S-810/2012

Mál þetta, sem dómtekið var 15. nóvember 2012, er höfðað með ákæru útgefinni af ríkissaksóknara 5. október 2012 á hendur A-x-x C-x-x, kt. […], […], fyrir eftirtalin brot:

1. Líkamsárás og húsbrot, með því að hafa að kvöldi mánudagsins 27. september 2010, rutt sér leið inn í íbúð númer […] í […] og veist þar að A, B, C og D, með því að slá þau öll með járnröri, sem ákærði hafði meðferðis. Ákærði sló A ítrekað í bak, öxl og á mjöðm með þeim afleiðingum að A hlaut afrifubrot á efri hluta lærleggs og mar á öxl og upphandlegg. Ákærði sló C ítrekað í handlegg, bak og síðu með þeim afleiðingum að grunur var um að C hefði hlotið ótilfært rifbrot og sár á olnboga. Þá sló ákærði D í hægri úlnlið, þegar D reyndi að verjast höggum frá ákærða, og B í upphandlegg.

2. Eignaspjöll með því að hafa nokkru síðar veitt C, sem hafði flúið út úr íbúðinni, eftirför að bifreið C […], sem stóð á bifreiðastæði við […], og ráðist á bifreiðina með barsmíðum og slegið með járnröri í rúður bifreiðarinnar með þeim afleiðingum að framrúða og aftari hliðarrúða vinstra megin brotnuðu.

Háttsemi ákærða samkvæmt 1. ákærulið er talin varða við 217. gr., 1. mgr. 218. gr. og 231. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og brot samkvæmt 2. ákærulið við 1. mgr. 257. gr. sömu laga.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar.

I.

Mál þetta var þingfest 1. nóvember 2012 og óskaði ákærði eftir því að dómari tilnefndi og skipaði honum verjanda og var það gert. Var málinu frestað til 15. nóvember 2012 svo ákærði gæti ráðfært sig við verjanda sinn áður en hann tæki afstöðu til sakarefnisins.

Í þinghaldinu 15. nóvember 2012 óskaði sækjandi eftir því að leggja fram framhaldsákæru á hendur ákærða, dags. 14. nóvember 2012, með vísan til 1. mgr. 153. gr., sbr. 5. mgr. 173. gr., laga um meðferð sakamála nr. 88/2008. Í framhaldsákærunni segir að hún sé gefin út „vegna upplýsinga sem ekki voru fyrirliggjandi við útgáfu ákæru ríkissaksóknara 5. október 2012“ og að með henni væri svohljóðandi bótakröfu aukið við ákæruna: „A, kennitala […], gerir þá kröfu að ákærði verði dæmdur til að greiða henni skaðabætur að fjárhæð kr. 1.457.275 með vöxtum skv. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 27. september 2010 til greiðsludags, en að mánuði liðnum frá birtingu bótakröfu er krafist dráttarvaxta skv. 6. gr. sbr. 5. gr. til greiðsludags. Réttargæsluþóknunar er krafist úr hendi ákærða, brotaþola að skaðlausu skv. framlögðum reikningi.“

Af hálfu ákærða var því mótmælt að framhaldsákæra kæmist að í málinu og einnig var því mótmælt að A yrði skipaður réttargæslumaður, en S-kk-nf K-kk-nf K-kk-nf hdl. mætti í þinghaldið og gerði kröfu þar um. Hvað varðar ákæru málsins frá 5. október 2012 viðurkenndi ákærði skýlaust þá háttsemi sem honum er gefin að sök.

Þar sem ágreiningur um framhaldsákæru og skipun réttargæslumanns varðar lagaatriði og ákærði játaði skýlaust alla þá háttsemi sem honum er gefin að sök var ákveðið að fara með mál þetta samkvæmt 164. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála og var það tekið til dóms án frekari sönnunarfærslu er sækjanda og verjanda ákærða hafði verið gefinn kostur á að tjá sig um lagaatriði og ákvörðun viðurlaga. Af hálfu ákærða var gerð krafa um vægustu refsingu er lög leyfa og verjandi gerði kröfu um hæfilega þóknun sér til handa. Verði fallist á að framhaldsákæra komist að í málinu er þess krafist aðallega að bótakröfu verði vísað frá dómi en til vara að ákærði verði sýknaður af bótakröfu, en til þrautavara að hún verði lækkuð. Þá var lögmanni brotaþola A gefinn kostur á að gera grein fyrir kröfu um að hann yrði skipaður réttargæslumaður svo og fyrir bótakröfunni. Að loknum andsvörum var málið lagt í dóm.

II.

Í 1. mgr. 173. gr. laga nr. 88/2008 er kveðið á um að einkaréttarkröfu í sakamáli skuli komið á framfæri við lögreglu meðan á rannsókn máls stendur eða við ákæranda áður en ákæra er gefin út. Heimilt er þó að koma kröfu á framfæri við ákæranda eftir útgáfu ákæru ef fullnægt er skilyrðum 1. mgr. 153. gr. sömu laga til útgáfu framhaldsákæru í máli, eða ákærði samþykkir, enda sé að öðru leyti fullnægt skilyrðum þess að hafa megi slíka kröfu uppi í málinu. Í téðu ákvæði um framhaldsákæru segir nánar tiltekið að ákærandi geti breytt eða aukið við ákæru með útgáfu framhaldsákæru til að leiðrétta augljósar villur eða ef upplýsingar, sem ekki lágu fyrir þegar ákæra var gefin út, gefa tilefni til. Þá segir í ákvæðinu að framhaldsákæru skuli gefa út svo fljótt sem verða má eftir að þörfin á henni er kunn, en þó í síðasta lagi tveimur vikum fyrir aðalmeðferð máls nema ákærði samþykki að það sé gert síðar.

Í máli þessu liggur fyrir bréf lögmanns vegna brotaþola D, dags. 5. október 2010, þar sem vísað er til hjálagðs umboðs brotaþola til lögmannsins, um að honum hafi verið falið að gæta hagsmuna brotaþola vegna líkamsárásar sem um ræðir í máli þessu, og þess óskað að öll gögn málsins yrðu afhent lögmanninum. Í bréfinu segir jafnframt að lögmaðurinn gæti hagsmuna brotaþola A, sem einnig hafi orðið fyrir líkamsárás í sömu atlögu, en umboð vegna hennar verði sent lögreglu síðar, en þó verði að gera ráð fyrir að um sömu gögn sé að ræða. Samkvæmt gögnum málsins var brotaþola A sent bréf lögreglu, dags. 8. október 2010, þar sem henni var kynntur réttur til að gera skaðabótakröfu í málinu og henni tjáð að áríðandi væri að skaðabótakrafa bærist innan 14 daga frá dagsetningu bréfsins. Skaðabótakrafa frá brotaþola A barst hvorki frá henni né lögmanni hennar, fyrr en eftir að mál þetta var höfðað. Umrædd skaðabótakrafa, dags. 12. nóvember 2012, er byggð á upplýsingum sem lágu fyrir á árinu 2010 og er því ekki um að ræða upplýsingar sem lágu ekki fyrir þegar ákæra var gefin út. Skaðabótakrafan sem slík getur ekki talist til nýrra upplýsinga í skilningi 1. mgr. 153. gr. laga nr. 88/2008. Þá er framhaldsákæran of seint fram komin, sbr. 2. málsl. 1. mgr. 153. gr., í ljósi þess að farið var með málið samkvæmt 1. mgr. 164. gr. laganna, á grundvelli játningar ákærða á sakargiftum. Umrædd framhaldsákæra og bótakrafan kemst því ekki að í málinu gegn mótmælum ákærða. Að þessu virtu er ekki ástæða til að skipa brotaþola A réttargæslumann í málinu.

III.

Ákærði hefur skýlaust játað brot sín. Sannað er með játningu ákærða og öðrum gögnum málsins að hann er sekur um þá háttsemi sem honum er gefin að sök og eru brot hans rétt heimfærð til refsiákvæða í ákæru.

Ákærði er fæddur 1959. Samkvæmt sakavottorði ákærða hefur hann fjórum sinnum gerst sekur um umferðarlagabrot, en þau brot hafa ekki áhrif á ákvörðun refsingar nú. Við ákvörðun refsingar ber að líta til þess að ákærði hefur skýlaust játað brot sín og er það virt honum til málsbóta. Fram kemur í gögnum málsins að ákærði taldi sig eiga óuppgerðar sakir við einn brotaþola í máli þessu, en ekkert verður staðhæft um þetta eins og hér stendur á. Til refsiþyngingar horfir að um var að ræða árás á fjóra einstaklinga, með járnröri. Tveir brotaþola, B og D, hlutu ekki áverka og brotaþoli C hlaut minni háttar áverka, sár á olnboga. Eins og segir í ákæru var aðeins grunur um ótilfært rifbrot á C og verður ákærði því ekki sakfelldur fyrir rifbrot. Brotaþoli A hlaut hins vegar „afrifubrot“ á efri hluta lærleggs og mar á öxl og upphandlegg. Fram kemur í vottorði H-kk-ef A-kk-ef, sérfræðings í slysa- og bráðalækningum, dags. 7. nóvember 2010, að við komu brotaþola A á slysadeild 27. september 2010 hafi hún verið lögð inn á lyfjadeild vegna slæmra verkja í mjöðm og lungnabólgu sem skoðun leiddi í ljós. Hinn 1. október 2010 hafi hún sagt að hún vildi fara heim þar sem hún væri orðin góð í mjöðminni og hún hafi gengið án aðstoðar. Daginn eftir hafi hún svo komið aftur á slysadeild og sagt að hún ætti erfitt með að bjarga sér heima fyrir. Hún hafi verið með eymsli utanvert á mjöðminni vegna fyrrnefnds brots, hún gengi án aðstoðar en væri hölt. Hún hafi verið útskrifuð í framhaldinu. Þá segir að lokum í vottorðinu að brot grói að jafnaði á um 6-8 vikum. Með vísan til alls framangreinds og 77. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 þykir refsing ákærða hæfilega ákveðin fangelsi í fimm mánuði. Samkvæmt gögnum málsins virðist sem rannsókn málsins hafi verið lokið í desember 2010 en ákæra er ekki gefin út fyrr en 5. október 2012. Að virtum þessum drætti og þar sem ákærði hefur ekki áður gerst sekur um brot gegn almennum hegningarlögum verður refsing hans bundin skilorði, eins og nánar greinir í dómsorði.

IV.

Með vísan til 218. gr. laga nr. 88/2008 ber að dæma ákærða til að greiða sakarkostnað. Samkvæmt yfirliti um sakarkostnað er um að ræða kostnað vegna tveggja læknisvottorða, 65.550 krónur. Þóknun verjanda þykir hæfilega ákveðin 125.500 krónur, að virðisaukaskatti meðtöldum.

Dóm þennan kveður upp S-kvk-nf B-kvk-nf héraðsdómari.

D ó m s o r ð:

Ákærði, A-x-x C-x-x, sæti fangelsi í fimm mánuði, en fresta skal fullnustu refsingarinnar og hún niður falla að liðnum tveimur árum frá birtingu dómsins haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

Ákærði greiði 191.050 krónur í sakarkostnað, þar með talda 125.500 króna þóknun verjanda síns, U-kk-ef S-kk-ef B-kk-ef héraðsdómslögmanns.

S-kvk-nf B-kvk-nf