S-33/2017

Mál þetta, sem dómtekið var 19. apríl síðastliðinn, höfðaði lögreglustjórinn á höfuðborgarsvæðinu með ákæru, útgefinni 24. janúar 2017 á hendur ákærða, X, kt. [...], [...], [...], fyrir þjófnað, með því að hafa 24. september 2016, stolið vodkapela að verðmæti 1.666 krónur í verslun ÁTVR að Hagasmára 1 í Kópavogi. Í ákæru er brotið talið varða við 244. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar.

Kröfur ákærða í málinu eru aðallega að hann verði sýknaður af kröfum ákæruvaldsins, en til vara að hann verði látinn sæta vægustu refsingu sem lög leyfa. Þá krefst skipaður verjandi ákærða hæfilegrar þóknunar sér til handa sem greidd verði úr ríkissjóði.

I

Með bréfi 13. október 2016 kærði Áfengis- og tóbaksverslun ríkisins (ÁTVR) ætlaðan þjófnað ákærða á áfengi úr vínbúð ÁTVR að Hagasmára 1 í Kópavogi 24. september 2016. Segir í kærubréfinu að ákærði hafi stolið einni flösku af Flirt Green Apple vodka úr vínbúðinni. Á upptöku úr myndavélakerfi vínbúðarinnar megi sjá að ákærði hafi tekið áfengispelann úr hillu verslunarinnar og stungið í vasann. Hann hafi svo farið að afgreiðslukassa og greitt fyrir aðrar vörur, en yfirgefið verslunina án þess að greiða eða gera grein fyrir áfenginu sem hann hafi stungið í vasann. Andvirði áfengisins sem stolið hafi verið og tjón kæranda sé 1.666 krónur, sem sé útsöluverð hins stolna á tjónsdegi. Með kærubréfinu fylgdi útprentaðar ljósmyndir úr öryggiseftirlitskerfi vínbúðarinnar, kassakvittun og upptaka úr eftirlitskerfinu.

Ákærði gaf skýrslu hjá lögreglu 9. nóvember 2016. Hann kannaðist ekki við málið og kvaðst því ekki getað tjáð sig um það. Í skýrslu ákærða fyrir dómi við aðalmeðferð málsins kom fram að hann hefði ekki verið í versluninni á umræddum tíma og kvaðst ekki þekkja sig á þeim myndum úr eftirlitskerfi verslunarinnar sem er að finna í málsgögnum og lagðar voru fyrir ákærða við aðalmeðferð málsins.

II

Ákærða er gefið að sök þjófnaður með því að hafa 24. september 2016 í vínbúð ÁTVR að Hagasmára 1 í Kópavogi stolið vodkapela að verðmæti 1.666 krónur. Styðst ákæra lögreglustjóra eingöngu við upptöku úr eftirlitsmyndavél í vínbúðinni. Ákærði neitar sök og kveðst ekki hafa verið í versluninni á þeim degi þegar ætlað brot var framið. Þá kvaðst ákærði ekki þekkja þann aðila sem sést á upptöku úr myndavélakerfinu sem fylgdi kærubréfinu.

Af hálfu ákæruvaldsins er þess krafist að ákærði verði sakfelldur og gerð refsing fyrir brotið. Bendir ákæruvaldið á það að myndbandið sé skýrt og sýni aðila koma inn í verslunina, taka fyrst umræddan áfengispela úr hillu og setja hann í körfu sem aðilinn hafi haldið á. Í kjölfarið hafi viðkomandi aðili sótt sér tvær kippur af bjór og eftir það sjáist viðkomandi setja áfengispelann í peysuvasa sinn og ganga að afgreiðslukassa og borga fyrir bjórinn en ekki fyrir pelann. Líkindi með aðilanum á myndbandinu og ákærða séu sláandi. Enginn vafi sé á því að ákærði sjáist taka pelann og stinga honum inn á sig. Því sé komin fram lögfull sönnun í málinu.

Ákærði er nafngreindur í kærubréfi kæranda. Með kærubréfinu fylgdu litljósmyndir úr öryggiseftirlitskerfi vínbúðarinnar, sem kærandi, eða einhver á hans vegum hefur valið, raðað saman og skrifað við þær svofellda „atburðarlýsingu“: „Þessi einstaklingur stal frá okkur líka fimmtudaginn 22. sept. Kemur inn tekur körfu og gengur að pela hillum og tekur Flirt Green Apple Vodka pela, lætur í körfuna og gengur síðan beint inn að bjórkæli og nær sér í tvær kippur af Stellu. Gengur frá kælinum og tekur þá pelann í hægri hönd og stingur honum í hægri peysuvasa. Gengur að afgreiðslukössum og greiðir fyrir bjórinn en ekki fyrir pelann.“

Ákærði neitar sök og þvertekur fyrir það að hafa verið í versluninni á þeim degi sem ætlað brot var framið. Þá kannast ákærði ekki við að hann sé sá aðili sem sést á myndupptöku úr verslun kæranda 24. september 2016.

Að mati dómsins er engum vafa undirorpið að ákærði kom í vínbúðina að Hagasmára 1 í Kópavogi á þeim degi sem um ræðir. Á upptöku eða myndskeiði úr eftirlitskerfi verslunarinnar sést ákærði koma inn í verslunina, taka körfu og ganga að hillu með áfengispelum og taka einn slíkan og setja í körfuna. Því næst sést ákærði taka tvær kippur af bjór úr kæliskáp, setja í körfuna og ganga að afgreiðslukössum verslunarinnar, sýna þar skilríki og greiða fyrir bjórinn. Ekki er unnt að greina af fyrrnefndu myndskeiði, svo óyggjandi sé, hvað varð um þann áfengispela sem ákærði lét í körfuna eftir að hann kom í verslunina og áður en hann setti bjórinn í körfuna. Í öllu falli er ljóst að myndskeiðið sýnir ákærða ekki stinga pelanum í vasann eins og ákæruvaldið byggir á. Þá er ákærði ekki allan tímann í mynd meðan hann er í versluninni og því verður ekki útilokað að ákærði hafi tekið pelann úr körfunni og lagt hann frá sér einhvers staðar í versluninni.

Samkvæmt 108. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála hvílir sönnunarbyrði um sekt ákærða og atvik sem telja má honum í óhag á ákæruvaldinu og verður að skýra skynsamlegan vafa ákærða í hag, sbr. 109. gr. laganna. Þegar litið er til þess sem að framan segir og upplýst er í málinu er það mat dómsins að lýsing á ætlaðri refsiverðri háttsemi ákærða í ákæruskjali lögreglustjóra eigi sér ekki viðhlítandi stoð í málsgögnum. Samkvæmt þessu er það mat dómsins að ákæruvaldinu hafi ekki tekist að sanna, gegn eindreginni neitun ákærða, þannig að ekki verði vefengt með skynsamlegum rökum, að ákærði hafi stungið inn á sig vodkapela í versluninni og með því gerst sekur um brot gegn 244. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Skýringar kæranda á litljósmyndum sem fylgdu kærubréfinu fá ekki breytt þessari niðurstöðu. Verður ákærði sýknaður af kröfum ákæruvaldsins.

Með vísan til 2. mgr. 218. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála ber að fella allan sakarkostnað á ríkissjóð, það er þóknun skipaðs verjanda ákærða, B-kk-ef H-kk-ef hæstaréttarlögmanns, sem þykir hæfilega ákveðin 231.880 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti. Annan sakarkostnað leiddi ekki af meðferð málsins.

Dóm þennan kveður upp J-kk-nf H-kk-nf héraðsdómari. Fyrir uppkvaðningu dómsins var gætt fyrirmæla 1. mgr. 184. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.

D ó m s o r ð:

Ákærði, X, er sýkn af ákæru í málinu.

Allur sakarkostnaður greiðist úr ríkissjóði, það er þóknun skipaðs verjanda ákærða, B-kk-ef H-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 231.880 krónur.

J-kk-nf H-kk-nf