A-277/2007

Með bréfi mótteknu í Héraðsdómi Reykjavíkur 18. júlí sl. krafðist sóknaraðili, City Star Airlines ehf., kt. 580706-0530, Smiðshöfða 10, Reykjavík, dómsúrskurðar um að neðangreindar viðhalds- og flughandbækur fyrir flugvélar sóknaraðila, verði teknar með beinni aðfarargerð úr vörslum varnaraðila, IceAviation ehf. (áður Skýli eitt ehf.), kt. 551104-3030, Hlynsölum 5, Kópavogi og fengnar M-kk-þgf G-kk-þgf hrl. f.h. sóknaraðila:

Varnaraðili gerir þær dómkröfur að synjað verði um umbeðna innsetningargerð. Þá er þess krafist að sóknaraðili verði dæmdur til að greiða varnaraðila málskostnað.

I

Málavöxtum er lýst þannig í aðfararbeiðni að hinn 12. desember 2006 hafi sóknaraðili gert samning við varnaraðila um að annast viðhald og þjónustu við flugvélar sóknaraðila. Nánar sé um að ræða flugvélarnar:

TF-ADA PA 31-350 Serial nr. 31-7305038

TR-CSF Do 228-202k Serial nr 8036

TF-CSG Do 228-202k Serial nr. 8065

TF-CSA Do 328-100 Serial nr. 3031

TF-CSB Do 328-100 Serial nr. 3093

Til þess að þess að þjónusta flugvélarnar hafi sóknaraðili afhent varnaraðila allar viðhalds-og flughandbækur vegna vélanna.

Varnaraðili og sóknaraðili hafi nú slitið samstarfi sínu um viðhald flugvélanna og sóknaraðili samið við annað fyrirtæki um þjónustu við flugvélar sínar. Sóknaraðila sé því nauðsynlegt að fá afhentar allar þær bækur, er hann afhenti varnaraðila vegna samningsins.

Varnaraðili hafi hins vegar neitað að afhenda bækurnar og beri því við að hann hafi eignast þær.

Þar sem sóknaraðila sé með ólögmætum hætti aftrað að fá lögmætar vörslur yfir viðhalds- og flughandbókum þeim, er fylgja verði flugvélum hans sé krafist úrskurðar um að varnaraðila verði gert að afhenda sóknaraðila vörslur bókanna, með tilvísun í 78. gr. laga nr. 90/1989.

II

Varnaraðili lýsir málsatvikum þannig að með kaupsamningi dags. 17. október 2006 hafi Landsflug ehf. selt öll hlutabréf í Skýli eitt ehf. (nú IceAviation ehf.) til Nordic Wings ehf. Í 1. gr. samningsins komi fram að hlutabréfin séu seld ásamt meðfylgjandi tækjum og tólum sem starfseminni tilheyri og almennt fylgi starfsemi í alþjóðaflugi. Tekið sé fram að fyrir gerð áreiðanleikakönnunar skuli gerður tækjalisti útbúinn af seljendum og fulltrúa Skýlis eitt ehf., auk þess sem félagið skuli hafa öll tilskilin leyfi sem það hafði á kaupsamningsdegi. Þegar til hafi átt að taka hafi seljandi ekki verið í stakk búinn til að afhenda gögn vegna áreiðanleikakönnunar nema að takmörkuðu leyti, né heldur hafi hann útbúið tækjalistann.

Markmið kaupanda með kaupunum hafi verið að komast yfir fyrirtæki sem hefði yfir að ráða flugskýli ásamt öllum nauðsynlegum búnaði og þekkingu til að annast viðhald flugvéla. Hluti af þeim verðmætum sem fylgdu í kaupunum hafi verið fjölmargar viðhalds- og flughandbækur í eigu hins keypta félags sem séu nauðsynlegar fyrir félagið þannig að það geti sinnt viðhaldsþjónustu við hinar ýmsu tegundir flugvéla.

Sama dag og gengið hafi verið frá kaupsamningnum hafi verið gengið frá „Samstarfs og viðhaldssamningi" á milli aðila um að Skýli eitt ehf. skyldi sjá um viðhald á tilgreindum flugvélum Landsflugs ehf. Ekkert ákvæði sé um viðhalds- og flughandbækur í samningi þessum.

Löngu eftir kaupin hafi komið fram krafa frá sóknaraðila um að tilgreindar viðhalds- og flughandbækur yrðu afhentar honum. Varnaraðili hafi neitað þessu enda hafi hann talið þær í sinni eigu og að hann hefði keypt þær með félaginu á sínum tíma. Einnig taldi hann bækurnar vera hluta af Dornier 328 viðhaldsleyfi sínu.

Ekki sé rétt sem sóknaraðili haldi fram að hann hafi afhent viðhalds- og flughandbækur í framhaldi af samningsgerðinni 12. des. 2006. Hið rétta sé að allar viðhalds-og flughandbækur hafi verið fyrir í flugskýlinu við gerð samningsins 12. des. 2006 og í eigu varnaraðila. Samningurinn frá 12. des. sem sóknaraðili byggi kröfur sínar á sé undirritaður af E-kk-þgf O-kk-þgf S-kk-þgf, f.h. sóknaraðila en hann hafi lýst því yfir að umræddar bækur hafi verið í eigu varnaraðila við samningsgerðina og að sóknaraðili hafi ekki afhent þessar bækur í framhaldi af samningnum 12. des. 2006.

Þá sé ekkert af þeim flughandbókum sem listaðar séu upp í grein 9 í samningnum frá 12. des. 2006 listaðar upp í listum þeim sem sóknaraðili hafi lagt fram í innsetningarmálinu.

Varnaraðili byggir á að ef seljandi hefði viljað undanskilja viðhalds- og flughandbækurnar við söluna hefði hann átt að setja ákvæði um það inn í samninginn og ef kaupandi hefði sætt sig við það hefði verið tekið mið af því í lækkuðu verði í kaupsamningnum. Seljandi hafi hins vegar ekki gert það og verði að bera hallann af því. Seljandi hefði einnig getað tekið á þessu í „Samstarfs og viðhaldssamningi" aðila um viðhald flugvéla seljanda sem gerður var sama dag en kaus að gera það ekki. Bendi það einnig til þess að honum hafi verið fullkunnugt um að bækurnar fylgdu með hinu selda félagi. Ef viðurkenna ætti að sóknaraðili mætti fjarlægja allar bækurnar úr vörslu varnaraðila sé ljóst að verðmæti hins selda félags rýrnaði og möguleiki þess til að veita eigendum loftfara heildarviðhaldsþjónustu minnka að sama skapi. Við túlkun á samningi aðilanna verði að líta til þessara aðstæðna við samningsgerðina, sem og þess að sá aðili sem sá um kaupsamningsgerðina f.h. seljanda, R-kk-nf F-kk-nf Á-kk-nf, framkvæmdastjóri Landsflugs, hefur mjög mikla og langa reynslu í samningum af þessari gerð og verði hann því talinn hafa haft nokkurt forskot á kaupanda í því efni. Þá sé R-kk-nf F-kk-nf Á-kk-nf einnig framkvæmdastjóri sóknaraðila og hafi verið framkvæmdastjóri Skýlis eitt ehf. við söluna á því félagi til Nordic Wings ehf. Sökum þessa verði að láta sóknaraðila bera hallann af því að ekki voru við samningsgerð aðila tekin af tvímæli um eignarrétt að umræddum bókum.

Í 4. gr. kaupsamningsins sé skýrt tekið fram að seljandi og skyld félög falli frá öllum óframkomnum kröfum á hendur Skýli eitt ehf. sem þau telji sig eiga, hvaða nafni sem þær nefnast. Þetta ákvæði, eitt og sér útiloki sóknaraðila frá því að gera kröfu á varnaraðila, því Landsflug og gerðarbeiðandi séu skyld félög með sama framkvæmdastjóra.

Sóknaraðili eigi ekki með réttu þau umráðaréttindi sem hann haldi fram því hann hafi aldrei eignast þær bækur sem voru í skýlinu við söluna þegar Landsflug seldi fyrirtækið. Réttur eigandi bókanna sé varnaraðili. Því sé hér um aðildarskort að ræða.

Í fræðikenningum sem og dómaframkvæmd hafi verið byggt á því, að skilyrði fyrir beinni aðfarargerð sé að krafa sóknaraðila sé skýr eða ljós. Réttarfarslegu skilyrðin séu því þau að réttmæti umráðakröfu sóknaraðila verði að vera auðsannað og hafið yfir allan vafa til að fullnægt sé þeim kröfum sem felast í 3. mgr. 83. gr. 1. 90/1989. Varnaraðili hafi sett fram sterk rök fyrir því að hann sé hinn rétti eigandi að þeim bókum sem innsetningar sé krafist í og því beri að synja um framgang gerðarinnar.

Niðurstaða

Fyrir liggur að hinn 12. desember 2006 gerði sóknaraðili samning við varnaraðila um að annast viðhald og þjónustu við nánar tilgreindar flugvélar sóknaraðila. Til þess að þjónusta flugvélarnar kveðst sóknaraðili hafa afhent varnaraðila viðhalds- og flughandbækur fyrir flugvélarnar. Krefst sóknaraðili þess að bækurnar verði teknar úr vörslum varnaraðila og afhentar honum.

Varnaraðili krefst þess að kröfunni verði hafnað og byggir á að umkrafðar viðhalds- og flughandbækur séu í eigu hans. Kveður varnaraðili það vera rangt sem sóknaraðili heldur fram að hann hafi afhent varnaraðila bækurnar vegna samningsins 12. desember 2007. Hið rétta sé að þær hafi þá þegar verið í eigu hans þar sem þær hafi fylgt með við sölu Landsflugs ehf á öllum hlutabréfum í Skýli eitt ehf. (nú IceAviation ehf.) til Nordic wings ehf. þann 17. október 2006. Það fái stoð í gögnum málsins.

Sóknaraðili þykir ekki hafa með ótvíræðum hætti sýnt fram á eignarrétt yfir umkröfðum bókum. Samkvæmt því og þar sem að í málinu er uppi ágreiningur um eignarhald á bókunum sem ekki verður leyst úr í máli þessu eru ekki lagaskilyrði til að aðfarargerðin nái fram að ganga, sbr. 1. mgr. 78. gr. aðfararlaga. Verður því af hafna kröfu sóknaraðila.

Sóknaraðili verður dæmdur til að greiða varnaraðila 80.000 krónur í málskostnað.

Þ-kvk-nf E-kvk-nf héraðsdómari kveður upp úrskurðinn.

Úrskurðarorð:

Kröfu sóknaraðila, City Star Airlines ehf., um beina aðfarargerð á hendur varnaraðila, IceAviation ehf., er hafnað.

Sóknaraðili greiði varnaraðila 80.000 krónur í málskostnað.

Þ-kvk-nf E-kvk-nf