669/2018

Útdráttur

X var sakfelldur fyrir stórfellt brot í nánu sambandi, með því að hafa tekið fyrrum sambúðarkonu sína, A, kyrkingartaki og þrengt að öndunarvegi hennar, með nánar tilgreindum afleiðingum. Var brot hans talið varða við 1. mgr., sbr. 2. mgr. 218. gr. b almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Við ákvörðun refsingar var litið til 1., 3. og 7. töluliðar 1. mgr. 70. gr. og 3. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Refsing X var ákveðin fangelsi í 12 mánuði og var honum gert að greiða A miskabætur.

Dómur Landsréttar

Mál þetta dæma landsréttardómararnir A-kk-nf E. J-kk-nf, H-kvk-nf Þ-kvk-nf og R-kvk-nf H-kvk-nf.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1 Ríkissaksóknari skaut málinu til Landsréttar 15. júní 2018 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun. Áfrýjað er dómi Héraðsdóms Reykjavíkur 15. maí 2018 í málinu nr. S[…]/2018.

2 Ákæruvaldið krefst staðfestingar hins áfrýjaða dóms um sakfellingu ákærða en að háttsemi hans verði talin varða við 2. mgr. 218. gr. b almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og að refsing verði þyngd.

3 Ákærði krefst þess aðallega að hinn áfrýjaði dómur verði ómerktur og málinu vísað heim í hérað, til vara að ákærði verði sýknaður af kröfum ákæruvalsins en að því frágengnu krefst hann þess að refsing verði milduð og að fullu bundin skilorði. Í öllum tilfellum er gerð krafa um að einkaréttarkröfu verði vísað frá dómi eða hafnað en til vara að hún verði lækkuð verulega. 4 Brotaþoli, A, krefst þess aðallega að ákærði verði dæmdur til að greiða henni miska og skaðabætur að fjárhæð 5.106.913 krónur, auk vaxta samkvæmt 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001, sbr. 16. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993, frá 3. desember 2017 til 8. mars 2018 en síðan með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr., sömu laga frá þeim degi til greiðsludags.

Niðurstaða

5 Engin efni eru til að verða við þeirri kröfu ákærða að ómerkja hinn áfrýjaða dóm.

6 Læknisfræðileg gögn um áverka brotaþola eru rakin í hinum áfrýjaða dómi, meðal annars læknisvottorð sérfræðilæknis á bráða og göngudeild Landspítala, matsgerð læknisins N og vottorð réttarmeinafræðingsins P. Um áverka brotaþola verður helst litið til vottorðs réttarmeinafræðingsins P. Hann skoðaði brotaþola um það bil 33 klukkustundum eftir atvikið sem hér um ræðir en matsgerðin byggði eingöngu á ljósmyndum teknum af lögreglu og starfsmönnum sjúkrahússins sem matsmaður bar að hefðu bæði verið óljósar og ónógar til að greina áverka brotaþola.

7 Samkvæmt framangreindu en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur um sakfellingu ákærða.

8 Ákærði hefur verið fundinn sekur um að taka brotaþola kyrkingartaki og þrengja að öndunarvegi hennar með nánar tilgreindum afleiðingum. Í lögskýringargögnum með 2. mgr. 218. gr. b almennra hegningarlaga segir að við mat á grófleika verknaðar skuli sérstaklega líta til þess hvort þolandi hafi beðið stórfellt líkams eða heilsutjón eða bani hlotist af. Enn fremur beri að líta til þess hvort brot hafi verið framið á sérstaklega sársaukafullan eða meiðandi hátt, hafi staðið yfir í langan tíma eða hvort gerandi hafi misnotað freklega yfirburðastöðu sína gagnvart þolanda. Ekki er um tæmandi talningu að ræða á þeim atriðum sem litið skal til við mat á grófleika verknaðar.

9 Í skýrslu réttarmeinafræðingsins P fyrir héraðsdómi kom fram að erfitt sé fyrir geranda að átta sig á því hversu mikið afl þurfi til að sá sem tekinn er kyrkingartaki missi meðvitund eða láti lífið. Var líkamsárás ákærða gegn brotaþola sérstaklega hættuleg vegna þeirrar aðferðar sem hann beitti. Að þessu virtu verður háttsemi ákærða talin varða við 1. mgr., sbr. 2. mgr. 218. gr. b almennra hegningarlaga.

10 Ákærði hefur ekki áður gerst sekur um refsiverða háttsemi. Við ákvörðun refsingar verður litið til 1., 3. og 7. töluliðar 1. mgr. 70. gr. og 3. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga. Er refsing ákærða hæfilega ákveðin fangelsi í 12 mánuði. Gæsluvarðhald sem ákærði sætti við meðferð málsins kemur til frádráttar refsingu eins og í dómsorði greinir.

11 Brotaþoli á rétt á miskabótum úr hendi ákærða á grundvelli 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Þykja miskabætur hæfilega ákvarðaðar 900.000 krónur auk vaxta sem í dómsorði greinir. 12 Ákærði verður dæmdur til að greiða allan sakarkostnað málsins í héraði og fyrir Landsrétti, samkvæmt yfirliti ríkissaksóknara um sakarkostnað og ákvörðun Landsréttar um málsvarnarlaun skipaðra verjenda, eins og nánar greinir í dómsorði. Tímaskýrsla skipaðs verjanda ákærða fyrir héraðsdómi er úr hófi og verður ekki á henni byggt. Við ákvörðun þóknunar lögmanna hefur verið tekið tillit til virðisaukaskatts.

Dómsorð:

Ákærði, X, sæti fangelsi í 12 mánuði. Gæsluvarðhald ákærða frá 3. til 5. desember 2017 og frá 8. desember 2017 til 15. maí 2018 kemur til frádráttar refsingu.

Ákærði greiði A 900.000 krónur í miskabætur auk vaxta samkvæmt 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001, frá 3. desember 2017 til 8. mars 2018, en frá þeim degi með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga til greiðsludags.

Ákærði greiði allan sakarkostnað málsins í héraði og fyrir Landsrétti, 7.093.116 krónur, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns í héraði, S-kk-ef F-kk-ef S-kk-ef lögmanns, 4.637.600 krónur, auk 108.900 króna aksturskostnaðar hans, málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns fyrir Landsrétti, P-kk-ef R-kk-ef M. K-kk-ef lögmanns, 948.600 krónur, þóknun réttargæslumanns brotaþola í héraði, Ó-kvk-ef H-kvk-ef G-kvk-ef lögmanns, 632.400 krónur og þóknun réttargæslumanns brotaþola fyrir Landsrétti, G-kk-ef Á-kk-ef lögmanns, 421.600 krónur.