E-3118/2006

Mál þetta, sem dómtekið var 27. nóvember 2006, var höfðað 19. maí 2006. Stefnandi er S-x-x G-x-x, búsettur í Bandaríkjunum, en stefndu eru G-kk-nf Á-kk-nf, Syðri-Hömrum, Hellu, og Vátryggingafélag Íslands hf., Ármúla 3, Reykjavík.

Dómkröfur stefnanda eru að stefndu verði dæmdir til að greiða honum skaðabætur að fjárhæð 673.116 krónur auk dráttarvaxta samkvæmt lögum nr. 38/2001 frá 2. september 2005 til greiðsludags. Þá krefst stefnandi málskostnaðar að viðbættum virðisaukaskatti.

Dómkröfur stefndu eru aðallega að þeir verði sýknaðir af öllum kröfum stefnanda og þeim tildæmdur málskostnaður úr hendi stefnanda. Til vara krefjast þeir þess að sök verði skipt í málinu, dómkröfur verði lækkaður og málskostnaður látinn niður falla.

II

Málavextir eru þeir að hinn 2. september 2005 var stefndi, G-kk-nf Á-kk-nf, ríðandi á hesti eftir vegi, sem liggur að Hestheimum í Ásahreppi, og var hann með tvo aðra hesta í taumi. Stefndi G-kk-nf hugðist ríða yfir Suðurlandsveg yfir á reiðveg sem er sunnan megin við Suðurlandsveginn og liggur með fram honum. Þurfti hann að fara af baki til að opna hlið, sem er í um það bil 3 metra fjarlægð frá þjóðveginum, og teyma hestana í gegnum hliðið. Hann lokaði svo hliðinu að því búnu og fór á bak. Þá fór hann yfir veginn og kvaðst hafa litið til beggja hliða áður og talið að sér væri óhætt að fara yfir. Á sama tíma ók stefnandi bifreið sinni JR-928 austur Suðurlandsveg við Hestheima og vildi ekki betur til en svo að hann ók á hægri afturfót hestsins sem stefndi G-kk-nf sat. Við vegarkantinn féll hesturinn og við það féll stefndi G-kk-nf af baki. Í kjölfarið þurfti að aflífa hestinn. Við þetta óhapp urðu skemmdir á bifreið stefnanda og var hún dregin af vettvangi. Kemur fram í lögregluskýrslu að þegar slysið varð kl. 18:03 þennan dag hafi verið dagsbirta, góð færð og veður þurrt og bjart. Hafi umferð verið mikil og yfirborð vegar malbikað.

Lögregla kom á vettvang og samkvæmt skýrslu hennar er haft eftir stefnanda þar að hann hafi snögglega séð stefnda G-kk-þf koma ríðandi yfir veginn án þess að hann næði að stöðva bifreiðina. Þá er haft eftir stefnda G-kk-þgf við sama tækifæri að hann hafi nánast verið kominn yfir veginn þegar áreksturinn átti sér stað.

Stefndi G-kk-nf var tryggður ábyrgðartryggingu hestamanns hjá stefnda Vátryggingafélagi Íslands hf. og taldi stefnandi sig geta beint kröfum að félaginu vegna tjónsins sem varð á bifreið hans við slysið. Ágreiningur kom upp um það og var sá ágreiningur lagður fyrir tjónanefnd vátryggingafélaganna sem skilaði niðurstöðu hinn 15. nóvember 2005. Var hún á þá lund að rétt væri að stefnandi fengi helming tjóns síns bætt úr ábyrgðartryggingunni þar sem stefnandi og stefndi G-kk-nf bæru jafna sök á slysinu.

Hinn 24. janúar 2006 leitaði stefnandi álits úrskurðarnefndar í vátryggingamálum. Álit nefndarinnar, dagsett 24. febrúar 2006, var á þá lund að stefndi G-kk-nf bæri óskerta ábyrgð á tjóni því sem varð á bifreið stefnanda. Með bréfi 9. mars 2006 tilkynnti stefndi Vátryggingafélag Íslands hf. úrskurðarnefnd í vátryggingamálum að hann myndi ekki hlíta niðurstöðu nefndarinnar þar sem hann teldi niðurstöðu nefndarinnar byggða á röngum upplýsingum um atvik máls.

Með bréfi lögmanns stefnanda til stefnda Vátryggingafélags Íslands hf. 6. apríl 2006 krafðist hann greiðslu bóta vegna tjóns á bifreiðinni. Með bréfi stefnda Vátryggingafélags Íslands hf. 18. apríl 2006 var kröfunni hafnað en félagið kvaðst vera tilbúið að viðurkenna 50% sakarskiptingu. Með bréfi lögmanns stefnanda 25. apríl 2006 var því tilboði hafnað.

Aðilum ber ekki allskostar saman um aðdraganda slyssins. Í stefnu greinir að á þeim tíma sem slysið varð hafi umferð verið mikil og ökuhraði bifreiða um 100-110 km/klst. Stefnandi gaf skýrslu hjá lögreglu hinn 3. janúar 2006 og svo fyrir dómi hinn 20. júlí 2006. Var skýrsla hans fyrir dómi nokkuð á sömu lund og hjá lögreglu um það sem máli skiptir. Kom þar meðal annars fram að hann hefði tekið eftir stefnda G-kk-þgf og hestunum þar sem þeir voru vinstra megin við veginn á moldarvegi þegar hann var sjálfur hjá stóru skilti sem var honum á hægri hönd. Hafi stefndi G-kk-nf ekkert hægt á sér heldur riðið beint út á veginn og þá hafi ekkert verið hægt að gera til að forða slysinu. Hafi stefnandi stigið á hemlana og bifreið hans runnið og lent á hestinum með tilgreindum afleiðingum. Kvaðst hann hafa hemlað um leið og hann sá stefnda G-kk-þf vera kominn í gegnum girðinguna. Hann kvaðst hafa verið á um það bil 90 km/klst. Hann kvað umferð hafa verið í báðar áttir. Hjá lögreglu bar hann að nokkur umferð hefði verið um veginn, hann hafi séð 2-3 bifreiðar á eftir sér og álíka margar hafi komið úr gagnstæðri átt.

Stefndi G-kk-nf gaf skýrslu hjá lögreglu hinn 20. september 2005 og fyrir dómi við aðalmeðferð málsins og var framburður hans á sömu lund í bæði skiptin um það sem máli skiptir. Kom fram hjá honum að hann hefði séð bifreið stefnanda þegar hann hafi verið kominn hálfa leið yfir veginn. Hafi bifreiðin nálgast hratt og hafi hann þá reynt að hraða för sinni yfir veginn. Hafi hann verið nánast kominn yfir hann þegar bifreið stefnanda hafi verið ekið á hestinn sem hann sat. Hafi hesturinn náð að fara að vegkantinum og þar hafi hann fallið.

Máli þessu var úthlutað undirrituðum dómara hinn 1. október 2006. Hinn 17. júlí 2006 kom fram ósk frá lögmanni stefnanda um að teknar yrðu skýrslur af stefnanda og eiginkonu hans vegna fyrirhugaðs brottflutnings þeirra af landinu hinn 4. ágúst 2006 þannig að fyrirséð yrði að þau yrðu ekki á landinu þegar að aðalmeðferð kæmi. Fóru skýrslutökur þessar fram hinn 20. júlí 2006 hjá öðrum dómara en undirrituðum. Eru skýrslur þessar fyrirliggjandi í málinu í endurriti auk þess sem hljóðupptökur af þeim eru til staðar. Voru ekki gerðar athugasemdir af hálfu aðila við þessari málsmeðferð.

Meginágreiningur aðila snýst um hvort stefnandi eða stefndi G-kk-nf beri ábyrgð á því slysi sem varð er stefnandi ók á hross stefnda G-kk-ef með þeim afleiðingum að stefnandi varð fyrir tjóni á bifreið sinni. Telur stefnandi stefnda G-kk-þf hafa sýnt aðgæsluleysi og beri því ábyrgð á tjóninu en stefndu byggja á því að stefnandi beri sjálfur ábyrgð á því tjóni þar sem hann hafi ekið glannalega og á miklum hraða og ekki haft nægilega athygli við aksturinn. Verði stefndu taldir bótaskyldir er ágreiningur um fjárhæð bóta, dráttarvexti og hvort skipta eigi sök.

III

Stefnandi kveður kröfu sína vera skaðabótakröfu vegna skemmda sem orðið hafi á bifreið hans er hann ók á hross stefnda G-kk-ef. Kveðst hann hafa séð stefnda G-kk-þf mjög snögglega koma ríðandi yfir veginn án þess að stöðva. Hafi engin leið verið til að stöðva bifreiðina eða sveigja undan vegna aðvífandi umferðar úr gagnstæðri átt áður en stefndi fór inn á veginn. Stefnandi hafi með engu móti getað búist við umferð þvert á veginn á þessum stað þar sem umferð sé bæði hröð og mikil úr báðum áttum. Þá hafi stefnandi nýverið ekið fram hjá skilti sem bannaði allan framúrakstur og hafi þess vegna enn síður átt von á umferð þvert yfir akveginn. Kveður stefnandi veginn á þessum stað vera nokkuð upphækkaðan og því erfiðara en ella fyrir ökumenn að fylgjast með umferð utan vega.

Stefnandi sundurliðar kröfu sína með eftirfarandi hætti:

Flutningur á bifreið af tjónstað samkvæmt reikningi 40.462

Leiga á bílaleigubíl vegna heimferðar samkvæmt leigusamningi 9.000

Viðgerð á bifreið samkvæmt reikningi 473.704

Afnotamissir vegna viðgerðar, áætluð fjárhæð 150.000

Samtals 673.116

Kveður stefnandi kröfu sína um skaðabætur byggjast á því að stefndi G-kk-nf hafi með stórkostlegu aðgæsluleysi sínu valdið stefnanda bótaskyldu tjóni sem stefndu beri alfarið ábyrgð á.

Kröfu sína kveðst stefnandi byggja á skaðabótalögum nr. 50/1993. Þá sé vísað til almennra reglna skaðabótaréttarins og ákvæða umferðarlaga nr. 50/1987. Kröfu sína um málflutningsþóknun styður stefnandi við reglur XXI. kafla laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála og um varnarþing vísar hann til 33. gr. þeirra laga.

IV

Stefndu byggja aðalkröfu sína um sýknu á ákvæði 1. mgr. 88. gr. umferðalaga nr. 50/1987. Stefnandi beri fulla og ótakmarkaða ábyrgð á slysinu. Hafi hann ekið glannalega og á miklum hraða eftir Suðurlandsvegi hinn 2. september 2006 og með því aksturslagi hafi stefnandi brotið gegn ákvæði 2. mgr. 37. gr. laga nr. 50/1987. Þar að auki hafi stefnandi ekki haft nægilega athygli við aksturinn þar sem hann tók ekki eftir stefnda G-kk-þgf og gerði því ekki ráðstafanir í tíma að hægja á bifreið sinni til að afstýra slysinu. Aðstæður þar sem slysið varð hafi verið mjög góðar og á slysdegi hafi veður verið gott, bjart úti og vegurinn þurr. Sá vegarkafli sem hér um ræðir sé langur og breiður og útsýnið til beggja átta og fram fyrir ökumenn sé mjög gott. Gögn málsins beri klárlega með sér að stefnandi hafi ekki verið með athyglina á veginum og umhverfinu í kring, því annars hefði slysið ekki orðið.

Á Suðurlandsvegi séu þó nokkuð margir hliðarvegir sem liggi að veginum og beri ökumönnum því að vera viðbúnir að umferð komi frá hægri eða vinstri hlið. Þá liggi reiðvegur sunnan megin með fram Suðurlandsveginum, en það sé reiðvegur sá sem stefndi G-kk-nf hafi verið að koma sér á þegar slysið varð. Reiðvegur þessi sé nánast samhliða akbrautinni og fari ekki fram hjá nokkrum manni er aki um Suðurlandsveginn. Í aðilaskýrslu sem tekin hafi verið af stefnanda hafi hann viðurkennt að hafa ekki veitt reiðveginum athygli sem renni stoðum undir þá fullyrðingu stefnda að stefnandi hafi ekki verið með athyglina við aksturinn. Á þeirri leið sem stefnandi hafi verið verði að krefja ökumenn um enn frekari varkárni en ella þar sem vegurinn liggi um sveitir og töluvert sé um búfénað og aðra umferð tengda býlum á þessum slóðum, sbr. ákvæði l. liðar 2. mgr. 36. gr. laga nr. 50/1987. Hafi stefnandi því mátt gera sér grein fyrir því að hann kynni nauðsynlega að þurfa að stöðva eða hægja verulega á bifreiðinni með stuttum fyrirvara. Framburður stefnanda um að hann hafi ekki mátt búast við umferð frá vinstri eða hægri sé ótrúverðugur og alls ekki í samræmi við aðstæður á slysstað.

Eins og fyrirliggjandi myndir af vettvangi beri glögglega með sér séu fjölmörg skilti sem vísi á bæjarstæði til vinstri og hægri. Til dæmis sé eitt stórt skilti sem gefi ökumönnum til kynna að Hestheimabeygjan sé framundan. Þá séu þrjú skilti við Hestheimaafleggjarann sjálfan.

Sök stefnda G-kk-ef á slysinu sé engin. Hann sé vanur reiðmaður og þekki vel til aðstæðna. Hafi stefndi G-kk-nf komið af Hestheimaafleggjaranum svokallaða og farið af baki til að opna hlið. Hann hafi svo teymt hestana í gegnum hliðið, lokað því og farið á bak við Suðurlandsveginn. Hann hafi litið til beggja hliða til að gæta að umferð og talið sér óhætt að halda yfir veginn í átt að reiðveginum sunnan megin við Suðurlandsveg. Hafi stefndi G-kk-nf haft alla þá aðgát sem honum hafi borið að hafa við vegamótin, sbr. ákvæði 25. gr. laga nr. 50/1987. Ökumaður bifreiðarinnar sem ók í vesturátt, vitnið Í-kk-nf, hafi nánast verið stöðvaður til að hleypa stefnda G-kk-þgf yfir veginn, eins og fram komi í framburði hans hjá lögreglu og framburði vitnisins D-kk-ef. Þá beri að hafa í huga að útsýni vitnisins Í-kk-ef hafi verið mun verra en stefnanda þar sem hann komi upp smábrekku og mjög stutt sé í Hestheimaafleggjarann frá þeirri átt er vitnið Í-kk-nf hafi ekið. Hafi ökumaður bifreiðarinnar, sem ók á eftir stefnanda, tekið eftir stefnda G-kk-þgf þar sem hann hafi litið í kringum sig áður en hann hafi haldið yfir veginn.

Hafi stefndi G-kk-nf nánast verið kominn yfir Suðurlandsveginn þegar stefnandi ók á afturfót hestsins sem stefndi G-kk-nf reið sem gefi klárlega til kynna að stefnandi hafi ekki verið með nægilega mikla athygli við aksturinn.

Telja stefndu að með vísan til ofangreinds beri að sýkna þá af kröfum stefnanda. Um málskostnaðarkröfu vísa stefndu til 129. gr. og 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

Varakröfu sína reisa stefndu á því að slysið verði að stærstum hluta rakið til eigin sakar stefnanda með vísan til þeirra röksemda sem reifaðar séu fyrir aðalkröfunni og verði stefnandi að bera tjón sitt í hlutfalli við það. Þá gera stefndu kröfu um að dómkröfur verði lækkaðar. Dómkröfu stefnanda vegna afnotamissis bifreiðar meðan á viðgerð stóð sé mótmælt sem ósannaðri og of hárri. Sé meginregla skaðabótaréttarins sú að tjónþola beri að sanna tjón sitt og sé þessi bótaliður ósannaður og beri því að hafna honum.

Stefnandi geri dráttarvaxtarkröfu frá tjónsdegi og sé því mótmælt af hálfu stefndu. Stefnandi hafi ekki krafið stefndu um greiðslu skaðabóta fyrr en með bréfi 6. apríl 2006. Beri því í fyrsta lagi að dæma dráttarvexti frá og með 6. maí 2006 eða mánuði eftir dagsetningu kröfubréfs stefnanda til stefnda, sbr. ákvæði 3. mgr. 5. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu.

Stefndu gera kröfu um að upphafstími dráttarvaxta verði þó ekki frá fyrri tíma en dómsuppsögudegi, sbr. niðurlag ákvæðis 4. mgr. 5. gr., sbr. 9. vaxtalaga.

Málskostnaðarkrafa stefndu í varakröfu sé grundvölluð á 3. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

V

Í 1. mgr. 88. gr. umferðarlaga nr. 50/1987 segir að sá sem beri ábyrgð á skráningarskyldu vélknúnu ökutæki skuli bæta það tjón sem hljótist af notkun þess enda þótt tjónið verði ekki rakið til bilunar eða galla í tækinu eða ógætni ökumanns. Gildissvið þessarar hlutlægu ábyrgðarreglu á ekki við um tjón sem verður vegna árekstrar tveggja ökutækja, sbr. 89. gr. umferðarlaga. Þá segir í 90. gr. að skráður eða skráningarskyldur eigandi (umráðamaður) vélknúins ökutækis beri ábyrgð á því og sé fébótaskyldur samkvæmt 88. og 89. gr. laganna. Tekur framangreind regla því ekki til skemmda sem verða á hinu skráningarskylda ökutæki eða annars tjóns sem eigandi þess eða ökumaður kann að hafa orðið fyrir. Það tjón verður aðeins bætt samkvæmt almennum reglum skaðabótaréttar. Verður því ekki séð að tilvísun stefndu til ákvæðisins eigi við varðandi kröfu þeirra um sýknu.

Eins og fram er komið ber aðilum ekki saman um aðdraganda slyss þess sem mál þetta fjallar um en ljóst er af gögnum málsins að rannsókn lögreglu á aðstæðum á slysstað var ábótavant. Virðist ekkert hafa verið kannað um ástand bifreiðar stefnanda eða hemlaför hennar í kjölfar slyssins. Má gera ráð fyrir að fullkomnari rannsókn á slysstað þegar eftir slysið hefði getað varpað skýrara ljósi á atburðarrásina.

Stefnandi byggir kröfur sínar á hendur stefndu á því að stefndi G-kk-nf hafi með stórkostlegu aðgæsluleysi sínu valdið því tjóni sem stefnandi varð fyrir vegna umrædds slyss. Má skilja málatilbúnað hans á þá lund að stefndi G-kk-nf hafi allt í einu farið út á veginn án þess að gæta að umferð. Hafi stefnandi ekki mátt búast við umferð þvert yfir veginn á þessum stað þar sem umferð sé hröð og komi úr báðum áttum.

Stefndi G-kk-nf heldur því hins vegar fram að þegar hann hafi farið yfir veginn hafi hann litið til beggja hliða og talið sér óhætt að fara yfir. Þessi framburður stefnda G-kk-ef fær stoð í framburði vitnisins D-kk-ef J-kk-ef, sem bar í lögregluskýrslu sem tekin var af honum 24. júlí 2006 að hann hefði, þegar hann hafi verið kominn vel austur fyrir Ásmundastaðaafleggjarann, séð ríðandi mann, stefnda G-kk-þf, hafi hann verið stopp og hafi hann greinilega verið að kíkja í kringum sig. Á því augnabliki hafi stefnandi verið lítið eitt fyrir framan hann. Að þessu virtu þykir stefnandi ekki hafa sýnt fram á það með haldbærum rökum að stefndi G-kk-nf hafi farið út á veginn án þess að gæta að umferð.

Dómari og lögmenn aðila fóru á vettvang til að skoða aðstæður þar sem slysið varð. Er ljóst af þeirri vettvangsgöngu að sá hluti Suðurlandsvegar sem kemur við sögu í þessu máli er langur, beinn og breiður. Þá verður ekki séð að umræddur vegarkafli sé upphækkaður sem nokkru nemi sem geri það erfitt fyrir ökumenn að fylgjast með umferð utan vegar.

Þegar ekið er í austurátt í námunda við afleggjarann að Ásmundarstöðum sem er hægra megin við veginn, má glögglega sjá afleggjarann að Hestheimum sem liggur til vinstri út frá Suðurlandsveginum nokkru austar. Þetta sést einnig vel á þeim ljósmyndum sem liggja frammi í málinu á dómskjali nr. 22. Ekki liggja fyrir önnur gögn um fjarlægðina milli þessara tveggja afleggjara en framburður vitnisins Í-kk-ef J-kk-ef hjá lögreglu 10. október 2005. Hann þekkir vel til á þessu svæði og kvað vegalengd þessa vera rúman kílómetra. Að virtum framangreindum gögnum er ljóst að frá afleggjaranum að Ásmundarstöðum sést vel frá veginum langa leið þar sem afleggjarinn við Hestheima er í beinni sjónlínu þaðan.

Í stefnu er því haldið fram að stefnandi hafi rétt áður en slysið varð ekið fram hjá skilti sem bannaði allan framúrakstur og því hafi hann enn síður átt von á umferð þvert á akveginn. Aðspurður um skilti þetta fyrir dómi kvaðst stefnandi hafa talið að skiltið þýddi að bannað væri að krossa veginn, en það hafi verið með örvum í andstæðar áttir. Við skoðun á vettvangi var ekkert slíkt skilti á þessum vegarkafla en rétt áður en komið er að Hestheimaafleggjaranum er stórt blátt auglýsingaskilti sem sýnir að á vinstri hönd, til norðurs séu Hestheimar. Þá er skilti beint fyrir framan Hestheimaafleggjarann, svart með gulum örvum í gagnstæðar áttir, sem ætla má að hafi þá merkingu að Hestheimaafleggjarinn í suðurátt endi þarna og framundan sé vegur með akstursstefnum í andstæðar áttir. Ekki verður séð að stefnandi sé að vísa í þetta skilti þar sem það stendur austar en slysið varð þannig að hann gat ekki hafa ekið fram hjá því rétt áður en slysið varð.

Við skoðun á vettvangi kom í ljós að allmargir hliðarvegir liggja að Suðurlandsvegi á þeirri leið sem liggur að slysstaðnum. Eins og fram er komið liggur Ásmundastaðaafleggjarinn á hægri hönd nokkru áður en komið er að Hestheimaafleggjaranum. Verða ökumenn sem þarna eiga leið um að vera viðbúnir því að umferð geti komið frá bæði hægri og vinstri inn á Suðurlandsveginn og þurfa því að gæta sérstaklega að sér í námunda við slíka hliðarvegi. Þá liggur fyrir í málinu að stefnandi hafði séð stefnda G-kk-þf á Hestheimaafleggjaranum áður en hann fór út á götuna. Við þann afleggjara eru tvö stór skilti auk þess að hið bláa skilti sem vísar á afleggjarann á ekki að fara fram hjá neinum sem þarna ekur. Var því fullt tilefni fyrir stefnanda að gæta sérstaklega að akstrinum á þessum stað. Þá verður að krefjast þess að ökumenn sem aka á umræddri leið sýni frekari varkárni en ella þar sem vegurinn liggur um sveitir og mega ökumenn eiga von á ferð búfjár á þessum slóðum. Þá mátti sjá á vettvangi og það bera fyrirliggjandi ljósmyndir með sér að reiðvegurinn, sem stefndi G-kk-nf stefndi á, og liggur samsíða Suðurlandsvegi sunnan megin við hann blasir við þeim sem ekur um veginn. Samkvæmt 2. mgr. 36. gr. umferðarlaga hvílir sérstök skylda á ökumanni að aka nægilega hægt við aðstæður sem taldar eru upp í 14 stafliðum, meðal annars þegar ökutæki nálgast búfé á eða við veg, sbr. l. liður ákvæðisins.

Í 1. mgr. 36. gr. umferðarlaga segir að ökuhraða skuli jafnan miða við aðstæður með sérstöku tilliti til öryggis annarra. Þannig skuli ökumaður miða hraðann við gerð og ástand vegar, veður birtu, ástand ökutækis og hleðslu svo og umferðaraðstæður að öðru leyti. Hraðinn má aldrei vera meiri en svo að ökumaður hafi fullt vald á ökutækinu og geti stöðvað það á þeim hluta vegar fram undan, sem hann sér yfir og áður en kemur að hindrun, sem gera má ráð fyrir.

Í 37. gr. umferðarlaga segir að í þéttbýli megi ökuhraði ekki vera meiri en 50 km á klst. og utan þéttbýlis ekki meiri en 80 km á klst. þó megi hann vera 90 km á klst. á vegum með bundnu slitlagi. Í stefnu greinir að umferð hafi verið mikil um veginn á þeim tíma sem slysið varð og hafi ökuhraði bifreiða almennt verið um 100-110 km/klst. Stefnandi hélt því fram bæði hjá lögreglu og fyrir dómi að hann hefði ekið á um það bil 90 km/klst. Það staðfesti kona hans, sem var farþegi í bifreið hans, fyrir dómi. Stefndi G-kk-nf og vitnið Í-kk-nf J-kk-nf báru um það hjá lögreglu og fyrir dómi að stefnandi hafi verið á mikilli ferð þótt ekki treystu þeir sér til að segja til um hraðann.

Vitnið H-kk-nf J-kk-nf kvaðst hafa verið á austurleið á sama tíma og stefnandi umrætt sinn og hafi umferðarhraðinn verið um 90-100 km/klst. Hafi hann veitt stefnanda athygli fyrir það að hann hafi farið fram úr honum og greinilega legið mikið á, hann hafi ekið hratt og sífellt verið að fara fram úr öðrum bifreiðum. Taldi hann að ökuhraði stefnanda hefði getað verið á bilinu 120-130 km/klst. Vitnið D-kk-nf J-kk-nf var einnig á þessum slóðum umrætt sinn og var á austurleið. Kvaðst hann hafa ekið eftir Suðurlandsvegi á um það bil 90 km/klst. Við afleggjarann að Ásmundastöðum hafi stefnandi farið fram úr honum. Hafi stefnandi verið á töluvert miklum hraða og giskaði hann á að hann hafi ekið á um 100-120 km/klst. Að virtum framangreindum gögnum þykir ljóst að stefnandi ók greitt á þessum vegarkafla og þykir sýnt að hann hafi ekið vel yfir hámarkshraða sem þarna er 90 km á klukkustund.

Stefndi G-kk-nf heldur því fram að hann hafi nánast verið kominn yfir veginn þegar bifreið stefnanda var ekið aftan á hrossið. Þetta kom fram hjá honum strax á vettvangi og hefur hann staðfastlega haldið þessu fram. Þessu hefur ekki verið hnekkt og verður því slegið föstu að svo hafi verið.

Þegar fyrirliggjandi gögn málsins eru virt er ekkert sem bendir til þess að stefnandi hafi dregið úr hraða sínum þótt hann hefði átt að sjá stefnda G-kk-þf, eigi síðar en hann ók fram hjá afleggjaranum að Ásmundastöðum og því mátt gera ráð fyrir að hann ætlaði yfir götuna yfir á reiðveginn. Vitnið Í-kk-nf sem kom úr vesturátt á þessum tíma kvaðst hafa hægt á sér þegar hann sá stefnda G-kk-þf við afleggjarann þar sem hann gerði ráð fyrir að hann ætlaði yfir veginn. Kvað hann enga aðra bifreið hafa komið úr sömu átt og hann á þessum tíma og er ekkert í gögnum málsins sem bendir til annars. Framburður stefnanda um annað er því ekki studdur haldbærum gögnum. Að því virtu og með hliðsjón af því hvar stefndi G-kk-nf var staðsettur þegar stefnandi ók á hrossið sem hann sat og því að stefnandi hemlaði eins seint og raun ber vitni með þeim afleiðingum að bifreiðin rann á hrossið, þykir ljóst að stefnandi var ekki með fulla athygli við aksturinn umrætt sinn.

Eins og að framan er rakið hefur því verið slegið föstu að stefndi G-kk-nf sýndi aðgát áður en hann fór út á Suðurlandsveginn með hrossin. Hann er þaulvanur reiðmaður og þekkir vel til allra aðstæðna. Staður sá sem hann fór yfir veginn með hrossin er í beinu framhaldi af hliði því sem hann hafði farið með hrossin í gegnum og því eðlilegt að fara þaðan yfir veginn í átt að reiðveginum og ekkert sem bannar það. Mátti stefndi G-kk-nf gera ráð fyrir því að stefnandi æki á löglegum hraða og sýndi sérstaka aðgát miðað við aðstæður en hann áttaði sig ekki á hraða bifreiðarinnar fyrr en hann var kominn út á miðjan veginn og reyndi þá að hraða för sinni.

Að því virtu sem nú hefur verið rakið hefur stefnandi ekki sýnt fram á það svo óyggjandi sé að stefndi G-kk-nf hafi sýnt af sér stórkostlegt aðgæsluleysi og beri þannig sök á tjóni stefnanda. Þvert á móti þykir í ljós leitt að stefnandi ók of hratt umrætt sinn, hann var ekki með fulla athygli við aksturinn og sinnti ekki þeim skyldum sínum sem ökumaður að haga akstrinum í samræmi við aðstæður Ber hann því sjálfur ábyrgð á því tjóni sem hann varð fyrir.

Eftir þessum úrslitum verður stefnandi dæmdur til að greiða stefndu óskipt samtals 250.000 krónur í málskostnað og hefur þá verið tekið tillit til virðisaukaskatts.

Af hálfu stefnanda flutti málið Þ-kvk-nf I. J-kvk-nf hrl. en af hálfu stefndu flutti málið A-kvk-nf D-kvk-nf H-kvk-nf hdl.

G-kvk-nf B-kvk-nf héraðsdómari kveður upp dóminn.

D Ó M S O R Ð

Stefndu, G-kk-nf Á-kk-nf og Vátryggingafélag Íslands hf. eru sýknir af kröfum stefnanda, S-x-x G-x-x, í máli þessu.

Stefnandi greiði stefndu óskipt, 250.000 krónur í málskostnað, þar með talinn virðisaukaskattur.

G-kvk-nf B-kvk-nf