E-2688/2018

Mál þetta, sem dómtekið var 10. apríl 2019, höfðaði Á-kk-nf S-kk-nf Á-kk-nf, til heimilis á ótilgreindum stað í Kópavogi, hinn 4. september 2018, á hendur Controlant ehf., Grensásvegi 7, Reykjavík.

Endanlegar dómkröfur stefnanda eru þær aðallega að hið stefnda félag verði dæmt til að greiða stefnanda skuld að fjárhæð 500.932 krónur, ásamt dráttarvöxtum skv. 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 af þeirri fjárhæð frá 17. september 2018 til greiðsludags. Til vara er þess krafist að stefndi verði dæmdur til að greiða stefnanda skuld að annarri lægri fjárhæð að álitum dómsins. Þá krefst stefnandi málskostnaðar.

Stefndi krefst aðallega sýknu af öllum dómkröfum stefnanda og málskostnaðar, en til vara er þess krafist að dómkröfur stefnanda verði lækkaðar verulega og málskostnaður látinn niður falla.

I

Málsatvik

Í málinu krefur stefnandi stefnda um greiðslu á fjórum ógreiddum reikningum vegna veittrar þjónustu við „myndatöku skv. vinnuseðli“ 14. febrúar, 15. maí og 1. og 15. júní 2018, en stefnandi sérhæfir sig í ljósmyndun og stúdíómyndatökum. Reikningarnir eru allir dagsettir 27. júlí 2018, að fjárhæð 111.942 krónur (nr. 1105), 130.351 króna (nr. 1106), 142.942 krónur (nr. 1108) og 115.697 krónur (nr. 1110). Síðasti reikningurinn er merktur „Distica“.

Helstu málsatvik eru óumdeild. Samkvæmt yfirliti sem stefnandi lagði fram með stefnu og ber yfirskriftina „Controlant samantekt“ var um að ræða alls níu myndatökur á tímabilinu 17. janúar til 5. júní 2018, af stjórnendum, starfsmönnum og vörum stefnda. Er óumdeilt að þeir fjórir reikningar sem stefnandi krefst greiðslu á í máli þessu séu meðal samtals níu útgefinna reikninga vegna viðskipta aðila. Á yfirlitinu eru tilgreindar fjárhæðir við hvern lið, með og án virðisaukaskatts, og kemur fram að samtala þeirra nemi 1.269.892 krónum, með virðisaukaskatti. Óumdeilt er að stefndi hafi greitt fimm reikninganna að fullu þann 17. ágúst 2018. Þann dag greiddi hann samtals 778.035 krónur, þar af 9.075 krónur í kostnað, samkvæmt framlögðum kvittunum.

Samkvæmt fyrirliggjandi gögnum fóru samskipti milli aðila framan af fram í gegnum samskiptamiðilinn Facebook og þá ávallt með milligöngu sama starfsmanns stefnda. Hinn 11. janúar 2018 sendi starfsmaður stefnda skilaboð til stefnanda þar sem óskað var upplýsinga um verð fyrir myndatöku af u.þ.b. sjö stjórnendum stefnda til nota á nafnspjöldum og á vefsíðu. Samdægurs svaraði stefnandi og kom þar fram að án virðisaukaskatts væri verðið 10 þúsund krónur á mann, en ef myndirnar yrðu notaðar í fjölmiðlum myndu 12 til 16 þúsund krónur bætast við þá fjárhæð, eða orðrétt: „Well, the rates are not that high....they are managable since its startup. Im guessing that without VSK it would come down to 10 thousand pr. person. If they want them for press use as well, then around 12-16 thousand would be added.“ Óumdeilt er að stefnandi tók ljósmyndir af átta stjórnendum stefnda í fjórum tökum í janúar og febrúar sama ár, nánar tiltekið 17. og 26. janúar og 7. og 14. febrúar samkvæmt yfirliti stefnanda.

Hinn 19. mars sendi starfsmaður stefnda skilaboð til stefnanda þar sem óskað var eftir tilboði í myndir af u.þ.b. 25 starfsmönnum fyrir starfsmannaskilríki („security / ID cards“) sem til stóð að taka upp hjá fyrirtækinu. Stefnandi svaraði samdægurs að hægt væri að framkvæma slíka myndatöku í húsnæði stefnda, fljótt og auðveldlega, og að kostnaður yrði minni háttar, en það ylti þó á þeim tíma sem myndatakan tæki. Sennilega yrði kostnaður 24-25 [þúsund] krónur, án virðisaukaskatts, en samkvæmt þumalfingursreglu mætti reikna með 1.000–1.500 krónum á mann, eða orðrétt: „We can do it at your office - its quick and easy :) and cost is minimal - depends on the time it takes really - prob like 24-25 without VSK. = depending on the time it takes to shoot. Its usually with a group that big rule of thumb to calculate 1000-1500 pr. head.“ Óumdeilt er að stefnandi tók í heildina ljósmyndir af 34 starfsmönnum stefnda í þremur myndatökum sem fóru fram í maí og júní 2018, eins og yfirlit stefnanda ber með sér, nánar tiltekið 15. maí, 1. júní og 5. júní það ár.

Undir lok janúar 2018 spurðist starfsmaður stefnda fyrir um hvort stefnandi byði upp á myndatökur af vörum og svaraði stefnandi því játandi, en ekki var rætt um verð á samfélagsmiðlinum, hvorki þá né síðar. Samkvæmt yfirliti stefnanda voru teknar myndir af vörum stefnda 29. maí í aðalstöðvum stefnda („HQ“) og 5. júní á starfsstöð „Distica“. Umdeilt er hvort samið hafi verið um verð fyrir þessar myndatökur. Því var alfarið mótmælt af hálfu stefnanda við aðalmeðferð málsins, en stefndi kveður starfsmann sinn hafa aflað munnlegs tilboðs í bæði verkin. Hafi tilboð fyrir fyrra verkið hljóðað upp á 150.000–200.000 krónur, auk virðisaukaskatts, en fyrir síðara verkið upp á 45.000 krónur fyrir tveggja klukkutíma vinnu. Tekur stefndi fram í greinargerð að síðari myndatakan hafi þó aðeins tekið 45 mínútur.

Í málinu liggja einnig fyrir tölvupóstsamskipti frá 7. júní 2018 þar sem sami starfsmaður stefnda innir stefnanda eftir því hvort unnt sé að lagfæra myndir af vörum með tilteknum hætti („remove the glare from the plastic on the loggers“). Í svari stefnanda er lýst vandkvæðum við það og að kostnaður myndi hlaupa á milljónum króna. Samkvæmt greinargerð stefnda var látið þar við sitja og ekki óskað lagfæringa.

Deilt er um það í málinu hvort með aðilum hafi tekist samningur um fyrir fram ákveðið verð fyrir allar myndatökurnar, en teljist það ekki sannað er deilt um það hvort umkrafið verð fyrir þjónustuna sé hæfilegt.

Stefndi lætur þess getið að starfsmenn hans hafi reynt ítrekað að hafa samband við stefnanda eftir að reikningar fyrir þjónustuna bárust með tölvupósti 27. júlí 2018, til að koma á framfæri athugasemdum við þá, og að stefnandi hafi ekki orðið við beiðni um að gefa upp bankareikning til að unnt væri að millifæra það sem stefndi taldi umsamið verð fyrir þjónustuna. Kveðst stefndi því hafa brugðið á það ráð að greiða hluta reikninganna í gegnum netbanka 17. ágúst 2018, eins og að framan greinir. Með þeirri greiðslu telji stefndi sig hafa greitt meira en honum hafi borið samkvæmt samningi aðila, eða alla tímavinnu stefnanda auk 30% af þeim kostnaði sem tilgreindur hafi verið í reikningunum.

Stefnandi sendi stefnda innheimtuviðvaranir vegna ógreiddu reikninganna fjögurra 17. ágúst 2018. Þann 30. ágúst sama ár tilkynnti lögmaður stefnda stefnanda að stefndi hefði þegar greitt 778.035 krónur fyrir veitta þjónustu og teldi það hærri fjárhæð en um var samið eða sem telja mætti eðlilegt endurgjald fyrir þá þjónustu sem veitt var. Var frekari greiðsluskyldu hafnað. Höfðaði stefnandi þá þegar mál þetta.

II

Málsástæður stefnanda

Í stefnu er stefnufjárhæðin tilgreind 508.071 króna, í samræmi við fjárhæðir sem fram koma á innheimtuviðvörunum 17. ágúst 2018, en þær fjárhæðir innifólu bæði dráttarvexti og innheimtukostnað. Við upphaf aðalmeðferðar lækkaði stefnandi stefnufjárhæðina í þá fjárhæð sem greinir hér að framan, stefnda til hagsbóta, þannig að stefnufjárhæðin samræmist nú samtölu útgefinna reikninga sem liggja fyrir í málinu, án vaxta og kostnaðar.

Stefnandi tekur fram að „umsaminn eindagi“ í viðskiptum aðila sé 27. júlí 2018 og sé stefnufjárhæðin og dráttarvextir [sic] miðaðir við það tímamark. Skuld þessi hafi ekki fengist greidd þrátt fyrir innheimtutilraunir og sé því nauðsynlegt að höfða mál til greiðslu hennar. Stefnandi hafi gert tilraun til innheimtu krafna sinna hjá stefnda, eins og framlögð innheimtuviðvörun beri með sér.

Stefnandi kveðst byggja kröfu sína á reglum samninga- og kröfuréttar um loforð og efndir fjárskuldbindinga. Þá sé vísað til meginreglna laga um þjónustukaup nr. 42/2000. Kröfur um dráttarvexti styðjist við lög nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu. Krafan um málskostnað styðjist við 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála og um varnarþing vísist til 33. gr. sömu laga.

Varakröfu um aðra lægri fjárhæð að mati réttarins byggi stefnandi á því að stefnandi eigi rétt á sanngjarnri þóknun fyrir vinnu sína á grundvelli almennra reglna kröfu- og samningaréttar.

Við munnlegan málflutning hafnaði stefnandi því alfarið að samið hefði verið um ákveðið verð fyrir þjónustuna. Þá var á því byggt að ósannað væri að umkrafið verð væri ósanngjarnt.

III

Málsástæður stefnda

Stefndi mótmælir alfarið öllum málsástæðum og lagarökum stefnanda.

Aðalkrafa

Stefndi kveðst byggja sýknukröfu sína á því að samningur hafi tekist milli aðila er stefndi tók skriflegu tilboði stefnanda, annars vegar í myndatöku af stjórnendum stefnda og hins vegar af starfsmönnum stefnda. Þá byggi stefndi á því að aðilar hafi gert með sér munnlegt samkomulag um endurgjald fyrir vörumyndatöku sem stefnandi innti af hendi fyrir stefnda.

Íslenskur kröfuréttur sé skýr hvað stofnunarhætti krafna varðar. Varpi aðili fram tilboði sem gagnaðili samþykki svo gilt sé komist á samningur milli aðila. Fyrirsvarsmenn stefnda hafi staðið í þeirri trú frá fyrstu samskiptum að aðilar hefðu komist að samkomulagi um verð fyrir þá þjónustu sem óskað var eftir. Aldrei hafi verið minnst á að jafnframt þyrfti að greiða fyrir alls kyns „kostnað“, enda kveðið á um samningsverð í samskiptum aðila.

Hinn 11. janúar [2018] hafi stefnandi gert skriflegt tilboð í það verk að taka ljósmyndir af stjórnendum stefnda. Hafi tilboð stefnanda hljóðað upp á 10.000 krónur fyrir hvern stjórnanda, en 22.000–26.000 krónur ef nota ætti myndirnar í fjölmiðlum. Sú viðbótarverðlagning sé undarleg í ljósi staðhæfinga stefnanda í tölvupósti, dags. 2. ágúst 2018, þar sem fram komi að tilboð ljósmyndarans hafi eingöngu tekið til vinnu stefnanda. Sé óljóst hvaða aukalegu vinnu stefnandi hefði þurft að inna af hendi yrðu myndir hans notaðar í fjölmiðlum. Hvað sem því líði hafi stefnandi ekki tekið fram að viðbótarkostnaður myndi bætast við tilboð hans, að frátöldum framangreindum viðbótarkostnaði, ef nota ætti myndirnar í fjölmiðlum. Hafi tilboð hans verið samþykkt í góðri trú og hafi væntanlegur kostnaður fyrir ljósmyndatöku af stjórnendum því að hámarki verið 208.000 krónur, auk virðisaukaskatts. Hins vegar hafi umræddar myndir aldrei verið notaðar í fjölmiðlum, og hafi ekki verið óskað eftir slíku. Samkvæmt tilboði stefnanda hefði því verið rétt að greiða 10.000 krónur fyrir hvern stjórnanda eða samtals 80.000 krónur (8 x 10.000 krónur). Stefnandi hafi hins vegar krafist greiðslu að upphæð 447.768 krónur (með virðisaukaskatti) þrátt fyrir samkomulag aðila.

Svipaðar aðstæður hafi verið uppi þann 19. mars 2018 þegar stefnandi gerði skriflegt tilboð í það verk að taka ljósmyndir af starfsmönnum stefnda. Tilboð stefnanda hafi hljóðað upp á 1.000–1.500 krónur fyrir hvern starfsmann og hafi stefnandi sagt að slík upphæð væri nokkurs konar „þumalregla“ á meðal ljósmyndara þegar starfsmannamyndatökur væru annars vegar. Alls hafi verið teknar myndir af 34 starfsmönnum. Hafi væntanlegur kostnaður vegna þessa verks ljósmyndarans verið áætlaður að hámarki um 51.000 krónur (34 x 1.500 krónur), auk virðisaukaskatts. Þrátt fyrir samkomulag aðila hafi stefnandi krafist greiðslu að fjárhæð 385.253 krónur (með virðisaukaskatti).

Samkvæmt íslenskum rétti séu samningar óformbundnir. Munnlegir samningar séu því jafngildir skriflegum samningum séu slíkir samningar sannaðir. Ljóst sé að tilboð stefnanda í myndatöku af stjórnendum stefnda annars vegar og af starfsmönnum stefnda hins vegar hafi verið gerð skriflega. Hins vegar hafi tilboð stefnanda, sem hljóðaði upp á 150.000–200.000 krónur fyrir myndatöku af vörum stefnda og á starfsstöð Distica, verið gert starfsmanni stefnda munnlega. Sú staðreynd að félagið hafi áfram viljað þiggja þjónustu stefnanda styðji fullyrðingu stefnda um að framangreint munnlegt samkomulag hafi tekist milli aðila. Auk þess sé það í takt við önnur tilboð sem stefnandi hafi gert stefnda á þessu tímabili.

Hvað sem því líði hljóði krafa stefnanda fyrir umrædda vörumyndatöku upp á samtals 436.889 krónur. Hvort sem munnlegt samkomulag hafi komist á eður ei telji stefndi að sú krafa sé að fullu greidd og rúmlega það.

Hinn 17. ágúst 2018 hafi stefndi greitt 778.035 krónur inn á bankareikning stefnanda. Sú upphæð hafi verið rífleg, enda mun hærri en sú upphæð sem stefnda hafi verið skylt að greiða samkvæmt samkomulagi aðila. Samkvæmt framangreindum samningsverðum aðila hafi stefnda verið skylt að greiða 80.000 krónur (99.200 með virðisaukaskatti) og 51.000 krónur (63.240 krónur með virðisaukaskatti). Sé ljóst af eftirfarandi útreikningi að sú greiðsla sem stefndi innti af hendi hafi getað tekið til allra krafna stefnanda sem eigi rætur að rekja til vörumyndatöku stefnanda fyrir stefnda.

778.035 kr. – 99.200 kr. – 63.240 kr. = 615.595 kr.

615.595 kr. – 436.889 kr. = 178.706 kr.

Stefndi hafi því greitt a.m.k. 178.706 krónur umfram þá fjárhæð sem hann taldi að honum bæri að greiða. Hafi sú greiðsla verið innt af hendi í góðri trú, aðallega í þeim tilgangi að forðast frekari kostnað sem hlotist gæti af deilum á milli aðila. Starfsmenn stefnda hafi tjáð stefnanda með skýrum hætti að litið væri á umrædda greiðslu sem fullnaðargreiðslu og rúmlega það.

Þá hafni stefndi því alfarið sem röngu og ósönnuðu að stefnandi hafi tjáð starfsmönnum stefnda að þjónusta stefnanda myndi fela í sér aukakostnað. Þvert á móti hafi stefnandi aldrei kynnt stefnda þessi gjöld, heldur eingöngu gefið tilboð í verk án virðisaukaskatts, þannig að unnt hafi verið að áætla heildarkostnað verksins. Þau gjöld sem stefnandi hafi einhliða bætt við séu eftirfarandi:

Heiti Fjárhæð

Stúdíókostnaður (e. studio space cost) 157.500

Tækjakostnaður og kostnaður vegna tryggingar á tækjum

(e. equipment cost and insurance of equipment) 202.500

Ferðakostnaður (e. transportation pr. km.) 11.858

Skrifstofukostnaður og tengdur kostnaður

(e. office & related cost). 99.000

Skipulag og uppsetning fyrir myndatöku

(e. planning & setup before photoshoot) 72.000

Annar kostnaður (e. other cost). 25.000

Stefnandi geti ekki einhliða bætt inn hvers kyns gjöldum sem honum þóknist á hverjum tíma. Telji stefndi það auk þess ekki sanngjarnt endurgjald, sbr. meginreglu 28. gr. laga nr. 42/2000 um þjónustukaup. Því til stuðnings sé hægt að benda á ýmis gögn, s.s. tilboð frá öðrum ljósmyndara í sama verk fyrir stefnda og heimasíðu stefnanda. Sé til að mynda ekki getið um neina framangreindra kostnaðarliða í gjaldskrá stefnanda á vefsvæði hans, photographer.is, að frátöldum ferðakostnaði, sem einungis „bætist við sé farið út fyrir höfuðborgarsvæðið (Km/gjald)“, eins og fram komi á vefsvæðinu. Myndataka stefnanda fyrir stefnda hafi farið fram á höfuðborgarsvæðinu.

Af öllu framangreindu megi ljóst vera að lögmætar kröfur stefnanda sem áttu rætur að rekja til þjónustu stefnanda fyrir stefnda hafi verið greiddar að fullu. Af þeim sökum beri að sýkna stefnda af öllum kröfum stefnanda.

Varakrafa

Til vara krefst stefndi þess að dómkröfur stefnanda verði lækkaðar verulega og málskostnaður látinn niður falla. Sú krafa byggist á meginreglum kröfuréttar, einkum þeirri meginreglu 28. gr. laga nr. 42/2000 um þjónustukaup að hafi ekki verið samið um verð fyrir keypta þjónustu skuli greiða það verð sem telja megi sanngjarnt með hliðsjón af því hve vinnan sé mikil og hvers eðlis hún sé. Verði talið ósannað að samningur hafi komist á með munnlegu tilboði stefnanda sé tilefni til að líta til þessarar almennu meginreglu kröfuréttar, jafnvel þó lögin sjálf gildi ekki um þjónustusamband málsaðila. Stefndi hafi þegar greitt ríflega þá upphæð sem hann telji sanngjarna. Að öðru leyti vísist til umfjöllunar um aðalkröfuna, eftir því sem við eigi.

Um lagarök vísar stefndi til almennra reglna kaupa-, kröfu- og samningaréttar, einkum til reglna um tilboð, loforð og efndir fjárskuldbindinga, að samninga skuli halda o.fl., en þessar reglur fái meðal annars stoð í lögum nr. 7/1936 um samningsgerð, umboð og ógilda löggerninga og lögum nr. 42/2000 um þjónustukaup. Krafa um málskostnað sé byggð á XXI. kafla laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Krafa um að virðisaukaskattur leggist ofan á málskostnað byggist á lögum nr. 50/1988 um virðisaukaskatt.

IV

Niðurstaða

Ekki var um neinar munnlegar skýrslur fyrir dómi að ræða. Ræðst niðurstaða málsins því af skriflegum gögnum og mati dómara á sönnunargildi þeirra. Ekki hafa verið bornar brigður á þau skriflegu gögn sem fyrir liggja í málinu um samskipti aðila í gegnum samfélagsmiðla og með tölvupósti en ágreiningur stendur um það hvaða skilning aðilar máttu leggja í þau samskipti.

Við munnlegan málflutning velti stefndi því upp hvort málið kynni að vera svo vanreifað að varða ætti frávísun þess frá dómi án kröfu (ex officio), enda hefðu viðskipti aðila verið umfangsmeiri en lýst væri í stefnu.

Óumdeilt er hvert umfang viðskipta aðila var og að stefndi hafi greitt til fulls aðra reikninga vegna viðskiptanna en þá fjóra reikninga sem tilgreindir eru í stefnu. Eins og hér stendur á verður málið ekki talið svo vanreifað af hálfu stefnanda að frávísun varði, án kröfu.

Eins og fyrr sagði snýst ágreiningur aðila fyrst og fremst um það hvort samið hafi verið um ákveðið verð fyrir þjónustu stefnanda, en á því er aðalkrafa stefnda um sýknu byggð.

Þess er fyrst að geta að á þeim fjórum reikningum sem liggja fyrir í málinu segir í öllum tilvikum að um sé að ræða myndatöku „skv. vinnuseðli“. Vinnuseðlar eða önnur gögn þar sem fjárhæðir einstakra reikninga eru sundurliðaðar hafa ekki verið lögð fram, en stefnandi lagði þó fram yfirlit, „Photoshoot cost breakdown without VSK“, þar sem heildarfjárhæð viðskipta aðila án virðisaukaskatts, 1.024.108 krónur, er sundurgreind þannig að 456.250 krónur eru vegna vinnu ljósmyndara og eftirvinnslu („salery related“) og 567.858 krónur eru vegna kostnaðar („expenses“) sem aftur er sundurliðaður í sex þætti, þar á meðal kostnað af húsnæði, skrifstofuhaldi, búnaði, tryggingum, ferðum og skipulagningu, eins og nánar greinir í kafla III um málsástæður stefnda hér að framan.

Í kafla I um málsatvik hér að framan er rakið efni samskipta stefnanda og starfsmanns stefnda 11. janúar og 19. mars á samskiptamiðli í tilefni fyrirspurna stefnda um verð fyrir myndatökur af stjórnendum og starfsmönnum stefnda. Eins og þar kemur fram gaf stefnandi upp verðið 10.000 krónur á mann, án virðisaukaskatts, fyrir myndir af stjórnendum, en ef myndirnar yrðu notaðar í fjölmiðlum myndu 12–16.000 krónur bætast við þá fjárhæð. Fyrir myndir af starfsmönnum fyrir starfsmannskilríki gaf stefnandi upp sem þumalfingursreglu verðið 1.000–1.500 krónur á mann, án virðisaukaskatts.

Samkvæmt framangreindu miðuðust uppgefin verð fyrir þjónustuna við ákveðna fjárhæð á hvern einstakling sem yrði myndaður, og var einungis gerður sá fyrirvari að verðið væri án virðisaukaskatts.

Í tölvupósti sem stefnandi sendi starfsmanni stefnda 2. ágúst 2018 klukkan 17:43, eftir að reikningar vegna viðskiptanna höfðu verið gefnir út og sendir stefnda, fullyrðir stefnandi að hann hafi gert grein fyrir því í upphafi að vænta mætti þess að kostnaður bættist við uppgefin verð. Þessi staðhæfing fær ekki stoð í þeim samskiptum sem áttu sér stað skriflega í gegnum samskiptamiðil áður en ágreiningur reis með aðilum um mánaðamót júlí/ágúst 2018. Fyrir utan fyrirvara um að verð væri án virðisaukaskatts var í hvorugu tilvikinu nokkurn tímann settur fram fyrirvari í skriflegum samskiptum aðila um að uppsett verð innifæli ekki tiltekinn kostnað eða að uppsett verð kynni að hækka af einhverjum sökum, svo sem ef myndatökum af stjórnendum eða starfsfólki yrði dreift á fleiri daga. Töluverð samskipti áttu sér þó stað milli aðila á samfélagsmiðlinum, m.a. vegna þess að breyta þurfti bókuðum tímum með skömmum fyrirvara, án þess að séð verði að stefnandi hafi varað við því að slíkt kynni að hafa í för með sér meiri kostnað en um hafði verið rætt. Einungis í einu tilviki er að sjá að stefnandi hafi rætt kostnað við starfsmann stefnda á samskiptamiðlinum, þ.e. 8.–9. maí, vegna kaupa hans á bakgrunni, en þar kemur þó skýrt fram að bakgrunnurinn muni nýtast honum í starfsemi hans framvegis.

Stefnandi gerði heldur ekki reka að því að leiða starfsmann stefnda sem vitni til sönnunar þeirri staðhæfingu sinni að uppgefið verð hefði verið með fyrirvara um frekari kostnað.

Samkvæmt framanrituðu verður stefnandi að bera hallann af því að ósannað er að hann hafi gert frekari fyrirvara við þau verð sem hann gaf upp fyrir myndatökur af stjórnendum og starfsfólki stefnda en að þau væru án virðisaukaskatts. Stefndi tók tilboðum hans í þær myndatökur og er stefnandi af því bundinn. Samkvæmt því og miðað við hæsta verð í tilboðum stefnanda bar stefnda að greiða honum 61.240 krónur fyrir ljósmyndir af starfsmönnum og annaðhvort 99.200 krónur eða 257.920 krónur fyrir myndatöku af stjórnendum, eftir því hvort myndirnar mætti nota til birtingar í fjölmiðlum, en að því verður nánar vikið síðar.

Víkur þá að vörumyndatökunum.

Staðhæfing stefnda um að samið hafi verið á tiltekinn hátt munnlega um verð fyrir þær vörumyndatökur sem fram fóru fær enga stoð í skriflegum samskiptum aðila. Stefndi leiddi ekki viðkomandi starfsmann sinn sem vitni og skoraði heldur ekki á stefnanda að gefa aðilaskýrslu. Með sömu rökum og að framan greinir, að breyttu breytanda, verður stefndi því að bera hallann af því að sú staðhæfing er alls ósönnuð. Þá hefur stefndi ekki aflað matsgerðar til sönnunar varakröfu sinni um lækkun á þeim grundvelli að umkrafið verð fyrir vörumyndatökurnar sé ósanngjarnt. Tölvupóstsamskipti starfsmanns hans við annan ljósmyndara fela ekki í sér viðhlítandi sönnun fyrir því.

Samkvæmt framanrituðu verður lagt til grundvallar að stefnda hafi borið að greiða til fulls þá tvo reikninga sem stefnandi gaf út vegna vörumyndataka. Óumdeilt er að annar reikningurinn, að fjárhæð 321.192 krónur, með virðisaukaskatti, er meðal þeirra fimm reikninga sem stefndi hefur greitt til fulls. Samkvæmt þessu verður fallist á að stefnda beri að greiða stefnanda umkrafinn reikning að fjárhæð 115.697 krónur, með virðisaukaskatti, vegna vörumyndatöku á starfsstöð „Distica“.

Eins og fyrr sagði greiddi stefndi stefnanda 778.035 krónur þann 17. ágúst 2018, þar af 9.075 krónur í kostnað. Stefnandi hefur ekki mótmælt staðhæfingu stefnda um að myndir af stjórnendum hafi ekki verið notaðar til birtingar í fjölmiðlum og verður ekki séð af reikningum og öðrum málsgögnum að hann byggi sérstaklega á því. Jafnvel þótt lagt yrði til grundvallar að verð fyrir myndatökur af stjórnendum hafi átt að miðast við notkun þeirra í fjölmiðlum (26.000*8, í stað 10.000*8, auk virðisaukaskatts) þá hefur stefndi greitt stefnanda 10.911 krónur umfram það verð sem honum bar að greiða fyrir allar níu myndatökurnar, samkvæmt öllu því sem hér að framan hefur verið ritað (778.035–9.075–257.920–63.240–436.889=10.911 krónur).

Af framangreindu leiðir þá þegar að fallast ber á aðalkröfu stefnda um sýknu af öllum dómkröfum stefnanda í máli þessu.

Eftir úrslitum málsins, sbr. 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991, verður stefnanda gert að greiða stefnda málskostnað, sem þykir hæfilega ákveðinn með þeirri fjárhæð sem í dómsorði greinir.

H-kvk-nf B-kvk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan, að gættu ákvæði 1. mgr. 115. gr. laga nr. 91/1991. Dómari og lögmenn aðila voru sammála um að endurflutningur málsins væri óþarfur, þrátt fyrir þann drátt sem varð á uppkvaðningu dómsins, sem helgaðist af embættisönnum dómara og helgidögum.

Dómsorð:

Stefndi, Controlant ehf., er sýkn af öllum dómkröfum stefnanda, Á-kk-ef S-kk-ef Á-kk-ef, í máli þessu.

Stefnandi greiði stefnda 700.000 krónur í málskostnað.

H-kvk-nf B-kvk-nf