S-242/2012

Mál þetta, sem dómtekið var 30. nóvember s.l. höfðaði lögreglustjórinn á Húsavík hér fyrir dómi með ákæru, útgefinni 31. október 2012, á hendur X, kt. 000000-0000, […];

„fyrir umferðarlagabrot, með því að hafa fimmtudagskvöldið 16. febrúar 2012, ekið bifreiðinni […] undir áhrifum áfengis, (0.52‰ í blóði) norður Baughól á Húsavík, skammt norður fyrir Hjarðarhól þar sem lögreglan stöðvaði bifreiðina.

Telst þetta varða við 1. og 2. mgr. 45. gr., sbr. 1. mgr. 100. gr. umferðarlaga nr. 50, 1987, sbr. 1. gr. laga nr. 48, 1997.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til sviptingar ökuréttar samkvæmt 101. og 102. gr. nefndra umferðarlaga, sbr. 25. gr. laga nr. 44, 1993 og 18. gr. laga nr. 66, 2006.

Jafnframt er þess krafist að ákærði verði dæmdur til greiðslu alls sakarkostnaðar.“

Verjandi ákærða, Ö-kk-nf H-kk-nf J-kk-nf, hdl., hefur fyrir hönd ákærða krafist sýknu, en til vara vægustu refsingar sem lög leyfa. Þá krefst verjandinn málsvarnarlauna að mati réttarins.

I.

Samkvæmt frumskýrslu lögreglu og öðrum gögnum eru helstu málsatvik þau, að 16. febrúar s.l., klukkan 20:25, var B-kk-nf S-kk-nf, lögregluvarðstjóri, á eftirlitsferð um götur á Húsavík, er hann veitti því eftirtekt hvar ökumaður bifreiðarinnar […] ók norður Baughól. Til að kanna ástand og ökuréttindi ökumannsins, ákærða í máli þessu, var honum gefið merki um að stöðva, sem ákærði sinnti strax. Í nefndri lögregluskýrslu kemur m.a. fram að í viðræðum varðstjórans og ákærða á vettvangi hafi sá síðarnefndi staðhæft að hann hefði fáeinum mínútum áður drukkið einn pilsner í verslun Olís. Segir að í framhaldi af greindri orðræðu hafi ákærði látið í té öndunarpróf, í svonefndan S-D2 mæli, kl. 20:26, er hafi sýnt 0,55‰ alkóhólmagn. Segir í skýrslunni að vegna nefndrar niðurstöðu hafi varðstjórinn tilkynnt ákærða að hann væri handtekinn vegna gruns um ölvunarakstur og að hann þyrfti að fara á lögreglustöð til frekari rannsóknar. Vegna þessa hafi og verið gætt viðeigandi réttarfarsákvæða gagnvart ákærða, en tekið er fram í gögnum að hann hafi ekki óskað eftir tilnefningu verjanda. Í lögregluskýrslunni segir að á lögreglustöðinni hafi ákærða verið gefið færi á að skola munninn með vatni, áður en fyrrgreint öndunarpróf var þar endurtekið, kl. 20:36. Segir í skýrslunni að nefnt próf hafi sýnt 0,50‰, en að ákærði hafi af því tilefni áréttað fyrri framburð um að hann hefði drukkið einn pilsner fyrir kvöldmatinn, og ekki neytt annarra áfengra drykkja. Í skýrslunni segir að kl. 20:46 hafi ákærði látið í té þriðja öndunarprófið, en þá hafi mælirinn sýnt 0,55‰.

Fram kemur í frumgögnum lögreglu að eftir hin endurteknu öndunarpróf hafi það verið mat lögregluvarðstjóra að nauðsyn væri á frekari rannsókn og hafi hann af þeim sökum tilkvatt vaktlækni til að taka blóðsýni úr ákærða.

Í blóðtökuvottorði, líkt og í frumskýrslu lögreglu, kemur fram að vakthafandi læknir hafi tekið blóðsýni úr ákærða til ákvörðunar á áfengismagni, kl. 20:56, umrætt kvöld. Var sýnið merkt nr. 62715.

Fyrir liggur að formleg varðstjóraskýrsla var tekin af ákærða kl. 21:08 umrætt kvöld. Er þar haft eftir ákærða, að hann hafi drukkið ½ líters pilsner fyrir kvöldmat, en síðan drukkið aðra pilsnerflösku um 5 mínútum áður en lögregla stöðvaði akstur hans.

Í rannsóknargögnum lögreglu kemur fram að framburður ákærða hafi við frumrannsókn málsins verið greinargóður. Einnig segir þar að jafnvægi ákærða hafi verið stöðugt og sjáöldur eðlileg. Ákærði var leystur úr haldi lögreglu kl. 21:12 nefnt kvöld.

Samkvæmt rannsóknargögnum var blóðsýnið úr ákærða, nr. 62715, sent til Rannsóknarstofu í lyfja- og eiturefnafræði þann 17. febrúar 2012. Samkvæmt vottorði rannsóknarstofunnar, sem undirritað er af K-kvk-þgf M-kvk-þgf, reyndist alkóhól í blóðsýni ákærða 0,58‰ í tveimur mælingum, en endanleg niðurstaða með reiknuðu fráviki er skráð 0,52‰.

Með sektarboði lögreglustjórans á Húsavík, dagsettu 24. apríl s.l., var ákærða boðið að ljúka málinu með greiðslu sektar og sviptingu ökuréttar um tiltekinn tíma. Boðið var ítrekað með bréfi dagsettu 8. ágúst s.l. Óumdeilt er að ákærði sinnti ekki þessum boðunum og var það tilefnið fyrir útgáfu lögreglustjóra á fyrrgreindri ákæru.

II.

Við þingfestingu málsins 27. nóvember s.l. var ákærða skipaður verjandi að hans ósk.

Við fyrirtöku málsins fyrir dómi 30. nóvember s.l. neitaði ákærði alfarið sök. Hann kannaðist ekki við að hafa fundið fyrir áfengisáhrifum við greindan akstur um götur á Húsavík. Hann áréttaði jafnframt fyrri framburð sinn hjá lögreglu við frumrannsókn málsins, og þ.á.m. að hann hefði einungis drukkið tvær pilsner, léttöl, skömmu fyrir afskipti lögreglu. Ákærði kvaðst á hinn bóginn ekki bera brigður á rannsóknargögn lögreglu og hafði heldur ekki uppi athugasemdir við niðurstöður Rannsóknastofu í lyfja- og eiturefnafræðum og þá þannig að mælst hefði 0,52‰ alkóhólmagn í blóðsýni hans.

Fyrir dómi byggði ákærði vörn sína á því að hann hefði gefið fyrrgreind öndunarpróf við frumrannsókn málsins hjá lögreglu. Staðhæfði ákærði að væri tillit tekið til tíðkanlegra skekkjumarka væri hann undir lögmætum áfengismörkum samkvæmt umferðarlögum. Ákærði vísaði jafnframt til þess að í greint sinn hefði hann ekki fundið til áfengisáhrifa við aksturinn og því verið í góðri trú.

III.

Samkvæmt framansögðu er í máli þessi ekki deilt um akstur ákærða að kveldi 16. febrúar s.l., eins og nánar er lýst í ákæru.

Samkvæmt framansögðu hefur ákærði við alla meðferð málsins neitað sakargiftum og vísað til þess að hann hefði ekki verið undir áhrifum áfengis er atvik gerðust. Ákærði hefur ekki véfengt endanlega niðurstöðu blóðsýnisrannsóknar, þ.e. að mælst hafi 0,52‰ alkóhólmagn.

Samkvæmt rannsóknargögnum lét ákærði í té öndunarpróf við frumrannsókn lögreglu og er óumdeilt að þau gáfu til kynna, í þrígang, að áfengi væri í útöndunarlofti hans.

Samkvæmt 47. gr. umferðarlaga nr. 50, 1987 er ökumanni vélknúins ökutækis skylt að kröfu lögreglu að gangast undir öndunarpróf, ef ástæða er til, og m.a. þegar talið er að viðkomandi hafi brotið gegn ákvæðum 45. gr. laganna. Í 2. mgr. 47. gr. laganna er kveðið á um að lögregla geti fært ökumann til rannsóknar á öndunar-, svita- og munnvatnssýni, eða til blóð- og þvagrannsóknar, ef ástæða er til að ætla að hann hafi brotið gegn ákvæðum m.a. 45. gr. umferðarlaganna.

Samkvæmt 3. mgr. 47. gr. umferðarlaganna annast lögregla töku öndunar-, svita- og munnvatnssýnis, en læknir, hjúkrunarfræðingur, eða lífeindafræðingur annast töku blóðsýnis og eftir atvikum munnvatns-, svita- og þvagsýnis. Í samræmi við heimildarákvæði 4. mgr. 47. gr. hefur ráðherra sett nánari reglur um töku sýna og rannsókna. Segir að vegna töku og rannsóknar öndunarsýnis skuli sá sem sakfelldur er greiða 15.000 krónur í gjald, sem telst til sakarkostnaðar.

Í reglugerð um töku sýna og rannsókna vegna ætlaðs aksturs undir áhrifum vímuefna nr. 301, 2008 og reglum ríkislögreglustjóra nr. 1, 2009 um öndunarsýni, segir í orðskýringum að öndunarpróf sé forpróf, sem gefi til kynna hvort áfengi finnist í útöndunarlofti. Er þar og vísað til sérhannaðs tækis til að mæla áfengismagn í útöndunarlofti, svonefndur Alcolmeter S-D2 mælir. Á hinn bóginn segir í reglunum að öndunarsýni sé framkvæmt með öndunarsýnistæki, sem styðjist við innrauða mælingu á útöndunarlofti.

Í 12. gr. reglugerðar nr. 301, 2008 segir, að þegar rannsóknarhagsmunir krefjist þess að aflað sé blóðsýnis vegna gruns um ölvunarakstur skuli tiltekið magn blóðsýnis tekið. Í 13. gr. segir að blóðsýni skuli rannsökuð eftir stöðluðum reglum á Rannsóknarstofu í lyfja- og eiturefnafræði við Háskóla Íslands.

Óumdeilt er að við frumrannsókn málsins lét ákærði í té öndunarpróf, og að tekið var úr honum í framhaldi af því blóðsýni til alkóhólákvörðunar. Liggur fyrir að ákærði lét aldrei í té öndunarsýni.

Með niðurstöðu blóðrannsóknar Rannsóknarstofu Háskóla Íslands í lyfja- og eiturefnafræði á umræddu blóðsýni þykir sannað að áfengismagn í blóði ákærða í greint sinn hafi verið 0,52‰.

Í dómi Hæstaréttar Íslands 4. mars 1999 í málinu nr. 437/1998 var því lýst, að teknar hafi verið upp nýjar vinnureglur við að ákveða alkóhól í blóði. Gerðar séu tvær sjálfstæðar mælingar í stað einnar áður og tekið meðaltal. Var því slegið föstu, að með þessari nýju aðferð væri rétt að halda þeirri venju að ætla vikmörk frá miðtölugildi 10% en þó ekki minna en sem svari 0,10‰ vínanda í blóði.

Að þessu virtu hefur ákæruvaldið ekki sannað með framlögðum gögnum að alkóhól í blóðsýni því, sem ákærða var tekið, hafi náð 0,50‰. Verður ákærði því sýknaður af kröfum ákæruvalds í máli þessu.

Eftir þessum úrslitum skal allur sakarkostnaður greiddur úr ríkissjóði, þ. m. t. málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, eins og segir í dómsorði, og hefur þá verið tekið tillit til ferðatíma og virðisaukaskatts.

Dóm þennan kveður upp Ó-kk-nf Ó-kk-nf, héraðsdómari.

D Ó M S O R Ð :

Ákærði, X, er sýkn af kröfum ákæruvalds.

Allur sakarkostnaður greiðist úr ríkissjóði, þ.m.t. málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, Ö-kk-ef H-kk-ef J-kk-ef, héraðsdómslögmanns, 112.950 krónur.

Ó-kk-nf Ó-kk-nf.