410/2021

Útdráttur

A, sem var ökumaður bifreiðar, slasaðist í umferðarslysi árið 2014 þegar B ók yfir á rangan vegarhelming og í veg fyrir bifreið A með þeim afleiðingum að bifreiðarnar skullu saman. D, sem var farþegi í bifreið A, höfðaði síðar mál á hendur B og VÍS hf. og krafðist miskabóta samkvæmt a-lið 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Með dómi Hæstaréttar var fallist á kröfu D og var B og VÍS hf. gert að greiða henni 2.000.000 króna. Í kjölfar dómsins greiddi VÍS hf. A sömu fjárhæð, auk dráttarvaxta og málskostnaðar. Í máli þessu byggði A á því að hann ætti rétt til hærri miskabóta en þeirra sem höfðu áður verið greiddar, enda hefði líkamstjón hans verið meira en líkamstjón D. Í dómi Landsréttar var litið til þess að tjón A hefði verið nokkru meira en tjón D, auk þess sem málsgögn báru um alvarlegt þunglyndi og áfallastreituröskun A af völdum slyssins. Með hliðsjón af framangreindu þóttu miskabætur til A hæfilega ákveðnar 2.700.000 króna.

Dómur Landsréttar

Mál þetta dæma landsréttardómararnir E-kk-nf J-kk-nf, H-kvk-nf Þ-kvk-nf og Þ-kk-nf I-kk-nf N-kk-nf.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1

Áfrýjandi skaut málinu til Landsréttar 24. júní 2021. Áfrýjað er dómi Héraðsdóms Reykjavíkur 1. júní 2021 í málinu nr. E- [...]/2017.

2

Áfrýjandi krefst þess að stefndu verði óskipt dæmd til að greiða honum 4.000.000 króna ásamt 4,5% ársvöxtum frá 7. júlí 2014 til 2. nóvember 2017 en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá þeim degi til greiðsludags, allt að frádreginni innborgun 5. september 2019 að fjárhæð 2.703.286 krónur. Þá krefst áfrýjandi málskostnaðar í héraði og að ákvæði héraðsdóms um gjafsóknarkostnað verði staðfest. Loks krefst áfrýjandi málskostnaðar fyrir Landsrétti.

3

Stefndi krefst staðfestingar hins áfrýjaða dóms og málskostnaðar fyrir Landsrétti.

Niðurstaða

4

Í málinu krefst áfrýjandi miskabóta úr hendi stefndu á grundvelli a-liðar 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993, eins og greininni var breytt með 13. gr. laga nr. 37/1999. Samkvæmt ákvæðinu er heimilt að láta þann sem af ásetningi eða stórfelldu gáleysi veldur líkamstjóni greiða miskabætur til þess sem misgert var við. Aðila greinir ekki á um að skilyrði greinarinnar séu uppfyllt og að áfrýjandi eigi rétt til miskabóta á þeim grunni að stefndi B hafi valdið líkamstjóni áfrýjanda með stórfelldu gáleysi. Lýtur ágreiningur aðila að fjárhæð bótanna. Í skýringum með 13. gr. frumvarps þess sem varð að lögum nr. 37/1999 segir að lögð sé áhersla á að fjárhæðir bóta samkvæmt 26. gr. skaðabótalaga eigi að ákvarðast samkvæmt því sem sanngjarnt þykir hverju sinni. Skuli meðal annars hafa í huga umfang tjóns, sök tjónvalds og fjárhagsstöðu hans. Með dómi Hæstaréttar [...] júní 2019 í máli nr. [...]/2019 voru farþega bifreiðarinnar sem áfrýjandi ók umrætt sinn dæmdar 2.000.000 króna bætur samkvæmt ákvæðinu. Sök og fjárhagsstaða tjónvalds í því máli er þannig sú sama og í málinu sem hér er til úrlausnar. Á hinn bóginn liggur fyrir að umfang tjóns áfrýjanda er nokkru meira en þess sem dómur Hæstaréttar laut að. Í því máli voru bætur miðaðar við 32 stiga miska og 45% varanlega örorku tjónþola. Bætur til handa áfrýjanda voru miðaðar við að hann hafi hlotið 65% varanlega örorku og 40 stiga miska af völdum slyssins. Í málinu liggur og fyrir matsgerð dómkvaddra manna, geðlæknis og taugasálfræðings, um alvarlegt þunglyndi og áfallastreituröskun áfrýjanda af völdum slyssins. Í ljósi framangreinds þykir rétt að ákveða áfrýjanda bætur samkvæmt a-lið 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nokkru hærri en gert var í fyrrnefndum dómi Hæstaréttar og þykja þær hæfilega ákveðnar 2.700.000 krónur.

5

Samkvæmt framansögðu verður stefnda gert að greiða áfrýjanda 2.700.000 krónur með dráttarvöxtum eins og krafist er að frádreginni innborgun 5. september 2019.

Skilja verður vaxtakröfu áfrýjanda að öðru leyti á þann veg að krafist sé vaxta samkvæmt 1. mgr. 16. gr. skaðabótalaga. Bætur samkvæmt 26. gr. laganna eru ekki meðal þeirra bótaliða sem taldir eru upp í 1. mgr. 16. gr. og því eru ekki skilyrði til þess að dæma slíka vexti.

6

Stefndu greiði óskipt til ríkissjóðs málskostnað í héraði en áfrýjanda málskostnað fyrir Landsrétti, eins og í dómsorði greinir.

7

Ákvæði héraðsdóms um gjafsóknarkostnað verður staðfest.

Dómsorð :

Stefndu, Vátryggingafélag Íslands hf., dánarbú C og B, greiði óskipt áfrýjanda, A, 2.700.000 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 2. nóvember 2017 til greiðsludags, allt að frádreginni innborgun 5. september 2019 að fjárhæð 2.703.286 krónur.

Stefndu greiði óskipt í ríkissjóð málskostnað fyrir héraðsdómi, 900.000 krónur, og til áfrýjanda vegna meðferðar málsins fyrir Landsrétti 1.000.000 króna.

Ákvæði héraðsdóms um gjafsóknarkostnað áfrýjanda skal vera óraskað.