S-159/2008

Mál þetta höfðaði sýslumaðurinn á Akranesi með ákæru 8. apríl 2008 á hendur ákærða, P-kk-þgf S-kk-þgf T-kk-þgf, kt. ..., Suðurgötu 42 á Siglufirði í Fjallabyggð, og E-kk-þgf I-kk-þgf K-kk-þgf, kt. ..., Sóleyjargötu 8 á Akranesi. Málið var dómtekið 27. ágúst 2008.

Í ákæruskjali segir að málið sé höfðað gegn ákærðu fyrir hegningarlagabrot en ákæran er svohljóðandi:

I.

Á hendur ákærða P-kk-þgf S-kk-þgf.

Fyrir eignarspjöll, með því að hafa, að kvöldi þriðjudagsins 25. mars 2008, valdið skemmdum á hurð að íbúð á jarðhæð Sóleyjargötu 8, Akranesi, sem er í eigu G-kk-ef B-kk-ef og E-kvk-ef K-kvk-ef M-kvk-ef, með því að sparka í hurðina þannig að skemmdir urðu á læsingarjárni, gerefti og hurðarkarmi.

Telst háttsemi skv. I. lið ákæru varða við 1. mgr. 257. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með áorðnum breytingum.

II.

Á hendur ákærðu P-kk-þgf S-kk-þgf og E-kk-þgf I-kk-þgf.

Fyrir tilraun til húsbrots í félagi, með því að hafa á þeim tíma er I. liður ákærunnar greinir, reynt að ryðjast inn í áðurgreinda íbúð að Sóleyjargötu 8, Akranesi, með því að P-kk-nf S-kk-nf sparkaði upp hurð að íbúð á jarðhæð hússins, eins og I. liður ákæru greinir, í því skyni að innheimta þar fjárskuld sonar húsráðenda en annar húsráðenda, G-kk-nf B-kk-nf, varnaði ákærðu för inn í íbúðina þar til lögreglan kom á vettvang og handtók þá.

Telst háttsemi skv. II. lið ákæru varða við 231. gr. sbr. 20. gr. almennra hegningarlaga nr. 19,1940 með áorðnum breytingum.

Þess er krafist að ákærðu verði dæmdir til refsingar.

Skaðabótakrafa.

Í málinu gerir G-kk-nf B-kk-nf, kt. ..., og E-kvk-nf K-kvk-nf M-kvk-nf, kt. ..., þá kröfu að ákærðu verði dæmdir til greiðslu skaðabóta að samtals fjárhæð kr. 372.130,- auk vaxta skv. 1. mgr. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 frá tjónsdegi 25. mars 2008 til 25. apríl 2008, en auk dráttarvaxta skv. III. kafla sömu laga frá þeim degi til greiðsludags, sbr. 9. gr. a um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001.

Af hálfu ákæruvaldsins var ákæran á hendur ákærða E-kk-þgf afturkölluð en hann dvelur erlendis og hefur ekki tekist að birta fyrir honum fyrirkall. Hins vegar er haldið við kröfur á hendur ákærða P-kk-þgf.

Ákærði P-kk-nf krefst þess að honum verði gerð svo væg refsing sem lög frekast leyfa. Jafnframt er þess krafist að skaðabótakröfu verði vísað frá dómi eða hún lækkuð. Þá er þess krafist að sakarkostnaður verði felldur á ríkissjóð.

I.

Í frumskýrslu lögreglu er málsatvikum lýst þannig að 25. mars 2008, laust fyrir kl. 10 um kvöld, hafi verið kallað eftir aðstoð lögreglu vegna handrukkara sem væru að reyna að komast inn í íbúð á jarðhæð að Sóleyjargötu 8 á Akranesi. Einnig segir að lögreglumenn, sem fóru á vettvang, hafi tekið eftir greinilegu skófari á íbúðarhurðinni auk þess sem skemmdir hafi verið sjáanlegar á læsingarjárni, gerefti og hurðarkarmi. Þá er í skýrslunni haft eftir G-kk-þgf B-kk-þgf, húsráðanda, að ákærðu hafi sparkað upp hurðinni að íbúðinni, en þeir hafi sagst vera í þeim erindagjörðum að rukka B-kk-þf, son hans, um peninga sem hann skuldaði þeim.

Auk G-kk-ef voru í íbúðinni eiginkona hans, E-kvk-nf M-kvk-nf, og börn þeirra, 10 ára stúlka og 8 ára drengur. Á vettvangi voru ákærðu handteknir vegna gruns um eignaspjöll og húsbrot og voru þeir færðir á lögreglustöðina á Akranesi.

Hinn 26. mars 2008 mætti G-kk-nf hjá lögreglu og lagði fram kæru vegna atburðarins. Krafðist hann þess að ákærðu yrði refsað lögum samkvæmt auk þess sem hann áskildi sér rétt til að leggja fram bótakröfu. Sama dag ræddi lögregla einnig símleiðis við B-kk-þf G-kk-þf, sem þá dvaldi á sjúkrastofnun. Í skýrslu um það viðtal segir að hann hafi kannast við að skulda ákærða E-kk-þgf 200.000 krónur, en ekki viljað greina frá því hvernig sú krafa hefði stofnast.

II.

Ákærði P-kk-nf var yfirheyrður hjá lögreglu eftir að hafa dvalið í fangaklefa í kjölfar handtöku. Hjá ákærða kom fram að aðfararnótt 25. mars 2008 hefði hann verið laminn í Reykjavík af mönnum sem voru að innheimta peninga sem B-kk-nf G-kk-nf skuldaði þeim. Kvaðst ákærði hafa ákveðið að ræða við föður B-kk-ef um skuldina og hótanir þessara manna að ná í B-kk-þf inn á Vog þar sem hann var til meðferðar í þeim tilgangi að ganga frá honum. Markmiðið með þessu hafi verið að aðvara G-kk-þf. Nánar aðspurður kannaðist ákærði við að hafa sparkað um útidyrnar þegar G-kk-nf kom ekki til dyra. Ástæðuna sagði ákærði vera þá að hann sjálfur hefði verið undir hótunum að verða laminn.

Fyrir dómi játaði ákærði P-kk-nf ákærulið I en neitaði sakargiftum í ákærulið II. Við aðalmeðferð málsins sótt ákærði hvorki þing né boðaði forföll en þá var fyrirhugað að inna hann nánar eftir málsatvikum.

III.

Ákærði E-kk-nf greindi frá því við yfirheyrslu hjá lögreglu í kjölfar handtöku að hann hefði átt erindi við G-kk-þf, föður B-kk-ef, vegna skuldamála. Fram kom hjá ákærða að hann hefði gengið út til að banka á glugga og þegar hann kom aftur inn í stigaganginn hefðu útidyrnar verið opnar. Um orðaskipti bið G-kk-þf sagði ákærði að hann hefði spurt hvort hann væri að fela B-kk-þf. Ákærði neitaði hins vegar að hafa haft í hótunum við G-kk-þf eða fjölskyldu hans.

IV.

Vitnið G-kk-nf B-kk-nf lýsti atvikum þannig fyrir dómi að hann og eiginkonan sín, E-kvk-nf K-kvk-nf M-kvk-nf, hefðu verið að koma yngri börnunum í rúmið um kl. 22 þegar barið var á útidyrnar. Vitnið kvaðst hafa litið í gægjugat á hurðinni og séð að þar voru ákærðu á ferð, en vitnið taldi sig ekki hafa átt neitt vantalað við þá. Þegar hér var komið sagði G-kk-nf að kallað hefði verið eftir aðstoð lögreglu. Eftir að ákærðu hefðu árangurslaust knúið dyra sagði vitnið að sparkað hefði verið í hurðina og að lokum hefði hún verið sprengd upp. Vitnið kvaðst þá hafa rokið fram og spurt hvað gengi á. Ákærðu hefðu þá sagt að þeir ættu erindi við B-kk-þf, son vitnisins, þar sem hann skuldaði þeim peninga. Vitnið kvaðst þá hafa sagt að hann væri ekki heima og að skuldamál hans væru sér óviðkomandi. Einnig sagðist vitnið hafa beðið ákærðu að hafa sig á brott en þá hefði ákærði E-kk-nf sagt að vitnið gæti haft verra af og að það skyldi passa sig. Um framhaldið sagði G-kk-nf að lögregla hefði fljótlega komið og handtekið ákærðu. Aðspurður sagði G-kk-nf að ákærðu hefðu ætlað inn en ekki komist inn í íbúðina þar sem vitnið stóð í vegi þeirra. Í kjölfar þessara atburða sagði vitnið að fjölskyldan hefði flutt úr íbúðinni og að þessi atburður hefði fengið mikið á þau öll. Tók G-kk-nf fram að hann starfaði úti á landi og þætti erfitt að vita af konunni og börnunum einum.

Vitnið E-kvk-nf K-kvk-nf M-kvk-nf greindi frá því fyrir dómi að þau hjónin hefðu verið að koma börnum í rúmið þegar bankað var á útidyrnar. Eiginmaður vitnisins hefði farið athugað hverjir væru þar á ferð og síðan sagt vitninu að hafa samband við lögreglu. Vitnið sagði að barið hefði verið fastar og fastar á hurðina og síðan sparkað. Kvaðst vitnið þá hafa farið inn til barna sinna, sem hefðu verið mjög óttaslegin. Þessu næst kvaðst vitnið aftur hafa kallað eftir aðstoð lögreglu sem komið hefði skömmu síðar og handtekið ákærðu. Aðspurð sagði E-kvk-nf að hún hefði ekki séð hvað gerðist í framhaldi af því að hurðin var spörkuð upp en þá hefði hún verið inni hjá börnunum, sem hefðu verið vitstola af hræðslu. Einnig sagði E-kvk-nf að atburður þessi hefði fengið mikið á þau hjónin og börnin.

V.

Lögreglumennirnir S-kk-nf K-kk-nf G-kk-nf og Þ-kk-nf B-kk-nf, varðstjóri, báru fyrir dómi að kallað hefði verið um fjarskiptamiðstöð eftir aðstoð lögreglu að Sóleyjargötu 8. Sú beiðni hefði síðan verið áréttuð með ósk um að lögregla hraðaði sér á vettvang þar sem búið væri að brjóta upp útidyrahurð. Skömmu síðar sögðust lögreglumennirnir hafa komið á vettvang og handtekið ákærðu. Vitnið Þ-kk-nf lýsti aðstæðum á vettvangi þannig að G-kk-nf húsráðandi hefði staðið í dyrunum og hindrað að ákærðu færu inn, en þeir hefðu greinilega verið ölvaðir og hugsanlega einnig undir öðrum áhrifum. Vitnið S-kk-nf sagði að G-kk-nf hefði haldið útidyrum hálf lokuðum og staðið í gættinni en ákærðu fyrir framan hurðina. Lögreglumönnunum bar saman um að húsráðendum hefði verið brugðið.

VI.

Ákærði P-kk-nf hefur fyrir dómi játað það brot sem honum er gefið að sök í ákærulið I og er játning hans studd sakargögnum. Samkvæmt þessu verður ákærði sakfelldur fyrir brotið sem réttilega er fært til refsilaga í ákæru.

Ákærði P-kk-nf hefur hins vegar neitað sök samkvæmt ákærulið II. Af ástæðum sem áður getur hefur ákærði ekki tjáð sig um þennan ákærulið fyrir dómi. Af hans hálfu er hins vegar höfð uppi sú vörn að ásetningur ákærða hafi ekki staðið til að fara inn í íbúiðna heldur eingöngu að ná tali af húsráðendum.

Svo sem hér hefur verið rakið liggur fyrir að ákærði P-kk-nf sparkaði upp íbúðarhurðinni og er komið fram í málinu að tilgangurinn hafi verið að ræða skuldamál B-kk-þgf G-kk-þgf, sonar húsráðenda. Fyrir dómi greindi G-kk-ef B-kk-ef frá því að ákærðu hefðu ætlað inn en hann hefði staðið í vegi þeirra og varnað þeim inngöngu þar til lögregla kom og handtók ákærðu. Með hliðsjón af vætti G-kk-ef og að virtri framgöngu ákærða P-kk-ef með því að brjóta upp útidyrnar þykir ekki varhugaverð að vísa því á bug að ásetningur hans hafi aðeins staðið til að ná tali af þeim sem voru innandyra. Verður ákærði því sakfelldur fyrir tilraun til húsbrots og varðar brotið við þau ákvæði refsilaga sem greinir í ákæru.

Við ákvörðun refsingar ákærða P-kk-ef er þess að gæta að hann er með hreint sakavottorð. Það horfir hins vegar til refsiþyngingar að með háttseminni raskaði ákærði gróflega heimilisfriði fjölskyldunnar og ber þá sérstaklega að líta til þess að fram hefur komið að ungum börnum húsráðenda var mjög brugðið. Að þessu virtu þykir refsing ákærða hæfilega ákveðinn tveggja mánaða fangelsi en rétt þykir að fresta fullnustu hennar og falli refsingin niður að liðnum tveimur árum frá uppkvaðningu dómsins haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga.

VII.

Undir rekstri málsins hafa brotaþolar fallið frá kröfu að fjárhæð 79.800 krónur vegna munatjóns þar sem það hafi fengist að fullu bætt úr tryggingu. Hins vegar halda hjónin fast við kröfu um miskabætur að fjárhæð 250.000 krónur og kröfu um lögmannsaðstoð að fjárhæð 42.330 krónur. Krafa um miskabætur er reist á því að brotið hafi með öllu verið tilefnislaust, en það hafi valdið fjölskyldunni allri ótta og ama og eimi enn af þeirri vanlíðan. Hafi þetta valdið því að fjölskyldan hafi ekki getað hugsað sér að búa áfram í íbúðinni og því hafi þau flutt í annað húsnæði.

Með háttsemi sinni hefur ákærði P-kk-nf orðið sekur um persónulega meingerð gegn friði fjölskyldunnar. Hefur ákærði því fellt á sig skyldu til greiðslu miskabóta, sbr. b-lið 26. gr. skaðabótalaga, nr. 50/1993. Eins og krafan er sett fram verður ákærði dæmdur til að greiða hjónunum sameiginlega miskabætur vegna fjölskyldunnar og þykja bæturnar hæfilega ákveðnar 100.000 krónur. Krafa um kostnað vegna lögmannsaðstoðar er stillt í hóf og verður hún tekin til greina.

Fallist er á vaxtakröfu þannig að miskabætur beri vexti samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu, nr. 38/2001, frá 25. mars 2008 til 2. maí sama ár, en dráttarvextir samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laganna reiknast á kröfuna í heild sinni frá þeim degi til greiðsludags. Upphafsdagur dráttarvaxta er miðaður við þann dag þegar mánuður var liðinn frá því ákærða var kynnt bótakrafan, sbr. 9. gr. laga nr. 38/2001.

VIII.

Við rannsókn og meðferð málsins hefur ekki fallið til annar sakarkostnaður en málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða. Með vísan til 1. mgr. 165. gr. laga um meðferð opinberra mála verður ákærði dæmdur til að greiða þann kostnað, en hann þykir hæfilega ákveðinn að meðtöldum virðisaukaskatti svo sem greinir í dómsorði.

B-kk-nf B-kk-nf, héraðsdómari, kveður upp dóm þennan.

D Ó M S O R Ð:

Ákærði, P-kk-nf S-kk-nf T-kk-nf, sæti fangelsi í tvo mánuði en fresta skal fullnustu refsingarinnar og falli hún niður að liðnum tveimur árum frá uppkvaðningu dómsins haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga.

Ákærði greiði E-kvk-þgf K-kvk-þgf M-kvk-þgf og G-kk-þgf B-kk-þgf sameiginlega 142.330 krónur með vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu, nr. 38/2001, af 100.000 krónum frá 25. mars 2008 til 2. maí sama ár og dráttarvexti samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga af höfuðstól kröfunnar frá þeim degi til greiðsludags.

Ákærði greiði málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, S-kk-ef A-kk-ef S-kk-ef, hæstaréttarlögmanns, að fjárhæð 167.328 krónur.

B-kk-nf B-kk-nf