E-361/2014

Mál þetta var höfðað 29. janúar 2014 og dómtekið 4. desember 2014.

Stefnandi er A-kk-nf S-kk-nf S-kk-nf, Hraunbæ 30, Reykjavík.

Stefndi er Ísbílaútgerðin ehf., Smiðshöfða 14, Reykjavík.

Stefnandi krefst þess að stefnda verði gert að greiða laun og orlof að fjárhæð 1.582.383 kr. ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. vaxtalaga frá 1. desember 2012 af 23.875 kr. til 1. júní 2013 og frá þeim degi af 36.475 kr. til 15. júní 2013 og frá þeim degi af 182.235 kr. til 1. júlí 2013 og frá þeim degi af 266.822 kr. til 13. júlí 2013 og frá þeim degi af 320.633 kr. til 1. ágúst 2013 og frá þeim degi af 364.628 kr. til 15. ágúst 2013 og frá þeim degi af 391.533 kr. til 1. september 2013 og frá þeim degi af 594.401 kr. til 15. september 2013 og frá þeim degi af 748.161 kr. til 1. október 2013 og frá þeim degi af 943.029 kr. til 15. október 2013 og frá þeim degi af 1.088.789 kr. til 1. nóvember 2013 og frá þeim degi af 1.291.657 kr. til 15. nóvember 2013 og frá þeim degi af 1.437.417 kr. til 1. desember 2013 og frá þeim degi af 1.582.383 kr. til greiðsludags. Þá krefst stefnandi málskostnaðar.

Af hálfu stefnda er aðallega krafist sýknu af öllum kröfum stefnanda en til vara að dómkröfur stefnanda verði lækkaðar. Þá krefst stefndi málskostnaðar.

I.

Málavextir

Stefnandi hóf störf hjá stefnda í ágúst 2012 og vann fullt starf við útkeyrslu og sölumennsku. Nánar tiltekið var um að ræða akstur sérútbúinnar bifreiðar stefnda á fyrir fram ákveðnum dögum á nánar tilgreindum leiðum og ís seldur vegfarendum úr bifreiðinni. Ekki var gerður ráðningarsamningur við stefnanda en hann starfaði hjá stefnda til loka þess árs.

Stefndi hóf aftur störf hjá stefnanda í mars 2013. Aðila greinir á um umsamin laun en stefnandi miðar í því sambandi við lágmarkslaun samkvæmt kjarasamningi VR og Samtaka atvinnulífsins (hér eftir SA). Stefndi kveður aftur á móti samkomulag hafa verið um tiltekið gjald fyrir hvern dag stefnda á bílnum, eins og það var ákveðið hverju sinni, ásamt bónusgreiðslum. Þá kveður stefndi að við ráðningu stefnanda í mars hafi verið ákveðið að hann skyldi vinna fyrir stefnda út ágúst 2013.

Óumdeilt er að stefnandi mætti ekki til vinnu vegna veikinda, að því er talið er 7. júní 2013, en samkvæmt vaktarplani sem lagt var fram af hálfu stefnda skyldi hann vinna fullan vinnudag 7.-9. júní og hálfan dag þann 10. júní 2013.

Samkvæmt læknisvottorði J-kvk-ef G-kvk-ef heilsugæslulæknis, útgefnu 8. júlí 2013, var stefnandi óvinnufær með öllu frá 6. júní til 18. júlí 2013 en jafnframt er skráð að óvíst sé hvenær veikindatímabilinu ljúki. Þá er staðfest í sjúkradagpeningavottorði B-kk-ef J-kk-ef læknis að stefnandi hafi verið óvinnufær með öllu frá 5. júní til 31. júlí 2013.

Með bréfi VR, dagsettu 11. júlí 2013, var gerð krafa fyrir hönd stefnanda um vangoldin laun vegna júní 2013 auk orlofs- og desemberuppbóta samkvæmt kjarasamningi VR og SA og útgefnum launaseðli frá stefnda, samtals 557.018 krónur. Skorað var á stefnda að greiða kröfuna innan 10 daga. Í kjölfarið áttu sér stað samskipti á milli VR og fyrirsvarsmanns stefnda þar sem þess var m.a. farið á leit að hann réði stefnanda aftur til starfa.

Inn í mál þetta fléttast með tilteknum hætti, eins og nánar er vikið að í niðurstöðu, innbrot í stefnda þann 6. júní 2013.

Með bréfi lögmanns stefnanda, dagsettu 10. september 2013, var vísað til ofangreinds bréfs, svo og samskipta aðila, og með milligöngu VR í kjölfarið. Fram kemur að litið sé svo á að stefnanda hafi verið sagt upp störfum fyrirvaralaust og beri stefnda að greiða honum bætur í uppsagnarfresti samkvæmt kjarasamningi tímabilið ágúst til október 2013. Þá er krafist vangoldinna launa vegna júní og júlí 2013, svo og hlutfalls af orlofs- og desemberuppbót vegna ársins 2012. Krafist var 1.582.393 króna auk dráttarvaxta og innheimtuþóknunar.

Við aðalmeðferð málsins kom stefnandi fyrir dóminn til skýrslugjafar, svo og fyrirsvarsmaður stefnda Á-kk-nf B-kk-nf. Þá gáfu skýrslu fyrir dóminum vitnin S-kk-nf G-kk-nf J-kk-nf, E-kk-nf G. M-kk-nf, H-kk-nf M-kk-nf G-kk-nf og V-kk-nf P-kk-nf.

II.

Málsástæður og lagarök stefnanda

Stefnandi byggir á því að hann hafi verið óvinnufær með öllu frá 5. júní 2013 til 31. júní 2013. Samkvæmt kjarasamningi eigi hann rétt á launum fyrir tvo veikindadaga hvern unninn mánuð. Stefnandi hafi unnið ágúst, september, október, nóvember og desember 2012, auk apríl og maí 2013 sem jafngildi 14 veikindadögum, þ.e. frá 1.-26. júní 2013.

Um mánaðamótin júlí/ágúst 2013 hafi frekara vinnuframlagi stefnda verið hafnað. Í framhaldinu hafi borist launagreiðsla að fjárhæð 128.268 kr. Þar sem honum hafi verið sagt upp fyrirvaralaust sé krafist bóta í uppsagnarfresti samkvæmt kjarasamningi. Uppsagnarfrestur hafi verið 3 mánuðir sem bundnir séu við mánaðamót. Krefst stefnandi fastra launa auk bónusgreiðslna í uppsagnarfresti sem hann kveðst hafa fengið mánaðarlega frá 15.-15. og sé því gjaldfallinn bónus frá 15. maí til 14. júní 2013 sem sé að meðaltali vegna apríl og maí 2013 samkvæmt launaseðlum 145.760 kr.

Engin launagreiðsla hafi borist stefnanda vegna júní 2013. Auk þess eigi eftir að gera upp við stefnanda hlutfall af orlofs- og desemberuppbótum samkvæmt köflum 1.3.1 og 1.3.2 í kjarasamningi VR og SA.

Stefnandi krefst þess að fá vangreidd laun í veikindum, áunninn bónus og uppbætur, auk 10,17% orlofs og launa í uppsagnarfresti samkvæmt sundurliðun í stefnu, samtals að fjárhæð 1.582.383 kr.

Stefnandi styður kröfur sínar við lög nr. 28/1930 um greiðslu verkkaups, lög um orlof nr. 30/1987, meginreglur kröfuréttar, meginreglur vinnuréttar, kjarasamninga VR og SA og bókanir sem teljast hluti kjarasamninga. Kröfur um dráttarvexti og vaxtavexti styður stefnandi við reglur III. kafla vaxtalaga nr. 38/2001. Kröfur um málskostnað styður stefnandi við 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991, sbr. 4. tl. 129. gr. um vexti af málskostnaði. Þá krefst stefnandi virðisaukaskatts af málskostnaði þar sem hann er ekki virðisaukaskattsskyldur.

III.

Málsástæður og lagarök stefnda

Stefndi krefst aðallega sýknu. Telur stefndi að áunnin laun og bónus hafi verið greidd að fullu en sú krafa byggi í fyrsta lagi á því að gjaldfallinn sé bónus frá 15. maí til 14. júní 2013. Útreikningar kröfu stefnanda byggja á meðaltali þess árangurs sem bónusgreiðslur vegna apríl og maí 2013 námu. Stefndi telur að krafa stefnanda um áunninn bónus sé úr lausu lofti gripin og engum gögnum studd um raunverulegt vinnuframlag. Vísar stefndi til launaseðla sem liggja fyrir í málinu en þar komi glöggt fram að allar launa- og bónusgreiðslur sem stefnandi hafi unnið til hafa verið greiddar. Stefndi byggir á því að áunninn árangurstengdur bónus geti ekki með nokkru móti tekið mið af slíku meðaltali sem stefnandi byggir kröfu sína á heldur sé hann greiddur fyrir tiltekna vinnu. Raunar hafi og þegar verið greiddur bónus fyrir vinnu á nefndu tímabili og hafi stefnandi í engu leitast við að sýna fram á ranga útreikninga stefnda við þá greiðslu. Krafa stefnanda um greiðslu áunnins bónuss sé því með öllu haldslaus. Þá verður ekki séð að framsetning þessarar kröfu standist skilyrði e-liðar 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

Í öðru lagi krefjist stefnandi launa vegna tímabilsins frá 1. júní til 26. júní 2013. Í stefnu sé að því vikið að stefnanda hafi borist launagreiðsla sem hafi numið 128.258 krónum en glöggt megi ráða af gögnum málsins að hér sé um að ræða launagreiðslu vegna júní. Með umræddri greiðslu hafi stefndi gert upp við stefnanda öll áunnin en ógreidd laun. Stefnandi hafi ekki á nokkurn hátt sannað eða gert líklegt að hann eigi kröfur umfram það. Stefnandi eigi því hvorki tilkall til nokkurra launa vegna 1. til 26. júní 2013 né til bónuss vegna 15. maí til 14. júní 2013, enda hafi allt framangreint verið gert upp með greiðslu 128.268 króna að teknu tilliti til skatts og hvers konar annarra gjalda. Þá sé fram sett krafa um orlof vegna júní 2013 engum gögnum studd og henni mótmælt sem rangri. Beri því að sýkna stefnda af þessum liðum í kröfu stefnanda.

Stefndi byggir á því að stefnandi haldi því ranglega fram að hann eigi uppsafnaðan veikindarétt vegna ágúst til desember 2012. Stefndi byggir á því að stefnandi hafi verið ráðinn tímabundið til starfa í ágúst 2012 og lokið störfum í desember sama ár. Telur stefndi að réttaráhrif ráðningar falli niður við ráðningarslit og allar greiðslur vegna veikinda falli niður frá og með þeim degi sem ráðningu hafi lokið, þ.e. 28. desember 2012. Stefndi mótmælir því sem röngu að stefnandi eigi uppsafnaðan veikindarétt vegna vinnu sinnar hjá stefnda í apríl og maí 2013 enda hafi hann fullnýtt veikindarétt sinn. Fram lagðir launaseðlar beri það með sér að stefnandi hafi þegar fengið greidda 6 veikindadaga á árinu 2013 vegna þriggja mánaða vinnu hjá stefnda. Beri því að sýkna stefnda af þessum lið í kröfu stefnanda.

Stefnandi hafi sagt upp störfum sínum þann 18. júní 2013 og aldrei gert sig líklegan eftir það til að snúa aftur til starfa og vinna út kjarasamningsbundinn uppsagnarfrest sinn. Telur stefndi að rétt hafi verið að líta svo á að aðilar hafi verið sammála um að uppsögnin tæki þegar gildi. Þar sem stefnandi hafi lýst því yfir að hann gæti ekki unnið fyrir stefnda væri honum ekki 100% treyst, hafi legið fyrir að stefnandi hafði aldrei í hyggju að vinna uppsagnarfrest sinn. Hafi allir starfsmenn legið undir grun enda brotist inn með lykli þann 6. júní 2013. Þá hafi aldrei komið til þess að stefnandi hafi þurft að hverfa frá vinnu enda hafi vinnuframlagi hans aldrei verið hafnað. Stefnandi hafi þannig aldrei sóst raunverulega eftir því starfa út uppsagnarfrestinn, enda verði ekki út frá öðru gengið en að uppsögn hans hafi falið í sér að hann myndi hætta störfum þá þegar þann 18. júní 2013. Hafi því ekki verið mótmælt af hálfu stefnda. Hafi aðilar þannig komist að samkomulagi um starfslok án uppsagnarfrests.

Stefndi telur rétt að geta þess að hann hafi farið fram á það við stefnanda þann 7. júní 2013, daginn sem stefnandi hafi ekki komið til vinnu án þess að tilkynna um veikindi, að hann kæmi með læknisvottorð. Stefnandi hafi komið með læknisvottorðið þann 9. júlí 2013 án þess að hafa í hyggju að vinna uppsagnarfrest sinn eða að hafa orðið fyrir því að stefndi hafi hafnað vinnuframlagi hans með ólögmætum hætti.

Það hafi fyrst verið með bréfi, dags. 10. september 2013, sem krafist hafi verið réttinda vegna ákvæða kjarasamnings VR og SA um uppsagnarfrest. Athygli veki að í því bréfi hafi verið að finna allt annan grundvöll fyrir kröfu stefnanda en í fyrra bréfi VR sem þó sé vísað til.

Stefndi byggir á því að ekki sé nokkur önnur leið að skilja orð stefnanda, um að hann hafi ekki getað unnið fyrir stefnda þar sem honum var ekki 100% treyst, en að þau hafi falið í sér fyrirvaralausa uppsögn og að hann ætlaði sér ekki að vinna á uppsagnarfresti. Rangt sé að stefndi hafi hafnað vinnuframlagi stefnanda. Þrátt fyrir innbrotið, og óhjákvæmilegan grun um þátttöku einhvers starfsmanna félagsins, óskaði stefndi þvert á móti eftir því að stefnandi mætti til vinnu sem fyrst eftir atvikið. Hafi stefndi ítrekað í júní reynt að fá stefnanda til vinnu í forföllum annarra starfsmanna án árangurs. Stefndi hafi því enga ástæðu haft til að ætla að stefnandi hefði nokkurn áhuga á því að starfa áfram hjá fyrirtækinu og taldi samstarfinu lokið.

Stefndi byggir á því að stefnandi eigi ekki tilkall til uppbóta umfram það sem hann hafi þegar fengið. Stefnandi byggir í fyrsta lagi á því að hann eigi kröfu á stefnda um greiðslu 23.875 króna vegna desemberuppbótar á árinu 2012. Óumdeilanlegt sé að stefnandi hafi fengið aukagreiðslu í desember að fjárhæð 90.769 krónur. Sú greiðsla hafi ekki á nokkurn hátt stafað af vinnuframlagi stefnanda heldur var fyrst og fremst hugsuð sem viðbót við mánaðarlegar launagreiðslur. Hafi stefndi þannig viljað tryggja að stefnandi fengi greiddar allar þær viðbætur sem hann gæti talist eiga rétt á og þar að auki bónus umfram það. Skýrðist þetta af því að stefndi hafi verið ánægður með störf stefnanda og vildi umbuna honum fyrir þau. Þar sem sú greiðsla, sem innt var af hendi sem aukagreiðsla vegna desember 2012, hafi verið mun hærri en sú sem stefnandi krefst nú að fá greidda vegna vangreiddrar desemberuppbótar, blasi við að stefnandi eigi enga kröfu á stefnanda um vangreidd laun eða uppbætur. Beri því að sýkna stefnda af þessum lið kröfu stefnanda.

Óumdeilt sé að stefnandi hafi fengið aukagreiðslu í mars. Líkt og aukagreiðslan í desember hafi sú greiðsla numið 100.000 krónum. Sem fyrr var stefnda á engan hátt skylt að inna þessa greiðslu af hendi vegna vinnuframlags stefnanda, heldur hafi þessari greiðslu, líkt og desembergreiðslunni, fyrst og fremst verið ætlað að standa straum af öllum þeim uppbótum sem stefnandi gat átt tilkall til úr hendi stefnanda, auk þess að vera viðbót við þá skyldu. Óumdeilanlegt sé að sú aukagreiðsla sem greidd hafi verið sé talsvert hærri en sú krafa sem stefnandi hafi nú sett fram. Því blasir við að stefnandi hafi að fullu fengið þá orlofsuppbót sem hann átti rétt á og vel rúmlega það. Beri því að sýkna stefnda af þessum lið kröfu stefnanda.

Stefndi gerir þá varakröfu að dómkröfur stefnanda verði lækkaðar. Byggir stefndi á því að stefnandi eigi ekki að hagnast á veikindum sínum. Frá því að stefnandi tilkynnti veikindi og þar til hann lét af störfum átti stefnandi aðeins að vinna þrjá og hálfan dag samkvæmt vaktarplani. Þegar hafi verið greiddir tveir veikindadagar og geti stefnandi því ekki með nokkru móti átt tilkall til rýmri veikindaréttar en þess eina og hálfa dags sem hann hefði átt að vinna en ekki getað sökum veikinda.

Verði fallist á að stefnandi eigi tiltekinn veikindarétt sem samanstandi af nánar tilgreindum fjölda daga, byggir stefndi á því að ekki beri að greiða hærri fjárhæð vegna hvers þeirra en sem nemi daglaunum stefnanda. Byggir stefndi á því að stefnandi geti ekki átt rétt á greiðslu bónuss í veikindaleyfi þar sem eðli máls samkvæmt taki slíkur kaupauki mið af frammistöðu í starfi. Enda þótt umræddur sölubónus sé hluti starfskjara byggist sá kaupauki á því að um starfsframlag hafi verið að ræða af hálfu stefnanda. Þar sem ekkert starfsframlag fór fram getur stefnandi ekki átt nokkurt tilkall til bónusgreiðslu í veikindaleyfi sínu.

Verði sýknukröfu af einhverjum ástæðum hafnað, byggir stefndi á því að stefnandi geti ekki átt tilkall til launa í uppsagnarfresti umfram þann tíma sem hann hafi upphaflega verið ráðinn. Þannig hafi aðilar komist að samkomulagi um að stefnandi ynni hjá stefnda út ágúst mánuð 2013 enda hugðist stefnandi þá vilja skoða möguleika sína og jafnvel fara í skóla. Hafi aðilar því ekki viljað gera lengri samning að svo stöddu. Stefnandi geti því ekki átt tilkall til bóta í uppsagnarfresti vegna september og október 2013.

Verði eftir sem áður talið að stefnandi hafi átt rétt á þriggja mánaða uppsagnarfresti, byggir stefndi á því að sá frestur hafi í síðasta lagi byrjað að líða 1. júlí 2013, en óumdeilt sé að uppsögn átti sér stað þann 18. júní sama ár. Liggi því ljóst fyrir að október getur ekki með nokkru móti talist vera innan uppsagnarfrestsins. Beri því í öllu falli að hafna gerðum kröfum um laun og bónus vegna október 2013. Stefndi telur þar að auki að ekki beri að greiða hærri fjárhæð vegna launa í uppsagnarfresti en nemi daglaunum stefnanda og geti ekki átt rétt á greiðslu bónuss.

Verði komist að þeirri niðurstöðu að stefnandi eigi eftir sem áður tilkall til bóta sem nemi bónusgreiðslum í uppsagnarfresti eigi sú fjárhæð, sem stefnandi hafi krafist og telji að samsvara eigi bónusgreiðslum á mánuði, ekki við nokkur rök að styðjast. Þannig sé einsýnt að útreikningar stefnanda séu byggðir á röngum launaseðlum. Meðaltal bónusgreiðslna fyrir störf stefnanda í mars til loka maí nemi þannig 107.056 krónum en ekki 145.760 krónum. Krafa um hærri upphæð en nefnt meðaltal geti ekki með nokkru móti talist réttlætanleg.

Stefndi vísar til almennra reglna vinnu- og ráðningarréttar, kjarasamning VR og Samtaka atvinnulífsins og laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

Krafa stefnda um málskostnað byggist á 129. og 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

IV.

Niðurstaða

Í málinu krefur stefnandi stefnda um vangreidd laun í veikindum, laun í uppsagnarfresti, áunninn bónus og uppbætur, auk orlofsgreiðslna.

Óumdeilt er að stefnandi hóf fyrst störf hjá stefnda í ágúst 2012 og starfaði

til desemberloka það ár. Stefnandi fékk síðan greiddar atvinnuleysisbætur þar til hann var endurráðinn til stefnanda í mars 2013. Ekki var gerður skriflegur ráðningarsamningur vegna þessara ráðninga. Fyrir liggur að stefnandi mætti ekki til vinnu í júní samkvæmt vaktaplani vegna meiðsla sem hann varð fyrir utan vinnu en af því tilefni var þess óskað að hann aflaði læknisvottorðs.

Ágreiningur aðila lýtur að nokkrum atriðum. Í fyrsta lagi greinir aðila á um hvort stefnandi eigi áunnin réttindi frá þeim tíma er hann starfaði hjá stefnda á árinu 2012. Í öðru lagi hvort samkomulag hafi orðið um starfslok stefnanda, í þriðja lagi hver umsamin laun stefnda voru og í fjórða lagi hvort lokauppgjör á milli aðila hafi farið fram, annars vegar vegna starfa hans á árinu 2012 og hins vegar á árinu 2013.

Í kjarasamningi VR og SA, sem gildir um starfskjör stefnanda, segir í grein 14.1 að áunnin réttindi starfsmanna skuli haldast við endurráðningu innan eins árs. Til áunninna réttinda telst bæði réttur til launa í sjúkdóms- og slysatilvikum og uppsagnarfrestur. Stefnandi var endurráðinn til stefnda innan árs og hafði starfað hjá stefnda í 5 mánuði á árinu 2012 og 2 mánuði á árinu 2013 er hann slasaðist. Stefndi hefur haldið því fram að stefnandi hafi í bæði skiptin verið ráðinn tímabundið. Fyrir því ber hann alfarið sönnunarbyrði en ekki liggja fyrir skriflegir ráðningarsamningar. Að mati dómsins hefur stefnda ekki tekist sönnun þess með framburði vitna eða öðrum sönnunargögnum.

Samkvæmt grein 8.2.1 skal haga launagreiðslum til starfsmanna í veikindaforföllum hjá sama vinnuveitanda á 1. ári þannig, að tveir dagar greiðast fyrir hvern unninn mánuð. Verður greinin ekki skilin svo að veikindarétturinn sé skilyrtur við samfellda ráðningu hjá sama vinnuveitanda. Þrátt fyrir að kveðið sé á um samfellda ráðningu í 5. gr. laga nr. 19/1979 er um lágmarksrétt að ræða sem við verður aukið með ákvæðum kjarasamninga. Stefnandi hafði því áunnið sér 14 veikindadaga frá því að hann hóf störf hjá stefnda. Stefndi óskaði eftir læknisvottorði og veitti því viðtöku 9. júlí 2013. Í því vottorði, sem gefið er út 8. júlí 2013, kemur fram að tímabil veikinda sé frá 6. júní 2013 til 18. júlí 2013 en jafnframt segir í öðrum dálki „óvíst“, til merkis um hvenær veikindum ljúki. Samkvæmt sjúkradagpeningavottorði, sem gefið var út seinna, var veikindatímabilið hins vegar tiltekið frá 5. júní til 31. júlí 2013. Rétt þykir að leggja til grundvallar, hvað upphafstíma veikinda varðar, fyrrgreinda vottorðið en það afhenti stefnandi vinnuveitanda sínum og síðar stéttarfélagi sínu.

Sannleiksgildi þessara vottorða hvað veikindin varðar hefur ekki verið dregið í efa. Hins vegar er óljóst vegna misvísandi upplýsinga í vottorðum hvenær þeim lauk í reynd. Fyrir dómi greindi stefnandi frá því að hann hafi verið orðinn vinnufær fyrir 31. júlí. Hann hafi „verið frá“ í löppinni í 3-4 vikur en þá farinn að ganga. Hann taldi þó að hann hafi verið orðinn góður fyrir 18. júlí 2013. Þá kom fram hjá stefnanda að hann hefði nokkrum sinnum komið á vinnustaðinn, m.a. þegar hann afhenti læknisvottorðið. Mjög erfitt er hins vegar að henda reiður á framburði stefnanda hvað þetta varðar en í framburði sínum dró hann ýmist úr eða jók í. Þá voru allar dagsetningar á reiki hjá stefnanda. Með hliðsjón af framburði hans sjálfs leggur dómurinn til grundvallar að stefnandi hafi verið orðinn vinnufær á ný 18. júlí 2013.

Stefndi heldur því fram að stefnandi hafi nýtt veikindadaga á árinu 2013 sem eigi að koma til frádráttar kröfu stefnanda um laun í veikindum. Fyrir dómi greindi stefnandi frá því að hann hafi líklega verið veikur í 3-4 daga á árinu 2012. Hann hafi einnig verið veikur á árinu 2013 og mundi sérstaklega eftir einu skipti en þá hafi hann verið „hundveikur“. Að virtum framburði stefnanda gerði lögmaður hans þá breytingu á dómkröfum að krafa hans um greiðslu launa í veikindum var lækkuð úr 14 í 8 daga. Heildarkrafa stefnda lækkaði sem því næmi.

Stefndi hefur ekki lagt fram gögn sem sýna veikindadaga stefnanda á árunum 2012 og 2013 en leiðréttir launaseðlar þykja ekki nægjanleg sönnun í þeim efnum. Fyrirsvarsmaður stefnda greindi þó frá því fyrir dómi að öll veikindi væru sérstaklega skráð. Einnig kom fram hjá stefnanda að hæglega mætti sjá í tengslum við uppgjör á sölu hvort söluferðir hefðu fallið niður. Af þessu er ljóst að stefndi verður að bera hallann af því að hafa ekki lagt fram fullnægjandi gögn og þykir því mega leggja frásögn stefnanda hér til grundvallar. Þá liggur ekkert fyrir, svo sem sundurliðað yfirlit, um að stefndi hafi með 128.268 króna greiðslu til stefnanda 26. júlí 2013 m.a. verið að greiða fyrir 2 veikindadaga. Ber því að fallast á kröfu stefnanda um greiðslu launa í veikindum í 8 daga sem jafngildir 99.876 krónum, þ.e. 8x12.484 krónur. Er ekki ágreiningur um það hvernig þessi fjárhæð er útreiknuð en lögmaður stefnanda gerði grein fyrir því við munnlegan málflutning.

Í kjarasamningi VR og SA segir í grein 12.1 að allar uppsagnir skuli vera skriflegar. Í reynd er þó ekki þörf á uppsagnarbréfi ef samkomulag er um uppsögnina. Málsaðila greinir á um hvort þeir hafi gert slíkt munnlegt samkomulag um starfslok stefnanda. Stefnanda og fyrirsvarsmanni stefnda, Á-kk-þgf, ber saman um að stefnandi hafi rætt saman á vinnustaðnum, sennilega 18. júní 2013. Þá var enn til rannsóknar innbrot á vinnustaðinn sem átti sér stað 6. júní 2013. Hafði lögregla rætt við stefnanda af því tilefni en talið var að innanbúðarmaður ætti hlut að máli þar sem lykill var notaður við verkið. Óviðkomandi maður hlaut síðan dóm fyrir brotið en í dómnum er í engu vikið að ætlaðri aðkomu starfsmanna stefnda. Af framburði stefnanda og vitna, bæði þáverandi og núverandi starfsmenn stefnda, er ljóst að andrúmsloftið á vinnustaðnum var um þessar mundir þungt og nokkuð um að menn styngju saman nefjum og ræddu þetta mál sín á milli. Fyrir dómi bar Á-kk-nf að allir starfsmenn hefðu legið undir grun en ekki stefnandi sérstaklega. Þrátt fyrir að mál þetta hafi verið óupplýst á þessum tíma hafi verið gert ráð fyrir stefnanda í vinnu þegar honum batnaði. Á áðurnefndum fundi þeirra hafi stefnandi tekið fram að hann vildi ekki starfa fyrir stefnda lengur þar sem honum væri ekki treyst. Kvaðst Á-kk-nf hafa sagt stefnanda að við slíkar aðstæður væri best að hann segði upp og hefðu þeir verið ásáttir um það.

Fram kom í skýrslu stefnanda að hann hafi haft sérstaka ástæðu til að ætla að hann hefði legið undir grun og hafi rætt það við Á-kk-þf á fyrrgreindum fundi. Hafi hann sagt við Á-kk-þf að sér þætti óþægilegt að vinna fyrir hann ef honum væri ekki treyst og sömuleiðis að ganga á vaktir við þessar aðstæður. Hafi honum fundist skrýtið að vinna undir því „að verið væri að ýta undir að hann hafi gert eitthvað af sér“ og jafnframt að Á-kk-nf vildi halda honum í vinnu ef hann treysti honum ekki. Hafi Á-kk-nf ætlast til þess að hann ynni strax eftir að veikindin komu upp en hann hafi ekki treyst sér til þess. Sjálfur hafi hann aldrei neitað að vinna en hafi viljað að vinnuveitandi hans „útskýrði fyrir honum að hann færi með rangt mál og finnst skrýtið enn í dag að hafa ekki fengið afsökunarbeiðni“. Aðspurður kvaðst stefnandi ekki líta svo á að honum hefði verið sagt upp.

Af því sem rakið hefur verið, og sér í lagi þegar litið er til framburður stefnanda sjálfs, verður að telja sannað að stefnandi hafi í reynd ekki treyst sér til að starfa áfram hjá stefnda við þær aðstæður sem þá ríktu á vinnustaðnum. Virðist hann hafa tekið það sérstaklega nærri sér að Á-kk-nf teldi að hann gæti verið viðriðinn málið. Þá taldi hann jafnvel að hann hefði stýrt því í hvaða farveg það beindist. Það atriði á sér hins vegar enga stoð í gögnum málsins enda um hefðbundna lögreglurannsókn að ræða.

Eins og rakið hefur verið er ljóst að það var ekki ætlun Á-kk-ef að segja stefnanda upp störfum. Þvert á móti sóttist hann eftir því að stefnandi kæmi aftur til starfa sem fyrst. Dómurinn telur að viðbrögð stefnanda á fyrrgreindum fundi hafi ekki verið unnt að skilja á neinn annan veg en þann að hann hygðist ekki starfa hjá stefnda við ríkjandi aðstæður. Var ákvörðun um það í hans höndum. Verður því á það fallist með stefnda að í þessu hafi falist samkomulag um starfslok stefnanda og að hann hafi verið leystur undan vinnuskyldu.

Með hliðsjón af þessu verður ekki fallist á kröfu stefnanda um laun í þriggja mánaða uppsagnarfresti og þannig hafnað kröfu stefnanda um laun vegna 26.-31. júlí 2013. Þá ber að hafna kröfu stefnanda um orlofsgreiðslur í júní og júlí en hluti af þeirri fjárhæð sem hann fékk sannanlega greitt fyrir júní samtals 128.268 krónur er orlofsgreiðsla, 10.855 krónur, en stefnandi á samkvæmt ofangreindri niðurstöðu ekki kröfu á greiðslu orlofs vegna júlí.

Stefnandi krefst, í samræmi við ákvæði kjarasamnings, desemberuppbótar fyrir árið 2012 og orlofsuppbótar fyrir árið 2013. Stefndi heldur því fram að uppbætur þessar hafi verið greiddar með nánar tilgreindum greiðslum annars vegar í lok desember og hins vegar í mars 2013. Engin gögn, sem til að mynda sína sundurliðun greiðslunnar, hafa hins vegar verið lögð fram því til stuðnings.

Til þess ber að líta að fram kom hjá Á-kk-þgf fyrir dómi að starfsmenn hefðu verið ósáttir við sundurliðun launa og annarra greiðslna á launaseðlum á árinu 2012. Hafi þessu verið komið í núverandi horf á árinu 2013. Verður stefndi að bera hallann af sönnunarskorti í þessum efnum enda hans hlutverk að sjá til þess að þessum þætti væri ekki ábótavant.

Samkvæmt þessu ber að fallast á kröfu stefnanda um desemberuppbót fyrir árið 2012 og orlofsuppbót fyrir árið 2013. Þá er fallist á kröfu hans um greiðslu desemberuppbótar fyrir árið 2013. Hins vegar er ekki fallist á kröfu stefnanda um orlofsuppbót fyrir árið 2014.

Stefnandi krefst greiðslu vegna bónusgreiðslna en óumdeilt er að þær voru greiddar frá 15.-15. hvers mánaðar. Telur hann að gjaldfallinn sé bónus frá 15. maí til 14. júní 2013 og miðar í því sambandi við meðaltal vegna apríl og maí 2013 en hluta þess tíma var hann frá vinnu vegna veikinda. Einnig telur stefnandi að hann eigi kröfu til bónusgreiðslna 15.-26. júní 2013.

Fyrir dómi skýrði Á-kk-nf hvernig launakerfi stefnda væri uppbyggt. Greiddar væru prósentur af sölu, en u.þ.b. 20% af heildarsölunni færi í launagreiðslur. Tiltekin föst greiðsla væri fyrir daginn og 10% greitt ofan á það. Laun starfsmanna væru þannig tengd frammistöðu en lágmarkslaun samkvæmt kjarasamningi væru þó ávallt tryggð ef sala brygðist. Engum skriflegum gögnum er til að dreifa um þetta fyrirkomulag. Af hálfu stefnanda er því ekki mótmælt að bónus hafi verið greiddur í samræmi við frammistöðu en hins vegar telur hann það vera hluta af umsömdum starfskjörum. Ljóst er að þær greiðslur sem hér er lýst voru tengdar einstaklingsbundnum afköstum, í þessu tilviki sölu. Verður því, gegn andmælum stefnda, ekki fallist á að honum hafi borið að greiða þær óháð henni enda ekki séð að stefnandi eigi frekari kröfur á stefnda hvað bónusgreiðslur varðar. Eins og áður segir fékk stefnandi greiðslu í júní 2013 sem stefndi kveður að hluta til fyrir áunninn bónus vegna sölu. Hefur stefnandi ekki sýnt fram á að þessi staðhæfing sé röng.

Samkvæmt öllu framangreindu ber stefnda að greiða stefnanda laun vegna veikinda samtals 99.876 krónur, desemberuppbót fyrir árið 2012, 23.875 krónur, orlofsuppbót fyrir árið 2013, 12.600 krónur, og desemberuppbót fyrir árið 2013, 29.600 krónur eða samtals 165.951 krónu. Dráttarvextir reiknast á fjárhæðina mánuði eftir að stefnda var sent innheimtubréf.

Með vísan til 3. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 þykir rétt að málskostnaður á milli aðila falli niður.

S-kvk-nf H-kvk-nf héraðsdómari kveður upp þennan dóm.

D Ó M S O R Ð:

Stefndi, Ísbílaútgerðin ehf., greiði stefnanda, A-kk-þgf S-x-x S-kk-þgf, 165.951 krónu, ásamt dráttarvöxtum, samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001, frá 10. október 2013.

Málskostnaður fellur niður.

S-kvk-nf H-kvk-nf