S-115/2015

Mál þetta er höfðað með ákæru lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, útgefinni 15. nóvember 2011, á hendur S-kk-þgf F-kk-þgf S-kk-þgf, kt. 000000-0000, Álfholti 50 í Hafnarfirði, og G, kt. 000000-0000, […]. Þætti ákærðu G var lokið með dómi 15. mars 2012. Ekki tókst að birta fyrirkall fyrir ákærða S-kk-þf F-kk-þf og var málið hvað hann varðar endursent ákæranda með bréfi héraðsdóms 26. mars 2013 í samræmi við 7. gr. samkomulags um samskipti ákæruvalds og héraðsdómstóla frá 31. mars 2000. Kom fram í bréfinu að ákærði væri farinn til útlanda. Ákæra og önnur sakargögn voru móttekin af héraðsdómi að nýju 19. mars sl., en ákærði hafði skömmu áður haft samband við ákæranda og lýst vilja sínum til að ljúka málinu.

Að teknu tilliti til framanritaðs og breytinga sem gerðar hafa verið á ákæru tekur saksókn á hendur ákærða annars vegar til þess að hann hafi í félagi við G gerst sekur um þjófnað 28. maí 2011 með því að hafa stolið gaskút úr garði að Mosabarði 9 í Hafnarfirði. Telst þetta varða við 244. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Hins vegar er málið höfðað á hendur ákærða „fyrir eftirtalin brot:

Fyrir þjófnað, með því að hafa, aðfaranótt fimmtudagsins 24. júní 2011, brotist inn í bifreiðina NT-483, sem lagt var á bifreiðastæði við Hvaleyrarskóla að Akurholti í Hafnarfirði, með því brjóta rúðu á hurð inn í farþegarými bifreiðarinnar, og stolið þaðan útvarpi, hjólsög af gerðinni Makita, borvél af gerðinni Makita, slípirokk af gerðinni Makita, stingsög af gerðinni Makita, skrúfvél af gerðinni Makita og hleðslutæki.

Þetta telst varða við 244. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Fyrir þjófnað, með því að hafa, fimmtudaginn 23. júní 2011, brotist inn í íbúð á jarðhæð að Brattholti 5 í Hafnarfirði, með því að fara inn um glugga eftir að hafa rifið upp opnanlegt fag, og stolið þaðan flatskjá af gerðinni LG, 3 hátölurum af gerðinni LG, beltum, gallabuxum, snyrtitösku, úrum, skartgripaskríni og skartgripum.

Þetta telst varða við 244. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Fyrir umferðarlagabrot, með því að hafa aðfaranótt laugardagsins 4. júní 2011 ekið bifreiðinni MG-822 sviptur ökuréttindum og óhæfur til að stjórna henni örugglega vegna áhrifa ávana- og fíkniefna (í blóði mældist 40 ng/ml af amfetamíni, 10 ng/ml af metýlfenídati og 0,8 ng/ml af tetrahýdrókannbínól) norður Laufbrekku í Kópavogi þar sem lögregla stöðvaði aksturinn.

Telst þetta varða við 1. mgr. 48. gr. og 1., sbr. 2. mgr. 45. gr. a, sbr. 1. mgr. 100. gr. umferðarlaga nr. 50/1987, sbr. 5 gr. laga nr. 66/2006.

Þess er krafist að ákærðu verði dæmd til refsingar, til sviptingar ökuréttar og til greiðslu alls sakarkostnaðar.

Í ákæru er getið bótakröfu sem Tryggingamiðstöðin hf. gerir á hendur ákærða. Krefst félagið þess að ákærða verði gert að greiða því 572.963 krónur ásamt vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu „frá tjónsdegi til þess dags er dómsmál er höfðað“ en samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laganna frá þeim degi til greiðsludags. Þá er krafist málskostnaðar samkvæmt 3. mgr. 176. gr. laga um meðferð sakamála nr. 88/2008.

Við fyrirtöku málsins 31. mars sl. viðurkenndi ákærði skýlaust að hafa gerst sekur um þau þjófnaðarbrot sem saksókn á hendur honum samkvæmt framansögðu tekur til. Þá hefur hann fyrir dómi viðurkennt að hafa ekið bifreiðinni MG-822 sviptur ökurétti aðfaranótt laugardagsins 4. júní 2011 norður Laufbrekku í Kópavogi. Hann telur á hinn bóginn að hann hafi verið hæfur til að stjórna bifreiðinni örugglega í umrætt sinn og með akstri sínum hafi hann því ekki gerst sekur um brot gegn 1. mgr. sbr. 2. mgr. 45. g. a. umferðarlaga. Ákærði gerir þó engar athugasemdir við gögn sem fyrir liggja í málinu um sakargiftir að þessu leyti, þar á meðal matsgerð rannsóknastofu í lyfja- og eiturefnafræði, en samkvæmt henni leiddi rannsókn á blóðsýni sem tekið var úr ákærða í kjölfar aksturs hans í ljós að magn amfetamíns í blóði hans væri 40 ng/ml, magn metýlfenídats 10 ng/ml og magn tetrahýdrókannabínóls 0,8 ng/ml. Þá er á því byggt af hálfu ákærða að sök sé í öllu falli fyrnd að því er tekur til umferðarlagabrotanna sem honum eru gefin að sök í málinu. Að þessu sögðu gerir ákærði kröfu um að honum verði gerð vægasta refsing sem lög leyfa fyrir þjófnaðarbrot hans. Þá krefst hann þess að bótakröfu verði vísað frá dómi.

I

Með skýlausri játningu ákærða, sem er í samræmi við framlögð sakargögn, er sannað að hann hafi gerst sekur um þau þjófnaðarbrot sem honum eru gefin að sök í málinu og eru þau brot hans réttilega heimfærð í ákæru til 244. gr. almennra hegningarlaga.

II

Með framburði ákærða ákærða og framlögðum gögnum er sannað að ákærði ók bifreiðinni MG-822 sviptur ökurétti norður Laufbrekku í Kópavogi aðfaranótt laugardagsins 4. júní 2011. Með því braut hann gegn 1. mgr. 48. gr. umferðarlaga.

Samkvæmt 1. mgr. 45. gr. a. umferðarlaga má enginn stjórna vélknúnu ökutæki ef hann er undir áhrifum ávana- og fíkniefna sem bönnuð eru á íslensku yfirráðasvæði samkvæmt lögum um ávana- og fíkniefni og reglugerðum settum samkvæmt þeim. Samkvæmt fylgiskjali I við reglugerð nr. 233/2001 um ávana- og fíkniefni og önnur eftirlitsskyld efni, eins og því var breytt með reglugerð nr. 848/2002, teljast amfetamín og tetrahýdrókannabínól meðal slíkra efna, en samkvæmt 2. mgr. 2. gr., sbr. 4. gr. laga nr. 65/1974 um ávana- og fíkniefni er varsla og meðferð þessara efna óheimil á íslensku yfirráðasvæði. Í 2. mgr. 45. gr. a. umferðarlaga er kveðið á um að ökumaður teljist vera undir áhrifum ávana- og fíkniefna og óhæfur til að stjórna ökutæki örugglega ef efni af þeim toga, sem um ræðir í 1. mgr. sömu lagagreinar, mælist í blóði eða þvagi hans. Með þessu hefur löggjafinn ákveðið að litið skuli svo á að þannig sé komið fyrir ökumanni, sem um ræðir í 1. mgr. 45. gr. a. umferðarlaga, óháð mati eftir öðrum forsendum á því hvort hann sé í reynd undir áhrifum ávana- og fíkniefna. Ekki er á valdi dómstóla að hreyfa við þessari ákvörðun löggjafans sem reist er á málefnalegum grunni, sbr. dóma Hæstaréttar 19. júní 2008 í máli nr. 260/2008 og 30. október 2008 í máli nr. 226/2008. Af hálfu ákærða eru ekki vefengdar niðurstöður matsgerðar um magn fíkniefna í blóði hans. Með því að óumdeilt er í málinu að bæði amfetamín og tetrahýdrókannabínól greindust í blóði ákærða, sem tekið var í kjölfar aksturs hans, hefur hann þannig brotið gegn 1. mgr., sbr. 2. mgr. 45. gr. a. umferðarlaga.

Ákvæði almennra hegningarlaga um fyrningu sakar gilda um brot samkvæmt sérrefsilögum, nema þar sé annan veg mælt, sbr. 80. gr. laganna. Brot gegn umferðarlögum varða sektum eða fangelsi allt að tveimur árum, sbr. 1. mgr. 100. gr. laganna. Samkvæmt 1. tölulið 1. mgr. 81. gr. almennra hegningarlaga fyrnist sök á tveimur árum þegar ekki liggur þyngri refsing við broti en eins árs fangelsi eða refsing sú, sem til er unnið, fer ekki fram úr sektum. Ákærða var gerð sekt og hann sviptur ökurétti í fjóra mánuði 14. mars 2007 fyrir brot gegn 2. mgr. 44. gr. umferðarlaga. Þá var honum með dómi 3. júlí 2008 gert að greiða sekt og sæta sviptingu ökuréttar í eitt ár fyrir brot gegn 1. mgr. sbr. 2. mgr. 45. a. og 1. mgr. 48. gr. umferðarlaga. Með sátt hjá lögreglustjóra 4. desember 2009 gekkst hann undir sektargreiðslu og sviptingu ökuréttar í 24 mánuði fyrir brot gegn sömu lagaákvæðum. Sama dag gerð ákærði aðra sátt hjá lögreglustjóra þar sem hann samþykkti að greiða sekt fyrir að aka bifreið sviptur ökurétti. Loks er þess að geta að með dómi 27. maí 2011 var ákærða gert að sæta fangelsi í 30 daga fyrir slíkt brot. Að virtum þessum sakaferli ákærða en að öðru leyti með vísan til þess sem rakið er hér að framan kemur ekki til álita að sök vegna umferðarlagabrota hans, sem nú er dæmt um, sé fyrnd, en um hana fer samkvæmt 2. tölulið 1. mgr. 81. gr. almennra hegningarlaga.

III

Samkvæmt sakavottorði ákærða var honum gerð skilorðsbundin fangelsisrefsing með dómi 27. september 2005 fyrir líkamsárás. Hann rauf skilorð þess dóms með þjófnaðarbroti og var 14. mars 2007 dæmdur í fjögurra mánaða fangelsi, skilorðsbundið til þriggja ára, fyrir þau brot sem sakfelling samkvæmt báðum þessum dómum tók til. Þá var hann dæmdur í Danmörku 11. október 2013 til að sæta fangelsi í 60 daga, skilorðsbundið til eins árs, fyrir líkamsárás, en fram kemur á sakavottorði að með úrskurði 28. nóvember 2014 hafi skilorðstími verið framlengdur til 11. október 2015. Um sakaferil ákærða að öðru leyti vísast til þess sem fram kemur um hann í II. kafla dómsins.

Refsingu ákærða ber að ákveða sem hegningarauka við framangreindan skilorðsdóm, sbr. 78. gr. almennra hegningarlaga, en einnig að teknu tilliti til 77. gr. laganna. Í ljósi þeirra upplýsinga sem liggja fyrir um skilorðsdóminn og með vísan til 9. gr. laga nr. 69/1963 um fullnustu refsidóma sem kveðnir hafa verið upp í Danmörku, Finnlandi, Noregi eða Svíþjóð, þykir rétt að láta hann standa óhaggaðan og gera ákærða sér í lagi refsingu fyrir þau brot sem hann er nú sakfelldur fyrir. Þykir hún í ljósi sakaferils ákærða hæfilega ákveðin fangelsi í sex mánuði.

Ef miðað væri við að dómur hefði gengið í málinu innan hæfilegs tíma og í ljósi fyrri brota ákærða gegn þeim ákvæðum umferðarlaga sem hann er nú sakfelldur fyrir hefði ekki komið til álita að skilorðsbinda refsingu hans að fullu. Svo sem málið liggur fyrir þykja ekki vera næg efni til að líta svo á að ákærða verði einum kennt um þá töf sem orðið hefur á framgangi málsins eftir útgáfu ákæru 15. nóvember 2011. Samkvæmt þessu verður refsing ákærða í heild bundin skilorði svo sem nánar greinir í dómsorði, en svo sem hér stendur sérstaklega á samkvæmt framansögðu þykir ákvæði 1. málsliðar 60. gr. almennra hegningarlaga ekki standa þessari niðurstöðu í vegi.

Samkvæmt 3. mgr., sbr. 1. mgr. 101. gr. og upphafsákvæði 1. mgr. 102. gr. umferðarlaga verður ákærði sviptur ökurétti ævilangt frá birtingu dóms þessa að telja.

Einkaréttarkrafa Tryggingamiðstöðvarinnar hf. tekur til þjófnaðarbrots ákærða fimmtudaginn 23. júní 2011. Greiddi félagið tjónþola, S, bætur að fjárhæð 572.963 krónur samkvæmt vátryggingu sem hún keypti hjá félaginu, en tryggingin nær meðal annars til tjóns á innbúi. Leiðir félagið rétt sinn frá tjónþola, sbr. 1. mgr. 22. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Verður ráðið af gögnum sem fylgdu kröfunni að náðst hafi samkomulag um greiðslu bóta að fjárhæð 551.000 krónur vegna muna sem stolið var og að auki hafi félagið greitt tjónþolanum 21.963 krónur vegna kostnaðar við þrif á sófa. Til grundvallar samkomulaginu lá listi yfir munina sem tjónþolinn hafði tekið saman og áætlað mat hans á verðmæti þeirra. Samkvæmt listanum og fjárhæðum sem hafa síðar verið færðar inn á hann sundurliðast bæturnar þannig að vegna skartgripa voru greiddar 202.600 krónur, 101.000 krónur fyrir belti og skemmda tösku og samtals 246.900 krónur fyrir fjórar gallabuxur, sjónvarp og silfurfleyg. Verður ekki betur séð en að alfarið hafi verið stuðst við framangreint mat þegar bætur fyrir annað en skartgripi voru ákveðnar. Frekari gögn um verðmæti þeirra muna sem ákærði hefur verið sakfelldur fyrir að hafa stolið liggja ekki frammi í málinu og í þeim kafla greinargerðar sem hefur að geyma málsástæður sem krafan er reist á, sbr. e. liður 2. mgr. 173. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, segir það eitt að tryggingafélagið hafi greitt vátryggðum tilgreinda fjárhæð í bætur á grundvelli vátryggingarsamnings vegna innbrots 23. júní 2011 og við það eignast endurkröfurétt á hendur tjónvaldi. Að framangreindu virtu telst krafan ekki vera í því horfi að unnt sé að leggja efnisdóm á hana í þessu máli. Verður henni af þeim sökum vísað frá dómi.

Með vísan til 1. málsliðar 1. mgr. 218. gr. laga um meðferð sakamála ber að dæma ákærða til að greiða málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, G-kk-ef S-kk-ef hæstaréttarlögmanns, sem þykja að teknu tilliti til virðisaukaskatts hæfilega ákveðin 204.600 krónur. Þá verður ákærða gert að greiða annan sakarkostnað samkvæmt yfirliti sækjanda, en hann nemur 129.432 krónum.

Þ-kk-nf I-kk-nf N-kk-nf dómstjóri kveður upp dóm þennan.

D ó m s o r ð

Ákærði, S-kk-nf F-kk-nf S-kk-nf, sæti fangelsi í sex mánuði, en fresta skal fullnustu refsingarinnar og hún falla niður að liðnum tveimur árum frá uppkvaðningu dóms þessa, haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Ákærði er sviptur ökurétti ævilangt frá birtingu dóms þessa að telja.

Kröfu Tryggingamiðstöðvarinnar hf. er vísað frá dómi.

Ákærði greiði 334.032 krónur í sakarkostnað, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, G-kk-ef S-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 204.600 krónur.

Þ-kk-nf I-kk-nf N-kk-nf