armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցի (Տաթև)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցի (այլ կիրառումներ)Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցի, Տաթևի վանական համալիրի առաջին կառույցը, որը հիմնադրվել է Հայաստանում քրիստոնեության ընդունման առաջին շրջանում (4-րդ դար)։ Վերակառուցվել է 9-րդ դարում` Սյունիքի իշխան Փիլիպեի հովանավորությամբ։ Այդ ժամանակաշրջանում հնարավորություն էր ստեղծվում վաղ միջնադարում կորսված պետականությունը վերականգնելու համար։
Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցու կառուցման մասին վկայում է Ստեփանոս Օրբելյանը, ով կառույցի հիմնադրման թվական է նշում 4-րդ դարը` հայտնելով, որ այն ունեցել է բավական համեստ տեսք։ Հետագայում դրա հիման վրա կառուցվել է Սյունյաց մետրոպոլիտության կենտրոնական կառույցը ու Սուրբ Պողոս-Պետրոս եկեղեցին։
Եկեղեցին ավերվել է 1138 թվականի երկրաշարժի ժամանակ։ Այն վերականգնել են Օրբելյանները 13-րդ դարում` Զաքարյան իշխանապետության գոյության տարիներին։ Ճարտարապետության տեսանկյունից` այն դարձել է մեռյալ կետ` որպես հիմնական վանական համալիրի դեկոր։


== Արտաքին հղումներ ==
Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցին(չաշխատող հղում) Տաթևի ճոպանուղու կայքում
Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցի (անգլ.)
Run Away (երգ)

Run Away, մոլդովական SunStroke Project խմբի և մոլդովացի երգչուհի Օլիա Տիրայի երգն է, որով ներկայացրել են Մոլդովան Եվրատեսիլ 2010 երգի մրցույթում։ Երգի երաժշտության հեղինակներն են՝ Անդրեյ Ռագոզան և Սերգեյ Ստեփանովը, իսկ խոսքերի հեղինակը՝ Ալինա Գալեթսկայան։
Երգը Եվրատեսիլի եզրափակիչ փուլում զբաղերցել է 22-րդ հորիզոնականը ստանալով 27 միավորով։
Մինչև մրցույթի բեմում ներկայացվելը, երգը Յութուբում բավականին հայտնի դարձավ սաքսաֆոնահար Սերգեյ Ստեփանովի շնորհիվ ով դարձավ հայտնի ինտերնետային մեմ՝ ստանալով «Epic Sax Guy» անվանումը։
Պայմանական եղանակ

Պայմանական (ենթադրական) եղանակի (լատ.՝ modus conditionalis) բայաձևերը սովորաբար ցույց են տալիս պայմանով, ենթադրաբար կատարվող գործողություն։ Այդ բայերը կարող են ցույց տալ նաև հաստատապես կատարվող գործողություն. Կ եղանակիչով կազմված բայաձևերը կիրառվում են ներկա և անցյալ անկատար ժամանակների իմաստով որպես սովորության, կրկնության ներկա և անցյալ անկատար, օրինակ՝ Առավոտյան վեր կկենա, շտապ մի կտոր հաց կուտի ու կշտապի դաշտ։
Պայմանական (ենթադրական) եղանակն ունի երկու պարզ ժամանակաձև՝ պայմանական (ենթադրական) ապառնի և պայմանական (ենթադրական) անցյալ։
Պայմանական (ենթադրական) եղանակի ապառնիի և անցյալի բայաձևերը կազմվում են ըղձական եղանակի համապատասխան ձևերից, որոնց սկզբում ավելանում է Կ եղանակիչը։ Օրինակ՝
Պայմանական (ենթադրական) ապառնի

կտեսնեմ կտեսնենք կգնամ կգնանք
կտեսնես կտեսնեք կգնաս կգնաք
կտեսնի կտեսնեն կգնա կգնան

Պայմանական (ենթադրական) անցյալ

կտեսնեի կտեսնեինք կգնայի կգնայինք
կտեսնեիր կտեսնեիք կգնայիր կգնայիք
կտեսներ կտեսնեին կգնար կգնային


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Բայի եղանակ
Սահմանական եղանակ
Ըղձական եղանակ
Հարկադրական եղանակ
Հրամայական եղանակ
Ղզըլջա (այլ կիրառումներ)

Ղզըլջա, կարող է վերաբերել՝

Ղզըլջա - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում
Ղզըլջա - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Երզնկայի գավառում
Անատոլի Գալիև

Անատոլի Գալիև (ռուս.՝ Анатолий Сергеевич Галиев, հունվարի 29, 1934(1934-01-29) կամ 1934, Տուապսե, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - հոկտեմբերի 1, 2017(2017-10-01), Մոսկվա, Ռուսաստան), հայ և խորհրդային սցենարիստ, հրապարակախոս, գրող, ռեժիսոր։ Եղել է ԽՍՀՄ կինեմատոգրաֆիստների միության անդամ։


== Կենսագրություն ==
Աշխատել է որպես հանքի բանվոր։ 1955 թվականին ավարտել է Լենինգրադի համալսարանը, իսկ 1962 թվականին` Մոսկվայում Սցենարիստների և ռեժիսորների բարձրագույն դասընթացներ։ Եղել է «Կոմսոմոլեց Կարագանդի» և «Կազախսկայա Պրավդա» թերթերի աշխատակից, Ալմաթայի հեռուստաստուդիայի խմբագիր։ Մի շարք վիպակների և պատմվածքների և գրեթե 60 կինոսցենարների հեղինակ է։


== Ընտրված ստեղծագործություններ ==
«Թռիչքուղի»
«Պառակտված երկինք»


== Ֆիլմագրություն ==


=== Ստեղծագործությունների էկրանավորում ===
1979` Ճեղքված երկինք (ռեժ.` Ա. Իվանով)


=== Բեմադրող ռեժիսոր ===
1992` Մեծ ծուղակ կամ Մեներգ կատվի համար` լիալուսնի տակ


=== Սցենարիստ ===
1962` Իմ տղա
1963` Ճանապարհ դեպի կրկես (երկխոսություններ)
1963` Եվ կատակով, և լուրջ
1964` Ուզում եք` հավատացեք, ուզում եք` ոչ
1964` Հարցրու սրտիդ
1968` Հարցազրույց, որը չի եղել (վավերագրական)
1969` Որտե՞ղ է 042-ը
1971` 7-րդ երկինք
1974` Ամպրոպ
1975` Փոթորիկ ցամաքում
1978` Սկիզբ
1979` Այդպես էլ կլինի
1979` Հեռացող ամռան ձայնը
1979` Հետապնդման մրցավազք
1980` Գլխավոր կոնստրուկտորը
1982` Հեղաշրջում ըստ 107 ցուցման
1983` Անուշի մայրը
1983` Առջևում օվկիանոսն է
1984` Մեկուսի


== Ծանոթագրություններ ==
Աղասի Կիրակոսյան

Աղասի Ջահանի Կիրակոսյան (դեկտեմբերի 5, 1955(1955-12-05), Վահան, Կրասնոսելսկի շրջան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - մայիսի 31, 2022(2022-05-31)), ՀՀ իրավապահ մարմինների գործիչ, ՀՀ ոստիկանության հասարակական կարգի ապահովման վարչության պետ։


== Կրթություն ==
1976-1978 թ. սովորել և ավարտել է ԽՍՀՄ ՆԳՆ Երևանի միլիցիայի միջնակարգ մասնագիտական դպրոցը։
1989 թ. – ավարտել է ՆԳՆ բարձրագույն քննչական դպրոցը։


== Ծառայությունը ==
1978-1980 թթ. - Մյասնիկյանի ՆԳԲ անչափահասների գործերի տեսչության տեղամասային տեսուչ։
1980-1986 թթ. – Մյասնիկյանի ՆԳԲ միլիցիայի տեղամասային տեսուչ։
1986-1990 թթ. – Մյասնիկյանի ՆԳԲ հասարակական կարգի պահպանության բաժանմունքի պետ։
1990-1991 թթ. – Մյասնիկյանի ՆԳԲ պետի տեղակալ։
1991-1993 թթ. - Մյասնիկյանի ՆԳԲ պրոֆիլակտիկայի բաժանմունքի պետ։
1993-1996 թթ. – Մյասնիկյանի ՆԳԲ պետի ծառայության գծով տեղակալ։
1996-1997 թթ. – Անձնագրային և վիզաների վարչության անձնագրային հսկողության և արտոնագրային ծառայության բաժանմունքի պետ։
1997-2008 թթ. – Արաբկիրի բաժնի պետի ծառայության գծով տեղակալ։
2008-2009 թթ. - Երևան քաղաքի վարչության պետի ծառայության գծով տեղակալ։
2009 թ. դեկտեմբերի 1-ից ՀՀ ոստիկանության հասարակական կարգի ապահովման վարչության պետն է։


== Պարգևներ և կոչումներ ==
Ունի ոստիկանության գնդապետի հատուկ կոչում։
ՀԽՍՀ «Հասարակական կարգի պահպանության գերազանց ծառայության համար» մեդալ (1988)։
«Հասարակական կարգի գերազանց պահպանման համար» մեդալ (2011)։
ՀՀ ոստիկանության և այլ նախարարությունների գերատեսչական մեդալներ և կրծքանշաններ։Ամուսնացած է, ունի մեկ դուստր և մեկ որդի։


== Ծանոթագրություններ ==
Բոբ Արում

Ռոբերտ «Բոբ» Արում (դեկտեմբերի 8, 1931(1931-12-08), Բրուքլին, Նյու Յորք, Նյու Յորք, ԱՄՆ), ամերիկացի իրավաբան, բռնցքամարտի խթանող և գործարար։ Top Rank Promotions ընկերության հիմնադիրն է։ Եղել է Միջազգային և Համաշխարհային բռնցքամարտի դահլիճի անդամ։


== Կենսագրություն ==
Բոբ Արումը ծնվել է 1931 թվականի դեկտեմբերի 8-ին Բրուկլինում՝ հրեաների ընտանիքում։ Սովորել է Էրազմա դպրոցում, այնուհետև Նյու Յորքի համալսարանում և Հարվարդի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետում։ Աշխատել է Նյու Յորքի Արդարադատության նախարարությունում, որպես դատախազ։
1962 թվականին առաջին անգամ մասնակցել է բռնցքամարտի (Ֆլոյդ Մատերսոն —Սոնի Լիսթոն I):
1973 թվականին հիմնադրել է Top Rank Promotions ընկերությունը, որը զբաղվում էր բռնցքամարտի կազմակերպությամբ։
Արումը իր կարիերայի ընթացքում կազմակերպել է ավելի քան 400 մենամարտեր աշխարհի չեմպիոնի տիտղոսի համար։ Նա աշխատել է այնպիսի բռնցքամարտիկների հետ, ինչպիսիք են Մուհամմեդ Ալին, Ջո Ֆրեյզերը, Ջորջ Ֆորմանը, Հագլեր Մարվին, Ռոբերտո Դուրան, Ալեքսիս Արգուելոն, Կարլոս Մոնսոնը, Թոմաս Հիրնսը, Հուլիո Սեսար Չավեսը, Շուգար Ռե Լեոնարդը և այլք.


== Ընտանիք ==
Առաջին կնոջից ունեցել է երեք երեխա՝ Ջոն Արումը և Ռիչարդ Արումը, դուստրը՝ Էլիզաբեթ Արումը։ Ջոնը մահացել է 2010 թվականին, 49 տարեկանում։ 1991 թվականին Բոբը ամուսնացել է Լովի Դյուբյոֆի հետ և ունեցել երկու երեխա՝ Թոդ և Դենա։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Профиль на сайте BoxRec
James B. Roberts, Alexander G. Skutt The Boxing Register: International Boxing Hall of Fame Official Record Book. — McBooks Press, 2006. — С. 693—694. — 782 с. — ISBN 1590131215
Սուրբ Խաչ վանք (Ագարակ)

Սուրբ Խաչ վանք, Հայ առաքելական եկեղեցու ավերված վանք ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Շահբուզի շրջանի Ագարակ գյուղատեղից 500-600 մետր դեպի հյուսիս-արևմուտք։ Ավերակ վանքի մնացորդները ամբողջությամբ ոչնչացվել է 1997-2009թթ․ ըկնած ժամանակահատվածում։


== Պատմություն ==
Գտնվել էր Մեծ Հայքի Սյունիք նահանգի Ճահուկ գավառի Ագարակ գյուղում։ 1451 թվականին վանքի եկեղեցին վերանորոգել էր Շահան Գագիկը, իսկ 1600 թվականին՝ տիկին Մարգարիտը։
Եկեղեցու ավերակները տեսանելի էին մինչև 1978 թվականը, որից հետո այն փլատակների էր վերածվել։
Մեսրոպ Սմբատյանցը գրել է.


== Ճարտարապետություն ==
Համալիրը կազմված էր Սուրբ Խաչ եկեղեցուց, գավթից, օժանդակ շինություններից և պարսպից։


=== Սուրբ Խաչ եկեղեցի ===
Վանքի եկեղեցին գմբեթավոր բազիլիկայի հորինվածքով, միանավ, թաղակապ դահլիճ էր։ Կառուցված էր սրբատաշ բազալտից։ Միակ մուտքը գտնվում է արևմտյան ճակատից։ Եկեղեցու աբսիդը կիսաշրջանաձև էր։ Աբսիդի երկու կողմերում ուներ ավանդատների մեկ զույգ։ Եկեղեցու ներքնամասում կար արձանագրություններ։


=== Գավիթ ===
Ունեցել էր գավիթ-սրահ, որը կից էր եկեղեցուն արևմտյան ճակատից։


=== Պարիսպ և օժանդակ շինություններ ===
Հարավային և հարավարևմտյան կողմերում ուներ մեկ տասնյակի հասնող վանականների խցել և օժանդակ շինություններ։ Համալիրը շրջապատված էր պարսպով։


== Ծանոթագրություններ ==
Կատալոնիայի Հանրապետություն (այլ կիրառումներ)

Կատալոնիայի Հանրապետություն, Կատալոնական Հանրապետություն կամ Կատալոնական պետություն հասկացությունները վերաբերվում են Կատալոնիային, որը տարբեր ժամանակ հռչակվել է որպես անկախ հանրապետություն կամ հանրապետություն՝ Իսպանիայի դաշնային հանրապետության կազմում։

Կատալոնիայի Հանրապետություն (1641), հռչակված անկախ պետություն, որը հետագայում շուտով ընդգրկվել է Ֆրանսիայի թագավորության կազմի մեջ։
Կատալոնական պետությու (1873), պետություն Իսպանիայի առաջին Հանրապետության կազմում։
Կատալոնիայի Հանրապետություն (1931), հռչակված պետություն, որը մի քանի օրվա ընթացքում այդ տարածքը կամավոր դարձել է Իսպանիայի երկրորդ Հանրապետության ինքնավար համայնք։
Կատալոնական պետությու (1934), 1934 թվականի ձախողված հեղափոխության ընթացքում հռչակված «Կատալոնական պետություն Իսպանիայի դաշնային հանրապետության կազմում»
Կատալոնիայի Հանրապետություն (2017), Իսպանիայում սահմանադրական ճգնաժամի ընթացքում միակողմանի անկախություն հռչակած և չճանաչված հանրապետություն։ Այժմ հանրապետությունը միջազգային հանրության կողմից համարվում է Իսպանիայի թագավորության մաս։
Ինե Մարիե Էրիքսեն Սյորայդե

Ինե Մարիե Էրիքսեն Սյորայդե (նորվ.՝ Martha Caroline Clement), (մայիսի 2, 1976(1976-05-02), Լյորենսկուգ, Ակերսհուս, Նորվեգիա), նորվեգացի քաղաքական գործիչ, որը 2017 թվականից ի վեր արտաքին գործերի նախարար է, առաջին կինը, որը զբաղեցնում է այդ պաշտոնը։ Նախկինում՝ 2013-2017 թվականներին եղել է պաշտպանության նախարար։ Պաշտոնը զբաղեցրել է 2013 թվականին։ Նորվեգիայի Պահպանողական կուսակցության անդամ։ 2005 թվականին ընտրվել է Օսլոյի Սթորթինգի անդամ։
Սյորայդեն նշանակվել է Նորվեգիայի արտաքին գործերի նախարար 2017 թվականի հոկտեմբերի 20-ին։
Ծնվել է Լյորենսկուգում, 1995 թվականից Էրիքսեն Սյորայդեն սովորել է Թրոմսյոյի համալսարանում, որտեղ էլ միացել է Պահպանողական կուսակցությանը և զբաղվել տեղական քաղաքականությամբ։ 2000 թվականին դարձել է Կոնսերվատիվ կուսակցության Կենտրոնական գործադիր կոմիտեի և Նորվեգիայի Երիտասարդ պահպանողականների խորհրդի անդամ։
Էրիքսեն Սյորայդեն սկսել է աշխատել որպես «Metropol» հեռուստաընկերության պրոդյուսեր, նաև ընտրվել է Օսլոյի Սթորթինգի պատգամավոր։ «Մետրոպոլի» փակման հետևանքով Էրիքսեն Սյորայդեն միացել է «Գրետտե» իրավաբանական ֆիրմային որպես ստաժյոր,  առաջին անգամ Սթորթինգի անդամ է ընտրվել 2005 թվականի սեպտեմբերին, կրկին ընտրվել է՝ 2009 թվականի սեպտեմբերին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ine Marie Eriksen Søreide im Store norske leksikon (նորվ.)
«Søreide, Ine M. Eriksen (1976-)»։ stortinget.no (գերմաներեն)։ Վերցված է 2017-08-26 «Ine Marie Eriksen Søreide»։ hoyre.no (գերմաներեն)։ Վերցված է 2017-08-26 Archived 2017-08-26 at the Wayback Machine.

Արտաքին գործերի նախարար՝ Ինե Մարիե Էրիքսեն Սյորայդե
Տրեզիգալո

Տրեզիգալո (իտալերեն՝ Tresigallo), քաղաք Իտալիայում, գտնվում է Էմիլիա Ռոմանիա մարզի Ֆերերա գավառում։
Բնակչությունը՝ 4754 մարդ։ Բնակչության միջին խտությունը՝ 238 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 20 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 40039։ Հեռախոսային կոդը՝ 0533։
Չնայած իր միջնադարյան ծագմանը, որի մասին այսօր վկայում է Էստեի տան միայն 16-րդ դարի պալատը (Palazzo Pio), այն վերափոխվել է գյուղատնտեսության նախարար Էդմոնդո Ռոսոնիի կողմից, որը ծնվել է Տրեզիգալոյում 1884 թվականին։ Հռոմում իր ծառայությունից հետո նա մշակեց և վերահսկեց գյուղի նոր քարտեզը՝ ամբողջությամբ վերակառուցելով այն որպես ուտոպիստական քաղաք 1927-1934 թվականներին։ Երկու առանցք գծվեցին քաղաքի միջով, որպեսզի կապեն առօրյա կյանքի հիմնական կողմերը։ Հորիզոնական առանցքի վրա կար Եկեղեցին (հոգևորություն) և Բալիլայի տունը, երիտասարդական կենտրոն, որը վերանվանվեց Casa della G.I.L (Gioventù Italiana del Littorio): Ուղղահայաց առանցքի վրա եղել են քաղաքացիական կենտրոնը (առօրյա կենցաղ) և գերեզմանատունը (հիշողություն)։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի պաշտոնական կայք (իտալ.)


== Ծանոթագրություններ ==
Ճահճային մկնաճուռակ

Ճահճային մկնաճուռակ, (լատ.՝ Circus aeruginosus), ճուռակների ընտանիքի գիշատիչ թռչուն։


== Ընդհանուր բնութագիր ==
Նստակյաց է, քիչ տարածված։ Մարմնի երկարությունը՝ 48-56 սմ է, թևերի բացվածքը՝ 115-130 սմ, կենդանի զանգվածը՝ 500-750 գ։ Թևերը երկար են, լայն, պոչը՝ երկար՝ առանց զոլերի, գոտկատեղը՝ մուգ։ Էգը մուգ դարչնագույն է, գլուխը, կոկորդը՝ դեղնասպիտակավուն։ Երիտասարդը նման է էգին, ավելի մուգ երանգներով է։ Արուն մուգ շիկակարմիր-դարչնագույն է, պոչի թափահարողները՝ մոխրագույն, ծայրերը՝ սև։ Որսը որոնում է ցածր, դանդաղ թռիչքի ընթացքում՝ կիսաբաց թևերը վեր պարզած։ Ջրամբարի հարակից ցամաքներում հազվադեպ է հայտնվում։


== Բնակություն ==
Բնակվում է լճերի մոտ, ճահճուտներում։ Սնվում է թռչուններով, միջատներով, ջրառնետներով։


== Բնադրում ==
Բնադրում է ճահճուտներում (ջրից 120-130 սմ բարձր), առանձին դեպքերում՝ գետնին՝ խիտ բուսուտներում։ Ձվադրումը՝ մայիսից հունիս։ Դնում է 50 մմ տրամագծով, սպիտակ, կապտավուն կամ կանաչավուն սպիտակ 3-8 ձու։ Ձագերը ձվերից դուրս են գալիս հուլիսի սկզբին։ Խնամքը հոգում է մայր թռչունը։
Ռուիլա (այլ կիրառումներ)

Ռուիլա, կարող է վերաբերել՝

Ռուիլա - գյուղ Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Կեռնու շրջանում
Ռուիլա - լիճ Էստոնիայի Կեռնու շրջանի Մինուստե գյուղում՝ գլխավոր ճանապարհի հարևանությամբ
Արտաշատի պայմանագիր

Արտաշատի պայմանագիր, կնքվել է հռոմեական զորավար Գնեոս Պոմպեոսի և հայոց արքա Տիգրան Մեծի միջև։
Մ.թ.ա 67 թվականի վերջին հռոմեական սենատը Լուկուլլոսի փոխարեն հռոմեական զորքերի հրամանատար է նշանակում Պոմպեոսին, որին տրվում են պատերազմներ վարելու, հաշտություն կնքելու և այլ լիազորություններ, ինչպես նաև սահմանափակ իշխանություն։ Պոմպեոսը, իր հրամանատար նշանակվելու մասին լուրը Կիլիկիայում լսելով, սկսում է նախապատրաստվել Միհրդատի և Տիգրանի դեմ պատերազմին։ Պոմպեսը կարճ ժամանակահատվածում խոշոր բանակ է ստեղծում, և, Միջագետքում Տիգրանի գրաված երկրները պարթևներին վերադարձնելու խոստումով, իր կողմն է գրավում Հրահատ III-ին՝ նրան դարձնելով Հայաստանի վտանգավոր հակառակորդ։ Հայաստանի և Պոնտոսի դեմ ուղղված հռոմեա-պարթեական դաշինքի կնքման գործում դեր է կատարում նաև Տիգրան Կրտսերը։
Մ.թ.ա 66 թվականի գարնանը Մեծ Հայքի վրա են հարձակվում պարթևական զորքերը` իրենց կորցրած հողերը վերագրավելու և Տիգրան Կրտսերին հայկական գահի վրա բարձրացնելու նպատակով։ Հայաստան մտնելուն պես Պոմպեոսը պաշարում է Արտաշատը, սակայն հայկական զորքերի կողմից երկար դիմադրությունից հետո Պոմպեսը վերադառնում է հայրենիք՝ պաշարումը հանձնարարելով Տիգրան Կրտսերին։ Հռոմեական զորքերի հրամանատարի հեռացումից հետո, Տիգրան Մեծը հարձակվում է և հաղթում որդուն, որին հաջողվում է փախչել։ Պոմպեոսը, Միհրադտին պարտության ենթարկելուց հետո, աշնանը հարձակվում է Մեծ Հայքի վրա և շարժվում դեպի Արտաշատ։
Տիգրան Մեծի համար ստեղծվում է բարդ իրավիճակ։ Նա միայն իր բանակով, առանց դաշնակից ուժերի չէր կարող դիմակայել Հին Հռոմին և Պարթևական թագավորությանը։ Մեծ Հայքի այդ ժամանակ կայուն չէր նաև ներքին դրությունը։ Այս ծանր պայմաններում մ.թ.ա 66 թվականի աշնանն Արտաշատում հաշտության պայմանագիր է կնքում Հայաստանի և Հռոմի միջև։


== Կետեր ==
Մ.թ.ա 66 թվականին կնված Արտաշատի պայմանագիրը պարունակում էր հետևյալ կետերը՝

Ավարտվում է հայ-հռոմեական պատերազմը։
Մեծ Հայքի կողմից նվաճված բոլոր պետությունները զիջվում են Հռոմին (բացառությամբ Հայկական Միջագետքի)։
Մեծ Հայքն իր 15 նահանգներով և Գոդերձական կուսակալական շրջաններով պահպանվում է որպես անկախ պետություն։
Ծոփքը ևս մնում է Մեծ Հայքի կազմում (Տիգրան Կրտսերի կալանավորման և Հռոմ հաղթանդեսի տանելու հանգամանքով պայմանավորված)։
Մեծ Հայքը Հռոմին վճարում է ռազմատուգանք 6000 արծաթյա տաղանդի չափով, յուրաքանչյուր հռոմեական զինվորին՝ 50 դրամքե, յուրաքանչյուր հարյուրապետին՝ 100 դրամքե, իսկ յուրաքանչյուր զինվորական տրիբունին՝ մեկ դրամքե։


== Ծանոթագրություններ ==
371

371 թվական, ոչ նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է ուրբաթ օրը։ Սա մեր թվարկության 371 թվականն է, 
IV դարի 71-րդ տարին։


== Դեպքեր ==
Ձիրավի ճակատամարտը։
371 - 372 - Հաշտության կնքումը Հռոմեական կայսրության և Սասանյան Պարսկաստանի միջև։


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Տյաբրիյոլ

Տյաբրիյոլ (ռուս.՝ Тябриёль), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Կիդրիմյու գետի ձախ ափին՝ 42 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 22 կմ։


== Ջրագրության տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը՝ Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը՝ Պեչորա։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝

Ջրային օբյեկտի կոդը հանրային գրանցմամբ — 03050100212103000063856
Կոդը ըստ հիդրոլոգիական հետազոտության (ՌԴ) — 103006385
Ավազանի կոդը — 03.05.01.002
Ծավալի համարը ըստ ՌԴ-ի — 03
Թողարկումը ըստ ՌԴ-ի — 0


== Ծանոթագրություններ ==
Սանտա Էլենա

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սանտա Էլենա (այլ կիրառումներ)Սանտա Էլենա (պորտ.՝ Santa Helena), համայնք Բրազիլիայում՝ Մարանիան նահանգի կազմում։ Գտնվում է Մարանիան նահանգի արևելյան մարզում։ Մտնում է Մեդիու Մեարին գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 34 131 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 2 308,403 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 14,8 մարդ/կմ²։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 32.992.219,00 ռեալ (տվյալները Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 1.011,07 ռեալ (տվյալները Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը, 2000 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 0,600 (տվյալները ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)։
Սալուտագուսե (գյուղ, Կոհիլա շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՍալուտագուսեՍալուտագուսե (էստ․՝ Salutaguse), գյուղ Էստոնիայի Ռապլամաա նահանգի Կոհիլա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 195 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Հերման Գյորինգ

Հերման Վիլհելմ Գյորինգ (գերմ.՝ Hermann Wilhelm Göring) (հունվարի 12, 1893(1893-01-12)[…], Ռոզենհայմ, Վերին Բավարիա, Բավարիա, Գերմանական կայսրություն - հոկտեմբերի 15, 1946(1946-10-15)[…], Nuremberg Court Prison, Նյուրնբերգ, Միջին Ֆրանկոնիա, Բավարիա, Գերմանիայի բռնազավթման ամերիկյան գոտի, Գերմանիա), ֆաշիստական Գերմանիայի պարագլուխներից, պատերազմական հանցագործ։ Մասնակցել է Առաջին համաշխարհային պատերազմին, եղել է օդաչու։ 1922 թվականից՝ նացիոնալ-սոցիալիստական (նացիստական) կուսակցության անդամ և ԽԱ-ի (գրոհային ջոկատների) պարագլուխ։ Որպես Հիտլերի քաղաքական լիազոր (1930 թվականից) և Ռայխսթագի նախագահ (1932 թվականի օգոստոսից) ակտիվ դեր է խաղացել 1933 թվականին ֆաշիստական դիկտատուրայի հաստատման գործում, որից հետո դարձել է ավիացիայի կայսերական նախարար և Պրուսիայի կառավարության ղեկավար։ Եղել է ռազմաօդային ուժերի (Լյուֆտվաֆե) գլխավոր հրամանատար (1935 թվականից), «Գյորինգ» արդյունաբերական խոշորագույն կոնցեռնի տնօրեն (1937 թվականից)։ Գյորինգը Գերմանիայի նվաճած տերիտորիաներում նացիստական տեռորի կազմակերպիչներից էր։ 1940 թվականից՝ ռայխսմարշալ։ Նյուրնբերգյան դատավարությունում դատապարտվել է մահապատժի, սակայն պատժից առաջ ինքնասպանություն է գործել (հոկտեմբերի 15-ին)։


== Ծանոթագրություններ ==
Պերետես

Պերետես (ռուս.՝ Перетес), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Տյոմկինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ինտերնետ Էքսպլորեր

Ինտերնետ Էքսպլորեր (Internet Explorer), վեբ-բրաուզեր։ Թողարկողն է հանրահայտ Մայքրոսոֆտ ընկերությունը դեռևս 1995 թվականից։ Ինտերնետ Էքսպլորեր բրաուզերը մասսայական է դառնում 1999-ից սկսած, իսկ 2002-2003 թվականներին արդեն այս բրաուզերից օգտվում էին աշխարհի ինտերնետ օգտագործողների 95 տոկոսը։ Սակայն ներկա ժամանակներս Ինտերնետ Էքսպլորեր բրաուզերից օգտվողների թիվը հետևողականորեն նվազում է, որովհետև այսօր նրա հետ մրցակցում են ոչ պակաս հայտնի բրաուզերներ՝ Մոզիլա Ֆայրֆոքսը, Գուգլ Քրոմը և այլ։
Որպեսզի Ինտերնետ Էքսպլորեր-ը ապագայում չզիջի իր դիրքերը, Մայքրոսոֆտ ընկերությունը անընդհատ փոփոխություններ է կատարում իր բրաուզերում։ Այսպես զգալիորեն իր նախորդ տարբերակներից տարբերվում է վերջերս դուրս եկած Ինտերնետ Էքսպլորեր 9-ը, որը ըստ Մայքրոսոֆտի բացի իր ժամանակակից դիզայնից, տարբերվում է նաև իր արագագործությամբ ու անվտանգության բարձր վարկանշով։


== Ծանոթագրություններ ==
Innervision

«Innervision», ամերիկահայ System of a Down խմբի երգն է «Steal This Album!» ալբոմից։ Թողարկվել է որպես պրոմո-սինգլ 2002 թվականի հոկտեմբերին American Recordings և Columbia Records լեյբլների կողմից։


== Երգացանկ ==
(8463) Նաոմիմուրդոկ

(8463) Նաոմիմուրդոկ (անգլ.՝ Naomimurdoch), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1981 թվականի մարտի 2-ին Շելտ Բասի կողմից Սայդինգ Սփրինգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,197023 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6439 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,7502 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2087,94 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,172419 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,67° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(8463) Նաոմիմուրդոկ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
73-րդ հարավային զուգահեռական

73-րդ հարավային զուգահեռականը հասարակածից 73° դեպի հարավ գտնվող լայնությունների շրջանագիծն է։
Զուգահեռականն անցնում է Անտարկտիդայով և Հարավային օվկիանոսով։
Հեռավորությունը հարավային բևեռից 1898 կմ է, երկարությունը՝ 11 753 կմ, ինչը կազմում է հասարակածի երկարության 29%-ը։


== Տես նաև` ==
74-րդ հարավային զուգահեռական
72-րդ հարավային զուգահեռական
73-րդ հյուսիսային զուգահեռական


== Ծանոթագրություններ ==
(6614) Անտիսթենես

(6614) Անտիսթենես (անգլ.՝ Antisthenes), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1960 թվականի սեպտեմբերի 24-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,482694 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,0905 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,8749 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1428,84 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,251953 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,59° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(6614) Անտիսթենես աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Լիստվենիչնի (այլ կիրառումներ)

Լիստվենիչնի, կարող է վերաբերել՝

Լիստվենիչնի - գետ Ռուսաստանում, Լիստվենիչնայա Վալսայի վտակը
Լիստվենիչնի - գետ Ռուսաստանում, Ցիլմայի վտակը
Լիստվենիչնի - գետ Ռուսաստանում
Բելոկուզմինովկա

Բելոկուզմինովկա (ուկրաիներեն՝ Білокузьминівка), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Կոնստանտինովսկիում։
2001 թվականի տվյալներով Բելոկուզմինովկա գյուղում բնակվում էր 689 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Գոթիկա

Գոթիկա (իտալերեն՝ goticismo, goti ― գոթեր ցեղախմբի անվանումից), գեղարվեստական (առավելապես ճարտարապետական) ոճ։
Սկզբնավորվել է 12-րդ դարում Ֆրանսիայում և ուշ միջնադարում տարածվել ամբողջ Եվրոպայում։ Գոթական միջնադարյան եկեղեցական կառույցների ոճն է, որին բնորոշ է սլացիկությունը, նետաձև կամարները, վիտրաժների կիրառումը, քարե փորագրազարդերի և քանդակագործական ձևավորումների առատությունը։ Գոթիկայի ոճում առաջատար էր եկեղեցական ճարտարապետությունը։


== Գրականություն ==
ռուսերեն՝

Искусство Средних веков. Искусство готики — электронный альбом на CD Archived 2011-10-25 at the Wayback Machine., электронное издательство «Директмедиа», М., 2008
Муратова К. М., Мастера французской готики 12-13 вв, М,."Искусство", 1988
Всеобщая история искусств, Т.2, М., «Искусство», 1960
Каптерева Т. П., Искусство Испании, М., «Изобразительное искусство», 1989
Дзуффи С. Большой атлас живописи. Изобразительное искусство 1000 лет. — М.։ ОЛМА-Пресс, 2002, ISBN 5-224-03922-3
Мерцалова М. Костюм разных времён и народов. Т.1 — М.։ Академия моды, 1993, С. С. 179—222, ISBN 5-900136-02-7գերմաներեն՝

Suckale, R. / Weniger, M.։ Malerei der Gotik. Taschens Epochen und Stile. Taschen, 1999.
Jantzen, H.։ Die Gotik des Abendlandes. Idee und Wandel. DuMont, 1997.
Kurt Gerstenberg։ Deutsche Sondergotik, Wissenschaftliche Buchgesellschaft, Darmstadt, 1969
Dieter Kimpel, Robert Suckale։ Die gotische Architektur in Frankreich ։ 1130 − 1270, München 1985.
Werner Müller։ Grundlagen gotischer Bautechnik, München 1990.
Jantzen, H.։ Kunst der Gotik. Klassische Kathedralen Frankreichs — Chartres, Reims, Amiens. Reimer, 1987.
Erlande-Brandenburg, A.։ Triumph der Gotik։ 1260—1380. (Universum der Kunst, Bd. 34). Beck, 1988.
Duby, G.։ Die Zeit der Kathedralen. Kunst und Gesellschaft 980—1420. Suhrkamp, 1992.
Uwe A. Oster։ Die großen Kathedralen. Gotische Baukunst in Europa, Darmstadt 2003.անգլերեն՝

Ulrike Laule, Architecture of the Middle Ages. 2004. Feierabend, ISBN 3-89985-053-X
Gothic Churches of Lviv. Abstract of MA Thesis // Annual of Medieval Studies at Central European University 1996-97 / ed. M. Sebok. — Budapest, 1998. — Vol. 4. — S. 97-98.


== Տես նաև ==
Նեոգոթիկա


== Ծանոթագրություններ ==
Մ.թ.ա. 401


== Դեպքեր ==
Հույն զորավար և պատմիչ Քսենոփոնի այցելությունը Հայաստան։


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Թաթուլ Կրպեյանի անվան թիվ 62 դպրոց

Թաթուլ Կրպեյանի անվան թիվ 62 դպրոց, հանրակրթական դպրոց Երևանի Նոր Նորք շրջանում։


== Պատմություն ==
Դպրոցը հիմնադրվել է 1967 թվականին՝ առանձնանալով Սովետական շրջանի 106 դպրոցից։ Դպրոցի առաջին տնօրենն է եղել Կառլեն Բագրատի Մելիքսեթյանը։ 1973 թվականին կից ստեղծվում է թիվ 165 դպրոցը, ուր տեղափոխվում են հայկական դասարանները։ 2003 թվականին թիվ 62 և 165 դպրոցները վերամիավորվում են։
2015 թվականին Թաթուլ Կրպեյանի 50-րդ տարեդարձի հոբելյանական միջոցառումների շրջանակում Թաթուլ Կրպեյանի կնոջ՝ Իրինա Բարսեղյան-Կրպեյանի և դստեր՝ Ասպրամ Կրպեյանի ջանքերով դպրոցն անվանակոչվել է Հայաստանի ազգային հերոսի անունով։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Դպրոցի պաշտոնական կայքը
Թաթուլ Կրպեյանի անվան թիվ 62 դպրոցը dasaran.am կայքում Archived 2017-04-02 at the Wayback Machine.
Կոդասոո

Կոդասոո (էստ․՝ Kodasoo), գյուղ Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Կուուսալու շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 69 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Ժողովածու (3275)

Ժողովածու (3275), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 3275 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1494 թվականին Մաղաքիա Բաբերդցի գրիչի կողմից Կապոսի վանքում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 20.3X14  չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 305 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Պահպանակը ունի 2 էջ, գրված է՝ մագաղաթի վրա՝ ուղղագիծ երկաթգրով, Վարք Գր. Սքանչելագործի, 2 թուղթ նոտրգրով, Գանձարան։ Կազմը` կաշվեպատ տախտակ։ Հիշատակարաններ՝ 70բ, 147բ, 219բ, 248ա, 301բ, 302բ, 1ա (16-րդ դար), կնիք՝ 2ա (Պողոս վարդապետ)։


== Բովանդակություն ==
Գէորգայ Երզնկացւոյ Լուծմունք Աստուածաբանին ի բանից Յովհ․ Որոտնեցւոյ։
Դաւթի  և Յակոբայ Լուծմունք Դիոնեսիոսի։
Լուծմունք Վեցօրէից Բարսղի։
Լուծմունք Յաղագս բնութեան մարդոյն Նեմեսիոսի։
Լուծմունք Կազմութեան. Ինն երանութեան, Կուսութեան գրոցն Գր. Նիւոացւոյ։
Յովհ. Վարդենիսցւոյ Բացահայտումն բանից Գր. Նարեկացւոյ։
Վասն ասպարիսաց։
Անուանք որդւոցն նահապետաց։


== Ծանոթագրություններ ==
Պանասոնիկ

Panasonic Corporation (ճապ.՝ パナソニック株式会社), ճապոնական խոշորագույն մեքենաշինական կորպորացիա։ Աշխարհում մեկն է ամենամեծ ընկերությունների շարքում, որոնք արտադրում եմ կենցաղային տեխնիկա, էլեկտրոնային ապրանքներ։ Շտաբ-գրասենկալը գտնվում է Ճապոնիայի Կադոմա քաղաքում։ 2011 թվականին զբաղեցրել է 50-րդ հորիզոնականը ընկերությունների եկամուտի գլոբալ վարկանիշային աղյուսակում (Fortune Global 500)։
Մինչև 2008 թվականի հոկտեմբերի մեկը կրում էր Matsushita Electric Industrial Co., Ltd. Panasonic (ինչպես նաև National, National Panasonic, Technics, Quasar) անվանումները։


== Ծանոթագրություններ ==
Պստիկանց

Պստիկանց, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Սպերի գավառակում։ Գտնվում էր Էրզրում քաղաքից 42 կմ հյուսիս-արևմուտք։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Հովսեփ Արղության (այլ կիրառումներ)

Հովսեփ Արղության անունը կարող է վերաբերել՝

Հովսեփ Արղության, արքեպիսկոպոս, ազգային-ազատագրական շարժման գործիչ (1743-1801)
Հովսեփ Արղության, ազգային ազատագրական շարժման գործիչ (1863-1925)
Գարի Նևիլ

Գարի Նևիլ (անգլ.՝ Gary Alexander Neville, փետրվարի 18, 1975(1975-02-18), Բերի, Մեծ Մանչեսթեր, Միացյալ Թագավորություն), անգլիացի ֆուտբոլիստ, Մանչեսթեր Յունայթեդի և Անգլիայի հավաքականի պաշտպան։ Ռոյ Քինի հեռանալուց հետո դարձավ Մանչեսթեր Յունայթեդի ավագը։ Նևիլն ամբողջ կարիերայի ընթացքում խաղացել է Օլդ Թրաֆորդում։ Հավաքականում առաջին խաղն անցկացրել է 1995 թվականին։ Ավելի քան 10 տարի խաղացել է եզրային պաշտպանի դիրքում, և համարվում է այդ դիրքի լավագույն խաղացողներից մեկը։


== Կարիերա ==
Նևիլը սկսել է խաղալ հարազատ Բերի ակումբում։ 1991 թվականի հուլիսին միացել է Մանչեսթեր Յունայթեդի ակադեմիային։ 1992 թվականի հունվարին պայմանագիր է կնքել Յունայթեդի հետ։ Դեբյուտը նշել է 1992 թվականին ՈՒԵՖԱ-ի գավաթի Տորպեդոյի դեմ խաղում։ 1994/95 թվականի մրցաշրջանում դարձել է թիմի հիմնական կազմի խաղացող։ 1996 թվականին մասնակցել է Եվրոպայի առաջնությանը։ Նա մասնակցել է բոլոր խաղերին մինչև կիսաեզրափակչում Գերմանիայի հետ հանդիպումը։ 1998 թվականին նա այն 22 ֆուտբոլիստներից էր, որը հայտավորված էր 1998 թվականի ԱԱ-ը։ Նա 4 խաղերից խաղաց 3-ում։ 1998/99 թվականներին նա թիմի հետ նվաճեց Չեմպիոնական տիտղոսները՝ ներքին առաջնությունում և Չեմպիոնների Լիգայում։ Գարին խաղադաշտ դուրս եկավ 54 անգամ և գրավեց Էվերթոնի դարպասը։
2003/04 թվականների մրցաշրջանում նա ևս 2 անգամ դարձավ գոլի հեղինակ։ Գավաթային Սիթիի դեմ խաղում որտեղ նրա հետ մեկտեղ խաղադաշտ էր դուրս եկել Սթիվ Մաքմանամանը նա արժանացավ մեծ համակրանքի չնայած իր հեռացմանը։

2004 թվականի հուլիսին նա նոր հինգամյա պայմանագիր կնքեց թիմի հետ։ Փետրվարին նա առաջին տիտղոսը նվաճեց, որպես ավագ, հաղթելով երկրի գավաթը։
2006/07 թվականներին նա միշտ հայտնվում էր հիմնական կազմում, մինչև որ վնասվածք ստացավ և բաց թողեց մրցաշրջանը։ Նա խաղադաշտ վերադարձավ ՉԼ-ի 1/4 եզրափակչում, Ռոմայի դեմ խաղում։
2010 թվականին նա ստացավ մարզչական լիցենզիա և դարձավ Սըր Ալեքս Ֆերգյուսոնի ավագ օգնականը, մինչև Օլե Գունար Սուլշերի հայնվելը։
2011 թվականի փետրվարի 2-ին նա հայտարարեց կարիերայի ավարտի մասին։ Վերջին տարիներին նա հաճախակի ստանում էր վնասվածքներ։ Ալեքս Ֆերգյուսոնն ասում էր «Նևիլն Անգլիայում լավագույն եզրային պաշտպանն է »Մայիսի 24-ին Օլդ Թրաֆորդում Յուվենտուսի դեմ խաղում նա անցկացրեց հրաժեշտի խաղն ավագի թևկապով։
2012 թվականին Ռոյ Հոջսոնը նրան հրավիրեց հավաքականում մարզչական աշխատանքի։
Գարին Ֆիլ Նևիլի ավագ եղբայրն է, խաղացել է Յունայթեդում 1993-2005 թվականներին։


== Անձնական կյանք ==
Նրա հայրը Նեևիլ Նևիլը պռոֆեսիոնալ կրիկետ խաղացող էր։ Մայրը՝ Ջիլը նեթբոլիստ էր։ Նա նույնպես խաղում էր կրիկետ և խաղում էր մինչը 14 տարեկանների թիմում։ Նա 1992 թվականի հուլիսի 19-ին մասնակցել է Ավստրալիայում կայանալիք պռոֆեսիոնալ առաջնությանը։
Նևիլն ամուսնացել է 2007 թվականի հունիսի 16-ին Էմմա Հեթֆիլդի հետ։ Աղջիկը՝ Մոլին ծնվել է 2009 թվականի հունվարի 11-ին։ Երկրորդ աղջիկը Սոֆին ծնվել է 2010 թվականի մարտի 15-ին։


== Ձեռքբերումներ ==
 Մանչեսթեր Յունայթեդ

Պրեմիեր Լիգայի հաղթող- 1995/96, 1996/97, 1998/99, 1999/2000, 2000/01, 2002/03, 2006/07, 2008/09
Անգլիայի գավաթակիր - 1996, 1999, 2004
Անգլիայի Լիգայի գավաթակիր- 2006, 2010
ՈՒԵՖԱ-ի ՉԼ—ի գավաթակիր- 1999, 2008
Անգլիայի սուպերգավաթակիր- 1996, 1997, 2008
Միջմայրցամաքային գավթի հաղթող- 1999
Աշխարհի Ակումբային Առաջնության հաղթող- 2008


== Ծանոթագրություններ ==
Իտուվերավայի գավառ

Իտուվերավայի  (պորտ.՝ Microrregião de Ituverava) գավառ Բրազիլիայում, մտնում է Սան Պաուլու նահանգի մեջ։ Մտնում է Բաուրու մարզի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 96 935 մարդ 2005 թվականի տվյալով։ Զբաղեցված տարածքը 1996,464  կմ²։ Բնակչության խտությունը 48,6  մարդ/կմ²։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արտադրանքը կազմել է 896 368 714,00 (ըստ Բրազիլիայի ինստիտուտի աշխարհագրության և վիճակագրության տվյալների)
Համախառն ներքին արտադրանքը մեկ շնչի հաշվով 2003 թվականին կազմում է 9 553,87 ռեալ (ըստ Բրազիլիայի ինստիտուտի աշխարհագրության և վիճակագրության տվյալների)
Մարդկային զարգացման ինդեքսի պոտենցիալը 2000 թվականին կազմել է 0,783։


== Գավառի կազմ ==
Գավառի կազմի մեջ են մտնում հետևյալ համայնքները.

Արամինա
Բուրիտիզալ
Գուարա
Հայոց ապաբախտ գըրողը նըստած...

«Հայոց ապաբախտ գըրողը նըստած...», Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններից, որի գրելու տարեթիվը ստույգ հայտնի չէ։


== Պատմություն ==
Դատելով ձեռագրից և բովանդակությունից, պետք է գրված լինի 1890-ական թվականների վերջերին, նույն ժամանակ, երբ Թումանյանը գրում էր «Պոետն ու Մուսան»։
Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի Թումանյանի ֆոնդի 43-րդ համարում պահվում են երկու ինքնագիր։ Դրանցից մեկը նախնական գրառումն է, իսկ մյուսն արտագրված է դրանից, բայց 48-64-րդ տողերը չունի։
Առաջին անգամ տպագրվել է Երկերի լիակատար ժողովածուի I հատորի 489-490-րդ էջում։


== Ծանոթագրություններ ==
Միտկովո (այլ կիրառումներ)

Միտկովո, կարող է վերաբերել՝

Միտկովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խոլմ-Ժիրովսկի շրջանի կազմում։
Միտկովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի կազմում։
Միտկովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի կազմում։
Մագնիսական մոնոպոլ

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Լիցք (այլ կիրառումներ)Մագնիսական մոնոպոլ, մագնիսական լիցք, Դիրակի մոնոպոլ (հուն, μόνος-մեկ, միակ և πόλος-բևեռ), հիպոթետիկ տարրական մասնիկ, որը միայն մեկ մագնիսական բևեռով մագնիս է։ Այլ կերպ ասած՝ մագնիսական մոնոպոլն օժտված է զրոյից տարբեր մագնիսական լիցքով։ Մագնիսական մոնոպոլի գոյությունը կանխատեսվում է մեծ միավորման և գերլարերի տեսություններում։


== Տեսական հիմք ==
Մագնիսական լիցքի հասկացությունը սկզբնապես ներմուծվել է էլեկտրական լիցքի նմանությամբ՝ ստատիկ մագնիսական դաշտերի հաշվարկումը հեշտացնելու նպատակով։ էլեկտրամագնիսական երևույթները նկարագրող Մաքսվելի հավասարումների սիմետրիան էլեկտրական և մագնիսական մեծությունների նկատմամբ թույլ է տալիս ենթադրել, որ դրական և բացասական էլեկտրական լիցքերի նման կարող են առանձին-աոանձին գոյություն ունենալ տարբեր բևեռայնության մագնիսական լիցքեր, որոնք իրենց շուրջն ստեղծում են մագնիսական դաշտ։ Սակայն փորձը ցույց է տալիս, որ մագնիսական դաշտ ստեղծվում է միայն էլեկտրական լիցքերի շարժման կամ մագնիսական դիպոլի առկայության դեպքում։ Դաշտի դասական տեսությունը չի բացառում վարկածային մագնիսական լիցքերի գոյությունը և ոչ մի սահմանափակում չի դնում դրանց մեծության (μ) վրա, մինչդեռ ըստ քվանտային տեսության, ինչպես ցույց է տվել Պոլ Դիրակը (1931 թվական), պետք է տեղի ունենա

  
    
      
        e
        μ
        =
        
          
            1
            2
          
        
        n
        ℏ
        c
      
    
    {\displaystyle e\mu ={\frac {1}{2}}n\hbar c}
  առնչությունը, որտեղ e-ն էլեկտրոնի լիցքն է, ħ-ը՝ Պլանկի հաստատունը, c-ն՝ լույսի արագությունը, n= 0, ±1, ±2,...։ Մագնիսական լիցքերի նվազագույն արժեքը 68,5 անգամ մեծ է էլեկտրոնի լիցքից, ուստի արագ շարժվող մոնոպոլի հետքը պետք է պարզորոշ նկատվեր Վիլսոնի խցիկում կամ բշտիկային խցիկում։ Սակայն մագնիսական լիցքերի հայտնաբերման բոլոր փորձերն առայժմ տալիս են բացասական արդյունք։	


== Ծանոթագրություններ ==
Էլեն Մաքարթուր

էլեն Պատրիցիա Մաքարթուր (անգլ.՝ Ellen Patricia MacArthur, հուլիսի 9, 1976(1976-07-09)[…]), բրիտանացի զբոսանավավարուհի, որը 2005 թվականի փետրվարի 7-ին սահմանել է աշխարհի շուրջ միայնակ արագությամբ նավարկության նոր համաշխարհային ռեկորդ։


== Կարիերա ==
Ծնվել է Անգլիայի արևելյան լողափին՝ ուսուցիչների ընտանիքում։ Վաղ տարիներից մեծ հետաքրքրություն է դրսևորել առագաստային սպորտաձևերի նկատմամբ։ Սկզբում նավարկել է իր հորաքրոջ զբոսանավով, իսկ հետո դպրոցական նախաճաշերից գումար խնայելով՝ գնել է ոչ մեծ շվերտբորտ, իսկ  17 տարեկանում ձեռք է բերել ողնափայտից 800 կգ տարողությամբ զբոսանավ։ Այդ զբոսանավով մենակ շրջանցել է Բրիտանիան և ստացել է «Տարվա երիտասարդ զբոսանավավար» տիտղոսը։ էլենը որոշում է կայացրել դառնալ պրոֆեսիոնալ զբոսանավավար և հարյուրավոր նամակներ է ուղարկել՝ հովանավորչական օժանդակություն ստանալու համար։ Այդ որոնումները տևել են շուրջ երեք տարի, այն բանից հետո, երբ Մաքարթուրը տեղափոխվել է Ֆրանսիա, կարողացել է հավաքել ու աշխատել ոչ մեծ գումար 6,5 մետրանոց «Mini Transat» զբոսանավով միայնակների տրանսատլանտյան մրցավազքին մասնակցելու համար։
Միայն դրանից հետո է նրան հաջողվել 1998 թվականին գտնել լուրջ հովանավորի՝ «Քինգֆիշերին»։ Ընկերությունը հավատացել է զբոսանավավարին և սկզբում նրա վրա է ներդրել խոշոր գումար՝ 2 մլն ֆունտ ստերլինգ։ Այդպես է սկսվել աշխարհի ամենաանսովոր և գլխապտույտ առագաստային կարիերաներից մեկը։
Մաքարթուրը համաշխարհային ճանաչում է ստացել 2001 թվականին՝ «Քինգֆիշեր» զբոսանավով զբաղեցնելով երկրորդ տեղը Վանդե Գլոբի՝ միայնակների շուրջերկրյա, առանց կանգառների առագաստային մրցաշարում։ 24 տարեկանում նա դարձել է այդ փորձարարական մրցույթի ամենաերիտասարդ մասնակիցը։
2004/2005 թվականի ձմռանը հատուկ նրա համար պատրաստված 23 մետր երկարությամբ B&Q/Castorama տրիմարանով նա սահմանել է համաշխարհային ռեկորդ միայնակ շուրջերկրյա ճամփորդությունում՝ 71 օր, 18 րոպե և 33 վայրկյան տևողությամբ։
Ավարտից անմիջապես հետո 2005 թվականի փետրվարին շնորհվել է Բրիտանական Կայսրության շքանշան (DBE), ընդ որում նրան մեծարել են այպես, ինչպես հատուկ էր Ֆրենսիս Դրեյք>ի (1580 թվական) և Ֆրենսիս Չիչեսթերի (1967 թվական) ժամանակներին։

 
Առագաստային սպորտի միջազգային ֆեդերացիան (World Sailing) ամենամյա կոնֆերենցիայի ժամանակ, որը կայացել է 2007 թվականի նոյեմբերին Պորտուգալիայում, ներառել է նրան ISAF-ի փառքի սրահ։
2008 թվականի մարտին պարգևատրվել է Ֆրանսիայի Պատվո լեգեոնի շքանշանով։ Նրա պատվին է անվանվել 20043 EllenMacArthur աստերոիդը։
2009 թվականի հոկտեմբերին Մաքարթուրը հայտնել է պրոֆեսիոնալ սպորտը թողնելու իր մտադրության և  համաշխարհային տնտեսության ռեսուրսների և էներգիայի օգտագործման հարցերի վրա կենտրոնանալու մասին։
2010 թվականին նա ղեկավարել է իր անվան բարեգործական հիմնադրամը։


== Գրքեր ==
2002 թվականին Մաքարթուրը լույս է ընծայել «Taking on the World» («Նվաճելով աշխարհը») վերնագրով իր առաջին գիրքը։ 2010 թվականի սեպտեմբերին լույս է ընծայել երկրորդ ինքնակենսագրականը՝ «Full Circle» («Ամբողջական շրջան») վերնագրով։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Статья в Encyclopedia Britannica.
Официальный веб-сайт
Աստերոիդների ցանկ (277501-277600)

Աստերոիդների ցանկ (277401-277500)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (277601-277700)
 Աստերոիդների ցանկ (277401-277500)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (277601-277700)
Լազվիանի

Լազվիանի (վրաց.՝ ლაზვიანი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Մցխեթ-Մթիանեթ մարզի Դուշեթի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 900 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Դուշեթից հեռու է 9 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 67 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Վելիկոխուտորսկի գյուղական խորհուրդ (Խարկովի մարզ)

Վելիկոխուտորսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Великохутірська сільська рада), Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Շևչենկովսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Վելիկոխուտորսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 806 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 44.33 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 18.18 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 2 բնակավայր։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Կամպեստրի դա Սերրա

Կամպեստրի դա Սերրա (պորտ.՝ Campestre da Serra)՝ համայնք Բրազիլիայում, մտնում է Ռիու Գրանդի դու Սուլ նահանգի մեջ։ Մի մաս է կազմում Ռիու Գրանդի դու Սուլ նահանգի հյուսիսարևելյան մարզը։ Մտնում է տնտեսական կարգավիճակ ունեցող Վակարիայի գավառի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 3255 մարդ, ըստ 2006 թվականի տվյալների։ Տարածքը կազմում է 538,000 կմ2։ Բնակչության խտությունը՝ 6,1 մարդ/կմ²։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արտադրանքը կազմել է 44 892 585,00 (ըստ Բրազիլիայի ինստիտուտի աշխարհագրության և վիճակագրության տվյալների)։
Համախառն ներքին արտադրանքը մեկ շնչի հաշվով 2003 թվականին կազմում է 13 959,14 ռեալ (ըստ Բրազիլիայի ինստիտուտի աշխարհագրության և վիճակագրության տվյալների)։
Մարդկային զարգացման ինդեքսի պոտենցիալը 2000 թվականին կազմել է 0,782։
Պերվոմայսկոե (գյուղ, Մալովիսկայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊերվոմայսկոեՊերվոմայսկոե (ուկրաիներեն՝ Первомайське), գյուղ Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Մալովիսկայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պերվոմայսկոե գյուղում բնակվում էր 487 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Yummy

«Yummy», կանադացի երգիչ Ջասթին Բիբերի երգ, որը թողարկվել է 2020 թվականի հունվարի 3-ին՝ որպես գլխավոր սինգլ նրա սպասվող հինգերորդ ստուդիական ալբոմից։ «Yummy»-ն թողարկվել է Def Jam Recordings լեյբլի կողմից։ Երգի հեղինակներն են ինքը Ջասթին Բիբերը, Էշլի Բոյդը, Դենիել Հեքեթը, Ջեյսոն «Poo Bear» Բոյդը և Սաշա Սիրոտան։ Երգը դարձել է Բիբերի առաջին սոլո ձայնագրությունը վերջին երեք տարվա ընթացքում։


== Պատմություն ==
Երգի առաջին թիզերը իր պատկերով դաշնամուրի առաջ Բիբերը տեղադրել է սոցիալական ցանցերում 2019 թվականի դեկտեմբերի 23-ին։ Մի օր անց նա հայտարարել է սինգլի անոնսի մասին, բեռնելով դրա թրեյլերը ՅուԹյուբում, որտեղ ցուցադրվում էր, թե ինչպես է Բիբերը քայլում լքված լցակայանի մոտ։ Թրեյլերում նաև հայտարարվել է Հյուսիսային Ամերիկայով նրա սպասվող համերգային շրջագայության մասին, որը կսկսվի 2020 թվականի մայիսի 14-ին։


== Երաժշտություն ==
«Yummy»-ն R&B ժանրի երգ է՝ համատեղած փոփ-թրեփի ռիթմերի հետ։ Երգը բաղկացած է «հստակ բասային գծից և հնչեղ ստեղնաշարայիններից»։ Բիբերի ռեփը հնչում է կրկներգից առաջ, այն ժամանակ, երբ ինքը երգում է դա իր ֆալցետով երաժշտական բրիջում։ Forbes ամսագրից Բրայն Ռոլին անվանել է կրկներգը «գայթակղիչ», սակայն «անիմաստ»։ Երգը նվիրված է Բիբերի կնոջ՝ Հեյլի Բիբերին (նրանք պաշտոնապես ամուսնացել են 2018 թվականին)։


== Գնահատականներ ==
Երգը քննադատների և երաժշտական հրատարակությունների կողմից ոչ միանշանակ գնահատականներ է ստացել, որոնք գովել են «վառ» R&B ձայնագրությունը, բայց քննադատել «asinine» (անիմաստ, հիմար) տեքստը։ Դրական գնահատականներ են տվել Ռանիա Անիֆտոսը Billboard ամսագրից, Բրայան Ռոլին Forbes ամսագրից և Միքաել Վուդը Los Angeles Times թերթից։ Խառը և բացասական գնահատականներ են տվել Սեմ Մուրը NME ամսագրից (...«չարդարացված սպասելիքներ») և Էրիկ Տորրեսը Pitchfork հրատարակությունից («հիմար տեքստ և շեշտաշարժավոր ֆոն)։


== Երաժշտական տեսահոլովակ ==
«Yummy» երգի համար տեսահոլովակը նկարահանել է ռեժիսոր Բարդիա Զեյնալին, իսկ դրա պրեմիերան կայացել է 2020 թվականի հունվարի 4-ին։ Տեսահոլովակում Բիբերը հայտնվում է վարդագույն սանրվածքով և մասնակցում է մոդայական ռեստորանում ընթրիքի, որտեղ հյուրերը վառ գույներով մթերք են ուտում։


== Ձայնագրման մասնակիցներ։ ==
Ձայնագրման մասնակիցները ըստ Tidal-ի՝

Ջասթին Բիբեր՝ վոկալ, հեղինակ
Poo Bear՝ պրոդյուսեր, հեղինակ
Kid Culture՝ պրոդյուսեր
Սաշա Սիրոտա՝ պրոդյուսեր, հեղինակ
Էշլի Բոյդ՝ հեղինակ
Դենիել Հաքեթ՝ հեղինակ
Էլիյա Մարեթ-Հիթչ՝ օգնական միքսինգով
Չենաո Վանգ՝ ձայնային ռեժիսորի օգնական
Քրիս «TEK» Օ'Ռայան՝ ձայնագրում
Ջոշ Գադվին՝ ձայնագրում, միքսինգ, վոկալի պրոդյուսեր
Քոլին Լեոնարդ՝ ձայնագրում


== Հիթ-շքերթ ==
Illegal chart entered Billboardargentinahot100|23

Illegal chart entered Ireland4|8


== Հավաստագրեր ==


== Թողարկման պատմություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
 «Yummy». Փարիս Գյոբելի ֆիլմ
Ֆրանկ Ռայկարդ

Ֆրանկ Ռայկարդ (հոլանդերեն՝ Franklin Edmundo Rijkaard, սեպտեմբերի 30, 1962(1962-09-30), Ամստերդամ, Նիդերլանդներ), հոլանդացի ֆուտբոլիստ կենտրոնական կիսապաշտպան և մարզիչ։ Խաղացել է Հոլանդիայի «Այաքս», Պորտուգալիայի «Սպորտինգ», Իսպանիայի «Սարագոսա», «Բարսելոնա», Իտալիայի «Միլան» թիմերում։ Ազգային հավաքականում անցկացրել է 73 խաղ, խփել 10 գոլ։ 1988 թ Եվրոպայի չեմպիոն, միջմայրցամաքային գավաթի խաղարկման հաղթող (1989-90 և 1995). երկու անգամ՝ «Միլանի», մեկ անգամ՝ «Այաքսի» կազմում։


== Մարզչական գործունեություն ==
1995 - 1998 թվականներին Հոլանդիայի հավաքականի մարզչի օգնական, 
1998 - 2000 թվականներին Հոլանդիայի հավաքականի մարզիչ, 
2001 - 2002 թվականներին Ռոտերդամի «Սպարտայի» մարզիչ, 
2003 - 2008 թվականներին Իսպանիայի «Բարսելոնաի» մարզիչ, 
2009 - 2010 թվականներին Թուրքիայի «Գալաթասարայի» մարզիչ։ 
2011 - 2013 թվականներին Սաուդյան Արաբիայի հավաքականի մարզիչ։
Ճաշոց

Ճաշոց, Տոնամակ, Տոնանամակ, Տարեգիրք, ճաշի ժամերին՝ մինչև երեկոյան ժամերգությունը, եկեղեցում ընթերցվելիք նյութերի արարողական ժողովածու։ Ընթերցվելիք նյութը՝ «Ընթերցուածը», քաղված էր Հին և Նոր կտակարաններից, հատկապես Գործք Առաքելոցից, որին հաջորդում էին համապատասխան սաղմոսներ, կցուրդներ, ավելի ուշ՝ նաև շարականներ։


== Բովանդակություն ==
Ճաշոցի բովանդակությունը, Քրիստոսի ծննդից սկսած, տերունական տոների տարեկան տոնակարգի սահմանումն է՝ համապատասխան ընթերցվածներով։ Միջնադարյան մյուս ժողովածուների նման ճաշոցն էլ ունի իր տարատեսակները (երուսաղեմյան, մինչվկայասերյան և վկայասերյան), որոնց բոլորին բնորոշն այն է, որ տոները ամսաթվային չեն, այլ շարժական են՝ շաբաթվա օրերով սահմանված (օրինակ՝ «Զ կիրակի զկնի Հոգեգալստյան», որ նշանակում է՝ Հոգեգալուստի տոնից հետո վեցերորդ կիրակին)։ 


== Պատմություն ==
Սկսած 11-րդ դարից՝ ճաշոցի ժողովածուները փոփոխվել են։ Գրիգոր Բ Վկայասերի ջանքերով այնտեղ մուտք է գործել տոմարական տոնակարգը՝ տոների ամսաթվային նշումները, որ ճաշոցի ժողովածուների համար առավել կարևոր է, տերունական տոների կողքին ճաշոցում սահմանվել են նոր՝ հայկական տոներ՝ Մեսրոպ Մաշտոցի, Սահակ Պարթևի, Թարգմանչաց, Վարդանանց, Ղևոնդյանց, Վահան Գողթնացուն և բազմաթիվ այլ նշանավոր գործիչների ու պատմական իրադարձությունների նվիրված տոներ, որոնց թիվը հասնում է 76-ի (1154 թվական, Երևանի Մեսրոպ Մաշտոցի անվան Մատենադարան, ձեռագիր N 832)։ Դրանով ընդհանուր քրիստոնեական արարողական ժողովածուի դիմագիծը ազգայնանում է։ Գրիգոր Բ Վկայասերի «Տոնամակ» ճաշոցում փոխվել է նաև ընթերցվածների բովանդակությունը։ Հայկական նշված տոների օրերին Գործք Առաքելոցից և սաղմոսներից քաղված հատվածների փոխարեն եկեղեցում ընթերցվել են հայ գործիչների կյանքին ու գործին նվիրված համառոտ պատմություններ, որ ժողովածուում տեղագրելու համար մշակել էր Գրիգոր Վկայասերը՝ իր աշակերտ ու գործակից Կյուրակոսի հետ։ Ճաշոցի այս վերախմբագրությունը հիմք է հանդիսացել հայկական միջնադարյան մի նոր ժողովածուի՝ Տեր Իսրայել Խաչենցու «Հայսմավուրքի» համար։
Երբ Հայսմավուրքներն իբրև ինքնուրույն ժողովածուներ ավարտուն ձև են ստացել, անհրաժեշտություն է առաջացել մաքրելու ճաշոցը հետագայում մուծված տարրերից, որի հետևանքով մինչև այսօր գործում է թե՛ Հայսմավուրքն իր օրացուցային լրիվ կարգով ու սյուժետային պատմություններով, թե՛ ճաշոցի ժողովածուն՝ տերունական տոների շարժական, շաբաթական կարգով ու ընթերցվածների հին համակարգով։ 
Ճաշոցները նաև պատկերազարդվել են։ Երևանի Մեսրոպ Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահվող ճաշոցներից գեղարվեստական արժեքով առանձնանում է «Հեթում Բ թագավորի ճաշոցը» (1286 թվական, ձեռագիր N 979)։


== Պահպանված ճաշոցներ ==
Մեսրոպ Մաշտոցի անվան Մատենադարանում են պահվում հետևյալ ճաշոցները.

Հեթում Բ թագավորի ճաշոց (979)Ճաշոց (4656)Ճաշոց (4687)
Ճաշոց (4695)
Ճաշոց (4700)
Ճաշոց (4760)
Ճաշոց (4870)
Ճաշոց (4875)
Ճաշոց (4884)
Ճաշոց (4885)
Ճաշոց (4890)
Ճաշոց (5403)