E-6931/2007

Mál þetta, sem dómtekið var 11. júní 2008, var höfðað 15. október 2007 af F-kk-þgf H-kk-þgf, Hverafold 48, Reykjavík gegn AJ ehf., Austurbrún 23, Reykjavík.

Endanleg dómkrafa stefnanda er að stefnda verði gert að greiða honum 304.795 krónur ásamt dráttarvöxtum frá 10. ágúst 2007 til greiðsludags samkvæmt III. kafla laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001. Að auki er krafist málskostnaðar að álitum dómsins í samræmi við XXI. kafla laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála sem beri vexti samkvæmt framangreindum lagaákvæðum.

Endanleg aðalkrafa stefnda er sú að stefndi verði sýknaður af kröfu stefnanda að því marki sem krafan er umfram þá upphæð sem stefndi telur að hann eigi að greiða stefnanda, sem eru 262.747 krónur, ásamt dráttarvöxtum samkvæmt III. kafla laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 frá dómsuppsögu. Þá krefst stefndi málskostnaðar að mati dómsins. Til vara krefst stefndi þess að hann verði dæmdur til að greiða stefnanda 262.747 krónur ásamt dráttarvöxtum frá dómsuppsögu og að málskostnaður verði felldur niður.

Yfirlit málsatvika og ágreiningsefna

Stefnandi var af hálfu stefnda fenginn sem ökuleiðsögumaður í ferð sem farin var 2. til 10. júlí 2007. Aðila greinir á um greiðslu fyrir umrædda ferð. Stefnandi gaf út reikning fyrir 304.795 krónum en krafðist auk þess að fá greiddan útlagðan kostnað að fjárhæð 18.823 krónur. Útlagður kostnaður hefur verið greiddur.

Stefndi viðurkennir að skulda stefnanda 262.747 krónur fyrir umrædda ferð miðað við launaútreikning samkvæmt kjarasamningi Félags leiðsögumanna og Samtaka atvinnulífsins sem gilti frá 1. apríl 2005 til 31. desember 2007.

Málsaðilar miða báðir við útreikninga samkvæmt kjarasamningnum. Ágreiningslaust er í málinu að samkvæmt honum greiðast 18.136,82 krónur á dag á virkum degi fyrir 11 klukkustundir, en við það bætist 50% álag vegna ökuleiðsagnar sem verða samtals 27.205,23 krónur. Fyrir helgidag greiðast 24.103,81 krónur fyrir 11 klukkustundir sem verða samtals 36.155,72 krónur með álagi vegna ökuleiðsagnar.

Í útreikningi stefnanda á kröfunni kemur fram að hann reiknar 16% álag vegna launatengdra gjalda. Af hálfu stefndu er því haldið fram að gert sé ráð fyrir launatengdum gjöldum í launatöflunni. Ágreiningur aðila snýst því um hvort reikna beri launatengd gjöld ofan á fjárhæðir í launatöflunni. Stefnandi bætir við áðurgreindar fjárhæðir 16% sem hann sundurliðar þannig: 5.34% tryggingargjald, 8,66% lífeyrissjóður (framlag vinnuveitanda), 1,5% sjúkrasjóður og 0,5% endurmenntunarsjóður. Af þessu leiðir að krafa stefnanda verður 42.048 krónum hærri en stefndi telur hana eiga að vera, þ.e. 304.795 krónur – 262.747 krónur = 42.048 krónur.

Málsástæður og lagarök stefnanda

Stefnandi kveðst hafa unnið fyrir AJ ehf. við ökuleiðsögu dagana 2. til 10. júlí 2007. Munnlegt samkomulag hafi verið um að stefnandi tæki þetta að sér samkvæmt beiðni fyrirsvarsmanns stefnda. Ekki hafi verið samið um kjör. Stefnandi hefur lýst því að hann hafi verið lausráðinn til starfans samkvæmt taxta félags leiðsögumanna og tekið þetta að sér sem verktaki.

Vegna ferðarinnar hafi stefnandi gefið út reikning strax að lokinni ferð 10. júlí 2007, samtals að fjárhæð 324.043 krónur, en þar af sé útlagður kostnaður 18.823 krónur. Við bætist kostnaður vegna innheimtu, 425 krónur. Gjalddagi reikningsins sé útgáfudagur, 11. júlí 2007, sbr. 49. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup. Reikningurinn byggist á samningi Félags leiðsögumanna og Samtaka atvinnulífsins frá 2005, sem gildi til 31. desember 2007, um kjör leiðsögumanna. Innheimta hafi verið reynd og krafan viðurkennd í tölvupósti 16. ágúst 2007 og 2. og 3. október s.á. Ítrekun um greiðslu reikningsins hafi verið send í ábyrgðarpósti 10. september 2007 og hafi henni ekki verið sinnt.

Stefnandi byggi kröfur sínar á meginreglu íslensks kröfuréttar um rétt stefnanda á því að fá efndir kröfu sinnar að fullu sem fái m.a. stoð í VI. og VII. kafla núgildandi laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup. Um gjalddaga kröfunnar vísist til meginreglu 49. gr. sömu laga. Þá vísi stefnandi til meginreglu samningaréttarins um að samninga og aðra löggerninga skuli halda og efna, sbr. lög nr. 7/1936 um samningsgerð, umboð og ógilda löggerninga og lög nr. 80/1938 um stéttafélög og vinnudeilur, 3. 5. og 6. gr. Dráttarvaxta sé krafist samkvæmt III. kafla laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001. Krafa um málskostnað sé gerð í samræmi við XXI. kafla laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

Málsástæður og lagarök stefnda

Af hálfu stefnda er því haldið fram að gengið hafi verið út frá launatöflu í kjarasamningi Félags leiðsögumanna og Samtaka atvinnulífsins frá árinu 2005 vegna lausráðinna leiðsögumanna þegar stefndi fékk stefnanda til að fara í umrædd ferð. Vinna stefnanda hafi verið í sjö virka daga og tvo helgardaga, í 11 klukkustundir hvern dag. Stefndi vísar í launatöflu en samkvæmt henni reiknist hver virkur dagur á 18.136 krónur en með 50% álagi vegna ökuleiðsagnar sé gjaldið 27.205 krónur á dag. Fyrir sjö daga greiðist 190.435 krónur. Helgir dagar reiknist samkvæmt töflunni 24.103 krónur en með 50% álagi vegna ökuleiðsagnar verði fjárhæðin 36.156 krónur. Fyrir tvo helgidaga reiknist 72.312 krónur. Laun fyrir alla dagana reiknist því 262.747 krónur. Stefnandi eigi ekki rétt á 16% álagi sem hann hafi bætt við útreikninginn á kröfunni.

Málsaðila greini á um skilning á launatöflu. Skilningur stefnda sé sá að launatengd gjöld séu reiknuð inn í taxtann, sem stefndi telji koma greinilega fram þegar borið sé saman tímakaup fastráðinna og lausráðinna leiðsögumanna. Þar sé munurinn um 42%. Stefndi hafi gert fyrirspurn hjá endurskoðenda vegna þessa og hafi hann verið á sama máli og stefndi og sagt að launatengd gjöld væru að öllu jöfnu á bilinu 32-35%. Eins og fram komi í tölvupósti stefnda til stefnanda hafi greiðsla á reikningi hans verið stöðvuð þar sem stefndi hafi talið hann rangan og bókhaldslega ófullnægjandi og stefndi hafi farið þess á leit að stefnandi breytti reikningnum og skipti um haus á honum. Stefndi hafi boðist til að greiða reikninginn ásamt dráttarvöxtum frá útgáfu nýs reiknings. Þar sem stefnandi hafi ekki verið til umræðu um reikninginn hafi málið endað í þessum farvegi.

Reikningur F-kk-ef sé ódagsettur og hafi ekki borist stefnda fyrr en í ágúst. Stefndi krefjist þess að dráttarvextir verði ekki reiknaðir fyrr en frá dómsuppsögu.

Við munnlegan málflutning var því haldið fram af hálfu stefnda að málið væri vanreifað af hálfu stefnanda og bæri að vísa því frá dómi án kröfu. Vísað var til þess að málatilbúnaðurinn væri óljós, ekki væri hægt að sjá hvers stefnandi krefðist, upphæðin væri ekki sundurliðuð og ekki kæmi fram hverjar væru grunnfjárhæðirnar sem krafa stefnanda væri byggð á.

Niðurstaða

Af því sem fyrir liggur í málinu verður ekki litið svo á að málatilbúnaði stefnanda sé áfátt í þeim mæli að málið ætti að sæta frávísun án kröfu, en í stefnu er greint frá því á hverju útreikningar á kröfu hans í málinu eru byggðir.

Í málinu er ekki ágreiningur um annað en það hvort stefnanda sé heimilt að reikna 16% álag á útreiknaða kröfu, en sá útreikningur er byggður á kjarasamningi Félags leiðsögumanna og Samtaka atvinnulífsins frá 2005. Auk þess er deilt um upphafstíma dráttarvaxta. Þótt ekki hafi verið samið um gjald fyrir umrædda ferð eru málsaðilar sammála um að miða skyldi við taxta kjarasamningsins. Við úrlausn málsins ber að miða við að hann kveði á um lágmarkskjör. Í 7. kafla samningsins eru ákvæði um lífeyrissjóðsgreiðslur og greiðslur sem ferðaskrifstofum ber að greiða af launum leiðsögumanna í sjúkrasjóð og endurmenntunarsjóð. Stefnandi heldur því fram að hann hafi farið í umrædda ferð sem verktaki og er því gert ráð fyrir að hann standi skil á þessum greiðslum sjálfur. Ekki kemur fram í kjarasamningnum eða hefur verið sýnt fram á með öðrum hætti af hálfu stefnda að greiðslur þessar séu innfaldar í launataxta. Verður að telja þá staðhæfingu stefnda ósannaða.

Samkvæmt meginreglunni sem kemur fram í 28. gr. laga um þjónustukaup nr. 42/2000 skal greiða það verð sem telja verður sanngjarnt, miðað við þá vinnu sem látin er í té, hafi ekki verið samið um ákveðið verð. Með vísan til þess sem að framan greinir verður ekki fallist á þau rök stefnda að stefnanda hafi verið óheimilt að leggja 16% álag á útreiknaða kröfu samkvæmt kjarasamningnum. Samkvæmt því ber að taka kröfu stefnanda til greina.

Af hálfu stefnda hefur komið fram að reikningur stefnanda hafi borist í ágúst 2007. Samkvæmt 3. mgr. 5. gr. laga um vexti og verðtryggingu er heimilt að reikna dráttarvexti frá þeim degi þegar liðinn er mánuður frá því að kröfuhafi sannanlega krafði skuldara með réttu um greiðslu. Ber með vísan til þess að taka dráttarvaxtakröfu stefnanda til greina þannig að upphafstími dráttarvaxta verði 1. september 2007 sem ber að greiða frá þeim degi til greiðsludags.

Samkvæmt 1. mgr. 130. gr. laga um meðferð einkamála ber að dæma stefnda til að greiða stefnanda málskostnað sem þykir hæfilega ákveðinn 30.000 krónur. Málskostnaður ber dráttarvexti samkvæmt 4. mgr. 129. gr. laga um meðferð einkamála frá fimmtánda degi eftir uppkvaðningu dóms til greiðsludags.

Dóminn kvað upp S-kvk-nf I-kvk-nf héraðsdómari.

D ó m s o r ð:

Stefndi, AJ ehf., greiði stefnanda, F-kk-þgf H-kk-þgf, 304.795 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 1. september 2007 til greiðsludags og 30.000 krónur í málskostnað.

S-kvk-nf I-kvk-nf.