S-373/2020

Mál þetta, sem var dómtekið 23. apríl sl., var höfðað með ákæru lögreglustjórans á Norðurlandi eystra, dagsettri 6. ágúst 2020, á hendur X, kt. [...], [...], [...], „fyrir líkamsárás, með því að hafa aðfaranótt sunnudagsins 1. desember 2019, í miðbæ Akureyrar við Strandgötu 6, ráðist að og kýlt til A, kt.

[...]

, án þess að hitta hann en kýlt þess í stað unnustu A, B, kt.

[...]

, í andlitið, en B stóð við hlið unnusta síns. Af þessu hlaut brotaþoli eymsli á nefi og blæðingu þar frá.

Telst þetta varða við 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 10. gr. laga nr. 20/1981.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og greiðslu sakarkostnaðar.

Einkaréttarkrafa:

Í málinu gerir B, kt.

[...]

,

[...]

, Hörgársveit, bótakröfu á hendur ákærða að fjárhæð kr. 806.700-, með vöxtum skv. 8. gr., sbr. 4. gr. laga nr. 38/2001, um vexti og verðtryggingu frá 1. desember 2019 til þess dags er mánuður er liðinn frá því að bótakrafa þessi var birt fyrir ákærða, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Þá er krafist lögmannsþóknunar úr hendi ákærða, brotaþola að skaðlausu samkvæmt mati dómsins eða samkvæmt síðar framlögðum málskostnaðarreikningi, að viðbættum virðisaukaskatti.“

Ákærði krefst þess að hann verði sýknaður af kröfum ákæruvalds, til vara að honum verði ekki gerð sérstök refsing en til þrauta vara að honum verði gerð vægasta refsing sem lög leyfa. Þá krefst hann þess að bótakröfu verði vísað frá dómi en til vara að bætur verði lægri en krafist er. Loks er krafist málsvarnar launa til handa verjanda sem greiðist úr ríkissjóði.

I

Samkvæmt frumskýrslu lögreglu barst tilkynning um slagsmál við Strandgötu 6, þar sem áður var Nætursalan, klukkan 2:26 aðfaranótt 1. desember 2019. Þar var enginn þegar lögregla kom á staðinn en við Ráðhústorg hitti lögregla brotaþola sem grét og blæddi úr andliti hennar. Rætt var við brotaþola og vitnið D á vettvangi og brotaþola svo ekið á Sjúkrahúsið á Akureyri. Þar sem ákærði var 17 ára var forráðamanni hans tilkynnt um málið í símtali og tjáð að við því mætti búast að ákærði yrði kallaður í skýrslutöku hjá lögreglu.

Fyrir liggur að til stympinga kom milli ákærða og A, unnusta brotaþola, og að brotaþoli varð fyrir höggi sem ætlað var A. Deilt er um það hver átti upptökin og hvernig það atvikaðist að brotaþoli varð fyrir höggi.

II

Ákærði kvaðst hafa verið að koma af jólahlaðborði með vinnufélögum. Hann hafi verið búinn að drekka áfengi en ekki mikið. Hann hafi séð að eitthvað gekk á milli brotaþola og A. A hafi verið æstur og ákærði spurt hvort hann ætlaði að gera brotaþola mein. Einhverjum orðum hafi verið hreytt og kannaðist ákærði við að hafa sagt að konur væru minnimáttar. Hann kvaðst ekki muna hvað A sagði. Ákærði kvaðst mögulega hafa orðið pirraður. Hann hafi ýtt eitthvað við A sem hafi þá slegið til sín. Ákærði hafi þá slegið til baka og væntanlega rekið olnbogann í brotaþola. Hann hafi þó ekki komist að því fyrr en við skýrslutöku hjá lögreglu og ætlun sín hafi aldrei verið að slá hana. Ákærði kvaðst ekki muna hvort hann reyndi oftar en einu sinni að slá til A en kvaðst ekki hafa hitt hann. Ákærði kannaðist við að brotaþoli hafi dottið. Ákærði kvaðst hafa boðið brotaþola 150.000 krónurí bætur, hún krafið hann um 250.000 krónur og sættir þeirra á milli strandað á því.

Brotaþoli kvaðst hafa verið á jólahlaðborði og svo farið á skemmtistað með vinum sínum. Hún og kærasti hennar, A, hafi orðið eitthvað ósátt og ákveðiðað rölta út og ræða málin. Þau hafi farið í portið á bak við Nætursöluna. Ekki hafi verið um að ræða nein átök. Þá hafi strákur og stelpa komið að og spurt hvort allt væri í lagi. Þau hafi sagt að svo væri en þau hafi þó ekki farið og hún hafi verið orðin pirruð á ákærða. Hann hafi þó farið að lokum og hún hafi sest inn í strætóskýli og hringt í vini sína. Ákærði hafi þá komið aftur og farið að segja A að hann eigi ekki lemja hana og vera vondur við hana. Hún hafi beðið ákærða að faraog sagt honum að ekkert væri að, A væri ekki vondur við hana. Þau A standi svo upp og ætli að fara en ákærði standi í vegi þeirra. Ákærði hafi m. a. sagt að konur væru minni máttar og A þá svarað einhverju þannig að ákærði hafi orðið bálreiður. Þau A hafi komist fram hjá ákærða og gengið af stað í burtu en ákærði komið og ýtt aftan á þau þannig að hún hafi dottið. A hafi hjálpað henni á fætur og hún þá verið orðin hrædd við ákærða sem hafi verið mjög ógnandi. A hafi tekið utan um hanaog þau reynt að ganga burt en þá komi högg í áttina að þeim sem fari beint í andlitið á henni. Það hafi verið hnefahögg og henni strax farið að blæða og ákærði hljóti að hafa séð það. Hún hafi öskrað og A farið að hjálpa henni en ákærði og stúlkan loks farið. Húnog A hafi gengið í átt að skemmtistaðnum og lögreglan hafi þá verið komin þangað. Brotaþoli kvaðst ekki hafa þekkt ákærða neitt. Aðspurð hvort A hafi lamið ákærða kvað hún báða hafa orðið reiða og hann hafi líklega slegið í áttina að ákærða. Hún kvað ákærð ahafa átt upptökin að líkamlegum átökum. Hún kvaðst ekki vita hvort ætlun ákærða hafi verið að slá hana en hann hafi ætlað að slá einhvern. Aðspurð um það sem eftir henni var haft í frumskýrslu lögreglu af vettvangi, að ákærði hafi hrint þeim og A þá slegið til ákærða, kvaðst brotþoli ekki muna það. Þau gætu hafa ýtt við honum til að komast út úr strætóskýlinu. Brotaþoli kvað blæðingu hafa stöðvast eftir u. þ. b. klukkustund en hún hafi verið með bólgið nef og aum í hálsi í 2- 3 daga á eftir.

Vitnið E, unnusta ákærða, kvaðst hafa verið á jólahlaðborði með vinnufélögum ákærða. Þau hafi farið í bæinn á eftir. Á heimleið hafi þau gengið hjá Nætursölunni og þar, í stiga inni í skoti, hafi brotaþoli og A verið að rífast. Ákærði sé með sterkaréttlætiskenndog hafi því farið til þeirra. Strákarnir hafi farið að hreyta milli sín orðum og ýta hvor öðrum. Vitnið minni að A hafi fleygt fyrsta högginu og ákærði reynt að slá á móti. Hún kvað þau ákærða ekki hafa vitað hvað kom fyrir brotaþola fyrr en daginn eftir þegar faðir hennar hafi fengið símtal um það. Vitnið kvaðst ekki hafa gengið á milli en reynt að stöðva þá með orðum. Aðspurð um hvort hún hafi séð brotaþola detta kvað hún brotaþola hafa farið á milli til að stoppa strákana og hún hafi svo séð hana á hnjánum.

Hún vissi ekki hvort hún hefði verið að beygja sig eða hvað. Vitnið kvaðst ekki muna orðaskipti piltanna en aðspurð hvort verið geti að A hafi sagt að það væri vísindalega sannað að ákærði væri hálfviti mundi hún eftir því. Hún kvað þá báða hafa verið reiða.

Vitnið A, unnusti brotaþola, kvaðst hafa verið á jólahlaðborði og svo farið í bæ inná eftir. Upp hafi komið ágreiningur milli hans og brotaþola. Þau hafi farið út í skot á bak við Nætursöluna til að ræða málin. Þar hafi par gengið til þeirra og spurt hvort allt værií góðu og brotaþoli svarað að svo væri. Þau hafi farið en svo komið aftur til þeirra. Ákærði hafi spurt vitnið hvort hann hafi verið að lemja brotaþola. Brotaþoli hafi sagt honum að allt væri í lagi og þakkað honum fyrir umhyggjuna. Á kærði hafi þá farið að tala um að vitnið hafi lamið brotaþola. Vitnið og brotaþoli hafi sest í strætóskýlið og þá verið hætt að rífast. Ákærði hafi komið þangað og staðið í opi skýlisins í vegi fyrir þeim og haldið áfram að tala um að hann ætti ekki að lemja brotaþola. Ekki megi áreita konur þvíað það sé vísindalega sannað að þær séu minnimáttar. Vitnið hafi þá svarað því til aðþað væri vísindalega sannað að ákærði væri hálfviti og ákærði brjálast. Vitnið kvaðst ítrekað hafa lagt til að þau færuhvo rt í sína áttina, tekið utan um brotaþola og þau gengið af stað. Ákærði hafi komið á eftir þeim og ýtt á bakið á honum og brotaþoli þá dottið. Vitnið hafi ætlað að hjálpa henni en ákærði kýlt til hans og höggið lent á brotaþola. Aðspurður hvort hann hafi kýl tí átt að ákærða játti vitnið því. Þegar ákærði kýldi brotaþola hafi hann snöggreiðst og slegið til ákærða en ekki hitt.

Vitnið F kvaðst hafa verið á rúntinum með vinkonu sinni. Þær hafi lagt við Vogue. Þær hafi séð par vera að þræta við N ætursölunaoga nnað par ganga til þeirra. Einhverjar þrætur hafi byrjað við strætóskýlið en hún hafi ekki heyrt orðaskipti. Drengurinn sem kom þar að hafi reynt að efna til ófriðar, og hafi hrint hinum stráknum. Parið sem var í skýlinu hafi gengið í burtu en hinn farið á eftir og hrint þeim. Þau hafi enn gengið frá honum og hinn hafi þá byrjað að kýla. Sá hafi svo farið í burtu en hún sjálf farið til stúlkunnar sem varð eftirog séð að hún var blóðug í andliti. Hún kvaðst aðeins hafa séð högg frá drengnum sem síðar kom að. Hann hafi fyrst hrint þeim, svo hafi komið högg og þetta svo „farið í klessu“ svoað hún hafi ekki séð nákvæmlega hvað gerðist eftir það. Vitnið kvað ákærða hafa slegið fleiri en einu höggi. Aðspurðum hvort fyrsta höggið gæti hafa komið frá A kvaðst vitnið ekki hafa séð það þannig.

Vitnið D kvaðst hafa verið í bíl í miðbænum með vinkonu sinni, F. Þær hafi verið hjá Nætursölunni og þar hafi par verið að þræta, það hafi heyrst á tóninum þótthún hafi ekki heyrt orðaskil. Hún kvað þær vinkonurnar hafa keyrt hring og svo séð að annað par var komið til hins fyrra. Ákærði hafi farið að ýta í A og þær þá stöðvað bílinn til að hringja í lögreglu. Hún hafi séð ákærða kýla A. Hún og vinkona hennar hafi síðan farið til stúlkunnar sem var kýld, rétt henni bréf og lögreglan svo komið. Vitnið kvaðst ekki hafa séð mikið af þessu sjálf enda verið í símanum að tala við lögreglu, en hún hafi séð eitt hnefahögg frá ákærða. Þetta hafi litið út eins og brotaþoli ætlaði að koma A í burtu og gengið inn í höggið.

III

Ákærði byggir sýknukröfu sína á því að högg hans hafi verið ónothæf tilraun gagnvart A og hreint óhapp gagnvart B og því beri að sýkna ákærða. Varakrafa hans um að honum verði ekki gerð sérstök refsing byggistá því að 3. mgr. 218. gr. cí almennum hegningarlögum eigi við því að A hafi átt upptökin að átökum þeirra.

Fyrir liggur upptaka úr öryggismyndavél sem sýnir brotaþola og A ganga út úr strætóskýlinu frá ákærða. Ákærði kemur þá aftan að þeim og ýtir í bak A. Brotaþoli reynir að skilja drengina að en ákærði stekkur í átt að A og reynir að kýla hann og brotaþoli dettur á hnén. A slær þá til baka að ákærða en brotaþoli stendur strax upp og reynir áfram að halda piltunum hvorum frá öðrum. E tekur utan um ákærða og virðist reyna að fá hann í burtu en brotaþoli og A færa sig aðeins frá, undir suðurvegg Nætursölunnar. Ákærði rífur sig svo frá E og stekkur aftur af stað í átt að brotaþola og A með hnefa á lofti og slær til þeirra. Óumdeilt er að brotaþoli hafi orðið fyrir höggi með þeim afleiðingum sem lýst er í ákæru.

Að áliti dómsins verður ráðið af upptökunni að ákærði veitti höggin af ásetningi þótt ætla megi að þau hafi verið ætluð A en brotaþoli orðið fyrir einu þeirra. Er um ásetningsbrot að ræða þó að sá sem fyrir högginu varð væri ekki sá sem það var ætlað, sbr. til hliðsjónar dóm Hæstaréttar Íslands í máli nr. 524/2005. Þá sýnir upptakan að ákærði átti upptökin að átökunum og fær það einnig stoð í framburði vitnanna F, brotaþola og A. Verður ákærði því sakfelldur fyrir það brot sem lýst er í ákæru og er það rétt heimfært til refsiákvæðis í ákæru.

Ákærði hefur hreinan sakaferil. Þykir refsing hans hæfilega ákveðin 30 daga fangelsi sem bundin skal skilorði eins og í dómsorði greinir.

Ákærði hefur með háttsemi sinni bakað sér bótaskyldu gagnvart brotaþola. Þykja bætur hæfilega ákveðnar 200.000 krónur með vöxtum svo sem greinir í dómsorði. Þá greiði hann brotaþola 212.040 krónur í málskostnað.

Að kröfu ákæruvalds og með vísan til dómsniðurstöðu verður ákærði dæmdur til greiðslu sakarkostnaðar, eins og í dómsorði greinir, þ. m. t. málsvarnarlaun skipaðs verjanda hans sem í dómsorði eru tilgreind að virðisaukaskatti meðtöldum, auk ferðakostnaðar hans.

A-kvk-nf S-kvk-nf héraðsdómari kveður upp dóminn.

Dómsorð :

Ákærði, X, sæti fangelsi í 30 daga en fresta skal fullnustu refsingarinnar og hún falla niður að liðnum tveimur árum frá uppsögu dóms þessa haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Ákærði greiði brotaþola, B, kt. [...], 200.000 krónur í miskabætur. Þá greiði hann henni 212.040 krónur í málskostnað.

Ákærði greiði 648.900 krónur í sakarkostnað, þ. m. t. málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, V-kk-ef H. V-kk-ef lögmanns, 589.000 krónur, og 27.000 króna ferðakostnað hans.