S-3975/2022

Mál þetta, sem dómtekið var 17. febrúar sl., er höfðað með ákæru, útgefinni af lögreglustjóranum á höfuðborgarsvæðinu 13. september 2022, á hendur I-kk-þgf F-kk-þgf A-kk-þgf, kennitala [...], [...], Reykjavík, fyrir eftirtalin brot:

„ Fyrir kynferðisbrot með því að hafa, um nokkurt skeið fram til fimmtudagsins 18. júlí 2019, ítrekað skoðað myndir og myndskeið sem sýna börn á kynferðislegan eða klámfenginn hátt á netinu eða með annarri upplýsinga- eða fjarskiptatækni, en á Dell fartölvu (munur [...]) fundust 99 slíkar ljósmyndir í eyddum skrám og ummerki um vefvöfrun á slíku myndefni og á Samsung Galaxy S7 farsíma (munur [...]) fundust 286 slíkar myndir í flýtiminni símans, en munirnir voru haldlagðir af lögregla við handtöku ákærða í Skeifunni 3 í Reykjavík.

Telst þetta varða við 2. mgr. 210. gr. a almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar, til greiðslu alls sakarkostnaðar og jafnframt er gerð sú krafa að ákærða verði gert að sæta upptöku á framangreindu myndefni, Dell fartölvu (munur [...]) og á Samsung Galaxy S7 farsíma (munur [...]) samkvæmt 1. og 3. tl. 1. mgr. 69. gr. a almennra hegningarlaga.“

Verjandi ákærða krefst sýknu, en til vara vægustu refsingar sem lög leyfa og hæfilegrar þóknunar sér til handa.

Málsatvik

Samkvæmt skýrslu lögreglu barst henni tilkynning um að starfsmaður fyrirtækisins A, ákærði, hefði aðgang og not af fartölvu, þar sem vart hefði orðið við barnaníðsefni. Um væri að ræða efni sem viðkomandi hefði fengið sent frá öðrum aðilum. Efnið væri ýmiss konar og hluti þess sýndi börn undir 15 ára aldri, ýmist fáklædd eða nakin.

Ákærði var handtekinn er hann var að mæta til vinnu. Hann var með Samsung-snjallsíma og Dell- fartölvu meðferðis og var það haldlagt. Gerð varhús leit á heimili hans og þar lagt hald á fartölvu og Samsung- síma en ekkert fannst í þeim tækjum.

Leitað var að ljós- og kvikmyndum sem sýndu börn nakin og á kynferðislegan máta og notkunarsaga út frá slíku barnaníðsefni skoðuð. Við myndskoðun á Dell- fartölvu ákærða fundust 99 ljósmyndir sem hafði verið eytt, sem sýndu börn nakin og á kynferðislegan hátt. Myndefnið sýndi pilti og stúlkur á aldursbilinu 3 til 15 ára, m. a. samfarir barna á milli og við fullorðna. Þá fundust ummerki um vöfrun með [...]- forritinu og notkun á forritinu [...], sem notað er til endanlegrar eyðingar á skrám. Í ruslafötu skráakerfisins voru skráðar eyddar möppur með barnaníðstengingum og í notkunarskráningu stýrikerfisins var skráð notkun tengd skrám með vísan í [...]- skoðun. Við skoðun á Samsung- síma ákærða fundust 38.459 myndir og af þeim voru 286 flokkaðar sem barnaníð. Myndirnar eru sýndarmyndir og sýna kynferðislega misnotkun á börnum á mjög grófan hátt af völdum manna og dýra.

Skýrslur um skoðun á tölvunni og farsímanum liggja fyrir í málinu. Þá liggur fyrir skýrsla um skráða vöktun á tölvunni með forritinu [...]. Samkvæmt síðastgreindu skýrslunni var skoðuð notkun samkvæmt vöktun sem átti sér stað á tímabilinu frá 15. febrúar 2019 til 17. júlí sama ár. Hún beri með sér að notandinn [...]@gmail. com hafi farið á vefsíður sem innihaldi barnaníð, sótt sér þangað efni og vistað tímabundið á tölvu tengdri vöktuninni. Hann hafi skoðað það efni og síðar eytt því öllu af tölvunni. Þetta hafi hann endurtekið í nokkur skipti.

Gerð var viðbótarrannsókn á tölvutengdum gögnum málsins til þess að kanna hvort utanaðkomandi aðili hefði komistí tölvu ákærða. Niðurstaða rannsóknarinnar var sú að engin ummerki væri að finna á henni um fjaraðgang.

Framburður ákærða og vitna fyrir dómi Ákærði neitar sök. Hann kvaðst hafa verið starfsmaður fyrirtækisins A frá [...] ára aldri, en það hefði verið [...], B, og [...], C. Miklar illdeilur hefðu verið á milli þeirra. Óvild [...] hans hefði einnig náð til hans. Ákærða hefði gengið vel í starfi, hann hefði farið að taka aukna ábyrgð í fyrirtækinu og jafnvel taka yfir verkefni sem C hefði áður haft með höndum. C hefði verið ósáttur við það en [...] hefði viljað að hann tæki meiri ábyrgð. Ákærði hefði gjarnan lent á milli þeirra tveggja. C hefði oft viðhaft niðrandi ummæli um hann og jafnvel sagt beint út að hann hataði hann. Þetta hefði hann stund umgert fyrir framan aðra. Einu sinni hefði C barið í borð á fundi og öskrað að hann hataði ákærða. Á seinni árum hefði C dregið sig mikið í hlé og haldið því fram að hann væri ekki velkominn. Hann hefði svo farið að saka ákærða um að stela frá fyrirtækinu. Það hefði ákærði aldrei gerten einungis selt, með leyfi [...], muni sem hann hefði sjálfur sett saman. Hins vegar hefði komið í ljós við skoðun á bókhaldinu að C hefði skrifað á sig allt of marga yfirvinnutíma, keypt hluti til heimilisins á kostnað fyrirtækisins og falið það fyrir [...].

C hefði svo ráðið [...], D og E, sem þekktir væru fyrir ýmis svik, inn í fyrirtækið, líklega árið 2016. Enginn hefði vitað hvert hlutverk þeirra væri þar. D væri klókur hakkari og hann hefði fengið skrifstofu til umráða þar sem hann hefði tengt margar tölvur saman. Hann hefði svo verið látinn sjá um tæknimál í fyrirtækinu og allt sem tengdist tölvubúnaði. D hefði m. a. uppfært allar tölvur og síma starfsmanna. Þá hefði hann sett myndavélar upp víðs vegar í fyrirtækinu. Komið hefði í ljós að njósna - og stýribúnaður hefði verið settur inn í símann hjá [...] hans. Þá hefði slíkur búnaður verið settur upp í tölvurnar í fyrirtækjunum. Ákærði teldi að slíkur búnaður hefði einnig verið settur uppí símanum hans. Hann hefði merkt það á því að D hefði vitað að hann væri í [...]- neyslu, en enginn hefði vitað af því. Það hefði hvergi komið fram nema í samskiptum í símanum hans. Ákærði kvað D hafa haft óheftan aðgang að þeirri tölvu sem efnið fannst á, þrátt fyrir að þetta hefði verið hans tölva. Hann hefði fengið hana nýja. Ákærði hefði oft farið með tölvuna heim en líka oft skilið hana eftir á skrifstofu [...] síns, sem væri við hliðina á skrifstofu D. Auk hans hefðu því [...] hans, D, B [...] og konan hans haft aðgang að tölvunni. Hún hefði ekki verið læst með lykilorði. Spurður um þann framburð sinn hjá lögreglu að enginn nema hann hefði haft aðgang að tölvunni kvaðst hann hafa átt við að enginn annar hefði átt að nota hana. Hann hefði komist að því að vöktunarforrit væri í tölvunni eftir að hann hefði verið handtekinn. Þá hefði D oft fengið símann hans í hendurnar þegar hefði átt að uppfæra símann, en um væri að ræða síma sem vinnustaðurinn hefði útvegað honum. D hefði gert þetta við síma fleiri starfsmanna. Ákærði kvað símann hafa verið læstan með lykilorði en hann hefði látið D fá það þegar uppfæra hefði átt símann.

Ákærði kvaðst sjálfur aldrei hafa skoðað barnaníðsefni og aldrei verið með slíkt efni í tækjum sínum eða hlaðið því niður. Hann kvaðst þekkja til forritsins [...]en hann hefði ekki sett það upp í tölvunni. Hann kannaðist þó við að hafa notað forritið [...], en hann hefði notað það í stað R ecyle bin til að eyða skrám. Hann kvaðst hins vegar ekki þekkja [...]og ekki hafa séð það í tölvunni. Þá kannaðist hann ekki við að hafa séð skrárheiti sem vísuðu til barnaníðs. H ann kannaðist við forritið Telegram en hann hefði notað kaupsíður á því til að kaupa lyfið [...]. Hann kvaðst telja að [...], D og E, hefðu komið barnaníðsefninu fyrir í tækjum hans. Þeir hefðu komið efninu fyrir í gegnum njósnabúnað en þeir hefðu aldrei komið heim til hans.

Ákærði kvaðst hafa orðið fyrir miklu áfalli vegna þessa máls. Hann hefði verið í slæmu ástandi við skýrslugjöf hjá lögreglu af þeim sökum og í einu tilviki vegna neyslu. Hann hefði veikst alvarlega [...]í kjölfarið en hefði nú náð góðum bata og verið allsgáður síðan í nóvember sl.

Vitnið D kvaðst hafa unnið á sama vinnustað og ákærði, en þeir væru [...]. Hann hefði starfað þar af og til frá barnæsku en stöðugt frá árinu 2016 og væri hann nú [...], en hann væri menntaður viðskiptafræðingur. Framkvæmdastjórinn, [...], hefði beðið hann að setja upp myndavélar á vinnustaðnum til að upplýsa um lagerrýrnun. Komið hefði í ljós að ákærði hefði selt hluti á bland og síðan einnig að ákærði hefði verið að skoða barnaníðsefni. Ákærði hefði haft fartölvu til umráða sem hefði verið í eigu fyrirtækisins. Hann teldi að ákærði hefði alltaf tekið tölvuna með sér heim eftir vinnu. Vitnið kvaðst hafa sett upp vöktun í öllum tölvum fyrirtækisins. Um væri að ræða hugbúnaðinn [...] sem greini t. d. netumferð. Hægt væri að stilla búnaðinn þannig að hann sendi frá sér tilkynningu ef notandi gerði eitthvað sem augljóslega tengdist ekki vinnu hans. Vitnið kvaðst hafa sett þetta upp á vinnutíma en hann vissi ekki lykilorð starfsmanna í tölvurnar þeirra. Hann hefði ekki sett slíkan búnað upp á síma starfsmanna, en teldi að fyrirtækið ætti símann sem ákærði hefði notað. Vitnið hefði ekki haft aðgang að símanum og ekki vitað lykilorðið í hann.

Spurður um samstarfið á vinnustaðnum kvað hann það ekki hafa verið gott frá árinu 2019. [...] hefði viljað að upplýst yrði um þjófnað á vinnustaðnum og hann tilkynntur til viðeigandi aðila. Nú væri fyrirtækið alfarið í eigu [...]enhann hefði keypt [...]út. Vitnið neitaði því alfarið að hann og [...]hefðu sett barnaníðsefni inn í síma eða tölvu ákærða. Hann hefði séð deili forrit fyrir slíkt efni í gegnum [...] en hann hefði ekki getað stýrt tölvunni í gegnum það forrit. Þá kvaðst hann hafa vitað af neyslu ákærða á [...] þar sem hann hefði séð slíkar töflur á skrifborði hans. Hegðun og útlit ákærða hefði jafnframt bent til þess að hann væri í neyslu og það hefði verið umtalað á vinnustaðnum. Vitnið E, [...] ákærða og starfsmaður A, sagði ákærða hafaverið gripinn við að stela í fyrirtækinu og fleira hefði komið upp. Hann kvaðst hafa vitað af því að njósnabúnaður hefði verið settur upp á allar tölvur fyrirtækisins en hann hefði þó ekki komiðað því. Sú tölva sem barnaníðsefnið hefði fundist á hefði verið í umráðum ákærða og hann kvaðst ekki vita til þess að fleiri hefðu notað hana. Fartölvurnar hefðu oft verið teknar heim. Hann kvað sína tölvu hafa verið læsta með lykilorði en vissi ekki hvernig þaðhefði verið með tölvu ákærða. Þá vissi hann ekki hvort ákærði hefði átt símann sem hann hefði notað eða fyrirtækið, en fyrirtækið hefði oft útvegað starfsmönnum síma. Það væri svo undir starfsmönnunum komið hvort þeir læstu símunum. Hann taldi að njósnabúnaðurinn hefði ekki verið settur upp á síma starfsmanna. Hann kvað átök hafa komið upp innan fyrirtækisins eftirað vörur hefðu farið að hverfa af lagernum. Í kjölfarið hefðiþetta mál komið upp. Ástandið hefðiverið slæmt eftir það. Þá kvað hann grun hafaverið uppi um það á vinnustaðnum að ákærði væri í neyslu. Hann hefði oft virst í þannig ástandi, það hefði sést á hátterni hans og útliti og umræða um það hefði komið upp.

Vitnið B, [...] ákærða, kvaðst hafa verið helmingseigandi í A á móti [...]. Þetta væri [...]og ákærði hefði starfað með þeim frá því að hann var[...] ára. Hann hefði m. a. séð um samskipti við erlenda birgja. [...] vitnisins hefði ráðið [...] sína til fyrirtækisins. Vitnið hefði ekki áttað sig á verkefnum D, [...], en [...] hans hefði sagt honum að skipta sér ekki af þeim, annars yrðu verri afleiðingar. Samskiptin hefðu verið slæm og [...] hefði m. a. gengið út af fundi og sagst hata ákærða. Í framhaldinu hefði komið til mikils uppgjörs en hann hefði þó ekki átt von á því að verið væri að hlera þá. Komið hefði í ljós að njósnaforrit hefði verið sett í símann hans og forritið [...]í tölvuna. Vitnið hefði beðið starfsmann sinn, F, að skoða tölvuna sína, en grunsemdir hefðu vaknað hjá honum þegar tölvan hans hefði verið hæg í gang. F hefði strax talið að annar maður væri í tölvunni að fylgjast með öllu því sem hann væri að gera. C, [...] hans, hefði þá komið til þeirra og beðið F að eiga ekki við tölvuna. Vitnið hefði einnig látið kanna símann sinn og komið hefði í ljós að hann væri hleraður. Hann hefði þó tekið ákvörðun um að kæra þetta ekki þar sem hann hefði viljað losna út úr fyrirtækinu og hefði þurft að selja C, [...], hlut sinn. Það hefði gengið upp að lokum.

Vitnið F kvaðst hafa starfað hjá A frá því í júní 2018 til september 2019 við að lagfæra raftæki sem fyrirtækið hefði selt. Hann hefði langa reynslu af sambærilegu starfi í [...]. Hann kvaðst muna til þess að yfirmann hans, B, hefði grunað að ekki væri allt með felldu í tölvunni sinni og beðið sig um að koma til að skoða það. B hefði talið að D-x-x sett forrit í tölvuna sem skoðaði hana. Tölvan hans hefði verið mjög hæg í vinnslu og hann hefði dregið af því þá ályktun að einhver annar væri inni í tölvunni og sæi það sem þar væri. Meðan hann hefði verið þar inni hefði D bankað upp á. Hann hefði reiðst yfir því að vitnið væri að skoða tölvu B. Vitnið kvaðst ekki hafa skoðað tölvur annarra starfsmanna. Þá kannaðist hann ekki við forritið [...]og kvaðst ekki hafa séð neinn búnað sem benti til þess að einhver væri að skoða tölvuna.

Lögreglumaður nr. G greindi frá skoðun sinni ámyndum úr farsíma ákærða. Hún hefðiverið fulltrúi í kynferðisbrotadeild og það hefði verið hlutverk hennar í málinu að skoða efni úr símanum, sigta frá það sem væri barnaníðsefni og vinna með það. Í ljós hefðu komið margar sýndar veruleikamyndir. Þær væru teiknaðar en mjög raunverul e gar þannig að nánast þyrfti að rýna í myndirnar til að átta sig á hvort þær væru raunverulegar eða ekki. Ekki væri tekið með það sem einhver vafi væri um hvort flokkaðist til barnaníð sog viðmiðin væru þau sömu fyrir teiknaðar myndir. Miðað væri við að börnin væru yngri en 14 ára. Vitnið kvaðst hafa unnið við þetta frá árinu 2015 og farið á námskeið hjá Europol í Þýskalandi til að læra að meta þetta. Efnið sem hún hefði séð í farsíma ákærða hefði verið í grófari kantinum og lýsti hún því af hverju hún teldi það vera. Hún kvaðst ekki hafa skoðað tímastimpla á myndum, einungis myndefnið sjálft. Þá vissi hún ekki hvort rannsakað hefði verið hvort einhverja óværu væri að finna á síma ákærða.

Lögreglumaður nr. H, fulltrúi í tölvurannsóknardeild, kvaðst hafa starfað við tölvurannsóknir í 12– 14 ár og sótt ýmis námskeið til þess. Hann hefði skoðað fartölvu ákærða og metið ljósmyndirnar sem um ræði í málinu, en hann hefði lengi starfað við slíkt. Myndirnar hefðu fundist með þekktum og viðurkenndum aðferðum. Þær sýndu börn á aldrinum 3 til 15 ára og teldust grófar. Lýsti hann myndunum nánar. Harður diskur í tölvunni skráði niður hvar myndirnar væru og eyðingu þeirra og geymdi tímabundið í ruslafötu. Þegar myndirnar væru komnar á óúthlutað svæði væru þær orðnar „munaðarlausar“ og búið að taka þær út úr gagnagrunnsskrá. Ekki væri hægt að rekja heiti þeirra skráa eða hvenær þær hefðu orðið til í tölvunni. Greinileg merki hefðu verið um tiltekt í tölvunni. Hann kvað einn annan notanda hafa verið skráðan í tölvu ákærða, en það hefði verið [...] hans. Notkun hennar hefði verið miklu minni en notkun ákærða og í raun nánast engin.

Vitnið kvað ummerki hafa verið um [...]í tölvunni sem hefði verið uppfærður og fjarlægður sex sinnum. Þetta væri framlenging á [...]- vafranum og gerði notanda kleift að fara inn á svokallað „huldunet“. Ekki væri hægt að komast inn á það nema með einhverjum slíkum vafra. Hann skráði ekki notkun nema notandinn sjálfur veldi það.

[...]- forritið byði upp á þann möguleika að hreinsa út úr skrám og ýmsum þáttum stýrikerfisins. Það væri líka notað til öruggrar eyðingar þannig að eyðingin yrði endanleg og skrárnar ekki afturkallanlegar. [...]v æri þannig að hann skráði ekki notkun en hann væri þó bara fyrir venjulega notkun.

Í tölvu ákærða hefðu fundist skrárheiti sem vísuðu til barnaníðs, t. d. með skammstöfuninni pthc sem stæði fyrir pree teen hardcore. Stundum væri hægt að sjá tilteknar skráningar sem yrðu eftir í kerfinu þrátt fyrir að skrám hefði verið eytt. Hver notandi í tölvunni hefði sína eigin ruslafötu svo hægt væri að aðgreina hver eyddi skránum.

Skoðun á skráðri vöktun hefði farið fram áður en tölvan sjálf var skoðuð. Þar hefði sést að gögnum væri eytt. Farið hefði verið yfir hvort tölvunotkunin styddi við skýrsluna um vöktunina. Þau hefðu fengið upplýsingar um að tölvan væri vöktuð með [...]. Um væri að ræða forrit með þjónustu við fyrirtæki sem vildu fylgjast með hvort starfsmenn þeirra væru að sinna starfi sínu eða persónulegum málefnum. Það fylgdist með hvaða forrit væru í notkun og í hversu langan tíma. Sú útgáfa sem hefði verið notuð væri ókeypis útgáfa sem veitti ekki allar upplýsingar. Hann hefði t. d. ekki getað hlaðið niður öllum þeim skjámyndum sem forritið hefði tekið. Hann hafi getað sótt yfirlit í excel- skjali um hvað hefði átt sér stað. Ákærði hefðiverið skráður notandi. Niðurstaðan hefði verið sú að 7.724 notandaskráningar hefði verið að finna fyrir ákærða en 84 fyrir [...] hans. Þá kæmi fram að[...]og [...] hefðu verið settir upp í tölvuna síendurtekið og þau tekin út og hreinsað á milli. [...]hefði fariðinn á vefsíður sem væru þekktar fyrir að dreifa barnaníðsefni. Á meðan á þessu hefði staðið h efði[...]tekið skjámyndir af því sem hefði veriðað gerast. Ef virkni tæki til meiri tíma en 20 sekúndna tæki forritið skjámynd. Vitnið kvaðst hafa sett upp töflu með tímalínu um hvenær tiltekin forrit hefðu verið notuð. Að mestu leyti væri rekjanlegt hvað hefðiátt sér stað og hvenær.

Gerð hefði verið viðbótarrannsókn þar sem ákærði hefði talið að vera kynni að utanaðkomandi hefðu sett stýribúnað í tölvuna hans. Leitað hefði verið að vírusum eða óværu, því sem á ensku væri kallað malware, með fjórum forritum. Hann hefði gert þetta meira en ári eftir haldlagningu tölvunnar. Hefðu verið óþekktir vírusar á þeim tíma sem tölvan hefði verið í notkun væru því minni líkur á að svo væri þegar leitað hefði verið. Niðurstaðan hefðiverið súað tvær skrár hefðu fundist en þær hefðu reynst skaðlitlar og ekki til þess gerðar að geta leitt til fjarstjórnunar á tölvunni. Aðrar skráningar um fjaraðgang og hvar tölvan hefði verið notuð hefðu verið skoðaðar. Komið hefði í ljós að langflestar skráningarnar hefðu verið heima hjá ákærða. 81% af wifi- tengingum hefðu verið á heimili hans og 91% í gegnum ip - tölu ákærða. Spurður sérstaklega um ip- tölu ákærða kvað hann lögreglu hafa flett þessu upp og ekki kunna skýringu á því hvers vegna I segði töluna vera frá Hollandi. Rafeindatæknideild lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu hefði kannað þetta og staðfest. Þegar [...]- skráningin væri skoðuð sæist að skoðun á barnaníðsefni hefði öll verið um ip- tölu heima hjá ákærða. Ekki væri hægt að taka yfir tölvuna og setja inn efni með [...]. Það vaktaði einungis og sendi upplýsingar til [...]- fyrirtækisins en engin tenging væri inn í tölvuna. Hefði fjarnotkun átt sér stað á annan hátt hefði það komið fram þar sem stýrikerfið skráði alla notendanotkun. Slík notkun skráðist í security log í hvert sinn sem notandi skráði sig innog hvers konar skráning það væri. Það væri því ekki mögulegt að fjartenginghefði verið virk. Fleiri skráningar hefðu verið skoðaðar, m. a. vegna öryggis og óæskilegra skráa. Ekkert slíkt hefði verið að finna og niðurstaðahanshefðiþví verið sú að það hefðiekki komið til fjaraðgangs.

Spurður um staðfestingu frá fyrirtækinu I sem lögð hefur verið fram í málinu kvað hann hana ekki að fullu leyti tæmandi. Það kæmu fram ip- tölursem leiddu til þess að leiða mætti líkum að því hver væri notandinn. Í skýrslu hans kæmi líka fram að reglulega væru tekin skjáskot. Þar sæist Windows Explorer með mynd af öllu sem fylgdi tölvunni. Litlar líkur væru á því að ef tvær tölvur væru í gangi á sama tíma hefðu þær myndir af öllum sömu táknum. Á skjáskotunum sæist í mörgum tilvikum í desktop og þar sæist t. d. „I-kk-nf tónlist“. Þá væru myndir færðar í „óflokkað“ sem væri mappa hjá ákærða. Þar væri að finna það sem hefði verið fært þangað. Þetta væri ekki útilokað en þá þyrftu tölvurnar að vera „sync aðar“ saman. Skýrsla I væri því ekki tæmandi þar sem ekki væri minnst á þessar skjámyndir sem lýst u atburðarásinni. Hann þekkti til fyrirtækisins og hefði unnið með því. Það ynni m. a. að netöryggismálum og kannaði ýmislegt því tengt.

Vitnið sagði 286 barnaníðsmyndir hafa fundist á farsíma ákærða. Af þeim hefðu 195 komið úr Telegram- möppu og aðrar myndir úr möppu flýtiminnis. Þetta væru smámyndir úr flýtiminnismöppu. Forritið sem héldi utan um þær byggi til lýsigögn inni í skránum sjálfum sem gæfu til kynna uppruna þeirra. Í Telegram kæmi fram á hvaða spjallrásum þær ættu uppruna sinn. Telegram væri skilaboðaskjóða þar sem notandinn gæti stillt hvað hann vildi láta skilaboðin sjást lengi. Smámyndirnar væru þannig gerðar að stýrikerfið hefði búið þær til vegna annarra stærri sem hefðu verið til. Í „ my files“ í Samsung væru líka smámyndir sem upphaflega hefðu verið vistaðar í geymslumöppu Telegram, sem vísaði til þess að þetta hefði verið upphaflega í Telegram og undirmöppum en skoðað í skráa vafra Telegram. Uppruna skrárnar vísuðu til þess að þetta hefðu að miklu leyti verið kvikmyndir. Hann kvaðst ekki hafa skoðað símann með tilliti til þess hvort einhverja óværu væri að finna í honum, en þess hefði einungis verið óskað á seinni stigum að síminn væri skoðaður með tilliti til uppruna myndanna. Niðurstaðan hefði verið sú að myndirnar kæmu úr Telegram. Það væri hins vegar hægt að skoða þetta frekar þar sem lögreglan væri með símann.

Spurður um skýrslu I vegna skoðunar á síma [...] ákærða sagði hann þar ekki koma fram að hægt hefði verið að stjórna símanum algjörlega heldur hefði m. a. verið hægt að kveikja á hljóðnema og taka upp. Þá vantaði í þessa skýrslu um hvaða tegund af Samsung- síma væri að ræða. Ekki hefði komið fram grunur um að óværa væri í síma ákærð a undir rannsókn málsins.

Niðurstaða

Ákærða er í máli þessu gefið að sök kynferðisbrot með því að hafa, um nokkurt skeið, ítrekað skoðað myndir og myndskeið sem sýna börn á kynferðislegan eða klámfenginn hátt á netinu eða með annarri upplýsinga- eða fjarskiptatækni, en á Dell-fartölvu fundust 99 slíkar ljósmyndir í eyddum skrám og ummerki um vefvöfrun á slíku myndefni og á Samsung Galaxy S7- farsíma fundust 286 slíkar myndir í flýtiminni símans. Ákærði neitar sök og kveðst telja einhvern annan hafa komið barnaníðsefninu fyrir í tækjunum.

Upphaf málsins var það að tilkynning barst lögreglu, frá fyrirtækinu sem ákærði starfaði hjá, um að ákærði hefði aðgang að og not af fartölvu, þar sem hefði orðið vart við barnaníðsefni. Ákærði var handtekinn og tölva hans og sími sem hann hafði meðferðis voru haldlögð, en þar fannst framangreint efni. Einnig var leitað í fleiri tækjum sem hann hafði aðgang að en þar fannst ekkert slíkt efni.

Ákærði telur að barnaníðsefnið sem fannst hafi verið sett inn í tækin í gegnum eftirlitskerfi sem sett hafi verið upp á tækin á vinnustaðnum og telur miklar deilur á vinnustaðnum vera ástæðu þessara aðgerða.

Í málinu liggja fyrir skýrslur um rannsókn á tækjunum og hefur lögreglumaður staðfest þær og skýrt fyrir dóminum. Þá liggur fyrir að á tölvu ákærða var uppsett forritið [...], semer eftirlitskerfi sem skrásetur notkun í tölvunni og tekur reglulega skjámyndir. Í ljós kom að ýmis forrit höfðu verið sett upp og þeim eytt aftur ítrekað.

Fyrir dóminum greindi ákærði frá því að nokkrir aðrir en hann hefðu haft aðgang að tölvunni, en hann teldi [...] sinn og samstarfsmann hafa sett í hana búnað sem hann gæti fjarstýrt tölvunni með. Hjá lögreglu kvaðst hann hins vegar einn hafa haft aðgang að tölvunni. Það liggur fyrir að framangreindur [...] ákærða setti búnaðinn [...] í tölvu ákærða en hann kvaðst hafa gert það við allar tölvur fyrirtækisins vegna grunsemda um þjófnað af lager þess.

Af gögnum í málinu verður ráðið að forritið [...] fylgist með notkun í tölvum og skrái upplýsingar um hana, en ekki sé hægt að stýra tölvu með því eða flytja inn efni. Lögreglan skoðaði sérstaklega hvort einhver merki um fjaraðgang fyndust í tölvunni, en svo var ekki. Einungis var streymi frá tölvunni en ekki til hennar. Þá liggur fyrir að notkunin fór að langmestu leyti fram um wifi- tengingu heima hjá ákærða og með ip- tölu hans. Samkvæmt gögnum lögreglu var þessi ip- tala skráð á ákærða. Gögn sem ákærði lagði fram um skráningu ip- tölunnar í Hollandi núna hafa ekki þýðingu, enda kemur fram í þeim að slíkar tölur séu til í takmörkuðu upplagi og geti tiltekinni ip- tölu verið úthlutað á mismunandi staði á mismunandi tímum.

Staðfesting fyrirtækisins I sem ákærði lagði fram í málinu, um rannsókn á [...], verður ekki talin hafa sönnunargildi í málinu, enda er skjalsins aflað einhliða af ákærða og virðist ekki gefa fulla mynd af notkun forritsins, sbr. það sem fram kom í skýrslu lögreglumanns fyrir dómi. Hefur því ekkert komið fram sem sýnir fram á að aðrir en ákærði hafi getað sett framangreint barnaníðsefni í tölvuna hans.

Ákærði hélt því einnig fram fyrir dómi að einhvers konar stýribúnaði hefði verið komið fyrir á Samsung- síma hans. Þar sem þetta kom ekki fram við rannsókn málsins hjá lögreglu var þetta ekki rannsakað sérstaklega. [...] ákærða og samstarfsmaður, sem setti [...]í tölvur á vinnustaðnum, kvaðst ekki hafa sett neinn eftirlitsbúnað í síma starfsmanna og kannaðist raunar ekki við að hafa haft aðgang að síma ákærða. Ákærði gat heldur ekki greint frá því hvenær það ætti að hafa gerst, auk þess sem síminn hans var læstur með lykilorði. Ákærði kvaðst hafa áttað sig á því að [...] hans hefði komist í símann hans vegna þess að [...] hans hefði haft vitneskju um lyfjaneyslu hans, sem einungis hefði verið hægt með því að skoða skilaboð í síma hans. Bæði umræddur [...] og [...] hans lýstu því hvernig þeir hefðu fengið vitneskju um lyfjanotkun ákærða á vinnustaðnum og sannar það því ekki að þeir hafi haft aðgang að síma ákærða eða upplýsingum úr honum.

Ákærði lagði fram staðfestingu fyrirtækisins I um að einhvers konar óværa hefði fundist í síma [...] hans. Þar kemur fram að óværan hafi lýst sér þannig að hægt væri að stjórna símanum svo að m. a. væri hægt að kveikja á myndavél og hljóðnema og taka upp samtöl. Ekkert hefur hins vegar komið fram sem leiðir líkur að því að einhvers konar búnaði hafi verið komið fyrir í síma ákærða sem valdi því að hægt sé að hlaða inn barnaníðsefni.

Samkvæmt öllu framangreindu hefur ekkert komið fram í málinu sem bendir til þess að einhver annar en ákærði hafi getað komið barnaníðsefninu fyrir í tækjum hans. Með vísan til alls framangreinds og gagna málsins er hafið yfir skynsamlegan vafa að ákærði hafi gerst sekur um þá háttsemi sem honum er gefin að sök í ákæru og er brot hans þar rétt heimfært til refsiákvæða.

Ákærði er fæddur í [...]. Samkvæmt framlögðu sakavottorði, dagsettu 9. september 2022, gekkst hann undir tvær lögreglustjórasáttir í ágúst 2012 en þær hafa ekki áhrif á ákvörðun refsingar í máli þessu. Með hliðsjón af framangreindu, magni og grófleika þeirra mynda sem um ræðir og þeim mikilvægu hagsmunum sem 2. mgr. 210. g r. a almennra hegningarlaga nr. 19/1940 er ætlað að vernda, þykir refsing ákærða hæfilega ákveðin fangelsi í fjóra mánuði en fullnustu refsingarinnar er frestað og falli hún niður að liðnum tveimur árum frá uppkvaðningu dóms þessa haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. laga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

Með vísan til lagaákvæða í ákæru er gert upptækt myndefni, Dell- fartölva og Samsung Galaxy S7- farsími sem hald var lagt á við rannsókn málsins.

Ákærði greiði málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, L-kvk-ef H-kvk-ef Ó-kvk-ef lögmanns, 1.009.422 krónur, og þóknun fyrri verjanda, B-kk-ef J-kk-ef lögmanns, 1.024.488 krónur. Við ákvörðun þóknunar verjenda hefur verið tekið tillit til virðisaukaskatts. Ekki leiddi annan kostnað af meðferð málsins.

Af hálfu ákæruvaldsins flutti málið K-kvk-nf E-kvk-nf aðstoðarsaksóknari.

B-kvk-nf B-kvk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

DÓMSORÐ:

Ákærði, I-kk-nf F-kk-nf A-kk-ef son, sæti fangelsi í fjóra mánuði en fullnustu refsingarinnar er frestað og falli hún niður að liðnum tveimur árum frá uppkvaðningu dóms þessa haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. laga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

Ákærði sæti upptöku á haldlögðu myndefni, Dell- fartölvu og Samsung- Galaxy S7 farsíma.

Ákærði greiði málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, L-kvk-ef H-kvk-ef Ó-kvk-ef lögmanns, 1.009.422 krónur, og þóknun fyrri verjanda, B-kk-ef J-kk-ef lögmanns, 1.024.488 krónur.

B-kvk-nf B-kvk-nf