E-1299/2017

Mál þetta, sem var dómtekið 5. apríl 2018, var höfðað 18. apríl 2017 af E-kk-þgf G. G-kk-þgf og S-kvk-þgf W-kvk-þgf B-kvk-þgf, báðum til heimilis að [...], gegn íslenska ríkinu, [...]

Dómkröfur stefnenda eru aðallega þær að úrskurðir ríkisskattstjóra frá 5. mars 2013 og yfirskattanefndar frá 2. júlí 2014 í máli nr. 169/2014, varðandi söluhagnað og álag vegna sölu jarðarinnar Neðri-Mýra, landnr. 145439, verði felldir úr gildi og að stefndi verði dæmdur til að endurgreiða stefnendum 9.562.326 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 20. september 2013 til greiðsludags. Stefnendur krefjast þess til vara að sömu úrskurðir verði felldir úr gildi og að stefndi verði dæmdur til að greiða þeim 7.004.000 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 frá 20. september 2013 til greiðsludags. Þá er í báðum tilvikum krafist málskostnaðar úr hendi stefnda.

Í greinargerð stefnda er þess krafist að úrskurðir ríkisskattstjóra frá 5. mars 2013 og yfirskattanefndar frá 2. júlí 2014 í máli nr. 169/2014 verði staðfestir. Skilja verður þá kröfugerð þannig að stefndi krefjist sýknu. Þá krefst stefndi málskostnaðar.

I

Mál þetta verður rakið til þess að stefnendur seldu jörðina Neðri-Mýrar í Refasveit í Austur-Húnavatnssýslu með kaupsamningi 8. september 2011, sem var þinglýst 14. sama mánaðar. Kaupverðið var samtals 55.000.000 króna og var það meðal annars sundurliðað með eftirfarandi hætti í kaupsamningi: Íbúðarhús 25.000.000 króna, útihús 3.000.000 króna, veiðihlunnindi 1.500.000 krónur, ræktun 2.000.000 króna og land 6.000.000 króna. Þessir þættir námu samtals 37.500.000 krónum, en 17.500.000 krónur voru fyrir bústofn, vélar, sauðfjárkvóta og mjólkurkvóta.

Með bréfi 20. júlí 2012 fór ríkisskattstjóri fram á skýringar frá stefnendum vegna framtalsskila þeirra gjaldárið 2012. Var meðal annars óskað eftir afriti kaupsamnings vegna sölu eigna að Neðri-Mýrum og upplýsingum um skiptingu söluverðs á fasteignir í samræmi við 26. gr. laga nr. 90/2003 um tekjuskatt. Svar barst frá umboðsmanni stefnenda 8. ágúst 2012 og var afrit af kaupsamningnum meðal annars afhent. Með bréfi ríkisskattstjóra 24. október 2012 var stefnendum tilkynnt að fyrirhugað væri að endurákvarða opinber gjöld þeirra fyrir gjaldárið 2012. Í samræmi við 1. mgr. 26. gr. laga nr. 90/2003 væri meðal annars fyrirhugað að skipta söluverði fasteigna að Neðri-Mýrum í samræmi við fasteignamat í stað kaupsamnings. Þar sem fasteignamat á söludegi lægi ekki fyrir væri stuðst við síðasta þekkta fasteignamat sem væri frá áramótum 2010. Í bréfinu var gerð töluleg grein fyrir skiptingu söluverðs og útreikningi á söluhagnaði fasteigna í samræmi við þessar forsendur. Þá kom fram að fyrirhugað væri að beita álagi á hækkun gjaldstofna samkvæmt 2. mgr. 108. gr. laga nr. 90/2003.

Stefnendur mótmæltu fyrirhugaðri endurákvörðun með bréfi 3. janúar 2013. Þess var aðallega krafist að fallið yrði frá fyrirhugaðri endurákvörðun og var einkum byggt á því að hún bryti gegn 65. og 72. gr. stjórnarskrárinnar. Til vara var þess krafist að ríkisskattstjóri styddist í útreikningi á söluhagnaði við nýtt fasteignamat sem tók gildi 1. janúar 2013 þar sem það gæfi réttari mynd af raunverulegum hagnaði en hið eldra mat. Þess var jafnframt krafist að fallið yrði frá fyrirhugaðri álagsbeitingu.

Með úrskurði ríkisskattstjóra 5. mars 2013 voru opinber gjöld stefnenda fyrir gjaldárið 2012 endurákvörðuð. Söluhagnaður var ákveðinn í samræmi við 1. mgr. 26. gr. laga nr. 90/2003 og var álagi bætt við samkvæmt 2. mgr. 108. gr. laganna. Fallist var á kröfu stefnenda um að stuðst yrði við nýtt fasteignamat frá 1. janúar 2013 við útreikning. Fram kom að ekki yrði fallið frá boðuðum breytingum á þeim grunni að þær brytu gegn ákvæðum stjórnarskrár, enda væru stjórnvöld bundin af ákvæðum settra laga og væri rétt að bera ágreining um gildi laga gagnvart stjórnarskrá undir dómstóla. Samkvæmt endurákvörðun skatta að teknu tilliti til álags var stefnendum gert að greiða samtals 9.681.504 krónur.

Stefnendur kærðu úrskurðinn til yfirskattanefndar 22. apríl 2013 og kröfðust þess að álag sem ríkisskattstjóri hafði beitt yrði fellt úr gildi. Með úrskurði nefndarinnar 2. júlí 2014 var kröfunni hafnað. Fram kom í forsendum úrskurðarins að samkvæmt kæru væri ekki ágreiningur um að stefnendum hefði borið að skipta söluverði jarðarinnar á einstakar eignir í sama hlutfalli og þær voru metnar til fasteignamats á söludegi. Þar sem kæra væri öðrum þræði reist á því að ekki yrði séð að ákvæði 1. mgr. 26. gr. laga nr. 90/2003 hefði verið beitt í tíð yfirskattanefndar var aftur á móti tekið fram að iðulega hefði við sölu jarða reynt á umrætt ákvæði og forvera þess, 1. mgr. 25. gr. laga nr. 75/1981 um tekjuskatt og eignarskatt. Vísað var til úrskurða nefndarinnar þessu til stuðnings, og dóms Hæstaréttar í máli nr. 150/1997 þar sem reynt hefði á síðastgreint ákvæði.

Með bréfi stefnenda til sýslumannsins á Blönduósi 20. september 2013 var áréttað að stefnendur teldu fyrrgreinda breytingu á opinberum gjöldum brjóta í bága við stjórnarskrána. Greiðsla var innt af hendi með fyrirvara og áskilnaði um að endurgreiðslu yrði krafist.

Hinn 15. janúar 2014 óskuðu stefndu eftir því að dómkvaddur yrði matsmaður til að meta verðmæti jarðarinnar Neðri-Mýra í september 2011 og hvernig bæri að skipta því heildarverðmæti á íbúðarhús, útihús, ræktun og land jarðarinnar. Með úrskurði Héraðsdóms Norðurlands vestra 11. apríl 2014 var fallist á að dómkvaðningin færi fram, gegn andmælum stefnda. Matsmaður, sem var í kjölfarið dómkvaddur, var leystur frá störfum þar sem hann sinnti ekki vinnu við matið. Nýr matsmaður var dómkvaddur 24. maí 2016 og skilaði hann matsgerð 23. ágúst sama ár. Þar var komist að þeirri niðurstöðu að eðlilegt söluverð jarðarinnar í september 2011 að undanskildum bústofni, vélum, sauðfjárkvóta og mjólkurkvóta, hefði verið 37.500.000 krónur. Hins vegar taldi matsmaður að sundurliða hefði átt kaupverð jarðarinnar með öðrum hætti en gert var í kaupsamningi, það er með eftirfarandi hætti: íbúðarhús 18.000.000 króna, útihús 7.000.000 króna, veiðihlunnindi 1.500.000 krónur, ræktun 2.700.000 krónur og beitiland 8.300.000 krónur. Þá taldi matsmaðurinn að fasteignamat jarðarinnar í september 2011 hefði ekki endurspeglað raunverulegt verðmæti hvers matshluta hennar.

II

Málsástæður stefnenda

Stefnendur byggja á því að endurákvörðun opinberra gjalda vegna ætlaðs hagnaðar af sölu jarðarinnar Neðri-Mýra brjóti gegn 65. og 72. gr. stjórnarskrárinnar. Samningsfrelsi eigi að ríkja við sölu fasteigna þannig að kaupandi og seljandi geti samið um sölu- og kaupverð í samræmi við mat sitt á verðmæti viðkomandi eignar. Skerði 26. gr. laga nr. 90/2003 frelsi manna til að ganga til frjálsra samninga og brjóti því í bága við ákvæði 72. gr. stjórnarskrárinnar. Verði að túlka ákvæðið þröngt og geti það ekki átt við sé samið innan eðlilegra marka um kaupverð, heldur frekar sé kaupverð ekki tilgreint eða fjarri öllum raunveruleika.

Stefnendur vísa til þess að 26. gr. laga nr. 90/2003 sé frávik frá þeirri meginreglu skattaréttar að skattlagning fari eftir almennum og efnislegum mælikvarða. Samkvæmt ákvæðinu sé ekki horft til raunvirðis eignar heldur fasteignamats við skattlagningu. Sá mælikvarði gæti verið hlutlægur og eðlilegur ef tryggt væri að hann endurspeglaði með nokkuð öruggum hætti raunvirði eða markaðsvirði fasteigna. Hins vegar fari því fjarri hvað varði bújarðir og hafi Þjóðskrá Íslands ekki með nokkrum hætti séð til þess að jarðir séu metnar eftir hlutlægum og eðlilegum mælikvarða. Vegna þessa hafi skattur samkvæmt ákvæðinu ekki lagst jafnt á þá skattgreiðendur sem séu eins settir. Hafi markaðsvirði bújarða ekki verið leitt í ljós af Þjóðskrá og sé skipting milli íbúðarhúsa, útihúsa, hlunninda, ræktunar og annars lands fjarri öllum raunveruleika. Ekki sé tryggt að verðmæti sem skattur miðist við séu rétt metin og sé jafnræði þeirra sem selja fasteignir raskað með ómálefnalegum hætti. Sé það í andstöðu við 65. og 72. gr. stjórnarskrárinnar.

Hafi stefnendur sannað með fyrirliggjandi matsgerð að fasteignamat jarðarinnar Neðri-Mýra í september 2011 hafi alls ekki endurspeglað raunverulegt verðmæti hvers matshluta jarðarinnar. Samkvæmt 27. gr. laga nr. 6/2001 um skráningu og mat fasteigna skuli matsverð fasteignar vera gangverð umreiknað til staðgreiðslu sem ætla megi að fasteign hefði í kaupum og sölum. Þá komi fram í 3. mgr. 27. gr. laganna að bújarðir skuli metnar miðað við notkun þeirra til búskapar á meðan þær séu nýttar þannig. Hafi Þjóðskrá túlkað ákvæðið þannig að bújarðir séu ekki metnar til markaðsverðs en til standi að bæta úr því á næstu árum. Þá virðist ekki vera farið eftir ákvæðum 28. og 29. gr. laganna við mat á bújörðum. Standist það ekki 65. og 72. gr. stjórnarskrár að setja lagaákvæði um viðmið við skiptingu á söluverði fasteigna án þess að tryggt sé að slíkt viðmið tryggi jafnræði skattgreiðenda og sýni sannvirði eigna.

Útskýrt er að aðalkrafa stefnenda um endurgreiðslu á gjöldum byggi á útreikningum G-kk-ef G-kk-ef, viðurkennds bókara, sem sýni mismun á ætluðum sköttum miðað við umsamið söluverð jarðarinnar annars vegar og samkvæmt úrskurði ríkisskattstjóra hins vegar. Varakrafan byggi á útreikningum sama aðila og miðist við fyrirliggjandi matsgerð. Krafa um endurgreiðslu er studd við meginreglur kröfuréttar um endurgreiðslu oftekins fjár og lög nr. 29/1995 um endurgreiðslu oftekinna skatta og gjalda.

Málsástæður stefnda

Stefndi tekur fram að stefnendur hafi eingöngu kært það álag sem lagt var á við endurákvörðun opinberra gjalda samkvæmt úrskurði ríkisskattstjóra til yfirskattanefndar. Verði því að leggja til grundvallar að þau hafi fallist á úrskurð ríkisskattstjóra um endurákvörðun opinberra gjalda á grundvelli 26. gr. laga nr. 90/2003. Hafi löggjafinn falið yfirskattanefnd úrskurðarvald í ágreiningsmálum um ákvörðun skatta, gjalda og skattstofna, samkvæmt ákvörðun ríkisskattstjóra, sbr. 1. gr. laga nr. 30/1992 um yfirskattanefnd. Dómstólum beri að endurskoða úrskurði yfirskattanefndar sem séu fullnaðarúrskurðir á stjórnsýslustigi. Fram komi í almennum athugasemdum í frumvarpi sem varð að lögum nr. 30/1992 að yfirskattanefnd starfi að mörgu leyti eins og dómstóll og verði með þeim hætti æðsta úrskurðarvald á stjórnsýslustigi um ágreining í skattamálum. Beri því mögulega að vísa málinu frá dómi án kröfu, sbr. dóm Hæstaréttar í máli nr. 78/1998. Þá skorti verulega á skýringar á útreikningi krafna stefnanda. Sé málið að þessu leyti vanreifað og það geti jafnframt leitt til frávísunar án kröfu, sbr. d- og e-liði 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

Stefndi byggir á því að farið hafi verið að lögum við endurákvörðun opinberra gjalda stefnenda og ákvörðun um álag. Megi rekja ákvæði 1. mgr. 26. gr. laga nr. 90/2003 aftur til ársins 1971 þar sem hliðstætt ákvæði hafi verið að finna í 7. mgr. E-liðar 7. gr. laga nr. 68/1971 um tekjuskatt og eignarskatt, sbr. 4. gr. laga nr. 30/1971. Hafi margsinnis reynt á 1. mgr. 26. gr. laga nr. 90/2003 við sölu á bújörðum í úrskurðarframkvæmd og hafi ákvæðinu verið beitt með sama hætti og í máli stefnenda. Hafi stefnendum verið í lófa lagið að ganga úr skugga um réttarstöðu sína og hvernig skattlagningu söluverðs yrði háttað áður en þau seldu jörðina. Fram komi í 8. tölulið C-liðar 7. gr. laga nr. 90/2003 að hagnaður af sölu eigna, sbr. 12.–27. gr. laganna, teljist vera skattskyldar tekjur. Teljist söluhagnaður eigna vera mismunur á söluverði þeirra og stofnverði að teknu tilliti til fenginna fyrninga og áður fengins söluhagnaðar eftir því sem nánar sé ákveðið í 13.–27. gr. laganna. Gildi mismunandi reglur um útreikning og skattlagningu söluhagnaðar hinna ýmsu eigna og séu fyrirmæli um það í 1. mgr. 26. gr. Ákvæðið hafi að geyma hlutlægan og eðlilegan mælikvarða sem leggja skuli til grundvallar við útreikning skatta við sölu fasteignar. Séu allir seljendur bújarða bundnir við ákvæðið og fari skattlagning fram með sama hætti. Kaupsamningur sá sem stefnendur gerðu þann 8. september 2011 geti ekki raskað þeirri reglu sem felist í ákvæðinu, enda myndi það raska jafnræði skattgreiðenda.

Því er mótmælt að 1. mgr. 26. gr. laganna brjóti með einhverjum hætti gegn ákvæðum 65. eða 72. gr. stjórnarskrárinnar. Vísað er til dóms Hæstaréttar Íslands í máli nr. 150/1997 þar sem reyndi á 1. mgr. 25. gr. laga nr. 75/1981 sem sé samhljóða gildandi ákvæði. Hafi meirihluti réttarins talið að samningur aðila um skiptingu söluverðs gæti ekki raskað þeirri lögfestu og skattalegu útreikningsreglu sem fælist í ákvæðinu, enda myndi slíkt stríða gegn jafnræði skattþegna og vera andstætt markmiðum laganna. Þá hafi úrskurðir yfirskattanefndar og áður ríkisskattanefndar allir verið á sama veg. Geti fyrirliggjandi matsgerð ekki breytt því að skattyfirvöldum sé skylt að fara að ákvæðum laga og leggja til grundvallar fasteignamat í samræmi við 26. gr. laga nr. 90/2003. Gætu seljendur bújarða hverju sinni lagt söluverðmæti eða annað mat til grundvallar við skattlagningu væri aftur á móti brotið gegn 65. gr. stjórnarskrárinnar og jafnræði eigenda bújarða raskað. Þá standist það ekki að 26. gr. brjóti í bága við 72. gr. stjórnarskrár þar sem hún skerði samningsfrelsi manna. Hafi löggjafinn rúmt vald til að ákveða hvernig skattur af söluhagnaði skuli ákveðinn og reiknaður út, líkt og staðfest hafi verið í fyrrgreindum dómi Hæstaréttar.

Stefndi tekur fram að samkvæmt 3. mgr. 27. gr. laga nr. 6/2001 skuli bújarðir metnar miðað við notkun þeirra til búskapar á meðan þær séu nýttar þannig. Sams konar ákvæði hafi verið að finna í 3. mgr. 17. gr. eldri laga nr. 94/1976 um skráningu og mat fasteigna. Hafi bújarðir því aldrei verið metnar til gangverðs umreiknaðs til staðgreiðslu samkvæmt 1. mgr. 27. gr. laga nr. 6/2001 eða eldri lögum og hafi ekki verið gert ráð fyrir því að fasteignamat jarða miðaðist við verð við kaup og sölu eins og stefnendur haldi fram. Sé það ekki dómstóla að ákveða hvert fasteignamat einstakra eigna skuli vera. Hafi stefnendur, sem haldi því fram að fasteignamat gefi ranga mynd af verðmæti hins selda, ekki leitað leiðréttingar á fasteignamati Þjóðskrár, líkt og unnt sé að gera samkvæmt 1. mgr. 31. gr. og 1. mgr. 34. gr. laga nr. 6/2001. Verði því ekki stuðst við annað en fasteignamat í árslok 2012 sem gilti árið 2013, svo sem ríkisskattstjóri hafi fallist á, við endurákvörðun opinberra gjalda stefnenda.

Byggt er á því að fyrirliggjandi matsgerð hafi ekkert sönnunargildi, enda geti hún ekki breytt fasteignamati Þjóðskrár sem leggja beri til grundvallar. Þá er áréttað að fasteignamat á bújörðum miðist ekki við það verð sem fá megi fyrir þær við kaup og sölu, sbr. 3. mgr. 27. gr. laga nr. 6/2001. Jafnframt hafi verið fullt tilefni til að leggja á álag samkvæmt 2. mgr. 108. gr. laga nr. 90/2003, enda um að ræða vantaldar tekjur, þrátt fyrir skýrt lagaákvæði sem margsinnis hafi reynt á. Bendi ekkert til þess að uppfyllt hafi verið skilyrði til að fella niður álag samkvæmt 3. mgr. 108. gr. laganna.

III

Niðurstaða

Ágreiningur aðila lýtur að því hvort stefnendum hafi verið heimilt að miða útreikning og skattlagningu hagnaðar af sölu á jörðinni Neðri-Mýrum við þá sundurgreiningu söluverðs sem gerð var grein fyrir í kaupsamningi frá 8. september 2011. Endurákvörðun opinberra gjalda samkvæmt úrskurði ríkisskattstjóra frá 5. mars 2013, sem krafist er ógildingar á, var byggð á því að beita bæri 1. mgr. 26. gr. laga nr. 90/2003 um tekjuskatt við skattlagningu söluhagnaðar og leggja fasteignamat til grundvallar. Málatilbúnaður stefnenda er að meginstefnu til byggður á því að beiting umrædds ákvæðis hafi í þessu tilviki verið andstæð 65. og 72. gr. stjórnarskrárinnar. Því til stuðnings er vísað til þess að það fasteignamat, sem ríkisskattstjóri lagði til grundvallar, hafi verið fjarri því að endurspegla raunverulegt verðmæti hvers matshluta.

Fyrst kemur til skoðunar sú röksemd stefnda að þar sem stefnendur hafi eingöngu leitað endurskoðunar yfirskattanefndar á ákvörðun ríkisskattstjóra um álag hafi þau í reynd fallist á að miða beri endurákvörðun opinberra gjalda við 1. mgr. 26. gr. laga nr. 90/2003. Það verður hvorki ráðið af lögum nr. 30/1992 um yfirskattanefnd né lögum nr. 90/2003 að tæma verði kæruleið til nefndarinnar áður en hægt sé er að bera ágreining vegna álagningar opinberra gjalda samkvæmt lögum nr. 90/2003 undir dómstóla. Samkvæmt því og með hliðsjón af rétti manna til aðgangs að dómstólum, þar með talið til endurskoðunar á lögmæti stjórnvaldsákvarðana, sbr. 60. og 70. gr. stjórnarskrárinnar, er þessi röksemd haldlaus.

Fram kemur í 8. tölulið C-liðar 7. gr. laga nr. 90/2003 að hagnaður af sölu eigna skuli teljast til skattskyldra tekna, sbr. 12.–27. gr. laganna. Samkvæmt 12. gr. telst söluhagnaður eigna vera mismunur á söluverði þeirra og stofnverði að teknu tilliti til fenginna fyrninga og áður fengins söluhagnaðar eftir því sem nánar er kveðið á um í 13.–27. gr. laganna. Það er ljóst af þeim ákvæðum sem vísað er til að mismunandi reglur gilda um útreikning og skattlagningu söluhagnaðar hinna ýmsu eigna. Í þessu máli reynir á 1. mgr. 26. gr. laganna þar sem fram kemur að sé seld sérgreind fasteign eða mannvirki, ásamt lóð, landi eða réttindum tengdum þessum eignum, í heild eða að hluta, skuli söluverðinu skipt í sama hlutfalli og hinar seldu eignir eru metnar til fasteignamats á söludegi. Ákvæðið mælir þannig fyrir um mælikvarða sem skal leggja til grundvallar við skattalegan útreikning og er óumdeilt að það tekur til sölu á jörð þeirri sem stefnendur seldu. Það er skýrt af orðalagi ákvæðisins að leggja ber fasteignamat til grundvallar við útreikning og er ekki gert ráð fyrir frávikum frá þeirri reglu. Samhljóða ákvæði var að finna í 1. mgr. 25. gr. eldri laga nr. 75/1981 um tekjuskatt og eignarskatt. Það reyndi á síðastgreint ákvæði í dómi Hæstaréttar frá 19. mars 1998 í máli nr. 150/1997 og taldi meirihluti réttarins að sá mælikvarði sem ákvæðið hefði að geyma teldist vera hlutlægur og eðlilegur. Þá kom jafnframt fram að samkvæmt orðan ákvæðisins væri það fortakslaust að því leyti að samningur aðila um skiptingu söluverðs gæti ekki raskað þeirri skattalegu útreikningsreglu sem fælist í ákvæðinu, enda myndi slíkt stríða gegn jafnræði skattþegna og vera andstætt markmiðum laganna. Var því ekki talið að ákvæðið eða beiting þess gagnvart stefnda, sem vildi líkt og stefnendur þessa máls að skattlagning tæki mið af samningi aðila, bryti gegn ákvæði 72. gr. stjórnarskrárinnar.

Að teknu tilliti til þessa verður lagt til grundvallar að 1. mgr. 26. gr. laga nr. 90/2003 hafi að geyma almennan efnislegan mælikvarða sem bar að taka mið af við skattlagningu vegna sölu jarðar stefnenda. Er þá jafnframt litið til þess að í dómaframkvæmd hefur löggjafanum verið játað víðtækt svigrúm við meðferð skattlagningarvalds, sbr. til dæmis dóm Hæstaréttar frá 6. desember 2012 í máli nr. 153/2012. Heimild stefnenda til að ráðstafa eign sinni var ekki skert og mátti þeim vera ljóst hvernig skattlagningu yrði háttað, þar með talið að tekið yrði mið af fasteignamati en ekki samningi um skiptingu söluverðs. Röksemdir um að fasteignamat hafi í þessu tilviki ekki gefið rétta mynd af raunvirði matshluta eignarinnar geta ekki haggað þessari niðurstöðu. Fyrir liggur að ríkisskattstjóri lagði til grundvallar það fasteignamat jarðarinnar sem stefnendur kröfðust yrði skipting söluverðs samkvæmt kaupsamningi ekki lögð til grundvallar. Það fasteignamat tók gildi 1. janúar 2013 og töldu stefnendur það gefa réttari mynd af söluhagnaði en eldra fasteignamat frá áramótum 2010. Stefnendur nýttu ekki úrræði laga nr. 6/2001 til að leita leiðréttingar á fasteignamati jarðarinnar eða einstakra matshluta, sbr. 1. mgr. 31. og 1. mgr. 34. gr. laganna. Þá er til þess að líta að enda þótt málatilbúnaður stefnenda byggist að verulegu leyti á því að fasteignamatið, sem bar að leggja til grundvallar við skattlagningu samkvæmt 1. mgr. 26. gr. laga nr. 90/2003, hafi ekki gefið rétta mynd af raunvirði einstakra matshluta þá verður ákvörðun Þjóðskrár um fasteignamatið ekki haggað með málsókn þessari. Við þessar aðstæður bar skattyfirvöldum að leggja fasteignamat til grundvallar við skattlagningu söluhagnaðar í samræmi við fortakslaust orðalag ákvæðisins líkt og gert var. Samkvæmt framangreindu verður ekki fallist á að beiting ákvæðisins gagnvart stefnendum hafi brotið gegn 72. gr. stjórnarskrárinnar. Þá verður ekki fallist á röksemdir stefnenda um að meðferð skattyfirvalda hafi brotið í bága við jafnræði skattgreiðenda samkvæmt 65. gr. stjórnarskrárinnar, enda væri sú staða þvert á móti uppi væri stefnendum heimilað að leggja samning um skiptingu söluverðs til grundvallar skattlagningu á meðan aðrir skattgreiðendur væru bundnir við fyrirmæli 1. mgr. 26. gr. laga nr. 90/2003.

Samkvæmt þessu verður að sýkna stefnda af kröfum stefnenda.

Með vísan til 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 ber stefnendum óskipt að greiða stefnda málskostnað sem þykir hæfilega ákveðinn 800.000 krónur.

Á-kvk-nf R-kvk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

D Ó M S O R Ð:

Stefndi, íslenska ríkið, er sýkn af kröfum stefnenda, E-kk-ef G. G-kk-ef og S-kvk-ef W-kvk-ef B-kvk-ef.

Stefnendur greiði stefnda óskipt 800.000 krónur í málskostnað.

Á-kvk-nf R-kvk-nf