Z-3/2009

Mál þetta var þingfest 2. júní 2009 og tekið til úrskurðar 4. september s.l. um frávísunarkröfu varnaraðila.

Sóknaraðili, Ánir ehf., kt. 681105-0770, Vesturgötu 51, Reykjavík, krefst þess aðallega að ákvörðun sýslumannsins í Reykjavík frá 11. maí 2009 varðandi nauðungarsölu fasteignarinnar Depluhóla 8, Reykjavík, sem fram fór þann 19. nóvember 2008 verði hrundið og uppboðsmeðferð sýslumanns verði felld úr gildi, en til vara að nefndri ákvörðun verði hrundið og úrskurðað verði að telja skuli uppboðsbeiðni varnaraðila niður fallna skv. 5. mgr. laga nr. 90/1991 (sic). Jafnframt krefst sóknaraðili málskostnaðar að mati réttarins.

Varnaraðili, Frjálsi fjárfestingarbankinn, kt. 691282-0829, Lágmúla 6, Reykjavík, krefst þess aðallega að málinu verði vísað frá dómi, en til vara að ákvörðun sýslumannsins í Reykjavík frá 11. maí verði látin standa óbreytt og að staðfest verði gildi nefndrar nauðungarsölu. Þá krefst varnaraðili þess í báðum tilvikum að sóknaraðili verði dæmdur til að greiða varnaraðila málskostnað, ásamt virðisaukaskatti. Sóknaraðili krefst þess í þessum hluta málsins að frávísunarkröfu verði hafnað og að málið gangi til efnismeðferðar.

Málavextir:

Fasteignin Depluhólar 8, Reykjavík, var seld nauðungarsölu þann 19. nóvember 2008 og var varnaraðili þar hæstbjóðandi. Hann var jafnframt eini uppboðsbeiðandinn og byggðist uppboðsbeiðni hans á skuldabréfi á 2. veðrétti, á 1. veðrétti hvíldi skuldabréf þar sem varnaraðili var einnig kröfuhafi, en kröfulýsing hans vegna þess bréfs er meðal gagna málsins. Svo virðist að við framhaldssölu 19. nóvember 2008, þar sem komið hafi fram að boð hæstbjóðanda var lægra en kröfulýsing samkvæmt 1. veðrétti, hafi kröfuhafi á 1. veðrétti, sem einnig var hæstbjóðandi og uppboðsbeiðandi á grundvelli kröfu á 2. veðrétti, lækkað kröfulýsingu sína vegna kröfu á 1. veðrétti, þannig að uppboðinu lyki með árangri, en ekki sem árangurslausu. Af hálfu varnaraðila hefur komið fram að upplýst hafi verið um þetta og kröfulýsing árituð til samræmis, við framhaldssöluna þann 19. nóvember, meðal annars kemur þetta fram í gögnum sem stafa frá sýslumanninum í Reykjavík. Frumvarp sýslumanns til úthlutunar söluandvirðis vegna nauðungarsölu Blikahóla 8, er dagsett 25. mars 2009, mótmæli sóknaraðila gegn frumvarpinu 7. apríl 2009 og fyrirtaka sýslumanns vegna mótmælanna 11. maí 2009.

Málsástæður og lagarök vegna frávísunarkröfu:

Varnaraðili byggir frávísunarkröfu sína á því að málshöfðunarfrestur hafi verið liðinn. Sóknaraðila hafi borið að koma kröfu sinni um dómsúrlausn til héraðsdómara innan fjögurra vikna frá því að uppboði lauk, sbr. 80. gr. laga nr. 90/1991 um nauðungarsölu. Málatilbúnaður sóknaraðila lúti að framkvæmd uppboðsins, en ekki úthlutun söluandvirðis og beri því að leggja fresta samkvæmt 80. gr. laganna til grundvallar. Krafan hafi ekki borist héraðsdómi fyrr en 22. maí 2009 og beri þegar af þeirri ástæðu að vísa málinu frá dómi.

Málatilbúnaður sóknaraðila að því er varðar málshöfðunarfrest lúti að því að meginatriði uppboðsins frá 19. nóvember hafi í raun færst fram í tíma til þess dags er frumvarp sýslumanns hafi verið gefið út, en jafnvel þótt fallist væri á það sé ljóst að meira en fjórar vikur liðu frá þeim tíma án þess að málið færi til héraðsdómara. Svo virðist sem sóknaraðili byggi málarekstur sinn á XIII kafla laga nr. 90/1991, sem heimili aðeins að tiltekin ágreiningsefni verði borin undir dóm. Kröfugerð sóknaraðila lúti að framkvæmd og gildi nauðungarsölunnar og eigi því undir 80. gr. sem er í XIV. kafla laganna, málshöfðunarfrestur sé því liðinn og beri að vísa málinu frá.

Sóknaraðili styður kröfu sína um höfnun frávísunarkröfu meðal annars við það að samkvæmt 1. mgr. 82. gr. laga nr. 90/1991, skuli héraðsdómari kanna hvort skilyrðum laganna til að leita úrlausnar hans sé fullnægt og sé svo ekki skuli hann vísa málinu frá dómi með úrskurði án þess að kveðja aðila til dómþings. Þá byggir sóknaraðili á því að endurrit sýslumanns frá framhaldssölunni 19. nóvember beri ekki með sér að krafa hafi verið lækkuð á staðnum og því sem fram komi í endurriti verði ekki breytt síðar með einkasamskiptum sýslumanns og uppboðskaupandans, varnaraðila.

Niðurstaða:

Aðalkrafa sóknaraðila felur í sér tvær kröfur: annars vegar að ákvörðun sýslumanns frá 11. maí sl. um úthlutun söluverðs verði ógilt með úrskurði og hins vegar að uppboðsmeðferð sýslumanns verði í heild ógilt með úrskurði. Varakrafa sóknaraðila beinist auk þess að því að úrskurðað verði að telja skuli uppboðsbeiðni Frjálsa Fjárfestingarbankans niður fallna.

Höfuðmálsástæða sóknaraðila er að sýslumaður hafi ekki, á uppboðinu 19. nóvember, gert heyrinkunnugt að varnaraðili hafi breytt kröfulýsingu sinni og hafi ekki heldur veitt fulltrúa uppboðsþola sérstakar leiðbeiningar eins og rétt hefði verið að gera við slíka breytingu á forsendu uppboðsins á uppboðsstað. Af þessum sökum sé uppboðsmeðferð sýslumanns svo gölluð að ekki verði hjá því komist að ógilda hana með öllu. Af þessum málflutningi verður ekki annað ráðið en sóknaraðili byggi ógildingarkröfu sína á því að framkvæmd uppboðsins hafi verið ábótavant.

Í XIV. kafla laga nr. 90/1991 um nauðungarsölu eru ákvæði sem fylgja ber við úrlausn ágreinings um gildi nauðungarsölu. Í fyrsta ákvæði kaflans, 80. gr., er hverjum sem hefur lögvarinna hagsmuna að gæta veittur réttur til að leita úrlausnar héraðsdómara um gildi nauðungarsölu. Krafa þess efnis þarf að hafa borist héraðsdómi innan fjögurra vikna frá tilgreindum þáttaskilum við nauðungarsöluna. Eins og áður segir lauk hinni umdeildu nauðungarsölu þann 19. nóvember sl. en beiðni sóknaraðila barst héraðsdómi 11. maí sl. eða næstum 6 mánuðum eftir lok sölunnar.

Frumvarp sýslumanns til úthlutunargerðar er dagsett 25. mars 2009. Þrátt fyrir að litið væri svo á að útgáfa úthlutunargerðar væru þau þáttaskil við nauðungarsöluna sem mörkuðu upphaf málshöfðunarfrests samkvæmt 80. gr. laganna, barst beiðni sóknaraðila héraðsdómi fyrst tæpum níu vikum eftir dagsetningu úthlutunargerðarinnar, eða fimm vikum eftir að málshöfðunarfresturinn rann út.

Ekki er unnt að fallast á það með sóknaraðila málsins að of seint sé að fjalla um frávísunarkröfu í málinu og að í því að aðilar voru boðaðir og málið tekið fyrir á dómþingi hafi falist viðurkenning á því að krafan hafi ekki verið of seint fram komin.

Með vísan til framangreinds og þar sem fyrir liggur að málshöfðunarfrestur var liðinn þegar kæra barst héraðsdómi verður ekki hjá því komist að vísa málinu frá dómi. Í ljósi þessara úrslita málsins verður sóknaraðili dæmdur til að greiða varnaraðila málskostnað sem þykir hæfilega ákveðinn 80.000 krónur.

A-kvk-nf M. K-kvk-nf, settur héraðsdómari, kveður upp úrskurðinn.

Ú r s k u r ð a r o r ð :

Máli þessu er vísað frá dómi.

Sóknaraðili, Ánir ehf., greiði varnaraðila, Frjálsa Fjárfestingarbankanum, 80.000 krónur í málskostnað.

A-kvk-nf M. K-kvk-nf