S-2328/2019

Mál þetta, sem dómtekið var 19. maí 2020, höfðaði héraðssaksóknari með ákæru 28. nóvember 2019 á hendur ákærða, X, kt. [...], [...], [...];

„fyrir kynferðisbrot, með því að hafa að kvöldi laugardagsins 17. nóvember 2018, á skemmtistaðnum [...], [...]í [...], brotið gegn blygðunarsemi A, kt. [...], með því að hafa viðhaft við hana kynferðislegt tal inni á salerni skemmtistaðarins með því að segjast vilja sleikja á henni kynfærin og síðar sama kvöld, á kvennasalerni skemmtistaðarins, litið yfir vegg á salernisbás þar sem A sat á salerni, en með háttsemi sinni sýndi ákærði af sér ósiðlegt og lostugt athæfi sem var til þess fallið að særa blygðunarsemi hennar.

Telst þetta varða við 209. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og greiðslu alls sakarkostnaðar.“

Kröfur ákærða í málinu eru þær að hann verði sýknaður af öllum kröfum ákæruvalds. Þá krefst verjandi ákærða þóknunar sér til handa samkvæmt framlagðri tímaskýrslu, sem greiðist úr ríkissjóði.

I

Hinn 29. nóvember 2018 kom brotaþoli, A, á lögreglustöð og lagði fram kæru á hendur ákærða fyrir kynferðisbrot. Atvikum lýsti brotaþoli svo að hún hefði verið inni á kvennasnyrtingu á skemmtistaðnum [...] í [...] þegar ákærði hefði gengið inn og sagt: „Mig langar að sleikja píkuna á A.“ Brotaþoli sagðist ekkert hafa verið búin að hitta ákærða fyrr þetta kvöld. Hún hefði hins vegar kannast við ákærða þar sem hann og barnsfaðir brotaþola hefðu verið samstarfsmenn. Brotaþoli sagði vinkonu sína, B, hafa verið vitni aðþví þegar ákærði lét tilvitnuð orð falla og hefði ákærði beint orðum sínum að henni þó svo efnislega hefðu þau átt við um brotaþola. Brotaþoli sagðist hafa sagt „oj“ og hefðu þær B síðan farið út af snyrtingunni. Skömmu síðar hefði brotaþoli farið inn á snyrtinguna að nýju og verið að pissa þegar hún hefði heyrt nafn sitt nefnt. Hún hefði svarað: „Farðu, ég er að pissa.“ Ákærði hefði þá litið yfir þil sem sé á milli klósettanna og horft á brotaþola. Hann hefði síðan viðhaft kynferðislegt tal við hana.

Ákærði gaf skýrslu hjá lögreglu 5. febrúar 2019. Neitaði hann að hafa áreitt brotaþola kynferðislega á [...] 17. nóvember 2018. Ákærði kannaðist við að hafa farið með brotaþola inn á snyrtingu um kvöldið en sagði það hafa verið í þeim tilgangi að verða við beiðni brotaþola um að láta hana fá kókaín.

Undir rannsókn málsins tók lögregla skýrslu af barnsföður brotaþola, C, og vinkonu brotaþola, B, en bæði voru þau á [...]að kvöldi 17. nóvember 2018. Að rannsókn lögreglu lokinni var málið sent héraðssaksóknara 16. maí 2019 til meðferðar. Héraðssaksóknari gaf síðan út ákæru á hendur ákærða 28. nóvember það ár samkvæmt áðursögðu.

II

Ákærði neitar sök. Í skýrslu sinni við aðalmeðferð málsins sagðist hann ekki þekkja brotaþola. Ákærði lýsti atvikum máls svo að 17. nóvember 2018 hefði hann mætt á vinnutengdan viðburð. Þar hefðu nokkrir vinnufélagar ákærða einnig verið, þar á meðal barnsfaðir brotaþola, C, og D. Að viðburðinum loknum hefði leiðin legið á skemmtistaðinn [...]. Á skemmtistaðnum hefðu verið stelpur sem einn vinnufélaga ákærða hefði þekkt. Af þeim sökum hefðu þeir ákveðið að dvelja þar áfram en fara ekki heim til C, sem ítrekað hefði verið búinn að leggja til að það skyldu þeir gera.

Ákærði kvaðst hafa verið með fíkniefni á sér umrætt sinn. Brotaþoli hefði fengið um það vitneskju og nauðað í honum að láta hana fá efni. Að endingu, og eftir að hafa gengið úr skugga um að C væri því ekki mótfallinn, hefði ákærði fallist á að láta brotaþola fá lítilræði af fíkniefnum. Brotaþoli hefði í kjölfarið staðið upp og farið inn á snyrtingu. Ákærði hefði elt hana þangað og látið hana fá pokann með fíkniefnunum. Brotaþoli hefði farið með pokann inn á einn klósettbásinn. Ákærða hefði fundist hún dvelja þar lengi og hann því kallað og spurt hvort hún væri ekki að vera búin. Þegar brotaþoli hefði ekki svarað hefði ákærði farið inn á básinn við hliðina, bankað á vegginn og ítrekað spurninguna. Brotaþoli hefði sagt ákærða að bíða aðeins lengur en hann þá sett höndina undir þilið og beðið brotaþola um að láta sig fá pokann. Brotaþoli hefði ekki svarað og ákærði þá stigið upp á klósettið og horft yfir þilið til brotaþola. Hann hefði síðan spurt brotaþola að því hvort hún ætlaði ekki að skila pokanum. Brotaþoli hefði þá sagt: „Ég er pissa.“ Ákærði kvaðst ekki hafa séð hvort það var rétt en brotaþoli hefði allt að einu setið á klósettinu. Hvort hún var með girt niður um sig hefði hann ekki séð. Ákærði hefði í kjölfarið enn á ný ítrekað tilmæli sín um að brotaþoli skilaði pokanum og hann síðan stigið niður af klósettinu. Að lokum hefði brotaþoli komið út af básnum og afhent ákærða fíkniefnin.

Ákærði sagðist einungis hafa farið inn á snyrtinguna á [...] í þetta eina skipti. Þá neitaði hann því alfarið að hafa viðhaft kynferðislegt tal við brotaþola. Það kvaðst hann aldrei hafa gert. Hvorki þetta kvöld né í annan tíma.

Aðspurður um ástand sitt er atvik máls gerðust bar ákærði að hann hefði verið undir áhrifum, en alls ekki miklum. Hann myndi því öll atvik máls.

III

A, brotaþoli í málinu, lýsti málsatvikum svo fyrir dómi að hún hefði farið á skemmtistaðinn [...] að kvöldi 17. nóvember 2018 ásamt vinkonu sinni, B. Þegar þær komu þangað hefðu verið á staðnum C, barnsfaðir brotaþola, og nokkrir vinnufélagar hans, ákærði þar með talinn. Brotaþoli sagðist hafa verið búin að hitta ákærða einu sinni fyrir þetta kvöld. Hann hefði þá misboðið brotaþola með kynferðislegu og dónalegu tali.

Áður en brotaþoli og vinkona hennar fóru inn á skemmtistaðinn hefðu þær fengið sér smók á reykingasvæðinu fyrir utan staðinn. Þegar þær komu inn hefðu þær rekist á ákærða sem hefði heilsað þeim og síðan sagt „... eitthvað, ég man ekki hvað hann sagði en það var eitthvað.“ Nánar spurð út í það síðar í skýrslutökunni hvað ákærði hefði sagt svaraði brotaþoli: „Það var eitthvað, píkuna á þér, eða eitthvað, langar svona að sleikja eða eitthvað.“ Er dómari gekk á brotaþola með það hvort hún myndi hvað ákærði sagði svaraði brotaþoli: „Það var eitthvað svona, þú veist, það var eitthvað svona dónalegt skilurðu, ég man ekkert hvað það var, það var eitthvað.“ Sagði brotaþoli sér hafafundist þetta óþægilegt. Brotaþoli og B hefðu síðan gengið inn á snyrtinguna og brotaþoli farið að pissa. Ákærði hefði elt þær þangað inn. Brotaþoli sagði ákærða hafa ávarpað þær að nýju en hvers efnis þau ummæli voru kvaðst brotaþoli ekki muna.

Síðar um kvöldið hefði ákæri elt brotaþola og B aftur inn á snyrtinguna. Í það skiptið hefði ákærði litið yfir þil á milli klósettanna og yfir til brotaþola þegar hún sat á klósettinu og var að pissa. Hann hefði síðan beðið brotaþola um nærbuxurnar hennar. Í framhaldinu hefði ákærði sett höndina undir þilið og beðið brotaþola um að setjast á fingur hennar. Brotaþoli sagði sér hafa fundist þessi framganga ákærða óþægileg. Hún hefði lýst vanþóknun sinni á henni og skipað ákærða að fara burt.

Aðspurð kvaðst brotaþoli hafa verið undir áhrifum áfengis þetta kvöld, alls ekki miklum þó. Spurð um hvort hún hefði verið undir áhrifum annarra efni svaraði brotaþoli því neitandi. Hún tók fram hvað það varðaði að hún hefði falast eftir fíkniefnum hjá ákærða og fengið hjá honum „kók poka“. Þegar brotaþoli hefði ætlað að taka efnið inni á snyrtingunni hefði ákærði komið þangað inn, kallað ítrekað á hana og litið yfir skilrúm á milli klósettanna. Brotaþoli hefði þá ákveðið skila honum pokanum og fara fram aftur án þess að taka kókaínið inn.

Brotaþoli sagðist hafa greint móður sinni, systur og B frá framgöngu ákærða daginn eftir að atvik máls gerðust. Hefði B í samtali þeirra greint frá sams konar háttsemi ákærða í hennar garð þessa nótt.

B kvaðst hafa farið með brotaþola, vinkonu sinni, á skemmtistaðinn [...] umrætt kvöld. Barnsfaðir brotaþola hefði verið þar fyrir ásamt nokkrum vinnufélögum sínum og hefðu vitnið og brotaþoli sest við borð hjá þeim.

Vitnið sagði ákærða hafa elt sig um allt á skemmtistaðnum um kvöldið. Þá hefði hann viðhaft kynferðislegt tal við vitnið og gægst inn á klósett þar sem það var fyrir. Vitnið sagði sér hafa fundist þessi framkoma ákærða mjög óþægileg.

Fram kom hjá vitninu að þegar það hefði verið búið að vera á skemmtistaðnum í talsverðan tíma, mögulega tvær klukkustundir, og það verið á leiðinni út af kvennasnyrtingunni ásamt brotaþola, hefði ákærði komið þangað inn og sagt við brotaþola, svo vitnið heyrði, að hann vildi sleikja á henni píkuna. Vitninu hefði fundist þessi framganga ákærða óþægileg og hefðu þær brotaþoli strax gengið í burtu.

Spurt um ástand sitt þetta kvöld svaraði vitnið því til að það hefði verið undir áhrifum áfengis.

Vitnið kvaðst hafa hringt daginn eftir og innt brotaþola eftir því hvernig henni liði. Brotaþoli hefði í því símtali greint vitninu frá því að ákærði hefði gægst inn á klósettið hjá henni á [...]kvöldið áður.

C, barnsfaðir brotaþola, sagði þá ákærða hafa verið samstarfsfélaga á þeim tíma sem atvik máls gerðust. Vitnið kvaðst hafa farið á skemmtistaðinn [...] umrætt kvöld ásamt ákærða og hefðu þeir fengið sér í glas. Eftir að vitnið var komið á staðinn hefði það haft samband við brotaþola og boðið henni að koma til þeirra.

Vitnið kvaðst ekki hafa orðið vitni að neinum samskiptum brotaþola og ákærða þetta kvöld á [...]. Þá rak vitnið aðspurt ekki minni til þess að brotaþoli hefði um kvöldið eða nóttina greint því frá óþægilegum samskiptum við ákærða. Daginn eftir hefði brotaþoli aftur á móti greint vitninu frá því að ákærði hefði um kvöldið komið inn á snyrtingu þar sem brotaþoli var fyrir og litið yfir til brotaþola þar sem hún var á klósettinu.

D kvaðst hafa farið með ákærða, C og fleirum á skemmtistaðinn [...]umrætt kvöld. Þangað hefðu brotþoli og vinkona hennar einnig komið. Vitnið sagði brotaþola hafa komist á snoðir um það að ákærði og vitnið væru með kókaín á sér og hefði brotaþoli margítrekað beðið um að fá hjá þeim efni. Brotþoli hefði nokkru síðar farið með ákærða inn á klósett í þeim tilgangi að fá hjá honum kókaín. Hvort af því varð kvaðst vitnið ekki vita.

IV

Eins og rakið er í kafla II hér að framan lýsti ákærði atviki sem átt hefði sér stað að kvöldi 17. nóvember 2018, inni á kvennasnyrtingu á skemmtistaðnum [...], svo fyrir dómiað hann hefði, að þrábeiðni brotaþola, fallist á að láta hana fá lítilræði af fíkniefnum. Brotaþoli hefði í kjölfarið staðið upp og farið inn á snyrtinguna og hefði ákærði elt hana þangað. Á snyrtingunni hefði ákærði látið brotaþola fá poka með fíkniefnum og hefði hún farið með pokann inn á einn klósettbásinn. Ákærða hefði fundist brotaþoli dvelja þar lengi og hann því kallað og spurt hvort hún væri ekki að vera búin. Þegar brotaþoli hefði ekki svarað hefði ákærði farið inn á básinn við hliðina, bankað á vegginn og ítrekað spurninguna. Brotaþoli hefði sagt ákærða að bíða aðeins lengur en hann þá sett höndina undir þilið og beðið brotaþola um að láta sig fá pokann. Brotaþoli hefði ekki svarað og ákærði þá stigið upp á klósettið og horft yfir þilið til brotaþola. Hann hefði síðan spurt brotaþola að því hvort hún ætlaði ekki að skila pokanum. Brotaþoli hefði þá sagt: „Ég er pissa.“ Ákærði kvaðst ekki hafa séð hvort það var rétt en brotaþoli hefði allt að einu setið á klósettinu. Ákærði hefði enn á ný ítrekað þau tilmæli sín að brotaþoli skilaði pokanum og hann síðan stigið niður af klósettinu. Að lokum hefði brotaþoli komið út af básnum og afhent ákærða fíkniefnin. Ákærði kvaðst einungis hafa farið inn á snyrtinguna í þetta eina skipti þetta kvöld.

Fyrir dómi lýsti brotaþoli tveimur tilvikum þar sem hún sagði ákærða hafa komið inn á kvennasnyrtinguna og litið yfir skilrúm á milli klósettanna. Öðru tilvikinu lýsti brotaþoli svo að hún hefði falast eftir fíkniefnum hjá ákærða og fengið hjá honum „kók poka“. Þegar hún hefði ætlað að taka efnið inni á snyrtingunni hefði ákærði komið inn, kallað ítrekað á hana og síðan litið yfir skilrúm á milli klósettanna. Hún hefði þá ákveðið skila honum pokanum og fara fram aftur, án þess að taka kókaínið. Þessar lýsingar brotaþola fara að mati dómsins vel saman við þann framburð ákærða sem rakinn er að framan. Verður ekki talið að í þeirri háttsemi ákærða sem hann og brotaþoli hafa lýst samkvæmt framansögðu hafi falist refsivert brot gegn 209. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Brotaþoli lýsti hinu tilvikinu svo að ákærði hefði elt hana og vinkonu hennar, B, inn á kvennasnyrtinguna. Hann hefði síðan litið yfir skilrúm á milli klósettanna og yfir til brotaþola, þegar hún sat á klósettinu og var að pissa, og beðið hana um nærbuxurnar. Þá hefði ákærði sett höndina undir þilið og beðið brotaþola um að setjast á fingur sína. Brotaþoli sagði sér hafa fundist þessi framganga ákærða óþægilegt. Hún hefði lýst vanþóknun sinni á henni og skipað ákærða að fara burt.

Að því leyti sem hér um ræðir nýtur til stuðnings sakargiftum eingöngu framburðar brotaþola, en vitnið B, sem brotaþoli bar að farið hefði með henni inn á snyrtinguna umrætt sinn, lýsti fyrir dómi engu slíku atviki sem hér um ræðir. Að þessu gættu þykir ákæruvaldinu ekki hafa tekist að sanna, gegn eindreginni neitun ákærða, svo ekki verði vefengt með skynsamlegum rökum, sbr. 1. mgr. 109. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, að ákærði hafi fyrrgreint kvöld á skemmtistaðnum [...]sýnt af sér ósiðlegt og lostugt athæfi með því að líta yfir vegg á salernisbás þar sem brotaþoli sat á salerni. Ákærði verður því sýknaður af þeim sakargiftum.

Ákærða er í málinu einnig gefið að sök að hafa á [...]þetta sama kvöld brotið gegn blygðunarsemi brotaþola með því að hafa viðhaft við hana kynferðislegt tal inni á salerni skemmtistaðarins með því að segjast vilja sleikja á henni kynfærin. Ákærði neitar sök og hefur þvertekið fyrirað hafa viðhaft kynferðislegt tal við brotaþola þetta kvöld.

Fyrir dómi bar brotaþoli um þetta atvik að þegar þær B hefðu komið inn á skemmtistaðinn hefðu þær rekist á ákærða sem hefði heilsað þeim og síðan sagt „... eitthvað, ég man ekki hvað hann sagði en það var eitthvað.“ Nánar spurð út í það síðar í skýrslutökunni hvað ákærði hefði sagt svaraði brotaþoli: „Það vareitthvað, píkuna á þér, eða eitthvað, langar svona að sleikja eða eitthvað.“ Er dómari gekk á brotaþola með það hvort hún myndi hvað ákærði sagði svaraði brotaþoli: „Það var eitthvað svona, þú veist, það var eitthvað svona dónalegt skilurðu, ég man ekkerthvað það var, það var eitthvað.“ Sagði brotaþoli sér hafa fundist þetta óþægilegt. Við skýrslugjöf hjá lögreglu 29. nóvember 2018 var brotaþoli hins vegar afdráttarlaus í lýsingum sínum á þessu atviki og bar að hún hefði verið inni á kvennasnyrtingu á skemmtistaðnum þegar ákærði hefði gengið inn og sagt: „Mig langar að sleikja píkuna á A.“

Framburður B fyrir dómi um þetta atvik var afdráttarlaus og skýr. Hún sagði þær brotaþola hafa verið á leið út af kvennasnyrtingunni þegar ákærði hefði komið þangað inn og sagt við brotaþola, svo vitnið heyrði, að hann vildi sleikja á henni píkuna. Vitnið sagði sér hafa fundist þessi framganga ákærða óþægileg og hefðu þær brotaþoli strax gengið í burtu. Lýsti vitnið framgöngu ákærða með sama hætti fyrir lögreglu undir rannsókn málsins. Í ljósi stöðugs og trúverðugs framburðar vitnisins, sem stuðning fær í framburði brotaþola, bæði fyrir lögreglu og fyrir dómi, er haldlaus sá framburður ákærða að hann hafi ekkert kynferðislegt tal viðhaft við brotaþola þetta kvöld.

Með vísan til alls þess sem að framan er rakið telur dómurinn sannað með framburði vitnisins B og brotaþola, gegn neitun ákærða, svo ekki verði vefengt með skynsamlegum rökum, sbr. 1. mgr. 109. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, að ákærði hafi á þeim stað og tíma sem í ákæru greinir viðhaft við brotaþola kynferðislegt tal inni á salerni skemmtistaðarins [...]með því að segjast vilja sleikja á henni kynfærin. Með því að láta þau kynferðislegu ummæli falla þykir ákærði hafa sýnt af sér ósiðlegt og lostugt athæfi sem var til þess fallið að særa blygðunarsemi brotaþola. Með háttseminni braut ákærði gegn 209. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, svo sem réttilega er vísað til í ákæru.

V

Samkvæmt vottorði sakaskrár ríkisins hefur ákærða ekki áður verið gerð refsing og ber til þess að líta við ákvörðun refsingar hans, sbr. 5. tölulið 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Að því gættu og að broti ákærða virtu þykir refsing hans réttilega ákveðin fangelsi í 30 daga. Eftir atvikum þykir rétt að fresta fullnustu refsingar ákærða og skal hún falla niður að liðnum tveimur árum frá uppkvaðningu dóms þessa að telja, haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Með vísan til úrslita málsins, sbr. 1. mgr. 235. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, verður ákærða gert að greiða helming þóknunar verjanda síns, G-kk-ef E-kk-ef lögmanns, sem hæfilega þykir ákveðin að virtu umfangi málsins og með hliðsjón af tímaskýrslu lögmannsins, svo sem í dómsorði greinir. Í ljósi úrslita málsins, þess að einungis var ákært vegna annars þeirra tilvika sem brotaþoli kærði til lögreglu og þar sem ekki var sett fram bótakrafa í málinu þykir rétt að útlagður kostnaður vegna réttargæslu fyrir brotaþola á rannsóknarstigi málsins greiðist úr ríkissjóði.

Dóm þennan kveður upp K-kk-nf H-kk-nf héraðsdómari. Fyrir uppsögu dómsins var gætt 1. mgr. 184. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.

Dómsorð:

Ákærði, X, sæti fangelsi í 30 daga, en fresta skal fullnustu refsingarinnar og skal hún falla niður að liðnum tveimur árum frá uppkvaðningu dóms þessa að telja, haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Ákærði greiði 321.160 krónur í sakarkostnað, sem er helmingur þóknunar skipaðs verjanda hans, G-kk-ef E-kk-ef lögmanns, sem í heild nemur 642.320 krónum að virðisaukaskatti meðtöldum. Sakarkostnaður greiðist að öðru leyti úr ríkissjóði.

K-kk-nf H-kk-nf