E-353/2012

Mál þetta, sem var dómtekið 17. september sl., er höfðað 25. janúar 2012 af A, […], persónulega og fyrir hönd ólögráða sonar síns, B, til heimilis á sama stað, gegn íslenska ríkinu.

Dómkröfur stefnanda A eru þær að stefndi verði dæmdur til að greiða henni bætur að fjárhæð 600.000 krónur ásamt vöxtum, þ.m.t. vaxtavöxtum, skv. 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001, frá 17. september 2010 til 26. febrúar 2012, en með dráttarvöxtum skv. III. kafla laga nr. 38/2001 af stefnufjárhæðinni frá þeim degi til greiðsludags.

Þá krefst hún sömu bótafjárhæðar úr hendi stefnda til handa ólögráða syni sínum, eða 600.000 króna ásamt vöxtum, þ.m.t. vaxtavöxtum, skv. 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001, frá 17. september 2010 til 26. febrúar 2012, en með dráttarvöxtum skv. III. kafla laga nr. 38/2001 af stefnufjárhæðinni frá þeim degi til greiðsludags.

Þess er einnig krafist að stefndi verði dæmdur til að greiða hvorum stefnenda málskostnað að mati réttarins eða samkvæmt síðar framlögðu málskostnaðaryfirliti eins og málið væri ekki gjafsóknarmál. Auk þess er krafist virðisaukaskatts af málflutningsþóknun.

Stefndi krefst sýknu af öllum kröfum stefnenda auk málskostnaðar að mati dómsins.

II.

Að morgni 17. september 2010 bárust lögreglunni á X upplýsingar frá aðila, sem óskaði nafnleyndar, um að hann hefði kvöldið áður, þegar hann hafi komið að húsi stefnanda að Y í Z, fundið megna kannabislykt leggja frá húsinu. Allir gluggar hefðu verið lokaðir og þannig gengið frá þeim að ekki væri mögulegt að sjá inn í húsið. Af þessu tilefni ritaði lögreglan upplýsingaskýrslu þar sem þess var getið að sá sem gefið hafði lögreglu þessar upplýsingar hefði þekkingu á fíkniefnamálum og hefði áður veitt upplýsingar sem hefðu reynst vera réttar. Þá hefði stefnandi komið við sögu lögreglunnar vegna fíkniefnamála. Á grundvelli þessara upplýsinga var þess krafist fyrir Héraðsdómi […] að heimiluð yrði leit á heimili stefnanda vegna ætlaðrar ræktunar fíkniefna. Fallist var á kröfuna með úrskurði héraðsdóms 17. september 2010.

Samkvæmt dagbók lögreglu, sem skráð var 16. desember 2010, fóru tveir lögreglumenn, C og D, að heimili stefnanda 17. september sama ár. Kemur þar fram að síðar hafi annar lögreglumaður, E, komið á vettvang með fíkniefnahund. Í dagbókinni er því lýst að C og D hafi knúið dyra en E farið bak við húsið. Enginn hafi svarað en lögreglumennirnir orðið varir við hreyfingu innandyra. Hafi þeir farið að kalla og banka á glugga til þess að reyna að vekja athygli á sér. Sonur stefnanda, B, hafi þá opnað vaskahúsdyr og hleypt lögreglumönnunum inn. Hafi stefnandi þá gefið sig fram en verið sýnilega brugðið. Í dagbókinni kemur fram að henni hafi verið kynnt ástæða þess að lögreglan væri á staðnum og að dómsúrskurður lægi fyrir um heimild til húsleitar. Hafi stefnanda verið létt, eins og segir í dagbókarfærslunni, þar sem hún hafi talið lögreglumennina vera handrukkara sem leituðu bróður hennar. Hún hafi skýrt lögreglumönnunum frá því að hún væri ekki með neina ræktun kannabisefna. Hafi lögregla svipast um og ljóst hafi verið að engin ræktun færi fram í húsnæðinu.

Lögmaður stefnanda óskaði eftir því með bréfi til ríkissaksóknara 6. desember 2010 að aðgerðir lögreglunnar á heimili hennar 17. september 2010 yrðu teknar til rannsóknar. Með bréfi ríkissaksóknara 24. janúar 2011 var tilkynnt að ekki þætti efni til að fram færi opinber rannsókn á þeim grundvelli sem kærandi hefði lagt upp með, umfram það sem ríkissaksóknari hefði þegar gert með skoðun gagna, enda benti ekkert til refsiverðrar háttsemi lögreglumanna við húsleitina.

III.

1. Málsástæður og lagarök stefnenda

Stefnendur reisa kröfugerð sína á því að það liggi fyrir að engar forsendur hafi verið fyrir húsleitinni á heimili þeirra. Ekki hafi verið upplýst hvaðan ábending um ætlaða kannabisræktun hafi komið, hvert hafi verið tilefni þeirrar ábendingar eða hvað sá sem ábendinguna veitti hafi viljað við heimili stefnenda. Ekki hafi legið rökstuddur grunur um meinta kannabisræktun á heimili stefnenda að baki ábendingunni. Engar skiljanlegar eða eðlilegar skýringar hafi verið gefnar á ástæðum húsleitarinnar sem fylgt hafi í kjölfar hennar.

Mál lögreglunnar hafi því ekki leitt til neins, enda hafi tilefnið verið ekkert. Ekki hafi þótt ástæða til að tilkynna stefnanda um lyktir málsins, þó að fullt tilefni hafi verið til þess, ekki síst eftir að farið hafi verið að grennslast fyrir um afdrif þess hjá lögreglu, héraðsdómi og loks ríkissaksóknara.

Stefnendur vísa til þess að þvingunarráðstafanir í þágu rannsóknar, sem heimilaðar séu í lögum nr. 88/2008, feli í sér skerðingu á mikilvægum réttindum manna, þar á meðal persónufrelsi, friðhelgi einkalífs og heimilis og eignarétti, sem að öðru jöfnu njóti ríkrar réttarverndar að lögum. Húsleit á heimili fólks sé þvingunarráðstöfun sem skerði með afgerandi hætti friðhelgi einkalífs og heimilis sem og persónufrelsi manna. Um sé að ræða þvingunarráðstöfun sem líta megi á sem fremur ógeðfelda. Af þessum sökum verði að gera ríkar kröfur til þess að skilyrði húsleitar á heimili manna séu uppfyllt. Þá verði að skýra þröngt ákvæði um heimild til húsleitar á heimili þess sem sæti rannsókn. Í lögum um meðferð sakamála sé mælt fyrir um hlutlæga skaðabótaábyrgð vegna háttsemi, sem menn hafi orðið fyrir af völdum yfirvalda, þ.e. lögreglu, ákæruvalds eða dómara, í tengslum við rannsókn sakamáls eða meðferð þess ellegar vegna dóms í slíku máli, sem menn hafi þurft að þola saklausir.

Samkvæmt 3. mgr. 75. gr. laga nr. 88/2008 sé það skilyrði húsleitar að rökstuddur grunur leiki á að framið hafi verið brot sem sætt geti ákæru og að sakborningur hafi verið þar að verki, enda séu augljósir rannsóknarhagsmunir í húfi. Samkvæmt 2. málsl. 3. mgr. 75. gr. sé það enn fremur skilyrði fyrir húsleit skv. 2. mgr. 74. gr. að rannsókn beinist að broti sem varðað geti fangelsisrefsingu að lögum.

Með skírskotun til framangreinds telja stefnendur að túlka verði þröngt skilyrðið í 3. mgr. 75. gr. um „rökstuddan grun“. Í þessu máli sé ekkert fram komið annað en að ónafngreind persóna, sem hafi verið í óljósum erindagjörðum snuðrandi í kringum heimili stefnanda, hafi hringt í lögreglu og þóst hafa fundið megna kannabislykt leggja út úr húsinu. Hús stefnanda sé einbýlishús og standi stakt á fremur stórri lóð. Heimildarmaður lögreglunnar hafi þannig ekki átt erindi inn á sameiginlega lóð stefnanda með öðrum eða um sameign þegar hann hafi orðið hinnar ætluðu kannabislyktar var. Óútskýrt sé hvaða erindi heimildarmaður lögreglu hafi átt að heimili stefnenda. Sjálf kveðst stefnandi ekki hafa átt von á neinum til síns heima. Í hennar huga hafi heimildarmaður lögreglunnar sýnt mikla óvild í sinn garð og annars heimilisfólks með því að bendla hana og heimilið að ósekju við kannabisræktun.

Öllu verra sé þó að lögreglan skuli hafa tekið tilkynningu þessa trúanlega, án þess að hafa fyrst kannað málið af sjálfsdáðum. Án þess að kynna sér málið af eigin raun hafi lögreglan talið fullnægt því skilyrði að fram væri kominn rökstuddur grunur um refsivert athæfi stefnanda. Gera verði þá ófrávíkjanlegu kröfu til lögreglu, og þeirra sem fari með rannsókn mála yfirleitt, að þeir láti ekki glepjast af mögulegri óvild borgaranna í garð náungans, eða hlaupi til að óathuguðu máli, heldur afli nauðsynlegra gagna og upplýsinga ef leita eigi heimildar til að beita þvingunarúrræðum. Þar hafi lögreglan brugðist hlutverki sínu hrapallega. Aldrei hafi legið fyrir rökstuddur grunur byggður á rannsókn um að framið hafi verið refsivert brot áður en lögregla aflaði húsleitarheimildar, aðeins símtal heimildarmanns sem lögreglan hafi talið sig geta treyst eða reitt sig á að væri áreiðanlegur.

Þá sé það sérstakt skilyrði húsleitar að augljósir rannsóknarhagsmunir séu í húfi. Slíkir hagsmunir hafi ekki verið til staðar. Stefnandi hafi ekki sætt rannsókn og hafði ekki gefið lögreglunni neitt tilefni til að afla húsleitarheimildar. Lögreglan hafi komið fyrst að heimili stefnanda daginn sem húsleitin hafi farið fram og þegar hafist handa við húsleit eftir að hafa hleypt sjálfri sér inn eftir að ungur sonur stefnanda hafi lokið upp dyrum. Engin tilraun hafi áður verið gerð til að yfirheyra stefnanda um ætlaða kannabisræktun á heimilinu eða fyrir því haft að afla samþykkis fyrir húsleit á heimilinu án undangengins dómsúrskurðar. Lögreglan hafi gengið lengra og harðar fram en efni hafi staðið til og ekki sýnt það meðalhóf í aðgerðum sem almennt megi vænta og gera kröfu til.

Stefnandi kveður húsleitina og ekki síst hvernig til hennar hafi verið stofnað hafa verið henni þungbæra reynslu. Tilefnislaus átroðningur flokks lögreglumanna inn á heimilið sé alvarleg skerðing á mannréttindum auk þess sem aðgerðin öll hafi verið stefnanda andleg þrekraun. Úrskurður Héraðsdóms […] hafi ekki verið á neinn hátt takmarkaður, heldur heimilað lögreglu að fara í allar hirslur, vistarverur og geymslur á heimili stefnanda, í og við fasteignina.

Hin ólögmæta húsleit hafi einnig haft áhrif á stefnanda, B, ungan son stefnanda A. Húsleitarheimildin hafi ekki verið takmörkuð á nokkurn hátt og hafi þannig einnig náð yfir vistarverur allra á heimilinu og hafi sonur stefnanda ekki verið þar undanskilinn. Honum hafi verið mjög brugðið þegar hann opnaði dyrnar þar sem hópur lögreglumanna hafi staðið fyrir utan dyrnar og hleypti sér inn í húsið með vísan til dómsúrskurðarins. Þessi atburður hafi sett mark sitt á andlega líðan drengsins. Hann hafi haft nægan þroska til að skilja alvöru þess þegar flokkur lögreglumanna hafi komið með valdboði inn á heimilið í leit að fíkniefnum þar sem móðir hans hafi verið grunuð um fíkniefnaframleiðslu. Þroski hans hafi hins vegar ekki náð til þess að vinna hjálparlaust úr slæmum áhrifum þessarar upplifunar. Sú hræðsla og skelfing sem hann hafi orðið fyrir 17. september 2010 sitji enn föst í minni hans með þeim áhrifum m.a. að í dag vantreysti hann lögreglu og telji sig óöruggan í návist lögreglumanna. Búið sé að skaða varanlega það traust sem mikilvægt sé að ríki almennt á milli borgaranna og löggæslunnar.

Stefnendur byggja á því að rannsóknaraðgerðir lögreglu hafi verið ólögmæt meingerð gagnvart friði og persónu stefnenda, sem þeim verði ekki gert að þola bótalaust.

Miskabótakrafa hvors stefnanda nemur 600.000 krónum. Stefnendur krefjast vaxta sem séu þeir sömu og reiknist á almennar skaðabætur samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu. Þá krefjast stefnendur dráttarvaxta frá 26. febrúar 2012 þegar mánuður er liðinn frá því að mál þetta var þingfest. Miða stefnendur þá við að á þingfestingardegi hafi stefndi sannanlega fengið vitneskju um kröfuna, sbr. lög nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu.

Um lagarök er af hálfu stefnanda vísað til XXXVII. kafla laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Einnig sé byggt á 1. mgr. 71. gr. stjórnarskrár lýðveldisins Íslands nr. 33/1944 og 8. gr. laga nr. 62/1994 um mannréttindasáttmála Evrópu. Þá sé einnig byggt á 26. gr. laga nr. 50/1993. Um gjalddaga bótakröfu og dráttarvexti er vísað til 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001. Krafa um málskostnað sé byggð á 130. gr. laga nr. 91/1991. Auk þess sé krafa um virðisaukaskatt af þóknun grundvölluð á lögum nr. 50/1988 um virðisaukaskatt en stefnandi sé ekki virðisaukaskattsskyldur og beri því nauðsyn til að fá dóm fyrir þeim skatti.

2. Málsástæður og lagarök stefnda

Stefndi byggir sýknukröfu sína á því að eðlilegar forsendur hafi verið fyrir húsleit hjá stefnanda. Forsendur hennar hafi verið upplýsingar um hugsanlegt lögbrot sem lögreglan hafi talið trúverðugar, sérstaklega með tilliti til sögu stefnanda og þeirra sem dvalist höfðu í íbúð hennar. Hér sé nánar vísað til lýsingar á framlagðri greinargerð lögreglunnar á X til ríkissaksóknara frá 17. janúar 2011. Upplýsingar þessar hafi verið metnar og viðkomandi aðili rannsakaður. Í framhaldi af þessu hafi verið óskað eftir heimild til húsrannsóknar sem Héraðsdómur […] hafi fallist á. Forsenda niðurstöðu dómstólsins hafi verið að grunur væri um kannabisræktun. Húsleitin sjálf og framkvæmd hennar hafi því verið lögmæt, enda byggð á lögmætum úrskurði Héraðsdóms […] sem liggi fyrir í máli þessu. Úrskurðurinn sjálfur hafi uppfyllt öll skilyrði sakamálalaga um form og efni slíkra úrskurða. Því mótmælir stefndi fullyrðingu stefnanda um svokallaða „ólögmæta húsleit“ sem ekki sé rökstudd á neinn hátt.

Stefndi mótmælir því enn fremur að húsleitin sjálf hafi ekki verið framkvæmd á eðlilegan hátt. Hún hafi einungis tekið fimmtán mínútur að viðbættum u.þ.b. tuttugu mínútum sem hafi tekið lögregluna að komast inn í hús stefnanda. Lögreglan hafi gert ítrekaðar tilraunir til þess að ná sambandi við stefnanda og komast inn í hús hennar. Enginn hafi þó komið til dyra þrátt fyrir að lögreglan hafi séð hreyfingu í húsinu og hafi því vitað af því að einhver væri þar inni. Kallað hafi verið ítrekað inn um bréfalúgu útidyranna að lögregla væri á vettvangi, hefði húsleitarúrskurð og þyrfti að ná tali af húsráðanda. Jafnframt hafi verið ítrekað hringt í síma stefnanda á vettvangi án árangurs. Það hafi sést til stefnanda fara út um þvottahúsdyr –– bakdyr – en að hún hafi farið strax aftur inn. Allt þetta hafi tekið u.þ.b. tuttugu mínútur og á meðan hafi lögreglan haldið að sér höndum.

Að lokum hafi sonur stefnanda komið út og skrökvað því að lögreglunni að móðir hans væri ekki heima. Þar sem lögreglan hafi hafti húsleitarheimild, búið hafi verið að opna fyrir henni, og lögreglan vitað að stefnandi væri heima hafi lögreglumennirnir farið að leita að henni. Hún hafi síðan fundist í eða bak við fataskáp í svefnherbergi hennar. Leit hafi síðan hafist í húsinu og lokið u.þ.b. 15 mínútum síðar.

Að mati stefnda hafi ekkert verið athugavert við framgöngu lögreglunnar í húsleitinni og sé fullyrðingum stefnanda um annað mótmælt.

Í málatilbúnaði stefnanda sé fullyrt að syni hennar hafi verið illa brugðið við aðfarir lögreglu umrætt sinn. Þessu sé mótmælt enda hafi lögreglumenn á vettvangi ekki tekið eftir neinu sérstöku sem hafi gefið það til kynna. Í þessu sambandi skjóti skökku við, að annars vegar fullyrði stefnandi að hún hafi haldið að handrukkarar væru á ferð, en ekki lögregla, en á sama tíma sendi hún son sinn 12 ára út til þess væntanlega að tala við meinta „handrukkara“. Allt sé þetta að mati stefnda heldur ósannfærandi.

Þá kvarti stefnandi yfir því að lögreglan hafi ekki tilkynnt um lyktir þessa máls. Staðreyndin sé sú að rannsókn í máli stefnanda hafi verið sjálfhætt þar sem engin fíkniefni hafi fundist við húsleitina. Þetta hafi stefnandi átt að vita og hafi hún verið í vafa þá hafi hún eflaust getað haft samband við lögregluna og fengið þetta staðfest.

Stefndi byggir sýknukröfu sína á því að ekki séu lagaforsendur til þess að krefja stefnda um bætur vegna umræddrar húsrannsóknar. Stefndi hafi uppfyllt öll skilyrði X. kafla sakamálalaga nr. 88/2008 og sé þá sérstaklega vísað til ákvæða 73.-75. gr. laganna. Þessi fullyrðing stefnda sé í sjálfu sér staðfest með úrskurði Héraðsdóms […].

Af hálfu stefnda er vísað til 3. mgr. 228. gr. fyrrgreindra laga nr. 88/2008 en þar segi orðrétt: „Nú hefur maður ekki verið borinn sökum í sakamáli og á hann þó engu að síður rétt til bóta ef hann hefur beðið tjón af þeim aðgerðum sem taldar eru upp í 2. mgr.“ Í 2. mgr. laganna sé vísað með öðru til heimildar til húsleitar. Stefndi kveður forsendu bótaréttar skv. 3. mgr. 228. gr. lagana vera að viðkomandi hafi beðið tjón af þeim aðgerðum sem taldar séu upp í 2. mgr. lagaákvæðisins. Í málatilbúnaði stefnanda hafi ekki verið sýnt fram á nokkurt tjón. Rökstuddur grunur um refsivert brot hafi verið fyrir húsleitinni sjálfri og hún verið heimiluð með dómsúrskurði. Framkvæmdin hafi staðið yfir í mjög stuttan tíma og virðingar gætt gagnvart stefnanda og syni hennar. Því telur stefndi að sýkna beri hann af öllum kröfum stefnanda enda hafi ekki verið sýnt fram á neitt tjón stefnanda og sonar hennar.

IV.

Niðurstaða

Eins og áskilið er í 75. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála var heimild til að leita á heimili stefnanda að Y í X veitt með úrskurði Héraðsdóms […] 17. september 2010. Heimildin var veitt á grundvelli upplýsinga frá aðila, sem ekki vildi láta nafns síns getið, en lögregla taldi trúverðugan. Kvaðst hann hafa kvöldið áður fundið kannabislykt leggja frá húsi stefnanda þó að gluggar væru lokaðir. Þá hefðu húsráðendur komið í veg fyrir að hægt væri að sjá inn um glugga hússins. Lögreglan upplýsti enn fremur að stefnandi hefði komið við sögu lögreglu vegna fíkniefnamála, en óumdeilt er að hún hafði verið fundin sek um fíkniefnabrot árið 1996. Þegar dómari tók afstöðu til kröfu um leit í húsinu lá því fyrir rökstuddur grunur um að framið hefði verið brot sem hefði getað sætt ákæru og að húsráðandi að Y væri þar að verki. Þá var nauðsynlegt að leita í húsnæðinu í ljósi framangreindra upplýsinga sem gátu bent til þess að ræktun eða sala og dreifing kannabisefna færi þar fram. Að þessu gættu er á það fallist að skilyrði 3. mgr. 74. gr. laga nr. 88/2008 fyrir húsleit hafi verið fullnægt.

Lýsing lögreglu á framkvæmd húsleitarinnar í dagbók lögreglu, sem skráð var nokkrum mánuðum eftir atvikið, er í meginatriðum í samræmi við lýsingu stefnanda á atvikum í stefnu og fyrir dómi. Ósannað er að lögreglumennirnir hafi ekki látið vita að um lögregluaðgerð væri að ræða þegar þeir knúðu dyra, þó að stefnandi hafi ekki gert sér grein fyrir því fyrr en þeim hafði verið hleypt inn í húsið. Ekki er í ljós leitt að lögreglumennirnir, sem leituðu í húsi stefnanda, hafi gengið harðar fram gagnvart stefnanda og syni hennar en nauðsyn bar til. Verður að líta svo á að meðalhófs hafi verið gætt við framkvæmd húsleitarinnar, sbr. 3. mgr. 53. gr. laga nr. 88/2008.

Húsleitin leiddi í ljós að grunur um að þar væru kannabisplöntur í ræktun, eða að önnur brotastarfsemi færi þar fram, var ekki réttur. Rannsókn málsins virðist þá þegar hafa verið hætt. Í málinu hafði stefnandi stöðu sakbornings, sbr. 1. mgr. 27. gr. laga nr. 88/2008, með því að hún var í kröfugerð lögreglu talin undir „sterkum grun“ um refsiverða háttsemi. Því bar að tilkynna henni um að rannsókn málsins væri hætt, sbr. 3. mgr. 57. gr. laga nr. 88/2008. Það virðist ekki hafa verið gert.

Í XXXVII. kafla laga nr. 88/2008 eru fyrirmæli um hlutlæga bótaábyrgð ríkisins í tilefni af aðgerðum lögreglu í tengslum við rannsókn á sakamáli. Um bótarétt sakbornings, sem m.a. hefur sætt húsrannsókn samkvæmt X. kafla laga nr. 88/2008, fer eftir 2. mgr. 228. gr. laga nr. 88/2008, en ekki 3. mgr. sömu greinar. Í fyrrgreindu ákvæði segir að dæma skuli bætur vegna slíkra aðgerða ef skilyrði 1. mgr. eru fyrir hendi. Þó má fella niður bætur eða lækka þær ef sakborningur hefur valdið eða stuðlað að þeim aðgerðum sem hann reisir kröfu sína á. Rannsókn á máli stefnanda hefur verið hætt og því er skilyrði 1. mgr. 228. gr. fyrrgreindra laga fullnægt. Stefnandi stuðlaði ekki sjálf að því að hún sætti þeirri húsleit sem krafa hennar er reist á. Með vísan til 2. mgr. 228. gr. laga nr. 88/2008 á hún því rétt til skaðabóta fyrir þann miska sem húsrannsóknin olli henni.

Leit lögreglu á heimili stefnanda fól í sér skerðingu á friðhelgi heimilis hennar, sem eru réttindi sem varin eru í 71. gr. stjórnarskrárinnar nr. 33/1944. Eins og atvikum var háttað var þessi aðgerð lögreglu, sem reist var á ásökunum í garð stefnanda sem enginn fótur var fyrir, til þess fallin að valda henni ótta um öryggi sitt og fjölskyldu sinnar. Það að sonur hennar, sem þá var tólf ára gamall, varð vitni að húsleitinni, var einnig til þess fallið að valda henni áhyggjum af áhrifum þessara aðgerða á hann. Þykja miskabætur til hennar úr hendi stefnda hæfilega ákveðnar 150.000 krónur.

Sonur stefnanda, B, varð vitni að húsrannsókninni. Hún beindist hins vegar ekki að honum og getur hann því ekki átt tilkall til skaðabóta á grundvelli 2. mgr. 228. gr. laga nr. 88/2008. Ekki nýtur við annarra gagna um áhrif húsleitarinnar á hann en lýsingu stefnanda. Ekki hafa verið færðar sönnur á að aðgerðir lögreglu hafi valdið því að hann einangraðist meira félagslega eða að hann hafi við hana orðið fyrir slíku sálrænu tjóni að hann geti átt tilkall til miskabóta úr hendi stefnda. Því verður krafa stefnanda um miskabætur fyrir son sinn ekki tekin til greina.

Stefnandi krefst vaxta á miskabætur samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 17. september 2010, er hið bótaskylda atvik átti sér stað, til 26. febrúar 2012, er mánuður var liðinn frá því að mál þetta var þingfest, en dráttarvaxta samkvæmt III. kafla sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Sætir krafa stefnanda um vexti ekki andmælum stefnda og ber að fallast á hana eins og í dómsorði greinir.

Málskostnaður milli aðila fellur niður. Gjafsóknarkostnaður stefnanda greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málflutningsþóknun lögmanns hennar, J-kk-ef A-kk-ef S-kk-ef hrl., 442.388 krónur, að meðtöldum virðisaukaskatti.

Mál þetta dæmir Á-kk-nf H-kk-nf héraðsdómari.

D Ó M S O R Ð :

Stefndi, íslenska ríkið, greiði stefnanda, A, 150.000 krónur með vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 17. september 2010 til 26. febrúar 2012 og dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags.

Stefndi er sýkn af kröfum stefnanda fyrir hönd sonar síns, B.

Málskostnaður milli aðila fellur niður.

Gjafsóknarkostnaður stefnanda greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málflutningsþóknun lögmanns hennar, J-kk-ef A-kk-ef S-kk-ef hrl., 442.388 krónur.

Á-kk-nf H-kk-nf (sign.)