Անդրեաս Լիս

Անդրեաս Լիս (գերմ.՝ Andreas Liess, հունիսի 16, 1903(1903-06-16), Księginice Małe, Gmina Sobótka, Wrocław County, Ներքինսիլեզյան վոյեվոդություն, Լեհաստան - մայիսի 21, 1988(1988-05-21), Վայդլինգ, Կլոստերնեոբուրգ, Wien-Umgebung District, Ստորին Ավստրիա, Ավստրիա), ավստրիացի երաժշտագետ և մանկավարժ։


== Կենսագրություն ==
Հայրենի քաղաքում գիմնազիան ավարտելուց հետո մեկնել է Վիեննա, որտեղ սկսել է ուսումնասիրել երաժշտագիտություն Գվիդո Ադլերի ու Ռուդոլֆ ֆոն Ֆիկերի մոտ։ 1928 թվականին պաշտպանել է «Die Grundelemente der Harmonik in der Musik von Claude Debussy» ատենախոսություն։ Դրա վրա աշխատելիս ապրել է  Փարիզում, որտեղ հանդիպել է Դեբյուսի այրու, Արթյուր Օնեգերի, Ժակ Ինեբերի, Ֆլորան Շմիտի, Բոգուսլավ Մարտինուի հետ։ Նրա գիտական ուսումնասիրությունների կենտրոնում եղել է Կլոդ Դեբյուսիի արվեստը, այդ թվում նաև կոմպոզիտորի կապը ռուսական երաժշտության հետ, ֆրանսիական ու գերմանական երաժշտությունների փոխներթափանցումները և նրանց կապն Արևելքի ու Արևմուտքի մշակույթների հետ։ Առաջինն է գրել մենագրություն Կառլ Օրֆի մասին։ Հեղինակել է աշխատություններ Յոզեֆ Մարքսի, Ֆրանց Շմիդտի ու բազմաթիվ այլ երաժիշտների մասին։ 1952 թվականին դարձել է Վիեննայի կոնսերվատորիայի դասախոս, իսկ 1958 թվականին սկսել է աշխատել Վիեննայի երաժշտության ու բեմական արվեստների ակադեմիայում (1972 թվականից՝ պրոֆեսոր)։


== Աշխատություններ ==
Claude Debussy, Das Werk im Zeitbild, 2 Bde. (Sammlung musikwissenschaftlicher Abhandlungen - Collection d’études musicologiques 19), Straßburg 1936, 2. Aufl. Verlag Valentin Körner, Baden-Baden 1978. ISBN 3-87320-519-X
Claude Debussy und das deutsche Musikschaffen (Kleine deutsche Musikbücherei Bd. 2), Verlag Triltsch, Würzburg 1939
L. v. Beethoven und Richard Wagner im Pariser Musikleben (Schriftenreihe Geistiges Europa, Bücher über geistige Beziehungen europäischer Nationen, hg. v. Gr. Uff und A.E. Brinckmann), Verlag Hoffmann und Campe, Hamburg 1939
Die Triosonaten von Johann Joseph Fux. Eine Studie zum dynamischen Geschichtsbild im süddeutschen Spätbarock, Berlin 1940
Joseph Marx, Leben und Werk, Steirische Verlagsanstalt, Graz 1943
Wiener Barockmusik (Wiener Musik-Bücherei Bd. 3), Verlag Ludwig Doblinger, Wien 1946
Johann Joseph Fux, Ein steirischer Meister des Barock, nebst einem Verzeichnis neuer Werkfunde, Verlag Doblinger, Wien 1948
Die Musik im Weltbild der Gegenwart. Erkenntnis und Bekenntnis, Werk-Verlag Frisch & Perneder, Lindau 1949
Franz Schmidt. Leben und Schaffen, Hermannn Böhlaus Nachf., Graz 1951
Johann Michael Vogl, Hofoperist und Schuberstsänger, Hermann Böhlaus Nachf., Graz-Köln 1954
Carl Orff, Idee und Werk, Atlantis Musikbuch-Verlag, Zürich 1955. Zweite überarbeitete Auflage, Atlantis Musikbuch-Verlag, Zürich 1977, ISBN 3-7611-0236-4. Taschenbuchausgabe Wilhelm Goldmann-Verlag, München 1980, ISBN 3-442-33038-6
Die Musik des Abendlandes im geistigen Gefälle der Epochen. Ein historisch-phänomenologischer Entwurf, hg. in Zusammenarbeit mit der Österreichischen Gesellschaft für Musik, Verlag Jugend und Volk, Wien-München 1970
Zur Theorie eines polyvalenten-polydimensionalen und dynamischen Geschichtsbildes. In: Wissenschaft und Forschung. Zeitschrift für Grundfragen der Forschung und Weltanschauung 1, Wien 1971
Der Weg nach Innen, Ortung ästhetischen Denkens heute, Verlag San-Michele, Zürich 1973
Protuberanzen Band 1: Zur Theorie der Musikgeschichte, Bergland Verlag, Wien 1970
Carl Orffs De Temporum Fine Comoedia. Zu Entstehung und Werk (Studi Musicali Anno II n.2, 1973), Leo S. Olschki Editore, Firenze 1973
Claude Debussy und der Art Nouveau, Firenze 1978
Kritische Erwägungen zu einer Gesamtheitsphilosophie der Musik. Werkanalyse und Erlebnis, Böhlau Verlag, Wien-Köln-Graz 1980. ISBN 3-205-07151-4
Zwei Essays zu Carl Orff: De Temporum Fine Comoedia, Böhlau Verlag, Wien-Köln-Graz 1981
Tractatus Religioso-Philosophicus. Ein Entwurf (Fragmente einer Kultur- und Lebensphilosophie 80), Hermann Böhlaus Nachf., Wien-Köln-Graz 1981
Zahlreiche Aufsätze in: Fragmente einer Kultur- und Lebensphilosophie, hg. von Rudolf M. Rozinek (S.A.W. Schmitt Verlag Zürich, Viernheim Verlag Viernheim, 1976 ff.)


== Պարգևներ ==
1958 — Թեոդոր Կյորների մրցանակ
1961 — Թեոդոր Կյորների մրցանակ
1968 — «Գիտության ու արվեստի համար» ավստրիական պատվո նշան


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
Музыкальный энциклопедический словарь / Гл. ред. Г. В. Келдыш. — М.: Советская энциклопедия, 1990. — с. 307 — ISBN 5-85270-033-9
Alfred Orel: Andreas Liess zur Vollendung seines 60. Geburtsjahres. In: Neue Zeitschrift für Musik 1963
G. Berger: Die historische Dimension im musikphilosophischen Denken von Andreas Liess um Theodor W. Adorno. In: International Review of the Aesthetics and Sociology of Music vol. 2, Zagreb 1971
Dizionario enciclopedico universale della Musica et dei Musicisti, diretto da Alberto Basso, Le Biografie vol. quarto, Torino 1986, S. 402 (Liess, Andreas). ISBN 8802040575
Felix Czelke: Andreas Liess. In: Historisches Lexikon Wien, Bd. 4, Wien 1995. ISBN 3-218-00748-8
Alexander Rausch: Liess, Andreas. In: Oesterreichisches Musiklexikon Bd. 3, Verlag der Österreichischen Akademie der Wissenschaften, Wien 2004, S. 1278 f. ISBN 3-7001-3045-7