E-3300/2008

Mál þetta, sem tekið var til úrskurðar að loknum munnlegum málflutningi um frávísunarkröfu stefnda 22. október sl., er höfðað með stefnu sem birt var 1. apríl sl.

Í máli þessu krefst stefnandi þess að stefndi verði dæmdur til að greiða honum 577.879 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt III. kafla laga nr. 38/2001 frá 20. júní 2007 til greiðsludags. Þá krefst hann málskostnaðar úr hendi stefnda að skaðlausu, að mati dómsins, en að málskostnaður falli niður verði krafa stefnda um frávísun málsins tekin til greina.

Stefndi krefst aðallega frávísunar málsins og málskostnaðar að skaðlausu. Er sá þáttur hér til úrlausnar.

II.

Málsatvik eru í megindráttum eftirfarandi:

Dagana 28. júní til 1. júlí 2007 var haldið fjórðungsmót hestamanna á Austurlandi. Að mótinu stóðu Hestamannafélagið Freyfaxi og Hrossaræktarsamtök Austurlands, stefndi í máli þessu. Framkvæmdanefnd mótsins var skipuð stjórnarmönnum í báðum félagasamtökunum og gekk mótið undir heitinu FM07.

Í málinu liggur frammi óundirritað samningsuppkast, dagsett 2. maí 2007, milli FM07 og Markfells ehf., um auglýsingasölu á fjórðungsmótinu. Samkvæmt því tók Markfell ehf. að sér að selja auglýsingar í mótsskrá og á mótssvæðinu. Þóknun Markfells ehf. var ákveðin 25% af seldum auglýsingum og skyldi staðfestum auglýsingasamningum skilað til framkvæmdastjóra FM07 fyrir ákveðinn tíma, en FM07 sjá um innheimtu auglýsinganna. Sérstaklega var tekið fram að í auglýsingasamningum skyldi koma mjög skýrt fram hvað væri auglýst, hvar auglýsingin ætti að vera og verð hennar.

Í stefnu segir að óumdeilt sé að auglýsingatekjur hafi numið 3.488.000 krónum, án virðisaukaskatts. Söluþóknun til stefnanda hafi því átt að vera 872.000 krónur, en 1.085.640 krónur, að viðbættum virðisaukaskatti. Stefndi hafi strax greitt 500.000 krónur inn á söluþóknun stefnanda, en neitað frekari greiðslu. Stefnandi hafi síðar samþykkt að fella niður söluþóknun af tveimur auglýsingareikningum, þar sem auglýsendur hafi neitað að greiða þá. Að teknu tilliti til þeirra reikninga hafi heildarþóknun stefnanda numið 1.077.859 krónum, og eftirstöðvar því 577.859 krónur, sem sé stefnufjárhæðin í málinu.

Í greinargerð stefnda kemur fram að starfsmaður stefnanda hafi að kvöldi 25. júní 2007 skilað framkvæmdanefnd mótsins lista yfir auglýsendur og að móti loknu, 2. júlí, hafi sami starfsmaður sent framkvæmdanefndinni tölvupóstsamskipti sín við einhverja auglýsendur. Í hvorugt skiptið hafi þó fylgt staðfestir auglýsingasamningar. Framkvæmdanefndin hafi engu að síður reynt að innheimta auglýsingatekjur eftir framkomnum upplýsingum. Það hafi þó reynst vandkvæðum bundið þar sem ósamræmi hafi verið í upplýsingum frá stefnanda, bæði um fjárhæðir og greiðanda auglýsinganna. Vegna hinnar auknu vinnu sem FM07 hafi af þessum sökum þurft að ráðast í, svo og vanefnda stefnanda, hafi FM07 ákveðið að greiða ekki frekar fyrir þjónustu stefnanda.

III.

Frávísunarkrafa stefnda er einkum á því reist að aðild málsins til sóknar og varnar sé óljós, en einnig á því að málið sé vanreifað og í andstöðu við ákvæði d. og e. liða 80. gr. laga nr. 91/1991, um meðferð einkamála.

Í umfjöllun um aðildarskort bendir stefndi á að stefnandi málsins sé Mark-Fell slf., en bæði samningsuppkast um auglýsingasölu og innheimtubréf tilgreini Markfell ehf. sem samningsaðila. Þá liggi ekki fyrir lýsing á þætti stefnda og ábyrgð hans á skuldbindingum FM07. Um leið mótmælir stefndi því að hann hafi gert samning við stefnanda. Telur stefndi að stefnandi hafi átt að beina kröfu sinni að FM07, og þá sameiginlega að þeim sem stóðu að þeim félagsskap, þ.e. stefnda og Hestamannafélaginu Freyfaxa, sbr. 18. gr. laga um meðferð einkamála. Hestamannafélaginu hafi hins vegar ekki verið stefnt í máli þessu.

Um vanreifun vísar stefndi til þess að óljóst sé á hvaða grundvelli greiðsluskylda hafi stofnast. Umræddur auglýsingasamningur geri ráð fyrir tveimur gjalddögum, enda hafi þjónustan verið látið í té. Enginn reikningur liggi þó fyrir frá stefnanda. Þá telur stefndi að útreikningur stefnufjárhæðar sé óskýr um það hvernig tekið sé tillit til virðisaukaskatts vegna seldra auglýsinga og innheimtuþóknunar. Í dráttarvaxtakröfu sé vaxtafótur heldur ekki tilgreindur, upphafsdagur vaxta sé óglöggur og í andstöðu við framlögð gögn. Beri af þessum sökum að vísa dráttarvaxtakröfu frá dómi vegna vanreifunar.

Þá bendir stefndi á að í stefnu sé fyrirsvarsmaður stefnanda ekki tilgreindur, og sé slíkt í andstöðu við b. lið 80. gr. laga nr. 91/1991. Hafi ákvæðið mikilvæga réttarverkan og varði það frávísun máls sé út af brugðið. Loks vísar stefndi til þess að í framlögðu samningsuppkasti um auglýsingasölu verði ekki ráðið að málið skuli rekið fyrir Héraðsdómi Reykjavíkur, sbr. 35. gr. laga nr. 91/1991. Af efni samningsins megi hins vegar ráða að efndir hans hafi verið ætlaðar á mótssvæði Fjórðungsmóts Austurlands 2007, þ.e. í umdæmi Héraðsdóms Austurlands.

IV.

Stefnandi krefst þess að synjað verði kröfu stefnda um frávísun málsins frá héraðsdómi. Byggir hann kröfu sína einkum á því að allar málsástæður stefnda varði efnisatriði, en ekki formsatriði.

Stefnandi heldur því fram að stefndi, Hrossaræktarsamtök Austurlands, hafi komið fram sem viðsemjandi gagnvart stefnanda og eini aðilinn sem stefnandi hafi haft samband við um viðskipti aðilanna. Af hálfu stefnda hafi heldur engar athugasemdir verið gerðar við innheimtubréf stefnanda og hafi stefndi aldrei mótmælt því að hann bæri ábyrgð á umræddu hestamannamóti, fyrr en stefna hafi komið fram. Um leið mótmælir stefnandi því að Hestamannafélagið Freyfaxi hafi verið aðili að viðskiptum aðilanna, enda hafi slíku ekki fyrr verið borið við. Fallist dómurinn hins vegar á að stefndi sé ekki réttur aðili málsins, eigi sá annmarki að leiða til sýknu, en ekki frávísunar. Þá heldur stefnandi því fram að samningsuppkast aðila um auglýsingaöflun hafi verið samið af stefnda. Því verði stefnanda ekki um það kennt þótt félagið sé þar skráð sem ehf. í stað slf. Tekur stefnandi fram að lögmaður stefnanda hafi einnig fyrir mistök tilgreint stefnanda sem ehf. í innheimtubréfum sínum.

Stefnandi mótmælir þeirri málsástæðu stefnda að enginn reikningur hafi borist stefnda, enda sé hvergi í umræddu samningsuppkasti kveðið á um að stefnandi skuli gefa út reikning. Hins vegar telur stefnandi ljóst að hann hafi að öllu leyti staðið við sinn hluta samkomulags aðila, en stefndi færst undan réttum efndum. Kveðst hann þó harma að láðst hafi að tilgreina fyrirsvarsmann stefnanda, en bendir á að opinber gögn greini ekki frá nafni fyrirsvarsmannsins. Því til stuðnings vísar hann til fyrirliggjandi vottorða Fyrirtækjaskrár. Þá telur stefnandi það ekki frávísunarástæðu fyrir dráttarvaxtakröfu, þótt láðst hafi að vísa til viðeigandi ákvæða vaxtalaga, enda fari ekki á milli mála hvers krafist sé þegar vísað sé til III. kafla laga nr. 38/2001. Loks mótmælir stefnandi því að málinu sé ekki stefnt inn á rétt varnarþing. Hafi stefnandi tekið að sér að afla auglýsinga fyrir stefnda samkvæmt samningi þeirra í milli og hafi öll þjónusta stefnanda verið veitt frá starfsstöð hans í Reykjavík. Málinu sé því réttilega stefnt fyrir Héraðsdóm Reykjavíkur.

V.

Í 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991, um meðferð einkamála, er að finna fyrirmæli um efni stefnu. Megininntak þess ákvæðis er að málatilbúnaður skuli vera svo skýr og glöggur að ekki fari milli mála hvert sakarefnið sé. Er tilgangurinn sá að stefndi geti með góðu móti áttað sig á þeim kröfum sem fram eru settar í stefnu og atvikum að baki þeim, og tekið til varna ef svo ber undir.

Eins og fram er komið byggir stefnandi kröfu sína í málinu á óundirrituðu samningsuppkasti um auglýsingasölu frá 2. maí 2007. Aðilar þess samnings eru Fjórðungsmót Austurlands, í samningnum nefnt FM07, og Markfell ehf. Tók Markfell ehf. að sér að selja auglýsingar á fjórðungsmótið gegn ákveðinni og umsaminni þóknun.

Samkvæmt stefnu er stefnandi málsins Mark-Fell slf., en stefndi Hrossaræktarsamtök Austurlands. Fyrir hönd stefnda er stefnt J-kk-þgf V-kk-þgf Þ-kk-þgf, stjórnarformanni stefnda. Fyrirsvarsmaður stefnanda er hins ekki tilgreindur í stefnu og stríðir slíkt gegn b. lið 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991, um meðferð einkamála. Þá er í stefnu hvorki að finna skýringar á aðild eða breyttu félagsformi stefnanda, né aðild stefnda að málinu. Hins vegar hefur komið fram af hálfu stefnda, og stutt gögnum málsins, að stefndi og Hestamannafélagið Freyfaxi stóðu sameiginlega að umræddu fjórðungsmóti. Það skýrir þó ekki hvers vegna kröfum er aðeins beint að stefnda í máli þessu, en hann er ekki aðili að þeim samningi sem stefnandi byggir á. Að því leyti verður að telja málið vanreifað.

Í stefnu vísar stefnandi um varnarþing til 35. gr. laga nr. 91/1991, um meðferð einkamála. Í margnefndu samningsuppkasti er ekkert kveðið á um hvar mál skuli rekið vegna samningsins. Af ákvæðum samningsuppkastsins má þó ráða að ætlun aðila hafi verið að efna samninginn á mótssvæði fjórðungsmótsins. Samkvæmt því er efndastaðarvarnarþing samningsins í umdæmi Héraðsdóms Austurlands og bar stefnanda að höfða málið fyrir þeim dómstóli.

Samkvæmt ofanrituðu þykja slíkir annmarkar vera á málatilbúnaði stefnanda að ekki verður hjá því komist að fallast á kröfu stefnda um frávísun málsins frá héraðsdómi.

Í þinghaldi í máli þessu, 10. september sl., lagði lögmaður stefnanda fram ný skjöl, þ.á m. tölvupóstsamskipti milli aðila. Stefndi mótmælti framlagningu skjalanna, enda lægi fyrir í málinu krafa um frávísun þess. Af ákvæðum d. og e. liða 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, svo og 2. mgr. 100. gr. sömu laga, verður sú ályktun dregin að hafi stefndi uppi kröfu um frávísun málsins í greinargerð, skuli málið flutt um þá kröfu eins og málið liggur þá fyrir. Er stefnanda því á þessu stigi málsins óheimilt að skýra eða lagfæra kröfugerð sína og málatilbúnað í því skyni að verjast frávísunarkröfu stefnda, sbr. og 1. mgr. 111. gr. laga nr. 91/1991. Gegn mótmælum stefnda verður því ekki litið til þeirra gagna, sem fram komu í þinghaldi 10. september sl.

Með hliðsjón af úrslitum málsins, sbr. og 2. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991, um meðferð einkamála, verður stefnanda gert að greiða stefnda málskostnað, sem þykir hæfilegur 130.000 krónur.

I-kk-nf E-kk-nf héraðsdómari kvað upp úrskurð þennan.

Ú R S K U R Ð A R O R Ð:

Máli þessu er vísað frá dómi.

Stefnandi, Mark-Fell slf., greiði stefnda, Hrossaræktarsamtökum Austurlands, 130.000 krónur í málskostnað.

I-kk-nf E-kk-nf