E-1998/2013

Mál þetta, sem dómtekið var 10. desember sl., er höfðað fyrir Héraðsdómi Reykjavíkur, af SVK ehf., (kt. 000000-0000), Vesturtúni 37, Álftanesi, gegn Boltabarnum ehf., (kt. 000000-0000), Austurstræti 9, Reykjavík, með stefnu birtri 6. maí 2013.

Dómkröfur stefnanda eru að stefndi verði dæmdur til að greiða stefnanda skuld, að fjárhæð 2.375.291 króna, með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, frá 4. mars 2013 til greiðsludags. Þá er þess krafist að stefndi verði dæmdur til að greiða stefnanda málskostnað.

Stefndi krefst þess að dómkröfur stefnanda verði lækkaðar verulega og að stefnandi verði dæmdur til að greiða stefnda málskostnað.

Aðalkröfu stefnda í stefnu um frávísun var hrundið í úrskurði, dags 22. október 2013, og við upphaf aðalmeðferðar féll stefndi frá varakröfu um sýknu að svo stöddu. Þá ber að geta að dómari og lögmenn hafa reynt að ná sátt í málinu með málsaðilum.

Ágreiningsefni og málsatvik

Málavextir eru þeir að haustið 2012 fóru fram framkvæmdir að Austurstræti 9 í Reykjavík, á vegum stefnda, vegna opnunar á veitingastaðnum Loftinu, sem er í eigu stefnda. Að verkinu komu ýmsir aðilar og þar á meðal stefnandi sem er félag er annast trésmíði. Fyrst vann stefnandi þar að smíðum sem undirverktaki Steggs ehf., en síðar fengu fyrirsvarsmenn stefnda fyrirsvarsmann stefnanda til að gera tilboð í hurðir, þar sem hann hafði bent á að hagstæðara væri að láta gera við þær í stað þess að kaupa nýjar. Náðist svo munnlegt samkomulag um að stefnandi tæki að sér að laga hurðirnar. Ekki var þá samið um nákvæmt verð, hvorki tímagjald, né fast verð, fyrir þennan verkþátt. Um miðjan október 2012 tók stefnandi síðan að sér smíði við innréttingar og bar í veitingahúsinu. Gerðu málsaðilar þá enn munnlegt samkomulag um að stefnandi sæi um smíði á hillum og fulningum á salerni veitingastaðarins, en ekki var samið um föst verð fyrir þá verkþætti. Var verkið unnið í tímavinnu og útvegaði stefndi mest allt efni. Um var að ræða sérsmíði og verkstæðisvinnu og var verkið unnið frá 22. október 2012 til 7. janúar 2013. Eftir því sem næst verður komist og því hefur verið lýst, fólst vinnan einkum í smíði á fulningum á baðherbergi, speglar voru settir í fulningar og settir upp, hillur og ljósakappar voru smíðuð og sett upp á baðherbergi, breyting var gerð á útihurð og skrautlistar sérsmíðaðir og settir í, skrautlistar voru sérsmíðaðir á innihurð, og karmur smíðaður fyrir sömu hurð, skraut var sérsmíðað á bar, bar var settur upp, eikin brennd og lituð, þrjár hillur voru smíðaðar á súlur, og settar upp, hornlistar á spegla voru sérsmíðaðir, einnig skraut á spegla, stigahillur voru smíðaðar og salernisveggur hannaður og settur upp.

Rétt er að halda því til haga, að málsaðila greinir þó í ýmsum efnum á um það, að hvaða marki stefnandi sá í reynd um ofangreinda smíði í veitingahúsinu, sem og um forsvaranlegt gjald fyrir þá vinnu, með tilliti til þess tíma sem forsvaranlegt er að áætla að verkið hafi getað tekið. Reikningur stefnanda til stefnda vegna verksins er dags 4. mars 2013 og eru eftirstöðvar hans 2.375.291 króna, sem er stefnufjárhæðin. Stefndi fékk reikninginn afhentan sama dag, en krafan hefur ekki fengist greidd þrátt fyrir innheimtutilraunir og hefur stefnandi því höfðað mál þetta til greiðslu hennar.

Málsástæður og lagarök stefnanda

Stefnandi byggir á því að verkið hafi verið unnið í tímavinnu en stefndi útvegað efni til smíðinnar, nema það sem stefnandi hafi keypt með samþykki stefnda. Um hafi verið að ræða sérsmíði og mikla verkstæðisvinnu, en verkið hafi verið unnið frá 22. október 2012 til 7. janúar 2013.

Reikningur stefnanda sé dags 4. mars 2013 og séu eftirstöðvar hans 2.375.291 króna. Þær sundurliðist þannig að í verkið hafi samtals farið 520 klukkustundir á 4.900 krónur, auk virðisaukaskatts, en lagðar voru út fyrir efni 54.051 króna. Stefndi hafi síðan greitt 376.500 krónur inn á verkið samkvæmt öðrum reikningi frá stefnanda, 11. nóvember 2012, og 500.000 krónur, 16. nóvember 2013. Stefnufjárhæð sé fundin þannig: Unnir tímar, 520 klukkustundir x 4.900 krónur á tímann, sem séu þá 2.548.000 krónur, að viðbættum 25.5% virðisaukaskatti, sem séu 649.740 krónur, auk efnis með virðisaukaskatti, sem séu 54.051 króna. Til frádráttar komi síðan innborganirnar, 11. nóvember 2012, 376.500 krónur, og 16. nóvember 2013, 500.000 krónur. Alls séu þetta = 2.375.291 króna, sem sé fjárhæð reiknings fyrir skuldinni og stefnufjárhæðin.

Verkið hafi einkum falist í því að fulningar voru smíðaðar fyrir þrjú baðherbergi, speglar settir í fulningar og settir upp, hillur og ljósakappar voru smíðuð og sett upp á baðherbergjum, breyting var gerð á útihurð og skrautlistar sérsmíðaðir og settir í, skrautlistar sérsmíðaðir á innihurð og karmur smíðaður fyrir sömu hurð, sérsmíðað var skraut á bar, og bar settur upp, eik var brennd og lituð, þrjár hillur voru smíðaðar á súlur og settar upp, hornlistar á spegla voru sérsmíðaðir, skraut sett á spegla og stigahillur, og salernisveggur hannaður og smíðaður.

Stefndi hafi fengið reikning afhentan á útgáfudegi en skuldin hafi ekki fengist greidd þrátt fyrir innheimtu og því sé nauðsyn að höfða málið. Vísað sé til meginreglu kröfu- og samningaréttar um efndir fjárskuldbindinga. Þá sé vísað til 28. gr. laga nr. 42/2000 um þjónustukaup. Kröfu um dráttavexti styðji stefnandi við 1. mgr. 6. gr. og 12. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001. Krafa um málskostnað styðjist við 129. gr., sbr. 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

Málsástæður og lagrök stefnda

Stefndi byggir á því, að stefnandi hafi ekki framkvæmt verkið í samræmi við munnlegt samkomulag aðila, hvorki hvað varði umfang né gæði. Vinnu stefnanda við hurðir hafi verið verulega áfátt. Hafi þær verið límdar saman og að endingu brotnað. Stefnandi hafi ekki sjálfur framkvæmt alla þá verkþætti sem útlistaðir séu í stefnu. Hafi stefndi t.d. séð um málningarvinnu og uppsetningu á hillum. Stefnandi hafi þó réttilega komið að uppsetningu hillna í kringum súlu á bar og þeirra hillna sem séu á milli fulninga á salernum. Að auki hafi margir þeirra verktaka, sem stefndi hafi haft í vinnu á þessum tíma, komið að gerð verkþátta sem stefnandi byggi kröfur sínar á.

Stefndi hafi reynt að fá fyrirsvarsmann stefnanda til að semja um lyktir málsins með því að finna út sanngjarnt verð, bæði beint og með aðkomu annarra er komu að verkinu. Hafi stefnandi ávallt neitað slíkum málaleitunum og fremur kosið að höfða mál þetta. Framkvæmdir við Loftið hafi verið umfangsmiklar og hafi stefndi nú þegar greitt öllum þeim verktökum sem hafi komið að framkvæmdunum, nema stefnanda.

Krafa stefnda, um að dómkröfur stefnanda verði lækkaðar verulega, byggi á því að um ósanngjarnt verð sé að ræða. Annar smiður, sem hafi séð um smíði barsins, hafi t.d. aðeins fengið greiddar 4.500 krónur á klukkustund, fyrir utan virðisaukaskatt. Þyki stefnda skjóta skökku við að stefnandi taki hærra tímagjald en sá sem hann hafi upphaflega starfað undir. Stefnufjárhæð sé afar ósanngjörn í garð stefnda miðað við umfang og gæði verksins. Þá vilji stefndi mótmæla tímaskýrslu stefnanda. Hún sé einhliða skjal frá honum sem stefnandi hafi aldrei samþykkt. Stefnandi vísi til 28. gr. laga nr. 42/2000 um þjónustukaup, en þar komi fram að neytandi skuli greiða það verð sem telja megi sanngjarnt með hliðsjón af því hve vinnan sé mikil og hvers eðlis hún sé. Þótt stefndi telji þau lög ekki eiga við hér, telji hann þó að fara eigi eftir þeirri meginreglu er komi fram í ákvæðinu og í 45. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup.

Stefndi mótmæli því ekki að stefnandi hafi unnið fyrir hann við framkvæmdir á veitingastaðnum Loftinu og eigi því jafnvel kröfu á hann um vangoldin verklaun. Hins vegar telji stefndi það augljóst að hann muni einungis greiða sanngjarnt verð fyrir verkið og aðeins fyrir þá verkþætti sem stefnandi hafi sannanlega innt af hendi.

Þá byggi stefndi á því að umfang verks stefnanda hafi verið mun minna en útlistað sé í stefnu. Margir af þeim verkþáttum sem þar séu tilgreindir hafi verið unnir, annaðhvort að öllu eða þá að einhverju leyti, af öðrum en stefnanda.

Niðurstaða

Mál þetta hefur skýrst nokkuð við aðalmeðferð þess. Er þannig ljóst að enginn ágreiningur er um það að vinnubrögð stefnanda hafi almennt verið með ágætum. Þá er heldur ekki deilt um að fleiri smiðir komu að vinnu á Loftinu, en stefnandi telur sig aðeins vera að krefjast greiðslu fyrir það sem unnið hafi verið á hans vegum. Í málinu er deilt um, annars vegar, hvaða verkþætti stefnandi sannanlega innti af hendi við framkvæmdirnar í þágu stefnda, og hins vegar um hvað geti talist vera forsvaranleg greiðsla fyrir það verk sem stefnandi innti þannig sannanlega af hendi, með hliðsjón af því hve mikill tími hafi getað farið í einstaka verkþætti, eins og þeim sé lýst.

Varðandi það, hvaða verkþætti stefnandi leysti sannanlega af hendi, þá byggir stefndi á því að stefnandi hafi ýmist ekki, eða þá aðeins að hluta, unnið ýmis verk sem hann rukki fyrir, samkvæmt fyrirliggjandi tímaskrá og reikningi. Bæði fyrirsvarsmenn stefnanda og stefnda létu í té aðilaskýrslu, auk þess sem vitni sem komu að verkinu, ýmist sem hönnuðir eða iðnaðarmenn, gáfu skýrslu fyrir dómi. Með hliðsjón af þeim fyrirliggjandi framburði verður að álykta sem svo, að stefnandi hafi unnið alla þá verkþætti sem um getur í tímaskrá hans, nema að ekki þykir þó hafa verið sýnt nægilega fram á að stefnandi hafi í reynd annast um smíði á hurðarkarmi fyrir eldhúshurð eða smíði og uppsetningu á hillum í andyrri, auk þess sem aðrir hafi sett upp hornlista og skrautlista á spegla á súlum og skraut ofan við spegla á veggjum. Hvað varðar þann hluta kröfu stefnanda sem snýr að efniskaupum, þá verður að leggja til grundvallar að engin gögn eða reikningar liggja fyrir í málinu um þetta og er því, gegn mótmælum stefnda, ekki unnt að staðreyna þann útlagða kostnað stefnanda.

Hvað varðar það, hvað geti þá talist vera forsvaranleg greiðsla fyrir það verk, sem stefnandi innti þannig sannanlega af hendi í þágu stefnda, og þá með hliðsjón af því hve mikill tími hafi getað farið í einstaka verkþætti, þá er það mat dómsins að rétt sé að miða þar við fyrirliggjandi matsgerð dómkvadds matsmanns, A-kk-ef E-kk-ef, byggingafræðings og húsasmíðameistara, dags 4. júní 2014, en matsmaðurinn hefur staðfest ofangreinda matsgerð sína fyrir dómi. Ekki hafa komið fram nein haldbær mótmæli af hálfu málsaðila hvað sönnunargildi matsgerðarinnar varðar og með hliðsjón af því sem liggur fyrir í málinu verður að telja þessa nálgun sanngjarnasta, sbr. 28. gr. laga nr. 42/2000 um þjónustukaup, sem aðilar lýstu fyrir dómi að ætti við.

Hvað varðar tímagjald, þá liggur fyrir að stefnandi tekur mið af 4.900 krónum á tímann, sem jafnaðarkaupi, og verður að skilja yfirlýsingar af hálfu stefnda fyrir dómi svo að því sé ekki lengur mótmælt. Sé tekið mið af því tímagjaldi, og því að stefnandi hafi þá innt af hendi framangreinda verkþætti, sem og því sem greinir í matsgerð um það hvað geti talist vera forsvaranlega margir tímar fyrir einstaka verkþætti, þá hafi stefnandi látið í té vinnu sem jafna ber til 289 tíma á verkstæði og 126 tíma á verkstað, eða 415 tíma alls. Því verður heildarverð fyrir vinnu stefnanda, að viðbættum 25,5% virðisaukaskatti, þá alls 2.552.043 krónur, en til frádráttar þeirri fjárhæð komi svo innborganir stefnanda, alls 876.500 krónur, og verður kröfufjárhæð þá 1.675.543 krónur sem reiknast ásamt dráttarvöxtum, frá 4. mars 2013, en stefndi hefur ekki sérstaklega mótmælt kröfu stefnanda um þann upphafsdag dráttarvaxta.

Með hliðsjón af öllu því sem að framan er rakið, og með hliðsjón af kröfugerð málsaðila, verður það því niðurstaðan að stefndi verði dæmdur til að greiða stefnanda vangoldna skuld, að fjárhæð 1.675.543 krónur, með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, frá 4. mars 2013, til greiðsludags.

Með hliðsjón af öllu ofangreindu og eins og málið liggur hér fyrir þykir rétt að ákvörðun um málskostnað falli niður og hvor aðili beri sinn kostnað af rekstri málsins.

Málið flutti S-kvk-nf Ý-kvk-nf J-kvk-nf héraðsdómslögmaður, fyrir hönd stefnanda, og S-kk-nf F-kk-nf héraðsdómslögmaður, fyrir hönd stefnda.

P-kk-nf D-kk-nf L-kk-nf, settur héraðsdómari, kvað upp dóminn.

D ó m s o r ð

Stefndi, Boltabarinn ehf., greiði stefnanda, SVK ehf., 1.675.543 krónur, ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, frá 4. mars 2013, til greiðsludags.

Málskostnaður fellur niður.

P-kk-nf D-kk-nf L-kk-nf