230/2020

Útdráttur

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem leyst var úr nánar tilgreindum ágreiningsefnum í tengslum við opinber skipti til fjárslita milli aðilanna vegna hjónaskilnaðar.

Úrskurður Landsréttar

Landsréttardómararnir Á-kk-nf H-kk-nf og K-kvk-nf S-kvk-nf og Á-kvk-nf Ó-kvk-nf, settur landsréttardómari, kveða upp úrskurð í máli þessu.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1 Sóknaraðili skaut málinu til Landsréttar með kæru 14. apríl 2020 sem barst réttinum degi síðar. Greinargerð varnaraðila barst réttinum 4. maí sama ár. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Suðurlands 31. mars 2020 í málinu nr. Q[...]/2019 þar sem leyst var úr nánar tilgreindum ágreiningsefnum í tengslum við opinber skipti til fjárslita milli aðilanna vegna hjónaskilnaðar. Kæruheimild er í 1. mgr. 133. gr. laga nr. 20/1991 um skipti á dánarbúum o.fl.

2 Sóknaraðili krefst staðfestingar á „eftirfarandi þáttum í úrskurði Héraðsdóms Suðurlands frá 31. mars 2020 í máli nr. Q[...]/2019: Að hafnað sé kröfu varnaraðila um að við fjárslitin skuli lagt til grundvallar að andvirði fasteignarinnar [...] í Kópavogi, fnr. [...] falli undir skiptin. Jafnframt sé hafnað kröfu varnaraðila um að fasteignalán nr. [...] sem áhvílandi var á fasteigninni [...] á viðmiðunardegi skipta falli utan fjárslitanna. Að fallist sé á kröfu kæranda um að áhvílandi skuldir á fasteignum aðila að [...] og [...] komi undir skiptin sem skuld kæranda, nánar tiltekið eftirfarandi skuldabréf: Nr. [...] útgefið til Íslandsbanka, nr. [...] útgefið til Íslandsbanka og nr. [...] útgefið til Íslandsbanka.“ Þá krefst hann þess að „eftirfarandi þáttum í úrskurði Héraðsdóms Suðurlands frá 31. mars 2020 í máli nr. Q[...]/2019 verði hrundið: Að fallist sé á kröfu varnaraðila […] um að við fjárslit milli hans og kæranda […] skuli beita helmingaskiptareglu hjúskaparlaga. Að fallist sé á kröfu varnaraðila um að við fjárskiptin skuli lagt til grundvallar að andvirði fasteignarinnar [...] í Reykjavík, fnr. [...] falli undir skiptin. Að varnaraðili greiði kæranda kr. 112.000 í leigu á mánuði vegna nýtingar sinnar á fasteigninni [...] frá viðmiðunardegi skipta, 15. nóvember 2016, meðan hann nýtir fasteignina allt til skiptaloka. Að varnaraðili greiði kæranda kr. 14.000 í leigu á mánuði vegna nýtingar á hesthúsi að [...] frá viðmiðunardegi skipta, 15. nóvember 2016, meðan hann nýtir hesthúsið allt til skiptaloka. Að kærandi greiði varnaraðila kr. 91.000 í leigu á mánuði vegna nýtingar sinnar á fasteigninni [...] frá viðmiðunardegi skipta, 15. nóvember 2016, meðan hún nýtir fasteignina allt til skiptaloka. Að fallist sé á kröfu varnaraðila um að til skipta komi allar leigutekjur sem innheimtar hafa verið af öllum fasteignum í eigu aðila frá viðmiðunardegi skipta, hinn 15. nóvember 2016. Að leigutekjurnar skiptist að jöfnu sem og allur kostnaður vegna sömu fasteigna frá sama tímamarki, þar með talin fasteignagjöld, rafmagnsveitugjöld, hitaveitugjöld, vatnsgjöld, húsfélagsgjöld, brunatryggingar, viðhald fasteigna, afborgun á áhvílandi lánum og fjármagnstekjuskattur af húsaleigu. Að hafnað sé kröfu kæranda um að viðurkennt verði að hún hafi verið í skuld við móður sína að fjárhæð kr. 15.800.000 við viðmiðunardag skipta. Að fallist sé á kröfu varnaraðila um að lagt verði til grundvallar við fjárslitin að allar innstæður á erlendum bankareikningum, samtals kr. 28.902.393 á viðmiðunardegi, komi til helmingaskipta.“ Jafnframt krefst hann þess „að þeim þáttum í úrskurði Héraðsdóms Suðurlands frá 31. mars 2020 í máli nr. Q[...]/2019 sem krafist er […] að verði hrundið verði breytt á þá leið sem hér greinir: […] Að við skiptin verði lögð til grundvallar skáskipti skv. 104. gr. hjúskaparlaga nr. 31/1993 þannig að 70% hjúskapareigna komi í hlut kæranda við skiptin. Verði ekki fallist á heildarkröfu um skáskipti vegna eigna aðila, er gerð til vara krafa um að fasteignir að [...], [...] Hafnarfirði, [...], [...] Selfossi og [...] komi að fullu í hlut kæranda við skiptin. Gerð er krafa um að viðurkennt sé að kærandi hafi verið í skuld við móður sína að fjárhæð kr. 15.800.000 við viðmiðunardag skipta. Jafnframt er gerð krafa um að viðurkennt sé að sú fjárhæð skuli bera dráttarvexti skv. 1. mgr. 6. gr. vaxtalaga nr. 38/2001 sem og verðtryggingar skv. vísitölu neysluverðs frá þeim degi fram til endurgreiðslu þessara fjármuna. Gerð er krafa um að allur kostnaður kæranda af fasteignum sem skráðar eru á aðila, nánar tiltekið fasteignir að [...], Reykjavík, [...], [...], [...], Selfossi og [...], Hafnarfirði, eftir viðmiðunardag skipta teljist sameiginlegur kostnaður aðila í sömu eignarhlutföllum sem ákveðin verða þegar leyst verður úr kröfu varnaraðila skv. 104. gr. hjúskaparlaga, þar með talin fasteignagjöld, rafmagnsveitugjöld, hitaveitugjöld, vatnsgjöld, húsfélagsgjöld, brunatryggingar, viðhald fasteigna, afborgun af áhvílandi lánum og fjármagnstekjuskattur af húsaleigu.“ Enn fremur krefst sóknaraðili málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

3 Varnaraðili gagnkærði 14. apríl 2020. Endanleg krafa varnaraðila í gagnkæru fyrir Landsrétti er að hinn kærði úrskurður verði staðfestur en auk þess að varnaraðila verði úrskurðaður málskostnaður úr hendi sóknaraðila í héraði og fyrir Landsrétti. Sóknaraðili krefst þess að kröfu varnaraðila í gagnkæru verði hafnað.

4 Eftir uppkvaðningu hins kærða úrskurðar gaf C, bróðir sóknaraðila, skýrslu fyrir héraðsdómi en endurrit hennar hefur verið lagt fyrir Landsrétt. Fram kom að vitnið teldi sóknaraðila réttan eiganda fasteignarinnar [...] og að sóknaraðili hefði öll yfirráð yfir félaginu D ehf., sem nú er skráð eigandi fasteignarinnar. Þá bar vitnið um að hann teldi að einhver hluti fjármunanna, sem varið var til kaupa á fasteigninni í upphafi, hefði komið frá frænda hans og sóknaraðila, E, en staðfesti jafnframt aðspurður að þær upplýsingar hefði hann frá sóknaraðila einum.

Niðurstaða

5 Hjúskapur aðila telst ekki skammvinnur en þau hafa verið í hjúskap síðan á árinu 1995 en hófu sambúð á árinu 1983. Af gögnum máls verður ekki annað ráðið en að fjárhagsleg samstaða hafi verið með aðilum á hjúskapartímanum. Að því virtu og að gættum framburði vitnisins C verður hinn kærði úrskurður staðfestur með vísan til forsendna hans.

6 Sóknaraðila verður gert að greiða varnaraðila málskostnað í héraði og fyrir Landsrétti sem ákveðinn verður í einu lagi eins og greinir í úrskurðarorði.

Úrskurðarorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Sóknaraðili, A, greiði varnaraðila, B, 800.000 krónur í málskostnað í héraði og fyrir Landsrétti.