81/2018

Útdráttur

Í var sakfelldur í héraði fyrir tólf þjófnaðarbrot, hylmingu, fíkniefnalagabrot og umferðarlagabrot. Fyrir Landsrétti var meðal annars deilt um það hvort Í hefði brotið gegn 47. gr. umferðarlaga nr. 50/1987 með því að hafa neitað að gefa þvagsýni við rannsókn málsins hjá lögreglu. Þá krafðist hann sýknu af þjófnaði á reiðhjóli sem hann hafði verið sakfelldur fyrir í héraði. Í dómi Landsréttar kom fram að ákærði losnaði ekki undan refsiábyrgð vegna synjunar s innar af þeirri ástæðu að honum hafi ekki verið veittar leiðbeiningar um hvaða viðurlögum það kynni að varða ef hann léti ekki í té þvagsýni til rannsóknar, samanber dóm Hæstaréttar í máli nr. 304/2009. Enn fremur þótti sannað að Í hefði gerst sekur um að hafa stolið reiðhjólinu. Var héraðsdómur því staðfestur um sakfellingu Í. Við ákvörðun refsingar Í var litið til sakarferils hans auk þess sem tekið var tillit til 77. gr. almennra hegningarlaga nr.

19/1940. Var refsing Í ákveðin fangelsi í tólf mánuði auk þess sem áréttuð var ævilöng

ökuréttarsvipting hans.

Dómur Landsréttar

Mál þetta dæma landsréttardómararnir A-kk-nf E. J-kk-nf, Á-kk-nf H-kk-nf og H-kvk-nf Þ-kvk-nf.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1 Ríkissaksóknari skaut málinu til Hæstaréttar með áfrýjunarstefnu 9. júní 2017 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun. Með vísan til 1. mgr. 78. gr. laga nr. 49/2016, um breytingu á lögum um meðferð einkamála og lögum um meðferð sakamála (millidómstig), sbr. 4. gr. laga nr. 53/2017, um breytingu á lögum um dómstóla og fleira, er málið nú rekið fyrir Landsrétti. Áfrýjað er dómi Héraðsdóms Norðurlands eystra frá 4. maí 2017 í málinu nr. S192/2016.

2 Ákæruvaldið krefst staðfestingar hins áfrýjaða dóms að því er varðar sakfellingu ákærða, sviptingu ökuréttar og upptöku fíkniefna og hnífs, auk þess að refsing hans verði þyngd. Þá er þess krafist að ákærði verði dæmdur til greiðslu alls sakarkostnaðar í málinu.

3 Ákærði krefst sýknu af hluta þeirrar háttsemi sem lýst er í ákærulið nr. XIII í ákæru 22. september 2016, sem og þeirri háttsemi sem lýst er í ákærulið nr. XVII í sömu ákæru. Þá krefst hann mildunar refsingar og málskostnaðar.

4 Við aðalmeðferð málsins fyrir Landsrétti gaf ákærði skýrslu. Þá gáfu skýrslu vitnin A og B.

Niðurstaða

5 Ákærða var í ákæru 22. september 2016 gefin að sök ýmis brot sem nánar eru þar tilgreind í 19 ákæruliðum. Með fyrrgreindum dómi héraðsdóms var ákærði sakfelldur fyrir brot sem í ákæru eru tilgreind í ákæruliðum II, III, IV, V, VI, VIII, IX, X, XII, XIII, XIV, XV, XVI og XVII.

6 Ákærða er samkvæmt ákærulið XIII gefið að sök umferðarlagabrot, með því að hafa þriðjudaginn 12. apríl 2016, ekið óskráðri bifreið, sem var án ábyrgðartryggingar, sviptur ökurétti, undir áhrifum áfengis og fíkniefna, um Glerárgötu, Tryggvabraut og Hvannavelli á Akureyri, þar sem lögreglan stöðvaði akstur hans, og að hafa skömmu síðar, eftir að hann var handtekinn og fluttur á lögreglustöðina á Akureyri, neitað að veita lögreglu atbeina sinn við rannsókn málsins með því að gefa þvagsýni. Ákærði játaði skýlaust hluta sakargifta eins og sakarefninu er lýst í XIII. lið ákærunnar en hafnar því að hafa brotið gegn 47. gr. umferðarlaga nr. 50/1987 með því að hafa neitað að gefa þvagsýni við rannsókn málsins hjá lögreglu.

7 Fyrir Landsrétti bar ákærði meðal annars að honum hefði ekki verið gerð grein fyrir því hvaða viðurlögum það kynni að varða ef hann léti ekki í té þvagsýni til rannsóknar og að þau kynnu að verða þyngri ef slíkt sýni yrði ekki gefið. Í lögregluskýrslu sem tekin var af ákærða 12. apríl 2016 kemur fram að honum hafi verið kynntur réttur sinn til að fá verjanda. Í skýrslunni kemur fram að fyrir skýrslutökuna hafi hann rætt við verjanda sinn í síma. Jafnframt kemur þar fram að honum hafi verið kynnt af lögreglu að samkvæmt 47. gr. umferðarlaga nr. 50/1987 sé honum skylt að gefa þvagsýni og hvaða viðurlögum það kynni að varða ef hann léti ekki í té þvagsýni til rannsóknar. Ákærði losnar ekki undan refsiábyrgð vegna synjunar sinnar af þeirri ástæðu að honum hafi ekki verið veittar leiðbeiningar um þetta atriði, samanber dóm Hæstaréttar 26. nóvember 2009 í máli nr. 304/2009. Að þessu gættu, en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms, verður hann staðfestur um sakfellingu ákærða samkvæmt þessum ákærulið.

8 Samkvæmt ákærulið XVII er ákærða gefinn að sök þjófnaður með því að hafa miðvikudaginn 13. apríl 2016 stolið Mongoosefjallahjóli úr sameign fasteignarinnar […] á Akureyri. Ákærði neitar sök hvað varðar þennan ákærulið. Samkvæmt lögregluskýrslu tilkynnti C 14. apríl 2016 þjófnað á þrettán ára gömlu rauðu og hvítu Mongoosefjallareiðhjóli, það hefði verið með ónýtan hjólbarða sem skilinn hefði verið eftir. Samkvæmt lögregluskýrslu 22. apríl sama ár bar C kennsl á hjólið sitt er hún kom á lögreglustöðina, en taldi að framdekkið tilheyrði nágrannakonu sinni.

9 Í hinum áfrýjaða dómi er gerð grein fyrir framburði ákærða sem hann gaf við aðalmeðferð málsins í héraði. Þar kvaðst hann hafa fengið umrætt hjól að láni hjá vitninu D, en hann hefði ætlað að D hefði áður stolið reiðhjólinu. Fyrir Landsrétti bar ákærði á sömu lund, þ.e. að hann hefði fengið umrætt hjól að láni hjá D. Vitnið D kvað í skýrslutöku fyrir héraðsdómi að hann hefði á vormánuðum 2016 átt reiðhjól af gerðinni Mongoose. Kvaðst hann hafa gefið sambúðarfólkinu A og B hjólið og kannaðist ekki við að ákærði hefði haft umráð þess.

10 Vitnin A og B báru hér fyrir dómi að vitnið D hefði gefið A umrætt hjól. Fram kom hjá þeim að ákærði hefði haft aðgang að hjólinu á heimili þeirra þann tíma sem hann bjó þar, sem mun hafa verið frá febrúar til maí 2016.

11 Samkvæmt framansögðu er verulegt misræmi í frásögn ákærða og vitna um þetta atriði og með þeim hætti að ekki verður á þeim byggt. Samkvæmt þessu, en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms, verður hann staðfestur um sakfellingu ákærða.

12

Í héraðsdómi var meðal annars litið til 78. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 við ákvörðun refsingar. Samkvæmt sakavottorði ákærða gekkst hann undir greiðslu sektar með sátt hjá lögreglustjóra 1. mars 2016 fyrir fíkniefnalagab rot, auk þess sem hann var dæmdur í 60 daga fangelsi fyrir umferðarlagabrot 25. nóvember 2015.

Ákærði var í héraðsdómi sakfelldur fyrir ýmis brot framin á tímabilinu 14. mars til 13. apríl 2016.

Samkvæmt þessu verður refsing ákærða ekki ákveðin með hliðsjón af 78. gr. almennra hegningarlaga.

Að þessu gættu, en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms, verður hann staðfestur um refsingu ákærða.

13 Ákærða verður gert að greiða allan áfrýjunarkostnað málsins, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, sem ákveðin verða að meðtöldum virðisaukaskatti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Hinn áfrýjaði dómur skal vera óraskaður.

Ákærði greiði allan áfrýjunarkostnað málsins, 861.782 krónur, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, G-kk-ef M. A-kk-ef lögmanns, 620.000 krónur og útlagðan kostnað hans 80.163 krónur.