S-306/2013

Mál þetta, sem dómtekið var 24. október sl., er höfðað af ríkissaksóknara með ákæru dagsettri 24. apríl 2013, á hendur X, kt. 000000-0000, xxxxxxx, xxxxxxx, fyrir kynferðisbrot framin á árinu 2012:

1. Með því að hafa um nokkurt skeið allt fram til laugardagsins 1. september, á

heimili sínu og á óþekktum stöðum, með notkun netsins og síma, ítrekað áreitt kynferðislega A, fæddan 000000, sem þá var 13 ára gamall, með því að ræða og skrifast á við hann af grófum kynferðislegum toga, þar með talið um kynferðisathafnir, leitast við að fá drenginn til að senda sér ljósmyndir, sem sýndu hann nakinn, og leitað eftir kynferðislegu stefnumóti við hann, allt þar til þeir mæltu sér mót 1. september til að hafa kynferðismök og að hafa í framhaldi hist í framangreindum tilgangi að kvöldi sama dags í miðbæ Reykjanesbæjar.

2. Með því að hafa miðvikudaginn 5. september, á óþekktum stað, með notkun netsins, reynt að mæla sér mót við A til að hafa við hann kynferðismök, án árangurs og þá í villu um að viðmælandinn reyndist vera móðir A.

3. Með því að hafa fimmtudaginn 6. september og föstudaginn 7. september, á heimili sínu og á óþekktum stöðum, með notkun síma, ítrekað reynt að mæla sér mót við A til að hafa við hann kynferðismök, þar af í eitt skipti með því að reyna að tæla drenginn til kynferðismaka með því að bjóða honum peningagreiðslu.

Er talið að sú háttsemi sem lýst er ákærulið 1 varði við 2. og 4. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. síðari breytingar, í ákærulið 2 við 4. mgr. 202. gr., sbr. 1. mgr. 20. gr. almennra hegningarlaga og í ákærulið 3 varði við 3. og 4. mgr. 202. gr., sbr. 1. mgr. 20. gr. sömu laga.

Er þess aðallega krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og greiðslu alls sakarkostnaðar, en til vara að honum verði gert að sæta viðeigandi öryggisráðstöfunum samkvæmt 62. gr. almennra hegningarlaga.

Af hálfu B, kennitala 000000-0000, vegna ólögráða sonar hennar, A, kt. 000000-0000, er gerð sú krafa að ákærða verði gert að greiða honum miskabætur að fjárhæð 600.000 krónur auk vaxta skv. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 frá 1. júlí 2012 til 16. desember sama ár, en með dráttarvöxtum skv. 1. mgr. 9. gr. laga nr. 38/2001 frá þeim degi til greiðsludags. Einnig er þess krafist að ákærða verði gert að greiða málskostnað.

Í þinghaldi 5. september sl., var sakamál nr. 702/2013 þingfest á hendur ákærða. Er það höfðað með ákæru ríkissaksóknara útgefinni 26. ágúst 2013 á hendur ákærða fyrir kynferðisbrot framin á árinu 2004 í xxxxxxx gegn drengnum C, fæddum 000000, sem þá var 5 ára:

1. Með því að hafa um sumarið í eitt skipti utan dyra nálægt heimili drengsins í xxxxxxx áreitt drenginn kynferðislega með því að láta hann afklæðast að neðan og sýna á sér kynfærin og snert hann með hendi á lærunum.

2. Með því að hafa mánudaginn 13. september, utan dyra við xxxxxxx, áreitt drenginn kynferðislega með því að láta drenginn fylgjast með á meðan hann lét annan dreng, D, kt. 000000-0000, kyssa og sjúga á sér kynfærin.

Er þessi háttsemi talin varða við 2. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 10. gr. laga nr. 40/1992, 4. gr. laga nr. 40/2003 og 11. gr. laga nr. 61/2007, sbr. áður 2. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga, sbr. 10. gr. laga nr. 40/1992 og 4. gr. laga nr. 40/2003.

Er þess aðallega krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og greiðslu alls sakarkostnaðar, en til vara að honum verði gert að sæta viðeigandi öryggisráðstöfunum samkvæmt 62. gr. almennra hegningarlaga.

Af hálfu E, kt. 000000-0000, vegna ólögráða sonar síns C, kt. 000000-0000, er gerð sú krafa að ákærða verði gert að greiða miskabætur að fjárhæð 1.000.000 króna auk vaxta skv. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001, frá 1. september 2004 til 1. ágúst 2013, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 9. gr. laga nr. 38/2001 frá þeim degi til greiðsludags. Einnig er þess krafist að ákærða verði gert að greiða málskostnað.

Ákærði játar sök skv. 1. tl. ákæru 24. apríl 2013, að öðru leyti en því að hann telji að brotaþoli hafi ekki verið sá sem hann hitti í Reykjanesbæ, heldur hafi verið um stelpu að ræða. Ákærði játar sök skv. 2. tl. sömu ákæru og játar sök skv. 3. tl. sömu ákæru að öðru leyti en því að hann hafi ekki boðið brotaþola peningagreiðslu.

Ákærði hefur lýst því skv. 1. tl. ákæru 26. ágúst 2013, að hann rámi í að hafa látið brotaþola afklæðast en kveðst neita að hafa snert hann með hendi á lærum. Þá kveður hann brotaþola ekki hafa sýnt á sér kynfærin. Að því er varðar 2. tl. sömu ákæru kveðst ákærði neita sök. Ákærði hafnar báðum bótakröfum skv. ákærum. Verjandi ákærða krefst vægustu refsingar að því leyti er ákærði játi sök. Að öðru leyti krefst hann sýknu, að bótakröfum verði vísað frá dómi og að sakarkostnaður, þ.m.t. málsvarnarlaun, verði greiddur úr ríkissjóði.

Ákæra 24. apríl 2013.

Þann 6. september 2012 mætti B til lögreglunnar á höfuðborgarsvæðinu til að leggja fram kæru á hendur ákærða fyrir kynferðisbrot gegn ólögráða syni hennar A, brotaþola í máli þessu. Fram kom að er B hafi komið að tölvu brotaþola 5. september 2012 hafi komið upp á ,,spjallinu“ nafn X, ákærða í máli þessu. Hafi B spurt brotaþola hver þetta væri og brotaþoli sagt að hann vissi ekki hver þetta væri. Hafi þau í sameiningu spurt viðkomandi hver hann væri og hvort brotaþoli þekkti hann. Hafi ákærði spurt brotaþola hvort hann vildi hitta hann og er þau hafi spurt af hverju hafi ákærði sagt ,,til að ríða“. Í samræðum við móður sína hafi brotaþoli ekki viljað kannast við að hafa áður rætt við ákærða. Næturnar á undan hafi verið mikið hringt úr leyninúmeri. Eftir þetta samtal á Facebook hafi ákærði hringt nokkrum sinnum en brotaþoli ekki viljað svara honum. B gaf lögreglu stuttu síðar frekari upplýsingar tengt málinu. Kvaðst hún hafa rætt við starfsmann í skóla brotaþola. Hafi brotaþoli greint frá því í skólanum að hann hafi einu sinni hitt ákærða en það hafi verið á svokallaðri Ljósanótt í Keflavík. Hafi brotaþoli greint frá því að ákærði hafi gefið honum pening við það tækifæri. Með bréfi 7. september 2012 óskaði Barnaverndarnefnd í xxxxxxx eftir því að fram færi lögreglurannsókn á ætluðu kynferðisbroti ákærða gegn brotaþola. Í bréfinu eru rakin atvik að baki ástæðum kæru og meðal annars vitnað til framburðar móður brotaþola sem hafi komið á skrifstofu barnaverndar í xxxxxxx. september 2012 og lýst því hvernig ákærði hafi sett sig í samband við brotaþola 5. september 2012. Móðir brotaþola lét lögreglu í té síma brotaþola. Við rannsókn á símanum kom fram að á tímabilinu 6. til 7. september 2012 hafi 45 símtöl komið úr síma ákærða í síma brotaþola. Brotaþoli hafi einungis svarað í tvígang og símtali slitið fljótlega. Í tvígang hafi skilaboð verið send til brotaþola í gegnum nova.is þar sem sendandi hafi kynnt sig með nafni ákærða. Í öðru tilvikinu hafi ákærði beðið brotaþola um að hringja í sig en í því síðara hafi hann að auki bætt við að hann ,,sé mjög graður núna ef hann vill fá pening.“ Þá eru í rannsóknargögnum málsins yfirlit um samskipti á Facebook á milli ákærða og brotaþola og upplýsingar af Facebook síðu ákærða. Þá hefur lögregla sett saman yfirlit um rannsókn á tölvuturni af heimili ákærða. Í honum hefur fundist svonefndur ,,skype annáll“. Fram kemur að ekki hafi verið að finna samskipti við brotaþola. Miðvikudaginn 10. október 2012 var tekin skýrsla af brotaþola fyrir dómi á grundvelli a-liðar 1. mgr. 59. gr. laga nr. 88/2008.

Ákærði hefur greint svo frá að hann hafi rætt við brotaþola í gegnum netið. Í upphafi hafi hann ekki vitað hve gamall brotaþoli var. Er hann hafi eftir því leitað hafi brotaþoli ýmist sagt að hann væri 15 eða 12 ára gamall. Ákærði hafi verið í þessum samskiptum við brotaþola að heiman frá. Að auki hafi ákærði hringt í brotaþola. Hafi ákærði viljað kynnast brotaþola betur. Hafi þeir talað um að hittast. Hafi brotaþoli rætt kynferðislega hluti og ákærði spurt kynferðislegra spurninga á móti. Hafi ákærði m.a. spurt brotaþola hvort hann vildi hafa samfarir. Hafi brotaþoli svarað því játandi í fyrstu, en síðar sent ákærða sms símaskilaboð og ekki viljað það. Hafi ákærði ekki gert frekari tilraunir í þessa veruna. Ákærði kvaðst hafa verið í sambandi við brotaþola til að vera vinur hans, auk þess að hafa gert það í kynferðislegum tilgangi. Ákærði kvaðst ekki hafa beðið brotaþola um að senda sér myndir sem sýndu brotaþola nakinn. Ákærði kvaðst hafa hitt brotaþola á svonefndri Ljósanótt. Í netspjalli fyrir þetta hafi brotaþoli sagt að hann væri á leið á Ljósanótt. Myrkur hafi verið og ákærði hitt þar einstakling er hann hafi talið vera stelpu. Hafi ákærði látið viðkomandi fá 500 krónur til að kaupa sér eitthvað fyrir. Ekki hafi verið ætlunin að stunda kynferðisathafnir í þetta sinn. Ákærði kvaðst játa sök samkvæmt 2. tl. ákæru. Ákærði kvaðst einnig játa sök samkvæmt 3. tl. ákæru nema að hann hafi ekki boðið brotaþola peningagreiðslu. Hafi ákærði sent brotaþola sms símaskilaboð og viljað hitta hann, kyssa hann og hafa við hann samfarir. Ekki hafi neina þóknun borið á góma. Ef ákærði hafi nefnt greiðslu í sms samskiptum hafi það verið fyrir mistök. Hafi ákærða fundist hann gera mistök með þessu. Hafi hann viljað hætta að hugsa um brotaþola en ekki getað það. Samskiptin hafi verið í kynferðislegum tilgangi og til að eignast vin.

Er tekin var skýrsla af brotaþola fyrir dómi greindi hann frá því að ákærði hafi sett sig í samband við brotaþola í gegnum Facebook. Að auki hafi ákærði rætt við brotaþola í gengum síma. Hafi ákærði viljað ræða kynlíf. Hafi ákærði sagt að hann vildi hitta brotaþola, snerta kynfæri hans og hafa við hann samfarir. Ákærði hafi ,,addað“ brotaþola á samskiptasíðum. Ákærði hafi byrjað að hringja í brotaþola í júní eða júlí 2012. Ekki væri brotaþoli viss um hvernig ákærði hafi komist yfir símanúmer brotaþola. Brotaþoli kvaðst hafa tjáð ákærða að hann væri 13 ára gamall. Brotaþoli kvaðst hafa hitt ákærða einu sinni. Hafi það verið á svonefndri Ljósanótt í september 2012. Hafi ákærði spurt brotaþola hvort hann vildi fá 500 krónur og hafi brotaþoli þurft að nálgast peninginn á staðnum. Hafi brotaþoli gert það og farið á brott.

B, móðir brotaþola, kvaðst hafa verið inni í herbergi hjá brotaþola er á netinu hafi komið upp nafn ákærða. Hafi brotaþoli orðið skömmustulegur við það. Hafi þau í sameiningu svarað ákærða sem hafi beðið brotaþola um að hitta sig til að hafa samfarir o.fl. Stuttu síðar hafi sími brotaþola farið að hringja og nafn ákærða birst á símanum. Hafi verið greinilegt að ákærði og brotaþoli þekktust. Hafi brotaþoli verið búinn að vera laumulegur með síma sinn. Brotaþoli hafi farið á svokallaða Ljósanótt. Þar hafi B látið hann fá pening til að kaupa ,,gervitattó“. Hafi brotaþoli farið með öðrum dreng og komið til baka bæði með mynd og sælgæti. Hafi hún undrast þetta og spurt brotaþola hvar hann hafi fengið pening. Næsta dag hafi hún frétt að sá sem hafi verið með brotaþola í för hafi sagt móður sinni að maður hafi látið brotaþola fá pening. Samskipti á Facebook frá ákærða til brotaþola hafi haldið áfram eftir Ljósanótt. Í samræðum við námsráðgjafa brotaþola hafi B frétt af því að brotaþoli hafi greint frá atburðinum á Ljósanótt. Í framhaldi af því hafi hún farið á lögreglustöð og látið lögreglu í té síma brotaþola. Gruni hana að brotaþoli hafi eytt einhverjum samskiptum á milli sín og ákærða. Brotaþoli eigi erfitt með traust eftir allt þetta. Svari hann ekki síma nema hann kannist við viðmælanda. Atburðirnir í september 2012 hafi komið niður á skólagöngu brotaþola og tómstundastarfi.

E-kvk-nf I-kvk-nf K-kvk-nf frá Barnavernd xxxxxxx kvað málefni fjölskyldu brotaþola hafa um hríð verið til meðferðar hjá Barnavernd xxxxxxx. Móðir brotaþola hafi haft samband vegna þessa tiltekna máls og E-kvk-nf I-kvk-nf hitt brotaþola 6. september 2012. Þá hafi brotaþoli verið niðurbrotinn, hræddur, óöruggur og lítill í sér. Ástæða hafi þótt til að láta fara fram svokallað könnunarviðtal.

M-kvk-nf Á-kvk-nf deildarstjóri hjá xxxxxxx kvað brotaþola hafa verið í skólanum. Hafi hún rætt við brotaþola um samskipti við ákærða í september 2012. Hafi brotaþola liðið illa vegna málsins. Í máli brotaþola hafi komið fram að hann hafi kynnst ákærða á Facebook og ákærði verið eðlilegur í fyrstu. Síðan hafi það breyst og ákærði orðið klúr. M-kvk-nf hafi skilið brotaþola þannig að hann hafi hitt ákærða á Ljósanótt. Þar hafi ákærði boðið honum pening. Þeir hafi hist í stuttan tíma og báðir verið með félaga sína með sér. Eftir það hafi ákærði verið í miklu sambandi í gegnum sms.

E-kvk-nf E-kvk-nf lögreglumaður staðfesti þátt sinn í rannsókn málsins. Hafi sími brotaþola og tölva verið rannsökuð af lögreglu. Fyrstu gögn er lögregla hafi fengið vegna málsins hafi komið frá móður brotaþola. Í framhaldi hafi lögregla lagt hald á tölvu hjá ákærða, auk þess að fá heimild frá ákærða til að komast inn á Facebook síðu hans.

Niðurstaða:

Ákærði játar sök skv. 1. tl. ákæru. Hann hefur þó synjað fyrir að biðja brotaþola um að senda sér myndir af brotaþola nöktum. Hann hefur fyrir dómi játað að hafa leitað eftir kynferðislegu stefnumóti við brotaþola. Fær það stoð í rannsóknargögnum málsins, en fyrir liggja símasamskipti ákærða og brotaþola og samskipti í gegnum samskiptasíðuna Facebook. Þá liggur fyrir í gögnum málsins að ákærði og brotaþoli mæltu sér mót í miðbæ Reykjanesbæjar 1. september 2012. Hefur ákærði viðurkennt að hafa látið einstakling hafa pening umrætt sinn.

Í ljósi þess að ekkert annað en framburður brotaþola liggur fyrir um staðhæfingu í ákæru um að ákærði hafi beðið brotaþola um að senda sér myndir af brotaþola nöktum, verður ekki talið sannað að svo hafi verið. Að þessu gættu verður ákærði að öðru leyti sakfelldur samkvæmt 1. tl. ákæru. Ákærði hefur játað sök samkvæmt 2. tl. ákæru. Með hliðsjón af játningu ákærða, sem sækir stoð í rannsóknargögn málsins, verður ákærði sakfelldur samkvæmt 2. tl. ákæru. Loks hefur ákærði játað sök samkvæmt 3. tl. ákæru, utan að hann hefur synjað fyrir að hafa boðið brotaþola peningagreiðslu. Það fær hins vegar stoð í gögnum málsins, en í þeim er að finna sms símaskilaboð þar sem hann lofar brotaþola greiðslu fyrir kynferðismök. Er það í samræmi við framburð brotaþola. Með hliðsjón af því verður ákærði sakfelldur samkvæmt 3. tl. ákæru.

Háttsemi ákærða er í ákæru talin varða við 2. og 4. mgr. 202. gr. laga nr. 19/1940 að því er varðar 1. tl. ákæru, við 4. mgr. 202. gr., sbr. 1. mgr. 20. gr. laga nr. 19/1940 að því er varðar 2. tl. og 3. og 4. mgr. 202. gr., sbr. 1. mgr. 20. gr. laga nr. 19/1940 að því er 3 tl. varðar. Brotaþoli var 13 ára að aldri er atvik áttu sér stað. Hefur brotaþoli staðhæft að ákærða hafi verið ljós aldur brotaþola. Ákærði hefur sagt að brotaþoli hafi sagst ýmist vera 15 eða 12 ára. Í Facebook samskiptum á milli ákærða og brotaþola kemur ítrekað fram að brotaþoli segist vera 13 ára gamall. Ákærða var því ljós aldur hans. Með hliðsjón af því eru brot ákærða rétt heimfærð til refsiákvæða í ákæru samkvæmt öllum töluliðum ákæru frá 24. apríl 2013.

Ákæra 26. ágúst 2013.

Samkvæmt skýrslu lögreglu frá mánudeginum 13. september 2004 var lögregla þann dag kl. 17.36 kölluð að xxxxxxx, xxxxxxx vegna ætlaðs brots ákærða gegn D. Í frumskýrslu kemur fram að rætt hafi verið við móður drengsins og G. Hafi G greint frá því að auk D hafi einnig verið á staðnum tveir aðrir drengir. Þá kemur fram að rætt hafi verið við D og hann sagt að á staðnum hafi einnig verið brotaþoli og H.

Þriðjudaginn 26. febrúar 2013 mætti á lögreglustöð E til að leggja fram kæru á hendur ákærða fyrir kynferðisbrot gegn C, brotaþola í máli þessu. Í skýrslu E kom fram að grunur hafi á sínum tíma leikið á um að ákærði hafi brotið gegn brotaþola á árinu 2005, í tengslum við brot ákærða gegn D. Á sínum tíma hafi brotaþoli farið í viðtal í Barnahúsi en lítið komið þar fram. Mikið hafi borið á vanlíðan hjá brotaþola eftir þessa atburði. Eftir þetta hafi brotaþoli átt erfitt vegna félagsfælni, ,,sýklafóbíu“ og almennt liðið mjög illa. Hafi hann átt erfitt með að fara í leikfimi í skólanum og sund allt frá því þessir atburðir hafi átt sér stað. Veturinn 2012 til 2013 hafi brotaþoli greint foreldrum sínum frá því að um fleiri atvik hafi verið að ræða en til skoðunar hafi verið á sínum tíma. Hafi ákærði látið brotaþola girða niður um sig og horfa á D sjúga kynfæri ákærða. Hafi ákærði gefið drengjunum sælgæti og gjafir fyrir þetta. Tekin var á ný skýrsla af brotaþola í Barnahúsi 21. mars 2013.

Ákærði kvaðst þekkja brotaþola en hann byggi í nágrenni við hann í xxxxxxx. Ákærði kvaðst viðurkenna háttsemi skv. 1. tl. ákæru. Hann hafi þó ekki snert brotaþola með hendi á lærum, svo sem honum væri gefið að sök. Hafi hann einungis beðið brotaþola um að sýna á sér kynfærin. Myndi ákærði eftir þessu tilviki. Ekki gæti ákærði skýrt af hverju hann hafi beðið brotaþola um þetta. Hann hafi þó eitthvað verið að hugsa um hann. Hafi ákærði áttað sig á því á sínum tíma að þessi háttsemi ákærða væri bönnuð. Að því er varðaði 2. tl. ákæru kvaðst ákærði muna eftir samskiptum við D. Hafi ákærði á sínum tíma vitað að brotaþoli hafi verið með D. Myndi hann þó í dag ekki vel eftir atvikum að öðru leyti. Ekki myndi ákærði eftir því að kona hafi komið að þeim umrætt sinn. Ákærði gaf skýrslu vegna málsins hjá lögreglu 21. september 2004. Við það tilefni greindi ákærði frá því að D hefði sogið kynfæri ákærða.

Brotaþoli hefur greint svo frá að ákærði hafi 13. september 2004 misnotað D kynferðislega og á sama tíma látið brotaþola horfa á athafnir ákærða gagnvart D. Brotaþoli og D hafi verið ungir drengir á þessum tíma. Ákærði hafi sagt ýmsa dónalega hluti við þá drengi. Hann hafi gefið þeim sælgæti og meðal annars sagt að þeir fengju meira ef þeir myndu kyssa hann á kinnina. Tveim dögum síðar hafi ákærði komið með bland í poka og sagt við D að hann fengi sælgæti ef hann kyssti ákærða á munninn. Þetta hafi gengið lengra og lengra og hafi ákærði látið brotaþola horfa á þegar ákærði hafi látið D sjúga tippi ákærða. Brotaþoli kvaðst í seinni tíð hafa fengið nokkurs konar ,,flashback“ vegna þessara atburða. Hafi hann fengið martraðir vegna þessa og oft leitt hugann að sjálfsvígi. Einnig hafi brotaþoli reynt að skaða sig.

G kvaðst hafa gefið skýrslu hjá lögreglu vegna málsins á sínum tíma en þá hafi hún munað atvik vel. Væri langt um liðið í dag og myndi hún atvik ekki eins vel í dag. Hún myndi þó eftir því að hafa verið í svefnherbergi sínu umrætt sinn og verið litið út. Hafi hún þá séð í bak ákærða, sem hafi verið með bogin hné. Hafi hún séð hluti sem hafi valdið því að hún hafi farið út. Er hún hafi komið út hafi ákærði verð með kynfæri sín í andliti ungs drengs. Hafi hún tekið í hönd drengsins og farið með hann heim til sín en foreldra hans hafi hún þekkt. Hafi hún greint föður drengsins frá atvikinu. Í dag myndi hún ekki eftir því hvort annar drengur hafi verið nálægur sem horft hafi á. Er skýrsla var tekin af G hjá lögreglu 21. september 2004 greindi hún frá því að hún hafi séð ákærða og dökkhærðan dreng við húsgafl á xxxxxxx. Ákærði hafi beygt sig í hnjám og drengur verið í hvarfi við hann. Ákærði hafi síðan rétt úr sér. Drengurinn hafi skyrpt og sagt ,,Það er hár uppi í mér.“ Hafi hún farið út, stöðvað háttsemina og farið með drenginn heim til sín. Hún myndi eftir að með ákærða hafi verið einn eða tveir krakkar aðrir.

D kvaðst lítið muna eftir atvikinu og væri hann að reyna að gleyma því. Myndi hann eftir því að ákærði hafi verið að leika með sér og brotaþola. Hann myndi eftir því er ákærði hafi látið sig sjúga á sér tippið. Brotaþoli hafi þá staðið nærri. Ekki myndi D eftir því að ákærði hafi gert eitthvað við brotaþola. Ákærði hafi sagt við drengina að þeir mættu ekki segja frá atvikinu.

H kvaðst hafa búið nærri heimili ákærða 2004. Myndi hann eftir brotaþola og D og hafi hann séð er ákærði hafi brotið gegn D. Hafi ákærði látið D sjúga tippi ákærða. Brotaþoli hafi verið á staðnum. H hafi komið að þegar þessir atburðir hafi verið yfirstaðnir. Ákærði hafi bannað öllum að segja frá þessu.

Foreldrar brotaþola, E og F, lýstu atvikum þannig að umræða í Kastljósi í upphafi árs 2013 hafa orðið til þess að brotaþoli hafi fengið svokallað ,,flashback“, en drengurinn hafi horft á þáttinn. Hafi foreldrum brotaþola verið kunnugt um að drengurinn hafi orðið vitni að því er ákærði hafi brotið gegn D. Hafi þau á sínum tíma talið að brotaþoli hafi verið meira í fjarska og að atburðurinn hafi ekki haft áhrif á hann. Tekin hafi verið skýrsla af brotaþola í Barnahúsi en brotaþoli þar verið mjög lokaður. Eftir þáttinn í byrjun árs 2013 hafi brotaþola farið að líða mjög illa. Hafi hann greint nánar frá atvikum ársins 2004. Í framhaldi hafi foreldrar brotaþola ákveðið að leggja fram kæru á hendur ákærða fyrir kynferðisbrot gagnvart brotaþola. Eftir atvikið 2004 hafi hegðun brotaþola breyst. Hafi hann hætt að vilja fara á klósett í skólanum og alltaf komið heim til að fara á klósettið. Eins hafi hann ekki viljað fara í íþróttatíma þar sem hann hafi þá þurft að fara í sturtu, sem hann hafi ekki viljað. Hafi foreldrarnir talið að um einhvers konar fælni væri að ræða og sent brotaþola til sálfræðings vegna málsins. Hafi verið reynt að finna skýringar þessa. Líðan brotaþola í dag væri ekki góð. Færi hann í tíma hjá sálfræðingi í Barnahúsi. Brotaþoli hafi sagt foreldrum sínum þannig frá atvikum að ákærði hafi með gjöfum fengið brotaþola og vin hans til að girða niður um sig og kyssa og sleikja kynfæri ákærða. Hafi það gerst nokkrum sinnum.

I, móðir D, kvað D oft hafa verið úti að leika sér í xxxxxxx ásamt brotaþola og ákærða. Eitt sinn hafi nágranni þeirra, G, komið og sagt að eitthvað hafi átt sér stað. Hafi hún sagt ákærða hafa króað D af og sagt honum að kyssa typpi sitt. G hafi greint nánar frá atvikinu og nefnt að D hafi sagt að hann væri með hár uppi í sér.

J, faðir H, kvað fjölskylduna hafa búið nærri heimili ákærða í xxxxxxx 2004. h hafi lítið sagt um atvikið á árinu 2004 á sínum tíma. Eftir að foreldrar hans hafi heyrt af atvikinu hafi þau spurt drenginn nánar.

U-kvk-nf N-kvk-nf sálfræðingur kvaðst hafa haft brotaþola í viðtölum á árinu 2007. Hafi hann verið með einkenni þráhyggju og sýklafælni. Um hafi verið að ræða forðun við salernisferðir. Gæti U-kvk-nf ekki fullyrt um tengsl þessara þátta við hugsanlegt kynferðisbrot gagnvart brotaþola.

B-x-x L-x-x geðlæknir kvaðst hafa haft með málefni brotaþola að gera. Hafi brotaþoli sýnt mikil merki um langvarandi vanlíðan. Hafi drengurinn verið greindur og niðurstaðan verið ofurkvíðaröskun og kvíðaröskun og mótþróaröskun. Hafi hann lengi verið með þroskafrávik. Erfitt væri að setja til um tengsl ætlaðra brota gegn drengnum á árinu 2004 og líðanar hans. Hafi B-x-x ekki skoðað sérstaklega tengslin þar á milli, en brotaþoli hafi verið í Barnahúsi vegna þeirra málefna. Væri drengurinn með lítið sjálfstraust og lélega sjálfsmynd.

Þ-kvk-nf S-kvk-nf E-kvk-nf sálfræðingur í Barnahúsi greindi frá viðtölum sínum við brotaþola. Væri greinilegt að brotaþoli ætti erfitt. Framundan væri áframhaldandi áfallameðferð. Áhrif hefði á meðferðina að brotaþoli væri hvatvís og ofvirkur. Ætti hann erfitt með allar hugsanir tengdar ætluðum brotum ákærða.

K-kk-nf S-kk-nf varðstjóri greindi frá aðkomu lögreglu að málinu umrætt sinn. Rætt hafi verið við foreldra þeirra drengja er tengst hafi málinu. Þá hafi eitthvað verið rætt við drengina sjálfa. Þessi atriði hafi verið færð í frumskýrslu lögreglu. Rætt hafi verið stuttlega við ákærða, er ekki hafi viljað kannast við sinn þátt.

Niðurstaða:

Ákærði játar sök skv. 1. tl. ákæru, fyrir utan að hann hefur synjað fyrir að hafa snert brotaþola með hendi á lærum. Játning ákærða er studd rannsóknargögnum málsins. Þær sakargiftir að ákærði hafi snert brotaþola á lærum eru einungis studdar staðhæfingu brotaþola. Verður hún ekki talin sönnuð. Að öðru leyti verður ákærði sakfelldur skv. 1. tl. ákæru. Ákærði hefur lýst því að hann muni ekki atvik að baki 2. tl. ákæru. Í því efni er við að styðjast framburð brotaþola sem lýst hefur þessu atviki. Þá hefur G, sem kom að ákærða umrætt sinn, staðfest þann framburð sinn hjá lögreglu að hafa séð D vera fyrir framan ákærða, sem hafi verið boginn í hnjám. Í framhaldi hafi D sagt að hann væri með hár uppi í sér. Einnig er til framburðar D að líta, sem staðfest hefur að brotaþoli hafi verið á staðnum umrætt sinn. Þegar til þessara atriða er litið telur dómurinn komna fram lögfulla sönnun um að ákærði hafi framið það brot sem í 2. tl. ákæru greinir. Með hliðsjón af þessu verður ákærði sakfelldur samkvæmt 1. og 2. tl. ákæru 26. ágúst 2013 og er háttsemin þar rétt heimfærð til refsiákvæða.

Að kröfu lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu var á dómþingi 18. mars 2013 T-kk-nf Z-kk-nf geðlæknir dómkvaddur til að framkvæma geðrannsókn á ákærða. Er rannsókn T-kk-ef, frá 17. apríl 2013, á meðal rannsóknargagna málsins. Í niðurstöðu rannsóknarinnar kemur fram að með vísan til 15. gr. laga nr. 19/1940 sé ljóst að ákærði eigi við svo mikinn andlegan vanþroska að stríða vegna þroskahömlunar og lágrar greindar, að hann sé alls ófær um að stjórna gerðum sínum, sérlega hvað varði kynlíf og kynferðismál. Með vísan til 16. gr. sömu laga sé það mat geðlæknisins að andlegur vanþroski ákærða sé með þeim hætti að borin von sé til þess að refsing geti borið árangur. Þá er það mat geðlæknisins að ekki sé nauðsyn á að ákærði sæti öryggisgæslu. Ástand hans og greindarskortur sé þó með þeim hætti að líklegt megi telja að afbrigðileg kynlífshegðun geti haldið áfram, ekki síst þegar horft sé til þess að áhugi hans á kynlífi sé mjög mikill. Einnig sé ljóst að foreldrar hans séu vanbúnir að setja honum mörk. Sé nauðsynlegt að ákærði fái aðstoð og nauðsynlegu eftirliti komið á.

T-kk-nf Z-kk-nf geðlæknir staðfesti matsgerð sína fyrir dómi og greindi nánar frá einstökum atriðum varðandi matið. Kvað hann líklegt að hegðun ákærða í þessa veruna héldi áfram. Hefði hann ekki þroska til hömlunar. Leitaði hann á unglinga í kynferðislegum athöfnum og væri hann dómgreindarlaus í sambandi við kynferðismál.

H-kk-nf G-kk-nf G-kk-nf staðfesti geðrannsókn sína á ákærða frá 27. apríl 2008. Fram kom að það hafi verið niðurstaða H-kk-ef G-kk-ef að 15. gr. laga nr. 19/1940 ætti við um ákærða sökum alvarlegrar þroskahömlunar og jafnframt takmarkaðs þroska. Refsing myndi ekki bera árangur. Hefði ákærði engar forsendur til að læra af reynslu sinni. Þó væri ekki ástæða til að vista ákærða í öryggisgæslu. Vegna þroskaleysis leitaði ákærði fremur til barna en fullorðinna.

T-kk-nf S-kk-nf staðfesti greinargerð er hann vann vegna ákærða frá 11. mars 2005. Fram kom að T-kk-nf hefði metið þroskastöðu ákærða og andlegt atgervi. Um hafi verið að ræða alvarleg frávik frá vitsmunaþroska. Erfitt væri að segja til um áhrif aukins lífaldurs á þroska ákærða. Kominn hafi verið á nokkur stöðugleiki og fremur yrði um afturför að ræða fremur en annað.

Með vísan til álits T-kk-ef Z-kk-ef geðlæknis, sem stutt er niðurstöðum rannsókna H-kk-ef G-kk-ef G-kk-ef geðlæknis og T-kk-ef S-kk-ef sálfræðings, telur dómurinn ekki varhugavert að slá föstu að andlegt ástand ákærða hafi verið það skert á verknaðarstundu að hann hafi þá verið alls ófær um að stjórna gerðum sínum og sé því ósakhæfur. Ber því að sýkna hann af refsikröfu ákæruvaldsins, sbr. 15. gr. laga nr. 19/1940.

Á hinn bóginn er talið nauðsynlegt að varna því að háski verði af ákærða. Verður honum því gert að sæta öryggisgæslu með sérstökum ráðstöfunum samkvæmt heimild í 62. gr. laga nr. 19/1940. Rétt þykir að ákærði skuli vistaður á viðeigandi sambýli eða sambærilegum stað þar sem þjónusta er á staðnum í að minnsta kosti 12 tíma á hverjum degi eftir nánari ákvörðun yfirlæknis réttargeðdeildar Landspítalans. Yfirlæknir réttargeðdeildar eða sá sem hann fær til verksins skal tryggja að farið sé yfir net- og símanotkun ákærða vikulega með sérstakri áherslu á að varna kynferðislegri áreitni og annarri ótilhlýðilegri háttsemi ákærða gagnvart börnum og ungmennum. Þá skal yfirlæknir réttargeðdeildarinnar eða sá sem hann fær til verksins tryggja að farið sé vikulega með ákærða yfir samskipti hans og þá sérstaklega við börn og ungmenni til varnar kynferðislegri áreitni og annarri ótilhlýðilegri háttsemi af hans hendi. Ákærði skal einnig sæta annarri meðferð, þ.m.t fræðslu og leiðbeiningum sem yfirlæknirinn, eða sá sem hann fær til verksins telur nauðsynlegt til að varna því að háski stafi af ákærða. Meðferðinni skal hagað samkvæmt því sem yfirlæknirinn telur réttast en fylgst skal með því ekki sjaldnar en vikulega að ákærði fylgi henni. Yfirlæknirinn eða sá sem hann fær til verksins skal tryggja það að starfsmenn sem koma að málum ákærða séu upplýstir ekki sjaldnar en á þriggja mánaða fresti um það eftirlit og þá meðferð sem ákærði sætir hverju sinni. Áfrýjun dómsins frestar ekki framkvæmd öryggisráðstafana, sbr. 5. mgr. 183. gr. laga nr. 88/2008.

Af hálfu brotaþola er krafist skaðabóta úr hendi ákærða. Fyrir hönd A er krafist miskabóta að fjárhæð 600.000 krónur, auk vaxta. Þá er fyrir hönd C krafist miskabóta að fjárhæð 1.000.000 krónur, auk vaxta. Dæma ber ákærða til að greiða brotaþolum skaðabætur með vísan til 2. mgr. 176. gr. laga nr. 88/2008 vegna þess tjóns er þeir hafa orðið fyrir af völdum ákærða og breytir þar engu þó ákærði hafi verið ósakhæfur er hann framdi brot sín, sbr. grunnreglu 8. kapítula Mannhelgisbálks Jónsbókar, sbr. og dóm Hæstaréttar í málinu nr. 27/1970, frá 25. febrúar 1972. Ákærði hefur með ólögmætri háttsemi sinni valdið brotþolum miskatjóni, sem hann ber ábyrgð á. Í ljósi atvika málsins og afleiðinga háttseminnar eru bætur hæfilega ákveðnar þannig að ákærði greiði B vegna ólögráða A, 400.000 krónur í miskabætur, ásamt vöxtum svo sem í dómsorði greinir. Þá greiði ákærði E, vegna ólögráða C, 600.000 krónur í miskabætur, ásamt vöxtum svo sem í dómsorði greinir.

Sakarkostnaður málsins greiðist úr ríkissjóði samkvæmt yfirliti um sakarkostnað og ákvörðun um málsvarnar- og réttargæslulaun, sem verða að meðtöldum virðisaukaskatti, svo sem nánar greinir í dómsorði. Við ákvörðun réttargæslulauna er miðað við vinnu réttargæslumanns fyrir báða brotaþola á þann veg að þau nemi 316.888 krónum vegna A en 269.825 krónur vegna C.

Af hálfu ákæruvaldsins flutti málið D-kk-nf K-kk-nf saksóknari.

D ó m s o r ð:

Ákærði, X, er sýkn af refsikröfu ákæruvaldsins.

Ákærði sæti öryggisráðstöfunum samkvæmt 62. gr. almennra hegningarlaga, nr. 19/1940. Frá og með uppkvaðningu dómsins er ákærða skylt að dvelja, í samráði við yfirlækni réttargeðdeildar Landspítalans, á viðeigandi sambýli eða sambærilegum stað, þar sem þjónusta er á staðnum í að minnsta kosti 12 tíma á hverjum degi eftir nánari ákvörðun yfirlæknis réttargeðdeildar. Yfirlæknir réttargeðdeildar eða sá sem hann fær til verksins skal tryggja að farið sé yfir net- og símanotkun ákærða vikulega með sérstakri áherslu á að varna kynferðislegri áreitni og annarri ótilhlýðilegri háttsemi ákærða gagnvart börnum og ungmennum. Þá skal yfirlæknir réttargeðdeildarinnar eða sá sem hann fær til verksins tryggja að farið sé vikulega með ákærða yfir samskipti hans og þá sérstaklega við börn og ungmenni til varnar kynferðislegri áreitni og annarri ótilhlýðilegri háttsemi af hans hendi.

Ákærði skal einnig sæta annarri meðferð, þ.m.t fræðslu og leiðbeiningum sem yfirlæknirinn, eða sá sem hann fær til verksins telur nauðsynlegt til að varna því að háski stafi af ákærða. Meðferðinni skal hagað samkvæmt því sem yfirlæknirinn telur réttast en skal fylgst með því ekki sjaldnar en vikulega að ákærði fylgi henni. Yfirlæknirinn eða sá sem hann fær til verksins skal tryggja það að starfsmenn sem koma að málum ákærða séu upplýstir ekki sjaldnar en á þriggja mánaða fresti um það eftirlit og þá meðferð sem ákærði sætir hverju sinni. Frestar áfrýjun dómsins ekki framkvæmd framangreindra öryggisráðstafana.

Ákærði greiði B, vegna ólögráða A, 400.000 krónur í miskabætur, ásamt vöxtum 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, frá 7. september 2012 til 16. desember 2012, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laganna frá þeim degi til greiðsludags.

Ákærði greiði E, vegna ólögráða C, 600.000 krónur í miskabætur, ásamt vöxtum 8. gr. laga nr. 38/2001, frá 13. september 2004 til 5. október 2013, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laganna frá þeim degi til greiðsludags.

Sakarkostnaður að fjárhæð 1.353.800 krónur greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, G-kvk-ef S-kvk-ef A-kvk-ef hæstaréttarlögmanns, 426.700 krónur og þóknun réttargæslumanns beggja brotaþola, G-kvk-ef P-kvk-ef héraðsdómslögmanns, 316.888 krónur vegna starfa fyrir A en 269.825 krónur vegna starfa fyrir C.

S-kk-nf S-kk-nf

A-kvk-nf E-kvk-nf

K-kk-nf T-kk-nf