E-2359/2007

Mál þetta, sem tekið var til dóms 9. janúar sl., er höfðað með birtingu stefnu hinn 17. október 2007.

Stefnandi er I-kk-nf J-kk-nf P-kk-nf, kt. 000000-0000, Heiðarbrún 26, Hveragerði.

Stefndi er P-kk-nf V-kk-nf H-kk-nf, kt. 000000-0000, Lynghvammi 6, Hafnarfirði.

Endanlegar dómkröfur stefnanda eru þær aðallega að viðurkennd verði fyrir dómi riftun stefnanda frá 30. júlí 2007 á kaupum á bifreiðinni BT-508 og að stefnda verði gert að endurgreiða stefnanda 2.700.000 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt III. kafla vaxtalaga nr. 38/2001 frá 30. júlí 2007 til greiðsludags, gegn afhendingu bifreiðarinnar í núverandi ástandi.

Þá er þess krafist að stefnda verði gert að greiða stefnanda skaðabætur að fjárhæð 165.846 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt III. kafla vaxtalaga nr. 38/2001 frá 30. júlí 2007 til greiðsludags.

Þess er jafnframt krafist að dráttarvextir leggist við höfuðstól beggja krafna á tólf mánaða fresti, í fyrsta sinn þann 1. ágúst 2008, sbr. 12. gr. laga nr. 38/2001.

Til vara krefst stefnandi þess að veittur verði afsláttur af kaupverði bifreiðarinnar að mati dómsins.

Loks krefst stefnandi málskostnaðar úr hendi stefnda að mati dómsins og virðisaukaskatts af málflutningsþóknun.

Stefndi krefst þess aðallega að hann verði sýknaður af öllum kröfum stefnanda, en til vara að kröfur stefnanda verði lækkaðar. Þá krefst stefndi málskostnaðar úr hendi stefnanda að viðbættum virðisaukaskatti.

II.

Málsatvik eru þau að með kaupsamningi, dagsettum 4. júlí 2007, keypti stefnandi bifreiðina BT-508, sem er af gerðinni VW Golf GTI, árgerð 2005, af stefnda. Milligöngu um söluna hafði bílasalan Bílalind. Samkvæmt kaupsamningi er fjármögnunarfyrirtækið Lýsing hf. kaupandi bifreiðarinnar en stefnandi umráðamaður hennar og hefur Lýsing hf., sem er skráður eigandi bifreiðarinnar, veitt stefnanda umboð til höfðunar máls þessa.

Ástandsskoðun var gerð á bifreiðinni á kaupdegi af Aðalskoðun hf. Þar kemur fram að staða akstursmælis var 10.519 km á kaupdegi. Þá er tekið fram að tveir hjólbarðar séu ónýtir og felga að framan vinstra megin viðgerð. Loks kemur fram að grill að framan sé brotið og að bifreiðin sé viðgerð tjónabifreið. Í ástandslýsingu seljanda, dagsettri sama dag, segir að burðarvirki eða stýrisbúnaður hafi ekki raskast verulega í umferðaróhappi. Jafnframt að kaupanda sé kunnugt um að bifreiðin sé viðgerð tjónabifreið og að hann sé að fullu sáttur.

Hinn 6. júlí 2007 lét stefnandi skipta um alla hjólbarða undir bifreiðinni, svo og felgubolta. Viku síðar eða hinn 13. júlí fór stefnandi með bifreiðina í skoðun hjá Heklu hf. vegna titrings undir bifreiðinni. Í athugasemdum á reikningi vegna skoðunarinnar segir að bifreiðin hafi lent í tjóni og sjálfskipting hennar brotnað. Hún leki þrátt fyrir að sparslað hafi verið í hana. Þá hafi verið soðið í pústkerfi fyrir framan hvarfakút og í kútnum hafi setið eftir rusl.

Í stefnu segir að auk framangreindra galla hafi stefnandi einnig orðið ljóst að túrbína bifreiðarinnar virki ekki sem skyldi, auk þess sem einn hjólbarði bifreiðarinnar sé ætíð loftlaus vegna slælegrar viðgerðar á felgu. Stefnanda hafi ekki verið kunnugt um að sjálfskipting bifreiðarinnar, túrbína, pústkerfi eða aðrir slíkir þærttir hefðu skaðast í áðurgreindu tjóni, enda hafi stefnanda verið tjáð af seljanda við kaupin að bifreiðin hefði einkum orðið fyrir tjóni á stuðara, en burðarvirki eða stýrisbúnaður hefðu ekki raskast verulega.

Með skeyti, dagsettu 30. júlí 2007 og mótteknu sama dag, lýsti stefnandi yfir riftun á áðurgreindum kaupsamningi um bifreiðina með vísan til þess að hún væri haldin verulegum göllum, sem fæli í sér verulega vanefnd á umræddum samningi af hálfu stefnda. Í skeytinu var stefnda gefinn kostur á að láta kaupin ganga til baka eins og þau hefðu ekki átt sér stað, auk þess að bæta stefnanda það tjón sem hann hefði orðið fyrir vegna þeirra. Þá var stefnda tilkynnt að ef hann myndi ekki fallast á að láta kaupin ganga til baka með skilum á greiðslum yrði stefnanda nauðsynlegt að leita réttar síns og myndi hann óska eftir dómkvaðningu matsmanns til að meta galla á bifreiðinni og í kjölfarið höfða mál fyrir dómstólum. Stefndi hafi ekki orðið við kröfu stefnanda og hafi honum því verið nauðsynlegt að höfða dómsmál til að knýja fram rétt sinn vegna meintra vanefnda stefnda.

Stefndi gerir nokkrar athugasemdir og viðbætur við málavaxtalýsingu stefnanda. Kveðst hann hafa keypt bifreiðina af syni sínum P-kk-þgf V-kk-þgf P-kk-þgf áður en hann seldi stefnanda bifreiðina. Umsamið kaupverð stefnanda hafi verið 2.700.000 krónur, en að beiðni stefnanda hafi það verið hækkað í 2.900.000 krónur samkvæmt kaupsamningi til að auka lánamöguleika stefnanda. Stefnandi hafi greitt kaupverðið með yfirtöku á áhvílandi láni frá Lýsingu hf. að fjárhæð 2.484.066 krónur og með greiðslu á 215.934 krónum í peningum eða samtals 2.700.000 krónur.

Stefndi kveður stefnanda hafi komið með bifreiðina til sonar stefnda í lok júlí 2007 og tjáð honum að skoðun hjá Heklu hf hefði leitt í ljós að sjálfskiptingin læki. Sonur stefnda hafi litið undir sjálfskiptinguna og séð að hún var rispuð og hafði fengið högg. Hann hafi hreinsað óhreinindi af skiptingunni til að sjá betur hvor um leka væri að ræða. Hafi hann beðið stefnanda um að aka smá hring og koma síðan aftur til að sjá hvort sjálfskiptingin læki. Stefnandi hafi hins vegar ekki komið til baka og hið næsta sem hann hafi heyrt frá stefnanda hafi verið riftunarbréf, sem stefnandi hafi sent honum hinn 30. júlí 2007.

Með beiðni, dagsettri 28. apríl 2008, óskaði stefnandi eftir því að dómkvaddur yrði matsmaður til að meta hvort túrbínu, sjálfskiptingu, pústkerfi eða öðru hafi verið ábótavant við kaup á bifreiðinni hinn 4. júlí 2007. Einnig hver áætlaður kostnaður sé við úrbætur á hugsanlegum göllum. Orðið var við beiðni þessari í þinghaldi 29. maí 2008. Matsgerð, dagsett 30. júní 2008, var lögð fram í þinghaldi hinn 23. október sl. Þar segir um skoðun á bifreiðinni:

a. Skoðun á túrbínu og búnaði hennar leiddi í ljós að frágangur á armi var ábótavant fyrir yfirþrýstivörn sem leiðir til þess að túrbínan er óvirk, túrbínan hefur ekki unnið eðlilega eftir viðgerð. Viðgerð er ábótavant og er ólokið. Loka yfirþrýstivarnar myndar hljóð sem vísar til umkvörtunar (svo) í lið 1.c.

b. Skoðun á sjálfskiptingu leiddi í ljós að frágangur á sjálfskiptihúsi sem hafði brotnað við árekstur hafði fengið meðhöndlun sem ekki er talin fagleg sem endanleg fullnaðarviðgerð á slíkum búnaði. Fylgiskjal 2. Einnig er sýnilegt að þéttiflötur gírkassahúss hefur afmyndast og þéttir ekki við fremralok þess. Viðgerð er ábótavant og til fullnaðar lagfæringar þarf að skipta um gírkassahús.

c. Skoðun á pústkerfi, suða á pústkerfi er á milli fremri og aftari hvarfakúts og var það sýnilegt við ástandsskoðun bifreiðar á kaupdag, hljóð (vísast til lið 1.a (svo).

d. Skoðun á öðrum búnaði (hjólbarðar og undirvagn). Viðgerð álfelga, fylgiskjal 3. Sýnilegt er að álfelgan er viðgerð, frágangur er ekki til fyrirmyndar, suðuáferð á felgu er allt of fyrirferðarmikil sem getur valdið víbring og að auki heldur felgan ekki lofti, sem er hættulegt fyrir bifreiðina. Hemlunareiginleikar bifreiðarinnar rýrnar (svo) ef misjafn þrýstingur er á hjólbörðum. Fullnaðarviðgerð fellst (svo) í að endurnýja hina skemmdu felgu.

Öxull, fylgiskjal 4. Skemmd á öxli eftir áverka rýrir styrkleika og myndar skjálfta á miklum hraða. Fullnaðarviðgerð er að endurnýja öxul.

Bifreiðin BT-508 ekinn (svo) 12996 km, við skoðun 16.06.2008.

Í matsgerðinni er tekið fram að viðurkennt sé að suða og annars konar þéttingar á skemmdum á gírhúsum sjálfskiptinga og annars búnaðar sé eingöngu til bráðabirgða, sem síðan verði að fullklára með því að skipta hinu skemmda út við fyrsta tækifæri. Þetta sé kallað að viðhalda faglegum vinnubrögðum að hætti framleiðanda.

Í lok matgerðarinnar er eftirfarandi mat lagt á kostnað við fullnaðarviðgerð á bifreiðinni:

Endurnýja gírkassahús 1.104.044 krónur

Skipta um öxul h/m 77.484 krónur

Frágangur á yfirþrýstiteini 19.818 krónur

Skipta um felgu 102.784 krónur

Samtals 1.304.130 krónur

Fyrir dóminn komu og gáfu skýrslu málsaðilar og vitnin, P-kk-nf V-kk-nf P-kk-nf, S-kvk-nf S-kvk-nf og hinn dómkvaddi matsmaður, K-kk-nf M. G-kk-nf.

III.

Stefnandi kveðst byggja aðalkröfu sína á því að hin selda bifreið hafi við afhendingu verið haldin verulegum leyndum göllum. Þá hafi tjón það, sem bifreiðin hafði lent í hjá fyrri eiganda, haft mun alvarlegri afleiðingar en stefnanda hafi verið gert kunnugt um. Hafi stefndi því haldið nauðsynlegum upplýsingum um ástand bifreiðarinnar leyndum fyrir stefnanda þegar kaupin fóru fram. Jafnvel þótt stefnda hafi ekki verið um þessa galla kunnugt sé um svo verulega vanefnd að ræða að skilyrði riftunar hafi verið til staðar.

Hinir leyndu gallar séu mjög verulegir og hefðu haft úrslitaáhrif á ákvörðun stefnanda um kaupin hefði honum verið kunnugt um þá. Gallarnir séu hins vegar þess eðlis að þeir fari auðveldlega fram hjá venjulegum kaupanda, sem ekki er sérfróður um bíla. Stefnandi hafi tilkynnt stefnda um meinta galla um leið og þeirra hafi orðið vart.

Umræddir gallar feli í sér verulega vanefnd af hálfu stefnda á kaupsamningi aðila og eigi stefnandi því skýlausan rétt til að rifta kaupunum og krefjast fullrar endurgreiðslu kaupverðsins. Auk þess krefjist stefnandi skaðabóta vegna þess fjárhagslega tjóns, sem hann hafi orðið fyrir vegna vanefnda stefnda, sbr. dskj. nr. 6, 7, 8, 11 og 12. Tjón þetta nemi 165.846 krónum.

Verði ekki fallist á kröfu stefnanda um viðurkenningu á yfirlýsingu hans um riftun frá 30. júlí 2007, krefjist stefnandi þess að honum verði dæmdur afsláttur af kaupverði bifreiðarinnar að mati dómsins.

Um lagarök vísar stefnandi til 39. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup að því er varði kröfu um riftun og til 38. gr. sömu laga að því er varði kröfu um afslátt. Að öðru leyti eigi sömu forsendur við um afsláttarkröfu stefnanda. Um dráttarvexti, þ.m.t. vaxtavexti, vísar stefnandi til III. kafla laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 með síðari breytingum og um málskostnað til 129. og 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Stefnandi kveður kröfu um virðisaukaskatt reista á lögum nr. 50/1988 um virðisaukaskatt. Kveðst stefnandi ekki vera virðisaukaskattskyldur og því beri honum nauðsyn til að fá dóm fyrir skatti þessum úr hendi stefnda. Um varnarþing er vísað til 32. gr. laga nr. 91/1991.

IV.

Stefndi kveður stefnanda ekki hafa sýnt fram á að um verulega vanefnd hafi verið að ræða af hálfu stefnda að því er varði umrædd bifreiðarkaup og því sé riftun ekki tæk, sbr. 39. og 94. gr. laga um lausafjárkaup. Kveðst stefndi mótmæla framlagðri matsgerð sem sönnunargagni þar sem hún sýni ástand bifreiðarinnar í júlí 2007 en ekki þegar kaup voru gerð. Kveðst stefndi mótmæla því að bifreiðin hafi verið haldin göllum þegar hún hafi verið afhent stefnanda. Ljóst sé að unnt sé að lagfæra olíuleka og stefnandi hafi ekki skorað á stefnda að lagfæra umræddan galla. Ef um slíkan galla sé að ræða áskilji stefndi sér rétt til að lagfæra hann. Bendir stefndi á að kostnaður við að lagfæra sprungu þá, sem gert hafi verið við með Würth-steypu, með málmsuðu sé um 90.000 krónur.

Stefndi bendir á að stefnanda beri að afhenda bifreiðina í sama ástandi og hún hafi verið í þegar hann keypti hana. Á bifreiðinni hafi hvílt lán frá Lýsingu hf., sem stefndi hafi verið skuldari að, og að kaupverð bifreiðarinnar hafi farið til greiðslu þess láns. Ekkert liggi hins vegar fyrir um það að stefnandi geti útvegað það aftur það lán, sem á bifreiðinni hafi hvílt þegar stefnandi keypti bifreiðina né að stefndi fái að yfirtaka lán, sem nú hvíli á bifreiðinni frá Lýsingu hf. Stefnandi geti því ekki afhent bifreiðina í sama ástandi og hún hafi verið í þegar hann keypti hana. Þá sé ljóst að bifreiðin hafi rýrnað í verði frá því að kaupandi fékk hana afhenta. Með vísan til þessa beri að sýkna stefnda af riftunarkröfu stefnanda.

Stefndi mótmælir því að hann hafi leynt stefnanda upplýsingum um bifreiðina enda stangist það á við gögn málsins. Óumdeilt sé að stefnandi hafi verið upplýstur um það m.a. að bifreiðin hefði lent í tjóni. Stefnandi hafi því haft ríkari skoðunarskyldu en ella, sbr. 20. gr. laga um lausafjárkaup. Þá hafi stefnandi fengið fagmenn til að skoða bifreiðina, sbr. dskj. nr. 5. Við kaupin hafi stefnandi því verið upplýstur um ástand bifreiðarinnar, m.a. að um tjónabifreið væri að ræða, og hafi hann ekki óskað eftir frekari upplýsingum frá stefnda. Í ástandsskoðun, sbr. dskj. nr. 5, sem stefnandi hafi sjálfur látið fara fram, komi ekkert fram um galla á sjálfskiptingu, þ.e. leka. Kveðst stefndi telja að lekinn frá sjálfskiptingunni sé til kominn vegna slæmrar meðferðar stefnanda á bifreiðinni, en syni stefnanda hafi við skoðun sýnst að bifreiðin hefði orðið fyrir höggi á sjálfskiptingunni. Fyrir sölu bifreiðarinnar hafi lítil sprunga verið á sjálfskiptingunni og hafi sonur stefnda, sem vinni við bílaviðgerðir, lagfært sprunguna með Würth viðgerðarefni, sem venjulega sé notað við slíkar smáviðgerðir. Ekki hafi verið sýnt fram á að leki stafi frá þessari viðgerð. Þegar ástandsskoðun á bifreiðinni hafi farið fram hinn 4. júlí 2007 hafi ekkert komið fram að þetta væri ófullnægjandi viðgerð eða að það læki með þessari viðgerð. Stefnandi beri sönnunarbyrðina fyrir því að umrædd viðgerð hafi ekki verið forsvaranleg og að lekann sé að rekja til hennar.

Hvað varði meinta galla á túrbínu hafi ekkert komið fram um að hún væri biluð, hvorki í ástandsskoðun né í skoðun hjá Heklu hf., sbr. dskj. nr. 7 og 8. Stefndi telji túrbínuna hafa verið í fullkomnu lagi þegar stefnandi keypti bifreiðina enda styðji gögn málsins það ekki að hún hafi verið biluð eða ekki virkað eins og hún hafi átt að gera við kaup stefnanda á bifreiðinni. Sama eigi við um pústkerfið. Það hafi verið tekið af við viðgerð á bifreiðinni og síðan sett saman á ný eftir viðgerð á verkstæði, sem sérhæfi sig í pústviðgerðum. Meðan stefndi hafi átt bifreiðina hafi ekkert athugavert verið við pústkerfið og ekkert rusl verið í hvarfakútnum. Engar skýringar sé að finna í gögnum málsins á rusli í hvarfakút, þ.e. af hverju það sé þar eða hvort það sé þar yfir höfuð og þá hvort stefndi beri ábyrgð á því.

Þá beri stefndi fyrir sig galla á hjólbörðum og felgu. Stefnanda hafi verið fullkunnugt um að hjólbarðar væru lélegir og að felga væri viðgerð. Komi það enda fram í ástandsskoðun á dskj. nr. 5 og að úrbóta sé þörf strax. Því sé með ólíkindum að stefnandi beri það fyrir sig að um leyndan galla hafi verið að ræða.

Stefndi bendir á að stefnandi hafi haft ríka skoðunarskyldu þar sem hann hafi vitað um ástand hennar og að um tjónabifreið væri að ræða. Þá hafi bifreiðin verið verðmetin sem slík og stefnandi hafi sætt sig við það. Stefndi kveðst telja að gallar þeir, sem stefnandi telji vera á bifreiðinni, sé tilkomnir eftir afhendingu á bifreiðinni og því á ábyrgð stefnanda sjálfs.

Stefndi kveðst mótmæla bótakröfu stefnanda sem órökstuddri. Vísað sé til reikninga vegna kaupa á hjólbörðum og felguboltum. Samkvæmt ástandsskoðun hafi tveir hjólbarðar verið ónýtir og því hafi stefnanda verið fullkunnugt um það. Samt sem áður krefji stefnandi stefnda um bætur vegna þeirra og ekki aðeins tveggja hjólbarða heldur fjögurra. Krafa um bætur vegna kaupa á felguboltum samkvæmt reikningi frá Heklu og á grundvelli reikninga á dskj. nr. 11 og 12 sé órökstudd með öllu. Stefndi kveður kröfuna því vanreifaða og að engin haldbær rök sé færð fram fyrir henni og því beri að sýkna stefnda af henni.

Með vísan til ofangreindra raka eigi stefnandi ekki rétt á afslætti af kaupverði bifreiðarinnar. Þá sé krafa þessi ekki studd neinum rökum eða gögnum og því geti dómurinn ekki lagt mat á það hver sé hæfilegur afsláttur af kaupverðinu. Því beri að sýkna stefnda af afsláttarkröfu stefnanda.

Stefndi bendir á að verði kröfur stefnanda teknar til greina að einhverju leyti, hvort sem um aðal- eða varakröfu sé að ræða, verði undir öllum kringumstæðum að taka tillit til afnota stefnanda af bifreiðinni frá kaupsamningsdegi fram að afhendingu og til þeirrar verðmætarýrnunar, sem orðið hafi á verðmæti bifreiðarinnar.

Þá kveðst stefndi undir öllum kringumstæðum mótmæla dráttarvaxtakröfu stefnanda.

Að því er varðar varakröfu sína bendir stefndi á að komist dómurinn að þeirri niðurstöðu að stefnandi hafi orðið fyrir tjóni, sem stefndi beri ábyrgð á og réttlæti afslátt af kaupverði bifreiðarinnar, beri að taka tillit til þess að stefnandi hafi keypt bifreiðina mun ódýrar en uppgefið verð hennar hafi verið, en ásett verð fyrir sambærilega bifreið hafi verið 3.590.000 krónur. Við ákvörðun kaupverðs hafi því verið búið að taka tillit til þess að um viðgerða tjónabifreið var að ræða. Stefnandi hafi því fengið aflsátt af kaupverðinu. Þá bendir stefndi á að stefnandi hafi haft ríka skoðunarskyldu sem hann hafi ekki sinnt og í engu sýnt fram á í hverju tjón hans felist.

Um lagarök vísar stefndi til laga um lausafjárkaup nr. 50/2000, sérstaklega 17. gr., 20.-21. gr., 30.-39. gr., 66. gr. og 94. gr. Þá vísar stefndi til laga um fasteignakaup og neytendakaup með lögjöfnun. Um málskostnaðarkröfu sína vísar stefndi til 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

IV.

Málsaðila greinir á um hvort bifreiðin BT-508 hafi við afhendingu verið haldin verulegum göllum, sem stefnandi hafi ekki séð eða átt að sjá við skoðun.

Í kaupsamningi og afsali vegna bifreiðarinnar 4. júlí 2007 er tekið fram að kaupanda sé kunnugt um að bifreiðin sé viðgerð tjónabifreið og að hann sé að fullu sáttur. Þá er í kaupsamningi vísað til ástandslýsingar seljanda dagsettrar sama dag. Þar segir um ástand ökutækisins að stýrisbúnaður hafi ekki raskast verulega í umferðaróhappi og jafnframt tekið fram að bifreiðin sé viðgerð tjónabifreið. Þá er hakað við “nei” hvað varðar eftirfarandi atriði: Skipt um tímareim, lekur kælivökva, brennir smurolíu og lekur smurolíu.

Þá er fram komið að stefnandi lét Aðalskoðun hf. skoða bifreiðina áður en hann festi kaup á henni og er ástandsvottorð skoðunarfyrirtækisins dagsett 4. júlí 2007. Þar er segir að hjólbarðar vinstra megin að aftan og hægra megin að framan séu ónýtir, felga vinstra megin að framan sé viðgerð, grill brotið, lakk skemmt og loks að bifreiðin sé viðgerð tjónabifreið.

Af framlagðri matsgerð frá 30. júní 2008 er ljóst að áðurgreind bifreið var haldin mun alvarlegri annmörkum en að framan greinir við skoðun hennar hinn 16. júní 2008 og vega þar þyngst skemmdir á gírkassahúsi og öxli. Í matsgerðinni, sem hinn dómkvaddi matsmaður hefur staðfest hér fyrir dómi, er frá því greint að gírkassahús sé brotið og að þéttiflötur gírkassahússins hafi afmyndast og því sé fremralok þess óþétt. Þá segir að viðgerð sé ábótavant og að fullnaðarviðgerð felist í því að skipta um gírkassahús. Um skemmd á öxli segir að hún rýri styrkleika og myndi skjálfta á miklum hraða. Fullnaðarviðgerð sé fólgin í því að endurnýja öxul. Þá hafi skoðun á túrbínu leitt í ljós að frágangur á armi fyrir yfirþrýstivörn hafi verið ábótavant, sem leitt hafi til þess að túrbínan var óvirk. Efnis- og viðgerðarkostnaður vegna framangreinds, þ.e. endurnýjunar á gírkassahúsi og öxli hægra megin, svo og vegna frágangs á yfirþrýstiteini, er samtals metinn á 1.201.346 krónur. Samkvæmt matsgerðinni byggir sú áætlun á upplýsingum frá umboðsaðila viðkomandi bifreiðartegundar. Ekki er fallist á með stefnda að rétt sé að miða kostnað vegna kaupa á varahlutum við upplýsingar frá óþekktum aðilum á veraldarvefnum.

Óumdeilt er að bifreiðin varð fyrir tjóni á gírkassahúsi og öxli áður en stefnandi festi kaup á henni. Samkvæmt framburði hins dómkvadda matsmanns er einnig ljóst að ekki hefur verið gengið með fullnægjandi hætti frá yfirþrýstiteini við viðgerð á bifreiðinni eftir tjónið sem hún varð fyrir. Samkvæmt framburði matsmannsins gat venjulegur kaupandi ekki gert sér grein fyrir að bifreiðin væri haldin framangreindum göllum. Stefnanda var hins vegar kunnugt um það fyrir kaupin á bifreiðinni að tveir hjólbarðanna væru ónýtir og að felga væri viðgerð. Fram hefur komið að stefnanda var kunnugt um að bifreiðin væri svokölluð tjónabifreið og þykir hann hafa sinnt skoðunarskyldu sinni með því að láta skoða ástand bifreiðarinnar hjá áðurgreindri skoðunarstofu, sbr. 20. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup.

Með hliðsjón af framangreindu verður að líta svo á að bifreiðin hafi verið haldin leyndum göllum við afhendingu, sem meta má til verulegra vanefnda á kaupsamningi um bifreiðina. Stefnandi festi kaup á bifreiðinni 4. júlí 2007 og kom gallinn á gírkassahúsinu í ljós við skoðun hjá umboðsaðila viðkomandi bifreiðartegundar hinn 13. sama mánaðar. Ómótmælt er að skömmu síðar tilkynnti stefnandi stefnda um gallann og í hverju hann væri fólginn og 30. sama mánaðar lýsti hann yfir riftun á kaupunum. Ljóst þykir því að stefnandi tilkynnti stefnda um gallann og lýsti yfir riftun án ástæðulauss dráttar, sbr. 1. mgr. 32. gr. og 2. mgr. 39. gr. laga nr. 50/2000.

Samkvæmt öllu framangreindu var stefnanda rétt að rifta framangreindum kaupum, sbr. 1. mgr. 39. gr. áðurgreindra laga, líkt og hann gerði 30. júlí 2007.

Gögn málsins bera ekki með sér að stefndi hafi innan hæfilegs frests boðist til að bæta úr framangreindum göllum á bifreiðinni með þeim hætti að um fullnaðarviðgerð á bifreiðinni væri að ræða.

Ekki er fallist á með stefnda að líta beri svo á að stefnandi geti ekki skilað bifreiðinni í sama ástandi og hann tók við henni með vísan til þess að á bifreiðinni hvíli ekki lengur lán frá Lýsingu hf. á nafni stefnda og að ekki liggi fyrir að stefndi fái að yfirtaka það lán, sem nú hvíli á bifreiðinni. Þá er og ljóst að verðrýrnun vegna aldurs bifreiðarinnar frá kaupdegi til greiðsludags verður stefndi, eðli málsins samkvæmt, að bera.

Fram hefur komið að á kaupdegi hinn 4. júlí 2007 hafði bifreiðinni verið ekið 10.519 km. Tæpu ári síðar við hinn 16. júní 2008 hafði bifreiðinni verið ekið 12.996 km, sbr. framlagða matsgerð. Ljóst er því að á tæpu ári var bifreiðinni aðeins ekið 2.477 km. Er það í samræmi við framburð stefnanda hér fyrir dómi um að hann hafi ekki notað bifreiðina frá því að hann rifti kaupunum, enda sé hún í óökuhæfu ástandi. Um er að ræða óveruleg not af bifreiðinni, sem stefnanda verður ekki gert að greiða fyrir, sbr. 1. mgr. 65. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup.

Óumdeilt er að kaupverð bifreiðarinnar var 2.700.000 krónur og skal stefndi endurgreiða stefnanda þá fjárhæð gegn afhendingu á bifreiðinni. Þar sem dráttarvaxtakrafa stefnanda er hvorki afmörkuð með því að tilgreina ákveðinn vaxtafót né með vísan til 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 verður ekki hjá því komist að vísa henni frá dómi án kröfu, sbr. dóm Hæstaréttar í máli nr. 238/2007.

Þá er með vísan til 1. mgr. 40. gr., sbr. 1. mgr. 67. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup fallist á kröfu stefnanda um skaðabætur að fjárhæð 165.846 krónur úr hendi stefnda vegna ýmissa útgjalda, sem hann hefur orðið fyrir vegna kaupa á bifreiðinni, sbr. dskj. nr. 6-8, og nr. 11-12. Þar sem dráttarvaxtakrafa stefnanda af bótafjárhæðinni er hvorki afmörkuð með því að tilgreina ákveðinn vaxtafót né með vísan til 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 verður ekki hjá því komist að vísa henni frá dómi án kröfu, sbr. framangreint.

Með hliðsjón af málsúrslitum er stefnda gert að greiða stefnanda 588.262 krónur í málskostnað að meðtöldum virðisaukaskatti.

R-kvk-nf B-kvk-nf héraðsdómari kveður upp dóminn.

Dómsorð:

Viðurkennd er riftun stefnanda, I-kk-ef J-kk-ef P-kk-ef, 30. júlí 2007 á kaupsamningi við stefnda, P-kk-þf V-kk-þf H-kk-þf, um kaup á bifreiðinni BT-508, af gerðinni Volkswagen Golf.

Dráttarvaxtakröfu stefnanda er vísað frá dómi.

Stefndi greiði stefnanda 2.700.000 krónur gegn afhendingu á bifreiðinni BT-508.

Stefndi greiði stefnanda 165.846 krónur í skaðabætur og 588.262 krónur í málskostnað.

R-kvk-nf B-kvk-nf

Rétt endurrit staðfestir.

Héraðsdómur Reykjaness 6. febrúar 2009.