E-1313/2008

Mál þetta, sem dómtekið var að loknum munnlegum málflutningi 10. október sl., er höfðað með stefnu birtri 8. febrúar 2008.

Stefnandi er S-kk-nf Á-kk-nf, Grænuvöllum 2, Selfossi, en stefndi er S-kk-nf R-kk-nf G-kk-nf, Langagerði 25, Reykjavík.

Stefnandi gerir þá kröfu að stefndi verði dæmdur til að greiða honum skuld að fjárhæð 266.741 krónu, ásamt dráttarvöxtum frá 1. júlí 2007 til greiðsludags. Þá krefst hann málskostnaðar samkvæmt framlögðum málskostnaðarreikningi.

Stefndi krefst aðallega sýknu af öllum kröfum stefnanda, en til vara verulegrar lækkunar á dómkröfum. Þá krefst hann málskostnaðar samkvæmt framlögðum málskostnaðarreikningi.

I.

Málavextir eru þeir að stefndi fékk stefnanda, ásamt samstarfsfélaga hans, til að vinna við klæðningu sumarhúss stefnda að Vesturbrún 4 í Grímsnesi. Fullyrðir stefndi að stefnandi hafi sagst vera smiður, en stefnandi fullyrðir að hann hafi eingöngu greint stefnda frá því að hann ynni við smíðar. Í skýrslu aðila fyrir dómi kom fram að stefndi hafði áður fengið stefnanda til að aðstoða sig lítilsháttar við húsbyggingu.

Umsamið var að stefndi greiddi stefnanda 3.000 krónur á tímann og 2.500 krónur á tímann vegna vinnu aðstoðarmanns stefnanda. Að sögn stefnanda var einnig samið svo um að reikningur yrði sendur stefnda um hver mánaðamót. Því neitar stefndi og heldur því fram að samið hafi verið um að greitt skyldi mánaðarlega. Þá fullyrðir stefnandi að síðar hafi verið samið um greiðslu fæðispeninga að fjárhæð 2.000 krónur fyrir hvern dag, en því neitar stefndi. Stefndi, sem er menntaður smiður, tók sjálfur þátt í vinnu við klæðningu sumarhússins og fylgdist með verkinu. Verkið var unnið í síðustu viku júnímánaðar 2007, frá mánudegi 25. júní til föstudagsins 29. júní.

Stefndi kveðst fljótlega hafa grunað af vinnubrögðum stefnanda og samstarfsfélaga hans að þeir væru ekki menntaðir smiðir. Segir hann að stefnandi og samstarfsfélagi hans hafi gengið frá verkinu algjörlega ókláruðu. Ekki hafi þá verið byrjað á sjálfri klæðingunni, aðeins unnin nokkur undirbúningsverk. Jafnframt fullyrðir stefndi að stefnandi hafi ætlað að halda áfram vinnu við verkið á mánudegi 2. júlí. Stefnandi heldur því hins vegar fram að klæðningin hafi verið tilbúin á föstudegi og aðeins hafi verið átt eftir að setja hana upp. Hafi þeim samist um að verkinu yrði fram haldið á miðvikudegi 4. júlí.

Stefndi kveðst hafa tekið eftir göllum á verki stefnanda föstudaginn 29. júní, og hafi hann þá gert athugasemdir við stefnanda vegna þeirra. Það kannast stefnandi þó ekki við. Þá fullyrðir stefndi að hann hafi fengið reikning frá stefnanda vegna verksins 29. júní. Reikningurinn er að fjárhæð 266.741 króna og er útgáfudagur hans 1. júlí 2007. Fullyrðir stefnandi að hann hafi afhent stefnda reikninginn mánudaginn 2. júlí og hafi stefndi þá ætlað að greiða hann daginn eftir. Þegar reikningurinn hafi ekki verið greiddur á miðvikudegi 4. júlí kveðst stefnandi hafa haft samband við stefnda og gert honum ljóst að verkinu yrði ekki fram haldið nema stefndi greiddi reikninginn. Þar sem stefndi hafi ekki orðið við því hafi stefnandi ekki lokið við verkið. Stefnandi fullyrðir að stefndi hafi þá ekki haft neinar athugasemdir við verkið. Stefndi fullyrðir hins vegar að hann hafi tilkynnt stefnanda að ekki yrði greitt fyrir óklárað verk. Þá hafi stefndi talið forsendur samningsins brostnar þar sem verkið væri gallað og stefnandi hefði logið til um reynslu sína og menntun. Kveðst stefndi hafa leitað til annars verktaka til að ljúka verkinu. Hafi þá komið í ljós að stefnandi hafi ekki staðið nægilega vel að undirbúningi og verktakinn þurft að byrja frá grunni. Hafi stefndi greitt þeim verktaka 190.000 krónur fyrir að ljúka verkinu.

Aðilar málsins gáfu skýrslu fyrir dómi við aðalmeðferð þess, auk vitnisins R-kk-ef S-kk-ef D-kk-ef, sem lauk verkinu fyrir stefnda. Verður vikið að framburði þeirra eftir þörfum.

II.

Stefnandi byggir mál sitt á því að stefndi hafi ekki greitt honum fyrir þá vinnu sem hann og aðstoðarmaður hans hafi innt af hendi í þágu stefnda, svo og vegna fæðis þeirra, samkvæmt reikningi 1. júlí 2007 að fjárhæð 266.741 króna. Byggir stefnandi kröfur sínar á reglum samninga- og kröfuréttar um loforð og efndir fjárskuldbindinga.

III.

Stefndi byggir aðalkröfu sína um sýknu á því að forsendur verksamnings milli aðila séu brostnar. Hafi stefnandi í tvígang logið til um reynslu sína, menntun og kunnáttu. Þegar stefndi hafi leitað til fagaðila hafi komið í ljós að verkið hafi verið illa unnið og haldið svo alvarlegum göllum að orðið hafi að byrja á því nánast frá grunni aftur. Ennfremur hafi stefnandi og samstarfsfélagi hans gengið frá verkinu ókláruðu, án nokkurs fyrirvara eða skýringa. Þá mótmælir stefndi sérstaklega kröfu stefnanda um greiðslu vegna fæðis, þar sem aldrei hafi verið um það samið að stefndi greiddi sérstaklega fyrir fæði meðan á verkinu stæði.

Varakröfu sína byggir stefndi á því að stefnandi hafi gengið frá verkinu ókláruðu, Stefndi hafi þurft að borga fagaðila til þess að rífa upp flest af því sem stefnandi og samstarfsfélagi hans hafi gert. Stefndi hafi þannig ekki eingöngu þurft að greiða öðrum aðila fyrir að vinna verkið heldur einnig fyrir að rífa burt flest af því sem stefnandi og samstarfsfélagi hans höfðu gert.

IV.

Stefndi byggir málatilbúnað sinn á því að hann hafi verið blekktur af stefnanda, sem hafi sagst vera smiður þegar stefndi fékk hann til verksins. Þá hafi verkið verið haldið umtalsverðum göllum.

Stefnandi hefur mótmælt staðhæfingu stefnda um að hann hafi fullyrt að hann væri smiður þegar hann tók verkið að sér. Hafi hann þvert á móti sagt honum að hann hafi starfað við smíðar. Stendur þarna orð gegn orði. Af gögnum málsins verður ekki ráðið að stefnandi hafi fullyrt að hann væri með réttindi í smíðum. Stefnda hefur heldur ekki tekist að færa sönnur á að hann hafi gert kröfu til þess að stefnandi væri með réttindi sem smiður, þegar hann réð hann til verksins. Gegn mótmælum stefnanda verður að telja fullyrðingu stefnda ósannaða, og ber hann hallann af þeim sönnunarskorti. Þá er og til þess að líta að stefnandi er sjálfur með réttindi sem húsasmiður, tók sem slíkur þátt í verkinu eins og fram kemur í greinargerð hans, bjó á staðnum þar sem verkið var unnið og fylgdist með framvindu þess. Þá fékk stefndi annan aðila til að ljúka verkinu, R-kk-þf S-kk-þf D-kk-þf, en í framburði hans fyrir dómi kom fram að hann væri ekki með sveinspróf í smíðum, en hefði hins vegar langa reynslu sem smiður. Í ljósi þessa þykja fullyrðingar stefnda um að hann hafi gert kröfu um að stefnandi væri smiður ekki trúverðugar.

Stefndi hefur í málatilbúnaði sínum lýst margvíslegum göllum sem hann telur vera á verki stefnanda. Sönnun fyrir því að verkið hafi verið haldið galla hvílir á stefnda. Hefur stefndi ekki með nokkru móti leitast við að staðreyna þá galla sem hann telur vera á verki stefnanda, og ekkert lagt fram sem stutt getur þá fullyrðingu hans. Þá varpar vitnisburður R-kk-ef S-kk-ef D-kk-ef engu ljósi á fullyrðingu stefnda. Samkvæmt framburði R-kk-ef kom hann að verkinu í september 2007, eða tveimur til þremur mánuðum eftir að stefnandi hafði unnið að því. Samkvæmt reikningi þeim sem R-kk-nf gerði stefnda fyrir sinn hluta verksins, sá hann um lagfæringu á vatnsbretti, klæðningu o.fl. Óumdeilt er að þegar stefnandi fór frá verkinu í lok júnímánaðar 2007 var eftir að setja klæðningu upp. Þegar R-kk-nf kom að verkinu sagði hann að hluti klæðningar hefði verið kominn á húsið, a.m.k. hefði verið búið að klæða það að framanverðu. Hann sagðist ekki hafa klætt það sem eftir var af húsinu. Þannig liggur ekki fyrir nein sönnun þess að verkið hafi verið gallað, að R-kk-nf hafi að einhverju leyti lagfært meinta galla, né heldur að þeir hafi yfir höfuð verið á ábyrgð stefnanda. Þá er og til þess að líta að með öllu er ósannað, gegn mótmælum stefnanda, að stefndi hafi gert athugasemdir vegna meintra galla á meðan á verkinu stóð. Af gögnum málsins og framburði aðila verður ekki annað ráðið en að stefnandi hafi átt eftir að ljúka verkinu þegar hann lauk vinnu á föstudeginum 29. júní. Má m.a. ráða þetta af framburði stefnda þar sem fram kom að hann hefði talið að stefnandi myndi koma til verksins á ný á mánudegi 2. júlí. Í ljósi þessa þykja fullyrðingar stefnda, um að hann hafi tilkynnt stefnanda um að forsendur samnings aðila væru brostnar, ekki trúverðugar. Þá er loks til þess að líta að stefnanda var ekki gefinn kostur á að lagfæra þá galla sem stefndi taldi vera á verkinu.

Við aðalmeðferð málsins vísaði stefndi til ákvæða laga um þjónustukaup nr. 42/2000. Var þar um nýja málsástæðu að ræða, sem ekki kom fram í greinargerð hans. Gegn mótmælum stefnanda verður að telja þá málsástæðu of seint fram komna. Verður því ekki á henni byggt við úrlausn málsins.

Samkvæmt reikningi þeim sem um er deilt bar stefnda að greiða 3.000 krónur á tímann fyrir vinnu stefnanda sjálfs og 2.500 krónur á tímann vegna aðstoðarmanns stefnanda. Við aðalmeðferð málsins staðfestu báðir aðilar að það hefði verið umsamið tímakaup. Þá kemur fram á reikningnum að stefnandi hafi unnið við verkið í 37 tíma og aðstoðarmaður hans í 36,5 tíma. Hefur stefndi ekki mótmælt þeirri tímaskráningu stefnanda og verður hún því lögð til grundvallar við úrlausn málsins, ásamt umsömdu tímagjaldi, enda liggur ekki annað fyrir en að verið sé að krefjast greiðslu fyrir þann hluta verksins sem þegar hafði verið inntur af hendi.

Stefndi hefur mótmælt því að greiða fyrir fæðiskostnað. Fyrir liggur að verkið var unnið nokkuð fjarri byggð. Í ljósi þessa er ekki óeðlilegt að stefnandi eigi kröfu á að fá slíkan fæðiskostnað greiddan. Er þessari kröfu stefnanda verulega stillt í hóf og aðeins krafist greiðslu 2.000 króna á dag fyrir stefnanda og samstarfsmann hans fyrir þá þrjá heilu daga sem unnir voru umrædda viku. Verður því fallist á þessa kröfu stefnanda.

Með vísan til þess sem að ofan hefur verið rakið er það niðurstaða dómsins að stefnda beri að greiða stefnanda umkrafða fjárhæð, 266.741 krónu.

Í stefnu gerir stefnandi kröfu um að stefndi greiði, auk reikningsfjárhæðar, dráttarvexti af fjárhæðinni frá 1. júlí 2007 til greiðsludags. Í dráttarvaxtakröfu stefnanda er hvorki tilgreindur vaxtafótur né vísað til viðeigandi lagaákvæða kröfunni til stuðnings. Samkvæmt d. lið 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991, um meðferð einkamála, skal í stefnu greina svo glöggt sem verða má dómkröfur, þar á meðal um vexti. Þar sem verulegur misbrestur er á að krafa stefnanda um dráttarvexti fullnægi skilyrðum ákvæðisins, svo og með vísan til dóms Hæstaréttar 18. mars 2008 í máli nr. 207/2007, verður ekki hjá því komist að vísa kröfu stefnanda um dráttarvexti af fjárhæðinni frá dómi án kröfu.

Með vísan til úrslita málsins verður stefndi dæmdur til að greiða stefnanda málskostnað að fjárhæð 160.000 krónur.

I-kk-nf E-kk-nf héraðsdómari kvað upp dóm þennan.

D Ó M S O R Ð:

Stefndi, S-kk-nf R-kk-nf G-kk-nf, greiði stefnanda, S-kk-þgf Á-kk-þgf, 266.741 krónu.

Dráttarvaxtakröfu stefnanda er vísað frá dómi án kröfu.

Stefndi greiði stefnanda 160.000 krónur í málskostnað.

I-kk-nf E-kk-nf