586/2018

Útdráttur

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem máli Z á hendur Í var vísað frá dómi. Annars vegar gerði Z kröfu um að Í greiddi honum dráttarvexti af tilteknum fjárhæðum án þess að gerð væri krafa um að höfuðstóll væri greiddur að frádreginni innborgun. Landsréttur vísaði til þess að ekki hefði verið bent á að einhverjir þættir í þessari kröfu sóknaraðila væru óljósir á þann hátt að ekki væri unnt að reikna kröfuna til peningafjárhæðar í krónum með réttum hætti. Þessi krafa væri sett fram með nægilega glöggum hætti og uppfyllti skilyrði dliðar 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991, um meðferð einkamála. Var hinn kærði úrskurður að þessu leyti felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka þennan þátt málsins til efnismeðferðar. Hins vegar gerði Z kröfu um viðurkenningu skaðabótaskyldu Í vegna tjóns sem hann hefði orðið fyrir af ólögmætum aðgerðum Í. Landsréttur benti á að í kröfugerðinni væri ekki vísað nánar til þess hvaða atvik hefðu valdið ætluðu tjóni og uppfyllti hún ekki skilyrði dliðar 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991. Niðurstaða héraðsdóms um frávísun viðurkenningarkröfunnar var því staðfest.

Úrskurður Landsréttar

Landsréttardómararnir A-kvk-nf E-kvk-nf, J-kk-nf S-kk-nf og Þ-kk-nf I-kk-nf N-kk-nf kveða upp úrskurð í máli þessu.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1 Sóknaraðili skaut málinu til Landsréttar með kæru 13. júlí 2018 en kærumálsgögn bárust 17. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 29. júní 2018 í málinu nr. E4080/2017, þar sem máli sóknaraðila gegn varnaraðila var vísað frá dómi. Kæruheimild er í jlið 1. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

2 Sóknaraðili krefst þess aðallega að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka málið til efnismeðferðar, en til vara að hinn kærði úrskurður Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Niðurstaða

4 Í stefnu til héraðsdóms gerir sóknaraðili tvær kröfur sem tengjast innheimtu hans á sóknargjöldum frá varnaraðila. Annars vegar gerir hann kröfu um að varnaraðili greiði honum dráttarvexti af tilteknum fjárhæðum án þess að gerð sé krafa um að höfuðstóll sé greiddur að frádreginni innborgun. Ekki er ágreiningur í málinu um höfuðstól sóknargjaldanna sem liggur til grundvallar dráttarvaxtakröfunni enda hefur hann þegar verið greiddur sóknaraðila. Þá gerir varnaraðili ekki ágreining um vaxtatímabil og höfuðstólsfjárhæðir sem sóknaraðili byggir útreikning dráttarvaxtakröfunnar á.

5 Samkvæmt dlið 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991 ber í stefnu að tilgreina svo glöggt sem verða má dómkröfur stefnanda, svo sem fjárhæð kröfu í krónum, bætur fyrir tiltekið skaðaverk án fjárhæðar ef enn er óvíst um hana, vexti ef því er að skipta, viðurkenningu á tilteknum réttindum, ákvörðun á eða lausn undan tiltekinni skyldu, refsingu fyrir tilgreind orð eða athafnir, ómerkingu tiltekinna ummæla, málskostnað o.s.frv. Ekki hefur verið bent á að einhverjir þættir í kröfugerð sóknaraðila séu óljósir á þann hátt að ekki sé unnt að reikna kröfuna til peningafjárhæðar í krónum með réttum hætti. Þótt heildarfjárhæðar upphaflegrar fjárkröfu sóknaraðila sé ekki getið í upphafi kröfugerðar og innborgana í lok hennar, svo sem hefðbundið er, sbr. til hliðsjónar dóm Hæstaréttar 17. október 2002 í máli nr. 230/2002, verður engu að síður að telja að þessi krafa sóknaraðila sé sett fram með nægilega glöggum hætti og uppfylli þar með skilyrði dliðar 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991. Þá verður kröfunni ekki heldur vísað frá dómi á grundvelli annarra málsástæðna varnaraðila. Verður hinn kærði úrskurður að þessu leyti felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka þennan þátt málsins til efnismeðferðar.

6 Hins vegar gerir sóknaraðili kröfu um viðurkenningu á skaðabótaskyldu varnaraðila vegna þess tjóns sem hlotist hafi af ólögmætum aðgerðum gegn starfsemi sóknaraðila. Í stefnu er á því byggt að saknæm háttsemi starfsmanna varnaraðila, við afgreiðslu á erindi sóknaraðila um staðfestingu á fyrirsvari fyrir trúfélagið og um greiðslu sóknargjalda, hafi leitt til tjóns sem einkum felist í lögfræðikostnaði.

7 Í 2. mgr. 25. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála er sérstaklega mælt fyrir um að sá, sem hafi lögvarða hagsmuni af því að fá skorið úr um tilvist eða efni réttinda eða réttarsambands, geti leitað viðurkenningardóms um kröfur sínar í þeim efnum án tillits til þess hvort honum væri þess í stað unnt að leita dóms, sem fullnægja mætti með aðför. Í dómaframkvæmd hefur verið byggt á því að ef neyta eigi þessarar heimildar til að leita dóms einungis um viðurkenningu á skaðabótaskyldu verði meðal annars að tiltaka nákvæmlega hver hafi valdið ætluðu tjóni, hvernig það hafi verið gert og hvernig fullnægt sé skilyrðum um orsakasamband milli tjóns og athafna eða 8 Viðukenningarkrafa sóknaraðila byggir á því að hann hafi orðið fyrir tjóni „af ólögmætum aðgerðum“ varnaraðila. Í kröfugerðinni er ekki vísað nánar til þess hvaða atvik hafi valdið ætluðu tjóni. Þar sem kröfugerð sóknaraðila er óljós um þá háttsemi sem viðurkenningarkrafan er reist á uppfyllir hún ekki skilyrði dliðar 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991 um að dómkröfur skuli vera svo glöggar sem verða megi. Niðurstaða héraðsdóms um frávísun viðurkenningarkröfunnar er því staðfest þegar af þessari ástæðu.

9 Í samræmi við framangreinda niðurstöðu fellur niður málskostnaður í héraði og kærumálskostnaður fyrir Landsrétti.

Úrskurðarorð:

Hinn kærði úrskurður er felldur úr gildi að því er varðar kröfu sóknaraðila um greiðslu dráttarvaxta úr hendi varnaraðila, íslenska ríkisins, og lagt fyrir héraðsdóm að taka hana til efnismeðferðar. Málskostnaður fyrir héraðsdómi fellur niður.

Úrskurður héraðsdóms er að öðru leyti staðfestur.

Kærumálskostnaður fellur niður.