S-1799/2023

Mál þetta var þingfest 1. september 2023 og dómtekið 20. október. Málið höfðaði Lögreglustjórinn á Suðurnesjum með ákæru 16. júní 2023 á hendur ákærða, Ó-kk-þgf B-kk-þgf Þ-kk-þgf, kt.[...], fyrir eftirtalin brot á almennum hegningarlögum: I.

Fyrir líkamsárás, með því að hafa mánudaginn 15. nóvember 2021, fyrir framan anddyri [...], gripið fas tog togað í hettu á úlpu sem A, kt. [...], klæddist og sveiflað hnífi í átt að A þannig að hnífurinn lenti í úlpu hans þegar A sneri sér undan og smeygði sér úr úlpunni, allt með þeim afleiðingum að gat kom á úlpuna sem A klæddist og hann hlaut eymsli og stífleika í hálsi og baki.

Í ákæru er háttsemin talin varða við 1. mgr. 217. gr. og 1. mgr.257. g r. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

II.

Fyrir eignaspjöll, með því að hafa sama dag og á sama stað stigið ofan á og brotið Samsung farsíma sem fyrrgreindur A missti þegar hann vék sér undan árás á kærða, sbr. á kæruliðurnr. I., í kjölfarið gengið að bifreiðinni [...]þar sem henni var lagt í bifreiðastæði við [...] og stungið hnífi í hægra og vinstra framdekk bifreiðarinnar, allt með þeim afleiðingum að farsíminn og dekkin eyðilögðust.

Er þessi háttsemi talin varða við 1. mgr. 257. gr. almennra hegningarlaga.

Af hálfu ákæruvaldsins er þess krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar.

Í ákæru er tekin upp einkaréttarkrafa G-kk-ef G-kk-ef lögmanns, f. h. brotaþola A, kt. [...], og þess krafist að ákærði verði dæmdur til greiðslu 1.000.000 króna miskabóta og 130.000 króna skaðabóta með vöxtum samkvæmt 8. gr., sbr. 4. gr. laganr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 15. nóvember 2021 til þess dags er mánuður er liðinn frá birtingu bótakröfunnar, en frá þeim degi með dráttar vöxtum samkvæmt 1. mgr. 9. gr. laga, sbr. 1. mgr. 6. gr. sömu laga, til greiðsludags. Þá verði ákærði dæmdur til greiðslu málskostnaðar að skaðlausu fyrir brotaþola að mati dómsins og að teknu tilliti til virðisaukaskatts á málflutningsþóknun.

Ákærði játar sök að hluta samkvæmt II. kafla ákæru, þ. e. að hann hafi greint sinn stungið göt á tvö dekk bifreiðarinnar [...]og krefst að því leyti vægustu refsingar sem lög leyfa. Jafnframt fellst ákærði á bótaskyldu vegna hinna skemmdu dekkja. Ákærði neitar sök að öðru leyti og krefst þess aðallega að I. kafla ákæru verði vísað frá dómi, til vara að ákærði verði sýknaður af háttsemi sem hann er borinn í þeim ákærulið og til þrautavara að ákærða verði dæmd vægasta refsing sem lög leyfa fyrir brot samkvæmt sama ákærulið. Þá krefst ákærði aðallega sýknu af þeim hluta II. kafla ákæru er lýtur að skemmdum á farsíma brotaþola, en til vara verði honum gerð vægasta refsing sem lög leyfa fyrir þá tilgreindu háttsemi. Að því er varðar 1.000.000 króna miskabótakröfu brotaþola og 130.000 króna skaðabótakröfu vegna meintra skemmda á úlpu og farsíma brotaþola og skemmda á tveimur dekkjum er þess aðallega krafist að þeim kröfum verði vísað frá dómi, til vara að ákærði verði sýknaður af sömu bóta liðum og til þrautavara að dæmdar bætur verði lækkaðar frá því sem krafist er. Loks verði allur sakarkostnaður felldur á ríkissjóð, þar með talin málsvarnarlaun verjanda.

I. - Lögreglurannsókn máls.

1.

Að kvöldi mánudagsins 15. nóvember 2021 kl. 19:34 hringdi B í lögreglu og tilkynnti að nágranni hennar, ákærði í málinu, hefði ráðist á eiginmann hennar, A, við[...]og hótað honum með hnífi. Lögregla fór þegar á staðinn og liggur fyrir í því sambandi frumskýrsla lögreglumanns C. Um er að ræða tveggja hæða fjöleignarhús. Á efri hæð er ein íbúð með sérinngangi og á neðri hæð eru tvær íbúðir; báðar með sérinngangi. A, hér eftir brotaþoli, bjó á efri hæðinni ásamt B eiginkonu sinni og tveimur börnum. Á neðri hæðinni bjó D og við hlið hans ákærði. Samkvæmt frumskýrslunni kom fram í viðræðum við brotaþola á vettvangi að rafmagn hefði farið af íbúð hans, hann því farið og knúið dyra á heimili ákærða og beðið um aðgang að sameiginlegri rafmagnstöflu. Í stað þess að verða við beiðni brotaþola hafi ákærði snöggreiðst, sakað brotaþola um að „hakka“ sig inn á Facebook aðgang ákærða og til þess notað Samsung farsíma sinn, ákærði við svo búið rifið í hálsmál brotaþola, dregið fram hníf og bæði hótað og reynt að stinga brotaþola með hnífnum. Brotaþoli hafi svo náð að losa sig undan ákærða og farið upp í íbúð sína. Eftir þetta hafi ákærði skorið á dekk bifreiðarinnar [...], skráðri eign B. Samkvæmt frumskýrslunni hófst umfangmikil leit að ákærða og bárust m. a. þær upplýsingar að Ef rændi ákærða hefði hitt hann og tekið tali á bryggjunni í [...]. Að sögn E hafi ákærði rætt um farsímanjósnir brotaþola, greint frá átökum við brotaþola fyrir utan fjöleignarhúsið fyrr um kvöldið, sagst hafa skorið á dekk bifreiðar fyrir utan húsið og ógnað brotaþola með hnífi. Á vettvang kom F móðir ákærða og var hún að ræða við lögreglu þegar ákærði kom til baka að húsinu. Hann var strax handtekinn og gerð á honum öryggisleit. Enginn hnífur fannst og kvaðst ákærði ekki hafa verið með hníf á sér. Ákærði var færður á lögreglustöð þar sem honum var dregið blóðsýni til vímuefnarannsókna kl. 22:13. Niðurstöður slíkra rannsókna liggja ekki fyrir í málinu.

Lögregla lagði hald á úlpu sem brotaþoli klæddist í viðskiptum við ákærða og mölbrotinn Samsung farsíma brotaþola. Munir þessir voru myndaðir, sem og tvö áskorin framdekk [...]og eilítið sár á þumalfingri vinstri handar brotaþola.

2.

Brotaþoli gaf formlega skýrslu hjá lögreglu að morgni 16. nóvember 2021. Hann greindi meira og minna frá atvikum með sama hætti og fram kemur í frumskýrslu lögreglu. Einnig kom fram að brotaþoli hafi verið að ræða við B eiginkonu sína í farsíma þegar hann knúði dyra á heimili ákærða. Þá kom fram að ákærði hefði fyrst gripið í hálsmálið á peysu brotaþola, hann náð að losa sig úr því taki, ákærði þá gripið í hettu á úlpu brotaþola og reynt að stinga hann með hnífi, brotaþoli náð að smokra sér úr úlpunni, við það misst farsímann úr hendi, síminn dottið í jörðina, brotaþoli því næst hlaupið að lögreglustöð [...]og kallað eftir hjálp, en enginn verið á vakt. Í kjölfarið hafi brotaþoli séð ákærða skera á dekkin tvö, brotaþoli í framhaldi þrifið upp af jörðinni stórskemmdan farsíma sinn og úlpu og því næst leitað skjóls í íbúð sinni. Brotaþoli kvaðst ekki hafa séð ákærða skemma farsímann, en síminn verið gjörónýtur þegar brotaþoli kom að honum.

3.

Ákærði var yfirheyrður sama dag eftir dvöl í fangageymslu. Hann kvaðst kvöldið áður hafa rifist við nágranna sinn, brotaþola, á plani fyrir utan [...], rifrildið snúist um rafmagnsleysi í húsinu og þeir karpað um hvort það stafaði af ofni á heimili ákærða eða þvottavél brotaþola. Meðan á þessu stóð hafi brotaþoli hótað ákærða barsmíðum, í framhaldi hrint honum, ákærði þá brugðist til varnar með því að taka upp lítinn vasahníf og notað hann eingöngu til að ógna brotaþola. Við það hafi brotaþoli hlaupið á brott og ákærði stungið á tvö dekk bifreiðarinnar [...]með vasahnífnum. Við svo búið hafi ákærði farið inn til sín og slegið rafmagn aftur inn í rafmagnstöflu. Ákærði kvaðst aldrei hafa snert brotaþola meðan á fyrrgreindum samskiptum stóð. Hann vildi ekki ræða meintar ásakanir á hendur brotaþola um farsímanjósnir og sagði það máli þessu óviðkomandi. Ákærði þrætti fyrir að hafa skemmt farsíma brotaþola, sem og að hafa reynt að stinga hann með hnífnum.

Þegar ákærða var kynntur sá framburður brotaþola að ákærði hefði tekið tvisvar sinnum í peysu hans kvöldið áður kvað ákærði þetta ekki rétt, sagðist svo kannski hafa gert þetta strax í upphafi, dró svo úr því og kvaðst halda ekki og áréttaði að brotaþoli hefði ýtt við honum. Aðspurður um ástand sitt kvöldið áður kvaðst ákærði hafa verið búinn að nota allt að eitt gramm af amfetamíni áður en sló í brýnu milli hans og brotaþola.

Þann 18. nóvember hafði lögregla símasamband við ákærða og kvaðst hann hafa hent vasahnífnum í sjóinn þegar hann fór niður á höfn að kvöldi 15. nóvember.

4.

Í málinu liggur fyrir vottorð G læknis á [...]5. desember 2021. Þar segir að brotaþoli hafi leitað á [...]16. nóvember vegna líkamsárásar af hendi nágranna síns kvöldið áður þar sem hnífi hafi verið beitt. Við skoðun hafi greinst smávægilegur skurður á þumalfingri vinstri handar. Þá hafi brotaþoli kvartað undan verkjum í hálsi eftir slink á hálsinn í átökum við nágrannann. Við skoðun reyndist brotaþoli stífur í hnakka og herðum og kvaðst fá verki við að líta til hliðar. Í vottorðinu eru þessir áverkar tilgreindir sem „palpeymsli í herðum og væg bankeymsli yfir hálshrygg.“ Brotaþoli fékk verkjalyf og var ráðlagt að hvíla sig næstu daga á eftir.

5.

Næst gerðist það 3. október 2022 að tekin var skýrsla af F móður ákærða. Hún kvaðst ekki hafa orðið vitni að neinu sem gerðist fyrir utan [...]. Þá kvaðst hún ekkert vita um ástand ákærða þar sem henni gafst ekki færi á að ræða við hann fyrir handtöku. Hún vissi að ákærði hefði verið í fíkniefnaneyslu, en væri búinn að snúa við blaðinu, fara í meðferð og verið edrú síðastliðna níu mánuði.

6.

Þann 10. október 2022 var tekin skýrsla af E frænda ákærða og bar hann með líkum hætti og frá greinir í frumskýrslu lögreglu. Hann kvað ákærða ekki hafa verið í góðu ástandi þegar fundi þeirra bar saman á bryggjunni; ákærði verið ör, jafnvel í „paranojukasti“ og greinilega undir áhrifum fíkniefna. Nú tæpu ári seinna væri ákærði að standa sig mjög vel og búinn að vera edrú frá því í desember 2021.

7.

B eiginkona brotaþola gaf skýrslu 11. október 2022. Hún kvaðst hafa verið að ræða við brotaþola í síma þegar hann knúði dyra hjá ákærða í því skyni að fá rafmagni hleypt á íbúð þeirra. Hún kvaðst hafa heyrt gegnum síma þegar brotaþoli bar upp sitt erindi við ákærða, heyrt ásakanir ákærða um að brotaþoli eigi að hafa reynt að komast inn í Facebook aðgang hans og því næst heyrt þegar ráðist var á brotaþola. Brotaþoli hafi jafnframt kallað þetta í símann, beðið B að hringja í lögreglu og hún gert það.

8.

Loks liggur fyrir lögregluskýrsla frá 23. nóvember 2022 vegna úlpu brotaþola og segir þar að greinst hafi eitt lítið gat á bakhlið úlpunnar sem ekki hafi náð gegnum flíkina.

II. - Framburður ákærða og vitna fyrir dómi.

1.

Ákærði bar fyrir dómi að umrætt kvöld hafi rafmagn slegið út að [...], brotaþoli komið niður og knúið dyra hjá ákærða, hann stigið út fyrir dyr og þeir rifist fyrir utan húsið um ástæðu rafmagnsleysis. Brotaþoli hafi stofnað til þess rifrildis, ákærði sagst vilja „hugsa málið“ hvenær hann myndi slá rafmagni aftur inn á húsið, brotaþoli þá byrjað að hóta honum, sagst geta lamið ákærða og notað til þess orðin „kick your ass“. Við svo búið hafi ákærði dregið fram lítinn vasahníf og sýnt brotaþola og hann þá hlaupið á brott. Í kjölfarið hafi ákærði stungið göt á tvö dekk bifreiðarinnar [...], því næst rölt um bæinn, lagt leið sína niður á bryggju og hitt þar E frænda sinn.

Ákærði staðhæfði að hann hafi aldrei snert brotaþola, aldrei tekið í úlpu hans og aldrei sveiflað vasahnífnum. Þá kvaðst hann ekkert vita um brotna farsímann og ekki hafa séð brotaþola með síma í hendi. Ákærði kvaðst sem fyrr hafa verið í neyslu á þessum tíma en farið í meðferð 26. desember 2021 og haldið sig frá allri neyslu síðan þá. Hann kvaðst reiðubúinn að greiða lögmætum eiganda [...]fyrir tjón á dekkjunum tveimur.

2.

Brotaþoli bar að hann hafi umrætt kvöld verið einn heima með börnin, foreldrar hans gestkomandi og þau verið að setjast að kvöldverðarborði þegar rafmagn fór af íbúðinni. Brotaþoli hafi litið út og séð að ljós voru á í hverfinu, hann því hringt í B-kvk-þf sína og hún sagt að rafmagnstafla íbúðarinnar væri hjá öðrum hvorum nágranna þeirra á neðri hæð hússins. Við svo búið hafi brotaþoli farið niður og knúið dyra hjá ákærða, hann ekki komið til dyra, brotaþoli því bankað hjá hinum nágrannanum, D, hann sagt brotaþola að rafmagnstafla fyrir íbúð hans væri inni hjá ákærða og hvatti brotaþola til að banka aftur hjá honum. Þetta hafi brotaþoli gert og ákærði komið til dyra. Meðan á þessu stóð hafi brotaþoli verið með B á línunni. Brotaþoli hafi svo beðið ákærða að hleypa honum inn til að geta slegið rafmagnið inn eða ákærði gert það fyrir hann. Í stað þess að svara hafi ákærði spurt út í farsímategund brotaþola og vænt hann um að hafa „hakkað“ sig inn á vefsvæði ákærða. Brotaþoli hafi ekki skilið hvað ákærði var að tala um og brugðist við með því að hlæja, þá enn með B á línunni, og ítrekað beiðni um að fá rafmagni hleypt á húsið. Við svo búið hafi ákærði þrifið í farsíma brotaþola, hann náð að ýta hendi ákærða í burtu og spurt hvað væri í gangi. Í sömu andrá hafi ákærði tekið eða reynt að taka um háls brotaþola, hann spurt öðru sinni hvað væri í gangi, ákærði þá dregið fram hníf, gripið fast í hálsmál úlpu brotaþola með vinstri hendi og reynt að stinga hann með hnífnum í þeirri hægri. Brotaþoli hafi verið í stórri úlpu af eiginkonu sinni, hann því náð að smokra sér úr úlpunni, farsími hans við það dottið í jörðina og brotaþoli því næst hlaupið öskrandi að lögreglustöðinni [...]. Skömmu síðar hafi H tengdafaðir brotaþola komið akandi inn götuna og lögreglu borið að í beinu framhaldi.

Að sögn brotaþola kom H með úlpuna inn til hans og kom þá í ljós að hún væri rifin við hettu og stungugat á henni. Lögregla hafi svo afhent brotaþola farsímann og hann þá séð að síminn væri gjörónýtur. Aðspurður kvaðst brotaþoli ekki geta útilokað að hann hafi sjálfur stigið á símann í atinu við ákærða, en benti á að síminn hafi verið í öryggishulstri og svo mölbrotinn að ekki gæti skýrst af því að óvart væri stigið á símann.

Brotaþoli kvaðst ekki skilja hvað ákærða gekk til með háttsemi sinni, sagðist hafa verið með verki í öxlum eftir atlögu hans og því leitað til læknis að morgni næsta dags. Brotaþoli tengdi verkina við það að hann hafi þurft að snúa sér úr úlpunni til að komast undan árás ákærða. Fram kom í máli brotaþola að honum og allri fjölskyldunni hafi liðið illa eftir uppákomuna, brotaþoli verið hræddur þegar hann fór út og var á leið í vinnu, hann óttast um líf sitt og öryggi fjölskyldunnar, þau hjónin því ákveðið að flytja í burtu og gert það í febrúar- mars 2022.

Þegar borin var undir brotaþola fyrri frásögn hjá lögreglu um að hann hafi sjálfur tekið úlpuna og símann af jörðinni og farið með inn til sín kvað hann þetta ekki rétt og áréttaði framburð sinn fyrir dómi.

3.

Auk brotaþola báru vitni fyrir dómi D, B eiginkona brotaþola, H tengdafaðir hans, E frændi ákærða, G læknir, lögreglumaður C, sem reit frumskýrslu vegna málsins og rannsóknarlögreglumaður I, sem tók skýrslur af ákærða og brotaþola 16. nóvember 2021. Er ekki ástæða til að orðlengja um framburð þessara vitna, enda ekkert þeirra sjónarvottur að þeim atburðum sem ákært er fyrir. Þó skal nefnt að G staðfesti fyrirliggjandi læknisvottorð og lögreglumennirnir staðfestu aðkomu sína að málinu. Þá skal getið um eftirfarandi.

D bar með sama hætti og brotaþoli um komu hans á neðri hæð hússins til að spyrjast fyrir um rafmagnstöfluna og kvaðst D næst hafa séð brotaþola öskrandi og grátandi og úlpulausan eftir viðskipti við ákærða.

B bar með sama hætti og áður um að hún hafi verið í beinu símasambandi við brotaþola þegar hann knúði dyra hjá ákærða, kvaðst hafa heyrt ásakanir ákærða um „hakkið“, heyrt og skynjað þegar átök hófust, brotaþoli sagt í símann að ákærði væri með hníf og beðið hana að hringja í lögreglu.

H bar að B dóttir hans hafi hringt og sagt að ráðist hefði verið á brotaþola og beðið hann að fara á staðinn, en H byggi skammt frá. Þegar hann kom á vettvang hafi meint átök verið yfirstaðin og ákærði búinn að stinga á dekk bifreiðar þeirra hjóna. Ákærði hafi enn verið með hnífinn í hendi, H reynt að róa hann og sagt honum að gera ekkert frekar.

E bar með sama hætti og hjá lögreglu, kvaðst hafa rætt við ákærða á bryggjunni og ákærði sagst hafa „rifið í einhvern mann eða strák“ og skorið á dekk, en ekki ætlað sér að stinga manninn með hnífi eða neitt slíkt. Að sögn E var ákærði undir miklum áhrifum vímuefna þegar samtal þeirra átti sér stað.

I II. - Málatilbúnaður ákæruvaldsins og ákærða.

1.

Af hálfu ákæruvaldsins er á því byggt að brotaþoli hafi frá upphafi verið stöðugur í frásögn sinni um sakarefni máls og sé sá framburður trúverðugur, fái stoð í stöðugu og trúverðugu vætti B eiginkonu hans og vætti E frænda ákærða og samræmist eins og langt það nær trúverðugu vætti D og H tengdaföður brotaþola. Þá staðreyni læknisvottorð Glíkamlegar afleiðingar af háttsemi ákærða. Á móti standi reikul og ótrúverðug frásögn ákærða um sakarefni máls, sem ekki sé studd öðrum gögnum. Að öllu gættu sé þannig hafið yfir skynsamlegan vafa að ákærði hafi gerst sekur um þá háttsemi sem hann er borinn í ákæru og beri að sakfella hann því til samræmis. Ákæruvaldið hafnar því alfarið að verknaðarlýsing I. kafla ákæru sé óljós eða svo óskýr að ekki verði tekið til skynsamlegra varna og vísar því frávísunarkröfu ákærða á bug.

2.

Af hálfu ákærða er frávísunarkrafa á því byggð að svo mjög skorti á skýrleika í framsetningu sakarefnis samkvæmt I. kafla ákæru að vísa beri þeim ákærulið frá dómi í heild, sbr. c-lið 1. mgr. 152. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, enda ákærða ómögulegt að halda uppi skynsamlegum vörnum gegn þeirri verknaðarlýsingu sem þar er sett fram. Þannig sé ekki aðeins óljóst hver sú háttsemi sé, sem ákært er fyrir, heldur sé heimfærsla til refsiákvæða óskýr og hvorki lýsing á því hvernig brotaþoli hafi hlotið þá áverka sem frá greinir í ákæru né heldur hvert sé orsakasamband milli lýstrar háttsemi og meintra afleiðinga brots. Verði ekki fallist á framangreind sjónarmið byggir ákærði á því að framburður hans hafi einatt verið skýr og stöðugur um sakarefni máls og hljóti að teljast trúverðugur, á meðan framburður brotaþola sé í senn reikull og óáreiðanlegur. Þeir séu tveir til frásagnar um sakarefni máls og beri því, gegn eindreginni neitun ákærða, að sýkna hann af ákæru um annað en játuð eignaspjöll á bifreið eiginkonu ákærða.

IV. - Niðurstöður.

1.

Samkvæmt c-lið 1. mgr. 152. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála skal í ákæru greina, svo glöggt sem verða má, hver sú háttsemi er sem ákært er fyrir, hvar og hvenær brot telst framið, heiti þess að lögum og aðra skilgreiningu og loks heimfærslu til refsiákvæða. Með lagaákvæðinu eru þannig gerðar ákveðnar kröfur til skýrleika á málatilbúnaði ákæruvaldsins og í þeim tilgangi að sakborningur skilji sakarefni og geti tekið til skynsamlegra varna gegn ákæru.

Í I. kafla ákæru er ákærða gefið að sök „líkamsárás“ á tilgreindum stað og tíma og brotinu þannig lýst, að ákærði hafi „gripið fas tog togað í hettu á úlpu sem [brotaþoli]klæddist og sveiflað hníf í átt að [brotaþola] þannig að hnífurinn lenti í úlpu hans þegar [brotaþoli] snéri sér undan og smeygði sér úr úlpunni. Allt með þeim afleiðingum að gat kom á úlpuna sem [brotaþoli]klæddist og hann hlaut eymsli og stífleika í háls og baki“. Í ákæru er framangreind háttsemi heimfærð til refsiákvæða með vísan til 1. mgr. 217. gr. og 1. mgr. 257. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Þótt taka megi undir með ákærða að tilvitnuð verknaðarlýsing sé ekki eins glögg og kosið hefði verið fær dómurinn ekki séð að vörnum ákærða hafi verið áfátt vegna þessa, svo leiða eigi til frávísunar á I. kafla í heild. Er því synjað um þá kröfu ákærða. Hins vegar er fallist á með ákærða að í I. kafla sé hann ekki ákærður fyrir eignaspjöll á umræddri úlpu og kemur því ekki til álita að sakfella hann fyrir meintar skemmdir á úlpunni á grundvelli 1. mgr. 257. gr. almennra hegningarlaga.

Eftir stendur hvort ákæruvaldinu hafi tekist að sanna að ákærði hafi greint sinn gripið fas tog togað í hettu á úlpu brotaþola og sveiflað hnífi í átt að brotaþolaþegar hannsne ri sér undan og smeygði sér úr úlpunni með þeim afleiðingum að brotaþoli hlaut eymsli og stífleika í hálsi og baki. Teljist þessi háttsemi sönnuð, að einhverju eða öllu leyti, gæti hún varðað refsingu samkvæmt 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga. Á dómþingi 20. október sl. voru þessi sjónarmið sérstaklega rædd og tók aðalmeðferð mið af því.

2.

Samkvæmt 108. gr. laganna um meðferð sakamála hvílir sönnunarbyrði um sekt ákærða og atvik sem telja má honum í óhag á ákæruvaldinu og verður ákærði því aðeins sakfelldur að nægileg sönnun, sem ekki verði vefengd með skynsamlegum rökum, teljist fram komin um hvert það atriði er varðar sekt, sbr. 1. mgr. 109. gr. Metur dómari enn fremur, eftir því sem þörf krefur, hvert sönnunargildi þær staðhæfingar hafa sem varða ekki beinlínis það atriði sem sanna skal en ályktanir má leiða af um það, sbr. 2. mgr. 109. gr. Samkvæmt 1. mgr. 111. gr. gildir og sú grundvallarregla að dómur skuli reistur á sönnunargögnum sem færð eru fram við meðferð máls fyrir dómi.

3.

Ákærði og brotaþoli eru einir til beinnar frásagnar um hvað gerðist þeirra í milli fyrir utan fjöleignarhúsið [...]. Ákærði hefur frá upphafi neitað sök samkvæmt I. kafla ákæru, en gekkst við því hjá lögreglu að hafa dregið fram vasahníf í rifrildi við brotaþola og notað hnífinn til að ógna honum. Við sömu skýrslugjöf útilokaði ákærði ekki að hann hafi þrifið í peysu brotaþola meðan á rifrildi stóð, kvaðst þó halda ekki og bar fyrir sig að brotaþoli hefði hótað honum barsmíðum og hrint honum og brotaþoli þá dregið fram hnífinn sér til varnar. Fyrir dómi bar ákærði með líkum hætti, þó þannig að hann minntist ekki á að brotaþoli hefði hrint honum og kvaðst aðeins hafa dregið fram hnífinn og sýnt brotaþola, sem við það hafi hlaupið í burtu. Þá staðhæfði ákærði að hann hafi ekki snert brotaþola eða fatnað hans og á engum tímapunkti sveiflað vasahnífnum. Telur dómurinn hér fram komið misræmi í frásögn ákærða um þýðingarmikil atriði máls, sem dregur úr áreiðanleika og trúverðugleika framburðar hans.

Samkvæmt framburði ákærða var hann undir áhrifum fíkniefna þegar sló í brýnu milli hans og brotaþola. Samrýmist þetta frásögn E frænda ákærða hjá lögreglu um samtal þeirra á bryggjunni í [...] skömmu eftir atburði við [...], en að sögn E var ákærði greinilega undir áhrifum fíkniefna og jafnvel í „paranojukasti“ þegar hann ræddi um farsímanjósnir brotaþola, greindi frá átökum við brotaþola fyrir utan fjöleignarhúsið og sagðist hafa ógnað brotaþola með hnífi og skorið á dekk bifreiðar fyrir utan húsið. E bar með sama hætti fyrir dómi og sagði ákærða hafa greint frá því að hann hefði „rifið í einhvern mann eða strák“ og skorið á dekk, en ekki ætlað sér að stinga manninn með hnífi.

Það er álit dómsins að frásögn E hafi verið stöðug um þau atriði sem hann greindi frá og þykir vitnisburður hans fyrir dómi trúverðugur í alla staði. Frændsemi vitnisins og augljós hlýhugur í garð ákærða þykir aðeins til þess fallið að auka á áreiðanleika frásagnarinnar. Þegar sú frásögn er borin saman við nær samhljóða framburð brotaþola hjá lögreglu og fyrir dómi um atvik fyrir utan [...]og óbeint en stöðugt vætti B eiginkonu brotaþola fæst skýrari mynd af því sem gerðist eða gæti hafa gerst í viðskiptum ákærða og brotaþola fyrir utan fjöleignarhúsið, sér í lagi að ákærði hafi vænt brotaþola um farsímanjósnir í aðdraganda þeirra atburða sem ákært er fyrir, í framhaldi rifið í brotaþola og ógnað honum með hnífi og í kjölfarið skorið á tvö framdekk bifreiðar ákærða og B-x-ef stóð á plani fyrir utan húsið. Að gættum þessum atriðum, því mati dómsins að framburður brotaþola hafi frá upphafi verið meira og minna stöðugur um sakarefni máls og þykir trúverðugur, því að framburður ákærða þykir ósannfærandi og loks að gættu framlögðu læknisvottorði, er sannað, svo hafið sé yfir skynsamlegan vafa, að ákærði hafi greint sinn gripið fas tog togað í hettu á úlpu brotaþola og sveiflað hnífi í átt að brotaþola, sem síðan náði að smeygja sér úr úlpunni og hlaut við það þá áverka sem lýst er í ákæru.

Þykir þessi háttsemi réttilega heimfærð til refsiákvæða samkvæmt 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga.

4.

Í II. kafla ákæru er ákærða gefið að sök eignaspjöll samkvæmt 1. mgr. 257. gr. almennra hegningarlaga, með því að hafa, í kjölfar atvika sem frá greinir í I. kafla, stigið ofan á og brotið Samsung farsíma brotaþola, semhann hafði misst í jörðina þegar hann vék sér undan árás á kærða. Jafnframt er ákærða gefið að sök að hafagengið að bifreiðinni [...]á bílastæði fyrir utan fjöleignarhúsið og stungið hnífi í hægra og vinstra framdekk bifreiðarinnar, allt með þeim afleiðingum að farsíminn og dekkin eyðilögðust.

Ákærði hefur fyrir dómi gengist greiðlega við því að hafa skorið á umrædd dekk með hnífi og er sú játning í samræmi við önnur gögn málsins. Er ákærði þannig að því leyti sannur að sök og ber refsing samkvæmt því.

Ákærði hefur hins vegar frá upphafi þvertekið fyrir að hafa eyðilagt farsíma brotaþola. Óháð framburði ákærða um annað þykir mega á því byggja að brotaþoli hafi haldið á farsíma sínum og verið að tala við B eiginkonu sína þegar kom til orðaskaks milli hans og ákærða fyrir utan fjöleignarhúsið. Brotaþoli hefur með trúverðugum hætti greint frá því að síminn hafi svo dottið í jörðina þegar hann vatt sér úr úlpu til að komast undan ákærða. Er ekkert fram komið sem hnekkir eða veikir þá frásögn svo nokkru nemi. Fyrir dómi kvaðst brotaþoli ekki útiloka að hann gæti sjálfur hafa stigið óvart ofan á símann í rimmu við ákærða, en benti jafnframt á að þótt svo væri gæti það ekki útskýrt þær miklu skemmdir sem urðu á símanum. Brotaþoli hefur aldrei haldið því fram að hann hafi séð ákærða skemma farsímann. Niðurstaða um þetta sakaratriði ræðst því fyrst og fremst af framburði ákærða, þ. e. a. s. eindreginni sakarneitun, ljósmyndum sem lögregla tók af farsímanum á vettvangi og öðrum óbeinum sönnunargögnum.

Telja verður upplýst að ákærði hafi sakað brotaþola um símanjósnir með þeim Samsung farsíma sem málið snýst um. Þá liggur fyrir að ákærði, í óútskýrðri heift og í fíkniefnavímu, veittist að bifreið ákærða og eiginkonu hans og stakk göt á tvö framdekk hennar. Hefur ákærði engar skýringar gefið á því furðulega uppátæki. Telur dómurinn að virða beri málsatvik í því ljósi. Eins og áður segir liggja fyrir ljósmyndir lögreglu af farsíma brotaþola. Þær myndir sýna, svoekki verður um villst, að síminn er gjörsamlega mölbrotinn og nánast kominn í tvennt. Þykir ekki óvarlegt að draga þá ályktun að til þess að valda slíkum skemmdum hafi þurft gríðarlega mikið afl; mun meira afl en skýrst gæti af því einu að einhver stigi óvart ofan á símann. Að þessu gættu, sem og öðru sem nú síðast er rakið, telur dómurinn engan skynsamlegan vafa leika á því að ákærði hafi með vísvitandi hætti og af ráðnum hug eyðilagt farsíma brotaþola, svo sem honum er gefið að sök í II. kafla ákæru og er sú háttsemi réttilega heimfærð til refsiákvæða.

5.

Samkvæmt sakavottorði ákærða var hann með dómi Héraðsdóms Reykjaness [...]2023 dæmdur í 30 daga fangelsi, skilorðsbundið tvö ár, fyrir eignaspjöll samkvæmt 1. mgr. 257. gr. almennra hegningarlaga. Sú ákæra var gefin út 21. desember 2022 og laut að íkveikju í geymsluskúr við [...] fimmtudaginn 28. október 2021. Af hálfu ákæruvaldsins hefur engin skýring verið gefin á því af hverju ekki var ákært fyrir öll brot ákærða í einu lagi, en þau voru framin á sama stað og með tæplega þriggja vikna millibili. Hvað sem því líður ber nú samkvæmt 60. gr. almennra hegningarlaga að taka upp skilorðsdóminn og dæma ákærða hegningarauka sem samsvari þeirri þynging refsingar sem kynni að hafa orðið ef dæmt hefði verið um öll brotin í fyrra málinu, sbr. reglur 78. gr., sbr. og 77. gr. sömu laga. Að því gættu, sem og því hve langt er um liðið frá því brotin voru framin, þykir refsing hæfilega ákveðin 45 daga fangelsi. Eftir atvikum þykir rétt að skilorðsbinda þá refsingu og skal hún falla niður að liðnu einu ári frá dómsbirtingu haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga.

6.

Samkvæmt greindum málsúrslitum og með vísan til 3. mgr. 176. gr. laga um meðferð sakamála ber að taka afstöðu til framlagðrar bótakröfu, en hún var birt ákærða á þingfestingardegi 1. september 2023. Ákærði hefur verið fundinn sekur um minni háttar líkamsárás gagnvart brotaþola sem olli honum óverulegum líkamlegum afleiðingum, en meiri andlegum afleiðingum að hans sögn. Á brotaþoli rétt til miskabóta úr hendi ákærða á grundvelli b. liðar 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Með hliðsjón af öllum atvikum að líkamsárás ákærða þykja þær bætur hæfilega ákveðnar 200.000 krónur og ber sú fjárhæð vexti eins og í dómsorði greinir.

Eftir stendur 130.000 króna skaðabótakrafa, vegna 30.000 króna skemmda á úlpu, 60.000 króna skemmda á farsíma og 40.000 króna skemmda á tveimur dekkjum, samtals 130.000 krónur. Með vísan til þess sem áður er rakið um úlpuna og meintar skemmdir á henni ber að vísa þeim bótalið frá dómi. Ákærði er sannur að því að hafa skemmt umræddan farsíma og dekkin tvö og hefur alla hagsmuni af því að fá efnisniðurstöðu um þá bótaliði í þessu máli. Að því gættu og þar sem sömu bótaliðum virðist í hóf stillt verður ákærði dæmdur til að greiða brotaþola 100.000 krónur í skaðabætur vegna skemmda á sömu munum, með vöxtum eins og í dómsorði greinir, og breytir þar engu þótt eiginkona brotaþola sé skráður eigandi umræddrar bifreiðar. Jafnframt verður ákærði dæmdur til greiðslu málskostnaðar við að halda bótakröfum fram með aðstoð lögmanns og þykir sá kostnaður hæfilega metinn 200.000 krónur.

Samkvæmt 1. mgr. 235. gr. laganna um meðferð sakamála ber að dæma ákærða til greiðslu sakarkostnaðar, en til hans telst 13.400 króna útlagður kostnaður vegna læknisvitjunar og læknisvottorðs og málsvarnarlaun G-kk-ef S-x-x R-kk-ef verjanda ákærða hjá lögreglu og fyrir dómi. Með hliðsjón af eðli og umfangi máls þykja málsvarnarlaun hæfilega ákveðin 482.112 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti.

J-kk-nf J-kk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

Dómsorð:

Ákærði, Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf, sæti fangelsi í 45 daga, en fresta skal fullnustu refsingar og hún niður falla að liðnu einu ári frá dómsbirtingu haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga.

Ákærði greiði A 300.000 krónur með vöxtum samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 15. nóvember 2021 til 1. október 2023, en frá þeim degi með dráttarvöxtum samkvæmt samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. sömu laga, til greiðsludags. Jafnframt greiði ákærði 200.000 krónur í málskostnað.

Ákærði greiði 495.512 krónur í sakarkostnað, þar með talin 482.112 króna málsvarnarlaun G-kk-ef S-x-x R-kk-ef verjanda síns.

J-kk-nf J-kk-nf