S-31/2017

Mál þetta, sem dómtekið var 9. júní sl. er höfðað með ákæru Héraðssaksóknara, útgefinni 6. janúar 2017, á hendur X, kt. 000000-0000, nú til heimilis að ... fyrir þau hegningarlagabrot sem hér segir:

„1.

Fyrir hættubrot og vopnalagabrot, með því að hafa aðfaranótt sunnudagsins 13. mars 2016, í og við íbúðarhúsnæði að ..., Akureyri, þar sem ákærði var til heimilis, skotið að minnsta kosti fimm skotum úr Beretta haglabyssu, þar af tveimur skotum sem beint var að inngangi íbúðar nr. 000 á neðri hæð hússins, með þeim afleiðingum að rúða í forstofu brotnaði og skemmdir urðu á munum eins og lýst er í a. og b. lið ákæruliðar 2, en í íbúðinni voru staddar A og tveggja ára dóttir hennar, og einu skoti sem beint var að bifreið í eigu B, sem lagt var í bifreiðastæði við húsið, með þeim afleiðingum sem lýst er í c. lið ákæruliðar 2. Með háttsemi sinni stofnaði ákærði lífi og heilsu íbúa hússins og annarra í nágrenni þess í augljósan háska.

Telst þetta varða við 4. mgr. 220. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og við 1. og 4. mgr. 21. gr. sbr. 1. mgr. 36. gr. vopnalaga nr. 16/1998.

2.

Fyrir eignaspjöll, með því að hafa á sama tíma og á sama stað og greinir í ákærulið 1, er ákærði hleypti af skotum eins og þar er lýst, ónýtt eða skemmt eftirgreinda muni í eigu annarra:

a. Útidyrahurð, innihurð, fataskáp og flísar í forstofu íbúðar nr. 000, í eigu C

b. Húsbúnað, fatnað, skóbúnað og þríhjól, sem var í forstofu íbúðar nr. 000, og í eigu A, samtals að verðmæti kr. 117.990.

c. Framrúðu, sæti og klæðningu í hurð bifreiðar AA-000 sem var í eigu B.

Telst þetta varða við 1. mgr. 257. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Þess er aðallega krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar, en til vara að honum verði gert að sæta öryggisgæslu á viðeigandi stofnun sbr. 62. gr. almennra hegningarlaga. Í báðum tilvikum er þess krafist að ákærða verði gert að greiða allan sakarkostnað.

Með vísan til 1. tl. 1. mgr. 69. gr. a almennra hegningarlaga er þess krafist að Beretta haglabyssa sem ákærði er skráður eigandi að og lögregla lagði hald á verði gerð upptæk til ríkissjóðs. Jafnframt er þess krafist með vísan til 2. mgr. 37. gr. vopnalaga nr. 16/1998 að Remington riffill, sem ákærði er skráður eigandi að, og skotfæri sem fundust á heimili ákærða og lögregla lagði hald á (munir merktir 424045-424059, 424092 og 423285 í munaskrá) verði gerð upptæk til ríkissjóðs.

Einkaréttarkröfur:

Af hálfu A, kt. 000000-0000, er gerð sú krafa að ákærði verði dæmdur til að greiða henni kr. 699.830,- sem nánar sundurliðast með eftirfarandi hætti. Bætur vegna beins eignatjóns nema samtals kr. 117.990.- og bætur vegna miska nema kr. 500.000,-. Krafan beri vexti skv. 8. gr. sbr. 4. gr. vaxtalaga nr. 38/2001, frá 13. mars 2016 til þess dags er mánuður er liðinn frá birtingu bótakröfu, en með dráttarvöxtum skv. 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 frá þeim til degi til greiðsludags. Þá er þess krafist að ákærða verði gert að greiða lögmannskostnað kr. 66.000,- auk 24% virðisaukaskatts, eða kr. 81.840,-

Af hálfu B, kt. 000000-0000, er gerð sú krafa að ákærða verði gert að greiða henni skaðabætur, samtals að fjárhæð kr. 125.702,- með vöxtum samkvæmt 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001, frá tjónsdegi 13. mars 2016, en síðan dráttarvaxta samkvæmt 9. gr., sbr. III kafla sömu laga, til greiðsludags.

Af hálfu C, kt. 000000-0000, er gerð sú krafa að ákærði verði dæmdur til að greiða félaginu kr. 311.191. Krafist er vaxta samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001 frá 30. júní 2016 þar til krafan hefur verið kynnt ákærða en með dráttarvöxtum samkvæmt 9. gr. sbr. 1. mgr. 6. gr. s.l. frá því að mánuður er liðinn frá því að ákærða er kynnt krafan til greiðsludags. Auk þess er gerð krafa um málskostnað samkvæmt framlögðum reikningi eða mati dómsins.“

Ákærði hefur fyrir dómi skýlaust viðurkennt verknaðarlýsingu, sbr. 1. og 2. kafla ákæru.

Af hálfu skipaðs verjanda G-kk-ef S-x-x R-kk-ef hdl., er þess krafist að ákærði verði sýknaður af refsikröfu ákæruvalds og þá með hliðsjón af ákvæði 15. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Til vara krefst hann þess að ákærða verði ekki gerð refsing, sbr. ákvæði 16. sömu laga, en til þrautavara að honum verði ekki gerð refsing á grundvelli 75. gr. laganna. Jafnframt krefst verjandinn að ákærða verði ekki gert að sæta öryggisgæslu samkvæmt 62. gr. hegningarlaganna.

Skipaður verjandi vísar til þess að ákærði hafi fyrir dómi viðurkennt bótaskyldu sína samkvæmt áður röktum einkaréttarkröfum. Ákærði hafi á hinn bóginn haft uppi athugasemdir við fjárhæð miskabótakröfu A, en lýsti því yfir að hann legði þann ágreining í mat dómsins.

Verjandinn krefst að lokum hæfilegra málsvarnarlauna, en einnig ferðakostnaðar.

I.

Aðfaranótt sunnudagsins 13. mars 2016, kl. 01:33, bárust lögreglunni á Akureyri tilkynningar frá íbúum við ..., þ. á m. frá brotaþolanum B íbúa í íbúð 000 á neðri hæð fjögurra íbúða fjölbýlishúss að ..., þess efnis að íbúi á efri hæð, ákærði í máli þessu hefði ,,skotið a.m.k. fjórum skotum og heyrðist einn skothvellur á meðan á símtalinu stóð“, líkt og segir í frumskýrslu lögreglu.

Samkvæmt nefndri skýrslu og öðrum rannsóknargögnum var þegar brugðist við af hálfu lögreglu með öflugri vettvangsgæslu, en einnig voru kvaddir til sérsveitarlögreglumenn á Akureyri. Þá var og kallaður út viðeigandi liðsstyrkur frá ríkislögreglustjóra.

Samkvæmt gögnum lá strax fyrir að ákærði hafði undir höndum skotvopn, eitt eða tvö, en fljótlega var upplýst að riffill, sem hann var skráður fyrir væri óvirkur sýningargripur og í geymslu. Samkvæmt dagbókarfærslu höfðu lögreglumenn haft tal af ákærða fáeinum dögum fyrir þennan atburð, á heimili hans, vegna tilmæla náins ættingja. Verður ráðið að tilefnið hafi verið undarleg hegðun ákærða, en skráð er að ekki hafi þá þótt tilefni til viðbragða.

Samkvæmt gögnum fylgdust lögreglumenn um hríð með gjörðum ákærða umrædda nótt, þar á meðal er hann athafnaði sig í íbúð sinni og einnig þar fyrir utan. Þannig var fylgst með því er ákærði skildi hálf sjálfvirka haglabyssu og 14 haglaskot eftir við vegg sunnan við útdyrnar hjá fyrrnefndum brotaþola. Í samráði við lögreglu tók brotaþoli vopnið og skotfærin í sínar vörslur og lokaði síðan útihurðin, en þá lá fyrir að ein rúða var brotin í útihurð leiguíbúðar brotaþolans A eftir haglaskot ákærða í upphafi atburðarásarinnar. Síðarnefndi brotaþolinn var er atvik gerðust ein íbúðinni ásamt tveggja ára dóttur sinni.

Samkvæmt gögnum hlýddi ákærði engum fyrirmælum lögreglu á vettvangi og svaraði ekki símhringingum, en kl. 05:10 var hann handtekinn rétt fyrir utan eigin íbúð af aðgerðarhóp lögreglu. Um ástand ákærða við handtökuna segir í skýrslu lögreglu; ,,...“.

Eftir handtöku ákærða var vettvangur í og við fjölbýlishúsið ... rannsakaður, þ. á m. íbúðir ákærða og brotaþolans A. Að auki voru þá haldlagðir munir, m.a. haglabyssa og skotfæri. Einnig var vettvangur ljósmyndaður og skýrslur teknar af brotaþolum. Gögn þessi eru á meðal framlagðra skjala, en þau greina m.a. frá eignatjóni því sem lýst er 2. kafla ákæru.

Eftir að ákærði hafði verið færður á lögreglustöð umrædda nótt var D heimilislæknir kvödd til, en hún tók úr honum blóðsýni, kl. 06.05. Síðar koma í ljós við rannsókn að ekkert alkóhól var í sýninu. Þá um morguninn var nefndur læknir á ný kallaður á lögreglustöðina vegna undarlegrar hegðunar ákærða. Í vottorði, sem læknirinn ritaði af þessu tilefni segir m.a. frá því að ákærði hafi í viðtali skýrt frá högum sínum, en í niðurlagi segir um ástand hans:

,,.....".

Samkvæmt gögnum var ákærði í framhaldi af lýstum aðgerðum fluttur á bráðageðdeild Landspítala Háskólasjúkrahúss þann 14. mars 2016. Þann sama dag var ákærða með ákvörðun sýslumannsins á höfuðborgarsvæðinu gert að sæta tímabundinni nauðungarvistun á sjúkrahúsinu í 21 dag á grundvelli 3. mgr., sbr. 2. mgr. 19. gr. lögræðislaga nr. 71/1997. Með úrskurði Héraðsdóms Reykjavíkur þann 4. apríl nefnt ár var vist ákærða á sjúkrahúsinu framlengd í 12 vikur, sbr. 29. gr. a lögræðislaganna.

Við áframhaldandi lögreglurannsókn málsins krafðist lögreglustjórinn á Norðurlandi eystra þess að ákærði sætti geðrannsókn. Krafan var tekin fyrir á dómþingi Héraðsdóms Norðurlands eystra, en þann 26. maí 2016 var fallist á kröfuna og þá með vísan til þess að áhöld væru um sakhæfi ákærða vegna andlegs ástands hans. Er þetta gerðist lá fyrir að ákærði hafði þrívegis, á árunum 2012, 2013 og 2014, verið dæmdur til að greiða sektir fyrir fíkniefna- og lyfjaakstur, og að hann hafði þá jafnframt verið sviptur ökurétti tímabundið. Að öðru leyti hafði ákærði ekki sætt refsingum.

Með úrskurði Héraðsdóms Reykjavíkur þann 1. júní nefnt ár var fallist á kröfu fjölskyldudeildar Akureyrarbæjar, á grundvelli ítarlegra læknisvottorða, að ákærði skyldi sviptur sjálfræði í 12 mánuði, sbr. ákvæði a-liðar 4. gr., sbr. 1. mgr. 5. gr. lögræðislaganna. Vegna þessara aðgerða skipaði sýslumaðurinn á Akureyri, sem yfirlögráðandi, ákærða sérstakan lögráðamann, og þá til 1. júní 2017.

Í framhaldi af ofangreindum aðgerðum var E geðlækni falið gera geðrannsókn á ákærða, en beiðni lögreglustjóra varðaði það; „að upplýsa hvort sakborningur (ákærði) hafi verið á verknaðarstundu alls ófær um að stjórna gerðum sínum í skilningi 15. gr. almennra hegningarlaga og/eða hvort ástand hans sé með þeim hætti að refsing geti ekki borið árangur samkvæmt 16. gr. sömu laga. Ef niðurstaða verður sú að sakborningur sé ósakhæfur eða refsing muni ekki bera árangur, er óskað eftir mati á hættu á að svona atferli sakbornings geti endurtekið sig.“

Nefndur geðlæknir ritaði skýrslu um álitaefnið, en hún er dagsett 30. júní 2016. Í upphafsorðum skýrslunnar er tekið fram að áðurrakin gögn hafi legið fyrir, þar á meðal lögregluskýrslur og læknisvottorð. Fram kemur að geðlæknirinn hafi rætt við ákærða á bráðageðdeild Landspítalans, deild 32C. Tekið er fram að ákærði hafi verið samvinnufús og rólegur og hafi skýrt greinilega frá sínum málum, þar á meðal frá atvikum máls aðfaranótt 13. mars 2016. Segir frá því í skýrslunni að ákærði hafi m.a. greint frá því að hann hefði fjórum sinnum legið inn á geðdeild Sjúkrahússins á Akureyri vegna svefnleysis og verkja, en að auki verið undir eftirliti geðlæknis um hríð. Því er lýst að ákærði hafi greint frá lífs- og fjölskyldusögu sinni og þar á meðal að hann ætti einn son, tólf ára, og að hann hefði verið í sambandi við unga konu á Akureyri, sem hann hafi nafngreint. Jafnframt er haft eftir ákærða að hann hafi ekki neytt áfengis í þrettán ár.

Um geðskoðun ákærða segir hinn dómkvaddi geðlæknir í skýrslunni m.a.;

„...“

Í nefndri skýrslu eru upplýsingar um viðtöl matsmannsins við yfirlækni bráðageðdeildar Landspítalans, en einnig aðrar upplýsingar úr sjúkraskrá stofnunarinnar um veikindi ákærða. Í samantektar- og niðurstöðuköflum skýrslunnar segir loks:

„...“

Ákærði var yfirheyrður af rannsóknarlögreglumanni um ákæruefni þessa máls á Öryggisdeild Landspítalans þann 21. nóvember 2016, að viðstöddum tilnefndum verjanda, sem síðar var skipaður verjandi hans fyrir dómi. Við yfirheyrsluna játaði ákærði að hafa skotið úr haglabyssu umrædda nótt að íbúð á neðri hæð fjölbýlishússins að .... Ákærði skýrði verknaðinn þannig að raddir í höfði hans hefðu skipað honum að bregðast við með þessum hætti þar sem þrjár konur í íbúðinni hefðu verið að sækja að honum og sagði; ,,Það átti að vera til að hræða konurnar ... mér fannst þær ofsækja mig. ... Ég spurði reyndar fyrst sko hvort að það væri nokkur þarna í forstofunni, þannig að ég myndi ekki slasa neinn ...það stóð aldrei til, enda skildi ég byssuna bara eftir úti.“ Ákærði bar að umræddar raddir hefðu einnig sagt honum að skjóta að bifreið einnar konunnar, en í raun kvaðst hann ekkert hafa þekkt til kvennanna. Þá staðhæfði ákærði að hann hefði fyrst skotið úr haglabyssunni eftir að lögreglan var komin á vettvang, en nánar aðspurður kvaðst hann ekki fyllilega geta lýst atburðarrásinni en sagði; ,,..þetta rennur allt saman hjá mér ... en ég var alveg viti mínu fjær þegar þetta gerðist, ég veit það alveg .. og geri mér alveg grein fyrir því að ég var alveg fársjúkur sko..“.

Við yfirheyrsluna lýsti ákærði lífshlaupi sínu að nokkru, en einnig atvinnusögu allt til ársins 2006. Ákærði greindi frá því að hann hefði átt við veikindi að stríða um langa hríð og nefndi þá helst svefnleysi og bakverki, en að auki kvaðst hann hafa lagst inn á geðdeild árið 2010 og notið þjónustu nafngreinds geðlæknis um hríð, en hætt að taka lyf sín á árinu 2014. Hann kvaðst hafa skilið við konu sína árið 2011. Um jólaleytið 2015 kvaðst hann fyrst hafa heyrt fyrrnefndar raddir í höfði sínu og sagði að það ástand hefði ágerst þegar frá leið. Nánar aðspurður kvaðst ákærði ekki hafa borið illan hug til nokkurs manns og þá ekki til nafngreindrar konu, sem vísað var til við yfirheyrsluna, og í raun kvaðst hann ekkert þekkja til hennar, þrátt fyrir að hann hefði átt orðastað við hana.

Samkvæmt gögnum útskrifaðist ákærði af Öryggisdeild Landspítalans 21. desember 2016, og fluttist hann þá í skamman tíma í foreldrahús í heimabyggð. Eftir það fékk hann úthlutað íbúð hjá bæjarfélaginu. Fyrir liggur að undanfarna mánuði hefur ákærði notið þjónustu geðdeildar Sjúkrahússins á Akureyri (SAk), en samkvæmt gögnum mætir hann vikulega á göngudeild og fær þá geðlyf, en að auki fer hann þar í reglubundin viðtöl hjá hjúkrunarfræðingi og F geðlækni. Þá liggur fyrir að ákærði hefur 2-3 í viku fengið heimsóknir sérstaks þjónustuteymis Búsetudeildar Akureyrarbæjar, svonefnds Gránufélags.

Í málinu liggur fyrir læknisvottorð síðast nefnds geðlæknis, sem dagsett er 11. apríl sl. Um sjúkdómsgreiningu segir í vottorðinu að ákærði sé haldin vefrænni hugvilluröskun (geðklofalík), F06.2 og sé með væga vitsmunaröskun, F06.7. Um geðhagi og meðferð ákærða segir nánar í vottorðinu:

„...“

II.

Ákærði kom fyrir dóm við þingfestingu málsins, en einnig við aðalmeðferðina.

Ákærði viðurkenndi skýlaust sakargiftir samkvæmt ákæru, 1. og 2. kafla. Hann lýsti atburðarásinni aðfaranótt 13. mars 2016, en einnig öllum aðdraganda, þ. á m. ranghugmyndum og andlegum veikindum sínum, með líkum hætti og hann hafði áður gert hjá lögreglu.

Ákærði staðhæfði að andleg heilsa hans hefði farið batnandi allt frá vori 2016, þ.e. eftir að hann fékk viðeigandi meðferð og lyf hjá geðlæknum, þ. á m. svonefndar forðasprautur. Ákærði lýsti því að hann hefði vilja til þess að hlíta ráðum og meðferð núverandi geðlæknis síns, F. Hann kvaðst hins vegar hafa afráðið eftir að hann fékk sjálfræði sitt að nýju, þann 1. júní sl., að hætta að fá geðlyfin sín með forðasprautum vegna líkamlegra aukaverkana. Í þess stað hefði hann ákveðið að taka lyfin í töfluformi og þá með aðstoð og undir eftirliti meðferðarteymis búsetudeildar Akureyrarbæjar. Hann kvaðst engu að síður ætla að fara að ráðum nefnds geðlæknis, þ. á m. að breyta lyfjagjöfinni til fyrra horfs, væri það afstaða læknisins, enda stæði vilji hans ekki til þess að veikjast á ný.

E geðlæknir staðfesti efni áðurrakinnar greinargerðar og skýrði nánar efni hennar. Vitnið áréttaði það álit sitt, að vegna andlegra veikinda og geðrofs á verknaðarstundu þann 13. mars 2016 hefði ákærði verið ósakhæfur. Vitnið lét það álit í ljós að hætta gæti verið á því að veikindi ákærða tækju sig upp ef rof yrði á geðlæknismeðferð hans, en af þeim sökum væri nauðsynlegt að viðhalda reglulegu eftirliti og að í tilfelli ákærða væri lyfjagjöf með forðasprautum öruggasti kosturinn. Að þessu skilyrðum uppfylltum taldi vitnið ekki nauðsynlegt að vista ákærða á sjúkrahúsi.

F geðlæknir staðfesti efni áðurrakins læknisvottorðs. Vitnið staðfesti og að ákærði hefði verið sjúklingur hans á geðdeild Sjúkrahússins á Akureyri allt frá árslokum 2016. Vitnið kvaðst raunar fyrst hafa hitt ákærða á lögreglustöðinni Akureyri daginn eftir að atvik máls þessa gerðust, þann 13. mars 2016, og bar að þá hefði hann klárlega verið í geðrofsástandi. Vitnið bar að ekki hefði borið á slíku sjúkdómsástandi ákærða á þessu ári, en sagði að þrátt fyrir batann væri innsæi hans á eigið ástand enn takmarkað. Vitnið bar að heilsufari ákærða hefði heldur farið batnandi að undanförnu og hann m.a. farið að sinna helsta áhugamáli sínu, en að auki hefði hann ávallt verið samvinnufús. Vitnið lét það álit í ljós að vegna lýsts ástands ákærða bæri að tryggja, að hann taki viðeigandi geðlyf með forðasprautum, en ekki með lyfjagjöf í töfluformi líkt og verið hefði að undaförnu. Vitnið bar að ákærði hefði að auki þörf fyrir stöðugt eftirlit af hálfu geðdeildar og þá með líkum hætti og verið hefði. Vitnið lét það álit í ljós að væru nefnd atriði tryggð væri hættan af ákærða ekki mikil og af þeim sökum væri ekki nauðsynlegt að vista hann á sjúkrahúsi.

Við aðalmeðferð málsins staðfest D heimilislæknir áðurrakið læknisvottorð.

Þá staðfesti G rannsóknarlögreglumaður rannsóknargögn lögreglu. Vitnið staðfesti ennfremur að fyrrnefndur riffil ákærða hefði ekki verið á vettvangi er atvik máls gerðust. Vitnið greindi frá því að engar kærur eða kvartanir hefðu borist til lögreglu vegna ákærða eftir að hann fluttist á ný í heimabyggð sína.

III.

Með skýlausri játningu ákærða, framburði vitna og öðrum rannsóknargögnum er að áliti dómsins lögfull sönnun komin fram um að ákærði hafi gerst sekur um þá háttsemi, sem lýst er í ákæru, 1. og 2. ákærukafla. Háttsemin er og rétt heimfærð til refsiákvæða.

Samkvæmt 15. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 skal þeim mönnum eigi refsað, sem sökum geðveiki, andlegs vanþroska eða hrörnunar, rænuskerðingar eða annars samsvarandi ástands voru alls ófærir á þeim tíma, er þeir unnu verkið, til að stjórna gjörðum sínum.

Að virtum áðurgreindum sérfræðigögnum og þá ekki síst skýrslu hins dómkvadda matsmanns, E geðlæknis, en einnig vitnisburðum sérfræðilækna, er að áliti dómsins nægjanlega upplýst að andlegu heilsufari ákærða hafi verið þannig farið aðfaranótt 13. mars 2016, að hann hafi verið alls ófær á þeim tíma að stjórna gjörðum sínum. Hafi andleg veikindi ákærða þannig verið allsráðandi.

Að ofangreindu virtu verður ákærði sýknaður af refsikröfu ákæruvaldsins í máli þessu.

Vegna eðlis brots ákærða og þess sem fram er komið um geðhagi hans, þykir bera nauðsyn til, líkt og ákæruvaldið krefst í varakröfu sinni, og þá vegna réttaröryggissjónarmiða, að gera ráðstafanir til að varna því að háski stafi af ákærða. Með vísan til 62. gr. hegningarlaganna, en einnig í ljósi meðalhófs og kröfugerðar ákærða, sbr. að því leyti til hliðsjónar m.a. dóm Hæstaréttar Íslands í máli nr. 688/2014, er því ákveðið að ákærði undirgangist, líkt og verið hefur, viðeigandi geðlækniseftirlit og áframhaldandi meðferð með geðrofslyfjum í formi forðasprautna vegna þess geðsjúkdóms sem hann er haldinn, og þá eins og þörf krefur. Skal meðferðin vera í höndum yfirlækna geðdeildar Sjúkrahússins á Akureyri. Með vísan til 5. mgr. 183. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, sbr. kröfugerð ákæruvalds við aðalmeðferð málsins, er ákveðið að áfrýjun fresti ekki framkvæmd dómsins að þessu leyti.

Af hálfu lögmanns A, kt. 000000-0000, hefur verið lögð fram sundurliðuð bótakrafa, dagsett 18. mars 2016, á hendur ákærða, að fjárhæð 699.830 krónur, sbr. 1. kafli og b-liður 2. kafla ákæru og þar til greind einkaréttarkrafa.

Annars vegar er um að ræða kröfu vegna eigntjóns vegna haglabyssuskota ákærða á forstofuglugga í íbúð tjónþola og í kjölfarið skemmda innandyra á tilgreindum fatnaði og barnaþríhjóli og öðrum eignum í forstofu leiguíbúðar hennar. Sundurliðað er þessi hluti kröfunnar að fjárhæð 117.990 krónur.

Ákærði samþykkti þennan hluta kröfunnar við þingfestingu málsins, en einnig við aðalmeðferðina, að viðstöddum skipuðum verjanda sínum. Að virtum gögnum er að þessu sögðu ekki efni til annars en að fallast á kröfuna og dæmist hún með vöxtum eins og greinir í dómsorði.

Hins vegar krefst A miskabóta að fjárhæð 500.000 krónur. Vísað er til þess að skotárás ákærða hafi verið mikil árás á friðhelgi heimilis og einkalíf brotaþola. Hún hafi verið ein í íbúðinni með tveggja ára barn sitt og hafi skömmu áður en skotunum var hleypt af verið að rölta um íbúðina með barnið. Um lagarök er vísað til 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 með síðari breytingum.

Ákærði hefur samþykkt bótaskyldu, en andmælt miskakröfunni sem of hárri, og þá m.a. í ljósi þess að hún sé ekki nægjanlega rökstudd.

Í ljósi áður rakinna gagna er það niðurstaða dómsins að skilyrði séu til þess að dæma ákærða til að greiða A miskabætur samkvæmt tilvitnaðri lagagrein. Þykir krafan í ljósi hinna alvarlegu háttsemi ákærða og í ljósi aðstæðna hófleg og því þykja bæturnar hæfilega ákveðnar 500.000 krónur, og þá með vöxtum eins og greinir í dómsorði.

B, kt. 000000-0000, hefur lagt fram sundurliðaða og rökstudda bótakröfu á hendur ákærða, að fjárhæð 125.000 krónur, sbr. 1. kafli og c-liður 2. kafla ákæru og þar til greind einkaréttarkrafa.

Ákærði samþykkti þessa kröfu tjónþola við þingfestingu málsins, en einnig við aðalmeðferðina, að viðstöddum skipuðum verjanda sínum. Að virtum gögnum er að þessu sögðu ekki efni til annars en að fallast á kröfuna og dæmist hún með vöxtum eins og greinir í dómsorði.

Af hálfu lögmanns C, kt. 000000-0000, hefur verið lögð fram sundurliðuð bótakrafa á hendur ákærða, að fjárhæð 311.191 krónur, en endanlega lá hún fyrir hinn 2. ágúst 2016, sbr. 1. kafli og a-liður 2. kafla ákæru og þar til greind einkaréttarkrafa.

Ákærði samþykkti þessa kröfu tjónþola við þingfestingu málsins, en einnig við aðalmeðferðina, að viðstöddum skipuðum verjanda sínum. Að virtum gögnum er að þessu sögðu ekki efni til annars en að fallast á kröfuna og dæmist hún með vöxtum eins og greinir í dómsorði.

Með vísan til 1. tl. 1. mgr. 69. gr. a almennra hegningarlaga er fallist á kröfu ákæruvalds um upptökukröfu á Beretta haglabyssa, sem ákærði er skráður eigandi að og lögregla lagði hald á í þáverandi íbúð hans þann 13. mars 2016. Jafnframt er fallist á kröfu ákæruvalds, sbr. heimildarákvæði 2. mgr. 37. gr. vopnalaga nr. 16/1998, að Remington riffill, sem ákærði er skráður eigandi að og lögregla lagði hald á við rannsókn málsins, svo og skotfæri sem fundust á heimili ákærða og lögregla lagði hald á (munir merktir 424045-424059, 424092 og 423285 í munaskrá) verði gerð upptæk til ríkissjóðs.

Með vísan til málsúrslita og 2. mgr. 218. gr. laga nr. 88/2008 skal allur sakarkostnaður greiddur úr ríkissjóði, þar á meðal málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, G-kk-ef S-x-x R-kk-ef hdl, við lögreglurannsókn málsins og fyrir dómi, en einnig ferðakostnaður hans, eins og nánar segir í dómsorði.

Málið flutti af hálfu ákæruvalds E-kk-nf Þ-kk-nf fulltrúi.

Ó-kk-nf Ó-kk-nf héraðsdómari kvað upp dóminn.

D Ó M S O R Ð:

Ákærði, X, er sýkn af refsikröfu ákæruvalds.

Ákærða er skylt að undirgangast geðlækniseftirlit og meðferð með geðrofslyfjum í formi forðasprautna, líkt og þörf krefur, hjá yfirlæknum geðdeildar Sjúkrahússins á Akureyri. Áfrýjun frestar ekki áhrifum þessa dómsákvæðis.

Ákærði greiði A, í miska- og skaðabætur, 699.830 krónur með vöxtum samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001, frá 13. mars 2016 til 21. desember sama ár, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim til degi til greiðsludags. Þá greiði ákærði málskostnað A, 81.840 krónur, að meðtöldum virðisaukaskatti.

Ákærði greiði B skaðabætur að fjárhæð 125.702 krónur krónur með vöxtum samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001, frá 13. mars 2016 til 21. desember sama ár, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim til degi til greiðsludags.

Ákærði greiði C skaðabætur að fjárhæð 311.191 krónur með vöxtum samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001, frá 13. mars 2016 til 21. desember sama ár, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim til degi til greiðsludags. Þá greiði ákærði málskostnað félagsins, 81.840 krónur, að meðtöldum virðisaukaskatti.

Upptæk eru gerð til ríkissjóðs skotvopn ákærða, Beretta haglabyssa og Remington riffill, en einnig haglaskot sem fundust á þáverandi heimili ákærða og lögregla lagði hald á.

Allur sakarkostnaður, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, G-kk-ef S-x-x R-kk-ef hdl., að fjárhæð 651.000 krónur, að meðtöldum virðisaukaskatti, greiðist úr ríkissjóði, en einnig ferðakostnaður verjandans að fjárhæð 123.485 krónur.