Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը (նկար)

«Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը» (անգլ.՝ Carnation, Lily, Lily, Rose), ամերիկացի նկարիչ, Հիասքանչ դարաշրջանի կարկառուն ներկայացուցիչ Ջոն Սինգեր Սարջենթի նկարներից։ Այս ստեղծագործությունը հեղինակը վրձնել է 1882 թվականին։ Յուղաներկով կտավի չափերն են 221,93 × 222,57 սմ։ Այսօր «Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը» ստեղծագործությունը պահպանվում և ցուցադրվում է Գեղարվեստի թանգարանում (Բոսթոն, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ)։


== Ստեղծման պատմություն և ճակատագիր ==
Դեռևս անհայտ է, թե Էդվարդ Դարլի Բոյթի նախաձեռնությա՞մբ է ստեղծվել կտավը, թե՞ այն հեղինակի ցանկությամբ է իրականացվել։ Ընդունված է համարել, որ նկարում պատկերված դեպքերը տեղի են ունենում բոյթերի փարիզյան բնակարանում (բնակարանի հասցեն էր՝ ֆր.՝ Paris, avenue de Friedland, 32, որը կառուցվել էր 1874 թվականին և ցայսօր էլ պահպանվել է)։
Նկարում պատկերված են Էդվարդ Դարլի Բոյթի (անգլ.՝ Edward Darley Boit, 1840-1915) չորս դուստրերը։ Էդվարդ Բոյթը Սարջենթի ընկերն էր, ամերիկացի նկարիչ, որը ժամանակակիցների մոտ այնքան էլ ճանաչում չի ունեցել։ Վերջինս ապրել է Ֆրանսիայում՝ Փարիզում։ Նկարը ստեղծվել է 1882 թվականի աշնանը։
Սարջենթն իր նկարը նվիրել է Էդվարդ Բոյթին։ Սակայն այսօր այն ցուցադրվում և պահպանվում է Բոսթոնի գեղարվեստի թանգարանում։ Գույքային համարն է՝ 19.124։ «Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը» ստեղծագործությունը թանգարանում հայտնվել է որպես ընծա Մերի Լուիզա, Ջուլիա Օվերինգ, Ջեյն Հաբբարդ, Ֆլորենս Բոյթ քույրիերի կողմից՝ ի հիշատակ իրենց հոր։ Նվիրաբերությունը կայացել է 1919 թվականի մարտի 31-ին։
Կոմպոզիցիան անսովոր է խմբակային դիմանկարի ժանրում, քանի որ բոլոր հերոսները հավասար կարևորված են։ Անսովոր է նաև կտավի քառակուսի ձևը։


== Նկարի առանձնահատկություններ ==

«Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը» ստեղծագործությունը քանիցս գրավել է արվեստաբանների ուշադրությունը։ Նույնիսկ Էրիկ Հիրշլերի մենագրությունն է լույս ընծայվել, որն ամբողջությամբ նվիրված է այս կտավին։
Նկարն առաջին անգամ ցուցադրվել է արտ-դիլլեր Ժորժ Պտիի պատկերասրահում 1883 թվականի աշնանը։ Այն ոչ միանշանակ ընդունելության արժանացավ քննադատների կողմից։ Նրանցից մեկը նույնիսկ արտահատվեց այսպես․ «չորս անկյուններ և դատարկություն» («four corners and a void»)։ Ֆրանսիացի հայտնի ծաղրանկարիչ Լուի Մորել-Ռեցը (ֆր.՝ Louis Pierre Gabriel Bernard Morel-Retz, 1825—1899) «Le Journal amusant» ամսագրի 1883 թվականի մայիսի 26-ի համարում տեղադրեց իր աշխատանքը՝ «Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը» հեգնական անվանումով՝ «Grand déballage de porcelaines» (Ճենապակե իրերի մեծ տոնավաճառ)։ Որոշ քննադատներ Ջոն Սարջենթի նկարը մեկնաբանեցին որպես մանկության և պատանեկության խորը հետազոտություն։ Գրող Հենրի Ջեյմսը՝ Բոյթի և Սարջենթի մոտիկ ընկերը կտավը նկարագրեց որպես «խաղի երջանիկ աշխարհ՝ հրաշալի երեխաների ընտանիքում»։
«Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը» նկարը ներկա պահին համարվում է «Սարջենթի արվեստի ամենահոգեբանական համոզիչ աշխատանքը»։ Քսաներորդ դարում կտավը դիտվում էր որպես ֆրոյդիզմի ոգով ստեղծված։
Կոմպոզիցիայի անհամաչափությունը կտավին տալիս է անմիջականություն։ Սարջենթը նկարել է Բոյթ քույրերին մեծ համակրանքով, ասես գիտի բոլոր աղջիկների «գաղտնիքները», որոնք չի բացահատում դիտողներին։ Հեղինակը լուսաստվերը օգտագործել է ոչ միայն կտավին խորություն տալու նպատակով, այլև հանելուկային հարաբերություններ փոխանցելու նպատակով։
Արվեստագետները գտնում են, որ «Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը» ստեղծագործության վրա մեծ ազդեցություն է թողել իսպանացի նկարիչ Դիեգո Վելասկեսի «Լաս Մենինաս» կտավը ։ Սարջենթը 1879 թվականին ուղևորվել է Մադրիդ և մանրամասնորեն ուսումնասիրել է վերոհիշյալ ստեղծագործությունը, նույնիսկ դրա կրկնօրինակն է ստեղծել։ Երբ առաջին անգամ ցուցադրվել է «Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը» նկարը, քննադատները, այդ թվում և գրող Հենրի Ջեյմսը այդ երկու նկարները իրար շատ նման են համարել։ Սարջենթի և Վելասկեսի նկարների կապը այնքան սերտ են համարում, որ Պրադո թանգարանը 2010 թվականին «Հրավիրված նկարներ» (անգլ.՝ The Invited Work) նախագծի շրջանակներում ցուցադրության է բերել Սարջենթի այս գործը և ցուցադրել մյուսի հարևանությամբ։ Ցուցադրությունը շարունակվել է մարտի 16-ից մինչև մայիսի 30-ը։


== Նկարի հերոսներ ==
Չորսամյա Ջուլիան (անգլ.՝ Julia Overing Boit, 1878-1969) նստած է հատակին, ութամյա Մերի Լուիզան (անգլ.՝ Mary Louisa Boit, 1874-1945) նրանից ձախ է գտնվում։ Երկու ավագ քույրերը՝ Ջեյնն (անգլ.՝ Jane Hubbard Boit, 1870-1955) ու տասնչորսամյա Ֆլորենսը (անգլ.՝ Flourence D. Boit, 1868-1919) կանգնած են հետևի հատվածում՝ մի փոքր ստվերի մեջ։ Փոքրիկ կապուտաչյա Ջուլիան պատկերված է կտավի կենտրոնում և իր մանկական հմայքով գերում ու ստվերում թողնոմ մյուս երեխաներին։
Աղջիկներից ոչ մեկը հետագայում չամուսնացավ։ Ֆլորենսն ու Ջեյնը ունեին մտավոր և էմոցիոնալ անկայունություն։ Ամենափոքր դուստրը՝ Ջուլիան դարձավ հայտնի նկարիչ, ջրաներկի վարպետ։

		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Brown, Bill. A Sense of Things: The Object Matter of American Literature, Chicago University Press, 0-226-07629-6
Gallati, Barbara Dayer. Great Expectations: John Singer Sargent Painting Children, Bulfinch 2004 978-0821261682
Kilmurray, Elizabeth, Ormond, Richard. John Singer Sargent. Tate Gallery Publishing Ltd, 1999. 0-87846-473-5
Marshall, Megan. "Model Children: The story of John Singer Sargent's painting of a family of enigmatic girls", The New York Times Book Review (December 13, 2009), p. 22
Prettejohn, Elizabeth. "Interpreting Sargent". Stewart, Tabori & Chang, 1998.
Tinterow, Gary, Lacambre, Geneviève. Manet/Velazquéz: The French Taste for Spanish Painting. The Metropolitan Museum of Art, New York, 2003. 1-58839-038-1


== Արտաքին հղումներ ==
Museum of Fine Arts, Boston
Museo Nacional del Prado, Invited work: The Daughters of Edward Darley Boit, Sargent
Image of the painting, and an essay on it from jssgallery.org
Japanese vases, Museum of Fine Arts, Boston
"Sargent's Daughters: Biography of a Painting"