S-1325/2008

I.

Mál þetta, sem dómtekið var að aflokinni aðalmeðferð 25. febrúar sl., er höfðað með ákæru ríkissaksóknara, útgefinni 9. desember 2008, á hendur X, kt. 000000-0000, [heimilisfang] „fyrir kynferðisbrot, með því að hafa, í að minnsta kosti eitt skipti frá hausti eða vetri 2006 til hausts 2007, að ..., haft önnur kynferðismök en samræði við stjúpdóttur sína A, gegn vilja hennar er hann lagðist upp í rúm hennar, sett fingur í leggöng og/eða nuddað kynfæri hennar innanklæða en við þetta notfærði ákærði sér það að hún gat ekki spornað við verknaðinum eða skilið þýðingu hans vegna andlegrar fötlunar sinnar.

Telst þetta varða við 2. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 40/1992 og 3. gr. laga nr. 61/2007 en til vara við 209. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 15. gr. laga nr. 40/1992 og 104. gr. laga nr. 82/1998.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar.

Einkaréttarkrafa:

Af hálfu A, kennitala 000000-0000, er krafist miskabóta að fjárhæð 300.000 krónur auk vaxta skv. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 frá 1. september 2007 þar til mánuður er liðinn frá birtingu bótakröfu, en með dráttarvöxtum skv. 1. mgr. 9. gr. laga, sbr. 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 frá þeim degi til greiðsludags.“

Að hálfu ákærða er aðallega krafist sýknu og að bótakröfu verði vísað frá dómi, en til vara að ákærði verði dæmdur til vægustu refsingar sem lög leyfa og að bótakrafa verði lækkuð. Þá er krafist málsvarnarlauna.

II.

Málavextir.

Í greinargerð lögreglu vegna málsins, sem dagsett er 22. febrúar 2008, segir að hinn 16. október 2007 hafi lögreglu borist erindi frá Svæðisskrifstofu málefna fatlaðra á Y þess efnis að upp væri kominn grunur um að skjólstæðingur þeirra, A, hefði orðið fyrir kynferðisbroti af hálfu stjúpföður síns og að óskað væri eftir rannsókn á þessum grun.

Í erindi svæðisskrifstofunnar kemur fram að A sé ... ára þroskahömluð stúlka með greininguna „miðlungsþroskahömlun“ og jafnframt flogaveik. Hún sé sjálfráða og fær um að tjá sig. Foreldrar A séu K til heimilis að [heimilisfang] og M til heimilis að [heimilisfang]. Í gögnum í vörslu svæðisskrifstofunnar komi fram að sambýlismaður móður sé X og sé hann skráður til heimils að [heimilisfang]. Þá komi fram að A njóti bæði skammtímavistunar og dagþjónustu á vegum svæðisskrifstofunnar og hafi notið skammtímavistunar á vegum hennar frá árinu ....

A hafi trúað tveimur starfsmönnum skammtímavistunarinnar, þeim B og C, fyrir því að stjúpfaðir hennar hafi snert kynfæri hennar og komið upp í rúm til hennar. Móðir A hafi verið upplýst um það sem komið hefði fram í samtölum A við starfsmennina. Í því samtali hafi móðirin upplýst H, ráðgjafa svæðisskrifstofunnar, um að sambýlismaður hennar hefði verið dæmdur fyrir kynferðisbrot fyrir 20 árum.

Þá hafi einnig þriðja erindið borist frá dagþjónustunni þar sem um sé að ræða samtal A við D, starfsmann H...... A hafi byrjað í dagþjónustu í H í september 2007.

Í greinargerð lögreglu segir að í framhaldinu hafi verið ákveðið að höfðu samráði við S, sviðsstjóra hjá svæðisskrifstofunni, að A kæmi á lögreglustöð til viðræðna, enda málið viðkvæmt og ekki talið gerlegt að fara með málið í gegnum móður A, sambýliskonu ákærða, enda A með fullt sjálfræði. A hafi komið á lögreglustöðina 24. október 2007 og gefið skýrslu en með henni í för hafi verið tveir starfsmenn svæðisskrifstofunnar, þær H og B, en þær þekki vel til A. Hafi skýrslan verið tekin upp í hljóð og mynd.

Meðal rannsóknargagna málsins er bréf Svæðisskrifstofu málefna fatlaðra á Y, dags. 21. febrúar 2008, til lögreglunnar á höfuðborgarsvæðinu þar sem veittar eru eftirfarandi upplýsingar um A:

„A nýtur þjónustu Svæðisskrifstofu Y í H, auk þess sem hún nýtur skammtímavistunarþjónustu.

A hefur fengið greininguna miðlungs þroskahömlun en aðrir flokkar eru væg þroskahömlun, alvarleg þroskahömlun og mjög alvarleg þroskahömlun. Hún er einnig alvarlega flogaveik. Hún getur tjáð sig með tali, getur tekið þátt í samræðum og er almennt greinargóð.“

Þá er meðal rannsóknargagna tölvupóstur frá starfsmanni Tryggingastofnunar ríkisins til lögreglu, dags. 17. júlí 2008, þar sem staðfest er að stofnunin hafi samþykkt sjúkrarúm til A hinn 29. september 2006.

Verður nú rakinn framburður ákærða og vitna fyrir dóminum og hjá lögreglu eftir því sem þurfa þykir:

Ákærði skýrði svo frá dómi að hann væri fósturfaðir A og hefði alið hana upp frá 4 ára aldri. Kvað hann samband þeirra alltaf hafa verið gott og að hún kallaði sig pabba. Þá skýrði hann svo frá að hún hefði átt við erfið veikindi að stríða í gegnum árin. Hún væri flogaveik og misþroska og væri eins og lítið barn í dag. Hún væri þó mjög misjöfn og ætti það til að detta alveg út þannig að ekki væri hægt að ræða við hana. Kvað hann það gerast þegar hún fengi flog. Reynt hefði verið að hjálpa henni með lyfjagjöfum og væri hún á miklum lyfjum, þ.e. bæði flogaveikislyfjum og þunglyndislyfjum.

Ákærði kvað ásakanir A hafa komið flatt upp á sig og kvaðst fyrst hafa heyrt af þeim eftir að A hafði gefið skýrslu hjá lögreglu. Aðspurður sagði ákærði að hún væri ekki vön að segja ósatt en ætti það til að búa ýmislegt til út í loftið og væri stundum eins og í öðrum heimi. Hann kvaðst þó ekki vita sérstaklega til þess að hún ætti það til að búa til sögur hann sjálfan. Hann kvað hana reyndar tala mikið um kynlíf og um að gifta sig. Hún væri alltaf að hugsa um einhverja nýja kærasta og það að hún ætlaði að eignast börn. Þá hefði hún stundum háttað sig upp í rúm sjálf og fiktað eitthvað við sig. Hann kvaðst þó ekki hafa orðið þess var sjálfur en hefði það frá móður hennar. Hann kvaðst ekki vita til þess að hún hefði haft einhverja reynslu af kynlífi haustið 2007.

Aðspurður sagðist ákærði ekki hafa neinar kynferðislanganir til barna. Þá sagði hann aðspurður að mörg ár væru síðan A fékk nýtt rúm. Hann sagðist ekki hafa heyrt A tala um nýja rúmið upp á síðkastið. Ákærði sagðist hafa farið inn til hennar á næturnar til að hjálpa henni þegar hún fengi flog, þ.e. ef enginn annar vaknaði. Þá þyrfti oft að róa hana svo hún færi sér ekki að voða. Áður en hún fékk nýja sjúkrarúmið, sem væri með grindum, hefði hún oft dottið fram úr rúminu og þá hefði hann þurft að lyfta henni upp í rúmið. Hann sagðist aldrei hafa lagst upp í rúmið hjá henni þegar hann hefði verið að aðstoða hana á nóttunni.

Hann sagði að A talaði um pjölluna á sér þegar talið bærist að slíkum hlutum, en sagðist ekki hafa heyrt hana tala þannig í sambandi við kærastana. Hann sagði að hún væri mjög opinská og byggi jafnvel til sögur. Þá hefðu hugmyndir hennar um hjónaband og ýmislegt því tengt verið farnar að breytast á þessum tíma og að hún væri að uppgötva sjálfa sig meira og meira. Hún væri oft í eigin heimi og vissi ekki hvað væri að gerast í kringum hana. Hún gerði því ekki alltaf greinarmun á hinum ímyndaða heimi og raunveruleikanum. Það færi þó eftir ástandi hennar hvernig hún væri hverju sinni.

Ákærði gaf skýrslu hjá lögreglu 15. nóvember 2007 og 14. febrúar 2008 og eru þær í samræmi við framburð hans fyrir dóminum.

Brotaþoli, A, skýrði svo frá fyrir dómi að X fósturpabbi hennar hefði komið við pjölluna og að hún myndi það. Hún sagði að hún hefði verið inni í herberginu sínu í nýja rúminu þegar X hefði komið við pjölluna. Hún hefði verið liggjandi, en ekki sofandi. Hún sagði að sér hefði þótt vont þegar pabbi hennar kom við pjölluna og að hún hefði ekki viljað það. Hún sagðist hafa verið í nærbuxum og sagði hún að hann hefði farið undir nærbuxurnar með höndunum. Hún sagði að mamma sín hefði verið heima þegar þetta gerðist en sagðist ekki muna hvað hún hefði verið að gera. Þegar hann hefði komið við pjölluna með höndunum hefði hann snert pjölluna. Aðspurð sagði hún að X hefði bara komið einu sinni í nýja rúmið hennar. Þegar hann hefði verið búinn að koma við pjölluna hefði hann setið í stól hjá mömmu hennar.

Brotaþoli gaf skýrslu hjá lögreglu í tvígang, þá fyrri 24. október 2007 og þá síðari 29. júní 2008. Báðar skýrslurnar voru teknar upp í hljóð og mynd. Í skýrslum þessum ber brotaþoli með mjög svipuðum hætti og hér fyrir dómi.

Í fyrri lögregluskýrslunni kom þó fram hjá brotaþola að hún hefði verið í náttkjól og að mamma hennar hefði verið sofandi í svefnherberginu sínu þegar X hefði komið við pjölluna á henni. Einnig að hún hefði sagt við X að þetta væri vont og að hann hefði þá sagt henni að hafa hljóð. Þá kom fram hjá brotaþola að bræður hennar tveir hefðu verið sofandi. Í skýrslutökunni skrifaði brotaþoli eftirfarandi setningar á blað með bleikum penna: „ég er bara þirnirós - E e-x-x prinsess - E prisin min - E vil gvtast mér“. Á sama blað skrifaði brotaþoli hins vegar með svörtum penna: „X kom við pjöluna, vast þet vont“.

Í seinni skýrslunni sagði brotaþoli að X hefði verið á náttfötunum og liggjandi í rúminu þegar hann kom við pjölluna. Þá hefði hann snert rétt hjá nærbuxunum og nánar aðspurð „hjá rassinum“. Síðar kom fram hjá henni að ákærði hefði tekið nærbuxurnar niður. Þegar hann hefði verið búinn að koma við pjölluna hefði hann farið í svefnherbergið.

Vitnið M, móðir A, kom fyrir dóminn og gaf skýrslu. Hún sagðist vera sambýliskona ákærða. Kvaðst hún fyrst hafa heyrt af þessu máli er starfsmaður í S hringdi í hana og tjáði henni að A hefði sagt frá ætluðu kynferðisbroti. Eftir það hefði brotaþoli farið í skýrslutöku hjá lögreglu.

Hún sagði að brotaþoli hefði lengi átt við erfið veikindi að stríða. Hún væri flogaveik en þó mjög misjöfn. Aðspurð um andlegan þroska brotaþola sagði hún að A væri á eftir í þroska og væri stundum eins og lítið barn. Hún væri á miklum lyfjum sem heftu hana. Brotaþoli hefði þurft að leggjast á sjúkrahús þegar hún hefði orðið mjög veik af flogaveikinni og þá hefði henni farið aftur í þroska. Hún sagðist ekki hafa rætt þetta mál sérstaklega við A nema til að minna hana á dómsmálið. Hún væri stundum í draumaheimi. Aðspurð hvort A hefði verið með ásakanir almennt sagðist hún ekki vita hverju hún ætti að svara, en nefndi að stundum þegar einhver t.d. rækist lítillega á hana gæti hún fundið til, en svo fyndi hún kannski ekki til þótt hún dytti. Hún sagði að kennarinn hennar hefði t.d. sagt sér að hún hefði rekist lítillega utan í hana og þá hefði brotaþoli sagt: „Ekki lemja mig.“

Aðspurð hvort brotaþoli hefði haft einhverja reynslu af kynlífi á þessum tíma, þ.e. í lok árs 2007, kvað hún svo ekki hafa verið. Hún hafi þó mikið verið að uppgötva sjálfa sig og pæla í strákum og hverjum hún ætti að giftast. Brotaþoli talaði almennt ekki á kynferðislegum nótum, enda hefði hún ekki vit á því. Hún sé þó stundum að pæla í sjálfri sér og skoða sjálfa sig. Hún sjái líka ýmislegt í sjónvarpinu eins og einhverja að kyssast og finnist það spennandi. Hún sagði að samband brotaþola og ákærða hefði alltaf verið mjög gott. Hún sagðist ekki þora að segja til um það hvort brotaþoli væri almennt líkleg til að búa til sögur í þessum dúr.

Aðspurt sagði vitnið að brotaþoli hefði fengið nýtt rúm, þ.e. sjúkrarúm með grind, eftir að hafa verið á spítalanum 2006 eða 2007. Þá sagði hún að ákærði hefði stundum þurft að hjálpa henni við að koma A upp í rúmið, enda hefði hún verið orðin mjög þung um tíma. Vitnið sagðist aðeins einu sinni hafa heyrt A tala um pjölluna á sér, en það hefði verið þegar kvenlæknir skoðaði hana á meðan hún var á spítalanum. Þá sagði hún að A hefði á þessum tíma, þ.e. í lok árs 2007, verið að uppgötva sjálfa sig og byrja að vera skotin í strákum og tala um kærasta og kærustupör. Þá sagðist hún hafa orðið vör við að A háttaði sig upp í rúm og snerti sig, en hún hefði sagt henni að hætta þessu. Hún sagðist aðspurð ekki hafa orðið vör við neitt óeðlilegt í samskiptum brotaþola og ákærða. Þá kvað hún það hafa vera skrýtið að brotaþoli skyldi segja frá þessu í S því að hún segði alltaf frá öllu, en sagði að hún gæti hafa verið reið út í þau. Hún kvað brotaþola lítið fylgjast með umræðu í fjölmiðlum og vilja frekar horfa á teiknimyndir. Aðspurð hvort hún héldi að brotaþoli gæti hafa heyrt einhvern tala um kynferðisbrotamál sagði hún að það væri þá helst að hún hefði heyrt einhvern í kringum sig tala um slíkt. Hún sagðist halda að hún gerði sér ekki grein fyrir því hvað felist í kynferðislegri misnotkun eða hvað þessar ásakanir á hendur ákærða feli í sér. Þá sagði hún að engar breytingar hefðu orðið á sambandi ákærða og brotaþola eftir þetta og hún talaði um að hann væri besti pabbi. Vitnið sagðist hafa farið með brotaþola í kvenskoðun eftir þetta og að allt hefði verið í lagi. Þá sagðist hún hafa í gegnum tíðina rætt það við brotaþola að enginn mætti snerta hana þarna og að hún væri sú eina sem mætti koma við hana þarna. Brotaþoli hefði aldrei komið til hennar og sagt sér að X hefði snert á sér pjölluna heldur hefði hún fyrst heyrt þetta frá starfsmönnum í S.

Vitnið gaf skýrslu hjá lögreglu 26. október 2007, sem tekin var upp í hljóð og mynd. Er sú skýrsla í samræmi við framburð vitnisins fyrir dóminum.

Vitnið B, starfsmaður skammtímavistunar í S, gaf skýrslu símleiðis fyrir dómi. Hún sagði að hún hefði verið stödd inni á snyrtingu með brotaþola þegar hún hefði sagt við sig: „B á ég að segja þér“ og hafi hún þá sagt: „Já segðu mér.“ B sagði að hún hefði þá haldið að hún ætlaði að segja sér sögu eins og hún gerir stundum. Brotaþoli hafi þá sagt við hana að þegar hún væri í rúminu sínu þá kæmi X pabbi hennar til hennar og kæmi við pjölluna á sér. B hafi þá sagt við hana að það mætti ekki gera því hún ætti sig sjálf og að hún ætti að láta mömmu sína vita. B skýrði ennfremur frá því að venjulega væri brotaþoli björt og glöð þegar hún segði svona sögur en það hefði dimmt yfir henni þegar hún sagði frá þessu og hún verið mjög döpur. B kvaðst hafa þekkt brotaþola frá árinu 2004 og hefði hún alltaf verið mjög glöð og lífleg stelpa. Þarna hefði þó greinilegur munur verið á henni og aðspurð sagði B að brotaþoli hefði aldrei nefnt neitt svona við sig fyrr. Hún hefði aldrei verið með svona ásakanir fyrr. Hún hefði hins vegar verið vön að segja ævintýrasögur og prinsessusögur og að þarna væri greinilega munur á. B sagði að brotaþoli hefði talað um að eignast kærasta og börn en aldrei neitt í þessum dúr. B sagði að brotaþoli hefði talað um X fósturpabba sinn og að hann væri ríkur og væri að gefa sér hitt og þetta. Hún hefði þó aldrei minnst á hann í prinsessusögunum. Aðspurð um ástand brotaþola almennt sagði B að hún væri þroskaskert og barnaleg en samt skynsöm en ætti það til að detta í ævintýrasögur. Þá sagði hún að brotaþoli hefði verið í skammtímavistun í S allan sólarhringinn 7 daga í senn á 5 vikna fresti. Hún sagði að engin fræðsla hefði farið fram í skammtímavistuninni um kynferðismál.

Lögregla ræddi við vitnið í síma vegna málsins 8. febrúar 2008 og er sú frásögn, sem þar er höfði eftir vitninu, í samræmi við ofangreindan framburð.

Vitnið C, starfsmaður skammtímavistunar að S, skýrði svo frá fyrir dómi að brotaþoli hefði verið í S 29. september 2007. Vitnið hefði verið að aðstoða hana í sturtu og þurrka henni þegar brotaþoli hefði sagt vitninu að X fósturpabbi hennar hefði komið inn í herbergið sitt að rúminu sínu og meitt sig þarna niðri og bent á klofið á sér. Sagðist hún hafa spurt hvernig hann hefði meitt hana og þá hefði hún sagt aftur að hann hefði meitt sig þarna niðri. C hefði þá spurt hana hvort hún hefði sagt mömmu sinni frá þessu og hún svarað játandi og að mamma hennar hefði sagt að enginn mætti meiða hana þarna niðri.

Hún sagði að brotaþoli hefði oft sagt frá ævintýrum sínum, kærustum og strákum, en þarna hefði hún verið sorgmædd og verið allt öðruvísi en venjulega. C sagði að brotaþoli hefði ekkert talað um þetta við sig síðan. Hún sagði að brotaþoli hefði aldrei verið með neinar slíkar ásakanir fyrr, en hún væri búin að vera hjá þeim í S frá árinu 2004. Hún sagði að í vistuninni að S væri fólk af báðum kynjum en allir væru í sér herbergjum. Aðspurð hvort þessa sögur brotaþola snerust eitthvað um kynlíf sagði C svo ekki vera. Hún sagði að áður en hún sagði frá umræddu atviki hefði hún oft talað um að X hefði gefið henni hitt og þetta og væri ríkur. Þegar hún hefði sagt frá atvikinu hefði hins vegar orðið þungt yfir henni og eftir það hefði hún ekki minnst á X. Hún kveður brotaþola hafa þroska á við 4-6 ára en stundum þar fyrir ofan. Hún sagðist ekki hafa tekið eftir sérstökum breytingum á brotaþola eftir að hún sagði frá atvikinu.

Vitnið gaf skýrslu hjá lögreglu 4. febrúar 2008, sem er í samræmi við framburð þess fyrir dómi.

Vitnið D, fyrrverandi starfsmaður H, skýrði svo frá fyrir dómi að brotaþoli hefði nýlega verið komin í dagvistun á H í umrætt sinn. Sagðist hún hafa starfað þar með brotaþola og hjálpað henni að aðlagast og því setið mikið hjá henni. Hefði brotaþoli byrjað að segja henni þetta sem leyndarmál. Brotaþoli hefði tjáð sér að hún hefði verið uppi í rúmi og að X pabbi hefði komið og lagst hjá sér og snert pjölluna á sér. Einnig hefði brotaþoli tjáð sig um það að henni hefði þótt þetta vont. Þessi frásögn hefði verið af allt öðrum toga spunnin en hefðbundnir ævintýraspunar hennar um prinsessur og stráka. Brotaþoli hefði orðið miklu alvarlegri í fasi þegar hún tjáði sig um þetta atvik en þegar hún væri með spuna um prinsa. Brotaþoli hefði trúað henni fyrir þessu sem leyndarmáli og ekki talað um þetta við neinn annan á staðnum. Sagði vitnið að sér hefði virst að þetta truflaði hana eitthvað. Aðspurð hvort brotaþoli hefði verið með slíkar ásakanir fyrr sagðist vitnið ekki minnast þess. Brotaþoli hefði mikið verið í þessu prinsessuævintýraferli þar sem hún hefði verið skotin í einhverjum og tilkynnt að það væri prinsinn á staðnum. Hún hefði þó aldrei talað um neitt kynferðislegt í sambandi við kærastana. Það hefði frekar verið saklaust og þráhyggjukennt.

Lögregla ræddi við vitnið í síma vegna málsins 7. febrúar 2008 og er sú frásögn, sem þar er höfði eftir vitninu, í samræmi við framburð þess fyrir dóminum.

III.

Niðurstaða

Í máli þessu er ákærða gefið að sök að hafa í að minnsta kosti eitt skipti frá hausti eða vetri 2006 til hausts 2007 haft önnur kynferðismök en samræði við stjúpdóttur sína A gegn vilja hennar. Er háttseminni lýst þannig í ákæru að ákærði hafi lagst upp í rúm A, sett fingur í leggöng og/eða nuddað kynfæri hennar innan klæða en við þetta hafi ákærði notfært sér að hún gat ekki spornað við verknaðinum eða skilið þýðingu hans vegna andlegrar fötlunar sinnar.

Brotaþoli lýsti atvikinu svo fyrir dómi að ákærði hefði komið við pjölluna á henni. Jafnframt að henni hefði þótt það vont og að hún hefði ekki viljað það. Kom fram hjá henni að hún hefði í greint sinn legið í nýja rúminu í herberginu sínu. Þá sagði brotaþoli aðspurð að ákærði hefði farið undir nærbuxurnar með höndunum, eins og hún orðaði það.

Ákærði hefur í skýrslum sínum hjá lögreglu og hér fyrir dómi afdráttarlaust neitað sök í málinu. Kvað hann ásakanir brotaþola hafa komið flatt upp á sig, enda hefði samband þeirra ávallt verið gott og brotaþoli kallað sig pabba. Hann sagðist stundum hafa farið til hennar á næturnar til að hjálpa henni þegar hún fengi flog, þ.e. ef enginn annar á heimilinu vaknaði. Hann sagði að áður en brotaþoli hefði fengið sérstakt sjúkrarúm hefði hún stundum dottið fram úr og þá hefði hann þurft að lyfta henni aftur upp í rúmið. Hann sagðist aldrei hafa lagst upp í rúmið hjá brotaþola þegar hann hefði verið að aðstoða hana á nóttunni.

Framburður og framkoma brotaþola, sem er á 21. aldursári, bar þess greinileg merki að hún er andlega fötluð. Þykir ljóst að skilningur hennar og geta til tjáningar er takmörkuð. Af framburði hennar verður t.d. ekki með vissu ráðið hvort ákærði setti fingur í leggöng og/eða nuddaði kynfæri hennar innanklæða, þótt frásögn hennar um að henni hefði þótt þetta vont veiti vísbendingar í þá átt. Ágætt samræmi er hins vegar á framburði brotaþola hjá lögreglu og hér fyrir dómi og í málinu liggur ekkert fyrir sem fer í bága við framburð hennar annað en neitun ákærða. Við mat á trúverðugleika frásagnar hennar ber þó að hafa í huga að samkvæmt framburði vitna, sem komu fyrir dóminn, á hún það til að spinna ævintýra- og ýkjusögur og gerir ekki alltaf skýran greinarmun á ævintýraheimi sínum og raunveruleikanum. Vitnin B, C og D, sem allar hafa annast brotaþola, voru þó sammála um að frásögn brotaþola af atvikinu hefði verið af allt öðrum toga en hefðbundnar ævintýrasögur hennar og að dimmt hefði yfir henni þegar hún sagði frá atvikinu. Þá kom fram hjá vitnum þessum að brotaþoli væri upptekin af strákum og kærustum og slíkum hlutum. Bar móðir brotaþola um það að brotaþoli hefði á þessum tíma verið að uppgötva líkama sinn og verið að byrja að vera skotin í strákum. Þá hefði hún orðið vör við að brotaþoli háttaði sig upp í rúm og snerti sig. Loks bar móðir brotaþola um það að hún hefði ekki orðið vör við neitt óeðlilegt í samskiptum brotaþola og ákærða og engar breytingar hefðu orðið á sambandi þeirra fósturfeðgina eftir þetta.

Af framburði brotaþola er ljóst að engir aðrir en þau ákærði geta verið til frásagnar um atvik það, sem ákæra málsins tekur til. Þá er ljóst að framburðir vitnanna B, C og D, sem ákæruvaldið byggir á til stuðnings málatilbúnaði sínum, eru aðeins endursagnir á frásögn brotaþola.

Engin sérfræðigögn hafa verið lögð fram í málinu sem benda til þess brotaþoli hafi orðið fyrir kynferðisbroti og ekkert þeirra vitna, sem kom fyrir dóminn, gat borið um að breytingar hefðu orðið á hegðun eða andlegri líðan brotaþola eftir ætlað atvik.

Samkvæmt 108. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála hvílir sönnunarbyrðin um sekt sakbornings og atvik, sem telja má honum í óhag, á ákæruvaldinu. Svo sem hér hefur verið rakið er um sakaratriði málsins í raun ekki við önnur gögn að styðjast en framburð brotaþola. Með hliðsjón af því og öðru framangreindu verður ekki talið gegn neitun ákærða að ákæruvaldinu hafi tekist að sanna svo hafið sé yfir skynsamlegan vafa, sbr. 1. mgr. 109. gr. laga nr. 88/2008, að ákærði hafi sýnt af sér þá háttsemi sem honum er gefin að sök í málinu. Verður ákærði því sýknaður af öllum kröfum ákæruvalds.

Með hliðsjón af niðurstöðu málsins ber skv. 2. mr. 176. gr. laga nr. 88/2008 að vísa bótakröfu brotaþola frá dómi.

Í samræmi við niðurstöðu málsins verður allur sakarkostnaður felldur á ríkissjóð, sbr. 2. mgr. 218. gr. laga nr. 88/2008, þ.m.t. málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, G-kvk-ef S-kvk-ef A-kvk-ef hdl., sem þykja hæfilega ákveðin að fjárhæð 407.962 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti og þóknun skipaðs réttargæslumanns brotaþola, G-kvk-ef P-kvk-ef hdl., sem þykir hæfilega ákveðin að fjárhæð 181.272 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti.

Dóm þennan kveða upp R-kvk-nf B-kvk-nf, A-kvk-nf E-kvk-nf og G-kk-nf A-kk-nf, héraðsdómarar.

Dómsorð:

Ákærði, X, er sýkn af kröfum ákæruvalds í máli þessu.

Bótakröfu A er vísað frá dómi.

Allur sakarkostnaður greiðist úr ríkissjóði, þ.m.t. málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, G-kvk-ef S-kvk-ef A-kvk-ef hdl., 407.962 krónur og þóknun skipaðs réttargæslumanns brotaþola, G-kvk-ef P-kvk-ef hdl., 181.272 krónur.

R-kvk-nf B-kvk-nf

A-kvk-nf E-kvk-nf

G-kk-nf A-kk-nf

Rétt endurrit staðfestir

Héraðsdómur Reykjaness 23. mars 2009.