S-159/2010

Mál þetta höfðaði sýslumaðurinn í Borgarnesi með ákæru 3. mars 2010 á hendur ákærða, A…, kt. …, … á …. Málið var dómtekið 10. september sama ár.

Í ákæruskjali er ákærða gefin að sök líkamsárás „með því að hafa aðfaranótt sunnudagsins 8. nóvember 2009, staddur fyrir utan sumarbústaðinn Reynihlíð í Munaðarnesi, Borgarbyggð, ráðist á B…, kt. …, sem þá sat í tröppum við bústaðinn, og fyrst slegið hana með krepptum hnefa í andlitið, og síðan aftur, á sama stað, slegið hana í andlitið, með þeim afleiðingum að B… vankaðist og hlaut innkýlt brot á kinnbeinsboga vinstra megin.“ Þetta er talið varða við 1. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga, nr. 19/1940, með síðari breytingum, en til vara 1. mgr. 217. gr. sömu laga.

Í ákæru er þess krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og greiðslu alls sakarkostnaðar. Einnig er í ákæru tekin upp einkaréttarkrafa ætlaðs brotaþola, en hún krefst þess að ákærða verði gert að greiða henni skaðabætur að fjárhæð 950.000 krónur með vöxtum samkvæmt 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu, nr. 38/2001, frá 8. nóvember 2009 þar til mánuður var liðinn frá þeim tíma er krafan var kynnt ákærða, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags.

Ákærði krefst þess að hann verði sýknaður af kröfu ákæruvaldsins en til vara að honum verði gerð svo væg refsing sem lög frekast leyfa. Jafnframt krefst ákærði þess að skaðabótakröfu verði vísað frá dómi en til vara að hún verði lækkuð. Loks krefst ákærði þess að sakarkostnaður verði felldur á ríkissjóð.

I

Tildrög málsins eru þau að D…, … í Munaðarnesi, hélt boð fyrir nokkurn hóp kvenna helgina 7.−9. nóvember 2009. Nokkrir makar munu einnig hafa komið en þar á meðal var ákærði. Að kvöldi laugardagsins 8. nóvember var haldið kvöldverðarboð í samkomuhúsinu í Munaðarnesi, en að því loknu héldu gestir í sumarhús í nágrenninu, sem þeir höfðu til umráða. Nokkur hópur gesta fór í sumarhús sem kallað er Reynihlíð og var þar gleðskapur fram eftir nóttinni. Þegar liðið var undir morgun voru ákærði, eiginkona hans, E…, og B… stödd utandyra við bústaðinn. Er ákærða gefið að sök að hafa þá ráðist að B… og veitt henni þá áverka sem greinir í ákæru.

Eftir umrædda atburði, þegar liðið var undir morgun, var haft samband við sambýlismann B… sem kom akandi og sótti hana nokkru síðar. Kom hann B… til aðhlynningar á slysadeild Landspítalans í Fossvogi. Í áverkavottorði 18. desember 2009, sem ritað er af S-kvk-þgf S-kvk-þgf, sérfræðingi á háls-, nef- og eyrnadeild spítalans, segir svo:

„Við skoðun á slysadeild kvartaði hún um verk í kinn og upp í höfuð og var bólgin og aum. Var send í sneiðmynd af andlitsbeinum sem sýndi innkýlt brot á kinnbeinsboga vinstra megin. Í kjölfarið send á göngudeild háls-, nef- og eyrnadeildar LSH og þreifast brotabrúnin auðveldlega við skoðun þar. Þar er talsverð bólga yfir vinstri kinn og dofi yfir allri kinninni. Einnig talsverð skerðing á opnun á munni, gat einungis opnað u.þ.b. ½ sm.

Þar var metið nauðsynlegt að taka B… til aðgerðar og var sú aðgerð framkvæmd þann 10.11. Í svæfingu var gerð lokuð rétting á kinnbeinsbrotinu. Útskrifaðist heim samdægurs. Við endurkomu nokkrum dögum seinna kemur hins vegar í ljós að brotið er óstabilt og hefur fallið niður aftur. Á þá ennþá erfitt með að opna munninn. Fer í nýja sneiðmynd sem staðfestir það að brotið liggur ekki vel og er ennþá innkýlt. Hún er því tekin til enduraðgerðar og er sú aðgerð framkvæmd þann 20.11. Farið er inn á sama stað og áður og gerð lokuð rétting sem virðist heppnast vel. Kemur 10 dögum síðar í saumatöku og er þá góð lega á brotinu. Er farin að geta opnað munninn betur en þó ekki að fullu og er ennþá dofi yfir kinninni.

Líklegt er að dofinn stafi af bólgu í kinninni og muni ganga til baka, en þó erfitt að fullyrða um það á þessu stigi. Við endurkomuna á sjúklingur ennþá erfitt með að opna munninn almennilega en það mun að öllum líkindum ganga einnig til baka.“

II

Í skýrslu ákærða fyrir dómi lýsti hann atvikum þannig að hann og eiginkona hans, E…, hefðu farið í samkvæmið í sumarbústað þar sem nokkur hópur kvenna dvaldi að loknum kvöldverði í samkomuhúsinu í Munaðarnesi. Þegar þangað var komið sagði ákærði að kona hefði boðið sér að koma til sín í heitan pott. Ákærði kvaðst hafa þegið það boð, klætt sig úr og farið í pottinn þar sem hann hefði spjallað við þessa konu og drukkið áfengi. Skömmu seinna hefðu tvær konur komið og taldi ákærði að önnur þeirra væri unnusta konunnar í pottinum. Þessar konur hefðu verið með einhvern skæting og kvaðst ákærði þá hafa farið úr pottinum. Í framhaldi af þessu sagðist ákærði ekki hafa fundið fötin sín og því hefði hann brugðið á það ráð að fara í úlpu en kalt hefði verið í veðri. Eftir að hafa leitað að fötum sínum um stund kvaðst ákærði hafa komið að eiginkonu sinni og B… þar sem þær sátu tvær fyrir utan bústaðinn. Ákærði kvaðst þá hafa spurt eiginkonu sína um fötin og hún sagt honum að leita betur. Ákærði kvaðst hafa gert það en síðan komið aftur og þá hefði B… sakað hann um að reyna að fá kvenfólkið til við sig. Ákærði kvaðst hafa neitað þessu en B… haldið áfram þessum ásökunum og orðið æstari. Ákærði sagðist hafa brugðist við með því að snúa sér undan en þá hefði B… stokkið til og gripið í úlpu ákærða. Ákærði kvaðst þá hafa losað sig og ætlað að ganga burt en þá hefði B… farið að öskra og æpa. Þessu næst sagði ákærði að hann hefði gengið að B… til að athuga hvað væri að en þá hefði kona, sem ákærði taldi unnustu konunnar í heita pottinum, komið og ráðist að ákærða með höggum og spörkum. Í fyrstu kvaðst ákærði hafa borið fyrir sig hendur en síðan lagt á flótta í sinn bústað. Nokkru síðar hefði eiginkona ákærða komið í bústaðinn án þess þó að ákærði gerði sér nánar grein fyrir hvenær það var um nóttina.

Aðspurður neitaði ákærði því eindregið að hafa lagt hendur á B…. Einnig kannaðist hann ekki við að hafa stigið í vænginn við einhverjar konur í samkvæminu og taldi að framkoma sín hefði ekki verið ósæmileg með neinu móti. Þá kvaðst ákærði ekki hafa séð áverka á B… og gat ekki skýrt hvernig hún slasaðist. Loks sagði ákærði að eiginkona sín hefði verið að hugga B… þegar ráðist var að ákærða. Nánar aðspurður sagði ákærði að eiginkona sín hefði aðeins sinnt B… en látið sig afskiptalausan. Um ástand sitt sagði ákærði að hann hefði verið ölvaður en þó ekki það mikið að hann myndi ekki atburði.

III

B…, ætlaður brotaþoli, gaf skýrslu fyrir dómi og greindi frá því að hún hefði í samkvæminu í sumarhúsinu rætt mikið við E…, eiginkonu ákærða. Kom fram hjá B… að hún hefði ekkert þekkt hjónin. Um nóttina sagði B… að ákærði hefði orðið mjög ölvaður og farið að haga sér illa með því að reyna við konur í samkvæminu. B… kvaðst þó hafa orðið minnst vör við þetta, enda hefði hún verið að ræða við eiginkonu ákærða. Framhaldinu lýsti B… þannig að hún hefði setið ásamt þeim hjónum í tröppum fyrir utan sumarbústaðinn við útidyrnar. Hefði ákærði setið milli þeirra vinstra megin við vitnið. Ákærði hefði verið í úlpu á nærbuxunum og hefði eiginkona hans eftir mætti reynt að fá hann til að fara í þann bústað sem hjónin höfðu til umráða. Ákærði hefði svo viljað fara að kyssa vitnið en þá hefði kona hans staðið upp og brugðist reið við. Ákærði hefði þá kýlt vitnið hnefahöggi neðarlega á vinstri kjálkann. Við þessu hefði eiginkona ákærða brugðist með því að reyna að draga hann í burtu og halda honum. Ákærði hefði hins vegar náð að losa sig frá konu sinni og tekið tilhlaup með reiddan hnefa á lofti og kýlt vitnið á kinnbeinið vinstra megin. Taldi B… að ákærði hefði í síðara sinnið greitt sér fleiri en eitt högg en minningin eftir fyrsta höggið væri óljós þar sem vitnið rotaðist. Aðspurð sagði B… að hún hefði setið á sama stað þegar ákærði réðst að henni í seinna skiptið.

Um framhaldið sagði B… að E…, eiginkona ákærða, hefði dregið hann á brott og hann farið sína leið. Skömmu seinna hefði F… komið og síðan G…. Þessu næst kvaðst vitnið hafa farið inn í bústaðinn og síðan hringt í mann sinn sem hefði komið snemma um morguninn og sótt vitnið. Um afleiðingarnar sagði B… að hún fengi enn höfuðverk af og til en væri að öðru leyti búin að ná sér líkamlega. Andlega hefði þetta hins vegar verið mikið áfall. Loks sagði B… að hún hefði verið undir einhverjum áhrifum en þó ekki mjög drukkin.

IV

Vitnið E…, eiginkona ákærða, skoraðist ekki undan að gefa skýrslu fyrir dómi. Hún lýsti atvikum þannig að G… hefði boðið ákærða í heitan pott í samkvæminu. Vitnið kannaðist ekki við að ákærði hefði í samkvæminu komið ósæmilega fram með einhverju móti. Í samkvæminu sagði E… að hún hefði meðal annars rætt við B… en ekki frekar við hana en aðra. Þær hefðu verið fyrir utan bústaðinn þegar ákærði kom að leita að fötum sínum sem F… hafði tekið saman og sett einhvers staðar. Ákærði hefði síðan farið inn og komið aftur en þá hefði B… farið að væna hann um að hafa verið að káfa á konum. Því næst hefði hún þrifið í ákærða og staðið upp en vitnið kvaðst hafa beðið þau að hætta þessu. Þegar hér var komið hefði kona kölluð H…, sem vitnið vissi ekki frekari deili á, komið og lamið til ákærða. Hann hefði þá lagt á flótta en vitnið orðið eftir. Fleiri hefðu svo komið út og B… sagt að ákærði hefði slegið sig. E… tók hins vegar fram að hún hefði aldrei séð ákærða slá til B….

Vitnið F… bar fyrir dómi að ákærði hefði í samkvæminu í sumarhúsinu verið að reyna við sig og flestar aðrar konur sem þar voru að skemmta sér. Þegar um þverbak keyrði kvaðst vitnið hafa tínt saman föt ákærða þar sem þau lágu eftir að hann hafði farið í heitan pott og hent þeim inn í forstofu með þeim tilmælum að ákærði og eiginkona hans hefðu sig á brott. Þessu næst kveðst vitnið hafa gengið inn en síðan farið að leita að B… og fundið hana utandyra með hjónunum. F… kveðst þá hafa beðið B… að koma inn og hún svarað með því að segja að hjónin væru að fara. Vitnið kvaðst síðan hafa farið inn og eftir skamma stund hafi G…, sem fyrr um nóttina var í pottinum með ákærða, sagt að hún teldi að þau hjónin væru að leita að þriðja aðila. G… kvaðst þá hafa óttast um B… og farið út til að gæta að henni. Um framhaldið sagði G… að hún hefði komið að B… sitjandi á sama stað og þegar vitnið kom út í fyrra sinnið. Við hlið hennar hefði setið E…, eiginkona ákærða, og hefðu þær báðar verið grátandi. Þær hefðu ekkert sagt en síðan hefði G… komið út og þá hefði E… sagt að þetta væri allt henni að kenna. Vitnið kvaðst síðan hafa farið inn á klósett með B… og látið hana hafa kaldan bakstur en B… hefði verið með holu í kinninni. Einnig hefði hún átt erfitt með að opna munninn og verið mjög kvalin. Eftir um klukkustund sagði vitnið að sambýlismaður B… hefði komið og sótt hana en vitnið taldi að þessir atburðir hefðu gerst undir morgun á sjötta tímanum.

Vitnið G… gaf skýrslu fyrir dómi og sagði að um nóttina hefði hún farið í heitan pott í samkvæminu. Þangað hefði ákærði komið og farið í pottinn óboðinn. Í pottinum hefði ákærði orðið uppáþrengjandi og farið að ögra vitninu með því að vísa til kynhneigðar þess. Eiginkona ákærða hefði síðan komið en látið þetta afskiptalaust. Vitnið kvaðst fljótlega hafa farið úr pottinum og inn í samkvæmið. Eftir að hafa dvalið þar einhverja stund hefði F… spurt um B… og því hefði verið svarað þannig að hún væri úti með ákærða og eiginkonu hans. G… kvaðst þá hafa látið þau ummæli falla að sér hefði fundist, eftir atburðina í heita pottinum, að þau hjón væru að leita að þriðja aðila. Þá hefði F… hlaupið út og komið inn með B…. Vitnið sagði að áverkar hefðu verið á B…, en hún hefði verið bólgin og kvartað undan kvölum. Þessir atburðir hefðu orðið seint um nóttina en maður B… hefði komið nokkru síðar og sótt hana.

Vitnið D…, … í Munaðarnesi, greindi frá því fyrir dómi að kvartað hefði verið yfir því í samkvæminu að ákærði væri að reyna við konur. D… kvaðst hins vegar ekki hafa tekið eftir neinu en tók fram að hún hefði verið mjög ölvuð. Þegar líða tók á samkvæmið sagði vitnið að uppi hefði verið fótur og fit. B… hefði verið grátandi inni í eldhúsi en ástæðuna hefði hún sagt vera að ákærði hefði lagt hendur á sig. Vitnið sagðist ekki hafa séð áverka á B… en tók fram að hún hefði verið með klakapoka á kinninni.

Vitnið I… var ekki leidd fyrir dóminn en hún gaf skýrslu símleiðis hjá lögreglu 10. desember 2009 og var skýrslan hljóðrituð. Vitnið greindi frá því að ákærði hefði orðið mjög ölvaður í samkvæminu og farið að leita á konur fyrir framan eiginkonu sína. Um nóttina hefði síðan B… farið út til þeirra hjóna, en það næsta sem vitnið vissi um B… var að hún og F… voru inni á klósetti. Þar hefði B… verið niðurbrotin og kvaðst vitnið hafa tekið eftir áverkum á kjálka hennar.

V

Ákærði hefur á öllum stigum málsins eindregið neitað því að hafa ráðist að B…, eins og honum er gefið að sök í ákæru, og að hafa orðið valdur að þeim líkamsáverkum sem hún hlaut. Í skýrslu ákærða hér fyrir dómi lýsti hann atvikum þannig að B… hefði verið með haldlausar ásakanir í sinn garð í þá veru að hann hefði verið að fara á fjörurnar við konur í samkvæminu sem haldið var í sumarbústaðnum. Hún hefði síðan stokkið til og gripið í úlpu ákærða en hann losað sig og ætlað að ganga á brott. Þá hefði B… farið að hljóða og kona komið út sem ráðist hefði að ákærða. Við þessu kvaðst ákærði hafa brugðist með því að bera fyrir sig hendur en síðan lagt á flótta í sinn bústað. Frásögn ákærða er studd vætti eiginkonu hans, E…, en hún hefur í meginatriðum lýst atvikum á sama veg. Framburð hennar verður þó óhjákvæmilega að virða ljósi þess að hún er gift ákærða.

Andspænis neitun ákærða stendur vætti B… en hún lýsti atvikum þannig fyrir dómi að hún hefði setið í tröppum fyrir utan sumarhúsið við útidyrnar ásamt þeim hjónum. Þar hefði ákærði slegið hana fyrirvaralaus með hnefahöggi í andlitið. Eiginkona hans hefði brugðist við með því að reyna að draga ákærða á brott, en hann hefði losað sig og komið á hlaupum með reiddan hnefa á lofti og kýlt vitnið á kinnbeinið vinstra megin.

Að slepptum vitnisburði eiginkonu ákærða hefur ekkert komið fram sem rennir stoðum undir frásögn hans. Þvert á móti fer annað það sem liggur fyrir í málinu í bága við neitun hans. Þannig hafa vitnin F… og G… borið fyrir dómi að B… hafi verið með áverka í kjölfar samskipta við ákærða fyrir utan sumarhúsið. Einnig lýsti vitnið I… atvikum á sama veg í skýrslu hjá lögreglu. Þá lýsti vitnið D… því að B… hefði verið grátandi inni í eldhúsi og sagt ástæðuna vera að ákærði hefði lagt á sig hendur. Frásögn ákærða og vitnisburður eiginkonu hans skýrir hins vegar með engu móti hvernig B… hlaut áverka rétt í aðdraganda þess að höfð voru afskipti af henni slasaðri. Jafnframt fer sú frásögn ákærða að B… hafi af tilefnislausu sakað sig um ósæmilega framkomu í garð kvenna í samkvæminu í bága við samhljóða vætti fyrrgreindra vitna um að hegðun ákærða hafi verið því marki brennd. Loks er þess að gæta að þeir áverkar sem B… hlaut koma heim og saman við lýsingu hennar á atlögu ákærða.

Að öllu því virtu sem hér hefur verið rakið þykir frásögn ákærða mjög ótrúverðug og verður því ekki á henni byggt við úrlausn málsins. Vitnisburður B… hefur hins vegar verið greinargóður og í fullu samræmi við annað sem komið hefur fram í málinu. Samkvæmt þessu er sannað, svo hafið sé yfir skynsamlegan vafa, að ákærði hafi veist að brotaþola og með hnefahöggum, eins og honum er gefið að sök, og veitt henni þá áverka sem greinir í ákæru. Með hliðsjón af þeim afleiðingum verður brot ákærða heimfært til 1. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga.

VI

Samkvæmt sakavottorði er ákærði ekki með mál á sakaskrá sem hefur áhrif við ákvörðun refsingar.

Við ákvörðun refsingar ber að líta til 1., 2. og 3. töluliðar 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga. Einnig horfir til refsiþyngingar að líkamsárásin var tilefnislaus með öllu og fólskuleg. Að þessu gættu þykir refsing ákærða hæfilega ákveðin fangelsi í fjóra mánuði, en rétt þykir að fresta fullnustu þriggja mánaða af refsingunni, bundið almennu skilorði eins og nánar greinir í dómsorði.

Brotaþoli krefst miskabóta að fjárhæð 800.000 krónur og lögmannskostnaðar að fjárhæð 150.000 krónur. Með broti sínu hefur ákærði fellt á sig miskabótaábyrgð gagnvart brotaþola, sbr. a-lið 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga, nr. 50/1993. Fyrir liggur að brotaþoli þurfti tvívegis að gangast undir aðgerð vegna áverkanna. Hún ber hins vegar engin sjáanleg ör í andliti og hefur að mestu náð sér líkamlega. Að þessu virtu þykja miskabætur hæfilega ákveðnar 400.000 krónur. Auk þess verður tekin til greina vaxtakrafa brotaþola þannig að upphafsdagur dráttarvaxta verði 24. apríl 2010, en þann dag var mánuður liðinn frá því að ákærða var fyrst kynnt krafan með birtingu fyrirkalls. Loks verður ákærða gert að greiða brotaþola málskostnað sem þykir hæfilega ákveðinn svo sem greinir í dómsorði.

Með vísan til 1. mgr. 218. gr. laga nr. 88/2008 verður ákærði dæmdur til að greiða sakarkostnað samkvæmt yfirliti lögreglu um þann kostnað og ákvörðun dómsins um málsvarnarlaun verjanda, sem ákveðinn er að meðtöldum virðisaukaskatti eins og greinir í dómsorði. Auk þess verður ákærða gert að greiða ferðakostnað verjanda.

B-kk-nf B-kk-nf, héraðsdómari, kveður upp dóm þennan.

D Ó M S O R Ð:

Ákærði A… sæti fjögurra mánaða fangelsi en fresta skal fullnustu þriggja mánaða af refsingunni og falli sá hluti hennar niður að liðnum tveimur árum frá uppkvaðningu dómsins haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga, nr. 19/1940, með síðari breytingum.

Ákærði greiði B… 400.000 krónur með vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu, nr. 38/2001, frá 8. nóvember 2009 til 24. apríl 2010, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags og 80.000 krónur í málskostnað.

Ákærði greiði 417.094 krónur í sakarkostnað, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, E-kk-ef H-kk-ef B-kk-ef, hdl., 376.500 krónur, og ferðakostnaður verjanda, 18.994 krónur.

B-kk-nf B-kk-nf