809/2022

Útdráttur

Þ var sakfelldur fyrir umferðarlagabrot með því að hafa ítrekað ekið bifreið sinni undir áhrifum ávana- og fíkniefna. Að virtum sakaferli Þ og með vísan til dómvenju var refsing hans ákveðin fangelsi í 18 mánuði. Þá var áréttuð ævilöng svipting

ökuréttar hans.

Dómur Landsréttar

Mál þetta dæma landsréttardómararnir E-kk-nf J-kk-nf og Þ-kk-nf I-kk-nf N-kk-nf og K-kk-nf B-kk-nf B-kk-nf, settur landsréttardómari.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1

Ríkissaksóknari skaut málinu til Landsréttar 16. desember 2022 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun. Málsgögn bárust réttinum 21. júní 2023. Áfrýjað er dómi Héraðsdóms Reykjavíkur 19. október 2022 í málinu nr. S- 1424/2022.

2

Ákæruvaldið krefst þess að hinn áfrýjaði dómur verði staðfestur um sakfellingu og sviptingu ökuréttar ákærða en að refsing ákærða verði milduð.

3

Ákærði krefst refsimildunar.

Niðurstaða

4

Mál þetta var höfðað með ákærum lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu 22. mars, 21. júní og 13. september 2022 en þærvoru sameinaðar undir rekstri málsins í héraði.

Með fyrstu ákærunni var ákærða gefið að sök að hafa í fjögur tilgreind skipti á tímabilinu 18. desember 2020 til 5. maí 2021 ekið bifreið sviptur ökurétti og óhæfur til að stjórna henni örugglega vegna áhrifa ávana- og fíkniefna. Í annarri ákærunni var ákærða gefið að sök að hafa 3. nóvember 2021 ekið bifreið sviptur ökurétti og óhæfur til að stjórna henni örugglega vegna áhrifa ávana- og fíkniefna. Með þriðju ákærunni var ákærða síðan gefið að sök að hafa 25. apríl 2022 ekið bifreið sviptur ökurétti.

Ákæruefnum er lýst nánar í hinum áfrýjaða dómi og þá meðal annars magni ávana- og fíkniefna í blóði ákærða.

5

Ákærði hefur í máli þessu játað að hafa gerst sekur um öll þau brot sem ákærurnar taka til, en þau varða við 1., sbr. 2. mgr. 50. gr. og 1. mgr. 58. gr., sbr. 1. mgr. 95. gr. umferðarlaga nr. 77/2019. Við ákvörðun refsingar ber að horfa til sakaferils ákærða, sbr. 5. tölulið 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Þrátt fyrir að ekki sé mælt fyrir um ítrekunaráhrif í 95. gr. núgildandi umferðarlaga að því er refsingu varðar frekar en í 100. gr. eldri umferðarlaga nr. 50/1987 byggir dómvenja um að litið sé til brotaferils manns við ákvörðun refsingar á hliðstæðum sjónarmiðum og ítrekunaráhrif þar sem þeirra er getið í lögum, sbr. til hliðsjónar dóm Hæstaréttar 9. desember 2021 í máli nr. 30/2021 og dóma Landsréttar 26. mars 2021 í máli nr. 689/2019 og 31. mars 2023 í málinr.331/2022.

6

Sakaferill ákærða er rakinn að nokkru leyti í hinum áfrýjaða dómi. Eins og þar greinir hefur honum fimm sinnum verið gerð refsing fyrir að aka bifreið sviptur ökurétti, meðal annars með dómi Héraðsdóms Reykjavíkur 25. júní 2012 og aftur með lögreglustjórasátt 18. desember sama ár. Með dómi Héraðsdóms Reykjavíkur 1. október 2014 var ákærði síðan dæmdur í 75 daga fangelsi, þar af 30 daga skilorðsbundið til tveggja ára, fyrir akstur sviptur ökurétti og annað brot. Þá var ákærði með dómi Héraðsdóms Reykjavíkur 8. október 2015 dæmdur í 90 daga fangelsi, þar af 30 dagaskilorðsbundið til tveggja ára, meðal annars fyrir akstur sviptur ökurétti.

7

Eins og sakavottorð ákærða ber með sér hefur honum einnig verið gerð þrisvar sinnum refsing fyrir akstur undir áhrifum ávana- og fíkniefna. Með dómi Héraðsdóms Vesturlands 15. september 2011 var ákærði dæmdur til greiðslu sektar og sviptur ökurétti vegna slíks brots en auk þess var honum gerð refsing vegna sams konar brots í fyrrnefndum dómum Héraðsdóms Reykjavíkur 25. júní 2012 og 1. október 2014. Að öðru leyti kemur sakaferill ákærða ekki til skoðunar við ákvörðun refsingar nú.

8

Fyrir liggur að ákærða voru með hinum áfrýjaða dómi ákvörðuð viðurlög ífimmta og sjötta sinn fyrir akstur sviptur ökurétti og í fjórða sinn fyrir akstur bifreiðar undir áhrifum áfengis og/eða fíkniefna. Eins og þar er rakið lauk ákærði afplánun dóma fyrir akstur undir áhrifum ávana- og fíkniefna og fyrir akstur sviptur ökurétti 12. október 2017. Ítrekunaráhrif í skilningi 2. mgr. 71. gr. almennra hegningarlaga voru því ekki fallin niður. Samkvæmt því og að virtum sakaferli ákærða, en jafnframt með hliðsjón af 77. og 78. gr. almennra hegningarlaga verður refsing ákærða ákveðin fangelsi í 18 mánuði.

9

Ákvæði hins áfrýjaða dóms um ökuréttarsviptingu ákærða og sakarkostnað eru staðfest.

10

Samkvæmt 1. mgr. 237. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála verður ákærða gert að greiða helming af áfrýjunarkostnaði málsins, þar á meðal málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns sem ákveðin verða að meðtöldum virðisaukaskatti eins og í dómsorði greinir, en hinn helmingurinn felldur á ríkissjóð.

Dómsorð :

Ákærði, Þ-kk-nf Æ-kk-nf Þ-kk-nf, sæti fangelsi í 18 mánuði.

Ákærði er sviptur ökurétti ævilangt.

Ákvæði héraðsdóms um sakarkostnað skal vera óraskað.

Helmingur af áfrýjunarkostnaði málsins, sem samtals nemur 288.072 krónum, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, S-kk-ef K-kk-ef K-kk-ef lögmanns, 250.000 krónur, greiðist úr ríkissjóði. Ákærði greiði hinn helming áfrýjunarkostnaðarins, 144.036 krónur.