583/2018

Útdráttur

Aðilar deildu um efndir kaupsamnings 31. júlí 2013 um kaup 3X ehf. á nánar tilgreindum búnaði og framleiðsluréttindum af A ehf., sem síðar varð H ehf., meðal annars á framleiðslurétti á tölvustýrðri flökunarvél. 3X ehf. taldi meðal annars að flökunarvélin hefði ekki uppfyllt öryggiskröfur. Í dómi Landsréttar var vísað til þess að á 3X ehf. hefði hvílt skylda samkvæmt 1. mgr. 31. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup til að rannsaka hið selda jafnskjótt og sanngjarnt tækifæri gæfist. Sú rannsóknarskylda væri sérstaklega rík þegar hlutur væri keyptur til nota í atvinnurekstri kaupanda. Þá hefði hvílt sú skylda á 3X ehf. samkvæmt 1. mgr. 32. gr. sömu laga að tilkynna H ehf. án ástæðulauss dráttar um ætlaðan galla. Talið var að eigi síðar en í febrúar 2014 hefðu hinir ætluðu gallar verið orðnir 3X ehf. ljósir. Ekki lægi annað fyrir en að 3X ehf. hefði fyrst tilkynnt um gallana með ódagsettri tilkynningu sem H ehf. tók við 13. júlí 2015 eða um sextán mánuðum eftir að hann varð þeirra var. Með þessu aðgerðarleysi hefði 3X ehf. glatað rétti sínum til að bera fyrir sig hina ætluðu galla. Var því H ehf. sýknaður af fjárkröfu 3X ehf.

Dómur Landsréttar

Mál þetta dæma landsréttardómararnir Á-kk-nf H-kk-nf, K-kvk-nf S-kvk-nf og S-kk-nf T-kk-nf M-kk-nf.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1 Áfrýjandi skaut málinu til Landsréttar 13. júlí 2018. Áfrýjað er dómi Héraðsdóms Reykjavíkur 25. júní 2018 í máli nr. E2534/2017.

2 Áfrýjandi krefst þess að stefndi verði dæmdur til að greiða honum 18.513.754 krónur, auk dráttarvaxta samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 7. september 2017 til greiðsludags. Jafnframt krefst hann sýknu af „öllum kröfum stefnda í gagnsök“. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Landsrétti. 3 Stefndi krefst þess að hinn áfrýjaði dómur verði staðfestur. Þá krefst hann málskostnaðar fyrir Landsrétti.

Niðurstaða

4 Svo sem nánar er rakið í hinum áfrýjaða dómi deila aðilar um efndir kaupsamnings 31. júlí 2013 um kaup á nánar tilgreindum búnaði og framleiðsluréttindum, meðal annars á framleiðslurétti á tölvustýrðri F189 flökunarvél. Áfrýjandi heldur því fram að flökunarvélin hafi ekki uppfyllt kröfur um CEöryggismerkingar, teikningar að vélinni hafi ýmist vantað eða ekki verið fullnægjandi og að hugbúnaður hafi verið úreltur.

5 Við aðalmeðferð málsins í héraði bar K-kk-nf K-kk-nf Á-kk-nf, rekstrarstjóri áfrýjanda, að framangreindir gallar hefðu komið fram seint á árinu 2013 í tengslum við sölu á flökunarvél til Póllands í nóvember sama ár. Samkvæmt framburði R-kk-ef I-kk-ef K-kk-ef, vélahönnuðar hjá áfrýjanda, krafðist hinn pólski kaupandi þess að áfrýjandi útvegaði öryggishlíf á vélina þar sem vélin stæðist ekki öryggiskröfur. Þá bar A-kk-nf M-kk-nf H-kk-nf, stjórnarformaður áfrýjanda, að þegar kröfur hins pólska kaupanda komu fram hefði komið í ljós að vélin stæðist ekki öryggiskröfur. Jafnframt hafi flökunarvélar, sem áður voru seldar ýmsum aðilum, farið að stöðvast fljótlega eftir þessa sölu til Póllands. Enn fremur bar hann að þegar flökunarvélinni, sem seld var til Póllands, var skilað í febrúar 2014, hafi verið komið í ljós að hún stóðst ekki kröfur um CEöryggismerkingar.

6 Framangreindur vitnisburður er í samræmi við lýsingar áfrýjanda í héraðsdómsstefnu þar sem ítrekað er greint frá því að ýmist fljótlega eða skömmu eftir að skrifað var undir kaupsamninginn 31. júlí 2013 hafi komið í ljós að flökunarvélin væri ekki tilbúin til sölu og að leggja þyrfti í umtalsverðan kostnað áður en unnt yrði að hefja sölu á henni.

7 Á áfrýjanda hvíldi skylda samkvæmt 1. mgr. 31. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup, sem ekki er ágreiningur um að gildi um lögskipti málsaðila, til að rannsaka hið selda jafnskjótt og sanngjarnt tækifæri gafst. Er sú rannsóknarskylda sérstaklega rík ef hlutur er keyptur til nota í atvinnurekstri kaupanda. Að sama skapi hvíldi sú skylda á áfrýjanda samkvæmt 1. mgr. 32. gr. sömu laga að tilkynna stefnda án ástæðulauss dráttar um ætlaðan galla. Í ljósi yfirlýsinga áfrýjanda í héraðsdómsstefnu og framangreinds framburðar starfsmanna og stjórnarformanns áfrýjanda verður því slegið föstu að eigi síðar en í febrúar 2014, þegar flökunarvélinni sem seld var til Póllands í nóvember 2013 var skilað, hafi áfrýjanda verið orðnir ljósir ætlaðir gallar á hinu selda. Ósannað er að áfrýjandi hafi tilkynnt stefnda munnlega um gallana og liggur ekki annað fyrir en að áfrýjandi hafi fyrst tilkynnt um þá með ódagsettri tilkynningu sem stefndi tók við 13. júlí 2015 eða um sextán mánuðum eftir að hann varð þeirra var. Með framangreindu aðgerðarleysi glataði áfrýjandi rétti sínum til að bera fyrir sig ætlaða galla. 8 Þegar af þessari ástæðu og að öðru leyti með skírskotun til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur.

9 Áfrýjanda verður gert að greiða stefnda málskostnað fyrir Landsrétti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Ákvæði hins áfrýjaða dóms um sýknu stefnda, Hólfs og gólfs ehf., af fjárkröfu áfrýjanda, 3X Technology ehf., og um fjárkröfu stefnda á hendur áfrýjanda í gagnsök í héraði sem og um málskostnað þar fyrir dómi, skulu vera óröskuð.

Áfrýjandi greiði stefnda 1.000.000 króna í málskostnað fyrir Landsrétti.