armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Ստոպչիշչե

Ստոպչիշչե (ռուս.՝ Стопчище), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի կազմում։


== Աշխարհագրական դիրք ==
Գտնվում է շրջանի հյուսիս-արևելյան մասում՝ Գագարին քաղաքից 3 կմ արևմուտք, M1 Բելառուս մայրուղուց 7 կմ հյուսիս, Օվսյանկա գետի ափին։ Գագարինի երկաթուղային կայարանը՝ Մոսկվա-Մինսկ գծի վրա, գտնվում է գյուղից 4 կմ դեպի արևելք։


== Պատմություն ==
Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ գյուղը 1941 թվականի հոկտեմբերին, գրավել են նացիստական զորքերը, ազատագրվել է 1943 թվականի մարտին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Կնեժևո

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կնեժևո (այլ կիրառումներ)Կնեժևո (բոս․՝ Skender-Vakuf, սերբ.՝ Кнежево / Kneževo, խորվ.՝ Skender Vakuf), քաղաք Բոսնիա և Հերցեգովինայում։ Վարչականորեն գտնվում է Սերբական Հանրապետության Բանյա Լուկա շրջանում։ Համանուն համայնքի վարչական կենտրոնը։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2013 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ քաղաքի բնակչությունը կազմում է 3958 մարդ։
Համայնքի բնակչության էթնիկական կազմը՝


== Ծանոթագրություններ ==
Վաշչիլովկա

Վաշչիլովկա (ռուս.՝ Ващиловка), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խիսլավիչսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 17 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Մուրիել դե Սապարդիել

Մուրիել դե Սապարդիել  (իսպ.՝ Muriel de Zapardiel), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Վալիադոլիդ պրովինցիայում (Կաստիլիա և Լեոն ինքնավար համայնքում)։ Տարածքը կազմում է 22.55 կմ2։ Բնակչությունը` 183 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 79 կմ հեռավորության վրա։


== Բնակչություն ==


== Արտաքին հղումներ ==
Valladolideko udalerrei buruzko webgunea Valladolideko aldundiaren webgunean. Archived 2010-04-03 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Մ. Ա. Բալակիրևի կիսանդրի (Նիժնի Նովգորոդ)

Մ. Ա. Բալակիրևի կիսանդրի (ռուս.՝ Бюст М. А. Балакирева), ռուս կոմպոզիտոր, դաշնակահար, դիրիժոր Միլի Բալակիրևին (1837-1910 թթ.) նվիրված կիսանդրի Նիժնի Նովգորոդում։ Գտնվում է Պրովիանտսկայա փողոցի թիվ 5 տան հարևանությամբ գտնվող հրապարակում։


== Պատմություն ==
1842-1848 թվականներին Պրովիանտսկայա փողոցի թիվ 5 տանն ապրել է Միլի Բալակիրևը, որտեղ էլ ստացել է դաշնամուրի առաջին  դասերը։ 1973 թվականին շենքը վերականգնվել և հանձնվել է կոմպոզիտորների միության Նիժնի Նովգորոդի մասնաճյուղին։ 1979 թվականին որոշվել է տան դիմացի հրապարակում տեղադրել Բալակիրևի հուշարձանը։
Հուշարձանի բացումը տեղի է ունեցել 1980 թվականի հոկտեմբերի 10-ին։ Հանդիսավոր բացմանը ներկա են գտնվել կոնսերվատորիայի ուսանողներ և դասախոսներ, տղաների երգչախումբը, ֆիլհարմոնիայի կազմը։


== Նկարագրություն ==
Կիսանդրին սև գրանիտից է, պատվանդանի վրա ոսկյա տառերով Բալակիրևի ստորագրությունն է, կողքին բրոնզե սալաքար, որի վրա փորագրված է. «Եթե Բալակիրևը չլիներ, ռուսական երաժշտության ճակատագիրը բոլորովին այլ կլիներ»։


== Հեղինակներ ==
Քանդակագործ՝ Վ. Ի. Պուրիխով
Ճարտարապետ՝ Գ. Պ. Մալիկով


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
Нижний Новгород: 785 вопросов и ответов.-Н.Новгород: Кварц, 2007.
Памятники истории и культуры Горьковской области.-Горький: Волго-Вятское кн.изд-во, 1987.
Սուպրեմատիզմ

Սուպրեմատիզմ (< լատ.՝ supremus - բարձրագույն), ավանգարդիստական արվեստի ուղղություն։ Ծագել է 1910-ական թվականների առաջին կեսին Ռուսաստանում։ Հիմնադիրն է Կազիմիր Մալևիչը։ Լինելով աբստրակտ արվեստի տարատեսակ՝ սուպրեմատիզմը արտահայտվել է երկրաչափական պարզագույն ուրվագծերով, տարբեր գույնի հարթությունների (քառակուսի, շրջան, ուղղանկյուն) կերպարային իմաստից զուրկ համադրումներով։
Սկզբնական շրջանում սուպրեմատիզմ եզրը, որը ծագում էր լատ.՝ supremus՝ բարձրագույն արմատից, նշանակում էր գույնի գերազանցությունը, առավելությունը գեղարվեստական գործի այլ հատկանիշների նկատմամբ։ Նախադեպը չունեցող կտավներում, ըստ Մալևիչի մտահղացման, գույնն ազատվել էր օգնականի, այլ նպատակների ծառայելու դերից, սուպրեմատիկական նկարները «մաքուր ստեղծագործության» առաջին քայլն էին, որտեղ հավասարվել էին մարդու և բնության (Աստծո) ստեղծարար ուժերը։
Սուպրեմատիզմը ռուսական ավանգարդի կենտրոնական երևույթներից մեկն էր։ Սկսած 1915 թվականից սկսեցին ցուցադրվել Կազիմիր Մալևիչի աբստրակտ ստեղծագործությունները, այդ թվում նաև «Սև քառակուսին»։ 1919 թվականի Մալևիչի և իր աշակերտների ուժերով ստեղծվեց ՈՒՆՈՎԻՍ (Նոր արվեստի հիմնադիրներ) (ռուս.՝ УНОВИС (Утвердители нового искусства)) խումբը, որը տարածում էր սուպրեմատիզմի գաղափարները։
Առաջաբան

Առաջաբան, գեղարվեստական երկի կամ գիտական աշխատության ներածական մաս, ուր հեղինակը կամ մեկ ուրիշը բացատրում է տվյալ երկի գրության հանգամանքները, բնույթը, ծավալն ու նպատակները (օրինակ Խաչատուր Աբովյան «Վերք Հայաստանի» և Րաֆֆու «Սամվել» վեպերի, "Հ. Աճառյանի «Հայոց անձնանունների բառարան»–ի առաջաբանները)։ Առաջաբան հաճախ տրվում է «Երկու խոսք», «Հեղինակի կողմից», «Խմբագրության կողմից» ևն անվանումներով։


== Տես նաև ==
Ներածություն
Պետևանի խաչքար-մահարձան (Քանաքեռ-Զեյթուն)

Պետևանի խաչքար-մահարձան, գտնվում է Երևանի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանում՝ Երևանից Սևան տանող Զաքարիա Քանաքեռցու փողոցի ձախ կողմում։ Ընդգրկված է Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկում։


== Պատմություն ==
Պետևանի խաչքար-մահարձանը որմնափակ մեծ խաչքար է՝ պատրաստված է սրբատաշ կարմիր քարից։ Ժամանակին (մինչև Քանաքեռը Երևանի մաս դառնալը) այն կառուցվել է գյուղի ծայրին՝ հյուսիսային կողմում, այժմ գտնվում է Քանաքեռի կենտրոնում։ Խաչքարին քանաքեռցիները նաև Ամենափրկիչ են անվանում։
Մահարձանը նախկինում եղել է գերեզմանոցի կենտրոնում։ Երևանից Սևան տանող խճուղին կառուցելիս գերեզմանոցը վերացրել են, և Մահարձանը մնացել է ճանապարհի կողքին։ Մահարձանի վրա կան արձանագրություններ, որոնցից արևմտյան ճակատի խաչքարի վրա եղածն անվնաս է և ընթեռնելի, իսկ մյուսը, որ գտնվում է շրջանակի հարավային ճակատին, տեղ-տեղ ջնջումներ ունի և դժվար ընթեռնելի է։
Արևմտյան ճակատի խաչքարերի արձանագրությունը՝ 

Ըստ վերծանված գրությունների՝ Պետևանի Ամենափրկիչ խաչքար-մահարձանից արևելք ընկած ընդարձակ այգին պատկանելիս է եղել Պարազ անունով մի մարդու։ Վերջինս այդ այգին վաճառում է Պետևանին։ Առքուվաճառքի մասին կազմում են արձանագրություն, որը գրված է մահարձանի հարավային կողմի պատի ճակատային մասում։
Մահարձանի հարավային պատի ճակատային մասի արձանագրությունը արքեպիսկոպոս Մեսրոպ Սմբատյանց Նախիջևանցին վերծանել է՝ 

Պետևանի Ամենափրկիչ խաչքար-մահարձանի կողքին կան տարբեր դարերի այլ խաչքարեր։


=== Ավանդապատում ===
Ըստ մի ավանդապատումի՝ շատ դարեր առաջ մի օտար բռնակալ բազում հայերի է գերել ու տեղահանել։ Բռնակալը, որի անունը հայտնի չէ հիվանդացել է անբուժելի վերքերով, (ասում են ժանտախտով)։ Գերյալների մեջ եղել է նաև մի հայ բժիշկ՝ հեքիմ Արամ անունով։ Վերջինս խոստացել է բուժել հիվանդին, պայմանով, որ նա հայ գերիներին բաց թողնի և թույլ տա վերադառնալ հայրենիք։ Հիվանդի համաձայնությունն ստանալով բժիշկը բուժում է նրան։ Բռնակալը տեր է կանգնում իր խոստմանը և գերյալները վերադառնում են հայրենիք։ Նրանց հետ վերադառնում է նաև բժիշկը, սակայն մինչև տեղ հասնելը մահանում է։ Ի պատիվ իր բարի գործի բժշկին թաղում են մահարձանի առաջ։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Լյուուցեպե

Լյուուցեպե (էստ․՝ Lüütsepä), գյուղ Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Հաանյա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 8 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
(8613) 1978 VE10

(8613) 1978 VE10, աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1978 թվականի նոյեմբերի 7-ին Էլեանորա Հելինի և Շելտ Բասի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,144323 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,4363 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,8524 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2036,52 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,176772 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,81° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(8613) 1978 VE10 աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Միխեիլ Մեսխի

Միխեիլ Մեսխի (վրաց.` მიხეილ მესხი, հունվարի 12, 1937, Թբիլիսի, Վրաստանի ԽՍՀ, ԽՍՀՄ-ապրիլի 22, 1991, Թբիլիսի, Վրաստան), հայտնի ԽՍՀՄ ֆուտբոլիստ, հարձակվող։


== Կենսագրություն ==
Թբիլիսիի № 35 և «ФШМ» ֆուտբոլային դպրոցների սանն է։ 1969-1991 թվականներին Թբիլիսիի «Аваза» հատուկ մանկական ֆուտբոլային դպրոցում աշխատել է մարզիչ և տնօրեն։ ԽՍՀՄ սպորտի վաստակավոր վարպետ (1965)։ Պարգևատրված է «Պատվո նշան» շքանշանով։ Թբիլիսիում նրա անունով կա մարզադաշտ։
Որդին՝ Միխեիլ Մեսխին (1961-2003), նույնպես եղել է ֆուտբոլիստ, հանդես է եկել Թբիլիսիի «Դինամոյում»։


== Ակումբներ ==
«Դինամո» Թբիլիսի (1954-1969)
«Լոկոմոտիվ» Թբիլիսի (1970)


== Հավաքական ==
ԽՍՀՄ հավաքականում անցկացրել է 35 խաղ և խփել 4 գոլ։ Առաջին խաղը անցկացրել է 1959 թվականի սեպտեմբերի 6-ին՝ Չեխոսլովակիայի դեմ (3-1)։ Այդ խաղում Մեսխին խփել է մեկ գոլ։ Վերջին խաղն անցկացրել է 1966 թվականի ապրիլի 20-ին՝ Շվեյցարիայի դեմ (2-2)։


== Ձեռքբերումներ ==
ԽՍՀՄ չեմպիոն՝ 1964։
Եվրոպայի գավաթի հաղթող՝ 1960
Աշխարհի առաջնության մասնակից՝ 1962


== Արտաքին հղումներ ==
Պրոֆիլը «Сборная России по футболу» կայքում
Աճպարարը Թբիլիսիի «Դինամոյից» Archived 2008-01-13 at the Wayback Machine.
Դորեուլեբի

Դորեուլեբի (վրաց.՝ დორეულები), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Մցխեթ-Մթիանեթ մարզի Թիանեթի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 990 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Թիանեթից հեռու է 27 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 69 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Քաշաթաղ (այլ կիրառումներ)

Քաշաթաղ անունը կարող է վերաբերել՝

Քաշաթաղի շրջան՝ վարչատարածքային ամենաբարձր միավոր՝ շրջան Արցախի Հանրապետությունում,
Քաշաթաղի մելիքություն՝ հայկական մելիքություն ներկայիս Արցախի Հանրապետության Քաշաթաղի շրջանի և Հայաստանի Հանրապետության Սյունիքի մարզի տարածքի մի մասում,
Քաշաթաղի մելիքական ապարանք, Քաշաթաղի մելիքության կենտրոնը, որը գտնվում է Արցախի Հանրապետության Քաշաթաղի շրջանի Ծիծեռնավանք գյուղում,
Քաշաթաղ՝ լեռնագագաթ Հայաստանի Հանրապետության Գեղարքունիքի մարզում,
Քաշաթաղի երկրագիտական թանգարան՝ հնագիտական թանգարան Արցախի Հանրապետության Քաշաթաղի շրջանում (ներկայում տարհանված է և տեղափոխված Երևան)։
Ղազախստանի բնակչություն

Ղազախստան, պետություն է Կենտրոնական Ասիայում։ Ըստ 2015 թվականի փետրվարի 1-ի տվյալների, երկրի բնակչությունը կազմում է 17,439,271 մարդ։ Բնակչության թվով Ղազախստանը աշխարհւմ գրավում է 63-րդ տեղը։ Բնակչության միջին խտությունը կազմում է 6.39 մարդ յուրաքանչյուր կիլոմետրում։ Այս ցուցանիշում Ղազախստանը գրավում է 184-րդ տեղը։


== Բնակչության դինամիկա ==
1 Տվյալները ներկայացված են 1979 թվականի տվյալներով. 


== Էթնիկական կազմ ==
Ղազախստանը բազմազգ երկիր է։ Բնակչության ճնշող մեծամասնությունը ղազախներն են (65%), էթնիկական խմբերից երկրորդ տեղում են ռուսները (21.8%)։ Կան նաև մեծ քանակությամբ ուզբեկներ (3%), ուկրաինացիներ (1,8%), ույղուրներ (1.4%), թաթարներ (1.2%) և այլն։


== Բնակեցված տարածքքներ ==


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Վիշնյովոե (գյուղ, Նախիմովի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՎիշնյովոեՎիշնյովոե (ուկրաիներեն՝ Вишневе, Ղրիմի թաթարերեն՝ Eski Eli), գյուղ Ուկրաինայի Սևաստոպոլի Նախիմովի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Էսկի-Սարայ։
2001 թվականի տվյալներով Վիշնյովոե գյուղում բնակվում էր 775 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Վեսկիտագուսե

Վեսկիտագուսե (էստ․՝ Veskitaguse), գյուղ Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Ռաե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 72 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Ֆարա Վիչենտինո

Ֆարա Վիչենտինո (իտալերեն՝ Fara Vicentino), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Վենետո մարզում՝ Վիչենցա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 3810 մարդ (2008), բնակչության խտություն՝ 254 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 15 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 36030։ Հեռախոսային կոդ՝ 0445։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք (իտալ.)


== Ծանոթագրություններ ==
Բոլշայա (Կելմրակի վտակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Բոլշայա (այլ կիրառումներ)Բոլշայա (ռուս.՝ Большая), գետ Կամչատկա թերակղզի՝ Ռուսաստանում։ Գետի երկարությունը 48 կմ է։ Թափվում է Կելմրակ գետի ձախ ափին՝ 24 կմ հեռավորության վրա։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիր Կոլսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը -19070000112120000016216


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Էսես

Էսես, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Երզնկայի գավառում։ Գտնվում էր Մանկիջուր գետակի ափին, Խախ և կարմիր գյուղերի մոտակայքում։


== Բնակչություն ==
1909 թվականին ուներ 22 տուն հայ և 70 տուն թուրք բնակիչ։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ջեյմս Օլդրիջ

Ջեյմս Օլդրիջ(անգլ.՝ James Aldridge, հուլիսի 10, 1918(1918-07-10)[…], White Hills - փետրվարի 23, 2015(2015-02-23), Լոնդոն, Մեծ Լոնդոն), անգլիացի գրող և հասարակական գործիչ։ 
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ (1939-1945), որպես լրագրող և զինվորական թղթակից, եղել է մի շարք ռազմաճակատներում։ Օլդրիջը պայքարում է խաղաղության և միջազգային լարվածության թուլացման համար («Դիվանագետը», 1949, Խաղաղության ոսկե մեդալ, 1953), հանդես գալիս ի պաշտպանություն ճնշված ժողովուրդների ազգային-ազատագրական պայքարի («Ամայի հորիզոնների հերոսները», 1954, «Չեմ ուզում, որ նա մեռնի», 1957, «Վերջին աքսորյալը», 1961)։ Նրա ողջ ստեղծագործության մեջ առկա է ԽՍՀՄ-ի թեման։ Նա հստակորեն տեսնում է կապիտալիզմի և սոցիալիզմի միջև գաղափարական սուր պայքարի բարդ ընթացքը, որն անդրադառնում է նաև մարդկանց գիտակցության վրա («Օտար երկրի որդին», 1962, «Վտանգավոր խաղ», 1966, երկերգություն)։ Օլդրիջի բազմազան ստեղծագործական հետաքրքրությունների վկայությունն են «Կահիրե» գիրքը, ավստրալիական նովելաշարը, «Իմ եղբայր Թոմը» (1966) վիպակը, «Ոսկի և ավազ» (1960) պատմվածքների ժողովածուն, որը ներառնում է նաե «Վերջին դյույմը» պատմվածքը (հայերեն հրատարակություն, 1974, համանուն խորհրդային ֆիլմ, 1959)։ «Ժողովուրդների միջև խաղաղության ամրապնդման համար» լենինյան միջազգային մրցանակ (1973)։


== Ծանոթագրություններ ==
Անդրանիկ Էսկանդարյան

Անդրանիկ Էսկանդարյանը (դեկտեմբերի 31, 1951(1951-12-31), Թեհրան, Իրան), իրանահայ ֆուտբոլիստ։ Որպես պաշտպան խաղացել է «Արարատ Թեհրանի», «Էստեգելյալի» և «Նյու Յորք Կոսմոսի» կազմում։


== Կենսագրություն ==
Նա 1975 թվականին հաղթել է Իրանի առաջնությունը և դրանից մեկ տարի առաջ զբաղեցրել է 2-րդ հերիզոնականը։ Բացի այդ, 1977 թվականին հաղթել է Իրանի գավաթը։
Էսկանդարյանը եղել է Իրանի հավաքականում, երբ Իրանը «Թեհրանում» հաղթեց 1976 թվականի Ասիայի գավաթը, և դուրս եկավ 1976 թվականի Մոնրեալում տեղի ունեցող Օլիմպիական առաջնության եզրափակիչ։ Նա Իրանի կազմում 1978 թվականին խաղացել է Աշխարհի առաջնությունում։
Շուտով նա տեղափոխվեց ԱՄՆ, որպեսզի խաղա երկրի ամենատիտղոսակիր ակումբի՝ «Նյու Յորք Կոսմոսի» կազմում։ Դրանից հետո Էսկանդարյանը վարձավճարով կես մրցաշրջան անցկացրեց «Նյու Յորք Էկսպրեսսում»։ 1989-1990 թվականներին նա խաղացել է «Նյու Ջերսի Իգլզ» Ամերիկական ակումբում։
Նա համարվում է MLS-ի հայտնի խաղացող Ալեկո Էսկանդարյանի հայրը։ Անդրանիկը 1984 թվականին դարձել է ԱՄՆ-ի քաղաքացի և ներկա պահին գլխավորում է «Նյու Ջերսի» ակումբը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
NASL career stats
(9772) 1993 MB

(9772) 1993 MB, աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1993 թվականի հունիսի 16-ին Թիմոտի Սպարի կողմից Կատալինա կայանում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,679827 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1798 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1798 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1602,35 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,224669 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 13,26° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(9772) 1993 MB աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Սոկալ

Սոկալ (ուկրաիներեն՝ Сокаль), քաղաք Ուկրաինայի Լվովի մարզի Սոկալի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1424 թվականին։
Չճշտված տվյալներով Սոկալ քաղաքում բնակվում էր 21 451 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 8,47 կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Պորոս (կղզի)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Պորոս (այլ կիրառումներ)
Պորոս(կղզի) (հուն․՝ Πόρος — «անցում»), Սարոնիկական կղզիներից մեկը, տեղակայված Սարոնիկոս ծոցի հարավ-արևմուտքում, Պելոպոնես թերակղզու ափերի մոտ, նեղ նեղուցով առանձնացված Արգոլիդայի արևելյան ափերից։ Անտիկ ժամանակներում կոչվում էր Կալավրիա (Καλαυρία):


== Աշխարհագրություն ==

Պորոս կղզու տարածքը կազմում է 22,841 կմ², ափի ձգվածությունը՝ 44 կմ։ Բնակչությունը կազմում է 3993 մարդ՝ ըստ 2011 թվականի մարդահամարի։ Կղզին ջրանցքով բաժանվում է երկու մասի՝ փոքրը Սֆերիան է, այստեղ է գտնվում գլխավոր քաղաքը՝ Պորոսը, իսկ մեծը Կալավրիան է։
Ծոցերից մեկը կոչվում է Ռուսական՝ 19-րդ դարում այստեղ տեղակայվել է ռուսական ռազմածովային հենակետը, օգնելով Հունաստանին իր նավատորմի կազմավորման գործում։


== Պատմություն ==
Պորոսը (անտիկ Կալավրիա) համարվում էր ծովի աստված Պոսեյդոնի կղզին։ Դրան վկայում են գրավոր աղբյուրները, ինչպես նաև կղզու մեջտեղում գտնվող Պոսեյդոն տաճարի ավերակները։ Բացառված չէ, որ այս հանգամանքը պատճառ դարձավ Պորոսը միության (ամֆիկտիոնի) կենտրոն ընտրելը, որը ի հայտ եկավ մ.թ.ա․ 7-րդ դարում և ներառեց յոթ հարևան, ինչպես նաև ավելի հեռու քաղաքներ (Էրմիոնի, Էպիդավրոս, Էգինա, Աթենք, Պրասիա (ավելի ուշ՝ Արգիվյանե), Թրիզին և մինիական Օրխոմենոս)։  Պոսեյդոն տաճարը ուներ թաքստոցի իրավունք։ Դեմոսթենեսը թաքնվում է Պոսեյդոն տաճարում՝ փրկվելով Անտիպատրոսի ուղարկած մարդասպաններից, և այնտեղ թույն է ընդունում։ Կալավրիացիները նրան թաղում են սրբատեղում և կանգնեցնում նրա արձանը, որը նույնիսկ տեսել է Պաֆսանիասը։
Պորոսի հետագա պատմությունը ոչնչով չի տարբերվում Սարոնիկոս կղզու մյուս կղզիների պատմությունից։ Նրանց հետ միասին մասնակցել է 1821 և 1830 թվականների հեղափոխություններին և դարձել առաջին ծովային հենակետը Հունաստանում:

Պորոսում է թաղված կապիտան Ֆրենկ Հաստինգսը (1794-1828)՝ Բայրոնից հետո ամենահայտնի անգլիացի ֆիլհելենը (հունացիներին հարող), Հունաստանի ազատագրական պատերազմի հերոս, ղեկավարել է առագաստագոլորշային «Կարտերիա» նավը։ «Կարտերիան» եղել է աշխարհի ամենաառաջին գոլորշային նավը, որ մասնակցություն է ունեցել մարտական գործողություններում։


== Պորոս համայնք ==
Պորոս համայնքը (դիմ) գտնվում է Ատտիկայում։ Բնակչությունը՝ 3993 բնակիչ՝ ըստ 2011 թվականի մարդահամարի։ Համայնքի տարածքը՝ 49,582 կմ², խտությունը՝ 80,53 մարդ/ կմ²։
Տեղի բնակիչների ընտրությամբ 2014 թվականին համայնքի դիմարխ է ընտրվել Յոհան Դիմիտրիադիսը  (Ιωάννης Δημητριάδης)։ Պորոս համայնքը ձևավորվել է 1941 թվականին, երբ Պորոսի միությունը ընդունված էր համայնք (դիմ)։ Պորոսի համայնքում կա 4 բնակատեղի։


== Բնակչություն ==


== Տեսարժան վայրեր ==

Պոսեյդոն տաճարի ավերակներ
Հնէաբանության թանգարան
Կիտրոնի անտառ


== Ծանոթագրություն ==
Ձյունը Նյու Յորքում

«Ձյունը Նյու Յորքում» (անգլ.՝ Snow in New York), ամերիկյան ռեալիզմի ներկայացուցիչ Ռոբերտ Հենրիի յուղանկարը։


== Պատմություն ==
Կտավի վրա նշված 1902 թվական, մարտի 5 տարեթիվը ցույց է տալիս, որ նկարը նկարվել է մեկ օրում։ Կտավի վրա պատկերված է Մանհեթենի արևմտյան 55-րդ փողոցը` կառուցապատված մռայլ առանձնատներով։ 
Հենց նույն, 1902 թվականին, նկարը վաճառվեկժլ է մասնավոր անձի։ Արդյունքում այն գնել է մեկենաս Չեստեր Դեյլը, ով այն 1954 թվականին նվիրել է Արվեստի Ազգային պատկերասրահին։


== Նկարագրություն ==
Հեռվում երևում են Հինգերորդ պողոտայի բարձր շինությունները։ Հազիվ մեկ լապտերով լուսավորված փողոցում երևում են մարդկանց ոչ հստակ կերպարները և նոր տեղացած, սակայն արդեն կեղտոտված ձյան վրա հետքեր թողնող սայլակները։
Նկարը պատկերված է դիտավորյալ անփութ ոճով, մեծ վրձնահարվածներով։
Կտավը նման է Հենրիի մեկ այլ` Լյա-Նեժ (ֆր.՝ La Neige, բառացի` «ձյուն») աշխատանքին, որը դրանից երեք տարի առաջ հաջողություն էր ունեցել Փարիզում։


== Ծանոթագրություններ ==
Կոմիս

Կոլոդովա (ռուս.՝ Колодова), գետ Ռուսաստանում, հոսում Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Մեզեն գետի աջ ափին՝ 715 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 2 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության։

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 03030000112103000043490
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 103004349
Ավազանի կոդը - 03.03.00.001
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Լոս Անջելես շրջանի արվեստի թանգարան

Լոս Անջելես շրջանի արվեստի թանգարան (անգլ.՝ Los Angeles County Museum of Art, համառոտ՝ LACMA), գեղարվեստական թանգարան ԱՄՆ-ում, գտնվում է Կալիֆորնիա նահանգի Լոս Անջելես քաղաքում։
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների արևմտյան մասի խոշորագույն թանգարանն է, որը տարեկան ընդունում է ավելի քան 1 մլն այցելու։ Աշխարհի առավել շատ այցելվող 100 թանգարանների շարքում է։ Հնագույնից մինչ ներկա ժամանակները ներկայացնող ավելի քան 150,000 ցուցանմուշ ունի։


== Պատմություն ==
Մինչև 1961 թվականը Լոս Անջելեսի շրջանային արվեստի թանգարանը 1910 թվականին  «Exposition Park»-ում Լոս Անջելեսի Հարավային Կալիֆոռնիայի համալսարանի հարևանությամբ հիմնադրված Լոս Անջելեսի բնության պատմության թանգարանի մի մասն է եղել։
Առանձնացված թանգարանի առաջին հովանավորներն էին Հովարդ Ֆ. Ահմանսոնը (անգլ.՝ Howard F. Ahmanson), Աննա Բինգ Առնոլդը (անգլ.՝ Anna Bing Arnol) և Բարթ Լիտթոնը (անգլ.՝ Bart Lytton): Ահմանսոնըը 2 միլիոն դոլար է  նվիրաբերել և հատուկ հանձնաժողովին համոզել է ստեղծել նոր թանգարան։ 1965 թվականին թանգարանը տեղափոխվել է Ուիլշիրի բուլվարի շենքը՝ դառնալով Արվեստի ազգային պատկերասրահից հետո ամենամեծ թանգարանը։ Թանգարանային համալիրը կառուցվել է Լինքոլնի կենտրոնի և Լոս Անջելեսի երաժշտական կենտրոնի նման ոճով և բաղկացած էր երեք շենքերից՝ «Ահմանսոն շենք» (անգլ.՝ Ahmanson Building), «Բինգ կենտրոն» (անգլ.՝ Bing Center) և «Լիտթոն» պատկերասրահ (անգլ.՝ Lytton Gallery), որը 1968 թվականին վերանվանվել է Ֆրենսիսի և Արմանդ Համերի շենք (անգլ.՝ Frances and Armand Hammer Building):
1980-ականներին թանգարանն առատաձեռնորեն ֆինանսավորվել է նվիրատվությունների միջոցով։ Էրլ Փաուելի (անգլ.՝ Earl Powell) տնօրինության տարիներին 209 միլիոն դոլար մասնավոր ներդրումներ են հավաքվել։ Մինչ այժմ թանգարանում ստեղծվել են նոր տաղավարներ, շրջակա տարածքն առաձեռնվել է, ստեղծվել է ժամանակակից ենթակառուցվածքներ։


== Գործունեություն ==
Թանգարանի բաժիններից են՝ ժամանակակից արվեստի, ամերիկյան և լատինաամերիկյան արվեստի, ասիական և իսլամական արվեստի, ինչպես նաև հունական, հռոմեական և էտրուսական արվեստի բաժինները։ Գործում են արվեստի և արհեստի և դիզայն, լուսանկարչության և կինոնկարների բաժինները։ Թանգարանում հաճախ բացվում են արտ-ինստալիաիաներ և ցուցահանդեսներ։
Տարբեր տարիների թանգարանի տնօրեններն են եղել՝

1961-1966 - Richard F. Brown,
1966-1979 - Kenneth Donahue,
1980-1992 - Earl A. Powell III,
1992-1993 - Michael E. Shapiro,
1993-1995 - Ronald B. Bratton,
1996-1999 - Graham WJ Beal,
1999-2005 - Andrea L. Rich,
2006 թվականից - Michael GovanԹանգարանի հաճախելիությունը անընդհատ աճում է։ 2010 թվականին այցելել է 914,356 մարդ։ 2011 թվականին գերազանցել է մեկ միլիոն նշաձողը՝ այցելել է մոտ 1,200,000 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Թանգարանի պաշտոնական կայքը(անգլ.)
LACMA Collections(անգլ.)
Լոս Անջելես շրջանի արվեստի թանգարան (LACMA)
Լոս Անջելես շրջանի արվեստի թանգարան (LACMA)
Գուկի

Գուկի (ռուս.՝ Гуки), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դեմիդովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 3 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Պրիսալսկի (Դուբովսկի շրջան)

Պրիսալսկի (ռուս.՝ Присальский), գյուղակ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Դուբովսկի շրջանում։ Մտնում է Պրիսալսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Մանկասար

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Մանկասար (այլ կիրառումներ)Մանկասար, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Կարաքիլիսայի գավառակում։ Գտնվում է Մանկասար գետակի ձախ ափին, Կարաքիլիսա քաղաքից 10 կմ հարավ-արևելք։


== Պատմություն ==
1877-1878 ռուս թուրքական պատերազմի ժամանակ հայերը կողոպտվել են, մի քանի տասնյակ հայեր սպանվել են, մի մասն էլ գաղթել են Կովկաս։ Մնացյալ հայությունը բռնությամբ տեղահանվել է 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։


== Բնակչություն ==
1872-1873 թվականներին ուներ 44 տուն` 480 զուտ հայ բնակիչ, իսկ 1909 թվականին` 60 տուն հայ և 60 տուն այլազգի բնակիչ։


== Տնտեսություն ==
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահություն, երկրագործություն և արհեստներն էր։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Մանկասարն ուներ Ս. Հարություն անունով եկեղեցի։


== Կրթություն ==
Գյուղում գործում էր վարժարան։


== Գրչություն ==
Եղել է գրչության կենտրոն։ Մանկասարում կազմվել է ձեռագիր ժողովածու։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Իմամություն (այլ կիրառումներ)

Իմամությունը (արաբերեն իմամ-առաջնորդ բառից), 

մուսուլմանական աստվածապետական պետությունների ղեկավարների՝ արաբական Օմայան (632-750), Աբբասյան (750-1517) և Ֆաթիմյան (909-1171) խալիֆների, Օսմանյան սուլթանների (1517-1922) և Զեյդական միապետների (Հյուսիսային Իրանում՝ 9-12-րդ դարերում, Եմենում՝ 901-1962) հոգևոր գերագույն պետի պաշտոնը։
Իսլամի շիա ուղղության գերագույն առաջնորդի պաշտոնը, որը 661-878 թվականներինին Ալի խալիֆից ժառանգաբար փոխանցվել է նրա տոհմի ավագ ներկայացուցիչներին։ Իսմաիլական-կարմաթական աղանդի համար 7, իսկ իմամական աղանդի համար 12 իմամներից հետո իմամությունը դառնում է «թաքուն» և վերածվում մահդիականության (մեսիականության)։
Իսլամի սուննի ուղղության կրոնա-իրավական 4 հոսանքների հիմնադիրների՝ Աբու Հանիֆայի (699-767), Մալիք իբն Անասի (715- 795), Շաֆիի (767-820) և Ահմադ իբն Հանբալի (780-855) պատվավոր տիտղոսը։
Ցարիզմի գաղութատիրական քաղաքականության դեմ Հյուսիսային Կովկասի լեռնականների պայքարի ժամանակաշրջանում 1820 թվականների վերջից մյուրիդականության ստեղծած պետությունը։
Կրեշիմիր I

Կրեշիմիր I (խորվ.՝ Krešimir I, ծնված՝ անհայտ, մահացած՝ 945 թվական), Խորվաթիայի թագավոր Տրպիմիրովիչների հարստությունից, որը կառավարել է 935-945 թվականներին։ Խորվաթիայի թագավորի պաշտոնում հաջորդել է հորը՝ Տրպիմիր II-ին, որը թվով երկրորդ արքան էր։ Կրեշիմիրը թագավորում է հարաբերական խաղաղության և կայունության պայմաններում՝ պահպանելով հորից ժառանգած տերության աշխարհագրական սահմանների անձեռնմխելիությունը։
Կրեշիմիրի անվան ծագումնաբանության վերաբերյալ արդի գիտության մեջ առկա են իրարամերժ կարծիքներ։ Ըստ ծագումնաբանության սլավոնական տարբերակի՝ «Կրեշիմիր» բառը խորվաթերեն «մկրտիչ» բառի ձևափոխված տարբերակն է։ Առավել արժանահավատ է այն տեսությունը, որի համաձայն թագավորի անունը կապված է լատիներեն «Cresmur» բառի հետ։ Այնուամենայնիվ, ծագումնաբանական այս վարկածները վերստին հաստատում են խորվաթների քրիստոնյա լինելու փաստը։
Ըստ Դուկլինա քահանայի տարեգրքի («Բարյան տոհմագիր»)՝ Կրեշիմիրի կառավարման տարիներին վերջինիս կրտսեր եղբայրը՝ արքայազն Պետերը դառնում է Դուկլիայի իշխան (զարգացած ֆեոդալիզմին բնորոշ իշխանական իրավասություններով)։  Կրեշիմիրն իր մահկանացնուն կնքում է 945 թվականին՝ անհայտ պայմաններում։ Արդյունքում՝ վերջինիս երկու որդիները՝ Միրոսլավը և Միխայիլո-Կրեշիմիրը սկսում են պատերազմել իրար դեմ՝ հանուն խորվաթական թագը միայնակ կրելու իրավունքի։


== Տես նաև ==
Տրպիմիր II
Դուկլինա քահանայի տարեգիրք


== Ծանոթագրություններ ==
Սեն Բուա (Էն)

Սեն Բուա (ֆր.՝ Saint-Bois)՝ կոմունա Ֆրանսիայում, մտնում է Ռոն Ալպեր մարզի կազմի մեջ։ Մտնում է Բելլե կանտոնի կազմի մեջ։ Կոմունայի օկրուգը Բելլեն է։
Կոմունայի կոդը՝ 01340։


== Բնակչություն ==
Կոմունայի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 123 մարդ։


== Արտաքին հղումներ ==
Ֆրանսիայի տնտեսական հետազոտությունների և վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (ֆր.)
Օլխովատկա (գյուղ, Կոբելյակի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՕլխովատկաՕլխովատկա (ուկրաիներեն՝ Вільховатка), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Օլխովատկա գյուղում բնակվում էր 747 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Նոբելյան մրցանակի անկրոնական դափնեկիրների ցանկ

Կյանքի որևէ հատվածում իրենց աթեիստ, ագնոստիկ, ազատամտական կամ այլ անկրոնական համարող Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրների ցանկ։ Այս դափնեկիրներից շատերը ավելի երիտասարդ տարիքում իրենց համարել են կրոնական։ Գնահատումներից մեկի համաձայն՝ 1901-2000 թվականներին բոլոր դափնեկիրների 10.5%-ը և գրականության մրցանակի դափնեկիրների 35%-ը այս կատեգորիայում են։ Նույն գնահատման համաձայն՝ 1901-2000 թվականներին անկրոնականները ստացել են բժշկության կամ ֆիզիոլոգիայի մրցանակների 8.9%, քիմիայի՝ 7.1%, տնտեսագիտության՝ 5.2%, ֆիզիկայի՝ 4.7% և խաղաղության 3.6%-ը։ Ալֆրեդ Նոբելը նույնպես աթեիստ էր։


== Քիմիա ==

Սվանտե Արենիուս
Փոլ Բոյեր
Ջոն Քորնֆորթ
Ֆրեդերիկ Ժոլիո-Կյուրի
Իրեն Կյուրի
Ռիչարդ Էռնստ
Հերբերտ Արոն Հաուպտման
Ռոալդ Հոֆման 
Հարի Կրոտո
Ժան-Մարի Լեն
Պիտեր Դենիս Միտչել
Ջորջ Օլա
Վիլհելմ Օստվալդ
Լայնուս Կարլ Փոլինգ:336
Մաքս Ֆերդինանդ Պերուց
Ֆրեդերիկ Սանգեր
Մայքլ Սմիթ
Հարոլդ Կլեյտոն Յուրի


== Տնտեսագիտություն ==
Միլթոն Ֆրիդմեն
Ջոն Հարշանյի
Ֆրիդրիխ ֆոն Հայեկ
Ջոն Նեշ
Ռեյնհարդ Զելտեն
Ամարտյա Սեն


== Գրականություն ==

Սեմյուել Բեքեթ
Բյոռնստեռնե Բյոռնսոն
Պեռլ Բակ (1938):58
Ալբեր Կամյու
Անատոլ Ֆրանս
Ջոն Գոլսուորսի
Դարիո Ֆո
Նադին Գորդիմեր
Գաո Սինցզյան
Պաբլո Ներուդա
Յուջին Օ'Նիլ:125
Բերտրան Ռասել:27
Ջորջ Բեռնարդ Շոու:125
Ժան Պոլ Սարտր
Վոլե Շոյնիկա.
Ջոն Ստայնբեք
Ժոզե Սարամագո


== Խաղաղություն ==
Նորման Էնջել (1933)
Կլաս Պոնտուս Արնոլդսոն (1908):151
Միխայիլ Գորբաչով
Լայնուս Կարլ Փոլինգ:336
Անդրեյ Սախարով
Էլի Վիզել


== Ֆիզիկա ==

Ժորես Ալֆերով
Հանես Ալֆվեն
Ֆիլիպ Անդերսոն
Ջոն Բարդին
Հանս Բետե
Պատրիկ Բլեկետ
Նիկոլաս Բլոմբերգեն
Նիլս Բոր
Պերսի Ուիլյամս Բրիջմեն
Լուի դը Բրոյլ
Ջեյմս Չադվիկ
Սուբռահմանյան Չանդրասեկհար
Մարի Կյուրի
Պիեռ Կյուրի
Պոլ Դիրակ:325
Ալբերտ Այնշտայն Այնշտայնը իր կրոնական հայացքները նկարագրելու համար օգտագործել «ագնոստիկ»:216, «աշխարհիկ հոգևորության հետևորդ»:218, և «Սպինոզային Աստծուն հավատացող»:204: Սակայն, նա իրեն «աթեիստ» կամ «պանթեիստ» չի համարել։
Էնրիկո Ֆերմի
Ռիչարդ Ֆեյնման:328
Վալ Ֆիտչ
Ջեյմս Ֆրանկ
Դենիս Գաբոր
Մարի Գել-Ման
Վիտալի Գինզբուրգ
Ռոյ Գլաուբեր
Պիտեր Հիգս
Ջերարդ Հուֆտ
Հերբերտ Կրեմեր
Լև Լանդաու
Լեոն Լեդերման
Ալբերտ Մայքելսոն
Կոնստանտին Նովոսելով
Ժան Բատիստ Պերրեն
Իզիդոր Այզեկ Ռաբի
Չանդրասեկհարա Վենկատա Ռաման
Ուիլյամ Շոկլի:339
Էրվին Շրյոդինգեր
Ջորջ Սմութ
Ջեք Շտեյնբերգեր
Իգոր Տամմ
Յոհանես Դիդերիկ վան դեր Վալս
Յուջին Վիգներ
Սթիվեն Վայնբերգ:342
Չժեննին Յանգ


== Բժշկություն և ֆիզիոլոգիա ==

Ջուլիուս Ակսելրոդ:322
Ռոբերտ Բարանին
Ջորջ Ուէլս Բիդլ
Ջոն Մայքլ Բիշոպ
Սիդնեյ Բրեններ
Ֆրենսիս Քրիք
Մաքս Դելբրյուք
Քրիստիան դե Դյուվ
Հոուարդ Ֆլորի
Կամիլո Գոլջի
Ֆրեդերիկ Հոպկինս
Անդրու Ֆիլդինգ Հաքսլի
Ֆրանսուա Ժակոբ
Փոլ Լոտերբուր
Շառլ Լուի Ալֆոնս Լավրեն
Պիտր Բրայան Մեդավար
Ժակ Մոնո
Թոմաս Մորգան 
Հերման Ջոզեֆ Մյուլլեր
Իլյա Մեչնիկով
Ռիտա Լևի-Մոնտալչինի
Հերման Ջոզեֆ Մյուլլեր:334
Փոլ Ներս
Իվան Պավլով
Ռիչարդ Ռոբերտս 
Ջոն Սալստոն
Ալբերտ Սենթ-Գեորգի
Նիկոլաս Տինբերգեն
Ջեյմս Դյուի Ուոթսոն


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Celebrity atheist page
Լուիզա դե Կիրիլին Լոուրենս

Լուիզա դե Կիրիլին Լոուրենս (անգլ.՝ Louise de Kiriline Lawrence, ի ծնե՝ Ֆլաշ (Ֆլակ), շվեդերեն՝ Flach, հայտնի է նաև Լուիզա Կիրիլինա ձևով, հունվարի 30, 1894(1894-01-30) - ապրիլի 27, 1992(1992-04-27)), շվեդ և կանադացի բնախույզ, գրող և բուժքույր։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1894 թվականի հունվարի 30-ին Շվեդիայում։
Բուժքույրական դասընթացներ է անցել և Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ աշխատել է դանիական Կարմիր խաչի և կարմիր մահիկի միջազգային շարժման զինվորական հիվանդանոցում։ Այդտեղ նա հանդիպել է ռուս սպա, լեյտենանտ Գլեգ Կիրիլինի հետ. նրանք ամուսնացել են 1918 թվականին։ Կիրիլինը վերադարձել է Ռուսաստան, որպեսզի մասնակցի Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմին սպիտակների կողմից։ Լուիզան հետևել է իր ամուսնուն։ Կիրիլինը շուտով գերի է ընկել կարմիրների մոտ և գնդակահարվել։ Կինը չի իմացել ամուսնու ճակատագրի մասին և փորձել է որոնել նրան՝ զուգահեռ շարունակելով բուժքույր աշխատել։ 1927 թվականին արտագաղթել է Կանադայի Օնտարիո նահանգ և այնտեղ շարունակել է նույն աշխատանքը։
1935 թվականին հեռացել է բժշկական գործից և բնակություն է հաստատել հյուսիսային Օնտարիայում՝ մի տնակում։ Ծանոթացել է Լեոնարդ Լոուրենսի հետ, որը մասնագիտությամբ ատաղձագործ էր, ամուսնացել է նրա հետ 1939 թվականին։ Այդ նույն թվականին նա նոր գործունեություն է սկսել որպես օրնիթոլոգ և բնախույզ գրող։ Նա հայտնիէ դարձել կարմրաչք վիրեոնների ուսումնասիրության շնորհիվ, ինչի արդյունքում պարզ է դարձել, որ այդ երգեցիկ թռչունը մեկ օրվա մեջ ունակ է արտաբերել 22,197 տարբեր կանչեր։ Լուիզա դե Կիրիլին Լոուրենսը իր գիտական աշխատանքի մեծ մասը կատարել է իր տարածքում, որը գտնվում էր Օնտարիոյի Նորթ Բեյ քաղաքի սահմաններից դուրս։
Նա եղել է Օրնիթոլոգների ամերիկյան միության ընտրյալ անդամ և 1970 թվականին Լավրենտյան համալսարանում ստացել է իրավունքի մագիստրոսի աստիճան։


== Աշխատություններ ==
The Quintuplets' First Year (1936)
The Loghouse Nest (1945)
A Comparative Life History Study of Four Species of Woodpeckers (1967)
The Lovely and the Wild (1968)
Mar: A Glimpse into the Natural Life of a Bird (1976)
Another Winter, Another Spring:  A Love Remembered (1977)
To Whom the Wilderness Speaks (1980)


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
De Kiriline Lawrence, Louise. "Why Did You Come to Canada?" Chatelaine, October 1937, 21 & 53.
Mohr, Merilyn. "To Whom the Wilderness Speaks: The remarkable life of Louise de Kiriline Lawrence." Harrowsmith 83, (1989): 72–81.
Nero, Robert W. Woman by the Shore and Other Poems: A Tribute to Louise de Kiriline Lawrence. Toronto: Natural Heritage, 1990.


== Արտաքին հղումներ ==
Heritage Perspectives:  Remembering the Late, Great Lady: Louise de Kiriline Lawrence
Մամարք (համայնք, Քաշաթաղի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Մամարք (այլ կիրառումներ)

Մամարք, համայնք Արցախի Հանրապետության Քաշաթաղի շրջանում։ Ներկայում համայնքի ամբողջ տարածքը գտնվում է Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողության ներքո և Արցախի Հանրապետության կողմից համարվում է օկուպացված։


== Աշխարհագրություն ==
Համայնքը տեղաբաշխված է Արցախի Հանրապետության հարավարևելյան մասում։ Ունի հարթավայրային տեղանք։ Համայնքի տարածքն 2655,6 հա է, որից 1652,3 հա-ն անտառային հողեր են։ Համայնքի սահմաններով է հոսում Որոտան գետը։
Բերձոր շրջկենտրոնից հեռու է 80 կմ, իսկ մայրաքաղաք Ստեփանակերտից` 130 կմ։


== Վարչատարածքային բաժանում և համայնքային կյանք ==
Համաձայն Արցախի Հանրապետության վարչատարածքային բաժանման՝ Մամարք համայնքն իր մեջ ներառում է Մամարք և Հալե գյուղերը։
Համայնքում գործում էր գյուղապետարան, բուժկետ։ 
Համայնքն ապահովված էր էլեկտրաէներգիայով, հասանելի էին բջջային, ինտերնետ կապի միջոցներն ու ռադիոհեռուստատեսությամբ։
Գործում էր ինքնահոս ջրամատակարարման համակարգ, որը սնվում էր 1 ակունքից։ Մամարք գյուղում առկա էր անհատական 5, իսկ Հալե գյուղում՝ անհատական 6 ջրհորներ: Համայնքի տարածքով անցնում են նաև «Մամարք-1» և «Մամարք-2» ոռոգման ջրատարները։
2015 թվականի դրությամբ համայնքային ճանապարհները բնահողային էին, խճից և չմշակված այլ նյութերից։
Համայնքը միացված էր հանրապետության տրանսպորտային կապին, մասնավորապես՝ Կովսական-Ստեփանակերտ-Կովսական և Կովսական-Բերձոր-Կովսական երթուղիներին։ 


== Բնակչություն ==
Մամարք համայնքի բնակչությունը 2015 թվականի դրությամբ կազմել է 78 մարդ, որոնք կազմել են 27 տուն։ Նույն թվականի դրությամբ Մամարք գյուղում բնակվել է 46 մարդ, որոնք կազմել են 15 տուն։ Հալե գյուղում բնակվել է 32 մարդ, որոնք կազմել են 12 տուն։


== Տնտեսություն ==
Համայնքի բնակչությունը հիմնականում զբաղվել է գյուղատնտեսությամբ՝ հողագործությամբ և անասնապահությամբ։ Համայնքի տարածքի 946,2 հա-ը գյուղատնտեսական նշանակության են։


== Ծանոթագրություններ ==
Պրավդա (այլ կիրառումներ)

Պրավդա, կարող է վերաբերել՝

Պրավդա - ավան, Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Պերվոմայսկի շրջանում
Պրավդա - գյուղ, Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Պերվոմայսկի շրջանում
Պրավդա - գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Կոնստանտինովսկի շրջանում
Պրավդա - գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Կրասնի Սուլինի շրջանում
Պրավդա - խորհրդային և ռուսական թերթ
Իվան Մարտինով

Իվան Մարտինով (Իվան Ցեկով Գեորգիև, բուլղար․՝ Иван Мартинов, (հունվարի 11, 1912(1912-01-11), Լովեչ, Բուլղարիա - ապրիլի 11, 1991(1991-04-11), Սոֆիա, Բուլղարիա), բուլղարացի գրող, կուսակցական գործիչ։ Դիմիտրովյան մրցանակի դափնեկիր (1951)։


== Կենսագրություն ==
Իվան Մարտինովը ծնվել է 1912 թվականի հունվարի 11-ին Լովեչում։ Սովորել է Լովեչի մանկավարժական ուսումնարանում։ Աշխատել է տպարանում։ Առաջին ստեղծագործությունը տպագրվել է 1929 թվականին „Струя“ ուսանողական ամսագրում։ 1930-ական թվականներին եղել է Երիտասարդական աշխատանքային միության ակտիվ անդամներից մեկը, տեղափոխվել է Սոֆիա, սովորել արական գիմնազիայում։ Սոֆիայի համալսարանում հետևել է սլավոնական բանասիրության դասընթացներին, սակայն 1932-1934 թվականներին հակաֆաշիստական գրական գործունեության համար երկու անգամ ձերբակալվել է։ Աշխատավոր գրողների միության և «Խրիստո Սմիռնենսկի» գրական հասարակության հիմնադիրն է եղել։
1944 թվականի սեպտեմբերի 9-ից հետո Մարտինովի նախաձեռնությամբ և խմբագրությամբ լույս է տեսել «Ֆրոնտովիկ» («Ճակատային») զինվորական թերթը։ Խմբագրել է նաև Համասլավոնական կոմիտեի օրգան «Սլավոններ» հանդեսը։


== Գրական գործունեություն ==
Պատմվածքներ

«Ճակատ» (ժամանակին բռնագրավված ֆաշիստական ոստիկանության կողմից)
«Ապրանք առանց գնորդի», 1937
«Պատմվածքներ Անտոն Բելինի մասին»
«Երևանյան շիշը»Վիպակներ

«Գերի», 1947
«Հանքափորներ», 1950Վեպեր

«Ձեղնահարկ», 1942
«Երիտասարդություն», 1957
«Հավերժական կրակը», 1961


== Մրցանակներ ==
Դիմիտրովյան մրցանակի դափնեկիր, 1951
Մշակույթի վաստակավոր գործիչ, 1965
«1944, սեպտեմբերի 9» շքանշան, 1972
Սոցիալիստական աշխատանքի հերոս, 1982
«Գեորգի Դիմիտրովի» շքանշան, 1982
Լովեչի պատվավոր քաղաքացի, 1972, ապրիլի 24


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
Почетните граждани на Ловеч, Регионален исторически музей – Ловеч, съставител Капка Кузманова, ИК „Вита“, Вт., 2009, с. 37-40. ISBN 978-954-8259-84-2
Կարիբլի

Կարիբլի, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Արեշի գավառում։


== Բնակչություն ==
1908 թվականին գյուղն ունեցել է 615 կովկասի թաթար բնակիչ։


== Տես նաև ==
Ելիզավետպոլի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ճոգնար

Ճոգնար (վրաց.՝ ჭოგნარი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Իմերեթի մարզի Սամտրեդիայի շրջան‎ում։


== Դիրք ==
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 120 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Սամտրեդիայից հեռու է 15 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 362 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Առողջության համաշխարհային օր

Առողջության համաշխարհային օրն է (այլ լեզուներով՝ անգլ.՝ World Health Day, իսպ.՝ Día Mundial de la Salud, չինարեն՝ 世界卫生日, ֆր.՝ Journée mondiale de la santé), 1950 թվականից սկսած նշվում է ամեն տարի ապրիլի 7-ին։ 1948 թվականին այդ օրն է ընտրվել Համաշխարհային Առողջապահության կազմակերպության կողմից։ Առողջության համաշխարհային օր ունենալու միտքը առաջարկվել է 1948 թվականին՝ Առողջապահության Համաշխարհային կազմակերպության առաջին նիստում։ Բայց, 1948 թվականին այդ համաշխարհային օրը նշվեց հուլիսի 22-ին, Համաշխարհային Առողջապահության կազմակերպության վավերացման օրը։ Կազմակերպությունը յուրաքանչյուր տարվա այդ օրը անդրադառնում է որևէ թեմայի և անց է կացնում տարբեր պրոպագանդող միջոցառումներ, ինչպես այդ օրը, այնպես էլ երկար ժամանակ, ապրիլի 7-ից հետո։


== Առողջության համաշխարհային օրվա ամենամյա թեմաներ ==
2017 թվական «Դեպրեսիա՝ խոսենք»
2016 թվական «Հաղթենք շաքարախտը!»
2015 թվական «Սննդի անվտանգություն»
2014 թվական «Փոքր խայթոցը՝ մեծ վտանգի աղբյուր»
2013 թվական «Բարձր արտերիալ ճնշում»
2012 թվական «Լավ առողջությունը երկարացնում է մեր կյանքի տարիները»
2011 թվական «Բարձր դիմադրողականություն հակամանրէային պրեպարատների և նրա տարածման նկատմամբ»
2010 թվական «Ուրբանիզացիա և առողջություն»
2009 թվական «Փրկենք կյանքեր։ Ապահովենք հիվանդանոցների անվտանգությունը արտակարգ իրավիճակների ժամանակ»
2008 թվական «Պաշտպանենք առողջությունը կլիմայի փոփոխությունից»
2007 թվական «Համաշխարհային անվտանգություն առողջապահպանության ոլորտում»
2006 թվական «Առողջության համար աշխատելը մեր ընդհանուր գործն է»
2005 թվական «Անուշադրության չենք մատնում ոչ մի մոր և երեխայի»
2004 թվական «Անվտանգություն ճանապարհների վրա»
2003 թվական «Ապագայի ձևավորում»
2002 թվական «Շարժը՝ կյանք է»
2001 թվական «Հոգեկան առողջություն։ Հրաժարվեք մեկուսացումից, ցուցաբերեք օգնություն»
2000 թվական «Անվտանգ արյունը սկսվում է ինձանից»
1999 թվական «Ակտիվ երկարակեցությունը փոխում է կյանքը»
1998 թվական «Անվտանգ մայրություն»
1997 թվական «Նոր վարակիչ հիվանդություններ»
1996 թվական «Առողջ քաղաքներ լավ կյանքի համար»
1995 թվական «Արմատախիլ անենք պոլիոմելիտը»


== Առողջության համաշխարհային օրը Բելառուսի Հանրապետությունում ==
2015 թվականին Բելառուսում մեծ ուշադրություն դարձրեցին այդ տարվա թեմային՝ «Սննդի անվտանգություն»։ Ընդունվեց «Միջոցառումների պատրաստման և անցկացման պլանի օրինակ Բելառուսի Հանրապետությունում Առողջության համաշխարհային օրվան նվիրված 2015 թվականի ապրիլի 7-ի համար»։


== Ծանոթագրություններ ==
Պողոս Հայթայան

Պողոս Կարապետի Հայթայան (օգոստոսի 15, 1935(1935-08-15), Բեյրութ, Լիբանան - փետրվարի 6, 2017(2017-02-06), Երևան, Հայաստան), հայ արվեստաբան։
Նկարիչ, արվեստաբան Արա Հայթայանի հայրն է։


== Կենսագրություն ==
Պողոս Հայթայանը ծնվել է 1935 թվականին Բեյ­րութում։ 1946 թվականին ընտանիքով հայրենդարձել են։ 1961-1965 թվականներին սովորել է Լենինգրադի Իլյա Ռեպինի անվան գեղարվեստի ակադեմիայում։ Աշխատել է ՀՀ ԳԱԱ Արվեստի ինստիտուտում, 1965-1970 թվականներին` Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտում, 1970-1982 թվականներին` Հայաստանի հանրագիտարանում՝ խմբագրելով տասնմեկ հատոր։ 1982-1987 թվականներին եղել է Հայաստանի ազգային պատկերասրահի գիտական գծով փոխտնօրեն, 1987-1992 թվականներին` Հայաստանի նկարիչների միության քարտուղար, 1992-1998 թվականներին` Հայաստանի նկարիչների միության նախագահ։
Պողոս Հայթայանը հեղինակ է բազմաթիվ հոդվածների, մենագրությունների, գրքերի։ Հայ արվեստի շուրջ բազմաթիվ ելույթներ է ունեցել մամուլով, հեռուստատեսությամբ և ռադիոյով։


== Պարգևներ ==
ՀՀ մշակույթի նախարարության ոսկե մեդալ (2012)
Մովսես Խորենացու մեդալ (2011)
Գրիգոր Նարեկացի հուշամեդալ, 2016 թ.


== Մեջբերումներ Պողոս Հայթայանի մասին ==


== Երկեր ==
«55 կերպարվեստագետ. հայ կերպարվեստի կեսդարյա կրոնիկոն, 1962-2014 թթ.», Պրինտ-Ինֆո, 2014 թ.
Ռուբեն Ադալյան։ Ստեղծագործական ճանապարհի արձագանքներ, Պողոս Հայթայան, Սարո Սարուխանյան, Երևան։ Վան Արյան, 2002 թ.
Էդուարդ Իսաբեկյան։ Ալբոմ։ Երևան։ Սովետական գրող, 1985 թ.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Հարցազրույց, Պողոս Հայթայան և Հաղթանակ Շահումյան, 21.03.14
Տյուլյուկ (Յուրզանի վտակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Տյուլյուկ (այլ կիրառումներ) Տյուլյուկ  (ռուս.՝ Тюлюк), գետ Ռուսաստանում, հոսում Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Յուրյուզան գետի աջ ափին 340 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 25 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության․

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 10010201112111100023149
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը -  111102314
Ավազանի կոդը - 10.01.02.011
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 11
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 1


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Stylus

Stylus, կասկադային ոճաթերթի (CSS) դինամիկ պրեպրոցեսոր։ Այն նախագծվել է՝ ոգեշնչվելով Sass-ից և LESS-ից։ Stylus-ը համարվում է չորրորդ ամենատարածված CSS պրեպրոցեսոր շարահյուսությունը։ Այն ստեղծել է Node.js-ի նախկին ծրագրավորող և ծրագրավորման Luna լեզվի հեղինակ TJ Հոլովայչուկը։ Stylus-ը գրված է JADE և Node.js տեխնոլոգիաներով։


== Սելեկտորներ ==
Ի տարբերություն կասկադային ոճաթերթի (CSS), որտեղ հայտարարվող բլոկները բացվում և փակվում են փակագծերով, այստեղ օգտագործվում է միայն բացատներ։ CSS-ում կիրառվող կետ-ստորակետը (;) այստեղ կամընտիր է․

 
կարելի է կրճատել․

Ավելին, վերջակետը (։) և ստորակետը (,) նույնպես կամընտիր են։ Դա նշանակում է, որ կոդը կարելի է կրճատել մինչև․


== Փոփոխականներ ==
Stylus-ը թույլ է տալիս սահմանել փոփոխականներ, սակայն, ի տարբերություն LESS-ի և Sass-ի, չի օգտագործում լրացուցիչ սիմվոլ։ Բացի այդ, փոփոխականը հանձնարարությունն իրականացնում է ավտոմատ՝ առանձնացնելով հատկությունը բանալի բառից։ Այս կերպ փոփոխականները նման են Python-ի փոփոխականներին։

Stylus կոմպիլյատորն այս փաստաթուղթը կփոխարկի հետևյալի․


== Միքսիններ և ֆունկցիաներ ==
Միքսինները և ֆունկցիաները սահմանվում են նույն ձևով, սակայն կիրառվում են տարբեր կերպ։
Օրինակ, եթե ցանկանում եք սահմանել CSS-ի border-radius-ի հատկությունը՝ առանց կիրառելով տարբեր դիտարկիչների կոդային նախածանցներ, կարող եք ստեղծել կոդը․

այնուհետև այն ներառել որպես միքսին․

որը կփոխարվի հետևյալի․

Փաստերին և նույնականացուցիչներին փոփոխականներ ներառելու համար դրանք վերցնում ենք փակագծերի մեջ։ Օրինակ՝  համարժեք է․ 


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
http://stylus-lang.com/ Stylus. պաշտոնական կայք
Stylus source code repository (Git)
Source code comparison with Sass/SCSS and LESS
Ասլան Ուսոյան

Ասլան (Հասան) Ռաշիդի Ուսոյան (փետրվարի 28, 1937(1937-02-28), Թբիլիսի, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - հունվարի 16, 2013(2013-01-16), Մոսկվա, Ռուսաստան), ազգությամբ եզդի, ռուսաստանյան քրեական հեղինակություն, օրենքով գող։ Առավել հայտնի էր Դեդ Հասան (թարգ.՝ Հասան պապ) մականվամբ։ Ռուսաստանյան ԶԼՄ-ները Ուսոյանին անվանում են խոշորագույն հանցագործական միության առաջնորդ։


== Կենսագրություն ==
Ասլան Ուսոյանը ծնվել է 1937 թվականի փետրվարի 27-ին Թբիլիսիում՝ Վրացական ԽՍՀ։ 19 տարեկանում ոստիկանության աշխատողներին դիմադրելու համար դատապարտված է եղել 1 տարի և 6 ամիս ազատազրկման, սակայն 1956 թվականի հունվարի 10-ին Վրացական ԽՍՀ Գերագույն դատարանը վերաորակավորել է քրեական գործը, և Ուսոյանը դուրս է եկել ազատազրկման վայրից՝ «ժամկետի լրացման պատճառով»։
1959 թվականի հունվարի 15-ին Թբիլիսիի Ստալինյան շրջանային դատարանը կողոպուտի համար դատապարտել է Ասլան Ուսոյանին 5 տարի ազատազրկման, սակայն որոշ ժամանակ անց նա պայմանական վաղաժամկետ ազատվել է։ 1966 թվականի դեկտեմբերի 28-ին Թբիլիսիի Օկտյաբրսկի շրջանի դատարանը սպեկուլյացիայի համար Ուսոյանին դատապարտել է 3 տարի ազատազրկման։ Ազատազրկման ընթացքում Ուսոյանը Դավիթ Շահումյանսկիի և Մեհրաչ «Ֆարտովի» կողմից օրենքով գող է «թագադրվել», իսկ 1968 թվականի հունիսի 24-ին նրան պայմանական վաղաժամկետ ազատել են Վրացական ԽՍՀ Ցուլուկիձեի շրջանի ժողդատարանի որոշմամբ։
Սպանվել է Մոսկվայում անհայտ դիպուկահարի արձակված գնդակից։


== Տես նաև ==
Եզդիները Ռուսաստանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ասլան Ուսոյանը Լենտապեդիայում
Աղգյոլ (սարահարթ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Աղգյոլ (այլ կիրառումներ)Աղգյոլ, սարահարթ Լեռնային Ղարաբաղում, Շուշիի շրջանում։ Նշանակված է Կովկասի 5- վերստանոց քարտեզում։


== Ծանոթագրություններ ==