E-909/2006

Mál þetta, sem dómtekið var 20. febrúar sl., er höfðað 18. maí 2006 af Ísflex ehf., Starmýri 2, Reykjavík, á hendur K-kvk-þgf I-kvk-þgf S-kvk-þgf Sjávargötu 12 Bessastaðahreppi og Adriana ehf., Hjallabrekku 1, Kópavogi.

Stefnandi krefst þess að viðurkennd verði með dómi skaðabótaskylda stefndu in solidum á því fjártjóni er stefnandi hafi orðið fyrir af því að fá ekki hagnýtt sér eftir 25. maí 2005 einkasöluumboð fyrir No Name snyrtivörur og viðkomandi umbúðir á Íslandi, þ.m.t. í íslenskum fríhöfnum og íslenskum flugvélum, sbr. kaupsamning stefnanda við Adriana ehf. og Cosmic ehf. dags. 2. september 2003. Þá krefst stefnandi málskostnaðar in solidum úr hendi stefndu.

Stefndu krefjast sýknu og málskostnaðar.

I.

Fyrirsvarsmaður stefnanda, Ó-kk-nf A. H-kk-nf, gaf aðilaskýrslu, sem og stefnda K-kvk-nf I-kvk-nf S-kvk-nf, sem jafnramt er fyrirsvarsmaður stefnda Adriana ehf. og Cosmic ehf. Þá komu fyrir dóminn sem vitni, R-kk-nf Þ-kk-nf, sem sá um gerð kaupsamnings milli aðila, Þ-kk-nf Þ-kk-nf löggildur endurskoðandi, sem kom að samningsgerðinni fyrir hönd stefnanda, E-kvk-nf J-kvk-nf starfsmaður stefnda Adriana ehf., en hún kom að samningsgerð fyrir hönd stefndu. Einnig gáfu vitnaskýrslur Ó-kvk-nf M-kvk-nf M-kvk-nf, B-kvk-nf S-kvk-nf, H-kvk-nf A-kvk-nf H-kvk-nf og S-kvk-nf Þ-kvk-nf M-kvk-nf.

Stefnandi máls þessa gerði kaupsamning við einkahlutafélögin Cosmic og Adriana 2. september 2003.

Kemur fram í 1. gr. kaupsamningsins að Cosmic ehf. og Adriana ehf. lofi að selja og stefnandi að kaupa einkasöluumboð á No Name snyrtivörum og viðkomandi umbúðum á Íslandi, íslenskum fríhöfnum og íslenskum flugvélum, auk þess að kaupa vörulager. Standar undir vörubirgðir í verslunum og skúffur á lager fylgi með. Nafnið No Name sé ekki selt heldur notkun á því. Óheimilt sé að setja aðrar framleiðsluvörur í No Name umbúðir en seljendur séu að framleiða. Viðskiptamannalisti fylgi með. Endurskoðandi kaupanda hafi þegar skoðað og sannreynt uppgefnar bókhaldstölur sem kaupandi samþykki.

Í 2. gr. samningsins er kveðið á um að kaupverð sé 32.500.000 krónur sem greiðist með nánar tilgreindum hætti.

Þá greinir í 3. gr. að kaupandi yfirtaki engar skuldir né fjárhagsskuldbindingar vegna fyrirtækja seljenda og ábyrgist seljendur að allt hið keypta sé án veðbanda. Seljendur skuldbindi sig að selja kaupanda þessar vörur næstu 10 árin með svipaðri framlengingu. Tryggt verði að verðhækkanir verði ekki umfram það sem eðlilegt sé í þjóðfélaginu og að smásöluverð á vörunni verði ekki hærra en það sé miðað við sambærilegar vörur á markaðnum í dag. Kaupanda hafi verið fyrir tilboðsgerð kynnt nettó framlegð varanna sem sé 48% (þ.e. eftir trade discount eins og hann sé í dag) og skuldbindi seljendur sig til að framlegðin rýrni ekki umfram flökt sem geti skapast vegna mismunandi gengis. Við samningsgerð liggi fyrir verðlisti um innkaupsverð varanna til kaupanda. Afgreiðslutími verði samkeppnisfær en greiðslukjör séu samkvæmt meðfylgjandi viðauka. Ef kaupandi hætti starfsemi taki seljendur við umboðinu án endurgreiðslu. Kaupandi geti ekki selt umboðið til annars aðila nema með samþykki seljenda.

Í 4. gr. kemur meðal annars fram að vörulager skuli talinn og staðfestur af kaupanda og skuli greiðast með jöfnum mánaðarlegum greiðslum á 6 mánuðum í fyrsta sinn 1. október 2003. Sölustjóri merkisins flytjist yfir til kaupanda sem starfsmaður og kaupandi skuldbindi sig til að starfskjör hans skerðist ekki. Þá er kveðið á um það í 5. gr. að undirritun samningsins og afhending hins selda fari fram 2. september 2003.

Þá fylgir samningnum undirritaður viðauki sem samkvæmt 7. gr. kaupsamningsins telst hluti af honum. Kemur fram í upphafi viðaukans að Adriana ehf. sé framleiðsluaðili No Name Cosmetics og sé skrifstofa þess staðsett í Hjallabrekku 1, Kópavogi. Adriana ehf. sjái um að þjónusta umboðsaðila um allan heim og Förðunarskóla No Name Cosmetics. Þá er kveðið á í viðaukanum um greiðslukjör, pantanaferli og önnur atriði varðandi samskipti kaupanda og framleiðsluaðila, sem ekki þykir ástæða til að rekja nánar hér. Nægir að geta þess að mælt er fyrir um auglýsinga- og markaðsmál, aðstoð stefndu K-kvk-ef S-kvk-ef við kaupanda varðandi markaðssetningu, notkun kaupanda á „logo“ No Name Cosmetics til merkinga á bifreiðum og fatnaði starfsfólks. Þá kemur fram að breytingar á stöndum sem notaðir séu til útstillingar vörunnar í verslunum séu í háðir samþykki framleiðsluaðila og mælt fyrir um skyldur sem á aðilum hvíla vegna auglýsinga í tengslum við nánar tilgreinda atburði sem framleiðsluaðili standi fyrir.

Hvergi er þess getið í samningi aðila eða viðauka hvaða hlutverki Cosmic ehf. gegni við framkvæmd samningsins, utan þess að félagið er tilgreint sem annar seljenda.

Af gögnum málsins má ráða að fljótlega eftir söluna kom upp ágreiningur milli aðila, um innihald og túlkun samningsins og stóð hann linnulítið til maímánaðar 2005, þegar stefnandi lýsti því yfir að ef honum yrði ekki veitt beint viðskiptasamband við framleiðsluaðila No Name snyrtivaranna í Bandaríkjunum liti hann svo á að söluumboð það sem hann hefði keypt hefði þar með verið gert verðlaust. Ekki var orðið við þeirri kröfu og höfðaði hann mál þetta í kjölfarið.

Ekki þykir annað fært, eins og mál þetta er lagt fyrir dóminn, en að rekja nákvæmlega málsatvik og málsástæður aðila, eins og þau birtast annars vegar í stefnu og hins vegar í greinargerð. Greinir aðila enda á um túlkun og þýðingu nánast hvers einasta dómskjals, sem fram er lagt í málinu og yrði það sýst til skýringar, eins og hér stendur á, að dómurinn freistaði þess að fella málavaxtalýsingar þeirra saman í heildstæða frásögn, að öðru leyti en að framan er gert.

II.

Í stefnu kemur fram að mál þetta sé höfðað til viðurkenningar á skaðabótaskyldu stefndu in solidum vegna tjóns er stefnandi hafi orðið fyrir vegna þess að umboð til einkasölu á No Name snyrtivörum á íslenskum markaði, þ.m.t. íslenskum fríhöfnum og íslenskum flugvélum, sem hann hafi keypt skv. kaupsamningi 2. september 2003, fyrir 32.500.000 krónur, hafi orðið honum óhagnýtanlegt og verðlaust, að því er stefnandi telji, og hafi það verið afleiðing af röngum upplýsingum frá stefndu við samningsgerð og aðgerða stefndu K-kvk-ef í maí 2005 er hún hafi komið í veg fyrir að stefnandi gæti fengið umræddar snyrtivörur keyptar eftirleiðis frá framleiðanda þeirra í Bandaríkjunum.

Stefnandi kveður helstu málsatvik annars þau að skv. kaupsamningi 2. september 2003, hafi einkahlutafélögin Cosmic ehf. og stefnda Adriana ehf., sem bæði séu í eigu stefndu K-kvk-ef, selt stefnanda einkasöluumboð á No Name snyrtivörum og viðkomandi umbúðum á Íslandi, í íslenskum fríhöfnum og íslenskum flugvélum og hafi umsamið kaupverð verið 32.500.000 krónur. Samkvæmt 3. gr. kaupsamningsins sé mælt fyrir um að seljendur skuldbindi sig til þess að kaupandi fái keyptar af seljendum umræddar snyrtivörur a.m.k. næstu 10 árin. Einnig séu í 3. gr. ákvæði um að hið selda sé án veðbanda, um verðhækkanir og fleira. Í 1. gr. kaupsamningsins segi að óheimilt sé að setja aðrar framleiðsluvörur í No Name umbúðir en seljendur séu að framleiða og í viðauka við kaupsamning segi m.a.: „Adriana ehf. er framleiðsluaðili No Name Cosmetics og er skrifstofa þess staðsett í Hjallabrekku 1, 200 Kópavogi, Íslandi.“

Stefnandi kveður að eftir umrædd kaup hafi komið í ljós að þær upplýsingar er stefnda K-kvk-nf hafi gefið við samningsgerðina, m.a. að því er varði veltu- og sölutölur, en uppgefin heildarvelta hafi verið 60.000.000 krónur, hafi reynst í verulegum atriðum rangar. Þremur mánuðum eftir undirritun kaupsamnings eða þann 2. desember 2003, hafi svo stefnda K-kvk-nf, f.h. Cosmic ehf. tilkynnt í tölvupósti um verðhækkun á innkaupsverði verulegs hluta varanna til stefnanda, um allt að 17% þrátt fyrir ákvæði 3. gr. kaupsamningsins um að seljendum væri óheimil verðhækkun umfram það sem væri eðlilegt í þjóðfélaginu, en hækkanir á neysluverðsvísitölu hafi á þessum tíma verið innan við 1%, sem og að þar sé tekið fram að við samningsgerð liggi frammi verðlisti um innkaupsverð varanna til kaupanda.

Boðaðri verðhækkun hafi verið mótmælt af stefnanda, með vísan til ofangreinds, með bréfi lögmanns stefnanda 19. janúar 2004, til tilgreindra seljenda og stefndu K-kvk-ef, auk þess sem krafist hafi verið skaðabóta vegna galla á hinu selda, sbr. ofangreint. Svör seljenda hafi verið þau, að með svarbréfi lögmanns Cosmic ehf. og Adriana ehf. 26. janúar 2004 hafi félögin tilkynnt einhliða um riftun á kaupsamningi aðila. Með bréfi lögmanns stefnanda 4. febrúar 2004 hafi því verið mótmælt fyrir hönd stefnanda að seljendur væru í aðstöðu til einhliða riftunar á kaupsamningi aðila, enda væru vanefndir á kaupsamningnum eingöngu af þeirra hálfu.

Með dreifibréfi til útsölustaða 29. janúar 2004 hafi stefnda K-kvk-nf tilkynnt að Cosmic ehf. hefði ákveðið að taka yfir sölu og dreifingu No Name snyrtivaranna og í framhaldi hafi Cosmic ehf. hætt afgreiðslu til stefnanda og tekið til við að selja og dreifa umræddum No Name vörum beint til smásöluverslana. Hafi sú söludreifing verið viðvarandi frá u.þ.b. 20. febrúar 2004, þar til stefnandi hafi fengið lagt lögbann á hana 17. maí 2004. Hafi stefnandi krafist lögbanns við dreifingunni 25. febrúar 2004, eða strax í kjölfar þess að félagið hafi fengið vitneskju um hana. Sýslumaður hafi hafnað beiðninni 5. mars 2004, en þann 7. maí hafi þeirri ákvörðun verið hnekkt með úrskurði Héraðsdóms Reykjaness. Hæstiréttur hafi staðfest úrskurð héraðsdóms með dómi 11. júní 2004 í máli nr. 213/2004.

Eftir að lögbann hafi verið lagt við á söludreifingu Cosmic ehf. þann 17. maí 2004 hafi félagið hafið að afgreiða stefnanda að nýju um umræddar snyrtivörur. Hins vegar, sökum langs afreiðsluferils hjá framleiðanda og þess að seljendur hafi ekki átt umbeðnar vörur á lager, hafi orðið enn frekari seinkun á að stefnandi fengi afgreiddar til sín vörur, þannig að söludreifing hans hafi ekki komist í sama horf aftur og fyrir aðgerðir seljenda, fyrr en 3. ágúst 2004.

Í tölvubréfi stefndu K-kvk-ef f.h. Adriana ehf og Cosmic ehf. til stefnanda 24. júní 2004, er varði efni framangreinds dóms Hæstaréttar kveði stefnda ofangreind félög ekki hafa verið eigendur að vörumerkinu No Name eða einkasöluumboði fyrir No Name á Íslandi, þrátt fyrir að vera tilgreindir seljendur skv. kaupsamningi, heldur hafi þau einungis annast einkasöluumboð til þess tíma, skv. heimild frá stefndu K-kvk-þgf og fyrirtækjum á hennar vegum. Segi síðan m.a. í bréfinu: „Skyldur og ábyrgð A-x-x og C-e-x sem aðaldreifingaraðila No Name varanna hér á landi gagnvart K-kvk-þgf S-kvk-þgf breyttust ekkert þó að K-kvk-nf hefði veitt A-x-x og C-x-x heimild til gerðar samnings við Ísflex ehf. frá 2.9.2003. Gagnvart K-kvk-þgf S-kvk-þgf persónulega var Ísflex ehf. aðeins undirverktaki A-x-x og Cosmic og hvorki var né er neitt réttarsamband milli hennar persónulega og Ísflex ehf.“

Samkvæmt yfirlýsingu undirritaðri af stefndu K-kvk-þgf dags. 31. ágúst 2004, kveðist hún persónulega vera eigandi að No Name cosmetics vörumerkinu.

Þann 10. ágúst 2004 hafi stefnanda borst á ný bréf á tölvupósti frá stefndu K-kvk-þgf þar sem stefnda hafi sagst telja að lögbann það, sem lagt hefði verið á söludreifingu Adriana ehf. og Cosmic ehf., sbr. framangreint, gilti ekki um námsgögn er seld væru nemendum Förðunarskóla No Name (þá í eigu Cosmic ehf.). Bréfið megi skilja sem áform um að ef ekki myndi á þetta fallist af hálfu stefnanda, yrði í stað vara sem merktar væru No Name cosmetics notast við ómerktar vörur eða önnur merki fyrir námsgögn. Í svarbréfi fyrirsvarsmanns stefnanda 24. ágúst 2004 sé rakið að við kaupsamningsgerð hafi stefnda K-kvk-nf kynnt búð Förðunarskóla No Name, Studio 1, fyrir honum sem næststærsta smásöluaðila merkisins á Íslandi, þar sem öll sala til nemenda skólans færi í gegn um hana, en öll innkaup Studio 1 yrðu frá stefnanda.

Þann 13. september 2004 hafi byrjað námskeið hjá Förðunarskóla No Name í tísku- og ljósmyndaförðun. Samkvæmt auglýsingu á heimasíðu skólans hafi hverjum nemanda verið gert að kaupa námsgögn fyrir 85.000 krónur, en nemendur hafi verið um 40 talsins. Engar pantanir hafi borist frá Studio 1 á haustönn eða um sumarið. Vegna þessa og sbr. fyrrnefnt bréf frá stefndu, hafi kröfu verið beint til sýslumanns 27. september 2004 um að rannsakað yrði hvort gerðarþolar hefðu brotið gegn lögbanninu. Stefnda hafi verið kölluð til skýrslugjafar hjá lögreglu 19. október 2004 og þar spurð um námsgögn á umræddu námskeiði og hafi hún þá framvísað snyrtivörum í silfurlituðum umbúðum merktum No Name Make Up School, sem samskonar þeim sem nemendum hefðu verið seldar fyrir umrætt námskeið. Komi þetta fram í lögregluskýrslu sem gerð hafi verið og liggi frammi í málinu.

Þann 21. mars hafi að tilstuðlan stefndu verið haldinn fundur þar sem setið hafi lögmenn og fulltrúar málsaðila. Tilefni fundarins hafi verið að stefnda K-kvk-nf hafi sagst vilja selja stefnanda vörumerkið No Name ásamt viðskiptasamböndum og viðskiptatengslum við framleiðanda snyrtivaranna í Bandaríkjunum, sem stefnda K-kvk-nf hafi þá ótrauð haldið fram eignarétti sínum að. Þótt stefnandi teldi sig í raun eiganda söluumboðs við framleiðanda ef seljendur skyldu hætta framkvæmd á samningi, þ.e. sem eiganda einkasöluumboðs á Íslandi, en á þessu tíma hafi legið fyrir að sala á No Name snyrtivörum hafi eingöngu verið bundin við Ísland, hafi hann ekki talið sér annað fært en að ganga til viðræðna við stefndu, enda hafi stefnanda m.a. verið ókunnugt um framleiðanda varanna erlendis. Í framhaldi hafi verið samin drög að kaupsamningi sbr. framangreint, en bundinn hafi verið endi á þær viðræður eftir að þau svör hafi borist af hálfu stefndu K-kvk-ef að hún féllist ekki á ákvæði í fyrirliggjandi samningsdrögum er bannað hafi viðskipti hennar við framleiðanda No Name vörulínunnar, til samkeppni á Íslandsmarkaði.

Þann 8. desember 2003, eða rétt um þremur mánuðum eftir undirritun kaupsamnings hafi verið gert árangurslaust fjárnám hjá stefnda Adriana ehf. Þann 19. apríl 2005 hafi einnig verið gert árangurslaust fjárnám hjá Cosmic ehf. Í ljósi þess að bæði félögin hafi með því verið orðin óstarfhæf, hafi stefnandi farið þess á leit við stefndu, með tölvupósti 7. maí 2005 að honum yrði gert kleyft að koma innborgunum og pöntunum beint á framfæri við framleiðanda varanna erlendis. Þann 10. maí 2005 kveðst stefnandi svo hafa náð sambandi símleiðis við framleiðanda snyrtivaranna, sem þá hafi tekið vel í beiðni stefnanda varðandi afgreiðslu pantana, en 13. maí 2005 hafi stefnanda hins vegar borist þau svör frá fyrirsvarsmanni Mana products að framleiðandinn treysti sér ekki til að afgreiða stefnanda þar sem viðskiptatengsl hans hefðu eingöngu verið við stefndu K-kvk-þf og Cosmic ehf. Í tölvupósti frá stefndu K-kvk-þgf til stefnanda 17. maí 2005 kveðist stefnda hafa haft fregnir af því frá framleiðanda að stefnandi hefði sett sig í samband hann. Í tölvupóstinum segi m.a.: „Við lítum á aðgerðir Ísflex, að hafa beint samband við framleiðsluaðila okkar sem skýrt samningsbrot af hálfu Ísflex. Á það skal bent að undirrituð er eigandi vörumerkisins No Name Cosmetics Iceland og því er Ísflex með öllu óheimilt að láta nokkurn aðila um að framleiða vörur merktar því vörumerki, nema með samþykki undirritaðrar!“

Í bréfi lögmanns stefnanda til stefndu K-kvk-ef 19. maí 2005 hafi þess verið krafist f.h. stefnanda að stefnda samþykkti beint viðskiptasamband milli stefnanda og framleiðsluaðila No Name varanna, Mana products, Inc./Your name, og stefndu gefinn frestur til 25. maí 2005 til að verða við þeirri kröfu stefnanda.

Þar sem stefnda hafi ekki sinnt þeirri kröfu hafi legið fyrir að stefnandi fengi ekki lengur hagnýtt sér einkasöluumboð fyrir No Name snyrtivörum á íslensku markaði, er honum hafi verið selt með kaupsamningi á dómskjali nr. 3 og fjárfesting stefnanda í umræddu einkasöluumboði hefði þar með verið gerð verðlaus eftir 25. maí 2005.

Stefnandi kveður að rétt sé að taka það fram að um tveimur mánuðum síðar, hafi nýtt snyrtivörumerki verið kynnt inn á íslenskan snyrtivörumarkað, „rifka“. Innflytjandi þess sé Rifka Cosmetics Reykjavík ehf., kt. 520105-2710, en skv. hlutafélagaskrá sem stofnandi þess félags eiginmaður stefndu K-kvk-ef, L-kk-nf R-kk-nf Á-kk-nf og sé félagið til heimilis að Hjallabrekku 1, Kópavogi, þ.e. í sama húsnæði og Adriana ehf., sem og áður Cosmic ehf. og Förðunarskóli No Name, er nú heiti Förðunarskóli rifka. Samkvæmt auglýsingu á heimasíðunni, rifka.is, séu rifka snyrtivörur seldar í verslun Debenhams í Smáralind, sem áður hafi verið helsti smásöluaðili No Name varanna og í búð Förðunarskóla rifka, Studio 1, og kveðst stefnandi m.a. hafa fyrir því óræka vitnisburði að af afgreiðslufólki Debenhams hafi „rifka“ verið kynnt fyrir viðskiptavinum sem No Name undir nýju vöruheiti.

Samkvæmt dómi Héraðsdóms Reykjaness 30. nóvember 2005 í máli nr. E-1466/2004: Ísflex ehf. gegn Cosmic ehf. og Adriana ehf., staðfestingarmáli vegna lögbanns 17. maí 2004, hafi verið viðurkenndur eignarréttur stefnanda á einkasöluumboði á No Name snyrtivörum til verslana og annarra smásöluaðila á Íslandi , þ.m.t. til íslenskra fríhafna og íslenskra flugvéla, skv. kaupsamningi á dómskjali nr. 3. Einnig hafi með dóminum verið staðfest lögbann það sem lagt hafi verið á söludreifingu félaganna þann 17. maí 2004. Þá hafi með dóminum verið viðurkennd skaðabótaskylda stefnda Adriana ehf. og Cosmic ehf. in solidum á því tjóni er stefnandi hafi orðið fyrir vegna sölu, dreifingar og afhendingar Adriana ehf. og Cosmic ehf. á No Name snyrtivörum til verslana og annarra smásöluaðila á Íslandi á tímabilinu 20. febrúar 2004 til 17. maí 2004. Umræddum héraðsdómi hafi ekki verið áfrýjað. Þá kveður stefnandi rétt að taka það fram að staðfestingarmálið hafi verið höfðað áður en stefnda K-kvk-nf hafi upplýst stefnanda um eignarrétt sinn varðandi hið selda.

Stefnandi kveðst byggja á því að hann hafi orðið fyrir fjártjóni og krefjist hann í málinu skaðabóta vegna þess. Tjónið stafi af því að þegar stefnandi hafi ekki lengur fengið afgreiddar vörur til hagnýtingar á umræddu einkasöluumboði hafi enn verið rúm 8 ár og 3 mánuðir eftir af þeim 10 ára samningstíma sem kveðið hafi verið á um í kaupsamningi, að stefnanda væri tryggð afgreiðsla á umræddum vörum skv. skuldbindingu seljenda.

Stefnandi vísi til þess að fjártjón hans varði missi tekna og hagnaðar er hann hafi mátt vænta að hafa af einkasöluumboðinu ef samningurinn hefði verið réttilega efndur af seljendum út samningstímann, en til vara kaupverð það er hann hafi greitt fyrir hið selda, a.m.k. reiknuðu varðandi 99 mánuði ef þeim 120 mánuðum sem kaupsamningur hafi tekið til, þ.e. það sem eftir hafi verið af samningstímanum þegar stefnandi hafi hætt að fá afgreiddar vörur, sem og þeim kostnaði sem hann hafi haft vegna vanefnda seljenda. Vísist um tjón stefnanda m.a. til skýrslu Þ-kk-ef K. Þ-kk-ef lögg. endurskoðanda. Verði bótaskylda stefndu viðurkennd með dómi muni stefnandi síðar afla matsgerðar dómkvaddra matsmanna á tölulegri fjárhæð tjóns síns.

Stefnandi telji að stefndu beri in solidum, ásamt Cosmic ehf. skaðbótaábyrgð á fjártjóni stefnanda af því að fá ekki hagnýtt sér einkasöluumboðið eftir 25. maí 2005. Í málinu leiti hann því dóms um viðurkenningarkröfu sína varðandi skaðabótaskyldu stefndu gagnvart honum vegna þess tjóns og kveðst vísa um heimild til að höfða málið með þessum hætti, þ.e. án tölulegrar kröfugerðar, til 2. mgr. 25. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

Cosmic ehf. hafi verið úrskurðað gjaldþrota 30. júní 2005 og sé það ástæða þess að því félagi sé ekki stefnt í málinu, en skaðabótakröfum hafi verið lýst í þrotabúið.

Um málsástæður kveðst stefnandi vísa til þess að fjártjón hans, sbr. framangreint, verði rakið til vanheimildar sem hafi verið til staðar hjá seljendum, Adriana ehf. og Cosmic ehf. við kaupin, sbr. kaupsamning, hvað varðar eignarrétt á hinu selda. Sbr. bréf stefndu á dskj. nr. 21 og atvik máls frá og með marsmánuði 2005, hafi seljendur hvorki reynst eigendur að vörumerkinu No Name (No Name cosmetics) né eigendur viðskiptasambanda og söluumboðs frá framleiðanda varanna, Mana products, Inc/Your Name, og einkasöluréttar á Íslandi í því sambandi, sem hvort tveggja hafi verið nauðsynleg forsenda fyrir sölu þeirra á einkasöluréttinum til stefnanda, sem og þess að seljendur væru þess umkomnir að efna skuldbindingar sínar við stefnanda sbr. 3. gr. kaupsamningsins. Um vanheimild seljenda hafi stefnandi hvorki vitað né mátt vita.

Stefnandi byggi kröfur sínar um að viðurkennd verði skaðabótaskylda stefndu K-kvk-ef á fjártjóni stefnanda, sbr. ofangreint, aðallega á sakarreglu skaðabótaréttarins. Stefnda hafi undirritað umræddan kaupsamning fyrir hönd Adriana ehf. og Cosmic ehf. sem eigandi beggja félaganna, eini stjórnarmaður þeirra og prókúruhafi, vitandi af vanheimild félaganna. Stefnda hafi við samningsgerð leynt stefnanda þessu og teljist með því hafa viðhaft svik gagnart stefnanda. Hún beri því samkvæmt sakarreglunni í skaðbótarétti persónulega bótaábyrgð á fjártjóni stefnanda, sem orsakist af umræddri vanheimild.

Stefnandi vísi til þess að beint orsakasamband sé milli fjártjóns hans og vanheimildar seljanda, sbr. ofangreint, þar sem ef ekki hefði verið um að ræða vöntun á eignarheimildum hjá seljendum varðandi hið selda, hefði honum verið unnt, þrátt fyrir að Cosmic ehf. og Adriana ehf. hættu starfsemi, að hagnýta sér áfram einkasöluumboð fyrir sölu á No Name snyrtivörum á Íslandsmarkaði, þá með milliliðalausum vörukaupum frá framleiðanda varanna, Mana products, Inc./Your Name.

Einng sé krafa stefnanda um að viðurkennd verði skaðabótaábyrgð stefndu K-kvk-ef á fjártjóni stefnanda byggð á að vegna vanheimildar seljenda Cosmic ehf og Adriana ehf., við kaupin, sbr. ofangreint, verði stefnda K-kvk-nf með undirritun sinni undir kaupsamning í nafni félaganna, og sem raunverulegur eigandi hins selda við samningsgerð, sem og annarra réttinda sem stefnandi við samningsgerð hafi mátt treysta að seljendur hefðu eignarheimild á, þ.e. vörumerkis No Name, viðskiptasambanda og söluumboðs frá framleiðanda varanna, Mana products, Inc./Yor Name, talin persónulega ábyrg fyrir efndum á skuldbindingum seljenda skv. kaupsamningnum, enda hafi hún við kaupin þekkt til vanheimildar seljenda. Samkvæmt 3. gr. kaupsamningsins hafi seljendur verið skuldbundnir til að selja stefnanda umræddar vörur a.m.k. næstu 10 árin frá undirritun kaupsamnings, sem eðlilega hafi verið forsenda þess að stefnandi gæti hagnýtt sér hið selda einkasöluumboð, en vanefndir af hálfu seljenda á umræddu ákvæði í kaupsamningnum hefi verið algerar frá 25. maí 2005. Kröfur um að viðurkenndur verði bótaréttur stefnanda á hendur stefndu K-kvk-þgf, séu skv. því reistar hér á reglum kröfu- og kauparéttar, um skaðabætur innan samninga varðandi þegar um greiðsludrátt seljanda sé að ræða og ákvæðum V. kafla laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup, sbr. einkum 22. gr. og 27. gr. þeirra laga.

Þá vísi stefnandi til þess, að stefnda K-kvk-nf hafi í maí 2004 komið í veg fyrir að hann gæti fengið umræddar vörur eftirleiðis keyptar frá framleiðandanum, Mana products Inc./Your name, og á þann hátt komið því til leiðar að einkasöluumboð fyrir umræddum No Name snyrtivörum á Íslandi, sem stefnandi hafi fjárfest í skv. umræddum kaupsamningi hafi orðið einskis virði og honum óhagnýtanlegt. Á þeim tíma hafi bæði Cosmic ehf og Adiana ehf. verði staðreynd ógjaldfær með árangurslausri aðfarargerð og því verið augljóst að stefnandi hafi ekki getað lengur beint innkaupum sínum í gegnum umrædd félög stefndu. Stefndu K-kvk-þgf, er undirriti kaupsamning þekkjandi til vanheimildar seljanda, og um leið eiganda vörumerkis No Name og viðskiptasambanda og söluumboðs frá framleiðanda varannna, hafi við þessar aðstæður verið skylt að viðlagðri persónulegri bótaábyrgð, að afstýra því að hið selda einkasöluumboð ónýttist, með því að opna á beint viðskiptasamband stefnanda við framleiðsluaðila No Name varanna. Stefndu hafi og mátt vera ljósar þær afleiðingar synjunar hennar, að með því væru forsendur brostnar fyrir því að stefnandi gæti hagnýtt sér áfram einkasöluumboðið og fjártjón hans í því sambandi.

Ítrekað hafi verið skorað á stefndu K-kvk-þf í þessu skyni, m.a. með bréfi lögmanns stefnanda 19. maí 2005, en stefnda hafi ekki viljað samþykkja gagnvart framleiðanda varanna í Bandaríkjunum að stefnandi gæti eftirleiðis keypt umræddar vörur beint frá honum. Stefnandi telji og augljóst að bein tengsl séu milli framgöngu stefndu K-kvk-ef og vanheimildar félaganna Cosmic ehf. og Adriana ehf. til hins selda og bendi þar á að möguleikar stefndu K-kvk-ef til að hagnýta sér söluumboð frá framleiðandanum úti hefðu ekki verið fyrir hendi nema vegna ástæðna er varði vanheimild félaganna. Um skaðabótaskyldu stefndu sé hér aftur vísað til almennu skaðabótareglunnar.

Stefnandi byggi kröfur sínar um að viðurkennd verði í málinu skaðabótaskylda stefnda Adriana ehf. gagnvart stefnanda, með sama hætti á því að fjártjón stefnanda sé afleiðing vanheimildar seljanda skv. kaupsamningi og um bótaskyldu stefnda Adriana ehf. sé þar einkum vísað til 41. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup, eftir atvikum með lögjöfnun, en einnig til almennra reglna kröfu- og kauparéttar um rétt kaupanda til skaðabóta úr hendi seljanda vegna tjóns af völdum vanheimildar, sem til staðar sé við kaup, og kaupandi hvorki vissi né mátti vita af.

Til vara sé og byggt á því að stefndi Adriana ehf. teljist hafa vanefnt skuldbindingar sínar skv. 3. gr. kaupsamningsins við stefnanda, um að stefndi fengi keyptar af seljendum umræddar No Name snyrtivörur a.m.k. næstu 10 árin. Um bótaskyldu stefnda Adriana ehf. sé hér vísað til 22. gr. sbr. 27. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup, svo og reglna kröfu- og kauparéttar, um skaðabætur innan samninga þegar um greiðsludrátt seljanda sé að ræða. Um tjón stefnanda vísist til þess sem greini að ofan.

Um lagarök varðandi bótaskyldu stefndu kveðst stefnandi vísa til reglna skaðbótaréttar einkum almennu skaðabótareglunnar. Einnig sé vísað til reglna samninga-, kaupa-, og kröfuréttar um vanheimild, svo og til laga nr. 38/1994 um einkahlutafélög, sbr. m.a. 108. gr. þeirra laga. Þá sé og vísað til laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup, til 41. gr. þeirra laga um vanheimild, en einnig til 22. gr. laganna, þ.e. að greiðsludráttur sé til staðar þegar söluhlutur er ekki afhentur og um bótaskyldu í því sambandi til 27. gr. laganna. Um tjón stefnanda sé vísað til almennra reglna skaðabótaréttar (sem og kröfuréttar) um skaðabætur innan samninga og utan.

Um kröfugerð kveðst stefnandi vísa sérstaklega til d-liðar 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991 og til 2. mgr. 25. gr. sömu laga. Þá vísist um málskostnaðarkröfu til 129. gr. og 1. mgr. 130. gr. sömu laga.

II.

Í greinargerð sinni kveða stefndu málsatvik vera þau að með kaupsamningi 2. september 2003, hafi stefndi Adriana ehf. selt stefnanda einkasöluumboð til 10 ára fyrir No Name snyrtivörur á Íslandi, þ.m.t. í íslenskum fríhöfnum og íslenskum flugvélum. Auk þess hafi vörulager af umræddum vörum og tilteknir standar undir vörubirgðir í verslunum verið með í kaupunum. Vörumerkið hafi ekki verið selt heldur söluumboð að þeim vörum. Umsamið kaupverð hafi verið 32.500.000 krónur auk þess sem greiða skyldi 3.405.110 krónur fyrir vörulagerinn.

Stefnandi telji sig hafa orðið fyrir tjóni vegna rangra upplýsinga frá stefndu við samningsgerðina og að hann hafi ekki getað hagnýtt sér umrætt einkasöluumboð vegna aðgerða stefndu. Þessu kveðast stefndu vísa alfarið á bug. Stefnandi hafi með aðgerðum sínum, vanefndum á samningi eyðilagt vörumerkið No Name og komið því til leiðar að dreifingaraðilar hafi hætt sölu vörumerkisins. Hafi stefndu því orðið fyrir fjárhagslegu tjóni, en stefnandi hafi gert vinnu stefndu við að koma umræddu vörumerki á markað að engu. Verði stefnanda einum kennt um það og beri hann ábyrgð á því.

Stefnandi haldi því fram að stefnda K-kvk-nf hafi við samningsgerðina gefið rangar upplýsingar um veltu- og sölutölur. Þessu kveðast stefndu vísa algerlega á bug. Í samningnum komi fram að endurskoðandi stefnanda hafi farið yfir allar bókhaldstölur og sannreynt þær og samþykkt. Þetta sé og staðfest í bréfi stefnanda til stefndu í ágúst 2004, að sölutölur hafi verið réttar. Engu hafi þar verið haldið undan. Stefndu beri ekki ábyrgð á því að stefnandi nái ekki sömu sölutölum og stefndu vegna atriða sem snerti stefnanda, þ.e. að hann hafi ekki sinnt sölunni sem skyldi og ekki afhent vörur til dreifingaraðila, sem gert hafi það að verkum að sölutölur hafi lækkað, vegna vöruskorts. Stefnandi beri einn ábyrgð á því að sinna ekki sínum rekstri sem skyldi og að kjósa að virða samning aðila að vettugi.

Stefnandi hafi mótmælt verðhækkunum sem boðaðar hafi verið og hafi talið að þar væri um vanefndir af hálfu stefndu að ræða. Við samningsgerðina hafi verið um það rætt að nauðsynlegt væri að hækka ákveðnar vörutegundir innan vörulínu No Name, þar eð engin hækkun hafi átt sér stað frá því í mars 2002 og því ekki verið að starfa í samræmi við verðstefnu fyrirtækisins, sem verið hafi „middle high“. Þar sem nýr umboðsaðili hafi verið að taka við hafi stefndu lagt til, vegna hagsmuna hins nýja umboðsaðila, að umrædd hækkun tæki ekki strax gildi, þ.e. við undirritun samningsins. Um þetta fyrirkomulag hafi verið samkomulag á milli aðila. Þetta staðfesti R-kk-nf Þ-kk-nf, sá aðili sem annast hafi kaupsamningsgerð milli aðila, og tíundi hann hverjir hafi setið fundinn, sem haldinn hafi verið vegna viðræðna aðila um væntanlegan samning. Í dómskjali nr. 5, sem sé tölvupóstur frá starfsmanni stefndu til stefnanda, komi fram að vísað sé til umræðna á fundinum um verðhækkanir. Þessum tölvupósti hafi stefnandi svarað með bréfi til stefndu 10. desember 2003 þar sem hann mótmæli umræddum verðhækkunum. Í bréfi stefnanda komi fram að hann hafi talið núverandi verð „eðlilegt miðað við aðstæður í dag“. Hér kannist stefnandi ekki við þær viðræður sem farið hafi fram á umræddum fundi og kannist ekki við að hafa verið á fundi þar sem þetta hafi verið rætt. Aðrir aðilar sem verið hafi á fundinum kannist á hinn bóginn við þá umræðu og að fullur skilningur hafi verið um þetta atriði. Það sé vert að benda á að þetta atriði setur stefnandi á oddinn vegna meintra vanefnda stefndu á samningnum.

Í töluvpósti 18. desember 2003 sendi stefnandi bréf til stefndu um að Stöð 2 vilji endurnýja samning vegna No Name við stefnanda. Þar komi fram að Stöð 2 hafi skyldað stefnanda til að tvöfalda kynningar á vörunni. Hér komi og fram að þetta atriði hafi verið ljóst áður en aðilar hafi undirritað samninginn. Þrátt fyrir aukna kynningu upplýsi stefnandi að svörunin hafi ekki skilað sér. Jafnframt upplýsi hann að sá grunur læðist að sér að þetta sé því um að kenna að stefnda K-kvk-nf sé ekki lengur sjálf í kynningunum og að árangurinn hafi verið bundinn sterkum persónuleika og söluhæfileikum hennar, þ.e. að hún hafi verið ímynd No Name. Í framhaldi af þessu biðji stefnandi stefndu um að aðstoða sig við kynnigar, ella standi stefnandi frammi fyrir því að hætta og hleypa þar með samkeppnisaðila að. Hér komi glögglega í ljós að stefnandi sé að verða þess áskynja eftir rúmlega tvo mánuði að hann eigi í erfiðleikum með að halda vörumerkinu í sölu og virðist vera að gera sér grein fyrir því að hann hafi hugsanlega ráðist í viðskipti, sem hann ráði ekkert við og biðji stefndu um að aðstoða sig. Stefndu geti eðli máls samkvæmt ekki borið ábyrgð á því að viðsemjandi þeirra gangi til samninga að fúsum og frjálsum vilja, en hafi síðan ekki getu eða kunnáttu til að sinna viðskiptunum eins og stefndu hafi getað.

Í tölvupósti 19. desember 2003 lýsi stefndu því yfir að þau séu tilbúin að aðstoða hann. Í því bréfi komi einnig fram að greiðslur millli aðila séu ófrágengnar og einnig sé þar lýst áhyggjum stefndu af því að salan hafi dregist saman og að á þessu verði að ráða bót. Þá sé rætt um verðhækkanir og verðstefnu vörumerkisins og vísað til samkomulags um að fresta hækkunum, sem ákveðið hafi verið í tengslum við undirritun kaupsamnings í september 2003. Stefndu lýsi því yfir að vilji sé til þess að ræða þessi mál og að koma til móts við stefnendur og taka þessa ákvörðun sameiginlega. Með bréfi þessu hafi verið fylgiskjal með samanburði á verði No Name vara og annarra samkeppnisvara á þeim tíma, með og án boðaðra hækkana. Stefndu hafi óskað eftir fundi með stefnanda til að komast að sameiginlegri niðurstöðu enda sameiginlegt hagsmunamál aðila að viðhalda vörumerkinu á markaðnum.

Þessu hafi ekki verið svarað fyrr en með bréfi lögmanns stefnanda 19. janúar 2004. Í því bréfi mótmæli stefnandi m.a. verðhækkunum og lýsir því yfir að ef ekki verði fallið frá þeim þegar í stað sjái stefnandi sér ekki annan kost í stöðunni en að rifta samningnum á „forsendum rangra upplýsinga“. Í umræddu bréfi væni stefnandi stefndu um rangar upplýsingar varðandi veltu, bæði um magn og sölu og kostnað við starfsmannahald. Í kaupsamningnum komi fram að endurskoðandi stefnanda hafi sannreynt allar tölur. Þá kvarti stefnandi yfir því að innkaupsverðmæti lagers hefði átt að vera um 9.000.000 krónur. Á sama tíma hafi stefnandi vitað að honum hafi verið gert að greiða 3.400.000 krónur fyrir lager. Stefnandi hafi ekki viljað taka annað en „kúrant“ vörur og hafi hann hafnað því að taka þann lager sem til hafi verið. Aðilar hafi orðið ásáttir um að stefnandi tæki vörulager að þessari upphæð. Þá megi skjóta því inn að stefnandi hafi síðan keypt vörur beint af lager hjá stefndu, vörur sem hann í fyrstu hafi ekki viljað. Vörupöntun hafi verið í gangi þegar samningur hafi verið undirritaður og hafi stefnandi fengið sendingu 16. september og síðan aftur í byrjun október. Þá kannist stefnandi, sem fyrr segir, ekkert við atriði er hafi varðað samkomulag um hvenær verðhækkanir hafi átt að eiga sér stað, eins og rakið sé hér að framan. Í bréfinu hóti stefnandi riftun samningsins vegna rangra upplýsinga við samningsgerð ef stefndu falli ekki frá fyrirhuguðum verðhækkunum. Verðhækkanir hafi verið ákveðnar, stefndu hafi leitað eftir því að framkvæma þær í samvinnu við stefnanda. Stefnandi beri við röngum upplýsingum hjá stefndu og hóti að rifta samningnum vegna þeirra, ef stefndu falli ekki frá verðhækkunum. Hér sé um ólögmæta aðgerð að ræða, þar sem reynt sé að ná fram niðurstöðu með hótunum.

Með bréfi 26. janúar 2004 svari lögmaður stefndu ávirðingum stefnanda og tíundi vanefndir stefnanda. Þar sé vísað til samningsbundins réttar stefndu til að hækka vörurnar. Þá sé stefnanda tilkynnt um að stefndu líti svo á að stefnandi hafi með bréfi 26. janúar rift samningnum. Jafnframt sé bent á að sé það ekki skilningur stefnanda að hann hafi rift samningnum þá tilkynni stefndu að þau rifti samningnum vegna verulegra vanefnda stefnanda. Vanefndir felist í að hafna rétti stefndu til að hækka vörurnar, þrátt fyrir samkomulag þar um og að hóta riftun vegna rangra upplýsinga ef verðhækkanir verði ekki afturkallaðar. Hér sé um ólögmæta þvingunaraðgerð að ræða. Þá sé í öðru lagi bent á að stefnandi hafi ekki efnt samninginn á fullnægjandi hátt sem hafi haft í för með sér dvínandi sölu og missi viðskiptavina. Í þriðja lagi skuli bent á að stefnandi hafi ekki enn greitt umsamdar greiðslur samkvæmt kaupsamningi. Þá sé þess krafist að aðilar gangi til uppgjörs vegna riftunar eins fljótt og auðið sé. Þá geti stefndu um að þeir muni gera viðhlítandi ráðstafanir gagnvart viðskiptamönnum til að forða frekara tjóni.

Stefndu hafi tilkynnt dreifingaraðilum 29. janúar að þeir hefðu tekið við sölu og dreifingu vörumerkisins aftur.

Með bréfi lögmanns stefnanda 4. febrúar 2004 sé því mótmælt að stefndu væru í aðstöðu til að rifta samningnum. Þrátt fyrir meintar vanefndir stefndu hafi stefnandi því ekki áhuga á því að samningnum sé rift, þrátt fyrir að hafa boðað það sjálfur, verði ekki farið að tilskipun hans og einhliða kröfum. Þá sé boðað að verði umrætt bréf sent dreifingaraðilum muni stefnandi fara fram á lögbann á sölu og dreifingu Cosmic ehf. á umræddum snyrtivörum. Í því bréfi hafi verið vikið að tveimur atriðum. Í fyrsta lagi umræddum verðhækkunum. Ljóst hafi verið frá því aðilar hafi sest að samningaborði að verðhækkanir hafi verið á næsta leyti, sbr. það sem að framan segi. Þá séu enn ávirðingar um meintar rangfærslur varðandi veltutölur. Eins og vikið sé að hér að framan hafi endurskoðandi stefnanda farið yfir allar sölutölur úr bókhaldi, sannreynt þær og samþykkt. Meira verði vart gert.

Með bréfi lögmanns stefndu til lögmanns stefnanda 5. febrúar 2004 sé áréttað að litið sé svo á að riftun hafi átt sér stað. Í bréfinu komi fram að aðilar séu sammála um að riftun hafi átt sér stað, enda þótt þeir kunni að vera ósammála um hvor þeirrra hafi vanefnt samninginn, sem og hvor þeirra kunni að vera skaðabótaskyldur gagnvart gagnaðila sínum í því sambandi. Enn á ný sé boðað að aðilar gangi til uppgjörs á grundvelli riftunar samningsins.

Ekki hafi verið gengið til samninga um uppgjör. Þess í stað hafi stefnandi krafist lögbanns á sölu og dreifingu stefndu á umræddum snyrtivörum, með beiðni 25. febrúar 2004, en 23. febrúar sama ár hafi stefndu sent í tölvupósti til stefnanda tillögu um uppgjör á grundvelli riftunar. Sýslumaðurinn í Kópavogi hafi synjað um lögbann en með úrskurði Héraðsdóms Reykjaness 7. maí í málinu K-2/2004 hafi sú ákvörðun verið felld úr gildi og lagt fyrir sýslumann að leggja á lögbann skv. kröfum stefnanda. Hafi lögbannið verið lagt á 17. maí 2004.

Verulega hafi skort á að lögð væru fram fullnægjandi gögn fyrir héraðsdómi t.a.m. hafi verið talið að kaupverð væri að fullu greitt, sem ekki sé rétt. Stefnandi hafi greitt 27.000.000 krónur af 32.500.000 króna kaupsamningsgreiðslu. Rétt sé að árétta það að víxill að fjárhæð 5.000.000 krónur sé enn ógreiddur sem og greiðsla vegna vörulagers að fjárhæð 3.400.000 krónur. Vanskil stefnanda nemi því samtals 8.400.000 krónum.

Héraðsdómur hafi talið skilyrði lögbanns vera fyrir hendi og hafi Hæstiréttur staðfest úrskurð héraðsdóms 11. júní 2004, m.a. með þeim rökum að sóknaraðilar (stefndu) yrðu að bera hallan af óskýrleika samnings, en ekki hafi verið leitt í ljós að rætt hafi verið um verðhækkanir í tengslum við samningsgerðina. Ekkert hafi því legið fyrir í gögnum málsins um að rætt hafi verið um verðhækkanir við samningsgerðina. Skjal um þetta atriði sé lagt fram hér.

Eftir að lögbannið hafi verið lagt á hafi stefndu hafið að afgreiða stefnanda. Stefnandi haldi því fram að vegna langs afhendingartíma hjá framleiðanda, sem og að stefndu hafi ekki átt umbeðnar vörur á lager hafi orðið seinkun á dreifingu þeirra til viðskiptavina. Rétt sé að upplýsa samskipti stefnanda og stefndu rétt áður og eftir að lögbannið hafi verið lagt á.

Lögmenn aðila hafi átt í bréfaskiptum vegna uppgjörs út af riftun samningsins þar sem ljóst hafi þótt að áframhaldandi samstarf aðila væri erfiðleikum bundið, ef ekki ómögulegt. (dómskjal nr. 16) Þrátt fyrir það lýsi stefndu yfir miklum samstarfsvilja til að forða frekara tjóni, en þegar hér hafi verið komið sögu hafi stefndu haft miklar áhyggjur af því að lífsstarfið við að byggja upp umrætt vörumerki væri að verða að engu í höndum stefnanda. Í dómskjali nr. 16 sé einnig lýst hvernig stefnandi setji fram ýmsar kröfur um skaðabætur úr hendi stefndu án þess að rökstyðja þær á nokkurn hátt. Sýni það að vilji til að ljúka/hætta viðskiptum aðila hafi enginn verið. Stefnandi geri í raun allt sem í hans valdi standi til að halda samningnum upp á stefndu án þess að sýna á nokkurn hátt raunverulegan vilja til samstarfs.

Stefnandi svari málaleitan lögmanns stefndu (dómskjal nr. 17) á þann veg að hann ætli í frekari málsókn við stefndu, væni stefndu um að geta ekki gengið til uppgjörs vegna fjárskorts, en biðji svo í niðurlagi bréfsins um að sér sé sendur lagerlisti svo hann geti pantað vörur. Í dómskjali nr. 18 sé ávirðingum lögamanns stefnanda svarað, sem séu ávallt þær sömu og hafi margsinnis komið hér fram, og í niðurlagi bréfsins sé bent á að stefnandi hafi undir höndum lista yfir vörur stefndu og geti því sett fram pantanir samkvæmt því.

Það megi upplýsa hér að eftir að lögbann hafi verið sett á 17. maí hafi stefndu afgreitt stefnanda um allar þær vörur sem hann hafi vantað og hafi verið til hjá þeim. Stefndu hafi dreift vörunum til útsölustaða, þar sem stefnandi hafi ekki haft neina starfsmenn til að sinna því. Stefnandi hafi fengið vörurnar á kostnaðarverði en hafi greitt stefndu vegna vinnu starfsmanna stefndu við að taka saman og koma vörum til viðskiptavina. Ástæður þess að stefndu hafi ákveðið að annast þetta fyrir stefnanda hafi verið umhugun um vörumerkið No Name og þann skaða sem búið hafi verið að vinna á markaðnum. Hafi stefndu viljað leggja allt í sölurnar til að koma vörunum aftur inn á markað. Ekki þurfi að taka það fram að stefndu hafi ekki borið nein skylda til þess.

Með tölvupósti starfsmanna stefndu til stefnanda 25. maí 2004 sé þess farið á leit að aðilar setjist niður og taki ákvörðun um dreifingu á vörunum til að koma í veg fyrir að dreifing stöðvist. Þar sé því lýst að pantanir liggi fyrir og að viðskiptavinir hafi haft samband til að kanna hvernig hlutunum verði háttað. Óskað er eftir pöntun frá stefnanda hið fyrsta þannig að bregðast megi skjótt við afgreiðslu þeirra til að tryggja vörumerkið á markaði. Þar komi líka fram að stefndu hafi sinnt markaðsmálum vel á þeim tíma er dreifing hafi farið til þeirra vegna riftunar samningsins. Engar pantanir hafi borist frá stefnanda.

Hinn 7. júní 2004 hafi stefndu sent stefnanda bréf þar sem áhyggjum hafi verið lýst af stöðu mála. Þar upplýsi stefndu að kvartað hafi verið yfir þjónustustiginu m.a. hjá Debenhams, einum stærsta viðskiptavininum. Í bréfinu upplýsi stefndu einnig að nýr viðskiptavinur sé kominn til sögunnar, þ.e. Hagkaup í Kringlunni, en stefndu hafi í mörg ár reynt að koma vörunum þar inn. Sama dag sendi starfsmaður stefndu stefnanda bréf þar sem vöruskorti hjá Stöð 2, sé komið á framfæri og spurt hvernig stefnandi vilji leysa það.

Hinn 14. júní 2004 sendi stefnandi stefndu bréf, þar sem hann túlki niðurstöðu dómstólanna og haldi áfram ávirðingum sínum um meint svik stefndu. Þar sé sett fram sú krafa að stefnandi fái aðgang að bókhaldi Cosmic ehf. Einnig sé þar að finna fullyrðingar um að lagerstaða hjá stefnanda hafi verið mjög góð er stefndu hafi hrifsað til sín dreifinguna í janúar, eins og stefnandi orði það, en að nú sé hún alvarlega lág og beri því stefndu að standa stefnanda skil á hæfilegum lager og góðri pantanastöðu.

Rétt sé að benda á að hinn 1. desember 2003 hafi starfsmaður stefndu sent tölvupóst þar sem upplýst hafi verið að farið hafi verið yfir sölutölur vegna september til nóvember 2003 á útsölustöðum No Name samanborið við sama tíma ári áður. Sérstaklega sé bent á lækkandi sölu hjá Debenhams. Sé lýst áhyggjum yfir þessu og óskað eftir aðgerðum af hálfu stefnanda. Sé horft til þess hve salan hafi verið dræm hjá stefnanda megi leiða líkum að því að lagerstaðan hafi verið nokkuð góð. Vandamálið virðist því hafa verið að stefnandi hafi ekki komið vörunum til viðskiptavina vörumerkisins. Komi það auðvitað heim og saman við minnkandi sölu. En hvers vegna hafi stefnanda ekki tekist að koma vörunum í sölu?

Bréfi stefnanda svari stefndu 24. júní 2004. Í bréfinu sé bent á að kvartanir frá viðskiptavinum hafi nánasta byrjað um leið og stefnandi hafi tekið við dreifingunni. Samkæmt samningnum hafi verið alveg ljóst hver afgreiðslufrestur varanna væri. Stefnandi hafi ekki hirt um að halda þann vörulager sem nauðsynlegur hafi verið til að geta sinnt viðskiptavinum og/eða hafi ekki komið vörunum út til viðskiptavina. Þá sé lýst þeirri stöðu sem aðilar séu í vegna yfirstandandi málaferla fyrir dómstólum. Stefndu upplýsi stefnanda um að þeir muni sinna þeim pöntunum sem frá stefnanda komi og með þeim hætti sinna skyldum sínum samkvæmt téðum kaupsamningi milli aðila frá september 2003. Skorað hafi verið á stefnanda að sinna sínum skyldum gagnvart samningnum með því að sinna sölu- og dreifingarskyldum sínum gagnvart vörumerkinu, með því að koma pöntunum á vörunum á framfæri tímanlega í samræmi við margnefndan samning aðila.

Þá sé vikið í stefnu að bréfi stefndu til stefnanda á dómskjali nr. 23. Þar upplýsi stefndu um að svokallaður vörupakki til nemenda í Förðunarskólanum sé undanskilinn samkvæmt samningi aðila frá í september 2003. Sú staðreynd hafi verið öllum aðilum ljós fyrir samning, við samningsgerðina og allar götur síðan. Nægilegt sé í því sambandi að benda á viðauka við samninginn þar sem sérstaklega sé tíundað að Adriana ehf. sjái um að þjónusta umboðsaðila um allan heim og Förðunarskóla No Name Cosmetics. Nýtt efnisatriði sé því þarna komið upp í ágreiningi aðila, tæplega ári eftir að samningur sé gerður. Um þetta atriði hafi aldrei verið nein áhöld.

Því til staðfestu sé lögð fram staðfesting frá R-kk-þgf Þ-kk-þgf, en hann hafi annast kaupsamningsgerð aðila. Hann staðfesti að vörupakki og vörunotkun nemenda Förðunarskólans yrðu áfram pantaðir inn beint af stefndu án allrar aðildar nýs umboðs/dreifingaraðila. Á umræddri staðfestingu sé tíundað hverjir setið hafi fundinn og sé stefnandi ekki fjarverandi á þeim fundi.

Stefnandi svari bréfi á dómskjali nr. 23. með bréfi á dómskjali nr. 24. Í því bréfi upplýsi stefnandi um sína túlkun á samningnum og hæstaréttardómnum. Nú heiti það að „kennslugögn“ hafi verið undanskilin samkvæmt samningnum. Hvergi sé það orðalag að finna í samningnum.

Í svarbréfi stefndu séu þó athyglisverðar upplýsingar frá stefnanda, í ljósi þess að hann hafi haldið því fram að stefndu hafi veitt rangar upplýsingar úr bókhaldi um sölu til viðskiptamanna. Vert sé að benda á að stefnandi sé með endurskoðanda með sér og sá fari yfir tölurnar, sem og sitji þá fundi sem átt hafi sér stað vegna kaupsamningsgerðar. Endurskoðandi sannreyni tölurnar á tímabilinu 1/9 2002 til 31/8 2003 og hafi sölutölur reynst vera 54.6 milljónir á umræddu tímabili. Í framhaldi af því hafi endurskoðandinn óskað eftir skýringum þar sem salan hafi verið lægri en þær 60 milljónir sem gengið hafi verið út frá við kaupsamningsgerðina. Þá sé upplýst að sala vegna Förðunarskólans hafi á sama tímabili verið 19,9 milljónir, sem skipst hafi þannig að sala til skólans (vegna vörupakka til nemenda) hafi verið 12,5 milljónir en önnur sala til nemenda í gegn um útsölustaðinn Studio 1, sem sé búð, staðsett í húsnæði Förðunarskólans, hafi verið 7,4 milljónir. Engin áhöld séu um það að að sala til Studio 1 hafi verið hluti af samningi aðila. Hafi sölutölur því verið sannreyndar og réttar (54,6+7,4=62 milljónir). Þrátt fyrir að hafa fengið afhent öll gögn til að sannreyna tölur með sínum endurskoðanda haldi stefnandi fram að hann hafi verið blekktur í viðskiptunum. Stefnandi haldi því svo fram að salan til Studio 1 hafi verið mun lægri en vænta mátti. Það komi heim og saman við annað sem áður hafi verið vikið að, áhyggjum stefndu vegna dvínandi sölu hjá stefnanda eftir að hann hafi tekið við umboðssölunni. Stefnandi ljúki svo bréfi sínu með því að krefjast þess að hinir s.k. vörupakkar verði framvegis seldir í gegn um Studio 1. Atriði sem sérstaklega hafi verið undanþegið. Hefði sú sala átt að vera með í kaupsamningnum hefðu sölutölur verið um 74 milljónir og forsendur fyrir verðmati einkasöluumboðsins auðvitað allt aðrar. Þessi rök stefnanda falli því algerlega um sjálf sig.

Í framhaldi af þessum bréfaskriftum óski stefnandi eftir því að lögreglurannsókn fari fram á því hvort stefndu séu að brjóta gegn lögbanninu. Stefnda K-kvk-nf hafi verið kölluð til skýrlutöku en lögreglan hafi ekki séð ástæðu til frekari afskipta.

Hinn 21. mars 2005 sé haldinn fundur milli lögmanna aðila vegna hugsanlegrar sölu á vörumerkinu, ásamt viðskiptasamböndum. Í framhaldi af því hafi stefnandi látið semja drög að kaupsamningi. Í stefnu upplýsi stefnandi að hann teldi sig í raun eiganda söluumboðs við framleiðendur ef seljendur skyldu hætta við framkvæmd samningsins þ.e. sem eiganda einkasöluumboðs á Íslandi, en á þessum tíma hafi að mati stefnanda legið fyrir að sala á No Name snyrtivörum hafi eingöngu verið bundin við Ísland. Komi einnig fram af hálfu stefnanda að hann hafi ekki séð sér annað fært á þessum tíma en að ganga til viðræðna við stefndu, þar sem honum hafi þá m.a. verið ókunnugt um framleiðanda varanna erlendis. Stefnandi telji sig vera orðinn raunverulegan eiganda, en samt kjósi hann að ganga til viðræðna við stefndu. Ómögulegt sé að átta sig á því hvað stefnandi eigi hér við, en með engu móti sé hægt að skilja samning aðila frá í september 2003 í þessa veru.

Þá upplýsi stefnandi að samningar hafi strandað á því að stefnda hafi ekki verið tilbúin að samþykkja fyrirliggjandi samningsdrög er banni henni að eiga viðskipti við framleiðendur No Name vörulínunnar til samkeppni á Íslandsmarkaði. Þessari fullyrðingu til staðfestu sé vísað til dómskjals nr. 32. Með engu móti sé hægt að skilja hvernig stefnandi túlki þau samningsdrög er stefndu sendu honum með þeim hætti. Þó verði að segjast eins og er með hliðsjón af því sem á undan hafi gengið að það eigi ekki að vekja furðu þótt stefnandi lesi eitthvað allt annað út úr samningnum en flestir aðrir myndu gera.

Stefndu séu að tilgreina að þeir muni ekki kaupa inn af framleiðanda pakkningar sem notaðar séu við framleiðslu á vörunum á Íslandsmarkaði. Hér skuli sérstaklega áréttað að upphaflegur samningur aðila hafi miðað að sölu á Íslandsmarkaði en ekki erlendis.

Hinn 6. maí 2005 komi tölvupóstur frá stefnanda þar sem hann fari þess á leit að fá að koma innborgunum beint til framleiðanda. Ástæðuna kveði hann vera þá að pöntun sem gerð hafi verið 18. mars 2005 hafi ekki skilað sér og starfsmaður stefnda hafi upplýst sig um að Cosmic ehf. hafi ekki staðið skil á innborguninni til framleiðandans. Þá kveðist stefnandi hafa óskað eftir bankareikningi framleiðandans þannig að hann gæti greitt þangað beint. Þessum fullyrðingum mótmæli stefndu í bréfi 9. maí 2005. Þar komi fram að stefnandi sé í vanskilum með pöntun sem afhent hafi verið 5. apríl. Sefnandi hafi beðið starfsmann stefndu að setja umrædda greiðslu á Visa kort sitt en ekki hafi fengist heimild fyrir greiðslunni á kortið. Reynt hafi verið að ná sambandi við stefnanda um þessi málalok, en tölvupósti og síma hafi ekki verið svarað. Innborgunin sem framkvæmd hafi verið hafi eðlilega gengið upp í þessi vanskil. Þá hafi stefndu upplýst að ekki væri það rétt að stefnandi hafi beðið starfsmann stefndu um bankareikning framleiðanda til að koma innborguninni á framfæri beint.

Í framhaldinu hafi lögmaður stefnanda sent stefndu bréf þar sem m.a. vanskilin séu útskýrð. Óumdeilt sé að stefnandi hafi beðið um skuldfærslu á Visa kortið sitt fyrir skuldinni 5 apríl 2005. Þó segist stefnandi hafa afturkallað umrædda heimild hjá Visa vegna bágrar fjárhagsstöðu Cosmic ehf. og árangurslauss fjárnáms hjá því félagi 19. apríl 2005. Skorað sé á stefnanda að leggja fram gögn er sýni að hann hafi afturkallað heimildina.

Á sama tíma og þetta sé gert kvarti stefnandi yfir því að innborgun vegna pöntunar hafi ekki skilað sér til framleiðandans og hann hafi fengið vitneskju um það 5. maí 2005. Að venju séu hástemmdar yfirlýsingar um meint samningsbrot af hálfu stefndu. Á tímbilinu 5. apríl til 5. maí kveðist stefnandi hafa sjálfur afturkallað heimildina fyrir skuldfærslu vegna fyrri pöntunar sem hann hafi verið búinn að fá afhenta. Þessi röksemdafærsla fái ekki staðist.

Þá sé vísað til meintrar óstarfhæfni félaganna. Þrátt fyrir að það sé uppgefin ástæða þess að heimildin hafi verið afturkölluð haldi pantanir áfram að berast frá stefnanda til stefndu.

Í umræddu bréfi stefnanda sé þess krafist að stefndu veiti stefnanda beint viðskiptasamband milli stefnanda og framleiðanda og frestur gefinn til 25. maí til að svara því. Þar sem stefndu svöruðu ekki innan frestsins telji stefnandi að umrætt einkasöluumboð hafi verið gert verðlaust 25. maí 2005.

Stefndu hafi mótmælt því að stefnandi hefði beint viðskiptasamband við framleiðanda, þar sem öll samskipti við framleiðanda hafi átt samkvæmt samningi að fara á milli Adriana ehf./Cosmic ehf. til framleiðenda. Sé þetta í sjálfu sér ágætt dæmi um það hvernig stefnandi virði sínar samningsskyldur samkvæmt téðum samningi. Þrátt fyrir greiðsluerfiðleika Cosmic ehf. þá hafi Adriana ehf. einnig staðið að umræddum samningi við stefnanda.

Hinn 10. júní 2005 hafi stefndu enn á ný sent stefnanda bréf þar sem viðskiptasaga aðila sé rakin frá bæjardyrum stefndu. Kröfu um beint viðskiptasamband stefnanda við framleiðanda sé hafnað, enda sé hún algerlega á skjön við ákvæði kaupsamningsins frá því í september 2003. Af öðrum ástæðum, s.s. vegna samskiptasögu og vantrausts milli aðila, hafi auðvitað ekki heldur verið unnt að verða við kröfunni. Forsenda þess að skilmálum í samningi sé breytt sé auðvitað að gera nýjan samning með öðrum skilmálum. Enn á ný skori stefndu á stefnanda að setjast niður og reyna að leysa þetta mál og koma vörunum á markað.

Á hinn bóginn megi upplýsa að munnlega hafi verið reynt að ná samkomulagi um hvernig fara skyldi með innborganir ef Cosmic ehf. gæti ekki annast þær eins og verið hefði, en margar leiðir hafi komið til greina, sem kynntar hafi verið stefnanda, en hann hafi hafnað öllum málaleitunum að venju.

Hinn 30. nóvemer 2005 hafi fallið dómur í Héraðsdómi Reykjaness í staðfestingarmáli vegna lögbannsins 17. maí 2004. Lögmaður stefndu hafi tilkynnt með bréfi 24. júní 2005 að ekki yrði frekar sótt þing af þeirra hálfu. Málið hafi því verið dæmt samkvæmt framkomnum kröfum og gögnum stefnanda með tilliti til þess sem fram hafi komið af hálfu stefndu, en stefndu hafi verið búin að leggja fram greinargerð í málinu. Sé málið því vanreifað af hálfu stefndu fyrir dómi. Ástæða þess að þingsókn hafi fallið niður hafi verið greiðsluerfiðleikar og gjaldþrot Cosmic ehf. 8. júní 2005. Hafi þeim dómi því eðlilega ekki verið áfrýjað.

Þá kveða stefndu rétt að víkja að meintri vanheimild stefndu K-kvk-ef, en í stefnu sé varið mörgum blaðsíðum til að útlista og reyna að rökstyðja hana.

Í stefnu á bls. 3 sé að finna vangaveltur um það að í umræddu bréfi, sé að finna yfirlýsingar stefndu K-kvk-ef um að Adriana ehf. og Cosmic ehf. séu ekki eigendur að No Name. Kveða stefndu K-kvk-þf S-kvk-þf vera eiganda No Name vörumerkisins. Hún hafi einnig verið eigandi að bæði Adriana ehf. og Cosmic ehf. Hafi hún því haft fulla heimild til að ákveða að sérhverjum réttindum samkvæmt vörumerkinu yrði ráðstafað, eða þau framseld, í gegn um félögin. Hafi hún haft allar heimildir til að ákveða það. Með því að undirrita umrædda samninga hafi hún veitt heimild til þess að téð réttindi yrðu framseld í gegnum félögin. Að halda því fram að stefnda K-kvk-nf hafi undirritað kaupsamning f.h. félaganna vitandi um meinta vanheimild sé rökleysa. Stefnda K-kvk-nf hafi verið ein bær til að ákveða með hvaða hætti vörumerkið yrði hagnýtt. Þá sé það auðvitað fjarstæða að halda því fram að vegna meintrar vanheimildar stefndu hefði stefnandi átt beina aðild að framleiðanda þrátt fyrir það að félögin Adriana ehf. og Cosmic ehf. hættu starsemi. Hvernig verði slíkt réttarsamband til?

Þá víkji stefnandi að því að nýtt snyrtivörumerki „rifka“ hafi verið kynnt á íslenskan markað. Jafnframt geti stefnandi um að eiginmaður stefndu K-kvk-ef hafi verið stofnandi þess. Rétt þyki að upplýsa um tilurð „rifka“ þar sem stefnandi geri mikið úr þessum atriðum í stefnu.

Er umræddur samningur milli aðila hafi verið gerður í septemebr 2003 hafi það verið ætlun stefndu K-kvk-ef að einbeita sér að því að markaðssetja snyrtivörur erlendis. Til að geta einhent sér í það verkefni hafi verið ákveðið að framselja öðrum einkaleyfi á sölu No Name innanlands. Fyrst um sinn hafi átt að fara með vörumerki No Name, en það hafi ekki gengið eftir þar sem tilhlýðilegar skráningar hafi ekki fengist á það nafn erlendis, án þess að það skipti nokkru máli hér. Hafi því verið ákveðið að breyta um nafn. Þessi fyrirætlun stefndu, að fara í „útrás“ stangist á engan hátt á við réttindi stefnanda samkvæmt téðum samningi þar sem hann laut að einkasöluumboði hér á landi en ekki erlendis. Allan tímann hafi það legið ljóst fyrir að stefnda hafi ætlað að vinna að framgangi á erlendum mörkuðum. Í því skyni hafi umrætt félag verið stofnað og hafi stefnanda verið það vel ljóst.

Stefndu kveðast hafna því alfarið að stefnandi hafi orðið fyrir fjártjóni vegna atriða sem þeim verði kennt um. Þá hafni stefndu að stefnandi eigi skaðabótakröfu annars vegar á félagið Ariana ehf. og hins vegar á stefndu K-kvk-þf persónulega. Af gögnum málsins megi ráða að miklir erfiðleikar hafi verið milli aðila, sem lýsi sér m.a. í að samskipti aðila hafi farið fram með atbeina lögmanna. Þá hafi verið málaferli í gangi milli aðila nánast frá upphafi samningstímans þar til stefnandi hafi lýst því einhliða yfir að gengju stefndu ekki að síðustu kröfu hans liti hann svo á að hann gæti ekki lengur hagnýtt sér umræddan einkasölusamning. Stefndu hafi reynt að leita leiða til að leysa málin og margoft reynt að fá stefnanda að samningaborði, eins og framlögð gögn beri með sér. Þá hafi stefndu tekið að sér vinnu fyrir stefnanda, sem verði ekki taldar samningsskyldur þeirra samkvæmt samningi. Stefnandi hafi svarað því með því að setja fram óbilgjarnar, einhliða kröfur, sem eigi sér enga stoð í samningi milli aðila.

Stefndu telji á hinn bóginn að stefnandi hafi með framgöngu sinni náð að „henda út“ af markaði vörumerkinu No Name og sé það stórfellt fjárhagslegt tjón fyrir eiganda þess. Það hafi tekið stefndu um tvo áratugi að koma þessu vörumerki á markað og skapa því þann sess sem það hafi öðlast á íslenskum markaði. Það hafi ekki tekið stefnanda meira en tvö ár að eyðileggja þá vinnu.

Þá kveðast stefndu áskilja sér rétt til að höfða sjálfstætt skaðabótamál vegna þess fjárhagslega tjóns sem stefnandi hafi bakað þeim.

Um lagarök kveðast stefndu einkum vísa til meginreglna kröfu- og samningaréttar og skaðbótareglna innan og utan samninga. Um málskostnað sé vísað til laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

IV.

Með kaupsamningi 2. september 2003 keypti stefnandi einkasöluumboð fyrir No Name snyrtivörur á Íslandi og skyldi það gilda í 10 ár frá undirritun samnings, með möguleika á framlengingu. Seljendur voru Cosmic ehf. og stefnda Adriana ehf., en óumdeilt er í málinu að félögin eru að öllu leyti í eigu stefndu K-kvk-ef I-kvk-ef S-kvk-ef. Þá verður að telja óumdeilt að stefnda K-kvk-nf er persónulega eigandi vörumerkisins No Name Cosmetics.

Í málinu liggur fyrir viðauki við kaupsamning, sem samkvæmt 7. gr. kaupsamningsins telst hluti af honum. Er hann undirritaður af Ó-kk-þgf A. H-kk-þgf f.h. stefnanda og stefndu K-kvk-þgf I-kvk-þgf S-kvk-þgf fyrir hönd stefnda Adriana ehf. og Cosmic ehf. Í viðaukanum kemur fram að Adriana ehf. sé framleiðsluaðili No Name snyrtivara og sjái um að þjónusta umboðsaðila um allan heim og Förðunrarskóla No Name Cosmetics. Þá er rakið fyrirkomulag greiðslna og pöntunarferlis og mælt fyrir um að pöntunum skuli beina til Adriana ehf. og greiða tilgreint hlutfall af verði, en greiða þurfi pöntun að fullu áður en til afhendingar komi. Þá er mælt fyrir um standa fyrir framleiðsluvörur, sem ætlaðir eru til uppstillingar í verslunum. Án þess að ástæða sé til að fjalla nákvæmlega um þetta þá er gengið út frá því að umboðsaðili greiði kostnað en framleiðsluaðili láti ýmist hanna og framleiða viðkomandi standa, eða í það minnsta þurfi að samþykkja útlit þeirra. Þá er mælt fyrir um ýmsa viðburði sem framleiðsluaðili skuli standa fyrir, en umboðsaðili hafi aðgang að með ýmsum hætti. Hvorki er í kaupsamningnum eða viðauka minnst á hlutverk Cosmic ehf. í lögskiptum aðila. Liggur hins vegar fyrir að stefnandi beindi pöntunum sínum til Cosmic ehf. og það félag annaðist afgreiðslu þeirra allt þar til viðskipti stöðvuðust í maí mánuði 2005.

Fyrir liggur í málinu að stefnandi pantaði vörur 18. mars 2005 frá Cosmic ehf. og greiddi helming inn á vörupöntunina í samræmi við samning aðila. Er óumdeilt að vinnsluferli vörunnar átti að taka sex vikur og hefjast með því að pöntun var beint til framleiðanda í Bandaríkjunum, sem hóf framleiðslu þegar greiðsla hafði borist. Að lokinni þeirri framleiðslu átti að sögn stefndu eftir að pakka vörunni í umbúðir merktar vörumerkinu No Name. Afhending til stefnanda átti svo að fara fram samhliða greiðslu eftirstöðva. Umrædd vörupöntun var hins vegar ekki sett af stað og hafa stefndu borið því við að innborgun stefnanda hafi verið ráðstafað upp í vanskil, meðal annars til greiðslu eftirstöðva vörupöntunar sem hann hafi fengið afhenta þann 5. apríl. Á þessar mótbárur stefndu er ekki hægt að fallast og verður að telja að í samræmi við fyrirmæli í viðauka kaupsamnings aðila hafi stefndu verið skylt að ráðstafa umræddri innborgun til að setja af stað vörupöntun þá sem stefnandi hafði lagt inn. Dugar þeim ekki að vísa til vanskila sem urðu að meginstefnu til 5. apríl þegar stefnandi virðist hafa fengið afhenta vörupöntun án þess að greiða eftirstöðvar. Er þá litið til þess að stefndu var í lófa lagið, í samræmi við ákvæði kaupsamnings um greiðslufyrirkomulag, að afhenda ekki vörur fyrr en þær hefðu verið greiddar. Það liggur því fyrir að vanefndir höfðu orðið af hálfu Cosmic ehf. varðandi umrædda vörusendingu.

Af gögnum má sjá að árangurslaust fjárnám var gert hjá stefnda Adriana ehf. 8. desember 2003. Upplýsti stefnda K-kvk-nf í aðilaskýrslu sinni að það félag hefði ekki verið tekið til gjaldþrotaskipta, en engin starfsemi væri í því.

Þá liggur fyrir að árangurslaust fjárnám var gert hjá Cosmic ehf. þann 19. apríl 2005. Sendi lögmaður stefnanda bréf til stefndu K-kvk-ef þann 19. maí 2005 þar sem hann lýsti þeirri afstöðu umbjóðanda síns að vegna hinna árangurslausu fjárnáma teldi hann bæði félögin orðin óstarfhæf og krafðist þess í ljósi þeirrar stöðu að stefnda K-kvk-nf gerði honum fært að koma innborgunum og pöntunum beint á framfæri við framleiðanda varanna erlendis. Gefinn var frestur til 25. maí til að svara erindinu en ella mætti stefnda vænta málsóknar. Í svarbréfi 10. júní 2005 hafnar stefnda K-kvk-nf málaleitan stefnanda um beint samband við erlenda framleiðsluaðilann, en óskar eftir viðræðum til lausnar deilunni, þannig að vörumerkið megi haldast á markaði. Cosmic ehf. var tekið til gjaldþrotaskipta 30. júní 2006 og kveður stefnandi það ástæðu þess að því félagi sé ekki stefnt, en stefnandi hafi lýst skaðabótakröfu í þrotabúið.

Mál þetta er höfðað af stefnanda, eins og að framan greinir, til viðurkenningar á bótaskyldu stefndu in solidum á því fjártjóni er hann hafi orðið fyrir af því að fá ekki hagnýtt sér eftir 25. maí 2005 einkasöluumboð fyrir No Name snyrtivörur samkvæmt kaupsamningi aðila.

Ekki verður hins vegar talið að málatilbúnaður aðila hafi beinst eingöngu að þessu sakarefni heldur hafa þeir í löngu máli, í stefnu og greinargerð og síðan í málflutningi, gert ítarlega grein fyrir margvíslegum ágreiningi, sem upp kom milli þeirra frá því kaupsamningur um nefnt einkasöluumboð komst á. Þá er haldið uppi málsástæðum og lýst samskiptum aðila, sem þegar hafa fengið umfjöllun dómstóla án þess að nægilega sé gerð grein fyrir hvernig þau atvik tengist þeirri kröfu sem hér er til úrlausnar. Af þessari umfjöllun má þó ráða að fljótlega eftir undirritun kaupsamnings hafi komið upp verulegur ágreiningur milli aðila, sem leiddi til yfirlýsingar um riftun samningsins, sem síðar var dæmd ólögmæt og nánari grein er gerð fyrir hér að framan. Verður hins vegar ekki séð að sýnt hafi verið fram á orsakasamband á milli deilna aðila um réttmæti sölutalna, eða um heimildir til verðhækkana, við þau atvik sem leiddu til þess, að mati stefnanda, að einkasöluumboð hans varð verðlaust eftir 25. maí 2005. Þá verður heldur ekki talið sýnt að árangurslausar samningaumleitanir aðila, fyrst varðandi samningsslit og síðar varðandi sölu á vörumerkinu No Name ásamt viðskiptasamböndum, skipti máli við úrlausnina, eins og kröfugerð og röksemdum stefnanda er háttað.

Í málatilbúnaði sínum gengur stefnandi út frá þeirri forsendu sem gefinni að við þær aðstæður sem að framan er lýst hafi honum verið rétt á grundvelli kaupsamnings aðila að krefjast þess af stefndu í málinu að honum yrði veitt beint viðskiptasamband við framleiðanda No Name varanna í Bandaríkjunum. Þessi forsenda hans er hins vegar rökstudd með afar óljósum hætti og ekki er fyrir að fara í annars löngum og ítarlegum málatilbúnaði hans vísun til þess hvernig umrædd forsenda verði leidd af efni kaupsamnings aðila, þar sem hún þó hlýtur að eiga uppruna sinn.

Málsástæður stefnanda varðandi ætlaða bótaskyldu stefndu K-kvk-ef lúta allar að því með einum eða öðrum hætti að ætluð vanheimild seljenda samkvæmt margnefndum kaupsamningi hafi leitt til þess tjóns sem stefnandi telir sig hafa orðið fyrir. Stefnda K-kvk-nf bar í aðilaskýrslu sinni að hún hefði verið ein eigandi Cosmic ehf. og stefndu Adriana ehf. og hún hafi persónulega verið eigandi vörumerkisins No Name Cosmetics og viðskiptasambanda við framleiðsluaðila erlendis. Þessi framburður stefndu er í samræmi við fullyrðingar í stefnu um stöðu stefndu K-kvk-ef, en stefnandi telur að í þessu felist vanheimild Adriana ehf og Cosmic ehf. varðandi hið selda og að stefnandi hafi haft réttmæta ástæðu til að ætla að vörumerkið og viðskiptasamböndin væru í eigu umræddra félaga. Hvað sem framangreindu réttarsambandi stefndu K-kvk-ef við stefnda Adriana ehf. og Cosmic ehf líður verður talið að til þess að til skoðunar komi hvort og þá að hvaða marki um hafi verið að ræða vanheimild félaganna til vörumerkisins No Name Cosmetics, ásamt viðskiptasamböndum, við gerð kaupsamnings við stefnanda sé nauðsynlegt að af samningnum verði leidd sú skylda stefndu og Cosmic ehf. að koma á því viðskiptasambandi, sem stefnandi gerði kröfu um, er hann setti stefndu K-kvk-þgf úrslitakosti í bréfi 19. maí 2005.

Stefnandi keypti einkasöluumboð tiltekinnar vöru á Íslandi. Samkvæmt samningi aðila var framleiðsluaðili vörunnar Adriana ehf. Tekið var fram í samningnum að ekki væri verið að selja vörumerkið No Name heldur afnot af því, sem og að ekki væri heimilt að setja aðrar vörur í No Name umbúðir en seljendur væru að framleiða. Stefnandi sem eigandi einkasöluumboðs átti því rétt á því að kaupa umræddar vörur af framleiðanda þeirra, sem samkvæmt samningnum er Adriana ehf. Þykir ekki skipta hér höfuðmáli að í framkvæmd virðist Cosmic ehf. hafa séð um framkvæmd samningsins með afgreiðslu pantana til stefnanda enda var það félag annar seljenda.

Ekki verður fallist á með stefnanda að einkasölusamningur hans verði skilinn svo víðtækum skilningi að á grundvelli hans hafi hann með réttu mátt krefjast þess að ganga inn í réttarsamband framleiðanda vörunnar (Adriana ehf./Cosmic ehf.) við hið erlenda fyrirtæki. Er enda ekki sýnt fram á að hinn erlendi framleiðsluaðili geti talist skila fullunninni vöru þannig að stefnda Adriana ehf. og Cosmic ehf. hafi í raun aðeins verið milliliðir, en ekki raunverulegir framleiðendur eins og gengið er út frá í samningi aðila.

Liggur samkvæmt framansögðu ekkert fyrir um það að ætlað tjón stefnanda megi rekja til vanheimildar seljenda einkasöluumboðsins, eða það varði nokkru við úrlausn málsins hver var eigandi vörumerkisins og viðskiptasambanda við erlenda undirframleiðsluaðila. Ekki verður heldur horft framhjá því að eins og réttur stefnanda til einkasöluumboðs vörunnar á Íslandi er eign hans, er réttur umræddra félaga til framleiðslu og sölu vörunnar til stefnanda eign þeirra. Þá er og fallist á það með stefndu K-kvk-þgf að hún, sem eigandi vörumerkisins og eigandi beggja félaganna hafi haft heimild til að gera umræddan samning. Verður talið að með því að standa fyrir hönd félaganna að gerð samningsins hafi hún ekki einungis bundið félögin við samninginn gagnvart stefnanda heldur einnig sjálfa sig gagnvart félögunum.

Eins og fyrr greinir varð Cosmic ehf. fjárþrota og var síðar tekið til gjaldþrotaskipta og telja má að það sé meginástæða þess að stefnandi fékk ekki afhenta vörusendingu þá sem fyrr er greint frá. Stefnandi gekk til samninga í öndverðu og keypti einkasöluumboð til 10 ára af tveimur félögum með takmarkaðri ábyrgð. Mátti hann gera sér grein fyrir því að umræddir aðilar gætu orðið fjárvana og verður það að teljast hluti af þeirri áhættu sem almennt fylgir gagnkvæmum samningum.

Samkvæmt framansögðu er ekki fallist á með stefnanda að krafa hans um að fá keyptar No Name vörur framhjá stefndu, eigi sér stoð í samningi aðila. Verður því ekki séð að orsakasamband sé á milli ætlaðrar vanheimildar stefnda Adriana ehf. til vörumerkisins No Name og ætlaðs tjóns stefnanda. Þegar af þessum ástæðum verður stefnda K-kvk-nf sýknuð af kröfu stefnanda.

Krafa stefnanda gagnvart stefnda Adriana ehf. er haldin sömu annmörkum og krafa á hendur stefndu K-kvk-þgf og byggir á sama hátt á þeirri grunnforsendu að stefndu K-kvk-þgf hafi verið skylt að verða við einhliða kröfu stefnanda í bréfi hans 19. maí 2005. Eins og framan greinir átti kröfugerð stefnanda í umræddu bréfi ekki stoð í samningi aðila og telja verður að hann hafi á eigin áhættu sett gagnaðila sínum þá úrslitakosti sem þar koma fram. Verður stefnda Adrana ehf. því einnig sýknað af kröfu stefnanda í málinu.

Eftir framangreindum málsúrslitum og með vísan til 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála verður stefnanda gert að greiða stefndu K-kvk-þgf málskostnað, sem þykir hæfilega ákveðinn 500.000 krónur, en rétt þykir að málskostnaður falli niður milli stefnanda og stefnda Adriana ehf.

Dómsuppsaga hefur dregist nokkuð vegna embættisanna dómara, en lögmenn aðila og dómari töldu ekki þörf á endurflutningi málsins af þeim sökum sbr. síðari málsliður 1. mgr. 115. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

H-kk-nf B-kk-nf settur héraðsdómari dæmir mál þetta.

D ó m s o r ð :

Stefndu, K-kvk-nf I-kvk-nf S-kvk-nf og Adriana ehf., eru sýkn af kröfum stefnanda, Ísflex ehf. í máli þessu.

Stefnandi greiði stefndu K-kvk-þgf 500.000 krónur í málskostnað, en málskostnaður milli stefnanda og stefnda Adriana ehf. fellur niður.

H-kk-nf B-kk-nf