E-1088/2006

Mál þetta var dómtekið 2. nóvember s.l. að loknum munnlegum málflutningi.

Stefnandi er Ó-kk-nf S-kk-nf R-kk-nf, kt. 000000-0000, Leirutanga 12, Mosfellsbæ, en stefndi er BB ehf., kt. 000000-0000, Vesturvör 30c, Kópavogi.

Lögmaður stefnanda er K-kk-nf Ó. K-kk-nf hdl., en lögmaður stefnda er E-kk-nf Ö-kk-nf D-kk-nf hdl.

I. Dómkröfur.

1. Stefnandi krefst þess að stefndi verði dæmdur til að greiða honum skuld að fjárhæð 78.249 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt III. kafla laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu og verðtryggingu af 78.249 krónum frá 1. febrúar 2005 til greiðsludags.

Þá er krafist málskostnaðar samkvæmt framlögðum málskostnaðarreikningi og leggst virðisaukaskattur á málflutningsþóknina.

2. Stefndi krefst aðallega sýknu af kröfum stefnanda, en til vara að kröfur hans verði stórlega lækkaðar og hið stefnda félag verði sýknað af dráttarvaxtakröfum stefnanda.

Þá krefst stefndi málskostnaðar að skaðlausu að mati dómsins og við leggist virðisaukaskattur á málflutningsþóknun, en stefnda sé ekki virðisaukaskattskyldur.

II. Málavextir.

Stefnandi hóf störf hjá stefnda 24. september 2004 og starfaði fyrst sem lagermaður þar og síðar sem bílstjóri. Enginn ráðningarsamningur var gerður við stefnanda en ágreiningslaust er að laun hans voru fyrst 140.000 krónur á mánuði, en hækkuðu síðar í 180.000 krónur á mánuði og fastur vinnutími frá kl. 08:00 til kl. 17:00 á virkum dögum og skyldi vera klukkutími í mat. Stefnandi taldi sig og eiga að fá greitt fyrir unna hálftíma í kaffihléi og fyrir unnar vinnustundir í lok vinnudags, en stefnandi hafi iðulega unnið, við það sem þurfti að klára að loknum föstum vinnutíma. Stefnandi gerði kröfu um að fá þessar vinnustundir greiddar sem yfirvinnu, en var þá svarað því til af yfirmanni stefnda, að slíkir aukatímar væri ekki greiddir. Við það vildi stefnandi ekki sætta sig við og sagði starfi sínu upp 10. janúar 2005, en vann til janúarloka að ósk stefnda.

Stefnandi hafði leitað til stéttarfélags síns Eflingar-stéttarfélags, þar sem yfirfarnir voru launareikningar stefnanda og var talið að orlof á vinnu hafi ekki skilað sér á orlofsreikning, né hafi vanreiknuð yfirvinna skilað sér né orlof af henni. Stéttarfélagið hafði í framhaldi af þessu sent stefnda bréf 19. september og 18. október 2005, þar sem gerðar voru launakröfur fyrir stefnanda m/v útreikninga þessa og var svo þann 10. nóvember 2005 sent innheimtubréf af lögmanni stefnanda en án árangurs um greiðslur. Stefnandi höfðaði svo mál þetta og takmarkaði kröfur sínar þá við vangreitt orlof af launum í september 2004 til janúar 2005 auk orlofsuppbótar og desemberuppbótar.

III. Málsástæður og lagarök.

1. Stefnandi byggir kröfu sína um greiðslu 10,17% orlofs á því að hann hafi engin orlofslaun fengið greidd hvorki mánaðarlega né við starfslok og vísar í ákvæði aðalkjarasamnings Eflingar og Samtaka atvinnulífsins grein 4.1. Í 8. gr. laga nr. 30/1987 um orlof segir jafnframt að ef ráðningarsamningi launþega og vinnuveitanda lýkur skull vinnuveitandi greiða launþega öll áunnin orlofslaun hans við lok ráðningartíma.

Þá sé gerð krafa um greiðslu orlofs- og desemberuppbótar. Samkvæmt ákvæðum aðalkjarasamnings Eflingar-stéttarfélags og Samtaka atvinnulífsins, grein 1.4., eigi stefnandi rétt til greiðslu desemberuppbótar og orlofsuppbótar. Desemberuppbót miðað við fullt starf árið 2005 sé kr. 39.700,- en fullt starf teljist vera vinna í 45 vikur samkvæmt kjarasamningi. Orlofsuppbót vegna orlofsársins 1. maí 2005 til 30. apríl 2006 sé kr. 21.800,- miðað við fullt starf í 45 vikur á árinu.

Krafa stefnanda sundurliðast með eftirgreindum hætti:

Orlof:

September 2004

- 8 dagvinnustundir * 823,54 kr. * 10.17% orlof kr. 7.258,-

Október

- 140.000 kr. * 10.17% orlof kr. 14.238,-

Nóvember

- 160.000 kr. * 10.17% orlof kr. 16.272,-

Desember

- 160.000 kr. * 10.17% orlof kr. 16.272,-

Janúar

- 180.000 kr. * 10.17% orlof kr. 18.306,-

Orlofs- og desemberuppbót:

Orlofsuppbót

- 21.800 kr./45 vikur * 18.5 vikur kr. 8.962,-

Desemberuppbót

- 39.700 kr./45 vikur * 4 vikur kr. 3.529,-

Samtals vangreitt kr. 84.837,-

Samkvæmt leiðréttingu stefnanda á orlof í september ætti að vera 670 krónur og samtalan því kr. 78.249.

Stefnandi hafi verið félagsmaður í Eflingu-stéttarfélagi á því tímabili er krafa hans stofnaðist. Vísað er til meginreglu vinnu-, kröfu- og samningaréttar um að laun beri að greiða í samræmi við umsamda launataxta skv. gildandi ráðningar- og/eða kjarasamningi. Vísast um réttindi hans aðallega til 1, 2, 3, 4 og 12. kafla kjarasamnings félagsins. Jafnframt er vísað til laga. 55/1980 um starfskjör launafólks o.fl., aðallega 1.gr., laga 28/1930 um greiðslu verkkaups, laga 30/1987 um orlof, aðallega 1., 7, og 8.gr. og laga 19/1979 um rétt launafólks til uppsagnarfrests o.fl. Byggt sé á því að stefndi hafi vanefnt bindandi ráðningarsamning við stefnanda með því að greiða ekki umsamin laun og uppfylla aðrar samningsskyldur sínar. Samkvæmt framangreindum réttarheimildum og samningum sé greiðsluskylda stefnda ótvíræð. Um sönnun sé jafnframt vísað til stjórnunarréttar stefnda og þess að hann er bókhaldsskyldur að lögum.

Kröfur um dráttarvexti, þ.m.t. vaxtavexti, styðji stefnandi við reglur III. kafla laga 38/2001, um vexti og verðtryggingu, með síðari breytingum. Krafan um málskostnað styðst við XXl. kafla laga 91/1991 um meðferð einkamála. Krafa um virðisaukaskatt af málflutningsþóknun sé reist á lögum númer 50/1988. Stefnandi sé ekki virðisaukaskattskyldur og beri honum því nauðsyn til að fá dóm fyrir skatti þessum úr hendi stefndu.

2. Af hálfu stefnda er kröfu um orlofslaun mótmælt á þeim grundvelli að orlofslaun voru leiðrétt og gerð upp við stefnanda sbr. leiðréttingu þess efnis sem handrituð sé á launaseðla, sbr. dómskjal nr. 3, launaseðill dags. 1. desember 2004 og launaseðill 1. janúar 2005. Þá byggir stefndi á því að stefnandi hafi tekið út orlof sitt í frídögum á starfstímanum að hluta eða að öllu leyti. Byggir stefndi á því að fullt uppgjör hafi farið fram við stefnanda við starfslok hans og að stefnandi verði að bera hallann af eigin tómlæti frá útborgun launa í nóvember og desember 2004 og janúar 2005. Allar samningsbundnar skuldbindingar hafi verið gerðar upp við stefnanda við starfslok hans og að stefnandi hafi með viðtöku launauppgjörs án fyrirvara eða athugasemda samþykkt uppgjörið.

Kröfu um orlofsuppbót er mótmælt á þeim grundvelli að allar samningsbundnar skuldbindingar hafi verið gerðar upp við stefnanda við starfslok hans og að stefnandi hafi með viðtöku launauppgjörs án fyrirvara eða athugasemda samþykkt uppgjörið. Til stuðnings málsástæðum sínum vísar stefndi til tómlætis stefnanda og þess að stefnandi gerði ekki að meginkröfu sinni að krefjast orlofsuppbótar fyrr en ljóst var að aðrar órökstuddar kröfur hans ætluðu ekki að ná fram að ganga.

Kröfu um desemberuppbót er mótmælt á þeim grundvelli að stefnandi starfaði ekki hjá stefnda á tímabilinu 1. maí 2005 til 30. apríl 2006 og hafi því ekki borið að greiða stefnanda desemberuppbót fyrir það tímabil. Auk þess sem vísað sé til tómlætis stefnanda og að allar samningsbundnar skuldbindingar hafi verið gerðar upp við stefnanda við starfslok hans og að stefnandi hafi með viðtöku launauppgjörs án fyrirvara eða athugasemda samþykkt uppgjörið.

Stefndi byggir málflutning sinn einnig á því að allar samningsbundnar skuldbindingar milli stefnanda og stefnda hafi verið gerðar upp við starfslok stefnanda og að stefnandi hafi með viðtöku launauppgjörs án fyrirvara eða athugasemda samþykkt uppgjörið. Þá byggir stefndi á því að tómlæti stefnanda frá launauppgjöri verði að túlka honum í óhag.

Kröfur um sýknu og stórlega lækkun styður stefndi við meginreglur vinnu-, kröfu- og samningarréttar, lög nr. 28/1930 um greiðslu verkkaups, lög nr. 30/1987 um orlof og kjarasamninga Eflingar og Samtaka Atvinnulífsins, og bókanir sem teljast hluti kjarasamninga. Kröfur um niðurfellingu dráttarvaxta styður stefndi við meginreglur kröfuréttar. Krafa um málskostnað styðst við 1. mgr. 130. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð einkamála. Krafa um virðisaukaskatt á málflutningsþóknun er reist á lögum nr. 50/1998 en stefnda er ekki virðisaukaskattskyld og ber því að fá dóm fyrir þeim skatti úr hendi stefnanda.

IV. Niðurstöður.

Samkvæmt skýrum ákvæðum í kjarasamningi milli Samtaka atvinnulífsins, Eflingar-stéttarfélags o.fl. og lögum nr. 30/1987 á stefnandi rétt á orlofsfé, sem reiknast 10,17% af launum þeim sem hann fékk greidd fyrir vinnu sína hjá stefnda tímabilið frá 24. september 2004 til 31. janúar 2005. Útreikningar þeir sem fram koma fram í stefnu um fjárhæð orlofsfjárins eru gerðir samkvæmt launaseðlum og teljast réttir m/v að launaleiðrétting í desember sé til hækkunar á launum stefnanda í nóvember 2004, en stefndi hefur skýrt frá því, að þetta sé umsamin launahækkun sem til sé komin vegna þess, að á þessum tíma hafði hann hlotið meirapróf til aksturs bifreiða og er því óhaggað. Orlofsuppbót og desemberuppbót er reiknuð út m/v starfstíma stefnanda hjá stefnda og verður byggt á þeim útreikningi.

Af hálfu stefnda er því borið við að stefnandi hafi tekið út orlofsfé í frídögum. Þessu er alfarið hafnað af stefnanda, sem kvaðst hafa einu sinni fengið frí í hálfan dag vegna meiraprófsnámskeiðsins, en að öðru leyti hafi hann sótt þetta námskeið að loknum vinnudegi. Stefndi er bókhaldsskyldur og í stjórnunarstöðu og er fallist á, að það standi honum næst að færa sönnun fyrir þessari staðhæfingu, sem hann hefur ekki gert. Fullyrðing stefnda um að í launaseðli fyrir greiðslu janúarlauna 2005 felist lokauppgjör um að stefnandi hafi fengið öll laun, sem honum hafi borið fyrir störf sín hjá stefnda er ekki tekin til greina. Hér er aðeins um mánaðaruppgjör að ræða fyrir janúarmánuð og ekkert yfirlit um laun fyrir allan starfstímann með tilvísun í áunnið orlof o.fl., né er til að dreifa undirritun stefnanda um endanlegt uppgjör á launum. Þá þykir heldur ekki hafa liðið það langur tími frá starfslokum, þar til stefnandi setti fram framangreinda kröfu um orlof, orlofsuppbót og desemberuppbót, að hún geti talist fallin niður vegna tómlætis og verður þá að líta til þess, að stefnandi átti ekki sjálfur rétt á að fá orlofslaun greidd fyrr en í maí 2005.

Að öllu þessum athuguðu þykir bresta sönnun um að stefndi hafi tekið út orlofslaun sín og eða að krafa vegna þeirra sé fallin niður og er því krafa stefnanda tekin óskert til greina og ber stefnda að greiða stefnanda stefnufjárhæðina eins og henni hefur verið breytt, þ.e. 78.249 krónur ásamt vöxtum, sem ákveðast þannig að stefndi greiði vexti samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001 frá 1. febrúar 2005 til 1. maí 2005, en dráttarvexti samkvæmt III. kafla laganna frá þeim degi til greiðsludags

Eftir þessum úrslitum bera að dæma stefnda til að greiða stefnanda 156.376 krónur í málskostnað og hefur þá verið tekið tillit til virðisaukaskatts á málflutningsþóknun.

Dóm þennan kveður upp G-kk-nf L. J-kk-nf, héraðsdómari.

DÓMSORÐ

Stefndi, BB ehf., greiði stefnanda Ó-kk-þgf R-kk-þgf S-kk-þgf 78.249 krónur ásamt vöxtum samkvæmt 8. gr.laga nr. 38/2001 frá 1. febrúar 2005 til 1.maí 2005, en dráttarvöxtum samkvæmt III. kafla laganna frá þeim degi til greiðsludags.

Stefndi greiði stefnanda 156.373 krónur í málskostnað og hefur þá verið tekið tillit til virðisaukaskatts á málflutningsþóknun.

G-kk-nf L. J-kk-nf

Rétt endurrit staðfestir.

Héraðsdómi Reykjaness 28.12.2006.