S-1072/2019

Dómur

Mál þetta, sem dómtekið var 17. september, er höfðað með ákæru héraðssaksóknara, útgefinni 15. ágúst 2019, hendur P-kk-þgf P-kk-þgf, kt. 0000000000, með lögheimili í […] en dvalarstað í Kaupmannahöfn, „1. Fyrir meiriháttar skattalagabrot með því að hafa staðið skil á efnislega röngum skattframtölum gjaldárin 2011 til og með 2014, vegna tekjuáranna 2010 til og með 2013, með því að láta undir höfuð leggjast að gera grein fyrir eignarhaldi sínu á […], […], […] og […] og að telja fram á skattframtölum sínum gjaldárin 2012 og 2014, vegna tekjuáranna 2011 og 2013, tekjur samtals að fjárhæð kr. 26.600.588, frá […], sem skattskyldar eru sem tekjur samkvæmt 1. mgr. 7. gr. laga nr. 90/2003 um tekjuskatt, sbr. 9. tölul. Cliðar sömu greinar, sbr. einnig 19. og 21. gr. laga nr. 4/1995 um tekjustofna sveitarfélaga, en með því komst ákærði hjá að greiða tekjuskatt og útsvar gjaldárið 2012, vegna tekjuársins 2011, að fjárhæð samtals 11.120.884 krónur, sem sundurliðast sem hér greinir:

Tekjuárið 2011

Framtaldar tekjur kr. 0

Vanframtaldar tekjur kr. 26.392.000

Tekjuskattur, skattprósenta 22,9% kr. 575.431

Útsvar, útsvarsprósenta 14,48% kr. 363.853

(Tekjur af stofni 02.512.800 kr.)

Tekjuskattur, skattprósenta 25,8% kr. 1.458.680

Útsvar, útsvarsprósenta 14,48% kr. 818.670

(Tekjur af stofni 2.512.8018.166.600 kr.)

Tekjuskattur, skattprósenta 31,8% kr. 5.795.678

Útsvar, útsvarsprósenta 14,48% kr. 2.639.038

(Tekjur af stofni yfir 8.166.600 kr.)

Ónýttur persónuafsláttur kr. 530.466

Vangreiddur tekjuskattur og útsvar samtals: kr. 11.120.884

2. Fyrir peningaþvætti með því að hafa nýtt ávinning af brotum skv. 1. tölulið ákæru, samtals að fjárhæð 11.120.884 krónur, í eigin þágu.

Framangreind brot ákærða samkvæmt 1. tölulið ákæru teljast varða við 1. mgr. 262. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. einnig 1. og 3. mgr. 109. gr. laga nr. 90/2003 um tekjuskatt og 2. mgr. 22. gr. laga nr. 4/1995 um tekjustofna sveitarfélaga.

Framangreind brot ákærða samkvæmt 2. tölulið ákæru teljast varða við 1. mgr., sbr. 2. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar.“

Ákærði krefst þess að verða ekki gerð refsing vegna þess ákæruatriðis að hafa ekki gert grein fyrir eignarhaldi sínu á félaginu […]. Hann krefst sýknu að öðru leyti. Hann krefst þess að sakarkostnaður verður greiddur úr ríkissjóði.

Frávísunarkröfu ákærða var hafnað með úrskurði. Kröfu hans um niðurfellingu kyrrsetningar var vísað frá dómi.

Málavextir

Samkvæmt gögnum málsins tók skattrannsóknarstjóri ákvörðun um að rannsaka tekjur og skattskil ákærða. Var ákærða sent tölvubréf 23. september 2016 um að hafin væri rannsókn vegna tekjuáranna 2010 til og með 2015. Var hann jafnframt beðinn um að leggja fram upplýsingar og gögn. Var rannsóknin síðar afmörkuð við tímabilið 28. júní 2010 til og með 16. september 2013. Segir í skýrslu skattrannsóknarstjóra að ítrekað hafi verið veittir frestir til að afhenda gögn en engum gögnum hafi verið skilað til skattrannsóknarstjóra. Þar sem ákærði hafi dvalið í Danmörku hafi honum verið sent tölvubréf 8. júní 2017 þar sem hann hafi verið upplýstur um að hann þyrfti að koma til Íslands til skýrslugjafar og hann inntur svara við hvenær hann kæmi til landsins. Í skýrslunni eru þau samskipti rakin frekar, fram að því ákærði hafi hinn 26. janúar 2018 verið bréflega boðaður til skýrslugjafar 2. febrúar. Hafi þá verið upplýst af hálfu ákærða að hann hefði tök á að mæta til skýrslugjafar 21. febrúar og gekk það eftir.

Með bréfi 14. maí 2019 tilkynnti skattrannsóknarstjóri ákærða um þá niðurstöðu rannsóknar sinnar að vanframtaldar tekjur ákærða næmu samtals 26.600.588 krónum. Hefði verið ákveðið að vísa málinu til héraðssaksóknara. Þá hefði verið ákveðið að vísa málinu til ríkisskattstjóra.

Hinn 26. september 2019 kvað ríkisskattstjóri upp úrskurð um endurákvörðun opinberra gjalda ákærða gjaldárin 2012 og 2014 á grundvelli rannsóknar skattrannsóknarstjóra. Í úrskurðarorði segir að stofn ákærða til tekjuskatts og útsvars hækki um 26.392.000 krónur auk álags að fjárhæð 6.598.000 krónur.

Hinn 20. desember 2019 kærði ákærði úrskurð ríkisskattstjóra til yfirskattanefndar og krafðist þess aðallega að úrskurður ríkisskattstjóra yrði ómerktur en til vara að honum yrði hnekkt. Til þrautavara krafðist ákærði þess að greiðslur frá […] til sín yrðu skattlagðar sem fjármagnstekjur. Hinn 3. júní 2020 hafnaði yfirskattanefnd kröfum ákærða.

Ákærði hefur höfðað mál á hendur ríkinu og gerir þar þá aðalkröfu að framangreindur úrskurður yfirskattanefndar verði felldur úr gildi, en til vara að honum verði breytt þannig að tekjur ákærða teljist nema kr. 6.986.950 krónum, þær skuli skattleggja sem fjármagnstekjur og að álag verði fellt niður. Til þrautavara krefst ákærði þess í umræddu máli að úrskurðinum verði breytt þannig að greiðslur til ákærða að fjárhæð 26.600.588 verði skattlagðar sem fjármagnstekjur en ekki almennar tekjur og álag verði fellt niður. Til þrautaþrautavara krefst ákærði þess að úrskurður yfirskattanefndar verði felldur úr gildi að hluta þannig að 25% álag að fjárhæð 6.650.147 krónur falli niður. Málið mun hafa verið þingfest 30. júní 2020.

Félagið […] mun hafa verið stofnað á Seychelleseyjum hinn 8. febrúar 2006. Mun ákærði hafa keypt fimmtungshlut í félaginu á sama ári og orðið eigandi að 5% hlut til viðbótar á árinu 2008 eftir að einn fimm upphaflegra hluthafa seldi hlut sinn.

Í málinu liggur umboð til ákærða vegna félagsins […], dags. 18. júlí 2005, („power of attorney“), undirritað af tveimur einstaklingum sem stjórnarmönnum þess.

Í málinu liggja útprentuð tölvubréf, skráð send í nóvember 2005, þar sem nafngreindur starfsmaður Landsbanka Íslands í Luxemburg kveður ákærða vera raunverulegan eiganda félagsins […].

Í málinu liggur umboð til ákærða vegna félagsins […] („power of attorney“) dags. 8. ágúst 2007, undirritað af tveimur einstaklingum sem stjórnarmönnum þess. Í málinu liggur jafnframt annað skjal, dags. sama dag, undirritað af sömu einstaklingum, þar sem nafngreindri konu er veitt samskonar umboð.

Í málinu liggur umsókn um skráningu og útgáfu á kennitölu fyrir erlenda fyrirtækið […] vegna bankaviðskipta á Íslandi, móttekið hjá fyrirtækjaskrá 23. nóvember 2006. Kemur þar fram að í framkvæmdastjórn félagsins sitji fimm nafngreindir einstaklingar, þar á meðal ákærði og vitnin A og B.

Í málinu liggur skjal, dags. 21. ágúst 2007, undirritað af nafngreindum einstaklingi sem stjórnarmanni […], þar sem ákærða er veitt umboð vegna félagsins („power of attorney“).

Í málinu liggur umsókn um skráningu og útgáfu á kennitölu fyrir erlenda fyrirtækið […], vegna bankaviðskipta á Íslandi, móttekin hjá fyrirtækjaskrá 5. október 2007. Segir þar að í framkvæmdastjórn félagsins sé A. Þá liggur fyrir í málinu útprentun úr fyrirtækjaskrá sem greinir frá fyrirtækinu […] sem erlendu fyrirtæki vegna bankaviðskipta. Þar er skráð sem umboðsaðili nafngreind kona, búsett á Íslandi. Þá liggja fyrir í málinu útprentuð tölvupóstsamskipti sem bera með sér að vera milli ákærða og starfsmanns fyrirtækjaskrár 5. október 2017. Þar kemur fram að ákærði hefur sent starfsmanninum umsókn, sem ekki er skilgreind nánar. Starfsmaðurinn svarar og segist hafa skoðað umsóknina og allt sér þar eins og eigi að vera „nema umboðsaðilinn verður að vera búsettur á Íslandi.“ Ákærði svarar og segist hafa fengið nafngreinda konu til að vera umboðsaðili og er það hin sama og skráð er á fyrrgreindri útprentun úr fyrirtækjaskrá.

Í málinu liggur tölvubréf starfsmanns Landsbanka Íslands í Luxemburg, skráð sent 4. október 2007 þar sem segir að ákærði og A eigi hvort um sig helming hlutafjár í […].

Í málinu liggur skjal dags. 5. febrúar 2008, undirritað af tveimur einstaklingum sem stjórnarmönnum […], þar sem ákærða er veitt umboð vegna félagsins („power of attorney“). Þá liggur í málinu skjal þar sem skráðir eru hluthafar félagsins og hver sagður með þriðjungs hlut. Þar á meðal eru ákærði og A.

Í málinu liggur skattframtal ákærða vegna ársins 2010. Samkvæmt því hafði ákærði ekki launatekjur. Í framtalinu kemur jafnframt fram að ákærði eigi hlut í félaginu […] og nemi sú eign hans 51.586.125 krónum.

Í málinu liggur skattframtal ákærða vegna ársins 2011. Samkvæmt því hafði ákærði ekki launatekjur. Þá kemur fram að ákærði hafi í upphafi ársins átt hlut í […] en í lok ársins sé sú eign ekki lengur til staðar. Er skráð söluverð hennar 51.586.125 krónur.

Í málinu liggur skattframtal ákærða vegna ársins 2012. Samkvæmt því hafði ákærði ekki launatekjur. Félaganna […], […], […] og […] er ekki getið á framtalinu.

Í málinu liggur skattframtal ákærða vegna ársins 2013. Samkvæmt því hafði ákærði ekki launatekjur. Félaganna […], […], […] og […] er ekki getið á framtalinu.

Í málinu liggja gögn um hreyfingar á bankareikningi ákærða. Kemur þar meðal annars fram að 13. júlí 2011 fær hann greiddar sex milljónir króna frá […] og daginn eftir fjórar milljónir króna. Hinn 27. maí 2013 fær ákærði greiddar 147.865 og 60.723 krónur frá félaginu. Þá kemur fram í gögnum málsins að ákærði hafi fengið greiddar 100.000 evrur frá […] inn á erlendan bankareikning í sinni eigu hinn 26. apríl 2011.

Í málinu liggur samantekt um færslur sem skattrannsóknarstjóri kveður hafa runnið frá […] inn á innlendan bankareikning ákærða tekjuárin 2010 til og með 2013. Segir þar að á árinu 2011 hafi verið greiddar 26.392.000 krónur á reikninginn og 208.588 krónur árið 2013, alls 26.600.588 krónur. Þá hafi árið 2011 verið lagðar inn 16.392.000 krónur á erlendan reikning hans.

Í málinu liggur skýrsla skattrannsóknarstjóra um rannsókn embættisins á skattskilum ákærða. Í skýrslunni er meðal annars fjallað um lög sem gilt hafi á Seyschelleseyjum á umræddum tíma og tekið hafi til félaga eins og […]. Segir meðal annars í skýrslunni: „Í 36. gr. The International Business Companies Act, 1994, er kveðið á um að stjórn félags geti ákvarðað greiðslu arðs telji hún fullvíst að félagið sé gjaldhæft eftir að arðgreiðslurnar hafi farið fram. Þar sem ársreikningar […] hafa ekki verið lagðir fram hafa ekki verið lögð fram gögn sem sýna að fjárhagsleg staða félagsins og rekstrarafkoma hafi verið með þeim hætti að skilyrðum The International Business Companies Act, 1994, hafi verið fullnægt til að greiðsla arðs væri heimil.“ Í framhaldi af þessu er birtur texti sem sagður er vera umrædd lagagrein.

Í [...] 2007 birtist í Markaðnum, viðskiptahluta Fréttablaðsins, viðtal við ákærða og A. Kemur þar fram að þau standi ásamt þremur nafngreindum einstaklingum að „Fjárfestingarfélaginu […]“. Félagið eigi yfir fimmtíu íbúðir í Slóvakíu auk ellefu íbúða í Marokkó, land í Svíþjóð og íbúðalóðir í Lundúnum. A eigi heima í Lundúnum og hafi yfirumsjón með félaginu en ákærði dvelji í Kaupmannahöfn „þar sem hann sinnir Svíþjóðarverkefninu.“

Í málinu liggur útprentað tölvubréf A til verjanda ákærða. Ber bréfið með sér að vera sent 26. 3. 2017. Þar segir: „Sæll, Framlag allra var 200.000 Evrur, sem skiptist í 8.000 Evru hlutafé (10.000 $), en hlutaféð er 50.000 US$, og 192000 Evru lán til félagsins Lánið hefur verið endurgreitt að fullu eins og sést á meðfylgjandi excel skjali. Allar greiðslur til hluthafa og lánveitanda hafa farið í gegnum bankareikning […] í Landsbanka Íslands.“ Af bréfinu og svarbréfi verjanda ákærða verður ráðið að umrætt bréf A hafi verið skrifað vegna annars hluthafa en ákærða. Í tölvubréfi, sem ber með sér að hafa verið sent 29. 5. 2020, spyr verjandi hvort A geti staðfest að sama hafi átt við um ákærða. Því svarar A með bréfi sem ber með sér að hafa verið sent sama dag. Þar segir: „Meðferð greiðslna frá […] var eins fyrir alla hluthafa í samræmi við hlutafjáreign þeirra. Allir lögðu fram hlutafé og þar að auki lán til félagsins, sem síðan var endurgreitt eftir því sem tekjur komu inn.“

Í málinu liggur skjal sem ber með sér að vera síða af dagbókaryfirliti úr bókhaldi […] frá árinu 2006. Er þar í upphafi greint frá stofnkostnaði er nemi 1.500 evrum og færður er 13. 3. 2006. Hinn 16. 5. 2006 er bókað „P-kk-nf innborgað“ 10.000 evrur og hinn 2. 6. 2006 er bókað „P-kk-nf innborgað“ 190.000 evrur.

Ákærði gaf skýrslu hjá skattrannsóknarstjóra 21. febrúar 2018. Var þar borin undir hann samantekt skattrannsóknarstjóra um greiðslur frá […] á bankareikning ákærða. Ákærði svaraði: „Já þetta er bara lækkun á hlutafé eða bara inngreiðsla, innborgun, félagið er að borga.“ Starfsmaður skattrannsóknarstjóra sagði þá: „Þetta er lækkun á hlutafé sem við vitum ekki hvað er mikið.“ Ákærði spurði þá: „Eigið þið ekki eitthvað inni yfir það með þessi bankaviðskipti hvað ég borgaði mikið í félagið á sínum tíma?“ Því neitaði starfsmaður skattrannsóknarstjóra og annar starfsmaður bætti við: „Bara hvað marga hluti, hvern hlut.“ Talið barst í framhaldinu af greiðslu að fjárhæð 5.793 evrur sem starfsmaður skattrannsóknarstjóra sagði hafa runnið á danskan bankareikning ákærða. Ákærði svaraði á þá leið að það hefði verið til að greiða húsnæðislán. Í framhaldi af þessu sagði starfsmaður skattrannsóknarstjóra að til að greiðslurnar frá […] yrðu ekki skattlagðar sem greiðslur til ákærða þyrfti hann „í rauninni að sýna fram á að þetta sé þá endurgreiðsla á hlutafé. [...] Eða niðurfærsla eða hvernig sem það er, hvað þú hafir lagt mikið inn í félagið í upphafi.“ Í framhaldi af þessu var ákærði spurður hvort hann héldi „að þessar greiðslur séu endurgreiðsla á hlutafénu“ og svaraði hann því játandi.

Í málinu liggur kvittun, dags. 21. 5. 2007. Þar er vottað ákærði hafi keypt hlutabréf í […] að „nafnverði EUR 50.000 á genginu 1,5 eða samtals EUR 75.000“ og samsvari hlutaféð 5% hlut í félaginu. Seljandi sé B. Undir er prentað nafn B.

Skýrslur fyrir dómi

Ákærði sagðist vera atvinnulaus og hafa verið undanfarin ár. Hann hefði glímt við krabbamein frá árinu 2009.

Ákærði sagðist hafa átt fimmtíu milljónir króna árið 2006 og hafa þá verið viðskiptavinur Sparisjóðs Hafnarfjarðar og síðar Byrjar. Landsbanki Íslands hefði snúið sér til ákærða og boðið honum í viðskipti. Þau viðskipti hefði bankinn svo fært til Luxemburgar „og stjórnaði má segja mínum fjármálum án þess að ég hefði nokkurn tíma komið í Landsbankann í Luxemborg eða neitt.“ Hefðu peningar „líklega [verið] lagðir inn á […] og þeir senda einhver gögn til undirritunar hjá mér og ég á að taka mynd af passa og sendi það út bara svo með scanning eða eitthvað til Luxemborgar.“ Nafngreindur starfsmaður hefði haft samband við sig, en ákærði sagðist ekki vita hvort hann hefði verið starfsmaður Landsbanka Íslands eða Landsbankans í Luxemborg. Ákærði hefði farið á fund í Landsbanka Íslands, eftir lokun, og þar verið gengið frá málum. Ákærði sagðist ekki muna nákvæmlega hvernig þessu hefði verið háttað „en einfaldlega: ‚við skulum sjá um þig og fjármagna peninga fyrir þig‘“. Ákærði hefði ekki verið „hrifinn af því að fara í nein hlutabréfakaup eða neitt þannig, en það má segja að eins og þeir stofnuðu […], þá eins var […] lokað þegar þeir höfðu samband við mig frá Luxemborg og sögðu ‚nú lokum við þessu, þú hefur ekkert við þetta að gera.‘“

Ákærði sagði að umræddar fimmtíu milljónir hefðu verið allt sitt sparifé.

Ákærði sagði að […] hefði ekki haft bankareikning á Íslandi. Sjálfur hefði ákærði ekki verið með greiðslukort á vegum félagsins og hefði engan aðgang haft að neinum reikningi þess. Hann hefði ekkert þekkt til stjórnarmanna félagsins.

Ákærði staðfesti tölvupóst í gögnum málsins þess efnis að ákærði væri raunverulegur eigandi félagsins.

Ákærði sagðist engan hafa þekkt af eigendum […], aðra en A, en þau væru [...] úr Hafnarfirði og [...] kæmi stöku sinnum saman og einhvern tíma hefðu þau verið þar á sama tíma. Annað hvort hefði A bent á ákærða til þátttöku í félaginu eða Landsbankinn hefði „komið [þeim] saman“. Ákærði sagði að aðkoma sín að […] hefði verið sú að „það var búið að búa til einhverja beinagrind að fyrirtæki með fjárfestingum og mér bauðst þar tækifæri á að kaupa 20 prósent í félaginu, sem ég gerði.“ Ákærði sagðist ekki muna hvort það hefði verið „einhver úr Landsbankanum eða A sjálf“ sem hefði boðið sér þetta. Starfsemi félagsins hefði verið, svo sem sér hefði við kynnt hún, fjárfestingar erlendis. Eigendur hefðu verið fimm að ákærða meðtöldum, þar á meðal vitnin A og B, og hver átt fimmtung. Einn eigandi hefði yfirgefið hópinn en annar komið í staðinn. Ákærða voru kynnt gögn, sem báru með sér að þar væri honum veitt umboð vegna félagsins. Hann kvaðst ekki kannast við þau. Ákærða var kynnt, úr gögnum málsins, umsókn […] um skráningu og útgáfu á kennitölu fyrir erlent fyrirtæki vegna bankaviðskipta, þar sem segir að ákærði sé ásamt fjórum öðrum í framkvæmdastjórn félagsins. Hann var spurður hvort hann hefði verið í framkvæmdastjórninni og svaraði því til að hann vissi ekki hvernig þetta „væri sett upp“, en þetta væru eigendur fyrirtækisins.

Ákærði var spurður um tengsl sín við félagið […]. Ákærði sagðist ekkert kannast við það félag. Ákærða var kynnt, úr gögnum málsins umsókn um skráningu og útgáfu á kennitölu vegna félagsins, og kvaðst hann ekki muna eftir henni. Hann kvaðst ekki muna eftir tölvupóstsamskiptum við starfsmann ríkisskattstjóra vegna þess en staðfesti að þar hefði netfang sitt verið notað og símanúmer sitt skráð. Hann kvaðst telja líklegt að hann hefði átt umrædd samskipti þótt hann myndi ekki eftir þeim.

Ákærði sagðist ekkert muna eftir félaginu […]. Ákærða var kynnt að samkvæmt gögnum málsins væru þrír skráðir hluthafar í félaginu þar á meðal hann og A. Ákærði sagðist kannast við hluthafana en ekki muna eftir félaginu. A hefði verið með sér í […].

Ákærði var spurður um skattframtal sitt 2011, þar sem meðal annars kemur fram að hann hafi ekki haft launatekjur það ár. Hann sagðist ekki muna eftir þessu og ekki vera búinn undir að svara því. Ákærði staðfesti að framtalið, sem liggur fyrir í gögnum málsins, væri sitt framtal. Ákærði var spurður hvort hann teldi framtalið gefa rétta mynd af eignum sínum og skuldum á þeim tíma. Hann sagðist ekki vita það, en hann hefði eflaust talið það þá. Bókari hefði séð um gerð framtalsins fyrir sig.

Ákærði var spurður um skattframtal sitt 2012, þar sem fram kemur að í upphafi ársins 2011 hafi hann átt hlutabréf í […] að virði 51.586.125 króna en engin bréf í félaginu í árslok. Ákærði svaraði: „Í sambandi við […] þá man ég það að ég fékk svo samtal úr Landsbankanum í Luxemborg og [...] hann sagði eitthvað sem svo: ‚hvaða della er að vera með svona og borga 750 evrur fyrir það á ári. Við lokum þessu.‘“ Ákærði sagðist ekki muna hvenær þetta samtal hefði verið. „Þannig skeði það með […], það var sagt ‚við stofnum þetta‘ og svo ‚við lokum þessu‘“. Ákærði var spurður hvort hann teldi framtalið gefa rétta mynd af eignum sínum og skuldum á þeim tíma. Hann sagði framtalið hafa verið gert í góðri trú.

Ákærði var spurður um innborgun á reikning sinn að fjárhæð sex milljónir króna 13. júlí 2011 frá […]. Ákærði svaraði að hann hefði lánað „inn í […]“, að því er hann minnti 240 þúsund evrur „og þarna er ég að fá til baka“. Sama ætti að öllum líkindum við um aðrar greiðslur frá […] til sín. „Peningurinn sem ég borga mig inn í […], eða lána í […], að þessar 240.000 þúsund evrur, það kemur úr […], svo er […] lagt niður. Þannig að ég leit bara á‚ þetta eru mínir peningar út og mínir peningar inn‘. Hvaða leið þeir fóru, það veit ég ekki.“ Landsbankinn hefði sagt „Við skulum sjá um þín mál.“ Ákærði sagði að fé sitt hefði upphaflega farið í félagið […], „en svo á þeim tíma kemur eitthvað […] og þá eru peningarnir þar, en hvort þeir fóru beint úr […] í […] eða komu við á reikningi mínum persónulega í mínu nafni og fóru þar, það veit ég ekki.“

Ákærði var spurður um smærri innborganir […] á reikning sinn. Voru þar tilgreindar 10.724 kr. og 2.820 krónur sem greiddar voru 16. apríl 2010. Hann sagðist ekki muna eftir þessu en hugsanlega væri um að ræða endurgreiddan útlagðan kostnað.

Ákærði sagðist ekki hafa séð um bókhald eða „peningaflæði“ […]. Hann sagðist ekki treysta sér til að svara hvort hann hefði fengið greiðslu frá félaginu á erlendan reikning sinn. Ákærði hefði ekki haft prókúru á reikning […].

Ákærði var spurður hver hefði framkvæmt færslur fyrir […] og sagðist hann hafa „alltaf litið á A“ sem þann aðila. Ákærði hefði engum fjárgreiðslum stjórnað, „hvorki inn né út úr […].“

Ákærði var spurður um skattframtal sitt 2013. Hann kvaðst kannast við framtalið en ekki muna efni þess í smáatriðum. Hann var spurður hvers vegna ekki væri þar getið þeirra erlendu félaga sem í ákæru greinir. Ákærði sagðist ekki hafa getið um […] og kvaðst ekki vita hvers vegna hann hefði ekki gert það.

Ákærði var spurður um skattframtal sitt 2014. Hann var jafnframt spurður um tvær innborganir […] á reikning sinn 27. maí 2013, samtals að fjárhæð 208.588 krónur. Hann sagðist telja að þarna væri sér greitt samkvæmt reikningi, hann hefði „lagt eitthvað út eða orðið fyrir einhverjum kostnaði“, en hann vissi ekki vegna hvers. Á þessum tíma hefði […] haft ráðagerðir um byggingaframkvæmdir. „Á einhverju tímabili var verið að skoða fjárfestingar í Svíþjóð, það var verið að skoða einhverjar fjárfestingar í Slóvakíu.“ Ákærði hefði verið búsettur í Danmörku og á einhverjum tímapunkti hefði A verið búsett á Englandi. Hefðu eigendur félagsins „mjög sjaldan“ komið saman. Ákærði hefði ekki verið „hugmyndafræðingurinn“ hjá […] en hefði fengið að „vita hvað var að ske og annað“. Hugsanlega væri útlagður kostnaður sinn verið vegna ferðalaga sem hann hafi farið í á vegum félagsins.

Ákærði var spurður hvort hann ætti gögn um greiðslur frá sér til […]. Hann sagðist ekki eiga „gögn frá því, en það hlýtur að vera einhvers staðar í gögnum Landsbankans, þar sem peningurinn fer úr Landsbankanum á Íslandi í Landsbankann í Luxemborg og úr Landsbankanum í Luxemborg í […].“ Afgangur hefði svo farið á reikning ákærða í Landsbankanum í Luxemborg. Landsbankinn hefði farið í þrot og ákærði farið „í einhver málaferli þar til að reyna að fá það sparifé til baka, það var mikið tap held ég í gjaldeyrismismun þar“. Ákærði sagðist nú vera eignalítill og lifa spart.

Ákærði var spurður hvort hann ætti engin gögn um greiðslur, frá því hann hefði fengið fimmtíu milljónirnar á sínum tíma. Hann svaraði: „Eflaust hef ég einhvern tímann fengið, og hvort ég þurfti að skila því inn til Landsbankans á sínum tíma þegar þeir fóru í þrot, ég man ég fór til Luxemborgar einhvern tímann til að tala við skiptastjóra í þrotabúi Landsbankans til að reyna að fá pening minn út, sem var frosinn eitthvað þar“.

Ákærða voru kynntar samantektir skattrannsóknarstjóra um innlagnir […] á reikninga ákærða. Hann kvaðst telja fjárhæðirnar endurgreiðslu á láni sem hann hefði veitt […]. Einu samskipti sín við […] hefðu verið „að lána þeim pening og fá peninga til baka“ auk þess sem hann hefði fengið útlagðan kostnað endurgreiddan, að því er hann teldi „flug, farseðill eða hótel“. Hann hefði aldrei verið á launaskrá […].

Ákærði sagðist ekki hafa talið fram kröfu á hendur félaginu. Spurður hvers vegna sagðist hann vera „orðlaus“.

Ákærði sagðist ekki muna til þess að gerður hefði verið lánasamningur milli sín og félagsins. Hann kvaðst ekki vita hvernig því hefði verið háttað hjá öðrum hluthöfum.

Ákærði kvaðst ekki muna eftir því að hlutafé í félaginu hefði verið lækkað.

Ákærði sagðist hafa keypt „25% af eignarhlut B í […]“. A hefði hvatt sig til þess, en tengsl væru milli hennar og B.

Ákærði sagðist ekki hafa talið greiðslur frá […] fram sem tekjur vegna þess að hann hefði talið þær endurgreiðslur á láni.

Ákærði sagði að það fé sitt sem kyrrsett hefði verið væri komið vegna síns hlutar í sölu einbýlishúss síns og fyrrverandi konu sinnar. Hefði hann ekki að öðru að hverfa.

Ákærði var spurður hvort starfsemi […] væri lokið. Hann svaraði að hann vissi „hvorki um fæðingardag […], en hann kemur fram í gögnum, en dánardagurinn er, það hefur ekki verið […] lengi.“ Hann kvaðst telja að þar væru engir peningar. Það fé sem þar hefði verið væri orðið að engu. Hann sagðist ekki vita hvort félaginu hefði verið formlega slitið. „Ég veit ekkert hvaða form var á félaginu, hvort þetta var félag eða fyrirtæki, veit ekki hvernig form, ég veit bara nafnið og ég borgaði inn í þetta, eða lánaði pening og fékk til baka.“ Spurður hvort hann væri enn fimmtungseigandi svaraði ákærði: „Jú, ja eigandi? Ég held að það sé ekki til. Ég held að fyrirtækið sé ekki til í dag.“ Nánar spurður sagðist ákærða vita að engin starfsemi væri í félaginu, „og ég held að það sé ekki til, en ég þori ekki að fullyrða það.“

Spurður hvernig það hefði komið til að hann hefði lánað fé til […] sagði ákærði að það hefði hann gert „í góðri trú um að ég myndi ávaxta fé mitt.“ Það, að ákærði „lenti í þessum hóp“ hefði líklega verið „hugmynd einhvers í Landsbankanum“. Haft hefði verið símasamband við ákærða frá Luxemburg og hann spurður hvort hann vildi „fjárfesta í þessu“, það væri mjög góð hugmynd. Ákærði sagðist hafa í upphafi þekkt til A, „rúmlega kannaðist við hana“.

Ákærði sagðist telja að fjármunir sínir hefðu farið frá félaginu […] í […]. Sjálfur hefði hann hins vegar ekki framkvæmt þá millifærslu. „Ég var með engar upplýsingar um […] og hafði ekki, ég var ekki með kreditkort, ég var ekki með neitt, neinn aðgang að reikningi […] eða neitt. Þetta var bara eitthvað sem Landsbankinn: ‚Við sjáum um þig vinur minn, þú ert í góðum höndum‘.“ Spurður hvort hann hefði falið starfsmanni Landsbankans í Luxemburg að færa fé úr […] í […] sagði ákærði að hann hefði eflaust þurft „að samþykkja það að einhverju leyti.“ Nánar spurður sagði ákærði að þar sem það hefði verið hann sjálfur en ekki […] sem átt hefði í […] hlyti féð að hafa farið af reikningi […] á sinn reikning og þaðan til […].

Ákærði var spurður hvort hann hefði ekkert haft í höndunum um eign sína. Hann svaraði að tími bankabókanna væri liðinn, þessi viðskipti hefðu öll verið rafræn. Spurður hvort hann hefði prentað eitthvað út um viðskiptin svaraði hann: „Ég hélt ég væri í rosa góðum höndum hjá Landsbankanum.“

Vitnið A sagðist hafa verið einn af stofnendum […], en félagið hefði, að því er vitnið minnti, verið stofnað árið 2005. Félagið hefði verið „einskonar eignarhaldsfélag“ utan um hluti í innlendum hlutafélögum. Í þeim félögum hefði „öll starfsemin“ farið fram og í hverju verið um tuttugu til þrjátíu hluthafar. Engin sérstök starfsemi hefði verið […]. Markmiðið hefði verið að fara í fjárfestingarverkefni í Marokkó, Slóvakíu og fleiri löndum, kaupa þar fasteignir og þróa þær. Hugmyndin hefði verið að […] ætti um fimmtung í hinum félögunum. Vitnið var spurt hverjir hefðu verið eigendur […] og svaraði á þá leið að það hefði verið fólk „sem Landsbankinn í Luxemburg kom með“ en einnig hefðu nýir eigendur komið inn.

Vitnið sagði að ákærði hefði verið einn af eigendum félagsins. Þau væru bæði úr Hafnarfirði og þekktust. Vitnið hefði átt heima í Luxemburg og selt hús sitt þar. Söluverðið hefði verið lagt í Landsbankann í Luxemborg „og starfsmenn Landsbankans í Luxemborg voru nú að reyna oft að selja fólki ýmsar vörur og í rauninni kom hugmyndin að þessu meðal annars frá þeim og þeir komu hingað til Íslands“. Hefðu þessir starfsmenn Landsbankans fengið fólk að félaginu og hefðu þar verið viðskiptavinir Landsbanka Íslands hf. á Íslandi. Vitnið sagðist gera ráð fyrir að starfsmenn Landsbankans í Luxemburg hafi leitað til ákærða um þátttöku í félaginu.

Vitnið sagði að eigendur […], fimm að tölu, hefðu stjórnað félaginu saman. Ekki hefði verið neinn sérstakur framkvæmdastjóri enda umsvifin ekki kallað á slíkt. Þau hefðu skipt milli sín verkum „í þessum dótturfélögum sem sáu um þessi fjárfestingarverkefni“. Þannig hefði vitnið stýrt málum í Slóvakíu en ákærði hefði frekar séð um mál í Marokkó. Þau hefðu keypt þar íbúðir og selt en lítill árangur orðið af. Þriðja verkefnið, í Svíþjóð, hefði farið út um þúfur. Verkefnunum hefði flestum lokið á árunum 2008 til 2010. Landsbankinn í Luxemborg hefði farið í þrot árið 2008

„og þá náttúrulega hvarf ýmislegt sem við vorum með þar“. Öll verkefnin hefðu verið unnin í sérstökum félögum en ekkert þeirra innan […] sjálfs. […] hefði ekki gert annað en að eiga bréf í félögunum.

Vitnið var spurt hvort […] hefði verið slitið og svaraði á þá leið að við þrot Landsbankans í Luxemburg árið 2008 hefðu eigendur […] misst „kontakt og höfðum engan aðgang að neinum gögnum eða um félagið eða neitt. Þá var bankinn ekki lengur banki [...] heldur þrotabú og það var bara ákveðinn skiptastjóri [...] yfir þrotabúinu og það hafði enginn aðgang að neinu eftir það. Þannig að þessi félög sem voru þarna inni, eins og okkar félag […], við höfðum engan aðgang að hvort það yrði haldið áfram eða ekki. Það eina sem við fengum síðan, þegar Landsbankinn var sem sagt gerður upp sem var 2010 eða 11, þá fengum við peninga sem félagið hafði átt á bankareikningi í Landsbankanum, en ekkert annað, og ég veit í rauninni ekki hvort það er til, ég held það sé ekki til“.

Vitnið sagðist hafa haft aðgang að bankareikningi […] og sagðist telja að ákærði hefði einnig haft hann. Sá aðgangur hefði verið allt til ársins 2015 að því er vitnið teldi.

Bornar voru undir vitnið greiðslur […..] inn á bankareikning ákærða. Vitnið sagðist telja sig hafa framkvæmt þær greiðslur. Árið 2010 hefðu komið fjármunir frá þrotabúi Landsbankans í Luxemburg, sem […] hefði átt þar við þrot bankans, „og þá fluttum við þá peninga inn á Landsbanka Íslands“. Hefði sá reikningur verið stofnaður til að taka við þeim fjármunum. Að því er vitnið minnti hefðu þar verið um 54 milljónir króna. „Við vorum bara meira og minna að skipta upp [...] peningunum sem við áttum inni [...] og komu þarna inn. Upphaflega þá lögðum við fram 200.000 evrur hver um sig [...] og hluti af því var hlutafé og hluti af því var bara framlag eða lán til félagsins, því félagið þurfti náttúrulega að hafa peninga í upphafi til að geta tekið þátt í þessum fjárfestingum sem við ætluðum að gera þannig að við lögðum fram okkar sem sagt hlutafé, hlutaféð var minnir mig 50.000 dollarar eða 40.000 evrur, og við lögðum fram hver um sig 8.000 evrur, við vorum fimm, og þá 192.000 var þá sem sagt lán frá okkur. Og síðan erum við að borga til baka, var meiningin að við myndum borga til baka þetta lán og svo náttúrulega arð af starfseminni, við náttúrulega væntum þess að fá einhvern arð“.

Vitnið var spurt hvers vegna greiðslurnar hefðu verið svo margar sem raun bæri vitni. Vitnið kvaðst ekki geta svarað því nákvæmlega en telja líklegt að greitt hefði verið eftir því sem fé hefði komið inn, „það komu einhverjir peningar inn seinna, smám saman“. Milljónirnar fimmtíu og fjórar hefðu komið í einni færslu „en svo koma líka kannski einhverjir peningar úr hinum félögunum“. Hugsanlegt væri að einhverjar greiðslur væru endurgreiðsla kostnaðar.

Vitnið sagði að ekkert bókhald lægi fyrir um […]. Engin starfsemi væri í félaginu eftir því sem vitnið vissi og það ætti „enga bankareikninga lengur og ekki neitt.“

Vitnið var spurt um tölvubréf sitt til verjanda, er liggur fyrir í málinu. Vitnið staðfesti það. Vitnið sagðist hafa fundið hjá sér tölvubréf frá Landsbankanum Luxemburg „þar sem að kom fram þessi greiðsla frá þessum fimm hluthöfum og það var það sem ég tók upp og þess vegna sagði ég það þessir fimm hluthafar þeir borguðu inn þessar 200.000 evrur í upphafi 2005 [...] og markmiðið var sem sagt að leggja félaginu til rekstrarfé í upphafi og það skiptist þá í 8000 hlutafé og 192.000 í lán eins og það var hugsað á þeim tíma.“ Í tölubréfinu hefði verið vísað til annars hluthafa en í meginatriðum hefði sama átt við um aðra hluta, þar á meðal ákærða.

Vitnið var spurt hvers vegna þessi skipting milli hlutafjár og láns hefði verið ákveðin og kvaðst ekki vita það, en hefðbundið væri að hlutafé félaga sem þessara væri 50.000 dalir. Eigendur greiddu hins vegar oft meira ef þeir þyrftu að leggja meira fé af mörkum í upphafi „sem framlag, og þetta er bara svipað“.

Vitnið sagði að hluthafinn B hefði selt sinn hlut og hefðu aðrir hluthafar keypt hlut hans að jöfnu, 5% hlut hver. „Þá tökum við yfir þetta lán sem hann á [...] og borgum honum yfirverð fyrir hlutinn.“

Vitnið sagðist telja líklegt að ákærði hefði fengið greidda frá […], í evrum talið, mjög svipaða fjárhæð og hann hefði lagt til félagsins. Greiðslurnar hefðu hins vegar verið á mismunandi gengi evru og krónu.

Vitnið B sagðist hafa verið einn fimm aðila sem stofnað hefðu […] árið 2005 eða 2006. Hver stofnandi hefði átt fimmtung í félaginu. Vitnið sagðist ekki hafa komið mikið að stjórnun félagsins en hafa komið að „excelskjölum, að senda út rukkanir og slíkt þegar verið var að safna í önnur félög.“ Vitnið sagðist hafa komið í félagið fyrir tilstilli A en milli þeirra væru fjölskyldubönd. Ákærða hefði vitnið fyrst séð á fyrsta fundi félagsins. Hefði vitnið ekkert þekkt hann áður og lítið síðan. Vitnið hefði farið úr félaginu árið 2008 og selt A, ákærða og þriðja manni hlut sinn á sama verði og það hefði keypt hann. Ákærði hefði greitt sér 60.000 evrur fyrir hlutinn.

Vitnið sagði að í upphafi hefði það greitt í reiðufé til félagsins og hefði það farið gegn um Landsbankann í Luxemburg. Hlutaféð hefði verið 200.000 evrur fyrir hvern hluthafa. Nánar spurt sagði vitnið að 8.000 evrur hefðu verið hlutafé „en restin lán“ ef vitnið myndi rétt.

Vitnið var spurt hvort við sölu hlutar þess hefði það átt 8.000 evra hlutafé og 192.000 evra kröfu á félagið. Vitnið svaraði: „Já, ég var nú aldrei að sundurliða þetta neitt sérstaklega sko, fyrir mér var þetta bara í sjálfu sér einn hlutur“. Sér skildist hins vegar að tæknilega hefði þessi verið raunin. Ákærði hefði greitt sér eina fjárhæð sem ekki hefði verið sundurliðuð neitt frekar. Vitnið hefði fengið sama og það hefði lagt í félagið.

Niðurstaða

Ákærði hefur fyrir dómi borið að hann hafi verið einn eigenda félagsins […]. Er óumdeilt í málinu að það hafi hann verið á þeim árum sem í ákæru greinir. Þá tilgreindi hann á skattframtölum vegna áranna 2010 og 2011 eign í félaginu […]. Samkvæmt þessu verður lagt til grundvallar að ákærði hafi á umræddum tíma átt hlut í þessum félögum. Í málinu liggja gögn um umboð ákærða til handa vegna félaganna […] og […] og einnig tölvupóstsamskipti ákærða og starfsmanns fyrirtækjaskrár sem ætla verður að sé vegna umsóknar um kennitölu vegna […]. Fyrir dómi kvaðst ákærði ekki kannast við þessi síðastnefndu félög. Hann kvaðst telja líklegt að hann hefði átt umrædd tölvupóstsamskipti við starfsmann fyrirtækjaskrár. Framburður ákærða fyrir dómi um þessi fyrirtæki þykir fremur verða skilinn þannig að hann muni ekki eftir félögunum en að hann neiti beinlínis að hafa komið nálægt þeim. Í tölvubréfi starfsmanns Landsbankans í Luxemburg segir að ákærði og A, séu hvort um sig helmingseigendur að […]. Þegar á allt framanritað er horft þykir óhætt að leggja til grundvallar að ákærði hafi átt hlut í umræddum félögum. Ákærða bar að greina frá þeirri eign sinni á skattframtali. Það gerði hann aldrei að því er varðar […], […] og […] og verður að virða honum það til stórkostlegs hirðuleysis. Braut hann þannig gegn 1. mgr. 109. gr. laga nr, 90/2003 um tekjuskatt, sbr. 2. mgr. 22. gr. laga nr. 4/1995 um tekjustofna sveitarfélaga. Hann tilgreindi hins vegar á skattframtölum vegna áranna 2010 og 2011 eign í félaginu […]. Í skattframtali vegna fyrra ársins segir að eign ákærða í félaginu nemi 51.586.125 krónum en í framtali vegna síðara ársins kemur fram að ákærði hafi í upphafi ársins átt hlut í félaginu en í lok ársins sé sú eign ekki lengur til staðar. Er skráð söluverð hennar 51.586.125 krónur. Fyrir dómi bar ákærði á þá leið að félaginu hefði verið lokað að ráði starfsmanna Landsbankans í Luxemburg sem séð hefðu um framkvæmd þess. Ekki liggur fyrir með óyggjandi hætti að félaginu hafi í raun verið slitið en því til stuðnings er hins vegar framangreint samtímagagn, skattframtal ákærða. Þegar á framanritað er horft þykir skynsamlegur vafi vera uppi um að ákærði hafi í raun átt hlut í […] lengur en hann taldi fram. Sá vafi verður skýrður ákærða í hag og þegar á allt er horft verður hann í máli þessu ekki sakfelldur fyrir brot gegn 109. gr. laga nr. 2003 að því er varðar framtal eignar hans í […].

Í málinu er óumdeilt að ákærði hafi í raun fengið þær greiðslur frá […] sem í ákæru greinir. Er það stutt gögnum og þykir óhætt að miða við það í málinu. Jafnframt er ljóst að ákærði taldi greiðslurnar ekki fram til skatts. Hann byggir á því að þessar greiðslur hafi í raun verið endurgreiðsla láns sem hann hafi veitt félaginu en ekki skattskyldar greiðslur þess til sín. Við mat á þessu er óhjákvæmilegt að líta til þess að engin samtímagögn liggja fyrir í málinu sem styðja þetta. Ákærði tilgreindi aldrei á skattframtali að hann væri lánardrottinn þessa félags. Enginn lánasamningur liggur fyrir eða annað skjal frá þeim tíma er ákærði kveðst hafa veitt lánið er gefur slíka lánveitingu til kynna. Þá eru engin samtímagögn í málinu sem sýna slíkar greiðslur af reikningi ákærða inn á reikning félagsins. Fyrir dómi var ákærði ekki viss hvort féð hefði komið af persónulegum reikningi sínum eða reikningi […]. Er ákærði gaf skýrslu hjá skattrannsóknarstjóra í febrúar 2018 skýrði hann greiðslurnar með orðunum: „Já þetta er bara lækkun á hlutafé eða bara inngreiðsla, innborgun, félagið er að borga.“ Hvað sem um það svar má segja verður ekki litið svo á að í skýrslu sinni hjá skattrannsóknarstjóra hafi ákærði byggt eindregið á því að hann hefði í upphafi veitt lán sem síðar hafi verið endurgreitt. Ákærði hefur vísað til þess að starfsmenn Landsbankans í Luxemburg hafi séð um sín mál og haldið utan um þau. Hvað sem um það má segja verður að leggja til grundvallar að sú tilhögun hafi verið með vitund og vilja ákærða og að hann hafi átt lokaorðið um þær ákvarðanir sem teknar voru í fjárfestingum hans, þótt vel megi vera að þar hafi hann fylgt ráðleggingum og tillögum úr bankanum. Ákærði kaus að stunda umtalsverðar fjárfestingar í gegnum þátttöku í erlendu félagi. Ákærði var á þeim tíma sem máli skiptir hér skattskyldur á Íslandi en tilgreindi ekki eignarhald sitt félaginu í framtölum til hérlendra skattyfirvalda. Hafi hann veitt félaginu umtalsvert lán, sem svo skyldi endurgreitt í fyllingu tímans, var að sjálfsögðu áríðandi að eiga um þá gerninga skjöl eða önnur sönnunargögn sem sýnt gætu fram á gerningana, ef ákærði hugðist byggja á því síðar að greiðslur til sín frá félaginu væru í raun endurgreiðslur slíks láns. Engu að síður hefur ákærði engin samtímagögn í höndum sem sýnt geti fram á slíkt, þar með talið engin gögn sem sýni hvaðan sú fjárhæð er komin sem hann kveðst hafa lánað félaginu. Einnig er til þess að líta að ákærði kveðst hafa í upphafi þekkt einn meðeiganda sinn svolítið en aðra ekkert. Slíkar aðstæður ættu almennt að vera mönnum aukin ástæða til að eiga gögn um umtalsverða lánveitingu sína til félagsins. Í málinu liggur fyrir framburður A, viðskiptafélaga ákærða, en hún mun hafa gegnt talsverðu hlutverki innan […] og einnig tölvubréf sem hún sendi verjanda ákærða snemma árs 2017. Í bréfinu og skýrslu sinni fyrir dómi segir A að hluthafar hafi greitt 8.000 evrur sem hlutafé og 192.000 evrur sem lán til félagsins. Vitnið B, sem átti í […] um tíma en seldi hlut sinn, bar á sama veg fyrir dómi. Þá liggur fyrir í málinu skjal, er ber með sér að sýna færslur í dagbókaryfirliti úr bókhaldi […] frá árinu 2006. Er þar skráð í maí 2006 „P-kk-nf innborgað“ að fjárhæð 10.000 evrur og í júní „P-kk-nf innborgað“ að fjárhæð 190.000 evrur. Þetta skjal, svo langt sem það nær, veitir því stuðning að 200.000 evrur hafi verið greiddar í félagið vegna ákærða. Skjalið tekur hins vegar engin tvímæli af um af hvaða reikningi féð hefur komið og ekki heldur um hvort þar hafi verið um lán að ræða. Skýrsla A og B fyrir dómi og tölvubréf þeirrar fyrrnefndu, eru hins vegar skýringum ákærða til stuðnings. Við úrlausn málsins skiptir hins vegar verulegu máli að engin samtímagögn styðja það að ákærði hafi í upphafi veitt […] lán sem svo hafi hafi verið endurgreitt með þeim greiðslum sem málið varðar. Hann tilgreinir aldrei á skattframtali að hann eigi kröfu á félagið, hann hefur engin gögn í höndum um að félagið skuldi sér fé og engin gögn sýna greiðslur af neinum reikningi hans til félagsins. Enginn lánasamningur liggur fyrir né nein önnur gögn frá upphafi félagsins sem greina frá lánveitingum ákærða eða annarra hluthafa til þess. Gögn styðja að ákærði hafi greitt B vegna hlutabréfakaupa af honum, en það atriði tekur ekki af tvímæli um það hvort ákærði hafi lánað […] fé á sínum tíma. Þegar á allt framanritað er horft er ekki unnt að leggja til grundvallar í málinu að ákærði hafi í upphafi veitt […] lán sem svo hafi verið endurgreitt með þeim greiðslum sem málið varðar. Skýrslur A og B fá þessu ekki breytt. Verður því að líta svo á að sannað sé í málinu að ákærði hafi vanrækt að telja fram skattskyldar tekjur að fjárhæð 26.600.588 krónur svo sem honum er gefið að sök í ákæru. Verður að virða honum það til stórkostlegs hirðuleysis og hefur hann með þessu brotið gegn 1. mgr. 109. gr. laga nr. 90/2003 um tekjuskatt, sbr. 2. mgr. 22. gr. laga nr. 4/1995 um tekjustofna sveitarfélaga.

Ákærði byggir á því, að því frágengnu að litið verði á greiðslur […] til sín sem endurgreiðslu láns, að fara beri með þau sem arð af hlutareign. Af skýrslu skattrannsóknarstjóra verður ráðið að samkvæmt þeim lögum sem gilt hafi á Seychelleseyjum á umræddum tíma hafi atbeini félagsstjórnar verið nauðsynlegur til að skuldbinda félag með takmarkaðri ábyrgð til greiðslu arðs. Vísað er til þessa í niðurstöðu yfirskattanefndar þar sem kröfum ákærða var hafnað. Hefur ekkert komið fram sem gefur tilefni til að ætla að rangt sé hér farið með í skýrslu skattrannsóknarstjóra. Þykir óhætt að leggja til grundvallar að slíkan atbeina stjórnar félagsins hafi þurft til skuldbinda félagið til greiðslu arðs. Ekkert liggur fyrir um að stjórn félagsins hafi tekið slíka ákvörðun. Liggur ekkert fyrir í málinu um lögmæta ákvörðun um úthlutun arðs til hluthafa og við svo búið er ekki unnt að leggja til grundvallar að ákærði hafi með umræddum greiðslum fengið úthlutaðan arð frá félaginu. Verður að fallast á með ákæruvaldinu að ákærða hafi borið að telja greiðslurnar fram sem tekjur samkvæmt 1. mgr. 7. gr. laga nr. 90/2003 sbr. 9. tl c liðar sömu greinar sbr. einnig 19. og 21. gr. laga nr. 4/1995.

Í öðrum ákærulið er ákærða gefið að sök brot gegn 1. mgr. sbr. 2. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga með því að hafa nýtt ávinning af brotum samkvæmt fyrsta ákærulið í eigin þágu. Í 1. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga segir meðal annars að hver sem nýti sér ávinning af broti á lögunum, eða refsiverðu broti á öðrum lögum, skuli sæta fangelsi allt að sex árum. Í ákvæðinu er í dæmaskyni meðal annars nefnt að maður umbreyti slíkum ávinningi, flytji hann, sendi, geymi eða aðstoði við afhendingu hans. Í 2. mgr. sömu greinar segir svo meðal annars að sá sem framið hefur frumbrot og fremur jafnframt brot skv. 1. mgr. skuli sæta sömu refsingu og þar greinir. Er ákvæði þetta afar rúmt og gerir meðal annars ekki kröfu um að verk sé unnið með leynd. Verður í raun að skilja ákvæðið svo að hver sá sem fremur brot af því tagi sem fjallað er um í fyrri ákærulið og hefur af því ávinning hafi jafnframt brotið gegn 1. sbr. 2. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga, að minnsta kosti svo fremi sem hann meðhöndli ávinninginn. Í málinu komst ákærði með refsiverðum hætti hjá skattgreiðslum er honum bar að inna af hendi og verður að telja hann hafa nýtt ávinninginn þannig að telja verður að hann hafi brotið gegn 1. sbr. 2. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga, svo sem ákærða er gefið að sök í síðari ákærulið.

Með hliðsjón af öllu framanrituðu verður að telja ákærða sannan að sök samkvæmt ákæru, að því frátöldu sem segir um það ákæruatriði að hafa ekki greint frá eignarhaldi sínu á félaginu […] á skattframtali.

Þegar horft er til þess að ákærði leyndi skattyfirvöld eignarhaldi sínu á því félagi sem greiddi þær greiðslur sem málið snýst um og hann vanrækti að telja fram vegna tekjuáranna 2011 og 2013 tekjur sem alls námu 26.600.558 krónum þykir, með hliðsjón af dómi Hæstaréttar Íslands í máli nr. 323/2013, verða að heimfæra brot ákærða samkvæmt fyrri ákærulið einnig undir 1. mgr. 262. gr. almennra hegningarlaga svo sem gert er í ákæru.

Eins og áður segir var frávísunarkröfu ákærða hafnað með úrskurði. Hefur ekkert komið fram í málinu sem gefur efni til frávísunar þess.

Við ákvörðun refsingar verður, auk þeirra fjárhæða sem málið varðar, að horfa til þess að ákærði skilaði efnislega röngum skattframtölum. Á hinn bóginn hefur á kærða, sem kominn er hátt á sjötugsaldur og glímir við vanheilsu, ekki verið gerð refsing áður.

Verður refsing ákærða ákveðin fan gelsi í sjö mánuði og 30.500.000 króna sekt í ríkissjóð.

Rétt þykir að fullnustu fangelsisrefsingarinnar verði frestað og niður falli hún að liðnum tveimur árum haldi ákærði almennt skilorð. Greiði ákærði ekki fjársektina innan fjögurra vikna frá birtingu dómsins sæti hann fangelsi í 360 daga. Ákærða verður gert að greiða málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, B-kk-ef B-kk-ef lögmanns, 1.531.474 krónur með virðisaukaskatti en ekki mun annar sakarkostnaður hafa fallið til. Gætt var 1. mgr.

184. gr. laga nr. 88/2008. Af hálfu ákæruvaldsins fór Á-kvk-nf B-kvk-nf saksóknari með málið. Þ-kk-nf D-kk-nf kveður upp dóm þennan.

D Ó M S O R Ð

Ákærði, P-kk-nf P-kk-nf, sæti fangelsi í sjö mánuði og greiði 30.500.000 króna sekt í ríkissjóð. Fullnustu fangelsisrefsingarinnar skal frestað og niður skal hún falla að liðnum tveimur árum haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. laga nr. 19/1940. Greiði ákærði ekki fjársektina innan fjögurra vikna frá birtingu dómsins sæti hann fangelsi í 360 daga.

Ákærði greiði 1.531.474 króna þóknun skipaðs verjanda síns, B-kk-ef B-kk-ef lögmanns.

Þ-kk-nf D-kk-nf

Með hliðsjón af öllu framanrituðu verður að telja ákærða sannan að sök samkvæmt ákæru, að því frátöldu sem segir um það ákæruatriði að hafa ekki greint frá eignarhaldi sínu á félaginu […] á skattframtali.

Þegar horft er til þess að ákærði leyndi skattyfirvöld eignarhaldi sínu á því félagi sem greiddi þær greiðslur sem málið snýst um og hann vanrækti að telja fram vegna tekjuáranna 2011 og 2013 tekjur sem alls námu 26.600.558 krónum þykir, með hliðsjón af dómi Hæstaréttar Íslands í máli nr. 323/2013, verða að heimfæra brot ákærða samkvæmt fyrri ákærulið einnig undir 1. mgr. 262. gr. almennra hegningarlaga svo sem gert er í ákæru.

Eins og áður segir var frávísunarkröfu ákærða hafnað með úrskurði. Hefur ekkert komið fram í málinu sem gefur efni til frávísunar þess.

Við ákvörðun refsingar verður, auk þeirra fjárhæða sem málið varðar, að horfa til þess að ákærði skilaði efnislega röngum skattframtölum. Á hinn bóginn hefur á kærða, sem kominn er hátt á sjötugsaldur og glímir við vanheilsu, ekki verið gerð refsing áður.

Verður refsing ákærða ákveðin fan gelsi í sjö mánuði og 30.500.000 króna sekt í ríkissjóð.

Rétt þykir að fullnustu fangelsisrefsingarinnar verði frestað og niður falli hún að liðnum tveimur árum haldi ákærði almennt skilorð. Greiði ákærði ekki fjársektina innan fjögurra vikna frá birtingu dómsins sæti hann fangelsi í 360 daga. Ákærða verður gert að greiða málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, B-kk-ef B-kk-ef lögmanns, 1.531.474 krónur með virðisaukaskatti en ekki mun annar sakarkostnaður hafa fallið til. Gætt var 1. mgr.

184. gr. laga nr. 88/2008. Af hálfu ákæruvaldsins fór Á-kvk-nf B-kvk-nf saksóknari með málið. Þ-kk-nf D-kk-nf kveður upp dóm þennan.

Ákærði, P-kk-nf P-kk-nf, sæti fangelsi í sjö mánuði og greiði 30.500.000 króna sekt í ríkissjóð. Fullnustu fangelsisrefsingarinnar skal frestað og niður skal hún falla að liðnum tveimur árum haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. laga nr. 19/1940. Greiði ákærði ekki fjársektina innan fjögurra vikna frá birtingu dómsins sæti hann fangelsi í 360 daga.

Ákærði greiði 1.531.474 króna þóknun skipaðs verjanda síns, B-kk-ef B-kk-ef lögmanns.

Þ-kk-nf D-kk-nf