S-108/2011

Mál þetta sem tekið var til dóms 2. þessa mánaðar er höfðað af ríkissaksóknara 27. október sl., á hendur [X], Z fæddum [...], til heimils að [...], [Y] og Q fæddum [...], til heimilis að [...],

„fyrir neðangreind hegningarlagabrot framin á meðferðarheimilinu að Háholti í Skagafirði aðfaranótt sunnudagsins 17. júlí 2011 eins og hér greinir:

1. Gegn ákærðu [X] og Z fyrir brot gegn valdstjórninni, með því að hafa veist að A, starfsmanni Háholts, í sjónvarpsholi, eldhúsi og á göngum heimilisins, en ákærði [X] barði A ítrekað með sundurskrúfuðum billjardkjuða, með 4 sentimetra járnteini á öðrum enda, í hnébót, síðu og handleggi og ákærði Z barði hann einu sinni í handlegg með samskonar vopni. Auk þess hótuðu ákærðu að slá A í höfuðið með billjardkjuðunum ef hann ekki afhenti þeim síma sinn og lykla. Af atlögunni hlaut A mar, roða og þreifieymsli á brjóstkassa, mar og eymsli yfir vinstri hnésbót og eymsli yfir vinstra læri, hrufl á hægri framhandlegg ofan úlnliðs og roða, bólgu og eymsli á vinstri framhandlegg.

Teljast brot ákærðu varða við 1. mgr. 106. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með síðari breytingum.

2. Gegn ákærðu öllum fyrir brot gegn valdstjórninni og frelsissviptingu með því að hafa á sama stað og getið er um í ákærulið 1, læst A inni í neyðarherbergi, skilið hann þar eftir og svipt hann þannig frelsi sínu, þar til annar starfsmaður mætti til vinnu kl. 10, eða rúmum fimm tímum síðar, og hleypti A út.

Teljast brot ákærðu varða við 1. mgr. 106. gr. og 1. mgr. 226. gr. almennra hegningarlaga.

3. Gegn ákærða [Y] fyrir umferðarlagabrot með því að hafa ekið bifreiðinni [...] frá Varmahlíð í Skagafirði að Háholti umrædda nótt, án tilskilinna ökuréttinda.

Telst brot ákærða varða við 1. mgr. 48. gr. umferðarlaga nr. 50/1987.

Þess er krafist að ákærðu verði dæmdir til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar.“

II

Mál þetta var þingfest 22. nóvember sl. en enginn ákærðu sótti þá þing. Málið var tekið fyrir að nýju 2. þessa mánaðar og sóttu ákærðu að ákærða [Y] undanskildum þing. Í þinghaldinu játaði Z skýlaust sök en ákærði Q gerði athugasemdir við ákæruna svo sem síðar er rakið. Þáttur annarra ákærðu var skilinn frá og er hér því eingöngu til úrlausnar þáttur ákærðu Z og Q.

Ákærði Z játaði skýlaust háttsemi þá sem honum er í ákæru gefin að sök. Játning ákærða er í samræmi við önnur gögn málsins og telst sekt hans sönnuð en brot hans eru réttilega færð til refsiákvæða í ákæru.

Við ákvörðun refsingar ákærða ber að taka tillit til alvarleika brotsins, þess að um samverknað var að ræða, skýlausrar játningar ákærða svo og þess að hann var ekki orðinn 18 ára þegar brotið var framið. Sakarferill hans hefur ekki áhrif á niðurstöðu máls þess en hann gekkst í byrjun þessa árs undir greiðslu sektar fyrir brot gegn lögum um ávana- og fíkniefni og fyrir brot gegn vopnalögum. Í mars á þessu ári gekkst hann aftur undir greiðslu sektar fyrir brot gegn lögum um ávana- og fíkniefni. Þá var hann í september á þessu ári dæmdur fyrir eignaspjöll, nytjastuld og brot gegn umferðarlögum. Í það sinn var honum gert að greiða sekt auk þess sem hann var sviptur ökurétti í 12 mánuði. Brot það sem hann er nú sakfelldur fyrir var framið áður en dómurinn frá í september var kveðinn upp. Ber því með vísan til 78. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 að gera honum hegningarauka. Refsing ákærða þykir hæfilega ákveðin fangelsi í fimm mánuði en rétt þykir, einkum með hliðsjón af ungum aldri ákærða, að binda refsinguna skilorði og skal hún niður falla að liðnum tveimur árum haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga sbr. 4. gr. laga 22/1955.

Ákærði Q lýsti því fyrir dómi að hann hefði ekki verið beinn þátttakandi í broti því sem honum er í ákæru gefið að sök. Hann hafi verið á staðnum en hvorki tekið beinan þátt í brotinu en hann hafi heldur ekki komið A til aðstoðar eða farið af vettvangi. Af hálfu ákæruvalds var ekki gerð athugasemd við þessa lýsingu ákærða enda fær lýsingin nokkra stoð í gögnum málsins. Reifuðu sækjandi og verjandi ákærða málið miðað við að meta bæri brot ákærða sem hlutdeild í broti annarra ákærðu. Leggja verður til grundvallar að nærvera ákærða og það að hann kom A ekki til aðstoðar hafi verið hlutdeild í brotinu sbr. 22. gr. almennra hegningarlaga en nærvera ákærða var til þess fallin að auka liðsmun ákærðu gagnvart A en fyrir liggur að ákærði Q átti þess kost að fara inn í sitt herbergi en það gerði hann ekki. Að teknu tilliti til þeirra sjónarmiða sem að framan er rakin varðandi ákvörðun refsingar ákærða Z þykir eftir atvikum rétt að fresta ákvörðun refsingar ákærða Q, sem hefur ekki áður sætt refsingu, og skal hún niður falla að liðnum tveimur árum haldi hann almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

Sakarkostnaður hefur ekki fallið á mál þetta annar en þóknun verjenda ákærðu. Þykir hæfilegt að ákærði greiði hvor um sig þóknun verjanda síns eins og nánar greinir í dómsorði.

Af hálfu ákæruvalds sótti málið K-kvk-nf B-kvk-nf settur saksóknari.

H-kk-nf H-kk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

Dómsorð:

Ákærði Z sæti fangelsi í fimm mánuði en fullnustu refsingarinnar er frestað og skal hún niður falla að liðnum tveimur árum haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

Ákvörðun refsingar ákærða Q er frestað og skal hún niður falla að liðnum tveimur árum haldi hann almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

Ákærði Z greiði 40.000 króna þóknun verjanda síns, S-kk-ef A-kk-ef S-kk-ef hæstaréttarlögmanns. Þóknunin innifelur virðisaukaskatt.

Ákærði Q greiði 40.000 króna þóknun verjanda síns, S-kk-ef S-kk-ef hæstaréttarlögmanns. Þóknunin innifelur virðisaukaskatt.

H-kk-nf H-kk-nf