66/2018

Útdráttur

B og G voru sakfelld fyrir peningaþvætti samkvæmt 1. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga, B með því að hafa í júlí 2010 tekið við fé frá nafngreindum manni og nýtt í eigin þágu og fjölskyldu sinnar þrátt fyrir að hljóta að hafa verið það ljóst að féð væri ólöglega fengið, G með því að hafa tekið fjármuni út af tilteknum bankareikningum, haldið þeim í sínum vörslum og afhent nafngreindum manni og einnig millifært fé af tilteknum bankareikningum, þrátt fyrir að hafa hlotið að vera það ljóst að féð væri ólöglega fengið. Landsréttur taldi að X og Y hefðu viðhaft sömu háttsemi og G en brot þeirra voru talin fyrnd þegar málið var höfðað með ákæru á hendur þeim. Þá voru G og Z sakfelld fyrir stórfellt fíkniefnalagabrot með því að hafa haft í vörslum sínum á þáverandi heimili sínu tösku sem innihélt fíkniefni.

Dómur Landsréttar

Mál þetta dæma landsréttardómararnir J-kk-nf S-kk-nf, V-kk-nf H. V-kk-nf og Þ-kk-nf I-kk-nf N-kk-nf.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1 Ríkissaksóknari skaut málinu til Hæstaréttar 9. og 16. maí 2017 í samræmi við yfirlýsingar ákærðu um áfrýjun. Gögn málsins bárust Landsrétti 2. janúar 2018 en samkvæmt 1. mgr. 78. gr. laga nr. 49/2016, sbr. 76. gr. laga nr. 117/2016 og 4. gr. laga nr. 53/2017, hefur málið verið rekið fyrir Landsrétti frá þeim tíma. Áfrýjað er dómi Héraðsdóms Reykjaness 11. apríl 2017 í málinu nr. S126/2016.

2 Af hálfu ákæruvaldsins er þess krafist að refsing ákærðu B-kk-ef F-kk-ef, G-kvk-ef H-kvk-ef og Z-kk-ef verði þyngd. Þá er þess aðallega krafist að ákærðu X og Y verði sakfelld samkvæmt ákæru og refsing þeirra þyngd en til vara að hinn áfrýjaði dómur verði staðfestur. Loks er þess krafist að niðurstaða hins áfrýjaða dóms um upptöku kannabisefna og peninga verði staðfest.

3 Ákærða X krefst sýknu. Ákærða G-kvk-nf H-kvk-nf krefst aðallega sýknu, til vara að refsing verði felld niður en að því frágengnu að hún verði milduð. Ákærði Y krefst aðallega sýknu, til vara að honum verði ekki gerð refsing en að því frágengnu mildunar á henni. Ákærði Z-kk-nf krefst þess aðallega að málinu verði vísað frá héraðsdómi, til vara að hann verði sýknaður en að því frágengnu að honum verði ekki gerð refsing eða hún milduð verulega. Ákærði B-kk-nf F-kk-nf krefst aðallega sýknu, til vara að hinn áfrýjaði dómur verði ómerktur en að því frágengnu að honum verði gerð vægari refsing.

Málsatvik og sönnunarfærsla

4 Ríkissaksóknari höfðaði mál þetta á hendur ákærðu og þremur öðrum einstaklingum, þeim A, C og D, með ákæru 14. mars 2016. Í III. kafla hennar er ákærði B-kk-nf F-kk-nf borinn sökum um peningaþvætti samkvæmt 1. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa í júlí 2010 tekið við poka frá meðákærða D sem innihélt allt að 17.000.000 króna í reiðufé sem ákærði hafi geymt og nýtt í eigin þágu og fjölskyldu sinnar þrátt fyrir að honum hafi hlotið að vera það ljóst að um ólöglega fengið fé væri að ræða. Segir í ákærunni að fjármunirnir hafi verið ólögmætur ávinningur af auðgunarbrotum meðákærða A í opinberu starfi sem lýst er í I. kafla ákæru og hluti af úttektum meðákærðu D og G-kvk-ef H-kvk-ef sem lýst er í lið 5 í IV. kafla og lið 2 í V. kafla hennar.

5 Í V. kafla ákæru er ákærðu G-kvk-þgf H-kvk-þgf gefið að sök peningaþvætti samkvæmt 1. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga með því að hafa að beiðni meðákærða C og gegn þóknun að fjárhæð allt að 3.500.000 krónur gerst prókúruhafi að tilgreindum bankareikningi E ehf. í Íslandsbanka hf. Í kjölfarið og samkvæmt fyrirmælum og leiðbeiningum meðákærða hafi ákærða tekið fjármuni, sem hafi verið ólögmætur ávinningur af auðgunarbrotum meðákærða A í opinberu starfi sem lýst er í ákærukafla I, út af reikningnum og haldið þeim í sínum vörslum uns hún afhenti þá og einnig látið millifæra fjármuni af reikningnum, þrátt fyrir að henni hafi hlotið að vera það ljóst að um ólöglega fengið fé væri að ræða. Er þessum úttektum og millifærslum nánar lýst í ákærunni en þær eiga að hafa átt sér stað á tímabilinu 30. október 2009 til 23. júlí 2010 og numið samtals 141.820.670 krónum.

6 Ákærði Y er í VI. kafla ákærunnar borinn sökum um peningaþvætti samkvæmt 1. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga með því að hafa að beiðni meðákærða C og gegn þóknun að fjárhæð allt að 250.000 krónur gerst prókúruhafi að tilgreindum bankareikningi E ehf. í Íslandsbanka hf. Í kjölfarið og samkvæmt fyrirmælum og leiðbeiningum meðákærða C hafi ákærði tekið fjármuni, sem hafi verið ólögmætur ávinningur af auðgunarbrotum meðákærða A í opinberu starfi sem lýst er í ákærukafla I, út af reikningnum og haldið þeim í sínum vörslum uns hann afhenti meðákærða C þá og einnig látið millifæra fjármuni af reikningnum, þrátt fyrir að honum hafi hlotið að vera það ljóst að um ólöglega fengið fé væri að ræða. Er þessum úttektum og millifærslum nánar lýst í ákærunni en þær eiga að hafa átt sér stað á tímabilinu 9. október til 17. desember 2009 og numið samtals 17.750.000 krónum.

7 Í VII. kafla ákæru er ákærðu X gefið að sök peningaþvætti samkvæmt 1. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga með því að hafa að beiðni meðákærða C og gegn þóknun að fjárhæð allt að 250.000 krónur gerst prókúruhafi að tilgreindum bankareikningi E ehf. í Íslandsbanka hf. Í kjölfarið og samkvæmt fyrirmælum og leiðbeiningum C hafi ákærða tekið fjármuni, sem hafi verið ólögmætur ávinningur af auðgunarbrotum meðákærða A í opinberu starfi sem lýst er í ákærukafla I, út af reikningnum og haldið þeim í sínum vörslum uns hún afhenti meðákærða C þá og einnig látið millifæra fjármuni af reikningnum, þrátt fyrir að henni hafi hlotið að vera ljóst að um ólöglega fengið fé væri að ræða. Er þessum úttektum og millifærslum nánar lýst í ákærunni en þær eiga að hafa átt sér stað á tímabilinu 6. október til 23. desember 2009 og numið samtals 35.536.380 krónum.

8 Þá er ákærðu G-kvk-þgf H-kvk-þgf og Z-kk-þgf í VIII. kafla ákæru gefið að sök stórfellt fíkniefnalagabrot með því að hafa þriðjudaginn 14. september 2010, á þáverandi heimili þeirra að […] í […], haft í vörslum sínum til söludreifingar í ágóðaskyni 11.024 g af kannabisefnum. Telst þessi háttsemi þeirra varða við 173. gr. a almennra hegningarlaga.

9 Með hinum áfrýjaða dómi voru ákærðu B-kk-nf F-kk-nf og G-kvk-nf H-kvk-nf sakfelld fyrir þá háttsemi sem þau eru sökuð um samkvæmt framansögðu. Þá voru ákærðu Y og X sakfelld fyrir peningaþvætti af gáleysi, sbr. 4. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga. Loks var ákærði Z-kk-nf fundinn sekur um það fíkniefnalagabrot sem saksókn á hendur honum tekur einvörðungu til.

10 Meðákærðu í héraði, þeir A, C og D, voru allir sakfelldir fyrir þá háttsemi sem þeim var gefin að sök í ákæru. Tóku sakargiftir á hendur A til stórfelldra brota gegn 248. gr. almennra hegningarlaga, sbr. 138. gr. sömu laga, og 1. mgr. 264. gr. þeirra. Þá voru C og D fundnir sekir um brot gegn síðastnefnda ákvæðinu. Svo sem ráða má af framansögðu tekur áfrýjun málsins ekki til þeirra þriggja.

11 Atvikum málsins og framburðum ákærðu fyrir héraðsdómi er lýst með viðhlítandi hætti í hinum áfrýjaða dómi. Við meðferð málsins fyrir Landsrétti fóru engar skýrslutökur fram.

Niðurstaða

Krafa um frávísun

12 Krafa ákærða Z-kk-ef um að málinu gegn honum verði vísað frá dómi er reist á 1. mgr. 159. gr laga um meðferð sakamála nr. 88/2008. Krafan byggist á því að gögn sem ákæra á hendur ákærða er grundvölluð á, en hún tekur samkvæmt framansögðu til aðildar hans að fíkniefnabroti, hafi ekki verið lögð fram og afhent verjanda hans fyrr en eftir að aðalmeðferð í málinu hófst og að lokinni skýrslutöku af honum.

13 Aðalmeðferð í málinu fór fram dagana 19. og 20. janúar og 14., 15. og 16. febrúar 2017. Samkvæmt staðfestu endurriti þingbókar frá 20. maí 2016 sem verjandi ákærða hefur lagt fram í Landsrétti, en málið var þingfest þann dag, verður ekki séð að þau gögn sem hér um ræðir hafi þá verið lögð fram. Ákærði kom fyrir dóm 25. maí 2016 og neitaði sök en kvaðst ekki andmæla kröfu ákæruvalds um upptöku fíkniefna. Hann gaf skýrslu fyrir héraðsdómi 20. janúar 2017 og áréttaði framangreinda afstöðu sína til sakargifta. Þegar sækjandi hugðist bera undir ákærða framburð hans hjá lögreglu þar sem hann gekkst við broti sínu kom verjandi hans á framfæri þeirri athugasemd að skýrslan hefði ekki verið lögð fram í málinu og hann hefði hvorki hana né önnur gögn málsins um fíkniefnabrotið undir höndum. Eftir nokkur orðaskipti um þetta var eftirfarandi bókað í þingbók: „Gert er hlé kl. 10.15 til þess að verjandi Z-kk-ef geti rætt við skjólstæðing sinn vegna skýrslutökunnar þar sem verið er að bera undir hann skýrslu sem verjandi fullyrðir að hafi ekki legið fyrir í málinu.“ Var þinghaldi framhaldið klukkan 10.46 og neitaði ákærði þá að svara frekari spurningum um sakargiftir. Í kjölfar þess var að ósk verjandans bókað að ákærði hefði ekki fengið afhentan „gagnapakka sem verjandi meðákærða C hefur undir höndum“. Fyrir liggur að gögn þessi voru send verjanda ákærða 30. janúar 2017. Þá eru þau á meðal framlagðra dómskjala fyrir héraðsdómi í ágripi til Landsréttar. Jafnframt er þess að geta að við lok munnlegs málflutnings fyrir héraðsdómi 16. febrúar 2017 færðu dómendur til bókar að gögnin hefðu verið lögð fram í dóminum og væru hluti af gögnum málsins, svo og að þau hefðu verið afhent verjendum eigi síðar en við upphaf aðalmeðferðar.

14 Við þær aðstæður sem verjandi ákærða staðhæfir að hafi verið uppi í málinu samkvæmt framansögðu stóð honum opin sú leið að óska eftir því að frekari sönnunarfærsla færi fram í málinu teldi hann á annað borð þörf á því til að tryggja hagsmuni skjólstæðings síns en skýrslutökum fyrir héraðsdómi var framhaldið í þinghaldi 14. febrúar 2017 þegar teknar voru skýrslur af sex vitnum. Það gerði hann ekki. Verður að framangreindu virtu ekki séð að viðhlítandi málsvörnum yrði ekki við komið af hálfu ákærða í ljósi þeirrar stöðu sem uppi var í málinu að loknu þinghaldi í því 20. janúar 2017. Með vísan til þessa standa framangreindar röksemdir ekki til þess að taka beri frávísunarkröfu ákærða til greina.

15 Ákærði Z-kk-nf hefur að öðru leyti ekki fært fram haldbær rök fyrir kröfu sinni um frávísun málsins og er henni því hafnað. 16 Þá hefur ákærði B-kk-nf F-kk-nf haft uppi kröfur um ómerkingu eða frávísun málsins á þeim grunni að C hafi þegar verið sakfelldur fyrir að hafa veitt viðtöku þeim 17.000.000 króna sem ákærði á að hafa fengið afhentar frá D. Um er að ræða vörn sem snýr að efnisatriði málsins enda byggir ákærði B-kk-nf F-kk-nf á því að sýkna beri hann af þessari ástæðu. Koma þessar kröfur því ekki til álita.

III. kafli ákæru

17 Eins og fram kemur í hinum áfrýjaða dómi hefur D, sem sakfelldur var með hinum áfrýjaða dómi, skýrt frá því að hann hafi í júlí 2010 farið með allt að 17.000.000 króna í reiðufé á tiltekinn veitingastað í Kópavogi og afhent það manni sem hann hitti þar. Þetta hafi hann gert að undirlagi C og eftir að hafa sótt hluta þessara fjármuna til ákærðu G-kvk-ef H-kvk-ef en hluta þeirra hafi hann sjálfur verið búinn að taka út. Má nánar vísa um þetta til verknaðarlýsingar í liðum 2 og 5 í IV. kafla ákæru. Í sakbendingu hjá lögreglu benti D á ákærða B-kk-þf F-kk-þf sem manninn sem hann hitti á veitingastaðnum og afhenti peningana. Í framburði sínum fyrir dómi staðfesti ákærða G-kvk-nf H-kvk-nf að hún hefði afhent C alla þá peninga sem hún tók út að undanskildu einu tilviki undir lok tímabilsins þegar hún hefði afhent D 9.000.000 króna að beiðni C.

18 Í skýrslu vitnisins P lögreglufulltrúa fyrir dómi kom fram að hann hefði unnið fjármálagreiningu á umsvifum ákærða B-kk-ef F-kk-ef frá árinu 2009 til október 2010 þegar ákærði var handtekinn. Í þeirri greiningu kemur fram að peningaleg umsvif ákærða á þessu tímabili voru í engu samræmi við uppgefnar tekjur hans. Mikil notkun ákærða á reiðufé hefst í október 2009 og lýkur í september 2010 og nemur hún samtals 24.058.048 krónum. Þessi reiðufjárnotkun ákærða á sér stað á sama tíma og úttektir af bankareikningi E ehf. fóru fram, en fyrsta greiðsla tollstjóra inn á þann reikning var í október 2009. Í greiningunni kemur fram að óútskýrð reiðufjárnotkun eftir að tekið hefði verið tillit til útskýringa ákærða hafi numið 14.559.710 krónum. Í niðurstöðukafla greiningarinnar kemur fram að ákærði hafi ekki getað gefið skýringar á uppruna þessara fjármuna sem hægt væri að sannreyna og ákærði hafi við yfirheyrslur ítrekað greint rangt frá um fjármál sín. Við meðferð málsins fyrir dómi hefur ákærði ekki gefið trúverðuga skýringu á því í hverju þessi mismunur á reiðufjárnotkun hans liggur.

19 Í skýrslutökum hjá lögreglu neitaði ákærði að hafa átt nokkur samskipti við C vegna málsins og að samskipti þeirra „hefðu verið nánast sama og ekki nein“. Fyrir liggur í málinu að ákærði og C áttu nokkur samskipti í síma samkvæmt greinargerð um athugun á símanotkun þeirra á tímabilinu 14. mars til 9. júní 2010. Samkvæmt greinargerðinni var um að ræða 15 tengingar og þar af voru þrjú SMSskilaboð. Þá liggja fyrir í málinu upptökur úr myndavélakerfi á heimili C sem sýna að ákærði kom á heimili hans 6. júní og 9. september 2010. Ákærði Y kvaðst í framburði sínum fyrir dómi hafa séð ákærða á heimili C. Hefur ákærði ekki gefið trúverðuga skýringu á framangreindum samskiptum sínum við C. 20 Að framangreindu virtu en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms er staðfest niðurstaða hans um sakfellingu ákærða og heimfærslu brots hans til 1. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga. Fyrningarfrestur brots ákærða er 10 ár, sbr. 3. tölulið 1. mgr. 81. gr. sömu laga og er brot hans því ófyrnt.

V. kafli ákæru

21 Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms er staðfest niðurstaða hans um sakfellingu ákærðu G-kvk-ef H-kvk-ef og heimfærslu brota hennar til refsiákvæða.

22 Brot ákærðu verður að telja bæði samkynja og eðlislík og þau voru framin samfellt á tímabilinu 30. október 2009 til 23. júlí 2010. Ber því að líta á brotin sem heild, það er eitt brot, þegar fyrningarreglum er beitt. Miðast fyrningarfrestur því við 23. júlí 2010 þegar hún tók í síðasta skipti út reiðufé af bankareikningi E ehf. og hélt því í sínum vörslum uns hún afhenti fjármunina meðákærðu í héraði C og D. Af þessu leiðir jafnframt að vegna heimfærslu háttsemi ákærðu til 1. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga telst fyrningarfrestur 10 ár, sbr. 3. tölulið 1. mgr. 81. gr. sömu laga. Er sök ákærðu því ekki fyrnd.

VI. kafli ákæru

23 Eins og fram kemur í héraðsdómi viðurkenndi ákærði Y fyrir héraðsdómi að hafa viðhaft þá háttsemi sem lýst er í VI. kafla ákæru en kvaðst hafa talið fjármunina vera löglega fengið fé. Sannað er að ákærði tók að sér að vera prókúruhafi á bankareikningi E ehf. og tók samtals 13.850.000 krónur út af reikningnum og afhenti C. Var um 13 úttektir að ræða. Auk þess millifærði ákærði 3.900.000 krónur af reikningnum að beiðni C.

24 Ákærði bar fyrir dómi að unnusta hans sem var lögreglumaður hefði spurt hann um þessi umsvif og hvort þau væru eðlileg. Í framhaldi af því kvaðst ákærði hafa kannað málið við næstu úttekt og fengið að vita að peningar væru lagðir inn á bankareikning af opinberri stofnun. Um leið hafi hann áttað sig á því hversu mikið fé væri inni á reikningnum. Ákærði hélt þó áfram háttsemi sinni um hríð. Ákærða gat því ekki dulist að þessir fjármunir stöfuðu ekki frá rekstri C, eða E ehf. sem ákærða var kunnugt um, enda þótt hann hafi áður ályktað að svo gæti verið.

25 Þegar horft er til umfangs og fyrirkomulags þeirra verkefna sem ákærði tók að sér telst hafið yfir skynsamlegan vafa að ákærða hafi hlotið að vera það ljóst um ólöglega fengið fé væri að ræða. Verður ákærði því sakfelldur fyrir að hafa með þeim hætti sem í ákæru greinir brotið gegn 1. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga.

VII. kafli ákæru

26 Svo sem fram kemur í héraðsdómi bar ákærða X hjá lögreglu 18. september og 10. október 2010, og staðfesti aðspurð fyrir héraðsdómi að hún kannaði innstæðu og hreyfingar á bankareikningunum sem hún tók fé út af. Fram kemur að hún hafi séð að búið var að taka,,helling“ út og nefndi einnig,,brjálæðislegt“ magn af reikningum miðað við þessar endurgreiðslur. Ákærðu var sem fyrrverandi stjórnarmanni kunnugt um rekstur og starfsemi E ehf. Með vísan til þessa og einnig til forsendna hins áfrýjaða dóms verður að telja sannað svo ekki verði vefengt með skynsamlegum rökum að ákærðu hafi verið ljóst að fjármunir þeir sem hún tók út og millifærði af bankareikningi einkahlutafélagsins, samtals að fjárhæð 34.536.380 krónur, hafi verið afrakstur brotastarfsemi. Verður ákærða samkvæmt þessu sakfelld fyrir þá háttsemi sem saksókn á hendur henni tekur til. Eru brot ákærðu réttilega heimfærð í ákæru til 1. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga.

VIII. kafli ákæru

27 Samkvæmt VIII. kafla ákæru er ákærðu G-kvk-þgf H-kvk-þgf og Z-kk-þgf gefið að sök stórfellt fíkniefnalagabrot. Fyrir dómi neituðu þau sök. Fyrir liggur að við leit á lögheimili ákærðu G-kvk-ef H-kvk-ef að […] hinn 14. september 2010, þar sem ákærði Z-kk-nf var þá staddur ásamt börnum þeirra, fannst taska sem innihélt þau fíkniefni sem ákæra tekur til.

28 Krafa ákærða Z-kk-ef um sýknu byggist einkum á því að hann hafi á þessum tíma átt lögheimili hjá […] að […] í […] og búið þar, en ekki að […] þar sem efnin fundust. Fíkniefnin hafi því ekki verið í vörslum hans.

29 Við skýrslutöku hjá lögreglu 15. september 2010 kvaðst ákærði búa að […] í […] ásamt G-kvk-þgf H-kvk-þgf og þremur börnum þeirra. Í skýrslum sem teknar voru af honum 21. sama mánaðar og 6. október 2010 skýrði ákærði svo frá að C hefði komið á þáverandi heimili þeirra að […] í […] að kvöldi til í september eða október 2009 og beðið þau um að geyma fyrir sig tösku. Þeirri tösku, sem var fjólublá Adidas taska, hefðu þau hent og sett efnin sem í henni voru í aðra tösku. Þau hefðu flutt í júní eða júlí 2010 og hefði taskan þaðan í frá verið geymd í fataskáp á hinu nýja heimili þeirra. Var framburður hans samkvæmt þessum skýrslum afdráttarlaus um að hann hefði haft um það vitneskju að fíkniefni væru í töskunni. Hann hefði séð brúnar plötur í poka sem fíkniefnin hefðu verið geymd í en ekki opnað hann. Hann hefði oft nefnt við C að taka efnin frá þeim en hann ekki gert það. Skýrslur þessar voru teknar að viðstöddum verjanda ákærða.

30 Um mögulega þýðingu framangreinds framburðar ákærða við sakarmat í málinu ber að hafa í huga að samkvæmt 1. mgr. 111. gr. laga nr. 88/2008 skal dómur reistur á sönnunargögnum sem færð eru fram við meðferð máls fyrir dómi. Ef ákærði ber á annan hátt fyrir dómi en hjá lögreglu er dómara heimilt, samkvæmt 1. mgr. og 2. mgr. 109. gr. þeirra laga, að taka tillit til þess sem fram kemur í lögregluskýrslu, ef hann telur breyttan framburð fyrir dómi ótrúverðugan, en sakfelling verður hins vegar ekki reist á skýrslugjöf hjá lögreglu, einni og sér, sbr. meðal annars dóm Hæstaréttar 13. júní 2013 í máli nr. 657/2012. Ákærði hefur enga skýringu gefið á breyttum framburði sínum fyrir dómi um aðild sína að vörslu fíkniefnanna. Þykir samkvæmt þessu mega taka tillit til framburðar hans hjá lögreglu við sakarmat í málinu. 31 Með vísan til þess sem að framan er rakið en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms er staðfest niðurstaða hans um sakfellingu ákærðu G-kvk-ef H-kvk-ef og Z-kk-ef samkvæmt VIII. kafla ákæru og heimfærslu brota þeirra til refsiákvæða.

Fyrning sakar

32 Um þátt ákærðu Y og X er þess sérstaklega að gæta að þegar brot þeirra voru framin vörðuðu brot gegn 1. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga fangelsi allt að tveimur árum en væri brot ítrekað eða stórfellt gat refsing orðið fangelsi allt að fjórum árum. Var fyrningarfrestur þessara brota því fimm ár, sbr. 2. tölulið 1. mgr. 81. gr. laganna.

33 Í hinum áfrýjaða dómi er gerð grein fyrir drætti sem varð á rannsókn málsins, en hún hófst um miðjan september 2010, og útgáfu ákæru í því. Þannig liðu sex ár og tæpir þrír mánuðir frá síðustu brotum ákærðu þar til ákæra var gefin út. Fallast má á að rannsóknin hafi verið umfangsmikil og taka verður tillit til þess að samkvæmt 143. gr. laga nr. 88/2008 bar að saksækja fyrir brot allra ákærðu í einu máli eftir því sem við varð komið. Á hinn bóginn er til þess að líta að skýrslutökum af ákærðu og vitnum var að mestu lokið í ársbyrjun 2011. Af hálfu ákæruvalds og að teknu tilliti til vitnisburðar lögreglumanns sem hafði rannsókn málsins með höndum hafa ekki verið gefnar skýringar sem réttlætt geta þann mikla drátt sem varð á rannsókninni þaðan í frá og allt þar til rannsóknargögn voru send ákæruvaldinu 30. júní 2014, tæpum fjórum árum eftir að hún hófst. Er að þessu virtu og með vísan til 2. málsliðar 5. mgr. 82. gr. almennra hegningarlaga óhjákvæmilegt að líta svo á að rannsókn gegn ákærðu sem sakborningnum, sem hófst hjá lögreglu í september 2010, hafi ekki rofið fyrningu brota þeirra. Samkvæmt þessu og í ljósi fyrningarfrests samkvæmt framansögðu voru brot ákærðu fyrnd við útgáfu ákæru í málinu 14. mars 2016. Verða þau því sýknuð af sakargiftum samkvæmt ákæru.

Ákvörðun refsingar

34 Samkvæmt framansögðu er staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sakfellingu ákærðu B-kk-ef F-kk-ef, G-kvk-ef H-kvk-ef og Z-kk-ef fyrir þau brot sem þeim eru gefin að sök í ákæru. Ákærði B-kk-nf F-kk-nf var í héraði dæmdur til að sæta fangelsi í sex mánuði, G-kvk-nf H-kvk-nf í 18 mánuði og Z-kk-nf í þrjá mánuði, skilorðsbundið til þriggja ára. Kæmi til fullnustu refsingarinnar skyldi gæsluvarðhald sem þau sættu koma til frádráttar. Með vísan til forsendna héraðsdóms er þessi refsing hæfilega ákveðin og verður hún staðfest.

35 Ákvæði héraðsdóms um upptöku verða staðfest svo sem nánar greinir í dómsorði.

36 Staðfest verða ákvæði héraðsdóms um fjárhæð málsvarnarlauna og annan sakarkostnað sem þar var ákveðinn. Samkvæmt málsúrslitum hér fyrir dómi verða felld á ríkissjóð málsvarnarlaun verjenda ákærðu Y og X ásamt öðrum sakarkostnaði sem þeim var gert að greiða með dómi héraðsdóms. Hins vegar verður öðrum ákærðu, sem sakfelldir hafa verið, gert að greiða málsvarnarlaun verjenda sinna í héraði og annan sakarkostnað, sbr. 1. mgr. 237. gr. laga nr. 88/2008. Á sama hátt fer um áfrýjunarkostnað, eins og nánar kemur fram í dómsorði, en málsvarnarlaun skipaðra verjenda ákærðu fyrir Landsrétti eru ákveðin þar að meðtöldum virðisaukaskatti.