E-5165/2013

Mál þetta, sem var dómtekið 12. nóvember sl., er höfðað fyrir Héraðsdómi Reykjavíkur af A í Reykjavík á hendur Verði tryggingum hf., Borgartúni 25 í Reykjavík með stefnu birtri 13. desember 2013.

Stefnandi krefst þess aðallega að stefndi verður dæmdur til að greiða stefnanda 3.992.943 kr., með 4,5% vöxtum samkvæmt 16. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 frá 10. mars 2009 en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðbætur, frá 19. janúar 2012 til greiðsludags.

Til vara krefst stefnandi þess að stefndi verður dæmdur til að greiða stefnanda 2.400.752 kr., með 4,5% vöxtum samkvæmt 16. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 frá 10. mars 2009 en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðbætur, frá 19. janúar 2012 til greiðsludags.

Þá krefst stefnandi greiðslu málskostnaðar úr hendi stefnda eins og málið væri eigi gjafsóknarmál.

Stefndi krefst aðallega sýknu af öllum kröfum stefnanda og greiðslu málskostnaðar en til vara að kröfurnar verði lækkaðar verulega og í því tilviki verði málskostnaður felldur niður.

Atvik máls

Atvik máls þessa lúta að fjárkröfum stefnanda vegna afleiðinga slyss sem stefnandi varð fyrir þann 10. september 2008 þegar hún rann til í matarolíu á veitingastaðnum Pizza Hut í Smáralind með þeim afleiðingum að hún hlaut áverka á vinstri hendi. Afleiðingar slyssins hafa verið metnar af S-kk-þgf Á-kk-þgf K-kk-þgf lækni og S-kk-þgf R-kk-þgf A-kk-þgf hrl. Niðurstaða þeirra um afleiðingar slyssins eru óumdeildar. Þeir komust meðal annars að þeirri niðurstöðu að varanleg örorka stefnanda væri 5%.

Stefnandi, sem lauk BS prófi í viðskiptafræði árið 2003, var 32 ára gömul á slysdegi og rak verslun í Smáralind á þeim tíma. Þann 19. desember 2011 gerði stefnandi bótakröfu á hendur stefnda þar sem bætur fyrir varanlega örorku tóku mið af meðaltekjum fyrir sérfræðistörf í viðskiptagreinum á árunum 2005–2007. Í málinu liggja fyrir upplýsingar frá Hagstofu Íslands um meðaltekjur fyrir atvinnuflokk 2419 sem er nefndur „sérfræðistörf í viðskiptagreinum ófl.a.“ á umræddu tímabili sem aðalkrafa stefnanda byggir á. Stefndi hafnaði því og vildi byggja á 3. mgr. sömu greinar þar sem tekjur hennar sjálfrar á viðmiðunarárunum voru lægri en lágmarsviðmið þeirrar greinar kveða á um. Stefndi greiddi stefnanda bætur byggðar á því viðmiði þann 25. apríl 2012. Stefnandi tók við greiðslu með fyrirvara, m.a. um launaviðmiðið.

Stefnandi gaf skýrslu fyrir dómi og lýsti þar ítarlega náms- og starfsferli sínum. Skýrsla hennar fær stoð í gögnum málsins að svo miklu leyti sem þeirra nýtur við. Að loknu námi í viðskiptafræði hafi hún verið heimavinnandi með tvö ung börn, það eldra sé fætt í maí 2003 og yngra barnið í júní 2004. Í upphafi árs 2005 hafi hún hafið undirbúning verslunarrekstur, m.a. aflað sérleyfis sem til þurfti, og unnið við það í hlutastarfi fram eftir árinu. Í ágúst 2005, þegar bæði börnin hafi verið komin á leikskóla, hafi hún unnið í fullu starfi við að undirbúa opnun verslunarinnar Tous í Smáralind en verslunina hafi opnað í júní 2006. Kveður hún starfsmenn verslunarinnar auk sín hafa að jafnaði verið 2-3 en allt að 10 á annatímum, sumir í hlutastarfi. Kveðst hún í upphafi hafa fengið laun sín greidd frá fyrirtækinu Framkvæmdaráð ehf. sem sé í eigu eiginmanns hennar en dótturfélag þess, OSO ehf., hafi verið eigandi verslunarrekstursins. Síðar, líklega í maí 2008, hafi hún farið að fá laun frá OSO vegna vinnu við rekstur verslunarinnar. Í október 2008, mánuði eftir að hún lenti í slysinu, hafi hún eignast sitt þriðja barn. Hún hafi haldið áfram vinnu við fyrirtæki sitt eftir fæðingu barnsins fram í maí 2009 þegar verslunarrekstrinum var hætt. Kvað hún reksturinn hafa gengið illa og það hafi verið ástæða þess að hún ákvað að loka versluninni. Fyrirtækið hafi hins vegar ekki komist í greiðsluþrot. Eftir að verslunarrekstrinum lauk hafi hún verið heimavinnandi með þrjú ung börn. Hún hafi hafið atvinnuleit að nýju í september 2010 eftir að yngsta barnið hafi komist á leikskóla, oft sótt um vinnu en ekki fengið starf. Hún hafi því fengið atvinnuleysisbætur, líklega frá því í nóvember eða desember 2010 og allt árið 2011. Um mitt ár 2012 hafi hún tekið að sér hlutastarf fyrir fyrirtæki eiginmanns síns sem tengdist fjárfestingum í fasteignum, og fengið greidd laun fyrir það í gegnum félagið OSO ehf. fram á mitt ár 2013. Hún hafi eignast fjórða barnið haustið 2012. Kveðst hún ekki vera í vinnu nú en hafi fullan hug á að komast út á vinnumarkaðinn og segir að hugur sinn standi helst til eigin atvinnurekstrar.

Málsástæður og lagarök stefnanda

Stefnandi byggir málshöfðunina á því að stefnda, Verði tryggingum hf., beri að greiða henni fullar skaðabætur vegna tjóns er hún varð fyrir í frítímaslysi þann 10. september 2008, sbr. I. kafla skaðabótalaga nr. 50/1993 með síðari breytingum, einkum 1. og 5. gr. þeirra, og í samræmi við meginreglur skaðabótaréttar. Svo sem fram komi í 2. mgr. 7. gr. skaðabótalaganna sé heimildin til að víkja frá meginreglunni, um að leggja tekjur síðastliðinna þriggja ára til grundvallar við ákvörðun bóta, byggð á því að sá mælikvarði endurspegli ekki líklegar framtíðartekjur tjónþola. Sé þetta í samræmi við það meginmarkmið skaðabótalaga að tryggja tjónþola fullar bætur fyrir raunverulegt tjón sitt, að bætur verði hvorki hærri né lægri en tjóninu nemi. Stefnandi telur rétt að ákvarða árslaun hennar á grundvelli 2. mgr. 7. gr. laganna, en hún byggir á því að beiting 3. mgr. ákvæðisins, sem stefndi hafi lagt til grundvallar við uppgjör bóta, gefi ekki rétta og raunhæfa mynd af áætluðum framtíðartekjum hennar og að hún fái þannig ekki raunverulegt tjón sitt bætt.

Stefnandi byggir á því að skilyrði 2. mgr. 7. gr. séu fyrir hendi, þ.e. að aðstæður hafi verið óvenjulegar þegar hún varð fyrir slysi og annar mælikvarði en sá sem fram komi í 1. mgr. eða 3. mgr. greinarinnar sé réttari fyrir líklegar framtíðartekjur hennar.

Hvað aðstæður stefnanda varðar þá vísar hún til þess að hún hafi lokið námi í viðskiptafræði frá Háskólanum í Reykjavík árið 2003. Eftir námið hafi hún verið heimavinnandi um skeið með tvö ung börn fædd á árunum 2003 og 2004. Stefnandi hafi því ekki hafið atvinnuleit á sínu starfssviði þegar hún lauk námi heldur kosið að vera heima með ungum börnum sínum. Tekjur stefnanda hafi á umræddum árum því verið litlar sem engar. Árin 2005, 2006 og 2007 hafi árstekjur stefnanda einungis verið um 5-600.000 kr. en þá hafi hún starfað við eigin atvinnurekstur í hlutastarfi, auk þess að vera heima og annast ung börn sín. Árið 2006 hafi stefnandi hafið verslunarrekstur sem hún hafi sinnt sjálf að hluta en einnig verið með starfsmenn í hlutastörfum. Stefnandi hafi ekki reiknað sér laun vegna verslunarrekstursins fyrr en árið 2008. Þá hafi hún eignast sitt þriðja barn í október það ár en árið 2009 hafi hún hætt verslunarrekstrinum þar sem hann hafi ekki gengið sem skyldi. Stefnandi hafi þegið atvinnuleysisbætur um tíma og síðan fengið tímabundna vinnu í gegnum Vinnandi veg. Stefnandi hafi eignaðist sitt fjórða barn í september 2012. Af framangreindu megi sjá að aðstæður stefnanda með tilliti til atvinnuþátttöku á viðmiðunarárum, sbr. 1. mgr. 7. gr. skaðabótalaganna, hafi verið óvenjulegar í skilningi 2. mgr. greinarinnar. Stefnandi hafi á hinn bóginn fullan hug á að nýta menntun sína í framtíðinni eins og hún hafi gert að hluta til í gegnum árin með umönnun ungra barna. Því sé annar mælikvarði á líklegar framtíðartekjur stefnanda réttari í tilviki hennar. Í því efni byggir hún á því að miða beri við meðaltekjur viðskiptafræðinga, enda sé hún menntuð til slíkra starfa og hyggist starfa á þeim vettvangi sem hún hafi menntun til.

Aðalkrafa stefnanda miðist þannig við 8.971.404 króna árslaun en við þann útreikninginn var stuðst við upplýsingar frá Hagstofu Íslands um meðaltekjur fyrir sérfræðistörf í viðskiptagreinum árin 2005−2007 á almennum vinnumarkaði, uppreiknaðar fram að stöðugleika 10. mars 2009, að viðbættu 8% framlagi í lífeyrissjóð. Aðalkrafa stefnanda sundurliðist þannig:

Varanleg örorka skv. 5.− 8. gr. skaðabótalaga:

Árslaun kr. 8.971.404 x 12,18400 x 5,00% kr. 5.465.379

Áður greitt kr. 1.472.436

Höfuðstóll kr. 3.992.943

Auk höfuðstóls sé krafist 4,5 % vaxta skv. 16. gr. skaðabótalaganna frá stöðugleikatímapunkti þann 10. mars 2009 til 19. janúar 2012, en á þeim degi var mánuður liðinn frá því stefnandi sendi stefnda bótakröfu í málinu. Frá þeim degi ber stefnda að greiða stefnanda dráttarvexti af kröfunni skv. 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. vaxtalaga nr. 38/2001 fram að greiðsludegi.

Verði ekki fallist á aðalkröfu stefnanda byggir hún varakröfu á því að miða beri við 6.357.827 króna árslaun en við þann útreikning sé miðað við meðallaun félaga í kjarafélagi viðskipta- og hagfræðinga hjá ríkinu árin 2005−2007, uppreiknuð fram að stöðugleika þann 10. mars 2009, að viðbættu 8% lífeyrissjóðsframlagi. Varakrafan sé sundurliðuð þannig:

Varanleg örorka skv. 5.−8. gr. skaðabótalaga:

Árslaun kr. 6.357.827 x 12,18400 x 5,00% kr. 3.873.188

Áður greitt kr. 1.472.436

Höfuðstóll kr. 2.400.752

Auk höfuðstóls sé krafist 4,5% vaxta skv. 16. gr. skaðabótalaganna frá stöðugleikatímapunkti þann 10. mars 2009 til 19. janúar 2012, en á þeim degi var mánuður liðinn frá því stefnandi sendi stefnda bótakröfu í málinu. Frá þeim degi ber stefnda að greiða stefnanda dráttarvexti af kröfunni skv. 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. vaxtalaga nr. 38/2001 fram að greiðsludegi.

Varðandi lagarök vísar stefnandi til ákvæða skaðabótalaga nr. 50/1993 með síðari breytingum, einkum 1. gr., 5. gr., 7. gr. og 16. gr. laganna, sbr. lög nr. 42/1996 og 37/1999. Krafa um greiðslu mótframlags í lífeyrissjóð er byggð á ákvæðum laga nr. 129/1997 um skyldutryggingu lífeyrisréttinda o.fl. Um aðild stefnda er vísað til III. kafla laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála og laga nr. 30/2004 um vátryggingarsamninga, einkum 44. gr. þeirra. Um varnarþing vísast til ákvæða V. kafla laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, einkum 33. gr. laganna. Þá er vísað til vaxtalaga nr. 38/2001. Varðandi málskostnað vísar stefnandi til ákvæða 129. og 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Krafa um virðisaukaskatt á málskostnað byggist á ákvæðum laga nr. 50/1988 um virðisaukaskatt.

Málsástæður og lagarök stefnda

Stefndi byggir sýknukröfu sína á því að stefnandi hafi fengið tjón sitt að fullu bætt og beri hún sönnunarbyrði fyrir staðhæfingum um hið gagnstæða. Leggja beri 3. mgr. 7. gr. laga nr. 50/1993 til grundvallar útreikningi á varanlega örorku stefnanda, þ.e. lágmarksárslaunaviðmið skaðabótalaga.

Stefndi byggir á því að ekki séu skilyrði til að meta árslaun sérstaklega samkvæmt 2. mgr. 7. gr. laga nr. 50/1993 þar sem aðstæður stefnanda hafi ekki verið óvenjulegar í skilningi ákvæðisins. Stefnandi hafi stundað sjálfstæðan atvinnurekstur þegar hún varð fyrir slysi en það teljist ekki óvanalegar aðstæður í skilningi laganna. Frá því að verslunarrekstrinum lauk um mitt ár 2009 muni stefnandi hafa verið heimavinnandi og í fæðingarorlofi fram að matsdegi, 24. nóvember 2011. Ekki fáist betur séð en stefnandi hafi verið að nýta menntun sína sem viðskiptafræðingur á árunum fyrir slysið þegar hún hafi hafið eigin rekstur en ekkert liggi fyrir um að stefnandi hafi eða hyggist hasla sér völl við sérfræðistörf þau sem meðaltekjur þær sem hún horfir til grundvallast á. Fyrirtækjarekstur sé eitt af því sem menntun stefnanda sé sniðin að og því ekkert óvenjulegt við þá atvinnuþátttöku stefnanda. Þá verði stefndi ekki dreginn til ábyrgðar vegna þess að stefnandi hafi greitt sér lág laun á umræddu tímabili enda myndi slíkt leiða til þess að stefnandi hagnist á slysinu. Í þessu ljósi sýnist einboðið að byggja á 3. mgr. 7. gr. sömu laga þar sem árslaun stefnanda samkvæmt 1. mgr. 7. gr. hafi verið lægri en lágmarkstekjuviðmið laganna, sem leiði til sýknu, enda hafi stefndi bætt stefnanda það tjón sem hann varð fyrir vegna metinnar varanlegrar örorku.

Stefndi mótmælir því að rök standi til að miða við meðaltekjur fyrir sérfræðistörf í viðskiptagreinum á árunum 2005–2007. Í málinu liggi ekkert fyrir um það á hvaða sviði viðskiptafræðinnar hugur stefnanda standi til að starfa í framtíðinni, en viðskiptafræðimenntun nýtist víða í samfélaginu, og ekki verður litið til fortíðar í þessum efnum eins og áður gat. Að mati stefnda getur ákvörðun stefnanda að ráðstafa aflahæfi sínu í sjálfstæðan rekstur ekki réttlætt það að miðað sé við hærri tekjur við útreikninga á varanlegri örorku en rauntekjur stefnanda voru. Eðli málsins samkvæmt geti verið mjög ótryggt og sveiflukennt hvort sjálfstæður rekstur standi undir launagreiðslum til þess aðila sem að honum stendur, sérstaklega fyrsta kastið. Það eitt að stefnandi hafi aflað sér menntunar til að starfa sem viðskiptafræðingur nægi ekki til að uppfylla skilyrði 2. mgr. 7. gr. skaðabótalaga. Þá beri að líta til þess að stefnandi á afar stuttan feril að baki á sviði viðskiptafræðinnar og að ekki er hlaupið í störf á þessu sviði eins og atvinnuástand þeirrar stéttar sé í dag. Stefnandi sé með BS gráðu en enga framhaldsmenntun eða sérhæfingu í fræðunum. Í þessu ljósi sé það eitt að stefnandi hafi lokið tilteknu námi að mati stefnda ekki staðfesting þess að stefnandi muni afla sér slíkra launatekna sem hún vill miða við. Aldur stefnanda og framganga hingað til þyngir þá sönnunarbyrði frekar en ekki.

Verði ekki fallist á þau sjónarmið að leggja beri lágmarkslaun samkvæmt 3. mgr. 7. gr. laga nr. 50/1993 til grundvallar, byggir stefndi á því til vara að helst sé við ákvörðun árslauna að horfa þá til þess viðmiðs sem stefnandi byggir á í varakröfu sinni, meðallaun kjarafélags viðskipta- og hagfræðinga árin 2005–2007 hjá ríkinu. Það tekjuviðmið sýnist í það minnsta vera nærtækra en það sem aðalkrafa stefnanda byggir á. En rétt er þó að árétta að hvorugt á vel við enda ber stefnda að bæta stefnanda tjón hennar, hvorki meira né minna. Framganga stefnanda frá útskrift gefur ekki tilefni til að slá því föstu að miða eigi við aðrar og hærri tekjur en þær sem stefndi hefur lagt til grundvallar. Í raun sýnist einboðið að 8. gr. skaðabótalaga eigi hér við. Að lágmarkslaunum slepptum væri það helst nefnd varakrafa stefnanda.

Þá mótmæli stefndi dráttarvaxtakröfu stefnanda enda freistuðu málsaðilar þess að leysa ágreining sinn utan réttar og því ekki um vanskil að ræða í neinum skilningi þess orðs sem skapað geti rétt til slíkra vaxta. Auk þess hafa gögn um tekjur stefnanda og sögu hennar á vinnumarkaði ekki verið svo aðgengileg að fullnægi áskilnaði 9. gr. laga nr. 38/2001.

Stefndu vísa til áðurgreindra lagaraka er varðar sýknukröfu. Krafa um málskostnað styðst við 130. gr. laga um meðferð einkamála nr. 91/1991. Krafist er álags á málskostnað er nemur virðisaukaskatti, stefndi rekur ekki virðisaukaskattsskylda starfsemi og ber því nauðsyn til að fá dæmt álag er þeim skatti nemur úr hendi stefnanda.

Niðurstaða

Ágreiningur máls þessa lýtur fyrst og fremst að því hvaða viðmiðunartekjur skuli lagðar til grundvallar útreikningi bóta fyrir varanlega örorku stefnanda vegna slyss sem hún varð fyrir í september 2008.

Meginregla um launaviðmið við útreikning bóta fyrir varanlega örorku er sú að bætur skuli miða við meðalatvinnutekjur tjónþola sjálfs síðustu þrjú almanaksárin fyrir þann dag þegar tjón varð sbr. 1. mgr. 7. gr. laga nr. 50/1993 þó þannig að viðmiðið verði aldrei lægra eða hærra en tiltekið er í 3. og 4. mgr. sömu greinar.

Samkvæmt skattframtölum stefnanda voru meðaltekjur hennar á viðmiðunarárum skv. 1. mgr. 7. gr., þ.e. á árunum 2005 til 2007, undir lágmarksviðmiði 3. mgr. 7. gr. Tekjur hennar á árinu 2005 voru 500.000 krónur en 600.000 krónur árið 2006 og 2007 hvort ár. Stefndi greiddi stefnanda bætur miðað við lágmarksviðmið 3. mgr. 7. gr. þann 29. maí 2012 og var tekjuviðmiðið 2.417.000 króna árstekjur. Stefnandi gerði fyrirvara við uppgjörið varðandi alla þætti málsins, m.a. um árslaunaviðmiðið.

Stefnandi byggir mál sitt á því að hún hafi ekki fengið tjón sitt að fullu bætt með framangreindri bótagreiðslu. Kveður hún aðstæður sínar hafa verið óvenjulegar á viðmiðunarárunum og því rétt að miða við annan mælikvarða við ákvörðun árslauna, svo sem kveðið er á um í 2. mgr. 7. gr. Þar segir að árslaun skuli metin sérstaklega þegar óvenjulegar aðstæður séu fyrir hendi og ætla megi að annar mælikvarði sé réttari á líklegar framtíðartekjur tjónþola. Aðalkrafa stefnanda byggist á því að miða beri við upplýsingar frá Hagstofu Íslands um meðallaun fyrir sérfræðistörf í viðskiptagreinum á viðmiðunarárunum, sem hafi verið 8.971.404 krónur þegar launin hafi verið leiðrétt með hliðsjón af vísitölu fram að stöðugleika og að viðbættu 8% framlagi í lífeyrissjóð. Varakrafa byggist á meðallaunum viðskiptafræðinga hjá hinu opinbera á sama tíma sem hafi að teknu tilliti til sömu leiðréttinga og viðbóta verið 6.357.827 krónur.

Stefnandi ber sönnunarbyrðina fyrir umfangi tjón síns og þar með hvort skilyrði til að ákvarða bætur samkvæmt 2. mgr. 7. gr. séu fyrir hendi, bæði hvað varðar það atriði að aðstæður hafi verið óvenjulegar í skilningi greinarinnar og jafnframt að það viðmið sem krafist er að verði lagt til grundvallar útreikningi bóta sé réttari mælikvarði á líklegar framtíðartekjur hennar en leiðir af öðrum ákvæðum greinarinnar.

Atvinnuþátttöku stefnanda er ítarlega lýst í atvikalýsingu dómsins og er að meginstefnu ágreiningslaus. Svo sem þar kemur fram var stefnandi ekki í fullri vinnu á viðmiðunarárunum. Skýringin á því er m.a. sú að hún átti tvö ung börn, fædd um mitt ár 2003 og 2004, og var því heimavinnandi að miklu leyti, a.m.k. fyrsta viðmiðunarárið. Þá hóf hún undirbúning eigin atvinnureksturs á því ári og hóf verslunarrekstur um mitt ár 2006. Árið 2007 er hún hins vegar í fullri vinnu við þann rekstur samkvæmt því sem hún sjálf bar fyrir dómi. Með hliðsjón af ofangreindu er fallist á það með stefnanda að aðstæður hennar á viðmiðunarárunum hafi verið óvenjulegar og að meðaltekjur hennar á því tímabili endurspegli því ekki líklegar framtíðartekjur hennar. Á hinn bóginn felst dómurinn ekki á að stefnandi hafi fært sönnur á að þær viðmiðunartekjur sem hún leggur til grundvallar kröfum sínum séu líklegur mælikvarði á framtíðartekjur hennar og á það bæði við um aðal- og varakröfu hennar. Stefnandi hefur lokið BS-prófi í viðskiptafræði. Atvinnuþátttaka hennar utan heimilis fram til dagsins í dag hefur fyrst og fremst verið við eigin atvinnurekstur og samkvæmt framburði hennar sjálfrar fyrir dómi stendur hugur hennar til sambærilegra starfa í framtíðinni. Tekjur af slíkum störfum geta verið afar breytilegar. Viðmiðunartekjur í aðalkröfu stefnanda byggja á gögnum frá Hagstofu Íslands vegna starfaflokks sem nefndur er „sérfræðistörf í viðskiptagreinum óflokkað annars staðar“. Stefnandi hefur hvorki gert nánari grein fyrir því hvaða störf liggja að baki þessari flokkun Hagstofunnar né útskýrt með hvaða hætti tekjur þessa hóps geti talist endurspegla best líklegar framtíðartekjur hennar. Að mati dómsins getur sú staðreynd ein, að stefnandi hafi lokið prófi í viðskiptafræði, ekki stutt það með fullnægjandi hætti að viðmið þetta sé raunhæft enda verður ekki betur séð en þessi flokkur sé einn af fleiri starfsgreinaflokkum sem fólk með sömu menntun og stefnandi starfa í. Hvað viðmið varakröfunnar varðar, þ.e. laun viðskiptamenntaðra sérfræðinga hjá hinu opinbera, verður að ekki talið að sá viðmiðunarhópur eigi betur við í tilviki stefnanda enda hefur hún ekki unnið hjá hinu opinbera og hefur ekki uppi áform um vinnu á þeim vettvangi, svo sem fram kemur í aðilaskýrslu hennar fyrir dómi. Að mati dómsins hefur stefnandi því ekki leitt nægilegar líkur að því að þær viðmiðunartekjur sem lagðar eru til grundvallar kröfugerð hennar endurspegli líklegar framtíðartekjur hennar. Þá styður það enn fremur þessa niðurstöðu að launatekjur hennar sjálfrar, á þeim tíma sem hún hefur verið í fullu starfi, gefa ekki tilefni til að álykta að þessi launaviðmið séu réttari mælikvarði á framtíðartekjur hennar heldur en lágmarksviðmið 3. mgr. 7. gr. Þannig eru meðaltekjur stefnanda á árunum 2007 og 2008, en á þessum árum var verslunarrekstur stefnanda í fullum gangi, talsvert undir því viðmiði en sé einungis miðað við árið 2008, sem var tekjuhæsta ár stefnanda, þá eru tekjur hennar nálægt lágmarksviðmiðinu. Þegar til þessa er litið verður að telja ósannað að annað viðmið en leiðir af 3. mgr. 7. gr. sé réttara við mat á líklegum framtíðartekjum stefnanda. Fyrir liggur að stefndi hefur þegar greitt stefnanda bætur vegna tjóns hennar miðað við þær forsendur.

Með framangreindum rökstuðningi verður kröfum stefnanda hafnað. Með vísan til atvika máls er rétt að málskostnaður falli niður. Stefnandi nýtur gjafsóknar samkvæmt gjafsóknarleyfi, dagsettu 11. apríl 2013. Allur málskostnaður hennar greiðist því úr ríkissjóði, þar með talin þóknun lögmanns hennar, B-kvk-ef G-kvk-ef hrl., sem telst hæfilega ákveðin 480.000. kr.

E-kk-nf D-kk-nf E-kk-nf hdl. flutti málið af hálfu stefnanda og M-kk-nf H-kk-nf M-kk-nf hrl. fyrir stefnda.

I-kvk-nf Þ-kvk-nf héraðsdómari kvað upp dóminn.

D ó m s o r ð:

Stefndi, Vörður tryggingar hf., er sýkn af kröfu stefnanda, A. Málskostnaður fellur niður. Málflutningsþóknun lögmanns stefnanda, B-kvk-ef G-kvk-ef hrl., 480.000 kr., greiðist úr ríkissjóði.

I-kvk-nf Þ-kvk-nf