S-557/2023

Mál þetta sem dómtekið var 27. mars 2023 er höfðað með ákæru útgefinni af héraðssaksóknara 23. febrúar 2023 á hendur A-kk-þgf H-kk-þgf, kt. [...]:

„fyrir stórfellda líkamsárás, með því að hafa aðfararnótt laugardagsins 23. október 2021, fyrir utan skemmtistaðinn [...], slegið A, kt. [...], í höfuðið með krepptum hnefa þannig að hann féll aftur fyrir sig og skall með höfuðið í götuna, og hlaut við það alvarlegan höfuðáverka, höfuðkúpubrot, innanbastablæðingu yfir öllu vinstra heilahveli og innanskúmsblæðingu þar innundir, miðlínufærslu á heila og gríðarlega mikla bólgu í heilanum, og alvarlegar og varanlegar afleiðingar eftir heilaáverkann, sem fela í sér hugræna skerðingu, hafa áhrif á vitræna getu, skerðingu á athygli, minni og málfærni, veikleika í stýrifærni og erfiðleika með einbeitingu.

Telst þetta varða við 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.“

Gerir ákæruvaldið kröfu um að ákærði verði dæmdur til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar.

Í málinu er höfð uppi einkaréttarkrafa af hálfu A, kt. [...], þar sem þess er krafist að ákærða verði gert að greiða honum miskabætur að fjárhæð 10.000.000 krónur, með vöxtum samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá tjónsdegi 23. október 2021 þar til mánuður er liðinn frá birtingu kröfunnar, en með dráttarvöxtum samkvæmt 9. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags, að teknu tilliti til virðisaukaskatts. Þá er krafist málskostnaðar að skaðlausu að teknu tilliti til virðisaukaskatts.

Ákærði gerir þá kröfu að ákærði verði dæmdur til þeirrar vægustu refsingar sem lög framast heimila. Þá kveðst ákærði gangast við bótaskyldu en andmælir fjárhæð einkaréttarkröfu. Ennfremur er þess krafist að allur sakarkostnaður verði greiddur úr ríkissjóði, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda.

II

Samkvæmt skýrslu lögreglunnar á Suðurnesjum barst henni, aðfara nótt laugardagsins 23. október 2021, tilkynning um meðvitundarlausan mann framan við skemmtistaðinn [...]. Nokkru síðar komu lögreglumenn á vettvang þar sem þeir komu að brotaþola meðvitundarlausum á gangstétt framan við skemmtistaðinn. Lá hann hálfur út á götu en hjá honum var maður sem hélt undir höfuð hans til að tryggja öndunarveg. Merktu lögreglumenn grunna öndun hjá brotaþola og að sjá mætti blóð koma úr munni hans, en hann mun ekki hafa svarað áreiti. Í framhaldinu var brotaþoli fluttur af sjúkraflutningamönnum á Heilbrigðisstofnun [...]. Á vettvangi hittu lögreglumenn fyrir ákærða þar sem hann var handtekinn. Í skýrslu lögreglu greinir að ákærði hafi í viðræðum við lögreglu á vettvangi sagst þekkja brotaþola, en þeir hafi verið kunningjar „á djamminu“ í um 15 ár. Ákærði kvaðst þó ekki kunna önnur deili á brotaþola. Ákærði kvaðst hafa verið að skemmta sér á skemmtistaðnum [...] umrætt kvöld þar sem hann hitti fyrir brotaþola. Hafi hann verið mjög árásargjarn og æstur. Eftir lokun skemmtistaðarins hafi fjölmargir gestir staðarins verið samankomnir þar fyrir utan, þar á meðal brotaþoli, sem hafi ýtt við mörgum sem þar voru. Ákærði kvaðst hafa beðið brotaþola um að láta af háttsemi sinni. Í kjölfarið hafi risið ágreiningur þeirra á milli sem hafi endað með því að ákærði sló brotaþola með krepptum hnefa hægri handar undir hökuna með þeim afleiðingum að hann féll aftur fyrir sig.

Lögregla ræddi á vettvangi við vitnið B, sem var samstarfsmaður ákærða. Kvað hún brotaþola hafa „verið með almenn leiðindi“ á vettvangi og hafi áreitt þau og aðra gesti „megnið af kvöldinu“. Hún kvað ákærða og brotaþola hafa rætt mikið saman um kvöldið og taldi hún samræður þeirra vera rifrildi. Kvað vitnið ákærða hafa hrint brotaþola með þeim afleiðingum að hann hafi hrasað og fallið í götuna.

Vitnið C kvaðst hafa staðið við inngang skemmtistaðarins og veitt því athygli að ákærði hafi hrint brotaþola þar sem þeir hafi staðið á gangstétt framan við skemmtistaðinn, með þeim afleiðingum að brotaþoli féll aftur fyrir sig og skall með höfuð sitt í götuna. Kvaðst vitnið hvorki hafa þekkt til ákærða né brotaþola.

Vitnið D kvaðst hafa verið að skemmta sér með ákærða, sem væri vinur hans, og fleiri aðilum umrætt kvöld. Kvað hann brotaþola hafa „verið að angra“ ákærða allt kvöldið. Kvað vitnið ákærða hafa ýtt í bringu brotaþola með báðum höndum með þeim afleiðingum að hann féll aftur fyrir sig í götuna.

Vitnið E kvaðst hafa verið að skemmta sér með ákærða, sem væri yfirmaður hennar, ásamt fleiri aðilum umrætt kvöld. Kvað hún brotaþola hafa verið „utan í“ ákærða allt kvöldið inni á skemmtistaðnum og togað í hann. Kvað hún ákærða augljóslega ekkert viljað hafa við brotaþola að ræða. Kvaðst vitnið hafa staðið við hliðina á ákærða þegar atvikið átti sér stað, en snúið frá honum þannig að hún geti ekki fullyrt um atvik máls. Hún kvaðst þó telja að ákærði hafi hrint brotaþola.

Vitnið F kvaðst ekki hafa séð atlöguna. Vitnið kvaðst þó hafa veitt því athygli að brotaþoli hafi verið að áreita fólk á skemmtistaðnum og kvað það augljóst að hann hafi verið undir áhrifum fíkniefna.

Í málinu liggja fyrir læknisvottorð þar á meðal frá endurhæfingardeild Landspítala dagsett 21. mars 2022. Þar greinir að brotaþoli hafi fengið alvarlegan heilaáverka. Sýni tölvusneiðmynd af heila blæðingu/mar í og við heila og höfuðkúpubrot. Hafi blæðingin verið það mikil að hún hafi valdið þrýstingi á heilavef og því hafi reynst nauðsynlegt að framkvæma bráðaaðgerð á brotaþola til að tæma út blæðingu og létta á þrýstingi. Í vottorðinu greinir að brotaþoli hafi undirgengist endurhæfingu á Grensásdeild.

[...]. Þá greinir í vottorðinu að brotaþoli sé ekki enn orðinn vinnufær og óvíst sé hvenær það verði, en reiknað sé með óvinnufærni næstu mánuði.

III

Fyrir dómi játaði ákærði afdráttarlaust sök samkvæmt ákæru. Samræmist játning ákærða rannsóknargögnum máls og telst því sannað að ákærði hafi gerst sekur um þá háttsemi sem honum er gefin að sök í ákæru. Var málið því tekið til dóms á grundvelli 164. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála án frekari sönnunarfærslu eftir að sækjanda, réttargæslumanni og verjanda ákærða hafði verið gefinn kostur á að tjá sig um lagaatriði máls og ákvörðun viðurlaga.

Vísaði verjandi einkum til þess að ákærði hafi verið samvinnuþýður við rannsókn málsins hjá lögreglu og játað brot sitt án undanbragða. Allt að einu beri að líta til þess að ákærði hafi einungis greitt brotaþola eitt högg. Afleiðingar þess hafi verið ófyrirséðar og í raun langtum alvarlegri en atlagan gaf tilefni til. Í raun megi því rekja afleiðingar hnefahöggsins til óhappatilviks, enda hafi aðferðin í sjálfu sér ekki verið hættuleg. Þá vísar verjandi til þess að vitnum beri öllum saman um að ákærði hafi reitt til höggs í kjölfar ítrekaðs áreitis brotaþola í garð ákærða. Því álíti verjandi að eftir atvikum megi við ákvörðun refsingar horfa til sjónarmiða 3. mgr. 218. gr. c almennra hegningarlaga nr. 19/1940, þótt ákvæðið eigi ekki beint við í málinu. Ennfremur hefur verjandi vísað til þess að rannsókn málsins hafi dregist úr hófi, en ætla megi að ljúka hefði mátt rannsókn málsins mjög fljótt, einkum í ljósi afstöðu ákærða.

I V

Líkt og að framan greinir hefur ákærði játað sök í málinu. Að mati dómsins samræmist skýlaus játning ákærða framlögðum gögnum. Brot ákærða telst því sannað og er það réttilega heimfært til 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Ákærði er í málinu sakfelldur fyrir líkamsárás með því að hafa slegið brotaþola með krepptum hnefa í höfuðið sem við það féll aftur fyrir sig og skall með höfuðið í götuna, allt með þeim afleiðingum að brotaþoli hlaut alvarlega höfuðáverka líkt og nánar er lýst í ákæru.

Við ákvörðun refsingar verður að líta til alvarleika þeirrar háttsemi ákærða að slá brotaþola með krepptum hnefa í höfuðið og þeirra afleiðinga sem af því hlaust, sbr. 1., 2. og 3. tölulið 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga. Samkvæmt gögnum málsins hafði brotaþoli ekki náð fullum bata rétt um einu og hálfu ári frá því atvik máls áttu sér stað. Hann hafi þá ekki enn verið orðinn vinnufær og óvíst sé hvenær það verði.

Skýlaus játning ákærða horfir honum til málsbóta. Þá er ákærði með hreint sakavottorð. Að mati dómsins hefur málið lagst þungt á ákærða sem geri sér grein fyrir að ekkert réttlætanlegt tilefni hafi verið til viðbragða hans umrætt sinn. Verður við mat á refsingu horft til þess að ekki verður séð að ákærði hafi haft ásetning til að vinna brotaþola það tjón sem raun varð á, en afleiðingar hnefahöggsins urðu mun alvarlegri en höggið gaf tilefni til. Til alls þessa verður að líta við ákvörðun refsingar ákærða, sbr. 5., 7. og 8. tölulið 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga.

Að öllu framangreindu virtu þykir refsing ákærða réttilega ákveðin fangelsi í sex mánuði. Eftir atvikum þykir mega fresta fullnustu refsingarinnar og skal hún falla niður að liðnum tveimur árum frá birtingu dóms þessa að telja, haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga.

V Samkvæmt framansögðu hefur ákærði verið sakfelldur fyrir líkamsárás gagnvart brotaþola. Með hinni refsiverðu háttsemi hefur ákærði bakað sér bótaábyrgð. Brotaþoli á því rétt til miskabóta úr hendi ákærða á grundvellia - liðar 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Bætur þykja, að virtum atvikum máls og þeim gögnum sem liggja fyrir um áverka brotaþola líkt og rakið hefur verið, réttilega ákveðnar 2.000.000 króna. Vextir skulu reiknast af kröfunni samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001 frá 23. október 2021 til 13. mars 2023. Reiknast skulu dráttarvextir af kröfunni samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. sömu laga frá hinum síðargreinda degi til greiðsludags.

VIÍ ljósi sakfellingar ákærða, sbr. 1. mgr. 235. gr., sbr. 233. gr. laga um meðferð sakamála nr. 88/2008, verður ákærða gert að greiða allan sakarkostnað málsins, þar með talda þóknun skipaðs verjanda síns, S-kk-ef F-kk-ef S-kk-ef lögmanns, sem þykir hæfilega ákveðin 372.000 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti. Samkvæmt sakarkostnaðaryfirliti héraðssaksóknara nam annar sakarkostnaður málsins alls 270.814 krónum, en þar er um að ræða vottorð vegna sýnatöku auk tveggja læknisvottorða. Þá greiði ákærði einnig þóknun skipaðra réttargæslumanna brotaþola þeirra Ó-kk-ef K-kk-ef E-kk-ef lögmanns, 310.000 krónur vegna vinnu hans við málið fram að meðferð þess 27. mars síðastliðinn og G-kk-ef S-kk-ef lögmanns vegna vinnu hans frá þeim tíma sem telst hæfilega ákveðin 150.000 krónur.

Fyrir uppkvaðningu dómsins var gætt fyrirmæla 1. mgr. 184. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.

H-kk-nf R-kk-nf G-kk-nf aðstoðarsaksóknari fór með málið fyrir hönd ákæruvalds. Dóm þennan kveður upp Þ-kk-nf H-kk-nf Þ-kk-nf héraðsdómari.

DÓMSORÐ:

Ákærði, A-kk-nf H-kk-nf, sæti fangelsi í sex mánuði. Fresta skal fullnustu refsingarinnar og skal hún falla niður að liðnum tveimur árum frá uppsögu dómsins að telja haldið ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Ákærði greiði brotaþola, A, 2.000.000 krónur með vöxtum samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001 frá 23. október 2021 til 13. mars 2023, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laganna frá þeim degi til greiðsludags.

Ákærði greiði málsvarnarlaun verjanda síns, S-kk-ef F-kk-ef S-kk-ef lögmanns, 372.000 krónur.

Ákærði greiði þóknun skipaðra réttargæslumanna brotaþola, Ó-kk-ef K-kk-ef E-kk-ef lögmanns 310.000 krónur og G-kk-ef S-kk-ef lögmanns 150.000 krónur og 270.814 krónur í annan sakarkostnað.

Þ-kk-nf H-kk-nf Þ-kk-nf