S-536/2007

Mál þetta, sem þingfest var þann 31. janúar sl., var höfðað með ákæru lögreglustjórans á Selfossi, dagsettri 13. desember 2007, á hendur V-kk-þgf B-kk-þgf, kt. 000000-0000, Berjavöllum 4, Hafnarfirði,

„fyrir umferðarlagabrot

með því að hafa, aðfaranótt mánudagsins 6. ágúst 2007, ekið bifreiðinni JN-011, undir áhrifum áfengis (vínandamagn í blóði 1,18‰ og í þvagi 1,85‰) um tjaldsvæðið við Úthlíð í Bláskógabyggð.

Telst brot ákærða varða við 1. mgr., sbr. 2. mgr. 45. gr. umferðarlaga nr. 50/1987, sbr. 1. mgr. 100. gr. nefndra umferðarlaga.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til sviptingar ökuréttar samkvæmt 101. og 102. gr. umferðarlaga nr. 50,1987, sbr. lög nr. 44,1993, lög nr. 57,1997, lög nr. 23,1998, lög nr. 132,2003 og lög nr. 84,2004.“

Ákærði mætti ekki við þingfestingu málsins þann 31. janúar sl. en málinu var frestað að beiðni verjanda ákærða. Ákærði kom fyrir dóminn þann 14. febrúar sl. og neitaði sök. Aðalmeðferð fór fram þann 11. mars sl. og var málið dómtekið þá. Krafðist ákærði sýknu en til vara vægustu refsingar sem lög leyfa auk þess að krafist var málsvarnarlauna og að þau skyldu greidd úr ríkissjóði.

Málsatvik:

Samkvæmt upplýsingaskýrslu lögreglunnar kom tilkynning frá Fjarskiptamiðstöð lögreglu klukkan 6.11 að morgni 6. ágúst sl., um að ölvaður ökumaður á brúnum Volvo væri að keyra um tjaldsvæðið og sumarbústaðasvæðið í Úthlíð við Laugarvatn. Kom fram í tilkynningunni að hann ylli sjálfum sér og öðrum hættu með því að reyna að keyra yfir skurð á svæðinu og hefði greinilega ekki góða stjórn á bifreiðinni. Segir í skýrslunni að þegar lögreglan beygði inn á afleggjarann að Réttinni í Úthlíð hefðu þeir strax séð bifreiðina R-5270 þar sem hún var kyrrstæð á tjaldsvæðinu austan við afleggjarann og þegar lögreglan kom að bifreiðinni sá hún að ákærði sat í bílstjórasætinu og bílstjórahurðin var lokuð. Bifreiðin hefði ekki verið í gangi en vélarhlíf og vél bifreiðarinnar hefði verið heit viðkomu en púströr orðið kalt. Var ákærða gert að afhenda lögreglu kveikjuláslykla bifreiðarinnar en áður en hann gerði það reyndi hann að gangsetja bifreiðina sem var í gír og tók góðan kipp en hefði ekki farið í gang. Aðspurður kvaðst ákærði hafa drukkið áfengi á balli þá um kvöldið en ekki drukkið langt fram eftir nóttu, kannski til klukkan eitt um nóttina. Nýleg hjólför hefðu sést á grasflötinni aftan við bifreiðina og beint framan við hana hafi verið ummerki í vegbrúninni á afleggjaranum um að reynt hefði verið að aka upp á veginn af tjaldsvæðinu en vegurinn þar sé nokkuð hærri en tjaldsvæðið. Töluvert hefði rótast úr vegkantinum og neðan við hann hefði svunta undan stuðara bifreiðarinnar legið. Í bifreiðinni hefði verið nokkuð af áfengisílátum, bæði áteknum og óáteknum. Rætt var við vitni á tjaldsvæðinu, skammt frá þeim stað þar sem bifreiðin var kyrrstæð, sem höfðu fylgst með akstrinum. Ákærði var handtekinn klukkan 6.30 um morguninn í þeim tilgangi að færa hann á lögreglustöðina á Selfossi til sýnatöku. Á Laugarvatnsvegi við Þóroddsstaði kom lögreglan að alvarlegu umferðarslysi þannig að það tafðist að koma ákærða á lögreglustöðina. Ákærði gaf þvagsýni klukkan 9.09 um morguninn og blóðsýni klukkan 9.15 og aftur klukkan 10.22.

Skýrslur fyrir lögreglu og dómi:

Ákærði gaf skýrslu hjá lögreglu klukkan 13.40 sama dag og hann var handtekinn. Kvaðst hann ekki hafa ekið bifreiðinni fyrr um morguninn og kvaðst ekki muna alveg hvar hann var þegar lögregla kom til hans um morguninn en hann hefði ekki verið í bifreiðinni. Kvaðst ákærði hafa drukkið einn bjór 500 ml einhvern tíma kvöldinu áður og tvo bjóra aftur síðar um kvöldið, það hafi kannski verið um miðnætti. Þá kvaðst ákærði hvorki hafa drukkið sterkt né veikt áfengi eftir miðnætti. Kvaðst ákærði hafa síðast ekið bifreiðinni áður en hann byrjaði að drekka bjór eða á milli klukkan tíu og ellefu um kvöldið en eftir það hefði hann ekki hreyft bifreiðina. Aðspurður um akstur bifreiðarinnar um sexleytið um morguninn kvað ákærði ökumanninn hafa verið mann sem hann lánaði bifreiðina til að sækja kunningja sinn sem hefði verið við húsið þar sem dansleikur hefði farið fram um nóttina. Kvaðst ákærði ekki hafa þekkt þann mann og aldrei séð hann fyrr en hann hefði verið í tjaldi rétt hjá sér. Þá neitaði ákærði að hafa verið í bifreiðinni þegar lögreglan kom að en hann hefði verið á tjaldstæðinu rétt hjá bifreiðinni. Aðspurður kvaðst ákærði hafa lánað bifreiðina um einni og hálfri til tveimur klukkustundum áður en lögreglan kom á vettvang. Ákærði taldi að ef vélin hafi verið heit hljóti það að stafa frá manninum sem fékk bifreiðina lánaða svo og hafi svuntan dottið undan bifreiðinni þegar maðurinn ók þar sem eingöngu var ætlað stærri bifreiðum að aka.

Lögreglan hafði símasamband við vitnin Á-kvk-þf J-kvk-þf og H-kvk-þf K-kvk-þf. Í þeirri upplýsingaskýrslu kemur fram að þær hafi séð karlmann setjast upp í bifreið sem var við lítið kúlutjald og aka af stað og reyna í tvígang að aka upp á veginn, upp vegkant en ekki tekist. Síðan hefði maðurinn ekið inn á tjaldsvæðið aftur og ekið á sitt eigið tjald. Hann hefði stöðvað bifreiðina og gengið með bakpoka í átt að Þjónustumiðstöðinni í Úthlíð en komið þaðan aftur nokkru síðar og sest upp í bifreiðina á ný og ekið henni fram og til baka um tjaldsvæðið. Hefðu þær hringt á lögreglu í tvígang en maðurinn hefði setið undir stýri þegar lögregla kom á staðinn. Hefði það verið sami maður sem lögreglan handtók og þær höfðu séð aka nokkru áður um tjaldsvæðið.

Ákærði kom fyrir dóminn. Kvaðst hann aðspurður hafa verið við bifreið sína og nývaknaður þegar lögreglan hafði afskipti af honum. Kvaðst hann hafa komið í Úthlíð fyrr um kvöldið og farið á brennu og síðan á kvöldvöku. Hefði hann neytt áfengis á kvöldvökunni. Hann hefði síðan orðið þreyttur, farið inn í tjald og sofnað. Hann hefði vaknað upp, liðið illa og farið út í bifreið til að sækja verkjatöflur og heyrnartæki sitt og jafnframt drukkið tvær til þrjár flöskur af tilbúinni áfengisblöndu en ætlað síðan aftur inn í tjald til að sofa áfram. Hafi þetta verið eina áfengið sem hann hefði drukkið eftir miðnætti. Kvaðst hann hafa verið við bifreið sína þegar lögreglan kom og hafði afskipti af honum. Kvaðst hann hafa neitað því strax að hafa ekið bifreiðinni þegar lögreglan innti hann eftir því en hann hefði ekki ekið þá um kvöldið nema fyrir kvöldvökuna. Ákærði kvað einhvern mann hafa tekið bifreið sína um nóttina og farið á henni til að sækja eitthvert fólk. Kvaðst hann ekki vita neitt um manninn en kveikjuláslyklarnir hefðu verið í bifreiðinni. Hann hefði hitt þetta fólk á kvöldvökunni, spjallað við það og gefið því bjór að drekka. Þá mundi ákærði ekki hversu langur tími leið frá því hann fór af kvöldvökunni og þar til umræddur maður tók bifreið hans. Aðspurður um svuntu eða hlíf, sem átti að vera föst framan á bifreið ákærða en fannst við vegbrún, kvað hann svuntuna oft detta af bifreiðinni og hann þyrfti oft að skrúfa hana á. Aðspurður um það hvort ekki væri óhjákvæmilegt að aka yfir svuntuna ef hún félli af bifreiðinni svaraði ákærði því þannig: „Jú. Þetta er svona, eins og svona frá sko og það er svo erfitt að keyra þarna upp brekkuna sko, þá rekst hún í og dettur af. Ég ætlaði bara að laga hana daginn eftir.“ Þá kvaðst ákærði, aðspurður, hafa orðið var við það þegar hlífin datt af við vegkantinn. Aðspurður um það hvar kveikjuláslyklarnir hafi verið þegar lögreglan kom að kvaðst ákærði ekki vita það, hélt að þeir hefðu bara verið í bílnum eða milli sætanna eða „eitthvað“, eins og ákærði svaraði því til. Þá kvaðst ákærði ekki muna hvort hann hafi verið fyrir utan bifreiðina eða setið í henni þegar lögreglan kom að, hann hafi bara verið að reyna að láta sér líða vel. Þá kvaðst ákærði ekki muna hvort hann hefði reynt að starta bifreiðinni eftir að lögreglan kom.

Lögregla ræddi við vitnið Á-kvk-þf J-kvk-þf, kt. 000000-0000, á vettvangi sem var í tjaldvagni skammt frá vettvangi. Kvað hún ökumann bifreiðarinnar hafa ekið um allt tjaldsvæðið og meðal annars verið mjög nálægt því að aka á tjaldvagninn sem hún ásamt vinkonu sinni H-kvk-þgf dvaldi í. Kvað hún þann mann sem lögreglan handtók á vettvangi vera sama mann og hún hefði séð aka bifreiðinni rétt áður en lögreglan kom. Á-kvk-nf kom fyrir dóminn og kvaðst hafa verið í tjaldvagni á tjaldsvæðinu í Úthlíð um verslunarmannahelgina. Hefði hún ásamt fleira fólki verið við tjaldvagninn alveg upp við veginn og verið úti að spjalla. Hefðu þau haft mjög gott útsýni fyrir tjaldsvæðið. Þá hefði hún allt í einu séð bifreið aka af stað með hazarljósin á og kveikt á rúðuþurrkunum. Við tjaldsvæðið hafi verið nokkuð hár kantur úr grjóti og möl upp á veginn. Hefði ökumaðurinn ekið upp á kantinn og reynt að komast upp á veg. Hefði hann gert nokkrar tilraunir til að komast upp á veg á þessum stað en ekki tekist. Þá hefði hann bakkað og ekið gegnum tjaldsvæðið og hefði henni sýnst bifreiðin stefna á tjaldvagn, sem vinkona hennar hafi verið sofandi í, og á bifreið vitnisins sem hafi verið við hliðina á tjaldvagninum. Þá hefði strákur, sem var meðal þeirra, hringt á lögreglu og tilkynnt um aksturinn. Á meðan þau hefðu beðið eftir lögreglunni hefði hún séð bifreiðina reyna að komast upp á veg á öðrum stað en ekki gengið. Þá hefði bifreiðinni verið ekið að útganginum að tjaldsvæðinu og upp á veg sem lægi að Úthlíð og síðan hefði ökumaðurinn ekið eftir öðrum afleggjara inn á tjaldsvæðið og lagt bifreiðinni. Þá hefði hún séð ákærða ganga upp á aðalsvæðið við Úthlíð með bakpoka og hún ásamt fleirum farið í framhaldi inn í tjaldvagninn. Þá hefði hún séð ökumanninn koma gangandi frá Úthlíð í átt að tjaldsvæðinu, setjast inn í bifreiðina og setja hljómflutningstækin á fullan styrk. Í beinu framhaldi hefði hann byrjað að aka bifreiðinni aftur á bak og áfram, um þrjá metra, þrisvar til fjórum sinnum. Þá hefði hún aftur hringt til lögreglu sem kvaðst vera rétt ókomin á vettvang. Ökumaðurinn hefði slökkt á bifreiðinni en verið með græjurnar áfram í botni. Lögreglan hefði komið að í beinu framhaldi. Á-kvk-nf kvaðst vera handviss um að sá maður sem lögreglan handtók hafi verið sami maður og settist inn í bifreiðina og ók henni. Þá hefði hún verið búin að taka eftir manninum fyrr um daginn. Þá hefði lögreglan komið í tjaldvagninn þeirra og sýnt henni mynd í ökuskírteini sem Á-kvk-nf kvaðst vera viss um að væri af ökumanninum. Um tíu til fimmtán metrar hafi verið frá tjaldvagni hennar að þeim stað sem bifreiðin stoppaði.

Lögreglan ræddi við H-kvk-þf K-kvk-þf, kt. 000000-0000, nema, á vettvangi. Bar hún þá eins og Á-kvk-nf. H-kvk-nf kom fyrir dóminn og kvaðst hafa verið í Úthlíð um verslunarmannahelgina. Kvaðst hún hafa verið umræddan morgun úti við að spjalla við fleira fólk. Hefði hún þá séð bifreið aka rétt við tjald á tjaldsvæðinu. Þá hefði bifreiðin ítrekað reynt að aka upp á aðalveginn á þeim stað sem ekki hefði verið hægt að aka og stuðarinn dottið af bifreiðinni við þá tilraun. Síðan hefði bifreiðin ekið upp á aðalveginn og aftur niður á tjaldsvæðið. Á þessum tímapunkti hefði verið hringt til lögreglunnar og tilkynnt um aksturinn. H-kvk-nf kvaðst hafa á þessum tíma ætlað inn í tjaldvagn en þá séð hvar ökumaðurinn kom út úr bifreiðinni með bakpoka á bakinu og hefði hann gengið upp að þjónustuhúsinu á svæðinu. Hann hefði síðan komið aftur gangandi og sest inn í bifreiðina og ekið hring um tjaldsvæðið og verið að bakka en þá hefðu þau hringt aftur til lögreglu sem kom stuttu síðar. H-kvk-nf kvaðst hafa séð ökumanninn en hann hefði verið inni í bifreiðinni þegar lögreglan kom á vettvang. Um tíu til fimmtán metrar hefðu verið frá tjaldvagninum að bifreiðinni.

I-kk-nf G-kk-nf lögreglumaður kom fyrir dóminn og kveðst hafa sinnt útkalli vegna meints ölvunaraksturs milli tjalda í Úthlíð. Hefði lögreglan ekið frá Selfossi á vettvang og séð strax bifreiðina sem tilkynnt var um. Ákærði hefði setið undir stýri en bifreiðin ekki verið í gangi. Ákærði hefði komið út úr bifreiðinni en spurður um kveikjuláslyklana kvað ákærði þá vera inni í bifreiðinni. Ákærði hefði sest aftur inn í bifreiðina, teygt sig í lyklana sem voru í sætinu, sett þá í svissinn og reynt að setja bifreiðina í gang. Hefði ákærði verið handtekinn í beinu framhaldi en hann hefði verið áberandi ölvaður. Hefði vitnið kannað vél bifreiðarinnar sem hefði verið heit en púströrið kalt. Hefði vitnið haft samband við tilkynnendur og rætt við þá í tjaldvagni rétt við veginn. Hefðu um eitt hundrað metrar verið frá tjaldvagninum að bifreið ákærða þar sem hann var stöðvaður. Þá hefði hlíf af bifreiðinni verið við vegkantinn sem greinilega tilheyrði bifreiðinni. Eftir að hafa kannað vettvang hefði verið farið með ákærða á Selfoss en á leiðinni hefði lögreglan þurft að veita annarri bifreið eftirför sem hefði endað með hörmulegu slysi á Laugarvatnsafleggjara. Á meðan lögreglan vann á vettvangi og beið eftir aðstoð hefði ákærði verið í og við lögreglubifreiðina og enginn utan lögreglu haft afskipti af honum. Ákærði hefði ekki komist í vín frá því að lögreglan handtók hann og þar til komið var með hann á lögreglustöðina á Selfossi þar sem blóðsýni var tekið úr honum.

E-kk-nf S-kk-nf lögreglumaður gaf skýrslu fyrir dóminum. Kvaðst hann eins og I-kk-nf hafa farið í útkall vegna tilkynningar um ölvunarakstur á tjaldsvæðinu í Úthlíð. Hefðu þeir ekið á forgangi til Úthlíðar. Á leiðinni hefðu þeir aftur fengið tilkynningu og þegar þeir komu á vettvang hefðu þeir séð ökumann inni í bifreiðinni þar sem hún var kyrrstæð. Rétt hjá hefðu þeir séð svuntu af bifreiðinni liggja í vegkanti. Þá hefðu hjólför frá bifreiðinni verið greinileg í grasinu. Kvaðst E-kk-nf hafa hringt í tilkynnanda sem hefði verið í tjaldvagni rétt hjá. Ökumaðurinn hefði verið augljóslega drukkinn og verið handtekinn í framhaldi. Taldi E-kk-nf að ökumaður hefði ekið í um fimm til sex metra fjarlægð frá tjaldstæðinu en fjarlægðin frá tjaldvagninum að bifreiðinni þar sem hún var stöðvuð hafi verið kannski um tuttugu metrar. Á leið til Selfoss hefði lögreglan þurft að sinna slysi en ákærði hefði ekki komist í áfengi á meðan á því stóð.

Niðurstöður:

Ákærði neitaði sök strax er lögreglan hafði afskipti af honum. Ákærði neitaði einnig fyrir dóminum að hafa ekið en frásögn hans um drykkju um kvöldið og nóttina og skýringar um einhvern mann, sem hann vissi engin deili á, eru afar ótrúverðugar og að engu hafandi. Vitnin Á-kvk-nf og H-kvk-nf höfðu góða yfirsýn yfir tjaldsvæðið og kváðust hafa séð ákærða aka allt fram að því að lögreglan kom og hafði afskipti af ákærða við bifreiðina en þá sat hann undir stýri. Ákærði kvaðst, bæði fyrir lögreglu og fyrir dómi, hafa hætt drykkju um eða upp úr miðnætti en síðan fengið sér tvo blandaða áfengisdrykki í bifreið sinni rétt áður en lögreglan kom. Ákærði var handtekinn upp úr klukkan sex um morgun en blóðsýni ekki tekið fyrr en þremur klukkustundum síðar. Mældist þá alkóhól í fyrra blóðsýninu 1,18‰ en í því síðara, sem tekið var klukkustund síðar, 1,06‰. Þó svo að ákærði hefði byrjað að drekka áfengi um klukkan sex um morguninn, eins og hann hélt fram fyrir dómi, sem átti að vera áfengisblöndur í litlum flöskum, samræmist það alls ekki því alkóhólmagni sem mældist í honum þremur klukkustundum síðar. Ákærði hefur þó ekki borið því við að hann hafi drukkið eftir að akstri lauk heldur neitaði hann því að hafa ekið eins og í ákæru greinir. Þrátt fyrir neitun ákærða þykir sannað svo hafið sé yfir allan skynsamlegan vafa, með vætti tveggja vitna, að ákærði hafi gerst sekur um þá háttsemi eins og greinir í ákæru. Verður hann því sakfelldur fyrir að hafa ekið eins og hann hefur verið ákærður fyrir. Er háttsemin réttilega færð til refsiákvæða.

Samkvæmt sakavottorði er liggur fyrir í málinu gekkst ákærði undir viðurlagaákvörðun þann 14. janúar 2005 vegna ölvunaraksturs og var sviptur ökurétti í tvö ár og sex mánuði auk þess að vera gert að greiða 370.000 króna sekt til ríkissjóðs og 11. apríl 2007 gekkst ákærði undir sátt fyrir að aka sviptur ökurétti og að aka án skráningarmerkja. Er hér um ítrekað brot að ræða. Er refsing ákærða ákveðin 180.000 króna sekt til ríkissjóðs sem ákærða ber að greiða innan fjögurra vikna frá birtingu dóms að telja, ella sæti hann fangelsi í fjórtán daga. Ákærði skal sviptur ökurétti í tvö ár frá birtingu dóms að telja.

Með vísan til 165. gr. laga um meðferð opinberra mála nr. 19/1991 ber ákærða að greiða allan sakarkostnað sem er samkvæmt yfirliti 64.861 króna og málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, B-kk-ef N-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 139.440 krónur. Hefur þá verið tekið tillit til virðisaukaskatts.

G-kk-nf Ö-kk-nf J-kk-nf fulltrúi sótti mál þetta fyrir hönd ákæruvaldsins.

Á-kvk-nf G-kvk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

D ó m s o r ð :

Ákærði, V-kk-nf B-kk-nf, greiði 180.000 krónur í sekt til ríkissjóðs innan fjögurra vikna frá birtingu dóms þessa að telja en sæti ella fangelsi í fjórtán daga.

Ákærði skal sviptur ökurétti í tvö ár frá birtingu dóms að telja.

Ákærði greiði allan sakarkostnað, samtals 204.301 krónu, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, B-kk-ef N-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 139.440 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti.

Á-kvk-nf G-kvk-nf.