S-79/2014

Mál þetta, sem var dómtekið 15. maí sl., endurupptekið og dómtekið á ný 25. september sl. höfðaði ríkissaksóknari 25. apríl 2014 á hendur X, Z, Y og Æ,

,,fyrir eftirfarandi hegningar- og fíkniefnalagabrot, framin í húsnæði við [...] á árinu 2012:

1. Á hendur [Z], [Y] og [Æ], fyrir líkamsárás, með því að hafa að kvöldi miðvikudagsins 27. júní, í sameiningu, slegið og sparkað í [A], með þeim afleiðingum að [A] vankaðist og fann til eymsla í hálsi og baki.

2. Á hendur [X], fyrir sérstaklega hættulega líkamsárás, með því að hafa í kjölfar líkamsárásar í ákærulið 1, slegið ítrekað með golfkylfu í höfuð og líkama [Y], með þeim afleiðingum að [Y] hlaut þrjá skurði á höfði; einn 2 sm langan skurð á milli augna, einn 6 til 7 sm langan skurð upp á enni milli augna og einn skurð á hvirfli sem var 10 sm langur. Þá hlaut [Y] einnig mikla bólgu í vinstri kjálkalið og eymsli í vinstri trapezius vöðva og vinstri öxl.

Telst þetta varða við 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

3. Á hendur [X], fyrir fíkniefnalagabrot, með því að hafa að morgni laugardagsins 30. júní haft í vörslum sínum tvær kannabisplöntur sem lögregla fann í stofu húsnæðisins og lagði hald á er lögregla var á vettvangi vegna afskipta af öðru máli.

Telst þetta varða við 2. gr., sbr. 5. og 6. gr. laga um ávana- og fíkniefni nr. 65/1974, sbr. lög nr. 60/1980, sbr. lög nr. 13/1985 og lög nr. 68/2001, og 2. mgr. 14. gr. reglugerðar um ávana- og fíkniefni og önnur eftirlitsskyld efni nr. 233/2001, sbr. reglugerð nr. 848/2001, sbr. reglugerð nr. 848/2002.

Þess er krafist að ákærðu verði dæmdir til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar. Jafnframt er þess krafist að gerð verði upptæk ofangreind fíkniefni sem hald var lagt á, samkvæmt 6. mgr. 5. gr. laga nr. 65/1974 og 2. mgr. 14. gr. reglugerðar nr. 233/2001, sbr. reglugerð nr. 848/2002.“

Ákærði X krefst þess að verða sýknaður af háttsemi í ákærulið 2, til vara að refsing verði látin niður falla, en ella dæmd svo væg sem lög leyfa og bundin skilorði. Þá verði honum ekki gerð sérstök refsing vegna liðar 3.

Ákærði Z gerir þær kröfur að verða sýknaður en ella dæmdur til vægustu refsingar og hún bundin skilorði.

Ákærði Y krefst þess að verða sýknaður en ella dæmdur til vægustu refsingar sem lög leyfa.

Ákærði Æ krefst þess að verða sýknaður en ella dæmdur til vægustu refsingar sem lög leyfa.

I

Þann 27. júní 2012, klukkan 19:20, barst lögreglu tilkynning um líkamsárás að ... . Fylgdi sögunni að sjúkrabifreið væri á leið á staðinn. B varðstjóri fór á vettvang frá ... . Tveir aðrir lögreglumenn höfðu verið við umferðareftirlit skammt sunnan ... og fóru einnig á vettvang. Í frumskýrslu hins fyrstnefnda segir að komið hafi verið að ákærða Y sunnan við ..., þar sem hann hafi verið á gangi með hvíta grisju vafða um höfuð. Vinstri vangi hans hafi verið mjög bólginn og hann hafi verið blóðugur um andlit og höfuð. Föt hans hafi einnig verið blóðug. Hann hafi sest inn í lögreglubifreiðina umbeðinn, en verið tregur til og viljað fara heim. Honum hafi verið sagt að hann þyrfti læknishjálp, en hann hafi sagt lækni vera búinn að líta á sig og ekki ætla aftur til læknis. Eftir viðræður hafi hann fengist til að fara í sjúkrabifreiðina.

Haft er eftir ákærða Y í frumskýrslunni að hann hafi í fyrstu sagt að hann hefði fengið áverka við það að detta. Hann hefði ekki verið sleginn.

Rætt var við fólk í ..., þau A, ákærða X, C unnustu hins fyrrnefnda og D, unnustu hins síðarnefnda. Eftir þeim er haft í frumskýrslunni að ákærðu Y, Æ og Z, hefðu ráðist inn í húsið og veist að ákærða X og A. Þeir hefðu varist og komið aðkomumönnum út. Ákærði Y hefði fallið og meiðst á höfði við það. Neituðu þau því alfarið að ákærði Y hefði verið sleginn.

Síðan segir að farið hafi verið með ákærða Y til ... til aðhlynningar. Hann hafi í lokin sagt að hann ætlaði að koma daginn eftir og kæra. A hafi veitt honum áverka við vinstra auga og ,,afganginn ætti [X]“. Hann hafi talað um að áverki á vinstri kjálka væri eftir golfkylfu, en ekki viljað ræða um skurðinn á höfðinu.

Í málinu liggur fyrir vottorð E læknis. Er þar tilfærð ,,kopia“ af sjúkraskrárfærslu 27. júní 2012 varðandi komu ákærða Y. Segir þar að hann hafi verið gestkomandi í húsi á ... þegar húsráðandi hafi slegið hann með hafnaboltakylfu. Hann hafi verið afar ölvaður og ekki getað sagt vel frá. Eftir því sem næst hafi orðið komist hafi hann verið sleginn vinstra megin í andlit og sennilega í vinstri öxl líka. Hann hafi þá hringt í Neyðarlínu. Hann hafi ekki misst meðvitund. Læknir hafi komið með sjúkrabifreið til ... . Ákærði Y hafi alls ekki viljað fara til ... og hafi verið farið með hann til ... til skoðunar. Um skoðun segir að á höfði hans hafi verið þrír gapandi skurðir, einn lóðréttur um 2 cm á enni milli augna, annar um 6-7 cm á enninu milli augnanna og upp á hvirfil og þriðji á hvirfli, um 10 cm langur. Þá hafi verið mikil bólga í vinstri ,,temporomandibular“ lið. Ákærði hafi verið aumur þar, en ekki úr liði og ekki verið aumur við neinar ,,aktívar eða passívar“ hreyfingar á neðri kjálka. Þá hafi hann verið aumur vinstra megin í ,,trapezius“ vöðva og vinstri öxl.

Röntgenmyndir sýndu engin beinbrot. Gert var að sárum ákærða og þau saumuð saman.

Ákærði Y fór á lögreglustöð daginn eftir og kærði árásina. Sagðist hann hafa komið að ... um klukkan 19:00, eftir að hafa áður talað við ákærða X í síma. Þeir hafi talað saman fyrir utan húsið. Ákærði X hafi farið inn og síðan kallað til hans. Hann hafi farið inn, en þá hafi ákærði X komið hlaupandi á móti honum með golfkylfu og slegið hann í höfuð svo að hann hafi fallið. Hann hafi fengið fleiri högg og einnig hafi A barið á honum.

Ljósmyndir voru teknar á vettvangi 4. júlí 2012. Einnig liggja fyrir myndir af fjórum golfkylfum úr járni, sem samkvæmt myndatexta voru haldlagðar á heimili ákærða X 30. júní 2012.

Skýrslur voru teknar af ákærðu og vitnum í lok júní og byrjun júlí 2012, að því undanteknu að viðbótarskýrsla var tekin af ákærða Z í nóvember 2012.

II

Ákærðu gáfu skýrslur fyrir dómi, svo og vitnin D, C, B, F, G og E.

Ákærði X skýrði svo frá að kvöldið áður en atvik sem ákæra varðar gerðust, hefðu ákærðu Y og Z komið í heimsókn. Hefði Y sagt ákærða skulda sér peninga og verið reiður. Þeir hefðu samið frið og tekist í hendur, en skömmu síðar hefði ákærði Y slegið hann í kviðinn. Unnusta ákærða, D, sem þá hefði gengið með barn þeirra, hefði tekið þessu illa. Ákærði Y hefði þá öskrað á hana og ógnað henni og hótað lífláti.

Ákærði segir að daginn eftir hafi þau fjögur sem héldu til í ..., ákærði, D, C og A, ætlað að fara að grilla til kvöldverðar. Þá hafi verið hringt í C eða A, með þeim skilaboðum til ákærða frá ákærða Y að greiddi hann ekki 60.000 krónur fyrir klukkan 11 um kvöldið kæmi lið til að berja hann. Um klukkustund síðar hafi ákærðu Y, Z og Æ verið komnir að húsinu. Ákærði hafi opnað húsið fyrir þeim, því hann hafi óttast að þeir ryddust ella inn og yllu við það skemmdum, sem hann hafi ekki viljað svara fyrir við móður sína. Hann hafi líka vonað að málum lyki í friði. Hann muni ekki atburðarás eða orðaskipti nákvæmlega, en hann hafi verið krafinn um peninga og neitað. Hann hafi neitað þeim um að koma inn og sagt þeim að fara. Slagsmál hafi brotist út í anddyrinu. A hafi fallið eftir einhverja pústra. Ákærði Y hafi snúist gegn ákærða og þeir skipst á höggum. Ekki hafi það stöðvað ákærða Y, sem hafi tekið einhverja grímu af veggnum og slegið ákærða með henni. Ákærði hafi þá nálgast golfkylfu, sem hafi verið inni í eldhúsi. Hann hafi öskrað á komumenn án árangurs. Þá hafi hann slegið ,,[...] hann þarna eitthvað niður og öskra og við það að þá hlaupa þeir út og [Y] fellur þarna í jörðina eftir það [...]“

A hafi verið vankaður eftir þetta og ákærði hugað að honum. Ákærði Y hafi gert aðra atlögu og ákærða brugðið við það og slegið hann. Blóð hafi verið þarna og frussast úr ákærða Y um allt. Þau hafi reynt að búa um sár hans og hringt í Neyðarlínu. Skömmu síðar hafi lögregla og sjúkralið komið.

Nánar spurður kvaðst ákærði hafa slegið með golfkylfunni í gólfið, en ekki til meðákærðu. Kvaðst hann ekki muna til þess að hafa slegið ákærða Y með henni. Hafi ákærði Y fallið er hann hafi ætlað út úr húsinu.

Borin var undir ákærða skýrsla sem hann gaf fyrir lögreglu 3. júlí 2012. Þar sagði hann að hann hefði séð ákærða Æ slá A og síðan hefði ákærði Z traðkað á honum. Í fyrstu hefðu þeir verið að berja á A og síðan sparkað í hann og barið hann og að hann héldi að þeir hefðu síðan traðkað á bakinu á honum þótt hann myndi það ekki vel. Sjálfur hefði hann átt nóg með að halda ákærða Y frá og varna þeim öllum að komast inn. Þetta hefði verið komið í það að ákærði Æ hefði verið með A og þeir ákærðu Y og Z verið á ákærða. Ákærði sagði að það geti vel verið að hann hafi munað betur eftir þessu þegar hann gaf skýrsluna. Hann var spurður enn nánar og sagði að það sem hann myndi skýrt væri að ákærðu Z og Æ hefðu aðallega slegist þarna við A annars vegar og þeir ákærði Y hins vegar, en þetta hafi verið mjög ,,kaótískt“ þarna.

Ákærði Y bar að ákærði X hefði skuldað sér peninga. Hann hefði hringt og spurt hvort hann gæti borgað og hann sagt sér að koma til sín. Hann hefði gert svo og þeir sest fyrir utan og rætt saman. Ákærði X hefði farið inn og síðan kallað til hans að koma. Hann hefði farið inn. Þá hefði ákærði X slegið hann með golfkylfu, nokkrum sinnum í andlit og höfuð.

Nánar spurður sagði ákærði að ákærðu Æ og Z hefðu verið með sér. Þeir hefðu ætlað að fara að grilla heima hjá ákærða. Ákærði kvaðst ekki muna eftir neinum átökum við A.

Ákærði Z segist hafa heimsótt ákærða X kvöldið áður ásamt ákærða Y og einhverjum vini hans frá ... . Þeir hafi verið „[...] bara að sættast, eins og [Y] gerir alltaf við vini sína, og [Y] segir svo svona á endanum, ég á nú inni hjá..., eitt hérna högg hjá þér, þá segir [X]: ,,já, kýldu mig í magann“, þannig var þetta, það var ekki neitt hérna árás frá [Y] eða eitthvað svona, hann var búinn, [X] var búinn að kýla [Y] nokkrum sinnum fyrir utan heimilið hans, þegar hann réðst á hann, þannig að þetta var svona sem [X] gaf honum, að kýla hann í magann, en það er alveg rétt að kærastan hans, hans [X], hún hérna kipptist við og svona þegar þetta gerðist og [Y] talaði svona eitthvað lítillega illa til hennar en það var ekkert meira en það.“ Spurður hvort þarna hefði verið um að ræða innheimtu skuldar neitaði ákærði því, en sagði þó að ákærði [X] hefði tekið einhver lyf og ekki skilað þeim, þetta hefði verið eitthvað í sambandi við það.

Ákærði kveðst daginn eftir hafa verið í grillveislu hjá ákærða Y ásamt konu sinni og stjúpsyni. Ákærði Y hafi talað í síma og síðan komið til sín og sagst hafa verið að tala við ákærða X, sem hafi gert þeim heimboð. Ákærði Y hafi hringt í ákærða Æ, sem hafi slegist í förina. Á áfangastað hafi þeir hitt ákærða X og A utan dyra. Þeir hafi rætt saman á sólpallinum. Ákærði X hafi farið inn fyrir, síðan komið út og kallað á ákærða Y og beðið hann að koma inn fyrir. Það hafi ákærði Y gert. Síðan hafi heyrst læti. Þeir sem úti hafi verið hafi þá allir hlaupið að útidyrunum og séð ákærða Y liggja hjá eldhúsinu. Allt hafi verið atað blóði. Ákærði X hafi verið að lemja ákærða Y með golfkylfu. Ákærði Æ og A hafi hlaupið inn fyrir og barist um það í anddyrinu að komast inn. Engin slagsmál hafi orðið þar önnur. Ákærði hafi sjálfur staðið úti ásamt stúlkunum. Dyrnar hafi lokast, þau hafi opnað og séð A sparka tvívegis í ákærða Y og ,,[...] lemja svona í hann og eina sem að [Æ] gerir er að taka [A] í burtu, en þeir náttúrulega slógust aðeins af því að þeir voru alltaf að reyna að komast að, [Æ] til að hjálpa [Y] og svo hérna [A] til að taka..., lemja [Y] alveg eins og [X] er að gera og hérna, á meðan er hérna [X] að lemja [Y] á fullu og það eru raðaðar golfkylfur þarna við vegginn þar sem er eldhúsið, hjá eldhúsinu, þannig að þetta var, þetta var alveg, þetta var planað hjá [X] algjörlega, og hérna skal ég segja þér þeir berjast aðeins um og hérna stelpurnar eru hjá mér og svo fara þeir líka inn í stofu, af því að þær voru mest að öskra á, á hérna [Æ] um að þú veist hætta og hérna, en á endanum nær [Æ] að hlaupa að hérna [X] og neglir hann svona og hann, hérna [X] nær líka höggi á hann á móti og þar sem að blæðir aðeins úr honum þú veist og á meðan að þetta er búið að vera að gerast þá eru stelpurnar búnar að vera að segja að, að [Æ], að þær hafi hringt í pabba hans og hann eigi að fara heim, ef hann fari ekki heim þá fái hann ekki að fara út til [...], þannig að [Æ] hleypur beint út og heim á meðan, allan þennan tíma er ég búinn að standa við hliðina fyrir framan [Y] þar sem hann liggur í gólfinu og öskra á [X] um að hætta þessu, af því að ég hélt að við værum allir vinir, það var ekkert í gangi, ég tók ekki neinn þátt í einu eða neinu, ég frýs alltaf í svona aðstæðum, ég hef aldrei tekið þátt í slagsmálum, aldrei á ævinni og þeir vita það allir og hérna og hérna á endanum þá hérna þá hendir [X] frá sér kylfunni og tekur mig og neglir mig, einu sinni og svo tvisvar og sparkar svona í áttina til mín og hérna, og labbar síðan út og þá er [A] líka farinn út, [A] réðst ekkert á mig sko, af því að, við, við erum vinir sko, við höfum alltaf verið vinir og hérna það hlúði enginn að [Y] nema ég [...]“

Nánar spurður kveður ákærði ákærða Æ hafa tekið utan um A ,,[...] jú jú þeir glíma og þú veist og taka högg á hvor annan og..., en það er ekki, það er varla hægt að kalla þetta slagsmál á milli þeirra sko.“ Þá hafi ákærði X slegið ákærða Y,,stanslaust“ með kylfunni, bæði í höfuð og búk. Ákærði hafi óttast um líf ákærða Y. Ákærði X hafi verið viti sínu fjær, en sér hafi þó tekist að tala hann til svo hann hætti barsmíðum.

Ákærði hafi heimsótt ákærða X fyrr um daginn og fengið hjá honum bjór að láni. Unnusta ákærða X hafi verið ,,pirruð“ yfir því. Ákærði neitaði því að hafa hafa hótað einhverju við þetta tækifæri.

Ákærði Æ ber að hafa fengið heimboð frá ákærða Y og hafa verið á leið til hans þegar hann hafi hitt þá ákærða Y og Z og slegist í för með þeim heim til ákærða X. Hafi ákærði Y sagst ætla að ræða við ákærða X um peningaskuld. Á áfangastað hafi þeir hitt A og stúlkurnar tvær fyrir utan húsið og ákærða X þar sem hann hafi verið að koma út úr húsinu. ,,[...] og það bara byrjar á því eiginlega bara að [Y] og [X] labba inn og ég og [Z] og [A] erum svona eftir á að rölta inn og bara strax, [Y] fer að byrja að lemja á..., hérna [X] og það byrja að vera barningar einhverjir þar, ég náttúrulega horfi á þetta, ég meina þetta voru allt vinir mínir, ég var á leiðinni í grill, ég vissi ekkert hvað var í gangi, var búinn að frétta af því að, að [X] átti að hafa skuldað [Y] einhvern pening, en ég hafði enga hugmynd um hvað það var, ég var búinn að frétta það að það voru einhver slagsmál áður fyrir og svoleiðis, en ég sem sagt sé þar að [X] er búinn að lemja [Y] eitthvað einu sinni eða tvisvar sinnum og [Y] sem sagt grípur þessa grímu sem liggur á veggnum inni í forstofunni og byrjar að reyna að hamra á þarna [X], [X] nær að verja sig með hendinni og [X] nær sem sagt að afvopna eða taka grímuna af [Y] og nær að lemja hann niður í gólfið, en ég sé það að [A] ætlar að hlaupa [Y], ég er [...], þeir eru frændur þannig að ég tek og gríp utan um [A] bara og segi við strákana, hvað í fj[...] er í gangi sko, og þá kemur [X] til þess að verja [A], tekur og lemur mig hérna í gagnaugað og ég bara hrindi [A] frá mér og ég sagði þið megið eiga þetta sjálfir svo ég labbaði út [...]“

Ákærði kveðst ekki hafa séð ákærða X vopnast kylfu. Hafi hann gert svo hafi það verið eftir að ákærði var farinn.

Nánar spurður segir ákærði þetta hafa byrjað með því að ákærði Y hafi ætlað að hjóla í ákærða X, sem ekki hafi viljað að hann færi inn fyrir. Ákærði Y hafi þá ruðst inn.

Borinn var undir ákærða framburður hans fyrir lögreglu, þar sem hann sagði að ákærði X hefði verið að berja ákærða Y með golfkylfu, þegar ákærði hefði komið inn ásamt ákærða Z. Ákærði Z hefði rifið golfkylfuna af ákærða X. Ákærði Æ sjálfur hefði tekið utan um A aftan frá og haldið honum. Ákærði segir um þetta að hann hafi verið undir áhrifum „[...] og þetta bara var illa sagt frá og ég var bara fenginn í það að búa til best fyrir [Y].“

Vitnið A ber að það hafi verið hringt í hann og ákærða X verið bölvað í sand og ösku. Síðan hafi komið ákærðu Y, Æ og Z. Vitnið hafi ætlað að reka þá út úr húsinu. Þeir hafi komið inn í anddyrið. Vitnið hafi verið sleginn ítrekað í hnakkann og telur að ákærði Z hafi verið þar að verki. Vitnið hafi steinrotast. Þegar það hafi rankað við sér, liggjandi á gólfinu, hafi það séð ,,[...] golfkylfu fljúga [...]“ í höfuð ákærða Y, tvisvar sinnum. Ákærði Y hafi fallið. Vitnið hafi stumrað yfir honum og hjálpað honum svo hann gæti hóstað upp blóði, sett hann í læsta hliðarlegu og skömmu síðar hafi lögregla komið. Aðspurt segir vitnið heimafólk allt hafa verið innandyra er aðkomumenn hafi komið. Nánar spurður kveðst hann hafa náð tökum á ákærða Æ og öðrum hvorum þeirra ákærðu Y eða Z og beygt sig niður, haldandi tökunum. Hafi vitnið þá fengið höggin í hnakkann. Vitnið segir að ákærði Æ hafi sennilega verið farinn þegar það rankaði við sér. Vitnið segir að tveimur dögum seinna hafi það verið með eymsli upp eftir öllum hrygg og upp í hnakka.

Af hálfu ákærða Z var lögð fram upptaka af símtali sem hann átti við vitnið A, í tilefni af meðferð þessa máls. Ákærði hljóðritaði símtalið. Mun A ekki hafa verið um það kunnugt. Þar segir A að þegar hann hafi séð ákærðu koma hafi hann einkum hugsað um að verja D, ,,[...] af því að [Y] er náttúrulega svo ógeðslegur í kjaftinum.“ Hafi hann sett hendur á bringu ákærða Æ og gripið í bringu ákærða Y og reynt að halda þessu ,,[...] fyrst þarna inni í anddyrinu.“ Hann hafi haldið að allt væri með felldu en svo hafi allt farið í ,,voll“ í anddyrinu. Ákærði G-kk-nf hafi staðið til hliðar og ekki gert neitt, en ákærðu Æ og Y hafi barið á vitninu, alla vega í bakið og hnakkann.

Vitnið D bar vitni um atvik í 1. tl. ákæru, en var heimilað að skorast undan vitnaskyldu að öðru leyti, vegna tengsla við ákærða X. Vitnið segir að ,,[...] þessir þrír [...] “ hafi komið og ætlað að ryðjast inn og drepa vitnið og X. Ekki viti vitnið hvað þeim hafi gengið til. Anddyrið hafi orðið þeim flöskuháls og A orðið undir. Hann hafi verið sleginn, lent á gólfinu og orðið undir. Vitnið kveðst ekki hafa séð hvar högg lentu á honum og ekki hverjir greiddu honum þau. Vitnið sagði að heimafólk hafi allt verið inni þegar ruðst hafi verið inn. Vitnið segir að ákærðu Y, Æ og Z hafi slegið A þar sem hann lá. Ákærði Æ hafi hlaupið af vettvangi. Borin var undir vitnið skýrsla þess fyrir lögreglu, þar sem það lýsti atburðarásinni þannig að þrír ákærðu hefðu reynt að ryðjast inn, en ákærði X og A reynt að halda aftur af þeim. Ákærði Æ hefði greitt fyrsta höggið, sem hefði lent á A, eftir því sem vitnið minnti. A hefði fallið á gólfið og legið þar lengi og ákærðu Æ og Z verið að trampa á bakinu á honum meðan ákærði Y hefði barið á ákærða X. Vitnið kvað þarna vera rétt eftir sér haft.

Vitnið C segir að ákærðu X og Y hafi verið búnir að hringjast á allan daginn og einhverjar hótanir gengið á milli. Þau hafi verið að elda þegar þeir ákærðu Y, Æ og Z hafi ruðst inn. A hafi rotast fljótt, en hún viti ekki hver hafi valdið því. Ákærði Æ hafi farið og ákærði Z setið grenjandi á gólfinu. Ákærði X hafi reynt að segja ákærða Y að koma sér út og reynt að verjast höggum frá honum. Ákærði Y hafi hótað D. Ákærði X hafi barið hann, svo allt hafi flotið í blóði.

Borin var undir vitnið skýrsla þess fyrir lögreglu, þar sem vitnið lýsti atvikum svo að ákærði X og ákærði Y hefðu rifist. Ákærði X hefði sagt ákærða Y að fara út og A hefði reynt að ýta þeim út. Síðan hefði fyrsta höggið komið frá ákærða Æ, að henni hefði fundist og hana minnti að A hefði orðið fyrir því höggi, þó hún væri ekki viss. Síðan hefðu högg byrjað að dynja. Hún hefði ekki séð hver hefði slegið hvern, þeir hefðu allir verið þarna í þessari litlu forstofu. Vitnið kvað þetta ekki rifja neitt upp fyrir sér og tók fram að það hefði verið í áfalli er það gaf skýrsluna og hún væri því ekki áreiðanleg.

Ekki þykir þurfa að rekja framburð lögreglumannanna B, F og G. E læknir staðfesti framangreint vottorð og skýrði efni þess. Þykir ekki þurfa að rekja skýrslu hans sérstaklega.

III

Í 1. tl. ákæru er þremur ákærðu gefið að sök að hafa í sameiningu slegið og sparkað í A, með þeim afleiðingum að hann fann til eymsla í hálsi og baki. Er byggt á frásögn hans um að hafa fundið til þessara eymsla.

A lýsir atvikum þannig að hann hafi reynt að varna ákærðu inngöngu og tekið tvo þeirra tökum. Hann hafi þá fengið högg í hnakkann og rotast. Telur hann höggin hafa komið frá ákærða Z, en kveðst ekki vera viss um það.

Ákærði Æ lýsir þessu svo að hann hafi tekið utan um A til að aftra honum frá því að ráðast að ákærða Y, síðan hrint honum frá sér og yfirgefið vettvang.

Ákærði Z, sem sjálfur kveðst hafa staðið utan dyra, lýsir atvikum með svipuðum blæ, þ.e. að ákærði Æ hafi tekið utan um A. Fylgir hans sögu að þeir hafi glímt og tekið högg hvor á annan, en ekki taldi ákærði unnt að kalla það slagsmál. Segir ákærði Z raunar einnig að ákærði Æ hafi náð að hlaupa að ákærða X og ,,negla“ hann.

Ákærði Y kveðst ekki muna eftir neinum átökum við A. Samkvæmt framburði þessa ákærða gekk hann inn í húsið og var þá sleginn fyrirvaralaust með golfkylfu.

Ákærði X ber um þennan þátt að A hafi fallið í slagsmálum sem hafi brotist út í anddyrinu.

Vitnið D ber fyrir dómi að A hafi orðið undir í troðningi í anddyrinu. Hann hafi verið sleginn og fallið á gólfið. Fyrir dómi kveðst vitnið ekki hafa séð hvar höggið lenti, eða hver greiddi það. Fyrir lögreglu bar hún að ákærði Æ hefði greitt fyrsta höggið, sem hefði lent á A, eftir því sem hana minnti. Taldi hún rétt eftir sér haft í skýrslu lögreglu.

Vitnið C ber að A hafi rotast fljótt, en hún viti ekki hver hafi valdið því.

Eins og málið liggur fyrir verður við það miðað að ákærði Y hafi einkum átt erindi við ákærða X og ákærðu Æ og Z fylgt honum að málum. Þrátt fyrir framburð ákærðu Y, Æ og Z þykir verða að byggja á framburði heimafólks sem öll segjast hafa verið innan dyra er ákærðu hafi borið að garði og þeir hafi leitað inngöngu í íbúðina í óþökk þeirra sem fyrir voru. Hafi A viljað varna þeim inngöngunnar og orðið undir í þröng sem myndaðist í anddyri íbúðarinnar eða þar inn af. Af framangreindum skýrslum verður einnig ráðið að hann hafi fengið högg, fallið og troðist undir í þessum atgangi.

Þáttur hvers ákærða um sig í skiptum þeirra við A hvað þennan lið ákæru varðar er ekki skýr, en sýnt þykir þó, þegar framburður ákærðu og vitna er virtur í heild, að þeir hafi allir komið við sögu í átökum við hann. Er nægilega sannað að þeir hafi veist að honum sameiginlega í greint sinn og hann hafi verið sleginn niður. Verða þeir því sakfelldir fyrir að hafa ráðist að honum í sameiningu með höggum. Ekki verður talið nægilega sannað að þeir hafi einnig sparkað í hann eftir að hann var fallinn. Verða ákærðu því ekki sakfelldir fyrir það atriði. Háttsemi þeirra varðar við 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga, eins og í ákæru greinir.

IV

Í 2. tl. ákæru er ákærða X gefið að sök að hafa slegið ákærða Y með golfkylfu svo sem nánar er lýst í ákærunni.

Ákærði kannast við að hafa vopnast kylfunni, en ekki að hafa slegið neinn með henni. Vitnið A kveðst hafa séð golfkylfu fara í höfuð ákærða Y. Ákærði Y kveðst hafa verið sleginn með golfkylfu og ákærði Z ber á sama veg. Golfkylfur voru haldlagðar á heimili ákærða X nokkrum dögum síðar. Áverkar á ákærða Y samrýmast því vel að hann hafi verið sleginn með golfkylfu. Að þessu samanlögðu leikur ekki skynsamlegur vafi á því að ákærði X hafi slegið ákærða Y með golfkylfu eins og honum er gefið að sök, með þeim afleiðingum sem í ákæru er lýst með stuðningi í vottorði læknis. Er verknaður hans réttilega heimfærður til 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga í ákæru.

Sýknukrafa ákærða í þessum lið er reist á því að hann hafi unnið verkið í neyðarvörn, sbr. 12. gr. almennra hegningarlaga. Samkvæmt því ákvæði er það verk refsilaust, sem menn vinna af neyðarvörn, að því leyti sem það hefur verið nauðsynlegt til þess að verjast eða afstýra ólögmætri árás, sem byrjuð er eða vofir yfir, enda hafi ekki verið beitt vörnum, sem séu augsýnilega hættulegri en árásin og tjón það, sem af henni mátti vænta, gaf ástæðu til. Þá segir í 2. mgr. 12. gr. að

hafi maður farið út fyrir takmörk leyfilegrar neyðarvarnar, og ástæðan til þess verið sú, að hann hafi orðið svo skelfdur eða forviða, að hann hafi ekki getað fullkomlega gætt sín, skuli honum ekki refsað.

Í framburði ákærða Æ kom fram að ákærði Y hafi ætlað að hjóla í ákærða X, sem ekki hafi viljað að hann færi inn fyrir. Ákærði Y hafi þá ruðst inn. Með þetta í huga og framburð þeirra sem segjast hafa verið innan dyra að ..., verður að miða við það að komumenn hafi verið óvelkomnir og að ákærði X og A hafi reynt að varna þeim inngöngu. Hafi komið til átaka og ruðnings og A orðið undir, sbr. næsta kafla hér að framan.

Meta verður viðbrögð ákærða X í ljósi þessara aðstæðna. Ákærði Y hafði ruðst inn á heimili hans við þriðja mann, átök voru byrjuð og A var fallinn. Hafði ákærði X að svo komnu réttmæta ástæðu til að óttast um öryggi sitt og kvenna sem fyrir innan voru, önnur þeirra barnshafandi unnusta hans. Verður fallist á að honum hafi verið rétt við þessar aðstæður að vopnast barefli til að verjast eða afstýra árás ákærða Y og beita því gegn honum. Þykir ekki sýnt að vörn með bareflinu, þegar litið er til áverka sem ákærði Y hlaut, hafi verið augsýnilega hættulegri en árásin og tjón það sem af henni mátti vænta gaf ástæðu til. Verður samkvæmt því að meta ákærða X verkið refsilaust og sýkna hann af broti gegn 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga.

V

Ákærði X hefur játað sakargiftir samkvæmt 3. tl. ákæru. Með játningu hans, sem ekki er ástæða til að efa að sé sannleikanum samkvæm verður hann sakfelldur fyrir þann verknað sem honum er þar gefinn að sök og varðar við tilgreind refsiákvæði í ákærunni.

VI

Ákærðu Y, Z og Æ hafa hér allir verið sakfelldir fyrir brot gegn 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga. Við ákvörðun refsingar verður litið til þess að brotið var framið í sameiningu, en einnig til þess að það hafði ekki verulegar afleiðingar og að langur tími er liðinn frá því að það var framið.

Sakaferill ákærða Z hefur ekki áhrif á refsingu hans. Þykir mega fresta ákvörðun hennar skilorðsbundið í tvö ár, eins og nánar greinir í dómsorði.

Ákærði Y hefur margoft hlotið refsidóma. Síðast var hann dæmdur í Hæstarétti Íslands þann 15. maí 2014 í 10 mánaða fangelsi fyrir brot gegn 1. mgr. 244. gr. almennra hegningarlaga. Ber að tiltaka refsingu hans sem hegningarauka, sbr. 78. gr. almennra hegningarlaga. Þykir ekki þörf á að gera honum sérstaka refsingu í þessu máli.

Ákærði Æ var þann 18. apríl 2013 dæmdur í 8 mánaða fangelsi, skilorðsbundið í 3 ár, fyrir brot gegn 215. gr. og 219. gr. almennra hegningarlaga og umferðarlögum. Ber að tiltaka refsingu hans sem hegningarauka við þann dóm. Þykir ekki þurfa að gera honum sérstaka refsingu í þessu máli og verður skilorðsdómurinn látinn haldast.

Ákærði X var þann 12. desember 2012 dæmdur í 9 mánaða fangelsi, þar af 6 mánuðir skilorðsbundnir í tvö ár og til greiðslu 160.000 króna sektar fyrir brot gegn umferðarlögum og lögum um ávana- og fíkniefni. Þann 28. júní 2013 var hann dæmdur til að sæta hegningarauka fyrir brot gegn 1. mgr. 244. gr. almennra hegningarlaga og skilorðshluti fyrrnefnda dómsins þá dæmdur upp. Var ákærði dæmdur til að sæta fangelsi í sex mánuði. Ber að ákveða ákærða refsingu sem hegningarauka við þessa tvo dóma, sbr. 78. gr. almennra hegningarlaga. Ákveðst refsing hans sekt að fjárhæð 50.000 krónur og komi fangelsi í fjóra daga í stað hennar, verði hún ekki greidd innan fjögurra vikna frá birtingu þessa dóms að telja.

Dæma ber ákærðu Y, Æ og Z til greiðslu sakarkostnaðar. Er þar um að tefla málsvarnarlaun skipaðra verjenda þeirra og útlagðan ferðakostnað skipaðs verjanda hins fyrstnefnda, sem ákveðst eins og greinir í dómsorði að virðisaukaskatti meðtöldum. Við skiptingu sakarkostnaðar verður litið til þess að endurflytja þurfti málið, auk þess sem aðalmeðferð þurfti að fara fram í tvennu lagi. Málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða X, sem ákveðast að virðisaukaskatti meðtöldum eins og greinir í dómsorði, greiðast úr ríkissjóði.

Gera ber upptækar kannabisplöntur eins og krafist er.

Ó-kk-nf I-kk-nf Ó-kk-nf aðstoðarsaksóknari flutti málið af hálfu ákæruvaldsins.

E-kk-nf S-kk-nf héraðsdómari kveður upp dóminn.

DÓMSORÐ:

Ákærði X greiði 50.000 krónur í sekt til ríkissjóðs innan fjögurra vikna frá birtingu þessa dóms að telja, en sæti ella fangelsi í fjóra daga.

Ákvörðun refsingar ákærða Z er frestað og skal hún falla niður að liðnum tveimur árum frá uppsögu þessa dóms að telja, haldi hann almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Ákærða Y er ekki gerð sérstök refsing í máli þessu.

Ákærða Æ er ekki gerð sérstök refsing í máli þessu.

Málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða X, A-kvk-ef S-kvk-ef hæstaréttarlögmanns, 670.065 krónur, greiðast úr ríkissjóði.

Ákærði Z greiði ¾ málsvarnarlauna skipaðs verjanda síns, Á-kk-ef A-kk-ef B-kk-ef héraðsdómslögmanns, sem ákveðast í heild 670.065 krónur.

Ákærði Y greiði 583.120 krónur í sakarkostnað, þ.m.t. ¾ málsvarnarlauna skipaðs verjanda síns, S-kk-ef A-kk-ef S-kk-ef hæstaréttarlögmanns, sem ákveðast í heild 736.560 krónur og 30.700 krónur af útlögðum ferðakostnaði hans, sem ákveðst í heild 109.300 krónur.

Ákærði Æ greiði ¾ málsvarnarlauna skipaðs verjanda síns, Ó-kk-ef R-kk-ef Ó-kk-ef hæstaréttarlögmanns, sem ákveðast í heild 670.065 krónur.

Sakarkostnaður greiðist að öðru leyti úr ríkissjóði.

Upptækar eru tvær kannabisplöntur.