S-1355/2007

Ár 2007, miðvikudaginn 7. nóvember, er dómþing Héraðsdóms Reykjavíkur háð í Dómhúsinu við Lækjartorg af J-kk-þgf J-kk-þgf héraðsdómara og dómur kveðinn upp í máli nr. S-1355/2007: Ákæruvaldið gegn X, sem dómtekið var 5. sama mánaðar.

Lögreglustjórinn á höfuðborgarsvæðinu höfðaði málið með ákæru útgefinni 19. september 2007 á hendur ákærða, X, [...], til refsingar fyrir fíkniefnalagabrot, með því að hafa aðfaranótt laugardagsins 10. mars 2007, að [...], haft í vörslum sínum 1,74 grömm af kókaíni, tvær töflur með vímuefninu MDMA, tólf skammta af vímuefninu LSD, 1,21 gramm af amfetamíni og 6,24 grömm af marihuana, sem lögregla fann við húsleit. Er háttsemin talin varða við 2. gr., sbr. 5. og 6. gr. laga nr. 65/1974 um ávana- og fíkniefni, sbr. lög nr. 13/1985 og 68/2001, sem og við 2. gr., sbr. 1. mgr. 14. gr. reglugerðar nr. 233/2001 um ávana- og fíkniefni og önnur eftirlitsskyld efni, sbr. reglugerð nr. 848/2002 og auglýsingu nr. 232/2001. Auk refsingar er krafist upptöku á umræddum fíkniefnum samkvæmt 6. mgr. 5. gr. nefndra fíkniefnalaga og 2. mgr. 14. gr. téðrar reglugerðar.

Ákærði krefst sýknu af refsikröfu ákæruvaldsins, en ellegar vægustu refsingar sem lög leyfa.

I.

Laugardagskvöldið 10. mars 2007 var haldið fjölmennt partí á heimili A og B að [...]. Á sama tíma stóðu húsráðendur fyrir tónleikum á [...] og voru því að heiman, en A hafði leyft vinkonum sínum að djamma í íbúðinni, sem er á efri hæð hússins. Meðal þeirra var C sambýliskona ákærða, sem borið hefur að vinkonurnar hafi haldið „þemakvöld“ fyrir tónleikana og byrjað að djúsa snemma og hafa sig til. C hefði sökum þessa haft með sér rauða ferðatösku, svokallaða flugfreyjutösku, fulla af fatnaði og snyrtivörum, en vinkonurnar höfðu pantað förðun í partíinu. Mun A hafa skroppið heim um kl. 22, þegið þar förðun og haldið aftur á [...] um einni klukkustund síðar. Henni og C ber saman um að fjöldi gesta hafi verið á bilinu 20-30 og að töluvert rennirí hafi verið á fólki, sem var að sækja þangað boðsmiða á tónleikana. Eftir því sem næst verður komist kíkti ákærði í partíið um miðnætti, staldraði þar við í um það bil eina klukkustund og ók síðan C á [...] þegar partíinu lauk. Allt að tveimur klukkustundum síðar sneri hann til baka að [...] ásamt nafngreindum vini sínum, í þeim tilgangi að neyta kókaíns. Er þeir voru á leið frá húsinu voru þeir handteknir og færðir á lögreglustöð, en þar fannst smáræði af kókaíni í vörslum ákærða. Að lokinni skýrslugjöf var þeim sleppt og fór ákærði þá aftur á [...] og skemmti sér með C fram undir lokun staðarins.

II.

Fyrr um nóttina hafði lögregla verið við húsleit á neðri hæð [...] þegar fíkniefnaleitarhundur fór að íbúð A og B og merkti þar lykt. Vakthafandi lögreglumenn á [...] voru í framhaldi beðnir að hafa uppi á húsráðendum, sem veittu heimild til húsleitar og fylgdu lögreglu heim um kl. 04:32. Fundust þá fíkniefni í ferðatösku C, sem lá á stofugólfi íbúðarinnar, auk efnisleifa á stofuborði og hasslóns í eldhúsi. Í kjölfarið var rætt við C inni á [...], sem kannaðist ekki við fíkniefni í töskunni og var handtekin kl. 05:05 og færð á lögreglustöð. A var einnig handtekin í þágu rannsóknar málsins. Af frumskýrslu J-kk-ef G-kk-ef rannsóknarlögreglumanns, sem hann staðfesti fyrir dómi, má ráða að lögregla hafi rætt við C í fangaklefa og hún sagt að ekki væri ólíklegt að ákærði ætti haldlögð fíkniefni. Hún hafi gefið upp símanúmer hans, lögregla hringt í ákærða, kynnt honum málavexti og hann sagst vilja koma á lögreglustöð og gera hreint fyrir sínum dyrum. Ákærði hafi síðan mætt á stöðina kl. 06:30 og játað við skýrslutöku að eiga þau efni, sem fundust í ferðatöskunni. Að svo komnu hafi C verið yfirheyrð vegna kókaíns, sem fundist hafi í fórum hennar og henni því næst sleppt ásamt A, en hún hafi ekki verið yfirheyrð í ljósi játningar ákærða.

Samkvæmt lögregluskýrslum fundust í ferðatöskunni 1,74 grömm af kókaíni, tvær ecstasy töflur, öðru nafni MDMA, tólf skammtar af lísergíði, betur þekkt sem ofskynjunarefnið LSD, 1,21 gramm af amfetamíni og 6,24 grömm af marihuana. Að auki fundust 0,33 grömm af tóbaksblönduðu kannabisefni á fyrrnefndu stofuborði og einn skammtur af LSD.

III.

C var yfirheyrð af K-kk-þgf E-kk-þgf K-kk-þgf rannsóknarlögreglumanni milli kl. 06:36 og 06:59 að morgni laugardagsins. Hún kvaðst ekki eiga fíkniefnin, sem fundust í ferðatösku hennar, en gekkst við því að hafa verið með kókaín og eina töflu af „Ripped fuel“ í sínum vörslum við handtöku. Þá játti hún því að hafa notað hálfan skammt af LSD, kvaðst eiga „mallið“, sem var á stofuborðinu og sagði vel geta verið að hún ætti hálfan skammt af LSD, sem hefði verið á sama borði, þótt hún myndi það ekki. C tók fram að húsráðendur ættu ekkert efnanna, sem lögregla hefði fundið og tók fram að fjöldi fólks hefði verið í partíinu.

Ákærði var yfirfærður af J-kk-þgf G-kk-þgf milli kl. 06:48 og 06:51. Hann skýrði svo frá í sjálfstæðri frásögn: „Ég vil bara viðurkenna að eiga þessi efni sem þið funduð á heimili kunningja minna, þeirra [B] og [A]. Þessi efni tengjast þeim ekki neitt, né [C], kærustunni minni. Þetta eru nokkrir skammtar af LSD, eitthvað af grasi og svo lítilræði af kóki, frekar en amfetamíni. Þessi efni voru ætluð til eigin neyslu og meira hef ég ekki um þetta að segja.“ Ákærði var í framhaldi spurður nánar um sakarefni, vildi ekki tjá sig um hvar hann hefði fengið fíkniefnin, kvaðst hreinlega hvorki muna hversu mikið hann hefði keypt né heldur hvað hann hefði greitt fyrir þau, en sagðist hafa notað eitthvað af þeim sjálfur. Hann kvaðst nota slík efni þegar hann færi á djammið, en aldrei selja öðrum og kvað hvorki húsráðendur né C hafa vitað um hin haldlögðu efni, sem hann samþykkti að lögregla myndi eyða.

IV.

Lögreglurannsókn lauk í maí 2007, en 11. þess mánaðar skilaði rannsóknastofa í lyfja- og eiturefnafræði matsgerð vegna LSD skammtanna. Hinn 15. júní gekkst ákærði undir 59.000 króna sektargerð hjá lögreglu vegna varslna á kókaíni við handtöku á leið frá [...] umrædda nótt og C gekkst undir sektargerð vegna þeirra fíkniefna, sem fundust á henni um nóttina. Ákæra í þessu máli var síðan gefin út 19. september.

V.

Ákærði kom fyrir dóm við þingfestingu málsins 10. október, neitaði sakargiftum og kvaðst hafa játað ranglega á sig sök hjá lögreglu til að grunur félli ekki á C sambýliskonu hans. Í þinghaldi 18. sama mánaðar staðfesti ákærði að lögregluskýrsla hans hefði verið réttilega skráð eftir honum, en tók fram að hann hefði ekki vitað um nákvæmt magn þeirra fíkniefna, sem hann hefði gengist við að eiga. Við aðalmeðferð 5. nóvember greindi ákærði frá því að þegar C hefði verið handtekin á [...] hefði hann reynt að hafa uppi á henni á lögreglustöð, en því næst farið í heimahús og beðið átekta, uns J-kk-nf G-kk-nf rannsóknarlögreglumaður hefði hringt í hann um morguninn og sagt að C væri í haldi. Í kjölfar þessa hefði hann farið á stöðina, séð C hágrátandi og í mjög annarlegu ástandi í yfirheyrsluherbergi, hugsað um að hún væri tveggja barna móðir með forsjá, og án frekari málalenginga sagt við J-kk-þf „bara hvað sem þetta er, þá tek ég þetta á mig, því hún er í svo annarlegu ástandi, að ég vil bara að þið sleppið henni“. Í framhaldi hefði umrædd skýrsla verið tekin af honum, en við þá yfirheyrslu hefði J-kk-nf leitt hann áfram varðandi magn og tegund fíkniefnanna, enda hefði ákærði ekkert vitað í því sambandi og sagst játa hvað sem væri til að C yrði sleppt. Eftir þetta hefði hann margsinnis haft samband við lögreglu, gert grein fyrir stöðunni, en aldrei fengið nein svör um afdrif málsins og því haldið að það hefði verið fellt niður. Aðspurður um fíkniefnin í tösku C kvaðst ákærði ekki vita hver ætti þau, en sagði það geta verið hvern sem er, enda hefði fjöldi manns verið á staðnum þegar hann þar staddur, allir verið meira og minna að neyta fíkniefna og taskan legið opin á stofugólfinu, full af fötum og öðru dóti. Þá kom fram að þegar ákærði og vinur hans fóru síðar um nóttina að [...] til að neyta kókaíns hefði ákærði átt það efni fyrir og ekki neytt neinna fíkniefna úr íbúðinni.

C bar fyrir dómi að hún hefði haft umrædda ferðatösku með sér í partíið til undirbúnings vegna þemakvöldsins, hún drukkið áfengi ótæpilega og einnig neytt kókaíns og LSD einhvern tíma nætur. Hún kvaðst muna eftir því er ákærði kom í partíið, sem og að hafa farið með honum á [...], en sagðist annars muna ógreinilega eftir atburðarás vegna vímuefnaáhrifa. C þvertók fyrir að hafa sett fíkniefni í ferðatöskuna, kvaðst ekki vita hvernig þau hefðu komist þangað, en tók fram að taskan hefði legið á stofugólfinu og á þriðja tug manns þannig verið í kringum hana í partíinu. Aðspurð kvaðst C ekki minnast þess að hafa bendlað ákærða við sömu fíkniefni í spjalli við lögreglu í fangaklefa. Hún kvað hafa runnið af sér við það „sjokk“ að vera handtekin og verið allsgáð þegar hún gaf skýrslu um morguninn. Við þá yfirheyrslu hefði hún tekið á sig „mallið“ á stofuborði íbúðarinnar.

J-kk-nf G-kk-nf lögreglumaður bar fyrir dómi að hann hefði verið á [...] þegar tilkynning hefði borist um ætlað fíkniefnamisferli að [...], í framhaldi farið þangað til húsleitar á heimili A og B og lögregla fundið umrædd fíkniefni í ferðatösku C. Í kjölfar þessa hefði hún verið handtekin, gengist við því að eiga töskuna en ekki fíkniefnin og á síðari stigum sagt í fangaklefa að verið gæti að ákærði ætti þau. Sökum þessa hefði verið hringt í ákærða, hann sagst bara vilja koma á lögreglustöð, honum verið kynntir málavextir þar og sagt hvað hefði fundist og hann í framhaldi gengist við því að eiga efnin. J-kk-nf var spurður hvort eitthvað hefði verið óvenjulegt við framgang skýrslugjafar ákærða um morguninn og svaraði: „Nei það var ekkert, óvenjulegt, nei, en þarna, nei, hann sagðist vilja bara taka efnin á sig og hann ætti þau, tilheyrðu honum. Hann sagðist vilja halda kærustunni sinni fyrir utan það.“ J-kk-nf kvaðst ekki hafa leitt ákærða áfram við yfirheyrsluna, en játti rétt að hafa sagt honum fyrirfram um hvaða efni væri að ræða, en í framhaldi hefði játning verið skráð og ákærði undirritað skýrsluna. J-kk-nf kvaðst ekki hafa hugleitt hvort ákærði hefði verið að taka ranglega á sig sök um morguninn, enda hefði ákærði „kvittað fyrir“ framburð sinn. J-kk-nf rengdi ekki þann framburð ákærða, að hann hefði fyrst sagst vilja taka á sig hvaða sök sem væri við það að sjá C hágrátandi í yfirheyrsluherbergi á lögreglustöðinni og kvaðst sjálfur ekki muna þetta, enda langt um liðið.

Auk nefndra vitna kom A fyrir dóm, en ekki er efni til að rekja vitnisburð hennar.

VI.

Samkvæmt 1. mgr. 135. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála skulu röksemdir dómara lúta að því hvað teljist sannað og með hverjum hætti. Um sönnun fer annars eftir reglum 45.-48. gr. laganna. Í því sambandi ber að meta skynsamlegan vafa til hagsbóta fyrir ákærða, bæði um atriði er varða sekt hans og önnur, sem telja má honum í óhag. Sönnunarbyrði hvílir á ákæruvaldinu, sbr. 45. gr., en sönnunarmat dómara er frjálst, þó þannig að dómur skal fyrst og fremst reistur á sönnunargögnum, sem færð eru fram við meðferð máls fyrir dómi, sbr. 1. mgr. 48. gr.

Í máli þessu veltur niðurstaða á því hvort ákæruvaldinu hafi tekist að sanna, svo hafið sé yfir skynsamlegan vafa, að ákærði hafi haft vörslur þeirra fíkniefna, sem greint er frá í ákæru og fundust á stofugólfi, í ferðatösku C sambýliskonu hans, við húsleit að [...] laust eftir kl. 04:32 aðfaranótt laugardagsins 10. mars. Einsætt er að ákærði átti hvorki töskuna né hafði hann farið með hana í umrætt partí. Þá liggur ekki annað fyrir en að fjöldi manns hafi verið í partíinu, í það minnsta einhverjir þeirra neytt fíkniefna, ákærði dvalið þar skamma stund, taskan ávallt verið opin eða ólæst á stofugólfinu og hver sem er getað sett umrædd fikniefni í hana. Að frátaldri játningu ákærða hjá lögreglu er þannig ekkert fram komið í málinu, sem bendir til þess að ákærði hafi sett efnin í töskuna, hvorki í partíinu né þegar hann fór aftur í [...] síðar sömu nótt.

Samkvæmt framansögðu er ljóst að niðurstaða máls veltur á áreiðanleika nefndrar játningar. Við mat á sönnunargildi hennar stoðar það ekki ákæruvaldið að vísa til samtals lögreglu við C í fangaklefa og ætlaðra ummæla hennar að ákærði gæti átt fíkniefnin, enda kannast C hvorki við þá frásögn né hefur hún nokkurt sönnunargildi. Ákærði hefur gefið þá skýringu á játningunni að hann hafi komið á lögreglustöð um morguninn, séð C hágrátandi og í mjög annarlegu ástandi í yfirheyrsluherbergi, haft strax á orði við J-kk-þf G-kk-þf rannsóknarlögreglumann að hann vildi taka á sig hvaða sök sem væri í málinu, svo að sambýliskonu hans yrði sleppt, endurtekið þau orð sín við sjálfa yfirheyrsluna og í framhaldi játað vörslur á bæði magni og tegund fíkniefna, sem J-kk-nf hefði upplýst hann um. Fyrir dómi bar J-kk-nf því ekki á móti að ákærði hefði viðhaft umrædd orð fyrir framan yfirheyrsluherbergið og játti rétt að ákærði hefði við upphaf skýrslugjafar sagst „vilja bara taka efnin á sig“ og „vilja halda kærustunni sinni fyrir utan það“. Er þetta einnig ljóst af skýrslunni sjálfri, en þar segir ákærði í upphafi: „Ég vil bara viðurkenna að eiga þessi efni sem þið funduð á heimili kunningja minna, þeirra [B] og [A]. Þessi efni tengjast þeim ekki neitt, né [C], kærustunni minni. Þetta eru nokkrir skammtar af LSD, eitthvað af grasi og svo lítilræði af kóki, frekar en amfetamíni.“ Miðað við greindan aðdraganda að játningunni, sem leggja ber til grundvallar að réttur sé og hvernig hún er síðan bókuð í skýrslunni, eru augljós teikn á lofti að um falska játningu geti verið að ræða. Þá rýrir það sönnunargildi játningarinnar, að ákærða var kynnt hvaða fíkniefni hefðu fundist við húsleit og í hvaða magni, áður en hann játaði vörslur þeirra. Við þetta bætist að í skýrslunni, sem virðist hafa tekið ríflega þrjár mínútur að gera, er ekki einasta minnst á að efnin hefðu fundist í ferðatösku C, heldur er töskunnar hvergi getið í skýrslunni og því einkar óljóst hvaða vörslur ákærði var að gangast við. Að gættum öllum þessum atriðum leikur þvílíkur vafi á réttmæti játningar ákærða hjá lögreglu að sönnun verður ekki á henni reist. Þar sem ekki liggja önnur sönnunargögn fyrir ætluðu broti og ákærði hefur neitað sök fyrir dómi ber að sýkna hann af þeirri háttsemi, sem honum er gefin að sök í ákæru, sbr. 45.-46. gr laganna um meðferð opinberra mála.

Óháð þeirri niðurstöðu ber að gera umrædd fíkniefni upptæk til ríkissjóðs á grundvelli 6. mgr. 5. gr. laga nr. 65/1974 um ávana- og fíkniefni og 2. mgr. 14. gr. reglugerðar nr. 233/2001 um ávana- og fíkniefni og önnur eftirlitsskyld efni.

VII.

Samkvæmt greindum málsúrslitum og með vísan til 1. mgr. 166. gr. laga um meðferð opinberra mála ber að fella allan sakarkostnað á ríkissjóð, þar með talin málsvarnarlaun B-kk-ef Þ-kk-ef V-kk-ef héraðsdómslögmanns, skipaðs verjanda ákærða fyrir dómi. Með hliðsjón af eðli og umfangi máls og að teknu tilliti til fjölda þinghalda þykja þau laun hæfilega ákveðin 169.600 krónur, sem að viðbættum virðisaukaskatti gera krónur 211.152.

D-kvk-nf K-kvk-nf fulltrúi lögreglustjóra sótti málið af hálfu ákæruvaldsins.

DÓMSORÐ:

Ákærði, X, er sýkn sakar.

Upptæk eru til ríkissjóðs 1,74 grömm af kókaíni, tvær töflur af MDMA, tólf skammtar af LSD, 1,21 gramm af amfetamíni og 6,24 grömm af marihuana, sem lögregla haldlagði 10. mars 2007.

Allur sakarkostnaður greiðist úr ríkissjóði, þar með talin 211.152 króna málsvarnarlaun B-kk-ef Þ-kk-ef V-kk-ef héraðsdómslögmanns.

J-kk-nf J-kk-nf