S-183/2006

Mál þetta, sem dómtekið var þann 30. október sl., er höfðað hér fyrir Héraðsdómi Norðurlands eystra með ákæru lögreglustjórans á Akureyri, útgefinni þann 30. maí 2006, á hendur X,

„fyrir manndráp af gáleysi og umferðarlagabrot, með því að hafa laugardaginn 14. maí 2005, ekið bifreiðinni PY-137, yfir leyfðum hámarkshraða, norður Hringveg í Hörgárbyggð frá býlinu Engimýri, óvarlega og að hluta til á vinstri vegarhelmingi götunnar, með þeim afleiðingum að hann ók á bifreiðina PZ-448, sem ekið var suður Hringveg, en áreksturinn átti sér stað skammt sunnan við býlið Syðri Bægisá á vinstri hluta vegarhelmings þeirra sem óku í norður. Við þetta hlutu farþegi í bifreið ákærða A, og ökumaður bifreiðarinnar PZ-448, B, mikla höfuð- og hálsáverka og létust þær nær samstundis af völdum áverkanna.

Telst þetta varða við 215. gr. almennra hegningarlaga nr. 19, 1940 og 1. mgr. 4. gr., 1. mgr. 14. gr. og 2. mgr. 37. gr., sbr. 1. mgr. 100. gr. umferðarlaga nr. 50, 1987.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til sviptingar ökuréttar samkvæmt 101. gr. nefndra umferðarlaga sbr. lög nr. 44, 1993.“

Skipaður verjandi ákærða krefst aðallega sýknu af kröfum ákæruvaldsins en til vara vægustu refsingar sem lög leyfa. Þá krefst hann hæfilegra málsvarnarlauna sér til handa.

I.

Samkvæmt frumskýrslu lögreglu barst lögreglunni á Akureyri tilkynning frá Neyðarlínu þann 14. maí 2005, kl. 17:30, um alvarlegt umferðarslys á Hringveginum sunnan við Syðri Bægisá í Hörgárbyggð. Kom þar fram að fjórir væru meðvitundarlausir. Kom lögregla á vettvang slyssins kl. 17:38.

Bifreiðarnar PZ-448 og PY-137 voru á veginum og lokuðu honum alveg og mátti sjá að þær höfðu rekist saman. Bifreiðin SX-379 var skammt utan vegar, austan megin, og hafði ökumaður hennar náð að hemla og beygja frá en lent lítilsháttar utan í hægri hlið PY-137.

Á vettvangi var þegar ljóst að ökumaður PZ-448, B, var látin og einnig farþegi í framsæti bifreiðarinnar PY-137, A. Ökumaður bifreiðarinnar PY-137, ákærði í máli þessu, var mjög illa klemmdur í bílstjórasætinu en með fullri meðvitund. Ökumaður og farþegi bifreiðarinnar SX-279 voru óslasaðir. Gengið var úr skugga um að fleiri hefðu ekki verið í bifreiðunum. Kl. 17:45 kom fyrsta sjúkrabifreiðin á vettvang og þrjár til viðbótar í kjölfarið, ásamt tækjabifreið slökkviliðs kl. 17:50. Tveir lögreglumenn komu á vettvang kl. 17:46 og á tímabilinu frá kl. 18:00-19:00 komu þrír til viðbótar.

Hlúð var að ákærða og ökumanni og farþega í bifreiðinni SX-279 og þau flutt til aðhlynningar á FSA. Sökum ástands þeirra var ekkert haft eftir þeim af vettvangi slyssins.

Á vettvangi var fjöldi manns og naut björgunarlið aðstoðar viðstaddra, sérstaklega í upphafi aðgerða. Meðal þeirra sem höfðu verið á leið suður Hringveg var vitnið C fyrst á vettvang. Af þeim sem voru á leið norður Hringveg var vitnið D fyrstur á vettvang.

E skoðunarmaður hjá Frumherja hf. á Akureyri var kvaddur á vettvang og gerði hann nauðsynlegar athuganir á bifreiðunum en að þeirri skoðun lokinni voru bifreiðarnar þrjár fluttar af vettvangi.

II.

Ákærði lýsir atvikum svo fyrir dómi að hann og kona hans hafi umræddan dag farið að jarðarför í Skagafirði. Þau hafi verið á leið heim þaðan er slysið varð. Aðstæður hafi verið góðar til akstur, glaðasólskin og gott veður. Ákærði kveður það síðasta sem hann muni fyrir slysið hafi verið að kona hans hafi sagt: „Hvað ætlar þessi bíll að gera?“ Hann hafi sagt: „Það veit ég ekki.“ og muni hann ekki hvað gerðist eftir það. Kveðst ákærði hræddur um að ökumanni þeirra bifreiðar hafi eitthvað fipast við aksturinn og kveðst draga þá ályktun af ummælum konu sinnar. Þetta hafi allt gerst mjög snöggt. Hann kveðst muna að bílstjóri bifreiðarinnar sem ekið var á eftir honum hafi verið eitthvað órólegur en hann hafi ekki veitt því sérstaka athygli. Aðspurður kveðst ákærði hafa ekið á 90-100 km. hraða. Ekki hafi verið um kraftmikla bifreið að ræða og segir hann aðspurður að hraði hennar aukist ekki snöggt þó gefið sé í. Ákærði kveðst ekki trúa því að hann hafi ekið yfir á öfugan vegarhelming. Kveður hann ekkert hafa komið fyrir bifreiðina sem valdið hafi slysinu og segir bifreiðina hafa verið á nýjum dekkjum. Hann segir að það hafi verið abs-bremsur á bifreiðinni sem hann hafi ekið umrætt sinn, þá læsist dekkin ekki fyrr en bifreiðin sé komin niður í 15 km. hraða og þar af leiðandi skilji hún ekki eftir sig hemlaför.

Vitnið F kveðst hafa verið á norðurleið. Hún hafi fyrst tekið eftir bifreið ákærða þegar hún kom niður Bakkaselsbrekku. Vitnið kveðst hafa ekið á u.þ.b. 90 km. hraða og aðstæður til aksturs hafi verið ágætar. Vitnið kveður aksturslag ákærða hafa verið með þeim hætti að hann hafi svigað aðeins á veginum, ekið yfir að miðju og aftur á sinn vegarhelming. Hann hafi þó ekki farið yfir á rangan vegarhelming. Henni hafi þótt óþægilegt að aka á eftir ákærða og hugleitt að aka fram úr honum en það hafi ekki gengið og hún því ekið á eftir honum og haldið sig í hæfilegri fjarlægð. Vitnið segir ákærða skyndilega hafa aukið hraðann aðeins, þá hafi hún ekið á um 90 km. hraða. Aðeins hafi dregið sundur með henni og ákærða. Vitnið kveðst hafa séð vínrauða bifreið koma á móti en kveðst aðspurð ekki hafa séð neitt athugavert við akstur hennar. Þegar hún hafi séð bifreiðina hafi ákærði verið kominn yfir á öfugan vegarhelming og bifreiðin á móti verið komin yfir á þeirra akrein. Þá hafi bílstjóri rauðu bifreiðarinnar líklega séð bifreið vitnisins og því fært sig aftur á réttan vegarhelming. Ákærði hafi einnig farið aftur yfir á sinn vegarhelming „svona hægt og rólega“ en vitnið kveðst þó muna þetta óljóst. Vitnið kveður slysið hafa orðið á miðjum veginum, jeppinn hafi verið á miðjunni en hin bifreiðin einhvern vegin á hlið. Báðar bifreiðarnar hafi verið að fara inn á sínar akreinar þegar áreksturinn varð. Bílstjórar beggja bifreiðanna hafi reynt að hemla og ískrað mikið í. Aðspurt kveðst vitnið ekki vita hvort bifreiðarnar hentust eitthvað til við áreksturinn. Vitnið kveðst hafa beygt út í kant og lent á hlið bifreiðar ákærða. Aðspurt kveður vitnið bremsuför eftir bifreið ákærða hafa verið á miðjum veginum. Vitnið kveðst hafa séð ljósmyndir af slysstaðnum þegar hún gaf skýrslu hjá lögreglu. Aðspurt kveðst vitnið hafa fengi áfall á slysstaðnum, hún hafi þó ekki misst stjórn á sér en G vinkona hennar hafi hins vegar fengið mikið sjokk. Vitnið kveðst hafa sest inn í bíl hjá fólki sem komið hafi fyrst á vettvang. Aðspurt kveðst vitnið hafa ekið á réttum vegarhelmingi, hún hafi þó fært sig nokkrum sinnum að miðju til að athuga hvort hún kæmist fram úr ákærða. Aðspurt segir vitnið að þegar ákærði hafi aukið hraðann hafi verið þriggja til fjögurra bifreiða bil á milli bifreiðanna. Kveðst vitnið hafi byrjað að hemla þegar hinar bifreiðarnar hemluðu en vitnið kveðst þó muna þetta illa vegna áfalls við slysið. Nánar aðspurt kveðst vitnið hafa séð rauða bílinn koma á móti þeim. Vitnið kveðst ekki muna hvernig aðstæður voru þegar hún hafi séð bifreiðina koma á móti, þó hafi a.m.k. ekki verið neinar krappar beygjur framundan. Vitnið kveðst fyrst hafa séð rauðu bifreiðina þegar hún hafi komið yfir á hennar akrein en kveðst svo ekki vera viss hvoru megin sú bifreið var þegar hún sá hana fyrst. Vitnið kveðst öruggt á því að ákærði hafi farið yfir á rangan vegarhelming, a.m.k. langleiðina þangað en kannski ekki alveg yfir. Rauða bifreiðin hafi einnig farið yfir á rangan vegarhelming. Aðspurt kveðst vitnið hafa séð áreksturinn en kveðst ekki vita hvort bifreið ákærða hafi eitthvað hreyfst til við áreksturinn. Vitninu eru sýndar myndir af vettvangi og segir vitnið áreksturinn hafa orðið þar sem bifreiðarnar eru á myndinni.

Vitnið G kveðst hafa verið í bifreið með vitninu F á leið frá Reykjavík. Veður hafi verið gott og sólskin. Vitnið segir aðspurt að þær hafi náð ákærða stuttu eftir að þær hafi komið niður af heiðinni og hafa ekið á eftir honum í litla stund, í mesta lagi korter. Telur vitnið að F hafi ekið á um 90-100 km. hraða. Vitnið kveður ákærða hafa svigað á veginum, farið aðeins yfir miðlínu og aftur til baka. Þær hafi verið að hugsa um að taka fram úr honum en það hafi ekki verið hægt vegna aksturslagsins. Hvarflað hafi að þeim að hann væri kannski drukkinn. Ákærði hafi svo ekið jeppanum alveg yfir á rangan vegarhelming og rauðri bifreið sem kom á móti þeim hafi einnig verið ekið á röngum vegarhelmingi. Bílstjóri rauðu bifreiðarinnar hafi líklega séð bifreiðina sem vitnið var í og þá farið aftur á sinn vegarhelming og hafi rauða bifreiðin og bifreið ákærða þá rekist saman. Vitnið kveður bifreið þá sem það var í svo hafa lent á hlið bifreiðar ákærða. Aðspurt kveðst vitnið fyrst hafa séð rauðu bifreiðina þegar hún kom yfir á rangan vegarhelming, jeppinn á undan þeim hafi verið svo stór en þær verið á litlum bíl. Aðspurt um hvort vitnið hafa orðið vart við hraðaaukningu á jeppanum segir vitnið ákærða hafa aukið hraðann þegar hann fór yfir á rangan vegarhelming og bilið milli bifreiðanna hafi aukist rétt áður en slysið varð. Hann hafi þá líkleg ekið á 100-110 km. hraða í mesta lagi. Vitnið kveðst hafa heyrt hemlahljóð, líklega í rauðu bifreiðinni. Vitnið kveður ákærða hafa farið á rangan vegarhelming en svo hafi hann líklega kippt í stýrið og farið aftur á sinn vegarhelming. Áreksturinn hafi orðið á miðjum veginum, þau hafi snúist smá hring. Aðspurt kveðst vitnið muna að ákærði hafi farið yfir á rangan vegarhelming áður en rauðu bifreiðinni var ekið yfir á rangan vegarhelming. Aðspurt kveðst vitnið telja tvær til þrjár bíllengdir hafa verið á milli bifreiðar þeirra og bifreiðar ákærða. Kveðst vitnið telja að ef lengra hefði verið á milli bifreiðanna hefðu þær líklega ekki keyrt á jeppann. Vitnið kveðst hafa fengið áfall á slysstað en þó ekki eins slæmt og F. Vitnið kveðst hafa rætt við lögreglu og fólk á staðnum. Vitninu eru sýndar myndir af vettvangi og kveður vitnið áreksturinn hafa orðið þar sem bifreiðarnar eru á veginum en rauða bifreiðin hafi snúist.

Vitnið C kveðst hafa ekið Öxnadalinn á leið frá Akureyri til Skagastrandar og komið að slysinu. Vitnið kveðst hafa ekið á nýrri, nokkuð stórri bifreið og vera með „cruise control“ stillt á um 90 km. Rauðu bifreiðinni, sem lenti í árekstrinum, hafi verið ekið fram úr honum öðru hvoru megin við Moldhaugaháls. Vitnið kveðst hafa tamið sér að víkja mjög vel þegar ekið er fram úr honum og hafa farið alveg út í kant þegar hún ók fram úr en rauðu bifreiðinni hafi engu að síður verið ekið mjög nærri hans bifreið. Þeirri bifreiðinni hafi verið ekið hraðar en á 90 km. hraða og dregið hafi nokkuð hratt sundur með þeim. Vitnið kveðst ekki muna eftir að hafa séð áreksturinn en hljóti þó að hafa verið í sjónlínu við slysið. Kveður vitnið veginn hafa verið beinan frá sér að slysstað. Vitnið kveðst hafa komið þarna að og strax séð að konan í rauðu bifreiðinni var látin. Fleiri hafi fljótlega komið á vettvang. Vitnið kveðst hafa séð að maðurinn í jeppanum var mjög kvalinn og hann hafi gætt þess að enginn hreyfði hann. Vitnið kveðst hafa vitað að lögregla væri nálægt, hann hafi nýlega ekið fram hjá lögreglu sem verið hafi við hraðamælingar. Lögregla hafi komið á vettvang um 1-2 mínútum síðar en vitnið. Vitnið kveðst ekki hafa hugleitt það á slysstað hvernig slysið hafi orðið en eftir á að hyggja sitji í honum hve nálægt honum konan á rauðu bifreiðinni var þegar hún tók fram úr honum. Þá hafi komið sér á óvart að hún var ekki stöðvuð fyrir of hraðan akstur því lögreglubifreið hafi verið við mælingar á leiðinni. Vitnið kveðst aðspurt ekki muna hvort dregið hafa saman með vitninu og rauðu bifreiðinni og e.t.v. aftur sundur.

Vitnið H kveðst hafa gert bíltæknirannsókn vegna slyssins, ásamt öðrum manni. Kveður vitnið ekkert hafa bent til þess að eitthvað hafi verið að bifreiðunum sem gæti hafa haft áhrif á aksturseiginleika þeirra eða möguleika bílstjóra til að hafa fulla stjórna á þeim. Meðal annars hafi ekkert bent til þess að eitthvað hafi verið að stýrisbúnaði bifreiðanna fyrir slysið.

Vitnið G-kk-nf S-kk-nf rannsóknarlögreglumaður kveðst hafa verið á bakvakt þegar tilkynnt var um slysið. Hann hafi verið kominn á vettvang fljótlega eftir tilkynningu og tekið þar myndir. Hann hafi ekki rannsakað vettvang að öðru leyti fyrr en allt var um garð gengið og búið að flytja slasaða og látna í burtu. Vitnið kveðst hafa verið eini rannsóknarlögreglumaðurinn sem komið hafi að rannsókn á vettvangi. Kveður vitnið niðurstöðu sína hafa verið að slysið hefði orðið á miðjum veginum, þó frekar á öfugum vegarhelmingi miðað við akstursstefnu jeppans. Ummerki á vettvangi hafi bent til þess sem og framburður tveggja stúlkna sem ekið hafi á eftir jeppanum. Vitnið er spurt um myndir af hjólförum og skriðförum á vettvangi, merkt hjólför og skriðför jeppans, og kveðst telja nokkuð öruggt að þessi för hafi verið eftir jeppann og kveðst minna að þau hafi verið rakin að jeppanum, þar sem hann stöðvaðist eftir áreksturinn. Hemlaför eftir Subaru bifreiðina hafi verið á réttum vegarhelmingi miðað við akstursstefnu þeirrar bifreiðar. Ljósmyndir séu til af förunum og þeir hafi mælt vegalengdina á milli faranna og á milli hjóla bifreiðarinnar. Vitnið kveður hemlaförin eftir jeppann hafa verið mjög skýr. Aðspurt kveðst vitnið ekki muna hvort mælt hafi verið milli þeirra og milli dekkja jeppans.

Vitnið E dómkvaddur matsmaður kveðst hafa gert rannsókn á bifreiðunum eftir slysið. Kveður vitnið ekkert hafa komið fram við rannsóknina sem gæti skýrt hvers vegna slysið varð. Aðspurt kveðst vitnið minna að abs-hemlar hafi verið á báðum bifreiðunum, a.m.k. hafi verið slíkar bremsur á jeppanum. Segir vitnið slíkar bremsur virka þannig að hjólin læsist ekki fyrr en komið sé niður í 10-15 km. hraða. Því eigi bifreiðir með slíkan búnað varla að skilja eftir sig hemlaför, þau komi ekki fyrr en eftir að hjólunum hefur verið læst. Vitnið kveður ákomur á jeppanum aðallega hafa verið vinstra megin og kveðst vitnið minna að þær hafi einnig verið vinstra megin á Subaru bifreiðinni.

Vitnið H-kk-nf K-kk-nf lögreglumaður kveðst hafa verið í lögreglubifreið við Vindheima ásamt lögreglukonu. Í fyrstu hafi komið misvísandi upplýsingar og þau því farið á rangan stað en svo hafi upplýsingarnar verið leiðréttar og þau komið á vettvang um 7-8 mínútum eftir að tilkynning barst. Þau hafi kannað ástand þeirra sem í bifreiðunum voru. Þegar hafi verið ljóst að tvær konur voru látnar og fljótlega hafi fyrsta sjúkrabifreið af þremur eða fjórum komið á vettvang og svo tveir lögreglumenn. Vitnið kveðst hafa skoðað vettvang aðeins en í fyrstu hafi þeir ekki verið að velta fyrir sér hvar á veginum áreksturinn hefði orðið. Einhver ummerki hafi verið á veginum sem bentu til þess að áreksturinn hefði orðið á vegarhelmingi fólksbifreiðarinnar. Á öðru höfðu þeir ekki að byggja. Bifreiðarnar hafi verið á töluverðri ferð og fólksbifreiðin snúist á veginum við áreksturinn. Aðspurt kveður vitnið vegfarendur hafa verið komna að slysinu á undan lögreglu og þegar vettvangi var lokað hafi bifreiðir þeirra verið færðar fjær slysstað. Bifreiðir þær sem lentu í árekstrinum hafi hins vegar ekki verið færðar til fyrr en eftir að vettvangsrannsókn var lokið.

Vitnið L-kk-nf G-kk-nf H-kk-nf lögreglumaður kveðst hafa komið á vettvang og gert framlagðan uppdrátt af honum. Aðspurt um mat vitnisins á því á hvorum vegarhelmingnum áreksturinn hafi orðið kveður vitnið það ekki hafa verið það fyrsta sem þeir huguðu að. Bifreiðarnar hafi báðir verið réttu megin þegar að var komið. Greinileg skriðför hafi verið eftir jeppann á veginum. Aðspurt um hvernig þeir vissu að förin væru eftir jeppann segir vitnið skriðförin hafa verið mæld upp og teiknuð niður og bílarnir einnig teiknaðir. Ekki hafi verið í verkahring vitnisins að leggja mat á aðdraganda slyssins. Aðspurt um muninn á hemlaförum og skriðförum segir vitnið hemlaför vera jafnbreið og dekk bifreiðarinnar. Hins vegar geti skriðför verið mun breiðari og rendur í þeim, þau myndist þegar bifreið hefur skrikað út á hlið. Slík för séu oft fyrst mjó en breikki svo. Skriðför geti verið sundurslitin hoppi bifreiðin til við skriðið. Hemlaförin á vettvangi hafi verið greinileg en skriðförin að jeppanum ekki jafn greinileg. Aðspurt kveðst vitnið ekki hafa mælt breidd hemlafaranna.

Vitnið D kveðst hafa verið á leið til Akureyrar og hafa stöðvað bifreið sína hjá skógi, stutt frá þeim stað er slysið varð. Hann hafi gefið stefnuljós og stöðvað bifreið sína og jeppinn sem svo lenti í slysinu hafi ekið framhjá honum á eðlilegum hraða. Kveðst vitnið ekki hafa séð neitt athugavert við aksturslagið. Þar hafi jeppinn sem lenti í slysinu farið fram hjá honum og einnig Renault bifreið þar sem voru tvær ungar stúlkur. Vitnið kveðst svo hafa haldið aftur af stað og eftir að hafa ekið u.þ.b. kílómetra hafi hann séð bifreiðina sem var á suðurleið snúast á veginum í kjölfar árekstursins. Kveðst vitnið ekki hafa áttað sig á því hvernig þetta bar til en séð snúninginn á bifreiðinni. Vitnið ber að þegar jeppanum var ekið fram hjá vitninu, skömmu áður, hafi honum verið ekið á réttum vegarhelmingi og hann hafi verið réttu megin á veginum eftir áreksturinn. Vitninu hafi helst fundist ummerki benda til þess að bifreiðinni sem kom að norðan hafi verið ekið á röngum vegarhelmingi.

III.

Í ákæru málsins er ákærða gefið að sök manndráp af gáleysi og umferðarlagabrot með því að hafa ekið bifreið sinni í umrætt sinn yfir leyfðum hámarkshraða, óvarlega og að hluta til á vinstri vegarhelmingi með þeim afleiðingum að hann hafi ekið á bifreiðina PZ-448, árekstur bifreiðanna hafi orðið á vinstri hluta vegarhelmings þeirra er óku norður.

Ákærði kveðst hafa ekið á um 90-100 km. hraða í umrætt sinn, bifreiðin sem hann var á hafi ekki verið af því tagi að maður aki henni hratt. Sagði hann aðspurður að ekki hafi verið um kraftmikla bifreið að ræða og hún næði ekki snöggri hröðun þó gefið væri í.

Til grundvallar því að ákærði hafi í umrætt sinn ekið of hratt liggur aðeins framburður vitnanna F og G. Vitnin bera að F hafi ekið á 90-100 km. hraða og náð ákærða fyrir neðan Bakkaselsbrekku. Hún hafi hugleitt að taka fram úr honum. Ekki hafi verið nema tveggja til fjögurra bifreiða bil á milli bifreiðanna. Vitnin bera að ákærði hafi aukið hraðann rétt áður en áreksturinn varð. Kvaðst vitnið G telja að hann hafi þá ekið á 100-110 km. hraða í mesta lagi. Þrátt fyrir það bera stúlkurnar að bil milli bifreiðar þeirra og bifreiðar ákærða hafi verið lítið þegar áreksturinn varð eða um það bil þrjár bíllengdir. Ekki var gerð rannsókn á líklegum hraða bifreiðanna þegar þær skullu saman. Af framanskráðu er ljóst að ákærði ók á sama eða svipuðum hraða og vitnið F. Er framburður ákærða og vitnanna F og G samhljóða um aksturshraðann, þ.e. að bifreiðunum hafi verið ekið á 90 til 100 km. hraða miðað við klst. Af gögnum málsins má ráða að akstursskilyrði voru mjög góð. Að framangreindu virtu telur dómurinn ekki unnt að leggja til grundvallar að ákærði hafa í umrætt sinn ekið yfir leyfðum hámarkshraða.

Ákærði kvaðst ekki trúa því að hann hafi ekið á röngum vegarhelmingi og rétt áður en bílarnir lentu saman hafi eiginkona hans spurt: „Hvað ætlar þessi bíll að gera?“

Ákærði bar að bifreið hans hefði verið búin abs-hemlabúnaði. Slíkur búnaður geri það að verkum að hjólin læsist ekki við hemlun fyrr en hraði bifreiðarinnar sé kominn niður í 10-15 km. hraða. Bar E, dómkvaddur matsmaður, sem skoðaði bifeiðarnar, að abs-hemlakerfi hefði verið í bifreið ákærða og að slíkt kerfi virkaði eins og ákærði lýsti. Bifreiðar með slíkan búnað ættu því tæpast að skilja eftir sig hemlaför. Í málinu er lögð fram vettvangsteikning af stöðu bifreiðanna eftir áreksturinn og hemla- og skriðför sem sögð eru vera eftir bifreiðarnar sýnd. Þá liggja einnig fyrir ljósmyndir af vettvangi og má þar m.a. sjá dauf hemlaför sem lögregla telur vera frá bifreið ákærða, á röngum vegarhelmingi miðað við akstursstefnu hans. Á annarri framlagðri ljósmynd frá vettvangi má sjá að á veginum, sem er nokkuð fjölfarinn, eru ýmis ummerki eftir akstur annarra bifreiða. Með vísan til framburðar dómkvadds matsmanns um að bifreið ákærða hafi verið búin abs-hemlunarbúnaði og um virkni slíks útbúnaðar, auk framburðar lögreglumannanna L-kk-ef G-kk-ef og G-kk-ef, um að breidd dekkja bifreiðar ákærða og þeirra hemlafara sem talin voru stafa frá henni hafi ekki verið mæld, þykir varhugavert að telja að hemlaför þau er sýnd eru á uppdrætti séu eftir bifreið ákærða.

Vitnin F og G hafa borið að ákærði hafi rásað nokkuð að miðlínu vegarins og til baka, inni á réttum helmingi vegarins. Síðan hafi hann farið yfir á rangan vegarhelming, a.m.k. langleiðina þangað og að bifreiðin sem á móti kom hafi þá einnig farið yfir á rangan vegarhelming. Bílstjórar beggja bifreiðanna hafi svo reynt að komast aftur yfir á réttan vegarhelming en lent saman á veginum miðjum.

Á framlagðri teikningu og ljósmyndum af vettvangi má sjá að eftir áreksturinn var bifreið ákærða á réttum vegarhelmingi, miðað við hans akstursstefnu. Snýr bifreið hans nánast rétt á veginum en þó örlítið snúin, þannig að vinstra afturhjól er við miðju vegarins. Bifreiðin PZ-448 snýr hins vegar þversum á veginum og er framhluti hennar á vegarhelmingi ákærða. Á skráningarskírteinum bifreiðanna má sjá að eiginþyngd bifreiðar ákærða var 1.882 kg. en eiginþyngd bifreiðarinnar PZ-448 var 1.377 kg. Er samkvæmt því líklegra að bifreiðin PZ-448 hafi við áreksturinn færst til á veginum undan bifreið ákærða. Á framlögðum ljósmyndum má einnig sjá að vökvi og brak úr bifreiðunum var að mestu fyrir framan bifreiðarnar, á réttum vegarhelmingi miðað við akstursstefnu ákærða. Á framlagðri ljósmynd eru sýnd ætluð skriðför bifreiðar ákærða en við skoðun myndarinnar virðist ekki útilokað að þau stafi frá framhjólum bifreiðarinnar PZ-448, vegna hliðarskriðs hennar. Vitnin F og G bera bæði að áreksturinn hafi orðið þar sem bifreiðarnar stóðu eftir áreksturinn. Af því sem nú hefur verið rakið verður talið að skömmu fyrir áreksturinn hafi ákærði ekið yfir á rangan vegarhelming en að mestu og e.t.v. alveg verið kominn yfir miðlínu aftur á réttan vegarhelming er áreksturinn varð.

Vitnin F og G bera bæði að þau hafi séð bifreið þá er á móti kom á öfugum vegarhelmingi þegar ákærði ók yfir á öfugan vegarhelming. Af framburði þeirra virðist mega ráða að bifrið þeirri er á móti kom hafi verið ekið yfir á öfugan vegarhelming eftir að ákærði hafði gert það en síðan fært sig yfir á réttan vegarhelming aftur á sama hátt og ákærði. Við mat á þessum framburði stúlknanna ber að hafa í huga að um mjög skamman tíma hefur verið að ræða. Á áðurnefndum uppdrætti af vettvangi eru sýnd hemlaför eftir bifreið þá er á móti kom og eru þau öll á réttum vegarhelmingi miðað við akstursstefnu þeirrar bifreiðar. Í gögnum málsins kemur fram að sú bifreið var einnig búin abs-hemlum sem virka þannig að hjól læsast ekki við hemlun og skilja því ekki eftir hemlaför samanber það sem að framan er rakið. Ekki fór fram rannsókn á samsvörun hjólfaranna við hjól bifreiðarinnar. Staðsetning hemlafara þessara virðist í andstöðu við framburð framangreindra vitna um að bifreiðinni hafi a.m.k. rétt fyrir áreksturinn verið ekið á öfugum vegarhelmingi. Engin rannsókn fór fram á akstri ökumanns þeirrar bifreiðar en vitnið C, sem kom að slysstað á leið sinni frá Akureyri, ber að þeirri bifreið hafi verið ekið fram úr sinni bifreið nokkru áður en slysið varð. Má af framburði vitnisins ráða að bifreiðinni hafi verið ekið all nokkuð yfir leyfilegum hámarkshraða auk þess sem vitninu þótti bifreiðinni vera ekið óþægilega nærri sér er henni var ekið fram úr bifreið vitnisins. Þykir ekki útilokað að bifreið þeirri er kom á móti ákærða hafi verið ekið á einhvern hátt óeðlilega og jafnvel yfir á öfugan vegarhelming skömmu fyrir áreksturinn og þannig truflað ákærða við aksturinn. Ummæli þau er ákærði hefur eftir konu sinni og að framan eru rakin gætu bent til framangreinds. Að framanskráðu virtu þykir vafi leika á um að frumorsök slyssins verði rakin til akstursmáta ákærða.

Við heildstætt mat á öllu framangreindu þykir ekki fram komin lögfull sönnun um að slysið verði rakið til of hraðs aksturs ákærða eða gáleysis hans við aksturinn svo sem hann er sakaður um í ákæru, sbr. 45. og 46. gr. laga nr. 19, 1991 og ber því að sýkna hann af kröfum ákæruvaldsins.

Allan kostnað sakarinnar ber að greiða úr ríkissjóði, þ.m.t. málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, Á-kk-ef P-kk-ef hrl. sem þykja hæfilega ákveðin kr. 220.000- að virðisaukaskatti meðtöldum.

Uppkvaðning dómsins hefur tafist lítillega vegna embættisanna dómarans.

Dóminn kveður upp F-kk-nf Ó-kk-nf dómstjóri.

D Ó M S O R Ð :

Ákærði X er sýkn af kröfum ákæruvaldsins.

Allur kostnaður sakarinnar greiðist úr ríkissjóði, þ.m.t. málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, Á-kk-ef P-kk-ef hrl., kr. 220.000- að virðisaukaskatti meðtöldum.