E-2867/2020

Dómur

Mál þetta var höfðað 24. apríl 2020 og dómtekið 28. október sl.

Stefnandi er Árberg ehf., Bitru, Selfossi Stefnt er Ú-kk-þgf S-kk-þgf A-kk-þgf, Sigtúni 37, Reykjavík.

Dómkröfur stefnanda eru þær að viðurkenndur verði réttur stefnanda til skaðabóta úr hendi stefnda, vegna tjóns sem ákvörðun stefnda um að falla frá kaupum á gistihúsinu Bitru í Flóahreppi, hefur leitt til fyrir stefnanda. Jafnframt er gerð krafa um málskostnað úr hendi stefndsa, en til vara að málskostnaður verði látinn niður falla.

Stefndi krefst sýknu og að stefnandi verði dæmdur til greiðslu málskostnaðar.

I.

Stefnandi hefur undanfarin ár átt og rekið gistiheimili að Bitru í Flóahreppi. Hinn 7. október 2019 gerði stefndi kauptilboð í þessa eign stefnanda ásamt innbúi, áhöldum og tækjum sem tilheyrðu rekstrinum. Fyrsta tilboð stefnda var að fjárhæð 95.000.000 krónur, en aðilar sættust loks á söluverð að fjárhæð 103.000.000 krónur, sbr. samþykkt gagntilboð stefnanda 24. október 2019. Síðastnefnt skjal, sem lagt hefur verið fram meðal gagna málsins, er undirritað af stefnda og fyrirsvarsmanni stefnanda, en auk þess vottað og stimplað af J-kk-þgf F-kk-þgf V-kk-þgf, löggiltum fasteignasala. Í gagntilboðinu er sérstaklega tilgreint að stefnandi muni sjá um að stefndi fengi 5 hektara land til viðbótar þeirri 5 hektara eignarlóð sem eigninni fylgdi samkvæmt söluyfirliti.

Í gagntilboðinu var ekki gert ráð fyrir að stefndi tæki yfir áhvílandi veðskuldir við Arion banka hf. er hvíldu á Bitru. Síðar mun stefndi hafa leitað til bankans og fór fram á það við bankann að hann fengi heimild til að yfirtaka áhvílandi veðskuldir. Af hálfu bankans voru sett fram viðbótarskilyrði, sem lutu m.a. að því að 5 hektara viðbótarspilda yrði sett að veði fyrir lánum bankans.

Haldinn var fundur með málsaðilum 18. desember 2019 á fasteignasölunni sem milligöngu hafði um viðskiptin. Á fundinum var undirrritað skjal með yfirskriftinni „Samkomulag um afhendingu eignar“. Þar kom fram að með kauptilboði 24. október 2019 hefði stefnandi selt gistihúsið Bitru ásamt öllu fylgifé og að aðilar gerðu með sér svohljóðandi samkomulag:

„1. Þar sem ekki er unnt að ganga frá kaupsamningi um eignina að svo stöddu, eru aðilar sammála um að seljandi afhendi kaupanda eignina hinn 01.01.2020 og tekur kaupandi þar með við réttindum og skyldum skv. ofangreindu kauptilboði. Formlegur afhendingardagur eignar er því 01.01.2020 og miðast lögskilauppgjör aðila við þann dag.

2. Fari svo einhverra hluta vegna að ekki verði af kaupsamningi innan 30 daga frá þessu samkomulagi, skal kaupandi afhenda eignina til baka til seljanda. kaupanda er óheimilt að fara út í breytingar á eigninni fyrr en kaupsamningur hefur verið gerður.

3. Fari svo að ekkert verði af kaupunum, sbr. 2. gr. hér að ofan, skal kaupandi gera upp við seljanda þær tekjur sem hann hefur haft af eigninni frá 01.01.2020. Jafnframt fellur þá niður lögskiluuppgjör vegna gjalda af eigninni, milli aðila.

4. Við kaupsamningsgerð milli aðila fellur samkomulag þetta niður.“

Með tveimur tölvupóstum 20. desember 2019, til stefnanda annars vegar og fasteignasalans J-kk-ef F-kk-ef hins vegar, tilkynnti stefndi að ekki yrði af kaupunum þar sem stefndi hefði ekki burði til að standa undir greiðslum bankaláni frá Arionbanka og ekki fjárhagslegt bolmagn til að reka og endurbæta gistihúsið. Í tölvuskeytum þessum kom m.a. fram að áætlanir stefnda um rekstur hússins og útlagðan kostnað hafi reynst rangar. Í niðurlagi bréfs síns til stefnanda kvaðst stefndi reiðubúinn til viðræðna um „tilfallandi kostnað“ og „hvernig“ stefndi gæti greitt hann. Í bréfi stefnda til fasteignasalans kvaðst stefndi taka á sig þann umsýslukostnað „sem er til kominn hjá fasteignasölunni“ og lýsti sig reiðubúinn til viðræðna um persónulegan kostnað fasteignasalans.

Sáttaviðræður sem fram fóru í kjölfar þessara yfirlýsinga stefnda leiddu ágreining málsaðila ekki til annarrar niðurstöðu en þeirrar að stefndi hafnaði bótakröfum stefnanda. Hefur stefnandi höfðað mál þetta í því skyni að fá viðurkennt að stefndi sé bótaskyldur vegna framangreindra atvika.

Við aðalmeðferð málsins kom stefndi fyrir dóm og gaf aðilaskýrslu, auk fyrirsvarsmanna og eigenda stefnanda, sem eru hjónin R-kk-nf V-kk-nf G-kk-nf og S-kvk-nf Þ-kvk-nf. Við sama tækifæri gáfu vitnaskýrslu J-kk-nf F-kk-nf V-kk-nf, löggiltur fasteignasali, R-kk-nf G-kk-nf, löggiltur fasteignasali, og H-kk-nf H-kk-nf. Í því sem hér fer á eftir verður vikið nánar að skýrslum þessum eftir því sem tilefni er til.

II.

Stefnandi byggir á því að með samþykktu gagntilboði 24. október 2019 hafi verið kominn á bindandi samningur um kaup stefnda á fasteigninni Bitru. Vísar stefnandi til ákvæða 7. gr. laga nr. 40/2002 um skuldbindingargildi samninga um fasteign og meginreglna samningaréttar um skuldbindingargildi samninga. Stefnandi byggir á því að stefndi geti ekki, án bótaskyldu, losnað undan samningsskyldum sínum með því að taka einhliða ákvörðun um að falla frá kaupunum. Byggir stefnandi á því að ástæður þær er stefndi gaf upp í tölvupóstum 20. desember 2019, þ.e. mistök við hans eigin útreikninga og áætlanagerð, veiti stefnda ekki rétt til þess að víkja sér undan samningsskyldum sínum gagnvart stefnanda.

Stefnandi byggir á því að stefndi hafi verið kominn með fjármögnun vegna kaupa á Bitru. Fyrirvari af hálfu stefnda um greiðslumat og fjármögnun eigi því ekki við. Slíkum fyrirvara hafi heldur ekki verið borið við af hálfu stefnda eða á honum byggt þegar stefndi tilkynnti þann 20. desember 2019 að hann væri hættur við kaupin. Byggir stefnandi á því að kominn hafi verið á bindandi samningur um kaup stefnda á fasteigninni.

Stefnandi byggir á því að samkomulag aðila 18. desember 2019 hafi ekki að neinu leyti haft áhrif á lögskipti aðila. Umrætt samkomulag hafi verið til áréttingar um afhendingu eignarinnar 1. janúar 2020 og til að tryggja stöðu stefnanda vegna hugsanlegra vanefnda stefnda, en það hafi verið á hendi stefnda að ganga frá skuldskeytingu áhvílandi veðlána á 1. og 2. veðrétti á Bitru hjá Arion banka hf. Sú skylda stefnda að efna samning aðila hafi í engu breyst. Stefnandi vísar til þess að við skýringu á inntaki og orðalagi samkomulags frá 18. desember 2019 beri að horfa til háttsemi aðila fyrir og við gerð samkomulagsins. Stefndi vísar til þess að samkomulag þetta hafi verið gert að beiðni stefnda svo hann fengi fasteignina afhenta 1. janúar 2020 þrátt fyrir að ekki yrði búið að ganga frá kaupsamningi fyrir þann tíma. Byggir stefnandi á því að skýra beri orðalag samkomulagsins frá 18. desember 2019. samkvæmt orðanna hljóðan. Byggir stefnandi á því að ekkert í samkomulaginu heimili stefnda að víkja sér undan samningsskyldum sínum og því hafi stefndi áfram verið bundinn við kaup sín.

Stefnandi byggir á því að háttsemi stefnda að falla frá kaupunum hafi valdið honum tjóni. Með vísan til 2. mgr. 25. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála leitar stefnandi eftir því að viðurkenndur verði réttur félagsins til skaðabóta úr hendi stefnda vegna tjóns sem ákvörðun stefnda um að falla frá kaupum á gisthúsinu hafi valdið stefnanda.

Stefnandi telur að sú háttsemi stefnda að falla frá kaupunum á Bitru hafi verið ólögmæt og saknæm. Byggir stefnandi á því að til staðar sé bótagrundvöllur á hendur stefnda vegna ólögmætrar og saknæmrar háttsemi stefnda bæði vegna beins og óbeins fjártjón stefnanda af völdum stefnda, sbr. 52. gr., sbr. 34. gr. laga nr. 40/2002 um fasteignakaup.

Samþykkt gagntilboð liggi fyrir og sé í raun samningur aðila um kaup stefnda á fasteign stefnanda. Ekki hafi reynt á fyrirvarann sem þar er nefndur. Náin samskipti hafi verið á milli stefnda og starfsmanns fasteignsölunnar Höfða og stefnanda eins og framlögð gögn beri með sér. Stefnandi hafi verið í góðri trú um að kaupin stæðu af hálfu stefnda. Fyrirsvarsmaður stefnanda fór af landi brott í góðri trú um að kaupin stæðu. Fyrirvaralaus ákvörðun stefnda um að falla frá kaupum hafi verið reist á geðþóttasjónarmiðum hans sjálfs.

Fjártjón stefnanda felist meðal annars í því að rekstur gisthússins hafi verið stöðvaður og hætt verið að taka við pöntunum í gistingu en við þetta hafi stefnandi orðið fyrir tekjumissi. Fjártjón stefnanda felist m.a. í því að lokað var á gistingu í janúar og febrúar 2020 en vegna þess hafi stefnandi orðið fyrir tekjumissi.

Fjártjón stefnanda felst m.a. í því að stefnandi hafi rýmt eignina af öllum persónulegum munum og komið þeim í geymslu á höfuðborgarsvæðinu. Fjártjón stefnanda liggi m.a. í því að þurfa að reka fasteignina á meðan hún aflaði engra tekna en vegna þessa hafi stefnandi orðið fyrir fjárútlátum. Fjártjón stefnanda felist einnig í því að hafa þurft að leita sér aðstoðar lögmanns vegna samninga um veðbandslausn 5 ha. spildu við Bitru sem stefndi krafðist að fylgdu með í kaupunum. Einnig vegna samskipta við fasteignasala og stefnda um bótauppgjör vegna vanefnda stefnda.

Stefnandi telur sig hafa leitt nægar líkur að því að félagið hafi orðið fyrir tjóni, í hverju tjónið sé fólgið og hver tengsl tjónsins séu við atvik máls. Stefnandi telur sig hafa sýnt fram á að stefndi hafi verið bundinn af samningi um kaup á gistihúsinu. Er gerð sú krafa, að viðurkenndur verði réttur stefnanda til skaðabóta úr hendi stefnda, vegna tjóns sem hlotist hafi af ákvörðun stefnda um að falla frá kaupunum.

III.

Stefndi byggir sýknukröfu sína á því að bindandi kaupsamningur um fasteignina hafi aldrei komist á sökum þess að fyrirvarar í kauptilboðinu frá 23. október 2019 hafi ekki verið uppfylltir. Því til stuðnings vísar stefndi til þess að umrætt kauptilboð hafi verið háð því skilyrði að stefnandi myndi útvega fimm hektara landspildu og láta hana fylgja með kaupunum.

Um hafi verið að ræða grundvallarforsendu stefnda fyrir kaupunum. Í ljós hafi komið að stefnanda hafi skort heimildir til að ráðstafa landspildunni. Stefnandi hafi ekkert lagt fram sem sýni að hann hafi aflað sér slíkra heimilda. Stefnandi hafi því ekki getað efnt kaupsamninginn samkvæmt efni sínu. Því hafi ekki komist á bindandi kaupsamningur milli aðila. Í framlögðu kaupsamningsskjali sem dagsett er 27. desember 2019 sé í raun staðfest að þá hafi enn engin gögn eða skilríki verið til fyrir þessum samningsefndum stefnanda Af hálfu stefnda er vísað til þess að kauptilboð hans hafi verið háð fyrirvara um að stefndi fengi fjármögnun frá lánastofnun fyrir kaupunum. Bæði Arion banki og Landsbankinn hafi neitað stefnda um slíka fjármögnun. Ekki skipti máli að stefnda hafi síðar borist tilboð í fjármögnun hluta kaupverðsins frá Arion banka, enda hafi tilboðið verið fallið niður þegar tilboð Arion banka barst. Samkvæmt efni sínu skyldi kauptilboðið falla úr gildi ef kaupandi hefði ekki tryggt sér fjármögnun innan 15 daga frá samþykkt þess. Kauptilboðið hafi því fallið niður 7. nóvember 2019. Tilboð Arion banka um fjármögnun hafi borist 8. nóvember 2019.

Ef ekki verður fallist á að kauptilboðið hafi verið fallið úr gildi 7. nóvember 2019 byggir stefndi á því að tilboð Arion banka hafi ekki nægt til þess að uppfylla fyrirvara kauptilboðsins um fjármögnun, enda hafi það kveðið á um mun óhagstæðari kjör en gert var ráð fyrir í kauptilboði.

Að lokinni málsmeðferð hjá Arion banka hafi bankinn verið tilbúinn að lána stefnda um 66.000.000 króna, mun lægri fjárhæð en þær 81.000.000 króna sem gert hafi verið ráð fyrir í kauptilboðinu. Þá hafi tilboð Arion banka gert ráð fyrir því að stefndi myndi taka 10.000.000 króna að láni hjá stefnanda.

Stefndi hefði aldrei getað gengið að tilboði bankans sökum þess að það var háð skilyrði sem ekki var uppfyllt. Skilyrði tilboðs bankans var að áðurnefnd 5 hektara landspilda, sem stefnanda skorti heimildir til að ráðstafa, yrði hluti af veðandlagi lánanna. Stefndi hafi tilkynnt Arion banka 19. nóvember 2019 að enn væri óútfært með hvaða hætti stefnandi myndi uppfylla fyrirvarann um landspilduna. Arion banki hafi því vitað að óvissa væri um landspilduna en engu að síður gert að skilyrði að landspildan yrði hluti af veðandlaginu.

Frekari viðræður milli stefnda og Arion banka hafi ekki átt sér stað og því sé óvíst hvort bankinn hefði verið tilbúinn til að lána stefnda, og þá á hvaða kjörum, miðað við leiðréttar forsendur.

Í ljósi þess að Arion banki hafi aðeins verið tilbúinn að lána stefnda hluta þeirrar upphæðar sem gert var ráð fyrir í kauptilboðinu og á mun verri kjörum, auk þess að tilboð bankans var háð skilyrði sem ekki var uppfyllt af hálfu stefnanda, byggir stefndi á því að fyrirvari í kauptilboði um fjármögnun hafi ekki verið uppfylltur. Af þeim sökum hafi aldrei komist á bindandi kaupsamningur milli aðila. Ef ekki verður fallist á að kauptilboðið hafi fallið niður 7. nóvember 2019, telur stefndi að það hafi í síðsta lagi fallið niður 24. desember 2019 þegar liðnir voru tveir mánuðir frá samþykkt þess án þess að fyrirvarar væru uppfylltir, sbr. 8. gr. laga nr. 42/2002 um fasteignakaup.

Stefndi telur ljóst af málsatvikum að hvorugur aðili hafi lagt þann skilning til grundvallar að fyrir lægi bindandi kaupsamningur um eignina þegar stefndi féll frá kaupunum. Skriflegt samkomulag aðila frá 18. desember 2019, tveimur dögum áður en stefndi féll frá kaupunum, staðfesti það með ótvíræðum hætti.

Stefndi mótmælir því að hafa fallið frá kaupunum með saknæmum hætti. Slík fullyrðing eigi sér ekki stoð. Atvik málsins sýni að stefndi hafi reynt að láta verða af kaupunum. Þegar ljóst varð að lánastofnanir voru ekki tilbúnar að lána honum hafi hann leitað allra leiða til þess að fjármagna kaupin. Að endingu voru þau fjármögnunarkjör sem stefnda stóðu til boða verið svo langt frá því sem lagt var til grundvallar í kauptilboðinu að stefndi hafi talið sér ómögulegt að láta verða af kaupunum, enda hafi hann aldrei skuldbundið sig við þau lána og samningskjör sem voru í boði.

Stefndi byggir sýknukröfu sína einnig á því að stefnandi hafi ekki orðið fyrir tjóni, en stefnandi hafi ekki sýnt fram á neitt sem styðji þá fullyrðingu.

Verði fallist á að stefnandi hafi orðið fyrir tjóni byggir stefndi á því að hann beri ekki ábyrgð á tjóni stefnanda.

Verði fallist á að stefnandi hafi orðið fyrir tjóni sem stefndi ber ábyrgð á byggir stefndi á því að stefnandi hafi ekki takmarkað tjón sitt líkt og honum bar samkvæmt reglum skaðabótaréttarins. Í þessu sambandi er vísað til þess að stefndi hafi fallið frá kaupunum 20. desember 2019 en stefnandi hafi ekkert gert til þess að takmarka tjón sitt í kjölfarið.

Ef fallist verður á skaðabótaábyrgð stefnda byggir hann á því að hann beri ekki ábyrgð á óbeinu tjóni stefnanda. Skilyrði þess að óbeint tjón fáist bætt er að því hafi verið valdið með saknæmri háttsemi. Stefndi hafi eftir fremsti megni reynt að láta kaupin ganga upp eftir að ljóst var að hann fengi ekki fjármögnun í samræmi við kauptilboðið. Þetta hafi hann gert í góðri trú. Því verði honum ekki metið til sakar að hafa fallið frá kaupunum, þegar stöðugt hallaði á hann og framtíðarmöguleika rekstrarins og allar fjárhagslegar forsendur upphaflegs kauptilboðs í raun verið brostnar.

Stefndi andmælir því að hafa viðurkennt skaðabótaskyldu vegna málsatvika. Í tilkynningu til stefnanda og fasteignasala um að ekki yrði af kaupunum frá 20. desember 2019 bauðst stefndi til þess að bæta tilfallandi kostnað stefnanda og umsýslukostnað fasteignasölunnar. Með því hafi einungis verið átt við ómak þessara aðila af samningagerðinni. Því er alfarið hafnað að stefndi hafi viðurkennt bótaskyldu í ríkari mæli.

IV.

Samkvæmt 1. mgr. 7. gr. laga nr. 40/2002 um fasteignakaup telst samningur um kaup á fasteign bindandi þegar skriflegt tilboð hefur verið samþykkt af móttakanda þess með undirskrift, enda felist í því skuldbinding um greiðslu tilgreinds kaupverðs og afhendingu fasteignar. Í samræmi við þetta lagaákvæði verður ekki annað lagt til grundvallar en að bindandi kaupsamningur hafi komist á milli aðila þessa máls, sbr. framlagt gagntilboð stefnanda sem dagsett er 23. október 2010 og samþykkt var af stefnda degi síðar með undirritun hans á skjalið. Í skýrslu sinni fyrir dómi við aðalmeðferð málsins staðfesti J-kk-nf F-kk-nf V-kk-nf að hafa undirritað skjal þetta sem vottur. Við aðalmeðferð staðfesti R-kk-nf G-kk-nf að hafa, ásamt samstarfsmanni sínum, áðurnefndum J-kk-þgf F-kk-þgf, útbúið „Samkomulag um afhendingu eignar“ sem undirritað var 18. desember 2019. Að sögn R-kk-ef hafði ekki verið unnt að ganga frá kaupsamningi þennan dag en gert hafi verið samkomulag um afhendingu eignarinnar 1. janúar 2020. R-kk-nf staðfesti að í síðastnefndu samkomulagi hafi ýmsu verið hnikað til frá fyrri samningsútfærslu sem birtist í áðurnefndu samþykktu gagntilboði, en sagði ekki óvenjulegt að slíkar tilfærslur verði. Af hálfu stefnda hefur því ekki verið hnekkt að það megi teljast venjuhelgað í fasteignaviðskiptum að greiðslutilhögun taki breytingum frá samþykktu kauptilboði fram til formlegrar kaupsamingsgerðar. Að teknu tilliti til framburðar R-kk-ef telst jafnframt mega leggja til grundvallar að samningsaðilar hafi við undirritun títtnefnds samkomulags 18. desember 2019 miðað við að undirrita endanlegan kaupsamning 27. desember 2019, en slíkt óundirritað kaupsamningsskjal er meðal gagna málsins.

Af hálfu stefnda hefur kröfugerð hans til stuðnings verið vísað til fyrirvara í kauptilboði um 5 hektara landspildu sem fylgja átti eigninni til viðbótar. Undir rekstri málsins hefur komið fram að umrætt land sé í eigu sömu aðila og eiga stefnanda. Af hálfu stefnda hafa ekki verið færð fram viðhlítandi rök fyrir því að stefnanda hefði, miðað við framangreindar forsendur, verið ókleift að framselja umrædda spildu og uppfylla skyldur sínar að því leyti. Hefur dómurinn í því samhengi einnig horft til þess að fasteignasalinn J-kk-nf F-kk-nf bar hér fyrir dómi að fasteignasalan hefði séð um að halda eftir nægilega háum hluta kaupsamningsgreiðslu til að tryggja mætti að umrædd viðbótarspilda yrði leyst úr veðböndum samkvæmt samkomulagi þar að lútandi við veðhafa.

Þegar borin eru saman þau skjöl sem hér um ræðir, hið samþykkta gagntilboð 24. október 2019, annars vegar, og kaupsamningsdrögin 27. desember 2019, hins vegar, má greina breytingar á greiðslukjörum. Með hliðsjón af því sem fram hefur komið um aðdraganda samkomulagsins 18. desember 2019 verður ekki á það fallist með stefnanda að umrædd tilhliðrun feli í sér að kaupsamningur aðila teljist vera úr gildi fallinn. Þvert á móti telur dómurinn að síðastnefnt samkomulag feli í sér áréttingu á gildi kaupsamningsins sem þá lá þegar fyrir. Hefur dómurinn í því samhengi litið sérstaklega til efnis áðurnefnds samkomulags málsaðila 18. desember 2019 þar sem berum orðum er vísað til hins samþykkta gagntilboðs 24. október 2019 án skírskotunar til þess að það teljist háð ógildingarannmörkum, auk þess sem samkomulagið 18. desember 2019 ber ekki með sér að málsaðilar hafi endursamið um kaupverð hins selda. Breytingar á fyrirhugaðri greiðslutilhögun umsamins kaupverðs virðast þannig hafa verið gerðar í þágu stefnda og á hans forsendum, en stefnandi komið til móts við hann í góðri trú um óhaggað gildi þess samnings sem áður hafði komist á samkvæmt framangreindu með þeim gagnkvæmu skuldbindingum sem málsaðilar höfðu undirgengist skriflega, þ.e. um greiðslu kaupverðs að fjárhæð 103.000.000 krónur og afhendingu umræddrar fasteignar. Að þessu virtu verður samkomulagið 18. desember 2019 ekki talið hagga lagalegu skuldbindingargildi þess kaupsamnings sem málsaðilar höfðu þá þegar gert með sér samkvæmt framansögðu.

Með hliðsjón af öllu framangreindu telst stefndi ekki hafa sýnt fram á að hann hafi án réttaráhrifa mátt víkja sér undan þeim skuldbindingum sem hann hafði skriflega tekist á herðar í samræmi við 1. mgr. 7. gr. laga nr. 40/2002. Af því leiðir að fallast ber á það með stefnanda að stefndi hafi með framgöngu sinni bakað sér skaðabótaskyldu gagnvart stefnanda sem viðsemjanda sínum að svo miklu leyti sem athafnir hans kunna að verða taldar hafa leitt til tjóns fyrir stefnanda.

Samkvæmt gögnum málsins og því sem fram kom í skýrslum sem gefnar voru við aðalmeðferð þess má leggja til grundvallar að stefndi hafi óskað eftir því við stefnanda að hið selda yrði afhent 1. janúar 2020. Meðal þeirra gagna sem staðfesta þetta er tilvitnað samkomulag um afhendingu eignarinnar, sem undirritað var 18. desember 2019, aðeins örfáum dögum fyrir tilgreindan afhendingardag. Í skýrslu fyrirsvarsmanns stefnanda, R-kk-ef V-kk-ef G-kk-ef, sem og eiginkonu R-kk-ef, S-kvk-ef Þ-kvk-ef, kom fram að þau hafi í samræmi við framangreint gert viðeigandi ráðstafanir til að geta efnt umrætt samkomulag um afhendingu 1. janúar 2020. Þegar af þessari ástæðu þykir ekki annað verða lagt til grundvallar við úrlausn þessa máls en að stefnandi hafi orðið fyrir tjóni sem telja má beina afleiðingu af samningsrofi stefnda svo stuttu fyrir fyrir umsamdan afhendingardag. Eins og málið hefur nú verið búið úr garði hefur dómurinn ekki forsendur til að leggja mat á umfang tjónsins sem hér um ræðir, en með hliðsjón af atvikum málsins og þröngu rekstrarumhverfi stefnanda á árinu 2020 verður ekki gerð athugasemd við það að stefnandi hafi kosið að setja málið fram í búningi viðurkenningarmáls á þessu stigi. Að gögnum málsins virtum telur dómurinn stefnanda hafa nægjanlega rennt trúverðugum stoðum undir það að hann hafi orðið fyrir skaða vegna framgöngu stefnda í tengslum við þau atvik sem hér um ræðir. Á þeim grunni er það mat dómsins að uppfyllt séu lagaskilyrði fyrir því að fallast á viðurkenningarkröfu stefnanda, sbr. 2. mgr. 25. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, enda þykir stefnandi hafa sýnt fram á að félagið hafi lögvarða hagsmuni af því að fá viðurkenndan rétt til skaðabóta úr hendi stefnda fyrir það tjón sem talið verður að hlotist hafi af háttsemi stefnda. Hefur dómurinn með því ekki tekið neina afstöðu til umfangs þess fjártjóns sem þar um ræðir.

Eftir þessum úrslitum og í samræmi við ákvæði 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 verður stefnda gert að greiða stefnanda málskostnað sem telst hæfilega ákvarðaður 800.000 krónur, að teknu tilliti til virðisaukaskatts.

A-kk-nf Þ-kk-nf J-kk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

Dómsorð:

Viðurkenndur er réttur stefnanda, Árbergs ehf., til skaðabóta úr hendi stefnda, Ú-kk-ef S-kk-ef A-kk-ef, vegna tjóns sem ákvörðun stefnda um að falla frá kaupum á gistihúsinu Bitru í Flóahreppi, hefur leitt til fyrir stefnanda.

Stefndi greiði stefnanda 800.000 krónur í málskostnað.

A-kk-nf Þ-kk-nf J-kk-nf

Viðurkenndur er réttur stefnanda, Árbergs ehf., til skaðabóta úr hendi stefnda, Ú-kk-ef S-kk-ef A-kk-ef, vegna tjóns sem ákvörðun stefnda um að falla frá kaupum á gistihúsinu Bitru í Flóahreppi, hefur leitt til fyrir stefnanda.

Stefndi greiði stefnanda 800.000 krónur í málskostnað.

A-kk-nf Þ-kk-nf J-kk-nf