S-197/2009

Mál þetta höfðaði sýslumaðurinn á Akranesi með ákæru 31. ágúst 2009 á hendur ákærðu, G-kk-þgf A-kk-þgf, kt. ..., Nónholti í Hvalfjarðarsveit, og S-kk-þgf B-kk-þgf, kt. ..., Kirkjubóli í Hvalfjarðarsveit. Málið var dómtekið 25. nóvember 2009.

Í ákæruskjali segir að málið sé höfðað gegn ákærðu „fyrir líkamsárás, aðfaranótt sunnudagsins 19. janúar 2009, í Einigrund 8, Akranesi, með því að hafa í félagi ráðist á S-x-x G. R-x-x F-x-x. Ákærði G-kk-nf hafi kýlt S-x-x með krepptum hnefa í vinstra gagnauga og kýlt hann margsinnis í efri hluta líkamans á meðan ákærði S-kk-nf hafi haldið honum með hálstaki. Ákærði S-kk-nf hafi síðan hrint S-x-x niður stiga þannig að hann féll harkalega á vinstra hné. Afleiðingar árásarinnar urðu þær að S-x-x hlaut glóðarauga á vinstra auga, skurð á augabrún, eymsli í hálsi og á milli herðablaða, mar á brjóstkassa auk þess sem áverkar voru á hliðlægum liðþjófa vinstra hnés.“ Þetta er talið varða við 217. gr. almennra hegningarlaga, nr. 19/1940, með síðari breytingum.

Í ákæru er þess krafist að ákærðu verði dæmdir til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar. Einnig er tekin upp í ákæru einkaréttarkrafa S-x-x G. R-x-x F-x-x, en hann krefst þess að ákærðu verði dæmdir til greiðslu miskabóta að fjárhæð 1.000.000 króna, auk lögmannskostnaðar að fjárhæð 100.000 krónur auk vaxta.

Ákærði G-kk-nf krefst þess aðallega að hann verði sýknaður, en til vara að refsing verði felld niður eða hún ákveðin svo væg sem lög frekast leyfa. Þess er jafnframt krafist að bótakröfu verði vísað frá dómi eða ákærði verði sýknaður af kröfunni. Þá er þess krafist að sakarkostnaður verði felldur á ríkissjóð.

Ákærði S-kk-nf krefst þess aðallega að hann verði sýknaður, en til vara að refsing verði svo væg sem lög frekast leyfa. Þess er einnig krafist að bótakröfu verði frávísað eða hún stórlega lækkuð. Þá gerir ákærði þá kröfu að sakarkostnaður falli á ríkissjóð.

I.

Hinn 20. janúar 2009 mætti S-x-x G. R-x-x F-x-x á lögreglustöðina á Akranesi og lagði fram kæru vegna líkamsárásar sem hann sagði sig hafa orðið fyrir af hendi ákærðu aðfaranótt sunnudagsins 18. sama mánaðar. Nánar lýsti S-x-x atburðum þannig að hann hefði boðið nokkrum vinum heim til sín að Einigrund 8 á Akranesi eftir að hafa verið úti að skemmta sér um kvöldið. Þangað hefðu einnig komið óboðnir gestir og kvaðst S-x-x hafa láið það afskiptalaust þar til ákærði G-kk-nf varð til vandræða. Þegar S-x-x fór að amast við ákærða G-kk-þgf hefði hann slegið sig með krepptum hnefa í vinstra gagnauga. Þá hefði borið að ákærða S-kk-nf, hálfbróður ákærða G-kk-ef, og hefðu ákærðu farið út úr íbúðinni og fram á stigagang að beiðni S-x-x til að ræða nánar við hann. Þar sagði S-x-x að ákærði S-kk-nf hefði tekið sig hálstaki meðan ákærði G-kk-nf lét höggin dynja á sér. S-x-x kvaðst hafa náð að losna úr þessu taki með því að bíta ákærða S-kk-þf í fingurinn. Hann hefði síðan fengið aðstoð og farið inn í íbúðina. Nokkru síðar kvaðst S-x-x hafa farið aftur fram á stigaganginn og niður á næstu hæð til að koma ákærðu út, en þá hefði ákærði S-kk-nf rokið á sig og hrint sér niður stigann þannig að S-x-x féll harkalega á vinstra hné.

S-x-x leitaði sér aðhlynningar á slysadeild Sjúkrahússins á Akranesi. Í áverkavottorði E-kvk-ef B-kvk-ef, aðstoðarlæknis, frá 27. janúar 2009 segir meðal annars svo:

Við skoðun var hann með glóðarauga á vinstra auga. Skurður á augabrún ca. 0,5 cm að lengd. Var með töluverða verki í hálsi, þreifieymsli yfir trapezius hliðlægt hægra megin ásamt eymslum milli herðablaða og verkir við activa/passiva hreyfingu um hálsliði. Einnig var hann með mar á brjóstkassa hægra megin ca. 2 x 2 cm. Sár á vinstra hné, bólga á hné sjáanleg og gat S-x-x illa staðið á fótum og gekk um haltrandi. Gat ekki rétt úr hné að fullu vegna verkja og bólgu og verkir við Lachmann próf í hné ásamt þreifieymsli yfir lateral liðbrún bendir til að líklega sé um einhverja liðþófaáverka að ræða. Krossbandaáverkar eru þó ekki taldir líklegir.

S-x-x fékk ráðleggingu varðandi bólgueyðandi meðferð og ef hann versnar í hnénu eða lagast lítið þá var honum ráðlagt að panta tíma hjá bæklunarlækni til frekari mats og meðferðar á hnéáverkanum.

Læknirinn gaf skýrslu fyrir dómi og sagði að áverkar S-x-x væru í samræmi við frásögn hans.

II.

Ákærði G-kk-nf var yfirheyrður hjá lögreglu 21. apríl 2009. Ákærði lýsti atvikum þannig að hann hefði verið á veitingahúsinu Café Mörk en farið þaðan eftir lokun heim til vinar síns, Á-kk-ef Þ-kk-ef Ó-kk-ef, sem búsettur er að Einigrund 8. Nokkru síðar hefði hann ásamt fleirum farið til Sergio sem búsettur er í sama húsi. Eftir að hafa dvalið þar einhvern tíma hefði S-x-x vísað ákærða út, en þeir tveir ásamt ákærða S-kk-þgf, bróður ákærða, hefðu fari fram á stigagang að ræða málin. Ákærði kannaðist hvorki við að hann né meðákærði hefðu beitt S-x-x ofbeldi. Hins vegar sagði ákærði G-kk-nf að meðákærði hefði daginn eftir greint sér frá því að S-x-x hefði bitið sig í fingurinn þegar meðákærði benti á hann til að leggja áherslu á mál sitt.

Fyrir dómi lýsti ákærði G-kk-nf aðdragandanum á sama veg en kvaðst lítið muna eftir málsatvikum. Tók ákærði fram að hann hefði verið mjög ölvaður í umrætt sinn. Ákærði kvaðst muna eftir einhverju rifrildi en kannaðist ekki við að til átaka hefði komið. Einnig sagði ákærði að hann hefði ekki borið nein merki þess að hafa lent í átökum.

III.

Ákærði S-kk-nf var yfirheyrður hjá lögreglu 2. apríl 2009. Hann kvaðst ekki muna glögglega eftir málsatvikum sökum ölvunar. Ákærði kvaðst þó muna eftir að hafa verið með S-x-x og meðákærða í stigaganginum og að til ágreinings hefði komið án þess að ákærði gæti skýrt það nánar. Þegar hér var komið kvaðst ákærði hafa bent á S-x-x til að leggja áherslu á orð sín en þá hefði hann bitið sig í fingurinn. Við þetta kvaðst ákærði hafa ýtt við S-x-x og þá hefði hann hugsanlega dottið utan í vegg. Fljótlega eftir þetta hefðu þeir bræður farið. Aðspurður neitaði ákærði að hafa haldið S-x-x eða veist að honum með einhverjum hætti. Hins vegar kunni S-x-x að hafa dottið í tröppunum þegar hann var að reyna að ýta þeim bræðrum út.

Fyrir dómi kvaðst ákærði S-kk-nf lítið muna eftir atvikum og tók fram að hann hefði verið frekar ölvaður. Þó sagði ákærði að ágreiningur hefði orðið og smávægilegar ryskingar. Ákærði neitaði að hafa tekið S-x-x hálstaki eða hrint honum niður stiga. Einnig kvaðst ákærði ekki hafa séð meðákærða kýla S-x-x. Hins vegar sagði ákærði að S-x-x hefði bitið sig í fingur.

IV.

Fyrir dómi lýsti S-x-x G. R-x-x F-x-x málsatvikum þannig að hann hefði boðið nokkrum gestum heim til sín eftir lokun veitingahússins Café Mörk. Þangað hefði svo komið nokkur hópur og þar á meðal óboðnir gestir. Eftir að samkvæmið hafði staðið í um hálftíma sagðist S-x-x hafa farið inn á bað og komið þar að ákærða G-kk-þgf hálfsofandi. S-x-x kvaðst þá hafa sagt ákærða að hann yrði að fara en því hefði ákærði neitað. Upp úr þessu hefði orðið ágreiningur sem lyktaði með því að ákærði sló S-x-x í höfuðið þannig að hann hlaut skurð. Þessu næst kvaðst S-x-x hafa reynt að róa ástandið og í því skyni hefði hann fengið ákærðu með sér út úr íbúðinni og fram á stigagang. Þar kvaðst S-x-x hafa reynt að ræða við ákærða S-kk-þf en erfitt hefði verið að ræða við ákærða G-kk-þf vegna ölvunar. Þegar hér var komið sagði S-x-x að ákærði S-kk-nf hefði tekið sig hálstaki á meðan ákærði G-kk-nf sló S-x-x í líkmann. Til að losa sig kvaðst S-x-x hafa bitið ákærða S-kk-þf í litla fingur og kallað eftir hjálp og við það hefðu gestir í samkvæminu komið til aðstoðar og reynt að koma ákærðu út. Nokkru síðar kvaðst S-x-x hafa farið niður í anddyri hússins til að koma ákærðu út en þá hefði ákærði S-kk-nf togað í sig þannig að S-x-x féll úr stiganum og lenti á gólfinu.

Aðspurður sagðist S-x-x ekki vera búinn að ná sér að fullu í hnénu. Hann ætti erfitt með að ganga lengi og gæti ekki lyft neinu þungu. Einnig sagði S-x-x að hann hefði þurft að leita sér sjúkraþjálfunar.

V.

1.

Vitnið H-kk-nf Þ-kk-nf bar við skýrslutöku hjá lögreglu 23. ferbúar 2009 að í samkvæminu hjá S-x-x hefði einhver kallað að áflog væru frammi í stigaganginum. Vitnið kvaðst þá hafa gengið fram og séð ákærðu og S-x-x í átökum í stiganum. S-x-x hefði allt að því legið í tröppunum og ákærðu sparkað í hann. Þetta hefðu þó ekki verið kröftug spörk heldur frekar ýtingar. Vitnið kvaðst hafa tekið í ákærða S-kk-þf og þrýst honum upp að vegg til að tala um fyrir honum. Í kjölfarið kvaðst vitnið hafa farið aftur inn í íbúðina en nokkur mannfjöldi hefði verið í stigaganginum. Nokkru síðar hefði S-x-x komið haltrandi inn í íbúðina og kennt mjög til í öðrum fætinum.

Fyrir dómi kvaðst H-kk-nf lítið muna enda hefði hann verið ölvaður í umrætt sinn. Vitnið kvaðst þó hafa gengið út úr íbúðinni og séð einhver átök milli S-x-x og ákærða S-kk-ef. Kvaðst vitnið þá hafa gengið á milli og tekið í ákærða S-kk-þf.

2.

Vitnið P-kk-nf Þ-kk-nf J-kk-nf gaf skýrslu hjá lögreglu 17. febrúar 2009 og sagðist hafa verið í samkvæminu hjá S-x-x. Þegar vitnið var að koma af salerni um nóttina kvaðst það hafa tekið eftir að S-x-x var að ræða við ákærða G-kk-þf. Nokkru síðar hefði S-kk-nf E-kk-nf S-kk-nf komið inn í stofu og sagt að verið væri að berja S-x-x frammi í stigagangi hússins. Vitnið kvaðst þá hafa farið fram og niður í anddyrið og séð ákærða G-kk-þf slá S-x-x með krepptum hnefa í andlitið. P-kk-nf kvaðst þá hafa brugðist við með því rjúka á ákærða og ýta honum frá S-x-x. Þessu næst hefðu ákærðu haldið á brott. Aðspurt kvaðst vitnið ekki hafa veitt því eftirtekt að S-x-x hefði haltrað en hann hefði verið með mar við auga.

Fyrir dómi sagðist P-kk-nf hafa verið ölvaður í umrætt sinn. Kvaðst vitnið muna takmarkað eftir atvikum og vísaði í skýrslu sína hjá lögreglu. P-kk-nf sagði þó að þegar hann kom niður í anddyrið hefðu S-x-x og ákærði G-kk-nf verið eitthvað að takast á og hefði ákærði slegið S-x-x eitt högg utan undir. Kvaðst vitnið þá hafa gengið á milli og ákærðu farið. Vitnið kvaðst ekki geta borið um aðdragandann en sagði þó að einhverjir hefðu komið inn í stofu og sagt að verið væri að berja S-x-x.

3.

Vitnið Á-kk-nf Þ-kk-nf Ó-kk-nf gaf skýrslu hjá lögreglu 16. febrúar 2009 og lýsti atvikum þannig að hann og ákærði G-kk-nf hefðu farið í samkvæmið hjá S-x-x. Fljótlega eftir að þeir komu kvaðst Á-kk-nf hafa veitt því eftirtekt að deila reis með ákærða G-kk-þgf og S-x-x. Vitnið kvaðst ekki hafa viljað blandast inn í þennan ágreining en sagðist þó hafa farið þess á leit við S-x-x að hann vísaði ákærða G-kk-þgf ekki úr samkvæminu. Þessu næst sagðist Á-kk-nf hafa farið inn í stofu og skilið S-x-x og ákærðu eftir, en þeir hefðu síðan farið út úr íbúðinni. Í kjölfarið kvaðst vitnið hafa tekið eftir að S-x-x kom haltrandi inn í stofu íbúðarinnar þar sem hann greindi frá því að til átaka hefði komið í stigaganginum. Aðspurður sagðist ákærði ekki hafa séð þau átök.

Fyrir dómi sagðist vitnið muna lítið eftir atvikum. Í samkvæminu hjá S-x-x hefði verið mikið af fólki og deila hefði risið með honum og ákærða G-kk-þgf. Vitnið kvaðst þó ekki hafa séð nein átök. Aðspurður kvaðst Á-kk-nf ekki muna hvort S-x-x hefði komið haltrandi inn í stofuna, eins og vitnið bar hjá lögreglu. Á-kk-nf tók þó fram að vafalaust hefði hann betur munað eftir þessu við þá skýrslutöku þegar skammt var liðið frá atburðum.

VI.

Þau atvik sem mál þetta er sprottið af urðu 18. janúar 2009, en í ákæru hefur misritast að atburðir hafi orðið 19. sama mánaðar. Þetta stendur ekki í vegi sakfellingar, enda hefur vörn ekki verið áfátt af þessum sökum, sbr. 1. mgr. 180. gr. laga um meðferð sakamála, nr. 88/2008.

Ákærðu hafa báðir fyrir dómi staðfastlega neitað að hafa veist að S-x-x G. R-x-x F-x-x, eins og þeim er gefið að sök í ákæru. Ákærði G-kk-nf kvaðst fyrir dómi lítið muna eftir atvikum sökum ölvunar. Hann tók þó fram að deilur hefðu risið en kannaðist ekki við að til átaka hefði komið. Fyrir dómi kvaðst ákærði S-kk-nf einnig lítið muna eftir atvikum vegna ölvunar. Þó sagði hann að komið hefði til ágreinings og smávægilegra ryskinga. Ákærði neitaði hins vegar að hafa tekið S-x-x hálstaki eða hrint honum niður stiga. Einnig kvaðst ákærði S-kk-nf ekki hafa séð meðákærða kýla S-x-x. Virða ber frásögn beggja ákærðu í því ljósi að þeir muna lítið eftir atburðum. Þannig er neitun þeirra að takmörkuðu leyti reist á frásögn af atvikum.

Fyrir dómi og hjá lögreglu hefur S-x-x lýst því að í samkvæminu á heimili hans hafi ákærði G-kk-nf slegið sig í andlitið eftir að S-x-x hafði verið að amast við ákærða þar sem hann var ölvaður inni á baði. Eftir að hafa komið ákærðu út úr íbúðinni sagði S-x-x að ákærðu hefðu veist að sér með því að ákærði S-kk-nf tók sig hálstaki á meðan ákærði G-kk-nf sló vitnið í líkamann. Nokkru síðar kvaðst S-x-x hafa farið niður í anddyri hússins til að koma ákærðu út en þá hefði ákærði S-kk-nf togað í sig þannig að S-x-x féll í stiganum og niður á gólf. Fullt samræmi er milli framburðar S-x-x hjá lögreglu og hér fyrir dómi. Einnig er frásögn hans greinargóð og hefur ekkert komið fram sem fer í bága við framburðinn ef frá er talin neitun ákærðu. Þá eru þeir áverkar sem lýst er í læknisvottorði í samræmi við frásögn S-x-x um málsatvik.

Við rannsókn málsins voru ekki teknar skýrslur af öllum þeim gestum sem voru í samkvæminu hjá S-x-x og hefðu hugsanlega getað borið um atvik, tildrögin eða eftirmála. Úr þessu var ekki bætt af hálfu ákæruvaldsins við meðferð málsins hér fyrir dómi. Hvað sem þessu líður hefur vitnið Á-kk-nf Þ-kk-nf Ó-kk-nf greint frá því við yfirheyrslu hjá lögreglu að deila hefði risið milli ákærða G-kk-ef og S-x-x og kvaðst vitnið hafa farið þess á leit við S-x-x að hann vísaði ákærða ekki úr samkvæminu. Einnig hefur vitnið P-kk-nf Þ-kk-nf J-kk-nf borið hjá lögreglu að S-x-x hefði verið að ræða við ákærða G-kk-þf og nokkru síðar hefði vitnið heyrt ávæning af því að verið væri að berja S-x-x frammi í stigangi. Vitnið hefði þá fari fram og séð ákærða G-kk-þf slá S-x-x og við því hefði vitnið brugðist með því að ganga á milli. Þá greindi vitnið H-kk-nf Þ-kk-nf frá því hjá lögreglu að einhver hefði kallað að áflog væru frammi í stigaganginum. Kvaðst vitnið þá hafa gengið fram og séð ákærðu vera að sparka lauslega í S-x-x sem hefði allt að því legið í tröppunum. Vitnið kvaðst hafa gengið á milli og síðan farið inn í íbúðina en þangað hefði S-x-x komið nokkru síðar haltrandi. Öll þessi vitni hafa komið fyrir dóm en mjög takmarkað getað tjáð sig um atburði vegna minnisleysis. Ekkert þeirra hefur þó dregið til baka framburð sinn hjá lögreglu. Svo langt sem þessar skýrslu ná fara þær ekki í bága við framburð S-x-x heldur þvert á móti renna þær nokkrum stoðum undir vætti hans.

Þegar virtur er framburður S-x-x, í ljósi þeirra áverka sem hann hlaut samkvæmt áverkavottorði og með hliðsjón af því sem fram hefur komið hjá vitnum um málsatvik, þykir sannað gegn eindreginni neitun ákærðu að þeir hafi í umrætt sinn veist að S-x-x. Er þá einnig til þess að líta að engum öðrum er til að dreifa sem áttu í handalögmálum við brotaþola. Samkvæmt þessu verður ákærði G-kk-nf sakfelldur fyrir að hafa kýlt S-x-x, fyrst inni í íbúðinni og síðan frammi á stigagangi hússins, og ákærði S-kk-nf fyrir að halda S-x-x í stigaganginum á meðan ákærði G-kk-nf sló hann. Hins vegar hefur engin að frátöldum S-x-x getað borið um að ákærði S-kk-nf hafi orðið valdur að því að brotaþoli datt í stiganum nokkru síðar og þykir það ákæruatriði ósannað gegn staðfastri neitun ákærða. Verður ákærði S-kk-nf því sýknaður af því að hafa hrint S-x-x niður stigann, en við það fall hlaut hann nokkur meiðsl á hné.

Samkvæmt framansögðu hafa báðir ákærðu verið sakfelldir fyrir líkamsárás og varðar brot þeirra við 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga, nr. 19/1940, með síðari breytingum.

VII.

Við ákvörðun refsingar er þess að gæta að hvorugur ákærði er með mál á sakaskrá sem hafa áhrif við ákvörðun refsingar.

Samkvæmt 2. mgr. 70. gr. almennra hegningarlega ber að virða til refsiþyngingar að ákærðu stóðu að hluta til í sameiningu að því að veitast að brotaþola. Þá er þess að gæta að líkamsárásin var tilefnislaus.

Að því gættu sem hér hefur verið rakið þykir refsing ákærða G-kk-ef hæfilega ákveðin 150.000 króna sekt og komi 12 daga fangelsi í stað sektarinnar verði hún ekki greidd innan fjögurra vikna frá uppkvaðningu dómsins. Refsing ákærða S-kk-ef þykir hæfilega ákveðin 100.000 króna sekt og komi 8 daga fangelsi í stað sektarinnar verði hún ekki greidd innan fjögurra vikna frá uppkvaðningu dómsins.

Samkvæmt 1. mgr. 218. gr. laga um meðferð sakamála, nr. 88/2008, verður ákærðu gert að greiða óskipt sakarkostnað samkvæmt yfirliti ákæruvalds um þann kostnað, auk þess sem ákærðu verður hvorum um sig gert að greiða verjanda sínum málsvarnarlaun, en þau þykja hæfilega ákveðin að meðtöldum virðisaukaskatti eins og greinir í dómsorði. Jafnframt verður hvorum ákærðu gert að greiða útlagðan ferðakostnað verjanda.

Með broti sínu hafa ákærðu fellt á sig miskabótaábyrgð gagnvart brotaþola, sbr. 2. mgr. 26. gr. skaðabótalaga, nr. 50/1993. Þykja miskabætur hæfilega ákveðnar 200.000 krónur sem ákærðu verður gert að greiða brotaþola óskipt. Jafnframt verður tekin til greina krafa brotaþola um að krafan beri dráttarvexti samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga um vexti og verðtryggingu, nr. 38/2001, og verður upphafsdagur vaxta miðaður við 11. október 2009, en þá var mánuður liðinn frá því krafan var kynnt ákærðu við birtingu fyrirkalls, sbr. 9. gr. sömu laga. Þá verður ákærðu gert að greiða brotaþola málskostnað sem þykir hæfilega ákveðinn svo sem greinir í dómsorði.

B-kk-nf B-kk-nf, héraðsdómari, kveður upp dóm þennan.

D Ó M S O R Ð:

Ákærði, G-kk-nf A-kk-nf, greiði 150.000 króna sekt og komi 12 daga fangelsi í stað sektarinnar verði hún ekki greidd innan fjögurra vikna frá uppkvaðningu dómsins.

Ákærði, S-kk-nf B-kk-nf, greiði 100.000 króna sekt og komi 8 daga fangelsi í stað sektarinnar verði hún ekki greidd innan fjögurra vikna frá uppkvaðningu dómsins.

Ákærðu greiði óskipt 21.100 krónur í sakarkostnað, auk þess sem ákærði G-kk-nf greiði málsvarnarlaun verjanda síns, G-kk-ef S-x-x R-kk-ef, hdl., 149.400 krónur og ákærði S-kk-nf greiði málsvarnarlaun verjanda síns, V-kk-ef H-kk-ef V-kk-ef, hdl., 124.500 krónur. Þá greiði ákærði G-kk-nf 29.544 krónur og ákærði S-kk-nf 18.781 krónur vegna ferðakostnaðar verjanda.

Ákærðu greiði S-x-x G. R-x-x F-x-x óskipt 200.000 krónur með dráttarvöxtum frá 11. október 2009 til greiðsludags og 74.700 krónur í málskostnað.

B-kk-nf B-kk-nf