S-3495/2021

Mál þetta, sem dómtekið var 11. nóvember sl., er höfðað með ákæru, útgefinni af héraðssaksóknara 24. júní 2021, á hendur X, kennitala [...], [...], [...], fyrir kynferðisbrot gegn barni og brot gegn áfengislögum, á árinu 2021, gegn A, kt. [...], á heimili sínu að M í [...], með því að hafa:

1.

Mánudaginn 4. janúar veitt A áfengi og látið hana hafa við sig munnmök.

2.

Þriðjudaginn 5. janúar veitt A áfengi og haft við hana munnmök og samræði.

Telst þetta aðallega varða við 1. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, en til vara við 204. gr. sömu laga, og 18. gr., sbr. 27. gr. áfengislaga nr. 75/1998.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og greiðslu alls sakarkostnaðar.

Einkaréttarkrafa:

Af hálfu B, kt. [...], vegna ólögráða dóttur sinnar, A, kt. [...], hér eftir nefndur kröfuhafi, er þess krafist að ákærða verða gert að greiða kröfuhafa miskabætur insolidum að fjárhæð 3.000.000 króna. Jafnframt er krafist vaxta af framangreindri fjárhæð skv. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001, frá 4. janúar 2020, þar til mánuður er liðinn frá birtingu bótakröfunnar en dráttarvaxta skv. 1. mgr. 6. gr. vaxtalaga frá þeim degi til greiðsludags. Þá er krafist málskostnaðar að mati dómara eða samkvæmt síðar framlögðum reikningi, auk virðisaukaskatts á málskostnað.

Verjandi ákærða krefst þess aðallega að ákærði verði sýknaður, til vara að honum verði gerð vægasta refsing sem lög leyfa og gæsluvarðhald sem hann sætti verði dregið frá refsingu. Jafnframt er krafist frávísunar bótakröfu, en til vara verulegrar lækkunar. Loks er krafist málsvarnarlauna ásamt virðisaukaskatti sem greidd verði úr ríkissjóði.

Málsatvik

Þann 6. janúar 2021 kom brotaþoli ásamt foreldrum sínum og vinkonu þeirra á lögreglustöðina á Vínlandsleið til að tilkynna um brot sem átt hefði sér stað í M. Brotaþoli greindi frá því að hún hefði kynnst ákærða í maí 2020, á skólalóðinni við [...]skóla. Hún hefði heyrt hann tala [...] í síma og beðið hann um aðstoð þar sem vinkona hennar hefði meitt sig. Hún hefði þarna upphaflega sagt honum að hún væri 17 ára en leiðrétt það í júlí og sagt honum að hún væri 13 ára. Rétt fyrir áramót hefði hann sent henni skilaboð og boðið henni heim til sín mánudaginn 4. janúar til að horfa á [...] kvikmynd og spjalla. Hún hefði farið til hans en ekkert hefði orðið úr því að þau horfðu á myndina. Ákærði hefði reynt að kyssa hana en hún hefði ýtt honum í burtu og hann hefði beðið hana afsökunar. Hún hefði verið hjá honum í tvær klukkustundir og hann hefði gefið henni einn bjór sem hefði verið tilbúinn í glasi þegar hún kom. Eftir að hún kom heim aftur hefði hún fengið skilaboð frá honum þar sem hann hefði beðið hana að senda sér nektarmyndir. Hún hefði ekki viljað gera það og hann hefði beðið hana afsökunar á því. Hann hefði boðið henni að koma aftur daginn eftir að skóla loknum. Hún hefði farið heim til hans þann dag kl. 16:30. Hann hefði skilið útidyrnar eftir ólæstar svo hún þyrfti ekki að hringja dyrabjöllunni. Hann hefði tekið á móti henni á nærbuxum einum fata en klætt sig þegar hún kom. Hann hefði verið ánægður að sjá hana og hefði faðmað hana að sér. Hann hefði aftur gefið henni bjór sem hefði verið tilbúinn í glasi, beðið hana ítrekað að skála við sig og hefði hellt aftur og aftur í glasið. Hún hefði drukkið bjórinn en síðan farið að líða illa. Hann hefði stanslaust talað um að þau yrðu saman í framtíðinni og myndu trúlofast og hann hefði kysst hana. Hún sagðist ekki muna allt sem hefði gerst en hún hefði aldrei drukkið áfengi áður. Hann hefði spurt hvort hún vildi eiga við sig munnmök en hún myndi ekki hvort hún hefði gert það þar sem henni hefði verið farið að líða mjög illa. Hún myndi að hann hefði veitt henni munnmök en hún hefði beðið hann að hætta því. Hann hefði svo fróað sér og fengið sáðlát yfir brjóstin á henni. Eftir það hefði hann tekið smáhlé en svo sett á sig smokk og haft samfarir við hana. Hann hefði lagt áherslu á að hún færi í sturtu hjá honum en hún hefði ekki gert það þar sem hún hefði þurft að flýta sér heim.

Í kjölfar þessa var brotaþoli flutt á neyðarmóttöku fyrir þolendur kynferðisofbeldi sen lögregla fór á heimili ákærða. Ákærði var handtekinn við komu þangað og fluttur á lögreglustöð. Hann heimilaði leit á heimili sínu.

Í skýrslu neyðarmóttöku kemur fram að það hafi tekið á brotaþola að greina frá atvikum en hún hafi verið skýrmælt. Hún hafi sagt svo frá að hún hefði kynnst ákærða þegar hún hefði verið að ganga heim úr skóla. Þau hefðu talað saman í gegnum netið fram í júní. Hann hefði svo haft samband aftur rétt fyrir áramót og beðið hana að hitta sig. Hún hefði farið heim til hans daginn áður. Hann hefði þá bara verið á nærbuxunum en hefði klætt sig eftir að hún kom. Þau hefðu spjallað saman og hann hefði gefið henni bjór og hún ekki þorað annað en að drekka hann. Henni hefði fljótlega farið að líða skringilega. Hann hefði beðið hana að veita sér munnmök. Hún hefði svarað neitandi en myndi ekki almennilega hvort hún hefði gert það. Hann hefði svo haldið henni og farið að kyssa hana. Því næst hefði hann klætt hana úr og haft við hana munnmök. Svo hefði hann runkað sér og fengið sáðlát yfir brjóstin á henni. Eftir að hafa fengið sér bjór og að reykja hefði hann haft við hana samfarir um leggöng og notað smokk. Ákærði hefði beðið hana að fara í sturtu og bíða eftir að áfengisáhrifin færu af henni. Hún hefði ekki gert það. Móðir hennar hefði sótt hana við [...]og séð að hún var drukkin. Hún hefði þó ekki sagt móður sinni hvað hefði gerst fyrr en í dag. Brotaþoli hafi greint frá því að sér hefði orðið óglatt og illt eftir atvikið. Hún hafi verið óttaslegin og spennt og virst vera hrædd við ákærða. Hún hafi verið meyr og þreytt eftir skoðunina. Fram kemur að brotaþoli sé [...]cm á hæð og [...] kg að þyngd. Engin áverkamerki voru á brotaþola.

Ákærði gekkst undir læknisskoðun við handtöku. Engin fersk áverkamerki var að finna á honum.

Gerð var rannsókn á samskiptum ákærða og brotaþola á samskiptamiðlum. Einungis fundust stutt samskipti á Instagram frá 4. janúar 2021.

Í málinu liggur frammi ódagsett vottorð C uppeldisfræðings um viðtöl við brotaþola. Fram kemur að hún hafi átt með henni vikulega fundi í janúar til júní sl. Brotaþoli hafitekið virkan þátt en meðferðin hafireynst henni erfið. Góður árangur hafi náðst en brotaþoli muni áfram hafa þörf fyrir stuðning. Atburðirnir muni hafa áhrif á líf hennar til frambúðar, sjálfsmynd og samskipti við annað fólk.

Framburður ákærða og vitna fyrir dómi Ákærði kvaðst hafa hitt brotaþola þar sem hann hefði setið á bekk nálægt heimili sínu í N, í nágrenni við [...]kirkju. Þetta hefði líklega verið í maí 2020. Hún hefði verið með stúlku sem hún hefði sagt að væri yngri systir hennar. Sú hefði svo farið en hann og brotaþoli hefðu farið að ræða saman. Eftir það hefðu þau átt samskipti í gegnum Snapchat en hún hefði svo hætt að svara skilaboðum hans. Hann hefði stundum séð hana í hverfinu fyrir tilviljun. Aðspurður kannaðist hann við að hafa séð hana við aparólu í hverfinu. Hún hefði verið með vinkonum sínum sem voru lágvaxnari en hann hefði ekki verið það nálægt að hann gæti áttað sig á aldri þeirra. Hann hefði reynt að heilsa brotaþola þarna en hún hefði ekki svarað og hann hefði þá haldið heim til sín. Um áramótin hefðu þau svo farið að ræða saman í gegnum Instagram. Hann hefði boðið henni í áramótapartý en hún hefði sagst vera að fara annað. Hann hefði svo boðið henni að koma heim til sín og horfa á kvikmynd, sem hún hefði þegið. Hann hefði hins vegar ekki fundið myndina þannig að hún væri frí, svo ekki hefði orðið af því að þau hefðu horft á myndina. Þau hefðu rætt saman og svo farið að kyssast þar sem þau hefðu setið hlið við hlið nálægt hvort öðru. Hún hefði sagt honum að hún gæti ekki haft kynmök þar sem hún væri á blæðingum en hún hefði hins vegar veitt honum munnmök. Þetta hefði gerst sjálfkrafa og hún hefði ekki verið mótfallin neinu. Eftir þetta hefðu þau fengið sér bjór og rætt saman. Daginn eftir hefði hún sent honum skilaboð um að hún væri hætt á blæðingum og vildi koma aftur til hans. Þegar hún hefði komið aftur hefðu þau strax farið að kyssast og svo haft kynmök. Hann hefði gefið henni bjór að drekka en ekki þrýst neitt á hana að þiggja það, heldur hefði hún sjálf viljað drekka þetta. Brotaþoli hefði upphaflega sagt honum að hún væri 17 ára en heima hjá honum, að því er hann teldi á þriðjudeginum, hefði hún sagt honum að hún yrði 19 ára þann [...] og væri á 2. ári í sálfræði í háskólanum.

Honum hefði fundist þetta eitthvað skrítið þar sem hún ætti þá að vera aðeins eldri en hann hefði ekki spurt frekar út í það. Hún hefði litið út fyrir að vera að minnsta kosti 17 ára enda hefði hún verið máluð og gengið á háum hælum og verið með kvenlega tösku. Hann kannaðist ekki við að hún hefði verið með hálsmen. Brotaþoli hefði viljað eyða öllum skilaboðum milli þeirra þar sem móðir hennar fylgdist með því sem hún gerði í símanum. Þá hefði hún viljað hafa samband að fyrra bragði en ekki að hann gerði það. Eftir seinni heimsókn brotaþola til hans hefði móðir brotaþola hringt í hann. Hún hefði verið mjög reið og spurt hann hvort hann þekkti brotaþola og hvort hann vissi hvað hún væri gömul. Honum hefði brugðið mjög við að heyra aldur hennaren þetta hefði verið í fyrsta sinn sem hann heyrði um hann. Brotaþoli hefði einu sinni spurt hann um aldur og hann hefði þá sagt henni að hann væri 32 ára. Þá greindi ákærði frá aðstæðum sínum. Hann kvaðst hafa verið á Íslandi í 14 ár en væri að hugsa um að flytja aftur til O og ætlaði að gifta sig þar næsta haust.

Brotaþoli gaf skýrslu í Barnahúsi þann 12. janúar 2021. Hún kvaðst fyrst hafa séð ákærða þegar hún hefði verið ásamt vinkonu sinni nálægt vatnshana við [...]. Vinkona hennar hefði meitt sig á hné og sig hefði vantað tissjú fyrir hana. Hún hefði þá heyrt ákærða tala [...] og beðið hann um aðstoð. Þau hefðu farið að spjalla saman og í framhaldi af því hefðu þau farið að tala saman á Snapchat. Hún hefði svo fengið skrítna tilfinningu þegar hann hefði sent skilaboð um að hann saknaði hennar og lokað á samskipti við hann. Skömmu síðar hefði hún fengið nýja vinabeiðni á Snapchat sem hún hefði líka hafnað. Um mánuði síðar hefði hún verið að leika sér í aparólu með vinkonum sínum þegar hann hefði birst þar og veifað og kallað til hennar. Henni hefði fundist þetta óþægilegt og beðið vinkonur sínar að fara með sér. Þær hefðu svo tekið eftir því að ákærði hefði gengið á eftir þeim. Eftir þetta hefði ákærði fundið hana á Instagram og farið að senda henni skilaboð þar. Um áramótin hefði hann sent henni kveðju og hún hefði svarað. Hann hefði þá boðið henni að verja áramótunum með sér en hún hefði sagt honum að hún væri upptekin. Á nýjársdag hefði hann aftur haft samband og spurt hvernig áramótin hefðu verið. Hann hefði haft samband við hana á ný tveimur dögum síðar og sent henni sýnishorn úr kvikmynd og spurt hvort hún hefði séð hana. Þar sem hún hafði ekki gert það hefði hann boðið henni að koma til sín og horfa á hana. Hún hefði talið sig geta treyst honum og því ákveðið að þiggja boðið. Hún hefði sagt móður sinni að hún ætlaði að vera með vinkonum sínum og farið heim til ákærða um kl. 15:30. Ákærði hefði búið í lítilli íbúð á jarðhæð og þar hefði verið rauð pera í ljósinu og kertaljós í öllum hornum. Þegar hún hefði komið inn til ákærða hefði hann farið að leita að myndinni í tölvunni en hann hefði sagt að hann fyndi hana ekki. Hún hefði sagt að það kæmi ekki að sök, þau gætu horft á eitthvað annað, en hann hefði sagt að hann fyndi ekkert sem þyrfti ekki að borga fyrir. Hann hefði svo tekið upp kreditkort og sagt að hann myndi kaupa „premium“ -aðgang fyrir hana. Svo hefði hann spilað tónlist í staðinn. Þau hefðu rætt saman og hann hefði m. a. sagt henni að hann ætti kærustu í O og væri með smá samviskubit vegna þess þar sem honum hefði fundist brotaþoli sæt og hann hefði hugsað mikið til hennar. Hann hefði jafnvel rætt um framtíð þeirra saman. Þegar þau hefðu hist fyrst hefði hún sagt ákærða að hún væri 17 ára en þennan dag hefði hún sagt honum sem væri, að hún væri 13 ára. Hún hefði gert honum þetta alveg ljóst og hún hefði líka verið með hálsmen þar sem fæðingardagurinn hennar stendur og hann hefði örugglega séð það líka. Ákærði hefði þá setið við hlið hennar á rúminu hans með handlegginn utan um hana og ekki sýnt nein viðbrögð en sagt henni að ljúga ekki meiru að sér. Þau hefðu svo talað saman og hann gefið henni bjórglas. Henni hefði liðið ágætlega og þau hefðu hlegið og andrúmsloftið hefði verið létt. Þegar hún hefði spurt hann um aldur hefði hann svarað því til að aldur skipti engu máli. Hann hefði sagt henni að það sem gerðist á milli þeirra væri leyndarmál vegna kærustunnar í O og þar sem fjölskyldur þeirra myndu ekki skilja þetta. Áður en hún hefði farið þennan dag hefði hann kysst hana tungukossi. Hann hefði svo farið úr buxunum, staðið fyrir framan hana og tekið um hár hennar og hnakka til þess að láta hana hafa munnmök við sig. Hún hefði gert það en fengið óþægindi í hálsinn og liðið eins og hún þyrfti að æla. Við það hefði hún tárast og maskarinn hennar hefði lekið. Hann hefði svo fengið sáðlát í munninn á henni. Hún hefði svo sagt að hún þyrfti að fara heim. Hann hefði knúsað hana, fylgt henni til dyra og boðist til að fylgja henni heim. Hann hefði svo sent henni skilaboð umað það hefði verið gaman að verja tíma með henni og hann teldi sig geta fundið kvikmyndina daginn eftir og boðið henni aftur til sín þá. Hún hefði farið til hans strax að skóla loknum daginn eftir um kl. 14. Hún hefði sagt móður sinni að hún gæti ekki farið í sundtíma þar sem hún væri á blæðingum og fengið leyfi í tímanum til að fara heim til ákærða. Hann hefði einungis verið klæddur í nærbuxur þegar hún hefði komið en klætt sig svo í föt. Það hefðu aftur verið kertaljós í íbúðinni og rauð ljósapera. Hann hefði aftur gefið henni bjór í glas og bætt ítrekað í glasið. Henni hefði ekki liðið vel af þessu og fengið bæði magaverk og höfuðverk. Hún hefði engu að síður haldið áfram að drekka og skyndilega farið að finnast allt mjög fyndið. Ákærði hefði svo farið að kyssa hana og klæða hana úr. Hann hefði líka farið úr fötunum sjálfur og byrjað að runka sér meðan hann hefði horft á hana. Hann hefði líka veitt henni munnmök og svo haft samræði við hana. Hann hefði á meðan ítrekað gefið henni meiri bjór og skálað við hana. Þegar hún hefði sagt honum að sér líkaði þetta ekki hefði hann sagt að hann væri alveg að verða búinn. Eftir þetta hefði hún litið á símann sinn til að athuga hvað tímanum liði og þá séð að hún hefði misst af mörgum símtölum frá móður sinniog í þann mund hefði móðir hennar aftur hringt. Móðir hennar hefði verið ósátt við hegðun hennar og sagt henni að koma strax að [...] þar sem húnværi að bíða eftir henni. Ákærði hefði gefið henni epli til að borða svo móðir hennar tæki ekki eftir að hún væri undir áhrifum áfengis. Þegar hún hefði farið út hefði hann beðið hana að eyða öllum samskiptum þeirra, sem hún hefði síðan gert.

Vitnið D, vinkona brotaþola, gaf skýrslu í Barnahúsi 20. september 2021. Hún greindi frá því að brotaþoli hefði sagt henni frá því að hún hefði kynnst ákærða og verið í samskiptum við hann. Hún hefði sjálf ráðlagt henni að slíta samskiptum við hann þar sem það væri ekki gott að hitta svona mikið eldri mann. Brotaþoli hefði hins vegar farið heim til hans, en hún hefði hringt í vitnið á leiðinni heim frá honum og hún hefði heyrt á rödd hennar að hún hefði drukkið áfengi. Brotaþoli hefði sagt henniað ákærði hefði gefið henni áfengi og hún hefði sofið hjá honum. Vitnið kvaðst sjálf hafa séð ákærða þegar þær vinkonurnar hefðu verið saman úti að leika sér í aparólu. Hún taldi að einhver önnur börn hefðu verið á leiksvæðinu. Þá hefði ákærði birst og vinkað brotaþola. Brotaþoli hefði viljað fara en ákærði hefði fylgt þeim, um 100 til 200 metra á eftir, í um 10 mínútur. Þær hefðu gengið í áttina að heimilum sínum þar sem þær vissu að einhver var heima.

Að lokum hefði ákærði beygt við M og hætt að elta þær.

Vitnið E, vinkona brotaþola, gaf skýrslu í Barnahúsi 20. september 2021. Hún kvaðst hafa verið með brotaþola og D að leika sér við aparóluna þegar ákærði hefði komið þar að og farið að veifa til brotaþola. Hann hefði elt þær um hverfið nokkra stund og m. a. hægt ferðina þegar þær hefðu stansað, en svo hefði hann að lokum hætt að elta þær. Dhefði talað um að þær myndu fara heim til hennar ef ákærði hætti ekki að elta þær. Brotaþoli hefði síðar sagt þeim D frá því að hún hefði hitt ákærða tvisvar sinnum og beðið þær að segja engum frá.

L ögreglumaðurnr. 0335 kvað brotaþola hafa komið á lögreglustöð ásamt foreldrum sínum og vinkonu þeirra og greint henni frá samskiptum sínum við ákærða. Brotaþoli hefði verið yfirveguð og róleg og greint frá því að hún hefði kynnst honum í námunda við skólann. Hún hefði heimsótt hann tvisvar þar sem hann hefði gefið henni áfengi og átt við hana kynferðisleg samskipti. Henni hefði virst brotaþoli eldri en hún væri í raun, m. a. væri hún með góðan málþroska. Í framhaldi af samtalinu hefði brotaþoli farið á neyðarmóttöku og lögregla hefði farið á heimili ákærða þar sem hann hefði verið handtekinn. Hann hefði heimilað leit í herberginu sínu.

Lögreglumaður nr. 0808 greindi frá aðkomu sinni að málinu þar sem hann hefði verið á bakvakt fyrir kynferðisbrotadeild þegar óskað hefði verið eftir aðstoð vegna kynferðisbrots gegn barni. Hann greindi frá húsleit sem gerð hefði verið með samþykki ákærða, sem hefði verið handtekinn og fluttur á brott.

Lögreglumaður nr. 8508 greindi frá skoðun á símum ákærða og brotaþola þar sem leitað hefði verið að samskiptum þeirra á milli. Engin samskipti hefðu fundist í síma ákærða en hjá brotaþola hefðu verið örlítil samskipti. Þau hefðu verið á [...] oghann hefði þýtt þau með Google t ranslateog skrifað um það skýrslu.

Sérfræðingur nr. S - 328 í tölvurannsóknardeild lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu greindi frá vinnu við að leita gagna í síma ákærða og gera þau aðgengileg rannsakendum. Misjafnt væri hvernig gengi að afla svona gagna, en það færi m. a. eftir tegund síma og samskiptaforritum. Það þyrfti ekki að vera óeðlilegt þótt samskipti fyndust ekki.

Vitnið F, móðir brotaþola, kvað brotaþola hafa sagt sér að hún hefði kynnst ákærða í nágrenni við heimili þeirra sumarið 2020 þegar hún hefði verið úti með vinkonum sínum og séð hann sitjandi á bekk. Hann hefði viljað fylgja henni heim en hún hefði ekki viljað að hann sæi hvar hún byggi. Þau hefðu flutt úr hverfinu í desember en brotaþoli hefði verið áfram í skólanum í hverfinu og umgengist vinkonur sínar þar. Á mánudegi eftir áramótin hefði brotaþoli fengið að hitta vinkonur sínar en komið heim á réttum tíma. Vitnið hefði orðið vör við að maskari brotaþola hefði lekið en brotaþoli hefði sagt það hafa gerst þar sem hún hefði hlegið mikið með vinkonum sínum. Vitnið hefði ekki orðið vör við neitt annað óvenjulegt. Daginn eftir hefði brotaþoli farið í skólann en beðið um leyfi í sundi vegna blæðinga. Hún hefði reiknað með því að brotaþoli þyrfti samt að vera á staðnum en hún hefði fengið að yfirgefa skólalóðina. Hún hefði virst ánægð og spennt áður en hún fór. Seinnipartinn hefði hún farið að hringja í brotaþola, sem hefði í fyrstu ekki svarað. Þegar brotaþoli hefði loksins svarað hefði hún sagt henni að hún ætlaði að sækja hana. Brotaþoli hefði verið að borða epli þegar hún hefði komið til hennar og hún hefði tekið eftir því að hún var greinilega undir áhrifum áfengis. Hún hefði krafið brotaþola skýringa en það hefði tekið nokkurn tíma að komast að því að ákærði hefði boðið henni heim og veitt henni áfengi. Hún og faðir brotaþola hefðu reynt að finna ákærða til að ræða við hann um þetta en þau hefðu ekki fundið hann. Hún hefði svo hringt í hann. Hún hefði m. a. spurt hann hvort hann vissi aldur brotaþola. Það hefði komið löng þögn í símann en hún hefði ekki beðið eftir svari heldur haldið áfram að spyrja ákærða.

Brotaþoli hefði sagt henni að ákærði vissi um aldur hennar, en hún hefði upphaflega sagt honum rangt frá. Daginn eftir hefði hún farið að ræða betur um þetta við brotaþola. Þá hefði brotaþoli brotnað saman og lýst öðru því sem hefði gerst. Í framhaldinu hefðu þau farið með brotaþola til lögreglu og síðan á neyðarmóttöku. Vitnið kvað brotaþola vera nokkuð þroskaða líkamlega. Húnværi hávaxin, eða um [...]cm á hæð, og falleg, með sítt þykkt hárog liti út fyrir að vera eldri en hún væri. Hún hefði fengið bólur og notaði farða til að hylja þær. Þá notaði hún oft maskara og litlaust gloss. Hún gengi í skóm með þykkum botni og stundum með kvenlega tösku ef hún þyrfti ekki að vera með skólabækur meðferðis. Hún staðfesti að brotaþoli hefði borið hálsmen með áletruðum fæðingardegi sem hún hefði skipt um þegar heim var komið. Atvik þessa máls hafi reynst brotaþola, og þeim öllum, erfið. Hún hafi merkt talsverðar breytingar á brotaþola, hún sé lokaðri en áður og meira ein og eigi erfiðara með að kynnast nýju fólki. Þau hafi fundið [...]mælandi sérfræðing til að hjálpa brotaþola að vinna úr reynslunni.

Vitnið B, faðir brotaþola, kvað málið hafa komið þannig upp að brotaþoli hefði komið heim undir áhrifum áfengis. Hún hefði átt erfitt með tal og jafnvægi. Foreldrarnir hefðu upphaflega talið að þetta snerist um að ákærði hefði veitt brotaþola áfengi. Hann hefði einungis haft vitneskju um það sem brotaþoli hefði sagt móður sinni um atvikin. Þegar komið hefði í ljós að þetta snerist líka um kynferðisleg samskipti hefðu þau ákveðið að leita til lögreglu. Hann kvaðst hafa orðið var við breytingar á brotaþola eftir þetta. Barnæskan hefði verið tekin af henni. Þau foreldrarnir hefðu leitað aðstoðar fyrir hana vegna þunglyndis.

Vitnið G, hjúkrunarfræðingur á neyðarmóttöku, kvaðst muna vel eftir brotaþola. Henni hefði fundist útlit hennar samsvara aldri. Hún væri greinilega barn í útliti og fasi. Reitur í skýrslu neyðarmóttöku um það hvort útlit væri aldurssamsvarandi væri yfirleitt auður nema einhver frávik væru frá því. Svo hefði ekki verið og því hefði ekki verið fyllt í hann í tilviki brotaþola. Brotaþoli hefði verið hrædd og liðið illa og skoðunin hefði reynst henni erfið.

Vitnið H, læknir á neyðarmóttöku, staðfesti að ekki væri fyllt inn í reit í skýrslu neyðarmóttöku um það hvort útlit brotaþola samsvaraði aldri nema það skæri sig úr. Það hefði ekki gert það í þessu tilfelli en brotaþoli hefði virst eðlileg 13 ára stúlka eftir því sem hún best myndi.

Vitnið C uppeldisfræðingur kvað foreldra brotaþola hafa leitað til sín til að aðstoða hana við að vinna úr tilfinningum sínum í kjölfar þess sem hefði gerst. Í upphafi hefði brotaþoli lýst því að hafa kynnst ákærða og átt í tilfinningasambandi við hann en afstaða hennar hefði breyst og hún farið að líta þannig á að hann hefði í raun notað hana. Fundir með brotaþola hefðu verið erfiðir og ljóst að atburðirnir hefðu mikil og langvarandi áhrif á hana.

Niðurstaða

Ákærða er í málinu gefið að sök kynferðisbrot gegn barni og brot gegn áfengislögum með því að hafa tvisvar veitt brotaþola, sem þá var 13 ára gömul, áfengi á heimili sínu og haft við hana nánar tilgreind kynferðismök. Ákærði hefur gengist við þeirri háttsemi sem honum er gefin að sök, að öðru leyti en því að hann hafnar því að honum hafi verið kunnugt um aldur brotaþola. Snýst ágreiningur um sönnun í málinu því um það hver vitneskja ákærða var um aldur brotaþola.

Framburður ákærða og brotaþola fer í megindráttum saman um málsatvik. Þeim ber saman um að brotaþoli hafi greint ákærða frá því að hún væri 17 ára er þau hittust fyrst. Þeim ber hins vegarekki saman um það hvað annað var rætt varðandi aldur brotaþola.

Brotaþoli kvaðst hafa leiðrétt aldur sinní fyrra sinnið sem hún kom á heimili ákærða, þótt ekki kæmi skýrlega fram hjá henni hvort það hefði verið fyrir eða eftir kynferðismök. Hún kvaðst hafa gert honum þetta alveg ljóst en ákærði hefði ekki sýnt nein viðbrögð. Í kæruskýrslu hjá lögreglu kemur hins vegar fram að brotaþoli hafi sagst hafa leiðrétt aldur sinn í júlímánuði. Ákærði greindi aftur á móti frá því að brotaþoli hefði leiðrétt upphaflegan aldur sinn úr 17 ára í að hún yrði 19 ára um [...] mánuðum síðar. Þá hefði hún sagst vera á 2. ári í sálfræði. Sér hefði reyndar ekki fundist aldurinn passa alveg við þetta, en hann hefði þó ekki gert neinar athugasemdir. Stendur þannig orð gegn orði um það hvað kom fram um aldur brotaþola og verður ekki fullyrt að annað þeirra sé ótrúverðugt.

Ekki fundust nein samskipti milli ákærða og brotaþola sem varpað geta ljósi á vitneskju ákærða um aldur brotaþola og engin gögn liggja fyrir um Instagram- síðu brotaþola eða aðrar upplýsingar um brotaþola sem ákærði hafði aðgang að. Þá er ekki sannað að ákærði hafi séð hálsmen sem brotaþoli bar með áletruðum fæðingardegi sínum. Ákærði og brotaþoli hittust fyrst í maí 2020 þar sem hann sat á bekk í nágrenni [...]skóla. Brotaþoli var þar ásamt vinkonu sinni sem hafði dottið af hlaupahjóli. Ákærði bar að brotaþoli hefði sagt vinkonuna vera yngri stjúpsystur sína svo hann hefði ekki grunað að þær væru á sama aldri. Engin merki hefðu verið um að hún væri yngri en 17 ára, eins og hún hefði sagst vera. Hann kannaðist við að hafa nokkrum sinnum séð brotaþola í hverfinu, en taldi að hún hefði þá verið ein á ferð og ekkert hefði bent til þess að hún væri í grunnskóla. Hann kannaðist einnig við að hafa séð brotaþola ásamt vinkonum sínum við aparólu þar sem hann hefði reynt að heilsa brotaþola. Brotaþoli og tvær vinkonur hennar greindu frá því að hafa umrætt sinn verið að leika sér í aparólu er þær hefðu orðið ákærða varar og sögðu allar að hann hefði elt þær frá leiksvæðinu.

Móðir brotaþola lýsti því að brotaþoli væri þroskuð miðað við aldur og lögregluvarðstjóri sem tók á móti henni á lögreglustöð taldi hana líta út fyrir að vera eldri en hún er. Læknir og hjúkrunarfræðingur á neyðarmóttöku töldu útlit hennar hins vegar vera aldurssamsvarandi. Brotaþoli kom ekki fyrir dóminn en í málinu liggur fyrir myndbandsupptaka af skýrslu hennar í Barnahúsi, sem dómari hefur horft á. Þá gáfu vinkonur hennar skýrslu í Barnahúsi fyrir dómara málsins.

Það er álit dómsins að ekki sé hægt að fullyrða með óyggjandi hætti að brotaþoli hafi litið út fyrir að vera yngri en 15 ára. Hún ber þess þó greinilega merki að vera enn barn. Ákærði var sjálfur 35 ára. Verður að líta þannig á að útlit og fas brotaþola, þær upplýsingar sem ákærði ber sjálfur að hafa fengið um aldur hennar og allar þær aðstæður sem hann sá brotaþola í, beri með sér að fullt tilefni hafi verið fyrir hann að ganga úr skugga um aldur brotaþola. Verður þannig ekki fullyrt að ákærði hafi haft vitneskju um aldur brotaþola, en metið honum til gáleysis að hafa ekki gengið úr skugga um hann. Samkvæmt því verður ákærði sakfelldur fyrir kynferðisbrot gegn brotaþola og varðar brot hans við 1. mgr. 202. gr., sbr. 204. gr., almennra hegningarlaga. Tilvísun til lagagreina í ákærunni þykir vera fullnægjandi og vörn ákærða ekki áfátt vegna framsetningar varakröfunnar.

Ákærða er jafnframt gefið að sök brot gegn 18. gr. áfengislaga nr. 75/1998 en samkvæmt því ákvæði er óheimilt að selja, veita eða afhenda áfengi þeim sem er yngri en 20 ára. Ákærði hefur játað að hafa gefið brotaþola áfengi og að hafa haft vitneskju um að hún var undir 20 ára aldri. Verður hann því jafnframt sakfelldur fyrir þann þátt ákærunnar.

Ákærði er fæddur í [...] [...]. Samkvæmt framlögðu sakavottorði, dagsettu 24. júní 2021, hefur sakaferill hans ekki áhrif á ákvörðun refsingar. Verulegur aldursmunur var á ákærða og brotaþola og var brotaþoli einungis barn að aldri. Verður litið til þess við ákvörðun refsingar, sbr. 1. og 3. tölulið 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga, og 77. gr. sömu laga. Er refsing ákærða hæfilega ákveðin fangelsi í 12 mánuði. Gæsluvarðhald ákærða frá 7. til 12. janúar dregst frá refsingu.

Af hálfu brotaþola er krafist miskabóta úr hendi ákærða að fjárhæð 3.000.000 króna.

Brot sem þau sem ákærði hefur verið sakfelldur fyrir eru til þess fallin að hafa í för með sér miska fyrir þann sem fyrir þeim verður. Þá bera málsgögn og framburður fyrir dómi þess merki að brotið hafi haft talsverð áhrif á líðan brotaþola, en hún var ung að árum þegar brotin áttu sér stað. Á brotaþoli rétt á miskabótum á grundvelli 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993, sem ákveðnar verða 1.5 00.000 krónur ásamt vöxtum eins og greinir í dómsorði.

Ákærði greiði málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, B-kk-ef H-kk-ef lögmanns,2.297.100 krónur, þóknun réttargæslumanns brotaþola, K-kvk-ef G-kvk-ef lögmanns, 824.600 krónur, að meðtöldum virðisaukaskatti, og 521.592 krónur í annan sakarkostnað.

Af hálfu ákæruvaldsins flutti málið S-kk-nf Ó-kk-nf aðstoðarsaksóknari.

B-kvk-nf B-kvk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

D Ó M S O R Ð:

Ákærði, X, sæti fangelsi í 1 2 mánuði. Gæsluvarðhald ákærða frá 7. til 12. janúar 2021 dregst frá refsingu.

Ákærði greiði A 1.5 00.000 krónur ásamt vöxtum skv. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 4. janúar 2020 til 7. október 2021 en þá með dráttarvöxtum skv. 1. mgr. 6. gr. sömu laga til greiðsludags.

Ákærði greiði málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, B-kk-ef H-kk-ef lögmanns, 2.297.100 krónur, þóknun réttargæslumanns brotaþola, K-kvk-ef G-kvk-ef lögmanns, 824.600 krónur, og 521.592 krónur í annan sakarkostnað.