S-25/2007

I.

Mál þetta, sem dómtekið var þriðjudaginn 24. apríl 2007 að aflokinni aðalmeðferð, er höfðað með ákæru sýslumannsins á Seyðisfirði, útgefinni 17. janúar 2007, á hendur S-x-x S-x-x, kt. 000000-0000, Laugarási, Fljótsdalshéraði “fyrir tollalagabrot, með því að hafa mánudaginn 10. júlí 2006 flutt með sér hingað til lands og eigi framvísað með tilskildum hætti við tollgæsluna við tollafgreiðslu flugfars Aurela airlines LSK-122, við komu á Egilsstaðaflugvelli frá Kaupmannahöfn í Danmörku, fartölvu af gerðinni Samsung NP-R45002 og 80 stk. (0,4 karton) af vindlingum, en í umrætt sinn kom ákærði um kl. 02:35 á tollhlið merkt grænu skilti með áletruninni “Enginn tollskyldur varningur” og fannst varningurinn við leit tollvarða í farangri ákærða.

Telst þetta varða við 1. mgr. 170. gr., sbr. 27. gr. tollalaga nr. 88/2005.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og jafnframt er þess krafist að ákærða verði gert að sæta upptöku á ofannefndum varningi, sbr. 181. gr. tollalaga nr. 88/2005.”

Af hálfu ákærða er krafist sýknu af refsi- og upptökukröfu ákæruvalds. Þá er gerð krafa um málsvarnarlaun.

II.

Málavextir

Í frumskýrslu tollgæslunnar á Seyðisfirði, sem dagsett er 10. júlí 2006, segir að um kl. 02.35 hinn sama dag, er tollafgreiðsla LSK-122 frá Kaupmannahöfn hafi staðið yfir á Egilsstaðaflugvelli, hafi ákærði komið á grænt tollhlið merkt “Enginn tollskyldur varningur”. Í farangri ákærða hafi fundist ný fartölva af gerðinni Samsung NP-R45002. Einnig hafi fundist 4 pakkar, hver með 20 stykkjum af Marlboro vindlingum (0,4 karton).

Í skýrslunni segir að fartölvan hafi enn verið í söluumbúðum og virst algerlega ónotuð. Hafi hún verið vafin inn í fatnað ofan í ferðatösku ákærða. Í kassanum hafi fundist reikningur frá Rússlandi, dagsettur 20. júní 2006, þar sem fram hafi komið að greiddar hafi verið 21.000 rúblur fyrir tölvuna, sem samsvari 800 bandaríkjadölum eða um 62.000 íslenskum krónum. Eftir ákærða er haft að hann hafi greitt 800 bandaríkjadali fyrir tölvuna.

Loks segir í skýrslunni að þar sem ofangreindum varningi hafi ekki verið framvísað og hann umfram heimildir reglugerðar nr. 526/2000 með áorðnum breytingum um tollmeðferð vara sem ferðamenn og farmenn megi hafa með sér við komu til landsins hafi varningurinn verið haldlagður.

Tekin var skýrsla af ákærða hjá lögreglu 3. október 2006. Þar sagði ákærði að hann hefði verið að koma úr fríi í Rússlandi og haft með sér fartölvu, sem hann hefði keypt þar í landi af gerðinni Samsung NP-R45002. Hann hefði keypt tölvuna til einkanota og afþreyingar í vinnubúðunum við Kárahnjúka. Hún væri uppsett á rússnesku og með rússnesku lyklaborði. Kvað hann tölvuna hafa kostað um 800 bandaríkjadali. Sagðist hann ekki hafa reynt að fela tölvuna á nokkurn hátt heldur pakkað henni vel inn til að hún yrði ekki fyrir hnjaski.

Ákærði sagðist hafa farið í röð á flugvellinum ásamt öðrum farþegum við komuna til Egilsstaða. Flugstöðin hefði verið troðin og ekki verið auðvelt að sjá hvert ætti að fara. Hann hafi því farið í röð eins og margir aðrir og fylgt henni í gegnum tollskoðun. Merkingar á tollhliðum væru litlar og auðvelt væri að fara á mis við rétta leið í gegnum tollinn. Sagðist hann ekki hafa fengið nægilega góða tilsögn hjá tollvörðum um það hverju hann þyrfti að framvísa þegar farangur hans hefði verið skoðaður. Ákærði sagðist vera með skráð lögheimili hér á landi vegna vinnu sinnar og krafna frá íslenskum yfirvöldum. Að öðru leyti héldi hann ekki heimili hér á landi.

Verður nú rakinn framburður ákærða og vitna fyrir dóminum.

Ákærði neitaði sakargiftum. Hann sagði að í umrætt skipti hefði hann verið að fara í gegnum tollskoðun að afloknu flugi í annað skiptið á ævinni. Þegar hann hefði komið á Egilsstaðaflugvöll hefði hann byrjað á því að ná í farangur sinn og síðan farið í röð ásamt öðrum farþegum sem allir hefðu annað hvort farið í gegnum grænt eða rautt hlið, en hann sagðist ekki muna hvort heldur það var. Þegar tollverðir hefðu verið búnir að renna farangri hans í gegnum gegnumlýsingartækið hefði hann verið beðinn um að opna ferðatöskuna. Tollverðirnir hefðu spurt hann að því hvað þetta væri og bent á fartölvuna hann sagt þeim að þetta væri einkatölva hans. Þeir hefðu þá spurt hann hvort hún væri ný og hefði hann játað því og framvísað reikningi því til staðfestu. Á reikningnum kæmi fram nafnið hans, hvenær tölvan væri keypt og við hvaða verði. Næst hefði tollvörðurinn sýnt honum einhverja pappíra á íslensku, sem hann hefði ekkert skilið í.

Aðspurður sagði ákærði að tölvan hefði verið í umbúðum frá framleiðanda ásamt reikningi í ferðatöskunni. Hann kvaðst hafa keypt tölvuna í kringum 21. júní og greitt um 800 bandaríkjadali fyrir hana. Sagðist hann ekki hafa verið búinn að kaupa sérstaka tölvutösku utan um fartölvuna og því verið með hana í ferðatöskunni.

Aðspurður sagðist hann hafa verið búsettur í vinnubúðunum við Kárahnjúka frá 11. desember 2006 (svo) og sagðist búast við að flytja aftur heim þegar vinnusamningi hans lyki, sennilega eftir u.þ.b. eitt ár.

Aðspurður um skilning hans á merkingu græns og rauðs tollhliðs sagði ákærði að maður færi á rautt tollhlið ef framvísa þyrfti einhverju tollskyldu, en á grænt tollhlið ef maður væri ekki með neitt tollskylt meðferðis. Hann sagði að í umrætt skipti hefðu hins vegar allir farið í eina röð á græna tollhliðið og hann hefði farið í þessa sömu röð með öllum hinum. Aðspurður af verjanda sagði ákærði að engar merkingar eða leiðbeiningar hefðu verið í flugstöðinni um það hvaða varningi þyrfti að framvísa á rauðu tollhliði. Hann sagðist ekki muna hvort tollvörðurinn hefði spurt hann að því áður en hann opnaði ferðatöskuna hvort hann væri með eitthvað tollskylt meðferðis. Hann sagði að hann hefði fengið að hlaða niður persónulegum gögnum af tölvunni þremur eða fjórum dögum síðar. Aðspurður sagði hann að sér hefði ekki verið kynnt það að hann hefði heimild til að flytja með sér búslóð sína til landsins án þess að greiða af henni aðflutningsgjöld á fyrstu sex mánuðunum eftir að hann flutti lögheimili sitt til landsins.

Ákærði viðurkenndi að hafa verið með 80 stykki af vindlingum meðferðis, sem hefðu verið umfram heimildir, en hann sagðist hafa steingleymt því að þeir væru í töskunni.

J-kk-nf F-kk-nf A-kk-nf, deildarstjóri tollgæslunnar á Seyðisfirði, sagði að ákærði hefði komið á grænt hlið í umrætt sinn og verið valinn til úrtaksskoðunar og farangri hans rennt í gegnum gegnumlýsingarvélina. Eftir það hefði hann tekið ákvörðun um að skoða farangur hans betur og ofan í ferðatöskunni hefði fundist umrædd fartölva sem þeim hefði sýnst vera nýleg og keypt erlendis. Hann sagði að ákærði hefði viðurkennt að tölvan væri ný og keypt úti. Hann sagði að ákærði hefði ekki framvísað tölvunni og tóbakinu heldur farið á grænt tollhlið og varningurinn fundist við leit í farangri hans. Aðspurður sagði hann að ákærða hefði ekki verið boðið að greiða aðflutningsgjöld af tölvunni. Hann sagðist minna að ákærði hefði framvísað reikningi vegna kaupa á tölvunni.

Ó-kk-nf Þ-kk-nf H-kk-nf, starfsmaður tollstjórans á Eskifirði, sagðist hafa leitað í farangri ákærða í umrætt sinn eftir að ákærði hafði farið í gegnum grænt hlið og farangri hans verið rennt í gegnum gegnumlýsingartækið. J-kk-nf F-kk-nf hefði síðan beðið hann um að leita betur í farangri ákærða og hann fundið umrædda fartölvu innan um fatnað og annan varning í ferðatöskunni. Þar hefðu einnig fundist 80 stykki af vindlingum. Þá sagðist hann minna að í fórum ákærða hefði verið reikningur vegna kaupa á tölvunni. Hann sagði að tölvan hefði litið út fyrir að vera alveg ný, en hann sagðist ekki muna hvort tölvan var í umbúðum frá framleiðanda.

J-kk-nf H-kk-nf lögreglufulltrúi staðfesti að hafa tekið skýrslu af ákærða hinn 3. október 2006 vegna fartölvu og tóbaks sem fundist hefði í farangri hans 10. júlí sama ár. Hann sagði að skýrslutakan hefði farið fram á ensku í vinnubúðunum við Kárahnjúka. Ákærði hefði borið um það að hann hefði ekki verið að fela tölvuna heldur búið þannig um að hana að hún yrði ekki fyrir hnjaski. Einnig hefði hann borið um það að hann hefði viljað gera hlutina rétt og greiða aðflutningsgjöld af tölvunni.

B-kvk-nf V-kvk-nf, deildarstjóri tollgæslunnar á Keflavíkurflugvelli, gaf skýrslu í gegnum síma og lýsti verklagi við tollskoðun á Keflavíkurflugvelli að ósk verjanda. Hún sagði að fartölvur væru ekki skoðaðar hjá öllum farþegum sem færu í gegnum flugstöðina heldur væru farþegar settir í slembiúrtak og farangur þeirra sem í því lenti væri þá skoðaður vandlega.

III.

Niðurstaða.

Ákærði kom með flugi frá Kaupmannahöfn til Egilsstaða hinn 10. júlí 2006. Vitnin J-kk-nf F-kk-nf A-kk-nf og Ó-kk-nf Þ-kk-nf H-kk-nf, sem báðir sinntu tollgæslustörfum á flugvellinum á Egilsstöðum í umrætt sinn, hafa borið um það að ákærði hafi komið í gegnum grænt tollhlið á flugvellinum og verið valinn af tollgæslunni til sérstakrar úrtaksskoðunar. Kom fram hjá þeim að við slíka úrtaksleit væri farangri viðkomandi rennt í gegnum gegnumlýsingarvél og síðan skoðaður betur ef þörf þætti á. Fram kom hjá framangreindum vitnum að við slíka leit í farangri ákærða hafi fundist varningur sá er greinir í ákæru.

Fram er komið að tóbak það sem fannst við leit í farangri ákærða er umfram heimildir reglugerðar um tollmeðferð vara sem ferðamenn og farmenn hafa með sér við komu til landsins nr. 526/2000 og hefur ákærði viðurkennt brot sitt að því er innflutning á því varðar.

Að því er varðar innflutning ákærða á fartölvu ber að líta til 2. gr. reglugerðar nr. 526/2000, sbr. 1. gr. reglugerðar nr. 13/2002, en þar segir að ferðamönnum sem búsettir er hér á landi sé heimilt að hafa með sér við komu til landsins án greiðslu aðflutningsgjalda varning fenginn erlendis í ferðinni fyrir allt að 46.000 krónur, auk áfengis og tóbaks.

Ákærði hefur verið búsettur og átt lögheimili hér á landi frá 11. desember 2005, sbr. skjal I-2. Hann hefur viðurkennt að hafa keypt umrædda fartölvu í Rússlandi í kringum 21. júní 2006 og greitt fyrir hana 21.000 rússneskar rúblur eða um 800 bandaríkjadali. Virðist það vera í samræmi við framlagðan reikning á skjali merktu I-2, bls. 3. Samkvæmt gögnum málsins nam þessi fjárhæð 62.000 íslenskum krónum í júlí 2006. Með hliðsjón af framangreindu bar ákærða því að gera tollgæslunni grein fyrir fartölvunni og greiða af henni aðflutningsgjöld.

Í 1. mgr. 27. gr. tollalaga nr. 88/2005 segir að ferðamenn sem komi til landsins frá útlöndum skuli ótilkvaddir gera tollstjóra grein fyrir tollskyldum varningi sem þeir hafa meðferðis. Í athugasemdum í frumvarpi til laganna segir um 27. gr. að orðinu “ótilkvaddir” hafi verið bætt inn í 1. mgr. greinarinnar til áhersluauka þannig að ljóst væri að farþegar og farmenn skuli að eigin frumkvæði upplýsa tollgæslu um tollskyldan varning sem þeir hafi í fórum sínum við komu til landsins. Er þessi sama regla einnig tíunduð í 1. mgr. 10. gr. reglugerðar nr. 526/2000.

Í 3. mgr. 27. gr. tollalaga segir ennfremur að þar sem tollafgreiðsla ferðamanna fari fram sé tollstjóra heimilt að hafa aðskilin tollafgreiðsluhlið, annars vegar fyrir þá sem hafi meðferðis tollskyldan varning og hins vegar fyrir þá sem hafi engan slíkan varning meðferðis. Farþegar skuli þá sjálfir velja sér tollafgreiðsluhlið og teljast með vali sínu gefa til kynna hvort þeir hafi meðferðis varning sem þeim beri að gera tollgæslu grein fyrir, sbr. einnig 2. mgr. 10. gr. reglugerðar nr. 526/2000.

J-kk-nf H-kk-nf lögreglumaður kom fyrir dóminn og lýsti aðstöðu tollgæslu til tollafgreiðslu á flugvellinum á Egilsstöðum. Hann sagði að áberandi merkingar væru í flugstöðinni um rautt og grænt tollhlið. Hann sagði og að frá aðstöðu vegabréfaskoðunar og að tollhliðunum væru um þrír metrar og að svæðið þar á milli væri yfirleitt autt og því ætti ekkert að birgja mönnum útsýni á merkingar um rautt og grænt tollhlið. Er þessi lýsing í samræmi við framlagðar ljósmyndir af aðstöðunni á flugvellinum en þar má sjá að tollhliðin eru merkt í samræmi við ákvæði 2. mgr. 10. gr. reglugerðar nr. 526/2000, þ.e. annað hliðið er merkt grænu átthyrndu skilti með áletruninni “Enginn tollskyldur varningur” og hitt rauðu ferhyrndu skilti með áletruninni “Tollskyldur varningur”. Á skiltunum er einnig áletrun á ensku, þ.e. “Nothing to declare” á græna skiltinu og “Goods to declare” á rauða skiltinu. Einnig er ljóst af framlögðum ljósmyndum að merkingarnar blasa við farþegunum á leið þeirra út úr flugstöðinni. Auk þess blasir við skilti á hárri stöng með tveimur örvum, annarri rauðri sem vísar á rauða tollhliðið og hinni grænni sem vísar á græna tollhliðið.

Sannað þykir með vitnisburði tollvarðanna J-kk-ef F-kk-ef A-kk-ef og Ó-kk-ef Þ-kk-ef H-kk-ef að ákærði fór í gegnum tollhlið merkt grænu skilti með áletruninni “Enginn tollskyldur varningur” og á ensku “Nothing to declare” á flugvellinum á Egilsstöðum í umrætt sinn og gaf því til kynna með því vali sínu að hann væri ekki með tollskyldan varning meðferðis, sbr. 3. mgr. 27. gr. tollalaga nr. 88/2005. Ákærði hefur sjálfur borið um það að honum hafi verið ljós merking græns og rauðs tollhliðs.

Með vísan til þess sem nú hefur verið rakið þykir sannað að ákærði hafi gerst sekur um háttsemi þá sem í ákæru greinir. Í ákæru er háttsemi ákærða réttilega talin varða við 1. mgr. 170. gr., sbr. 27. gr. tollalaga nr. 88/2005. Rétt þykir að heimfæra háttsemi ákærða einnig undir 1. mgr. 2. gr., 1. og 2. mgr. 5. gr. og 10. gr. reglugerðar nr. 526/2000, sbr. reglugerð nr. 13/2002, svo og 169. gr. tollalaga. Við munnlegan flutning málsins tjáðu sakarflytjendur sig um sakaratriði með vísan til þess að háttsemi ákærða kynni að falla undir þessi ákvæði og verður því ekki talið að vörn ákærða hafi verið áfátt vegna þessa.

Háttsemi ákærða er því talin varða við 1. mgr. 170. gr., sbr. 27. gr. og 169. gr. tollalaga nr. 88/2005, sbr. 1. mgr. 2. gr., 1. og 2. mgr. 5. gr. og 10. gr. reglugerðar nr. 526/2000, sbr. reglugerð nr. 13/2002.

Ákærði hefur ekki áður gerst sekur um refsiverða hegðun svo kunnugt sé.

Refsing ákærða þykir hæfilega ákveðin sekt að fjárhæð 21.500 krónur, sem greiða ber til ríkissjóðs innan fjögurra vikna frá uppkvaðningu dómsins, ella sæti ákærði fangelsi í 2 daga.

Með vísan til 1. mgr. 181. gr. tollalaga nr. 88/2005 verður ákærða gert að sæta upptöku á fartölvu af gerðinni Samsung NP-R45002 og 80 stykkjum af vindlingum.

Ákærði greiði málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, Þ-kk-ef V. Þ-kk-ef hdl., sem þykja hæfilega ákveðin 149.400 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti. Við ákvörðun málsvarnarlauna er tekið tillit til þess að samhliða þessu máli var rekið samkynja mál á hendur öðrum aðila, mál nr. 24/2007, en skipaður verjandi ákærða í því máli var sá sami og í þessu máli.

Dóm þennan kveður upp R-kvk-nf B-kvk-nf dómstjóri. Uppkvaðning dómsins hefur dregist vegna embættisanna dómarans.

Dómsorð:

Ákærði, S-x-x S-x-x, greiði 21.500 krónur í sekt til ríkissjóðs innan fjögurra vikna frá uppkvaðningu dómsins, en sæti ella fangelsi í 2 daga.

Upptæk eru fartölva af gerðinni Samsung NP-R45002 og 80 stykki (0,4 karton) af vindlingum.

Ákærði greiði málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, Þ-kk-ef V. Þ-kk-ef hdl., að fjárhæð 149.400 krónur.

R-kvk-nf B-kvk-nf