armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Օջախի երգը

Օջախի երգը, Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններից։ Գրվել է 1900 թվականի մայիսի 30-ին Բաքվում։ Մեկ ինքնագիր պահվում է Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի Թումանյանի ֆոնդում՝ №33(52)-ում։ Ինքնագիրը թանգարանին նվիրել է Արամ Նազարեթյանը, թեև այն եղել է Արսեն Բալայանի սեփականությունը, քանի որ վրան կա նրա անձնական կնիքը։


== Հրատարակում ==
Առաջին անգամ տպագրվել է 1935 թվականին «Խորհրդային գրականություն»-ում՝ 4-րդ համարի 79-րդ էջում, այնուհետև՝ «Երկերի ժողովածու»-ի 1-ին հատորի 495-րդ էջում։


== Պատմություն ==
«Օջախ»-ը կազմվել է 1890-ական թվականներին Բաքվի հայ մտավորկաններից։ Թումանյանը մտերիմ է եղել «Օջախ»-ի անդամներ Մկրտիչ Բեգլարյանի, Արամ Նազարեթյանի, Սիմեոն Հովվյանի, Սեդրակ (Արսեն) Բալայանի և Սահակ Մատինյանի հետ։ Բացի Օհայանից և Բեգլարյանից, մյուսները եղել են Հռիփսիմյան և Մեսրոպյան դպրոցների ուսուցիչներ։ Թումանյանը երկու անգամ է այցելել «Օջախ»-ի հանդիպումներին՝ 1895 թվականի գարնանը և 1900 թվականի մայիսին։
Սիմեոն Հովվյանի վկայությամբ՝ Թումանյանը ուրախ հումորով հորինված ոտանավորներ է նվիրել և՛ «Օջախ»-ին, և՛ առաջին անգամ «Օջախ» մտած հյուրերին։


== Ծանոթագրություններ ==
Ժուրավլիխա (այլ կիրառումներ)

Ժուրավլիխա, կարող է վերաբերել՝

Ժուրավլիխա - գետ Ռուսաստանում, Ժիլիխայի վտակ
Ժուրավլիխա - գետ Ռուսաստանում, Չարիշի վտակ
Ժուրավլիխա - գետ Ռուսաստանում, Պովալիխայի վտակ
(3998) Տեզուկա

(3998) Տեզուկա (անգլ.՝ Tezuka), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի հունվարի 1-ին Տակուո Կոջիմայի կողմից Չիյոդայում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,279786 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,833 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7265 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1257,3 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,286328 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,49° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(3998) Տեզուկա աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Լիպովի Դոնեց

Լիպովի Դոնեց (ռուս.՝ Липовый Донец), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Բելորեցկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Հյուսիսային Դոնեց գետի աջ ափին 1003 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 27 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 05010400112107000010726
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 107001072
Ավազանի կոդը - 05.01.04.001
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Լանդիշևո

Լանդիշևո (ուկրաիներեն՝ Ландишове), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վալկիի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1843 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Լանդիշևո գյուղում բնակվում էր 126 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 7,19 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 17,52 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ջղին

Ջղին (Ջղուն, Ջղին, Գյոլ Ջղին, Ջղոնա) Ուրծ գավառի հինավուրց բնակավայրերից է։ Գտնվում է Վեդի գետի ձախ՝ Մանկուկ Վտակի աջ կողմում։ Այս գյուղի մասին տեղեկություններ գրեթե չկան։


== Պատմություն ==
1330 թվականին հիշատակվել է Կիրակոս Երզնկացի գրչի կողմից օրինակված «Ավետարանիչի» հիշատակարանում։ Պահպանվել են երկու գերեզմանոցներ` առաջինը գտնվում է բլրի վրա, գյուղամիջում, որը մեզ հասել է ավերված վիճակում և հիմնականում պահպանվել են տապանաքարերը։ 1925-1945 թվականներին բնակավայրի խոշորացման պատճառով լքվել է։ Մեզ հասել է Գերեզմանոցը տասերորդ դարից։ Գյուղատեղի հարավային ծայրին՝ Խաչի ձոր տանող ճանապարհին, պահպանվում են տեղահան արված ու կողք կողքի շարված տասից ավելի խաչքարեր, դրանցում կան նաև 1522, 1523 թվականներին գեղաքանդակ խաչքարեր։
Գյուղի վերաշինման առիթով 1951 թվականին կանգնեցվել են երկու խաչքարեր, որոնցից մեկն ունի 1.57 մետր բարձրություն, 0.85 մետր լայնություն և 0.30 մետր հաստություն այն կերտվել է Խաչատուր քարգործի կողմից, որի վերևի մասը կոտրված է։ Երկրորդ խաչքարի բարձրությունը 1.8 մետր է , լայնությունը 0.82 մետր և հաստությունը 0.25 մետր։ Խաչքարի վրա քանդակված է գյուղի ենթադրյալ հիմնադիրի անունը՝ Մարգար։ Այս խաչքարը նույնպես կերտվել է Խաչատուր քարգործի կողմից։ 1604 թվականին Ջղոնան, ինչպես և գավառի այլ գյուղեր հայաթափվել են։ 1330 թվականից մեզ է հասել Ջղոնա անապատում գրված մի հիշատակարան։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Շահինյան Ա., Հայաստանի միջնադարյան կոթողային հուշարձանները. IX-XIII դարերի խաչքարերը, Երևան, 1984։
Հակոբյան Ս., Արարատի մարզ, Երևան, 2010։
Կորի փողոց (Երևան)

Կորի փողոց, փողոց Երևանի Կենտրոն վարչական շրջանում։


== Տվյալներ ==
Սկսվում է Տիգրան Մեծի պողոտայից (Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի մոտից) և դուրս գալիս դեպի Երվանդ Քոչարի փողոց (ոսկու շուկայի մոտ), այնուհետև շարունակվում դեպի Քաջազնունու փողոց։


== Պատմություն ==
Նախկինում փողոցը սկիզբ էր առնում այժմյան Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցու մոտակայքից՝ Գետառ գետի ձախ ափի հայկական տների սկզբնամասից։ Ձգվում էր հին տների լաբիրինթոսով ու կեռմաններով և այդ պատճառով էլ կոչվում էր Կրիվոյ (ռուս.՝ кривой՝ ծուռումուռ)։ Փողոցը նախկինում երկար էր, և նրան հարող տների բակերը կոչվում էին Կրիվոյ քուչա կամ մայլա։


== Հատվող փողոցներ ==
Արհեստավորների 1-ին փողոց
Երվանդ Քոչարի փողոց
Երվանդ Քոչարի փողոցի անցուղի


== Նշանակալի օբյեկտներ ==
Գևորգ Էմինի անվան №182 ավագ դպրոց


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		


== Տես նաև ==
Երևանի փողոցների ցանկ
Երևանի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
Երևան քաղաքի հասցեների տեղեկատու, Երևան, 1983, էջեր 369-506, Երևան քաղաքի փողոցների անվանումները
Սերգեյ Ավագյան,  Երևանի փողոցները, Երևան, «ՎՄՎ-ՊՐԻՆՏ», 2010 — 272 էջ։
Պրոխոդի (գյուղ, Կրասնոպոլիեի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊրոխոդիՊրոխոդի (ուկրաիներեն՝ Проходи), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Կրասնոպոլիեի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պրոխոդի գյուղում բնակվում էր 62 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Հայկական փողոց (Սինգապուր)

Հայկական փողոց (անգլ.՝ Armenian Street, չինարեն՝ 亚米尼亚街), փողոց Սինգապուրի Կենտրոնական տարածաշրջանի Թանգարանների շրջանում։ Հայերի բնակության հիմնական վայր։


== Պատմություն ==
Հայկական փողոց սկսվում է Քոլմանի փողոցից (Coleman Street) և ձգվում մինչև Ստեմֆորդ ռոուդի  (Stamford Road) ու Վաթեռլոո սթրիթի (Waterloo Street) հատման վայրը։
Փողոցն առաջին անգամ քարտեզի վրա նշվել է 1836 թվականին իռլանդացի ճարտարապետ Ջորջ Քոլմանի (անգլ.՝ George Drumgoole Coleman) կողմից։ Սկզբում այն անվանում չի ունեցել, չինացիները կենցաղային խոսքում այն կոչել են Սենգ Փոխ Սին Չու, ինչը թարգմանաբար նշանակում է «Սենգ Փոխի շենքի հետևի մաս»։ Թան Սենգ Փոխը՝ Թան Ախ Խուի որդին և Սիհ Յու Չինի (Seah Eu Chin) զարմիկը, 19-րդ դարում Սինգապուրում հայտնի է եղել որպես ափիոնով հարստացած ֆերմեր և առաջին չինացին Սինգապուրի մունիցիպալ խորհրդում։
Ժամանակի ընթացքում փողոցն սկսել է կոչվել Հայկական, որի անվանումը վկայում է Սինգապուրում հայերի բնակության ժամանակի մասին։ Սկզբում այն հայկական Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցու մոտ գտնվելու պատճառով կոչվել է «Հայկական եկեղեցու փողոց», որը հետագայում կրճատվել է ու դարձել «Հայկական փողոց»։
Հայկական փողոցում տեղակայված են մի շարք տեսարժան վայրեր, որոնցից են ժամանակակից արվեստների առաջին և միակ անկախ  կենտրոնը Սինգապուրում (The Substation), Թաո Նենի հին դպրոցը (Old Tao Nan School), որը ներկայում Պերանական թանգարանն է (Peranakan Museum) և մտնում է Ասիական քաղաքակրթությունների թանգարանի (Asian Civilisations Museum) կազմի մեջ։ Թանգարանի նմուշները պատմում են Չինաստանի քաղաքակրթության ու մշակույթի մասին, ինչպես նաև մշտապես գործում է «Պերանականների ժաանգություն» ցուցադրությունը, որը ներկայացնում է Պերանականների հարուստ նյութական ժառանգությունը, որոնք ապրել են ինդոնեզական կղզեխմբի կղզիներում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Victor R Savage, Brenda S A Yeoh (2004), Toponymics A Study of Singapore's Street Names, Eastern University Press, ISBN 981-210-364-3
Ռոբ Ռոյ (վեպ)

Ռոբ Ռոյ (անգլ.՝ Rob Roy), Վալտեր Սքոթի պատմավեպ, հրապարակված 1817 թ.։ Վեպում պատմվում է Շոտլանդիայի ազգային հերոս Ռոբ Ռոյի մասին։
Վեպը հանդիպել է բարեհաճ ակնարկների և վաճառվել չափազանց լավ։ Վալտեր Սքոթը արժանացավ Շեքսպիրի հետ համեմատվելուն։ Հրատարակումից հետո երկու շաբաթվա ընթացքում վաճառվեց ողջ տպաքանակը, որը կազմում էր 10 հազար պատճեն (այդ ժամանակների համար դա ապշեցուցիչ թիվ էր)։


== Նախապատմությունը ==
Իր աշխատանքը սկսելուց առաջ Սքոթը կրկին դիմեց Constable & Co. հրատարակչությանը, ում դեռ վաղուց խոստացել էր «Շոտլանդիայի պատմությունը»։ Նա նաև դժգոհ էր իր նախորդ հրատարակիչ Ուիլյամ Բլեքվուդից, ով վատ վաճառքի պատճառով հրաժարվել էր թողարկել «Պանդոկապետի պատմվածքները» շարքի առաջին վեպերի՝ «Պուրիտանի» և «Սև թզուկի» կրկնակի տպաքանակները։ Վերնագիրը նույնպես առաջարկված էր Կոնստեբլի կողմից, քանի որ Սքոթը նախընտրեց ավելի քիչ բանի մասին «խոսող» անվանում։
1817 թ. մայիսին Կոնստեբլը ստորագրեց պայմանագիրը, իսկ օգոստոսին Վալտեր Սքոթը սկսեց գրել նոր գիրքը։ Վեպի աշխատանքը դանդաղեց հեղինակի հիվանդության պատճառով, որի արդյունքում Սքոթը ստիպված էր մշտապես լաունդանում ընդունել, և հազիվ փրկվեց սովամահությունից խիստ դիետայի պատճառով։ Հնարավոր է, որ հենց այս պատճառով է, որ «Ռոբ Ռոյի» գործողությունները ընթանում են ավելի արագ, քան Սքոթի մյուս ստեղծագործություններում։ Դեկտեմբերի սկզբին վեպը ավարտին է հասցվում և ամսի 30-ին հրապարակվում։


== Արտաքին հղումներ ==
 'Rob Roy' Գուտենբերգ նախագծի կայքում
Լուկա Կոբերիձե

Լուկա Կոբերիձե (վրաց.՝ ლუკა კობერიძე, սեպտեմբերի 9, 1994, Թբիլիսի, Վրաստան), վրացի ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։ Հանդես է գալիս ուկրաինական «Դեսնա»-ի կազմում։


== Ակումբային կարիերա ==


=== «Զուգդիդի» ===
Լուկան «Զուգդիդի» ֆուտբոլային ակումբի սան է։ Թիմի հիմնական կազմում սկսել է հանդես գալ 2012 թվականին։ Թիմի կազմում անցկացրած 3 մրցաշրջանի ընթացքում Լուկան մասնակցել է 29 հանդիպման։


=== «Գուրիա» ===
2015 թվականին Կոբերիձեն տեղափոխվել է վրացական «Գուրիա»։ Թիմի կազմում անցկացրել է 1 մրցաշրջան։


=== «Դեսնա» ===
2016 թվականի մարտին Լուկա Կոբերիձեն պայմանագիր է կնքել ուկրաինական «Դեսնա»-ի հետ։
Ուկրաինայի առաջնությունում իր դեբյուտը Լուկան նշել է մարտի 26-ին՝ «Գելիոսի» դեմ խաղում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էջը soccerway.com կայքում
Էջը transfermarkt.com կայքում
Մոգոյտույի շրջան (Անդրբայկալյան երկրամաս)

Մոգոյտույի շրջան (ռուս.՝ Могойтуйский район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Անդրբայկալյան երկրամասում։
Ստեղծվել է 1942 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Մոգոյտույ։


== Աշխարհագրություն ==
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 6230 կմ²։


== Բնակչություն ==
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 28922 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 4,64 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի Կառավարության կայք. Տարածաշրջանների մասին տարաբնույթ տեղեկություններ։ Անհրաժեշտ է փնտրել ըստ շրջանի անվանման։ (ռուս.)
Վիվենդի

Vivendi, ֆրանսիական ընկերություն։ Հիմնադրվել է 1853 թվականին։ Շտաբ-բնակարանը գտնվում է Փարիզում։ Ըստ 2008 թվականի տվյալների ընկերությունը ունի 25 միլիարդ եվրոյի շրջանառություն։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայքը
Նաիրա Մուրադյան

Նաիրա Մուրադյան (ծնվ. 1961, Երևան), անիմացիայի հայ ռեժիսոր, նկարիչ։


== Կենսագրություն ==
1977 թվականին ընդունվել է Երևանի Փանոս Թերլեմեզյանի անվան գեղարվեստի ուսումնարան։ 1980 թվականից աշխատանքի է անցել «Հայֆիլմ» ստուդիայի անիմացիայի բաժնում՝ որպես բեմադրող նկարիչ։ Համագործակցել է նաև տարբեր թատրոնների, 2000 թվականից՝ հեռուստատեսության հետ։ 2002 թվականին սկսել է աշխատել «Փետուրի թռիչքը» 7-մասանոց անիմացիոն շարքի վրա։ 2010 թվականից ընթացքի մեջ են 10-մասանոց «Աստվածաշնչյան պատմություններ» և 6-մասանոց «Հրեշտակը քաղաքում» անիմացիոն շարքերը։ 2005 թվականին «Ճանապարհ» ֆիլմի համար արժանացել է Երևանի «Ոսկե ծիրան» ՄԿՓ-ի մրցանակին, 2006 թվականին «Զինվորիկը» ֆիլմի համար՝ «Անիմայովկա» ՄԿՓ-ի մրցանակին (Բելառուս)։


== Ֆիլմացանկ ==
Գնա խաղաղությամբ (1999, խաղարկ., նկարիչ։ Ռեժիսոր՝ Զ. Բեկ-Գասպարենց)։
Հազար ու մի հնարք (1981, նկարիչ։ Ռեժ.՝ Լ. Սահակյանց)։
Երեք հեքիաթ (Թագավորն ու հյուսնը, 1983, նկարիչ։ Ռեժ.՝ Յ. Մուրադյան)։
Փոքրիկ հողագործը (1983, նկարիչ։ Ռեժ.՝ Ռ. Սահակյանց)։
Ոսկե պայտը (1984, նկարիչ։ Ռեժ.՝ Ա. Վաթյան)։
Ո՞վ է քո ընկերը (նկարիչ։ Ռեժ.՝ Յ. Մուրադյան)։
Արձագանք (1986, նկարիչ։ Ռեժ.՝ Լ. Սահակյանց)։
Նռնենիները (1987, նկարիչ։ Ռեժ.՝ Յ. Մուրադյան)։
Վարդավառ (1989, նկարիչ, ռեժ.՝ Յ. Մուրադյան)։
Խորհուրդներ ամերիկացի ճանապարհորդին (1990, նկարիչ։ Ռեժ.՝ Յ. Մուրադյան)։
Տան խաղաղ հովտում (1991, նկարիչ։ Ռեժ.՝ Յ. Մուրադյան)։
Հայոց գրեր (1992, նկարիչ՝ Զ. Թանգյանի հետ, ռեժ.՝ Յ. Մուրադյան)։
Ջիքը և Ջաքը (1993, նկարիչ։ Ռեժ.՝ Յ. Մուրադյան)։
Այդ ոչինչը ես եմ (1994, սցենարի հեղինակ։ Ռեժ.՝ Յ. Մուրադյանի հետ)։
Երեք զանգակ (2004, տիկնիկներ, դեկորներ՝ Ա. Հովհաննիսյանի, Ա. Բոգաչովի, Ե. Բոգաչովայի, Յ. Մուրադյանի հետ։ Ռեժ.՝ Գ. Մարտիրոսյան)։
Ճանապարհ (2004, ռեժիսոր, սցենարի հեղինակ, նկարիչ)։
Երեք պոետ և Չարենց (2004, ռեժիսոր, սցենարի հեղինակ, նկարիչ)։
Անցած լինի (2005, ռեժիսոր, նկարիչ, անիմ.)։
Զինվորիկը (2006, ռեժիսոր, սցենարի հեղինակ, նկարիչ)։
Ամեն ինչ անցյալում է (2006, ռեժիսոր, սցենարի հեղինակ, նկարիչ)։
Բիթլիս (2008, նկարիչ։ Ռեժ.՝ Յ. Մուրադյան)։
Փոքրիկ տրոլների կյանքից (2008, ռեժիսոր, նկարիչ, անիմ.)։
Այդ օրը (2010, ռեժիսոր, սցենարի հեղինակ, նկարիչ)։
Բալետ (2012, ռեժիսոր, սցենարի հեղինակ՝ Մ. Պետրոսյան հետ, նկարիչ)։


== Ծանոթագրություններ ==
Ռուսական գվարդիական հուշարձան (Սոֆիա)

Ռուսական գվարդիական հուշարձան, 1877-1878 թվականների ռուս-թուրքական պատերազմում Բուլղարիայի տարածքում զոհված գեներալներ Վասիլի Կատալեյի  և Դմիտրի Ֆիլոսոֆովի հուշարձանը։ Գտնվում է Բուլղարիայի մայրաքաղաք Սոֆիայում՝ Ցարգորոդյան մայրուղու վրա գտնվող բուլվարում, Բուլղարական հեռագրական գործակալության շենքի դիմաց։


== Պատմություն ==
1877 թվականի դեկտեմբերի 21-ին 3-րդ գվարդիական հետևակային դիվիզիան հետապնդում էր Արաբակոնակից, Շանդորնիկից և Դաշքեսանից նահանջող թուրքերին։ Շարասյունը գլխավորում էին դիվիզիայի հրամանատար գեներալ-լեյտենանտ Կատալեյը և 1-ին բրիգադի հրամանատար գեներալ-մայոր Ֆիլոսոֆովը։ Միրկովո գյուղում՝ Պետրիչի կիրճի մուտքի մոտ, նահանջող թուրքական զորքերի համար կազմակերպվել էր լավ քողարկված դարանակալություն։ Ռուսական շարասյանը թույլ տալով մոտենալ՝ 700 քայլի վրա թուրքերը ուժեղ հրազենային կրակ բացեցին հիմնականում դիվիզիայի հրամանատարական շքախմբի ուղղությամբ։ Գեներալ Ֆիլոսոֆովը ծանր վիրավորվեց, իսկ Կատալեյը տեղում սպանվեց։ Վերցնելով զոհված հրամանատարի մարմինը և վիրավոր գեներալ Ֆիլոսոֆովին՝ շքախումբը ետ քաշվեց հետևակի մոտ, որը մարտական դիրքեր էր զբաղեցրել։ Վիրավոր Ֆիլոսոֆովը մահացավ նույն օրը՝ Օրհանում։
Ռուսական գվարդիական հուշարձանը կառուցվել է 1885 թվականին՝ 3-րդ գվարդիական հետևակային դիվիզիայի զինծառայողների կամավոր հանգանակությունների  հաշվին։ Սոֆիայում այն հայտնի էր որպես «Ռուս գեներալների հուշարձան»։ 1942 թվականին հուշարձանն ավերվել է ֆաշիստ-բուլղարացի սպայի հրամանով։ 1978 թվականին հուշարձանն ամբողջությամբ վերականգնվել է։
1989 թվականին՝ Բուլղարիայի կոմունիստական կուսակցության իշխանությունից հեռանալուց հետո, ոչ մի պետական մարմին չի զբաղվել հուշարձանի խնամքով. գողացվել են մետաղական շինվածքները, երեսապատման սալերը և այլն։ 2007-2008 թվականներին հուշարձանն ամբողջությամբ վերականգնվել է։ Անհրաժեշտ միջոցները տրամադրել են Բուլղարիայի լրատվամիջոցների ասոցիացիան, «Ռուսսոֆիլյա» ազգային շարժումը, Հանուն խաղաղության ռուսական հիմնադրամը (Մոսկվա), «Ռուսնեֆտեքիմ Բոլկանսը» ակցիոներական ընկերությունը, Մելիք Փաշաևի և Ստեֆան Շարլոպովի հիմնադրամները։
Հանդիսավոր բացումը կայացել է 2008 թվականի փետրվարի 19-ին։ Ողջույնի խոսքով հանդես են եկել Մաքսիմ Մինչևը (Բուլղարական հեռագրական գործակալության տնօրեն), Ենչո Մոսկովը («Ռուսսոֆիլյա» ազգային շարժման նախագահ), Անատոլի Պոտապովը (ՌԴ ներկայացուցիչը Բուլղարիայում), Կաուկո Յանսեն (Ֆինլանդիայի դեսպանորդը Բուլղարիայում) և ուրիշներ։ Բացմանը ներկա են եղել նաև Սոֆիայում Ռուսական ուղղափառ եկեղեցու վանահայր Ալեքսանդր Կորյագինը, Պահեստազորի սպաների և սերժանտների միության նախագահ գեներալ Ստոյան Տոպալովը, ռուսական մշակութատեղեկատվական կենտրոնի տնօրեն Վլադիմիր Իվանովը և ուրիշներ։ Հաջորդ օրը՝ 2008 թվականի փետրվարի 20-ին, հուշարձանին ծաղիկներ է դրել անձամբ Բուլղարիայի նախագահ Գեորգի Պիրվանովը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Памятник русских генералов в прошлом и сегодня
Յաստրեբիխա (այլ կիրառումներ)

Յաստրեբիխա, կարող է վերաբերել՝

Յաստրեբիխա - գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վոլոգդայի մարզում
Յաստրեբիխա - գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Նեմիրովի շրջանում
(4784) Սեմքերին

(4784) Սեմքերին (անգլ.՝ Samcarin), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1984 թվականի փետրվարի 28-ին Անրի Դեբեոնի կողմից Լա Սիլյայում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,677481 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3722 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9828 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1600,25 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,224965 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,54° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(4784) Սեմքերին աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Յաանիկա

Յաանիկա (էստ․՝ Jaanika), գյուղ Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Նիսսի շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 45 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Թոմ Դայս

Թոմ Դայս (նոյեմբերի 25, 1989(1989-11-25), Էկլո, Էելքլո, Արևելյան Ֆլանդրիա, Ֆլանդրիա, Բելգիա), բելգիացի երգիչ և երգահան։ 2008 թվականին նա զբաղեցրեց 2-րդ տեղը ֆլամանդական X Factor-ում։ 2010 թվականին Օսլոյում ներկայացրել է Բելգիան Եվրատեսիլ երգի մրցույթում։ Մրցույթում նա զբաղեցրեց 6-րդ հորիզոնականը իր "Me and My Guitar" երգով (Կիսաեզրափակչում նա առաջին տեղում էր)։ Նրա արդյունքը Բելգիայի համար ոգևորիչ էր, քանի որ Բելգիան 2005 թվականից սկսած, երբ արդեն կիսաեզրափակիչները առաջ եկան, եզրափակչում չէր հայտնվել։


== Կենսագրություն ==
Դայսը կիթառ նվագել սովորել է մանկություց։ Երգեր գրել սկսել է պատանեկական տարիքից, երբ 15 տարեկանում միացավ The Dice խմբին, որտեղից էլ առաջացավ նրա Դայս անվանումը։


== Կարիերա ==


=== 2008-2009:Առաջընթաց ===
2008 թվականին նա սկսեց մասնակցել ֆլամանդական X Factor-ին, որպես Մաուրիս Էնջելենի սան։ 2009 թվականին ստացավ TMF Awards-ի կողմից «Լավագույն նոր արտիստ» մրցանակը, խլելով այն Ջեսպեր Էրկնեսից։
2009 թվականի մայիսին Թոմը կրկին սկսեց աշխատել Էնգելենի հետ, զբաղվելով իր առաջին ալբոմի աշխատանքներով։


=== 2009-2011:Եվրատեսիլ երգի մրցույթ և Teardrops ալբոմ ===
2009 թվականի նոյեմբերի 25-ին (Դայսի ծննդյան օրը), ֆլամանդական հեռարձակող Vlaamse Radio- en Televisieomroep (VRT)-ը ընտրեց Թոմ Դայսին որպես Բելգիայի ներկայացուցիչ Եվրատեսիլ 2010 երգի մրցույթում, Օսլոյում։ Երգի ընտրությունը կայացավ 2010 թվականի մարտի 7-ին։ Երգը, որի համահեղինակներն էին Աշլիյ Հիկլինը, Ջեորեն Սվինեն և Դայսը, կոչեցին "Me and My Guitar"(Ես և իմ կիթառը)։ Երգը դարձավ Բելգիայում առաջատարներից, իսկ Լյուքսեմբուրգում Walloon չարթում զբաղեցրեց 7-րդ հորիզոնականը։ Մրցույթում նա հասավ հաջողության, զբաղեցնելով 1-ինը՝ կիսաեզրափակչում և 6-րդ հորիզոնականը՝ եզրափակչում։

Կիսաեզրափակչում Դայսը ստացավ հետևյալ միավորներըԵզրափակչում Դայսը ստացավ հետևյալ միավորները2010 թվականի ապրիլին նա թողարկեց իր առաջին ձայնասկավառակը Teardrops-ը։ Նույն թվականի օգոստոսին նա ձայնագրեց "Lucy" սինգլը, թվով երրորդը ալբոմում։ Նոյեմբերին ձայնագրեց "A Thousand Years" չորրորդ սինգլը։ 2011 թվականի մարտին "Il nous faut" սինգլը։ Այս ալբոմը դարձավ Բելգիայում առաջինը։


=== 2012-ից մինչև հիմա ===
2012 թվականի փետրվարին Դայսը թողարկեց "Utopia" սինգլը, որը գլխավորեց նրա 2012 թվականի մայիսին թողարկած Heart for Sale ձայնասկավառակը։ Ալբոմի երկրորդ սինգլև կոչվեց "Out At Sea", երրորդը "Drive Me to Paris"(2012 թվականի հոկտեմբեր)։


== Սկավառակագրություն ==


=== Ձայնասկավառակներ ===


=== Սինգլներ ===


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Օվիդիոպոլ

Օվիդիոպոլ (ուկրաիներեն՝ Овідіополь), քաղաքատիպ ավան Ուկրաինայի Օդեսայի մարզի Օվիդոպոլի շրջանում, շրջկենտրոն։
2011 թվականի տվյալներով Օվիդիոպոլ քաղաքատիպ ավանում բնակվում էր 11 741 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 12,52 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 944,08 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Դիեգո Լոպես

Դիեգո Լոպես Ռոդրիգես (իսպ.՝ Diego López Rodríguez, նոյեմբերի 3, 1981(1981-11-03), Paradela, Լուգո, Գալիսիա, Իսպանիա), իսպանացի պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ, իտալական Միլան ակումբի դարպասապահը։


== Կարիերա ==


== Ռեալ Մադրիդ ==
Լոպեսը ծնվել է Պարադելայում, Լուգո , Գալիսիա։
Երիտասարդ Լոպեսն ավարտել է հայրենի երկրի դպրոցը, այնուհետև տեղափոխվել է Ռեալ Մադրիդ, երբ 19 տարեկան էր։ 
Սկզբում խաղում էր Ռեալ Մադրիդ 3-րդ ակումբում։ Այնուհետև վարձավճարով գնաց Ալկորկոն։
Լավ մրցաշրջան անցկացնելով նա տեղափոխվեց Ռեալ Մադրիդ 2-րդ ակումբ։ Ռեալ Մադրիդ 2-րդ ակումբից նա տեղափոխվեց 1-ին ակումբ։ Այստեղ անցկացրեց 2 հանդիպում և տեղափոխվեց Վիլյառեալ։


== Վիլյառեալ ==
2007 թվականի հունիսի վերջին Լոպեսը ստորագրեց պայմանագիր Վիլյառեալի հետ՝ € 6 միլիոն արժեր տրանսֆերը։
2008-2009 թվականներին Լոպեսն արդեն 5-րդ մրցաշրջանն էր անցկացնում Վիլյառեալի կազմում։ Այս մրցաշրջանում Լոպեսի հետ միասին նրանք պայքարեցին և կարողացան դուրս գալ Եվրոպա լիգա։
2012 թվականը վերջին տարին էր Վիլյառեալում։ Նա տեղափոխվեց Սևիլյա։


== Սևիլյա ==
2012 թվականի մայիսի 22-ին պայմանագիր կնքեց Սևիլյայի հետ։ Պայմանագիրը նախատեսված էր 5տարով՝ տրանսֆերի արժեքը €3.5 մլն։ Նա պետք է փոխարիներ Անդրես Փալոփին:


== Վերադարձը "Ռեալ Մադրիդ" ==
2013 թվականի հունվարի 25-ին Դիեգո Լոպեսը պայմանագիր ստորագրեց իր նախկին ակումբի՝ Մադրիդի Ռեալի հետ, որն, ըստ պայմանավորվածության, պետք է գործի մինչև 2017 թվական։ Տրանսֆերի արժեքը կազմեց 3.5 միլիոն եվրո։ Լոպեսի վերադարձը Մադրիդ պայմանավորված էր այն բանով, որ նա պետք է փոխարիներ Իկեր Կասիլյասին, ով վնասվածք էր ստացել։ Լոպեսն իր առաջին հանդիպումն անցկացրեց 2013 թվականի հունվարի 30-ին՝ Իսպանիայի գավաթի կիսաեզրափակիչ հանդիպման ժամանակ, երբ թիմը մրցում էր Բարսելոնայի հետ (1։1)։ Այդ խաղից հետո սկսեց հաճախ հայտնվել թիմի մեկնարկային կազմում և իր վստահ խաղով սկսեց հաղթել Իկեր Կասիլյասի հետ մրցավազքում։


== Հավաքականի կազմում ==
Իսպանիայի ազգային հավաքական հրավիրվել է 2009 թվականի Կոնֆեդերացիայի գավաթի խաղարկության ժամանակ, սակայն խաղադաշտ դուրս չի եկել։ Ազգային հավաքականի կազմում միակ հանդիպումն անցկացրել է 2009 թվականի օգոստոսի 12-ին, երբ թիմը Սկոպյեում մրցում էր Մակեդոնիայի ազգային հավաքականի հետ (3։2), որի ժամանակ դուրս է եկել փոխարինման երկրորդ խաղակեսում Պեպե Ռեյնայի փոխարեն և խաղի մնացած հատվածում գոլ բաց չի թողել։


== Հղումներ ==
Դիեգո Լոպեսը www.lfp.es կայքում
Դիեգո Լոպեսը www.bdfutbol.com կայքում
Դիեգո Լոպեսը www.national-football-teams.com կայքում
Մարմնային անկյուն

Մարմնային անկյուն, տարածության մաս, որը սահմանափակված է կոնական մակերևույթով։ Մարմնային անկյան մասնավոր դեպքերն են եռանիստ և բազմանիստ անկյունները։ Այն չափվում է կոնական մակերևույթի գագաթը որպես կենտրոն ունեցող ոլորտից մարմնային անկյունով անջատվող մասի Տ մակերեսի և ոլորտի շառավղի քառակուսու հարաբերությամբ, ուստի այն չափվում է վերացական թվով։

Մարմնային անկյան չափման միավորն է ստեռադիանը։
Եվգենի Կոնյուխով

Եվգենի Անատոլևիչ Կոնյուխով (ռուս.՝ Евгений Конюхов, նոյեմբերի 21, 1986(1986-11-21), Մուրոմ (Վլադիմիրի մարզ)), ռուս ֆուտբոլիստ, Մոսկվայի «Տորպեդո» ակումբի դարպասապահ։


== Կարիերա ==
Ծնվել է Մուրոմում, որտեղ էլ տեղի մարզադպրոցում սկսել է զբաղվել ֆուտբոլով։ Կարիերան սկսել է Վիկսում, որտեղ խաղացել է «Մետալուրգ» ակումբում։
Նրա առաջին պրոֆեսիոնալ ակումբը եղել է մարզային կենտրոնի «Տորպեդոն»։ Երկու մրցաշրջանից հետո հրավեր է ստացել տեղափոխվել «Նիժնի Նովգորոդ»։
2012 թվականին հրավեր է ստացել Նովոսիբիրսկի «Սիբիր» ֆուտբոլային ակումբից։ Կոշտ մրցակցության պատճառով ստիպված է եղել խաղալ «Տյումենում»։
2013 թվականի ամռանը պայմանագիր է կնքել Մոսկվայի «Տորպեդո» ակումբի հետ։
2014 թվականի ամռանը 3 տարվա պայմանագիր է կնքել Սամարայի «Կռիլյա Սովետով» ակումբի հետ։ 2014 թվականի հուլիսի 6-ին Ձեռժինսկի «Խիմիկի» հետ խաղում կատարել է նորամուտը ակումբի կազմում, որտեղ հետ է մղել 11 մետրանոցը։
2015 թվականին «Կռիլյա Սովետովի» հետ հանդես է եկել Պրեմյեր լիգայում, որտեղ նորամուտը նշել է Մախաչկալայի «Անժիի» դեմ խաղում։ Առաջնության վերջին հանդիպումն անցկացրել է 2019 թվականի մայիսի 26-ին ԲԿՄԱ-ի դեմ (0:6)։ Մեկ տարի անց պայմանագրի ավարտից հետո հեռացել է ակումբից։
2020 թվականի հուլիսի 30-ին վերադարձել է Մոսկվայի «Տորպեդո»։


== Ձեռքբերումներ ==
Երկրորդ դիվիզիոնի «Հարավ» տարածաշրջանի հաղթող - 2010։
«Հարավ» տարածաշրջանի երկրորդ դիվիզիոնի լավագույն դարպասապահ - 2008։
2008 թվականին «Հարավ» տարածաշրջանի երկրորդ դիվիզիոնի հավաքականի կազմում դարձել է ՊՖԼ «Նադեժդա» գավաթի դափնեկիր և հռչակվել մրցաշարի լավագույն դարպասապահ։
Ռեկորդ է սահմանել 2008 մրցաշրջանում՝ առաջին գնդակն իր դարպասը բաց թողնելով միայն առաջնության 14-րդ խաղում։ «Չոր» շարքը կազմել է 1224 րոպե, իսկ հաշվի առնելով Ռուսաստանի գավաթի խաղերը՝ 1404 րոպե։
2015 թվականին «Կռիլյա Սովետովի» հետ Պրեմյեր լիգա դուրս գալով՝ առաջին խաղում շարունակել է պաշտոնական հանդիպումների չոր շարքը, որը սկսվել էր նախորդ մրցաշրջանում Ռուսաստանի առաջին դիվիզիոնում։ Արդյունքում շարքը ընդհատվել է 1303-րդ րոպեին 2015-ի հուլիսի 24-ին Մոսկվայի ԲԿՄԱ-ի դեմ խաղում։
Կոնյուխովի ռեկորդային չոր շարքը ՖԱԼ-ի«Կռիլյա Սովետովի» կազմում ընդհատվել է 1448-րդ րոպեին


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ֆուտբոլիստի էջը ԴՊՖ ՌՖՍ կայքում(ռուս.)
Ֆուտբոլիստի էջը soccer.ru կայքում(ռուս.)
Ֆուտբոլիստի էջը Մոսկվայի «Տորպեդո» ՖԱ-ի կայքում(ռուս.)
Գևորգ Գյուրճյան

Գևորգ Գյուրճյան (1860, Խարբերդ, Խարբերդի նահանգ - 1915, Բաբերդ), հայ դեղագործ։
Ծնվել է 1860 թվականին Խարբերդի նահանգի կենտրոն Խարբերդ քաղաքում։ Ունեցել է դեղագործական կրթություն և աշխատել է որպես դեղագործ։
Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ՝ 1914 թվականին, զորակոչվել է օսմանյան զորաբանակ ու ծառայել որպես զինվորական դեղագործ։ Սպանվել է 1915 թվականին Բաբերդում՝ 55 տարեկանում։


== Գրականություն ==
Հայ բժշկութեան տուած զոհերը, ցուցակագրուած վաւերական փաստերով, Ստամբուլ, 1919։
Յուշամատեան Մեծ Եղեռնի (1915-1965), պատրաստեց Գերսամ Ահարոնեան, Պէյրութ, 1965։
Թէոդիկ, Յուշարձան նահատակ մտաւորականութեան, Բ. տպագրութիւն, Երեւան, ապրիլ 24, 1985։
Հայրապետյան Վանիկ, Էջեր Հայաստանի դեղագործության պատմությունից, Երևան, 1990։
Խաչատրյան Լուսինե և Բաբլումյան Արփինե (կազմողներ), Ցուցակ Հայոց ցեղասպանության զոհերի (1915-1923 թթ.), հ. 2, Խարբերդի նահանգ, Երևան, 2004։


== Աղբյուրներ ==
Հարություն Մինասյան,  Օսմանյան կայսրությունում և Թուրքիայի Հանրապետությունում բռնաճնշումների և ցեղասպանության ենթարկված հայ բժիշկներ, Երևան, «Լուսաբաց», 2014 — 520 էջ։
Դոնովան Միտչել

Դոնովան Միտչել Կրտսեր  (անգլ.՝ Donovan Mitchell Jr., սեպտեմբերի 7, 1996(1996-09-07), Էլմսֆորդ, Վեստչեստեր շրջան, Նյու Յորք, ԱՄՆ), ամերիկացի պրոֆեսիոնալ բասկետբոլիստ, հարձակվող պաշտպան։ Ներկա պահին հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) «Կլիվլենդ Կավալիերս» ակումբում։
Համալսարանային առաջնությունում ներկայացրել է Լուիսվիլի համալսարանի «Կարդինալս» թիմը։ Ընտրվել է NBA-ի 2017 թվականի դրաֆթի 13-րդ համարի ներքո՝ «Դենվեր Նագեթսի» կողմից, ապա տեղափոխվել «Յութա Ջազ»։ Մասնագիտական կարիերայի մեկնարկային մրցաշրջանի ավարտին ընդգրկվել է «All-Rookie» խորհրդանշական հավաքականում, 2018 թվականի բոլոր աստղերի ուիքենդի շրջանակում հաղթել է NBA սլեմ դանկ մրցույթը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Կենսագրությունը Լուիսվիլի համալսարանի սպորտային բաժնում(անգլ.)
Էջը NBA.com կայքում(անգլ.)
Ռեպինո (գյուղ, Յարցևսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՌեպինոՌեպինո (ռուս.՝ Репино), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Յարցևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 336 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ռաժդեն Բաբերցյան

Ռաժդեն Պետրոսի Բաբերցյան (օգոստոսի 28, 1936(1936-08-28), Ղզլքիլիսա, Դմանիսի մունիցիպալիտետ, Վրացական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - փետրվարի 1, 1999(1999-02-01), Երևան, Հայաստան), հայ ֆիզիկոս։ Ֆիզմաթ գիտությունների դոկտոր (1996), պրոֆեսոր (1996):


== Կենսագրություն ==
Ռաժդեն Բաբերցյանը ծնվել է 1936 թվականի օգոստոսի 28-ին, Ղզլքիլիսա (Վրաստանի Ծալկայի շրջան) գյուղում։ 1960 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանը։ 1965-1999 թվականներին աշխատել է նույն համալսարանում (1967 թվականից՝ նաև փորձարարահետազոտական լաբորատրիայի վարիչ)։
Փորձնական ճանապարհով հիմնավորել է ցածր ճնշման պայմաններում համասեռ մագնիսական և անհամասեռ էլեկտրական դաշտերում օսցիլացվող էլեկտրոններով էլեկտրական պարպման առկայությունը և դրա կիրառումը որպես սառը էլեկտրոններով լիցքակիր մասնիկների (իոններ, էլեկտրոններ և իոնաէլեկտրոնային հոսքեր) աղբյուր։ ԽՍՀՄ-ում առաջինն է ստեղծել իոնային շարժիչ, որն օգտագործվում է տիեզերանավերի և թռչող սարքերի կառավարման ու կողմնորոշման համակարգերում։
Ռաժդեն Բաբերցյանը մահացել է 1999 թվականի փետրվարի 1-ին, Երևանում։


== Երկեր ==
Էլեկտրականություն և մագնիսականություն։ Ընդհանուր դասընթացի խնդիրների ժողովածու։ Շառոյան Լ. Ա, Գասպարյան Վլադիմիր Մացակի, Նազարյան Ա. Խ, Սեդրակյան Դավիթ Մհերի [խմբ.], Բաբերցյան Ռաժդեն Պետրոսի, [խմբ.], ԵՊՀ, Ընդհանուր ֆիզիկայի և քվանտային ռադիոֆիզիկայի ամբիոններ, Երևան, ԵՊՀ հրատարակչություն, 1986։
Մեթոդական ցուցումներ էլեկտրականության լաբորատոր աշխատանքների վերաբերյալ։ Բաբերցյան Ռաժդեն Պետրոսի [խմբ.], Ամատունի Քնարիկ Միսակի, [կազմ.], Երևանի պետական համալսարան, Երևան, Ռոտապրինտ, 1984։


== Ծանոթագրություններ ==
Իոնացման պոտենցիալ

Իոնացման պոտենցիալ, էլեկտրոնը ատոմից պոկելու համար անհրաժեշտ էներգիայի և էլեկտրոնի լիցքի հարաբերությունը։ Ինոցման պոտենցյալ ատոմի իոնացման էներգիայի չափն է։ Տարբերում են իոնացման առաջին, երկրորդ և այլ պոտենցիալներ։ Իոնացման առաջին պոտենցիալը հիմնական վիճակում գտնվող չեզոք ատոմի ու միապատիկ լիցքավորված իոնի հիմնական վիճակի էներգիաների տարբերության և էլեկտրոնի լիցքի հարաբերությունն է։ Միապատիկ լիցքավորված իոնի Ինորացման պոտենցիալը անվանում են իոնացման երկրորդ պոտենցիալ։ Ինոացման պոտենցյալը չափում են t/ով։ Հիմնական վիճակում գտնվող չեզոք ատոմից էլեկտրոնի (առավել թույլ կապված) հեռացմանը համապատասխանող իոնացման առաջին պոտենցիալի արժեքները 3,894 վ-ից (Cs) հասնում են մինչև 24,587 վ (He)։ Դրանք պարբերաբար փոփողվում են՝ կախված ատոմական Z համարից։ Մոլեկուլների իոնացման առաջին պոտենցիալները նույն կարգի մեծություններ են, ինչ և ատոմներինը (5-15 վ)։ Իոնացման պոտենցիալը աճում է ատոմի իոնացման աստիճանի մեծացմանը զուգընթաց։ Օրինակ, Li-ի չեզոք ատոմի իոնացման պոտենցիալը հավասար է 5,392 վ (իոնացման առաջին պոտենցիալ), Li+-ինը՝ 75,638 վ (երկրորդ պոտենցիալ), իսկ Լi++-ինը՝ 122,451 վ (երրորդ պոտենցիալ)։ Ինոացման պոտենցիալը որոշվում է փորձով՝ էլեկտրոնների հարվածներով գազը իոնացնելու ճանապարհով կամ իոնացման այլ մեխանիզմների օգնությամբ։
Սիմեոն Խալաթով

Սիմեոն Սերգեյի Խալաթով (փետրվարի 26, 1884(1884-02-26), Մոսկվա, Ռուսական կայսրություն - մայիսի 17, 1951(1951-05-17), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), հայազգի խորհրդային ախտաբան-ֆիզիոլոգ։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1917), պրոֆեսոր։ ՌԽՖՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ։


== Կենսագրություն ==
Սիմեոն Խալաթովը ծնվել է 1884 թվականի փետրվարի 26-ին, Մոսկվա քաղաքում։ 1908 թվականին ավարտել է Սանկտ-Պետերբուրգի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետը և 1912 թվականին՝ ռազմաբժշկական ակադեմիան։ 1912-1922 թվականներին աշխատել է Ս. Պետերբուրգի ռազմաբժշկական ակադեմիայում, 1922-1929 թվականներին՝ [Ի․ Պավլովի անվան առաջին պետական բժշկական համալսարան (Սանկտ Պետերբուրգ)[|Լենինգրադի բժշկական ինստիտուտի]] ընդհանուր ախտաբանության ամբիոնի վարիչ։ 1929-1947 թվականներին եղել է Մոսկվայի 1-ին բժշկական ինստիտուտի ախտաբանական ֆիզիոլոգիայի ամբիոնի վարիչ, 1947-1950 թվականներին՝ Ուռուցքաբանության կենտրոնական ինստիտուտի ախտաբանական ֆիզիոլոգիայի լաբորատորիայի վարիչ,1950-1951 թվականներին՝ Մաշկավեներաբանական կենտրոնական ինստիտուտի ախտաբանական ֆիզիոլոգիայի լաբորատորիայի վարիչ։
Աշխատանքները վերաբերում են նյութափոխանակության, ներզատաբանության, ծերաբանության, աթերոսկլերոզի առաջացման հիմնահարցերին։ Խալաթովի ստեղծած աթերոսկլերոզի յուրատեսակ մոդելը 50 տարի շարունակ հիմք է ծառայել այդ հիմնահարցն ուսումնասիրող լաբորատորիաներում։ Հաստատել է գլխուղեղի ախտահարման դերը ճարպարյունության առաջացման գործում, ուսումնասիրել պտղաձվի հորմոնային հատկությունները։ ԽՄԿԿ անդամ (1921)։
Սիմեոն Խալաթովը մահացել է 1951 թվականի մայիսի 17-ին Մոսկվա քաղաքում։


== Երկեր ==
О жидких кристаллах в животном организме, об условиях их возникновения и их свойствах, Труды Об-ва патол., в Спб. за 1912-1913 академ. год, с. 1, 1913.
Об отношении печени к различным сортам пищевых жиров, Труды Об-ва патол. в Спб. за 1911-1912 академ. год, с. 18, 1913.
К вопросу о холестериновом диатезе, дисс., Пг., 1917.
Die anisotrope Verfettung im Lichte der Pathologie des Stoffwechsels, Jena, 1922.
Халатов С. С., Учение о диатезе и местных отложениях продуктов обмена, М. - Л., 1930.
Халатов С. С., Физиологическая эндокринная система и эндокринопатии в свете новой теории природы и происхождения гормональных начал, М., 1944.
Халатов С. С., Холестериновая болезнь в ее патофизиологическом и клиническом значении, М., 1946.


== Գրականություն ==
Шутова Н. Т., Профессор С. С. Халатов, «Тр. 1-го Московского медицинского института им. И. М. Сеченова», 1969, т. 66.
Сухарев В. И. и Шутова H. Т. К 40-летию работ С. С. Халатова о жидких кристаллах холестерина в животном организме, Сов. мед., № 6, с. 43, 1954.


== Ծանոթագրություններ ==
Լոս Անջելեսի միացյալ դպրոցական շրջան

Լոս Անջելեսի միացյալ դպրոցական շրջան (ԼԱՄԴՇ, անգլ.՝ Los Angeles Unified School District, LAUSD), աշակերտների թվով Կալիֆոռնիայի ամենամեծ հանրային դպրոցների համակարգը, ԱՄՆ-ում 2-րդ ամենամեծ դպրոցական շրջանը (աշակերտների թվով առաջինը Նյու Յորքի կրթության վարչությունն է)։
2007-2008 ուսումնական տարիներին LAUSD-ում սովորել են 694,288 ուսանողներ, դասավանդել են 45,473 ուսուցիչ և 38,494 այլ աշխատակիցներ։ Լոս Անջելեսի կառավարման մարմնից հետո այն երկրորդ ամենամեծ գործատուն է համարվում։ 2012-2013 թվականներին դպրոցական ընդհանուր բյուջեն կազմել է 6.78 billion դոլար։ Սովորում են տարբեր էթնիկ խմբեր. ուսանողական բնակչության 72.3% ունի լատինաամերիկյան ծագում, 10.1% սպիտակամորթ ամերիկացիներ են, 9.6% աֆրո-ամերիկացիներ, 4% ասիացի-ամերիկացիներ, 2.1% ֆիլիպինցիներ, 1% բնիկ ամերիկացիներ, խաղաղ-օվկիանոսյան շրջանի բնակիչներ։
Դպրոցական շրջանը կազմված է Լոս Անջելեսի և Հարավային Կալիֆոռնիայի հարակից դպրոցներից։ LAUSD ունի իր ոստիկանական ուժերը՝ Լոս ԱՆջելեսի դպրոցական ոստիկանական վարչություն, որը ստեղծվել է դեռևս 1948 թվականին LAUSD-ի դպրոցների սպասարկելու համար։ LAUSD-ը գործարկում է այնքան ավտոբուսներ, որքան Լոս Անջելես շրջանի մետրոպոլիտենը։
LAUSD-ի դպրոցները մարդաշատ են, դասարանները՝ մեծամասշտաբ, շատ դպրոցներում ակադեմիական առաջադիմությունը ցածր է։ 2007 թվականին 9-12-րդ դասարանների 26-% դուրս են մնացել դպրոցներից, սակայն դպրոցից դուրս մնալու և ավարտական գնահատականների չափանիշներում նկատվում են բարելավումներ։ Հավակնոտ վերականգնողական ծրագրի միջոցով դպրոցների մարդաշատ վիճակը թեթևացել է։ Որպես կրթական ծրագրի մաս 2005 թվականին LAUSD բացել է երկու բարձրագույն դպրոց՝ 

Santee Education Complex
South East High School2006 թվականին բացվել են 4 ավագ դպրոցներ՝ 

Arleta High School
Contreras Learning Complex
Panorama High School
East Valley High School։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Los Angeles Unified School District Web site (անգլերեն)
"LAUSD Ծնողների-Աշակերտների Ձեռնարկ 2015-2016" ( Archived 2017-02-15 at the Wayback Machine.)
Los Angeles School Police Department Web site (անգլերեն)
Los Angeles Unified School District Facilities Services Division (անգլերեն)
LAUSD District 6 (անգլերեն)
Enrollment Statistics
United Teachers Los Angeles website
Los Angeles Unified School District All District High School Honor Band
Groupe TF1

«Groupe TF1 (ֆրանսերենից` Գրուպ Տե-Էֆ Ան), Ֆրանսիական մեդիախումբ։ Եվրոպական ամենահզոր մասնավոր TF1 և եվրոպական խոշորագույն մարզական Eurosport հեռուստաալիքների սեփականատեր։ Խումբը հիմնադրվել է 1987 թվականին, ընկերության բաժնետոմսերի 43%-ը պատկանում է Bouygues ընկերությանը։


== Հեռուստատեսություն ==
TF1 խմբին լիովին կամ մեծ մասամբ պատկանում են հետևյալ հեռուստաալիքները.

TF1, the most popular channel in France
LCI - La Chaîne Info (հիմնվել է 1994-ին)
TV Breizh - 80%
Eurosport 1 - 80% (հիմնվել է 1989-ին)
Eurosport 2 - 80%
Eurosport News - 80%

Histoire TV (հիմնվել է 2004) - 80% stake
Ushuaïa TV - 80%
TMC Monte Carlo - 80%

Série Club - 50%
TFX
TF1 Series Films (հիմնվել է 2012)
Խմբին նաև պատկանում են «AB Groupe» մեդիահոլդինգի բաժնետոմսերի 33.5%-ը և բելգիական «WB Television» ընկերությունը՝ AB3, AB4 և Vidéoclick հեռուստաալիքներով։
2012 թ. դեկտեմբերի 21-ին ամերիկյան Discovery Communications ընկերությունը 170 միլիոն եվրոյով գնեց Eurosport հեռուստաընկերության բաժնետոմսերի 20%-ը։


== Ընկերության նախագահներ ==
Francis Bouygues : 6 ապրիլ 1987 - 23 փետրվար 1988
Patrick Le Lay : 23 փետրվար 1988 - 31 հուլիս 2008
Nonce Paolini : 31 մայիս 2007 -


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք (Ֆրանսերեն) (անգլերեն)
TF1 International (անգլերեն)


== Ծանոթագրություն ==
Ուրտանիս

Ուրտանիս, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Հեքյարիի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Աղսու (այլ կիրառումներ)

Աղսուն կարող է վերաբերել՝

Աղսու - գետ Հայաստանի Արարատի մարզում
Աղսու - քաղաք Ադրբեջանական Հանրապետությունում
Աղսու - գետ Հայկական լեռնաշխարհում, Արաքսի ավազանում
Աղսու - գետ պատմական Փոքր Հայքում, Եշիլիրմաքի (Իրիս) ավազանում, Գայլ գետի ձախ օժանդակը
Աղսու - գետակ Հայկական Լեռնաշխարհում, Արաքսի ավազանում։ Հոսում է Բասենի դաշտով
Աղսու - գետակ Հայկական լեռնաշխարհում, Արփայի աջակողմյան վտակը
Աղսու - գետակ Հայկական լեռնաշխարհում, Կուրի ավազանում, Գարգառի աջակողմյան վտակը
Աղսու - գետակ Հայկական լեռնաշխարհում, Կուրի ավազանում
Աղսու - գետակ Հայկական լեռնաշխարհում, Արաքսի ավազանում, Որոտանի վտակը
Աղսու - գետակ Միջերկրական ծովի ավազանում, Ջհան գետի ձախակողմյան վտակը
Աղսու - գետակ Հայկական Լեռնաշխարհում, Արաքսի ավազանում, նրա աջակողմյան վտակ Վեդի գետի օժանդակը
Աղսու - ձմեռանոց նախկին ՀԽՍՀ Շամշադինի շրջանում
Գուտացիա

Գուտացիա (լատ.՝ gutta — կաթիլ), ջրի կաթիլների արտազատումը բույսերի տերևներից։ Կատարվում է ջրային հերձանցքներով, արմատային ճնշման տակ։ Դիտվում է մեծ մասամբ գիշերը, վաղ առավոտյան, հատկապես խոնավ եղանակին, երբ արմատները ավելի շատ ջուր են կլանում, քան տերևները կարող են գոլորշիացնել։ Ջրի հետ արտազատվում ևն հանքային որոշ նյութեր, և բույսն ազատվում է աղերի ավելցուկից, հիմնականում՝ կալցիումից։
Ռաննամեցա

Ռաննամեցա (էստ․՝ Rannametsa), գյուղ Էստոնիայի Պյարնումաա նահանգի Հյաադեմեեստե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 128 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Շատհայի շրջան

Շատհայի շրջան (արաբ․՝ ناحية شطحة‎‎), շրջանի կարգավիճակ ունեցող վարչատարածքային միավոր Սիրիայի Արաբական Հանրապետությունում։ Գտնվում է երկրի արևմուտքում՝ Համայի մարզում։ Հանդիսանում է Ալ-Սուկայլաբիայի գավառի հինգ շրջաններից մեկը։
Վարչական կենտրոնը Շատհա քաղաքն է։ 2004 թվականի տվյալներով բնակչությունը կազմել է 25,273 մարդ։ Քաղաքն ու շրջակա ավանները կազմում են 186.58 քառ.կմ տարածք։
Ունի 12 գյուղ և ավան

Շատհա (արաբ․՝ شطحة التحتا‎‎), բնակչություն՝ 8,076
Էին Ջորջին (արաբ․՝ عين جورين‎‎‎), բնակչություն՝ 998
Հայդարիյե (արաբ․՝ الحيدرية‎‎‎), բնակչություն՝ 2,554
Ջեբ Էլղար (արաբ․՝ جب الغار‎‎‎), բնակչություն՝ 821
Ջորին (արաբ․՝ جورين‎‎), բնակչություն՝ 2,326
Միրդաշ (արաբ․՝ مرداش‎‎), բնակչություն՝ 1,889
Նաուր Ջուրին (արաբ․՝ ناعور جورين‎‎), բնակչություն՝ 1,439
Նոբոլ Էլխատիբ (արաբ․՝ نبل الخطيب‎‎), բնակչություն՝ 2,381
Կատրետ Էլրիհան (արաբ․՝ قطرة الريحان‎‎), բնակչություն՝ 659
Ռիհանա (արաբ․՝ ريحانة‎‎‎), բնակչություն՝ 985
Մաշտա Մահֆոզ (արաբ․՝ مشتى محفوظ‎‎), բնակչություն՝ 648
Աշարֆիայա (արաբ․՝ الأشرفية‎‎), բնակչություն՝ 492


== Ծանոթագրություններ ==
Թոնուսի գավառակ

Թոնուս, գավառակ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում։ Վարչական կենտրոնը Կեմերեկ ավանն է։
Կեմերեկից բացի հայտնի էին նաև Թոնուս և Շարգլա գյուղերը։


== Պատմություն ==
1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ հայերը զանգվածաբար ոչնչացվեցին։ Ըստ թուրք վալիի ներկայացված տվյալների սպանվածների թիվը 31620 էր։


== Բնակչություն ==
Բնակավայրերից 25-ը հայաբնակ էր և 1915 թվականին Թոնուսն ուներ մոտ 40000 հայ բնակիչ։


== Տնտեսություն ==
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահություն, հողագործություն, այգեգործություն, արհեստներն ու առևտուրն էր


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Բրզեցե

Բրզեցե (սերբ.՝ Брзеће), գյուղ Սերբիայի Հանրապետության հարավային հատվածում՝ Ռասինայի մարզի Բրուսի շրջանում։
Ըստ 2002 թվականին Սերբիայում անցկացված մարդահամարի տվյալների՝ գյուղի բնակչությունը կազմում է 258 մարդ։ Գյուղի ժամային գոտին՝ UTC+1, իսկ ամառը՝ UTC+2:


== Ծանոթագրություններ ==
Սերգո (գյուղ, Կեգիչևի շրջան)

Սերգո (ուկրաիներեն՝ Серго), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Կեգիչևի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1930 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Սերգո գյուղում բնակվում էր 181 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,614 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 294,79 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Հայոց ցեղասպանության հուշարձան (Վանաձոր)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Հայոց ցեղասպանության հուշարձան (այլ կիրառումներ)Հայոց ցեղասպանության հուշարձան, հուշարձան Հայաստանի Լոռու մարզի Վանաձոր քաղաքի Սուրբ Մարիամ Աստվածածին եկեղեցու բակում։


== Պատմություն ==
Հուշարձանը նվիրված է Հայոց Ցեղասպանության զոհերի հիշատակին։ Տեղադրվել է 2007 թվականին։ Հուշարձանն օծել է Գուգարաց թեմի առաջնորդ Սեպուհ արքեպիսկոպոս Չուլջյանը։ Հուշարձանն ստեղծվել է Արմեն Մխոյանի հովանավորությամբ։ Հուշարձանը բազալտից է, պատվանդանին մակագրված են այն վայրերի անունները, որտեղից տեղահանվել ու ցեղասպանության են ենթարկվել հայերը։


== Հեղինակ ==
Հեղինակ՝ Էդվարդ Բոջուկյան


== Տես նաև ==
Հայոց ցեղասպանության հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
A Happening in Central Park

A Happening in Central Park, ամերիկացի երգչուհի Բարբարա Ստրեյզանդի կենդանի կատարմամբ դեբյուտային ալբոմն է, ձայնագրված է Columbia Records ստուդիայում, որի պրոդյուսերն է Ջեկ Գոլդը։ Ձայնասկավառակը լույս է տեսել 1968 թվականին ԱՄՆ֊ում և վերաձայնագրվել է 1989 թվականի հուլիսի 25֊ին ԱՄՆ֊ում։ Ալբոմի ձայանգրումը տեղի է ունեցել Կենտրոնական այգում (Նյու Յորք, ԱՄՆ) 1967 թվականի հունիսի 17֊ին, որտեղ հավագված էին 135000 մարդ։ 2012 թվականին Ամերիկյան ձայնագրման ասոցիացաների ընկերության կողմից հավաստագրվել է որպես ոսկի։


== Կոմպոզիցիաների ցանկ ==
Խալտուրինի փողոց (այլ կիրառումներ)

Խալտուրինի փողոց անվանումը կարող է վերաբերել.

Խալտուրինի փողոց (Յալթա)
Խալտուրինի փողոց (Կրասնի Սուլին)
Խալտուրինի նրբանցք (Յալթա)
Խալտուրինի նրբանցք (Դոնի Ռոստով)
Ումբերտոյի կամուրջ

Ումբերտոյի կամուրջ (իտալերեն՝ Ponte Umberto I), կամուրջ Իտալիայի մայրաքաղաք Հռոմում։ Հատում է Տիբեր գետը, կապում է Պիացցա դի Ուբերտոն Հռոմի արդարադատության պալատին Պոնտե և Պրատի շրջաններում։


== Նկարագրություն ==

Կամուրջը նախագծել է ճարտարապետ Անջելո Վեսկովալին, որը նաև նախագծել է Պոնտե Ռեջինա Մարգերիտա կամուրջը։ Կառուցվել է 1885-1895 թվականներին։ Նվիրվել է Իտալիայի Ումբերտո I թագավորին։
Կամուրջը կազմված է երեք կամարից, որոնք պատված են տրավերտինով։ Երկարությունը 105 մ է, լայնությունը՝ 20 մ։ Կամրջի շինարարությունը տևել է 10 տարի։ 1895 թվականի սեպտեմբերի 22-ին կամրջի բացման արարողությանը ներկա են եղել Ումբերտո I թագավորն ու նրա կինը՝ Մարգերիտա Սավոյային։ Բացումից հետո թագավորական ընտանիքն այցելել է կից արդարադատության պալատ, որը կառուցվում էր այդ ժամանակ։
Կամրջի կառուցման նպատակն էր հասանելի դարձնել պալատը, ինչպես նաև տալ նրան գեղագիտական լրացում։ Կամրջի կառուցումը կազմել է 2 միլիոն 800 հազար լիր։
Հռոմի մետրոպոլիտենի С գծի կառուցումից հետո հնարավոր կլինի Ումբերտոյի կամուրջ հասնել Ռիսորջիմենտո կայարանից։ Իսկ եթե կառուցվի չորրորդ գիծը, այնտեղ կարելի է հասնել Սան Սիլվեստրո կայարանից։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ravaglioli, Armando (1997). Roma anno 2750 ab Urbe condita. Storia, monumenti, personaggi, prospettive. Rome: Tascabili Economici Newton. ISBN 88-8183-670-X.
Rendina, Claudio (2005). Enciclopedia di Roma. Rome: Newton Compton Editori. ISBN 88-541-0304-7.
Լեանդրո Էնրիկե

Լեանդրո Էնրիկե (պորտ.՝ Leandro Henrique, նոյեմբերի 10, 1998(1998-11-10) կամ հոկտեմբերի 11, 1998(1998-10-11), Ribeirão Claro, Պարանա, Բրազիլիա), առավել հայտնի որպես Լեանդրինյո, բրազիլացի պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ։ Ներկայումս Նապոլիից վարձավճարով հանդես է գալիս Ատլետիկո Մինեյրոյի կազմում։ Խաղում է կենտրոնական հարձակվողի կամ ձախ վինգերի դիրքում։


== Ակումբային կարիերա ==


=== Պոնտե Պրետա ===
Լեանդրինյոն պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստի կարիերան սկսել է Պոնտե Պրետայում։ Իր պրոֆեսիոնալ դեբյուտը նշեց 2015 թվականի հունիսի 25-ին՝ Ֆլումինենսեի դեմ խաղում։ Իր առաջին գոլը պրոֆեսիոնալ կարիերայում բրազիլացին խփեց 2015 թվականի օգոստոսի 20-ին՝ Հարավամերիկյան գավաթի Շապեկոենսեի դեմ խաղում։ Պոնտե Պրետայի առաջին թիմի կազմում Լեանդրինյոն անցկացրեց 9 հանդիպում՝ դառնալով 1 գոլի հեղինակ։


=== Նապոլի ===
2017 թվականի հունվարի 12-ին Լեանդրինյոն 4 տարվա պայմանագիր կնքեց Նապոլիի հետ։ Ակումբը նրա համար վճարեց 600 հազար եվրո։ Նապոլիի առաջին կազմում առաջին անգամ հայտավորվեց 2017 թվականի ապրիլի 9-ին՝ Լացիոյի դեմ խաղում։
2018 թվականի հուլիսի 10-ին Լեանդրինյոն 1 տարվա վարձավճարով միացավ Ատլետիկո Մինեյրոյին։


== Միջազգային կարիերա ==
2015 թվականին Լեանդրինյոն Բրազիլիայի մինչև 17 տարեկանների հավաքականի հետ հաղթեց Հարավային Ամերիկայի առաջնությունը, որի ժամանակ նա դարձավ 8 գոլի հեղինակ 8 խաղում՝ դառնալով առաջնության լավագույն ռմբարկուն։ Նույն թվականին նա մասնակցեց մինչև 17 տարեկանների աշխարհի առաջնությանը՝ դառնալով 2 գոլի և 1 գոլային փոխանցման հեղինակ անցկացրած 5 խաղերում, սակայն Բրազիլիան դուրս մնաց քառորդ եզրափակչից։


== Նվաճումներ ==


=== Ակումբային ===
Պոնտե Պրետա

Սերիա B. երկրորդ տեղ․ 2014


=== Միջազգային ===
Բրազիլիա Մ17

Հարավային Ամերիկայի Մ17 առաջնություն․ 2015


=== Անհատական ===
Հարավային Ամերիկայի Մ17 առաջնության լավագույն ռմբարկու․ 2015


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Լեանդրինյոյի պաշտոնական Ինստագրամի էջը
Լեանդրինյոն transfermarkt-ում
Լեանդրինյոն soccerbase.com-ում
Լեանդրինյոն WhoScored.com կայքում
Լեանդրինյոն ՖԻՖԱ-ի պաշտոնական կայքում Archived 2017-11-03 at the Wayback Machine.
Սարոժկա

Սարոժկա (ռուս.՝ Сарожка), գետ Ռուսաստանում, հոսում Վոլգոգրադի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Կուրբա գետի ափին՝ 51 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 14 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերի Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Սուդա գետն է։ Գետավազանը՝ Վոլգա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 08010200212110000007425
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 110000742
Ավազանի կոդը - 08.01.02.002
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 10
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.