138/2018

Útdráttur

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem tekin var til greina krafa S um að E ehf. yrði með beinni aðfarargerð borinn út með söluskála sinn af lóð S.

Úrskurður Landsréttar

Landsréttardómararnir I-kvk-nf E-kvk-nf, K-kvk-nf S-kvk-nf og O-kvk-nf M-kvk-nf A-kvk-nf kveða upp úrskurð í máli þessu.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1 Sóknaraðili skaut málinu til Landsréttar með kæru 29. janúar 2018, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 31. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 17. janúar 2018 í málinu nr. A490/2017 þar sem fallist var á kröfu varnaraðila um að sóknaraðili yrði með beinni aðfarargerð borinn út með söluskála sinn af 50 fermetra lóð varnaraðila við Íþróttamiðstöð Seltjarnarness að Suðurströnd 10 á Seltjarnarnesi, ásamt öllu því sem söluskálanum og sóknaraðila tilheyrir. Kæruheimild er í 4. mgr. 84. gr. laga nr. 90/1989 um aðför.

2 Sóknaraðili krefst þess að framangreindri kröfu varnaraðila verði hafnað. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

3 Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Málsatvik

4 Með samningi 22. september 1999 leigði varnaraðili tilgreindum aðila 50 fermetra lóð undir söluskála við Íþróttamiðstöð Seltjarnarness til 15 ára frá 1. október 1999. Í samningnum kom fram að bæjarsjóður gæti krafist þess að söluskálinn viki að þeim tíma liðnum án bóta. Þá kom þar fram að leigjandi hefði forgang til áframhaldandi leigu samþykkti bæjarstjórn að söluskálinn yrði áfram á þessum stað.

5 Sóknaraðili yfirtók samninginn 14. mars 2013 og eignaðist söluskála sem stóð á lóðinni. Áður en lóðarleigusamningurinn rann sitt skeið á enda, 1. október 2014, hafði sóknaraðili óskað eftir því með bréfi til varnaraðila 31. mars 2014 að samningurinn yrði framlengdur til 15 ára. Í fundargerð skipulags og umferðarnefndar varnaraðila 1. júlí sama ár kom fram að fyrrgreint bréf sóknaraðila hefði verið lagt fram og var í framhaldinu bókað að varnaraðili hygðist breyta gildandi deiliskipulagi á svæðinu þar sem umrædd lóð væri. Væri varnaraðili því ekki tilbúinn til að endurnýja umræddan lóðarleigusamning, en ef ósk kæmi fram um það væri varnaraðili tilbúinn til að framlengja samninginn um eitt ár í senn, enda yrði söluskáli sóknaraðila fjarlægður að þeim tíma liðnum. Bærist ekki slík beiðni fyrir 1. ágúst 2014 yrði litið svo á að ekki væri óskað eftir tímabundinni framlengingu. Mun þessi fundargerð hafa birst á heimasíðu varnaraðila.

6 Fyrir Landsrétti hefur verið lagt fram bréf varnaraðila 2. júlí 2014 til fyrirsvarsmanns sóknaraðila, þar sem gerð var grein fyrir framangreindri bókun á fundi varnaraðila 1. júlí 2014, en sóknaraðili hefur haldið því fram að bréfi hans 31. mars 2014 hafi ekki verið svarað. Af bréfi varnaraðila 20. október 2014, þar sem rakin var bókun á fundi bæjarráðs varnaraðila sama dag, verður ráðið að sóknaraðili hafi ítrekað fyrra erindi sitt um framlengingu lóðarleigusamnings með bréfi til varnaraðila 1. september 2014. Í svarbréfi varnaraðila til sóknaraðila komu fram sömu sjónarmið og í bréfinu 2. júlí 2014 og tekið fram að ef óskað yrði eftir framlengingu leigusamningsins skyldi skrifleg beiðni þar um berast varnaraðila ekki síðar en 1. desember 2014. Sóknaraðili hefur haldið því fram að hann hafi ekki fengið svarbréf varnaraðila en ágreiningslaust er að í kjölfar þessa innheimti varnaraðili lóðarleigu út árið 2015 úr hendi sóknaraðila, en ekki vegna áranna 2016 til 2017.

7 Með bréfi varnaraðila til sóknaraðila 8. mars 2017 voru rakin fyrri bréfaskipti aðila vegna óskar sóknaraðila um að lóðarleigusamningurinn yrði endurnýjaður frá 1. október 2014. Í niðurlagi bréfsins sagði að varnaraðili teldi ekki ástæðu til þess að endurskoða fyrri afstöðu bæjarráðs og færi fram á að söluskálinn yrði fjarlægður og að gengið yrði frá lóðinni með fullnægjandi hætti fyrir 1. júní 2017. Bréfi þessu svaraði sóknaraðili með bréfi 15. júní 2017 þar sem því var andmælt að söluskálinn yrði fjarlægður. Með aðfararbeiðni 8. ágúst 2017 krafðist varnaraðili útburðar á söluskála sóknaraðila af 50 fermetra lóð við Íþróttamiðstöð Seltjarnarness.

Málsástæður aðila

Málsástæður sóknaraðila

8 Af hálfu sóknaraðila er á því byggt að réttur varnaraðila til að krefjast útburðar samkvæmt 78. gr. laga nr. 90/1989, sé í ljósi athafna og athafnaleysis varnaraðila eftir lok lóðarleigusamningsins 1. október 2014 ekki nægilega skýr svo að fullnægt sé áskilnaði 1. mgr. 83. gr. sömu laga um sönnun fyrir réttmæti krafna varnaraðila. Þá telur sóknaraðili að krafa varnaraðila og eyðilegging verðmæta sem leiði af því að á kröfuna verði fallist, feli í sér brot gegn 72. gr. stjórnarskrárinnar og 1. gr. 1. viðauka við Mannréttindasáttmála Evrópu, sbr. lög nr. 62/1994 og ákvæðum stjórnsýslulaga nr. 37/1993, einkum 12. og 13. gr. þeirra. Málsástæður varnaraðila

9 Af hálfu varnaraðila er á því byggt að enginn vafi sé á því að hann eigi kröfu til þess að sóknaraðili fjarlægi ofangreindan söluskála af lóð sinni, þar sem lóðarleigusamningur aðila hafi runnið út 1. október 2014.

Niðurstaða Landsréttar

10 Samningur aðila um leigu umræddrar lóðar rann sitt skeið á enda 1. október 2014. Fyrir það tímamark hafði varnaraðili tekið fyrir erindi sóknaraðila um framlengingu lóðarleigusamnings á fundi sínum 1. júlí 2014, en fundargerðir varnaraðila munu birtar á heimasíðu hans. Auk þess hefur verið lagt fyrir dóminn svarbréf varnaraðila 2. júlí 2014, þar sem erindi sóknaraðila var synjað. Enn fremur er meðal gagna málsins bréf varnaraðila til sóknaraðila 20. október 2014, þar sem vísað er til fundargerðar bæjarráðs varnaraðila sama dag, þar sem synjað var erindi sóknaraðila 1. september 2014 um framlengingu lóðarleigusamningsins. Hafi sóknaraðili talið að misfarist hafi af hálfu varnaraðila að erindi hans væri tekið fyrir eða að misbrestur hafi orðið á því að svarbréf varnaraðila bærust sér, var honum í lófa lagið að kanna afdrif erindis síns hjá varnaraðila.

11 Varnaraðili hefur samkvæmt framangreindu og í samræmi við ákvæði 1. mgr. 78. gr. laga nr. 90/1989 sýnt fram á að hann eigi tilkall til umræddrar lóðar á grundvelli eignarheimildar sinnar og að lóðarleigusamningur aðila hafi runnið sitt skeið á enda. Að liðnum leigutímanum náðist ekki samkomulag um áframhaldandi leigurétt sóknaraðila að lóðinni og breytir engu um réttindi varnaraðila til að krefjast útburðar á grundvelli 78. gr. laga nr. 90/1989 að sóknaraðili greiddi lóðarleigu fyrir árið 2015.

12 Úr kröfum sóknaraðila, reistum á því að varnaraðili hafi skapað eignarréttindi til handa sóknaraðila eftir lok leigusamnings aðila og að eyðilegging á söluskála sóknaraðila feli í sér brot gegn 72. gr. stjórnarskrárinnar og 1. gr. 1. viðauka við Mannréttindasáttmála Evrópu, sbr. lög nr. 62/1994, verður ekki leyst í máli þessu, sbr. 3. mgr. 83. gr. laga nr. 90/1989. Þá verður ekki ráðið af málatilbúnaði sóknaraðila hverju ætluð brot varnaraðila á 12. og 13. gr. stjórnsýslulaga nr. 37/1993 varði fyrir réttindi varnaraðila til beinnar aðfarargerðar í máli þessu.

13 Samkvæmt öllu framangreindu hefur varnaraðili fært á það sönnur með gögnum sem lögð hafa verið fram í málinu að réttur hans til að sóknaraðili víki af lóðinni með söluskála sinn sé svo skýr og ótvíræður að hann verði knúinn fram með beinni aðfarargerð. Verður hinn kærði úrskurður því staðfestur.

14 Sóknaraðila verður gert að greiða varnaraðila kærumálskostnað eins og greinir í úrskurðarorði.

Úrskurðarorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur. Sóknaraðili, Eignarhaldsfélagið Ingólfstorg ehf., greiði varnaraðila, Seltjarnarnesbæ, 350.000 krónur í kærumálskostnað.