S-408/2007

Mál þetta, sem þingfest var þann 18. október 2007 og dómtekið þann 18. febrúar sl., var höfðað með ákæru lögreglustjórans á Selfossi, dagsettri 7. september 2007, á hendur X, kt. 000000-0000, Fljótsmörk 6, Hveragerði,

„fyrir fíkniefnabrot

með því að hafa, í lok febrúar og byrjun mars 2007, staðið að ræktun og haft í vörslu sinni, 25 kannabisjurtir (kannabis sativa) sem samtals vógu 2,93 g og lögregla fann við húsleit í geymslu á heimili ákærða að kvöldi föstudagsins 2. mars 2007 og fyrir að hafa umrætt sinn haft í vörslu sinni 0,43 g af tóbaksblönduðu kannabisefni sem lögregla fann við ofangreinda húsleit í fataskáp á heimili ákærða.

Telst brot ákærða varða við 2. gr., sbr. 4., 5. og 6. gr. laga um ávana- og fíkniefni nr. 65/1974, sbr. lög nr. 60/1980, 75/1982, 13/1985, sbr. lög nr. 68/2001 og 2. sbr. 1. mgr. 14. gr. reglugerðar um ávana- og fíkniefni og önnur eftirlitsskyld efni nr. 233/2001, sbr. reglugerð nr. 848,2002.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til að sæta upptöku á framangreindum fíkniefnum, (efnaskrá nr. 11284), og áhöldum til ræktunar kannabisplantna, sem hald var lagt á samkvæmt 6. mgr. 5. gr. laga nr. 65/1974 og 2. mgr. 14. gr. reglugerðar nr. 233/2001.“

Ákærði kom fyrir dóminn við þingfestingu málsins og neitaði að tjá sig um sakarefnið. Ákærði kom aftur fyrir dóminn 1. nóvember sl., og neitaði sök. Var aðalmeðferð ákveðin þann 11. desember sl., en var frestað tvívegis að beiðni verjanda ákærða. Aðalmeðferð fór fram þann 18. febrúar sl. Krafðist verjandi ákærða sýknu og málsvxlauna og að þau yrðu greidd úr ríkissjóði.

Málsatvik:

Upphaf máls þessa er að þann 2. mars 2007, höfðu M-kk-nf F-kk-nf J-kk-nf, kt. 000000-0000, og S-kvk-nf Á-kvk-nf, kt. 000000-0000, samband við lögreglu og sögðu að eitthvað væri skrýtið við geymslu sem tilheyrði íbúð 402 í fjölbýlishúsinu að Fljótsmörk 6 í Hveragerði. Sögðu þau íbúðina vera í þeirra eigu en leigð X sem byggi þar. X væri staddur í Danmörku en hefði haft samband við þau og beðið þau um að fara til Hveragerðis og hitta mann á vegum X og opna fyrir honum geymsludyrnar þar sem sá þyrfti að nálgast dót fyrir X. Maður þessi hefði aldrei hitt þau en hins vegar haft símasamband við þau. Um væri að ræða A-kk-þf, son þess aðila er ræki Eden. M-kk-nf og S-kvk-nf hefðu þá farið niður í geymsluganginn í Fljótsmörk 6 og séð að búið var að brjóta upp dyrnar að geymslunni sem tilheyrði íbúð þeirra en hurðin hefði hallast að stöfum. Þau hefðu opnað dyrnar lítillega og séð að búið var að smíða vegg og hólfa geymsluna niður en þessi framkvæmd hefði verið án þeirra vitundar eða vilja. Í framhaldi hefði lögreglan farið á vettvang og fundið talsverða lykt sem svipaði til lyktar af kannabis sativa-plöntunni. Óskað var húsleitarheimildar hjá Héraðsdómi Suðurlands í umræddri íbúð og geymslu. Segir í frumskýrslu lögreglunnar að byrjað hefði verið á því að leita í geymslunni en hurð að geymslunni hafi verið opin þegar tekið var í hurðarhúninn. Við skoðun á hurðinni hefði mátt sjá skemmdir við læsingu eins og hurðin hefði verið spörkuð upp. Þegar komið var í geymsluna hefði blasað við veggur klæddur gipsplötum sem greinilega hefði verið settur upp eftir á. Þegar ein platan hafði verið losuð kom í ljós rými fyrir innan. Þar var í gangi ræktun á kannabisplöntum. Tveir gróðurhúsalampar höfðu verið þar yfir fjórum plasthólkum sem hver um sig var með sjö meintum hassplöntum í, eða alls tuttugu og átta stykki. Búið hafi verið að klippa greinar af fimm plöntum en þær hafi allar verið jafnar að stærð, allt að tíu sentimetra háar. Við hvern plasthólk hafi verið tengt vatn með stútum ofan í hólkana á nokkrum stöðum og síðan við dælu í forðakassa fyrir vatnið sem var undir hólkunum svo að hringrás myndaðist. Þá hefðu lamparnir verið tengdir stafrænni klukku til að kveikja og slökkva ljósin. Tvær rafmagnsviftur hafi síðan séð um að halda hreyfingu á loftinu en þriðja viftan hafi verið tengd með barka við loftræstikerfi geymslunnar. Í framhaldi fór fram leit í íbúð ákærða en þar voru tveir stórir páfagaukar sem sátu ofan á stóru búri í stofunni sem var opið. Við leit í íbúðinni hefði fundist í fataskáp í svefnherbergi, milli fatnaðar, málmtoppur, sem notaður sé við viðgerðir, vafinn í auglýsingablað og í kringum hann niðurskorið tóbak, svokallað mall, með kannabislykt. Þá hafi verið greinilegt að toppurinn hafði verið notaður til að reykja úr en brunnar efnisleifar hefðu verið í honum. Þá var hald lagt á tæki og búnað tengdan ræktuninni og toppinn. Í upplýsingaskýrslu kemur fram að stilkur á þremur plöntum hafi verið svo lítill að hann hefði horfið í moldina við flutning. Litaprófun var gerð hjá tæknideild lögreglunnar á höfuðborgarsvæðinu sem sýndi annars vegar að um tóbaksblandað kannabisefni var að ræða sem vóg 0,43 grömm og hins vegar kannabislauf sem vógu 2,93 grömm.

Skýrslur fyrir lögreglu og dómi.

Ákærði mætti hjá lögreglunni 13. mars 2007 og kvaðst hafa staðið að þessari ræktun og ætlað að rækta smávegis af marijuana til eigin neyslu. Þetta hefði verið tilraunastarfsemi og ekki staðið til að láta neitt af því af hendi sem af plöntunum kæmi. Þá kvað hann mallið sem fannst í fataskápnum vera tóbak og hann viti ekki til að neinu kannabis hafi verið blandað saman við það.

Ákærði kom fyrir dóminn og neitaði sök. Kvaðst hann hafa búið í umræddri íbúð á þessum tíma en Eden í Hveragerði hefði leigt hana. Geymslan þar sem umrædd efni fundust hefði fylgt íbúðinni. Aðspurður kvaðst hann ekki kannast við þessa ræktun né mallið sem fannst í fataskáp í íbúðinni. Ákærði kvað lögreglumann hafa hringt í sig daginn eftir leitina en hann hefði verið erlendis á þessum tíma. Þá kannaðist ákærði við að hafa gefið skýrslu hjá lögreglunni 13. mars 2007 og játað að eiga efnin. Það hefði hann gert að tilmælum lögreglunnar sem hefði sagt honum að þetta væri svo lítið mál að ekkert frekar yrði úr því. Fannst ákærða réttast að taka málið á sig ef það yrði til þess að það félli niður. Kvaðst ákærði hafa verið búinn að vera erlendis í nokkurn tíma áður en húsleitin fór fram. Ákærði kvaðst hafa unnið í Eden á þessum tíma og vera með „græna fingur“. Hann hefði verið búinn að rækta tómatplöntur í þessu rými áður en hann hefði stúkað það af sjálfur. Þá hefði hann sjálfur komið ljósalömpunum fyrir og búnaði til ræktunar en hann væri áhugamaður um ræktun. Kvaðst hann hafa verið með tilraunastarfsemi í Eden svo og heima hjá sér. Hann hefði bæði keypt áburð til ræktunarinnar og notað páfagaukaskít til þess. Ákærði kvað annan mann hafa haft lykil að íbúðinni því hann hefði séð um að gefa páfagaukunum að borða fyrir sig á meðan ákærði var erlendis. Sá maður hefði verið staðinn að ræktun kannabis þremur vikum fyrir aðalmeðferð málsins. Þá kvaðst ákærði vita til þess að fíkniefna hafi verið neytt inni í íbúðinni hjá sér í partíum en hann byggi einn og væri oft með gesti í heimsókn um helgar. Ákærði kvað fleiri vita um ræktunarbúnaðinn, en hann hefði fengið hjálp við að koma honum upp. Kvað hann skilrúmið sem hann setti upp hafa verið algjörlega loftþétt og viftan sem var í geymslunni hefði hæglega séð um að loftræsa herbergið þar sem ræktunin fór fram. Ákærði kvaðst hafa átt að rýma íbúðina næstu mánaðamót eftir að húsleitin fór fram þar sem hann hefði verið búinn að segja leigunni upp. Ákærði kvaðst ekki kannast við toppinn sem fannst utan að hann hefði verið í verkfærasettinu hans og kannast við hann þannig. Ákærði kvað ekkert hafa verið í geymslunni þegar hann fór til útlanda utan búnaðarins, engin ræktun hefði verið í gangi. Ákærði kvaðst ekki vita hvort búið hafi verið að brjótast inn í geymsluna áður en hann fór út. Aðspurður kvað ákærði nauðsynlegt að hafa loftþétt rými til að gera tilraunir með tómatræktun, það skipti miklu máli varðandi árangur. Ákærði mundi ekki nákvæmlega hvenær hann fór utan á þessum tíma en það hafi verið um viku til einni og hálfri viku áður en húsleitin átti sér stað. Ákærði kvaðst geta staðfest að aðrir aðilar hafi haft lykil að íbúðinni.

E-kk-nf K-kk-nf, kt. 000000-0000, lögreglufulltrúi kom fyrir dóminn og kvað konu hafa haft samband við sig og talið eitthvað grunsamlegt vera við geymslu sem tilheyrði íbúðarhúsnæði sem hún leigði út í Hveragerði. Kvaðst E-kk-nf hafa farið í framhaldi í þessa geymslu og séð þá að hurðin hafi fallið að stöfum en hann hafi ýtt á hana og séð þá að læsingarjárnið var úr lagi gengið. Honum hafi fundist geymslan lítil en jafnframt fundið lykt af kannabisjurt í henni. Í framhaldi hefði verið fengin heimild til húsleitar hjá Héraðsdómi Suðurlands en upplýsingar hefðu legið fyrir um að leigjandi íbúðarinnar væri erlendis. Í framhaldi var farið í geymsluna og milliveggur losaður og þar fyrir innan hefðu verið græðlingar í ræktun. Uppi í íbúðinni hefðu verið tveir stórir páfagaukar sem lögreglan hefði gefið að borða. Við leit í íbúðinni hefðu fundist áhöld til fíkniefnaneyslu og smá mall. Kvað E-kk-nf að vel hefði verið staðið að þessari ræktun og búnaðurinn verið góður. E-kk-nf kvaðst muna til þess að ákærði hefði hringt í sig um tveimur dögum síðar og þá kannast við að eiga þessa ræktun. Nokkrum dögum síðar hefði ákærði komið á lögreglustöðina og játað á sama hátt og í símtalinu áður. Ekkert hefði verið óeðlilegt við þá skýringu sem ákærði gaf né nokkur þvingun af hálfu lögreglunnar. Aftók hann að ákærða hafi verið sagt að málið væri svo smávægilegt að það yrði fellt niður. Aðspurður kvað E-kk-nf ekki hafa verið sýnilegt utan frá að búið var að brjótast inn í geymsluna og ekkert skófar á hurðinni hefði sést en hurðarjárnið hefði ekki haldið hurðinni. Engar vísbendingar aðrar hefðu verið um innbrot en innbrotið hefði ekki verið rannsakað frekar, engar fingrafararannsóknir verið gerðar, hvorki í geymslunni né af „toppinum“ sem fannst í íbúðinni. Aðspurður um rannsókn á þeim plöntum sem fundust kvað E-kk-nf að í fyrstu væri það tæknideild lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu sem sæi um að frumgreina efnin en síðan væru einstaka sýni send til Rannsóknastofu í lyfja- og eiturefnafræði við Háskóla Íslands til að rannsaka styrkleika efnanna.

K-kk-nf S-kk-nf, kt. 000000-0000, lögreglumaður kom fyrir dóminn og kvað hjón, sem áttu íbúð í fjölbýlishúsi í Hveragerði, hafa haft samband við lögregluna. Hefðu þau sagt leigjandann hafa haft símasamband við sig og beðið þau um að hleypa vini eða kunningja hans inn í geymsluna í íbúðinni en sá hefði aldrei hitt þau. Í framhaldi hefðu þau farið niður í geymsluna og séð að búið var að brjótast inn í geymsluna. Þegar hann kom ásamt E-kk-þgf á vettvang hefðu þeir ýtt á hurðina og hún opnast í beinu framhaldi og greinilegt að brotist hafði verið inn í geymsluna. Þar inni hefði verið dauf gróðurlykt sem vakti grunsemdir lögreglunnar. Í framhaldi hafi húsleitarheimild verið fengin hjá Héraðsdómi Suðurlands og húsleit verið gerð. Þegar þeir komu inn fyrir skilrúm í geymslunni hefðu blasað við þeim pottar sem verið var að rækta kannabis í. Hefðu þeir einnig leitað í íbúðinni og þar hefði E-kk-nf fundið eitthvert lítilræði af tóbaksblönduðu kannabisefni.

J-kk-nf L-kk-nf K-kk-nf, dósent í eiturefnafræðum við Háskóla Íslands, gaf símaskýrslu fyrir dóminum. Kvað hann niðurstöður úr þeim þremur sýnum sem hann hefði rannsakað sýna að um ákaflega veikt efni væri að ræða nema úr sýni 18, í því hafi verið nokkuð mikið magn af tetrahýdrókannabínól. J-kk-nf kvað þyngdarminnkun verða á sýnum frá því að þau eru viktuð hjá lögreglu og þar til rannsóknastofan fær þau til rannsóknar vegna þess að raki gufi upp í plöntunum. Varðandi sýni nr. 18, þar sem sýnið þyngist úr 0,03 grömmum í 0,0578 grömm frá því það er viktað hjá lögreglu og þar til hann fékk það til rannsóknar, kvaðst hann ekki hafa neinar skýringar á.

Niðurstöður:

Ákærði breytti framburði sínum fyrir dómi og neitaði að hafa verið með 25 kannabisplöntur í ræktun eins og greinir í ákæru en fyrir lögreglu hafði ákærði skýrt svo frá að hann væri að rækta þetta í tilraunarskyni. Ákærði gaf þá skýringu á breyttum framburði að lögreglan hefði í upphafi sagt sér að um svo lítið magn væri að ræða að ekki yrði frekari eftirmáli og ákærði því talið það einfaldast að ljúka málinu með játningu. Fyrir dóminum neitaði hann að hafa átt plönturnar en kvaðst eiga allan búnaðinn sem fannst við húsleitina. Kvað hann búnaðinn hafa verið notaðan við tilraunaræktun á tómötum en hann hefði unnið í Eden og þar hefði hann einnig verið með tilraunaræktun á tómötum. Þá kvaðst ákærði hafa farið utan um einni til einni og hálfri viku fyrir húsleitina og þá hefði engin ræktun verið í gangi í geymslunni. Vinur sinn hefði verið með lykil að íbúðinni og farið þangað til að gefa tveimur páfagaukum að borða fyrir sig á meðan hann dveldist erlendis. Lögreglumennirnir sem komu fyrir dóminn kváðu tvo stóra páfagauka hafa verið lausa ofan á búrinu í íbúðinni þegar húsleitin fór fram. Styður það frásögn ákærða um að einhver hafi fætt fuglana þann tíma sem ákærði dvaldi erlendis og því haft aðgang að íbúðinni. Ákærði kvað vin sinn ekki hafa verið með lykil að geymslunni og styður frásögn M-kk-ef og S-kvk-ef hjá lögreglu þann framburð en þau komu hins vegar ekki fyrir dóminn til að staðfesta framburð sinn. Þá er ljóst að brotist hafði verið inn í geymsluna og hurðarlæsing skemmd þannig að hurðin lokaðist ekki eftir það. Beiðni ákærða um að koma lykli að geymslunni til vinar síns rennir stoðum undir það að ákærði hafi ekki vitað um innbrotið og að hægt væri að komast inn í geymsluna án lykils. Ákærði kvað þennan vin sinn hafa verið staðinn að því að rækta kannabis og taldi hann hafa getað verið þann sem stóð að þessari ræktun en fleiri en ákærði hefðu vitað um búnaðinn í geymslu ákærða þar sem hann hafði fengið aðstoð við uppsetningu hans frá samstarfsmönnum í Eden. Þá kvaðst ákærði ekki kannast við toppinn sem fannst í íbúðinni að öðru leyti en að hann væri úr verkfærasetti frá sér. Engin gögn eru í málinu um að hann hafi verið notaður til neyslu fíkniefna utan fullyrðingar um það í lögregluskýrslu. Þó svo að ákærði hafi verið umráðamaður íbúðarinnar á þeim tíma er tóbaksblandað hass fannst í fataskáp ásamt toppi, þá er ljóst að ákærði var erlendis á þessum tíma og aðrir aðilar með lykil að íbúðinni. Þá er staðfest í gögnum málsins að brotist hafði verið inn í geymsluna og bendir allt til að það hafi verið gert eftir að ákærði fór utan en engin rannsókn fór fram á innbroti þessu né ákærði spurður nokkuð um það hjá lögreglu. Þá hefur ekki verið leitast við að sýna fram á hversu lengi ákærði hafði dvalið erlendis þegar húsleitin fór fram og þá hvort stærð eða vöxtur plantnanna gæti gefið vísbendingu um annað en að þeim hafi verið plantað eftir að ákærði fór utan eins og hann hefur haldið fram. E-kk-nf K-kk-nf lögreglufulltrúi tók skýrslu af ákærða hjá lögreglu og vottaði J-kk-nf H-kk-nf H-kk-nf lögreglumaður undirskrift ákærða en J-kk-nf H-kk-nf kom ekki fyrir dóminn. Fyrir dómi bar ákærði fram tilgátu um hver hafi getað staðið að ræktuninni og átt efnið sem fannst í íbúðinni. Þá tilgátu er ekki unnt að telja fjarstæðukennda og virða að vettugi en ekki var gerð tilraun til að kanna upplýsingar frá eigendum íbúðarinnar um hugsanlegan lykil hjá syni rekstraraðila Edens. Sakfelling ákærða verður ekki reist eingöngu á þeirri staðreynd að fíkniefnið hafi fundist í íbúð í umsjá ákærða og á framburði hans fyrir einum lögreglumanni, sem hann dró til baka fyrir dómi og fær ekki stuðning af öðrum gögnum málsins, sbr. 1. mgr. 48. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála. Með vísan til 45. gr. sömu laga ber því að sýkna ákærða.

Kröfu ákæruvaldsins um upptöku á áhöldum til ræktunar eins og greinir í ákæru er hafnað. Þrátt fyrir framangreinda niðurstöðu verður krafa ákæruvaldsins um upptöku á 2,93 grömmum af kannabisjurtum og 0,43 af tóbaksblönduðu kannabisefni tekin til greina.

Að fenginni ofangreindri niðurstöðu, og með vísan til 166. gr. laga um meðferð opinberra mála, verður allur sakarkostnaður felldur á ríkissjóð, þar með talin málsvxlaun skipaðs verjanda ákærða, J-kk-ef E-kk-ef J-kk-ef héraðsdómslögmanns, 209.160 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti auk ferðakostnaðar, 17.040 krónur.

Á-kvk-nf G-kvk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

D ó m s o r ð :

Ákærði, X, er sýkn í máli þessu.

Upptæk skulu gerð 2,93 grömm af kannabisjurtum og 0,43 grömm af tóbaksblönduðu kannabisefni.

Allur sakarkostnaður, þar með talin málflutningsþóknun skipaðs verjanda ákærða, J-kk-ef E-kk-ef J-kk-ef héraðsdómslögmanns, 209.160 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti auk ferðakostnaðar, 17.040 krónur, skulu greidd úr ríkissjóði. Hefur þá verið tekið tillit til virðisaukaskatts.

Á-kvk-nf G-kvk-nf.