E-58/2014

Mál þetta, sem tekið var til dóms 31. mars 2015, höfðaði stefnandi, Landsbankinn hf., Austurstræti 11, Reykjavík, hinn 30. maí 2014 gegn stefnda, Hátíðni hf., Fiskhóli 11, Höfn í Hornafirði.

Stefnandi krefst þess að hið stefnda félag verði dæmt til að greiða stefnanda skuld að fjárhæð 1.192.096 krónur, ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, af 325.188 krónum frá 10. júlí 2013 til 26. júlí 2013, en af 415.188 krónum frá 26. júlí 2013 til 10. september 2013, en af 503.486 krónum frá 10. september 2013 til 26. október 2013, en af 569.052 krónum frá 26. október 2013 til 25. nóvember 2013, en af 699.047 krónum frá 25. nóvember 2013 til 26. desember 2013, en af 1.192.096 krónum frá 26. desember 2013 til greiðsludags. Þá er krafist málskostnaðar.

Stefndi krefst sýknu af öllum kröfum stefnanda. Þá er krafist málskostnaðar.

I

Málsatvik

Í máli þessu deila aðilar um réttmæti 7 reikninga vegna vörukaupa sem fyrirtækið Hátækni ehf. gaf út á hendur stefnda á tímabilinu 21. júní til 3. desember 2013.

Með yfirlýsingu, dags. 27. desember 2013, leysti stefnandi sem veðhafi til sín allar kröfur samkvæmt vörureikningum í eigu Hátækni ehf. Kemur fram í yfirlýsingunni að þetta hafi verið gert sökum vanskila veðsala á skuldum tryggðum með tryggingarbréfum og að veðsali hafi að mestu hætt starfsemi og selt vörubirgðir. Í stefnu greinir að Hátækni ehf. hafi síðan verið úrskurðað gjaldþrota 20. janúar 2014. Er ekki deilt um það að kröfuhafaskipti hafi farið fram og að stefnandi sé réttur aðili málsins.

Stefnandi sundurliðar kröfu sína svo samkvæmt reikningum:

Reikn. nr.: dags.: Fjárhæð:

232630 21. júní 2013 457.223 kr. (eftirstöðvar 325.188 kr.)

233312 1. júlí 2013 90.000 kr.

239391 22. ágúst 2013 88.298 kr.

243580 14. október 2013 65.566 kr.

244946 5. nóvember 2013 129.995 kr.

246506 2. desember 2013 28.657 kr.

246581 3. desember 2013 606.535 kr.

Samtals: 1.466.274 kr. (1.334.239 kr.)

Í stefnu kemur fram að þegar dregnar hafi verið frá fjárhæðir vegna kreditreikninga sé um að ræða kröfu að eftirstöðvum 1.192.096 krónur, og sé það stefnufjárhæð málsins. Af reikningsyfirliti Hátækni ehf., sem stefnandi lagði fram, verður ráðið að stefnufjárhæðin skýrist af því að dregnar hafa verið frá samtölu reikninga eftirfarandi fjárhæðir: Í fyrsta lagi 132.035 krónur, sem er mismunur upphafsstöðu reikningsyfirlitsins (303.960 króna skuld) og kreditreiknings (-435.995 krónur), dags. 20. júní 2013. Í öðru lagi 142.143 krónur vegna kreditreiknings 25. desember 2013.

Stefndi lýsir málsatvikum nánar svo að hann reki alhliða tölvuþjónustu á Höfn í Hornafirði, sem annist uppsetningu, viðhald og viðgerðir á tölvum og tölvukerfum. Stefndi kveðst ekki reka verslun með tölvuvörur, en þó sé mikið um það að viðskiptavinir stefnda kaupi tölvur og skyldar vörur í gegnum stefnda. Stefndi hafi í mörg ár átt viðskipti við fyrirtækið Hátækni ehf., sem nú sé gjaldþrota, einkum með flatskjái og hafi verið í góðu sambandi við starfsmenn þess fyrirtækis. Stefndi hafi oft pantað vörur frá því fyrirtæki til að eiga á starfsstöð sinni þó ekki væri kominn kaupandi að þeim. Samkomulag hafi verið um að slíkum vörum mætti hann skila ef hann vildi og hafi það iðulega verið gert í gegnum árin. Hafi þá verið gerður kreditreikningur vegna vörunnar. Allar úttektir stefnda hjá Hátækni ehf. hafi verið með þeim kjörum að gefinn hafi verið út reikningur vegna sendingarinnar og veittur 30 daga greiðslufrestur.

Samkvæmt viðskiptamannabókhaldi stefnda hafi engin skuld verið milli stefnda og Hátækni ehf. þann 1. júní 2013. Næsta færsla sé svo 20. júní og eftir það komi færslur fram til 4. desember 2013. Mismunurinn á hreyfingalista Hátækni ehf. og lista stefnda séu eftirtaldar færslur:

1) 90.000 krónur séu taldar fram sem krafa Hátækni ehf. þann 1. júlí 2013 en á móti vanti sölulaun að sömu fjárhæð. Sumarið 2013 hafi stefndi komið á viðskiptum við ferðaþjónustu að Brunnhóli um kaup á mörgum flatskjám og fylgihlutum fyrir hótelið. Þar sem kaupandi hafi viljað semja um greiðsludreifingu þessara viðskipta hafi orðið að samkomulagi að viðskiptin yrðu beint frá Hátækni ehf. til ferðaþjónustunnar. Sem hluti af því samkomulagi hafi stefndi átt að fá sölulaun frá Hátækni ehf. Hafi stefndi samið við söludeild fyrirtækisins um að fá þann ísskáp sem fram komi á reikningi nr. 233312 í sölulaun.

2) Kreditnótu vanti vegna 88.298 króna, á móti reikningi Hátækni ehf. nr. 239391, sem sé vegna hótelstjónvarps og festingar sem stefndi hafi haft sem sýningarvöru, með samkomulagi um skilarétt. Þessi vara hafi farið inn í viðskipti Hátækni ehf. við Brunnhól sem áður var lýst. Hafi stefndi staðið í þeirri meiningu að reikningur þessi yrði því bakfærður.

3) Kreditnótu vanti vegna 65.566 króna á móti reikningi Hátækni nr. 243580, sem sé vegna flatskjás sem sendur hafi verið stefnda út í reikning. Sveitarfélagið Hornafjörður hafi fengið þennan flatskjá og samkomulag verið gert við Hátækni ehf., um að reikningur á hendur stefnda yrði bakfærður og að fyrirtækið gæfi út nýjan reikning á hendur sveitarfélaginu.

4) Kreditnótu vanti vegna 543.595 króna vegna þess að megninu af vörum á reikningi nr. 246581 hafi verið skilað. Um sé að ræða vörur sem stefndi hafi fengið í desember 2013, sem hafi ekki selst og verið endursendar til Hátækni ehf. í febrúar 2014, að undanskildum næstefsta og næstneðsta liðnum á reikningnum. Samkomulag hafi verið við söludeild Hátækni ehf. um að taka þessar vörur til baka og gefa út kreditreikning vegna þess, en það virðist ekki hafa verið gert.

Samkvæmt bókhaldi stefnda sé staðan því sú að hann eigi inni 11.315 krónur hjá Hátækni ehf. en ekki öfugt. Stefndi hafi ítrekað reynt að fá viðskiptastöðu sína gagnvart hinu gjaldþrota fyrirtæki á hreint, en ekki tekist það. Málsókn þessi sé því afleiðing af ónákvæmni í bókhaldsfærslum Hátækni ehf. og ekki sé við stefnda að sakast í því efni.

Við aðalmeðferð málsins voru ekki gefnar aðilaskýrslur af hálfu fyrirsvarsmanna aðila, en sem vitni gaf skýrslu S-kk-nf I-kk-nf, sem kvaðst í reynd stýra hinu stefnda félagi, þótt nafn hans sé ekki skráð í fyrirtækjaskrá. Þá gáfu skýrslu sem vitni G-kk-nf S-kk-nf, fyrrum framkvæmdastjóri Hátækni ehf., og D-kk-nf S-kk-nf, fyrrum verslunarstjóri sama fyrirtækis. Ennfremur gáfu skýrslu sem vitni M-kvk-nf Á-kvk-nf, framkvæmdastjóri Heilbrigðisstofnunar Suðurlands á Hornafirði, J-kk-nf K-kk-nf J-kk-nf, sem rekur ferðaþjónustu bænda að Brunnhóli, og I-kk-nf H-kk-nf B-kk-nf, starfsmaður Landflutninga á Höfn í Hornafirði. Að framburði vitna verður vikið eftir því sem þörf er á í niðurstöðukafla.

II

Málsástæður stefnanda

Stefnandi byggir á því að vörurnar og búnaðurinn samkvæmt reikningunum hafi verið afhentur stefnda og beri honum að greiða þá fjárhæð sem reikningarnir hljóði upp á. Vísar stefnandi því til stuðnings til meginreglna kröfuréttar og samningaréttar.

Stefnandi kveður aðild sína byggða á því að með yfirlýsingu, dags. 27. desember 2013, hafi bankinn leyst til sín kröfur sem veðsettar hafi verið bankanum skv. 10. lið í verðtryggðum tryggingarbréfum nr. 0115-63-150698 og 0115-26-150269. Hafi innlausnin verið staðfest af stjórn Hátækni ehf. og sé stefnandi því réttur kröfuhafi.

Stefnandi kveðst hafa sent stefnda innheimtubréf 17. febrúar 2014 en stefndi hafi svarað með tölvupósti og óskað eftir frekari gögnum. Þau gögn hafi verið send stefnda 6. mars s.á. en ekki hafi borist svör frá honum síðan. Sé málsóknin stefnanda því nauðsynleg.

Kröfur um dráttarvexti, þ.m.t. vaxtavexti, kveðst stefnandi styðja við ákvörðun Seðlabanka Íslands á hverjum tíma um grunn dráttarvaxta og vanefndaálags, sbr. 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, með síðari breytingum. Krafan um málskostnað styðjist við 130. gr. laga og 131. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála og um varnarþing vísist til 33. gr. sömu laga.

Við munnlegan málflutning mótmælti stefnandi þeirri staðhæfingu stefnda að upphafsstaða reikningsyfirlits Hátækni ehf. sé röng, auk þess sem upphafsstaðan hefði ekki þýðingu í málinu. Ósannað sé að bakfæra hafi átt hluta reikninganna, líkt og stefndi byggi á. Þá hljóti hugsanlegur réttur stefnda til vöruskila að sæta takmörkunum vegna gjaldþrots Hátækni ehf. Vísaði stefnandi í þessu sambandi til 91. og 100. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Ennfremur hafi stefndi sýnt af sér tómlæti. Að mótmælum og málsástæðum stefnanda sem fram komu við munnlegan málflutning verður nánar vikið í niðurstöðukafla.

III

Málsástæður stefnda

Stefndi kveðst mótmæla því sem röngu og ósönnuðu að 303.960 króna skuld hafi verið í viðskiptasambandi stefnda og Hátækni ehf. í byrjun júní 2014 [sic]. Viðskiptahættir milli fyrirtækjanna hafi verið þeir að Hátækni ehf. hafi sent greiðsluseðla með eindaga 30 [sic] eftir afhendingu. Drægist greiðsla stefnda hafi reikningur lent í innheimtumeðferð. Geti því ekki verið um gamla skuld að ræða sem fengið hafi að standa á viðskiptareikningi.

Sýknukröfu vegna reiknings nr. 233312 byggi stefndi á því að ekki hafi verið um reiknings- (láns-) viðskipti að ræða í því tilviki heldur staðgreiðslu. Beri reikningurinn þetta með sér þar sem fram komi á honum „Greiðslur: innborgun“ meðan að á öðrum reikningum í viðskiptum aðila, þar sem vara hafi verið send austur með greiðslufresti, komi fram textinn: „Greiðslur: greiðsluseðlar“. Greiðsla vegna reikningsins hafi verið innt af hendi með sölulaunum stefnda vegna sölunnar til Brunnhóls.

Sýknukrafa vegna reiknings nr. 239391 byggist aðallega á því að samkvæmt samkomulagi við Hátækni ehf. hafi átt að afhenda þá vöru til Brunnhóls, bakfæra reikning á hendur stefnda og ganga frá viðskiptunum beint milli Hátækni ehf. og hótelsins. Til vara sé byggt á því að stefndi hafi allan tímann átt rétt á að skila þessari vöru sem hafi verið sérstaklega hugsuð sem sýningarvara.

Sýknukröfu vegna reiknings nr. 243580 byggi stefndi á því að samkomulag hafi orðið milli hans og D-kk-ef S-kk-ef hjá Hátækni ehf. um að stefndi myndi afhenda viðkomandi vöru til sveitarfélagsins Hornafjarðar og að Hátækni ehf. myndi fella niður reikning á hendur stefnda vegna þess. Stefndi reikni með að Hátækni ehf. og sveitarfélagið hafi gengið frá greiðslu sín í milli vegna þessa tækis. Varan hafi verið afhent á heilsugæslustöðina á Höfn sem rekin sé af sveitarfélaginu og starfsmenn staðfesti að viðskiptin hafi borið að með þeim hætti sem hér sé rakinn.

Sýknukrafa vegna reiknings nr. 246581, þ.e. öðrum liðum hans en næstefsta liðnum („Veggf 15-37“ tilt svört“) og þeim næstneðsta („Microstæða CD ...“) sé byggð á því að þessum vörum hafi verið skilað og þær endursendar Hátækni ehf. Því beri að fella reikningsliðina niður. Starfsmenn Hátækni ehf. hafi samþykkt að taka við vörunum enda hafi verið komin hefð á slíkt í viðskiptum stefnda og Hátækni ehf. Vörurnar hafi verið endursendar með Landflutningum, samkvæmt framlögðu vörufylgibréfi. Þessir tveir liðir geri að viðbættum virðisaukaskatti 62.940 krónur, en Hátækni ehf. hafi borið að gefa út kreditreikning á móti þessu að fjárhæð 543.595 krónur.

Kröfum sínum til stuðnings kveðst stefndi vísa til almennra reglna samninga- og kröfuréttar um að samninga beri að efna, svo og til þeirrar venju sem skapast hafi í viðskiptum aðila.

Varðandi málskostnaðarkröfu vísar stefndi til 129. og 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Hann kveður lögmannskostnað sinn algerlega tilkominn vegna þess að stærsti hluti kröfu stefnanda sé óréttmætur, málatilbúnaður hans óglöggur og illa hafi gengið að fá svör og skýringar við kröfuliðum.

IV

Niðurstaða

Eins og fram er komið voru þeir reikningar sem krafist er greiðslu á í málinu gefnir út af Hátækni ehf. í viðskiptum þess við stefnda, Hátíðni hf., á árinu 2013, en fyrrnefnt fyrirtæki varð gjaldþrota 20. janúar 2014. Óumdeilt er að áður en til bú Hátækni ehf. var tekið til gjaldþrotaskipta höfðu kröfuhafaskipti átt sér stað, þ.e. 27. desember 2013, og að stefnandi sé réttur aðili málsins. Samkvæmt almennum reglum kröfuréttar getur skuldari, þegar almenn krafa hefur skipt um hendur, borið fram sömu mótbárur gagnvart framsalshafa og hann gat gegn framseljanda kröfunnar, þótt framsalshafa hafi verið ókunnugt um mótbáruna þegar framsalið fór fram. Verður því að ganga út frá því að stefndi geti haft uppi allar sömu mótbárur gagnvart stefnanda vegna reikninganna og hann hefði getað gagnvart Hátækni ehf.

Hér verður fjallað í tímaröð um hvern og einn þeirra 7 reikninga sem stefnandi krefst greiðslu á.

1. Reikningur nr. 232630, dags. 21. júní 2013.

Þessum reikningi, sem er að fjárhæð 457.223 kr. vegna kaupa á 60“ LG LED sjónvarpi, er ekki mótmælt sem slíkum í greinargerð stefnda.

Stefndi byggir hins vegar á því að ósannað sé að nokkur skuld hafi verið fyrir hendi í viðskiptamannasambandi stefnda og Hátækni ehf. í byrjun júní 2014. Telur stefndi þetta eiga að leiða til þess að kreditreikningur að fjárhæð 435.995 krónur, sem gefinn var út 20. júní 2013, eigi að koma að fullu til frádráttar kröfu stefnanda, en ekki aðeins að hluta, eins og stefnandi byggi á. Mótmælti lögmaður stefnanda því við munnlegan flutning málsins og benti á að kreditreikningurinn varði 55“ sjónvarp, en ekki það sjónvarp sem selt var samkvæmt umræddum reikningi, auk þess sem hann stefndi hafi ekki hnekkt upphafsstöðu reikningsyfirlitsins.

Fyrir dómi kvaðst S-kk-nf I-kk-nf telja upphafsstöðu reikningsyfirlitsins, þ.e. skuld að fjárhæð 303.960 krónur, skýrast af því að Hátækni ehf. hafi gefið út reikning á hendur stefnda fyrir nokkrum gölluðum sjónvarpstækjum sem stefndi hafði falast eftir í tilteknum tilgangi, án þess að afhenda öll tækin. Samkomulag hafi verið um að stefndi fengi tækin afhent og greiddi fyrir þau smátt og smátt, eftir því sem hann hefði not fyrir tækin. Kvaðst S-kk-nf hafa fengið og greitt fyrir þrjú tæki af fimm, en hin hafi ekki verið afhent. Virða verður framburð S-kk-ef í ljósi þess að hann kveðst stýra stefnda í reynd. Framburður hans fékk hins vegar stoð í trúverðugum framburði D-kk-ef S-kk-ef, fyrrum verslunarstjóra hjá Hátækni ehf. Staðfesti vitnið framangreindan framburð S-kk-ef og kvað reikning hafa verið gefinn út á hendur stefnda fyrir 5 eða 6 gölluðum sjónvarpstækjum, svo unnt væri að skrá þau út úr birgðakerfi Hátækni ehf., en tækin hafi þó ekki öll verið afhent. Kvaðst hann minna að einungis tvö þessara tækja hafi verið afhent stefnda.

Með framburði vitnisins D-kk-ef hefur stefndi leitt líkur að því að upphafsstaða reikningsyfirlitsins sé röng svo nokkru nemi. Þótt ekki liggi fyrir hverrar fjárhæðar sú skekkja geti verið þykir stefnandi verða að bera hallann af sönnun þess að stefndi hafi staðið í skuld við Hátækni ehf. áður en kreditreikningur var gefinn út 20. júní 2013, enda er það mótbára sem stefndi hefði getað teflt fram gegn Hátækni ehf. og sem stefnandi verður þar af leiðandi að sæta. Stefnandi leggur sjálfur til grundvallar að kreditreikningurinn skuli koma til frádráttar dómkröfu hans, nánar tiltekið þessum tiltekna reikningi, að teknu tilliti til upphafsstöðu reikningsyfirlitsins. Verður því fallist á það með stefnda að frá skuld samkvæmt framangreindum reikningi beri að draga umræddan kreditreikning að fullu. Nema eftirstöðvar reikningsins því 21.228 krónum, sem stefndi verður dæmdur til að greiða.

2. Reikningur nr. 233312, dags. 1. júlí 2013.

Reikningur þessi, sem er að fjárhæð 90.000 krónur vegna kaupa á LG ísskáp, er í sjálfu sér óumdeildur, en stefndi ber því við að svo hafi samist um við Hátækni ehf. að stefndi fengi ísskápinn í sölulaun fyrir að koma á viðskiptum milli Hátækni ehf. og hótelrekanda að Brunnhóli. Fær framburður S-kk-ef I-kk-ef um þetta atriði stuðning í framburði D-kk-ef S-kk-ef og J-kk-ef K-kk-ef J-kk-ef, hótelrekanda að Brunnhóli. Fyrir dómi bar S-kk-nf um að stefndi hafi ekki gefið út reikning á hendur Hátækni ehf. vegna kröfu um sölulaun. Þar sem stefndi hefur ekki haldið kröfu sinni um sölulaun til haga á hendur Hátækni ehf. með útgáfu reiknings verður þessari mótbáru stefnda hafnað og fallist á kröfu stefnanda um greiðslu 90.000 króna vegna þessa reiknings.

3. Reikningur nr. 239391, dags. 22. ágúst 2013.

Þessi reikningur er að fjárhæð 88.298 krónur vegna kaupa á 32“ LCD „hótel“ sjónvarpi og armfestingu. Stefndi ber því við að þessi viðskipti hafi átt að bakfærast og að Hátækni ehf. hafi átt að gefa út reikning á hendur ferðaþjónustunni að Brunnhóli, sem hafi fengið tækið afhent frá stefnda.

J-kk-nf K-kk-nf J-kk-nf, sem rekur ferðaþjónustuna að Brunnhóli, bar fyrir dómi um að S-kk-nf hafi fært honum „sýnishorn“ og í framhaldinu hafi ferðaþjónustan fengið u.þ.b. 20 sjónvarpstæki með festingum „í gegnum Hátíðni frá Hátækni“. Gerður hafi verið reikningur vegna viðskiptanna af Hátækni ehf. Væntanlega hafi prufutækið orðið hluti af „pakkanum“, en vitnið kvaðst þó ekki getað fullyrt um það. Vitnið kvaðst ekki hafa fengið reikning frá stefnda fyrir neinu af þessum kaupum.

D-kk-nf S-kk-nf staðfesti að tækið hafi átt að fara inn í viðskiptin við Brunnhól og að bakfæra hafi átt reikning á hendur stefnda vegna þess. Kvaðst vitnið telja „mjög líklegt“ að ferðaþjónustunni að Brunnhóli hafi verið gerður reikningur vegna umrædds tækis.

Í ljósi framburðar vitna þykir við það verða að miða að reikning þennan hafi átt að bakfæra og beina kröfu vegna tækisins að ferðaþjónustunni Brunnhóli. Verður stefndi því sýknaður af kröfu stefnanda samkvæmt þessum reikningi.

4. Reikningur nr. 243580, dags. 14. október 2013.

Þessi reikningur er að fjárhæð 65.566 krónur vegna 32“ Salora LED sjónvarpstækis, sem stefndi ber að hafi verið afhent Heilbrigðisstofnun Suðausturlands og hafi Hátækni ehf. átt að bakfæra reikning á stefnda og senda heilbrigðisstofnuninni þess í stað reikning. Samkvæmt framburði M-kvk-ef Á-kvk-ef framkvæmdastjóra stofnunarinnar keypti stofnunin sjónvarp í október 2013 í gegnum stefnda og með ráðgjöf S-kk-ef I-kk-ef, en tækið hafi stafað frá Hátækni ehf. og hafi það fyrirtæki gert stofnuninni reikning vegna viðskiptanna. Reikningurinn hafi þó hljóðað á um rangt tæki og hafi stofnunin reynt að fá reikninginn leiðréttan, en ekki tekist að fá leiðréttingu áður en fyrirtækið hætti rekstri og varð gjaldþrota.

D-kk-nf S-kk-nf staðfesti fyrir dómi framburð S-kk-ef I-kk-ef um að bakfæra hafi átt reikning á hendur stefnda og viðskiptin þess í stað átt að fara fram beint við heilbrigðisstofnunina, en að misbrestur kunni að hafa orðið á bakfærslu reikningsins.

Í ljósi framburðar vitna verður við það að miða að reikning þennan hafi Hátækni ehf. átt að bakfæra og beina kröfu þess í stað að heilbrigðisstofnuninni. Verður stefndi því sýknaður af kröfu um greiðslu hans.

5. Reikningur nr. 244946, dags 5. nóvember 2013

Reikningur þessi að fjárhæð 129.995 krónur er óumdeildur og verður stefndi dæmdur til greiðslu hans.

6. Reikningur nr. 246506, dags. 2. desember 2013.

Þessi reikningur að fjárhæð 28.657 krónur er einnig óumdeildur og verður stefndi dæmdur til greiðslu hans.

7. Reikningur nr. 246581, dags. 3. desember 2013.

Þessi reikningur að fjárhæð 606.535 krónur er vegna kaupa á 6 vöruliðum, þ.e. 5 stk. sjónvörp (3 stk. 32“ LG LED, 1 stk. 26“ LG Edge LED og 1 stk. 47“ LG LED+ Cinema 3D), 3 stk. veggfestingum, 1 stk. steríóhátölurum og einum geislaspilara (Microstæða CD). Byggir stefndi á því að vörum þessum hafi öllum verið skilað réttilega og í samræmi við venju í viðskiptum hans við Hátækni ehf., nema veggfestingunum og geislaspilaranum.

Af framburði G-kk-ef S-kk-ef, fyrrum framkvæmdastjóra Hátækni ehf., og D-kk-ef S-kk-ef, fyrrum verslunarstjóra sama fyrirtækis, fyrir dómi varð ráðið að stefndi hafi í viðskiptum fyrirtækjanna notið nokkuð rúms skilaréttar, svo lengi sem varan væri í söluhæfu ástandi. Við munnlegan málflutning af hálfu stefnanda var það ekki vefengt, en á því byggt að hugsanlegur skilaréttur hljóti að hafa liðið undir lok eða sætt verulegum takmörkunum eftir að bú Hátækni ehf. hafði verið tekið til gjaldþrotaskipta. Vísar stefnandi þar um til 91. og 100. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. en stefndi mótmælir því að ákvæði gjaldþrotaskiptalaga hafi þýðingu í málinu. Þá byggir stefnandi á því að það standi upp á stefnda að sýna fram á að vörurnar hafi komist réttilega til skila og í söluhæfu ástandi.

Ekki verður á það fallist að ákvæði laga nr. 21/1991 sem stefnandi vísar til hafi þá þýðingu í málinu sem stefnandi virðist halda fram, enda er það stefnandi sem fer með aðild málsins en ekki þrotabú Hátækni ehf. og tók stefnandi við aðild krafna samkvæmt reikningunum áður en bú Hátækni ehf. var tekið til gjaldþrotaskipta. Hins vegar leiðir það af almennum reglum kröfuréttar um áhættuskipti að stefndi bar ábyrgð á því að skilavörur kæmust réttilega til skila, og þá í hendur skiptastjóra þrotabúsins eftir að bú Hátækni ehf. var tekið til gjaldþrotaskipta.

Í vörufylgibréf frá Landflutningum, dags. 24. febrúar (án ártals), sem stefndi lagði fram, er getið um sendingu á „1 br. sjónvörp (1,42m³)“ til „Hátækni, Ármúla 25, 108 Rvk, tengiliður: D-kk-nf“. Þá leiddi stefndi sem vitni fyrir dóminn starfsmann Landflutninga á Höfn, I-kk-þf H-kk-þf B-kk-þf. Bar vitnið að um hafi verið að ræða heilt bretti af sjónvörpum og „tölvudóti“, í umbúðum. Sendingin hafi fyrst verið send til Reykjavíkur 24. febrúar 2014, en verið endursend á Höfn þar sem ekki tókst að hafa upp á viðtakanda. Sendingin hafi aftur verið send til Reykjavíkur 23. maí s.á. Kvaðst vitnið sjá hjá sér tilvísun til pósthólfsnúmers, en ekki getað upplýst hvaðan þær upplýsingar séu komnar og ekki vita hver eigi pósthólfið. Þá kvaðst vitnið ekki sjá hjá sér hver hafi verið látinn vita af sendingunni eða tekið við henni í Reykjavík, en þær upplýsingar kunni að vera fyrir hendi hjá Landflutningum í Reykjavík.

Það innheimtubréf sem vísað er til í stefnu, dags. 17. febrúar 2014, sendi sá lögmaður sem gætir hagsmuna stefnanda í máli þessu til stefnda fyrir hönd „þb. Hátækni ehf.“. Kom fram við munnlegan málflutning að lögmaðurinn hafi gegnt starfi skiptastjóra í þrotabúinu. Með tölvubréfi til lögmannsins, dags. 26. febrúar 2014, óskaði S-kk-nf I-kk-nf eftir afriti reikninga að baki innheimtubréfinu. Upplýsti hann jafnframt að það hafi verið „samkomulag um að endursenda slatta af vörum sem lágu hjá okkur óselt“ og „ættu þær að vera hjá Landflutningum í Rvík“. Af framangreindu verður sú ályktun dregin að skiptastjóra þrotabús Hátækni ehf. hafi verið eða mátt vera kunnugt um að vörur sem stefndi hefði endursent með vísan til skilaréttar lægju hjá Landflutningum í Reykjavík. Ekki verður af gögnum málsins séð að skiptastjórinn hafi kynnt stefnda að hann hafnaði því að taka við vörunum, þótt séð verði að hann hafi spurst fyrir um skilarétt stefnda.

Á hinn bóginn liggur fyrir að vörurnar sem stefndi sendi til Reykjavíkur með Landflutningum 24. febrúar 2014 voru endursendar honum þar sem viðtakandi fannst ekki. Kvaðst S-kk-nf I-kk-nf fyrir dómi hafa verið kunnugt um endursendinguna en hafa óskað eftir því að vörurnar yrðu aftur fluttar til Reykjavíkur til að freista þess á ný að koma þeim í hendur viðtakanda, þ.e. þeim sem „tekið hefði við búinu“. Kvaðst S-kk-nf ekki hafa fengið frekari fregnir af afhendingu sendingarinnar fyrr en í aðdraganda málsóknarinnar. Kvaðst hann þá hafa fengið þær upplýsingar hjá Landflutningum að sendingin hafi að endingu farið til Sjónvarpsmiðstöðvarinnar, þ.e. þess fyrirtækis sem „tók við“ af Hátækni ehf.

Samkvæmt því sem fyrir liggur í málinu verður stefndi að bera hallann af því að ósannað er að vörurnar hafi komist réttilega til skila til skiptastjóra fyrir hönd þrotabúsins. Verður stefndi því dæmdur til að greiða umræddan reikning að fullu.

Í umfjöllun um einstaka reikninga hér að framan hefur ekki verið tekin sérstök afstaða til þeirrar málsástæðu stefnanda að stefndi hafi sýnt af sér tómlæti, enda þykja sönnunarreglur leiða til framangreindrar niðurstöðu og ekki verður séð að stefndi hafi sýnt slíkt tómlæti í viðskiptum við Hátækni ehf. að þýðingu hafi fyrir niðurstöðu málsins.

Samkvæmt öllu framanrituðu ber stefnda að greiða eftirtaldar fjárhæðir vegna umkrafinna reikninga: 21.228 krónur vegna eftirstöðva af reikningi nr. 232630, 90.000 krónur vegna reiknings nr. 233312, 129.995 krónur vegna reiknings nr. 244946, 28.657 krónur vegna reiknings nr. 246506 og 606.535 krónur vegna reiknings nr. 246581, eða alls 876.415 krónur. Í dómkröfu stefndanda hefur einnig verið tekið tillit til kreditreiknings samkvæmt reikningsyfirliti að fjárhæð 142.143 krónur, miðað við 26. desember 2013 og kemur sú fjárhæð því til frádráttar. Nemur sú fjárhæð sem stefndi verður dæmdur til að greiða stefnanda því 734.272 krónum. Að öðru leyti er stefndi sýkn af dómkröfu stefnanda. Upphafstíma dráttarvaxta hefur ekki verið sérstaklega mótmælt. Verður stefndi dæmdur til að greiða framangreinda fjárhæð með dráttarvöxtum eins og greinir í dómsorði.

Með hliðsjón af málsúrslitum verður stefndi dæmdur til að greiða stefnanda málskostnað, sem þykir hæfilega ákveðinn að fjárhæð 300.000 krónur krónur.

H-kvk-nf B-kvk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan, að gættu ákvæði 1. mgr. 115. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Voru lögmenn aðila og dómari sammála um að ekki væri þörf á endurflutningi málsins þrátt fyrir þann drátt sem varð á dómsuppsögu fram yfir lögbundinn frest, sem helgaðist af embættisönnum dómarans.

Dómsorð:

Stefndi, Hátíðni hf., greiði stefnanda, Landsbankanum hf., 734.272 krónur, ásamt dráttarvöxtum, samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001, af 21.228 krónum frá 10. júlí 2013 til 26. júlí 2013, af 111.228 krónum frá þeim degi til 25. nóvember 2013, af 241.223 krónum frá þeim degi til 26. desember 2013, en af 734.272 krónum frá þeim degi til greiðsludags.

Stefndi greiði stefnanda 300.000 krónur í málskostnað.

H-kvk-nf B-kvk-nf