E-1164/2022

Mál þetta var höfðað 20. júní 2022 og dómtekið 21. nóvember s. á. Stefnandi er A, [...]. Stefnda er B,[...].

Dómkröfur stefnanda eru þær að stefndu verði gert að greiða stefnanda tvær skuldir:

Að fjárhæð 14.000.000 króna, ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, frá 3. mars 2022 til greiðsludags, að frádreginni innborgun að fjárhæð 5.000.000 króna hinn 19. júlí 2021.

Að fjárhæð 40.000 bandaríkjadalir, ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, frá 3. mars 2022 til greiðsludags, að frádreginni innborgun að fjárhæð 20.000 bandaríkjadalir hinn 19. júlí 2021.

Þá krefst stefnandi málskostnaðar.

Stefnda krefst þess aðallega að máli þessu verði vísað frá dómi. Til vara er þess krafist að hún verði sýknuð af kröfum stefnanda. Þá er gerð krafa um málskostnað.

I.

Ágreiningur er um málsatvik. Stefnandi, sem er faðir stefndu, lýsir því í stefnu að hann hafi grein st alvarlega hjartveikur árið 2018. Eftir rannsóknir hafi veriðákveðið að stefnandi mundi undirgangast hjartaþræðingu. Stefnanda hafi verið ljóst að staðan væri alvarleg og að líkur væru á að hann myndi ekki lifa aðgerðina af. Hann hafi því ákveðið að gera ákveðnar ráðstafanir ef hann myndi falla skyndilega frá. Honum hafi verið umhugað um að styðja við bakið á stefndu ef hann skyldi falla frá. Í því skyni hafi hann afhent stefndu fjármuni með þeim skilyrðum að hún og fjölskylda hennar skyldu fá að eiga þáef hann lifði ekki aðgerðina af, annars þyrfti hún að endurgreiða honum þá alla.

Stefnandi hafi afhent hinn 10. október 2018 stefndu 6.000.000 króna, 20.000 bandaríkjadali og 8.000 evrur. Þá hafi hann hinn 16. október 2018 afhent stefndu 6.000.000 króna og 10.000 bandaríkjadali. Loks hafi hann hinn 8. mars 2019 afhent stefndu 2.000.000 króna og 10.000 bandaríkjadali. Hjartaþræðingin hafi verið framkvæmd [...] 2019 og tekist vel, þvert á allar líkur. Eftir aðgerðina hafi stefnandi ítrekað reynt að endurheimta fjármunina en án árangurs.

Stefnda lýsir atvikum þannig í greinargerð sinni að á ýmsu hafi gengið í samskiptum aðila í gegnum tíðina sem hafi einkennst af því að stefnandi hafi viljað ráða yfir gjörðum hennar og gera hana háða sér. Hálfsystir stefndu [...]hafi algjörlega lokað á öll samskipti við stefnanda og hafi þau ekki talast við í mörg ár. Í október 2018 hafi stefnandi fyrirskipað stefndu að stofna bankahólf [...]og afhent henni síðan pakka vafinn í álpappír, nokkur hvít umslög, öskju og nælu í litlum plastpoka. Hann hafi beðið hana að fara með pakkann og geyma í hólfinu. Stefnandi hafi sagt stefndu að hann vildi að þessir peningar og hlutir væru í vörslum hennar ef eitthvað skyldi koma fyrir hann. Stefnda væri eina manneskjan sem hann treysti og enginn ætti að vita af því að hann hefði látið hana hafa þessi verðmæti. Hún ein ætti að njóta þeirra. Stefnda kveður að ekkert hafi verið minnst á að hún skilaði þessum verðmætum til baka eða að afhending þeirra tengdist einhverri aðgerð. Stefnda kveðst hafa vitað að líkamlegt ástand stefnanda hafi ekki verið gott auk þess sem skilnaður hans við móður stefndu hafi setið í honum. Stefnda kveðst hafa tekið við pakkanum, umslögum og þeim munum öðrum sem stefnandi hafi beðið hana að setja í bankahólfið. Skömmu síðar hafi stefnandi afhent henni annan pakka með þeim skilaboðum að taka við þeim, en um væri að ræða gjöf til hennar. Stefnda hafi tekið við þeim peningum og notað þá sem hluta af innborgun í íbúð. Stefnda kveður að stefnandi hafi farið í hjartaaðgerð [...] en sú aðgerð hafi ekki verið lífshættuleg. Um hafi verið að ræða hjartaþræðingu þar sem sett hafi verið stoðnet í nokkrar æðar og stefnandi farið heim stuttu síðar. Stefnda kveðst hafa verið í samskiptum við stefnanda eftir aðgerðina. Þau samskipti hafi verið stirð og einkennst af afskiptasemi stefnanda af lífi stefndu og athugasemdum, meðal annars um að stefnda hefði meiri samskipti við móður sína en hann. Þá hafi stefnandi gert athugasemdir við sambýlismann stefndu og eitrað þannig fjölskyldulíf stefndu. Stefnda hafi þá ákveðið að hætta nánast alveg að hafa samskipti við stefnanda. Stefnandi hafi þá farið að ásaka hana um þjófnað og krafist þess að hún skilaði til baka þeim fjármunum sem hann hafði afhent henni. Sú krafa hafi komið fram í byrjun sumars 2021. Stefnda hafi þá farið í bankahólfið og náð í pakkann sem hafi verið vafinn í álpappír, umslögin, næluna og öskjuna og farið með þetta til stefnanda. Stefnda hafi þá séð að íslenskir peningar voru í pakkanum sem var vafinn í álpappír, erlendir peningaseðlar og frímerki í umslögum og lyklar í öskjunni sem stefnda hafi talið víst að gengju að peningaskáp á heimili stefnanda.

Stefnda kveður að stefnandi hafi síðar heimtað að hún skilaði líka þeim fjármunum sem hann hefði gefið henni og farið að krefjast þess að hitta hana í útibúi [...], ella myndi hann heimsækja hana í vinnu hennar. Stefnda kveðst þá endanlega hafa gefist upp á stefnanda og lokað á öll samskipti við hann.

II.

Stefnandi byggir á því að hann eigi kröfu á hendur stefndu sem stofnast hafi með munnlegu samkomulagi sem aðilar hafi gert sín á milli. Stefnandi hafi haft samband við stefndu og viljað að hún tæki við fjármunum og mátt eiga þá ef hann myndi ekki lifa aðgerðina af en ellegar skila þeim. Ekki hafi verið gerður skriflegur samningur á milli aðila, enda séu munnlegir samningar jafngildir skriflegum.

Þar sem stefnandi sé enn á lífi hafi greiðsluskylda stefndu orðið virk samkvæmt samkomulagi þeirra, enda hafi greiðsluskylda hennar verið bundin því skilyrði að stefnandi lifði aðgerðina af. Stefnda hafi viðurkennt greiðsluskyldu sína og greitt hluta kröfunnar 19. júlí 2021. Þá hafi stefnda mælt sér mót við stefnanda í þrígang í útibúi [...], í því skyni að afhenda stefnanda það sem eftir stæði af kröfunni, en hún hafi ekki látið sjá sig í öll skiptin. Stefnda hafi upplýst stefnanda um að fjármunirnir væru enn til staðar og hún myndi skila þeim von bráðar. Stefnandi hafi ekki upplýsingar um hvort fármunirnir séu sérgreindir eða til staðar hjá stefndu og geti því ekki krafist afhendingar þeirra, svo sem um væri að ræða skyldu til afhendingar tiltekinna fjármuna.

Stefnandi segir að stefnda hafi endurgreitt honum hluta af kröfunni. Hinn 19. júlí 2021 hafi hún greitt 5.000.000 króna, 20.000 bandaríkjadali og 8.000 evrur. Eftir standi 9.000.000 krónaog 20.000 bandaríkjadalir.

Stefnandi byggir á því að stefndu beri að greiða honum þá fjármuni sem hann hafi afhent henni, í samræmi við samkomulag þeirra. Eftirstöðvar skuldarinnar hafi ekki fengist greiddar þrátt fyrir innheimtutilraunir af hálfu stefnanda og hafi því verið nauðsynlegt að höfða mál þetta. Stefnandi hafi gert ítrekaðar tilraunir til innheimtu skuldarinnar hjá stefndu. Því er þess krafist að við ákvörðun málskostnaðar verði tekið tillit til kostnaðar sem hannh afi orðið fyrir vegna innheimtu skuldarinnar, í samræmi við 12. gr. innheimtulaga nr. 95/2008.

Um lagarök vísar stefnandi til almennra reglna samninga- og kröfuréttar um efndir fjárskuldbindinga og skuldbindingargildi loforða. Jafnframt er byggt á þeirri meginreglu samningaréttar að munnlega samninga beri að efna.

Krafa stefnanda um dráttarvexti styðst við reglur III. kafla laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu. Krafist er dráttarvaxta skv. 1. mgr. 6. gr. laganna frá 3. mars 2022. F áisú regla lagastoð í 3. mgr. 5. gr. sömu laga.

Krafa um málskostnað styðst við 129. og 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

III.

Stefnda byggir frávísunarkröfu sína á því að engin gögn hafi verið lögð fram með stefnu málsins sem sýni eða geri það sennilegt að hún hafi tekið á sig skuldbindingu gagnvart stefnanda. Einungis sé staðhæft í stefnu að stefnandi hafi afhent henni fé og gert samkomulag við hana um varðveislu þess. Stefnda kannist ekki við slíkt samkomulag og hafnar því alfarið að skulda stefnanda fé. Það eina sem hún hafi verið beðin um að varðveita hafi verið pakki vafinn í álpappír, sem hún hafi látið í bankahólf sitt og afhent stefnanda þegar hann hafi óskað eftir því. Engin tilraun hafi verið gerð af hálfu stefnanda til að styðja málatilbúnað sinn með framlagningu gagna. Einungis hafi verið lagt fram kröfubréf frá lögmanni ásamt innheimtubréfi. Engar úttektir úr banka hafi verið lagðar fram til að staðreyna fjárhæðir eða lýst í stefnu hvar afhending fjármuna hafi farið fram, eða skýrt frá ástæðu þess að tæp tvö ár hafi liðið frá aðgerðinni þar til ósk hafi komið fram um skil á þessum verðmætum. Þá hafi engin gögn verið lögð fram um alvarleika aðgerðarinnar. Þá hafi stefnandi hvorki lagt fram skattframtal um að hann hafi átt þessa peninga né sýnt fram á hvernig hann hafi eignast þetta fé. Málatilbúnaður stefnanda sé svo stórlega vanreifaður að vísa beri málinu frá dómi, en hann uppfylli ekki skilyrði 80. gr. laga um meðferð einkamála nr. 91/1991, einkum d-, e- og g-lið ákvæðisins.

Um sýknukröfu sína segir stefnda að hún mótmæli því að samkomulag hafi verið gert um að hún endurgreiddi stefnanda fé sem hann afhenti henni. Hún kannist við að stefnandi hafi afhent henni í október 2018 pakka vafinn í álpappír, umslög o. fl., með ósk um að hún geymdi hann í bankahólfi sínu í [...]. Hún hafi ekki opnað pakkann og hafi hún afhent stefnanda hann þegar hann óskaði eftir því. Þá segir stefnda að misræmi sé í stefnunni um fjárhæðir. Stefnandi telji að 6.000.000 króna hafi verið í pakkanum en stefnda hafi aðeins skilað 5.000.000 króna. Hafnar stefnda því að hafa tekið 1.000.000 króna úr pakkanum áður en hún afhenti stefnanda hann. Þá hafnar stefnda því að hún hafi afhent stefnanda fjármunina á grundvelli samkomulags þeirra. Ástæðan hafi einfaldlega verið sú að hún hafi viljað slíta tengsl sín við hann.

Stefnda heldur því fram að stefnandi hafi í október 2018 afhent sér fjármuni án nokkurra skuldbindinga. Við afhendingu þeirra hafi verið tekið fram að þeir væru gjöf til hennar sem hún hafi mátt og átt að ráðstafa í eigin þágu. Stefnda hafnar því alfarið að um lán hafi verið að ræða eða að samkomulag hafi verið um að hún endurgreiddi þá lifði stefnandi af aðgerðina.

Stefnda kannast ekki við að hafa tekið við til varðveislu 2.000.000 króna og 10.000 bandaríkjadölum hinn 8. mars 2019. Hún hafi engan erlendan gjaldeyri móttekið annan en þann sem hafi verið í umslögum sem hún hafi skilað til stefnanda. Stefnda hafnar því alfarið að aðilar hafi gert með sér munnlegt samkomulag um varðveislu á fjármunum fyrir stefnanda og að hún myndi skila þeim lifði stefnandi af aðgerð.

III.

Við aðalmeðferð málsins gaf stefnandi skýrslu. Hann lýsti því að hafa farið í hjartarannsókn og komið í ljós að hann þyrfti að fara í hjartaþræðingu. Hann hefði svo greinst með hjartabilun. Stefnandi sagði að hann hefði misst son sinn [...] úr sömu veikindum. Stefnandi hafi verið með peninga sem hann hefði fengið vegna skilnaðar og sölu eignar. Hann hafi viljað ganga þannig frá málum að peningarnir væru til staðar fyrir stefndu og að hún notaði þá fyrir sig og börn hennar ef hann lifði ekki hjartaaðgerðina af. Hann hafi lagt til við stefndu að stofna bankahólf til að geyma féð. Peningarnir kæmu þá ekki til skipta ef stefnandi félli frá en hann ætti aðra dóttur og engin samskipti verið við hana síðan hún var [...]. Hann hafi síðan farið í aðgerð. Það hafi verið settur í hann bæði gangráður og bjargráður, sem væri fátítt. Hann væri búinn að vera öryrki síðan. Það hefði verið á árinu 2018 sem hann hafi látið stefndu fá féð. Um hafi verið að ræða fé í íslenskum krónum, bandaríkjadölum og evrum. Þetta hafi verið samtals um 20 milljónir króna. Hann hafi fyrst beðið stefndu um að skila fénu fyrir um tveimur árum en það hafi verið mjög torsótt. Í júlí 2021 hafi stefnda allt í einu birst heima hjá honum með helminginn af fénu og sagt að það væri nóg í bili. Hann hefði reynt að fá hana til að skila restinni af fénu en án árangurs. Hann hefði einnig reynt að fá hana til að skila fénu með milligöngu móður hennar og systur stefnanda. Stefnandi kvaðst hafa hugsað mál þetta mjög vel, afleiðingar málshöfðunar, að klippt yrði á samskipti hans við barnabörn sín, og hvort hann ætti að gefa féð eftir við stefndu. Ekki hafi verið um að ræða gjöf til hennar enda hefði hann þá bara afhent henni féð og hún ekki þurft að leigja bankahólf fyrir það. Um hafi verið að ræða munnlegan samning um að hún notaði féð fyrir sig og börn hennar ef hann kæmi ekki aftur. Þetta hafi verið á árinu 2018. Nánar um aðgerð sem stefnandi fór í sagði hann að það hefði verið á árinu 2020 sem hann fór í tvær aðgerðir, hjartaþræðingu og síðan verið settur í hann gangráður og bjargráður nokkrum vikum síðar. Hann kvaðst ekki muna alveg hvenær þetta hefði verið. Stefnandi var þá spurður hvort það gæti hafa verið [...] og sagði hann að það væri rétt. Hann myndi ekki alveg þessi ártöl og dagsetningar. Áður hafi hann verið búinn að gangast undir margar rannsóknir.

Stefnda greindi frá því fyrir dómi að foreldrar hennar hefðu skilið [...] og það verið erfitt. Hún hafi verið eins og strengjabrúða á milli þeirra. Hún hafi endanlega viljað loka á stefnanda á árinu 2021. Hún sagði að á árinu 2018 hafi hann beðið hana um að stofna bankahólf og hún gert það. Hann hafi svo afhent henni pakka, sem hafi verið vafinn í álpappír, og einnig umslög. Hann hafi beðið hana að geyma þetta. Það hafi alltaf verið talað um að þetta væri vegna þess að hún ætti systur sem væri ekki í samskiptum við stefnanda. Þetta hafi átt að vera fyrir stefndu og börn hennar „ef eitthvað skyldi koma upp í hans lífi sem enginn átti að vita af nema ég og hann“. Það hafi verið gerður munnlegur samningur. Hún kvaðst hafa litið á þetta sem gjöf. Aðgerð stefnanda hafi verið löngu eftir afhendingu fjármunanna og ekki talað um að það væri tvísýnt hvort hann myndi lifa af eða ekki. Stefnda kvaðst hafa vitað af hrakandi heilsu stefnanda en það hafi ekki komið upp fyrr en eftir á. Þetta hafi ekki verið umræðuefni. Hún kvaðst hafa fengið peninga afhenta frá honum í tvö skipti. Hún hefði tekið við þessu og litið á þetta sem gjöf því að hún hafi talað við hann um að hún vildi kaupa íbúð. Hann hefði sagt að hann gæti stutt hana við það. Þá sagði stefnda að stefnandi hefði talað um hærri fjárhæðir en hún hefði fengið. Hún hefði litið á þetta allt sem gjöf. Ástæða þess að hún fór til hans í júlí 2021 hafi verið sú að hún hafi verið undir rosalegu áreiti frá honum, en henni hafi ekki borið nein skylda til að skila þessu. Hann hefði beitt hana andlegu ofbeldi. Nánar um afhendingu stefnanda á fjármunum til stefndu sagði hún að fyrra skiptið hefði verið í október 2018. Seinna skiptið hafi einnig verið á árinu 2018. Það hefði ekki verið fimm dögum fyrir aðgerð. Um ástæðu þess að hún átti að opna bankahólf ef þetta væri gjöf sagði stefnda að stefnandi hefði sagt henni að gera það vegna þess að enginn hafi átt að vita af þessu. Ef hann félli frá átti heldur enginn að vita af þessu, hvaðan þetta kom. Hún hafi átt að fjárfesta fyrir sig og börn hennar. Um ástæðu þess að hún átti að opna bankahólf kvaðst hún ekki geta svarað því. Hún hafi bara gert það sem hann hafi beðið hana að gera. Spurð af hverju hún hafi ekki bara sett þetta inn á bankareikning ef þetta var gjöf sagði hún að það hafi ekki verið það sem hann bað um. Þá kvaðst hún hafa fengið afhenta lykla að peningaskáp heima hjá stefnanda og nælu. Hún hefði skilað honum þessu öllu til baka. Stefnda var þá spurð hvort það hafi ekki verið gjöf og svaraði stefnda því játandi, þetta hafi verið verðmæti. Lyklarnir hafi verið gjöf að því leyti að hún hafi verið sú eina sem hafi átt að komast í skápinn. Stefnda kvaðst ekki hafa talið féð sem hún fékk afhent í fyrra skiptið frá stefnanda. Hún hefði skilað öllu sem var í álpakkanum og umslögum. Stefnda sagði að hún hefði fengið fimm milljónir afhentar frá stefnanda í seinna skiptið og notað þær til íbúðarkaupa.

Vitnið C, systir stefnanda, kom fyrir dóm og sagði að stefnda hefði í símtali í ágúst 2021 greint sér frá ágreiningi sem hefði komið upp á milli stefndu og stefnanda. Stefnandi hefði beðið stefndu um að stofna bankahólf og látið hana hafa peninga til vörslu. Eitthvað hefði gerst á milli þeirra og hann óskað eftir að fá peningana til baka. Stefnda hefði látið stefnanda hafa helminginn til baka en ágreiningur verið um restina. Vitnið kvaðst hafa sagt stefndu að sér fyndist að stefnandi ætti að njóta vafans. Hann ætti þessa peninga og stefnda ætti að skila fénu til hans. Eins og vitnið skildi símtalið við stefndu hafi þessir peningar verið á sínum stað en þeir hafi verið settir þangað með það fyrir augum að hún gæti notað þá þegar stefnandi félli frá. Einnig skýrði vitnið frá því að stefnandi hefði haft samband við sig í lok október 2021 og viljað að þau hittust. Vitnið hefði farið til stefnanda og heyrt hlið hans á málinu, en þau hefðu ekki verið búin að ræða þetta mál áður. Stefnandi hefði sagt svipaða sögu, að hann hefði beðið stefndu að stofna bankahólf í [...] og afhent peninga til að geyma þar og nota fyrir stefndu og fjölskyldu hennar ef hann skyldi falla frá. Vitnið hefði sagt stefnanda frá því að stefnda hefði rætt við sig. Stefnandi hafi verið mjög miður sín yfirþessu öllu saman og sagt að málið væri komið í hnút. Hann og stefnda væru ekki í neinu sambandi og hann væri ekki velkominn í [...] sem átti að vera [...]. Nokkrum dögum síðar hafi hann aftur haft samband við vitnið og beðið það um að miðla málum þar sem hann væri búinn að reyna allt. Vitnið kvaðst hafa hugsað sig um í nokkra daga enda hafi það ekki verið spennt fyrir því að blandast meira í málið. Vitnið hefði alltaf haft ágætis tengsl við stefndu og hún hafi meðal annars leigt íbúð af vitninu. Vitnið kvaðst hafa ákveðið að reyna að miðla málum og hitt stefndu í kringum 14. nóvember, skömmu fyrir [...]. Vitnið hefði sagt stefndu frá því að hafa hitt stefnanda. Þá sagði vitnið að stefnda hafi ekki sagt af hverju hún vildi ekki skila fénu til hans. Vitninu hefði komið til hugar að féð væri ekki lengur til staðar í bankahólfinu og sagt stefndu að láta hann vita ef svo væri. Hann myndi sýna því skilning og ekkert meira gerast í málinu. Stefnda yrði alla vega að segja hvort hún ætlaði að skila fénu eða ekki en það hefði aldrei komið skýrt svar frá henni hvað hún ætlaði að gera. Hún hafi þurft tíma til að hugsa málið. Þá sagði vitnið að stefnda hefði látið sig fá lykla að peningaskáp stefnanda degi síðar. Vitnið hefði beðið stefnanda um að vera rólegan með þetta mál yfir hátíðarnar. Í byrjun janúar 2022 hafi vitnið haft aftur samband við stefndu og spurt hvort hún væri búin að ákveða sig. Stefnda hafi svarað að hún myndi hringja í vitnið um kvöldið en ekki gert það. Viku síðar hefði vitnið aftur haft samband við stefndu og spurt hvort hún væri búin að taka ákvörðun og hvort það væri ekki hægt að leysa málið. Stefnda hafi ekki svarað. Síðasta skiptið sem vitnið hafi haft samband við stefndu hafi verið 24. janúar 2022 og vitnið sagt að málið væri úr sínum höndum þar sem stefnda hefði ekki svarað. Vitnið hefði ekki rætt við stefndu síðan. Spurt hvort vitnið vissi um hvaða fjárhæðir hafi verið að ræða sagði vitnið að það hefði bara upplýsingar um þær frá stefnanda, að stefnda ætti eftir að skila 10- 12 milljónum króna. Stefnda hafi sjálf sagt að hún hefði skilað stefnanda helmingi af fénu sem hún hefði fengið og hann staðfest það. Þá sagði vitnið að stefnda hefði sjálf sagt að hún ætti eftir að borga helminginn af því sem hún hefði fengið hjá stefnanda.

IV.

Í máli þessu gerir stefnda aðallega kröfu um að því verði vísað frá dómi þar sem það sé vanreifað. Nánar tiltekið byggir stefnda á því að stefnandi hafi ekki lagt fram gögn sem sýni eða geri sennilegt að hún hafi tekið á sig skuldbindingu gagnvart stefnanda. Hér er um að ræða atriði sem varða sönnun og er frávísunarkröfu stefndu því hafnað.

Ágreiningslaust er að stefnandi afhenti stefndu fé í tvö skipti á árinu 2018, en það mun hafa verið í október. Hins vegar er ágreiningur um hvaða fjárhæðir var um að ræða og hvort þetta hafi verið gjöf eða ekki. Stefnandi hefur lýst því að hann hafi greinst hjartveikur á árinu 2018 og farið í aðgerð [...] 2019. Einnig hefur komið fram að sonur stefnanda hafi [...] látist úr hjartasjúkdómi. Stefnandi hefur þannig haft áhyggjur af því hvort hann myndi lifa af en á daginn kom að aðgerð á stefnanda bar árangur og hefur stefnandi reynt að fá fé það sem hann afhenti stefndu til baka, en án árangurs. Stefnda hefur neitað að skila stefnanda öllu fénu og heldur því fram að um gjöf hafi verið að ræða. Fyrir liggur að hún hefur samt sem áður skilað hluta af fénu en ágreiningur er um hversu miklu. Hún hefur viðurkennt að hafa ekki skilað 5 milljónum króna sem hún kveðst hafa notað til innborgunar á íbúð.

Sá sem heldur því fram að tiltekin ráðstöfun fjármuna til hans helgist af gjöf eða öðrum örlætisgerningi ber almennt sönnunarbyrði fyrir staðhæfingu sinni um þetta, sbr. til hliðsjónar dóm Hæstaréttar 21. október 1999 í málinu nr. 185/1999 og dóm Landsréttar 12. apríl 2019 í máli nr. 485/2018. Óumdeilt er að stefnandi gaf stefndu fyrirmæli um að varðveita féð í bankahólfi sem hún átti að stofna og bendir þetta til þess að ekki hafi verið um að ræða gjöf. Þá liggur fyrir að stefnandi var hjartveikur og óttaðist um líf sitt. Stefnda hefur skilað hluta af fénu sem styður einnig að ekki hafi verið um skilyrðislausa gjöf að ræða. Hefur stefnda ekki sýnt fram á það í máli þessu að stefnandi hafi gefið henni féð sem hann afhenti henni í tvö skipti. Ekki liggur fyrir nákvæmlega hvaða fjárhæðir stefnandi afhenti stefndu. Það hefur hins vegar komið fram að stefnda hafi notað af fénu 5 milljónir króna vegna kaupa á íbúð. Samkvæmt öllu framansögðu verður stefnda dæmd til að greiða stefnanda 5 milljónir króna. Með vísan til 3. mgr. 5. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu skulu dráttarvextir reiknast frá 3. mars 2002, þegar liðinn var mánuður frá því að stefnandi krafði stefndu um greiðslu.

Eftir þessum úrslitum ber stefndu að greiða stefnanda málskostnað sem er eftir atvikum ákveðinn 700.000 krónur.

Dóm þennan kveður upp S-kvk-nf B-kvk-nf héraðsdómari.

Dómsorð :

Stefnda, B, greiði stefnanda, A, 5.000.000 króna, ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, frá 3. mars 2022 til greiðsludags.

Stefnda greiði stefnanda 700.000 krónur í málskostnað.

S-kvk-nf B-kvk-nf