500/2021

Útdráttur

Málið höfðuðu K og S til heimtu 15.211.014 króna auk vaxta vegna galla á fasteign sem þau höfðu keypt af G og til útgáfu afsals fyrir fasteigninni. Í gagnstefnu krafðist G þess að K og S yrðu dæmd til að greiða honum 3.000.000 króna, auk dráttarvaxta, gegn útgáfu afsals. Með dómi héraðsdóms var fallist á að fasteignin væri gölluð og að G skyldi greiða K og S 10.429.514 krónur með dráttarvöxtum auk þess að gefa út afsal fyrir fasteigninni. Í kjölfar dóms héraðsdóms kröfðust K og S löggeymslu á eignum G til tryggingar kröfu sinni. Tók sýslumaðurinn á höfuðborgarsvæðinu, að ábendingu G, í löggeymslu eignarhluta hans í nánar tilgreindri fasteign. K og S gáfu síðar út veðleyfi sem heimilaði kaupanda að fasteigninni að veðsetja eignina gegn því skilyrði að krafa K og S að fjárhæð 15.769.664 krónur yrði greidd inn á vörslureikning í eigu lögmanns K og S. Var það gert og kom lögmaðurinn greiðslunni í framhaldinu áfram til K og S. Í úrskurði Landsréttar kom fram að áfrýjandi hefði að fullu greitt kröfu K og S á hendur sér. Þá lægi fyrir að G hefði fengið kröfu sína á hendur K og S um greiðslu eftirstöðva kaupverðs greidda með skuldajöfnuði en G lýsti því yfir í gagnstefnu að afsal yrði gefið út við greiðslu þeirrar kröfu. Samkvæmt því hafði G ekki lögvarða hagsmuni af því að hinn áfrýjaði dómur kæmi til endurskoðunar. Var því fallist á með K og S að vísa bæri málinu frá Landsrétti.

Úrskurður Landsréttar

Landsréttardómararnir A-kk-nf E. J-kk-nf, J-kk-nf H-kk-nf og K-kvk-nf S-kvk-nf kveða upp úrskurð í máli þessu.

Málsmeðferð og dómkröfur aðila

1

Áfrýjandi skaut málinu upphaflega til Landsréttar 16. maí 2021. Ekki varð af fyrirhugaðri þingfestingu þess 30. júní sama ár og áfrýjaði hann öðru sinni 26. næsta mánaðar. Áfrýjað er dómi Héraðsdóms Reykjavíkur 19. apríl 2021 í málinu nr. E-2

Áfrýjandi krefst þess aðallega að hinn áfrýjaði dómur verði ómerktur og málinu heimvísað til löglegrar meðferðar. Til vara krefst áfrýjandi þess að hann verði sýknaður af öllum kröfum stefndu. Að því frágengnu krefst hann þess að dómkröfur stefndu verði lækkaðar. Þá krefst áfrýjandi þess að stefndu verði dæmd til að greiða honum 3.000.000 króna með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 3. júlí 2017 til greiðsludags, gegn útgáfu afsals.

Jafnframt krefst áfrýjandi málskostnaðar í héraði og fyrir Landsrétti.

3

Stefndu krefjast þess aðallega að málinu verði vísað frá Landsrétti. Til vara krefjast þau þess að hinn áfrýjaði dómur verði staðfestur. Þá krefjast þau málskostnaðar.

4

Málið var flutt um formhlið 5. maí 2022.

Málsatvik

5

Atvik málsins eru rakin í hinum áfrýjaða dómi. Fyrir Landsrétt hefur verið lagður fram nokkur fjöldi gagna um atvik máls eftir að hinn áfrýjaði dómur gekk. Samkvæmt þeim kröfðust stefndu 21. maí 2021 löggeymslu á eigum gerðarþola til tryggingar kröfu sinni samkvæmt hinum áfrýjaða dómi, sbr. 1. mgr. 23. gr. laga nr. 31/1990 um kyrrsetningu, lögbann o. fl. Sýslumaðurinn á höfuðborgarsvæðinu tók beiðnina fyrir 10. júní sama ár og tók að ábendingu áfrýjanda í löggeymslu eignarhluta hans í fasteign að Dverghömrum 18 í Reykjavík fyrir kröfum stefndu.

6

Áfrýjandi veitti 14. ágúst 2021 D-kk-þgf E-x-x V-kk-þgf umboð til að skrifa undir öll skjöl tengd sölu á Dverghömrum 18. Náði umboðið til undirritunar á „öllum skjölum tengdum sölu eignarinnar s. s. undirritun söluumboðs, kauptilboðs, kaupsamnings, afsals, lánaskjala, veðleyfa, ráðstöfunar og önnur skjöl sem kann að þurfa að undirrita í tengslum við fyrrgreinda sölu.“

7

Stefndu gáfu út veðleyfi 23. ágúst 2021 sem heimilaði kaupanda fasteignarinnar að Dverghömrum 18 að veðsetja eignina gegn því skilyrði að krafa stefndu að fjárhæð 15.769.664 krónur yrði greidd inn á nánar tilgreindan vörslureikning, sem mun vera vörslureikningur í eigu lögmanns stefndu. Kom fram að veðréttur„ fjárnámsins vegna löggeymslu“ myndi þoka fyrir þeim veðum sem veðleyfið var fyrir þar til greiðsla bærist en þá yrði því aflýst af eigninni. D-kk-nf E. V-kk-nf ritaði samþykki sitt undir veðleyfið fyrir hönd áfrýjanda sem afsalahafa. Arion banki hf. millifærði 17. september sama ár 15.769.664 krónur inn á vörslureikning lögmanns stefndu. Við munnlegan flutning þessa þáttar málsins fyrir Landsrétti upplýsti lögmaður stefndu um að hann hefði í framhaldinu komið greiðslunni áfram til stefndu.

8

Lögmaður stefndu sendi lögmanni áfrýjenda tölvupóst 20. september 2021 þar sem hann spurðist fyrir um hvort mál þetta, sem er hér fyrir dómi, yrði fellt niður þar sem krafa stefndu væri fullgreidd. Lögmaður áfrýjenda svaraði lögmanninum sama dag og upplýsti um að af hálfu áfrýjanda væri „[e]kki [...] litið svo á að innborgun inn á fjárvörslureikning sé uppgjör kröfunnar.“ Greiðslan hefði verið lögð inn á reikninginn vegna sölu á veðandlaginu og um það samið að hann gætti fjárins þar til endanleg niðurstaða málsins lægi fyrir.

Niðurstaða

9

Í hinu skilyrta veðleyfi, sem stefndu gáfu út 23. ágúst 2021, og var grundvöllur þess að Arion banki hf. greiddi framangreinda greiðslu inn á vörslureikning lögmanns stefndu var enginn fyrirvari annar gerður en að krafan skyldi greidd inn á þann reikning. Þá samþykkti umboðsmaður áfrýjanda ráðstöfunina sem í veðleyfinu fólst án nokkurs fyrirvara. Hvergi kom fram að fjárhæðin skyldi falin lögmanninum til varðveislu og engin gögn eru í málinu um að samkomulag hafi verið gert við lögmanninn um slíkt. Yfirlýsingar þeirra fasteignasala sem komu að málinu fyrir hönd áfrýjanda bera, gegn andmælum lögmanns stefndu, ekki um annað en þeirra skilning á ráðstöfuninni. Í samræmi við framangreint er ekki annað unnt en að líta svo á að með greiðslu áfrýjanda hafi falist greiðsla á kröfu stefndu.

10

Stefndu höfðu einnig uppi kröfu á hendur áfrýjanda um útgáfu afsals. Áfrýjandi hafði uppi gagnkröfu í málinu á hendur stefndu með gagnstefnu þar sem hann krafði stefndu um eftirstöðvar kaupverðs að fjárhæð 3.000.000 króna gegn útgáfu afsals. Skylda stefndu til greiðslu lokagreiðslu kaupverðs var óumdeild í málinu og var henni með dómi héraðsdóms skuldajafnað að kröfu aðila á móti dæmdum skaðabótum stefndu.

Þar sem kaupsamningurinn væri þar með að fullu efndur af hálfu stefndu féllst héraðsdómur á útgáfu afsals úr hendi áfrýjanda.

11

Eins og rakið hefur verið hefur áfrýjandi greitt að fullu kröfu stefndu á hendur sér. Þá liggur fyrir að áfrýjandi hefur fengið kröfu sína á hendur stefndu um greiðslu eftirstöðva kaupverðs greidda með skuldajöfnuði en eins og að framan er rakið lýsti hann því yfir í gagnstefnu að afsal yrði gefið út við greiðslu þeirrar kröfu. Samkvæmt öllu framansögðu hefur áfrýjandi því ekki lögvarða hagsmuni af því að hinn áfrýjaði dómur komi til endurskoðunar. Verður því fallist á með stefndu að vísa beri málinu frá Landsrétti.

12

Eins og atvikum er háttað í máli þessu verður málskostnaður milli aðila fyrir Landsrétti felldur niður.

Úrskurðarorð :

Máli þessu er vísað frá Landsrétti.

Málskostnaður fyrir Landsrétti fellur niður.