S-413/2019

Dómur

Mál þetta, sem var dómtekið 5. september 2019, var höfðað með ákæru lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu, dagsettri 14. maí 2019, á hendur X, kt. [...], [...], [...], fyrir líkamsárás með því að hafa, aðfaranótt sunnudagsins 3. desember 2017, á skemmtistaðnum Dönsku kránni að Ingólfsstræti 3 í Reykjavík, ráðist með ofbeldi á A, kt. [...], með því að skalla hann í andlit með þeim afleiðingum að A hlaut los á þremur tönnum efri góms (tennur nr. 12, 11 og 21), ein tönn efri góms brotnaði (tönn nr. 22) og flísaðist upp úr tveimur tönnum efri góms (tennur nr. 11 og 21).

Telst þetta varða við 1. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 11. gr. laga nr. 20/1981.

Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og greiðslu alls sakarkostnaðar.

Einkaréttarkrafa:

Fyrir hönd A, kt. [...], gerir G-kk-nf S-kk-nf lögmaður þá kröfu að ákærða verði gert að greiða brotaþola miska og skaðabætur að fjárhæð 1.371.857 kr., ásamt vöxtum samkvæmt 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 frá 3. desember 2017, en síðan með dráttarvöxtum, samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim tíma er mánuður er liðinn frá því að krafan er birt ákærða, til greiðsludags. Þá er þess jafnframt krafist að ákærða verði gert að greiða brotaþola málskostnað.

Ákærði hefur játað skýlaust fyrir dómi alla þá háttsemi sem honum er gefin að sök samkvæmt ákæru og er játningin studd sakargögnum. Þessu til viðbótar hefur ákærði viðurkennt bótaskyldu samkvæmt einkaréttarkröfu en mótmælt bótafjárhæð sem of hárri. Að þessu virtu eru efni til að leggja dóm á málið samkvæmt 1. mgr. 164. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Samkvæmt því sem að framan greinir verður ákærði sakfelldur fyrir þá háttsemi sem honum er gefin að sök samkvæmt ákæru.

Af hálfu ákærða var gerð athugasemd við heimfærslu til lagaákvæða í ákæru og bent á að afleiðingar af háttseminni eins og þeim er lýst í ákæru, sbr. málsgögn, séu á því stigi að til greina komi að heimfæra háttsemina undir 1. mgr. 217. gr. laga nr. 19/1940, sbr. 10. gr. laga nr. 20/1981. Af dómaframkvæmd Hæstaréttar Íslands verður ráðið að háttsemi af þessum toga hafi hjá ákæruvaldinu og dómstólum almennt verið felld undir 1. mgr. 217. gr. laga nr. 19/1940 hafi aðeins verið um að ræða los á tönnum eða brot í tönnum án þess að þurft hafi að fjarlægja þær o.fl. Háttsemi hafi hins vegar almennt verið felld undir 1. mgr. 218. gr. sömu laga, sbr. 11. gr. laga nr. 20/1981, hafi tennur brotnað eða nauðsynlegt hafi verið að fjarlægja þær eða ráðast í sérstaka tannviðgerð o.fl. Heildstætt mat á líkamlegum afleiðingum og heilsu brotaþola ræður því hvort refsiákvæðið á við. Vísast í þessu sambandi meðal annars til dómasafns Hæstaréttar 1983, bls. 124, 1991, bls. 1681, 1992, bls. 2224 og Hæstaréttarmála nr. 322/1998, 149/2004, 373/2004, 218/2006, 10/2007 og 211/2008. Samkvæmt læknisfræðilegum gögnum málsins liggur fyrir að um var að ræða glerungsbrot sem gekk alla leið inn í tannhold brotaþola, meiri hluti tannar var farinn og talin var þörf á endurbyggingu og krónusmíði, auk þess sem flísaðist upp úr tveimur öðrum tönnum o.fl. Að öllu framangreindu virtu þykir rétt að fallast á með ákæruvaldinu að háttsemi ákærða varði við 1. mgr. 218. gr. laga nr. 19/1940.

Brot ákærða beindist að mikilvægum verndarhagsmunum með tjóni fyrir brotaþola. Horfir það til refsiþyngingar, sbr. 1. og 2. tölul. 1. mgr. 70. gr. laga nr. 19/1940. Ákærða til málsbóta verður litið til þess að hann hefur samkvæmt sakavottorði ekki áður gerst brotlegur við refsilög, sbr. 5. tölul. 1. mgr. 70. gr. laga nr. 19/1940. Þessu til viðbótar ber að líta til þess að ákærði hefur skýlaust játað sök og sýnt iðrun fyrir dómi og viðurkennt bótaskyldu, sbr. 8. tölul. 1. mgr. 70. gr. sömu laga. Meðferð máls þessa hefur dregist hjá lögreglu og ákæruvaldi af ástæðum sem eru ákærða óviðkomandi og gengur gegn málshraðareglu 2. málsl. 3. mgr. 18. gr. og 2. málsl. 2. mgr. 53. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Verður litið til þess við ákvörðun refsingar. Að öllu framangreindu virtu þykir refsing ákærða hæfilega ákveðin fangelsi í tvo mánuði en fresta skal fullnustu refsingarinnar og falli hún niður að liðnu einu ári frá birtingu dóms þessa haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. laga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

Endanleg einkaréttarkrafa brotaþola um miska og skaðabætur er að fjárhæð 1.160.685 krónur, auk vaxta og málskostnaðar. Höfuðstól miska og skaðabótakröfunnar sundurliðar bótakrefjandi í fjóra kröfuliði:

1. Miskabætur samkvæmt 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 600.000 krónur.

2. Útlagður kostnaður vegna tannviðgerðar til bráðabirgða 46.685 krónur.

3. Útlagður kostnaður vegna tannviðgerðar (dskj. 5) 128.500 krónur.

4. Fyrirhugaður framtíðarkostnaður (sbr. dskj. 5) 385.500 krónur.

Ákærði viðurkennir bótaskyldu en mótmælir bótafjárhæð varðandi kröfulið nr. 1 og 4. Varðandi kröfulið nr. 1 tekur ákærði fram að engin sérfræðileg gögn liggi fyrir til stuðnings kröfu um ófjárhagslegt tjón. Við úrlausn á þessum kröfulið liggur fyrir að ákærði hefur játað sök samkvæmt ákæru og viðurkennt bótaskyldu. Er því uppfyllt skilyrði aliðar 1. mgr. 26. gr. laga nr. 50/1993, sbr. 13. gr. laga nr. 36/1999. Almennt má gera ráð fyrir miska vegna líkamstjóns af þeim toga sem hér um ræðir. Að þessu virtu og með vísan til framangreindra sjónarmiða sem hafa verið rakin um ákvörðun refsingar þykir fjárhæð miskabóta hæfilega ákveðin 350.000 krónur.

Ákærði gerir ekki athugasemdir við kröfuliði nr. 2 og 3, sem eru studdir gögnum um útlagðan kostnað, og verða þeir teknir til greina.

Ákærði hefur mótmælt kröfulið nr. 4 þar sem hann byggist á áætlun um fyrirhugaðan kostnað en ekki sé um að ræða raunverulegan kostnað sem liggi fyrir. Krafa bótakrefjanda að þessu leyti sé of há eða tjón hans sé ósannað. Við úrlausn málsins að þessu leyti liggur fyrir að kröfuliður nr. 4 er studdur skriflegri yfirlýsingu tannlæknis og kostnaðaráætlun, auk kvittunar um útlagðan kostnað bótakrefjanda, sbr. kröfulið nr. 3. Í yfirlýsingunni greinir að þess megi vænta að bótakrefjandi muni þurfa að endurgera postulínskrónu þrisvar það sem eftir er ævinnar. Kostnaður vegna slíkrar viðgerðar sé í hvert skipti á núvirði 128.500 krónur og því taki kröfuliðurinn mið af því (128.500 x 3 = 385.500). Að þessu virtu liggur fyrir að um er að ræða einhliða kostnaðaráætlun sem bótakrefjandi hefur aflað og lagt fram um kostnað sem kann að falla til í framtíðinni leiti hann til tannlæknis síðar á ævinni. Að mati dómsins verður ekki með fullkominni vissu ráðið af framangreindum gögnum hvert sé umfang tjóns bótakrefjanda að þessu leyti. Þá verður áætlun um kostnað síður lögð til grundvallar ákvörðun um skaðabætur sem taka mið af raunverulegu fjártjóni, sbr. Hæstaréttarmál nr. 149/2004. Að öllu framangreindu virtu verður kröfuliður nr. 4 um fyrirhugaðan framtíðarkostnað ekki tekinn til greina.

Ákærði hefur ekki gert athugasemdir við vaxtakröfu og verður hún tekin til greina eins og hún er sett fram. Einkaréttarkrafa bótakrefjanda, dagsett 27. desember 2017, var móttekin hjá lögreglustjóra 4. janúar 2018. Rannsóknargögn bera ekki með sér að þess hafi verið gætt að kynna einkaréttarkröfuna fyrir sakborningi á meðan málið var til meðferðar hjá lögreglu og ákæruvaldi, sbr. 4. mgr. 173. gr. laga nr. 88/2008. Hins vegar liggur fyrir að einkaréttarkrafan var birt með sannanlegum hætti fyrir ákærða 13. júní 2019 samhliða birtingu ákæru, sbr. vottorð um birtingu fyrirkalls. Upphafstími dráttarvaxta verður því miðaður við mánuð frá fyrrgreindum birtingardegi.

Að öllu framangreindu virtu verður ákærða gert að greiða brotaþola miska og skaðabætur samtals að fjárhæð 525.185 krónur, ásamt vöxtum samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001 frá 3. desember 2017 til 13. júlí 2019, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim tíma til greiðsludags.

Bótakrefjandi á tilkall til málskostnaðar úr hendi ákærða vegna bótakröfunnar, sbr. 3. mgr. 176. gr. laga nr. 88/2008. Þykir sá kostnaður hæfilega ákveðinn 250.000 krónur að teknu tilliti til virðisaukaskatts.

Málsvarnarþóknun skipaðs verjanda ákærða, E-kk-ef O-kk-ef S-kk-ef lögmanns, vegna starfa hans á rannsóknarstigi og fyrir dómi, sem telst til sakarkostnaðar, þykir hæfilega ákveðin 516.460 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti. Annan sakarkostnað leiddi ekki af meðferð málsins. Í ljósi úrslita þess verður ákærða gert að greiða framangreindan sakarkostnað.

Af hálfu ákæruvaldsins flutti málið K-kk-nf S-kk-nf E-kk-nf saksóknarfulltrúi. Af hálfu ákærða flutti málið E-kk-nf O-kk-nf S-kk-nf lögmaður. Af hálfu bótakrefjanda flutti málið G-kk-nf S-kk-nf lögmaður í umboði A-kk-ef Þ-kk-ef G-kk-ef lögmanns.

D-kk-nf K-kk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

D Ó M S O R Ð :

Ákærði, X, sæti fangelsi í tvo mánuði en fresta skal fullnustu refsingarinnar og falli hún niður að liðnu einu ári frá birtingu dóms þessa haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

Ákærði greiði A, kennitala [...], ásamt vöxtum samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, frá 3. desember 2017 til 13. júlí 2019, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim tíma til greiðsludags, auk 250.000 króna í málskostnað.

Ákærði greiði allan sakarkostnað málsins til ríkissjóðs, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, E-kk-ef O-kk-ef S-kk-ef lögmanns, 516.460 krónur.

D-kk-nf K-kk-nf

Ákærði, X, sæti fangelsi í tvo mánuði en fresta skal fullnustu refsingarinnar og falli hún niður að liðnu einu ári frá birtingu dóms þessa haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

Ákærði greiði A, kennitala [...], ásamt vöxtum samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, frá 3. desember 2017 til 13. júlí 2019, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim tíma til greiðsludags, auk 250.000 króna í málskostnað.

Ákærði greiði allan sakarkostnað málsins til ríkissjóðs, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, E-kk-ef O-kk-ef S-kk-ef lögmanns, 516.460 krónur.

D-kk-nf K-kk-nf