S-599/2020

1 Mál þetta, sem var dómtekið 7. september sl., höfðaði lögreglustjórinn á Norðurlandi eystra með ákæru 12. október 2020, birtri 16. febrúar 2021, á hendur ákærða, S-x-x K-x-x K-x-x, kt.[...], [...], Akureyri: „fyrir brot á lögum um ávana- og fíkniefni og peningaþvætti:

1 Fíkniefnalagabrot

Með því að hafa laugardaginn 7. september 2019, verið með í vörslum sínum í söluskyni 369,62 grömm af maríhúana á þáverandi heimili sínu að [...]á Akureyri og einnig fyrir að hafa verið með í vörslum sínum 0,07 grömm af kókaíni, en efni þessi fundust eftir leit lögreglu á heimili hans.

Telst þetta varða við 2. gr., sbr. 5. gr. og 6. gr. laga um ávana og fíkniefni nr. 65/1974, með síðari breytingum og 2. gr., sbr. 14. gr. reglugerðarum ávana og fíkniefni og önnur eftirlitsskyld efni nr. 233/2001, með síðari breytingum.

2 Peningaþvætti.

Með því að hafa frá byrjun janúar 2019 til þess dags sem hann var handtekinn 7. september 2019, aflað sér ávinnings allt að kr. 4.779.500 með sölu á ávana- og fíkniefnum á Akureyri og nágrenni eða annarri refsiverðri starfsemi, en kr. 2.479.500 af þessari upphæð fann lögreglan falin á heimili hans við ofangreinda leit lögreglu og kr. 2.300.000 af upphæðinni hafði ákærði notað til að kaupa bifreiðina [...], BMW 5, árgerð 2011, [...] sama ár.

Telst þetta varða við 1. mgr., sbr. 2. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, með síðari breytingum.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar, til greiðslu alls sakarkostnaðar og jafnframt til að sæta upptöku á efnum þeim sem lögreglan lagði hald á og tilgreind eru í efnaskrá nr. 41.880, samkvæmt 6. mgr. 5. gr. laga nr. 65/1974 og 2. mgr. 14. gr. reglugerðar nr. 233/2001. Jafnframt er gerð krafa um að ákærði sæti upptöku til ríkissjóðs af ávinningi af framangreindri brotastarfsemi sinni af fjárhæð kr. 2.479.500, sem lögreglan lagði hald á í peningum samkvæmt framansögðu og bifreiðinni [...], BMW 5, árgerð 2011, samkvæmt 1. mgr., sbr. 2. mgr. 69. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með síðari breytingum.“

2 Ákærði hefur komið fyrir dóm og játað sök samkvæmt ákærulið nr. 1. Ákærði neitar sök samkvæmt ákærulið nr. 2. Krefst ákærði vægustu refsingar sem lög leyfa af ákærulið nr. 1 og sýknu af ákærulið nr. 2, en til vara vægustu refsingar sem lög leyfa. Ákærði fellst á upptöku fíkniefna, en hafnar upptöku bifreiðar og fjár. Loks krefst hann þess að sakarkostnaður falli á ríkissjóð, þ. m. t. hæfileg málsvarnarlaun verjanda.

Málsatvik. Rannsókn. Sönnunarfærsla.

3 Samkvæmt skýrslu lögreglu hófst eftirlit með ákærða vegna ábendingar um að hann stundaði fíkniefnasölu. Var ákærði handtekinn 7. september 2019, skömmu eftir að lögregla fylgdist með því þegar viðskiptavinur settist upp í bíl ákærða og keypti af honum fíkniefni, þar sem hann hafði lagt bíl sínum við Krambúðina, Byggðavegi, Akureyri. Á ákærða fundust 15.500 krónur í reiðufé og 8.000 krónur í bifreið hans. Ákærði neitaði lögreglu að leita í íbúð hans, að [...], Akureyri, en sambýliskona hans heimilaði leitina. Í íbúðinni fundust tæplega 2,5 milljónir króna í reiðufé ásamt tæpum 370 grömmum af maríhúana og 0,07 grömmum af kókaíni. Fíkniefnin og peningarnir voru haldlagðir, ásamt tveimur bifreiðum og farsíma ákærða. Ákærði neitaði í fyrstu að hafa selt fíkniefni, en játaði síðar að hafa selt samtals um 200 grömm af kannabis. Sagðist hann hafa selt fíkniefni um tæplega mánaðarskeið, þ. e. frá 8. ágúst 2019. Fíkniefnin sem fundust í íbúð ákærða kvað hann hafa verið til eigin nota. Viðurkenndi hann að 204.000 krónur af því fé sem fannst við leit á heimili hans og í bifreið, hafi verið ágóði af fíkniefnasölu. Annað fé sagði hann vera sparifé sitt og sambýliskonu. Féð hafi verið ágóði af bifreiðaviðskiptum ákærða í Póllandi, en einnig sparnaður sem hann hafi safnað við vinnu erlendis áður en hann flutti til Íslands á árinu 2017. Gaf ákærði misvísandi skýringar á því hvernig hann hefði flutt féð til landsins. Í fyrstu sagðist hann hafa flutt 30.000 sterlingspund (GBP) til Íslands. Síðar sagðist hann hafa verið búinn að skipta helmingi fjárins í íslenskar krónur áður en hann flutti féð til landsins. Breytti hann framburðinum á ný og sagðist ekki hafa flutt alla fjárhæðina í einu til landsins, en breytti framburðinum enn á ný og sagðist hafa flutt allt féð í einu. Kvaðst hann hafa skipt pundunum eftir þörfum og ekki hafa verið búinn að skipta öllu fénu er lögreglan haldlagði peninga á heimili hans. Gat hann ekki útskýrt hvað varð um afganginn af pundunum sem hann átti eftir að skipta í krónur. Við yfirheyrslu kvaðst sambýliskona ákærða ekki kannast við nema 810.000 krónur af þeim tæpu 2,5 milljónum króna sem fundust við leit í íbúðinni, en ákærði kvað þetta hafa verið sameiginlegan sparnað þeirra. Aðspurður gat ákærði ekki útskýrt hvers vegna sambýliskona hans kannaðist ekki við féð.

4 Ákærði neitaði lögreglu einnig um heimild til leitar í farsíma sínum. Eftir að lögregla rannsakaði gögn í farsíma ákærða, á grundvelli leitarheimildar, var ákærði inntur eftir skýringum á sönnunargögnum sem bentu til að hann hefði stundað sölu fíkniefna í mun lengri tíma og í meira magni en hann hafði viðurkennt. Voru borin undir hann gögn um samskipti um fíkniefnaviðskipti í gegnum samskiptaforritið „Telegram“ allt frá ársbyrjun 2019. Færðist hann undan með rökum um að hann hefði tekið við aðganginum á Telegram frá vini sínumsem hefði staðið í fíkniefnasölu. Er honum var bent á að aldrei hefði verið skipt um notanda að aðganginum, samkvæmt rannsókn á símanum, svaraði hann ekki. Er honum var bent á að sama orðalag hafi verið notað allan tímann, svaraði hann á þann veg að um algengt orðalag í fíkniefnaviðskiptum væri að ræða. Þá var honum bent á að notandi reikningsins hefði verið á Opel bifreið, eins og ákærði hafði til umráða, löngu áður en hann kvaðst hafa hafið fíkniefnasölu. Svaraði ákærði á þann veg að hann hafi lánað vini sínum bílinn. Er hann var krafinn skýringa á því hvers vegna SMS-skilaboð hafi fundist í síma hans um fíkniefnasölu, þá sagðist hann hafa afritað skilaboðin úr farsíma vinar síns. Hélt hann við framburð sinn er gengið var á hann um upplýsingar þess efnis að umfang fíkniefnasölu hans hafi verið margfalt það sem hann viðurkenndi, þar til hann breytti framburði sínum á þann veg að hann hafi útvegað fólki fíkniefni fyrir 8. ágúst 2019, sem hann hafi fengið hjá söluaðila og afhent kaupendum, fengið peninga fyrir sem hann afhenti söluaðila, en ekki fengið sjálfur fjármuni fyrir heldur einungis fengið fíkniefni í staðinn til eigin neyslu. Hann hafi ekki stundað sölu fyrir annan aðila.

5 Samkvæmt framangreindri rannsókn á gögnum úr farsíma ákærða, þar sem notast var við notandanafnið „SBN“ á Telegram, hafði notandinn auglýst fíkniefni til sölu á nokkrum sölusíðum á forritinu og jafnframt á eigin einkaauglýsingasíðu undir heitinu „Shop SBN“. Alls fundust einkaspjallþræðir við 89 aðila, sem allir báru með sér að viðkomandi aðilar hafi keypt fíkniefni og afhending farið fram. Um var að ræða 836,5 grömm af kannabis og 5 kannabisrettur. Í SMS samskiptum voru gögn um sölu á 127 grömmum af kannabis til viðbótar. Alls fundust því gögn um sölu á 963,5 grömmum af kannabis. Þá voru gögn um að notandinn hafi verið búinn að ákveða tvær sölur fíkniefna til viðbótar upp á samtals 240 grömm, en ekki tókst að staðfesta að afhending hafi farið fram. Loks fundust gögn um einkaspjall ákærða við 6 aðila sem selja fíkniefni, þar sem hann virðist hafa keypt og fengið afhent 850 grömm af kannabis og 2 – 3 grömm af kókaíni. Þá voru gögn um að hann hafi verið að undirbúa kaup á 400 grömmum af kannabis þegar hann var handtekinn og síminn haldlagður. Vísbendingar voru um eldri samskipti, sem ekki var unnt að endurheimta vegna tæknilegra vandkvæða og hættu á að gögnum yrði eytt.

6 Sambýliskona ákærða, A neitaði allri vitneskju um fíkniefnasölu ákærða, en kannaðist við að hann hafi neytt fíkniefna sjálfur. Þá neitaði hún allri vitneskju um peningana og fíkniefnin sem fundust í íbúðinni, að öðru leyti en því að hún sagði 800 þúsund krónur sem hafi fundist í veski í nærfataskúffu dóttur sinnar vera sparnað hennar af launum sínum. Gat hún ekki gefið haldbærar skýringar á því hvers vegna hún hafi geymt sparnaðinn á þennan hátt, aðrar en þær að hún treysti ekki bankakerfinu.

7 Við rannsókn málsins aflaði lögreglan viðamikilla gagna um fjármál ákærða og eiginkonu hans, þ. m. t. upplýsinga frá bankastofnunum og upplýsinga um launa- og bótagreiðslur sem sambýlisfólkið allt tímabilið frá því þau fluttust til landsins árið 2017.

Atvinnusaga þeirra er þar einnig rakin. Á grundvelli þessara gagna framkvæmdi sérfræðingur héraðssaksóknara fjármálagreiningu, þar sem fjárhagsgögnin voru borin saman við skýringar ákærða og sambýliskonu hans á tilurð fjárins sem haldlagt. Þá voru tekjur þeirra hér á landi og framfærslukostnaður borin saman við opinber viðmið um almennan og lágmarks framfærslukostnað fyrir tvo einstaklinga með eitt barn.

8 Ákærði og sambýliskona hans fluttust til Íslands í september 2017. Bæði hafa unnið við láglaunastörf síðan. Hún við ræstingar, en hann við tilfallandi störf, ásamt því að hafa þegið atvinnuleysisbætur um a. m. k. 8 mánaða skeið. Samtals námu launagreiðslur og aðrar útskýrðar greiðslur til þeirra á árunum 2017- 2019 alls 12.828.944 krónum. Á því tveggja ára tímabili sem fjárhagsrannsókn lögreglu nær yfir, þ. e. tímabilið frá því þau fluttu til landsins og þar til ákærði var handtekinn þann 7. september 2019, var eignamyndun þeirra samtals tæpar 5,6 milljónir króna. Að frádregnum kostnaði við húsnæði og barnagæslu, ásamt gjaldeyriskaupum vegna 11 ferða þeirra erlendis, stóðu eftir um 1.754.825 krónur til greiðslu almennrar framfærslu og ferðakostnaðar, þ. e. um 146.000 krónur á mánuði. Viðmið Umboðsmanns skuldara um dæmigerð mánaðarleg útgjöld fyrir par með eitt barn eru 373.316 krónur, án húsnæðiskostnaðar. Grunnviðmið eru 208.473 krónur, en þá er ekki gert ráð fyrir neinum útgjöldum til ferðalaga eða veitinga og allur kostnaður miðaður við algert lágmark.

9 Samkvæmt greiningunni stenst ekki sú skýring ákærða að hann hafi átt 30.000 GBP sem hann hafi flutt til landsins 2017 og skipt í íslenskar krónur, en samkvæmt gögnunum skipti ákærði einungis 500 GBP árið 2017 og fékk fyrir 64.437 krónur. Þá seldi hann samtals 300 Evrur á árunum 2018 og 2019. Ákærði og sambýliskona hans keyptu á hinn bóginn erlendan gjaldeyri fyrir rúma 1 milljón króna á árunum 2018 og 2019.

10 Þá sýndi greiningin að staðhæfing sambýliskonu ákærða, um að 810.000 krónur sem fundust faldar í nærfataskúffu dóttur þeirra hafi verið sparifé sem hún hafi lagt til hliðar af launum sínum, kemur ekki heim og saman við bankagögn sem sýna að heildarfjárhæð úttekta hennar á reiðufé á árunum 2017 – 2019 nam 647.000 krónum.

11 Samkvæmt gögnunum námu fjármunir sem ekki verða raktir út af bankareikningum að lágmarki samtals 3.308.359 krónum. Þar af hefur ákærði gengist við að 594.000 krónur séu ágóði af fíkniefnasölu. Til viðbótar eru 163.000 krónur fjármunir sem fundust í framangreindri nærfataskúffu, sem eru umfram heildarúttektir sambýliskonu ákærða. Þá standa eftir 2.551.359 krónur sem óútskýrt er hvaðan komu. Að mati ákæruvaldsins nemur ágóði af brotastarfsemi ákærða því hið minnsta 3.308.359 krónum samkvæmt greiningu á reiðufjár- og gjaldeyrisviðskipumákærða og konu hans, ef fallist er á að hann hafi nýtt sparifé sitt til kaupa á fíkniefnum í upphafi og að allt það reiðufé sem hún tók út, alls 647.000 krónur, hafi raunverulega verið sparifé hennar sem hafi verið hluti þess fjár sem fannst í framangreindri skúffu.

12 Í málinu liggja fyrir upplýsingar um kaupverð hinnar haldlögðu bifreiðar, en samkvæmt þeim staðgreiddi ákærði bifreiðina [...] 2019 fyrir 2,3 milljónir króna og greiddi með reiðufé.

13 Verjandi ákærða lagði fram yfirlit yfir tekjur og útgjöld ákærða og sambýliskonu hans vegna áranna 2019 og 2020. Samkvæmt þeim aukast bæði tekjur og útgjöld umtalsvert á milli áranna. Kostnaður sem fellur undir dagvörur og almennt heimilishald er samkvæmt þessu yfirliti í báðum tilvikum nokkuð undir neysluviðmiði fyrir framangreindan flokk.

Framburður ákærða og vitna fyrir dómi

14 Ákærði kom fyrir dóminn og neitaði að tjá sig.

15 Vitnið A, sambýliskona ákærða kom fyrir dóminn og neitaði að tjá sig.

16 Vitnið lögreglumaður nr.0113, sem framkvæmdi greiningu á farsíma ákærða sem liggur fyrir í málinu, kom fyrir dóminn og staðfesti skýrsluna ásamt því að gera grein fyrir framkvæmd hennar og niðurstöðum.

17 Vitnið lögreglumaður Héraðssaksóknara nr. 0809 staðfesti fjármálagreiningu lögreglu sem liggur fyrir í málinu og gerði grein fyrir úrvinnslu hennar og niðurstöðum.

18 Vitnið lögreglumaður nr.1818 gerði grein fyrir eftirliti með ákærða í kjölfar ábendingar um að hann stundaði fíkniefnaviðskipti.

Niðurstaða

19 Ákærða er gefið að sök að hafa haft í vörslum sínum 369,62 grömm af maríhúana í söluskyni ásamt því að hafa haft í vörslum sínum 0,07 grömm af kókaíni. Þá er ákærða gefið að sök að hafa aflað sér ávinnings allt að 4.779.500 krónur með sölu á ávana- og fíkniefnum á Akureyri og nágrenni eða annarri refsiverðri starfsemi. Ákærði hefur játað sök að hluta eins og að framan greinir.

20 Skýringar ákærða á samskiptum um fíkniefnaviðskipti a. m. k. frá ársbyrjun 2019 sem fundust við rannsókn á farsíma hans, þess efnis að aðrir aðilar hafi haft aðgangsnafn hans á undan honum og að hann hafi afritað SMS skilaboð frá vini sínum yfir á sinn síma eru ótrúverðugar. Til viðbótar við að bæði Telegram aðgangurinn og SMS skilaboðin tilheyrðu honum, þá kom fram að seljandinn ók um á Opel bifreið líkt og ákærði. Ennfremur voru myndir á símanum sem teknar voru út um bílgluggann á bifreið ákærða af afhendingarstöðum fíkniefna sem tilgreindir voru í framangreindum samskiptum. Er því að mati dómsins hafið yfir skynsamlegan vafa að ákærði sjálfur hafi verið þar að verki. Samantekt lögreglu á samskiptunum, sem sýna svo ekki verður um villst að þar áttu fíkniefnaviðskipti sér stað, leiðir í ljós að ákærði hefur selt hið minnsta 963,5 grömm af kannabis fyrir andvirði á bilinu 3.179.550 krónur – 4.335.750 krónur. Hefur hagnaður ákærða numið á bilinu 1.927.000 krónur – 2.996.800 krónur. Við framangreinda greiningu lögreglu hefur ákærði verið látinn njóta alls hugsanlegs vafa um umfang viðskiptanna og ágóða af þeim. Þannig er einungis lagt til grundvallar að ákærði hafi selt þau efni sem lögregla gat staðfest með óyggjandi hætti að hafi verið afhent. Sterkar vísbendingar eru í málinu um að fíkniefnaviðskipti ákærða hafi verið umfangsmeiri, en þau viðskipti sem honum eru gefin að sök, en lögreglu var ekki unnt að rannsaka samskiptagögn úr síma ákærða lengra aftur í tímann en til ársbyrjunar 2019.

21 Fyrir liggur að umtalsvert reiðufé fannst við leit á heimili ákærða. Þá liggur einnig fyrir að ákærði staðgreiddi bifreið með reiðufé að fjárhæð 2,3 milljónir króna mánuði áður en hann var handtekinn við sölu fíkniefna. Alls nema þessir fjármunir 4.779.500 krónum. Ákærði hefur viðurkennt að 204.000 króna þessa fjár hafi verið ágóði af sölu fíkniefna, en heldur því fram að annað sé sparnaður. Ákærði hefur viðurkennt að hafa selt um 200 grömm af maríhúana.

22 Að mati dómsins hefur framburður ákærða fyrir lögreglu verið óstöðugur og ótrúverðugur. Skýringar ákærða á flutningi reiðufjár til landsins tóku stöðugum breytingum eftir því sem skýrslutökum vatt fram. Hinu sama gegnir um framburð hans um sölu fíkniefna, sem hann neitaði í fyrstu en játaði síðar að nokkru leyti er á hann var gengið með gögnum sem sýndu að framburðurinn gat ekki staðist.

23 Að mati dómsins hefur ákærði ekki gefið haldbærar skýringar á uppruna fjármunanna sem haldlagðir voru á heimili hans. Staðhæfing um flutning 30.000 punda frá Bretlandi til landsins og sömuleiðis andvirði af sölu bifreiða í Póllandi stenst ekki miðað við rannsókn lögreglu á fjárhagsgögnum ákærða og gjaldeyrisviðskiptum. Ákærði hefur engin gögn lagt fram til staðfestingar á því að hann hafi skipt erlendum gjaldeyri í íslenskar krónur áður en hann kom til landsins, né gert það sennilegt á nokkurn hátt. Reyndar staðhæfði ákærði ýmist að hann hefði flutt Sterlingspundin til landsins og skipt þeim hér eða að hann hefði skipt helmingnum erlendis í íslenskar krónur og flutt til landsins. Var framburður ákærða ótrúverðugur um þessa staðhæfingu. Þ að mun heldur ekki tíð kastað erlendir gjaldeyrismiðlarar bjóði upp á íslenskar krónur. Þá fundust engin gögn um að ákærði, eða sambýliskona hans, hafi skipt þessu fé hér á landi. Fyrir liggur að móðir sambýliskonu ákærðu lánaði þeim fé fyrir tryggingu fyrir leigugreiðslum á árinu 2018, alls 280.000 krónur. Það kemur ekki heim og saman við þá staðhæfingu ákærða að hann hafi verið með fullar hendur fjár á þeim tíma. Aðspurður um þetta misræmi gaf ákærði lögreglu þá skýringu aðhann hafi átt nægt fé, enekki viljað greiða trygginguna fyrir sambýliskonu sína og barnsmóður vegna illkvittni. Þykir þessi skýring ákærða ótrúverðug. Verður að leggja til grundvallar að parið hafi ekki haft fé til umráða á þessum tíma. Kemur það heim og saman við þau gögn sem lögregla hefur lagt fram í málinu um gjaldeyrisviðskipti þeirra. Að mati dómsins verður að hafna frásögn ákærða um að hann hafi flutt framangreint fé til landsins. Uppruni fjárins verður því ekki skýrður með þeim hætti.

24 Það gerir framburð ákærða, um að hið haldlagða fé hafi að mestu verið sameiginlegur sparnaður þeirra hjóna, einnig ótrúverðugan að sambýliskona hans kannaðist aðspurð ekki við féð, fyrir utan það sem fannst í nærfataskúffu tveggja ára gamallar dóttur þeirra. Aðspurður hverju það sætti að hún kannaðist ekki við féð, varð ákærði undarlegur og bar því við að hún hljóti að hafa verið hrædd. Er honum var bent á að svo hafi ekki verið, svaraði hann engu. Það að sambýliskona ákærða hafi ekki kannast við féð, kemur ekki heim og saman við staðhæfingu hans um að þetta hafi verið sameiginlegt sparifé þeirra.

25 Að mati dómsins verður einnig að fallast á það með ákæruvaldinu að tekjur ákærða og sambýliskonu hans, sem bæði unnu láglaunastörf auk þess sem hann var atvinnulaus mánuðum saman, geti ekki staðið undir eignamyndun að fjárhæð um 5,6 milljónir króna á þeim tveimur árum sem þau höfðu búið á Íslandi. Uppgefinn framfærslukostnaður þeirra er óraunhæfur fyrir par með ungabarn á framfæri, m. a. með hliðsjón af opinberum viðmiðum um framfærslu og verðlag í íslensku samfélagi, upplýsingum um bifreiðaeign þeirra og upplýsingum um utanlandsferðir. Samanburðargögn verjanda ákærða á tekjum og útgjöldum áranna 2019 og 2020 breyta ekki framangreindu mati. Verður að telja hafið yfir skynsamlegan vafa að þau hafi notað óútskýrt reiðufé til framfærslu til viðbótar við þær færslur sem fram koma í gögnum frá bankastofnunum.

26 Samkvæmt greiningu lögreglu á reiðufjár færslum parsins námu fjármunir sem ekki verða raktir út af bankareikningum að lágmarki samtals 3.308.359 krónum.

27 Sú háttsemi ákærða og sambýliskonu hans, að fela svo umtalsvert reiðufé á heimilinu og greiða fyrir bifreið með 2,3 milljónum króna í reiðufé þykir einnig gefa til kynna að um sé að ræða illa fengið fé.

28 Eins og rakið er í dómi Landsréttar í máli nr. 19/2019 hefur ákvæði 1. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga, sem fjallar um peningaþvætti, verið skýrt svo að þótt áskilið væri að um ávinning af broti samkvæmt almennum hegningarlögum væri að ræða yrði með tilliti til eðlis og tilgangs ákvæðisins ekki gerð sú krafa að nákvæmlega lægi fyrir hvert brotið væri, heldur yrði að meta í ljósi atvika hverju sinnihvort sýnt væri nægilega fram á að ávinningur væri ekki af lögmætum toga, sbr. meðalannars dóm Hæstaréttar 8. nóvember 2001 í máli nr. 200/2001. Það feli þó ekki í sérað sönnunarbyrði sé lögð á ákærða í andstöðu við meginreglu 2. mgr. 70. gr. stjórnarskrárinnar og 2. mgr. 6. gr. mannréttindasáttmála Evrópu, sbr. til hliðsjónar ákvörðun Mannréttindadómstóls Evrópu 2. maí 2017 í máli nr. 23572/07. Í athugasemdum með frumvarpi, sem varð aðlögum nr. 149/2009 og leiddi til breytingaá 264. gr. almennra hegningarlaga, sagði að breytingarnar raski í engu þeirri skýringu á 1. mgr. 264. gr. sem fram kæmi í framangreindum dómi Hæstaréttar, sbr. einnig dóm Hæstaréttar 2. desember 2010 í máli nr. 495/2010.

29 Ekki verður fallist á það með ákærða að sönnunarfærslu í málinu sé háttað með sambærilegum hætti og í dómi Hæstaréttar í máli nr. 52/2014, þar sem áætlun á seldu magni fíkniefna byggðist alfarið á fjölda smáplastpoka sem vantaði í umbúðir sem fundust á vettvangi. Í máli því sem hér er til úrlausnar liggur fyrir vönduð og ítarleg rannsókn lögreglu á fjármálaumsvifum ákærða og farsímagögnum.

30 Eins og að framan greinir námu fjármunir sem ekki verða raktir út af bankareikningum ákærða og sambýliskonu hans að lágmarki samtals 3.308.359 krónum. Ákærði hefur þegar gengist við að 594.000 krónur séu ágóði af fíkniefnasölu. Dómurinn hefur fallist á niðurstöðu rannsóknarlögreglu um að ákærði hafi gerst sekur um sölu fíkniefna fyrir hið minnsta andvirði 3.179.550 krónur – 4.335.750 krónur. Ennfremur fellst dómurinn á að gögn málsins gefi til kynna að salan hafi verið enn umfangsmeiri. Þá hefur dómurinn hafnað skýringum ákærða og sambýliskonu hans á uppruna hins haldlagða fjár, sem ótrúverðugum. Þykir samkvæmt heildstæðu mati áöllu því sem að framan er rakið, með vísan til 1. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga, nægilega leitt í ljós að hið upptæka fé og bifreiðina NJP- 78 megi rekja til ávinnings sem ekki er af lögmætum toga. Verður ákærði því sakfelldur fyrir brot gegn 1. mgr., sbr. 2. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, eins og í ákæru greinir, en háttsemi ákærða er þar rétt heimfærð til refsiákvæða.

Refsiákvörðun

31 Ákærði hefur verið sakfelldur samkvæmt játningu sinni fyrir ákærulið nr. 1, en samkvæmt gögnum málsins eru engin efni til að efast um að hún sé sannleikanum samkvæmt. Þá hefur ákærði samkvæmt framansögðu verið sakfelldur fyrir ákæruatriði sem honum eru gefin að sök í ákærulið nr. 2.

32 Ákærði hefur ekki áður hlotið dóm á Íslandi samkvæmt sakavottorði. Þá hefur ákærði heldur ekki hlotið refsingu fyrir afbrot í Póllandi, Bretlandi né Þýskalandi samkvæmt þeim upplýsingum sem lögreglan aflaði við rannsókn málsins. Ákærði er fæddur 1995 og er því 26 ára gamall. Tvö ár eru liðin frá því ákærði var handtekinn og rannsókn málsins hófst, en til þess verður að líta að rannsóknin var umfangsmikil, ekki síst vegna þess að ákærði sjálfur kaus að greina lögreglu rangt frá atvikum. Þá tókst birting ákæru ekki fyrr en 16. febrúar sl. Á þessum tíma hefur ákærði ekki komið við sögu lögreglu á ný. Á árinu 2020 hefur ákærði sótt námskeið til öflunar aukinna ökuréttinda í atvinnuskyni. Þá liggur fyrir að ákærði er í sambúð og á fjögurra ára gamalt barn. Er þetta til marks um að ákærði hyggist snúa við blaðinu. Þykir með hliðsjón af framangreindu og dómaframkvæmd í sambærilegum málum refsing ákærða hæfilega ákveðin fangelsi í 9 mánuði, sem bundin skal skilorði eins og í dómsorði greinir.

33 Samkvæmt framangreindri niðurstöðu og með vísan til 69. gr. almennra hegningarlaga, sem kveður á um í 3. ml. 1. mgr. að þegar ekki er unnt að færa fullar sönnur á fjárhæð ávinnings sé heimilt að áætla fjárhæðina, fellst dómurinn á upptökukröfur ákæruvaldsins eins og nánar greinir í dómsorði.

34 Að kröfu ákæruvalds og með vísan til dómsniðurstöðu verður ákærði dæmdur til greiðslu sakarkostnaðar, þ. e. þóknunar skipaðs verjanda síns, eins og í dómsorði greinir að virðisaukaskatti meðtöldum, og 297.140 krónurí annan sakarkostnað.

E-kk-nf Þ-kk-nf, aðstoðarsaksóknari flutti málið af hálfu ákæruvaldsins.

H-kk-nf J-kk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan. Dómarinn tók við meðferð málsins 10. júní sl. Fyrir dómsuppsögu var gætt ákvæða 1. mgr. 184. gr. laga nr. 88/2008.

Dómsorð:

Ákærði, S-x-x K-x-x K-x-x, sæti fangelsi í níu mánuði, en fresta skal fullnustu refsingarinnar og falli hún niður að liðnum tveim árum frá deginum í dag að telja, haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 Upptækar skulu vera 2.479.500 krónur, sem varðveittar eru á bankareikningum nr. [...], [...], [...], [...]og [...] ásamt vöxtum og verðbótum til upptökudags, 369,62 grömm af maríhúana og 0,07 grömm af kókaíni og bifreiðin[...], semer BMW 5, árgerð 2011.

Á kærði greiði málsvarnarþóknun skipaðs verjanda síns, J-kvk-ef Ó-kvk-ef A-kvk-ef lögmanns, 1.300.000 krónur, og greiði jafnframt kr. 297.140 í annan sakarkostnað.

H-kk-nf J-kk-nf