S-228/2008

Mál þetta, sem dómtekið var þann 12. september s.l., er höfðað með ákæruskjali ríkissaksóknara, útgefnu 14. ágúst 2008, en mótteknu 2. september s.l., á hendur X;

„fyrir tilraun til ráns, með því að hafa, að kvöldi þriðjudagsins 25. mars 2008, ruðst inn í verslunina Hreiðrið, Norðurgötu [...], Akureyri, með andlitið hulið með húfu og vopnaður plaströri, og ógnað starfsmanni verslunarinnar [A] með rörinu, skipað henni að opna sjóðsvél verslunarinnar og afhenda sér peninga. Ákærði greip í öxl [A] en hörfaði af vettvangi eftir að hún náði taki á bareflinu og reif af ákærða húfuna.

Telst þetta varða við 252. gr., sbr. 20. gr. almennra hegningarlaga nr. 19, 1940.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar.“

Mál þetta var rekið samkvæmt málsmeðferðarreglum 129. gr. laga nr. 19, 1991 um meðferð opinberra mála, en einnig með hliðsjón af 125. gr. laganna.

Af hálfu ákærða var krafist vægustu refsingar sem lög heimila.

Málavextir.

Samkvæmt frumskýrslu barst lögreglunni á Akureyri tilkynning kl. 21:13 þriðjudagskvöldið 25. mars s.l. um að maður hefði ruðst inn í verslunina Hreiðrið við Norðurgötu á Akureyri og hótað starfsmanni með barefli, jafnframt því sem hann hefði heimtað peninga úr afgreiðslukassa. Þær upplýsingar lágu strax fyrir að maður þessi hefði farið af vettvangi í bifreið.

Samkvæmt rannsóknargögnum fóru lögreglumenn þegar á brotavettvang og höfðu þar tal af starfsmanninum A. Lýsti hún því að umræddur maður hefði ruðst inn í verslunina með látum, íklæddur m.a. dökkri síðri húfu fyrir andlitinu, sem klippt hafði verið úr tvö göt fyrir augun. Hefði hann verið með barefli í hönd, um 40 cm langa stöng, vafða gráu einangrunarbandi og haft á orði: „opnaðu kassann og komdu með peningana“ og verið með bareflið á lofti. Maðurinn hefði ítrekað hótanir sínar, hún þá hörfað nokkur skref, en maðurinn þá þrifið í öxl hennar. Hún hefði þá þrifið um enda bareflisins og fundið að það var úr plasti, en í sömu andrá hefði hún náð að rífa húfuna af manninum. Við þetta hefði komið fát á manninn og hann hlaupið út úr versluninni.

Samkvæmt rannsóknarskjölum hafði lögregla tal af ákærða á heimili hans skömmu eftir miðnætti þann 26. mars s.l. Hann neitaði allri aðild að málinu, en tekið er fram í upplýsingaskýrslu að ákærði hefði verið verulega sljór til augnanna, drafandi í málrómi og virkað óstyrkur.

Við frekari rannsókn við vettvang fann lögreglan stöng og er henni lýst svo: „Um er að ræða plaströr, sem vafið hefur verið með gráu og svörtu einangrunarlímbandi ..., 41 sm og 153,43 grömm að þyngd.“

Samkvæmt gögnum var ákærði handtekinn af lögreglu þann 26. mars sl., kl. 09:00 26. mars s.l. Við formlega yfirheyrslu um hádegisbilið þann dag játaði hann skýlaust sakarefni máls þessa.

Samkvæmt upplýsingaskýrslu lögreglu, sem dagsett er 16. júní s.l., var það afstaða fyrrnefnds verslunarmanns, að leggja ekki fram bótakröfu vegna athæfis ákærða, en fram hafði komið í skýrslu, sem hún gaf hjá lögreglu við frumrannsókn málsins, að henni hefði verið mjög brugðið vegna ofangreinds atviks og það hefði tekið hana nokkurn tíma að jafna sig af því áfalli.

Fyrir dómi hefur ákærði afdráttarlaust játað þá háttsemi sem honum er gefin að sök í ákæru. Fyrir dómi staðfesti ákærði efnisatriði þeirra skýrslna er hann hafði gefið hjá lögreglu við frumrannsókn málsins og staðhæfði að verknaðinn mætti einkum rekja til áralangrar fíkniefnaneyslu hans. Ákærði kvaðst hafa verið undir áhrifum fíkniefna á verknaðarstundu.

Niðurstaða.

Með skýlausri játningu ákærða, sem studd er öðrum gögnum málsins, er að áliti dómsins nægjanlega sannað að hann hafi gerst sekur um þann verknað sem lýst er í ákæruskjali. Varðar hin saknæma háttsemi ákærða við ákvæði 252. gr. sbr. 20. gr. almennra hegningarlaga nr. 19, 1940, þ.e. ránstilraun.

Samkvæmt vottorði sakaskrár ríkisins á ákærði nokkurn sakarferil að baki. Tengist hann í flestum tilvikum auðgunar- og ávana- og fíkniefnabrotum. Var ákærði þannig þann 15. desember 2006 dæmdur til greiðslu 100.000 króna sektar fyrir þjófnaðarbrot, þ.e. broti gegn 244. gr. almennra hegningarlaga, en einnig var hann þá dæmdur fyrir ölvunarakstur. Þá sætti hann hegningarauka, 50.000 króna sekt fyrir brot gegn 244. gr. hegningarlaganna með dómi upp kveðnum í febrúar 2007. Í maí 2007 var hann dæmdur í 45 daga fangelsi, skilorðsbundið í 2 ár, enn fyrir brot gegn 244. gr. hegningarlaganna. Þann 13. desember 2007 var hann dæmdur í tveggja mánaða fangelsi fyrir brot gegn sömu grein hegningarlaganna, en einnig var hann þá sakfelldur fyrir eignaspjöll, sbr. 1. mgr. 257. gr. sömu laga svo og fyrir broti gegn ákvæðum vopnalaga og laga um ávana- og fíkniefni. Var fyrrgreindur skilorðsdómur þá dæmdur upp. Þá sætti ákærði hegningarauka, fangelsi í 1 mánuð, fyrir brot gegn 1. mgr. 244. gr. hegningarlaganna samkvæmt dómi upp kveðnum þann 6. mars 2008. Loks var ákærði dæmdur í tveggja mánaða fangelsi hinn 30. júní s.l. fyrir fjögur smávægileg þjófnaðarbrot. Við refsinguna var m.a. litið til greinds sakaferils ákærða.

Ákveða ber refsingu ákærða sem hegningarauka við síðast nefnda dóminn, frá 30. júní sl., sbr. 78. gr. almennra hegningarlaga, er samsvari þeirri þyngingu hegningarinnar, sem kynni að hafa orðið, ef dæmt hefði verið um öll brotin í einu. Þá verður við ákvörðun refsingar nú að líta til alvarleika þess brots, sem ákærði hefur hér verið sakfelldur fyrir, en samkvæmt 252. gr. hegningarlaga varðar brot gegn lagagreininni fangelsi ekki skemur en 6 mánuði og allt 10 árum. Segir og í greininni að hafi mjög mikil hætta verið samfara ráninu geti refsing orðið allt að 16 ára fangelsi. Til þess ber að líta að samkvæmt framangreindu var um tilraunaverknað að ræða, en í 20. gr. hegningarlaganna segir að fyrir tilraun til brots megi dæma lægri refsingu en mælt er fyrir um fullframið brot. Skuli það einkum gert þegar af tilrauninni megi ráða að brotamaðurinn sé ekki eins hættulegur og vilji hans ekki eins harðnaður og ætla megi að sé um menn, sem fullfremja slík brot.

Líkt og áður var rakið játaði ákærði brot sín greiðlega og af hreinskilni. Þá má ráða að nokkur viðhorfsbreyting hafi orðið hjá ákærða til fíkniefna upp á síðkastið, en hann hefur látið af slíkri neyslu vegna refsiúttekta fyrri dóma. Ákærði er 24 ára og virðist hann einlægur í að kúvenda lífi sínu til betri vegar.

Þykir refsing ákærða að öllu framangreindu virtu, sbr. og ákvæði 1. tl. og 8. tl. 1. mgr. 70. gr. hegningarlaganna hæfilega ákveðin 8 mánaða fangelsi. Í ljósi sakarferils ákærða og eðlis brots hans eru ekki efni til að skilorðsbinda refsinguna.

Samkvæmt yfirlýsingu fulltrúa ákæruvalds fyrir dómi leiddi engan kostnað af rekstri málsins.

D Ó M S O R Ð :

Ákærði, X, sæti fangelsi í 8 mánuði.

Ó-kk-nf Ó-kk-nf.