armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Հայաստանի ֆուտբոլի Սուպերգավաթ

Հակոբ Տոնոյանի անվան Սուպերգավաթ Հայաստանի ֆուտբոլի սուպերգավաթն է։ Այն տեղի է ունենում ամեն տարի։ Մրցում են տվյալ տարվա չեմպիոնը և գավաթակիրը, իսկ եթե չեմպիոնն ու գավաթակիրը նույն թիմն է, ապա չեմպիոնի հետ մրցում է առաջնության երկրորդ մրցանակակիրը։


== Մանրամասներ ==


=== Չեմպիոններ ===


=== 1998 ===


=== 1999 ===


=== 2000 ===
2000 թվականին սուպերգավաթը չի խաղարկվել։


=== 2001 ===


=== 2002 ===


=== 2003 ===


=== 2004 ===


=== 2005 ===


=== 2006 ===


=== 2007 ===


=== 2008 ===


=== 2009 ===


=== 2010 ===


=== 2011 ===


== Գրականություն ==
Ֆրանս Սնայդերս

Ֆրանս Սնայդերս (հոլ.՝ Frans Snyders կամ Snijders, նոյեմբերի 11, 1579(1579-11-11), Անտվերպեն, Բրաբանտ, Հաբսբուրգյան Նիդերլանդներ - օգոստոսի 19, 1657(1657-08-19)[…], Անտվերպեն, Բրաբանտ, Հաբսբուրգյան Նիդերլանդներ), ֆլամանդացի նկարիչ։
Սովորել է Պիտեր Բրեյգել Կրտսերի և Հենրի վան Բալենի մոտ, համագործակցել Ռուբենսի հետ։ 1602-1609 թվականներին եղել է Իտալիայում։ Նատյուրմորտի և անիմալիստական ժանրի գործերի ֆլամանդացի վարպետ Սնայդերսիի կտավներում մարդկային մարմինները նկարել են Յակոբ Յորդանսը և այլ նկարիչներ։ 
Սնայդերսի ստեղծագործություններն («Կարապով նատյուրմորտ», Պուշկինի անվան Կերպարվեստի թանգարան (Մոսկվա), «Մրգի խանութ», Էրմիտաժ, Սանկտ Պտերբուրգ) աչքի են ընկնում մոնումենտալությամբ դեկորատիվ հնչողությամբ, առարկաների ֆակտուրայի արտահայտման վիրտուզությամբ, կերպարային կառուցվածքի կենսալիությամբ։


== Ծանոթագրություններ ==
Այգեստան (այլ կիրառումներ)

Այգեստան անունը կարող է վերաբերել՝

Այգեստան՝ գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Արարատի մարզում,
Այգեստան՝ գյուղ Արցախի Հանրապետության Ասկերանի շրջանում,
Այգեստան՝ գյուղ Արցախի Հանրապետության Հադրութի շրջանում (գտնվում է Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողության ներքո, գրավվել է 2020 թվականին),
Այգեստան՝ գյուղ Արցախի Հանրապետության Մարտակերտի շրջանում (գտնվում է Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողության ներքո, գրավվել է 1992 թվականին),
Այգեստան՝ գյուղ Արցախի Հանրապետության Շահումյանի շրջանում (հանձնվել է Ադրբեջանի զինված ուժերին 25․11․2020 թվականին),
Նոր Այգեստան՝  գյուղ Արցախի Հանրապետության Մարտակերտի շրջանում (գտնվում է Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողության ներքո, հանձնվել է 2020 թվականին)։
Այգեստան՝ նախկին հայկական թաղամաս Թուրքիայի Հանրապետության Վանի մարզի Վան քաղաքում,
Այգեստան՝ բլուր Թուրքիայի Հանրապետության Վանի մարզի Վան քաղաքում։


== Տես նաև ==
Այգեստան կամավորական ջոկատ՝ կազմավորվել է 1990 թվականին ՀԽՍՀ Արարատի շրջանի Այգեստան գյուղում, որը մասնակցել է Արցախյան ազատամարտին։
HispanTV

Հիսպան ԹՎ (պարսկերեն՝ هیسپن‌تی‌وی, իսպ.՝ HispanTV), «Իրանի Իսլամական Հանրապետության Ձայն» պետական մեդիաընկերության կազմում գործող իսպանալեզու միջազգային հեռուստաալիք։ Հիմնվել է 2011 թ. դեկտեմբերի 21-ին։ Հեռարձակվում է Լատինական Ամերիկայում և Եվրոպայում։ Մերձավոր Արևելքում գործող առաջին իսպանալեզու ալիքն է։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Վիդեոալիքը ՅուԹյուբ կայքում
Հեռուստաալիքը Ֆեյսբուք ցանցում
Լեհաստանի երկրորդ բաժանում

1793 թվականի Լեհաստանի երկրորդ բաժանումը Լեհաստանի երեք բաժանումներից (կամ մասնակցի անեքսիաներ) մեկն է, որով վերջ դրվեց Ռեչ Պոսպոլիտային 1795 թվականի դրությամբ։ Երկրորդ մասնատումը հետևանք էր 1792 թվականի Ռուս-լեհական պատերազմի և Տարգովիցյան կոնֆեդերացիայի, որից հետո տարածքը բաժանվեց Ռուսական կայսրության և Պրուսիայի թագավորության միջև։ Մասնատումը ստիպված հաստատեց Լեհաստանի խորհրդարանը (Սեյմ) 1793 թվականին, որը ունեցավ քիչ կյանք և հետևեց  Լեհաստանի երրորդ բաժանումը։


== Նախապատմություն ==
1790 թվականին քաղաքական ճակատում Ռեչ Պոսպոլիտան ընկել էր այնպիսի անօգնական իրավիճակում, որ ստիպված էր դաշինք կնքել իր վաղեմի թշնամի Պրուսիայի հետ։ 1790 թվականին ստորագրված Լեհ-պրուսական պակտը, սին հույս պարգևեց, որ Ռեչ Պոսպոլիտան կարող է գտնել մի դաշինք, որը կարող է պաշտպանել իրենց, մինչ իրենք բարեփոխումներ կիրականացնեն։ Բուրժուազիայի կողմից նախաձեռնած 1971 թվականի մայիսի սահմանադրությամբ հիմնադրվեց կառավարության երեք հակընդեմ ճյուղեր, որից դուրս մնաց Ռեպնինի սեյմը։ Այս բարեփոխումները ուղեկցվեցին հարևան երկրների զայրույթով, որոնք կարծում էին, որ Ռեչ Պոսպոլիտան կարող է վերածնունդ ապրել։ Նորից Լեհաստանը խիզախություն ունեցավ առանց Ռուսաստանի համաձայնության փոփոխություններ կատարել և նորից բերեց Եկատերինա II-ի զայրույթը, ով կարծում էր, որ Լեհաստանը ընկել է արմատական Յակոբինիզմի ազդեցության տակ, որը շատ հայտնի էր Ֆրանսիայում։ Ռուսական զորքերը ներխուժեցին Ռեչ Պոսպոլիտան 1792 թվականին։

1792 թվականի Ռուս-լեհական պատերազմի ընթացքում լեհական սահամանադրական ուժերը պաշտպանվում էին Ռուսական կայսրությունից, որոնց հրավիրել էին ռուսամետ լեհ մագնատները, որոնք հայտնի էին որպես Տարգովիցա համադաշնություն։ Պահպանողական ազնվականությունը հավատում էր, որ ռուսները կօգնեն վերադարձնել իրենց Ոսկե ազատությունը։ Լքված լինելով իրենց պրուսացի դաշնակիցների կողմից և ունենալով փոքրաթիվ ուժեր` սահմանադրամետ լեհական ուժերը արքայազն Ժոզեֆ Պոնյատովսկու հրամանատարությամբ որոշակի հաջողությամբ պաշտպանվում էին, սակայն նրանց գործողությունները կանգնեցրեց գերագույն հրամանատար Ստանիսլավ Օգոստոս Պոնիատովսկի թագավորը։ Թագավորը որոշեց միանալ Տարգովիցա համադաշնությանը, ինչպես պահանջում էին ռուսները։


== Ծանոթագրություններ ==
Սուրբ Խաչ եկեղեցի (Փոքր Պամաճ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սուրբ Խաչ եկեղեցի  (այլ կիրառումներ)Սուրբ Խաչ եկեղեցի, Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցի, գտնվում է Վրաստանի Սամցխե-Ջավախք մարզի Ախալցխայի շրջանում, Ախալցխայից դեպի 12 կմ արևմուտք, հայաբնակ Փոքր Պամաճ գյուղում, կառուցվել է 19-րդ դարում։
Փոքր Պամաճ գյուղի Սուրբ Խաչ եկեղեցու մասին առաջին հիշատակումները եղել են դեռ 1837 թվականին։ Եկեղեցու անվան մասին կան նաև հիշատակումներ Վրաստանի և Իմերեթի թեմի կոնսիստորիայի արխիվներում, մասնավորապես 1837 թվականին եկեղեցին հիշատակվում է որպես Սուրբ Հակոբ, 1840 թվականին՝ Սուրբ Աստվածամայր և 1841 թվականից՝ Սուրբ Խաչ անուններով։ Հետազոտելով արխիվային տեղեկությունները հասկանում ենք որ եկեղեցին մի քանի անգամ վերանորոգվել է և վերաօծվել։
Եկեղեցին ի սկզբանե եղել է փայտաշեն կառույց։ 


== Ճարտարապետություն ==
Սուրբ Խաչ եկեղեցի բազիլիկ կառույց է, կառուցված է խառը տեսակի տուֆ քարից, նրա չափսերն են (12.85 x 8.0) մետր։ Եկեղեցուն կից զանգակատունն է, զանգակատան հարավային կողմում կա արձանագրություն։ 
19-րդ դարում եկեղեցու հոգրոր կազմն է եղել՝ Տեր Սահակը, Հովհաննես Մինասյանը, Ղազարոս Հովհաննիսյան Տեր-Սահակյանցը, Կարապետ Տեր Մարտիրոսյան և Տեր-Նահապետյանցը։ Խորհրդային անաստվածության տարիներին եկեղեցին չի գործել, և վերածվել է պահեստի, իսկ հետխորհրդային շրջանում մասնավորապես 1965 թվականից մինչև 1993 թվականը շարունակվել է եկեղեցու շինարարական աշխատանքները։
1995 թվականին եկեղեցին արդեն իսկ գործում էր։
2011 թվականի դեկտեմբերի 25-ին եկեղեցին վերաօծվում է Վրաստանիի առաջնորդ Գերաշնորհ Տեր Վազգեն եպիսկոպոս Միրզախանյանի ձեռամբ և Սամցխե-Ջավախքի և Ծալկայի ընդհանուր առաջնորդական փոխանորդ Տեր Բաբգէն աբեղա Սալբիյանի մասնակցությամբ։ Եկեղեցու վերանորոգման նյութական ծախսերը հոգացել են  Ռուբեն Սահակյանը, Անդրանիկ և Խաչատուր Բաբոյանները։


== Ծանոթագրություններ ==
Փոլդինգ շրջան (Ջորջիա)

Փոլդինգ շրջան (անգլ.՝ Paulding County), ԱՄՆ Ջորջիա նահանգի 159 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 813 կմ² է, բնակչությունը՝ 81.678 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Դալլաս բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1832 թ.։
Կագոշիմա (պրեֆեկտուրա)

Կագոշիմա (պրեֆեկտուրա)ն (ճապ. 鹿児島県) դա պրեֆեկտուրա է Ճապոնիայից, որը գտնվում է Կյուսյու կղզում։ Այդ քաղաքի մայրաքաղաքն է Կագոշիման։


== Մարզ ==


=== Քաղաքներ ===

Տասնինը քաղաքներ գտնվում են Կագոշիմա պրեֆեկտուրայում։


=== Շրջաններ ===
Այդ քաղաքները և գյուղերը գտնվում են ամեն մի շրջանում


=== Միաձուլումներ ===


== Սպորտ եւ հանգիստ ==
Ոչ մի  բեյսբոլի, կամ ֆուտբոլային ակումբ չի գտնվում պրեֆեկտուրայում։ Բեյսբոլ խաղացողների լավագույն թիմեր......

Կագոշիմա Պրոֆերակտուրայի  Բեյսբոլի Մարզադաշտ(鹿児島県立球場)
Կագոշիմա Համայնքային Բեյսբոլի Մարզադաշտ(鹿児島市営球場)
Իբուսուսկի Համայնքային Բեյսբոլի Մարզադաշտ (指宿市営球場)
Յունումոթո Բեյսբոլի Մարզադաշտ (湯之元球場)
Կագոշիմա  Պրեֆեկտուրայի Քամոնոյկ Թրաքֆիլդ (鹿児島県立鴨池陸上競技場)
Կագոշիմա Ֆուրեայ Սպորտլանդիա (鹿児島ふれあいスポーツランド)
Կագոշիմա Պրեֆեկտուրայի Քամոնոյկ Թրաքֆիլդ (鹿児島県立鴨池陸上競技場) ճամբարի տուն Տոշիբա Ֆուտյու Բրավ Ռուփաս"Կրիշիմա-Յակու Ազգային Զբոսայգի  ն գտնվում է  Կագոշիմա պրեֆեկտուրայում։


== Քոլեջներ եւ համալսարաններ ==
Համալսարան-Կոգոշիմա
Ազգային ինստիտուտի պիտանիության եւ սպորտի -քաղաք Կանոյա
Միջազգային Համալսարան Կագոշիմա
Անաղարտության Սիրտը- համալսարան
Դաիչի տեխնոլոգիական ինստիտուտը
Շիգակակուն Համալսարան
Կագոշիմա Պրեֆեկտուրաի քոլեջ
Կագոշիմա կանանց Մանուկների Քոլեջ
Դաիչի մանկական կրթության քոլեջ


== Գիտություն եւ տեխնոլոգիաներ հարմարություններ ==
Տիեզերական Կենտրոն Տանեգաշիմա
Տիեզերական Կենտրոն Ուչինոուրա


== Տրանսպորտ ==


=== Օդանավակայաններ ===
Օդանավակայան-Կագոշիմա
Օդանավակայան- Ամամի
Օդանավակայան- Տոկունոսիմա
Օդանավակայան- Տանեգասիմա
Յակուշիմա Օդանավակայան
Օկինոերաբու Օդանավակայան
Յորոն Օդանավակայան


== Առասպելական էակներ ==
Գարափա(Կարրա)
Իզի
Իթան-մոմեն


== Քույր-հարաբերություններ ==
Մայամի, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ
Նեապոլ, Իտալիա
Վրաստանը, ԱՄՆն,սկսած 1966 թվականից դարձել է  քույրը նահանգ
Ցզյանսու, Չինաստան
Պրեֆեկտուրա Գիֆու- հուլիսի 27-ին 1971 դարձել է քույրը պրեֆեկտուրայի։


== Դիտեք նաև ==
2006 Կուրիլյան կղզիների երկրաշարժ է տեղի ունեցել
Սակուրազիմա բողկ
Կագոշիմա բարբառ
Ամամի լեզուն, Կունիգամի լեզուն


== Նշումներ ==


== Հղումներ ==
Նուսսբաում, Լուի-Ֆրեդերիկ եւ Քեթի բերանը. (2005 թ.): Ճապոնիան Հանրագիտարան. Քամբրիջ, Մասս։ Հարվարդ Համալսարան Փրեսս". ԹԻՎ ISBN 0-674-01753-6; Ս. - ISBN 978-0-674-01753-5; ԿԵՆՏՐՈՆ OCLC 58053128.


== Արտաքին հղումներ ==
 Կագոշիմա (պրեֆեկտուրա) ուղեցույց վիքիճանապարհորդություն
Պաշտոնական կայք պրեֆեկտուրայի Archived 2015-06-11 at the Wayback Machine. (անգլերեն)
Ազգային Արխիվ Ճապոնիայում . Archived 2009-04-04 at the Wayback Machine... Կագոշիմա քարտեզ (1891) Archived 2009-04-04 at the Wayback Machine.
Լեզվական ունակություն

Լեզվական ունակություն, հատուկ հոգեֆիզիոլոգիական մեխանիզմ, որը ձևավորվում է նեյրոֆիզիոլոգիական նախադրյալների հիման վրա լեզվակրի մոտ և խոսակցական համայնքի փորձի ազդեցությամբ։


== Լեզվական ունակության մակարդակներ ==
Լեզվական ունակության շրջանակներում առանձնացվում են ենթահամակարգեր, որոնք հնարավոր է համապատասխանեն լեզվահամակարգի մակարդակներին՝ հնչյունաբանական, բառակազմական, ձևաբանական (ներառյալ բառակազմություն), շարահյուսական։


== Լեզվական ունակության ծագման հարց ==
Խորհրդային հոգելեզվաբանության մեջ տարածված էր լեզվական ունակության մասին պատկերացումը՝ որպես սոցիալական էությամբ կրթության, որը ձևավորվում է հաղորդակցման գործունեության զարգացման գործընթացում։ Ամերիկյան ավանդույթի համաձայն, սակայն, ավանդաբար ենթադրվում էր, որ լեզվական ունակությունն ունի կենսաբանական բնույթ և զարգանում է մարդու օնտոգենեզի ընթացքում։ Այսպես, տրանսֆորմացիոն քերականության շրջանակներում համարվում է, որ թեև խոսքի միջավայրի ազդեցությունը լեզվական ունակության զարգացման անհրաժեշտ պայման է, վերջինիս հասունացումը գենետիկորեն դետերմինացված է և իրականացվում է հիմնականում անկախ ամրապնդումից։ Հետևաբար, գեներատորային քերականությունը խոսում է բնածին լեզվական ունակության մասին։
Լեզվական կառույցների ձևավորման ոլորտում բնածին լեզվամտածողության մենաշնորհը վիճարկվում է լեզվաբանական ֆունկցիոնալ տեսությունների կողմնակիցների կողմից:308։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
W. Tecumseh Fitch, Marc D. Hauser, and Noam Chomsky. The evolution of the language faculty: Clarifications and implications // Cognition 97. — 2005. — P. 179—210. Архивировано из первоисточника 18 Մայիսի 2011.
(3420) Ստանդիշ

(3420) Ստանդիշ (անգլ.՝ Standish), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1984 թվականի մարտի 1-ին Էդվարդ Բոուելի կողմից Անդերսոն Մեսայում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,105958 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,8634 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,3485 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1999,36 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,180057 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 14,31° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(3420) Ստանդիշ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Լրիվ մետրիկական տարածություն

Լրիվ տարածություն, մետրիկական տարածություն, որում ցանկացած ֆունդամենտալ հաջորդականություն զուգամետ է, այսինքն, եթե 
  
    
      
        n
        ,
        m
        →
        ∞
      
    
    {\displaystyle n,m\rightarrow \infty }
   դեպքում 
  
    
      
        p
        (
        
          x
          
            n
          
        
        ,
        
          x
          
            m
          
        
        )
        →
        0
      
    
    {\displaystyle p(x_{n},x_{m})\rightarrow 0}
  , ապա գոյություն ունի այնպիսի 
  
    
      
        x
      
    
    {\displaystyle x}
  , որ 
  
    
      
        p
        (
        
          x
          
            n
          
        
        ,
        x
        )
        →
        0
      
    
    {\displaystyle p(x_{n},x)\rightarrow 0}
  , երբ 
  
    
      
        n
        →
        0
      
    
    {\displaystyle n\rightarrow 0}
  : Այստեղ 
  
    
      
        p
        (
        
          x
          
            i
          
        
        ,
        
          x
          
            j
          
        
        )
      
    
    {\displaystyle p(x_{i},x_{j})}
  -ն 
  
    
      
        
          x
          
            i
          
        
        ,
        
          x
          
            j
          
        
      
    
    {\displaystyle x_{i},x_{j}}
   կետերի միջև հեռավորությունն է։
Լրիվ տարածության օրինակներ են էվկլիդեսյան, հիլբերտյան տարածությունները։
Ցանկացած մետրիկական տարածություն կարելի է լրիվացնել։ Օրինակ, ռացիոնալ թվերը իռացիոնալ թվերով լրացնելիս ստացվում է իրական թվերի առանցքը։ Լրիվ տարածության հասկացությունն ընդհանրացվում է որոշ ոչ մետրիկական տարածությունների համար։
Գուջի

Գուջի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Եվդոկիայի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Կիրոգա (Լուգո)

Կիրոգա (իսպ.՝ Quiroga), քաղաք և համայնք Իսպանիայում, մտնում է Լա-Կորունյայի մեջ, որն էլ իր հերթին մտնում է Գալիսիա ինքնավար համայնքի մեջ։ Համայնքը մտնում է Կիրոգա շրջանի կազմի մեջ։ Տարածքը՝ 319 կմ2։ Բնակչությունը՝ 3766 (2010 թվականին)։ Վարչական կենտրոնից հեռավորությունը՝ 85 կմ։


== Բնակչություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Diputación Provincial de Lugo Archived 2009-02-07 at the Wayback Machine.
Բռնցքամարտի Եվրոպայի առաջնություն 2010

Բռնցքամարտի Եվրոպայի առաջնություն 2010, անցկացվել է 2010 թվականի հունիսի 5-ից 12-ը Մոսկվայում։ Առաջնությանը մասնակցում էր 256 մարզիկ 42 երկրներից։


=== Մեդալակիրներ ===


== Ընդհանուր հաշվարկ ==


== Աղբյուրներ ==
Արդյունքներ
Դեքստրայի ալգորիթմ

Դեյքստրայի ալգորիթմ (անգլ.՝  Dijkstra’s algorithm)։ Ալգորիթմ գրաֆներով, որը հայտնագործվել է հոլանդացի գիտնական Է. Դեյքստրայի կողմից 1959 թ.։ Այն գտնում է գրաֆի որևէ գագաթից մնացաց գագաթները ընկած կարճագույն հեռավորությունը։ Ալգորիթմը գործում է միայն ոչ բացասական կշիռ ունեցող կողմերով գրաֆների համար։ Ալգորիթմը շատ տարածված կիրառություն ունի ծրագրավորման և տեխնոլոգիաների մեջ։


== Խնդրի ձևակերումը ==
օրինակներՏարբերակ 1. Տրված է ավտոճանապարհների ցանց, որոնք կապում են Հայաստանի Հանրապետության քաղաքները միմյանց հետ։ Որոշ ճանապարհներ միակողմանի երթևեկելի են։ Անհրաժեշտ է գտնել Երևանից դեպի հանրապետության մնացած քաղաքներ տանող ամենակարճ ճանապարհները (շարժվել կարելի է միայն ավտոճանապարհներով)։ Տարբերակ 2. Տրված է որոշակի քանակի թռիչքուղիներ երկրագնդի երկրների միջև, որոնցից յուրաքանչյուրի արժեքը հայտնի է։ Կամայական "Ա" երկրից "Բ" երկիր թռիչքի արժեքը կարող է հավասար չլինել "Բ"-ից "Ա" թռիչքի արժեքին։ Անհրաժեշտ է գտնել Հայաստանից Իտալիա ուղևորության նվազագույն հնարավոր արժեքը (հնարավոր է, որ թռիչքն ընթանա միջանկյալ կանգառներով)։


== Պաշտոնական սահմանում ==
Տրված է կշռված ուղղորդված գրաֆ G(V,E) առանց հանգույցների և բացասական կշիռ ունեցող կողմերի։ Գտնել G գրաֆի որևէ a գագաթի ամենակարճ հեռավորությունը այդ գրաֆի մնացաց բոլոր գագաթներից։


== Օրինակ ==
Գուսակի (գյուղ, Զենկովի շրջան)

Գուսակի (ուկրաիներեն՝ Гусаки), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Զենկովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Գուսակի գյուղում բնակվում էր 39 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,346 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 112,72 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Օբյեկտային կոդ

Օբյեկտային կոդը (անգլ.՝ object code)  կամ երբեմն օբեյեկտային մոդուլը (անգլ.՝ object module) հանդիսանում է կոմպիլյատորի արդյունք։ Ընդհանուր առմամբ լեզվում օբյեկտային կոդը  հրամանների հաջորդականություն է, սովորաբար  այն մեքենայական լեզու է (օր.՝ բինար կոդ) կամ  միջանկյալ լեզու, ինչպիսին է RTL -ը։
Օբյեկտային կոդը կարող է իր հերթին կապվել( անգլ.՝ linked) կատարվող ֆայլին կամ գրադարանային ֆայլին։ Օգտագործելու համար այն պետք է տեղադրվի կատարվող ֆայլի ( անգլ.՝ executable file), գրադարանային ֆայլի (անգլ.՝ library file) կամ օբյեկտային ֆայլի (անգլ.՝ object file) մեջ։
Օբյեկտային կոդը մեքենայական կոդի մի մասն է, որը դեռ չի կապվել ծրագրին։ Այն կոնկրետ գրադարանի կամ մոդուլի մեքենայական կոդ է, որը պատրաստում է վերջնական ծրագիր։ Այն կարող է նաև պարունակել ծրագրի մեքենայական կոդում չգտված լրացումներ (անգլ.՝ placeholders) կամ օֆսեթներ(անգլ.՝ offsets), որը լինկերը պետք է օգտագործի բոլորը իրար կապելու համար։ Քանի որ մեքենայական կոդը բինար կոդ է, այն կարող է կատարվել անմիջապես պրոցեսսորի(CPU) կողմից, օբյեկտային կոդը ունի մասամբ պարամետրավորված ցատկեր (partially parameterized jumps), այնպես որ լինկերը կարող է դրանք լրացնել։
Ասեմբլերն օգտագործվում է ասեմբլեր կոդը մեքենայական կոդի փոխակերպելու (օբյեկտային կոդի)։ Լինկերը կապում է մի քանի օբյեկտային և գրադարանային ֆայլեր, կատարվող ֆայլը գեներացնելու համար։


== Ծանոթագրություններ ==


== Հղումներ ==

Basics of Compiler Design 
Language Implementation Patterns Archived 2016-03-05 at the Wayback Machine.
Իվան Ցարևիչը և Գորշ գայլը 3

«Իվան Ցարևիչը և Գորշ գայլը 3», ռուսական «Մելնիցա» (ռուս.՝ «Мельница») և «ՍՏՎ» (ռուս.՝ «СТВ») ընկերությունների մուլտիպլիկացիոն ֆիլմը։ Վարձույթի համար թողարկվել է 2016 թվականի հունվարի 1-ին։ Մուլտֆիլմի հեռուստատեսային պրեմիերան կայացել է «ՌԵՆ ՏՎ»-ով 2016 թվականի մայիսի 9-ին։


== Սյուժե ==
Հեռավոր թագավորությունում լրանում է թագավորի 150-ամյակը, և նա որոշում է, որ բավական է աշխատել. ժամանակն է հանգստանալու կառավարական գործերից։ «Ես հոգնել եմ։ Ես հեռանում եմ». այս ասելով՝ միապետը վերցնում է կարթն ու դույլը և հեռանում գյուղի մի խուլ վայր։ Պետությունը պաշտպանելու խնդիրը մնում է Իվան Ցարևիչի և նրա ընկեր Գորշ գայլի ուսերին։ Վասիլիսան նեղանում է իր ամուսնուց, քանի որ վերջինս մինչ օրս իր համար չի կազմակերպել ամուսնական ճանապարհորդություն դեպի արտերկիր։ Ամուսինները Կատվի և Գայլի հետ նստում են կախարդական գորգի վրա և մեկնում ճանապարհորդության։ Իրենց փոխարեն ընկերները թողնում են մի հասարակ խրտվիլակ, որը Իվանի մեղքով կենդանանում է անեծքից և սկսում իր կանոնները հաստատել արքայությունում։ Խրտվիլակի կանգնած վայրում հայտնվում է հիպնոտիկ ազնվամորու ջեմի աղբյուր, և հանկարծակի Հեռավոր թագավորությունում սկսվում են կատարվել արմատական փոփոխություններ։ Վերադառնալուց հետո ընկերները չեն կարողանում ճանաչել իրենց հայրենիքը։


== Դերերի հնչյունավորումներ ==


== Բյուջե և եկամուտներ ==
«Իվան Ցարևիչը և Գորշ գայլը 3» մուլտֆիլմը մեծ էկրաններին հայտնվել է 2016 թվականի հունվարի 1-ին։ Ֆիլմի բյուջեն կազմել է 4 միլիոն դոլար և 17 օրվա վարձույթի ընթացքում կուտակել է 10,08 միլիոն դոլար եկամուտ՝ վստահ հաղթանակ կրելով ամանորյա «ֆիլմի պայքարում»։


== Մրցանակներ ==
2016 - Իկար մրցանակ «Վարձույթով ֆիլմ» անվանակարգում


== Գրախոսություն ==
«Իվան Ցարևիչը և Գորշ գայլը 3» անիմացիոն ֆիլմի գրախոսները նշում են, որ «Կվարտետ Ի» նախագծի մասնակիցներին ներգրավելուց հետո մուլտֆիլմը նախատեսված էր ոչ միայն երեխաների, այլև մեծահասակների համար, քանի որ դրանում ծաղրում են ժամանակակից խորհրդային իրողությունները։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Իվան Ցարևիչը և Գորշ գայլը 3» մուլտֆլիմը «Мельница» կայքում
«Իվան Ցարևիչը և Գորշ գայլը 3» մուլտֆլիմը «СТВ» կայքում
Վելիկայա Բեզուգլովկա (գյուղ, Կոզելշչինայի շրջան)

Վելիկայա Բեզուգլովկա (ուկրաիներեն՝ Велика Безуглівка), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոզելշչինայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Վելիկայա Բեզուգլովկա գյուղում բնակվում էր 306 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Գանձի

Գանձի, հայկական արական անուն։ Առաջացել է հայերեն գանձ բառից։ Համապատասխանում են պարսկերեն Ganĵī և հունարեն Թեսավրոս անուններին, որոնք նշանակում են «գանձ»։


== Գործածություններ ==
Գանձի, իշխան Հայոց, ով 1036 թվականին գրավեց Բերկրի քաղաքը՝ Խտրիկ ամիրայից, բայց այնտեղ հանկարծակի հարձակման ժամանակ սպանվեց։
Գանձի, հայր Գրիգոր կրոնավորի, որ 1358 թվականին Երուսաղեմում Ավագ երեցին գրել տվեց մի Ավետարան։


== Ծանոթագրություններ ==
Հաուսհամ

Հաուսհամ  (գերմ.՝  Hausham), կոմունա Գերմանիայում, Բավարիա երկրամասում։ Բնակչությունը հասնում է 8069 մարդու, 2010 թվականի մարդահամարի տվյալների համաձայն։ Հեռախոսային կոդն Է +49 8026, իսկ փոստային ինդեքսը 83734։ Պաշտոնական հեռախոսահամարն է՝ 09 1 82 119։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Մեհմեդ Թոփալ

Մեհմեդ Թոփալ (թուրքերեն՝ Mehmet Topal, մարտի 3, 1986(1986-03-03), Մալաթիա, Թուրքիա), թուրք ֆուտբոլիստ, Թուրքիայի հավաքականի և «Ֆեներբահչեյի» կիսապաշտպան։


== Կարիերա ==


=== Ակումբային կարիերա ===
Ֆուտբոլիստի կարիկերան սկսվել է «Չանակկալե Դարդանելսպոր» ակումբում, որի կազմում էլ առաջին անգամ խաղացել է Թուրքիայի առաջին լիգայում։ Դրանից հետո՝ 2006 թվականին ակումբը դուրս մնաց Երկրորդ լիգա, իսկ Մեհմեդը տեղափոխվեց «Գալաթասարայ»։ Ստամբուլի այս ակումբում նորամուտը նշեց 2006 թվականի սեպտեմբերի 9-ին «Դենիզլիսպոր» ակումբի դեմ խաղում։ Նույն տարվա սեպտեմբերի 12-ին առաջին անգամ խաղաց Չեմպիոնների Լիգայում։ 2006-07 մրցաշրջանի վերջում սկսեց ավելի հաճախ հայտնվել մեկնարկային կազմում։ Բայց 2007 թվականի ամռանը «Գալաթասարայը» գնեց շվեդ ֆուտբոլիստ Տոբիասա Լինդերոտին, և Մեհմեդը կրկին հայտնվեց պահեստայինների նստարանին։ 2007 թվականի հոկտեմբերին Լինդերոտը ստացավ ծանր վնասվածք և Թոփալը հաջողությամբ փոխարինեց նրան հիմնական կազմում։ Մրցաշրջանի վերջում դարձավ ակումբի առաջատարներից մեկը։


=== Կարիերան հավաքականում ===
Խաղացել է Թուրքիայի երիտասարդական հավաքականում։ Թուրքիայի հավաքականում նորամուտը նշել է 2008 թվականի փետրվարի 6-ին Շվեդիայի հավաքականի դեմ ընկերական խաղում, 78-րդ րոպեին փոխարինելով Էմրե Բելյոզոգլուին։ Խաղը ավարտվել է 0:0։ Մասնակցել է 2008 թվականի Եվրոպայի առաջնությանը, որտեղ խաղացել է 4 խաղ։


== Նվաճումներ ==
 Գալաթասարայ

Թուրքիայի առաջնություն - 2007-08
Թուրքիայի Սուպերգավաթի հաղթող - 2008 Ֆեներբահչե

Թուրքիայի առաջնություն - 2013-14
Թուրքիայի գավաթի հաղթող - 2012-13
Թուրքիայի Սուպերգավաթի հաղթող - 2014 Թուրքիայի հավաքական

Եվրո 2008-ի բրոնզե մեդալակիր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էջը «Գալաթասարայի» պաշտոնական կայքում (անգլ.)
Էջը Թուրքիայի ֆուտբոլի ֆեդերացիայի կայքում (անգլ.)
Վիճակագրութունը National Football Teams կայքում(անգլ.) (անգլ.)
Վիճակագրությունը footballdatabase.eu կայքում (անգլ.)
Ժողովածու (2381)

Ժողովածու (2381), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 2381 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1631 թվական Ստեփաննոս քահանա Մարտիրոս ջահընկալ գրիչի կողմից՝ ենթադրաբար Հովհաննավանքում։ Ծաղկող՝ Սիմոն սարկավագ։ Ստացողը եղել է Մովսէս կաթողիկոսը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 15.5X10.4 սմ չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 325 թերթից։ Գրված է միասյուն, երկսյուն բոլորգիրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դրոշմազարդ կտավ։ Հիշատակարաններ՝ 67բ, 247ա, 263բ, հետագայի՝ 132բ, 246բ, 258ա (17-րդ դար)։


== Բովանդակություն ==
Բառք քերականի։
Վարդան Արևելցւոյ Յաղագս մեկնութեան քերականի։
Նշանագիրք իմաստնոց։
Արիստակիսի գրչի վերլուծութիւն բացերևապէս բառից և բայից։
Գէորգայ Սկևռացւոյ խրատք յաղագս գրչութեան արուեստի։
Բառք եբրայեցւոց, Քերթողականք, Գաղիանոսի, Վարդան գրոց, հանդէս բասնաստեղծաց, թարգմանութիւն դեղոց։
Վասն 12 պարգևաց մարդոյ։
Գաղիանոսի Բան բժշկական։
Մովսես Քերթաղահօր մեկնութիւն քերականի։
Գրիգոր Տաթևացւոյ լուծմունք ի գիրս գրչութեան Արիստակիսի և Գէորգայ Սկևռացւոյ։
Յաշխարհացն լուծմունք։
Յաղագս առոգանութեան։
Մովսես Խորենացւոյ Բան իմաստութեան։


== Ծանոթագրություններ ==
Կոզմա Պրահացի

Կոզմա Պրահացի (լատ.՝ Cosmas Pragensis, չեխ․՝ Kosmas Pražský, մոտ. մոտ 1045[…], Պրահա, Չեխիայի թագավորություն և Զդիցե - հոկտեմբերի 21, 1125(1125-10-21), Պրահա, Չեխիայի թագավորություն), չեխ առաջին ժամանակագիրը։


== Կենսագրություն ==
Ծագում է ազնվական ընտանիքից։ Կրթություն է ստացել Պրահայում և Լիեժում։ Գերմանական կայսր Հենրիխ IV-ի օրոք այցելել է Հունգարիա, Գերմանիա, Իտալիա։ 1110 թվականից Պրահայի Սուրբ Վիտայի տաճարի դեկանն է։ Կոզմա Պրահացու «Չեխական ժամանակագրություն» (լատ.՝ Chronica Boëmorum) աշխատությունը (սկսել է գրել 1119-1120 թվականներին) պարունակում է հարուստ ու բազմաբնույթ նյութ և արժեքավոր աղբյուր է (հատկապես երրորդ գիրքը, որում նկարագրվում է Կոզմա Պրահացու ապրած ժամանակաշրջանի՝ 1092-1125 թվականների իրադարձությունները) Չեխիայի պատմության վերաբերյալ։ Կոզմայի գործը շարունակողները նրա ժամանակագրությունը հասցրել են մինչև XIII դարի սկիզբ։
Կոզմայի «Չեխական ժամանակագրությունները» Նեստոր Տարեգրի «Ժամանակների պատմության» ու Գալլ Անանունի «Լեհ կոմսերի կամ կառավարիչների գործերն ու ժամանակագրությունը» աշխատությունների հետ միասին հիմնարար նշանակություն ունեն սլավոնական մշակույթի համար։


== Հրատարակություններ ==
Козьма Пражский. Чешская хроника. М. 1962 «Предисловие»։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-02-08-ին։ Վերցված է 2015-03-22  «Книга 1»։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-02-08-ին։ Վերցված է 2015-03-22  «Книга 2»։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-02-08-ին։ Վերցված է 2015-03-22  «Книга 3»։ Восточная литература։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-02-08-ին։ Վերցված է 18 փետրվարի, 2011 
Русский перевод Чешской Хроники с комментариями по изданию Козьма Пражский. Чешская хроника. М. 1962
Матвей Пражский. Чешская хроника. — Рязань: Александрия, 2009.
Chronica Boëmorum աշխատությունը Monumenta Germaniae Historica կայքում, գերմաներեն մեկնաբանություններով(չաշխատող հղում)
Կոզմա Պրահացու կենսագրությունը


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Třeštik D. Kosmas, 2 vyd., Praha, 1972.
Краткая история Чехословакии. М., 1988.


== Արտաքին հղումներ ==
Chronica Boëmorum — the chronicle accessible on-line at Monumenta Germaniae Historica
Cosmas biography (in Czech)
English translation Archived 2013-10-14 at the Wayback Machine. of the chronicle by Lisa Wolverton published by Catholic University of America Press
Պենելոպե

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Պենելոպե (այլ կիրառումներ)
Պենելոպե, Ոդիսական դյուցազներգության հերոսուհի, Իկարիոսի դուստրը, Ոդիսևսի կինը, Տելեմաքոսի մայրը։ Ամուսնու քսանամյա բացակայության ընթացքում մերժել է իր ձեռքը խնդրող բոլոր փեսացուներին։ Նրանց խոստանալով ամուսին ընտրել միայն իր սկեսրայր Լայերտեսի պատանքը գործելուց հետո՝ Պենելոպեն գիշերները քանդել է ցերեկվա գործածը։ Երբ փեսացուները բացահայտել են խաբեությունը, Պենելոպեն համաձայնել է ամուսնանալ այն մարդու հետ, ով Ոդիսևսի աղեղով կհաղթի նետաձգության մրցույթում. Պենելոպեն հուսով էր, որ ոչ ոք չի կարող ձգել այդ դյուցազնական աղեղի լարը։ Իսկ երբ Ոդիսևսը կոտորել է փեսացուներին, Պենելոպեն ճանաչել է նրան։
Պենելոպե անվանումը դարձել է կնոջ հավատարմության ու նվիրվածության խորհրդանիշ։ Հետագա առասպելազրույցների համաձայն՝ Պենելոպեն ամուսնացել է Ոդիսևսի և կախարդուհի Կիրկեի որդու՝ Տելեգոնոսի հետ։ Ըստ մեկ այլ տարբերակի՝ Ոդիսևսի բացակայության ընթացքում Պենելոպեն Հերմեսից ծնել է Պանին։
Պլեն Սելվ (Էնայի գավառ)

Պլեն Սելվ (ֆր.՝ Pleine-Selve), համայնք Ֆրանսիայում, գտնվում է Պիկարդիայի մարզում՝ Էնա գավառում։ Մտնում է Րիբմոն կանտոնի կազմի մեջ։ Համայնքի շրջանը՝ Սեն Կանտեն։
Համայնքի INSEE կոդը՝ 02605։


== Բնակչություն ==
2010 թվականի տվյալներով՝ համայնքի բնակչությունը կազմում է 180 մարդ։ 


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին համայնքի 108 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչներից 79-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 29-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության ցուցանիշը կազմել է 73,1 %, 1999 թվականին եղել է 63,7%)։ 79 տնտեսապես ակտիվ բնակիչներից աշխատում էին 75-ը (38 տղամարդ և 37 կին), գործազուրկ էր 4 մարդ (2 տղամարդ և 2 կին)։ 29 տնտեսապես ոչ ակտիվ բնակիչներից 8-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 7-ը՝ թոշակառուներ, 14-ը տնտեսապես ոչ ակտիվ էին այլ պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ, Պլեն Սելվ (ֆր.)
Ուիլշիր ծառուղի

Ուիլշիր ծառուղի (անգլ.՝ Wilshire Boulevard), փողոց է Լոս Անջելես քաղաքում, նահանգ Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ։
Ուիլշիր ծառուղին հանդիսանում է Լոս Անջելեսի գլխավոր փողոցներից մեկը։ Այն սկսվում է Գրանդ պողոտայից՝ Լոս Անջելեսի կենտրոնում, և ձգվում է մինչև Օուշն պողոտա՝ Սանտա Մոնիկայում։ Հենց Ուիլշիր ծառուղում են տեղակայված հայտնի երկնաքերերը, որոնք կառուցվել են 1956 թվականից հետո։ Ուիլշիր ծառուղու մի մասը, որն անցնում է Լոս Անջելեսի կենտրոնով, ստացել է «Մղոնների հրաշք» անվանումը։ «Մղոնը» լցված է բուտիկներով, ռեստորաններով, թատրոններով, գիշերային ակումբներով։ Այստեղ են նաև գտնվում գեղարվեստական և հնէաբանական թանգարաններ։
Ուիլշիր ծառուղին հայտնի է իր երթևեկության խցանումներով։ Չնայած Սանտա Մոնիկայի և Բրենտվուդի բաժնում բավականին հանգիստ է, Բևերլի Հիլլզում և Վեստվուդում երթևեկությունն այնքան ծանրաբեռնված է, որ ծանրաբեռնված ժամերին այնտեղով անցնելն գրեթե անհնար է։ Ծառուղում է գտնվում նաև Լոս Անջելեսի շրջանի արվեստի թանգարանը։


== Արտաքին հղումներ ==
Wilshire Wonders (kcet.org) Archived 2007-12-08 at the Wayback Machine.
Curating the City: Wilshire Blvd
An excerpt from "Wilshire Boulevard: Grand Concourse of Los Angeles", by Kevin Roderick Archived 2008-10-12 at the Wayback Machine.
Յաստրեբնայա (գյուղ, Բրուսիլովի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՅաստրեբնայաՅաստրեբնայա (ուկրաիներեն՝ Яструбна), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բրուսիլովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Յաստրեբնայա գյուղում բնակվում էր 47 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 7527 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 6,24 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Արհավի

Արհավի (լազերեն՝ არქაბი/Arkabi; վրաց.՝ არქაბი), քաղաք Թուրքիայի հյուսիսարևելյան մասում, Արդվինի մարզում։ 2012 թվականի տվյալներով քաղաքի բնակչությունը կազմում է 15 973 մարդ։ Քաղաքը գտնվում է Սև ծովից 10 կիլոմետր հեռավորության վրա։ Քաղաքամերձ ծովափի ընդհանուր երկարությունը կազմում է 12 կիլոմետր։ Այն իր մեծությամբ 5-րդ քաղաքն է Արդվինի մարզում, իսկ բնակչությամբ երրորդը՝ Արդվինից և Հոպայից հետո։ Քաղաքի բնակչության մեծամասնությունը կազմում են լազերը։
Արհավին հայտնի է Մշակույթի և արվեստի փառատոնով, որը տոնվում է 1973 թվականից սկսած։
Լազերենից թարգմանած Արհավի նշանակում է «Հին գյուղ»։ 1486 թվականին քաղաքը անցել է Օսմանյան կայսրության կազմը։ 1916 թվականի հունվարի 14-ին Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ քաղաքը գրավվել է ռուսական զորքերի կողմից։ Քաղաքը տարածաշրջանի տուրիստական կենտրոններից մեկն է, որտեղ այցելում են հարևան Վրաստանի լազերը։
Թուրք հայտնի գրող Նազըմ Հիքմեթը Արհավիին է նվիրել իր «Արհավիի Իսմայիլը» բանաստեղծությունը, որը դարձել է Թուրքիայի անկախության պատերազմի վկայություններից մեկը։


== Ծանոթագրություններ ==
Զատիշիե (գյուղ, Բոբրովիցայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԶատիշիեԶատիշիե (ուկրաիներեն՝ Затишшя), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Բոբրովիցայի շրջանում։
2006 թվականի տվյալներով Զատիշիե գյուղում բնակվում էր 61 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 161,8 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ջեֆրի Ռայթ

Ջեֆրի Չարլզ Ռայթ (անգլ.՝ Jeffrey Charles Wright, դեկտեմբերի 7, 1965(1965-12-07), Վաշինգտոն, Կոլումբիայի շրջան, ԱՄՆ), ամերիկացի դերասան, «Թոնի», «Էմմի» և «Ոսկե գլոբուս» մրցանակների դափնեկիր։


== Վաղ տարիներ ==
Ռայթը ծնվել է Կոլումբիայի շրջանի Վաշինգտոն քաղաքում։ Նրա մայրն աշխատել է որպես մաքսային փաստաբան, իսկ հայրը մահացել է, երբ Ռայթը մեկ տարեկան էր։ Նա ավարտել է Սենտ Օլբանսի մասնավոր դպրոցը, որից հետո ընդունվել է Ամհերսթի քոլեջ, որտեղ 1987 թվականին ստացել է քաղաքագիտության բակալավրի աստիճան։ Ռայթը ծրագրել էր կրթությունը շարունակել իրավունքի դպրոցում, սակայն արդյունքում ընտրել է դերասանությունը։ Նյու Յորքի համալսարանի Թիշի արվեստի դպրոցում ուսման համար ստացել է կրթաթոշակ, բայց երկու ամիս անց հեռացել է այդտեղից, քանի որ հասկացել է, որ ուսուցչի կարիք չունի։


== Կարիերա ==
Ռայթը կարիերան սկսել է Նյու Յորքի և Վաշինգտոնի oֆֆբրոդվեյական թատրոնների բեմերում հայտնվելով և 1990 թվականին կատարել է իր առաջին մեծ դերը՝ Հարիսոն Ֆորդի հետ խաղալով «Անմեղության կանխավարկած» ֆիլմում։ 1991 թվականին միացել է Դերասանական կամպանիային, որից հետո հայտնվել է «Միջամառային գիշերվա երազ» և Ատոլ Ֆուգարդի «Արյունակցական կապեր» բեմադրություններում։ 1993 և 1994 թվականներին Ռայթը Թոնի Կուշների «Հրեշտակներն Ամերիկայում» պիեսում կատարել է դրեգ-կվին Բելիզի դերը, որի համար ստացել է «Թոնի» մրցանակ (պիեսում երկրորդ պլանի լավագույն տղամարդկային դերի համար)։
Նրա հաջորդ նախագծերը այնքան առաջնային էին, որքան «Բասկիա» (1996) (խաղացել է նկարիչ Ժան Միշել Բասկիայի դերը), «Հռչակավորություն» (1998), «Հետապնդում սատանայի հետ» (1999) և «Շաֆթ» (2000) ֆիլմերում խաղացած երկրորդ պլանի դերերը։ 2003 թվականին Ռայթը վերադարձել է HBO-ի «Հրեշտակներն Ամերիկայում» մինի սերիալի Բելիզի դերին, որի համար արժանացել է «Ոսկե գլոբուս» և «Էմմի» մրցանակների։ 2004 թվականին նկարահանվել է Ջոնաթան Դեմիի «Մունջուրական թեկնածու» ֆիլմում։
2019 թվականի հոկտեմբերի 31-ին հայտնի է դարձել, որ Ջեֆրի Ռայթը Բեթմենի մասին նոր կինոկոմիքսում, որի նկարահանումներով զբաղվում է Մեթ Ռիվզը, խաղալու է կոմիսար Ջեյմս Գորդոնի դերը։


== Անձնական կյանք ==
2001 թվականի հոկտեմբերի 18-ին Ռայթն ամուսնացել է դերասանուհի Կարմեն Էջոգոյի հետ։ Նրանք ունեն երկու երեխա՝ որդի (Էլայջա) և դուստր (Ջունո)։ 2014 թվականին հետևել է ապահարզանը։
2004 թվականի մայիսի 23-ին Ռայթն իր ալմա մատերից՝ Ամհերսթի քոլեջից, ստացել է պատվավոր աստիճան։


== Հասարակական գործունեություն ==
1980-ական թվականներին Ռայթը Հարավաֆրիկյան Հանրապետությունում զբաղվել է ապարտհեյդի ակտիվ գործունեությամբ։
Երկար ժամանակ եղել է ռեսուրսների հետ կապված կոնֆլիկտների դադարեցման ակտիվիստ և 2011 թվականին հիմնադրել է Taia Lion Resources ընկերությունը, որը մասնագիտացված է Սիերա Լեոնեի օգտակար հանածոների արդյունահանման ոլորտում։


== Ընտրված Ֆիլմագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
Սոոդևահե (գյուղ, Տոռգու շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՍոոդևահեՍոոդևահե (էստ․՝ Soodevahe), գյուղ Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Տոռգու շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 0 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Քայիթու

Ապոց (լեռ), լեռ ՀԽՍՀ-ում, Ղուկասյանի շրջանում։ Ոմանք գտնում են, ար համապատասխանում է Հայերեն մանր ժամանակագրություններում հիշատակվող Քայիթու լեռնահամակարգը։


== Ծանոթագրություններ ==
Save the Children

«Փրկենք երեխաներին» (շվեդերեն՝ Rädda Barnen, անգլ.՝ Save the Children), ամբողջ աշխարհի երեխաների իրավունքների պաշտպանությամբ զբաղվող միջազգային կազմակերպություն։


== Պատմական տեղեկություններ ==
Կազմակերպությունը հիմնվել է 1919 թվականին Մեծ Բրիտանիայում՝ Էգլանտայնա Ջեբբի և նրա քրոջ՝ Դորոթի Բաքսթոնի կողմից։ Կազմակերպության հիմնական նպատակներն են կատարելագործել կրթության, առողջապահության, տնտեսական հնարավորությունների համակարգերը, երեխաներին պաշտպանել բռնություններից և բնական աղետներից, ինչպես նաև իրականացնել երեխաների իրավունքների պահպանության և պաշտպանության ուղղությամբ այլ գործունեություն։ Կազմակերպության աշխատակիցների կարծիքով նույնիսկ ոչ մեծ նվիրատվությունը կարող է փրկել շատ երեխաների։
Վեց ամիս անց «Փրկենք երեխաներին» կազմակերպություն հիմնվեց Շվեդիայում։ Սկզբնական շրջանում այն գործում էր Էլլեն Պալմշերնի և որոշ ակտիվիստների նախագահությամբ, որոնց թվում էին լրագրողներ Հերդա Մարկուսը և Էլին Վագները։ Աշխատանքն ուղղված էր Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո երեխաների ծայրահեղ աղքատության թեթևացմանը։ Նախքան Երկրորդ համաշխարհային պատերազմը շեշտը դրված էր Շվեդիայի երեխաների վրա, սակայն ամեն ինչ փոխվեց պատերազմից հետո, երբ շվեդները գիտակցեցին, որ երեխաները տառապում են ոչ միայն իրենց երկրում, այլև աշխարհի տարբեր մասերում։ 1970-ականներին «Փրկեք երեխաներին» կազմակերպությունը վերաձևավորվեց զարգացող երկրներում երեխաների զարգացման և վիճակի փոփոխման ժամանակակից գործակալության։
Կազմակերպությունն օգնություն է ցուցաբերել այն երեխաներին, որոնք տուժել են Պովոլժիեի (1921-1922) քաղցից, Վիետնամի պատերազմներից, Նիգերիայի քաղաքացիական պատերազմից և այլ աղետներից ու հակամարտություններից։ Վերջին ժամանակներս կազմակերպության կողմից գործարկվել է հաճախակի զինված հակամարտությունների ենթարկվող երկրներում բնակվող 8 միլիոն երեխաների որակյալ կրթության ապահովման ծրագիր։


== Mothers' Index Rankings ==
Կազմակերպությունը տարեկան հրապարակում է Mothers' Index Rankings վարկանիշը, որտեղ նշվում է աշխարհի տարբեր երկրներում մայրության և մանկության իրավիճակի ամբողջական գնահատականը։ Ըստ 2014 թվականի վարկանիշի՝ մոր և երեխայի համար ամենալավ երկիրը Ֆինլանդիան է, երկրորդ տեղում Նորվեգիան է, երրորդում՝ Շվեդիան, 26-րդ տեղում՝ Բելառուսը, 62-րդում՝ Ռուսաստանը, իսկ 72-րդ տեղում՝ Ուկրաինան։ Այս ցանկում Ֆինլանդիան առաջատար տեղ է զբաղեցնում երկրորդ տարին անընդմեջ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք (անգլ.)
Մարսիո Գարսիա

Մարսիո Գարսիա (պորտ.՝  Márcio Garcia Machado, ապրիլի 17, 1970(1970-04-17), Ռիո դե Ժանեյրո, Բրազիլիա), բրազիլացի դերասան, հաղորդավար։


== Կենսագրություն ==
Մարսիո Գարսիան 191 սանտիմետր հասակով, աթլետիկ կառուցվածքով երիտասարդ է, իր կարիերան սկսել է որպես ֆոտոմոդել՝ «Էլիտ» գործակալությունիս Սերժիու Մաթոսի հրավերով։ 1994 թվականին նկարահանվել է իր առաջին «Տրոպիկանա» հեռուստասերիալում։ Իննունական թվականների իր հեռուստասերիալներում նա խաղացել է գլխավոր դերեր, իսկ 2003 թվականին հանդես է եկել որպես բացասական կերպար՝ «Հռչակավոր» սերիալում Մարկուս Ռանժելի դերը։ Շատ բրիազիլացիներ նախանձում էին հեռուստասերիալում նրա խաղընկեր դերասանուհի Կլաուդիա Աբրեին և երազում էին, որ նրա հերոսը իրենց ևս անվանվի «շուն»։
Ինքը Մարսիոն սկզբնական շրջանում գոհ չէր իր դերից. նա վախենում էր փչացնել իր դրական կերպարը, որով հանդես էր գալիս պատանի հանդիսատեսի համար, այն ժամանակ, երբ նա վարում էր «Պարզամիտ մարդիկ» շոուն։
2005 թվականի տեղափոխվել է «Ռեկորդի» մրցակից «Գլոբո» հեռուստաալիք, որտեղ մինչև 2008 թվականի գարնանը վարում էր «Լավագույն բրազիլացի» հայտնի թոք շոուն, մասնակցել է այդ հեռուստաալիքի մի շարք սերիալների նկարահանմանը։ 2008 թվականին հրաժարվել է երկարաձգել պայմանագիրը «Ռեկորդ» հեռուստաընկերության հետ և վերադարձել է «Գլոբո»՝ ընդունելով Գլորիա Պերեզի առաջարկը՝ խաղալու Հնդկաստանի ճանապարհներ (հեռուստասերիալ)ի գլխավոր դերը։


== Անձնական կյանք ==
2003 թվականին Գարսիան ամուսնացել է մոդել Անդրեա Սանտա Ռոսայի հետ, ունի երեք երեխա։


== Ֆիլմագրություն ==
(2013) - Սեր կյանքի նկատմամբ - (Գուտո)
(2009) - Հնդկաստանի ճանապարհները - Բահուան
(2008) - Կարմո - Դիամանտինո դոս Անժոս
(2006) - Կյանքին հակառակ - ԱԼենկար
(2005) - Սիրո ապացույց - Պաուլո
(2005) - Մանդրեյք - Ռոնալդո
(2003) - Շուշա Աբրակադաբրա - Մատեուս
(2003) - Փառք - Մարկուս Ռանժել
(1999) - Օդային դղյակներ - Արնալդո Սան Մարինո
(1997) - Դաժան հրեշտակը - Լուիս Կրլուս
(1996) - Իմ հրեշտակը - Նանդու Մոնտերեյ
(1996) - Գուարանի - Պերի
(1995) - Արծիվ և գիր - Ժիգա
(1994) - Տրոպիկանա - Կասիանո


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Марсио Гарсия (անգլ.) Internet Movie Database կայքում
Марсио Гарсия никогда не писался в постель
Бразилиада Archived 2017-07-02 at the Wayback Machine.
Марсио Гарсия на сайте «Dramaturgia Brasileira» Archived 2009-08-27 at the Wayback Machine.
Թրիեր

Թրիեր (գերմ.՝ Trier, լատ.՝ Augusta Treverorum, ֆր.՝ Trèves, լյուքս.՝ Tréier), գերմանական քաղաք, որը գտնվում է Ռայնլանդ Պֆալց հողի վրա։ «Հյուսիսային Հռոմ», Գերմանիայի ամենահին քաղաքն է։


== Տեսարժան վայրեր ==
Լեգենդար Սև Դարպաս (Porta Nigra), որի քարերը թեթև քամու և վատ եղանակի ժամանակ խավարում են։ Դարպասի լայնությունը կազմում է 36 մետր, բարձրությունը՝ 30, իսկ խորությունը՝ 21,5։ Դա ամենամեծն է, և լավ պահպանված է Արևմտյան Հռոմեական կայսրության տարածքում։ Դրսի կողմից ճակատը բաժանված է կիսաթանկարժեք սյուներով, իսկ ներսի պատերը՝ քառանկյուն, հարթ որմնասյուներով։ Porta Nigra պալատը հանդիսացել է մաքսատուն։
Թրիերի տաճարը բնութագրվում է իր առանձնահատուկ դեկորատիվ ձևավորմամբ։ 1986 թվականին այն մտցվել է Համաշխարհային մշակութային ժառանգության ցանկ։ Տաճարը ավերածությունից փրկելու համար տարիներ առաջ լուրջ միջոցներ են ձեռնարկվել։ Վերջնական շենքում ներգրավված որոշ մասեր նույնպես պատկանում են անտիկ ժամանակներին։ Մայր տաճարը հիմնադրվել է 320 թվականին։ Վերջին պեղումները ցույց է տվել, որ Ելենան՝ Կոնստանտինի մայրը, կարևոր դեր է խաղացել շինարարության ոլորտում։ Տաճարի ինտերիերը ձևավորված է ռոմանական, գոթիկական, բարոկկո ճարտարապետական ոճերով։ Սյուների հսկա չափերը, գմբեթների մաքրությունը և ներդաշնակությունը Գերմանիայի այս հնագույն տաճարը դարձնում են հռոմեական արվեստի հրաշքներից մեկը։
XII դարից այս շենքը եպիսկոպոսի պալատն էր։ Ընտրողի ամրոցը ամբողջովին կառուցվել է XVII դարում, 1846-1856 թվականներին Պրուսիայի թագավորի Ֆրիդրիխ Վիլհելմ IV-ի որոշմամբ հսկայական դահլիճը վերածվեց ավետարանական եկեղեցու։ Բացառությամբ փայտով ծածկված առաստաղից, բազիլիկան (շենքի տիպ, որի ներսը երկայնակի բաժանված է երկու սյունաշարով) ամբողջությամբ զուրկ է զարդերից։
Հռոմեական կամուրջ, որն այսօր դարձել է ճանապարհ։
Քաղաքի պատմական հուշարձանները պաշտպանված են ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի կողմից։


== Հայտնի մարդիկ ==

Թրիերը հայտնի է որպես Կառլ Մարքսի ծննդավայր։
Մինչև 2010 թվականը Ադոլֆ Հիտլերը համարվել է Թրիերի պատվավոր քաղաքացի։
Կվատ Ֆրինց՝ գերմանացի նկարիչ, փորագրող, դիզայներ։


== Քաղաքի վարչական բաժանում ==
Ժամանակակից Թրիերը ստորաբաժանվում է 19 վարչական շրջանների՝


== Քույր քաղաքներ ==
 Մեծ Բրիտանիա Գլոստեր (անգլ.՝ Gloucester), Անգլիա, Մեծ Բրիտանիա
 Խորվաթիա Պուլա (խորվ.՝ Pula), Խորվաթիա
 ԱՄՆ Ֆորտ-Ուերտ (անգլ.՝ Fort Worth), Տեխաս, ԱՄՆ
 Իտալիա Ասկոլի Պիչենո (իտալերեն՝ Ascoli Piceno), Իտալիա
 Ֆրանսիա Մեց (ֆր.՝ Metz), Ֆրանսիա
 Գերմանիա Վայմար (գերմ.՝ Weimar), Գերմանիա
 Ճապոնիա Նագաոկա (ճապ.՝ 長岡市), Ճապոնիա
 Նիդերլանդներ Հերթոգենբոս (հոլ.՝ 's-Hertogenbosch), Նիդերլանդներ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Թրիերի պաշտոնական կայք
Թրիերի լուսանկարներ Archived 2017-11-11 at the Wayback Machine.
Թրիերի պատմությունը բացիկներում Archived 2017-07-03 at the Wayback Machine.
Ռակվեռե

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ռակվեռե (այլ կիրառումներ)Ռակվեռե (էստ․՝ Rakvere), քաղաք Էստոնիայի Լյաենե-Վիրումաա նահանգի Ռակվեռե շրջանում։
2012 թվականի տվյալներով քաղաքում բնակվում էր 15764 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը Էստոնիայի վիճակագրություն պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Լյուլսֆելդ

Լյուլսֆելդ (գերմ.՝ Lülsfeld), համայնք Գերմանիայում՝ Բավարիա երկրամասի Շվանդորֆ շրջանում։
Ենթարկվում է Ստորին Ֆրանկոնիայի վարչական շրջանին։ Բնակչությունը 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալներով կազմում է 801 մարդ։ Զբաղեցնում է՝ 11,20 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդ 09 6 78 153։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Սեքս տուրիզմ

Սեքս-տուրիզմ, սեռական կարիքը բավարարելու նպատակով ուղևորություն։
ՄԱԿ-ի մասնագիտացված գործակալություն ներկայացնող Տուրիզմի Համաշխարհային Կազմակերպությունը, սահմանում է սեքս-տուրզիմը որպես «տուրիզմի կառուցվածքը և ցանցերը օգտագործելով այդ ոլորտում կամ դրանից դուրս կազմակերպված ուղևորությունները, որոնց գլխավոր նպատակն է նպատակակետում տուրիստին կոմերցիոն սեռական հարաբերություններ մատուցելը»։


== Մարմնավաճառությունը աշխարհում ==
     Մարմնավաճառությունը օրինական է և սահմանվում է օրենքով
     Մարմնավաճռությունը օրինական է, բայց օրենքով սահմանված չէ և հասարակաց տների կազմակերպումը անօրինական է
     Մարմնավաճառությունը անօրինական է
     Տվյալներ չկան

		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Շատրավինո

Շատրավինո (ուկրաիներեն՝ Шатравине), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Լիպովա Դոլինայի շրջանում։
1984 թվականի տվյալներով Շատրավինո գյուղում բնակվում էր 20 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Զարզմայի վանք

Զարզմայի Հիսուս Քրիստոսի պայծառակերության վանք (վրաց.՝ ზარზმის მონასტერი, Զարզմիս մոնաստիրի), միջնադարյան վրացական ուղղափառ քրիստոնեական վանք, որը գտնվում է Վրաստանի Սամցխե-Ջավախեթիի մարզում՝ Զարզմա փոքրիկ գյուղում։
Զարզմայի վանքը գտնվում է Վրաստանի Ադիգենի շրջանում գտնվող Քվաբլիանի կոչվող անտառածածկ տարածքում՝ Ախալցխա քաղաքից 30 կմ դեպի արևմուտք։ Գմբեթավոր եկեղեցիների վանական համալիրի ամենանշանավոր վանքերից է, որը նաև համարվում է Սամցխե-Ջավախքի ամենանախոշոր զանգակատուն ունեցող եկեղեցիներից մեկը։


== Պատմություն ==
Ամենայն հավանականությամբ վրացական այս կրոնական կառույցի շինարարական աշխատանքները կատարվել են 8-րդ դարում։ Այս ամենի մասին մենք տեղեկանում ենք Սրապիոնի աշխատությունից։ Ըստ նրա՝ եկեղեցին կառուցվել է մեծ ազնվական Գիորգի Չորչանելիի նվիրատվությամբ։ Հայտնի է նաև, որ շինարարական աշխատանքները հովանավորել են նաև Սամցխե Սաթաբագոյի իշխան Բեկա I Ջաքելին։
Մեզ հասել են 10-րդ դարից պահպանված վրացական արձանագրություններ, որոնք տեղադրված են մատուռի մուտքի կամարի մոտ։ Գրությունները նաև վկայում են այն մասին, թե ինչպես են վրացական իշխանները պայքարել Բյուզանդիայի կայսր Բարսեղ Բուլղարասպանի դեմ՝ 979 թվականին։ 1544 թվականին վանքը վերակառուցվել է՝ Խուրսիձե արքայական ընտանիքի հովանավորությամբ։
Վանքի պատերն առատորեն զարդարված են։ Բացի կրոնական բնույթ կրող որմնանկարներից եկեղեցու պատերին կան նաև մի շարք դիմանկարներ, որոնք թվագրվում են 14-րդ դարին։ Դրանք հիմնականում 16-րդ դարի վրաց թագավորական գործիչներն էին։ Օսմանյան տիրապետության շրջանում՝ 16-րդ դարում, Զարզմայի վանքը լքված մի շինություն էր, որտեղ կրոնական ծիսակատարություններ չէին անցկացվում։
Զարզմայի վանքին կից գտնվում է մատուռը, որը նաև հայտնի է Ախալի Զարզմա անվանումով։


== Ծանոթագրություններ ==
Գրանով (այլ կիրառումներ)

Գրանով, կարող է վերաբերել՝

Գրանով - գյուղ, Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Դերգաչևի շրջանում
Գրանով - գյուղ, Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Գայսինի շրջանում
Լա Պոբլա դե Լիլյետ

Լա Պոբլա դե Լիլյետ (իսպ.՝ La Pobla de Lillet), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Բարսելոնա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Բերգեդա շրջանում։ Տարածքը կազմում է 51.45 կմ2։ Բնակչությունը՝ 1303 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։


== Բնակչություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Datos estadísticos
Վիշա (այլ կիրառումներ)

Վիշա, կարող է վերաբերել՝

Վիշա - գետ Ռուսաստանում
Վիշա - գյուղ Ռուսաստանի Ռյազանի մարզի Շացկի շրջանի կազմում
ՀԱԱՀ Հիդրոմելիորացիայի, հողաշինարարության և հողային կադաստրի ֆակուլտետ

Հիդրոմելիորացիայի, հողաշինարարության և հողային կադաստրի ֆակուլտետը կազմավորվել է 1951 թ.` Հայկական գյուղատնտեսական ինստիտուտի գյուղատնտեսության մեքենայացման ֆակուլտետի «Հիդրոմելիորացիա» մասնագիտության բազայի վրա։ Հետագայում ֆակուլտետը մի քանի անգամ վերակազմավորվեց, իսկ 2005-2006 ուսումնական տարվանից որոշվեց ճարտարագիտական ֆակուլտետը նորից բաժանել երկու՝ գյուղատնտեսության մեքենայացման և տրանսպորտային փոխադրումների ու հիդրոմելիորացիայի, հողաշինարարության և հողային կադաստրի ֆակուլտետների՝ հաշվի առնելով հիդրոմելիորացիա, հողաշինարարություն և հողային կադաստր մասնագիտությունների կարևոր դերը գյուղատնտեսության զարգացման գործում։ 2009 թ.-ից ֆակուլտետը ղեկավարում է տ.գ.թ., դոցենտ Պարույր Սերգեյի Էֆենդյանը։
Հիդրոմելիորացիայի, հողաշինարարության և հողային կադաստրի ֆակուլտետը ներկայումս պատրաստում է ինժեներներ հետևյալ մասնագիտությունների գծով՝

Հողաբարելավում, հողային և ջրային պաշարների օգտագործում և պահպանում
Հողաշինարարություն և հողային կադաստր
Կենսագործունեության անվտանգություն և անվտանգությունը արտակարգ իրավիճակներում։