S-983/2013

Mál þetta, sem dómtekið var 20. janúar 2014, er höfðað með ákæru lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, útgefinni 19. nóvember 2013, á hendur G-kk-þgf H-kk-þgf, kt. 000000-0000, [...], fyrir umferðarlagabrot, með því að hafa mánudaginn 10. desember 2012, ekið bifreiðinni RV-097 við Miklaholt í Hafnarfirði, undir áhrifum áfengis (alkóhólmagn í blóði mældist 1,48‰) og ófær um stjórna henni örugglega vegna áhrifa ávana- og fíkniefna (amfetamín í blóði mældist 60 ng/ml), með þeim afleiðingum að bifreiðin hafnaði á grindverki við leikskólann Vesturkot.

Telst þetta varða við 1., sbr. 3. mgr. 45. gr. og 1., sbr. 2. mgr. 45. gr. a, sbr. 1. mgr. 100. gr. umferðarlaga nr. 50/1987.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar, greiðslu alls sakarkostnaðar og sviptingar ökuréttar skv. 101. og 102. gr. nefndra umferðarlaga, sbr. 25. gr. laga nr. 44/1993 og 18. gr. laga nr. 66/2006.

Af hálfu ákærða er þess krafist að hann verði sýknaður af ákæru, en til vara að honum verði gerð vægasta refsing sem lög leyfa. Þá er þess krafist að allur sakarkostnaður, þar með talin hæfileg málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, verði greiddur úr ríkissjóði.

I

Um málsatvik segir í frumskýrslu lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, dags. 10. desember 2012, að lögreglunni hafi borist tilkynning í gegnum Fjarskiptamiðstöð lögreglu þá nótt, um ölvaðan ökumann sem hafði ekið á grindverk við leikskólann Vesturkot í Hafnarfirði. Ökumaður mun hafa verið klæddur í hvíta peysu og hafði yfirgefið vettvang. Lögreglumenn sem fóru á vettvang sögðust hafa ekið framhjá Vesturkoti og séð þar bifreiðina RV-097, þar sem hún var mannlaus. Þeir hafi þá ekið áfram suður Háholt og móts við Háholt 14 í Hafnarfirði hafi þeir séð aðila á gangi sem hafi passað við lýsingu tilkynnanda. Umræddur aðili var ákærði þessa máls og var hann handtekinn á vettvangi. Ákærði var látinn gefa þvagsýni fyrir fíkniefnapróf og gaf sýnið jákvæða svörun fyrir AMP og MET. Ekki fundust kveikjuláslyklar á ákærða, en fram kom að sími ákærða hefði fundist í bílnum. Bifreiðin sem sat föst, var fjarlægð með kranabíl.

II

Hér verður eftir þörfum, rakinn framburður ákærða og vitna fyrir dómi og hjá lögreglu.

Fyrir dómi kvaðst ákærði sem er sjómaður, hafa komið í land kvöldinu áður og hafa farið í bæinn að skemmta sér þar sem hann drakk áfengi. Síðar um kvöldið hafi hann fengið kærustu félaga hans til að keyra fyrir hann bifreiðina RV-097, en bifreiðin er skráð á föður hans. Hafi hún ekið honum í um það bil eina klst., en síðan ekið honum heim um kl. 00:30 til 01:00 þá nótt. Þar mun hún hafa afhent honum kveikjuláslykla bifreiðarinnar. Eftir þetta kvaðst ákærði muna óglöggt eftir kvöldinu en kvaðst þó hafa farið á „English pub“, sem mun vera nálægt heimili hans. Þar hafi verið búið að loka en hann hafi hitt tvo stráka og stelpu og hafi þau farið heim til hans. Aðspurður upplýsti hann að þessir aðilar hafi verið farnir þegar hann síðar um nóttina ætlaði að ganga til félaga síns, sem býr á Holtinu í Hafnarfirði. Upplýstur að Holtið sé langt frá heimili hans og samkvæmt lögregluskýrslu hafi hann aðeins verið klæddur einum bol í desember og kalt úti, sagði ákærði það ekki vera neitt mál, hann væri sjómaður og vanur kulda og hægt væri að ganga þetta rösklega á u.þ.b. 45 mínútum. Aðspurður sagðist hann ekki vita hver gæti hafa keyrt bifreiðina í umrætt sinn. Taldi hann mögulegt að einhver þeirra sem hann bauð heim fyrr um nóttina, hafi gert það, en hann viti ekkert um þá aðila og hafi ekki hitt þá síðar. Hann upplýsti að lyklar bifreiðarinnar hafi verið í skál við glugga að inngangi þeirrar íbúðar þar sem hann býr og hver sem er hafi getað teygt sig í lyklana. Aðspurður af hverju hann hafi ekki minnst á þessa aðila í skýrslutöku hjá lögreglu, gaf ákærði þá skýringu að hann hafi verið hræddur um að bifreiðinni hafi verið stolið eða að pabbi hans hafi verið á henni. Hann lýsti því yfir fyrir dómi, að hann hafi ekki ekið bifreiðinni í umrætt sinn.

Ákærði gaf skýrslu hjá lögreglu kl. 13:58 þann 10. desember 2012 og bar á svipaðan hátt að hafa verið að skemmta sér um kvöldið og nóttina og hafi drukkið áfengi. Hann hafi hins vegar ekki vitað fyrr en hann var kominn upp á Holt, að hann minnti gangandi, og þar hafi hann verið handtekinn. Hann kvaðst ekki muna eftir því að hafa ekið bifreiðinni og kvaðst ekki muna eftir neinum árekstri. Aðspurður sagði hann, að hann gæti hafi verið ökumaður og eins gæti hann ekki hafa verið ökumaður í umrætt sinn.

Vitnið A lögreglumaður, bar fyrir dómi, að borist hafi tilkynning um að bifreið hafi verið ekið inn í grindverk við Miklaholt og talað væri um að ökumaðurinn sem þeir hafi fengið lýsingu á, væri ekki við bílinn. Þegar þeir hafi síðan komið á staðinn hafi þeir fengið staðfestingu á þessu og var því ákveðið að keyra aðeins lengra og þar hafi þeir séð aðila sem lýsingin passaði við. Hann hafi verið í annarlegu ástandi og mjög æstur og verið handtekinn á vettvangi. Aðspurður sagði hann að ekki hafi verið athugað með áverka á ákærða. Hann upplýsti að ekki hafi verið snjór á vettvangi og því ekki verið hægt að athuga með skóför, en að það hafi verið kalt úti.

Vitnið B, sagðist fyrir dómi hafa rúntað með ákærða á hans bíl umrætt kvöld þar sem ákærði var sjálfur ölvaður. Hana minnti að þau hafi verið í u.þ.b. eina til tvær klst. að keyra. Hún sagðist síðan hafa skilið ákærða eftir heima hjá honum, afhent honum lyklana að bifreiðinni og hún síðan keyrt heim til sín, á sínum bíl. Aðspurð taldi hún að þetta hafi verið um nóttina eða seint, hugsanlega hafi hún skilað honum heim kl. 02:00.

Í skýrslu sem vitnið B gaf hjá lögreglu þann 10. desember 2012, kom fram að hún hafi hitt ákærða um kl. 01:00 um nóttina. Hafi hún rúntað um á bifreið ákærða en síðar um nóttina hafi hún skutlað ákærða heim og afhent honum kveikjuláslykla að bifreiðinni, en ekki hafi komið fram klukkan hvað það var.

Vitnið C, bar fyrir dómi að hann hafi verið sofandi en þá heyrt mikinn hávaða fyrir utan gluggann. Þegar honum hafi verið litið út hafi hann séð hvar bifreið hafði verið ekið á grindverk og að maður væri inni í bifreiðinni. Hann hafi þá leitað að síma og hringt í lögreglu. Þegar hann hafi síðan komið aftur út í gluggann, hafi hann séð hvar maðurinn var komin út úr bifreiðinni og kominn nálægt húsi hans við Klapparholt, en hann hafi ekki séð hann fara út úr bifreiðinni. Eftir þetta hafi maðurinn hlaupið út Klapparholtið. Aðspurður kvaðst hann ekki hafa séð aðra á vettvangi og aðspurður taldi hann að áreksturinn hafi verið harður. Aðspurður um það hvort hann hafi séð hvernig maðurinn leit út, upplýsti vitnið að það hafi verið myrkur og hann því ekki getað greint hann vel og að hann hafi ekki séð hvernig hann hafi verið klæddur í bílnum, enda um 100 metrar frá húsi hans að vettvangi. Einnig kom fram að hann vissi ekki hvort aðrir hafi verið í bifreiðinni. Aðspurður um þá lýsingu af manninum sem hann gaf lögreglu, þá mundi vitnið eftir því að hafa sagt að ákærði hafi verið í einhverjum stríðslitum hermannabuxum, en hann mundi ekki eftir því að hafa gefið upplýsingar um að ákærði hafi verið í hvítri peysu, en það gæti þó hafa verið. Vitnið upplýsti að hann hefði tekið eftir þessum klæðnaði mannsins, þegar maðurinn hafi verið að hringsnúast móts við hús hans hjá Klapparholti. Aðspurður sagðist hann ekki hafa séð framan í hann og gæti því ekki þekkt hann aftur.

Í skýrslu hjá lögreglu sagði vitnið C, að þegar hann hafi litið út um gluggann heima hjá sér, hafi hann séð mann sitja í ökumannssæti bifreiðarinnar, sem hafi verið einn í bílnum og reynt að slökkva og kveikja ljósin. Hann hafi þá hringt í lögreglu, en á meðan hafi maðurinn verið kominn upp á hornið við Klapparaholt og síðan tekið á rás upp Klapparholtið. Hann hafi verið í hvítri peysu, engri yfirhöfn og að hann minnti í einhverjum stríðslitum hermannabuxum. Einnig kom fram að vitnið hafi ekki séð framan í manninn, og gæti því ekki þekkt hann aftur.

III

Niðurstöður málsins: Ákærða er gefið að sök umferðarlagabrot með því að hafa ekið bifreiðinni RV-097 undir áhrifum áfengis, eins og nánar er lýst í ákæru málsins sem rakin er hér að framan.

Í málinu liggja fyrir blóðtökuvottorð og niðurstöður Rannsóknarstofu í lyfja- og eiturefnafræðum þar sem fram kemur að alkahólmagn í blóði ákærða hafi verið 1,48‰, og að Amfetamín í blóði hafi mælst 60 ng/ml. Ákærði hefur sjálfur borið að hafa verið ölvaður. Ákærði hefur hins vegar neitað því að hafa ekið bifreiðinni RV-097 þegar hún lenti á grindverki við leikskólann Vesturkot. Ákærði var ekki stöðvaður í akstri og vitni hafi ekki borið að hafa séð ákærða aka bifreiðinni í umrætt sinn. Þá liggur ekki fyrir að ákærði hafi verið í bifreiðinni þegar hún lenti á grindverkinu.

Sönnunarbyrði um sekt ákærða og atvik, sem telja má honum í óhag hvílir á ákæruvaldinu, sbr. 108. gr. laga nr. 88/2008, um meðferð sakamála og metur dómari hverju sinni hvort nægileg sönnun, sem ekki verði vefengd með skynsamlegum rökum, sé fram komin um hvert það atriði sem varðar sekt og ákvörðun viðurlaga við broti, þar á meðal hvaða sönnunargildi skýrslur ákærða hafi, vitnisburður, mats- og skoðunargerðir, skjöl og önnur sýnileg sönnunargögn, sbr. 109. gr. sömu laga.

Ákærði bar fyrir lögreglu, að hann myndi ekki eftir atburðum og það gæti allt eins verið að hann hafi verið að aka bifreiðinni í umrætt sinn, en eins gæti verið að hann hafi ekki verið að aka henni. Aðspurður fyrir dómi upplýsti ákærði að minni hans væri betra í dag og atburðir næturinnar þann 12. desember 2012 hefðu rifjast upp fyrir honum. Um þetta atriði var ákærði tvísaga, því hann bar jafnframt fyrir dómi að muna óglöggt eftir kvöldinu. Ákærði kvaðst hafa farið á bar í nágrenni við heimili hans. Á þessum bar eða fyrir utan hann, mun hann hafa hitt tvo stráka og eina stúlku og hafi þau farið með honum heim til hans. Í vitnisburði B kom fram að hún hafi skilað ákærða heim seint, eða um kl. 02:00 þá nótt. Hún bar á svipaðan hátt fyrir lögreglu og sagði þar að hún hafi hitt ákærða kl. 01:00 þá nótt og þá farið að rúnta. Atburðir þeir sem um ræðir í þessu máli gerðust aðfararnótt mánudags. Lokunartími vínveitingahúsa í Hafnarfirði á að vera kl. 01:00 og frásögn ákærða því frekar ósennileg þó það sé ekki útilokað að hann hafi hitt viðkomandi aðila á barnum eða fyrir utan hann, eftir klukkan 02:00. Ákærði bar jafnframt að hafa gengið frá heimili sínu á bolnum einum saman um miðja nótt í desember þegar kalt var úti og bar sjálfur að líklega væri þetta um 45 mínútna gangur ef gengið væri rösklega. Þá bar ákærði að hugsanlega hafi þeir aðilar sem hann hafi boðið heim um nóttina tekið kveikjuláslykla bifreiðarinnar og ekið henni upp á Holt. Mögulegt hefði verið fyrir þau að teygja sig inn um glugga á heimili hans og þannig getað náð kveikjuláslyklunum. Ákærði kvaðst ekki þekkja þetta fólk og viti engin deili á því. Ákærði virðist ekki hafa gert tilraun til þess að hafa uppá þessum aðilum, þrátt fyrir að hans sögn væri mögulegt að þau hafi stolið bíl föður hans sem hann hafði umráð yfir og skemmt hana með því að aka henni á grindverk. Ákærði hefur ekki kært þessa aðila til lögreglu svo vitað sé og minntist ekki orði á þau í skýrslutöku hjá lögreglu. Ákærði gaf þá skýringu fyrir dómi að hann hafi verið hræddur um að bifreiðinni hafi verið stolið eða pabbi hans hafi verið á henni og því hafi hann ekki minnst á þetta. Framangreindar skýringar ákærða eru að mati dómsins, ótrúverðugar.

Í máli ákærða var á því byggt, að lögreglan hafi ekki látið kanna hvort áverkar hafi verið á honum, en hann hlyti að hafa verið með áverka eftir áreksturinn ef hann hefði verið að keyra, þar sem áreksturinn hafi verið harður. Vitnið C bar að áreksturinn hafa líklega verið harður enda hafi hann vaknað við hann. Hann bar einnig að hann hafi ekki farið á vettvang og séð aðstæður. Í málinu liggja ekki fyrir gögn um það hversu harður áreksturinn hafi verið eða hvaða skemmdir hafi orðið á bifreiðinni og verður því að meta það út frá öðrum gögnum málsins eins og hægt er. Girðingin sem um ræðir er trégirðing. Af myndum sem fylgdu málsgögnum að dæma, verður ekki séð að bifreiðin sé mikið skemmd, en það mun hafa þurft að fjarlægja hana með kranabíl þar sem hún hafi setið föst ofan á girðingarstaur. Í málinu er einnig að finna mynd tekna af ákærða eftir handtökuna. Myndin sýnir ákærða að framanverðu og klæðnað hans, þar sem hann er klæddur í hvítan bol og hermannabuxur. Ekki er að sjá neina áverka eða blóð á ákærða á þeirri mynd og ekkert komið fram í málinu hvers vegna lögreglan átti að hafa tilefni til að leita að áverkum á ákærða s.s. ef blóð hefði verið á honum eða fatnaði hans eða að blóð hafi fundist í bifreiðinni. Verður þetta atriði ekki talið hafa áhrif á sönnun í málinu.

Fyrir liggur vitnisburður um atvik eftir að bifreiðinni RV-097 var ekið á grindverkið. Vitnið sá einn aðila í ökumannssæti bifreiðarinnar og á meðan hann fór að sækja síma til að hringja í lögreglu var ökumaðurinn farinn úr bifreiðinni en vitnið sá mann hringsnúast rétt við heimili hans og gaf greinagóða lýsingu á fatnaði hans. Vitnið sá ekki aðra aðila á vettvangi en gaf upp í hvaða átt maðurinn stefndi. Skömmu síðar er ákærði þessa máls handtekinn eftir lýsingu vitnisins. Í máli ákærða kom fram, að hann hafi verið að ganga til félaga síns upp á Holt í Hafnarfirði. Þegar hann hafi komið þangað, hafi hann verið handtekinn, grunlaus um að bifreiðinni RV-097, bifreið sem hann hafði til umráða, hafi verið ekið á grindverk, nánast á sama stað þar sem hann sást gangandi og nánast á sama tíma og að tilviljun ein hafi ráðið þessu. Frásögn ákærða þykir mjög ótrúverðug og ekkert er fram komið í málinu sem styður frásögn hans.

Í ljósi alls framanritaðs og með vísan til 108. og 109. gr. laga nr. 88/1988, um meðferð sakamála, þykir fram komin lögfull sönnun þess, sem hafin er yfir skynsamlegan vafa, að ákærði hafi ekið bifreiðinni RV-097, aðfararnótt 10. desember 2012, undir áhrifum áfengis og ávana- og fíkniefna, eins og nánar er lýst í ákæru og ber að sakfella ákærða af sakargiftum.

IV

Við ákvörðun refsingar ber að horfa til þess að ákærði er fæddur árið 1992 og er því ungur að árum. Samkvæmt sakarvottorði hefur hann ekki hlotið refsingu sem hefur áhrif í þessu máli. Með vísan til þessa verður honum gerð refsing, sem hæfileg þykir sekt, 140.000 krónur. Ákærði verður einnig sviptur ökuréttindum í 12 mánuði.

Með vísan til 218. gr. laga nr. 88/2008 verður ákærði dæmdur til að greiða allan sakarkostnað, sem er samkvæmt yfirliti 108.985-. Þá skal ákærði greiða þóknun skipaðs verjanda síns, Þ-kvk-ef B. S-kvk-ef hdl., sem þykir hæfilega ákveðin 188.250 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti.

B-kk-nf H-kk-nf, héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

Dómsorð:

Ákærði, G-kk-nf H-kk-nf, greiði 140.000 króna sekt til ríkissjóðs innan fjögurra vikna frá birtingu dóms þessa að telja, en sæti ella fangelsi í 10 daga.

Ákærði skal sæta sviptingu ökuréttar í 12 mánuði frá dómsbirtingu að telja.

Ákærði skal greiða allan sakarkostnað, 108.985 krónur og málsvarnarlaun skipaðs verjanda hans, Þ-kvk-ef B. S-kvk-ef héraðsdómslögmanns, sem þykja hæfilega ákveðin 188.250 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti.

B-kk-nf H-kk-nf