E-12611/2009

Mál þetta, sem dómtekið var 29. október 2010, er höfðað fyrir Héraðsdómi Reykjavíkur af S-kk-þgf H-kk-þgf, Laxatungu 45, Mosfellsbæ, gegn Sjúkra-tryggingum Íslands, Laugavegi 114, Reykjavík, með stefnu birtri 4. nóvember 2009.

Dómkröfur stefnanda eru þær að úrskurður úrskurðarnefndar almannatrygginga nr. 188/2007, uppkveðinn 24. október 2007, verði felldur úr gildi og að stefnda verði gert að greiða stefnanda 1.606.545 krónur auk dráttarvaxta samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 387/2001 um vexti og verðtryggingu af þeirri fjárhæð frá 30. júní 2009 til greiðsludags.

Þá er krafist málskostnaðar úr hendi stefnda, auk virðisaukaskatts á málflutnings-þóknun, eins og mál þetta væri ekki gjafsóknarmál.

Dómkröfur stefnda eru þær aðallega að hann verði sýknaður af dómkröfum stefnanda og að honum verði tildæmdur málskostnaður að mati dómsins.

Stefndi krefst þess til vara að dómkröfur stefnanda verði lækkaðar og að málskostnaður falli niður.

Málsatvik

Tildrög máls þessa eru þau að á árinu 1999 slasaðist stefnandi á hægra hné í vélsleðaslysi. Eftir slysið kom í ljós slit á fremra krossbandi í hnénu og fór stefnandi í krossbandsaðgerð á Sjúkrahúsi Akraness 29. mars 2001 en B-kk-nf J-kk-nf bæklunar-læknir framkvæmdi aðgerðina. Eftir aðgerðina gat stefnandi ekki rétt fyllilega úr hnénu, þrátt fyrir sjúkraþjálfun.

Þann 20. nóvember 2002 lá fyrir mat læknanna G-kk-ef B-kk-ef og G-kk-ef B-kk-ef á afleiðingum slyssins. Í matsgerðinni voru varanlegar afleiðingar slyssins metnar til 15 miskastiga og 5% varanlegrar örorku. Við mat á miska var lagt til grundvallar að stefnandi byggi við óþægindi vegna liðþófa- og krossbandsáverka. Var þetta talið flýta slitgigtarbreytingum og valda almennum líkamlegum færniskerðingum og allnokkurri skerðingu á varanlegum lífsgæðum. Við mat á varanlegri örorku var lagt til grundvallar að þrátt fyrir áverkana hafi stefnandi getað starfað áfram í sama starfshlutfalli í fullu starfi við bifreiðasmíði. Þó var talið að álagsgeta hans og úthaldsþol væri skert og möguleikar hans nokkuð takmarkaðir. Stefnanda voru greiddar bætur á grundvelli þessa mats úr slysatryggingu ökumanna að fjárhæð 2.134.501 króna með fullnaðaruppgjöri 21. janúar 2003.

Stefnandi kveðst hafa leitað til S-kk-ef B-kk-ef bæklunarlæknis í maí 2003 vegna óþæginda og verkja í hnénu. Teknar voru röntgenmyndir af hnénu og kom í ljós að krossbandsskrúfan var óvanalega framarlega. Sumarið 2004 versnuðu óþægindi frá hnénu mjög mikið er stefnandi hoppaði niður af 50 cm hárri verönd. Leitaði stefnandi aftur til S-kk-ef B-kk-ef sem fjarlægði krossbandsskrúfuna. Ný krossbandsaðgerð var síðan gerð 20. janúar 2005.

Stefnandi leitaði álits Landlæknisembættisins á krossbandsaðgerðinni sem gerð var á stefnanda 29. mars 2001. Niðurstaða Landlæknis, sbr. bréf dags. 6. janúar 2006, var sú að ekki hafi verið faglega rétt staðið að krossbandsaðgerð B-kk-ef J-kk-ef bæklunarlæknis á stefnanda. Festa fremra krossbandsins hafi ekki verið rétt staðsett sem hafi leitt til þess að krossband slitnaði og stefnandi hafi þurft að gangast undir aðgerð aftur.

Með bréfi, dags. 7. september 2006, féllst Tryggingastofnun ríkisins á að um bótaskylt atvik hafi verið að ræða samkvæmt 1. tl. 2. gr. laga nr. 111/2000 um sjúklingatryggingu. Örorkumat lá fyrir hjá Tryggingastofnun ríkisins 22. janúar 2007. Niðurstaða matsins var að varanlegur miski vegna sjúklingatryggingaratburðarins hafi verið 1% en varanleg örorka engin. Stefnandi kærði ákvörðun Tryggingastofnunar ríkisins til úrskurðarnefndar almannatrygginga, sem kvað upp úrskurð dagsettan 24. október 2007. Var niðurstaða nefndarinnar að varanlegur miski stefnanda vegna sjúklingatryggingaratburðarins væri 2 stig en varanlega örorka engin.

Stefnandi vildi ekki una við niðurstöðu úrskurðarnefndarinnar og fór þess á leit að dómkvaddir yrðu matsmenn til þess að meta afleiðingar heilsutjóns þess sem hann varð fyrir í kjölfar krossbandaaðgerðarinnar 29. mars 2001. Dómkvaddir voru P-kk-nf S-kk-nf prófessor og A-kk-nf Þ-kk-nf Ó-kk-nf bæklunarlæknir. Matsgerð þeirra lá fyrir 25. júní 2009. Komust matsmenn að þeirri niðurstöðu að varanlegur miski vegna sjúklingatryggingaratburðarins væri 5 stig og varanleg örorka 5%.

Gerði stefnandi kröfu á hendur Sjúkratryggingum Íslands á grundvelli matsgerðarinnar 30. júní 2009. Með bréfi, dags. 15. júlí 2009, höfnuðu Sjúkra-tryggingar Íslands kröfu stefnanda.

Þann 1. október 2008 tók stefndi við réttindum og skyldum Trygginga-stofnunar hvað varðar sjúklingatryggingu sbr. III. bráðabirgðarákvæði laga nr. 112/2008.

Stefnandi hefur gjafsókn í máli þessu samkvæmt gjafsóknarleyfi stefnanda, dags. 1. desember 2008.

Ágreiningur málsins lýtur að mati á þeim varanlega miska og varanlegri örorku sem stefnandi varð fyrir vegna krossbandsaðgerðarinnar frá 29. mars 2001.

Málsástæður og lagarök stefnanda

Stefnandi kveðst gera þá kröfu að úrskurður úrskurðarnefndar almannatrygginga verði felldur úr gildi og lagt verði til grundvallar mat dómkvaddra matsmanna á varanlegum miska og varanlegri örorku stefnanda vegna krossbandsaðgerðar á Sjúkrahúsi Akraness 29. mars 2001.

Stefnandi byggir kröfu sína á því að í úrskurði úrskurðarnefndar almanna-trygginga hafi ekki verið tekið nægjanlegt tillit til allra þátta og sjónarmiða við mat á afleiðingum þeirrar læknisaðgerðar sem hann fór í 29. mars 2001 við mat á miska og örorku stefnanda.

Stefnandi telji að í úrskurði nefndarinnar við mat á miska hafi verið of mikið lagt út frá þeim áverka á hné sem stefnandi hafi orðið fyrir vegna vélsleðaslyssins sem var orsök þess að hann fór í aðgerðina en minna lagt út frá afleiðingum sem urðu á hnénu vegna rangrar læknismeðferðar.

Stefnandi telji úr þessu bætt í mati dómkvaddra matsmanna. Í mati dómkvaddra matsmanna hafi verið komist að þeirra niðurstöðu að varanlegur miski eða sú viðbótarsköddun sem hann varð fyrir á hægra hné vegna rangrar læknismeðferðar á Sjúkrahúsi Akraness væri 5 stig.

Í matinu sé lagt til grundvallar að stefnandi hafi lent í vélsleðaslysi 1998 er fremra krossband og liðþófi hafi rofnað og skemmdir komið fram í liðbrjóski og enn fremur að eftir krossbandsslit megi reikna með hraðari slitbreytingum í hnélið er fram líði stundir. Það ástand leiði til varanlegs miska. Við krossbandsaðgerðina 29. mars 2001 hafi festa krossbandsins verið sett of framarlega sem hafi leitt til þess að liðbandið starfaði ekki rétt og átti m.a. þátt í þeirri hreyfihindrun í hnénu sem þjáði stefnanda eftir aðgerðina. Krossbandið hafi slitnað aftur árið 2004 er stefnandi hoppaði ofan af 50 cm verönd sem teljist almennt séð ekki mikið álag á hnélið en hafi þó orðið til þess að rjúfa liðbandið.

Segi um þetta í matinu: „Á þeim þremur árum sem fremra krossband hægri hnéliðar starfaði ekki rétt má gera ráð fyrir að óeðlilegt álag hafi verið á hnéliðinn sem getur leitt til enn hraðari slitbreytinga hnéliðarins en ella, hefði aðgerðin verið rétt framkvæmd.“ Um síðari krossbandsaðgerðina sem stefnandi fór í 20. janúar 2005 segi í matinu að árangur virðist hafa verið góður en enn sé tilhneiging til verkjar og bólgu við álag. Síðan segi: „Almennt má segja að sérhver ný skurðaðgerð hafi í för með sér einhverja röskun á hnéliðnum. Þannig má líta á að síðari krossbands-aðgerðin, sem nauðsynleg var, gæti hafa leitt til almennrar viðbótarröskunar í hnélið sem svo aftur gæti haft þau áhrif að slitbreytingar í hnélið kynnu að verða enn hraðari er fram líða stundir“

Var það mat dómkvaddra matsmanna að með þetta í huga væri líklegt að reikna mætti með enn hraðari slitbreytingum í hægri hnélið en hefðu annars orðið hefði fyrri krossbandsaðgerðin verið rétt framkvæmd í upphafi. Meginástæða miskans væru afleiðingar upphafsáverkans eða slit á fremra krossbandi en röng aðgerð hafi leitt til aukins miska eða 5 stiga.

Niðurstaða úrskurðarnefndar almannatrygginga hafi verið að örorka stefnanda vegna sjúklingatryggingaratburðarins væri engin. Virðist það mat nefndarinnar byggjast einungis á því að stefnandi hafi ekki orðið fyrir tekjutapi vegna sjúklingatryggingaratburðarins. Ekkert mið sé tekið af skertum möguleikum stefnanda til að afla tekna vegna afleiðinga rangrar krossbandsaðgerðar, m.a. með tilliti til aldurs og menntunar stefnanda.

Í niðurstöðu matsgerðar dómkvaddra matsmanna segi að matsmenn telji „...að í kjölfar slyssins búi matsbeiðandi við nokkra þrekskerðingu af völdum þreytu og verkja sem standa í beinu orsakasambandi við þá misheppnuðu krossbandaaðgerð er hann gekkst undir 2001 sem sé til þess fallin að draga í einhverjum mæli úr getu hans til að stunda krefjandi og líkamlega erfitt starf eins og bílaréttingar eru, en á því sviði hefur hann sérhæft sig og ekki er að áliti matsmanna eðlilegt, miðað við allar aðstæður, að gera kröfu til þess að hann fari nú að læra nýja faggrein, sem reyni síður á líkamann.“

Telji matsmenn tiltekin atriði fela í sér skerðingu á aflahæfi stefnanda, t.d. megi vænta þess að möguleikar stefnanda til að afla tekna væru skertir vegna minni getu til að vinna yfirvinnu og enn fremur óöryggi í starfi auk minni möguleika á því að fá vinnu á nýjum vinnustað. Í matinu sé haft í huga að stefnandi hafi haldið launum á vinnustað sínum, þrátt fyrir að hafa ekki getað skilað tilskyldu vinnuframlagi, en við matið væri verið að horfa til allnokkurra áratuga fram í tímann. Með öðrum orðum, jafnvel þótt stefnandi hafi haldið óskertum tekjum þrátt fyrir minna vinnuframlag þá sé ekki víst að svo verði í framtíðinni.

Var það mat dómkvaddra matsmanna, með vísun til þeirra sjónarmiða sem rakin séu í matinu, að varanleg örorka stefnanda vegna sjúklingatryggingaatburðarins væri réttilega metin 5 örorkustig.

Útreikningar stefnanda á kröfufjárhæð byggi á skaðabótalögum nr. 50/1993, sbr. ákvæði 5. gr. laga nr. 111/2000 um sjúklingatryggingu. Gengið sé út frá því að stöðugleika hafi verið náð 30. mars 2005 en ágreiningslaust sé með aðilum að stöðuleiki hafi orðið þann dag.

Krafa stefnanda sundurliðist svo:

Varanlegur miski skv. 4. gr. 404.275 kr.

miskastig 5

Viðmiðunarfjárhæð 8.085.500 kr.

Varanleg örorka skv. 5. gr. 1.097.795 kr.

árslaun 1.857.386 kr.

örorka 5%

stuðull 11,8209

Vextir skv. 16. gr. 380.143 kr.

Samtals 1.882.213 kr.

Frá dregst áður greitt:

v/þjáningarbóta -78.400 kr.

vextir -23.774 kr.

v/miska, samtals -131.205 kr.

vextir, samtals -42.289 kr.

-275.668 kr.

Eða samtals 1.606.545 krónur sem sé stefnufjárhæð máls þessa. Dráttarvaxta sé krafist skv. 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 af þeirri fjárhæð frá 30. júní 2009 en þá gerði stefnandi kröfu á hendur stefnda á grundvelli mats dómkvaddra matsmanna.

Sem fyrr greini hafnaði stefndi kröfu stefnanda með bréfi, dagsettu 15. júlí 2009, á þeim grundvelli að stofnunin féllist ekki á hið dómkvadda mat þar sem það tæki ekki tillit til allra atriða sem skipti máli. Sé málsókn þessi því nauðsynleg.

Málsástæður og lagarök stefnda

Stefndi byggir á því í greinargerð sinni að samkvæmt 5. gr. laga nr. 111/2000 skuli ákvörðun bótafjárhæðar vegna sjúklingatryggingaratburðar fara eftir skaðabóta-lögum. Skaðabótalög nr. 50/1993 hafi það markmið að bæta það tjón sem líkamsáverki hafi í för með sér. Birtist þessi meginregla bæði í 4. mgr. 4. gr. og 4. mgr. 5. gr. Þar komi skýrt fram að frá skaðabótakröfu vegna varanlegs miska og örorku skuli dragast bætur úr slysatryggingu ökumanns eftir umferðarlögum nr. 50/1987. Ekki liggi annað fyrir í málinu en að stefnandi hafi þegar fengið greiddar bætur vegna 15 miskastiga og 5% varanlegrar örorku úr slysatryggingu ökumanns.

Þá heldur stefndi því fram að Tryggingastofnun ríkisins hafi greitt stefnanda ranglega bætur vegna eins miskastigs samkvæmt örorkumati stofnunarinnar dags. 22. janúar 2007 þar sem fyrir mistök hafi ekki verið tekið tillit til 4. mgr. 4. gr. og 4. mgr. 5. gr. skaðabótalaga. Þá hafi stofnunin einnig greitt ranglega viðbótarbætur samkvæmt úrskurði úrskurðarnefndar almannatrygginga frá 24. október 2007.

Lögum um sjúklingatryggingu sé ætlað að bæta raunverulegt tjón enda fari uppgjörið fram eftir skaðabótalögum. Stefnandi eigi hvorki að fá meira né minna bætt en það tjón sem hann hafi orðið fyrir. Stefndi sé bótaskyldi aðilinn samkvæmt 1. gr. laganna og beri að greiða skaðabætur vegna sjúklingatryggingaratburðar. Fyrir liggi að stefnandi hafi þegar fengið greiddar bætur úr slysatryggingu ökutækis vegna þess áverka sem hann hlaut í slysinu og í aðgerðinni og geri nú kröfu um að fá bættar afleiðingar aðgerðarinnar öðru sinni.

Stefndi leggi til grundvallar að einkenni stefnanda hafi verið mun meiri þegar matsgerð G-kk-ef og G-kk-ef lá fyrir 20. nóvember 2002 heldur en þegar matsgerð dómkvaddra matsmanna lá fyrir 25. júní 2009. Því sé tjón stefnanda minna í dag en þá.

Á bls. 11 í matsgerð dómkvaddra matsmanna segi: „Í matsgerðar G-kk-ef B-kk-ef og G-kk-ef B-kk-ef, dags. 20.11.2002 lýsir matsbeiðandi óstöðugleika og stirðleika í hnénu. Hnéð bólgni upp og hann þoli illa kulda. Við skoðun vantaði 5° upp á fulla réttingu hægri hnéliðar. Ummálsmælingar ganglima voru svipaðar. Varanlegur miski var metinn 15% og varanleg örorka var metin 5%.“ Á bls. 12 komi fram að stefnandi hafi gengist undir nýja krossbandsaðgerð með haminstringstækni 20. janúar 2005.

Á bls. 13 í matsgerð dómkvaddra matsmanna segi: „Eftir síðari krossbandsaðgerðina þann 20.01.2005 lagaðist ástand hnéliðar verulega. Hnéð var nú stöðugt, hann náði fullri réttingu og beygju eftir nokkra sjúkraþjálfun. Fyrstu þrjá mánuðina eftir aðgerð hafði hann nokkra bólgutilhneigingu, en mjög litla eftir það og þá helst við mikið álag. Hann var enn var um sig um hvar hann stigi niður.“ Þá lýsi stefnandi einnig nokkrum óþægindum við mikið álag og gang á ósléttu undirlagi en hreyfiferlar séu eðlilegri. Þá segi stefnandi að hnéð gefi ekki eins mikið eftir og áður og að hann geti skokkað eða hlaupið styttri vegalengdir.

Í matsgerð dómkvaddra matsmanna segi um niðurstöður matsgerðar G-kk-ef og G-kk-ef: „Þetta mat er gert eftir að krossbandsaðgerðin var framkvæmd og felur í sér bæði afleiðingar slyssins og aðgerðarinnar.“

Af tekjuupplýsingum stefnanda frá skattayfirvöldum megi ráða að hann hafi haldið sambærilegum launum eftir tjónsatburð og unnið sama starf. Stefnandi hafi reyndar haldið fram að skattaupplýsingar gefi ekki réttar myndir af tekjum en færist undan að gera nánari grein fyrir því. Það sé meginregla í skaðabótarétti að leggja skuli til grundvallar upplýsingar frá skattayfirvöldum við mat á fjárhæð bóta vegna varanlegrar örorku og hafi sú regla ítrekað verið staðfest í dómaframkvæmd.

Stefndi telji fráleitt að stefnandi búi í dag við meira en 15 miskastig vegna slyssins og sjúklingatryggingaratburðar eins og metið var í matsgerð G-kk-ef og G-kk-ef. Til samanburðar megi nefna að mjög óstöðugt hné með mikilli vöðvarýrnun og eða hreyfiskerðingu skuli meta til 20 miskastiga sbr. kafla VII.B.b.4. í miskatöflum örorkunefndar frá 21. febrúar 2006. Eigi stefndi að bæta stefnanda tjón sem samsvari 5 miskastigum vegna viðbótarafleiðinga sjúklingatryggingaratburðar verði ástand hans að samsvara þessum einkennum enda hafi stefnandi þegar fengið bætur vegna 15 miskastiga úr slysatryggingu ökumanns og einnig ranglega bætur vegna 2 miskastiga frá Tryggingastofnun ríkisins.

Þá telji stefndi fráleitt að stefnandi búi í dag við meiri örorku en metin var í mati G-kk-ef og G-kk-ef. Það sé alveg ljóst að tekjur hafi ekki breyst svo nokkru nemi. Það sé alveg ljóst að einkenni stefnanda frá hné hafi minnkað og hafi hann náð meiri hreyfigetu. Því verði ekki lagt til grundvallar að varanleg örorka stefnanda hafi aukist við minnkuð einkenni frá hné. Ekki liggi annað fyrir en að stefnandi hafi fengið tjón sitt bætt athugasemdalaust og fyrirvaralaust úr slysatryggingu ökumanns, sbr. mat G-kk-ef og G-kk-ef.

Vakin sé athygli á því að einkenni stefnanda fyrir krossbandsaðgerðina 2001 (sjúklingatryggingaratburðinn) hafi verið þau að hægra hné var óstöðugt, gaf eftir, small til hliðar við álag. Það hafi bólgnað upp við álag og segulómun hafði staðfest slit á hægra krossbandi og skaða á liðbrjóski. Einkenni eftir seinni krossbandsaðgerð 2005 sé stöðugleiki og full rétta og beyging hnéliðarins. Þoli hnéð nú meira álag en áður en verkur og bólga komu fram.

Til vara sé gerð krafa um lækkun kröfunnar. Stefndi geri ekki athugasemdir við útreikninga stefnanda að öðru leyti en hér greini:

Draga skuli frá þær bætur sem greiddar hafi verið úr slysatryggingu ökumanns samkvæmt matsgerð G-kk-ef og G-kk-ef. Samkvæmt bráðabirgðaútreikningi stefnda voru bætur stefnanda vegna miska og örorku vegna slyssins 3. apríl 1998 eftirfarandi, að því gefnu að gert hafi verið upp 20. desember 2002 eða mánuði eftir að matsgerð hafi legið fyrir:

Varanlegur miski, 15 stig

5.383.500 X 15% = 807.525 krónur

Varanleg örorka

1.403.392 X 10 X 5% = 687.662 krónur

Útreikningarnir taki mið af lögum nr. 50/1993 að teknu tilliti til breytinga samkvæmt lögum nr. 42/1996. Ekki séu reiknaðir vextir samkvæmt 16. gr.

Til að þessar upphæðir séu sambærilegar við þær upphæðir sem settar hafi verið fram í kröfubréfi stefnanda 30. júní 2009 séu þær hækkaðar samkvæmt lánskjaravísitölu frá uppgjörsdegi til 30. júní 2009 að viðbættum 2% vöxtum, sbr. 15. gr. og 2. mgr. 16. skaðabótalaga eins og þau voru þegar umferðarslysið var gert upp. Lánskjaravísitala í desember 2002 hafi verið 4.417 en 6.634 í júní 2009. Uppreiknaðar tölur séu því eftirfarandi:

Varanlegur miski 1.212.841 krónur

Varanleg örorka 1.032.816 krónur

Við upphæðirnar bætast 2% vextir eða 310.076 krónur.

Ofangreind fjárhæð sé hærri en dómkrafan í máli þessu og teljist því stefnandi þegar hafa fengið tjón sitt bætt. Beri því þegar af þeirri ástæðu að sýkna stefnanda. Séu ofangreindar forsendur stefnda rangar sé skorað á stefnanda að leggja fram upplýsingar um þá fjárhæð sem lögð var til grundvallar við uppgjör úr slysatryggingu ökumanns. Sýni stefnandi fram á að þessi tala sé í raun lægri sé krafist lækkunar á dómkröfu í samræmi við mismuninn.

Þann 7. júlí 2009 hafi stefndi móttekið kröfu stefnanda samkvæmt dómkvaddri matsgerð. Þá hafi stefndi hafnað frekari bótagreiðslum til stefnanda með þeim rökum að stefnandi hefði þegar fengið tjón sitt bætt.

Þá sé mótmælt að krafa um dráttarvexti skuli miðast við upphafsdaginn 30. júní 2009. Skuli hún miðast við 1. ágúst 2009 samkvæmt orðalagi 9. gr. vaxtalaga nr. 38/2001.

Upphafstíma dráttarvaxtakröfu sé mótmælt frá fyrri tíma en dómsuppsögudegi, sbr. niðurlag 4. mgr. 5. gr., sbr. 9. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu.

Málskostnaðarkrafa stefnda í varakröfu sé grundvölluð á 3. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

Niðurstaða

Eins og fram er komið lenti stefnandi í vélsleðaslysi árið 1999 og slasaðist á hægra hné. Gekkst hann undir krossbandsaðgerð á Sjúkrahúsi Akraness 29. mars 2001. Eftir aðgerðina fann stefnandi fyrir óþægindum og verkjum í hné og leitaði til S-kk-ef B-kk-ef bæklunarlæknis. Kom þá í ljós að krossbandsskrúfan lá óvanalega framarlega. Vegna vaxandi óþæginda leitaði stefnandi til S-kk-ef á ný sem fjarlægði krossbandsskrúfuna. Ný krossbandsaðgerð var síðan gerð á stefnanda 20. janúar 2005.

Með bréfi, dags. 7. september 2006, féllst Tryggingastofnun ríkisins á að um bótaskylt atvik væri að ræða samkvæmt 1. tl. 2. gr. laga nr. 111/2000 um sjúklinga-tryggingu og lá örorkumat fyrir hjá stofnuninni 22. janúar 2007. Niðurstaða matsins var að varanlegur miski vegna sjúklingatryggingaratburðarins hafi verið 1% en varanleg örorka engin. Stefnandi kærði niðurstöðuna til úrskurðarnefndar almannatrygginga með bréfi dags. 4. júlí 2007. Samkvæmt niðurstöðu úrskurðar-nefndarinnar, dags. 24. október 2007, var varanlegur miski stefnanda metinn 2 stig en varanleg örorka engin. Þar sem stefnandi vildi ekki una þeirri niðurstöðu óskaði hann eftir dómkvaðningu tveggja matsmanna til að meta afleiðingar þess tjóns sem hann varð fyrir af völdum krossbandsaðgerðarinnar.

Dómkvaddir matsmenn, P-kk-nf S-kk-nf prófessor og A-kk-nf Þ-kk-nf Ó-kk-nf, bæklunarlæknir, staðfestu matsgerð sína fyrir dómi og báru báðir að niðurstaða þeirra um varanlegan miska og örorku lyti eingöngu að sjúkratryggingaratburðinum þ.e. krossbandsaðgerðinni sem stefnandi fór í á sjúkrahúsi Akraness 29. mars 2001 og afleiðingum hennar. Í matsgerðinni, dags. 25. júní 2009, kemur fram að þeir líti svo á að síðari krossbandsaðgerðin gæti hafa leitt til almennrar viðbótarröskunar í hnélið sem gæti haft þau áhrif að slitbreytingar í hnélið kynnu að verða enn hraðari í framtíðinni. Töldu þeir líklegt að reikna mætti með enn hraðari slitbreytingum í hægri hnélið en hefðu annars orðið hefði fyrri krossbandsaðgerðin frá 29. mars 2001 verið rétt framkvæmd í upphafi. Komust matsmenn að þeirri niðurstöðu að framangreind viðbótarsköddun eða áhætta hennar á hægri hnélið væri metin til 5% varanlegs miska. Að því er varðar varanlega örorku töldu matsmenn að beint orsakasamband væri milli þrekskerðingar af völdum þreytu og verkja stefnanda og aðgerðarinnar, er hann gekkst undir árið 2001 og væri skerðingin til þess fallin að draga í einhverjum mæli úr getu stefnanda til að stunda krefjandi og líkamlega erfitt starf. Stefnandi hafi sérhæft sig í bílréttingum og að áliti matsmanna sé ekki eðlilegt að gera kröfu til þess að hann fari nú að læra nýja faggrein sem reyni síður á líkamann. Þá muni yfirvinna í mjög miklum mæli ekki henta stefnanda og telja matsmenn það geta haft áhrif á aflahæfi stefnanda í framtíðinni. Mátu matsmenn varanlega örorku 5% eða fimm örorkustig.

Ágreiningslaust er að stefndi beri skaðabótaábyrgð á því tjóni sem stefnandi varð fyrir er hann gekkst undir krossbandsaðgerð á hné 29. mars 2001. Aðila greinir hins vegar á um afleiðingar þess tjóns, það er að segja um þann varanlega miska og örorku sem stefnandi hlaut af aðgerðinni.

Samkvæmt 1. mgr. 4. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 skal við ákvörðun bóta fyrir varanlegan miska líta til þess hvert eðli og umfang líkamstjóns stefnanda er frá læknisfræðilegu sjónarmiði, svo og erfiðleika sem afleiðingar tjónsatviks valda í lífi tjónþola. Við ákvörðun varanlegrar örorku er hins vegar verið að líta til ófjárhagslegra afleiðinga líkamstjóns, eins og kveðið er á um í 5. gr. skaðabótalaganna. Er í því skyni litið til möguleika tjónþola til að afla sér tekna í framtíðinni.

Er það álit dómkvaddra matsmanna að meginástæða miska stefnanda sé slit á fremra krossbandi en röng aðgerð hafi leitt til aukins varanlegs miska. Eru ekki efni til annars en að fallast á niðurstöður hinna dómkvöddu matsmanna um varanlegan miska stefnanda.

Þá verður að fallast á það með hinum dómkvöddu matsmönnum að stefnandi, sem enn á langan starfsaldur fyrir höndum, hafi, vegna skerðingar á líkamlegri heilsu sinni sem sé bein afleiðing af fyrri krossbandsaðgerðinni frá 29. mars 2001, ekki sömu tekjumöguleika og ef aðgerðin hefði heppnast að öllu leyti. Verður því einnig fallist á niðurstöður hinna dómkvöddu matsmanna um varanlega örorku stefnanda. Matsgerðinni hefur ekki verið hnekkt með yfirmati eða öðrum hætti og ber því að leggja hana til grundvallar.

Kröfur stefnda í málinu eru byggðar á því að tjón stefnanda sé að fullu bætt með þeim bótagreiðslum sem stefnandi fékk úr slysatryggingu ökumanna samkvæmt fullnaðaruppgjöri sem fram fór 21. janúar 2003. Var þar um að ræða bótauppgjör vegna 15% varanlegs miska og 5% varanlegrar örorku í samræmi við tveggja lækna mat frá 20. nóvember 2002.

Stefndi byggir á því að samkvæmt 4. mgr. 5. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993, sbr. 5. gr. laga nr. 111/2000, skuli bætur úr slysatryggingu ökumanns eftir umferðarlögum koma til frádráttar skaðabótakröfu vegna varanlegs miska og örorku.

Af hálfu stefnanda hefur því verið andmælt að greiddar bætur úr slysatryggingu ökumanna komi til frádráttar bótum og var á því byggt í málflutningi að um tvo aðskilda tjónsatburði hafi verið að ræða, annars vegar vélsleðaslysið 3. apríl 1998, sem gert var upp í janúar 2003 og hins vegar afleiðingar krossbandsaðgerðarinnar 29. mars 2001. Þá liggur fyrir samkvæmt gögnum máls að afleiðingar aðgerðarinnar komu ekki til skoðunar fyrr en eftir að fullnaðaruppgjör úr slysatryggingu ökumanna hafði farið fram og voru afleiðingar aðgerðarinnar metnar sérstaklega af dómkvöddum matsmönnum. Verður því hafnað kröfum stefnda í málinu og þeim málsástæðum, sem þær eru byggðar á.

Samkvæmt framansögðu verður fallist á kröfu stefnanda um að felldur verði úr gildi úrskurður úrskurðarnefndar almannatrygginga uppkveðinn 24. október 2007. Fjárkrafa stefnanda hefur ekki sætt tölulegum andmælum og verður því stefnda gert að greiða stefnanda 1.606.545 krónur auk dráttarvaxta samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001, sbr. 9. gr. laganna, frá 1. ágúst 2009 til greiðsludags, eins og greinir í dómsorði.

Þá ber að dæma stefnda til að greiða 783.500 krónur í málskostnað, sem rennur í ríkissjóð. Hefur þá verið tekið tillit til virðisaukaskatts og útlags kostnaðar að fjárhæð 30.500 krónur.

Allur gjafsóknarkostnaður málsins greiðist úr ríkissjóði þar með talin málflutningsþóknun lögmanns stefnanda Ó-kk-ef K-kk-ef hdl. 753.000 krónur með virðisaukaskatti og útlagður kostnaður að fjárhæð 30.500 krónur.

E-kk-nf Ó-kk-nf héraðsdómari kvað upp dóm þennan.

D Ó M S O R Ð :

Úrskurður úrskurðarnefndar almannatrygginga nr. 188/2007, uppkveðinn 24. október 2007, er felldur úr gildi.

Stefndi, Sjúkratryggingar Íslands, greiði stefnanda, S-kk-þgf H-kk-þgf, 1.606.545 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, sbr. 9. gr. laganna, frá 1. ágúst 2009 til greiðsludags.

Stefndi greiði 783.500 krónur í málskostnað, sem rennur í ríkissjóð.

Allur gjafsóknarkostnaður málsins greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málflutningsþóknun lögmanns stefnanda, Ó-kk-ef K-kk-ef hdl., 753.000 krónur með virðisaukaskatti og útlagður kostnaður að fjárhæð 30.500 krónur.

E-kk-nf Ó-kk-nf