S-23/2016

I

Mál þetta, sem dómtekið var 22. júní sl., höfðaði lögreglustjórinn á Vestfjörðum með ákæru 7. apríl 2016 á hendur ákærðu; „Ó-kvk-þgf Ö-kvk-þgf B-kvk-þgf, kennitala [...], [...], [...],

I.

(mál nr. 314-2015-4726)

fyrir þjófnað, með því að hafa þriðjudaginn 6. október 2015, um kl. 15, í versluninni Lyfju [...], [...], stolið Clinique andlitskremi að söluverðmæti kr. 6.049.

II.

(mál nr. 314-2016-460)

fyrir líkamsárás, með því að hafa aðfaranótt sunnudagsins 7. febrúar 2016, í íþróttahúsinu á [...], [...],, ráðist á A, kt. [...], fyrst í anddyri íþróttahússins með því að slá hana með hægri olnboga í andlit og taka hana kverkataki, og stuttu síðar, á gangi fyrir framan búningsklefa kvenna, með því að kýla hana einu hnefahöggi með hægri hendi í andlit, allt með þeim afleiðingum að A fékk mar í andlit vinstra megin, verk og eymsli yfir höfuðkúpu ofan við vinstra eyra, hrufl og bólgu á báðum vörum, rispu og roða á háls, mar á hægri upphandlegg og ofanverðan brjóstkassa vinstra megin, stirðleika og eymsli í hálshrygg, auk þess sem hliðarframtönn vinstra megin í efri kjálka (tönn 22) brotnaði, sem og bráðabirgðatannbrú frá tönn 23 til tannar 26 í efri kjálka vinstra megin.

Telst ákæruliður I. varða við 1. mgr. 244. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Telst ákæruliður II. varða við 1. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Þess er krafist að ákærða verði dæmd til refsingar og greiðslu alls sakarkostnaðar.“

[...] gerir þá kröfu f.h. Lyfju hf. að ákærða verði dæmd til að greiða Lyfju hf. skaðabætur samtals að fjárhæð 6.049 krónur auk vaxta samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, frá 6. október 2015, til þess dags er mánuður er liðinn frá birtingu kröfunnar, en síðan dráttarvexti samkvæmt 9. gr., sbr. 1. mgr. 6. gr. sömu laga, frá þeim degi til greiðsludags. Þá er krafist málskostnaðar að skaðlausu, að teknu tilliti til virðisaukaskatts.

Af hálfu A, kennitala [...], er gerð krafa um að ákærðu verði gert að greiða henni skaðabætur að fjárhæð 638.338 krónur auk vaxta samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001, frá 7. febrúar 2016 til þess dags er mánuður er liðinn frá því bótakrafan er birt ákærðu, en með dráttarvöxtum samkvæmt 9. gr., sbr. 1. mgr. 6. gr. sömu laga, frá þeim degi til greiðsludags, auk málskostnaðar brotaþola að viðbættum virðisaukaskatti á málflutningsþóknun.

Ákærða krefst þess að hún verði dæmd til vægustu refsingar er lög leyfa þó þannig að brot samkvæmt síðari ákærulið verði talið varða við 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga og að bótafjárhæð vegna síðari ákæruliðar verði lækkuð verulega samkvæmt mati dómsins. Þá er þess krafist að málskostnaður og ferðakostnaður skipaðs verjanda ákærðu verði að hluta greiddur úr ríkissjóði

II

Fyrri ákæruliður.

Ákærða játaði sök hvað fyrri ákæruliðinn varðar. Um málavaxtalýsingu er skírskotað til ákæru. Játning ákærðu fær fulla stoð í gögnum málsins. Eru því efni til að leggja dóm á málið hvað þennan ákærulið varðar samkvæmt 1. mgr. 164. gr. laga um meðferð sakamála nr. 88/2008. Sannað er með játningu ákærðu og öðrum gögnum málsins að ákærða hefur gerst sek um þá háttsemi sem henni er gefin að sök í þessum ákærulið og er brot hennar þar rétt heimfært til refsiákvæða.

III

Síðari ákæruliður.

Ákærða játaði einnig sök hvað varðar þá háttsemi sem henni er gefin að sök í síðari ákærulið en telur að heimfæra beri brot hennar undir 1. mgr. 217. gr. almennra hengingarlaga nr. 19/1940 og vísar til þess að ekki séu rök til að heimfæra þá áverka sem urðu á tönn nr. 22 undir 1. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga.

Málið barst lögreglu með kæru brotaþola 10. febrúar 2016. Lýsti hún því þar að ákærða hafi veist að henni eins og lýst er í ákæru. Um málavaxtalýsingu skírskotað er til ákæru.

Fyrir liggur læknisvottorð dagsett 11. mars 2016 og er áverkum brotaþola lýst þar til samræmis við það sem fram kemur í ákæru.

Einnig liggur vottorð B tannlæknis dagsett 18. febrúar 2016. Þar segir um þann skaða sem greindur var á tönnum brotaþola eftir árásina: „Tönn 22 þverbrotin um glerungsmörk distalt, og 2-3 mm apicalt við þau mesialt (vafasamt hvort rótin er nothæf en tönnin er rótfyllt). Bráðabirgðabrú 23-26 brotin.“ Þá kemur fram í vottorðinu að fyrirhugað er að gera brú „frá 26-22“ og að tönn nr. 22 hafi verið rótfyllt í júní 2015 og bráðabirgðabrú gerð á sama tíma.

Þá liggur fyrir greinargerð sama tannlæknis þar sem fram kom skýringar vegna framangreinds vottorðs. Þar segir:

Um er að ræða hliðarframtönn vinstra megin í efri kjálka, (tönn 22) sem er brotin þannig að tannkrónan er al[]veg horfin, auk hlutar af rótinni, allt upp undir bein. Tönnin var rótfyllt fyrir áverkann.

Tönnin við hið hennar, sú 3-ja frá miðju (23), augntönnin, er fremri stólpi undir brú sem nær aftur á tönn númer sex, (26) oft kallaður sex ára jaxl. Brúin sem á þessum tönnum hvílur er [b]ráðabirgðabrú úr acryl-plasti. Slík brú er notuð á meðan verið er að smíða hina „endanlegu“ postulínsbrú. Þessi plastbrú var brotin, en tennurnar undir henni óskaddaðar.

Vitnið B tannlæknir gaf skýrslu við aðalmeðferð málsins og staðfesti vottorð sitt og greinargerð þar sem fram koma skýringar vegna vottorðs. Hann kvaðst hafa hitt brotaþola eftir atvikið og hafi tönn nr. 22 þá verið þverbrotin um glerungsmörk „distalt“ sem þýði að tannkrónan, allur efri hlutinn, var þverbrotin af. Við glerungsmörkin sé þar sem glerungurinn á tönninni endar og rótaryfirborðið tekur við. „Distalt“ sé aftan til á tönninni, það sem snýr aftur. Tönnin var brotin aðeins lengra niður í rótina miðjumegin og því brotin á ská. Þá hafi hluti af rótinni verið brotinn líka, 2,3 mm upp í rótina. Tönnin hafi verið mikið viðgerð og hafi verið rótfyllt og hafi hann sjálfur rótfyllt hana í júní 2015. Það sé gert þannig að rótargangurinn er hreinsaður og sótthreinsaður og síðan fylltur og honum lokað með plastfyllingu. Vitnið sagði að þó að tönn væri rótfyllt teldist hún ekki vera gervitönn. Hún sé ennþá róttengd en búið er að taka taugina eða taugaholið og hreinsa það að innan, allt annað sé af guði gert. Áður en tönnin brotnaði var stór plastfylling í tönninni og hefði þurft að setja krónu á hana. Hluti af tannkrónunni sem brotnaði af var upprunaleg tönn brotaþola. Það brotnaði því bæði tönn og fylling. Það sé alltaf álitamál hvort það borgi sig að halda tönn eða ekki þegar kominn er eins mikill áverki á hana og kominn var á tönn brotaþola. Þetta sé lifandi vefur og maður verði að geta treyst því að þetta haldi í einhver ár. Ef þessi tönn verði notuð þá þurfi að setja í hana styrkingu upp í rótina, stifti, til þess hægt sé að byggja á hana og krónan kemur síðan þar utan um. Fyrir aftan tönnina sé verið að smíða brú og það gæti hjálpað tönninni að tengjast þeim tönnum. Því séu allar líkur á því að tönnin verði notuð en það liggi enn ekki fyrir. Þá yrði hægt að leyfa sér minni uppbyggingu en í þessu tilfelli yrði alltaf sett stifti fyrst. Ef ekki hefði verið búið að rótfylla tönnina hefði aðgerðin orðið miklu flóknari og sennilega meiri líkur á því að hún yrði fjarlægð. Krónan fór alveg af og því hefði alltaf þurft að gera við hana hvort sem tönnin hefði verið rótfyllt eða ekki. Þegar búið er að rótfylla tönn þá sé hún ekki lifandi í þeim skilningi að það er ekki tilfinning í henni en hún gegni engu að síður fullu hlutverki þegar viðkomandi er að tyggja.

Niðurstaða.

Ákærða hefur viðurkennt þá háttsemi sem lýst er í síðari ákærulið en krafðist þess að brotið yrði heimfært undir 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Þá telur ákærða að verknaðarlýsingu í ákæru sé ábótavant hvað varðar lýsingu á afleiðingum brotsins en þar sé því einungis lýst að hliðarframtönn vinstra megin í efri kjálka hafi brotnað en ekki tilteknir þeir áverkar sem urðu á rót tannarinnar.

Samkvæmt fyrirliggjandi vottorði og greinargerð B og framburði hans fyrir dómi þverbrotnaði tönn brotaþola nr. 22 um glerungsmörk og þar með einnig hluti af rót auk þess sem bráðabirgðabrú, úr plasti, á næstu tönnum brotnaði. Tönnin var rótfyllt og í henni var fylling. Við árásina brotnaði bæði sú fylling og tönnin sjálf. Með vísan til framangreinds verður ekki talið að lýsing í ákæru á áverkum á framangreindri tönn sé ónákvæm og að hún taki ekki til þeirra áverka sem taldir eru hafa orðið á rót tannarinnar og lýst er í málsgögnum. Þá verður ekki talið að málsvörn ákærðu sé á neinn hátt áfátt vegna þess, sbr. 1. mgr. 180. gr. laga um meðferð sakamála nr. 88/2008.

Eins og fram kom í framburði B breytti sú viðgerð sem þegar hafði verið gerð á tönninni ekki styrk hennar við notkun og heldur ekki því að áður en árásina átti sér stað var talin þörf á því að setja á tönnina krónu. Lýsti hann því að fleiri en ein leið væru færar til viðgerðar á tönninni m.a. með því að tengja hana við brú sem fyrirhugað var að setja á næstu tennur. Af framburði tannlæknisins má einnig ráða að setja þarf stifti í tönnina til að hún verði nægilega sterk til að vera nothæf eftir þá áverka sem urðu á henni. Það má því af vottorði og framburði hans ráða að áverkarnir á tönninni hafi verið miklir og að viðgerðar sé þörf umfram það sem áður var fyrirhuguð. Með vísan til framangreinds og þess að um hliðarframtönn var að ræða og hún þverbrotnaði við árásina, og þar með einnig rót hennar, er það mat dómsins að áverkarnir hafi verið slíkir að heimfæra verði brotið undir 1. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga. Með vísan til alls framangreinds þykir því sannað að ákærða hafi gerst sek um þá háttsemi sem henni er gefin að sök í þessum ákærulið og er brot hennar þar rétt heimfært til refsiákvæða.

IV

Ákærða er fædd árið [...]. Samkvæmt framlögðu sakavottorði hefur hún sex sinnum verið sakfelld vegna refsilagabrota. Fyrst var hún með dómi héraðsdóms 16. júní 2011 dæmd til greiðslu sektar og svipt ökurétti vegna umferðarlagabrots. Þá var hún 13. júlí 2011 dæmd í tveggja mánaða fangelsi skilorðsbundið í tvö ár vegna þjófnaðar, nytjastuldar og fjársvika. Með dómi dansks dómstóls var hún 7. mars 2012 dæmd til greiðslu sektar vegna búðarþjófnaðar. Með dómi 14. mars 2012 var hún dæmd í þriggja mánaða fangelsi skilorðsbundið í tvö ár vegna auðgunarbrota, umferðarlagabrota og brota gegn lögum um ávana- og fíkniefni og voru brot hennar þá talin vera hegningarauki vegna fyrri dóma, utan umferðarlagabrotsins. Þá var ákærða með dómi 2. júlí 2012 dæmd í 12 mánaða fangelsi, en þar af voru níu mánuðir skilorðsbundnir í tvö ár, vegna tilraunar til þjófnaðar, skjalafals, tilraunar til fjársvika og nytjastuldar. Með þeim dómi var skilorðsbundinn dómur er hún hlaut 14. mars 2012 dæmdur upp og henni gerð refsing í einu lagi fyrir öll málin. Loks var ákærða sakfelld fyrir skjalafals, fjársvik og þjófnað með dómi 7. desember 2012. Voru brot ákærðu þá talin vera hegningarauki vegna dómsins frá 2. júlí 2012 og var henni ekki gerð sérstök refsing.

Þann 13. desember 2014 var ákærðu veitt skilorðsbundin náðun vegna greiðslu fésektar samkvæmt framangreindum dómi frá 16. júní 2011 og fangelsisrefsingu vegna dóms frá 2. júlí 2012 þannig að fésektin og fangelsisrefsingin félli niður ef skilyrði náðunarinnar yrðu haldin að liðnum tveimur árum frá undirritun náðunar. Með brotum þeim sem ákærða hefur nú verið sakfelld fyrir hefur hún rofið skilyrði náðunar. Verða því framangreindir dómar teknir upp á ný og ákærðu dæmd refsing í einu lagi vegna þeirra og þeirra brota sem hún hefur nú verið sakfelld fyrir. Með hliðsjón af framangreindu og með vísan til 77. gr. almennra hegningarlaga þykir refsing hennar hæfilega ákveðin fangelsi í sex mánuði en fresta skal fullnustu refsingarinnar og falli hún niður að þremur árum liðnum haldi ákærða almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

V

Eftir úrslitum málsins, sbr. 1. mgr. 218. gr. laga um meðferð sakamála nr. 88/2008, er ákærða dæmd til greiðslu alls sakarkostnaðar, 573.925 krónur, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda hennar, S-kk-ef K-kk-ef K-kk-ef hrl., sem eru hæfilega ákveðin 500.000 krónur, og hefur þá verið tekið tillit til virðisaukaskatts, og útlagður kostnaður verjandans, 31.125 krónur og dagpeningar hans 10.800 krónur. Þá greiði ákærða annan sakarkostnað sem er 32.000 krónur, samkvæmt framlögðu yfirliti ákæruvalds.

VI

Af hálfu Lyfju hf. er gerð krafa um að ákærða verði dæmd til að greiða félaginu skaðabætur samtals að fjárhæð 6.049 krónur auk vaxta og dráttarvaxta vegna þeirra atvika er greinir í fyrri ákærulið. Ákærða hefur samþykkt bótakröfuna og er hún með vísan til þess og málsgagna dæmd til að greiða Lyfju hf. 6.049 krónur, auk vaxta og dráttarvaxta eins og nánar greinir í dómsorði. Þá greiði ákærða bótakrefjanda 50.000 krónur vegna málskostnaðar, að meðtöldum virðisaukaskatti.

Af hálfu A er gerð krafa um að ákærða verði dæmd til að greiða henni skaðabætur að fjárhæð 638.338 krónur auk vaxta og dráttarvaxta, þar af miskabætur að fjárhæð 550.000 krónur, vegna þeirra atvika er greinir í síðari ákærulið. Af hálfu ákærðu er þess krafist að miskabætur verði lækkaðar og kröfu um greiðslu sálfræðikostnaðar hafnað þar sem ekki liggja fyrir reikningar til staðfestingar á þeim kostnaði. Með vísan til málsatvika og þeirra afleiðinga sem brotið hafði fyrir brotaþola samkvæmt framlögðum gögnum og 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 þykja miskabætur hæfilega ákveðnar 350.000 krónur. Þá er ákærða dæmd til að greiða brotaþola útlagðan kostnað, annars vegar lækniskostnað að fjárhæð 4.300 krónur og hins vegar tannlæknakostnað að fjárhæð 68.523 krónur. Brotaþoli lagði fram útprentun vegna greiðslu fjögurra reikninga [...] samtals að fjárhæð 15.515 krónur og byggir á því að þeir séu til komnir vegna kostnaðar vegna aðstoðar sálfræðings. Framlögð gögn bera ekki með sér hvaða þjónustu greitt var fyrir og verður ákærða því ekki dæmd til að endurgreiða brotaþola þennan kostnað. Dæmdar bætur bera vexti eins og nánar greinir í dómsorði. Þá greiði ákærða brotaþola 150.000 krónur vegna málskostnaðar, að meðtöldum virðisaukaskatti.

Af hálfu ákæruvalds flutti mál þetta B-kvk-nf Ó-kvk-nf J-kvk-nf fulltrúi lögreglustjóra.

Dóm þennan kveður upp S-kvk-nf E-kvk-nf K-kvk-nf dómstjóri.

D Ó M S O R Ð:

Ákærða, Ó-kvk-nf A-kvk-nf B-kvk-nf, sæti fangelsi sex mánuði en fresta skal fullnustu refsingarinnar og falli hún niður að þremur árum liðnum haldi ákærða almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

Ákærða greiði Lyfju hf. 6.049 krónur auk vaxta samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, frá 6. október 2015 til 16. mars 2016, en síðan dráttarvexti samkvæmt 9. gr., sbr. 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags og 50.000 krónur í málskostnað.

Ákærða greiði A 422.823 krónur auk vaxta samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001, frá 7. febrúar 2016 til 30. apríl 2016, en með dráttarvöxtum samkvæmt 9. gr., sbr. 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags og 150.000 krónur í málskostnað.

Ákærða greiði allan sakarkostnaðar málsins, 573.925 krónur, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, S-kk-ef K-kk-ef K-kk-ef hrl., 500.000 krónur, og útlagðan kostnað og dagpeninga verjandans, samtals 41.925 krónur.

S-kvk-nf E-kvk-nf K-kvk-nf