Տոշիկո Ակիյոշի

Տոշիկո Ակիյոշի (|秋吉 敏子 or 穐吉 敏子, անգլ.՝ Toshiko Akiyoshi, դեկտեմբերի 12, 1929(1929-12-12), Liaoyang, Չինաստան), ճապոնա-ամերիկյան ջազային դաշնակահարուհի, կոմպոզիտոր, գործիքավորող, նվագախմբի ղեկավար։ Տասնչորս անգամ առաջադրվել է Գրեմի մրցանակի, եղել է առաջին կին երաժիշտը, ով  Down Beat ամսագրի ընթերցողների ամենամյա քվեարկության արդյունքում հաղթող է ճանաչվել և մրցանակներ շահել Best Arranger և Best Composer անվանակարգերում։ 1984 թվականին նրա մասին նկարահանվել է Jazz Is My Native Language փաստավավերագրական կինոնկարը։ 1996 թվականին Տոշիկո Ակիյոշին հրատարակել է իր ինքնակենսագրական գիրքը՝ Life with Jazz խորագրով, 2007 թվականին արվեստագետներին խրախուսող ամերիկյան ոչ կառավարական National Endowment for the Arts կազմակերպությունը նրան ճանաչել է NEA Jazz Master:


== Կենսագրություն ==
Ակիյոշին ծնվել է մանջուրական Լյաոյան քաղաքում (Չինաստան), վտարանդի ճապոնացիների ընտանիքում։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ավարտից հետո նրանց տնանկ դարձած ընտանիքը վերադարձել է Ճապոնիա, բնակություն հաստատել Բեպպու քաղաքում։ Ձայնասկավառակների հարուստ հավաքածու ունեցող ընկերուհու տանը մի անգամ լսելով «Sweet Lorraine»-ը Թեդի Վիլսոնի կատարմամբ՝ տեղնուտեղը սիրահարվել է ջազին և վճռել է խորամուխ լինել դրա նրբություններում։ 1952 թվականին դաշնակահար Օսկար Պետերսոնը Ճապոնիայում համերգային շրջագայություն կատարելիս Գինզայի ակումբներից մեկում հայտնաբերել է նրան, չափազանց տպավորվել նրա նվագից և ձայնագրման պրոդյուսեր Նորման Գրանցին համոզել, որ ձայնագրի նրա կատարումները։ 1953 թվականին Ակիյոշին թողարկել է իր առաջին ալբոմը, որն ԱՄՆ-ում վաճառքի է հանվել Toshiko's Piano, Ճապոնիայում՝ Amazing Toshiko Akiyoshi խորագրով։
Աղջիկը ջազ է ուսումնասիրել Բոստոնում՝ Բերկլիի երաժշտական դպրոցում։ 1956 թվականի հունվարին էլ դարձել է Բերկլիի հեղինակավոր համալսարանի առաջին ճապոնացի ուսանողը։ Շատ չանցած՝ 1956-ի մարտի 18-ին մասնակցել է CBS-ի What's My Line? հեռուստաշոու-մրցույթին։ 1998 թվականին Բերկլիի երաժշտական քոլեջը Ակիյոշիին շնորհել է երաժշտության պատվավոր դոկտորի աստիճան։


== Պարգևներ, պատվավոր կոչումներ ==
NEA Jazz Master, 2007
Տարվա լավագույն ջազային ալբոմի համար. Long Yellow Road, Toshiko Akiyoshi – Lew Tabackin Big Band, Stereo Review, 1976
Ոսկե սկավառակ. Insights (Toshiko Akiyoshi – Lew Tabackin Big Band), Swing Journal
Արծաթե սկավառակ. Kogun, Salted Gingko Nuts,  Four Seasons of Morita Village,  Swing Journal
Հատուկ մրցանակ. (50th Anniversary Concert in Japan), Swing Journal
Down Beat ամսագրի ընթերցողների քվեարկության հաղթողորպես գործիքավորող. 1978, 1979, 1980, 1981, 1982, 1989, 1995
որպես նվագախմբի ղեկավար. 1978, 1979, 1980, 1981, 1982
որպես կոմպոզիտոր. 1980, 1981, 1982, 1986
Down Beat ամսագրի քննադատների քվեարկության հաղթողՏարվա լավագույն ջազային ալբոմի համար. 1978 (Insights (Toshiko Akiyoshi – Lew Tabackin Big Band))
որպես գործիքավորող. 1979, 1982, 1990, 1995, 1996
որպես նվագախմբի ղեկավար. 1979, 1980, 1981, 1982, 1983
որպես կոմպոզիտոր. 1981, 1982
Գրեմի մրցանակի առաջադրումներԼավագույն ջազային գործիքային կատարում – որպես նվագախմբի ղեկավար. 1976 (Long Yellow Road (Toshiko Akiyoshi – Lew Tabackin Big Band album)), 1977 (Road Time, Toshiko Akiyoshi – Lew Tabackin Big Band), 1978 (Insights (album)), 1979 (Kogun), 1980 (Farewell), 1981 (From Toshiko with Love|Tanuki's Night Out), 1984 (Ten Gallon Shuffle), 1985 (March of the Tadpoles),  1992 (Carnegie Hall Concert (Toshiko Akiyoshi Jazz Orchestra)), 1994 (Desert Lady / Fantasy).
Լավագույն գործիքավորում. 1981 (From Toshiko with Love "A Bit Byas'd"), 1983 (European Memoirs "Remembering Bud"), 1985 (March of the Tadpoles"), 1994 (Desert Lady / Fantasy#Track listing|"Bebop")
1975 Nanri Fumio մրցանակ
1986 Նյու Յորք քաղաքի Ազատության մրցանակ
1995 Արվեստի և գրականության շքանշան (Ֆրանսիա)
1997 Պատվո մեդալ (Ճապոնիա)
1999 Յոկոհամա քաղաքի մշակութային մրցանակ
2000 Տոկիոյի քաղաքապետի մշակութային մրցանակ
2004 «Ասահի» թերթի մրցանակ
2004 «Բարձրացած արևի շքանշան» (Ճապոնիա)Ճապոնական հիմնադրամի մրցանակ
Քենեդիի կենտրոնի Մերի Լու Ուիլյամսի անվան մրցանակ


== Սկավառակագրություն ==

1954 Toshiko's Piano (Norgran Records)
1955 The Toshiko Trio (Storyville Records)
1956 Toshiko – Her Trio, Her Quartet (Storyville)
1957 Toshiko and Leon Sash at Newport (Verve)
1957 The Many Sides of Toshiko (Verve)
1958 United Notions (MetroJazz)
1961 The Toshiko–Mariano Quartet (Candid)
1961 Long Yellow Road (Toshiko Akiyoshi Trio album) (Asahi Sonorama)
1961 Toshiko Meets Her Old Pals (King Records (Japan))
1963 Toshiko–Mariano Quartet (in West Side) (Takt/Nippon Columbia)
1963 East and West (album) (RCA Victor)
1963 The Country and Western Sound of Jazz Pianos with Steve Kuhn (Dauntless)
1963 Miwaku No Jazz (JVCKenwood Victor Entertainment)
1964 Toshiko Mariano and her Big Band (Vee-Jay Records)
1965 Lullabies for You (Nippon Columbia)
1969 Toshiko at Top of the Gate (Nippon Columbia)
1970 Toshiko Akiyoshi in Japan (Liberty)
1971 Jazz, the Personal Dimension (Victor)
1971 Meditation (Toshiko Akiyoshi Quartet album) (Dan Records)
1971 Sumie (Toshiko Akiyoshi Quartet album) (Victor)
1971 Solo Piano (Toshiko Akiyoshi album) (RCA Victor)
1974 Kogun (RCA)
1975 Long Yellow Road (Toshiko Akiyoshi – Lew Tabackin Big Band album) (RCA)
1976 Tales of a Courtesan (Oirantan) (RCA)
1976 Road Time, Toshiko Akiyoshi – Lew Tabackin Big Band (RCA)
1976 Insights (album)|Insights (RCA)
1976 Dedications (Toshiko Akiyoshi Trio album) (Discomate)
1977 Dedications II (Discomate)
1977 March of the Tadpoles (RCA)
1977 Live at Newport '77 (RCA)
1977 Live at Newport II (RCA)
1978 Salted Gingko Nuts (Ascent)
1978 Toshiko Plays Billy Strayhorn (Discomate)
1978 Finesse (Toshiko Akiyoshi album) (Concord Jazz)
1979 Notorious Tourist from the East (Inner City Records)
1979 Sumi-e (Toshiko Akiyoshi – Lew Tabackin Big Band album) (Insights)
1980 Farewell (Toshiko Akiyoshi – Lew Tabackin Big Band album) (RCA)
1981 From Toshiko with Love (Baystate)
1982 uropean Memoirs (Baystate)
1983 Toshiko Akiyoshi Trio (1983 album) (Eastworld)
1984 Ten Gallon Shuffle (Baystate)
1984 Time Stream (Toshiko Akiyoshi Trio album) (Eastworld)
1986 Wishing Peace (Ascent)
1987 Interlude (Toshiko Akiyoshi album) (Concord Jazz)
1990 Four Seasons (Toshiko Akiyoshi Trio album) (Nippon Crown/Ninety-One)
1991 Chic Lady]] (Ninety-One)
1991 Live at Birdland (Toshiko – Mariano Quartet) (Fresh Sound)
1992 Carnegie Hall Concert (Toshiko Akiyoshi Jazz Orchestra) (Columbia Records)
1992 Remembering Bud: Cleopatra's Dream (Evidence)
1994 Desert Lady / Fantasy (Columbia)
1993 Dig (Toshiko Akiyoshi album) (Ninety-One)
1994 Night and Dream (Ninety-One)
1995 Yes, I Have No 4 Beat Today (Ninety-One)
1994 Toshiko Akiyoshi at Maybeck (Concord Jazz)
1996 Four Seasons of Morita Village (Novus)
1996 Time Stream: Toshiko Plays Toshiko (Ninety-One)
1997 Toshiko Akiyoshi Trio Live at Blue Note Tokyo '97 (Ninety-One)
1998 Monopoly Game (Novus)
1999 Sketches of Japan (Ninety-One)
1999 Tribute to Duke Ellington (Novus)
2000 Toshiko Akiyoshi Solo Live at the Kennedy Center (Crown)
2001 Hiroshima – Rising from the Abyss (Video Arts)
2004 Last Live in Blue Note Tokyo (Warner Music)
2004 New York Sketch Book (Ninety-One)
2006 Hope (Toshiko Akiyoshi album) (Ninety-One)
2006 50th Anniversary Concert in Japan (T-toc Records)
2008 Let Freedom Swing with the SWR Big Band (Hänssler)
2008 Vintage (Toshiko Akiyoshi and Lew Tabackin album) (T-toc Records)
2009 Solo Live 2004 (Live at "Studio F") (Studio Songs)
2010 Classic Encounters (Studio Songs)
2011 Toshiko Akiyoshi Jazz Orchestra in Shanghai (Pony Canyon)
2015 Jazz Conversations (Victor Entertainment)
2016 Toshiko Akiyoshi Plays Gershwin's Porgy And Bess (Studio Songs)
2017 My Long Yellow Road (Studio Songs)
2019 The Eternal Duo! (Sony)


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
all•about•jazz – A Fireside Chat with Toshiko Akiyoshi
all•about•jazz – Toshiko Akiyoshi Biography
Berkeley Agency – Toshiko Akiyoshi Trio Archived 2011-09-27 at the Wayback Machine.
Leonard Feather, The Encyclopedia of Jazz in the Seventies, Horizon Press 1978, 0-8180-1215-3
Akiyoshi Life with Jazz, Iwanami Shinsho, 1996 (Autobiographie, auf Japanisch)
Linda Dahl: Stormy Weather. The Music and Lives of a Century of Jazzwomen. London 1984, ISBN 0-7043-2477-6
Len Lyons The great Jazz pianists, da capo, 1983
Gudrun Endress Jazz Podium. Musiker über sich selbst, DVA 1980, S. 174–181
Gudrun Endress, Interview, Jazz Podium 2008, Heft 4


== Արտաքին հղումներ ==
2007 NEA Jazz Master Profile