E-6753/2008

Mál þetta sem dómtekið var 20. janúar 2009 var höfðað 4. september 2008. Stefnandi er Félag sumarhúsaeigenda í Holtshverfi Reykjavöllum, Galtalind 11, Kópavogi, en stefndi er Ó-kk-nf Ó-kk-nf K-kk-nf, Veghúsum 27a, Reykjavík.

Dómkröfur stefnanda eru þær að stefndi verði dæmdur til að greiða stefnanda skuld að fjárhæð 127.200 krónur ásamt dráttarvöxtum, af 63.600 krónum frá 12. maí 2006 til 12. maí 2007, en af 127.200 frá þeim degi til greiðsludags. Þá krefst stefnandi þess að stefndi verði dæmdur til greiðslu málskostnaðar að viðbættum virðisaukaskatti.

Dómkröfur stefnda eru þær aðallega að hann verði sýknaður af öllum kröfum stefnanda og að stefndi verði dæmdur til greiðslu málskostnaðar að viðbættum virðisaukaskatti. Til vara krefst hann þess að dómkröfur stefnanda verði lækkaðar verulega og málskostnaður verði felldur niður.

II

Stefnandi máls þessa er Félag sumarhúsaeigenda í Holtshverfi í landi Reykjavalla í Bláskógarbyggð. Samkvæmt stefnu er tilgangur félagsins að gæta hagsmuna félagsmanna gagnvart þriðja aðila og vinna að sameiginlegum verkefnum innan svæðisins. Stefndi er eigandi þriggja sumarhúsalóða á þessu svæði ásamt K-kvk-þgf E-kvk-þgf og eiga þau 50% hvort. Samkvæmt gögnum málsins eiga stefndi og K-kvk-nf lóðirnar Holtsgötu 4, Holtsgötu 6 og Holtsgötu 10.

Stefnandi heldur því fram að stefndi sé félagsmaður í stefnda og er krafa stefnanda vegna félagsgjalda áranna 2006 og 2007 auk framkvæmdagjalds vegna ofangreindra þriggja lóða.

III

Stefnandi byggir málatilbúnað sinn á því að stefndi sé félagsmaður í stefnanda. Beri stefnda því að greiða félagsgjald og framkvæmdagjald til stefnanda í samræmi við ákvarðanir sem teknar hafi verið á aðalfundi stefnanda hinn 9. mars 2006. Hafi framkvæmdagjald þar verið ákveðið 20.000 krónur fyrir hverja lóð og félagsgjald 3.600 krónur. Hljóði krafa stefnanda því um greiðslu á þremur reikningum útgefnum 12. maí 2006, tveimur að fjárhæð 20.000 krónur og einum að fjárhæð 23.600 krónur, sem og þremur reikningum útgefnum 12. maí 2007, tveimur að fjárhæð 20.000 krónur og einum að fjárhæð 23.600 krónur. Sundurliðar stefandi kröfu sína svo:

Útgáfudagur Gjalddagi Upphæð

12.05.2006 12.05.2006 23.600

12.05.2006 12.05.2006 20.000

12.05.2006 12.05.2006 20.000

12.05.2006 12.05.2007 23.600

12.05.2006 12.05.2007 20.000

12.05.2006 12.05.2007 20.000

Byggir stefnandi kröfur sínar á reglum samninga- og kröfuréttar um loforð og efndir fjárskuldbindinga. Þá byggir stefnandi á almennum reglum félagaréttar. Kröfu sína um málskostnað byggir stefnandi á 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála og varðandi varnarþing vísar hann til 32. gr. þeirra laga.

IV

Stefndi byggir kröfu sína um sýknu á því að stefnanda skorti lagaheimild bæði til að leggja greiðsluskyldu á stefnda og til innheimtu slíkrar kröfu. Stefndi hafi ekki undirgengist neinar greiðsluskuldbindingar gagnvart stefnanda. Stefndi sé ekki félagsmaður í stefnanda og verði því greiðsluskylda ekki á því byggð ef félagsaðild teljist vera skuldbindandi að þessu leyti.

Varakröfu sína byggir stefndi á því að hann sé 50% eigandi að þeim þremur lóðum sem hann sé sagður eiga samkvæmt stefnu. Ábyrgð hans gagnvart stefnanda sé því í samræmi við þann eignarhluta sé hún til staðar. Í fundargerð frá 9. mars 2006 komi jafnframt ekki fram hvort framkvæmdagjald sé lagt á hverja lóð fyrir sig eða einstaka félagsmenn. Slíka íþyngjandi ákvörðun beri að skýra stefnda í hag. Hafi innheimtuaðgerðir stefnanda miðast við að framkvæmdagjaldið beri að greiða af hverri lóð. Sé álagning þess hluta framkvæmdagjaldsins sem ekki styðjist við skýra fundarsamþykkt ólögmæt.

Í 4. gr. laga sumarhúsafélagsins segi að félagsmenn greiði árgjald sem ákvarðist á aðalfundi félagsins. Orðalag þessarar greinar verði ekki skilið öðru vísi en svo að ákvörðun um árgjald sem tekin sé á aðalfundi gildi til næsta aðalfundar, og það sama gildi væntanlega um álagningu framkvæmdagjalds. Ákvörðun um umrædd gjöld hafi ekki verið endurnýjuð á aðalfundi ársins 2007 heldur hafi samþykkt aðalfundar 2006 einnig verið látin gilda fyrir árið 2007. Það telji stefndi ólöglegt, sbr. fyrrgreint ákvæði laganna.

Samkvæmt framansögðu telur stefndi ekki löglegar forsendur fyrir álagningu og innheimtu á 40.000 krónum vegna ársins 2006 og 63.600 krónum vegna ársins 2007. Eftir standi árgjald og einfalt framkvæmdagjald vegna ársins 2006 samtals að fjárhæð 23.600 krónur. Sem 50% eigandi gæti stefndi einungis verið ábyrgur fyrir helmingi þeirrar fjárhæðar, eða 11.800 krónum ef hann teljist bera einherja ábyrgð í málinu.

Telur stefndi að reglur samninga- og kröfuréttar um loforð og efndir fjárskuldbindinga og almennar reglur félagaréttar eigi ekki við í málinu eins og stefnandi haldi fram. Styður stefndi málskostnaðarkröfu í aðalkröfu við 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála og kröfu um virðisaukaskatt af málskostnaði styður hann við lög nr. 50/1988 um virðisaukaskatt. Þá styður stefndi málskostnaðarkröfu í varakröfu við 3. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991.

V

Í máli þessu snýst ágreiningur aðila fyrst og fremst um það hvort stefndi sé félagsmaður í stefnanda en krafa stefnanda byggist á þeirri félagsaðild. Í stefnu er fullyrt að stefnandi sé félagsmaður í stefnanda án þess að gerð sé nokkur tilraun til að rökstyðja nánar hvernig þeirri félagsaðild sé háttað eða á hvaða grundvelli hún byggist.

Af gögnum málsins má ráða að stefnandi hafi í upphafi talið að um væri að ræða skylduaðild stefnda að stefnanda. Væri kvöð þess efnis þinglýst á lóðir stefnda sem og annarra eigenda og væru allir eigendur lóða á svæðinu aðilar að stefnanda

Ljóst er að á þeim tíma sem hér um ræðir var engin lagaheimild fyrir skylduaðild stefnda að stefnanda og liggja ekki fyrir nein gögn sem renna stoðum undir hugsanlega skylduaðild stefnanda, s.s. veðbókarvottorð eða þinglýstar kvaðir. Þá er ekki getið um slíkar kvaðir í þeim afsölum til stefnda sem fyrir liggja í málinu.

Við aðalmeðferð málsins upplýsti lögmaður stefnanda sérstaklega aðspurður að ekki væri byggt á því að stefndi væri með skylduaðild að félaginu. Væri byggt á því að stefnandi væri aðili að stefnanda enda hafi hann ekki mótmælt því fyrr en með greinargerð. Hafi honum verið stefnt sem félagsmanni og umráðamanni lóðanna gagnvart stefnanda og því væri meðeiganda stefnda að þeim þremur lóðum sem mál þetta snýst um ekki stefnt. Telji stefnandi því ekki að ákvæði 2. mgr. 18. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála eigi við hér.

Í 2. gr. laga FSHR, þ.e. stefnanda, segir að félagsmenn geti allir þeir orðið sem eigi eða leigi lóðir á félagssvæðinu. Selji félagsmaður land sitt gangi hann sjálfkrafa úr félaginu. Er ekki unnt að skýra umrædda lagagrein öðru vísi en svo að þeir sem uppfylli skilyrði ákvæðisins þurfi að sækja sérstaklega um aðild að félagi stefnanda eða skrá sig í það, hyggist þeir vera í félaginu. Þá kom fram í máli vitnisins S-kk-ef H-kk-ef, sem var einn af stofnendum félagsins, að eigendur lóða á svæðinu yrðu aðilar að stefnanda með því að tilkynna sig til félagsins en þeir yrðu ekki sjálfkrafa félagsmenn. Í málinu liggja ekki fyrir nein gögn um að stefndi hafi sótt um aðild að stefnanda og verður hann ekki félagsmaður með því einu að mótmæla því ekki sérstaklega eins og stefnandi virðist byggja á.

Að því virtu sem nú hefur verið rakið verður að telja með öllu ósannað að stefndi hafi nokkurn tíma gerst félagsmaður í stefnanda og verður hann því sýknaður af öllum kröfum stefnanda í máli þessu.

Eftir þessum úrslitum verður stefnandi dæmdur til að greiða stefnda málskostnað sem telst hæfilega ákveðinn 200.000 krónur þar með talinn virðisaukaskattur.

Af hálfu stefnanda flutti málið S-kvk-nf M-kvk-nf H-kvk-nf hdl. en af hálfu stefnda flutti málið K-kk-nf Ó-kk-nf hrl.

G-kvk-nf B-kvk-nf héraðsdómari kveður upp dóminn.

D Ó M S O R Ð

Stefndi, Ó-kk-nf Ó-kk-nf K-kk-nf, er sýknaður af öllum kröfum stefnanda, Félags sumarhúsaeigenda í Holtshverfi Reykjavöllum í máli þessu.

Stefnandi greiði stefnda 200.000 krónur í málskostnað.

G-kvk-nf B-kvk-nf