546/2023

Útdráttur

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um dómkvaðningu matsmanns í forsjársviptingarmáli gegn A.

Úrskurður Landsréttar

Landsréttardómararnir K-kvk-nf S-kvk-nf og K-kk-nf H-kk-nf og Á-kvk-nf R-kvk-nf, settur landsréttardómari, kveða upp úrskurð í máli þessu.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1

Sóknaraðili skaut málinu til Landsréttar með kæru 17. júlí 2023. Greinargerð varnaraðila barst réttinum 27. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjaness 10. júlí 2023 í málinu nr. E- [...]/2023 þar sem kröfu sóknaraðila um dómkvaðningu matsmanns var hafnað. Kæruheimild er í c-lið 1. mgr. 143. gr. laga nr.

91/1991 um meðferð einkamála.

2

Sóknaraðili krefst þess að fallist verði á kröfu hans um að dómkvaddur verði einn hæfur og óvilhallur matsmaður til að veita svör við spurningum sóknaraðila samkvæmt matsbeiðni. Þá krefst sóknaraðili málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar fyrir Landsrétti líkt og málið væri ekki gjafsóknarmál.

3

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar. Þá krefst hann kærumálskostnaðar.

Niðurstaða

4

Með úrskurði 14. desember 2022 fól barnaverndarnefnd Kópavogs lögmanni sínum að höfða mál fyrir héraðsdómi gegn sóknaraðila og krefjast þess að hann yrði sviptur forsjá sonar síns, B. Í samræmi við það óskaði lögmaður varnaraðila eftir því við Héraðsdóm Reykjaness að gefin yrði út réttarstefna á hendur sóknaraðila og kvað stefnanda í málinu vera barnaverndarnefnd Kópavogs með kennitöluna [...] sem jafnframt er kennitala Kópavogsbæjar. Var réttarstefna í málinu gefin út 24. janúar 2023.

5

Með lögum nr. 107/2021 um breytingar á barnaverndarlögum nr. 80/2002 var kveðið á um breytt fyrirkomulag barnaverndarstarfs sveitarfélaga sem fól meðal annars í sér að barnaverndarnefndir voru lagðar niður og þess í stað var meginhluti verkefna barnaverndarnefnda falinn nýjum stofnunum sveitarfélaga sem í lögunum nefnast barnaverndar þjónusta, sbr. 2. mgr. 3. gr. og 2. mgr. 10. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002, sbr. 1. gr. og a-lið 6. gr. laga nr. 107/2021. Tóku umræddar breytingar gildi 1. janúar 2023, sbr.1. mgr. II. bráðabirgðaákvæðis með lögunum. Í samræmi við það bar lögmanni varnaraðila að tilgreina barnaverndarþjónustu Kópavogs sem stefnanda málsins en stofnunin mun einnig vera með sömu kennitölu og Kópavogsbær.

6

Af gögnum málsins verður ekki ráðið að sóknaraðili hafi fyrir héraðsdómi haft uppi kröfu um málskostnað vegna þessa þáttar málsins. Þegar af þeirri ástæðu kemur sú krafa sóknaraðila ekki til álita fyrir Landsrétti.

7

Að framangreindu gættu en að öðru leyti með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

8

Um kröfu sóknaraðila um kærumálskostnað úr ríkissjóði er þess að gæta að samkvæmt 1. mgr. 60. gr. barnaverndarlaga skal foreldri sem aðild á að máli sem rekið er fyrir dómi eftir X. kafla laganna, njóta gjafsóknar í því í héraði, fyrir Landsrétti og fyrir Hæstarétti. Ákvæði þetta hefur aðeins að geyma sérreglu um rétt manns til gjafsóknar, sbr. 2. mgr. 126. gr. laga nr. 91/1991, sem gengur framar almennum reglum um skilyrði hennar samkvæmt 1. mgr. sömu lagagreinar, en um gjafsóknina í tilviki sem þessu, þar á meðal veitingu hennar, gilda að öðru leyti almennar reglur XX. kafla sömu laga, sbr. til dæmis dóm Hæstaréttar 26. júní 2017 í máli nr. 396/2017. Með því að sóknaraðila hefur ekki verið veitt gjafsókn fyrir Landsrétti samkvæmt þeim reglum verður hafnað framangreindri kröfu hans og verður kærumálskostnaður ekki úrskurðaður.

Úrskurðarorð :

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Kærumálskostnaður fellur niður.