E-2168/2017

1. Mál þetta var höfðað 23. júní 2017 og dómtekið 20. febrúar 2018. Stefnandi er Búkki ehf., Suðurhúsum 2 í Reykjavík, og stefndi er Stakkanes ehf., Stórakrika 25 í Mosfellsbæ.

2. Dómkröfur stefnanda eru að stefnda verði gert að greiða stefnanda

3.826.590 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. vaxtalaga frá 9. september 2016 til greiðsludags en að frádreginni innborgun að fjárhæð 238.782 kr. þann 11. október 2017. Til vara er þess krafist að stefnda verði gert að greiða stefnanda 1.531.650 kr. með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. vaxtalaga frá 9. september 2016 til greiðsludags og að vextir leggist við höfuðstól á 12 mánaða fresti samkvæmt 12. gr. vaxtalaga. Þá er þess krafist bæði í aðal- og varakröfu að stefnda verði gert að greiða stefnanda 960.440 kr. í málskostnað. Stefndi krefst sýknu af öllum kröfum stefnanda og að stefnanda verði gert að greiða stefnda 1.292.018 kr. í málskostnað auk álags á málskostnað samkvæmt 2. mgr. 131. gr. laga um meðferð einkamála nr. 91/1991.

3. Stefnandi tók að sér múrverk fyrir stefnda bæði að innan og utan á húsi við Ástu Sólliljugötu í Mosfellsbæ. Verkið var unnið á tímabilinu frá

15. ágúst 2015 til 22. febrúar 2016. Stefnandi gerði stefnda reikninga vegna verksins sem nema alls 11.484.512 kr., en af þeim hefur stefndi greitt alls 7.657.922 kr. Það sem út af stendur er uppgjörsreikningur frá

9. september 2016 sem stefndi hefur neitað að greiða. Aðila greinir á um það hvort fyrir fram hafi verið samið um verð fyrir verkið. Stefnandi telur að svo hafi ekki verið og að reikningar hafi verið gerðir samkvæmt tímagjaldi. Stefndi telur á hinn bóginn að samið hafi verið um að þóknun fyrir verkið skyldi greidd samkvæmt tilboði stefnanda í einingaverð. Þá telur stefndi að hann hafi þegar gert upp að fullu fyrir þá vinnu sem um hafi verið samið.

4. Stefnandi telur að í öndverðu, þegar vinna stefnanda í þágu stefnda hófst, hafi ekki verið búið að ganga frá samningum með aðilum um það hvernig þóknun stefnanda skyldi ákveðin. Í upphafi hafi verið gert samkomulag um að hann tæki að sér múrverk utanhúss á Ástu Sólliljugötu 22–24 í Mosfellsbæ en samkomulag um að stefnandi annaðist einnig múrverk innanhúss hefði verið gert síðar. Þannig hafi tilboð um einingaverð sem stefnandi sendi stefnda ekki komið fram fyrr en þann 29. október 2015, þegar vinnu stefnanda við múrverk utan á húsi stefnda var í raun lokið. Þá hafi reikningsgerð fyrir verkið, meðan á því stóð, verið miðuð við samkomulag um innborganir í samræmi við það sem stefndi taldi sig geta greitt. Þannig hafi reikningar í sumum tilvikum verið gerðir eftir á og fjárhæð þeirra miðuð við þær innborganir sem þegar voru komnar frá stefnda. Eftir að múrverki innanhúss hafi lokið í febrúar 2016 hafi stefnandi ítrekað reynt að ná samkomulagi um rétta uppmælingu og uppgjör við stefnda en án árangurs. Stefnandi telur að sér hafi því verið nauðugur sá kostur að krefjast uppgjörs fyrir verkið í heild sinni eftir tímavinnuuppgjöri og uppgjörsreikningur á þeim grundvelli hafi því verið gerður.

5. Stefndi telur að þóknun stefnanda hafi verið fyrir fram umsamin á grundvelli einingaverðs sem aðilar hafi komið sér saman um. Telur stefndi að þetta samkomulag sé staðfest með fyrirliggjandi tilboði stefnanda sem hafi átt að taka til allra verka stefnanda í þágu stefnda, innanhúss og utan. Þar sem stefnandi hafi ekki hirt um að fá uppmælingu magntalna verksins eftir að verkum hans í þágu stefnda var lokið hafi stefndi neyðst til að fá einhliða uppmælingu á verkinu án aðkomu stefnanda. Sú uppmæling, sem gerð var eftir að mál þetta var höfðað, sýni að nánast hafi verið fullgreitt fyrir verkið áður en uppgjörsreikningur stefnda, sem um er deilt í málinu, hafi verið gefinn út. Þá telur stefndi að framlagning stefnanda á skjölum eftir að greinargerð stefnda var lögð fram og breytingar þær sem stefnandi hafi gert á kröfugerð sinni undir rekstri málsins séu til þess fallnar að raska svo grundvelli málsins að fari í bága við reglur einkamálaréttarfars um skýran og glöggan málatilbúnað.

6. Atvik máls þessa og efni samskipta aðila eru um margt umdeild. Þó er óumdeilt að stefnandi vann í þágu stefnda allt múrverk að innan og utan á fasteigninni að Ástu Sólliljugötu 22–24 í Mosfellsbæ. Um er að ræða fjölbýlishús með fjórum íbúðum sem alls eru 714m2 að flatarmáli. Ekki er deilt um gæði verksins og engar athugasemdir hafa komið fram um að það hafi ekki verið vel og samviskusamlega unnið. Ljóst er af gögnum málsins að í upphafi var gert ráð fyrir að verkið yrði unnið á grundvelli samkomulags um einingaverð. Efni þess samkomulags er hins vegar um margt óljóst og raunar er í því engin afstaða tekin til fjölmargra þátta sem þurft hefðu að koma fram, einkanlega um verkþætti við múrverk innanhúss. Þannig virðist í öndverðu aðeins hafa verið gert ráð fyrir að samkomulag aðila tæki til verka utanhúss. Samkomulag um að stefnandi tæki einnig að sér múrverk innanhúss virðist hafa komið til síðar. Einingaverð fyrir pússningu er til dæmis ekki sett þannig fram að greinarmunur sé gerður á því hvort efni sem stefndi skyldi leggja til sé tilbúin múrblanda eða hefðbundið efni til múrblöndugerðar. Í raun mun þessu hafa verið þannig farið að við pússningu utanhúss var stefnanda lögð til tilbúin múrblanda en við pússningu innanhúss sandur og sement til múrblöndugerðar. Á þessu tvennu er augljóslega verulegur munur. Þá er til þess að líta að uppmæling sem stefndi aflaði einhliða og hann telur vera heildaryfirlit sem rétt sé að byggja á uppgjör verksins alls fær ekki staðist í verulegum atriðum. Þannig er þar ekki tekið tillit til neinna aukaverka sem stefndi þó gengst við að hafi verið einhver. Eins eru magntölur fyrir einstaka verkþætti að því er virðist fjarlægar. Þá er verkþátta, sem stefndi andmælir ekki að hafi verið unnir af stefnanda, í engu getið. Ekki verður því við úrlausn máls þessa byggt á nefndri uppmælingu.

7. Með kröfugerð sinni byggir stefnandi á því að samkomulag aðila um fyrirkomulag við ákvörðun þóknunar stefnanda fyrir verk hans í þágu stefnda hafi verið svo óljóst að ekki sé unnt að miða við það. Telur hann sér því nauðugan þann kost að krefja stefnda um þóknun á grundvelli tímagjalds. Með hliðsjón af því hversu óljóst upphaflegt samkomulag aðila virðist hafa verið, bæði að því er varðaði einingaverð fyrir einstaka þætti og einnig að því er varðaði umfang verksins sem unnið skyldi, verður að fallast á það með stefnanda að honum hafi verið nauðugur sá kostur að krefjast uppgjörs á grundvelli tímavinnu. Í því sambandi verður að horfa til þess að þó samkomulag aðila hafi í ýmsu verið óljóst hafi það verið öldungis ljóst að umsamið verð fyrir tímavinnu skyldi vera 6.200 krónur á klukkustund að meðtöldum virðisaukaskatti. Stefnandi hefur lagt fram tímaskrá þar sem vinnustundir þær sem starfsmenn hans hafa lagt í verk þetta í þágu stefnanda eru sundurliðaðar. Þar kemur fram að í verkið hafi verið lagðar alls 1668 klukkustundir. Þar af hafi 1249 klukkustundir verið vegna innanhússvinnu og 419 klukkustundir vegna utanhússvinnu. Þessi tímaskráning hefur ekki verið véfengd í einstökum atriðum þó stefndi neiti að fallast á að byggja skuli uppgjör á henni.

8. Með hliðsjón af grunnreglum VI. kafla laga um lausafjárkaup nr. 50/2000, og með því að telja verður að skilmálum samkomulags aðila um ákvörðun kaupverðs hafi verið svo áfátt að ekki verði á því byggt, verður fallist á það með stefnanda að við uppgjör kaupverðsins skuli miða við gjald fyrir tímavinnu. Fjárhæð tímagjaldsins verður miðuð við það sem óumdeilt er með aðilum að þeim hafi komið saman um í öndverðu. Er enda ekkert fram komið í málinu sem bendir til að verð sem ákvarðað er með þessum hætti sé ósanngjarnt. Fjárhæð kröfu stefnanda verður samkvæmt þessu reiknuð þannig að honum beri greiðsla úr hendi stefnda sem miðuð sé við 6.220 króna tímagjald fyrir alls 1668 klukkustunda vinnu eða alls 10.341.600 krónur. Frá þessu dregst það sem stefndi hafði þegar greitt þegar uppgjörsreikningur stefnanda var gefinn út, 7.657.922 kr. Höfuðstóll kröfu stefnanda er því 2.683.678 kr. en frá þeirri fjárhæð dregst innborgun stefnanda sem innt var af hendi eftir að mál þetta var höfðað, eins og nánar greinir í dómsorði. Eftir þessum úrslitum verður stefnda gert að greiða stefnanda málskostnað sem, með tilliti til umfangs málsins og þess að stefndi stofnaði að þarflausu til sérstaks ágreinings um heimild stefnanda til að leggja fram gögn í málinu, telst hæfilega ákveðinn 782.600 kr. Auk fyrirsvarsmanna aðilanna, þeirra H-kk-ef R-kk-ef og Þ-kk-ef G-kk-ef J-kk-ef, gaf vitnið I-kk-nf K-kk-nf múrarameistari skýrslu fyrir dómi. Á-kk-nf H-kk-nf héraðsdómari kvað upp dóm þennan.

Dómsorð:

Stefndi, Stakkanes ehf., greiði stefnanda, Búkka ehf., 2.683.678 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. vaxtalaga frá 9. september 2016 til greiðsludags, en að frádreginni innborgun að fjárhæð 238.782 krónur þann 11. október 2017, og 782.600 krónur í málskostnað.

Á-kk-nf H-kk-nf