472/2021

Útdráttur

Málinu var vísað frá Landsrétti þar sem A hafði stefnt B hf. fyrir réttinum en ekki Ú hf. sem stefnt var í héraði.

Úrskurður Landsréttar

Mál þetta dæma landsréttardómararnir A-kvk-nf E-kvk-nf, Á-kk-nf H-kk-nf og D-kk-nf Þ-kk-nf B-kk-nf.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1

Áfrýjandi skaut málinu til Landsréttar 13. júlí 2021. Áfrýjað er dómi Héraðsdóms Reykjavíkur 21. júní 2021 í málinu nr. E- 3682/2020.

2

Áfrýjandi krefst þess að stefnda verði gert að greiða honum 3.636.695 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 15. nóvember 2016 til greiðsludags. Þá krefst áfrýjandi málskostnaðar í héraði og fyrir Landsrétti.

3

Stefndi krefst aðallega sýknu en til vara að hinn áfrýjaði dómur verði ómerktur. Þá krefst stefndi málskostnaðar fyrir Landsrétti.

4

Samkvæmt ákvörðun Landsréttar 23. september 2022 var málið flutt um formhlið þess eingöngu.

Málsatvik og málsástæður aðila

5

Málið var höfðað fyrir héraðsdómi af áfrýjanda á hendur Útgerðarfélagi Reykjavíkur hf., kennitala 410998- 2629, Fiskislóð 14, 101 Reykjavík. Fyrirsvarsmaður stefnda er í stefnu tilgreindur M-kk-nf H-kk-nf Á-kk-nf, kennitala [...], [...], 101 Reykjavík, formaður stjórnar stefnda. Í stefnu er meðal annars tekiðfram að hið stefnda félag hafi áður heitið Brim hf. Í þinghaldi í héraði 17. desember 2020 var eftirfarandi fært til bókar í þingbók málsins:,, Lögmenn upplýsa að nafni stefnda hafi verið breytt og heiti nú Brim hf. og er heiti málsins breytt í samræmi við það.“ Málið var eftir þetta rekið undir heitinu,, A gegn Brimi hf.“ Í hinum áfrýjaða dómi er stefndi tilgreindur,, Brim hf., Fiskislóð 14, Reykjavík“ en kennitölu stefnda er þar ekki getið.

6

Áfrýjandi skaut málinu til Landsréttar með áfrýjunarstefnu 13. júlí 2021. Í áfrýjunarstefnu segir að heiti málsins í héraði hafi verið,, A gegn Brimi hf.“ og að stefndi sé,, Brim hf., kt. 541185- 0389, Norðurgarði 1, 101 Reykjavík.“

Fyrirsvarsmaður stefnda er sagður vera K-kk-nf Þ-kk-nf D-kk-nf, kennitala [...], [...], 105 Reykjavík, formaður stjórnar stefnda. Landsréttur gaf áfrýjunarstefnuna út 14. júlí 2021 og var hún birt fyrir lögmanni stefnda í héraði 16. ágúst 2021. Með tölvuskeyti síðar sama dag tók lögmaður stefnda fram að aðild málsins væri röng, ,, þetta [ætti] að vera Útgerðarfélag Reykjavíkur (rétt í stefnu) en ekki Brim.“

Lögmaður áfrýjanda væri nú,, með Brim (gamla HB Granda) sem aðila.“ Nokkur samskipti áttu sér stað milli lögmannanna með tölvuskeytum þann dag og daginn eftir.

Samskiptum þeirra lauk með því að lögmaður áfrýjanda tók fram að,, dómurinn [væri] á Brim hf. og fram að dómi komu engar athugasemdir fram um aðildina og áfrýjunarstefnan var því eðlilega á Brim.“ Lögmaður áfrýjanda myndi því ekki biðja Landsrétt um leiðréttingu áfrýjunarstefnu.

7

Fyrir Landsrétt hafa verið lagðar tvær tilkynningar til fyrirtækjaskrár ríkisskattstjóra um breytingu á nafni fyrirtækis. Fyrri tilkynningin er frá 14. september 2018 og þar er heiti Brims hf. með kennitölu 410998- 2629, breytt í Útgerðarfélag Reykjavíkur hf.

S einni tilkynningin er frá 15. ágúst 2019 og þar er heiti HB Granda hf., kt. 541185-0389, breytt í Brim hf.

8

Við flutning málsins um formhlið þess fyrir Landsrétti kom fram hjá lögmanni áfrýjanda að nafni málsins hefði verið breytt í héraði fyrir mistök en að báðir lögmenn hefðu talið breytinguna rétta. Ekki hefði verið breytt um aðild til varnar í héraði. Þar sem nafnið Brim hf. hefði verið notað í héraðsdómi hefði það nafn ratað í áfrýjunarstefnu en röng kennitala tilgreind. Hin ranga tilgreining kennitölu væri augljós villa en að grundvelli málsins og möguleikum stefnda til varna væri ekki raskað. Þessi mistök þyrfti að leiðrétta með bókun í þingbók. Að mati stefnda sjálfs væri þessi misskilningur afsakanlegur.

9

Í greinargerð stefnda til Landsréttar kemur meðal annars fram að nafnaruglingur þessi sé að hluta til afsakanlegur þar sem hið stefnda félag, Útgerðarfélag Reykjavíkur hf., hafi áður heitið Brim hf., meðal annars á þeim tíma sem áfrýjandi starfaði hjá félaginu.

Fram kom hjá lögmanni stefnda við munnlegan málflutning fyrir Landsrétti að mistök hefðu orðið við áfrýjun málsins, enda hefðu engin aðilaskipti til varnar í málinu átt sér stað í héraði. Í áfrýjunarstefnu sé tilgreint annað félag en í héraði, önnur kennitala, heimilisfang og fyrirsvarsmaður. Lögmaður stefnda hefði bent lögmanni áfrýjanda á þessi mistök um leið og áfrýjunarstefnan hafði verið birt fyrir honum en lögmaður áfrýjanda hefði í tölvupóstsamskiptum þeirra á milli haldið því fram að aðilaskipti hefðu átt sér stað í héraði. Útgáfa áfrýjunarstefnu feli í sér höfðun máls og sé mál höfðað gegn röngum aðila varði það sýknu.

Niðurstaða

10

Fyrir liggur að mál þetta var höfðað gegn Útgerðarfélagi Reykjavíkur hf. í héraði og voru nafn, kennitala, heimilisfang og fyrirsvarsmaður félagsins réttilega tilgreind í stefnu, sbr. a- og b-liði 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

Fyrrnefnd bókun í þinghaldi 17. desember 2020 ber ekki með sér að aðild málsins til varnar hafi verið breytt og aðilar málsins eru sammála um að það hafi ekki verið gert.

Þá er ljóst af framangreindum tilkynningum til fyrirtækjaskrár að Útgerðarfélag Reykjavíkur hf. ber enn það heiti en hét áður Brim hf. Samkvæmt þessu var þessi bókun gerð fyrir mistök sem ekki uppgötvuðust við meðferð málsins í héraði og voru því ekki leiðrétt. Jafnframt er ljóst af lestri áfrýjunarstefnu málsins að þar er ekki einungis gefin upp röng kennitala stefnda í héraði, heldur er þar tilgreint nafn, kennitala, heimilisfang og fyrirsvarsmaður Brims hf., áður HB Granda hf., sem er annað félag og því annar lögaðili en Útgerðarfélag Reykjavíkur hf. Samkvæmt þessu er óhjákvæmilegt að líta svo á að áfrýjandi hafi stefnt Brimi hf. fyrir Landsrétti en ekki Útgerðarfélagi Reykjavíkur hf. sem stefnt var í héraði. Enginn vafi getur leikið á því að með hinum áfrýjaða dómi var hið stefnda félag, Útgerðarfélag Reykjavíkur hf., sýknað af kröfum áfrýjanda þótt nafn félagsins hafi verið ranglega tilgreint Brim hf. í dómsorði. Samkvæmt því hefur áfrýjandi stefnt röngum aðila fyrir Landsrétt. Fyrir slíkri breytingu á aðild til varnar fyrir æðri dómi er engin lagastoð. Gegn mótmælum stefnda verður aðild málsins til varnar ekki leiðrétt með bókun í þingbók. Er því óhjákvæmilegt að vísa máli þessu frá Landsrétti.

11

Samkvæmt 2. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 verður áfrýjanda gert að greiða stefnda málskostnað fyrir Landsrétti eins og í úrskurðarorði greinir.

Úrskurðarorð :

Máli þessu er vísað frá Landsrétti.

Áfrýjandi, A, greiði stefnda, Brimi hf., 200.000 krónur í málskostnað.

Sératkvæði

D-kk-ef Þ-kk-ef B-kk-ef

1

Ég er ósammála meiri hluta dómenda um að vísa beri málinu frá Landsrétti og tel að þess í stað beri að ómerkja hinn áfrýjaða dóm.

2

Fyrir liggur að mál þetta var höfðað gegn Útgerðarfélagi Reykjavíkur hf. í héraði og voru nafn, kennitala, heimilisfang og fyrirsvarsmaður félagsins réttilega tilgreind í stefnu, sbr. a- og b-liði 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Í þinghaldi í héraði 17. desember 2020 var eftirfarandi fært til bókar í þingbók málsins:

,, Lögmenn upplýsa að nafni stefnda hafi verið breytt og heiti nú Brim hf. og er heiti málsins breytt í samræmi við það.“ Málið var í héraði eftir þetta rekið undir heitinu,, A gegn Brimi hf.“ Fyrir stefnanda sótti þing við fyrirtöku málsins í umrætt sinn J-kk-nf Þ-kk-nf J-kk-nf lögmaður og fyrir stefnda D-kvk-þf C-x-x Þ-kvk-þf lögmaður vegna J-kk-ef B-kk-ef B-kk-ef lögmanns, en hann er jafnframt lögmaður Brims hf.

3

Af þingbókinni verður ekkert ráðið um ástæður eða aðdraganda þessarar bókunar. Í greinargerð stefnda til Landsréttar eru tildrög bókunarinnar sögð vera að lögmaður áfrýjanda hafi tilkynnt í umræddu þinghaldi að nafni stefnda hafi verið breytt og sé nú Brim hf. Virðist sem fyrrnefndur lögmaður sem mætti í umrætt þinghald vegna J-kk-ef B-kk-ef B-kk-ef, lögmanns stefnda Útgerðarfélags Reykjavíkur hf., hafi ekki hreyft neinum athugasemdum við þessu og fallist á að breytingin yrði bókuð þótt honum sem lögmanni fyrir hönd stefnda hefði átt að vera ljóst að þetta væri ekki rétt og byggði á augljósum misskilningi lögmanns stefnanda, sem sennilega er að rekja til þess að Útgerðarfélag Reykjavíkur hf. hét áður Brim hf. Ætla verður að lögmanni stefnda hafi að réttu lagi borið að leiðrétta þennan misskilning lögmanns stefnanda þá þegar eða að minnsta kosti síðar við frekari meðferð málsins í héraði, þar með talið við aðalmeðferð þess. Hvað sem því líður er ekki deilt um á milli aðila að bókunin er efnislega röng, eins og lögmaður stefnda tekur fram í greinargerð sinni til Landsréttar. Þessi efnislega ranga bókun varð aftur á móti til þess að málið var eftir þetta ranglega rekið undir heitinu,, A gegn Brimi hf.“ Þá er í hinum áfrýjaða dómi stefndi tilgreindur,, Brim hf., Fiskislóð 14, Reykjavík“ en kennitölu stefnda er þar ekki getið, þegar hið rétta er að stefndi í héraði var Útgerðarfélag Reykjavíkur hf.

4

Í hinum áfrýjaða dómi er „Brim hf.“ sýknað af kröfum áfrýjanda, sem þó beindust samkvæmt stefnu málsins að Útgerðarfélagi Reykjavíkur, kt. 410998- 2629. Brim hf. er aftur á móti félag sem skráð er í fyrirtækjaskrá með kennitöluna 541185- 0389, til heimilis að Norðurgarði 1, 101 Reykjavík. Þar sem ekki er fyrir að fara öðrum lögaðila með nafnið Brim hf. þegar hinn áfrýjaði dómur var kveðinn upp hefur hin ranga tilgreining á stefnda í héraðsdómi leitt til þess áfrýjunarstefna til Landsréttar var gefin út á Brim hf., kt. 541185- 0389.

5

Af framangreindu leiðir að ljóst er, vegna efnislega rangrar bókunar í þinghaldi 17. desember 2020, að tilgreining á heiti stefnda í héraði varð eftir þetta röng og er ekki um það deilt. Égtel við svo búið að vegna þessarar röngu tilgreiningar í héraðsdómi á aðild málsins til varnar verði ekki hjá því komist að ómerkja án kröfu hinn áfrýjaða dóm og meðferð málsins frá og með þinghaldi 17. desember 2020 þegar hin umrædda bókun var gerð og vísa því aftur til héraðsdóms til löglegrar meðferðar og dómsálagningar að nýju.