S-1154/2008

Mál þetta, sem dómtekið var 29. janúar 2009, er höfðað með ákæru útgefinni af ríkissaksóknara 4. nóvember 2008 á hendur Ó-kk-þgf V-kk-þgf S-kk-þgf, kt. [...], Hrísrima 9, Reykjavík, fyrir brot gegn valdstjórninni, með því að hafa, mánudaginn 11. febrúar 2008, í tollafgreiðslu í komusal Flugstöðvar Leifs Eiríkssonar í Reykjanesbæ, rekið öxlina harkalega í bringu tollvarðarins J-kk-ef H-kk-ef G-kk-ef, sem þar var við skyldustörf, með þeim afleiðingum að tollvörðurinn féll við.

Þetta er talið varða við 1. mgr. 106. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 11. gr. laga nr. 101/1976 og 1. gr. laga nr. 25/2007.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar.

Ákærði krefst sýknu af kröfum ákæruvaldsins en til vara er krafist vægustu refsingar er lög leyfa. Þá krefst verjandi ákærða hæfilegrar þóknunar sér til handa.

I.

Í skýrslu fíkniefnadeildar tollgæslunnar á Suðurnesjum frá 11. febrúar 2008 kemur fram að fíkniefnaleitarhundur hafi gefið til kynna fíkniefnalykt af ákærða er hann kom að tollhliði í Flugstöð Leifs Eiríkssonar á Keflavíkurflugvelli. Hafi ákærði þá rekið hægra hnéð í hundinn sem féll undan. Því næst hafi farangur ákærða verið gegnumlýstur og ákærði svo færður til nánari skoðunar í sérstakri leitaraðstöðu. Ákærði hafi verið mjög æstur og ekki verið sáttur við að leitað væri í leðurvesti sem hann hafi haft í farangri sínum, en reynt hafi verið að ræða við hann um að sleppa vestinu svo hægt væri að leita í því. Einnig hafi hann verið beðinn um að setjast en hann ekki orðið við því. Þess í stað hafi hann rekið öxlina af töluverðu afli í bringu J-kk-ef H. G-kk-ef tollvarðstjóra sem hafi hrokkið undan og kennt sér meins í góða stund á eftir. Óskað hafi verið aðstoðar lögreglumanna sem voru við eftirlit í flugstöðinni og var ákærði handtekinn. Ekkert ólöglegt fannst í farangri ákærða.

Ákærði var yfirheyrður hjá lögreglu sama dag að viðstöddum þáverandi verjanda sínum og neitaði ákærði að tjá sig um málið.

Hinn 6. maí 2008 gaf vitnið H-kk-nf Ö-kk-nf S-kk-nf rannsóknarlögreglumaður skýrslu hjá lögreglu þar sem hann greindi frá því að fíkniefnaleitarhundur hefði fundið fíkniefnalykt af ákærða. Hundurinn hefði flaðrað upp á ákærða og hnusað af vösum hans, en ákærði hefði brugðist við með þeim hætti að spyrna með hnénu í hundinn. Ekki hefði verið um beint högg að ræða heldur hafi þetta verið meira eins og ákærði hefði hrist hundinn af sér. Þetta hefði leitt til þess að farangur ákærða hafi verið gegnumlýstur. Nokkrir tollverðir hafi verið með ákærða í sinni vörslu vegna þess að hann sé þekktur fyrir að vera með leiðindi við tollverði. Þegar búið hafi verið að gegnumlýsa farangur ákærða hafi ákærði verið færður í þar til gert leitarherbergi en ákveðið hafi verið að framkvæma líkamsleit á ákærða þar. Vitnið kvaðst hafa farið inn í leitarklefann ásamt ákærða og J-kk-þgf H-kk-þgf tollverði. Þeir hefðu lokað að sér og ákærða verið gerð grein fyrir því að þeir ætluðu að framkvæma leit í farangri hans og gera líkamsleit á honum. Vitnið hafi byrjað að leita í farangri ákærða og ákærði þá reynt að teygja sig í leðurvesti sem var merkt mótorhjólaklúbbnum Fáfni. Ákærði hafi náð að grípa í það og neitað að sleppa því. Vitnið og J-kk-nf H-kk-nf hefðu gert ákærða grein fyrir því að þeir ætluðu að leita í vestinu og beðið ákærða um að sleppa vestinu. Ákærði hefði brugðist illa við og neitað að sleppa vestinu þannig að vitnið hefði kippt í vestið og ákærði misst takið á því. Ákærði hefði brugðist við því með þeim hætti að keyra hægri öxlina í brjóstkassann á J-kk-þgf H-kk-þgf. Vitnið hefði þá opnað leitarklefann og óskað eftir aðstoð. Vitnið sagði að höggið sem ákærði gaf J-kk-þgf H-kk-þgf hafi verið það þungt að J-kk-nf H-kk-nf hafi fallið við án þess að detta niður, en misst andann og fundið fyrir eymslum í brjóstkassanum á eftir.

Hinn 7. maí 2008 gaf vitnið J-kk-nf H-kk-nf G-kk-nf skýrslu hjá lögreglu. Kvaðst hann hafa haft afskipti af ákærða áður í tvö eða þrjú skipti. Ákærði sé ávallt mjög ósáttur við afskipti tollvarða og mjög ógnandi í framkomu. Tollverðir telji hann hættulegan og hafi alltaf varann á sér við afskipti af honum. Umrætt sinn hafi ákærði verið færður í þar til gerðan leitarklefa og vitnið farið inn í klefann ásamt H-kk-þgf og ákærða og klefanum verið lokað. H-kk-nf hefði byrjað að leita í handfarangri ákærða, litlum bakpoka, en vitnið staðið til hliðar við ákærða vinstra megin. Við leitina hafi komið í ljós leðurvesti merkt mótorhjólasamtökunum Fáfni og ákærði brugðist illa við því að H-kk-nf ætlaði að taka upp vestið. Ákærði hafi ekki viljað að H-kk-nf snerti vestið og hafi upphafist háreysti þegar ákærði reyndi að koma í veg fyrir að H-kk-nf tæki vestið upp úr bakpokanum. Ákærði hefði jafnframt sagt að H-kk-nf hefði engan rétt til að leita í vestinu. Vitnið hefði reynt að tala við ákærða sem hafi verið orðinn töluvert æstur og ákærði skyndilega rekið öxlina í mitt bringubeinið á vitninu þannig að vitnið hefði fallið við í vegginn á klefanum. Vitnið kvaðst ekki hafa átt von á þessu höggi frá ákærða því vitnið hafi verið búinn að koma sér í þannig stöðu að hann gæti aðstoðað H-kk-þf, því vitnið hafi frekar átt von á því að ákærði myndi vaða í H-kk-þf þar sem þeir voru að togast á um vestið. Vitnið kvaðst hafa strax opnað klefann og óskað eftir aðstoð lögreglumanna. Vitnið kvaðst hafa verið með verki í bringubeininu í tvær vikur en samt sem áður hefði ekkert mar komið á bringuna og vitnið ekki leitað læknis.

II.

Verður nú rakinn framburður ákærða og vitna fyrir dómi.

Ákærði greindi frá því að fíkniefnaleitarhundur hefði verið leiddur að þremur mönnum. Hundurinn hefði fyrst verið leiddur á tvo einstaklinga og þegar komið hafi verið að ákærða hafi hundinum verið gefinn laus taumurinn og hundurinn hoppað upp á hann. Ákærði kvaðst hafa talið upp að þremur og hundurinn verið enn uppi á honum og ákærði þá ýtt við honum með hnénu. Farangur ákærða hafi svo verið gegnumlýstur og ákærði farið inn í klefa. Ákærði kvaðst hafa lagt bakpokann sinn á lítið borð og opnað hann. Vestið hafi verið efst í pokanum og ákærði ætlað að taka það til að fara í það en H-kk-nf hefði gripið í vestið og þeir tekist eitthvað á um það. Ákærði hefði sagt honum að láta vestið vera og J-kk-nf H-kk-nf hafi þá verið að koma inn í klefann og lokað hurðinni. Ákærði kvaðst hafa sagt við H-kk-þf að láta vestið vera og rykkt í vestið. Þá sagði ákærði að hann hefði ekki ráðist á neinn þarna. Aðspurður um ástæðu þess að ákærði vildi ekki leyfa leit í vestinu sagði ákærði að það hefði ekki verið nein ákveðin ástæða fyrir því. Ákærði kvaðst hafa sett vestið í bakpokann því þá fengi hann kannski frið, en að hann hafi alveg eins getað farið í það eftir að hafa farið „í gegnum þennan pakka“. Ákærði sagði að hann hefði verið stöðvaður sex sinnum í röð í flugstöðinni og það finnist aldrei neitt á honum. Ákærði sagði að H-kk-nf hefði sagt að hann ætlaði að leita í vestinu og ákærði svarað því til að hann heimilaði ekki leit. Ákærði kvaðst vita að þeir hefðu heimild til leitar en taldi sig eiga einhvern rétt líka. Ákærði kannaðist ekki við að hafa rekist í bringuna á J-kk-þgf, en sagði að það geti vel verið að hann hafi komið við hann því þeir hefðu verið í svo þröngu rými, eða innan við fermetra. Ákærði kvaðst hafa staðið við leitarborðið og H-kk-nf staðið vinstra megin við sig. Hægri öxl H-kk-ef hefði verið við bringu ákærða. J-kk-nf hefði verið til vinstri við ákærða, á bak við H-kk-þf. Ákærði taldi útilokað að H-kk-nf hafi getað séð atvik. Um ástæðu þess að ákærði neitaði að tjá sig við skýrslutöku hjá lögreglu sagði hann að það væru myndavélar þarna um allt og að það væri hægt að sýna upptökur af atvikum. Það hefði ekki haft neitt upp á sig að tjá sig við skýrslutökuna. Ákærði neitaði því að hafa rekið öxlina í J-kk-þf H-kk-þf.

Vitnið J-kk-nf H-kk-nf G-kk-nf tollvörður sagði að fíkniefnaleitarhundur hefði hoppað upp á ákærða og gefið merki um fíkniefnalykt. Ákærði hefði rekið hnéð í kvið hundsins. Vitnið kvaðst hafa gegnumlýst farangur ákærða og ákærði verið svo beðinn um að fara í leitarklefa til frekari skoðunar. Þeir hefðu farið þangað inn ásamt H-kk-þgf. Farangur ákærða hafi verið settur á borðið og þegar H-kk-nf hafi ætlað að skoða farangurinn og byrjað að opna bakpokann hafi ákærði orðið mjög ósáttur við það og sagt að H-kk-nf mætti ekki fara í farangurinn hans. Ákærði hefði verið fremur æstur og vitnið staðsett sig til hliðar við ákærða ef eitthvað skyldi koma fyrir. Vitnið hefði reynt að ná sambandi við ákærða og fá hann til að átta sig á því að þeir væru að framkvæma löglega leitt. Vitnið kvaðst hafa fengið allt í einu öxl ákærða í brjóstkassann og flogið út í vegg. Vitnið sagðist hafa opnað dyrnar og beðið lögreglumenn sem voru þar fyrir utan að handtaka ákærða. Fram kom hjá vitninu að umræddur leitarklefi er um 2,50 x 1,20 m. Í honum sé einn stóll og eitt borð. Vitnið taldi að ákærði hefði ráðist á sig af ásetningi. Vitnið sagðist ekki hafa beint séð árásina en fundið að það flaug út í vegg. Vinstri öxl ákærða hefði farið í vitnið. Um staðsetningu manna sagði vitnið að H-kk-nf hefði staðið fyrir framan borðið og ákærði á hans hægri hönd og vitnið við vinstri öxl ákærða.

Vitnið H-kk-nf S-kk-nf rannsóknarlögreglumaður lýsti því að fíkniefnaleitarhundur hefði gefið til kynna að það væri fíkniefnalykt af ákærða. Ákærði hefði brugðist við með því að reka hnéð í hundinn. Í framhaldi af því hafi J-kk-nf H-kk-nf ásamt fleirum farið með ákærða að gegnumlýsingartæki en vitnið komið hundinum fyrir í búri. Vitnið hefði svo komið til baka til að aðstoða við leit á ákærða. Búið hafi verið að fara með ákærða í leitarklefa sem sé lítill og þröngur, um 5 fermetrar. Í klefanum sé leitarborð, hillueining og stóll. Vitnið hefði farið í klefann og byrjað leit í farangri ákærða og tekið upp vesti sem var efst í farangrinum. Ákærði hefði líka farið ofan í pokann og tekið í vestið. Vitnið hefði sagt við ákærða að hann þyrfti að leita í því og beðið ákærða um að láta sig hafa það. Ákærði hefði hins vegar haldið í vestið og neitað að láta vitnið hafa það. Útskýrt hefði verið fyrir ákærða að það þyrfti að leita í því og vitnið svo kippt því af ákærða þegar færi hafi gefist. Þegar vitnið hefði gert það hafi ákærði keyrt utan í bringu J-kk-ef með öxlina. Vitnið kvaðst hafa séð ákærða gera þetta. Ákærði og J-kk-nf hefðu snúið hvor að öðrum með um metra bil á milli þeirra. Vitnið kvaðst hafa upplifað þetta sem líkamsárás og sagði að ákærði hefði beitt töluverðu afli við þetta. Vitnið kvaðst hafa opnað klefann og kallað eftir aðstoð. Nánar um afstöðu manna í klefanum sagði vitnið að ákærði og J-kk-nf H-kk-nf hefðu staðið upp við borðið og verið andspænis hvor öðrum. Vitnið hefði staðið aðeins fjær og horft á þá frá hlið. Vitnið sagði jafnframt að þetta hefði ekki gerst um leið og hann kippti vestinu af ákærða heldur að í framhaldi af því hefði ákærði sett sig í stellingar.

III.

Ákærði neitar sök. Samkvæmt framburði ákærða og vitna voru atvik með þeim hætti að fíkniefnaleitarhundur hoppaði upp á ákærða og gaf þannig til kynna að fíkniefnalykt væri af honum. Ákærði ýtti við hundinum með hnénu og var í kjölfarið ákveðið að framkvæma leit á ákærða og í farangri hans. Farangur ákærða var gegnumlýstur og svo var ákærði færður í sérstakt leitarherbergi. Í herberginu með ákærða voru J-kk-nf H-kk-nf G-kk-nf tollvörður og H-kk-nf S-kk-nf rannsóknarlögreglumaður. Ekki er til myndupptaka af því sem gerðist í leitarherberginu. Þar eru ekki öryggismyndavélar enda er herbergið notað til líkamsleitar.

Ákærði viðurkennir að hafa hindrað H-kk-þf rannsóknarlögreglumann í því að leita í vesti sem var í farangri ákærða og að þeir hafi tekist á um vestið. Þá hefur jafnframt komið fram að reynt hafi verið að tala um fyrir ákærða en hann ekki látið segjast. Ákærði neitar því að hafa rekið öxlina í bringu tollvarðarins J-kk-ef H-kk-ef eins og honum er gefið að sök í ákæru. J-kk-nf H-kk-nf sagði fyrir dómi að hann hefði ekki beint séð árásina en vinstri öxl ákærða hefði farið í sig af slíku afli að hann flaug út í vegg. Þessi framburður fær stoð í vitnisburði H-kk-ef rannsóknarlögreglumanns sem kveðst hafa verið í góðri aðstöðu til að sjá þetta. Þannig hefur H-kk-nf lýst því að eftir að hann náði vestinu af ákærða hafi ákærði keyrt öxlina af töluverðu afli í bringu J-kk-ef H-kk-ef og að vitnið hafi litið á þetta sem líkamsárás. Samkvæmt þessu verður að telja útilokað að ákærði hafi óvart rekist í tollvörðinn. Framburður þessara tveggja vitna er í öllum meginatriðum samhljóma, bæði hjá lögreglu og fyrir dómi. Ekki þykir ástæða til að draga í efa trúverðugleika vitnanna þótt þeir hafi báðir sagst hafa opnað klefann og kallað á aðstoð eða það að H-kk-nf hafi sagt hjá lögreglu að ákærði hefði rekið hægri öxlina í J-kk-þf H-kk-þf en ekki vinstri öxlina eins og J-kk-nf H-kk-nf lýsti fyrir dómi.

Með vísan til framangreinds er sannað, gegn neitun ákærða, að hann hafi brotið gegn valdstjórninni með því að reka öxlina harkalega í bringu tollvarðarins J-kk-ef H-kk-ef með þeim afleiðingum að hann féll við. Háttsemi ákærða varðar við 1. mgr. 106. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 11. gr. laga 101/1976 og 1. gr. laga nr. 25/2007.

IV.

Ákærði er fæddur í desember 1970. Samkvæmt sakavottorði hans var hann í október 2004 dæmdur til greiðslu sektar fyrir umferðarlagabrot. Hinn 9. mars 2005 var hann dæmdur til að greiða sekt fyrir fíkniefnalagabrot. Með dómi 21. október 2005 var ákærði dæmdur í 30 daga fangelsi, skilorðsbundið í eitt ár, fyrir brot gegn 1. mgr. 106. gr. almennra hegningarlaga. Þá var hann með dómi 26. október 2005 dæmdur til greiðslu sektar fyrir umferðarlagabrot og sviptur ökurétti í þrjá mánuði. Þar sem ákærði stóðst skilorð dómsins frá 21. október 2005 hefur sá dómur ekki ítrekunaráhrif, sbr. 61. gr. almennra hegningarlaga. Við ákvörðun refsingar ber að horfa til þess að brot gegn tollverði sem er að gegna skyldustörfum verður að líta alvarlegum augum. Á móti kemur að ekki hlutust áverkar af háttsemi ákærða. Þykir refsing hans hæfilega ákveðin fangelsi í tvo mánuði, sem bundin verður skilorði, eins og nánar greinir í dómsorði.

V.

Með vísan til 1. mgr. 218. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála ber að dæma ákærða til að greiða allan sakarkostnað. Um er að ræða þóknun verjanda á rannsóknarstigi, E-kk-ef Þ-kk-ef G-kk-ef hdl., að fjárhæð 43.077 krónur, að meðtöldum virðisaukaskatti, og þóknun verjanda fyrir dómi, O-kk-ef E-kk-ef hdl., sem þykir hæfilega ákveðin 111.552 krónur, að meðtöldum virðisaukaskatti.

Dóm þennan kveður upp S-kvk-nf B-kvk-nf héraðsdómari.

D ó m s o r ð:

Ákærði, Ó-kk-nf V-kk-nf S-kk-nf, sæti fangelsi í tvo mánuði, en fresta skal fullnustu refsingarinnar og hún niður falla að liðnum þremur árum frá birtingu dómsins haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

Ákærði greiði í sakarkostnað 43.077 króna þóknun verjanda á rannsóknarstigi, E-kk-ef Þ-kk-ef G-kk-ef hdl., og 111.552 króna þóknun skipaðs verjanda síns, O-kk-ef E-kk-ef héraðsdómslögmanns.

S-kvk-nf B-kvk-nf