E-2715/2008

I.

Mál þetta, sem dómtekið var að lokinni aðalmeðferð 25. mars sl., er höfðað af Viðskiptaþjónustu ÁGG ehf., Dalvegi 16d, Kópavogi, á hendur Reykjakaupum ehf., Stigahlíð 45-47, Reykjavík. Málið var höfðað með stefnu birtri 10. september 2008.

Í málinu gerir stefnandi þær dómkröfur að hið stefnda einkahlutafélag verði dæmt til að greiða stefnanda skuld að fjárhæð 387.843 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt ákvörðun Seðlabanka Íslands á hverjum tíma um grunn dráttarvaxta og vanefndaálags, sbr. 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, af 118.960 krónum frá 10. október 2007 til 11. desember 2007, af 307.951 krónu frá þeim degi til 6. apríl 2008, af 387.843 krónum frá þeim degi til greiðsludags. Frá dragist 50.000 króna innborgun 10. apríl 2007 miðað við stöðu hennar á innborgunardegi. Þá er krafist vaxtavaxta skv. 12. gr. s.l. er leggist við höfuðstól á 12 mánaða fresti, auk málskostnaðar samkvæmt mati dómsins.

Stefndi krefst sýknu af kröfum stefnanda. Þá er krafist málskostnaðar samkvæmt mati dómsins.

II.

Helstu málavextir eru þeir að hið stefnda félag, Reykjakaup ehf., og fyrirtækið TLC ehf. voru í eigu sömu eigenda og sá F-kk-nf G-kk-nf G-kk-nf um daglegan rekstur beggja félaga. Fram er komið að TLC ehf. hafði hætt rekstri og átti í greiðsluerfiðleikum þegar F-kk-nf G-kk-nf fékk stefnanda til að vinna við bókhald félagsins vorið 2007. Var félagið tekið til gjaldþrotaskipta 10. júlí 2008.

Stefnandi gaf út reikninga vegna bókhaldsvinnunnar á hendur TLC ehf. en þegar þeir fengust ekki greiddir, voru þeir bakfærðir og í kjölfarið gaf stefnandi út reikninga á hendur stefnda vegna sömu vinnu. Samkvæmt frásögn fyrirsvarsmanns stefnanda hér fyrir dóminum var það gert þar sem stefndi hafði ábyrgst greiðslu vegna vinnunnar en því hefur stefndi mótmælt sem röngu. Þá greinir aðila á um það hvort 50.000 króna millifærsla af reikningi stefnda inn á reikning stefnanda 10. apríl 2007 var innborgun inn á umstefnda skuld TLC ehf. við stefnanda eða hvort um var að ræða greiðslu stefnda fyrir vinnu stefnanda við gerð tveggja skattskýrslna stefnda eins og stefndi heldur fram. Hins vegar er það óumdeilt, sem fram kemur í greinargerð stefnda, að stefnandi hafi fengið greiddan einn reikning vegna þeirrar vinnu, sem framlagðir reikningar bera með sér, þ.e. reikningur með gjalddaga 15. ágúst 2007 sem greiddur hafi verið 21. sama mánaðar. Kom fram í vætti F-kk-ef G-kk-ef, starfsmanns stefnda, við aðalmeðferð málsins að stefndi hefði greitt reikninginn fyrir TLC ehf. en það hefði verið eina greiðsla stefnda fyrir TLC ehf.

III.

Dómkröfur stefnanda eru byggðar á þremur reikningum, þeim fyrsta dagsettum þann 10. október 2007 að fjárhæð 118.960 krónur, öðrum dagsettum 11. desember sama ár að fjárhæð 188.991 krónur og þeim þriðja dagsettum 6. apríl 2008 að fjárhæð 79.892 krónur. Greidd hafi verið innborgun þann 10. apríl 2007 að fjárhæð 50.000 krónur. Hins vegar hafi eftirstöðvar skuldarinnar ekki fengist greidd þrátt fyrir innheimtutilraunir og sé stefnanda því nauðsynlegt að höfða mál til greiðslu hennar. Fram kemur í stefnu að reikningarnir séu vegna þjónustu stefnanda til handa stefnda á tímabilinu frá október 2007 fram í apríl 2008. Undir rekstri málsins kom fram hjá stefnanda að krafan á hendur stefnda væri byggð á því að stefndi hefði gengist í ábyrgð fyrir greiðslu reikninga á hendur TLC ehf.

Um lagarök vísar stefnandi til meginreglu kröfuréttarins um efndir fjárskuldbindinga sem hafi lagastoð í 45., 47., og 54. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup og lögum nr. 42/2000 um þjónustukaup. Um gjalddaga kröfunnar vísar stefnandi einkum til meginreglu 49. gr. laga nr. 50/2000. Kröfu um dráttarvexti, þ.m.t. vaxtavexti, styður stefnandi við ákvörðun Seðlabanka Íslands á hverjum tíma um grunn dráttarvaxta og vanefndaálags, sbr. 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, með síðari breytingum. Krafan um málskostnað styðst við 1. mgr. 130. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð einkamála. Varðandi varnarþing vísast til 33. gr. laga nr. 91/1991.

IV.

Stefndi byggir kröfu sína um sýknu á því að sú vinna, sem stefnandi krefjist greiðslu fyrir í þessu máli, hafi ekki verið unnin fyrir stefnda. Forsvarsmenn TLC ehf. hafi fengið stefnanda til að ljúka við bókhald þess og hefði sú vinna orðið mun dýrari en forsvarsmaður stefnanda hefði áætlað. Þá hefði ekki verið lokið við verkið og hefði það leitt til þess að TLC ehf. var úrskurðað gjaldþrota. Stefnandi hefði gert reikninga fyrir vinnu sína og sent TLC ehf. greiðsluseðla og innheimtubréf vegna þeirra. Ljóst sé að stefnandi hafi síðan útbúið nýja reikninga vegna þeirrar vinnu, sem hann vann fyrir TLC ehf. og stílað þá á stefnda. Hefði stefnandi fengið einn reikning greiddan vegna þeirrar vinnu, sem framlagðir reikningar eru um, þ.e. reikning með gjalddaga 15. ágúst 2007 sem greiddur hefði verið 21. ágúst 2007.

Stefndi mótmælir því sem röngu að hann hafi greitt inn á umstefnda skuld með því að greiða stefnanda 50.000 krónur þann 10. apríl 2007. Hið rétta sé að stefnandi hafi gert tvær skattskýrslur fyrir stefnda, svokallaðar núllskýrslur, þar sem engin starfsemi hefði verið hjá stefnda undanfarin ár. Hefði stefndi greitt stefnda 50.000 krónur fyrir það 10. apríl 2007 en hafi hins vegar hvorki fengið reikninga vegna þeirrar vinnu né kvittanir fyrir greiðslu.

Um lagarök vísar stefndi til ákvæða 2. tl. 16. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála en málskostnaðarkröfu sína reisir stefndi á ákvæðum 1. mgr. 130. gr. sömu laga.

V.

Við aðalmeðferð málsins gáfu skýrslur fyrirsvarsmaður stefnanda, Á-kk-nf G-kk-nf G-kk-nf, G-kvk-nf S-kvk-nf, fyrirsvarsmaður stefnda, og F-kk-nf G-kk-nf G-kk-nf, starfsmaður stefnda sem sá um daglegan rekstur stefnda og TLC ehf. Verður gerð grein fyrir skýrslum þeirra eins og þurfa þykir hér á eftir.

Fram er komið að stefndi og TLC ehf. voru í eigu sömu aðila og þá er óumdeilt að TLC ehf. var ekki í rekstri þegar F-kk-nf G-kk-nf, starfsmaður félagsins, leitaði til stefnanda um að vinna upp eldra bókhald félagsins í apríl 2007. Óumdeilt er að vinna sú, sem framlagðir reikningar á hendur stefnda eru gerðir vegna, var unnin í þágu TLC ehf. Þá er óumdeilt og sýnt fram á með gögnum að upphaflega gerði stefnandi TLC ehf. reikninga vegna vinnunnar með sömu útgáfudögum og fjárhæðum og fram koma í umstefndum reikningum á hendur stefnda. Fjárhæð reikninganna hefur ekki verið mótmælt af hálfu stefnda en sýknukrafa hans er byggð á aðildarskorti.

Samkvæmt framburði fyrirsvarsmanns stefnanda hér fyrir dóminum voru reikningarnir, sem gerðir voru á hendur TLC ehf. vegna vinnu stefnanda, bakfærðir þegar innheimta þeirra reyndist árangurslaus og síðan gerði stefnandi nýja reikninga á hendur stefnda þar sem F-kk-nf G-kk-nf hefði lagt mikla áherslu á að stefndi gengist í ábyrgð fyrir greiðslum TLC ehf. til stefnanda. Óumdeilt er að rætt var um einhvers konar tryggingar fyrir greiðslum vegna vinnu stefnanda fyrir TLC ehf. í ljósi stöðu fyrirtækisins. Starfsmaður stefnda bar hér fyrir dóminum að hann hefði vísað til 2.000.000 króna tryggingar í nafni TLC ehf. hjá Tollstjóra en það kannaðist fyrirsvarsmaður stefnanda ekki við en sagði stefnda hins vegar hafa sagt stefnda myndu ganga í ábyrgð fyrir greiðslu umstefndrar skuldar. Stefndi hefur mótmælt fullyrðingum stefnanda um ábyrgð stefnda á greiðslu reikninganna og neitaði vitnið F-kk-nf G-kk-nf því alfarið að hafa gefið loforð fyrir hönd stefnda um að félagið myndi greiða reikninga TLC ehf. Kannaðist G-kvk-nf S-kvk-nf, fyrirsvarsmaður stefnda, heldur ekki við slíka ábyrgð stefnda í skýrslu sinni hér fyrir dóminum.

Óumdeilt er og ljóst af framlögðum gögnum að 50.000 krónur voru greiddar af stefnda inn á reikning stefnanda 10. apríl 2007. Bæði fyrirsvarsmaður stefnda og starfsmaður hans báru á þann veg fyrir dóminum að sú millifærsla hefði verið greiðsla til stefnanda fyrir gerð tveggja „núllskýrslna“ stefnda. Bar vitnið F-kk-nf G-kk-þf á þann veg að greiðslan næmi 25.000 krónum fyrir hvora skýrslu. Þessu er mótmælt af hálfu stefnanda og kvað fyrirsvarsmaður stefnanda 50.000 króna millifærsluna hafa verið að stærstum hluta innborgun vegna skuldar TLC ehf. en einnig hefði hún verið greiðsla á 0,8 klst. vinnuframlagi vegna „núllskýrslna“ fyrir stefnda sem innt hefði verið af hendi á sama tíma. Fær vætti hans að þessu leyti stoð í framlagðri vinnuskýrslu frá stefnanda þar sem fram kemur að vinna unnin 27. mars 2007 við framtöl fyrir stefnda vegna áranna 2005 og 2006 hafi numið 0,8 klst. sem geri 6.443 krónur.

Að þessu virtu verður að leggja á stefnda sönnunarbyrðina fyrir því að 50.000 króna millifærslan hafi eingöngu verið greiðsla fyrir gerð „núllskýrslnanna“ tveggja og þegar litið er til áðurnefndrar vinnuskýrslu verður að telja að sú sönnun hafi ekki tekist en engar kvittanir eða önnur gögn hafa verið lögð fram af hálfu stefnda til sönnunar fullyrðingum hans að þessu leyti. Verður því að líta svo á framangreind millifærsla stefnda inn á reikning stefnanda hafi verið greiðsla fyrir fleira en núllskýrslugerðina. Nýtur hins vegar ekki við nægilegra gagna svo unnt sé að telja sannað gegn neitun stefnda að um hafi verið að ræða innborgun á þá skuld sem stefnt er fyrir í þessu máli.

Í greinargerð stefnda kemur fram að stefndi hafi í ágúst 2007 greitt inn á skuld TLC ehf. við stefnda vegna vinnunnar sem framlagðir reikningar snúast um. Er þetta óumdeilt en engra gagna nýtur hins vegar við um fjárhæð greiðslunnar eða nánari skilgreiningu á því sem greitt var fyrir. Að þessu virtu og gegn neitun stefnda, þykir stefnandi ekki hafa gert það svo sennilegt að stefndi hafi tekist á hendur ábyrgð á greiðslu umstefndrar skuldar, að sönnunarbyrðin um það verði lögð á stefnda. Stefnandi byggir kröfur sínar í stefnu á því að umstefnd skuld sé tilkomin vegna vinnu stefnanda fyrir stefnda og það var ekki fyrr en eftir framlagningu greinargerðar stefnda og upprunalegra reikninga á hendur TLC ehf. sem á því var byggt að stefndi hefði gengist í ábyrgð fyrir greiðslu skulda þess samkvæmt upphaflegum reikningum. Er það því niðurstaða dómsins að fallast verði á það með stefnda að ósannað sé, gegn neitun stefnda, að stefndi hafi tekið á sig ábyrgð á greiðslu umstefndrar skuldar fyrir TLC ehf. enda hafa ekki verið lögð fram nægileg gögn fullyrðingum stefnanda að þessu leyti til sönnunar. Verður stefndi því sýknaður af dómkröfum stefnanda í máli þessu.

Eins og málið er vaxið þykir rétt að málskostnaður falli niður, sbr. heimild í 3. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

A-kvk-nf E-kvk-nf kveður upp dóm þennan.

D ó m s o r ð :

Stefndi, Reykjakaup ehf., er sýkn af öllum kröfum stefnanda.

Málskostnaður fellur niður.

A-kvk-nf E-kvk-nf

Rétt endurrit staðfestir.

Héraðsdómur Reykjaness 22.4.2009.