547/2022

Útdráttur

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem máli D ehf. gegn FF ehf. og FA hf. var vísað frá dómi án kröfu. Í héraðsdómi, sem staðfestur var í Landsrétti, kom fram að dómkröfur D ehf. væru almennar fjárkröfur gegn FF ehf., sem ættu rót sína að rekja til ógildingar á kaupum D ehf. á tilgreindri fasteign sem hefði verið seld með nauðungarsölu. Kröfurnar væru ekki tryggðar með veði í eigninni og þeim væri ekki þinglýst á hana. Hefði fjárkrafa D ehf. því engin tengsl við þá fasteign sem væri andlag nauðungarsölunnar. Ætti D ehf. því ekki heimtu á að fá kröfur sínar greiddar úr söluandvirði fasteignarinnar. Réttindi D ehf. töldust því ekki réttindi yfir eign í skilningi 3. töluliðar 1. mgr. 2. gr. laga nr. 90/1991 um nauðungarsölu. Þá hefði D ehf. engin tengsl við fasteignina eftir að kaup hans á henni hefðu verið dæmd ógild og skapaði það honum ekki lögvarða hagsmuni í málinu að vera fyrrum eigandi fasteignarinnar. Gæti hann því ekki talist aðili að nauðungarsölunni samkvæmt 4. tölulið 1. mgr. 2. gr. laga nr. 90/1991. Loks vísaði Landsréttur frá dómi kröfu D ehf., þess efnis að felld yrði úr gildi ákvörðun sýslumanns um að leggja skyldi eftirstöðvar söluandvirðis fasteignarinnar inn á tilgreindan fjárvörslureikning og þær í þess stað lagðar inn á reikning FF ehf., þar sem D ehf. skorti umboð FF ehf. til að koma slíkri kröfu að.

Úrskurður Landsréttar

Landsréttardómararnir D-kk-nf Þ-kk-nf B-kk-nf, O-kvk-nf M-kvk-nf A-kvk-nf og S-kk-nf S-kk-nf kveða upp úrskurð í máli þessu.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1

Sóknaraðili skaut málinu til Landsréttar með kæru 31. ágúst 2022. Greinargerð varnaraðila, Fer fasteigna ehf., barst réttinum 19. næsta mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjaness 18. ágúst 2022 í málinu nr. Z- 711/2022 þar sem máli sóknaraðila gegn varnaraðilum var vísað frá dómi án kröfu. Kæruheimild er í j-lið 1. mgr. 143. gr. laga nr.91/1991 um meðferð einkamála.

2

Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og að kröfur hans fyrir héraðsdómi verði teknar til greina. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði auk kærumálskostnaðar.

3

Varnaraðili, Fer fasteignir ehf., krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar auk kærumálskostnaðar og álags á málskostnað.

4

Varnaraðili, Fjárfestingafélag atvinnulífsins hf., hefur ekki látið málið til sín taka.

Niðurstaða

5

Svo sem nánar greinir í hinum kærða úrskurði var tekin fyrir hjá sýslumanninum á höfuðborgarsvæðinu 5. ágúst 2021 beiðni Kópavogsbæjar og Fjárfestingafélags atvinnulífsins hf. um nauðungarsölu á fasteigninni að Dalvegi 16 b í Kópavogi. Var ákveðið á þeim fundi að eignin skyldi seld á almennum markaði. Við fyrirtöku málsins 18. nóvember 2021 var fram komið tilboð í fasteignina samþykkt. Þegar fyrir lá frumvarp að úthlutunargerð krafðist sóknaraðili þess að fá úthlutað af söluandvirði eignarinnar, auk þess sem hann bætti við frekari kröfulýsingum, þar sem sóknaraðili taldi sig eiga kröfur vegna útgjalda sem félagið hefði orðið fyrir vegna kaupa á hinni seldu eign, en þau kaup höfðu verið ógilt með dómi Héraðsdóms Reykjaness 13. nóvember 2019. Í endanlegu frumvarpi sýslumanns að úthlutunargerð 10. febrúar 2022 var kröfulýsingum sóknaraðila hafnað. Í framhaldi af því þingfesti sóknaraðili ágreiningsmál fyrir héraðsdómi samkvæmt XIII. kafla laga nr. 90/1991 um nauðungarsölu.

6

Fyrir héraðsdómi hafði sóknaraðili í fyrsta lagi uppi kröfu um að ákvörðun sýslumanns um að hafna kröfulýsingu sóknaraðila í uppboðsandvirði fasteignarinnar yrði felld úr gildi. Í annan stað krafðist sóknaraðili þess að lagt yrði fyrir sýslumann að taka til greina sex nánar tilgreindar kröfulýsingar, en í þriðja lagi krafðist sóknaraðili þess að ákvörðun sýslumanns þess efnis að eftirstöðvar söluandvirðis eignarinnar samkvæmt frumvarpi sýslumanns yrðu lagðar inn á tilgreindan fjárvörslureikning yrði felld úr gildi og andvirðið í þess stað lagt inn á annan tilgreindan reikning í nafni varnaraðilans Fer fasteigna ehf.

7

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður staðfest niðurstaða hans um að vísa frá dómi fyrstu tveimur kröfum sóknaraðila á þeim grundvelli að hann skorti lögvarða hagsmuni af því að hafa þær uppi. Sóknaraðili getur hins vegar ekki haft uppi kröfu þess efnis að felld verði úr gildi ákvörðun sýslumanns um að leggja skuli eftirstöðvar söluandvirðis fasteignarinnar inn á tilgreindan fjárvörslureikning og þær í þess stað lagðar inn á reikning varnaraðilans Fer fasteigna ehf., þar sem sóknaraðila skortir, gegn mótmælum varnaraðilans Fer fasteigna ehf., umboð varnaraðilans til að koma slíkri kröfu að. Verður þeim kröfulið vísað frá dómi á grundvelli umboðsskorts sóknaraðila. Samkvæmt þessu verður hinn kærði úrskurður staðfestur.

8

Sóknaraðila verður gert að greiða varnaraðilanum Fer Fasteignum ehf. kærumálskostnað eins og í úrskurðarorði greinir. Ekki eru efni til að fallast á kröfu þessa varnaraðila um álag á málskostnað.

Úrskurðarorð :

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Sóknaraðili, Dalseignir ehf., greiði varnaraðila, Fer fasteignum ehf., 300.000 krónur í málskostnað.