360/2020

Útdráttur

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms um að sonur A skyldi vistaður tímabundið utan heimilis.

Úrskurður Landsréttar

Landsréttardómararnir Á-kk-nf H-kk-nf, E-kk-nf J-kk-nf og H-kvk-nf Þ-kvk-nf kveða upp úrskurð í máli þessu.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1 Sóknaraðili skaut málinu til Landsréttar með kæru 14. júní 2020. Greinargerð varnaraðila barst réttinum 25. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 2. júní 2020 í málinu nr. U[…]/2020 þar sem varnaraðila var heimilað að vista son sóknaraðila utan heimilis til 8. ágúst 2020. Kæruheimild er í 1. mgr. 64. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002.

2 Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi „að því er varðar vistun utan heimilis í tvo mánuði til viðbótar við úrskurð varnaraðila, dags. 8. apríl 2020, um vistun utan heimilis í tvo mánuði frá 8. apríl að telja“. Til vara krefst sóknaraðili þess að sá tími sem vistun utan heimilis er mörkuð í hinum kærða úrskurði verði styttur. Þá krefst sóknaraðili kærumálskostnaðar eins og málið væri ekki gjafsóknarmál.

Niðurstaða

3 Samkvæmt blið 1. mgr. 27. gr. barnaverndarlaga getur barnaverndarnefnd, ef brýnir hagsmunir barns mæla með því, kveðið á um töku þess af heimili í allt að tvo mánuði til að tryggja öryggi þess eða til að unnt sé að gera viðeigandi rannsókn á barninu og veita því nauðsynlega meðferð og aðhlynningu. Telji barnaverndarnefnd nauðsynlegt að ráðstöfun samkvæmt nefndu ákvæði standi lengur en þar er kveðið á um skal hún gera kröfu um það fyrir héraðsdómi, sbr. 1. mgr. 28. gr. laganna. Varnaraðili ákvað 8. apríl síðastliðinn að sonur sóknaraðila, B, skyldi vistaður á heimili á vegum varnaraðila í tvo mánuði og krefst þess að hann verði vistaður utan heimilis sóknaraðila í samtals tvo mánuði til viðbótar, eða til 8. ágúst næstkomandi.

4 Í hinum kærða úrskurði er gerð grein fyrir tilkynningum til barnaverndar sem varða aðstæður B, sem nú er […] ára gamall. Snúa tilkynningarnar ekki síst að áfengisneyslu sóknaraðila. Hefur B tvívegis verið fjarlægður af heimili sóknaraðila, í fyrra skiptið í desember 2019, eftir að hann var einn heima að nóttu til meðan sóknaraðili var að skemmta sér, og í mars 2020 vegna áfengisneyslu sóknaraðila um miðjan dag á heimili sínu þar sem B var viðstaddur. Eftir fyrra tilvikið var gerð áætlun um meðferð máls samkvæmt 23. gr. barnaverndarlaga þar sem sóknaraðili samþykkti að fara í vímuefnameðferð. Ný áætlun var síðan gerð í apríl síðastliðnum þar sem sóknaraðili samþykkti að „fara í vímuefnameðferð og halda algjörri edrúmennsku“ en bókaði þó að hún teldi sig ekki eiga við vímuefnavanda að etja. Skyldi áætlunin endurmetin 8. ágúst 2020.

5 Þrátt fyrir framangreindar áætlanir hefur sóknaraðili ekki farið í vímuefnameðferð. Hún hefur mætt í viðtöl á göngudeild […] en lýst því þar að hún telji sig ekki eiga við áfengisvanda að stríða. Hún fékk innlagnardag í áfengismeðferð á […] í maí síðastliðnum en mætti ekki þar sem hún taldi sig ekki eiga erindi í meðferð. Samkvæmt fyrirliggjandi bréfi frá […] hefur sóknaraðili fengið upplýsingar um önnur úrræði hjá […] en ekki nýtt sér þau. Hinn 30. maí síðastliðinn varð að rjúfa umgengni sóknaraðila við B þar sem sóknaraðili hafði neytt áfengis. Hinn 14. júní síðastliðinn féll umgengni jafnframt niður en starfsmaður á því heimili þar sem B dvelur taldi sóknaraðila þá greinilega undir áhrifum áfengis.

6 Að framangreindu virtu og þeim tilkynningum og gögnum sem fyrir liggja verður að fallast á það með varnaraðila að brýnir hagsmunir B mæli með því að hann verði enn sem komið er vistaður utan heimilis og að vægari úrræði dugi ekki til. Verður hinn kærði úrskurður, um vistun B utan heimilis til 8. ágúst næstkomandi, því staðfestur. Afstaða hans liggur skýrlega fyrir í gögnum málsins en fær ekki breytt þeirri niðurstöðu að nefnd vistun teljist nauðsynleg.

7 Ákvæði hins kærða úrskurðar um málskostnað og gjafsóknarkostnað í héraði verða staðfest.

8 Kærumálskostnaður fellur niður en um gjafsóknarkostnað sóknaraðila fyrir Landsrétti fer eins og í úrskurðarorði greinir.

Úrskurðarorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Ákvæði hins kærða úrskurðar um málskostnað og gjafsóknarkostnað eru staðfest.

Kærumálskostnaður fellur niður. Gjafsóknarkostnaður sóknaraðila, A, fyrir Landsrétti greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málflutningsþóknun lögmanns hennar, O-kk-ef E-kk-ef, 400.000 krónur.