521/2019

Útdráttur

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um að afmá veðskuldir af íbúðarhúsnæði hans samkvæmt lögum nr. 50/2009 í kjölfar greiðsluaðlögunar samkvæmt lögum nr. 101/2010. Kröfu A um að felld yrði úr gildi veðsetning atvinnuhúsnæðis samkvæmt lögum nr. 50/2009 var vísað frá héraðsdómi.

Úrskurður Landsréttar

Landsréttardómararnir O-kvk-nf M-kvk-nf A-kvk-nf og S-kk-nf T-kk-nf M-kk-nf og E-kk-nf Ó-kk-nf, settur landsréttardómari, kveða upp úrskurð í máli þessu.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1 Sóknaraðili skaut málinu til Landsréttar með kæru 3. júlí 2019 en kærumálsgögn bárust réttinum 9. júlí sama ár. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 20. júní 2019 í málinu nr. [...]/2018 þar sem kröfu sóknaraðila um að „ógilda veðsetningu varnaraðila, á íbúðarlánum sóknaraðila sem hvíla á atvinnuhúsnæði að [...], fastanúmer [...],“ var vísað frá dómi. Þá var hafnað kröfu sóknaraðila um að felld yrði úr gildi ákvörðun sýslumannsins á höfuðborgarsvæðinu [...]2018 um synjun á beiðni sóknaraðila um að afmáð yrðu veðréttindi af fasteigninni [...], fasteignanúmer [...], sem standa til tryggingar á uppreiknuðum eftirstöðvum veðskulda og nema hærri fjárhæð en svarar til söluverðs fasteignarinnar á almennum markaði. Kæruheimild er í 7. mgr. 12. gr. laga nr. 50/2009 um tímabundna greiðsluaðlögun fasteignaveðkrafna á íbúðarhúsnæði, sbr.1. mgr. 85. gr. og 1. mgr. 79. gr. laga nr. 90/1991 um nauðungarsölu.

2 Sóknaraðili krefst þess að hinum kærða úrskurði verði hrundið og fallist verði á dómkröfur hans í héraði. Þá krefst hann málskostnaðar.

3 Varnaraðili krefst aðallega staðfestingar hins kærða úrskurðar en til vara að kröfum sóknaraðila verði hafnað. Í báðum tilvikum er krafist kærumálskostnaðar. Niðurstaða

4 Krafa sóknaraðila um að felld verði úr gildi veðsetning atvinnuhúsnæðis að [...], með fasteignanúmer [...], til tryggingar greiðslu á lánum sóknaraðila, kom fyrst fram í kröfugerð hans fyrir héraðsdómi. Sú krafa verður ekki uppi höfð fyrir dómi á grundvelli málskotsheimildar 7. mgr. 12. gr. laga nr. 50/2009. Verður niðurstaða hins kærða úrskurðar um frávísun þeirrar kröfu frá héraðsdómi því staðfest.

5 Samningur sóknaraðila um greiðsluaðlögun hjá umboðsmanni skuldara á grundvelli laga nr. 101/2010 um greiðsluaðlögun einstaklinga komst á [...]2016. Lengd greiðsluaðlögunartímabils var 24 mánuðir frá gildistöku samningsins að telja. Sóknaraðili býr að [...]í Reykjavík. Um er að ræða húsnæði með tveimur fasteignanúmerum, íbúð með fasteignanúmer [...]og sambyggða vinnustofu með fasteignanúmer [...]. Er sóknaraðili þinglýstur eigandi íbúðarinnar en B ehf. er þinglýstur eigandi vinnustofunnar.

6 Fyrir liggur að sóknaraðili tók á árunum 2003 og 2005 þrjú lán hjá varnaraðila, samtals að fjárhæð 32.600.000 krónur, og voru báðar fyrrgreindar eignir veðsettar til tryggingar þeim og hvíla veðlánin á sömu veðréttum á báðum eignunum.

7 Beiðni sóknaraðila um að veðskuldir sem hvíla á fasteign hans að [...], Reykjavík, fasteignanúmer [...], yrðu afmáðar af fasteigninni á grundvelli 12. gr. laga nr. 50/2009, barst sýslumanninum á höfuðborgarsvæðinu 3. maí 2018. Var sú beiðni móttekin innan þeirra tímamarka, sem kveðið er á um í 1. mgr. 12. gr. laganna. Samkvæmt ákvörðun sýslumanns [...]2018 var beiðni sóknaraðila hafnað.

8 Sóknaraðili fékk sem fyrr segir greiðsluaðlögun á grundvelli ákvæða laga nr. 101/2010. Ólíkt því sem gildir um tímabundna greiðsluaðlögun fasteignaveðkrafna á íbúðarhúsnæði samkvæmt lögum nr. 50/2009 byggir greiðsluaðlögun sóknaraðila á samningi við kröfuhafa. Kröfuhafar sóknaraðila hefðu þannig getað komið í veg fyrir gerð greiðsluaðlögunarsamningsins ef þeir hefðu ekki fellt sig við skilmála hans, sbr. 4. mgr. 17. gr. laga nr. 101/2010. Samkvæmt skýru ákvæði greinar 6.4 í greiðsluaðlögunarsamningi sóknaraðila skyldu veðkröfur ekki sæta „eftirgjöf“ í lok greiðsluaðlögunartímabilsins. Sóknaraðili er bundinn af þessu ákvæði samningsins og getur þegar af þeirri ástæðu ekki fengið umrædd veðbönd afmáð af fasteign sinni á grundvelli aliðar 1. mgr. 21. gr. laga nr. 101/2010, sbr. 12. gr. laga nr. 50/2009.

9 Samkvæmt framansögðu verður hinn kærði úrskurður staðfestur.

Úrskurðarorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Sóknaraðili, A, greiði varnaraðila, Lífeyrissjóði starfsmanna ríkisins, 200.000 krónur í kærumálskostnað.