E-8/2016

Mál þetta er höfðað 13. janúar 2016 af S-kvk-þgf K-kvk-þgf, Brekkustíg 4, Bakkafirði á hendur Laxárfélaginu, veiðifélagi, Iðalind 6, Kópavogi. Fyrirsvarsmaður stefnda er formaður félagsins G-kk-nf O-kk-nf V-kk-nf, Grænuhlíð 11, Reykjavík. Málið var dómtekið að lokinni aðalmeðferð 8. nóvember 2016.

Dómkröfur

Stefnandi krefst þess að stefnda verði dæmt til að greiða stefnanda 1.521.928 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 frá 26. júlí 2015 til greiðsludags. Til vara krefst stefnandi lægri greiðslu að mati dómsins.

Stefndi krefst sýknu af öllum kröfum stefnanda.

Hvor aðili krefst málskostnaðar úr hendi hins, stefnandi eins og málið væri ekki gjafsóknarmál.

Málavextir

Á vegum stefnda er rekið veiðihúsið Vökuholt á Laxamýri og er óumdeilt að stefnandi var ráðin þangað til starfa við framreiðslu og þrif í húsinu frá og með 18. júní 2015. Gert var ráð fyrir því að sumarið 2015 myndi R-kk-nf M-kk-nf B-kk-nf annast rekstur veiðihússins fyrir stefnda og annaðist hann, ásamt konu sinni, Þ-kvk-þgf B-kvk-þgf, ráðningu stefnanda. Óumdeilt er að ekki var gerður skriflegur ráðningarsamningur. Skömmu áður en reksturinn skyldi hefjast um sumarið slasaðist R-kk-nf M-kk-nf í umferðarslysi og gat ekki sinnt verkinu. Í hans stað var fengin M-kvk-nf Þ-kvk-nf Þ-kvk-nf. Hóf stefnandi störf hinn 18. júní. Við hlið hennar starfaði D-kvk-nf H-kvk-nf G-kvk-nf.

Í málinu liggur skjal, dags. 24. júní 2015, og segir efst í því „F.h. Laxárfélagsins“. Þá segir í skjalinu: „Ég undirrituð M-kvk-nf Þ-kvk-nf Þ-kvk-nf, ráðskona í Vökuholti, Laxá í Aðaldal, [segi] þér, S-kvk-nf K-kvk-nf, 190993-2929 hér með upp störfum. Uppsagnarfrestur er ein vika frá dagsetningu þessa bréfs.“

Lögmaður stefnanda ritaði stefnda bréf, dags. 26. júní 2015, og krafðist bóta vegna ólögmætrar riftunar samnings. Sagði í bréfinu að stefnandi hefði gert tímabundinn ráðningarsamning við stefnda sem skyldi renna út 15. september það ár. Yrði tímabundnum ráðningarsamningi ekki sagt upp fyrir lok hans og ráðningarsamningi ekki rift án lögmætrar ástæðu. Var gerð krafa um það sem sagt var umsamin laun út ráðningartína, 2.060.000 krónur auk 10,17% orlofs. Með bréfi þáverandi lögmanns stefnda, dags. sama dag, var kröfunni hafnað. Sagði í bréfinu að „í fyrsta lagi [hefði ekki verið] fyrir hendi neinn samningur til að rifta.“ Stefnandi hefði verið ráðin til reynslu og til hefði staðið að gera samning við hana um vinnu fram í september, að loknum reynslutíma. Hins vegar hefði frá öndverðu virzt sem stefnandi hefði ekki „burði til að vinna þau verk sem henni var ætlað að vinna“. Sagði í bréfinu að eftir þrjá daga hefði ráðskona veitt stefnanda „tiltal“ og gert kröfu um úrbætur. Stefnandi hefði reynt að bæta frammistöðu sína en ekki nægilega svo dygði. Hefði henni verið afhent uppsagnarbréf , „með viku fyrirvara, skv. kjarasamningi VR“ og bæri henni því að ljúka störfum hinn 1. júlí. Laun yrðu greidd til þess dags.

Stefnandi hvarf úr starfinu hinn 1. júlí 2015.

Í málinu liggur launaseðill stefnanda hjá stefnda. Segir þar meðal annars að greidd séu tímalaun „20.500 * 13,00 t“, alls 266.500 krónur, eftirvinna nemi „20.500 * 1,73 t“, alls 35.465 krónum, en næturvinna er sögð engin. Heildarlaun séu þannig 301.965 krónur en að loknum alls 89.603 króna frádrætti vegna staðgreiðslu skatta og lífeyrisiðgjalda og viðbótarframlags séu útborguð laun 212.362 krónur. Óumdeilt er að þessi laun voru greidd stefnanda.

Samkvæmt staðgreiðsluskrá ríkisskattstjóra fékk stefnandi ekki greidd laun í júlí og ágúst 2015 en frá september og til ársloka fékk hún alls greiddar 424.466 krónur í laun frá öðrum greiðanda en stefndu, þar af námu laun í september 24.287 krónum.

Í málinu liggur yfirlýsing I-kvk-ef F. P-kvk-ef, rekstraraðila veitingahússins A. Hansen, dags. 27. apríl 2016, svohljóðandi: „Undirrituð staðfestir að til stóð að bjóða S-kvk-þgf K-kvk-þgf starf á A. Hansen bar síðast liðið sumar (2015) Hún þáði frekar starf hjá Laxárfélaginu. S-kvk-nf hafði samband við mig um leið og henni varð ljóst að hún kæmi til baka en leið of langur tími og ég neyddist til þess að ráða aðra til starfsins.“

Málsástæður og lagarök stefnanda

Stefnandi kveðst hafa gert tímabundinn ráðningarsamning við stefnda og hafi hann átt að gilda til 15. september 2015. Ekki sé ágreiningur milli aðila um að ráðningin hafi ekki átt að standa lengur en það og þannig hafi hún verið tímabundin. Tímabundnum ráðningarsamningi verði ekki sagt upp á gildistíma hans. Uppsagnarbréf, sem stefnanda hafi verið birt, sé ekki hægt að virða öðruvísi en sem riftun á ráðningarsamningi aðila. Stefnandi kveðst hafna því að unnt sé að rifta samningnum eða segja hinum tímabundna samningi upp fyrir lok gildistíma hans, nema sérstakar ástæður réttlæti. Stefnandi hafi unnið störf sín af fagmennsku og samkvæmt fyrirmælum staðarhaldara í einu og öllu. Vinnuveitandi hafi engar athugasemdir gert við störf hennar og engin áminning verið birt henni vegna nokkurs sem vinnuveitandi hafi talið brot á starfsskyldu. Sé stefnanda algerlega á huldu hvers vegna vinnuveitandi hennar hafi tekið þá ákvörðun að rifta samningnum.

Stefnandi segir að tímabundnum ráðningarsamningi verði ekki sagt upp fyrir lok hans og ekki rift án lögmætrar ástæðu. Að mati stefnanda verði hér að líta á tilkynningu um uppsögn sem riftun á samningnum. Riftunin hafi hins vegar ekki verið byggð á nokkurri ástæðu og stefnandi hafi mótmælt henni. Þá kveðst stefnandi vekja athygli á því að ráðningarsambandi verði almennt ekki rift nema að undangenginni skriflegri áminningu sem ekki hafi verið gerð hér. Stefnandi segir að samkvæmt kjarasamningum og meginreglu skuli ráðningarsamningar vera skriflegir. Hvíli á vinnuveitanda að ganga frá ráðningarsamningi. Ekki hafi verið gerður skriflegur ráðningarsamningur við stefnanda. Ráðningarsamningar geti ýmist verið ótímabundnir eða tímabundnir. Sú meginregla hafi verið talin gilda að sá sem haldi því fram að ráðningarsamningur sé tímabundinn beri sönnunarbyrði fyrir þeirri staðhæfingu en í raun hafi dómstólar leyst úr ágreiningsmálum með þeim hætti að sönnunarbyrðin um það, hvort ráðningarsamningur sé tímabundinn eða ótímabundinn sé almennt lögð á vinnuveitanda, enda hvíli skyldan til að gera skriflegan ráðningarsamning á vinnuveitanda. Standi slíkt honum nær. Í dómi Hæstaréttar Íslands í máli nr. 483/1998 hafi verið deilt um túlkun ráðningarsamnings og verið talið að þar sem vinnuveitandi hefði ritað ráðningarsamninginn yrði hann að bera hallann af óskýrri framsetningu í samningnum og var samningurinn talinn tímabundinn.

Stefnandi ítrekar að ekki sé ágreiningur um að samningur aðila hafi átt að vera tímabundinn og vísar meðal annars í bréf lögmanns stefnda er liggi fyrir í málinu um að ráðningin hafi átt að vera tímabundin. Stefndi haldi því hinsvegar fram að fyrsta vikan í starfi hafi átt að vera reynsluráðning í nokkra daga. Stefnandi kveðst alfarið hafna því enda hefði stefnandi aldrei flutt búferlum milli landshluta með þeim skilmálum. Beri stefndi sönnunarbyrði fyrir þessari fullyrðingu sinni. Háttsemi stefnda sem brotið hafi vísvitandi gegn ráðningarsamningi aðila hafi samkvæmt þessu verið bæði saknæm og ólögmæt.

Stefnandi segir atvik málsins að þessu leyti vera nokkuð svipuð og í dómi Hæstaréttar Íslands í máli nr. 54/1986 þar sem starfsmaður hafi verið ráðinn tímabundið til nokkurra mánaða en verið sagt upp störfum fljótlega eftir að hann hafi hafið störf vegna ætlaðra brota í starfi. Vinnuveitandi hafi haldið því fram að upphaf hins tímabundna ráðningartíma hafi aðeins verið til reynslu. Hæstiréttur hafi ekki talið sannað að maðurinn hefði verið ráðinn til reynslu eða að gerður hefði verið við hann samningur í þá veru heldur hefði hann þvert á móti mátt búast við að vera í þjónustu vinnuveitandans út ráðningartímann bryti hann ekki gegn starfsskyldum sínum. Hann hafi þó ekki fengið bætur þar sem sannað hafi þótt að hann hafi brotið gróflega gegn starfsskyldum sínum. Stefnandi kveðst ekki hafa brotið á nokkurn hátt gegn starfsskyldum sínum. Hún hafi mátt búast við því að vera í þjónustu stefnda yfir sumartímann til loka ráðningartímabilsins. Sönnunarbyrði um heimild til nánast fyrirvaralausrar uppsagnar í upphafi ráðningartíma hvíli á vinnuveitanda enda sé mjög óvenjulegt ef slíkt óöryggi fylgi slíku starfi sé miðað við ráðningarferli og þá fyrirhöfn sem sé fólgin í því að hefja störf. Stefnandi kveðst telja að um hafi verið að ræða einhliða og ólögmæta riftun á ráðningarsamningi og að vinnuveitanda beri að bæta henni þau fjárhagslegu skakkaföll sem hún hafi orðið fyrir. Krafa stefnanda sé um efndabætur, þ.e.a.s. bætur í formi efnda á samningi sem ekki hafi verið efndur. Fjárhæð kröfunnar taki mið af því hvernig stefnandi hefði verið settur hefði samningurinn verið réttilega efndur. Stefnandi segir að stefndi hafi greitt sér laun fyrir þá daga sem hún hafi starfað hjá stefnda 2015 en ekki gefið út launaseðil vegna þessa. Stefnandi kveðst telja að þrátt fyrir það geti ekki verið ágreiningur um umsamin laun stefnanda. Stefnufjárhæð miðist við þau laun sem stefnandi hefði fengið greidd úr hendi stefnda ef ekki hefði komið til þess sem stefnandi kveður ólögmæta riftun. Stefnandi hafi fengið greiddar 212.362 krónur vegna þeirrar vinnu sem hún hafi innt af hendi áður en til riftunar hafi komið. Vinnudagar hafi verið 12 og hún því fengið greiddar 17.697 krónur fyrir hvern dag. Fjárhæðin sé óumdeild enda hafi stefnda þegar greitt stefnanda laun til samræmis við þetta vegna þess tímabils sem stefnandi hafi unnið í þágu stefnda.

Stefnandi segir ljóst að tímabilið sem samið hafi verið um að stefnandi skyldi vinna í þágu stefnda hafi verið til 15. september 2015. Eigi stefnandi því rétt á að fá greidd laun fyrir samtals 75 vinnudaga, frá 1. júlí 2015 til 15. september 2015. Samkvæmt því sem hér hafi verið rakið nemi launakrafa stefnanda 1.327.262 krónum. Við þá fjárhæð bætist 88.484 krónur sem stefnandi segist ætla að hún hefði fengið greiddar úr hendi stefnda, sem álag fyrir að vinna samfleytt sjö daga vikunnar sbr. samning aðila, en stefnandi kveðst gera ráð fyrir að hún hefði fengið slíkar greiðslur fimm sinnum úr hendi stefnda á grundvelli samnings aðila. Þá sé bætt við 106.181 krónu, sem nemi 8% lífeyrissjóðsframlagi vinnuveitanda sem stefnda beri að sama skapi skylda til þess að greiða. Heildarfjárhæð kröfu stefnanda nemi samkvæmt þessu 1.521.928 krónum. Sé að mati stefnanda fyllstu sanngirni gætt við útreikning kröfunnar og þannig ekki gerð sérstök krafa vegna þess mikla óhagræðis sem stefnandi hafi orðið fyrir við flutninga milli landshluta og af því að þurfa að finna sér nýtt húsnæði með skömmum fyrirvara. Þá sé miðað við að fjárhæðin sé brúttólaun sem greidd hafi verið án frádráttar vegna staðgreiðslu þar sem uppsafnaður og ónýttur persónuafsláttur stefnanda hefði ekki leitt til afdráttar staðgreiðslu af launum. Stefnandi segir stefnda hafa vanefnt samning aðila með saknæmum og ólögmætum hætti og brotið gegn þeirri meginreglu að samninga skuli halda og að tímabundnum ráðningarsamningi verði ekki rift á gildistíma nema um slíkt sé samið sérstaklega. Stefnda beri því að greiða stefnanda laun út samningstímann en stefnandi hafi misst af tekjum sem að hún hefði ella aflað sér og orðið fyrir tjóni sem því nemi sem sé afleiðing háttsemi stefnda. Sé gerð krafa um að stefndi verið dæmdur til að greiða þá fjárhæð sem tilgreind sé í dómkröfu.

Stefnandi kveðst vísa til meginreglu samningaréttar um að samninga skuli halda, til samningalaga nr. 7/1936 og meginreglna vinnuréttar. Dráttarvaxtakrafa sé studd við 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 en vegna upphafstíma dráttarvaxta kveðst stefnandi vísa til 1. mgr. 9. gr. sömu laga. Upphafstími dráttarvaxta af skaðabótakröfu sé miðað við þann daga er mánuður sé liðinn frá því stefnda hafi fyrst orðið kunnugt um kröfu stefnanda. Með bréfi stefnanda til stefnda 26. júní 2015. Krafa um málskostnað sé studd við 129. sbr. 130. gr. laga nr. 91/1991. Vegna varnarþings vísist til 38. gr. sömu laga. Stefnandi kveðst njóta gjafsóknar í málinu og krefjast málskostnaðar líkt og málið væri eigi gjafsóknarmál.

Málsástæður og lagarök stefnda

Stefndi kveðst byggja kröfu sína um sýknu á því að stefnandi hafi fyrirgert öllum rétti sínum til þess að halda vinnu sinni í veiðiheimilinu Vökuholti. Ljóst hafi verið að stefnandi myndi ekki sinna starfsskyldum sínum með þeim hætti að ekki þyrfti að ráða nýjan starfsmann. Forsvarsmenn veiðihússins hafi strax gert sér grein fyrir því að ráða þyrfti nýjan starfskraft til þess að sinna þeim störfum stefnanda sem hún hafði verið ráðin til, hvort sem stefnandi yrði áfram á staðnum eða ekki. Á þessum tíma hafi ekki verið auðvelt að verða sér úti um starfskraft til þess að sinna slíku tímabundnu starfi og þá að hefja störf þegar í stað sem þó hafi tekizt með góðra manna hjálp. Stefndi segir að stefnandi hefði „verið ráðin áfram“ ef nokkur minnsta von hefði verið til þess að hún myndi sinna starfsskyldum sínum að verulegu leyti en þær vonir hafi ekki gengið eftir þrátt fyrir áminningar. Þegar ljóst hafi verið orðið að ráða þyrfti nýjan starfskraft, eingöngu til þess að sinna starfsskyldum stefnanda, hafi ekki verið um ræða en að segja stefnanda upp störfum.

Stefndi segir að stefnandi hafi átt til að andmæla yfirmanni sínum, M-kvk-þgf Þ-kvk-þgf, um hvernig leysa ætti störf af hendi, jafnvel í viðurvist gesta veiðiheimilisins og annarra starfsmanna og mótmæla þannig verkstjórn og fyrirmælum um verklag. Þetta sé háttsemi sem réttlæti riftun á ráðningarsamningi og uppsögn. Hafi stefnandi þannig áður en til riftunar hafi komið fengið tiltal og áminningar um ófullnægjandi frammistöðu í starfi. Þannig hafi stefnandi fengið sanngjarnt tækifæri til að bregðast við aðfinnslum sem gerðar hafa verið við störf hennar og bæta þar úr. Sú skylda hvíli á starfsmanni, sem gert hafi ráðningarsamning við atvinnuveitanda, hvort sem sé munnlegan eða skriflegan, að vinna þau störf sem hann sé ráðinn til og hlíta löglegum fyrirmælum. Í þessu tilviki hafi stefnandi verið ráðinn til ákveðinna starfa, sem hafi verið útlistuð nákvæmlega fyrir henni hver væru og hvernig ætti að bera sig við að vinna. Starfsmaður verði að hlýða öllum eðlilegum og venjulegum fyrirskipunum atvinnurekanda um framkvæmd og tilhögun vinnunnar. Þessum skyldum sínum hafi stefnandi ekki sinnt og ekki bætt úr þrátt fyrir skýr fyrirmæli. Einnig hafi hún átt til að vera með mótþróa við yfirmann og talið sig vita betur hvernig ætti að standa að ýmsum verkum. Þetta hafi stefnandi gjarnan tilkynnt yfirmanni sínum háum rómi og það í viðurvist gesta veiðiheimilisins. Riftun ráðningarsamnings hafi verið lögmæt og í raun eina úrræði stefnda við þessar aðstæður og verði ekki séð til hvaða úrræða annarra hefði átt að grípa við þessar aðstæður.

Stefndi kveðst vísa til dóms Hæstaréttar Íslands í máli nr. 54/1976 til stuðnings rétti sínum til þess að segja stefnanda upp störfum. Kveðst stefndi telja sig hafa haft fulla heimild lögum samkvæmt til að segja stefnanda upp störfum.

Stefndi segir að krafa stefnanda sé skaðabótakrafa. Stefnanda beri samkvæmt almennum reglum skaðabótaréttar að takmarka tjón sitt eftir megni enda beri samkvæmt meginreglum skaðabótaréttar að draga frá kröfu um vangoldin laun, greiðslur sem stefnandi hafi fengið annars staðar frá. Beri stefnanda að sanna tjón sitt og við úrlausn málsins beri að draga frá tekjur sem hún kunni að hafa aflað á þeim tíma sem kröfugerð hennar byggi á. Stefnandi hafi engin gögn lagt fram um tekjur eða meint tekjuleysi á tímabilinu. Þá hafi hún heldur ekki leitt að því líkur að hún hafi með virkum hætti leitast við að takmarka tjón sitt svo sem með því að sækja um önnur störf. Verði ekki úr þessum annmörkum bætt undir rekstri málsins og kveðst stefndi telja að frávísun málsins hljóti að koma til skoðunar, enda liggi hvorki frammi í málinu upplýsingar sem sýni fram á raunverulegt tjón stefnanda né með hvaða hætti hún hafi reynt að takmarka tjón sitt.

Stefndi segir að hefði ráðningartíminn verið til enda, hefði sá tími aldrei verið lengri en til 31. ágúst 2015, enda aðeins í sérstökum tilvikum að húsið sé opið lengur og þá með minni umsvifum. Samið hafi verið við aðra einstaklinga um að vera til taks kæmi til þess. Aldrei hefði því komið til að stefnandi hefði unnið lengur en til 31. ágúst 2015 en mögulega hefði hún hætt fyrr hefði hún í því tilviki óskað eftir, vegna náms sem hún hafi ætlað að leggja stund á þá um haustið. Þá geti kröfur um bætur fyrir tjón vegna tapaðra launa ekki tekið til álags og yfirvinnugreiðslna. Slíkar greiðslur falli til komi til þess að starfsmaður vinni yfirvinnu eða óslitið. Ekki hafi komið til greina að óska eftir slíku vinnuframlagi stefnanda eins og reynsla stefnda hafi verið af hennar störfum og hefði hún ekki fengið álags- eða yfirvinnugreiðslur. Sundurliðun fjárhæðar í kröfugerð sé vanreifuð og byggi ekki á gildum málsástæðum. Stefndi segir þversögn sé í málatilbúnaði stefnanda. Stefnandi byggi á því að óljóst sé um hvað hafi verið samið milli aðila en á sama tíma sé kröfugerð hennar á því byggð að fyrir hafi legið nákvæmlega um hvað hafi verið samið. Rekist hér hvað á annars horn. Loks sé dráttarvaxtakröfu stefnanda mótmælt þar sem hún sé ekki í samræmi við lög.

Niðurstaða

Stefnandi gaf skýrslu fyrir dómi og tekin var skýrsla af vitnunum R-kk-þgf M-kk-þgf B-kk-þgf, Þ-kvk-þgf B-kvk-þgf, M-kvk-þgf Þ-kvk-þgf Þ-kvk-þgf og D-kvk-þgf H-kvk-þgf G-kvk-þgf.

Stefndi, sem var vinnuveitandi stefnanda, gerði við hana munnlegan en ekki skriflegan ráðningarsamning. Verður stefndi að bera hallann af þeim sönnunarskorti sem af þeim sökum verður um efni samningsins.

Í stefnu byggir stefnandi á því að samningur aðila hafi verið tímabundinn og að ráðningunni hafi átt að ljúka 15. september 2015. Í greinargerð sinni segir stefndi að samið hafi verið um starfstímann 18. júní 2015 til „loka ágúst“ það ár, með þeim fyrirvara að stefnandi hefði mátt hverfa fyrr úr starfinu ef hún þyrfti vegna skólasóknar. Segir stefndi í greinargerð sinni jafnframt að aldrei hefði getað komið til þess að stefnandi ynni lengur en til 31. ágúst 2015. Við munnlegan málflutning var á því byggt af hálfu stefnda að samningur aðila hafi verið ótímabundinn, en stefnandi sagði þar byggt á of seint fram kominni málsástæðu.

Ljóst er að stefnandi var ráðin til starfa vegna veiðisumarsins 2015. Sjálf byggir hún á því að um tímabundna ráðningu hafi verið að ræða og stefnda andmælir því atriði ekki í greinargerð sinni, þótt stefnda telji umsamin lok ráðningartíma hafa verið fyrr en stefnandi byggir á. Þykir ljóst að samningur aðila hafi verið tímabundinn og verður við það miðað í málinu.

Fyrir dómi sagðist vitnið R-kk-nf M-kk-nf B-kk-nf hafa unnið í veiðihúsinu öll sumur frá árinu 2000, að því eina sumri frátöldu sem mál þetta varðar. R-kk-nf M-kk-nf sagði reksturinn annan í september en hina mánuðina, veiðimönnum fækkaði mjög og starfsemin væri öll mun minni. Veiðitímabilinu lyki ætíð 12. september. Hefði stefnanda ekki verið ætlað að starfa í septembermánuði. Kona R-kk-ef M-kk-ef væri oftast nær með honum í september. Vitnið Þ-kvk-nf B-kvk-nf sagði að veitt væri til 12. september og gengið frá húsinu og það yfirgefið þann sama dag.

Stefnandi hefur ekkert fært fram til sönnunar því að samið hafi verið um að hún yrði við störf fram til 15. september. Með vísan til framburðar vitnanna R-kk-ef M-kk-ef og Þ-kvk-ef þykir ekki verða byggt á að svo hafi verið, heldur verður litið svo á að ráðningin hafi verið út ágústmánuð.

Stefndi veitti stefnanda ekki skriflega áminningu áður en til uppsagnar kom. Vitnið M-kvk-nf Þ-kvk-nf kvaðst hafa fundið að störfum stefnanda við hana, þrifum, klæðnaði og fleiru. Hún kvaðst hafa viljað halda samstarfinu „svolítið á góðum nótum“ og „náttúrulega bara talaði við hana og ég taldi að það væri nóg. Við erum að tala um svo stuttan tíma að þetta gerist allt bara mjög hratt.“

Fyrir dómi lýstu vitnin M-kvk-nf Þ-kvk-nf og D-kvk-nf H-kvk-nf ýmsum atriðum sem hefði að þeirra mati verið áfátt í störfum og framkomu stefnanda. „Maður sá oft að ýmis verk höfðu ekki verið unnin daginn áður og ef ég spurði út í það stundum þá sagði hún nei, ég hef bara gleymt því, eða nei, ég gerði það ekki“, sagði vitnið D-kvk-nf H-kvk-nf. Þau atriði sem stefndi tiltekur í greinargerð sinni og fá nokkura stoð í vætti vitnanna, eru að mati dómsins ekki þess eðlis að réttlætt geti riftun ótímabundins ráðningarsamnings án áminningar. Engin skrifleg áminning var veitt og ber stefndi hallann af sönnunarskorti sem af þeim sökum er á því hvað stefnanda og yfirmanni hennar hefur farið á milli. Fáort uppsagnarbréf vísar hvorki til áminningar né annars slíks. Hefur ekki verið sýnt fram á í málinu að stefnanda hafi mátt vera ljóst, að gerði hún ekki þegar í stað tilteknar bragarbætur á starfsháttum sínum hefði það í för með riftun ráðningarsamnings hennar. Eins og málið liggur fyrir verður að miða við að stefndi hafi með ólögmætum hætti rift ráðningarsamningnum og beri bótaábyrgð á þeirri gjörð.

Í stefnu byggir stefnandi á því að hún hafi fengið greiddar 17.697 krónur fyrir hvern dag og er sú fjárhæð grunnur fjárkröfu hennar, en hún krefst efndabóta samkvæmt því að hún hafi orðið af tekjum vegna 75 vinnudaga. Einnig krefst hún alls 88.484 króna sem hún kveðst hafa orðið af í alls fimm álagsgreiðslum, vegna þess að hún hefði unnið samfellt sjö daga vikunnar. Stefndi andmælir þessu síðara atriði og segir að ekki hefði komið til þess að stefnandi ynni svo mikið. Eins og áður segir liggur ekki fyrir skriflegur ráðningarsamningur og ber stefndi halla af sönnunarskorti þess vegna. Af þeim launaseðli sem liggur fyrir í málinu verður ráðið að stefnanda hafi verið greitt eins og hún hafi unnið hvern dag frá upphafi til starfsloka og verður stefndi að bera sönnunarbyrðina af því að svo hefði ekki verið út sumarið. Hefur stefndi ekki fært sönnur á það.

Samkvæmt staðgreiðsluskrá fékk stefnandi ekki aðrar tekjur á þeim tíma sem hún varð af starfinu hjá stefnda. Hefur ekki áhrif á niðurstöðu þessa máls að henni hafi ekki tekizt að afla sér nýs starfa á þeim tíma. Í gögnum málsins er að finna skjal er greinir frá árangurslausri tilraun hennar til þess.

Eins og áður segir verður miðað við að umsaminn ráðningartími hafi verið út ágúst en ekki fram til 15. september og í samræmi við það verður stefndu gert að bæta stefnanda tjón vegna tapaðra tekna 60 vinnudaga. Þá verður miðað við að hún hefði fengið fjórar álagsgreiðslur á þeim tíma. Er hér um að ræða 1.061.820 krónur vegna vinnudaganna 60 og 70.788 krónur vegna tapaðra álagsgreiðslna. Þá verður stefnda gert að greiða stefnanda 84.945 krónur vegna lífeyrissjóðsframlags sem vinnuveitanda hefði borið að greiða. Alls verður stefnda því gert að greiða stefnanda 1.217.553 krónur ásamt dráttarvöxtum frá 26. júlí 2015, en stefnandi setti fjárkröfu sína fram við stefnda hinn 26. júní það ár. Gjafsóknarkostnaður stefnanda greiðist úr ríkissjóði, þar með talin þóknun lögmanns hennar, G-kk-ef I-kk-ef J-kk-ef hrl., ein milljón króna, og útlagður kostnaður lögmannsins, 59.625 krónur. Þóknun er ákveðin án tillits til virðisaukaskatts. Stefnda greiði eina milljón króna í ríkissjóð í málskostnað. Gætt var 1. mgr. 115. gr. laga nr. 91/1991. Af hálfu stefnda flutti málið Á-kk-nf P-kk-nf hrl. en hann tók við því af hálfu stefndu eftir að greinargerð hafði verið skilað.

Þ-kk-nf D-kk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

D Ó M S O R Ð

Stefndi, Laxárfélagið veiðifélag, greiði stefnanda, S-kvk-þgf K-kvk-þgf, 1.217.553 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 frá 26. júlí 2015 til greiðsludags.

Gjafsóknarkostnaður stefnanda greiðist úr ríkissjóði, þar með talin þóknun lögmanns hennar, G-kk-ef I-kk-ef J-kk-ef hrl., ein milljón króna, og útlagður kostnaður lögmannsins, 59.625 krónur.

Stefndi greiði eina milljón króna í málskostnað í ríkissjóð.