armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Վահան Բիչախչյան (ֆուտբոլիստ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Վահան Բիչախչյան (այլ կիրառումներ)Վահան Վարդանի Բիչախչյան (հուլիսի 9, 1999(1999-07-09), Գյումրի, Հայաստան), հայ ֆուտբոլիստ, Սլովակիայի «Ժիլինայի» և Հայաստանի մինչև 19 տարեկանների հավաքականի հարձակվող։ The Guardian-ի վարկածով 2016 թվականի աշխարհի ամենատաղանդավոր 60 պատանի ֆուտբոլիստներից մեկը։ Եվրագավաթներում գոլի հեղինակ դարձած ամենաերիտասարդ ֆուտբոլիստը։


== Կենսագրություն ==
Վահան Բիչախչյանը ծնվել է 1999 թվականի հուլիսի 9-ին, Գյումրիում՝ ֆուտբոլային մարզիչ Վարդան Բիչախչյանի ընտանիքում։ Նրան անվանում են «Նոր Մխիթարյան»։


== Ակումբային կարիերա ==


=== «Շիրակ» ===


== Միջազգային կարիերա ==


=== Հայաստանի Մ19 հավաքական ===
Բիչախչյանը Հայաստանի մինչև 19 տարեկանների հավաքականում անցկացրել է 18 խաղ՝ դառնալով 7 գոլի և 2 գոլային փոխանցման հեղինակ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վահան Բիչախչյանի էջը transfermarket.com կայքում
Փոքր Սևերնայա (Սևերնայայի վտակ)

Փոքր Սևերնայա (ռուս.՝ Малая Северная), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կեմերովոյի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Սևերնայա գետի ձախ ափին՝ 2 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 12 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Տոմը գտնվում է Նովոկուզնեցկ քաղաքից մինչև Կեմերովո քաղաք, գետի ենթաավազանը՝ Տոմ։ Գետի ավազանը՝ Վերին Օբից մինչև Իրտիշ թափվելը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Տարասովկա (գյուղ, Ռոմնիի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՏարասովկաՏարասովկա (ուկրաիներեն՝ Тарасівка), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Ռոմնիի շրջանում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Բաբինո (գյուղ, Տոսնենսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԲաբինոԲաբինո (ռուս.՝ Бабино), գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Տոսնենսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 351 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Հաբել Ամատունի

Հաբել եպիսկիպոս Ամատունի (գրաբ.՝ Հաբէլ Ամատունեաց, 7-րդ դար - 8-րդ դար), Հայ Առաքելական եկեղեցու հոգևորական, Ամատունյաց թեմի առաջնորդ, Ամատունիների իշխանական տոհմից։ Մասնակցել է 726 թվականին տեղի ունեցած՝ Մանազկերտի հայ-ասորական եկեղեցական ժողովին։


== Տես նաև ==
Մանազկերտի ժողով
Ամատունիներ


== Ծանոթագրություններ ==
7-րդ հարավային զուգահեռական

7-րդ հարավային զուգահեռական, հասարակածից 7° դեպի հարավ գտնվող լայնությունների շրջանագիծն է։
Անցնում է Աֆրիկայով, Հնդկական օվկիանոսով, Խաղաղ օվկիանոսով, Հարավային Ամերիկայով և Ատլանտյան օվկիանոսով։ 

Լայնության մեկ աստիճանին համապատասխանում է 110 495 մ երկարություն։
Հասարակածից հեռավորությունը կազմում է 774 կմ։


== Սահմաններ ==
Աֆրիկայում զուգահեռականը համընկնում է Անգոլան Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունից բաժանող սահմանի հետ։


== Զուգահեռականով հատվող տարածքները ==
Գրինվիչի միջօրեականից սկսած դեպի արևելք՝


== Տես նաև` ==
8-րդ հարավային զուգահեռական
6-րդ հարավային զուգահեռական


== Ծանոթագրություններ ==
Նոր ազգայնականություն (21-րդ դար)

Նոր ազգայնականություն, 2010-ականների կեսերին առաջացած ազգայնականության տեսակ հիմնականում, բայց ոչ բացառապես, Արևմտյան Եվրոպայում և Հյուսիսային Ամերիկայում։ Առնչվում է մի շարք դիրքորոշումների հետ, այդ թվում աջաթևյան պոպուլիզմի, հակագլոբալացման, նատիվիզմի, պրոտեկցիոնիզմի, էմիգրացիայի ընդդումյան և եվրաթերահավատության (որտեղ կիրառելի է)։ Համաձայն գիտնականի, «ազգայնականների դիմադրությունը գլոբալ լիբերալիզմին դարել է արևմտյան քաղաքականության ամենաազդեցիկ ուժը 2016 թվականին»։ Նոր ազգայնականության առավելապես բացահայտ արտացոլումներն են Միացյալ Թագավորության Եվրոպական Միությունից դուրս գալու հանրաքվեն և ԱՄՆ-ի նախագահական ընտրություններում Դոնալդ Թրամփի որպես 45-րդ նախագահի հաղթանակը։


== Ծանոթագրություն ==

Կաղապար:Քաղաքական գաղափարախոսություններ
Ծագող արևի երկրի դրոշ

Ծագող արևի երկրի դրոշ (ճապ.՝ 旭日旗), Ճապոնիայի ռազմական դրոշ։ Այս դրոշը օգտագործվում է հաջողություն ցականալու դեպքում, իսկ որպես ռազմական դրոշ առաջին անգամ օգտագործվել է Էդոյի ժամանակաշրջանում (1854 թվականից)։
1870 թվականի հունվարի 27-ին այն ընդունվել է որպես Մեյձիի ժամանակաշրջանի ազգային դրոշ քաղաքականության շրջանակում։ Ներկայումս դրոշը շարունակում են օգտագործել ռազմածովայինները և փոփոխված տարբերակով՝ Ճապոնիայի ցամաքային զինված ուժերը, իսկ նրա պատկերը հայտնվում է  ապրանքների և գովազդային պաստառների շարքում։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ընթացքում դրոշը օգտագործել են ճապոնական զորքերը Հարավային Կորեայի նվաճման և օկուպացիայի ժամանակ, իսկ Չինաստանում այն համարվում է ճապոնական ռազմամոլության և իմպերիալիզմի խորհրդանիշը, իսկ նրա օգտագործումը համարվում է վիրավորիչ։


== Արտաքին տեսք ==
Դրոշը հիշեցնում է ներկայիս Ճապոնիայի դրոշը նրանով, որ ունի կարմիր շրջան, տեղակայված կենտրոնում կամ կենտրոնի մոտ, բայց տարբերվում է արևի ճառագայթների առկայությամբ, որոնք արտացոլում են Ճապոնիայի անվանումներից մեկը՝ «Ծագող արևի երկիր»։
Ճապոնական կայսերական բանակը սկսել է օգտագործել այս դրոշը 1870 թվականից։ Կայսերական բանակը և Կայսերական նավատորմը ունեցել են դրոշի տարբեր տեսակներ՝ ռազմածովայինների մոտ խորհրդանշական շրջանը գտնվում է ձողին ավելի մոտ, իսկ ցամաքային ուժերինը (այդ թվում զորագնդային զորքերում)՝ այն գտնվում է կենտրոնում։ Դրոշի ռազմածովային տարբերակը ընդունվել է 1889 թվականին։ Այն օգտագործվել է այդ ժամանակից մինչև Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ավարտը։ 1945 թվականի օգոստոսին Ճապոնիայի պարտությունից հետո բանակը և նավատորմը լուծարվել են, իսկ դրոշը այլևս չի օգտագործվել։ Միայն 1945 թվականին երկրի ԶՈՒ-ի ստեղծման ժամանակ կրկին ընդունվել է, ծովային ԶՈՒ-երը օգտագործում են տասնվեց շողերով տարբերակը, իսկ ցամաքայինները՝ ութովը։


== Ընկալում ==
Դրոշի օգտագործումը վիրավորական է համարվում այն երկրներում, որոնք երբև տուժել են ճապոնական ռազմական նվաճողական գործողություններից, այդ թվում Հարավային Կորեան և Չինաստանը, որտեղ այն համարվում է ճապոնական ռազմամոլության խորհրդանիշ։ 2008 թվականին կայացած Օլիմպիական խաղերի ժամանակ ճապոնացի երկրպագուներին զգուշացվել է, որ այդ դրոշի օգտագործումը կարող է առաջացնել բախումներ և խնդիրներ չինացիների հետ։ Հենց Ճապոնիայում այդ դրոշը օգտագործվում է սպորտային իրադարձություններում և բողոքի ցույցերի ժամանակ մի քանի աջակողմյան խմբերի կողմից։


== Նմանատիպ դրոշներ ==

		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Բուբա (այլ կիրառումներ)

Բուբա անվանումը կարող է ունենալ հետևյալ կիրառումները․

Բուբա - գյուղակ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Կարաքիլիսայի գավառակում,
Բուբա - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Աղբակի գավառում։
Կլոր-հորիզոնական աղեղ

Կլոր-հորիզոնական կամ մերձհորիզոնային  ծիածան («կրակե ծիածան»)- հալոյի տեսքերից մեկը, մթնոլորտի մեջ հարաբերական հազվագյուտ օպտիկական երևույթ, որն արտահայտվում է հորիզոնական ծիածանի հայտնման ժամանակ, առանձնացված է թեթև, բարձր տեղակայված փետրավոր ամպերի ֆոնին։


== Երևույթի ֆիզիկա ==
Ֆենոմենը առաջանում է հետևյալ պայմաններում.                                                                                                         
Հորիզոնի վրա արևը պետք է լինի 58 աստիճանից ավելի,
Երկնքում պետք է լինեն փետրավոր ամպեր,
Տափակ բյուրեղները ամպերի մեջ պետք է կողմնորոշված լինեն հորիզոնական դիրքով։Հյուսիսի -ից 55° հյս. լայն․ հյուսիս և հարավից 55° հրվ. լայն.հարավ այդ երևույթը չի կարող դիտվել  (երկրագնդի մակերևույթից), քանի որ Արեգակն այնտեղ այդքան չի բարձրանում (սակայն բարձրանալով սարի գագաթը այն կարող ենք դիտել): Ծիածանը հայտնվում է ծայրահեղ դեպքում 57,8° (90°−32,2°) լայնություններում հորիզոնի վրա, պայծառության գագաթնակետը  67,9° է։
Ֆենոմենի հազվագյուտությունը բացատրվում է այն բանով, որ բյուրեղիկները ամպի մեջ պետք է լինեն հորիզոնական կողմնորոշման արևի շողերը բեկելու համար։ Շողերը ընկնում են ուղղահայաց վեցանիստ բյուրեղի կողմնային նիստի վրա, անցնում են նրա միջով և դուրս են գալիս ներքին հորիզոնական կողմով։ Այսպիսի սխեման ապահովում է տարրապատկերային գույների առանձնացում, որոնք, ծիածանի նման, «վառում են» փետրավոր ամպերում։ 


== Տես նաև ==
Ծիածան
Սադափե ամպեր


== Ծանոթագրություններ ==
Վահագն (այլ կիրառումներ)

Վահագն, կարող է վերաբերել՝

Վահագն - պատերազմի, քաջության և հաղթանակի գերագույն աստվածը հին հայկական դիցաբանության մեջ
Վահագն - Ռուդոլֆ Գալստյանի կողմից 2007 թվականին հիմնած երաժշտական նախագիծ, հանդես է գալիս հեթանոսական մետալ, ինչպես և Բլեք-մետալ և ֆոլկ մետալ ոճերով
Վահագն - համաստեղություն երկնքի հյուսիսային կիսագնդում
Բլագոդատնոե (գյուղ, Դոլինսկայայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԲլագոդատնոեԲլագոդատնոե (ուկրաիներեն՝ Благодатне), գյուղ Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Դոլինսկայայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Բլագոդատնոե գյուղում բնակվում էր 131 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,792 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 165,4 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
God Is a Woman

«God Is a Woman» (հայերեն՝ Աստվածը կին է), ամերիկացի երգչուհի Արիանա Գրանդեի սինգլը նրա չորրորդ ստուդիական ալբոմի՝ Sweetener-ի համար։ Երգը թողարկվել է 2018 թվականի հուլիսի 13-ին Republic Records լեյբլում։


== Պատմություն ==
«God Is a Woman» անվանումը առաջին անգամ ցուցադրվում է «No tears left to cry» սինգլի տեսահոլովակում, որում թվարկվել է նաև գալիք ալբոմի երգացանկը։ 2018 թվականի մայիսի 1-ին Գրանդեն հաստատել է երգի անունը The Tonight Show Starring Jimmy Fallon հաղորդման ժամանակ։ Հունիսի 27-ին Գրանդեն հայտնել է, որ երգը կդառնա գալիք ստուդիական ալբոմի պաշտոնական երկրորդ սինգլը։ Այն ի սկզբանե անոնսացվել է Թվիթերի նրա կայքէջի միջոցով, ասելով, որ երգի թողարկումը կկայանա հուլիսի 20-ին։ Սակայն, հետո երգչուհին որպես թողարկման ամսաթիվ ասել է՝ հուլիսի 13-ը։
«God Is a Woman» երգը է հիփ հոփ և փոփ ոճերի երաժշտություն է, թրեփի և ռեգիի ազդեցությամբ։ Time ամսագիրը բնութագրել է երգը որպես կրքի հանդիսավոր հրավառություն, որում Գրանդեի ձայնը լսվում է որպես երգչախումբ, բայց նա մենակ է երգում։ Երգի ընթացքում Գրանդեն լիրիկական կերպով ներառում է թեմաներ, որոնք ընդգրկում են նրա կանացիությունը, սեքսուալությունը և հոգևորությունը։
Երգը ստացել է դրական արձագանքնե երաժշտական քննադատների և համացանցային հրատարակությունների կողմից՝ Mike Nied-ը   Idolator հրատարակությունից, Bryan Rolli-ն Forbes ամսագրից («ամառվա լավագույն երգերից մեկը, եթե ոչ ամբողջ տարվա», V Magazine («չափազանց փայլուն թրեք»)։


== Երաժշտական տեսահոլովակ ==
Տեսահոլովակը նկարահանվել է Դեյվ Մեյերսի կողմից, իսկ նրա պրեմիերան եղել 2018 թվականի հուլիսի 13-ին Vevo ալիքով։ Տեսահոլովակը վիզուալիզացնում է ամպերով լցված ետնապատկերը, որը հետո անցնում է տիեզերական դրվագի, որը ավարտվում է երգչուհու նկարով։ Տեսահոլովակը հակահարված է տալիս «Սարսափելի օրվանը», Միքելանջելոյի Ադամի արարումը ֆրեսկոյում (որտեղ Արիանան Հայր Աստծո դերում է), Հռոմուլոսի և Հռեմոսի հետ և հին հունական դիցաբանությունում։


== Ձայնագրման մասնակիցներ ==
Tidal-ի տվյալներով։


== Հիթ-շքերթներ ==


== Հավաստագրեր ==


== Թողարկման պատմություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
Ափրիկյան

Ափրիկյան, հայկական ազգանուն։


== Ազգանունը կրողներ ==
Ալեքսանդր Նահապետի Ափրիկյան (1855-1892), նոտար, թղթակից։
Պետրոս Նահապետի Ափրիկյան (1854-1908), բժիշկ, երգիչ։


== Տես նաև ==
Ապրիկյան
Աֆրիկյան


== Ծանոթագրություններ ==
Ամինդոմաոյա

Ամինդոմաոյա (ռուս.՝ Аминдомаоя), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կարելական ինքնավար հանրապետությունում։


== Ընդհանուր տեղեկություններ ==
Հոսում է Ամինդոմաոյա լճից 164 մ ծովի մակարդակից։ Հոսում է Մուեզերսկի և Մեդվեժեգորսկի շրջաներում։ Թափվում է է Վոլոմա գետի ձախ ափին՝ 74 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 36 կմ է, ավազանի տարածքը 248 կմ2։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Բարենցի Սպիտակ ծովի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Սեգեժա, գետի ենթաավազանը բացակայում է։ Գետի գետային ավազանը Կոլսկի թերակղզին և Կարելիի, թափվում է Սպիտակ ծով։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 02020001112102000006019


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
UTC+8

UTC+8, ժամային գոտի, որում ժամանակը 8 ժամով առաջ է ընկնում UTC-ից։


== Ամբողջ տարվա ընթացքում ==
 Ռուսաստան
Իրկուտսկի մարզ
Բուրյաթիա
 Չինաստան
 Մոնղոլիա (կենտրոնական և արևելյան մաս)
 Մակաո
 Մալայզիա
 Սինգապուր
 Ֆիլիպիններ
 Բրունեյ
 Չինաստանի Հանրապետություն
 Ինդոնեզիա (կենտրոնական մաս)
 Ավստրալիա (արևմտյան մաս)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
UTC+8 գոտում գտնվող քաղաքներ
Միավորների միջազգային համակարգ

Միավորների միջազգային համակարգ, ՄԻ համակարգ, ֆիզիկական մեծությունների միավորների համակարգ։ Ընդունել և գործնական կիրառության է հանձնարարել Չափերին և կշիռների XI գլխավոր կոնֆերանսը (հոկտեմբեր, 1960, Փարիզ, տե՛ս Չափագիտական ծառայություն)։ Կրճատ նշանակվում է ՄՀ (միջազգային նշանակումը՝ SI, ըստ "Système international" անվանման սկզբնատառերի)։


== Պատմություն ==
ԽՍՀՄ-ում գործածության մեջ է դրվել 1963-ի հունվարի 1-ից։ ՄՀ մշակվել է միավորների տարբեր համակարգերի բարդ համախմբությունը և Չափերի մետրական համակարգի հիման վրա կազմված առանձին արտահամակարգային միավորները փոխարինելու, ինչպես նաև միավորներից օգտվելը հեշտացնելու նպատակով։


== Նպատակահարմարությունը ==
ՄՀ-ի առավելություններն են՝ ունիվերսալությունը (ընդգրկում է գիտության և տեխնիկայի բոլոր բնագավառները) և կոհերենտությունը, այսինքն՝ համեմատականության գործակից չպարունակող հավասարումների հիման վրա կազմվող ածանցյալ միավորների համաձայնեցվածությունը։ Վերջինիս շնորհիվ, հաշվարկներ կատարելիս, վերանում է բանաձևերի մեջ միավորների ընտրությունից կախված գործակիցներ մտցնելու անհրաժեշտությունը։
Աղյուսակներում ստորև բերված են ՄՀ-ի հիմնական, լրացուցիչ և որոշ ածանցյալ միավորների անվանումներն ու նշանակումները (միջազգային և հայերեն)։ Առաջին երեք հիմնական միավորները (մետր, կիլոգրամ, վայրկյան) թույլ են տալիս համաձայնեցված ածանցյալ միավորներ կազմել մեխանիկական բնույթ ունեցող բոլոր մեծությունների համար, իսկ մյուսները (ամպեր, կելվին, կանդելա, մոլ) ավելացված են մեխանիկականի չբերվող մեծությունների ածանցյալ միավորներ կազմելու նպատակով։ Ռադիան և ստեռադիան լրացուցիչ միավորները ծառայում են հարթ կամ մարմնային անկյուններից կախված մեծությունների ածանցյալ միավորները կազմելու համար։ Բազմապատիկ միավորների անվանումները կազմելիս օգտվում են համապատասխան նախածանցներից (դեցի, սանտի, հեկտո, մեգա և այլն)։


== Միավորները ==
ՄՀ միավորների անվանումները գրվում են փոքրատառ, իսկ նշանակումը՝ առանց կետի, ի տարբերություն սովորական հապավումների։ Ներկայումս տարբերում են ՄՀ հիմնական և ածանցյալ միավորներ։


=== Հիմնական միավորներ ===


=== Ածանցյալ միավորներ ===


== ՄՀ արտահամակարգային միավորներ ==
ՄՀ մեջ չմտնող որոշ միավորներ Չափերի և կշիռների միջազգոյին բյուրոյի որոշման համաձայն, գործածվում են ՄՀ միավորների հետ համատեղ։


== Տես նաև ==
Միավորների համակարգեր
Պլանկի միավորներ


== Գրականություն ==
Бурдун Г․ Д․, Справочник по Международной системе единиц, М, 1971


== Ծանոթագրություններ ==
Զալազնայա (այլ կիրառումներ)

Զալազնայա, կարող է վերաբերել՝

Զալազնայա - գետ Ռուսաստանում, Պեչորայի վտակը
Զալազնայա - գետ Ռուսաստանում, Ցեբյուգայի վտակը
Տաբորովկա

Տաբորովկա (ուկրաիներեն՝ Таборівка), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Վոզնեսենսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1946 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Տաբորովկա գյուղում բնակվում էր 1 839 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3532 կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Մոշչնոե

Մոշչնոե (ռուս.՝ Мощное), գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Վիբորգսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ուդե

Ուդե (վրաց.՝ უდე), հայաբնակ գյուղ Վրաստանի Սամցխե-Ջավախեթի երկրամասի Ադիգենի մունիցիպալիտետի կազմում, Ախալցխա քաղաքից ուղիղ գծով 17 կմ արևմուտք։ Զազալո գյուղի հետ միասին ընդգրկված է Ուդե համայնքի կազմում։


== Աշխարհագրություն ==
Բնակավայրը տեղակայված է Փոցխով գետի ձախ վտակ Քոբլիանի աջակողմում, ծովի մակերևույթից 1070-1260 մ բարձրության վրա։


== Պատմություն ==
Ներկայում գյուղի պատմության մասին քիչ տեղեկություններ են ուսումնասիրված։ Հայտնի է, որ դեռևս 14-16-րդ դարերում գյուղում բնակվում էին առաքելադավան հայեր։ Հետագայում գրեթե ամբողջությամբ գյուղի հայերը դարձել են կաթոլիկ եկեղեցու հետևորդ։
Գյուղի հայ կաթողիկե քահանաներից հիշատակվում են 1842 թվականին Ուդեի հայ կաթողիկե համայնքի քահանա տեր Մխիթարը։ 1909 թվականին հիշվում է հայ կաթողիկե ծխատեր քահանա Ստանիսլավ Կաճկաճյանցը։ 1915 թվականին հիշվում է Թովմաս Իգիթխանյանը` որպես հայ կաթողիկ Սուրբ Աստվածամոր եկեղեցու քահանա։
1916 թվականին գյուղում գործել է նախարարարական դպրոց, որտեղ ուսանել են 45 աշակերտ (միայն տղաներ)։


== Բնակչություն ==
Համաձայն 1595 թվականի Օսմանյան կառավարության կազմած հարկացուցակի` Ուդեն ունեցել է հայ բնակչություն։ Այդ ցուցակից հիշվում են Սավի որդի Աստվածատուրը, Զատիկի որդի Գրիգորը, նրա որդի Ազարը, նրա եղբայր Անանիան, Շահմիրանի որդի Մանվելը, Ազարի որդի տեր Հակոբը, նրա եղբայր Անանիան, Էմանեթի որդի Աստվածատուրը, Աղդարի որդի Աստվածատուրը, նրա եղբայր Խաչատուրը, Ատոլի որդի Աստվածատուրը և այլն։
Գրավոր աղբյուրներում ուդեցի հայերի մասին առավել հաճախ հիշատակվում է 18-րդ դարից։
Արդեն 1879 թվականին Ուդեն հիշվում է որպես զուտ հայ կաթոլիկեներով բնակեցված գյուղ։

Համաձայն տարբեր ոլորտների հայ ուսումնասիրողների՝ Ուդեի բնակչությունը էթնիկ հայեր են, ովքեր նախկինում դավանել են հայ կաթոլիկություն։ Մի շարք բժիշկների պնդմամբ՝ Ուդե և Արալ գյուղերում տարածված հայերին բնորոշ երևանյան հիվանդությունը գենետիկ առումով ապացուցվել է, որ բնակիչները հայեր են, քանի որ հիվանդության այդ ձևը հանդիպում է միայն հայերի մոտ։


== Պատմական հուշարձաններ ==
Գյուղի տարածքում են գտնվում հայ կաթողիկե Սուրբ Աստվածամայր եկեղեցին, վերջինիս կից Սուրբ Գևորգ մատուռը։ Որոշ աղբյուրներում հիշատակվում է նաև Սուրբ Սարգիս մատուռը։ Մի շարք այլ հուշարձաններ<ref name="Օրացոյց">:


== Նշումներ ==


== Ծանոթագրություներ ==
Մարզեկ

Մարզեկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Չարսանջակի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Խարբերդի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Գերմանիայի բնակչություն

Գերմանիայի բնակչությունը 2018 թվականի տվյալներով կազմում է 80,887,000 մարդ։ Բնակչության մեծամասնությունը ՝ 90-95 %-ը գերմանացիներ են։ Ապրում են նաև իտալացիներ, լեհեր, հայեր, հույներ, սլովակներ, թուրքեր, դանիացիներ, չեխեր և խորվաթներ։ Առանձնապես ստվար է թուրքական բնակչությունը, որը կազմում է ընդհանուր բնակչության 2,3%-ը։ Բնակչության 90%-ը բնակվում է քաղաքներում։ Բնակչության միջին խտությունը կազմում է 1 քառ. կմ-ի վրա մոտ 233 մարդ։ Գերմանիայի պետական լեզուն գերմաներենն է։ Բնակչության շուրջ 50%-ը կաթոլիկներ են, որոնք բնակվում են հիմնականում Գերմանիայի հարավային մասում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
Աշխարհի շուրջ գրքույկ, Թիվ 5, ՀԱՇ ԸՆԴ ՀԱՇ ՓՐԻՆԹ
Կենաց լեռներ

Կենաց լեռներ, Կենաց լեռնաշղթա, Կենացյուրտ, Կենցայուրտ, Հայաստանի Տավուշի մարզում։ Միափորի լեռների հյուսիսային ճյուղավորություններից, Վարագաջուր ու Տավուշ գետերի ջրաբաժանը։ Ամենաբարձր գագաթը Կենացսար (2139 մ), երկարությունը 42 կմ։ Սկսվում է  Միափոր գագաթից և ձգվում է հյուսիս-արևելքի ուղղությամբ։ Ծալքաբեկորավոր, էրոզային տեղատարումային լեռնաշղթա է։ Լանդշաֆտը լեռնատափաստանային և լեռնամարագագետնային է։


== Ծանոթագրություններ ==
Բաբկեն Արարքցյան

Բաբկեն Գուրգենի Արարքցյան (սեպտեմբերի 16, 1944(1944-09-16), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ քաղաքական, պետական գործիչ, ՀՀ ԳԽ (1991-1995), ԱԺ (1995-1998) նախագահ, ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների թեկնածու (1972), դոցենտ (1977)։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Երևանում։ Ավարտել է Մոսկվայի պետական համալսարանի մեխմաթ ֆակուլտետը (1966)։ 1977-1990 թվականներին դասախոսել է ԵՊՀ-ում, 1986 թվականից՝ հաշվողական մաթեմատիկայի մեթոդների կիրառումը բնական գիտությունների ամբիոնի վարիչ։ Ղարաբաղյան շարժման Հայաստանյան կոմիտեի (1988, մայիս) և ՀՀՇ հիմնադիր-անդամ (1989 թվականի նոյեմբերից 2000 թվականի դեկտեմբերը՝ ՀՀՇ վարչության անդամ)։ 1988 թվականի դեկտեմբերի 10-ին «Ղարաբաղ» կոմիտեի անդամների հետ ձերբակալվել է և 6 ամիս Մոսկվայում պահվել նախնական կալանքի։ 1990 թվականի մայիսին ընտրվել է ՀՀ ԳԽ պատգամավոր, օգոստոսին՝ ՀՀ ԳԽ նախագահի առաջին տեղակալ, այնուհետև՝ նախագահ։ 1998 թվականի փետրվարի 4-ին Լևոն Տեր-Պետրոսյանի քաղաքական խմբի հետ հրաժարական է տվել։ 1999 թվականից՝ Ժողովրդավարության և քաղաքացիական հասարակության զարգացման «Արմատ» կենտրոնի հիմնադիր-ղեկավար։


== Աղբյուրներ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Խոսքը ինքնիշխանության և անկախության մասին
Լինատե (օդանավակայան)

Էնրիկո Ֆորլանինիի անվան օդանավակայան (իտալերեն՝ Aeroporto di Milano-Linate) (IATA: LIN, ICAO: LIML), Միլանի երեք օդանավակայաններից մեկը։ Օդանավակայանը հիմնականում սպասարկում է ներքին և կարճ միջազգային չվերթներ, 2008 թվականին փոխադրվել է 9,2 մլն ուղևոր։ Օդանավակայանի անվանումը ստացել է Պեսկիերա Բորոմեո կոմունայի ոչ մեծ բնակավայրից։ Օդանավակայանը կրում է Էնրիկո Ֆորլանինիի անունը (իտալերեն՝ Aeroporto "Enrico Forlanini")՝ ի պատիվ Միլանում ծնված իտալացի գյուտարարի և ավիացիայի ռահվիրայի։ Լինատե օդանավակայանի շենքերը գտնվում են Սեգրատեի քաղաքապետարանի մոտ, օդանավակայանի մեծ մասը գտնվում է Պեսկիերա Բորոմեո կոմունայում։
Օդանավակայանը բացվել է 1930-ական թվականներին Միլանում Իդրոսկալոյի հիդրոպորտից հետո, երբ Տալիեոդո օդանավակայանը (գտնվում է Միլանի հարավային սահմանից 1 կմ հեռավորության վրա)՝ այդ ժամանակվա աշխարհի խոշորագույն օդանավակայաններից և օդանավակայաններից մեկը, չափազանց փոքր էր դարձել առևտրային ինքնաթիռների սպասարկման համար։ Լինատեն ամբողջությամբ վերակառուցվել է 1950-ականներին, իսկ հետո՝ 1980-ականներին։
Միլանի խոշորագույն օդանավակայանը Մալպենսան է (IATA: MXP, ICAO: LIMC): Լինատեն և Մալպենսան միացված են մայրուղող, նրանց միջև կա ավտոբուսային հաղորդագրություն։ Միլանի ագլոմերացիայի երրորդ օդանավակայանը՝ Օրիո Ալ Սերիոն, գտնվում է Բերգամոյից 1 կմ դեպի արևելք և Միլանից 42 կմ արևելք։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.milanolinate.eu/en Լինատե (օդանավակայան). պաշտոնական կայք
Բերեժնովկա (գյուղ, Կոբելյակի շրջան)

Բերեժնովկա (ուկրաիներեն՝ Бережнівка), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Բերեժնովկա գյուղում բնակվում էր 958 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Շառլոտենբուրգյան պալատ

Շառլոտենբուրգյան պալատ (գերմ.՝ Schloss Charlottenburg), Գերմանիայում բարոկկո ոճի ճարտարապետության հիասքանչ օրինակներից։ Տեղակայված է Բեռլինի նույնանուն թաղամասում։ Պալատը կառուցվել է Պրուսիական թագավորության թագավոր Ֆրիդրիխ առաջինի կնոջ՝ Սոֆիա Շառլոտտի կարգադրությամբ։ Սկզբնական շրջանում կոչվել է Լիտցենբուրգյան (գերմ.՝ Lietzenburg) և եղել է ամառային նստավայր, սակայն աստիճանաբար ընդարձակվել և դարձել է ծավալուն կառույց։


== Կառուցվածք ==
Շառլոտեբուրգ պալատի գլխավոր մուտքն ունի 48 մետրանոց գմբեթ, որի վրա Ֆորտունայի ոսկեզօծ արձանն է։ Պալատի գլխավոր թևում տեղակայված են Ֆրիդրիխի սենյակները։ Հատկապես հետաքրքիր է ընդունելությունների դահլիճը՝ հսկայական տարածք բարձր կամարներով, որմնախորշերով և հարթաքանդակներով։ Արևմտյան թևի վերջնամասում գտնվում է ճենապակյա դահլիճը, որտեղ կա չինական ճենապակու սքանչելի հավաքածու։
Պալատի արևմտյան կողմում է գտնվում մեծ ծաղկաջերմոցը, որը կառուցվել է 1709-1712 թվականներին։ Ձմռանը այնտեղ ցուցադրվել են հազվագյուտ բույսեր, իսկ ամռան ամիսներին այնտեղ անցկացվել են տոնական ցուցադրություններ։ Պալատը քանդվել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ և վերականգնողական աշխատանքներից հետո այնտեղ այժմ անցկացվում են հանդիսավոր երեկոներ, համերգներ։
Արևելյան կողմում տեղակայված են իտալական ոճով ամառային տնակը` Շինկելի տաղավարը (Schinkel Pavillon)։ Կառլ Ֆրիդրիխ Շինկելը այդ ժամանակաշրջանի առաջատար ճարտարապետն էր և այդ տունը կառուցել է 1825 թվականին, այժմ այդտեղ է գտնվում փոքր, բայց այցելությունների արժանի թանգարան, որտեղ ցուցադրվում են 1800-ական թվականների նկարիչների նկարներ և գծանկարներ։ Որոշ գեղանկարների հեղինակ է հենց ինքը՝ Շինկելը։
Պալատի ձևավորմանը մասնակցել է քանդակագործ Գուստավ Հերման Բլեզերը, ով քանդակել է Դանթեի, Պետրարկայի, Տասսոյի և Արիոստոյի մարմարե կիսանդրիները։


== Թագավորական ընտանքի դամբարաններ ==
Պալատական այգում գտնվում է դամբարան, որը կառուցվել է 1810 թվականին, և այնտեղ են թաղված Պրուսիայի թագուհի Լուիզան, նրա ամուսին Ֆրիդրիխ Վիլհելմ 3-րդը և թագավորական ընտանիքի մյուս անդամները։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.berlin.de/orte/sehenswuerdigkeiten/schloss-charlottenburg/ Archived 2014-07-06 at the Wayback Machine.
Շառլոտենբուրգյան պալատը քաղաքի պրուսական պալատների ֆոնդի և Բեռլին-Բրանդենբուրգի այգիների պաշտոնական կայքում (անգլ.)
Шарлоттенбург «Բեռլին։ Շառլոտենբուրգ — Ֆրիդրիխ Մեծի տատիկի պալատ»]
Շառլոտենբուրգյան պալատը berlin-net.ru ռուսալեզու հարթում
Շառլոտենբուրգյան պալատի ծաղկաջերմոցի ինտերակտիվ 360° նկարները
Սմոլանդ

Սմոլանդ (շվեդերեն՝ Småland, շվեդերեն արտասանություն: [ˈsmoːland] ( )), պատմական նահանգ Շվեդիայի հարավում, Գյոթալանդ շրջանի արևելյան հատվածում։ Småland անվանումը բառացի նշանակում է «փոքր երկիր»։


== Աշխարհագրություն ==
Սմոլանդ նահանգը հարավում սահմանակցում է Բլեքինգե և Սկոնե, արևմուտքում՝ Հալանդ, Վեստերյոտլանդ, Օստերյոտլանդ նահանգների հետ, ինչպես նաև Էլանդ կղզու հետ։ Ելք ունի դեպի Բալթիկ ծով Շվեդիայի արևելյան առափնյայի մոտ։ Սմոլանդի տարածքի վրա են գտնվում Կալմար, Կրունուբերգ և Յոնչյոպինգ լենների մեծ մասը, ինչպես նաև Էստերգյոթլանդ և Հալանդ լենների ոչ մեծ մասը։
Նահանգի տարածքի մեծ մասը ծածկված է անտառներով, որոնք հիմնականում տարածված են հողագործության համար քիչ պետքական ավազոտ և քարքարոտ հողերի վրա։ Մշակված հողերը զբաղեցնում են տարածքի մոտ 14 %-ը, մարգագետինները՝ 7 %-ը, անտառները՝ 50 %-ը։ 19-րդ դարի ընթացքում ցամաքեցվել են բազմաթիվ ճահիճներ և տորֆային հողեր։ Ամենաբարձր կետը Թոմտաբակենն է (377 մետր)։
Նահանգը հարուստ է լճերով։ Խոշորներից է Վեթեռն լիճը, որը Շվեդիայի երկրորդ խոշոր լիճն է, ինչպես նաև Բոլմեն և Օսնեն լճերը։
Նահանգի խոշոր քաղաքներից են Կալմարը, Վոկշյոն, Յոնչյոպինգը։


== Պատմություն ==
Սմոլանդում է գտնվում Շվեդիայի հնագույն քաղաքներից մեկը՝ Կալմարը։ Միջին դարերում այն պետության երրորդ խոշոր քաղաքն էր և խոշոր առևտրային կենտրոն էր համարվում, մասնավորապես, հենց նրա միջով էր արտահանվում երկաթը, որը վերահսկվում էր Գերմանիայի առևտրականների կողմից։
Դեռևս վիկինգների ժամանակներում լճերով և ճահիճներով հարուստ Սմոլանդի տարածքում երկաթ էր արդյունահանվում։ Սակայն հանքարդյունաբերությունը ծագել է 15-րդ դարում, երբ ոչ մեծ Տաբերգ (Taberg) քաղաքում սկսեցին հանքաքար հալեցնել։ XVI-XVII դարերում երկաթի մշակումն իսկական բում է ապրել, երբ դարբինները սկսել են այլ երկրներից վերցված նոր մեթոդներ սովորել։ Բացի մետաղալարից սկսեցին արտադրել ասեղներ, շղթաներ, գործվածքների համար ճաղեր, անգլիական քորոցներ և մկան թակարդներ։


== Տես նաև ==
Շվեդիայի նահանգներ
Շվեդիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Visit Småland Archived 2003-02-16 at the Wayback Machine.
Վեներա (այլ կիրառումներ)

Վեներա եզրը կարող է վերաբերել՝

Վեներա (մոլորակ) - Արեգակնային համակարգի 8 մոլորակներից մեկը
Վեներա (դիցաբանություն) - հռոմեական դիցաբանության աստվածուհի
Բազիլևշչինա (գյուղ, Մաշևկայի շրջան)

Բազիլևշչինա (ուկրաիներեն՝ Базилівщина), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Մաշևկայի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1758 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Բազիլևշչինա գյուղում բնակվում էր 944 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3,15 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 299,68 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Մեհմեթ Փեքեր

Մեհմեթ Ռեջեփ Փեքեր (թուրքերեն՝ Mehmet Recep Peker, փետրվարի 5, 1889(1889-02-05), Կոստանդնուպոլիս, Օսմանյան կայսրություն - ապրիլի 2, 1950(1950-04-02), Ստամբուլ, Թուրքիա), թուրք ռազմական և պետական գործիչ, լեզգիական ծագում ունեցող, Թուրքիայի վարչապետ (1946-1947)։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է լեզգիական ընտանիքում։ 1907 թվականին ավարտել է ռազմածովային ակադեմիան՝ ստանալով լեյտենանտի կոչում։ Մասնակցել է Եմենի իտալա-թուրքական և Տրիպոլիթանիայի և Բալկանյան երկրորդ պատերազմներին։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ կռվում էր Ռումելիայում և Կովկասյան ճակատում։ 1919 թվականին ավարտել է ռազմական ակադեմիան։ 1919 թվականի երկրորդ կեսին նա ծառայել է որպես պատերազմի պատմության ուսուցչի օգնական ռազմական ակադեմիայում։ Թուրքիայի անկախության համար պատերազմի մասնակիցը 20-րդ կորպուսի կազմում, մայորի կոչումով ավարտել է պատերազմը։
1920 թվականի ապրիլին ընտրվել է Թուրքիայի Ազգային մեծ ժողովի գլխավոր քարտուղար։ 1923 թվականի հուլիսի 12-ին նա վերընտրվել է խորհրդարանում՝ որպես պատգամավոր Քյութահյաից։ Խորհրդարանի գլխավոր քարտուղարի պաշտոնում նրա նշանակման միջև ընկած ժամանակահատվածում նա նաև զբաղեցրել է գլխավոր շտաբի երկրորդ բաժանմունքի պետի պաշտոնը։ Որոշակի ժամանակահատված եղել է «Հակիմիեթ և Միլլի» թերթի գլխավոր խմբագիրը։

1924 թվականի մայիս-նոյեմբեր՝ ֆինանսների նախարար,
1924-1925 թվականներին՝ Ներքին գործերի նախարար և որոշ ժամանակ բնակչության փոխանակման, վերաբնակեցման և ենթակառուցվածքների նախարար,
1925-1927 թվականներին՝ պաշտպանության նախարար,
1928-1930 թվականներին՝ Թուրքիայի հանրային աշխատանքների նախարար, միաժամանակ՝ 1929 թվականի ապրիլին՝ Թուրքիայի կրթության նախարար։1931-1935 թվականներին եղել է Ժողովրդահանրապետական կուսակցության գլխավոր քարտուղար՝ դառնալով երրորդ մարդը պետության մեջ Աթաթուրքից և Ինենյուից հետո։ 1936 թվականին նրան ուղարկեցին Իտալիա՝ ֆաշիզմը ուսումնասիրելու համար։ Զեկույցը, որը նա գրել է վերադառնալուց հետո և որը հաստատվել և ստորագրվել է Իսմեթ Ինյոնյուի կողմից, նախատեսում էր ստեղծել ֆաշիստական խորհուրդ Թուրքիայի Ազգային մեծ ժողովին կից, սակայն այդ նախաձեռնությունը մերժվեց նախագահ Աթաթուրքի կողմից, ինչը հանգեցրեց երկու քաղաքական գործիչների կոնֆլիկտին և նրան հեռացնելուն կուսակցության ղեկավարությունից ։ :
1942-1943 թվականներին՝ Թուրքիայի ներքին գործերի նախարար։
1946 թվականի օգոստոսի 7-ին բազմակուսակցական շրջանում դարձել է առաջին վարչապետը, այդ պաշտոնում եղել է մինչև 1947 թվականի սեպտեմբերի 7-ը։
Թուրքիայի ազգային մեծ ժողովի 2-8 գումարումների պատգամավոր։
1948 թվականին նա հեռացել է քաղաքական կյանքից։
Նախաձեռնել է Հեղափոխության պատմություն առարկայի ներածությունը դպրոցական ուսումնական ծրագրի շրջանակներում։ 1933 թվականից Աթաթուրքի հանձնարարությամբ դասախոսություններ է կարդացել Անկարայի և Ստամբուլի համալսարաններում, ինչպես նաև ռազմական ակադեմիաներում և այդ մասին գիրք է գրել։ Աջակցել է այն գաղափարը, որ կանայք պետք է ազատվեն չադրայից և արաբական տառերը պետք է փոխարինվեն թուրքական այբուբենով։
Թաղվել է Ստամբուլի Էդիրնեքապայի նահատակների գերեզմանատանը։


== Քաղվածքներ ==
Լիբերալիզմը դավաճանություն է hայրենիքին։ (1935) (բնօրինակ` Liberalizm, vatan hainliğidi)


== Գրականություն ==
Sefer E. Berzeg «Türkiye Kurtuluş Savaşı'nda Çerkes göçmenleri». Том 2, стр. 54. Изд-во «Nart Yayıncılık», 1990 г.


== Ծանոթագրություններ ==
Պրոֆիլ (գետ)

Պրոֆիլ (ռուս.՝ Профиль), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կրասնոդարի երկրամասում։ Գետաբերանը տեղակայված է Պշիշ գետի ձախ ափին՝ 109 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 14 կմ է, ավազանի տարածքը 28 կմ2։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Կուբանի ավազանային շրջանին, ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պշիշ, ենթաավազանը՝ բացակայում է։ Գետի գետային ավազանը՝ Կուբան։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 06020001212108100005249
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 108100524
Ավազանի կոդը - 06.02.00.012
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 08
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 1


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Չիլաղա

Չիլաղա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Մարդինի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Դիարբեքիրի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Աստերոիդների ցանկ (184301-184400)

Աստերոիդների ցանկ (184201-184300)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (184401-184500)
 Աստերոիդների ցանկ (184201-184300)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (184401-184500)
ԵՊՀ մաթեմատիկայի և մեխանիկայի ֆակուլտետ

ԵՊՀ մաթեմատիկայի և մեխանիկայի ֆակուլտետ, Երևանի Պետական Համալսարանի կազմում գործող ֆակուլտետ։


== Պատմություն ==
Մաթեմատիկոս մասնագետների պատրաստումը ԵՊՀ-ում սկսվել է 1924 թվականից հասարակագիտական ֆակուլտետի ֆիզիկամաթեմատիկական ենթաբաժնում, որը 1933 թվականին դարձել է ֆիզիկամաթեմատիկական ֆակուլտետ։ 1959 թվականին  տրոհվել է երկու ֆակուլտետների՝ ֆիզիկայի և մեխանիկամաթեմատիկական։
1963 թվականին մեխանիկամաթեմատիկական ֆակուլտետում բացվել է մաթեմատիկական կիբեռնետիկայի մասնագիտությունը, որի հիման վրա 1972 թվականին ստեղծվել է կիրառական մաթեմատիկայի և ինֆորմատիկայի ֆակուլտետը։ 1988 թվականին մեխանիկամաթեմատիկական ֆակուլտետը բաժանվել է երկու առանձին՝ մեխանիկայի և մաթեմատիկայի ֆակուլտետների, իսկ 2007 թվականին նրանք վերամիավորվել են մի՝ մաթեմատիկայի և մեխանիկայի ֆակուլտետում։
Ֆակուլտետում ուսուցումը կատարվում է երեք մասնագիտություններով՝ մաթեմատիկա, մեխանիկա և ակտուար մաթեմատիկա։ Ֆակուլտետի  մագիստրոսական կրթության շրջանակներում գործում են հետևյալ ծրագրերը՝ ֆունկցիաների տեսություն, դիֆերենցիալ հավասարումներ, հավանականությունների տեսություն և մաթեմատիկական վիճակագրություն, կիրառական հանրահաշիվ և երկրաչափություն, օպտիմալ կառավարման տեսություն և մոտավոր մեթոդներ, ակտուար մաթեմատիկա, դեֆորմացվող պինդ մարմնի մեխանիկա, շարժման ղեկավարում և կայունություն։
Ֆակուլտետի շրջանավարտները ստանում են մաթեմատիկայի, մեխանիկայի, ակտուար մաթեմատիկայի բակալավրի և մագիստրոսի, ինչպես նաև մաթեմատիկայի ուսուցչի որակավորում։
Ֆակուլտետը գիտական համագործակցության լայն կապեր ունի աշխարհի մաթեմատիկայի և մեխանիկայի մի շարք խոշոր կենտրոնների, բուհերի և գիտահետազոտական հիմնարկների հետ (ՀՀ ԳԱԱ մեխանիկայի և մաթեմատիկայի ինստիտուտներ, Մ. Լոմոնոսովի անվան Մոսկվայի պետական համալսարան, Ռուսաստանի ԳԱ Վ. Ստեկլովի անվան մաթեմատիկայի ինստիտուտ, Ռուսաստանի ԳԱ մեխանիկայի պրոբլեմների ինստիտուտ, Ուկրաինայի ԳԱԱ մեխանիկայի և մաթեմատիկայի կիրառական պրոբլեմների ինստիտուտ, Տրիրի համալսարան, Ստոկհոլմի թագավորական տեխնոլոգիական համալսարան, Հարավային Կարոլինայի համալսարան, Այովայի պետական համալսարան (ԱՄՆ), Կարլի համալսարան, Տամպերեի տեխնոլոգիական համալսարան (Ֆինլանդիա) և այլն)։


== Ամբիոններ ==
Ներկայումս մաթեմատիկայի և մեխանիկայի ֆակուլտետում գործում են 7 ամբիոններ՝ Մաթեմատիկական անալիզի և ֆուկցիաների տեսության, Դիֆերենցիալ հավասարումների, Հանրահաշվի եւ երկրաչափության, Հավանականությունների տեսության եւ մաթեմատիկական վիճակագրության, Ընդհանուր մաթեմատիկայի, Ակտուարական մաթեմատիկայի և ռիսկերի կառավարման ամբիոն
Ֆինանսական մաթեմատիկայի և Մեխանիկայի, որտեղ դասավանդում են ՀՀ ԳԱԱ 3 ակադեմիկոսներ, ՀՀ ԳԱԱ 5 թղթակից անդամներ, գիտության 35 դոկտորներ և գիտությունների 65 թեկնածուներ։


== Ծանոթագրություններ ==
Էսթեր Մորիս

Էսթեր Հոբարթ Մաքքուիգ Սլեք Մորիս (անգլ.՝ Esther Hobart McQuigg Slack Morris, օգոստոսի 8, 1814(1814-08-08) կամ 1813, Տայոգա շրջան, Նյու Յորք, ԱՄՆ և Ուայոմինգ շրջան, Նյու Յորք, ԱՄՆ - ապրիլի 3, 1902(1902-04-03) կամ ապրիլի 2, 1902(1902-04-02), Շայեն, ԱՄՆ), ամերիկացի հասարակական գործիչ։ Ամերիկայի առաջին կին դատավորն է։


== Կենսագրություն ==
Էսթեր Մորիսը ծնվել է Սփենսերում (Նյու-Յորք նահանգի, Տիյոգա շրջանում)։ Նա վաղ տարիքից որբացել է։ 1841 թվականին նա ամուսնացել է ինժեներ Արտեմուս Սլեքի հետ։ Երբ երեք տարի անց Սլեքը մահացել է, նա գնացել է Պերու (Իլլինոյս) և ամուսնացել է վաճառական Ջոն Մորիսի հետ։

1869 թվականին Մորիսները տեղափոխվել են Վայոմինգում գտնվող Սաուտ Պասս Սիտի քաղաք։ 1869 թվականի դեկտեմբերի 10-ին Վայոմինգում կանայք ընտրություններին մասնակցելու իրավունք են ստացել։ Տարածված է այն տարբերակը, որ դրան նպաստել է Էսթեր Մորիսը։ Երբ Սաուտ Պասս Սիտիում անցկացվում էր տարածքային օրենսդրական ժողովի ներկայացուցչի ընտրությունը, Մորիսը թեյախմության է հրավիրել երկու թեկնածուներին` սրահի սեփականատեր դեմոկրատ Ուիլյամ Բրայթին և նրա հակառակորդ հանրապետականին։ Էսթերը երկուսից էլ խոսք է վերցրել, որ եթե հաղթեն, օրենսդիր ժողովին առաջարկելու են կանանց ընտրական իրավունքների ներդրումը։ Բրայթը հաղթել է և պահել է իր խոստումը։ Մյուս տարբերակն այն է, որ չնայած նրան, որ Բրայթները և Մորիսները մոտ ընկերներ էին, թեկնածուների հետ թեյախմությունը հորինված էր։
1870 թվականի փետրվարի 14-ին Մորիսը նշանակվել է Սաութ Փաս Սիթիի հաշտարար դատավոր։ Այդ կերպ նա դարձել է ԱՄՆ-ի առաջին կին դատավորը։ Նախորդ դատավոր Սթիլլմենը հրաժարվել է նրան լսման համար նշանակված գործերի ցանկ փոխանցել, և Էսթերը հրամայել է ձերբակալել նրան ։ Մորիսը դատավորի պաշտոնում է մնացել ընդամենը ութ ամիս։ 1871 թվականին նա բաժանվել է ամուսնուց և տեղափոխվել է Լարամի։ Ապագայում նա պայքարել է կանանց իրավունքների համար։ Էսթեր Մորիսը մահացել է Շայնենում։
1960 թվականին Կապիտոլիումում տեղադրվել է Մորիսի արձանը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Esther Hobart McQuigg Slack Morris:
Արարատյան ջոկատ

Արարատյան ջոկատ, կազմվել Է 1915 թ. հայ կամավորական խմբերի (2-րդ, 4-րդ) միավորումով (2800 մարտիկ, որից 2300-ը՝ հետևակ, 500-ը հեծյալ), ռուսական Կովկասյան բանակի 4-րդ կորպուսի կազմում, Վարդանի (Սարգիս Մեհրաբյան) ընդհանուր հրամանատարությամբ։ 1915 թ. ջոկատը մասնակցել է Բերկրիի (ապրիլի 30), Վանի (մայիսի 5), Շատախի (մայիսի 12), Մոկսի (հունիսի 18) գրավմանը։
Հունիսի 15-ին Արարատյան ջոկատին միացել է հայ կամավորների 1-ին խումբը Անդրանիկի հրամանատարությամբ։ Հայ կամավորները հունիսի 18-ին միացյալ ուժերով գրավել են Ջիվանի բարձունքները, հունիսի 29-ին՝ Սորբը, հուլիսի 7-ին Ուրտափն ու Դատվանը։ Թուրքերի հարձակման ժամանակ 4-րդ կորպուսի հետ նահանջեց նաև Արարատյան ջոկատը, որի 1-ին և 2-րդ խմբերը Վանա լճի հյուսիսային ափով հասան մինչև Իգդիր, 3-րդը և 4-րդը հարավային ափով՝ Դիլման (Իրան)։ Մասնակցել Է 1915 թ. Ալաշկերտի օպերացիային, այնուհետև կազմալուծվել։
Տարզանը և Ջեյնը

Տարզան և Ջեյնը (անգլ.՝ Tarzan and Jane), Walt Disney Animation Studios-ի արտադրած մուլտֆիլմն է, որի պրեմիերան տեղի է ունեցել 2002 թվականի հուլիսի 23-ին։ Մուլտֆիլմը մի տղայի մասին է, ով մանուկ հասակից մեծացել է Ջունգլիներում։ Նրան մեծացրել և դաստիերակել են գորիլաները։
Մի օր նա հանդիպում է մի անգլիացի լեյդիի՝ Ջեին անունով և սիրահարվում նրան։ Ջեինը նույնպես սիրահարվում է Տարզանին։ Նրանք միասին սկսեցին ապրել ջունգլիում։ Նրանց հետ էր ապրում նաև Ջեինի հայրը՝ Պրոֆեսոր Աքիմեդը։ Պրոֆեսոր Արքիմեդը քիմիկոս էր և միշտ քիմիական փորձեր էր կատարում։ Տարզանի և Ջեինի ընկերներն էին Թանթոր փիղը, Թերք կապիկը և շատ այլ կենդանիներ։
Թանթորը երկչոտ փիղ է, որը սարսափում է ամեն ինչից։ Չնայած դրան մուլտֆիլմի տարբեր սերիաներում նա հերոսական քայլերի է դիմում։ Նրա մոտ ընկերը արու կապիկ Թերքն է, ով իրեն ձևացնում է էգ։
Մուլտֆիլմի տարբեր հատվածներում Տարզանը և իր ընտանիքը անցնում են տարբեր փորձությունների միջով, բռնում հանցագործներին և կռվում այնպիսի կենդանիների հետ ինչպիսիք են, օրինակ՝ ընձառյուծները, հովազը, կատաղի փղերը, բաբուինները, վարազները, ռնգեղջյուրները, հսկայական անակոնդան, գետաձիերը, ալիգատորները և այլն։
Մուլտֆիլմն իր ժանրով արկածային է, սակայն պարունակում է նաև ֆանտաստիկ տարրեր։ Օրինակ մուլտֆիլմում նշվում է, որ Աֆրիկայում դեռևս պահպանվել են դինոզավրեր, որոնք ապրում են Դերինինհուդում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Официальный сайт
«Тарзан и Джейн»(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
Չափայնություն

Չափայնություն, ֆիզիկական մեծություն, արտահայտություն, որը ցույց է տալիս, թե որքան անգամ կփոխվի ֆիզիկական մեծության միավորը՝ տվյալ համակարգում իբրև հիմնական ընդունված մեծությունների միավորները փոփոխելիս։ Չափայնություն հիմնական միավորների ընդհանրացված սիմվոլների արտադրյալից կազմված միանդամ է սիմվոլներն ունեն տարբեր աստիճաններ (ամբողջ կամ կոտորակային, դրական կամ բացասական), որոնք կոչվում են չափայնության ցուցիչներ։ Օրինակ, արագության չափայնություն LT −1 է, որտեղ T-ն ժամանակի չափայնություն․ է, Լ-ը՝ երկարությունը։ Այդ սիմվոլներն անկախ են ժամանակի և երկարության միավորների կոնկրետ չափից (վայրկյան, րոպե, ժամ, մետր, սանտիմետր )։ Շատ դեպքերում չափայնությունը հնարավորություն է տալիս կապ հաստատել համապատասխան մեծությունների միջև։


== Տես նաև ==
Ֆիզիկական մեծությունների ցանկ
Բերիքդաղ

Բերիքդաղ, լեռ Բյուրակն-Մնձուրյան լեռներում, Դերսիմի շրջանում։ Սրա լանջին է գտնվում Գուրգանա վանքը։ Ոմանք սխալմամբ համարում են Սեսլուհ լեռների գագաթներց մեկը։


== Ծանոթագրություններ ==
Պետրոս I-ի հուշարձան (Ազով)

Պետրոս I-ի հուշարձան (ռուս.՝ Памятник Петру I), կայսր Պետրոս I-ի հուշարձանը ՌԴ Ռոստովի մարզի Ազով քաղաքում։ Հուշարձանը տեղադրվել է 1996 թվականին Պետրովսկի բուլվարի սկզբնամասում։


== Պատմություն ==
Հուշարձանը տեղադրելու գաղափարն առաջացել է 1947 թվականին։ Այն ժամանակ Ազովի գլխավոր հատակագիծը մշակող ճարտարապետները մտադվել էին Պետրոս I-ի հուշարձանը տեղադրել քաղաքի Շուկայական հրապարակում (այժմ` III Ինտերնացիոնալի հրապարակ)։
Հուշարձանի բացումը տեղի է ունեցել 1996 թվականի հուլիսի 19-ին, Ռուսաստանի նավատորմի 300-ամյակի տոնակատարության ժամանակ։ Հուշարձանը տեղադրվել է Պետրովսկի բուլվարի սկզբնամասում` Մոսկովյան փողոցի առջև։
Հուշարձանի վրա աշխատել է ստեղծագործական խումբ` ՌԴ վաստակավոր նկարիչ, ակադեմիկոս Օլեգ Կոմովի ղեկավարությամբ։ Հեղինակային խմբի կազմում աշխատել են Կոմովի կինը` Նինա Իվանովնան, քաղաքի գլխավոր ճարտարապետ Վ. Ֆոմենկոն։ Օլեգ Կոմովը մահացել է 1995 թվականին, և Պետրոս I-ի արձանի մոդելը ստեղծելու աշխատանքը շարունակել է նրա աշակերտը` ՌԴ վաստակավոր նկարիչ Անդրեյ Կովալչուկը։


== Տվյալներ ==
Պետրոսի բրոնզե քանդակը ձուլվել է Միտիշչիի գեղարվեստական ձուլման գործարանում։ Հուշարձանի քանդակի բարձրությունը 3 մետր է։ Պատվանդանը պատրաստած է գրանիտի ամբողջական կտորից, որը Ազով է բերվել Ուկրաինայից։ Պատվանդանի բարձրությունը 2 մետր է։ Թուջե հրանոթը ձուլվել է ըստ գլխավոր ճարտարապետի էսքիզների` «Դոնպրեսմաշ» գործարանում։
Հուշարձանի նախագծի ընդհանուր արժեքը պատրաստման տարում կազմել է մոտ 700 մլն չդենոմինացված ռուբլի։ Հուշարձանը կառուցելու միջոցների մի մասը վճարել են քաղաքի գործարարները։


== Նկարագրություն ==
Օլեգ Կոմովը Պետրոս I կայսրին պատկերել է որպես ազգային հերոս-զորավարի։ Նա մեկ ձեռքով հենվում է հրասանդին, նրա հայացքն ուղղված է դեպի հեռուն։ Պետրոս ցարը պատկերված է երիտասարդ տարիներին, երբ նրա զորքերը երկու շաբաթ գնդակոծում էին Ազովը։ Ցարն այդ ժամանակ մոտ 22 տարեկան էր։ Նրա հայացքն ուղղված է ամրոցի կողմը։ Ցարը պատկերված է անփորձ, բայց նպատակասլաց։


== Գրականություն ==
Колесник, В. История творит нас, мы творим историю: об истории создания памятника Петру I //В. Колесник //Азовская неделя. – 2001. – 2 августа. – С. 3.


== Աղբյուրներ ==
[https://web.archive.org/web/20170206103703/http://www.azovlib.ru/index.php/2016-04-06-12-22-12/2016-06-27-12-50-03/2-uncategorised/1060-i Archived 2017-02-06 at the Wayback Machine. Об истории создания памятника Петру I]
Памятник Петру I Archived 2018-09-27 at the Wayback Machine..
1406

1406 թվական, ոչ նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է չորեքշաբթի օրը։ Սա մեր թվարկության 1406 թվականն է, 
XV դարի 6-րդ տարին։


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Իգնատևո (գյուղ, Կոլոմենսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԻգնատևոԻգնատևո (ռուս.՝ Игнатьево), գյուղ Ռուսաստանի, Մոսկվայի մարզի Կոլոմենսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2005 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Պոսավինա կանտոն

Պոսավինա կանտոն (բոս․՝ Posavski kanton, խորվ.՝ Posavska županija, սերբ.՝ Посавски кантон), Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնության 10 կանտոններից մեկը, որը մտնում է Բոսնիա և Հերցեգովինայի կազմում։ Կանտոնի վարչկենտրոնն է Օրաշյե քաղաքը։


== Աշխարհագրություն ==

Կանտոնը տեղակայված է երկրի հյուսիսային հատվածում։ Իր մեջ ներառում է երեք համայնք՝ Դոմալևաց Շամաց, Օջակ և Օրաշյե։


== Բնակչություն ==


=== 2013 ===


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Լոռու մարզի ամրոցների և բերդերի ցանկ

Ստորև ներկայացվում է Լոռու մարզի բերդերի և ամրոցների ցանկը


== Տես նաև ==
ՀՀ վանական համալիրների ցանկ
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ
ՀՀ տաճարների ու եկեղեցական համալիրների ցանկ
Արցախի վանական համալիրների ցանկ
Տավուշի մարզի ամրոցների և բերդերի ցանկ
Սիսիան համայնքի ամրոցների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Լյուբչե (գյուղ, Կովելի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԼյուբչեԼյուբչե (ուկրաիներեն՝ Любче), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Կովելի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Լյուբչե գյուղում բնակվում էր 58 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 286 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 0,2 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Հովիկ Ազոյան

Ազոյան Հովիկ Բաղդասարի (օգոստոսի 14, 1944(1944-08-14), Սիսիանի շրջան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - ապրիլի 9, 2008(2008-04-09)), ՀՀ բանակի գնդապետ (2003 թվական)։ 1964-1967 թվականներին ծառայել է ԽՍՀՄ ԶՈՒ-ում։ Ավարտել է Լենինգրադի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի երկամյա (1970 թվական) և ՊՆ բարձրագույն սպայական (1994 թվական) դասընթացները։ 1989-1992 թվականին՝ «Սիսական» կամավորական ջոկատի, 1992-1993 թվականին՝ մոտոհրաձգային գումարտակի, 1993-2003 թվականներին՝ մոտոհրաձգային գնդի հիմնադիր-հրամանատար։
1988-1994 թվականներին մասնակցել է Սիսիանի շրջանի ինքնապաշտպանական և Շուշիի, Լաչինի, Ջաբրայիլի, Ֆիզուլիի, Քելբաջարի ազատագրական մարտերին։ Պարգևատրվել է ՀՀ 2-րդ աստիճանի «Մարտական խաչ» շքանշանով։ ՀՀ Աժ պատգամավոր (2003 թվականից)։
Ստոյիլովո

Ստոյիլովո (բուլղար․՝ Стоилово), գյուղ Բուլղարիայի Բուրգասի մարզում։ Վարչականորեն մտնում է Մալկո Տիրնովոյի համայնքի կազմի մեջ։ Համայնքի կենտրոն Մալկո Տիրնովո քաղաքից գտնվում է 6 կմ դեպի հյուսիս։ 2011 թվականի Բուլղարիայի մարդահամարի տվյալների համաձայն՝ գյուղում բնակվել է 66 մարդ, բնակչությունում գերակշռում են բուլղարները։


== Բնակչություն ==


== Տես նաև ==
Բուլղարիայի համայնքներ
Մալկո Տիրնովոյի համայնք


== Ծանոթագրություններ ==
Հարարեի դրոշ

Հարարեի դրոշը՝ որպես մայրաքաղաքի խորհրդանիշ, հաստատել է Հարարեի խորհուրդը 1982 թվականի ապրիլի 18-ին։ Նույն թվականին ընդունվել է նաև Հարարեի զինանշանը։
Գողացված արևը (մուլտֆիլմ, 1978)

«Գողացված արևը» (ռուս.՝ «Краденое солнце»), խորհրդային կարճամետրաժ մուլտիպլիկացիոն ֆիլմ, որ նկարահանել է ռեժիսոր Նաթան Լերները «Էկրան» ստեղծագործական միությունում 1978 թվականին Կոռնեյ Չուկովսկու համանուն հեքիաթի մոտիվներով։


== Սյուժե ==
Արևի լույսն ուրախացնում է բոլորին, և անտառային բացատում կենդանիներն ուրախանում են և տաքանում ջերմ լույսի ներքո։ Սակայն հանկարծ երկինքը ծածկում է սև ամպն ու փակում արև։ Բոլոր կենդանիները մտածում են, որ ամպը կոկորդիլոսն է, և որ նա կուլ է տվել արևը։ Մթությունը կլանում է աշխարհը։ Կենդանիներն սկսում են օգնության կանչել արջին։ Չար կոկորդիլոսի դեմ պայքարում հաղթում է բարի արջը։


== Դերասաններ ==
Վիկտոր Խոխրյակով
Ռոման Ֆիլիպով – արջ
Յուրի Մեդվեդև – ոզնի
Նատալյա Շվեց – ճագար


== Նկարահանող խումբ ==
Սցենարի հեղինակ՝ Լյուդմիլա Պետրուշևսկայա
Ռեժիսոր՝ Նաթան Լերներ
Բեմադրող նկարիչ՝ Իգոր Մեդնիկ
Օպերատոր՝ Վլադիմիր Միլովանով
Կոմպոզիտոր՝ Դավիդ Կրիվիցկի
Հնչյունային օպերատոր՝ Օլեգ Սոլոմոնով
Նկարիչ-մուլտիպլիկատորներ՝ Վադիմ Մեջիբովսկի, Օլգա Անաշկինա, Վալերի Չուրիկ, Լ. Ռիբչևսկայա, Նատալյա Գրաչյովա
Մոնտաժող՝ Մ. Տրուսովա
Խմբագիր՝ Ե. Խոդինա
Տնօրեն՝ Ե. Բոբրովսկայա


== Տեղարկում տեսաերիզով ==
Մուլտֆիլմը բազմիցս թողարկվել է DVD-ով մուլտֆիլմերի հավաքածուներում՝ «Գողացված արևը» (ռուս.՝ «Краденое солнце», տեղայնացնող՝ «Крупный план»)։


== Տես նաև ==
Գողացված արևը – սև-սպիտակ մուլտֆիլմ, որ նկարահանվել է «Սոյուզմուլտֆիլմ» ստուդիայում 1944 թվականին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Գողացված արևը» Animator.ru կայքում
Наши мультфильмы (авт. Ирина Марголина, Наталья Лозинская, «Интеррос», 2006)
Энциклопедия отечественной мультипликации (авт. Сергей Капков, «Алгоритм», 2006)
Творческое объединение «ЭКРАН»
Դարագանովո (գյուղ, Նեդրիգայլովի շրջան)

Դարագանովո (ուկրաիներեն՝ Дараганове), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Նեդրիգայլովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Դարագանովո գյուղում բնակվում էր 48 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)