Ունո

Ունո, թղթախաղի ամերիկյան տարատեսակ։ Անունը իտալերենից և իսպաներենից թարգմանվում է «մեկ»։ Խաղն արտոնադրել է Մեռլ Ռոբինսը 1971 թվականին, իսկ այսօր այս ապրանքանիշի իրավունքը պատկանում է Mattel ընկերությանը։ Ունո խաղը հիմնականում համընկնում է եվրոպական մաումաու հայտնի խաղի հետ, որն առավել հայտնի է որպես «հարյուր մեկ», սակայն, պահանջում է հատուկ խաղաթղթերի հատուկ հավաքածու։ Խաղաժամանակը՝ սկսած 20 րոպեից։


== Խաղաքարտի տեսակներ ==
Խաղի մեջ կա 108 խաղաթուղթ (112 դատարկ քարտեր)

Խաղաթղթերը 4 գույնի են (կապույտ, դեղին, կանաչ, կարմիր), թվերը՝ 0-9 (76 հատ, ամեն գույնից 2 հատ 1-9 թվերով, և մեկ հավաքածու 0)՝ սովորական խաղաթղթեր
8 խաղաքարտ «Վերցրեք երկու», 8 խաղաքարտ «Քայլ հետ», 8 խաղաքարտ «Բաց թող քայլդ» յուրաքանչյուր գույնից 2 հատ՝ գործողության խաղաթղթեր
4 խաղաքարտ «Գույն պատվիրել», 4 խաղաքարտ «Վերցրու 4» սև ֆոնի վրա՝ գործողության խաղաթղթերԽաղը նաև ունի չորս «Դատարկ» խաղաքարտեր, որոնք նախատեսված են կորցրած խաղաքարտերը փոխարինելու կամ լրացուցիչ կանոնների համար


== Խաղի հիմնական կանոնները ==
Սկզբում խաղին որոշվում է դիլեր։ Բոլորը վերցնում են խաղաքարտերի կապոցից խաղաքարտ, ապա ստուգում են, թե ում մոտ ավելի մեծ է խաղաքարտը, նա էլ դառնում է խաղի դիլերը։ Եթե ինչ-որ մեկը քաշել է գործողության խաղաքարտ, ապա մի անգամ էլ է քաշում։ Եթե գոնե մի հոգի քաշել է ամենամեծ խաղաքարտը, ապա քաշում է երկրորդ անգամ։
Երբ դիլերը որոշվում է, նա խաղացողներին բաժանում է 7-ական խաղաքարտ։ Ցանկալի է բաժանել մեկ-մեկ։ Բանկի վերևի քարտը բացվում է և խաղը սկսվում է (այդ քարտը խաղի սկզբնական քարտն է)։ Եթե այդ քարտը գործողություն է (բացի «Վերցրու 4»), ապա ժամացույցի սլաքի ուղղությամբ հաջորդ խաղացողը կատարում է գործողությունը։ Եթե այդ քարտը «Վերցրու 4»-ն է ապա այդ քարտը փոխարինում են ուրիշով։
Խաղը սկսվում է ժամացույցի սլաքի ուղղությամբ։
Խաղացողը իր հերթին պետք է դնի քարտ, որը պետք է համընկնի գույնով կամ նկարով։ Եթե խաղացողը չունի այդպիսի խաղաքարտ, ապա նա բանկից վերցնում է մեկ քարտ, եթե այդ քարտը բավարարում է պայմաններին, ցանկության դեպքում կարող է խաղալ։ Եթե խաղացողը բանկից վերցնում է այնպիսի քարտ, որով կարող է խաղալ, բայց չի խաղում, նա տուգանք չի ստանում։ Խաղացողը միշտ կարող է խաղալ սև ֆոնի քարտով, ինչպիսի քարտ էլ դրված լինի։
Հաջորդը խաղում է խաղացողը ժամացույցի սլաքի ուղղությամբ, կամ հակառակ ժամացույցի սլաքի ուղղությամբ, եթե դրված է եղել «Քայլ հետ» քարտը։
Երբ բանկը վերջանում է, վերևի քարտը թողնում են, իսկ մնացած քարերը նորից դառնում են բանկ։
Խաղացողը, երբ դնում է իր նախավերջին քարտը նա պետք է ասի «Ունո՛» մինչև այն պահը, երբ հաջորդ խաղացողը կխաղա։ Եթե խաղացողը չի հասցնում ասել «Ունո՛», ապա նա բանկից վերցնում է 2 քարտ։
Երբ խաղացողը դնում է իր վերջին քարտը մնացած խաղացողները հաշվում են իրենց քարտերի միավորները։ Սովորական քարտերի միավորները հավասար են իրենց վրա գրված թվին (9 միավոր 9 քարտի համար), գունավոր ֆոնի վրա գործողությունները՝ 20 միավոր, սև ֆոնի վրա՝ 50 միավոր։ Միավորները գումարվում են և հաշվում են այն խաղացողի օգտին ով առաջին է վերջացրել։
Սովորաբար խաղը խաղում են մինչև 500 միավոր, բայց խաղում են նաև մինչը 1000, 1500 միավոր։
Կա նաև ուրիշ տարբերակ, երբ յուրաքանչյուրի միավորները հաշվում են իրենց (ով առաջինը հասավ 500-ի պարտվում է)։


== Արտաքին հղումներ ==
Current official rules, from Mattel


== Աղբյուրներ ==
Official Mattel Uno site
Uno Rules at UnoRules.com
Uno Variations at UnoVariations.blogspot.com
Uno variants at pagat.com
Uno News at Wonkavator
Advanced UNO strategy at UNOtips.org