S-346/2010

Mál þetta var höfðað með ákæru lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, dags. 27. apríl 2010, á hendur L-kk-þgf P-kk-þgf B-kk-þgf, Blásölum 24, Kópavogi. Hann er talinn hafa gerst sekur um

… brot gegn lögreglulögum, með því að hafa fimmtudaginn 1. október 2009, fyrir framan Sendiráð Bandaríkjanna, Laufásvegi 21, Reykjavík, neitað að hlýða fyrirmælum lögreglu um að færa sig yfir á gangstéttina hinum megin götunnar, en ákærði stóð fyrir utan Sendiráð Bandaríkjanna og mótmælti.

Þetta er talið varða við 19., sbr. 41. gr., lögreglulaga nr. 90/1996.

Ákæruvald krefst þess að ákærði verði dæmdur til refsingar og greiðslu sakarkostnaðar.

Ákærði krefst sýknu og að sakarkostnaður verði greiddur úr ríkissjóði.

Málið var dómtekið að lokinni aðalmeðferð 22. júní sl.

Ákærði kvaðst alsaklaus. Hann hafi staðið á rétti sínum til tjáningar. Hann hafi ásamt tveimur öðrum staðið á gangstéttinni við sendiráðið til að mótmæla stríðsrekstri Bandaríkjanna og manndrápum víða um heim. Lögreglan hafi komið og farið inn í sendiráðið, komið síðan út og gefið þeim fyrirmæli um að færa sig á gangstéttina hinu megin götunnar. Hann hafi neitað því. Hann hafi sagt við lögregluna að þetta væru ólögleg fyrirmæli.

B-kk-nf Ó-kk-nf, lögreglumaður, sagði að þeir hefðu rætt við starfsmenn sendiráðsins. Starfsmennirnir hefðu beðið um að mótmælendurnir yrðu látnir flyja sig yfir götuna, á gangstéttina hinu megin. Ákærði hafi neitað að fara og hafi hann því verið handtekinn og fluttur á lögreglustöð. Sérstaklega aðspurður kvað B-kk-nf enga ógn hafa stafað af ákærða eða hinum mótmælendunum. S-kk-nf O-kk-nf K-kk-nf. lögreglumaður, bar á sama veg um atvik, en hann kvaðst ekki hafa rætt við starfsmenn sendiráðsins.

V-kk-nf V-kk-nf var á ferð með ákærða umrætt sinn. Hann sagði að þeir hefðu ekki hlýtt fyrirmælum lögreglu af því að þeir hefðu talið þau ólögleg. Hann kvað þá hafa staðið nokkrum metrum fyrir sunnan aðalinnganginn að sendiráðinu.

Þar sem atvik eru óumdeild er óþarfi að rekja skýrslur vitna frekar.

Eins og fram kemur í skýrslu ákærða játar hann verknað þann sem lýst er í ákæru. Hann krefst hins vegar sýknu þar sem fyrirmæli lögreglu hafi verið ólögleg. Þau hafi verið óþörf og með þeim hafi ferðafrelsi sitt og tjáningarfrelsi verið skert með ólögmætum hætti.

Ísland og Bandaríki Norður-Ameríku hafa með sér stjórnmálasamband á grundvelli Vínarsamningsins frá 1961, sbr. hér á landi lög nr. 16/1971. Samkvæmt 2. mgr. 22. gr. laganna hvílir sú skylda á íslenskum stjórnvöldum að grípa til viðeigandi ráðstafana til að vernda sendiráð fyrir árásum og koma í veg fyrir röskun á friði eða skerðingu á virðingu þess.

Lögreglumenn þeir sem komu á vettvang töldu ekki sérstakt tilefni til aðgerða. Byggja verður á að þar til bærir starfsmenn sendiráðsins hafi óskað eftir þeim aðgerðum sem lögregla greip til, þ.e. að ákærði og félaga hans yrðu beðnir að færa sig yfir götuna. Eftir atvikum verður að telja þessa beiðni hóflega og í framkvæmd hennar fólst ekki slík skerðing á réttindum ákærða að orð sé á gerandi. Fyrirmæli lögreglu voru því réttmæt og fjarri fór því að ákærði mætti hunsa þau.

Ákærða bar samkvæmt 19. gr. laga nr. 90/1996 að hlýða fyrirmælunum og færa sig yfir götuna. Hann gerði það ekki. Hann hefur því brotið gegn greindu ákvæði, sbr. 41. gr. sömu laga. Ákærði var handtekinn á vettvangi og þannig komið á því ástandi sem lögregla vildi. Er eftir atvikum ekki ástæða til að ákveða ákærða sérstaka refsingu.

Samkvæmt 1. mgr. 218. gr. laga nr. 88/2008 ber að dæma ákærða til að greiða allan sakarkostnað. Sá kostnaður er ekki annar en málsvarnarlaun, sem ákveðin eru með virðisaukaskatti 200.000 krónur. Ekki er unnt að ákveða sérstaklega kostnað verjanda af að ferðast um langan veg á dómþing eða dagpeninga.

J-kk-nf F-kk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

D ó m s o r ð

Ákærða, L-kk-þgf P-kk-þgf B-kk-þgf, verður ekki ákveðin sérstök refsing.

Ákærði greiði málsvarnarlaun verjanda síns, 200.000 krónur.