E-111/2013

Mál þetta sem dómtekið var 13. maí sl. er höfðað með stefnu birtri 23. ágúst 2013.

Stefnandi er S-kk-nf B-kk-nf Breiðahvarfi 4 Kópavogi.

Stefndi er Stertur ehf. Túngötu 27, Borgarnesi .

Dómkröfur stefnanda eru þær að stefnda verði gert að greiða stefnanda 6.082.500 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 28. júní 2013 og til greiðsludags, gegn afhendingu á stóðhestinum B-kk-þgf frá Strandarhjáleigu.

Til vara er þess krafist að stefnda verði gert að greiða stefnanda 4.882.500 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 28. júní 2013 og til greiðsludags.

Í öllum tilvikum er gerð krafa um málskostnað úr hendi stefnda.

Stefndi krefst þess aðallega að hann verði sýknaður af öllum kröfum stefnanda í málinu. Til vara er þess krafist að fjárkrafa stefnanda verði lækkuð verulega að mati dómsins.

Í báðum tilvikum krefst stefndi málskostnaðar úr hendi stefnanda.

MÁLSATVIK

Tildrög máls þessa eru þau að í ágústmánuði 2012 falaðist stefnandi eftir kaupum á hestinum B-kk-þgf frá Strandarhjáleigu sem var í eigu stefnda en í vörslum vitnanna A-kk-ef H-kk-ef og Ó-kvk-ef G-kvk-ef í Mosfellsbæ. Varð úr að stefnandi keypti hestinn og einnig hestinn H-kk-þf frá Laugabóli og skyldi kaupverð þeirra samtals 9.500.000 krónur að viðbættum virðisaukaskatti eða samtals 11.922.500 krónur. Hafi stefnandi ætlað að nota hestinn sem reið- og keppnishest og kom fram hjá honum að hann hefði afar mikla löngun til að eignast hestinn B-kvk-þf enda þekkti hann hestinn frá því að hafa séð hann að Hólum í Hjaltadal. Vitnið B-kk-nf Þ-kk-nf dýralæknir skoðaði hestana hinn 28. ágúst 2012 og stóðst H-kk-nf þá skoðun en B-kk-nf ekki. Stefnandi tók við hestinum 2. september 2012. Hinn 4. september sendi kona stefnanda vitninu Ó-kvk-þgf G-kvk-þgf tölvupóst með bréfi stefnanda stíluðu á þann sem máið varðar viðhengdu þar sem segir að B-kk-nf hafi ekki fengið heilbrigðisvottorð frá dýralækni út af áverkum á h/framfæti. Samkvæmt samkomulagi sé hesturinn ekki í brúkun og meðhöndlaður af B-kk-þgf Þ-kk-þgf dýralækni og sé beðið eftir endanlegum úrskurði frá honum varðandi heilbrigði hestsins til að geta lokið þessum viðskiptum. Reikningur liggi fyrir frá seljanda og greiði bréfritari sex milljónir króna inn á viðskiptin og restina þegar úrskurður dýralæknis liggi fyrir um heilbrigði hestsins. Allur kostnaður vegna meðhöndlunar dýralæknis sé á vegum seljanda. Þessu svaraði vitnið Ó-kvk-nf sama dag þannig að þetta samkomulag væri samþykkt af Á-kk-þgf B-kk-þgf E-kk-þgf / Stertur ehf. Stefnandi greiddi síðan sex milljónir króna hinn 11. september 2012 til stefnda. Forsvarsmaður stefnda Á-kk-nf B-kk-nf E-kk-nf gekk eftir greiðslu kaupverðs fyrir B-kvk-þf með tölvupósti dagsettum 11. desember 2012 til vitnisins Ó-kvk-ef sem framsendi hann stefnanda sama dag. Segir í pósti þessum að bréfritara finnist vera liðinn of langur tími sem stefnandi hafi haft B-kk-þf án þess að greiða hann. Það ætti fyrir löngu að vera búið að skoða hann nægilega og prófa. Hann sé a.m.k. ekki tilbúinn að lána hann lengur. Yrði hesturinn ekki greiddur í sömu viku vilji Á-kk-nf sækja hann um næstu helgi. Vitnið S-x-x B-x-x dýralæknir hafði skoðað hestinn hinn 17. desember og samkvæmt skýrslu hennar frá 6. maí 2013 um skoðun þessa sem hafi verið sónarskoðun af vinstra framfæti hestsins B-kk-ef var hann engan veginn heilbrigður. Hinn 20. desember 2012 greiddi eiginkona stefnanda vitnið F-kvk-nf S-kvk-nf 4 milljónir króna til stefnanda án þess að séð verði að gerður hafi verið fyrirvari við þá greiðslu en þá lá fyrir niðurstaða af skoðun dýrlækna frá 17. desember sem að framan greinir og af skoðun B-kk-ef Þ-kk-ef frá 3. nóvember en í hvorugt skiptið stóðst hesturinn skoðun. Með tölvupósti 11. febrúar 2013 til stefnanda spurðist forsvarsmaður stefnda Á-kk-nf fyrir um hvenær hann mætti vænta lokagreiðslu. Var því svarað af vitninu F-kvk-þgf S-kvk-þgf sem bað um frekari frest en með í tölvubréfi 22. febrúar kemur fram að vitnið hafði greitt eftirstöðvarnar sem námu 1.922.500 krónum.

Fyrir liggja vottorð dýralæknanna B-kk-ef Þ-kk-ef, S-x-x B-x-x og G-kk-ef A-kk-ef sem öll hafa komið fyrir dóm og staðfest vottorð sín. Kemur fram í skýrslum þeirra og vottorðum að hesturinn B-kk-nf sé óhæfur sem reið- og keppnishestur.

MÁLSÁSTÆÐUR

Stefnandi byggir á því að honum hafi verið heimilt að rifta kaupum á stóðhestinum B-kk-þgf frá Strandarhjáleigu. Telur stefnandi að stefndi hafi vanefnt verulega samning aðila þegar í ljós kom að stóðhesturinn myndi ekki standast læknisskoðun og því skorta þá kosti sem áskildir hafi verið við kaupin og sem almennt hafi mátt gera ráð fyrir að stóðhesturinn byggi yfir. Stefnandi hafi á sínum tíma greitt kaupverð stóðhestsins að fullu og verði því að telja að hann hafi efnt samning aðila fyrir sitt leyti, en stefndi vanefnt sínar skyldur samkvæmt samningi aðila. Vanefnd stefnda sé veruleg en af henni leiði að fallast beri á kröfu stefnanda um endurgreiðslu kaupverðsins gegn afhendingu B-x-x. Sé krafa stefnanda um endurgreiðslu kaupverðsins, byggð á því að stefndi hafi vanefnt verulega kaupsamning milli stefnanda og stefnda frá september 2012 og því sé því skilyrði riftunar að um verulega vanefnd sé að ræða fullnægt. Krafa stefnanda byggi á því að stóðhesturinn B-kk-nf hafi verið haldinn verulegum göllum, bæði í skilningi laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup og samkvæmt meginreglum kröfuréttar. Samkvæmt 1. mgr. 17. gr. laga nr. 50/2000 skuli söluhlutur hvað varði m.a. tegund, gæði og aðra eiginleika fullnægja þeim kröfum sem leiði af samningi. Þá segi í 2. mgr. sömu greinar að ef annað leiði ekki af samningi skuli söluhlutur henta í þeim tilgangi sem sambærilegir hlutir séu venjulega notaðir til og henta í þeim tilgangi sem seljandinn hafi vitað eða mátt vita um þegar kaup hafi verið gerð, nema leiði megi af atvikum að kaupandi hafi ekki byggt á sérþekkingu seljanda og mati hans eða hafi ekki haft sanngjarna ástæðu til þess. Ennfremur segi í 1. mgr. 18. gr. að reglur um galla gildi einnig þegar söluhlutur svari ekki til þeirra upplýsinga sem seljandi hafi við markaðssetningu eða á annan hátt gefið um hlutinn, eiginleika hans eða notkun og ætla megi að hafi haft áhrif á kaupin. Þá segi í 39. gr. að kaupandi geti rift kaupum ef meta megi galla til verulegra vanefnda. Stefnandi byggi á því að þegar kaupin voru gerð milli aðila þessa máls á stóðhestinum B-kk-þgf hafi öllum aðilum verið ljóst að sá áskilnaður væri gerður að B-kvk-nf stæðist læknisskoðun. Þá hafi enn fremur komið fram við samningsgerð og því legið fyrir að fyrirhugað hafi verið að nota stóðhestinn í keppni á árinu 2013. Ástand B-kk-ef hafi við læknisskoðun ekki reynst vera fullnægjandi og hafi stefnandi ákveðið að tiltaka sérstaklega, þegar greiðsla fyrir H-kk-þf var innt af hendi, að B-kk-nf skyldi standast læknisskoðun. Eftir meðhöndlun og eftirlit dýralækna hafi komið endanlega í ljós að B-kk-nf myndi ekki standast slíka skoðun og yrði hann því hvorki keppnishæfur né líklegur til þess að verða það nokkurn tímann. Hér sé því um að ræða galla á stóðhestinum sem komið hafi endanlega í ljós eftir að meðhöndlun og læknisskoðun hafi lokið. Ljóst megi vera að stefnda hafi verið kunnugt um þetta, enda hafi hann tekið á móti fyrirvara stefnanda hvað þetta varðar og engar athugasemdir gert við hann. Þá hafi stefndi samþykkt þá tilhögun að B-kk-nf yrði í vörslu stefnanda á meðan hann yrði meðhöndlaður og skoðaður af dýralæknum. Stefnandi telur því að stefndi hafi vitað eða mátt vita um þann áskilnað stefnanda að stóðhesturinn ætti að standast læknisskoðun og að hann ætti að nota í keppnum á árinu 2013. Af öllu framangreindu leiði að stefndi hafi vanefnt verulega kaupsamning aðila um stóðhestinn B-kvk-ef frá Strandarhjáleigu og því beri að dæma stefnda til að endurgreiða kaupverð stóðhestsins auk kostnaðar vegna umönnunar hans gegn afhendingu hans ásamt dráttarvöxtum eins og greini í aðalkröfu.

Verði ekki fallist á aðalkröfu stefnanda um endurgreiðslu kaupverðs sé engu að síður byggt á því að stefnandi eigi kröfu um skaðabætur og/eða afslátt úr hendi stefnda vegna framangreinds galla. Á því sé byggt að stefnandi hafi orðið fyrir tjóni vegna þess að stóðhesturinn B-kk-nf hafi ekki staðist læknisskoðun. Að mati stefnanda séu áhrif þess einkum tvíþætt – annars vegar skertir sölumöguleikar og hins vegar verulega lægra söluverð/verðmæti stóðhestsins. Sé þá ótalið minni möguleikar stefnanda á nýtingu stóðhestsins, en eins og fyrr segi hafi verið ráðgert að nota hann í keppni frá og með árinu 2013. Ljóst sé að nú muni notagildi stóðhestsins takmarkast við undaneldi. Stefnandi telur að verðmæti hestsins sem slíks, sem kynbótahests, vera 1.200.000 krónur með virðisaukaskatti. Af þessum sökum sé gerð varakrafa um að stefndi verði dæmdur til að greiða stefnanda 4.447.500 krónur auk 435.000 króna vegna umönnunar hestsins, eða samtals 4.882.500 krónur með dráttarvöxtum eins og greini í varakröfu. Krafa þessi um skaðabætur sé byggð á 40. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup, sbr. 27. gr. sömu laga, annars vegar og meginreglum kröfuréttar um skaðabótaskyldu seljanda innan samninga hins vegar. Ljóst megi vera að umtalsverð rýrnun hafi orðið á verðmæti stóðhestsins sem rekja megi til gallans sem stefndi, sem seljandi hestsins, beri fulla ábyrgð á. Enn fremur hafi þýðingu í þessu sambandi að stefndi beri stjórnunarábyrgð á gallanum, sbr. 2. mgr. 40. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup en ekki hafi verið til staðar nein hindrun sem leysi stefnda úr ábyrgð, sbr. 27. gr. laganna. Þá liggi fyrir í málinu að umsamið kaupverð B-kk-ef hafi verið ákvarðað miðað við það að stóðhesturinn stæðist læknisskoðun og yrði hafður til keppni frá árinu 2013. Stóðhesturinn sé hins vegar verulega minna virði heldur en greitt kaupverð gefi til kynna og megi rekja það til vanefnda stefnda þar sem stóðhesturinn hafi reynst gallaður, líkt og rakið sé hér að framan. Af þessu sé ljóst að staðfesting liggi nú fyrir á því að stóðhesturinn hafi ekki verið búinn þeim kostum sem stefnandi hafi gert kröfu til, sbr. fyrirvara hans þegar greiðsla vegna H-kk-ef hafi verið innt af hendi, og stefndi hafi upplýst við samningsgerðina. Telji stefnandi því að skilyrði skaðabótaábyrgðar stefnda séu fyrir hendi. Hvað umfang tjóns varði vísast til 67. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup. Krafan sundurliðist þannig að upphaflegt kaupverð hestsins hafi verið 4.500.000 krónur auk virðisaukaskatts en stefnandi telur raunvirði hans miðað við núverandi ástand hans vera 956.175 krónur auk virðisaukaskatts.

Verði ekki fallist á að skilyrðum skaðabóta sé fullnægt, byggir stefnandi á því að framangreindur galli leiði til þess að hann eigi kröfu um afslátt sem svari til verðrýrnunar stóðhestsins í ljósi þess að hann hafi ekki staðist læknisskoðun, en þar sé um að ræða sömu fjárhæð og skaðabótakrafan, sbr. að framan, eða önnur lægri fjárhæð að mati réttarins. Afsláttarkrafa stefnanda byggi á 38. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup, sbr. 30. gr. sömu laga, svo og meginreglum kröfuréttar.

Í aðalkröfu sé gerð krafa um að stefndi endurgreiði 6.082.500 krónur en þar sé um að ræða kaupverð stóðhestsins að viðbættum virðisaukaskatti.

Sú endurgreiðslukrafa sem beint sé gegn stefnda í aðalkröfu grundvallist á því að stefnandi afhendi stefnda stóðhestinn samhliða endurgreiðslu kaupverðs og að greiðslur aðila gangi af þeim sökum að öllu leyti til baka. Greiðslur aðila – stóðhesturinn annars vegar og kaupverð stóðhestsins hins vegar – séu nákvæmlega tilgreindar á reikningi frá stefnda.

Jafnframt sé í aðalkröfu gerð krafa um greiðslu kostnaðar vegna umönnunar/uppihalds stefnanda á stóðhestinum B-kvk-þgf frá Strandarhjáleigu frá því hann var afhentur stefnanda í september 2012 og til september 2013. Frá september 2012 og til nóvember 2012 hafi kostnaður vegna umönnunar/uppihalds B-kk-ef numið 20.000 krónum á mánuði. Frá desember 2012 til júní 2013 hafi kostnaðurinn numið 45.000 krónum á mánuði þegar stóðhesturinn hafi verið á húsi. Frá júní 2013 og til september 2013 hafi kostnaðurinn numið 20.000 krónum á mánuði. Kostnaðurinn sé því samtals 435.000 krónur.

Í varakröfu sé gerð krafa um að stefndi greiði stefnanda 4.882.500 krónur með sömu dráttarvöxtum og greini í aðalkröfu. Varakrafa stefnanda byggi á því að stefnandi dregur frá kaupverði stóðhestsins það verð sem stefnandi telur stóðhestinn standa undir miðað við ástand hans í dag. Í varakröfu felist einnig krafa um greiðslu kostnaðar. Upphafstími dráttarvaxta miðist við 28. júní 2013, þ.e. einum mánuði frá þeim degi er riftunaryfirlýsing stefnanda hafi verið birt stefnda, sbr. 1. mgr. 9. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, sbr. 1. mgr. 6. gr. sömu laga.

Um varnarþing vísar stefnandi til 33. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Varðandi riftunarkröfu vegna galla, skaðabótakröfu og kröfu um afslátt vísist til laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup sem og almennra reglna samninga- og kröfuréttar. Vísist sérstaklega til 17., 18., 21., 27., 36., 37., 38., 39., 40. og 67. gr. laga nr. 50/2000. Um dráttarvaxtakröfu vísar stefnandi til laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu. Vísist sérstaklega til 1. mgr. 9. gr. laga nr. 38/2001, sbr. 1. mgr. 6. gr. sömu laga, sbr. og 1. mgr. 5. gr. laganna. Kröfu um málskostnað styður stefnandi við 129. gr. og 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

Af hálfu stefnda er því mótmælt að um verulegar vanefndir á kaupsamningi um hestinn B-kvk-þf frá Strandahjáleigu sé að ræða og einnig að skilyrði hafi verið til riftunar á samningnum. Er á því byggt að meintur galli sé ósannaður. Telur stefndi að fyrirvari um að stóðhesturinn B-kk-nf yrði að standast læknisskoðun sé svo óljós, m.a. varðandi afleiðingu þess að hesturinn teljist ekki alheilbrigður. Hafi verið byggjandi á fyrirvaranum þá sé á því byggt að stefnandi hafi fallið frá honum þegar hann hafi greitt kaupverð hestsins. Það hvíli á stefnanda að sanna meintan galla. Fyrirliggjandi gögn dýralækna séu ekki nægjanleg til þess að sýna fram á galla á hestinum við kaup og sjáist raunar illa eða ekki að hvaða marki skoðanir hafi farið fram á fótum hestsins og hver hafi skoðað hverju sinni. Þá virðast ekki liggja fyrir niðurstöður allra skoðana. Ekki komi fram hvernig helti hafi hrjáð hestinn 11. mars sbr. tölvubréf vitnisins B-kk-ef Þ-kk-ef dýralæknis, en um mismunandi helti geti verið að ræða, t.d. svokallaða bóghelti, helti út frá einkennum í hófum, út frá sinum, liðum, kvíslböndum eða eitthvað annað. Stefndi hafnar því sérstaklega að 1. mgr. 18. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup geti, eins og sakir standa, átt við um kaupin svo sem stefnandi heldur fram. Ekki sé sýnt fram á hvenær, hvar og hvernig stefndi eigi að hafa veitt upplýsingar um hestinn. Sé öllum fullyrðingum í stefnu um ætlaða upplýsingagjöf með beinum eða óbeinum hætti mótmælt sem ósönnuðum. Verði talið að um galla sé að ræða mótmælir stefndi því að hann sé svo verulegur að hann réttlæti riftun, sbr. 39. gr. l. 50/2000. Ekkert heildarmat liggi fyrir um gallann, þ.m.t. það hvort unnt verði að bæta úr honum eða ekki. Byggt sé því að tilkynning um riftunina standist ekki lagakröfur enda hafi riftun ekki verið beitt fyrr en 27. maí 2013 þótt þá hafi ekkert nýtt verið að koma fram sem réttlætt gæti riftun. Sé riftun því byggð á ástandi sem stefnandi hafi þekkt mörgum mánuðum áður, sbr. t.d. dýralæknisskoðanir 28. ágúst og 17. desember 2102. Sé um að ræða meinsemd í fæti eða fótum hestsins sé ósannað að rekja megi umrædda meinsemd til þess tíma er hesturinn var í ábyrgð stefnda, enda nánast engar upplýsingar lagðar fram í málinu um ástand hestsins við sölu, skoðanir dýralækna á hestinum, s.s. um aldur og ástæður fótameina, um þjálfun hans og umhirðu, járningu eða annað er máli geti skipt frá því hann tók við hestinum og þar til kaupunum var rift. Þar sem stefndi hafi engar haldbærar upplýsingar fengið um hvernig ásigkomulag hestsins var þegar stefnandi sendi riftunaryfirlýsingu sína 27. maí 2013, telur stefndi riftun ekki lögmæta. Byggt er á því að athafnir stefnanda eftir móttöku á hestinum hafi firrt hann þeim rétti sem hann kunni að hafa átt til þess að rifta kaupunum. Í fyrirvaralausri greiðslu hans 20. desember 2012 og aftur 22. febrúar 2013 hafi falist samþykki hans á að ásigkomulag hestsins hefði ekki áhrif á kaupin og að hann hefði að öllu leyti sætt sig við það. Hafi stefnandi tekið til við að þjálfa hest sem hann vissi að kynni að vera tæpur í fótum, til keppni í Meistaradeildinni, svo sem hann hafi sjálfur tjáð fyrirsvarsmanni stefnda að hann hafi gert, verði hann sjálfur að bera áhættuna af slíkri áhættuhegðun og sé fráleitt að leggja á aðra, sem hafi ekkert með það mál að gera, það tjón sem af því kunni að hljótast. Hafi niðurstöður dýralækna, eins og stefnandi lýsir þeim, ekki gefið stefnanda skýra mynd af ástandi hestsins ætti þekking hans bæði almennt og sérstaklega varðandi þennan hest að hafa gefið honum tilefni til þess að setja fram fyrirvara um, að kaupin gætu gengið til baka eða að hann ætti rétt á afslætti, hafi hann viljað byggja á slíku síðar. Með fyrirvaralausri greiðslu í desember 2012 og febrúar 2013 hafi stefnandi vakið þá trú hjá stefnda að kaupin hafi endanlega gengið í gegn. Það að bregðast ekki við umræddum ábendingum dýralækna feli í sér tómlæti sem hafi þau áhrif að stefnandi glati rétti sínum til þess að bera síðar fyrir sig umrædda meinta galla. Byggt er á því að stefnandi sé landsþekktur hestamaður sem starfi sem tamningamaður, reiðkennari og keppnismaður í gæðinga- og íþróttakeppnum og búi yfir yfirgripsmikilli sérþekkingu á hestum og mikilli reynslu í viðskiptum með hross. Miðað við sérþekkingu hans og þeirra dýralækna sem hann haf notið aðstoðar hjá, svo og fyrirliggjandi upplýsingar, hafi honum ekki getað dulist ástand hestsins þegar hann innti framangreindar kaupverðsgreiðslur af hendi. Af sömu ástæðum sé ljóst að hann hafi ekki byggt á þekkingu stefnda varðandi það hvort hinn seldi hestur hentaði í einhverjum ákveðnum tilgangi, sbr. 17. gr. l. 50/2000. Hann verði að bera hallann af þeim óskýrleika sem hann hafi átt þátt í að hjúpa viðskiptin. Hvorki ákvæði laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup né almennar reglur samninga- og kröfuréttar veiti heimildir til þess að kaupandi geti bæði sætt sig við ástand söluhlutar og rift kaupunum. Hér verði ekki bæði sleppt og haldið eins og stefnandi reynir að gera. Þá er byggt á því að með því að stefnandi hafi keypt tvo hesta hafi stefndi verið tilbúinn að samþykkja verulegan afslátt af báðum hestunum, sem stefndi hafi ætlað að fá samtals 12 milljónir króna fyrir. Ekki sé hægt að afgreiða kröfu stefnanda án þess að leiðrétta um leið kaupverðið á stóðhestinum H-kk-þgf til hækkunar. Því sé það mat stefnda samkvæmt ofangreindu að stefnandi eigi ekki rétt til að rifta kaupsamningi aðila og þar af leiði að hann eigi ekki rétt til endurgreiðslu kaupverðsins gegn afhendingu hestsins. Þá eigi hann ekki rétt til endurgreiðslu þess kostnaðar sem hann kveðst hafa orðið fyrir við ummönnun hestsins.

Um varakröfu byggir stefndi á því að stóðhesturinn B-kk-nf sé mun meira virði en stefnandi miði við, jafnvel þótt í ljós kæmi að hann yrði ekki notaður til keppni. Í þessu sambandi skuli bent á að um sé að ræða hátt dæmdan stóðhest, með hátt kynbótamat (BLUP 118), sbr. úrskrift úr Veraldarfeng. Hesturinn eigi nú þegar fjölda afkvæma sem hafi hlotið hátt kynbótamat (BLUP). Séu 84 þeirra nú skráð í Veraldarfeng. Stefnandi krefjist þess til vara að stefnda verði gert að gefa honum 4.447.500 króna afslátt/skaðabætur af kaupverði B-kk-ef vegna meints galla. Stefndi mótmælir þessu með þeim sömu málsástæðum og eigi við um aðalkröfuna. Auk þess skuli undirstrikað að stefnandi hafi talið hestinn haldinn verulegum galla þegar hann greiddi kaupverðið hefði honum verið í lófa lagið að fara fram á afslátt áður en greitt var. Af þessu megi ráða að stefnandi hafi talið greiðsluna fyrir hestinn rétta og eðlilega miðað við ásigkomulag hans en leggja verði til grundvallar að það hafi haft áhrif á verð hestsins í upphafi. Varðandi endurgreiðslukröfuna mótmælir stefndi sérstaklega kröfu stefnanda um 435.000 krónur vegna umönnunar hestsins, enda séu engin gögn lögð fram til stuðnings kröfunni, þ.m.t. hvort hann hafi orðið fyrir útgjöldum, sbr. 1. mgr. 67. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup. Þess utan hafi stefnandi valið það sjálfur að hafa hestinn hjá sér allt frá 2. september 2012 og til riftunar og hafi vakið stefnda trú um að frekari kostaður félli ekki á hann vegna hestsins.

Stefnandi heldur því fram að áhrif þess að B-kk-nf stóðst ekki læknisskoðun hafi verið tvenns konar. Annars vegar skertir sölumöguleikar hestsins og hins vegar lægra verðmæti hans. Að auki séu nýtingarmöguleikar stefnanda á hestinum minni þar sem nú sé eingöngu unnt að nota hann til undaneldis en ekki til keppni. Stefndi vísar til þess sem greinir hér að framan í umfjöllun um aðalkröfu. Að auki vill hann taka fram að það megi skýrlega ráða af framgöngu stefnanda í málinu að hann hafi greitt það verð fyrir hestinn sem hann hafi talið sannvirði eftir að hafa haft hestinn í umráðum sínum og látið dýralækna skoða hestinn í þrígang. Hann hljóti við það að hafa miðað við þau not sem hann hugðist hafa af hestinum, enda sé stefnandi sérfróður á þessu sviði. Stefndi mótmælir því að verðmæti hestsins sé 956.175 krónur auk virðisaukaskatts, en stefnandi hafi hvorki lagt fram verðmat eða önnur gögn því til stuðnings. Einnig vilji stefndi benda á að hesturinn hafi verið í vörslum stefnanda í ríflega eitt ár og ekki liggi fyrir hvernig meðferð hans hafi verið háttað en það hafi auðvitað áhrif á núverandi verðmæti sem kunni að vera allt annað en verðmæti við söluna. Um kröfu stefnanda um endurgreiðslu á kostnaði vegna umönnunar hestsins sé vísað til þess sem segir í umfjöllun um aðalkröfu. Að öðru leyti eigi sömu sjónarmið við um varakröfuna og varðandi aðalkröfu og lýst sé að framan og skuli þau leiða til sýknu af sömu ástæðum og þar eru tilgreindar.

Stefndi vísar til laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup, einkum 17. gr. um áhrif sérfræðiþekkingar kaupanda varðandi eiginleika söluhlutar á réttarstöðu kaupanda og seljanda, ákvæða V. kafla um galla, einkum 31. gr. um rannsóknarskyldu kaupanda eftir afhendingu og áhrifum þess að henni er ekki sinnt og 39. gr. um riftun, einkum 2. mgr. um tilkynningu um riftun, sem og til 67. gr. um bótaskyld útgjöld. Einnig vísar hann til almennra reglna samninga- og kröfuréttar, þ.m.t. reglna um áhrif sérfræðiþekkingar kaupanda varðandi eiginleika söluhlutar á réttarstöðu kaupanda og seljanda. Þá er vísað til reglna íslensks kröfuréttar um tómlæti og áhrif þeirra á rétt til þess að krefjast efnda og/eða vanefndaúrræða. Krafa um málskostnað er byggð á 129. gr. og 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

NIÐURSTAÐA

Sannað er í málinu með vottorðum og skýrslum vitnanna B-kk-ef Þ-kk-ef, G-kk-ef A-kk-ef og S-x-x B-x-x að hesturinn B-kk-nf frá Strandarhjáleigu verður ekki notaður sem keppnis- eða reiðhestur svo sem stefnandi hefur haldið fram. Á hinn bóginn er þess að gæta að stefnanda var það kunnugt þegar 28. ágúst 2012 að hesturinn stóðst ekki þá skoðun dýralæknis sem þá fór fram og hafði því ekki þá kosti sem til mátti ætlast. Stefnandi lýsti því sjálfur í skýrslu sinni fyrir dómi að hann hafi langað afar mikið til að eiga hestinn og ljóst er af atvikum máls þessa að hann leitaðist við að bæta úr því sem að hestinum var þannig að hann gæti notað hann eins og hann hafði löngun til. Allt að einu verður ekki fram hjá því litið að þegar forsvarsmaður stefnda krafði um greiðslu 11. desember voru rúmir þrír mánuðir liðnir frá því að stefnandi fékk vörslur hestsins og stefnda bárust rúmlega 2/3 hlutar kaupverðs í beinu framhaldi af því svo og að í framhaldi af eftirgangsmunum forsvarsmanns stefnda í febrúar barst lokagreiðsla frá stefnanda. Þykir sá tími lengri en svo að stefnandi geti borið fyrir sig tölvupóst frá 4. september sem fylgdi bréfi hans dagsettu 5. september og svari forsvarsmanns stefnda við því sem samkomulag um að hann hefði frjálsar hendur um tilraunir til lækninga á hestinum. Tjóir stefnanda heldur ekki að bera það fyrir sig að greiðslur þessar hafi verið inntar af hendi að óvilja hans. Með greiðslunum mátti forsvarsmaður stefnda ætla að uppgjöri vegna sölu hans á hestinum væri lokið. Tilmæli stefnanda frá 20. mars 2013 og riftunaryfirlýsing lögmanns hans frá 27. maí s.á. eru því haldlausar.

Samkvæmt framansögðu verður stefndi sýknaður af öllum kröfum stefnanda og eftir úrslitum málsins verður stefnandi dæmdur til að greiða stefnda 800.000 krónur í málskostnað þ.m.t. virðisaukaskattur.

D Ó M S O R Ð

Stefndi, Stertur ehf. skal sýkn af öllum kröfum stefnanda S-kk-ef B-kk-ef.

Stefnandi greiði stefnda 800.000 krónur í málskostnað.

A-x-x V. M-kk-nf

A-kk-nf Í-kk-nf

G-kk-nf Ö-kk-nf G-kk-nf