S-22/2008

Mál þetta, sem dómtekið var að lokinni aðalmeðferð hinn 20. júní, er höfðað með tveimur ákærum sýslumannsins á Akureyri á hendur X.

Fyrri ákæran en gefin út 9. janúar 2008 og er;

„fyrir fíkniefnalagabrot með því að hafa sunnudaginn 2. desember 2007, verið með í vörslum sínum 5,69 grömm af hassi, þegar lögreglan hafði afskipti af honum á veitingastaðnum Kaffi Akureyri, Strandgötu 7 á Akureyri.

Telst þetta varða við 2. gr., sbr. 5. gr. og 6. gr. laga um ávana- og fíkniefni, nr. 65, 1974, sbr. lög nr. 60, 1980, sbr. lög nr. 13, 1985 og sbr. lög nr. 82, 1998 og 2. gr. sbr. 14. gr. reglugerðar um sölu og meðferð ávana og fíkniefna nr. 233, 2001.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til [að] sæta upptöku á 5,65 grömmum af hassi sem lögreglan lagði hald á og tilgreint er í efnaskrá nr. 12913, samkvæmt 6. mgr. 5. gr. laga nr. 65, 1974 og 2. mgr. 14. gr. reglugerðar nr. 233, 2001.“

Síðari ákæran er gefin út 8. febrúar 2008 og er;

„fyrir umferðarlagabrot, með því að hafa fimmtudaginn 6. desember 2007, ekið bifreiðinni VA-469, án ökuréttar og undir áhrifum fíkniefna (Tetrahýdrókannabínól 23 ng/ml) frá heimili sínu til Akureyrar og sinna ekki stöðvunarmerkjum lögreglunnar á Leiruvegi, heldur aka áfram vestur Leiruveg, norður Drottningarbraut og um Aðalstræti og Hafnarstræti, uns hann stöðvaði bifreiðina við húsið Hafnarstræti 30.

Telst þetta varða við 1. mgr. 5. gr., 1. mgr. sbr. 2. mgr. 45. gr. A, og 1. mgr. 48. gr. sbr. 1. mgr. 100. gr. umferðarlaga nr. 50, 1987.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til sviptingar ökuréttar samkvæmt 101. gr. og 1. mgr., sbr. 4. mgr. 102. gr. nefndra umferðarlaga, sbr. 18. gr. laga nr. 66, 2006.“

Málin voru sameinuð.

Fyrir dómi neitaði ákærði sök samkvæmt fyrri ákæru en játaði samkvæmt síðari ákæru. Krefst hann sýknu af fyrri ákæru en vægustu refsingu er lög leyfa samkvæmt hinni síðari.

Með játningu ákærða samkvæmt síðari ákæru, sem er í samræmi við gögn málsins, er hann sannur að sök samkvæmt þeirri ákæru og hefur unnið sér til refsingar. Háttsemi ákærða er í síðari ákærunni rétt færð til refsiheimilda.

Málavextir

Samkvæmt lögregluskýrslum er það upphaf máls þess er fyrri ákæru varðar, að tilkynning barst lögreglu um klukkan þrjú að morgni 2. desember 2007, að á skemmtistaðnum færi hugsanlega fram fíkniefnasala. Hefðu lögregluþjónar farið á staðinn og þar hefði dyravörður bent þeim á gest nokkurn er þar sæti í sóffa. Hefði það reynzt vera ákærði. Samkvæmt skýrslu óskaði lögregla eftir að fá að leita í vösum ákærða sem hefði samþykkt þá beiðni. Hefði ákærði sett báðar hendur í úlpuvasa sína og hefði lögregluþjóni þókt sem hann kreppti hnefa óvenju fast um eitthvað. Er lögregluþjónninn hefði ætlað að taka í hönd hans hefði hann opnað lófann og úr honum fallið vindlingapakki og brúnn moli, líklega hass.

Er í skýrslunni haft eftir ákærða að hann „trúði því ekki að við ætluðum að taka hann fyrir hassmola sem væri af hans hassi sem hann reykti. Svo þegar við komum á lögreglustöðina við Þórunnarstræti 138 kvaðst [X] aðspurður aldrei hafa séð þennan hassmola.“

Í yfirheyrslum á lögreglustöð neitaði ákærði að hafa átt hassið og kvað það ekki komið frá sér.

Verður nú rakið það sem fram kom fyrir dómi varðandi fyrri ákæru eftir því sem ástæða þykir til.

Ákærði kvaðst hafa verið staddur á Kaffi Akureyri og ekki hafa verið lengi þegar lögreglu hefði borið að garði. Lögregluþjónar hefðu gengið að borði ákærða og ákærði og eitthvað fleira fólk þá staðið þaðan upp. Lögreglan hefði gengið að ákærða, ávarpað hann með nafni og spurt hvort hann vildi koma og ræða við hana, eða eitthvað í þá veru. Ákærði hefði samþykkt það, og gengið á stað. Hefði hann þá rekizt utan í stól og við það misst vindlingapakka á gólfið. Hefði ákærði verið með höndina og vindlingapakkann í vasanum.

Lögregluþjónn, sem hefði staðið nokkuð þétt upp við ákærða, hefði tekið pakkann upp af gólfinu og einnig eitthvað meira, sem lögreglan hefði sagt vera hass. Hefði lögregluþjónninn spurt ákærða hvað þetta væri og hefði ákærði kannazt við vindlingapakkann en ekkert vitað hvað hitt væri. Að svo mæltu hefði hann verið tekinn fastur og færður af staðnum.

Lögreglan hefði óskað eftir að taka af ákærða svonefnt drug-wipe próf en hann hefði hafnað því, enda treysti hann ekki lögreglunni og hefði af henni slæma reynslu. Hann hefði þó ekki verið undir áhrifum fíkniefna þegar þetta var. Næsta morgun hefði hins vegar verið gerð hjá sér húsleit með sínu samþykki. Þar hefði ekkert saknæmt fundizt. Ákærði var spurður um „drug-wipe“ próf sem gert hefði verið á bankakorti hans, og kvað hann slík kort vera sem peningaseðil og þar geti hvaðeina fundizt, óviðkomandi eiganda.

Ákærði var spurður um það sem haft er eftir honum í lögregluskýrslu af vettvangi, að hann tryði því ekki að hann yrði tekinn fyrir hassmola, sem væri hans eigin og hugsaður til eigin reykinga. Ákærði kvaðst hafna þessari frásögn algerlega sem rangri. Hann hefði sagzt ekki trúa því að hann skyldi handtekinn þarna og fyrir eitthvað sem hann ekki ætti.

Ákærði kvaðst fyrst hafa séð hassmolann þegar lögregluþjónninn hefði sýnt sér hann. Ákærði hefði séð vindlingapakkann lenda á gólfinu við fætur sér en engan hassmola séð þar nálægt.

Ákærði kvaðst ekki saka lögregluna um að hafa komið hassmolanum fyrir, en hitt væri annað mál að margt leyndist á gólfi á skemmtistað eins og þessum. Hefði verið fjölmenni á staðnum þetta kvöld. Ákærði hefði séð lögregluþjóninn taka vindlingapakkann en ekki séð hann taka hassmolann.

Ákærði var spurður um það er segir í skýrslu, að lögregla hefði óskað eftir að fá að leita í vösum hans. Kvað hann ekkert tilefni hafa verið til þess. Þá var hann spurður um þá lýsingu skýrslunnar að ákærði hefði kreppt hnefa óvenju fast utanum eitthvað og þegar lögreglan hafi ætlað að taka um hendina hefði ákærði opnað lófann og úr honum hrotið vindlingapakki og brúnn moli með ætluðu hassi. Ákærði mótmælti þessari lýsingu sem rangri og bætti því við að fyrir handsmæðarsakir gæti hann ekki kreppt hnefa um vindlingapakka eins og þarna væri lýst.

Þá mótmælti ákærði þeirri lýsingu í skýrslunni að hann hefði verið sjáanlega ölvaður og pirraður á afskiptum lögreglu. Að vísu hefði áfengi verið í blóði ákærða en hann hefði ekki verið ölvaður. Hann hefði hins vegar að vonum verið pirraður. Rétt gæti þó verið eftir sér haft í skýrslu að hann væri „fullur og þetta er misskilningur“

Ákærði kvaðst ekki hafa orðið var við neinar hassreykingar á skemmtistaðnum.

Vitnið A lögregluþjónn sagði dyravörð á Kaffi Akureyri hafa tilkynnt um að hugsanlega færi fram fíkniefnamisferli í sóffa þar á staðnum. Vitnið og tveir félagar þess hefðu hitt dyravörðinn í anddyri staðarins og hann bent þeim á mann er sæti í sóffa úti í horni og var það ákærði. Hefðu vitnið og annar lögregluþjónn farið til ákærða og beðið hann um skilríki sem ákærði hefði framvísað. Hefðu vitnið þá beðið um að fá að leita í vösum ákærða og hefði hann heimilað það. Hefði ákærði tekið hægri höndina úr vasanum með hnefann krepptan og handarbakið upp, og hefði vitnið séð eitthvað hvítt í lófanum. Er vitnið hefði ætlað að taka í hendina hefði ákærði sleppt úr lófa sér vindlingapakka og brúnum mola. Hefði vitnið aldrei misst sjónar á því sem datt og þegar tekið það upp. Hefði vitnið því næst kynnt ákærða réttarstöðu hans sem handtekins manns. Vitnið kvaðst ekki muna hvort vindlingapakkinn hefði verið harður eða mjúkur viðkomu og ekki hvort vindlingar hefðu verið í honum. Vitnið sagði engan vafa á því að hassmolinn hefði komið úr hendi ákærða, það hefði vitnið séð greinilega. Ekki hefði verið full birta þarna inni en vitnið hefði þó séð vel á gólfið þar sem hlutir hefðu fallið. Ekki hefðu aðrir smáhlutir verið þar.

Vitnið sagði að ákærði hefði þarna sagt við þá að hann tryði því ekki að þeir ætluðu að taka af sér sitt eigið hass sem hann reykti sjálfur.

Vitnið staðfesti það sem það skrifar í lögregluskýrslu að á lögreglustöð hefði ákærði sagzt ekki eiga hassið og aldrei hafa haft það um hönd.

Vitnið kvaðst hafa starfað í lögreglunni í sex ár og þekkja hass í sjón. Þá þekkti vitnið lykt er fylgdi hassreykingum en kvaðst ekki hafa fundið hana inni á skemmtistaðnum.

Vitnið B héraðslögregluþjónn sagði að boð hefðu komið um að dyravörður á Kaffi Akureyri hefði óskað eftir að einstaklingur á staðnum yrði athugaður, en hann væri í annarlegu ástandi og dreifði hugsanlega fíkniefnum. Er vitnið og félagar þess hefðu komið á staðinn hefðu dyraverðir bent þeim á ákærða sem hefði að því vitnið minnti setið einn síns liðs. Vitnið og A félagi þess hefðu farið að ákærða og beðið hann um að tala við sig. Ákærði hefði staðið á fætur og vitnið verið ákærða á vinstri hönd en A á hægri. Hefði vitnið haldið um vinstri hönd ákærða. A hefði beðið um að fá að leita í vösum ákærða sem hefði samþykkt það. Næst hefði vitnið séð eitthvað ljóst falla í gólfið og er vitnið hefði litið aftur fyrir ákærða hefði það séð vindlingapakka. Hefði A beygt sig niður og tekið af gólfinu, eitthvað sem vitnið hefði ekki vel séð hvað var, þar til A hefði sýnt það og þá hefði vitnið séð þar vindlingapakka og eitthvað annað.

Vitnið var sérstaklega spurt hvort það hefði séð hassmolann detta í gólfið og kvað svo ekki vera, en það hefði staðið ákærða „á vinstri hönd og þetta var í hægri vasa hans“.

Vitnið kvaðst minna að vindlingapakkinn hefði verið harður.

Ákærða hefði verið sýndur hassmolinn og þá hefði hann spurt hvort þeir ætluðu „virkilega að taka þetta af mér, ég ætlaði að nota þetta sjálfur“. Vitnið taldi að þegar ákærði hefði sagt þetta, hefði A haldið bæði á vindlingapakkanum og hassmolanum.

Ákærði hefði því næst verið fluttur á lögreglustöð en fíkniefnin afhent varðstjóra. Hefði ákærði verið ör að mati vitnisins undir áhrifum fíkniefna en ekki ölvaður. Ekki hefði vitnið séð glas hjá ákærða.

Niðurstaða.

Eins og hér hefur verið rakið, ber þeim ekki saman, ákærða og vitninu A um það hvað hafi fallið frá ákærða og í gólfið. Ákærði hefur staðfastlega neitað að frá sér sé komið hassið sem lögregluþjónninn A tók upp af gólfinu, og segir sig aðeins hafa átt umræddan vindlingapakka. Vitnið A var á hinn bóginn mjög einart í þeirri frásögn sinni að það hefði greinilega séð hassið detta úr hönd ákærða og hefði aldrei misst af því sjónir þar til það tók hassið og vindlingapakkann upp af gólfinu. Standa hér orð á móti orði og ekki verður afgerandi vitnisburður um þetta atriði sóktur til vitnisins B, sem stóð vinstra megin við ákærða og sá ekki glöggt eftir hverju vitnið A beygði sig. Verður að álíta að vitnisburður B sanni hvorugs mál, ákærða eða A að þessu leyti, en vitnið B sá ekki greinilega hvað féll í gólfið, þó það hafi séð „eitthvað ljóst falla“ og nefnir aðeins vindlingapakkann af gólfinu.

Vitnunum A og B ber hins vegar efnislega saman um það atriði, að er vitnið A hafi sýnt ákærða vindlingapakkann og hassið hafi ákærði þegar látið í ljós furðu á því að hann skyldi handtekinn fyrir efni er hann ætti sjálfur og hygði til eigin reykinga. Ákærði hefur hins vegar neitað að hafa talað í þessa veru heldur hafi hann sagt að hann tryði því ekki að hann væri handtekinn fyrir efni sem hann ætti ekki. Telja verður að með efnislega samhljóða framburði vitnanna A og B um þetta atriði, sé sannað að ákærði hafi, er honum var sýnt vindlingapakkinn og hassið, látið í ljós þá skoðun að þarna væri á ferð efni er hann ætti og hefði hugsað til eigin neyzlu.

Þó samkvæmt orðanna hljóðan mætti skýra þetta sem svo að ákærði hefði þar átt við vindlingapakkann verður að telja þann skýringakost fráleitan, því vart hefur hann talið líkur á að hann yrði handtekinn fyrir að vera með vindlinga. Þá verður að hafa í huga að lögregla sýndi ákærða þarna annars vegar löglega vindlinga og hins vegar ólögleg fíkniefni, og fjarlægt virðist að þá búist hann við handtöku vegna vindlinganna en nefni hin ólöglegu fíkniefni ekki orði. En gegn þessum skýringarkosti mælir vissulega fyrst og fremst sú staðreynd að ákærði gaf ekki þá skýringu á þessum orðum sínum, heldur kvað einfaldlega rangt eftir sér haft, eins og áður er getið.

Er það niðurstaða dómsins að þegar þessi orð ákærða á vettvangi séu höfð í huga, þá verði að telja sannað með eindregnum framburði vitnisins A lögregluþjóns, að lögregluþjónninn hafi tekið upp hass sem komið hafi verið frá ákærða. Hefur ákærði þar með gerzt sekur samkvæmt hinni fyrri ákæru og hefur með því unnið sér til refsingar, en háttsemi hans er í ákærunni rétt færð til refsiheimilda.

Eins og áður var rakið, er ákærði, með játningu sinni, sannur að sök samkvæmt síðari ákæru og hefur unnið sér til refsingar.

Sakaferill ákærða er með þeim hætti að í nóvember 1998 gekkst hann undir sátt, 30.000 króna sekt fyrir fíkniefnalagabrot; í nóvember 2000 var hann dæmdur í 25.000 króna sekt fyrir fíkniefnalagabrot; síðar í þeim mánuði voru honum ákveðin viðurlög, 50.000 króna sekt fyrir brot gegn 1. sbr. 3. mgr. 45. gr. umferðarlaga og 1. mgr. 48. gr. umferðarlaga og var hann jafnframt sviptur ökurétti í eitt ár, frá 28. nóvember 2000 að telja. Í marz 2002 gekkst ákærði undir sátt, 65.000 króna sekt fyrir brot gegn 1. mgr. 48. gr. og 59. gr. umferðarlaga og loks var hann hinn 17. desember 2002 dæmdur í 205.000 króna sekt fyrir brot gegn 1. sbr. 3. mgr. 45. gr. umferðarlaga og 1. mgr. 48. gr. umferðarlaga og sviptur ökurétti í þrjú ár, frá 13. janúar 2003 að telja. Hefur ákærði þannig tvívegis verið dæmdur til refsingar og sviptingar ökuréttar vegna ölvunaraksturs. Með vísan til sakaferils ákærða og dómvenju verður refsing ákærða fyrir það ákveðin 30 daga fangelsi og með vísan til 77. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 álítur dómurinn ákærða með því fullrefsað í máli þessu. Þá hefur ákærði unnið sér til ævilangrar ökuréttarsviptingar.

Ákærði verður dæmdur til að greiða málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, S-kk-ef S-kk-ef hæstaréttarlögmanns, sem ákveðast 155.625 krónur og hefur þá verið litið til reglna um virðisaukaskatt. Annar sakarkostnaður nemur samkvæmt yfirliti 78.096 krónum og ber að dæma ákærða til greiðslu hans.

Fallast ber á gerða upptökukröfu.

Þ-kk-nf D-kk-nf kveður upp dóm þennan.

D Ó M S O R Ð

Ákærði, X, sæti fangelsi í 30 daga.

Ákærði skal vera sviptur ökurétti ævilangt.

Upptæk eru gerð 5,65 grömm af hassi sem lögreglan lagði hald á og tilgreind eru í efnaskrá nr. 12913.

Ákærði greiði málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, S-kk-ef S-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 155.625 krónur, og annan sakarkostnað, 78.096 krónur.