E-5374/2021

I.

Mál þetta var þingfest 16. nóvember 2021 en tekið til dóms 18. október 2022 að lokinni aðalmeðferð. Stefnendur í málinu eru A-kvk-nf H-x-x Ó-kvk-nf K-x-x, [...], [...], G-kvk-nf P-kvk-nf, [...], [...], G-kvk-nf A-kvk-nf, [...], [...], H-kvk-nf M-kvk-nf W-x-x E-kvk-nf, [...], [...], K-kvk-nf B-kvk-nf, [...], [...], L-kvk-nf Ó-kvk-nf, [...], [...], M-kvk-nf S. S-kvk-nf, [...], [...], Ó-kvk-nf B-kvk-nf K-kvk-nf, [.....], [...], R-kvk-nf L-kvk-nf, [...], [...], S-kvk-nf Þ-kvk-nf, [...], [...], S-kvk-nf G-kvk-nf, [...], [...], og S-kvk-nf E-kvk-nf Ó-kvk-nf, [...], [...].

Stefnendur gera eftirfarandi kröfur í málinu.

1. Stefnandi A-x-x H-x-x Ó-kvk-nf K-x-x krefst þess að stefndi verði dæmdur til að greiða henni 382.465 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af kr. 18.227 frá 1. feb. 2020, kr. 18.227 frá 1. mars 2020, kr. 18.227 frá 1. apríl 2020, kr. 18.884 frá 1. maí 2020, kr. 9.422 frá 1. júní 2020, kr. 37.947 frá 1. okt. 2020, kr. 25.298 frá 1. nóv. 2020, kr. 25.298 frá 1. des. 2020, kr. 25.298 frá 1. jan. 2021, kr. 26.525 frá 1. feb. 2021, kr. 26.525 frá 1. mars 2021, kr. 26.525 frá 1. apríl 2021, kr. 26.525 frá 1. maí 2021, kr. 13.263 frá 1. júní 2021, kr. 39.788 frá 1. okt. 2021 og kr. 26.525 frá 1. nóv. 2021, í hverju tilviki til greiðsludags. henni 424.713 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr.

1. mars 2020, kr. 24.251 frá 1. apríl 2020, kr. 25.863 frá 1. maí 2020, kr. 12.932 frá 1. júní 2020, kr. 38.795 frá 1. okt. 2020, kr. 25.863 frá 1. nóv. 2020, kr. 25.863 frá 1. des. 2020, kr. 25.863 frá 1. jan. 2021, kr. 28.111 frá 1. feb. 2021, kr. 28.111 frá 1. mars 2021, kr. 28.111 frá 1. apríl 2021, kr. 28.111 frá 1. maí 2021, kr. 14.056 frá 1. júní 2021, kr. 42.167 frá 1. okt. 2021 og kr. 28.111 frá 1. nóv. 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

3. Stefnandi G-kvk-nf A-kvk-nf krefst þess að stefndi verði dæmdur til að greiða henni 275.910 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af kr. 24.153 frá 1. feb. 2020, kr. 24.153 frá 1. apríl 2020, kr. 25.009 frá 1. maí 2020, kr. 12.505 frá 1. júní 2020, kr. 31.262 frá 1. okt. 2020, kr. 20.841 frá 1. nóv. 2020, kr. 20.841 frá 1. des. 2020, kr. 20.841 frá 1. jan. 2021, kr. 43.291 frá 1. okt. 2021 og kr. 28.861 frá 1. nóv. 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

4. Stefnandi H-kvk-nf M-kvk-nf W-x-x E-kvk-nf krefst þess að stefndi verði dæmdur til að greiða henni 131.177 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af kr. 20.300 frá 1. okt. 2020, kr. 13.533 frá 1. nóv. 2020, kr. 13.533 frá 1. des. 2020, kr. 13.533 frá 1. jan. 2021, kr. 42.167 frá 1. okt. 2021 og kr. 28.811 frá 1. nóv. 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

5. Stefnandi K-kvk-nf B-kvk-nf krefst þess að stefndi verði dæmdur til að greiða henni 203.605 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af kr. 12.844 frá 1. febrúar 2020, kr. 12.844 frá 1. mars 2020, kr. 12.844 frá 1. apríl 2020, kr. 13.281 frá 1. maí 2020, kr. 6.640 frá 1. júní 2020, kr. 20.751 frá 1. okt. 2020, kr. 13.834 frá 1. nóv. 2020, kr. 13.834 frá 1. des. 2020, kr. 13.834 frá 1. jan. 2021, kr. 2.110 frá 1. feb. 2021, kr. 2.110 frá 1. mars 2020, kr. 2.110 frá 1. apríl 2021, kr. 2.110 frá 1. maí 2021, kr. 1.055 frá 1. júní 2021, kr. 44.041 frá 1. okt. 2021 og kr. 29.361 frá 1. nóv. 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

6. Stefnandi L-kvk-nf Ó-kvk-nf krefst þess að stefndi verði dæmdur til að greiða henni 326.635 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af kr. 41.777 frá 1. okt. 2020, kr. 27.851 frá 1. nóv. 2020, kr. 27.851 frá 1. des. 2020, kr. 27.851 frá 1. jan. 2021, kr. 28.336 frá 1. feb. 2021, kr. 28.336 frá 1. mars 2021, kr. 28.336 frá 1. apríl 2021, kr. 28.336 frá 1. maí 2021, kr. 14.168 frá 1. júní 2021, kr. 44.275 frá 1. okt. 2021 og kr. 29.517 frá 1. nóv. 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

7. Stefnandi M-kvk-nf S. S-kvk-nf krefst þess að stefndi verði dæmdur til að greiða henni 167.519 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af kr. 20.585 frá 1. febrúar 2020, kr. 20.585 frá 1. mars 2020, kr. 20.585 frá 1. apríl 2020, kr. 21.315 frá 1. maí 2020, kr. 10.657 frá 1. júní 2020, kr. 44.275 frá 1. okt. 2021 og kr. 29.517 frá 1. nóv. 2021, í hverju tilviki til greiðsludags. greiða henni 192.840 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af kr. 13.723 frá 1. febrúar 2020, kr.

13.723 frá 1. mars 2020, kr. 13.723 frá 1. apríl 2020, kr. 14.210 frá 1. maí 2020, kr. 7.105 frá 1. júní 2020, kr. 21.315 frá 1. okt. 2020, kr. 14.210 frá 1. nóv. 2020, kr. 14.210 frá 1. des. 2020, kr. 14.210 frá 1. jan. 2021, kr. 14.758 frá 1. feb. 2020, kr. 14.758 frá 1. mars 2021, kr. 14.758 frá 1. apríl 2021, kr. 14.758 frá 1. maí 2021 og kr. 7.379 frá 1. júní 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

9. Stefnandi R-kvk-nf L-kvk-nf krefst þess að stefndi verði dæmdur til að greiða henni 163.167 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af kr. 20.590 frá 1. feb. 2021, kr. 20.590 frá 1. mars 2021, kr. 20.590 frá 1. apríl 2021, kr. 20.590 frá 1. maí 2021, kr. 13.820 frá 1. júní 2021, kr. 42.307 frá 1. okt. 2021 og kr. 28.205 frá 1. nóv. 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

10. Stefnandi S-kvk-nf Þ-kvk-nf krefst þess að stefndi verði dæmdur til að greiða henni 315.811 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af kr. 16.277 frá 1. feb. 2020, kr. 16.277 frá 1. mars 2020, kr. 16.277 frá 1. apríl 2020, kr. 16.854 frá 1. maí 2020, kr. 8.427 frá 1. júní 2020, kr. 39.105 frá 1. okt. 2020, kr. 26.070 frá 1. nóv. 2020, kr. 26.070 frá 1. des. 2020, kr. 26.070 frá 1. jan. 2021, kr. 27.641 frá 1. feb. 2021, kr. 27.641 frá 1. mars 2021, kr. 27.641 frá 1. apríl 2021, kr. 27.641 frá 1. maí 2021 og kr. 13.820 frá 1. júní 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

11. Stefnandi S-kvk-nf Guðmundsdóttir krefst þess að stefndi verði dæmdur til að greiða henni 394.463 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af kr. 25.013 frá 1. feb. 2020, kr. 25.013 frá 1. mars 2020, kr. 25.013 frá 1. apríl 2020, kr. 25.860 frá 1. maí 2020, kr. 12.930 frá 1. júní 2020, kr. 29.686 frá 1. okt. 2020, kr. 19.791 frá 1. nóv. 2020, kr. 19.791 frá 1. des. 2020, kr. 19.791 frá 1. jan. 2021, kr. 27.368 frá 1. feb. 2021, kr. 27.368 frá 1. mars 2021, kr. 27.368 frá 1. apríl 2021, kr. 27.368 frá 1. maí 2021, kr. 13.684 frá 1. júní 2021, kr. 41.051 frá 1. okt. 2021 og kr. 27.368 frá 1. nóv. 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

12. S tefnandi S-kvk-nf E-kvk-nf Ó-kvk-nf krefst þess að stefndi verði dæmdur til að greiða stefnanda 162.243 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af kr. 20.036 frá 1. feb. 2020, kr. 20.036 frá 1. mars 2020, kr. 19.591 frá 1. apríl 2020, kr. 20.285 frá 1. maí 2020, kr. 10.143 frá 1. júní 2020, kr. 43.291 frá 1. okt. 2021 og kr. 28.861 frá 1. nóv. 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

Stefnendur krefjast auk þess allar málskostnaðar.

Stefndi krefst aðallega sýknu af öllum kröfum stefnenda og að stefnendur verði dæmdar til greiðslu málskostnaðar að mati dómsins.

Til vara er krafist verulegrar lækkunar á dómkröfum og að í því tilviki verði málskostnaður felldur niður.

II.

Helstu málsatvik

Stefnendur eru allar framhaldsskólakennarar við Menntaskólann í Kópavogi. Er málið höfðað til greiðslu á vangoldnum launum, en dómkröfur byggja á því að menntaskólinn hafi ekki efnt samkomulag um vinnumat þeirra sem gert hafi verið í framhaldi af kjarasamningi.

Kennarasamband Íslands (KÍ) f. h. Félags framhaldsskólakennara (FF) og fjármála- og efnahagsráðherra f. h. ríkissjóðs undirrituðu 4. apríl 2014 samkomulag um breytingar og framlengingar á kjarasamningi aðila frá 1. apríl 2014 til 31. október 2016. Í aðfaraorðum samkomulagsins kemur fram að kjarasamningnum sé ætlað að skapa innan framhalds-skóla þau starfsskilyrði sem nauðsynleg séutil að markmið nýrra laga um skólastarf nái fram að ganga. Enn fremur að leitast sé við að skapa nýja og bætta umgjörð um kennara-starfið og færa laun kennara þannig til betri vegar um leið og skólum verði gert auðveld-ara að rækja hlutverk sitt.

Í samkomulaginu sagði að leitast væri við að gera þetta fyrst og fremst með því að laga kjarasamninginn að breyttum viðmiðum laga um framhaldsskóla um námseiningar og færa útfærslur faglegs starfs skóla og kennara frá samningsaðilum til fagfólks í skóla-málum. Það væri gert með áætlun um samningu nýs vinnumats og innleiðingu þess sem fulltrúar mennta- og menningarmálaráðuneytisins og kennara myndu leiða í samstarfi sín á milli með þátttöku fjármála- og efnahagsráðuneytisins. Þessu til stuðnings yrði fjár-hagur framhalds skóla styrktur og umbúnaður um fjárveitingar og skiptingu þeirra á milli bættur til að ná fram markmiðum nýrra laga og kjarasamningsins.

Í 7. gr. samkomulagsins er síðan fjallað nánar um vinnumat kennara og hvaða viðmið beri þar að leggja til grundvallar. Þar segir að mat á vinnu kennara vegna námsáfanga sé byggt á áfangalýsingu viðkomandi áfanga sem kennarar og skólastjórnendur vinni. Vinnumatið skuli byggja á hlutlægum viðmiðum og málefnalegum tilefnum og þá eru taldir upp þeir þættir sem meta skuli, eftir því sem við á, en um leið tekið fram að fleiri þættir komi einnig til greina. Meðal þeirra þátta eru einingafjöldi áfanga, nemendafjöldi, gerð og samsetning nemendahóps (námsstaða nemenda), kennsluhættir, undirbúningur, námsmat og hæfniþrep. Í 8. gr. samkomulagsins er síðan fjallað um stærðir einstakra þátta í vinnumati kennara.

Í 3. efnisgrein 7. gr. er síðan fjallað sérstaklega um sveigjanlegt mat vegna meginbreytinga. Þar segir að verði meginbreytingar gerðar á útfærslu skóla á leiðum til námsloka, svo sem á tímalengd náms eða öðru ytra skipulagi sem hefur áhrif á kennslufyrirkomulag innan skólans, skuli endurmeta vinnumat áfanga sem tilheyri slíkri breytingu. Við slíkt endurmat skuli meðal annars taka tillit til þess hvort aukið álag fylgi nýju fyrirkomulagi, svo sem vegna hraðari yfirferðar námsefnis en í venjulegu skólahaldi eða annars sem áhrif kunni að hafa á vinnu kennara. Loks segir að slíkt mat verði unnið á sama hátt og almennt vinnumat og ráðist af þeim breytingum sem gera eigi.

Í 9. gr. kjarasamningsins var fjallað um framkvæmdaaðila vinnumats og umsýslu Sagði þar í grein 9.1. að samhliða undirritun kjarasamnings yrði sett á stofn verkefnis-stjórn til að hafa yfirumsjón með undirbúningi og innleiðingu nýs vinnumats kennara í framhaldsskólum. Hún yrði skipuð tveimur fulltrúum tilnefndum af mennta- og menn-ingarmálaráðuneyti, einum af fjármála- og efnahagsráðuneyti og þremur af Kennara-sambandi Íslands. Mennta- og menningarmálaráðuneytið annast umsýslu og rekstur verkefnisstjórnarinnar.

Í grein 9.2. segir að tilað undirbúa og innleiða nýtt vinnumat verði stofnaðar vinnu-matsnefndir samkvæmt nánari ákvörðunum verkefnisstjórnar. Hver vinnumatsnefnd skuli skipuð fjórum fulltrúum, tveimur tilnefndum af Kennarasambandi Íslands og tveim-ur tilnefndum af mennta- og menningarmálaráðuneytinu. Í grein 9.3. er síðan fjallað um ú rskurðarnefndsem skuli skipuð þremur fulltrúum. Kennarasamband Íslands og mennta-og menningarmálaráðuneyti tilnefni hvort sinn og ríkissáttasemjari einn og skal hann vera formaður og kalla nefndina saman að fengnum tilnefningum aðila. Úrskurðar-nefndin setji sér sjálf starfsreglur. Við úrlausn vinnumatsdeilu skal úrskurðarnefndin hafa til hliðsjónar þær tillögur sem aðilar hafa sett fram. Nefndin skuli skila úrskurði ekki síðar en 30 dögum eftir að málinu var vísað til hennar. Úrskurður nefndarinnar er endan-legur.

Um hlutverk verkefnisstjórna, vinnumatsnefnda og úrskurðarnefndar er síðan fjallað nánar í viðauka 2 í kjarasamningi stefnda og Kennarasambands Íslandsfrá 4. apríl 2014 er þar er nefndunum falið það hlutverk að vinna að skilgreiningum og inntaki einstakra hluta vinnumats á grundvelli hlutlægra viðmiða og málefnalegra sjónarmiða, sbr. grein 9.2. í kjarasamningi, sem og að aðstoða skóla við umfjöllun um og innleiðingu nýs vinnumats.

Í viðauka 2 er vinnumats nefndum einnig falið það hlut verkað „skera úr ágreiningi um vinnumat námsáfanga einstakra skóla sem skotið er formlega til hennar af skólameistara eða kennara til úrskurðar“. Segir þar jafnframt að niðurstaða vinnumatsnefndar skuli liggja fyrir eigi síðar en 14 dögum eftir að henni barst erindið að því tilskildu að því hafi fylgt fullnægjandi gögn en ella svo fljótt sem verða má. Þá segir í ákvæðinu að náist ekki samkomulag í vinnumatsnefnd um ágreining um vinnumat námsáfanga sem til hennar hefur verið vísað skuli hún innan sjö virkra daga frá því að sú niðurstaða liggur fyrir vísa málinu til úrskurðarnefndar. Í viðauka 2 kemur fram að úrskurðarnefndin samkvæmt 11. gr. kjarasamningsins skuli skipuð þremur fulltrúum, tilnefndum af kennara sambandinu, ráðherra og ríkissáttasemjara, og skuli sá síðastefndi verða formaður. Segir þar jafnframt að nefndin skuli skila úrskurði eigi síðar en 30 dögum eftir að máli er vísað til hennar og að úrskurður nefndarinnar skuli vera endanlegur.

Í málinu er ágreiningslaust að við gerð kjarasamnings Kennarasambands Íslands og stefnda hafi aðilum verið kunnugt um áhuga mennta- og menningarmálaráðherra á því að stytta framhaldsskólanám úr fjórum árum í þrjú. Kennarasambandið leit hins vegar svo á að ákvæðið í 3. efnisgrein 7. gr. kjarasamningsins hefði einmitt verið sett í þeim tilgangi að liðka fyrir slíkum útfærslum og þá færi fram endurmat á vinnumati áfanga, eins og mælt var fyrir um í ákvæðinu.

Þegar ágreiningur varð milli ráðherra og Kennarasambandsins um þennan skilning á ákvæðinu höfðaði Kennarasambandið mál gegn stefnda fyrir Félagsdómi, þar sem látið var reyna á hvort við breytingu á námsskipulagi til stúdentsprófs við Fjölbrautaskólann í Breiðholti, er tók gildi á haustönn 2015 og fól í sér styttingu á námstíma úr fjórum árum í þrjú, hefði verið skylt að endurmeta vinnumat áfanga sem tilheyrðu breytingunni, samkvæmt fyrirmælum 3. efnisgreinar 7. gr. samkomulagsins frá 4. apríl 2014.

Með dómi Félagsdóms frá 22. september 2016, í máli nr. 2/2016, var viðurkennt að við breytingu á námsskipulagi til stúdentsprófs við Fjölbrautaskólann í Breiðholti, sem tók gildi á haustönn 2015 og fól í sér styttingu á námstíma úr fjórum námsárum í þrjú, allt samkvæmt breyttum námsbrautalýsingum og áfangalýsingum, sem mennta- og menningarmálaráðuneytið staðfesti og á grundvelli aðalnámskrár framhaldsskóla 2011, sbr. auglýsingu nr. 674/2011 og með breytingum samkvæmt auglýsingu nr. 890/2015, væri skylt að endurmeta vinnumat áfanga sem tilheyra breytingunni, samkvæmt fyrir-mælum 3. efnisgreinar 7. gr. samkomulags aðila um breytingar og framlengingu á kjarasamningi aðila, dags. 4. apríl 2014. Í forsendum Félagsdóms er því lýst að það sé mat dómsins að þær breytingar sem orðið hafi á skipulagi náms til stúdentsprófs í Fjölbrautaskólanum í Breiðholti teldust vera meginbreytingar í skilningi 3. efnisgreinar 7. gr. samkomulagsins. Í forsendum dómsins var jafnframt tekið fram að útfærsla slíks endurmats væri ekki til úrlausnar fyrir dóminum.

Í framhaldi af dóminum ritaði Kennarasamband Íslands skólameisturum framhalds-skóla á landinu bréf þar sem skorað var á þá að endurmeta áfanga, eins og mælt væri fyrir um í dómi Félagsdóms. Ágreiningslaust er að skólameistarar framhaldsskóla urðu ekkivið þessari áskorun og báru við að þeir hefðu ekki fjárveitingar til þess.

Er kom að næstu kjarasamningsviðræðum Kennarasambandsins og íslenska ríkisins ræddu aðilar niðurstöðu Félagsdóms og gerði Kennarasambandið athugasemdir við að stefndi virti ekki niðurstöðu Félagsdóms um túlkun 3. efnisgreinar 7. gr. kjarasamningsins. Kennarasamband Íslands og stefndi undirrituðu 21. apríl 2018 samkomulag um að gildandi kjarasamningur skyldi framlengdur frá 1. nóvember 2017 til 31. mars 2019 með þeim breytingum og fyrirvörum sem fælust í samkomulaginu.

Í lið 2 í viðauka 1 við samkomulagið sem ber yfirskriftina „þátttaka mennta- og menningarmálaráðuneytisins í ferli og aðferðafræði við þróun vinnumats (virkni vinnumats)“ segir svo:

„ Sveigjanleiki í skólaþróun með nýju vinnumati Samkvæmt megininntaki nýs vinnumats er það fyrst og fremst farvegur fyrir skóla að þróa nýjar aðferðir í starfi sínu en ekki einungis mat á vinnuframlagi kennara í einstökum áföngum. Rými skóla til að útfæra skólastefnu sína má því ekki njörva niður með óhagganlegu mati á áföngum eða áfangagerðum.

Kjarasamningur og vinnumat

Núverandi kjarasamningur aðila auk vinnumatskerfis er í höfuðatriðum nægjanlegur grunnur til að útfæra vinnumat í breytilegu skólastarfi. Vinnumat fer fram í skólum í samstarfi skólastjórnenda og kennara. Samráðsskylda er um gerð og þróun vinnumats. Samráðsaðferðina formgera þeir aðilar sjálfir sem og að tilnefna fulltrúa sína. Takist skóla ekki að ná samstöðu um mat á nýjum eða breyttum áfanga eða breyttu kennslulagi til vinnustunda skal formlegum fulltrúum skólans eða kennara heimilt að vísa ágreiningnum til úrskurðar. Báðir aðilar skulu þá gera grein fyrir sjónarmiðum sínum. Til að úrskurða um ágreining fjallar fjögurra manna ráð um þau tilfelli sem skólar telja sig ekki geta ráðið fram úr. Það ráð skal skipað tveimur fulltrúum tilnefndum af mennta- og menningar- málaráðuneytinu og tveimur af Kennarasambandi Íslands. Takist því ráði ekki að komast að niðurstöðu hefur sáttanefnd Kennarasambands Íslands og fjármála- ráðuneytisins skv. kjarasamningum lokaorð í málinu.“

Með samkomulaginu um framlengingu kjarasamnings 21. apríl 2018 var bætt við ákvæðum í grein 11.5. kjarasamnings um skipan sáttanefndar samkvæmt ofangreindum lið 2 í viðauka 1. Sagði þar að sáttanefndin skyldi skipuð sex fulltrúum. Fjármálaráðuneytið og KÍ tilnefndu hvort um sig þrjá fulltrúa og þrjá til vara. Hlutverk sáttanefndar væri að taka fyrir þau mál sem til hennar væri vísað samkvæmtgr. 11.4.3.1. Ákvarðanir sáttanefndar skyldu taka mið af fjárheimildum stofnana. Nefndinni væri heimilt að taka til umfjöllunar mál er varða stefnumarkandi túlkanir og álitaefni er snerta framkvæmd og þróun kjarasamninga. Þá sagði að sáttanefndin skyldi „úrskurða um álitaefni um vinnumat sem ekki hefur náðst sátt um á milli skóla, mennta- og menningarmálaráðuneytis og Kennarasambands Íslands skv. ferli tilgreindu í lið 2 í viðauka 1 frá 21. apríl 2018“.

Tveimur dögum síðar, 23. apríl 2018, var undirritað í Karphúsinusérstaktsamkomu-lag milli mennta- og menningarmálaráðherra og Kennarasambands Íslands vegna dóms Félagsdóms, í tengslum við samkomulag um framleng ingu á kjarasamningi, dags. 21. apríl 2018. Samkomulagið var svohljóðandi:

1. gr.

Til að uppfylla 3. efnisgrein 7. greinar gildandi kjarasamnings KÍ og fjármálaráðuneytisins (sbr. niðurstöðu Félagsdóms frá 22. sept. 2016) leggur mennta- og menningarmálaráðuneyti fram á bilinu 350- 400 m. kr. á ársgrundvelli til endurmats á vinnumati í framhaldsskólum frá upphafi skólaárs 2018.

Endanleg fjárhæð innan þessara marka ræðst af niðurstöðu á endurmati þeirra áfanga sem tilheyra meginbreytingu skv. 7. grein kjarasamnings. Mennta- og menningarmálaráðuneyti og KÍ hafa formlegt samráð um málið og niðurstöðu þess.

Útfærsla og skipting framlaganna fer fram í hverjum skóla, eftir kennslusviðum og með hliðsjón af áhrifum af breyttu námsskipulagi á kennslufyrirkomulag.

Endurmat á vinnumati áfanga fer fram í hverjum framhaldsskóla fyrir sig og skal lokið fyrir 15. júní 2018 og koma til framkvæmda frá 1. ágúst 2018.

2. gr.

Aðilar eru sammála um að áframhaldandi þróun og mótun vinnumats verði í hverjum framhaldsskóla í samræmi við faglegar áherslur og viðauka 1 í kjarasamningi.

Aðilar samkomulags þessa munu skapa vettvang fyrir formlegt samstarf um endurskoðun aðferða og leiðbeininga um framkvæmd vinnumats í skólum. Þess verður gætt að rými sé fyrir skóla til að útfæra skólastefnu sína og farvegur skapist fyrir skóla og kennara til að þróa nýjar aðferðir.

Í skýrslutöku fyrir dómi við aðalmeðferð málsins sagði A, sem á þessum tíma var ráðgjafi samninganefndar Kennarasambandsins, að ekki væri óeðlilegt að þessi samningur hefði verið gerður við menntamálaráðuneytið þar sem öll umsýsla varðandi skólana hefði verið komin til þangað. Samkomulagið hafi verið forsenda fyrir því að kjarasamningurinn héldi. A kvað það hafa verið undirritað í Karphúsinu undir stjórn ríkissáttasemjara. Hún kvað kennara enga greiðslu hafa fengið eða umbun fyrir endurmetna áfanga frá árinu 2015, þegar stytting framhaldsskólans kom til framkvæmda, fram til ársins 2018 þegar 3. efnisgrein 7. gr. kjarasamningsins frá 2014 kom til framkvæmda.

Í kjölfarið sendi mennta- og menningarmálaráðuneytið skólameisturum framhalds-skólanna bréf, þar sem lagt var fyrir þá að endurskoða vinnumat. Í bréfi ráðuneytisins til skólameistara Menntaskólans í Kópavogi, dags. 28. maí 2018, sagði að í tengslum við samkomulag ráðherra og KÍ væri gert ráð fyrir að í fjárlögum 2019 yrði tekið tillit til endurmats áfanga sem tilheyrðu meginbreytingu samkvæmt 7. gr. kjarasamnings K ennara sambandsins og fjármála- og efnahagsráðuneytis.

Með bréfinu var tilkynnt um áætlaða viðmiðunarupphæð sem hver skóli gæti haft til grundvallar endurskoðunar á vinnumati árið 2018. Einungis væri gert ráð fyrir beingreiðslum haustið 2018 en frá og með árinu 2019 yrði gert ráð fyrir framlaginu í viðmiðum reiknilíkans fyrir stúdentsprófaflokka. Miðað væri við að endurskoðun yrði lokið fyrir 15. júní 2018 og að samkomulagið kæmi til framkvæmda frá 1. ágúst 2018. Ráðuneytið legði áherslu á að skólar nýttu vinnumatsnefnd viðkomandi skóla og hefðu í huga að áframhaldandi þróun og mótun vinnumats ætti að vera í hverjum framhaldsskóla í samræmi við faglegar áherslur.

Af gögnum málsins verður ráðið að vinnumatsnefnd samkvæmt ofangreindum kjarasamningi Kennarasambands Íslands og stefnda hafi fjallað um vinnumat hjá kenn-urum í Menntaskólanum í Kópavogi og að gengið hafi verið frá samkomulagi milli kenn-ara og skólans á fundi nefndarinnar 13. júní 2018. Samkomulagið, sem dagsett er sama dag, samanstendur af tveimur málsgreinum sem hljóða svo:

Í tengslum við samkomulag mennta- og menningarmálaráðherra og Kennarasambands Íslands var gert ráð fyrir endurskoðun á vinnumati á náms- áföngum til stúdentsprófs í Menntaskólanum í Kópavogi. Til umráða voru kr. 18.787.701 á ársgrundvelli.

Á fundi Vinnumatsnefndar 13. júní 2018 var gengið frá samkomulagi um vinnumatið pr. kennda einingu og var niðurstaðan 2,4 klst. á einingu. Í vinnumati verður þetta skráð sem 0,4 klst. á önnur vinna óháð nemendafjölda og 2,0 klst. á undirbúning fyrir kennslu. Samkomulag var um að fyrsta þreps áfangar í kjarnagreinum teldust með. Í framkvæmd þýðir þetta 12 klst. á 5 eininga áfanga, 7,2 klst. á 3 ja eininga áfanga og 4,8 klst. á 2 ja eininga áfanga.

B, skólameistari Menntaskólans í Kópavogi, ritaði fulltrúum Félags framhaldsskólakennara tölvupóst 17. október 2019. Í tölvupóstinum kom fram að skólameistari hefði fengið athugasemd frá mennta- og menningarmálaráðuneyti um óeðlilega háa yfirvinnu í skólanum og henni sýndist skýringin vera „of há leiðrétting á vinnumati í kjölfar samkomulags við mennta- og menningarmálaráðherra árið 2018“. Í tölvupóstinum segir að Menntaskólinn í Kópavogi skeri sig úr og því þyrfti að skoða þetta og „færa vinnumat í MK til samræmis við samkomulagið og fjárveitingar skólans ellegar stefn[i] í mikið óefni“. Óskaði skólameistari eftir aðstoð Félags framhalds-skólakennaravegna þessa.

Ágreiningslaust er að í símtali 22. október 2019 mun fulltrúi Félags framhalds-skólakennarahafa tjáð skólameistara Menntaskólans í Kópavogi að málið þyrfti að koma inn á borð vinnumatsnefndar skólans eins og kjarasamningur gerði ráð fyrir.

Á kennarafundi 25. október 2019 lýsti skólameistari því að viðbótargreiðslur vegna vinnumats væru tvöfalt hærri en fjárveitingar gerðu ráð fyrir og að málið yrði tekið fyrir af stjórnendum og fulltrúum kennara og leiðrétt þannig að greiðslurnar yrðu réttar á vorönn 2020.

Í tölvupósti 16. desember 2019 til mennta - og menningarmálaráðuneytisins og Félags framhaldsskólakennara sem sendur var í afriti á fulltrúa kennara í vinnumatsnefnd Menntaskólans í Kópavogi lýsti skólameistari þeirri afstöðu sinni að vinnumat í bóklegum áföngum við skólann hafi verið metið of hátt miðað við forsendur. Þannig hafi vinnumat í bóklegum 5 eininga áföngum verið hækkað um 12 klst. á meðan það hafi verið hækkað um 4– 7 klst. í öðrum skólum. Í tölvupóstinum kemur fram að vinnumatsnefnd skólans hafi komið saman og fjallað um málið án niðurstöðu. Þar sem skólameistari bæri ábyrgð á fjármunum skólans og þar til niðurstaða í málinu lægi fyrir yrði vinnumat vorannar hækkað um 6,5 klst. á grundvelli samkomulagsins frá júní 2018 en ekki um 12 klst. Yrði niðurstaðan hærri og tryggt að fjárveitingar fylgdu slíku framlagi myndi hún „leiðrétta vinnumatið til samræmis við það“. Í tölvupóstinum óskaði skólameistari eftir fundi með formanni Félags framhaldsskólakennara, hagfræðingi Kennarasambandsins og fulltrúa mennta- og menningarmálaráðuneytisins. Fullreynt væri að stjórnendur og kennarar í vinnumatsnefnd Menntaskólans í Kópavogi næðu samaní málinu og hún vísaði því málinu formlega til Félags framhaldsskólakennara og ráðuneytisins.

Eftir mótmæli frá stjórn kennarafélags skólans lýsti skólameistari því að engar breytingar yrðu gerðar á vinnumati fyrr en eftir áramót og boðaði til fundar um málið kl. 13: 00 þann 10. janúar 2020. Með tölvupósti 8. janúar 2020 sendi skólameistari útreikninga til Kennarasambands Íslands á vinnumati.

Í tölvupósti C, formanns Félags framhaldsskólakennara, til skólameistara 10. janúar 2020 kl. 9:14 var lýst þeirri afstöðu félagsins að það hefði ekki nægilega skýrar upplýsingar til að byggja á til þess að meta hvort um forsendubrest væri að ræða eða í hverju hann fælist nákvæmlega. Félagið teldi þó engan vafa á því að óheimilt væri að segja upp samkomulaginu einhliða. Ef skólameistari gerði einhliða breytingar á forsendum vinnumats þyrfti skólinn að endingu að greiða tilheyrandi kjaraskerðingu með dráttarvöxtum og öðrum innheimtukostnaði. Ef skólameistari óskaði eftir að samkomulagið yrði endurskoðað bæri honum jafnframt að rannsaka málið með fullnægjandi hætti, afla nýjustu gagna um alla þá þætti sem samkomulagið byggði á og afhenda þau vinnumatsnefnd. Takist ekki að ná samstöðu um nýtt samkomulag beri að vísa ágreiningnum til fjögurra manna ráðs eins og kveðið væri á um í viðauka 1 í kjarasamningi sem undirritaður hefði verið 21. apríl 2018.

Í tölvupóstinum er óskað eftir frekari upplýsingum frá skólameistara til þess að Kennarasambandið geti tekið til skoðunar hvort tilefni sé til að endurskoða samkomulagum vinnumat milli Menntaskólans í Kópavogi og kennara skólans. Ef báðir aðilar sam-mælist um að endurmeta forsendur samkomulagsins frá 13. júní 2018 gildi samkomu-lagið engu að síður allt þar til að nýtt samkomulag hafi verið undirritað og samþykkt, að viðbættum uppsagnarfresti frá þeim degi sem nýtt samkomulag var undirritað, ef það leiddi til skertra kjara.

Skólameistari Menntaskólans í Kópavogi svaraði þessum tölvupósti kl. 17:16 sama dag en í efni tölvupóstsins var tilgreind lýsingin „Uppsögn samkomulags – ósk um umfjöllun KÍ og Mmr.“ Í tölvupóstinum sagði meðal annars svo:

„Vakin er athygli á því að samkomulag KÍ og mennta- og menningar- málaráðherra frá 2018 er ekki hluti kjarasamnings, heldur var samkomulagið gert til að liðka fyrir kjarasamningi milli samningsaðila KÍ og fjármálaráðherra fyrir hönd íslenska ríkisins.

Samkomulagið fól í sér tiltekin framlög til framhaldsskólanna sem fengu úthlutað skilgreindri fjárhæð á árinu 2018 með eingreiðslu haustið 2018. Á grundvelli þessa framlags var samkomulag innan vinnumatsnefndar um útfærslu.

Undirrituð hafði samband við Félag framhaldsskólakennara 17. október 2019. Þá óskaði ég eftir aðkomu stéttarfélagsins að endurskoðun útreikninga vegna framlaganna haustið 2018.

Ég kynnti þetta fyrir kennurum á kennarafundi 25. október og var það fært í fundargerð að ég hefði óskað eftir endurskoðun samkomulagsins og stefnt að því að leiðrétt útfærsla tæki gildi í upphafi vorannar 2020.

Ég sendi í viðhengi samskipti mín við fulltrúa kennara í vinnumatsnefnd og á öllum stigum málsins sem og fundargerð kennarafundar frá 25. október 2019. Af þeim gögnum er ljóst að óskað er eftir upptöku samkomulagsins þann 17. október 2019.

Í bréfi Kennarasambands Íslands þann 10. janúar er fjölmörgum spurningum varpað upp sem erfitt er að átta sig á hvernig geti tengst þeim rökstudda grun að upphaflegar forsendur hafi verið rangar. Ekki er deilt um hver meðallaun kennara við MK voru árið 2018 og óumdeilanlegt er skv. gögnum í INNU hvaða áfangar voru hækkaðir samkvæmt samkomulaginu.

Við gerð samkomulagsins og í leiðbeiningum til skólameistara í fram- haldinu var gengið út frá því að framhaldsskólarnir fengju eingreiðslu haustið 2018 og í framhaldinu færi umrædd fjárhæð inn í reiknilíkan framhaldsskólanna.

Það þýðir að framlög til allra framhaldsskóla byggja á sömu reglum eins og áður og fjárframlög til kennslu bóknámsgreina eru þau sömu í öllum framhalds- skólunum.

Endurmat bóknámsáfanga í Menntaskólanum í Kópavogi sker sig úr og er miklum mun hærra en í þeim skóla sem næst kemur. Slíkt er auðvitað skýr vísbending þess að rangt hafi verið gefið í byrjun. Á haustönn 2018 féllu 730 einingar undir umrædda hækkun í MK. Eingreiðsla vegna haustannar 2018 var 7.828.209 sem þýðir miðað við meðallaun 594.531 að vinnumatsviðbót hafi átt að vera 1022 klst. Þannig hefði hver eining átt að hækka um 1,40 klst. og þá 7 klst./5 feininga áfanga.

Ég vísaði málinu til Kennarasambands Íslands með formlegum hætti þann 16. desember og tel fullreynt að sátt náist um málið í vinnumatsnefnd skólans. Á grundvelli sömu ákvæða í kjarasamningi og Kennarasambandið nefnir í svari til mín óska ég eins og áður eftir því að málið verði afgreitt af hálfu mennta- og menningarmálaráðuneytisins og KÍ eða þá af sáttanefnd KÍ og SNR.

Þar sem vinnumat þarfað liggja fyrir í upphafi annar og ég tel mikilvægt að kennarar njóti vafans mun vinnumat bóknámsáfanga verða hækkað um „8 klst./5 fein áfanga á vorönn 2020 en ekki 12 klst. eins og á fyrri önnum.

Slík hækkun er þá í samræmi við þann skóla sem mest hækkaði vinnumat sitt á grundvelli samkomulagsins frá 2018. Frávik verða svo leiðrétt þegar endurskoðun útreikninga hefur leitt til niðurstöðu.“

Með bréfi til skólameistara, dags. 22. janúar 2020, andmælti Félag framhalds-skólakennara þessum áformum. Var þar áréttað að ef skólameistari teldi tilefni til að endurskoða samkomulag skólans við kennara væri það næsta skref að afla frekari gagna og upplýsinga um hvort tilefni væri til að endurskoða vinnumatið og senda það til þeirra einstaklinga sem sætu í vinnumatsnefnd skólans.

Fyrir liggur að skólameistari breytti forsendum vinnumatsins í framhaldi af tölvu-pósti sínum með tilheyrandi launaskerðingu og hætti að greiða laun samkvæmt sam-komulaginu frá 13. júní 2018.

Af gögnum málsins verður ráðið að í samræmi við fyrrnefndan viðauka 1 í kjarasamningi Kennarasambandsins og stefnda frá 21. apríl 2018 hafi sérstakt fjögurra manna ráð fjallað um málefni sem vörðuðu endurskoðun vinnumats í Menntaskólanum í Kópavogi sem gert var sumarið 2018. Fundaði ráðið 28. janúar 2020 og 12. febrúar 2020.

Ráðið komst ekki að sameiginlegri niðurstöðu en Félag framhaldsskólakennara lýsti meðal annars þeirri afstöðu í bréfi, dags. 23. mars 2020, að skólameistari gæti ekki gert einhliða breytingar fyrr en nýtt samkomulag hefði verið undirritað af vinnumatsnefnd skólans.

Með bréfi, dags. 11. september 2020, óskaði Félag framhaldsskólakennara eftir því að málið yrði lagt fyrir sáttanefnd samkvæmt grein 11.5. og viðauka 1 í samkomulagi stefnda og Kennarasambandsins sem undirritað var 21. apríl 2018.

B, skólameistari Menntaskólans í Kópavogi, greindi frá því í skýrslu sinni fyrir dómi að hún hafi tekið við starfi skólameistara 1. ágúst 2019. Fljótlega eftir að hún tók við hafi hún fengið athugasemd við yfirvinnu í skólanum. Þá hafi komið í ljós að hækkun á vinnumati kennara við skólann hafi verið umfram þá fjármuni sem ráðuneytið hafi úthlutað skólanum á grundvelli samkomulagsins 23. apríl 2018 um endurskoðun vinnumats kennara og gert var til að framfylgja dómi Félagsdóms frá árinu 2016.

Að því er varðar samkomulagið sem gert var við kennara í Menntaskólanum í Kópavogi um vinnumat þar kvað B sig hafa lesið það úr gögnum fyrri skólameistara að útreikningur vinnumatsins hefði byggst á því að reikna út heildareiningafjölda þeirra áfanga sem féllu undir styttingu framhaldsskólans. Sú tala hafi síðan verið notuð til að deila upp í þá upphæð sem var til útdeilingar. Alls hafi 725 einingar verið hækkaðar, þar á meðal fyrsta þreps áfangar þrátt fyrir að fyrirmæli hafi komið frá ráðuneytinu um að ekki ætti að hækka slíka áfanga.

III.

Helstu málsástæður stefnenda

Stefnendur höfða mál þetta í félagi um kröfur sínar á grundvelli heimildar í 1. mgr. 19. gr. laga nr. 91/1991, um meðferð einkamála. Kröfur þeirra eiga rót í samkomulagi skóla-meistara Menntaskólans í Kópavogi og kennara um vinnumat, dags. 13. júní 2018, sem stefnendur kveða skólameistara hafa rift einhliða. Skilyrði um að kröfurnar eigi sér rót í sama löggerningi og atviki eru því uppfyllt en stefnendur beina kröfum sínum að stefnda vegna Menntaskólans í Kópavogi.

Stefnendur byggja kröfur sínar á því að samkomulag skólans við kennara, dags. 13. júní 2018, sé samningur sem skólanum beri að efna gagnvart kennurum skólans samkvæmt efni sínu. Stefnendur telja skólameistara ekki hafa verið heimilt að rifta sam-komulaginu þar sem það hafi gildi sem kjarasamningur, enda feli það í sér útfærslu á vinnumati samkvæmt ákvæðum kjarasamnings. Slíku samkomulagi verði ekki rift ein-hliða aföðrum hvorum aðilanum.

Stefnendur leggja jafnframt áherslu á að samkomulagið frá 13. júní 2018 sé sprottið upp úr vanefndum stefnda á því að endurmeta vinnumat áfanga þegar námstími til stúdentsprófs var styttur úr fjórum árum í þrjú, sbr. fyrirmæli 3. efnisgreinar 7. gr. samkomulags fjármála- og efnahagsráðherra annars vegar og Kennarasambands Íslands hins vegar um breytingar og framlengingu á kjarasamningi aðila, dags. 4. apríl 2014, og eigi við á sama hátt um Menntaskólann í Kópavogi og Fjölbrautaskólann í Breiðholti og að menntaskólinn hafi ekki efnt skyldur sínar samkvæmt tilvitnuðum kjarasamningsákvæðum og dómi Félagsdóms, enda sé grundvöllur riftunarinnar ekki að skólinn hafi endurmetið áfanga, eins og hefði borið að gera hefði samkomulagið frá 13. júní 2018 ekki verið gert.

Stefnendur telja að enda þótt riftunin hefði verið gerð með samráði við kennara hefði aðeins vinnumatsnefnd haft heimild til að endurskoða samkomulagið en samningar séu ógildir að svo miklu leyti sem þeir fara í bága við kjarasamninga, sbr. meginreglu 1. gr. laga nr. 55/1980, um starfskjör launafólks og skyldutryggingu lífeyrisréttinda, og 7. gr. laga nr. 80/1938, um stéttarfélög og vinnudeilur. Jafnframt er bent á að greiða hefði borið samkvæmt samkomulaginu þar til annar samningur hefði tekið gildi í hans stað eins og á við um kjarasamninga, sbr. 2. mgr. 12. gr. laga nr. 94/1986, um kjarasamninga opinberra starfsmanna, en riftun Menntaskólans í Kópavogi í þessu tilviki hafi bæði verið einhliða og framkvæmd án fyrirvara.

Stefnendur vísa tilþessað samkomulag skólansog kennara frá 13. júní 2018 hafi verið undirritað fyrir hönd kennara í góðri trú. Hafi skólinn gert einhvers konar mistök eða reikniskekkjur við gerð samkomulagsins verði skólinn að bera halla af því. Samkvæmt meginreglum samningaréttar og kröfuréttar verði samningi ekki rift eða felldur úr gildi á annan hátt við slíkar aðstæður.

Stefnendur telja að riftunin feli í sér fráhvarf frá því að efna fyrirmælin í 3. efnisgrein 7. gr. samkomulagsins frá 4. apríl 2014, um endurskoðun vinnumats áfanga er námstími til stúdentsprófs var styttur úr fjórum árum í þrjú. Ef Menntaskólinn í Kópavogi vildi endurskoða samkomulagið hefði slík endurskoðun þurft að fara fram eftir leiðum kjarasamningsins, eftir atvikum með úrskurði úrskurðarnefndar eða niðurstöðu í sáttanefnd, samkvæmt ákvæðum greinar 2 í viðauka 1 með samkomulagi fjármála- og efnahagsráðherra f. h. ríkissjóðs og KÍ um breytingar og framlengingu á kjarasamningi aðila, undirrituðu 21. apríl 2018.

Kröfur stefnenda eru um mismun á launum sem þeim hafi borið samkvæmt samkomulaginu frá 13. júní 2018, og laununum sem þær fengu skömmtuð, á grundvelli einhliða riftunar menntaskólans á samkomulaginu. Taka kröfurnar til launa sem gjaldféllu á tímabilinu 1. febrúar 2020 (þ. e. laun fyrir janúar 2020) til 1. nóvember 2021 (þ. e. laun fyrir október 2021 ). Krafist er dráttarvaxta frá gjalddögum launanna hverju sinni, með vísan til ákvæða III. kafla laga nr. 38/2001, um vexti og verðtryggingu. Málskostnaðar er krafist með stoð í 130. gr. laga nr. 91/1991, um meðferð einkamála, að teknu tilliti til virðisaukaskatts af málflutningsþóknun.

Helstu málsástæður stefnda

Stefndi getur ekki fallist á þá túlkun stefnenda að samkomulagið hafi gildi sem kjarasamningur milli aðila eða ígildi kjarasamnings. Samkvæmt 1. mgr. 3. gr. laga nr. 94/1986 fer fjármála- og efnahagsráðherra með fyrirsvar ríkissjóðs við gerð og fram-kvæmd kjarasamninga samkvæmt lögunum og skipar hann samninganefnd ríkisins til að annast gerð samninga fyrir sína hönd. Af þessu leiðir að hvorki mennta- og menningar-málaráðherra né skólameistari Menntaskólans í Kópavogi hafa umboð til þess að skuld-binda ríkissjóð í formi kjarasamninga.

Þá byggði fjármögnun endurmats á vinnumati stúdentsáfanga í framhaldsskólum, þ. m. t. í Menntaskólanum í Kópavogi, á samkomulagi mennta- og menningarmála-ráðherra og KÍ frá 23. apríl 2018. Samkomulagið hafi ekki verið hluti kjarasamnings aðila, enda gert án aðkomu samninganefndar ríkisins, og kostnaður vegna þess var ekki reiknaður inn í kostnaðarmat vegna kjarasamnings sem gerður var milli aðila á sama tíma. Hefði samkomulagið verið hluti af kjarasamningi aðila hefði það verið hluti af kostnaðarmati sem hefði leitt til launahækkana hjá framhaldsskólakennurum talsvert umfram það sem almennt gerðist hjá öðrum hópum á almennum og opinberum vinnumarkaði á þessum tíma. Ljóst séað svo var ekki og stóð aldrei til. Einnig liggi fyrir að aldrei hefur verið horft til þessa samkomulags og þeirra fjárveitinga sem því fylgdu við mat á launaþróun framhaldsskólakennara enda hafi tilgangur samkomulagsins ekki verið að hækka laun þeirra heldur var því ætlað að standa straum af þeim viðbótar-kostnaði sem fylgdi þjöppun námsefnis vegna styttingar námstíma til stúdentsprófs úr fjórum árum í þrjú.

Þessu til viðbótar er bent á bréf Félags framhalds skólakennara sem félagið sendi Skólameistarafélagi Íslands, dags. 30. maí 2018 og fyrir liggur í gögnum málsins. Þar kemur skýrt fram að endurskoðun á vinnumati séekki hluti af kjarasamnings gerð. Þar sé um að ræða faglegt mat miðað við gefnar forsendur í hverjum skóla og að hlutverk þeirra sem sitja í vinnumatsnefndum sé að koma sér saman um, á málefnalegum forsendum, hvernig breytingar á kennslu hafi áhrif á störf kennara og vinnu nemenda nú og til framtíðar. Geti þetta vart verið orðað skýrar af hálfu Félags framhaldsskólakennara.

Ljóst séað hækkun vinnumats í Menntaskólanum í Kópavogi hafi hvorki verið í samræmi við fjárheimildir né önnur fyrirmæli mennta- og menningarmálaráðuneytisins. Auk þess sé staðreyndin sú að einungis hluti kennara skólans hafi notið þessarar röngu útfærslu því að áfangar í verknámsgreinum féllu ekki undir samkomulagið og hækkuðu því ekki. Skólameistara í menntaskólanum bar skylda til að bregðastvið þessari stöðu og leita allra leiða til þess að færa vinnumatið í rétt horf miðað við réttar forsendur.

Samkvæmt 2. mgr. 38. gr. starfsmannalaga nr. 70/1996 ber skólameistari Mennta-skólans í Kópavogi sem forstöðumaður stofnunar ábyrgð á því að rekstrarútgjöld og rekstrarafkoma skólans sé í samræmi við fjárlög og að fjármunir séu nýttir á árangurs-ríkan hátt. Hann ber jafnframt ábyrgð á að stofnun sem hann stýrir starfi í samræmi við lög og stjórnvaldsfyrirmæli. Sé frá þessu brugðið er ráðherra heimilt að áminna hann. Skólameistari Menntaskólans í Kópavogi hafði því ekki heimild að lögum til að láta hjá líða að bregðast við þegar í ljós kom að forsendur útreikninga í samkomulaginu voru rangar. Koma áhyggjur skólameistara meðal annars fram í fundar gerð.

Stefndi mótmælir því sem haldið er fram í stefnu að Menntaskólinn í Kópavogi hafi rift samkomulaginu og það feli í sér fráhvarf frá því að efna fyrirmæli 3. efnisgreinar 7. gr. samkomulagsins frá 4. apríl 2014 um endurskoðun vinnumats áfanga er náms-tíminnvar styttur um eitt ár. Því er jafnframt mótmælt að Menntaskólinn í Kópavogi hafi viljað samkomulagið, endahefði slík endurskoðun þurft að fara fram eftir leiðum kjara-samningsins, eftir atvikum með úrskurði úrskurðarnefndar eða niðurstöðu í sáttanefnd. Skólinn hafi þvert á móti aldrei haldið því fram að endurmat á vinnumati á framan-greindum grundvelli væri ekki réttmætt, það ætti að afnema eða hefði aldrei átt að gera það.

Stefndi telur gögn málsins sýna að Menntaskólinn í Kópavogi virðir nú þegar samkomulag KÍ og ráðherra og að þeir fjármunir sem skólanum var úthlutað til verkefnis-ins séu nýttir til hækkunar vinnumats þeirra áfanga sem undir það falla. Útfærsla upphaflega samkomulagsins í skólanum var röng, enda grundvallaðist hún ekki á réttum gögnum, auk þess sem hún var ekki í samræmi við leiðbeiningar mennta- og menningar-málaráðuneytisins. Þá liggur fyrir að fjárveitingar til skólans stóðu ekki undir þeim kostnaði sem fylgdi hinni röngu útfærslu upphaflega samkomulagsins, en við því bar skólameistara að bregðast.

Stefndi telur skólameistara hafa lagt sig fram um að ná skynsamlegri og eðlilegri sátt um breytingar á vinnumatinu þannig að greiðslur rúmuðust innan fjárveitinga. Var ljóst að forsendur upphaflega matsins voru rangar, auk þess að rúmast ekki innan fjár-heimilda. Einnig voru augljósar villur, svo sem á launatengdum gjöldum í útreikningum. Stefndi bendir á að málið hafi farið bæði fyrir fjögurra manna ráð eins og kveðið er á um í viðauka 1 í kjarasamningi aðila sem undirritaður var 21. apríl 2018 og sáttanefnd samkvæmt kjarasamningi, enán árangurs. Því sé það rangt sem haldið sé fram í stefnu, að samkomulaginu hafi verið rift.

Af hálfu stefnda er því mótmælt að greiða hafi átt samkvæmt samkomulaginu þar til annar samningur hefði tekið gildi í hans stað eins og eigi við um kjarasamninga, sbr. 2. mgr. 12. gr. laga nr. 94/1986, enda sé samkomulagið hvorki kjarasamningur né ígildi hans. Þá séekki unnt að fallast á að sú skylda hafi hvílt á Menntaskólanum í Kópavogi að greiða í samræmi við samkomulag sem búið hafi verið að sýna fram á að byggði á röngum forsendum og væri ekki innan fjárheimilda stofnunarinnar.

Samkomulaginu hafi því ekki verið rift heldur það fært í það horf sem raungögn úr Innu studdu. Rétt er að skýra það út að Inna er upplýsingakerfi fyrir framhaldsskólana, sem var smíðað á vegum mennta- og menningarmálaráðuneytis. Kerfið heldur utan um allar upplýsingar framhaldsskólanna, skipulag náms, skráningu nemenda, stundatöfluro. fl. Upplýsingar úr Innu eru því grundvöllur vinnumats og jafnframt við ákvörðun fjárveitinga til skólanna.

Að því er varðar sjónarmið stefnenda um að samkomulag hafi verið undirritað f. h. kennara í góðri trú er gengið var frá þvíog það séá ábyrgð skólans ef gerð hafi verið mistök eða reikningsskekkjur gerðar af þeirra hálfu bendir stefndiá að uppfært vinnumat stúdentsáfanga tók gildi frá og með janúar 2020 þegar öllum aðilum hafði verið gert ljóst að forsendur þess höfðu verið rangar frá upphafi og umfram fjárheimildir. Ekki hafiverið gerðar neinar kröfur um endurgreiðslu af hálfu skólans eða slíkt heldur axlar skólinn ábyrgð á mistökum við samningsgerðina. Allt öðru máli gegnir um tímann frá og með janúar 2020 enda mátti þá öllum aðilum, þ. m. t. stefnendum, vera ljóst að forsendur samkomulagsins voru rangar. Með vísan til þess sem að framan greinir er krafist sýknu af öllum kröfum stefnenda.

Ef ekki er fallist á sýknukröfu stefnda og fallist á að leiðrétting á vinnumatinu hafi tekið gildi frá og með janúar 2020 verði að telja til vara að leiðréttingin hafi tekið gildi í síðasta lagi 1. apríl 2020 eða þremur mánuðum eftirað stefnendum hafi mátt vera ljóst að samkomulaginu hafi verið sagt upp og að vinnumatið yrði uppfært og leiðrétt til samræmis við réttar forsendur og fjárheimildir Menntaskólans í Kópavogi. Auk þess er fjárhæðum kröfugerða hvers stefnanda um sig mótmælt.

IV.

Dómkrafa stefnenda í þessu máli byggist sem fyrr segir á samkomulagi milli kennara Menntaskólans í Kópavogi við skólann frá 13. júní 2018. Stefnendur gera kröfu um að fá greiddan mismun þeirra launa sem þær hefðu fengið samkvæmt samkomulaginu frá 13. júní 2018 og launum sem þær hafa fengið frá því að skólameistari breytti vinnumatinu í janúar 2020 eftir að hætt var að greiða þeim laun samkvæmt samkomulaginu. Er kröfugerðin byggð á því að samkomulagið sem um ræðir sé bindandi samningur sem skólanum beri að efna gagnvart þeim sem kennurum skólans.

Stefnendur teljaað samkomulagið hafi gildi sem kjarasamningur þar sem það feli í sér útfærslu á vinnumati samkvæmt ákvæðum kjarasamnings sem stefndi geti ekki breytt einhliða. Engu breyti þótt riftun eða önnur breyting hefði verið gerð í samráði við kennara þar sem endurskoðun hefði þurft að fara fram eftir leiðum kjarasamningsins, eftir atvikum með úrskurði úrskurðarnefndar eða niðurstöðu í sáttanefnd, samkvæmt ákvæðum greinar 2 í viðauka 1 með samkomulagi fjármála- og efnahagsráðherra f. h. ríkissjóðs og Kennarasambands Íslands um breytingar og framlengingu á kjarasamningi aðila, undirrituðu 21. apríl 2018.

Í málinu er ekki ágreiningur um að fjárhæðir í stefnukröfum séu reiknaðar rétt út í samræmi við samkomulagið frá 13. júní 2018 að því gefnu að samkomulagið haldi gildi sínu og sé bindandi gagnvart stefnda. Þá liggur enn fremur fyrir að stefnendur voru allar kennarar við Menntaskólann í Kópavogi á þeim tíma sem stefnukrafan tekur til. Stefndi hefur hins vegar mótmælt því að samkomulagið sé bindandi á grundvelli kjarasamnings, enda sé það einungis fjármála- og efnahagsráðherra sem fari með fyrirsvar ríkissjóðs við gerð og framkvæmd kjarasamninga samkvæmt lögunum og samninganefnd ríkisins sem hann skipar til að annast gerð samninga fyrir sína hönd, sbr. 1. mgr. 3. gr. laga nr. 94/1986.

Stefndi byggir jafnframt á því að skólameistara Menntaskólans í Kópavogi hafi verið heimilt að breyta greiðslum samkvæmt samkomulaginu enda beri hún sem for-stöðumaður stofnunar ábyrgð á því að rekstrarútgjöld og rekstrarafkoma séu í samræmi við fjárlög og að fjármunir séu nýttir á árangursríkan hátt, sbr. 2. mgr. 38. gr. laga nr. 70/1996, um réttindi og skyldur starfsmanna ríkisins. Vísar stefndi þá til þess að útfærsla upphaflega samkomulagsins frá 13. júní 2018 hafi verið röng, enda grundvallaðist hún ekki á réttum gögnum, auk þess sem hún var ekki í samræmi við leiðbeiningar mennta-og menningarmálaráðuneytisins. Þá liggur fyrir að fjárveitingar til skólans stóðu ekki undir þeim kostnaði sem fylgdi rangri útfærslu upphaflega samkomulagsins, en skólameistara hafi borið skylda til að bregðast við því.

Ljóst er af atvikum málsinsað samkomulag Menntaskólans í Kópavogi og kenn-ara við skólann um vinnumat er til komið vegna styttingar náms við skólann og að því var ætlað að framfylgja fyrirmælum 3. efnisgreinar 7. gr. samkomulags fjármála- og efnahagsráðherra f. h. ríkissjóðs og Kennarasambands Íslands um breytingar og fram-lengingu á kjarasamningi aðila frá apríl 2014. Í því sambandi verður að leggja til grund-vallar að það hafi leitt af ákvæði þessarar sömu efnisgreinar að Menntaskólanum í Kópavogi bar skylda til að endurmeta vinnumat áfanga sem tilheyrðu breytingu á náms-skipulagi til styttingar á námstíma, sbr. dóm Félagsdóms sem kveðinn var upp 22. september 2016 í máli nr. 2/2016.

Í dómi Félagsdóms var ekki tekin afstaða til þess hvernig haga ætti útfærslu slíks endurmats í vinnumati kennara. Þó liggur fyrir að kjarasamningur Kennarasambands Íslands og stefnda hafa að geyma fyrirmæli um gerð vinnumats og þau viðmið sem leggja á til grundvallar í því sambandi. Eins og rakið er í kafla II hér að framan gerðu stefndi og Kennarasamband Íslands þó sérstakar ráðstafanir til að framfylgja dómi Félagsdóms, sbr. samkomulag þessara aðila frá 21. apríl 2018 um að gildandi kjarasamningur skyldi framlengdur frá 1. nóvember 2017 til 31. mars 2019 með þeim breytingum og fyrirvörum sem fælust í samkomulaginu.

Í viðauka 1 við samkomulagið er fjallað sérstaklega um þróun vinnumats og hlutverk mennta- og menningarmálaráðuneytisins. Kemur þar meðal annars fram að samkvæmt megininntaki nýs vinnumats séþað fyrst og fremst farvegur fyrir skóla til að þróa nýjar aðferðir í starfi sínu en ekki einungis mat á vinnuframlagi kennara í einstökum áföngum. Rými skóla til að útfæra skólastefnu sína megi því ekki njörva niður með óhagganlegu mati á áföngum eða áfangagerðum.

Málatilbúnaður stefnenda í málinu byggist sem fyrr segir að verulegu leyti á því að stefndi hafi ekki farið að fyrirmælum kjarasamnings þegar skólameistari Mennta-skólans í Kópavogi endurskoðaði vinnumat stefnenda í ársbyrjun 2020. Hafa stefnendur þá vísað til þess að einungis vinnumatsnefnd samkvæmt kjarasamningi aðila hafi verið fært að endurskoða vinnumatið og að skólameistari hafi ekki getað staðið einhliða að slíkri endurskoðun.

Aðilar hafa ekki lagt fram heildartexta kjarasamnings Kennara sambands Íslands og stefnda í málinu. Aðilar hafa á hinn bóginn lagt fram einstaka kjarasamninga sömu aðila frá árunum 2014 og 2018 um framlengingu fyrri kjarasamninga og viðbætur og viðauka sem gagngert snúa að vinnumati kennara og þar með ágreiningsefni þessa máls. Eins og aðilar hafa afmarkað ágreining sinn að þessu leyti mun úrlausn dómsins byggjast á túlkun þeirra samninga sem lagðir hafa verið fram í málinu eftir því sem atvik málsins og málsástæður aðila gefa tilefni til.

Í kjarasamningi Kennarasambands Íslands og stefnda sem undirritaður var 4. apríl 2014 segir að vinnumatsnefndir sem starfa samkvæmt grein 9.2. í kjarasamningnum skuli „skera úr ágreiningi um vinnumat námsáfanga einstakra skóla sem skotið er form-lega til hennar af skólameistara eða kennara til úrskurðar“. Segir þar jafnframt að niður-staða vinnumatsnefndar skuli liggja fyrir eigi síðar en 14 dögum eftir að henni barst erindið að því tilskildu að því hafi fylgt fullnægjandi gögn en ella svo fljótt sem verða má. Þá segir í ákvæðinu að náist ekki samkomulag í vinnumatsnefnd um ágreining um vinnumat námsáfanga sem til hennar hefur verið vísað skuli nefndin vísa áfram málinu til úrskurðarnefndar innan sjö virkra daga frá því að sú niðurstaða liggur fyrir.

Í viðauka 2 við kjarasamninginn frá 4. apríl 2014 kemur fram að úrskurðarnefndin samkvæmt grein 9.3. í kjarasamningnum skuli skipuð þremur fulltrúum, tilnefndum af K ennara sambandinu, ráðherra og ríkissáttasemjara, og skuli sá síðastefndi verða formaður. Segir þar jafnframt að nefndin skuli skila úrskurði eigi síðar en 30 dögum eftir að máli er vísað til hennar og að úrskurður nefndarinnar skuli vera endanlegur.

Ljóst er af gögnum málsins að vinnumatsnefnd fjallaði um ágreining aðila en komst ekki að niðurstöðu í málinu. Af gögnum málsins verður þó ekki séð að ágrein-ingnum hafi verið vísað til úrskurðarnefndar á grundvelli framangreindra ákvæða kjara-samningsins eins og þar er gert ráð fyrir. Þess í stað liggur fyrir að ágreiningnum var vísað til sérstaks fjögurra manna ráðs sem starfar samkvæmt viðauka 1 í kjarasamningi aðila frá 21. apríl 2018 og þaðan til sáttanefndar sem starfar á grundvelli sama viðauka, sbr. bréf Félags framhaldsskólakennara 11. september 2020.

Þegar tekin er afstaða til þess hvort rétt hafi verið að vísa málinu til fjögurra manna ráðs og sáttanefndar samkvæmt fyrrnefndum viðauka frá 21. apríl 2018 eða úrskurðarnefndar samkvæmt grein 9.3. í kjarasamningnum og viðauka 2 frá 4. apríl 2014 er ekki unnt að horfa framhjá því að með kjarasamningnum frá 2014 var kveðið á um nýtt vinnumat og sett þar sérstök viðmið í 7. gr. og 8. gr. um hvaða þættir skyldu metnir við vinnu kennara í hverjum námsáfanga og hvernig matinu skyldi háttað. Ekki verður annað ráðið af gögnum málsins en að þessi ákvæði kjarasamnings hafi staðið óbreytt þegar skólameistari tilkynnti um breytingu á vinnumati stefnenda í tölvupósti 10. janúar 2020. Þá verður ekki annað ráðið en að þau almennu ákvæði sem sett voru í 9. gr. kjarasamningsins um hvernig leysa skyldi úr ágreiningi um vinnumat með atbeina vinnumatsnefndar og eftir atvikum sérstakrar úrskurðarnefndar hafi enn verið í fullu gildi þegar skólameistari tilkynnti ákvörðun sína.

Ekki verður heldur séð að ofangreindum ákvæðum hafi verið breytt með nýjum ákvæðum kjarasamnings aðila frá 21. apríl 2018 um fjögurra manna ráð og sáttanefnd og viðauka 1 við samkomulagið. Við afmörkun á því hvaða hlutverk ráðið og sáttanefndin sem stofnað var til 2018 hefur gagnvart úrskurðarnefnd samkvæmt grein 9.3. í kjarasamningi aðila frá 2014 er að mati dómsins ekki unnt að horfa framhjá því að úrskurðarhlutverk ráðsins og sáttanefndarinnar er samkvæmt efnislýsingu á lið 2 í viðauka 1 við samkomulagið 2018 bundið við „þátt[töku] mennta- og menntamálaráðuneytisins í ferli og aðferðafræði við þróun vinnumats (virkni vinnumats)“.

Af efni samkomulagsins frá 2018 og aðdraganda þess verður enn fremur ekki annað ráðið en að þessum aðilum hafi verið falið að fjalla um stefnumarkandi túlkanir og álitaefni er snertu framkvæmd og þróun kjarasamninga í tengslum við það þegar verið var að koma vinnumati á fót og framfylgja dómi Félagsdóms, svo og ágreiningsefni milli mennta- og menningarmálaráðuneytisins og Kennarasambands Íslands samkvæmt lið 2 í sama viðauka.

Þrátt fyrir að fulltrúar Kennarasambands Íslands hafi átt í samskiptum við skóla-meistara Menntaskólans í Kópavogi vegna ágreinings aðila þessa máls verður ekki séð að félagið hafi átt í beinum ágreiningi við mennta - og menningarmálaráðuneytið sem hafi fallið undir hlutverk fjögurra manna ráðsins eða sáttanefndar samkvæmt fyrrnefnd-um lið 2 í samkomulaginu frá 2018. Jafnframt er ljóst, meðal annars af tölvupósti skólameistara frá 10. janúar 2020, þar sem ákvörðun um endurskoðun vinnumats var tilkynnt, að ágreiningurinn í málinu lýtur heldur ekki að upphaflegri innleiðingu vinnumatsins heldur ákvörðun skólameistara um að endurskoða það mat með vísan til þess að upphaflegt mat frá í júní 2018 hafi ekki byggt á réttum forsendum.

Af þeim gögnum sem liggja fyrir í málinu verður ekki annað ráðið en að mat á því hvort vinnumat byggist á réttum forsendum ráðist að verulegu leyti af túlkun 7. og 8. gr. kjarasamningsins frá 2014 sem gerð hefur verið grein fyrir hér að framan og þeim viðmiðum sem þar eru sett fram. Telja verður ljóst að það er í senn í verkahring vinnumatsnefnda og úrskurðarnefnda að fjalla um ágreining um beitingu þessara viðmiða samkvæmt 7. og 8. gr., sbr. 9. gr. kjarasamningsins, eins og gengið var út frá við undirritun hans 2014.

Með vísan til þess sem að framan er rakið verður að leggja til grundvallar að skólameistara Menntaskólans í Kópavogi hafi samkvæmt kjarasamningi Kennarasambands Íslands ekki verið stætt á því að breyta einhliða vinnumati stefne ndaog þar með einnig launum þeirra til lækkunar. Í samræmi við ákvæði kjarasamnings bar skólameistara þess í stað að skjóta ágreiningi um vinnumat kennara formlega til vinnumatsnefndar samkvæmt viðauka 2 við kjarasamninginn frá 2014, en vinnumats-nefnd bar að skila niðurstöðu eigi síðar en 14 dögum frá því að henni barst erindið og fullnægjandi gögn. Að fenginni niðurstöðu vinnumatsnefndar hefði skólameistari þá getað vísað málinu til úrskurðarnefndar innan sjö daga frá því að niðurstaða vinnumatsnefndar láfyrirfyrir.

Að mati dómsins hefur stefndi ekki fært fyrir því haldbær rök að skólameistari hafi ekki haft fjárheimildir til að efna samkomulag sem gert var við stefnendur og aðra kennara skólans 13. júní 2018. Fyrir liggur að það samkomulag var gert til þess að efna kjarasamning og framfylgja dómi Félagsdóms og hefur stefndi í engu sýnt fram á að skólameistara hafi sem forstöðumanni borið að leita sérstakrar heimildar til að gera samninginn samkvæmt 1. mgr. 14. gr. laga nr. 123/2015, um opinber fjármál. Þá verður heldur ekki séð að stefnendur hafi á nokkurn hátt verið grandsamar um ætlaðan heimildarskort fyrri skólameistara til að gera samninginn eða að hann hafi látið hjá líða að afla sér heimildar til samningsgerðarinnar, væri þess þörf. Málsástæður stefnda um ábyrgð forstöðumanns á útgjöldum stofnunar, sbr. 38. gr. laga nr. 70/1996 breyta enn fremur ekki skyldu skólameistara og stefnda að virða ákvæði kjarasamnings um hvernig eigi að standa að endurskoðun vinnumats.

Í ljósi þessarar niðurstöðu verður fallist á kröfur stefnenda eins og þær eru greindar í stefnu. Í samræmi við þessi málsúrslit verður stefnda gert að greiða stefnendum sameiginlega málskostnað sem telst hæfilega ákveðinn 1.240.000 krónur og er þá tekið tillit til virðisaukaskatts.

K-kk-nf B-kk-nf B-kk-nf héraðsdómari kveður upp þennan dóm.

Dómsorð:

Stefndi, íslenska ríkið, greiði stefnanda A-kvk-þgf H-x-x Ó-kvk-þgf K-x-x 382.465 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af 18.227 krónum frá 1. febrúar 2020, 18.227 krónum frá 1. mars 2020, 18.227 krónum frá 1. apríl 2020, 18.884 krónum frá 1. maí 2020, 9.422 krónum frá 1. júní 2020, 37.947 krónum frá 1. október 2020, 25.298 krónum frá 1. nóvember 2020, 25.298 krónum frá 1. desember 2020, 25.298 krónum frá 1. janúar 2021, 26.525 krónum frá 1. febrúar 2021, 26.525 krónum frá 1. mars 2021, 26.525 krónum frá 1. apríl 2021, 26.525 krónum frá 1. maí 2021, 13.263 krónum frá 1. júní 2021, 39.788 krónum frá 1. október 2021 og 26.525 krónum frá 1. nóv ember 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

Stefndi, íslenska ríkið, greiði stefnanda G-kvk-þgf P-kvk-þgf 424.713 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af 24.251 krónum frá 1. febrúar 2020, 24.251 krónu frá 1. mars 2020, 24.251 krónu frá 1. apríl 2020, 25.863 krónum frá 1. maí 2020, 12.932 krónum frá 1. júní 2020, 38.795 krónum frá 1. október 2020, 25.863 krónum frá 1. nóvember 2020, 25.863 krónum frá 1. desember 2020, 25.863 krónum frá 1. janúar 2021, 28.111 krónum frá 1. febrúar 2021, 28.111 krónum frá 1. mars 2021, 28.111 krónum frá 1. apríl 2021, 28.111 krónum frá 1. maí 2021, 14.056 krónum frá 1. júní 2021, 42.167 krónum frá 1. október 2021 og 28.111 krónum frá 1. nóvember 2021, í hverju tilviki til greiðslu- dags.

Stefndi, íslenska ríkið, greiði stefnanda G-kvk-þgf A-kvk-þgf 275.910 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af 24.153 krónum frá 1. febrúar 2020, 24.153 krónum frá 1. apríl 2020, 25.009 krónum frá 1. maí 2020, 12.505 krónum frá 1. júní 2020, 31.262 krónum frá 1. október 2020, 20.841 krónu frá 1. nóvember 2020, 20.841 krónu frá 1. desember 2020, 20.841 krónu frá 1. janúar 2021, 43.291 krónu frá 1. október 2021 og 28.861 krónuf rá 1. nóvember 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

Stefndi, íslenska ríkið, greiði stefnanda H-kvk-þgf M-kvk-þgf W-x-x E-kvk-þgf 131.177 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af 20.300 krónum frá 1. október 2020, 13.533 krónum frá 1. nóvember 2020, 13.533 krónum frá 1. desember 2020, 13.533 krónum frá 1. janúar 2021, 42.167 krónum frá 1. október 2021 og 28.811 krónum frá 1. nóvember 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

Stefndi, íslenska ríkið, greiði stefnanda K-kvk-þgf B-kvk-þgf 203.605 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verð- tryggingu af 12.844 krónum frá 1. febrúar 2020, af 12.844 krónum frá 1. mars 2020, af 12.844 krónum frá 1. apríl 2020, af 13.281 krónu frá 1. maí 2020, af 6.640 krónum frá 1. júní 2020, af 20.751 krónu frá 1. október 2020, af 13.834 krónum frá 1. nóvember 2020, af 13.834 krónum frá 1. desember 2020, af 13.834 krónum frá 1. janúar 2021, af 2.110 krónum frá 1. febrúar 2021, af 2.110 krónum frá 1. mars 2020, af 2.110 krónum frá 1. apríl 2021, af 2.110 krónum frá 1. maí 2021, af 1.055 krónum frá 1. júní 2021, af 44.041 krónu frá 1. október 2021 og 29.361 krónu frá 1. nóvember 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

Stefndi, íslenska ríkið, greiði stefnanda L-kvk-þgf Ó-kvk-þgf 326.635 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verð- tryggingu af 41.777 krónum frá 1. október 2020, 27.851 krónu frá 1. nóvember 2020, 27.851 krónu frá 1. desember 2020, 27.851 krónu frá 1. janúar 2021, 28.336 krónum frá 1. febrúar 2021, 28.336 krónum frá 1. mars 2021, 28.336 krónum frá 1. apríl 2021, 28.336 krónum frá 1. maí 2021, 14.168 krónum frá 1. júní 2021, 44.275 krónum frá 1. október 2021 og 29.517 krónum frá 1. nóvember 2021, í hverju tilviki til greiðslu- dags.

Stefndi, íslenska ríkið, greiði stefnanda M-kvk-þgf S. S-kvk-þgf 167.519 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verð- tryggingu af 20.585 krónum frá 1. febrúar 2020, 20.585 krónum frá 1. mars 2020, 20.585 krónum frá 1. apríl 2020, 21.315 krónum frá 1. maí 2020, 10.657 krónum frá 1. júní 2020, 44.275 krónum frá 1. október 2021 og 29.517 krónum frá 1. nóvember 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

Stefndi, íslenska ríkið, greiði stefnanda Ó-kvk-þgf B-kvk-þgf K-kvk-þgf 192.840 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af 13.723 krónum frá 1. febrúar 2020, 13.723 krónum frá 1. mars 2020, 13.723 krónum frá 1. apríl 2020, 14.210 krónum frá 1. maí 2020, 7.105 krónum frá 1. júní 2020, 21.315 krónum frá 1. október 2020, 14.210 krónum frá 1. nóvember 2020, 14.210 krónum frá 1. desember 2020, 14.210 krónum frá 1. janúar 2021, 14.758 krónum frá 1. febrúar 2020, 14.758 krónum frá 1. mars 2021, 14.758 krónum frá 1. apríl 2021, 14.758 krónum frá 1. maí 2021 og 7.379 krónum frá 1. júní 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

Stefndi, íslenska ríkið, greiði stefnanda R-kvk-þgf L-kvk-þgf 163.167 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtrygg- ingu af 20.590 krónum frá 1. febrúar 2021, 20.590 krónum frá 1. mars 2021, 20.590 krónum frá 1. apríl 2021, 20.590 krónum frá 1. maí 2021,13.820 krónum frá 1. júní 2021, 42.307 krónum frá 1. október 2021 og 28.205 krónum frá 1. nóvember 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

Stefndi, íslenska ríkið, greiði stefnanda S-kvk-þgf Þ-kvk-þgf 315.811 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af 16.277 krónum frá 1. febrúar 2020, 16.277 krónum frá 1. mars 2020, 16.277 krónum frá 1. apríl 2020, 16.854 krónum frá 1. maí 2020, 8.427 krónum frá 1. júní 2020, 39.105 krónum frá 1. október 2020, 26.070 krónum frá 1. nóvember 2020, 26.070 krónum frá 1. desember 2020, 26.070 krónum frá 1. janúar 2021, 27.641 krónu frá 1. febrúar 2021, 27.641 krónu frá 1. mars 2021, 27.641 krónu frá 1. apríl 2021, 27.641 krónu frá 1. maí 2021 og 13.820 krónum frá 1. júní 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

Stefndi, íslenska ríkið, greiði stefnanda S-kvk-þgf G-kvk-þgf 394.463 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af 25.013 krónum frá 1. febrúar 2020, 25.013 krónum frá 1. mars 2020, frá 1. febrúar 2021, 27.368 krónum frá 1. mars 2021, 27.368 krónum frá 1. apríl 2021, 27.368 krónum frá 1. maí 2021, 13.684 krónum frá 1. júní 2021, 41.051 krónu frá 1. október 2021 og 27.368 krónum frá 1. nóvember 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

Stefndi, íslenska ríkið, greiði stefnanda S-kvk-þgf E-kvk-þgf Ó-kvk-þgf 162.243 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtrygg- ingu af 20.036 krónum frá 1. febrúar 2020, 20.036 krónum frá 1. mars 2020, 19.591 krónu frá 1. apríl 2020, 20.285 krónum frá 1. maí 2020, 10.143 krónum frá 1. júní 2020, 43.291 krónu frá 1. október 2021 og 28.861 krónu frá 1. nóvember 2021, í hverju tilviki til greiðsludags.

Stefndi greiði stefnendum sameiginlega 1.240.000 krónur í málskostnað.

K-kk-nf B-kk-nf B-kk-nf