Քույրիկ Ալյոնուշկան և եղբայր Իվանուշկան

«Քույրիկ Ալյոնուշկան և եղբայր Իվանուշկան»( ռուս.՝ «Сестрица Алёнушка и братец Иванушка»), խորհրդային նկարված մուլտֆիլմ, որ նկարահանվել է 1953 թվականին ռեժիսոր-մուլտիպլիկատոր Օլգա Խոդատաևայի կողմից համանուն ռուսական ժողովրդական հեքիաթի մոտիվներով։


== Սյուժե ==
Աշխարհում ապրում էին քույրիկ Ալյոնուշկան և եղբայր Իվանուշկան։ Մի անգամ նրանք գնում են դաշտում աշխատելու, և վերադարձի ճանապարհին Իվանուշկան ուզում է ջուր խմել։ Նա ուզում է խմել սմբակի ձևով մի փոսից, սակայն Ալյոնուշկան թույլ չի տալիս, որ իր եղբայրը չվերածվի քուռակի։ Հետո քիչ է մնում, որ Իվանուշկան խմի հորթի ոտքի ձև ունեցող ջրափոսից, բայց էլի Ալյոնուշկան ժամանակին հեռացնում է նրան։ Սակայն այծի ջրափոսից Իվանուշկան ջուր է խմում ու վերածվում ուլիկի։ Աղջիկը շատ է վշտանում, բայց այլ ելք չկա, և նրանք շարունակում են ապրել առաջվա նման։
Մի անգամ խրճիթի մոտով անցնում է քաջ կտրիճը, որ տեսնում է գեղեցիկ աղջկան ու հասկանում, որ նա իր բախտն է։ Նա Ալյոնուշկային խնդրում է, որ նա սպասի մինչև աշուն, և այդ ժամանակ ինքը կգա աղջկա ձեռքը խնդրելու։ Ալյոնուշկան համաձայնում է և սպասում նրան։ Աշունը մոտենում է, սակայն պատահում է նոր դժբախտություն. Իվանուշկան գնում է զբոսնելու և ընկնում է Բաբա Յագայի մոտ։
Ալյոնուշկան վազում է անտառ՝ որոնելու եղբորը, նստում է գետակի մոտ, և Բաբա Յագան ջուրն է գցում նրան։ Այդ ժամանակ կտրիճը վերադառնում է Ալյոնուշկայի ու Իվանուշկայի մոտ, բայց ոչ մեկին տանը չի գտնում։ Նա լսում է, թե ինչպես է Բաբա Յագայից փախած Իվանուշկան կանչում քրոջը գետակի մոտ, շտապում է այնտեղ ու փրկում աղջկան։ Այդ ժամանակ Բաբա Յագան նորից է վերադառնում Իվանուշկայի հետևից, սակայն կտրիճը հաղթում է վհուկին՝ նետով խոցելով նրան այն ժամանակ, երբ նա վերածվել էր թռչունի։ Այդ պահին Իվանուշկան վերածվում է տղայի։ Եվ նրանք բոլորը միասին ապրում են նախկինից ավելի լավ։


== Ստեղծողներ ==


=== Դերերը հնչյունավորել են ===
Մուլտֆիլմը հնչյունավորեծ դերասանները նշված չեն տիտրերում, սակայն թվարկված են նկարահանող խմբի անձնակազմի հետ «Ֆիլմ-հեքիաթներ։ Նկարված ֆիլմերի սցենարներ»  գրքի 1954 թվականի թողարկման  244 էջի հավելվածում։


== Վերահնչյունավորում ==
2001 թվականին մուլտֆիլմը վերականգնվել է ու նորից հնչյունավորվել «Студия АС» և «Детский сеанс 1» ստուդիաների կողմից։ Նոր տարբերակում ամբողջովին փոխվել է ֆոնոգրաման, հնչյունավորմանը մասնակցել են ժամանակակից դերասաներ (Իրինա Մալիկովա, Տատյանա Կանաևա, Ժաննա Բալաշովա, Բորիս Տոկարև), տիտրերում փոխվել են հնչյունային ռեժիսորի և հնչյունավորման դերասանների անունները։ Վերահնչյունավորումը խիստ բացասական է գնահատվել հեռուստադիտողների մեծ մասի, ինչպես նաև պրոֆեսիոնալ միության անդամների կողմից։ Վերականգնման որակը նույնպես երբեմն քննադատության է ենթարկվում։


== Վերաթողարկում ==
1980-ական թվականներին մուլտֆիլմը թողարկվել է տեսաերիզներով «ԽՍՀՄ Պետկինոյի վիդեոծրագրի» կողմից։ 1990-ական թվականների սկզբին մուլտֆիլմը թողարկվել է «Крупный план» կինոմիության կողմից «Անտառային թավուտում», «Երկու ժլատ արջուկներ» և «Անտառային ճանապարհորդներ» մուլտֆիլմերի հավաքածուում։ 1990-ական թվականների կեսերին թողարկվել է VHS Studio PRO Video-ի կողմից «Խորհրդային լավագույն մուլտֆիլմեր» հավաքածուում «Ձյունանուշ», «Մորոզ Իվանովիչ», «Կախարդական զանգակ», «Վասիլիսա Միկուլիշնա», «Лебеди Непрядвы» և «Հեքիաթ ձկնորսի և ձկան մասին» մուլտֆիլմերի հետ միասին։ Նույնպես 1990-ական թվականների կեսերին մուլտֆիլմը թողարկվել է «Սոյուզմուլտֆիլմ» կինոստուդիայի մուլտֆիլմերի հավաքածուում «Союз» ստուդիայի կողմից տեսաերիզով։ 2000-ական թվականներին թողարկվել է մուլտֆիլմի վերականգնված տարբերակը DVD-ով։ Բնօրինակը վերականգնվել է «Крупный план» ընկերության կողմից։

«Ռուսական ժողովրդական հեքիաթներ», թողարկում 1, DVD, շարք «Սոյուզմուլտֆիլմի ոսկե հավաքածու», տարածող՝ Крупный план, սակավառակում ընդգրկված մուլտֆիլմեր՝ «Սագեր-կարապներ» (1949), «Ինչ-որ թագավորությունում» (1957), «Քույրիկ Ալյոնուշկան և եղբայր Իվանուշկան» (1953), «Երիտասարդության խնձորներ» (1974)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Фильмы-сказки. Сценарии рисованных фильмов. Выпуск 3. — М.: Искусство, 1954. — 248 с. — 90 000 экз.


== Արտաքին հղումներ ==
Сестрица Аленушка, братец Иванушка. Русская народная сказка Archived 2012-12-18 at the Wayback Machine.
«Քույրիկ Ալյոնուշկան և եղբայր Իվանուշկան» մուլտֆիլմը «Անիմատոր.ռու» կայքում
«Քույրիկ Ալյոնուշկան և եղբայր Իվանուշկան»(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
«Քույրիկ Ալյոնուշկան և եղբայր Իվանուշկան» մուլտֆիլմը Յութուբում