Կովկասի 5-րդ բանակային կորպուս

Կովկասի 5-րդ բանակային կորպուս, Ռուսական կայսրության բանակի զինվորական միավորում, Կազմավորվել է Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին։


== Պատմությունը ==


=== 1915 թվական ===
Մարտի 15-ին Կովկասի 5-րդ բանակային կորպուսի հրամանատար է նշանակվել գեներալ-լեյտենանտ է Ն․ Մ․ Իստոմինը։
Գարնանը Բոսֆորի նեղուցի շրջանում ծովային դեսանտի ափհանման համար կենտրոնացվել էր Օդեսայում և Ղրիմում կազմավորված 7-րդ բանակը, որի հրամանատարը հրետանու գեներալ Վ․ Ն․ Նիկիտինն էր։ Բանակի կազմի մեջ է մտցվել Կովկասից ժամանած 5-րդ կովկասյան կորպուսը և 20-րդ հետևակային դիվիզիան։ Սակայն ափհանումը չկայացավ և զորքերն օգտագործվեցին ճակատի ուրիշ տեղամասում։
Օգոստոս-հոկտեմբեր ամիսներին բանակային կորպուսը կռվել է 10-րդ բանակի կազմում։
Հոկտեմբերից Կովկասյան 5-րդ բանակային կորպուսը ռազմական գործողություններ է ծավալել Հարավ-Արևմտյան ճակատի 7-րդ բանակի կազմում, որի վարչակազմը տեղափոխվել էր Տերեբովլյա-Չորտկով քաղաքների շրջան։


=== 1916 թվական ===
Մայիսի 1-ին Կովկասի 5-րդ բանակային կորպուսը հետ է վերադարձել Կովկաս։


=== 1917 թվական ===
Կորպուսը գտնվել է Կովկասյան ճակատի կազմում։ Տարվա վերջում Կովկասի 5-րդ բանակային կորպուսը գլխավորում էր ընտրված հրամանատար գեներալ-մայոր Ի․ Մ․ Վասիլչենկոն։


=== 1918 թվական ===
Մարտին Կովկասի 5-րդ բանակային կորպուսը գեներալ-մայոր Ի․ Մ․ Վասիլչենկոյի հրամանատարությամբ Սևաստոպոլ քաղաքի միջով հասավ Ուկրաինա։
Ուկրաինական ժողովրդավարական հանրապետությունում կորպուսը «ուկրաինացվել է»։
Կորպուսի շտաբը գտնվում էր Եկատիրինոսլավի նահանգի Եկատիրինոսլավ նահանգական քաղաքում։
Կովկասի 5-րդ բանակային կորպուսի կադրերի բազայի հիման վրա կազմավորվել է Ուկրաինական Ազգային Հանրապետության Եկատիրինոսլավյան կորպուսը։


== Զորամիավորման կազմ ==
1917 թվականի հունվարի 1-ի դրությամբ կորպուսի կազմը՝

123-րդ հետևակային դիվիզիա
489-րդ հետևակային Ռիբինսկյան գունդ
490-րդ հետևակային Ռժևսկյան գունդ
491-րդ հետևակային Վարնավինյան գունդ
492-րդ հետևակային Բարնաուլյան գունդ
123-րդ հրետանային դիվիզիա
127-րդ հետևակային  դիվիզիա
505-րդ հետևակային Ստարոկոնստանտինովյան գունդ
506-րդ հետևակային Պոչաևյան գունդ
507-րդ հետևակային Ռեժիցկյան գունդ
508-րդ հետևակային Չերկասկյան գունդ
127-րդ հրետանային բրիգադա
Կովկասյան առանձին լեռնային հրետանային դիվիզիոն
Միխայլովական լեռնային հրետամարտկոց
10-րդ Սիբիրյան հրետանային բրիգադի 3-րդ դիվիզիոն
41-րդ հրասանդային դիվիզիոն
Հրասանդային ոչ հաստիքային հրետամարտկոց
3-րդ Կովկասյան կոզակային գունդ
55-րդ Դոնի կոզակային գունդ
Սևծովյան կոզակային հարյուրյակ
5-րդ Կովկասյան սակրավոր գումարտակ


== Հրամանատարներ ==
Նիկոլայ Միխաիլովիչ Իստոմին (15.3.1915 — 2.4.1916)
Վլադիմիր Ալեքսանդրովիչ Յաբլոչկին (2.4.1916 — 15.4.1917)
Նիկոլայ Նիկոլաեվիչ Բարատով (25.4.1917 — 7.6.1917)
Վլադիմիր Ալեքսանդրովիչ Յաբլոչկին (7.1917 — 7.10.1917)
Ֆյոդոր Գրիգորևիչ Չերնոզուբով (10.10.1917-ից)
Իգնատիյ Միխայլովիչ Վասիլչենկո, գեներալ-մայոր, (1917-ի վերջ — 1918 թվականի գարուն).


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուներ ==
Եվգենի Վասիլեվիչ Մասլովսկի 1914—1917թթ Աշխարհամարտը Կովկասյան ճակատում Փարիզ, 1933.


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.grwar.ru/persons/persons.html?id=704 Առաջին աշխարհամարտում ռուսական բանակը։ Ռուսական բանակը Մեծ պատերազմում։ Վասիլչենկո Իգնատի Միխայլովիչ։
http://lib.znate.ru/docs/index-108855.html Archived 2016-03-04 at the Wayback Machine. Գրադարան։ III գլուխ։ Առաջին աշխարհամարտում միավորումը՝ Արևելյան Սիբիրից։ (1914 օգոստոս — 1915թ․ հոկտեմբեր).