E-410/2012

Mál þetta, sem dómtekið var 8. febrúar sl., er höfðað með stefnu

áritaðri um birtingu 20. janúar 2012.

Stefnandi er J-kvk-nf M-kvk-nf S-kvk-nf, Fannafold 227, Reykjavík.

Stefndi er Sjóvá-Almennar tryggingar hf., Kringlunni 5, Reykjavík.

Í stefnu gerir stefnandi þær dómkröfur aðallega að stefnda verði með dómi gert að greiða stefnanda 3.161.953 krónur ásamt vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001, um vexti og verðtryggingu, frá 15. janúar 2011 til 26. janúar 2012 og dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags.

Til vara krefst stefnandi þess að stefnda verði með dómi gert að greiða 1.216.876 krónur ásamt vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001, um vexti og verðtryggingu, frá 15. janúar 2011 til 26. janúar 2012 og dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags.

Í bæði aðal- og varakröfu er þess krafist að stefndi verði dæmdur til greiðslu alls málskostnaðar stefnanda, auk virðisaukaskatts.

Í greinargerð sinni krefst stefndi aðallega sýknu af öllum kröfum stefnanda og að stefnandi verði dæmdur til að greiða stefnda málskostnað samkvæmt framlögðum málskostnaðarreikningi eða samkvæmt mati dómsins. Stefndi krefst þess til vara að dómkröfur stefnanda verði lækkaðar verulega og að málskostnaður verði felldur niður.

Að ósk aðila tók dómurinn þá ákvörðun í þinghaldi 4. september 2012, samkvæmt heimild í 1. mgr. 31. gr. laga nr. 91/1991, um meðferð einkamála, að skipta sakarefni málsins þannig að fyrst yrði dæmt um ágreining aðila um bótaskyldu stefnda. Er sá ágreiningur hér til úrlausnar.

Í þessum þætti málsins gerir stefnandi þá dómkröfu að viðurkennd verði bótaskylda stefnda vegna tjóns sem stefnandi varð fyrir vegna vatnsleka í sumarhúsi hennar í janúar 2011. Þá krefst stefnandi þess að stefndi verði dæmdur til greiðslu málskostnaðar, auk virðisaukaskatts.

Stefndi krefst í þessum þætti málsins sýknu af öllum kröfum stefnanda og að stefnandi verði dæmdur til að greiða stefnda málskostnað.

I.

Stefnandi er eigandi sumarbústaðar að Gráholtsbraut 2 í landi Öndverðarness í Grímsnesi. Allt frá því stefnandi og eiginmaður hennar, S-kk-nf I-kk-nf, eignuðust bústaðinn á árinu 2008 hafa þau verið með sumarhúsatryggingu hjá stefnda. Hinn 15. janúar 2011 kom stefnandi í sumarbústaðinn og sá að verulegur vatnsleki hafði orðið og valdið umtalsverðum skemmdum. Stefnandi hafði strax samband við stefnda og sendi stefndi tjónaskoðunarmann á vettvang. Skoðun tjónaskoðunarmannsins leiddi í ljós að orsakir tjónsins voru frostsprungur í neysluvatnslögnum og er það óumdeilt. Þá virðist jafnframt óumdeilt að stefnandi hafði hvorki skrúfað fyrir vatn né tæmt vatnslagnir í sumarbústaðnum.

Hinn 18. janúar 2011 var stefnanda tilkynnt að bótaskyldu væri hafnað, þar sem það væri skilyrði fyrir bótagreiðslu að á tímabilinu frá 1. október til 30. apríl væri lokað fyrir vatnsaðstreymi neysluvatnslagna og þær, ásamt viðtengdum tækjum, tæmdar. Þar sem stefnandi hefði ekki fullnægt þessari varúðarreglu var bótaskyldu hafnað. Í bréfinu var stefnanda tilkynnt að hægt væri að skjóta ofangreindri afstöðu félagsins til úrskurðarnefndar í vátryggingamálum eða til dómstóla innan árs frá tilkynningu þessari en að öðrum kosti væri krafan fallin niður, sbr. 51. og 124. gr. laga um vátryggingarsamninga nr. 30/2004.

Lögmaður stefnanda ritaði stefnda bréf f.h. stefnanda hinn 28. febrúar 2011 þar sem óskað var endurskoðunar stefnda á ákvörðun sinni. Erindinu svaraði stefndi með bréfi, dagsettu 28. mars 2011, þar sem beiðninni var hafnað.

Stefnandi hefur ekki viljað hlíta þessari niðurstöðu og höfðaði mál þetta með stefnu áritaðri um birtingu 20. janúar 2012, eins og áður er rakið.

II.

Stefnandi byggir aðalkröfu sína á því að stefnda beri að bæta tjón það er hún varð fyrir þegar vatn flæddi um sumarbústað hennar um miðjan janúar 2011. Með endurnýjunarskírteini fyrir sumarhúsatryggingu nr. 1195301, dagsettu 26. júní 2010, og greiðslu þeirrar fjárhæðar, sem þar sé tiltekin, hafi stefnandi tryggt sig fyrir tjóninu. Samkvæmt skírteininu sé vátryggingartímabilið frá 1. ágúst 2010 til 1. ágúst 2011, og taki vátryggingin því til tjóns sem varð í janúar 2011. Þá komi fram að vátryggingin taki til vátryggingarskilmála stefnda um sumarhúsatryggingu með vatnstjónsskilmála A.

Samkvæmt vátryggingarskilmálum, sem giltu frá 2. júlí 2010, sé fjallað um innbústryggingu í A-kafla og húseigendatryggingu í B-kafla. Í upphafi B-kafla sé fjallað um sameiginleg ákvæði um húseigendatryggingu. Í 2. gr. um sameiginleg ákvæði komi fram að vátryggingin nái til sumarhúss og taki til fylgifjár, sem falli undir lögboðna brunatryggingu húseignarinnar. Í þeim hluta B-kafla, sem fjalli um vatnstjónstryggingu, komi fram í 1. mgr. 4. gr. varúðarregla, sem feli í sér að það sé skilyrði fyrir bótagreiðslu vegna tjóns, sem verður á tímabilinu 1. október til 30. apríl, að lokað sé fyrir vatnsaðstreymi neysluvatnslagna og þær ásamt viðtengdum tækjum séu tæmdar. Í 2. mgr. 4. gr. komi fram að varúðarreglan gildi einungis ef þess sé getið í vátryggingarskírteini eða endurnýjunarkvittun. Í endurnýjunarkvittun sé varúðarreglunnar ekki getið og stoði því ekki fyrir stefnda að bera hana fyrir sig.

Af hálfu stefnda hafi því verið haldið fram að hann hafi sent stefnanda vátryggingarskírteini nr. 1498829 í pósti í byrjun júlí 2010 sem stefndi kalli nýtryggingu. Kannist stefnandi ekki við að hafa skjalið í hendur. Þótt í skírteininu komi fram tilvísun um varúðarreglu, hafi hún ekkert gildi gagnvart stefnanda sem hefði greitt og fengið í hendur vátryggingarskírteini það, sem fram komi í bréfi stefnda frá 28. mars 2011. Í bréfum stefnda hafi því jafnframt verið haldið fram að stefnandi hafi fengið sendan greiðsluseðil þar sem vísað sé til varúðarreglunnar. Stefndi hafi nú borið þessa fullyrðingu sína til baka, enda hafi krafan aðeins verið birt í heimabanka stefnanda þar sem ekkert komi fram annað en fjárhæð kröfunnar. Eins og gengur og gerist um skilvísa borgara, hafi stefnandi greitt kröfuna í heimabankanum í þeirri trú að henni bæri að gera það, enda með allar sínar tryggingar hjá stefnda. Sú greiðsla feli hins vegar ekki í sér viðurkenningu á móttöku varúðarreglunnar. Stefndi beri sönnunarbyrðina fyrir því að ákvæði 2. mgr. 4. gr. vátryggingarskilmála í B-kafla þeirra um vatnstjónstryggingu sé fullnægt með því að varúðarreglunnar sé getið í vátryggingarskírteini eða endurnýjunarkvittun sem stefnandi hafi móttekið.

Að auki byggir stefnandi á því að vátryggingu samkvæmt vátryggingarskírteini nr. 1195301 hafi ekki verið sagt upp eða hún afturkölluð með neinum hætti. Vátrygging samkvæmt því skírteini sé því í fullu gildi.

Varakrafa stefnanda byggist á því að ef talið verður að varúðarregla sú, sem kemur fram í B-kafla vátryggingarskilmálanna hafi efnislegt gildi gagnvart stefnanda, taki sú varúðarregla ekki til skilmála um innbústryggingu samkvæmt A-kafla vátryggingarskilmálanna, enda sé þar hvergi fjallað um varúðarreglu við vatnstjónstrygginguna eins og í B-kafla skilmálanna. Innbústryggingin sé því í fullu gildi og beri stefnda að bæta allt tjón sem varð á innbúi í sumarbústaðnum þegar vatn flæddi um hann í janúar 2011. Varakrafan um greiðslu að fjárhæð 1.216.876 sé krafa um bætur á innbúi.

Krafa um vexti af skaðabótakröfum er gerð með vísan til IV. kafla laga nr. 38/2001, um vexti og verðbætur, en krafa um dráttarvexti er gerð með vísan til ákvæða III. kafla sömu laga, einkum 1. mgr. 6. gr. Kröfu sína um málskostnað byggir stefnandi á 1. mgr. 130. gr. laga um meðferð einkamála og kröfu um virðisaukaskatt af málflutningsþóknun á lögum nr. 50/1988, um virðisaukaskatt. Stefnandi sé ekki virðisaukaskattskyldur og sé honum því nauðsynlegt að fá dóm fyrir skattinum úr hendi stefnda. Um varnarþing er vísað til ákvæða um heimilisvarnarþing í 32. gr. laga nr. 91/1991, um meðferð einkamála.

III.

Aðalkröfu sína um sýknu byggir stefndi á því að höfnun á bótaskyldu hafi verið réttmæt þar sem tjón stefnanda hafi samkvæmt vátryggingarskilmálum ekki verið bótaskylt. Stefndi vísar til þess, að frá því að stefnandi fyrst fékk sér sumarhúsatryggingu, hafi verið í gildi sú varúðarregla að það sé skilyrði bótaskyldu, vegna vatnstjóns að vetri til, að lokað hafi verið fyrir aðstreymi vatns. Þá hafi verið í gildi skilmálar frá 1. janúar 2006 en þar segi í 4. gr. undir fyrirsögninni Vatnstjónstrygging A:

„4.gr. Varúðarregla.

Það er skilyrði fyrir bótagreiðslu vegna tjóns sem verður á tímabilinu 1. október til 30. apríl að lokað sé fyrir vatnsaðstreymi neysluvatnslagna (heitt og kalt neysluvatn) og þær ásamt viðtengdum tækjum séu tæmdar.“

Hinn 2. júlí 2010 hafi nýir skilmálar fyrir sumarhúsatryggingar tekið gildi hjá stefnda og segi í 4. gr. þeirra undir fyrirsögninni Vatnstjónstrygging A:

„4. gr. Varúðarregla.

Það er skilyrði fyrir bótagreiðslu vegna tjóns sem verður á tímabilinu 1. október til 30. apríl að lokað sé fyrir vatnsaðstreymi neysluvatnslagna (heitt og kalt neysluvatn) og þær ásamt viðtengdum tækum séu tæmdar.

Varúðarregla þessi gildir einungis ef þess er getið í vátryggingarskírteini eða endurnýjunarkvittun.“

Þegar stefnandi hafi fyrst tekið umrædda tryggingu 13. ágúst 2008 hafi hún verið í samskiptum við útibússtjóra stefnda á Selfossi, B-kvk-þf B-kvk-þf. Í kjölfar þeirra samskipta hafi útibússtjórinn skráð eftirfarandi inn á eldra vátryggingarskírteinið: „Bústaðurinn er í landi múrara og er með heitt vatn frá OR. Eigandi veit að það er nauðsynlegt að loka fyrir neysluvatn okt maí.“

Málatilbúnaður stefnanda byggi á því að varúðarreglan eigi ekki við um tjón stefnanda þar sem ekki hafi verið getið um varúðarregluna í bréfi, sem stefnanda barst 26. júní 2010, undir fyrirsögninni Endurnýjun-Sumarhúsatrygging vátr. skírteini 1195301. Stefndi bendir á að umrætt bréf hafi verið sent út fyrir mistök, þ.e. kerfisvillu hjá stefnda. Í bréfinu hafi stefnandi einungis verið krafin um greiðslu á 84 krónum vegna brunavarnagjalda og 465 krónum vegna viðlagatryggingar en ekki verið krafinn um neina greiðslu fyrir iðgjaldið sjálft. Í bréfinu sé vátryggingarskírteinið skilgreint með númerinu 1195301. Stefnandi hafi ekki greitt kröfu samkvæmt bréfinu, enda hafi hún strax verið felld niður.

Varúðarreglunnar sé ekki sérstaklega getið í bréfinu, enda hafi bréfið verið sent út 26. júní 2010 og þá hafi enn verið í gildi vátryggingarskilmálarnir frá 1. janúar 2006. Tilvísun bréfsins til vátryggingarskilmála félagsins „um sumarhúsatryggingu með vatnstjónsskilmála A“ sé því tilvísun til ákvæðanna á blaðsíðu 5 í skilmálunum frá 1. janúar 2006. Samkvæmt þeim skilmálum hafi varúðarreglan verið í gildi en ekki hafi þá verið skylt að geta hennar sérstaklega í vátryggingarskírteini eða endurnýjunarkvittun. Þá bendir stefndi á að í bréfinu frá 26. júní 2010 hafi verið brýnt fyrir viðtakanda að kynna sér vel þá skilmála, sem um vátrygginguna giltu, og sérstök athygli vakin á varúðarreglum.

Stefndi hafi uppgötvað mistökin skömmu eftir að bréfin frá 26. júní voru send út og hinn 2. júlí 2010 hafi verið send út ný bréf, m.a. til stefnanda, svo sem sjá megi af framlagðri nýtryggingu í bréfi, dagsettu þann dag. Í bréfinu sé stefnandi krafin um greiðslu samtals 23.378 króna vegna iðgjalds, brunavarnargjalds og viðlagatryggingar. Við útsendingu bréfsins hefðu tekið gildi nýir vátryggingarskilmálar og samkvæmt þeim, nánar tiltekið 2. mgr. 4. gr. í vatnstjónsskilmála A, þurfi að geta varúðarreglunnar í vátryggingarskírteini eða endurnýjunarkvittun, til þess að varúðarreglan gildi. Í bréfinu frá 2. júlí 2010 segi: „Skilmálar: Fyrir vátryggingu þessa gildir eftirfarandi varúðarregla í 4. gr. Vatnstjónstryggingar A. Það er skilyrði fyrir bótagreiðslu vegna tjóns sem verður á tímabilinu 1. október til 30. apríl að lokað sé fyrir vatnsaðstreymi neysluvatnslagna (heitt og kalt neysluvatn) og þær ásamt viðtengdum tækjum séu tæmdar.“ Í þessu bréfi sé vátryggingarskírteinið skilgreint með númerinu 1498829. Þá sé í bréfinu, líkt og í bréfinu frá 26. júní 2010, hvatning til viðtakanda um að kynna sér ákvæði vátryggingarskírteinisins og ákvæði skilmála, þ. á m. um varúðarreglur. Krafa að fjárhæð 23.378 krónur hafi verið stofnuð í heimabanka stefnanda og stefnandi hafi greitt kröfuna hinn 11. ágúst 2010, án athugasemda.

Afrit af bréfinu frá 2. júlí 2010 liggi frammi í málinu og sé það stílað á stefnanda og skráð á lögheimili hennar. Auk þess hafi stefndi í byrjun júlí sent út dreifibréf til allra með sumarhúsatryggingu. Í dreifibréfinu sé fjallað annars vegar um aukna vátryggingarvernd með því að framvegis verði brot á hreinlætistækjum og keramikhelluborðum bætt og hins vegar um að vátryggjendum gefist nú „kostur á að kaupa, gegn hærra iðgjaldi, vatnstjónstryggingu vegna skemmda á sumarbústað án þeirrar varúðarreglu sem nú gildir. Varúðarreglan setur það skilyrði fyrir bótaskyldu vegna slíkra tjóna að lokað sé fyrir aðstreymi neysluvatns (heitt og kalt) þegar bústaðurinn er yfirgefinn á tímabilinu 1. október til 1. apríl ár hvert. Flestir sumarhúsaeigendur hafa það fyrir reglu að loka fyrir neysluvatnslagnir og tæma þær þegar sumarhúsin eru yfirgefin. Þrátt fyrir þetta hafa á undanförnum árum orðið alvarleg tjón þar sem ekki var lokað fyrir vatnsaðstreymi á ofangreindu tímabili.“ Hafi stefndi sent bréfið til allra vátryggjenda með sumarhúsatryggingu og hafi fylgt bréfinu svokallaður ísskápssegull með nokkrum atriðum sem gott sé að hafa í huga þegar sumarbústaðurinn er yfirgefinn. Á seglinum segi: „Til að fyrirbyggja tjón er gott að hafa eftirfarandi í huga áður en sumarhúsið er yfirgefið: Skrúfa fyrir inntök á heitu og köldu neysluvatni. Skrúfa fyrir gas. Ganga tryggilega frá heita pottinum. Læsa gluggum og hurðum.“ Stefnandi hafi fengið sent ofangreint dreifibréf ásamt meðfylgjandi segli.

Hinn 10. nóvember 2010 hafi stefnandi sent inn tjónstilkynningu vegna helluborðs sem hefði sprungið. Tjón þetta hefði ekki verið bótaskylt samkvæmt eldri skilmálum en hefði nú verið bótaskylt vegna hinnar auknu vátryggingarverndar sem fylgdi skilmálunum frá 2. júlí 2010. Stefnandi hafi fengið tjónið að fullu bætt eða 145.908 krónur og fékk senda tjónskvittun 28. mars 2011 þar sem fram komi skírteinisnúmerið 1498829.

Varúðarregla, sem kveði á um að lokað sé fyrir vatnsaðstreymi neysluvatnslagna á tilteknu tímabili og þær tæmdar, hafi verið í gildi um árabil og hún ávallt verið tilgreind í vátryggingarskilmálum. Útibússtjóri hafi kynnt varúðarregluna sérstaklega fyrir stefnanda þegar tryggingin hafi fyrst verið tekin. Í endurnýjunarkvittunum hafi alltaf verið vísað almennt til varúðarreglna í skilmálum og vátryggingartaki hvattur til að kynna sér efni þeirra. Svo hafi einnig verið í bréfi frá 26. júní 2010 sem stefnandi kannist við að hafa móttekið. Þá hafi stefnandi einnig fengið sent bréf 2. júlí 2010 þar sem varúðarreglan hafi sérstaklega verið tilgreind og í byrjun júlí hafi verið sent út dreifibréf þar sem fjallað var um varúðarregluna. Ef stefnandi hefði sinnt þeim skyldum sem á gegnum og skynsömum manni hvíli, um aðgæslu og móttöku og öflun upplýsinga, hefði henni átt að vera kunnugt um varúðarregluna. Telji stefndi fullyrðingar stefnanda um að hún hafi ekki vitað af varúðarreglunni ótrúverðugar, enda um almenna vitneskju að ræða hjá sumarhúsaeigendum.

Stefnandi haldi því fram að vátryggingu samkvæmt vátryggingarskírteini frá 26. júlí 2010 hafi aldrei verið sagt upp eða hún afturkölluð með neinum hætti og sé vátrygging samkvæmt því skírteini því í fullu gildi. Í bréfinu frá 26. júlí 2010 sé stefnandi einungis krafin um greiðslu vegna brunavarnargjalds og viðlagatryggingar. Samkvæmt því vátryggingarskírteini hafi því ekki verið um neina sumarhúsatryggingu að ræða. Þá hafi stefnandi aldrei greitt þær 549 krónur sem krafið sé um í bréfinu. Loks hafi bréfið verið sent í gildistíð skilmála frá 1. janúar 2006 og því hefðu gilt þeir skilmálar, sem sú vátrygging mælir fyrir um, hefði hún verið til staðar. Tjón stefnanda hefði ekki verið bótaskylt samkvæmt þeim skilmálum fremur en þeim nýrri.

Stefnandi byggi á því til vara í stefnu, að varúðarreglan taki ekki til skilmála um innbústryggingu samkvæmt A-kafla vátryggingarskilmálanna því þar sé ekki að finna sérstaka varúðarreglu. Stefnandi geri því varakröfu um að bætt verði allt tjón sem orðið hafi á innbúi í sumarbústaðnum þegar vatn flæddi inn í janúar 2011. Þessu mótmælir stefndi og vísar til þess að óumdeilt sé að orsök alls tjónsins hafi verið vatnslekinn. Varúðarreglu, um að skilyrði bótaskyldu sé að lokað sé fyrir aðstreymi vatns, sé ekki aðeins að finna í 4. gr. vatnstjónstyggingarskilmála A, heldur einnig í sameiginlegum skilmálum fyrir sumarhúsatryggingu sem gildi fyrir hvora tveggja innbús- og húseigendatryggingu. Sé bæði í skilmálunum frá 1. janúar 2006 og í skilmálunum frá 2. júlí 2010 getið um varúðarregluna í 7. gr. sameiginlegu skilmálanna. Reglan sé samhljóða í báðum skilmálum og sé svohljóðandi:

„7.gr. Varúðarregla.

Það er skilyrði fyrir bótagreiðslu að í óupphituðum húsum sé lokað fyrir vatnsaðstreymi og að vatnslögn ásamt viðtengdum tækjum sé tæmd þegar hætta er á frosti.“

Af þessu sé ljóst að stefnda beri ekki að bæta stefnanda tjón á innbúi.

Sýknukrafa stefnda byggir einnig á því að krafa stefnanda um skaðabætur sé vanreifuð og órökstudd með öllu. Engin grein sé gerð fyrir því í stefnu í hverju krafa stefnanda felist og þá sé krafan engum gögnum studd. Dómstóll geti því ekki fellt efnisdóm á fjárkröfu stefnanda og beri því að sýkna stefnda.

Þá sé sýknukrafa einnig á því byggð að tjón stefnanda sé algjörlega ósannað og að sönnunarbyrðin hvíli á stefnanda. Stefnandi hafi ekki lagt fram nein gögn sem styðji hvert fjárhagslegt tjón hennar var, svo sem kaupnótur, ljósmyndir eða reikninga fyrir vinnu iðnaðarmanna. Eina gagnið, sem stefnandi hafi lagt fram, sé listi með upptalningu á ýmsum hlutum og vinnustundum. Listinn beri ekki með sér frá hverjum hann stafi þótt væntanlega sé um að ræða lista, sem stefnandi hafi sjálf útbúið. Engir reikningar hafi verið lagðir fram til að styðja þær fjárhæðir sem fram komi á listanum. Þá sé algjörlega ósannað að umræddir hlutir hafi verið ónothæfir eftir lekann. Leiða megi líkum að því að í mörgum tilvikum hefði verði nægilegt að þvo hluti, setja þá í hreinsun eða lagfæra þá. Bótaskylt tjón stefnanda sé ósannað og beri því að sýkna stefnda.

Verði talið sannað að stefnandi hafi orðið fyrir einhverju bótaskyldu tjóni, byggir stefndi varakröfu sína á því að stefnandi beri sönnunarbyrðina fyrir fjárhagslegu tjóni sínu. Stefnandi hafi engin gögn lagt fram, sem styðji það að tjónið hafi numið rúmum þremur milljónum króna, eins og krafa hennar byggi á. Eina gagnið, sem stefnandi hafi lagt fram, sé listi með upptalningu á ýmsum hlutum, s.s. gardínum, sængum, teppum, koddum, líni og mottum, sem ætla mætti að nægt hefði að þvo eða setja í hreinsun. Þá séu einnig taldir upp ýmsir hlutir sem undir venjulegum kringumstæðum þoli vel að blotna, án þess að verða fyrir tjóni, s.s. myrkvunar- og rimlagardínur, blöndunartæki og vaskur. Á listanum sé einnig að finna vinnuliði, s.s. þurrkun innbús, parketlögn, hurðaísetningu, upprif á parketi, innréttingum, listum og flísum, flísalögn, uppsetningu innréttinga, vinnu við sólbekki, vinnu við panil og vinnu pípara. Samtals nemi vinnuliðirnir um 900.000 krónum en enginn reikningur hafi verið lagður fram frá iðnaðarmönnum til að styðja þessar fjárhæðir. Til stuðnings varakröfu sé einnig vísað til rökstuðnings fyrir aðalkröfu eftir því sem við eigi.

Loks mótmælir stefndi dráttarvöxtum frá fyrri tíma en dómsuppkvaðningardegi.

IV.

Óumdeilt er að stefnandi uppgötvaði að verulegur vatnsleki hafði orðið í sumarbústað hans um miðjan janúar 2011 og valdið skemmdum, þótt stefnandi telji skaðabótakröfu stefnanda vanreifaða og tjón ósannað. Þá liggur fyrir að stefnandi hafði strax samband við stefnda og að stefndi sendi tjónaskoðunarmann á vettvang. Er jafnframt óumdeilt að orsakir tjónsins voru frostsprungur í neysluvatnslögnum. Ekki er ágreiningur um það að stefnandi var með gilda sumarhúsatryggingu hjá stefnda þegar tjón hennar varð en í þessum þætti málsins lýtur ágreiningur aðila að því hvort stefndi sé bótaskyldur gagnvart stefnanda vegna tjónsins samkvæmt ákvæðum tryggingarinnar. Stefnandi telur varúðarreglu vátryggingarskilmála tryggingarinnar ekki eiga við um tjón sitt, enda sé ekki í framlögðu vátryggingarskírteini, dagsettu 26. júní 2010, sem hér komi til álita, getið um þá reglu svo sem beri að gera samkvæmt ákvæðum 2. mgr. 4. gr. hennar. Stefndi byggir á því að líta beri til vátryggingarskírteinis frá 2. júlí 2010 en þar sé sérstaklega gerð grein fyrir varúðarreglunni.

Vátryggingarskírteini, dagsett 26. júní 2010, ber yfirskriftina „Endurnýjun – Sumarhúsatrygging vátr. skírteini 1195301“, dagsett 26. júní 2010. Er það stílað á stefnanda með heimilisfanginu Fannafold 227 í Reykjavík. Er óumdeilt að það er rétt heimilisfang stefnanda. Í skjalinu kemur fram að félagið, stefndi í máli þessu, vátryggi samkvæmt ákvæðum skírteinisins og vátryggingarskilmálum félagsins um sumarhúsatryggingu með vatnstjónsskilmála A. Er sumarbústaður stefnanda tilgreindur og vátryggingarfjárhæð hans og jafnframt gefin upp vátryggingarfjárhæð innbús og fjárhæð ábyrgðartryggingar húseiganda. Þá er að finna tilgreiningu á eigin áhættu. Vátryggingartímabil er tilgreint frá 1. ágúst 2010 til 1. ágúst 2011. Það sem greiða á samkvæmt skírteininu er brunavarnagjald að fjárhæð 84 krónur og viðlagatrygging að fjárhæð 465 krónur, samtals iðgjald 549 krónur. Hins vegar er ekkert getið um að greiða beri iðgjald af tryggingunni. Síðan segir: „Verður skuldfært skv. samkomulagi þínu við viðskiptabanka.“ Óumdeilt er að þessi fjárhæð var aldrei greidd af stefnanda. Þá segir jafnframt m.a.: „Við biðjum þig um að kynna þér vel þá skilmála sem um vátrygginguna gilda. Einkum er vakin athygli á ákvæðum varðandi greiðslu iðgjalds og áhrif vanskila, ákvæðum um gildissvið vátryggingarinnar, takmörkun á ábyrgð og varúðarreglur sem gilda.“

Einnig liggur frammi í málinu skjal, dagsett 2. júlí 2010, sem ber yfirskriftina „Nýtrygging – Sumarhúsatrygging vátr. skírteini 1498829“. Er það, eins og fyrra skírteinið, stílað á stefnanda með heimilisfanginu Fannafold 227 í Reykjavík. Koma þar einnig fram sömu upplýsingar um hið vátryggða, ábyrgðartrygginguna og eigin áhættu. Þá er með sama hætti vísað til vatnstjónsskilmála A. Vátryggingartímabil er hið sama og í áðurnefndu skírteini, þ.e. frá 1. ágúst 2010 til 1. ágúst 2011. Um skilmála segir síðan: „Skilmálar: Fyrir vátryggingu þessa gildir eftirfarandi varúðarregla í 4. gr. Vatnstjónstryggingar A. Það er skilyrði fyrir bótagreiðslu vegna tjóns sem verður á tímabilinu 1. október til 30. apríl að lokað sé fyrir vatnsaðstreymi neysluvatnslagna (heitt og kalt neysluvatn) og þær ásamt viðtengdum tækjum séu tæmdar.“ Loks er að finna í skírteininu sundurliðun á því, sem greiða á, þ.e. iðgjald að fjárhæð 33.822 krónur, brunavarnagjald að fjárhæð 84 krónur og viðlagatrygging að fjárhæð 465 krónur. Eru fjárhæðir brunavarnagjalds og viðlagatryggingar þær sömu og í skírteininu frá 26. júní 2010. Að frádregnum svonefndum stofnafslætti að fjárhæð 3.382 krónur og viðskiptaafslætti að fjárhæð 7.611 krónur nemur iðgjald samtals 23.378 krónum. Segir síðan: „Verður skuldfært skv. samkomulagi þínu við viðskiptabanka.“

Stefndi kveður skírteinið frá 26. júní 2010 hafa verið sent stefnanda fyrir mistök og að aldrei hafi komið til greiðslu samkvæmt því. Af framlögðu yfirliti frá Íslandsbanka hf. er ljóst að iðgjald samkvæmt því skírteini, að fjárhæð 549 krónur, var fellt niður 30. júní 2010 og kom því ekki til þess að stefnandi innti þá greiðslu af hendi. Í sama dómskjali er hins vegar einnig að finna yfirlit frá stefnda sem ber með sér að stefnandi greiddi 23.378 krónur hinn 12. ágúst 2010. Er þar um að ræða sömu fjárhæð og tilgreind er sem samtala gjalda vegna umræddrar tryggingar samkvæmt vátryggingarskírteininu frá 2. júlí 2010 og er númer þess skírteinis, 1498829, jafnframt tilgreint á yfirlitinu. Hefur stefnandi ekki mótmælt því að um sé að ræða greiðslu hennar samkvæmt því skírteini. Hins vegar telur stefnandi sig vera óbundna af efni þess þar sem það hafi aldrei borist henni.

Eins og áður er rakið, eru bæði vátryggingarskírteinin stíluð á stefnanda með heimilisfang að Fannafold 227 í Reykjavík og hefur stefnandi kannast við að hafa móttekið skírteinið frá 26. júní 2010. Er óumdeilt að heimilisfang stefnanda er rétt tilgreint og hefur stefnandi ekki borið því við að hún hafi tilkynnt stefnda um annað heimilisfang. Að þessu virtu og þegar litið er til þess, sem fram kemur í ákvæðum 2. gr. í sameiginlegum skilmálum fyrir sumarhúsatryggingu hjá stefnda um að krafa um greiðslu iðgjalds verði send vátryggingartaka á það heimilisfang sem hann hefur tilkynnt félaginu, verður að telja að sá háttur á sendingu vátryggingarskírteinis hafi verið forsvaranlegur. Er enda ekkert fram komið sem bendir til annars en að skírteinið hafi verið sent stefnanda svo sem stefndi heldur fram og skírteinið ber með sér.

Í ljósi alls framangreinds er það mat dómsins að telja verði sannað að fyrra vátryggingarskírteinið frá 26. júní 2010 hafi verið sent stefnanda fyrir mistök og því hafi þurft að gefa út nýtt skírteini til endurnýjunar tryggingarinnar. Verður jafnframt, með vísan til framangreinds, að miða við að síðara skírteinið frá 2. júlí sama ár, nr. 1498829, hafi verið sent stefnanda með forsvaranlegum hætti. Verður því að leggja síðara vátryggingarskírteinið til grundvallar í máli þessu, enda ljóst að stefnandi greiddi iðgjald samkvæmt því. Bæði vátryggingarskírteinin tiltaka hins vegar að vátryggingartímabilið sé frá 1. ágúst 2010 til 1. ágúst 2011 og byggja báðir aðilar í raun á því að vátryggingarskilmálar stefnda, sem tóku gildi 2. júlí 2010, eigi við í málinu.

Stefnandi hefur verið með sumarhúsatryggingu hjá stefnda frá 2008. Í báðum vátryggingarskírteinum, sem liggja frammi í málinu, er vísað til vatnstjónsskilmála A. Bæði í skilmálunum frá 2006 og 2010 er í 4. gr. að finna varúðarreglu þess efnis að það sé skilyrði fyrir bótagreiðslu vegna tjóns, sem verður á tímabilinu 1. október til 30. apríl, að lokað sé fyrir vatnsaðstreymi neysluvatnslagna og að þær og viðtengd tæki séu tæmd. Hins vegar er í skilmálunum frá 2010, sem gilda um umrætt atvik, viðbótarákvæði þar sem segir: „Varúðarregla þessi gildir einungis ef þess er getið í vátryggingarskírteini eða endurnýjunarkvittun.“ Efni varúðarreglunnar er rakið í vátryggingarskírteini nr. 1498829, sem samkvæmt framangreindu ber að leggja til grundvallar í málinu, og var því uppfyllt skilyrði varúðarreglunnar um að hennar væri getið í nefndum skjölum. Af hálfu stefnanda er ekki á því byggt að lokað hafi verið fyrir vatnsaðstreymi neysluvatnslagna svo sem varúðarreglan setur að skilyrði fyrir bótagreiðslu samkvæmt vatnstjónsskilmálum A þegar umrætt vatnstjón varð.

Þá er hér jafnframt til þess að líta, sem fram kom í vætti vitnisins, B-kvk-ef B-kvk-ef, fyrrverandi útibússtjóra stefnda, um að hún hefði ávallt farið yfir það með kaupendum sumarhúsatrygginga af hverju ætti að loka fyrir neysluvatnsaðstreymi á tímabilinu frá október til loka apríl. Kvaðst hún hafa gert það áður en hún framkvæmdi færslu eins og þá sem kemur fram á framlögðu dómskjali nr. 15, sem merkt er númeri eldra vátryggingarskírteinis nr. 1195301, þar sem segir: „Eigandi veit að það er nauðsynlegt að loka fyrir neysluvatn okt maí.“ Þá hefur stefndi m.a. lagt fram dreifibréf sem hann kveðst hafa sent til allra þeirra, sem voru með sumarhúsatryggingar, í júlí 2010. Eru þar kynntar tilteknar breytingar á vátryggingarvernd sumarhúsatryggingarinnar en einnig gerð grein fyrir framangreindri varúðarreglu. Að framangreindu virtu verður því að leggja til grundvallar að stefnanda hafi verið ljóst efni títtnefndrar varúðarreglu.

Áður er rakið að vátryggingarskírteinið frá 26. júní 2010 var sent stefnanda fyrir mistök og að ekki var greitt samkvæmt því. Hins vegar liggur fyrir að gefið var út nýtt skírteini til endurnýjunar tryggingarinnar sem hér ber að miða við. Verður því ekki fallist á það með stefnanda að sérstaklega hefði þurft að segja upp eða afturkalla með öðrum hætti vátryggingu samkvæmt eldra skírteininu.

Í ljósi alls framanritaðs er fallist á það með stefnda að ekki séu í máli þessu uppfyllt skilyrði gildandi vátryggingarskilmála fyrir bótagreiðslu stefnda til stefnanda samkvæmt aðalkröfu stefnanda og verður stefndi því sýknaður af henni.

Stefnandi gerir í málinu varakröfu vegna tjóns á innbúi samkvæmt A-kafla vátryggingarskilmálanna en þar sé hvergi minnst á varúðarreglu vegna vatnstjóns svo sem gert sé í B-kafla skilmálanna. Ekki verður á þessa málsástæðu stefnanda fallist, enda er í 7. gr. sameiginlegra skilmála sumarhúsatryggingarinnar að finna sérstaka varúðarreglu, sem er samhljóða í skilmálunum frá 2006 og 2010, sem hér ber að líta til. Þar kemur fram að það sé skilyrði fyrir bótagreiðslu að í óupphituðum húsum sé lokað fyrir vatnsaðstreymi og að vatnslögn ásamt viðtengdum tækjum sé tæmd þegar hætta sé á frosti. Stefnandi hefur vísað til þess að varúðarregla þessi eigi ekki við um sumarbústað hans þar sem hann sé með heitt vatn og teljist því ekki til óupphitaðra húsa í skilningi reglunnar. Ekki verður fallist á þessa túlkun stefnanda, enda ljóst að tenging sumarbústaðar við hitaveitu kemur ekki í veg fyrir að hann sé óupphitaður á einhverjum tíma, svo sem algengt er á þeim tíma þegar nýting slíks húsnæðis er lítil eða engin. Eins og áður er rakið, er óumdeilt að vatnstjón stefnanda varð vegna frostskemmda á neysluvatnslögnum bústaðarins. Í ljósi framangreinds verður því ekki fallist á að stefndi sé bótaskyldur samkvæmt varakröfu stefnanda og ber að sýkna stefnda af henni.

Að öllu framangreindu virtu er það niðurstaða dómsins að sýkna beri stefnda af kröfum stefnanda í málinu.

Þrátt fyrir þessa niðurstöðu þykir rétt að hvor aðili beri sinn kostnað af máli þessu.

A-kvk-nf E-kvk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

D Ó M S O R Ð :

Stefndi, Sjóvá-Almennar tryggingar hf., skal vera sýkn af kröfum stefnanda, J-kvk-ef M-kvk-ef S-kvk-ef, í máli þessu.

Málskostnaður fellur niður.

A-kvk-nf E-kvk-nf.