ekki skilinn öðruvísi en svo að ákærði hafi ítrekað kysst hana á munninn og einu sinni sett tunguna upp í hana. Vitnið M kvað í framburði sínum fyrir dómi að sig minnti að hún hefði séð ákærða kyssa brotaþola á munninn en breytti síðan framburði sínum á þann veg að hún hefði séð þetta. Um þetta bar vitnið hins vegar ekki í framburði sínum hjá lögreglu og er ekki fram komin sérstök skýring á þessu misræmi. Framburður M um atvik að þessu leyti hefur verið á reiki, eins og að framan er rakið, og ber keim af því að langur tími er liðinn frá því að atvik gerðust. Þá liggur fyrir að brotaþoli hafði verið í samskiptum við vitnið, m. a. á Facebook, í tengslum við málið og það kann að hafa áhrif á framburð hennar. Metur dómurinn það svo að framburður vitnisins sé ekki svo stöðugur hvað þetta varðar að niðurstaða málsins verði á honum byggð. Framburður brotaþola og ákærða hefur einnig hvað þetta ákæruefni varðar verið staðfastur í gegnum alla meðferð málsins og hvor um sig trúverðugur. Samkvæmt framangreindu eru því ekki fram komin frekari gögn til stuðnings ákæruefninu. Einnig hér verður að skýra skynsamlegan vafa ákærða í hag og eru því ekki forsendur til annars en að sýkna hann.

Loks er ákærði ákærður fyrir að hafa í nokkur skipti viðhaft kynferðisleg ummæli um útlit brotaþola og hvað hann mundi vilja gera með henni. Þessu lýsti brotaþoli m. a. svo í framburði sínum fyrir dómi að ákærði hefði verið að spyrja hana um kynlíf hennar, segja henni frá sínu og komið með athugasemdir um líkama hennar. Ákærði hefur alfarið neitað því að hafa látið þessi orð falla. Er það mat dómsins, eins og hvað varðar sambærilegt ákæruatriði í 1. ákærulið, að verknaði sé ekki lýst með fullnægjandi hætti í ákæru og séu því ekki efni til annars en að vísa þessum hluta ákæruefnisins frá dómi með sömu rökum.

Með vísan til framangreinds, og að teknu tilliti til þeirrar niðurstöðu að vísa frá dómi hluta af ákæruefninu, eins og að framan er rakið, verður ekki talið að fram sé komin lögfull sönnun þess að ákærði hafi gerst sekur um þau brot sem í ákæru greinir. Verður ákærði því sýknaður. Í ljósi framangreindrar niðurstöðu er bótakröfum beggja brotaþola vísað frá dómi, sbr. 2. mgr. 176. gr. laga nr. 88/2008.

Eftir úrslitum málsins, sbr. 2. mgr. 235. gr. laga nr. 88/2008, greiðist allur sakarkostnaður málsins úr ríkissjóði, þ. m. t. málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða og þóknun réttargæslumanns beggja brotaþola, eins og nánar greinir í dómsorði. Við ákvörðun þóknana lögmanna hefur verið tekið tillit til virðisaukaskatts.

Þá telur dómurinn aðfinnsluvert að verjandi ákærði ræddi efnislega við vitni um framburð þess á þann hátt sem vitnið greinir frá og rakið er í dómnum áður en það gaf skýrslu við aðalmeðferð málsins.

Af hálfu ákæruvaldsins flutti málið F-kvk-nf B-kvk-nf F-kvk-nf aðstoðarsaksóknari.

Við uppkvaðningu dómsins var gætt ákvæða 1. mgr. 184. gr. laga nr. 88/2008.

S-kvk-nf E-kvk-nf K-kvk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

Dómsorð:

Ákærði, A, er sýkn af öllum kröfum ákæruvaldsins.

Bótakröfum B og C er vísað frá dómi.

Allur sakarkostnaður málsins greiði stúr ríkissjóði, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, E-kk-ef E-kk-ef Þ-kk-ef lögmanns, 2.000.000 krónur, og þóknun S-kvk-ef J-kvk-ef lögmanns, skipaðs réttargæslumanns B, 700.000 krónur, og þóknun sama lögmanns sem skipaðs réttargæslumanns C, 700.000 krónur.

S-kvk-nf E-kvk-nf K-kvk-nf