E-2804/2006

Mál þetta var höfðað 8. maí 2006 og dómtekið 30. f.m.

Stefnandi er B-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf, Jóruseli 6, Reykjavík.

Stefndi er Gísli Jónsson ehf., Klettahálsi 13, Reykjavík.

Stefnandi krefst þess að stefndi verði dæmdur til þess að greiða sér 1.301.000 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 frá 1. september 2002 til greiðsludags og að viðurkennd verði riftun kaupsamnings dags. ágúst 2002 þar sem stefnandi keypti af stefnda sæþotu/bát af gerðinni Sea-doo GTX árg. 2002. Þá krefst stefnandi greiðslu málskostnaðar úr hendi stefnda.

Aðalkrafa stefnda er sú að hann verði sýknaður sökum aðildarskorts. Varakrafa stefnda er sú að hann verði sýknaður af öllum kröfum stefnanda og þrautavarakrafa að dómkröfur stefnanda verði lækkaðar verulega. Í öllum tilvikum krefst stefndi málskostnaðar úr hendi stefnanda.

Í ágúst 2002 festi stefnandi kaup á sæþotu af gerðinni Sea-doo GTX frá kanadíska framleiðandanum Bombardier hjá stefnda. Af hálfu stefnanda er lagður fram reikningur stefnda, sem ágreiningslaust er að varði umrædd viðskipti. Hann er ódagsettur, stílaður á BBÞ verktaka ehf. og er að fjárhæð 1.044.980 krónur auk virðisaukaskatts 236.020 krónur, samtala 1.301.000 krónur.

Er stefnandi hafði siglt sæþotunni í u.þ.b. 2 tíma rakst hún á sker á Þingvallavatni. Við það kom gat á botn sæþotunnar og vatn komst inn í hana og að vélinni en þotan var dregin að landi. Til að gera við skemmd á botni sæþotunnar þurfti að taka vélina úr henni. Stefnandi annaðist og kostaði þessa viðgerð. Skömmu síðar skemmdist hljóðkúturinn í sæþotunni og keypti stefnandi nýjan hjá stefnda.

Í febrúar 2003, þegar sæþotunni hafði verið ekið/siglt alls í um 5 klukkustundir, varð bilun í henni á siglingu út af Reykjanesi. Við skoðun á verkstæði stefnda kom í ljós að tímakeðjan hafði slitnað. Stefnanda var tjáð að sæþotan væri ekki lengur í ábyrgð þar sem hún hefði lent í meiriháttar tjóni og viðgerð framkvæmd utan verkstæðis stefnda. Eftir að þrýst hafði verið á framleiðandann af hálfu stefnda fékkst þó samþykkt ábyrgðarviðgerð á vélinni. Einnig þurfti að fá varahluti til viðgerðarinnar og tók þetta alllangan tíma en viðgerð lauk í júníbyrjun 2003. Síðan kom í ljós að gleymst hafði við framangreinda viðgerð að fullherða olíutappa neðan á mótor og lak olía af honum. Sæþotan kom aftur til viðgerðar á verkstæði stefnda og tók stefnandi síðan við henni í byrjun júlímánaðar. Enn kom það fyrir tví- eða þrívegis eftir viðgerðina, og var rakið til hennar, að rafmagnsvír datt úr sambandi frá olíuþrýstingsrofa og var því komið í lag á vegum stefnda. Auk þessa mun öxultengi hafa verið sett í á rangan máta og stefnandi lagfært það sjálfur.

Um verslunarmannahelgina 2004 gerðist það að sveifarás í mótor sæþotunnar brotnaði er stefnandi var á siglingu. Heildarsiglingatími mun þá hafa verið um 50 klukkustundir. Sæþotan fór til viðgerðar hjá stefnda og ábyrgð var viðurkennd. Viðgerð lauk undir lok októbermánaðar 2004. Í stefnu segir að stefnandi hafi ákveðið að taka ekki við bátnum. Fram kemur í gögnum málsins að er kom fram á vor 2005 muni af hálfu stefnda hafa verið skorað á stefnanda að sækja sæþotuna, sem hann hefði ekki hirt um að gera, vegna flutnings fyrirtækisins Vélarastar sem annaðist viðgerðir fyrir stefnda.

Lögmaður stefnanda sendi stefnda bréf, dags. 1. apríl 2005, og tilkynnti riftun kaupa á umræddri sæþotu. Hún er þar sögð vera í vörslum stefnda og sé litið svo á að hún sé á ábyrgð hans enda hafi stefnandi þegar lýst yfir skilum á tækinu og farið fram á endurgreiðslu kaupverðs. Í svarbréfi lögmanns stefnda, dags. 19. apríl 2005, er kröfu um riftun hafnað og því vísað á bug að sæþotunni hafi verið skilað; hún sé í vörslum stefnda af þeirri einföldu ástæðu að stefnandi hafi ekki sótt hana eftir viðgerð.

Af hálfu stefnanda er á því byggt að hann þurfi ekki að sæta því að sæþotan, sem stefnandi hafi keypt nýja, sé svo mikið biluð sem raun beri vitni. Ljóst sé að umtalsverðir framleiðslugallar svo og handvömm starfsmanna verkstæðis stefnda hafi leitt til þess að sæþotan hafi verið meira og minna í viðgerð þann tíma sem liðið hafi frá kaupunum. Samkvæmt lögum um lausafjárkaup séu úrræði kaupanda einkum þau að krefjast afhendingar nýs hlutar eða riftunar kaupa þegar um galla sé að ræða. Ljóst sé að réttur seljanda til viðgerðar á seldum hlut sé takmörkunum háður og að kaupandi þurfi ekki að sæta endurteknum bilunum með tilheyrandi óhagræði og tjóni. Ljóst sé að stefnandi hafi rétt til þess að skila sæþotunni og krefjast endurgreiðslu kaupverðs og líti stefnandi svo á að hann hafi þegar skilað henni. Í stefnu er á það bent að reikningurinn vegna kaupa á sæþotunni sé af einhverjum sökum stílaður á fyrirtæki stefnanda BBÞ verktaka ehf. Þarna muni misskilningi vera um að kenna enda hafi það verið stefnandi sem hafi staðið að kaupunum og umrætt fyrirtæki hans muni ekki hafa nýtt reikninginn til innskatts á neinn hátt.

Af hálfu stefnda er aðallega á því byggt að sýkna beri hann vegna aðildarskorts, sbr. 2. mgr. 16. gr. laga nr. 91/1991. Það hafi verið fyrirtækið BBÞ verktakar ehf., kt. 580302-3940, sem keypti sæþotuna, en ekki stefnandi. Skýringum í stefnu um að reikningurinn hafi fyrir misskilning verið skráður á fyrirtækið er hafnað. Bent er á að stefnandi hafi einnig látið setja viðgerðarreikning á sömu kennitölu, þ. e. kennitölu BBÞ verktaka ehf. Því er haldið fram að það hafi verið stefnandi sjálfur sem hafi tilkynnt það til stefnda að kaupandi sæþotunnar væri BBÞ verktakar ehf. Er í greinargerð stefnda skorað á stefnanda að leggja fram bókhald og ársreikning fyrirtækisins fyrir árið 2002.

Varakrafa stefnda. Því er mótmælt að stefnandi geti rift kaupin; í fyrsta lagi þar sem líklegast sé að stærsta viðgerðin stafi af óhappi stefnanda á Þingvallavatni, sbr. 30. gr. laga nr. 50/2000, í öðru lagi vegna þess að samkvæmt 1. mgr. 39. gr. sömu laga verði að vera hægt að meta galla til verulegra vanefnda, í þriðja lagi vegna þess að samkvæmt 2. mgr. 39. gr. (sömu laga) geti kaupandi ekki rift kaupin nema hann tilkynni seljanda um riftun án ástæðulauss dráttar og í fjórða lagi sé ekkert að sæþotunni og því ekkert tilefni til riftunar eða málshöfðunar.

Þrautavarakrafa stefnda. Því er mótmælt að dráttarvextir eigi að reiknast frá 1. september 2002 heldur í fyrsta lagi frá 1. maí 2005. Skaðabótakröfur, eins og krafa stefnanda sé líklega, beri vexti samkvæmt IV. kafla vaxtalaga. Þá sé ljóst að stefnandi geti ekki krafist greiðslu á 1.301.000 krónum þar sem 256.020 krónur séu virðisaukaskattur sem BBÞ ehf. hafi vafalaust notað í virðisaukaskattsuppgjöri sínu og því eigi hámarkskrafa að vera 1.044.980 krónur.

Með samþykki gagnaðila lét lögmaður stefnanda bóka eftirfarandi í þinghaldi 6. nóvember 2006:

“BBÞ verktakar ehf. framseldu stefnanda B-kk-þgf B. Þ-kk-þgf kröfu á hendur Gísla Jónssyni ehf. vegna hinnar gölluðu sæþotu og fól honum að sækja í eigin nafni bætur á hendur stefnda. Stefnandi leitaði í eigin nafni til Neytandasamtakanna vegna málsins og sendi stefnda nokkur bréf þar sem bóta var krafist í nafni stefnanda og riftun tilkynnt allt án athugasemda af hálfu stefnda.”

Lögmaður stefnda lét bóka: “ Stefndi telur að hér sé um nýja málsástæðu að ræða sem sérstaklega var varað við í greindargerð og telur hann þessa nýju málsástæðu því of seint fram komna. Einnig mótmælir hann að framsalið hafi yfirleitt átt sér stað. Ekkert skriflegt skjal sé til staðar enda hafi lögmaður stefnanda upplýst hér fyrir dómi að framsalið hafi verið munnlegt. Því er mótmælt að svo hafi verið.”

Fallist er á að framangreind málsástæða hafi verið of seint fram komin. Jafnframt má líta svo á að ekki hafi enn verið tímabært að freista þess að koma að nýrri málsástæðu þar sem þinghaldið var til gagnaöflunar en ekki málflutnings en aðalmeðferð var 30. f.m. Ekki var rétt af dómara að láta þennan skriflega málflutning viðgangast.

Af hálfu stefnanda var ekki orðið við áskorun stefnda um framlagningu bókhalds og ársreiknings BBÞ verktaka ehf. fyrir árið 2002.

Fyrir dóminum bar stefnandi að hann hefði óskað eftir því að reikningur vegna umræddra viðskipta yrði færður á BBÞ verktaka ehf., eins og gert var. Með því gerði stefnandi fyrirtækið að aðila kaupanna, kaupanda.

Samkvæmt þessu er niðurstaða málsins sú að stefnandi sé ekki réttur aðili að höfðun málsins og að sýkna beri stefnda af kröfum hans þegar vegna aðildarskorts, sbr. 2. mgr. 16. gr. laga nr. 91/1991.

Eftir þessum úrslitum ber að dæma stefnanda til að greiða stefnda málskostnað sem er ákveðinn 300.000 krónur.

Mál þetta dæmir S-kk-nf H. S-kk-nf héraðsdómari.

D ó m s o r ð:

Stefndi, Gísli Jónsson ehf., er sýkn af kröfum stefnanda, B-kk-ef B-kk-ef Þ-kk-ef.

Stefnandi greiði stefnda 300.000 krónur í málskostnað.

S-kk-nf H. S-kk-nf