241/2022

Útdráttur

X var sakfelldur fyrir stórfelld brot í nánu sambandi gagnvart fyrrverandi eiginkonu sinni, A, og tveimur börnum þeirra, B og C. Brotin náðu yfir um tveggja ára tímabil og fólust í því að hafa ítrekað, endurtekið og á alvarlegan og sérstaklega sársaukafullan og meiðandi hátt ógnað lífi þeirra, heilsu og velferð með líkamlegu og andlegu ofbeldi. Með dómi Landsréttar var héraðsdómur staðfestur um sönnun á háttsemi X og sakfellingu samkvæmt ákæru, sem og um heimfærslu á háttsemi X gagnvart A og B til 1., sbr. 2. mgr., 218. gr. b almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Í héraðsdómi var brot X gagnvart C ekki talið stórfellt og það því heimfært til 1. mgr. 218. gr. b almennra hegningarlaga. Í dómi Landsréttar kom fram að allir brotaþolar og amma C hefðu lýst fjölmörgum tilvikum þar sem X beitti brotaþola ofbeldi. Þótt ofbeldið hefði í ríkara mæli beinst að A og B og verið alvarlegra gagnvart þeim yrði allt að einu að meta háttsemi X í heild sinni og áhrif hennar á heimilismenn. Var á það fallist með héraðsdómi að vegna háttsemi X hafi, í þau tvö ár sem ákæra tók til, myndast alvarlegt og viðvarandi ógnarástand á heimilinu sem beindist að öllum heimilismönnum og hafi þau öll, þar með talin C, mátt búast við ofbeldi af hálfu X hvenær sem var. Með lögleiðingu ákvæðis 218. gr. b almennra hegningarlaga hafi verið lögð sérstök áhersla á það ógnarástand sem tilgreind tegund ofbeldis gæti skapað og þá langvarandi andlegu þjáningu sem því gæti fylgt. Viðvarandi ógnarástand innan veggja heimilis í um tvö ár sé langur tími fyrir þolendur. Var X talinn hafa misnotað freklega yfirburðastöðu sína. Að þessu virtu var brot X gegn C einnig heimfært undir 1., sbr. 2. mgr., 218. gr. b almennra hegningarlaga. Var refsing X ákveðin fangelsi í 18 mánuði. Þá var X gert að greiða brotaþolum miskabætur.

Dómur Landsréttar

Mál þetta dæma landsréttardómararnir A-kvk-nf E-kvk-nf, Á-kk-nf H-kk-nf og J-kk-nf S-kk-nf.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1

Ríkissaksóknari skaut málinu til Landsréttar 29. mars 2022 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun. Málsgögn bárust réttinum 4. apríl 2023. Áfrýjað er dómi Héraðsdóms Reykjaness 28. febrúar 2022 í málinu nr. S- [...]/2021.

2

Ákæruvaldið krefst þess að hinn áfrýjaði dómur verði staðfestur um sakfellingu ákærða en brot hans verði heimfærð undir 1., sbr. 2. mgr. 218. gr. b almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og refsing hans þyngd.

3

Ákærði krefst þess aðallega að hinn áfrýjaði dómur verði staðfestur um frávísun á ákæruliðum A. I til A. IV og sýknu að hluta og að hann verði sýknaður að öðru leyti.

Til vara krefst ákærði þess að refsing hans verði milduð og bundin skilorði. Þá krefst hann þess aðallega að bótakröfum verði vísað frá dómi en til vara að þær verði lækkaðar verulega.

4

Brotaþoli, A, krefst þess aðallega að ákærði verði dæmdur til að greiða henni miskabætur að fjárhæð 4.000.000 króna með vöxtum samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 13. febrúar 2019 til 1. nóvember 2021 en frá þeim degi með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. sömu laga, til greiðsludags. Til vara krefst brotaþoli staðfestingar á ákvæði hins áfrýjaða dóms um greiðslu ákærða á miskabótum til hennar.

5

Af hálfu brotaþola, B, er krafist staðfestingar á ákvæði hins áfrýjaða dóms um greiðslu ákærða á miskabótum til hans.

6

Af hálfu brotaþola, C, er þess krafist aðallega að ákærði verði dæmdur til að greiða henni miskabætur að fjárhæð 2.000.000 króna með vöxtum samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001 frá 13. febrúar 2019 til 1. nóvember 2021 en frá þeim degi með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr. sömu laga, til greiðsludags. Til vara er þess krafist að staðfest verði ákvæði hins áfrýjaða dóms um greiðslu ákærða á miskabótum til hennar.

Málsatvik og sönnunarfærsla

7

Brotaþolum var nýverið veittur íslenskur ríkisborgararéttur og í kjölfarið breytti brotaþolinn A nafni sínu og heitir nú A.

8

Atvikum máls og framburði ákærða og vitna er skilmerkilega lýst í hinum áfrýjaða dómi. Með dóminum var vísað frá dómi ákæru á hendur ákærða fyrir ætluð brot gegn brotaþolanum A á tímabilinu frá 1. ágúst 2012 til 11. mars 2013, svo sem þeim er nánar lýst í undirliðum I til IV í ákærulið A. Ákærði var einnig sýknaður af undirlið V í ákærulið A. Þá var hann sýknaður af þeim hluta ákæruliða A, B og C sem lutu að árunum 2014 til 2016. Jafnframt var sakfelling í hinum áfrýjaða dómi takmörkuð við tímabilið frá byrjun árs 2017 til 13. febrúar 2019 er ákærði flutti út af heimilinu.

Ákæruvaldið unir þessum niðurstöðum héraðsdóms.

9

Með hinum áfrýjaða dómi var ákærði sakfelldur fyrir stórfelld brot í nánu sambandi gegn brotaþolanum A fyrir að hafa á tímabilinu frá byrjun árs 2017 til 13. febrúar 2019 með því að hafa ítrekað, endurtekið og á alvarlegan og sérstaklega sársaukafullan og meiðandi hátt ógnað lífi hennar, heilsu og velferð með líkamlegu og andlegu ofbeldi, öskrað á hana og hótað henni og aðilum henni tengdum lífláti og líkamsmeiðingum, meðal annars með þeim hætti sem gerð er grein fyrir í undirliðum VI og VII í ákærulið A. Var brot ákærða gagnvart eiginkonunni heimfært til 1., sbr. 2. mgr., 218. gr. b almennra hegningarlaga.

10

Þá var ákærði sakfelldur fyrir stórfelld brot í nánu sambandi gegn syni sínum, B, frá byrjun árs 2017 til 13. febrúar 2019 með því að hafa ítrekað, endurtekið og á alvarlegan og sérstaklega sársaukafullan og meiðandi hátt ógnað lífi, heilsu og velferð hans með líkamlegu og andlegu ofbeldi og með þeirri háttsemi ítrekað misþyrmt og misboðið drengnum þannig að líkamlegri og andlegri heilsu hans var hætta búin, sýnt af sér vanvirðandi háttsemi, ruddalegt og ósiðlegt athæfi gagnvart honum, móðgað hann og sært, meðal annars með þeim hætti sem greinir í undirliðum I til III í ákærulið B. Brot ákærða var heimfært til 1., sbr. 2. mgr. 21 8. gr. b almennra hegningarlaga en ákvæðið var talið tæma sök gagnvart 98. gr. og 1., sbr. 3. mgr. 99 gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002.

11

Jafnframt var ákærði sakfelldur fyrir stórfelld brot í nánu sambandi gegn dóttur sinni, C, frá byrjun árs 2017 til 13. febrúar 2019 með því að hafa ítrekað, endurtekið og á alvarlegan og sérstaklega sársaukafullan og meiðandi hátt ógnað lífi, heilsu og velferð hennar með líkamlegu og andlegu ofbeldi og með þeirri háttsemi ítrekað misþyrmt og misboðið stúlkunni þannig að líkamlegri og andlegri heilsu hennar var hætta búin, sýnt af sér vanvirðandi háttsemi, ruddalegt og ósiðlegt athæfi gagnvart henni, móðgað hana og sært, meðal annars með þeim hætti sem greinir í undirliðum I til III í ákærulið C. Brot ákærða var heimfært til ákvæðis 1. mgr. 218. gr. b almennra hegningarlaga en ákvæðið var talið tæma sök gagnvart 98. gr. og 1., sbr. 3. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga.

12

Þá var ákærði dæmdur til þess að greiða öllum brotaþolum miskabætur, A 3.500.000 króna, B 2.500.000 króna og C 1.500.000 króna.

13

Við aðalmeðferð málsins fyrir Landsrétti gaf brotaþoli C viðbótarskýrslu í Barnahúsi en hún er á [...] ári. Þá voru spilaðir hljóð- og myndupptökur af framburðum A og B og vitnisins D í héraði, sem og skýrsla sem brotaþolinn B gaf í Barnahúsi 21. febrúar 2020 og skýrsla brotaþolans C 24. janúar 2019 í Barnahúsi.

14

Er skýrsla var tekin af brotaþolanum C við aðalmeðferð málsins í Landsrétti var henni gerð grein fyrir því að henni væri ekki skylt að tjá sig um sakarefni málsins þar sem þau sneru að föður hennar. Lýsti hún því að hún kysi að tjá sig um sakarefni málsins.

Staðfesti hún að það sem fram hefði komið hjá henni í fyrri skýrslum í Barnahúsi væri satt og rétt. Lýsti vitnið því að meira hafi verið um ofbeldi föður þegar hún var yngri.

Rifjaði hún upp tilvik er faðir þvingaði bróður hennar til þess að borða sveppi af pizzu, sem var honum þvert um geð. Þá myndi hún eftir því að faðir hennar hafi öskrað á bróður hennar þar sem hann var í herbergi sínu, tekið aftan í háls hans og dregið hann að spegli. Til að bregðast við þeim aðstæðum þegar faðirinn var reiður hafi þau notað leyniorðið,, stormur“ í skilaboðum til að upplýsa hvert annað um ástandið. Vitnið lýsti því að hún myndi eftir því að faðir hennar hafi tekið í hendi hennar, lyft henni upp og hent henni í gólfið. Vitnið kvað föður sinn einu sinni hafa beðið hana um að sýna gestum erfiða þraut á svifbretti (e. hoverboard) og að hún hafi við það dottið. Gestirnir hafi farið að hlæja og hún þá farið að gráta. Faðir hennar hafi orðið mjög reiður við hana eftir að gestirnir fóru. Þá minntist hún þess að faðir hennar hafi sett kodda í andlit hennar þegar besta vinkona hennar var hjá henni. Hann hafi einnig hótað henni og bróður hennar að henda þeim út úr eldhúsi heimilisins ef þau kæmu þangað aftur.

Lýsti vitnið þvíað hún hefði séð föður sinn lemja móður hennar í andlitið og að móðir hennar hafi við það dottið. Amma hennar hafi þá komið móðurinni til varnar og hafi faðirinn þá ýtt ömmunni inn í herbergið. Hún hafi séð marbletti bæði á móður sinni og ömmu eftir þetta. Minntist hún þess að hafa heyrt föður hóta því að hann myndi drepa ömmu hennar og henda henni í sjóinn. Þá hafi heimilismenn reynt að fara hljóðlega um heimilið á morgnana til þess að vekja ekki föðurinn því þá gæti hann orðið reiður. Hann hafi stundum tekið í hendur hennar og eyru þegar hann var reiður.

Þegar hún hafi verið í fjórða bekk hafi hún reglulega farið til námsráðgjafa og þá hafi hún ítrekað sagt honum frá erfiðum atvikum á heimilinu. Faðir hennar hefði oft viðhaft ljót orð við heimilismenn og til að mynda kallað hana „bitch“. Vitnið bar að sér hefði ekki liðið vel á heimilinu þegar faðirinn bjó þar og hún hefði oftast reynt að vera með vinkonur sínar heima hjá sér en faðirinn hefði þá síður reiðst. Móðir hennar hafi oft þurft að fara með systkinin til Reykjavíkur þegar faðirinn varð reiður og einu sinni hafi þau farið á hótel.

Niðurstaða

15

Ákærði vísar til þess í málatilbúnaði sínum að ástæða sé fyrir dóminn að taka til skoðunar hvort vísa beri ákæruliðum A, B og C frá dómi í heild sinni þar sem þeir séu ekki nægjanlega skýrir. Þá þurfi sérstaklega að skoða hvort ekki sé rétt að vísa frá dómi undirlið VII í ákærulið A þar sem hann bæti litlu við þá almennu lýsingu sem sé að finna í almennum hluta ákæruliðarins. Þessu til stuðnings vísar ákærði til c-liðar 1. mgr. 152. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála en þar kemur fram að í ákæru skuli tilgreina hver sú háttsemi sé sem ákært er út af, hvar og hvenær brotið sé talið framið, heiti þess að lögum og aðra skilgreiningu og loks heimfærslu þess til laga og stjórnvaldsfyrirmæla, ef því er að skipta. Hinar opnu og almennu lýsingar í ákæru uppfylli ekki framangreindar kröfur laga um skýrleika ákæru og hindri það ákærða í að halda uppi vörnum.

16

Í ákærulið A er háttsemi ákærða í upphafi lýst með almennum hætti en síðan er nánari grein gerð fyrir tilteknu broti í undirlið V. Í undirlið VII er sett fram nánari lýsing á þeirri almennu háttsemi ákærða sem lýst er í inngangi ákæruliðarins. Í ákæruliðum B og C er háttsemi ákærða lýst með almennum hætti í upphafi en í undirlið I í hvorum ákærulið um sig er með almennum hætti lýst líkamlegu ofbeldi sem hvor brotaþoli um sig mátti þola. Í undirliðum II er með almennum hætti lýst andlegu ofbeldi sem þau máttu sæta og að endingu er í undirliðum III lýst ítrekuðu andlegu og líkamlegu ofbeldi sem aðrir heimilismenn máttu þola og höfðu á alvarlegan, sársaukafullan og meiðandi hátt ógnað lífi, heilsu og velferð systkinanna.

17

Eins og málið liggur fyrir Landsrétti er ákærða gefið að sök heimilisofbeldisbrot sem náðu yfir rúmlega tveggja ára tímabil. Í athugasemdum sem fylgdu frumvarpi um breytingu á almennum hegningarlögum og leiddu í lög ákvæði núgildandi 218. gr. b almennra hegningarlaga segir að með ákvæðinu sé horfið frá því að líta á ofbeldi í nánum samböndum sem samansafn einstakra tilvika og athyglin færð yfir á þá viðvarandi ógn og andlegu þjáningu sem það hafi í för með sér. Með öðrum orðum verði ofbeldisbrot í nánum samböndum virt heildstætt og eftir atvikum án þess að sannaþurfihvertogeitttilvikfyrirsig. Sé ákvæðinu þannig fyrst og fremst ætlað að ná yfir háttsemi sem staðið hafi yfir í lengri eða skemmri tíma, þótt því verði jafnframt beitt um einstök alvarleg tilvik.

18

Samkvæmt framangreindu ber við sakarmat að virða ástand á heimilinu og háttsemi ákærða heildstætt en ekki er þörf á að færa fullar sönnur á hvert og eitt tilvik ofbeldis, hótana, frelsissviptingar eða nauðungar. Brotum ákærða gegn 218. gr. b almennra hegningarlaga er lýst með viðhlítandi hætti í þeim ákæruliðum sem eru til úrlausnar fyrir Landsrétti. Þótt þær lýsingar í ákæru sem eru almennar skarist að nokkru verður ekki talið að ákæruatriðin séu svo óskýr að það hafi komið niður á möguleikum ákærða til að halda uppi fullnægjandi vörnum. Verður ákærunni því ekki vísað frá dómi vegna ó skýrleika, sbr. hér til hliðsjónar dóma Landsréttar 16. júní 2022 í máli nr. 534/2021 og 11. nóvember 2022 í máli nr. 119/2022 og úrskurð Landsréttar 2. maí 2023 í máli nr. 290/2023.

19

Ákærði byggir sýknukröfu sína á því að sekt hans sé ósönnuð. Hann hafi staðfastlega neitað sök. Framburður fyrrverandi eiginkonu hans, móður hennar og barna þeirra sé svo ónákvæmur um þau brot sem honum eru gefin að sök að sakfelling verði ekki byggð á þeim. Sérstaklega er á það bent að ekkert liggi fyrir um tímasetningar einstakra ofbeldisverka sem hann á að hafa gerst sekur um. Þá sé ekki unnt að leggja framburð systkinanna til grundvallar sönnun þar sem þeim hafi ekki verið kynntur réttur til þess að skorast undan því að gefa skýrslu í Barnahúsi um sakarefni sem beindust að föður þeirra, sbr. b-lið 1. mgr. 117. gr. laga nr. 88/2008.

20

Svo sem rakið er í hinum áfrýjaða dómi var brotaþolunum B og C ekki kynntur réttur til þess að skorast undan skýrslugjöf vegna tengsla við sakborning í fyrstu tveimur skýrslum sem þau gáfu í Barnahúsi 15. desember 2017 og 24. janúar 2019. Að framan er rakið að brotaþolinn B gaf þriðju skýrslu sínaí Barnahúsi 21. febrúar 2020 og var hljóð- og myndupptaka hennar spiluð við aðalmeðferð málsins í Landsrétti. Við þá skýrslugjöf var honum kynntur réttur sinn til þess að neita að tjá sig vegna tengsla við ákærða. Þessa var einnig gætt við skýrslugjöf B við aðalmeðferð málsins í héraði. Þá gaf brotaþolinn C skýrslu í Barnahúsi við meðferð málsins fyrir Landsrétti og var henni þá kynntur réttur sinn til að skorast undan því að gefa skýrslu vegna tengsla við ákærða. Samkvæmt þessu hefur verið bætt úr þeim annmarka sem var á fyrri tveimur skýrslum þeirra í Barnahúsi, sbr. til hliðsjónar dóm Hæstaréttar 17. september 2020 í máli nr. 54/2019. Verða þriðju skýrslur þeirra í Barnahúsi því lagðar til grundvallar við sönnunarmat í málinu, auk framburðar B við aðalmeðferð málsins í héraði. Í síðastgreindu skýrslutökunum staðfestu systkinin í megindráttum það sem áður hafði komið fram í fyrri skýrslum þeirra.

21

Þá byggir ákærði á því að í umfjöllun héraðsdóms um sönnun og sakfellingu ákærða fyrir háttsemi samkvæmt ákæruliðum B og C sé ekkert fjallað um það hvað teljist sannað um háttsemi hans samkvæmt undirliðum III, eða nánar tiltekið að hverjum það ofbeldi hafi beinst. Í hinum áfrýjaða dómi er framburður brotaþolanna B og C rakinn með ítarlegum hætti. Hið sama gildir um framburð móður þeirra og ömmu fyrir dómi.

Þá er efni framburðar sálfræðinga í héraði rakið og gerð grein fyrir vottorðum þeirra.

Í umfjöllun héraðsdóms um sönnunarmat og sakfellingu er vísað til þessara framburða og gagna og komist að þeirri niðurstöðu aðþeir séu trúverðugir og að þá beri að leggja til grundvallar við úrlausn málsins. Í framangreindum framburðum móður, ömmu og systkinanna er ofbeldi ákærða gagnvart öðrum heimilismönnum en systkinunum lýst.

Með tilvísun héraðsdóms til þessara framburða, um að þeir séu trúverðugir og að leggja beri þá til grundvallar, hefur dómurinn lagt fullnægjandi mat á það hvort ákærði hafi viðhaft þá háttsemi sem hann var sakfelldur fyrir samkvæmt undirliðum III í ákæruliðum B og C.

22

Að þessu gættu en að öðru leyti með skírskotun til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur um sönnun á háttsemi ákærða og sakfellingu hans samkvæmt ákæru. Þá er staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um heimfærslu á háttsemi ákærða samkvæmt ákæruliðum A og B til 1., sbr. 2. mgr. 218. gr. b almennra hegningarlaga.

Í héraðsdómi er brot ákærða gegn brotaþolanum C ekki talið stórfellt og það því heimfært til 1. mgr. 218. gr. b almennra hegningarlaga. Sú niðurstaða byggir á því að hún hafi orðið fyrir minna ofbeldi af hálfu ákærða en aðrir heimilismenn þótt hún hafi þurft að búa við það alvarlega og viðvarandi ógnarástand sem ákærði skóp á heimilinu.

23

Sem fyrr greinir eru brot ákærða í ákæru talin varða við 1., sbr. 2. mgr., 218. gr. b almennra hegningarlaga. Samkvæmt 2. mgr. 218. gr. b getur brot varðað fangelsi allt að 16 árum sé það stórfellt. Við mat á grófleika verknaðar skal sérstaklega líta til þess hvort þolandi hafi beðið stórfellt líkams- eða heilsutjón eða bani hlotist af. Enn fremur ber að líta til þess hvort brot hafi verið sérstaklega sársaukafullt eða meiðandi, hafi staðið yfir í langan tíma eða hvort gerandi hafi misnotað freklega yfirburðastöðu sína gagnvart þolanda.

24

Í málinu liggur ekki fyrir að brot ákærða hafi falið í sér sérstaklega hættulega aðferð eða leitt af sér stórfellt líkams- eða heilsutjón fyrir brotaþola. Á hinn bóginn ber vitnum saman um að á því tímabili sem ákæran tekur til hafi þau daglega getað búist við því að ákærði yrði reiður, kallaði þau illum nöfnum, hótaði þeim ofbeldi eða beitti þau líkamlegu eða andlegu ofbeldi. Svo sem nánar er rakið í hinum áfrýjaða dómi og fram kom í skýrslu brotaþolans C við meðferð málsins fyrir Landsrétti hafa allir brotaþolarnir og amma C lýst fjölmörgum tilvikum þar sem ákærði beitti brotaþola ofbeldi. Þótt ofbeldið hafi í ríkara mæli beinst að móður og bróður C og verið alvarlegra gagnvart þeim verður allt að einu að meta háttsemi ákærða í heild sinni og áhrif hennar á heimilismenn. Fallist er á það með héraðsdómi að vegna háttsemi ákærða hafi, í þau tvö ár sem ákæra tekur til, myndast alvarlegt og viðvarandi ógnarástand á heimilinu sem beindist að öllum heimilismönnum. Máttu allir heimilismenn, þar með talin C, búast við ofbeldi af hálfu ákærða hvenær sem var.

25

Með lögleiðingu ákvæðis 218. gr. b almennra hegningarlaga var lögð sérstök áhersla á það ógnarástand sem tilgreind tegund ofbeldis gæti skapað og þá langvarandi andlegu þjáningu sem því gæti fylgt. Viðvarandi ógnarástand innan veggja heimilis í um tvö árer langur tími fyrir þann sem ofbeldi er beittur. Ákærði misnotaði freklega yfirburðastöðu sína í ljósi þess að hann hélt þáverandi eiginkonu sinni, móður hennar og tveimur börnum, í þessu ógnarástandi. Að öllu framangreindu virtu verður brot ákærða gegn brotaþolanum C einnig heimfært undir 1., sbr. 2. mgr. 218. gr. b almennra hegningarlaga.

26

Með vísan til dómaframkvæmdar þykir rétt að refsing ákærða ákveðist 18 mánuðir.

27

Að virtum þeim brotum sem ákærði er sakfelldur fyrir og atvikum öllum en jafnframt með vísan til forsendna héraðsdóms verður staðfest niðurstaða hans um miskabætur til handa brotaþolum samkvæmt 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 með vöxtum eins og þar greinir, þó þannig að fjárhæð miskabóta til brotaþolans A ákveðst 2.500.000 króna.

28

Ákvæði hins áfrýjaða dóms um sakarkostnað verða staðfest.

29

Í samræmi við 1. mgr. 237. gr. laga nr. 88/2008 verður ákærða gertaðgreiðatvo þriðju hluta áfrýjunarkostnaðar málsins, þar með talda tvo þriðju hluta málsvarnarlauna skipaðs verjanda og þóknunar réttargæslumanns brotaþola, sem ákveðin verða að meðtöldum virðisaukaskatti eins og í dómsorði greinir. Að öðru leyti greiðist sakarkostnaður úr ríkissjóði.

Dómsorð :

Ákærði, X, sæti fangelsi í 18 mánuði.

Ákvæði hins áfrýjaða dóms um sakarkostnað er staðfest.

Staðfest eru ákvæði hins áfrýjaða dóms um miskabætur til brotaþolanna B og C.

Ákærði greiði brotaþola A 2.500.000 króna miskabætur með vöxtum samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 13. febrúar 2019 til 1. nóvember 2021 en frá þeim degi með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga til greiðsludags.

Ákærði greiði tvo þriðju hluta áfrýjunarkostnaðar málsins, sem samtals nemur 2.162.546 krónum, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, B-kk-ef H-kk-ef lögmanns, 1.355.940 krónur og þóknun skipaðs réttargæslumanns brotaþola, Á-kk-ef J-kk-ef lögmanns, 693.036 krónur. Að öðru leyti greiðist sakarkostnaður úr ríkissjóði.