armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Բաբուշկինսկի շրջան (Վոլոգդայի մարզ)

Բաբուշկինսկի շրջան (ռուս.՝ Бабушкинский муниципальный район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Վոլոգդայի մարզում։
Ստեղծվել է 1929 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Սելո իմենի Բաբուշկինա։


== Աշխարհագրություն ==
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 7760 կմ²։


== Բնակչություն ==
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 13464 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 1,74 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի Կառավարության կայք. Տարածաշրջանների մասին տարաբնույթ տեղեկություններ։ Անհրաժեշտ է փնտրել ըստ շրջանի անվանման։ (ռուս.)
(2778) Տյանշան

(2778) Տյանշան (անգլ.՝ Tangshan), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1979 թվականի դեկտեմբերի 14-ին Մանուշակագույն լեռան աստղադիտարանի կողմից Նանկինում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,281648 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,0055 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,5578 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1258,84 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,285977 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 4,62° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(2778) Տյանշան աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Ժողովածու (5056)

Ժողովածու (5056), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 5056 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 18-րդ դարում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 19x14 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 113 թերթից։ Գրված է միասյուն, երկսյուն, նոտրգրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ։ Կնիք՝ 72ա (1793 թ., Հակոբ վարդապետ)։


== Բովանդակություն ==
Քարոզք (Գր․ Տաթևացի, անանունք)։
Պետր․ Բերթումեան Աղբիւր բացեալ։
Ի Մատթեի մեկնութենեն Ներս․ Շնորհալւոյ։
Եպիփանո։
Կիպրացւոյ Ճառ ի Յովսեփ Արեմաթացին։
Գր․ Տաթևացւոյ Մեկնութիւն Առակաց։
Ներս․ Շնորհալոյ Ողբ Եդեսիոյ։
Վարդ․ Արևելցւոյ Մեկնութիւն Անթառամ ծաղիկ շարականին։
Առակք հաւաքեալ ի դրոց Բարթ․ Մարաղացւոյ։
Յովհ․ Մանդակունւոյ Ճառ վասն գողութեան։


== Ծանոթագրություններ ==
Սազոնովսկի գյուղական խորհուրդ (Օրժիցկի շրջան)

Սազոնովսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Сазонівська сільська рада), Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Օրժիցկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Սազոնովսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 1019 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 34,09 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 29,89 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 1 բնակավայր։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Էմմա Բաբոյան

Էմմա Բաբոյան ( ծնվ. 1999 թվականի դեկտեմբերի 19) հայ ֆուտբոլիստ, ով հանդես է գալիս «Շիրակ-Հոմենմեն»-ի և Հայաստանի կանանց հավաքականի կիսապաշտպանի դիրքում։


== Համաշխարհային կարիերա ==
Բաբոյանը Հայաստանի հավաքականի կազմում մասնակցել է 2020 թվականի մարտի 4-ին Լիտվայի դեմ ընկերական հանդիպմանը։


== Ծանոթագրություններ ==
Համակարգչային անվտանգություն

Համակարգչային անվտանգություն, անվտանգության տեսակ, որը գործածվում է հաշվողական սարքերի (համակարգիչներ, սմարտֆոններ և այլն) և համակարգչային ցանցերի (մասնավոր և հանրային ցանցեր, այդ թվում համացանց) պաշտպանության համար։ Համակարգային ադմինիստրատորների գործունեության հարթակն իր մեջ է ներառում բոլոր գործընթացները և մեխանիզմները, որոնց օգնությամբ թվային սարքավորումները, ինֆորմացիոն դաշտը և ծառայությունները պաշտպանվում են պատահական կամ անվավեր ներթափանցումից, փոփոխումից կամ տվյալների ոչնչացումից, և այդ հարթակն ավելի կարևոր է դարձել ձևավորված խմբակցությունների համակարգչային ծրագրերի աճող կախվածության համար։
Կիբերանվտանգությունը անվտանգության տեսակների գաղտնիության, ամբողջականության և մատչելիության ապահովման գործընթաց է։ Համակարգային ադմինիստրատորն ապահովում է ակտիվների պաշտպանությունը, այդ թվում նաև համակարգիչների և սերվերների տեղային կապերի տվյալները։ Բացի դրանից, պաշտպանության տակ են անցնում անմիջական շենքերը և ամենակարևորը՝ անձնակազմը։ Կիբերանվտանգության նպատակն է համարվում տվյալների պաշտպանությունը։ Տվյալնների անվտանգության ապահովումը կարող է լինել կիրառական և հակամիջոցային։ Տվյալնների անվտանգության ապահովման որոշ տեսակներ կարող են իրենց մեջ ներառել մուտքային կառավարումը, անձնակազմի ուսուցումը, աուդիտը և հաշվետվությունը, հավանական ռիսկերի գնահատումը, թափանցելիության թեստավորումը և հեղինակազորման պահանջը։
Այժմ որոշ երկրներում պլանավորվում է կիբերանվտանգության ուսուցումն արդեն դպրոցից սկսած։ Այսպես՝ Մեծ Բրիտանիայում դպրոցականներին առաջարկվում են կիբերանվտանգության դասեր, որոնց ժամանակ նրանք ձեռք են բերում այն ունակությունները, որոնք թույլ կտան իրենց ապահովել բրիտանական ընկերությունների և կազմակերպությունների անվտանգությունը հակերների ցանցային գրոհներից։ Ուսումնական ծրագիրը մշակված է մշակույթի նախարարության և ԶԼՄ-ների կողմից։ Դասընթացները պլանավորվում են իրականացվել ինչպես առցանց վիճակում, այնպես էլ արտադասարանային կարգերով, որոնք պետք է անցկացվեն շաբաթական չորս անգամ՝ փորձագետ-ուսուցիչների կողմից։ Աշակերտները ուսումնասիրելու են կիբերանվտանգության իսկական խնդիրները և դրանց լուծման մեթոդները։ Ծրագիրը նախատեսված է 14-ից 18 տարեկան աշակերտների համար։ Առաջին փորձնական դասընթացները պլանավորված է անցկացնել 2017 թվականի սեպտեմբերին։


== Տես նաև ==
Տեղեկատվական պատերազմ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Տեղեկատվական անվտանգության ազգային կենտրոն Archived 2020-11-23 at the Wayback Machine.
Պոլոննոեի շրջան

Պոլոննոեի շրջան (ուկրաիներեն՝ Полонський район), շրջան Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզում։
Ստեղծվել է 1923 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Պոլոնոե։


== Աշխարհագրություն ==
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 870 կմ²։


== Բնակչություն ==
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 46600 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 53,56 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Պետական վիճակագրական ծառայության կայքը (ուկր.)
Իտալիայում ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցանկ

Միավորված ազգերի Կրթության, գիտության և մշակույթի կազմակերպության (ՄԱԿԳՄԿ՝ ՅՈՒՆԵՍԿՕ) Համաշխարհային ժառանգությունը բնական և մարդու ձեռքերով ստեղծած մշակութային արժեքներ են, որոնք պաշտպանվում և ժողովրդականացվում են իրենց յուրահատուկ պատմական կամ էկոլոգիական նշանակության համար։ 1972 թ. ՄԱԿԳՄԿ-ը ընդունել է «Համաշխարհային մշակութային և բնական ժառանգության պաշտպանման կոնվենցիան»։ Իտալիան վավերացրել է այս կոնվենցիան 1978 թվականի հունիսի 23-ին՝ իրավասու դարձնելով իր պատմական տարածքները, որպեսզի դրանք ընդգրկվեն այդ ցուցակում։ 2018 թվականի դրությամբ Իտալիան ունի 53 մակագրված տարածքներ, որոնք կազմում են ընդհանուր թվի 4,9 %-ը (1092՝ 2018 թվականի դրությամբ)։
Իտալիայի վայրերը ներառվել են Համաշխարհային ժառանգության հանձնաժողովի 3-րդ նստաշրջանում, որը տեղի է ունեցել 1979 թվականին Եգիպտոսի Կահիրե և Լուքսոր քաղաքներում։ Այդ նիստում ավելացվել է միայն մեկ վայր՝ Կամոնիկա հովտի ժայռապատկերները ։ Թվով 25 իտալական վայրեր ավելացվել են 1990-ականներին և ևս 10 վայր ընդգրկվել է հանձնաժողովի 21-րդ նիստում, որը տեղի է ունեցել 1997 թվականին Իտալիայի Նեապոլ քաղաքում։
54 վայրերից 5-ը Իտալիան կիսում է այլ երկրների հետ. «Սան Ջորջո լեռը» և «Ռետիկա երկաթուղին (RhB)» Շվեյցարիայի հետ, «Հռոմի պատմական կենտրոնը»՝ Վատիկանի, «Ալպերի շուրջ նախապատմական կացարանները» Ավստրիայի, Ֆրանսիայի, Գերմանիայի, Սլովենիայի և Շվեյցարիայի հետ։ Իտալիայի 5 վայրեր բնական տիպի են, մնացած 49-ը՝ մշակութային վայրեր են։


== Օբյեկտների ցանկ ==
Տվյալ աղյուսակում տեղանքներն ընդգրկված են Համաշխարհային ժառանգության կողմից դասակարգված ձևով։


== Օբյեկտների աշխարհագրական դասավորվածություն ==


== Թեկնածու օբյեկտների ցանկ ==
Աղյուսակում տեղանքներն ընդգրկված են ըստ հերթականության։ Այս ցանկում այն վայրերն են, որոնք ներկայացված են Իտալիայի կառավարության կողմից՝ որպես թեկնածու օբյեկտներ։ Դրանք պետք է ընդգրկվեն Համաշխարհային ժառանգության ցանկում։


=== Օբյեկտների աշխարհագրական դասավորվածություն ===


== Տես նաև ==
Միավորված ազգերի Կրթության, գիտության և մշակույթի կազմակերպություն
Համաշխարհային ժառանգություն
Եվրոպայում ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկ
Ասիայում ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկ
Հյուսիսային Ամերիկայում Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկ
Հարավային Ամերիկայում ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկ
Օվկիանիայում ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի պաշտոնական կայք․ Իտալիայում Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկ
Իտալիայում Համաշխարհային ժառանգության վերաբերյալ հղումների տեղեկատու
http://heritage.unesco.ru/index.php?id=30&L=9#I Archived 2009-04-30 at the Wayback Machine.
Բուսալաիխա

Բուսալաիխա (ռուս.՝ Бусалаиха), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կեմերովոյի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Մեծ Պրոմիշլեննայա գետի ձախ ափին՝ 70 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 10 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Տոմը գտնվում է Նովոկուզնեցկ քաղաքից մինչև Կեմերովո քաղաք, գետի ենթաավազանը՝ Տոմ։ Գետի ավազանը՝ Վերին Օբից մինչև Իրտիշ թափվելը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Բերնա (Հալեպի նահանգ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Բերնա (այլ կիրառումներ)Բերնա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Հալեպի նահանգում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Կիլիկիայի հայաբնակ բնակավայրեր
Գլուբոկոե (գյուղ, Կրասնոդոնի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԳլուբոկոեԳլուբոկոե (ուկրաիներեն՝ Глибоке), գյուղ Ուկրաինայի Լուգանսկի մարզի Կրասնոդոնի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1934 թվականին։ Դե ֆակտո, 2014 թվականից բնակավայրը վերահսկվում է ինքնահռչակ Լուգանսկի Ժողովրդական Հանրապետության կողմից։ 
Ընդգրկված է Սեմեյկինսկի գյուղական խորհրդում։


== Բնակչություն ==
Գլուբոկոե գյուղում բնակվում է 50 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,055 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում է 909,09 մարդ/կմ²։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Լուգանչիկ գետի դրենաժային ավազանում (Սևերսկի Դոնեցի վտակ), գյուղի ներսում Լուգանչիկի աջ փոքր վտակներից մեկի աղբյուրն է։ Հարևան բնակավայրերն են՝ Կրասնի Յար գյուղը և հարավ-արևելքում՝ Վերին Կրասնյանկա, արևելքում՝ Կրասնոդոն և Սեմեյկինո, հյուսիս-արևելքում՝ Կրասնոե, հյուսիսում՝ Անդրեևկա, հյուսիս-արևմուտքում՝ Պերվոզվանովկա և Պյատիգորովկա։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Լոուելի աստղադիտարանում երկրամերձ օբյեկտների որոնում

Լոուելի աստղադիտարանում երկրամերձ օբյեկտների որոնում կամ ԼՕՆԵՕՍ (անգլ.՝ Lowell Observatory Near-Earth-Object Search, LONEOS), Լոուելի աստղադիտարանի նախագիծ, որի նպատակը երկրամերձ աստերոիդների և գիսաստղերի հայտնաբերումն էր։
Նախագծի ղեկավարը Թեդ (Էդվարդ) Բոուելն էր։
ԼՕՆԵՕՍ նախագծի շրջանակներում 1998-2008 թվականներին հայտնաբերվել են 19379 երկնային օբյեկտներ։


== Սարքավորումներ ==
Նախագիծը օգտագործում էր Շմիդտի համակարգի 62 սմ-ոց աստղադիտակը, որը տեղադրված էր Լոուելի աստղադիտարանում (Արիզոնա, ԱՄՆ)։
Աստղադիտակը հագեցված է 16 մեգապիկսել Լիցքային կապով սարքով, որի պարամետրերն են՝ 2,88°×2,88°:
Աստղադիտարանի կոդը «699» է։


== Տես նաև ==
Լոուելի աստղադիտարան


== Հղումներ ==
Նախագծի պաշտոնական կայքը


== Ծանոթագրություններ ==
Բակչարի շրջան (Տոմսկի մարզ)

Բակչարի շրջան (ռուս.՝ Бакчарский район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Տոմսկի մարզում։
Ստեղծվել է 1936 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Բակչար։


== Աշխարհագրություն ==
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 24700 կմ²։


== Բնակչություն ==
2012 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 13022 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 0,53 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի Կառավարության կայք. Տարածաշրջանների մասին տարաբնույթ տեղեկություններ։ Անհրաժեշտ է փնտրել ըստ շրջանի անվանման։ (ռուս.)
Կոզինկա (Մորոզովի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կոզինկա (այլ կիրառումներ)Կոզինկա (ռուս.՝ Козинка), գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Մորոզովսկի շրջանում։ Մտնում է Գրուզինովսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Մուրիտիբա

Մուրիտիբա (պորտ.՝ Muritiba), համայնք Բրազիլիայի հյուսիսարևելյան տարածաշրջանում՝ Բաիա նահանգի կազմում։ Գտնվում է Հյուսիս-կենտրոնական նահագի Բաիա մարզում։ Մտնում է Սանտու Անտոնիու դի Ժեզուցի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 32 874 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 110,562 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 297,3 մարդ/կմ²։


== Պատմություն ==
Քաղաքը հիմնադրվել է 1919 թվականի օգոստոսի 8-ին։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 61.100.236,00 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 1.848,55 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը, 2000 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 0,676(տվյալները՝ ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)։


== Ծանոթագրություններ ==
Այնալը Մաղարա

Այնալըմաղարա, քարայր Թուրքիայում, Ամասիա քաղաքից հյուսիս, Գալետաղի լեռան լանջին։ Ներսի կողմից մինչև եղեռնը պահպանվում էին 12 առաքյալների նկարները (գուցե քանդակները). դրսի ճակատին փորագրված է հունարեն արձանագրություն։ Հին հեթանոսական մեհյան է, որը հետո վերածվել է քրիստոնեական սրբավայրի։


== Ծանոթագրություններ ==
Կրասնոստավ (գյուղ, Վլադիմիր-Վոլինի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԿրասնոստավԿրասնոստավ (ուկրաիներեն՝ Красностав), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Վլադիմիր-Վոլինի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1963 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Կրասնոստավ գյուղում բնակվում էր 517 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2217 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 233,2 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Դղյակի եկեղեցի (Քյոնիգսբերգ)

Քյոնիգսբերգի դղյակի եկեղեցի, Քյոնիգսբերգի ամրոցի լյութերական եկեղեցի։


== Պատմություն ==
Եկեղեցին կառուցվել է  կոմս Գեորգ Ֆրիդրիխի օրոք ճարտարապետ Վլասի Բերվարտի կողմից։ Հիմնարկեքը կատարվել է 1584 թվականին, շինարարությունը շարունակվել է մինչև 1597 թվականը։ Գլխավոր ճակատը կառուցված է Վերածննդի  ոճով։
1701 թվականին Դղյակի եկեղեցում կատարվեց առաջին պրուսական թագավոր Ֆրիդրիխ I-ի թագադրությունը, չնայած Պրուսական թագավորության մայրաքաղաքը դարձավ Բեռլինը։ Դղյակի լյութերական եկեղեցում 1861 թվականին կատարվեց կայսր Վիլհելմ I Հոհենցոլեռնի թագադրությունը։
Եկեղեցին զգալիորեն վնասվեց 1945 թվականին Քյոնիգսբերգի գրոհի ժամանակ, փլատակներն ապամոնտաժվեցին 1968 թվականին։


== Զանգակատուն ==
Սկսվել է կառուցվել 1260 թվականին , որպես բերգֆրիդ, ոչ բնակելի պաշտպանական աշտարակ- միջնաբերդ, 1387 թվականից աշտարակը ծառայում է որպես զանգակատուն։ 1686 թվականին զանգակատունը ուներ 82 մետր բարձրություն։   Կարիլյոնը նվագում է  Վուլպիուսի «Քրիստոսը իմ կյանքն է» մեղեդին (գերմ.՝ Ach bleib mit deiner Gnade) և Իզակի մեղեդին (գերմ.՝ Nun ruhen alle Wälder): 1944 թվականի օգոստոսի 30-ին անգլիական ռմբակոծությունից հետո աշտարակը այրվեց, այնուհետև զգալիորեն վնասվեց 1945 թվականի ապրիլին քաղաքի գրոհի և հրետակոծության հետևանքով, իսկ 1955 թվականին վերջնականապես պայթեցվեց, մինչև ամրոցի մնացած ավերակների վերջնական ոչնչացումը։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		


== Գրականություն ==
Adolf Boetticher: Die Bau- und Kunstdenkmäler der Provinz Ostpreußen. Heft VII. Die Bau- und Kunstdenkmäler in Königsberg. = Памятники в Прушкуве. Памятники в Кенигсберге, Кёнигсберг 1897.
Bernhart Jähnig:750 Jahre Königsberg - 750 лет Калининград / Кенигсберг, Марбург 2008.
Baldur Köster: Königsberg : Architektur aus deutscher Zeit = Кенигсберг: Немецкая архитектура, Хузум 2000.
Дмитрий Навалихин: К вопросу реконструкции центра города Калининграда, Москва 1958.
Markus Podehl: Architektura Kaliningrada = Архитектура Калининград , Марбург 2012.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Официальный сайт Государственного учреждения культуры «Кафедральный собор». // sobor-kaliningrad.ru
Одинцов, Игорь Александрович, директор областного государственного учреждения культуры «Кафедральный собор», г. Калининград. «Балтийский альманах». История города. «Возрождение собора». Официальный сайт администрации городского округа «Город Калининград» // klgd.ru
Ֆրանյո Կուհաչ

Ֆրանյո Քսավեր Կուհաչ (խորվ.՝ Franjo Kuhač, մինչև 1871 թ.՝ Կոխ, Koch, նոյեմբերի 20, 1834(1834-11-20), Օսիեկ - հունիսի 18, 1911(1911-06-18), Զագրեբ, Խորվաթիայի և Սլավոնիայի թագավորություն, Տրանսլեյտանիա, Ավստրո-Հունգարիա), խորվաթ բանահավաք, երաժշտագետ և կոմպոզիտոր։
Աշակերտել է Ֆերենց Էրկելին (Բուդապեշտ) և Կառլ Չեռնիին (Վիեննա)։ 1871 թվականից ապրել է Զագրեբում։ Կուհաչը գիտական հիմքի վրա է դրել խորվաթ երաժշտական ազգագրությունը, պատմագրությունը, հրապարակախոսությունը և քննադատությունը։ Գլխավոր աշխատությունն է «Հարավսլավոնական ժողովրդական երգեր» ժողովածուն (պրակ 1—4, 1878—1881 թթ., պրակ 5, 1941 թ.), որը մեծ դեր խաղաց խորվաթական երաժշտության մեջ ազգային ուղղության վերածնման համար։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ֆրանյո Կուհաչին նվիրված կայք Archived 2013-10-05 at the Wayback Machine.(անգլ.)
Գուարչինո

Գուարչինո  (իտալերեն՝ Guarcino), համայնք Իտալիայում, գտնվում է Լացիո շրջանում՝ Ֆրոզինոնե պրովինցիայում։
Բնակչությունը կազմում է 1662 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 40 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 42 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 03016։ Հեռախոսային կոդ՝ 0775։


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի պաշտոնական կայք (իտալ.)
Ֆոյանո դելլա Կիանա

Ֆոյանո դելլա Կիանա (իտալերեն՝ Foiano della Chiana), քաղաք Իտալիայում՝ Տոսկանա մարզի Արեցո գավառում։
Բնակչությունը՝ 8890 մարդ (2008 թվականի մարդահամար տվյալների)։ Բնակչության միջին խտությունը՝ 218 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 41 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 52045։ Հեռախոսային կոդը՝ 0575։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները


== Կապի տվյալներ ==
Հեռախոս՝ 0575 6431
Էլեկտրոնային փոստ՝ foiano@comune.foiano.ar.it
Պաշտոնական կայք՝ http://www.comune.foiano.ar.it/


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի պաշտոնական կայք (իտալ.)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Բայալ

Բայալ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Մալաթիայի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Խարբերդի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Տուրիսի ամրոց

Տորիսի ամրոց (իսպ.՝ Castillo de Turís), ամրոց Իսպանիայի Վալենսիայի տարածաշրջանում։ Սահմանափակ մեծությամբ, փոքր ռազմական կառույց է։ Արաբական ծագմամբ երկարավուն կառույցը ձգվում է հյուսիսից հարավ ուղղությամբ և մոտակա բնակավայրի անունից էլ ստացել է իր անվանումը։ 2002 թվականի ապրիլի 24-ին ամրոցն ընդգրկվել է Իսպանիայի մշակութային ժառանգությունների ցանկում R-I-51-0010762 գրանցման համարի ներքո։


== Ճարտարապետություն ==
Ամրոցը ունեցել է լրացուցիչ, ավելի լայն պարիսպ, որի նպատակն էր պաշտպանել ամրոցի մոտ գտնվող հասարակ ֆերմայի բնակելի շինությունը։ Այս առաջին պարսպի պահպանման վայրում պահպանվել են պարսպի և աշտարակների մնացորդներ, տեղադրված հյուսիս-արևելք։


== Պատմություն ==
11-րդ դարում կառուցվել է ամրոցի առաջին պարսպաշարը։ Նա զբաղեցնում էր ընդամենը 500 մ2 տարածք։ Կազմված է եղել օրատորիայից և պաշտպանիչ աշտարակից, որոնք իրար միացած են եղել կրկնակի պարսպով։
Օրատորիայում գտնվել է դամբարանը, որտեղ թաղվել է «սուրբ մարդը (մարգարեն)»։ Տեղացի բնիկները այցելել են այնտեղ Մեքքայի ուխտագնացության ժամանակ։ Պարսպի այդ հատվածը, կառուցվել է այնպես հարթ, որ միջնապատում կուտակվում է անձրջաջրերը, իսկ արտաքին պատի կողմում ուխտավորների համար պատրաստված է «փական», որ երբ պետ լինի թողնեն ջուրը հոսի։
11-րդ դարի սկզբներում կառուցվել է նաև պաշտպանիչ աշտարակ, որը ծառայել է որպես Մագրո գետի հովտով անցող ճանապարհը պաշտպանող փոքր «ջոկատի» կացարան։ Ամեն մի շինություն ունեցել է իր հատուկ մուտքը, նույնիսկ պաշտպանիչ աշտարակը։
11-րդ դարի երկրորդ կեսին, երբ Վալենսիայի տարածաշրջանը սկսեց ավելի զարգանալ, անհրաժեշտ էր ավելի լավ պաշտպանություն։ Կառուցվեց նոր դռնով պարիսպ, որը փոխարինեց հին դռանը։ Նոր դռան դիմաց գտնվում է 150 մ2 ծավալով ներքին բակը։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Շատրովո (գյուղ, Շատրովսկի շրջան)

Շատրովո (ռուս.՝ Шатрово), գյուղ Ռուսաստանի Կուրգանի մարզի Շատրովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2004 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 6676 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Չուրաևո (գյուղ, Միյակինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՉուրաևոՉուրաևո (ռուս.՝ Чураево, բաշկիրերեն՝ Сурай), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Միյակինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 164 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Զավալիկի

Զավալիկի (ուկրաիներեն՝ Завалійки), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Վոլոչիսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Զավալիկի գյուղում բնակվում էր 1 201 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 4,23 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 283,92 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Պլակսինո (գյուղ, Պուտիվիլի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Պլակսինո (այլ կիրառումներ)Պլակսինո (ուկրաիներեն՝ Плаксине), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Պուտիվիլի շրջանում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
(1988) Դելորես

(1988) Դելորես (անգլ.՝ Delores), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1952 թվականի սեպտեմբերի 28-ին Ինդիանայի համալսարանի կողմից Բրուկլինում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,153711 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9339 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,3735 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1154,46 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,311834 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 4,25° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(1988) Դելորես աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Նույոնգ Ֆալոնգ

Էդիթ Նույոնգ Ֆաալոնգ գանացի լրագրող, գրող, գենդերային հավասարության ակտիվիստ և դերասանուհի։ Ներկայումս հեռուստատեսային հաղորդավար է Spotlight-ում` Գանայի մեդիայի և հեռուստատեսության Mx24gh-ի ընթացիկ ծրագրերի շրջանակներում։


== Վաղ կյանք և կրթություն ==
Նրա արմատները Գանայի Վերին Արևմտյան շրջանի Լոուրայից են, բայց ծնվել է Հյուսիսային շրջանի Տամալե քաղաքում։ Նա միջնակարգ կրթություն է ստացել Աբուրի աղջիկների ավագ դպրոցում, այնուհետև ուսումը շարունակել է Գանայի համալսարանում, Լեգոնում, որտեղ սովորել է տնտեսագիտություն և աշխարհագրություն։


== Կարիերա ==


=== Որպես փաստաբան ===
Ֆաալոնգը Գանայի խորհրդարանում դրական գործողությունների ջատագով է և շահագրգռված է հավասարությամբ ու ներառական զարգացմամբ։ Նա իրեն համարում է ֆեմինիստ, ով պաշտպանում է կանանց իրավունքները կյանքի և գործունեության բոլոր ասպարեզներում։


=== Որպես լրագրող ===
Ֆալոնգը 2017 թվականին միացավ Media General Ghana Limited-ին՝ որպես 3fm-ի և TV3-ի հաղորդավար։ Նա աշխատում էր TV3 լրատվական տաղավարում, ինչպես   նաև թերթերի գրախոսական թիմի անդամ էր։


=== Որպես դերասան ===
Որպես դերասան, նա արագ վերելք ապրեց Գանայի կինոարդյունաբերության մեջ ընդամենը կարճ ժամանակ մնալուց հետո։ Նա ստացել է դերասանական կոչում՝ հատկապես ուշադրություն է դարձրել Գարեթթ Բեթթիի «Ֆրիթաուն» ֆիլմում իր դերից հետո, որը նրան արժանացրեց Nigeria Entertainment Awards (NEA)-ի «Լավագույն աֆրիկյան դերասանուհի» անվանակարգում (ոչ նիգերիացի), որը  ի վերջո նվաճեց։ Նույոնգը շատ տեղեկացված է և ազատ խոսում է իր երկրի սոցիալական խնդիրների վերաբերյալ։ Նա նկարահանվել է մի շարք հեռուստասերիալներում և կինոնկարներում, ինչպիսիք են օրինակ` «Ապրել Տրիշայի հետ», «Հյուսիսային գործ», «Բրոդվեյ», «Մեր հայրերի մեղքերը», «Հանցագործություն սիրո մեջ»։
[1](չաշխատող հղում)[2]


== Ծանոթագրություններ ==
Ասպետի քանդակով տուն (Սովետսկ)

Ասպետի քանդակով տուն (ռուս.՝ Дом со скульптурой рыцаря), ճարտարապետական հուշարձան Կալինինգրադի մարզի Սովետսկ քաղաքում։ Գտնվում է հետիոտնային Հաղթանակի փողոցում։ Շենքը մշակութային ժառանգության օբյեկտ է։ Քաղաքի ամենագեղեցիկ պատմական շենքերից մեկն է։ Շենքի ճարտարապետական յուրահատկությունը ընդգծում է ասպետի քարե քանդակը, որը գտնվում է գրեթե տանիքի տակ։


== Պատմություն ==
Շենքը կառուցվել է 19-րդ դարի վերջին որպես եկամտաբեր տուն։ Քաղաքի սրտում գտնվող այս շենքում (նախորդ հասցեն` Hohe Straße No. 10), հարուստները կարող էին վարձակալել բնակարան։

Նրա առաջին սեփականատերն է եղել ինքնասեր ու հպարտ Ռիտեր (Ritter, ասպետ) անունով մի մարդ։ Նա որոշել է անմահացնել իրեն քարի վրա, որպեսզի ամեն օր իր պատուհանից տեսնի իրեն։ Այսպիսով, շենքի ճակատին հայտնվել է սուրը ձեռքին ասպետի մի մեծ քարե քանդակ։
1946 թվականին շենքում տեղավորվել են Քաղաքացիական գործերի վարչության բաժինները։ Այդ ժամանակ ասպետը կորցրել է իր սուրը։ Այնուհետև շենքը տրամադրվել է քաղաքի կրթական հաստատություններից մեկի հանրակացարանին։ Այժմ այնտեղ է գտնվում Սովետսկի տեխնոլոգիական քոլեջի հանրակացարանը։ Շենքը խարխուլ վիճակում է, 2014 թվականին այն նախատեսվել է վերանորոգել՝ այդ թվում նաև ճակատային մասը։ Հիմնանորոգումից հետո ասպետը կրկին «ստացել է» իր «զենքը», միայն սրի փոխարեն հիմա նա աջ կողմի ձեռքում պահում է նիզակը։


== Նկարագրություն ==
Քաղաքի ամենագեղեցիկ շենքերից մեկն է։ Այս շենքի ճակատը զարդարված է հարուստ սվաղային զարդարանքով` հսկայական ձկներ, կենդանիներ, մարդկանց դեմքեր և ճակատային մասի գագաթին՝ 4-րդ հարկի պատշգամբում, զինված զենքով հսկայական քարե ասպետ։ Մի անգամ ասպետի ձեռքում սուր է եղել, որը խորհրդային տարիներին կորել է, հետագայում փոխարինվել է նիզակով։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Статуя рыцаря | Советск | Культурный туризм
В Советске историческое здание со скульптурой рыцаря получило новую жизнь Archived 2019-09-09 at the Wayback Machine.
Կրակովի գեղարվեստի ակադեմիա

Կրակովի գեղարվեստի ակադեմիա կամ Կրակովի Յան Մատեյկոյի անվան գեղարվեստի ակադեմիա (լեհ.՝ Akademia Sztuk Pięknych w Krakowie im. Jana Matejki), պետական բարձրագույն ուսումնական հաստատություն Լեհաստանի Կրակով քաղաքում։ Համարվում է Լեհաստանի ամենահին գեղարվեստի ակադեմիան։ Հիմնադրվել է 1818, ինքնուրույն գործելու կարգավիճակ ստացել է 1873 թվականին։


== Պատմություն ==
Կրակովի գեղարվեստի ակադեմիան ի սկբանե եղել է Կրակովի համալսարանի գրականության ֆակուլտետի բաժին և 1818–1873 թվականներին կոչվել է Նկարչության դպրոց (Szkoła Rysunku i Malarstwa), որտեղ դասավանդել են նկարիչ-մանկավարժներ Անտոնի Բրոդովսկին, Ֆրանց Կսավեր Լամպին, Պյոտր Միխալովսկին։
Որպես անկախ գործող գեղարվեստի դպրոց (Szkoła Sztuk Pięknych) բարձրագույն ուսումնական հաստատության կարգավիճակ ստացել է 1873 թվականին։ Ակադեմիայի առաջին նախագահն է եղել լեհ նկարիչ Յան Մատեյկոն, ով ակադեմիան է բերել մի շարք ակնառու նկարիչների, այդ թվում Յան Գլովացկուն, Ֆլորիան Ցինկին, Ալեքսանդր Գրիգլևսկուն, Լեոպոլդ Լեֆլյորին։
Ակադեմիայի նեոդասական ոճի շենքը կառուցվել է 1879 թվականին ճարտարապետ Մասիեյ Մորացևսկու նախագծով։ 1893–1895 թվականներին ակադեմիան ղեկավարել է նկարիչ Վլադիսլավ Կուշկևիչը։
1893 թվականին՝ Յան Մատեյկոյի մահից հետո, 1895 թվականին ակադեմիայի նախագահ է ընտրվել Յուլյան Ֆալատը, ով պաշտոնավարել է մինչև 1909 թվականը։ Ֆալատն ակադեմիա է բերել ժամանակակից եվրոպական արվեստի փիլիսոփայության հետ կապված ուղղություն՝ վարձելով նոր մանկավարժներ, ինչպիսիք են եղել Թեոդոր Աքսենտովիչը, Յացեկ Մալճևսկին, Յան Ստանիսլավսկին, Լևոն Յան Վիչուլկովսկին, Կոնստանտի Լյաշկան, Յուզեֆ Մեխոֆերը, Ստանիսլավ Վիսպյանսկին, Յուզեֆ Պանկևիչը, Վոյցեխ Վելսը։
1979 թվականին՝ ակադեմիայի հիմնադրման 100-ամյակին, ակադեմիան անվանակոչվել է իր հիմնադիր և առաջին նախագահ Յան Մատեյկոյի անունով։
2008 թվականին ակադեմիան միացել է Ico-D-ին (Գրաֆիկական դիզայնի ընկերության միջազգային խորհուրդ) և դարձել է Լեհաստանում այդ կազմակերպության առաջին անդամը։


== Ֆակուլտետներ ==
Ակադեմիան առաջարկում 5 և 6 տարի ժամանակահատվածով մագիստրական ծրագրեր։ 

Նկարչության ֆակուլտետ
Գեղանկարչության բաժին
Գծանկարչության բաժին
Հավելյալ մասնագիտությունների բաժին
Բեմանկարչության բաժին
Քանդակագործության ֆակուլտետ
Քանդակագործության բաժին (I, II)
Գծանկարչության բաժին
Ճարտարապետա-քանդակային դիզայնի բաժին
Ներքին դիզայնի ֆակուլտետ
Ինտերմեդիա ֆակուլտետ
Արդյունաբերական դիզայնի ֆակուլտետ
Գրաֆիկական արվեստի ֆակուլտետ
Գրաֆիկական արվեստի բաժին
Նկարչության ու գծանկարչության բաժին
Արվեստի կոնսերվացման ֆակուլտետ
Արվեստի պատմության միջդիսցիպլինար բաժին


== Պատկերասրահ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայքը Archived 2016-05-06 at the Wayback Machine.
Կանդրի-Տյումեկեևո

Կանդրի-Տյումեկեևո (ռուս.՝ Кандры-Тюмекеево, բաշկիրերեն՝ Ҡандра-Төмәкәй), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Տույմազինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 127 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Մամադավիթոբա

Մամադավիթոբա (վրաց.՝ მამადავითობა), վրացական եկեղեցական տոն ի հիշատակ Դավիթ Գարեջայի, ով եղել է վրաց հոգևորականության հիմնադիրը։
Տոնակատարությունը տեղի է ունենում Համբարձման առաջին հինգշաբթի օրը, կենտրոնական միջոցառումենրը տեղի են ունենում Թբիլիսիում։ Տոնակատարությունը կապած է Կախեթի մարզում գտնվող Մթածմինդա լեռան Դավիթ Գարեջայի տաճարի այցելուների հիման վրա։
Բլրի վրա կա նաև վանական խուց և աղբյուր, որի հետ է կապված իր կյանքը։


== Արտաքին հղումներ ==
Վրացական եկեղեցական օրացույց Archived 2007-07-18 at the Wayback Machine.
Վրացական եկեղեցու կայք


== Գրականություն ==
სურგულაძე ირ., ქსე, ტ. 6, გვ. 393, თბ., 1983
Ար (այլ կիրառումներ)

Ար, կարող է վերաբերել՝

ԱՐ - հայկական մասնավոր հեռուստաընկերություն
Ար - մետրական համակարգում մակերեսի չափման միավոր
Պոկրովսկոե 2

Պոկրովսկոե 2 (ռուս.՝ Покровское 2), գյուղ Ռուսաստանի Ռյազանի մարզի Միխայլովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 53 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Կարապները եղեգների մեջ

Կարապները եղեգների մեջ, գերմանացի ռոմանտիկ նկարիչ Կասպար Դավիդ Ֆրիդրիխի նկարը՝  Պետական Էրմիտաժի հավաքածուից։
Արևածագի ֆոնի վրա պատկերված են երկու սպիտակ կարապներ՝ տեղակայված եղեգների մեջ գտնվող բնի մեջ, առաջին պլանի երկայնքով՝ նկարի ստորին մասում, երևում են լոտոսների մի քանի չբացված ծաղկաբույլեր։
Առաջին անգամ 1820 թվականին Ֆրիդրիխը օգտագործել է կարապների մոտիվը համանուն էտյուդում, այս գործը պահվում է Գյոթեի տուն-թանգարանում՝ Մայնի Ֆրանկֆուրտում։ Գերմանացի արվեստաբան Հելմուտ Բերշ-Զուպանգին առաջ է քաշել այն վարկածը, որ Ֆրիդրիխի ստեղծագործության մեջ այնքան անսովոր մոտիվներ կան՝ լոտոս ծաղիկներ և կարապներ, պայմանավորված այնպիսի տպավորությամբ, որը նկարչի վրա ցույց է տվել գերմանացի դրամատուրգ և պոետ Օտտո Հենրիխ ֆոն Լեբենի «Լոտոսի թերթերը» (1817) փիլիսոփայական շարադրանքը և նրա «Կարապ» բանաստեղծությունների ժողովածուն (1816)։ Կտավը նկարվել է շուրջ 1832 թվականին, քանի որ այդ տարի Պրահայում հանրությանը ցուցադրվել է ցուցահանդես, նվիրված պրահյան բարերար՝ Ալյոզոմ Կլարին։

1832 թվականի սկզբին նկարն ուղարկվել է Ռուսաստան, քանի որ ձեռք է բերվել պալատի խորհրդի կողմից կայսերական պալատներից մեկի համար, Սանկտ Պետերբուրգ ժամանելուց հետո տեղափոխվել է Զնամենսկի պալատ, իսկ Նիկոլայ Առաջինի մահից հետո տեղափոխվել է Ռոպշինյան պալատ, որտեղից 1928 թվականին փոխանցվել է պետական Էրմիտաժ, 2014 թվականի վերջից ցուցադրվում է գլխավոր շտաբի շենքում՝ 352 դահլիճում։


== Ծանոթագրություններ ==
Գուրու

Գուրու (սանսկրիտ՝ गुरू՝ արժանավոր, մեծ, կարևոր, ծանր, ճշմարտությանը ձգտող, անհողդողդ, ուսուցիչ, վարպետ), հինդուիզմում և բուդդայականությունում հոգևոր դաստիարակ, ուսուցիչ։ Փենջաբական սիկհիզմում կրոնական համայնքի գլխավորի տիտղոսը։
Գուրուն, լայն իմաստով, համարվում է հոգևոր ուսուցիչ, որը դասավանդում է գիտելիքները (առաջին հերթին ճշմարտությունը Աստծո մասին, Բրահմանի մասին և այլն), նրանց, ում մոտ արթնացել է հոգևոր արժեքները։
Պուրանների շարքում ապացուցվում է, որ կալի յուգա ուղղվածության մեջ գուրուն չի համարվում անգնահատելի հեղինակություն։
Հինդուիզմում Գուրուն Բրիհասպատիի անուններից մեկն է համարվում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Գորակշանաթխ Պատայա ուպադեշա // Սիդխա-սադխանտա պադխատի.
Լ.Յու. Գոլուբ, Օ.Յու. Դրուգովա, Պ.Յու. Գոլուբ Բուդդայականության և նրան հարակից ոլորտների բառարան. — «Хроникер» հրատարակչական տուն, 2003. — ISBN 5-901238-20-6
Միրնոե (ավան, Սլավյանսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՄիրնոեՄիրնոե (ուկրաիներեն՝ Мирне), ավան Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Սլավյանսկիում։
2001 թվականի տվյալներով Միրնոե ավանում բնակվում էր 1 587 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Նաիրիտ

Նաիրիտ, արհեստական կաուչուկ արտադրող գործարան Երևանում, հիմնվել է Խորհրդային Միությունում 1940 թվականին, և նախկին ԽՍՀՄ երկրների և ներքին շուկային մատակարարել է մոտ 34 տեսակի քիմիական արտադրանք։ Այժմ Նաիրիտն Անկախ պետությունների համագործակցության և Արևելյան Եվրոպայի երկրներում քլորոպրենային կաուչուկների և լատեքսների միակ արտադրողն է։


== Պատմություն ==
Նաիրիտը կառուցելու որոշումը կայացվել է 1933 թվականի մայիսի10-ին Կոմկուսի քաղբյուրոյի կողմից՝ հավանություն տալով Սերգո Օրջոնիկիձեի առաջարկին նման գործարան կառուցել Երևանում։ Շահագործման է հանձնվել 1940 թվականին Խորհրդային Հայաստանում։ 1989 թվականին, գործարանը փակվել է բնապահպանական նկատառումներով։ Գործարանը մասամբ վերագործարկվել է 1992 և 1993 թվականներին։
2006 թվականի օգոստոսի 18-ին Ռայնովիլ Փրոփըրթի Լիմիթիդ միջազգային ընկերությունը 40 միլիոն դոլարով գնել է Նաիրիտ Գործարանի 90% բաժնետոմսերը։ Ընկերությունը հիմնվել է լեհական Սամեքս, ամերիկական Ինտերտեքս և ըստ մի աղբյուրի ռուսական Եվրոգազ, իսկ ըստ մի այլ աղբյուրի մի գերմանական ընկերության կողմից, հատուկ այս գործարքի համար։ Գործարանի բաժնետոմսերի մնացյալ 10%-ը պատկանում է ՀՀ էներգետիկայի և բնական պաշարների նախարարության։
2007 և 2008 թթ․ գործարանը կաուչուկի արտադրանքը համեմատած նախկին երեք տարվա հետ ավելացրել է 20.6%-ով։ 2008 թ․ նոյեմբեր 1-ի դրությամբ գործարանում աշխատում էր 2742 մարդ։ 2008 թ․ դեկտեմբերի 1-ին, Նաիրիտը աշխատանքը դադարեց ֆինանսական ճգնաժամի պատճառով, և մոտ 1500 աշատողներ աշխատանքից ազատվեցին։
2013 թ. «Նաիրիտ» գործարանի աշխատակիցների խնդրով զբաղվում է ԿԱՄՔ քաղաքացիական շարժումը։ «Նաիրիտ» գործարանի վերագործարկման և աշխատակիցների աշխատավարձերին վերաբերվող որևէ պաշտոնական տեղեկատվություն չներկայացվեց, այդ իսկ պատճառով փետրվարի 12-ին ժամը 14:00-ին ԿԱՄՔ քաղաքացիական շարժումը կազմակերպեց ինքնաբուխ ցույց կառավարության շենքի դիմաց իսկ հետո նախագահականի դիմաց ինչից հետո վճարվեցին աշխատակիցների աշխատավարձերը։


== Վթարներ ==


=== 2006 թվական ===
2006 թ․ սեպտեմբերի 23-ին Նաիրիտում տեղի է ունեցել պայթյուն։ Սեպտեմբերի 14-22-ին գործարանում տեղի էր ունեցել քլորոպրենի թորում։ Արդյունքում կուտակվել էին 6,1 մ³ անօգուտ քլորոպրեն և 143 մ³ քլորոպրենի օրգանական թափոն, որոնք հավաքվել և դրվել են վտանգավոր ոչ-սառեցված գոտում։
Գործարանի փորձագետները որոշում են թափոնների ամանները մնացորդների հետ խառնել և վառել։ Արդյունքում ստեղծվում է մի շատ պայթուցիչ նյութ։ Հետաքննությունը պարզում է, որ գործարանի սարքերում էլ մի շարք անհետևողականություններ են եղել։
Պայթյունի արդյունքում տուժեց 4 աշխատող, վնասվեց 7 ավտոմեքենա։ Ջրամատակարարման համակարգի վնասը կազմեց 6,5 միլիոն դրամ, իսկ Երևան-Մեղրու ճանապարհային հատվածի վնասվածքը՝ ևս 6,5 միլիոն դրամ։ Շրջակա միջավայրին հասցված վնասը 1,5 միլիոն դրամ էր։ Աղետի վայրում վնասվեցին նաև բնակելի տներ։
Գործարանի երեք աշխատողներ՝ Սմբատ Ղազարյանը, Հովհաննես Հովհաննիսյանը և Մերուժան Գրիգորյանը մեղավոր ճանաչվեցին պայթուցիկ նյութերի անվտանգության չափերի խախտման համար, ըստ 231 ՀՀ Քրեական Օրենքի 2-րդ մասի։


== Աղբյուրներ ==
 Նաիրիտցիները կհավաքվեն նախագահականի դիմաց
Տենկելի

Տենկելի (ռուս.՝ Тенкели), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Սախա-Յակուտիայի հանրապետության Ուստ-Յանսկի ուլուսի կազմում։
Բնակչությունը վերջին գրանցված տվյալներով կազմում էր 0 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
1687

1687 թվական, ոչ նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է չորեքշաբթի օրը։ Սա մեր թվարկության 1687 թվականն է, 
XVII դարի 87-րդ տարին։


== Դեպքեր ==
Իսահակ Նյուտոնը հրատարակեց իր «Բնափիլիսոփայության մաթեմատիկական հիմունքները» աշխատությունը, որտեղ սահմանվում են դասական մեխանիկայի մի շարք հասկացություններ և ձևակերպվում է տիեզերական ձգողականության օրենքը։


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Վեդի (գետ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Վեդի (այլ կիրառումներ)Վեդին, Վադա, Վեդիի ջուր, Վետե, Վետի, Ուրծաձոր, Ուրծաձորի գետ, գետ Հայաստանի Արարատի մարզում՝ Արաքսի ձախակողմյան վտակն է։ Սկիզբ է առնում Գեղամա լեռնաշղթայի ծայր հարավում ընկած Մանկունք լեռնագագաթի հարավարևելյան լանջերի՝ մոտ 2700 մ բարձրություններից։ Հոսքի ընդհանուր ուղղությունը հարավարևմտյան է։ Վերին հոսանքում գետն ունի լեռնային բնույթ։ Ստորին հոսանքում անցնում է Արարատյան հարթավայրով ու թափվում Արաքսը Եղեգնավան գյուղից մոտ 2 կմ հարավ՝ ծովի մակարդակից մոտ 810 մ բարձրության վրա։ Ակունքի մոտավոր աշխարհագրական կոորդինատներն են հս.լ. 40°00՛30՛՛ արլ.ե.45°04՛44՛՛, գետաբերանինը՝ հս.լ.39°49՛21՛՛ արլ.ե. 44°37՛15՛՛։ Վեդիի երկարությունը 58 կմ է, ջրահավաք ավազանի մակերեսը 633 կմ², որի մի մասը մտնում է Խոսրովի անտառ արգելոցի մեջ։ Խոշոր վտակներից են Մանկունքը, Սպիտակաջուր , Խոսրովը, Շաղափը ու Կոտուցը (Կետուզչայ) (վտակները ներկայացված են ըստ Վեդիի մեջ թափվելու հերթականության)։ Ջրի միջին տարեկան ծախսը մոտ 2,3 մ³/վրկ է, հոսքը՝ մոտ 72 միլիոն մ³։ Սնումը հիմնականում հալոցքային (47%), ստորերկրյա (42%) ու անձրևային է։ Հորդանում է մարտից մինչև հունիս, որի ընթացքում ձևավորվում է տարեկան հոսքի 70%-ը։ Ջուրը օգտագործվում է գյուղատնտեսական նպատակներով։ Սակավաջուր տարիներին ու ոռոգման շրջանում գետը հաճախ Արաքսին չի հասնում։
«Խորհրդային Հայաստան» օրաթերթում, վրիպակով գետը կոչված է Բեդիչայ։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Պեդաշկա (այլ կիրառումներ)

Պեդաշկա Պերվայա (գյուղ, Զաչեպիլովի շրջան) - գյուղ, Ռունովշինսկի գյուղական խորհուրդ, Զաչեպիլովի շրջան, Խարկովի մարզի։
Պեդաշկա (գյուղ, Կառլովկայի շրջան) - գյուղ, Լաննովսկի գյուղական խորհուրդ, Կառլովկայի շրջան, Պոլտավայի մարզի, Ուկրաինա։
Բելովոդսկի գյուղական խորհուրդ (Ռոմենսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Բելովոդսկի գյուղական խորհուրդ (այլ կիրառումներ)Բելովոդսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Біловодська сільська рада), Ուկրաինայի Սումիի մարզի Ռոմենսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Բելովոդսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 1356 մարդ։ Խորհրդում կա 5 բնակավայր։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Ռյաբկի (գյուղ, Չերնուշինսկի շրջան)

Ռյաբկի (ռուս.՝ Рябки), գյուղ Ռուսաստանի Պերմի երկրամասի Չերնուշինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1302 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Գալլիկոս

Գալլիկոս (հուն․՝ Γαλλικός), գետ Հունաստանում` Կենտրոնական Մակեդոնիայի պերիֆերիայում։ Հին աշխարհում գետը կոչվել է Էխեդորոս (Εχέδωρος), իսկ միջնադարում` Գոմարոպնիխտիս (Γομαροπνίχτης)։
Գետը թափվում է դեպի Հունաստանի ափերը ողողող Էգեյան ծով և անցնում Թերմայիկ ծոցով և թափվում Սինդոսում։ գետի ընդհանուր երկարությունը կազմում է 65 կմ՝ հաշված գետաբերանի երկարությունը։
Ըստ Հին հունական դիցաբանության Գալլիկոս գետի մոտակայքում Հերակլեսը մենամարտել է վայրի կարապների հետ։ Նա անցնելիս է եղել այս գետի մոտով և ցանկացել է կարապ որսալ, որը նրան չի հաջողվել։
Ֆրանսիայում ջրի բացակայության և սակավության պատճառով այս գետից որոշ քանակությամբ ջուր է տեղափոխվել դեպի Ֆրանսիա, որի համար Հունաստանը ունեցել է դրամական ձեռքբերումներ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ջորջիո Կիելլինի

Ջորջիո Կիելլինի (իտալերեն՝ Giorgio Chiellini, օգոստոսի 14, 1984(1984-08-14), Պիզա, Տոսկանա, Իտալիա), իտալացի պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ, պաշտպան։ Հանդես է գալիս իտալական Յուվենտուս ակումբում։


== Ակումբային Կարիերա ==
Կյիլլինին համարվում է իտալական «Լիվորնո» ակումբի սան։ «Լիվորնո» ակումբում հանդես է եկել 4 մրցաշրջան, որորնցից 2-ը Սերիա C-ում, իսկ մյուս 2-ը՝ Սերիա Բ-ում։
2004 թվականի ամռանը, Կիելլինին «Լիվորնո» -ից տեղափոխվեց «Յուվենտուս» 6,5 միլիոն Եվրոյի դիմաց, սակայն նույն տարում «Յուվենտուս» -ը 3,5 միլիոն Եվրոյի դիմաց վաճառեց Կիելլինի իրավունքերի 50%-ը «Ֆիորենտինա» ակումբին, որտեղ Կիելլինին հանդես եկավ 2004/2005 մրցաշրջանում։ Ավարտված մրցաշրջանից հետո «Յուվենտուս»-ը ետ գնեց Կյիելլինիի իրավունքերի 50%-ը 4,3 միլիոն Եվրոյի դիմաց։ 2006 թվականի հոկտեմբերի 12-ին, Կիելլինին «Յուվենտուս»-ի հետ երկարաձգեց պայմանագիրը մինչև 2011 թվական, 2008 թվականին մինչև 2013 թվականը, 2010 թվականին մինչև 2015 թվականը (տարեկան 3.5 միլիոն եվրո աշխատավարձով), իսկ 2014-ին մինչև 2019 թվական։ 2006-2007 թվականի մրցաշրջանում դարձել է Սերիա Բ-ի չեմպիոն։ 2011/2012, 2012/2013, 2013/2014 մրցածրջաններում դարձել է Իտալիայի չեմպիոն։ Ջորջիո Կիելլինին 3 անգամ ճանաչվել է Իտալիայի լավագույն պաշտպան, համապատասխանաբար՝ 2008, 2009, 2010 թվականներին։ Նրա գործակալն է երկվորյակ եղբայրը ` Կլաուդիո Կիելլինին։


== Ազգային հավաքականի ելույթներ ==
Կիելլինին ազգային հավաքականում իր նորամուտն նշել է 2004 թվականին` Ֆինլանդիայի դեմ։ Այդ ժամանակներից հանդիսանում է հավաքականի հիմնական կազմի ֆուտբոլիստ։ Հանդես է եկել Իտալիայի տարբեր տարիքային պատանեկան հավաքականներում։ 
2003 թվականի Իտալիայի մինչև 19 տարեկանների հավաքականի հետ դարձել է Եվրոպայի չեմպիոն։ Եղել է 2004 թվականի Իտալիայի օլիմպիական հավաքականում և դարձել՝ բրոնզե մեդալակիր։ 2006 թվականի Աշխարհի Առաջնությանը չի մասնակցել։ 
2012 թվականին դարձել է Եվրոպայի փոխչեմպիոն։


== Ձեռքբերումներ ==


=== Յուվենտուս ===
Սերիա Ա-ի հաղթող (3), 2011/2012, 2012/2013, 2013/2014
Սերիա Բ-ի չեմպիոն (1), 2006/2007
Սերիա Ա-ի փոխչեմպիոն (1), 2008/2009
Գավաթի եզրափակչի մասնակից (1), 2011/2012
Իտալիայի սուպերգավաթի հաղթող (2), 2012, 2013


=== Իտալիայի հավաքական ===
Օլիմպիական խաղերի բրոնզե մեդալակիր. 2004
Եվրոպայի փոխչեմպիոն. 2012
Կոնֆեդերացիայի գավաթի բրոնզե մեդալակիր. 2013


=== Անձնական ===
Իտալիայի լավագույն պաշտպան (3) . 2008, 2009, 2010
Սերիա Ա-ի տարվա սիմվոլիկ հավաքական (1). 2013


== Վիճակագրություն ==
(թարմացվել է 2014 թվականի մայիսի 11-ին)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Յուվենտուսի պաշտոնական կայքում Archived 2013-09-19 at the Wayback Machine.
Ախամադ

Ախամադ(ադրբ.՝ Axaməd), գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Շարուրի շրջանում։


== Տես նաև ==
Շարուրի շրջան


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Ախամադ բնակավայրը «GEOnet Names Server» կայքում։


== Գրականություն ==
Արգամ Այվազյան,  Նախիջևան։ Բնաշխարհիկ պատկերազարդ հանրագիտակ։, Երևան, ««Հուշարձան» և ՀՀ ԳԱԱ «գիտություն»», 1995 — 367, էջեր 367 — 367 էջ։


== Ծանոթագրություններ ==
(5182) Բրայ

(5182) Բրայ (անգլ.՝ Bray), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի հուլիսի 1-ին Էլեանորա Հելինի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,586461 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1744 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9985 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1519,35 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,236944 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 15,87° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(5182) Բրայ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Դյորդ Սաբադ

Դյորդ Սաբադ (հունգ.՝ György Szabad, օգոստոսի 4, 1924(1924-08-04), Արադ (Ռումինիա), Ռումինիա - հուլիսի 3, 2015(2015-07-03), Բուդապեշտ, Հունգարիա), հունգարացի պատմաբան և պետական գործիչ, Հունգարիայի Ազգային ժողովի նախագահ (1990-1994)։


== Կենսագրություն ==
Դյորդ Սաբադը ծնվել է 1924 թվականի օգոստոսի 4-ին Ռումինիայի Արադ քաղաքում։ Numerus Clausus համակարգի պատճառով չկարողանալով ընդունվել բարձրագույն ուսումնական հաստատություն՝ մինչև 1944 թվականն աշխատել է որպես այգեպանի օգնական, ապա ուղարկվել է հրեական աշխատանքային ճամբար, որտեղից փախել է նույն թվականի մարտին։ 1950 թվականին Դյորդ Սաբադն ավարտել է Բուդապեշտի համալսարանի պատմության ֆակուլտետը՝ ստանալով արխիվարիուսի (դիվանապահ) մասնագիտություն։ 1955 թվականին Դյորդ Սաբադը պաշտպանել է թեկնածուական, իսկ 1969 թվականին՝ դոկտորական ատնախոսութուն։ 1956 թվականին նրան շնորհվել է դոցենտի կոչում, 1970 թվականին՝ պրոֆեսորի, իսկ 1994 թվականին նա դարձել է Բուդապեշտի համալսարանի պատվավոր պրոֆեսոր։
Դյորդ Սաբադն զբաղվել է Հունգարիայի տնտեսագիտական ու սոցիալական պատմության, բուրժուական վերափոխումների առանձնահատկությունների ուսումնասիրությամբ, ապա ազգային ու դեմոկրատական շարժման հարցերով։
1982 թվականին Դյորդ Սաբադն ընտրվել է Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիայի թղթակից-անդամ, 1998 թվականին՝ իսկական անդամ։ 1985-1990 թվականներին նա եղել է հունգարա-լեհական պատմական հանձնաժողովի նախագահը։
1945-1946 թվականներին անդամակցել է Մանր սեփականատերերի անկախ կուսակցությանը։ 1956 թվականի Հունգարական հեղափոխության ընթացքում ընտրվել է Բուդապեշտի համալսարանի հեղափոխական կոմիտեի անդամ։ Հեղափոխության ճնշումից հետո ենթարկվել է հետապնդումների, սակայն նրա դեմ քրեական գործ չի հարուցվել։ Հասարակական-քաղաքական կյանք վերադարձել է միայն 1987 թվականին։
Դյորդ Սաբադը եղել է Հունգարիայի դեմոկրատական ֆորումի հիմնադիրներից մեկը։ 1989 թվականին ընտրվել է կուսակցության նախագահության անդամ, կուսակցության աշխատանքներին մասնակցել է մինչև 1994 թվականը։
1990 թվականի մայիսին Դյորդ Սաբադն ընտրվել է Հունգարիայի Ազգային ժողովի պատգամավոր և նախագահի տեղակալ, իսկ երեք ամիս անց դարձել է Ազգային ժողովի նախագահ։ Հունգարիայի դեմոկրատական ֆորումի կազմալուծումից հետո՝ 1996 թվականին, միացել է Հունգարիայի դեմոկրատական ժողովրդական կուսակցությանը։ Վերջինս իր գործունեությունն ավարտել է 1999 թվականին, իսկ 2001 թվականին Դյորդը Սաբադը որոշել է հեռանալ քաղաքականությունից։
Դյորդ Սաբադը մահացել է 2015 թվականի հուլիսի 3-ին Բուդապեշտում։


== Պարգևներ ==
«Ծառայությունների համար» շքանշանի մեծ խաչ (2000)
Հունգարիայի Ժողովրդական Հանրապետության Գիտությունների ակադեմիայի մրցանակ (1965, 1973)
Եվրոպայի խորհրդի մրցանակ (1991)
Իշտվան Սեչենիի մրցանակ (2006)


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
MTI Ki Kicsoda 2009, Magyar Távirati Iroda Zrt., Budapest, 2008, 1017. old., ISSN 1787-288X


== Արտաքին հղումներ ==
Szabad György 1996-os országgyűlési életrajza
György Szabad passed away, index.hu, 3 հուլիսի, 2015 (հունգարերեն)
Szabad György
Քվիետոս

Տիտոս Փլավիոս Յունիոս Քվիետոս (լատ.՝ Titus Fulvius Iunius Quietius), հռոմեական կայսր, ոզուրպատոր 260 - 261 թ.:
Քվիետոսը զորավար Մակրիանոս Ավագի որդին էր և ուզուրպատոր Մակրիանոս Կրտսերի կրտսեր եղբայրը։ 260 թ. աշնանը Մակրիանոս Ավագը և պրետորիայի պրեֆեկտ Բալլիստան Արևելքի կասյրեր հռչակեցին Քվիետոսին և Մակրիանոս Կրտսերին։ 261 թ. Մակրիանոսները արշավանք ձեռնարկեցին դեպի կայսրության մայրաքաղաքը՝ Հռոմ, որպեսզի տիրանան կայսրական գահին, իսկ Քվիետոսն ո Բալլիստան մնացին Արևելքում կարգուկանոնը պահպանելու համար։ Բայց դա նրանց չի հաջողվում։ Մակրիանոսները պարտություն են կրում ուզուրպատոր Ավրեոլոսի զորավար Դոմետիանոսի զորքերից և սպանվում, իսկ Քվիետոսը որոշ ժամանակ անց սպանվում է Պալմիրայի տիրակալ Օդենատի կողմից։ Նա ուներ կոնսուլի կոչում, սակայն չէր ճանաչվում Արևմուտքում։


== Գրականություն ==
«Օգոստոսների պատմությունը». Երեսուն տիրաններ. XIV.
Körner, Christian, «Usurpers in the east: The Macriani and Ballista», s.v. «Usurpers under Gallienus», De Imperatoribus Romanis
Jones, A.H.M., Martindale, J.R. The Prosopography of the Later Roman Empire, Vol. I: AD260-395, Cambridge University Press, 1971