E-2630/2011

Mál þetta, sem dómtekið var 23. maí sl., var höfðað fyrir dómþinginu upphaflega af joma ehf., Þykkvabæ 14, Reykjavík, á hendur B-kvk-þgf M-kvk-þgf, Hjallalandi 8, Reykjavík, með stefnu birtri 7. júní 2011.

Dómkröfur stefnanda eru þær, að stefnda verði dæmd til þess að greiða stefnanda 432.358 krónur, ásamt dráttarvöxtum samkvæmt III. kafla laga nr. 38/2001, af 340.784 krónum frá 1. desember 2008 til 1. apríl 2010, en af 432.538 krónum frá þeim degi til greiðsludags, og að vextir leggist við höfuðstól á 12 mánaða fresti, í fyrsta skipti 1. desember 2009. Stefnandi krefst og málskostnaðar úr hendi stefnda, samkvæmt mati dómsins.

Stefnda krefst þess aðallega, að verða sýknuð af öllum kröfum stefnanda auk þess að stefnandi verði dæmdur til þess að greiða henni málkostnað, að skaðlausu. Til vara krefst stefnda þess að stefnukröfur verði stórlega lækkaðar og málskostnaður felldur niður.

Með yfirlýsingu dags. 15. nóvember 2011 tók J-kk-nf M-kk-nf, Þykkvabæ 14, Reykjavík, við aðild stefnanda með vísan til 1. mgr. 130. gr. laga nr. 21/1991, um gjaldþrotaskipti o.fl.

Gætt var ákvæða 115. gr. laga nr. 91/1991, áður en dómur var kveðinn upp í málinu.

II

Málavextir eru þeir, að 26. september 2008 gerðu Joma pípulagnir ehf., kt. 000000-0000, stefnda og H-kvk-nf K-kvk-nf samkomulag um að félagið myndi vinna tiltekna verkþætti á lóð við Neshaga 10 í Reykjavík. Samkvæmt gögnum málsins er stefnda eigandi 45% eignarhluta í umræddri fasteign, en H-kvk-nf eigandi 55% eignarhluta.

Joma pípulagnir ehf. gáfu út reikning, dags. 10. nóvember 2008, til stefndu vegna verksins. Reikningurinn er að fjárhæð samtals 1.558.374 krónur og er sundurliðaður þannig að ,,efni samkvæmt tilboði“ er 149.838 krónur og ,,vinna samkvæmt tilboði“ er 1.101.868 krónur, samtals 1.251.706 krónur, auk virðisaukaskatts að fjárhæð 306.668 krónur. Eindagi reikningsins er tilgreindur 20 dögum eftir dagsetningu reikningsins. Stefnda hefur greitt 1.217.590 krónur inn á reikninginn og eru eftirstöðvar hans því 340.784 krónur.

Hinn reikningurinn er dagsettur 9. mars 2010 og gefinn út til stefndu af Joma ehf., kt. 000000-0000, upphaflegum stefnanda máls þessa. Reikningurinn er að fjárhæð 91.574 krónur með virðisaukaskatti inniföldum. Á reikninginn er handskrifað að hann sé ,,v. Nesv. 10“ og kemur fram í honum að hann sé fyrir ,,Stækkað hurðagat inn á baðherbergi, brotið fyrir innbyggðum salerniskassa“. Reikningurinn er sundurliðaður þannig að hann sé vegna aksturs, vélaleigu, dagvinnu, ,,þristispjald loft króm“ og Oliver salernisgrindar. Eindagi reikningsins er tilgreindur 24. mars 2010 og sölumaður J-kk-nf M-kk-nf.

Stefnda segir að Joma pípulagnir ehf. hafi framkvæmt flesta verkþætti en þegar hún hafi talið verkinu lokið hafi komið í ljós verulegir ágallar á því, auk þess sem því hafi ekki verið lokið. Meðal annars hafi stétt ekki verið í réttri hæð þar sem hún hafi verið of lág miðað við tröppur, vatnshalli hafi ekki verið réttur og undir hellu hafi verið mjúkur sandur sem hafi gefið eftir. Einnig hafi komið í ljós að klæðning hússins hafi skemmst. Verktakinn hafi viljað lagfæra verkið og ljúka við það ef hann fengið greitt fyrir það sérstaklega, umfram það sem samningur aðila hafi kveðið á um. Stefnda hafi ekki sett sig upp á móti því að verktakinn gerði úrbætur og lyki verkinu en hafi ekki fallist á að hann fengi greitt umfram það sem samið hefði verið um. Þar sem legið hafi fyrir að verktakinn ætlaði ekki að ljúka verkinu hafi stefnda samið við annan aðila um að ljúka verkinu sex til sjö mánuðum síðar og hafi stefnda þurft að greiða sérstaklega fyrir þá vinnu.

Fyrir liggur að 25. janúar 2010 var bú Joma pípulagna ehf. tekið til gjaldþrotaskipta. Bú upphaflegs stefnanda málsins, Joma ehf., var tekið til gjaldþrotaskipta 5. október 2011.

III

Stefnandi byggir kröfu sína á tveimur útgefnum reikningum. Annar reikningurinn sé útgefinn 10. nóvember 2008 og séu eftirstöðvar hans 340.784 krónur og hinn reikningurinn sé útgefinn 9. mars 2010 að fjárhæð 91.574 krónur, samtals 432.358 krónur.

Stefnandi byggir á meginreglum kröfu- og samningaréttar og skyldu aðila til að standa við samningsbundnar skuldbindingar sínar. Aðilar hafi samið um að stefnandi ynni fyrir stefndu. Krafan sé vegna þeirrar vinnu stefnanda og stefnufjárhæðin sé í samræmi við ofangreindan reikning.

Kröfu um málskostnað byggir stefnandi á lögum nr. 91/1991, um meðferð einkamála, einkum XXI. kafla þeirra. Stefnandi byggir kröfu sína um dráttarvexti á lögum nr. 38/2001, um vexti og verðtryggingu.

IV

Stefnda byggir sýknukröfu sína í fyrsta lagi á því að um aðildarskort sé að ræða. Stefnda hafi samið við fyrirtækið Joma pípulagnir ehf. um að vinna umrætt verk á lóð húseignar að Neshaga 10 í Reykjavík. Stefnandi í máli þessu sé fyrirtækið Joma ehf. og hafi það fyrirtæki aðra kennitölu en Joma pípulagnir ehf. og því ekki um sama fyrirtæki að ræða, þó svo að nöfn þeirra séu áþekk og þau skráð á sama heimilisfang. Joma pípulagnir ehf. hafi verið úrskurðað gjaldþrota.

Stefnandi haldi því fram að skuld stefndu sé samkvæmt tveimur reikningum. Annars vegar samkvæmt reikningi útgefnum 10. nóvember 2008 af Joma pípulögnum ehf., kt. 000000-0000, Þykkvabæ 14, Reykjavík að fjárhæð 1.558.374 kr. en hins vegar samkvæmt reikningi útgefnum 9. mars 2010 af Joma ehf., kt. 000000-0000, Þykkvabæ 14, Reykjavík að fjárhæð 91.574 kr.

Stefnandi byggi kröfu sína á því að reikningur útgefinn í nóvember 2008 hafi verið seldur frá Joma pípulögnum ehf. til stefnanda Joma ehf. Ekkert liggi fyrir í málinu um framsal kröfunnar. Samkvæmt reglum kröfuréttar um framsal almennra krafna öðlist framsalshafi þann rétt sem framseljandi eigi og að jafnaði ekki meiri rétt. Nýr kröfuhafi verði að geta sýnt fram á að hann sé orðinn eigandi kröfu til að skuldara sé skylt að greiða honum. Kröfur verði ekki framseldar úr þrotabúi án samþykkis skiptastjóra. Þrotabú lúti forræði skiptastjóra og annist hann öll störf búsins og sé einn bær til þess að ráðstafa hagsmunum og svara fyrir skyldur búsins. Þar sem ekkert liggi fyrir um að umrædd krafa hafi verið framseld til stefnanda eða að skiptastjóri þrotabús Joma pípulagna ehf. hafi heimilað framsal kröfunnar verði að telja þrotabúið réttan eiganda kröfunnar. Samkvæmt framangreindu og með vísan til 2. mgr. 16. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála beri því að sýkna stefndu af kröfum stefnanda vegna aðildarskorts.

Varðandi síðari reikninginn, útgefinn í mars 2010, vísar stefnda til þess að samningur um verkið hafi verið gerður milli stefndu og fyrirtækisins Joma pípulagna ehf. Ekkert samningssamband sé á milli stefndu og stefnanda, fyrirtækisins Joma ehf. Stefnda kannist ekki við þennan reikning og ekki verði séð að stefnandi eigi nokkra kröfu á hendur stefndu. Reikningur þessi hafi verið útgefinn í mars 2010 eða um tveimur mánuðum eftir að Joma pípulagnir ehf. hafi verið úrskurðað gjaldþrota. Ekkert liggi fyrir um stofnun kröfunnar eða framsal hennar frá Joma pípulögnum ehf. til stefnanda og eigi þessi krafa því ekki nokkurn rétt á sér.

Stefnda segir að stefnandi hafi fyrst sent henni greiðsluáskorun 10. janúar 2011, um ári eftir að fyrirtækið Joma pípulagnir ehf. hafi verið úrskurðað gjaldþrota. Jafnvel þótt stefnandi hefði átt kröfu á hendur stefndu á grundvelli umræddra reikninga hafi hann tapað þeim rétti vegna tómlætis.

Verði stefnda ekki sýknuð vegna aðildarskorts, byggir hún sýknukröfu sína í öðru lagi á því að stefnandi eigi ekki rétt á frekari greiðslu vegna verulegra ágalla á verkinu. Krafa stefnanda sé órökstudd og byggð á vinnu sem ekki hafi verið framkvæmd í samræmi við ákvæði verksamnings aðila.

Eftir að verktaki hafi skilað af sér verkinu hafi komið í ljós að stétt hafi ekki verið í réttri hæð þar sem hún hafi verið of lág miðað við tröppur hússins, vatnshalli hafi ekki verið réttur og undir hellum hafi verið mjúkur sandur sem hafi gefið eftir. Auk þessa hafi aðrir ágallar verið á verkinu og því ekki verið lokið. Eins hafi verið skemmdir á klæðningu hússins sem rekja megi til framkvæmda verktakans. Verulegir annmarkar hafi því verið á verkinu og það gallað. Stefndu beri samkvæmt þessu ekki að greiða eftirstöðvar reiknings frá 10. nóvember 2008 þar sem hún hafi fengið annan aðila til að bæta úr gallanum og borið tilheyrandi kostnað af þeim framkvæmdum.

Galli hafi verið skilgreindur á þann hátt að greiðsla teljist gölluð þegar hún hafi ekki þann eiginleika eða þau einkenni sem hún hafi beinlínis átt að hafa samkvæmt samningi. Stefnandi hafi ekki framkvæmt umsamið verk í samræmi við samning aðila auk þess sem því hafi ekki verið lokið. Viðunandi árangur hafi því ekki náðst og sé verkið því gallað. Forsendur stefndu hafi verið þær að stefnandi lyki við verkið í samræmi við samninginn en þær forsendur hafi brostið þar sem stefnandi hafi neitað að bæta úr gallanum án viðbótarkostnaðar fyrir stefndu.

Stefnda mótmælir sérstaklega dráttarvaxtakröfu stefnanda og upphafstíma dráttarvaxta frá fyrri tíma en dómsuppsögudegi sé andmælt.

Stefnda vísar til almennra reglna samninga- og kröfuréttar, laga nr. 42/2000, um þjónustukaup, auk 2. mgr. 16. gr. laga nr. 91/1991, um meðferð einkamála og 122. gr. laga nr. 21/1991, um gjaldþrotaskipti o.fl. Krafa um málskostnað byggir á 21. kafla laga nr. 91/1991.

V

Við aðalmeðferð málsins gaf stefnandi skýrslu, sem og eiginmaður stefndu, Þ-kk-nf K-kk-nf og vitnin H-kvk-nf K-kvk-nf, sem var eigandi íbúðar í húsinu við Neshaga nr. 10, og F-kk-nf M-kk-nf G-kk-nf, sem kom að vinnu á lóð hússins fyrir Stéttafélagið ehf. vorið 2009. Skýrslur þeirra verða raktar eftir því sem þurfa þykir.

Stefnda byggir kröfu sína um sýknu í fyrsta lagi á því að um aðildarskort sé að ræða. Óumdeilt er að stefnda og H-kvk-nf K-kvk-nf sömdu við Joma pípulagnir ehf., kt. 000000-0000, 26. september 2008 um endurnýjun á skolplögn og fleiri verk á lóð hússins að Neshaga 10 í Reykjavík. Í samningnum er talið upp í 27 töluliðum hvaða verk eigi að vinna. Stefnda og H-kvk-nf K-kvk-nf undirrituðu samninginn og kom þar fram að eignarhlutur stefndu væri 45% en H-kvk-ef 55% ,,(með umboði)“. Fram kom hjá H-kvk-þgf við aðalmeðferð málsins að hún hefði á þeim tíma átt íbúð í risi hússins ásamt dóttur sinni og hefði komið fram fyrir hönd hennar og ættingja sinna, sem hefðu átt aðra íbúð í húsinu, samkvæmt umboði. Stefnandi sagði við aðalmeðferð málsins að Joma pípulagnir ehf. hefðu gefið út reikninga í tvennu lagi á stefndu og H-kvk-þf og hefði H-kvk-nf greitt sinn reikning að fullu strax. Tveir reikningar hafa verið gefnir út á hendur stefndu vegna þessa verks.

Fyrri reikningurinn er eins og fyrr segir dags. 10. nóvember 2008, að fjárhæð samtals 1.558.374 krónur. Stefnda hefur greitt 1.217.590 krónur inn á reikninginn og eru eftirstöðvar hans því 340.784 krónur. Hinn reikningurinn er dagsettur 9. mars 2010 og er að fjárhæð 91.574 krónur með virðisaukaskatti inniföldum.

Meðal gagna málsins er óundirritaður kaupsamningur, dagsettur 27. desember 2008. Í honum kemur fram að Joma pípulagnir ehf. selji Sentþér auglýsingavörum ehf., kt. 000000-0000, ,,eftirfarandi eignir einkahlutafélagsins Joma pípulagnir ehf.: Viðskiptakröfur, sbr. fylgiskjal nr. 1 …“. Í fylgiskjali nr. 1 stendur eftirfarandi: ,,Staða skuldunauta þann 27.12.2008, að teknu tilliti til niðurfærslu“. Síðan kemur listi yfir skuldunauta þar sem kemur fram nafn, kennitala, heimilisfang og skuld hvers og eins. Þar kemur fram að skuld stefndu sé 340.784 krónur. Sú fjárhæð er jafnframt, eins og fyrr segir, eftirstöðvar fyrri reikningsins til stefndu. Þess er ekki getið að aðrar kröfur á hendur stefndu séu framseldar. Sentþér auglýsingavörur ehf. tók samkvæmt gögnum málsins síðar upp nafnið Joma ehf.

Fram kom hjá stefnanda, sem var í fyrirsvari fyrir bæði félögin, að hann hefði talið sig hafa heimild á grundvelli kaupsamningsins til að framselja kröfu vegna síðari reikningsins til Joma ehf. Ekki verður annað lesið út úr fyrrnefndum kaupsamningi og þeim fylgiskjölum sem þar er vísað til en að Sentþér auglýsingavörur ehf. kaupi einungis þær eignir sem eru taldar upp í honum. Ekki verður annað lesið út úr tilgreiningu á kröfu á hendur stefndu en að þar hafi eingöngu verið framseld krafa samkvæmt eldri reikningi. Síðari reikningurinn hafði ekki verið gefinn út þegar umræddur kaupsamningur var gerður, en hefði ætlun stefnanda verið sú að Joma ehf. keypti einnig kröfu að baki þeim reikningi hefði honum verið í lófa lagið að taka það berum orðum fram í samningnum. Að mati dómsins er sannað að krafa að baki reikningi stefnanda, dagsettum 10. nóvember 2008, hafi verið framseld til Joma ehf. Skortur á undirritun kaupsamningsins þykir ekki hnekkja þessari ályktun, enda er framsal á almennri kröfu ekki formbundið samkvæmt íslenskum rétti. Tilgreining á nafni kröfueiganda sem ,,Joma pípulagnir“ í greiðsluáskorun dags. 10. janúar 2011 þykir heldur ekki breyta neinu hér um, enda var kennitala Joma ehf. tilgreind í bréfinu. Hins vegar verður að telja ósannað gegn mótmælum stefndu að krafa samkvæmt reikningi dagsettum 9. mars 2010 hafi verið framseld. Þar sem stefnandi tók við máli þessu frá Joma ehf. ber þegar af þessari ástæðu að sýkna stefndu af kröfu um greiðslu þessa reiknings.

Stefnda byggir kröfu sína um sýknu í öðru lagi með vísan til tómlætis stefnanda við að fylgja kröfu sinni eftir. Stefnda vísar til þess að rúm tvö ár hafi liðið frá því Joma pípulagnir ehf. hafi hætt við verkið þangað til greiðsluáskorun dagsett 11. janúar 2011 hafi borist. Fram kom hjá stefnanda og Þ-kk-þgf K-kk-þgf við aðalmeðferð málsins að Joma pípulagnir ehf. hefðu lokið vinnu að Neshaga 10 í lok nóvember 2008. Liðu þannig rúm tvö ár frá lokum verksins þar til þessi greiðsluáskorun var send. Fram kom hjá Þ-kk-þgf K-kk-þgf að aldrei hefði verið gengið eftir því að eftirstöðvar fyrri reiknings Joma pípulagna ehf. yrðu greiddar. Stefnandi hefði þó sent bréf eftir verklok. Þetta bréf er þó ekki lagt fram í málinu og liggur ekkert fyrir um efni þess. Stefnandi verður að bera sönnunarbyrði fyrir því að Joma pípulagnir ehf., Joma ehf. og hann sjálfur hafi bréflega kallað eftir greiðslu kröfunnar eftir verklok. Er því ósannað að það hafi verið gert fyrr en áðurnefnd greiðsluáskorun, dagsett 11. janúar 2011, var send stefndu. Þó að framsal á almennri kröfu sé ekki háð sérstökum formskilyrðum í íslenskum rétti verður framsalshafi kröfu að sanna það fyrir skuldara að hann hafi eignast kröfuna. Neitun skuldara á greiðslu þar til slík sönnun liggur fyrir telst því ekki greiðsludráttur. Í umræddri greiðsluáskorun var ekkert minnst á að krafan hefði verið framseld frá Joma pípulögnum ehf. til Joma ehf. Það var fyrst með bréfi lögmanns stefnanda dags. 29. september 2011 sem greint var frá því að Joma ehf. hefði eignast umrædda kröfu. Að mati dómsins verður að meta allt þetta Joma pípulögnum ehf., Joma ehf. og stefnanda til verulegs tómlætis. Með vísan til þessa verður að telja að Joma pípulagnir ehf. og Joma ehf., og nú stefnandi, hafi fyrirgert kröfu sinni til greiðslu eftirstöðva reiknings dags. 10. nóvember 2008 úr hendi stefndu.

Eftir þessari niðurstöðu verður stefnandi dæmdur til þess að greiða stefndu málskostnað, sem þykir hæfilega ákveðinn 200.000 krónur

H-kvk-nf Þ-kvk-nf héraðsdómari kvað upp dóm þennan.

D Ó M S O R Ð :

Stefnda, B-kvk-nf M-kvk-nf, er sýkn af kröfum stefnanda, J-kk-ef M-kk-ef, í máli þessu.

Stefnandi greiði stefndu 200.000 krónur í málskostnað.

H-kvk-nf Þ-kvk-nf