S-300/2019

I

Mál þetta, sem dómtekið var 26. júní sl., höfðaði héraðssaksóknari með ákæru 28. mars 2019 á hendur ákærða; „X, kt. […], […], […], fyrir eftirtalin hegningar og barnaverndarlagabrot, framin laugardaginn 16. apríl 2016:

1.

Líkamsárás, með því að hafa á bifreiðastæði bakvið [

…] í Reykjavík slegið

A

, kt.

[

…]

, þremur hnefahöggum í andlit en við það fell hann í jörðina, sparkað í bak hans og ýtt honum niður tröppur, allt með þeim afleiðingum að A hlaut bólgu yfir kinn vinstra megin, 3 sm mar inn í munnholi, hrufl yfir mjaðmaspaðanum auk eymsla yfir lendhrygg og meðfram hryggnum vinstra megin við mjaðmagrindina.

2. Ólögmæta nauðung, með því að hafa, í beinu framhaldi af líkamsárásinni sem er lýst í 1. lið ákæru, rifið í peysu A, fært hann nauðugan inn í bifreið sína og ekið með hann til nærstaddra lög[]reglumanna sem voru að sinna útkalli í ótengdu máli við […].

Telst háttsemi ákærða samkvæmt 1. lið ákæru varða við 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og 1. og 3. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002 en háttsemi samkvæmt 2. lið varðar við 1. mgr. 225. gr. almennra hegningarlaga og 1. og 3. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og greiðslu alls sakarkostnaðar.“

II

Málsatvik

2

Samkvæmt frumskýrslu lögreglu voru lögreglumenn 16. apríl 2016 að sinna verkefni í [

…] þegar ákærði kom þangað ak andi og gaf sig á tal við B lögreglumann.

Einnig hafi hann þar hleypt dreng, A

, brotaþola, úr aftursæti bifreiðarinnar.

Sagði hann að brotaþoli hefði, ásamt hópi krakka, verið að grýta hús hans að [

…]

, með steinum og eggjum og hafi ein rúða brotnað. Kvaðst hann hafa gripið brotaþola á hlaupum eftir atvikið og bað hann lögreglumenn að ræða við brotaþola en sjálfur hefði hann ætlað að kanna hvort hann mundi finna þá krakka sem höfðu verið með brotaþola.

Þegar rætt var við brotaþola sagði hann það rétt sem ák ærði sagði, að þau hefðu verið að kasta steinum og eggjum í hús ákærða og hefði ein rúða líklega brotnað en hann hefði heyrt brothljóð þegar hann var að hlaupa burt. Hann vissi ekki hver braut rúðuna en var fullviss um að hann hefði ekki gert það. Fram kemur í skýrslunni að brotaþoli hafi verið 14 ára þegar atvikið gerðist og hafi verið farið með hann á lögreglustöð þar sem hringt var í móður hans sem hefði sótt hann. Brotaþoli sagði lögreglu einnig að þrír krakkar hefðu verið með honum, F

,

E og

D

, og væru þau öll jafnaldrar hans. Þá sagði hann ákærða hafa slegið sig og sparkað í sig eftir að ákærði náði honum á hlaupum.

Þremur dögum síðar mætti brotaþoli ásamt foreldrum sínum á lögreglustöð og lögðu þau fram kæru á hendur ákærða vegna atviksins. Þá lýsti brotaþoli atvikum svo að hann hefði ásamt E

,

D og

F verið úti að ganga í […] þegar þau hefðu séð hús ákærða og vinir hans hefðu sagt honum að þarna byggi furðulegur karl. Þau hafi síðan farið í 10

11 og keypt sex eggja bakka og farið að húsinu og kastað fjór um eggjum í það, hvert einu eggi. Eftir það hefðu þau hlaupið burt en heyrt þá rúðubrot. Kvaðst hann telja að þau hefðu ekki brotið rúðu þar sem þau hefðu þá verið komin svolítið frá húsinu. Þau hafi hlaupið í áttina að [

…] og st ansað þar í porti fyrir bif reiðar. Þá hafi þau séð að bifreið var ekið yfir lóðina hjá húsi ákærða og inn á göngustíginn […] . Þau hafi þá klifrað yfir grindverk og inn í port og þá séð bifreiðina nálgast. Aðrir en hann og E hafi farið burt en hún hafi falið sig hjá bifreið og séð þaðan það sem gerðist .

Ákærði hafi farið út úr bifreiðinni og gengið að brotaþola sem hafi reynt að segja „fyrirgefðu“ en ákærði hafi slegið hann með hnefanum þrisvar sinnum í andlitið og hafi hann við það fallið í jörðina. Síðan h afi ákærði sparkað í bak hans þar sem hann lá í jörðinni. Hann hafi einnig reynt að sparka í andlit brotaþola sem hafi náð að setja hendur fyrir. Þá hafi ákærði ýtt honum niður litlar tröppur sem þarna voru o g loks rifið í peysu hans og hent honum inn í bifreiðina og hótað að slasa hann ef hann hreyfði sig. 3

Ákærði hafi síðan ekið út úr portinu og þá séð lögreglubifreið sem hann hafi ekið að og sagt lögreglumönnum frá því að brotaþoli hefði brotið rúðu. Brotaþoli kvaðst hafa misst húslykla sína þegar atvikið gerðist og hefði ákærði te kið þá. Einnig hafi hann týnt farsíma sínum og hafi ákærði skilað honum. Brotaþoli kvaðst hafa fundið til í vinstri kinn og bakinu eftir þetta og hafi móðir hans tekið myndir af áverkunum og liggi þær fyrir í málinu.

Meðal framlagðra gagna er skýrsla lögreglu um þá leið sem brotaþoli, E

,

D og

F fóru umrætt sinn samkvæmt lýsingu brotaþola og tóku lögreglumenn myndir af leiðinni og ætluðum vettvangi brots, sem lýst er í 1. tölulið ákæru.

Þá liggur fyrir áverkavottorð [

…] læknis, dagsett 12. nóvember 2016. Þar kemur fram að hann hafi séð brotaþola á bráðamóttöku um tveimur og hálfri klukkustund eftir atvikið. Segir í vottorðinu að hann hafi verið hlaupinn uppi eftir að hafa hent eggi í hús og verið sleginn í andlitið vinstra megin þrisvar sinnum og hafi við það fallið í jörðina. Þá hafi verið sparkað í bakið á honum og reynt að sparka í andlit hans en hann náð að bera hendurnar fyrir sig. Hann hafi síðan verið rifinn inn í bifreið og afhentur lögreglu. Við skoðun hafi hann reynst vera bólginn yfir kinn vinstra megin og með um þriggja cm langt mar eða far eftir teina inni í munnholi. Þá hafi hann verið aumur yfir lendahrygg meðfram hryggnum vinstra megin á hæð við mjaðmagrindina og hafi ve rið svolítil eymsli og hrufl þar yfir mjaðmaspað anum sem gætu samrýmst falli í götu eða hugsanlega sparki í hann líka. Samkvæmt vottorðinu var brotaþoli greindur með yfirborðsáverka á öðrum hlutum höfuðs, sem hafi verið mar á kinn, og mar á mjóbaki og mjaðmagrind. Þá kemur fram í vottorðinu að áverkar á andlit og l endhrygg samrýmist ágætlega þeirri atburðarás sem brotaþoli hafði lýst fyrir lækninum.

Við rannsókn málsins var tekið skýrsla af ákærða 7. nóvember 2016. Hann kvaðst hvorki hafa svipt brotaþola frelsi né veitt honum áverka. Hann sagði krakkana hafa komið með grjótið sem kastað var í rúðuna sem hefði brotnað. Þá hafi eitt egg komið á húsið og tveimur öðrum steinum einnig verið kastað en þeir ekki brotið gler.

Sagði ákærði að brotaþoli hefði játað fyrir honum að þau hefðu brotið rúðuna en sagt að hinn strákurinn hefði gert það. Þá sagði hann rangt hjá brotaþola að þau hefðu ekki getað brotið hana þar sem þau hefðu verið farin frá húsinu þegar þau heyrðu brothljóðið. Ákærði kvaðst hafa farið frá húsinu á bifreið sinni og í [

…] þar sem hann hafi séð brotaþola sem hafi beðið h ann afsökunar. Hann sagði rangt að hann hefði slegið eða sparkað í brotaþola eða ýtt honum niður tröppur eða hótað því að slasa 4 hann. Sjálfur hafi hann ekki farið út úr bifreiðinni heldur talað við hann gegnum gluggann og hafi brotaþoli s jálfur sest inn í bifreiðina og farið með honum til lögreglu.

Ákærði kvaðst hafa orðið var við lykla brotaþola seinna um kvöldið og skilað þeim til föður brotaþola en símann hafi hann fundið daginn eftir og komið honum til skila. Þá taldi hann að áverkar brotaþola væru ekki af sínum völdum.

Við rannsókn málsins hjá lögreglu gáfu einnig skýrslur vitnin E

,

F o g

D .

III

Framburður ákærða og vitna

Verður nú rakinn framburður ákærða og vitna fyrir dómi.

Ákærði kvaðst hafa verið genginn til náða þegar atvik gerðust að kvöldi til, eftir klukkan tíu, en vaknað við það að í gegnum tvöfalt, sérstaklega styrkt gler hafi komið grjót. Það hafi lent í rúmi hans ásamt glerbrotum sem hann hafi þó sloppið við. Hann hafi litið út um gluggann og séð krakka, eða stórvaxna unglinga, frekar ungmenni en ekki 1012 ára krakka, hlaupa upp að […]. Um 1530 mínútum seinna hafi hann séð, að því er hann taldi, þennan sama hóp við […] á efra bifreiðastæði, bak við húsið. Mikið hafi verið um árásir á hús hans og einnig önnur hús og fyrirtæki í […] á þessum tíma. Áhlaup sem þetta á hús hans hafi oft komið í fleiri en einni bylgju. Þar sem þau hafi ekki verið farin af svæðinu hafi hann metið það svo að það gæti komið önnur bylgja og hafi hann farið að leita þeirra til að forða því að svo yrði. Ákærði kom með stein í dómsal og sýndi dómara. Sagði hann að steinninn væri eitt kíló og 30 grömm og væri þetta grjótið sem lenti í rúmi hans. Sagði hann að grjótið hefði verið borið langan veg að, hugsanlega frá […]. Þegar þetta gerðist hafi hann verið […] ára gamall og hafi hann því ekki hlaupið heldur farið á bifreið af gerðinni […], fjögurra dyra. Hann hafi ekið upp […] og séð þegar hann ók upp heimreiðina að þau tóku öll á sprett og brugðust þannig við því þegar þau sáu bifreið koma frá húsinu. Þau hafi hlaupið frá bifreiðastæðinu við […] og upp í […], líklega nr. 19. Til að komast þangað hafi þau orðið að komast yfir fjögurra metra hátt haf og klifra utan á girðingum, sem hafi verið mikil „áhættuferð“ hjá þeim. Hann hafi einnig séð að þegar krakkarnir hlupu frá húsinu hafi þau hlaupið í gegnum um 15 metra hátt limgerði. Þegar hann ók um […] hefði hann séð að þar voru tvær lögreglubifreiðar kyrrstæðar. Hann hafi séð einhver ungmennanna gægjast fyrir horn á húsinu sem þau voru bak við. Hann kom þar að og hefði hann flautað og blikkað ljósunum en hann hefði viljað tala við þau og kanna hvað þeim gengi til. Þau taki hins vegar öll á sprett á bak við 5 húsið og hafi hann þá ekið í humátt á eftir þeim með háu ljósin á til að minnka alla hættu og flautað á þau um leið til að þau vissu að hann væri að aka á eftir þeim. Hann hafi séð þau öll hlaupa milli gáms og veggjar nema brotaþola. Hann hafi gengið að bifreið ákærða og sagt fyrirgefðu og verið mjög sáttfús og auðmjúkur og virst sjá eftir þessu öllu. Hann hafi spurt brotaþola hvort hann hefði brotið rúðuna en hann svarað því neitandi og sagt að það hefði verið hinn strákurinn. Ákærði kvaðst þarna hafa setið inni í bifreiðinni í portinu, með öryggisbeltið spennt, og rætt við brotaþola í gegnum gluggann. Hann hafi ekkert farið út úr bifreiðinni og varla verið þarna lengur en tvær mínútur en örugglega innan við fimm mínútur. Hann hafi sagt við brotaþola að lögreglan væri í næstu götu og spurt hann hvort hann væri til í að koma með honum og tala við lögreglu. Þessu hafi brotaþoli svarað játandi og sest inn í bifreiðina fyrir aftan ákærða og skellt hurðinni á eftir sér. Hann hafi þá beðið brotaþola að færa sig hægra megin í sætið þar sem hann vildi ekki hafa svona stóran mann, sem kæmi í bifreiðina af þessu tilefni, fyrir aftan sig og það hafi brotaþoli gert. Sjálfur sé hann […] cm á hæð og hafi pilturinn að minnsta kosti verið svipaður á hæð, og miklu þyngri. Brotaþoli hafi þá hálflagst í aftursætið og skriðið yfir það.

Ákærði kvaðst síðan hafa farið með brotaþola í [

…] til lögreglumanna sem þar voru, um hundrað metra. Hann hafi þar farið út úr bifreiðinni og sagt við lögreglumennina að hér væri ungur maður sem hefði verið í hóp sem hefði verið að brjóta rúður heima hjá honum og hann hafi sagt að hann héti G

, en það hefði brotaþoli sagt honum þegar þeir voru í portinu. Sagði hann þeim að brotaþoli hefði verið eitt fjögurra ungmenna sem hefðu gert áhlaup á hús hans. Hann hafi beðið þá að taka við brotaþola og gefið þeim upp kennitölu sína. Brotaþoli hafi setið inni í bifreiðinni á meðan h ann talaði við lögreglumennina. Síðan hafi hann sagst ætla að fara og svipast u m eftir hinum krökkunum en hafi ekki orðið var við þá. Þau hafi horfið á bak við gám en brotaþoli, sem var mun stærri, hafi ekki komist þangað. Seinna hafi ákærði fundið lykla o g síma í aftursætinu, fyrst lyklana, að því er hann minnti, og farið með þá til f öður brotaþola. Kvað hann sig minna að hann hefði fundið símann seinna og þá látið lögreglu hafa hann.

Taldi ákærði að ástæða þess að hann varð fyrir þessum árásum væri sú að hann hefði séð um að reka óviðkomandi af […] frá því árið 1996 en mikil ásókn hefði verið í það að fara inn á hann utan æfinga. Þá kom fram hjá ákærða að brotnar hefðu verið 2030 rúður í húsi hans og að lögregla sinnti þessum málum illa og hefði honum verið sagt að þetta væru ósakhæfir unglingar og lögreglan gæti því ekkert gert. 6

Þá sagði ákærði að þegar hann var að leita árásarmannanna hefði hann ekki gert sér grein fyrir því að þetta væru krakkar. Hann hafi ekki verið að elta þau en ekið stóran hring í stað þess að fara á eftir þeim. Þá hafi hann ekki vitað hvort þetta væru sömu ungmenni og höfðu brotið rúðuna hjá honum. Það hefði ekki verið fyrr en brotaþoli baðst fyrirgefningar að hann vissi að hann tengdist málinu. Hann kvaðst ekki hafa séð áverka á brotaþola þegar hann hitti hann. Aðspurður kvaðst ákærði ekki geta skýrt það misræmi sem væri í framburði hans og brotaþola um atvik í portinu. Brotaþoli hefði getað flúið úr portinu og hafi bifreið ákærða ekki lokað leiðinni fyrir hann. Hann hafi spurt brotaþola hvort hann vildi koma með sér til lögreglu en það hafi einnig verið valkostur að þeir gengju saman til lögreglumannanna og þá hefði hann geta hlaupið burt. Brotaþoli hafi samþykkt að fara með honum og hafi ekki verið undir forræði ákærða í bifreiðinni. Lögreglumaður hafi svo opnað hurðina hjá brotaþola og hann stigið út. Kvaðst ákærði ekki kannast við að hafa sagt lögreglu að hann hefði hlaupið brotaþola uppi og þannig náð honum, eins og ráða mætti af orðalagi í lögregluskýrslu og dagbók lögreglu, og væri þar um misskilning að ræða. Sagði ákærði að hann hefði ekki tekið brotaþola inn í bifreiðina með líkamlegu valdi. Þá kom fram hjá honum að hann væri og hefði verið með brjósklos og ekki til átaka við 100 kg mann.

Vitnið

A

, brotaþoli, sagði þau hafa, eftir að hafa hlaupið frá húsi ákærða, hlaupið upp hjá [

…] og farið inn í húsasund og klifrað upp girðingu. Þau hafi síðan séð ákærða koma á bifreið og aka þar upp og hafi þau þá hlaupið aftur inn í húsasund.

Þegar ákærði kom þangað hafi brotaþoli stoppað en hin þrjú haldið áfram að hlaupa.

Hann kvaðst hafa ætlað að biðjast fyrirgefningar. Ákærði hafi farið út úr bifreiðinni og það fyrsta sem ákærði hafi sagt hafi verið „sjáðu þetta“ og hafi vitnið ekki skilið hvað hann átti við. Hann hafi verið að ganga til ákærða þegar ákærði hafi gengið ámót i honum og sagt þessi orð og lamið síðan brotaþola í andlitið, fleiri en eitt högg, en hann muni ekki hve mörg. Síðan hafi ákærði ýtt honum niður tröppur sem þarna voru.

Það hafi verið fjögur eða fimm þrep sem hann hafi dottið niður og muni hann ekki hvort hann hafi þá meitt sig. Höggin, þegar hann var laminn, hafi lent á andlitinu, að því er hann minni vinstra megin, en hann muni ekki hvort þau hafi verið föst. Vitnið hafi síðan gengið upp tröppurnar og ákærði þá farið með hann inn í bifreiðina og sagt v ið hann að ef hann hreyfði sig þá mundi hann slasa vitnið. Hann hafi ekki samþykkt að fara inn í bifreiðina. Þá muni hann eftir því að hafa legið í jörðinni og að ákærði sparkaði í bakið á honum einu sinni en hann muni ekki hvernig hann lenti á jörðinni. 7

S íð an hafi ákærði tekið hann upp og hent honum inn í bifreiðina. Ákærði hafi gert það þannig að hann hafi tekið í peysuna sem hann var í og dregið hann inn í bifreiðina og ekið með hann til lögreglu sem hafi tekið við honum. Hann hafi setið inni í bifreiðinni á meðan ákærði talaði við lögregluna. Þegar ákærði kom í portið hafi vitnið verið mjög stressað. Í bifreiðinni hafi hjartað í honum verið „á hundrað“ og hafi hann „byrjað að panikka“. Hann hafi bara setið og þagað og ekki vitað hvert ákærði ætlaði aðfara með hann eða hvað hann ætti að gera og hlustað bara á það sem ákærði sagði.

Við árásina hafi hann fengið áverka, m.a. rautt far á andlit, og hafi f arið á slysadeild þetta kvöld. Vitninu var kynnt hvaða áverkum væri lýsti í vottorði og staðfesti að hafa við árásina fengið þá áverka, mar á kinn og mar á mjóbaki og mjaðmagrind.

Vitnið kvaðst hafa misst lykla og síma í portinu og hafi ákærði tekið lyklana upp og komið þeim síðar til föður vitnisins. Sjálfur hafi hann tekið símann upp og hann gæti síðan hafa orðið eftir í bifreiðinni. Sagði vitnið að þau hefðu heyrt að aðrir hefðu ráðist á húsið og þess vegna hefðu þau gert það. Áður en þau gerðu þetta hefði þau ákveðið hvað þau mundu segja ef þetta færi illa , en þau hafi ætlað að gefa upp röng nöfn. Þau hafi ekki verið búin að ákveða að bera það upp á manninn að hann hefði beitt þau ofbeldi og ekki sammælst um hvað þau ætluðu að segja þegar þau gáfu skýrslu vegna málsins. Hann kvaðst ekki hafa vitað af því að F hefði tekið með sér grjót, en þau hefðu ekki planað að kasta grjóti í húsið heldur eggjum. Aðspurður kvaðst hann hafi verið eitthvað lágvaxnari en í dag þegar þetta gerðist en nú væri hann rúmlega […

] cm á hæð. Þá staðfesti vitnið að tröppur sem sjá má á framlögðum myndum sem teknar voru áætluð um brotavettvangi væru þær sem ákærði ýtti honum niður. Kvaðst hann hafa dottið í tröppurnar frá hlið en ekki beint niður tröppurnar. Þá sagði vitnið að E hefði falið sig bak við bifreið um tíu metra frá þeim stað þar sem atvik gerðust og kvaðst hann halda að hún hefði heyrt eitthvað.

D og

F hafi falið sig inni í einhverjum bílskúr. Þá staðfesti vitnið skýrslu sem hann gaf hjá lögreglu við rannsókn málsins og kvaðst hafa munað atvik betur þá.

Vitnið

E sagði þau h afa hlaupið burt frá vettvangi í átt að [

…] og farið í port þar fyrir ofan og beðið. Þau hafi haldið að þetta væri búið þegar þau sáu bifreiðina koma á eftir þeim. Þau hafi þá hlaupið inn í minna sund og hafi bifreiðin þá allt í einu verið komin fyrir aftan þau.

F og

D hafi náð að hlaupa burt en hún og brotaþoli verið föst í þessu litla sundi. Hún hafi farið fyrir aftan bifreið eða húsvagn. Kvaðst hún aðspurð halda að einnig hefði verið einhver gámur þarna. Þaðan hafi hún heyrt að bifreiðin stöðvaðist, einhver hefði stigið út úr henni, hurð bifreiðarinnar skellst og 8 brotaþoli sagt eitthvað, að því er hana minnti: „ég vil ekki vesen“. Síðan heyri hún „átök og högg og pínu ruðning“ og eins og hurð bifreiðarinnar sé skellt og bifreið ekið burt. Hún hafi þá gægst út og séð að brotaþoli var farinn. Kvað hún sig minna að höggin sem hún heyrði hefðu verið í mesta lagi þrjú og þá hefði hún einnig heyrt vein.

Nánar aðspurð um það sem hún heyrði kvaðst hún hafa heyrt brotaþola anda hátt, og kannski vein, en ekki hafa heyrt hann segja n eitt sem hún myndi annað en að hún heyrði hann segja „fyrirgefðu“. Í framhaldi af því hafi hún strax heyrt skell eða högg, eitt greinilegt högg. Þetta hafi allt gerst hratt. Tíminn sem þetta allt tók hafi verið á að giska þrjár til fjórar mínútur. Síðan hafi hún heyrt einhverja „ruðninga“ og að hurð bifreiðar var skellt og henni ekið á brott. Með ruðningi eigi hún við að það hafi verið eins og einhverjum væri hent til. Kvaðst hún ekki muna eftir að hafa heyrt ákærða segja eitthvað við brotaþola. Þá sagði hún brotaþola ekki hafa verið með áverka áður en þetta gerðist og hún myndi ekki eftir því að hann hefði dottið. Kvaðst vitnið ekki minnast þess að þau hefðu sammælst um að gefa upp röng nöfn og ekki kannast við að eitthvert þeirra hafi verið með stein eða m una hvort þau fóru í gegnum trjágróður þegar þau hlupu af vettvangi. Þá mundi hún ekki hversu oft hún hefði heyrt hurð bifreiðar skellt. Þá sagði hún að brotaþoli hefði getað verið þar sem hún var. Það hafi ekki v er ið lítið eða þröngt rými.

Vitnið

F sagði þau hafa hlaupið frá vettvangi yfir [

…] og falið sig þar. Þar hafi þau beðið í einhvern tíma en svo ákveðið að fara til baka en þá hafi bifreið verið ekið á fullri ferð á móti þeim og hafi þau þá snúið við og farið að hlaupa og hafi bifreiðinni þá verið ek ið á eftir þeim. Kvaðst hann halda að brotaþoli og E hefðu stokkið til hliðar svo ákærði mundi ekki aka á þau en hann og D haldið áfram að hlaupa. Meðan þau voru að hlaupa hafi þau heyrt öskur og haldið að það hefði komið frá E . Þau hafi síðan falið sig í kjallara og beðið þar en E hafi síðan einnig komið þangað. Hann hafi ekki séð hvað gerðist í portinu eftir að ákærði kom þangað á bifreiðinni. Þá kvaðst hann ekki hafa séð að brotaþoli væri með áverka áður en þetta gerðist eða séð hann detta á leiðinni frá vettvangi en hann myndi ekki hvort þau hefðu hlaupið milli einhverra trjáa. Þá kvaðst F hafa tekið upp grjót til sjálfsvarnar eftir að hafa kastað eggi í húsið en ekki hafa kastað grjóti í húsið. Vitnið kvaðst hafa heyrt brothljóð þegar þau voru komin upp á gangstétt við [

…] . Þá hafi þau hvergi troðið sér á milli á þessari leið, allt hafi verið opið. Sagði hann brotaþola hafa verið svipaðan á hæð og hann þegar atvik gerðust en hann hafi verið yfir meðalhæð. Þá sagði hann þau ekki hafa skipulagt það að bera sakir á ákærða. Hann hafi heyrt, eftir að atvik gerðust, að brotaþoli hefði verið 9 laminn, sparkað hefði verið í hann og hann dreginn niður tröppur. Vitninu var kynnt að hjá lögreglu hefði hann sagt að hann hefði heyrt brotaþola öskra og sagði vitnið að það væri þá rétt þar sem hann hefði munað atvik betur þá. Þá sagði hann að einnig væri rétt sem þar væri bókað eftir honum, að hann hefði ekki he yrt brot hljóð.

Vitnið

D sagði þau hafa verið fjögur saman þetta kvöld og ákveðið af fara og kaupa egg og kastað þ eim í hús ákærða.

F hafi verið með stein. Sjálf hafi hún verið fremst þegar hún kastaði sínu eggi og hafi því ekkert séð eftir að hún hljóp í burtu.

Þe gar þau voru að hlaupa yfir götuna hefði hún heyrt brothljóð. Þau hafi síðan farið yfir götuna og falið sig og hafi ákærði komið seinna á bifreið og elt þau. Hún hafi verið fremst þannig að hún hafi hlaupið fyrst burt og F á eftir henni. Þegar hún var að h laupa hafi hún heyrt E

öskra.

E hafi síðan fundið þau en þau hafi ekki náð samband brotaþola fyrr en eftir helgina þar sem hann hafi týnt símanum sínum. Hann hafi verið með glóðarauga þegar hann kom í skólann. Hún hafi ekki séð það sem gerðist í portinu eftir að ákærði kom. Á meðan hún hafi verið að hlaupa hafi hún heyrt öskur, bifreið aka og stansa og hurð skellt. Myndi hún ekki til þess að eitthvert hlé hefði verið milli þess sem hún heyrði þessi hljóð.

Þá hafi hún verið komin upp að götunni og kannski ve rið um 15 metra frá og síðan farið enn lengra frá. Brotaþoli hafi ekki verið með áverka áður en þetta gerðist.

Vitnið

B lögreglumaður kvaðst hafa ritað frumskýrslu málsins. Hann sagði á kærða hafa komið með brotaþola og hann farið úr bifreið ákærða inn í lögreglubifreið. Brotaþoli hafi verið þögull og fámáll. Ákærði hafi rætt stuttlega við vitnið og sagt að brotaþoli hefði verið að brjóta rúður og að fleiri hefðu verið með honum og ætlaði hann að athuga hvort hann gæti haft uppi á þeim. Hann hafi rætt stutt lega við brotaþola í bifreiðinni og þá hafi komið í ljós að hann væri 14 ára og hafi þeir þá farið með hann niður á stöð og hringt í foreldra hans. Ákærði hafi verið pirraður og að flýta sér. Hvað varði brotaþola þá hafi ákærði sagt að hann hefði náð þessu m. Það hafi komið flatt upp á vitnið þegar ákærði kom með barnið. Hann hafi verið að sinna öðru máli og h afi ekki náðst að gæta formsatriða sem venjulega væri gert, eins og að greina f rá vitnaskyldu og ábyrgð. Þá sé ekki víst að orðalag í skýrslu um það se m haft var eftir ákærða sé nákvæmt, en ákærða hafi ekki verið kynnt það sem bókað var eftir honum. Vitnið kvaðst vita til þess að hús ákærða hefði verið grýtt oftar en einu sinni. Þá kvaðst hann ekki muna hvort brotaþoli hefði farið sjálfur út úr bifreið á kærða eða einhver opnað bílhurðina fyrir honum, en hann hefði setið í 10 aftursæti. Það hefði ekki verið fyrr en rétt áður en brotaþoli fór af lögreglustöð með móður sinni að fram kom að ák ærði hefði slegið hann og sparkað í hann.

Vitnið

H lögreglumaður kvaðst hafa verið í útkalli vegna innbrots þegar ákærði kom með dreng í bifreið sinni sem einnig hefði komið út úr bifreiðinni. Ákærði hafi sagt að brotaþoli hefði brotið rúðu heima hjá honum. Ákærði hafi svo farið burt en brotaþoli farið með þeim niður á stöð . Muni hann ekki hvort brotaþoli fór sjálfur út úr bifreið ákærða eða hvenær. Ákærði hafi verið mjög æstur og pirraður.

Vitnið […] sérfræðilæknir kvaðst hafa tekið á móti brotaþola þessa nótt og ritað vottorð um þá komu. Taldi hann að þeir áverkar sem lýst er í vottorði gætu hugsanlega samrýmst lýsingu brotaþola. Hann hafi við skoðun séð mar á kinn, far eftir teina og mar, eins og hann hefði fengið högg í andlitið, og hrufl á mjaðmarkambi.

Þetta hafi verið áverkar eftir einhvers konar högg. Hrufl á mjaðmag rind geti samrýmst því að hann hafi fallið í götu eða hugsanlega að það hafi verið sparkað í hann. Ekki sé hægt að greina þar á milli. Þegar brotaþoli kom til hans hafi hann ekki rætt um atvikið í tröppunum. Vitnið kvaðst hafa skilið það svo að hann hefði verði sleginn en hvort hann hefði verið kýldur eða löðrungaður gæti hann ekki sagt til um. Áverkarnir gætu hafa komið við það að hann hefði farið niður tröppur og verið kýldur í andlit. Miðað við tímasetningu gæti mar og aðrir áverkar hafa komið á þessum t íma, plús/mínus 6

12 klukkustundir.

IV

Niðurstaða

Af því sem fram er komið í málinu verður ráðið að þegar atvik gerðust hafði ákærði um nokkurt skeið orðið fyrir ítrekuðum árásum barna eða ungmenna á heimili sitt. Ákærði rekur þetta til þess að hann hafi síðan árið 1996 tekið að sér, óumbeðinn, að fylgja því eftir að aðilar væru ekki í leyfisleysi að nýta sér […] . Þetta h afi gert hann að skotspæni þessara aðila. Hús hans hafi ítrekað verið grýtt með eggjum og grjóti og milli 20 og 30 rúður verið brotnar.

Þá kom fram hjá brotaþola,

A

, og félögum hans að ástæða þess að þeir komu að heimili ákærða og grýttu í það eggjum hafi verið sú að þau hefðu heyrt að aðrir hefðu gert það, en það varð aðdragandi þeirra atvika sem ákærði er nú ákærður fyrir.

Ákærði er ákærður í fyrsta ákærulið ákæru fyrir líkamsárás á hendur brotaþola, sem þar er talin varða við 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og brot gegn 1. og 3. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002. Ákærði neitar sök. Hann 11 kannast við að hafa verið á vettvangi umrætt sinn en neitar því alfarið að hafa ráðist á brotaþola heldur einungis hafa rætt við hann. Lýsing ákærða og brotaþola af atvikum er mjög ólík. Báðir lýsa þeir því að hafa verið staddir á bifreiðastæðinu. Ákærði segist hafa verið inni í bifreið sinni allan tímann en brotaþoli segir ákærða strax hafa farið út úr henni eftir að bifreiðin stöðvaðist.

Bæði framburður ákærða og brotaþola hefur í gegnum meðferð málsins verið stöðugur og er ekkert fram komið sem rýrir trúverðugleika þeirra hvað varðar atvik þegar ætluð líkamsárás átti sér stað. Þó mundi brotaþoli ekki fyrir dómi hve oft hann hefði verið sleginn né gat hann lýst höggunum nánar. Hann staðfesti þann framburð sem hann gaf hjá lögreglu, en þar lýsti hann höggunum í samræmi við það sem fram kemur í ákæru og svipuð lýsing er höfð eftir honum í læknisvottorði. Þó að brotaþoli og félagar hans, sem vitni eru í máli þessu, hafi við meðferð málsins viðurkennt að hafa ætlað að gefa upp rangt nafn ef þeir yrðu staðnir að því að kasta eggjum í hús ákærða, þá er ekkert fram komið sem bendir til þess að þau hafi samræmt framburði sína við meðferð málsins hjá lögreglu eða fyrir dómi. Þá má ráða af framburðum þeirra lögreglumanna sem tóku við brotaþola frá ákærða, eins og lýst er í 2. tölulið ákæru, að ákærði hafi þá verið æstur og pirraður.

Fyrir liggur að lögregla tók myndir af vettvangi um sex mánuðum eftir að atvik gerðust. Er lýsing brotaþola á vettvangi í samræmi við það sem þar má sjá, en þar er hins vegar ekki að sjá gám eins og ákærði lýsti að hefði verið á vettvangi enda langur tími liðinn frá því að atvik gerðust þegar myndirnar voru teknar.

Vitnin E og D báru um það í framburði sínum fyrir dómi að hafa að einhverju leyti heyrt til ákærða og brotaþola þegar þeir áttu samskipti á bifreiðastæðinu. Báru þær báðar um að hafa heyrt hurð bifreiðar skellt skömmu eftir að hún stöðvaðist. Þá bar E um að hafa heyrt högg, í mesta lagi þrjú, og að hafa heyrt vein. E taldi að þá hefði hún verið um tíu metra frá vettvangi en D um 15 metra og samrýmast þær lýsingar vitnanna aðstæðum að öðru leyti en því að D bar um að þá hefði hún verið að forða sér af vettvangi en E að hún hefði þá verið í felum. Það að þær heyrðu hurðinni skellt á því tímamarki styður þann framburð brotaþola að ákærði hafi farið út úr bifreiðinni þegar hann kom á vettvang, en hefði skellurinn heyrst þegar brotaþoli fór inn í bifreiðina mætti ætla, miðað við framburð ákærða og brotaþola, að hann hefði ekki heyrst fyrr en a.m.k. tveimur mínútum eftir að ákærði stöðvaði bifreiðina. Þá lýsti vitnið E því einnig að hún hefði heyrt högg og „ruðninga“, og að því er virðist 12 andardrátt. Styður þessi framburður hennar þá lýsingu sem brotaþoli gaf á atvikum, svo langt sem hann nær.

Samkvæmt framburði og vottorði […], læknis geta áverkar brotaþola samrýmst þeirri lýsingu sem brota þoli gaf honum. Hann tók þó fram að brotaþoli hefði ekki lýst því að honu m hefði verið ýtt niður tröppurnar en taldi að áverkar á mjaðmagrind gætu jafnt samrýmst því að sparkað hefði verið í hann og að hann hefði fallið í götuna.

Í ljósi alls framangreinds telur dómurinn ekki óvarlegt að leggja til grundvallar frásögn brotaþola af atvikum, en framburður hans fær stuðning af því sem hér að framan hefur verið rakið. Telur dómurinn því að nægilega sé sannað þannig að hafið sé yfir skynsamlegan vafa að ákærði hafi veist að brotaþola eins og lýst er í 1. ákærulið. Háttsemi ákærða er í ákæru heimfærð undir 1. mgr. 217. gr. laga nr. 19/1940 og 1. og 3. mgr. 99. gr. laga nr. 80/2002. Samkvæmt 1. mgr. 99. gr. skal hver sem beitir barn andlegum eða líkamlegum refsingum, hótunum eða ógnunum, eða sýnir af sér aðra vanvirðandi háttsemi gagnvart barni, sæta sektum eða fangelsi allt að þremur árum. Þá segir í 3. mgr. lagaákvæðisins að hver sem sýnir barni yfirgang, ruddalegt eða ósiðlegt athæfi, særir það eða móðgar skuli sæta sektum eða fangelsi allt að tveimur árum. Ákærði byggir á því að hann hafi ekki vitað að um börn væri að ræða heldur hafi hann mátt ætla, vegna stærðar brotaþola, að um fullorðna einstaklinga væri að ræða. Þá hafi atvik gerst eftir klukkan tíu að kvöldi, að liðnum útivistartíma barna, og hafi það einnig orðið til þess að hann taldi að ekki hefði verið um börn að ræða, heldur fremur ungmenni. Er þessi málsvörn ákærða í ákveðinni andstöðu við framburð hans þar sem hann notaði orðið ungmenni um þau og bar um að ætlun lögreglu væri að þeir sem réðust á húsið væru almennt ósakhæfir, þ.e. yngri en 15 ára. Þá liggur fyrir að ákærði bar um að hafa séð fleiri en brotaþola hlaupa frá húsinu. Loks má ráða það af því sem fram kom við meðferð málsins að brotaþoli hafi verið stór eftir aldri en hann var þá 14 ára, og var samkvæmt framburði hans og vitnisins F, líklega um […] cm á hæð þegar atvik gerðust.

Engu að síður verður í ljósi alls framangreinds ekki fallist á það með ákærða að hann hafi ekki mátt vita að u m ungmenni undir 18 ára aldri hafi verið að ræða.

Í ljósi þess sem að framan hefur verið rakið er það niðurstaða dómsins að ákærði hafi með háttsemi sinni sýnt af sér vanvirðandi hegðun gagnvart brotaþola auk þess að sýna af sér yfirgang og ruddalegt athæfi gagnvart honum, þannig að varði framangreinda 1. og 3. mgr. 99. gr. laga nr. 80/2002. 13

Með vísan til alls framangreinds telur dómurinn nægilega sannað þannig að hafið sé yfir skynsamlegan vafa að ákærði hafi gerst sekur um brot gegn 1. mgr. 217. gr. lag a nr. 19/1940 og 1. og 3. mgr. 99. gr. laga nr. 80/2002, eins og því er lýst í 1. ákærulið.

Samkvæmt 4. m gr. 91. gr. laga nr. 19/1940 skal miða fyrningarfrests brots við það ákvæði sem geymir þyngstu refsimörk ef brot varðar við fleiri en eitt refsiákvæði.

B rot gegn 1. mgr. 99. gr. laga nr. 80/2002 varðar allt að þriggja ára fangelsi.

Brot ákærða samkvæmt 1. ákærulið fyrnist því á fimm árum og er, sbr. 2. töluliður 1. mgr. 81. gr. laga nr.19/1940, ófyrnt.

Ákærði er í 2. ákærulið ákærður fyrir ólögmæta nauðung, sbr. 225. gr. laga nr. 19/1940, með því að hafa í beinu framhaldi af líkamsárásinni, sem lýst er í 1. ákærulið, rifið í peysu brotaþola, fært hann nauðugan inn í bifreið sína og ekið með hann til nærstaddra lögreglumanna. Ákærði hefur viðurkennt að hafa ekið með brotaþola til lögreglu en telur að ekki hafi falist í því ólögmæt nauðung heldur hafi brotaþoli komið sjálfviljugur með honum. Um tildrög þess að brotaþoli fór inn í bifreið ákærða liggja einungis fyrir framburðir ákærða og brotaþola. Þeir eru misvísandi. Annars vegar bar ákærði um að brotaþoli hefði að beiðni ákærða komið með honum og hins vegar bar brotaþoli um að ákærði hefði dregið hann inn í bifreiðina og ekið með hann til lögreglu. Hann hafi þá ekki vitað hvert ákærði væri að fara með hann en hefði hlustað á það sem ákærði sagði.

Framburður þeirra lögreglumanna sem tóku við brotaþola frá ákærða hefur litlu ljósi varpað á atburðarásina. Þá verður, ljósi atvika, að telja að ekki hafi verið skilyrði fyrir borgaralegri handtöku. Eins og rakið hefur verið, þá var vitnið E í nágrenni við vettvang og var framburður hennar á þann veg að hún hefði ekki heyrt brotaþola og ákærða ræða saman hvað þetta varðaði. Slíkt verður þó ekki talið vera sönnun þess að slíkt samtal hafi ekki átt sér stað. Í ákæru er verknaðaraðferð ólögmætrar nauðungar lýst svo að ákærði hafi gripið í peysu brotaþola og þannig fært hann nauðugan inn í bifreiðina til að aka honum til lögreglu. Er þetta í samræmi við lýsingu brotaþola á atvikum. Þá hefur framburður bæði ákærða og brotaþola verið stöðugur og trúverðugur hvað þessi atvik varðar. Ekki eru fram komin nein gögn sem styðja fremur framburð brotaþola um að ákærði hafi gripið í hann á þennan hátt og flutt hann nauðugan en framburð ákærða. Þá liggur fyrir að um stutta vegalengd var að ræða til lögreglu sem ákærði vissi af í nágrenninu.

Sönnunarbyrði um sekt ákærða og atvik sem telja má honum í óhag hvílir á ákæruvaldinu og metur dómari hverju sinni hvort nægileg sönnun, sem ekki verði 14 vefengd með skynsamlegum rökum, sé fram komin um hvert það atriði sem varðar sekt og ákvörðun viðurlaga við broti, sbr. 108. og 109. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Gegn neitun ákærða verður sakfelling ekki byggð á framburði brotaþola. Með vísan til þess verður því ekki talið að fram sé komin lögfull sönnun þess að ákærði hafi veist að brotaþola, eins og í 2. ákærulið greinir. Verður ákærði, þegar af þeirri ástæðu, því sýknaður af því broti.

Ákærði er fæddur árið […]. Samkvæmt framlögðu sakavottorði hefur hann nokkrum sinnum verði dæmdur til refsingar frá árinu 2000. Það sem hér skiptir máli er að ákærði var með dómi Héraðsdóms Reykjavíkur frá 23. maí 2014 dæmdur í þriggja mánaða fangelsi skilorðsbundið í tvö ár. Með broti því sem ákærði hefur nú verið sakfelldur fyrir rauf hann skilorð dómsins. Í ljósi þess hve lítið var eftir af skilorðstíma þegar ákærði framdi brotið og hve langan tíma meðferð málsins hefur tekið og að ákærða er ekki um þann drátt að kenna telur dómurinn að ekki séu rök til að taka upp þann dóm, sbr. 60. gr. laga nr. 19/1940. Við ákvörðun refsingar ákærða verður litið til 1. og 3. töluliðar 1. mgr. 70. gr. laga nr. 19/1940, en brot hans beindust að ungmenni sem hann olli líkamstjóni. Þá er einnig, ákærða til málsbóta, litið til 7. töluliðar sama lagaákvæðis, en ákærði var þegar atvik gerðust í uppnámi vegna þeirra árása sem höfðu verið gerðar á heimili hans. Að þessu virtu þykir refsing ákærða hæfilega ákveðinn fangelsi í 30 daga en fresta skal fullnustu hennar og fellur hún niður að liðnum tveimur árum frá uppkvaðningu dóms þessa haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. laga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

Vegna framangreindrar niðurstöðu og m eð vísan til 1. mgr. 235. gr. laga nr.

88/2008 skal ákærði greiða

2

/3 af málsvarnarlaunum skipaðs verjanda síns, S-kk-ef K-kk-ef K-kk-ef lögmanns, sem samtals er ákveðinn 600.000 krónur, og 37.800 krónur í annan sakarkostnað samkvæmt framlögðu yfirliti ákæruvaldsins vegna áverkavottorðs.

Við ákvörðun málsvarnarlauna er litið til eðlis og umfangs málsins og höfð hlið sj ón af tímaskýrslu lögmannsins og tekið tillit til virðisaukaskatts.

Af hálfu ákæruvaldsins flutti mál þetta K-kk-nf J-kk-nf B-kk-nf saksóknarfulltrúi.

Dóm þennan kveður upp S-kvk-nf E-kvk-nf K-kvk-nf héraðsdómari.

D Ó M S O R Ð:

Ákærði, X, sæti fangelsi í 30 daga en fresta skal fullnustu refsingarinnar og falli hún niður að liðnum tveimur árum frá uppkvaðningu dóms þessa haldi ákærði 15 almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

Ákærði greiði 2/3 af málsvarnarlaunum skipaðs verjanda síns, S-kk-ef K-kk-ef K-kk-ef lögmanns, sem samtals er ákveðinn 600.000 krónur, og annan sakarkostnað, 37.800 krónur.

S-kvk-nf E-kvk-nf K-kvk-nf

15 almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

Ákærði greiði 2/3 af málsvarnarlaunum skipaðs verjanda síns, S-kk-ef K-kk-ef K-kk-ef lögmanns, sem samtals er ákveðinn 600.000 krónur, og annan sakarkostnað, 37.800 krónur.

S-kvk-nf E-kvk-nf K-kvk-nf