S-397/2007

Mál þetta, sem var dómtekið 14. mars sl., höfðaði sýslumaðurinn á Akureyri hér fyrir dómi þann 20. nóvember 2007 gegn X;

„fyrir líkamsárás, með því að hafa aðfaranótt laugardagsins 16. júní 2007, í Hafnarstræti í miðbæ Akureyrar, slegið [A], hnefahöggi í andlitið, með þeim afleiðingum að um brot á kjálkanum var að ræða, í miðlínu framantil og í gegnum aftara horn kjálkans vinstra megin var óstöðugt brot.

Telst þetta varða við 1. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19, 1940, sbr. 11. gr. laga nr. 20, 1981.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar.

Í málinu gerir Á-kk-nf H-kk-nf J-kk-nf hdl. fyrir hönd [A], bótakröfu á hendur ákærða að fjárhæð kr. 774.274,- og vísar til almennra reglna skaðabótaréttar og skaðabótalaga nr. 50/1993, ásamt kröfu um vexti skv. 8. og 9. gr. laga nr. 38/2001 frá 16. júní 2007 til greiðsludags.“

Ákærði krefst aðallega sýknu en til vara vægustu refsingar sem lög leyfa verði hún ekki felld niður. Þá krefst hann þess að bótakröfu verði vísað frá dómi.

I.

Aðfaranótt 16. júní 2007 kl. 01:25 var lögreglu tilkynnt um slagsmál bak við Nýja bíó á Akureyri. Segir í lögregluskýrslu að lögreglumenn hafi verið komnir á vettvang skömmu seinna og hitt þar fyrir pilt sem kvaðst hafa orðið fyrir smáhnjaski í áflogum sem hafi átt sér þar stað. Stuttu seinna hafi komið piltur að nafni A og sest inn í lögreglubifreiðina. Hafi hann sagst hafa verið laminn í slagsmálunum og síðan sparkað í andlit hans. Hann hafi þegar farið þarna frá og inn í bifreið til vinar síns en ákveðið að koma aftur þar sem hann hafi séð að lögregla var komin á vettvang. Hann hafi ekki sagst vita hverjir það voru sem réðust á hann en bað lögreglu að aka sér á slysadeild. Hafi hann kvartað undan eymslum í kjálka og sagst ekki getað lokað munninum.

Í málinu liggur frammi vottorð B háls- nef- og eyrnalæknis um áverka A, dagsett 18. september 2007. Samkvæmt vottorðinu leitaði A til slysadeildar að kvöldi 16. júní 2007 þar sem hann gat ekki bitið saman tönnum. Reyndist hann hafa sár á milli framtanna í neðri kjálka í miðlínu og var þar aumur við þreifingu og gat ekki opnað munninn fyllilega. Þegar hann beit saman passaði ekki kjálkinn vinstra megin en snertist aðeins hægra megin. Við þreifingu á kjálkanum hafði hann mjög mikla verki og virtist vera laus biti í neðri kjálka vinstra megin við miðlínu. Sýndi tölvusneiðmynd að um brot á kjálkanum var að ræða í miðlínu framan til og í gegnum aftara horn kjálkans vinstra megin. Var A lagður inn á sjúkrahúsið og hann fluttur suður þar sem gert var að brotunum með því að skrúfa plötu yfir þau til að festa þau.

Í vottorði C, heimilislæknis, dagsettu 20. október 2007 segir að A hafi verið fluttur á Landspítala háskólasjúkrahús í Fossvogi og hafi verið gert að brotum hans í svæfingu og þau spengd með títaníumplötum sem hafi verið festar með skrúfum úr sama efni. Hafi þannig fengist eðlilegt og gott bit. Eftirlit og frekari eftirmeðferð hafi verið á Akureyri. Smám saman hafi dregið úr óþægindum og sjúklingurinn farið að geta tuggið. Hann hafi verið óvinnufær til og með 5. júlí.

II.

A ber hér fyrir dómi að hafa hitt ákærða í miðbæ Akureyrar. Hafi komið til einhverra orðaskipta milli þeirra. Þá hafi ákærði slegið hann á vinstri kjálka. A kveðst hafa hálffallið við, en komist til vina sinna. Ákærði hafi horfið á braut ásamt félögum sínum. Hann hafi hitt ákærða seinna um kvöldið við Nætursöluna og þá tekið í föt hans, en bróðir sinn hafi dregið sig í burtu. Hann hafi fundið til mikils sársauka í munni og haft tal af lögreglu. Hann kveðst ekki hafa þekkt ákærða neitt á þessum tíma. Aðspurður kveðst hann einungis hafa verið sleginn þetta eina högg um nóttina og vera alveg viss um að áverkinn stafi frá ákærða. Hann segir eitthvert rifrildi hafa verið milli þeirra, en kveðst ekki muna um hvað rifist hafi verið eða hvaða orð hafi fallið. Hann kveðst hafa snert ákærða eitthvað áður en hann fékk höggið, en ekki geta lýst því nánar hvernig sú snerting hafi verið. Hann skýrði það að hann leitaði ekki hjálpar tafarlaust eftir höggið með því að hann stundi ísknattleik og fái þá stundum högg í andlitið, sem valdi sársauka sem lagist yfirleitt fljótt. Hann giskaði á að það hefðu liðið svona 30-40 mínútur frá því að hann var sleginn uns hann hitti ákærða á ný á bak við Nætursöluna.

Ákærði lýsir atvikum svo að A hafi verið búinn að angra vin hans áður en ákærði hitti A, en er ákærði hafi komið þangað sem A var staddur á Hafnarstræti hafi A farið að gera athugasemdir við það að ákærði var með hring í augabrún og hár hans klippt í hanakamb. Ákærði kveðst hafa gert athugasemd á móti um háralit A. A hafi þá hrint honum og gripið framan í hálsinn á honum. Ákærði kveðst þá hafa slegið A eitt högg. Tveimur tímum seinna hafi A og vinir hans ráðist að ákærða við Nætursöluna þar sem A hafi tekið á ákærða og rifið peysu hans. Ákærði kveðst hafa verið töluvert ölvaður. Hann tók fram að hann hafi slegið A af því að hann hefði haldið um háls hans og valdið sér ótta.

Vitnið D kveðst hafa verið með A í umrætt sinn. Hafi hann séð A og ákærða tala saman með rifrildi og leiðindum. Sjálft kveðst vitnið hafa verið um 6-7 metra frá þeim og talað í síma og því e.t.v. ekki haft fulla athygli á samskiptum þeirra, auk þess sem vitnið hafi verið búið að drekka þrjá bjóra eða svo. Vitnið kveðst ekki hafa séð ákærða og A snertast í aðdraganda höggsins, þótt það útiloki ekki að þeir hafi snerst, en síðan hafi hann séð að ákærði klæddi sig úr jakkanum og sló A einu sinni. Eftir höggið kveðst vitnið fljótlega hafa orðið viðskila við A en síðan hitt hann við Nætursöluna u.þ.b. 20 mínútum síðar. Þá hafi verið einhver leiðindi þar, sem lögreglan hafi stöðvað. Vitnið lýsti höggi ákærða þannig að hann hafi náð góðu svigrúmi og fullu höggi.

Vitnið E kveðst hafa verið í hópi með ákærða og fleirum og gengið eftir Hafnarstræti. Hópur Akureyringa hafi verið þar og hafi eitthvað verið kallað milli hópanna. Hafi ákærði og A skipst á orðum um hárgreiðslu ákærða og háralit A. Síðan hafi þeir tekið hvor í annan. A hafi slegið í maga ákærða, sem hafi slegið á móti. Hann hafi séð A um klukkustund seinna. Hafi hann þá leitað ákærða. Blætt hafi þá úr munni hans.

Vitnið F kveðst hafa verið staddur á vettvangi og verið að tala við annan pilt, en ákærði og A rifist og A gripið í háls ákærða. Vitnið kveðst næst hafa séð A liggja á götunni blóðugan um munninn og hafa ályktað að ákærði hefði slegið hann, en vitnið kveðst ekki hafa tekið eftir högginu sjálfu. Vitnið kveðst ekki hafa séð A frekar og ekki hafa verið með ákærða eftir þetta.

Vitnið G kveðst hafa verið að tala við F en ekki séð högg og ekki hafa orðið var við það sem gerðist fyrr en hann kom að A eftir á. Þá hafi blætt úr andliti hans og kveðst vitnið hafa sagt honum að fara á sjúkrahús. Vitnið kveðst hafa verið mjög ölvað og ekki geta greint frekar frá atvikum en þetta.

III.

Samkvæmt framansögðu ber ákærða og A saman um það að þeir hafi skipst á orðum og ákærði hafi slegið A í andlitið. Nokkur munur er á frásögn þeirra og vitna um önnur atriði, en óhætt er að leggja til grundvallar að í orðaskiptum sínum hafi hvorugur gætt kurteisi í garð hins. Í framburði ákærða og vitnisins A-kk-ef F-kk-ef E-kk-ef kemur fram að A hafi tekið um háls ákærða. Vitnið E segir hvorn hafa tekið í annan og síðan hafi A slegið í maga ákærða. Í framburði A kemur fram að hann hafi snert ákærða áður en hann var sleginn, en ekki gat hann lýst þeirri snertingu nánar.

Með þessum skýrslum er nægilega sannað að ákærði hafi slegið A í andlitið og að áður hafi komið til rifrildis og einhverrar snertingar þeirra á milli. Ekki er fyllilega upplýst hvers eðlis nefnd snerting var.

Nokkur tími leið frá því að höggið var greitt uns A leitaði til lögreglu, sem ók honum á slysadeild. Ber ákærða, A og öðrum vitnum ekki saman um hversu langur tími þetta hafi verið, en ákærði og A fundust að lokum við Nætursöluna. Í frumskýrslu lögreglu kemur fram að tilkynnt hafi verið um slagsmál bak við Nýja bíó og einnig kemur þar fram að lögregla hefur skilið frásögn A svo, er hann leitaði aðstoðar, að í þeim slagsmálum hefði hann orðið fyrir höggi og sparki í andlit. A ber hins vegar eindregið hér fyrir dómi að hafa ekki orðið fyrir öðrum höggum í andlit en því sem ákærði greiddi honum. Þá kemur fram í framburði vitnanna G og F að blætt hafi úr munni A þegar eftir höggið og í framburði vitnisins E kemur fram að blætt hafi úr munni A þegar hann var að leita ákærða. Með þetta í huga verður ekki talið skynsamlegum vafa undirorpið að áverkar A stafi frá höggi ákærða. Samkvæmt þessu verður ákærði sakfelldur fyrir það brot sem í ákæru greinir og varðar við þar til greint ákvæði almennra hegningarlaga.

IV.

Ákærði er fæddur árið 1989. Hann hefur ekki sætt öðrum refsingum en 70.000 króna sekt fyrir brot gegn umferðarlögum samkvæmt dómi 12. október 2007. Ber að ákveða refsingu hans nú fyrir framangreint brot sem hegningarauka við þá refsingu, sbr. 78. gr. almennra hegningarlaga. Verður að líta til þess við ákvörðun refsingar að árás ákærða hafði töluverðar afleiðingar, sbr. 2. tl. 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga, en einnig verður litið til þess að ákærði er ungur að árum. Brotið framdi ákærði eftir að þeir brotaþoli höfðu skipst á móðgandi orðum og þá verður að miða við að á undan hafi gengið einhver líkamleg snerting af hálfu brotaþola, þótt ekki sé fyllilega upplýst hvers eðlis hún var. Verður því litið til þess að árásin var ekki algerlega að tilefnislausu, þótt hún verði alls ekki réttlætt með þessu tilefni. Eftir þessu ákveðst refsing ákærða fangelsi í einn mánuð, sem rétt er að skilorðsbinda eins og greinir í dómsorði.

Í málinu er höfð uppi bótakrafa sem getið er í ákæru. Var bótakrafan reifuð við aðalmeðferð málsins og lýsti réttargæslumaður því yfir að hún væri gerð í umboði lögráðamanns. Verður henni ekki vísað frá fyrir þá sök að þess er ekki getið í framlagðri bótakröfu.

Krafist er 17.415 króna vegna útlagðs kostnaðar og er sá liður studdur gögnum og verður dæmdur eins og krafist er.

Gerð er krafa um bætur fyrir atvinnutjón, 81.889 krónur, en samkvæmt læknisvottorði var tjónþoli óvinnufær vegna meiðsla frá 18. júní 2007 til og með 5. júlí 2007. Er krafan miðuð við framlagðan launaseðil og tekið fram að tjónþoli hafi verið sumarstarfsmaður og hafi ekki verið búinn að vinna sér inn rétt til launa á veikindatímabili skv. kjarasamningum. Samkvæmt þessu verður þessi kröfuliður tekinn til greina.

Gerð er krafa um 600.000 króna miskabætur. Tjónþoli þykir eiga rétt til nokkurra miskabóta úr hendi ákærða og þykja þær eftir atvikum hæfilega ákveðnar 250.000 krónur.

Þá er krafist þóknunar vegna lögfræðiaðstoðar, en sá liður verður ekki tekinn til greina þar sem lögmaður tjónþola hefur verið skipaður réttargæslumaður hans og er það m.a. hlutverk réttargæslumanns að halda fram bótakröfu tjónþola. Samtals verður ákærði því dæmdur til að greiða A 349.304 krónur með vöxtum eins og nánar greinir í dómsorði. Þá ber að dæma hann til að greiða sakarkostnað málsins, 375.590 krónur, þ.m.t. þóknun skipaðs réttargæslumanns brotaþola, Á-kk-ef H-kk-ef J-kk-ef hdl., sem ákveðast 149.400 krónur, að virðisaukaskatti meðtöldum, ferðakostnað skipaðs verjanda ákærða, H-kk-ef I-kk-ef hrl., 26.940 krónur, og málsvarnarlaun hans sem ákveðast 186.750 krónur að virðisaukaskatti meðtöldum.

Dómsuppsaga hefur dregist nokkuð, að hluta vegna þess að dómari hreppti inflúensu eftir dómtöku málsins og síðan vegna starfsanna.

Dóm þennan kveður upp E-kk-nf S-kk-nf héraðsdómari.

D Ó M S O R Ð:

Ákærði, X, sæti fangelsi í einn mánuð, en fresta skal fullnustu refsingarinnar og skal hún falla niður að tveimur árum liðnum frá uppsögu þessa dóms að telja, haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19, 1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22, 1955.

Ákærði greiði A 349.304 krónur ásamt vöxtum af þeirri fjárhæð samkvæmt 8. gr. laga nr. 38, 2001 frá 16. júní 2007 til 11. desember s.á., en dráttarvöxtum skv. 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þ.d. til greiðsludags.

Ákærði greiði 375.590 krónur í sakarkostnað, þ.m.t. þóknun skipaðs réttargæslumanns brotaþola, Á-kk-ef H-kk-ef J-kk-ef hdl., 149.400 krónur og málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, H-kk-ef I-kk-ef hrl., 186.750 krónur.