E-2221/2008

Mál þetta var höfðað 2. september 2008 og dómtekið 12. desember sama ár. Stefnandi er Afltak ehf., Völuteig 1, Mosfellsbæ. Stefnda er H-kvk-nf K-kvk-nf L-kvk-nf, Auðbrekku 36, Kópavogi.

Dómkröfur stefnanda eru þær stefnda greiði stefnanda 925.819 krónur auk dráttarvaxta skv. 1. mgr. 6. gr. vaxtalaga nr. 38/2001 frá 1. mars 2008 til greiðsludags. Jafnframt er krafist málskostnaðar úr hendi stefndu.

Stefnda gerir aðallega þær dómkröfur að hún verði sýknuð af öllum kröfum stefnanda og að stefnanda verði gert að greiða stefndu málskostnað eftir mati dómsins. Til vara er þess krafist að kröfur stefnanda verði stórlega lækkaðar og að málskostnaður verði látinn niður falla.

I.

Ágreiningur er um málsatvik. Í stefnu lýsir stefnandi málsatvikum á þann veg að stefnda hafi á sínum tíma haft samband við K-kk-þf Ö-kk-þf J-kk-þf, stjórnarformann og starfsmann stefnanda, en þau hafi þekkst nokkuð. Stefnda hafi óskaði eftir því að stefnandi tæki að sér að rífa niður eldhúsinnréttingu á heimili hennar að Auðbrekku 36, Kópavogi, og setja upp nýja innréttingu sem hún hafði keypt hjá IKEA. Auk uppsetningar innréttingarinnar hafi stefnda falið stefnanda að sérsmíða skáp og setja hann upp. Einnig hafi hún beðið stefnda um að smíða borðplötu á alla innréttinguna og setja hana á. Þá hafi komið í ljós að það hafi þurft að breyta og bæta við raflögnum og hafi stefnandi unnið það verk. Jafnframt hafi stefnda óskað eftir því að tekinn yrði niður ofn og nýr settur í staðinn. Einnig hafi stefnda látið skipta um innfellt klósett og smíða í kringum það. Loks hafi hún óskað eftir því að stefnandi málaði bæði baðherbergi og eldhús. Í tengslum við verkið hafi m.a. þurft að taka flísar af vegg og ganga frá ummerkjum á eftir. Ennfremur hafi þurft að bæta við steinflísum á gólf.

Stefnandi kveður að tengiliður við stefndu á meðan á verkinu stóð hafi verið K-kk-nf Ö-kk-nf. Hann hafi séð til þess að iðnaðarmenn hafi komið að verkinu eftir því sem við hafi átt. Allt hafi verið unnið í nánu samráði við stefndu og í samræmi við beiðni hennar. K-kk-nf Ö-kk-nf hafi ætlað að stuðla að því að stefnda fengi 40% afslátt af vinnu starfsmanna stefnanda og við það hafi verið staðið. Jafnframt hafi henni verið veittur afsláttur af efni sem hafi þurft að nota við verkið. Hún hafi fengið það án álagningar af hálfu stefnanda, en venja sé að leggja um 20% á efni sem keypt er fyrir viðskiptavini, vegna umstangs við kaupin. Hafi þetta verið gert fyrir orð K-kk-ef.

Verkið hafi verið unnið á tímabilinu september til október 2007. Stefnda hafi verið á spítala á meðan en lofað að greiða 400.000 krónur inn á verkið þegar hún kæmi þaðan, en engin greiðsla hafi borist. Reikningur að fjárhæð 925.819 krónur hafi verið gefinn út 28. janúar 2008.

Með innheimtubréfi, dags. 13. mars 2008, var stefnda krafin um greiðslu reikningsins auk dráttarvaxta og innheimtuþóknunar.

Í bréfi, dags. 4. apríl 2008, mótmælti stefnda kröfunni og kvaðst ekki hafa samið við stefnanda um verkið eða nokkra aðra þjónustu. Jafnframt kvaðst hún hafa verið í nokkru vinfengi við K-kk-þf Ö-kk-þf og hann hefði sett upp innréttinguna fyrir hana sem vinargreiða og ekkert endurgjald hafi átt að koma fyrir, en K-kk-nf Ö-kk-nf hafi fengið lykla hjá stefndu þegar hún dvaldi á sjúkrahúsi.

Við aðalmeðferð málsins gáfu skýrslu K-kk-nf Ö-kk-nf J-kk-nf, stjórnarformaður stefnanda. Þá gaf stefnda skýrslu og vinkona hennar, E-kvk-nf O-kvk-nf.

II.

Stefnandi vísar í málatilbúnaði sínum til meginreglu kröfu- og samningaréttarins um efndir loforða. Stefnandi hafi unnið það verk sem óskað hafi verið eftir og stefndu beri að efna sinn hluta samkomulags aðila með því að greiða sanngjarna þóknun. Framlagður reikningur, ásamt sundurliðunum á efni og vinnu, hafi verið í fullu samræmi við það verk sem unnið hafi verið og beðið hafi verið um.

Stefnandi sundurliðar stefnukröfu sína þannig:

Vinna skv. meðfylgjandi sundurliðun 543.900 kr.

Efni skv. meðfylgjandi sundurliðun 186.930 kr.

Akstur, 4 ferðir 12.800 kr.

Samtals 743.630 kr.

24,5% VSK 182.189 kr.

Alls 925.819 kr.

Stefnandi byggir einnig á því að uppfyllt séu öll viðeigandi ákvæði laga nr. 42/2000 um þjónustukaup. Hann kveðst hafa farið í einu og öllu að ákvæðum 4. greinar laganna og krafa hans sé sanngjörn með hliðsjón af verki því sem unnið hafi verið, sbr. 28. gr. laganna.

Stefnda hefur á engan hátt sinnt greiðslutilmælum og sé málshöfðun þessi því nauðsynleg.

Dráttarvaxtakrafa stefnanda er byggð á III. kafla laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu. Um upphafsdag dráttarvaxta er vísað til ákvæða 3. mgr. 5. gr. laganna. Málskostnaðarkrafa styðst við 129. og 130. gr. laga um meðferð einkamála nr. 91/1991.

III.

Stefnda byggir sýknukröfu sína á því að hún hafi ekki staðið í neinu viðskiptasambandi við stefnanda. Hún hafi ekki beðið stefnanda um að vinna þá vinnu sem krafist sé greiðslu fyrir og viti ekki til þess að stefnandi hafi starfað að uppsetningu eldhúsinnréttingar í íbúð hennar. Hún hafi heldur aldrei heimilað stefnanda aðgang að íbúðinni. Hafi stefnandi farið inn í íbúðina þá hafi það verið í algjöru óleyfi hennar og þá augljóslega um húsbrot að ræða. Stefnandi sé því ekki í neinu því réttarsambandi við stefndu, sem heimili honum að fara fram með fjárkröfu á hendur henni.

Stefnda kveður að maður að nafni K-kk-nf Ö-kk-nf J-kk-nf, sem stefnda hafi verið í nokkru vinfengi við haustið 2007, hafi sett upp innréttingu fyrir hana. Um vinargreiða hafi verið að ræða sem ekkert endurgjald hafi átt að koma fyrir. Nefndur K-kk-nf Ö-kk-nf hafi fengið lykla hjá stefndu að íbúðinni þegar hún dvaldi um stund á sjúkrahúsi og hann þá sett upp einfalda eldhúsinnréttingu sem stefnda hafði keypt. Í þessum viðskiptum sé fráleitt að K-kk-nf Ö-kk-nf hafi komið fram gagnvart stefndu sem fyrirsvarsmaður stefnanda. Ef svo hefði verið sé alveg ljóst að stefnda hefði gert skriflegan samning við stefnda, svo sem góðir viðskiptahættir kalli á, auk þess sem hún hefði að sjálfsögðu leitað tilboða víðar.

Þess er því krafist að stefnda verði sýknuð af kröfum stefnanda á grundvelli aðildarskorts með vísan til 2. mgr. 16. gr. laga um meðferð einkamála nr. 91/1991. Hafi K-kk-nf Ö-kk-nf ráðið stefnanda til verks þá beri stefnanda endurgjald fyrir þá vinnu úr hans hendi, enda hafi K-kk-nf Ö-kk-nf ekkert umboð haft frá stefndu til að koma fram fyrir hennar hönd og gera samning við stefnanda. Stefnda væntir þess að stefnandi snúi sér því að K-kk-þgf E-kk-þgf um endurgjald fyrir þá „iðnaðarmannavinnu“ sem kröfur hans lúti að, enda beri hver maður ábyrgð á umboðsskorti sínum samkvæmt 25. gr. laga um samningsgerð, umboð og ógilda löggerninga nr. 7/1936.

Stefnda byggir varakröfu sína á því að kröfur stefnanda séu langt úr hófi. Stefnda telur að með hliðsjón af umfangi þessa litla verks sem unnið hafi verið í íbúðinni sé næsta víst að umkrafin fjárhæð geti ekki staðist, að teknu tilliti til 28. gr. laga um þjónustukaup nr. 42/2000. Þá er enn fremur á því byggt að lækka verði endurgjaldið vegna þess að verkið sé afar illa unnið og augljóst að þar hafi ekki verið fagmenn á ferð, en K-kk-nf Ö-kk-nf hafi ekki haft réttindi til að sinna öllum þeim verkum sem í íbúðinni voru unnin. Loks er vísað til þess að stefnda hafi sjálf séð um öll efniskaup og því er sérstaklega mótmælt að stefnandi hafi annast þau.

IV.

Eins og rakið hefur verið heldur stefnandi því fram að stefnda hafi haft samband við K-kk-þf Ö-kk-þf J-kk-þf, fyrirsvarsmann stefnanda, og óskað eftir því að stefnandi rifi niður eldhúsinnréttingu, setti upp nýja og sæi um önnur verk því tengd. Stefnda mótmælir þessu alfarið og kveðst ekki hafa óskað eftir þessari vinnu heldur hafi K-kk-nf Ö-kk-nf sett upp innréttinguna fyrir hana sem vinargreiða. Við aðalmeðferð málsins kom fram að stefnda og K-kk-nf Ö-kk-nf áttu í ástarsambandi á þeim tíma sem umrætt verk var unnið. Stefnda sleit því sambandi í desember 2007 og reikningur var ekki gefinn út fyrr en 28. janúar 2008 þótt verkinu hafi verið lokið í október 2007.

Sönnunarbyrði um að samningur hafi komist á milli stefnanda, Afltaks ehf., og stefndu hvílir á stefnanda. Í málinu liggur hvorki fyrir skriflegur samningur milli aðila né önnur gögn sem styðja þá fullyrðingu stefnanda að stefnda hafi óskað eftir og samþykkt að stefnandi ynni það verk sem hann krefst greiðslu fyrir. Þá hefur ekki verið sýnt fram á það með munnlegum skýrslum fyrir dómi að stofnast hafi réttarsamband milli aðila.

Samkvæmt framansögðu hefur stefnanda ekki tekist, gegn mótmælum stefndu, að færa sönnur á að réttarsamband hafi stofnast milli stefnanda og stefnda um umrætt verk. Af því leiðir að sýkna ber stefndu af stefnukröfum vegna aðildarskorts, sbr. 2. mgr. 16. gr. laga nr. 91/1991.

Eftir þessum úrslitum og með vísan til 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála verður stefnandi dæmdur til að greiða stefndu málskostnað. Ekki liggur fyrir málskostnaðarreikningur eða tímaskýrsla. Þykir málskostnaður hæfilega ákveðinn miðað við umfang málsins 150.000 krónur.

Dóm þennan kveður upp S-kvk-nf B-kvk-nf héraðsdómari.

D ó m s o r ð:

Stefnda, H-kvk-nf K-kvk-nf L-kvk-nf, er sýkn af kröfum stefnanda, Afltaks ehf.

Stefnandi greiði stefndu 150.000 krónur í málskostnað.

S-kvk-nf B-kvk-nf