S-816/2012

Mál þetta, sem þingfest var 14. nóvember sl. og dómtekið 22. janúar sl., var höfðað með ákæru lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, dagsettri 16. október 2012, á hendur H-kk-þgf E-kk-þgf, kt. 000000-0000, Daltúni 36, Kópavogi,

„fyrir fíkniefnalagabrot, með því að hafa miðvikudaginn 29. júní 2011, að Auðbrekku 20 í Kópavogi, haft í vörslum sínum í sölu- og dreifingarskyni 155 kannabisplöntur, 194,80 g af maríhúana og 342,30 g af kannabislaufum, og hafa um nokkurt skeið fram til þessa dags ræktað framangreindar plöntur.

Telst þetta varða við 2. gr., sbr. 4., 5. og 6. gr., laga um ávana- og fíkniefni nr. 65/1974, sbr. lög nr. 13/1985 og lög nr. 68/2001, og 2. gr., sbr. 14. gr., reglugerðar um ávana- og fíkniefni og önnur eftirlitsskyld efni nr. 233/2001, sbr. reglugerð nr. 848/2002.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar. Krafist er upptöku á 155 kannabisplöntum, 194,80 g af maríhúana og 342,30 g af kannabislaufum, samkvæmt 6. mgr. 5. gr. laga nr. 65/1974 og 2. mgr. 14. gr. reglugerðar nr. 233/2001. Þá er krafist upptöku á 8 gróðurhúsalömpum, 1 spennugjafa, 1 rafmagnstöflu, 3 vatnsdælum, 1 vog og 1 rakamæli, samkvæmt 7. mgr. 5. gr. sömu laga.“

Ákærði kom fyrir dóminn við þingfestingu málsins ásamt skipuðum verjanda sínum og játaði þá háttsemi sem lýst er í ákæru en neitaði því að hún hafi verið í sölu- og dreifingarskyni. Þá mótmælti ákærði einnig þeim fjölda plantna sem ákært er fyrir.

Málsatvik.

Upphaf máls þessa er að lögregla handtók ákærða í bifreið hans fyrir utan iðnaðarhúsnæði að Auðbrekku 20 í Kópavogi. Játaði ákærði þar strax að standa að kannabisræktun. Fór lögreglan í framhaldi inn í húsnæðið með heimild ákærða. Í lögregluskýrslu er aðkomunni og húsnæðinu lýst svo: „Þegar gengið er inn um útidyrnar á húsnæðinu er strax til hægri bílskúr (svæði A) með bílskúrshurð. Í því herbergi mátti sjá að búið var að spenna víra á milli veggja og hengja á vírana marijúana. Ef gengið var lengra inn í rýmið mátti sjá hurð á hægri hlið sem liggur að stóru herbergi (svæði B og C.) Þar mátti sjá sérútbúið rými (svæði B) þar sem kannabisræktun var í fullum gangi og einnig mátti sjá kannabisplöntur fyrir utan rýmið (svæði C). Ef gengið var til vinstri þegar maður kom inn í húsnæðið var setustofa (svæði E) og þar mátti sjá kannabisefni á borði. Út frá setustofunni var baðherbergi og annað herbergi til vinstri (svæði D). Í því herbergi var að sjá sérútbúið rými fyrir kannabisræktun og inni í því var ræktun í fullum gangi. Í húsnæðinu mátti sjá fullkomið loftræstikerfi sem lá úr ræktunarrýmunum og var það svo tengt við skorsteininn sem liggur upp á þak hússins.“

Þá kemur fram í skýrslunni að á svæði A hafi verið haldlagt ætlað maríjúana. Á svæði B hafi fjörutíu og fjórar kannabisplöntur, rakamælir og fjórir gróðurhúsalampar, með 600W perum í, verið haldlagt. Í svæði C hafi áttatíu og ein kannabisplanta, spennugjafi, færanleg rafmagnstafla, vog og tveir gróðurhúsalampar með 125W perum verið haldlagt. Í svæði D hafi þrjátíu kannabisplöntur verið haldlagðar, þrjár vatnsdælur og tveir gróðurhúsalampar, einn með 600W perum en hinn með 400W peru. Í svæði E hafi ætlað maríjúana verið haldlagt.

Í upplýsingaskýrslu kemur fram að Auðbrekka 20 sé iðnaðarhúsnæði og sé inngangur sunnan megin hússins. Gengið sé inn í húsnæðið til norðurs. Til austurs sé rými þar sem ætlað maríjúana hafi verið á vír sem búið var að strengja veggja á milli. Hafi ræktunin farið fram í rýmum sem búið hafi verið að stúka af innan húsnæðisins. Vestan megin inngangs hafi verið rými þar sem plöntur hafi verið í pottum á gólfi og hafi hluti rýmisins verið klæddur af með plasti festu á trégrind og þar hafi einnig verið plöntur í pottum. Austan megin inngangs hafi verið annað rými þar sem einnig hafi verið búið að festa plast á trégrind og innan þess rýmis hafi verið plöntur í pottum. Framan við ræktunarrýmið vestan megin hafi verið borð og á borðinu hafi verið ætluð kannabislauf. Til norðurs inn af inngangi hafi verið rúm. Alls hafi verið 155 plöntur í pottum í húsnæðinu. Plönturnar hafi verið skornar, hæðarmældar og merktar á vettvangi og að því loknu fluttar í aðstöðu Tæknideildar lögreglu. Plönturnar hafi verið frá 3 upp í 142 sentímetra á hæð. Plönturnar hafi vigtað alls 9.103 grömm. Maríjúanað hafi vigtað alls 194,8 grömm og kannabislaufin alls 342,3 grömm.

Við húsleit hjá ákærða var systir hans handtekin og færð til skýrslutöku. Kvað ákærði í lögregluskýrslu að hún hafi bara komið til að hjálpa honum en vildi ekki tjá sig frekar um það en hún tengdist framleiðslunni ekkert.

Kvað ákærði hjá lögreglu þann 27. mars 2012 að ræktunin hafi verið til eigin neyslu. Hann kvaðst fá sér að reykja öðru hvoru og hafi gert sl. tuttugu ár. Hann væri þó ekki í daglegri neyslu, hann noti um það bil tíu grömm af maríjúana á mánuði, hann reykti aðra hverja helgi. Hann gæfi líka með sér af efninu án þess að fá greiðslu fyrir. Kvaðst ákærði vera í slæmum málum fjárhagslega, hann væri verktaki og fengi laun sem slíkur.

Í lögregluskýrslu þann 27. mars sl. kvaðst S-kvk-nf E-kvk-nf, systir ákærða, ekki hafa gert neitt ólöglegt. Hún hafi aðeins komið í millirýmið og bílskúrinn en ekki farið inn í herbergin tvö. Ákærði hjálpi henni stundum með peninga og hún hjálpi honum til baka. Kvaðst hún ekki hafa vitað um framleiðsluna hjá ákærða.

Skýrslur fyrir dómi.

Ákærði játaði ofangreinda háttsemi hjá lögreglu og fyrir dóminum. Neitaði hann hins vegar að ræktunin hafi verið í sölu- og dreifingarskyni. Þá hafnaði hann fjölda plantna í ákæru en hann kvað græðlinga, sem í efnaskýrslu væru taldar plöntur í sýni nr. 9, ekki teljast til plantna. Kvaðst ákærði hafa verið í daglegri neyslu á þeim tíma er hann stóð í ræktun og hafa reykt eitt til tvö grömm á dag. Hann hafi verið í fjárhagserfiðleikum og ekki haft efni á að kaupa grammið á 3.000 krónur og því hafi hann ætlað að rækta fyrir sjálfan sig. Hann hafi tekið umrætt iðnaðarhúsnæði á leigu rúmu ári áður en hann var tekinn og hafi leigt það til geymslu á verkfærum. Hann hafi byrjað á ræktun um þremur til fjórum mánuðum áður en hann var tekinn. Hann hafi greitt 100.000 krónur í leigu á mánuði. Hann hafi keypt lampana, einn í einu, sem hafi kostað um 20.000 til 25.000 krónur stykkið. Annað efni, svo sem efni í loftræstikerfi, hafi hann átt fyrir. Hann hafi verið með um 200.000 til 250.000 krónur í tekjur á þeim tíma eða frá hruni. Hann hafi verið fjölskyldumaður með tvö börn í leiguhúsnæði á Kjalarnesi. Þá mótmælti hann því að telja græðlinga, sem hafi verið fimmtíu og níu talsins og rétt komnir í steinull, plöntur. Verði að taka mið af því við ákvörðun refsingar.

Lögreglumennirnir Þ-kk-nf R-kk-nf J-kk-nf H-kk-nf, J-kk-nf S-kk-nf og E-kvk-nf A-kvk-nf K-kvk-nf komu fyrir dóminn en þau öll að málinu í upphafi. Kvað E-kvk-nf vinnureglu lögreglunnar vera þá að allar plöntur sem væru komnar í potta væru klipptar niður við mold, eða það efni sem plantan væri í, og mældar þannig. Væri planta sem væri komin í pott talin planta, hvort sem hún væri farin að róta sig eða ekki. Öðrum plöntuhlutum sem væru í formi stikla eða laufblaða, hvort sem ætti eftir að setja þá í potta eða ekki, væri sópað saman og þeir vigtaðir og tilgreindir í efnaskýrslu sem laufblöð, uppsóp eða stönglar. Svo hafi verið gert í þessu tilviki. Við talningu á fjölda plantna hafi verið tekið tillit til stærðar þeirra og það skráð sérstaklega í efnaskýrsluna.

Kváðu allir lögreglumennirnir, sem komu fyrir dóminn, að magnið, umfangið og aðbúnaður plantnanna hafi verið með þeim hætti að brotið var rannsakað sem ræktun í sölu- og dreifingarskyni. Hafi ræktunin verið talin á því stigi að ekki hafi þótt efni til að rannsaka símagögn eða önnur gögn til að kanna hvort ákærði hafi verið búinn að selja eitthvað af efnunum er hann var tekinn, þrátt fyrir að plöntur hafi verið hengdar upp til þurrkunar.

Rannsóknargögn.

Í matsgerð Rannsóknastofu í lyfja- og eiturefnafræði frá 8. ágúst 2011, sem liggur frammi í málinu og er ekki rengd af ákærða, segir að sýni merkt 201517, nr. 6, sem var græn blómstrandi planta, hafi verið þurrkað og magn tetrahýdrókannabínóls í þurru sýni hafi verið 62 mg/g, sem samsvari 15 mg/g í sýninu fyrir þurrkun. Í sýni merktu 20517, nr. 12, sem var blómhluti plöntu, hafi tetrahýdrókannabínól í þurru sýni verið 99 mg/g sem samsvari 69 mg/g í upphaflegu sýni þegar það hafi verið vigtað hjá tæknideild lögreglunnar.

Forsendur og niðurstöður.

Ákærði hefur játað að hafa ræktað það magn kannabisplantna sem fannst við húsleit hjá honum 29. júní 2011. Þá hefur hann játað að hafa haft 194,80 grömm af maríjúana og 342,30 grömm af kannabislaufi í vörslum sínum. Hann hefur hins vegar neitað því að ræktunin hafi verið í sölu- og dreifingarskyni en hann hafi gefið vinum sínum með sér að reykja. Þá mótmælir hann fjölda tilgreindra plantna í ákæru og kvað allavega fimmtíu og níu stykki hafa verið græðlinga.

Með hliðsjón af magni og umfangi ræktunarinnar telur dómurinn skýringar ákærða á því að ræktunin hafi verið til eigin neyslu afar ótrúverðugar. Styður það frásögn ákærða sjálfs um að hann reyki sjálfur um tíu grömm á mánuði. Þrátt fyrir breyttan framburð fyrir dómi um að hann hafi reykt eitt til tvö grömm á dag á þeim tíma, telur dómurinn, með tilliti til þess magns sem fannst hjá honum, þá skýringu fráleita, enda um nokkurra ára birgðir að ræða hafi það verið til eigin neyslu. Þá hefur ákærði einnig lýst því fyrir dóminum að hann hafi verið fjárhagslega illa staddur á þessum tíma, atvinnulaus og með fjögurra manna fjölskyldu. Breyttur framburður ákærða fyrir dómi styður hins vegar að hann hafi verið í mikilli fjárþörf vegna neyslu sinnar, sé það rétt að hann hafi notað eitt til tvö grömm af kannabis á dag og grammið hafi kostað um 3.000 krónur af götunni. Miðað við það, þá hefur ákærði þurft um eina- til tvær milljónir á ári til að fjármagna neyslu sína. Telur dómurinn hafið yfir skynsamlegan vafa að ákærði hafi ræktað ofangreind fíkniefni í sölu- og dreifingarskyni. Það styður einnig að vog var meðal tækja sem lögregla lagði hald á við rannsókn málsins. Verður ákærði sakfelldur fyrir þá háttsemi.

Ákærði mótmælti því að um 155 plöntur hafi verið um að ræða þar sem samkvæmt efnaskýrslu séu 59 plöntur sagðar vera 3 til 29 sm. Það hafi verið græðlingar sem hann hafi verið nýbúinn að planta í ull til að fá rætur á græðlingana. Eins og rakið er að ofan er jurt, sem komin er í pott til þess að vaxa, talin planta. Breytir engu hvort sú planta er kölluð græðlingur eða jafnvel afleggjari á ákveðnu uppvaxtarskeiði plöntunnar. Plantan hefur efnið tetrahýdrókannabínól í sér og er ætlað að bera ávöxt þannig að sem best nýting fáist úr henni. Hún er því ræktuð í þeim tilgangi að vinna úr henni efnið THC. Hefur ákærði ekki sýnt fram á að fjöldinn sé rangt tilgreindur í ákæru. Verður ákærði því sakfelldur fyrir að hafa haft í vörslum sínum í sölu- og dreifingarskyni, 155 kannabisplöntur eins og greinir í ákæru.

Þá verður ákærði einnig sakfelldur fyrir þá háttsemi sem hann hefur játað skýlaust fyrir dóminum en sú játning fær stoð í gögnum málsins.

Er háttsemi ákærða réttilega heimfærð til refsiákvæða í ákæru. Verður ákærða gerð refsing fyrir með hliðsjón af magni og styrkleika efnisins.

Samkvæmt matsgerð J-kk-ef K-kk-ef dósents, sem ekki er rengd af ákærða, kemur fram að sýni merkt 201517, nr. 6, sem var græn blómstrandi planta, hafi verið þurrkað og magn tetrahýdrókannabínóls í þurru sýni hafi verið 62 mg/g, sem samsvari 15 mg/g í sýninu fyrir þurrkun. Í sýni merktu 20517, nr. 12, sem var blómhluti plöntu, hafi tetrahýdrókannabínól í þurru sýni verið 99 mg/g sem samsvari 69 mg/g í upphaflegu sýni þegar það hafi verið vigtað hjá tæknideild lögreglunnar. Er hér um að ræða mjög sterkt efni.

Samkvæmt öllu framkomnu var brot ákærða vel undirbúið og skipulagt. Hann lagði í mikinn búnað og innréttaði húsnæði sérstaklega til að rækta fíkniefni. Þá verður að líta til þess að þótt ræktun hluta plantnanna hafi ekki verið langt á veg komin þegar upp komst um brot ákærða, og hluti plantna hafi ekki náð þeim styrkleika sem að var stefnt, var um umfangsmikla framleiðslu á fíkniefnum að ræða, í sölu- og dreifingarskyni.

Samkvæmt sakavottorði ákærða hefur honum átta sinnum verið gerð refsing frá árinu 1990 en þá var hann dæmdur í þriggja mánaða fangelsi, skilorðsbundið í þrjú ár, fyrir þjófnað og nytjastuld. Árið 1991 var ákærði dæmdur í fimm mánaða fangelsi, skilorðsbundið í þrjú ár, fyrir þjófnað, nytjastuld, umferðarlagabrot og skjalafals. Á árinu 1993 var ákærði dæmdur í fjörutíu og fimm daga fangelsi, skilorðsbundið til þriggja ára, fyrir fíkniefnalagabrot. Á árinu 1998 var hann dæmdur í sextíu daga fangelsi fyrir fíkniefnalagabrot. Á árinu 2002 var ákærði dæmdur í tuttugu og fjögurra daga fangelsi, skilorðsbundið í tvö ár, í Noregi fyrir fíkniefnalagabrot. Á árinu 2006 var ákærði dæmdur til greiðslu sektar fyrir umferðarlagabrot og á árinu 2007 var hann dæmdur í fjörutíu og fimm daga fangelsi, skilorðsbundið til þriggja ára, fyrir fíkniefnalagabrot og á árinu 2008 var ákærða gerð sekt fyrir fíkniefnalagabrot. Ákærða hefur því ítrekað verið gerð refsing fyrir fíkniefnalagabrot frá árinu 1993. Samkvæmt 3. mgr. 71. gr. laga nr. 19/1940 falla ítrekunaráhrif niður ef liðið hafa fimm ár frá því að sökunautur hefur tekið út fyrri refsingu eða frá því að hún hefur fallið niður eða verið gefin upp, þangað til hann fremur síðara brotið. Hafi fyrri refsing verið sektir, telst fresturinn þó frá þeim degi er fullnaðardómur var kveðinn upp eða gengist var undir sektargreiðslu. Samkvæmt þessu hafa dómar vegna brota gegn lögum um ávana- og fíkniefni frá árinu 1993 ítrekunaráhrif við ákvörðun refsingar nú.

Er refsing ákærða nú ákveðin með hliðsjón af dómaframkvæmd, sbr. dóm Hæstaréttar Íslands í máli nr. 752/2009 og máli nr. 64/2010, fangelsi í átta mánuði. Ekki þykja efni til að skilorðsbinda refsinguna.

Þá skal ákærði með vísan til 218. gr. laga nr. 88/2008 greiða allan sakarkostnað, sem er samkvæmt yfirliti 119.735 krónur, auk málsvarnalauna skipaðs verjanda síns, B-kk-ef E-kk-ef hdl., samtals 200.000 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti.

Á-kvk-nf G-kvk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

D ó m s o r ð :

Ákærði, H-kk-nf E-kk-nf, kt. 000000-0000, skal sæta fangelsi í átta mánuði.

Ákærði skal sæta upptöku á 155 kannabisplöntum, 194,80 g af maríjúana og 342,30 g af kannabislaufum, 8 gróðurhúsalömpum, 1 spennugjafa, 1 rafmagnstöflu, 3 vatnsdælum, 1 vog og 1 rakamæli.

Ákærði greiði allan sakarkostnað, 319.735 krónur, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, B-kk-ef E-kk-ef hdl, 200.000 krónur.

Á-kvk-nf G-kvk-nf.