547/2018

Útdráttur

A var sakfelldur fyrir nytjastuld og sjö þjófnaðarbrot. A krafðist þess að refsing hans yrði milduð og honum yrði gert að sæta meðferð í stað fangelsisvistar. Í dómi Landsréttar var vísað til þess að samkvæmt 1. mgr. 31. gr. almennra hegningarlaga væru hegningar samkvæmt lögunum fangelsi og fésektir og aðeins væri hægt að bregðast við kröfu A með því að skilorðsbinda refsinguna með sérstöku skilorði samkvæmt 4. tölulið 2. mgr. 57. gr. almennra hegningarlaga. Við ákvörðun refsingar var honum gerður hegningarauki samkvæmt 78. og 77. gr. almennra hegningarlaga en vegna sakaferils hans var ekki unnt að skilorðsbinda refsinguna. Var refsing A ákveðin fangelsi í þrjá mánuði.

Dómur Landsréttar

Mál þetta dæma landsréttardómararnir K-kvk-nf S-kvk-nf, S-kk-nf T-kk-nf M-kk-nf og V-kk-nf H. V-kk-nf.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1 Ríkissaksóknari skaut málinu til Landsréttar 25. júní 2018 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun. Áfrýjað er dómi Héraðsdóms Reykjavíkur 6. desember 2017 í málinu nr. S315/2017.

2 Ákæruvaldið krefst þess að hinn áfrýjaði dómur verði staðfestur um sakfellingu ákærða og að refsing ákærða verði þyngd. Þá krefst ákæruvaldið þess að ákærði greiði allan sakarkostnað á báðum dómstigum.

3 Ákærði krefst þess að hinum áfrýjaða dómi verði breytt þannig að refsing hans verði milduð og honum gert að sæta meðferð í stað fangelsisvistar. Þá krefst áfrýjandi þess að allur sakarkostnaður málsins verði felldur á ríkissjóð og málsvarnarlaun dæmd að mati réttarins.

Niðurstaða 4 Ákærði er fæddur í maí 1978. Hann á að baki langan sakaferil frá árinu 1998. Hann hefur 21 sinni verið dæmdur fyrir brot á umferðarlögum nr. 50/1987, lögum nr. 65/1976 um ávana og fíkniefni og almennum hegningarlögum nr. 19/1940, þar af 12 sinnum fyrir auðgunarbrot. Hefur ákærði verið dæmdur til langrar fangelsisrefsingar og jafnan þurft að afplána eftirstöðvar reynslulausnar vegna rofa. Ákærði var síðast dæmdur í þriggja mánaða fangelsi með dómi Héraðsdóms Suðurlands 7. júní 2017 fyrir umferðarlagabrot og þar á undan í tíu mánaða fangelsi með dómi Hæstaréttar 23. febrúar 2017 fyrir brot á umferðarlögum og almennum hegningarlögum. Með þeim dómi Hæstaréttar var dómur Héraðsdóms Reykjavíkur frá 9. mars 2016 staðfestur með vísan til forsendna um sakfellingu ákærða fyrir brot gegn lögum um ávana og fíkniefni og almennum hegningarlögum, þar af níu auðgunarbrot. Brot ákærða nú eru öll framin fyrir uppkvaðningu þessara tveggja dóma og ber því að dæma honum hegningarauka, sbr. 78. og 77. gr. almennra hegningarlaga, sem samsvarar þeirri þyngingu refsingar sem honum kynni að hafa verið ákvörðuð ef dæmt hefði verið um öll brotin í þessum þremur málum í einu máli. Verður dæmd refsing í þessu máli því hegningarauki við báða fyrri dómana. Brot ákærða samkvæmt ákæru eru ekki stórvægileg en þau eru mörg og sakaferill ákærða fjölskrúðugur. Með hliðsjón af framangreindu er refsing ákærða hæfilega ákveðin fangelsi í þrjá mánuði.

5 Samkvæmt 1. mgr. 31. gr. almennra hegningarlaga eru hegningar samkvæmt lögunum fangelsi og fésektir. Verður ekki brugðist við kröfu ákærða um að hann sæti meðferð í stað fangelsisvistar með öðrum hætti en þeim að skilorðsbinda refsingu með sérstöku skilorði samkvæmt 4. tölulið 3. mgr. 57. gr. almennra hegningarlaga. Þótt fallast megi á að brýnt sé að ákærði komist sem allra fyrst í nauðsynlega meðferð við sjúkdómum þeim sem hrjá hann, er vegna sakaferils hans ekki fært að skilorðsbinda refsinguna. Innan réttarvörslukerfisins kunna þó að vera í boði úrræði sem nýst gætu ákærða og vísast um það til forsendna hins áfrýjaða dóms.

6 Ákvæði hins áfrýjaða dóms um sakarkostnað verður staðfest. Ákærða verður með vísan til 1. mgr. 237. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála gert að greiða helming áfrýjunarkostnaðar, þar með talinn helming málsvarnarlauna skipaðs verjanda síns fyrir Landsrétti sem ákveðin verða að meðtöldum virðisaukaskatti eins og nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Ákærði, A-kk-nf Á-kk-nf B-kk-nf, sæti fangelsi í þrjá mánuði en að öðru leyti skal héraðsdómur vera óraskaður.

Ákærði greiði helming áfrýjunarkostnaðar málsins, sem samtals nemur 277.131 krónu, þar sem með eru talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, S-kk-ef K-kk-ef K-kk-ef lögmanns, 248.000 krónur. Helmingur kostnaðarins greiðist úr ríkissjóði.