E-2106/2016

Mál þetta höfðaði Múrbúðin ehf., Kletthálsi 7, Reykjavík, með stefnu birtri 24. júní 2016 á hendur S-kk-þgf R-kk-þgf I-kk-þgf, Þorrasölum 4, Kópavogi. Málið var dómtekið að lokinni aðalmeðferð 10. apríl sl.

Stefnandi krefst þess að stefndi verði dæmdur til að greiða 638.497 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 frá 15. júlí 2011 til greiðsludags, allt að frádregnum innborgunum þann 22. júní 2011, 1.895 krónur, þann 28. júní 2011, 7.201 króna og þann 19. júlí 2011, 6.472 krónur, eða samtals 15.838 krónur. Stefnandi krefst þess að vaxtavextir verði reiknaðir og áfallnir vextir leggist við höfuðstól á 12 mánaða fresti, í fyrsta sinn 15. júlí 2012. Loks krefst stefnandi málskostnaðar að mati dómsins.

Stefndi krefst sýknu af kröfum stefnanda og málskostnaðar samkvæmt reikningi samtals að fjárhæð 663.210 krónur.

Þann 30. maí 2011 sömdu aðilar svo með sér að stefnda væri heimilt að taka vörur úr verslun stefnanda gegn greiðslufresti, en gjalddagi skyldi vera fyrsti dagur næsta mánaðar eftir úttekt og eindagi 15 dögum síðar.

Á tímabilinu frá 3. til 29. júní 2011 tók stefndi út vörur í verslun stefnanda fyrir samtals 638.497 krónur. Hann skilaði í þremur tilvikum vörum og með því lækkaði skuld hans um 15.838 krónur. Ranghermt er í stefnu að greitt hafi verið inn á skuld stefnda, en þar er vísað til þessara skila stefnda á vörum.

Stefndi sótti um greiðsluaðlögun þann 30. júní 2011. Með ákvörðun umboðsmanns skuldara 7. mars 2012 var honum veitt heimild til greiðsluaðlögunar. Stefnandi lýsti kröfu sinni fyrir umsjónarmanni með bréfi dags. 27. mars 2012. Þann 2. september 2012 ákvað umboðsmaður skuldara að fella niður greiðsluaðlögunarumleitanir stefnda samkvæmt 1. mgr. 15. gr. laga nr. 101/2010. Þeirri ákvörðun var skotið til kærunefndar greiðsluaðlögunarmála og kvað nefndin upp úrskurð 8. október 2015. Staðfesti hún ákvörðun umboðsmanns skuldara um niðurfellingu.

Málsástæður og lagarök stefnanda

Stefnandi kveðst krefja stefnda um úttektir hans úr verslun sinni í júní 2011. Byggir hann á að stefndi hafi tekið út fyrir samtals 638.497 krónur, en skilað vöru fyrir 15.838 krónur, sem lækki skuldina.

Stefnandi mótmælir því sérstaklega að krafan sé fallin niður fyrir fyrningu. Stefndi hafi verið í greiðsluskjóli frá 30. júní 2011 allt til 8. október 2015, þegar úrskurður kærunefndar gekk. Á þessu tímabili hafi ekki verið heimilt að höfða mál til greiðslu skuldarinnar.

Stefnandi mótmælir því sérstaklega að hann verði dæmdur til greiðslu málskostnaðar ef stefndi verður sýknaður vegna fyrningar.

Málsástæður og lagarök stefnda

Stefndi byggir á því að krafa stefnanda sé fyrnd. Stefnandi hafi átt rétt til efnda þegar við útgáfu einstakra reikninga á tímabilinu 3. til 29. júní 2011. Stefna hafi verið birt 24. júní 2016.

Stefndi mótmælir því að krafa stefnda hafi fyrst orðið gjaldkræf 15. júlí 2011, en stefnandi krefjist dráttarvaxta frá þeim degi. Þá væri krafa stefnanda allt að einu fyrnd, þótt gjalddagi hafi verið 15. júlí.

Stefndi telur að krafan fyrnist á fjórum árum, sbr. 3. gr. laga nr. 150/2007. Skipti engu hvort byggt sé á skuld vegna vöruúttekta eða samkvæmt yfirlýsingu um sjálfskuldarábyrgð. Krafan sé fallin niður samkvæmt 24. gr. sömu laga.

Stefndi vísar sérstaklega til þeirrar reglu einkamálalaga að sá sem tapi máli í öllu verulegu skuli að jafnaði dæmdur til að greiða málskostnað.

Niðurstaða

Óumdeilt er að stefndi tók út vörur hjá stefnanda fyrir fjárhæð sem nemur stefnukröfu. Ranghermi um innborganir skiptir ekki máli, en fjárhæð skuldarinnar er ekki mótmælt.

Aðilar sömdu um reikningsviðskiptin og útbjuggu yfirlýsingu þar sem stefndi var í senn viðskiptavinur og gekkst í sjálfskuldarábyrgð. Gjalddagi reikninga skyldi vera fyrsta dag næsta mánaðar eftir úttekt og eindagi 15 dögum síðar. Samkvæmt því var gjalddagi úttekta stefnda 1. júlí 2011.

Stefndi sótti um greiðsluaðlögun 30. júní 2011. Samkvæmt ákvæði til bráðabirgða II með lögum nr. 101/2010 hófst tímabundin frestun greiðslna stefnda þann dag. Samkvæmt a-lið 1. mgr. 11. gr. laga nr. 101/2010 gat stefnandi ekki krafið stefnda um greiðslu á umsömdum gjalddaga og var jafnframt óheimilt að taka við greiðslu. Fyrningarfrestur kröfu reiknast samkvæmt 1. mgr. 2. gr. laga nr. 150/2007 frá þeim degi þegar kröfuhafi gat fyrst átt rétt til efnda. Stefnandi gat ekki krafið stefnda um greiðslu fyrr en að gengnum úrskurði kærunefndar greiðsluaðlögunarmála 8. október 2015.

Stefndi vitnaði sérstaklega til dóms Hæstaréttar frá 21. maí 2015 í máli nr. 736/2014 sem fordæmis. Sá dómur getur ekki átt við hér, en þar var krafa fallin í gjalddaga áður en frestun greiðslna tók gildi og fyrningarfrestur var ekki úti þegar greiðsluaðlögunarumleitanir voru felldar niður.

Samkvæmt framansögðu féll krafa stefnanda ekki í gjalddaga fyrr en 8. október 2015. Fyrningarfrestur reiknast frá þeim degi. Mál þetta var höfðað eins og áður segir 24. júní 2016. Krafan var þá ekki fallin niður fyrir fyrningu. Mótbárum stefnda um fyrningu er hafnað og verður hann dæmdur til að greiða stefnukröfuna með dráttarvöxtum eins og stefnandi krefst, sbr. 2. mgr. 11. gr. laga nr. 101/2010. Vegna ákvæðis 1. mgr. 12. gr. laga nr. 38/2001 er óþarfi að mæla sérstaklega fyrir um höfuðstólsfærslu vaxta í dómsorði.

Í samræmi við niðurstöðu málsins og umfang þess verður stefnda gert að greiða stefnanda 400.000 krónur í málskostnað.

J-kk-nf F-kk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

Dómsorð

Stefndi, S-kk-nf R. I-kk-nf, greiði stefnanda, Múrbúðinni ehf., 638.497 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1.mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 frá 15. júlí 2011 til greiðsludags, allt að frádregnum innborgunum þann 22. júní 2011, 1.895 krónur, þann 28. júní 2011, 7.201 króna og þann 19. júlí 2011, 6.472 krónur eða samtals 15.838 krónur.

Stefndi greiði stefnanda 400.000 krónur í málskostnað.

J-kk-nf F-kk-nf