E-583/2010

Mál þetta, sem dómtekið var 30. september sl., var höfðað með stefnu birtri 24. febrúar sl. Stefnandi er H-kk-nf G-kk-nf, kt. 000000-0000, Svalbarði 6, Hafnarfirði, en stefndi er Víkurfréttir ehf., kt. 000000-0000, Keflavík.

Dómkröfur stefnanda eru:

Að stefnda verði gert að greiða stefnanda 276.203 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. vaxtalaga nr. 38/2001 frá 1. október 2008 til greiðsludags. Þá er þess krafist að dæmt verði að dráttarvextir leggist við höfuðstól á tólf mánaða fresti, í fyrsta sinn þann 1. október 2010 en síðan árlega þann dag. Þá er krafist málskostnaðar samkvæmt mati dómsins. Krafist er vaxta af málskostnaði skv. 3. kafla vaxtalaga frá 15. degi eftir uppkvaðningu dóms til greiðsludags. Einnig er krafist virðisaukaskatts af málskostnaði þar sem stefnandi er ekki virðisaukaskattsskyldur.

Dómkröfur stefnda:

Stefndi krefst þess að hann verði sýknaður af öllum kröfum stefnanda.

Til vara krefst stefndi þess að dómkröfur stefnanda verði lækkaðar verulega og í báðum tilvikum þess að stefnandi verði dæmdur til greiðslu málskostnaðar stefnda að skaðlausu.

Málsatvik.

Ekki er ágreiningur um að stefnandi hafi verið ráðinn til starfa hjá stefnda á árinu 2004 sem auglýsingastjóri í fullu starfi. Var starfsstöð stefnda í Hafnarfirði en þar bjó stefnandi einnig. Þá er ágreiningslaust að stefnandi tók að sér að mynda fyrir stefnanda í hjáverkum en stefnandi kveðst vera áhugaljósmyndari. Í staðinn fékk stefnandi bifreið til umráða hjá stefnda sem hann gat einnig notað í eigin þágu. Var stefnandi skattlagður fyrir þau bifreiðahlunnindi og honum taldar til tekna 13.020 krónur mánaðarlega, sbr. launaseðlar fyrir maí til júní 2008. Stefndi sagði stefnanda upp störfum með bréfi dagsettu 30. maí 2008. Stefnandi starfaði í júní og tók sumarfrí í júlí. Stefnandi starfaði ekki hjá stefnda eftir þann tíma en samkvæmt stefnanda var búið að loka starfsstöð hans í Hafnarfirði þegar hann kom til starfa í ágúst. Stefndi kveður það ekki rétt en kvað fyrir dóminum að búið hefði verið að flytja skrifstofubúnað þaðan en leigusamningur hefði enn verið um húsnæðið. Stefnandi fékk greidd laun í uppsagnarfresti fyrir júní, júlí og ágúst 2008 en krefur stefnda nú um laun fyrir septembermánuð 2008. Stefndi telur að stefnandi hafi neitað að starfa í uppsagnarfresti, þ.e. í ágúst og september, og því beri honum ekki laun fyrir septembermánuð.

Í gögnum málsins liggur frammi afrit af uppsagnarbréfi stefnda þar sem segir:

„Yður, H-kk-þgf G-kk-þgf, kt. 2605614809, er hér með sagt upp störfum sem auglýsingastjóra hjá Víkurfréttum. Uppsagnarfrestur er allt að 3 mánuðir en getur verið samningsatriði milli aðila. Virðingarfyllst, P-kk-nf K-kk-nf.“

Í gögnum málsins liggja frammi tölvupóstar, í sumum tilvikum ódagsettir en samkvæmt efni þeirra hafa þeir verið sendir fyrir 15. ágúst 2008 þannig: „Sælir þar sem aðal verkefni þín verða myndatökur í lokamánuðinum þínum koma nokkrar hérna: Ég hefði viljað fá myndaseríu úr fjölmiðlamótinu í Borgarnesi inn á kylfing og síðan seríur úr sveitakeppnum unglinga um helgina. Sveitakeppnirnar eru á nokkrum stöðum, þú sérð það inn á golf.is. Vertu í sambandi með þetta sem og myndatökurnar sem ég var búinn að biðja þig um. P-kk-nf K-kk-nf, ritstjóri“. Næsti póstur er þannig: „Sæll. Fyrir 4 árum var ég ráðinn til starfa við að selja auglýsingar hjá Víkurfréttum. Nokkru seinna sömdum við um að ég fengi afnot af bifreið gegn því að hjálpa til við myndatökur fyrir blaðið og kylfingur.is. Ég hef gert það alla tíð síðan að hlaupa í skarðið með slíkar myndatökur þegar á þurfti að halda og kom þetta nokkuð vel út fyrir alla aðila. Nú hefur þú sagt mér upp störfum og hætt útgáfu blaðsins hér á höfuðborgarsvæðinu og því er mínu aðalstarfi lokið. Eftir stendur sá hluti sem samið var uppá að hjálpa til með myndatökur. Að mynda nokkra golfvelli og fullt af mótum víðsvegar um landið er langt út fyrir að hjálpa til við myndatökur. Þú þarft að velja það sem þú vilt að ég hjálpi til við að mynda á næstu dögum og láta mig vita hvað það er sem þú helst vilt fá. Ef það er eitthvað sem er utanbæjar þarf að semja um greiðslu fyrir ferðakostnað og mat eins og gengur. Kveðja, H-kk-nf G.“ Næsti póstur sendur frá stefnda hljóðar þannig: „Sælir við skulum bara ljúka þessu samstarfi núna. Skilaðu lyklum að skrifstofu og bíl sem þú mátt skilja eftir fyrir utan skrifstofuna, á skrifborðið þitt sem og gsm símanum. Við gerum svo upp við þig í lok mánaðarins. Takk fyrir samstarfið. P-kk-nf K-kk-nf, ritstjóri.“ Stefnandi svaraði um hæl þannig: „Sæll. Ég lít svo á að með bréfi þessu óskir þú ekki eftir vinnuframlagi að minnu hálfu út uppsagnartímans. Ég mun skila bílnum, lyklum og gsm síma (slekk á honum strax) fyrirtækisins á mánudag ef það er í lagi? Kv, H-kk-nf G.“ Tölvupóstur sendur 15. ágúst 2008. „sælir það er rétt skilið. Það er í lagi. kv.pket.“

Samkvæmt launaseðli fyrir ágústmánuð kemur fram að stefndi fékk uppgerða orlofsuppbót og starfslok voru tilgreind. Stefnandi gerði fyrirspurn með tölvupósti þann 29. ágúst 2008, um þennan uppgjörsmáta til starfsmanns stefnda þar sem hann taldi að slíkt væri lokauppgjör. Stefndi svaraði stefnanda í tölvupósti þannig: „sælir ég leit þannig á að þú samþykktir að ljúka störfum án framlags í vinnu með svona uppgjör. Þú kemur þá bara til vinnu í sept. Skrifstofan er í Njarðvík. Þar sem engin skriflegur samningur er um það hvar skrifstofan er þá þarftu að koma þér sjálfur til vinnu. Ef þú ert ekki klár í þetta þá getum við samið um önnur starfslok. Auk þess er það hvergi í samningum að þú eigir að hafa bílinn í sumarfríinu. Þannig að ég get rukkað þig um það. kv.P-x-x.“ Í framhaldi urðu tölvupóstsendingar á milli starfsmanns VR og stefnda um uppgjör til stefnanda. Þann 3. október 2008 sendi VR stefnda innheimtubréf vegna ógreiddra launa fyrir septembermánuð. Með bréfi þann 10. október 2008 mótmælti lögmaður stefnda kröfunni þar sem hann kvað stefnanda ekki hafa mætt til vinnu í uppsagnarfresti eins og hann hafði verið boðaður til. Í framhaldi urðu bréfaskriftir á milli lögmanna stefnanda og stefnda án þess að niðurstaða fengist í málinu. Aðilar komu fyrir dóm og gáfu skýrslu.

Málsástæður og lagarök stefnanda.

Stefnandi byggir kröfur sínar á að hann hafi verið ráðinn til starfa hjá stefnda sem auglýsingastjóri með starfsstöð í Hafnarfirði. Honum hafi verið sagt upp störfum frá og með 1. júní 2008 og átt rétt á greiðslu launa í þrjá mánuði í uppsagnarfresti auk mánaðar í sumarfrí sem hafði verið ákveðið þegar honum var sagt upp störfum. Stefndi hafi verið hættur starfsemi á starfsstöð stefnanda í Hafnarfirði þegar stefnandi kom aftur til starfa eftir orlof þann 1. ágúst og lítil verkefni verið fyrir hann. Hann hafi því verið sendur heim. Stefnanda hafi síðan verið boðið að snúa aftur til starfa á uppsagnarfresti við störf sem hafi ekki samræmst á neinn hátt starfi eða starfsskyldum stefnanda. Stefnandi hafi verið ráðinn sem auglýsingastjóri og honum sé ekki skylt að starfa við myndatökur í uppsagnarfresti sé um verkefnaskort að ræða á hans starfssviði. Starf það sem stefnandi hafi verið ráðinn í hafi ekki staðið honum til boða þegar hann sneri til vinnu eftir orlof vegna verkefnaskorts og því hafi forsendur fyrir ráðningarsamningi aðila brostið. Stefndi hafi hafnað vinnuframlagi stefnanda með tölvupóstum þann 14. og 15. ágúst 2008 og stefnandi beðinn um að skila lyklum, bifreið og síma sem hann hafði til umráða, sem og hann gerði. Stefnandi kveður stefnda hafa óskað eftir því að stefnandi kæmi til starfa, eftir að vinnusambandi þeirra lauk, þ.e. í september 2008, og kæmi sér á sinn kostnað á starfsstöð stefnda í Njarðvík. Stefnandi hafi ekki samþykkt það. Stefnandi kveðst ekki hafa gerst brotlegur í vinnusambandi aðila þar sem stefndi sleit vinnusambandi þeirra einhliða og fyrirvaralaust. Stefndi hafi ekki greitt stefnanda laun í uppsagnarfresti fyrir septembermánuð, sem honum beri að gera.

Stefnandi byggir kröfu sína á lögum nr. 28/1930 um greiðslu verkkaups, lögum um orlof nr. 30/1987, meginreglum kröfuréttar, meginreglum vinnuréttar og á kjarasamningi VR og SA, 1.9 gr. frá febrúar 2008 þar sem laun eigi að greiðast fyrsta dag eftir að mánuði lýkur sem laun eru greidd fyrir. Þá byggir hann á 8. gr. orlofslaga nr. 30/21987 svo og köflum 1.3.1 og 1.3.2 í kjarasamningi VR og SA. Þá byggir stefnandi vaxtakröfu sína á III. kafla vaxtalaga nr. 38/2001 og kröfuna um málskostnað við 1. mgr. 130. gr., laga nr. 91/1991, sbr. 129. gr. 4. tl. um vexti af málskostnaði.

Málsástæður og lagarök stefnda.

Stefndi byggir sýknukröfu sína aðallega á því að hann hafi greitt umsamin laun til stefnanda að fullu. Þá byggir hann á því að með því að samþykkja þá beiðni stefnanda að hann hafi ekki þurft að inna af hendi tiltekin verkefni hafi komist á samningur sem hafi fellt niður gagnkvæma efndaskyldu aðila samkvæmt ráðningarsamningnum, bæði skyldu stefnanda til að inna af hendi vinnu í uppsagnarfresti og skyldu stefnda til að greiða stefnanda laun fyrir það tímabil sem stefnandi vann ekki hjá stefnda. Stefndi byggir á því að stefnandi hafi vikið úr starfi sínu án fyrirvara og þar með fyrirgert rétti til launa á uppsagnarfresti. Með brotthlaupi hafi stefnandi að auki valdið stefnda tjóni. Því sé það réttur stefnda að halda eftir þeim hluta launa stefnanda sem varði þann tíma sem stefnandi innti ekki af hendi umbeðin verk. Ljóst sé að starfslok hafi orðið með samkomulagi aðila. Þá byggir stefndi á því að stefnandi hafi með aðgerðum sínum brotið gegn hlýðniskyldu sinni. Hann hafi neitað að vinna tiltekið verk sem hafi verið að öllu leyti í samræmi við munnlegt ráðningarsamkomulag aðila, sem og þau störf sem hann hafði unnið á löngum tíma í vinnu sinni hjá stefnda. Stefnandi viðurkenni þetta sjálfur í tölvupóstsamskiptum sínum við stefnda. Telur stefndi að sinnaskipti stefnanda, sem felist í því að neita fyrirvaralaust að sinna hefðbundnum verkefnum fyrir stefnda, hafi í raun verið ígildi þess að stefnandi hafi rift ráðningarsamningi sínum við stefnda.

Stefndi byggir varakröfu sína á því að litið verði til þeirrar viðurkenndu meginreglu í vinnurétti að draga beri frá launagreiðslu stefnda til stefnanda aðrar þær greiðslur sem stefnandi ávinni sér á uppsagnartímanum frá öðrum en stefnda. Þá byggir stefndi loks á því að stefnandi hafi haft umráð bifreiðar frá stefnda í orlofi sínu í júlí 2008. Þau afnot hafi verið á kostnað stefnda.

Stefndi vísar til almennra reglna samninga- og vinnuréttar og um málskostnaðarkröfu sína vísar hann til XXI. kafla laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

Forsendur og niðurstaða.

Ekki er ágreiningur í máli þessu um að stefnandi hafi verið ráðinn til starfa hjá stefnda á árinu 2004 sem auglýsingastjóri í fullu starfi. Þá er ekki ágreiningur um að stefnandi tók að sér að sjá um ljósmyndun fyrir stefnda í hjáverkum, þar sem stefnandi er áhugaljósmyndari, og sem laun fyrir það verk, fékk stefnandi bifreið til umráða hjá stefnda. Voru bifreiðahlunnindi að fjárhæð 13.020 krónur skattlögð mánaðarlega hjá stefnanda vegna þessa. Þá liggur fyrir að stefnanda var sagt upp störfum án fyrirvara þann 30. maí 2008 með þriggja mánaða uppsagnarfresti en stefnandi fór í fyrirfram ákveðið sumarfrí í júlí. Þegar stefnandi kom aftur til starfa eftir orlof í byrjun ágúst, voru engin verkefni verið fyrir hann lengur, enda hafði blaðið Víkurfréttir ekki komið út eftir júnílok 2008 í Hafnarfirði. Þá staðfesti stefndi að skrifstofubúnaður hafi verið fjarlægður af skrifstofu Víkurfrétta ehf. í Hafnarfirði einhvern tíma á þessu tímabili en var ekki viss hvenær. Hins vegar hefði stefndi einnig verið með skrifstofu í Njarðvík.

Stefnandi byggir á því aðallega að honum hafi verið sagt upp störfum með þriggja mánaða uppsagnarfresti, en stefndi ekki óskað eftir vinnuframlagi hans eftir að stefnandi kom úr sumarfríi. Þrátt fyrir það beri stefnda að greiða honum laun út uppsagnarfrestinn. Fær þessi málsástæða stefnanda stoð í gögnum málsins.

Stefndi byggir á því að stefndi hafi neitað að starfa í uppsagnarfresti og því beri honum engin laun fyrir september auk þess sem hann hefði talið að það hafi verið samkomulag þeirra að uppgjör færi fram 1. september 2008. Samkvæmt tölvupóstum er sendir voru á milli stefnanda og stefnda, fyrir 15. ágúst 2008, er ljóst að stefndi lagði til að vinnusambandi þeirra lyki þar með, enda bað hann stefnanda að afhenda lykla, bifreið og síma á þeim tíma, sem og stefnandi gerði. Þá staðfesti stefndi það í tölvupósti þann 15. ágúst 2008 að hann óskaði ekki eftir vinnuframlagi stefnanda út uppsagnartímann. Þar með lauk réttarsambandi stefnanda og stefnda, hvað varðar skyldu stefnanda til að starfa fyrir stefnda, nema um annað hefði verið samið. Svo var ekki. Stefndi heldur því fram að stefnandi hafi neitað að starfa við ljósmyndatöku fyrir stefnda í uppsagnarfresti eins og komi fram í tölvupósti, m.a. við að mynda golfvelli í Borgarnesi og sveitarkeppni unglinga víðar, og með því hafi hann rift samningssambandi þeirra og stefnda því óskylt að greiða honum laun eftir þann tíma. Af gögnum málsins má sjá að stefnandi óskaði svara um nánari útfærslu á þeirri ljósmyndavinnu sem stefndi lagði til að hann ynni í september, og hvernig ætti að fara með aksturskostnað og annan útlagðan kostnað. Stefndi svaraði þeirri fyrirspurn stefnanda með því að leggja til að vinnusambandi þeirra yrði slitið. Er því ósannað að stefnandi hafi neitað að starfa fyrir stefnda á uppsagnartímanum.

Uppsagnarfrestur stefnanda í starfi voru þrír mánuðir. Átti stefnandi rétt á óskertum umsömdum launum í uppsagnarfresti. Engu breytir um það þó stefnandi hafi tekið umsamið orlof á uppsagnartímanum. Ef svo hefði ekki verið, hefði stefnandi átt rétt á greiðslum fyrir orlofið sérstaklega. Ekkert í gögnum málsins staðfestir að stefnandi hafi samið um að ljúka samningssambandi aðila með uppgjöri fyrir tvo mánuði í uppsagnarfresti eins og stefndi heldur fram. Þvert á móti sýna gögn málsins að stefnandi hafi strax gert ráð fyrir því að fá greiddan allan uppsagnarfrestinn, þrjá mánuði.

Þar sem ósannað er að stefnandi hafi neitað að starfa í uppsagnarfresti ber stefnda að greiða stefnanda laun á uppsagnartímanum þar sem stefndi óskaði ekki eftir vinnuframlagi stefnanda eftir 15. ágúst 2008.

Að þessum niðurstöðum fengnum verða aðrar málsástæður stefnanda ekki teknar til efnislega umfjöllunar í máli þessu.

Stefnukröfur stefnanda eru laun fyrir september 2008, 286.530 krónur auk 10,17% orlofs vegna september, 29.140 krónur, allt að frádregnum 39.467 krónum, sem var innborgun í lok ágúst 2008. Stefndi hefur ekki hnekkt þessari fjárhæð. Krafa stefnda um að honum sé heimilt að halda eftir launum vegna tjóns stefnda er ósönnuð og því ekki tekin til greina.

Verður stefndi því dæmdur til að greiða stefnanda stefnufjárhæð ásamt dráttarvöxtum eins og greinir í dómsorði.

Með vísan til 130. gr. laga nr. 91/1991 ber að dæma stefnda til að greiða stefnanda 313.750 krónur í málskostnað. Hefur þá verið tekið tillit til virðisaukaskatts.

Á-kvk-nf G-kvk-nf héraðsdómari kvað upp dóm þennan.

DÓMSORÐ

Stefndi, Víkurfréttir ehf., kt. 000000-0000, Keflavík, greiði stefnanda, H-kk-þgf G-kk-þgf, kt. 000000-0000, Svalbarði 6, Hafnarfirði, 276.203 krónur, ásamt dráttarvöxtum skv. 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 frá 1. október 2008 til greiðsludags. Dráttarvextir leggist við höfuðstól á tólf mánaða fresti, í fyrsta sinn 1. október 2010.

Stefndi greiði stefnanda 313.750 krónur í málskostnað.

Á-kvk-nf G-kvk-nf.

Rétt endurrit staðfestir

Héraðsdómur Reykjaness 8. október 2010.