E-1204/2019

Úrskurður

Mál þetta telst höfðað 4. september 2019 og var tekið til úrskurðar 20. nóvember. Stefnandi er Dalseignir ehf., Dalvegi 16b, Kópavogi. Stefndi er P-kk-nf P-kk-nf, Spáni.

Stefnandi krefst þess að stefndi verði dæmdur til greiðslu 4.401.990 kr. skaða og miskabóta með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá þingfestingardegi til greiðsludags, en ellegar verði stefndi dæmdur til greiðslu hæfilegra bóta að mati dómsins. Í báðum tilvikum er krafist málskostnaðar.

Stefndi krefst þess aðallega að málinu verði vísað frá dómi. Til vara krefst hann sýknu af bótakröfu stefnanda og til þrautavara að krafan verði stórlega lækkuð. Þá krefst stefndi málskostnaðar að skaðlausu eftir mati dómsins.

Málið var flutt um frávísunarkröfu stefnda 20. nóvember 2019.

I.

Stefndi og M-kk-nf E. E-kk-nf, fyrirsvarsmaður stefnanda, voru eigendur Fer fasteigna ehf. og átti félagið fasteignina Dalveg 16b í Kópavogi. Í mars 2018 var kominn upp alvarlegur ágreiningur milli M-kk-ef og stefnda og fór svo að M-kk-nf afsalaði Dalvegi 16b til stefnanda 30. ágúst 2018, en það félag er í eigu M-kk-ef. Þann 23. nóvember 2018 synjaði sýslumaður kröfu stefnda um lögbann við ráðstöfun eignarinnar og var þeirri ákvörðun skotið til héraðsdóms. Með úrskurði 15. febrúar 2019 lagði héraðsdómur fyrir sýslumann að leggja lögbann við sölu eignarinnar og gerði stefnanda þessa máls að greiða stefnda 600.000 kr. í málskostnað. Í framhaldi lagði sýslumaður 4. apríl lögbann við sölu eignarinnar.

Áður hafði stefnandi kært úrskurð héraðsdóms til Landsréttar. Með úrskurði Landsréttar 12. apríl var málinu vísað frá á þeim grunni að lögbannsgerðin væri fallin úr gildi þar sem stefndi hefði ekki fylgt henni eftir með útgáfu réttarstefnu innan viku frá lokum gerðar. Kærumálskostnaður var felldur niður og aðilar látnir bera hvor sinn kostnað af kærumálinu.

Þann 19. júní 2019 var gert fjárnám í Dalvegi 16b til tryggingar á 600.000 kr. málskostnaðarkröfu stefnda samkvæmt úrskurði héraðsdóms frá 15. febrúar.

Næst gerðist það 2. júlí að stefnandi fékk birta stefnu þessa máls með auglýsingu í Lögbirtingablaði og var málið þingfest 4. september. Fram kemur í stefnu að málsókn sé reist á 2. mgr. 43. gr. laga nr. 31/1990 um kyrrsetningu, lögbann o.fl., en samkvæmt henni megi höfða sjálfstætt mál til heimtu skaðabóta samkvæmt 42. gr.laganna innan þriggja mánaða frá því bótakrefjanda varð kunnugt um endanlegar lyktir lögbannsgerðar. Samkvæmt stefnu er hér miðað við uppkvaðningu úrskurðar Landsréttar 12. apríl 2019.

II.

Stefndi reisir kröfu um frávísun máls á því að málshöfðunarfrestur samkvæmt 2. mgr. 43. gr. laga nr. 31/1990 hafi verið liðinn þá er stefndi mætti óstefndur fyrir dóm við þingfestingu málsins 4. september sl. Beri því að vísa málinu frá dómi.

Þess utan verði ekki ráðið af stefnu á hvaða grundvelli 89. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála stefnandi kaus að birta stefnu í Lögbirtingablaði, en samkvæmt 89. gr. megi því aðeins birta þar stefnu, ef upplýsinga verður ekki aflað um hvar birta megi stefnu eftir almennum reglum, ef erlend yfirvöld neita eða láta hjá líða að verða við ósk um stefnubirtingu, eða ef stefnu er beint að óákveðnum manni. Í málinu liggi fyrir að stefndi býr á Spáni og því hafi stefnanda borið að óska eftir því að spænsk yfirvöld birtu stefnuna eftir lögum þess ríkis, sbr. 90. gr. laga nr. 91/1991. Stefnandi viðurkenni í stefnu að hann hafi ekki látið reyna á þetta úrræði. Stefnubirting í Lögbirtingablaði sé því ólögmæt og beri af þeim sökum að telja málið höfðað við þingfestingu 4. september 2019.

Stefndi byggir frávísunarkröfuna einnig á því að dómstólar hafi áður tekið bindandi afstöðu til skaðabótakrafna stefnanda samkvæmt bótaliðum 1, 3 og 4 í stefnu, samtals að fjárhæð kr. 3.401.990, en þessir bótaliðir lúti að málskostnaði stefnanda í tengslum við lögbannsgerðina og málsmeðferðar hennar í héraði og fyrir Landsrétti á tímabilinu frá nóvember 2018 til apríl 2019. Málskostnaðarákvörðun Landsréttar 12. apríl 2019 hafi falið í sér endanlega úrlausn um málskostnað milli aðila og beri því einnig af þeim sökum að vísa málinu frá dómi á grundvelli 2. mgr., sbr. 1. mgr. 116. gr. laga nr. 91/1991, enda verði sama krafa ekki höfð uppi í nýju dómsmáli milli sömu aðila.

Loks byggir stefndi á því að kröfugerð stefnanda sé vanreifuð og engin tilraun gerð í stefnu til að skýra hvernig stefnandi hafi orðið fyrir fjártjóni eða beðið miska af því einu að stefndi höfðaði ekki staðfestingarmál til að fylgja lögbannsgerðinni eftir. Beri því að vísa málinu frá dómi samkvæmt e. lið 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991.

III.

Stefnandi krefst þess að synjað verði um frávísunarkröfu stefnda, hann úrskurðaður til greiðslu málskostnaðar og málið tekið til efnismeðferðar.

Stefnandi byggir á því að stefna hafi verið löglega birt í Lögbirtingablaði 2. júlí 2019, innan lögmælts þriggja mánaða frests samkvæmt 2. mgr. 43. gr. laga nr. 31/1990 og stefndi mætt á reglulegt dómþing við þingfestingu málsins 4. september, í samræmi við áskorun í stefnu, þannig birtri. Vegna þeirrar mætingar komi ekki til endurskoðunar með hvaða hætti stefna var birt í upphafi og hvort fullnægt hafi verið skilyrðum 1. mgr. 89. gr. laga nr. 91/1991. Beri af þessum ástæðum að synja um frávísunarkröfu stefnda.

Stefnandi hafnar því alfarið að stefnukrafa í þessu máli hafi áður komið til úrlausnar dómstóla, nema þá helst bótaliður 3 í stefnu vegna 600.000 kr. málskostnaðar samkvæmt úrskurði héraðsdóms 15. febrúar 2019. Sakarefni sé hér allt annað en í lögbannsmálinu og málsgrundvöllurinn ólíkur, enda mál þetta rekið sem skaðabótamál samkvæmt 1. mgr. 42. gr. laga nr. 31/1990 og almennu sakarreglunni. Jafnframt hafi aðild snúist við. Beri því að synja um frávísun á grundvelli 2. mgr., sbr. 1. mgr. 116. gr. laga nr. 91/1991.

Um skýrleika kröfugerðar stefnanda og sönnur fyrir tjóni vísar til hann til umfjöllunar á bls. 57 í stefnu og telur hvoru tveggja í fullu samræmi við áskilnað 1. mgr. 42. gr. laga nr. 31/1990, en eðli máls samkvæmt sé erfitt að sanna fjárhæð tjóns vegna spjalla á lánstrausti og viðskiptahagsmunum og því sé lagt í hendur dómsins að meta þær bætur að álitum. Kjarni málsins sé sá að stefndi beri að lögum ábyrgð á því tjóni sem stefnandi varð fyrir vegna þess að stefndi fylgdi ekki lögmannsgerðinni eftir í sérstöku staðfestingarmáli.

IV.

Fallist er á með stefnda að birting stefnu í Lögbirtingablaði 2. júlí 2019 hafi verið óheimil samkvæmt 89. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála og að um stefnubirtingu hafi átt að fara samkvæmt reglum 90. gr., enda stefndi með þekkt aðsetur á Spáni. Samkvæmt 4. mgr. 83. gr. breytir hins vegar engu þótt stefna hafi ekki verið löglega birt ef stefndi sækir þing við þingfestingu máls og fær í hendur samrit stefnu. Fer birting stefnu þá fram á því dómþingi og telst mál þá höfðað. Samkvæmt þessu var mál þetta höfðað við þingfestingu 4. september 2019. Var þá liðinn lögmæltur þriggja mánaða frestur til málshöfðunar samkvæmt 2. mgr. 43. gr. laga nr. 31/1990 um kyrrsetningu, lögbann o.fl., sem hófst 12. apríl 2019. Ber að kröfu stefnda þegar af þeirri ástæðu að vísa málinu frá héraðsdómi.

Eftir greindum úrslitum og með vísan til 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 ber stefnanda að greiða stefnda málskostnað. Ekki þykja efni til að beita ákvæðum a. eða c. liðar 1. mgr. 131. gr. laganna, svo sem krafist er af hálfu stefnda. Að þessu gættu og með hliðsjón af umfangi máls þykir málskostnaður hæfilega ákveðinn 300.000 krónur. Hefur þá ekki verið tekið tillit til virðisaukaskatts á málflutningsþóknun lögmanns stefnda.

Úrskurð þennan kveður upp J-kk-nf J-kk-nf héraðsdómari

Úrskurðarorð:

Máli þessu er vísað frá héraðsdómi.

Stefnandi, Dalseignir ehf., greiði stefnda, P-kk-þgf P-kk-þgf, 300.000 krónur í málskostnað, að viðbættu álagi er nemi virðisaukaskatti.

J-kk-nf J-kk-nf

Úrskurð þennan kveður upp J-kk-nf J-kk-nf héraðsdómari Máli þessu er vísað frá héraðsdómi.

Stefnandi, Dalseignir ehf., greiði stefnda, P-kk-þgf P-kk-þgf, 300.000 krónur í málskostnað, að viðbættu álagi er nemi virðisaukaskatti.

J-kk-nf J-kk-nf