S-59/2008

Mál þetta, sem dómtekið var 4. desember sl., höfðaði lögreglustjórinn á Vestfjörðum með ákæru 26. júní 2008 á hendur ákærða, G-kk-þgf B. H-kk-þgf, kt. ..., Laufengi 72, Reykjavík,

„fyrir umferðarlagabrot með því að hafa ... 23. nóvember 2007, ekið bifreiðinni NR-724, undir áhrifum áfengis, (vínandamagn í blóði 0,7‰), suður þjóðveg 68 í Hrútafirði þar sem hann missti stjórn á bifreiðinni með þeim afleiðingum að hún lenti utan vegar við Borðeyri.

Telst þetta varða við 1. mgr., sbr. 2. mgr. 45. gr., sbr. 1. mgr. 100. gr. umferðarlaga nr. 50/1987.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til sviptingar ökuréttar skv. 101. og 102. gr. umferðarlaga nr. 50/1987, sbr. lög nr. 44/1993, nr. 84/2004 og nr. 66/2006.“

Ákærði krefst þess aðallega að hann verði sýknaður af kröfum ákæruvalds, en til vara að honum verði gerð vægasta refsing sem lög leyfa. Þá krefst skipaður verjandi ákærða hæfilegra málsvarnarlauna sér til handa úr ríkissjóði verði ákærði sýknaður, en verði hann hins vegar sakfelldur kveðst verjandi falla frá kröfu um málsvarnarlaun.

I.

Samkvæmt framlögðum rannsóknargögnum barst lögreglu tilkynning frá Fjarskiptamiðstöð ríkislögreglustjóra 23. nóvember 2007, um kl. 16:44, þess efnis að umferðaróhapp hefði orðið skammt frá Borðeyri í Hrútafirði. Tveir lögreglumenn úr lögreglunni á Blönduósi voru í nágrenni slysstaðarins og voru þeir þangað komnir nokkru síðar.

Á vettvangi gaf að líta bifreiðina NR-724 mikið skemmda utan vegar. Við bifreiðina hitti lögregla fyrir M-kvk-þf G-kvk-þf, M-kk-þf S-kk-þf og J-kk-þf F-kk-þf J-kk-þf, sem öll voru að hlúa að slösuðum manni, H-kk-þgf G. G-kk-þgf, er verið hafði farþegi í nefndri bifreið er hún fór út af veginum. Einnig var við bifreiðina sá maður sem verið hafði við stjórn hennar er slysið varð, ákærði í máli þessu.

Í frumskýrslu lögreglu er bókað að ákærði hafi kennt til í höfði, hálsi og baki eftir óhappið en líðan hans þó verið stöðug. Þar sem kalt var úti hafi lögregla boðið ákærða að halda á sér hita í lögreglubifreiðinni og hafi hann þegið það boð. Í lögreglubifreiðinni hafi ákærði verið beðinn um að blása í áfengismæli og niðurstaða þeirrar mælingar reynst 0,65‰. Í kjölfarið hafi ákærði verið handtekinn vegna gruns um ölvun við akstur.

Um kl. 18:20 mun ákærði hafa kvartað yfir auknum höfuðverk. Í kjölfarið hafi læknir á vettvangi tekið ákvörðun um að senda ákærða með þyrlu á sjúkrahús, en þyrlan hafi þá verið rétt ókomin á slysstaðinn til að sækja H-kk-þf G. G-kk-þf sem talinn hafi verið mikið slasaður. Mun þyrlan hafa farið í loftið með ákærða og G-kk-þf um kl. 18:49.

Að beiðni lögreglu voru blóð- og þvagsýni tekin úr ákærða skömmu eftir komu hans á Landspítala-Fossvogi í Reykjavík. Voru blóðsýni tekin úr ákærða kl. 19:56 og 20:55, en þvagsýni kl. 20:00.

II.

Ákærði kom fyrir dóm 8. september sl. og neitaði sök í málinu. Við aðalmeðferð þess áréttaði hann þá afstöðu sína og sagði útilokað að hann hefði verið ölvaður við akstur umrætt sinn.

Málsatvikum lýsti ákærði svo fyrir dómi að 22. nóvember 2007 hefði hann verið að taka laxa í klak. Þeir H-kk-nf G. G-kk-nf hefðu síðan komið í hús milli kl. 21:00 og 22:00 um kvöldið að verkinu loknu. Þá hefðu þeir grillað og drukkið rauðvín og bjór með matnum. Sjálfur kvaðst ákærði hafa drukkið tvö til þrjú rauðvínsglös og tvo ½ lítra bjóra. Um kl. 01:00 um nóttina hefði ákærði lagst til svefns en áður hefði hann kastað af sér vatni.

Ákærði kvaðst hafa vaknað kl. 10:00 morguninn eftir þegar B-kk-nf K-kk-nf G-kk-nf hefði litið við. B-kk-nf hefði þegið boð um kaffi og stoppað í hálftíma. Þegar B-kk-nf var farinn sagðist ákærði hafa lagst aftur til hvílu og legið fram yfir hádegið. Þá hefði ákærði farið aftur á fætur og tekið til við að ganga frá. Um kl. 15:30 hefðu þeir H-kk-nf G. G-kk-nf síðan lagt af stað suður á bóginn. Aðspurður kvaðst ákærði þá hafa verið vel upplagður, hann verið vel hvíldur og útsofinn og ekki fundið til neinna áhrifa vegna áfengisneyslunnar kvöldið áður. Þá fullyrti ákærði að hann hefði ekkert áfengi drukkið eftir að hann vaknaði. Hann hefði einungis drukkið kaffi um morguninn, maltöl með pylsu sem hann hefði keypt á Hólmavík, og Egils-pilsner sem hann hefði drukkið á leiðinni þaðan og að slysstaðnum. Pilsnerinn sagðist ákærði hafa keypt áður en hann hélt af stað norður og hefði hann legið á gólfinu fyrir framan aftursæti bifreiðarinnar. Sagði ákærði það mögulegt að hann hefði tekið bjór félaga síns í misgripum fyrir pilsnerinn þegar hann, í akstri, teygði sig eftir drykk.

Þegar ákærði hefði verið búinn að aka í um eina og hálfa klukkustund, og verið staddur skammt frá Borðeyri, hefði bifreið hans tekið að renna til á veginum. Ákærði kvaðst hafa reynt að rétta bifreiðina af en ekki fengið við neitt ráðið, hann misst bifreiðina út af veginum og hún síðan farið þrjár veltur. Sagði ákærði mikla ísingu hafa verið á umræddum vegarkafla. Vegurinn hefði verið glerháll en þó svartur að sjá svo ómögulegt hefði verið að átta sig á aðstæðum.

Fram kom hjá ákærða að þeir H-kk-nf G. G-kk-nf hefðu samtals tekið með sér eina rauðvínsflösku og tvær kippur af bjór í ferðina. Ákærði kvað þá ekki hafa drukkið allan bjórinn og hefði H-kk-nf sett þær tvær eða þrjár dósir sem af gengu á gólfið aftan við framsæti bifreiðarinnar áður en haldið var af stað suður. Þennan bjór sagði ákærði hafa verið áfengan Egils-pilsner.

Þá kom einnig fram hjá ákærða að hann hefði ekkert kastað af sér vatni umræddan dag. Þvagprufa sú sem tekin hefði verið um kvöldið á Landspítala-háskólasjúkrahúsi hefði verið tekin með þvaglegg.

III.

R-kk-nf F-kk-nf G-kk-nf lögreglumaður greindi svo frá fyrir dómi að hann hefði komið á vettvang umræddan dag eftir að bifreið ákærða fór út af. Við skoðun á bifreið ákærða sagðist vitnið hafa séð tómar áfengisumbúðir í bifreiðinni. Hefði vitnið því talið ástæðu til að kanna sérstaklega ástand ákærða, ökumanns bifreiðarinnar, með tilliti til mögulegrar ölvunar hans. Ákærða hefði því verið gert að gefa öndunarsýni og niðurstaða þeirrar mælingar reynst 0,65‰. Aðspurt um hvort ákærði hefði borið einhver merki þess að vera undir áhrifum áfengis svaraði vitnið því til að eftir slíkt óhapp sem um ræddi væri vonlaust að leggja mat á slík. Sagði vitnið ákærða eðlilega hafa borið þess merki að hafa orðið fyrir áfalli. Þá hefði hann einnig fundið til verkja.

K-kk-nf S-kk-nf E-kk-nf sagðist hafa komið á slysavettvang umræddan dag ásamt starfsfélaga sínum, R-kk-þgf F-kk-þgf G-kk-þgf. Aðspurt kvaðst vitnið ekki hafa merkt það á ákærða að hann væri undir áhrifum áfengis. Grun lögreglu í þá veru sagði vitnið hafa kviknað vegna bjórdósa sem verið hefðu í og við bifreið ákærða. Félagi vitnisins hefði því gert ákærða að blása í áfengismæli. Gat vitnið aðspurt ekki sagt til um niðurstöðu þeirrar mælingar.

H-kk-nf G. G-kk-nf kvaðst 22. nóvember 2007 hafa verið í klakveiði ásamt ákærða. Þeir hefðu komið í hús um kl. 09:00 um kvöldið. Er þangað var komið sagði vitnið þá ákærða hafa matast. Þá hefði vitnið jafnframt drukkið tvo bjóra, áfengan Egils-pilsner, og tvö til þrjú rauðvínsglös áður en það tók á sig náðir um kl. 01:00 um nóttina. Taldi vitnið aðspurt ákærða hafa drukkið álíka magn þetta kvöld og kvað útilokað að ákærði hefði drukkið það mikið að hann hefði dáið ölvunarsvefni um nóttina.

Morguninn eftir sagðist vitnið hafa vaknað kl. 10:00 og taldi vitnið ákærða hafa vaknað um svipað leyti. Bróðir vitnisins, B-kk-nf K-kk-nf G-kk-nf, hefði síðan litið inn til þeirra ákærða og stoppað í um hálfa klukkustund. Þegar B-kk-nf var horfinn á braut kvaðst vitnið hafa farið út en ákærði lagt sig aftur eitthvað fram yfir hádegi.

Aðspurt kvað vitnið ákærða ekki hafa drukkið neitt áfengi eftir að hann fór á fætur um kl. 10:00 um morguninn og þar til þeir héldu af stað suður um kl. 15:30 síðdegis. Áður en haldið var af stað sagðist vitnið meðal annars hafa farið með tvo óátekna bjóra út og sett þá fyrir aftan ökumannssætið í bifreið ákærða. Þá kom fram hjá vitninu að ákærði hefði kvartað yfir vandræðum við þvaglát áður en haldið var af stað.

M-kk-nf S-kk-nf sagðist reka minni til þess að hafa ekið fram úr bifreið ákærða umræddan dag. Síðar, á öðrum hvorum hálsanna, hefði ákærði síðan ekið fram úr vitninu. Eftir það hefðu bifreiðarnar fylgst að inn Hrútafjörðinn.

Vitnið sagði akstursskilyrði hafa verið mjög góð. Um ökuhraða sinn bar vitnið að það hefði ekið undir lögleyfðum hámarkshraða og taldi vitnið fullvíst að það hefði ákærði einnig gert þar sem bifreiðarnar hefðu fylgst alveg að. Nefndi vitnið í því sambandi að bilið milli bifreiðanna hefði verið það lítið eftir að ákærði ók frammúr að vitnið hefði greinilega séð að tveir menn voru í bifreið hans. Sagðist vitnið ekkert athugavert hafa séð við aksturslag ákærða.

Allt í einu hefði bifreið ákærða farið að rása mikið á veginum. Ástæða þess hefði verið mikil og staðbundin hálka á umræddum vegarkafla. Bifreiðin hefði síðan farið út af veginum þar sem hún hefði farið nokkrar veltur.

Er vitnið sá í hvað stefndi kvaðst það hafa sagt konu sinni að hringja tafarlaust í neyðarlínuna. Það hefði hún gert og verið búin að ná sambandi áður en vitninu hafði tekist að stöðva bifreið sína sem verið hefði vandasamt vegna hinnar miklu hálku. Um hálkuna bar vitnið nánar að ómögulegt hefði verið að átta sig á henni við aksturinn, svo torséð hefði hún verið.

Eftir að hafa stöðvað bifreið sína kvaðst vitnið hafa snúið við og ekið að slysstaðnum. Vitnið hefði því næst farið út úr bifreið sinni og hlaupið að bifreið ákærða. Ákærði og farþegi hans hefðu þá báðir verið komnir út úr bifreiðinni.

Aðspurður sagðist vitnið hafa rætt við ákærða á vettvangi. Hann hefði verið sleginn en rólegur og komið eðlilega fyrir að mati vitnisins. Kvað vitnið það hafa komið sér mjög á óvart er það heyrði síðar að ákærði væri grunaður um ölvun við akstur umrætt sitt. Það hefði alls ekki hvarflað að vitninu á vettvangi.

M-kvk-nf G-kvk-nf skýrði svo frá fyrir dómi að hún hefði umræddan dag veitt bifreið ákærða athygli í botni Bitrufjarðar. Bifreiðinni hefði síðan verið ekið á eftir bifreið þeirri sem vitnið var í þar til henni hefði verið ekið fram úr á einhverjum hálsanna áður en komið væri niður í Hrútafjörðinn. Kom fram hjá vitninu að ekkert hefði verið athugavert við ökuhraða ákærða.

Skammt frá Borðeyri hefði bifreið ákærða tekið að rása á veginum í mikilli hálku sem vitnið kvaðst ekki vita betur en skyndilega hefði myndast á veginum. Bifreiðin hefði rásað í nokkurn tíma þar til hún hefði lent á hálkulausum bletti og við það þeyst út af veginum. Bifreiðin hefði síðan farið nokkuð margar veltur þar til hún stöðvaðist á hliðinni á túni nokkuð frá veginum. Þessi atvik sagði vitnið hafa tekið það langan tíma að vitnið hefði verið búið að hringja í neyðarlínuna um það leyti sem bifreiðin stöðvaðist.

Fram kom hjá vitninu að svo hált hefði verið á umræddum vegarkafla að það hefði þurft að sýna þurft mikla aðgát er það steig út úr bifreiðinni. Vitnið hefði síðan hlaupið niður að bifreið ákærða. Í ljós hefði komið að í bifreiðinni voru tveir menn.

Vitnið kvaðst hafa rætt talsvert við ökumann bifreiðarinnar á vettvangi. Hann hefði verið skýr í tali og komið vel fyrir, en þó greinilega verið mjög brugðið. Sagði vitnið aðspurt að aldrei hefði hvarflað að sér að ákærði væri undir áhrifum áfengis.

L-kk-nf A. Þ-kk-nf lögreglumaður kom fyrir dóm og staðfesti að blóð- og þvagsýni hefðu verið tekin úr ákærða eftir að þyrla flutti hann af slysavettvangi og á Landspítala-Fossvogi. Hið sama gerði starfsfélagi vitnisins, H-kk-nf L-kk-nf. Ekki þykir að öðru leyti ástæða til að rekja framburð lögreglumannanna tveggja.

B-kk-nf K-kk-nf G-kk-nf skýrði svo frá fyrir dómi að hann hefði litið við hjá ákærða og bróður sínum, H-kk-þgf G. G-kk-þgf, um kl. 10:00, að morgni 23. nóvember 2007 og fengið hjá þeim kaffi. Áleit vitnið að það hefði stoppað hjá tvímenningunum í um það bil hálfa klukkustund. Á þeim tíma sagðist vitnið engin merki hafa séð þess að ákærði eða H-kk-nf væru undir áhrifum áfengis.

IV.

Í málinu liggja fyrir tvö skriflegt álit Rannsóknastofu í lyfja- og eiturefnafræði vegna rannsóknar á blóð- og þvagsýnum sem ákærði gaf í þágu rannsóknar málsins, svo sem rakið er í kafla I. Í fyrra álitinu, dagsettu 24. janúar 2008, sem unnið var af K-kvk-þgf M-kvk-þgf deildarstjóra og E-kvk-þgf S-kvk-þgf lyfjafræðingi, segir meðal annars svo:

Etanólstyrkur mældist 0,27‰ í fyrra blóðsýni, 0,14 í blóðsýni 43935 og 1,10‰ í þvagi (endanlegar niðurstöður 0,21‰, <0,1‰ og 0,99‰ í þvagi). Þessi sýni voru tekin kl. 19:56, 20:55 og þvagsýnið kl. 20:00. Meintur ölvunarakstur mun hafa verið um kl. 16:44. Óskað er eftir mati á hvert áfengismagn í blóði umrædds ökumanns hafi verið um kl. 16:44.

[---]

Ef litið er á niðurstöður úr etanólmælingunum sést að etanólstyrkur hefur náð hámarki í blóði hans og hefur verið farinn að falla kl. 19:56. Það styður niðurstaða úr síðara blóðsýninu (43935). Út frá þessum niðurstöðum má sjá að brotthvarfshraði viðkomandi einstaklings er þá 0,13‰ á klst. (0,27‰-0,14‰). Jafnvægi milli blóðs og þvags hefur náðst talsvert löngu fyrir kl. 20:00, sem sést á því að hlutfall milli þvags og blóðs er mjög hátt eða um 4 á þeim tíma (1,10/0,27=4,1). Þetta hlutfall segir að talsverður tími (klukkustundir) hafi liðið frá því að drykkju lauk. Etanólstyrkur í þvaginu segir einnig til um að sambærilegur etanólstyrkur í blóðinu hefur því örugglega verið að minnsta kosti 0,8-0,9‰ einhvern tíman fyrir kl. 20 (sambærilegur styrkur í blóði er 20 til 25% lægri en í þvagi vegna þess að þvag er að mestu leyti vatn). Miðað við brotthvarfshraðann úr blóðinu (0,13‰ klst.) hefur etanólstyrkur í blóði viðkomandi því verið um 0,7‰ að minnsta kosti um 3-3½ klst. fyrir kl. 20, þ.e. milli kl. 16:30 til 17. Samkvæmt öllu framansögðu hefur umræddur ökumaður því verið undir áhrifum áfengis, þegar meintur ölvunarakstur átti sér stað um kl. 16:44.

Vegna tilvitnaðs álits óskaði verjandi ákærða eftir því við lögreglustjóra með bréfi 29. apríl 2008 að hann aflaði svara Rannsóknastofu í lyfja- og eiturefnafræði við fjórum spurningum. Í bréfi rannsóknastofunnar frá 26. maí 2008 er að finna eftirfarandi svör við tveimur spurninganna:

1. Hvort 0,21‰ í blóði geti samræmst því að G-kk-nf hafi drukkið hálfan líter af pilsner (alkóhólinnihald 2,25%) og hálfan líter af malti (alkóhólinnihald 1% eða minna) um þremur klst. fyrir mælingu?

Útilokað er að etanólstyrkur 0,27‰ (endanleg niðurstaða 0,21‰) í blóði kl. 19:56 geti stafað af drykkju á hálfum líter af malti (um og minna en 1% alkóhól) og hálfum líter af pilsner (2,25% alkóhól). Samkvæmt rannsókn RLE frá 1999 getur hámarksstyrkur í blóði karlmanns, sem drekkur 500 ml af 2,25% pilsner á 15 mín á fastandi maga náð 0,1‰ á 30 mínútum. Ekkert etanól var svo mælanlegt í blóði eftir 2 klst. (minna en 0,02‰).

2. Getur niðurstaða mælingar á áfengismagni í þvagi samrýmst kvölddrykkju G-kk-ef og ofangreindri drykkju hans á malti og pilsner. Hér er miðað við að G-kk-nf hafi ekki kastað af sér vatni þennan dag áður en sýnataka fór fram?

2-3 lítil glös af rauðvíni og 1-2 hálfslíters bjórar er óljós stærð og erfitt að meta með nákvæmni etanólmagn þessarar drykkju. Ef reiknað er með um 150 ml af 13‰ rauðvíni (20g etanól) í hverju glasi, eru það um 60 g af etanóli í þremur glösum. Í 1000 ml af 5% bjór eru 40 g af etanóli. Þessi drykkja er því alls um 100 g af etanóli. Í um 90 kg karlmanni getur etanólstyrkur í blóði fræðilega náð 1,2 til 2‰ að algjöru hámarki og er þá miðað við að þetta magn sé drukkið á stuttum tíma. Miðað við brotthvarfshraða úr blóði G-kk-ef, 0,13‰ á klukkustund ... má ætla að brotthvarf etanóls úr blóðinu eftir kvölddrykkjuna hafi þá tekið 10 til 15 klst. Drykkja á malti og pilsner hefur engin áhrif á etanólmælinguna í blóðsýninu um kl. 20 þann 23. nóvember. Ekki er hægt að segja með vissu hvort etanólniðurstaða úr blóðsýni G-kk-ef frá kl. 19:56 gæti samrýmst framangreindri drykkju, þar sem óvissa er um nákvæmt rúmmál á áfenginu sem drukkið var um kvöldið og einnig hvenær drykkju var nákvæmlega hætt. Niðurstaða álits RLE frá 24. janúar er því óbreytt. Mjög hátt hlutfall milli etanólstyrks í þvagi og blóði (4,1) segir að langur tími (margar klukkustundir) hafi liðið frá því að drykkju lauk og langur tími hafi liðið frá því að viðkomandi kastaði af sér vatni. Etanólstyrkur í þvaginu (1‰) segir einnig til um að sambærilegur etanólstyrkur í blóðinu hefur því örugglega verið að minnsta kosti 0,8‰ einhvern tíman fyrir kl. 20 (sambærilegur styrkur í blóði er 20 til 25% lægri en í þvagi vegna þess að þvag er að mestu leyti vatn). Miðað við brotthvarfshraðann úr blóðinu (0,13‰/klst.) hefur etanólstyrkur í blóði viðkomandi því verið um 0,7‰ að minnsta kosti um 3-3½ klst. fyrir kl. 20, þ.e. milli kl. 16:30 til 17.

K-kvk-nf M-kvk-nf kom fyrir dóm við aðalmeðferð málsins og staðfesti og skýrði álit sín og E-kvk-ef S-kvk-ef. Áréttaði vitnið aðspurt að brotthvarfshraði alkóhóls úr blóði ákærða umræddan dag hefði verið 0,13‰ á klukkustund svo sem fram komi í báðum álitunum.

Vitnið kvað það nánast útilokað að magn alkóhóls í blóðsýnum þeim sem tekin voru úr ákærða umrætt kvöld skýrðist af drykkju hans á tveimur bjórum og tveimur til þremur rauðvínsglösum kvöldið áður. Þá fullyrti vitnið að drykkja á einum pilsner og einni maltflösku daginn eftir slíka drykkju skekkti ekki þá niðurstöðu.

Ennfremur kom fram hjá vitninu að drykkja á hálfum lítra af bjór gæti mögulega skýrt 0,2‰ alkóhóls í blóði einni klukkustund síðar, ekki þremur og hálfri klukkustund síðar.

V.

Upplýst er með framburði ákærða og vitnanna M-kk-ef S-kk-ef og M-kvk-ef G-kvk-ef, sem og rannsóknargögnum lögreglu, að ákærði var við akstur bifreiðarinnar NR 724, suður þjóðveg 68 í Hrútafirði, hinn 23. nóvember 2007, er hann missti stjórn á bifreiðinni í mjög mikilli hálku nærri Borðeyri með þeim afleiðingum að hún lenti utan vegar og valt. Um nánari tímasetningu aksturs ákærða liggur fyrir að lögreglu barst tilkynning frá Fjarskiptamiðstöð ríkislögreglustjóra um kl. 16:44 nefndan dag, en fyrir liggur að tilkynnandi til Fjarskiptamiðstöðvar var vitnið M-kvk-nf G-kvk-nf.

Af framburðum vitna í málinu er ljóst að málatilbúnaður ákæruvaldsins byggir eingöngu á þeim blóð- og þvagsýnum sem tekin voru úr ákærða í þágu rannsóknar málsins og skriflegum álitsgerðum Rannsóknastofu í lyfja- og eiturefnafræði, einkum álitsgerð stofunnar frá 24. janúar 2008, sem ritaðar voru á grundvelli rannsókna á sýnunum.

Lögreglumennirnir L-kk-nf A. Þ-kk-nf og H-kk-nf L-kk-nf staðfestu fyrir dómi að blóð- og þvagsýni hefðu verið tekin úr ákærða eftir að þyrla flutti hann af slysstað og á Landspítala-Fossvogi í Reykjavík. Í framlögðum blóð- og þvagtökuvottorðum kemur fram að ákærði hafi fyrst gefið blóðsýni kl. 19:56 um kvöldið og síðan aftur kl. 20:55. Þá hafi hann gefið þvagsýni kl. 20:00. Samkvæmt niðurstöðu rannsóknar Rannsóknastofu í lyfja- og eiturefnafræði á sýnunum mældist alkóhólmagn í fyrra blóðsýninu 0,27‰ og 0,14‰ í því sýni sem síðar var tekið, endanlegar niðurstöður 0,21‰ og 0,08‰. Þá reyndist alkóhólmagn í þvagsýninu 1,10‰, endanleg niðurstaða 0,99‰.

Ákærði neitar sök í málinu. Fyrir dómi kvaðst hann hafa drukkið tvö til þrjú rauðvínsglös og tvo ½ lítra bjóra að kvöldi 22. nóvember 2007 og síðan lagst til svefns um kl. 01:00 um nóttina. Þá fullyrti ákærði að hann hefði ekkert áfengi drukkið eftir að hann vaknaði morguninn eftir. Hann tók þó fram í því sambandi að hann hefði drukkið Egils-pilsner á leiðinni frá Hólmavík og að slysstaðnum. Sagði ákærði það mögulegt að hann hefði tekið bjór í misgripum fyrir pilsnerinn þegar hann, í akstri, teygði sig eftir drykknum. Er þessi framburður ákærða í samræmi við framburð félaga hans, H-kk-ef G. G-kk-ef.

Í niðurstöðum framlagðs álits Rannsóknastofu í lyfja- og eiturefnafræði frá 24. janúar 2008, en álitið er ítarlega rakið í kafla IV hér að framan, segir meðal annars svo: „Ef litið er á niðurstöður úr etanólmælingunum sést að etanólstyrkur hefur náð hámarki í blóði hans og hefur verið farinn að falla kl. 19:56. Það styður niðurstaða úr síðara blóðsýninu (43935). Út frá þessum niðurstöðum má sjá að brotthvarfshraði viðkomandi einstaklings er þá 0,13‰ á klst. (0,27‰-0,14‰). Jafnvægi milli blóðs og þvags hefur náðst talsvert löngu fyrir kl. 20:00, sem sést á því að hlutfall milli þvags og blóðs er mjög hátt eða um 4 á þeim tíma (1,10/0,27=4,1). Þetta hlutfall segir að talsverður tími (klukkustundir) hafi liðið frá því að drykkju lauk. Etanólstyrkur í þvaginu segir einnig til um að sambærilegur etanólstyrkur í blóðinu hefur því örugglega verið að minnsta kosti 0,8-0,9‰ einhvern tíman fyrir kl. 20 (sambærilegur styrkur í blóði er 20 til 25% lægri en í þvagi vegna þess að þvag er að mestu leyti vatn). Miðað við brotthvarfshraðann úr blóðinu (0,13‰ klst.) hefur etanólstyrkur í blóði viðkomandi því verið um 0,7‰ að minnsta kosti um 3-3½ klst. fyrir kl. 20, þ.e. milli kl. 16:30 til 17. Samkvæmt öllu framansögðu hefur umræddur ökumaður því verið undir áhrifum áfengis, þegar meintur ölvunarakstur átti sér stað um kl. 16:44.“

Við rannsókn málsins var upplýst, sbr. nefndar álitsgerðir og framburð K-kvk-ef M-kvk-ef deildarstjóra fyrir dómi, að brotthvarfshraði ákærða umræddan dag var 0,13‰. Þá liggur fyrir að ríflega þrjár klukkustundir liðu frá því að bifreið ákærða fór út af veginum og þar til hið fyrra blóðsýni var tekið. Vafalaust er með öllu að ákærði neytti ekki áfengis á því tímabili.

Hugleiðingar ákærða um mögulega drykkju hans á einum áfengum bjór við aksturinn frá Hólmavík samrýmast ekki hinu háa hlutfalli milli þvags og blóðs sem áður var getið. Þá getur framburður ákærða um áfengisneyslu sína ekki staðist þar sem samkvæmt áliti Rannsóknastofu í lyfja- og eiturefnafræði frá 26. maí sl. hefði áfengismagn það sem ákærði kveðst hafa neytt um kvöldið átt að vera horfið með öllu úr blóði hans er slysið varð, sbr. 0,13‰ brotthvarfshraða ákærða og að þá voru liðnar tæpar sextán klukkustundir frá því að ákærði kveðst hafa hætt drykkju. Af þeirri niðurstöðu leiðir síðan að sú mögulega drykkja eins bjórs við aksturinn, sem ákærði nefndi fyrir dómi, getur ekki með nokkru móti skýrt þá staðreynd að alkóhól mældist enn í blóði hans kl. 19:56 og 20:55 um kvöldið. Samkvæmt öllu þessu liggur fyrir að framburður ákærða um áfengisneyslu í aðdraganda umferðarslyssins er í skýrri andstöðu við niðurstöður rannsókna á blóð- og þvagsýnum, sem tekin voru úr honum í þágu rannsóknar málsins, og getur af þeim sökum ekki staðist.

Dómstólar hafa margoft lagt blóð- og þvagsýni og skriflegar álitsgerðir Rannsóknastofu í lyfja- og eiturefnafræði, er byggja á rannsóknum á slíkum sýnum, til grundvallar sakfellingu í opinberu máli, sbr. til dæmis dóm Hæstaréttar Íslands í máli nr. 326/2002. Að því og öllu framangreindu virtu þykir ákæruvaldinu hafa tekist að sanna gegn neitun ákærða, svo ekki verði vefengt með skynsamlegum rökum, sbr. 46. gr. laga nr. 19/1991, nú 1. mgr. 109. gr. laga nr. 88/2008, að ákærði hafi 23. nóvember 2007 ekið bifreiðinni NR 724 leið þá sem í ákæru er lýst undir áhrifum áfengis, þ.e. með að minnsta kosti 0,5‰ alkóhóls í blóði. Er brot ákærða réttilega heimfært til refsiákvæða í ákæru.

VI.

Samkvæmt vottorði sakaskrár ríkisins hefur ákærða ekki áður verið gerð refsing.

Eftir úrslitum málsins, sbr. 1. mgr. 165. gr. laga nr. 19/1991, nú 1. mgr. 218. gr. laga nr. 88/2008, verður ákærði dæmdur til greiðslu alls sakarkostnaðar. Í munnlegum málflutningi féll skipaður verjandi frá kröfu um málsvarnarlaun yrði ákærði sakfelldur. Málsvarnarlaun verða því ekki dæmd. Sakarkostnaður í málinu er því einungis kostnaður við rannsóknir á blóð- og þvagsýnum, samtals 135.744 krónur samkvæmt framlögðu sakarkostnaðaryfirliti og fylgigögnum þess.

Dóm þennan kveður upp K-kk-nf H-kk-nf héraðsdómari. Fyrir uppsögu dómsins var gætt 1. mgr. 184. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, sbr. og dóm Hæstaréttar Íslands í máli nr. 448/2002 sem kveðinn var upp 20. mars 2003.

D Ó M S O R Ð:

Ákærði, G-kk-nf B. H-kk-nf, greiði 70.000 króna sekt til ríkissjóðs og komi sex daga fangelsi í stað sektarinnar verði hún ekki greidd innan fjögurra vikna frá birtingu dómsins.

Ákærði er sviptur ökurétti í tvo mánuði frá birtingu dóms þessa að telja.

Ákærði greiði 135.744 krónur í sakarkostnað.

K-kk-nf H-kk-nf