S-275/2013

Mál þetta, sem dómtekið var 17. september sl., er höfðað af lögreglustjóranum á höfuðborgarsvæðinu með ákæru 23. apríl 2013 á hendur G-kk-þgf Þ-kk-þgf M-kk-þgf, kt. 000000-0000, til heimilis að xxxxxx, Reykjavík, fyrir líkamsárás, með því að hafa laugardaginn 2. júní 2012, á baklóð sunnan megin við fjölbýlishús við xxxxxx í Reykjavík, veist að nágrannakonu sinni, A og hrint henni þannig að hún féll á skóflu sem lá í grasinu, með þeim afleiðingum að hún hlaut brot á vinstri brothálsi upphandleggjar.

Er þetta talið að varði við 1. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, með áorðnum breytingum.

Er þess krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og greiðslu alls sakarkostnaðar.

Í málinu gerir brotaþoli A, kt. 000000-0000, kröfu um miskabætur úr hendi ákærða að upphæð 750.000 krónur ásamt vöxtum, samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, frá 2. júní 2012 til 9. apríl 2013 en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Þá er krafist lögmannsþóknunar að mati dómara að viðbættum virðisaukaskatti.

Ákærði neitar sök. Af hálfu verjanda er þess krafist að ákærði verði sýknaður af kröfum ákæruvalds, að skaðabótakröfu verði vísað frá dómi og að sakarkostnaður, þ.m.t. málsvarnarlaun, verði greiddur úr ríkissjóði. Til vara er krafist vægustu refsingar er lög leyfa.

Samkvæmt skýrslu lögreglu frá laugardeginum 2. júní 2012 var lögregla þann dag kl. 18.10 kölluð að xxxxxx í Reykjavík vegna líkamsárásar. Samkvæmt frumskýrslu laut tilkynning að því að maður hafi ráðist á konu á baklóð sunnan megin við húsið, sem væri fjöleignarhús. Maðurinn muni hafa búið á jarðhæð og væri utangegnt úr íbúð hans út á lóð hússins. Er lögregla hafi komið á staðinn hafi A, brotaþoli í máli þessu, legið flötum beinum á jörðinni og haldið um upphandlegg vinstri handar. Hafi hún borið sig illa og tjáð lögreglu að hún væri líklega brotin. Hafi hún lýst því að hún hafi verið að sækja mold en þá hafi B, sem byggi á jarðhæð, komið æðandi út úr íbúð sinni og hrint henni um koll. Hefði hún fallið og komið niður á skóflu sem legið hafi í grasinu. Ekki hafi hún komið neinum vörnum við. Eftir að hafa hrint brotaþola hafi maðurinn gengið rakleitt inn í íbúð til sín án þess að segja neitt frekar. Fram hafi komið hjá brotaþola að hún hafi átt í minniháttar ágreiningi við manninn áður. Á vettvangi hafi verið rætt við C, sem hafi borið að hann hafi séð atvik umrætt sinn. Í skýrslu lögreglu er í niðurlagi tekið fram að lögregla hafi ítrekað þurft að fara að heimili ákærða vegna ágreinings og ,,dólgslegrar“ framkomu af hans hálfu við nágranna sína.

Brotaþoli mætti á lögreglustöð 4. júní 2012 og lagði fram kæru á hendur ákærða fyrir líkamsárás. Greindi hún þá frá atvikum málsins. S-kk-nf B-kk-nf, sérfræðingur á Landspítala háskólasjúkrahúsi, hefur 13. júní 2012 ritað læknisvottorð vegna komu brotaþola á slysadeild 2. júní 2012. Í vottorðinu kemur meðal annars fram að brotaþoli hafi verið mjög ,,verkjuð og meðtekin“ við komu og hún strax fengið verkjalyf. Við skoðun hafi hún greinilega verið bólgin yfir nærenda upphandleggjar. Eymsli hafi verið mikil. Við röntgenmyndatöku á vinstri upphandlegg og öxl hafi komið í ljós brot á brothálsi vinstri upphandleggjar og skekkja verið í brotinu. Brotaþoli hafi verið sett í fatla og netbol með fyrirmæli um að taka netbolinn af eftir viku. Í vottorðinu kemur fram að brotaþoli hafi komið aftur á deildina í endurkomu 14. júní 2012. Vegna þessa áfalls hafi verið beðið um samtal við ,,áfallateymið“ og hún fengið það.

Ákærði gaf skýrslu hjá lögreglu vegna málsins 18. júní 2012. Þá gaf hann skýrslu fyrir dómi við aðalmeðferð málsins. Ákærði hefur lýst atvikum svo að ágreiningur hafi verið í gangi á milli fjölskyldu ákærða og brotaþola, en brotaþoli hafi sakað dóttur ákærða um þjófnað. Í framhaldi þessara ásakana hafi hlaðist upp spenna vegna málsins. Laugardaginn 2. júní 2012 hafi ákærði verið úti á svölum og setið þar í stól. Hjá lögreglu greindi ákærði frá því að brotaþoli hafi gengið fram hjá svölunum og sagt ,,góðan daginn“ með þjósti. Hafi ákærði svarað því til hvort ekki þyrfti að ræða annað en daginn. Fyrir dómi kvaðst ákærði ekki viss um hvort þeirra hafi á undan boðið góðan daginn. Hafi ákærði gengið á eftir brotaþola við austurgafl hússins. Í upphafi hafi ákærði verið rólegur og reynt að ræða við brotaþola til að fá þessi mál tengt dætrum þeirra á hreint og til að koma í veg fyrir að óhróður myndi breiðast út meðal íbúa fjöleignarhússins um dóttur ákærða. Hafi ákærði fundið hvernig hann hafi orðið æstari og honum legið hátt rómur þar sem sláttuvél hafi verið í gangi við lóðamörkin. Um 60 til 80 cm hafi verið á milli ákærða og brotaþola. Hafi ákærði með fingurgómum vinstri handar ætlað að stöðva för brotaþola og lagt fingurgómana á öxl hennar. Hafi brotaþoli fallið beint niður í grasið á vinstri hlið líkamans og í átt að hjólbörum sem hún hafi verið með. Ekki væri ákærði viss um hvort brotaþoli hafi við fallið eitthvað flækst í skóflu er hún hafi verið með. Hafi ákærði rétt komið við brotaþola og hún alls ekki átt að detta við það. Hafi ákærði tekið eftir því að brotaþoli hafi tekið strax um hendi sína og virst þjáð. Hafi ákærða brugðið verulega og ekki trúað því að hún gæti fallið við snertingu ákærða. Eina skýringin væri sú að brotaþoli hafi staðið illa í fæturna og misst jafnvægið er ákærði hafi komið við axlir hennar. Eftir að brotaþoli hafi fallið hafi ákærði sagt við hana að hún skyldi láta sig og fjölskyldu sína í friði. Í kjölfarið hafi hann farið inn til sín á jarðhæð hússins. Hafi honum ekki fundist rétt að hann hefði frekari aðkomu að málinu, auk þess sem honum hafi verið verulega brugðið. Hafi hann skolfið og titrað. Væri hann alveg miður sín yfir málinu og ekki verið ætlunin að valda neinum skaða. Ákærði kvaðst ekki hafa verið undir áhrifum áfengis eða fíkniefna á þessari stundu. Ákærði kvaðst vera 193 cm á hæð og um 110 til 115 kg að þyngd.

Brotaþoli hefur greint svo frá að á laugardeginum 2. júní 2012 hafi brotaþoli farið út í garð og verið þar að vinna ásamt öðrum íbúa fjöleignarhússins að xxxxxx. Ákærði hafi komið út og sest í stól. Hafi brotaþoli átt leið fram hjá og heilsað ákærða. Hafi ákærði tekið undir. Á þeim tíma hafi brotaþoli og ákærði ekki verið búin að ræða saman í um hálfan mánuð. Ákærði hafi komið til brotaþola. Hafi hann ekki sagst segja neitt gott þar sem hann væri ósáttur við að brotaþoli hafi þjófkennt dóttur ákærða. Dætur brotaþola og ákærða hafi á þessum tíma verið vinkonur. Hafi dóttir brotaþola tekið peninga frá brotaþola og þær vinkonurnar eytt honum saman. Fyrir þennan tíma hafi brotaþoli átt góð samskipti við ákærða og fjölskyldu hans í húsinu. Í garðinum hafi ákærði meðal annars ásakað brotaþola um að vera drukkin í húsinu. Þá hafi hann sagt að hún væri ömurleg, auk þess að láta önnur miður falleg orð falla. Hafi ákærði verið mjög reiður. Brotaþoli kvaðst hafa sagt að nóg væri komið og að hún vildi ekki tala meira við ákærða á þessum nótum. Hafi hún tekið sér skóflu í hönd og gengið að horni hússins. Hafi hún fundið þar sem ákærði hafi sett hönd á bak hennar ofanvert og hrint henni áfram. Brotaþoli hafi flogið áfram og lent með vinstri hlið og öxl á jörðinni og skóflan orðið undir henni. Hafi hún ekki getað staðið upp og orðið mjög hrædd. Hafi hún kallað á C sem hafi verið að vinna í garðinum skammt frá. Í framhaldinu hafi hún hringt á lögreglu. Rangt væri er ákærði héldi fram að ákærði hafi rétt snert brotaþola. Hann hafi hrint henni. Hafi hún ekki átt von á því af hálfu ákærða. Væri brotaþoli 145 cm á hæð. Ekki hafi hún verið undir áhrifum þennan dag. Brotaþoli kvaðst hafa axlarbrotnað mjög illa. Hafi brotið gróið illa og væri allt skakkt í brotinu. Væri hún með stöðuga verki í öxlinni. Batahorfur væru ekki góðar. Aðgerð væri einn kostur en þær væru oft ekki vel heppnaðar vegna brota sem þessara. Væri töluverð áhætta þeim samfara. Væri brotaþoli í meðferð og sjúkraþjálfun reglulega vegna áverkanna. Fyrst eftir atvikið hafi brotaþoli átt erfitt með að vera í kringum annað fólk. Gæti hún í dag ekki sinnt ýmsum áhugamálum sínum frá fyrri tíð vegna áverkanna. Brotaþoli kvaðst enn búa að xxxxxx í Reykjavík. Í kjölfar atviksins 2. júní 2012 hafi stjórn húsfélagsins að xxxxxx komið saman vegna málefna ákærða. Íbúum hafi áður staðið stuggur af ákærða. Hafi niðurstaðan verið að ákærði og fjölskyldan hans voru látin rýma húsnæðið að xxxxxx og flytja á brott.

C kvaðst búa að xxxxxx og hafa verið á leið út í verslun þennan dag. Hafi hann gengið út í garð og séð brotaþola úti á bletti við vinnu. Í því hafi hann séð ákærða koma aðvífandi að brotaþola. Hafi hann komið aftan að brotaþola og hrint henni aftanfrá með því að ýta ofarlega á bak brotaþola. Brotaþoli hafi fallið fram fyrir sig. Kvaðst C telja að brotaþoli hafi fallið á skóflu í grasinu. Er C hafi komið til brotaþola hafi hún haldið um handlegg sinn. Hafi C staðið í um 10 metra fjarlægð frá brotaþola og ákærða er ákærði hafi hrint brotaþola. Í kjölfar þessa hafi ákærði farið rakleitt inn í íbúð sína á jarðhæð hússins að xxxxxx. Sjúkralið hafi verið kallað á vettvang.

D gaf skýrslu hjá lögreglu og fyrir dómi. Fyrir lögreglu lýsti D atvikum þannig að hún hafi verið á gangi frá verslunarmiðstöðinni í Hólagarði og gengið eftir göngustíg utan við lóðarmörk xxxxxx. Hafi hún heyrt hávaða koma frá lóð hússins. Hafi maður kallað til konu og notað niðrandi orð um hana. Hafi D stöðvað gönguna og fylgst með fólkinu. Maðurinn hafi farið til konunnar og tekið í hana. Hafi maðurinn ýtt við konunni þannig að hún hafi fallið niður í grasið. Að því búnu hafi maðurinn farið inn í íbúð á jarðhæð hússins. Annar karlmaður á lóðinni hafi þá farið konunni til hjálpar. Hafi hún heyrt konuna gráta eftir samskiptin við manninn. Kvaðst D hafa hringt í Neyðarlínuna vegna atviksins þar sem henni hafi brugðið talsvert við það. Fyrir dómi var framburður D á þann veg að hún hafi verið á leið til vinkonu sinnar. Hafi hún komið að grindverki við göngustíg við xxxxxx er hún hafi heyrt brotaþola gráta inni í garði. Hafi hún séð hana liggjandi í grasinu og stóran mann vera hjá henni. Hafi maðurinn kallað brotaþola illum nöfnum og annað hvort gert tilraun til að sparka í brotaþola þar sem hún hafi legið eða slá í átt til hennar. Minnti hana að maðurinn hafi eitthvað verið að bjástra við hjólbörur sem hafi verið hjá þeim og sennilega hvolft þeim.

S-kk-nf B-kk-nf sérfræðingur á Landspítala háskólasjúkrahúsi staðfesti læknisvottorð sitt vegna brotaþola frá 13. júní 2012. Kvað hann brotaþola hafa fengið slæmt brot. Væri brotið svonefnt axlarbrot, en um væri að ræða brot á vinstri upphandlegg upp við axlarlið. Áverkinn samrýmdist því að brotaþoli hafi fallið. Engin sérhæfð meðferð væri til vegna áverka sem þessara. Endurhæfing væri byggð á miklum æfingum. Áverkar sem þessir væru almennt til þess fallnir að valda hreyfiskerðingu. Væri sjúkraþjálfun mikilvæg í endurhæfingu. Í einhverjum tilvikum þyrfti inngrip í endurhæfingu.

E-kk-nf L-kk-nf sálfræðingur staðfesti vottorð sitt frá 27. júní 2013. Brotaþoli hafi sótt meðferð hjá E-kk-þgf vegna atviksins 2. júní 2012. Hafi hún fundið fyrir kvíðaeinkennum, auk þess sem vandamál tengd verkjum hafi einnig verið við að glíma. Hinar andlegu afleiðingar í kjölfar áverkans hafi komið í ljós talsvert löngu eftir atburðinn. Brotaþoli hafi áður verið búin að leita sér aðstoðar á bráðamóttöku og fengið viðtöl vegna áfallaröskunar. Í viðtölum við E-kk-þf hafi einkenni áfallaröskunar verið orðin lítil, en einkenni kvíða þeim mun meiri. Talsvert hafi dregið úr einkennum og væru batahorfur ágætar. Kvíði væri þó enn til staðar.

Niðurstaða:

Ákærði neitar sök. Hefur hann viðurkennt að hafa átt í snörpum samræðum við brotaþola á baklóð við fjöleignarhúsið að xxxxxx í Reykjavík. Hafi ákærði verið ósáttur við að brotaþoli hafi þjófkennt dóttur ákærða. Hafi ákærði ætlað að stöðva för brotaþola og lagt fingurgóma vinstri handar á öxl brotaþola. Brotaþoli hafi við það fallið í jörðina. Geti snerting ákærða ekki skýrt fall brotaþola.

Brotaþoli hefur lýst atvikum þannig að ákærði hafi hrint brotaþola aftanfrá umrætt sinn og brotaþoli fallið fram fyrir sig og á skóflu er hún hafi haldið á. Hafi ákærði hrint henni í framhaldi af samtali þeirra þar sem ákærði hafi verið mjög reiður og æstur og kallað brotaþola ýmsum nöfnum. Ákærði hafi hrint brotaþola með því að ýta á bak hennar ofanvert. Þessi framburður brotaþola sækir stoð í framburð vitnisins C, er staddur var þar skammt frá. Kveðst hann hafa séð þar sem ákærði hafi ýtt á bak brotaþola, sem við það hafi fallið fram fyrir sig. Vitnið D var nokkuð lengra frá atvikinu og hefur lýst atburðarásinni eilítið á annan veg. Hjá lögreglu lýsti hún því að ákærði hafi þrýst brotaþola niður í grasið. Fyrir dómi bar hún að ástæða þess að henni hafi verið litið yfir í garðinn þar sem ákærði og brotaþoli voru hafi verið að brotaþoli hafi verið grátandi vegna ákærða. Hafi brotaþoli þá legið í grasinu.

Þegar framburður brotaþola og C eru virtir, sem að sýnu leyti sækja einnig stoð í framburð D svo langt sem hann nær, liggur að mati dómsins fyrir sönnun þess efnis að ákærði hafi 2. júní 2012 veist að brotaþola í framhaldi því að hafa látið ókvæðisorð til hennar falla. Telur dómurinn hafið yfir allan vafa að ákærði hafi hrint henni, þó svo ákærði vilji gera lítið úr snertingu sinni við brotaþola. Er til þess að líta að ákærði er mikill maður að vexti en brotaþoli fremur lágvaxin. Við þetta fall féll brotaþoli á skóflu sem lá í grasinu á baklóð sunnan megin við xxxxxx í Reykjavík. Samkvæmt læknisvottorði hlaut brotaþoli við þetta brot á vinstri brothálsi upphandleggjar. Samkvæmt því verður ákærði sakfelldur samkvæmt ákæru og er háttsemi hans rétt heimfærð til refsiákvæða í ákærunni.

Ákærði er fæddur í ágúst 1967. Hann á að baki nokkurn sakaferil. Frá árinu 1987 hefur hann 8 sinnum verið dæmdur fyrir brot gegn almennum hegningarlögum, lögum um ávana- og fíkniefni og umferðarlögum. Þá hefur hann fjórum sinnum gengist undir sáttir eða viðurlagaákvarðanir fyrir brot gegn sömu lögum. Að því er brot gegn ákvæðum hegningarlaga um líkamsárásir varðar var ákærði dæmdur fyrir brot gegn 217. gr. laga nr. 19/1940 á árunum 1987, 2000 og 2004. Hann gekkst undir viðurlagaákvörðun 2010 fyrir brot gegn 217. gr. laganna. Loks var hann með dómi Hæstaréttar 16. maí 2013 dæmdur í 9 mánaða fangelsi, en með dómi sínum þyngdi rétturinn dóm héraðsdóms frá 28. september 2012. Um var að ræða brot gegn 1. mgr. 218. gr. laga nr. 19/1940. Brot það sem hér er til meðferðar er hegningarauki við síðastgreindan dómi, sbr. 78. gr. laga nr. 19/1940. Í ljósi atvika málsins, 1. og 2. tl. 70. gr. og 218. gr. b., laga nr. 19/1940, sbr. lög nr. 83/2005, er refsing ákærða hæfilega ákveðin fangelsi í 6 mánuði. Verður refsingin ekki bundin skilorði.

Af hálfu brotaþola er krafist miskabóta að fjárhæð 750.000 krónur auk vaxta og málskostnaðar. Er vísað til þess að árás ákærða hafi haft alvarlegar afleiðingar fyrir brotaþola. Miklir og sárir verkir og þjáningar hafi fylgt og séu þeir enn verulegt vandamál, sem ekki sé séð fyrir endann á. Hafi brotaþoli verið alveg frá vinnu til 22. nóvember 2012. Geti hún ekki sofið á vinstri hlið. Hafi ákærði valdið brotaþola verulegri og ólögmætri meingerð og beri hann fulla ábyrgð á afleiðingum árásarinnar. Hafi árásin verið tilefnislaus. Um grundvöll kröfunnar er vísað til 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Með hliðsjón af læknisvottorði S-kk-ef B-kk-ef, vottorði og vætti E-kk-ef L-kk-ef sálfræðings og framburðar brotaþola verður slegið föstu að ákærði hafi valdið brotaþola miska með framferði sínu 2. júní 2012. Á hún rétt á miskabótum úr hendi ákærða af þeim sökum. Af hálfu réttargæslumanns hafa verið lagðir fyrir dóminn reikningar vegna brotaþola sem til eru komnir vegna útlagðs kostnaðar vegna þeirra áverka er hún hlaut og krafa verið gerð um greiðslu þeirra. Koma þeir ekki til álita við ákvörðun bóta í þessum þætti sem hér er til meðferðar þar sem krafa brotaþola í þessu máli samkvæmt ákæru varðar einungis miskabætur samkvæmt 26. gr. laga nr. 50/1993. Er bætur hæfilega ákveðnar 400.000 krónur. Um vexti af fjárhæðinni fer sem í dómsorði greinir.

Ákærði greiði sakarkostnað samkvæmt sakarkostnaðaryfirliti og málsvarnarlaun og þóknun réttargæslumanns, að teknu tilliti til virðisaukaskatts, svo sem í dómsorði er mælt fyrir um.

Mál þetta flutti af hálfu ákæruvalds A-kvk-nf G-kvk-nf aðstoðarsaksóknari lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu.

D ó m s o r ð :

Ákærði, G-kk-nf Þ-kk-nf M-kk-nf, sæti fangelsi í 6 mánuði.

Ákærði greiði A 400.000 krónur í miskabætur, ásamt vöxtum skv. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 frá 2. júní 2012 til 27. júní 2013, en með dráttarvöxtum skv. 1. mgr. 6. gr. laganna frá þeim degi til greiðsludags.

Ákærði greiði 603.350 krónur í sakarkostnað, þ.m.t. málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, O-kk-ef E-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 313.750 krónur og þóknun réttargæslumanns brotaþola, V-kk-ef K-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 260.800 krónur.

S-kk-nf S-kk-nf