E-2594/2010

Mál þetta, sem tekið var til úrskurðar 14. september sl., að loknum munnlegum málflutningi um frávísunarkröfu stefndu, er höfðað fyrir Héraðsdómi Reykjavíkur af Sola Verktaki ehf., Ásgötu 17, Raufarhöfn, gegn L-kvk-þgf G-kvk-þgf og S-kk-þgf J-kk-þgf, Kristnibraut 73, Reykjavík, með stefnu birtri 30. mars 2010.

Dómkröfur stefnanda eru þær að stefndu verði dæmd in solidum til að greiða stefnanda skuld að fjárhæð 16.547.520 kr. ásamt dráttarvöxtum samkvæmt ákvörðun Seðlabanka Íslands á hverjum tíma um grunn dráttarvaxta og vanefndaálags, sbr. 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af 16.547.520 kr. frá 01.04.2009 til greiðsludags.

Þá er krafist málskostnaðar.

Dómkröfur stefndu eru þær aðallega að máli þessu verði vísað frá dómi, en til vara krefjast stefndu þess að verða sýknuð af kröfum stefnanda.

Í báðum tilvikum er þess krafist að stefnandi verði dæmdur til að greiða stefndu málskostnað samkvæmt mati dómsins.

Í þessum þætti málsins er til meðferðar krafa stefndu um frávísun málsins. Stefnandi krefst þess að frávísunarkröfu stefndu verði hafnað.

Málsástæður og lagarök stefnanda

Krafa stefnanda á hendur stefndu er byggð á reikningi nr. 27 að fjárhæð 16.547.520 kr. útgefnum 1. apríl 2009 og með gjalddaga sama dag samkvæmt stefnu.

Stefnandi lýsir málsatvikum svo í stefnu að stefndi S-kk-nf J-kk-nf hafi tekið að sér framkvæmdastjórn stefnanda í febrúar 2007. Hann hafi séð um allan almennan rekstur, farið með prókúru og borið ábyrgð á fjárhagslegum verkefnum félagsins. S-kk-nf hafi ráðið eiginkonu sína, stefndu L-kvk-þf G-kvk-þf, til að færa bókhald félagsins.

Í júlí 2007 hóf stefndi, S-kk-nf J-kk-nf, ásamt eiginkonu sinni stefndu, L-kvk-þgf G-kvk-þgf, byggingu sumarhúss í landi Heiðarbæjar, lóð 170226, Bláskógabyggð, sem var skráð eign þeirra hjóna. Stefndi hafi ráðið starfsmenn stefnanda til verksins. Starfsmenn stefnanda hafi alls unnið 4.530 klst. við verkið en samkvæmt gjaldskrá fyrirtækisins hafi útseld vinna við verkið verið 3.200 kr. á klst. auk vsk. Þar hafi verið um að ræða gjaldskrá sem ákveðin hafi verið af stefnda, S-kk-þgf J-kk-þgf. Verkið skyldi fært til bókar af eiginkonu hans stefndu, L-kvk-þgf G-kvk-þgf. Við skoðun á bókhaldi stefnanda eftir að stefndu létu af störfum hafi komið í ljós að aldrei var gerður reikningur eins og stefndu áttu að gera og verkið ekki gert upp. Verkkaupar hafi þó greitt 1.500.000 kr. inn á verkið á verktímanum. Stefnandi hafi gert stefndu reikning fyrir vinnuna þegar málið upplýstist, sem sé hinn umstefndi reikningur málsins.

Stefnandi hafi reynt árangurslaust að fá stefndu til að greiða skuldina, bæði munnlega og bréflega, en þau hafi ekki talið sig eiga að greiða fyrir útselda vinnu stefnanda. Stefnandi hafi reynt umfram eðlilegan tíma að fá stefndu til að greiða skuld sína, þar sem um gamla samstarfsmenn sé um að ræða, án árangurs. Auk þess hafi komið í ljós við rannsókn á bókhaldi og bankareikningi stefnanda meint misferli með sjóði félagsins af hálfu stefnda S-kk-ef, en sérstakt mál verði höfðað vegna þess.

Varðandi lagarök sé vísað til meginreglu kröfuréttarins um efndir fjárskuld-bindinga, en regla þessi fái m.a. lagastoð í lögum nr. 50/2000 og samningalögum nr. 7/1936. Um gjalddaga kröfunnar sé einkum vísað til framangreindra laga. Kröfur um dráttarvexti, þ. m. t. vaxtavexti, styður stefnandi við reglur III. kafla vaxtalaga nr. 38/2001, með síðari breytingum. Krafan um málskostnað sé studd við 1. mgr. 130. gr. laga 91/1991 um meðferð einkamála. Varðandi varnarþing er vísað til 32. gr. laga nr. 91/1991.

Málsástæður og lagarök stefndu

Af hálfu stefndu er tekið fram um málavexti að þeim hafi borist bréf frá lögmanni stefnanda, dags. 8. desember 2009, þar sem segir að við skoðun á bókhaldi stefnanda hafi komið í ljós að stefndu hafi ekki greitt fyrirtækinu fyrir vinnu við byggingu sumarbústaðar þeirra. Samkvæmt bréfinu væru ógreidd vinnulaun fyrir 4.530 klukkustundir á 3.200 kr. fyrir hverja klukkustund eða samtals 14.496.000 kr. auk virðisaukaskatts og vaxta. Í bréfinu sé raunar gengið svo langt að ásaka stefndu um fjárdrátt. Það hafi fyrst verið með þessu bréfi sem stefndu heyrðu um meinta skuld sína við stefnanda.

Þessu bréfi hafi verið svarað með bréfi lögmanns stefndu, dags. 23. desember 2009, þar sem því var harðlega mótmælt að nokkur fótur væri fyrir kröfu stefnanda og öllum ásökunum á hendur stefndu vísað á bug sem röngum.

Krafa stefnanda hafi verið ítrekuð með tölvupósti lögmanns stefnanda 26. febrúar 2010.

Stefndu fullyrða að þeim hafi aldrei borist reikningur sá sem lagður sé fram í málinu og þau hafi séð hann í fyrsta sinn við þingfestingu málsins. Reikningur þessi sé dagsettur 1. apríl 2009. Það hafi ekki verið fyrr en með bréfi lögmanns stefnanda 8. desember 2009 að skýrt hafi verið frá hinni meintu skuld stefndu við stefnanda. Samkvæmt reikningnum sé hann gerður vegna ákveðinna fjölda vinnustunda. Hann sé hins vegar engum frekari gögnum studdur.

Stefndu mótmæla því harðlega sem segir í stefnu að stefndi S-kk-nf hafi tekið að sér framkvæmdastjórn stefnanda í febrúar 2007, séð um allan almennan rekstur, farið með prókúru og borið ábyrgð á fjárhagslegum verkefnum félagsins. Stefndu benda á þá grundvallarstaðreynd að stefnandi sé einkahlutafélag sem stofnað var þann 7. júlí 2008 og skráð í ágúst sama ár, eins og fram komi í gögnum málsins. Þegar af þeirri ástæðu fást staðhæfingar stefnanda ekki staðist. Þá fullyrða stefndu að stefndi S-kk-nf hafi aldrei komið að framkvæmdastjórn, verið prókúruhafi eða tekið rekstrarlegar ákvarðanir fyrir hönd stefnanda eftir að starfsemi stefnanda hófst. Hið rétta sýnist vera að S-kk-nf H-kk-nf Ó-kk-nf, kt. 170855-3969, hafi verið skráður sem prókúruhafi og framkvæmdastjóri félagsins við stofnun félagsins og gegni þeim hlutverkum enn samkvæmt yfirliti frá Hlutafélagaskrá, eins og framlögð gögn beri með sér.

Þá mótmæla stefndu þeirri fullyrðingu í stefnu að stefnda L-kvk-nf G-kvk-nf hafi verið ráðin til að færa bókhald félagsins. Hún hafi aldrei verið starfsmaður stefnanda.

Stefndu taka fram að á árinu 2007 hafi þau farið í verulegar endurbætur á sumarhúsi sínu í landi Heiðarbæjar, sem þau keyptu árið 2005. Það sé hins vegar alrangt sem haldið sé fram í stefnu að stefndu hafi fengið starfsmenn stefnanda til verksins. Þessu til sönnunar þurfi ekki annað en að líta til þess að endurbætur voru gerðar á sumarhúsinu á árinu 2007, eins og segir réttilega í stefnu, en stefnandi var stofnaður og skráður síðari hluta ársins 2008, eins og framlögð gögn beri með sér.

Hið rétta sé að á því tímabili er endurbæturnar á bústaðnum áttu sér stað hafi verið fjölþætt samstarf á milli stefnda S-kk-ef og lögaðila sem hann tengdist annars vegar og fyrrgreinds S-kk-ef H-kk-ef og lögaðila sem hann tengdist hins vegar. Stefndi S-kk-nf og lögaðilar á hans vegum hafi starfað mikið fyrir S-kk-þf H-kk-þf og tengda lögaðila að ýmsum verkefnum. Meðal þeirra samskipta sem áttu sér stað milli aðila hafi verið að S-kk-nf H-kk-nf hafði milligöngu um að útvega stefnda S-kk-þgf erlenda verkamenn til starfa til að framvinda við endurbætur á sumarhúsinu tefðust ekki úr hófi. Hafi þessir erlendu verkamenn komið til aðstoðar stefndu og öðrum sem að verkinu unnu. Það hafi hins vegar verið skilningur stefnda S-kk-ef að þau mál væru að fullu uppgerð. Það hafi svo ekki verið fyrr en með bréfi lögmanns stefnanda í desember 2009 sem stefndu höfðu fyrst veður af kröfu á hendur sér vegna þessa og þá frá stefnanda, einkahlutafélaginu Sola Verktaki, sem ekki hafi verið til er verkið var unnið. Eigandi stefnanda sé samkvæmt stofngögnum Sola Capital ehf., sem sé félag í eigu fyrrgreinds S-kk-ef H-kk-ef.

Í apríl 2009 hafi komið upp ágreiningur á milli stefnda S-kk-ef og S-kk-ef H-kk-ef sem hafi orðið til þess að upp úr samstarfi þeirra, og félaga á þeirra vegum, slitnaði. Í kjölfar þessa viðskilnaðar hafi stefnda S-kk-þgf farið að berast ýmsar tilhæfulausar kröfur frá S-kk-þgf H-kk-þgf og sé ein þeirra grundvöllurinn að málsókn þessari.

Stefndu krefjast þess aðallega að málinu verði vísað frá dómi. Stefndu byggja frávísunarkröfuna á því að krafa stefnanda sé vanreifuð, málavaxtalýsing afar knöpp og þar beinlínis rangt með farið og málið ekki stutt viðhlítandi sönnunargögnum. Stefndu telja annmarkana slíka að ekki verði bætt úr þeim undir rekstri málsins. Málið sé því ekki tækt til dómsálagningar og beri að vísa því frá dómi.

Stefnandi sé lögaðili sem ekki hafi verið til þegar verkið var unnið. Af stefnu verði í engu ráðið hvers vegna stefnandi telji sig vera réttan aðila til að hafa uppi kröfu. Hvorki vegna upphaflegrar stofnunar né fyrir síðara framsal. Í stefnu segi að verkið hafi verið unnið frá júlí 2007 til október 2008. Af stofngögnum stefnanda megi sjá að félagið var stofnað í júlí 2008 og skráð í ágúst sama ár. Samkvæmt 10. gr. laga nr. 138/1994 um einkahlutafélög getur óskráð félag hvorki tekið á sig réttindi eða borið skyldur. Slík vanreifun sem í stefnu leiði til frávísunar.

Málið byggir á reikningi sem sagður er gefinn út 1. apríl 2009. Þessi reikningur hafi aldrei verið sendur stefndu. Í reikningnum sé tíunduð útseld vinna í 4.530 klukkustundir á 3.200 kr. klukkustundin. Þessi tímafjöldi sé ekki studdur neinum frekari gögnum, svo sem upplýsingum um hverjir það voru sem unnu þessa vinnu, eða á hvaða tímabili. Reikningnum fylgja engar tímaskýrslur eða gjaldskrár. Vinnustundafjöldi sá og þær fjárhæðir sem tíundaðar séu í reikningnum séu sýnilega hugarsmíð þeirra sem þann reikning gerðu. Frekari gögn hefðu þurft að fylgja stefnu til að fullnægja réttarfarskröfum um skýran og glöggan málatilbúnað.

Í stefnu segir að stefndi S-kk-nf hafi verið framkvæmdastjóri, prókúruhafi og sá aðili sem bar ábyrgð á fjárreiðum fyrirtækisins. Þá segir einnig að stefnda L-kvk-nf hafi verið ráðin til að færa bókhald félagsins. Þessar staðhæfingar stefnanda séu alrangar, enda ekki studdar neinum gögnum, svo sem ráðningarsamningum, tilkynningum til hlutafélagaskrár um framkvæmdastjórastöðu og prókúruumboð eða launaseðlum. Frekari gögn hefðu þurft að fylgja stefnu til að fullnægja réttarfarskröfum um skýran og glöggan málatilbúnað.

Málatilbúnaður stefnanda brjóti því í bága við meginreglur réttarfars um skýran og glöggan málatilbúnað, sbr. d-, e- og g-liði 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Verði því að vísa máli þessu frá dómi og dæma stefnanda til að greiða stefndu málskostnað.

Niðurstaða

Stefnufjárhæð málsins er byggð á framlögðum reikningi stefnanda á hendur stefndu, dags. 1. apríl 2009. Tilgreint er að um sé að ræða útselda vinnu, 4.530 klst. á 3.200 kr. klst. Fram kemur á reikningnum að um hafi verið að ræða vinnu við byggingu sumarbústaðar í landi Heiðarbæjar, Bláskógabyggð, Árnessýslu, tímabilið frá júlí 2007 til nóvember 2008. Reikningurinn er ekki studdur neinum undirgögnum, svo sem vinnu- og tímaskýrslum þeirra manna sem unnu verkið á vegum stefnanda. Er reikningskrafa stefnanda vanreifuð að þessu leyti.

Þá liggur fyrir samkvæmt gögnum máls að stefnandi, Sola Verktak ehf., var stofnað 7. júlí 2008 og tilkynning um stofnun félagsins var móttekin hjá fyrirtækjaskrá 6. ágúst 2008. Stefndi S-kk-nf J-kk-nf er ekki með prókúruumboð fyrir félagið og engin gögn liggja fyrir í málinu um það að stefndu hafi verið starfsmenn félagsins eins og fullyrt er í stefnu. Þá hefur ekki verið sýnt fram á með hvaða hætti stefnandi sé réttur aðili til að hafa uppi reikningskröfu þessa á hendur stefndu vegna verks sem að mestu leyti virðist hafa verið unnið áður en stefnandi varð til. Er málið einnig verulega vanreifað að þessu leyti.

Fallist er á með stefndu að málatilbúnaður stefnanda, eins og hann er úr garði gerður, brjóti í bága við meginreglur réttarfars um skýran og glöggan málatilbúnað, sbr. d-, e- og g-liði 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Ber því að vísa máli þessu frá dómi.

Með vísan til 2. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 verður stefnanda gert að greiða stefndu málskostnað, sem ákveðst 150.000 krónur.

E-kk-nf Ó-kk-nf héraðsdómari kvað upp úrskurð þennan.

Ú R S K U R Ð A R O R Ð :

Máli þessu er vísað frá dómi.

Stefnandi, Sola Verktak ehf., greiði stefndu, L-kvk-þgf G-kvk-þgf og S-kk-þgf J-kk-þgf, 150.000 krónur í málskostnað.

E-kk-nf Ó-kk-nf.