S-632/2018

Mál þetta, sem dómtekið var 11. mars sl., er höfðað með ákæru útgefinni af héraðssaksóknara 25. október 2018 á hendur X, fyrir nauðgun, með því að hafa aðfaranótt laugardagsins 30. janúar 2016, að ..., haft samræði og önnur kynferðismök við A án hennar samþykkis og notfært sér að þannig var ástatt um hana að hún gat ekki spornað við verknaðinum sökum svefndrunga og ölvunar.

Er þetta talið varða við 2. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og greiðslu alls sakarkostnaðar.

Af hálfu brotaþola er þess krafist að ákærða verði gert að greiða henni miskabætur að fjárhæð 2.500.000 krónur, með vöxtum samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001 frá 30. janúar 2016 þar til mánuður er liðinn frá birtingu bótakröfunnar, en með dráttarvöxtum samkvæmt III. kafla vaxtalaga frá þeim degi til greiðsludags, sbr. 9. gr. sömu laga. Þá er krafist málskostnaðar.

Ákærði neitar sök. Af hálfu verjanda er krafist sýknu, en til vara vægustu refsingar er lög leyfa. Þá er þess krafist að skaðabótakröfu verði vísað frá dómi, ellegar að dæmdar bætur verði lækkaðar. Loks er þess krafist að sakarkostnaður, þ.m.t. málsvarnarlaun, verði greiddur úr ríkissjóði.

Fimmtudaginn 8. júní 2017 mætti brotaþoli á lögreglustöð til að tilkynna um kynferðisbrot af hálfu ákærða. Við það tækifæri var tekin skýrsla af brotaþola þar sem hún greindi frá atvikum málsins. Þriðjudaginn 13. júní 2017 sendi brotaþoli lögreglu tölvupóst með viðhengi, en um var að ræða tveggja blaðsíðna bréf sem brotaþoli kvaðst hafa sent ákærða. Eins var í viðhenginu að finna skjámyndir af samskiptum brotaþola og ákærða sem áttu sér stað dagana 14. og 15. mars 2017.

Í nefndu bréfi, sem er ódagsett, rekur brotaþoli atvik 29. janúar 2016 þegar ákærði og brotaþoli hafi farið á skemmtistaðinn Hendrix ásamt nokkrum vinum þeirra. Í bréfinu kemur m.a. fram að brotaþoli hafi verið mjög drukkin er hún hafi komið út á bílaplanið eftir að staðnum var lokað. Hafi hún hrunið niður og B, vinur brotaþola, haldið á henni inn í bíl ákærða. Hafi ákærði horft á það. Er inn í bíl ákærða kom hafi brotaþoli beðið ákærða að aka sér heim eins hratt og hann kæmist. Hafi brotaþoli þurft að komast á klósettið og ákærði vitað að brotaþoli byggi skammt frá skemmtistaðnum. Þrátt fyrir það hafi ákærði ekið niður í bæ og brotaþoli farið á klósettið á N1, nærri Landspítala. Ákærði hafi ekið B heim, en hann hafi búið niðri í miðbæ. Þaðan hafi ákærði ekið í Kórahverfið, heim til C. Brotaþoli muni síðan ekki eftir sér fyrr en hún hafi staðið við útidyrnar að íbúð ákærða. Hafi hún sest þar á gólfið. Allt í einu hafi brotaþoli legið uppi í rúmi, nakin, með ákærða ofan á sér. Hafi brotaþoli sofnað aftur og síðan vaknað milli kl. 7 og 8 um morguninn, verið reið og skipað ákærða að aka sér heim. Þegar hún klæddi sig hafi hún séð að nærbuxurnar voru allar í blóði. Henni hafi fundist það skrýtið þar sem hún hefði ekki átt að byrja á blæðingum strax. Hafi brotaþoli farið heim til sín og sofnað. Þegar brotaþoli hafi farið í skólann á mánudeginum hafi vinir hennar spurt hvernig hefði verið á stefnumótinu með ákærða. Hafi ákærði þá verið búinn að tilkynna vinum þeirra að þau hefðu verið á stefnumóti, sagt sameiginlegum vinum þeirra að þau hefðu farið heim saman og sofið saman. Ekkert af þeirri sögu hafi verið satt. Þegar D, besta vinkona brotaþola, hafi spurt út í þetta hafi brotaþoli sagt henni hvað hefði gerst. Það hafi ekki verið fyrr en D hafi sagt brotaþola hversu alvarlegt þetta hefði verið að brotaþoli hafi áttað sig á því. D hafi sagt að ákærði hefði nauðgað brotaþola. Ákærði hefði þarna ekki enn beðist fyrirgefningar. Hafi brotaþoli beðið ákærða að hitta sig á laugardagskvöldinu en hann komið með þá afsökun að hann væri að hitta vin sinn. Brotaþoli spyr ákærða í bréfinu hvort hann hafi ekki áttað sig á því að hún hefði verið í of slæmu ástandi. Lýsti hún því að hún hefði pantað tíma hjá Stígamótum ári eftir atburðinn. Hún ætti erfitt með að gleyma þessu og erfitt með að halda áfram. Hafi henni liðið það illa í skólanum að hún hafi þurft að spyrja starfsmenn þar hvort ákærði væri enn í skólanum eða hættur því hún hafi ekki treyst sér til að rekast á hann á göngum. Hafi brotaþoli alvarlega velt því fyrir sér að kæra ákærða fyrir nauðgun.

Samkvæmt samskiptum sem fylgdu bréfinu sendi brotaþoli ákærða skilaboð 15. mars 2017 um að hún vildi segja honum hvað hefði gerst, ef hann væri búinn að gleyma því, og hvernig brotaþola liði með þetta. Ákærði svarar og spyr hvernig þetta hafi gerst. Brotaþoli segir það allt standa í bréfinu sem hún hafi sent ákærða. Ákærði kveðst ekki hafa opnað bréfið. Brotaþoli biður ákærða þá að lesa bréfið. Ákærði svarar þessum skilaboðum svo að hann viti ekki hvað hann eigi að segja annað en fyrirgefðu. Hafi ákærði oft reynt að segja það við brotaþola eftir þetta en hún ekki viljað tala við hann. Hann hafi eiginlega bara verið hræddur og leiður líka og viti að það sem hann hafi gert hafi verið rangt og hann vildi óska þess að hann gæti tekið það til baka. Það sé ekki hægt og það finnist honum virkilega glatað. Hafi ákærða liðið illa síðan síðasta vor þannig að hann hafi hætt í skólanum í miðjum prófum og ekki getað útskrifast. Ákærði hafi aldrei montað sig af þessu. Lygasögur hafi verið í gangi í „...“. Hafi ákærði sagt tilgreindum vinum frá þessu í trúnaði en þau hafi samt sagt frá þessu.

Samkvæmt gögnum málsins leitaði lögregla upplýsinga hjá Veðurstofu Íslands um veðurfar í Reykjavík næst Stórhöfða 17 dagana 29. og 30. janúar 2016. Samkvæmt skýrslu veðurstofunnar var jörð alþakin snjó þá daga. Samkvæmt gögnum málsins sendi D lögreglu tölvupóst 17. október 2017 með Facebook-samskiptum hennar og ákærða þann 11. febrúar 2016. Í skilaboðum þann dag spyr ákærði vitnið hvort hún sé að halda upp á afmælið sitt. Vitnið svarar því játandi. Ákærði spyr hvort sér sé ekki boðið. Vitnið svarar því neitandi og segir ekki alla geta komið. Ákærði kveðst skilja það. Hann spyr vitnið því næst hvort brotaþoli sé að forðast sig. Vitnið segir hana vera að gera það og ákærði eigi að átta sig á af hverju það sé. Ákærði spyr af hverju það sé, hann hafi ekkert gert. Vitnið spyr ákærða hvort hann sé ekki að grínast og hvort hann sé siðblindur. Ákærði kveðst ekki vera siðblindur og spyr vitnið hvort hún haldi að hann hafi nauðgað brotaþola. Hafi ákærði spurt hana þrisvar sinnum hvort hún vildi gera þetta og hafi hún spurt hvort ákærði vildi að hún kæmi til hans. Hann sé með vitni að því. Vitnið svarar því til að ákærði þurfi virkilega að hugsa út í hvað hafi gerst. Hafi vitnið verið með brotaþola þetta kvöld og séð hversu drukkin hún hafi verið. Það hafi verið hrein siðblinda að taka hana í þessu ástandi með sér heim. Brotaþoli hafi ekki verið með meðvitund en ákærði edrú og hafi hann átt að hugsa um brotaþola. Ákærði svarar vitninu þannig að hann sé ekki slæmur maður og sjái eftir að hafa gert þetta. Hafi hann verið að reyna að fá brotaþola til að tala við sig til að geta beðið hana afsökunar. Hann hafi vitað að þetta væri rangt og því hætt nánast strax. Vildi ákærði að hann gæti tekið þetta til baka og hafi hann ekki tekið stelpu áður með sér heim. Ákærði biður vitnið afsökunar og segir að hann viti að þetta hafi verið rangt. Ef hann gæti gert eitthvað til að bæta fyrir þetta þá myndi hann gera það. Vitnið svarar ákærða og segir að góðir drengir reyni ekki við drukknar stelpur og sofi hjá þeim. Það séu siðblindir drengir sem taki meðvitundarlausar stelpur með sér heim og sofi hjá þeim þangað til það blæði og segi síðan fólki að þau hafi sofið saman og að stúlkan hafi varla verið drukkin. Hið eina sem ákærði geti gert sé að gera sér grein fyrir hversu alvarlegt þetta sé og að láta brotaþola í friði. Ákærði svarar vitninu þannig að hann hafi ekki áttað sig á því hvernig ástand brotaþola hafi verið þetta kvöld. Hann hafi aldrei áður sofið hjá ölvaðri stúlku og hætt nánast strax og hann hafi áttað sig á hlutunum. Hann hafi ekki verið að monta sig af þessu. Vitnið svarar ákærða á þann veg að hún hafi átt að hugsa um brotaþola og passa upp á að hún kæmist heim. Hafi hún heyrt að brotaþoli fengi far með ákærða og talið að það væri í lagi þar sem hann myndi aldrei gera brotaþola neitt, heldur aka henni heim. Hafi vitnið aldrei orðið eins reið á ævi sinni. Ákærði svarar vitninu og segir að hann hafi sagt tilgreindum vinum frá atvikinu í algjörum trúnaði. Hafi eitthvað frést sé það eitthvert þeirra sem hafi sagt frá. Vitnið svarar að það skipti ekki máli að ákærði hafi ekki sofið áður hjá ölvaðri stúlku. Hann hafi verið með fullri meðvitund, en brotaþoli verið að deyja og B þurft að halda á henni út í bíl.

Samkvæmt vottorði frá Stígamótum 13. október 2017 leitaði brotaþoli fyrst til Stígamóta 30. janúar 2017.

Ákærði hefur skýrt svo frá að hann og brotaþoli hafi verið í sama vinahópi í menntaskóla. Að kvöldi föstudagsins 29. janúar 2016 hafi verið haldið svokallað bjórkvöld á vegum nemendafélags skólans á skemmtistaðnum Hendrix. Hafi vinahópur ákærða ákveðið að fara, þ.á m. brotaþoli. Ákærði hafi ákveðið að drekka ekki þetta kvöld og boðist til að skutla vinum sínum. Eftir miðnættið hafi ákærði sent brotaþola sms-skilaboð og spurt hvort hana vantaði far. Brotaþoli hafi hringt og spurt hvort ákærði gæti sótt hana og vini hennar. Ákærði hafi farið að skemmtistaðnum. Töluverð hálka hafi verið og hafi B, vinur þeirra, stutt brotaþola yfir bifreiðastæðið og að bifreið ákærða. Brotaþoli hafi sest í framsæti bifreiðar ákærða farþegamegin. Hafi hún spurt hvort vinir þeirra, B og C, mættu ekki koma með. Ákærði hafi samþykkt það og ekið af stað. Hafi brotaþoli beðið um að B og C yrði ekið heim fyrst þannig að hún yrði síðust út úr bílnum. Brotaþoli hafi verið mjög hress og með talsverð læti. B hafi sagt að hann ætti heima í miðbæ Reykjavíkur og hafi ákærði ekið honum að Hörpu, þar sem B hafi yfirgefið bifreiðina. Í framhaldi hafi ákærði ekið að N1 við Hringbraut, en þar hafi brotaþoli farið á klósettið. Ákærði og C hafi beðið á meðan. Hafi C sagt ákærða frá því að brotaþoli hefði talað um hve sætur ákærði væri. Brotaþoli hafi komið til baka og ákærði því næst ekið C heim til hans í Kórahverfi í Kópavogi. Á leiðinni þangað hafi brotaþoli sagt að ákærði væri sætur og að hún vildi „ríða“ honum. Eftir að C hafi verið farinn úr bifreiðinni hafi brotaþoli spurt hvort hún mætti koma heim með ákærða. Þá hafi klukkan verið á milli 3 og 5 þessa nótt. Ákærði hafi spurt hvort brotaþoli mætti vera úti á þessum tíma og hún sagt að hún mætti vera úti í tvær klukkustundir til viðbótar. Þau hafi síðan farið heim til ákærða í ...hverfið í Reykjavík. Á bifreiðastæðinu við heimili ákærða hafi verið klaki og hafi ákærði stutt brotaþola að húsinu. Er inn í íbúð ákærða kom hafi brotaþoli beðið hann að hjálpa sér úr skónum. Ákærði hafi því næst farið inn í stofu, og ætlað að horfa á mynd í sjónvarpinu. Brotaþoli hafi kallað innan úr svefnherbergi og beðið ákærða að koma. Er ákærði hafi komið inn í herbergið hafi brotaþoli legið uppi í rúmi og byrjað að draga niður um sig buxurnar. Ákærði hafi spurt brotaþola hvort hún vildi hafa samfarir og hún sagt já. Brotaþoli hafi verið undir áhrifum áfengis en ákærði ekki. Hafi brotaþoli afklætt sig og ákærði kysst hana. Hann hafi aftur spurt hvort brotaþoli vildi hafa samfarir, til að vera viss, og brotaþoli aftur svarað játandi. Hann hafi spurt brotaþola hvort hún væri á pillunni en hún svarað því neitandi. Ákærði hafi haft munnmök við brotaþola eftir að hafa spurt hvort það væri í lagi og brotaþoli sagt já. Því næst hafi ákærði sett á sig smokk. Brotaþoli hafi þá legið í hliðarstellingu og ákærði komið aftan að henni. Þannig hafi þau haft samfarir. Brotaþoli hafi síðan lagst á bakið og þau áfram kysst hvort annað. Þau hafi áfram haft samfarir, en skyndilega hafi ákærði séð blóð við kynfæri brotaþola. Hafi hann spurt brotaþola hvort hún væri á blæðingum. Brotaþoli hafi sagt svo ekki vera. Ákærði hafi staðið á fætur og farið inn á baðherbergi til að þrífa sig og m.a. farið í sturtu. Er ákærði hafi komið aftur inn í herbergið hafi hann spurt brotaþola hvort hún væri sofnuð en hún ekki svarað. Brotaþoli hafi verið búin að tala um að hún ætlaði ekki að vera nema í tvær klukkustundir hjá ákærða og hafi hann því stillt vekjaraklukkuna á að hringja og síðan farið að sofa. Klukkan hafi hringt og ákærði þá boðist til að aka brotaþola heim. Þau hafi bæði verið þreytt og því ekki rætt mikið saman á leiðinni. Síðar þennan dag hafi brotaþoli sent ákærða skilaboð í gegnum Facebook og spurt hvort ákærði gæti hitt hana. Hann hafi verið búinn að lofa vini sínum að fara í bíó og því svarað að hann væri upptekinn. Næsta dag hafi ákærði sent brotaþola skilaboð og spurt hvort þau ættu ekki að hittast. Hún hafi sagt nei við því, en þau hafi hins vegar hist í skólanum á mánudeginum. Allt hafi virst vera í lagi. Í samskiptum næstu daga hafi brotaþoli verið þögul og hafi ákærði velt fyrir sér hvort eitthvað hefði gerst. Þetta hafi verið mjög óvenjulegt, og hafi ákærði spurt brotaþola hvort ekki væri allt í lagi og brotaþoli jánkað því. Hegðun brotaþola hafi haldið áfram og allir vinir ákærða verið farnir að hundsa hann. Hafi ákærði heyrt á göngunum að hann ætti að hafa nauðgað brotaþola. Vinkona þeirra, D, hafi haldið upp á afmæli sitt og ekki boðið ákærða. Hafi ákærði hitt hana og spurt af hverju það væri og hvort brotaþoli væri að hundsa hann og D sagt svo vera. Hafi D sagt ákærða siðblindan; þau hafi sent hvort öðru skilaboð í gegnum Facebook. Ákærði hafi verið á leið í bæinn í bifreið og reynt að svara D á leiðinni. Skilaboðin hafi verið sérkennileg af þeim ástæðum. Ákærði kvaðst í skilaboðum til brotaþola og D hafa beðist afsökunar á því að brotaþoli hefði upplifað atvikið eins og hún gerði. Sér hafi liðið illa á þessum tíma og óskað þess að geta tekið kvöldið aftur af því að brotaþola hefði liðið svo illa. Ákærði hafi hins vegar ekki gert neitt rangt. Vinir ákærða og aðrir hafi verið farnir að útiloka hann og honum verið farið að líða eins og hann hefði gert eitthvað rangt. Hafi ákærða fundist eins og hann væri lagður í einelti. Brotaþoli hafi verið undir áhrifum áfengis er þau höfðu samræði, en eðlileg, og ákærða því fundist hún vera fær um að taka eigin ákvarðanir. Hafi hún ekki virkað eins og hún væri að sofna. Ákærði kvað sér hafa liðið svo illa í skólanum að á endanum hefði hann flosnað upp og hætt.

Brotaþoli kvaðst hafa verið í sama vinahópi og ákærði í menntaskóla. Haldið hafi verið bjórkvöld að kvöldi föstudagsins 29. janúar 2016 á skemmtistaðnum Hendrix. Hafi vinahópurinn farið á bjórkvöldið. Brotaþoli hafi drukkið mikið þetta kvöld og orðið mjög ölvuð. Hafi hún ekki verið vön áfengisdrykkju. Ákærði hafi ekki verið á bjórkvöldinu en hefði boðist til að sækja þau. Samferða brotaþola hafi verið B og C. B hafi verið samferða brotaþola út af staðnum. Hafi B sennilega hringt í ákærða og beðið hann að ná í þau. Er ákærði kom á staðinn hafi B stutt brotaþola, sem sest hafi í framsæti bifreiðarinnar farþegamegin. Brotaþoli hafi nauðsynlega þurft að komast á klósettið og því beðið ákærða að aka sér beint heim. Hafi brotaþoli búið skammt frá. Það næsta er brotaþoli muni eftir hafi verið að þau hafi verið komin í miðbæ Reykjavíkur. Þar hafi C átt heima. Næst muni hún eftir því að hafa verið komin heim til ákærða og setið þar á gólfinu í anddyrinu. Síðan muni hún eftir sér uppi í rúmi þar sem ákærði hafi verið að hafa samræði við hana. Hafi hann legið ofan á henni og þau bæði verið nakin. Brotaþoli hafi ekki áttað sig á hvað væri að gerast og muni þessu næst að allt hafi verið í blóði við kynfæri hennar. Svo muni hún eftir að hafa vaknað og öskrað á ákærða að aka sér heim. Brotaþoli kvaðst ekki muna eftir því að hafa sagt að hún vildi sofa hjá ákærða, svo sem ákærði héldi fram. Hafi hún á þessum tíma ekki verið neitt hrifin af ákærða. Brotaþoli hafi verið mjög drukkin þessa nótt, en samræðið hafi ekki verið neitt sem hún hafi viljað. Á leiðinni heim um morguninn hafi brotaþoli munað það sem hún hafði upplifað en ekki rætt um það við ákærða. Á laugardeginum hafi brotaþoli sent ákærða skilaboð í gegnum Facebook. Hafi hún viljað hitta ákærða, ræða atvikið og spyrja hann af hverju hann hefði haft samræði við hana þar sem hún hefði ekki getað spornað við því. Ákærði hafi verið upptekinn og ekki getað hitt hana. Er brotaþoli hafi komið í skólann á mánudeginum hafi ákærði verið búinn að segja vinum þeirra að þau hefðu verið á stefnumóti. Brotaþoli kvaðst hafa rætt þessi mál við vinkonu sína, D, á mánudeginum , en margir hefðu verið að spyrja brotaþola um þetta stefnumót. Hafi brotaþoli lýst því að hún hefði verið það ölvuð að hún hefði dáið áfengisdauða og í því ástandi hefði ákærði haft samræði við hana. Hafi D sagt að slík háttsemi væri kynferðisbrot. Brotaþoli kvaðst hafa rætt við B í þessari sömu viku. Hafi hann lýst því að brotaþoli hefði verið mjög ölvuð í samkvæminu. Brotaþoli kvaðst ekki hafa talað neitt við ákærða næstu daga þrátt fyrir að hann hefði reynt að fá hana til að tala við sig. Málið allt hafi hvílt á brotaþola og hafi hún leitað til Stígamóta um aðstoð. Þar hafi brotaþola verið ráðlagt að skrifa ákærða bréf um upplifun sína af atvikinu, og hafi hún gert það. Eins hafi hún sent ákærða skilaboð á Facebook í tengslum við bréfið. Í samskiptum á Facebook hafi ákærði beðist afsökunar á framferði sínu. Hafi brotaþoli skilið þá afsökun þannig að ákærði hafi vitað upp á sig sökina. Brotaþoli kvaðst hafa verið hrædd við að fara með málið til lögreglu, hafi hún óttast að vinir brotaþola myndu ekki trúa henni, en ákærði hafi verið á undan að segja að þau hefðu verið á stefnumóti. Mikil vanlíðan hafi fylgt atvikinu. Hafi brotaþoli ekki þorað að segja neinum frá upplifun sinni og ekki þorað í skólann af ótta við að rekast á ákærða.

Vitnið B kvaðst hafa verið á bjórkvöldinu á skemmtistaðnum Hendrix. Hafi hann verið ölvaður þetta kvöld. Eins hafi brotaþoli verið ölvuð. Á kvarðanum 1 til 10 hafi ölvun brotaþola verið á bilinu 7 til 8. Hafi Vitnið aðstoðað brotaþola við að komast í bifreiðina til ákærða, og haldið á brotaþola. Ákærði hafi ekið þeim heim þessa nótt. Ekki myndi vitnið hvort aðstoðin við brotaþola hefði verið meira leikur en að brotaþoli hefði verið mjög ölvuð. Vitnið hafi farið úr bifreiðinni í miðbænum og kvaðst vitnið ekki muna eftir umræðu í bifreiðinni á leiðinni. Vitnið hafi síðan frétt af málinu annaðhvort frá ákærða eða D. D hafi orðið mjög reið út í ákærða fyrir að hafa haft samræði við brotaþola þegar brotaþoli hafi verið þetta ölvuð. Hafi ákærði talað um að hann hefði ekki ætlað að vinna brotaþola neitt mein.

Vitnið C kvaðst hafa tilheyrt vinahópi ákærða og brotaþola í menntaskóla. Vitnið hafi verið ölvaður á umræddu bjórkvöldi og brotaþoli hafi verið vitninu samferða að því loknu þar sem vinkona brotaþola hafi sagt að hún væri í slæmu ástandi. Einhver hafi stungið upp á því að fá ákærða til að skutla þeim heim. Á leið út í bíl til ákærða hafi brotaþoli dottið eða runnið og B hafi því tekið hana upp og haldið á henni yfir í bílinn til ákærða. Hafi brotaþoli verið talsvert ölvuð. Á bilinu 1 til 10 hafi ölvun hennar sennilega verið 9 til 10. Á leiðinni af staðnum hafi brotaþoli setið frammi í. Brotaþoli hafi sagt að hún vildi fara fyrst heim þar sem hún þyrfti á klósettið. Lítið hafi verið talað í bílferðinni og hafi brotaþoli verið þögul. Vitnið kvað rétt eftir sér haft í lögregluskýrslu að á leiðinni hefði brotaþoli verið við það að deyja ölvunarsvefni og nálægt því að kasta upp. Ekki myndi vitnið eftir því að brotaþoli hefði sagt að ákærði væri sætur og að hún vildi sofa hjá honum.

Vitnið E kvaðst hafa verið í sama vinahópi og brotaþoli í menntaskóla. Haustið 2016 hafi brotaþoli greint vitninu frá því sem fyrir brotaþola hefði komið í janúar 2016. Hafi brotaþoli sagt frá því að hún hefði verið að skemmta sér með vinum sínum og verið mjög ölvuð. Hún hafi allt í einu verið komin heim til ákærða og vaknað við að ákærði hefði verið að hafa við hana samfarir. Hafi brotaþola liðið mjög illa er hún hafi sagt frá atvikinu. Hafi vitninu fundist eins og brotaþoli væri að reyna að loka á málið.

Vitnið D kvaðst hafa verið í vinahópi í menntaskóla sem brotaþoli og ákærði hefðu einnig verið í. Nemendafélag skólans hafi haldið bjórkvöld á skemmtistaðnum Hendrix föstudagskvöldið 29. janúar 2016. Vitnið hafi lítið áfengi drukkið þetta kvöld þar sem hún hafi stjórnað bjórkvöldinu. Brotaþoli hafi komið á staðinn rétt fyrir opnun eða um kl. 11.00 um kvöldið. Hún hafi drukkið mikið áfengi um kvöldið og nóttina. Hafi brotaþoli á endanum orðið mjög drukkin og ekki getað staðið. Þær hafi farið á klósettið á skemmtistaðnum og brotaþoli vart getað staðið og þurft aðstoð á klósettinu. Hafi vitnið ekki verið vön að sjá brotaþola í þessu ástandi og haft áhyggjur af henni. Vitnið hafi þó vitað að brotaþoli hefði verið samferða B og að ákærði hefði boðist til að aka brotaþola heim. Hafi það dregið úr áhyggjunum, en vitnið hafi ekki getað farið af staðnum á sama tíma þar sem hún hafi verið að stjórna kvöldinu. Hafi vitnið séð brotaþola fara út af staðnum í fylgd B, sem stutt hafi brotaþola. Hafi það getað verið um kl. 3 um nóttina en staðnum hafi verið lokað kl. 4. Vitnið hafi heyrt í brotaþola næsta dag, en hún hafi þá ekki greint neitt frá því sem gerst hafði um nóttina. Í skólanum eftir helgina hafi þær talað saman. Brotaþoli hafi þá brotnað niður og sagt vitninu sögu sína. Hafi komið fram að brotaþoli myndi ekki eftir öllu þessa nótt. Hún myndi eftir sér í bifreið með ákærða og að hafa á einhverjum tímapunkti beðið um vatnsglas, en hafa þá haldið að hún væri heima hjá sér. Hafi brotaþoli vaknað í rúmi ákærða, allt verið í blóði og ákærði verið að hafa samræði við brotaþola. Brotaþoli hafi frosið og sjokkerast og dottið út. Ákærði hafi ekið brotaþola heim næsta dag. Kvaðst vitnið hafa tjáð brotaþola eftir þessa frásögn að ákærði hefði brotið gegn henni. Ákærði hafi sett sig í samband við vitnið í gegnum Facebook vegna þess að vitnið hafði ekki boðið ákærða í afmæli sitt. Vitnið hafi verið ákærða reið fyrir það sem hann hafi gert brotaþola og hafi vitnið sagt ákærða það. Hafi ákærði beðist fyrirgefningar á framferði sínu og skammast sín fyrir að hafa misnotað brotaþola. Eftir þetta mál hafi vinahópurinn tvístrast. Hafi t.a.m. vitnið og brotaþoli ekki lengur fengið að vera með í hópnum.

Vitnið F kvaðst hafa verið með brotaþola í menntaskóla á árinu 2016. Hafi brotaþoli á sínum tíma greint vitninu frá umræddu atviki. Hafi brotaþola liðið illa er hún sagði frá atvikinu og hefði hann hvatt hana til að tilkynna lögreglu um umrætt atvik. Hafi brotaþoli lýst því að hún ætti erfitt með það vegna vinatengsla við ákærða.

Vitnið G kvaðst hafa verið í nefndum vinahópi í menntaskóla en ekki hafa verið á umræddu bjórkvöldi. Vitnið hafi síðar heyrt orðróm um það sem hafi átt að hafa gerst.

Námsráðgjafi í menntaskóla sem brotaþoli var í lýsti því að brotaþoli hefði leitað til sín 27. febrúar 2016. Hafi brotaþoli lýst því að ákærði hefði nauðgað sér. Hafi brotaþoli ekki verið farin að gera neitt í málinu og vitnið vísað brotaþola til Stígamóta með málið. Brotaþoli hafi síðan flosnað upp úr skólanum og hætt árið 2017. Hafi hún áður verið farin að mæta illa þar sem hún hafi ekki treyst sér til að hitta ákærða í skólanum. Vorið 2017 hafi vitnið tjáð brotaþola að ákærði væri hættur í skólanum.

Félagsráðgjafi hjá Stígamótum staðfesti vottorð vegna brotaþola dagsett 7. mars 2019. Brotaþoli hafi ekki verið í venjulegu meðferðarsambandi hjá félagsráðgjafanum en komið tvisvar sinnum í viðtal.

Niðurstaða:

Ákærða er gefin að sök nauðgun, með því að hafa aðfaranótt laugardagsins 30. janúar 2016, að ..., haft samræði og önnur kynferðismök við brotaþola án hennar samþykkis og notfært sér að þannig var ástatt um hana að hún gat ekki spornað við verknaðinum sökum svefndrunga og ölvunar. Er brot ákærða talið varða við 2. mgr. 194. gr. laga nr. 19/1940.

Ákærði neitar sök. Hefur hann viðurkennt að hafa haft samræði við brotaþola á heimili sínu umrætt sinn. Eins hafi hann haft munnmök við brotaþola. Brotaþoli hafi verið ölvuð. Hún hafi þó verið vel áttuð á því sem fram fór og ákærði ítrekað spurt hana hvort hún vildi hafa samræði við hann. Ákærði skýrði skilaboð sín á Facebook til brotaþola og vitnisins D á þann hátt að hann hefði verið að biðjast fyrirgefningar á því að brotaþola hefði liðið illa og að hún hefði upplifað atvik á þann hátt sem hún gerði.

Brotaþoli hefur lýst atvikum þannig að hún hafi verið mjög ölvuð umrætt sinn og dottið út. Hún myndi slitrótt eftir atvikum. Þannig myndi hún eftir því að hafa farið út af skemmtistaðnum og inn í bifreiðina til ákærða. Hún myndi eftir sér í miðbænum og síðan ekki fyrr en heima hjá ákærða þar sem hún hafi setið í anddyrinu. Síðan myndi brotaþoli eftir sér þar sem ákærði hefði legið ofan á henni inni í rúmi og verið að hafa við hana samræði. Hún hafi dottið aftur út og vaknað síðan um morguninn. Hún hafi ekki gefið ákærða samþykki fyrir kynferðismökunum.

Fyrir dóminn komu síðan vitni sem lýstu ölvunarástandi brotaþola umrætt kvöld og umrædda nótt. Vitnið D lýsti ástandi brotaþola þannig að hún hefði verið mjög ölvuð inni á staðnum og við það að detta út. Hafi B stutt brotaþola út af staðnum. Vitnin B og C, sem voru samferða brotaþola og ákærða í bifreiðinni um nóttina, lýstu því að þeir hefðu verið töluvert ölvaðir sjálfir. Brotaþoli hafi einnig verið ölvuð. B kvað brotaþola hafa verið á bilinu 7 til 8 af 10 mögulegum stigum ölvunar en C kvað brotaþola hafa verið á bilinu 9 til 10 af 10 mögulegum. Hjá lögreglu lýsti vitnið því að brotaþoli hefði verið við það að deyja ölvunarsvefni og verið nærri því að kasta upp í bílferðinni um nóttina. Vitnið staðfesti þessa lýsingu rétta fyrir dóminum. Loks er til þess að líta að á meðal gagna málsins eru nokkuð viðamikil samskipti ákærða við brotaþola og vitnið D á samskiptamiðlinum Facebook, sem áttu sér stað nokkrum dögum eftir þetta atvik. Biðst ákærði þar ítrekað afsökunar er brotaþoli og vitnið D bera á hann að hafa sofið hjá brotaþola þar sem hún hafi ekki getað spornað við verknaðinum sökum ölvunar. Eins lýsir hann því ítrekað að hann vildi að hann gæti tekið þennan atburð til baka.

Við mat á sök er til þess að líta að vitni staðfesta þá staðhæfingu brotaþola að hún hafi verið mjög ölvuð er hún fór út af skemmtistaðnum Hendrix. Framburður þessara vitna styður einnig þá staðhæfingu brotaþola að hún hafi dottið meira og minna út um nóttina. Tvö vitni bera á þann veg að brotaþoli hafi verið við það að deyja ölvunarsvefni. Brotaþoli hefur verið sjálfri sér samkvæm í framburði sínum hjá lögreglu og fyrir dómi. Hefur framburður hennar verið trúverðugur. Við mat á framburði ákærða er ekki unnt að líta fram hjá yfirlýsingum hans á Facebook þar sem hann biðst írekað afsökunar á framferði sínu umrætt sinn. Verða yfirlýsingar hans þar ekki skýrðar á annan hátt en þann að hann sé að biðjast afsökunar á því að hafa haft samræði við brotaþola þótt hún hefði verið svo ölvuð að hún hefði ekki getað spornað við samræðinu. Aðrar skýringar ákærða á þessum samskiptum eru ótrúverðugar að mati dómsins. Þá er framburður ákærða um ölvunarástand brotaþola einnig ótrúverðugur í ljósi framburða brotaþola og hinna tilgreindu vitna sem hér að framan er vísað til.

Þegar til þessara atriða er litið sem hér hefur verið vísað til verður trúverðugur framburður brotaþola lagður til grundvallar niðurstöðu. Er að mati dómsins hafið yfir skynsamlegan vafa að ákærði hafi haft samræði og önnur kynferðismök við brotaþola umrætt sinn, án samþykkis hennar, og notfært sér það að brotaþoli gat ekki spornað við verknaðinum sökum svefndrunga og ölvunar. Verður ákærði því sakfelldur samkvæmt ákæru og er háttsemi hans rétt heimfærð til refsiákvæða í ákæru.

Ákærði er fæddur í júlí 1996. Hann hefur ekki áður gerst sekur um refsiverða háttsemi svo kunnugt sé. Nokkuð er um liðið síðan brot þetta var tilkynnt til lögreglu. Verður ákærða ekki um þann drátt kennt og er litið til þessa dráttar við ákvörðun refsingar. Ákærði á sér engar málsbætur. Með hliðsjón af alvarlegu broti ákærða og dómaframkvæmd þegar um brot gegn 2. mgr. 194. gr. laga nr. 19/1940 er að ræða er refsing ákærða hæfilega ákveðin fangelsi í tvö ár.

Af hálfu brotaþola er krafist miskabóta úr hendi ákærða að fjárhæð 2.500.000 krónur, auk vaxta. Ákærði hefur með saknæmri háttsemi valdið brotaþola miskatjóni. Er miski brotaþola töluverður, en vitni hafa lýst mikilli vanlíðan hjá brotaþola í kjölfar atviksins, og þá flosnaði hún upp úr menntaskóla í kjölfar þess. Verða bætur ákveðnar að álitum og þykja hæfilega ákveðnar 1.600.000 krónur. Um vexti fer sem í dómsorði greinir.

Ákærði greiði málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns og þóknun réttargæslumanns brotaþola, sem nánar greinir í dómsorði. Við ákvörðun málsvarnarlauna og þóknunar réttargæslumanns hefur verið tekið tillit til virðisaukaskatts.

Af hálfu ákæruvaldsins flutti málið A-kvk-nf B-kvk-nf A-kvk-nf aðstoðarsaksóknari.

Dóm þennan kveður upp S-kk-nf S-kk-nf héraðsdómari.

D ó m s o r ð:

Ákærði, X, sæti fangelsi í tvö ár.

Ákærði greiði A 1.600.000 krónur í miskabætur, með vöxtum samkvæmt 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 frá 30. janúar 2016 til 5. október 2017, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags.

Ákærði greiði málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, H-kk-ef F-kk-ef A-kk-ef lögmanns, 1.412.360 krónur, og þóknun réttargæslumanns brotaþola, E-kvk-ef D-kvk-ef Á-kvk-ef lögmanns, 662.470 krónur.

S-kk-nf S-kk-nf.