armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Տիլման Ռիմենշնայդեր

Ռիմենշնայդեր Տիլման (գերմ.՝ Tilman Riemenschneider, 1460[…], Heilbad Heiligenstadt, Գերմանիա - հուլիսի 17, 1531 կամ հուլիսի 7, 1531(1531-07-07), Վյուրցբուրգ, Բավարիա), Վերածննդի շրջանի գերմանացի քանդակագործ։


== Ստեղծագործություններ ==
Ստեղծագործել է Վյուրցբուրգում (1483 թ.-ից)։ Ռիմենշնայդերի աշխատանքներում (Ռուդոլֆ ֆոն Շերենբերգի մահարձանը, քար, 1496-1499 թթ., Վյուրցբուրգի Սանկա Կիլիան տաճար, «Սբ․ արյան» խորանը, փայտ, 1501-1504 թթ., Յակոբսկիրխե, Ռոտենբուրգ) պահպանվել են ուշ գոթիկային բնորոշ դինամիկ ձևերն ու բեկվող գծերը։
Սակայն Ռիմենշնայդերը առաջիններից էր, որ հրաժարվեց արձանները երանգավորելու և ոսկեպատելու ավանդույթից, վարպետորեն օգտագործեց նյութի ֆակտուրան և հատուկ ուշադրություն դարձրեց դիմախաղի և ժեստերի կենսական հավաստիությանը։ Ուշ շրջանի գործերում (Մարիայի խորանը, փայտ, (1505-1510 թթ.), Հերգոտսկիրխե, Կրեգլինգեն) դրսևորվել է կերպարների առավել ընդհանրացման և ներքին պարզության, կոմպոզիցիայի ներդաշնակ հավասարակշռվածության նկատմամբ Ռիմենշնայդերի ձգտումը։


== Ծանոթագրություններ ==
Նորմալ ձև

Նորմալ ձև (մաթեմատիկական տրամաբանության մեջ), տրամաբանական օբյեկտների (ասույթներ, բանաձևեր, սահմանման սխեմաներ և այլն) ներկայացման, որևէ առումով պարզագույն, ստանդարտ ձև։ Ցուրաքանչյուր կոնկրետ համակարգում նորմալ ձև սահմանվում է յուրովի։ Օրինակ. ասույթների հաշվում սահմանվում են կոնյունկտիվ ու դիզյունկտիվ, պրեդիկատների հաշվում՝ սկոլեմյան նորմալ ձևեր են։ Հաճախ օգտագործվում են կատարյալ նորմալ ձև և նախնական նորմալ ձև գաղափարները։ Տրամաբանական օբյեկտները իրենց նորմալ ձևերի միջոցով ներկայացնելն անհամեմատ պարզեցնում է նրանց հետազոտման խնդիրը։ Տվյալ համակարգում նորմալ ձևի գոյության ապացուցումն արմատական նշանակություն ունի նրանում լուծելիությամբ պրոբլեմի լուծման համար։
Պեետռի (այլ կիրառումներ)

Պեետռի անունը կամ տերմինը կարող է վերաբերել հետևյալ հոդվածներին․

Պեետռի - գյուղ Էստոնիայի Ռաե շրջանի կազմում։
Պեետռի - գյուղական ավան Էստոնիայի Կառեդա շրջանի կազմում։
Կանաչ քարտ (ֆիլմ)

Կանաչ քարտ (անգլ.՝ Green Card), 1990 թվականի ֆիլմ։ Նկարահանել է ռեժիսոր Պիտեր Ուիրը։ Ֆիլմը արտադրվել է Ֆրանսիայի, Ավստրալիայի և ԱՄՆ-ի համագործակցությամբ։ Ֆիլմի պրեմիերան տեղի է ունեցել 1990 թվականի դեկտեմբերի 23-ին ԱՄՆում։


== Դերերում ==


== Մրցանակներ և անվանակարգեր ==
1991 թվական - մրցանակ Օսկար` լավագույն օրիգինալ սցենարի համար (Պիտեր Ուիր)
1991 թվական - մրցանակ Գիլդի` լավագույն օրիգինալ սցենարի համար (Պիտեր Ուիր)
1992 թվական - մրցանակ Բաֆտա՝ լավագույն օրիգինալ սցենարի համար (Պիտեր Ուիր)
1991 թվական - 2 մրցանակ Ոսկե գլոբուս լավագույն ֆիլմի համար (կատակերգություն կամ մյուզիքլ) և լավագույն տղամարդու դերի համար (Ժերար Դեպարդիե)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Կանաչ քարտ»(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
«Կանաչ քարտ»(անգլ.) ֆիլմը Rotten Tomatoes կայքում
«Կանաչ քարտ»Box Office Mojo կայքում
Միզիլ

Միզիլ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Դիարբեքիրի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Դիարբեքիրի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Տերնովսկի (Եգորլիկսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Տերնովսկի (այլ կիրառումներ)Տերնովսկի (ռուս.՝ Терновский), գյուղակ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Եգորլիկսկի շրջանում։ Մտնում է Օբյեդենյոնի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Փոստային դասիչ

Փոստային դասիչը (տարբեր երկրներում հայտնի է նաև որպես փոստային կոդ, փոստկոդ կամ ԶԻՓ կոդ) տառերի կամ թվերի հերթականություն է, որը ավելացնում են փոստային հասցեին նամակագրության տեսակավորման հեշտացման նպատակով։ Տվյալ պահին ազգային փոստային ծառայությունների հիմնական մասը օգտագործում է փոստային դասիչներ։
Հայաստանի Առաջին խումբ 2003 (ֆուտբոլ)

Հայաստանի Առաջին խումբ 2003, Հայաստանի ֆուտբոլի առաջնության Առաջին խմբի 12-րդ առաջնությունն է։ Այն սկսվել է 2003 թվականի մայիսի 5-ին և ավարտվել նույն թվականի նոյեմբերի 15-ին։


== Աղյուսակ ==
1 Մնացած հանդիպումներում գրանցվել են 0-3 պարտություն։


== Ռմբարկուներ ==


== Տես նաև ==
Հայաստանի Բարձրագույն խումբ 2003
Հայաստանի Անկախության Գավաթ 2003


== Արտաքին հղումներ ==
2003 թվականի Առաջին խմբի բաժինը RSSSF.com կայքէջում (անգլ.)


== Գրականություն ==
Ժողովածու (2270)

Ժողովածու (2270), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 2270 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 17-րդ դար Սարգիս դպիր գրիչի կողմից։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 20X15 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 243 թերթից։ Գրված է միասյուն, նոտրգիրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ տպագիր թուղթ։ Հիշատակարաններ՝ 2270:


== Բովանդակություն ==
Ճառը, քարոզը (Եփրեմ, Գր. Տաթևացի անանուն)։
Խրատը (Յովհ. Երզնկացի,Վարդ. Ագեկցի, Յոհվ. Գառնեցի)։
Վասն խոստովանուեան պատմութին անողոմ Պետրոսին։
Աղաթոնի Վերջին ժամանակին։
Պատմութիւն վասն երիտասարդաց և ծերոց։
Յաղադս աղոթից։
Վարդանայ առակք։
Վասն գալստեան Քրիստոսի։
Յակ Տեասնեղբոր պատմութիւն և կտակ չարչարացն Քրիստոսի։
Յովհ. Թրկուլանցվոյ Տաղ։
Վարդ. Այգեկցոյ Վասն հաղորդութեան։
Տեսիլք Յովհանու Գէորդայ զօրոավարին։
Յակ. Սրճեցւոյ Պատմութիւն Դանիէլի։
Յաղթութիւն քրիստոնեից։
Գր. Տաթևացոյ տեսութիւն Յունան մարգարէից։
Դավանութին Նիկիոլ։
Գառաջը։


== Ծանոթագրություններ ==
Հյուսիսային կղզու ջրհեղեղ (2023)

Հյուսիսային կղզու ջրհեղեղ, սկսվել է 2023 թվականի հունվարի 27-ին Նոր Զելանդիայի Հյուսիսային կղզու հյուսիսային շրջաններում տեղացած հորդառատ անձրևների հետևանքով։ Ամենաշատը տուժել է Օքլենդը։
Հունվարի 27-ին տեղական ժամանակով ժամը 17:00-ի սահմաններում Օքլենդում կեսօրից հետո տեղացած հորդառատ անձրևից հետո սաստիկ հեղեղումներ են սկսվել։ Ջրհեղեղը տարածվել է ամբողջ քաղաքում․ ամենաշատը տուժել են Արևմտյան Օքլենդը և Հյուսիսային Ափը։ Նոր Զելանդիայի Ջրի և մթնոլորտի հետազոտությունների ազգային ինստիտուտը հայտնել է, որ ամառային տեղումների ողջ քանակը տեղացել է մեկ օրվա ընթացքում։ Նոր Զելանդիայի օդերևութաբանական ծառայությունը հայտնել է, որ քաղաքում ամբողջ օրվա ընթացքում գրեթե 400 մմ անձրև է տեղացել։ Albany Weather Station-ը նաև հաղորդել է 8 ժամվա ընթացքում գրանցված 260,6 մմ տեղումների մասին։ Ավելի ուշ հայտարարվել է, որ 2023 թվականի հունվարի 27-ը Օքլենդում երբևէ գրանցված ամենախոնավ օրն է եղել։ Ջրհեղեղը համարվում է Օքլենդի ժամանակակից պատմության ամենաաղետալի ջրհեղեղը։
Հունվարի 27-ին նաև այլ ջրհեղեղներ են տեղի ունեցել Նորթլենդի շրջանում։ Հունվարի 28-ից սկսած անձրևը տարածվել է հարավ՝ առաջացնելով լայնածավալ ջրհեղեղներ Վայկատո և Բեյ օֆ Փլենթի շրջաններում, նաև Գիսբորն շրջանում։


== Ազդեցություն ==
Հունվարի 27-ին Օքլենդում տեղի ունեցած ջրհեղեղից տուժել են քաղաքի 25 արվարձանները, փակվել են հիմնական մայրուղիները և ավելի քան 5000 տներ վնասների գնահատման կարիք ունեն։ Սողանքները բազմաթիվ շենքեր են վնասել կամ ավերվել քաղաքում, ներառյալ Մանուկաուի առափնյա պահպանության շենքը Ֆրանսիական ծովացում։
Օքլենդում շտապ օգնության ծառայություններն արձագանքել են եղանակային 719 պատահարների ահազանգի, պատասխանել են 2242 շտապ օգնության կանչերի և 126 փրկարարական գործողությոսւն են իրականացրել ուրբաթ օրը և շաբաթ առավոտյան։ Հունվարի 28-ին, կեսգիշերից քիչ առաջ, Տաուրանգայում սողանքը տուն է ավերել։
Նոր Զելանդիայի Ապահովագրական խորհուրդը գնահատել է, որ իրադարձությունը կարող է հանգեցնել եղանակային պայմանների հետ կապված ապահովագրական պահանջների ռեկորդային ամենաբարձր թվի, ապահովագրական ընկերությունները կանխատեսում են, որ սա կարող է լինել Նոր Զելանդիայում երբևէ եղած ամենաթանկ եղանակային իրադարձությունը։ AA Insurance-ը կանխատեսել է, որ այս ջրհեղեղը կարող է լինել իրենց երկրորդ ամենաթանկ իրադարձությունը՝ Քենթերբերիի երկրաշարժերից հետո։


== Ծանոթագրություններ ==
Ընկեցիկ երեխա՝ Թոմ Ջոնսի պատմությունը

Ընկեցիկ երեխա՝ Թոմ Ջոնսի պատմությունը, անգլիացի գրող և դրամատուրգ Հենրի Ֆիլդինգի վեպը, որն առաջին անգամ տպագրվել է 1749 թվականի փետրվարի 8-ին։ Թոմ Ջոնսը համարվում է անգլիական արձակ ստեղծագործություններից ամենավաղը։
Վիլյամ Սոմերսեթ Մոեմը վեպը նշել է իր՝ 1948 թվականի «Մեծ վիպասանները և նրանց վեպերը» գրքում՝ որպես աշխարհի լավագույն 10 վեպերից մեկը։ Ընդհանուր առմամբ գիրքը ներառում է 346 747 բառ և բաժանված է 18 անկախ գրքույկների։ Վեպը նվիրված է Ջորջ Լիթլթոնին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
 Tom Jones, Wordsworth Classics, Introduction and Notes Doreen Roberts, Canterbury: Rutherford College, University of Kent, 1999 [1992], ISBN 1-85326-021-5 .
 Words, Words, Words: From the Beginnings to the Eighteenth Century, La Spiga languages, 2003 .
Battestin, Martin. The Providence of Wit: Aspects of Form in Augustan Literature and the Arts. Oxford։ Clarendon, 1974.
Hunter, J. Paul. Before Novels: The Cultural Context of Eighteenth-Century English Fiction. New York։ WW Norton and Co., 1990.
McKeon, Michael. The Origins of the English Novel, 1600–1740. Baltimore։ Johns Hopkins University Press, 1987.
Paulson, Ronald. Satire and the Novel in the Eighteenth Century. New Haven։ Yale University Press, 1967.
Richetti, John. "Representing an Under Class: Servants and Proletarians in Fielding and Smollett." The New Eighteenth Century: Theory, Politics, English Literature. Eds. Felicity Nussbaum and Laura Brown. London։ Routledge, 1987.
Richetti, John. "The Old Order and the New Novel of the Mid-Eighteenth Century: Narrative Authority in Fielding and Smollett." Eighteenth-Century Fiction 2 (1990)։ 99–126.
Smallwood, Angela J. Fielding and the Woman Question. New York։ St. Martin's, 1989.
Spacks, Patricia Meyer. Desire and Truth: Functions of Plot in Eighteenth-Century English Novels. Chicago։ University of Chicago Press, 1990.
Watt, Ian. The Rise of the Novel: Studies in Defoe, Richardson and Fielding. Berkeley։ University of California Press, 1957.


== Արտաքին հղումներ ==
The History of Tom Jones, a Foundling at Internet Archive and Google Books (scanned books original editions color illustrated) (անգլ.)
The History of Tom Jones, a Foundling from Project Gutenberg (անգլ.)
The History of Tom Jones, a Foundling from LibriVox (audiobooks) (անգլ.)
Tom Jones Map Archived 2015-09-23 at the Wayback Machine. (անգլ.)
Պոսուշյե (այլ կիրառումներ)

Պոսուշյե կարող է վերաբերվել.

Պոսուշյե, քաղաք Բոսնիա և Հերցեգովինայի Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնություն վարչական կազմավորման համանուն համայնքում։
Պոսուշյե, համայնք Բոսնիա և Հերցեգովինայի Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնություն վարչական կազմավորմում։
Շամմի Կապուր

Շամմի Կապուր (հինդի` शम्मी कपूर, ամբողջական անունը` Շամշեր Ռաջ Կապուր, հոկտեմբերի 21, 1930(1930-10-21), Մումբայ, Բրիտանական Հնդկաստան, Բրիտանական կայսրություն - օգոստոսի 14, 2011(2011-08-14), Մումբայ, Հնդկաստան), թատրոնի և կինոյի հնդիկ դերասան, ռեժիսոր։ Արժանացել է Filmfare Awards մրցանակի՝ տղամարդու լավագույն դերի և տղամարդու երկրորդ պլանի լավագույն դերի համար։


== Կենսագրություն ==
Շամմի Կապուրը ծնվել է հայտնի դերասան Պրիտհվիռաջ Կապուրի և նրա կնոջ՝ Ռամսարնի Մեհրայի ընտանիքում։ Նրա ավագ եղբայրը հռչակավոր Ռաջ Կապուրն է, իսկ կրտսերը՝ Շաշի Կապուրը։ 1948-1952 թվականներին Շամմի Կապուրը աշխատել է իր հոր Prithvi Theatres թատերախմբում։ Կինոդեբյուտը կայացել է 1953 թվականին։ Հիմնականում կինեմատոգրաֆ մուտք է գործել հոլիվուդյան դերասան Էրոլ Ֆլինին արտասովոր կերպով նմանակելու շնորհիվ։ 1957 թվականին նկարահանված «Այնպիսին, ինչպիսին դու չես հանդիպել» ֆիլմում նա փորձել է նմանակել ամերիկյան դերասան Ջեյմս Դինին և Էլվիս Փրեսլիին, դրան զուգահեռ հետևելով նաև Դև Անանդի կերտած կերպարներին։ Այդ ոճը հատկապես յուրահատուկ էր 1950-ական թվականների վերջերին ստեղծված ֆիլմերին։
Շամմի Կապուրը հաճախ կերտում էր հարուստ ու շփացած երիտասարդների դերեր և փորձում էր իր ֆիլմերում ընդգրկել արևմտյան ռոք երաժշտությունն հիշեցնող երաժշտական համարներ, որոնք ստեղծում էին դիսկոակումբային մթնոլորտ և հասցեագրված էին Արևմուտք ձգտող դեռահասներին։
Շամմի Կապուրի աշխատանքներից են «Միրզա և Սահիբա» (1957 թ.), «Հանցագործը» (1958 թ.), «Չորս ճանապարհ» (1959 թ.), «Վայրենին» (1961 թ.), «Չինական թաղամաս» (1962 թ.), «Ստախոսը» (1963 թ.), «Արքայազնը» (1964 թ.), «Քաշմիրի գեղեցկուհին» (1964 թ.), «Ասպետը» (1967 թ.), «Երիտասարդությունն ու սերը» (1971 թ.), «Զվարճանքներ որոնելիս» (1974 թ.), «Խիղճ» (1975 թ.), «Հատուցման ժամը» (1976 թ.) և այլ ֆիլմեր։
Շամմի Կապուրը հանդիսանում էր «Shammi Kapoor Presents Manoranjan» զվարճալի տեսաֆիլմաշարի պրոդյուսերը և Internet Users Club of India-ի նախագահը։


== Անձնական կյանքը ==
1955 թվականին Շամմի Կապուրն ամուսնացել է դերասանուհի Գիտա Բալիի հետ։ Այդ ամուսնությունից նրանք ունեցել են երկու երեխա՝ մեկ դուստր և մեկ որդի։ 1965 թվականին Գիտա Բալին մահացել է ծաղիկ հիվանդությունից։ Այնուհետև կարճատև սիրավեպ է ունեցել դերասանուհի Մումթազի հետ։ 1969 թվականին Շամմի Կապուրը ամուսնացել է Նիլա Դևի Գոհիլի հետ։
Շամմի Կապուրը մահացել է 2011 թվականի օգոստոսի 14-ին՝ Մումբայի հիվանդանոցներից մեկում, սուր երիկամային անբավարարությունից։


== Մասնակի ֆիլմագրությունը ==


== Ծանոթագրություններ ==
Գրիզինգեն

Գրիզինգեն  (գերմ.՝ Griesingen), կոմունա Գերմանիայի Բադեն Վյուրտեմբերգ երկրամասում։
Մտնում է Ալբ Դունայ շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 1061 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի)։ Տարածքը կազմում է 8,16 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 08 4 25 050։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական էջ
Հրաչուհի Փալանդուզյան

Հրաչուհի Արտաշեսի Փալանդուզյան (նոյեմբերի 20, 1951(1951-11-20), Բասարգեչարի շրջան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - օգոստոսի 16, 2022(2022-08-16)), լրագրող, խմբագիր, արձակագիր։


== Կենսագրություն ==
Հրաչուհի Փալանդուզյանը ծնվել է 1951 թվականին, Վարդենիսի շրջանում,  արևելագետ Արտաշես Փալանդուզյանի և աշխարհագրության ուսուցչուհի Սիրուշ Հարությունյանի ընտանիքում։ 1969 թվականին ավարտել է  Շամշադինի շրջանի Բերդ քաղաքի թիվ 1 միջնակարգ դպրոցը, 1975 թվականին՝ Երևանի պետական համալսարանի բանասիրության ֆակուլտետի լրագրության բաժինը։ 1976-1977 թվականներին աշխատել է շրջանային «Այգաբաց» թերթում, հեղինակել ակնարկների և հրապարակախոսական հոդվածների շարքեր։
1977 թվականին Հայկական ռադիոյի Սփյուռքի համար հաղորդումների խմբագրությունում վարել է Հայ դատին, Հայոց ցեղասպանությանը, Հայաստան-Սփյուռք կապերին, համազգային այլ հիմնահարցերի վերաբերյալ հարյուրավոր հաղորդումներ։ 1992-1994 թվականներին ղեկավարել է «Հանրապետության ձայն» ռադիոգործակալության հասարակական-քաղաքական  բաժինները, վարել «Եթեր, ցպահանջ», «Տեսածիր», «Քաղաքական դիմանկար», «Արցախի ժամ» և այլ հանրաճանաչ հաղորդաշարեր։ 1994 թվականից աշխատել է մի շարք թերթերում՝ «Առավոտ» օրաթերթ, «Բումերանգ» շաբաթաթերթ, «Երկիր» օրաթերթ։ 1998 թվականին աշխատել է Ռազմավարական և ազգային հետազոտությունների հայկական կենտրոնում, եղել «Հայացք Երևանից» հանդեսի խմբագիրը։
2005-2006 թվականներին աշխատել է ՀՀ մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարությունում, եղել նախարարի խորհրդական, 2007-2013 թվականներին՝ «Հայաստանի զրուցակից» երկլեզվյա շաբաթաթերթում։ Համագործակցել է ԵՊՀ դասախոսների հիմնած «Ազգային գիտակցություն» ակումբի հետ (հոդվածները տպագրվել են «Անդրադարձ» շաբաթաթերթում և «Հայաստանի Հանրապետություն» օրաթերթում)։


== Գրական գործունեություն ==
2004-2005 թվականներին գրել է «Քառակուսի գնդակ» քաղաքական վեպը, որը լույս է տեսել 2006 թվականին,  իսկ 2007 թվականին ներկայացվել գրականության և հրապարակախոսության ոլորտում պետական մրցանակի։
2006 թվականին խմբագրել է Գ. Մանասյանի «Խորհրդանշանների հանրագիտարանը»,  2007 թվականին՝ Կարեն Երվանդյանի «Տարոնականություն» աշխատությունը,  2013 թվականին՝ Սրբուհի Լիսիցյանի «Հայկական հնագույն պարեր» մենագրությունը,  2014 թվականին՝ Ջեյն Օսթինի «Հպարտություն և նախապաշարմունք» վեպը (թարգմանությունը՝ Արմենուհի Փալանդուզյանի)։
2013 թվականին «Լուսակն» հրատարակչությունում տպագրել է հոր՝ Արտաշես Փալանդուզյանի բանաստեղծությունների ժողովածուն՝ «Անքեն սիրտ» վերնագրով։ Նույն թվականին Լեզվի պետական տեսչության և  ՀՀ ԳԱԱ լեզվի ինստիտուտի երաշխավորությամբ հրատարակվել է Փալանդուզյանի «Գործածական բառացանկը»։ 2014 թվականին «Հայաստանի Հանրապետություն» օրաթերթում տպագրել է Փալանդուզյանի «Հայեցի հայերեն» հոդվածաշարը։


== Ընտանիք ==
Ամուսին՝ Գագիկ Պապյան, ճարտարագետ։
Որդի՝ Արմեն Պապյան, ավարտել է Հեռուստատեսության և ռադիոյի ակադեմիայի հեռուստառեժիսուրայի բաժինը։
Որդի՝ Վահե Պապյան, ավարտել է Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Հրաչուհի Փալանդուզյան, Լրագրության աստիճանները, (գործածական բառացանկ) III
ՀՐԱՉՈՒՀԻ ՓԱԼԱՆԴՈՒԶՅԱՆ
Խարոյ

Խարոյ (ռուս.՝ Харой, խակ.՝ Харай), գյուղ Ռուսաստանի, Խակասիա հանրապետության Տաշտիպսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2004 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 164 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Քաթլին Սիբելիուս

Քաթլին Սիբելիուս (անգլ.՝ Kathleen Sebelius մայիսի 15, 1948(1948-05-15), Ցինցինատի, Օհայո, ԱՄՆ) - ամերիկացի քաղաքական գործիչ, 2009 թվականից մինչև 2014 թվականը ԱՄՆ-ի առողջապահության և մարդկային ծառայությունների 21-րդ քարտուղար ։ Դրանից առաջ նա երկու անգամ ընտրվել է Կանզասի նահանգապետի պաշտոնում ՝ 2003 թվականից մինչև 2009 թվականը ՝ դառնալով պատմության մեջ երկրորդ կինը այս պաշտոնում։ 2008 թվականին ելույթ է ունեցել դեմոկրատներից ՝ Նախագահին Կոնգրեսին հղած ուղերձում։  Հանդիսանում է դեմոկրատ նահանգապետերի ասոցիացիայի պատվավոր անդամ։


== Մանկություն և ընտանիք ==
Սիբելիուսը ծնվել և մեծացել է Օհայո նահանգի Ցինցինատի քաղաքում՝ կաթոլիկ ընտանիքում։ Նա մասնակցել է Ցինցինատիի շրջանի ցերեկային դպրոցների գագաթնաժողովին և ավարտել է Վաշինգտոնի Երրորդության համալսարանը, քաղաքագիտության բակալավրի աստիճանով։ Ավելի ուշ նա ստացել է պետական կառավարման մագիստրոսի աստիճան Կանզասի համալսարանում։ 1974 թվականին տեղափոխվել է Կանզաս, որտեղ ութ տարի աշխատել է որպես Կանզասի օրենսդիր մարմնի ներկայացուցիչ, իսկ ութ տարի ՝ որպես ապահովագրության հանձնակատար, մինչև ընտրվել որպես նահանգապետ։
Սիբելիուսը Օհայոյի նախկին նահանգապետ Ջոն Ջիլիանի դուստրն է և, այդպիսով, իր ընտրվելուց հետո առաջինն է ԱՄՆ-ի նահանգապետի հայր-դուստր զույգում։
Նրա ամուսինը ՝ Գարի Սիբելիուսը  դաշնային դատարանի պաշտոնյա է և ԱՄՆ Ներկայացուցիչների պալատի նախկին ներկայացուցիչ Կիտ Սիբելիուսի որդին ՝ Հանրապետական կուսակցությունից։ Նրանք երկու որդի ունեն։ Նա նաև այցելում է իր մանկության վայրերը և հանգստյան տուն, որը գտնվում է Միչիգան նահանգի Տրավրաս Սիթի հյուսիսում գտնվող Լելենդ քաղաքում։ Սիբելիուսը ջազի երկրպագու է ։


== Վաղ քաղաքական կարիերա ==
Սիբելիուսը զբաղեցրել է Կանզասի դատական իրավաբանների ասոցիացիայի (այժմ Կանզասի արդարադատության ասոցիացիա) գործադիր տնօրենի եւ գլխավոր լոբբիստի պաշտոնը 1977-1986 թվականից։ Նա առաջին անգամ Կանզասի Ներկայացուցիչների պալատ է ընտրվել 1986 թվականին։ 1994 թվականին նա լքել է Ներկայացուցիչների պալատը, որպեսզի առաջադրվի ապահովագրական հարցերով հանձնակատարի պաշտոնում։ Նա հրաժարվել է ընդունել ապահովագրական ընկերությունների ներդրումները և խոչընդոտեց հնդկական ընկերության հետ ամենամեծ պետական առողջության ապահովագրական ընկերության «Blue Cross Blue Shield Association»-ի առաջարկած միաձուլումը։


== Մարզպետություն ==
Սիբելիուսն առաջին անգամ ընտրվել է Կանզասի նահանգապետ 2002 թվականին, վերընտրվել 2006 թվականին։


=== 2002 թվականի ընտրություններ ===
2002 թվականին կայացած ընտրություններում Սիբելիուսը հաղթեց հանրապետական Թիմ Շլումբերգերին ՝ 53%, 45% -ի դիմաց։ Ընտրություններում տարած հաղթանակից հետո Սիբելիուսն ընդգրկվել է երկրի 20 ամենահայտնի նահանգապետերի ցուցակում  : 


== Ծանոթագրություններ ==


== Հղումներ ==
Քարտուղար Քեթլին Սեբելիուսի Առողջապահության և մարդկային ծառայությունների պաշտոնական կայք
Քեթլեն Սեբելիուսը ՝ նահանգապետի Archived 2020-01-15 at the Wayback Machine. պաշտոնական քարոզչության կայքի համար
Դմիտրի Կեսայանց

Դմիտրի Գագիկի Կեսայանց (հունիսի 18, 1931(1931-06-18), Երևան, Հայաստան - ապրիլի 14, 2001(2001-04-14), Երևան, Հայաստան), հայ կինոռեժիսոր, սցենարիստ, փաստագրական, կարճամետրաժ, լիամետրաժ և այլ ժանրերի ֆիլմերի հեղինակ։


== Կենսագրություն ==
Դմիտրի Կեսայանցը ծնվել է 1931 թվականին Երևանում՝ Կարսից արտագաղթած ազնվականների ընտանիքում։ Հորական կողմի նախնիները ստիպված էին իրենց իրական Բագրատունի ազգանունը փոխել Կեսայանցի, որպեսզի խուսափեն բոլշևիկների ճնշումներից։ Այնուամենայնիվ ԽՍՀՄ ներքին գործերի ժողովրդական կոմիսարիատը (ՆԳԺԿ) իմացավ ընտանիքի ազնվական արմատների մասին և երբ Դմիտրին 12 տարեկան էր, ընտանիքն աքսորվեց Սիբիր։ 1949 թվականին Կեսայանցը վերադարձավ Հայաստան։ Աքսորի դժվար ժամանակաշրջանին է նվիրված Կեսայանցի վերջին սցենարը՝ «Աստծո պատիժը», որի հիման վրա այդպես էլ ֆիլմ չնկարահանվեց։
1950 թվականին Դմիտրի Կեսայանցն ավարտեց մանկավարժական ուսումնարանը, իսկ 1954 թվականին դարձավ Պատանի հանդիսատեսի թատրոնի դերասան։ 1957 թվականին ընդունվեց ՎԳԻԿ-ի ռեժիսուրայի ֆակուլտետ՝ Գրիգորի Կոզինցևի արվեստանոց։ Ինստիտուտն ավարտելուց հետո վերադարձավ Երևան և մինչ կյանքի վերջն աշխատեց Հայֆիլմ կինոստուդիայում, ինչպես նաև դասավանդում էր Երևանի Խ․ Աբովյանի անվան պետական մանկավարժական ինստիտուտում։


== Կարիերա ==
Կեսայանցի առաջին իսկ ֆիլմերը բախվեցին խորհրդային սուր գրաքննությանը։ «Ավդոյի մեքենան» կարճամետրաժ ֆիլմը խիստ կրճատվեց և արդյունքում չցուցադրվեց։ Հաջորդ՝ «Մարդն Օլիմպոսից» ֆիլմը, ցուցադրվեց սահմանափակ թվով կինոթատրոններում։ Տարիներ շարունակ գրաքննությունը մերժում էր նրա սցենարները և ֆիլմերը։ Սակայն չնայած պրոֆեսիոնալ բոլոր դժվարություններին՝ Կեսայանցին հաջողվեց նկարահանել մի շարք ֆիլմեր, որոնք դասվեցին հայկական կինեմատոգրաֆի դասական գործերի շարքին։ Նրանց թվում էին՝ «Տերն ու ծառան» (1962), «Զինվորն ու փիղը» (1978), «Տանիքի ավտոմեքենան» (1980), «Հեծյալը, որին սպասում են» (1984), «Անիծվածները» (1991)։ Վերջին ֆիլմը հայկական կինեմատոգրաֆի պատմության մեջ դարձավ ամենադիտվածը։


== Հիշատակ ==
2011 թվականին Դմիտրի Կեսայանցի 80-ամյակը հանդիսավոր նշվեց Երևանի միջազգային «Ոսկե ծիրան» կինոփառատոնում նրա ֆիլմերի ցուցադրմամբ, ինչպես նաև «Կինոաշուն» փառատոնի շրջանակներում հոբելյանական երեկոյի կազմակերպմամբ։
Մեկ տարի անց, «Կինոաշուն 2012» փառատոնի ժամանակ ներկայացվեցին գրքեր՝ նվիրված Դ. Կեսայանցին։
2013 թվականին կինոռեժիսոր Ալեն Մենուան, ով ժամանակին սովորել էր Դ. Կեսայանցի մոտ, նկարահանեց «Դմիտրի Կեսայանց. Առաջին ծանոթությունը...» փաստագրական ֆիլմը։


== Ֆիլմագրություն ==


=== Ռեժիսոր ===


=== Սցենարիստ ===


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Դմիտրի Կեսայանցի մասին avproduction.am կայքում
ՏՎ Ցենտր

ՏՎ Ցենտր (ռուս.՝ ТВ Центр), ռուսական հեռուստաալիք։ Հեռարձակումը սկսել է 1997 թ. հունիսի 9-ին, հասանելի է Ռուսաստանի ողջ տարածքում։ Հեռուստաալիքի դիտման բաժինը Մոսկվայում հասնում է 5,3% (6-րդ տեղ), Ռուսաստանում՝ 3,1 % (7-րդ տեղ)։ Միջին ցուցանիշը հասնում է 0,57%։ Հեռուստաընկերության անձնակազմը - 2,061 մարդ։ Եթերային ժամանակի մեծ մասը հեռուստաալիքը հատկացվում է Մոսկվայի քաղաքական, հասարակական և մշակութային կյանքի լուսաբանմանը։ 2012 թ. դեկտեմբերի 14-ին հեռուստաալիքը մտել է Ռուսաստանի թվային հեռուստատեսության երկրորդ մուլթի համալիրի կազմի մեջ։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք (ռուսերեն)


== Ծանոթագրություններ ==
Հեմ (շիմպանզե)

Հեմ (անգլ.՝ Ham; օգոստոս 1956, Կամերուն - հունվարի 19, 1983(1983-01-19), North Carolina Zoo, Asheboro), առաջին տիեզերագնաց շիմպանզեն։


== Տիեզերական թռիչք ==
1960 թվականի դեկտեմբերին Հեմ սովորական շիմպանզեն վարժվում էր կատարել հասարակ առաջադրանքներ՝ արձագանքել լույսին և ձայնին։

1961 թվականի հունվարի 31-ին Հեմը տեղավորվել է «Մերկուրի-Ռեդստոն 2» (անգլ.՝ Mercury-Redstone 2) տիեզերանավում և Կանավերալի հրվանդանի տիեզերակայանից թռել է տիեզերք։ Դա ենթաուղեծրային թռիչք էր։ Տիեզերանավը հասել է 157 մղոն (253 կմ) բարձրության։ Թռիչքը տևել է 16 րոպե 39 վայրկյան։ Թռիչքի հեռվությունը 422 մղոն էր (679 կմ)։ Թեև նավի խցիկում իջել էր օդի ճնշումը, Հեմը չի տուժել դրանից, քանի որ կրում էր սկաֆանդր։
Թռիչքի ընթացքում Հեմը ի պատասխան կապույտ գույնի կայծի, պետք է հինգ վայրկյանից ոչ ուշ տեղաշարժեր լծակը։ Եթե նա չաներ այդ, ներբանների հատվածում Էլեկտրական հոսանք կստանար։ Հեմը կատարել է իր առաջադրանքը։ Հեմը հաստատել է, որ տիեզերքում նա կարող է կատարել իր առաջադրանքներն այնպես, ինչպես Երկրի վրա։
«Մերկուրի» նավը Հեմի հետ նավակողի վրա ջրէջք է կատարել Ատլանտյան օվկիանոս և բարձրացվել փրկարարական նավ։
Հեմի թռիչքը դեպի տիեզերք նախավերջին փորձն էր ամերիկացի տիեզերագնացի առաջին ենթաուղեծրային թռիչքից առաջ։ Շիմպանզեներից վերջինը թռել է Էնոսը։


== Ուշ տարիներ ==

Տիեզերական թռիչքից հետո Հեմը 17 տարի ապրել է Վաշինգտոնի Սմիտսոնովսկյան, իսկ այնուհետև Հյուսիսային Կարոլինայի  կենդանաբանական այգիներում։ Նա պարբերաբար հայտնվել է հեռուստատեսությունում և նկարահանվել մի գեղարվեստական ֆիլմում։ Հեմը մահացել է 1983 թվականի հունվարի 19-ին՝ 26 տարեկանում։
Հեմի փոխարինող շիմպանզեն Միննին էր, միակ էգը, որին մարզել էին տիեզերական թռիչքի համար։ «Մերկուրի» ծրագրի ավարտից հետո  Միննին մասնակցել է ռազմաօդային ուժերի հետախուզություններին։ Իր կյանքի ընթացքում Միննին ինը ձագ է ունեցել։ Միննին տիեզերական ծրագրին մասնակցած բոլոր շիմպանզեներից երկար է ապրել։ Նա մահացել է 1998 թվականի մարտի 14-ին 41 տաեկանում։ Միննին թաղված է Հեմի կողքին, փառքի Միջազգային տիեզերական սրահի (International Space Hall of Fame) տարածքում՝ Ալամոգորդոյում (Նյու Մեքսիկո)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
NASA Description of mission(անգլ.)
Mercury Redstone 2 ծրագիր Archived 2000-09-01 at the Wayback Machine.(անգլ.)
Մի փոքր քայլ. շիմպանզեի թռիչքի պատմությունը դեպի տիեզերք (տեսանյութ)(անգլ.)
Լիկինո (գյուղ, Օդինցովսկի շրջան)

Լիկինո (ռուս.՝ Ликино), գյուղ Ռուսաստանի, Մոսկվայի մարզի Օդինցովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2006 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1649 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Լոցա

Լոցա (իտալերեն՝ Lozza), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լոմբարդիա մարզում՝ Վարեզե գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 1033 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Խտությունը՝ 550 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 2 կմ²։ Էլեկտրոնային փոստ՝ 21040։ Հեռախոսային կոդ՝ 039։
Կոմունայի հովանավորն է Սուրբ Անտոնինոս Պյաչենցացին։ Տոնը նշվում է նոյեմբերի 13-ին։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Կոմունայի վարչակազմ ==
Հեռախոս․ 0332 263028


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Ցուլի արձանիկ (մ.թ.ա. 15-14-րդ դարեր, Լճաշեն)

Ցուլի արձանիկ, պատվանդանին կանգնած ցուլի ծավալային քանդակ, որը գտնվել է Լճաշենից և պահվում է Երևանում գտնվող Հայաստանի պատմության թանգարանում և գրանցված է 2049-130 համարի տակ։


== Պատմություն ==
Արձանիկը համարվում է մ.թ.ա. 15-14-րդ դարերի հնություն, բրոնզից է, չափերը`  30×15×5,8 սմ։ Հայտնաբերվել է Հայաստանի Հանրապետության Գեղարքունիքի մարզի Լճաշեն գյուղի տարածքում։


== Նկարագրություն ==
Ցուլը կանգնած է սյունաձև պատվանդանի վրա։ Այն խոշորամարմին է` ճակատին կեռված հաստ եղջյուրներով։ Աչքերը նշված են կլոր ելուստներով։ Դնչի վրա պարզորոշ ընդգծված է մորթին, շրթունքները, կլոր քթանցքները, բերանը։ Գավակը փոքր-ինչ իջեցրած է, երկար պոչը կպած է ոտքերին, փորի տակ ընդգծված է պորտը։ Սնամեջ իրանը հարդարված է եռանկյունի ծակոտիների շարքերով, գավակը` աստղ հիշեցնող զարդանախշով։ Ճակատի վրա փորագիր եռանկյունաձև նշան կա, որը ցուլի սրբազանության խորհրդանիշն է։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Լճաշենի մշակույթի զարգացման հիմնական էտապները Archived 2019-12-06 at the Wayback Machine.


== Աղբյուրներ ==
Հայացք բրոնզե դարից, Ալբոմ-կատալոգ, Հայաստանի պատմության թանգարան, 2010։
Հարություն Մնացականյան, Լճաշենի մշակույթի զարգացման հիմնական էտապները, Երևան, 1968։
Հասմիկ Իսրայելյան - Պաշտամունքն ու հավատալիքները ուշ բրոնզեդարյան Հայաստանում, Երևան, 1973։
(1032) Պաֆուրի

(1032) Պաֆուրի (անգլ.՝ Pafuri), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1924 թվականի մայիսի 30-ին Հարրի Վուդի կողմից Յոհանեսբուրգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,128877 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6805 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,5773 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2021,53 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,178083 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 9,48° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(1032) Պաֆուրի աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Արամ Դաստակյան

Արամ Ավետիսի Դաստակյան (մարտի 21, 1895, գյուղ Վերին Ագուլիս (այժմ՝ Նախիջևանի Օրդուբադի շրջանի Յուխարի Այլիս) - 1938), հեղափոխական, պետական աշխատող։ 1919 թվականից Իրանի կոմունիստական կուսակցության (ԻԿԿ) անդամ։ 
1909-1919 թվականներին աշխատել է Դերբենդում, ապա՝ Իրանում, որտեղից արտաքսվել է հեղափոխական գործունեության համար։ Մասնակցել է իրանական կարմիր բանակի կազմավորմանը, ապա դրա շարքերում՝ Ռաշթում, Քուչեկ խանի կառավարության տապալմանը։ Հայաստան վերադառնալով՝ աշխատել է որպես Հայկոոպի Ջուլֆայի (Ջուղա), Նախիջևանի և Մեղրու բաժանմունքների լիազոր, Երևանի Բանկոոպի վարչության նախագահ։ 1932-1937 թվականներին եղել է ՀԽՍՀ մթերումների կոմիտեի լիազոր, մատակարարման ժողկոմի տեղակալ, ներքին առևտրի ժողկոմ։ 
Ընտրվել է ՀԿԿ ԿԿ, ՀԽՍՀ ԿԳԿ-ի և ՀԱՄԽ-ի անդամ։
Մազալըխ

Մազալըխ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Մալաթիայի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Խարբերդի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Սամոեդսկի

Սամոեդսկի (ռուս.՝ Самоедский), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով, Նենեցյան ինքնավար օկրուգով։ Գետաբերանը գտնվում է Պիժմա գետի ձախ ափին՝ 7 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 11 կմ։


== Ջրագրության տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը՝ Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը՝ Պեչորա։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝

Ջրային օբյեկտի կոդը հանրային գրանցմամբ — 03050300212103000078595
Կոդը ըստ հիդրոլոգիական հետազոտության (ՌԴ) — 103007859
Ավազանի կոդը — 03.05.03.002
Ծավալի համարը ըստ ՌԴ-ի — 03
Թողարկումը ըստ ՌԴ-ի — 0


== Ծանոթագրություններ ==
Ադրբեջանի ազգային գրադարան

Ադրբեջանի ազգային գրադարան (ադրբ.՝ Azərbaycan Milli Kitabxanası), ազգային գրադարան Բաքվում, որը հիմնադրվել է 1923 թվականին։ Այն կրում է ադրբեջանցի գրող Միրզա Ախունդով Ֆաթալիի անունը։


== Պատմություն ==
Գրադարանը բացվել է 1923 թվականի մայիսի 23-ին։ 1939 թվականին այն կոչվեց Միրզա Ախուդովի անունով։ Այս պահին Ադրբեջանի ազգային գրադարանում պահվոմ է 4 մլն 513 հազար տպագիր նյութ։ 2005 թվականին Ադրբեջանի նախարարների կաբինետը գրադարանին տվեց «Ազգային գրադարանի» կարգավիճակ։
Գրադարանում հավաքվել և պահվում է ադրբեջանցի և արտասահմանյան գրողների ստեղծագործությունները, և տարբեր երկրներում Ադրբեջանի մասին տպագրված գրականություն։
2003 թվականին գրադարանը շահագործեց կառավարման ավտոմատացված համակարգը, որի համար օգտագործվում է VTLS — Virtua ծրագրային ապահովումը։ Գրքերի էլեկտրոնային տեղեկատուի ստեղծմանը զուգընթաց սկսեց նաև գրքերի թվայնացումը։ 2005 թվականին գրադարանը դարձավ «Ազգային գրդարանների եվրոպական կոնֆերանս» կազմակերպության անդամ։


== Գրադարանի շենքի ճարտարապետություն ==
Գրադարանի ներկայիս շենքը կառուցվել է 1960 թվականին՝ Միքայել Հուսեյնովի նախագծով։


== Ֆոնդ ==
2005 թվականի հունվարի 1-ի տվյալներով գրդարանն ունի 40 տարբեր լեզուներով 4'551'3244 տպագիր հրատարակումներ, որից 2'339'1162-ը՝ գրքեր, իսկ 2'122'082-ը՝ փաստաթղթեր։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Կրասնուշկինի տուն (Տագանրոգ)

Կրասնուշկինի տուն (ռուս.՝ Дом Краснушкина), հինավուրց առանձնատուն ՌԴ Ռոստովի մարզի Տագանրոգ քաղաքում (Պետրովսկայա փողոց, 37, հին համարակալմամբ` Պետրովսկայա փողոց, 9)։ Կառուցվել ենթադրաբար 1871 թվականին։


== Պատմություն ==
Տունը ենթադրաբար կառուցվել է 1871 թվականին։
141 թաղամասի` Առևտրային նրբանցքի անկյունից սկսած հատվածը 1879 թվականին պատկանել է Տագանրոգի պատվավոր ժառանգական քաղաքացի Զախարի Եգորովիչ Կրասնուշկինին (1816-1892)։ Ազնվական կազակական ցեղից սերած Զախարի Կրասնուշկինը գնդապետի աստիճանից հասել է մինչև գեներալ, Դոնի զորքերի մարզային բանակային ավագի պաշտոնին։ Ձեռք բերելով այն կալվածքը Տագանրոգի կենտրոնում` նա այստեղ կառուցել է երկու երկհարկանի տուն` Պետրովսկայա, 7` անկյունում, և հարևանությամբ` Պետրովսկայա, 9-ում (հին համարակալմամբ)։ Երկու տունն իրարից բաժանում էր կռածո դարպասը, որը տանում էր դեպի ընդհանուր բակ։
1871 թվականից Կրասնուշկինն այս տանը շահագործել է «Գործվածքի պետերբուրգյան ընկերություն» ֆիրմայի խանութը։ Վաճառում էր տղամարդու և կանանց շերտինգե վերնաշապիկներ, բաճկոնակներ, սովորական և բատիստե թաշկինակներ, բոլորին անհրաժեշտ այլ ապրանք։ Այդ նույն տարիներին հայտնի էր այստեղ վարձավճարով տեղավորված Գենիգերի մելքիորե իրերի խանութը, որտեղ հատուկ պահանջարկ էին վայելում նրբաբլիթների համար մելքիորե սկահակները։ Հայտնի էին նաև Ա. Մ. Վալլերի մաքուր վուշե սպիտակեղեն վաճառող «Բիլլեֆելդ» խանութը և Բեշտավովների գործվածքի խանութը։
1911 թվականին այս տան բակում գործում էին Դանցիգերին պատկանող գոլորշով աշխատող ներկատունը և հագուստի մաքրման արհեստանոցը։
1926 թվականին շենքի կեսը զբաղեցրել է Ն. Կ. Բոյարովի «Կոճակներ և այլն» խանութը։ 1928 թվականին այստեղ է գործել է կոմիսիոն խանութ, 1931-ին` ունիվերսալ խանութ։ 1933 թվականին Կրասնուշկինի տանը բացվել է «Տորգսին» (արտասահմանցիների հետ առևտրի) համամիութենական միավորման վաճառասրահը։
2015 թվականի մայիսի 31-ին տանը «Վերջին հասցե» համառուսաստանյան նախագծի շրջանակներում տեղադրվել է նշան` ի հիշատակ բռնադատված պետական, կուսակցական գործիչ Միխայիլ Բոնդարենկոյի։


== Ճարտարապետություն ==
Կրասնուշկինի տունը երկհարկանի աղյուսե սվաղված շենք է, որը կառուցված է նահանգային կլասիցիզմի ոճով ճարտարապետական նվազագույն տարրերով։ Առաջին հարկն ի սկզբանե նախատեսված է եղել խանութների համար։ Ունեցել է երեք դուռ և չորս պատուհան։ Երկրորդ հարկը եղել է բնակելի, մուտքը դեպի վեր` բակից։ Ճակատին` յոթ ուղղանկյուն պատուհան։


== Տան հայտնի բնակիչներ ==
Իգոր Միխայլովիչ Բոնդարենկո (1927-2014), խորհրդային և ռուս գրող
Միխայիլ Մարկովիչ Բոնդարենկո (1905-1938), խորհրդային պետական և կուսակցական գործիչ
Ելիզավետա Զախարևնա Կրասնուշկինա (1858-1912), ռուս նկարչուհի, փորագրանկարի վարպետ


== Ներկա վիճակ ==
Կրասնուշկինի տունը, ի հեճուկս հեղափոխական, խորհրդային և վերակառուցման բոլոր իրադարձությունների, պահպանվել է գրեթե իր սկզբնական տեսքով։ Առաջին հարկում խանութներ են։ Երկրորդ հարկը զբաղված է բնակարաններով։ Բնակկոմունալ տնտեսության բարեփոխումների շրջանակներում շենքը հայտնվեց Տագանրոգի կապիտալ վերանորոգման 2015 թվականի ծրագրում. հայտարարվեց հիմքի, ջրա- և գազամատակարարման ներշենքային ինժեներական
համակարգերի, նկուղային հարկի տարածքների, ճակատի վերանորոգման մասին։


== Հղումներ ==
Կրասնուշկինի տունը «Պատմական Տագանրոգ» կայքում Archived 2016-06-01 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Գանթարա

Գանթարա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Հասանմսուրի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Խարբերդի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Աչինսկի շրջան

Աչինսկի շրջան (ռուս.՝ Ачинский район Красноярского края), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոյարսկի երկրամասում։
Ստեղծվել է 1924 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Աչինսկ։


== Աշխարհագրություն ==
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 2534 կմ²։


== Բնակչություն ==
2011 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 15908 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 6,28 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի Կառավարության կայք. Տարածաշրջանների մասին տարաբնույթ տեղեկություններ։ Անհրաժեշտ է փնտրել ըստ շրջանի անվանման։ (ռուս.)
Արամ Աբրահամյան (այլ կիրառումներ)

Արամ Աբրահամյան անունը կարող է վերաբերել հետևյալ անձանց.

Արամ Լևոնի Աբրահամյան (ծ. 1960), հայ լրագրող, խմբագիր, արվեստաբան։
Արամ Հակոբի Աբրահամյան (1898-1990), հայ ուրոլոգ։
Արամ Սուրենի Աբրահամյան (1950-2006), հայ կենսաֆիզիկոս։
Արամ Վերդիի Աբրահամյան (ծ. 1933), հայ մանկավարժ, մեթոդիստ։
Արամ Աբրահամյան (20-րդ դար), նկարիչ։
Գենիևսկի գյուղական խորհուրդ (Խարկովի մարզ)

Գենիևսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Геніївська сільська рада), Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Զմիյովսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Գենիևսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 3494 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 55.74 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 62.68 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 5 բնակավայր։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Վերխովե (գյուղ, Սմոլենսկի մարզ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՎերխովեՎերխովե (ռուս.՝ Верховье), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դորոգոբուժսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 418 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Lady Gaga: Queen of Pop

Lady Gaga, ամերիկացի երգչուհի և երգերի հեղինակ Լեդի Գագայի կենսագրությունը, որի հեղինակն է Էմիլի Հերբերտը (Վիրջինիա Բլեքբերնի կեղծանունը)։ «Overlook Press»-ը Միացյալ նահանգներում գիրքը հրատարակել է «Lady Gaga: Behind the Fame» վերնագրով։


== Գրքի մասին ==
Գիրքը բաղկացած է 288 էջից, որոնցից 32 էջը երգչուհու լուսանկարներն են։ Հեղինակը Լեդի Գագային համեմատում է Մադոննայի հետ՝ նշելով, որ նրանք երկուսն էլ անկախ են և իրենք են ղեկավարում իրենց ապագան։
Գրքում պատմվում է «Stefani Germanotta Band»-ի կազմում իր EP «Red And Blue» ձայնագրության և նրա առաջին ստուդիական ալբոմի՝ The Fame-ի ձայնագրության, «Just Dance» և «Poker Face» սինգլների թողարկման մասին, որոնք դարձել են միջազգային հիթեր։
Գիրքը լուսաբանում է Հիլթոնի քույրերի հետ Գագայի ուսումնական տարիները, պատմում համադասարանցիների ծաղրի, Նյու Յորքում իր առաջին ելույթի, ինչպես նաև արվեստի դպրոցում ուսանելու մասին։


== Քննադատություն ==
Գիրքը ստացել է տարբեր արձագանքներ։


== Ծանոթագրություններ ==
Սաուե (այլ կիրառումներ)

Սաուե, կարող է վերաբերել՝

Սաուե - քաղաք Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Սաուե շրջանում
Սաուե - շրջան Էստոնիայի Հարյումաա նահանգում
Զարուբինկի

Զարուբինկի (ռուս.՝ Зарубинки), գյուղ Ռուսաստանի, Սմոլենսկի մարզի Սմոլենսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 23 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Խուլիո Ալվարես դել Վայո

Խուլլիո Ալվարես դել Վայո (Alvares del Vayo) (իսպ.՝ Julio Álvarez del Vayo y Olloqui, փետրվարի 9, 1891(1891-02-09)[…], Վիլյավիսիոսա դե Օդոն, Մադրիդ, Իսպանիա - մարտի 3, 1975(1975-03-03) կամ մայիսի 3, 1975(1975-05-03), Ժնև, Շվեյցարիա), իսպանական քաղաքական գործիչ, հրապարակախոս, դիվանագետ։


== Կենսագրություն ==
1931-1933 թվականներին եղել է դեսպան Մեքսիկայում։ 1934 թվականին դարձել է սոցիալիստների ձախ թևի առաջնորդներից մեկը, իսպանական ժողովրդի ազգային-հեղափոխական պատերազմի տարիներին՝ արտաքին գործերի մինիստր (1936 թվականի սեպտեմբեր-1937 թվականի մայիս, 1938 թվականի ապրիլ-1939 թվական) և Գլխավոր զինվորական կոմիսարիատի ղեկավար (1936 թվականի հոկտեմբեր-1937 թվականի նոյեմբեր)։ 1939 թվականից վտարանդի է։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Хулио Альварес дель Вайо в Дипломатическом словаре (ռուս.)
Хулио Альварес дель Вайо в Советской исторической энциклопедии (ռուս.)
Վիշնյովսկոե

Վիշնյովսկոե (ուկրաիներեն՝ Вишнівське), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Բախմաչի շրջանում։
2006 թվականի տվյալներով Վիշնյովսկոե գյուղում բնակվում էր 19 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 107,95 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
(9351) Նեումայեր

(9351) Նեումայեր (անգլ.՝ Neumayer), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1991 թվականի հոկտեմբերի 2-ին Լուց Շմադելի և Ֆրեյմուտ Բորնգենի կողմից Տաուտենբուրգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,358065 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,0246 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,6916 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1322,61 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,272189 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,82° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(9351) Նեումայեր աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Ստարիե Պարատի

Ստարիե Պարատի (ռուս.՝ Старые Параты, լեռնային մար.՝ Черкысола), գյուղ Ռուսաստանի Մարի Էլ հանրապետության Վոլժսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Սետրակի (Չերտկովսկի շրջան)

Սետրակի (ռուս.՝ Сетраки), գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Չերտկովսկի շրջանում։ Սետրակովսկի գյուղական համայնքի վարչական կենտրոնն է։
Չաշնիկի (գյուղ, Ռոսլավլսկի շրջան)

Չաշնիկի (ռուս.՝ Чашники), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 14 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Սինձ հայկական

Սինձ հայկական (լատ.՝ Tragopogon armeniacus), բարդածաղկավորների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։


== Նկարագրություն ==
25-27 սմ բարձրությամբ միամյա կամ երկամյա բույս է։ Տերևները գծային են, կիսացողունագիրկ։ Ցողունն ուղիղ է, ճյուղավորված։ Ծաղկակոթերը չհաստացած կամ թեթևակի հաստացած են և գտնվում են զամբյուղների տակ։ Ծածկոցի  թերթերն ունեն ծաղիկներին հավասար կամ դրանցից աննշան կարճ մուգ յասամանագույն ծաղիկներ։ Սերմնիկները երկայնակի կողերով են, արտաքինները՝ 5 թևանման կողերով և ակոսներով, որոնք վերին մասում անմիջապես փոխակերպվում են երկար կտուցի, ներքինները՝ ավելի թույլ արտահայտված կողերով, բոլորը համարյա կազմված սերմիկին հավասար փետրաձև մազիկներից, հիմքում՝ օղակաձև միաձուլված պապուսով։


== Տարածվածություն ==
Հայաստանում հանդիպում է Շիրակի ֆլորիստիկական շրջանում (Ջաջուռ, Սպանդարյան, Աղին, Բագրավան)։


== Էկոլոգիա ==
Աճում է միջին լեռնային գոտում՝ 1400-1900 մ բարձրությունների վրա, չոր քարքարոտ լանջերին։ Ծաղկում է մայիս–հունիս ամիսներին, պտղաբերում՝ հունիս-հուլիսին։


== Պահպանություն ==
Վտանգված տեսակ է։ Հայաստանի էնդեմիկ է։ Հայտնի է մեկ պոպուլյացիա։ Տարածման և բնակության շրջանների մակերեսը 500 կմ²-ից պակաս է։ Տեսակին, կապված գյուղատնտեսական գործունեության ակտիվացման հետ, սպառնում է տարածման և բնակության շրջանի կրճատում։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված չէր։ CITES–ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում բացակայում է։
Պահպանության համար միջոցառումներ չեն իրականացվում


== Ծանոթագրություններ ==
Խիշատ

Խիշատ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Հեքյարիի գավառում։


== Բնակչություն ==
XX դարի սկզբին ուներ 10 տուն քուրդ և 10 տուն ասորի բնակիչ։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Մաշինոստրոիտել (մարզադաշտ)

«Մաշինոստրոիտել», մարզադաշտ Կարլովկայում։ «Կարլովկա» ֆուտբոլային ակումբի տնային մարզադաշտն է։ Ուկրաինական հակամարտությունով պայմանավորված մարզադաշտը դարձել է տուն ալչևյան «պողպատի» համար։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Stadium's basic info
Պոժարսկի (գյուղ, Խասանսկի շրջան)

Պոժարսկի (ռուս.՝ Пожарский), գյուղ Ռուսաստանի Պրիմորիեի երկրամասի Խասանսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2005 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 17 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Անահիտ Բարսեղյան

Անահիտ Բարսեղյան (մարտի 3, 1994 , Խարկով), հայ լողորդուհի։ Հայաստանի չեմպիոն և ռեկորդակիր, միջազգային կարգի սպորտի վարպետ, աշխարհի չեմպիոն։ Լոնդոնում կայացած «Ամառային օլիմպիական խաղեր 2012»-ի մասնակից։


== Կենսագրություն ==
Անահիտ Բարսեղյանը ծնվել է 1994 թվականի մարտի 3-ին Խարկովում։ Յոթ տարեկանից սկսել է զբաղվել լողով։ Առաջին մարզիչը և անձը, ով նրան ուղղորդեց դեպի սպորտ, նրա հայրն էր՝ Կարեն Բարսեղյանը։


== Սպորտային կարիերան ==
Իր ամբողջ կարիերայի ընթացքում Անահիտ Բարսեղյանը հաղթել է Հայաստանի 2007, 2008, 2009 թվականների առաջնություններում։ 2009 թվականին Իրանում կայացած Համահայկական խաղերին արժանացել է լավագույն լողորդ տիտղոսին։ Հաջորդ տարի՝ 2010 թվականին, Սինգապուրում տեղի ունեցած  երիտասարդական օլիմպիադայի `50 մետր խորության վրա սպորտաձևում գրավել է 17-րդ հորիզոնականը։ Նույն թվականին՝ Հայաստանում տեղի ունեցած առաջնության ժամանակ զբաղեցրել է 2-րդ հորիզոնականը։ 2012 թվականին Հայաստանում կայացած առաջնությանը մասնակցելով սահամնել է ռեկորդներ՝ 100 մետրը լողալով 1:09:29 ժամանակահատվածում, 50 մետրը՝ 30:89-ում, 25 մետրանոց լողավազանում 50 մ լողալով 1:05:00 ժամանակահատվածում ։
2012 թվականին՝ մարզվելով Հայաստանի պատանեկան հավաքականի մարզիչ Արման Վահանյանի գլխավորությամբ մասնակցել է Հայաստանի առաջնությանը, որտեղ միանգամից մի քանի ռեկորդ է սահմանել ՝ կոմպլեքս լողի ժամանակ 100 մետրը անցել է 1։09:29-ի ընթացքում, բատերֆլայի 50 մետրը՝ 30։89, իսկ 25 մետրանոց լողավազանում 50 մետրը անցել է 1:05։00-ում։


== Ձեռքբերումները ==
2007- Հայաստանի չեմպիոն,
2008- Հայաստանի չեմպիոն,
2009- Հայաստանի չեմպիոն,
2009- Համահայկական խաղերի լավագույն լողորդ,
2010- Հայաստանի առաջնությունում 2-րդ տեղը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Օլիմպիական Անահիտ Բարսեղյան. Ավելի լավ արդյունք էի ակնկալում
Յոնջալղի բնակատեղի

Յոնջալղի միջնաբերդը և բնակատեղին (հանույթ 50 և 51)։ Զամդոյի բերդից 1-2 կիլոմետր դեպի Հարավ - արևելք ընկած է մի գոգավոր լայնատարած հարթություն՝ Յոնջալղ անունով (Առվույտի դաշտ)։ Այդ դաշտն ունի ավելի քան 500 հեկտար մակերես՝ շրջան բարձրադիր բլրաշարքերով որոնք փարթամ արոտավայրեր են։ Դաշտի կյուսիս-արևելյան մասում կա ցածրանիստ քառանկյունի համարյա հարթ գագաթով մի բլուր՝ կես հեկտարից պակաս մակերեսով՜ Բարձունքի վրա կառուցված է միջնաբերդ՝ շրջապատված անընդմեջ բնակարաններով։ Միջնաբերդի ներսում երևում են կացարանների ավերակների հետքեր, իսկ կենտրոնում նկատելի է քառակուսի աշտարակի հիմք։ Հավանոդեն այս միջնաբերդը ունեցել է երկու, գուցե և երեք շինարարական շրջան։


== Աղբյուրներ ==
Հայաստանի Հնագիտական Հուշարձանները գրքից
Հեղինակ Գ.Հ. Միքայելյան
Իվանովեցկոե

Իվանովեցկոե (ուկրաիներեն՝ Івановецьке), ավան Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Բառի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Իվանովեցկոե ավանում բնակվում էր 196 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2,55 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 76,86 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Խոշորապանելային կոնստրուկցիաներ

Խոշորապանելային կոնստրուկցիաներ, շինարարական կոնստրուկցիաներ, որոնցում կիրառվում են գործարանային պայմաններում պատրաստվող և մեծ չափեր ունեցող երկաթբետոնե հարթ տարրեր։ Խոշորապանելային կոնստրուկցիաների կիրառությունը սկսվել է 1940-ական թթ. և հիմնականում կապված է բնակարանային, հասարակական ու արդյունաբեռական շենքերի ինդուստրիալ շինարարության զարգացման հետ։
Տարբերում են խոշորապանելային անկարկաս և կարկասապանելային շենքեր։ Խոշորապանելային շենքերում բոլոր արտաքին բեռնվածքները կրում են հենց խոշորապանելային կոնստրուկցիաները, իսկ կարկասապանելային շենքերում դրանք հաղորդվում են կրող կարկասին, որը բաղկացած է հանգույցներում իրար միացված երկաթե կամ երկաթբետոնե սյուներից ու հեծաններից։
Կոլու (այլ կիրառումներ)

Կոլու անունը կամ տերմինը կարող է վերաբերել հետևյալ հոդվածներին․

Կոլու - գյուղ Էստոնիայի Ռիդալա շրջանի կազմում։
Կոլու - գյուղ Էստոնիայի Կոսե շրջանի կազմում։
Կոլու - գյուղ Էստոնիայի Տյուռի շրջանի կազմում։
Տաշիրի ջրանցք

Տաշիրի ջրանցք, ջրանցք Հայաստանի Լոռու մարզում։ Սկիզբ է առնում Ձորագետի աջ ափից, անցնում Նովոսելցովո գյուղի հյուսիսով, ձգվում մինչև Սարատովկա գյուղ։ Շահագործման է հանձնվել 1958 թվականին՝ Լոռու ջրանցքին Տաշիր գետով լրացուցիչ ջուր տալու նպատակով։ Երկարությունը 54 կմ է, ջրթողունակությունը՝ 2 մ³/վ։ Ջրառը կատարվում է պատվարային եղանակով։ Ոռոգում է 700 հեկտար հողատարածք։