E-625/2010

Mál þetta, sem dómtekið var 10. október sl., er höfðað af Kollekta ehf., kt. 480498-2599, Suðurlandsbraut 30, Reykjavík, með stefnu birtri 4. janúar 2010 á hendur Á-kk-þgf E-kk-þgf B-kk-þgf, kt. 260548-2639, Skólabraut 7, Seltjarnarnesi, og stefnu birtri 14. janúar 2010 á hendur Á-kvk-þgf B-kvk-þgf B-kvk-þgf K-kvk-þgf, kt. 210155-2959, Kríuhólum 4, Reykjavík.

Dómkröfur stefnanda eru þær, að stefndu verði dæmd in solidum til að greiða stefnanda skuld að fjárhæð 844.306 krónur, ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. vaxtalaga nr. 38/2001 frá 26. júní 2009 til greiðsludags. Þá er krafist málskostnaðar og vaxtareiknings í samræmi við 12. gr. vaxtalaga nr. 38/2001.

Af hálfu stefnda, Á-kk-ef E-kk-ef B-kk-ef, er þess krafist, að stefndi verði sýknaður af öllum kröfum stefnanda. Til vara er gerð sú krafa, að stefnda verði gert að greiða 422.153 krónur, en hann verði sýknaður með öllu af dráttarvaxtakröfu stefnanda. Í öllum tilfellum er krafist málskostnaðar að viðbættum lögmæltum virðisaukaskatti.

Af hálfu stefndu, Á-kvk-ef B-kvk-ef, hefur ekki verið sótt þing.

Upphaflega var gerð krafa um frávísun málsins af hálfu stefnda Á-kk-ef í greinargerð, en fallið var frá henni í þinghaldi 19. október 2010.

Við aðalmeðferð málsins upplýsti lögmaður stefnanda, að heiti stefnanda væri breytt, en stefnandi heitir nú Lögborg ehf.

I

Aðdragandi máls þessa og helstu málavextir eru þeir, að B-kk-nf Á-kk-nf, sem lést 2. október 2004, opnaði fjárvörslu- og eignastýringarreikning hjá Verðbréfamarkaði Fjárfestingarfélags Íslands hf. snemma á níunda áratug síðustu aldar, en B-kk-nf heitinn var faðir beggja stefndu. Sýslaði A-kvk-nf V-kvk-nf H-kvk-nf þar með ýmis viðskiptabréf fyrir B-kk-þf og kom þeim m.a. til innheimtu, þegar vanskil urðu, fyrst til innheimtudeildar Iðnaðarbankans, en síðar til löginnheimtu, og þá oft til E-kk-ef S-kk-ef, sem starfaði þar áður en hann hóf störf sem sjálfstæður lögmaður. Verðbréfamarkaður Fjárfestingarfélagsins rann svo saman við önnur fyrirtæki eða var seldur, s.s. til Skandia á Íslandi, Fjárvangs hf., Frjálsa fjárfestingarbankans hf., og síðar Kaupþings banka hf., nú Arion banka hf. Var reikningur B-kk-ef heitins í vörslu þessara félaga og sýslaði A-kvk-nf H-kvk-nf með reikning hans og bréf hjá félögunum.

Stefnda, Á-kvk-nf B-kvk-nf, gaf út veðskuldabréf á nafn Fjárvangs hf. 14. janúar 2000, upphaflega að fjárhæð 3.700.000 krónur, og var það tryggt með öðrum veðrétti í fasteigninni að Varmahlíð nr. 2 í Hveragerði. Á fyrsta veðrétti hvíldi húsbréf frá Íbúðalánasjóði, útgefið 13. ágúst 1999, að fjárhæð 4.225.000 krónur. Fjárvangur hf. seldi svo fyrrnefnda bréfið til B-kk-ef heitins 18. janúar 2000, sem framseldi það svo til E. Sigurjónssonar lögmannsstofu ehf. 1. mars 2003. Hinn 8. ágúst 2004 var bréfið svo framselt dánarbúi B-kk-ef Á-kk-ef.

Með afsali dagsettu 10. júlí 2003 var E. Sigurjónssyni lögmannsstofu ehf. afsöluð fasteignin að Varmahlíð 2, Hveragerði, sem uppboðskaupanda, og hvíldu ofangreind bréf á eigninni. Hinn 15. júlí 2003 samþykkti E-kk-nf S-kk-nf, hdl., kauptilboð S-kk-ef B-kk-ef B-kk-ef í eignina fyrir hönd þinglýsts eiganda, E. Sigurjónssonar lögmannsstofu ehf. Rifti lögmannsstofan kaupunum með skeyti 11. febrúar 2004 vegna vanefnda kaupanda. Hinn 9. mars sama ár samþykkti Íbúðalánasjóður yfirtöku S-kk-ef á láni áhvílandi á eigninni og 29. sama mánuðar undirrituðu seljandi og kaupandi breytingu á greiðsluskilmálum áðurnefnds veðskuldabréfs á 2. veðrétti, þar sem höfuðstóll þess var lækkaður í 3.500.000 krónur, sem greiða skyldi með 300 jöfnum, mánaðarlegum afborgunum. Er skilmálabreytingarinnar getið á frumriti skuldabréfsins. Þennan sama dag undirrituðu seljandi og kaupandi kostnaðaruppgjör, þar sem álögð fasteignagjöld fyrir árið 2003, vextir af skuld við Íbúðalánasjóð og eldri gjalddagar þess láns voru gerðir upp auk leigu. Var uppgjörið undirritað af báðum aðilum og vottað, auk þess sem kvittun var gefin út fyrir uppgjörinu. Þá greiddi kaupandi 180.000 krónur til fasteignasölunnar vegna vanskila á lánum, sem hvíldu á fasteigninni og var kvittun fyrir þeirri greiðslu undirrituð af starfsmanni fasteignasölunnar. Að þessum skiptum frágengnum var afsal undirritað og vottað af aðilum, þar sem afsalsgjafi var E. Sigurjónsson lögmannsstofa ehf. og afsalshafi nefndur S-kk-nf B-kk-nf. Hvorki kaupsamningi né afsali var þinglýst.

Hinn 15. febrúar 2004 var bú S-kk-ef B-kk-ef tekið til gjaldþrotaskipta og var skiptafundur haldinn 13. maí 2004. E-kk-nf S-kk-nf, hdl., sendi skiptastjóra þrotabúsins, I-kk-þgf Þ-kk-þgf, hdl., bréf 8. nóvember 2005, þar sem hann kvað kaupanda fasteignarinnar hafa stórkostlega vanefnt kaupsamning aðila og skulda seljanda m.a. andvirði veðskuldabréfs, þá að fjárhæð 5.499.084 krónur, en uppboðsmál væri nú rekið vegna þess. Taldi E-kk-nf, að S-kk-nf hefði leynt seljanda upplýsingum um fjárhagsstöðu sína og að hann gæti ekki efnt kaupsamning aðila. Taldi hann uppboðsleiðina erfiða, þar sem S-kk-nf hefði ekki þinglýst kaupsamningi, en að hagsmunir þrotabúsins væru engir, þar sem skuldir væru langt umfram verðmæti eignarinnar, sem slegin hafi verið á 7.000.000 króna, en áhvílandi lán hafi verið 10.432.048 krónur auk gjaldfallinna fasteignagjalda. Óskaði lögmaðurinn eftir því, að skiptastjórinn féllist á riftunarkröfuna, sem sett hefði verið fram á sínum tíma, og ítrekaði hana. Var nefndu veðskuldabréfi á 2. veðrétti ekki lýst í bú S-kk-ef.

Nauðungarsölubeiðni var send sýslumanninum á Selfossi 6. október 2005, þar sem gerðarbeiðandi er E. Sigurjónsson lögmannsstofa ehf., en gerðarþolar og veðsalar S-kk-nf B-kk-nf B-kk-nf og lögmannsstofan sjálf. Var í beiðninni vísað til skuldabréfs áhvílandi á eigninni, útgefnu 14. janúar 2000, upphaflega að fjárhæð 3.700.000 krónur, en við yfirtöku samkvæmt óþinglýstum kaupsamningi 3.586.505 krónur með fyrsta gjalddaga tilgreindan 15. september 2003 og í vanskilum frá sama tíma. Var þeirri beiðni vísað frá, þar sem gerðarbeiðandi var jafnframt gerðarþoli. Þá var send önnur nauðungarsölubeiðni, dagsett 2. mars 2006, þar sem gerðarbeiðandi er sagður vera dánarbú B-kk-ef Á-kk-ef og gerðarþoli E. Sigurjónsson lögmannsstofa ehf., en beiðnin var byggð á sama skuldabréfi. Var beiðnin fyrst tekin fyrir 11. júlí 2006. Við framhaldssölu eignarinnar 4. september 2006 var samþykkt tilboð R-kk-ef G-kk-ef í eignina að fjárhæð 13.000.000 króna.

Frumvarp var útbúið til úthlutunar á söluverði eignarinnar 21. september 2006, þar sem fram kom, að af kaupverðinu færu 118.824 krónur til greiðslu fasteignagjalda fyrir árið 2006 og 25.069 krónur til greiðslu brunatryggingar fyrir árið 2006. Til veðhafa skyldu renna 5.611.178 krónur til greiðslu á 1. veðrétti, sem var skuld við Íbúðalánasjóð, 6.719.057 krónur til greiðslu á 2. veðrétti, og eftirstöðvar að fjárhæð 418.941 króna skyldu renna til gerðarþola. Var aðilum gefinn frestur til 4. október 2006 til að koma fram mótmælum við frumvarpinu. Var frumvarpið leiðrétt 1. október 2006 þannig, að krafa vegna brunatrygginga var hækkuð úr 25.069 krónum í 33.069 krónur og eftirstöðvar til gerðarþola lækkaðar að sama skapi í 385.872 krónur. Var aðilum gefinn kostur á því til 9. október 2006 að koma fram mótmælum við frumvarpinu.

Með bréfi, dagsettu 2. október 2006, mótmælti skiptastjóri þrotabús S-kk-ef B-kk-ef B-kk-ef frumvarpinu þannig, að þess var krafist að 3. tl. í frumvarpinu yrði breytt þannig, að eftirstöðvar söluverðsins yrðu greiddar til þrotabúsins. Byggði hann kröfu sína á kaupsamningi og afsali, sem aðilar höfðu áður undirritað um eignina. Þá krafðist skiptastjórinn þess, að frumvarpinu yrði breytt á þann veg, að úthlutun til viðkomandi kröfuhafa samkvæmt 2. tl. yrði að hámarki 5.284.240 krónur og byggði þá kröfu á því, að höfuðstóll skuldabréfsins væri 3.500.000 krónur samkvæmt skilmálabreytingu frá 29. mars 2004 og skuldskeytingu. Þá mótmælti skiptastjórinn útreikningi dráttarvaxta í frumvarpinu, auk þess sem hann benti á, að kröfu veðhafans hafði ekki verið lýst í þrotabú S-kk-ef B-kk-ef.

Hinn 17. október 2006 hélt sýslumaðurinn á Selfossi fund með aðilum og var mótmælum I-kk-ef Þ-kk-ef, skiptastjóra í þrotabúi S-kk-ef B-kk-ef, við úthlutunargerð sýslumanns hafnað og málinu í framhaldi vísað til héraðsdóms. Engu að síður fór úthlutun fram og fengu stefndu í máli þessu greiddar 3.044.864 krónur, hvort um sig, en greiðslan var innt af hendi af hálfu stefnanda í máli þessu.

Sú krafa skiptastjóra f.h. þrotabúsins var gerð fyrir dómi, að synjun sýslumannsins á Selfossi á breytingu á frumvarpi til úthlutunar á söluverði fasteignarinnar að Varmahlíð 2, Hveragerði, yrði hnekkt. Með úrskurði Héraðsdóms Suðurlands frá 8. nóvember 2006 var kröfunni vísað frá dómi, þar sem ekki þótti ráðið af gögnum málsins, að þrotabúið ætti aðild að nauðungarsölunni. Var sá úrskurður kærður til Hæstaréttar Íslands og frekari gögn lögð fram þar og var málinu vísað heim í hérað til efnislegrar meðferðar með dómi í máli nr. 113/2007 frá 20. mars 2007. Var það mál rekið á hendur sýslumanninum á Selfossi. Með úrskurði sama héraðsdóms frá 11. júlí 2007 var kröfum þrotabúsins um greiðslu eftirstöðva söluverðs hafnað og síðari kröfu búsins vísað frá dómi án kröfu. Sá úrskurður sætti kæru til Hæstaréttar, sem vísaði málinu aftur heim í hérað til efnislegrar meðferðar með dómi sínum í máli nr. 408/2007 frá 18. september 2007. Enn kvað Héraðsdómur Suðurlands upp úrskurð í málinu 3. janúar 2008, þar sem niðurstaðan var sú, að kröfum sóknaraðila, þrotabúsins, var vísað frá dómi. Var sá úrskurður kærður til Hæstaréttar, sem felldi úrskurðinn úr gildi með dómi í máli nr. 50/2008 frá 8. febrúar 2008 og vísaði málinu heim í hérað til munnlegs málflutnings og uppkvaðningar úrskurðar á ný. Með úrskurði sama héraðsdóms og áður frá 9. maí 2008 var fallist á breytingu á frumvarpi sýslumanns um úthlutun söluverðs fasteignarinnar þannig, að þrotabúið fengi til úthlutunar eftirstöðvar söluverðsins, 418.941 krónu, en kröfu þess um breytingu á þeim hluta, sem renna skyldi til varnaraðilanna, E. Sigurjónssonar lögmannsstofu ehf. og beggja stefndu í máli þessu, var hafnað. Var sá úrskurður kærður til Hæstaréttar, sem komst að þeirri niðurstöðu með dómi sínum í máli nr. 298/2008 frá 16. júní 2008, að þrotabúið skyldi fá í sinn hlut eftirstöðvar söluverðs að fjárhæð 1.123.864 krónur, en að sama skapi skyldu varnaraðilarnir, stefndu í máli þessu, fá 5.981.065 krónur óskipt í sinn hlut, sem greiðslu samkvæmt skuldabréfi á 2. veðrétti fasteignarinnar að Varmahlíð 2 í Hveragerði. Þá skyldu varnaraðilarnir greiða þrotabúinu 400.000 krónur í málskostnað og kærumálskostnað.

Það er sammerkt þremur síðastnefndu málunum, að þar gegna E. Sigurjónsson lögmannsstofa ehf. og stefndu í máli þessu stöðu varnaraðila. Í síðastnefnda málinu var aðild lögmannsstofunnar hafnað, en allir málsaðilar voru þá sammála um, að hún hefði ekki beina hagsmuni af niðurstöðu málsins. Í kjölfar dóms Hæstaréttar var gert fjárnám hjá stefnda, Á-kk-þgf E-kk-þgf, fyrir hinum dæmda máls- og kærumálskostnaði, sem hann greiddi.

Í málinu er upplýst, að sýslumaður úthlutaði fyrir mistök söluandvirði fasteignarinnar að Varmahlíð 2 í Hveragerði á grundvelli frumvarps um úthlutun söluverðs haustið 2006 og fékk þrotabú S-kk-ef síðar leiðréttingu á sínum hlut með sátt við íslenska ríkið, sem greiddi þrotabúinu þann hlut, sem þrotabúið hefði fengið í sinn hlut miðað við rétta úthlutun. Hafa stefndu í máli þessu ekki verið krafin um endurgreiðslu á þeim hluta úthlutunar sinnar, sem ofgreiddur var.

Í máli þessu lýtur ágreiningur aðila að því, hvort stefndu beri að greiða stefnanda stefnufjárhæðina. Henni er lýst sem 2/3 hlutum af lögmannsþóknun og útlögðum kostnaði vegna vinnu stefnanda við þrjú síðastgreind dómsmál, en rekstur E. Sigurjónssonar lögmannsstofu ehf. rann saman við rekstur stefnanda, Kollekta ehf., á árinu 2005, sem ber nú heitið Lögborg ehf. Var E-kk-nf S-kk-nf látinn bera 1/3 hluta af lögmannskostnaðinum.

Af hálfu stefnda, Á-kk-ef E-kk-ef, er því haldið fram, að hann hafi aldrei verið í samskiptum við stefnanda og ekki vitað, að málarekstur væri fyrir dómi í hans nafni fyrr en fjárnám hafi verið gert hjá honum fyrir dæmdum málskostnaði í Hæstarétti.

II

Stefnandi, sem er lögmannsstofa, kveður hina umstefndu skuld vera vegna lögmannsþóknunar og útlagðs kostnaðar vegna vinnu við þrotabú S-kk-ef B-kk-ef B-kk-ef gegn E. S-kk-þgf lögmannsstofu. Stefnandi hafi gert stefndu reikning nr. 552, dagsettan 26. maí 2009, að fjárhæð 844.306 krónur, og sé það stefnufjárhæð málsins. Skuldin hafi ekki fengist greidd þrátt fyrir innheimtutilraunir og því sé nauðsynlegt að höfða mál til greiðslu hennar.

Um lagarök vísar stefnandi til meginreglu kröfuréttarins um efndir fjárskuldbindinga, en reglan fái m.a. stoð í lögum nr. 50/2000 og samningalögum nr. 7/1936. Kröfu um dráttarvexti, þ.m.t. vaxtavexti, styður stefnandi við reglur III. kafla vaxtalaga nr. 38/2001 með síðari breytingum. Málskostnaðarkrafa stefnanda sé bótakrafa hans í samræmi við XXI. kafla laga nr. 91/1991 og styðjist hún við 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

III

Stefndi, Á-kk-nf E-kk-nf B-kk-nf, reisir sýknukröfu sína á því, að hann hafi aldrei óskað eftir þjónustu stefnanda, og að á milli hans og stefnanda sé ekkert samningssamband.

Stefndi kveðst aldrei hafa haft samband við stefnanda og óskað eftir þjónustu hans. Stefndi hafi ítrekað kallað eftir skýringum á ofangreindum reikningi, en hvorki fengið viðunandi skýringar né gögn og telur stefnanda hafa verið í óumbeðnum erindisrekstri. Helst sé þó að skilja á máli stefnanda, að hann hafi á einhverju tímabili unnið fyrir dánarbú B-kk-ef Á-kk-ef, kt. 271218-2499, sem hafi verið faðir stefnda, en stefndi hafi verið annar af erfingjum dánarbúsins. Hins vegar kannist stefndi ekki við, að dánarbúið hafi óskað eftir vinnu stefnanda og þeim mun síður í hverju sú vinna eigi að hafa verið fólgin.

Til grundvallar kröfu stefnanda sé lagður fram reikningur að fjárhæð 844.306 krónur, sem eigi að vera 2/3 hlutar af heildarkostnaði vegna ofangreinds máls þb. S-kk-ef B-kk-ef gegn E. S-kk-þgf lögmannsstofu, Á-kvk-þgf B-kvk-þgf B-kvk-þgf K-kvk-þgf og Á-kk-þgf E-kk-þgf B-kk-þgf. Hvorki sé þó skýrt frekar, hvernig sú skipting sé fundin, né fáist skilið hvers vegna stefnda og systur hans, Á-kvk-þgf, sé stefnt til greiðslu in solidum.

Þá hafi stefnandi ekki lagt fram verkbeiðni eða umboð um að stefndi hafi farið þess á leit við stefnanda, að hann stundaði einhverja hagsmunagæslu fyrir stefnda, en ætlast sé til þess á grundvelli 21. gr. laga nr. 77/1998 um lögmenn, að þeir afli sér umboðs áður en þeir taki að sér hagsmunagæslu. Þá sé ætlast til þess, að lögmaður kynni skjólstæðingi sínum gjaldskrá og upplýsi um áætlaðan heildarkostnað af verkinu, þ.e. þóknun og útlagðan kostnað. Engin slík gögn hafi verið lögð fram í málinu eða nokkur önnur, sem sýni fram á, að stefnandi hafi á einhverju stigi haft samband við stefnda til að kynna honum framvindu málsins eða ámóta, sem sanni, að samningssamband sé milli stefnanda og stefnda.

Verði ekki fallist á sýknukröfu stefnda, er þess krafist til vara, að stefndi verði aðeins dæmdur til að greiða stefnanda 422.153 krónur, en sú krafa byggist á því, að stefndi beri ekki solidaríska ábyrgð á greiðslu stefnufjárhæðarinnar og því hvíli ekki á honum greiðsluskylda nema af helmingi hennar.

Dráttarvaxtakröfu stefnanda er hafnað með vísan til þess, að stefnda hafi hvorki verið kunnugt um, að stefnandi væri að sinna hagsmunagæslu fyrir sig, né hafi hann óskað eftir henni. Þá hafi hann ekki fengið fullgildar skýringar á því um hvað væri verið að krefja hann, þegar hann hafi haft samband við stefnanda í kjölfar þess, að honum hafi borist innheimtubréf.

Umfram þau lagarök, sem þegar er vísað til, vísar stefndi til XXI. kafla laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála til stuðnings málskostnaðarkröfu sinni, einkum 129. og 130. gr. laganna, og byggir kröfu sína um virðisaukaskatt á málskostnað á lögum nr. 50/1988.

IV

Af hálfu stefndu, Á-kvk-ef B-kvk-ef, hefur ekki verið sótt þing, en henni er þó löglega stefnt. Ber þá eftir 96. gr. laga nr. 91/1991 að dæma málið hvað hana varðar eftir framlögðum skjölum og skilríkjum.

Í stefnu eru málsatvik og málsástæður skýrðar svo, að stefnandi sé lögmannsstofa, sem stefni til greiðslu skuldar vegna lögmannsþóknunar og útlagðs kostnaðar vegna vinnu við þrotabú S-kk-ef B-kk-ef B-kk-ef gegn E. S-kk-þgf lögmannsstofu, en stefndu hafi verið gerður reikningur fyrir fjárhæðinni. Hafi skuldin ekki fengist greidd þrátt fyrir innheimtutilraunir og því sé nauðsynlegt að höfða mál til greiðslu hennar.

Í e-lið 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála kemur fram, að í stefnu skuli greina svo glöggt megi verða þær málsástæður sem stefnandi byggir málsókn sína á, svo og önnur atvik, sem þurfi að greina til þess að samhengi málsástæðna verði ljóst, og skuli lýsingin vera gagnorð og svo skýr, að ekki fari milli mála, hvert sakarefnið sé.

Sú lýsing, sem finna má í stefnu, að þar sé verið að innheimta þóknun og útlagðan kostnað vegna vinnu við mál milli tveggja annarra aðila, getur ekki talist gefa nægilega skýra og glögga mynd af því, hvað það er í málinu, sem tengi stefndu við málið. Uppfyllir stefnan því ekki áskilnað e-liðar 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991. Eins og málatilbúnaði stefnanda er háttað að þessu leyti, verður ekki hjá því komist að vísa máli þessu á hendur stefndu, Á-kvk-þgf B-kvk-þgf, frá dómi án kröfu.

Í upphaflegum dómkröfum stefnda, Á-kk-ef E-kk-ef, var þess krafist, að málinu yrði vísað frá sökum vanreifunar. Varð samkomulag með aðilum í þinghaldi 15. september 2010, um að stefnandi fengi tækifæri til að leggja fram gögn þannig að bætt yrði úr því, sem stefndi, Á-kk-nf E-kk-nf, taldi áfátt í málatilbúnaði stefnanda, en frávísunarkrafan yrði tekin til meðferðar eftir það. Eftir framlagningu frekari gagna féll stefndi, Á-kk-nf E-kk-nf, frá kröfu sinni um frávísun. Verður á það fallist með stefnda, að stefnandi hafi með þessu bætt úr annmörkum í stefnu, sem valdið gætu frávísun málsins hvað þennan stefnda varðar.

Standa þá eftir þær dómkröfur, sem gerðar eru af hálfu stefnda, Á-kk-ef E-kk-ef, að krafist er aðallega sýknu, en til vara, að honum verði gert að greiða stefnanda 422.153 krónur, en verði sýknaður af dráttarvaxtakröfu stefnanda.

Sýknukröfu sína reisir stefndi Á-kk-nf E-kk-nf á því, að milli hans og stefnanda sé ekki samningssamband og að ekki hafi verið óskað eftir þjónustu stefnanda. Stefnandi heldur því fram, að hann hafi starfað í umboði stefnanda við málareksturinn, sem að ofan greinir, og að umboðið sé sótt til föður þeirra. Þannig hafi B-kk-nf heitinn veitt Ö-kvk-þgf V-kvk-þgf H-kvk-þgf umboð til að sýsla með bréf sín og annast innheimtu, en umboðið hafi jafnframt náð til löginnheimtu, sem E-kk-nf S-kk-nf, lögmaður, hafi tekið að sér að vinna fyrir B-kk-þf. Þannig hafi B-kk-nf heitinn fengið E-kk-þf til að kaupa fasteignina að Varmahlíð 2, Hveragerði, á uppboði og innheimt áðurnefnt skuldabréf í nafni lögmannsstofu sinnar, en hvort tveggja hafi verið í eigu B-kk-ef sjálfs. Það hafi hann gert í því skyni að koma í veg fyrir, að stefnda, Á-kvk-nf B-kvk-nf, kæmist að því, að hann væri í raun eigandi skuldabréfsins og eiginlegur kaupandi fasteignarinnar á uppboðinu, en stefnda, Á-kvk-nf B-kvk-nf, var áður eigandi hennar. Nýtur þessi málavaxtalýsing nokkurs stuðnings af framburði stefnda, Á-kk-ef E-kk-ef, og vitnisins Ö-kvk-ef V-kvk-ef H-kvk-ef í málinu. Þó er framburður vitnisins Ö-kvk-ef V-kvk-ef H-kvk-ef ekki nægilega skýr um hvort hún hafi talið umboð það, sem hún hafi haft til að sýsla með bréf og víxla fyrir B-kk-þf heitinn, hafi náð til löginnheimtu, en eitthvað af bréfum og víxlum hafi þó farið til E-kk-ef S-kk-ef lögmanns, þar sem B-kk-nf hafi þekkt E-kk-þf.

Í málinu eru engin haldbær gögn, sem styðja það, að B-kk-nf heitinn hafi veitt Ö-kvk-þgf V-kvk-þgf H-kvk-þgf umboð, sem náði til þess, að hún hafi getað tekið ákvarðanir um lögsókn eða áfrýjun máls fyrir dómi. Sú staðhæfing stefnanda, að beiðni og fyrirmæli um málareksturinn og þá vinnu, sem stefnandi krefst greiðslu fyrir, hafi stafað frá Ö-kvk-þgf V-kvk-þgf H-kvk-þgf sem umboðsmanni stefndu, nýtur heldur ekki stuðnings af framburði hennar fyrir dóminum. Þykir því ekki sýnt fram á, að svo víðtæku umboði sé til að dreifa í málinu, en stefnandi telur sig hafa starfað í skjóli slíks umboð. Þá verður einnig að líta til þess, að almennt þarf að endurnýja slík umboð, þegar nýir aðilar taka við þeim réttindum, sem umboðið er veitt til að ráðstafa, en dánarbú B-kk-ef heitins tók við réttindum hans og skyldum við andlát hans 2. október 2004 og þar til einkaskiptum á dánarbúi hans lauk 20. október sama ár. Stefndu, Á-kvk-nf B-kvk-nf og Á-kk-nf E-kk-nf, eru einu erfingjar hans. Þá hefur heldur ekki verið sýnt fram á, að stefndu hafi beint þeim fyrirmælum til Ö-kvk-ef V-kvk-ef H-kvk-ef að koma fyrirmælum eða beiðni áleiðis til stefnanda um málareksturinn. Er því ósannað, að stefnandi hafi fengið fyrirmæli frá Ö-kvk-þgf V-kvk-þgf H-kvk-þgf á grundvelli umboðs stefndu til málarekstursins eftir að greitt var út samkvæmt frumvarpi til úthlutunar á söluverði fasteignarinnar að Varmahlíð 2 í Hveragerði haustið 2006.

Í málinu er því haldið fram, að stefndu hafi vitað af þeirri lögmannsaðstoð, sem E-kk-nf S-kk-nf, lögmaður, veitti við innheimtu á áðurgreindu skuldabréfi á 2. veðrétti fasteignarinnar að Varmahlíð 2, Hveragerði, og nauðungarsölu hennar í framhaldinu. Fær sú staðhæfing nokkurn stuðning af framburði stefnda, Á-kk-ef E-kk-ef, og vitnisins Ö-kvk-ef V-kvk-ef H-kvk-ef fyrir dómi. Þá veittu stefndu viðtöku því fé, sem stefnandi greiddi inn á vörslureikninga þeirra eftir úthlutun á söluverði fasteignarinnar haustið 2006, en þar virðist sem af þeirri fjárhæð hafi þegar verið dreginn kostnaður lögmanns vegna þeirrar vinnu. Heldur stefnandi því fram, að í málinu sé verið að krefjast greiðslu á áframhaldandi vinnu í þágu stefndu á grundvelli þeirrar, sem unnin var við innheimtu skuldabréfsins og nauðungarsölunnar, enda leiði allur málareksturinn af henni. Verður hér fallist á, að stefndu hafi vitað af þessari vinnu, sem E-kk-nf S-kk-nf, lögmaður, vann í þágu stefndu. Er því uppi álitamál um það, hvort um áframhaldandi málarekstur hafi verið að ræða á grundvelli þeirrar vinnu, sem áður var unnin í þágu stefndu.

Af hálfu stefnda, Á-kk-ef E-kk-ef, er því haldið fram, að hann hafi ekki vitað af þessum málarekstri, sem farið var í, eftir að gengið hafði verið frá úthlutun söluverðs fasteignarinnar í Hveragerði. Bar hann fyrir dómi, að hann hefði fyrst heyrt af því, að mál hefðu verið rekin í hans nafni, þegar innheimtur var hjá honum málskostnaður, sem hann hafði verið dæmdur til að greiða með dómi Hæstaréttar í máli nr. 298/2008 frá 16. júní 2008, og hefði hann talið öllum málarekstri hafa verið lokið við úthlutun og uppgjör söluverðs fasteignarinnar. Nýtur þetta stuðnings framburðar vitnisins I-kk-ef Þ-kk-ef, lögmanns, sem var skiptastjóri þrotabús S-kk-ef B-kk-ef B-kk-ef, sem innheimti málskostnaðinn hjá stefnda. Lögmaður stefnanda hefur jafnframt upplýst, að hvorki stefndu né stefnandi þessa máls hafi vitað, að ágreiningur vegna úthlutunarinnar væri kominn til dóms. Hafi stefnandi ekki haft af því spurnir fyrr en honum hafi verið boðið að skrifa greinargerð í dómsmáli. Málareksturinn kom því báðum aðilum að óvörum. Mátti stefndi, Á-kk-nf E-kk-nf, því réttilega telja, að fyrri málarekstri og vinnu í hans þágu vegna innheimtu skuldabréfs og sölu fasteignarinnar að Varmahlíð 2 í Hveragerði, væri lokið og upp gerð. Er allur síðari málarekstur því ótengdur þeirri vinnu, sem þegar hafði verið unnin í þágu stefnda, Á-kk-ef E-kk-ef, þótt málið sé af sömu rót runnið.

Stefnandi, sem greip til varna í málinu í þágu E. Sigurjónssonar lögmannstofu ehf. og stefndu, hefur ekki sýnt fram á, að stefndu hafi verið gert kunnugt um fram komnar kröfur að lokinni úthlutun söluverðs og virðist sem samskipti hafi öll verið milli stefnanda og Ö-kvk-ef V-kvk-ef H-kvk-þgf. Í framburði hennar fyrir dóminum gat hún ekki staðfest, að stefndu hefðu verið upplýst um síðari málarekstur eða hefðu gefið fyrirmæli í þeim efnum. Þá taldi hún það hafa legið fyrir, að halda þyrfti áfram frekari málarekstri án þess, að hún hafi komið þar beint að. Verður því ekki talið, að A-kvk-nf V-kvk-nf H-kvk-nf hafi sjálf gefið stefnanda bein fyrirmæli í þá veru.

Stefnandi hefur ekki sýnt fram á, að hann hafi reynt að ná sambandi við stefndu í máli þessu og tilkynna um málareksturinn eða leita fyrirmæla. Þá hefur ekki verið sýnt fram á, að stefndi, Á-kk-nf E-kk-nf, hafi verið ófær um að gæta hagsmuna sinna í málinu, en honum var ókunnugt um málareksturinn. Þegar af þessari ástæðu verður ekki fallist á, að störf stefnanda í þágu stefndu í þessum síðari málarekstri, sem um ræðir í málinu, falli undir óbeðinn erindisrekstur, sem hann eigi rétt á að fá greitt fyrir úr hendi stefnda, Á-kk-ef E-kk-ef.

Að þessu virtu verður stefndi, Á-kk-nf E-kk-nf, sýknaður af kröfu stefnanda í máli þessu.

Með vísan til 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 verður stefnandi dæmdur til að greiða stefnda Á-kk-þgf E-kk-þgf málskostnað, sem þykir hæfilega ákveðinn 380.000 krónur og hefur þá verið tekið tillit til reglna um virðisaukaskatt.

Af hálfu stefnanda flutti málið G-kvk-nf R-kvk-nf, hdl., en af hálfu stefnda flutti málið B-kk-nf E-kk-nf, hdl.

Enda þótt liðnar hafi verið rúmar fjórar vikur frá dómtöku málsins fram að dómsuppsögu, töldu lögmenn aðila og dómari endurflutning þess óþarfan, sbr. 1. mgr. 115. gr. laga nr. 91/1991.

Dóm þennan kveður upp H-kk-nf M-kk-nf S. H-kk-nf, settur héraðsdómari.

D Ó M S o r ð :

Kröfu stefnanda, Lögborgar ehf., kt. 480498-2599, á hendur stefndu, Á-kvk-þgf B-kvk-þgf B-kvk-þgf K-kvk-þgf, er vísað frá dómi.

Stefndi, Á-kk-nf E-kk-nf B-kk-nf, er sýkn af kröfu stefnanda í máli þessu.

Stefnandi greiði stefnda, Á-kk-þgf E-kk-þgf B-kk-þgf, 380.000 krónur í málskostnað.

H-kk-nf M-kk-nf S. H-kk-nf