S-6550/2019

Dómur

I

Mál þetta, sem dómtekið var 20. maí síðastliðinn, var höfðað með ákæru lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, útgefinni 19. nóvember 2019, „á hendur X, kt. [...], [...], [...], fyrir ofbeldi í nánu sambandi með því að hafa, aðfaranótt laugardagsins 7. apríl 2018, veist með ofbeldi að barnsmóður sinni A, kt. [...], að heimili þeirra að [...] í [...], tekið hana hálstaki og slegið hana með krepptum hnefa í andlitið, með þeim afleiðingum að hún hlaut yfirborðsáverka á hálsi. Dóttir þeirra B, kt. [...], var viðstödd þegar brotið átti sér stað og með því beitti ákærði henni ógnunum og sýndi henni yfirgang og ruddalegt athæfi.

Telst þetta varða við 1. mgr. 218. gr. b. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og 1. og 3. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar.“

Ákærði neitar sök og krefst sýknu. Hann krefst þess að málsvarnarlaun og annar sakarkostnaður verði greiddur úr ríkissjóði.

II

Málavextir eru þeir að á nefndum tíma var lögreglan kvödd að heimili því er í ákæru getur. Tilefnið var sagt ósætti milli hjóna. Í skýrslunni segir að ákærði hafi komið til dyra og hefði verið áfengisþefur af honum en hann verið rólegur. Innan úr íbúðinni heyrðist grátur og er að var gáð voru þar brotaþoli, sambýliskona ákærða, og dóttir þeirra. Þær voru í miklu uppnámi og gátu lítið tjáð sig, nema hvað haft er eftir dótturinni að „pabbi hafði lamið mömmu“.

Á vettvangi ræddi lögreglumaður við brotaþola og er haft eftir henni að hún hafi komið heim um klukkan 23 og farið inn í svefnherbergi til að sækja náttföt. „Um leið og hún kveikti ljósin í svefnherberginu brást hann illa við og byrja orðaskipti þeirra á milli sem endar með að hann stekkur upp úr rúminu og hrindir A í rúmið og tekur hana kverkataki og slær hana tvisvar í andlitið með krepptum hnefa.“

Eftir dótturinni er haft að hún hafi verið inni í sínu herbergi er hún hefði heyrt móður sína öskra. Hún kvaðst hafa hlaupið fram og séð ákærða halda móður hennar kverkataki í rúminu og slá hana tveim höggum í andlitið. Dóttirin kvaðst hafa öskrað og hefði ákærði þá gengið ógnandi að henni. Hún hefði orðið mjög hrædd og farið aftur inn í herbergi sitt.

Eftir ákærða er haft í lögregluskýrslu að brotaþoli „hefði ráðist á sig inni í herbergi, hún hefði verið að elta hann með ógnandi tilburðum og beitt hann andlegu ofbeldi. A sagðist hafa tekið í hálsinn á henni og ýtt henni upp við vegg, svo hefði hann slegið hana með flötum lófa. Aðspurður sagði X að þetta hefði gerst inni í svefnherbergi og sýndi mér hvar inni í svefnherberginu hvernig hann hefði tekið hana hálstaki og ýtt henni upp við svefnherbergishurðina og slegið hana, X sagðist hafa slegið hana með flötum lófa.“

Ákærði var handtekinn og færður á lögreglustöð þar sem hann var vistaður í fangaklefa.

III

Í þinghaldi 31. janúar síðastliðinn er bókað eftir ákærða: Ákærði neitar sök en kannast við að hafa ýtt brotaþola frá sér með því að ýta á háls hennar. Þá kannast ákærði við að hafa slegið brotaþola með flötum lófa í andlitið, en það hafi ekki verið gert með því að meiða og skaða. Við aðalmeðferð bar ákærði að þetta væri rétt og hann stæði við þessa bókun. Í umrætt sinn kvaðst hann hafa verið sofandi þegar brotaþoli hefði komið heim með yngra barn þeirra. Hún hefði komið inn í herbergi, kveikt ljósið og farið að gramsa í skápum. Hann kvaðst hafa spurt hvort þetta væri nauðsynlegt vegna þess að hann þyrfti að vinna. Hún hefði þá hreytt í hann ókvæðisorðum og sagt að hann hefði ekki verið sofandi. Hann kvaðst þá hafa staðið upp og farið að æpa á hana. Við þetta hefði hún veist að sér og hefði hann þá ýtt henni frá sér. Hæðarmunur á þeim hefði valdið því að hönd hans hefði lent á hálsi hennar en hann hefði alls ekki tekið hana hálstaki. Hann hefði ýtt henni frá sér og sleppt henni. Hún hefði þá veist aftur að honum en hann hefði ýtt henni aftur frá sér og slegið hana eitt laust högg með hægri hendi. Þetta hefði hann gert til að þagga niður í henni en ekki til að meiða hana. Hann kvaðst nú hafa snúið sér við og þá séð dóttur þeirra standa í dyrunum en fyrr hefði hann ekki vitað af henni, enda snúið baki í dyrnar. Hann kvaðst hafa vitað að dóttirin væri heima en átök hans og brotaþola hefðu verið í lokuðu herbergi og dóttirin hefði opnað dyrnar og þá séð hvað var að gerast.

Ákærði var beðinn að lýsa því hvernig hönd hans hefði lent á hálsi brotaþola. Hann sagði hana hafa komið að sér og hefði hann ýtt henni frá sér og sýndi hann hvernig hann hefði glennt í sundur höndina milli þumalfingurs og vísifingurs og bar að hann hefði ýtt henni svona frá sér. Hann kvaðst ekki geta sagt hvar hönd hans hefði lent á hálsi hennar. Hann neitaði að hafa tekið hana hálstaki. Ákærði kvað brotaþola hafa verið með smávægilegan roða á hálsi og hefði hann komið af átökum þeirra. Ekki hefði verið um áverka að ræða. Þá kvaðst hann ekki hafa slegið hana með krepptum hnefa í andlitið heldur með flötum lófa og ekki af afli.

Brotaþoli bar að umrætt kvöld hefði hún komið heim en ákærði hefði verið upp í rúmi að lesa. Hún kvaðst hafa ætlað að ná í föt og hefði ákærði þá verið nýbúinn að slökkva ljósið, en hún hefði séð ljós í herberginu áður en hún fór inn. Ákærði hefði orðið alveg svakalega pirraður, eins og hún orðaði það. Hún kvaðst ekki muna hvað hann sagði en hún hefði tekið fötin og þau hefðu farið að rífast. Ákærði hefði verið mjög reiður en ekki mundi hún af hverju. Þetta hefði verið erfiður tími á heimilinu og mikil spenna. Hún kvað ákærða hafa tekið sig hálstaki og ýtt sér í rúmið. Hún var beðin að sýna takið og sýndi hún þá kverkatak, það er glennti í sundur þumalfingur og vísifingur. Síðan hefði hann slegið hana í öxlina eða hálsinn en ekki í hausinn, eins og hún sagði. Hann hefði ekki slegið hana með krepptum hnefa. Dóttir þeirra hefði orðið vör við hávaða og komið.

Dóttir ákærða og brotaþola bar að hafa verið vakandi og hafa heyrt foreldra sína rífast heiftarlega og mun meira en vanalega. Hún kvaðst hafa heyrt eins og eitthvað hefði dottið og þá farið inn í herbergi þeirra. Um leið og hún opnaði hurðina hefði ákærði slegið brotaþola og taldi hún höggið hafa lent í andliti hennar en ekki mundi hún hvort höggið var með krepptum hnefa eða flötum lófa. Við þetta hefði brotaþoli annaðhvort dottið á gólfið eða í rúmið. Síðar hefði ákærði hringt í lögregluna og sagt að brotaþoli væri að beita sig andlegu ofbeldi. Hún taldi ákærða ekki hafa séð sig strax í herberginu. Ákærði hefði ekki ógnað sér en hún taldi sig hafa verið hrædda, enda bara 14 ára.

Lögreglumaður, sem koma á vettvang og ritaði frumskýrslu, staðfesti hana. Hann kvaðst muna eftir áverka á hálsi brotaþola en mundi ekki eftir að lýsa því frekar. Þá kvaðst hann ekki muna eftir að greina frá framburði á vettvangi umfram það sem kemur fram í skýrslu hans.

Rannsóknarlögreglumaður sem kom á vettvang staðfesti skýrslur sínar. Hann kvað myndir hafa verið teknar af áverkum á brotaþola.

Brotaþoli leitaði ekki til læknis og er því ekki læknisvottorð meðal gagna málsins.

IV

Ákærða er í fyrsta lagi gefið að sök að hafa veist að brotaþola og tekið hana hálstaki. Þessu hefur ákærði neitað en kannast við að hafa tekið um háls hennar og ýtt henni frá sér. Sýndi hann við aðalmeðferð hvernig hann hefði glennt í sundur þumalfingur og vísifingur og ýtt hendinni þannig að hálsi brotaþola og ýtt henni frá sér. Brotaþoli bar að ákærði hefði ekki tekið hana hálstaki heldur lýsti hún sams konar taki og ákærði lýsti. Það tak kallast kverkatak.

Í öðru lagi er ákærða gefið að sök að hafa slegið brotaþola með krepptum hnefa í andlitið. Hann hefur neitað þessu en kannast við að hafa slegið brotaþola með flötum lófa, eins og rakið var. Brotaþoli bar á sama hátt, ákærði hefði ekki slegið hana með krepptum hnefa.

Dóttir ákærða og brotaþola mundi ekki hvort ákærði hefði slegið brotaþola með krepptum hnefa eða flötum lófa.

Samkvæmt 1. mgr. 180. gr. laga nr. 88/2008 má ekki dæma ákærða fyrir aðra hegðun en þá sem í ákæru greinir. Þó má sakfella ákærða þótt aukaatriði brots, svo sem staður og stund þess, séu ekki skýrt eða rétt greind. Ákærða og brotaþola ber saman um að til átaka hafi komið milli þeirra, eins og lýst hefur verið. Þeim ber líka saman um að ákærði hafi hvorki tekið brotaþola hálstaki né slegið hana hnefahögg í andlitið, eins og hann er ákærður fyrir. Hér er ekki um aukaatriði brots að ræða og með því að ósannað er að ákærði hafi tekið brotaþola hálstaki og slegið hana með krepptum hnefa verður hann sýknaður af þessum ákæruatriðum.

Ákærða er einnig gefið að sök brot á barnaverndarlögum og byggir ákæruvaldið á því að dóttir hans og brotaþola hafi verið viðstödd þegar hann braut gegn brotaþola. Samkvæmt framburði dótturinnar var hún ekki í sama herbergi og ákærði og brotaþoli þegar þau tókust á, heldur kom þegar hún heyrði hávaða, opnaði dyrnar og sá þá ákærða slá brotaþola. Dóttirin hefur neitað því að ákærði hafi ógnað henni. Átök ákærða og brotaþola urðu án þess að dóttir þeirra væri viðstödd og honum var ekki ljóst að hún sæi lok átakanna, enda fóru þau fram í lokuðu herbergi. Það getur ekki talist ákærða saknæmt þótt dóttirin hafi opnað dyrnar og séð hann slá brotaþola. Ákærði verður því sýknaður af ákæru fyrir brot gegn barnaverndarlögum.

Ákærði verður því sýknaður af ákærunni og skulu málsvarnarlaun verjanda hans greidd úr ríkissjóði en þau eru ákvörðuð með virðisaukaskatti í dómsorði. Annan kostnað leiddi ekki af rekstri málsins.

A-kk-nf Í-kk-nf héraðsdómari kveður upp dóminn.

Dómsorð

Ákærði, X, er sýknaður af kröfum ákæruvaldsins.

Málsvarnarlaun verjanda ákærða, P-kk-ef K-kk-ef lögmanns, 632.406 krónur skulu greidd úr ríkissjóði.

A-kk-nf Í-kk-nf saman um að til átaka hafi komið milli þeirra, eins og lýst hefur verið. Þeim ber líka saman um að ákærði hafi hvorki tekið brotaþola hálstaki né slegið hana hnefahögg í andlitið, eins og hann er ákærður fyrir. Hér er ekki um aukaatriði brots að ræða og með því að ósannað er að ákærði hafi tekið brotaþola hálstaki og slegið hana með krepptum hnefa verður hann sýknaður af þessum ákæruatriðum.

Ákærða er einnig gefið að sök brot á barnaverndarlögum og byggir ákæruvaldið á því að dóttir hans og brotaþola hafi verið viðstödd þegar hann braut gegn brotaþola. Samkvæmt framburði dótturinnar var hún ekki í sama herbergi og ákærði og brotaþoli þegar þau tókust á, heldur kom þegar hún heyrði hávaða, opnaði dyrnar og sá þá ákærða slá brotaþola. Dóttirin hefur neitað því að ákærði hafi ógnað henni. Átök ákærða og brotaþola urðu án þess að dóttir þeirra væri viðstödd og honum var ekki ljóst að hún sæi lok átakanna, enda fóru þau fram í lokuðu herbergi. Það getur ekki talist ákærða saknæmt þótt dóttirin hafi opnað dyrnar og séð hann slá brotaþola. Ákærði verður því sýknaður af ákæru fyrir brot gegn barnaverndarlögum.

Ákærði verður því sýknaður af ákærunni og skulu málsvarnarlaun verjanda hans greidd úr ríkissjóði en þau eru ákvörðuð með virðisaukaskatti í dómsorði. Annan kostnað leiddi ekki af rekstri málsins.

A-kk-nf Í-kk-nf héraðsdómari kveður upp dóminn.

Dómsorð

Ákærði, X, er sýknaður af kröfum ákæruvaldsins.

Málsvarnarlaun verjanda ákærða, P-kk-ef K-kk-ef lögmanns, 632.406 krónur skulu greidd úr ríkissjóði.

A-kk-nf Í-kk-nf