Ալֆրեդ Վինդիշգրեց

Ալֆրեդ Վինդիշգրեց (ամբողջական անունըԱլֆրեդ Կանդիդ Ֆերդինանդ ցու Վինդիշգրեց (գերմ.՝ Alfred Candidus Ferdinand Fürst zu Windisch-Grätz, մայիսի 11, 1787(1787-05-11)[…], Բրյուսել, Austrian Netherlands, Սրբազան Հռոմեական կայսրություն - մարտի 21, 1862(1862-03-21)[…], Վիեննա, Ավստրիական կայսրություն), ավստրիական ֆելդմարշալ (1848), ով ղեկավարել է Պրահայի, Վիեննայի 1848-1849 թվականների, ինչպես նաև հունգարական ապստամբությունների ճնշումը։


== Ընտանիք ==
Ալֆրեդը հանդիսանում է Վինդիշգրեցների տոհմի ներկայացուցիչ։ Ծնվել է գրաֆ Իոսիֆ ֆոն Վինդիշգրեցի (1744-1802) և կամերգեր էրցհերցոգ Մարի Անտուանետի (1755-1793) ընտանիքում։ 1804 թվականին կայսեր կողմից ստացել է կայսերական իշխանի (ֆյուրստի) տիտղոս։
1817 թվականին ամուսնացել է արքայադուստր ՄրիԱ էլիանորայի (1796-1848) հետ, ով հանդիսացել է իշխան ֆոն Շվարցենբերգի 6-րդ դուստրը։ Ունեցել է յոթ երեխա։ Նրա թոռը՝ Ալֆրեդ III Վինդիշգրեցը, 1893-1895 թվականներին եղել է Ցիսլեիտանիայի նախարար-նախագահ։


== Զինվորական գործունեություն ==
1804 թվականին ընդունվում է զինվորական ծառայության Շվարցենբերգի Ուլանյան 2-րդ գնդում՝ որպես օբեր-լեյտենանտ։ Մասնակցել է հակաֆրանսիական ռազմարշավներին։ 1805 թվականին դարձել է ռոտմիստր, կռվել Ուլմի ճակատամարտում։ 1809 թվականի Ֆրանսիայի դեմ պատերազմում ծանր վիրավորվել է։
1813 թվականին արդեն ուներ փոխգնդապետի կոչում։ Աչքի է ընկել Լայպցիգի ճակատամարտում։
1814 թվականին ստացել է գնդապետի կոչում և պարգևատրվել Մարիա Թերեզայի ասպետական շքանշանով։ 1815
թվականին նշանակվել է Փարիզում ավստրիական զորքերի ռազմական կցորդը։ Ավելի ուշ Պրահայում ղեկավարել է բրիգադ և դիվիզիա։ 1833 թվականին ստացել է ֆելդմարշալ-լեյտենանտ զինվորական կոչում, իսկ 1840 թվականին նշանակվել Բոհեմիայում զորքերի հրամանատար։


== 1848-1849 թվականների ապստամբությունների ճնշում ==
Ալֆրեդ Վինդիշգրեց 1848 թվականի Վիեննայի ապստամբության օրերին գտնվում էր մայրաքաղաքում, որտեղ քննարկում էր Ֆրանսիայում հնարավոր հեղափոխության դեպքում դիտորթական բանակի հրամանատարի պաշտոնին նշանակվելու հարցը։ Մարտի 14-ին Վիեննայում իրադրության ոչ բարենպաստ զարգացման համատեքստում ստանում է արտակարգ իրավասություններ անկարգությունների վերացման համար, սակայն չափազանց դաժան լուծումների պատճառով կայսեր կողմից կրկին ուղարկվում է Պրահա։
Շուտով ահուզումներ են սկսվում նաև Պրահայում։ 1848 թվականի հունիսի 11-ին կրակահերթի հետևանքով սպանվում է Ալֆրեդ Վինդիշգրեցի կինը, իսկ որդին վիրավորվում։ Վինդիշգրեցը զորքերը կենտրոնացնում է Պրահայի մոտ և պաշարում այն։ Այնուհետև սկսւոմ է քաղաքի հրետակոծությունը և հունիսի 17-ին դաժանորեն ճնշում ապստամբությունը։
Երբ 1848 թվականի հոկտեմբերի 6-ին Վիեննայում սկսվեց ապստամբությունը (այդ օրը կախաղան է բարձրացվել ավստրիական ռազմական նախարար Լատուրը), հոկտեմբերի 16-ին Ալֆրեդ Վինդիշգրեցը ստացավ ֆելդմարշալի կոչում և դարձավ ամբողջ ավստրիական զորքերի հրամանատար, բացի (Ռադեցկու Իտալական կորպուսի։ Հոկտեմբերի 31-ին գրոհով վերցրեց մայրաքաղաքը և ապստամբների նկատմամբ դաժան հաշվեհարդար իրականացրեց։ Գնդակահարվածների մեջ էր նաև Ֆրանկֆուրտյան հավաքի պատգամավոր Ռոբերտ Բլումը։
Այնուհետև Ալֆրեդ Վինդիշգրեցը ղեկավարել է Հունգարական ապստամբության դեմ արշավը՝ Կապոլնայի ճակատամարտ հաղթելով գեներալ Դեբինսկուն։ Սակայն հետագայում գործել է անհաջող՝ Իսաշեգի ճակատամարտում պարտություն կրելով Գեորգիիցև նահանջելով դեպի Պեշտու։ Ապրիլի 12-ին Ալֆրեդ Վինդիշգրեցը ազատվում է հրամանատարի պաշտոնից։


== Կյանքի վերջին տարիներ ==
Ալֆրեդ Վինդիշգրեցը նշանակվում է Օլոմոուցի զորքերի հրամանատար։ 1850 թվականին ստացել է Մարիա Թերեզայի շքանշանի մեծ խաչ։
1859 թվականին Բեռլինում կատարում է առաջադրանք, իսկ 1861 թվականից եղել է Ռեիխստագի Վերին պալատի անդամ։
Հայտնի է նրա արտահայտած մտքերից մեկը, որը արտահայտում է նրա՝ մարդկանց հանդեպ վերաբերմունքը.


== Պարգևներ ==
Ոսկե գեղմի շքանշանի ասպետ (1830 թ.)
Մարիա Թերեզայի զինվորաման շքանշանի Մեծ խաչի ասպետ (1850 թ.)
Մարիա Թերեզայի զինվորաման շքանշանի ասպետ (02.05.1814 թ.)
Սուրբ Ստեփանոսի հունգարական թագավորական շքանշանի Մեծ խաչի ասպետ
Մավրիկիայի և Լազարի սրբերի շքանշանի Մեծ խաչի ասպետ (Սարդինիայի թագավորություն, 1814 թ.)
Սուրբ Գեորգիայի Կոստանտինյան շքանշանի ասպետ (Պարմայի գերցոգություն)
Սուրբ Անդրեաս առաքյալի շքանշան (Ռուսական կայսրություն, 28.10.1848 թ.)
Սուրբ Գեորգիի 4-րդ աստիճանի շքանշանի (Ռուսական կայսրություն, 03.08.1814 թ.)
Սուրբ Ալեքսանդր Նեվսկու շքանշան (Ռուսական կայսրություն, 17.10.1833 թ.)


== Ծանոթագրություններ ==