S-156/2015

Mál þetta, sem dómtekið var 27. maí sl., er höfðað með ákæru útgefinni af ríkissaksóknara 6. mars 2015 á hendur S-kk-þgf H-kk-þgf S-kk-þgf K-kk-þgf, Tryggvagötu 14, Reykjavík, fyrir tilraun til manndráps, en til vara fyrir sérstaklega hættulega líkamsárás, með því að hafa að kvöldi laugardagsins 10. janúar 2015, fyrir utan smáhýsi við Fiskislóð í Reykjavík, stungið A með hnífi í brjóstkassann með þeim afleiðingum að A hlaut 4 sm skurðsár á brjósti og loftbrjóst hægra megin.

Er þetta aðallega talið varða við 211. gr., sbr. 20. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, en til vara við 2. mgr. 218. gr. sömu laga.

Er þess krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og greiðslu alls sakarkostnaðar.

A krefst miskabóta úr hendi ákærða að fjárhæð 4.000.000 króna, með dráttarvöxtum frá 18. mars 2015 skv. 9. gr., sbr. 1. mgr. 6. gr. vaxtalaga nr. 38/2001 til greiðsludags.

Verjandi ákærða krefst vægustu refsingar er lög leyfa og hæfilegra málsvarnarlauna sér til handa.

Samkvæmt skýrslu lögreglu frá laugardeginum 10. janúar 2015 fékk lögregla, það kvöld kl. 21.22, tilkynningu um að maður hafi verið stunginn með hnífi í brjóstkassa fyrir utan smáhýsi við Fiskislóð í Reykjavík. Í skýrslunni kemur fram að A, brotaþoli í máli þessu, hafi hringt sjálfur á lögreglu. Greint er frá því í skýrslunni að þegar lögregla hafi komið að Fiskislóð hafi brotaþoli staðið á gangstétt aðeins frá inngangi að smáhýsasvæðinu. Brotaþoli hafi verið mjög æstur og í annarlegu ástandi. Hann hafi verið hvítur í munnvikum og í sturlunarástandi, gengið um og öskrað í átt að lögreglumönnum og ekki viljað hleypa þeim að sér. Hann hafi verið blóðugur og virst vera með skrámu eða skurð á enni og haldið um brjóst hægra megin með báðum höndum. Hann hafi verið í hvítri skyrtu og skyrtan mjög blóðug. Blóðið hafi virst stoppa í skyrtunni en ekki lekið niður á jörðina. Brotaþoli hafi ekki viljað upplýsa hver hafi stungið hann en hann hafi verið fluttur á slysadeild með sjúkrabifreið og hafi lögreglumaður verið með í för. Í frumskýrslu kemur fram að á vettvangi hafi ekkert vopn verið að sjá. Þær upplýsingar hafi síðar borist frá lögreglumanni á slysadeild að árásarmaðurinn væri S-kk-nf H. S-kk-nf K-kk-nf, ákærði í máli þessu.

Í skýrslu lögreglu kemur fram að á smáhýsasvæðinu séu fjórir gámar. Á þeim fyrsta sé gul hurð, á þeim næsta græn, þeim þriðja rauð og á þeim síðasta blá. Þeir B, C, D og E hafi verið í gámnum með gulu hurðinni. Í gámnum með rauðu hurðinni hafi þau F og G verið. Brotaþoli hafi búið í gámnum með rauðu hurðinni, en þar inni hafi H verið. Í viðræðum við fólk í gámunum hafi komið fram að ekkert þeirra hafði séð hvað hafi átt sér stað.

Sérfræðingur á slysa- og bráðadeild Landspítala háskólasjúkrahúss hefur, 17. febrúar 2015, ritað læknisvottorð vegna komu brotaþola á slysadeild, 10. janúar 2015. Í vottorðinu kemur m.a. fram að tölvusneiðmynd af brjóstholi og kvið hafi sýnt stunguáverka hægra megin í brjóstholi með loftbrjósti. Enginn skaði hafi orðið á lungnavef, hjarta eða á líffærum í kviðarholi. Áverkinn hafi verið metinn lífshótandi, því töluvert hafi blætt og hætta hafi verið á samfalli lunga. Þörf hafi því verið á dreni í hægra brjóstholi til að koma mætti í veg fyrir að lunga félli saman. Brotaþoli hafi verið talinn úr bráðri lífshættu.

Við komu á slysadeild var tekið sýni úr brotaþola til rannsóknar. Samkvæmt matsgerð Rannsóknarstofu í lyfja- og eiturefnafræði frá 13. febrúar 2015 fundust morfín, amfetamín, kannabínóíðar og metýlfenídat í þvagsýni brotaþola. Í blóðsýni fundust 10 ng/ml af metýlfenídat og 2,3 ng/ml af tetrahýdrókannabínól, en amefetamín og morfín voru ekki í mælanlegu magni í blóðsýninu.

Á meðal rannsóknargagna málsins er lögregluskýrsla um myndskeið úr eftirlitsmyndavélakerfum við Fiskislóð í Reykjavík, en þar kemur fram að fjórar myndavélar hafi verið staðsettar við smáhýsin. Upptökur úr myndavélunum eru einnig meðal gagna málsins. Í skýrslunni kemur fram að myndavélar beinist að sitt hvoru svæðinu utan við smáhýsin. Hlið sé við inngang smáhýsasvæðisins og liggi gangstígur frá hliðinu og fram með smáhýsunum. Ein myndavél beinist að girðingu við smáhýsin en ekkert af atburðum sjáist úr þeirri vél. Önnur myndavél beinist að hliðinu við gangstíginn og sú þriðja að gangstígnum framan við smáhýsin. Þá er ein myndavél sem vísar í gagnstæða átt frá hliðinu að timburvegg við endann á gangstígnum framan við smáhýsin. Af myndum megi sjá hvar B komi úr smáhýsi númer tvö frá hliði, kl. 21.40. Ákærði komi út úr sama húsi rétt á eftir B og sjáist B hverfa inn í fremsta smáhýsið næst hliðinu. Á sama tíma sjáist brotaþoli standa nokkrum metrum fyrir utan hliðið. Ákærði gangi í átt að hliðinu og komi brotaþoli inn um hliðið á sama tíma. Þegar þeir mætist gangi brotaþoli rakleiðis áfram en ákærði snúi sér við og fari á eftir brotaþola. Ákærði rétti handlegg í átt að brotaþola og virðist grípa í hann. Brotaþoli snúi sér þá við og átök hefjist. Ákærði sjáist ítrekað slá með hægri hendi til brotaþola sem hörfi upp að timburvegg við endann á gangstígnum. Brotaþoli sjáist næst grípa grind sem hann haldi fyrir framan sig. Hann gangi að ákærða sem taki upp skóflu og lemji með henni í grindina þannig að brotaþoli missi hana og hörfi að veggnum. Ákærði sleppi skóflunni og oti hægri handlegg að brotaþola þar sem hann standi upp við vegginn. Brotaþoli gangi frá veggnum með tunnu sem hann sveifli og hörfi ákærði þá frá. Ákærði gangi aftur að brotaþola með hægri hendi á lofti og beini henni að brotaþola sem stígi aftur á bak en gangi svo að ákærða, sem hörfi undan. Ákærði fari svo út um hliðið. Eftir það sjáist hann ekki á upptökum. Brotaþoli virðist fara stutta stund inn í smáhýsið sem hann búi í. Hann komi út aftur og gangi um haldandi um brjóstið með annarri hendi og virðist tala í síma. Brotaþoli gangi út um hliðið um kl. 21.49 og hverfi þá úr mynd. Á sama tíma komi lögregla og sjúkralið á vettvang.

Ákærði var handtekinn að morgni 12. janúar 2015. Hann var úrskurðaður í gæsluvarðhald vegna málsins 13. janúar 2015. Með úrskurði héraðsdóms 3. febrúar 2015 var ákærða gert að sæta geðrannsókn vegna málsins og var T-kk-nf Z-kk-nf geðlæknir dómkvaddur til að framkvæma hana. Á meðal gagna málsins er geðrannsókn, dagsett 22. febrúar 2015, sem læknirinn hefur ritað vegna ákærða. Í niðurlagi kemst geðlæknirinn að þeirri niðurstöðu að það sé mat hans að 10. janúar 2015 hafi ákærði verið undir áhrifum ýmissa lyfja. Ákærði hafi þá ekki verið haldinn geðveiki, andlegum vanþroska eða hrörnun, ræðuskerðingu eða verið í öðru ástandi sem hafi gert hann ófæran um að stjórna gerðum sínum, sbr. 15. gr. laga nr. 19/1940. Með vísan til 16. gr. sömu laga sé ekkert læknisfræðilegt sem komi í veg fyrir að refsing kynni að bera árangur verði hann fundinn sekur.

Ákærði hefur viðurkennt að hafa stungið brotaþola með hnífi, að kvöldi laugardagsins 10. janúar 2015, fyrir utan smáhýsi við Fiskislóð í Reykjavík. Ákærði kvaðst ekki hafa haft þann ásetning að bana brotaþola. Þann 10. janúar 2015 hafi ákærði hitt I við smáhýsin og hafi þeir í framhaldi farið saman til brotaþola. Brotaþoli hafi búið í smáhýsi með rauðri hurð. Eitthvað hafi komið upp á milli brotaþola og I og þeir byrjað að rífast. Ákærði hafi sagt við brotaþola að ákærði væri ekki tilbúinn í átök en hann kæmi aftur síðar. Ákærði og I hafi síðan yfirgefið smáhýsið, en skilið dót sitt eftir hjá brotaþola. Þeir hafi farið saman að róluvelli en ákærði hafi síðan snúið við og farið aftur að smáhýsunum með það í huga að ná í dótið sitt. Hann hafi knúið dyra en enginn svarað. Ákærði hafi þá farið inn í smáhýsi sem B hafi búið í. Þar hafi hann verið í einhvern tíma eða þangað til B hafi beðið hann um að fara. Ákærði hafi farið út og bankað hjá brotaþola. Brotaþoli hafi ekki svarað og hafi ákærði þá farið að gámi með grænni hurð og farið þar inn. Eftir að hafa dvalið þar nokkurn tíma hafi hann yfirgefið það smáhýsi og hitt brotaþola fyrir utan. Ákærði hafi kastað kveðju á brotaþola en brotaþoli ekki svarað. Hann hafi þá orðið reiður þar sem brotaþoli endurgalt ekki kveðjuna og spurt brotaþola af hverju hann heilsaði sér ekki. Brotaþoli hafi engu svarað og gengið upp tröppurnar að smáhýsi sínu. Ákærði hafi ekki viljað láta hann komast undan án þess að hann næði sambandi við hann og gripið með hægri hendi um öxl hans og hafi brotaþoli um leið snúið sér við. Ákærði hafi verið með hníf í rassvasa og tekið hann upp til að verja sig. Hann hafi haldið á hnífnum og ætlað að setja brotaþola einhver mörk í samskiptum þeirra. Ákærði hafi síðan rekið hnífinn í brotþola en ekki lagt afl í það. Ekki hafi verið um árás að ræða af hálfu ákærða. Hann hafi fundið að hnífurinn fór í brotaþola og áttað sig á að brotaþoli væri illa særður. Hann hafi ekki ætlað sér að ráðast á eða særa brotaþola. Ákærði hafi fundið hnífinn í gömlu dóti hjá sér, en um eins konar safngrip hafi verið að ræða. Hann hafi talið að vopnið væri ekki beitt eða hættulegt og hafi það verið með einhvers konar handfangi. Ákærði hafi ætlað að hringja á lögreglu, en misst síma sinn sem fallið hafi í götuna og dottið í sundur. Eftir að hafa tekið símann upp hafi hann farið á brott. Ákærði kvaðst hafa skilið hnífinn eftir heima hjá E, án þess að láta E vita af því. Eftir að ákærði hafi verið kominn í gæsluvarðhald hafi hann hringt í E og sagt honum frá hnífnum. Ákærði kvaðst hafa verið í mikilli neyslu á þessum tíma. Hafi hann af þeim ástæðum ekki verið vel áttaður.

Brotaþoli kvaðst hafa verið að koma heim til sín í smáhýsið við Fiskislóð í Reykjavík, að kvöldi 10. janúar 2015, og hitt ákærða fyrir utan það. Ákærði hafi veist að brotaþola og rekið eitthvað í brjóst hans en ekki hafi hann séð hníf þann er ákærði hafi átt að hafa stungið hann með. Atlagan hafi ekki átt sér neinn aðdraganda og myndi brotaþoli ekki eftir því að hafa sagt eitthvað við ákærða fyrir árásina. Ákærði hafi verið æstur og brotaþoli hafi oft áður kýtt við ákærða, en ekkert viðlíka átt sér stað áður. Brotaþola ræki ekki minni til að hafa sagt eitthvað við ákærða fyrir stunguna. Fyrr þennan sama dag hafi eitthvað af fólki verið heima hjá brotaþola og ákærði verið þar á meðal. Þar hafi þau I og J sennilega verið. Brotaþoli hafi á einhverjum tímapunkti beðið fólkið um að fara en hann myndi ekki ástæðu þess. Þetta hafi verið einhverjum klukkustundum fyrir árásina. Eftir stunguna hafi ákærði farið á brott og brotaþoli náð í síma og hringt á lögreglu.

C lýsti því að umrætt sinn hafi hann heimsótt B sem búið hafi í einu skýlanna. Ákærði og annar til hafi komið inn í skýlið og ákærði verið æstur. Hann hafi verið með ógnandi tilburði og ætlað að berja alla. Hann hafi ögrað fólki og veist að C, en C tekist að sefa hann. Ákærði hafi verið beðinn um að fara og hafi hann orðið við því. Stuttu síðar hafi heyrst mikil óp og hávaði fyrir utan. C hafi ekki farið út til að aðgæta hvað væri í gangi en einhverju síðar hafi lögregla komið á svæðið. C hafi ekki séð ákærða með hníf þennan dag.

B kvað ákærða og aðra hafa verið í skýlinu hjá B laugardaginn 10. janúar 2015. Brotaþoli hafi komið þar inn og ögrað öllum á staðnum. B hafi að lokum vísað honum á dyr. Ákærði hafi drukkið rauðvín með B og hafi hann nokkru síðar farið út og verið rólegur þá. Stuttu síðar hafi B heyrt mikinn hávaða fyrir utan. B hafi ekki viljað fara út til að aðgæta hvað væri í gangi. Hann kvaðst vita til þess að brotaþoli hefði oft áður ögrað ákærða, en hann hafi ögrað mörgum.

J kvaðst hafa verð með I í smáhýsahverfinu við Fiskislóð að kvöldi föstudagsins 9. janúar 2015 og hafi brotaþoli komið á staðinn og slegið I utanundir. Ákærði hafi verið á staðnum og verið með ,,stæla“. Hann hafi síðan yfirgefið staðinn ásamt J og I. Næsta dag hafi hún verið með ákærða og I, en síðar frétt að ákærði hefði stungið brotaþola um kvöldið. Kvaðst J telja að ákærði hafi verið ósáttur við brotaþola fyrir að hafa slegið I utanundir og hafi hann sagt að brotaþoli ætti ekki að ráðast á vini hans.

I kvaðst hafa þekkt ákærða í um tvö ár og brotaþola frá því um 2009. I kvaðst hafa verið að skemmta sér með ákærða föstudaginn 9. janúar 2015, í smáhýsahverfinu við Fiskislóð og stúlka verið með í för. Allir hafi verið í annarlegu ástandi. I og brotaþola hafi lent saman og brotaþoli reynt að slá I. Við það hafi ákærði reiðst og veist að brotaþola. I, ákærði og stúlkan hafi farið brott af svæðinu. Næsta dag hafi ákærði beðið I um að skutla sér niður að smáhýsunum. Hafi I orðið við því en ekki farið sjálfur inn á svæðið. Hann hafi svo frétt nokkrum klukkustundum síðar að ákærði hefði stungið brotaþola. I kvaðst ekki hafa séð neinn hníf í fórum ákærða. Er hann hafi skutlað honum á svæðið hafi ákærði verið svolítið æstur. Eitthvað hafi ,,kraumað“ í honum frá deginum áður. Ákærði hafi drukkið í einhverja daga og verið töluvert drukkinn er I hafi skutlað honum á svæðið.

E kvaðst ekki hafa orðið vitni að árásinni við smáhýsin 10. janúar 2015. Í kjölfar árásarinnar hafi ákærði komið heim til E og hefði hann án sinnar vitundar komið hnífi, sem ákærði hafi verið með í poka, fyrir heima hjá sér. Er ákærði hafi verið kominn í gæsluvarðhald hafi hann hringt í E og sagt honum frá hnífnum. E hafi skoðað hnífinn, en hann hafi verið gamall og með tréskafti. Blaðið hafi verið á bilinu 7 til 10 cm. að lengd. Hann hafi ekki tekið eftir því hvort hnífsblaðið hafi verið beitt en E hafi hent hnífnum í ruslið. Hann myndi ekki eftir því hvort ákærði hafi beðið hann um að henda hnífnum en E hafi á þeim tíma verið kunnugt um hnífsstunguna.

Fyrir dóminn kom T-kk-nf Z-kk-nf geðlæknir og staðfesti matsgerð sína um geðrannsókn á ákærða. Þá kom fyrir dóminn læknir á slysa- og bráðadeild Landspítala háskólasjúkrahúss og staðfesti læknisvottorð vegna brotaþola. Kvað hún stunguáverkann hafa verið lífshættulegan. Ef áverkinn hefði ekki verið meðhöndlaður hefði brotaþoli getað látist. Ef hnífsstungan hefði farið dýpra hefðu ýmis líffæri, eins og lungu og stórar æðar orðið fyrir skaða. Þar fyrir aftan væri hjartað.

Að endingu komu fyrir dóminn lögreglumenn sem unnu að rannsókn málsins.

Niðurstaða:

Ákærða er gefin að sök tilraun til manndráps, en til vara sérstaklega hættuleg líkamsárás, með því að hafa að kvöldi laugardagsins 10. janúar 2015 stungið brotaþola með hnífi í brjóstkassa fyrir utan smáhýsi við Fiskislóð í Reykjavík, með þeim afleiðingum að brotaþoli hlaut 4 cm skurðsár og loftbrjóst hægra megin. Ákærði hefur viðurkennt að hafa stungið brotaþola með hnífi í brjóstkassann umrætt sinn. Hafi það ekki verið ásetningur hans að bana brotaþola, heldur hafi ætlunin verið að hræða hann eða varna því að hann réðist á ákærða. Ákærði kveðst hafa verið undir töluverðum áhrifum áfengis þetta kvöld. Brotaþoli hefur lýsti því að ákærði hafi fyrirvaralaust ráðist að sér fyrir utan smáhýsin og stungið sig.

Einungis ákærði og brotaþoli eru til frásagnar um hvað gerðist, en engin vitni voru að atvikinu. Þá hefur hnífur sá er notaður var við atlöguna ekki fundist. Í ljósi framburða ákærða og vitna og niðurstöðu úr blóðrannsókn brotaþola þykir óhætt að slá föstu að bæði ákærði og brotaþoli voru undir áhrifum áfengis og vímuefna þetta kvöld. Vitni telja líklegt að úlfúð á milli brotaþola og I frá deginum áður hafi valdið ósætti ákærða við brotaþola. Á myndskeiðum úr eftirlitsmyndavélakerfi má sjá árásina en myndskeiðin eru ekki sérstaklega skýr. Með hliðsjón af ástandi ákærða og brotaþola umrætt kvöld, þeirrar atburðarásar sem þó má greina á upptökum úr eftirlitsmyndavélakerfinu og hnífslaginu telur dómurinn varhugavert að slá því föstu að fyrir ákærða hafi vakað að bana brotaþola. Árás ákærða var hins vegar sérstaklega hættuleg og varðar hún við 2. mgr. 218. gr. laga nr. 19/1940.

Ákærði er fæddur í júlí 1977. Hann á að baki töluverðan sakaferil. Ákærði hefur alls 11 sinnum verið dæmdur fyrir brot gegn almennum hegningarlögum og umferðarlögum. Þá hefur hann 5 sinnum gengist undir sáttir vegna brota gegn sömu lögum og verður hér gerð grein fyrir ofbeldisbrotum ákærða. Ákærði var 2. desember 1994 dæmdur í 4 mánaða fangelsi, að hluta skilorðsbundið, fyrir brot gegn 2. mgr. 218. gr. laga nr. 19/1940. Þá var hann 22. febrúar 1999 dæmdur í 15 mánaða fangelsi fyrir brot gegn sama lagaákvæði. Ákærði var 4. október 2001 dæmdur í öryggisgæslu fyrir brot gegn 1. mgr. 106. gr. og 2. mgr. 218. gr. laga nr. 19/1940. Hann var 15. júlí 2013 dæmdur í 12 mánaða fangelsi, að hluta skilorðsbundið, fyrir brot gegn 2. mgr. 218. gr. laga nr. 19/1940. Loks er þess að geta að ákærði var 16. október 2014 dæmdur í 12 mánaða fangelsi fyrir brot gegn 1. mgr. 218. gr. laga nr. 19/1940.

Ákærði er sakhæfur. Við ákvörðun refsingar ber að líta til 218. gr. b. laga nr. 19/1940, þó svo brot ákærða samkvæmt dómum frá 1994, 1999 og 2001 hafi ekki ítrekunaráhrif, sbr. 3. mgr. 71. gr. laga nr. 19/1940. Brot ákærða var mjög alvarlegt. Myndskeið úr eftirlitsmyndavélakerfi sýna að ákærði grípur til brotaþola að fyrra bragði. Í framhaldi fer af stað atburðarás sem endar með því að ákærði stingur brotaþola. Það fer ekki á milli mála að ákærði á frumkvæðið að árásinni og verst brotaþoli allan tímann. Við ákvörðun refsingar er ekki ástæða til að beita heimild í 3. mgr. 218. gr. b. laga nr. 19/1940 til að lækka þá refsingu sem ella var til unnið. Er refsing ákærða ákveðin fangelsi í 4 ár. Frá refsingu dregst gæsluvarðhald ákærða, svo sem í dómsorði er mælt fyrir um.

Af hálfu brotaþola er krafist miskabóta að fjárhæð 4.000.000 króna, ásamt vöxtum. Ákærði hefur verið sakfelldur fyrir að stinga brotaþola með hnífi í brjóskassan þannig að af hlaust alvarlegt líkamstjón. Hefur ákærði með ólögmætri háttsemi sinni valdið brotaþola miskatjóni. Gögn um afleiðingar árásarinnar fyrir brotaþola, önnur en framburður brotaþola hér fyrir dóminum, liggja ekki fyrir. Girðir þetta ekki fyrir að miskabætur verði dæmdar og verða þær ákveðnar að álitum og þykja hæfilegar 1.000.000 króna. Um vexti fer sem í dómsorði greinir. Hefur brotaþoli fallið frá vöxtum skv. 16. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993.

Ákærði greiði málsvarnarlaun skipaðs verjanda og þóknun réttargæslumanns brotaþola, svo sem í dómsorði greinir. Hefur þá verið tekið tillit til virðisaukaskatts. Ekki hefur annan sakarkostnað leitt af málinu.

Af hálfu ákæruvaldsins flutti málið F-kvk-nf B-kvk-nf F-kvk-nf aðstoðarsaksóknari.

Dómsorð:

Ákærði, S-kk-nf H. S-kk-nf K-kk-nf, sæti fangelsi í 4 ár. Til frádráttar refsingu kemur óslitið gæsluvarðhald ákærða frá 13. janúar 2015 til 26. mars 2015.

Ákærði greiði A 1.000.000 króna í miskabætur, ásamt dráttarvöxtum skv. 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001, um vexti og verðtryggingu frá 18. mars 2015 til greiðsludags.

Ákærði greiði málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, V-kk-ef H. V-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 1.432.200 krónur og þóknun réttargæslumanns brotaþola, G-kk-ef J-kk-ef E-kk-ef héraðsdómslögmanns, 388.740 krónur.

S-kk-nf S-kk-nf.

------------

Rétt endurrit staðfestir 5. júní 2015

Héraðsdómur Reykjavíkur