108/2023

Útdráttur

Með dómi héraðsdóms var S sakfelldur fyrir líkamsárás samkvæmt 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa veist með ofbeldi að A. Með dómi Landsréttar 25. maí 2018 í máli nr. 3/2018 var hinn áfrýjaði dómur staðfestur og S gert að sæta fangelsi í 30 daga en fullnustu refsingarinnar var frestað skilorðsbundið í tvö ár. Þá var S gert að greiða A skaða- og miskabætur. Með úrskurði Endurupptökudóms 23. janúar 2023 var fallist á beiðni S um endurupptöku málsins fyrir Landsrétti. Við hina endurteknu málsmeðferð komst Landsréttur að sömu niðurstöðu og í hinum upphaflega dómi réttarins um að sakfella bæri S. Að gættu ákvæði 5. mgr. 231. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála og þar sem engar upplýsingar lágu fyrir um að S hefði rofið skilorð hins upphaflega dóms var honum ekki gerð frekari refsing. Með vísan til sama lagaákvæðis var einnig talið að S yrði ekki dæmdur til greiðslu hærri skaðabóta en ákveðnar voru með hinum upphaflega dómi. Þar sem ríkissjóður hafði á grundvelli laga nr. 69/1995 um greiðslu ríkissjóðs á bótum til þolenda afbrota greitt A þær bætur sem Landsréttur hafði áður dæmt honum komst Landsréttur að þeirri niðurstöðu að A hefði ekki lögvarða hagsmuni af því að fá dóm um kröfuna í þessu máli. Var bótakröfu A því vísað frá dómi.

Dómur Landsréttar

Mál þetta dæma landsréttardómararnir Á-kk-nf H-kk-nf, J-kk-nf S-kk-nf K-kvk-nf S-kvk-nf.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1

Með beiðni 14. október 2022 fór ákærði fram á að landsréttarmálið nr. 3/2018 yrði endurupptekið. Endurupptökudómur varð við þeirri beiðni með úrskurði 23. janúar 2023 í máli nr. 21/2022. Af því tilefni gaf ríkissaksóknari út fyrirkall 26. janúar 2023 vegna endurupptöku málsins og var það birt fyrir dómfellda 2. febrúar sama ár.

Málsgögn bárust réttinum 10. ágúst 2023. Áfrýjað er dómi Héraðsdóms Reykjavíkur 7. desember 2016 í málinu nr. S- 800/2016.

2

Ákæruvaldið krefst staðfestingar hins áfrýjaða dóms.

3

Ákærði krefst aðallega sýknu af öllum kröfum ákæruvaldsins, til vara að honum verði ekki gerð refsing en að því frágengnu að refsing hans verði milduð og alfarið bundin skilorði. Þá krefst ákærði þess að skaðabótakröfu brotaþola verði vísað frá dómi en til vara að tildæmdar skaðabætur verði lækkaðar.

4

Brotaþoli, A, krefst þess að ákærði verði dæmdur til að greiða honum 829.561 krónu með vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 15. ágúst 2015 til 3. desember 2016 en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Til vara krefst hann staðfestingar hins áfrýjaða dóms um einkaréttarkröfu hans.

5

Við aðalmeðferð málsins fyrir Landsrétti voru spilaðar hljóðupptökur af framburði ákærða, brotaþola og vitnisins B. Þá gáfu ákærði og vitnið B viðbótarskýrslur. Var framburður þeirra í samræmi við framburð þeirra í héraði.

Niðurstaða

6

Málavöxtum og framburði ákærða og vitna er lýst í hinum áfrýjaða dómi.

7

Með ákæru lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu 25. október 2016 var ákærða gefin að sök líkamsárás með því að hafa, laugardaginn 15. ágúst 2015 utandyra við Stórholt í Reykjavík, veist með ofbeldi að brotaþola, snúið hann niður þannig að hann féll í jörðina og slegið hann ítrekað í höfuðið. Er háttsemin í ákæru talin varða við 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Með hinum áfrýjaða dómi var ákærði sakfelldur samkvæmt ákæru að öðru leyti en því að hann var sýknaður af því að hafa slegið brotaþola ítrekað í höfuðið. Ákæruvaldið unir þeirri niðurstöðu.

8

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur um sakfellingu ákærða og heimfærslu til refsiákvæðis.

9

Með dómi Landsréttar 25. maí 2018 í máli nr. 3/2018 var hinn áfrýjaði dómur staðfestur um sakfellingu ákærða og heimfærslu til refsiákvæðis og ákærða gert að sæta 30 daga fangelsi. Þá var fullnustu refsingarinnar frestað og kveðið á um að hún skyldi falla niður að tveimur árum liðnum frá uppkvaðningu dómsins, héldi ákærði almennt skilorð almennra hegningarlaga. Samkvæmt 5. mgr. 231. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála má hlutur ákærða aldrei verða lakari en hann var eftir hinum upphaflega dómi Landsréttar.

10

Dómur Landsréttar í máli nr. 3/2018 var eins og fram er komið kveðinn upp 25. maí 2018. Samkvæmt því rann skilorðstími ákærða út 25. maí 2020 en engar upplýsingar liggja fyrir í málinu um að ákærði hafi rofið skilorð dómsins. Verður ákærða því ekki gerð frekari refsing.

11

Brotaþoli gerir kröfu um að ákærði verði dæmdur til að greiða honum 829.561 krónu með nánar tilgreindum vöxtum. Að virtum fyrirmælum í 5. mgr. 231. gr. laga nr. 88/2008, sem lýst var að framan, um hlut dómfellda þegar endurupptekið mál er dæmt á ný verður ákærði ekki dæmdur til greiðslu hærri skaðabóta en ákveðnar voru með dómi Landsréttar í máli nr. 3/2018. Við aðalmeðferð málsins fyrir Landsrétti lagði lögmaður brotaþola fram ákvörðun bótanefndar 22. júní 2018 í máli nr. 237/2016 þar sem kveðið var á um að ríkissjóður skyldi greiða brotaþola bætur, á grundvelli laga n r. 69/1995 um greiðslu ríkissjóðs á bótum til þolenda afbrota, að fjárhæð 639.561 króna með nánar tilgreindum vöxtum í samræmi við fyrrgreindan dóm Landsréttar í máli nr. 3/2018. Fyrir liggur að ríkissjóður hefur greitt brotaþola til samræmis við ákvörðun bótanefndar.

12

Í 1. mgr. 19. gr. laga nr. 69/1995 segir að greiði ríkissjóður bætur samkvæmt lögunum eignist hann rétt tjónþola gagnvart tjónvaldi sem nemur fjárhæð bóta. Þá skuli bótanefnd taka ákvörðun um hvort endurkrefja skuli tjónvald vegna bóta sem ríkissjóður hefur greitt. Samkvæmt þessu hefur brotaþoli ekki lögvarða hagsmuni af því að fá dóm um kröfuna í þessu máli, sbr. dóm Hæstaréttar 6. júní 2023 í máli nr. 6/2023. Verður henni því vísað frá Landsrétti án kröfu.

13

Ákvæði hins áfrýjaða dóms um sakarkostnað verða staðfest.

14

Sakarkostnaður vegna reksturs landsréttarmáls nr. 3/2018 greiðist úr ríkissjóði með þeim fjárhæðum sem ákveðnar voru með dómi réttarins 25. maí 2018.

15

Allur kostnaður af rekstri málsins fyrir Landsrétti vegna endurupptöku þess greiðist úr ríkissjóði samkvæmt 6. mgr. 232. gr., sbr. 231. gr. laga nr. 88/2008. Málsvarnarlaun skipaðs verjanda og lögmanns einkaréttarkröfuhafa eru ákveðin að meðtöldum virðisaukaskatti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð :

Ákærða, S-kk-þgf J-kk-þgf Á-kk-þgf, er ekki gerð refsing.

Einkaréttarkröfu brotaþola, A, er vísað frá Landsrétti.

Ákvæði hins áfrýjaða dóms um sakarkostnað í héraði skulu vera óröskuð.

Sakarkostnaður vegna reksturs landsréttarmáls nr. 3/2018 greiðist úr ríkissjóði með þeim fjárhæðum sem ákveðnar voru með dómi réttarins 25. maí 2018.

Allur kostnaður af rekstri málsins fyrir Landsrétti vegna endurupptöku þess greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, V-kk-ef H.

V-kk-ef lögmanns, 602.640 krónur og þóknun lögmanns einkaréttarkröfuhafa, G-kk-ef G-kk-ef lögmanns, 241.056 krónur.