663/2019

Útdráttur

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem máli SÍ hf. á hendur SÝ hf. var vísað frá dómi. Í málinu krafðist SÍ hf. skaðabóta úr hendi SÝ hf. vegna ólögmætrar hagnýtingar SÝ hf. á sjónvarpsefni á nánar tilgreindu tímabili. Byggði SÍ hf. bótakröfu sína á 2. og 3. mgr. 56. gr. höfundalaga nr. 73/1972. Í úrskurði Landsréttar kom fram að SÍ hf. hefði ekki lagt fram rökstuðning eða gögn sem hefðu getað orðið viðhlítandi grunnur mats á fjártjóni hans og gæti hann ekki losað sig undan þeirri sönnunarbyrði sem á honum hvíldi með því einu að gera kröfu um bætur að álitum. Taldi rétturinn því að slíkir ágallar væru á málatilbúnaði SÍ hf. að hann uppfyllti ekki kröfur eliðar 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991. Var niðurstaða hins kærða úrskurðar því staðfest.

Úrskurður Landsréttar

Landsréttardómarinn K-kvk-nf S-kvk-nf og A-kk-nf Í-kk-nf og E-kk-nf Ó-kk-nf, settir landsréttardómarar, kveða upp úrskurð í máli þessu.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1 Sóknaraðili skaut málinu til Landsréttar með kæru 25. september 2019, sem barst réttinum 3. október sama ár. Greinargerð varnaraðila barst réttinum 14. október 2019. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 12. september 2019 í málinu nr. E889/2019 þar sem máli sóknaraðila gegn varnaraðila var vísað frá dómi. Kæruheimild er í jlið 1. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

2 Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og lagt verði fyrir héraðsdóm að taka málið til efnislegrar meðferðar. Þá krefst hann kærumálskostnaðar.

3 Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Niðurstaða

4 Samkvæmt 1. mgr. 95. gr. laga nr. 91/1991 ber stefnanda við þingfestingu máls að leggja fram stefnu og þau skjöl sem varða málatilbúnað hans eða hann byggir kröfur sínar á. Í stefnu skal meðal annars greina svo glöggt sem verða má málsástæður og ber að lýsa þeim með gagnorðum og skýrum hætti svo að ekki fari milli mála hvert sakarefnið er, sbr. elið 1. mgr. 80. gr. sömu laga. Lagareglum þessum er ætlað að tryggja að stefnda sé fært að taka efnislega afstöðu til krafna stefnanda og að dómari geti lagt dóm á sakarefni málsins, sbr. 2. mgr. 99. gr. og flið 1. mgr. 114. gr. laganna.

5 Í dómaframkvæmd hafa þessi ákvæði verið túlkuð á þá leið að stefnandi, sem hefur uppi skaðabótakröfu, verði að gera rökstudda grein fyrir fjárhæð og grundvelli kröfu sinnar og styðja hana gögnum eftir því sem við á. Mat á því hvaða gögn stefnanda er rétt að leggja fram til stuðnings kröfu sinni á þessu stigi fer eftir eðli málsins hverju sinni en í öllum tilvikum verður þó að áskilja að stefnandi geri með þessum hætti líklegt tjón að þeirri fjárhæð sem hann krefst. Verður þá einnig að horfa til þess sem að framan greinir um að málatilbúnaður stefnanda skuli þannig úr garði gerður að stefnda sé unnt að taka til varna með framlagningu greinargerðar og annarra gagna sem styðja málatilbúnað hans í framhaldi af þingfestingu máls, sbr. áðurnefnda 2. mgr. 99. gr. laga nr. 91/1991.

6 Í stefnu til héraðsdóms grundvallar sóknaraðili bótaskyldu varnaraðila á því að hún hafi verið staðfest með dómi Hæstaréttar í málinu nr. 329/2019. Því snúist mál þetta fyrst og fremst um ákvörðun bóta til handa sóknaraðila. Sóknaraðili vísar, til grundvallar kröfu sinni, til lokamálsliðar 2. mgr. 56. gr. höfundalaga nr. 73/1972 en þar segir að verði ekki færðar sönnur á tjón brotaþola eða hagnað hins brotlega skuli ákveða bætur að álitum hverju sinni. Við mat á fjárhæð bótanna beri dómara að líta til þess hvað geti talist hæfilegt endurgjald fyrir afnot af einkarétti samkvæmt höfundarréttarlögum. Þá krefst sóknaraðili þess að tekið verði tillit til annars tjóns sem hann hafi orðið fyrir vegna háttsemi varnaraðila sem og hagnaðar hans, á grundvelli sjónarmiða um ólögmæta auðgun. Loks krefst sóknaraðili miskabóta á grundvelli 3. mgr. 56. gr. höfundalaga.

7 Bótakrafa sóknaraðila er sundurliðuð með þeim hætti að gjald að fjárhæð 3.200 krónur, sem sóknaraðili innheimti fyrir þjónustu af Sjónvarpi Símans Premium samkvæmt gjaldskrá á tímabilinu 1. október 2015 til 16. desember sama ár, er annars vegar margfaldað með heildaráskriftarfjölda sóknaraðila, 34.707, og hins vegar með lengd þess tímabils, sem brot varnaraðila hafi átt sér stað, 2,5 mánuðum. Þá krefst sóknaraðili álags vegna annars tjóns og hagnaðar stefnda og skuli því margfalda bótakröfuna með tveimur vegna þessa. Þá krefst sóknaraðili 10.000.000 króna í miskabætur.

8 Sá ágalli er á málatilbúnaði sóknaraðila að aðgangur að fyrrgreindri þjónustu hans felur í sér mun víðtækari þjónustu en aðgang að umþrættu tímaflakki. Þá er hvorki gerð tilraun til að afmarka raunverulegt umfang þessa tímaflakks á móti annars konar þjónustu sem felst í Sjónvarpi Símans Premium, né lögð fram haldbær töluleg gögn um slíkt eða kostnað sem hlaust af veitingu þjónustunnar. Þótt erfiðleikum kunni að vera bundið að færa nákvæmar sönnur á fjárhæð tjóns sóknaraðila var honum í lófa lagið að leggja fram ítarlegri rökstuðning og gögn sem hefðu getað orðið viðhlítandi grunnur mats á fjártjóni hans. Getur sóknaraðili ekki losað sig undan þeirri sönnunarbyrði sem á honum hvílir með því einu að gera kröfu um bætur að álitum.

9 Með vísan til framanritaðs og að virtum gögnum málsins er fallist á það með héraðsdómi að slíkir ágallar séu á málatilbúnaði sóknaraðila að hann uppfylli ekki kröfur eliðar 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991. Þegar af þessari ástæðu verður niðurstaða hins kærða úrskurðar staðfest.

10 Sóknaraðila verður gert að greiða varnaraðila kærumálskostnað eins og í úrskurðarorði greinir.

Úrskurðarorð:

Hinn kærði úrskurður skal vera óraskaður.

Sóknaraðili, Síminn hf., greiði varnaraðila, Sýn hf., 500.000 krónur í kærumálskostnað.