S-2316/2020

I.

Mál þetta, sem dómtekið var 2. mars sl. að lokinni aðalmeðferð, er höfðað af lögreglustjóranum á höfuðborgarsvæðinu með tveimur ákærum og framhaldsákæru á hendur A, kt. 000000- 0000, [...], [...].

Með ákæru dags. 8. september 2020 er ákærða gefið að sök,, líkamsárás og brot gegn barnaverndarlögum með því að hafa aðfaranótt sunnudagsins 12. ágúst 2018 á bryggjunni í [...]veist með ofbeldi, yfirgangi og vanvirðandi háttsemi að X, kt. 000000-0000, þá [...] ára, rifið í hár hennar, hrint henni, og slegið í höfuðið með þeim afleiðingum að X hlaut mar og yfirborðsáverka á höfuð, yfirborðsáverka á hendi og olnboga og mar á hægra læri.

Mál 007- 2018- 57006

Telst þetta varða við 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og 1. og 3. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar.“

Framhaldsákæra er dags. 28. október 2020 en þar er aukið við fyrrgreinda ákæru einkaréttarkröfu Y, kt. 000000- 0000, f. h. brotaþola og ólögráða dóttur hennar, X, en kröfuna gerir I-kvk-nf L-kvk-nf B-kvk-nf lögmaður. Er þess krafist,, að ákærða verði gert að greiða kröfuhafa miskabætur að fjárhæð 2.000.000 kr. auk vaxta skv. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 frá 12. ágúst 2018 en með dráttarvöxtum skv. 9. gr., sbr. 1. mgr. 6. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 frá þeim degi er mánuður er liðinn frá því að bótakrafa þessi er birt til greiðsludags. Einnig er þess krafist að ákærða verði gert að greiða málskostnað að mati dómsins eða samkvæmt síðar framlögðum málskostnaðarreikningi, að viðbættum virðisaukaskatti á málflutningsþóknun.“

Um heimild til útgáfu framhaldsákærunnar er vísað til 1. mgr. 153. gr. og 1. mgr. 173. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.

Með ákæru dags. 17. nóvember 2020 er ákærða gefið að sök,, kynferðisbrot, líkamsárás og brot gegn barnaverndarlögum með því að hafa aðfaranótt sunnudagsins 12. ágúst 2018 í [...], með vanvirðandi háttsemi áreit t kynferðislega Z, kt. 000000- 0000, þá [...] ára, með því að káfa utan klæða á rassi og brjóstum hennar inni á veitinga- og skemmtistaðnum [...], [...], og skömmu síðar eftir að þau yfirgáfu staðinn, á bryggjunni, veist með ofbeldi og yfirgangi að Z og tekið hana hálstaki þannig að bæði féllu í götuna með þeim afleiðingum að hún hlaut óþægindi á hálsi, mar á brjóstkassa og mar og yfirborðshrufl á vinstri úlnlið og hægri vísifingur.

Mál 007- 2018- 55572

Telst þetta varða við 199. gr. og 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og 1. og 3. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar.“

Í ákærunni er einnig sett fram einkaréttarkrafa Þ, kt. 000000- 0000, f. h. ólögráða dóttur hans, Z, en kröfuna gerir Ó-kvk-nf H-kvk-nf G-kvk-nf, lögmaður. Er þess krafist,, að ákærða verði gert að greiða kröfuhafa miskabætur að fjárhæð 2.500.000 auk vaxta skv. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001, sbr. 16. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993, frá 12. ágúst 2018, en með dráttarvöxtum skv. 9. gr. vaxtalaga, sbr. 1. mgr. 6. gr., sömu laga frá þeim degi er mánuður er liðinn frá birtingu bótakröfunnar og til greiðsludags. Jafnframt er gerð krafa um að ákærði greiði kröfuhafa útlagðan sjúkrakostnað sem nánar verður gert grein fyrir við þingfestingu málsins sem og málskostnað að mati dómsins eða samkvæmt síðar framlögðum málskostnaðarreikningi, að viðbættum virðisaukaskatti á málflutningsþóknun.“

Í þinghaldi 24. nóvember 2020 voru málin sameinuð og eftir það rekin undir málsnúmerinu S- 2316/2020.

Aðalmeðferð málsins hófst 17. febrúar sl. en var síðan frestað til 2. mars sl. og var þá framhaldið þar sem skýrsla var tekin af einu vitni og síðan fór fram munnlegur málflutningur.

Verjandi ákærða krefst þess aðallega að ákærði verði sýknaður af báðum ákærunum en komi til sakfellingar verði ákærði dæmdur til þeirrar vægustu refsingar sem lög frekast heimila og hún verði þá skilorðsbundin eða ákvörðun um refsingu verði frestað skilorðsbundið. Þá er þess krafist aðallega að einkaréttarkröfum verði vísað frá dómi en til vara að dæmdar miskabætur verði mun lægri en krafist er. Þá krefst verjandinn þess að allur sakarkostnaður verði greiddur úr ríkissjóði þ. m. t. málsvarnarlaun verjandans skv. mati dómsins.

II.

Ákæra dagsett 8. september 2020

Með bréfi barnaverndar Hafnarfjarðar dags. 17. ágúst 2018 var óskar rannsóknar lögreglu á líkamsárás, sem brotaþolinn Æ hafi orðið fyrir, 12. ágúst sama ár. Í bréfinu sagði að ákærði í máli þessu, A, hafi reynt að nauðga Z brotaþola og tekið hana hálstaki. Þegar brotaþoli hafi ætlað að hjálpa vinkonu sinni hafi ákærði sparka og kýlt brotaþola sem hafi dottið í götuna og rotast.

Brotaþoli gaf skýrslu hjá lögreglu 11. september 2018 en hún kvaðst hafa farið á veitingastaðinn [...]í [...]ásamt vinkonu sinni Z. Þar hafi þær hitt ákærða sem hafi gefið Z mikið af áfengi og hún orðið mjög ölvuð. Ákærði hafi síðan farið að reyna að káfa á henni og sagst ætla með henni heim. Þau hafi síðan farið saman niður á bryggju og þar hafi ákærði verið orðinn pirraður og brotaþoli sagt honum að Z færi ekki með honum heim. Z hafi svo verið að öskra á ákærða og hann þá reynt að kyrkja hana þannig að það hafi munað litlu að það hafi liðið yfir hana. Brotaþoli hafi þá öskrað á ákærða en hann þá komið ógnandi að brotaþola sem hafi þá sparkað í ákærða en hann þá tekið brotaþola hálstaki, sett hnefann undir kjálkann á henni, hent henni í jörðina, rifið í hárið á henni og kýlt hana ofan við gagnauga. Brotaþoli kvaðst hafa misst meðvitund og Z hafi sagt brotaþola aðákærði hafi sparkað í brotaþola þar sem hún hafi legið á jörðinni. Brotaþoli kvaðst muna lítið eftir að hún rotaðist.

Ákærði gaf skýrslu hjá lögreglu 20. nóvember 2018. Hann sagði að þau hafi verið ölvuð á bryggjunni í [...]og verið að rífast. Hann og brotaþoli hafi verið að öskra á hvort annað og hann hafi ýtt henni frá sér og hún hafi dottið aftur fyrir sig. Hún hafi haldið áfram að öskra á ákærða en vinir hans hafi síðan tekið hann og farið með hann heim.

Brotaþoli leitaði á slysadeild Landspítalans íkjölfar atviksins. Samkvæmt læknisvottorði var hún með talsverð eymsli við þreifingu yfir vinstra gagnauga rétt upp í hársrótum. Ekki sást þó mar eða bólga. Hún var mjög aum á u. þ. b. lófastóru svæði framan við eyra og upp á hvirfilinn og á gagnauga. Hruflsár og vægt mar í hægri lófa og yfirborðshrufl á hægri olnboga. Þreifieymsli ofarlega á hægra læri en ekki sjáanlegt mar en talsverð eymsli við þreifingu og gæti hafa verið djúpt mar í vöðvanum. Niðurstaðan var því minniháttar mar og yfirborðsáverki sem hefði átt að jafna sig á 10- 15 dögum.

Ákæra dags. 17. nóvember 2020

Brotaþoli í þessu máli er Z vinkona X en faðir brotaþola lagði fram kæru hjá lögreglu 22. ágúst 2018 og hún gaf skýrslu hjá lögreglu sama dag.

Brotaþoli sagðist hafa farið með vinkonu sinni á veitingastaðinn [...] í [...] og hitt þar ákærða sem hafi verið búinn að kaupa um,,50 skot af áfengi.“ Hann hafi gefið brotaþola endalaust áfengi og farið á káfa á henni. Þau hafi síðan farið í bifreið niður á bryggju og þar hafi ákærði reynt að nálgast brotaþola en hún sagt honum að fara í burtu og það hafi X einnig sagt við hann. Ákærði hafi verið orðinn pirraður en annar drengur hafi haldið ákærða en þegar drengurinn hafi sleppt ákærða hafi hann hoppað á brotaþola og tekið hana hálstaki. Þau hafi dottið í jörðina og ákærði haldið brotaþola í jörðinni en þá hafi hinn drengurinn komið og tekið ákærða af brotaþola. Þá hafi ákærði farið til X lamið hana í höfuðið og hún rotast. Þá hafi ákærði verið fjarlægður.

Ákærði gaf skýrslu hjá lögreglu 20. nóvember 2018. Ákærði sagði að það hefði ekkert gerst á milli hans og brotaþola umrætt kvöld og hann hafi ekki beitt þær ofbeldi.

Samkvæmt læknisvottorði leitaði brotaþoli á slysadeild Landspítala að morgni 12. ágúst 2018. Hún lýsti vægum óþægindum í hálsi en ekki sást þó mar né augljós meiðsli eða yfirborðsáverkar. Hún var með mar á vinstri síðu en neðarlega á brjóstkassa var byrjandi mar, eymsli og roði. Mar og yfirborðshrufl á vinstri úlnlið og hægri vísifingri. Brotaþoli hafi því verið með mar og yfirborðsáverka sem hefðu átt að jafna sig á 10- 15 dögum og ekki yrði um varanlegar líkamlegar afleiðingar að ræða.

III.

Framburður ákærða og vitna fyrir dómi:

Ákærði neitar sök. Hann kvaðst hafa verið á veitingastaðnum [...] í [...] ásamt félaga sínum Ö en þeir hafi verið fastagestir þar. Þeir hafi fengið skilaboð frá brotaþolanum X-x-þgf að hún og vinkona hennar og brotaþolinn Z vildu hitta þá. Þar sem þeir hafi ekki ætlað í,, bæinn“ hafi þær komið á [...] þegar um hálf klukkustund var þar til staðurinn myndi loka. V kunningi ákærða hafi einnig komið á staðinni. Ákærði og Ö hafi keypt um 50,, skot“ og það hafi verið í boði fyrir alla. Ákærði sagði að stúlkurnar hafi örugglega báðar drukkið af víninu en hann hafi ekki boðið þeim sérstaklega. Ákærði kvaðst hafa þekkt X og vitað hvað hún var gömul en hann hafi ekki þekkt X. Ákærði sagði að hann og Z hafi setið við sitt hvorn endann á borði sem þau hafi setið við. Ákærði kvaðst aldrei hafa snert Z og hann hafði ekki skýringu á því hvers vegna hún haldi því fram nema hann viti að hún sé alltaf að sundra vinahópum. Ákærði kvaðst hafa verið ölvaður en hann hafi síðan farið ásamt brotaþolum og fleirum niður á bryggju í [...]. En á leiðinni þangað hafi hann farið að rífast við brotaþola en þegar þau komu á bryggjuna hafi ákærði og brotaþolar farið út úr bifreiðinni og haldið áfram að rífast. Ákærði hafi kallað X ljótum nöfnum og Z hafi þá verið rétt hjá þeim. X hafi sparkað í ákærða og hann þá hrint henni með því að ýta í öxlina á henni en hann hafi gert það til að koma í veg fyrir að hún myndi sparka aftur í ákærða. X hafi dottið og ákærði haldið áfram að öskra á hana. X hafi staðið fljótlega upp og Z þá komið til þeirra og ákærði sagði að hann og Z hefðu einnig öskrað á hvort annað en hann hafi aldrei snert hana. V og Ö hafi síðan tekið ákærða og hann farið heim til sín. Ákærði kvaðst enga skýringu hafa á því hvernig áverkar á X og Z væru tilkomnir.

Vitnið og brotaþolinn, X, skýrði svo frá að ákærði hafi hringt í hana og spurt hvort hún og Z vildu koma í [...]. Þær hafi fengið vin hennar, R, til að keyra þær í [...]og þar hafi þær hitt ákærða á [...]. Þá hafi þær ekki verið búnar að drekka áfengi en þar hafi ákærði boðið upp á,, skot“ og X farið að ræða við Ö. Ákærði hafi boðið þeim áfengi og fyrir utan skotin hafi X líklega drukkið tvo bjóra en hún hafi ekki verið ölvuð. X kvaðst ekki hafa verið neydd til að drekka áfengi en ákærði hafi reynt að láta hana og Z drekka meira. En ákærði hafi farið að snerta Z kynferðislega þar sem þau hafi staðið við barinn. Ákærði hafi m. a. snert rassinn á henni, farið inn á hana að neðan og ofan m. a. inn á brjóstin á henni. Z hafi sagt ákærða að hætta og ýtt honum í burtu og strákarnir sem hafi verið með þeim hafi einnig sagt ákærða að hætta þessu. Z hafi sagt X að Z liði illa þar sem ákærði væri búinn að snerta hana óþægilega. Ákærði og X hafi síðan farið saman inn á snyrtingu og þar hafi hún sagt ákærða að hann ætti ekki að snerta Z. Þau hafi síðan farið saman í bifreið niður á bryggju og þá hafi ákærði verið pirraður og þær stúlkurnar farið að rífast við hann á leiðinni á bryggjuna. Ákærði hafi kallað þær ljótum nöfnum m. a. hórur og hann hafi sagst ætla að nauðga Z. Þær hafi spurt hann af hverju hann væri að snerta Z og koma illa fram. Á bryggjunni hafi þau farið út úr bifreiðinni og þar hafi ákærði og Z farið að rífast. Ákærði hafi tekið Z hálstaki og hent henni í jörðina og hafi hún átt erfitt með andardrátt. X hafi tekið ákærða af Z og hún þá hlaupið í burtu en þá hafi ákærði tekið X-hk-þgf, rifið í hárið á henni, slegið hana og fellt í jörðina. Við þetta hafi liðið yfir hana og hún muni næst eftir sér þegar Z og Ö hafi verið að bera hana inn í hús. R hafi síðan sótt þær aftur suður í [...]. X sagði að ákærði hafi hringt í hana daginn eftir og beðið hana afsökunar á því sem gerðist.

Vitnið og brotaþolinn, Z, sagði að hún og X, sem hafi verið í [...], hafi farið að ræða við ákærða seint um kvöldið og þær síðan verið komnar á [...] um kl. 02:00. Þær hafi ekki verið búnar að neyta áfengis þegar þær komu þangað. Þar hafi ákærði verið og fullt af,, skotum“ í boði og Z og X drukkið af þeim. X kvaðst einnig hafa drukkið tvo stóra bjóra, sem ákærði hafi keypt, en áfengi hafi ekki verið neytt ofan í hana en það hafi verið ýtt undir að þær vinkonurnar myndu drekka. Z kvaðst ekki hafa þekkt ákærða né strákana, sem voru með honum, en X hafi þekkt þá. Ákærði hafi síðan farið að snerta rassinn á Z-x-þgf þau hafi þá verið upp við barinn og þar hafi einnig verið fleiri gestir en X hafi ekki verið þar. Ákærði hafi ekki reynt að fara inn á Z. Hún hafi þá sagt við X að Z vildi fara heim en X hafi ekki viljað það. Þegar Z hafi farið frá ákærða hafi hann elt hana um allt. Þegar [...]hafi lokað hafi þau farið saman í bifreið niður á bryggju í [...]. Þar hafi Z farið út úr bifreiðinni og ákærði komið til hennar og verið pirraður. Ákærði hafi komið og viljað fá Z aftur inn í bifreiðina en þá hafi X farið að öskra á ákærða og rífast við hann. Z hafi reynt að halda ákærða en hann hafi þá hoppað á hana, tekið hana hálstaki með handleggnum og fellt hana í jörðina. Ö hafi tekið ákærða af Z og hún þá hlaupið í burtu. Z kvaðst ekki hafa séð ákærða ráðast á X en Z hafi séð X liggjandi og meðvitundarlausa en hún hafi rankað við sér þegar verið var að bera hana inn í hús. Z sagði að þegar þær vinkonurnar hafi komið heim hafi hár verið að detta af Z eftir að ákærði hafi rifið í það.

Vitnið, Ö, sagði að ákærði hafi hringt í sig um kl. 23:00 og sagt að X og Z væru að koma og hann ætlaði með þær heim og ríða þeim en ákærði hafi þekkt X. Ákærði hafi verið mjög drukkinn en Ö kvaðst ekki hafa verið mjög ölvaður. Ö kvaðst hafa verið frammi á [...] að ræða við X en þá hafi Z komið í áfalli og sagt að ákærði hafi káfað á henni en Ökvaðst ekki hafa séð það. X hafi þá farið inn á snyrtingu með ákærða til að ræða við hann og hún komið í áfalli þaðan út. Þau hafi síðan farið saman út í bifreið og niður á bryggju en á leiðinni þangað hafi X og Z rifist við ákærða umþað hvers vegna hann hafi verið að káfa á Z. Á bryggjunni hafi X, Z og ákærði farið út úr bifreiðinni. Vitnið kvaðst síðan hafa heyrt öskur í X og séð að ákærði hélt í hárið á Z og þegar X kom að þeim hafi ákærði ráðist á hana, tekið í hárið á henni, sparkað í hana og snúið hana niður. S hafi tekið ákærða af Z en hann hafi ekki dottið í jörðina. Ö kvaðst ekki hafa séð að X hafi gert eitthvað við ákærða. Í skýrslutöku hjá lögreglu í nóvember 2018 sagðist Ö hafa orðið vitni að rifrildi á milli ákærða og X á [...]. Þau hafi síðan farið á bryggjuna og þar hafi ákærði og brotaþolar farið að rífast en það hafi byrjað í bifreiðinni á leiðinni niður á bryggju. Ökvaðst hafa séð ákærða ýta og hrinda brotaþolum í jörðina en hann hafi ekki séð nein högg. Ö hafi tekið ákærða í burtu þegar hann hafi ætlað aftur í brotaþola. Að þessu loknu hafi brotaþolar verið í áfalli.

Vitnið, S, sagðist hafa verið á [...] en hann mundi ekki hvað gerðist þar. Hann, ákærði og stúlkurnar hafi síðan farið niður á bryggju. Þar hafi ákærði og X farið út úr bifreiðinni og bakvið hana. S hafi heyrt rifrildi en hann vissi ekki hvernig það hafi komið til. Skvaðst síðan hafa séð ákærða ýta í X og þá hafi hann og Ö farið út úr bifreiðinni og gengið á milli.

Vitnið, V, kvaðst hafa hitt ákærða og stúlkurnar á bryggjunni í [...] en hann kvaðst hafa verið inn í bifreið með S. Þeir hafi séð X detta í jörðina en V sá ekki hvers vegna en hann og S þá farið út úr bifreiðinni. V mundi ekki hver hafi verið hjá X þegar hún datt en ákærði hafi líklega verið við hliðina á henni. V kvaðst ekki hafa séð átök á bryggjunni. Við skýrslutöku hjá lögreglu í nóvember 2018 sagðist V hafa séð ákærða taka í hárið á X og V minnti að hún hafi dottið við það. Hann hafi síðan tekið ákærða af X.

Vitnið, R, sagðist hafa þekkt Z lítið en hún væri systir kunningja hans. Hún hafi beðið R að skutla sér í [...] en hann hafi ekki ætlað að gera það. Hún hafi hins vegar þrábeðið hann um það og það hafi endað með því að R og T vinur hans hafi skutlað Z og X á veitingastaðinn [...] í [...]enþeir síðan farið aftur heim. Þegar R hafi verið kominn aftur heim hafi Z farið að hringja í hann en hann ekki svarað. Þá hafi T hringt og sagt stúlkurnar í miklum vanda og það væri búið að berja þær. R og hafi því farið og sótt stúlkurnar á bryggjuna í [...]. Þær hafi báðar verið grátandi í áfalli en á leiðinni heim hafi þær sagt að ákærði hafi lamið X og tekið hana hálstaki. Ákærði hafi verið að reyna að fylla þær og Z-kvk-nf verið brjáluð út í ákærða og sagt að hann hafi káfað á henni.

Vitnið, T, kvaðst hafa verið með R á rúntinum þegar Z hafi beðið þá að skutla henni og X í [...]og þeir hafi gert það. T kvaðst hafa vitað að X þekkti ákærða og Ö og stúlkurnar hafi ætlað að hitta þær. Síðan hafi þeir farið aftur heim og skömmu eftir að þeir komu þangað hafi Z sent þeim skilaboð hágrátandi og beðið T og R að sækja þær aftur í [...]og þeir hafi gert það. Ö hafi leiðbeint þeim á staðinn þar sem stúlkurnar voru og þær hafi komið hlaupandi út og verið í áfalli. Á leiðinni heim hafi Z sagt að ákærði hafi verið óþægilegur og reynt að fá hana inn á snyrtingu en X hafi sagt að ákærði hafi rotað hana og kyrkt Z. Stúlkurnar hafi verið í áfalli og átt erfitt með að ræða um þetta. Þær hafi verið ölvaðar en T gerði sér ekki grein fyrir hversu mikið.

Vitnið, U, kvaðst hafa verið við drykkju á [...] og verið ölvaður og það hafi brotaþolar einnig verið sem og ákærði. Hann hafi verið að kalla brotaþola illum nöfnum en U kvaðst ekki hafa séð hann snerta stúlkurnar. Hann kvaðst ekki hafa farið með þeim á bryggjuna en síðan hitt stúlkurnar aftur á vinnustað sínum en þangað hafi þær komið grátandi og í uppnámi. Þær hafi sagt að ákærði hafi gert eitthvað við þær en U mundi ekki hvað. Hann kvaðst ekki hafa séð áverka á stúlkunum.

Vitnið, Þ, faðir Z sagði að Q fósturfaðir hennar hafi hringt í Þ umrædda nótt. Hann hafi farið á slysadeild og hitt stúlkurnar og síðan farið með X á lögreglustöð en þar hafi þeim verið vísað frá og sagt að koma seinna. Þ sagði að Z hafi sagt að þær hafi orðið fyrir árás en ekki lýst því nákvæmlega með hvaða hætti. Hann sagði að stúlkurnar hafi verið í miklu uppnámi en þær hafi verið undir áhrifum áfengis en samt skýrar í frásögn og hafi getið gengið.

Vitnið, Q, fósturfaðir Z kvaðst hafa átt litla aðkomu að málinu. Stúlkurnar hafi verið grátandi í áfalli og sagt að það hafi verið ráðist á þær. Q hafi ekið þeim upp á slysadeild.

C læknir staðfesti vottorð sín um áverka brotaþola og B sálfræðingur staðfesti vottorð sitt um viðtöl við brotaþolann Z.

IV.

Niðurstaða:

Ákærði hefur bæði hjá lögreglu og fyrir dómi neitað því að hafa gerst sekur um kynferðislega áreitni gagnvart brotaþolanum Z. Hann hefur einnig neitað því að hafa gerst sekur um líkamsárás gagnvart báðum brotaþolum þ. e. Z og X. Ákærði viðurkenndi reyndar fyrir dómi að hafa rifist við brotaþola, ýtt í X á bryggjunni, hrint henni og hún fallið í jörðina. Hann skýrði mjög á sama veg frá við skýrslutöku hjá lögreglu.

Það hafa ekki aðrir en brotaþolar skýrt frá kynferðislegri áreitni ákærða gagnvart brotaþolanum Z. Fyrir dómi lýsti brotaþolinn Z því að ákærði hafi káfað á henni m. a. snert rassinn og brjóstin á henni utanklæða en hann hafi hins vegar ekki reynt að fara inn á hana. Þegar þetta hafi gerst hafi brotaþolinn X ekki verið nálægt. Brotaþolar, ákærði og fleiri hafi síðan farið saman í bifreið niðurá bryggju í [...]þegar [...]hafi verið lokað. Þar hafi Z farið út úr bifreiðinni og ákærði komið til hennar og verið pirraður. Hann hafi viljað fá Z aftur inn í bifreiðina en þá hafi X farið að öskra á ákærða og rífast við hann. Z hafi reynt að halda ákærða en hann hafi þá hoppað á hana, tekið hana hálstaki með handleggnum og fellt hana í jörðina. Ö hafi tekið ákærða af Z og hún þá hlaupið í burtu. Z kvaðst ekki hafa séð ákærða ráðast á X en Z hafi séð X liggjandi og meðvitundarlausa en hún hafi rankað við sér þegar verið var að bera hana inn í hús.

Í skýrslutöku hjá lögreglu tíu dögum eftir atvikið lýsti Z því að ákærði hafi káfað á henni og snert á henni rass og brjóst utanklæða. Þegar þau hafi komið á bryggjuna hafi ákærði verið pirraður, öskrað á brotaþola og ætlað að ráðast á þær. Ö hafi reynt að halda ákærða en þegar Ö hafi sleppt ákærða hafi hann hoppað á Z, þau dottið í jörðina og hann tekið hana hálstaki. Ákærði hafi haldið Z þar til hann hafi verið tekinn af henni. Hún kvaðst ekki hafa séð ákærða berja X en Ö hafi sagt Z að ákærði hafi barið X tvisvar í höfuðið og hún hafi rotast. Framburður X var því mjög á sama veg hjá lögreglu og fyrir dómi og þykir hann trúverðugur. Í því sambandi verður einnig að hafa í huga að Z þekkti ekki ákærða þegar atvik urðu og ekkert er fram komið sem bendir til þess að hún sé að bera sakir á ákærða sem eigi ekki við rök að styðjast. Enda hefur framburður hennar frá upphafi verið mjög á sama veg.

Fyrir dómi lýsti brotaþolinn X því að ákærði hafi snert rassinn á brotaþolanum Z og farið inn á hana bæði að ofan og neðan og m. a. farið inn á brjóstin á henni. Hjá lögreglu lýsti X því að ákærði hafi verið að reyna að káfa á Z en sú skýrsla var tekin mánuði eftir að atvik urðu. Síðan tók lögregla símaskýrslu af X 21. ágúst 2020 eða rúmum tveimur árum eftir að atvik urðu. Þá skýrði hún þannig frá að ákærði hafi sagt brotaþolum að drekka áfengi og þær báðar verið orðnar,, blindfullar“ og Z dauðadrukkin sem og ákærði. Ákærði hafi alltaf verið að snerta X bæði innan- og utanklæða. Hann,, hafi verið að snerta hana á innra læri, píkuna, rassinn og fara inn fyrir buxurnar hennar. Hann hafi einnig farið inn fyrir bolinn hennar og snert brjóstin á henni.“ Lýsingar X á kynferðislegri áreitni ákærða gegn Z eru því mun grófari fyrir dómi og hjá lögreglu í ágúst 2020 heldur en þegar hún gaf skýrslu um mánuði eftir atvikið. Þær lýsingar eru hvorki í samræmi við framburð Z né ákæru og skipta því í raun ekki máli þegar komist verður að niðurstöðu í málinu.

Fyrir dómi sagði X að þegar þau hafi farið á bryggjuna hafi ákærði verið pirraður og hún og Z hafi rifist við hann um það hvers vegna hann væri að snerta Z og koma illa fram. Þar hafi þau farið út úr bifreiðinni og ákærði tekið Z hálstaki og hent henni í jörðina. X-x-nf þá farið að þeim og ýtt ákærða af Z sem hafi þá hlaupið í burtu. Ákærði hafi þá tekið X hálstaki, lamið hana og fellt í jörðina. Það hafi liðið yfir hana en hún rankað við sér þegar Z og Ö hafi verið að bera hana inn í hús. Framburður X um að ákærði hafi ráðist á Z á bryggjunni er í samræmi við trúverðugan framburð Z.

Vitnin, R og T, skýrðu báðir frá því að þeir hafi skutlað brotaþolum frá [...] og [...] í [...]og sótt þær þangað aftur nokkru síðar. R sagði að Z hafi farið að hringja í hann þegar hann hafi verið kominn heim aftur, eftir að hafa keyrt stúlkurnar [...]í [...], en hann hafi ekki nennt að svara. En þá hafi T hringt í R og sagt að Z hafi sent honum skilaboð hágrátandi og beðið um að brotaþolar yrðu sóttar. Þeir R og T hafi síðan farið og sótt stúlkurnar [...] í [...] og þegar þeir hafi hitt þær hafi þær báðar verið hágrátandi og í áfalli. R sagði að Z hafi sagt að ákærði hafi verið að reyna að fylla brotaþola og Z hafi sagt að ákærði hafi káfað á henni. X hafi sagt að ákærði hafi lamið hana og tekið hana hálstaki. T lýsti því að Z hafi sagt að ákærði hafi reynt að fá hana inn á snyrtingu en X-x-nf sagt að ákærði hafi rotað hana og kyrkt Z. T sagði að brotaþolar hafi átt erfitt með að ræða þetta.

Vitnið, Ö, lýsti því að ákærði, sem hafi verið mikið drukkinn, hafi hringt í Ö frá [...]og sagt að brotaþolar væru að koma og hann ætlaði með þeim heim og ríða þeim en ákærði hafi þekkt X á þessum tíma. Ö hafi farið á [...] og brotaþolar komið þangað. Þegar þau hafi verið þar hafi Z komið til Ö og sagt að ákærði hafi káfað á henni en Ö hafi ekki séð það. Þau hafi síðan farið saman á bifreið niður á bryggju en á leiðinni þangað hafi brotaþolar rifist við ákærða um það af hverju hann hafi verið að káfa á Z. Ákærði og brotaþolar hafi fariðút úr bifreiðinni á bryggjunni og þar hafi Ö séð ákærða halda í hárið á Z en svo hafi hann ráðist á X, tekið í hárið á henni, sparkað í hana og snúið hana í jörðina. Við skýrslutöku hjá lögreglu í nóvember 2018 lýsti Ö því að ákærði og X hafi verið að rífast á [...] en það hafi ekki verið alvarlegt og hann vissi ekki hvers vegna. Ös agði að ákærði hafi verið pirraður og í bifreiðinni á leiðinni á bryggjuna hafi hann rifist við brotaþola og þau öll farið út úr bifreiðinni á bryggjunni. Þar hafi Ö séð ákærða verið að ýta og hrinda brotaþolum en hann hafi ekki séð nein högg. Þegar ákærði hafi ætlað aftur í brotaþola hafi Ö tekið ákærða í burtu og sagt V að skutla ákærða heim. Ö hafi síðan farið með brotaþola í fiskvinnsluna en þær hafi verið í áfalli. Framburður Ö var því nokkuð á annan veg fyrir dómi en hjá lögreglu. En það liggur þó fyrir að Ö lýsti hjá lögreglu rifrildi ákærða við brotaþola og að hann hafi ýtt og hrint brotaþolum á bryggjunni. Er það staðfesting á því sem aðrir hafa lýst að samskipti ákærða og brotaþola hafi ekki verið eðlileg né í bróðerni.

Vitnið, V, kvaðst hafa séð X detta á bryggjuni en hann vissi ekki hvers vegna. Þegar það hafi gerst hafi ákærði líklega verið við hliðina á henni. Við skýrslutöku hjá lögreglu í nóvember 2018 lýsti V því að ákærði og brotaþolar hafi verið fyrir utan bifreiðina, sem hann var í, á bryggjunni og V tekið,, eftir léttum ýting.“ Ákærði hafi ýtt í öxlina á X og þá hafi hún reiðst og öskrað. V kvaðst hafa séð ákærða taka í hárið á X og V minnti að hún hafi dottið. V kvaðst hafa tekið ákærða af X en V kvaðst ekki hafa séð átök á milli ákærða og Z. Framburður V hjá lögreglu styður framburði annarra vitna sem báru um átök á milli ákærða og brotaþola á bryggjunni.

Vitnið, S, sagði að ákærði og X hafi farið út úr bifreiðinni á bryggjunni og S hafi heyrt þau rífast. Ákærði hafi síðan ýtt X og þá hafi S og Ö farið út úr bifreiðinni og gengið á milli. Samkvæmt þessu taldi vitnið ástæðu til að ganga á milli ákærða og X sem styður það að samskipti þeirra hafa ekki verið með eðlilegum hætti.

Vitnið, U, sagðist hafa heyrt ákærða kalla brotaþola ljótum nöfnum á [...] en hann hafi ekki farið með þeim á bryggjuna. En U hafi síðan hitt brotaþola aftur á vinnustað sínum eftir að þær voru á bryggjunni og þá hafi þær verið grátandi og í uppnámi. Þær hafi sagt að ákærði hafi gert eitthvað við þær en U vissi ekki hvað. Þessi framburður styður það að brotaþolar hafi lent í miður skemmtilegu atviki á bryggjunni og ekkert er fram komið í málinu um annað en ákærði hafi átt þar hlut að máli.

Vitnin, Þ og Q, sem hittu brotaþola eftir að þær komu úr [...] sögðu að þær hafi báðar verið í uppnámi og sagt að það hafi verið ráðist á þær. Ekkert bendir til annars en þar hafi verið um ákærða að ræða.

Þegar framburðir vitna fyrir dómi eru virtir verður að hafa í huga að það eru liðin rúmlega tvö og hálft ár síðan að þau atvik urðu sem ákært er vegna. Þá eru tengsl vitna innbyrðis og við ákærða á ýmsan veg sem getur skýrt mismunandi upplifun þeirra af atburðum og þá jafnframt ekki síst vegna þess hversu langt er um liðið frá því að atvik urðu.

Það skal tekið fram að framburðir annarra vitna en brotaþola, sem urðu ekki vitni að þeim atvikum sem ákært er vegna, geta ekki einir og sér ekki dugað til sakfellingar í málinu. En þeir framburðir sem vitna um óeðlileg samskipti ákærða og brotaþola umrædda nótt og um ástand brotaþola eftir að atvik urðu eru hins vegar til stuðnings framburðum brotaþola. Í því sambandi skal ítrekað að framburður brotaþolans Z var mjög á sama veg bæði fyrir dómi og hjá lögreglu og er metinn trúverðugur.

Ákærði viðurkenndi fyrir dómi að hafa rifist við brotaþola, ýtt í X á bryggjunni, hrint henni og hún fallið í jörðina. Framburður hans hjá lögreglu var mjög á sama veg. Ákærði hefur því viðurkennt að hafa átt í útistöðum við brotaþola og er það í samræmi við framburð vitna sem voru með þeim umrædda nótt, sbr. framanritað. En það eru eðlileg viðbrögð hjá ákærða að gera minna úr sínum hlut hvað varðar hugsanlega refsiverða háttsemi hans gagnvart brotaþolum.

Það er ekkert fram komið í málinu um það að brotaþolar hafi getað fengið þá áverka sem þær báru eftir samskiptin við ákærða á annan hátt en í ryskingum við hann.

Með vísan til alls ofanritaðs og að virtum rannsóknargögnum þykir ekki varhugavert að telja sannað að ákærði hafi gerst sekur um þá háttsemi sem honum er gefin að sök í báðum ákærum og með þeim afleiðingum sem þar er lýst þ. e. líkamlegum áverkum brotaþola.

Brot ákærða samkvæmt báðum ákærum varða við 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og brot ákærða samkvæmt ákæru dags. 17. nóvember 2020 varðar einnig við 199. gr. laganna. Í báðum ákærum eru brot ákærða einnig talin varða við 1. og 3. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002. Samkvæmt 1. mgr. 99. gr. er refsivert að beita barn andlegum og líkamlegum refsingum, hótunum eða ógnunum eða sýna af sér aðra vanvirðandi háttsemi gagnvart barni og samkvæmt 3. mgr. 99. gr. er bannað að sýna barni yfirgang, ruddalegt eða ósiðlegt athæfi, særa það eða móðga. Eins og fram er komið var ákærði ekki sérstaklega tengdur brotaþolum í máli þessu en hann þekkti annan brotaþolann. Verður að telja eins og á stendur í máli þessu að 1. mgr. 217. gr. og 199. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 tæmi sök gagnvart 1. og 3. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002. Verður ákærði samkvæmt því sýknaður af broti gegn barnaverndarlögum.

Samkvæmt framlögðu sakavottorði ákærða gekkst hann undir sektargreiðslu og sviptingu ökuréttar í september 2018 fyrir ölvunarakstur og í maí 2019 gekkst hann undir sektargreiðslu fyrir akstur sviptur ökurétti. Refsingu ákærða skal ákveða með hliðsjón af 77. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og einnig með hliðsjón af 1. og 4. tölulið 1. mgr. 70. gr. laganna.

Brot þau, sem ákærði er sakfelldur fyrir, voru framin í ágúst 2018 þegar ákærði var aðeins [...] ára. Ákærur voru síðan ekki gefnar út fyrr en í september og nóvember 2020 eða rúmlega tveimur árum eftir að atvik urðu. Verulegur dráttur varð því á rekstri málanna sem ákærða verður á engan hátt kennt um. Þá hefur ákærði ekki áður sætt refsingum sem áhrif hafa á refsingu í þessu máli. Líkamlegir áverkar sem brotaþolar hlutu af völdum ákærða voru minniháttar eða mar og yfirborðsáverkar á húð og ekki er annað fram komið en brotaþolar hafi jafnað sig af þeim á skömmum tíma. Kynferðisleg áreitni er hins vegar alltaf alvarleg og þá sérstaklega þegar í hlut á ung stúlka. En með hliðsjón af framanrituðu og atvikum málsins í heild sinni þykir mega fresta ákvörðun um refsingu ákærða, sbr. a. lið 1. mgr. 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og falli hún niður að tveimur árum liðnum frá birtingu dóms þessa að telja haldi ákærði almennt skilorð tilvitnaðrar lagagreinar.

Í málinu eru einkaréttarkröfur brotaþola, sbr. ákæru dags. 17. nóvember 2020 og framhaldsákæru dags. 28. október 2020. Í framhaldsákærunni er tekin upp einkaréttarkrafa brotaþolans X, en krafan er dags. 22. maí 2020 og er hún stíluð á sækjanda málsins. Hún var hins vegar ekki tekin upp í ákæru dags. 8. september 2020 sem var því gefin út rúmlega þremur mánuðum eftir dagsetningu einkaréttarkröfunnar. Ekki hefur komið fram skýring á því hvers vegna krafan var ekki tekin upp í ákæruna í september. En samkvæmt 1. mgr. 153. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála getur ákærandi breytt eða aukið við ákæru með útgáfu framhaldsákæru til að leiðrétta augljósar villur eða upplýsingar, sem ekki lágu fyrir þegar ákærða var gefin út, gefa tilefni til. En miðað við framangreint hefur miskabótakrafan legið fyrir þegar ákæra var gefin út í september 2020 en þrátt fyrir það var kröfunnar ekki getið í ákæru. Ákærði hefur ekki gert athugasemdir við útgáfu framhaldsákærunnar og verður því fjallað um miskabótakröfuna, sem tilgreind er í framhaldsákæru, í máli þessu, sbr. 1. mgr. 173. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.

Við munnlegan málflutning féll réttargæslumaður brotaþolans X frá kröfu um útlagðan sjúkrakostnað, sbr. ákæru dags. 17. nóvember 2020. En þess er krafist að dæmdar miskabætur bera vexti skv. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 12. ágúst 2018 til 20. desember sama ár en dráttarvexti frá þeim degi til greiðsludags.

Réttargæslumaður brotaþolans X krafðist þess við munnlegan málflutning að dæmdar miskabætur beri vexti skv. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 12. ágúst 2018 til 20. nóvember 2020 en dráttarvexti fráþeim degi til greiðsludags.

Með hinni refsiverðu háttsemi hefur ákærði bakað sér skaðabótaábyrgð og brotaþolar eiga því rétt á miskabótum úr hendi hans á grundvelli b.- liðar 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Við ákvörðun á fjárhæð miskabóta verður tekið tillit til þess að líkamlegir áverkar brotaþola voru minniháttar, sbr. framanritað. Við ákvörðun miskabóta til handa brotaþolanum Z verður hins vegar tekið tillit til þess að ákærði gerðist sekur um kynferðislega áreitni gagnvart henni en slík brot eru til þess fallin að hafa áhrif á andlega líðan brotaþola til hins verra. Þetta staðfestir sálfræðivottorð frá desember 2020 en skv. því var brotaþolinn Z í sálfræðiviðtölum frá september 2018 til nóvember 2019. Með vísan til þessa þykja miskabætur til brotaþolans Z hæfilega ákveðnar 450.000 kr. og skulu þær bera vexti skv. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 12. ágúst 2018 til 20. desember sama ár en dráttarvexti skv. 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Miskabætur til brotaþolans X-x-ef hæfilega ákveðnar 200.000 kr. Einkaréttarkrafa hennar var ekki birt ákærða fyrr en í þinghaldi 24. nóvember 2020. Samkvæmt því skulu dæmdar miskabætur til handa brotaþolanum X bera vexti skv. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 12. ágúst 2018 til 24. desember 2020 en dráttarvexti skv. 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags.

Málsvarnarlaun verjanda ákærða, J-kk-ef A-kk-ef K-kk-ef lögmanns, skulu vera 825.000 kr. að meðtöldum virðisaukaskatti. Þar sem ákærði hefur verið sýknaður af broti gegn barnaverndarlögum þykir rétt að hann greiði 550.000 kr. af dæmdum málsvarnarlaunum en 275.000 kr. greiðist úr ríkissjóði.

Í báðum einkaréttarkröfunum er þess krafist að ákærði verði dæmdur til að greiða kröfuhöfum málskostnað. Hinn 24. nóvember 2020 voru þingfestar ákæra dags. 17. nóvember 2020 og framhaldsákæra dags. 28. október sama ár. Þá var Ó-kvk-nf H-kvk-nf G-kvk-nf lögmaður skipuð réttargæslumaður brotaþolans Z en lögmaðurinn gætti einnig hagsmuna brotaþolans á rannsóknarstigi málsins og I-kvk-nf L-kvk-nf B-kvk-nf lögmaður var skipuð réttargæslumaður brotaþolans X. Af þeim sökum eru ekki lagaskilyrði til þess að dæma brotaþolum málskostnað úr hendi ákærða, sbr. 3. mgr. 176. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, heldur verður réttargæslumönnunum ákvörðuð þóknun samkvæmt fyrirmælum 1. mgr. 48. gr. sömu laga.

Ákærði greiði þóknun réttargæslumanns brotaþolans Z, Ó-kvk-ef H-kvk-ef G-kvk-ef lögmanns, 600.000 kr. að meðtöldum virðisaukaskatti, og þóknun réttargæslumanns brotaþolans X, I-kvk-ef L-kvk-ef B-kvk-ef lögmanns, 400.000 kr. að meðtöldum virðisaukaskatti. Ákærði greiði annan sakarkostnað 41.310 kr.

I-kk-nf T-kk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

Dómsorð:

Ákvörðun um refsingu ákærða, A, er frestað og skal hún niður falla að liðnum tveimur árum frá birtingu dóms þessa að telja haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, J-kk-ef A-kk-ef K-kk-ef lögmanns, eru 825.000 kr. og skal ákærði greiða 550.000 kr. en 275.000 kr. greiðast úr ríkissjóði.

Ákærði greiði Z 450.000 kr. í miskabætur og auk vaxta skv. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 12. ágúst 2018 til 20. desember sama ár en dráttarvaxta skv. 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags.

Ákærði greiði X 200.000 kr. í miskabætur auk vaxta skv. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 12. ágúst 2018 til 24. desember 2020 en dráttarvaxta skv. 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags.

Ákærði greiði þóknun skipaðs réttargæslumanns brotaþolans Z, Ó-kvk-ef H-kvk-ef G-kvk-ef lögmanns, 600.000 kr. og þóknun skipaðs réttargæslumanns brotaþolans X, I-kvk-ef L-kvk-ef B-kvk-ef lögmanns, 400.000 kr.

Ákærði greiði annan sakarkostnað 41.310 kr.

I-kk-nf T-kk-nf