S-209/2007

Mál þetta, sem var dómtekið 22. nóvember sl., höfðaði ríkissaksóknari hér fyrir dómi með ákæruskjali útgefnu 27. júní 2007 gegn X,

„fyrir eftirfarandi brot, fimmtudaginn 3. ágúst 2006:

1. Brot gegn valdstjórninni, með því að hafa, utandyra við Snægil [...], Akureyri, skallað [A] lögreglumann, sem þar var að sinna skyldustörfum, í vinstra gagnauga.

2. Brot gegn lögum um ávana- og fíkniefni, með því að hafa haft í vörslum sínum 1,64 grömm af hassi sem fannst við leit lögreglu á ákærða í fangaklefa í fangageymslu á lögreglustöðinni við Þórunnarstræti á Akureyri.

Telst brot ákærða samkvæmt 1. tölulið varða við 1. mgr. 106. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 11. gr. laga nr. 101/1976, 32. gr. laga nr. 82/1998 og 1. gr. laga nr. 25/2007, en samkvæmt 2. tölulið við 2. gr., sbr. 5. og 6. gr. laga um ávana- og fíkniefni nr. 65/1974, sbr. lög nr. 13/1985 og lög nr. 68/2001 og 2. gr., sbr. 1. mgr. 14. gr. reglugerðar um ávana- og fíkniefni og önnur eftirlitsskyld efni nr. 233/2001, sbr. reglugerð nr. 848/2002.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og honum verði gert að sæta upptöku á 1,64 g af hassi sem lögregla lagði hald á við rannsókn málsins, samkvæmt 6. mgr. 5. gr., laga um ávana- og fíkniefni og 2. mgr. 14. gr. reglugerðar um sölu og meðferð ávana- og fíkniefna.“

Verjandi ákærða krefst fyrir hans hönd aðallega sýknu af báðum ákæruliðum en til vara vægustu refsingar sem lög leyfa. Þá krefst hann hæfilegra málsvarnarlauna sér til handa.

I.

Þann 3. ágúst 2006 barst lögreglu tilkynning frá fjarskiptamiðstöð um að menn væru að deila fyrir framan Snægil ... og væri a.m.k. einn maður vopnaður sveðju. Tveir lögreglumenn fóru þegar á staðinn og sáu fimm menn í áflogum á stigapalli við efri íbúð í Snægili ... . Lögreglumenn skildu áflogaseggina að og segir í frumskýrslu lögreglu, sem rituð var af B, að ákærði hafi verið æstur og hefði komið fljótlega í ljós að hann hefði átt upptökin að slagsmálunum ásamt öðrum manni. Þessir tveir hafi verið færðir í handjárn. Er A hafi ásamt öðrum lögreglumanni verið að færa ákærða í lögreglubifreið hafi ákærði skallað A í andlitið. Þá hafi ákærði verið mjög æstur og þurfti að beita fótlás á hann í lögreglubifreiðinni. Þrír lögreglumenn, C, D og E, hafi allir orðið vitni að því þegar ákærði skallaði A í andlitið. Hafi A fundið til eymsla í kjálka og höfði eftir skallann. Ákærði var færður í fangaklefa. Við leit á honum fundust tveir ætlaðir kannabisbútar í hægri rassvasa hans. Tæknideild lögreglustjórans í Reykjavík greindi þetta efni sem 1,64 g af hassi eða kannabisefni.

II.

Fyrir dómi bar ákærði að hann myndi lítið og slitrótt eftir atvikum. Hann kvaðst muna að hann hefði verið í einhverjum slagsmálum á vettvangi og þá rámar hann í að einhverjir lögreglumenn hafi komið þar. Þá kvaðst hann muna eftir að hafa á einhverjum tímapunkti legið á gólfi lögreglubíls en svo muni hann næst eftir sér þegar hann vaknaði í fangaklefa næsta dag. Ákærði hefur áður hlotið dóm fyrir að veitast að lögreglumanninum A en aðspurður kvaðst hann ekki hafa þekkt umræddan lögreglumann á vettvangi.

Vitnið A kvaðst hafa verið að leiða ákærða út í stóra lögreglubifreið, svokallaða María, ásamt C rannsóknarlögreglumanni þegar ákærði skallaði hann í vinstra gagnaugað. Hann kvað þá C hafa leitt ákærða í handjárnum á milli sín. Kvað vitnið ákærða hafa verið nokkuð æstan og öran þegar hann var leiddur í átt að lögreglubifreiðinni en hafi þó ekki sýnt lögreglunni mótþróa heldur hafi æsingurinn beinst að mönnum sem höfðu verið að fljúgast á við hann og kallaði ákærði ókvæðisorð að þeim. Vitnið kvað að þegar þeir C hafi verið komnir með ákærða aftur fyrir lögreglubifreiðina og búnir að opna afturdyr til að færa hann þar inn hafi ákærði fyrirvaralaust skallað hann í höfuðið. Hann kvað höggið hafa komið sér á óvart og að það hafi valdið honum eymslum í fáeina daga á eftir. Hann kvað höggið ekki hafa verið svo þungt að hann hafi þurft læknisaðstoð en engu að síður nægilega þungt til þess að hann fann vel fyrir því og þurfti að draga sig í hlé og jafna sig í stundarkorn eftir það. Varðandi vörslur ákærða á hassi sem ákært er fyrir í ákærulið nr. 2 kvað vitnið að áðurnefndur C hafi fundið efnið við leit á ákærða í fangaklefa og kvaðst vitnið hafa orðið vitni að þeirri leit og séð þegar C fann efnið í buxnavasa ákærða.

Vitnið C kvaðst hafa komið á vettvang ásamt vitninu A en þá hafi aðrir lögreglumenn verið búnir að skilja áflogaseggina í sundur. Hann kvaðst hafa reynt að ræða við ákærða sem hafi greinilega verið undir áhrifum áfengis og annarra efna. Hann kvaðst hafa fært ákærða átakalaust í handjárn og svo hafi þeir A leitt hann af stað niður stigann og í átt að lögreglubifreiðinni og á leiðinni hafi ákærði gargað eitthvað í átt að þeim sem eftir voru uppi á stigapallinum. Hann kvaðst hafa séð ákærða skalla A í tvígang, fyrst er þeir voru staddir við hlið lögreglubifreiðarinnar og svo aftur nokkrum skrefum síðar er þeir voru að ganga aftur fyrir bifreiðina. Hann kvað höggin ekki hafa verið sérlega þung en þó nóg til þess að roði kom fram á gagnauga A og hann þurfti að draga sig í hlé um stund eftir síðara höggið. Þá kvaðst vitnið hafa fundið tvo hassmola í hægri rassvasa á buxum ákærða við leit á honum í fangaklefa á lögreglustöðinni.

Vitnið E kvaðst hafa komið á vettvang þegar áflogin á stigapallinum stóðu yfir. Eftir að búið var að aðskilja áflogaseggina hafi hann fylgt einum þeirra út í lögreglubifreið nr. 119 sem er svokölluð M-kvk-nf. Vitnið kvaðst hafa setið inni í bifreiðinni og fylgst með út um glugga þegar lögreglumennirnir A og C leiddu ákærða í átt að bifreiðinni. Þegar þeir voru komnir aftur fyrir bifreiðina kvaðst vitnið hafa heyrt að einhver átök væru að byrja þar og því hafi hann litið aftur og séð út um afturhurðina, sem stóð opin eftir að hann hafði fært manninn inn í bílinn, þegar ákærði spyrnti við og skallaði A. Vitnið kvað A hafa roðnað á vanga við höggið og að hann teldi ákærða hafa skallað A af ásetningi.

Vitnið D kvaðst hafa komið á vettvang ásamt lögreglumanninum F þegar verið var að leiða ákærða í átt að lögreglubifreiðinni. Kvaðst vitnið hafa verið að ganga í átt að ákærða og lögreglumönnunum sem hann leiddu þegar hann sá að ákærði leit á A og skallaði hann. Kvað hann þá hafa verið stadda fyrir aftan lögreglubifreiðina þegar atburðurinn átti sér stað og taldi hann að um ásetning ákærða hefði verið að ræða. Þá kvað hann höggið hafa verið nokkuð þungt og að A hafi kippst til við það.

Vitnið G kvaðst í símaskýrslu hafa verið staddur á lögreglustöðinni á Akureyri þegar komið var með ákærða þangað og að við leit á honum í fangaklefa hafi fundist fíkniefni.

Lögreglumennirnir F og B gáfu einnig skýrslu við aðalmeðferð málsins en ekki er ástæða til að rekja framburð þeirra sérstaklega.

III.

Ákærða er gefið að sök að hafa skallað lögreglumanninn A þar sem hann var að sinna skyldustörfum og jafnframt að hafa haft í vörslum sínum 1,64 grömm af hassi.

Ákærði bar fyrir dómi að hann myndi lítið og slitrótt eftir atvikum en vitnin A, C, E og D bera allir eindregið að ákærði hafi skallað A í höfuðið af ásetningi. Samkvæmt því verður að telja að komin sé fram lögfull sönnun þess að ákærði hafi skallað lögreglumanninn A eins og honum er gefið að sök.

Lögreglumönnum er rétt og skylt að beita líkamlegu valdi við störf sín þegar nauðsyn krefur. Af sjálfu leiðir að við beitingu líkamlegs valds getur komið til þess að streist sé á móti með einum eða öðrum hætti. Er ákærði skallaði lögreglumanninn var hann í handjárnum og haldið af tveimur lögreglumönnum. Í sjálfu sér verður að telja mannlegt að streitast gegn valdbeitingu við þær aðstæður, hversu óskynsamlegt sem það kann að teljast. Með því að reiða höfuðið til höggs og skalla annan lögreglumanninn gekk ákærði á hinn bóginn lengra en réttlætt verður. Að þessu gættu fellur háttsemi hans undir verknaðarlýsingu 1. mgr. 106. gr. almennra hegningarlaga með síðari breytingum eins og tilgreint er í ákæru. Brot ákærða er framið fyrir gildistöku laga nr. 25/2007 um breytingu á refsimörkum samkvæmt ákvæðinu og ber að dæma um refsingu eins og hún hefði orðið fyrir setningu þeirra laga, samkvæmt reglum 1. mgr. 2. gr. almennra hegningarlaga.

Þá er sannað með frumskýrslu og efnaskýrslu lögreglu og framburði lögreglumannanna A, C og G að ákærði hafi haft í vörslum sínum tvo hassmola og varðar sú háttsemi við tilgreind laga- og reglugerðarákvæði í ákærunni.

IV.

Samkvæmt vottorði sakaskrár ríkisins hefur ákærða níu sinnum verið gerð refsing fyrir brot á hegningarlögum, umferðarlögum og lögum um ávana- og fíkniefni. Þann 25. mars 2003 var hann dæmdur í þriggja mánaða fangelsi, skilorðsbundið í tvö ár, fyrir líkamsárás og var þá dæmdur með eldri skilorðsdómur, sem hljóðaði um 30 daga fangelsi, auk sektar og ökuréttarsviptingar fyrir brot gegn almennum hegningarlögum og umferðarlögum. Þann 10. desember 2004 var hann aftur dæmdur fyrir líkamsárás, þá í 6 mánaða fangelsi, skilorðsbundið í þrjú ár, og var um að ræða hegningarauka við dóminn frá 25. mars 2003. Þann 24. október 2005 var ákærði dæmdur í 10 mánaða fangelsi, þar af 7 mánuði skilorðsbundna í þrjú ár fyrir fíkniefnalagabrot og var þá dómurinn frá 10. desember 2004 tekinn upp og dæmdur með. Þá var ákærði dæmdur þann 15. febrúar 2006 til greiðslu sektar fyrir fíkniefnalagabrot og ölvunarakstur. Þann 13. nóvember 2006 sætti hann 12 mánaða fangelsi samkvæmt dómi fyrir brot gegn 1. mgr. 106. gr. almennra hegningarlaga og laga um ávana- og fíkniefni. Var sú refsing hegningarauki og dómur frá 24. október 2005 dæmdur með. Loks sætti ákærði sekt fyrir brot gegn umferðarlögum samkvæmt sátt þann 5. janúar 2007.

Refsingu ákærða í þessu máli ber að tiltaka sem hegningarauka við síðastnefnda sátt og fyrrgreindan dóm frá 13. nóvember 2006. Með tilliti til þess að högg ákærða virðist ekki hafa verið sérlega fast og þess að það olli einungis minni háttar sársauka og eymslum er það mat dómsins að honum hefði ekki verið gerð þyngri fangelsisrefsing þótt einnig hefði verið dæmt um þetta hegningarlagabrot hans í þeim dómi. Ákærði verður hins vegar dæmdur til greiðslu 30.000 króna sektar fyrir brot sitt gegn lögum um ávana- og fíkniefni og til að sæta upptöku á hassi sem ákæra greinir. Þá ber að dæma hann til að greiða sakarkostnað, en þar er eingöngu um að tefla málsvarnarlaun skipaðs verjanda hans, A-kk-ef S-kk-ef hdl., sem ákveðast 120.000 krónur að virðisaukaskatti meðtöldum.

Dóm þennan kveður upp E-kk-nf S-kk-nf héraðsdómari.

D Ó M S O R Ð :

Ákærði, X, greiði 30.000 krónur í sekt til ríkissjóðs og komi fjögurra daga fangelsi í stað sektarinnar verði hún ekki greidd innan fjögurra vikna frá birtingu þessa dóms að telja.

Gerð eru upptæk 1,64 grömm af hassi.

Ákærði greiði málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, A-kk-ef S-kk-ef hdl., 120.000 krónur.