S-16/2015

Mál þetta höfðaði ríkissaksóknari með ákæru, dags. 17. febrúar 2015, á hendur X..., kennitala ..., ..., „fyrir nauðgun og brot gegn barnaverndarlögum, með því að hafa aðfaranótt sunnudagsins 23. mars 2014, í ... við ..., þvingað A..., kennitala ..., sem þá var 17 ára, til samræðis og náð fram vilja sínum með því að beita hana ofbeldi, þar með talið að draga hana nauðuga inn í ..., afklæða hana að neðan og halda henni fastri upp við ..., og með því að beita hana annars konar ólögmætri nauðung, þar með talið að notfæra sér yfirburðastöðu sína gagnvart stúlkunni vegna aldursmunar og líkamlegs aflsmunar og að hún var ein með honum fjarri öðrum á afskekktum stað, og með þessu jafnframt sýnt af sér ósiðlegt og ruddalegt athæfi gagnvart stúlkunni.

Telst þetta varða við 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 3. gr. laga nr. 61/2007, og 3. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar.

Einkaréttarkrafa:

Í málinu gerir G-kvk-nf P-kvk-nf, héraðsdómslögmaður, fyrir hönd A..., kt. ..., kröfu um miskabætur að fjárhæð kr. 2.000.000 auk vaxta samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001, um vexti og verðtryggingu, frá 23. mars 2014 þar til mánuður er liðinn frá birtingu bótakröfu þessarar, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 9. gr., sbr. 1. mgr. 6. gr., sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Einnig er þess krafist að ákærða verði gert að greiða þóknun vegna réttargæslu að mati dómsins eða samkvæmt síðar framlögðum málskostnaðarreikningi, að viðbættum virðisaukaskatti á réttargæsluþóknun. Gerð er krafa um að dráttarvextir leggist við höfuðstól miskabóta á 12 mánaða fresti í fyrsta sinn 12 mánuðum eftir upphafsdag vaxta allt í samræmi við 12. gr. laga nr. 38/2001.“

Ákærði krefst þess að hann verði sýknaður af ákæru og að bótakröfu verði vísað frá dómi. Að öðrum kosti verði honum gerð vægasta refsing sem lög leyfi og að skaðbótakrafan verði lækkuð verulega. Þá krefst hann hæfilegra málsvarnarlauna úr ríkissjóði.

I.

Af gögnum verður ráðið að lögreglunni hafi verið tilkynnt um mál þetta á miðjum degi, mánudaginn 24. mars 2014. Skömmu síðar var ákærði handtekinn og fluttur á lögreglustöðina við Hverfisgötu í Reykjavík, þar sem fram fór á honum réttarlæknisfræðileg læknisskoðun. Liggur fyrir skýrsla tæknideildar lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu vegna þeirrar skoðunar og ljósmyndir af ákærða. Er þar staðfest að ekkert athugavert hafi komið fram og að engir áverkar hafi verið á ákærða. Kemur og fram að ákærði hafi kannast við að hafa haft samfarir við brotaþola aðfaranótt 22. mars 2014.

Síðdegis á mánudeginum 24. mars, eða kl. 17.17, kom brotaþoli í fylgd foreldra sinna til skoðunar á neyðarmóttöku Landspítala. Fyrir liggur í gögnum málsins skýrsla um réttarlæknisfræðilega skoðun sem stúlkan gekkst undir á neyðarmóttöku og í þeim kafla skýrslunnar sem ber fyrirsögnina „frásögn sjúklings“ er skráð eftir brotaþola að „... við ... sem er við hliðina þar fór hann með hana í sundið þar á milli, þar sem hann dregur niður buxur hennar, segist hún ekki vilja þetta. Heyra læti og togar hana þá inn í ... þar sem hann leggur hana á magann yfir ... og girðir niður um hana og fer svo inní hana aftanfrá og hún segist ekki vilja þetta, segir nei, nei, nei og hætta. Er stór og sterkur og fannst henni að hún gæti ekki hreyft sig neitt. Grét. Kláraði síðan og fékk sáðlát á líkama hennar ofarlega við rasskinnar. Varð svo reið. Hann eitthvað svo ... þér þykir þetta gott ... og róaðu þig. Sagði oft ég vildi þetta ekki, ég bað ekki um þetta“. Um niðurstöður skoðunar á brotaþola, sem framkvæmd var af Ó-kvk-þgf I-kvk-þgf lækni, segir meðal annars í skýrslunni að stúlkan telji sig enga áverka hafa fengið við þetta og hún finni hvergi til. Tekin hafi verið sýni til DNA-rannsóknar frá kynfærum og af húð þar sem stúlkan telji að sæði hafi farið á.

Sýni sem tekin höfðu verið annars vegar á neyðarmóttöku af húð brotaþola við rassskoru og hins vegar úr nærbuxum hennar, ásamt samanburðarsýnum frá ákærða og brotaþola, voru send til rannsóknar hjá Statens kriminaltekniska laboratorium í Svíþjóð. Kemur fram í greinargerð tæknideildar lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, dags. 27. ágúst 2014, að bæði sýni úr nærbuxunum og sýni merkt „rassskora/rasskinnar“ hefðu reynst eins og DNA-snið ákærða.

Þriðjudaginn 25. mars 2014 mætti móðir brotaþola, B..., til lögreglu á ... og lagði fram kæru vegna kynferðisbrots sem dóttir hennar hefði orðið fyrir. Sagði hún brotaþola hafa komið til sín grátandi daginn áður og skýrt sér frá því að ákærði hefði nauðgað sér aðfaranótt sunnudagsins á undan, hinn 23. sama mánaðar. Sagði móðirin að brotaþoli hefði umrædda nótt komið heim um kl. 01.00, eftir að hafa verið úti að skemmta sér, og farið þá beint inn í herbergi til sín að sofa. Hefði hún ekki tekið eftir neinu óvenjulegu í fari stúlkunnar, hvorki þá né dagana tvo á eftir, allt þar til hún kom og sagði henni frá hvað gerst hefði.

Fyrir liggja í málinu ljósmyndir lögreglu af brotavettvangi, sem munu hafa verið teknar 25. mars 2014, og loftmynd af ... á ....

II.

1.

Ákærði var yfirheyrður af lögreglu vegna málsins 25. mars 2014. Kannaðist hann þá við að hafa haft samfarir við brotaþola umrædda nótt, með hennar samþykki. Hefðu samfarirnar átt sér stað í smásundi eða skoti, milli framangreinds ... og ... þar við hliðina. Hefðu þau bæði farið samtímis úr buxunum og „hún hallaði sér fram bara á ... eða það sem er þarna“. Spurður hvort þau hefðu farið inn í ... sagði ákærði: „Jú, við fórum aðeins inn í ... en þar ákvað ég að hætta.“ Hann kvaðst ekki hafa ýtt brotaþola inn í ... og ekkert hefði skeð þar inni. Þau hefðu farið þaðan út strax aftur. Aðspurður kvaðst ákærði ekki hafa fengið sáðfall við samfarirnar.

2.

Hinn 26. júní 2014 voru ákærða kynntar hjá lögreglu þær niðurstöður úr rannsókn tæknideildar lögreglu að sæði hefði greinst í rassskoru og rasskinnum brotaþola. Kvaðst hann þá halda sig við fyrri framburð sinn um að hann hefði ekki haft sáðlát og tók fram að hann minntist þess ekki. Kvaðst hann veita heimild til þess að að tekið yrði sýni úr honum til samanburðarrannsóknar.

3.

Ákærða voru kynntar niðurstöður DNA-rannsóknar hjá lögreglu 17. september 2014. Kvaðst hann þá halda sig við fyrri framburð sinn um að hann hefði ekki haft sáðlát þegar hann hafði samfarir við brotaþola. Hann hefði ekki fengið fullnægingu en vera kynni að eitthvert sæði hefði þá lekið út.

4.

Fyrir dómi lýsti ákærði atvikum þannig að umrædda nótt hefði hann verið að skemmta sér og við áfengisneyslu ásamt brotaþola, D... bróður sínum, E..., vinkonu brotaþola, og F.... Hefðu þau fyrst verið í ... á ..., þar sem hann væri með ..., en síðan ákveðið að fara út í ... svæðisins þar skammt frá, en þar hefði verið ball. Hefðu þau verið þar í einhvern tíma, hugsanlega tvær klukkustundir, en þá ákveðið að ganga áleiðis heim á .... Þau hefðu þrjú gengið af stað, hann sjálfur, brotaþoli og E..., en þá hefði uppgötvast að hann væri ekki með húslykla. Hefði þá orðið úr að E... færi til baka í ... til að ná þar í D..., bróður ákærða, sem ákærði kvaðst hafa haldið að væri með lykla á sér. Hefði þá hugmyndin verið sú að þau héldu síðan öll áfram saman. Hann og brotaþoli hefðu hins vegar gengið áfram að ... og farið þar fyrst að ... ef vera kynni að lyklarnir væru þar. Húsið hefði þá reynst læst og hann ekki heldur haft lykla að því húsi. Þau brotaþoli hefðu þá gengið til baka um ..., að húsi ..., þar sem þau hefðu ætlað að fylgjast með þegar E... og D... kæmu. Þau hefðu staðnæmst þar við dyr þessa húss, á móts við ... sem þar sé. Þar hefðu þau byrjað að kyssast og sagði ákærði fyrst aðspurður að brotaþoli hefði frekar haft frumkvæði að því en hann. Er þau hefðu verið búin að kyssast í smástund, án þess að sjá til ferða hinna, hefðu þau bæði tekið niður um sig buxurnar, hún þó á undan. Síðar aðspurður taldi hann hins vegar að hann hefði verið á undan en þetta hefði þó nánast gerst samtímis. Þetta hefði síðan einhvern veginn æxlast þannig að þau hefðu farið inn í ... milli hússins og ... og þá með buxurnar niður um sig. Hefði brotaþoli þar hallað sér að „...“ sem þarna hefði verið, ákærði komið þar aftan að henni og haft þar samfarir við hana, um leggöng, aftan frá. Í sjálfu sér hefði ekkert farið á milli þeirra í tengslum við þetta, en hann hefði alla vega ekki þvingað hana til neins. Hún hefði aldrei beðið hann um að hætta eða gefið það til kynna með öðrum hætti. Þá kannaðist hann ekki við að hafa viðhaft einhver ummæli um kærasta brotaþola. Eftir að samfarirnar höfðu staðið í um 30-40 sekúndur kvaðst ákærði hins vegar hafa fengið samviskubit yfir þessu og ákveðið að hætta, þar sem þau hefðu bæði verið með kærustu og kærasta. Kvaðst ákærði aðspurður ekki vita til þess að hann hefði haft sáðlát, alla vega hefði hann ekki fengið fullnægingu. Þau hefðu svo sett aftur upp um sig buxurnar. Þau hefðu svo talið sig heyra í einhverjum koma og þá farið inn í ... við hliðina, sem hefði verið lokaður en ólæstur. Hún hefði farið þangað inn sjálfviljug og hann hefði ekki ýtt henni þangað. Þau hefðu einungis stoppað stutt inni í ..., líklega í um hálfa mínútu, en síðan farið aftur út. Sjálfur hefði hann staðið þar en hann myndi ekki hvort hún hefði sest í .... Dyrnar á ... hefðu allan þann tíma verið opnar og ekkert hefði gerst þar milli þeirra. Þau hefðu svo farið að ... eða ... til hliðar við og á bak við ... og staðið þar stutta stund án þess að segja mikið. Þau hefðu svo fljótlega séð E... og gengið þá til hennar. Saman hefðu þau svo gengið eftir ... niður á ..., fyrst þrjú en D... hefði bæst í hópinn þegar þau voru að taka beygjuna frá ... í átt að bænum. Brotaþoli og E... hefðu eitthvað rætt á leiðinni en hann vissi ekki um hvað. Á leiðinni hefðu brotaþoli og E... rætt um að systir brotaþola myndi koma á bíl og sækja þær. Skömmu síðar hefðu þær svo verið sóttar en ákærði kvaðst ekki hafa þekkt bílinn. Þeir D... hefðu hins vegar síðar fengið far með kunningja úr bænum og heim til pabba þeirra og mömmu, þar sem lyklar hefðu enn verið ófundnir. Spurður um tímann sem liðið hefði frá því að þau skildu við E... við ... og þar til þau hittu hana aftur sagðist ákærði halda að það gætu verið um þrjár mínútur. Aðspurður kvaðst ákærði aldrei hafa orðið þess var að brotaþoli væri að gráta og hann hefði ekki beðið hana um að róa sig niður. Spurður um fyrri samskipti milli þeirra sagði ákærði að þau hefðu verið mikið saman í tengslum við ... síðustu þrjá til fjóra mánuðina á undan. Hún hefði oft hringt í hann og viljað fara með honum þetta eða hitt. Taldi hann að það hefði verið viss spenningur af hennar hálfu af kynferðislegum toga. Þá hefðu þau kysst hvort annað þremur eða fjórum mánuðum fyrr í ... þeirra, en þau hefðu þá eitthvað verið þar að skemmta sér.

III.

1.

Brotaþoli, A..., gaf skýrslu hjá lögreglu 26. mars 2014. Lýsti hún því þá meðal annars að hún og ákærði hefðu aðfaranótt sunnudagsins á undan verið á leið af skemmtun í ... við .... Hefði ákærði viljað stytta sér leið þannig að þau hefðu gengið hjá .... Þegar þau voru komin þar að ..., þar sem .. hefði verið við hliðina, hefði ákærði skyndilega kysst hana og henni brugðið mjög við það. Síðan hefði hann farið með hana á milli hússins og ... og girt þar niður um hana. Hún hefði hins vegar beðið hann um að hætta þessu. Hann hefði þá heyrt einhvern koma og dregið hana inn í ... og girt þar niður um hana. Hún hefði reynt að ýta honum frá sér en hann hefði ýtt henni niður, haldið henni fastri upp að ... og haft við hana samfarir aftan frá um leggöng. Hefði hann haft sáðlát yfir rassinn á henni þannig að hún hefði verið „... öll út í þessu á rassinum þannig að ég reyni að taka ..., tek ... og reyni að taka það af“. Þau hefðu svo farið út og hún í fyrstu sest grátandi við húsið en eftir að vinkona hennar hefði hringt í ákærða hefðu þau hitt hana og gengið áfram að ... á ....

2.

Fyrir dómi bar brotaþoli á þann veg að hún og E... hefðu farið upp í ... og hitt þar vini sína sem þar hefðu verið að drekka. Þær hefðu drukkið með þeim nokkra bjóra og kvaðst hún hafa verið undir nokkrum áfengisáhrifum en þó ekki það miklum að hún gæti ekki gengið stöðug. Þar hefði ákærði mikið verið að strjúka henni um lærin og biðja hana um að setjast á sig, en þar sem hún hefði ekki viljað það hefði hún verið að reyna að færa sig undan. Ákærði hefði svo farið fram og beðið hana um að koma og ræða aðeins við sig. Hún hefði orðið við því og þá hefði hann farið þar að hrósa henni og sagt að hún væri „rosagóð í ...“. Þau hefðu síðan ákveðið að ganga öll heim en þegar þau fóru framhjá ... hefðu þau séð að þar væri eitthvað um að vera og því ákveðið að fara þar inn. Þar hefðu þau síðan verið í einhvern smátíma en þá ákveðið að ganga þrjú saman heim. Fljótlega hefði E... spurt hvort ákærði væri ekki með lyklana sína og hefði þá komið í ljós að svo var ekki. Hefði ákærði þá beðið E... um að fara aftur inn í ... til að leita þeirra en brotaþola hefði hann hins vegar gefið merki um að koma með sér, sem hún hefði svo gert. Hefði ákærði þá ætlað að fara aftur í ... til að athuga hvort hann hefði gleymt lyklunum þar. Þegar þau hafi verið komin að þriðja ... hefði ákærði fært sig að henni og kysst hana á munninn. Brotaþoli sagði að sér hefði brugðið mjög og beðið hann um að hætta, með því að segja nei. Ákærði hefði hins vegar togað hana inn í sund milli hússins og .... Nánar spurð út í þetta, ásamt því að henni var sýnd ljósmynd af vettvangi, sagði hún að þegar þangað var komið hefði hún hrasað þar um einhvern stein en síðan farið þar sjálfviljug upp á annan stein sem þar sé. Taldi hún fyrst að hún hefði staðið á steini sem sé fjærst á myndinni en taldi síðar að það hefði verið steinninn nær. Ekki kvaðst hún minnast þess að hafa farið að „...“. Þarna í skotinu hefði ákærði girt niður um hana og síðan girt niður um sig og byrjað eitthvað „að þukla við sig“. Nánar spurð út í það hvar ákærði hefði þá verið sagði hún að hann hefði staðið beint á móti sér en hún væri ekki viss um hvort hann hefði staðið á steini sem þar sé. Eftir að ákærði hefði verið búinn að girða niður um hana hefði hann heyrt eitthvað, hætt og farið eitthvað frá. Hún hefði þá girt upp um sig og gengið aðeins frá honum. Ákærði hefði þá gáð hvort ... væri opinn, opnað hann og togað hana inn í .... Hún kvaðst aðspurð hafa mótmælt því með því að segja að hún vildi ekki fara þarna inn. Þá kvaðst hún ekki muna hvort ákærði hefði lokað dyrunum þótt hana minnti það frekar. Inni í ... hefði ákærði aftur girt niður um hana og ýtt á bakið á henni þannig að hún hefði beygst standandi fram yfir .... Hann hefði þá einnig verið búinn að taka niður um sig buxurnar og komið aftan að henni og haft þannig við hana samfarir um leggöng. Brotaþoli kvaðst hafa beðið ákærða um að hætta en hann hefði skeytt því engu. Hún hefði orðið mjög hrædd og verið farin að hálfgráta. Hefði hann sagt: „Þú fílar þetta og það er ekki eins og hann ... sé að sinna þér svona vel.“ og haldið áfram. Þá hefði hann spurt hvort hún væri á pillunni og þegar hún hefði svarað að hún væri hætt því hefði hann haft sáðfall yfir rassinn á henni. Hann hefði síðan girt upp um sig og farið út. Brotaþoli kvaðst hins vegar hafa tekið ... og þurrkað sæðið af sér. Sér hefði liðið ógeðslega illa. Hefði hún farið út úr ... í miklu uppnámi og farið að hágráta. Þá hefði sími ákærða hringt og E... verið í símanum og viljað tala við brotaþola, en brotaþoli upplýsti að sími hennar sjálfrar hefði verið batteríslaus. Ákærði hefði þá gefið brotaþola merki um að hún ætti að hætta að gráta. Hún hefði gert það og sagt E... hvar þau væru. Að því búnu hefði hún rokið af stað en ákærði þá farið á móti henni, tekið í hana og sagt að hún skyldi engum segja frá þessu. Hún hefði svo séð E... og þá slitið sig lausa og gengið til hennar. Ákærði hefði svo komið á eftir og þau síðan gengið öll þrjú saman niður eftir. D... hefði ekki verið með þeim þá. Á leiðinni hefði E... spurt hvort ekki væri allt í lagi og þá kvaðst brotaþoli hafa logið að henni og svarað jú, „af því hann náttúrulega bað mig ekki um að segja neitt“. Hún hefði verið „rosa frosin“ og ekki þorað að segja frá þessu. Fundist þetta allt svo óraunverulegt. Þegar þau hefðu verið komin á móts við strætóskýlið við ... hefði þáverandi kærasti hennar og systir hennar komið að á bíl og tekið þær E... upp í en ákærði hefði haldið áfram gangandi, þar sem hann hefði búið þar rétt hjá. Þau hefðu síðan keyrt E... heim til sín og ekið síðan heim til brotaþola, en systir hennar hefði búið þar líka. Ekkert hefði verið rætt um hvað gerst hefði, hvorki á leiðinni né eftir að heim var komið. Kærastinn hefði farið í fýlu við hana af því að hún hefði ekki svarað í síma. Þau hefðu því farið að sofa.

Spurð um hvernig henni hefði liðið daginn eftir, á sunnudeginum, og hvað hún hefði gert svaraði brotaþoli því til að frændi ákærða hefði beðið hana um að ... fyrir sig. Hún hefði gert það, líklega um kl. hálfsjö eða sjö, og látið hann vita af því. Eftir öðru myndi hún ekki á þeim degi nema að henni hefði liðið illa. Nánar aðspurð um samskipti þann dag kvaðst hún hafa verið í einhverjum samskiptum við foreldra sína og kærastann, en myndi ekki eftir að hafa rætt við E.... Spurð um framburð sinn hjá lögreglu, um að hún hefði legið uppi í rúmi allan daginn ælandi, sagði hún það vera rétt en hún myndi ekkert nánar um það. Myndi bara að henni hefði liðið illa.

Spurð um samskipti hennar og ákærða fyrir umrætt atvik sagði brotaþoli að þau hefðu þekkst í um eitt ár. Hefðu samskipti þeirra aðallega verið gegnum ... og að tengslunum mætti frekar lýsa sem vináttu en kunningsskap. Þá hefðu þau einu sinni kysst, einhverjum mánuðum áður en þetta gerðist. Brotaþoli sagði aðspurð að ákærði hefði vitað um aldur hennar.

IV.

Vitnið B..., móðir brotaþola, bar að hún hefði verið vakandi þegar dóttir hennar kom heim umrædda nótt. Hefði hún rokið beint inn í herbergið sitt án þess að segja neitt. Sagði vitnið fyrst að þetta hefði verið frekar óvenjulegt en er hún var nánar spurð út í það, vegna framburðar hennar hjá lögreglu um að þetta hefði verið alvanalegt, sagði hún að rétt væri eftir sér haft í lögregluskýrslu að brotaþoli færi oft beint inn í herbergi. Spurð um samskiptin við brotaþola á sunnudeginum og hvort hún hefði tekið eftir einhverju óvenjulegu sagðist hún ekki hafa þá tekið eftir neinu óvenjulegu í fari hennar. Þannig hefði hún ekki tekið neitt eftir því að dóttir hennar væri að æla. Hins vegar gæti vel verið að hún hefði farið inn á klósett og ælt. Það hafi svo verið á mánudeginum, líklega eftir hádegi, að hún hefði komið að brotaþola grátandi inni í herberginu sínu. Hefði dóttirin hennar þá sagt að ákærði hefði nauðgað sér. Þær hefðu svo skýrt föður brotaþola frá þessu þegar þau voru á leiðinni á lögreglustöðina þann sama dag til að kæra málið. Spurð um líðan brotaþola í kjölfar þessa atburðar svaraði vitnið því til að næstu vikur og mánuðir hefðu verið erfiðir. Brotaþoli hefði verið í sjokki og liðið illa. Hún hefði verið mikið í ... og elskað það. Hefði henni því fundist að hún væri búin að missa allt. Hún hefði alltaf verið hrædd við að mæta einhverjum sem þekkti ákærða. Þá hefði einu sinni þurft að fara með brotaþola á slysadeild eftir að hún hefði skorið sig og í annað skipti kvaðst vitnið hafa þurft að fara með hana á ... út af vanlíðan og kvíðakasti. Spurð sérstaklega um önnur áföll í lífinu sagði vitnið að stúlkan hefði orðið fyrir kynferðislegri áreitni þegar hún var ... ára, auk þess sem fjölskyldan hefði nokkrum árum þar á undan lent í ....

Vitnið E... kvaðst vera vinkona brotaþola en þær hefðu þekkst í sex eða sjö ár. Kvaðst hún hafa verið með ákærða og brotaþola umrætt sinn. Einnig hefði D... verið þar og F... og einhver einn enn sem hún myndi ekki hvað héti. Hefðu þau fyrst setið saman í ... en síðan farið í .... Sagði vitnið frá því aðspurð að þegar þau voru í ... hefðu brotaþoli og ákærði einu sinni gengið saman til hliðar til að ræða eitthvað saman. Þá kannaðist hún við að brotaþoli hefði oft sest ofan á ákærða um kvöldið og sagði „en það var bara eins og vanalega“. Þegar hún var spurð hvort hún hefði skynjað sem eitthvað væri að gerast milli þeirra þarna í ... svaraði hún: „Ég hélt alltaf að eitthvað væri að gerast. En ég var samt aldrei viss um það hún sagði alltaf nei.“ Vitnið lýsti því að eftir að hafa verið um tíma í ... hefðu þau ákveðið að ganga saman heim, hún, ákærði og brotaþoli. Er þau hefðu verið komin stutt af stað hefði hún haft orð á því hvort allir væru með sitt dót og hefði komið í ljós að ákærði væri ekki með lyklana að íbúð sinni. Kvaðst vitnið þá hafa átt frumkvæði að því að hún færi inn í ... og spyrði D... hvort hann vissi um lyklana því að hún ætlaði líka að spyrja hann hvort hann vildi ekki koma heim með þeim. Hin tvö hefðu hins vegar ætlað að leita lyklanna í ... frænda ákærða. Hún hefði verið í um fimm mínútur inni í ... en hin tvö hefðu gengið eitthvað áfram. Er hún kom út úr ... hefði hún ekkert séð til þeirra og því farið að leita að þeim. Þá hefði hún reynt að hringja í þau án árangurs. Hún hefði svo loks náð sambandi við ákærða, eftir kannski um tíu mínútur, og þá spurt hann hvar þau væru og beðið um að fá að tala við brotaþola. Ákærði hefði engar skýringar gefið en afhent brotaþola símann. Sagði vitnið að brotaþoli hefði verið „voða róleg eitthvað“ í símanum og ekkert hefði gefið til kynna að ekki væri allt eins og það ætti að vera. Nánar spurð hvort hún hefði einhvern tímann séð eitthvað til þeirra sagðist vitnið staðfesta það sem eftir henni er haft í lögregluskýrslu, að er hún hefði verið stödd á gatnamótum sem liggi að ... frá ... hefði hún séð ákærða og brotaþola standa við girðingu við þriðja ... í efstu .... Hefði henni sýnst sem brotaþoli stæði með bakið upp að ... og að ákærði stæði upp við hana, augliti til auglitis. Hefði henni við fyrstu sýn virst sem þau væru að kyssast. Vitnið tók þó fram að þetta hefði allt verið ógreinilegt í myrkrinu og að hún hefði aðeins séð móta fyrir mannverum sem hún hefði talið vera þau. Þegar þau svo hafi hist hefði hún ekki tekið eftir því að brotaþoli væri í einhverju uppnámi eða að hún hefði verið að gráta. Þau þrjú hefðu svo gengið af stað heim og kvaðst vitnið hafa talað við brotaþola eins og venjulega. Hún hefði hins vegar virst svolítið eins og ofvirk í háttalagi en spurð hvort það væri óvenjulegt í fari hennar svaraði vitnið bæði með jái og neii, því að hún hefði alveg séð hana svoleiðis áður. Þegar þau þrjú hefðu verið komin niður á ... hefði kærasti brotaþola komið og sótt þær tvær. Ekkert sérstakt í fari ákærða hefði vakið athygli hennar. Þá sagði hún að ekkert hefði verið rætt um ferðir brotaþola í bílnum á leiðinni heim. Aðspurð hvort hún hefði verið í sambandi við brotaþola annað hvort daginn eftir, á sunnudeginum eða á mánudeginum, kvaðst vitnið staðfesta það sem fram komi í lögregluskýrslu, að hún hefði verið í sambandi við brotaþola bæði á sunnudeginum og mánudeginum og ekki orðið þá vör við að neitt væri öðruvísi en venjulega. Ekki kvaðst hún minnast þess að brotaþoli hefði talað um að hún hefði verið ælandi á sunnudeginum. Brotaþoli hefði svo ekki sagt henni frá því sem gerst hefði fyrr en eftir að hún kærði til lögreglu. Spurð um ölvunarástand á þeim þremur þarna um nóttina sagði vitnið að ákærði og brotaþoli hefðu verið drukkin en hún sjálf hefði verið ódrukkin.

Vitnið G... kvaðst hafa verið kærasti brotaþola þegar atvik gerðust. Sagðist hann hafa verið í sambandi símleiðis við brotaþola framan af kvöldi þar sem hún var með E... og fleirum í einhvers konar veislu eða partýi í .... Sími hennar hefði síðan orðið batteríslaus og hefði hann þá sett sig í samband við E... með sms-skilaboðum. Hún hefði þá svarað að hún fyndi ekki brotaþola. Hann hefði síðan fengið frá henni boð um að sækja þær og hefði hann svo tekið þær upp í hjá strætóskýlinu við ... þar sem þær komu gangandi ásamt ákærða. Með honum í bílnum hafi þá verið H..., systir brotaþola, og hafi brotaþoli og E... sest aftur í. Vitnið kvaðst lítið hafa tekið eftir ástandi eða líðan brotaþola í bílnum og er þau komu heim hefðu þau lítið talað saman áður en þau fóru að sofa, enda hefði hann verið fúll út í hana. Hann hefði ekki tekið eftir að hún hefði verið að gráta eða að hún hefði verið „eitthvað full“. Vitnið sagði að brotaþoli hefði vaknað á undan honum morguninn eftir og farið upp í .... Síðar þá um morguninn hefðu þau tvö svo farið upp í ... með pabba hennar og verið saman eiginlega allan daginn. Kvaðst hann ekki hafa tekið eftir neinu sérstöku í hennar fari á þeim tíma og ekki tekið eftir því að hún þyrfti að kasta upp. Það hafi svo verið þegar hann kom heim úr vinnu á mánudagskvöldið sem brotaþoli, mamma hans o.fl. hefðu sagt honum frá því sem gerst hefði. Spurður um líðan brotaþola frá að því þetta kom upp sagði vitnið að hún hefði stundum brostið í grát og fundist erfitt að lifa. Þannig hafi það gerst í tvígang þegar þau hafi mætt ákærða á rúntinum að hún hafi brostið í grát. Þá kannaðist vitnið við að brotaþoli hefði skorið sig heima hjá honum í kjölfar rifrildis þeirra í milli. Hefði hún þá talað um að hann skildi hana ekki, eða það sem hún væri að ganga í gegnum, og þá hefði hún nefnt þessa nauðgun.

Faðir brotaþola, I..., kom einnig fyrir dóminn. Kvað hann sig minna að hann hefði verið sofnaður þegar brotaþoli kom heim umrædda nótt. Hins vegar hefði hann farið með stúlkunni daginn eftir til að ..., en kvaðst ekki muna klukkan hvað það hefði verið, líklega þó eftir hádegi. Hún hefði þá verið slöpp og niðurdregin. Hins vegar taldi hann aðspurður að þau tvö og kærasti brotaþola hefðu ekki farið þennan dag saman í ..., eins og kærastinn hafði lýst fyrir dómi. Þau hefðu oft farið þangað saman en hann minntist þess ekki að hafa farið þangað þennan dag. Fremur minnti hann að hún hefði farið inn í herbergið sitt eftir að þau komu úr ....

Vitnið J... lýsti því að brotaþoli, sem þá hefði verið tengdadóttir hennar, hefði hringt í sig grátandi á mánudeginum og sagst hafa orðið fyrir nauðgun. Vitnið kvaðst þá hafa farið heim til hennar þar sem auk hennar hefðu verið móðir brotaþola og systir. Hefði brotaþola þá augljóslega liðið rosalega illa. Hún hefði alltaf verið kát, ljúf og skemmtileg stelpa en í dag væri hún þunglynd og erfitt að tala við hana. Kvaðst vitnið hafa tengt það við meinta nauðgun.

Vitnið D... mundi illa eftir atvikum er hann gaf skýrslu sína. Hann kvaðst minnast þess að hafa verið með ákærða, brotaþola og vinkonu hennar umrætt kvöld og fram á nótt. Þau hefðu fyrst verið saman í ... en síðan farið upp í .... Kvaðst hann ekki hafa tekið eftir neinu sérstöku í samskiptum ákærða og brotaþola, t.d. að hún hefði verið að setjast ofan á ákærða. Hann kannaðist þó við það að E... hefði komið um kvöldið og spurt um húslykla. Þá sagðist hann ekkert hafa séð brotaþola eftir að hún fór úr ...u. Hann hefði hins vegar hitt ákærða aftur rétt fyrir utan þar sem hann hefði búið á þeim tíma. Hefði hann þá verið einn og að reyna að komast þar inn til sín. Þeir hefðu síðan farið áfram heim til vitnisins.

Vitnið K..., föðurbróðir ákærða, kvaðst aðspurður eiga ... þar sem brotaþoli hefði verið með .... Kvaðst hann hafa spurt hana á laugardeginum hvort hún gæti ... á sunnudagsmorgninum og hefði hún tekið því vel og séð um það. Hann hefði svo hringt í hana á sunnudagsmorgninum, hugsanlega um tíuleytið, og spurt hvernig hefði verið í ... kvöldið áður og hvort hún væri í standi til að .... Hún hefði svarað því til að það hefði verið gaman og að hún gæti vel .... Hann hefði svo hringt í hana aftur þá síðar um daginn og spurt hana hvort hún gæti líka ... þá og hefði hún sagt það vera sjálfsagt.

Vitnið H..., systir brotaþola, sagði að hún hefði umædda nótt farið ásamt G..., kærasta brotaþola, til að sækja hana. Hefðu þau tekið brotaþola og E... upp í bílinn nálægt ..., en ákærði hefði ekki komið með þeim þar sem hann hefði búið þar stutt frá. Kvaðst hún aðspurð ekki minnast þess að neitt hefði verið talað um það í bílnum hvað gerst hefði. Þau hefðu svo ekið E... heim til hennar en þau hin hefðu farið saman heim. Hefði ekkert heldur verið þar rætt um atburði kvöldsins, enda hefðu þær systur strax farið inn í sitt herbergi. Vitnið bar og að systur hennar hefði liðið illa í kjölfarið. Kvaðst vitnið hafa verið viðstödd er brotaþoli skýrði móður þeirra frá hvað gerst hefði en brotaþoli hefði þá brotnað niður og grátið.

Vitnið L... kvaðst vera frænka ákærða. Þau hefðu verið í ... saman og brotaþoli hefði fengið að vera í ... hjá þeim. Lýsti hún samskiptum ákærða og brotaþola og því að brotaþoli hefði sótt stíft í samveru með ákærða.

Vitnin Ó-kvk-nf I-kvk-nf, kvensjúkdómalæknir og sérfræðingur á Neyðarmóttöku og H-kvk-nf V. K-kvk-nf hjúkrunarfræðingur, skýrðu frekar áðurnefnda skýrslu um réttarlæknisfræðilega skoðun á brotaþola.

Vitnið B-kk-nf S-kk-nf, sérfræðingur við tæknideild lögreglunnar á höfuðborgarsvæðinu, gerði grein fyrir fyrrgreindri DNA-rannsókn í málinu. Þá komu einnig fyrir dóminn lögreglumennirnir G-kk-nf A-kk-nf og J-kk-nf H-kk-nf O-kk-nf, og skýrðu sína aðkomu að málinu. Kom meðal annars fram hjá þeim síðarnefnda að vettvangurinn hefði ekki verið rannsakaður sérstaklega af tæknideild lögreglu.

V.

Í fyrirliggjandi vottorði A-kvk-ef B-kvk-ef T-kvk-ef sálfræðings kemur fram að brotaþoli hafi komið í níu viðtöl til hennar á tímabilinu 28. mars til 10. desember 2014 þar sem henni hafi verið veittur sálrænn stuðningur, afleiðingar áfallsins metnar og henni veitt hugræn atferlismeðferð við einkennum áfallastreituröskunar og öðrum afleiðingum meints kynferðisbrots. Kemur þar fram að allt viðmót brotaþola benti til þess að hún hafi upplifað ótta, bjargarleysi og hrylling í meintu broti. Hafi hún fyrstu vikurnar eftir áfallið greint frá alvarlegum áfallastreitueinkennum, sem hefðu minnkað eftir því sem tíminn leið, en hafi aukist tímabundið við aukna streitu í lífi hennar. Samsvari sálræn einkenni hennar í kjölfar áfallsins einkennum sem þekkt séu hjá fólki sem upplifað hafi alvarleg áföll eins og líkamsárás, nauðgun, stórslys eða hamfarir. Þá hafi niðurstöður sjálfsmatskvarða samsvarað vel frásögnum hennar í viðtölum. Hafi hún ávallt virst hreinskilin, trúverðug og samkvæm sjálfri sér. Hefði verið samræmi í frásögn hennar og tilfinningalegum viðbrögðum. Ekki sé hægt að segja til um það með vissu hver áhrif meints brots verði þegar til lengri tíma sé litið en ljóst þyki að atburðurinn hafi haft víðtæk áhrif á líðan brotaþola.

A-kvk-nf B-kvk-nf staðfesti framangreint vottorð sitt fyrir dómi og skýrði það frekar. Sagði hún að eftir útgáfu þess hefði brotaþoli komið til hennar sex sinnum í viðbót. Aðspurð sagðist hún hafa rætt stuttlega við brotaþola um þau áföll sem tilgreint er í vottorðinu að hún hefði áður orðið fyrir á lífsleiðinni, það er kynferðislega áreitni, sem hún hefði orðið fyrir þegar hún var ... eða ... ára gömul, ... og ..., sem hún hefði lent í, og einelti sem hún hefði orðið fyrir í æsku. Með hliðsjón af þeim samtölum og svörum brotaþola við spurningum hennar um áfallaeinkenni, það er hvort tiltekin einkenni tengdust hugsanlega öðrum atburðum, sagðist hún meta það svo að þau áfallaeinkenni sem greinst hefðu hjá brotaþola tengdust þeim atburði sem um ræðir í máli þessu.

VI.

Ákærði hefur allt frá því að hann var handtekinn kannast við að hafa haft samfarir við brotaþola umrædda nótt, en heldur því fram að það hafi verið með fullu samþykki brotaþola. Bar hann fyrir dómi að þau hefðu bæði hvort fyrir sig girt niður um sig buxurnar og síðan farið inn í skotið milli ... og ... og hann haft þar samfarir við stúlkuna aftan frá, um leggöng, þar sem hún hefði hallað sér upp að ... eða „...“. Þá hefur hann frá upphafi borið að hann hafi ekki haft sáðfall meðan á samförunum stóð, eða að hann hafi a.m.k. ekki fengið fullnægingu. Brotaþoli hefur hins vegar bæði hjá lögreglu og fyrir dómi borið á þann veg að ákærði hafi ýtt henni inn í umrætt skot og dregið þar niður um hana buxurnar, þá dregið hana inn í ..., tekið þar niður um hana buxurnar, lagt hana fram yfir sig á ..., með því að ýta á bakið á henni, og haft þar við hana samfarir aftan frá um leggöng. Hefði hann svo haft sáðlát yfir rassinn á henni og hún svo í framhaldi þurrkað það af með lausu ... sem þar var.

Samkvæmt 108. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála hvílir sönnunarbyrði um sekt ákærða og atvik, sem telja má honum í óhag, á ákæruvaldinu. Þá metur dómari hverju sinni hvort nægileg sönnun, sem ekki verði vefengd með skynsamlegum rökum, sé fram komin um hvert það atriði sem varðar sekt, þar á meðal hvaða sönnunargildi skýrslur ákærða hafi, vitnisburður, mats- og skoðunargerðir, skjöl og önnur sýnileg sönnunargögn, sbr. 1. mgr. 109. gr. sömu laga. Enn fremur metur dómari, ef þörf krefur, hvert sönnunargildi þær staðhæfingar hafa sem varða ekki beinlínis það atriði sem sanna skal en ályktanir má leiða af um það, sbr. 2. mgr. sömu greinar.

Fyrir liggur að ekki greindust neinir áverkar á brotaþola þegar hún var skoðuð af lækni á neyðarmóttöku um miðjan dag á mánudeginum eftir að kynmökin áttu sér stað. Hins vegar greindust á rasskinnum hennar og við rassskoru sæðisfrumur úr ákærða, sem er vissulega í samræmi við þann framburð brotaþola að ákærði hafi fengið sáðlos yfir rassinn á henni eftir að hafa rofið samfarirnar. Til hins verður þó og að líta að ekki verður útilokað að sæði úr ákærða hafi getað greinst á rasskinnum brotaþola enda þótt hann hefði ekki haft sáðlos við fullnægingu, eins og hann hefur frá upphafi haldið fram. Er því hvorki hægt að líta svo á að framangreint styrki framburð brotaþola fram yfir framburð ákærða né rýri trúverðugleika framburðar ákærða.

Eins og fyrr greinir kveðst brotaþoli hafa þurrkað sæði úr ákærða af sér með lausu ... í .... Engin rannsókn fór þó fram á því hjá lögreglu hvort ... kynni þar að finnast með leifum af sæði, en samkvæmt framburði J-kk-ef H-kk-ef O-kk-ef lögreglufulltrúa var það mat lögreglu að ummerki hefðu þar raskast frá því kynmökin áttu sér stað, án þess að það hefði verið rannsakað nánar.

Um það hvort ákærði hafi gerst sekur um þá háttsemi sem greinir í ákæru er ekki við önnur haldbær gögn að styðjast en framburð ákærða og brotaþola, sem að mati dómsins hefur í sjálfu sér verið eindreginn og skýr hjá þeim báðum um framangreind atvik og í öllum meginatriðum í samræmi við framburð hvors fyrir sig hjá lögreglu. Stendur þar því orð gegn orði. Við mat á trúverðugleika og úrlausn málsins að öðru leyti verður því meðal annars að horfa til atvika og hegðunar ákærða og brotaþola bæði fyrir og eftir umrætt atvik.

Fram kom hjá brotaþola fyrir dómi að sú atburðarás sem lýst er í ákæru hefði hafist með því að ákærði hefði kysst hana á munninn og að henni hefði brugðið mjög við það. Þá sagði hún í skýrslu sinni hjá lögreglu um þetta: „Mér brá, sjokk. Þetta er vinur minn átti ekki von á þessu, Já, mér bara dauðbrá.“ Fram er komið að ákærði og brotaþoli höfðu þekkst og verið í nokkrum samskiptum í rúmlega ár en bæði voru með ... sína í sama ..., hjá frænda ákærða. Verður ráðið að eitthvað hafi verið á milli þeirra, umfram venjuleg vinatengsl, í aðdraganda þessa atviks. Þannig kom fram hjá vitninu E... að brotaþoli hefði oft sest ofan á ákærða umrætt kvöld og tók hún í því sambandi fram: „en það var bara eins og vanalega“. Brotaþoli bar hins vegar á þann veg um þetta að ákærði hefði þá mikið verið að strjúka henni um lærin og biðja hana um að setjast á sig, en þar sem hún hefði ekki viljað það hefði hún verið að reyna að færa sig undan. Þá kom fram bæði hjá brotaþola og ákærða að þau hefðu nokkrum mánuðum fyrr kysst hvort annað.

Fram er komið að þrátt fyrir að hafa verið í nokkrum samskiptum við fjölskyldu sína og E... vinkonu sínu strax í kjölfar umrædds atviks skýrði brotaþoli ekki frá því hvað gerst hefði fyrr en á mánudeginum þar á eftir, eða um einum og hálfum sólarhring síðar, en þá sagði hún móður sinni að ákærði hefði nauðgað sér umrædda nótt. Þannig hitti brotaþoli E... strax eftir atvikið og bar hún fyrir dómi að E... hefði þá spurt hvort ekki væri allt í lagi. Hefði hún svarað því játandi, „af því hann náttúrulega bað mig ekki um að segja neitt“. Hún hefði verið „rosa frosin“ og ekki þorað að segja frá þessu. E... kvaðst hins vegar ekki hafa tekið eftir því að brotaþoli væri í einhverju uppnámi eða hefði verið að gráta. Á svipaðan veg var framburður H..., systur hennar, og þáverandi kærasta brotaþola, G..., sem kvað þau lítið hafa talað saman áður en þau fóru að sofa og að hann hefði þá ekki tekið eftir að hún hefði verið að gráta. Liggur fyrir, með framburði brotaþola sjálfrar, móður hennar og þáverandi kærasta, að hún fór beint inn í herbergi sitt, er hún kom heim um nóttina, án þess að skýra þeim frá atvikum.

Þá er framburður brotaþola og vitna nokkuð á reiki um það hvað brotaþoli hafi aðhafst daginn eftir atvikið og hvernig ástandið hafi þá verið á henni. Sjálf bar brotaþoli að hún hefði farið að ... , líklega um kl. hálfsjö eða sjö. Eftir öðru myndi hún ekki á þeim degi nema að henni hefði liðið illa. Hún hefði verið í einhverjum samskiptum við foreldra sína og kærastann, en myndi ekki eftir að hafa rætt við E.... Spurð um framburð sinn hjá lögreglu, um að hún hefði legið uppi í rúmi allan daginn ælandi, sagði hún það vera rétt en hún myndi ekkert nánar um það. Myndi bara að henni hefði liðið illa. Þegar móðir hennar var spurð út í samskiptin við brotaþola á sunnudeginum, og hvort hún hefði tekið eftir einhverju óvenjulegu, sagðist hún ekki hafa þá tekið eftir neinu óvenjulegu í fari hennar, eins og því að hún hefði verið að æla. Framburður kærastans var á þann veg að brotaþoli hefði vaknað á undan honum morguninn eftir og farið upp í .... Síðar þá um morguninn hefðu þau tvö svo farið upp í ... með pabba hennar og verið saman eiginlega allan daginn. Hefði hann ekki tekið eftir neinu sérstöku í fari hennar á þeim tíma og ekki tekið eftir því að hún væri að kasta upp. Faðir brotaþola, I..., kvaðst hins vegar hafa farið með brotaþola á sunnudagsmorgninum að ..., en það hefði þó líklega ekki verið fyrr en eftir hádegi. Hefði brotaþoli þá verið slöpp og niðurdregin. Hins vegar kannaðist hann ekki við að þau tvö og kærasti brotaþola hefðu farið þennan dag saman í .... Loks kvaðst E... hafa verið í sambandi við brotaþola, bæði á sunnudeginum og mánudeginum, og ekki orðið þá vör við að neitt væri öðruvísi en venjulega.

Með hliðsjón af því sem að framan hefur verið rakið, og þrátt fyrir að skýrslur brotaþola og vitna, auk vottorðs A-kvk-ef B-kvk-ef T-kvk-ef sálfræðings, beri með sér að andleg líðan brotaþola í kjölfar umrædds atviks hafi verið slæm, verður ekki talið að ákæruvaldið hafi fært viðhlítandi sönnur á að ákærði hafi í umrætt sinn þvingað brotaþola með því að beita hana ofbeldi og ólögmætri nauðung, eins og lýst er í ákæru. Þykir ósannað að ákærði hafi gerst sekur um þau brot sem honum eru gefin að sök, sbr. 108. gr. og 109. gr. laga nr. 88/2008. Verður hann því sýknaður af sakargiftum í máli þessu og einkaréttarkröfu vísað frá dómi.

Með vísan til 2. mgr. 218. gr. laga um meðferð sakamála nr. 88/2008 skal allur sakarkostnaður greiddur úr ríkissjóði, þar með talin þóknun og málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, S-kk-ef A-kk-ef S-kk-ef hæstaréttarlögmanns, á rannsóknarstigi og fyrir dómi, sem þykja hæfilega ákveðin 930.000 krónur, að meðtöldum virðisaukaskatti, auk 66.000 króna ferðakostnaðar, og allur útlagður sakarkostnaður samkvæmt yfirliti ákæranda um sakarkostnað, 351.022 krónur. Þá greiðist úr ríkissjóði þóknun réttargæslumanns brotaþola, G-kvk-ef P-kvk-ef héraðsdómslögmanns, bæði vegna starfa hennar á rannsóknarstigi og fyrir dómi, sem þykir hæfilega ákveðin 650.000 krónur, að meðtöldum virðisaukaskatti, auk 26.736 króna ferðakostnaðar.

Á-kk-nf M-kk-nf dómstjóri, sem dómsformaður, ásamt meðdómsmönnunum R-kvk-þgf H-kvk-þgf og R-kvk-þgf T-kvk-þgf héraðsdómurum, kveða upp dóm þennan. Dómsuppkvaðning hefur dregist fram yfir lögbundinn frest, en lögmenn og dómarar töldu ekki ástæðu til endurflutnings.

Dómsorð:

Ákærði, X..., er sýkn af kröfu ákæruvaldsins.

Einkaréttarkröfu A... er vísað frá dómi.

Allur sakarkostnaður greiðist úr ríkissjóði, þar með talin 930.000 króna þóknun og 66.000 króna ferðakostnaður skipaðs verjanda ákærða og 650.000 króna þóknun og 26.736 króna ferðakostnaður réttargæslumanns brotaþola.

Á-kk-nf M-kk-nf

R-kvk-nf H-kvk-nf

R-kvk-nf T-kvk-nf