E-148/2012

Mál þetta, sem dómtekið var hinn 10. maí sl. er höfðað með stefnu birtri 15. október 2012.

Stefnandi er G-kk-nf G. N-kk-nf, Suðurgötu 36, Akranesi.

Stefndi er Fjölbrautaskóli Vesturlands, Akranesi.

Stefnandi krefst þess að stefndi verði dæmdur til að greiða stefnanda 1.173.327 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af kr. 17.161 frá 31. ágúst 2009, af kr. 27.037 frá 30. sept. 2009, af 23.745 frá 30. okt. 2009, af kr. 23.745 frá 31. nóv. 2009, af kr. 28.459 frá. 31. des. 2009, af kr. 18.338 frá. 31. jan. 2010, af kr. 18.731 frá 28. feb. 2010, af kr. 18.731 frá 31. mars 2010, af kr. 18.731 frá. 30. apríl 2010, af kr. 18.338 frá 31. maí 2010, af kr. 17.161 frá 30. júní 2010, af kr. 17.161 frá 31. júlí 2010, af kr. 35.182 frá. 31. ágúst 2010, af kr. 60.875 frá 31. sept. 2010, af kr. 50.521 frá 30. okt. 2010, af kr.50.521 frá 31. nóv. 2010, af kr.50.521 frá. 30. des. 2010, af kr.37.482 frá 31. jan. 2011, af kr.38.246 frá 28. feb. 2011, af kr.38.246 frá 31. mars 2011, af kr. 38.246 frá 30. apríl 2011, af kr. 39.075 frá 31. maí 2011, af kr. 36.676 frá 30. júní 2011, af kr. 36.676 frá 31. júlí 2011, af kr. 36.676 frá 31. ágúst 2011, af kr. 43.625 frá 30. sept. 2011, af kr. 42.269 frá 31. okt. 2011, af kr. 42.269 frá 30. nóv. 2011, af kr. 42.269 frá 31. des. 2011, af kr. 39.983 frá 31. jan. 2012, af kr. 40.798 frá 28. feb. 2012, af kr. 42.227 frá 31. mars 2012, af kr. 42.227 frá 30. apríl 2012, af kr. 41.383 frá 31 maí 2012, i hverju tilviki til greiðsludags.

Þá krefst stefnandi málskostnaðar.

Stefndi krefst sýknu af öllum kröfum stefnanda og að stefnandi verði dæmdur til að greiða stefnda málskostnað að mati dómsins.

MÁLSATVIK

Stefnandi er kennari við Fjölbrautaskóla Vesturlands. Hann hóf þar störf á árinu 2000 og hefur starfað óslitið síðan. Allt til ársins 2007 voru ráðningar stefnanda tímabundnar til eins árs í senn, en óheimilt er að ráða leiðbeinendur ótímabundinni ráðningu til kennslustarfa framhaldsskólum. Haustið 2007 fékk stefnandi útgefið leyfisbréf menntamálaráðuneytisins til að kalla sig framhaldsskólakennara. Var hann þá fastráðinn. Stéttarfélag stefnanda er Kennarasamband Íslands (KÍ) og fara launakjör hans eftir gildandi kjarasamningi KÍ og fjármálaráðherra f. h. ríkissjóðs á hverjum tíma, auk ráðningarsamnings.

Haustið 2007, er stefnandi var fastráðinn, var honum grunnraðað í launaflokk 7-3 launatöflu samkvæmt þágildandi kjarasamningi. Í byrjun haustannar 2008 var launaröðun stefnanda lækkuð i flokk 7-2 á þeirri forsendu að matshópur, sem hann hafði verið þátttakandi í, hafði verið lagður niður.

Með stofnanasamningi samstarfsnefndar KÍ og stefnda frá 18. september 2008 voru laun stefnanda hækkuð um eitt þrep, þ.e. í flokk 7-3. Launaflokkaröðunin hefur verið óbreytt síðan þá að öðru leyti en því að stefnandi hækkaði um eitt launaþrep í september 2011, skv. bókun 3 í miðlægum kjarasamningi KÍ og fjármálaráðherra f.h. ríkissjóðs 26. maí 2011

Samkvæmt stofnanasamningi KÍ og stefnda frá 18. september 2008, sem er hluti miðlægs kjarasamnings, sbr. ákvæði 11. kafla kjarasamningsins, hefði stefnandi átt að njóta starfsaldurshækkana - nánar tiltekið hækkana um 1 launaflokk 1. ágúst 2009, eftir tveggja ára starf sem framhaldsskólakennari með leyfisbréf, og um 1 launaflokk. 1. ágúst 2010, þar sem stefnandi hafði þá unnið við skólann í meira en 9 ár.

Er stefnandi leitaði eftir launaleiðréttingu var þeirri málaleitan hafnað af skólameistara stefnda, sbr. bréf dags. 20. september 2011. Þar kemur fram sú skýring að launaflokkaröðunin frá 2007 hafi innifalið starfsaldurshækkanir, sem hann ella hefði átt rétt á 1. ágúst 2009 og 1. ágúst 2010. Af því tilefni ritaði stefnandi samstarfsnefnd KÍ og stefnda erindi, dags. 26. september 2011. Erindið var tekið fyrir á fundi nefndarinnar 8. nóvember 2008 og var hafnað. Í tölvupósti skólameistara til formanns Félags framhaldsskólakennara, dags. 28. desember 2011, er það orðað þannig að stefnandi hafi notið þessara hækkana „heldur fyrr en hann átti strangt til tekið rétt á".

Með bréfi lögmanns stefnanda til skólameistara 10. maí 2012 var skorað á hann að endurskoða afstöðu stefnda til ágreiningsins. Skólameistari hafnaði því með bréfi dagsettu 24. maí 2012.

MÁLSÁSTÆÐUR OG LAGARÖK:

Af hálfu stefnanda er byggt á að stefndi hafi ekki greitt honum rétt laun samkvæmt kjarasamningi. Vísar stefnandi um kröfur sínar til greinar 4 í stofnanasamningi samstarfsnefndar KÍ og stefnda frá 18. september 2008, en þar segir:

4.1. Eftir tveggja ára starf sem framhaldsskólakennari með leyfisbréf hækka laun kennara um 1 launaflokk.

4.2. Framhaldsskólakennari með leyfisbréf sem hefur starfað við kennslu meira en 2 ár og fallið frá kennsluafslætti raðast hærra en tilgreint er í 3.1 og 4.1 sem nemur 1 launaflokki ef hann hefur starfað við kennslu í a.m.k. 9 ár...

Stefnandi hafi uppfyllt skilyrði gr. 4.1, um tveggja ára starf sem framhaldsskólakennari með leyfisbréf, 1. ágúst 2009 og telji sig af þeirri ástæðu hafa átt rétt á eins launaflokks hækkun frá og með þeim degi. Hinn 1. ágúst 2010 hafi hann uppfyllt skilyrði gr. 4.2 um að hafa starfað við kennslu í a.m.k. 9 ár. Hvorutveggja sé óumdeilt.

Stefnandi hafi fengið hvoruga þessara hækkana og stefndi neitað að leiðrétta það. Stefnandi vísar til þess að skólameistari hafi svarað kröfum hans með því að vísa til þess að stefnandi hafi notið þessara hækkana heldur fyrr en hann hafi átt rétt á, og sé þar átt við að með fastráðningu hans hafi honum verið raðað í hærri launaflokk heldur en lágmarkslaun samkvæmt kjarasamningi.

Stefnandi telur að skýringar skólameistara um þetta vera haldlausar. Engin vísbending sé um að ætlun með launaflokkaröðun G-kk-ef haustið 2007 hafi verið að veita honum starfsaldurshækkanir fyrr en hann átti strangt til tekið rétt á og stefnandi kannist ekki við að það hafi nokkurn tíma verið um samið eða rætt.

Samkvæmt fyrrnefndum ákvæðum stofnanasamnings eigi stefnandi skýlausan rétt til hækkananna, sem um ræði, óháð launaflokkaröðun og launakjörum að öðru leyti.

Stefnandi vísar til meginreglu samningaréttar og vinnuréttar um, efndir samninga.

Stefnandi vísar einnig til dóms Héraðsdóms Reykjavíkur í máli nr. E-4684/2007, sem kveðinn var upp 18. apríl 2008. Málið hafi varðað samskonar ágreiningsefni og hér sé uppi og hafi verið fallist á kröfu framhaldsskólakennara i málinu. Íslenska ríkið (en stefndi er ríkisstofnun) hafi unað dóminum. Stefnandi byggir á að stefndi sé bundinn við þá afstöðu.

Fjárhæð stefnukröfu sé jöfn mismun á þeim launum annars vegar sem stefnanda hafi borið, að teknu tilliti til launaflokkahækkananna sem mál þetta snúist um, og hins vegar launum sem hann hafi fengið greidd.

Nánar tiltekið sé krafan um launagreiðslur samkvæmt launaflokki 8-3 í stað launaflokks 7-3 tímabilið 1. ágúst 2009 til 31. júlí 2010, um launagreiðslur samkvæmt launaflokki 9-3 í stað launaflokks 7-3 tímabilið 1. ágúst 2010 til 30. september 2011 og um launagreiðslur í launaflokki 9-4 í stað 7-4 tímabilið 1. september 2011 til 31. maí 2012. Ekki sé gerð krafa um vangreiddar launagreiðslur vegna tímabils eftir 31. maí 2012, en áskilinn réttur til að gera slíka kröfu síðar.

Við þingfestingu lagði stefnandi fram útreikning hagfræðings KÍ á kröfu sinni, miðað við ofangreindar forsendur og á grundvelli launaseðla stefnanda. Krafan samanstandi af mismun á mánaðarlaunum, yfirvinnu, orlofi á yfirvinnu, framlagi stefnda í A-deild Lífeyrissjóðs starfsmanns ríkisins, og framlagi stefnda vegna séreignarsparnaðar. Útreikningurinn sé sundurliðaður eftir þessum liðum og eftir mánuðum og vísast um einstakar fjárhæðir til þess skjals.

Krafa um dráttarvexti sé reist á ákvæðum III. kafla laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu. Krafist sé dráttarvaxta frá og með gjalddaga launa hverju sinni.

Krafa um málskostnað sé gerð með vísan til 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

Stefndi kveðst byggja sýknukröfu sína á því að stefnandi hafi þegar notið starfsaldurshækkana eins og honum beri samkvæmt kjarasamningi og eigi því ekki frekari kröfur á hendur stefnda. Hann hafi ekki verið ráðinn ótímabundinni ráðningu fyrr en haustið 2007. Þá hafi verið í gildi kjarasamningur fjármálaráðherra f.h. ríkissjóðs og KÍ frá 18. mars 2005 með gildistíma frá 1. febrúar 2005 til 30. apríl 2008. Í 11. kafla kjarasamningsins sé fjallað um stofnanaþátt og samstarfsnefndir, m.a. stofnanasamninga. Á þessum tíma hafi stofnanasamningur dags. 20. desember 2006 verið í gildi. Samkvæmt þeim stofnanasamningi skyldi raða þeim sem hefði BA/BS próf í launaflokk 3. Síðan hafi bæst við einn flokkur vegna kennsluréttinda, einn vegna 2 ára starfs og einn vegna 9 ára starfs eða 3+1+1+1=6, eins og útskýrt sé í bréfi skólameistara til stefnanda frá 20. september 2011. Samhljóða ákvæði sé í stofnanasamningnum frá 18. september 2008.

Í 11. kafla kjarasamningsins sé fjallað um samstarfsnefnd aðila sem skipaðar séu allt að 3 fulltrúum frá hvorum aðila, þ.e. stéttarfélagi/starfsmönnum og stofnunum, sbr. gr. 11.4.1.1. Samkvæmt gr. 11.4.2.1 annist samstarfsnefnd gerð, endurskoðun og breytingar á stofnanasamningi, sbr. gr. 11.3. Þar skuli samið um röðun starfa skv. 25. gr. laga nr. 94/1986, um kjarasamninga opinberra starfsmanna. Samkvæmt gr. 11.4.2.2 skal nefndin m.a. fjalla um ágreiningsmál sem upp kunna að koma vegna framkvæmdar stofnanasamnings. Í 6. kafla stofnanasamnings Fjölbrautaskóla Vesturlands sé fjallað um samstarfsnefnd og meðferð ágreiningsmála. Í samstarfsnefnd Fjölbrautaskóla Vesturlands sitji þrír fulltrúar stéttarfélaga innan KÍ og tveir fulltrúar skólans, sbr. gr. 4.3. Eftir að stefnandi hafi gengið á fund skólameistara til að tala við hann um laun sín hafi skólameistari talið eðlilegast að ósætti um laun stefnanda færi fyrir samstarfsnefndina. Stefnandi hafi óskað þess með bréfi í september 2011, að samstarfsnefndin tæki málið til afgreiðslu. Samstarfsnefndin, sem báðir aðilar hafi átt aðild að, hafi tekið mál stefnanda fyrir á fundi sínum hinn 8. nóvember 2011. Fram komi í fundargerð samstarfsnefndarinnar að kröfu stefnanda um hærri röðun en launaflokk 7 þrep 2 hafi verið hafnað. Fram komi í tölvupósti skólameistara, dags. 25. október 2012, til starfsmannaskrifstofu Fjármálaráðuneytisins að það hafi komið skýrt fram hjá öllum fulltrúum kennara í samstarfsnefndinni að þeir gerðu ekki athugasemdir við höfnun skólameistara á kröfu stefnanda auk hins fulltrúa skólans í nefndinni. Skólameistari hafi upplýst trúnaðarmann Félags framhaldsskólakennara í Fjölbrautaskóla Vesturlands einnig um kröfu stefnanda og svar skólameistara við henni. Af hálfu trúnaðarmannsins hafi ekki verið gerðar athugasemdir við það að skólameistari hafi hafnað kröfu stefnanda.

Stefndi byggi sýknukröfu sína á því að hann hafi raðað stefnanda, með ráðningarsamningnum frá 5. október 2007, hærra en grunnröðun stofnanasamningsins frá 20. desember 2006 hafi sagt til um. Skólameistari stefnda hafi tekið þá ákvörðun við fastráðningu stefnanda að hann nyti þessara hækkana í gr. 4.1 og 4.2 fyrr en hann átti rétt til skv. stofnanasamningi. Sé áréttingu þessa að finna í bréfi skólameistara frá 20. september 2011 sem og í bréfi stefnanda til samstarfsnefndar Fjölbrautaskóla Vesturlands hinn 26. september 2011. Stefndi telji að ganga verði út frá því að skólameistari geti ákveðið röðun starfsmanns í launaflokk þannig að hann fái launaflokkshækkun skv. greininni fyrr en þar segir. Þetta hafi skólameistari gert þegar hann raðaði stefnanda í launaflokk 7 þrep 2 er hann var ráðinn ótímabundinni ráðningu. Ummæli stefnanda í bréfi til samstarfsnefndar Fjölbrautaskóla Vesturlands bendi og til þess að einhvers konar samningaviðræður hafi átt sér stað þegar stefnanda hafi verið raðað í launaflokk 7 þrep 2 haustið 2007, en þar segi m.a: „Skólameistari reiknaði út hvað það væri og á endanum komust við að samkomulagi að ég raðaðist í launaflokk 7.3”. og „Þar áður hafði ég auðvitað öðlast rúmlega tveggja áratuga starfsreynslu á ýmsum sviðum sem ég tel að hafi verið metin þegar samningurinn var gerður.” Stefndi áréttar þó að hér sé ekki um sjálfstæðan rétt starfsmanns að ræða heldur sé það háð mati skólameistara hvort um hröðun á röðun í launaflokk sé að ræða. Ef ekki sé tekin önnur ákvörðun fái starfsmaður greitt miðað við ákvæði stofnanasamningsins, þ.e.a.s. í launaflokk 6 í tilviki stefnanda. En svo hafi ekki verið þar sem hann hafi verið látinn njóta starfsaldurs umfram skyldu. Líta verði á þann launaflokk, sem stefnandi hafi fengið við ráðningu skv. ráðningarsamningnum, sem fyrirframgreiðslu, þ.e. að stefnandi hafi fengi launaflokkshækkanir skv. stofnanasamningi fyrr en hann hafi átt rétt á. Hér megi vísa til þess sem segi í bréfi stefnanda til samstarfsnefndar Fjölbrautaskóla Vesturlands þar sem segi: „Þannig má segja að þegar ég lagði fram leyfisbréfið og fékk hækkun upp í launaflokk 7 þá hafi ég verið „yfirborgaður“ miðað við lágmarksröðun samkvæmt samstarfssamningi FVA“. Hafi stefnandi því ekki mátt velkjast í vafa um það að verið væri að greiða honum hærri laun en hann hafi átt rétt á skv. stofnanasamningi. Stefnandi hafi því ekki átt rétt á því að fá einn launaflokk eftir tvö ár í starfi hjá stefnda og annan launaflokk eftir níu ár enda hafi hann þegar verið búinn að fá þessa launaflokka skv. ráðningarsamningnum. Ákvæði stofnanasamningsins um starfsaldurshækkun eftir tvö ár og níu ár hjá stefnda hafi því verið efnd við upphaf ótímabundinnar ráðningar stefnanda. Sýkna beri stefnda af öllum kröfum stefnanda, enda myndi önnur niðurstaða leiða til þess að stefnandi yrði í tvígang hækkaður um launaflokka vegna starfsaldurs.

Stefndi vísar til áðurgreindra lagaraka er varða sýknukröfu. Krafa um málskostnað styðst við 130. gr. laga um meðferð einkamála nr. 91/1991.

NIÐURSTAÐA

Með ráðningarsamningi dagsettum 5. október 2007 var stefnandi ráðinn ótímabundinni ráðningu og segir í samningi að launaflokkur hans sé 7-2. Þá kemur fram í samningi þessum að stefnandi fengi 1 launaþrep vegna setu í starfshópi.Voru stefnanda því greidd laun samkvæmt launaflokki 7-3. Hinn 1. ágúst 2008 voru laun stefnanda lækkuð um 1 launaþrep vegna þess að matshópur var lagður niður en samkvæmt samningi samstarfsnefndar FVA frá 18. september 2008 hækkuðu laun stefnanda um 1 launaþrep. Á upplýsingablaði um forsendur röðunar kennara í launaflokk frá 12. september 2011 er þá skýringu að finna við dagsetninguna 1. ágúst 2007 að þar sé um að ræða endurröðun að fengnum kennsluréttindum og í dálki merktum Hækkun/lækkun um flokk stefndu talan 3 og í dálki merktum launaflokkur stendur 7-2. Engan fyrirvara er að finna í ráðningarsamningi um að röðun stefnanda hafi verið miðuð við að hann væri við þess ákvörðun að fá laun ákvörðuð samkvæmt væntanlegum hækkunum eftir tveggja ára starf sem framhaldsskólakennari með leyfisbréf og níu ára starf við kennslu skv.gr. 4.1 og 4.2 í samningi samstarfsnefndar FVA. Þá kom fram í skýrslu þáverandi skólameistara sem undirritaði samninginn f.h. stefnda að hann myndi ekki hvernig röðun var ákvörðuð. Kom einnig fram hjá honum að það þekktist í stofnunni að menn fengu launagreiðslur umfram samninga en í þessu tilviki lægi ekkert skriflegt fyrir um rök fyrir röðun stefnanda enda þótt venjan hefði verið að tiltaka hvers vegna röðun væri umfram samninga. Verður að líta svo á að það hefði staðið stefnda nær að taka af tvímæli um þetta þegar við gerð samningsins og lítur dómari svo á að ljóst megi vera af samningi aðila að stefnandi hafi verið raðað umfram lágmarksröðun og að stefndi sé bundinn við þá grunnröðun stefnanda. Samkvæmt þessu verður fallist á það með stefnanda að hann eigi kröfu til launa til viðbótar samkvæmt gr. 4.1 og 4.2 í samningi í samræmi við fyrrgreindan samning og með því að ekki er tölulegur ágreiningur um kröfugerð hans í máli þessu verður hún tekin til greina að öllu leyti.

Eftir úrslitum málsins verður stefndi dæmdur til að greiða stefnanda 550.000 krónur í málskostnað þ.m.t. virðisaukaskattur.

Við uppkvaðningu dóms er gætt ákvæða 1. mgr. 115. gr. laga nr. 91/1991.

D Ó M S O R Ð

Stefndi, íslenska ríkið, greiði stefnanda, G-kk-þgf G. N-kk-þgf, 1.173.327 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af kr. 17.161 frá 31. ágúst 2009, af kr. 27.037 frá 30. sept. 2009, af 23.745 frá 30. okt. 2009, af kr. 23.745 frá 31. nóv. 2009, af kr. 28.459 frá. 31. des. 2009, af kr. 18.338 frá. 31. jan. 2010, af kr. 18.731 frá 28. feb. 2010, af kr. 18.731 frá 31. mars 2010, af kr. 18.731 frá. 30. apríl 2010, af kr. 18.338 frá 31. maí 2010, af kr. 17.161 frá 30. júní 2010, af kr. 17.161 frá 31. júlí 2010, af kr. 35.182 frá. 31. ágúst 2010, af kr. 60.875 frá 31. sept. 2010, af kr. 50.521 frá 30. okt. 2010, af kr.50.521 frá 31. nóv. 2010, af kr.50.521 frá. 30. des. 2010, af kr.37.482 frá 31. jan. 2011, af kr.38.246 frá 28. feb. 2011, af kr.38.246 frá 31. mars 2011, af kr. 38.246 frá 30. apríl 2011, af kr. 39.075 frá 31. maí 2011, af kr. 36.676 frá 30. júní 2011, af kr. 36.676 frá 31. júlí 2011, af kr. 36.676 frá 31. ágúst 2011, af kr. 43.625 frá 30. sept. 2011, af kr. 42.269 frá 31. okt. 2011, af kr. 42.269 frá 30. nóv. 2011, af kr. 42.269 frá 31. des. 2011, af kr. 39.983 frá 31. jan. 2012, af kr. 40.798 frá 28. feb. 2012, af kr. 42.227 frá 31. mars 2012, af kr. 42.227 frá 30. apríl 2012, af kr. 41.383 frá 31.maí 2012, i hverju tilviki til greiðsludags.

Stefndi greiði stefnanda 550.000 krónur í málskostnað.

A-x-x V. M-kk-nf