S-1742/2007

Málið, sem dómtekið var 5. febrúar sl., er höfðað með ákæru ríkislögreglustjóra, útgefinni 1. nóvember 2007 á hendur „Þ-kk-þgf K-kk-þgf, kennitala 000000-0000, Stóragerði 6, Reykjavík, fyrir eftirtalin skatta- og hegningarlagabrot, sem hann framdi í sjálfstæðri atvinnustarfsemi sinni á árunum 1999-2002.

I. Fyrir brot gegn lögum um virðisaukaskatt.

Með því að hafa eigi skilað virðisaukaskattsskýrslum og að hafa síðan skilað til skattyfirvalda efnislega röngum leiðréttingarskýrslum virðisaukaskatts, vegna áranna 1999 til 2002, og hafa látið undir höfuð leggjast að standa Tollstjóranum í Reykjavík skil á virðisaukaskatti, í samræmi við það sem lög áskilja, samtals að fjárhæð kr. 4.212.199, og sundurliðast sem hér greinir:

Uppgjörstímabil: Vangoldinn virðisaukaskattur:

Árið 1999

júlí-ágúst kr. 130.254

september-október kr. 452.025

nóvember-desember kr. 460.420 kr. 1.042.699

Árið 2000

janúar-febrúar kr. 19.575

maí-júní kr. 162.748

júlí-ágúst kr. 441.663

september-október kr. 381.154

nóvember-desember kr. 318.399 kr. 1.323.539

Árið 2001

janúar-febrúar kr. 43.851

mars-apríl kr. 220.065

maí-júní kr. 5.904

júlí-ágúst kr. 86.586

september-október kr. 314.859

nóvember-desember kr. 360.120 kr. 1.031.385

Árið 2002

mars-apríl kr. 79.135

maí-júní kr. 196.245

júlí-ágúst kr. 154.546

september-október kr. 224.420

nóvember-desember kr. 160.230 kr. 814.576

Samtals: kr. 4.212.199

Telst þetta varða við 1. mgr. 40. gr. laga nr. 50, 1988, um virðisaukaskatt, sbr. 3. gr. laga nr. 42, 1995 og 3. gr. laga nr. 134, 2005, og 1. mgr. 262. gr. almennra hegningarlaga nr. 19, 1940, sbr. 1. gr. laga nr. 39, 1995 og 139. gr. laga nr. 82, 1998.

II. Fyrir brot gegn lögum um tekjuskatt og eignarskatt og lögum um tekjustofna sveitarfélaga.

Með því að hafa látið undir höfuð leggjast að skila skattframtölum sínum á lögmæltum tíma gjaldaárin 2000 til 2002 og telja fram tekjur hans af sjálfstæðri atvinnustarfsemi á rekstrarárunum 1999 til 2001, og hafa skilað inn efnislega röngu skattframtali gjaldaárið 2003 vegna rekstrarársins 2002, en með þessu vantaldi hann tekjuskatts- og útsvarsstofn sinn um samtals kr. 16.366.966, sem honum bar að greiða af tekjuskatt og útsvar samtals að fjárhæð kr. 6.488.255, sem sundurliðast sem hér greinir:

Tekjuárið 1999

Vangreiddur tekjuskattur og útsvar gjaldaárið 2000:

Rekstrartekjur: kr. 4.650.276

Rekstrargjöld: kr. - 626.742

Vantalinn tekjuskatts- og útsvarsstofn: kr. 4.023.534

Vangreiddur tekjuskattur, tekjuskattsprósenta 26,41% kr. 1.062.615

Sérstakur tekjuskattur á stofn yfir 3.277.950, gjaldstig 7% kr. 52.191

Vangreitt útsvar, útsvarsprósenta 11,99% kr. 482.422

Vangreiddur tekjuskattur og útsvar samtals: kr. 1.597.228

Tekjuárið 2000

Vangreiddur tekjuskattur og útsvar gjaldaárið 2001:

Rekstrartekjur: kr. 5.646.931

Rekstrargjöld: kr. - 609.374

Vantalinn tekjuskatts- og útsvarsstofn: kr. 5.037.557

Vangreiddur tekjuskattur, tekjuskattsprósenta 26,41% kr. 1.330.419

Sérstakur tekjuskattur á stofn yfir 3.359.899, gjaldstig 7% kr. 117.436

Vangreitt útsvar, útsvarsprósenta 11,99% kr. 604.003

Vangreiddur tekjuskattur og útsvar samtals: kr. 2.051.858

Tekjuárið 2001

Vangreiddur tekjuskattur og útsvar gjaldaárið 2002:

Rekstrartekjur: kr. 4.223.737

Rekstrargjöld: kr. - 122.649

Vantalinn tekjuskatts- og útsvarsstofn: kr. 4.101.088

Vangreiddur tekjuskattur, tekjuskattsprósenta 26,08% kr. 1.069.564

Sérstakur tekjuskattur á stofn yfir 3.865.000, gjaldstig 7% kr. 16.526

Vangreitt útsvar, útsvarsprósenta 12,7% kr. 520.838

Vangreiddur tekjuskattur og útsvar samtals: kr. 1.606.928

Tekjuárið 2002

Vangreiddur tekjuskattur og útsvar gjaldaárið 2003:

Rekstrartekjur: kr. 3.324.801

Rekstrargjöld: kr. - 6.276

Tekjuskattsstofn: kr. 3.318.525

Tekjuskattsstofn samkvæmt framtali: kr. - 113.738

Vantalinn tekjuskatts- og útsvarsstofn: kr. 3.204.787

Vangreiddur tekjuskattur, tekjuskattsprósenta 25,75% kr. 825.233

Vangreitt útsvar, útsvarsprósenta 12,7% kr. 407.008

Vangreiddur tekjuskattur og útsvar samtals: kr. 1.232.241

Samtals kr. 6.488.255

Telst þetta varða við 1. mgr. 109. gr. laga um tekjuskatt og eignarskatt nr. 90, 2003, sbr. áður 1. mgr. 107. gr. eldri laga nr. 75, 1981 um tekjuskatt og eignarskatt, vegna tekjuársins 2002, en við 2. mgr. sömu laga, sbr. áður 2. mgr. 107. gr. eldri laga nr. 75, 1981 um tekjuskatt og eignarskatt, vegna tekjuáranna 1999, 2000 og 2001, 2. mgr. 22. gr. laga nr. 4, 1995 um tekjustofna sveitarfélaga og 1. mgr. 262. gr. almennra hegningarlaga nr. 19, 1940, sbr. 1. gr. laga nr. 39, 1995 og 139. gr. laga nr. 82, 1998.

III. Fyrir brot gegn lögum um bókhald.

Með því að hafa látið undir höfuð leggjast að færa lögboðið bókhald og varðveita bókhaldsgögn vegna sjálfstæðrar starfsemi sinnar á rekstrarárunum 1999 til og með 2002.

Telst þetta varða við 1. og 2. tölulið 1. mgr. 37. gr., sbr. 36. gr. laga nr. 145, 1994, um bókhald, sbr. 1. gr. laga nr. 37, 1995 um breyting á þeim lögum, og 2. mgr. 262. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 1. gr. laga nr. 39, 1995.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar fyrir framangreind brot.“

Ákærði hefur játað sök að hluta til eins og nánar verður gerð grein fyrir í II. kafla hér á eftir. Hann krefst vægustu refsingar og málsvarnarlauna til handa verjanda sínum úr ríkissjóði.

II

Málavextir eru þeir að með bréfi 27. maí 2005 vísaði skattrannsóknarstjóri máli ákærða til opinberrar rannsóknar hjá efnahagsbrotadeild ríkislögreglustjóra. Í bréfinu kemur fram að ákærði hafi starfað sjálfstætt sem húsamálari og hafi rekstur hans á árunum 1998 til 2002 verið til rannsóknar. Þá segir um niðurstöður rannsóknarinnar: „Rannsóknir skattrannsóknarstjóra ríkisins leiddu m.a í ljós að Þ-kk-nf vanrækti að færa bókhald vegna sjálfstæðrar starfsemi sinnar auk þess sem vörslu bókhaldsgagna var verulega ábótavant. Þá stóð Þ-kk-nf skil á efnislega röngum skattframtölum til skattstjóra gjaldárin 1999, 2000, 2001, 2002 og 2003 vegna rekstraráranna 1998, 1999, 2000, 2001 og 2002, með því að vanrækja að gera þar grein fyrir rekstrartekjum vegna sjálfstæðrar starfsemi sinnar nema að takmörkuðu leyti. Þá vanrækti Þ-kk-nf að standa skil á virðisaukaskattsskýrslum vegna uppgjörstímabila umræddra ára, en stóð þó skil á leiðréttingarskýrslum virðisaukaskatts meðfylgjandi skattframtölum gjaldáranna 1999, 2000, 2001 og 2002. Leiddu rannsóknir í ljós að virðisaukaskattskyld velta og útskattur væru vanframtalin vegna allra framangreindra rekstrarára.“

Ákærði var yfirheyrður af lögreglu 16. ágúst 2005. Hann skýrði svo frá að á framangreindum árum hafi hann starfað sem húsamálari. Hann hafi ekki haldið bókhaldsgögnum til haga heldur hafi þau glatast og þar af leiðandi hafi bókhaldið ekki verið fært. Varðandi framtalsgerð bar ákærði að starfsmaður félagsmálastofnunar hafi talið fram fyrir sig samkvæmt gögnum er hann hafi látið hann hafa, en ef til vill hafi eitthvað vantað upp á þau. Ákærði kvaðst ekki hafa skilað virðisaukaskattsskýrslum og hafi það stafað af óreiðu. Hann rengdi ekki niðurstöðu skattrannsóknarstjóra tölulega og kvaðst hafa ráðstafað fénu til greiðslu kostnaðar, þar á meðal til að greiða sér eðlileg laun og skuldir frá fyrri tíð, en eignamyndun hafi ekki orðið hjá sér vegna þessa.

Fyrir dómi bar ákærði að hann hafi áður fyrr verið í mikilli óreglu, en 1997 hafi honum tekist að snúa við blaðinu. Honum hafi þó ekki tekist að ná tökum á þessum þætti í lífi sínu, það er að hafa fjármálin í reglu. Ákærði viðurkenndi að hafa ekki skilað virðisaukaskattsskýrslum eins og honum er gefið að sök í I. kafla ákærunnar. Hann hafi hins vegar skilað leiðréttingaskýrslum og talið þær réttar. Til þessa hafi hann fengið aðstoð frá starfsmanni félagsmálastofnunar. Hann viðurkenndi að hafa ekki greitt til tollstjóra samkvæmt leiðréttingaskýrslunum, en að hafa greitt í nóvember 2007 þriðjung skuldarinnar. Ákærði viðurkenndi brot samkvæmt II. kafla, en taldi sig hafa skilað framtölum samkvæmt bestu vitund og með aðstoð framangreinds manns. Hann hafi lagt til grundvallar opinber gögn, en ekki gat ákærði nánar lýst því hver þau væru. Spurður nánar kom fram að hann væri að vísa til gagna sem yfirvöld höfðu aflað vegna þess að hann hafði hvorki haldið bókhald né talið fram eins og rakið var. Hann hafi hins vegar skilað launamiðum og hafi á grundvelli þeirra verið hægt að fá einhvern botn í rekstur hans. Ákærði játaði brot sem honum eru gefin að sök í III. kafla ákærunnar. Hann kvaðst ekki hafa haldið lögboðið bókhald og væri það í raun skýringin á brotum hans samkvæmt II. og III. kafla ákærunnar.

III

Eins og rakið var viðurkenndi ákærði fyrir dómi að hafa ekki skilað virðisaukaskattsskýrslum eins og honum er gefið að sök í I. kafla ákærunnar. Hann hafi hins vegar talið leiðréttingaskýrslurnar réttar. Þá viðurkenndi hann að hafa ekki staðið tollstjóra skil á virðisaukaskatti eins og honum er gefið að sök í þessum kafla. Samkvæmt gögnum málsins voru leiðréttingaskýrslur ákærða rangar og á því ber hann ábyrgð þótt annar maður hafi komið að vinnu við þær eins og rakið var. Ákærði hefur viðurkennt brot sitt samkvæmt II. kafla ákærunnar og er ekki tæk sú viðbára hans að hann hafi fengið annan mann til að annast framtalsgerð fyrir sig og ekki vitað annað en hún hafi verið unnin eftir opinberum gögnum, en óljóst er hvað hann átti við með opinberum gögnum í þessu samhengi. Ákærði hefur skýlaust játað brot það sem honum er gefið að sök í III. kafla ákærunnar.

Samkvæmt framansögðu er það niðurstaða dómsins að ákærði hafi gerst sekur um brot þau sem honum eru gefin að sök og rétt eru færð til refsiákvæða í ákærunni.

Á sakavottorði ákærða eru tilgreindir tveir dómar frá 1983 og 1985 og hafa þeir ekki þýðingu við úrlausn þessa máls.

Við ákvörðun refsingar ákærða er höfð hliðsjón af 77. gr. almennra hegningarlaga og er hún hæfilega ákveðin fangelsi í 6 mánuði. Skilyrði eru til að skilorðsbinda refsinguna í 2 ár eins og nánar greinir í dómsorði. Þá verður ákærða gert að greiða 21.500.000 krónur í sekt til ríkissjóðs og komi 300 daga fangelsi í stað sektar verði hún ekki greidd innan 4 vikna. Loks verður ákærði dæmdur til að greiða málsvarnarlaun verjanda síns, V-kk-ef B-kk-ef hdl., 249.000 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti, en annan kostnað leiddi ekki af málinu.

A-kk-nf Í-kk-nf héraðsdómari kvað upp dóminn.

Dómsorð

Ákærði, Þ-kk-nf K-kk-nf, sæti fangelsi í 6 mánuði en fresta skal fullnustu refsingar og falli hún niður að liðnum tveimur árum frá birtingu dómsins fyrir ákærða haldi hann almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga.

Ákærði greiði 21.500.000 krónur í sekt til ríkissjóðs og komi 300 daga fangelsi í stað sektar verði hún ekki greidd innan 4 vikna.

Ákærði greiði málsvarnarlaun verjanda síns, V-kk-ef B-kk-ef hdl., 249.000 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti.

A-kk-nf Í-kk-nf