S-1430/2020

Dómur:

Mál þetta, sem dómtekið var 10. nóvember 2020, höfðaði lögreglustjórinn á Suðurnesjum með ákæru 2. júní 2020 á hendur ákærða, X, kt. [...], [...], [...];

„fyrir stórfellt brot í nánu sambandi gagnvart eiginkonu sinni, Y, kt. [...], með því að hafa, þann 2. október 2019, á heimili þeirra að [...], [...], á alvarlegan, grófan og sérstaklega sársaukafullan hátt ógnað lífi, heilsu og velferð hennar með því að setja snúru af ryksugu utan um háls Y og hert að þar til hún var við það að missa meðvitund. En jafnframt tók ákærði bensínbrúsa úr bílskúrnum og hellti yfir bifreið þeirra, sem stóð í innkeyrslu hússins, og Y hafði flúið í og læst sig inní og hótaði að kveikja í bifreiðinni með hana innanborðs. Urðu afleiðingar háttsemi ákærða þær að Y hlaut roða og eymsli á hálsi. Einnig var Y með verki við að hreyfa hálsinn.

Telst þessi háttsemi ákærða aðallega varða við 1., sbr. 2. mgr. 218. gr. b. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 en til vara við 217. og 233. gr. sömu laga.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar.“

Kröfur ákærða:

Ákærði krefst þess aðallega í málinu að hann verði sýknaður af öllum kröfum ákæruvalds og sakarkostnaður felldur á ríkissjóð. Til vara krefst ákærði vægustu refsingar sem lög leyfa. Þá krefst skipaður verjandi ákærða hæfilegrar þóknunar til handa sér og tilnefndum verjanda á rannsóknarstigi málsins.

I

Miðvikudaginn 2. október 2019 barst lögreglunni á Suðurnesjum tilkynning frá Fjarskiptamiðstöð ríkislögreglustjóra um að maður hefði tekið eiginkonu sína hálstaki í húsi að [...] í [...]. Fylgdi sögunni að konan hefði náð að hlaupa út og læsa sig inni í bifreið fyrir utan húsið. Þegar lögregla var á leið á vettvang barst önnur tilkynning þar sem fram kom að maðurinn væri búinn að hella bensíni yfir bifreiðina.

Þegar lögreglumenn komu að [...] veittu þeir athygli manni, ákærða í málinu, sem var að ganga inn í bílskúr með rauðan brúsa í annarri hendinni og réttskeið í hinni. Í frumskýrslu lögreglu er bókað að megn bensínlykt hafi verið á vettvangi og að glögglega hafi mátt sjá að einhverjum vökva hafði verið hellt yfir bifreiðina sem stóð við húsið. Á hlaðinu nærri bílskúrshurðinni fann lögregla síðan gulan kveikjara.

Ákærði var þegar handtekinn og færður yfir í lögreglubifreið. Í kjölfarið ræddi lögreglumaður við eiginkonu hans, brotaþola í málinu, en hún sat inni í fyrrnefndri bifreið þegar lögreglu bar að. Í frumskýrslu lögreglu segir að brotaþoli hafi verið í mjög miklu uppnámi. Þá hafi sjáanlegir áverkar verið á hálsi hennar.

Á vettvangi gaf ákærði þá sögu að þau hjónin hefðu komið heim um kvöldmatarleytið. Brotaþoli hefði nokkru síðar vilja fara burt á bifreiðinni en það hefði ákærði ekki viljað þar sem hún hefði verið búin að neyta áfengis. Ákærði hefði reynt að tala um fyrir henni en hún þá farið út og læst sig inni í bifreiðinni. Bensínlyktina kvað ákærði skýrast af því að hann hefði verið að ganga frá sláttuvél. Þvertók ákærði fyrir að hafa beitt brotaþola ofbeldi og sagði þau hjónin einungis hafa verið ósátt.

A lögreglumaður ræddi við brotaþola á heimili hennar skömmu eftir að lögregla kom á vettvang. Í skýrslu sem lögreglumaðurinn ritaði vegna samtalsins kemur fram að brotaþoli hafi verið „... sjáanlega í annarlegu ástandi og ölvuð.“ Í skýrslunni segir jafnframt að brotaþola hafi verið kynnt vitnaskylda og vitnaábyrgð og að hún gæti skorast undan því að gefa skýrslu vitnis vegna tengsla hennar og ákærða. Í skýrslunni er frásögn brotaþola af atvikum síðan rakin. Þar segir að þegar ákærði og brotaþoli hefðu verið að spila fjárhættuspil á netinu og ræða áfengisvandamál brotaþola hefði ákærði skyndilega orðið mjög reiður, hann sett snúru um háls hennar og hert að. Brotaþoli hefði náð að sleppa frá ákærða og hún í kjölfarið hlaupið út í bifreið þeirra fyrir utan húsið og læst sig þar inni. Ákærði hefði í framhaldinu komið út með bensínbrúsa og hellt úr honum yfir bifreiðina. Hann hefði síðan sagt að ef brotaþoli kæmi ekki út úr bifreiðinni myndi hann kveikja í henni.

Eftir að rætt hafði verið við brotaþola á vettvangi var hún færð til læknisskoðunar á [...]. Vegna þeirrar skoðunar liggur frammi í málinu vottorð læknis, dagsett 29. október 2019, og er umfjöllun um efni vottorðsins að finna í II. kafla dómsins.

Í upplýsingaskýrslu B rannsóknarlögreglumanns kemur fram að brotaþoli hafi komið á lögreglustöð eftir fyrrnefnda skoðun á [...]. Í skýrslunni er brotaþoli sögð hafa verið sjáanlega mjög ölvuð og hafi hún aðspurð sagst vera undir verulegum áhrifum áfengis. Af þeim sökum hafi ekki verið „... hægt að taka formlega skýrslu...“ af brotaþola. Allt að einu ræddi skýrsluritari við brotaþola og í því samtali kom meðal annars fram að ákærði hefði sett snúru utan um hálsinn á henni.

Skömmu eftir hádegi fimmtudaginn 3. október 2019 var formleg vitnaskýrsla tekin af brotaþola hjá lögreglu að viðstöddum tilnefndum réttargæslumanni hennar. Við þá skýrslutöku sagðist brotaþoli hafa verið að hefna sín á ákærða með því að bera hann röngum sökum daginn áður. Henni hefði fundist ákærði ekki sýna sér nægan stuðning og kennt honum um að hún hefði „fallið“ í áfengismeðferðinni. Aftók brotaþoli með öllu að ákærði hefði beitt hana ofbeldi.

Ákærði gaf formlega skýrslu hjá lögreglu um hádegisbil 3. október 2019 eftir dvöl í fangaklefa. Hann bar þá að til rifrildis hefði komið milli þeirra hjóna vegna áfengisneyslu sem hann sagði vera búna að vera vandamál hjá þeim um tíma. Ákærði hefði í framhaldinu farið inn í bílskúr til þess að reykja. Hann hefði síðan opnað bílskúrshurðina og þá séð að brotaþoli var sest inn í bifreið þeirra. Ákærði hefði óttast að hún æki af stað ölvuð og hann því farið og beðið hana um að gera það ekki. Við skýrslutökuna kannaðist ákærði hvorki við að hafa beitt brotaþola ofbeldi né að hafa haft í hótunum við hana. Ákærði tók þó fram að minni hans af atvikum kvöldsins væri skert vegna ölvunarástands hans.

Undir rannsókn málsins tók lögregla skýrslur af tveimur dætrum ákærða og brotaþola, en önnur þeirra hafði verið í símasamskiptum við brotaþola að kvöldi 2. október 2019, auk þess að vera viðstödd læknisskoðun brotaþola og samtal hennar við rannsóknarlögreglumann það sama kvöld. Þá tók lögregla sýni úr peysu, buxum og skóm ákærða og sendi til rannsóknar í því skyni að staðreyna hvort í þeim mætti finna eldhvetjandi efni. Í sama tilgangi var einnig rannsakaður rauður plastbrúsi sem fyrir lá að ákærði hélt á þegar lögregla kom á vettvang. Eru niðurstöður rannsóknarinnar reifaðar í kafla II hér á eftir.

Rannsókn lögreglu lauk 19. nóvember 2019 og hinn 2. júní 2020 höfðaði lögreglustjórinn á Suðurnesjum mál þetta á hendur ákærða.

II

Undir rannsókn málsins aflaði lögregla læknisvottorðs vegna skoðunar sem brotaþoli gekkst undir á [...] 2. október 2019. Í vottorðinu, sem dagsett er 29. október 2019 og útgefið af C, sérfræðingi í heilsugæslulækningum, segir að í nótu læknis komi fram að brotaþoli hafi gefið þá sögu að hún hefði verið að neyta áfengis með ákærða fyrr um kvöldið þegar hegðun hans hefði skyndilega breyst og hann tekið hana hálstaki með „snúru eða einhverju“ og hert að hálsi hennar. Brotaþoli hafi náð að losa sig og hún í kjölfarið hlaupið út í bíl og læst sig þar inni og hringt á lögreglu. Ákærði hafi þá tekið „bensíntank“ sem tilheyrt hafi sláttuvél, helt yfir bílinn og hótað að kveikja í.

Í vottorðinu kemur fram að við skoðun hafi brotaþoli verið róleg. Saga hennar hafi verið skýr en hún virkað aðeins ölvuð. Við skoðunina hafi sést roði á hálsi. „Veruleg palpeymsli á anterior hálsi ásamt yfir SCM vöðva bilateralt. Verkjar við rotation og lat flexion til hægri. Kvartar annars ekki yfir neinum verkjum né öðrum einkennum. Greiningar: Áverkar á hálsi S19.9.“

C kom fyrir dóm við aðalmeðferð málsins og staðfesti og skýrði vottorð sitt. Vitnið tók sérstaklega fram, það sem fram kemur í vottorðinu, að það hefði ekki sjálft skoðað brotaþola. Það hefði gert unglæknir sem hættur væri störfum á [...] og starfaði nú í Noregi. Vitnið sagði að samkvæmt nótu unglæknisins hefði mátt sjá roða á hálsi brotaþola við skoðun. Þá hefði við þreifingu komið fram eymsli framan á hálsi og til hliðanna. Brotaþoli hefði einnig kennt til þegar hún hefði snúið höfðinu. SCMvöðva sagði vitnið vera vöðva sem væru til hliðanna á hálsinum. Vitnið sagði þá áverka sem tilgreindir væru í vottorðinu samræmast þeim atvikum sem þar væri lýst.

Eins og getið er í kafla I hér að framan tók lögregla sýni í því skyni að staðreyna hvort í þeim mætti finna eldhvetjandi efni. Nánar til tekið voru sýni tekin úr peysu, buxum og skóm ákærða og þá var einnig rannsakaður rauður plastbrúsi sem fyrir lá að ákærði hélt á þegar lögregla kom á vettvang. Samkvæmt skýrslu Rannsóknastofu í lyfja og eiturefnafræði, dagsettri 10. október 2019, sem unnin var af D deildarstjóra og E sérfræðingi, greindist talsvert magn efna sem samsvöruðu samsetningu bensíns í öllum sýnunum. Niðurstaða rannsóknarinnar var því sú að öll sýnin fjögur væru menguð af bensíni. D kom fyrir dóm við aðalmeðferð málsins og staðfesti og skýrði skýrsluna.

III

Ákærði kom fyrir dóm við fyrirtöku málsins 1. október sl. og neitaði sök. Ákærði áréttaði þá afstöðu sína við upphaf aðalmeðferðar málsins. Í skýrslu sinni fyrir dómi greindi ákærði svo frá að hann og eiginkona hans, brotaþoli í málinu, hefðu farið á fætur snemma morguns 2. október 2019 þar sem brotaþoli hefði verið í göngudeildarmeðferð á [...]. Ákærði hefði sótt brotaþola þangað um hádegisbilið og þau í framhaldinu farið og keypt inn matvörur til heimilisins. Að því loknu hefðu þau ákveðið að fara í Vínbúðina þar sem þau hefðu keypt tvo kassa af bjór og litla flösku af Jagermeister. Þau hefðu síðan ekið heim á leið.

Þegar heim var komið kvaðst ákærði hafa opnað bjór og hafið drykkju. Hann hefði síðan farið að ganga frá eftir smíðavinnu á pallinum við húsið. Brotaþoli hefði byrjað að drekka nokkru síðar. Þau hefðu síðan farið að spila fjárhættuspil á netinu. Upp úr því hefðu þau farið að rífast, meðal annars um það af hverju þeim gengi svona illa að ná tökum á drykkjunni. Hefði brotaþoli vænt ákærða um veita sér ekki nægan stuðning í þeirri baráttu. Er þarna var komið sögu kvaðst ákærði hafa verið orðinn mjög drukkinn. Í kjölfar rifrildisins sagðist hann hafa rokið út úr íbúðinni og inn í bílskúr. Hann hefði síðan tæmt bensínbrúsa, sem verið hefði fyrir utan húsið, á sláttuvél þar sem hann hefði ekki viljað geyma brúsann inni í bílskúrnum með bensíni í. Ákærði sagði mögulegt að við þetta hefði bensín slest á bifreið þeirra hjóna, enda hefði hann samkvæmt áðursögðu verið mjög drukkinn. Þá kvaðst ákærði hafa haldið áfram að ganga frá eftir smíðavinnuna. Á meðan hann var að bjástra þetta í og við bílskúrinn taldi ákærði að eiginkona hans hefði setið inni í bifreið þeirra. Ákærði tók þó fram að hann væri ekki viss. Hann myndi þessi atvik ekki svo glöggt.

Lögreglumaður hefði síðan skyndilega birst og spurt ákærða að því hvort hann héti X. Ákærði hefði svarað því játandi og í kjölfarið hefði hann verið handtekinn og færður í fangageymslur.

Ákærði neitaði því aðspurður að til átaka hefði komið á milli hans og eiginkonu hans umrætt sinn. Hann sagði þau vissulega hafa rifist og hækkað róminn en engin átök hefðu hins vegar orðið þeirra á milli. Þær sakir sem á hann væru bornar í ákæru væru rangar.

IV

Y, brotaþoli í málinu, sagði þau ákærða hafa verið að drekka umrætt kvöld. Þau hefðu spilað fjárhættuspil á netinu og síðan farið að rífast. Brotaþoli tók fram að í aðdraganda þessara atvika hefði töluvert verið búið að ganga á og mikið álag verið á þeim hjónum. Þannig hefði brotaþoli skömmu áður farið í áfengismeðferð, hún verið vistuð tímabundið á geðdeild og fengið heilablæðingu.

Brotaþoli sagðist ekkert geta borið um það af hverju hún hefði ákveðið að fara út í bíl um kvöldið þar sem lögregla hefði síðan komið að henni. Minni hennar af atvikum væri mjög gloppótt vegna áfengisneyslu. Þá sagðist brotaþoli ekki muna með hvaða hætti hún hefði greint frá atvikum á vettvangi. Þegar hún hefði við skýrslutöku hjá lögreglu daginn eftir reynt að skýra frá atvikum hefði hún hins vegar fundið að lögregla vildi taka meira mark á frásögn hennar af atvikum frá deginum áður, jafnvel þótt hún hefði þá verið mjög drukkin.

Brotaþoli fullyrti fyrir dómi að ákærði hefði ekki beitt hana ofbeldi umrætt sinn. Það sagðist hún geta gert þrátt fyrir gloppótt minni og vísaði um það meðal annars til þess að þau ákærði væru búin að vera hjón í áratugi og aldrei neitt í þessa veru átt sér stað í samskiptum þeirra. Brotaþoli sagðist kannast við að ryksuga hefði verið á gólfinu í íbúð þeirra en hvernig það kom til að hún bar ákærða sökum henni tengdum á vettvangi sagðist brotaþoli ekki geta skýrt. Brotaþoli sagðist heldur ekki kannast við að ákærði hefði hellt bensíni yfir bifreið þeirra á meðan hún sat í henni. Brotaþoli kvaðst muna eftir sér inni í bifreiðinni en ítrekaði að hún myndi ekki hvernig það atvikaðist að hún fór þangað. Aftók brotaþoli aðspurð að ákærði hefði hótað að kveikja í bifreiðinni.

Fram kom hjá brotaþola að hún myndi eftir því að hafa hringt í dóttur sína þetta kvöld. Hún sagðist hins vegar ekkert muna eftir því að hafa hringt í Neyðarlínuna.

Brotaþoli sagði þau ákærða bæði reykja og reyktu þau oft framan við húsið. Spurð út í roða á hálsi sem sést hefði við læknisskoðun umrætt sinn svaraði brotaþoli því til að hún væri alltaf mjög rauð á hálsi og bringu og sýndi brotaþoli háls sinn og bringu í dómsalnum þeim orðum sínum til staðfestu. Neitaði brotaþoli því að hún hefði verið með áverka á hálsi er lögregla kom á heimili hennar umrætt kvöld.

Brotaþoli sagði þau ákærða enn vera hjón og búa saman. Þau væru í sameiningu að reyna að ná tökum á áfengisneyslu sinni.

F lögreglumaður bar fyrir dómi að lögreglu hefði að kvöldi 2. október 2019 borist tilkynning um hugsanlegt heimilisofbeldi í [...]. Í tilkynningunni hefði komið fram að karlmaður hefði tekið konu hálstaki. Rétt áður en vitnið kom á vettvang hefði borist önnur tilkynning þar sem fram hefði komið að karlmaðurinn væri búinn að hella bensíni yfir bifreið sem konan væri búin að læsa sig inni í.

Þegar vitnið hefði komið á vettvang hefði karlmaðurinn, ákærði í málinu, verið að ganga frá bifreiðinni og inn í bílskúr en brotaþoli setið inni í bifreiðinni. Ákærði hefði haldið á réttskeið og bensínbrúsa. Ákærði hefði lagt þá hluti frá sér inni í bílskúrnum og síðan gengið út til móts við lögreglu. Þegar vitnið hefði stigið út úr lögreglubifreiðinni hefði það fundið bensínlykt. Taldi vitnið að nýbúið hefði verið að hella bensíni á bifreiðina og vísaði um það til lyktarinnar og þess að bifreiðin hefði verið rök bílstjóramegin. Vitnið sagði ákærða strax hafa verið handtekinn og færðan inn í lögreglubifreið.

Fram kom hjá vitninu að það hefði veitt því að athygli að brotaþoli var með lítilsháttar roða á hálsi. Rak vitnið minni til þess að brotaþoli hefði nefnt honum til skýringar að rafmagnssnúru á ryksugu hefði verið beitt á háls hennar.

G lögreglumaður skýrði svo frá fyrir dómi að hún hefði umrætt kvöld farið á vettvang ásamt starfsfélaga sínum, F, í kjölfar þess að tilkynning barst um að karlmaður hefði tekið eiginkonu sína hálstaki. Þegar lögregla hefði verið komin nærri vettvangi hefði borist önnur tilkynning þar sem fram hefði komið að maðurinn væri búinn að hella bensíni yfir bifreið sem konan sæti í. Vitnið hefði í framhaldinu séð til manns, ákærða í málinu, sem haldið hefði á réttskeið og bensínbrúsa og hefði hann verið að ganga inn í bílskúr. Brotaþoli hefði aftur á móti setið inni í bifreiðinni. Þegar vitnið hefði stigið út úr bifreiðinni sagðist það hafa fundið mikla bensínlykt.

Vitnið sagði lögreglu hafa handtekið ákærða og hefði vitnið rætt við hann í kjölfarið. Fram hefði komið hjá ákærða að hann og brotaþoli hefðu verið að neyta áfengis og orðið ósátt. Ákærði hefði einnig greint vitninu frá því að brotaþoli hefði verið búinn að lýsa áformum um að fara akandi af vettvangi. Vitnið kvaðst hafa spurt ákærða út í bensínlyktina og ákærði svarað því til að hann hefði verið að setja bensín á sláttuvélina. Þá hefði hann nefnt að mögulega hefði hann hótað að kveikja í bifreiðinni í því skyni að fá brotaþola ofan af því að fara akandi í burtu.

A lögreglumaður bar fyrir dómi að hann hefði komið á vettvang umrætt sinn í [...] þegar búið hefði verið að handtaka ákærða. Vitnið kvað brotaþola hafa setið inni í bifreið og hefði hún verið í miklu uppnámi. Vitnið sagði bensínlykt hafa verið á planinu við húsið. Vitnið hefði í framhaldinu farið með brotaþola inn í húsið og rætt við hana þar. Brotaþoli hefði verið ölvuð og reikul í spori. Brotaþoli hefði lýst atvikum svo að hún og ákærði hefðu verið að spila í spilavíti á netinu þegar ákærði hefði skyndilega reynt að kyrkja hana með snúru. Brotaþola hefði tekist að losa sig og hún flúið út í bíl þaðan sem hún hefði hringt á lögreglu. Á meðan brotaþoli hefði verið inni í bifreiðinni hefði ákærði hellt úr bensínbrúsa yfir bílinn og ætlað að kveikja í bílnum. Vitnið sagðist aðspurt ekki muna hvort það hefði séð áverka á brotaþola.

B lögreglumaður bar að hún hefði komið að heimili ákærða og brotaþola umrætt kvöld í kjölfar tilkynningar sem borist hefði lögreglu. Vitnið kvað mikla bensínlykt hafa verið á vettvangi og sagði bifreið, sem staðið hefði á planinu, augljóslega hafa verið blauta. Vitnið kvaðst hafa rætt við brotaþola um kvöldið en vegna ástands hennar hefði ekki verið um formlega skýrslugjöf að ræða. Vitnið hefði síðan tekið framburðarskýrslu af brotaþola daginn eftir.

Vitnið sagði brotaþola hafa lýst því yfir, er það ræddi við hana um kvöldið, að ákærði væri ekki vondur maður. Ástandið hefði farið úr böndunum og ákærði ráðist á hana og reynt að kyrkja hana. Þá kvaðst vitnið hafa greint roða á hálsi brotaþola er hún kom til skýrslugjafar daginn eftir að atvik máls gerðust.

H, dóttir ákærða og brotaþola, kvaðst hafa fengið símtal frá móður sinni umrætt kvöld. Vitnið sagði brotaþola hafa verið mjög ölvaða þegar hún hringdi. Brotaþoli hefði jafnframt verið í „smá“ uppnámi en þó ekki verið hágrátandi eða neitt slíkt. Í símtalinu hefði brotaþoli tjáð vitninu að hún sæti inni í bíl „... og hann sé búinn að, sem sagt, sé með eitthvað bensín og eitthvað svoleiðis.“ Vitnið sagðist hafa brugðist við símtali móður sinnar með því að hringja strax í Neyðarlínuna og óska eftir aðstoð.

Vitnið sagðist hafa hitt brotaþola á [...] í [...] síðar um kvöldið. Vegna ölvunarástands hennar kvaðst vitnið ekki hafa rætt mikið við hana þá heldur ákveðið að láta það bíða þar til af henni rynni.

Aðspurt kvaðst vitnið ekki muna efnislega eftir samræðum móður sinnar við þann lækni sem hana skoðaði. Vitnið sagðist muna það eitt að brotaþoli hefði viljað komast strax heim. Vitnið kvaðst ekki hafa tekið eftir neinum áverkum á móður sinni.

Þá gaf einnig skýrslu vitnis fyrir dómi I, dóttir ákærða og brotaþola, en ekki þykir þörf á að rekja framburð hennar hér sérstaklega.

V

Í málinu er ákærða gefið að sök stórfellt brot í nánu sambandi gegn eiginkonu sinni með því að hafa á heimili þeirra 2. október 2019 sett snúru af ryksugu utan um háls hennar og hert að og nokkru síðar tekið bensínbrúsa og hellt yfir bifreið þeirra, sem brotaþoli hafði læst sig inni í, og hótað að kveikja í bifreiðinni, svo sem nánar er lýst í ákæru.

Fyrir liggur að ákærði og brotaþoli voru ein að [...] er atvik máls gerðust. Ákærði hefur frá upphafi neitað að hafa beitt brotaþola ofbeldi. Þá hefur hann einnig neitað að hafa haft í hótunum við hana. Framburður ákærða fyrir dómi er reifaður í kafla III hér að framan. Ákærði lýsti atvikum svo að hann og brotaþoli hefðu þetta kvöld verið að drekka og spila fjárhættuspil á netinu. Þau hefðu síðan farið að rífast og í kjölfarið hefði ákærði rokið út úr íbúðinni og inn í bílskúr. Hann hefði síðan tæmt bensínbrúsa, sem staðið hefði fyrir utan húsið, á sláttuvél þar sem hann hefði ekki viljað geyma brúsann inni í bílskúrnum með bensíni í. Ákærði sagði mögulegt að við þetta hefði bensín slest á bifreið þeirra hjóna, enda hefði hann verið mjög drukkinn. Ákærði kvaðst síðan hafa haldið áfram að ganga frá eftir smíðavinnu, sem verið hefði yfirstandandi á palli við húsið. Á meðan hann var að bjástra þetta í og við bílskúrinn taldi ákærði að brotaþoli hefði setið inni í bifreið þeirra, en hann var þó ekki viss. Lögreglumaður hefði síðan skyndilega birst og ákærði í kjölfarið verið handtekinn og færður í fangageymslur.

Fyrir dómi fullyrti brotaþoli að ákærði hefði ekki beitt hana ofbeldi umrætt sinn. Þá kannaðist hún ekki við að ákærði hefði hellt bensíni yfir bifreið þeirra á meðan hún sat inni í henni og aftók að ákærði hefði hótað að kveikja í bifreiðinni. Þegar brotaþoli gaf skýrslu hjá lögreglu um hádegisbil 3. október 2019, þ.e. daginn eftir að atvik máls gerðust, kannaðist hún heldur ekki við að ákærði hefði brotið gegn henni með þeim hætti sem honum er gefið að sök í ákæru. Frásögn sína um annað kvöldið áður sagði brotaþoli ósanna og skýrast af því að hún hefði verið ákærða reið og hún viljað hefna sín á honum. Brotaþoli vísaði einnig til þess að hún hefði verið undir mjög miklum áhrifum áfengis um kvöldið.

Í málinu liggja frammi upptökur símtala brotaþola við Neyðarlínuna sem eru málatilbúnaði ákæruvaldsins til stuðnings. Þar lýsir brotaþoli því að ákærði hafi brugðið snúru um háls hennar og að hann hafi nokkru síðar hellt bensíni yfir bifreið sem brotaþoli var í og hótað að bera að henni eld. Svo sem rakið er í köflum I og II voru tekin sýni úr fatnaði ákærða og send til rannsóknar. Staðfesti rannsóknin að í fatnaðinum var bensín. Ákærði hefur samkvæmt framansögðu gefið á því ákveðnar skýringar. Þá liggur fyrir að í brúsa sem ákærði hélt á er lögreglu bar að reyndust vera leifar af bensíni. Lögreglumenn sem á vettvang komu og skýrslu gáfu fyrir dómi báru að bifreiðin hefði verið blaut þegar að var komið. Engin sýni voru hins vegar tekin af bifreiðinni til að staðreyna hverrar gerðar vökvinn á henni var.

F lögreglumaður bar fyrir dómi að hann hefði veitt því athygli á vettvangi að brotaþoli var með lítilsháttar roða á hálsi. Þá kvaðst B lögreglumaður hafa greint roða á hálsi brotaþola er hún kom til skýrslugjafar daginn eftir að atvik máls gerðust. Sjálf þvertók brotaþoli hins vegar fyrir er hún gaf skýrslu við aðalmeðferð málsins að hún hefði verið með áverka á hálsi umrætt sinn. Þegar brotaþoli var spurð út í þann roða á hálsi sem sést hefði við læknisskoðun, og greina má á framlögðum ljósmyndum, svaraði hún því til að hún væri alltaf mjög rauð á hálsi og sýndi hún háls sinn og bringu í dómsalnum því til staðfestu.

Eins og fyrr var getið var brotaþoli í kjölfar þess að lögregla kom á heimili hennar færð til skoðunar á [...]. Vegna þeirrar skoðunar liggur frammi í málinu vottorð læknis, dagsett 29. október 2019, og er umfjöllun um efni vottorðsins að finna í II. kafla dómsins. Vottorðið er ritað af C, sérfræðingi í heilsugæslulækningum. Upplýst er að C skoðaði brotaþola ekki sjálfur heldur ritaði hann vottorðið eftir nótum unglæknis. Í vottorðinu segir að við skoðun hafi sést roði á hálsi. C kom fyrir dóm við aðalmeðferð málsins og staðfesti og skýrði vottorðið. Í framburði hans kom meðal annars fram að samkvæmt fyrirliggjandi nótum hefðu við þreifingu komið fram eymsli framan á hálsi og til hliðanna. Brotaþoli hefði einnig kennt til þegar hún hefði snúið höfðinu. Læknirinn sagði þá áverka sem tilgreindir væru í vottorðinu samræmast þeim atvikum sem þar væri lýst. Að mati dómsins er samkvæmt þessu mögulegt að áverkar á hálsi brotaþola hafi komið til með þeim hætti sem vísað er til í ákæru. Hins vegar verður vart séð að umræddir áverkar geti sem slíkir talist vera því til stuðnings að brotaþoli hafi sætt svo alvarlegri atlögu sem í ákæru er lýst.

Samkvæmt 108. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála hvílir sönnunarbyrði um sekt ákærða og atvik, sem telja má honum í óhag, á ákæruvaldinu. Þá metur dómari hverju sinni hvort nægileg sönnun, sem ekki verði vefengd með skynsamlegum rökum, sé fram komin um hvert það atriði sem varðar sekt og ákvörðun viðurlaga við broti, sbr. 1. mgr. 109. gr. laga nr. 88/2008. Dómari metur það enn fremur ef þörf krefur hvert sönnunargildi þær staðhæfingar hafa sem varða ekki beinlínis það atriði sem sanna skal en ályktanir má leiða af um það, sbr. 2. mgr. 109. gr. sömu laga. Þá skal dómur reistur á sönnunargögnum sem færð eru fram við meðferð máls fyrir dómi, sbr. 1. mgr. 111 gr. laganna.

Fyrir liggur að brotaþoli var talsvert ölvuð er atvik máls gerðust. Um það hefur hún sjálf borið og þá segir um það atriði í upplýsingaskýrslu B rannsóknarlögreglumanns, sem ræddi við brotaþola á lögreglustöð um kvöldið eftir að brotaþoli hafði gengist undir skoðun á [...], að brotaþoli hafi verið sjáanlega mjög ölvuð. Í skýrslunni segir jafnframt að af þeim sökum hafi ekki verið „... hægt að taka formlega skýrslu...“ af brotaþola. Við mat á sönnunargildi frásagnar brotaþola umrætt kvöld af atvikum verður ekki framhjá þessu ástandi hennar litið. Þá liggur fyrir samkvæmt framansögðu að brotaþoli dró ásakanir sínar á hendur ákærða til baka strax daginn eftir er hún gaf skýrslu hjá lögreglu að viðstöddum réttargæslumanni. Samkvæmt rannsóknargögnum lögreglu var ákærði þá í haldi lögreglu og hafði verið allt frá því lögregla handtók hann á vettvangi kvöldið áður. Brotaþoli hélt síðan fast við þann framburð sinn er hún gaf skýrslu fyrir dómi við aðalmeðferð málsins, eins og áður var rakið.

Samkvæmt framansögðu eru ákærði og brotaþoli ein til frásagnar af atvikum á heimili þeirra að kvöldi 2. október 2019. Ákærði hefur frá upphafi neitað sakargiftum og þá hefur brotaþoli, bæði við skýrslugjöf hjá lögreglu og fyrir dómi, sagt þær rangar. Að þessu og öðru framangreindu heildstætt virtu er það mat dómsins að ákæruvaldinu hafi ekki tekist að sanna, gegn neitun ákærða, svo ekki verði vefengt með skynsamlegum rökum, sbr. 1. mgr. 109. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, að ákærði hafi gerst sekur um þá háttsemi sem honum er gefin að sök í ákæru. Verður hann því sýknaður af sakargiftum í málinu.

VI

Með vísan til úrslita málsins, sbr. 2. mgr. 235. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, greiðist allur sakarkostnaður úr ríkissjóði, þar með talin þóknun skipaðs verjanda ákærða, U-kk-ef A-kk-ef E-kk-ef lögmanns, þóknun tilnefnds verjanda ákærða á rannsóknarstigi málsins, Á-kvk-ef B-kvk-ef E-kvk-ef lögmanns, og þóknun tilnefnds réttargæslumanns brotaþola, J-kk-ef A-kk-ef K-kk-ef lögmanns, en þóknun þeirra þykir eftir umfangi málsins og með hliðsjón af fyrirliggjandi tímaskýrslum hæfilega ákveðin svo sem í dómsorði greinir.

Dóm þennan kveður upp K-kk-nf H-kk-nf héraðsdómari. Fyrir uppsögu dómsins var gætt 1. mgr. 184. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.

Dómsorð:

Ákærði, X, skal sýkn af kröfum ákæruvalds í máli þessu.

Allur sakarkostnaður greiðist úr ríkissjóði, þar með talin þóknun skipaðs verjanda ákærða, U-kk-ef A-kk-ef E-kk-ef lögmanns, 688.200 krónur að virðisaukaskatti meðtöldum, þóknun tilnefnds verjanda ákærða á rannsóknarstigi málsins, Á-kvk-ef B-kvk-ef E-kvk-ef lögmanns, 183.520 krónur að virðisaukaskatti meðtöldum og ferðakostnaður lögmannsins 9.240 krónur, og þóknun tilnefnds réttargæslumanns brotaþola, J-kk-ef A-kk-ef K-kk-ef lögmanns, 120.250 krónur að virðisaukaskatti meðtöldum.

K-kk-nf H-kk-nf

Allur sakarkostnaður greiðist úr ríkissjóði, þar með talin þóknun skipaðs verjanda ákærða, U-kk-ef A-kk-ef E-kk-ef lögmanns, 688.200 krónur að virðisaukaskatti meðtöldum, þóknun tilnefnds verjanda ákærða á rannsóknarstigi málsins, Á-kvk-ef B-kvk-ef E-kvk-ef lögmanns, 183.520 krónur að virðisaukaskatti meðtöldum og ferðakostnaður lögmannsins 9.240 krónur, og þóknun tilnefnds réttargæslumanns brotaþola, J-kk-ef A-kk-ef K-kk-ef lögmanns, 120.250 krónur að virðisaukaskatti meðtöldum.

K-kk-nf H-kk-nf