S-1864/2023

Mál þetta var þingfest 21. júlí 2023 og dómtekið 6. október. Málið höfðaði Héraðssaksóknari með ákæru 12. júlí 2023 á hendur ákærðu, X, kt. 000000- 0000, [...], [...], Y, kt. 000000- 0000, [...], [...], Z, kt. 000000- 0000, [...], [...] og Þ, kt. 000000-0000, [...], [...], fyrir brot gegn almennum hegningarlögum að kvöldi fimmtudagsins 20. apríl 2023 á bifreiðastæði við verslunina Fjarðarkaup, Hólshrauni 1, Hafnarfirði, sem hér greinir:

I.

Á hendur ákærðu X, Y og Z fyrir manndráp, með því að hafa í sameiningu veist með ofbeldi að A, kt. 000000- 0000 og svipt hann lífi, en ákærðu umkringdu brotaþola og hrinti ákærði X honum í jörðina, þar sem ákærði Z sparkaði í maga brotaþola þar sem hann lá og ákærði X hótaði að stinga brotaþola með hnífi í hálsinn og fylgdi svo sparki Z eftir með því að stappa á og sparka í höfuð hans. Er brotaþoli náði að standa upp veittust ákærðu allir þrír aftur að honum, ákærði X felldi hann í jörðina og stakk hann ítrekað með hnífi í búkinn, ákærði Z sparkaði ítrekað í búk hans og höfuð og ákærði Y reyndi að sparka í höfuð hans en sparkið geigaði. Er brotaþoli náði að standa upp að nýju sparkaði ákærði Y í maga hans og tóku ákærðu brotaþola þá aftur niður í jörðina og spörkuðu allir þrír ítrekað í höfuð hans og búk og stakk ákærði X hann ítrekuðum hnífstungum í búkinn þar sem hann lá varnarlaus eftir spörk ákærðu. Afleiðing árásar ákærðu var að brotaþoli lést stuttu síðar, en hann hlaut sex stungusár; fjögur í bak, eitt ofarlega í vinstri upphandlegg og eitt fyrir neðan vinstra brjóst sem náði inn í hjarta og skaðaði yfirborðsbláæð og kransæð á aftanverðu hjarta með kjölfarandi blóðfyllu í gollurshúsi og hjartaþröng. Þá hlaut hann áverka í andliti og á höfði, hnjám og höndum. Á úlpu brotaþola var að finna 10 göt sem báru þess merki að vera eftir stungur með eggvopni.

Telst þetta varða við 211. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

II.

Á hendur ákærðu Þ fyrir brot gegn lífi og líkama, með því að hafa látið farast fyrir að koma A til hjálpar, þar sem hann var staddur í lífsháska, samanber I. kafla ákæru, svo sem með því að biðja meðákærðu um að hætta, vekja athygli viðbragðsaðila sem óku hjá eða hringja eftir aðstoð lögreglu, heldur staðið hjá og myndað ofangreinda atlögu meðákærðu og svo hlaupið á brott með þeim, uns lögregla hafði uppi á þeim stuttu síðar.

Telst þetta varða við 1. mgr. 2 2 1. gr. almennra hegningarlaga.

Af hálfu ákæruvaldsins er þess krafist að ákærðu verði dæmd til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar.

Í ákæru eru teknar upp einkaréttarkröfur O-kk-ef E-kk-ef lögmanns, f. h. Æ móður hins látna og einkaréttarkröfur K-kk-ef G-kk-ef S-kk-ef lögmanns, f. h. Öbarnsmóður hins látna vegna ólögráða dóttur hans. Endanlegar dómkröfur einkaréttarkröfuhafa eru þessar:

A.

Af hálfu Æ, kt. 000000- 0000, er þess krafist að ákærði X verði dæmdur til greiðslu 5.000.000 króna miskabóta með vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 20. apríl 2023 þar til mánuður er liðinn frá birtingu kröfunnar, en frá þeim degi með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. sömu laga, til greiðsludags. Jafnframt verði ákærði dæmdur til greiðslu 394.837 króna útfararkostnaðar, sbr. 12. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Loks verði ákærði dæmdur til greiðslu málskostnaðar eins og málið væri ekki gjafsóknarmál að viðbættum virðisaukaskatti á málflutningsþóknun lögmanns.

B.

Af hálfu Ö, kt. 000000- 0000, er þess krafist fyrir hönd ólögráða dóttur hennar,[...], kt. 000000- 0000, að ákærði X verði dæmdur til greiðslu 5.000.000 króna miskabóta með vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 20. apríl 2023 þar til mánuður er liðinn frá birtingu kröfunnar, en frá þeim degi með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. sömu laga, til greiðsludags. Þá verði ákærði dæmdur til greiðslu 8.129.657 króna skaðabóta vegna missis framfæranda, með 4,5 % vöxtum samkvæmt 1. mgr. 16. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 frá 20. apríl 2023 til þess dags er mánuður er liðinn frá birtingu kröfunnar, en frá þeim degi með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. laga nr. 38/2001, til greiðsludags. Loks verði ákærði dæmdur til greiðslu málskostnaðar eins og málið væri ekki gjafsóknarmál að viðbættum virðisaukaskatti á málflutningsþóknun lögmanns.

Ákærði X krefst sýknu af broti gegn 211. gr. almennra hegningarlaga vegna háttsemi sem hann er bor inní I. kafla ákæru, að hann verði dæmdur til vægustu refsingar sem lög leyfa fyrir brot gegn 2. mgr. 218. gr. sömu lagaog að til frádráttar refsingu komi óslitið gæsluvarðhald frá 21. apríl 2023. Þá verði dæmdar bætur lækkaðar frá því sem kafist er. Verjandi krefst málsvarnarlauna sér til handa.

Ákærðu Y og Z neita hvor fyrir sitt leyti sök samkvæmt I. kafla ákæru og krefjast sýknu af þeirri háttsemi sem þeir eru bornir, en að því frágengnu verði þeir dæmdir til vægustu refsingar sem lög leyfa fyrir brot á 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga og komi þá til frádráttar gæsluvarðhald/varðhaldsvistun þeirra frá 21. apríl 2023. Lok sverði málsvarnarlaun verjenda og annar sakarkostnaður felldu rá ríkissjóð.

Ákærða Þ neitar sök samkvæmt II. kafla ákæru og krefst sýknu af þeirri háttsemi sem hún er borin, en að því frágengnu verði hún dæmd til vægustu refsingar sem lög leyfa að frádregnu gæsluvarðhaldi 21.- 24. apríl 2023. Þá verði málsvarnarlaun verjanda og annar sakarkostnaður felldur á ríkissjóð.

Með ákæru Héraðssaksóknara 20. júlí 2023 er einnig kveðið á um málshöfðun á hendur ákærða X fyrir umferðarlagabrot (mál réttarins nr. S- 1919/2023), með því að hafa þrívegis ekið bifreiðinni [...] í Hafnarfirði, óhæfur til að stjórna henni örugglega vegna áhrifa ávana- og fíkniefna, sem hér greinir:

1. Miðvikudaginn 3. ágúst 2022 um Strandgötu, en þá mældist 3,1 ng/ml af tetrahýdrókannabínól í blóði ákærða.

2. Miðvikudaginn 17. ágúst 2022 um Reykjanesbraut við Lækjartorg, en þá mældist 10,0 ng/ml af tetrahýdrókannabínól í blóði ákærða.

3. Laugardaginn 15. apríl 2023 um Hólshraun að Fjarðarhrauni, en þá mældist 4,1 ng/ml af tetrahýdrókannabínól og 43,0 ng/ml af kókaíni í blóði ákærða.

Er ofangreind háttsemi talin varða við 1., sbr. 2. mgr. 50. gr., sbr. 1. mgr. 95. gr. umferðarlaga nr. 77/2019 og þess krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar, til sviptingar ökuréttar samkvæmt 99. og 101. gr. umferðalaga og til greiðslu alls sakarkostnaðar.

Málin voru sameinuð á dómþingi 30. ágúst sl. Á dómþingi 4. október játaði ákærði X skýlaust sök samkvæmt ákærunni 20. júlí 2023 og er sú játning í samræmi við fyrirliggjandi rannsóknargögn. Er þannig sannað að ákærði hafi gerst sekur um þá háttsemi sem honum er gefin að sök í greindri ákæru og þar þykir rétt heimfærð til refsiákvæða. Ákærði krefst vægustu refsingar og sviptingar ökuréttar sem lög leyfa fyrir tilgreind brot. Kemur ákæran ekki til frekari skoðunar að sinni.

I. - Forsaga máls og aðdragandi atvika við Fjarðarkaup.

1.

Að kvöldi fimmtudagsins 20. apríl 2023 fóru ákærðu X, Y, Z og Þ á [...]við [...]í Hafnarfirði. Þangað kom einnig félagi þeirra B. Síðar eða um kl. 21:26 kom A, hér eftir brotaþoli, inn á [...] og ræddi stuttlega við ákærðu Þ áður en þau gengu að biljarðborði og sófasvæði þar sem fyrir voru þrjú meðákærðu og nefndur B. Þar ræddu ákærðu Þ og X við brotaþola áður en hann fór á barinn, settist þar kl. 21:34 og hringdi úr farsíma sínum. Þangað komu ákærðu Z og Y kl. 21:53 og ræddu örstutt við brotaþola áður en þeir gengu þrír saman að sófasvæðinu og settust hjá meðákærða X og B við sófaborð. Ákærði X var með opin vasahníf og notaði hnífinn til að taka eitthvað í nefið áður en hann lagði hnífinn frá sér á sófaborðið. Kl. 21:56 setti ákærði tvo smelluláspoka á borðið, rétti brotaþola pokana, þar sem hann sat á borðinu, og fékk pokana aftur í hendur. Í kjölfarið setti ákærði efni á hnífsoddinn og rétti til brotaþola, sem tók efnið í nefið kl. 21:59. Allt gerðist þetta undir vökulum augum B og meðákærðu Y og Z. Kl. 22:02 afhenti B brotaþola smelluláspoka sem sá handfjatlaði og skilaði svo til B áður en brotaþoli fékk poka frá ákærða X. Samhliða áttu sér stað samræður milli ákærða, B og brotaþola, sem snerust án efa um innihald pokanna. Kl. 22:05 hringdi brotaþoli úr farsíma sínum og átti um einnar mínútu samtal við einhvern, fékk svo poka frá ákærða X og átti frekara tal við hann og B áður en brotaþoli fór einn að barsvæðinu, settist þar kl. 22:09 og ræddi við einhvern í síma. Kl. 22:11 kom lögregla inn á [...]. Á meðan hurfu ákærðu og B út af staðnum og sneru aftur inn þegar lögregla var farin.

Kl. 22:16 settist brotaþoli aftur hjá ákærðu og B á sófasvæðinu. Kl. 22:19 opnaði ákærði X vasahnífinn og setti hvítt efni í línur á sófaborðið með hnífnum. Í framhaldi tók brotaþoli eina eða tvær línur í nefið að meðákærðu Y og Z ásjáandi. Áður en til þess kom höfðu ákærða Þ og B brugðið sér frá. Mun B hafa farið út af staðnum og kom ekki meira við sögu.

Kl. 22:49 var brotaþoli sestur við barinn, þangað sem ákærðu Y og Z komu og ræddu við hann. Kl. 22:58 greiddi brotaþoli fyrir tvo bjóra og fór ásamt ákærðu með bjórana að sófasvæðinu þar sem fyrir voru ákærðu X og Þ og var sú síðarnefnda að eiga við fjórar línur á sófaborðinu með vasahnífnum áður en hún lagði hnífinn frá sér. Á sama tíma virtist ákærði X leita að einhverju undir sófanum og var horfinn undir sófann þegar brotaþoli lagði bjórana á sófaborðið og hjálpaði ákærða svo við leitina. Kl. 23:00 rétti brotaþoli ákærða annan bjórinn og setti hnífinn fjær þeim á sófaborðinu. Í framhaldi ræddu ákærði og brotaþoli greinilega um línurnar á borðinu, undir vökulum augum meðákærðu Y og Z. Kl. 23:01 teygði ákærði Y sig eftir hnífnum og átti við línurnar í rúma mínútu áður en hann lagði hnífinn frá sér. Í framhaldi benti ákærði X brotaþola ítrekað á sömu línur, tók sér hnífinn í hönd og átti við línurnar, benti ítrekað á þær í samræðum við brotaþola, hélt enn á hnífnum, setti hann svo í buxnavasa og benti enn og aftur á línurnar á sófaborðinu. Meðan á þessu stóð sátu ákærðu öll við sófaborðið með brotaþola, en áhugi ákærðu Z og Þ virtist ekki mikill.

Kl. 23:08 kom C starfsmaður [...] að ákærðu með meint fíkniefni á borðinu og vísaði þeim út af staðnum. Ákærði X setti þá efnin aftur í poka. Kl. 23:11 gekk brotaþoli að barnum. Þangað kom ákærði X og ræddi við brotaþola og var fylgt eftir af ákærðu Y-x-x Z. Á meðan gekk ákærða Þ að útidyrum staðarins og kl. 23:13 gengu ákærðu og brotaþoli út af staðnum. Áður kláraði brotaþoli úr bjórglasi sínu og fór síðastur út.

Framangreint byggir á upptökum úr eftirlitsmyndavélakerfi [...] og upplýsingaskýrslu lögreglumanns D um sömu atvik. Er ekkert fram komið sem bendir til þess að lýstum atvikum og tímasetningum skeiki, svo nokkru nemi.

2.

C starfsmaður [...]gaf lögregluskýrslu 25. apríl sl. Hann kvað ákærðu hafa komið á staðinn um kl. 19 að kvöldi 20. apríl og brotaþola um kl. 22. Ákærðu hafi verið til friðs og engin rifrildi þeirra í milli. Brotaþoli hafi keypt sér bjór á barnum og talað þar lengi í síma. Ákærðu hafi svo tekið hann tali, sagt að þau væru búin að finna 9.000 krónurnar og að þar væri ekki við brotaþola að sakast. Þær umræður hafi allar verið á rólegum nótum. Að sögn C virtist brotaþoli ekki kunna mikið í ensku, gæti því hafa misskilið orð ákærðu og spurði hvort þau vildu fara út fyrir hús að ræða málin, jafnvel eitthvað að slást, út af einhverjum peningum. Ákærðu hafi sagst ekki kæra sig um slíkt, hvorki vilja rífast né slást og ekki vilja neitt vesen. Eftir þetta hafi C verið að tína saman glös, séð að ákærðu voru með hvítar línur á sófaborði, hann áttað sig á því að hér væri um fíkniefni að ræða og því vísað þeim á dyr. Sú aðgerð hafi ekki beinst að brotaþola, en hann engu að síður yfirgefið staðinn með ákærðu.

3.

B gaf lögregluskýrslu 12. júní. Hann kvaðst þekkja ákærða X til margra ára og sagði ákærðu Y og Z sína langbestu vini. B kvaðst hafa farið á [...] umrætt kvöld til að hitta ákærðu. Þar hafi „þessi gæi“ (brotaþoli) stolið peningum af ákærða X og ekki viljað borga honum. Brotaþoli hafi verið „eitthvað agressífur“ við ákærðu X, Y og Z, B skynjað að eitthvað væri að fara að gerast og því farið heim. B kvaðst ekkert vita um meint fíkniefni á veitingastaðnum og ekki hafa séð þar hníf.

I I. - Upphaf lögreglurannsóknar.

1.

Kl. 23:19 að kvöldi fimmtudagsins 20. apríl sl. hringdi E í Neyðarlínuna og tilkynnti um hópslagsmál við verslunina Fjarðarkaup. E var þá að kaupa eldsneyti á sjálfsafgreiðslustöð ÓB við Fjarðarkaup og taldi sig sjá og heyra fjóra gerendur berja og sparka í einn þolanda við trjárunna sem liggja meðfram Hólshrauni Fjarðarkaupsmegin, steinsnar frá [...] hinu megin götunnar. Að ósk lögreglu streymdi E í hljóði og mynd gegnum farsíma það sem fyrir augu bar og sást á þeim upptökum hvar meintir gerendur gengu á brott og tóku síðan á rás í það mund er lögregla kom á staðinn. Lögregla hóf þegar eftirför og handtók ákærða Y kl. 23:25 á bak við iðnaðarhús við Kaplahraun.

Lögreglumaður É kom að ákærða X kl. 23:25 á bak við vörugám að Skútahrauni 11. Ákærði var með opið sár á hægri hendi og fatnaður hans blóðugur. Ákærði var sjáanlega undir áhrifum ávana- og fíkniefna; þvoglumæltur, slefandi og óstöðugur. Fyrsta frásögn af atvikum þótti ruglingsleg og ótrúverðug og vildi ákærði meina að hann hafi gengið fram á slagsmál; ekki tekið þátt í þeim. Ákærði fékk að hringja í kærustu sína, ákærðu Þ, kl. 23:32 og kom hún á staðinn kl. 23:35. Aðspurð af lögreglu kvaðst Þ-kvk-nf verið með X á [...], ekki orðið vör við að hann færi þaðan út og kannaðist ekki við nein slagsmál. X var handtekinn kl. 00:05 og Þ ekið heim til hans að [...]. Um síðastgreind atriði liggur fyrir ríflega 26 mínútna hljóð- og myndupptaka úr búkmyndavél lögreglumanns É. Verður nánar vikið að henni síðar.

Eftir skoðun á upptökum frá [...] og viðtal við áðurnefndan C fór lögregla aftur að [...]og handtók ákærðu Þ kl. 02:51. Ákærði Z var síðan handtekinn á heimili sínu kl. 06:50 að morgni 21. apríl.

2.

Meðan á leit stóð hlúðu lögreglumenn að brotaþola þar sem hann lá á grúfu á malbiki við suðvesturhorn bílasvæðis Fjarðarkaups, tæplega 60 metrum frá meintum árásarstað við trjárunna gegnt [...]. Hjá honum var tilkynnandinn E. Sjúkraflutningamenn komu fljótlega á staðinn, hófu endurlífgunartilraunir vegna hjartastopps og sáu þá að brotaþoli bar stunguáverka. Í framhaldi var brotaþoli færður á bráðamóttöku LSH þar sem hann var úrskurðaður látinn kl. 23:59.

Í viðræðum við E áréttaði hann að ráðist hefði verið á brotaþola við trjágróður á suðurenda bílasvæðisins. Eftir að árásarmennirnir flúðu af vettvangi hafi E ætlað að hlúa að brotaþola við runnana, ekki fundið hann þar, svipast um og þá séð brotaþola sitjandi við suðvesturenda svæðisins. E hafi tekið hann tali, á sama tíma verið með lögreglu í símanum og spurt brotaþola á ensku hvort hann vildi ekki fá sjúkrabíl á staðinn. Brotaþoli hafi spurt á móti hvort E vildi slást, beðið hann að leggja símann frá sér, E gert það og áréttað fyrri spurningu, brotaþoli við svo búið staðið á fætur og gengið nokkur skref áður en hann féll í jörðina með höfuðið á undan sér. Upptaka úr síma E samrýmist framangreindu.

3.

Ákærðu voru öll færð á lögreglustöð þar sem þeim voru dregin blóðsýni til vímuefnarannsókna, fingraför tekin og hald lagt á farsíma þeirra og fatnað sem þau klæddust á meintum brotavettvangi. Engir áverkar greindust á höndum eða öðrum líkamshlutum ákærðu Y, Z og Þ. Ákærði X var með blóðugar hendur, sár á vísifingri, litlafingri og þumalfingri hægri handar og fleiður á hnúum vinstri handar.

Ákærði X var íklæddur svörtum buxum, svartri, glansandi úlpu, hvítum stuttermabol og hvítum Nike strigaskóm. Í þessum fatnaði greindust meintir blóðblettir og voru sýni tekin og send til DNA kennslagreiningar.

Ákærði Y var íklæddur ljósbrúnni úlpu, svartri hettupeysu, svörtum buxum og svörtum Nike strigaskóm. Ekki fundust nothæf lífsýni á þeim fatnaði. Í úlpu ákærða fundust hins vegar þrír smelluláspokar með meintu kókaíni.

Við handtöku á heimili sínu vísaði ákærði Z lögreglu á svartar buxur, tvær svartar peysur og eina bláa peysu og par af svart/fjólubláum Nike strigaskóm. Á skónum greindust meintir blóðblettir og voru sýni tekin og send til DNA kennslagreiningar.

Ákærða Þ var íklædd grárri, renndri hettupeysu, dökkum gallabuxum, gráum stuttermabol og svörtum, þykkbotna Skechers skóm. Á skónum, peysu og buxum greindust meintir blóðblettir og voru sýni tekin og send til DNA kennslagreiningar.

Um niðurstöður DNA kennslagreiningar vísast til kafla V.- 2. hér á efir.

4.

Samkvæmt niðurstöðum blóðsýnarannsókna mældist í blóði ákærða X (sýni tekið kl. 00:45 aðfaranótt 21. apríl 2023) Flúalprazólam 8,1 ng/ml., Klónazepam 6,6 ng/ml., Tetrahýdrókannabinól 0,8 ng/ml. og etanól 0,22 ‰.

Í blóði ákærða Y (sýni tekið kl. 00:51 sömu nótt) mældist magn etanóls 0,07 ‰. Í blóði ákærða Z (sýni tekið kl. 07:45 að morgni 21. apríl) mældist magn Tetrahýdrókannabínóls 1,0 ng/ml.

Í blóði ákærðu Þ (sýni tekið kl. 03:25 umrædda nótt) mældist magn Flúalprazólams 2,6 ng/ml. og Tetrahýdrókannabinóls 4,9 ng/ml.

5.

Brotaþola var dregið blóðsýni til vímuefnarannsókna á bráðadeild LSH kl. 23:53 að kvöldi 20. apríl. Samkvæmt niðurstöðum þeirra rannsókna mældist etanólmagn í blóði brotaþola [...].

Fatnaður brotaþola var einnig tekinn til rannsókna en hann hafði verið íklæddur dökkblárri Timberland úlpu, svartri hettupeysu merktri hljómsveitinni AC/DC, svörtum buxum, þrílitum stuttermabol og svörtum/gráum fjallgönguskóm. Á bol og hettupeysu greindust sex meint stungugöt eftir eggvopn, eitt á framhlið hvorrar flíkur og fimm á bakhlið þeirra. Á úlpunni greindust alls 10 göt eftir meintar stungur með eggvopni.

6.

Um hádegisbil 21. apríl fann lögregla blóðugan vasahníf (sjálfskeiðung) á bak við vörugáminn þar sem ákærði X hafði verið handtekinn. Heildarlengd hnífsins með blað í læstri stöðu mældist 15,5 sm., lengd blaðsins 7 sm. og mesta breidd þess 1,7 sm. Skefti hnífsins er grátt og hvítt með upphleyptu, riffluðu mynstri; ekki ólíkt ostruskel. Hnífsblað er svart; þó þannig að jaðrar þess eru silfurgráir. Tekin voru blóðsýni af hnífnum og þau send til DNA kennslagreiningar.

Gerð var húsleit á heimili ákærða X 24. apríl og fannst þá m. a. peningakassi sem í voru blóðugir peningaseðlar. Samtals voru þetta einn fimm þúsund króna seðill og sjö þúsund króna seðlar. Sýni voru tekin til DNA kennslagreiningar.

Um niðurstöður DNA kennslagreininga vísast til kafla V.- 2.

7.

Eins og áður segir voru farsímar ákærðu haldlagðir. Að sögn lögreglu fundust í farsíma ákærðu Þ sex upptökur af meintri atlögu gegn brotaþola, auk tengdra skjámynda. Eru upptökurnar meðal lykilsönnunargagna ákæruvaldsins og þeim til stuðnings liggur fyrir greiningarskýrsla lögreglumanns D. Verður nú rakið það helsta sem fram kemur í þeirri skýrslu.

Samkvæmt skýrslunni hefst fyrsta upptaka kl. 23:14:08 og lýkur kl. 23:18:23. Þar megi heyra ákærða X kalla „komið þið með hann strákar, komið þið með hann. Z, komdu með hann, komdu með hann“. Í framhaldi megi sjá ákærðu X, Y og Z, auk brotaþola. Jafnframt megi heyra orðaskipti á ensku milli ákærða X og brotaþola. Ákærði kenni brotaþola um að sér og meðákærðu hafi verið hent út af [...], heimti af honum 5.000 króna greiðslu fyrir hverja kókaínlínu sem brotaþoli neytti inni á staðnum, alls fjórar, segi einn bjór ekki fullnægjandi í því sambandi, rífi með hægri hendi í vinstri öxl brotaþola og heimti óskerta athygli hans, dragi fram hníf og segist hafa í hendi „fucking knife bro“, spyrji hvort brotaþoli ætli nú að hlusta, bölvi honum, stjaki við eða slái til brotaþola, sem hörfi undan og krefji ákærði svo brotaþola enn um 5.000 króna greiðslu fyrir kókaín.

Samkvæmt skýrslunni hefst önnur upptaka kl. 23:18 og varir í 01:09:29 mínútur. Ákærði X sjáist þá ofan á brotaþola, sem liggi á hlið í jörðinni. Á sama tíma standi ákærðu Y og Z yfir þeim og heyrist ákærði X spyrja brotaþola hvort hann vilji fá hníf í hálsinn, heimti enn sömu greiðslu og segi brotaþoli „okay“. Í framhaldi sjáist ákærði Z-x-x með hægri fæti í brotaþola á meðan ákærði X haldi honum í jörðinni og virðist sparkið hafna í efri hluta líkama eða höfði brotaþola. Strax á eftir standi ákærði X á fætur og stappi með vinstri fæti á efri hluta líkama eða höfuð brotaþola, vinstra megin, á meðan brotaþoli liggi á jörðinni á hægri hlið. Brotaþoli grípi svo um vinstri fót ákærða og í framhaldi sparki ákærði með hægri fæti aftan í hnakka brotaþola. Brotaþoli standi svo á fætur, eigi orðaskipti við ákærða X, sem taki farsíma upp af jörðinni og spyrji hvort brotaþoli eigi hann. Næst sjáist brotaþoli beygja sig niður eftir síma, ákærði X sparka í átt til hans, því næst rífa með vinstri hendi í vinstri öxl brotaþola og henda honum í jörðina, heimti síðan af honum 5.000 krónur tafarlaust og heyrist brotaþoli þá segja „okay“.

Þriðja upptakan vari frá kl. 23.19:50 til 23:20:30 og megi þar sjá brotaþola hörfa undan ákærðu X, Y og Z, heyra ákærða X krefja brotaþola enn og aftur um 5.000 krónur og hann svara já við því áður en sést til slökkviliðsbifreiða aka framhjá í bakgrunni með blá aðvörunarljós.

Fjórða upptakan vari í fjórar sekúndur og sjáist þar ákærði X og brotaþoli „í hnoði“ og brotaþoli kýla ákærða ofarlega í líkama með vinstri hendi.

Fimmta upptakan vari í 64 sekúndur. Þar megi sjá brotaþola slá ákærða X með vinstri hendi að ákærðu Y og Z nærstöddum, síðan heyrist einhver högg og annar hvor meðákærðu segi við ákærða X „hentu honum niður“. Ákærði sjáist svo taka brotaþola niður með því að grípa um hægra læri hans og lyfta honum þannig að brotaþoli falli til jarðar. Í kjölfarið sjáist ákærði Z sparka tvívegis í höfuð brotaþola. Ákærði X hreyfi svo annan handlegg sinn í átt að brotaþola og virðist sem hann stingi brotaþola sjö sinnum með hnífi. Strax í kjölfarið sjáist ákærði halda á blóðugum hnífi í hægri hendi og einhver segja „stakk hann þrisvar“. Í sömu andrá virðist ákærði Y reyna að sparka í höfuð brotaþola, en höggið geiga og lenda í hettu hans. Á sama tíma sé brotaþoli að reyna að setjast upp. Ákærði X spyrji þá „how is your neck huh chicken“ og í framhaldi sparki ákærði Y í brotaþola og hrindi honum. Í kjölfarið sjáist brotaþoli slá ákærða X með hægri hendi og virðist svo ráðast að ákærða Z. Næst sjáist brotaþoli liggjandi á jörðinni og ákærði X sparka sex sinnum með hægri fæti í efri hluta líkama/hnakka brotaþola. Ákærði Z sparki svo tvisvar í brotaþola og ákærði Y einu sinni. Eftir þetta sjáist ákærði X stinga brotaþola þrisvar sinnum með hnífi ofarlega í bakið vinstra megin á meðan brotaþoli liggi á hægri hlið líkama og ákærði standi yfir honum. Brotaþoli standi svo á fætur, haldi um bak sitt og hörfi í burtu á meðan ákærði Y lyfti annarri hendi, bendi í átt að brotaþola og segi eitthvað ógreinanlegt.

Á síðustu upptökunni sjáist ákærði X sitja á gangstéttarkanti með blóðugan vasahníf í hægri hendi og sé höndin blóðug. Einhver heyrist segja „gaur, við þurfum að dippa núna sko“ og „let ́s go“.

Loks skal nefna átta sekúndna myndskilaboð sem ákærða Þ tók af sér og sendi F-kvk-þgf sinni: „O-x-x erum að hlaupa frá löggunni“.

Verður nánar vikið að þessum sönnunargögnum síðar.

III. - Framhald lögreglurannsóknar.

1.

Þann 21. apríl sl. voru ákærðu úrskurðuð í gæsluvarðhald. Ákærði X sætir enn gæsluvarðhaldi. Þá sæta ákærðu Y og Z nú vistun á viðeigandi stofnun og hafa gert frá 27. apríl. Með úrskurði Landsréttar 24. apríl 2023 var gæsluvarðhaldsúrskurður héraðsdóms á hendur ákærðu Þ felldur úr gildi.

2.

Mánudaginn 24. apríl framkvæmdi G réttarmeinafræðingur réttarkrufningu á líki brotaþola. Í skýrslu réttarmeinafræðingsins 6. júlí 2023 segir að brotaþoli hafi mælst 173 sm. á hæð og vegið 68 kíló.

Samkvæmt niðurstöðum krufningar hlaut brotaþoli sex stunguáverka; fjóra á baki, einn á vinstri upphandlegg og einn fyrir neðan vinstra brjóst. Sá áverki fór í gegnum brjóstvegg brotaþola, inn í gollurshús hjarta og leiddi brotaþola til dauða. Um útlit og tilurð þessara áverka segir að þeir hafi komið til fyrir skarpan kraft í formi stungu með eggáhaldi og samrýmast því að þetta hafi gerst með haldlögðum vasahnífi. Segir nánar um þetta að niðurstöður krufningar bendi sterklega til þess að dánarorsök sé stungusárið á framanverðu brjósti, sem valdið hafi skaða á kransæðum á aftanverðu hjarta, kjölfarandi blóðfyllu í gollurshúsi og hjartaþröng.

Um aðra áverka er hægast um vik að vísa til tölusetningar þeirra, sem samrýmast númerun réttarmeinafræðingsins á meðfylgjandi ljósmyndum og skissum (bls. 333- 371 í skjölum máls). Þannig greindist brotaþoli með húðbeðsblæðingar á hægri hluta hnakka (72), á vinstra augnsvæði (26), á nefrót (76), undir höku (33), á hægri hendi (35 og 36), innanverðum hægri framhandlegg (119), innanverðum hægri upphandlegg (40 og 120), vinstra læri (123) og hægri fótlegg (122). Þá greindust leðurhúðarblæðingar á vinstri hluta kúpuhvolfs (18, 19 og 20), á hægri hluta kúpuhvolfs (21, 22, 23 og 24), á vinstri kinn (27) og hægri lófa (38). Staðbundin slímhúðarblæðing greindist á innanverðri neðri vör (28). Skrámur greindust á enni (16 og 17), nefi (25), neðri vör (29), hægri fótlegg (54), hnjám (55 og 58), hægri hendi (37), litla fingri (43) og á löngutöng vinstri handar (44). Loks var brotaþoli með smásár á litla fingri (42) og vísifingri vinstri handar (45).

Segir nánar um útlit og tilurð ofangreindra áverka að húðbeðsblæðingar (26, 76, 33, 35 og 36) og slímhúðarblæðing (28) bendi sterklega til þess að þeir hafi komið til fyrir sljóan kraft í formi þess að steyta gegn hörðu eða tregeftirgefanlegu yfirborði. Útlit og staðsetning áverkanna á vinstra augnsvæði (26), á nefrót (76), neðri vör (28) og undir höku (33) geti bent til þess að krafturinn hafi beinst að þeim svæðum við högg annars aðila, á meðan áverkar á hægri hendi (35 og 36) geti bent til þess að brotaþoli hafi reynt að verjast höggum með því að bera höndina fyrir sig.

Útlit leðurhúðarblæðinga á höfði (18, 19, 20, 21, 22, 23, 24 og 27) bendi sterklega til þess að þeir áverkar hafi komið til fyrir sljóan kraft í formi þrýstings eða snarpra högga gegnt þeluðu yfirborði og sjáist þetta útlit áverka gjarnan í kjölfar þess að sparkað er í eða stappað á höfði viðkomandi.

Útlit leðurhúðarblæðingar í hægri lófa (38) bendi sterklega til þess að áverkinn hafi komið til fyrir sljóan kraft í formi steytings eða þrýstings gegnt þeluðu yfirborði. Staðsetning og eðli áverkans geti bent til þess að hann hafi komið til við fall á ójafnt yfirborð með lendingu á útrétta hönd.

Útlit skráma á enni (16 og 17), nefi (25), hnjám (55 og 58) og hægri fótlegg (54) bendi sterklega til þess að þeir áverkar hafi komið til fyrir sljóan kraft í formi skröpunar gegnt hrjúfu eða stömu yfirborði. Útlit og staðsetning áverkanna geti bent til þess að þeir hafi komið til við fall á hart og stamt eða hrjúft yfirborð.

Útlit skráma á hægri hendi (37), löngutöng og litla fingri vinstri handar (44 og 43) og smására á litla fingri (42) og vísifingri (45) vinstri handar bendi sterklega til þess að þeir áverkar hafi komið til fyrir sljóan kraft í formi steytings eða skröpunar gegnt hörðu og hrjúfu eða köntuðu yfirborði.

Útlit húðbeðsblæðingar á hægri hluta hnakka (72) bendi sterklega til þess að sá áverki hafi komið til fyrir sljóan kraft í formi steytings gegnt svæði. Útlit og staðsetning áverkans geti skýrst jafnt af falli á hart yfirborð sem höggi veittu af öðrum aðila.

Útlit húðbleðsblæðinga á innanverðum hægri framhandlegg (119), innanverðum hægri upphandlegg (40 og 120), vinstra læri (122) og hægri fótlegg (121) bendi sterklega til þess að þeir áverkar hafi komið til fyrir sljóan kraft í formi steytings eða þrýstings gegnt hörðu eða tregeftirgefanlegu yfirborði, með afmarkaðan ákomuflöt.

Útlit skrámu á neðri vör bendi sterklega til þess að sá áverki hafi komið til vegna steytings eða núnings gegnt hörðum kanti eða stömu yfirborði. Áverkinn geti skýrst jafnt af endurlífgunar inngripi, einkum ísetningu barkarennu, sem af sama krafti og fyrrgreind slímhúðarblæðing (28).

Samkvæmt skýrslunni voru greindir áverkar, að frátalinni húðbeðsblæðingu á hægri fótlegg (121), metnir ferskir og samrýmast því að hafa komið til skömmu fyrir andlát brotaþola. Í skýrslunni segir svo um skýringu orðasambanda, að orðin „bendir mjög sterklega til“ þýði að niðurstöður séu „dæmigerðar og aðrir möguleikar eru því sem næst útilokaðir“. Þá merki „bendir sterklega til“ að niðurstöður hafi svipkenni sem séu dæmigerð og að líkindi á öðrum möguleikum séu mjög lítil. Loks þýði „bendir til“ að niðurstöður hafi svipkenni sem séu „vanaleg“ og að aðrir möguleikar séu „síður líklegir“.

IV. - Skýrslugjöf ákærðu og vitna hjá lögreglu.

1.

Vitnið E gaf skýrslu hjá lögreglu 21. apríl sl. Hann kvaðst hafa verið að kaupa bensín á sjálfsafgreiðslustöð ÓB við Fjarðarkaup þegar hann heyrði læti á planinu, í um 100- 150 metra fjarlægð og sá hóp manna í slagsmálum. Hann kvaðst ekki hafa náð að opna streymi til lögreglu fyrr en átökin voru afstaðin, hann þá gengið að árásarstað við runna á bílasvæði Fjarðarkaups, ekki séð árásarþola þar, svipast um eftir honum og séð hvar árásarþolinn sat í um 100 metra fjarlægð frá staðnum.

Aðspurður kvaðst E hafa séð fjóra gerendur láta þung högg og spörk dynja á árásarþola, ýmist þegar sá var standandi, liggjandi eða sitjandi. Tveir gerenda hafi verið dökkklæddir og hinir tveir í dökkum buxum en ljósari yfirhöfnum. E kvaðst ekki hafa séð nákvæmlega hvað gerðist á planinu, enda myrkur og hann í talsverðri fjarlægð frá vettvangi. Hann hafi þó séð slagsmál og „hrúgu af karlmönnum á planinu“ sem hlaupið hafi á brott þegar lögregla kom aðvífandi. Hann hafi heyrt mennina tala saman á ensku og gerendur öskrað á þolanda og atyrt hann með orðum eins og „pussy“ eða eitthvað slíkt. E kvaðst telja að átökin hafi staðið í 4- 5 mínútur og á þeim tíma hafi hann séð árásarþola falla tvisvar eða þrisvar í jörðina og standa aftur upp þess á milli. E lýsti þætti dökkklædds árásaraðila á þann veg að sá hafi staðið 2- 3 metra frá hópnum þegar hann hljóp inn í hópinn með hnefa á lofti og lét högg dynja í höfuð árásarþola. Árásarþoli hafi iðulega verið í miðjum hópnum, aðrir staðið í kringum hann og allir skipst á höggum. Í þau skipti sem árásarþoli féll í jörðina hafi hinir haldið áfram og látið dynja á honum högg og spörk af fullu afli.

2.

Ákærði X gaf skýrslur hjá lögreglu 21. og 23. apríl og 13. júní. Verður nú greint frá því helsta sem fram kom.

2.1.

Við fyrstu yfirheyrslu greindi ákærði frá því að komið hafi til rifildis milli hans og brotaþola fyrir utan [...], þeir síðan byrjað að slást, ákærði dregið fram hníf og stungið brotaþola nokkrum sinnum. Í kjölfarið hafi ákærði og meðákærðu, Þ kærasta hans, Y og „ Z “ (Z ) hlaupið á brott. Ákærði kvaðst vilja koma meðákærðu út úr málinu, sagði þau bara hafa verið stödd á bílasvæðinu hjá Fjarðarkaup og ákærði farið með brotaþola þangað af því að honum fannst þetta „fínn staður til að slást“. Brotaþoli hafi verið til í það og viljað „ræða málin almennilega“. Ákærði vildi fyrst ekki tjá sig um ástæðu slagsmála, sagði svo að deilt hafi verið um peninga, kvaðst væntanlega hafa byrjað slagsmálin með því að ýta við brotaþola, brotaþoli þá kýlt hann og ákærði hoppað á hann, tekið hann niður í jörðina og byrjað að sparka í hann. Brotaþoli hafi svo komist á fætur, náð ákærða niður í jörðina, byrjað að „hamra“ hann og ákærði þá dregið fram hníf, náð að standa á fætur og stungið brotaþola í einhver skipti með hnífnum. Við það hafi ákærði jafnframt skorið fingur sína. Brotaþoli hafi ekki hætt að slást þrátt fyrir hnífstungur, bara orðið „reiður“, ráðist enn meira á ákærða og kýlt hann, ákærði þá hlaupið undan honum og brotaþoli hnigið í jörðina. Nánar aðspurður kvaðst ákærði hafa stungið brotaþola með hnífi bæði á meðan brotaþoli var standandi og eins eftir að hann féll í jörðina. Ákærði kvaðst hvorki vita hversu oft hann stakk brotaþola né hvar stungurnar komu í líkama hans. Hann kvað meðákærðu ekki eiga aðild að atvikum og sagði þau ekki hafa verið nálægt staðnum þar sem slegist var. Þetta hafi verið „hörkuslagsmál“ milli hans og brotaþola, brotaþoli kýlt ákærða margsinnis í andlitið, náð fullt af tæknilegum höggum og tekið ákærða í jörðina. Við þetta hafi ákærði orðið mjög hræddur, dregið fram hníf og beitt honum gegn brotaþola.

2.2.

Við næstu yfirheyrslu kvaðst ákærði hafa verið ásamt meðákærðu á [...] og þau að fá sér kókaín úti í horni, þegar „þessi gaur“ (brotaþoli) kom „out ofthe blue“, settist hjá þeim og vildi fá línu. Ákærði hafi boðið honum að kaupa línu eða línur, brotaþoli í framhaldi tekið 4- 5 línur í nefið og ekki viljað greiða fyrir. Í kjölfarið hafi ákærði stungið upp á því að þeir færu út að ræða málin, þeir gert það, brotaþoli þá byrjað að öskra og ákærði öskrað á móti. Meðákærðu hafi öll fylgt á eftir og verið á staðnum þegar ákærði krafði brotaþola um 5.000 króna greiðslu fyrir kókaínið. Ákærði kvaðst ekki hafa vitað að meðákærða Þ hefði tekið hljóð- og myndupptökur af þeim atvikum er leiddu til andláts brotaþola og staðhæfði að ekki hafi verið fyrirfram ákveðið að veitast að honum. Ákærða voru sýndar upptökurnar og sagði ákærða Z heyrast þar segja “hann stakk hann þrisvar“.

2.3.

Við síðustu yfirheyrslu kvaðst ákærði strax vilja árétta „að þetta hafi ekki átt að fara svona“, hann einn verið vopnaður og meðákærðu ekki vitað af því. Hann staðfesti þó að hafa dregið fram hníf á [...] og notað hann til að skera kókaín fyrir framan meðákærðu og brotaþola. Ákærði kvaðst muna lítið eftir rifrildinu við brotaþola og hvernig það hófst og tók fram að hann hafi verið „svo fullur sko“. Sem fyrr kvað ákærði þátttöku meðákærðu enga; hann hafi „stjórnað ferðinni“ og þau ekki vitað neitt. Ákærði hafi svo orðið hræddur á bílasvæðinu við Fjarðarkaup og því stungið brotaþola með hnífi.

3.

Ákærði Y gaf skýrslur hjá lögreglu 21. og 23. apríl og 12. júní. Verður nú greint frá því helsta sem fram kom.

3.1.

Við fyrstu yfirheyrslu kvaðst ákærði hafa farið á [...] til að hitta félaga sína, meðákærðu Z og X og þar hafi einnig verið ákærða Þ. Þeim hafi svo verið hent út af staðnum og verið að spjalla við „gæjann“ (brotaþola) þegar slagsmál byrjuðu. Ákærði kvaðst ekki vita af hverju þeim var vísað á dyr, sagðist áður hafa brugðið sér á salerni, komið aftur fram og hinir þá sagt að verið væri að henda þeim og brotaþola út. Ákærði kvaðst ekki hafa átt samskipti við brotaþola inni á [...]og ekkert talað við hann. Eftir að út kom hafi brotaþoli viljað „eitthvað tala eða eitthvað“, ákærði ekki skipt sér af því og verið upptekinn í síma sínum við að redda sér fari heim þegar skyndilega kom til slagsmála á bílasvæðinu við Fjarðarkaup. Ákærði kvaðst ekki vita af hverju kom til átaka, hann þá verið niðursokkinn í símann, en séð brotaþola og annan mann á jörðinni að slást og reyna að berja hvorn annan, síðan standa á fætur og eitthvað slást áður en brotaþoli gekk á brott og ákærðu fór sína leið. Ákærði vildi í upphafi ekki nafngreina þann sem slóst við brotaþola, en kvaðst svo halda að þetta hafi verið ákærði X. Aðspurður hvort aðrir hafi tekið þátt í slagsmálunum kvað ákærði nei við, en sagðist svo hafa „sparkað tvisvar í hann eða eitthvað“ á meðan brotaþoli lá í jörðinni og þau spörk komið í fótlegg brotaþola eða neðri hluta líkama hans. Ákærði kvaðst ekki hafa dúndrað eins fast og hann gat en spörkin verið sæmilega kröftug. Ákærði gaf þá skýringu á spörkunum að hann hafi verið að reyna að vernda vin sinn frekar en að leyfa brotaþola að berja hann í klessu. Ákærði kvaðst ekki hafa séð að vopni væri beitt og ekki vita til þess að neinn hafi verið vopnaður á vettvangi átakanna.

3.2.

Við næstu yfirheyrslu var ákærða kynnt að brotaþoli hafi verið með stunguáverka eftir átökin við Fjarðarkaup og þeir leitt hann til dauða. Ákærði áréttaði að hann hafi aldrei séð hníf á staðnum, átökin staðið yfir í mjög stuttan tíma og hann sjálfur bara sparkað í brotaþola. Ákærði kvaðst þó hafa heyrt einhvern tala óljóst um hníf, án þess að heyra hvað sagt væri. Í framhaldi voru ákærða sýndar upptökur úr farsíma ákærðu Þ og kvaðst lítið geta útskýrt hvað þar sæist og heyrðist. Ákærði staðfesti þó að hann og meðákærðu X og Z hafi verið „náttúrlega þrír á móti einum“ og ákærði sparkað í eitt skipti í efri hluta líkama brotaþola, „öxl eða eitthvað“. Þá sæist brotaþoli hlaupa að ákærða og reyna að kýla hann, en það högg geigað og brotaþoli aldrei komið á hann höggi eða sparki. Nánar aðspurður um beitingu hnífs kvaðst ákærði fyrst hafa séð hníf „eftir að þetta er allt búið“ en vildi ekki upplýsa hver hafi verið með hnífinn. Ákærði kannaðist við að hann hafi sagt að ákærðu þyrftu „að dippa núna“ og sagðist á þeirri stundu hafa búist við að lögregla væri rétt ókomin á vettvang. Í kjölfarið spurði lögregla nánar um atvik inni á [...]og kom fram hjá ákærða að brotaþoli hafi setið með þeim við sófaborð, einhverjir peningar horfið af borðinu, brotaþoli orðið æstur og í a. m. k. tvö skipti spurt ákærðu hvort þau vildi koma út að slást. Ákærði og meðákærði Z hafi náð að róa brotaþola og peningarnir fundist í sófanum. Eftir þetta hafi brotaþoli boðið ákærða X-kk-þgf bjór, síðar verið tregur til að afhenda bjórinn, byrjað aftur að æsa sig og röfla við ákærðu og spurt hvort þau vildu fara út að slást. Í kjölfarið hafi ákærði farið á salerni, snúið svo aftur til hinna og þá hafi starfsmaður verið að vísa þeim öllum út af staðnum.

3.3.

Við síðustu yfirheyrslu kvaðst ákærði muna mjög lítið eftir umræddu kvöldi. Í framhaldi greindi hann frá atvikum á [...] á sama veg og við aðra skýrslugjöf og bar að eftir að þeim var vísað út af staðnum hafi hópurinn gengið í átt að bílastæðunum við Fjarðarkaup. Á meðan hafi ákærði verið upptekinn í farsíma sínum við að redda sér fari heim þegar rifrildi hófst og síðan einhver slagsmál. Ákærði vildi ekki tengja þetta við neyslu fíkniefna á [...] og kvaðst ekki hafa orðið var við neitt slíkt. Þegar átökin hófust hafi ákærði ætlað að hjálpa, en hætt við þegar hann sá „hann“ ná yfirhöndinni og kýla „hann“. Vildi ákærði ekki upplýsa við hverja hann ætti í þessu sambandi. „Þeir“ hafi svo náð að standa aftur á fætur og brotaþoli þá ráðist að ákærðu hverjum og einum, ákærði náð að bakka undan höggi, brotaþoli verið tekinn aftur í jörðina, ákærði þá verið „orðinn pirraður og hræddur“, sparkað einu sinni í brotaþola og svo bakkað í burtu af því hann vildi ekki „vera partur af þessu“, þ. e. að verið væri að kýla brotaþola og eitthvað. Brotaþoli hafi svo allt í einu stokkið á fætur, honum verið sagt að hlaupa, en sá bara gengið rösklega á brott og ákærði verið „feginn að þetta var búið“.

Ákærði var enn spurður hvort hann hafi séð hníf, t. d. inni á [...] og kvaðst hann ekki reka minni til þess. Í framhaldi voru honum sýndar myndupptökur af hnífi á sófaborði staðarins og línur af meintu kókaíni, bað í kjölfarið um frest til að ræða við verjanda og gekkst í framhaldi við því að hafa séð hníf á borðinu og sjálfur handleikið hann inni á staðnum. Nánar aðspurður um þátttöku sína í atlögu að brotaþola kvaðst ákærði hafa sparkað tvisvar sinnum í hann og áréttaði að hann hafi ekki haft hugmynd um að hnífi var beitt gegn brotaþola.

4.

Ákærði Z gaf skýrslur hjá lögreglu 21. og 23. apríl og 12. júní. Verður nú greint frá því helsta sem fram kom.

4.1.

Við fyrstu yfirheyrslu kvaðst ákærði bera gælunafnið „Z “og greindi frá því að hann hafi farið á [...] með vinum sínum, hitt þar fleiri vini og þeir svo verið að ganga í átt að strætó eða eitthvað þegar til slagsmála kom og einn réðist að ákærða og reyndi að kýla hann. Ákærði hafi brugðist við með því að sparka og kýla nokkrum sinnum til baka, vildi svo ekki standa í þessu og labbaði frá vinum sínum, sem síðan fylgdu á eftir. Lögreglu hafi svo drifið að og ákærði hlaupið í burtu, enda ekki viljað vera bendlaður við eitt eða neitt. Hann kvaðst fyrst hafa heyrt af því að einhver hefði verið stunginn eftir handtöku næsta dag.

Ákærði kvað meðákærðu X, Y og Þ hafa verið með honum á [...] og þau verið „að chilla“ og spila biljarð. Þau hafi svo ætlað heim með strætó, gengið að stoppistöð nálægt Fjarðarkaup, þá orðið vör við rifrildi á planinu og farið „að tékka það út“. Svo hafi verið einhver slagsmál og einhver reynt að ráðast á ákærða og hina, ákærði pirrast við þetta og kýlt árásaraðilann nokkrum sinnum og sparkað í hann. Nánar aðspurður sagði ákærði að í upphafi hafi tveir útlendingar verið að rífast og slást á planinu, ákærði og meðákærðu horft á og annar þessara manna svo ráðist á ákærðu líka. Þetta hafi allt gerst mjög hratt, ákærði fengið eitt högg í bringu og þá kýlt og sparkað nokkrum sinnum á móti áður en hann fattaði hvað þetta væri heimskulegt og byrjaði að labba í burtu. Ákærði kvaðst ekki vita hvort meðákærðu hafi tekið þátt í þessu ati og hann aldrei séð einhvern halda á hnífi.

Aðspurður hvort komið hafi til deilna á [...] gat ákærði um mann sem þau hafi haldið að hefði stolið peningum af ákærða X, en síðan hafi peningurinn fundist og ákærði sagt manninum að þau vildu ekkert slást eða neitt.

4.2.

Við næstu yfirheyrslu voru ákærða sýndar upptökur úr farsíma ákærðu Þ og kvaðst hann þekkja þar sjálfan sig og meðákærðu X og Y. Hann gekkst við því að sjást sparka einu sinni í brotaþola, sagðist ekki hafa vitað að ákærða Þ væri að taka upp og kvað slíkt ekki hafa verið skipulagt fyrirfram. Þegar ákærða voru sýndar upptökur af meintum hnífstungum meðákærða X áréttaði ákærði að hann hafi aldrei séð að hnífi væri beitt á vettvangi. Ákærði gekkst í framhaldi við því að hafa í kjölfar meintra hnífstungna sparkað í brotaþola þar sem hann lá í jörðinni. Nánar aðspurður um meintar hnífstungur kvaðst ákærði hafa verið „drukkinn“ eða „pínu drukkinn“ og „ekkert verið að hugsa beint sko“ á vettvangi.

4.3.

Við síðustu yfirheyrslu kvaðst ákærði vilja bæta því við að brotaþoli hafi óvænt sest hjá honum og meðákærðu í sófahorni á [...], rætt við þau og einhver sett peninga á sófaborð. Þeir peningar hafi svo horfið, brotaþoli í framhaldi staðið á fætur og reynt að fara. Ákærðu hafi þá stoppað hann af og ekki viljað leyfa honum að fara án frekari skýringa, en þau alls ekki verið ofbeldisfull og ekki hótað brotaþola á neinn hátt heldur aðeins leitað á honum og það með samþykki hans. Eftir þetta hafi komið til frekari orðaskipta, brotaþoli orðið „agressífur“ og boðið ákærðu að slást. Peningarnir hafi svo fundist, allt fallið í ljúfa löð, brotaþoli í framhaldi boðið upp á bjór og sest aftur hjá ákærðu. Eftir þetta hafi eigandi [...]komið og rekið þau öll út. Þar hafi ákærði kastað af sér vatni og síðan verið á bílaplaninu við Fjarðarkaup að kanna strætóferðir í farsíma sínum þegar hann heyrði reiðiöskur, leit upp og „einhver swingaði fyrst“, meðákærði X-kk-nf brotaþoli, áður en brotaþoli réðist á ákærða, reyndi að kýla hann, ákærði náð að stíga til baka og fengið höggið í öxlina. Við þetta hafi ákærði dregist inn í slagsmálin og kýlt og sparkað í brotaþola á móti.

5.

Ákærða Þ gaf skýrslur hjá lögreglu 21. og 23. apríl. Verður nú greint frá því helsta sem fram kom.

5.1.

Við fyrri yfirheyrslu greindi ákærða frá því að hún hafi verið á [...]ásamt kærasta sínum, ákærða X og meðákærðu Y og Z þegar brotaþoli kom að henni, spurði hvort hún væri ein á ferð, hún svarað því neitandi og bent á meðákærðu innar á staðnum, þar á meðal kærasta sinn X. Þau hafi svo gengið til meðákærðu, brotaþoli sagt á ensku að ákærði X ætti fallega kærustu og þeir byrjað að tala saman. Ákærða hafi ekki skipt sér frekar af því en verið viðstödd þegar fíkniefni voru komin á sófaborð, eigandi [...]komið að og vísaði þeim á dyr. Eftir það hafi ákærði X og brotaþoli byrjað að „böggast“ hvor í öðrum, þ. e. vera „með kjaft“, brotaþoli í framhaldi rifið í ákærða og þeir byrjað að slást. Brotaþoli hafi tekið ákærða í jörðina, náð honum á bakið, verið yfir ákærða og að kýla hann þegar meðákærðu Y og Z komu ákærða til hjálpar. Meðan á öllu stóð hafi ákærða staðið 5- 8 metra í burtu, haldið þeirri fjarlægð, aldrei sagt neitt við þá sem voru að rífast og slást og ekki séð að hnífi væri beitt eða einhver stingi annan áður en yfir lauk og allir löbbuðu í burtu eftir að „lögguljós“ birtust.

5.2.

Við seinni yfirheyrslu bar ákærða fyrir sig að hún hafi verið „á Xanax“, sem léti hana „gleyma alveg hlutum“ og „basically fara í blackout“. Í framhaldi sagði ákærða að „þegar þetta var búið“ hafi hún sent F vinkonu sinni skilaboðin „hann stakk gæjann sex sinnum“. Hún hafi þó enga stungu séð, en heyrt einhvern hinna ákærðu nefna sex stungur. Ákærða kvaðst og hafa heyrt X hóta að stinga brotaþola í hálsinn með hnífi, sagði rétt að það tengdist 5.000 króna fíkniefnaskuld, en áréttaði að hún hafi aldrei séð hníf á lofti. Ákærða kvaðst á engum tímapunkti hafa reynt að stöðva þau átök sem hún varð vitni að og leiddu til andláts brotaþola.

6.

F gaf lögregluskýrslu 25. apríl. Hún kvað ákærðu Þ hafa heyrt í henni gegnum Snapchat að kvöldi 20. apríl og ákærða sagt „að það væri fight að fara að gerast“ milli ákærða X og þess sem lést (brotaþola) vegna stuldar brotaþola á peningum og eiturlyfjum og þess að hann hefði reynt við ákærðu Þ. Seinna um kvöldið hafi F svo fengið skilaboð frá ákærðu Þ um að lögregla hefði „náð þeim“ en ákærða væri ekki í vandræðum. Um nóttina hafi ákærða svo sent F myndupptökur af atvikum við Fjarðarkaup, hún horft á þær og síðan eytt þeim daginn eftir.

V. - Framhaldsaðgerðir lögreglu og ákæruvaldsins.

1.

Í þágu rannsóknar málsins var H geðlæknir dómkvaddur 27. apríl sl. til að framkvæma geðrannsókn á ákærða X og liggur fyrir matsgerð sérfræðingsins 30. maí 2023. Þar kemur fram að ákærði sé 186 sm. á hæð og 73 kg. Er annars skemmst frá því að segja að matsmaður telur engin merki um ranghugmyndir, hugsanatruflanir eða ofskynjanir í fari ákærða þegar atvik gerðust og að hann hafi við handtöku aðeins verið undir vægum áfengisáhrifum, auk þess sem í blóðsýni hafi fundist kannabis, klónazepam og flúalprazólam. Ekkert bendi til þess að ákærði geti talist hafa verið ósakhæfur á verknaðarstundu í skilningi 15. gr. almennra hegningarlaga og ekkert bendi til þess að refsing geti ekki borið árangur í skilningi 16. gr. sömu laga reynist ákærði sannur að sök.

Undir rekstri málsins var H einnig dómkvaddur til að framkvæma geðrannsókn á ákærða Y og ákærða Z og liggja fyrir í því sambandi tvær matsgerðir 15. ágúst 2023. Er skemmst frá því að segja að matsmaður telur ekkert benda til þess að ástand ákærðu hafi verið með þeim hætti að þeir teljist ekki sakhæfir í skilningi 15. gr. almennra hegningarlaga. Jafnframt sé ekkert sem bendi til þess að fangelsisrefsing geti ekki borið árangur í skilningi 16. gr. sömu laga reynist ákærðu sannir að sök.

2.

Meðal málsgagna er skýrsla tæknideildar lögreglu 31. júlí 2023 vegna DNA kennslagreiningar á 57 sýnum úr haldlögðum fatnaði brotaþola og ákærðu, haldlögðum hnífi og fleiri rannsóknargögnum. Er skemmst frá því að segja að sjö blóðsýni tekin af hnífnum höfðu öll sama DNA snið og ákærði X og á tveimur sýnanna greindust bæði DNA snið ákærða og DNA snið brotaþola.

Rannsóknir á sýnum úr fatnaði ákærða X staðfestu að um blóð væri að ræða með DNA sniði hans og að á framhlið bols ákærða mátti einnig greina DNA snið úr blóði brotaþola.

Rannsóknir á sýnum úr fatnaði brotaþola staðfestu að um væri að ræða DNA snið hans og að á fram- og bakhlið úlpu brotaþola mátti einnig greina DNA snið ákærða X.

Rannsóknir á sýnum úr fatnaði ákærða Z staðfestu að um blóð væri að ræða á hægri og vinstri skó hans. Á hægri skónum greindist DNA snið brotaþola og á vinstri skónum DNA snið ákærða X.

Rannsóknir á sýnum úr fatnaði ákærðu Þ staðfestu að um blóð væri að ræða og höfðu öll sýnin DNA snið ákærða X.

Rannsóknir á haldlögðum peningaseðlum staðfestu að á fjórum þeirra var blóð og höfðu þau sýni DNA snið ákærða X.

3.

Einnig liggur fyrir matsgerð rannsóknastofu í lyfja- og eiturefnafræðum 20. júlí 2023 vegna rannsókna á meintu kókaíni í þremur smelluláspokum sem ákærði Y bar á sér við handtöku. Samkvæmt matsgerð er hér um kókaín að ræða og mældist styrkur þess á bilinu 17- 18%, sem samsvarar 19- 20% kókaínklóríði.

4.

Meðal rannsóknargagna er greining lögreglu á símanotkun ákærðu og brotaþola frá kl. 20:30 að kvöldi fimmtudagsins 20. apríl til kl. 04:00 aðfaranótt 21. apríl. Meðal þess sem þar kemur fram er að ákærði Z og ákærða Þ hringdust á kl. 00:27:11 og kl. 00:30:41 og varði seinna símtalið í rúmar 13 mínútur. Þá átti ákærða Þ ríflega 39 mínútna „VIDEO“ samskipti við F, sem hófust kl. 00:45:48. Ákærði Z átti í ítrekuðum símasamskiptum við I ; ræddi við hann í tæplega fimm mínútur frá kl. 23:46:17, átti annað samtal við hann kl. 00:45:23 og reyndi síðast að hringja í I kl. 03:11:28. Þá var ákærði í ítrekuðum símasamskiptum við Í, ræddi fyrst við hann kl. 01:26:17, næst kl. 01:46:30, aftur kl. 02:36:02 og loks kl. 02:46:26.

5.

Loks skal getið lögregluskýrslu 28. september 2023 um greiningu gagna úr síma ákærða Z, síma ákærðu Þ og síma F frá kl. 23 að kvöldi fimmtudagsins 20. apríl til kl. 06 að morgni 21. apríl.

Í ljós kom að kl. 23:27:05 sendi ákærða Þ til F skilaboðin „OMGERAÐHLAUPAFRÁLÖGUNNIRN“ og kl. 23:27:19 sendi ákærða skilaboðin „HANNFUCKINGSTAKGÆJA 6 SINNUM“. Strax á eftir fylgdi „Ef löggan náði X O-x-x Neii skoo... Hann er með allt shitið á sér... Og Z... Og Y “. Í framhaldi spyr F hvort ákærða sé ein og fær til baka kl. 23:47:29 „er með X og 3 löggum“. Ákærða bætti svo við „Er ekki í neinu veseni samt“. Kl. 23.48:54 spyr F „veit löggan að hann stakk hann“ og fær til baka „Nahh“. F spyr svo „er gaurinn dauður eða eh?“ og fær til baka kl. 23:55:40 „Hahha nahh“.

Þá kom í ljós að kl. 23:52:39 sendi ákærða Þ til ákærða Z skilaboðin „Það eru fleiri löggur að leita af ykkur fariðððð“ og fékk til baka „Okkur ?“. Kl. 23:55:49 sendi ákærði svo til ákærðu skilaboðin „Deleta SMS“ og fékk til baka svarið „Done“.

VI. - Framburður ákærðu fyrir dómi.

1.

Ákærði X kvaðst hafa verið að djamma með meðákærðu á [...], þau verið að neyta áfengis og fíkniefna, Xanax o. fl. og setið við sófaborð þegar brotaþoli kom til þeirra og spurði hvort hann mætti fá kókaín. Ákærði hafi svarað því neitandi og sagt efnið dýrt, brotaþoli haldið áfram að biðja um kókaín, ákærði loks gefið eftir og sagt að hann yrði að borga fyrir efnið. Þetta hafi brotaþoli samþykkt og í framhaldi fengið „fullt af línum“. Í kjölfarið hafi ákærðu spjallað við brotaþola, í ljós komið að 5.000 krónur sem ákærði hafði lagt á sófaborðið voru horfnar, ákærði spurt brotaþola út í hvarf peninganna, hann þá orðið „agressífur“ og viljað fara út að slást. Eftir þetta hafi brotaþoli og meðákærðu Y og Z farið inn á salerni, ákærði á meðan fundið 5.000 krónurnar í sófanum þar sem brotaþoli áður sat og allt fallið í ljúfa löð milli ákærðu og brotaþola. Í kjölfarið hafi eigandi [...]komið að hópnum, séð kókaín línur á sófaborðinu og vísað þeim á dyr.

Á þeim tímapunkti hafi allt verið í góðu milli ákærðu og brotaþola og ákærðu ætlað til síns heima, en áður hafi ákærði beðið brotaþola að gera upp skuld sína vegna kókaínneyslunnar. Brotaþoli hafi þá ítrekað neitað að greiða fyrir kókaínið og ákærði haldið að hann væri að grínast þar til brotaþoli ýtti við ákærða, ákærði ýtti á móti og farsími brotaþola þá dottið í götuna og brotnað. Við þetta hafi brotaþoli brjálast og ráðist á ákærða, þannig stofnast til slagsmála á bílasvæðinu og ákærði náð brotaþola einhvern veginn niður í jörðina. Brotaþoli hafi svo dregið ákærða niður í jörðina, „allt orðið svo blörrý“ (farið í móðu), ákærði orðið hræddur þar sem hann var að verða undir í átökum þeirra á jörðinni, hann því dregið fram vasahnífinn og stungið brotaþola eitthvað. Í kjölfar þessa hafi ákærði staðið upp í sjokki, séð blóð á fingrum sér og hörfað hræddur frá, brotaþoli þá haldið áfram með því að ráðast á meðákærðu Y og Z og svo aftur á ákærða. Þannig hafi slagsmál haldið áfram, en ákærði kvaðst lítið muna eftir þeim þar sem hann hafi verið í miklu sjokki og „allt í blörrý“ eftir mörg högg frá brotaþola. Að sögn ákærða náði hann brotaþola einhvern veginn aftur niður og sparkaði greinilega eitthvað í hann áður en brotaþoli stóð greinilega aftur á fætur og ákærði stakk hann greinilega aftur, þótt ákærði myndi ekki eftir því sérstaklega. Brotaþoli hafi svo bakkað frá, ákærði þá sest niður í sjokki og ekkert hafa vitað hvað væri í gangi. Svo hafi lögregla komið á staðinn, meðákærðu þá verið farin og ákærði ætlað að hlaupa á brott en þá verið handtekinn.

Aðspurður kvaðst ákærði ekki muna hve há fíkniefnaskuldin var, en brotaþoli hafi fengið um eitt og hálft gramm af kókaíni á [...] og þeir samið um 15.- 20.000 króna greiðslu fyrir efnin. Eftir að út kom hafi ákærði svo brotið farsíma brotaþola og í kjölfarið sagt að 5.000 krónur myndu nægja sem greiðsla fyrir kókaínið.

Ákærði kvaðst fyrst hafa dregið fram hnífinn eftir að hann náði brotaþola í jörðina, en hvorki vita né muna hve oft hann stakk brotaþola í það skipti. Þeir hafi svo báðir staðið á fætur, ákærði þá enn haldið á hnífnum, brotaþoli svo ráðist á meðákærðu og síðan aftur á ákærða og þeir haldið áfram að slást. Að sögn ákærða var hann þá búinn að loka vasahnífnum og setja hann í vasann. Ákærði kvaðst ekki muna eftir seinni hnífaatlögunni þar sem hann hafi á þeim tímapunkti verið búinn að hljóta svo mörg högg frá brotaþola, bæði í andlit og víðar, verið í sjokki, „allt í blörri“ og hann undir áhrifum fíkniefna. Ákærði hafi hins vegar séð þetta þegar lögregla sýndi honum myndupptökur frá vettvangi.

Spiluð var fyrir ákærða í dómsal samsett útgáfa af myndupptöku á bílasvæðinu við Fjarðarkaup og kvaðst ákærði með köllum sínum „komið með hann“ hafa verið að biðja meðákærðu um að rétta ákærða annað hvort farsíma sinn eða farsíma brotaþola, en á þeim tímapunkti hafi ákærði verið búinn að brjóta farsíma brotaþola og lá síminn á jörðinni. Brotaþoli hafi þá staðið beint fyrir framan ákærða og gætu greind ummæli því ekki hafa átt við brotaþola. Ákærði kvað sjást á upptökunni hvar brotaþoli ýtti fyrst við honum og þess vegna hafi ákærði ýtt á móti og tekið brotaþola niður. Þá sjáist hvar ákærði sé „hræddur og í sjokki“ í það mund sem sjáist til aðvörunarljósa slökkvibifreiða. Ákærði kvað rétt að á mínútu 01:14:26:15 upptökunnar væri hann búinn að stinga brotaþola með hnífnum. Ákærði kvaðst ekki vita hver ákærðu sagði „stakk hann þrisvar“ og ekki vera lengur viss um að ákærði Z hafi látið þau orð falla. Ákærði hafi hins vegar spurt hvernig brotaþola liði í hálsinum. Ákærði kvað sjást á upptökunni þegar hann stakk hnífnum aftur í vasann, í það mund sem sést í auglýsingaskilti G-kk-ef M-x-x, en hann gæti svo hafa dregið hnífinn aftur fram.

Að spilun lokinni kvaðst ákærði ekki muna hvort honum hafi staðið ógn af brotaþola á bílasvæðinu, sagðist bera fulla ábyrgð á því sem hann gerði á hlut brotaþola og hreinlega ekki vita hvað hann var að hugsa. Ákærði kvaðst aldrei hafa viljað lenda í átökum við brotaþola og aldrei ætlað sér að skaða brotaþola með þeim hætti sem hann gerði. Hann kvaðst hafa verið undir áhrifum fíkniefna þegar atvik gerðust, búinn að taka fullt af kókaíni fyrr um daginn, skömmu áður verið laminn í miðbæ Reykjavíkur og upplifað sig hræddan og við það að verða undir í átökum við brotaþola þegar hann dró fyrst fram hnífinn. Ákærði kvaðst ekki muna hvað orðið hafi um kókaínið sem hann setti í línur á [...]og kvaðst líklega hafa hent því frá sér á hlaupum undan lögreglu.

Ákærði áréttaði að þegar honum og meðákærðu var vísað út af [...] hafi aldrei staðið til að stofna til slagsmála við brotaþola og ákærði aðeins viljað fá frá honum 5.000 króna greiðslu fyrir kókaínið. Ákærða kvaðst líða hræðilega yfir því sem gerðist, sífellt endurupplifa atburðina við Fjarðarkaup og óska þess að hann gæti tekið þetta allt til baka. Hann kvaðst ekki vita af hverju meðákærðu Y og Z veittust að brotaþola, svo sem sjáist á upptökunni, en þeir hafi ekkert vitað hvað var í gangi, ekki átt að blanda sér í átökin milli ákærða og brotaþola og ákærðu á engum tímapunkti sammælst um að ráðast á hann. Þá hafi meðákærðu ekki hvatt ákærða áfram í átökum við brotaþola.

2.

Ákærði Y kvaðst hafa farið á [...] umrætt kvöld til að hitta meðákærðu X og Z. Ákærða Þ hafi einnig verið á staðnum og þangað komið brotaþoli, hann haft á orði að meðákærði X ætti fallega kærustu og þeir tekið tal saman. Hópurinn hafi svo verið að spjalla á sófasvæðinu þegar peningur hvarf af sófaborðinu og brotaþoli ætlaði að ganga burt. Ákærði hafi þá beðið hann að bíða, þeir síðan farið saman inn á salerni ásamt meðákærða Z, brotaþoli þar læst að þeim og spurt hvort þeir vildu slást. Þessu hafi ákærðu báðir svarað neitandi, brotaþoli síðan hleypt þeim út og þá hafi meðákærði X-kk-nf búinn að finna peninginn. Einhverju seinna hafi ákærði og meðákærði Z farið til brotaþola á barnum og spurt hvort hann ætlaði ekki að kaupa bjór fyrir meðákærða X, brotaþoli þá spurt aftur hvort þeir vildu slást, þeir sagt nei við því og allir þrír síðan gengið að sófasvæðinu. Eftir þetta hafi ákærðu svo verið vísað út af [...] og ákærði þá ætlað heim.

Þegar út kom hafi ákærði verið upptekinn í farsíma sínum að redda sér fari heim, hann, meðákærðu og brotaþoli gengið yfir á bílasvæði við Fjarðarkaup og þar byrjað „rifrildi“ milli meðákærða X og brotaþola um einhverjar 5.000 krónur tengdar fíkniefnum. Ákærði hafi þá ætlað að koma sér í burtu, klæddi sig úr brúnni úlpu sem hann var með að láni frá meðákærða X til að skila henni og tók fram farsíma sinn til að tékka á fari. Í þeirri andrá hafi byrjað slagsmál milli meðákærða X og brotaþola, þeir báðir farið í jörðina og slegið til hvors annars, síðan staðið á fætur og ákærði sparkað einu sinni í brotaþola. Slagsmál hinna tveggja hafi haldið áfram og þeir báðir farið aftur í jörðina, ákærði í kjölfarið sparkað einu sinni í síðu brotaþola, sem síðan hafi staðið á fætur og reynt að ráðast á ákærða og meðákærðu X og Z. Brotaþoli hafi svo aftur lent í jörðinni og ákærði þá sparkað einu sinni í maga hans. Við svo búið hafi ákærði bakkað frá, brotaþoli gengið í burtu, meðákærði X sest niður í smá stund, ákærðu síðan farið á brott og lögregla skömmu síðar komið á staðinn.

Ákærði kvaðst aldrei hafa séð hnífi beitt meðan á átökum stóð og aldrei blóð á nokkrum manni, en kannski séð hníf í hendi meðákærða X þegar öll átök voru yfirstaðin og ákærðu voru á leið burt af vettvangi. Þá kvaðst ákærði fyrr um kvöldið hafa séð hníf á sófaborði inni á [...]. Honum hafi svo verið sagt frá því eftir handtöku að brotaþoli hefði látist afvöldum áverka með hnífi.

Aðspurður um ástæðu þess að hann sparkaði í brotaþola kvaðst ákærði hafa gert það til að vernda vin sinn meðákærða X gegn fullorðnum manni sem væri að berjast við hann, eða sú hafi að minnsta kosti verið upplifun ákærða þegar hanngerði þetta. Upplifun hans væri önnur í dag og vildi hann óska þess að hann hefði ekki tekið neinn þátt í því sem gerðist á bílasvæðinu, hann vitað af hnífi í átökunum, áttað sig á því að brotaþoli var í lífshættu og getað komið honum til hjálpar. Fram kom hjá ákærða að þegar hann blandaði sér í slagsmál meðákærða og brotaþola hafi honum fundist frekar jafnt á komið með þeim í átökunum og ákærði aðeins viljað vernda vin sinn.

Spiluð var fyrir ákærða í dómsal samsett útgáfa af myndupptöku á bílasvæðinu við Fjarðarkaup. Aðspurður um köll meðákærða X „komið með hann“ kvaðst ákærði halda að meðákærði hafi verið að biðja um farsíma sinn, en þó ekki vita þetta alveg þar sem hann hafi sjálfur verið upptekinn í sínum farsíma. Ákærði kvað rétt, sem sjáist á upptökunni, að hann hafi verið búinn að setja símann sinn niður þegar hann og meðákærðu sjáist slást við brotaþola. Ákærði kvaðst ekki sjá hníf á upptökunni, óháð því hvað sækjandi teldi þar sjást. Ákærða hafi fundist sér ógnað þegar brotaþoli réðist á hann, ákærði þá orðið hræddur og sparkað í brotaþola. Hann kvaðst hafa haldið að meðákærði X væri að kýla brotaþola í bakið þegar meðákærði var í raun að stinga hann með hnífi, en ákærði ekki séð þann hníf í hendi meðákærða. Hann kvaðst á þeim tíma ekki hafa heyrt að einhver sagði „stakk hann þrisvar“ þótt hann heyrði nú sömu orð við spilun í dómsal. Ákærði þvertók fyrir að rætt hafi verið fyrirfram um að ráðast á brotaþola og sagði ákærðu á engum tímapunkti hafa sammælst um að veitast að honum.

3.

Ákærði Z kvaðst hafa verið á [...]ásamt meðákærðu og þau búin að neyta áfengis og kókaíns þegar ákærða Þ og brotaþoli komu á sófasvæðið og brotaþoli sagði að meðákærði X ætti fallega kærustu. Eftir þetta hafi hópurinn spjallað saman, brotaþoli verið að tala í síma á pólsku, einhver peningur horfið af sófaborðinu og brotaþoli ætlað að labba burt. Að sögn ákærða var þá leitað á brotaþola með samþykki hans og fundust engir peningar. Í kjölfarið hafi ákærði, meðákærði Y og brotaþoli farið inn á salerni, brotaþoli læst að þeim, verið svolítið ógnandi og spurt hvort þeir vildu slást, ákærðu sagt nei og brotaþoli síðan hleypt þeim út. Þegar þeir þrír komu aftur á sófasvæðið hafi peningarnir verið fundnir og ákærða Þ sagt þá hafa fundist í sófanum þar sem brotaþoli áður sat. Eftir þetta hafi brotaþoli farið á barinn að kaupa bjór handa meðákærða X, síðan ekkert bólað á brotaþola og ákærði þá farið á barinn til að tékka á honum, meðákærði Y-kk-nf þangað og þeir þrír snúið til baka á sófasvæðið; brotaþoli með tvo bjóra í hendi. Einhverju seinna hafi eigandinn svo komið og vísað ákærðu á dyr.

Eftir að út kom hafi byrjað„eitthvað drama eða rifrildi“ og væri ákærði ekki viss út af hverju. Í kjölfarið hafi brotaþoli líklega ráðist á meðákærða X og til slagsmála komið milli þeirra, en ákærði ekki séð hvor „gaf fyrsta höggið“. Brotaþoli hafi svo rekið upp reiðiöskur, veist að ákærða og reynt að kýla hann í höfuðið, en höggið komið í öxl ákærða. Ákærði hafi þá tekið á móti, slegist við brotaþola og sparkað og kýlt frá sér. Að sögn ákærða réðist brotaþoli jafnframt á meðákærðu X og Y. Í þeim atlögum hafi brotaþoli dottið nokkrum sinnum í jörðina og ákærði verið viss um að hann myndi svo hlaupa í burtu, því ekki hafi ákærðu umkringt hann, en brotaþoli alltaf staðið upp og „hélt áfram að koma“. Ákærði kvað allt hafa gerst mjög hratt og því gæti hann ekki lýst átökum nánar, en að lokum hafi brotaþoli staðið upp og labbað í burtu, síðan virst hika eins og hann vildi snúa aftur til ákærðu, ákærði þá verið orðinn pirraður og hvatti hann til að hlaupa í burtu, því ákærði vildi ekki meiða hann.

Ákærði kvaðst ekki muna nákvæmlega hvað hann gerði á hlut brotaþola, sagðist þó vita að hann hafi sparkað nokkrum sinnum í hann og líklega þá í fótleggi. Hann kvaðst ekki minnast þess að hafa sparkað í maga brotaþola og hann í engu tilviki sparkað „af fullum krafti“ heldur frekar verið að láta brotaþola vita af sér. Aðspurður um ástæðu þessara sparka kvaðst ákærði ekki hafa verið alveg edrú og hann jafnframt pirraður yfir því að brotaþoli hefði áður reynt að kýla hann og hæft hann í aðra öxlina.

Ákærði kvaðst ekki hafa séð eða vitað að hnífi væri beitt í átökum við brotaþola, slíkt ekki hvarflað að ákærða, hann ekki séð neinn stinga brotaþola og ekki séð blóð á nokkrum manni. Hann kvaðst heldur ekki hafa séð meðákærða X halda á hnífi að átökum loknum og fyrst hafa heyrt af hnífaburði frá lögreglu eftir handtöku næsta dag. Ákærði gæti þó hafa séð hníf inni á [...], án þess þó að vera meðvitaður um það og veita þeim hnífi sérstaka athygli.

Ákærði kvað það aldrei hafa verið ætlun sína að taka þátt í atlögu að brotaþola, hann þó grunað að til slagsmála gæti komið á bílasvæðinu vegna þess rifrildis sem var í gangi, brotaþoli verið brjálaður á bílaplaninu, ráðist þar á hann og meðákærðu X og Y, ákærði þá orðið óttasleginn, þess vegna sparkað nokkrum sinnum í brotaþola og ekki gert annað og meira en að verja hendur sínar.

Spiluð var fyrir ákærða í dómsal samsett útgáfa af myndupptöku á bílasvæðinu við Fjarðarkaup. Aðspurður um köll meðákærða X „komið með hann“ kvaðst ákærði ekki muna eftir slíkum köllum. Ákærði kvaðst hafa upplifað að brotaþoli væri „agressífur“ og vísaði til þess sem sæist á upptökunni, áður en ákærðu sjáist hafa yfirhöndina í viðskiptum við brotaþola á planinu. Jafnframt játti ákærði rétt að brotaþoli virðist á upptökunni hörfa undan ákærða og meðákærðu X og Y, þegar sjáist í G-kk-ef M-x-x auglýsingaskilti, en bætti því við að brotaþoli hefði á þeim tímapunkti getað farið í burtu. Um svipað leyti hafi ákærði fyrst upplifað að brotaþoli væri „agressífur“ í garð ákærðu þriggja.

Ákærði kvað ekki hafa verið rætt um það fyrirfram að meiða brotaþola og sjálfur hefði hann aldrei sparkað í brotaþola ef hann hefði vitað að hnífur væri í spilinu, hvað þá að meðákærði X væri búinn að stinga brotaþola. Ákærði kvaðst ekki vita hver segi á upptökunni „stakk hann þrisvar“, ekki muna eftir að hafa heyrt þau orð á vettvangi og staðhæfði að hann sæi ekki á upptökunni meðákærða X stinga brotaþola með hnífi. Ákærði kvaðst ekki vita af hverju hann tók þátt í slagsmálum á bílasvæðinu; það hafi ekki verið markmið hans að slást við brotaþola, en ákærði fundið fyrir „ótta“ og ekki viljað fleiri högg frá brotaþola. Ákærði staðfesti að hann heyrist segja á upptökunni „let ́s go“ og kvaðst á þeim tímapunkti hafa verið að líta í kringum sig, á sama tíma og meðákærði X sjáist sitja á gangstéttarkanti með blóðugan hníf í hendi. Ákærði hafi þó ekki séð meðákærða og hnífinn í þeirri stöðu, enda verið upptekinn við að horfa í kringum sig.

Ákærði kvaðst að loknum atburðum við Fjarðarkaup hafa farið á rúntinn með Í vini sínum, játti rétt að hafa verið í símasamskiptum við ákærðu Þ og fleiri, kvaðst ekki muna hvað honum og þessum aðilum fór á milli og staðhæfði að ákærða hafi ekki minnst á sex hnífstungur í brotaþola.

4.

Ákærða Þ kvaðst lítið muna eftir atvikum á [...]og bílasvæðinu við Fjarðarkaup. Hún hafi verið stödd á [...]þegar brotaþoli kom til hennar og spurði hvort hún væri ein á ferð, hún sagst vera með kærasta sínum og vinum hans, þau farið til meðákærðu á sófasvæðinu, meðákærðu farið að spjalla við brotaþola og ákærða ekki skipt sér af því hvað þeim fór á milli. Bareigandinn hafi svo komið til þeirra, séð fíkniefni á sófaborðinu og hent þeim út af staðnum. Þegar út kom hafi stofnast til rifrildis, það magnast og endað í slagsmálum á bílaplaninu. Ákærða kvaðst muna mjög lítið eftir þeim átökum og vísaði til upptaka úr farsíma sínum. Hún kvaðst hafa verið viðstödd átökin, staðið einhverjum metrum frá með krosslagðar hendur, farsímann í annarri hendi þétt við brjóst sér í þeirri stöðu og hún horft á atburði beint; ekki gegnum skjá farsímans. Ákærða kvaðst aldrei hafa séð eða vitað að hnífi væri beitt í átökunum, ekki séð blóð á nokkrum manni og ekki hvarflað að henni að brotaþoli væri eða gæti verið í lífshættu. Hitt hafi ákærða séð, að meðákærðu voru þrír á móti einum „að sumu leyti“. Þegar átökin voru yfirstaðin hafi ákærða fyrst heyrt að hnífi hafði verið beitt, en hvorki muna hvenær hún frétti þetta né heldur hver sagði henni það. Einhver í kringum hana hafi sagt þetta, þ. e. einhver meðákærðu, og þá eftir að átökum lauk. Í kjölfar þessa staðfesti ákærða að hafa tekið upp myndskeið af meðákærða X þar sem hann situr á gangstéttarkanti með blóðugan hníf í hendi.

Aðspurð kvaðst ákærða ekki vita af hverju hún tók slagsmálin upp í farsíma sínum, en gat þess í framhaldi að hún hafi nýlega lent í alvarlegu atviki þar sem maður áreitti og hótaði henni, ákærða sagt móður sinni frá þessu og hún ráðlagt ákærðu að taka framvegis ávallt upp í farsíma ef hún lenti í erfiðum aðstæðum. Að sögn ákærðu fannst henni sem hún hafi þarna verið að fylgja ráðum móður sinnar. Í framhaldi bar ákærða að brotaþoli hafi ekkert gert á hennar hlut fyrir utan [...], en hún orðið hrædd þegar hann gekk fyrst upp að henni inni á barnum.

Að sögn ákærðu voru átökin vart búin þegar lögregla kom á staðinn og því hvorki tími né ráðrúm fyrir ákærðu að bregðast við með einhverjum þeim hætti sem henni er gefið að sök í málinu. Í framhaldi voru borin undir ákærðu svör hennar gagnvart lögreglu, við gáminn þar sem meðákærði X var handtekinn, þ. e. að ákærða hafi ekkert séð og vissi ekkert um nein slagsmál. Ákærða svaraði því til að á þeim tímapunkti hafi hún ekki gert sér grein fyrir hve alvarlegt málið var, auk þess sem hún hafi verið undir áhrifum efna sem ungt fólk ætti ekki að vera á. Aðspurð um þau efni kvaðst ákærða hafa tekið eina töflu af Xanax áður en hún fór á [...], líklega tekið hálfa töflu þar inni og einnig verið búin að taka eitthvað af kókaíni og grasi.

Ákærða kvaðst ekkert vita um blóðuga peningaseðla, sem fundust við húsleit hjá meðákærða X að [...]. Þá kvaðst hún ekki minnast þess að meðákærðu hafi rætt um það fyrirfram að ráðast á brotaþola og sagði svo slíkt ekki hafa komið til tals. Aðspurð um textaskilaboð til F um að einhver hafi verið stunginn sex sinnum kvaðst ákærða ekki hafa vitað hvort þetta væri sannleikanum samkvæmt þegar hún sendi skilaboðin. Hún kvað F-x-þf bestu vinkonu sína og ekki vefengja að hún hafi sent F öll þau skilaboð sem frá greinir í kafla V.- 5. að framan, en kvaðst ekki muna sérstaklega eftir sendingu skilaboðanna.

VII. - Framburður vitna fyrir dómi.

1.

Fyrir dóminn komu fjölmörg vitni sem báru beint eða óbeint um þau atvik sem ákært er fyrir. Verður nú greint frá því helsta sem fram kom í máli sömu skýrslugjafa. Fyrst verður vikið að framburði B vinar ákærðu (2) og C starfsmanns [...] (3), því næst framburði E sem tilkynnti málið til lögreglu (4), þá aðkomu lögreglumanna að rannsókn málsins (5) og aðkeyptrar þjónustu við þá rannsókn (6), síðan aðkomu vina ákærða Z-kvk-ef nótt og atvik gerðust (7), því næst aðkomu vinkonu ákærðu Þ um nóttina (8), næst aðkomu mæðra tveggja ákærðu (9), þá þætti sérfræðinga í blóð- og fíkniefnarannsóknum (10), þar á eftir aðkomu tveggja sérfræðilækna (11), því næst matsgerðum dómkvadds geðlæknis (12) og loks dómsvætti móður hins látna (13).

2.

B bar fyrir dómi að hann hafi ekki vitað um eða séð nein fíkniefni á sófasvæðinu á [...] og hvorki séð þar hvítar línur á sófaborði né opinn vasahníf, þrátt fyrir að honum væri kynnt að myndupptökur frá [...] sýndu hið gagnstæða. Er þegar af þessari ástæðu ekki efni til að reifa frekar framburð þessa vitnis.

3.

C bar fyrir dómi á sama veg og fram kemur í kafla I.- 2. dómsins. Hann kvað ákærðu og brotaþola hafa rætt um einhverjar 9.000 krónur sem hafi týnst inni á [...], þeir peningar síðan fundist, ákærðu ekki viljað neitt vesen eða læti út af peningunum og ákærði og brotaþoli verið pollróleg. Brotaþoli hafi svo keypt nokkra bjóra, C sökum þessa fylgt á eftir til að kanna hvort hann væri að kaupa áfengi fyrir krakka undir lögaldri, þá séð nokkrar línur af hvítu efni á sófaborði og af þeirri ástæðu vísað ákærðu út af staðnum. Brotaþola hafi ekki verið vísað á dyr, en hann farið með hinum út.

4.

E bar fyrir dómi á sama veg og fram kemur í köflum II.- 1. til II.- 2. og IV.- 1. að framan. Hann kvaðst ekki hafa séð áverka á brotaþola þegar hann tók hann tali á bílasvæðinu við Fjarðarkaup og ekki séð hnífi beitt í þeim slagsmálum sem hann áður varð vitni að.

5.

Lögreglumenn J, K og L voru fyrstir lögreglumanna á vettvang við Fjarðarkaup í kjölfar tilkynningar E og staðfestu fyrir dómi þær lögregluaðgerðir sem frá greinir í köflum II.- 1. til II.- 3. að framan.

Fram kom í máli lögreglumanns L að hann hafi fundið ákærða X þar sem hann sat á bak við vörugáminn við Skútahraun 11 og virtist algjörlega „búinn á því“. Ákærði hafi virst í annarlegu ástandi, frásögn hans verið óstöðug og hann ekki kannast við að hafa gert neitt af sér. Ákærði hafi hringt í ákærðu Þ, hún skömmu síðar komið á staðinn og sagst ekkert vita hvað væri í gangi. Aðspurður um eigin meiðsl kvaðst ákærði hafa dottið, þannig slasað sig og blóðgast og fannst lögreglumanninum sú frásögn ekki trúverðug. Lögreglumaðurinn kvaðst hafa vikið sér frá gámnum á tímabili, eftir að fleiri lögreglumenn komu á staðinn, og gæti því hvorki borið af né á um hvort ákærðu hafi komist í líkamlega snertingu og blóð þannig smitast af ákærða X yfir á fatnað ákærðu Þ.

Einnig komu fyrir dóminn lögreglufulltrúi M, sem annaðist rannsókn og mælingar á vettvangi við Fjarðarkaup, sérfræðingur N hjá tæknideild lögreglu, sem gerði m. a. skýrslu um skoðun og rannsóknir á fatnaði brotaþola, sérfræðingur O hjá tæknideild, sem annaðist um DNA sýni til kennslagreiningar og gerði skýrsluna sem frá greinir í kafla V.- 2. um þær niðurstöður og rannsóknarlögreglumaður D, sem hélt utan um rannsókn málsins. Hlutaðeigandi staðfestu þær skýrslur sem eftir þá liggja. Fram kom í máli lögreglumanns Ó að hann hafi verið kallaður út vegna málsins og þá verið dimmt á meintum brotavettvangi og lýsing ekki góð þegar rannsóknir hófust.

Aðspurður fyrir dómi kvað rannsóknarlögreglumaður D ekki vitað hver setti upptökur ákærðu Þ í dreifingu á netinu, en þær mætti finna á Telegram vefsíðu sem tileinkuð sé upptökum af ofbeldisverkum. Aðspurður um rauða hringi sem víða eru dregnir á framlögðum myndupptökum og skjáskotum af atvikum á bílasvæðinu við Fjarðarkaup bar lögreglumaðurinn að þeir sýni m. a. hníf í hendi ákærða X og blóðugt hnífsblað. Staðsetning rauðu hringjanna byggi á nákvæmri skoðun lögreglumannsins á öllu myndefninu og hafi hann notið aðstoðar P hjá [...] ehf. við þá skoðun og staðsetningu hringjanna. Þá kom fram í máli lögreglumannsins að lögregla hafi ekki kannað frekar niðurstöður mælinga úr blóðsýni sem ákærða X var dregið kl. 00:45 aðfaranótt 21. apríl sl. og látið þar nægja niðurstöður matsgerðar rannsóknastofu HÍ í lyfja- og eiturefnafræðum á bls. 133- 134 í skjölum málsins.

6.

P eigandi [...] ehf. staðfesti fyrir dómi að hafa komið að rannsókn málsins og aðstoðað rannsóknarlögreglumann D við myndgreiningu á framlögðum upptökum og skjáskotum á bílasvæðinu við Fjarðarkaup. Hann kvaðst hafa áratugareynslu á þessu sviði og margsinnis komið að sambærilegum rannsóknum. P kvað gæði upptaka í farsíma ákærðu Þ ekki hafa verið mikil og hann því „súmmað“ þær upptökur eftir þörfum. Sökum þessa gæti ákærða virst standa nær en hún raunverulega gerði þegar upptökur fóru fram. Hann kvaðst hafa átt nokkra fundi með lögreglumanni D, þau grandskoðað myndefnið og lögreglumaðurinn síðan ákveðið hvar hann vildi að P drægi rauða hringi kringum einstaka hluta myndefnis.

7.

Fyrir dóminn komu þrír vinir ákærða Z, sem voru í samskiptum við hann í kjölfar atvika við Fjarðarkaup; I, Q og Í. Fram kom í máli I að ákærði hafi verið að rúnta með Í-kk-þgf þeir töluðust við nóttina eftir atvik við Fjarðarkaup og ákærði verið í uppnámi út af ótilgreindum slagsmálum. Q bar að ákærði hafi hringt í hann um nóttina og reynt að dobla hann í hitting, en Q sagst ekki nenna út og þar með lokið þeirra tali. Í bar að hann og ákærði hafi ræðst við í síma umrædda nótt, Í ekki muna um hvað þeir ræddu, en þeir í framhaldi farið á rúntinn og hann svo skutlað ákærða heim. Að sögn Í hafi ákærði virkað eins og hann átti almennt að sér.

8.

F bar fyrir dómi á sama veg og frá greinir í köflum IV.- 6. og V.- 5. að framan. Hún kvaðst ekki muna frá orði til orðs hvað henni og ákærðu Þ fór á milli eftir atvik við Fjarðarkaup, enda hafi hún verið „í glasi“. Hún kvaðst muna að hafa fengið skilaboðin frá ákærðu um að slagsmál væru að hefjast áður en hún fékk skilaboðin „OMG...“ um að lögregla væri á eftir ákærðu og félögum hennar. F hafi svo horft á aðsent myndefni frá ákærðu í farsíma sínum, séð hvað var í gangi og eytt upptökunum.

9.

Fyrir dóminn komu R móðir ákærða Z og S móðir ákærðu Þ. R bar að ákærði hafikomið fram úr herbergi sínu árla morguns 21. apríl og spurt hvort einhver hafi verið í heimsókn, R sagt að lögreglan væri nýfarin og að hún væri að leita að ákærða vegna þess að hann væri grunaður um mjög alvarlega háttsemi. Ákærði hafi virst mjög undrandi, hann talað um einhver slagsmál, en ekki sagst hafa átt von á því að lögregla væri að leita að honum út af þeim. R hafi svo hringt í lögregluna og hún komið og handtekið ákærða. S greindi frá því að ákærða Þ hafi lent í alvarlegu atviki um mánuði áður en atvik þau gerðust sem ákært er fyrir, nánar til tekið 18. mars, en þá hafi [...] áreitt hana, S og stjúpfaðir ákærðu sótt hana, þau farið heim og tekið umræðu um hvernig ákærða ætti að bregðast við í framtíðinni ef hún lenti aftur í vafasömum aðstæðum. Þannig hafi þau lagt að ákærðu að taka framvegis allt upp á mynd í farsíma til seinni tíma sönnunar á því sem gerðist.

10.

Fyrir dóminn komu T og U lyfjafræðingar hjá rannsóknastofu HÍ í lyfja- og eiturefnafræðum og staðfesti T niðurstöður mælinga á haldlögðu kókaíni í smelluláspokum, sem frá greinir í kafla V.- 3. Þá staðfesti U matsgerðir sem eftir hana liggja og frá greinir í kafla II.- 4.

Nánar aðspurð um niðurstöður mælinga á blóðsýni úr ákærða X bar U að mælingarnar bæru með sér lágan eða fremur lágan styrk allra tilgreindra efna. Auk þeirra hafi greinst 8,5 ng/ml af kókaíni í blóði ákærða, en þess ekki verið getið í matsgerð þar sem mældur styrkur kókaíns í blóði hafi verið undir 20,0 ng/ml viðmiði rannsóknastofunnar. Hún kvað helmingunartíma kókaíns í blóði vera mjög hraðan og ákærði því verið undir meiri áhrifum þess þegar atvik gerðust við Fjarðarkaup, en ólíkt áfengi væri ekki unnt að bakreikna hver sá styrkur kókaíns gæti hafa verið. Aðspurð kvað U Flúalprazólam vera „nýtt hugbreytandi efni“ og lítið til um rannsóknir á því hér á landi. Hún kvað Klónazepam vera hið sama og „Rivotril“ og geti haft áhrif í lágum skömmtum. Aðspurð um samverkandi áhrif allra greindra efna í blóði ákærða bar U að saman virkuðu efnin slævandi á viðkomandi og vegi ekki upp á móti hvort öðru; þó þannig að kókaín geti vegið upp á móti hinum efnunum.

U kvað greint magn af Flúalprazólam og Tetrahýdrókannabinól í blóði ákærðu Þ-kk-ef mjög lágt, teljast í „lækningalegu magni“ og mjög oft sjást í greindum blóðsýnum hjá rannsóknastofunni.

11.

Fyrir dóminn komu Ú sérfræðingur í bráðalækningum hjá LSH, sem ritaði vottorð vegna andláts brotaþola og G réttarmeinafræðingur, sem annaðist réttarkrufningu á líki brotaþola, sbr. kafli III.- 2. að framan og staðfestu þeir skýrslur sínar í málinu. Fram komi í máli beggja sérfræðinga að dánarorsök brotaþola hafi verið hnífstunga fyrir neðan vinstra brjóst sem náði inn í hjarta, kom af stað blæðingu úr hjarta og blóðsöfnun í gollurshúsi sem umlykur hjartað, sú blóðsöfnun þrengt sífellt meira að svigrúmi hjartans til að slá og að lokum valdið hjartastoppi. Að sögn G hafi blæðingin þannig leitt brotaþola til dauða innan fárra mínútna frá bana stungunni.

Aðspurður um aðra áverka á líki brotaþola bar G að sumir áverkar á höfði hans gætu einnig skýrst af falli í jörðina; þó síður tilgreindir áverkar með númerum 19- 24 í krufningarskýrslu. Áverkar á höfði bendi til þess að brotaþoli hafi fengið fleiri en eitt högg í höfuðið og kvað hann höggin ekki hafa þurft að vera mjög þung til að valda þeim áverkum sem greindust. Sérstaklega aðspurður bar G að ef ekki hefði komið til hnífstunguáverkanna hefði líðan brotaþola ekki verið slæm eftir atvikin við Fjarðarkaup.

12.

H geðlæknir staðfesti fyrir dómi þær matsgerðir sem eftir hann liggja og frá greinir í kafla V.- 1. Hann kvað ákærða X hafa verið greindan með ADHD á hæsta stigi í grunnskóla og fram komið í viðtölum við ákærða að hann hafi upplifað að brotaþoli værimeð yfirgang og talað niður til hans sem krakka í aðdraganda atvika við Fjarðarkaup. Þetta hafi leitt til slagsmála og síðan andláts brotaþola og ákærði í viðtölum greint frá mikilli iðrun og eftirsjá og óskað þess að hann gæti breytt því sem gerðist.

13.

Loks kom fyrir dóminn Æ móðir brotaþola. Æ greindi frá því að hún og brotaþoli hafi verið mjög náin og búið saman þegar þau atvik gerðust sem ákært er fyrir. Hún kvaðst enn bíða þess að hann komi aftur inn á heimilið eftir að hafa brugðið sér út að reykja og henni finnist hún oft sjá hann þegar hún sé úti á meðal fólks. Hún kvaðst vita að mál þetta væri einnig harmleikur fyrir gerendur og fjölskyldur þeirra, en gerendur muni snúa aftur heim, ólíkt syni hennar. Hún bæði ekki um annað en réttlæti fyrir son sinn.

Að loknum skýrslutökum fóru dómari og sakflytjendur á vettvang og skoðuðu aðstæður á [...], sem og aðstæður þar fyrir utan og á bílasvæði Fjarðarkaups.

VIII. - Málatilbúnaður ákæruvaldsins og ákærðu hvers fyrir sig.

1.

Af hálfu ákæruvaldsins er á því byggt að ákærði X hafi fyrir dómi játað þá háttsemi sem honum er gefin að sök í I. kafla ákæru og beri að sakfella hann fyrir manndráp af ásetningi samkvæmt 211. gr. almennra hegningarlaga. Því til stuðnings vísar ákæruvaldið til þess að ákærði hafi tekið meðvitaða ákvörðun um að draga fram hníf á bílasvæðinu við Fjarðarkaup og margsinnis stungið brotaþola í líkama, svo sem glöggt megi sjá á upptökum af grimmilegri og vægðarlausri atlögu ákærða að brotaþola. Ásetningur ákærða hafi myndast þegar hann hótaði brotaþola lífláti og stakk hann fyrstu stungunni. Sá ásetningur hafi styrkst eftir því sem leið á atlöguna, orðið sífellt einbeittari með hverri stungu sem á eftir fylgdi, auk ítrekaðra högga og sparka, lokið með því að brotaþoli lá óvígur eftir og lést skömmu síðar. Ákærða hafi ekki staðið minnsta ógn af brotaþola og verið búinn að yfirbuga hann þegar ákærði stakk hann banastunguna. Er þannig á því byggt að um beinan ásetning til manndráps hafi verið að ræða, en að öðrum kosti hafi ákærði vitað eða mátt vita að langlíklegasta afleiðing hnífstungnanna yrði andlát brotaþola. Að öllu gættu komi ekki til álita að heimfæra háttsemi ákærða undir ákvæði 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga.

Að því er varðar ákærðu Y og Z er á því byggt að þeim hafi báðum verið kunnugt um að meðákærði X væri vopnaður hnífi þegar þeir tóku beinan þátt í atlögu gegn brotaþola á bílasvæðinu með ítrekuðum höggum og spörkum í höfuð hans og líkama og ákærðu báðum verið ljóst að meðákærði væri vís til að beita hnífnum til að ráða niðurlögum brotaþola. Þetta sjáist og heyrist glöggt á framlögðum upptökum, m. a. þegar meðákærði segi, áður en atlagan hófst, að hann sé vopnaður hnífi og hóti að beita honum gegn brotaþola. Þá leiki enginn vafi á því að ákærðu Y og Z hafi séð meðákærða með hnífinn á lofti og séð eða vitað að meðákærði væri að stinga brotaþola ítrekað með hnífnum meðan á sameiginlegri atlögu ákærðu stóð og þeir umkringdu brotaþola, svo sem allt megi glöggt heyra og sjá á upptökunni, nánar til tekið þeim sex upptökum frá vettvangi sem fundust í farsíma ákærðu Þ.

Þannig heyrist meðákærði X spyrja brotaþola hvort hann vilji fá hníf í hálsinn þar sem þeir liggi á jörðinni. Á meðan standi ákærðu Y og Z yfir þeim og í kjölfarið sparki ákærði Z í höfuð brotaþola. Þegar hinir tveir standi síðan á fætur sé greinilegt að meðákærði haldi á hnífi og að í framhaldi hörfi brotaþoli undan ákærðu öllum þremur, sem umkringi hann og séu greinilega mjög ógnandi. Á fimmtu upptökunni sjáist meðákærði án nokkurs vafa stinga brotaþola. Ákærðu Y og Z séu greinilega meðvitaðir um þetta og segi annar þeirra „hentu honum niður“. Þetta geri meðákærði og stingi því næst brotaþola a. m. k. þrisvar í búk á meðan ákærði Z sparki tvisvar í höfuð brotaþola. Upptakan sýni án efa meðákærða halda á hnífi í hægri hendi og ákærðu Y og Z standa yfir honum þegar stungurnar eru veittar og sjáist ákærði Y því næst veitast að brotaþola með spörkum.

Að virtum þessum atriðum telur ákæruvaldið útilokað að ákærðu hafi ekki báðir séð hnífinn í hendi meðákærða og báðir séð hann stinga brotaþola með hnífnum. Sé þannig fram komin lögfull sönnun um að ákærðu Y og Z hafi fyrir sakir samverknaðar og í sameiningu við meðákærða X veist að brotaþola með þeim hætti sem frá greinir í I. kafla ákæru og með þeim afleiðingum sem þar er lýst. Beri því einnig að sakfella ákærðu fyrir manndráp af ásetningi samkvæmt 211. gr. almennra hegningarlaga, enda kusu ákærðu báðir að taka þátt í atlögu meðákærða að brotaþola, í stað þess að taka sig út úr aðstæðum, höfðu frá upphafi greinilega yfirhöndina í atlögunni, vissu að meðákærði væri að stinga brotaþola með hnífi og héldu þrátt fyrir það árásinni áfram með ítrekuðum höggum og spörkum í varnarlausan mann áður en meðákærði veitti honum banastunguna. Framburður ákærðu beggja um annað hjá lögreglu og fyrir dómi sé í meira lagi ótrúverðugur og í andstöðu við allt sem sjáist og heyrist á upptökunum. Byggir ákæruvaldið á því að ákærðu hafi báðir vitað eða mátt vita að langlíklegast væri að brotaþoli hlyti bana af atlögu þremenninganna, en að öðrum kosti sé á því byggt að ákærðu hafi báðir látið sér í léttu rúmi liggja hver yrðu afdrif brotaþola af hinni miskunnarlausu aðför á bílasvæðinu við Fjarðarkaup. Telur ákæruvaldið því vart koma til álita að heimfæra háttsemi ákærðu Y og/eða Z undir önnur og vægari refsiákvæði almennra hegningarlaga, en til vara sé þó á því byggt að þeir séu sannir að sök um brot gegn 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga.

Að því er varðar ákærðu Þ byggir ákæruvaldið á því að hún hafi verið á vettvangi manndráps og verið ljóst að brotaþoli væri í bráðum lífsháska eftir að ákærði X dró fram hníf, hótaði að beita honum gegn brotaþola og fylgdi því eftir með sex stungum í líkama hans. Þrátt fyrir þetta hafi ákærða ekkert gert til að koma brotaþola til hjálpar, þess í stað haldið á farsíma sínum í fanginu, tekið hina grimmilegu atlögu meðákærðu þriggja upp í hljóði og mynd og á meðan staðið aðgerðarlaus hjá og horft berum augum á allt sem þeir gerðu á hlut varnarlauss brotaþola. Ákærða hafi verið búin að kveikja á upptöku í farsímanum áður komið var á bílasvæðið við Fjarðarkaup og styðji sú staðreynd eindregið þá ályktun að hún og aðrir ákærðu hafi vitað að stofna ætti til slagsmála á bílaplaninu. Meðal þess sem sjáist og heyrist á upptökum ákærðu sé atvik þegar meðákærðu veitist svo harkalega að brotaþola að einhver rekist í ákærðu, hún þurfi að hopa undan og heyrist þá flissa á sömu upptöku.

Samkvæmt framansögðu telur ákæruvaldið hafið yfir skynsamlegan vafa að ákærða sé sek um brot gegn 1. mgr. 221. gr. almennra hegningarlaga, enda hafi henni borið skylda til koma brotaþola til hjálpar, hvort heldur með því að hrópa á meðákærðu að hætta, hringja í lögreglu eða á annan þann hátt sem lýst er í II. kafla ákæru.

Telji dómurinn ósannað að ákærða hafi vitað eða mátt vita að brotaþoli væri í bráðum lífsháska meðan á atlögu meðákærðu stóð er á því byggt að strax að lokinni atlögu hafi ákærða tekið upp myndskeið af ákærða X sitjandi á gangstéttarbrún með blóðugan hníf í hendi og hafi ákærða aldrei síðar en þá vitað eða mátt vita að brotaþoli væri í lífsháska. Þrátt fyrir þetta hafi ákærða ekki hringt í lögreglu og ekkert annað gert til að koma brotaþola til bjargar, heldur kosið að hlaupa á brott undan lögreglu og gefið sér tíma til að senda vinkonu sinni texta- og myndskilaboð frá þeim flótta. Til að bæta gráu ofan á svart hafi ákærða svo í fyrstu frásögn gagnvart lögreglu, skömmu eftir atlöguna á bílasvæðinu, leynt því að brotaþoli lægi þar eftir og þess í stað logið til um að engin slagsmál hafi átt sér stað. Hvernig svo sem á málið sé litið beri því að sakfella ákærðu fyrir þá háttsemi sem henni er gefin að sök í málinu.

2.

Af hálfu ákærða X er á því byggt að brotaþoli hafi verið mjög „agressífur“ í garð ákærða og meðákærðu inni á [...], svo sem fram komi í trúverðugum vitnisburði Ceiganda barsins, ákærðu og brotaþoli leyst þau mál í friðsemd og allir verið sáttir þegar ákærðu og brotaþoli fóru saman út af staðnum. Eftir það ríki óvissa um hvað gerðist þar til hópurinn var kominn á bílasvæðið við Fjarðarkaup, ákærði bað brotaþola að gera upp sína fíkniefnaskuld, lækkaði m. a. s. þá skuld niður í 5.000 krónur til að koma í veg fyrir leiðindi og brotaþoli brást við með því að tala niður til ákærða og kallaði hann „krakkaskít“. Brotaþoli hafi verið mun eldri og meiri maður en ákærði, ákærði því orðið hræddur og ekki bætt þar úr skák að hann hafði skömmu áður sætt hrottalegri árás í miðbæ Reykjavíkur. Undir þessum kringumstæðum hafi komið til slagsmála milli ákærða og brotaþola, ákærða fundist hann verða undir í þeim áflogum, hann því í örvæntingu gripið til vasahnífs og lagt til brotaþola með hnífnum. Allt hafi þetta gerst mjög hratt, ákærði verið í miklu sjokki á meðan og því muni hann ekki alla atburðarás. Hnífinn hafi hann einungis borið á sér til að skera kókaín, því ekki um hefðbundið vopn að ræða og ákærði aldrei ætlað að draga hnífinn fram.

Ákærði ber alla sök af meðákærðu Y og Z, telur ekkert fram komið í málinu sem styðji meintan samverknað til manndráps og þeir félagar aldrei rætt um það fyrirfram eða með öðrum hætti sammælst um að veitast að brotaþola. Breyti þar engu ummæli á vettvangi á borð við „komið með hann“, en þar hafi ákærði verið að tala um farsíma: ekki brotaþola, sem á sömu stundu hafi staðið beint fyrir framan ákærða. Þá mótmæli ákærði því að rauðir hringir á upptökum og skjáskotum, sem lögregla hafi sett inn á sömu gögn og ákæruvaldið byggi á, sýni eða sanni að blóð sjáist á svörtu blaði vasahnífsins, sem og að greinilegt sé að ákærði sjáist halda á hnífnum almennt. Þá verði að leggja til grundvallar að ákærði hafi verið undir gríðarlegum áhrifum fíkniefna og annarra vímugjafa þegar atvik gerðust, svo sem ráða megi af matsgerð og dómsvætti Ulyfjafræðings, en fyrir liggi að lögregla aðhafðist ekkert frekar til rannsókna á því undir hve miklum vímuáhrifum ákærði var í raun á verknaðarstundu. Beri að líta til þessa við mat á meintum ásetningi ákærða og sé á því byggt að hann hafi verið „út úr korti“ þegar verknaður var framinn. Þótt það eitt réttlæti ekki framferði ákærða horfi það til skýringa á því sem gerðist á bílasvæðinu.

Samkvæmt framansögðu sé á því byggt að gegn stöðugum og trúverðugum framburði ákærða hjá lögreglu og fyrir dómi og eindreginni neitun sé ósannað að fyrir ákærða hafi vakað að svipta brotaþola lífi á bílasvæðinu þannig að varðað geti refsingu samkvæmt 211. gr. almennra hegningarlaga. Skorti þar lögfulla sönnun fyrir öllum stigum ásetnings í skilningi 18. gr. sömu laga. Ákærði hafi á hinn bóginn ávallt gengist við því að hafa ætlað að meiða brotaþola, framferði ákærða því miður gengið lengra en til stóð og því beri að sakfella hann fyrir brot gegn 2. mgr. 218. gr. hegningarlaganna og dæma til vægustu refsingar sem lög leyfa.

3.

Af hálfu ákærða Y er á því byggt að hann hafi neitað manndrápssök frá upphafi, framburður hans verið stöðugur og trúverðugur um öll helstu málsatvik og samrýmist framburði meðákærða X. Sé því alls ósannað að ákærði hafi gerst sekur um manndráp í félagi við meðákærðu X og Z samkvæmt I. kafla ákæru. Þá sé ósannað hvað ákærði eigi að hafa gert á hlut brotaþola og felist engin haldbær sönnun í framlögðum upptökum ákæruvaldsins. Það sem ákærði hafi játað að hafa gert hafi hann gert í sjálfsvörn og einungis í því skyni að vernda sig og meðákærða X gegn atlögu eldri og sterkari manns. Af greindum upptökum sjáist ekki annað og meira en að ákærði hafi sparkað einu sinni í brotaþola meðan á atlögu meðákærða X stóð og megi því eftir atvikum sakfella ákærða fyrir brot á 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga. Hins vegar sé fráleitt ákærði hafi tekið þátt í manndrápi af ásetningi, hvort heldur fyrir sakir samverknaðar eða hlutdeildar. Megi sjá þetta glöggt á framlögðum upptökum, en þær beri með sér að ákærði hafi engan áhuga haft á átökum við brotaþola, sjálfur verið að bíða eftir fari heim, sífellt verið að líta í kringum sig af þeim sökum og bendi þannig ekkert haldbært til þess að ákærði hafi séð eða átt að hafa séð að meðákærði X beitti hnífi gegn brotaþola. Í því sambandi hafnar ákærði því alfarið að hafa heyrt einhvern segja á vettvangi „stakk hann þrisvar“ og telur ákærði, eftir að hafa hlýtt á upptökur, að þar heyrist meðákærði X segja „ég stakk hann þrisvar“.

Af hálfu ákærða er jafnframt á því byggt að leggja verði sjálfstætt mat á það hvort huglægum ásetningsskilyrðum 18. gr. almennra hegningarlaga sé fullnægt að því er varðar aðkomu ákærða að málinu og hljóti slíkt mat að leiða til þess að ósannað sé að hann hafi haft ásetning til að svipta brotaþola lífi í félagi við meðákærðu X og Z. Þannig liggi ekkert fyrir um að ákærði og meðákærðu hafi skipulagt að veitast að brotaþola, átt um það samráð eða samtal, hvað þá að þeir hafi sammælst um að drepa hann. Beri því allt að sama brunni, að teljist einhver sök sönnuð á ákærða verði honum ekki refsað fyrir annað og meira en minni háttar líkamsárás samkvæmt 217. gr. almennra hegningarlaga, enda sjáist glöggt á títtnefndum upptökum að hann hafi sig ekkert í frammi gagnvart brotaþola.

4.

Af hálfu ákærða Z er tekið undir málatilbúnað meðákærða Y og á því byggt að ákærði hafi frá upphafi gengist við því að hafa tekið þátt í slagsmálum við brotaþola á bílasvæðinu við Fjarðarkaup, í kjölfar atlögu brotaþola að honum, og ákærði þá sparkað í efri hluta líkama brotaþola. Ákærði hafi hins vegar ekki tekið þátt í að koma brotaþola í jörðina, aldrei sparkað í höfuð hans og ekkert gert á hlut brotaþola, sem fallið geti undir manndráp í skilningi 211. gr. almennra hegningarlaga, enda sú lagagrein bundin við þann sem fremur sjálfan verknaðinn. Ákærði hafi hvorki stungið brotaþola né verið valdur að slíku í sameiningu eða samráði við meðákærðu X og Y. Þannig hafi meðákærði X tekið ákvörðun um að draga fram vasahníf og beita honum gegn brotaþola, ákærði aldrei séð, vitað eða mátt vita að hnífur væri í spilinu og því beri meðákærði einn ábyrgð á téðri hnífaárás og afleiðingum hennar. Breyti þar engu þótt sannað teljist að ákærði hafi séð meðákærða með vasahníf inni á [...], enda fælist í því ekki samþykki fyrir eða vitneskja um að meðákærði myndi seinna beita hnífi gegn brotaþola. Ákærði hafnar því einnig að hafa sagt eða heyrt einhvern segja á vettvangi „stakk hann þrisvar“ og telur, eftir að hafa hlýtt á upptökur, að þar heyrist meðákærði X segja „ég stakk hann þrisvar“. Beri í ljósi alls framanritaðs að sýkna ákærða af brot gegn 211. gr. almennra hegningarlaga, hvort heldur fyrir sakir samverknaðar eða hlutdeildar í manndrápi.

Þess utan sé alls ósannað að huglægum ásetningsskilyrðum 18. gr. almennra hegningarlaga sé fullnægt að því er ákærða varðar, þ. e. að hann hafi haft ásetning til að svipta brotaþola lífi, hvort heldur einn eða í félagi við aðra, og verði þar að greina skýrt á milli ásetnings til slagsmála og ásetnings til manndráps. Komi til sakaráfellis á annað borði verði ákærði þannig aldrei sakfelldur fyrir annað og meira en líkamsárás samkvæmt 217. gr. almennra hegningarlaga. Vísar ákærði í því sambandi til dómsvættis Í vinar síns og R móður sinnar, sem borið hafi að ákærði hafi verið grunlaus um að eitthvað alvarlegt hefði gerst uns hann var handtekinn og færður í fangaklefa.

5.

Af hálfu ákærðu Þ er á því byggt að tvö grunnskilyrði refsiábyrgðar samkvæmt 1. mgr. 221. gr. almennra hegningarlaga skorti svo heimilt sé að sakfella hana á grundvelli II. kafla ákæru, þ. e. að sannað sé að ákærða hafi vitað eða mátt vita að brotaþoli væri staddur í lífsháska á bílasvæðinu við Fjarðarkaup og að ákærða hefði getað komið honum til hjálpar án þess að stofna heilbrigði sínu og velferð í hættu.

Ákærða byggir nánar á því að hún hafi ekki átt neinn þátt í því sem gerðist á bílasvæðinu, aðeins staðið í 5- 8 metra fjarlægð frá slagsmálum brotaþola og meðákærðu X, Y og Z og tekið atvik upp í farsíma að ráði móður sinnar og í kjölfar þess að ákærða hafði áður lent í sambærilegum aðstæðum, þ. e. að karlmaður veittist að henni. Í þessu tilviki hafi brotaþoli verið búinn að tala um ákærðu á óviðurkvæmilegan hátt á [...], m. a. haft á orði hve sæt hún væri og því hafi ákærðu staðið stuggur af brotaþola og ekki þorað að hafa afskipti af slagsmálunum, enda alls óvíst hvernig brotaþoli og/eða meðákærðu hefðu brugðist við slíkum afskiptum.

Þá telur ákærða að meti verði hennar aðkomu að málinu á grundvelli upptaka úr hennar farsíma, en ekki samsettu útgáfunnar sem ákæruvaldið byggi á. Upptökur ákærðu sýni að myrkur var á vettvangi, lýsing slæm og því ekkert haldbært sem styðji að ákærða hafi vitað eða mátt vita að hnífi væri beitt. Ekki sjáist hnífur á upptökum ákærðu, ekki sjáist á brotaþola blóð og sjálfur sýni hann engin þau viðbrögð sem bendi til þess að hann hafi verið stunginn með hnífi eða væri af öðrum ástæðum staddur í bráðum lífsháska. Brotaþoli hafi þvert á móti gengið í burtu að slagsmálum loknum. Að öllu þessu gættu fái ákærða ekki séð hvernig hún, sem 17 ára ungmenni og undir áhrifum Xanax eða enn sterkari efna, hafi átt að geta grunað að brotaþoli væri slasaður, hvað þá í lífsháska.

Ákærða mótmælir þeim málatilbúnaði ákæruvaldsins að hún hafi litið léttvægt áþað sem fyrir augu bar á vettvangi og flissað yfir því að brotaþoli yrði undir í slagsmálum við meðákærðu, staðhæfir á móti að jafnvel þótt hún hafi flissað hafi það verið sökum þess að einhver meðákærðu datt á rassinn og sé það ekki refsivert. Eftir standi að ákærðu gat ómögulega hugkvæmst að brotaþoli væri í bráðri hættu og vissi ekki af vasahnífi í hendi meðákærða X fyrr en eftir að brotaþoli var farinn af vettvangi og lögregla rétt ókomin á staðinn. Eftirfarandi símasamskipti ákærðu og F breyti þar engu og ekki heldur fyrstu tilsvör ákærðu gagnvart lögreglu við handtöku meðákærða. Beri því að sýkna ákærðu af sakargiftum í málinu.

IX. - Niðurstöður um sekt eða sýknu.

1.

Samkvæmt 108. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála hvílir sönnunarbyrði um sekt ákærðu og atvik sem telja má þeim í óhag á ákæruvaldinu og verða ákærðu því aðeins sakfelld að nægileg sönnun, sem ekki verði vefengd með skynsamlegum rökum, teljist fram komin um hvert það atriði er varðar sekt, sbr. 1. mgr. 109. gr. Dómari metur enn fremur, eftir því sem þörf krefur, hvert sönnunargildi þær staðhæfingar hafa sem varða ekki beinlínis það atriði sem sanna skal en ályktanir má leiða af um það, sbr. 2. mgr. 109. gr. Samkvæmt 1. mgr. 111. gr. laganna gildir og sú grundvallarregla að dómur skuli reistur á sönnunargögnum sem færð eru fram við meðferð máls fyrir dómi.

Í I. kafla ákæru er ákærðu X, Y og X gefið að sök að hafa í sameiningu veist með ofbeldi að brotaþola og svipt hann lífi á bílasvæðinu við Fjarðarkaup að kvöldi fimmtudagsins 20. apríl sl. Er þætti hvers og eins lýst í ákæru þótt sú lýsing fléttist saman að nokkru leyti.

Fyrir liggur að ákærðu og meðákærða Þ voru í samskiptum við brotaþola á [...]í kjölfar komu hans þangað kl. 21:26 að kvöldi fimmtudagsins, að þau fóru öll saman út af barnum og að brotaþoli gekk síðastur út kl. 23:13:00. Rúmri mínútu seinna eða kl. 23:14:18 hóf ákærða Þ mynd- og hljóðupptökur í farsíma sínum, þar sem hún gekk ein í átt að þéttum trjárunnum sem liggja meðfram Hólshrauni og girða bílasvæði Fjarðarkaups frá götunni. Á sama tíma voru brotaþoli og aðrir ákærðu staddir á bílasvæðinu handan runnanna. Þar kom til orðaskipta milli brotaþola og ákærða X og síðar átaka, sem ákærða Þ tók upp í hljóði og mynd í sex upptökum. Þær upptökur hafa verið skeyttar saman í samsettu myndskeiði ákæruvaldsins af sömu atburðarás. Af upptökum ákærðu má ráða að þær hafi verið gerðar meira og minna í samfellu. Að því gættu þykir ekki óvarlegt að ætla að þeim hafi lokið eigi síðar en um kl. 23:22. Í framhaldi gengu ákærðu inn Kaplahraun og tóku á rás þegar lögreglu dreif að, svo sem staðfest er með fyrrgreindri streymisupptöku E. Á sama tíma beið brotaþoli dauða síns á bílasvæðinu. Voru þá liðnar um níu mínútur frá því hann yfirgaf [...].

Við úrlausn greinds sakarefnis er óhjákvæmilegt að taka til skoðunar atburðarás inni á [...]með hliðsjón af því hvort hún varpi ljósi á hvað síðan gerðist á bílasvæðinu og meta heildstætt þau atvik sem þar urðu með samanburði á fyrirliggjandi hljóð- og myndupptökum og framburði ákærðu hjá lögreglu og fyrir dómi. Mun einkum þannig ráðast hvað teljist sannað í málinu og með hverjum hætti.

3.

Í málinu liggja fyrir myndupptökur án hljóðs úr eftirlitsmyndavélakerfi [...]. Upptökurnar eru skýrar og sýna meira og minna öll samskipti brotaþola við ákærðu og meðákærðu Þ inni á staðnum. Í kafla I.- 1. dómsins er ítarlega rakið hvað lögregla telji mega sjá á upptökunum og vísast til þess. Dómurinn hefur gaumgæft sömu upptökur og er sammála lögreglu um hvað þar sjáist. Það sem hér getur skipt máli er fernt. Í fyrsta lagi, að ekkert bendir til þess að til alvarlegs ósættis hafi komið milli ákærðu og brotaþola á [...]og/eða brotaþoli verið „aggresífur“ (árásargjarn) gagnvart einhverjum ákærðu. Eruþær ályktanir studdar stöðugu og trúverðugu vætti C. Í öðru lagi, að ákærði X setti kókaín á odd vasahnífs og rétti brotaþola, sem neytti efnisins undir vökulum augum meðákærðu Y og Z. Ennfremur, að seinna í atburðarás notaði ákærði X sama hníf til að skera kókaín línur á sófaborði og tók brotaþoli inn eina eða tvær línur, greinilega að ákærða og meðákærðu Y og Z ásjáandi. Í þriðja lagi, að eftir þetta handléku ákærðu Y og Þ sama hníf og áttu við kókaín línur á borðinu áður en ákærði X tók aftur við hnífnum og benti ítrekað á línurnar í samræðum við brotaþola áður en ákærði stakk hnífnum í vasa. Í fjórða lagi, að ekkert bendir til annars en að ákærðu og brotaþoli hafi farið sátt út af barnum; brotaþoli síðastur kl. 23:13:00. Samrýmist sú ályktun einnig vitnisburði C.

Með hliðsjón af því sem nú hefur verið rakið og vísan til 2. mgr. 109. gr. og 1. mgr. 111. gr. laganna um meðferð sakamála þykir mega leggja ofangreind atriði til grundvallar við úrlausn málsins. Jafnframt þykir óhætt að draga þá ályktun að ákærðu Y, Z og Þ hafi öll vitað að ákærði X væri vopnaður hnífi þegar þau fóru út af [...], sbr. 108. gr. sömu laga.

4.

Hljóð- og myndupptökur ákærðu Þ frá bílasvæðinu við Fjarðarkaup og samsett myndskeið af sömu atburðarás eru meðal lykilsönnunargagna ákæruvaldsins. Í kafla II.-7. að framan er fjallað um greiningarskýrslu lögreglumanns D og ítarlega rakið hvað lögregla telji sig sjá og heyra á þeim upptökum. Dómurinn hefur gaumgæft sömu upptökur, þ. e. bæði „frumupptökur“ ákærðu og hið samsetta myndskeið, og er í meginatriðum sammála því sem fram kemur í greiningarskýrslunni. Í ljósi alvarleika sakargifta og vægi hljóð- og myndskeiða við sönnunarfærslu þykir óhjákvæmilegt að gera sjálfstæða grein fyrir sömu gögnum frá sjónarhóli dómsins.

4.1.

Dómurinn telur, svo ekki verði um villst, að á fyrstu upptöku ákærðu Þ sjáist hún ganga ein frá [...] í átt að Fjarðarkaup og myndar skugga sinn þegar hún nálgast trjárunnana við bílasvæði Fjarðarkaups. Á sama tíma eru brotaþoli og ákærðu X, Y og Z-x-x runnana á bílasvæði Fjarðarkaups og sést í brotaþola, Y og Z. Ákærða beinir svo myndavélinni niður á runnana þegar ákærði X heyrist segja „komiði, komiði með hann strákar, komiði með hann“ og síðan „Z, komdu með hann, komdu með hann“. Fyrir dómi gaf ákærði þá skýringu á þessum ummælum að hann hafi verið að biðja meðákærðu að færa honum farsíma sinn eða síma brotaþola og tiltók að á þeim tímapunkti hefði hann verið búinn að eyðileggja farsíma brotaþola og síminn legið á jörðinni. Sá framburður stenst engan veginn það sem sést á seinni upptökum um hvenær farsími brotaþola fór í jörðina. Að því gættu þykja framangreindar skýringar ákærða ótrúverðugar.

Á sömu upptöku sést ákærða finna sér leið gegnum runnana. Strax í kjölfarið beinir hún myndavélinni að félögum sínum og sést þá ákærði X standa þétt upp við brotaþola, er að ræða við hann, greinilega ör í skapi og liggur hátt rómurinn. Á meðan standa meðákærðu Y og Z álengdar og fylgjast með því sem er að gerast. Í baksýn sést í[fyrirtæki], sem stendur við hlið [...] handan götunnar. Ákærði talar ensku, segist hafa gefið brotaþola eina línu fyrir 5.000 krónur og brotaþoli á móti gefið honum einn bjór. Ákærði krefst þess ítrekað að brotaþoli hlusti, heimtar athygli hans á meðan ákærði er að tala, segir brotaþola ýmist hafa fengið fjórar eða fimm línur og skuldi ákærða fyrir.

Þegar hér er komið hafa meðákærðu Y og Z dregið sig nær og sjást ákærðu þrír í kringum brotaþola. Brotaþoli snýr sér undan ákærða X, sem þrífur þá í vinstri upphandlegg hans og segir honum að horfa í augu ákærða þegar hann tali við hann. Í kjölfarið dregur brotaþoli fram sígarettupakka. Ákærði spyr um leið hvort brotaþoli sé með hníf og kennir honum um að ákærðu hafi verið hent út af barnum. Brotaþoli heyrist svo spyrja hvort ákærði sé með hníf og neitar hann því. Í framhaldi krefst ákærði þess enn að brotaþoli hlusti þegar ákærði sé að tala. Brotaþoli heyrist síðan spyrja skrækum rómi hvort ákærði sé með hníf og heyrist ákærði segja „you wanna fuck with this shit“, svarar svo játandi, en virðist svo segja „I don ́t have a fucking knife bro“. Örskömmu síðar spyr brotaþoli þriðja sinni hvort ákærði sé með hníf. Þótt engu verði slegið föstu um hvort ákærði hafi dregið fram vasahnífinn á þessum tímapunkti barst hnífur ótvírætt í tal og gat það engum dulist sem var á staðnum. Þess utan vissu öll hin ákærðu að ákærði X væri vopnaður.

Ákærðu standa hér enn í kringum brotaþola þegar ákærði X byrjar að hæðast að honum; gerir sér upp vælurödd, segist hafa látið brotaþola hafa hálft gramm og brotaþoli hafi ekkert annað að segja en að efnið hafi verið gott. Ákærði heldur svo áfram einræðu yfir brotaþola, segir hann skulda peninga fyrir fíkniefni og skipar honum sífellt að halda kjafti og hlusta á það sem ákærði segi. Meðan á þessu stendur er ákærði þétt upp við brotaþola, er hávær og greinilega ógnandi og standa meðákærðu Y og Z rétt hjá. Kl. 23:17:25 sést brotaþoli stinga sígarettu í munninn og virðist rólegur miðað við krefjandi aðstæður. Strax í kjölfarið heyrist ákærði X segja í ógnandi tón „listen tome, listen tome, if you playme like this again, you gonna end up fucked up... you don ́t know me and my [heyrist ekki]... I don ́t give a fuck where you from you little peace of shit... you really wanna fuck with us“. Þegar hér er komið standa ákærðu allir í kringum brotaþola og kl. 23:17:59 sést ákærði X ýta harkalega við honum. Í kjölfarið skipar ákærði brotaþola enn og aftur að greiða 5.000 krónur og þannig lýkur fyrstu upptökunni kl. 23:18:23.

4.2.

Önnur upptakan hefst kl. 23:18 og varir í 32 sekúndur. Á henni sést ákærði X-kk-nf af þunga ofan á brotaþola, sem liggur á hægri hlið í jörðinni, samanhnipraður í fósturstellingu. Meðákærðu Y og Z standa yfir þeim og fylgjast grannt með. Fyrir aftan sést sem fyrr í [fyrirtæki]. Ákærði X heyrist greinilega hrópa „you wanna fucking knife in your neck, ha“ og strax á eftir „give me 5.000 right now“. Brotaþoli svarar „okay“ og í sömu andrá sparkar ákærði Z af afli í maga eða kvið brotaþola. Á meðan lyftir ákærði X sér af brotaþola, sem liggur áfram í hnipri á jörðinni, og sést glöggt þegar ákærði síðan stappar harkalega á höfuð brotaþola með vinstri fæti og þrumar svo með hægri fæti í höfuð eða nálægt höfði brotaþola svo af flaug skór ákærða. Á þessum tímapunkti er ljóst að harka hefur aukist til muna og leikur að mati dómsins enginn vafi á því að meðákærðu Y og Z heyrðu umrædda hótun og vissu eins og áður segir að ákærði X væri vopnaður og gæti af þeim sökum fylgt hótun sinni eftir. Fyrir liggur framburður ákærðu Þ hjá lögreglu um að hún hafi heyrt þegar hótunin var höfð í frammi.

Eftir þetta kemst brotaþoli á fætur og hopar undan ákærðu. Ákærði X sést svo beygja sig niður í jörðina eftir farsíma og spyr brotaþola í framhaldi „is this your phone?“. Á þeim tímapunkti beinir ákærða Þ farsíma sínum í jörðina og sést næst hvar ákærði sparkar í brotaþola og hrekur hann svo undan sér á bílaplaninu. Meðákærðu Y og Z fylgja á eftir og sést brotaþoli hörfa undan. Í kjölfarið hendir ákærði brotaþola í jörðina og sést á sama tíma í baksýn upplýst auglýsingaskilti handan Reykjanesbrautar fyrir Gunnars Majones. Brotaþoli sprettur aftur á fætur og sést áfram hörfa undan ákærðu þegar ákærði Z vindur sér ógnandi að honum, án snertingar, og því næst heyrist ákærði X segja „give me 5.000 right now“ og brotaþoli svara „okay, okay“ áður en upptökunni lýkur.

4.3.

Þriðja upptakan hefst kl. 23:19:50 og varir í 40 sekúndur. Á henni sjást ákærðu X, Y og Z ganga sem samstilltur hópur á eftir brotaþola og heyrist ákærði X krefja hann um 5.000 krónur og brotaþoli svara „okay, okay“. Í sömu andrá sést í Majones auglýsinguna og blá ljós slökkvibifreiðar sem ekið er um Reykjanesbraut. Á sama tíma sjást ákærðu hrekja brotaþola undan sér og snýr brotaþoli þá baki í auglýsinguna, en svo snýst þetta við, brotaþoli snýr baki í [fyrirtæki] og hrekst í átt þangað á meðan ákærðu fylgja eftir og heyrist ákærði X enn krefja brotaþola um 5.000 krónur áður en upptökunni lýkur. Að mati dómsins leikur ekki skynsamlegur vafi á því að framangreint atferli ákærðu var ógnandi og er ekkert sem styður eða stutt gæti framburð ákærðu, eins eða fleiri, að þeir hafi verið hræddir við brotaþola eða annars mátt stafa ógn af honum þar sem hann hraktist aftur á bak undan þeim í hringi. Það sem á sömu upptöku sést verður lýst með orðunum „leikur kattarins að músinni“ og hér voru kettirnir þrír.

4.4.

Fjórða upptakan varir í 1- 2 sekúndur. Á henni sjást átök milli brotaþola og ákærða X á bílasvæðinu, við gangstéttarkant, með [fyrirtæki] í baksýn. Greinilegt er að ákærði og brotaþoli skiptast á höggum og sjást meðákærðu Y og Z standa hjá og fylgjast með.

4.5.

Fimmta upptakan varir í 60 sekúndur og er að sögn lögreglu tekin upp á bilinu 23:20 til 23:22. Á upptökunni sjást brotaþoli og ákærðu með [fyrirtæki] í baksýn. Brotaþoli veitist að ákærða X með höggum og svarar ákærði fyrir sig áður en annar hvor meðákærðu heyrist segja „taktu hann niður... taktu hann niður“.

4.5.1.

Í sömu andrá grípur ákærði um vinstra læri brotaþola og fellir hann í jörðina. Brotaþoli virðist draga ákærða með sér niður í fallinu. Þar sjást þeir takast á og kemst ákærði nær strax ofan á brotaþola. Á meðan standa meðákærðu Y og Z yfir þeim og fylgjast grannt með því sem er að gerast á jörðinni. Ákærði X sést svo greinilega kýla brotaþola einu sinni í andlitið þar sem hann situr ofan á brotaþola áður en ákærði keyrir hægri höndina greinilega þrívegis í bak hans, á sama tíma og ákærði Z sparkar tvívegis í efri hluta líkama brotaþola, sem heyrist rymja þungt. Ákærði X sést svo hrökkva frá brotaþola og þeir byrja að standa á fætur. Í þeirri andrá sést ákærði Y sparka af afli að höfði brotaþola, en sparkið lendir í hettu á fatnaði hans. Í sömu andrá heyrist ákærði Xgreinilega segja „stakk hann þrisvar“. Leikur að mati dómsins enginn skynsamlegur vafi á því að meðákærðu og ákærða Þ hafi heyrt eða mátt heyra þessi ummæli ákærða.

Ákærði X og brotaþoli eru svo komnir á fætur og að rétta úr sér þegar ákærði Y-x-x parkar af afli í maga brotaþola. Eftir sparkið hörfar brotaþoli frá ákærðu og heyrist þá ákærði X spyrja „how is your neck hah“ og fylgir því eftir með að kalla brotaþola „chicken“. Strax í kjölfarið sést brotaþoli veitast af miklum móð gegn ákærða og slá hann einu sinni, því næst víkja sér að ákærða Z, án þess að slá til hans, snúa sér svo aftur að ákærða X og slá til hans og því næst veitast aftur að ákærða Z. Ekki sést hvað þá gerist þar sem ákærða Þ beinir síma sínum niður að jörðinni, segir „ég verð að færa mig“ og virðist um leið flissa.

4.5.2.

Næst, á sekúndu 00:45 upptökunnar, sést hvar brotaþoli liggur í hnipri á hægri hlið við gangstéttarkant gegnt [fyrirtæki], að öllum líkindum af völdum ákærða X. Á sama tíma stendur ákærði fyrir aftan brotaþola og sést greiða honum 7- 8 föst spörk í höfuð eða höfuðhæð. Á meðan standa meðákærðu Z og Y fyrir framan brotaþola og sést Z sparka tvisvar í efri hluta líkama brotaþola áður en Y tekur tilhlaup og sparkar einu sinni fast í efri hluta líkama hans. Í framhaldi sést greinilega þegar ákærði X beygir sig niður að brotaþola og keyrir hægri hönd sína þrisvar sinnum í bak og/eða vinstri hlið líkama hans. Brotaþoli stendur svo á fætur, tekur um bak sitt og hörfar undan ákærðu. Í sömu andrá heyrist einhver þeirra segja „run“ og ákærði Y lyftir annarri hendi á loft og kallar eitthvað á eftir brotaþola áður en upptökunni lýkur.

4.6.

Síðasta upptakan varir í 2 sekúndur. Á henni sést ákærði X sitja á gangstéttarkantinum, með blóð og sár á hægri hendi og heldur á opnum vasahnífnum. Ekki sést blóð á hnífsblaði. Annar hvor meðákærðu heyrist segja „heyrðu, við þurfum að dippa núna sko“ og annar hvor þeirra bætir við „let ́s go“. Greinilegt er að ákærða Þ-kvk-nf upp við ákærða X og beinir farsímanum ofan á hnífinn og blóðuga hönd hans. Á upptökunni sést annar skór ákærða Z, sem stendur einnig upp við ákærða X og snýr að honum.

5.

Til að gæta sannmælis gagnvart ákærðu skal tekið fram að ef aðeins er rýnt í „frumupptökur“ ákærðu Þ verður ekki ráðið með vissu að ákærði X sjáist halda á hnífi í fimmtu upptökunni. Annað kemur í ljós þegar skoðað er samsett myndskeið ákæruvaldsins. Þar sést greinilega, í hægri hreyfingu myndskeiðs, sbr. 4.5.1. að framan, að ákærði er með hníf í hægri hendi og stingur brotaþola þrívegis í bakið áður en ákærði hrekkur frá og segir „stakk hann þrisvar“. Þá sést ákærði halda á hnífi þegar hann víkur sér undan atlögum brotaþola á bílaplaninu. Í hægri hreyfingu myndskeiðs, sbr. 4.5.2., sést glöggt þegar ákærði beygir sig niður að brotaþola í lok atlögu og leggur þrívegis til hans með hægri hendi. Dómurinn telur hins vegar ekki verða fullyrt að þá sjáist í hníf ákærða.

Um framburð ákærða X hjá lögreglu vísast til kafla IV.- 2. að framan og um framburð hans fyrir dómi til kafla VI.- 1. Við mat á þeim framburði er skemmst frá því að segja að ákærði gekkst við því hjá lögreglu að hafa stofnað til slagsmála við brotaþola, tekið hann í jörðina, kýlt og sparkað í brotaþola og stungið hann nokkrum sinnum með vasahnífi. Er þessi frásögn, svo langt sem hún nær, í samræmi við það sem sést á upptökunum. Annað í frásögn ákærða stenst hins vegar illa samanburð við upptökur af atvikum, svo sem að brotaþoli hafi margsinnis kýlt ákærða af afli í höfuð eða andlit og að ákærði hafi á einhverjum tímapunkti orðið mjög hræddur við brotaþola og þess vegna dregið fram hnífinn og stungið hann. Þykir hvorki hald í þeim framburði né heldur staðhæfingum ákærða um að meðákærðu Y og Z hafi engan þátt tekið í aðför að brotaþola á bílasvæðinu við Fjarðarkaup.

Við þingfestingu málsins játaði ákærði meira og minna að hafa veist að brotaþola á bílasvæðinu með þeim hætti sem honum er gefið að sök í ákæru og mótmælti ekki verknaðarlýsingu ákæru fyrir sitt leyti. Þegar ákærði síðan gaf skýrslu við aðalmeðferð máls gerði hann talsvert úr meintri árásargirni brotaþola í aðdraganda hnífstunga, kvað hann hafa neitað að greiða 5.000 króna fíkniefnaskuld, brotaþoli síðan brjálast þegar farsími hans datt í jörðina og skemmdist, hann þá ráðist á ákærða, þannig stofnast til slagsmála, ákærði náð að fella brotaþola í jörðina, allt farið í móðu fyrir ákærða, hann orðið hræddur við að verða undir í slagsmálum þeirra og þess vegna dregið fram hníf og stungið brotaþola nokkrum sinnum í fyrri hnífaatlögu af tveimur. Eftir hana hafi ákærði komist á fætur, verið í sjokki og hörfað hræddur undan brotaþola, sem haldið hafi áfram að ráðast á ákærða, sem og meðákærðu Y og Z, slagsmál þannig haldið áfram, en hvað síðan gerðist væri „allt í blörrý“ vegna margra högga frá brotaþola, jafnframt því sem ákærði hafi verið undir áhrifum fíkniefna og myndi því ekki eftir seinni hnífaatlögu sinni að brotaþola. Ákærði dró síðan úr þeirri frásögn að hann hafi verið „hræddur og í sjokki“ gagnvart brotaþola og kvaðst ekki muna hvort honum hafi staðið ógn af brotaþola á bílasvæðinu. Ákærði kvað aldrei hafa staðið til að slást við brotaþola og hann aldrei ætlað að skaða brotaþola með þeim hætti sem hann gerði. Ákærði játti rétt að meðákærðu Y og Z hafi einnig veist að brotaþola á bílaplaninu, sagði þá þó ekki hafa vitað hvað væri í gangi og þeir ekki átt að blanda sér í átök milli hans og brotaþola.

Það er mat dómsins að framburður ákærða um upphaf og framvindu átaka við brotaþola verði vart metinn stöðugur og sem slíkur áreiðanlegur. Frásögn hans fyrir dómi er um margt ósamrýmanleg því sem sést á framlögðum upptökum og þykir einkennast af hálfsannleik og fegrun á því sem gerðist, hvort sem það er að öllu leyti viljandi eða tengist einnig vímuefnanotkun fyrr um kvöldið. Þannig er ekkert haldbært fram komið sem styður framburð ákærða um árásargirnd brotaþola, nema þá helst á afmörkuðu tímaskeiði í kjölfar fyrri hnífaatlögu ákærða og eftir að hann kallaði brotaþola„chicken“, ekkert sem styður að brotaþoli hafi neitað að greiða 5.000 króna fíkniefnaskuld, ekkert sem styður að brotaþoli hafi stofnað til átaka á bílasvæðinu, ekkert sem styður að ákærði hafi orðið hræddur við eða þurft að hræðast brotaþola og loks ekkert sem styður að ákærða hafi á nokkrum tímapunkti mátt standa ógn af brotaþola. Að gættum þessum atriðum og öðru framanröktu þykir ekkert hald í dómsframburði ákærða, nema um það sem hann hefur gengist við að hafa gert á hlut brotaþola og verður sá framburður metinn með hliðsjón af því sem sést á upptökunum.

7.

Um framburð ákærða Y hjá lögreglu vísast til kafla IV.- 3. að framan og um framburð hans fyrir dómi til kafla VI.- 2. Við mat á framburði ákærða hjá lögreglu er skemmst frá því að segja að ákærði var reikull og óskýr í sinni frásögn, gerði afar lítið úr aðkomu sinni og meðákærðu að málinu, gekkst þó við því að hafa sparkað einu sinni eða tvisvar í brotaþola á bílasvæðinu og gaf ýmist þá skýringu að hann hafi verið að verja meðákærða X gegn því að brotaþoli lemdi hann í klessu eða að ákærði hafi verið „orðinn pirraður og hræddur“ vegna framferðis brotaþola og ákærði þess vegna sparkað í hann. Fær framburður ákærða, um annað en spörk í brotaþola, engan veginn samrýmst því sem sést á upptökum. Fyrir dómi lýsti ákærði aðkomu sinni að málinu á svipaðan veg og hjá lögreglu. Hann kvaðst ekki hafa séð eða vitað að hnífi væri beitt gegn brotaþola og ekki heyrt meðákærða X segja „stakk hann þrisvar“. Það er álit dómsins að framburður ákærða sé óáreiðanlegur um hvað raunverulega gerðist á bílasvæðinu og einkennist framburðurinn af hálfsannleik og fegrun á allri atburðarás frá því að til orðhnippinga og slagsmála kom og þar til ákærði sést á upptöku halda hendi á lofti og banda brotaþola í burt frá ákærðu. Að því gættu þykir lítið hald í dómsframburði ákærða og er hann að engu hafandi, framar því sem sést og heyrist á upptökunum.

8.

Um framburð ákærða Z hjá lögreglu vísast til kafla IV.- 4. að framan og um framburð hans fyrir dómi til kafla VI.- 3. Við mat á framburði ákærða hjá lögreglu er skemmst frá því að segja að ákærði var reikull í sinni frásögn, greindi á köflum vísvitandi rangt frá atvikum, gerði afar lítið úr aðkomu sinni og meðákærðu að málinu, gekkst þó við því að hafa sparkað einu sinni eða tvisvar í brotaþola meðan hann lá í jörðinni, kvaðst hafa gert það sér til varnar vegna árása brotaþola, ákærði svo áttað sig á því hve vitlaust þetta væri og hann þá dregið sig út úr hópnum. Fær framburður ákærða, um annað en spörk í brotaþola, engan veginn samrýmst því sem sést á upptökum. Fyrir dómi lýsti ákærði aðkomu sinni að málinu með svipuðum hætti og hjá lögreglu. Hann kvaðst ekki hafa séð eða vitað að hnífi væri beitt gegn brotaþola og ekki heyrt meðákærða X segja „stakk hann þrisvar“. Er það álit dómsins að framburður ákærða sé óáreiðanlegur um hvað raunverulega gerðist á bílasvæðinu og einkennist framburðurinn af hálfsannleik og fegrun á allri atburðarás frá því að til orðhnippinga og slagsmála kom og þar til ákærði sést á upptöku standa í hópi meðákærðu beggja og þeir banda brotaþola í burtu með óljósum frýjuorðum. Að því gættu þykir lítið hald í dómsframburði ákærða og er hann að engu hafandi, framar því sem sést og heyrist á upptökunum.

9.

Um framburð ákærðu Þ hjá lögreglu vísast til kafla IV.- 5. að framan og um framburð hennar fyrir dómi til kafla VI.- 4. Við fyrri skýrslugjöf hjá lögreglu greindi ákærða frá því að brotaþoli hefði rifið í ákærða X og þannig stofnast til slagsmála á bílasvæðinu. Brotaþoli hafi svo fellt ákærða í jörðina, komið honum á bakið og brotaþoli setið ofan á ákærða og verið að kýla hann þegar ákærðu Y og Z komu félaga sínum til hjálpar. Þessi framburður ákærðu fær enga stoð í framburði annarra ákærðu, fær engan veginn samrýmst því sem greinilega sést á upptökunum og er því metinn haldlaus við úrlausn máls.

Við seinni skýrslugjöf bar ákærða fyrir sig minnisleysi eða „blackout“ um atburði vegna neyslu á Xanax, kvaðst þó hafa heyrt ákærða X hóta að stinga brotaþola í hálsinn með hnífi í tengslum við innheimtu á fíkniefnaskuld og gekkst við því að hafa sent F-kvk-þgf sinni þau skilaboð að brotaþoli hefði verið stunginn sex sinnum. Ákærða kvaðst þó ekki hafa séð þetta gerast og hún aldrei séð hnífi beitt gegn brotaþola. Fær þetta síðasta atriði samhljóm í framburði ákærðu Y og Z hjá lögreglu, en öll gerðu sér far um að fjarlægja sig frá vitneskju um að hnífi hefði verið beitt og vildu vart eða ekki kannast við að hafa vitað að ákærði X væri vopnaður. Þannig bar ákærða Þ fyrir sig óminnisástand vegna lyfjatöku, á meðan ákærði Y bar fyrir sig minnisleysi og ákærði Z kvaðst hafa verið „drukkinn“ eða „pínu drukkinn“.

Fyrir dómi bar ákærða Þ meira og minna fyrir sig minnisleysi um atburði á bílasvæðinu og vísaði til upptaka í farsíma sínum. Sem fyrr kvaðst hún ekki hafa séð eða vitað að hnífi væri beitt gegn brotaþola, en hún heyrt af því þegar átök voru yfirstaðin og tekið myndskeið af ákærða X sitjandi á gangstéttarkanti með blóðugan vasahníf í hendi. Ákærða gekkst við því að hafa kl. 23:27:19 sent F textaskilaboðin „HANNFUCKINGSTAKGÆJA 6 SINNUM“ en kvaðst á þeim tímapunkti ekki hafa vitað að skilaboðin væru sannleikanum samkvæmt.

10.

Fyrir liggur að brotaþola var ráðinn bani á bílasvæðinu við Fjarðarkaup og til þess notaður vasahnífur ákærða X, sem hann dró fram og beitti gegn brotaþola með því að stinga hann sex hnífstungum, þar á meðal eina sem hafnaði í hjarta brotaþola og olli skömmu síðar andláti hans, svo sem nánar er rakið í krufningarskýrslu Gréttarmeinafræðings, dómsvætti hans og samhljóða vætti þess bráðalæknis sem tók á móti brotaþola á slysadeild LSH. Er þannig sannað að brotaþoli lést af völdum eins stunguáverka sem ákærði veitti honum í hjartastað.

Einnig liggur ljóst fyrir að aðrir áverkar sem brotaþoli hlaut á bílasvæðinu, hvort heldur af völdum annarra hnífstunga ákærða, högga eða sparka hans og/eða sparka meðákærðu Y og Z, höfðu ekki samverkandi áhrif á andlát brotaþola og kom skýrt fram í vætti réttarmeinafræðingsins að ef ekki hefði komið til stunguáverka hefði brotaþoli ekki verið líkamlega illa á sig kominn eftir atburði á bílasvæðinu.

11.

Ekki liggur fyrir játning ákærða X um ásetning til manndráps. Hann hefur hins vegar gengist hlutrænt séð við þeirri háttsemi sem honum er gefið að sök í ákæru, en telur að heimfæra beri háttsemi hans undir 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga og sakfella hann fyrir stórfellda líkamsárás sem bani hlaust af. Ásetningur ákærða hafi þannig ekki náð til þeirrar afleiðingar að brotaþoli létist af völdum greindra stunguáverka. Meðákærðu Y og Z bera af sér alla manndrápssök, en hafa gengist við því að hafa sparkað í brotaþola og telja eftir atvikum rétt að þeir sæti refsingu fyrir minni háttar líkamsárás samkvæmt 1. mgr. 217. gr. hegningarlaganna. Sammælingu eða nokkurs konar samverknaði er alfarið hafnað af hálfu ákærðu allra.

12.

Við hlutrænt mat á því hvað gerðist á bílasvæðinu í aðdraganda andláts brotaþola er annars vegar við að styðjast framburð ákærðu X, Y, Z og Þ og hins vegar hljóð- og myndupptökur af atburðum á bílasvæðinu sem frá greinir í köflum IX.- 4. og IX.- 5. að framan. Með hliðsjón af því sem áður segir um mat á sönnunargildi framburðar ákærðu X, Y og Z og greiningu á framburði ákærðu Þ er það niðurstaða dómsins að leggja beri upptökurnar til grundvallar við úrlausn málsins og meta beri framferði ákærðu X, Y og Z hvers og eins með hliðsjón af því hvað þar heyrist og sést, að teknu tilliti til þeirrar háttsemi sem hver og einn þeirra hefur gengist við. Verður þannig litið framhjá staðhæfingum ákærðu, eins eða fleiri, um að brotaþoli hafi átt frumkvæði að einhverju því sem gerðist á bílasvæðinu, hann ráðist að ákærðu að ósekju, verið ógnandi í þeirra garð eða gert nokkuð annað á hlut þeirra sem réttlætti aðför að honum. Er þvert á móti sláandi að brotaþoli fékk nánast ekkert að tjá sig vegna yfirgangs ákærða X og heyrist hann gera lítið úr brotaþola; ekki öfugt. Einnig er sláandi að á þeim 8- 9 mínútum sem liðu frá því atburðarás hófst og þar til yfir lauk heyrist ekkert hinna ákærðu tjá sig um það sem fyrir augu bar í miskunnarlausri aðför ákærða X að brotaþola.

13.

Samkvæmt framanröktu og á grundvelli verknaðarlýsingar í I. kafla ákæru telur dómurinn sannað, svo hafið sé yfir skynsamlegan vafa, að ákærðu X, Y og Z hafi greint sinn og í félagi umkringt brotaþola á bílasvæðinu við Fjarðarkaup, ákærði X í framhaldi hrint honum í jörðina og hótað að stinga brotaþola með hnífi í hálsinn, ákærði Z í sömu andrá sparkað í maga brotaþola þar sem hann lá í jörðinni og ákærði X fylgt því sparki eftir með því að stappa á og sparka í höfuð brotaþola. Ennfremur, og eftir að brotaþoli stóð á fætur, hafi ákærðu áfram veist að brotaþola með ofbeldi; ákærði X fellt hann í jörðina og stungið hann ítrekað með hnífi í búkinn, ákærði Z í sömu andrá sparkað tvívegis í efri hluta líkama brotaþola og ákærði Y reynt að sparka í höfuð hans en sparkið geigað. Ennfremur, og eftir að brotaþoli stóð á fætur, hafi ákærði Y sparkað í maga hans, ákærði X svo tekið brotaþola aftur í jörðina, ákærði í framhaldi sparkað ítrekað í höfuð hans og búk, meðákærði Z á sama tíma sparkað tvisvar í efri hluta líkama brotaþola og ákærði Y einu sinni, áður en ákærði X beygði sig niður og stakk brotaþola ítrekuðum hnífstungum í búkinn þar sem hann lá varnarlaus í jörðinni eftir spörk ákærðu.

Leikur enginn vafi á því að ákærðu séu sannir að því að hafa viðhaft þá háttsemi sem að framan er lýst. Eftir stendur hvort ákæruvaldinu hafi tekist lögfull sönnun um að að ákærðu hafi, með sömu háttsemi, „í sameiningu veist með ofbeldi að [brotaþola] og svipt hann lífi“ og þannig í félagi gerst sekir um manndráp af ásetningi í skilningi 211. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Eins og áður er rakið ber ákærðu í því sambandi að njóta alls skynsamlegs vafa, sbr. 108. og 1. mgr. 109. gr. laga um meðferð sakamála.

Samkvæmt 211. gr. almennra hegningarlaga skal hver, sem sviptir annan mann lífi, sæta fangelsi ekki skemur en 5 ár, eða ævilangt. Við mat á refsinæmi verknaðar skiptir aðferð almennt ekki máli heldur er áhersla lögð á afleiðingar brots, þ. e. að dánarstund manns er flýtt á ólögmætan hátt.

Á ákæruvaldinu hvílir sönnunarbyrði um þátttöku ákærðu hvers og eins í því að svipta brotaþola lífi og er það hlutrænt skilyrði fyrir því að refsa megi fyrir manndráp. Þannig verður andlát brotaþola að standa í sambandi við verknað ákærðu, eins eða fleiri og teljast sennileg afleiðing af honum. Ákæruvaldið verður einnig að sanna huglægan ásetning ákærðu hvers og eins til manndráps og þarf sá ásetningur að ná til allra efnisþátta brots, þ. e. til frumverknaðar, aðstæðna við brot og afleiðinga. Það er dómstóla að meta hvort sannaður sé beinn ásetningur til manndráps, líkindaásetningur eða eftir atvikum lægsta stig ásetnings, öðru nafni dolus eventualis. Teljist ásetningur sannaður þarf að skera úr um hvenær ásetningur vaknar með geranda eða gerendum. Með hugtakinu ásetningi er vísað til þess og um leið spurt hver var huglæg afstaða geranda á þeim tíma sem verk var unnið. Teljist ásetningur eins eða fleiri ákærðu ekki ná til þess að brotaþoli hlyti bana á bílasvæðinu kemur til skoðunar hvort framferði hinna sömu falli eftir atvikum undir 2. mgr. 218. gr. eða 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga. Ennfremur, hvort meðákærðu Y og Z, annar eða báðir, geti talist hlutdeildarmenn í manndrápi ákærða X, sbr. 22. gr. almennra hegningarlaga, en málið var flutt með þessum fyrirvörum og varð vörn ákærðu ekki áfátt af þeim sökum, sbr. í því sambandi 1. mgr. 180. gr. laganna um meðferð sakamála.

15.

Það er niðurstaða dómsins að ákærðu Y og Z hafi ekki mátt velkjast í vafa um að ákærði X væri vopnaður hnífi þegar hann hótaði fyrst að stinga brotaþola í hálsinn, fylgdi því skömmu síðar eftir með því að stinga brotaþola þrívegis í bakið og sagði í beinu framhaldi „stakk hann þrisvar“. Þetta heyrðu ákærðu báðir. Innan við mínútu síðar gerði ákærði X aðra hnífaatlögu að brotaþola og stakk hann þrívegis. Óháð því hvort ákærðu Y og Z hafi beinlínis séð eða vitað um þær stungur er vafalaust að þeir tóku þátt í seinni hnífaatlögu ákærða X, sem leiddi til andláts brotaþola. Á móti kemur að ákærðu Y og Z-kvk-nf sig ekki mikið í frammi við líkamsmeiðingar brotaþola. Með hliðsjón af því telur dómurinn varhugavert að telja sannað, svo fullnægjandi sé, að andlát brotaþola hafi staðið í beinu sambandi við þátttöku þeirra, annars eða beggja og geti þannig talist sennileg afleiðing af framferði þeirra. Að því gættu þykir ósannað að ákærðu Y og Z hafi á verknaðarstað og - stundu, annar eða báðir, tekið þann þátt í manndrápi eða haft til þess ásetning að brotaþoli hlyti bana af framferði meðákærða X. Verða ákærðu Y og Z því ekki sakfelldir fyrir manndráp samkvæmt 211. gr. almennra hegningarlaga. Ákærðu tóku engu að síður þátt í vísvitandi líkamsárás gegn brotaþola þar sem hættulegu vopni var beitt og leiddi til andláts brotaþola. Eru ákærðu þannig báðir sekir um brot gegn 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga og ber refsing samkvæmt því.

16.

Ákærði X er sannur að því að hafa ráðið brotaþola bana á bílasvæðinu við Fjarðarkaup. Ákærði beitti sér harkalega gagnvart brotaþola á þeim 8- 9 mínútum sem liðu frá upphafi aðfara hans og þar til brotaþoli lá í valnum. Undir lokin lagði ákærði tvívegis til brotaþola með þeim vasahnífi sem lýst er í kafla II.- 6. og stakk hann í hvort skipti þrívegis í líkama. Þótt ekki sé tekið undir með ákæruvaldinu að ásetningur ákærða til manndráps hafi sannanlega myndast þegar ákærði hótaði fyrst brotaþola að stinga hann með hnífi og fylgdi því skömmu síðar eftir með þremur hnífstungum þykir engum vafa undirorpið að þegar ákærði lagði seinna skiptið þrívegis í bak og/eða síðu brotaþola hafi ákærði í það minnsta mátt vita að líklegra væri en hitt að stungurnar yrðu brotaþola að aldurtila, ákærða á þeirri stundu ekki getað þetta dulist og hann engu að síður látið sér í léttu rúmi liggja hver yrðu afdrif brotaþola. Er ákærði þannig sekur um manndráp samkvæmt 211. gr. almennra hegningarlaga.

17.

Ákærðu Þ er í II. kafla ákæru gefið að sök brot á 1. mgr. 221. gr. almennra hegningarlaga, með því að hafa látið farast fyrir að koma brotaþola til hjálpar þar sem hann var staddur í lífsháska á bílasvæðinu, samanber I. kafli ákæru, svo sem með því að biðja meðákærðu um að hætta, vekja athygli viðbragðsaðila sem óku hjá eða hringja eftir aðstoð lögreglu, heldur staðið hjá og myndað ofangreinda atlögu meðákærðu og svo hlaupið á brott með þeim, uns lögregla hafði uppi á þeim stuttu síðar.

18.

Í 1. mgr. 221. gr. segir að láti maður farast fyrir að koma manni til hjálpar, sem staddur er í lífsháska, þótt hann gæti gert það án þess að stofna lífi eða heilbrigði sjálfs sín eða annarra í háska, þá varði það fangelsi allt að 2 árum, eða sektum, ef málsbætur eru. Samkvæmt téðri lagagrein er beint athafnaleysi lýst refsivert án tillits til þess hvort sá sem í háska er bíði líkamstjón af. Er hér um að ræða sérgreint hættubrot og verður hlutaðeigandi því aðeins refsað að þeim hinum sama hafi verið hættan ljós og hefði verið unnt að koma hinum nauðstadda til hjálpar án þess að leggja sjálfan sig eða aðra í alvarlega hættu. Hvílir sú sönnunarbyrði á ákæruvaldinu. Ákæruvaldið þarf einnig að sanna ásetning hlutaðeigandi, þ. e. hættu ásetning, og er hann ákvarðaður með hliðsjón af því hvað hefur gerst á undan, vitund hlutaðeigandi um hættuna á verknaðarstundu og hvort hann hafi mátt hafa hugboð um að athafnaleysi hans gæti haft skaðlegar afleiðingar fyrir þann sem í háska er. Takist ekki sönnun um þessi huglægu skilyrði er athafnaleysi refsilaust.

19.

Í því máli sem hér er til meðferðar liggur fyrir að ákærða Þ tók upp í hljóði og mynd um níu mínútna atlögu meðákærðu X, Y og Z að brotaþola á bílasvæðinu við Fjarðarkaup; atlögu sem lauk um kl. 23:22 að kvöldi 20. apríl sl. Í kjölfarið hlupu ákærðu öll af vettvangi, örskömmu áður en lögregla kom á staðinn. Kl. 23:27:05 sendi ákærða F-kvk-þgf sinni þau myndskilaboð að hún væri á flótta undan lögreglu og sendi kl. 23:27:19 textaskilaboðin „HANNFUCKINGSTAKGÆJA 6 SINNUM“. Áður hafði ákærða sent F Snapchat skilaboð um að slagsmál væru yfirvofandi og hefur F borið með stöðugum og trúverðugum hætti að skilaboðin hafi hljóðað eitthvað á þá leið „að það væri fight að fara að gerast“ milli ákærða X og brotaþola og hún fengið þær skýringar frá ákærðu að tilefnið væri stuldur brotaþola á peningum og fíkniefnum og að hann hefði reynt við ákærðu. Þá liggur fyrir að ákærða heyrði ákærða X hóta að stinga brotaþola í hálsinn með hnífi, heyrði eða mátti greinilega heyra þegar ákærði sagði „stakk hann þrisvar“ eftir fyrri hnífa atlöguna og tók strax í kjölfar seinni hníf atlögu ákærða myndskeið af honum sitjandi á gangstéttarkanti með opinn vasahnífinn í blóðugri hægri hönd sinni.

Að gættum þessum atriðum telur dómurinn ekkert hald í þeim framburði ákærðu Þ að hún hafi ekki vitað að ákærði X hefði stungið brotaþola sex sinnum með hnífi áður en hún og meðákærðu lögðu á flótta frá bílasvæðinu. Mátti ákærða þannig vita eða sterklega gruna að brotaþoli væri lífshættulega slasaður og gat hæglega komið honum til hjálpar, sér og öðrum að hættulausu, svo sem með því að hringja í Neyðarlínu lögreglu, fyrst hún hafði ekki áður rænu á því að biðja meðákærðu að láta staðar numið í afar ójöfnum átökum út af meintri 5.000 króna skuld. Þess í stað stóð ákærða þegjandaleg í 5 - 8 metra fjarlægð á meðan meðákærðu veittust ítrekað að varnarlausum manni og tók allt upp sem fyrir augu bar.

Við mat á refsinæmi háttsemi ákærðu breytir engu þótt hún hafi vitað að lögregla væri rétt ókomin á staðinn, sbr. til hliðsjónar hæstaréttardómur 13. maí 1946 í dómasafni réttarins 1946:290. Þá verður ekki framhjá því horft að þegar lögreglumaður L tók ákærðu tali við vörugáminn að Skútahrauni kl. 23:39 voru fyrstu tilsvör ákærðu að hún hefðiekki orðið vör við slagsmál, hvorki séð né heyrt neitt gerast og hefði ekki hugmynd um hvað lögregla væri að spyrja. Til að bæta gráu ofan á svart sendi ákærða um sama leyti skilaboð til F um að hún væri „með X og 3 löggum“, en „ekki í neinu veseni samt“.

Þegar F síðan spurði „veit löggan að hann stakk hann“ svaraði ákærða „Nahh“. Þegar F-kvk-nf spurði „er gaurinn dauður eða eh?“ svaraði ákærða „Hahha nahh“. Skömmu síðar þáði ákærða far með lögreglubifreið heim til ákærða X og hirti ekkert um hver yrðu örlög brotaþola, sbr. til hliðsjónar hæstaréttardómur 5. apríl 1954 í dómasafni réttarins 1954:218.

Samkvæmt framanröktu er hafið yfir allan skynsamlegan vafa að ákærða Þ hafi gerst sek um þá háttsemi sem henni er gefið að sök í II. kafla ákæru og þar þykir rétt heimfærð til refsiákvæða.

X. - Ákvörðun refsinga og annarra viðurlaga.

Samkvæmt sakavottorðum ákærðu hefur ekkert þeirra áður orðið uppvíst að refsiverðri háttsemi. Verður litið til þessa við ákvörðun refsinga. Á hinum örlagaríka degi 20. apríl sl. var ákærði X [...]ára, ákærði Y tæpra [...]ára, ákærði Z nýlega orðinn [...] ára og ákærða Þ [...]ára. Verður einnig litið til þessa við refsiákvörðun. Brotaþoli var á sama tíma tæpra [...]ára.

Ákærði X er í málinu sakfelldur fyrir manndráp og þrjú minni háttar umferðarlagabrot. Hafa þau brot ekki sérstakt vægi við ákvörðun refsingar. Þótt ásetningur ákærða til manndráps hafi ekki verið einbeittur gekk hann fram af mikilli heift og vægðarleysi gagnvart brotaþola, sparkaði m. a. 7- 8 sinnum af afli í hnakka hans og nálægt höfði eftir að brotaþoli lá yfirbugaður í jörðinni og fylgdi þeim spörkum eftir með því að leggja til hans þrisvar sinnum með hnífi. Brotaþoli hafði ekkert gert á hlut ákærða eða meðákærðu Y og Z sem skýrt geti ítrekaða aðför þeirra að honum og er skýringa ekki að leita í því að hann hafi skuldað ákærða 5.000 krónur, svo sem þó virðist upphafið að þeim ógnunum og ofbeldi sem á eftir fylgdi. Má helst ætla að einhvers konar stundarbrjálæði hafi gripið ákærða. Verður trauðla sagt að hann eigi sér einhverjar málsbætur, ef frá er talin játning hans á eigin framferði samkvæmt ákæru. Ákvæði 74. gr. almennra hegningarlaga eiga hér ekki við.

Að öllu gættu og með hliðsjón af ákvæðum 1., 2., 3., 4., 6. og 7. töluliðs 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga, sbr. og 77. gr. sömu laga, þykir refsing ákærða hæfilega ákveðin fangelsi í 10 ár. Er í því sambandi sérstaklega tekið tillit til ungs aldurs ákærða og þess að hann hafði ekki einbeittan vilja til aðráða brotaþola af dögum. Samkvæmt 76. gr. téðra laga skal til frádráttar dæmdri refsingu koma óslitið gæsluvarðhald ákærða frá 21. apríl 2023 til dómsuppsögudags, að fullri dagatölu.

Ákærði hefur jafnframt unnið til sviptingar ökuréttar samkvæmt 99. og 101. gr. umferðarlaga nr. 77/2019. Þykir svipting hæfilega ákveðin 18 mánuðir frá dómsbirtingu að telja.

Ákærðu Y og Z eru sakfelldir fyrir að hafa í félagi við meðákærða X ráðist með ofbeldi að brotaþola á bílasvæðinu við Fjarðarkaup. Eins og rakið er í köflum IX.- 13. og IX.- 15. dómsins voru ákærðu ekki atkvæðamiklir í beinu líkamlegu ofbeldi gegn brotaþola, spörkuðu ekki sannanlega í höfuð hans og hafði aðkoma þeirra ekki samverkandi áhrif á andlát brotaþola, sbr. kafli IX.- 10. Á hitt er að líta að ákærðu sameinuðust meðákærða í því að umkringja brotaþola, hröktu hann ítrekað og ógnandi undan sér á bílaplaninu, ollu með því án efa skelfingu brotaþola, stóðu jafnan yfir meðákærða þegar hann veittist sem harðast að brotaþola í jörðinni, spörkuðu á sama tíma nokkrum sinnum í brotaþola og studdu þannig meðákærða í sínu framferði. Að mati dómsins hefur hvorugur ákærðu axlað ábyrgð á aðkomu sinni að andláti brotaþola.

Að öllu gættu og með hliðsjón af ákvæðum 1., 2., 3., 4., 6. og 7. töluliðs 1. mgr. 70. gr., sbr. og 2. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga þykir refsing ákærðu hvors fyrir sig hæfilega ákveðin fangelsi í tvö ár. Samkvæmt 76. gr. téðra laga skal til frádráttar dæmdum refsingum koma gæsluvarðhald og önnur varðhaldsvistun ákærðu frá 21. apríl 2023 til dómsuppsögudags, að fullri dagatölu.

Ákærða Þ á sér engar málsbætur. Öll aðkoma hennar að málinu er að mati dómsins svívirðileg og þykir dapur tað hún reyni að skýla sér undan ábyrgð með því að vísa til uppeldisráðgjafar foreldra sinna. Refsilækkunarheimildir 74. gr. almennra hegningarlaga veita ákærðu ekki skjól.

Að öllu gættu og hliðsjón af ákvæðum 1., 2., 3., 4., 6., 8. og 9. töluliðs 1. mgr. 70. gr. þykir refsing ákærðu hæfilega ákveðin fangelsi í 12 mánuði. Með hliðsjón af aldri ákærðu og því að hún hefur ekki áður orðið uppvís að refsiverði háttsemi þykir mega ákveða að fresta fullnustu þeirrar refsingar þannig að hún falli niður að liðnum fimm árum frá dómsbirtingu haldi ákærða almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga. Komi til afplánunar dæmdrar refsingar skal frá henni draga gæsluvarðhald ákærðu frá 21.- 24. apríl 2023 að fullri dagatölu, sbr. 76. gr. téðra laga.

XI. - Ákvörðun bóta og málskostnaðar til einkaréttarkröfuhafa.

Með manndrápssök í málinu hefur ákærði X skapað sér bótaábyrgð gagnvart Æ móður hins látna og Ö barnsmóður hins látna vegna ólögráða dóttur hans, [...]. Bótakröfur voru birtar á þingfestingardegi 21. júlí sl. Ákærði mótmælir ekki bótaskyldu og eftirlætur dóminum að meta sanngjarna fjárhæð skaða- og miskabóta. Við munnlegan málflutning var í þessu sambandi vísað til hæstaréttardóms nr. 8/2023 frá 21. júní 2023 í svokölluðu Rauðagerðismáli og verður tekið mið af þeim dómi í máli þessu. Með hliðsjón af dómi Hæstaréttar verður þannig við það miðað að við fráfall brotaþola hafi framfærsla dóttur hans varanlega skerst vegna tekjufalls og meðlagsskyldu brotaþola og barnið af þeim sökum orðið fyrir fjárhagstjóni af völdum ákærða. Ber samkvæmt því að fallast á að ákærði verði dæmdur til greiðslu 8.129.657 króna skaðabóta vegna missis framfæranda og ber sú fjárhæð vexti eins og í dómsorði greinir. Af hálfu móður hins látna er krafist 394.837 króna skaðabóta vegna útfararkostnaðar sonar hennar og er þeirri kröfu ekki mótmælt af hálfu ákærða. Verður hann því dæmdur til þeirrar greiðslu með vöxtum eins og í dómsorði segir.

Ákærði hefur án efa valdið móður brotaþola og ungu barni hans ómældum miska í skilningi 2. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 og er ákærði bótaskyldur samkvæmt því. Með hliðsjón af fyrrgreindum hæstaréttardómi þykja miskabætur til móður brotaþola hæfilega ákveðnar 2.000.000 króna og miskabætur til dóttur hans 3.000.000 króna, hvort tveggja með vöxtum eins og í dómsorði greinir.

O-kk-nf E-kk-nf lögmaður teflir fram einkaréttarkröfu móður brotaþola og K-kk-nf G-kk-nf S-kk-nf lögmaður heldur fram rétti ólögráða dóttur hans. Aðilar njóta gjafsóknar og verður allur gjafsóknarkostnaður þeirra greiddur úr ríkissjóði. Til hans telst 138.868 króna útlagður kostnaður fyrrgreinds lögmanns vegna túlkaþjónustu og þóknun beggja lögmanna. Með hliðsjón af eðli og umfangi máls þykir þóknun þeirra hvors fyrir sig hæfilega ákveðin 1.920.000 krónur. Hefur þá ekki verið tekið tillit til virðisaukaskatts af þóknun þeirra.

Ákærði X greiði sömu fjárhæðir í málskostnað sem renni til ríkissjóðs, eins og nánar greinir í dómsorði.

XII. - Ákvörðun sakarkostnaðar.

Fyrir liggur sakarkostnaðaryfirlit ákæruvaldsins vegna umferðarlagabrota ákærða X samkvæmt ákæru 20. júlí 2023. Nemur sá kostnaður samtals 409.949 krónum og verður ákærði dæmdur til að greiða hann.

Þá liggur fyrir sakarkostnaðaryfirlit, samtals að fjárhæð 994.883 krónur, vegna nánar tilgreinds rannsóknarkostnaðar og verða ákærðu X, Y og Z dæmdir óskipt til greiðslu sama kostnaðar. Jafnframt verða þeir dæmdir óskipt til greiðslu 1.821.742 króna samkvæmt viðbótaryfirliti ákæruvaldsins, m. a. vegna DNA rannsókna, réttarkrufningar og styrkleikamælinga á haldlögðu kókaíni.

Einnig liggur fyrir sakarkostnaður sem tengist ákærðu hverjum og einum, m. a. vegna blóðsýnarannsókna og geðrannsókna. Þannig greiði ákærði X einn 833.592 króna sakarkostnað, ákærði Y einn 743.734 króna sakarkostnað og ákærði Z einn 812.444 króna sakarkostnað.

Loks liggur fyrir 267.833 króna sakarkostnaður sem tengist ákærðu Þ einni og verður hún dæmd til að greiða þann kostnað.

Ákærði X greiði málsvarnarlaun Þ-kk-ef Þ-kk-ef verjanda síns á rannsóknarstigi máls og fyrir dómi, auk 163.278 króna aksturskostnaðar verjanda. Með hliðsjón af eðli og umfangi máls og að teknu tilliti til tímaskýrslu verjanda þykja málsvarnarlaun hæfilega ákveðin 10.244.880 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti.

Ákærði Y greiði málsvarnarlaun Á-kvk-ef L-kvk-ef L-kvk-ef verjanda síns á rannsóknarstigi máls og fyrir dómi. Með hliðsjón af eðli og umfangi máls og að teknu tilliti til tímaskýrslu verjanda þykja málsvarnarlaun hæfilega ákveðin 9.642.240 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti.

Ákærði Z greiði málsvarnarlaun R-kk-ef Þ-kk-ef G-kk-ef verjanda síns á rannsóknarstigi máls og fyrir dómi. Með hliðsjón af eðli og umfangi máls og að teknu tilliti til tímaskýrslu verjanda þykja málsvarnarlaun hæfilega ákveðin 9.642.240 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti.

Ákærða Þ greiði málsvarnarlaun V-kk-ef H-kk-ef V-kk-ef verjanda síns á rannsóknarstigi máls og fyrir dómi. Með hliðsjón af eðli og umfangi máls að því er ákærðu varðar þykja málsvarnarlaun hæfilega ákveðin 4.821.120 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti.

J-kk-nf J-kk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

Dómsorð:

Ákærði X sæti fangelsi í 10 ár. Til frádráttar refsingunni komi óslitið gæsluvarðhald frá 21. apríl 2023 til og með dómsuppsögudags.

Ákærðu Y og Z sæti hvor fyrir sig fangelsi í tvö ár. Til frádráttar þeim refsingum komi óslitin varðhaldsvist ákærðu frá 21. apríl 2023 til og með dómsuppsögudags.

Ákærða Þ sæti fangelsi í 12 mánuði, en fresta skal fullnustu refsingar og hún niður falla að liðnum fimm árum frá dómsbirtingu haldi ákærða almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga. Komi til afplánunar dragist frá gæsluvarðhald ákærðu frá 21. apríl til og með 24. apríl 2023.

Ákærði X er sviptur ökurétti í 18 mánuði frá dómsbirtingu að telja.

Ákærði X greiði Æ, kt. 000000- 0000, krónur 2.394.837 með vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, af krónum 2.000.000 frá 20. apríl 2023 til 21. ágúst 2023 og frá þeim degi af krónum 2.394.837 með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. sömu laga, til greiðsludags.

Ákærði X greiði Ö, kt. 000000- 0000, f. h. ólögráða dóttur hennar, [...], kt. 000000- 0000, krónur 3.000.000 í miskabætur með vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 20. apríl 2023 til 21. ágúst 2023 og frá þeim degi með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. sömu laga, til greiðsludags. Þá greiði ákærði 8.129.657 króna bætur vegna missis framfæranda með 4,5 % vöxtum samkvæmt 1. mgr. 16. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 frá 20. apríl 2023 til 21. ágúst 2023, en frá þeim degi með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, til greiðsludags.

Gjafsóknarkostnaður einkaréttarkröfuhafa greiðist úr ríkissjóði, þ. e. 1.920.000 króna þóknun O-kk-ef E-kk-ef lögmanns Æ, að viðbættum 138.868 króna útlögðum kostnaði og 1.920.000 króna þóknun K-kk-ef G-kk-ef S-kk-ef lögmanns Ö og ólögráða dóttur hennar.

Ákærði X greiði 3.978.868 krónur í málskostnað sem renni í ríkissjóð.

Ákærði X greiði 11.651.699 krónur í sakarkostnað, þar með talin 10.244.880 króna málsvarnarlaun Þ-kk-ef Þ-kk-ef verjanda síns og 163.278 króna aksturskostnaður verjanda.

Ákærði Y greiði 10.385.974 í sakarkostnað, þar með talin 9.642.240 króna málvarnarlaun Á-kvk-ef L-kvk-ef L-kvk-ef verjanda síns.

Ákærði Z greiði 10.454.684 krónur í sakarkostnað, þar með talin 9.642.240 króna málsvarnarlaun R-kk-ef Þ-kk-ef G-kk-ef verjanda síns.

Ákærða Þ greiði 5.088.953 krónur í sakarkostnað, þar með talin 4.821.120 króna málsvarnarlaun V-kk-ef H-kk-ef V-kk-ef verjanda síns.

Annan sakarkostnað, 2.816.625 krónur, greiði ákærðu X, Y og Z óskipt.

J-kk-nf J-kk-nf