E-2420/2007

Mál þetta, sem tekið var til úrskurðar að loknum munnlegum málflutningi um frávísunarkröfu stefnda 25. september sl., er höfðað með stefnu sem birt var stefnda 15. mars sl.

Stefnandi er S-kk-nf Ö-kk-nf A-kk-nf, Hulduborgum 1, Reykjavík, en stefndi er Bílabúð Benna ehf., Vagnhöfða 23, einnig í Reykjavík.

I

Dómkröfur stefnanda eru svohljóðandi: „Að stefndi verði dæmdur til þess að greiða skuld að fjárhæð kr. 428.433.- auk dráttarvaxta eins og Seðlabanki Íslands auglýsir þá hverju sinni frá 28/12 06 að telja til greiðsludags og málskostnaðar samkvæmt málskostnaðarreikningi framlögðum við þingfestingu málsins eða aðalflutning þess, ef til hans kemur, allt að frádreginni innborgun hinn 28/12 06 kr. 272.895.-.

Þess er krafist, að dæmdur málskostnaður beri sömu vexti og að ofan greinir frá 15. degi eftir dómsuppsögu til greiðsludags og dráttarvextir, sem kunna að falla á málskostnað, leggist við höfuðstól hans á 12 mánaða fresti, í fyrsta sinn 12 mánuðum eftir upphafsdag vaxta.

Þess er jafnframt krafist, að áfallnir vextir leggist við höfuðstól skuldarinnar á 12 mánaða fresti, í fyrsta sinn 12 mánuðum eftir upphafsdag vaxta.“

Stefndi krefst þess aðallega að málinu verði vísað frá dómi, og er sá þáttur málsins hér til úrlausnar. Þá krefst stefndi málskostnaðar úr hendi stefnanda, að mati réttarins.

II

Í lýsingu málsatvika og málsástæðna í stefnu segir að krafa stefnanda sé samkvæmt reikningi að fjárhæð 323.451 króna, sem gefinn var út 17. júlí 2004, vegna vinnu og þjónustu stefnanda í þágu stefnda frá 5. september til 1. október 2003. Fjárhæð reikningsins er sundurliðuð eftir vinnu stefnanda, útlögðum kostnaði og virðisaukaskatti. Frá fjárhæðinni er dregin viðskiptaskuld stefnanda við stefnda, 50.556 krónur, og eftirstöðvar því 272.895 krónur. Fram kemur að stefndi greiddi 272.895 krónur inn á kröfuna 28. desember 2006. Nam þá skuld stefnda 428.433 krónum, að meðtöldum dráttarvöxtum sem stefnandi gerir grein fyrir í stefnu, alls að fjárhæð 155.538 krónur. Að frádreginni innborguninni nema eftirstöðvar kröfunnar því 155.538 krónum.

Um lagarök vísar stefnandi til meginreglna laga um samningsgerð nr. 7/1936 og meginreglna kröfuréttarins um efndir fjárskuldbindinga, sem fái m.a. stoð í VI. og VII. kafla núgildandi laga um lausafjárkaup nr. 50/2000. Um gjalddaga kröfunnar vísast til meginreglu 49. gr. sömu laga. Vaxtakrafan er reist á 5. og 6., sbr. 11. og 12. gr. vaxtalaga nr. 38/2001. Krafa hans um málskostnað byggir á 1. mgr. 130. gr., sbr. 129. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

Krafa stefnda um frávísun málsins er á því reist að málið sé vanreifað og brjóti málatilbúnaður stefnanda gegn meginreglum laga nr. 91/1991 um glögga og skýra framsetningu grundvallaratriða í stefnu, sbr. d. og e. liður 80. gr. þeirra laga. Auk þess telur stefndi að í kröfugerð og málatilbúnaði felist innbyrðis ósamræmi. Þannig sé stefnufjárhæðin 428.433 krónur, þótt óumdeilt sé að heildarkrafan með virðisaukaskatti samkvæmt löglegum reikningi sé 323.451 króna. Frá þeirri fjárhæð eigi að draga gagnkröfu stefnda að fjárhæð 50.556 krónur og verði hámarkskrafa stefnanda því 272.895 krónur. Þá sé í stefnunni gerð vaxtakrafa, án tilvísunar til ákvæða III. kafla vaxtalaga nr. 38/2001, og án þess að vaxtafótur sé tilgreindur. Í stefnunni sé jafnframt greint frá ráðstöfun innborgunar inn á vexti, án þess að fyrir liggi við hvaða vexti eða vaxtaprósentur sé miðað.

Að dómi stefnda er stefnufjárhæðin mun hærri en sú fjárhæð sem stefnandi telur sig eiga hjá stefnda. Vextir séu reiknaðir inn í stefnufjárhæðina, án þess að vaxtafótur sé tilgreindur, og þeim síðan bætt við stefnufjárhæð. Með því móti sé stefnt fyrir skuld, umfram kröfufjárhæð. Telur stefndi málið svo vanreifað að hann verði að geta sér til um grundvöll kröfu stefnanda eða vaxtafót á einstökum tímabilum.

Stefnandi krefst þess að frávísunarkröfu stefnda verði hrundið og telur kröfu sína skýra og í samræmi við 80. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Telur hann engan mun á því að setja fram kröfuna eins og hann geri í stefnu eða með þeim hætti að krefjast reikningsfjárhæðarinnar, 272.895 króna, og dráttarvaxta af þeirri fjárhæð til greiðsludags. Niðurstaðan verði hin sama í báðum tilvikum.

III

Í 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála er að finna fyrirmæli um efni stefnu. Megininntak þess ákvæðis er að málatilbúnaður skuli vera svo skýr og glöggur að ekki fari milli mála hvert sakarefnið sé. Er tilgangurinn sá að stefndi geti með góðu móti áttað sig á þeim kröfum sem fram eru settar í stefnu og atvikum að baki þeim, og tekið til varna ef svo ber undir. Jafnframt þarf stefnandi að haga kröfugerð þannig, að dómstóll geti formsins vegna tekið hana til greina og gert hana að niðurstöðu sinni, ef efnisleg skilyrði eru á annað borð fyrir þeim málalokum.

Stefnukröfur í máli þessu eru ekki í samræmi við fyrirmæli d. liðar 1. mgr. tilvitnaðs ákvæðis, þar sem fjárkrafa stefnanda er ekki sú krafa sem er tilefni málsóknarinnar, í þessu tilviki vangoldinn reikningur að fjárhæð 323.451 króna eða 272.895 krónur, þegar viðskiptaskuld stefnanda við stefnda hefur verið dregin frá. Krafan, eins og hún er fram sett í stefnu, er samsett af reikningsfjárhæðinni og uppfærðum dráttarvöxtum til 28. desember 2006. Þá er vaxtakröfu stefnanda verulega ábótavant, þar sem ekki er vísað til viðeigandi ákvæða vaxtalaga nr. 38/2001. Breytir þar engu þótt vísað sé til þeirra ákvæða í lagarökum stefnunnar. Sú krafa þarf að koma fram í sjálfri kröfugerðinni.

Í þinghaldi í máli þessu, 22. júní sl., lagði lögmaður stefnanda fram ný skjöl. Þar á meðal var breytt kröfugerð, þar sem stefnandi setti fram varakröfu og gerði nánari grein fyrir útreikningi vaxta af aðalkröfu og tilgreindi vaxtafót á einstökum tímabilum. Stefndi mætti ekki í þinghaldið og boðaði ekki forföll. Engu að síður óskaði lögmaður stefnanda eftir að málinu yrði frestað og var bókað að hugur hans stæði til þess að málið gengi til sáttamiðlunar fyrir dómi.

Í næsta þinghaldi, 10. júlí sl., lýsti lögmaður stefnda því yfir að ekki væri vilji til sáttameðferðar. Um leið tók hann fram að hann teldi að breyting stefnanda á kröfugerð samrýmdist ekki ákvæðum einkamálalaga.

Af ákvæði d. liðar 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, svo og 2. mgr. 100. gr. sömu laga, verður sú ályktun dregin að hafi stefndi uppi kröfu um frávísun málsins í greinargerð, skuli málið flutt um þá kröfu eins og málið liggur þá fyrir. Er stefnanda því á þessu stigi málsins óheimilt að skýra eða lagfæra kröfugerð sína í því skyni að verjast frávísunarkröfu stefnda, sbr. og 1. mgr. 111. gr. laga nr. 91/1991. Gegn mótmælum stefnda verður því ekki litið til breyttrar kröfugerðar stefnanda, sem fram kom í þinghaldi 22. júní sl.

Með vísan til þess sem hér er fram komið ber að vísa máli þessu frá dómi.

Eftir úrslitum málsins verður stefnanda gert að greiða stefnda málskostnað, sem ákveðst 90.000 krónur.

Úrskurðinn kvað upp I-kk-nf E-kk-nf héraðsdómari.

Ú R S K U R Ð A R O R Ð:

Máli þessu er vísað frá dómi.

Stefnandi, S-kk-nf Ö-kk-nf A-kk-nf, greiði stefnda, Bílabúð Benna ehf., 90.000 krónur í málskostnað.

I-kk-nf E-kk-nf