E-678/2011

Mál þetta, sem dómtekið var 6. þessa mánaðar, var höfðað 30. mars 2011.

Stefnandi er Íslandsbanki hf., Kirkjusandi 2, Reykjavík.

Stefndu eru G-kk-nf E-kk-nf og H-kvk-nf I-kvk-nf G-kvk-nf, Frjóakri 4, Garðabæ.

Stefnandi krefst þess að stefnda G-kk-þgf E-kk-þgf verði gert að greiða stefnanda 1.750.967 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 frá 14. maí 2010 til greiðsludags og að stefndu H-kvk-þgf I-kvk-þgf G-kvk-þgf verði gert að greiða þar af 1.500.000 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 frá 20. maí 2010 til greiðsludags.

Stefnandi krefst málskostnaðar.

Stefndu krefjast aðallega sýknu af kröfum stefnanda, en til vara að krafa stefnanda verði lækkuð verulega.

Hin umstefnda skuld var upphaflega við Byr sparisjóð en með ákvörðun Fjármálaeftirlitsins dagsettri 22. apríl 2010 var eignum og skuldum Byr sparisjóðs ráðstafað til Byr hf., sem höfðaði mál þetta. Þann 29. nóvember sl. sameinaðist Byr hf. Íslandsbanka hf. undir merkjum þess síðarnefnda, sem hefur samkvæmt því tekið við aðild stefnanda í málinu

I.

Stefnandi kveður kröfu sína til komna vegna skuldar á tékkareikningi stefnda G-kk-ef E-kk-ef í BYR að fjárhæð 1.750.967 krónur. Stefnda H-kvk-nf I-kvk-nf G-kvk-nf hafi tekist á hendur sjálfskuldarábyrgð á greiðslu reikningsins auk dráttarvaxta og kostnaðar en ábyrgð hennar hafi takmarkast við 1.500.000 krónur samkvæmt yfirlýsingu dagsettri 26. mars 2008. Krafist sé dráttarvaxta á stefnukröfuna frá 10. maí 2010 í samræmi við ákvæði yfirlýsingarinnar en þann dag hafi stefndu verið send greiðsluáskorun.

Stefnandi byggir dómkröfur sínar gegn báðum stefndu á almennum reglum kröfuréttar um skyldu til greiðslu fjárskuldbindinga. Einnig byggir stefnandi kröfur sínar á hendur stefndu H-kvk-þgf I-kvk-þgf G-kvk-þgf á ákvæðum yfirlýsingar stefndu um sjálfskuldarábyrgð auk reglna íslensks kröfuréttar um skuldbindingargildi ábyrgðaryfirlýsinga.

Í greinargerð stefndu segir í umfjöllun um málsatvik og málsástæður að ekkert komi fram í málinu um það að stefnandi eigi þá meintu kröfu sem málssóknin byggist á og því sé krafist sýknu. Þá kannist stefndi G-kk-nf ekki við að skulda stefnanda eða öðrum umkrafða fjárhæð.

Þá telji stefnda H-kvk-nf I-kvk-nf að ábyrgð hennar sem fram er lögð í málinu sé ógild þar eð greiðandi hafi ekki farið í greiðslumat. Hún hafi ekki samþykkt að greiðslumat fari ekki fram. Þá komi fram í ábyrgðaryfirlýsingu að greiðslumat fari ávallt fram, sem ekki hafi verið gert.

Stefndu vísa til Samkomulags um notkun ábyrgða á skuldum einstaklinga frá 1. nóvember 2001 milli banka og sparisjóða og viðskiptaráðherra. Þá er vísað til almennra reglna samninga- og kröfuréttar um efndir loforða og samninga.

Í munnlegum málflutningi var af hálfu stefndu fallið frá sýknukröfu á þeim grundvelli að stefnandi ætti ekki hina ætluðu kröfu, en lögð hefðu verið fram gögn hvað þetta varðaði af hálfu stefnanda. Á hinn bóginn byggði stefnandi á því að stefnufjárhæðin væri ósundurliðuð og því vanreifuð.

III.

Óumdeilt er í máli þessu að stefndi G-kk-nf E-kk-nf var skráður fyrir tékkareikningi nr. 1175-26 000913 hjá Byr sparisjóði á þeim tíma sem stefnda H-kvk-nf I-kvk-nf undirritaði sjálfskuldarábyrgð vegna yfirdráttar á reikningnum þann 26. mars 2008 að fjárhæð 1.500.000 krónur auk dráttarvaxta og kostnaðar. Eins og áður getur eignaðist Byr hf. kröfuna með ákvörðun Fjármálaeftirlitsins þann 22. apríl 2010 og nú 29. nóvember sl. eignaðist Íslandsbanki hf. kröfuna eftir að Byr hf. var sameinaður Íslandsbanka hf. Krafa stefnanda á hendur stefnda G-kk-þgf byggist á yfirliti yfir stöðu reikningsins er reikningnum var lokað 4. maí 2010. Stefndi G-kk-nf hefur ekki gert athugasemdir við þá fjárhæð fyrr en í greinargerð sinni. Þykja andmæli stefnda við stefnufjárhæðinni haldlaus og er ekki fallist á að stefnufjárhæðin sé vanreifuð. Verður stefndi G-kk-nf E-kk-nf því dæmdur til að greiða stefnanda stefnufjárhæðina ásamt dráttarvöxtum eins og í dómsorði greinir.

Ekki er fallist á þá málsástæðu stefndu H-kvk-ef I-kvk-ef að ábyrgðarskuldbinding hennar sé ógild þar sem greiðandi hafi ekki verið greiðslumetinn. Óumdeilt er að stefnda undirritaði sjálfskuldarábyrgð þá sem stefnandi byggir á og óskaði hún sérstaklega eftir því að greiðslugeta greiðanda yrði ekki metin. Ber í þessu sambandi til þess að líta að samkvæmt Samkomulags um notkun ábyrgða á skuldum einstaklinga, sem stefnda byggir á er hjónum og sambúðarfólki heimilt að falla frá greiðslumati þrátt fyrir almenna skyldu til greiðslumats ef ábyrgðarfjárhæð er hærri en ein milljón króna. Skilja verður ákvæðið í umræddri sjálfskuldarábyrgðaryfirlýsingu um að greiðslumat fari ávallt fram ef ábyrgð er hærri en kr. 1.000.000 með framangreindum fyrirvara varðandi undanþágu frá þessu þegar um hjón og sambúðarfólk er að ræða, sbr. framangreint samkomulag frá 2001. Samkvæmt því sem nú hefur verið rakið er ekki fallist á sýknukröfu stefndu H-kvk-ef I-kvk-ef og verður hún því dæmd til að greiða stefnanda 1.500.000 krónur með vöxtum eins og í dómsorði greinir.

Eftir úrslitum málsins eru stefndu dæmd in solidum til að greiða stefnanda 100.000 krónur í málskostnað.

F-kk-nf H. A-kk-nf héraðsdómari kveður dóminn upp.

Dómsorð:

Stefndi, G-kk-nf E-kk-nf, greiði stefnanda, Íslandsbanka hf., 1.750.967 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 frá 14. maí 2010 til greiðsludags og þar af greiði stefnda, H-kvk-nf I-kvk-nf G-kvk-nf, 1.500.000 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 frá 20. maí 2010 til greiðsludags.

Stefndu greiði stefnanda in solidum 100.000 krónur í málskostnað.

F-kk-nf H. A-kk-nf