Ահաբեկչություն Սիդնեյում

Ահաբեկչություն Սիդնեյում, ահաբեկչական գործողություն, որը կատարվել է 2014 թվականի դեկտեմբերի 15-ին և 16-ին Սիդնեյի գործարար կենտրոնից ոչ հեռու։ Նախապես Նոր Հարավային Ուելս նահանգի ոստիկանությունը իրողությունը դիտարկել է որպես զինված հարձակում, բայց վերջում որակել է ահաբեկչական գործողություն։


== Դեպքերի ընթացքը ==
Առավոտյան 9։44-ին (AEDT, UTC+11։00) մեկ զինված տղամարդ (ըստ նախնական տվյալների 49-ամյա իրանցի Մոնիս Հարոնը (անգլ.՝ Man Haron Monis)) մտել է «Lindt» շոկոլադի սրճարան և պատանդ վերցրել այցելուներին, իսկ հետո պատուհանի ներսից կախել «Ալ Նուսրա ճակատ» (արաբ․՝ جبهة النصرة‎‎) ահաբեկչական կազմակերպության ջիհադի նահատակության դրոշը։ Որոշ ժամանակ անց պատանդներից վեցին հաջողվել է հեռանալ ահաբեկչության վայրից։
Ըստ որոշ աղբյուրների ահաբեկիչը ունեցել է ուսապարկ և «մահապարտի գոտի» հիշեցնող գոտի.
Ըստ այլ չհաստատված տվյալների ահաբեկիչը պահանջել է Իրաքի և Լևանտի իսլամական պետության դրոշը և հանդիպում Ավստրալիայի վարչապետ Թոնի Էբոթի հետ։
Ահաբեկչության վայրին կից շենքերից տարհանվել են մարդիկ, նաև տարհանվել են մի քանի հարյուր մետրի վրա գտնվող Սիդնեյի օպերայի աշխատակիցներըт։
Մոտավորապես ժամը 2։06-ին (AEDT, UTC+11։00) շենքից դուրս է վազել մեկ պատանդ, կարճ ժամանակ անց ևս վեցը։ Որոշ ժամանակ անց ոստիկանությունը սկսել է սրճարանի գրոհը։ Սկսվել է միքանի րոպե տևած փոխհրաձգություն, լսվել են պայթյուններ։ Գրոհի առիթ է հանդիսացել այն, որ Մոնիսը սրճարանի ներսում կրակ է բացել։ Փոխհրաձգությունից հետո սրճարան են մտել բուժակները և սկսել տեղափոխել վիրավորներին։ Գրոհի ժամանակ մի քանի ոստիկան է տուժել, նրանցից մեկի դեմքն է վիրավորվել։
Որոշ ժամանակ անց ոստիկանությունը պաշտոնապես հայտնել է գործողության հաջող ավարտի և պատանդների ազատագրման մասին։

		
		


== Հարձակվողը ==
Ըստ նախնական տվյալների՝ ահաբեկչությունը իրականացրել է իրանցի «Շեյխ Հարոն» մականունով Մեն Մոնիս Հարոնը (անգլ.՝ Man Haron Monis), ով Ավստրալիա էր եկել 1996 թվականին որպես փախստական։ Ըստ լրատվական աղբյուրների՝ Մոնիսը շիա իսլամից սուննի իսլամի է անցել, իրեն ներկայացրել է «սև մոգ և հեքիմ», իսկ համացանցում ներկայացել Իրաքի և Լևանտի իսլամական պետության կողմանկից։
Համաձայն մի շարք աղբյուրների Մոնիսին գնդակահարել է ոստիկանությունը սրճարանի գրոհի ժամանակ։


== Պատանդներ ==

Ըստ նախնական տվյալների, սրճարանը գրավելու պահին այնտեղ կային 13-ից 30 մարդ։ Ավստրալիական հրատարակչության լրագրող Քրիս Ռիզոնը հայտնել է, որ իրենց հաշվարկով կա 21 պատանդ։ Հինգը ազատվել էին առավոտյան, յոթը փախել էին սրճարանի գրոհից րոպեներ առաջ։ Ըստ Ռիզոնի հաշվարկի գրոհի ժամանակ սրճարանում պետք է մնացած լիներ ինը մարդ։
Պատանդներից երկուսը՝ 38-ամյա տղամարդ և 34-ամյա կին, մահացել են հիվանդանոց տեղափոխելու ճանապարհին։ Երկու կին հիվանդանոց են տեղափոխվել կյանքին չսպառնացող հրազենային վերքերով, մեկ այլ կին վիրավորվել է ուսից։ Պատանդներից մեկը մահացել է հիվանդանոցում։ Մահվան պատճառը սրտի կաթվածն էր։


== Արձագանք ==


=== Ավստրալիայի կառավարություն ===
Դեկտեմբերի 15-ին Ավսրալիայի վարչապետ Թոնի Էբոթը հրավիրել է կառավարության Ազգային անվտանգության կոմիտեի ասուլիս։ Նա Սիդնեյում պատանդներ վերցնելը որակել է քաղաքական շարժառիթներ ունեցող գործողություն։ Իրադրությունը անվանել է սարսափելի և կոչ արել Ավստրալիայի քաղաքացիներին պահպանել հանգստություն և զգոն լինել Թոնի Էբոթը մասնավորապես ասաց՝ 

Նոր Հարավային Ուելսի վարչապետ Մայք Բայրդը (անգլ.՝ Mike Baird) դիմեց լրատվամիջոցներին, նշելով. 
Սիդնեյի քաղաքապետ Գլովեր Մուրը (անգլ.՝ Clover Moore) դեկտեմբերի 16-ի առավոտյան կոչ է արել ավստրալիացիներին սա դիտել որպես եզակի դեպք, նշելով. «Մենք բազմամշակույթ համայնք ենք, և մենք պետք է միասնական պայքարենք սրա դեմ»։ Գեներալ նահանգապետ Պիտեր Կոսգրոուվը (անգլ.՝ Sir Peter Cosgrove) ցավակցելով ընտանիքներին, նաև գնահատել է ոստիկանության աշխատանքը և կոչ արել ավստրալիացիներին համախմբվել իրենց կյանքի արժեքները՝ ապրելակերպը, փոխադարձ հարգանքն ու հոգատարությունը վճռականորեն պապաշտպանելու գործում։


=== Միջազգային ===
 Միացյալ Թագավորության վարչապետ Դևիդ Քեմերոնը կատարվածի առիթով արտահայտել է իր անհանգստությունը։ Ասել է նաև, որ տեղյակ է կատարվածի մանրամասնություններին։
 Կանադայի վարչապետ Ստեֆն Հարփերը թվիթերյան իր էջում գրել է, որ աղոթում է Սիդնեյում պատանդ վերցված մարդկանց համար։
 Ռուսաստանի Ավստրալիայում գլխավոր հյուպատոսարանը հայտնել է, որ պատանդների մեջ Ռուսաստանի քաղաքացի չկա։
 Չինաստանի ԱԳԳ պաշտոնական ներկայացուցիչ Ցին Հանը հայտարարել է, որ ուշադիր հետևում են դեպքերին և պարզում, թե պատանդների շարքում արդյոք Չինաստանի քաղաքացի կա՞։


== Տես նաև ==
Իսլամիստական ահաբեկչական հարձակումների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==