732/2021

Útdráttur

Deilt var um það hvort fjórar kröfur sem L lýsti við gjaldþrotaskipti K skyldu viðurkenndar sem almennar kröfur samkvæmt 113. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o. fl. K taldi þrjár þessara krafna, nr. 8, 9 og 11 á kröfuskrá, vera niður fallnar fyrir tómlæti og þá fjórðu, nr. 12, niður fallna fyrir fyrningu eða tómlæti.

Í úrskurði héraðsdóms var sjónarmiðum K hafnað og allar kröfurnar viðurkenndar auk eftirstæðra krafna. Í úrskurði Landsréttar kom fram að kröfur nr. 8, 9 og 11 byggðust á skýrum og ótvíræðum samningum er fólu í sér skyldu Á, sem síðar fékk heitið K, til greiðslu tiltekinna fjárhæða á ákveðnum gjalddögum og kröfurnar hafi verið efnislega óumdeildar. Samkvæmt dómaframkvæmd hafi verið litið svo á að mikið þyrfti til að koma svo kröfur af þessum toga teldust niður fallnar fyrir tómlæti.

L hafi leitast við að leysa úr fjárhagsvandræðum Á. Sú viðleitni hafi ekki leitt til innborgana á kröfurnar en það hafi þó á engan hátt gefið skuldara ástæðu til að ætla að L hafi fallið frá þeim. Því væru ekki efni til að fallast á að kröfurnar hefðu fallið niður fyrir tómlæti. Krafa nr. 12 væri um endurgreiðslu á gjöldum sem varnaraðili greiddi vegna kaupleigu- og fjármögnunarleigusamninga við Á. Í samkomulagi Á og L frá 4. desember 2017 hafi L meðal annars verið heimilað að ráðstafa innborgunum félagsins til að greiða kostnað vegna „þriðja aðila gjalda“. Eins og gögnum málsins og kröfunni væri háttað yrði að telja að í þessu hafi falist viðurkenning á henni og að hún væri því að öllu leyti ófyrnd auk þess sem hún yrði ekki talin niður fallin fyrir tómlæti. Var hinn kærði úrskurður því staðfestur.

Úrskurður Landsréttar

Landsréttardómararnir E-kk-nf J-kk-nf, J-kk-nf H-kk-nf og Þ-kk-nf I-kk-nf N-kk-nf kveða upp úrskurð í máli þessu.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1

Sóknaraðili skaut málinu til Landsréttar með kæru 30. nóvember 2021. Greinargerð varnaraðila barst réttinum 21. desember sama ár. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjaness 16. nóvember 2021 í málinu nr. X- 907/2021 þar sem viðurkenndar voru nánar tilgreindar kröfur sem varnaraðili lýsti við gjaldþrotaskipti á sóknaraðila.

Kæruheimild er í 1. mgr. 179. gr. laga nr.2 1/1991 um gjaldþrotaskipti o. fl.

2

Sóknaraðili krefst þess að öllum kröfum varnaraðila verði hafnað. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

3

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Niðurstaða

4

Bú Kl 2020 ehf., sem áður hét Á. B Lyfting ehf., var tekið til gjaldþrotaskipta 10. september 2020.

5

Í málinu er deilt um hvort fjórar kröfur sem varnaraðili lýsti við gjaldþrotaskiptin skuli viðurkenndar sem almennar kröfur samkvæmt 113. gr. laga nr. 21/1991. Sóknaraðili telur þrjár þessara krafna, nr. 8, 9 og 11 á kröfuskrá, vera niður fallnar fyrir tómlæti og þá fjórðu, nr. 12, niður fallna fyrir fyrningu eða tómlæti. Í hinum kærða úrskurði var sjónarmiðum sóknaraðila hafnað og allar kröfurnar viðurkenndar auk eftirstæðra krafna.

6

Krafa nr. 8 er vegna fjármögnunarleigusamnings frá 2007, krafa nr. 9 vegna kaupleigusamnings frá 2014 og krafa nr. 11 vegna fjármögnunarleigusamnings frá 2008. Síðar kom í ljós að fjármögnunarleigusamningarnir töldust vera gengistryggð lán og voru þau endurútreiknuð undir lok árs 2014 og fyrsti gjalddagi þeirra sagður í janúar 2015. Á. B Lyfting ehf. var í 100% eigu VHE ehf. og fyrirsvarsmenn félaganna hinir sömu. Af gögnum málsins er ljóst að félögin höfðu lengi átt við fjárhagsvanda að stríða. Fyrir liggur kynning um tillögur til varnaraðila „um aðgerðir í rekstrar- og skuldamálum“ sem ber nafn VHE, Grand Canal og Á. B Lyftingar og er dagsett í janúar 2017. Er efni hennar að því er varðar Á. B Lyftingu ehf. rakið í kafla VII í hinum kærða úrskurði. Þá liggur fyrir samkomulag sóknaraðila og Á. B Lyftingar ehf. 4. desember 2017 þar sem félagið skuldbatt sig til þess að greiða varnaraðila nánar tiltekna fjárhæð mánaðarlega er ráðstafað skyldi inn á lánin sem kröfur nr. 8 og 9 lúta að, gegn því að varnaraðili gripi ekki til innheimtuaðgerða. Á. B Lyfting ehf. efndi ekki skyldu sína samkvæmt samkomulaginu. Hinn 1. ágúst 2019 var síðan undirritað samkomulag milli varnaraðila, VHE ehf., Á. B Lyftingar ehf. og eins félags til viðbótar sem er lýst nánar í hinum kærða úrskurði.

7

Framangreindar kröfur nr. 8, 9 og 11 á kröfuskrá byggjast á skýrum og ótvíræðum samningum er fólu í sér skyldu Á. B Lyftingar ehf. til greiðslu tiltekinna fjárhæða á ákveðnum gjalddögum. Voru kröfurnar efnislega óumdeildar ef frá er talin sú óvissa sem var uppi um tíma um það hvort um gengislán teldist vera að ræða. Samkvæmt dómaframkvæmd hefur verið litið svo á að mikið þurfi til að koma svo að kröfur af þessum toga teljist niður fallnar fyrir tómlæti. Varnaraðili leitaðist við að leysa úr fjárhagsvandræðum Á. B Lyftingar ehf. og móðurfélags þess. Ljóst er að sú viðleitni leiddi ekki til innborgana á kröfurnar en það gat þó á engan hátt gefið skuldara ástæðu til að ætla að varnaraðili hefði fallið frá þeim. Þá hefur ekkert annað komið fram sem leitt gat til slíkrar ályktunar. Með vísan til framangreinds og að virtum óumdeildum atvikum málsins, einkum þess sem fyrir liggur um samskipti varnaraðila og Á. B

Lyftingar ehf., eru engin efni til að fallast áað kröfurnar hafi fallið niður fyrir tómlæti. 8

Krafa nr. 12 á kröfuskrá er um endurgreiðslu á gjöldum sem varnaraðili greiddi vegna kaupleigu- og fjármögnunarleigusamninga við Á. B Lyftingu ehf. Í samkomulagi félagsins og varnaraðila 4. desember 2017 var varnaraðila meðal annars heimilað að ráðstafa innborgunum félagsins til að „greiða kostnað vegna þriðja aðila gjalda, s. s. bifreiðagjöld, skoðunargjöld, tryggingariðgjöld o. fl.“. Eins og gögnum málsins og kröfunni er háttað verður að telja að í þessu hafi falist viðurkenning á henni og að hún sé því að öllu leyti ófyrnd auk þess sem hún verður ekki talin niður fallin fyrir tómlæti.

9

Annað sem sóknaraðili hefur fært fram í málinu getur ekki leitt til þess að hinum umdeildu kröfum varnaraðila verði hafnað. Samkvæmt því verður hinn kærði úrskurður staðfestur um annað en málskostnað.

10

Sóknaraðila verður gert að greiða varnaraðila málskostnað í héraði og kærumálskostnað sem ákveðinn er í einu lagi eins og í úrskurðarorði greinir.

Úrskurðarorð :

Hinn kærði úrskurður er staðfestur um annað en málskostnað.

Sóknaraðili, þrotabú Kl 2020 ehf., greiði varnaraðila, Landsbankanum hf., samtals 1.200.000 krónur í málskostnað í héraði og kærumálskostnað.