Ապոլոն Մայկով

Ապոլոն Մայկով (ռուս.՝ Аполлон Николаевич Майков, մայիսի 23 (հունիսի 4), 1821, Մոսկվա, Ռուսական կայսրություն - մարտի 8 (20), 1897, Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսական կայսրություն), ռուս բանաստեղծ, Սանկտ Պետերբուրգի Գիտությունների ակադեմիայի անդամ (1853), գաղտնի խորհրդական (1888 թվականից)։


== Կենսագրություն ==
Ազնվական նկարիչ Նիկոլայ Ապոլոնովիչ Մայկովի և Եվգենյա Պետրովնայի որդին։ Ընտանիքում ծնվել են նաև նրանց որդիներ՝ Վալերին, Վլադիմիրը, Նիկոլայը և Լեոնիդը։ Ամռանը ապրել է Մոսկվայի մերձակայքում գտնվող Չեպչիխա գյուղում, տատիկի կալվածքում։
1834 թվականին ընտանիքը տեղափոխվում է Պետերբուրգ, որտեղ ավագ եղբայրներին՝ Ապոլոնին և Վալերիին լատիներեն էր սովորեցնում Իվան Գոնչարովը։
1837-1841 թվականներին Ապոլոն Մայկովը սովորում էր Սանկտ Պետերբուրգի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետում։ Սկզբում նա հատկապես տարված էր գեղանկարչությամբ, բայց իր կյանքը նվիրել է պոեզիային։
Ստանալով առաջին գիրքի համար նպաստ Նիկոլայ I կողմից ճանապարհորդություն դեպի Իտալիա, 1842 թվականին մեկնում է արտասահման։ Տեսնելով Իտալիան, Ֆրանսիան, Սաքսոնիան և Ավստրիական կայսրությունը, Մայկովը 1844 թվականին վերադառնում է Պետերբուրգ։ Գրել է թեկնածուական ատենախոսություն հին սլավոնական իրավունքի մասին։ Ծառայության է անցել ֆինանսների նախարարություն, այնուհետև դարձել է Ռումյանցևի թանգարանի գրադարանավարի օգնական։
1867 թվականին լինելով Սանկտ Պետերբուրգի օտարերկրյա գրաքննության կոմիտեյի աշխատող, տեղափոխվում է աշխատելու որպես պետական խորհրդական։ 1876 թվականին դառնում է կոմիտեյի գլխավոր գրաքննիչ։ Հետագայում եղել է նախագահի պաշտոնակատար Կենտրոնական օտարերկրյա գրաքննության կոմիտեյում, հաստատվել է այդ պաշտոնում 1897 թվականին։ 1874 թվականից և մինչև կյանքի վերջ եղել է գիտական կոմիտեի նախարարության ժողովրդական լուսավորության քննության գրքերի բաժնի անդամ, որոնք լույս էին տեսնում ժողովրդական ընթերցանության համար։ 1888 թվականին արժանացել է գաղտնի խորհրդական աստիճանի։
Եղել է Սանկտ Պետերբուրգի «Նոր խոսք» ամսագրի և ամենշաբաթյա «Թատերական թերթի» աշխատակից։ Եղել է ռուս գրական հասարակության խորհրդի անդամ։
1897 թվականի փետրվարի 27-ին Մայկովը տանից դուրս է գալիս թեթև հագնված և հիվանդանում է։ Մահանում է 1897 թվականի մարտի 20-ին։ Թաղված է Վոսկրեսենսկի Նովոդևիչի վանքում։


== Ստեղծագործական կյանք ==

Առաջինը հրապարակումները սովորաբար համարվում են «Երազ» և «Երեկոյի նկարը» բանաստեղծությունները, որոնք հայտնվել են «1840 թվականի Օդեսայի ալմանախում» (1839)։ Սակայն 13-ամյա Մայկովի դեբյուտն էր համարվում «Արծիվ» բանաստեղծությունը, հրապարակված 1835 թվականին։ Առաջին գիրքը «Ապոլոն Մայկովի բանաստեղծությունները» լույս է տեսել 1842 թվականին Պետերբուրգում։ Գրել է «Երկու ճակատագիր» (1845), «Իշխանուհի ***» (1878) պոեմները, դրամատիկ պոեմներ կամ քնարական դրամաներ՝ «Երեք մահ» (1851), «Օտարականը» (1867), «Երկու աշխարհ» (1872), բալլադներ՝ «Եմշան» (1875)։ Տպագրվել է «Հայրենական գրառումներ», «Գրադարան ընթերցանության համար» ամսագրերում։
Չորս տարի թարգմանել է «Ասք Իգորի ճակատամարտի մասին», որը վերջացրել է 1870 թվականին։ Նաև զբաղվում էր Բելառուսի, Հունաստանի, Սերբիայի, Իսպանիայի և այլ երկրների բանաստեղծությունների թարգմանությամբ։


== Ստեղծագործություններ ==
«Ապոլոն Մայկովի բանաստեղծությունները», «Стихотворения Аполлона Майкова» (1842)
Պոեմ «Երկու ճակատագիր», Поэма «Две судьбы» (1845)
Պոեմ «Մաշենկա», Поэма «Машенька» (1846)
Պոեմ «Սավոնարոլա», Поэма «Савонарола» (1851)
Պոեմ «Կլերմոնտյան տաճար», Поэма «Клермонтский собор» (1853)
Բանաստեղծությունների շարք «Դարեր և ժողովուրդներ», «Века и народы» (1854—1888)
Բանաստեղծությունների շարք «Հավերժ հարցեր», «Вечные вопросы»
Բանաստեղծությունների շարք «Նոր հունական երգեր», «Новогреческие песни» (1858—1872)
Բանաստեղծությունների շարք «Պատմության ակնարկներ», «Отзывы истории»
Բանաստեղծությունների շարք «Հռոմի ուրվագծեր», «Очерки Рима»
Բանաստեղծությունների շարք «Երկու աշխարհ», «Два мира» (1872)
Բանաստեղծությունների շարք «Երեք մահ», «Три смерти» (1851)
Բանաստեղծությունների շարք «Լյուցիայի մահը», «Смерть Люция» (1863)


== Ընտանիք ==
Կինը՝ Աննա Իվանովնա (1830—1911)Երեխաները՝ Նիկոլայը, Վերան (1855—1866), Վլադիմիրը (1861), Ապոլոնը


== Հասցեներ մայրաքաղաքներում ==
Սանկտ Պետերբուրգ
1847 թվական, Մեծ այգու փողոց, շենք 48
Մոսկվա
Մեծ Սպասկայա փողոց, շենք 19 ա, շինություն 1


== Արտաքին հղումներ ==
Аполлон Майков стихи в Антологии русской поэзии
«Майков, Аполлон Николаевич»։ Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարան: 86 հատոր (82 հատոր և 4 լրացուցիչ հատորներ)։ Սանկտ Պետերբուրգ։ 1890–1907 


== Գրականություն ==
Майков Аполлон Николаевич // Список гражданским чинам четвертого класса. Исправлен по 15-е июня 1881 года. — СПб.: Типография Правительствующего сената, 1881. — С. 120.
Майков Аполлон Николаевич // Список гражданским чинам первых трех классов. Исправлен по 1-е октября 1894 года. — СПб.: Типография Правительствующего сената, 1894. — С. 429—430.
В. С. Баевский. Майков Аполлон Николаевич. — Русские писатели. 1800—1917: Биографический словарь / Гл. ред. П. А. Николаев. Т. 3: К—М. Москва: 1994. С. 453—458.
Юбилей А. Н. Майкова. (Адрес к пятидесятилетию) // Исторический вестник, 1888. — Т. 88. — Т. 32. — № 6. — С. 688—696. Archived 2012-12-29 at the Wayback Machine.
Прийма Ф. Я. Поэзия А. Н. Майкова // Майков А. Н. Сочинения в двух томах. — Т. 1. — М.: Правда, 1984. — С. 3—40. — (Библиотека «Огонёк». Отечественная классика).


== Ծանոթագրություններ ==