E-299/2020

Úrskurður

Mál þetta, sem tekið var til úrskurðar 8. desember 2020. er höfðað með stefnu, birtri 28. apríl 2020.

Stefnandi er X

Stefndi er Sveitarfélagið Árborg, […], Austurvegi 2, Selfossi. Fyrirsvarsmaður er G-kk-nf H-kk-nf H-kk-nf bæjarstjóri, […].

Dómkröfur stefnanda eru svofelldar:

„Stefnandi gerir þær dómkröfur að stefndi verði dæmdur til að greiða henni 6.878.484 krónur, auk dráttarvaxta samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af kr. 64.489 frá 1.apr.13 til 1.maí.13 af kr. 128.978 frá þeim degi til 1.jún.13 af kr. 193.467 frá þeim degi til 1.feb.14 af kr. 257.956 frá þeim degi til 1.mar.14 af kr. 383.324 frá þeim degi til 1.apr.14 af kr. 508.691 frá þeim degi til 1.maí.14 af kr. 634.059 frá þeim degi til 1.jún.14 af kr. 691.068 frá þeim degi til 1.júl.14 af kr. 748.078 frá þeim degi til 1.ágú.14 af kr. 792.120 frá þeim degi til 1.sep.14 af kr. 836.162 frá þeim degi til 1.okt.14 af kr. 880.205 frá þeim degi til 1.nóv.14 af kr. 924.247 frá þeim degi til 1.des.14 af kr. 968.290 frá þeim degi til 1.jan.15 af kr. 1.012.332 frá þeim degi til 1.feb.15 af kr. 1.056.375 frá þeim degi til 1.mar.15 af kr. 1.100.417 frá þeim degi til 1.apr.15 af kr. 1.144.460 frá þeim degi til 1.maí.15 af kr. 1.188.502 frá þeim degi til 1.jún.15 af kr. 1.232.545 frá þeim degi til 1.júl.15 af kr. 1.276.587 frá þeim degi til 1.ágú.15 af kr. 1.320.630 frá þeim degi til 1.sep.15 af kr. 1.414.618 frá þeim degi til 1.okt.15 af kr. 1.508.606 frá þeim degi til 1.nóv.15 af kr. 1.602.594 frá þeim degi til 1.des.15 af kr. 1.696.582 frá þeim degi til 1.jan.16 af kr. 1.790.570 frá þeim degi til 1.feb.16 af kr. 1.884.558 frá þeim degi til 1.mar.16 af kr. 1.994.354 frá þeim degi til 1.apr.16 af kr. 2.104.151 frá þeim degi til 1.maí.16 af kr. 2.213.948 frá þeim degi til 1.jún.16 af kr. 2.333.894 frá þeim degi til 1.júl.16 af kr. 2.453.840 frá þeim degi til 1.ágú.16 af kr. 2.573.786 frá þeim degi til 1.sep.16 af kr. 2.693.732 frá þeim degi til 1.okt.16 af kr. 2.813.678 frá þeim degi til 1.nóv.16 af kr. 2.933.625 frá þeim degi til 1.des.16 af kr. 3.053.571 frá þeim degi til 1.jan.17 af kr. 3.173.517 frá þeim degi til 1.nóv.17 af kr. 3.214.611 frá þeim degi til 1.feb.18 af kr. 3.400.981 frá þeim degi til 1.mar.18 af kr. 3.605.820 frá þeim degi til 1.apr.18 af kr. 3.810.658 frá þeim degi til 1.maí.18 af kr. 4.015.497 frá þeim degi til 1.jún.18 af kr. 4.227.350 frá þeim degi til 1.júl.18 af kr. 4.439.203 frá þeim degi til 1.ágú.18 af kr. 4.651.055 frá þeim degi til 1.sep.18 af kr. 4.862.908 frá þeim degi til 1.okt.18 af kr. 5.074.761 frá þeim degi til 1.nóv.18 af kr. 5.286.614 frá þeim degi til 1.des.18 af kr. 5.498.467 frá þeim degi til 1.jan.19 af kr. 5.685.886 frá þeim degi til 1.feb.19 af kr. 5.873.305 frá þeim degi til 1.mar.19 af kr. 6.060.724 frá þeim degi til 1.apr.19 af kr. 6.248.143 frá þeim degi til 1.maí.19 af kr. 6.435.562 frá þeim degi til 1.júl.19 af kr. 6.691.065 frá þeim degi til 1.ágú.19 en af kr. 6.878.484 frá þeim degi til greiðsludags, allt að frádregnum 1.343.016 krónum sem greiddar voru inn á kröfuna þann 1. september 2019.

Þá gerir stefnandi kröfu um að stefndi verði dæmdur til að greiða málskostnað að skaðlausu samkvæmt mati dómsins, að viðbættum virðisaukaskatti, en stefnandi áskilur sér rétt til að leggja fram málskostnaðarreikning við aðalmeðferð málsins, ef til hennar kemur.“

Stefndi krefst þess aðallega að dómkröfum stefnanda verði vísað frá dómi, en til vara krefst stefndi sýknu af dómkröfum stefnanda. Til þrautavara krefst stefndi þess að dómkröfur stefnanda verði lækkaðar verulega.

Stefndi krefst, vegna allra krafna, málskostnaðar að skaðlausu að mati dómsins eða samkvæmt síðar framlögðu málskostnaðaryfirliti, að teknu tilliti til virðisaukaskatts.

Í þessum úrskurði er aðeins fjallað um frávísunarkröfu stefnda.

Fyrir uppkvaðningu úrskurðar var gætt 1. mgr. 115. gr. laga nr. 91/1991.

Málavextir

Þann 5. mars 2013 gerðu stefnandi og stefndi með sér ráðningarsamning. Samkvæmt efni sínu skyldi samningurinn taka gildi 1. mars 2013 og vera ótímabundinn.

Gagnkvæmur uppsagnarfrestur skyldi vera 3 mánuðir, en þó 1 mánuður fyrstu 3 mánuðina. Sagði í samningnum að starfshlutfall væri 100% og skyldu föst heildarlaun á mánuði vera 580.000 krónur. Launin skyldu breytast í samræmi við kjarasamning Sambands íslenskra sveitarfélaga vegna Sveitarfélagsins Árborgar og stéttarfélags tæknifræðinga. Umsamin launahækkun 1. mars 2013 væri innifalin í fyrrgreindum heildarlaunum. Orlofsuppbót og desemberuppbót væru „greiddar árlega samkvæmt Sambands sveitarfélaga kjarasamningi stéttarfélags tæknifræðinga.“ Ekki skyldi greidd sérstök yfirvinna og/eða álag ef starfsmaður þyrfti að vinna utan venjubundins vinnutíma eða helgidaga vegna ferðalaga eða sérstakra verkefna. Viðmiðunarvinnutími væri frá kl. 08:00 til kl. 16:00 mánudaga til föstudaga. Var jafn framt kveðið á um að starfsmaðurinn, þ.e. stefnandi, skyldi njóta almennra réttinda sem kjarasamningur Sambands íslenskra sveitarfélaga og stéttarfélags tæknifræðinga kveður á um á hverjum tíma, þ.m.t. réttindi til launagreiðslna í veikindaforföllum og orlofsréttindi.

Í stefnu og framlögðum gögnum kemur fram að stefnandi hafi starfað sem […] stefnda og verið ráðin til starfa sem […]

Stuttu eftir að stefnandi hóf störf var ráðinn annar starfsmaður inn á sama svið. Stefnandi kveður að sá starfsmaður hafi haft minna ábyrgðarsvið og minni menntun en stefnandi, en þau munu hafa haft sömu laun.

Stefnandi kveður að hinn starfsmaðurinn hafi lokið meistaranámi og í kjölfar þess fengið námið metið til 8% launahækkunar og þá verið hærra launaður en stefnandi. Þetta hafi stefnandi ekki sætt sig við, enda hafi hún farið með fleiri málaflokka og fram til þess tíma lokið meiri menntun. Auk þessa hafi laun hennar ekki tekið kjarasamningsbundnum hækkunum.

Kveður stefnandi að í janúar 2018 hafi verið samþykkt hækkun á launum hennar umfram kjarasamningsbundnar hækkanir sem hafi numið 7 prósentum. Í maí sama ár hafi hins vegar komið ljós að stefndi hafi ekki hækkað laun hennar sem því nam. Þegar þetta hafi komist upp hafi yfirmaður hennar boðist til að leiðrétta launin afturvirkt, en hún hafi beðið hann að hinkra með það þar sem hún hafi gert aðrar athugasemdir við launaútreikningana og hafi viljað að launaleiðréttingin yrði framkvæmd í einu lagi þar sem komið yrði til móts við allar hennar athugasemdir.

Undir lok mars mánaðar 2019 fór stefnandi í starfsviðtal vegna starfs […] hjá stefnda. Ekki fékk hún þó stöðuna og var B ráðinn í hana og var það tilkynnt 1. apríl 2019. Var óskað eftir því við stefnanda að hún sinnti starfinu sem staðgengill um sinn.

Kveður stefnandi fyrst hafa verið rætt um að hún sinnti því til haustsins, en stefndi kveður að óskað hafi verið eftir því að hún sinnti því uns hinn nýráðni […] væri kominn inn í starfið þann 10. júní 2019. Stefnandi mun hafa fengið greidd laun […] á meðan hún sinnti starfinu. Jafnframt sinnti hún sínu reglulega starfi og kveður að þetta hafi kallað á mikla vinnu. Óskaði stefnandi eftir því að fá greidda yfirvinnu vegna þessa, en því var hafnað.

Þann 16. apríl 2019 barst mannauðsstjóra stefnda tölvupóstur frá þáverandi yfirmanni stefnanda, C, þar sem óskað var eftir aðstoð vegna útreiknings launa stefnanda. Munu stefnandi og yfirmaður hennar hafa tekið eftir því að launahækkun um 7%, sem gilda átti frá 1. janúar 2018, hafi þá ekki komið til framkvæmda. Þetta erindi fór til bæjarstjóra sem sendi tölvupóst til stefnanda 3. maí 2019 og óskaði eftir nánari upplýsingum vegna kröfu um afturvirka launaleiðréttingu svo hægt væri að taka afstöðu til hennar. Barst bæjarstjóra svar frá stefnanda þann 13. maí 2019 þar sem kröfur hennar voru sundurliðaðar þannig að gerð var krafa um afturvirka launaleiðréttingu vegna 7% launahækkunar frá 1. janúar 2018. Jafnframt lýsti stefnandi því að laun hennar hefðu ekki hækkað samkvæmt kjarasamningum á ráðningartíma. Að lokum gerði stefnandi athugasemd við að hún og samstarfsmaður hennar hafi verið ráðin til starfa á sömu launakjörum, en hún taldi sig eiga að fá hærri laun vegna menntunar sinnar og ábyrgðarsviðs.

Vegna þessa var haldinn fundur 31. maí 2019, en þar voru m.a. stefnandi ásamt lögmanni sínum, sem og bæjarstjóri. Á fundinum voru starfslok stefnanda ráðin. Krafðist hún þess að fá greidd laun í uppsagnarfresti og að viðurkennd yrði leiðrétting á launum hennar. Var fallist á að greiða stefnanda laun í uppsagnarfresti og að launakröfur hennar yrðu skoðaðar og gengið yrði frá þeim á þann hátt sem samkomulag næðist um. Ekki var krafist vinnuframlags stefnanda í uppsagnarfrestinum.

Málið var tekið fyrir á bæjarráðsfundi stefnda 15. ágúst 2019 og var kröfu stefnanda hafnað. Var ákveðið að greiða stefnanda launaleiðréttingu vegna kjarasamningsbundinna hækkana og einnig vegna launahækkunar um 7% sem ákveðin hefði verið á fundi kjaranefndar sveitarfélagsins þann 10. janúar 2018. Kveður stefnandi að ekki hafi verið orðið við kröfu um afturvirka leiðréttingu á launum samkvæmt kjarasamningi eða samkvæmt mati á námi og fjölda málaflokka sem stefnandi hafi farið fyrir hjá stefnda. Samkvæmt gögnum málsins, sem og greinargerð stefnda, voru laun stefnanda leiðrétt um kr. 1.316.716 og munu hafa verið greidd út 9. september 2019. Kveður stefndi að við útreikninginn hafi verið tekið tillit til þess að 0,5% hafi vantað upp á kjarasamningshækkun frá 1. júlí 2016 auk þess sem laun frá 1. janúar 2018 hafi verið hækkuð um 7% umfram kjarasamningshækkanir. Með þessu telur stefndi að fullnaðaruppgjör vegna vangoldinna launa hafi farið fram.

Stefnandi telur hins vegar að svo hafi ekki verið og sendi lögmaður hennar bréf til stefnda 3. janúar 2020 þar sem krafist var launaleiðréttingar að fjárhæð kr. 6.177.029. Stefndi hefur ekki orðið við þessu.

Málsástæður og lagarök stefnanda

Stefnandi kveðst byggja kröfu sína á því að laun hennar hjá stefnda hafi frá upphafi verið vanreiknuð. Stefnandi hafi ekki notið þeirrar launaröðunar sem henni hafi verið tryggð í kjarasamningum. Samkvæmt 1. gr. laga nr. 55/1980 skuli samningar um lakari kjör en koma fram í almennum kjarasamningum vera ógildir. Þá hafi verið brotið gegn jafnréttislögum nr. 10/2008 með að greiða karlkyns samstarfsmanni stefnanda hærri laun en hún hafi fengið þótt málefnalegar ástæður lægju ekki til slíks. Með vísan til þessa geri stefnandi kröfu um að laun hennar séu leiðrétt afturvirkt á ráðningartíma til móts við lágmarksákvæði í kjarasamningum og í samræmi við kjör sem karlkyns samstarfsmaður hennar hafi notið hjá stefnda á tímabilinu.

Stefnandi byggir á því að menntun og ábyrgðarsvið hafi ekki verið metin til launa með réttum hætti og í samræmi við gildandi kjarasamning eða til samræmis við starfskjör annarra starfsmanna stefnda. Sé tekið mið af kjarasamningi hefðu laun stefnanda átt að vera 2% hærri, auk þess sem 8,94% launahækkun hefði átt að bætast við laun stefnanda vegna fjölda málaflokka sem hún hafi farið með í starfi sínu fyrir stefnda.

Kveður stefnandi að aðrir starfsmenn stefnda hafi notið kjarasamningsbundinna kjarabóta. Þannig hafi samstarfsmaður stefnanda fengið 8% launahækkun í nóvember 2015 þegar hann hafi lokið meistaranámi. Í kjölfar þeirrar hækkunar hafi stefnandi gert kröfu um afturvirka launaleiðréttingu í samræmi við ákvæði kjarasamninga. Kveður stefnandi að misjafn útreikningur launa stefnanda og karlkyns samstarfsmanns hennar hjá stefnda brjóti gegn ákvæðum laga nr. 10/2008 um jafna stöðu og jafnan rétt kvenna og karla, sbr. 25. gr. laganna.

Stefnandi kveðst jafnframt byggja kröfu sína á því að laun hennar á ráðningartíma hafi ekki tekið kjarasamningsbundnum hækkunum. Stefnandi hafi fengið framsendar frá Sambandi íslenskra sveitarfélaga allar kjarasamningsbundnar launahækkanir frá 1. mars 2013. Þegar þær tölur séu bornar saman við launahækkanir sem stefnandi hafi fengið á ráðningartíma, og tekið tillit til kjarasamningsbundinna launahækkana vegna starfsaldurs, sé ljóst að verulega vanti á launagreiðslur til handa stefnanda á ráðningartíma.

Byggir stefnandi á því að samkvæmt kjarasamningi skyldu laun hækka sem nemur eftirfarandi prósentutölum frá og með hverjum degi fyrir sig:

Dags. Hlutfallshækkun

1.mar.13 4,3%

1.mar.14 7,30%

1.sep.15 14,30% (viðmiðunartala vegna starfsmats)

1.jún.16 6,00%

1.jún.17 3,00%

1.jún.18 3,40%

1.jan.19 1,50%

Enn fremur skyldu laun hækka vegna starfsaldurs á sama tíma, sem nemur:

Dags. Hlutfallshækkun

1.mar.14 (eftir eitt ár í starfi) 2%

1.mar.16 (eftir þrjú ár í starfi) 4%

1.mar.18 (eftir fimm ár í starfi) 6%

Stefnandi hafi ekki notið þessara kjarabóta hjá stefnda. Í staðinn hafi laun hennar hækkað á ráðningartíma sem nemi:

Dags. Hlutfallshækkun

1.jún.14 11,79%

1.ágú.14 2,00%

1.sep.15 7,70%

1.jún.16 5,50%

1.feb.18 3,00%

1.jún.18 3,39%

1.jan.19 4,95%

Stefnandi hafi krafist afturvirkrar leiðréttingar sem nemur þessum launamun á ráðningartíma.

Stefnandi kveður sundurliðun fjárkröfu sinnar taka mið af ofangreindum liðum sem raktir hafi verið í tölvupósti stefnanda til mannauðsstjóra og bæjarstjóra 13. maí 2019. Krafa um uppgjör hafi verið ítrekuð í erindi dags. 10. ágúst 2019 og kröfubréfi lögmanns dags. 3. janúar 2020. Fjárkrafa stefnanda sundurliðast svo:

Dags.

Greidd laun (kr.)

Rétt laun skv. kjarasamningum (kr.)

Mismunur

1.apr.13

[…]

[…]

[…]

1.maí.13

[…]

[…]

[…]

1.jún.13

[…]

[…]

[…]

1.feb.14

[…]

[…]

[…]

1.mar.14

[…]

[…]

[…]

1.apr.14

[…]

[…]

[…]

1.maí.14

[…]

[…]

[…]

1.jún.14

[…]

[…]

[…]

1.júl.14

[…]

[…]

[…]

1.ágú.14

[…]

[…]

[…]

1.sep.14

[…]

[…]

[…]

1.okt.14

[…]

[…]

[…]

1.nóv.14

[…]

[…]

[…]

1.des.14

[…]

[…]

[…]

1.jan.15

[…]

[…]

[…]

1.feb.15

[…]

[…]

[…]

1.mar.15

[…]

[…]

[…]

1.apr.15

[…]

[…]

[…]

1.maí.15

[…]

[…]

[…]

1.jún.15

[…]

[…]

[…]

1.júl.15

[…]

[…]

[…]

1.ágú.15

[…]

[…]

[…]

1.sep.15

[…]

[…]

[…]

1.okt.15

[…]

[…]

[…]

1.nóv.15

[…]

[…]

[…]

1.des.15

[…]

[…]

[…]

1.jan.16

[…]

[…]

[…]

1.feb.16

[…]

[…]

[…]

1.mar.16

[…]

[…]

[…]

1.apr.16

[…]

[…]

[…]

1.maí.16

[…]

[…]

[…]

1.jún.16

[…]

[…]

[…]

1.júl.16

[…]

[…]

[…]

1.ágú.16

[…]

[…]

[…]

1.sep.16

[…]

[…]

[…]

1.okt.16

[…]

[…]

[…]

1.nóv.16

[…]

[…]

[…]

1.des.16

[…]

[…]

[…]

1.jan.17

[…]

[…]

[…]

1.nóv.17

[…]

[…]

[…]

1.feb.18

[…]

[…]

[…]

1.mar.18

[…]

[…]

[…]

1.apr.18

[…]

[…]

[…]

1.maí.18

[…]

[…]

[…]

1.jún.18

[…]

[…]

[…]

1.júl.18

[…]

[…]

[…]

1.ágú.18

[…]

[…]

[…]

1.sep.18

[…]

[…]

[…]

1.okt.18

[…]

[…]

[…]

1.nóv.18

[…]

[…]

[…]

1.des.18

[…]

[…]

[…]

1.jan.19

[…]

[…]

[…]

1.feb.19

[…]

[…]

[…]

1.mar.19

[…]

[…]

[…]

1.apr.19

[…]

[…]

[…]

1.maí.19

[…]

[…]

[…]

1.júl.19

[…]

[…]

[…]

1.ágú.19

[…]

[…]

[…]

Samtals vangoldin laun:

7.149.057

Stefndi kveður að krafa um vangoldin laun sé að teknu tilliti til orlofsgreiðslna skv 7. gr. orlofslaga nr. 30/1987. Orlofsréttur stefnanda sé 27 dagar á ári, sem nemi 11,59% orlofslaunum.

Stefnandi kveður að þar sem málatilbúnaður hennar byggi á því að lágmarksákvæði kjarasamninga séu virt, þá geti ekki komið til þess að hún glati réttindum sínum fyrir sakir tómlætis. Ákvæði laga nr. 55/1980 taki það með skýrum hætti úr höndum aðila að semja sín á milli um lakari kjör. Þar sem það sé ekki á valdi stefnanda að semja frá sér um verri kjör sé það jafn framt úr hennar höndum að gefa þau frá sér fyrir sakir tómlætis.

Þá bendir stefnandi á að stefndi hafi viðurkennt kröfu hennar að hluta með hlutagreiðslu inn á kröfuna þann 1. september 2019. Greiðslan hafi numið leiðréttingu á 7% launahækkun umfram kjarasamningshækkanir. Umrædd greiðsla feli í sér skýlausa viðurkenningu stefnda á því að laun stefnanda hafi verið vitlaust út greidd á ráðningartíma. Með þessari viðurkenningu á skyldu sinni hafi stefndi rofið fyrningu, sbr. 14. gr. laga nr. 150/2007. Áður hafi stefndi rofið fyrningarfrest með ummælum á fundi þann 31. maí 2019 um að gengið yrði frá launakröfum stefnanda. Með vísan til þessa sé krafan ekki fyrnd.

Um lagarök vísar stefnandi til meginreglna vinnu, kröfu og samningaréttarins um efndir fjárskuldbindinga og að gerða samninga skuli halda, sérstaklega um skyldu vinnuveitanda til að greiða umsamin laun og aðrar greiðslur, samkvæmt gildandi lögum og kjarasamningum.

Þá vísar stefnandi til laga nr. 10/2008 um jafna stöðu og jafnan rétt kvenna og karla, sérstaklega 25. gr. laganna, laga nr. 55/1980 um starfskjör launafólks, sérstaklega 1. gr. laganna, laga nr. 30/1987 um orlof, aðallega 1., 7. og 8. gr. laganna og laga nr. 88/1971 um 40 stunda vinnuviku. Þá vísar hún til kjarasamnings Sambands íslenskra sveitarfélaga og Stéttarfélags tæknifræðinga með síðari breytingum.

Krafa um dráttarvexti styðst við 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu. Krafa um málskostnað er byggð á 130. gr. laga um meðferð einkamála nr. 91/1991. Stefnandi kveðst ekki reka virðisaukaskattskylda starfsemi, sbr. lög nr. 50/1988, og er óskað eftir að tillit verði tekið til þess við ákvörðun málskostnaðar.

Um varnarþing stefnda vísar stefnandi til 3. mgr. 33 gr. laga um meðferð einkamála nr. 91/1991.

Málsástæður og lagarök stefnda

Hér verður aðeins gerð grein fyrir málsástæðum stefnda vegna kröfu hans um frávísun.

Stefndi byggir á því að dómkröfur stefnanda séu svo vanreifaðar að þær séu ódómtækar og að málatilbúnaður stefnanda uppfylli ekki áskilnað 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991. Kröfugerð stefnanda sé háð þannig annmörkum að stefnda sé ómögulegt að koma að viðhlítandi vörnum þar sem allar forsendur vanti til rökstuðnings kröfum stefnanda.

Stefndi vísar til þess að í málinu geri stefnandi kröfu um vangoldnar launagreiðslur en leggi ekki fram fullnægjandi gögn til stuðnings útreikningum á dómkröfum. Fyrir liggi að útreikningar að baki dómkröfu stefnanda stafi einhliða frá stefnanda og séu þeir um margt óljósir. Engar forsendur séu lagðar fram, sem styðji þá kröfu stefnanda að laun hennar hafi átt að vera hærri á samningstímanum. Þá byggi stefnandi kröfu sína um vangoldin laun á því að laun hennar hafi ekki verið hækkuð eins og vera ber samkvæmt kjarasamningum, án þess þó að gera grein fyrir því, með hliðsjón af framlögðum kjarasamningum, hvar hún telji rétt að staðsetja laun sín í launatöflu né hafi stefnandi útskýrt kröfu sína á annan hátt út frá kjarasamningum.

Kveður stefndi að stefnandi byggi kröfu sína um vangoldin laun einnig á því að laun hennar hafi frá upphafi verið vanreiknuð þar sem menntun og ábyrgðarsvið hennar hafi ekki verið metið til launa með réttum hætti, en leggi þó ekki fram nein gögn þeirri fullyrðingu til stuðnings.

Þá bendir stefndi sérstaklega á að sundurliðun fjárkröfu í stefnu sé ekki í samræmi við dómkröfu stefnanda. Í dómkröfum krefjist stefnandi þess að stefndi greiði henni 6.878.484 kr., en við sundurliðun kröfufjárhæðar telji stefnandi vangoldin laun vera samtals 7.149.057 kr. Af því leiði að sundurliðun á fjárkröfu eins og hún er sett fram í dómkröfum sé ekki til staðar og því ómögulegt fyrir stefnda að átta sig á hvaða forsendur liggi að baki dómkröfu stefnanda.

Þá kveður stefndi að stefnandi hafi ekki sýnt fram á að stefndi hafi greitt henni of lág laun miðað við kjarasamninga og telur stefndi kröfu stefnanda vanreifaða og úr því verði ekki bætt undir rekstri málsins. Þá hafi stefndi þegar greitt stefnanda 1.343.016 kr., líkt og tilgreint sé í dómkröfum stefnanda, en með þeirri greiðslu hafi farið fram fullnaðaruppgjör vangoldinna launa vegna þess tíma sem stefnandi hafi starfað hjá stefnda. Stefnandi hafi ekki sýnt fram á með óyggjandi hætti að hún eigi launakröfu á hendur stefnda umfram það sem þegar hafi verið greitt og sé krafa stefnanda svo vanreifuð að vísa þurfi máli þessu frá dómi, sbr. elið 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991.

Um lagarök vísar stefndi til almennra reglna samningaréttar og kröfuréttar, laga um fyrningu kröfuréttinda nr. 150/2007, einkum 3. gr. Einnig er vísað til laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001. Þá er vísað til laga um jafna stöðu og jafnan rétt kvenna og karla nr. 10/2008. Vísað er til laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, einkum 1. mgr. 80. gr. Um málskostnað vísar stefndi til XXI. kafla laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, einkum ákvæða 1. mgr. 130. gr.

Forsendur og niðurstaða

Í máli þessu gerir stefnandi kröfur sínar um að stefndi verði dæmdur til að greiða henni kr. 6.878.484 kr. með dráttarvöxtum eins og nánar er tilgreint í dómkröfum stefnanda, sbr. það sem áður segir. Kveður stefnandi að um sé að ræða vangreidd laun, en laun hennar hjá stefnda hafi frá upphafi verið vanreiknuð.

Stefnandi kveður að hún hafi ekki notið þeirrar launaröðunar sem henni hafi verið tryggð í kjarasamningum. Hafi menntun hennar og ábyrgð ekki verið metin til launa með réttum hætti og í samræmi við gildandi kjarasamning eða til samræmis við starfskjör annarra starfsmanna stefnda.

Kveður hún jafnframt að á henni hafi verið brotið gegn jafnréttislögum nr. 10/2008 með því að greiða karlkyns samstarfsmanni hennar hærri laun en hún hafi fengið, þrátt fyrir að málefnalegar ástæður hafi ekki legið til slíks.

Er þannig krafa stefnanda um að laun hennar verði leiðrétt afturvirkt á ráðningartíma, annars vegar til móts við ákvæði kjarasamninga og hins vegar í samræmi við kjör sem karlkyns samstarfsmaður hennar hafi notið hjá stefnda á tímabilinu.

Í stefnu er lauslega fjallað um starf stefnanda, en illa verður þó ráðið af lestri stefnunnar hvaða ábyrgð stefnandi bar í starfi sínu, s.s. hver verkefni hennar voru, hvort hún hafði mannaforráð eða ekki og hvort hún tók endanlegar ákvarðanir um það sem starfi hennar tilheyrði eða þurfti að bera ákvarðanir sínar undir yfirmenn sína. Þá er ekki gerð grein fyrir því í stefnu hver er menntun stefnanda að öðru leyti en því að geta má sér þess til að hún sé […] en ekkert kemur fram á hvaða sviði […] það er. Kemur heldur ekkert fram um það hvort stefnandi hefur lokið framhaldsnámi eða sérnámi í sínu fagi.

Af hálfu stefnanda hafa verið lagðir fram kjarasamningar. Í fyrsta lagi „Kjarasamningur Sambands íslenskra sveitarfélaga f.h. þeirra sveitarfélaga og annarra aðila sem hún hefur samningsumboð fyrir og Kjarafélags Tæknifræðingafélags Íslands og Stéttarfélags verkfræðinga“ með gildistíma frá 1. maí 2011 til 31. mars 2014. Í öðru lagi „Kjarasamningur Sambands íslenskra sveitarfélaga f.h. þeirra sveitarfélaga og annarra aðila sem hún hefur samningsumboð fyrir og Kjaradeild Verkfræðingafélags Íslands, Kjarafélag Tæknifræðingafélags Íslands og Stéttarfélag byggingafræðinga samkomulag um breytingar og framlengingu“ með gildistíma 1. mars 2014 til 31. ágúst 2015. Í þriðja lagi „Kjarasamningur Sambands íslenskra sveitarfélaga f.h. þeirra sveitarfélaga og annarra aðila sem það hefur samningsumboð fyrir og Verkfræðingafélags Íslands Stéttarfélag byggingafræðinga Kjarafélag Tæknifræðingafélags Íslands samkomulag um breytingar og framlengingu kjarasamnings“ með gildistíma 1. september 2015 til 31. mars 2019. Hverjum þessara kjarasamninga fylgja ýmsar launatöflur.

Í stefnu og málatilbúnaði stefnanda er vísað til kjarasamninga þessara með almennum hætti, en hvergi er vísað í tiltekin ákvæði þeirra eða tilteknar launatöflur og er óljóst hvernig stefnandi telur að hún hafi átt að raðast launalega innan þeirra og á hverju hún byggir í því sambandi, t.a.m. í sambandi við menntun hennar og ábyrgð í starfi. Þá er ekki vikið að því í stefnu, sem þó er byggt á, hvernig starfskjör hennar hafi ekki verið til samræmis við starfskjör annarra starfsmanna stefnda og er ætluðum starfskjörum annarra starfsmanna stefnda ekki lýst eða gerð grein fyrir þeim.

Eins og að ofan segir byggir stefnandi einnig á því að á henni hafi verið brotið gegn jafnréttislögum nr. 10/2008 með því að greiða karlkyns samstarfsmanni hennar hærri laun en hún hafi fengið, þrátt fyrir að málefnalegar ástæður hafi ekki legið til slíks. Í stefnu kemur ekki fram hver sá samstarfsmaður hennar er, en ætla má af framlögðum gögnum að það sé B. Í stefnu og framlögðum gögnum kemur ekki fram neinn samanburður eða raunveruleg umfjöllun um stefnanda annars vegar og B hins vegar. Hvorki að því er varðar starf þeirra, ábyrgð, starfssvið, menntun og reynslu, eða um laun eða önnur starfskjör.

Það er mat dómsins að þessi málatilbúnaður stefnanda sé haldinn annmörkum sem geri stefnda erfitt fyrir um varnir, en ekki síður geri þetta dóminum ófært að taka afstöðu til málsástæðna stefnanda um að hún hafi ekki notið þeirrar launaröðunar sem henni hafi verið tryggð í kjarasamningum og að menntun hennar og ábyrgð hafi ekki verið metin til launa með réttum hætti og í samræmi við gildandi kjarasamning eða til samræmis við starfskjör annarra starfsmanna stefnda. Jafnframt geri þetta stefnda, en ekki síður dóminum ófært að taka afstöðu til málsástæðu stefnanda um að á henni hafi verið brotið gegn jafnréttislögum nr. 10/2008 með því að greiða karlkyns samstarfsmanni hennar hærri laun en hún hafi fengið, þrátt fyrir að málefnalegar ástæður hafi ekki legið til slíks. Við munnlegan málflutning um frávísunarkröfu stefnda var vísað til þess af hálfu stefnanda að gagnaöflun væri ekki lokið í málinu. Allt að einu hefði þó framsetning þessara málsástæðna þurft að vera skýrari og gagnorðari í stefnu, en ljóst er að stefnda gefst ekki færi á að leggja fram aðra greinargerð með ítarlegri vörnum, þó að stefnandi myndi leggja fram fyllri gögn um þessi atriði.

Þá er ekki hægt að líta fram hjá því að sundurliðun fjárkröfu stefnanda, eins og henni er lýst í málsástæðukafla stefnu, er ekki í samræmi við fjárkröfuna eins og hún er fram sett í dómkröfum stefnanda. Þrátt fyrir yfirlýsingu stefnanda við munnlegan málflutning um frávísunarkröfu um að leiðréttingar yrðu gerðar á sundurliðuninni við frekari meðferð málsins, þá er þetta til þess falið að gera stefnda erfitt um vik að setja fram varnir sínar í greinargerð og uppfyllir ekki kröfur e liðar 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991.

Að öllu ofangreindu virtu er það mat dómsins að málatilbúnaður stefnanda mæti ekki þeim kröfum sem gerðar eru til stefnu í e lið 1. mgr. 80. gr. laga um meðferð einkamála nr. 91/1991 og verður því fallist á kröfu stefnda um að vísa málinu frá dómi.

Eftir þessari niðurstöðu er rétt að stefnandi greiði stefnda málskostnað og er hann hæfilega ákveðinn kr. 300.000 og hefur þá verið tekið tillit til virðisaukaskatts.

S-kk-nf G. G-kk-nf héraðsdómari kveður upp úrskurð þennan.

Úrskurðarorð:

Máli þessu er vísað frá dómi.

Stefnandi, X, greiði stefnda, Sveitarfélaginu Árborg, kr. 300.000 í málskostnað.

S-kk-nf G. G-kk-nf afstöðu til málsástæðna stefnanda um að hún hafi ekki notið þeirrar launaröðunar sem henni hafi verið tryggð í kjarasamningum og að menntun hennar og ábyrgð hafi ekki verið metin til launa með réttum hætti og í samræmi við gildandi kjarasamning eða til samræmis við starfskjör annarra starfsmanna stefnda. Jafnframt geri þetta stefnda, en ekki síður dóminum ófært að taka afstöðu til málsástæðu stefnanda um að á henni hafi verið brotið gegn jafnréttislögum nr. 10/2008 með því að greiða karlkyns samstarfsmanni hennar hærri laun en hún hafi fengið, þrátt fyrir að málefnalegar ástæður hafi ekki legið til slíks. Við munnlegan málflutning um frávísunarkröfu stefnda var vísað til þess af hálfu stefnanda að gagnaöflun væri ekki lokið í málinu. Allt að einu hefði þó framsetning þessara málsástæðna þurft að vera skýrari og gagnorðari í stefnu, en ljóst er að stefnda gefst ekki færi á að leggja fram aðra greinargerð með ítarlegri vörnum, þó að stefnandi myndi leggja fram fyllri gögn um þessi atriði.

Þá er ekki hægt að líta fram hjá því að sundurliðun fjárkröfu stefnanda, eins og henni er lýst í málsástæðukafla stefnu, er ekki í samræmi við fjárkröfuna eins og hún er fram sett í dómkröfum stefnanda. Þrátt fyrir yfirlýsingu stefnanda við munnlegan málflutning um frávísunarkröfu um að leiðréttingar yrðu gerðar á sundurliðuninni við frekari meðferð málsins, þá er þetta til þess falið að gera stefnda erfitt um vik að setja fram varnir sínar í greinargerð og uppfyllir ekki kröfur e liðar 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991.

Að öllu ofangreindu virtu er það mat dómsins að málatilbúnaður stefnanda mæti ekki þeim kröfum sem gerðar eru til stefnu í e lið 1. mgr. 80. gr. laga um meðferð einkamála nr. 91/1991 og verður því fallist á kröfu stefnda um að vísa málinu frá dómi.

Eftir þessari niðurstöðu er rétt að stefnandi greiði stefnda málskostnað og er hann hæfilega ákveðinn kr. 300.000 og hefur þá verið tekið tillit til virðisaukaskatts.

S-kk-nf G. G-kk-nf héraðsdómari kveður upp úrskurð þennan.

Úrskurðarorð:

Máli þessu er vísað frá dómi.

Stefnandi, X, greiði stefnda, Sveitarfélaginu Árborg, kr. 300.000 í málskostnað.

S-kk-nf G. G-kk-nf