E-1270/2014

Mál þetta var þingfest 22. október 2014 og tekið til dóms 24. september sl. Stefnandi er A-kk-nf P-kk-nf, Höskuldarvöllum 5, Grindavík, en stefndi er R-kk-nf G-kk-nf, Laugatúni 22, Sauðárkróki.

Stefnandi krefst þess að staðfest verði með dómi riftun stefnanda 2. maí 2014 á kaupsamningi og afsali aðila, sem gert var 25. apríl 2014 um bifreiðina Fiat 230, árgerð 1995, með skráningarnúmerið UU 596, gegn afhendingu bifreiðarinnar í núverandi ástandi.

Einnig er gerð krafa um að stefndi endurgreiði stefnanda 2.298.282 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 6. gr. laga nr. 38/2001 frá 2. júní 2014 af 2.214.302 krónum til þess dags er dómsmál telst höfðað en frá þeim degi af 2.298.282 krónum til greiðsludags.

Loks krefst stefnandi málskostnaðar úr hendi stefnda.

Stefndi krefst sýknu í málinu og málskostnaðar úr hendi stefnanda.

I

Málavextir eru þeir að með kaupsamningi og afsali 25. apríl 2014 keypti stefnandi af stefnda bifreiðina UU 596 sem er húsbíll af gerðinni Fiat 230, árgerð 1995. Salan fór fram á bifreiðasölunni Ós ehf. á Akureyri og segir í skilmálum kaupsamnings og afsals að ökutækið sé selt í núverandi ástandi sem kaupandi hafi kynnt sér og sætt sig við. Umsamið kaupverð var 2.200.000 krónur. Í málinu krefst stefnandi riftunar á kaupunum vegna galla á bifreiðinni.

Stefnandi segir að hann hafi séð bifreiðina auglýsta hjá bílasölunni Ós ehf. á Akureyri. Hann hafi haft samband við bílasöluna og verið ráðlagt að tala beint við stefnda til þess að fá upplýsingar um bifreiðina. Stefnandi búi í Grindavík en stefndi á Sauðárkróki. Stefnandi hafi hringt í stefnda og þeir samið um kaupverð og mælt sér mót á bílasölunni til þess að ganga frá kaupunum. Stefnandi kveðst hafa farið norður ásamt tengdaföður sínum til þess að skoða bifreiðina og ganga frá kaupunum. Þegar til kom hafi stefndi ekki verið viðstaddur sölu bifreiðarinnar. Áður en kaup voru gerð hafi stefnandi skoðað bifreiðina og farið með hana í almenna bifreiðaskoðun. Athugasemd hafi verið gerð við ástand dekkja, afturljós, öxulhosu og olíuleka en hús bifreiðarinnar hafi hins vegar ekki verið skoðað.

Stefnandi kveðst fljótlega hafa orðið þess var að bifreiðin var haldin verulegum göllum þar sem hús bifreiðarinnar var allt fúið að innan. Við skoðun hafi þessi galli ekki sést vegna þess að stefndi hafi leynt fúanum með því að mála veggi hússins og parketleggja gólf. Stefnandi kveðst hafa komist að því að stefndi hafði áður selt H-kk-þgf Þ-kk-þgf bifreiðina en þau kaup gengið til baka. Hann hafi haft samband við H-kk-þf sem hafi tjáð honum að kaupunum hefði verið rift vegna sama galla og nú væru á bifreiðinni og hafi H-kk-nf fengið endurgreitt kaupverð. H-kk-nf, sem var samkvæmt ökutækjaskrá eigandi bifreiðarinnar frá 27. september 2013 til 6. október 2013, kom fyrir dóm og skýrði svo frá að hann hefði séð bifreiðina auglýsta hjá bílasölunni Ós ehf. Hann hafi komist í samband við stefnda sem hafi ekið bifreiðinni suður og sýnt honum. Honum hafi litist vel á hana og kaup tekist. Í framhaldinu hafi hann leitað til K-kk-ef J-kk-ef B-kk-ef, starfsmanns Víkurverks ehf., og beðið hann að líta á kúplinguna í bifreiðinni. Við það tækifæri hafi K-kk-nf J-kk-nf bent honum á að hús bifreiðarinnar væri allt fúið að innan á annarri hlið hennar og ekki ólíklegt að fúi væri á fleiri stöðum í húsi bifreiðarinnar. Hafi K-kk-nf J-kk-nf ráðlagt honum að skila bifreiðinni þar sem viðgerð yrði mjög kostnaðarsöm. H-kk-nf kveðst hafa haft samband við stefnda og skýrt honum frá áliti K-kk-ef J-kk-ef. Samningar hafi tekist um skil á bifreiðinni og endurgreiðslu kaupverðs.

Í skýrslu sinni fyrir dómi sagði stefndi, sem eignaðist bifreiðina 2. júlí 2009, að hann hafi ekki gert sér grein fyrir að burðarvirki hússins væri farið að fúna. Eftir að H-kk-nf hafi skilað bifreiðinni hafi sonur stefnda og tengdasonur skipt um gólf í bifreiðinni. Í greinargerð stefnda segir m.a. að stefndi mótmæli því ekki að bifreiðin hafi verið gölluð, enda sé tekið fram í kaupsamningi og afsali að bifreiðin þarfnist viðhalds. Bifreiðasalinn hafi vakið athygli stefnanda á þeim rétti hans að láta óháðan aðila meta ástand ökutækisins. Stefndi hafi farið með bifreiðina í hefðbundna skoðun fyrir kaup og síðan farið að þjarka um verð bifreiðarinnar en ásett verð hafi verið 2.800.000 krónur. Stefndi hafi lækkað verð bifreiðarinnar um 600.000 krónur þar sem stefnandi hafi haldið því fram að hún þarfnaðist viðgerðar. Vegna þess hafi stefndi óskað eftir að tekið yrði fram í kaupsamningi og afsali að kaupanda væri kunnugt um að bifreiðin þarfnaðist viðhalds.

Með bréfi lögmanns stefnanda 2. maí 2014 var kaupunum rift og krafist endurgreiðslu á kaupverði að fjárhæð 2.200.000 krónur auk 14.302 króna vegna greiddra bifreiðagjalda. Krafa stefnanda var ítrekuð með bréfi 7. maí 2014. Með bréfi lögmanns stefnda sama dag var kröfum stefnanda hafnað.

Þann 18. febrúar 2015 var L-kk-nf G-kk-nf B-kk-nf bifvélavirkjameistari dómkvaddur að beiðni stefnanda til þess að meta rakaskemmdir í húsi bifreiðarinnar. Í matsgerð hans 15. maí 2015 segi m.a. að skoðun hafi leitt í ljós verulegar rakaskemmdir í lofti, hliðum og gólfi yfirbyggingar. Báðar hliðar hafi verið lausar frá afturgafli og mátt hafi sjá inn í bílinn með samskeytum. Burðarbitar, grind og allt sjáanlegt tréverk í hliðum hafi verið rakt og fúið og það molnað við snertingu. Óþefur hafi verið í geymslum og myglusveppur í nokkrum mæli í viðarplötum á gólfi. Reynt hafi verið að laga bifreiðina að innan með því að leggja plastparket á gólf ofan á skemmt undirlag, innrétta með skápum úr vatnslímdum spónaplötum og mála rakabólgna veggklæðningu með vatnsmálningu. Engin þessara lausna henti við þessar aðstæður, enda sé plastparketið ónýtt vegna rakaskemmda. Þá hafi mátt sjá viðgerðir á ytri klæðningu og yfirbyggingu þar sem notað hafi verið byggingarkítti, yfirfeldar plötur og urethan- þéttiefni, svokallað gluggafrauð, sem alls ekki henti við þessar aðstæður. Matsmaður telur yfirbygginguna að miklu leyti ónýta og að ekki sé unnt að gera við skemmdir svo vel sé nema með endurbyggingu sem myndi kosta 9.280.277 krónur.

II.

Stefnandi byggir á að hið selda sé verulega gallað þar sem hús bifreiðarinnar sé ónýtt sökum fúa. Stefndi hafi verið grandsamur um fúann og þrátt fyrir það ekki upplýst stefnanda um hann. Gallinn hafi verið staðfestur með matsgerð. Bifreiðina skorti þá eiginleika sem kaupandi hafi mátt vænta og teljist því gölluð. Þá hafi stefndi ekki sinnt upplýsingaskyldu sinni.

Stefnanda hafi verið heimilt að rifta kaupunum og eigi rétt til endurgreiðslu kaupverðs bifreiðarinnar ásamt bifreiðagjöldum. Jafnframt eigi stefnandi rétt á að fá greitt tryggingariðgjald bifreiðarinnar, 83.980 krónur, enda hafi bifreiðin ekki komið stefnanda að notum.

Stefndi byggir sýknukröfu sína á því að bifreiðin hafi ekki verið haldin slíkum göllum að leiði til riftunar. Bifreiðin hafi verið framleidd árið 1995 og því tæplega 20 ára gömul er stefnandi hafi fest kaup á henni. Stefnandi hafi þrýst verði bifreiðarinnar niður um 600.000 krónur með því að bera fyrir sig að hún væri haldin hinum ýmsu göllum sem þyrfti að lagfæra. Stefndi hafi aldrei reynt að leyna göllum á bifreiðinni. Eftir að kaupum hafi verið rift við H-kk-þf Þ-kk-þf hafi stefndi látið lagfæra ýmislegt þannig að bifreiðin væri í söluhæfu ástandi með öllum þeim fyrirvörum sem gerðir hafi verið í samningi aðila.

III

Stefnandi keypti af stefnda húsbíl af gerðinni Fiat 230, árgerð 1995, með kaupsamningi og afsali 25. apríl 2014. Stefndi hafði átt bifreiðina frá 2. júlí 2009 að undanskildum níu dögum 2013 er bifreiðin var í eigu H-kk-ef Þ-kk-ef. Stefnanda varð fljótlega ljóst að hús bifreiðarinnar var haldið verulegum galla sem dómkvaddur matsmaður hefur staðreynt. Segir matsmaður m.a. í matsgerð sinni að verulegar rakaskemmdir séu í lofti, hliðum og gólfi yfirbyggingar. Burðarbitar, grind og allt sjáanlegt tréverk í hliðum sé rakt og fúið og molni við snertingu. Telur matsmaður að kostnaður við lagfæringu sé langt umfram kaupverð bifreiðarinnar.

Vitnið H-kk-nf Þ-kk-nf keypti bifreiðina af stefnda á árinu 2013 og er ekki deilt um að kaupin gengu til baka vegna þess sama galla á bifreiðinni sem nú er deilt um og að stefndi endurgreiddi H-kk-þgf kaupverðið.

Dómendur skoðuðu bifreiðina fyrir aðalmeðferð og eru sammála um að ófaglærður kaupandi hafi ekki mátt gera sér grein fyrir gallanum við venjulega skoðun.

Um viðskipti aðila gilda lög nr. 50/2000 um lausafjárkaup. Stefnandi keypti hlut af stefnda og fékk rangar upplýsingar um söluhlutinn. Stefndi hafði á þessum tíma vitneskju um að söluhlutnum kynni að vera áfátt að gæðum en upplýsti stefnanda ekki um það. Réttar upplýsingar hefðu augljóslega skipt stefnanda miklu máli. Samkvæmt 1. mgr. 17. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup skal söluhlutur hvað varðar gæði og eiginleika fullnægja þeim kröfum sem leiðir af samningi. Bifreiðin var því gölluð samkvæmt 3. mgr. 17. gr. laga nr. 50/2000, sbr. og 1. mgr. 18. gr. sömu laga.

Krafa stefnanda um riftun á kaupum bifreiðarinnar gegn afhendingu hennar í núverandi ástandi verður því tekin til greina samkvæmt 1. mgr. 39. gr. og 2. mgr. 64. gr. laga nr. 50/2000 en riftun var lýst yfir án ástæðulauss dráttar, sbr. 2. mgr. fyrrnefndrar lagagreinar. Samkvæmt þessu verður jafnframt fallist á kröfu stefnanda um að stefndi endurgreiði honum kaupverðið, 2.200.000 krónur. Dráttarvaxtakröfu stefnanda hefur ekki verið mótmælt.

Ekki þykja efni til að fallast á kröfu stefnanda um endurgreiðslu bifreiðagjalda og tryggingariðgjalda en gera verður ráð fyrir að stefnandi hafi haft einhver not af bifreiðinni eftir að hann festi kaup á henni þótt þau hafi verið takmörkuð.

Eftir þessum málsúrslitum verður stefndi dæmdur til að greiða stefnanda málskostnað sem þykir hæfilega ákveðinn 1.200.000 krónur og hefur þá verið tekið tillit til öflunar matsgerðar og virðisaukaskatts á málflutningsþóknun.

Dóm þennan dæma G-kk-nf A-kk-nf héraðsdómari og meðdómsmennirnir B-kk-nf S-kk-nf bifvélavirkjameistari og S-kk-nf B-kk-nf J-kk-nf bifreiðasmíðameistari.

Dómsorð

Staðfest er riftun stefnanda, A-kk-ef P-kk-ef, á kaupsamningi og afsali hans og stefnda, R-kk-ef G-kk-ef, 2. maí 2014, um bifreiðina Fiat 230, árgerð 1995, með skráningarnúmerið UU 596, gegn því að afhenda stefnda hana í núverandi ástandi.

Stefndi greiði stefnanda 2.200.000 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 6. gr. laga nr. 38/2001 frá 2. júní 2014 til greiðsludags og 1.200.000 krónur í málskostnað.

G-kk-nf A-kk-nf

B-kk-nf S-kk-nf

S-kk-nf B-kk-nf J-kk-nf

Rétt endurrit staðfestir

Héraðsdómur Reykjaness 9. október 2015.