663/2020

Útdráttur

A og B voru í óvígðri sambúð frá árinu 2015. B lést árið 2018 og tók dánarbú hans þá við öllum fjárhagslegum réttindum hans. Dánarbúið höfðaði mál á hendur A og krafðist endurgreiðslu verulegs hluta fjármuna sem B innti af hendi til A á tímabilinu frá 15. apríl 2015 til 28. mars 2018. Landsréttur staðfesti niðurstöðu héraðsdóms um að A hafi ekki getað haft réttmætar væntingar um eða mátt treysta því að B hefði innt af hendi umræddar greiðslur til hennar án væntinga um endurgreiðslu. Yrði lagt til grundvallar að greiðslurnar hafi verið lán sem B veitti A sem henni bæri að endurgreiða dánarbúi hans. Þegar af þeirri ástæðu kæmi ekki til álita hvort uppfyllt væru skilyrði þess að ólögfestri reglu kröfuréttar um óréttmæta auðgun yrði beitt í málinu. Að þessu gættu en að öðru leyti með vísan til forsendna héraðsdóms var hann staðfestur um skyldu A til að greiða dánarbúi B 35.300.000 krónur ásamt dráttarvöxtum.

Dómur Landsréttar

Mál þetta dæma landsréttardómararnir A-kk-nf E. J-kk-nf, E-kk-nf J-kk-nf og R-kvk-nf H-kvk-nf.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1

Áfrýjandi skaut málinu upphaflega til Landsréttar 29. september 2020. Ekki varð af fyrirhugaðri þingfestingu þess 11. nóvember 2020. Þann 23. nóvember sama ár áfrýjaði hún öðru sinni. Áfrýjað er dómi Héraðsdóms Reykjavíkur 31. ágúst 2020 í málinu nr. E- 2456/2019.

2

Áfrýjandi krefst aðallega sýknu af fjárkröfu stefnda en til vara að krafan verði lækkuð.

Þá krefst hún málskostnaðar í héraði og fyrir Landsrétti.

3

Stefndi krefst staðfestingar hins áfrýjaða dóms og málskostnaðar fyrir Landsrétti.

Niðurstaða

4

Málsatvik eru rakin í hinum áfrýjaða dómi. Eins og þar kemur fram innti B af hendi allmargar greiðslur til áfrýjanda á tímabilinu frá 15. apríl 2015 til 28. mars 2018. Fyrir liggur að áfrýjandi og B áttu í ástarsambandi og mun hún hafa flutt inn í íbúð hans á árinu 2015. B lést [...] 2018 og tók stefndi við öllum fjárhagslegum réttindum hans, sbr. 1. mgr. 2. gr. laga nr. 20/1991 um skipti dánarbúa. Fyrir Landsrétti krefst stefndi þess að áfrýjandi endurgreiði sér verulegan hluta þeirra fjármuna sem B innti af hendi til hennar, samtals að fjárhæð 35.300.000 krónur.

5

Með hinum áfrýjaða dómi var réttilega komist að þeirri niðurstöðu að áfrýjandi hafi ekki getað haft réttmætar væntingar um eða mátt treysta því að B hafi innt af hendi umræddar greiðslur til hennar án væntinga um endurgreiðslu. Verður lagt til grundvallar að greiðslurnar hafi verið lán sem B veitti áfrýjanda sem henni beri að endurgreiða dánarbúi hans. Þegar af þeirri ástæðu kemur ekki til álita hvort uppfyllt séu skilyrði þess að ólögfestri reglu kröfuréttar um óréttmæta auðgun verði beitt í málinu. Að þessu gættu en að öðru leyti með vísan til forsendna héraðsdóms verður hann staðfestur.

6

Áfrýjanda verður gert að greiða stefnda málskostnað fyrir Landsrétti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð :

Hinn áfrýjaði dómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, A, greiði stefnda, dánarbúi B, 800.000 krónur í málskostnað fyrir Landsrétti.

Dómur Héraðsdóms Reykjavíkur 31. ágúst 2020

Mál þetta, sem höfðað var 29. ágúst 2019, var dómtekið 26. ágúst sl. að lokinni aðalmeðferð. Stefnandi er dánarbú B, [...]. Stefnda er A, [...].

Stefnandi krefst þess að stefnda greiði 37.650.000 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 25. nóvember 2018 til greiðsludags. Hann krefst einnig málskostnaðar. Stefnda krefst aðallega sýknu en til vara lækkunar kröfunnar. Hún krefst einnig málskostnaðar.

Með úrskurði 6. febrúar sl. var kröfu stefndu um frávísun málsins hafnað.

Helstu ágreiningsefni og yfirlit málsatvika

Óumdeilt er að stefnda og B, sem lést [...]2018, áttu í ástarsambandi og flutti stefnda inn í íbúð B í [...], Reykjavík, á árinu 2015 og bjó þar að verulegu leyti þar til B lést. Á tímabilinu 15. apríl 2015 til 28. mars 2018 innti B af hendi 35 greiðslur inn á bankareikning stefndu auk þess sem félag í hans eigu greiddi eina, samtals að fjárhæð 37.650.000 krónur. Ekki er deilt um að stefnda hafi móttekið greiðslurnar eða þær fjárhæðir sem um er að tefla. Hins vegar deila aðilar um hvort greiðslurnar hafi verið lán til stefndu eða hvort B hafi með einhverjum öðrum hætti vænst einhvers endurgjalds. Einnig byggir stefnda á því að B hafi haft milligöngu um lán til hennar að fjárhæð 8.000.000 króna frá nafngreindum bróður B og sé stefnandi þar af leiðandi ekki kröfuhafi vegna þeirrar greiðslu þótt fyrir liggi að peningarnir hafi farið í gegnum bankareikning B. Ágreiningur er með aðilum um ýmis nánari atriði viðvíkjandi sambúð og sambandi stefndu og B og er vikið að þeim atriðum í nánari lýsingu málsatvika og niðurstöðum eftir því sem þýðingu þykir hafa fyrir úrlausn sakarefnisins.

Stefnda og B heitinn munu hafa kynnst árið 2007 og varð samband þeirra opinbert árið 2013 samkvæmt því sem fram kemur í greinargerð stefndu. Samkvæmt sömu greinargerð flutti stefnda inn í íbúð hans í [...] í janúar 2015 og samræmist sú frásögn að meginstefnu skýrslum fyrir dómi við aðalmeðferð málsins. Ekki er um það deilt að stefnda bað B, líklega á árinu 2017, og höfðu þau í framhaldinu uppi ráðagerðir um hjúskap þótt um það sé deilt hversu endanleg þau áform hafi verið þegar B lést. Samkvæmt greinargerð stefndu flutti stefnda inn til B ásamt tveimur dætrum sínum, fæddum [...]og [...], [...] 2015. Einnig kemur fram í greinargerð hennar að íbúð hennar í [...] hafi verið seld nauðungarsölu í júlí þess árs.

Í málinu liggja fyrir upplýsingar um tekjur stefndu á árunum 2015 til 2018 og er þeim í greinargerð hennar lýst sem lágum. Stefnda var skráður eigandi að tveimur einkahlutafélögum sem höfðu með höndum byggingarframkvæmdir í [...]á þeim árum sem hér er um ræðir. Svo sem nánar er vikið að í niðurstöðum dómsins er að einhverju leyti óumdeilt að verulegur hluti þess fjár sem B greiddi stefndu hafi runnið til byggingarframkvæmda þessara félaga. Af hálfu stefndu er vísað til þess að önnur þeirra fasteigna sem félögin höfðu í byggingu hafi verið hugsuð sem framtíðarheimili stefndu og B og hafi eigninni þannig verið ætlað að renna inn í fjárfélag þeirra við hjúskap. Ágreiningslaust er að hvorki B né stefnanda sem dánarbúi hans hafa borist greiðslur vegna sölu eða leigu á þeim fasteignum sem hér er um að ræða.

Skýrslum fyrir dómi bar saman um að á sambúðartíma stefndu og B hefði B unnið mjög mikið, yfirleitt úti á landi og því verið langdvölum frá heimilinu. Samkvæmt málatilbúnaði stefnanda leiddi þetta til þess að vart var hægt að ræða um eiginlega sambúð stefndu og B en af hálfu stefndu hefur verið lögð áhersla á að samband þeirra hafi allt að einu verið náið, B hafi að einhverju leyti gengið dætrum stefndu í föðurstað og verið umhugað um framfærslu stefndu sem hafi séð um heimilið. B var einn helstu eigenda byggingarfyrirtækis þar sem hann starfaði sjálfur ásamt syni sínum og liggur fyrir að fyrirtækið skilaði nokkrum hagnaði 2016, 2017 og 2018, en tap var á félaginu árið 2015. Þá var B þinglýstur eigandi tveggja fasteigna í Reykjavík, þ. á m. þeirrar sem var heimili hans og stefndu. Í málinu liggja einnig fyrir upplýsingar um tekjur hans á árunum 2015 til 2018 og eru þær umtalsvert hærri en tekjur stefndu á sama tíma.

Í stefnu er ítarleg grein gerð fyrir þeim greiðslum sem mál þetta snýst um, en þar er tekið fram að heildargreiðslur B til stefndu hafi raunar numið nokkuð hærri fjárhæð. Í fyrsta lagi er um að ræða greiðslur af tilteknum bankareikningi B að heildarfjárhæð 9.300.000 krónur á tímabilinu 15. apríl 2015 til 22. september 2017, þar af eru þrjár greiðslur að fjárhæð 100.000 krónur hver, en aðrar greiðslur, fimm talsins, eru á bilinu 1.000.000 króna til 3.000.000 krónur. Í annan stað er um að ræða greiðslur af öðrum bankareikningi B, samtals að fjárhæð 24.350.000 krónur á tímabilinu 26. maí 2015 til 28. mars 2018, þar af er ein greiðsla að fjárhæð 50.000 krónur, 11 greiðslur að fjárhæð 100.000 krónur, tvær greiðslur að fjárhæð 200.000 krónur og ein greiðsla að fjárhæð 300.000 krónur. Aðrar greiðslur, 11 talsins, eru á bilinu 800.000 krónur til 5.500.000 krónur. Í þriðja og síðasta lagi er um að ræða greiðslu frá byggingarfyrirtæki B til stefndu að fjárhæð 4.000.000 króna sem auðkennd var sem „Lán vegna lóðarkaupa“. Samtals nema þessar greiðslur stefnufjárhæð. Í málinu liggur fyrir að B tók yfirdráttarlán hjá viðskiptabanka sínum að fjárhæð 7.000.000 króna og eins lánaði nafngreindur bróðir hans honum 8.000.000 króna.

Svo sem áður greinir lést stefndi [...]2018. Er bú hans undir einkaskiptum og er ekki um það deilt að stefnandi hefur tekið við réttindum hans og skyldum, sbr. 2. gr. laga nr. 20/1991 um skipti á dánarbúum o. fl., og er réttur aðili að málinu. Með bréfi 25. október 2018 var þess krafist af hálfu stefnanda að stefnda endurgreiddi stefnanda framangreinda fjármuni ásamt áföllnum útvöxtum af yfirdregnum bankareikningi B.

Við aðalmeðferð málsins gáfu C og D aðilaskýrslu. Þá komu fyrir dóminn sem vitni vinkonur stefndu, E, F og G, og báru aðallega um samband, heimilishald og hagi stefndu og B heitins. Stefnda kom ekki fyrir dóm til aðilaskýrslu þrátt fyrir áskorun stefnanda þar að lútandi í þinghaldi 31. marssl.

Helstu málsástæður og lagarök stefnanda

Stefnandi byggir dómkröfur sínar einkum á meginreglum samningaréttar og kröfuréttar um skuldbindingargildi samninga og efndir þeirra. Er á því byggt að stefnda standi í skuld við stefnanda sem nemi fjárhæð dómkröfu hans í máli þessu. Skuldin sé tilkomin vegna lánveitinga B heitins til stefndu til lóðarkaupa og byggingar félaga í hennar eigu á tilteknum fasteignum í [...]. Lánin beri stefndu að endurgreiða stefnanda enda hafi verið skuldbindandi samningur milli B og stefndu um endurgreiðslu þeirra lána sem stefnda tók hjá honum með vísan til framangreindra meginreglna, hvort sem endurgreiðslan átti að fara fram með peningagreiðslu eða eignarhlut B í þeim fasteignum sem lánin voru veitt til byggingar á. Óumdeilt sé að stefnda tók við þeim greiðslum sem krafist sé endurgreiðslu á. Engu breyti um skuldbindingargildi samnings aðila að hann hafi verið munnlegur en ekki skriflegur.

Stefnandi byggir á því að útilokað sé að B heitinn hafi ráðstafað svo miklum fjármunum til stefndu án þess að um það væri samið að stefnda endurgreiddi þá eða að annað endurgjald kæmi fyrir. Vísar hann þessu til stuðnings til framburðar nafngreinds bróður B hjá [...]og til þess að um sé að ræða verulegar fjárhæðir að teknu tilliti til fjárhags B. Stefnandi byggir á því að staðhæfingar stefndu á fyrri stigum um að greiðslurnar hafi verið gjafir eða ætlaðar til framfærslu séu rangar, órökstuddar og að vettugi virðandi, enda styðji engin gögn að um gjafagjörninga hafi verið að ræða og hefði þá einnig átt að gefa slíkar gjafir upp til tekjuskatts. Þá sé samanlögð fjárhæð greiðslnanna svo há að staðhæfingar þess efnis að þær hafi verið ætlaðar til sameiginlegs reksturs á barnlausu heimili B heitins og stefndu standist ekki. Því er mótmælt að fjárhagsstaða stefndu hafi verið þannig að hún hafi þurft stuðning við framfærslu.

Þar sem fasteignir félaga stefndu í [...] hafi verið seldar, án þess að nokkur hluti söluandvirðis þeirra hafi runnið til stefnanda, styður hann dómkröfu sína að auki við meginreglur kröfuréttarins um endurgreiðslu ofgreidds fjár. Krafa stefnanda um dráttarvexti af höfuðstólsfjárhæð dómkröfu sinnar styðst við ákvæði 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu. Krafist er dráttarvaxta frá 25. nóvember 2018, en þá hafi verið liðinn einn mánuður frá því að stefnandi krafði stefnda um greiðslu kröfunnar, sbr. 3. mgr. 5. gr. laga nr. 38/2001.

Helstu málsástæður og lagarök stefndu

Stefnda reisir málatilbúnað sinn á óskráðum meginreglum um sambúð, meginreglum eignarréttar og erfðareglum. Fjárframlög B hafi meðal annars verið til sameiginlegrar framfærslu og reksturs heimilis. Að því marki sem fjármunir hafi runnið til húsbygginga hafi þeim ekki fylgt nein krafa um endurgjald. Þau hafi verið til að auka sameiginlegt fjárfélag sem þau höfðu stofnað með sér með sambúð sinni. Stefnda byggir á því að B hafi verið frjálst að ráðstafa fjármunum sínum í lifanda lífi með hverjum þeim hætti sem hann kaus, hann hafi verið í andlega góðu jafnvægi og heill heilsu. Þá telur stefnda að þótt dánarbú taki við réttindum og skyldum hins látna þá séu erfingjar ekki í þeirri stöðu að geta túlkað eftir sínu höfði vilja B í lifanda lífi.

Til stuðnings því að fjármunir hafi runnið til stefndu án nokkurrar kröfu um endurgjald vísast til þess að stefnda og B hafi verið í sambúð, trúlofuð og stefnt á það að gifta sig hið sama ár og B lést. Enginn samningur hafi verið á milli þeirra B um endurgjald af neinum toga. Það hafi verið sameiginlegur vilji þeirra og sameiginleg markmið að byggja heimili sér til handa. B hafi verið þaulreyndur í viðskiptum og eigandi félaga sem höfðu mikil umsvif og fjármuni. Honum hefði verið það í lófa lagið að áskilja sér endurgjald og semja um skilmála og kjör hefðu greiðslur til stefndu átt að vera í formi láns. Hann hafi ekki talið fram til skatts neinar kröfur gegn stefndu, sem eðlilegt hefði mátt teljast ef um hefði verið að ræða lán. Hafi það á hinn bóginn verið ætlun B hafi hann sýnt verulegt tómlæti og skapað réttmætar væntingar hjá stefndu um annað.

Því er mótmælt að færslur fjármuna hafi verið lán. Stefnandi beri sönnunarbyrði um þá staðhæfingu sína og tilurð og inntak meintra lánagerninga. Af þeirri ástæðu hafnar stefnda því að stefnandi geti velt þeirri sönnunarbyrði yfir á stefndu. Skattskil stefndu komi þessu máli ekkert viðen með sama hætti hafi B-x-x talið fram til skatts neinar kröfur gegn stefndu.

Lækkunarkrafa stefndu byggist í fyrsta lagi á því að nafngreindur bróðir B hafi millifært 8.000.000 króna í tveimur færslum til hans og B millifært féð ýmist samdægurs eða daginn eftir yfir á reikning stefndu. Er vísað til þess að bróðirinn hafi litið svo á að hann hefði verið að lána stefndu fjármuni í gegnum bróður sinn B, en lánið hafi átt að greiða til baka þegar fokheldisvottorð bygginganna yrði gefið út. Stefnandi eigi því ekki hugsanlega kröfu á þessum grundvelli heldur téður bróðir B. Lækkunarkrafa stefndu byggist einnig á því að hún og B hafi haldið sameiginlegt heimili, svo sem áður greinir, og beri í öllu falli að lækka kröfu stefnanda að teknu tilliti til þeirra greiðslna B sem fóru til framfærslu hennar og fjölskyldunnar.

Niðurstaða

Svo sem áður greinir er óumdeilt að í 35 tilvikum, frá 15. apríl 2015 til 28. mars 2018, millifærði B heitinn fé til stefndu samtals að fjárhæð 33.650.000 krónur. Þá greiddi nafngreint fyrirtæki B 4.000.000 króna beint inn á reikning stefndu 12. maí 2016 með þeirri skýringu að um væri að ræða „lán vegna lóðakaupa“. Er nægilega komið fram að síðastgreinda greiðslan var síðar dregin frá arðgreiðslu B úr fyrirtækinu og var því í reynd um að ræða greiðslu frá B til stefndu. Einnig liggur fyrir að nafngreindur bróðir B lánaði honum alls 8.000.000 króna í því skyni að hann gæti lánað stefndu enn frekari fjármuni, sem hann og gerði. Er ekkert komið fram um að með stefndu og téðum bróður B hafi stofnast kröfuréttarsamband þannig að líta beri svo á að hann eigi kröfu gegn stefndu vegna þessarar fjárhæðar. Er þar af leiðandi hafnað málsástæðu stefndu á þá leið að stefnandi, sem óumdeilt er að tekið hefur við réttindum og skyldum B, sé rangur aðili að kröfu vegna endurgreiðslu þessarar fjárhæðar. Samkvæmt öllu framangreindu verður því lagt til grundvallar að alls hafi B greitt stefndu í eigin nafni þá fjárhæð sem stefnandi krefst endurgreiðslu á og enginn tölulegur ágreiningur er um. Kemur því til úrlausnar sú meginmálsástæða stefndu að B hafi með einhverjum hætti innt af hendi umræddar greiðslur án væntinga um endurgreiðslu eða að stefnda hafi í öllu falli mátt treysta því að svo væri.

Í málinu er ágreiningslaust að stefnda og B heitinn áttu í ástarsambandi og flutti stefnda inn í íbúð B í [...]á þeim forsendum á fyrri hluta ársins 2015. Þá bar skýrslum fyrir dómi saman um að þau hefðu síðar ráðgert hjúskap og jafnvel gert ráð fyrir því að flytjast saman í fasteign sem fyrirtæki í eigu stefndu var með í byggingu í [...]. Ekkert er þó fram komið um það hvernig þau hugðust haga fjármálum sínum ef og þegar til hjúskapar kæmi eða hvernig fjármögnun og eignarhaldi á hugsanlegu framtíðarheimili þeirra yrði háttað. Þótt þannig megi líta á að stefnda og B hafi verið í sambúð frá árinu 2015 þar til B lést [...]2018 benda gögn málsins til þess að fjárhagsleg samstaða þeirra hafi verið takmörkuð enda áttu þau hvorki saman börn, fasteignir né komu fram sem sambúðarfólk við skattskil. Engu að síður telur dómurinn að hér hafi verið um svo náið samband að ræða að eðlilegt teldist að B styddi stefndu beint og óbeint við framfærslu, svo sem tíðkanlegt er meðal sambúðarfólks, og þá án þess að vænta endurgreiðslu. Er þá horft til þess að einkum árin 2015 og 2016 voru tekjur stefndu af skornum skammti, en í júlí fyrrgreinda árið mun íbúð hennar í [...]hafa verið seld nauðungarsölu, líkt og áður greinir.

Samkvæmt gögnum málsins greiddi B stefndu á árinu 2015 fimm sinnum 100.000 krónur og einu sinni 50.000 krónur eða samtals 550.000 krónur. Á árinu 2016 greiddi B henni fimm sinnum 100.000 krónur, þrívegis 200.000 krónur og í eitt skipti 300.000 krónur eða alls 1.500.000 krónur það árið. Á árinu 2017 greiddi B henni fjórum sinnum 100.000 krónur eða alls 400.000 krónur, en tekjur stefndu höfðu þá hækkað umtalsvert. Þótt ekkert liggi fyrir um tilefni umræddra greiðslna í hvert og eitt sinn og stefnda hafi ekki orðið við áskorun stefnanda um að gefa aðilaskýrslu fyrir dómi telur dómurinn að þessar upplýsingar um tekjur og tekjuþróun stefndu styðji þá fullyrðingu hennar að B hafi í ákveðnum tilvikum látið henni í té peninga til framfærslu þar sem laun hennar hafi ekki dugað til. Við þær aðstæður sem uppi eru í málinu verða ekki frekari kröfur gerðar til stefndu um að hún sýni fram á að sambýlismaður hennar hafi látið henni umrætt fé í hendur án kröfu eða væntinga um endurgreiðslu. Verður þar af leiðandi á það fallist með stefndu að vegna þessara greiðslna hafi stefnandi ekki nægilega sýnt fram á að um hafi verið að ræða lán eða jafngildi þess sem stefndu beri nú að endurgreiða.

Aðrar greiðslur sem um ræðir í máli þessu eru allt frá 800.000 krónum til 5.500.000 króna og nema samtals 35.300.000 krónum. Miðað við stöðu, efnahag og lifnaðarhætti stefndu og B heitins eru þær fjárhæðir bersýnilega ósamrýmanlegar því að um greiðslur vegna framfærslu, ferðalaga eða tækisfærigjafa hafi verið að ræða. Hvað sem líður áðurlýstri sambúð og ástarsambandi stefndu og B ber stefnda þar af leiðandi sönnunarbyrðina fyrir því að hér hafi verið um að ræða gjafir eða annan örlætisgerning af hálfu B. Málatilbúnaður stefndu verður raunar helst skilinn á þá leið að um hafi verið að ræða fjármuni sem hafi runnið til tiltekinna byggingarframkvæmda á vegum einkahlutafélaga hennar og hefur í því sambandi verið vísað til þess að bygging á vegum annars félagsins hafi átt verða sameiginlegt heimili þeirra B og renna inn í fjárfélag þeirra við hjúskap. Af hálfu stefndu hefur hins vegar ekki verið útskýrt hvernig brostnar forsendur viðvíkjandi fyrirhuguðum hjúskap, þ. e. andlát B, horfa við lögskiptum hennar og stefnanda á þessum grundvelli, en líkt og áður greinir hefur stefnda ekki boðið stefnanda neinar greiðslur vegna sölu eða leigu á þeim fasteignum sem hér er um að ræða.

Hvað sem þessu líður telur dómurinn að ekki verði önnur ályktun dregin af atvikum málsins í heild en að stefndu hafi verið frá upphafi ljóst að umræddar greiðslur fólu ekki í sér einhliða örlætisgerning B heldur stóð ætíð til að hann fengi fé sitt til baka, annaðhvort með endurgreiðslu peninganna eða þá samsvarandi eignarhlut í fasteign. Er þá meðal annars litið til fyrrgreindrar skýringar sem fylgdi 4.000.000 króna greiðslu til stefndu 12. júní 2016, atvika að baki 8.000.000 króna láni bróður B og til yfirdráttarláns B hjá viðskiptabanka sínum. Ósannað er að B hafi einhvern tíma litið á sig sem fjárfesti í umræddum framkvæmdum þannig að hann hafi með einhverjum hætti ákveðið að bera fjárhagslega áhættu af þeim. Svo sem áður segir virðist og aldrei hafa komið til skoðunar að umrædd fyrirtæki stefndu inntu af hendi einhverjar greiðslur til B eða stefnanda vegna sölu eða leigu umræddra fasteigna.

Samkvæmt framangreindu gat stefnda aldrei haft réttmætar væntingar um að þær greiðslur sem hún fékk frá B á fyrrgreindum forsendum, og námu verulegum fjárhæðum, hvort heldur miðað var við tekjur B eða eignir hans, væru án endurgjalds, enda hefði samningur á þá leið orkað tvímælis gagnvart skráðum og óskráðum reglum samningaréttar um gildi samninga. Ekki er um það deilt að stefnda var ein eigandi að umræddum félögum og hagnaðist þar af leiðandi um þær fjárhæðir sem B lét rakna af hendi til hennar, hvort sem fénu var ætlað að renna til stefndu sjálfrar eða félaga hennar. Hvort sem litið er á umræddar greiðslur sem lán til stefndu, sem henni bar að greiða að kröfu stefnanda, eða reglna íslensks réttar um óréttmæta auðgun, ber stefndu þar af leiðandi að endurgreiða stefnanda, sem tekið hefur við réttindum og skyldum B heitins, þær fjárhæðir sem hér er um að ræða eða samtals 35.300.000 krónur. Með vísan til málsástæðna og lagaraka stefnanda verður dráttarvaxtakrafa hans tekin til greina, svo sem nánar greinir í dómsorði.

Við ákvörðun málskostnaðar verður að horfa til þess að fallist hefur verið á langstærstan hluta kröfu stefnanda svo og þess að kröfu stefndu um frávísun málsins var hafnað með úrskurði 6. febrúar sl. Með vísan til 1. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 verður stefnda þar af leiðandi dæmd til að greiða málskostnað sem þykir hæfilega ákveðinn 2.000.000 króna að teknu tilliti til virðisaukaskatts.

Af hálfu stefnanda flutti málið S-kk-nf K-kk-nf K-kk-nf lögmaður.

Af hálfu stefndu flutti málið J-kk-nf B-kk-nf K-kk-nf lögmaður.

S-kk-nf M-kk-nf héraðsdómari kveður upp dóm þennan.

Dómsorð :

Stefnda, A, greiði stefnanda, dánarbúi B, 35.300.000 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 25. nóvember 2018 til greiðsludags.

Stefnda greiði stefnanda 2.000.000 króna í málskostnað.