armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Լանգրուն սյուր Մեր

Լանգրուն սյուր Մեր (ֆր.՝ Langrune-sur-Mer), համայնք Ֆրանսիայի Ստորին Նորմանդիա մարզի Կալվադոս գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 1757 մարդ, բնակչության խտությունը` 370.68 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 4.74 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 210 կմ արևմուտք, Կան քաղաքից` 16 կմ հյուսիս։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 1155 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 814-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 341։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 70,5 %։ 814 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 743 անձ (383 տղամարդ և 360 կին)։ Գործազուրկ են եղել 71 անձ (38 տղամարդ և 33 կին)։ 341 անաշխատունակներից 114-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 156-ը` թոշակառուներ, իսկ 71-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Կալվադոս գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
1596

1596 թվական,  նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է երկուշաբթի օրը։ Սա մեր թվարկության 1596 թվականն է, 
XVI դարի 96-րդ տարին։


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==
Մարտի 31 - Ռենե Դեկարտ, ֆրանսիացի փիլիսոփա, մաթեմատիկոս, ֆիզիկոս (վ. 1650)


== Մահեր ==
Պոդոլ (այլ կիրառումներ)

Պոդոլ, կարող է վերաբերել՝

Պոդոլ - գյուղ, Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Գլոբինոյի շրջանում
Պոդոլ - գյուղ, Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Վելիկա Բոգաչկայի շրջանում
Պոդոլ - գյուղ, Ուկրաինայի Սումիի մարզի Ախտիրկայի շրջանում
Ապրիլյան սեր (նկար)

«Ապրիլյան սեր» (անգլ.՝ April Love), անգլիացի նկարիչ, պրեռաֆայելիտների դպրոցի կարկառուն ներկայացուցիչ Արթուր Հյուզի վրձնին պատկանող նկար։ Կտավը ստեղծվել է 1855-ից 1856 թվականներին։ Յուղաներկով արված կտավի չափերն են՝ 89×49.5 սմ։ Այսօր «Ապրիլյան սեր» ստեղծագործությունը պահպանվում և ցուցադրվում է Թեյթ բրիտանական պատկերասրահում։


== Պատմություն ==
Արթուր Հյուզը «Ապրիլյան սեր» ստեղծագործությունը նկարել է 1855-ից 1856 թվականների միջև ընկած ժամանակահատվածում։ Ավերտելուց հետո առաջին անգամ ցուցադրության է ներկայացվել 1856 թվականին Լոնդոնի Գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայում։
«Ապրիլյան սեր» կտավում նկարված է երիտասարդ զույգ։ Նկարիչը կտավին է հանձնել նրանց էմոցիոնալ ճգնաժամի պահին։ Տղամարդու ֆիգուրը հազիվ է երևում նկարում։ Վերջինիս գլուխը երևում է աղջկա ձախ ձեռքի մոտ։ Աղջիկն ակնդետ նայում է հատակին թափված ծաղիկների թերթիկներին, որը խորհրդանշում է գարնան ավարտն ու վաղանցիկ սերը։ Արթուր Հյուզը կնոջ կերպարի համար որպես բնորդուհի է ընտրել Թրիֆեն Ֆորդին (Tryphena Ford): Ի դեպ, հենց նրա հետ էլ նկարի հեղինակն ամուսնացավ 1855 թվականին։
Առաջին ցուցադրության ժամանակ Հյուզը նկարը ներկայացրեց Ալֆրեդ Թեննիսոնի «Ջրաղացպանի աղջիկը» բանաստեղծության տողերի ուղեկցությամբ.

Միացյալ Թագավորության մայրաքաղաքում տեղակայված Թեյթ պատկերասրահը գնեց «Ապրիլյան սեր» ստեղծագործությունը 1909 թվականին։ Ցայօր էլ այս ստեղծագործությունը պահպանվում և ցուցադրվում է այդտեղ։ Նկարի առաջին սեփականատերը եղել է Ուիլյամ Մորիսը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Michael Robinson: The Pre-Raphaelites. Londen: Flame Tree Publishing, 2007, blz. 56-57. ISBN 978-184451-742-8


== Արտաքին հղումներ ==
(անգլերեն)Het schilderij op de webpagina van Tate Britain
(անգլերեն)Het schilderij op Victorian Web
(անգլերեն)Blog-informatie over het schilderij
Լևիտացիա

Լևիտացիա ( լատ.՝ levitas-ից «թեթևություն»), գրավիտացիայի հաղթահարում, որի ընթացքում օբյեկտը լողում է տարածության մեջ, չհպվելով հեղուկ կամ պինդ հենարանի։ Լևիտացիան չի համարվում թռիչք, իրականացված օդից հրվելու արդյունքում, ինչպես միջատների, թռչունների կամ չղջիկների, կամ այնպիսի ցատկ, երբ հրվելով կարող են օդի մեջ սահելով անցնել մեծ հեռավորություններ, ինչպես թռչող սկյուռները, բրդյաթևավորները, թռչող օձերը  կամ թռչող ձկները։

Լևիտացիա են անվանում նաև մոգական հնարքներից մեկը իլյուզիոնիզմում։Օկուլտիզմում լևիտացիա են անվանում գրավիտացիայի հաղթահարման գերբնական հնարավորությունները (անոմալ երևույթներ)։


== Լևիտացիան ֆիզիկայում ==
Լևիտացիայի համար անհրաժեշտ է ուժ, որը կհավասարակշռի ծանրության ուժին։ Այդպիսի ուժի աղբյուր կարող են լինել գազի շիթերը, ուժեղ ձայնային տատանումները, լազերային ճառագայթները և այլն.։ Ինչպես նաև գիտականորեն հայտնաբերված և ապացուցված է դիամագնիսական լևիտացիան և լևիտացիան Մայսների էֆեկտով։


== Ծանոթագրություն ==


== Գրականություն ==
Николай Норд «Большая книга экстрасенса. Упражнения для развития сверхспособностей». — издательство «АСТ» — 2017 г. — 320 с.
Միխայլենկի (այլ կիրառումներ)

Միխայլենկի, կարող է վերաբերել՝

Միխայլենկի - գյուղ, Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Չուդնևսկի շրջանում
Միխայլենկի - գյուղ, Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կրեմենչուգի շրջանում
Սլոբոդա (այլ կիրառումներ)

Սլոբոդա, կարող է վերաբերել՝

Սլոբոդա - ավան, Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Բառի շրջանում
Սլոբոդա - գյուղ, Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Օվրուչի շրջանում
Սլոբոդա - գյուղ, Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Նովոուշիցկի շրջանում
Սլոբոդա - գյուղ, Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Նովոսելիցայի շրջանում
Սլոբոդա - գյուղ, Ուկրաինայի Սումիի մարզի Բուրինի շրջանում
Սլոբոդա - գյուղ, Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Ժմերինկայի շրջանում
Սուրբ Ալեքսանդրա եկեղեցի (Դոնի Ռոստով)

Սուրբ Ալեքսանդրա թագուհու անվան եկեղեցի (ռուս.՝ Церковь во имя Святой царицы Александры, Церковь Святой Александры, Свято-Александрийский храм), ուղղափառ տաճար Ռուսաստանի Դոնի Ռոստով քաղաքում։ Ալեքսանդրայի եկեղեցին կառուցվել է 1904 թվականին Նոր Նախիջևան քաղաքում (այժմ` Դոնի Ռոստովի Պրոլետարական շրջանի կազմում)։ Տաճարի նախագծի հեղինակը ճարտարապետ Վ. Վ. Պոպովն էր։ Գլխավոր խորանն օծված է հանուն Սուրբ Ալեքսանդրա թագուհու, հյուսիսայինը` հանուն Սուրբ Ալեքսանդր Նևսկու։ Սուրբ Ալեքսանդրա եկեղեցին ունի մշակութային ժառանգության տարածաշրջանային նշանակության օբյեկտի կարգավիճակ։


== Պատմություն ==
Սուրբ Ալեքսանդրա թագուհու անվան եկեղեցին կառուցվել է 1904 թվականին Նոր Նախիջևանի ուղղափառ գերեզմանոցում` փայտե մատուռի փոխարեն։ Այդ պատճառով տաճարի չափերը համեմատաբար փոքր են` մոտավորապես 18×13 մ։ Ճարտարապետ Վ. Վ. Պոպովը տաճարը կառուցել է ռուսական ոճով։ 1910 թվականին եկեղեցուն կցակառուցվել է վրանատիպ վերնամասով զանգակատուն։ 1920-ական թվականներին արևմուտքից կցակառուցվել է գավիթ։ Սուրբ Ալեքսանդրա թագուհու անվան տաճարը նախկինում ամրակցված էր Սոֆիայի եկեղեցուն, որը չի պահպանվել։ Քաղաքի նացիստական օկուպացիայի ժամանակ գերեզմանատանը, Ալեքսանդրիայի եկեղեցու մոտ, թաղում էին զոհված ուղղափառ ռումինացի զինվորներին։ 1955 թվականին տաճարի հյուսիսային կողմից ստեղծվել է կողմնասեղան հանուն Սուրբ բարեպաշտ իշխան Ալեքսանդր Նևսկու` ի հիշատակ Նոր Նախիջևանի քանդված Ալեքսանդր Նևսկի եկեղեցու։ Ռուսիայի մկրտության 1000-ամյակի առթիվ գմբեթն ու վրանը ոսկեզօծվել են։
Սուրբ Ալեքսանդրա եկեղեցուն կից գործում է կիրակնօրյա դպրոց։ 2002 թվականին տաճարին կից ստեղծվել է Ալեքսանդր Նևսկի տաճարում ծառայած երեց Յոհան Դոմովսկոյի անկյուն-թանգարանը։


== Պատկերասրահ ==

		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Տեսչություն

Տեսչություն, վարչակաան մարմին, որը հսկում և վերահսկում է որևէ կոնկրետ բնագավառի (առևտրի, տրանսպորտի երթևեկության անվտանգության և այլն) վերաբերյալ սահմանված կանոնների կատարումը տնտեսության տարբեր ճյուղերում։
Հովհաննես Կարայան

Հովհաննես Կարայան (իսկական ազգանունը՝ Կարապետյան, հոկտեմբերի 5, 1915(1915-10-05), Թիֆլիս, Ռուսական կայսրություն - օգոստոսի 12, 1985(1985-08-12)), հայ բանաստեղծ, թարգմանիչ, Վրաստանի գրողների միության Իվանե Մաչաբելու անվան պետական մրցանակի դափնեկիր (1985, Շոթա Ռուսթավելու) «Ընձենավոր»-ի հայերեն թարգմանության համար, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1948 թվականից։ Կրճատել է ազգանվան միջնամասի պետ վանկը և գրական անուն դարձրել Կարայանը։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Թիֆլիսում։ 1930 թվականից աշխատակցել է «Կարմիր ծիլեր» հանդեսին։ Վրացերենից հայերեն է թարգմանել Շոթա Ռուսթավելու «Ընձենավոր»-ը, ինչպես նաև Իլյա Ճավճավաձեի, Վաժա Փշավելայի, Նիկոլոզ Բարաթաշվիլու գործերից։ Նրա թարգմանությամբ Զուրաբ Անտոնովի «Արևի խավարումը Վրաստանում» պիեսը բեմադրվել է Թբիլիսիի Ստեփան Շահումյանի անվան հայկական թատրոնում։ 1942-1947 թվականներին Կարայանն աշխատել է որպես ուսուցիչ։ 1944-1985 թվականներին աշխատել է «Սովետական Վրաստան» թերթի խմբագրությունում։
Հովհ. Կարայանը ստեղծագործել է հայերեն և վրացերեն։ 1970 թվականին Թբիլիսիում վրացերեն լույս է տեսել նրա «Իմ վրացերենը» բանաստեղծությունների ժողովածուն, որ նա գրել է վրացերեն։ Բացի այդ նրա հայերեն գրած գործերը թարգմանվել են վրացերեն, ռուսերեն, աբխազերեն, օսերեն։ Մահացել է Թբիլիսիում։


== Հ. Կարայանի երկերի մատենագրությունը ==
Հայրենական (բանաստեղծություններ), Թբիլիս, Սախելգամի, 1948, 64 էջ։
Սլացում (բանաստեղծություններ), Թբիլիսի, Սախելգամի, 1956, 86 էջ։
Ձայն վրաց հողից (բանաստեղծություններ), Թբիլիսի, «Սաբճոթա Սաքարթվելո», 1963, 91 էջ։
Պոեմներ, Թբիլիսի, «Սաբճոթա Սաքարթվելո», 1973, 78 էջ։
Բյուրեղյա ալիքներ (բանաստեղծություններ), Թբիլիսի, «Մերանի», 1977, 112 էջ։
Երգող շատրվան, Թբիլիսի, «Մերանի», 1980, 128 էջ։
Սիրուց մինչև սեր, Թբիլիսի, «Մերանի», 1984, 127 էջ։


== Թարգմանություններ (վրացերենից) ==
Իրակլի Աբաշիձե, Պաղեստին, Պաղեստին; Ռուսթավելու հետքերով (բանաստեղծություններ), Ե., Հայաստան, 1966, 39 էջ։ Բովանդակությունը՝ Այստեղ ես դու; Ո՞վ գիտե, ինչպես Վարձիան հիմա սպասում է ինձ; Ձայն խաչի վանքի պատի մոտ; Ձայն Խաչի վանքում; Ձայն Ձիթենու վանքում; Ձայն զանգակատան մոտ; Ձայն սպիտակ խցում; Ձայն խորանի մոտ; Ձայն Խաչի վանքի կիսամութի մեջ; Անծանոթ մակագրություն Պաղեստինի վրացական մագաղաթի վրա։
«Թարգմանչաց արվեստ» շտեմարան։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Հովհաննես Կարայանը Էյ Վի Փրոդաքշն կայքում
1413

1413 թվական, ոչ նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է ուրբաթ օրը։ Սա մեր թվարկության 1413 թվականն է, 
XV դարի 13-րդ տարին։


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Կալենիկի (գյուղ, Կրասնոլիմանի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԿալենիկիԿալենիկի (ուկրաիներեն՝ Каленики), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Կրասնոլիմանի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կալենիկի գյուղում բնակվում էր 65 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Մարդու առնանդամի չափս

Մարդանց մոտ առնանդամի չափսերը (երկարությունը և տրամագիծը) տարբեր են, այդ թվում, երբ առնանդամը թուլացած կամ էրեկցված է։ Բացի բնական տարբերություններից, կան նաև մի շարք այլ գործոններ, որոնք ազդում են առնանդամի չափսի վրա՝ գրգռման աստիճանը, օրվա ժամը, սենյակի ջերմաստիճանը, տագնապները, սպորտով զվաղվելը և սեռական հարաբերության հաճախությունը։ Մյուս պրիմատների, այդ թվում՝ գորիլայի համեմատ, մարդու առնանդամը ամենահաստն է, ինչպես համեմատական, այնպես էլ բացարձակ առումներով։
Այն հետազոտություններում, որի ժամանակ մարդիկ չափում են իրենք իրենց առնանդամի չափսը՝ առնանդամի միջին չափսը շատ ավելի մեծ է ստացվում, քան երբ չափումներն իրականացնում են մասնագետները։ 2015 թվականին 15521 տղամարդկանց առնանդամի չափսերի հետազոտությունը թույլ է տալիս եզրակացնել, որ էրեկցված առնանդամի միջին երկարությունը 13,12 սմ է, իսկ միջին տրամագիծը՝ 11,55 սմ։ Թուլացած առնանդամի երկարությունը անմիջականորեն չի կարող խոսել էրեկցված առնանդամի երկարության մասին։
Առնանդամի հիմնական աճը մարդու մոտ տեղի է ունենում մինչև 5 տարեկանը և սեռական հասունացման սկզբին հաջորդող տարուց մինչև առնվազն 17 տարեկանը։
Առնանդամի չափսի և մարմնի այլ անդամների մեծության հարաբերության ոչ մի հետազոտության ընթացքում վիճակագրորեն հավաստի կապ չի հայտնաբերվել։ Բացի ժառանգականությունից, առնանդամի աճի վրա կարող են ազդել մի շարք արտաքին գործոններ, օրինակ՝ էնդոկրինային խանգարիչները։ Մարդու էրեկցված առնանդամը, որը ձևավորման խնդիրներ չունի, բայց ունի 7 սմ-ից պակաս երկարություն, բժշկության մեջ հայտնի է միկրոառնանդամ (միկրոպենիս) անվամբ։


== Հետազոտություններ ==

Չնայած տարբեր հետազոտությունների առկայությանը, ընդունված է համարել, որ մարդու էրեկցված առնանդամը ունի 12,9-15 սմ երկարություն։
Վիլի և նրա թիմի 2015 թվականին իրականացրած բժշկական համակարգային հետազոտությունը նույն արդյունքն է ցույց տվել։ Ըստ այս հետազոտության՝ թուլացած, ձգված-չէրեկցված և էրեկցված առնանդամի միջին երկարությունը համապատասխանաբար 9,16 սմ, 13,24 սմ և 13,12 սմ է, իսկ թուլացած և էրեկցված առնանդամի միջին տրամագիծը՝ 9,31 սմ և 11,66 սմ։ Էրեկցված առնանդամի երկարությունը չափվել է նախացայլքային ճարպաշերտը հետ սեղմելով, իսկ տրամագծի չափումն իրականացվել է առնանդամի հիմքում կամ միջին հատվածում։


== Ծանոթագրություններ ==
Kongregate

Kongregate, ամերիկյան կայք, որում տեղադրվում են խաղեր նախատեսված անհատական համակարգիչների, խաղային համակարգերի, բջջային սարքերի, ինչպես նաև դիտարկիչների համար։ Կայքում տեղադրված է ավելի քան 110 000 առցանց և ավելի քան 30 բջջային խաղեր։ 2010 թվականին կայքը գնվեց Gamestop Corporation ընկերության կողմից, իսկ արդեն 2017 թվականին Modern Times Group MT AB-ի կողմից։ 
Կայքում առկա խաղերի ժանրերը բազմազան են։ Kongregate կայքում տեղադրված են բազմաթիվ ինկրեմենտալ խաղեր (որոնց նաև անվանում են idle խաղեր)։ 
Կայքում կարելի է տեղադրել խաղեր, որոնք մշակված են Adobe Flash, HTML 5/JavaScript, Shockwave, Java կամ Unity միջոցով։ Առկա է ցուցակ, որտեղ համեմատվում են խաղացողների միավորները և նվաճումները։ 


== Պատմություն ==
Կայքը ստեղծվել է Էմիլի և Ջիմ Գրիրների կողմից։ Կայքի սկզբնական փորձարկումը սկսել է 2006 թվականի հոկտեմբերի 10-ին և ավարտվել 2006 թվականի դեկտեմբերին։ Նույն տարվա դեկտեմբերի վերջին կայքը պաշտոնապես բացվեց այցելուների համար։ Կայքի բետա փորձարկումները սկսվեց 2007 թվականի մարտի 22-ին։ 2008 թվականի հուլիսին կայքը ձեռք բերեց ավելի քան 9 միլլիոն դոլար։ 
2013 թվականի սկզբին Kongregate-ը հատկացրեց 10 միլլիոն դոլար բջջային խաղերի մշակման համար։ Բջջային խաղերի մշակման ղեկավարը դարձավ Պանի Հարիթաթոսը։ 2014 թվականին կայքում հայտնվեցին Kongpanions-ները։ Սրանց դարձան մեկա խաղեր։ Kongpanions-ը, կենդանի է կամ այլ առարկա, որոնք անհրաժեշտ է հավաքել։ Kongregate հավաքագրումը նպաստում է այլ խաղերի ընթացքին։ 
2016 թվականի հոկտեմբերին Kongregate հայտարարեց, որ որոշ խաղեր հնարավոր է, որ տեղափոխվեն Steam, կապված SDK-ի թարմացումից։ 
2016 թվականին BattleHand և The Trail от Kongregate խաղերը արժանացան Apple Editors' Choice մրցանակին։ 
2017 թվականի հոկտեմբերի 5-ին կայքը գնվեց Synapse Games ընկերության կողմից։ 


== Kartridge ==
2018 թվականի նոյեմբերին Kartridge-ը բացեց Kartridge առցանց խանութը, որը նախատեսված էր անկախ համակարգչային խաղերի համար։ Խանութը հասանելի է դիտարկիչի և հավելվածի միջոցով։ Որոշ խաղեր վճարով են, սակայն կան խաղեր որոնք անվճար են և հասանելի են հավելվածում։ 


== Ծանոթագրություններ ==
ՀՀ անտառային դարչնագույն հողեր

ՀՀ անտառային դարչնագույն հողեր, կազմում են ՀՀ տարածքի 21,6 %-ը (564 հազար հա), զբաղեցնում են Լալվար-Լեջանի, Իջևանի, Գուգարաց, Բազումի, Փամբակի և Զանգեզուրի լեռնաշղթաների, Արցախի արևելյան լանջերի 900- 2400 մ բարձրությունները, հանդիպում են նաև տարբեր մասնատվածությամբ լեռնալանջերում և փոքրաթեք սարավանդներում։


== Նկարագրություն ==
Գտնվում են չափավոր տաք, փոփոխական խոնավությամբ կլիմայական ու չոր ծառաթփուտատեսակներով հարուստ բոխու, կաղնու, թխկու անտառածածկոցի պայմաններում։ Անտառային դառչնագույն հողերը բնորոշվում են կավայնացմամբ, զգալի քարքարոտությամբ, կավավազային մեխանիկական կազմով։ 

Հումուսի պարունակությունը 4-6 % է
ունեն չեզոք կամ թույլ հիմնային (pH=7-8,2) ռեակցիա
միջին և միջինից բարձր կլանունակություն (30- 44 մգ/Ա/վ)
կարբոնատների զգալի պարունակություն
բարենպաստ ջրաֆիզոլոգիական հատկություններ։


== Օգտագործում ==
Այդ հողերի 46,4 %-ը տարբեր աստիճանների տափաստանացված է, որից 27%-ն օգտագործվում է որպես վարելահող, խոտհարք և արոտավայր։
Արուս Խուդանյան

Արուս Հակոբի Խուդանյան (հունվարի 11, 1897(1897-01-11), Ախալքալաք, Թիֆլիսի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - նոյեմբերի 4, 1971(1971-11-04), Կիրովական, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ դերասանուհի։ ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստուհի (1954)։


== Կենսագրություն ==

Բեմական գործունեությունն սկսել է 1918 թ.-ին, Թիֆլիսում՝ Արամ Վրույրի խմբում, 1931 թ.-ից՝ Կիրովականի Աբելյանի անվան թատրոնի դերասանուհի։ Մարմնավորել է երկու հարյուրից ավելի դրամատիկական և կատակերգական կերպարներ։


== Դերեր ==
Սալոմե` Սունդուկյանի «Էլի մեկ գոհ»
Աննա` Դուլակյանի «Արշալույսին»
Կաբանիխա` Օստրովսկու «Ամպրոպ»
Էմիլյա` Շեքսպիրի «Օթելլո»


== Ծանոթագրություններ ==
Կրասնի Պրոֆինտերն (քաղաքատիպ ավան, Նեկրասովսկի շրջան)

Կրասնի Պրոֆինտերն (ռուս.՝ Красный Профинтерн), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Յարոսլավլի մարզի Նեկրասովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1256 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Լա Շապել Էնժերբոլդ

Լա Շապել Էնժերբոլդ (ֆր.՝ La Chapelle-Engerbold), համայնք Ֆրանսիայի Ստորին Նորմանդիա մարզի Կալվադոս գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 110 մարդ, բնակչության խտությունը` 27.03 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 4.07 կմ² տարածք։
2017 թվականի հունվարից Լենո, Կոնդե սյուր Նուարո, Պրուսի, Սեն Ժերմեն դյու Կրիու, Սեն Պիեռ լա Վիեյ համայնքների հետ միասին հանդիսանում է Կոնդե ան Նորմոնդի համայնքի մաս։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 220 կմ արևմուտք, Կան քաղաքից` 37 կմ հարավ-արևմուտք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 62 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 48-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 14։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 77,4 %։ 48 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 45 անձ (26 տղամարդ և 19 կին)։ Գործազուրկ են եղել 3 անձ (0 տղամարդ և 3 կին)։ 14 անաշխատունակներից 3-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 5-ը` թոշակառուներ, իսկ 6-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Կալվադոս գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
(388) Խարիբդիս

(388) Խարիբդիս (անգլ.՝ Charybdis), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1894 թվականի մարտի 7-ին Օգյուստ Շարլուայի կողմից Նիցայում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,009327 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,8205 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1982 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին Խարիբդիս աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 1,811 ա. մ. հեռավորության վրա։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1906,79 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,188799 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,44° անկյուն։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է C դասին։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(388) Խարիբդիս աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Մակեդոնիա (Հունաստան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Մակեդոնիա (այլ կիրառումներ)Մակեդոնիա, պատմական երկրամաս Հունաստանում։


== Պատմություն ==
Մակեդոնիայի և Հունաստանի միջև չկային տարաձայնություններ և Մակեդոնիան գտնվելով Հունաստանի տիրապետության տակ չէր բարձրացնում ապստամբություններ։ Մակեդոնացիների լեզուն շատ նման էր հունարենին։ Հունասստանի երկու պոլիսների՝ Աթենքի և Սպարտայի միջև բռնկված հերթական խռովությունը թուլացրեց Հունաստանը, որի արդյունքում Հունաստանը կորցրեց որոշ տարածքներ։ Գնալով վատանում էր նաև հույների վերաբերմունքը մակեդոնացիների նկատմամբ։ Սակայն հույն-մակեդոնական հարաբերությունները ծայրահեղ վատացան երբ մակեդոնական գահը անցավ Ֆիլիպ II-ին։ Ֆիլիպը կարողացավ իր կողմը համախմբել մակեդոնական, իսկ հետագայում նաև ալբանական և խորվաթական հողերը։ Կարճ ժամանակ անց Ֆիլիպը գրավեց տարածքներ նաև Հունաստանից։ Մ.թ.ա. 346 թվականին Ֆիլիպի նախաձեռնությամբ ստեղծվում է մակեդոնական նավատորմը, որը կազմված էր մոտ 20,000 նավերից։


=== Հույն-մակեդոնական խռովությունները ===
Երբեմնի հզոր տերությունը գնալով թուլանում էր և ստեղծված իրավիճակում անհրաժեշտ պայման էր հունական պոլիսների միավորումը, սակայն պոլիսները չէին դադարում իրենց խռովությունները։ Օգտվելով Հունաստանի այս իրավիճակից Մակեդոնիայի կառավարությունը որոշում է միջամտել պոլիսների պայքարին։ Ֆիլիպ II-ին հաջողվեց նվաճել Հյուսիսային և Միջին Հունաստանները։ Հունական պոլիսները՝ Աթենքը, Թեբենը, Սպարտան և Կրետեն  հասկացան իրենց սպառնացող վտանգը և վերջ տալով թշնամությանը միավորվեցին Մակեդոնիայի դեմ։ Ք.ա. 338 թվականին Քերոնեայում Ֆիլիպ II-ը ջախջախեց հունական զորքերին և նվաճեց հունական որոշ տարածքներ։


=== Հունական պոլիսների միավորումը ===
Մակեդոնական նվաճումները չէին դադարում և ստիպված հունական պոլիսները Աթենքի գլխավորությամբ հաշտություն են խնդրում Ֆիլիպից։ Մ.թ.ա. 339 թվականին Թրակիայում կնքվում է պայմանագիր, որով Հունաստանին վերադարձվեց հունական գրաված տիրույթները՝ պոլիսներին տրվեց ձևական անկախություն։ Փաստորեն Հունաստանը ամբողջությամբ հաշվետու էր դառնում Մակեդոնիային։


=== Մակեդոնիան Մ.թ.ա. IV դարի 30-ական թվականներին ===
Հունական պոլիսները չէին դադարում ըմբոստ տրամադրությունները, որից տուժում էր միմիայն Հունաստանը։ Շուտով Ֆիլիպ II-ը ժողով հրավիրեց և որոշեց միավորել հունական պոլիսները։ Մ.թ.ա. 337 թվականին Կորնթոսում գումարվում է ժողով, որտեղ քննարկվում է հունական պոլիսների միավորման և Պարսկաստանի դեմ հարձակման խնդիրները։ Մակեդոնացի արքային հաջողվում է միավորել հունական պոլիսներին և պետության գլուխ կանգնում է Աթենքը։ Այս ժողովի որոշմամբ նաև միավորվում են հունական և մակեդոնական բանակները և ստեղծում են մեկ միասնական բանակ, որոը պատրաստվում է ծովից արշավել Պարսկաստան։ Սակայն արշավանքից մեկ օր առաջ Ֆիլիպը սպանվում է սեփական թիկնապահի կողմից և արշավանքը խափանվում է։


== Արտաքին հղումներ ==
Macedonia and Thrace region site Archived 2011-07-21 at the Wayback Machine.
Ministry for Macedonia–Thrace
Region of Central Macedonia Archived 2007-10-11 at the Wayback Machine.
Region of Western Macedonia
Region of Eastern Macedonia and Thrace Archived 2005-05-29 at the Wayback Machine.
Municipality of Pella
Serres Prefecture Archived 1999-11-28 at Archive.is
City of Thessaloniki
City of Edessa
City of Serres
Map of Macedonia Archived 2010-03-06 at the Wayback Machine.
Դեպի աղբյուր (նկար)

«Դեպի աղբյուր», հայ մեծ նկարիչ Մարտիրոս Սարյանի 1926 թվականին ստեղծած կտավը, որը գտնվում է Սարյանի տուն-թանգարանում։ Կտավը Սարյանը վրձնել է Փարիզում։


== Նկարագրություն ==
1924 թվականին Վենետիկի բիենալեում հաջողություններ ունենալուց հետո, 1926 թվականին Սարյանը ուղևորվել է դեպի Փարիզ, որտեղ մոտ երկու տարի ապրել և ստեղծագործել է, պատրաստվել իր անհատական ցուցահանդեսին, որը բացվել է 1928 թվականի հունվարին, Փարիզի «Ժերար» պատկերասրահում։
«Դեպի աղբյուր» կտավում Սարյանը պատկերել է կուժն ուսին դեպի աղբյուրը գնացող հայ կնոջ, որը դիտողին հիշեցնում է «Քայլող կինը» նկարի եգիպտուհուն։ Կտավը ստեղծված է լայն վրձնահարվածներով` կապույտ, նարնջագույն, դեղին, կանաչ գույների համադրությամբ։
Փարիզում ստեղծված նկարների մեծ մասը տունդարձի ճանապարհին այրվել են Կոստանդնուպոլսի նավահանգստում «Ֆրիժի» նավի վրա։ Պահպանվել են այն գործերը, որոնք վարպետը իր հետ բերել է գնացքով, նվիրել կամ վաճառել է Փարիզում։ «Դեպի աղբյուր» կտավը 1978 թվականին Մարտիրոս Սարյանի թանգարանին է նվիրաբերել ամերիկահայ հավաքորդ Հ. Հազարյանը։
2012 թվականին «Պլաստովյան աշուն» միջազգային ասամբլեայի շրջանակում «Դեպի աղբյուր» կտավը, Սարյանի մի շարք այլ ստեղծագործությունների հետ, ցուցադրվել է Ուլյանովսկի Պլաստովի անվան ժամանակակից կերպարվեստի թանգարանում։


== Տվյալներ ==
Դեպի աղբյուր 1926, կտավ, յուղաներկ, 48 х 64 սմ, Մարտիրոս Սարյանի տուն-թանգարան, Երևան


== Տես նաև ==
Քայլող կինը


== Ծանոթագրություններ ==
Կասաբլանկա (Չիլի)

Կասաբլանկա (իսպ.՝ Casablanca), քաղաք Չիլիում։ Նույնանուն համայնքի վարչական կենտրոնն է։ Քաղաքի բնակչությունը կազմում է 14437 մարդ (2002)։ Քաղաքն ու կոմունան մտնում են Վալպարաիսոյի նահանգի և Վալպարաիսոյի շրջանի կազմի մեջ։
Կոմունայի տարածքը 954,2 կմ² է, բնակչությունը՝ 26 867 մարդ (2017)։ Բնակչության խտությունը կազմում է 28,16 մարդ/կմ²։


== Տեղադրություն ==

Քաղաքը գտնվում է նահանգի վարճական կենտրոն Վալպարաիսո քաղաքից 38 կմ հարավ-արևելք։
Կոմունան սահմանակից է,

հյուսիսում՝ Վալպարաիսո կոմունային,
հյուսիս-արևելքում՝ Կիլպուե կոմունային,
արևելքում՝ Կուրակավի կոմունային,
հարավ-արևելքում՝ Մարիա Պինտո կոմունային,
հարավում՝ Կարտագենա կոմունային,
հարավ-արևմուտքում՝ էլ-Տաբո կոմունային,
արևմուտքում՝ Ալգառոբո, էլ-Կիսկո կոմունաներին։Արևմուտքում է գտնվում Խաղաղ օվկիանոսի ափը։


== Ժողովրդագրություն ==
2012 թվականի մարդահամարի ընթացքում Վիճակագրության ազգային ինստիտուտի (INE) կողմից հավաքված տեղեկությունների համաձայն՝ համայնքի բնակչությունը կազմում է։


== Կարևոր բնակավայրեր ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Կոմունայի պաշտոնական կայքը
Կասաբլանկա կոմունա (citypopulation.de)
Կազարմա 6 կմ

Կազարմա 6 կմ (ռուս.՝ Казарма 6 км), կայարան Ռուսաստանի, Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Պետրոս Մարկարիս

Պետրոս Մարկարիս (հուն․՝ Πέτρος Μάρκαρης, հունվարի 1, 1937(1937-01-01), դեկտեմբերի 31, 1936(1936-12-31) կամ 1937, Հեյբելիադա, Թուրքիա), հայկական ծագմամբ հույն գրող, թարգմանիչ, կինոսցենարիստ։ Հատկապես հայտնի է իր դետեկտիվ ժանրին պատկանող վեպերով։


== Կենսագրություն ==
Պետրոս Մարկարիսը ծնվել է 1937 թ. հունվարի 1-ին Ստամբուլում։ Նրա հայրը հայ էր, իսկ մայրը հույն։ Բարձրագույն կրթությունը ստացել է Վիեննայում և Շտուտգարտում։ Մինչ գրական գործունեությանը նվիրվելը ուսումնասիրել է տնտեսագիտություն։ 1974 թ. ստացել է Հունաստանի քաղաքացիություն։ Այժմ ապրում և ստեղծագործում է Աթենքում։


== Ստեղծագործություն ==
Պետրոս Մարկարիսը ստեղծագործում է հունարեն, գերմաներեն և թուրքերեն լեզուներով։ 1965 թ. Մարկարիսը գրում է «Ալի Ռեջո» վերնագրով թատերգությունը, դրանից հետո նա գրում է մի քանի այլ թատերգություններ։ Հույն կինոբեմադրիչ Թեոդորոս Անգելոպուլոսի հետ ստեղծել է մի շարք կինոսցենարներ։ Սակայն Պետրոս Մարկարիսին լայն հռչակ բերեց դետեկտիվ ժանրին պատկանող Աթենքի ոստիկանության աշխատակից Կոստաս Խարիտասի մասին պատմող վեպերը։ Այս ստեղծագործությունները ջերմորեն են ընդունվել Հունաստանի, Գերմանիայի, Իսպանիայի, Ֆրանսիայի և Մեծ Բրիտանիայի ընթերցողների կողմից։ Պետրոս Մարկարիսը հայտնի է նաև իր գերմաներենից կատարած թարգմանություններով։ Նա հունարեն է թարգմանել Գյոթեի «Ֆաուստ» և Բերտոլդ Բրեխտի «Կուրաժ մայրիկը և նրա երեխաները» ստեղծագործությունները։


== Մատենագրություն ==


=== Վեպեր Կոստաս Խարիտասի մասին ===
1995 - «Վաղ լուրեր»
1998 - «Տարածքի պաշտպանությունը»
2003 - «Չ – ն ինքնասպանություն է գործել»
2006 - «Հիմնական բաժնետերը»
2008 - «Հնում,  շատ հնում»
2010 - «Ուշացված փոխառում»
2011 - «Պարտքի կարգավորում»
2012 - «Հաց, կրթություն, ազատություն»
2014 - «Վերջագիր»


=== Այլ ստեղծագործություններ ===
2004 - «Աթենք՝ Բալկանների մայրաքաղաքը»
2006 - «Ռեցիդիվ»


=== Ֆիլմագրություն ===
1991 - «Արագիլի անվստահ քայլը»
2004 - «Ամպերին սպասելիս»


== Պարգևներ ==
2013 թ. մարտի 29-ին Ֆրանսիայի Լիոն քաղաքում Պետրոս Մարկարիսն արժանացել է Եվրոպայի ոստիկանական վեպի "Quais du Polar Festival 2013" մրցանակին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Հարցազրույց Պետրոս Մարկարիսի հետ (անգլ.)
Ստամբուլը փոքրամասնությունների քաղաք է (հուն.)
Achim Engelberg ‘Foreigners not wanted’ – A conversation with Petros Markaris - Հարցազրույց Պետրոս Մարկարիսի հետ (անգլ.)
Ռիչարդ Բորենժե

Ռիչարդ Բորենժե (ֆր.՝ Richard Bohringer; հունվարի 16, 1942(1942-01-16) կամ հունվարի 16, 1941(1941-01-16), Մուլեն), ֆրանսիացի թատրոնի և կինոյի դերասան, երգիչ և գրականագետ։


== Կենսագրություն ==
Ռիչարդ Բորենժեն ծնվել է 1942 թվականի հունվարի 16-ին Ֆրանսիայի Ալյե գավառի Մուլեն համայնքում՝ վերմախտ սպայի և ֆրանսուհու ընտանիքում։ Նրանք ծանոթացել էին Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին։ 
Երիտասարդ տարիներին հիմնականում ապրել է Սեն Ժերմեն դե Պրե արվարձանում (Փարիզ)։ Հենց այդ տարիներին էլ ընկերոջ՝ ռեժիսոր Միշել Օդիարի ազդեցությամբ սկսել է սցենարներ գրել։ Մի քանի տարի ապրել է Նյու Յորքում։ Վերադառնալով Ֆրանսիա սկսել է հանդես գալ որպես բարդ-երգիչ։ 


== Դերասանական կարիերա ==
1960-ական թվականներին սկսել է իր դերասանական կարիերան։ 
1982 թվականին Ժան Ժակ Բենեկսի «Դիվա» ֆիլմում խաղացել է խորհրդավոր օտարականի դերը։ Դրա շնորհիվ նա կարճ ժամանակահատվածում հայտնի է դարձել։ Այնուհետև դաժան դերեր է խաղացել «Վտանգ տան մեջ» (ռեժիսոր՝ Միշել Դևիլ), «Հաշիվ» (այս քրեական դրամայում կատարած դերի շնորհիվ 1985 թվականին ստացել է իր առաջին «Սեզար» մրցանակը), «Գործակալ-խռովարար» (Մոկի Ժան Պիեր)։
1988 թվականին «Մեծ ճանապարհ» ֆիլմի գլխավոր դերակատարման համար նորից արժանացել է «Սեզար» մրցանակի։ Ներկայումս Բորենժեն համարվում է Ֆրանսիայի հինգ ամենանշանավոր դերասաններից մեկը։


== Անձնական կյանք ==
Նրա դուստրը՝ Ռոմանա Բորենժեն (ծնվ. 1973 թվական) նույնպես ընտրել է դերասանի կարիերան։ Նրանք միասին խաղացել են «Կամիկաձև» и «Նվագակցուհի» ֆիլմերում։


== Ֆիլմագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Richard Bohringer Internet Movie Database կայքում
Սառա Գամա

Սառա Գամա (մարտի 27, 1989(1989-03-27), Տրիեստ, Իտալիա), իտալացի ֆուտբոլիստուհի, հանդիսանում է Յուվենտուս ՖԿԱ-ի և Իտալիայի կանանց ֆուտբոլի ազգային հավաքականի ավագը։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Ֆրիուլի Վենետիկ Ջուլիայում, հայրը կոնգոցի է, մայրը՝ իտալուհի։ Սովորել է օտար լեզու և գրականություն Ուդինեի համալսարանում և 2017 թվականին հասել է գիտական աստիճանի։ Տիրապետում է իտալերեն, անգլերեն, ֆրանսերեն և իսպաներեն լեզուներին։


== Վիճակագրություն ==


=== Ակումբային ===


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
https://www.fifa.com/worldcup/players/player/263995/(չաշխատող հղում)
https://it.uefa.com/teamsandplayers/players/player=103859/profile/index.html
https://it.soccerway.com/players/sara-gama/67458/
https://femminile.football.it//schedagiocatore.php?id_giocatore=632
http://www.statsfootofeminin.fr/joueur.php?joueur=8199&id=382
https://it.wikipedia.org/wiki/Sara_Gama
Յաշերգանովո

Յաշերգանովո (ռուս.՝ Яшерганово, բաշկիրերեն՝ Йәшергән), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ստերլիբաշևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 680 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Կոստիմա

Կոստիմա (ռուս.՝ Костима), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վոլոգդայի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Կուբենա գետի ձախ ափում՝ 147 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 14 կմ է։ Գետաբերանը գտնվում է անտառներում, 7 կմ հյուսիս-արևմուտք Սյամժի գյուղի մոտ։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դոնի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Հյուսիսային Դոն գետն է։ Գետի ենթաավազանը Սուխոնան գետն է։ Գետի գետային ավազանը՝ Հյուսիսային Դոն։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 03020100112103000005665
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 103000566
Ավազանի կոդը - 03.02.01.001
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Արթուր Ֆրայ

Արթուր Ֆրայ (անգլ.՝ Arthur Fry, օգոստոսի 19, 1931(1931-08-19), Owatonna, Մինեսոտա), ամերիկացի գյուտարար և գիտնական։ Նա համարվում է գրառումների համար թղթի ստեղծողներից մեկը։ 2006 թվականից արտադրանքը վաճառվում էր ավելի քան 100 երկրներում։ 
Ֆրայը ծնվել է Մինեսոտայում, իսկ հետո ապրել է Այովայում և Կանզաս Սիթիում։ Նա նախնական ուսումը ստացել է գյուղական դպրոցում։ Մինեսոտայի համալսարանում նա ուսումնասիրել է քիմիական տեխնոլոգիաներ։
1953 թվականին, այն ժամանակ, երբ ընդունվել է համալսարան, Ֆրայը աշխատանքի է անցել 3М-ում (այդ ժամանակ ընկերությունը անվանվում է Minnesota Mining и Manufacturing Company) որպես նոր արտադրանքների ինժեներ-մշակող։ Նա իր ողջ կարիերայի ընթացքում աշխատել է 3М-ում մինչև 1990-ական թվականների սկիզբը։  
1980 թվականին գրառումների համար թուղթը, որը ստեղծվել է Ֆրայի կողմից, սկսել է վաճառվաել ԱՄՆ-ի ամբողջ տարածքում, իսկ մեկ տարի անց հայտնվել է կանադական և եվրոպական շուկաներում։ 1999 թվականին Fortune լրագիրը նրան ներառել է 20-րդ դարի հայտնի գյուտարարների շարքի մեջ։   


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
Geburtstage am 19. August at geboren.am
Century of Innovation: The 3M Story (PDF) — From the 3M United States website.
Art Fry and the Invention of Post-it Notes — From the 3M United States website.
Inventor of the Week Archive: Art Fry & Spencer Silver Archived 2007-10-14 at the Wayback Machine. — From the Lemelson-MIT program website.
Prototype Online: Inventive Voices podcast featuring an interview with Art Fry — From the Smithsonian’s Lemelson Center for the Study of Invention and Innovation website.
Bio of Art Fry, 3M Archived 2006-03-22 at the Wayback Machine. — From the innovateEurope conference website.
Fated To Love You official website from TTV
Կրինիչնոե (գյուղ, Բալակլեյայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԿրինիչնոեԿրինիչնոե (ուկրաիներեն՝ Криничне), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բալակլեյայի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1720 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Կրինիչնոե գյուղում բնակվում էր 127 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,271 կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցի (Ղազվին)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցի (այլ կիրառումներ)Սուրբ Հռիփսիմե, հայ առաքելական եկեղեցի Իրանի Ղազվին քաղաքում։ Պատկանում է Մեծի Տանն Կիլիկիո կաթողիկոսության Թեհրանի թեմին։ Գտնվում է Թալեղանի պողոտայում՝ Խայամ եռուղի, Ռաֆի փակուղի։


== Պատմություն ==
Ղազվինում առաջին հայերի մասին վկայություններ կան դեռ 16-րդ դարից, երբ այն Սեֆյան Պարսկաստանի մայրաքաղաքն էր (1555-1598)։ Մի քանի ընտանիքներ այստեղ են հաստատվել շահ Աբբաս I Սեֆիի կազմակերպած բռնագաղթի հետևանքով։ Հայերի հիմնական քանակությունը Ղազվինում հաստատվել են 1880-ական թվականներին՝ տեղափոխվելով Սպահանից, Համադանից, նաև՝ Թավրիզից։ Հայերի առաջին եկեղեցին կոչվել է սուրբ Սարգիս (1897), որը քանդվել է։
20-րդ դարի սկզբում վաճառական Միքայել խան Բարխուդարյանը քաղաքի կենտրոնում 5900 մետր2 հողամաս է տրամադրում, որտեղ կառուցում են դպրոց, թատերասրահ, մարզադաշտ, գրադարան և 12 խանութներ։ Սուրբ Հռիփսիմեն կառուցվել է 1936 թվականի դեկտեմբերին՝ ռուսական (1905) և ասորական (1915) եկեղեցիներից հետո։ Եկեղեցին Օծվել է 1937 թվականի հունիսի 27-ին։ Սուրբ Հռիփսիմեն կառուցվել էր Ղազվինի այն Ժամանակվա հայոց հոգևոր հովիվ տեր Հարություն քահանայի առաջարկով՝ ի հիշատակ Հովհաննես Բարսեղյանի վաղամեռիկ դստեր՝ Հռիփսիմեի, որը վախճանվել էր 1934 թվականին։ 1947 թվականին փոքրիկ Հռիփսիմեի աճյունը փոխադրվեց և ամփոփվեց եկեղեցու գավթում, իսկ եկեղեցու բարերարը ընտանիքով Ղազվինից տեղափոխվեց Խորհրդային Հայաստան։
Հայ բնակչությունը զգալիորեն ավելացել է հատկապես երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո՝ 1970-ական թվականներին հասնելով 450-500 ընտանիքի (մինչև 2000 բնակիչ)։ Իսլամական հեղափոխությունից և Իրան-իրաքյան պատերազմից հետո Ղազվինի հայերի գերակշիռ մեծամասնությունը տեղափոխվել է Թեհրան կամ արտասահման։ 1990 թվականի հունիսի 20-ին Գիլանում տեղի ունեցած 7.4 մագնիտուդով երկրաշարժը զգալի վնաս էր հասցրել զանգակատանը, որը վերանորգվել է։ Տարեկան մեկ անգամ՝ սուրբ Հռիփսիմե կույսի տոնին (մայիսի 31), Թեհրանի հայոց թեմի առաջնորդ տեր Սեպուհ արքեպիսկոպոս Սարգսեանի տնօրինութեամբ այդտեղ ուխտագնացություն է կատարվում։ Եկեղեցու ութսունամյակի առիթով սուրբ Հռիփսիմե է այցելել ՀՀ դեսպան Արտաշես Թումանյանը։


== Ճարտարապետություն ==
Սուրբ Հռիփսիմեն ուղղանկյունաձև կառույց է՝ 18.2x11.8 մետր չափերով։ Բարձրությունն ավելի քան 5 մետր է։ Շինությունը կառուցված է աղյուսից, ներսից պատերը գաջված են։ Արևմուտքում կառուցված է ցածր զանգակատուն։ Հիմնական գմբեթի թմբուկն ունի ութ պատուհան։
Խորանի նկարում պատկերված է սուրբ Երրորդությունը։ Աջ ու ձախ կողմերում դրված են սուրբ Թադևոս և սուրբ Բարդուղիմեոս առաքյալների մեծ պատկերներ։ Աղոթասրահում՝ չորս սյուներից ներս, դրված են փայտե նստարաններ։ Սյուների վրա նույնպես պատկերներ են դրված, այդ թվում՝ Մեսրոպ Մաշտոցի և Սահակ Պարթևի։
Եկեղեցու տարածքում է «Րաֆֆի» դպրոցը, որի շենքն օգտագործվում է որպես հանրակացարան՝ հայ ուսանողների համար։ Դդպրոցն ուներ գրադարան, որտեղ այժմ պահվում են մեծաթիվ գրքեր, արխիվներ։


== Տես նաև ==
Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցի, Մուժումբար


== Ծանոթագրություններ ==
Մ.թ.ա. 787


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Առաւօտ (շաբաթաթերթ, Կոստանդնուպոլիս)

Առաւօտ, ազգային, քաղաքական շաբաթաթերթ, ապա՝ օրաթերթ։ Լույս է տեսել 1909-1924 թվականներին Կոստանդնուպոլսում (Առաջին համաշխարհային պատերազմի (1914-1918) տարիներին ընդհատվել է)։


== Գործունեություն ==
Եղել է Վերակազմյալ հնչակյան կուսակցության, 1920 թվականից՝ Ազգային ազատագրական կուսակցության Կոստանդնուպոլսի նահանգային վարչության, 1921 թվականից՝ ՌԱԿ-ի պաշտոնաթերթ։ Խմբագիրներ՝ Միսաք Սուրյան, Հրաչ Երվանդ, Ենովք Արմեն, Երվանդ Տեր-Անդրեասյան, Աշոտ Քեչյան։
Լուսաբանել է արևմտահայերի ազգային-քաղաքական խնդիրները, պահանջել է արևմտահայերի ինքնորոշումը փոխարինել ներքին ինքնավարությամբ, քննադատել 1920 թվականի Ալեքսանդրապոլի պայմանագիրը, դատապարտել 1921 թվականի Փետրվարյան ապստամբությունը։ Առավոտին աշխատակցել են Երվանդ Օտյանը, Հ․ Մառքը, Վ․ Զարդարյանը, Մ․ Նաթանյանը, Պ․ Քեչյանը, Վ․ Շահրիմանը, Վահան Թոթովենցը, Վազգեն Շուշանյանը և ուրիշներ։


== Ծանոթագրություններ ==
Վաշկովցի (այլ կիրառումներ)

Վաշկովցի, կարող է վերաբերել՝

Վաշկովցի - գյուղ, Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Սոկիրյանիի շրջանում
Վաշկովցի - քաղաք, Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Վիժնիցայի շրջանում
Դիմանկար (մուլտֆիլմ, 1965)

«Դիմանկար», Ռոման Կաչանովի նկարված մուլտիպլիկացիան՝   ըստ Սերգեյ Միխալկովի համանուն հեքիաթի, որը թողարկվել է 1965 թվականին՝ «Սոյուզմուլտֆիլմ» ստուդիայում։
Ներկայացնում է Կաչանովի նկարահանված առաջին մուլտֆիլմը։


== Թեմա ==
Ավանակը որպես տնօրեն աշխատում է «Գլխավոր դեմք» հաստատությունում։ Կնոջ երեսունամյակին նա ուզում էր նվիրել իր դիմանկարը։ Ավանակը գնաց նկարիչ-դիմանկարիչ Նապաստակի մոտ։Հենց այդ պահին գլխավոր ղեկավար Վագրը անցնում էր այդտեղով՝ ձեռքին իր դիմանկարը, որը մեծ տպավորություն է թողնում Ավանակի վրա։ Նկարիչ Նապաստակը կատարում է Ավանակի պատվերը, բայց իր դիմանկարում Ավանակը տեսնում է ոչ թե պաշտոնյայի, այլ՝ սովորական Իշուկի։ Դիմանկարը նրան դուր չեկավ, և Ավանակը խնդրեց նկարել իրեն Վագրի տեսքով։ Նկարիչը նկարեց Ավանակին բծանախշերով և ժանիքներով։ Այժմ Ավանակը գոհ է և հպարտանում է դիմանկարով։ Նա իրեն վագրի տեղ է դնում և հպարտանում է ճանապարհին հանդիպած անցորդների մոտ։ Սակայն, Արջը բացեիբաց հայտարարում է կեղծիքի մասին, ինչին վրդովված Ավանակը պատասխանում է վիրավորական բառերով։ Այդ ժամանակ բարկացած Արջը դիմանկարը «հագցնում» է Ավանակի ականջներին, և շրջանակի վրա նորից երևում է Ավանակի գլուխը։


== Մոնտաժողների խումբը ==
Մոնտաժ - Ի. Գերասիմովա
Ասիստենտներ - Բ. Կորոնեև, Տ.Դոմբրովսկայա
Խմբագիր - Պյոտր Ֆրոլով
Ղեկավար - Գ. Կրուգլիկով


== Հնչյունավորողներ ==
Ալեքսանդր Գրավե  - Նապաստակ,Անատոլի Պապանով - Ավանակ,Անատոլի Կուբացկի - Վագր


== Արտաքին հղումներ ==
«Դիմանկար» մուլտֆիլմը «Անիմատոր.ռու» կայքում


== Ծանոթագրություններ ==
Ավստրիական պինչեր

Ավստրիական պինչեր (գերմ.՝  Österreichischer Pinscher, FCI № 64)՝պինչերների տեսակներից մեկը, Ավստրիայում է առաջացել, որպես հովիվ ցեղի շնատեսակ, ինչպես նաև առնետներից գոմերը պաշտպանելու համար։ Առաջ եղել է առանձին տեսակ «ավստրիական կարճամորթի պինչեր», բայց այն միացվել է ավստրիական պինչերի հետ։


== Արտաքին տեսք ==
Ինչպես և մյուս հովիվ շները, ավստրիական պինչերը կարող է ունենալ տարբեր արտաքին տեսք, քանի որ այն ստեղծված է տնային աշխատանքների համար, այլ ոչ շների շուներին մասնակցելու համար։ Այս տեսակի շները հաճախ են գունաթափվում, մորթին լինում է տարբեր գույնի, սովորաբար լինում է սպիտակ հետքեր կրծքավանդակին, դնչին և պոչի վերջավորությանը։


== Պատմությունը ==
Ավստրիական պինչերը հայտարարվել է առանձին տեսակ 1928 թվականին, դրա հետ մեկտեղ հանվել է հին պինչերների ցանկից, հայտնաբերված ավստրիական ֆերմաների մոտակայքում։ Այդ կենդանիները համարվում են գերմանոավստրիական պինչարների և տեղի շների խառնուրդ։
19 դարի վերջում, երբ շների անհրաժեշտությունը ֆերմաներում անհետացավ, ավստրիական պինչարները սկսեցին մահանալ։ XX դարի սկզբում Էմիլ Հաուկը (գերմ.՝ Emil Hauck) սկսեց փնտրել տեղի շներին, որոնց 1843 թվականին Հ. ֆոն Մերը (H. von Meyer) կոչել էր «ճահճային»։ Նա գտավ շների, որոնք նման էին «0ահճայիններին», ավստրիական գյուղերում։ 1921 թվականին նա սկսեց լրջորեն զբաղվել այդ շների բազմացմամբ, որպեսզի վերծնի ու որոշի ցեղատեսակի տեսակը, և տարանջատի այն բնիկ մյուս շներից։ Ավստրիական շնաբուծության ակումբը առաջին անգամ ընդունեց ցեղատեսակը որպես «Österreichischer Kurzhaarpinscher» (հայերեն՝ Ավստրիական կարճամորթի պինչեր) 1928 թվականին։ Ցեղատեսակին անվանումը տրվել է նրա ծագման վայրը որոշելու նպատակով և նրան կոշտամորթի պինչերից տարբերելու համար։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո ավստրիական պինչերի ներկայացուցիչները գրեթե վերացան։


== Առողջություն ==
Այս շների առողջության մասին հայտնի է քիչ, այս ցեղատեսակի շները հիվանդանում են քիչ։


== Խառնվածքը ==
Այս ցեղատեսակի շները բնորոշվում են որպես լավ ուղեկիցներ, որոնք սիրում են բնությունը։ Ցեղատեսակի ստանդարտը (FCI № 64) պատկերում է, որ այս շները շատ են սիրում խաղեր։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ark Austria (Arche Austria), an association for the preservation of endangered indigenous Austrian breeds
Ավստրիական պինչեր հոդվածը Curlie-ում (ըստ DMOZ-ի)
Բոկա Խունիորս

Բոկա Խունիորս (իսպ.՝ Boca Juniors), արգենտինական ֆուտբոլային ակումբ Բուենոս Այրեսից։ Ակումբը հիմնադրվել է 1905 թվականին և 1913 թվականից ի վեր հանդես է գալիս Պրիմերա Դիվիզիոնում՝ Արգենտինայի բարձրագույն դիվիզիոնում։ Տնային հանդիպումներն անցկացնում է Բոմբոներա մարզադաշտում։ Բոկա Խունիորսը Արգենտինայի գործող չեմպիոնն է։
Բոկա Խունիորսը Արգենտինայի ամենատիտղոսակիր ակումբներից է։ Այն 34 անգամ հաղթել է Արգենտինայի առաջնությունը և 13 անգամ՝ Արգենտինայի գավաթը։ Բաց այդ, Բոկան նվաճել է 22 միջազգային գավաթը, որոնցից 18-ը ճանաչված էին ՖԻՖԱ-ի և ԿՈՆՄԵԲՈԼ-ի կողմից։ Միջազգայնորեն ճանաչված գավաթների թվով Բոկա Խունիորսը Միլանի հետ կիսում է 4-րդ տեղը աշխարհում՝ Ռեալ Մադրիդից (25), Բարսելոնայից (20) և եգիպտական Ալ Ահլիից (20) հետո։ Այն 3 անգամ հաղթել է Միջմայրցամաքային գավաթը, 6 անգամ՝ Լիբերտադորեսի գավաթը, 2 անգամ՝ Հարավամերիկյան գավաթը, 4 անգամ՝ Ռեկոպա Սուդամերիկանան և 1 անգամ՝ Լիբերտադորեսի սուպերգավաթը։
Բոկա Խունիորսը այն 8 ակումբներից է, որ նվաճել են ԿՈՆՄԵԲՈԼ-ի տրեբլը։ Ակումբը հիմնականում ընդգրկվում է IFFHS-ի լավագույն 25 ակումբների մեջ, և այն գլխավորել է 6 անգամ (հիմնականում Կառլոս Բիանկիի մարզիչ լինելու տարիներին)։ Բոկա Խունիորսը IFFHS-ի կողմից ճանաչվել է 2001-2010 թվականների Հարավային Ամերիկայի լավագույն ակումբ։ Այն Հարավային Ամերիկայի ամենահանրաճանաչ ֆուտբոլային ակումբներից է։
Բոկա Խունիորսը մրցակցություն ունի Ռիվեր Փլեյթի հետ։ Այս ակումբները Արգենտինայում ունեն ամենաշատ երկրպագուները և երկուսն էլ գտնվում են Բուենոս Այրեսում։ Բոկա Խունիորսում են իրենց ֆուտբոլային կարիերան սկսել հետագայուն Արգենտինայի ազգային հավաքականի խաղացողներ դարձած մի շարք ֆուտբոլիստներ, այդ թվում՝ Նիկոլաս Բուրդիսսոն, Կառլոս Տևեսը, Էվեր Բանեգան և Ֆեռնանդո Գագոն։


== Նվաճումներ ==


=== Ազգային ===
Արգենտինայի առաջնություն (33)․ 1919, 1920, 1923, 1924, 1926, 1930, 1931 LAF, 1934 LAF, 1935, 1940, 1943, 1944, 1954, 1962, 1964, 1965, 1969 Նասիոնալ, 1970 Նասիոնալ, 1976 Մետրոպոլիտանո, 1976 Նասիոնալ, 1981 Մետրոպոլիտանո, 1992 Ապերտուրա, 1998 Ապերտուրա, 1999 Կլաուզուրա, 2000 Ապերտուրա, 2003 Ապերտուրա, 2005 Ապերտուրա, 2006 Կլաուզուրա, 2008 Ապերտուրա, 2011 Ապերտուրա, 2015, 2016–17, 2017–18
Արգենտինայի գավաթ (3)․ 1969, 2012, 2015
Կոմպետենսիա Ջոկեյի գավաթ (2)․ 1919, 1925
Դ. Կառլոս Իբարգուրենի գավաթ (5)․ 1919, 1923, 1924, 1940, 1944
Էստիմուլո գավաթ (1)․ 1926
Կոմպետենսիա Բրիտանիկա Ջորջ VI-ի գավաթ (1)․ 1946


=== Միջազգային ===
Միջմայրցամաքային գավաթ (3)․ 1977, 2000, 2003
Լիբերտադորեսի գավաթ (6)․ 1977, 1978, 2000, 2001, 2003, 2007
Հարավամերիկյան գավաթ (2)․ 2004, 2005
Ռեկոպա Սուդամերիկանա (4)․ 1990, 2005, 2006, 2008
Լիբերտադորեսի սուպերգավաթ (1)․ 1989
Ոսկե գավաթ (1)․ 1993
Լիբերտադորեսի սուպերգավաթի գավաթակիրների գավաթ (1)․ 1992
Թայ գավաթ (1)․ 1919
Կոուսինյերի փառքի գավաթ (1)․ 1920
Էսկոբար-Խերոնայի գավաթ (2)․ 1945, 1946  


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բոկա Խունիորսի պաշտոնական կայքը
Բոկա Խունիորսի պաշտոնական Ֆեյսբուքի էջը
Բոկա Խունիորսի պաշտոնական Տվիտերի էջը
Բոկա Խունիորսի պաշտոնական Ինստագրամի էջը
Բոկա Խունիորսի պաշտոնական ՅուԹյուբի էջը
Բոկա Խունիորսի պաշտոնական Գուգլ Պլուսի էջը
Բոկա Խունիորսը transfermarkt-ում
Բոկա Խունիորսը futbol24.com-ում
Բոկա Խունիորսը soccerway.com կայքում
Աստերոիդների ցանկ (177901-178000)

Աստերոիդների ցանկ (177801-177900)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (178001-178100)
 Աստերոիդների ցանկ (177801-177900)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (178001-178100)
Էմանուել Օռլեանցի

Ֆիլիպ Էմանուել Մաքսիմիլիան Մարիա Էդ Օռլեանցի (հունվարի 18, 1872(1872-01-18), Մերանո, Ավստրո-Հունգարիա - փետրվարի 1, 1931(1931-02-01), Կանն, Ֆրանսիա), Վանդոմի դուքս, Ալենսոնի և Օռլեանի դուքս Ֆերդինանդի որդին, Լուի Ֆիլիպ I-ի ծոռը։


== Կյանք ==
1896 թվականին Էմանուելը ամուսնացել է Բելգիայի թագավոր Լեոպոլդ II-ի զարմուհու և Բելգիայի թագավոր Ալբերտ I-ի քրոջ՝ Հենրիետի հետ։ Այս ամուսնությունից ծնվեց չորս երեխա.

Մարիա Լուիզա (1896 թվականի դեկտեմբերի 31 - 1973 թվական)
Սոֆիա  (1898 թվականի հոկտեմբերի 19 - 1928 թվական)
Ժենեվեվա (1901 թվական - 1983 թվական)
Շարլ (1905 թվական - 1970 թվական)Հենրիետի հետ ամուսնությունից առաջ դուքսը, հավանաբար, գաղտնի ամուսնացած է եղել Լուիզա դե Մայլե դե լա Տուր Լանդրիի (1873-1893) հետ , ով մահացել էր իր որդու՝ Ֆիլիպի (1893-1955) ծնվելուց անմիջապես հետո։
Առաջին համաշխարհային պատերազմի սկզբին դքսական զույգը ունեցվածք ուներ Բելգիայում, Ֆրանսիայում և Շվեյցարիայում, սակայն պատերազմի ավարտից հետո նրանց ֆինանսական վիճակը վատթարացավ, և նրանք ստիպված եղան վաճառել իրենց ունեցվածի մի մասը։ 1914 թվականին դուքսը դարձավ իսպանական Ոսկե բուրդ շքանշանի 1143-րդ ասպետը ։
1931 թվականին սովորական մրսածության ընթացքում Էմանուել Օռլեանցու սիրտը անսպասելի կանգ է առնում։ Նա թաղված է Դրյոյում գտնվող Օռլեանի տան ընտանեկան դամբարանում։


== Գրականություն ==
Dominique Paoli, Henriette, duchesse de Vendôme, Racine, 2000.


== Ծանոթագրություններ ==
Աստերոիդների ցանկ (206101-206200)

Աստերոիդների ցանկ (206001-206100)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (206201-206300)
 Աստերոիդների ցանկ (206001-206100)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (206201-206300)
Ռասել Շվայկարթ

Ռասել Լուիս (Ռաստի) Շվայկարթ (անգլ.՝ Russell Louis "Rusty" Schweickart, հոկտեմբերի 25, 1935(1935-10-25), Նեփթյուն Թաունշիփ, Մոնմաութ շրջան, Նյու Ջերսի, ԱՄՆ), ամերիկացի տիեզերագնաց-օդաչու։
Ավարտել է Մասսաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտը (1956), ստացել գիտությունների բակալավրի և մագիստրոսի աստիճան։ ԱՄՆ-ի տիեզերագնացների խմբում ընդգրկվել է 1963 թվականին։ 1969 թվականի մարտի 3-13-ը, Ջեյմս Մաքդիվիթի և Դեյվիդ Սկոտի հետ, որպես լուսնախցիկի օդաչու, թռիչք է կատարել «Ապոլլոն-9» տիեզերանավով։ Թռիչքը տևել է 241 ժ 1 ր։ Շվայկարթը դուրս է եկել բաց տիեզերք (47 ր)։


== Ծանոթագրություններ ==
Ատտիկե

Ատտիկե (հին հունարեն՝ ἡ Ἀττική, բառացիորեն՝ «ափամերձ երկիր»), Հունաստանի պատմական շրջաններից և այժմ վարչական նահանգներից՝ պերիֆերիաներից, մեկը, որը տեղակայված է Միջին Հունաստանի հարավ-արևելքում։ Մարզի տարածքում է գտնվում Աթենք մայրաքաղաքը։ Ներկայիս մարզի սահմանները տարբերվում են պատմական սահմաններից՝ ընդգրկելով Պելոպոմեսյան թերակղզու մի հատվածը։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Լեգրանի առաքելություն (1920)

Լեգրանի առաքելություն, ՌԽՖՍՀ դիվանագիտական ներկայացուցչությունը Հայաստանի Հանրապետությունում 1920 թվականին՝ երկու երկրների միջև հարաբերությունները կարգավորելու նպատակով։ Պատվիրակությունը ղեկավարել է Բորիս Լեգրանը (1920 թվականի հուլիսին նշանակվել է ՌԽՖՄՀ լիազոր ներկայացուցիչ Հայաստանի Հանրապետությունում). կազմի մեջ եղել են Ա. Տեր-Գաբրիելյանը, Օ. Սիլինը, Ի. Շիֆֆերսը, Ա. Հովհաննիսյանը։ ՌԽՖԱՀ և Հայաստանի Հանրապետության միջև բարիդրացիական հարաբերություններ հաստատելու վերաբերյալ բանակցությունները ընթացել էին Մոսկվայում, դեռ մինչև Լեգրանի առաքելությունը, որոնք, սակայն, հաջողություն չէին ունեցել՝ 1920 թվականի հուլիսին Լեգրանի առաքելությունը ժամանել է Անդրկովկաս, սակայն Հայաստանի Հանրապետության կառավարությունը հապաղել է ընդունել նրան։ Հաստատվելով Թիֆլիսում՝ Լեգրանի առաքելությունը բանակցություններ է սկսել այնտեղ ժամանած Հայաստանի Հանրապետության կառավարության ներկայացուցիչների հետ։ 1920 թվականի օգոստոսի 10-ին Թիֆլիսում ստորագրվել է Համաձայնագիր Հայաստանի Հանրապետության և ՌԽՖՍՀ միջև, որով ՌԽՖԱՀ ճանաչում էր Հայաստանի Հանրապետությունը, կողմերի միջև դադարեցվում էին ռազմական գործողությունները, ՌԽՖՍՀ զորքերը մնում էին հայ-ադրբեջանական սահմանային շրջաններում, մինչև դրանց պատկանելության որոշումը։ Լեգրանի առաքելությունը առաջարկել է իր միջնորդությունը հայ-թուրքական հարաբերությունների կարգավորման հարցում, սակայն այն չի ընդունվել։
1920 թվականի հոկտեմբերին Լեգրանի առաքելությունը ժամանել է Երևան, որտեղ շարունակվել են բանակցությունները Հայաստանի Հանրապետության հետ։ Մշակվել է հաշտության պայմանագրի նախագիծ (տես Հաշտության պայմանագիր Հայաստանի Հանրապետության և ՌԽՖՍՀ միջև 1920), համաձայն որի ՌԽՖՍՀ ճանաչում էր Հայաստանի Հանրապետության անկախությունը, հրաժարվում էր նախկինում նրա նկատմամբ ունեցած իր իրավունքներից, խոստանում իր աջակցությունը արևմտյան Հայաստանի տարածքները միացնելու գործում, պարտավորվում հետ քաշել թուրքական զորքերին մինչև 1914 թվականի ռուս-թուրքական սահմանը, ֆինանսական օգնություն ցույց տալ Հայաստանին։ ՌԽՖՍՀ ստանում էր երկաթուղային ճանապարհներից օգտվելու տրանզիտի իրավունք։ Պայմանագրի նախագիծը մերժհլ է ՌԿ (բ)Կ ԿԿ Կովկասյան բյուրոն և Ադրբեջանական կոմկուսի ԿԿ քաղբյուրոն։ Շարունակելով բանակցությունները Հայաստանի Հանրապետության հետ՝ Լեգրանի առաքելությունը 1920 թվականի դեկտեմբերի 2-ին ստորագրել է համաձայնագիր, որով Հայաստանը հայտարարվել է սոցիալիստական հանրապետություն։


== Տես նաև ==
Համաձայնագիր Հայաստանի Հանրապետության և ՌԽՖՍՀ միջև (1920, օգոստոսի 10)
Շանթի առաքելություն