S-968/2013

Mál þetta, sem þingfest var 15. nóvember sl. og dómtekið 9. desember sl., er höfðað með ákæru ríkissaksóknara, dagsettri 15. júlí 2009, á hendur R-x-x M-x-x M-x-x L-x-x, kennitala 000000-0000, [...], fyrir eftirtalin hegningarlagabrot, framin aðfaranótt laugardagsins 13. júní 2009, að Auðbrekku 2 í Kópavogi:

I.

„Fyrir tilraun til manndráps, en til vara fyrir sérstaklega hættulega líkamsárás, með því að hafa lagt til A með hnífi, stungið hann margsinnis í brjóst, kvið og útlimi með þeim afleiðingum að hann hlaut alls ellefu skurði, tvo hægra megin á brjósti, fjóra hægra megin á kviði, tvo á hægri framhandlegg, en þar náði sárið í gegnum handlegginn, á vinstri upphandlegg þar sem sárið náði í gegnum tvíhöfða, á vinstri holhönd, á hægra læri aftan til þar sem vöðvi og fell fóru í sundur að hluta, og á hægra hné. Einnig hlaut A blæðingu í kviðvöðva og sár inn í vöðvann, loft í vinstri nárabláæð, skaða á slagæð í hægri úlnlið, auk þess sem sin, sem stýrir hægri þumalfingri, fór í sundur.

Er þetta talið varða við 211. gr., sbr. 20. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, en til vara við 2. mgr. 218. gr. sömu laga, sbr. 11. gr. laga nr. 20/1981.

II.

Fyrir hótun með því að hafa, í kjölfar atviks þess er lýst er í ákærulið I, ógnað A með tveimur hnífum og þannig hótað honum frekari líkamsmeiðingum.

Er þetta talið varða við 233. gr. almennra hegningarlaga, sbr. 125. gr. laga nr. 82/1998.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar.

Einkaréttarkrafa:

Af hálfu A, kennitala 000000-0000, er krafist miskabóta úr hendi sakbornings að fjárhæð kr. 1.500.000, auk vaxta skv. 8. gr. vaxtalaga nr. 38/2001 frá 13. júní 2009 þar til mánuður er liðinn frá því sakborningi var kynnt bótakrafan, en dráttarvaxta skv. III. kafla vaxtalaga frá þeim degi til greiðsludags, sbr. 9. gr. sömu laga.

Þá er krafist greiðslu þóknunar réttargæslumanns að mati dómara eða samkvæmt síðar framlögðum reikningi, auk virðisaukaskatts á réttargæsluþóknun.“

Máli þessu var fyrst vísað til dómsins með bréfi ríkissaksóknara þann 15. júlí 2009. Með bréfi dómsins til ríkissaksóknara þann 25. ágúst 2010 var ákæran ásamt meðfylgjandi gögnum endursend ríkissaksóknara, sbr. 7. gr. samkomulags um samskipti ákæruvalds og héraðsdómstóla frá 31. mars 2000. Ákærði var framseldur hingað til lands frá Þýskalandi þann 8. nóvember 2013 og var úrskurðaður í gæsluvarðhald daginn eftir á grundvelli b-liðar 1. mgr. 95. gr. laga um meðferð sakamála.

Ákærði kom fyrir dóminn við þingfestingu málsins og neitaði sök. Fór aðalmeðferð fram þann 9. desember sl. og var málið dómtekið að málflutningi loknum.

Málsatvik.

Samkvæmt lögregluskýrslum eru atvik máls þessa með þeim hætti að ákærði og brotaþoli voru á skemmtistaðnum Catalínu í Kópavogi að kvöldi 12. júní 2009. Fór brotaþoli þaðan á annan skemmtistað í Kópavogi en nokkru síðar kom ákærði einnig á staðinn. Urðu orðahnippingar á milli ákærða og brotaþola og kveðst brotaþoli hafa skallað ákærða. Í framhaldi tóku þeir leigubifreið saman ásamt B, pólskum manni sem var með þeim. Rifust ákærði og brotaþoli áfram í leigubifreiðinni og nokkru áður en þeir komu að Auðbrekku 2 í Kópavogi, þar sem ákærði bjó, fóru þeir út úr bifreiðinni og rifust þar fyrir utan. Þeir settust svo aftur inn í bifreiðina og fór brotaþoli úr í Hamraborginni en ákærði fór heim til sín að Auðbrekku 2 í Kópavogi. Brotaþoli kvað í lögregluskýrslu að hann hefði farið í hraðbanka en munað þá að hann hefði gleymt íþróttatuðru með vinnufötum í, á heimili ákærða, og því farið þangað til að sækja töskuna. Er ágreiningur milli aðila um það hver aðdragandinn var að árásinni en í kjölfar hennar var hringt á Neyðarlínuna og kallað eftir aðstoð. Var brotaþoli fluttur á slysadeild og ákærði handtekinn á staðnum og færður á lögreglustöð.

Framburður fyrir lögreglu og dómi.

Framburður ákærða fyrir dóminum er nokkuð á annan veg en hann bar fyrir lögreglu og þykir rétt að rekja hann hér eins og tilefni gefur til.

Ákærði lýsti atvikum svo varðandi ákærulið I hjá lögreglu þann 13. júní 2009 að hann og brotaþoli hafi rifist fyrr um kvöldið og missætti hafi verið milli þeirra í leigubifreið á leið að Auðbrekku 2 í Kópavogi eftir að þeir höfðu verið að skemmta sér. Brotaþoli hafi síðan farið úr bílnum rétt áður en þeir komu að Auðbrekkunni. Kvaðst ákærði hafa sest niður og fengið sér að reykja við húsnæðið þar sem hann leigði að Auðbrekku 2. Rétt á eftir hafi brotaþoli komið og verið ánægður með sig og haldið áfram að rífast og deila við sig. Brotaþoli hafi ekki viljað fara í burtu og haldið áfram leiðindum. Þeir hafi gengið inn í húsnæðið að Auðbrekku og þar hafi ákærði misst þolinmæðina og gripið hníf, sem hafi verið inni í eldhúsi, og beitt honum fyrir sig. Það hafi hann gert vegna þess að brotaþoli hafi ráðist á sig. Ákærði kvaðst ekkert muna hvernig hann beitti hnífnum, hann hafi verið örvæntingarfullur. Næsta sem hann hafi séð var að allt var í blóði. Brotaþoli hafi ekki verið með vopn en hann hafi ráðist á sig og notað hnefana til að berja á sér. Hnífamálið hafi gerst svo að segja strax, þ.e. eftir að þeir fóru úr leigubílnum og inn í húsnæðið, þannig að það hafi verið stuttur aðdragandi eftir að þeir voru komnir inn. Ákærði kvaðst ekki geta gefið skýringar á því hvers vegna hann myndi ekki sjálfa árásina, þ.e. þegar hann lagði hnífnum til brotaþola, hann hafi bara séð blóð leka frá honum framan á líkama hans. Einhver Portúgali hafi komið að sem hafi hringt eftir aðstoð. Þá hafi ákærði beðið kærustu sína um að hringja á sjúkrabifreið. Ákærði kvaðst ekki vita hvað hafi orðið af hnífnum en fötin sín hafi hann sett í þvottavélina þar sem hann vildi þrífa sig. Ákærði kvaðst hafa verið undir áhrifum áfengis. Ákærði kvaðst hafa flutt til landsins í ágúst 2007 og haft hug á að búa hér áfram en fyrirhugað að fara í heimsókn til Portúgals í ágúst 2009.

Ákærði gaf aftur skýrslu hjá lögreglunni 29. júní 2009 og lýsti aðdraganda að komu brotaþola til sín á sama hátt og í fyrri skýrslu. Ákærði kvaðst hafa spurt brotaþola hvaða erindi hann ætti til sín og hafi brotaþoli þá sagst vera að sækja tösku með vinnufatnaði sem hann átti þar. Þá hafi ákærði viljað fá frekari skýringar á framferði brotaþola fyrr um kvöldið en brotaþoli svarað með ofbeldistilburðum og hafi hann meitt ákærða. Þá hafi brotaþoli ýtt við ákærða og sparkað í hann og tekið hann haustaki og beygt hann niður. Í þeirri stöðu hafi ákærði orðið að verja sig og reynt að slá frá sér. Taldi ákærði að þeir hafi verið staddir nálægt eldhúsinu þegar það gerðist og hafi ákærði fundið hnífinn á gólfinu þar sem brotaþoli hafi pressað hann niður í haustakinu og í framhaldi af því hafi ákærði stungið brotaþola með hnífnum til þess að verja sig og losna úr tökum hans. Ákærði kvaðst ekki vita hvað hann gerði við hnífinn eftir að hann sleppti takinu á brotaþola. Þá viðurkenndi ákærði að hafa sótt tvo aðra hnífa inn í eldhúsið og ógnað brotaþola með þeim, en kvaðst ekki hafa notað þá hnífa. Hann hafi bara viljað tryggja að brotaþoli færi í burtu því að hann væri búinn að þjást nóg af hans völdum. Þá kvaðst ákærði, þegar hann hafi áttað sig á því hversu meiddur brotaþoli var, hafa beðið unnustu sína að hringja á sjúkrabíl. Ákærði mótmælti þeim framburði brotaþola fyrir lögreglu að ákærði hafi beðið eftir brotaþola í anddyrinu með hnífinn í hendinni. Ákærði mótmælti ekki þeim áverkum sem bornir voru undir hann utan að hann kannaðist ekki við að hafa stungið brotaþola í vinstri upphandlegg í upphafi þegar brotaþoli hafi ætlað að ganga framhjá honum eins og brotaþoli hafi lýst hjá lögreglu.

Fyrir dóminum lýsti ákærði aðdraganda þess að brotaþoli kom aftur á heimili hans að Auðbrekku 2 með svipuðum hætti og hjá lögreglu og er ekki ástæða til að tíunda það frekar, enda skiptir það ekki máli við úrlausn málsins. Ákærði kvað þó brotaþola hafa skallað sig á skemmtistaðnum, áður en þeir fóru þaðan með leigubifreið, og verið með áverka eftir það. Ákærði hafi sest á tröppurnar fyrir utan íbúðina og fengið sér að reykja og þá séð brotaþola koma til sín gangandi. Ákærði hafi sagt brotaþola að fara en brotaþoli komið upp að innganginum og farið að uppnefna ákærða og kallað hann illum nöfnum. Brotaþoli hafi ýtt við ákærða og reynt að troðast inn. Ákærði hafi þá tekið hnífinn, en brotaþoli hafi ekki hætt. Brotaþoli hafi barið ákærða frá því ákærði var smábarn. Þegar ákærði var kominn með hnífinn hafi brotaþoli samt komið að honum, þrátt fyrir að ákærði hafi haldið hnífnum fyrir framan sig. Þeir hafi hnoðast eitthvað saman og þegar ákærði hafi áttað sig aftur hafi þeir báðir verið særðir. Ákærði hafi þá hringt á sjúkrabíl og beðið hjá brotaþola á meðan. Ákærði hafi síðan verið handtekinn en brotaþoli fluttur í burtu í sjúkrabíl. Ákærði var inntur eftir því hvort hann kannaðist við áverkana sem lýst væri í ákæru og kvaðst ákærði ekki átta sig á því hvernig þetta gerðist, hann hafi aldrei ætlað að stinga brotaþola, þeir hafi hnoðast eitthvað og báðir verið sárir á eftir. Hnífurinn hefði bara verið í þeim tilgangi að koma brotaþola í burtu en hann hafi haldið áfram að ráðast á ákærða. Kvaðst ákærði hafa sagt við brotaþola að koma sér í burtu en brotaþoli hafi snúið sér í hálfhring og aftur snöggt til baka og ráðist á ákærða. Viðbrögð ákærða hafi verið varnarviðbrögð. Þannig hafi þetta byrjað. Engin vitni hafi verið að atvikinu. Aðspurður í hvaða tilgangi brotaþoli hafi komið aftur, kvað ákærði brotaþola hafa verið dauðadrukkinn og bara viljað misþyrma sér. Ákærði kvað brotaþola hafa sjálfan getað stungið sig. Brotaþoli hafi hins vegar ekki verið með nein vopn. Aðspurður kvaðst ákærði ekki vita hvernig brotaþoli hafi veitt sjálfum sér áverka, þeir hafi staðið hvor yfir öðrum og ákærði hafi bara viljað losna úr þessu. Ákærði hafi ekki gengið að brotaþola og stungið aftur og aftur og brotaþoli hafi sjálfur getað stungið sig í þessum hamagangi. Aðspurður um framburð brotaþola hjá lögreglu um að ákærði hafi stungið fyrst í handlegg brotaþola og brotaþoli hafi þá tekið hann haustaki, neitaði ákærði því. Ákærði lýsti fyrir dóminum þeim áverkum sem hann hlaut við atvikið.

Uppdráttur að húsnæðinu var borinn undir ákærða og lýsti hann því að atlagan hafi verið í anddyrinu og holi fyrir framan anddyrið inni í íbúðinni.

Aðspurður um það hvers vegna ákærði hafi brotið farbann sem hann sætti á árinu 2009, kvaðst hann hafa sótt um leyfi til að fara í brúðkaup en ekki fengið og því ákveðið að fara þrátt fyrir það. Aðspurður síðar í yfirheyrslunni um það hvað hafi gerst áður en ákærði beitti hnífnum, kvað hann brotaþola hafa hellt yfir sig svívirðingum og þá hafi þeir verið við eldhúsinnganginn. Þar hafi ákærði náð í hnífinn til að hóta brotaþola. Brotaþoli hafi ýtt í sig og sparkað í rassinn á sér eins og hann hafi verið smábarn. Þá hafi ákærði farið og sótt hnífinn. Hnífurinn hafi verið á borði sem stóð á gangi á milli anddyris, stofu og eldhúss. Ákærði neitaði að hafa stungið brotaþola heldur sagt honum að koma sér í burtu. Ákærði kvaðst hafa ýtt við brotaþola með annarri hendinni og haldið á hnífnum í hinni og brotaþoli hafi þá snúið sér snöggt við og þannig hafi þetta byrjað. Brotaþoli hafi verið kominn með hnefann á loft til að berja ákærða og þá hafi fyrsta stungan komið. Ákærði hafi verið að verja sig. Aðspurður um þann framburð brotaþola hjá lögreglu að brotaþoli hafi tekið ákærða haustaki með vinstri handlegg, og þá hafi ákærði stungið hann, kvað hann það geta verið. Þá kvað hann það geta verið rétt hjá brotaþola að brotaþoli hafi slegið hann nokkrum sinnum á meðan hann hélt ákærða haustaki. Kvað ákærði brotaþola hafa verið uppistandandi þegar átökin hættu. Ákærði kvaðst vera um 187 sm á hæð og hafa verið um 87 kg þegar átökin áttu sér stað.

Ákærði neitaði sök vegna ákæruliðar II fyrir dóminum og kannaðist ekki við það atvik. Aðspurður um framburð sinn hjá lögreglu um annað kvað ákærði það ekki rétt eftir sér haft.

Brotaþoli, A, lýsti því svo hjá lögreglu þann 18. júní 2009 að hann hafi verið í matarboði hjá ákærða og þeir síðan farið á skemmtistað. Þar hafi þeim sinnast og brotaþoli skallað ákærða en þeir hafi farið heim í sama leigubílnum. Brotaþoli kvaðst hafa farið úr leigubílnum við hraðbanka í Hamraborg en ákærði hafi haldið áfram til síns heima. Brotaþoli kvaðst hafa uppgötvað að hann hafi gleymt íþróttatuðru heima hjá ákærða með vinnufötum sínum í og því ákveðið að fara þangað til að sækja hana. Þegar hann kom að Auðbrekku 2, þá hafi ákærði tekið á móti honum í útidyrunum með hníf í hendi. Brotaþoli hafi sagt ákærða að hann væri að sækja dótið sitt og í beinu framhaldi spurt ákærða hvað hann ætlaði að gera með hnífinn, hvort hann ætlaði að stinga brotaþola. Hafi ákærði svarað því játandi og sagt við brotaþola að þetta væri í síðasta skipti sem brotaþoli skallaði ákærða. Frekari orðaskipti urðu á milli þeirra sem brotaþoli kvaðst ekki hafa tekið alvarlega heldur gengið framhjá ákærða til að sækja tuðruna og stjakað við ákærða í leiðinni en þá hafi ákærði stungið hann einu sinni með hnífnum í vinstri upphandlegg. Þetta hafi gerst í sameiginlegu rými rétt innan við anddyrið. Brotaþoli kvaðst hafa brugðist við með því að taka ákærða haustaki með vinstri hendi og pressa hann þannig niður á við en um leið hafi ákærði stungið hann í hægra læri, hægri framhandlegg og kvið en ákærði hafi enn verið með hnífinn í vinstri hendi. Brotaþoli kvaðst ekki vita hversu oft ákærði stakk hann en brotaþoli kvaðst hafa kýlt ákærða nokkrum sinnum með hægri hendi á sama tíma og hann hélt honum föstum í haustakinu. Þegar ákærði hætti að stinga hafi brotaþoli verið uppistandandi og ákærði skipað honum að fara út úr húsinu og hent Puma-tuðrunni út um útidyrnar. Brotaþoli kvaðst ekki átta sig á því hvað ákærði gerði við hnífinn eftir að hafa hent tuðrunni út en ákærði hafi farið inn í eldhús og komið fljótlega aftur fram og þá haldið á tveimur hnífum í sitthvorri hendi. Annar hnífurinn hafi verið álíka stór og árásarhnífurinn en hinn talsvert minni. Ákærði hafi spurt brotaþola hvort hann ætlaði ekki að fara að „drulla sér út“ en þá hafi brotaþoli verið við það að missa meðvitund og hafi þá verið staddur í forstofunni. Brotaþoli kvaðst næst hafa munað eftir sér þegar lögreglumaður nefndi nafn hans og var að stumra yfir honum.

Fyrir dóminum lýsti brotaþoli aðdragandanum á sama hátt, þ.e. veru þeirra á skemmtistaðnum og ágreiningi þeirra, að brotaþoli hafi skallað ákærða og þeir slegist. Þeir hafi tekið leigubíl heim en brotaþoli farið fyrr úr bílnum. Eftir að brotaþoli var kominn út úr leigubílnum mundi hann eftir vinnufötum sínum og ákvað að sækja þau til ákærða. Þegar brotaþoli kom að húsinu hafi ákærði komið út með hníf og hafi brotaþoli talið að það væri til að hræða brotaþola. Síðar í yfirheyrslunni kvað hann ákærða hafa verið við hornið á húsinu við Auðbrekku 2. Þeir hafi rætt eitthvað saman, m.a. hafi brotaþoli sagt við ákærða að hann þyrfti ekki að fara út í þetta. Brotaþoli hafi reynt að komast framhjá ákærða til að komast inn og þeir færst nær útidyrunum og þeir þá ýtt eitthvað við hvor öðrum. Ákærði hafi þá stungið hann skyndilega í handlegginn. Þeir hafi þá verið fyrir utan anddyrið. Brotaþoli hafi þá reynt að verja sig og hafi óttast að ákærði myndi stinga hann meira og tekið ákærða haustaki. Átökin hafi þá borist inn fyrir. Brotaþoli hafi reynt að ná hnífnum af ákærða en ekki tekist og ákærði haldið áfram að stinga hann. Brotaþoli kvaðst þá hafa veitt ákærða einhver hnefahögg. Brotaþoli kvaðst hafa verið orðinn hálfmáttlaus og ákærði þá hætt að stinga sig. Brotaþoli hafi verið kominn í sófa í stofunni þegar lögreglan kom að honum. Brotaþoli kvaðst hafa verið eitthvað ölvaður og ákærði einnig.

Brotaþoli lýsti því fyrir dóminum að ákærði hafi, eftir að átökum lauk, komið með tvo hnífa að ákærða og ógnað honum og sagt honum að koma sér út. Brotaþoli kvaðst vera 185 cm og um 110 kg, svipaður á þyngd eins og þá.

Brotaþoli kvað vöðva á upphandlegg vinstri handleggs aldrei ná sér aftur. Þá hafi hann ekki fullan styrk í hægri hendi né eðlilegar hreyfingar. Sinar hafi farið þar í sundur og hafi þær verið þrjá mánuði að gróa. Hann hafi verið fimm daga á sjúkrahúsi. Hafi hann upplifað sig í lífshættu í átökunum og talið að fyrir ákærða hafi vakað að drepa sig. Hann hafi haldið að hann væri að deyja þegar hann kom á sjúkrahúsið.

C rannsóknarlögreglumaður gaf skýrslu fyrir dóminum og kvaðst hafa komið á vettvang. Kvað hann mikið blóð hafa verið á vettvangi, blóð sem greinilega hafi lekið úr manni auk þess að blóð hafi slest m.a. í loft, þar sem blóð fannst. Blóð hafi verið á tröppunum fyrir utan útidyrnar sem greinilega hafi lekið niður. Kvað vitnið hnífinn hafa fundist á gólfi undir vaski á baðherbergi. Staðfesti vitnið skýrslu sína.

Vitnið D læknir gaf símaskýrslu fyrir dóminum og kvaðst hafa skoðað ákærða. Ákærði hafi verið með skurð lófamegin á fingrum og ekki viljað ræða ástæðuna. Staðfesti vitnið vottorð sitt.

Vitnið E læknir gaf símaskýrslu fyrir dóminum og kvaðst hafa tekið á móti brotaþola að morgni 13. júní 2009. Brotaþoli hafi verið með ellefu skurði á líkamanum, tvo á brjósti, fjóra á kvið og nokkra á útlimum. Brotaþoli hafi verið með góða meðvitund og áttaður en með lækkandi blóðþrýsting sem benti til blæðinga. Við myndatöku hafi komið í ljós að hann var ekki með áverka á innri líffærum, þ.e. að segja í brjóstholi og kviðarholi. Hann hafi síðan farið í aðgerð. Brotaþoli hafi verið með sinaskaða á handlegg og slagæð farið í sundur. Skurður hafi verið á hægri framhandlegg og hnífurinn farið í gegnum handlegginn. Þar hafi sin og æð farið í sundur en brenna þurfti fyrir slagæðina þar sem hún hafi verið mikið skemmd. Þá lýsti vitnið áverka á hægri lærlegg, þar sem hnífurinn hafði gengið inn í vöðva og skemmt, ásamt „fasciu“ sem hafi verið saumuð saman. Vitnið kvað þá áverka sem brotaþoli fékk hæglega hafa getað orðið lífshættulega og heppni að ekki fór ver. Ef stungur í kvið og brjósthol hefðu farið lengra inn hefðu þær hæglega orðið lífshættulegar. Þá hafi brotaþoli verið með slagæðablæðingu sem gæti verið lífshættuleg. Vitnið kvað mikið þurfa til svo að hnífur gangi í gengum handlegg og talsvert afl þurfi til að hnífur gangi inn í lærlegg.

Rannsóknargögn.

Í gögnum málsins eru ljósmyndir af vettvangi og skýrsla tæknideildar. Kemur þar fram að gengið sé inn á vettvang á 2. hæð að sunnanverðu í porti. Farið sé upp steinsteyptar tröppur og sé steyptur pallur fyrir utan innganginn. Komið sé inn í anddyri og inn af því á hægri hönd sé allstórt opið rými, setustofa. Vinstra megin við anddyri sé eldhús. Á gangi fyrir framan eldhúsið sé lítil kompa og þar sé þvottavél. Beint á móti eldhúsi sé gengið inn á lítinn gang. Þar til vinstri sé síðan gengið inn á baðherbergi með sturtuklefa og til hægri inn á salerni þar sem sé handlaug og þar inn af tvö salerni aðskilin með skilrúmum. Frá setustofu sé stigi upp á þriðju hæð, ofan við salernið, þar sem sé herbergi til útleigu. Hægra megin við anddyrið sé geymsla og þar við hliðina herbergi merkt reykingaherbergi á þremur tungumálum.

Við skoðun á vettvangi mátti sjá mikið blóð um allt. Blóð hafi verið á palli fyrir utan anddyri. Í anddyri hafi verið mikið blóð á gólfum og blóðkám og slettur á veggjum. Í setustofu hafi verið mikið blóð, slettur og kám á gólfi, veggjum og hurðum og einnig hafi blóðslettur verið í lofti. Sundurklipptur hvítur bolur hafi legið á gólfi og svört hettupeysa á borði þar við. Í reykherbergi hafi verið mikið blóð á gólfi, hurð og hurðarkarmi. Blóðslettur og kám hafi mátt sjá á hurð þar sem gengið sé að stiga sem liggi að herbergjum á þriðju hæð og þar rétt fyrir innan dyrnar hafi einnig verið blóð á gólfi og veggjum. Blóð hafi verið á eldhúsgólfi og blóðdropar á baðherbergi og salerni. Blóðugur stálhnífur hafi legið á gólfinu undir handlaug á salerni. Blóðug föt hafi verið inni í opinni þvottavél í geymslu á gangi fyrir utan eldhús. Svo hafi verið að sjá að mestallt blóðið á gólfum væri eftir beint fall, 90° hringlaga blóðslettur eftir blóð sem fellur beint niður á harðan flöt, en þó megi ætla, miðað við blóðslettur á veggjum og lofti, að snörp átök hafi átt sér stað í anddyri og opnu rými/setustofu en slíkar slettur framkallist bara þegar afli, krafti sé beitt. Við rannsóknina var hald lagt á föt ákærða og brotaþola.

Grunnmynd eða afstöðumynd af húsnæði því sem ákærði bjó í og þar sem atvikið átti sér stað er í gögnum málsins. Þá liggja fyrir ljósmyndir af blóðslettum fyrir framan útihurð, á veggjum og þröskuldi í anddyrinu og gólfi í anddyrinu. Ljósmyndir eru af blóðslettum í lofti í holi, á gólfi í stofu, þar sem lögregla kom að brotaþola, á vegg milli reykherbergis og geymslu, blóði á veggjum, hurðum og gólfi þar sem gengið er inn í reykherbergið, á vegg og hurð þar sem gengið er upp á þriðju hæð, í herbergis ákærða, myndir af blóði á gólfi inni í reykherbergi, blóði á gólfi í gangi þar sem gengið er inn í eldhús á vinstri hönd og baðherbergi á hægri hönd, blóðugum fatnaði í þvottavél, blóði á gólfi í eldhúsi og blóðdropum á gólfi á baðherbergi. Þá er ljósmynd af blóðkámi á vaski inni á baðherbergi. Þá eru ljósmyndir af ætluðu blóði í sturtuklefa en þegar lögregla kom á vettvang var ákærði að koma úr sturtu og hafði sett fatnað sinn í þvottavélina en ekki sett hana í gang.

Ljósmyndir af blóðugum stálhníf með tréskefti eru í gögnum málsins. Kemur þar fram að hnífsblaðið er 20 sm á lengd og blaðið 4 sm þar sem það er breiðast og skeftið 13,5 sm. Ákærði og brotaþoli könnuðust báðir við hnífinn við aðalmeðferð málsins. Þá eru ljósmyndir af fatnaði ákærða og brotaþola. Af ljósmyndum af fatnaði aðila má sjá að brotaþola hefur blætt mjög mikið úr vinstri handlegg og hægri síðu. Á hettupeysu, sem brotaþoli var í við atlöguna, fundust þrettán göt sem gætu verið eftir stungur með eggvopni. Voru götin nokkuð á svipuðum stöðum og á hvítum bol sem brotaþoli var í. Á gallabuxum sem brotaþoli var í fundust þrjú göt sem gætu verið eftir stungur með eggvopni. Blóðugir sokkar voru haldlagðir og íþróttaskór brotaþola sem voru alblóðugir.

Fyrir liggur réttarlæknisfræðileg skoðun á ákærða auk ljósmynda af áverkum hans. Var ákærði með áverka á hægra augnloki, áverka í hægri lófa og á tveimur fingrum, sár og mar á vinstri framhandlegg, tvo áverka á framanverðu hægra læri og einn á því vinstra.

Læknisvottorð E sérfræðings vegna brotaþola frá 18. júní 2009 liggur fyrir í málinu. Segir meðal annars í vottorðinu að við komu á slysa- og bráðadeild hafi brotaþoli verið með lítið eitt minnkaða meðvitund en hafi opnað augu við ávarp. Blóðþrýstingur hafi verið lítið lækkaður og púls nokkuð hraður. Ljósop hafi verið samandregin og svarað ljósi eðlilega. Ekki hafi verið að sjá áverka á höfði. Storknað blóð hafi verið víða um líkamann. Á búk hafi verið sex skurðir, tveir neðarlega á brjósti hægra megin og fjórir á kvið hægra megin miðlínu og út í síðuna, nokkuð misstórir, frá þremur og allt að tíu cm og allir nokkuð opnir. Ferskt blóð hafi verið að sjá í skurðunum en ekki viðvarandi blæðing. Á hægri framhandlegg við úlnliðinn hafi hann verið með stóra skurði beggja vegna og sár sem hafi náð í gengum handlegginn. Á vinstri upphandlegg hafi hann verið með þrýstiumbúðir sem sjúkraflutningsmenn hafi komið fyrir og ekki hafi verið fjarlægðar á slysa- og bráðadeildinni. Þeir hafi lýst stórum skurði sem blætt hafði úr. Í vinstri holhöndinni hafi verið annar skurður, um tveggja cm að lengd, sem ekki hafi blætt úr. Á hægra læri hliðlægt og aftan til hafi verið stór skurður sem hafi blætt úr og fljótlega hafi verið búið um með þrýstiumbúðum. Lítill grunnur eins cm skurður hafi verið á hné ofan við hnéskelina. Í heildina hafi þetta verið ellefu skurðir sem samrýmst gátu áverka eftir hnífsstungu. Þá segir að tekin hafi verið röntgenmynd af brjóstholi og hafi ekki sést merki um alvarlegan áverka svo sem loftbrjóst né vökva í fleiðruholi. Loft hafi verið í vinstri nárabláæð, sem hafi gefið merki um að um einhvern áverka væri trúlega að ræða á æðinni en ekki sást blæðing. Blæðing hafi verið í kviðvöðvanum og sár inn í vöðvann en ekki hafi verið áverkamerki á innri líffæri. Við blóðrannsókn hafi hann reynst hafa blóðrauða sem var eðlilegur, sem benti til að ekki hafi orðið mjög mikið blóðtap. Að auki segir að á vinstri upphandlegg hafi verið tíu cm sár sem hafi náð gegnum tvíhöfðavöðvann sem hafi verið saumaður saman. Á hægri úlnlið var stungusár (ulnart og volart og í gegn dorsalt á milli radius og ulna beinanna). Skaði hafi verið á ulna slagæðinni sem ekki hafi verið hægt að gera við og hafi orðið að brenna fyrir hana. Einnig hafi ein sin verið í sundur sem stýri þumalfingri og hafi hún verið saumuð saman. Sár var á hægra læri aftanvert og hafði það tekið í sundur að hluta vöðva þar (vastus lateralis) og fasciu. Það hafi verið saumað. Sár hafi verið á hægra hné sem hafi gengið að því er virtist inn í liðinn. Það hafi verið skolað og saumað. Þá segir einnig að við greiningu hafi verið opin sár á framanverðu brjóstholi, fjöldi opinna sára á kvið, fjöldi opinna sára á handleggjum og opin sár á fótleggjum.

Í samantekt og áliti segir að 30 ára gamall karlmaður hafi orðið fyrir alvarlegum hnífsstungum. Hafi hann verið stunginn ellefu sinnum í brjóst, kvið og útlimi. Ekki hafi verið um að ræða alvarlega áverka á innri líffæri en stór sár hafi verið á útlimum sem blætt hafi talsvert frá. Slagæð í hægri framhandlegg hafi farið í sundur og áverkar verið á vöðvum og sinum á hægri framhandlegg, vinstri upphandlegg og hægra læri. Hafi verið gert að sárum í aðgerð. Áverkar hans geti vel samrýmst stungum eftir hníf og séu alvarlegir en hefðu hæglega getað orðið lífshættulegir ef t.d. sár á brjósti eða kvið hefðu verið dýpri og skaðað innri líffæri.

Annað læknisvottorð E, dagsett 5. júlí 2009, vegna brotaþola liggur fyrir í málinu. Kemur þar fram að brotaþoli hafi útskrifast 17. júní 2009 af slysadeildinni. Síðan þá hafi hann komið einu sinni í eftirlit á göngudeild þann 2. júlí 2009 þar sem fjarlægð hafi verið sjötíu spor víðs vegar um líkama hans og hann settur í þumalspelku. Þá segir varðandi batahorfur að þær séu góðar og talið að hann nái sér að fullu. Þá segir í vottorðinu: „Spurt var sérstaklega um hvort A hefði verið í lífshættu við komu á slysa- og bráðadeild. Þegar tekið er tillit til niðurstaðna rannsókna sem gerðar voru eftir komu á slysa- og bráðadeild verður að telja að hann hafi ekki verið í lífshættu þegar hann komst undir læknishendur á slysa- og bráðadeild. Hins vegar hafði slagæð farið í sundur í úlnlið hans og blæðing getað haldið áfram ef hann ekki hefði komist undir læknishendur. Einnig voru staðsetningar sára hans þannig að áverkarnir hefðu hæglega getað orðið lífshættulegri ef sárin hefðu verið dýpi á búk hans. Hefðu þá innri líffæri svo sem hjarta og lungu og líffæri í kviðarholi getað skaddast. Þannig töldum við í fyrstu að A hefði verið í lífshættu við komu en þegar mat er lagt á allar rannsóknir sem síðar liggja fyrir tel ég eins og áður sagði það ekki hafa verið.“ Staðfesti E þetta fyrir dóminum.

Læknisvottorð D, dagsett 16. júní 2009, vegna ákærða liggur fyrir í málinu. Segir þar að við skoðun sé skurður lófamegin yfir fremri kjúku á öðrum fingri og einnig grynnri og minni skurður á líkum stað á þriðja fingri. Sárið hafi verið deyft í barma og síðan saumuð fjögur spor í annan fingur og tvö spor í hinn fingurinn. Aðrir áverkar séu aðeins skrámur á víð og dreif, m.a. á vinstri framhandlegg og mjöðm. Í áliti segir að um tuttugu og fimm ára gamlan mann sé að ræða sem var fluttur í fylgd lögreglu á slysadeild. Hafi hann hlotið skurði lófamegin á fingrum sem þurfi að sauma, ekki dýpri áverki. Vilji ekki ræða hvernig áverkinn hafi orðið til og sé því ekki útilokað að hann hafi veitt sér þessa áverka sjálfur, sérstaklega ef hann er örvhentur.

Forsendur og niðurstöður.

Ákæruliður I.

Ákærði er í máli þessu sakaður um tilraun til manndráps en til vara fyrir sérstaklega hættulega líkamsárás eins og nánar er greint í ákæru. Ber nokkuð í milli í frásögn ákærða og brotaþola en engin vitni voru að atvikinu. Ágreiningslaust er að ákærðu deildu og slógust fyrr um kvöldið og brotaþoli viðurkennir að hann hafi skallað ákærða á skemmtistað, nokkru áður en þeir tóku leigubíl heim. Þá ber þeim saman um að brotaþoli hafi farið fyrr út úr leigubílnum en komið gangandi heim til ákærða stuttu síðar. Brotaþoli kvaðst hafa farið úr leigubílnum í Hamraborginni en nokkurra mínútna gangur er þaðan heim til ákærða að Auðbrekku 2.

Framburður ákærða hefur verið misvísandi varðandi árásina sjálfa, bæði hjá lögreglu og fyrir dóminum. Ákærði sagði í fyrstu skýrslutöku hjá lögreglu að hann hefði setið fyrir utan húsið þegar brotaþoli kom aftur, þeir hafi rifist, ákærði hafi misst þolinmæðina og gripið hníf sem hafi verið inni í eldhúsi og beitt honum fyrir sig. Það hafi hann gert vegna þess að brotaþoli hafi ráðist á sig. Í seinni lögregluskýrslunni kvað ákærði brotaþola hafa ýtt við ákærða og sparkað í hann og tekið hann haustaki og beygt hann niður. Í þeirri stöðu hafi ákærði orðið að verja sig og reynt að slá frá sér. Þá hafi þeir verið staddir nálægt eldhúsinu og hafi ákærði fundið hnífinn á gólfinu þar sem brotaþoli hafi pressað hann niður í haustakinu og í framhaldi af því hafi ákærði stungið brotaþola með hnífnum til þess að verja sig og losna úr tökum hans. Ákærði sagði fyrir dóminum að brotaþoli hefði hellt yfir sig svívirðingum og þá hafi þeir verið við eldhúsinnganginn. Þar hafi ákærði náð í hnífinn til að hóta brotaþola. Brotaþoli hafi ýtt í ákærða og sparkað í rassinn á honum eins og hann hafi verið smábarn. Þá hafi ákærði farið og sótt hnífinn. Hnífurinn hafi verið á borði sem stóð á gangi á milli anddyris, stofu og eldhúss. Ákærði kvaðst hafa ýtt við brotaþola með annarri hendinni og haldið á hnífnum í hinni og brotaþoli hafi þá snúið sér snöggt við og þannig hafi þetta byrjað. Fer þessi framburður ákærða í bága við önnur gögn málsins og skýrir t.d. engan veginn það blóð sem var á tröppum við útidyrnar, á þröskuldi þeirra og inngangi en eldhúsið er nokkru innar í íbúðinni.

Framburður brotaþola var bæði hjá lögreglu og fyrir dóminum á sama veg, þ.e. að ákærði hafi verið fyrir utan húsið þegar hann kom þangað, með hníf í hendinni og hafi veist að honum með því að stinga hann í vinstri handlegginn fyrir utan húsið. Er sá framburður í samræmi við ljósmyndir og önnur rannsóknargögn sem sýna mikið blóð á stéttinni við innganginn, þröskuld og forstofu. Er það blóð sem greinilega hefur lekið úr manni en ekki síðar tilkomið kám. Þá fær sá framburður brotaþola, að hann hafi eftir þá stungu tekið ákærða haustaki með vinstri hendi til að verjast frekari árás, stoð í framburði ákærða sjálfs sem sagði aðspurður fyrir dóminum að brotaþoli hefði tekið sig haustaki. Samrýmast ákomur á brotaþola þeirri lýsingu hans að ákærði hafi verið með hnífinn í vinstri hendi, brotaþoli haldið með vinstri hendi haustaki á ákærða og ákærði þannig stungið af handahófi í líkama brotaþola, svo og ákomum á fatnaði brotaþola og blóði á fatnaði ákærða. Er framburður ákærða um að brotaþoli hafi sjálfur veitt sér þá áverka sem hann fékk með öllu fráleitur og verður virtur að vettugi. Telur dómurinn sannað, svo hafið sé yfir allan skynsamlegan vafa, að ákærði hafi veist að brotaþola og stungið hann fyrst í handlegg og í framhaldi stungið hann af handahófi ítrekað í líkamann með stórum eldhúshníf á meðan brotaþoli hélt haustaki á ákærða. Með þessari háttsemi sinni gat ákærða ekki dulist að hann gæti orðið brotaþola að bana en stungurnar beindust m.a. að kvið og brjóstholi brotaþola. Að virtum öllum aðstæðum á vettvangi var árásin heiftarleg og hefur staðið yfir í einhvern tíma. Verður því að líta á atlögu ákærða sem tilraun til manndráps og telja að hann hafi með henni gerst brotlegur við 211. gr., sbr. 1. mgr. 20. gr., almennra hegningarlaga. Breytir þar engu um þótt ákærði hafi beðið kærustu sína um að hringja á sjúkrabíl að atlögunni lokinni. Hefur það verið tilviljun ein sem réði því að brotaþoli hlaut ekki bana af. Verður ákærði sakfelldur fyrir þessa háttsemi.

Ákæruliður II.

Ákærði játaði fyrir lögreglu að hafa sótt tvo hnífa inn í eldhús eftir að hann hafði stungið brotaþola eins og lýst er í ákærukafla I. Fyrir dóminum neitaði ákærði því. Brotaþoli lýsti því svo fyrir lögreglu að ákærði hafi komið með tvo hnífa í hendinni og otað þeim að brotaþola og sagt honum að „drulla“ sér út. Fyrir dóminum lýsti brotaþoli því að ákærði hafi ógnað sér með tveimur hnífum eftir að árásinni lauk. Engin rannsókn fór fram á þessum þætti við rannsókn málsins, enda ekki fram komið fyrr en með framburði brotaþola hjá lögreglu þann 18. júní 2009. Með hliðsjón af ótrúverðugum framburði ákærða fyrir dóminum, játningu hans hjá lögreglu og trúverðugum framburði brotaþola hjá lögreglu og fyrir dóminum, telur dómurinn sannað að ákærði hafi gerst brotlegur eins og lýst er í þessum ákærulið. Verður ákærði sakfelldur fyrir þá háttsemi og gerð refsing fyrir.

Ákvörðun refsingar.

Ákærði hefur verið sakfelldur fyrir tilraun til manndráps og hótun eins og að ofan greinir. Ákærði krafðist þess að honum yrði ekki gerð refsing og vísaði til 2. mgr. 12. gr. almennra hegningarlaga þar sem atlagan hafi að hluta verið brotaþola sjálfum að kenna en hann hjólaði í ákærða þrátt fyrir að hann héldi á hnífi. Verður ekki tekið undir þessa málsástæðu ákærða.

Sakavottorð ákærða liggur fyrir og hafa fyrri refsingar ekki áhrif við ákvörðun refsingar nú. Við ákvörðun refsingar verður að líta til þess að afleiðingar atlögunnar voru miklar og árásin ófyrirleitin en ákærði beitti lífshættulegu vopni af handahófi.

Þá verður að líta til þess að þrátt fyrir farbann, sem ákærði sætti fyrst frá 19. júní 2009, aftur með úrskurði þann 16. júlí 2009 til 3. september s.á., og síðan með úrskurði 3. september s.á. til 12. nóvember 2009, fór ákærði úr landi í ágúst 2009 eins og hann lýsti sjálfur fyrir dóminum. Hafði ákæran þá verið birt ákærða en hún var birt honum í þinghaldi þann 16. júlí 2009. Var handtökuskipun gefin út á hendur ákærða og hann eftirlýstur þegar ljóst var að hann var farinn úr landi. Var ákærði handtekinn í Þýskalandi 15. október sl. og framseldur til íslenskra yfirvalda 8. nóvember sl. Hefur hann sætt gæsluvarðhaldi síðan. Telur dómurinn 3. mgr. 218. gr. b. almennra hegningarlaga ekki eiga við í máli þessu.

Er refsing ákærða ákveðin fangelsi í fimm ár en frá refsingunni dregst gæsluvarðhald er ákærði sætti frá 13. til 19. júní 2009 og frá 15. október 2013 að fullri dagatölu. Ekki eru skilyrði til að skilorðsbinda refsinguna.

Einkaréttarkrafa.

Af hálfu brotaþola er krafist miskabóta úr hendi ákærða að fjárhæð kr. 1.500.000 auk vaxta skv. 8. gr. vaxtalaga nr. 38/2001 frá 13. júní 2009 þar til mánuður er liðinn frá því ákærða var kynnt bótakrafan, en með dráttarvöxtum skv. III. kafla vaxtalaga nr. 38/2001 frá þeim degi til greiðsludags. Ákærði mótmælti bótakröfunni. Samkvæmt gögnum málsins hlaut brotaþoli mikla áverka við árás ákærða og kveðst brotaþoli aldrei munu ná sér að fullu eftir þá. Engin skjalleg gögn hafa verið lögð fyrir dóminn sem sýna framtíðarskaða fyrir utan þau læknisvottorð sem liggja fyrir í málinu. Þrátt fyrir það er ljóst að brotaþoli hefur upplifað mikla ógn við árásina og eins og hann tjáði sjálfur dóminum óttaðist hann um líf sitt.

Með broti því sem ákærði er sakfelldur fyrir hefur hann bakað sér skaðabótaábyrgð gagnvart brotaþola samkvæmt 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Í ljósi framangreinds þykja miskabætur til handa brotaþola hæfilega ákveðnar 900.000 króna og ber fjárhæðin vexti eins og í dómsorði greinir en bótakrafan var fyrst birt ákærða í þinghaldi þann 16. júlí 2009.

Sakarkostnaður.

Með vísan til 218. gr. laga nr. 88/2008 skal loks dæma ákærða til að greiða allan sakarkostnað, sem er samkvæmt yfirliti 199.301 króna auk málsvarnarlauna skipaðs verjanda ákærða, S-kk-ef A-kk-ef S-kk-ef hrl., á rannsóknarstigi og fyrir dóminum 459.957 krónur að teknu tilliti til virðisaukaskatts og þóknun skipaðs réttargæslumanns brotaþola, G-kvk-ef S-kvk-ef A-kvk-ef hrl., 261.668 krónur. Hefur þá verið tekið tillit til virðisaukaskatts.

Dóm þennan kveður upp Á-kvk-nf G-kvk-nf héraðsdómari.

D ó m s o r ð :

Ákærði, R-x-x M-x-x M-x-x L-x-x, skal sæta fangelsi í fimm ár. Frá refsingunni skal draga gæsluvarðhald er ákærði sætti frá 13. til 19. júní 2009 og frá 15. október 2013, að fullri dagatölu.

Ákærði greiði sakarkostnað, 920.926 krónur, þar með talda þóknun skipaðs verjanda síns, S-kk-ef A-kk-ef S-kk-ef hrl.,459.957 krónur og skipaðs réttargæslumanns brotaþola, G-kvk-ef S-kvk-ef A-kvk-ef hrl., 261.668 krónur.

Ákærði greiði A 900.000 krónur í miskabætur ásamt vöxtum skv. 8. gr. laga nr. 38/2001 frá 13. júní 2009 til 16. ágúst 2009 en með dráttarvöxtum skv. 9. gr., sbr. 1. mgr. 6. gr., sömu laga frá þeim degi til greiðsludags.

Á-kvk-nf G-kvk-nf.