403/2020

Útdráttur

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms um að sonur A skyldi vistaður tímabundið utan heimilis.

Úrskurður Landsréttar

Landsréttardómararnir A-kvk-nf E-kvk-nf, D-kk-nf Þ-kk-nf B-kk-nf og E-kk-nf J-kk-nf kveða upp úrskurð í máli þessu.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1 Sóknaraðili skaut málinu til Landsréttar með kæru 30. júní 2020. Greinargerð varnaraðila barst réttinum 21. júlí 2020. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjaness 19. júní 2020 í málinu nr. U[…]/2020 þar sem varnaraðila var heimilað að vista son sóknaraðila, C, utan heimilis í sex mánuði frá uppkvaðningu úrskurðarins. Kæruheimild er í 1. mgr. 64. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002.

2 Sóknaraðili krefst þess aðallega að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi en til vara að vistun utan heimilis verði markaður skemmri tími. Þá krefst hún kærumálskostnaðar eins og málið væri ekki gjafsóknarmál.

3 Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar.

Niðurstaða

4 Samkvæmt 1. mgr. 4. gr. barnaverndarlaga gildir sú meginregla að í starfsemi barnaverndaryfirvalda skulu hagsmunir barnsins, sem í hlut á, ávallt hafðir í fyrirrúmi og ber þeim í því skyni að grípa til þeirra ráðstafana, sem ætla má að barninu séu fyrir bestu. Þá skulu barnaverndaryfirvöld samkvæmt 2. mgr. sömu greinar taka tillit til sjónarmiða og óska barna eftir því sem aldur þeirra og þroski gefur tilefni til.

5 Varnaraðili hefur lagt fram ný skjöl fyrir Landsrétt, þar á meðal skýrslu talsmanns drengsins 14. júlí 2020. Í skýrslunni kemur fram að afstaða drengsins til vistunar utan heimilis móður sé sú sama og í apríl á þessu ári þegar talsmaður hitti hann síðast. Drengurinn sjái fyrir sér að búa áfram hjá […] sinni og […] og óski þess að fósturvistun verði varanleg. Drengurinn vilji sem minnst eiga í samskiptum við sóknaraðila. Hann vilji ekki að umgengni sé í föstum skorðum og vilji hafa eitthvað um það segja hvernig henni sé háttað. Talsmaður tekur fram að drengurinn sé nokkuð afdráttarlaus í skoðun sinni og skýr um hver hans vilji sé. Þá liggur fyrir að sóknaraðili fluttist nýlega til […], eftir að hafa frá því í lok árs 2017 búið á […], í […] og í […], en drengurinn dvelur nú og gengur í skóla í […].

6 Fallast verður á með varnaraðila að sóknaraðili eigi við áfengisvanda að stríða, sem hún hafi ekki tekið á með fullnægjandi hætti með tilliti til hagsmuna drengsins, og að hún hafi ekki verið til samvinnu við barnaverndarnefnd um málefni hans. Að virtu þessu og gögnum málsins verður einnig að fallast á með varnaraðila að brýnir hagsmunir drengsins standi til þess að hann verði vistaður utan heimilis sóknaraðila. Er það einnig í samræmi við afstöðu hans, sem og þess sálfræðings sem hefur haft hann til meðferðar. Þá verður ekki talið að vægari úrræði dugi til. Er meðal annars til þess að líta að vægara úrræði var reynt í desember 2019, þegar sóknaraðila var veitt umsjá drengsins að nýju eftir að gripið hafði verið til neyðarvistunar utan heimilis, en sóknaraðili fór ekki eftir þeirri áætlun um meðferð máls sem þá var undirrituð og varð að grípa til neyðarvistunar að nýju í febrúar síðastliðnum. Að þessu gættu og að öðru leyti með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

7 Kærumálskostnaður fellur niður en um gjafsóknarkostnað sóknaraðila fyrir Landsrétti fer eins og í úrskurðarorði greinir.

Úrskurðarorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Kærumálskostnaður fellur niður.

Gjafsóknarkostnaður sóknaraðila, A, fyrir Landsrétti greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málflutningsþóknun lögmanns hennar, S-kk-ef H-kk-ef, 350.000 krónur.