E-1954/2007

Þetta mál var höfðað með stefnu, birtri 6. september 2007, og dómtekið 22. febrúar sl.

Stefnandi er M-kk-nf Þ-kk-nf, kt. (...), Framnesvegi 65, Reykjavík.

Stefndi er H-kk-nf H-kk-nf H-kk-nf, kt. (...), Sæbólsbraut 30, Kópavogi.

Stefnandi krefst þess að stefndi verði dæmdur til að greiða stefnanda skuld að fjárhæð 39.840 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt III. kafla vaxtalaga nr. 38/2001 af 39.840 krónum frá 20. febrúar 2007 til greiðsludags. Þá er krafist málskostnaðar samkvæmt framlögðum málskostnaðarreikningi.

Stefndi krefst sýknu af kröfum stefnanda svo og málskostnaðar úr hendi hans.

Málsatvik.

Fyrir dómi gáfu málsaðilar skýrslu en ekki voru leidd nein vitni. Samkvæmt skýrslu stefnanda þá starfar hann við að gera ýmsar úttektir á húseignum þar sem hann er byggingameistari og matsmaður. Hann bar að stefndi hefði hringt í hann 10. febrúar 2007 og beðið hann að koma með sér upp í Kjós að líta á sumarbústað og hafi stefnandi fallist á það, en það yrði að vera viku síðar. Stefndi hafi sagst ætla að aka þeim upp eftir. Á leiðinni hafi þeir rabbað um heima og geima. Stefnandi þekki stefnda í sjón og hafi átt góð viðskipti við hann í 30 ár þar sem stefndi reki pústþjónustu sem stefnandi hafi ætíð skipt við.

Þegar í bústaðinn hafi verið komið hafi stefnandi tekið myndir og punktað niður ástand bústaðarins og hafi stefndi fylgt honum um herbergin. Stefnandi vinni skýrsluna um helgina og hringi í stefnda á mánudaginn. Ekki hafi verið hægt að ná í stefnda, hvorki í síma né á verkstæðinu. Hafi honum verið sagt að stefndi væri veikur. Hafi stefnandi reynt ítrekað að ná sambandi við stefnda til þess að koma matsgerðinni í hendur stefnda gegn því að stefndi legði endurgjaldið inn á reikning stefnanda. Að liðnum mánuði frá því matsgerðinni var lokið hafi hann farið með kröfuna í innheimtu hjá lögfræðingi og hafi það verið í mars.

Að sögn stefnanda kom það aldrei fram í samtali hans og stefnda að stefndi óskaði eftir verðmati. Hefði það borið á góma hefði stefnandi neitað að taka að sér verkið og þó að þetta hefði komið upp þegar þeir hefðu verið komnir hálfa leið í Kjósina hefði hann neitað að taka slíkt verk að sér. Á þessum tíma hafi verð á fasteignamarkaðnum verið svo breytilegt og miklar hækkanir að vonlaust hafi verið að fylgjast með því. Hann hafi því alveg gefið verðmat frá sér, hafi ekki sinnt verðmötum lengi og bjóði ekki upp á þau í dag. Hafi hann allt í allt unnið innan við tíu verðmöt.

Stefnandi kvaðst allan tímann hafa verið í góðri trú um það að stefndi óskaði eftir úttekt á húsnæðinu en ekki verðmati. Verkkaupinn eigi að standa klár á því hvaða verk eigi að vinna og matsmaðurinn eigi bara að vinna það sem hann sé beðinn um. Stefndi hafi séð hvernig stefnandi vann og hefði það ekki verið nein verðmatsvinna. Hann hafi tekið myndir og gert skýrslu.

Stefndi hafi hringt í stefnanda til þess að biðja hann að skoða sumarbústað stefnda í Kjós. Aldrei hafi verið talað um að verðmeta eða neitt þvíumlíkt. Stefnandi kvaðst ekki leggja það í vana sinn að gera annað en það sem hann væri beðinn um. Ekki hafi verið rætt um það hvort þetta ætti að vera ástandsskoðun eða úttekt. Þegar hann hafi verið beðinn um skoðun hafi hann tekið því svo að það væri verið að biðja hann um ástandsskoðun, gefa punkta um ástandið þannig að stefndi gæti fengið verðmat hjá fasteignasala. Þegar leitað sé til hans vegna stærri verka óski hann eftir því að fólk leggi fram verkbeiðni. Vegna minni verka eins og þessa mats þá biðji hann ekki um skriflega verkbeiðni.

Eftir ítrekaðar tilraunir stefnanda til að ná í stefnda hafi stefndi hringt í stefnanda og spurt hvort skýrslan gagnaðist sem verðmat og hafi stefnandi svarað því neitandi. Þá hafi stefndi fundið útgönguleið til að losna við stefnanda.

Samkvæmt greinargerð og skýrslu stefnda fyrir dómi eru málavextir þeir að hann hafi ætlað að taka lán hjá BYR-sparisjóði og bjóða sumarhús sitt í Kjós fram til tryggingar. Að kröfu sparisjóðsins hafi hann þurft að afla sér mats á verðmæti þess. Við leit að matsmanni í símaskrá á netinu hafi hann fundið nafn stefnanda. Hann hafi hringt í stefnanda og spurt hvort hann gæti tekið að sér að meta bústaðinn út af láni. Stefnandi hafi fallist á það, sagst geta unnið matið viku síðar og hafi óskað eftir því að stefnandi æki honum upp eftir. Umsaminn dag hafi stefndi sótt stefnanda og hafi þeir ekið í sumarhúsið. Á leiðinni þangað hafi þeir rætt það að ekki ætti að selja bústaðinn. Stefndi þyrfti bara að fá lán út á bústaðinn. Ekki hafi komið fram hjá stefnanda að hann ynni ekki verðmöt. Stefnandi hafi svo skoðað húsið lauslega og tekið myndir. Að því loknu hafi stefndi ekið stefnanda heim. Aksturstími hvora leið sé um 30-40 mínútur.

Stefndi hafi síðan beðið eftir bréfi frá stefnanda. Þegar hann hafi farið að lengja eftir matinu hafi hann hringt í stefnanda og fengið að vita að matsgerðin væri tilbúin og einnig verið gefið upp verð og bankanúmer. Í því samtali hafi komið fram hjá stefnanda að umrætt mat gæti ekki nýst stefnda vegna væntanlegrar lántöku, til slíks mats þurfi fasteignasala. Þá hafi stefndi sagt stefnanda að hann hefði ekkert með matið að gera, enda hafi þá verið ljóst að stefnandi hefði ekki unnið það verk sem stefndi hefði óskað eftir. Af þeim sökum hafi stefndi ákveðið að greiða stefnanda ekki fyrir verkið. Í framhaldi af þessu hafi stefndi óskað eftir verðmati frá Remax fasteignasölu. Það mat hafi síðan orðið grundvöllur lántöku hans hjá BYR-sparisjóði.

Stefndi kvaðst hafa tekið fram við stefnanda að hann þyrfti verðmat á bústaðinn fyrir bankalán. Hann viti ekki hvað hafi gerst frá því að hann bað um matið og þar til þeir fóru upp eftir; hvort stefnandi hafi mögulega gleymt því sem stefndi hafi upphaflega beðið hann um. Stefndi kvaðst ekki hafa kynnt sér heimasíðu stefnanda áður en hann hringdi í hann og óskaði eftir matinu. Hann kvað stefnanda ekki hafa beðið sig að útfylla verkbeiðni og hafi hann ekki undirritað nein eyðublöð hjá stefnanda. Stefnandi hafi einvörðungu verið með myndavél með sér.

Málsástæður og lagarök stefnanda.

Stefnandi segir kröfu sína byggjast á einum reikningi, útgefnum 20. febrúar 2007, með gjalddaga sama dag, að fjárhæð 39.840 krónur, vegna verðmats á umræddu sumarhúsi. Ferðin í Kjós og til baka hafi tekið um tvo tíma. Skýrslugerð hafi tekið þrjá tíma. Með reikningnum krefjist hann greiðslu fyrir fjögurra tíma vinnu auk greiðslu fyrir akstur og gögn sem hafi verið útbúin vegna ástandsskoðunarinnar. Skuldin hafi ekki fengist greidd þrátt fyrir innheimtutilraunir og því sé nauðsynlegt að höfða mál til greiðslu hennar.

Til stuðnings kröfu sinni vísar stefnandi til meginreglu kröfuréttarins um efndir fjárskuldbindinga, en þessi regla fái meðal annars lagastoð í VI. og VII. kafla l. nr. 50/2000 um lausafjárkaup. Um gjalddaga kröfunnar vísar hann einkum til meginreglu 49. gr. sömu laga. Kröfu sína um dráttarvexti, þar með talið vaxtavexti, styður stefnandi við reglur III. kafla vaxtalaga nr. 38/2001 með síðari breytingum. Krafan um málskostnað styðst við 1. mgr. 130. gr. laga 91/1991 um meðferð einkamála. Varðandi varnarþing vísast til 32. gr. laga nr. 91/1991.

Málsástæður og lagarök stefnda.

Stefndi byggir kröfu sína á því að það verk sem stefnandi krefjist greiðslu fyrir sé ekki það verk er stefndi hafi óskað eftir. Hafi stefndi skýrlega óskað eftir verðmati en ekki úttekt, enda sumarhúsið ekki í sölumeðferð eða fyrirhuguð sala á því.

Stefnandi gefi sig út fyrir að vera matsmaður og auglýsi sig sem slíkan. Um samband hans og stefnda gildi ákvæði laga nr. 42/2000 um þjónustukaup en ekki lög nr. 50/2000 um lausafjárkaup líkt og stefnandi byggi á í sínum málatilbúnaði.

Í lögum nr. 42/2000 sé lögð rík leiðbeiningarskylda á herðar seljanda þjónustu við neytendur og hafi stefnandi fráleitt fullnægt þeirri leiðbeiningarskyldu að mati stefnda. Hafi stefnandi talið að það verkefni sem honum hafi verið falið gæti ekki nýst stefnda hafi honum borið að upplýsa stefnda um það með skýrum og sannanlegum hætti. Það hafi stefnandi ekki gert og verði stefndi við svo búið ekki gerður greiðsluskyldur.

Stefndi vísar til þess að verk stefnanda sé gallað í skilningi 3. kafla laga nr. 42/2000, sbr. 2. og 3. tl. 9. gr. laganna. Stefnandi auglýsi sig sem matsmann án nokkurrar takmörkunar og hafi stefndi verið algjörlega grandlaus um það atriði að stefnandi ynni ekki verðmöt, sé sú raunin. Stefnanda hafi borið að upplýsa stefnda rækilega um það, enda fyrirfram ljóst að ástandsúttekt hafi ekki á nokkurn hátt getað nýst stefnda við fyrirhugaða lántöku. Afleiðing vanrækslu stefnanda af þessum sökum leiði til sýknu af kröfum hans.

Hvað sem öðru líði þá geri stefndi athugasemd við reikning stefnanda, þar sem krafist sé greiðslu fyrir akstur, en það hafi verið stefndi sem hafi lagt til bifreið við skoðun matsmanns. Í reikningi sé enginn rökstuðningur veittur fyrir þessum lið.

Til stuðnings kröfum sínum vísar stefndi til meginreglna samningaréttarins og kröfuréttarins og telur reikninginn ósanngjarnan auk þess sem hann hafi ekki beðið um það verk sem í reikningi greinir. Stefndi byggir kröfu sína um málskostnað á ákvæðum laga nr. 91/1991. Stefndi er ekki virðisaukaskattsskyldur í skilningi laga og ber því nauðsyn að fá dóm fyrir skattinum úr hendi stefnanda, þar sem lögfræðiþjónusta er virðisaukaskattsskyld.

Niðurstaða.

Í þessu máli lýtur ágreiningur málsaðila að því hvort stefnda beri að greiða stefnanda fyrir matsgerð sem stefnandi vann að beiðni stefnda.

Af framburði málsaðila fyrir dómi er ljóst að orðið „mat“ hefur ólíka merkingu í huga þeirra. Stefnandi skildi beiðni stefnda um mat á sumarhúsinu þannig að hann óskaði eftir mati á ástandi þess. Stefndi hins vegar kvaðst hafa óskað eftir verðmati á húsinu til þess að hann gæti fengið lán með veði í því.

Fyrir liggur að samningur komst á með aðilum þar sem stefnandi tók að sér að veita stefnda ákveðna þjónustu. Enn fremur er ljóst að stefndi er neytandi í skilningi 3. mgr. 1. gr. laga nr. 42/2000 um þjónustukaup. Samkvæmt þessu gilda lögin, sbr. 1. tölulið 1. mgr. 1. gr. þeirra, um lögskipti aðila málsins.

Samkvæmt greinargerð með lögunum er megintilgangur þeirra að auka neytendavernd í viðskiptum við seljendur þjónustu. Seljandi þjónustunnar er í mun betri aðstöðu til að tryggja sér sönnun um það hvaða verk hann er beðinn að vinna þar sem hann hefur þjónustuna að atvinnustarfsemi. Enn fremur veit hann oft mun betur en neytandinn að hvaða gagni ákveðin þjónusta sem seljandinn býður kemur neytandanum sem, í flestum tilvikum, þarf ekki að nýta sér þjónustuna nema sjaldan og með löngu millibili.

Sem seljanda þjónustunnar bar stefnanda að tryggja sér sönnun um það hvaða verkefni nákvæmlega hann væri beðinn að taka að sér áður en hann hófst handa við verkið. Verður stefnandi því að bera hallann af því að hafa ekki getað lagt fram gögn eða aðrar haldbærar sannanir sem sýna, svo ekki verði um villst, að hann hafi verið beðinn að meta ástand sumarbústaðarins en ekki verð hans eins og stefndi heldur fram.

Samkvæmt þessu verður að sýkna stefnda af kröfu stefnanda.

Með vísan til 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála verður stefnandi dæmdur til að greiða stefnda málskostnað sem þykir hæfilega ákveðinn 149.400 og er virðisaukaskattur reiknaður með í fjárhæðinni

I-kvk-nf L-kvk-nf, settur héraðsdómari, kveður upp þennan dóm.

D Ó M S O R Ð

Stefndi, H-kk-nf H-kk-nf H-kk-nf, er sýkn af kröfu stefnanda, M-kk-ef Þ-kk-ef.

Stefnandi greiði stefnda 149.400 krónur í málskostnað.

I-kvk-nf L-kvk-nf