S-3225/2020

Dómur

Mál þetta, sem dómtekið var 12. janúar sl., var höfðað með ákæru, útgefinni af héraðssaksóknara 21. maí 2020, á hendur: „B-kk-þgf Þ-kk-þgf G-kk-þgf, kennitala [...], [...], Reykjavík, fyrir brot gegn blygðunarsemi, með því að hafa að kvöldi laugardagsins 1. júní 2019, án samþykkis, birt kynferðislega mynd af A, kt. [...], á vefsíðunni [...], ásamt nafni hennar og upplýsingum um notendanafn hennar á samskiptamiðlinum Snapchat, en með háttsemi sinni særði ákærði blygðunarsemi A.

Telst þetta varða við 209. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og greiðslu alls sakarkostnaðar.

Einkaréttarkrafa:

Af hálfu A, kt. [...], er krafist miskabóta úr hendi ákærða að fjárhæð kr. 1.500.000, auk vaxta skv. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 frá 26. júní 2019 þar til mánuður er liðinn frá birtingu bótakröfu þessarar en með dráttarvöxtum skv. 1. mgr. 9. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Þá er krafist greiðslu þóknunar réttargæslumanns úr hendi ákærða að mati dómara eða samkvæmt síðar framlögðum reikningi, auk virðisaukaskatts á málflutningsþóknun.“

Ákærði krefst þess aðallega að hann verði sýknaður af öllum kröfum ákæruvaldsins en til vara að honum verið dæmd vægasta refsing er lög leyfa. Þá krefst hann þess aðallega að bótakröfu verði vísað frá dómi, en til vara að bætur verði stórlega lækkaðar. Loks krefst verjandi ákærða hæfilegra málsvarnarlauna að mati dómsins er greiðist úr ríkissjóði.

Fyrirhugaðri aðalmeðferð málsins 13. október sl. var frestað utan réttar vegna farsóttar og þágildandi sóttarvarnarráðstafana.

Við upphaf aðalmeðferðar var bókuð krafa ákæruvalds um að texta ákæru yrði breytt í samræmi við eftirfarandi: Í stað þess að standi „með því að hafa að kvöldi laugardagsins 1. júní 2019“ komi „með því að hafa aðfaranótt sunnudagsins 2. júní 2019“.

I

Málsatvik

Brotaþoli tilkynnti málið til lögreglu 25. júní 2019. Er haft eftir henni í frumskýrslu að hún hafi lýst því að árið 2016 hefði hún sent ákærða nektarmynd af sér og ákærði þá óskað eftir því að fá að taka skjáskot af myndinni en hún beðið hann að gera það ekki. Undanfarið hafi hún fengið fjölda skilaboða frá mönnum sem hún þekki ekki sem báðu hana um að senda sér nektarmyndir. Hefði hún þá farið inn á vefsíðu; [...], og þar hefði hún fundið þessa mynd sem hún sendi ákærða árið 2016, merkta með nafni hennar.

Daginn eftir gaf brotaþoli skýrslu vegna málsins og lýsti hún þar atvikum á sama veg. Sagði hún einnig að samskipti hennar og ákærða hefðu byrjað í gegnum Snapchat. Hann hefði alltaf verið að biðja hana um myndir og hún ekki þorað að neita því. Hún hefði sent honum myndina og hann tekið af henni skjáskot og kvaðst hún hafa sagt honum að hún vildi það eiginlega ekki. Eftir þetta hafi hún „blokkerað“ hann á öllum samfélagsmiðlum svo hann fyndi hana ekki. Einnig hefði ákærði talað um að hann vildi sofa hjá henni og hafi verið að biðja hana um „eitthvað kynferðislegt“. Brotaþoli kvaðst hafa sent myndina seint að kvöldi eftir að hún kom af tónleikum og dvaldist hún þá í Reykjavík. Á myndinni sjáist svart lak eins og var þar sem hún gisti. Myndina hefði hún tekið í gegnum Snapchat og hefði hún því aldrei vistað hana. Var hún [...] þegar þetta gerðist og ákærða kunnugt um aldur hennar. Var honum alveg sama um aldur hennar og sagði t.d. að þegar hann var 19 ára hefði hann sofið hjá [...] stelpu. Ákærði hefði sent henni eina mynd af typpi sem hún taldi að væri af honum. Hún kvaðst einu sinni hafa séð ákærða en þau engin samskipti þá haft. Sagði brotaþoli að hún hefði fengið fullt af skilaboðum frá körlum eftir að myndin birtist og þeir m.a. boðið henni greiðslu fyrir kynmök. „Snapchattið“ sem gefið er upp með myndinni sé gamalt, „[...]“ og hefði hún farið inn á það eftir að hún sá myndina og hafi þá verið þar fullt af skilaboðun og „karlar sem voru að reyna að adda henni“.

Fyrir liggur skjáskot af ljósmyndinni á vefsíðunni [...] og spjallþráður henni tengdur, sem brotaþoli afhenti lögreglu og kvaðst hún þekkja sig á myndinni. Kemur þar fram að myndin var birt á síðunni 1. júní 2019, kl. 23.25. Myndin er af nakinni stúlku og sést líkami hennar að neðanverðu nokkurn veginn upp að brjóstum. Annað brjóstið sést en er að hluta hulið með skjáborða. Þá sést hönd viðkomandi ofan á kynfærum. Við myndina er skráð: Einhverjar ungar, 0306 að selja sig? Mynd A, sc: [...]. Á spjallþræðinum koma fram fimm athugasemdir sem varða m.a. það hvort hún hafi sent meiri nudes og hvort hún sé að selja sig. Þá segir í einni athugasemdinni að enginn sé með þetta notendanafn.

Einnig liggur fyrir útprentun af samskiptum ákærða og brotaþola sem brotaþoli sagði vera frá því daginn áður en hún gaf skýrsluna, þar sem brotaþoli sakar ákærða um að hafa sett myndina á vefsíðuna og hann neitar fyrir það og fyrir að eiga mynd af henni.

Þá liggur fyrir upplýsingaskýrsla lögreglu, dagsett 27. ágúst 2019, um öflun upplýsinga um myndbirtinguna. Kemur þar fram að samkvæmt upplýsingum frá [...]vefsíðunni var sá notandi sem birti myndina með IPtöluna [...]. Í kjölfar þess hafi verið aflað upplýsinga frá símafyrirtækjum um notanda númersins og reyndist það vera ákærði. Einnig kemur fram í skýrslunni að vefurinn sé vistaður á vefþjóni í New York og sé á ESTtímabelti og til þess þurfi að líta þegar tímasetningar eru skoðaðar. Jafnframt liggur fyrir tölvupóstur frá starfsmanni vefsíðunnar til lögreglu frá 24. ágúst 2019, þar sem fram kemur að fjórar af fimm athugasemdum við myndina komi einnig frá notanda með IPtölu ákærða, þ.e. tvær fyrstu og tvær seinustu athugasemdirnar.

Loks liggur fyrir útprentun af samskiptum ákærða og brotaþola á Facebook Messenger aðgangi ákærða, tímabilið frá 1. júní til 24. september 2019, ljósrit af auglýsingu vegna tónleika [...] 1. júní 2019, og samskipti ákærða og brotaþola á Messenger, dags. 25. maí 2019.

Ákærði gaf skýrslu hjá lögreglu 24. september 2019. Hann staðfesti að hann og brotaþoli hefðu verið að spjalla saman á árinu 2016 en kvaðst ekki muna hvort hún hefði þá sent honum mynd. Hann hefði örugglega ekki sett mynd af henni á einhverja síðu eða dreift henni. Kvaðst hann hafa fengið skilaboð frá brotaþola sumarið 2019 þar sem hún sakaði hann um að hafa gert þetta og hafi hann ekki vitað hvað hún var að tala um. Hafi hann sannfært hana um að hann hefði ekki gert þetta og hún ætlað að afturkalla kæruna. Ákærði kvaðst vera með tölvu heima hjá sér og vera skráður fyrir IPtölu. Sagði hann kannski tíu til fimmtán manns hafa fengið aðgangsorðið að netinu hjá honum. Kvaðst ákærði ekki útloka að hann hefði farið inn á vefsíðuna [...] en ekki hlaðið neinu efni á síðuna. Kvaðst hann ekki hafa skýringu á því hvers vegna hans IPtala sé skráð á þann notanda sem setti myndina inn á síðuna en kvaðst vita að hann var einu sinni hakkaður árið 2017 eða 2018. Spurður hvað hann hefði verið að gera á þessum tíma, í kringum 1. júní 2019, kvaðst ákærði hafa verið nýbúinn að losna við gifs eftir fótbrot og verið að undirbúa ferð erlendis.

II

Framburður ákærða og vitna fyrir dómi Verður nú gerð grein fyrir framburði ákærða og vitna fyrir dómi að því marki sem nauðsynlegt er til úrlausnar málsins.

Ákærði neitar sök og kvaðst hann ekki kannast við myndina og ekki hafa fengið hana senda, deilt henni eða sett hana á netið. Myndina hafi hann fyrst séð við rannsókn málsins. Hann hefði verið í samskiptum við brotaþola einhvern tímann á árinu 2016 en þá ekki vitað hvað hún væri gömul. Kvaðst ákærði heldur ekki hafa fengið aðrar myndir af brotaþola og ekki sent henni myndir af sér en útiloki þó ekki að þau hafi sent hvort öðru andlitsmynd. Fullyrti ákærði að ef brotaþoli hefði sent henni einhverja mynd hafi hann ekki tekið skjáskot af henni. Þau hefðu aldrei hist utan þess að þau sáu hvort annað á [...] en þar hefðu þau ætlað að hittast en ekkert orðið úr því. Ákærði kveðst ekki muna hvernig þau kynntust en þau hefðu talað saman á Snapchat en hann muni ekki um hvað. Samskipti þeirra hefðu ekki varað lengi en brotaþoli hefði „blokkerað“ hann á Snapchat en ekki á öðrum samfélagsmiðlum en þau hefðu þó ekki verið í samskiptum þar. Kvaðst hann hugsanlega hafa haft einhvern kynferðislegan áhuga á brotaþola en var ekki sérstaklega að leita eftir einhverju slíku. Hann hefði þekkt nafn hennar og notandanafn á Snapchat en var ekkert að hugsa um það hvað „[...]“ þýddi.

Ákærði kvaðst kannast við vefsíðuna [...] og sagði langt síðan hann hefði farið inn á hana. Neitaði ákærði því að hafa sett myndina af brotaþola inn á þá síðu og að hafa ritað þar texta; nafn og netfang brotaþola. Á þessum tíma hefði hann búið með kærustu sinni og hafði hún því aðgang að netinu hjá honum. Nóttina sem myndin var sett á netið var samkvæmi hjá honum rétt eftir lokun skemmtistaða, kl. 03:00, og margt fólk sem hann hefði ekki þekkt allt. Allir gátu komist í tölvuna hans og fengið aðgang að netinu þar sem miði með aðgangsorði á netið var á ísskápnum hjá honum og tölvan hans var ekki læst. Kvaðst hann ekki hafa nefnt þetta í skýrslu hjá lögreglu þar sem hann hafði ekki tengt tímasetninguna við tónleika sem hann hafði verið á þetta kvöld og samkvæmi heima hjá honum á eftir þá. Spurður kveðst ákærði ekki vita til þess að sama fólk hefði verið heima hjá honum 17., 19., 21. eða 23. júní 2019 og muni hann ekki hvað hann var að gera þessa daga. Hafi hann ekki skýringu á því hvers vegna athugasemdir við myndina hefðu verið sendar frá hans IPtölu þessa daga. Þá kveðst hann ekki hafa sent myndina af brotaþola á einhvern þeirra sem voru í samkvæminu. Kveðst hann helst telja að einhver þeirra hafi sett myndina á netið. Sjálfur sé hann tölvufróður og hefði því verið lítið mál fyrir hann að fela slóð sína. Þá taldi hann ólíklegt að kærasta hans hefði sett myndina á netið.

Ákærði kvaðst kannast við að hafa verið í samskiptum við brotaþola á Facebook og hefði hún þá sagt honum að hann hefði sett þessa mynd á netið en hann neitað því. Hann hefði síðan ekki heyrt í henni fyrr en hann hafði samband við hana 12. september 2019 eftir að lögregla boðaði hann í skýrslutöku. Hefði hann þá reynt að fá hana til að draga kæruna til baka og að sannfæra hana um að hann hefði ekki gert þetta. Spurður hvers vegna hann hefði beðist fyrirgefningar sagði ákærði að hann hlyti að hafa gert henni eitthvað fyrst hún „blokkeraði“ hann. Kvaðst hann hafa verið tilbúinn til að greiða skaðabætur, sálfræðikostnað og styrkja Stígamót til að sleppa við kæru. Brotaþoli hefði ekki samþykkt það og því hefði hann ekkert greitt. Hún hefði ætlað að draga kæruna til baka og hefði hann síðan reglulega sent henni skilaboð á Facebook til að spyrja hana um líðan hennar. Þá sagði ákærði að ástæða þess að hann hefði ekki heimilað lögreglu að skoða tölvubúnað sinn við rannsókn málsins vera vantraust gagnvart lögreglu en í tölvu hans hefði verið mikið af viðkvæmum gögnum. Ákærði sagði brotaþola hafa reynt að hringja í hann 17. september 2019 og einnig sent honum skilaboð og spurt hvort hún mætti hringja og hann þá hringt til baka. Þau hafi þá rætt þetta allt og hafi hún ætlað að afturkalla kæruna en hann hefði m.a. sagt henni að hann ætti barn. Kvaðst ákærði fyrst hafa vitað aldur brotaþola þegar hann var á leiðinni til [...].

Vitnið A, brotaþoli, kvaðst halda að hún hefði fyrst kynnst ákærða á samskiptamiðlinum Omgle sumarið eða haustið 2016 og hann þar fengið „Snapchatið“ hennar sem er það sama og hún notaði þegar hún sendi ákærða myndina. Í fyrstu hefðu þau spjallað almennt en síðan hefði ákærði beðið hana um að senda sér mynd sem væri kynferðisleg eða af henni nakinni og spurt hana hvað hún hefði gert kynferðislegt. Hefðu samskipti þeirra varað innan við mánuð. Hún hefði sent ákærða myndina en eftir það hefði ákærði „blokkerað“ hana. Þau hefðu þó verið í samskiptum eftir það þegar hún og vinkona hennar hefðu verið að fíflast þegar þær fréttu að ákærði væri að koma til [...] með [...]. Hún hefði þó ekki haft nein samskipti við ákærða þegar hann kom þangað en séð hann þegar hann gekk fram hjá henni. Hefði hún þá farið inn á salerni af því hún var smeyk og hafði ekki ætlað sér að hitta hann en þetta hefði verið áður en hún kærði hann. Ákærði hefði frá upphafi vitað nafn hennar en hún hefði svo rætt við hann um aldur sinn og það lagst vel í ákærða þegar hún sagðist vera [...]. Ákærði hefði ekki sent henni myndir.

Kvöldið sem hún sendi ákærða myndina hafði hún verið á tónleikum. Myndina tók hún í gegnum Snapchat og sendi ákærða í gegnum það forrit. Hún hefði sjálf ekki átt myndina áfram þar sem forritið hefði eytt henni sjálfkrafa eftir að hún sendi hana. Hún hefði séð að ákærði tók sjáskot af myndinni og hún þá sagt honum að gera það ekki en hann í kjölfarið „blokkerað“ hana. Kvaðst brotaþoli vera viss um að hún hafi engum öðrum sent myndina. Brotaþoli kvaðst síðan hafa fengið fullt af ljótum skilaboðum frá mönnum. Vinkona hennar hafi þá spurt hana hvort hún væri búin að kíkja inn á þessa síðu, [...], og hafi hún séð myndina um leið og hún fór inn á síðuna. Brotaþoli sagði að „[...]“ væri gamla „Snapchatið“ hennar sem hún notaði í samskiptum sínum við ákærða. Talan [...] sé árið sem hún fæddist. Hún hefði farið inn á það eftir að hafa séð myndina og séð að um 800 menn voru á búnir að „adda“ henni. Eftir þetta hafði hún samband við Snapchat og óskaði eftir því að aðgangi hennar yrði eytt. Brotaþoli kvaðst svo hafa sett sig í samband við ákærða en hann neitaði því að hafa sett myndina inn á síðuna. Ákærði hafi svo sett sig í samband við hana í september 2019 og vildi þá að hún drægi kæruna til baka. Kvaðst hann ætla að borga henni 50.000 krónur ef hún afturkallaði kæruna. Brotaþoli kvaðst hafa verið meðvirk, verið hrædd við þetta, hafi vorkennt ákærða og verið með sektarkennd. Það hefði alveg farið með hana þegar ákærði fór að tala um að vegna málsins yrði dóttir hans tekin af honum. Hefði hún þá farið til lögreglu til að afturkalla kæruna en lögreglumaðurinn sem hún hitti hefði sagt að það væri ekki undir henni komið. Ákærði hafi svo haft samband við hana eftir að lögreglan talaði við hann. Hann hefði ítrekað hringt í hana úr leyninúmerum en hún ekki svarað. Einu sinni hefði hún svarað honum þegar hann hringdi úr venjulegu númeri en skellt á hann. Hann hefði þá ítrekað hringt úr venjulegu númeri og einnig sent SMS. Kvaðst hún hafa rætt við réttargæslumann vegna þessa og fengið sér nýtt símanúmer.

Brotaþoli sagði að þessi atvik hefðu haft mikil áhrif á hana, hún hafi einangrað sig, vantreyst fólki og hafi upplifað áreiti eftir að myndin var birt sem hún telur tengjast því. Brotaþoli kvaðst ekki muna eftir að hafa verið í samskiptum við ákærða á Instagram en telja að svo sé samkvæmt þeim gögnum sem liggja fyrir. Þá sagði brotaþoli að ástæða þess að hún hefði hringt í ákærða 17. september 2019 sé sú að ákærði hefði áður sent henni skilaboð og beðið hana að hafa samband.

Lögreglumaður nr. [...], kvaðst hafa unnið skýrslu vegna myndbirtingarinnar á vefnum [...]. Kvaðst hann hafa sent fyrirspurn á vefsíðuna og fengið þaðan upplýsingar um IPtölu þess notanda sem setti myndina inn. Þessar upplýsingar hefðu hann fengið og síðan sent beiðni til símafyrirtækja og óskað eftir upplýsingum um það hver væru skráður eigandi IPtölunnar sem reyndist vera ákærði. Síðan [...] sé á netinu og opin öllum án sérstakrar innskráningar. Þar sé hægt að deila myndefni og skrifa texta nafnlaust. Þá sagði vitnið að vefurinn væri á tímabelti EST eða „eastern standard time“. Hafi hann því óskað eftir upplýsingum frá síðunni um það hvar vefþjónn þeirra væri staðsettur en hann reyndist vera í New York. Þetta hefði vitnið sannreynt með því að búa til þráð. Þetta þurfi að hafa í huga hvað varðar tímasetningar á vefsíðunni. Allt sem búið er til á síðunni fái ákveðið auðkennisnúmer og var mið tekið af því þegar fyrirspurninni var beint til síðunnar. Fimm athugasemdir höfðu verið gerðar við myndina og fékk hann einnig upplýsingar um IPtölu þeirra notanda sem settu þær inn. Reyndust fjórar þeirra vera IPtala ákærða. Vitnið kveðst telja að ekki gætu tveir notendur verið með sömu IPtölu en hún væri notuð af öllum sem færu inn á net í gegnum sömu tengingu.

III

Niðurstaða

Ákærði er í ákæru ákærður fyrir brot gegn blygðunarsemi með því að hafa að kvöldi laugardagsins 1. júní 2019, án samþykkis, birt kynferðislega mynd af brotaþola á vefsíðunni [...], ásamt nafni hennar og upplýsingum um notendanafn hennar á samskiptamiðlinum Snapchat, en með háttsemi sinni særði ákærði blygðunarsemi A. Í ákæru er brot ákærða talið varða við 209. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Samkvæmt lagaákvæðinu skal m.a. hver sá sem með lostugu athæfi særir blygðunarsemi manna eða er til opinbers hneykslis sæta refsingu. Eins og rakið hefur verið var tímasetningu ætlaðs brots ákærða í ákæru breytt við upphaf aðalmeðferðar og það talið framið aðfaranótt 2. júní 2019. Er það mat dómsins að eins og atvikum er háttað sé um að ræða aukaatriði brots og sé vörn ákærða ekki áfátt vegna þess, sbr. 1. mgr. 180. gr. laga nr. 88/2008.

Ákærði neitar sök. Hann kannast við að hafa verið í samskiptum við brotaþola á Snapchat en ekki að hafa móttekið þar þá mynd sem greinir í ákæru og birt á framangreindri vefsíðu. Ákærði byggir vörn sína í meginatriðum á því að ósannað sé að hann hafi sett myndina á vefsíðuna og að hún sé af brotaþola. Þá sé myndin ekki þess eðlis að birting hennar teljist vera brot gegn framangreindu ákvæði. Vísar ákærði hvað það varðar til efnis myndarinnar.

Sönnunarbyrði um sekt ákærða og atvik sem telja má honum í óhag hvílir á ákæruvaldinu og metur dómari hverju sinni hvort nægileg sönnun, sem ekki verði vefengd með skynsamlegum rökum, sé fram komin um hvert það atriði sem varðar sekt og ákvörðun viðurlaga við broti, sbr. 108. og 109. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.

Brotaþoli er þess fullviss að myndin sé af henni auk þess sem nafn hennar og netfang, sem inniheldur bæði nafn hennar og fæðingarár, var skráð við myndina. Þá lýsti brotaþoli vanlíðan vegna birtingar myndarinnar og ónæði sem hún varð fyrir vegna hennar af hálfu ókunnugra karlmanna. Þegar brotaþoli lýsti fyrst atvikum hjá lögreglu hafði hún engar upplýsingar um að ákærði væri eigandi þeirrar IPtölu sem notuð var þegar myndin var sett á síðuna, eins og nú hefur verið staðfest.

Þó að ákærði hafi ekki viðurkennt í þeim samskiptum hans og brotaþola sem liggja fyrir í málinu að hafa sett myndina inn á síðuna þá baðst hann engu að síður afsökunar og bauðst til að greiða henni bætur og sálfræðikostnað. Skýringar ákærða hvað þetta varðar, að hann hlyti að hafa gert eitthvað á hennar hlut og að honum væri mikið í mun að losna undan kærunni, eru að mati dómsins ekki trúverðugar í ljósi atvika. Verða þessi orð hans fremur talin vera í samræmi við frásögn brotaþola. Þá eru aðrar skýringar ákærða sem komið hafa fram við meðferð málsins, eins og t.d. að tölva hans hefði verið hökkuð og sími hans ekki skilað sér til baka úr viðgerð, ekki til þess fallnar að skýra bæði það að myndin væri í hans fórum og að IPtala vegna nettengingar hans væru notuð við að setja myndina inn á síðuna og síðar einnig athugasemdir.

Framburður brotaþola um atvik hefur verið stöðugur í gegnum alla meðferð málsins um þau atriði sem máli skipta. Hún brást strax við þegar hún sá að myndin var komin inn á síðuna og bæði kærði málið til lögreglu og talaði við ákærða. Staðhæfir hún að myndin sé sú sama og hún tók og sendi ákærða árið 2016. Fyrir liggur að nafn hennar og netfang á Snapchat voru einnig skráð á myndina. Verður þannig að telja óumdeilt að sá sem setti myndina á síðuna gerði ráð fyrir að myndin væri af henni eða vildi tengja hana við brotaþola.

Fyrir liggja orð brotaþola gegn orðum ákærða hvað það varðar að hún hafi sent honum myndina árið 2016 og hann tekið skjáskot af henni. Af málsgögnum er ljóst að myndin kom inn á síðuna frá tæki sem þá notaði nettengingu ákærða en það verður ráðið af IPtölu viðkomandi. Þá er ljóst að sami netaðgangur var notaður til að setja við myndina fjórar athugasemdir á nokkurra daga tímabili um þremur vikum eftir að myndin var sett á síðuna. Framburður ákærða um það hverjir hafi haft aðgang að nettenginu hans hefur verið nokkuð misvísandi. Auk framangreindra skýringa hjá lögreglu nefndi hann tíu til fimmtán einstaklinga en fyrir dómi einnig kærustu sína og fjölda manns þá nótt sem myndin var sett á síðuna sem hann að hluta til þekkti ekki. Hann gat hins vegar engar skýringar gefið á því hverjir hefðu getað notað nettengingu hans þegar þessar fjórar athugasemdir voru settar við myndina eða hvernig myndin barst þessum aðilum hafi hún ekki verið í tölvu ákærða sem alfarið hefur neitað fyrir að hafa móttekið hana. Hefur framburður ákærða um þetta því tekið nokkrum breytingum í gegnum meðferð málsins auk þess sem alfarið skortir skýringar á hluta atvikanna. Er það því mat dómsins að framburður ákærða sé ótrúverðugur og verður niðurstaða málsins ekki á honum byggð gegn trúverðugum framburði brotaþola sem fær, eins og rakið hefur verið, stuðning í málsgögnum. Með vísan til þess telur dómurinn sannað að um mynd af brotaþola var að ræða en sú nafnbirting sem tengd er myndinni hefði engu að síður nægt til að telja að brotið væri gegn brotaþola með birtingu myndarinnar. Einnig telur dómurinn sannað að ákærði hafi sett myndina og þann texta sem greinir í ákæru inn á síðuna.

Samkvæmt lögskýringargögnum vegna 209. gr. laga nr. 19/1940 hefur fyrst og fremst verið talið falla undir ákvæðið ýmiss konar háttsemi önnur en káf og þukl á líkama, t.d. gægjur á glugga, berháttun og önnur strípihneigð og klúrt orðbragð í síma. Háttsemin er þó ekki þar talin vera tæmandi. Eins og atvikum er háttað er það mat dómsins að birting myndarinnar falli undir ákvæðið en bæði af framburði ákærða og brotaþola má ráða að ákærði hafði kynferðislegan áhuga á brotaþola á þeim tíma sem hann fékk myndina senda. Í dómaframkvæmd hefur það þó ekki verið talið skilyrði refsingar samkvæmt ákvæðinu að kynferðislegar hvatir hafi legið að baki verknaði. Myndin var birt án samþykkis brotaþola. Hún er kynferðisleg og berskjaldar brotaþola en hún var einungis [...] þegar myndin var tekin. Texti myndarinnar vísar ekki einungis í nafn hennar og fæðingarár heldur inniheldur einnig upplýsingar sem leitt geta til þess að aðrir hefðu getað komist í samband við brotaþola í gegnum Snapchat. Einnig kom fram í framburði brotaþola að henni hefði verið brugðið, birting myndarinnar hafði mikil áhrif á líðan hennar og ekki síður áreiti sem hún kvaðst hafa orðið fyrir vegna hennar. Þá er það mat dómsins að birting myndarinnar hafi ótvírætt verið til þess fallin að særa blygðunarsemi brotaþola og eins þó einungis væri hlutrænt séð litið til atvika. Af framburði brotaþola má einnig ráða að það hafi verið raunin. Með birtingu myndarinnar braut ákærði gegn brotaþola á alvarlegan hátt og verður í ljósi framangreinds að telja að um lostugt athæfi hafi verið að ræða í skilningi 209. gr. Að öllu þessu virtu telur dómurinn nægilega sannað þannig að hafið sé yfir skynsamlegan vafa, sbr. 108. og 109. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, að ákærði hafi gerst sekur um þá háttsemi sem lýst er í ákæru að teknu tillit til breyttrar tímasetningar og er brot hans þar réttilega heimfært til refsiákvæða.

IV

Ákærði er fæddur í [...]. Samkvæmt framlögðu sakavottorði, dagsettu 19. maí 2020, hefur hann ekki sætt refsingu. Við ákvörðun refsingar ákærða er til þyngingar litið til 1., 2., 3. og 7. töluliðar 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 en brot hans beindist að brotaþola og olli henni vanlíðan auk þess sem ákærði með háttsemi sinni rauf það traust sem hún sýndi honum með sendingu myndarinnar. Þá lítur dómurinn einnig til 8. töluliðar sama lagaákvæðis, til refsiþyngingar, en samkvæmt því sem upplýst var við meðferð málsins reyndi ákærði ítrekað að fá brotaþola til að afturkalla kæru vegna málsins. Kom fram í framburði brotaþola að það hefði valdið henni vanlíðan og hún upplifað þrýsting af hálfu ákærða. Í ljósi alls framangreinds þykir refsing ákærða hæfilega ákveðin fangelsi í fjóra mánuði en fresta skal fullnustu refsingarinnar og falli hún niður að liðnum tveimur árum frá uppkvaðningu dóms þessa haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. laga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

V

Í málinu gerir brotaþoli kröfu um miskabætur að fjárhæð 1.500.000 krónur auk vaxta, dráttarvaxta og lögmannsþóknunar. Ákærði hefur verið sakfelldur fyrir brot gegn 209. gr. laga nr. 19/1940 gagnvart brotaþola. Hefur hann með háttsemi sinni bakað sér bótaábyrgð á grundvelli 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 en háttsemi ákærða er til þess fallin að valda brotaþola miska. Engin sérfræðigögn liggja fyrir um líðan brotaþola en sjálf bar hún um vanlíðan og ónæði sem hún varð fyrir vegna háttsemi ákærða. Þykir fjárhæð miskabóta hæfilega ákveðin, með hliðsjón af atvikum og dómafordæmum, 350.000 krónur, auk vaxta og dráttarvaxta eins og nánar greinir í dómsorði. Er upphafstími dráttarvaxta ákveðinn með hliðsjón af því að ákærða var birt bótakrafan með fyrirkalli 9. júní 2020.

Eftir úrslitum málsins verður ákærði dæmdur til greiðslu alls málskostnaðar, þ. m. t. málsvarnarlaun skipaðs verjanda hans, E-kk-ef H-kk-ef B-kk-ef lögmanns, er teljast hæfilega ákveðin 1.000.000 króna, og þóknun réttargæslumanns brotaþola, B-kvk-ef K-kvk-ef lögmanns, 600.000 krónur. Við ákvörðun málsvarnarlauna og þóknunar hefur verið tekið tillit til virðisaukaskatts og vinnu lögmannanna á rannsóknarstigi. Loks greiði ákærði 37.897 krónur í annan sakarkostnað samkvæmt framlögðu yfirliti ákæruvaldsins vegna ferðakostnaðar og kostnaðar vegna gistingar brotaþola.

Af hálfu ákæruvaldsins flutti málið D-kvk-nf K-kvk-nf aðstoðarsaksóknari.

S-kvk-nf E-kvk-nf K-kvk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

Dómsorð:

Ákærði, B-kk-nf Þ-kk-nf G-kk-nf, sæti fangelsi í fjóra mánuði en fresta skal fullnustu refsingarinnar og falli hún niður að liðnum tveimur árum frá uppkvaðningu dóms þessa haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

Ákærði greiði A, kennitala [...], 350.000 krónur auk vaxta samkvæmt 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 frá 26. júní 2019 til 9. júlí 2020, en með dráttarvöxtum samkvæmt 9. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags.

Ákærði greiði allan sakarkostnað málsins, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda hans, E-kk-ef H-kk-ef B-kk-ef lögmanns, sem samtals eru ákveðin 1.000.000 króna, og þóknun réttargæslumanns brotaþola A, B-kvk-ef K-kvk-ef lögmanns, 600.000 krónur, og 37.897 krónur í annan sakarkostnað.

S-kvk-nf E-kvk-nf K-kvk-nf (sign.)

S-kvk-nf E-kvk-nf K-kvk-nf (sign.)