E-4871/2011

Mál þetta, sem var dómtekið 23. maí sl., er höfðað fyrir Héraðsdómi Reykjavíkur af A-kk-þgf H-kk-þgf, Dalalandi 16, Reykjavík, á hendur Landsbankanum hf., Austurstræti 11, Reykjavík, með stefnu birtri 9. desember 2011.

Stefnandi krefst þess að felld verði úr gildi með dómi veðsetning sú sem stefnandi veitti í fasteign sinni að Dalalandi 16, Reykjavík, fasteignanúmer 203-6822 á 3. veðrétti með undirritun á skuldabréf nr. 0120-74-201161 útgefnu af D-kk-þgf E-kk-þgf H-kk-þgf til Landsbanka Íslands hf., dags. 13. maí 2005. Þá er krafist málskostnaðar.

Stefndi krefst sýknu af öllum kröfum stefnanda og málskostnaðar.

Málavextir

Hinn 4. maí 2005 lögðu D-kk-nf Ö-kk-nf H-kk-nf og A-kvk-nf E-kvk-nf A-kvk-nf inn umsókn um lán hjá stefnda. Þar sóttu þau um lán að fjárhæð 3.800.000 krónur til 25 ára. Þau buðu sem tryggingu veð í fasteign foreldra A-kvk-ef, Dalalandi 16, 3. h.t.v., Reykjavík, þinglýst eign stefnanda. Fram kemur í umsókninni að greiða eigi upp, af andvirði lánsins, allar áhvílandi veðskuldir sem voru tvö veðskuldabréf. Það gekk eftir og var þeim aflétt af eigninni.

Stefndi kveðst hafa gert greiðslumat hjá D-kk-þgf og A-kvk-þgf og stóðust þau greiðslumatið. Hinn 13. maí 2005 undirrituðu D-kk-nf og A-kvk-nf niðurstöðu greiðslumatsins.

Hinn 25. mars 2011, óskaði lögmaður stefnanda eftir upplýsingum og gögnum sem væru til vegna umrædds láns og ábyrgðarskuldbindingar stefnanda. Í kjölfarið sendi stefndi afrit af veðskuldabréfinu. Ekki fylgdu gögn er sýndu fram á að greiðslumat hefði farið fram eða það hefði verið kynnt ábyrgðarmanni.

Hinn 2. apríl 2011 sendi lögmaður stefnanda bréf og hélt því fram að stefndi hefði ekki staðið við skuldbindingar sínar samkvæmt samkomulagi um notkun ábyrgða frá 2001 þegar gengið var frá skjalagerð í tengslum við útgáfu skuldabréfsins. Farið var fram á að stefndi myndi innan 15 daga fallast á þann skilning og afmá veðið af fasteign stefnanda eða leggja eftir atvikum fram ný gögn sem skipt gætu máli en að öðrum kosti myndi stefnandi sækja rétt sinn fyrir úrskurðarnefnd um viðskipti við fjármálafyrirtæki og/eða dómstólum.

Hinn 28. nóvember 2011 hafnaði stefndi kröfu stefnanda um afmáningu veðsins og sendi stefnda m.a. afrit af greiðslumatinu.

Stefnandi sendi stefnda tölvupóst 5. desember 2011 þar sem fram kom að hann myndi ekki una afstöðu stefnda og að farið yrði með málið fyrir dómstóla. Jafnframt var farið fram á að stefndi myndi láta af innheimtuaðgerðum á meðan málið væri fyrir dómstólum.

Málsástæður og lagarök stefnanda

Stefnandi byggir kröfur sínar á því að stefndi hafi ekki staðið við skyldur sínar samkvæmt samkomulagi um notkun ábyrgða á skuldum einstaklinga frá 1. nóvember 2001 þar sem stefnanda hafi ekki verið kynnt greiðslumat áður en hann hafi tekið sér ábyrgðina á hendur.

Ekki verði ráðið af veðskuldabréfinu að stefnanda hafi verið kunnugt um að greiðslumat hafi verið framkvæmt á skuldara þess, D-kk-þgf E-kk-þgf H-kk-þgf. Þá komi hvergi fram á veðskuldabréfinu sjálfu né annars staðar að stefnandi hafi fengið tækifæri til að kynna sér greiðslumat á skuldara. Þannig sé ljóst að stefnandi fullnægði á engan hátt skyldum sínum í tengslum við samþykki sitt á veðsetningu fasteignar sinnar, samkvæmt 1. mgr. 2. gr., sbr. 3. gr. og 3. mgr. 4. gr. samkomulagsins frá 2001 um notkun ábyrgða á skuldum einstaklinga.

Stefndi sé fjármálafyrirtæki sem starfi á grundvelli starfsleyfis frá FME, sbr. 3. gr. laga nr. 161/2002, um fjármálafyrirtæki. Stefnandi sé aftur á móti hættur að vinna fyrir aldurs sakir og hafi hvorki sérmenntun né reynslu af viðskiptum með fjármálagerninga. Þess vegna verði að gera enn ríkari kröfur en ella til stefnda um að starfa í samræmi við góða og eðlilega viðskiptahætti í viðskiptum sínum við stefnanda, sbr. t.a.m. 19. gr. laga nr. 161/2002. Í því felist m.a. að sjá til þess að öllum reglum og skyldum sem settar séu til hagsbóta og verndar fyrir almenning sé fylgt í þaula. Samkvæmt markmiðsákvæði 1. gr. samkomulagsins frá 2001 um notkun ábyrgða á skuldum einstaklinga segi að markmiðið með samkomulaginu sé að setja meginreglur til verndar ábyrgðarmönnum í þeim tilvikum er skuldaábyrgð eða veð í eigu annars einstaklings séu sett til tryggingar fjárhagslegri skuldbindingu. Þannig verði að gera strangar kröfur til stefnda um að hann tryggi sönnun fyrir því að öllum reglum og skyldum hafi verið fullnægt í tengslum við umrædda lánveitingu. Ekki sé unnt að fallast á þann skilning stefnda að það að greiðslumat hafi verið framkvæmt sem staðfesti að skuldari væri fær um að greiða af skuldbindingu sinni, þýði að ekki hafi þurft að kynna stefnanda greiðslumatið sem og forsendur og niðurstöðu þess.

Samkvæmt 3. gr. samkomulagsins frá 2001 um notkun ábyrgða á skuldum einstaklinga sé fjármálafyrirtæki skylt að meta greiðslugetu greiðanda nema sá sem veiti veðið óski sérstaklega eftir því með skriflegum hætti að svo verði ekki gert. Fjármálafyrirtæki sé þó ávallt skylt að greiðslumeta skuldara þegar ábyrgð ábyrgðarmanns á skuldum viðkomandi skuldara nemi meira en 1.000.000 kr. Stefnandi hafi aldrei óskað eftir því að greiðslumat yrði ekki framkvæmt, auk þess sem ábyrgð hans með veðsetningunni hafi samkvæmt skuldabréfinu verið að fjárhæð 3.800.000 kr.

Ekki liggi fyrir að uppfyllt séu skilyrði 3. mgr. 4. gr. samkomulagsins frá 2001 um að tryggt hafi verið að stefnandi gæti kynnt sér niðurstöðu greiðslumatsins áður en hann veitti veðleyfið. Hafi stefnandi því eðli máls samkvæmt ekki getað kynnt sér forsendur greiðslumatsins né niðurstöðu þess.

Stefndi beri allan halla af því að ekki hafi verið sýnt fram á að stefnanda hafi verið gefinn kostur á að kynna sér greiðslumatið og forsendur þess áður en hann hafi veitt leyfi fyrir veði í fasteign sinni. Sú afstaða stefnda um að niðurstaða greiðslumatsins hafi verið jákvæð og þar með bent til þess að skuldari hafi verið fær um að greiða af skuldbindingu sinni verði að teljast ótæk og í algjöru ósamræmi við markmið samkomulagsins um notkun ábyrgða á skuldum einstaklinga frá 2001. Þannig geti stefnandi ekki gert athugasemdir við ófullnægjandi greiðslumat og kynnt sér að öðru leyti stöðu skuldara sem hann hafi verið að gangast í ábyrgð fyrir með fasteign sinni. Þá verði að hafna þeirri fullyrðingu stefnda að niðurstaða greiðslumats hefði alls ekki getað verið forsenda skuldbindingarinnar sem stefnandi hafi tekist á hendur.

Af öllu framangreindu virtu verði því að telja að fyrir hendi séu forsendur til að víkja til hliðar veði því sem stefnandi hafi veitt í fasteign sinni á grundvelli 36. gr. laga nr. 7/1936 um samningsgerð, umboð og ógilda löggerninga.

Stefnandi vísar til laga nr. 7/1936 um samningsgerð, umboð og ógilda löggerninga, sbr. einkum 36. gr. þeirra laga. Stefnandi vísar til laga nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki, sbr. einkum 1. gr., 3. gr. og 19. gr. laganna. Þá vísar stefndi til laga nr. 32/2009 eftir því sem þau geta átt við, sem og samkomulags um notkun ábyrgða á skuldum einstaklinga frá árinu 2001. Um varnarþing vísast til 1. mgr. 33. gr. laga nr. 91/1991, um meðferð einkamála.

Málskostnaðarkrafa stefnanda eigi sér stoð í 129. og 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Varðandi virðisaukaskatt af málskostnaði vísar stefnandi til laga nr. 50/1988 og þess að hann sé ekki með virðisaukaskattsskylda starfsemi og sé því nauðsyn að fá stefnda dæmdan til greiðslu virðisaukaskatts af málskostnaði.

Málsástæður og lagarök stefnda

Stefndi krefst sýknu á þeim grundvelli að skuldbinding stefnanda skv. veðskuldabréfi nr. 0120-74-201161 sé bindandi fyrir hann og engin skilyrði séu til þess að ógilda hana á grundvelli 36. gr. samningalaga, nr. 7/1936, eða af öðrum ástæðum. Stefndi telur að í öllum atriðum sé farið að ákvæðum samkomulags um notkun ábyrgða á skuldum einstaklinga (hér eftir nefnt samkomulagið). Öll sönnunarbyrði um að um ógilda ábyrgðarskuldbindingu sé að ræða hvíli á stefnanda og hafi hann ekki sýnt fram á að skilyrði til ógildingar skv. 36. gr. samningalaga séu uppfyllt.

Stefndi telur að skuldbinding stefnanda feli í sér bindandi loforð og samning um að eign stefnanda standi til tryggingar á skuldum lántaka komi til greiðslufalls á láni nr. 0120-74-201161.

Stefndi telur að samkomulagið sé samantekt verklagsreglna sem settar hafi verið til að draga úr vægi ábyrgðarskuldbindinga við lánveitingar. Samkomulagið hafi ekki lagagildi né feli það í sér ófrávíkjanlegar formreglur sem sjálfkrafa hafi þær afleiðingar að ógilda beri skuldbindingu ábyrgðarmanns þó að ákvæðum þess hafi ekki verið fylgt til hlítar.

Nauðsynlegt sé að meta allar aðstæður við lánveitinguna, samning aðila og önnur atriði sem geti varpað ljósi á hvort ógilda beri skuldbindingu stefnanda og þá í samræmi við 36. gr. samningalaga. Grunnskilyrðin sem stefnandi þurfi að sýna fram á að séu uppfyllt, séu að það sé ósanngjarnt af stefnanda eða stríði gegn góðri viðskiptavenju að bera umdeilda skuldbindingu fyrir sig.

Telur stefndi að heildarmat á aðstæðum aðila þurfi að fara fram. Sé þetta í samræmi við dómafordæmi Hæstaréttar, sbr. dóm Hæstaréttar nr. 116/2010 frá 21. október 2010. Þar komi t.d. fram að „þótt fyrir liggi að sérstakt mat á greiðslugetu skuldara lánsins hafi ekki farið fram, eins og reglur samkomulagsins kveða á um, hefur það ekki í för með sér ógildi ábyrgðaryfirlýsingar áfrýjanda, enda má ráða af orðalagi hennar að áfrýjandi hefði undirgengist ábyrgðina þótt skuldarinn hefði ekki staðist sérstakt greiðslumat“.

Stefndi telur að hann hafi farið eftir 3. gr. samkomulagsins, enda liggi fyrir að gert hafi verið greiðslumat vegna lántökunnar. Greiðslumatið hafi verið jákvætt og gefið til kynna að greiðslugeta greiðenda væri rífleg þrátt fyrir lánveitingu stefnanda. Greiðslumatið og forsendur þess hafi verið undirrituð og staðfest af greiðendum. Ekki hafi verið gerður ágreiningur um réttmæti greiðslumatsins.

Í samkomulaginu séu settar viðmiðunarreglur sem eigi að leiða til vandaðri vinnubragða af hálfu fjármálastofnana og til að tryggja að fjármálafyrirtæki greiðslumeti lántaka þegar einstaklingur setji eign sína að veði til tryggingar skuldum annars einstaklings. Óumdeilt sé að framkvæmt hafi verið mat á greiðslugetu D-kk-ef og A-kvk-ef og að þau hafi staðist greiðslumatið.

Stefndi mótmælir þeirri fullyrðingu stefnanda að ekki verði ráðið af veðskuldabréfinu að stefnanda hafi verið kunnugt um að greiðslumat hafi verið framkvæmt á lántaka. Í 17. tl. veðskuldabréfsins, sem stefnandi hafi undirritað, segi að með undirritun á bréfið staðfesti veðsali, sem ekki sé útgefandi, að hafa kynnt sér upplýsingabækling Landsbanka Íslands hf. um persónuábyrgðir og veðtryggingar þriðja aðila. Í upplýsingabæklingnum sé ítarlega gerð grein fyrir ákvæðum samkomulagsins og tekið fram að ef lántaki fær lánsveð hjá öðrum einstaklingi til tryggingar láni sínu þá skuli greiðslumeta lántakann. Stefnandi hafi því vitað eða hafi mátt vita að lántaki hafði farið í greiðslumat. Hafi niðurstaða greiðslumats verið ákvörðunarástæða fyrir því að stefnandi samþykkti að lána veð í fasteign sinni hafi honum borið að kynna sér niðurstöðu matsins.

Í 4. gr. samkomulagsins sé fjallað um upplýsingagjöf til ábyrgðarmanns áður en til veðsetningar sé stofnað. Þar segi að fjármálafyrirtækjum beri að gefa út upplýsingabækling um sjálfskuldarábyrgðir og veðsetningar og dreifa með skjölum sem afhent séu ábyrgðarmönnum til undirritunar. Af framansögðu sé ljóst að stefnandi staðfesti að hann hefði kynnt sér efni upplýsingabæklings LBI. Hefði stefnandi gert fyrirvara við undirritun sína á veðskuldabréfið þess efnis að hann hefði ekki séð upplýsingabæklinginn eða ekki séð greiðslumatið hefði LBI aldrei keypt skuldabréfið. Bankinn hefði kallað stefnanda á sinn fund og afhent honum upplýsingabæklinginn og farið ítarlega yfir greiðslumatið og forsendur þess. Hafi niðurstaða greiðslumatsins verið ákvörðunarástæða stefnanda hefði hann aldrei átt að skrifa undir veðskuldabréfið. Það hafi hann gert og beri stefnandi einn ábyrgð á því athafnaleysi sínu að kynna sér ekki getu D-kk-ef og A-kvk-ef, dóttur sinnar, til þess að greiða af láninu sem hann samþykkti af fúsum og frjálsum vilja að mætti hvíla á fasteign hans.

Í 4. gr. samkomulagsins komi einnig fram að tryggt skuli að ábyrgðarmaður geti kynnt sér niðurstöðu greiðslumats áður en hann gangist í ábyrgðina, enda liggi fyrir að greiðandi hafi samþykkt það. LBI hafi afhent D-kk-þgf veðskuldabréfið ásamt greiðslumatinu, niðurstöðu þess og upplýsingabæklingi LBI. Öll þessi skjöl hafi verið undirrituð sama dag og vottar A-kvk-nf, dóttir stefnanda, undirskrift foreldra sinna á veðskuldabréfið. Hafi LBI gert allt sem bankinn hafi getað til þess að tryggja að stefnandi hefði aðgang að greiðslumatinu og gæti kynnt sér efni þess. Sé ótrúverðugt að stefnandi hafi ekki kynnt sér efni greiðslumatsins áður en hann skrifaði undir veðskuldabréfið.

Niðurstaða matsins hafi verið jákvæð, þ.e. D-kk-nf og A-kvk-nf höfðu greiðslugetu til að borga af láninu. Stefnandi haldi því fram að hann hafi ekki séð greiðslumatið. Ef svo er þá sé alveg ljóst að hefði stefnandi séð greiðslumatið hefði það engu breytt í málinu. Hann hefði undirritað veðskuldabréfið og þannig fallist á að lána veð í eign sinni. En hefði greiðslumatið verið neikvætt sé ekki víst að stefnandi hefði samþykkt að leggja fasteign sína fram sem tryggingu fyrir láninu. Stefnandi hefði getað það en þá hefði hann skv. 4. gr. samkomulagsins þurft að staðfesta það skriflega. Þetta sé eina ákvæði samkomulagsins sem kveði á um það að ábyrgðarmaður verði að staðfesta með undirritun sinni að hann hafi kynnt sér niðurstöðu greiðslumats. Í öðrum tilvikum skuli tryggt að ábyrgðarmaður geti kynnt sér niðurstöðu greiðslumatsins og það hafi LBI gert í málinu.

Stefnandi hafi ekki sýnt fram á það með málatilbúnaði sínum að ósanngjarnt sé eða andstætt góðri viðskiptavenju að hann sé bundinn samþykki sínu fyrir veðsetningunni. Greiðslumatið hafi verið jákvætt og hafi stefnandi vitað af framkvæmd þess. Hann hafi haft aðgang að greiðslumatinu og getað kynnt sér efni þess.

Fram komi í umsókn um lánið og í forsendum greiðslumatsins að nota átti andvirði lánsins til þess að greiða upp áhvílandi lán á eigninni. Það hafi verið gert og því sé ljóst að ef krafa stefnanda nær fram að ganga að þá sé um ólögmæta auðgun hans að ræða þar sem stefnandi losni við lán af fasteign sinni og standi upp með veðbandalausa eign.

Stefndi telur að krafa stefnanda um ógildingu veðsetningarinnar sé fallin niður vegna tómlætis af hans hálfu. Stefnandi hafi undirritað veðskuldabréfið 13. maí 2005 og hafi hann fyrst gert athugasemd við ábyrgð sína með bréfi 2. apríl 2011, eða tæpum 6 árum eftir að hann samþykkti veðsetninguna. Einnig bendir stefndi á að stefnandi hafi með athöfnum sínum litið svo á að hann væri skuldbundinn samþykki sínu fyrir veðsetningunni og sést það á því að hann hafi greitt nokkra gjalddaga af láninu.

Stefndi fullyrðir að í einu og öllu hafi verið farið eftir ákvæðum laga um fjármálafyrirtæki nr. 161/2002 og þannig unnið í samræmi við eðlilega og heilbrigða viðskiptahætti. Bankinn hafi einnig farið eftir ákvæðum samkomulagsins.

Um lagarök vísar stefndi til samkomulags um notkun ábyrgða á skuldum einstaklinga, einkum 1.-4. gr. Einnig sé vísað til laga um fjármálafyrirtæki nr. 161/2002, einkum 19. gr. og meginreglna samningaréttar um að samningar skuli standa.

Krafa stefnda um málskostnað byggir á 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 og krafa um virðisaukaskatt af málflutningsþóknun er reist á lögum nr. 50/1988 um virðisaukaskatt. Stefndi sé ekki virðisaukaskattskyldur og beri honum því nauðsyn til að fá dóm fyrir þessum skatti úr hendi stefnanda.

Niðurstaða

Í málinu liggur fyrir veðskuldabréf, dags.13. maí 2005, þar sem íbúð stefnanda að Dalalandi 16, Reykjavík er sett að veði vegna skuldar að fjárhæð 3.800.000 krónur, en skuldari er D-kk-nf Ö-kk-nf H-kk-nf. Stefnandi og maki hans samþykkja veðsetninguna. Í 17. tl. skuldabréfsins segir „Með undirritun sinni á skuldabréf þetta staðfestir veðsali, sem ekki er útgefandi eða maki útgefanda, að hafa kynnt sér efni upplýsingarbæklings Landsbanka Íslands hf. um persónuábyrgðir og veðtryggingar þriðja aðila“. Í upplýsingabæklingi þessum er brýnt fyrir ábyrgðarmanni að kynna sér vandlega fjárhagslega stöðu skuldara og tekið fram að ekki sé úr vegi að leita eftir heimild hjá skuldara til að fá upplýsingar hjá bankanum um viðskiptastöðu hans á þeirri stundu þegar ábyrðin er veitt. Ábyrgðarmaður geti óskað eftir að greiðslugeta aðalskuldara sé metin af bankanum og að hann fái að kynna sér forsendur og innihald þess mats áður en stofnað sé til ábyrgðar. Fyrir dómi kvaðst stefnandi ekki hafa farið að þessum ráðleggingum eða kynnt sér smáa letur veðskuldabréfsins.

Þá liggur fyrir að hinn 13. maí 2005 undirritaði D-kk-nf Ö-kk-nf H-kk-nf ásamt maka sínum, A-kvk-þgf E-kvk-þgf A-kvk-þgf, dóttur stefnanda, forsendur fasteignalánamats, þar sem þau staðfesta að upplýsingarnar séu réttar og heimila að þær verði veittar ábyrgðarmönnum. Sama dag undirrita þau niðurstöður fasteignalánamats þar sem þau staðfesta að greiðandi hafi fengið afhent, kynnt sér og skilið matið á greiðslugetu greiðanda og samþykkt það sem fullnægjandi fyrir sig. Hann hafi einnig kynnt sér efni upplýsingabæklings Landsbankans um persónuábyrgðir og veðtryggingar þriðja aðila.

Á árinu 2001 var gert samkomulag um notkun ábyrgða á skuldum einstaklinga. Að því stóðu Samtök banka og verðbréfafyrirtækja f.h. aðildarfélaga sinna, Samband íslenskra sparisjóða f.h. sparisjóða, Neytendasamtökin og viðskiptaráðherra af hálfu stjórnvalda. Samkomulag þetta hefur ekki lagagildi. Samkvæmt markmiðsákvæði 1. gr. samkomulagsins um notkun ábyrgða á skuldum einstaklinga segi að markmiðið með samkomulaginu sé að setja meginreglur til verndar ábyrgðarmönnum í þeim tilvikum er skuldaábyrgð eða veð í eigu annars einstaklings séu sett til tryggingar fjárhagslegri skuldbindingu. Samkvæmt 3. gr. samkomulagsins ber fjármálafyrirtækjum að meta greiðslugetu greiðanda, sé veð sett til tryggingar fjárhagslegri skuldbindingu. Í 4. gr. er fjallað um upplýsingagjöf til ábyrgðarmanns áður en til skuldaábyrgðar eða veðsetningar er stofnað. Þar segir að fjármálafyrirtækjum beri að gefa út upplýsingabæklinga um skuldaábyrgðir og veðsetninga og dreifa með skjölum þeim sem afhent eru ábyrgðarmönnum til undirritunar. Einnig segir að ef ráðgert er að verja meira en helmingi lánsfjár til að endurgreiða önnur lán skuldara hjá fjármálafyrirtæki skuli ábyrgðarmaður staðfesta skriflega að honum hafi verið kynntar þær ráðagerðir.

Greiðslumat var gert og niðurstaðan var sú að skuldarinn D-kk-nf Ö-kk-nf ásamt maka ætti að geta staðið undir láninu. Í greiðslumatinu var hins vegar ekki tekið tillit til rekstrarkostnaðar fasteigna heldur einungis framfærslukostnaðar og rekstrarkostnaðar bifreiða. Hefði verið tekið tillit til þess að D-kk-nf og A-kvk-nf greiddu leigu á þessum tíma hefði greiðslumatið væntanlega verið neikvætt. Á þessari málsástæðu er ekki byggt í stefnu málsins, heldur kom hún fram við aðalmeðferð þess og var henni mótmælt sem of seint fram kominni af hálfu stefnda. Með vísan til 5. mgr. 101. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála má dómari ekki taka málsástæðuna til greina. Sama er að segja um þá málsástæðu stefnanda, er fyrst kom fram við aðalmeðferð málsins og var mótmælt af hálfu stefnda, það er að meirihluti lánsins hafi verið notaður til að greiða upp önnur lán D-kk-ef hjá stefnda og úr því að svo var þá hefði, sbr. 2. mgr. 4. gr. samkomulagsins, stefnandi átt að staðfesta skriflega að honum hafi verið kynntar þær ráðagerðir. Engu breytir hér að upplýsingar þessar komu fram í gögnum er fylgdu greinargerð stefnda. Í ljósi nefndrar 5. mgr. 101. gr. bar stefnanda að bóka málsástæðu hér að lútandi í fyrsta þinghaldi. Með því að hann gerði það ekki er málsástæða þessi sem fyrst kom fram við aðalmeðferð málsins of seint fram komin.

Stefnandi gat kynnt sér greiðslumatið hefði hann viljað gera það og talið það ákvörðunarástæðu fyrir því að lána veð í íbúðinni. Hann skrifaði undir veðskuldabréfið þar sem sérstaklega er tilgreint að hann hafi kynnt sér efni upplýsingabæklings um persónuábyrgðir og veðtryggingu þriðja aðila. Stefnandi tók þá ákvörðun að lána veð í íbúðinni sinni. Í slíku felst skuldbinding sem honum ber að standa við.

Þá liggur fyrir að stefnandi hefur ekki haft uppi athugasemdir varðandi mál þetta fyrr en sex árum eftir hina umdeildu veðsetningu en veðskuldabréfið er dags. 13. maí 2005 og fyrsta bréf stefnanda til stefnda er dagsett 2. apríl 2001. Er því um tómlæti að ræða af hálfu stefnanda.

Með vísan til þess sem að framan greinir er stefndi sýknaður af kröfum stefnanda. Eftir atvikum þykir rétt að málskostnaður falli niður.

S-kvk-nf G-kvk-nf héraðsdómari kvað upp dóm þennan.

DÓMSORÐ

Stefndi, Landsbankinn hf., er sýknaður af kröfum stefnanda, A-kk-ef H-kk-ef.

Málskostnaður fellur niður.

S-kvk-nf G-kvk-nf.