S-42/2009

Mál þetta höfðaði ríkissaksóknari með ákæru 28. janúar 2009 á hendur ákærða, S-kk-þgf E-kk-þgf S-kk-þgf, kt. ..., Lindarholti 2 í Borgarbyggð. Málið var dómtekið 27. apríl 2009.

Í ákæruskjali segir að málið sé höfðað gegn ákærða „fyrir eftirtalin hegningarlagabrot framin aðfaranótt laugardagsins 25. október 2008 á veitingastaðnum Vinakaffi, Hrafnakletti, Borgarnesi:

1. Líkamsárás, með því að hafa slegið H-kk-þf N-x-x, kennitala ..., hnefahögg í andlitið, með þeim afleiðingum að hann nefbrotnaði.

2. Sérstaklega hættulega líkamsárás, með því að hafa skömmu síðar sparkað í hægri öxl og höfuð Þ-kk-ef L-kk-ef L-kk-ef J-kk-ef, kennitala ..., með þeim afleiðingum að hann vankaðist og hlaut mar og bólgu hægra megin á nefi, mar hægra megin á nasavæng, mar neðan við hægra nefbein, mar á hægri öxl og smásár ofan við hægra munnvik og hliðlægt við munnvikið.

Telst brot samkvæmt 1. ákærulið varða við 1. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 11. gr. laga nr. 20/1981. Telst brot samkvæmt 2. ákærulið varða við 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga.“

Í ákæru er þess krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og að honum verði gert að greiða allan sakarkostnað. Einnig er í ákæru tekin upp skaðabótakrafa H-x-x N-x-x, en hann krefst þess að ákærða verði gert að greiða sér 306.100 krónur með vöxtum samkvæmt 8. gr., sbr. 4. gr. laga um vexti og verðtryggingu, nr. 38/2001, frá tjónsdegi til þess dags er mánuður var liðinn frá birtingu bótakröfu, en með dráttarvöxtum samkvæmt 9. gr., sbr. 6. gr. sömu laga til greiðsludags, auk kostnaðar vegna lögmannsaðstoðar að mati dómsins.

Ákærði krefst þess að hann verði sýknaður af kröfum ákæruvaldsins en til vara að honum verði gerð svo væg refsing sem lög frekast leyfa. Jafnframt gerir ákærði þá kröfu að skaðabótakröfu á hendur sér verði vísað frá dómi en til vara að krafan verði lækkuð. Þá er þess krafist að sakarkostnaður verði felldur á ríkissjóð.

I.

Laugardaginn 25. október 2008, kl. 0.27, var óskað eftir skjótri aðstoð lögreglu vegna óláta á veitingahúsinu Vinakaffi, Hrafnakletti 1b í Borgarnesi. Samkvæmt frumskýrslu voru lögreglumenn, sem voru á leið á vettvang, í símasambandi við veitingahúsið, og var þeim greint frá því að ákærði og Þ-kk-nf R-kk-nf M-kk-nf væru með mikil ólæti og að skelfa gesti veitingahússins. Þegar lögregla kom á vettvang óskaði P-kk-nf B-kk-nf, eigandi veitingahússins, eftir því að ákærða og Þ-kk-þgf yrði vísað út af veitingastaðnum.

Á vettvangi ræddi lögregla við Þ-kk-þf og ákærða og voru þeir handteknir. Einnig kom fram að H-kk-nf N-kk-nf og Þ-kk-nf L-kk-nf L-kk-nf J-kk-nf hefðu hlotið áverka. Hinn 1. nóvember 2008 mætti H-kk-nf á lögreglustöðina í Borgarnesi og lagði fram kæru á hendur ákærða fyrir líkamsárás.

Eftir atburðinn leitaði H-kk-nf sér aðhlynningar á heilsugæslustöðinni í Borgarnesi. Samkvæmt læknabréfi I-kk-ef H-kk-ef G-kk-ef 14. nóvember 2008 var eftirfarandi skráð um þá komu:

„H-kk-nf kemur hérna með vini sínum. Hafði verið að skemmta sér á Vinakaffi þegar verður uppsteit á staðnum sem endar með því að hann er kýldur með flötum lófa. Segir þetta hafa verið tilefnislausa árás.

Við skoðun þá blæðir úr hægri nös og það sést sár á Kisselbach svæði við skoðun með nefspeculum. Nef er verulega bólgið og þrútið ... Það sést nabbi yfir hægra nefbeini. Marrar við þreifingu þar yfir og mjög aumur við þreifingu. Hann er því klínískt nefbrotinn og ráðlagt að koma aftur eftir 4-5 daga til að láta rétta nefið, en best er að rétta nefið eftir þennan tíma þegar bólgan er farin að hjaðna aðeins. Fær bólgueyðandi lyf til að taka.

Kemur þann 31/10. Er með bilateral glóðarauga og bólgan í nefninu hefur hjaðnað mikið. Deyfður við nefrót og yfir infraorbital taugum ... Síðan er nefið rétt til vinstri með ytri réttingu. Eftir réttingu þá hverfur umræddur nabbi og þreifast nefbein symmetrískt beggja vegna.“

Þ-kk-nf L-kk-nf leitaði sér einnig aðhlynningar á heilsugæslustöðinni í Borgarnesi sömu nótt. Samkvæmt læknisvottorði V-kk-ef D-kk-ef S-kk-ef 26. nóvember 2008 var eftirfarandi skráð um þá komu:

„Var á Vinakaffi þegar upphófust slagsmál. Að tilefnislausu er ráðist á hann og sparkað í hann þegar hann liggur á jörðinni. Kemur á heilsugæslustöð til að láta líta á áverka sína. Skýr og áttaður. Hefur drukkið áfengi en gefur góða sögu. Missti ekki meðvitund.

Við skoðun er hann með mar hægra megin á nefinu, rautt mar á nasavæng hægra megin sem og neðan við hægra nefbein. Bólginn á nefinu en ekki klínískt nefbrotinn. Einnig smásár ofan við hægra munnvik og hliðlægt við munnvikið. Storknað blóð á vörum og skurð innan á efri vör hægra megin. Einnig er hann með mar á hægri öxl ...“

II.

Ákærði var færður til yfirheyrslu snemma morguns eftir að hafa verið haldið í fangaklefa um nóttina í kjölfar atburða. Við yfirheyrsluna nýtti ákærði sér rétt sinn til að tjá sig ekki um sakargiftir.

Fyrir dómi sagðist ákærði ekki muna eftir atvikum vegna áfengisneyslu. Fyrr um kvöldið hefði hann verið í reisugilli Menntaskólans í Borgarnesi en þaðan hefði hann farið í samkvæmi. Ákærði kvaðst hafa orðið mjög drukkinn en þó muna eftir þegar hann fór á Vinakaffi. Því næst kvaðst ákærði muna eftir þvögu og látum og síðan þegar hann sat í lögreglubifreiðinni. Nánar aðspurður kvaðst ákærði hvorki geta játað né neitað að hann hefði lent í átökum á veitingahúsinu.

III.

Vitnið H-kk-nf N-x-x gaf skýrslu hjá lögreglu og lýsti atvikum þannig að hann hefði ásamt vinnufélögum verið staddur umrætt kvöld á veitingastaðnum Vinakaffi. Þangað hefðu svo komið tveir menn, ákærði og Þ-kk-nf R-kk-nf M-kk-nf, og skömmu síðar hefði allt orðið vitlaust. Framhaldinu lýsti H-kk-nf þannig að einhverjir hefðu verið að reyna að hafa hemil á þessum mönnum og koma þeim út. H-kk-nf og starfsfélagar hans hefðu svo blandast í þessi átök þar sem þeir sátu við útganginn. Í þeim átökum sagði H-kk-nf að ákærði hefði fyrirvaralaust slegið sig í andlitið með krepptum hnefa hægri handar, en við það hefði vitnið misst meðvitund og nefbrotnað.

Fyrir dómi lýsti H-kk-nf atvikum á þá leið að hann hefði á veitingahúsinu séð aftur fyrir sig að til átaka kom og að einhverjum var haldið á gólfinu. Þessu næst kvaðst H-kk-nf ásamt starfsfélögum hafa ætlað að aðstoða, en þá hefði komið til átaka og vitnið fengið högg með krepptum hnefa í andlitið. Aðspurður kvaðst H-kk-nf ekki þekkja þann sem greiddið honum höggið en viðkomandi hefði verið með stutt hár og kröftugur. Eftir höggið kvaðst H-kk-nf ekki hafa séð frekari átök en sennilega hefði hann misst meðvitund.

IV.

Vitnið Þ-kk-nf L-kk-nf L-kk-nf J-kk-nf greindi frá því fyrir dómi að til óláta hefði komið á Vinakaffi umrætt kvöld. Kvaðst Þ-kk-nf hafa tekið um Þ-kk-þf R-kk-þf M-kk-þf, sem var mjög æstur, í því skyni að halda honum kyrrum. Þ-kk-nf R-kk-nf hefði þá veist að vitninu og slegið það og þeir báðir fallið í gólfið. Þegar hér var komið sagðist vitnið hafa fengið spark frá ákærða og hefði höggið komið í ofanverða öxlina og andlitið. Kvaðst vitnið hafa bólgnað upp á öxlinni og vörin sprungið. Aðspurður sagði Þ-kk-nf L-kk-nf að hann hefði ekki séð atvikið þegar H-kk-nf N-x-x fékk högg í andlitið.

V.

Vitnið Á-kvk-nf Þ-kvk-nf, sem starfaði við framreiðslu umrætt kvöld, sagði að gestir á Vinakaffi hefðu verið glaðir og skemmt sér í rólegheitum þar til tveir menn komu á staðinn og settu allt á annan endann, en annar þeirra hefði verið ákærði. Hefðu þeir verið að abbast upp á gesti með læti og leiðindi sem valdið hefði talsverðu uppnámi og átökum. Um átökin sagði Á-kvk-nf að einn gestur hefði fengið högg og nefbrotnað. Þetta hefði atvikast þannig að nokkrir hefðu verið í hrúgu og umræddur gestur fengið högg án þess að hafa gert nokkuð sem gaf tilefni til þess. Aðspurð sagðist Á-kvk-nf ekki hafa séð hver greiddi þessum gesti höggið.

Vitnið P-kk-nf B-kk-nf, eigandi Vinakaffis, sagði fyrir dómi að þetta kvöld hefðu brotist út slagsmál á veitingahúsinu, sem vitnið kvaðst ekki vita hver stofnaði til. P-kk-nf kvaðst hafa séð H-kk-þf N-x-x fá högg í andlitið og taldi vitnið sennilegt að ákærði hefði veitt honum höggið. Þegar afdráttarlaus fullyrðing í þá veru við skýrslutöku hjá lögreglu 14. nóvember 2008 var borin undir P-kk-þf taldi hann engan vafa leika á að ákærði hefði átt í hlut, enda kvaðst vitnið þá hafa munað betur eftir atvikum. Fyrir dómi sagðist P-kk-nf hafa séð Þ-kk-þf R-kk-þf M-kk-þf liggjandi í gólfinu í átökum við annan mann. Ákærði hefði svo komið og blandast inn í þau átök. Vitnið kvaðst hins vegar ekki muna eftir sparki. Þegar framburður vitnisins við skýrslutöku hjá lögreglu þess efnis að ákærði hefði sparkað í andlit mannsins var borinn undir vitnið sagðist það þá hafa munað betur eftir atvikum.

Vitnið H-kk-nf E-kk-nf, sem var við dyravörslu og veitingastörf á Vinakaffi, bar fyrir dómi að ákærði og Þ-kk-nf R-kk-nf M-kk-nf hefðu verið til vandræða á veitingastaðnum. Þetta hefði leitt til þess að brotist hefðu út hópslagsmál og sagði vitnið að H-kk-nf N-x-x hefði komið inn í þau og fengið högg í andlitið frá ákærða. Á vitninu var ýmist að skilja að ákærði hefði verið liggjandi eða standandi þegar hann greiddi H-kk-þgf höggið. Aðspurður sagðist H-kk-nf ekki hafa séð Þ-kk-þf L-kk-þf fá spark í andlitið, en sér hefði síðar verið greint frá því. Í skýrslutöku hjá lögreglu 12. nóvember 2008 fullyrti vitnið hins vegar að ákærði hefði sparkað í Þ-kk-þf. Nánar aðspurður um þetta misræmi sagði H-kk-nf að skýrsla sín hjá lögreglu væri rétt, enda hefði hann munað betur eftir atvikum þegar hún var tekin. Einnig sagði vitnið að við nánar athugun rámaði sig í að hafa séð sparkið sem Þ-kk-nf fékk.

Vitnið P-kk-nf S-kk-nf greindi frá því fyrir dómi að allt hefði orðið brjálað þetta kvöld á Vinakaffi. Aðspurður sagðist P-kk-nf ekki hafa séð H-kk-þf N-kk-þf fá högg í andlitið. Hins vegar kvaðst P-kk-nf hafa tekið eftir að Þ-kk-nf L-kk-nf lá á gólfinu í átökum við Þ-kk-þf R-kk-þf M-kk-þf. Nánar aðspurður sagðist P-kk-nf ekki hafa séð Þ-kk-þf L-kk-þf verða fyrir neinu.

Vitnið Þ-kk-nf R-kk-nf M-kk-nf bar fyrir dómi að hann myndi ekkert eftir atburðum umrætt kvöld vegna mikillar ölvunar.

VI.

Í málinu liggur fyrir að ákærði kom ásamt Þ-kk-þgf R-kk-þgf M-kk-þgf seint að kvöldi 25. október 2008 á veitingahúsið Vinakaffi í Borgarnesi. Voru þeir báðir mjög ölvaðir og hefur vitnið Á-kvk-nf Þ-kvk-nf lýst því að þeir hafi komið öllu í uppnám á veitingahúsinu með framkomu sinni, en friðsamt hafi verið á veitingahúsinu áður en þá bar að. Á sama veg hafa önnur vitni borið að því marki sem þau hafa lýst aðdraganda atburða.

Ákærði hefur borið því við að hann muni ekki eftir atvikum vegna mikilla áfengisáhrifa. Þannig gat ákærði hvorki neitað né játað að hafa lent í átökum á Vinakaffi umrætt kvöld. Á sama veg hefur borið fyrir dómi Þ-kk-nf R-kk-nf M-kk-nf, sem var í för með ákærða.

Vitnið H-kk-nf N-x-x hefur lýst því fyrir dómi og hjá lögreglu að hann hafi ætlað að aðstoða við að halda einhverjum til að aftra átökum en þá hafi hann fengið högg með krepptum hnefa í andlitið. Þessi framburður er studdur vætti Á-kvk-ef Þ-kvk-ef, sem hefur lýst því fyrir dómi að hún hafi séð að sá sem nefbrotnaði hafi verið staddur í þvögu og fengið högg í andlitið án þess að hafa gert nokkuð sem gaf tilefni til þess. Einnig hefur vitnið H-kk-nf E-kk-nf sagt að H-kk-nf hafi fengið högg í andlitið frá ákærða. Að þessu gættu og þegar virtur er aðdragandi atburða, sem lýsir sér í því að ákærði hafði ásamt öðrum stofnað til óláta á veitingahúsinu er kölluðu á viðbrögð þeirra sem þar voru, er sannað að hann hafi slegið H-kk-þf í andlitið með þeim afleiðingum sem lýst er í ákæru. Með þessu hefur ákærði gerst sekur um líkamsárás og varðar brotið við 1. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga, nr. 19/1940.

Vitnið Þ-kk-nf L-kk-nf L-kk-nf J-kk-nf hefur lýst því fyrir dómi að hann hafi tekið um Þ-kk-þf R-kk-þf M-kk-þf, sem var mjög æstur, í því skyni að halda honum. Við þessu hafi Þ-kk-nf R-kk-nf brugðist með því að slá vitnið þannig að þeir báðir féllu í gólfið. Þessu næst sagðist Þ-kk-nf hafa fengið spark frá ákærða í öxlina og andlitið. Þessi framburður Þ-kk-ef er studdur því sem P-kk-nf B-kk-nf og H-kk-nf E-kk-nf lýstu hjá lögreglu skömmu eftir atburði, en haft er eftir þeim báðum í lögregluskýrslu að ákærði hafi sparkað í mann liggjandi á gólfinu í átökum. Þótt þeir hafi ekki borið um þetta fyrir dómi staðfestu þeir báðir skýrslur sínar hjá lögreglu og töldu þá lýsingu sem þar er að finna réttari. Þá breytir engu að þessu leyti þótt farist hafi fyrir að P-kk-nf undirritaði skýrslu sína hjá lögreglu, en fram hefur komið að ástæðan var sú að ekki var hægt að prenta út skýrsluna eftir að hún var tekin sökum þess að rafmagn fór af Borgarnesi. Þá er þess að gæta að P-kk-nf og vitnið P-kk-nf S-kk-nf hafa lýst því fyrir dómi að þeir nafnar hafi verið í átökum á gólfinu og því er óhætt að slá því föstu að engum öðrum en ákærða var til að dreifa, sem sparkaði í Þ-kk-þf L-kk-þf liggjandi, en fyrir liggur að ákærði gekk fram með ofbeldi á veitingahúsinu umrætt kvöld. Allt þetta er í góðu samræmi við það sem Þ-kk-nf L-kk-nf hefur lýst og ekkert annað hefur komið fram sem fer í bága við vætti hans.

Að öllu því virtu sem hér hefur verið rakið er sannað að ákærði hafi sparkað í Þ-kk-þf L-kk-þf þar sem hann lá í gólfinu í átökum við nafna sinn. Hins vegar hefur komið fram hjá brotaþola að áður hafi hann fengið högg frá nafna sínum og því verður ekki fullyrt að allir þeir áverkar sem lýst er í ákæru hafi hlotist af sparkinu frá ákærða, en vafa að þessu leyti verður að virða honum í hag. Að því gættu og þegar litið er til þeirra áverka sem Þ-kk-nf L-kk-nf hlaut, sem og þess að hann hefur lýst því að sparkið kom í ofanverða öxlina, verður brotið heimfært til 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga.

VII.

Ákærði hefur unnið sér til refsingar fyrir líkamsárás gegn tveimur mönnum með skömmu millibili sama kvöld. Refsingu hans ber að tiltaka eftir reglum 77. gr. almennra hegningarlaga, nr. 19/1940.

Samkvæmt sakavottorði hlaut ákærði fyrst dóm 7. apríl 1997 en þá var hann sakfelldur fyrir ólögmæta nauðung, sbr. 225. gr. almennra hegningarlaga, nr. 19/1940, og umferðarlagabrot. Var refsing ákveðin tveggja mánaða fangelsi skilorðsbundið í tvö ár. Ákærði hélt það skilorð en hann hlaut næst dóm 1. mars 2001 fyrir brot gegn 106. gr. almennra hegningarlaga. Var refsing ákveðin 50.000 króna sekt. Þessu næst var ákærði dæmdur til refsingar 10. ágúst 2004 fyrir líkamsárás og eignaspjöll. Var refsing ákveðin tveggja mánaða fangelsi skilorðsbundið í tvö ár. Loks var ákærði dæmdur með dómi Hæstaréttar 28. apríl 2004 í máli nr. 464/2004 fyrir brot gegn 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga. Það brot var framið fyrir uppkvaðningu fyrri dóms 10. ágúst 2004 og var því refsing samkvæmt þeim dómi dæmd upp og ákærða gerð í einu lagi refsing vegna beggja málanna. Var refsingin ákveðin fimm mánaða fangelsi skilorðsbundið í þrjú ár. Það skilorð var liðið þegar ákærði framdi þau brot sem hann hefur verið sakfelldur fyrir með þessum dómi.

Við ákvörðun refsingar er til þess að líta að ákærði hefur tvívegis áður verið sakfelldur fyrir ofbeldisbrot og í síðara sinnið fyrir stórfellda líkamsárás. Verður refsing því ákveðin með hliðsjón af 1. mgr. 218. gr. b. almennra hegningarlaga. Að þessu virtu þykir refsing ákærða hæfilega ákveðin fjögurra mánaða fangelsi og kemur ekki til greina í ljósi sakaferils að skilorðsbinda refsinguna.

Með vísan til 1. mgr. 218. gr. laga nr. 88/2008 verður ákærða gert að greiða sakarkostnað. Á yfirliti ákæruvalds um sakarkostnað er talinn kostnaður við þjónustu túlks við skýrslutöku af brotaþola. Sá kostnaður telst ekki til sakarkostnaðar, sbr. 2. mgr. 216. gr. laga nr. 88/2008. Að öðru leyti verður ákærða gert að greiða kostnað samkvæmt yfirlitinu, en málsvarnarlaun verjanda þykja hæfilega ákveðin að meðtöldum virðisaukaskatti svo sem greinir í dómsorði.

VIII.

Brotaþoli H-kk-nf N-x-x krefst þess að ákærða verði gert að greiða sér skaðabætur að fjárhæð 306.100 krónur með nánar tilgreindum vöxtum. Krafan sundurliðast í miskabætur að fjárhæð 300.000 krónur og útlagðan kostnað að fjárhæð 6.100 krónur vegna komu á heilsugæslu rakleitt í kjölfar brotsins.

Með broti því sem ákærði hefur verið sakfelldur fyrir hefur hann bakað sér miskabótaábyrgð gagnvart brotaþola, sbr. 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga, nr. 50/1993. Að virtu brotinu og þeim miska sem það hefur valdið þykja þessar bætur hæfilega ákveðnar 200.000 krónur. Krafa um útlagðan kostnað er studd viðhlítandi gögnum og verður hún einnig tekin til greina. Þá er fallist á vaxtakröfu brotaþola eins og hún er sett fram og verða dráttarvextir reiknaðir frá 18. mars 2009, en þá var liðinn mánuður frá því bótakrafan var fyrst kynnt ákærða með birtingu ákæru og fyrirkalls. Loks verður ákærða gert að greiða brotaþola málskostnað sem þykir hæfilega ákveðinn svo sem í dómsorði greinir.

B-kk-nf B-kk-nf, héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

D Ó M S O R Ð:

Ákærði, S-kk-nf E-kk-nf S-kk-nf, sæti fangelsi í fjóra mánuði.

Ákærði greiði 215.216 krónur í sakarkostnað, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, I-kk-ef T-kk-ef, héraðsdómslögmanns, 195.216 krónur.

Ákærði greiði H-kk-þgf N-kk-þgf 206.100 krónur með vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu, nr. 38/2001, frá 25. október 2008 til 18. mars 2009, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Jafnframt greiði ákærði brotaþola 80.000 krónur í málskostnað.

B-kk-nf B-kk-nf