armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Վայմու փողոց

Վայմու փողոց (էստ․՝ Vaimu tänav, Հոգիների փողոց), Հին Տալլինի (Էստոնիա) կարճ (90 մետր) փողոցներից է, միացնում է Պիկ և Լայ փողոցները։


== Պատմություն ==
XVII դարի գերմանական աղբյուրներում փողոցը նշվում է որպես Spukgasse/Spukstrasse (հոգիների փողոց)։
Էստլյանդիայի նահանգապետ իշխան Շախովսկու հրամանով առաջարկվել էր ցուցանակներ դնել փողոցներում «տեղական երեք լեզուներով» (էստոներեն, գերմաներեն, ռուսերեն)։ 1872 թվականի փետրվարի 3-ին մագիստրատը հաստատել է գերմաներեն անվանումը։ Շախովսկին առաջարկել էր իր տարբերակը՝ «Անմաքուր փողոց»։
Այն չգոհացրեց մագիստրատին և տանտերերին, քանի որ նման անվանումը կմեկնաբանվեր որպես կեղտոտ փողոց։
Խորհրդային  տարիներին, 1950 թվականին, փողոցի անվանումը փոխվել է Վանայի։ Վայմա անվանումը ձևավորվել է 1992 թվականին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Панорама улицы
Улица Вайму — любимое место обитания духов, домовых и привидений.
Топ-десятка таллиннской нечисти
Արծվանիկի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Սյունիքի մարզ)

Այս հոդվածը ներկայացնում է Սյունիքի մարզի Արծվանիկ գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 38 հուշարձան (16 միավոր)։

 


== Տես նաև ==
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Լալսի

Լալսի (էստ․՝ Lalsi), գյուղ Էստոնիայի Վիլյանդիմաա նահանգի Կոլգա-Յաանի շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 94 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Հիվանդ Բաքոս

Հիվանդ Բաքոս  (իտալերեն՝ Bacchino malato), Կարավաջոյի վաղ շրջանի (1573-1610) դիցաբանական թեմայով  գլուխգործոցներից։ Նկարի անունը ծագել է ավելի ուշ, երբ կտավի վրա պատկերված հիվանդությունից ապաքինվող պատանու մեջ տեսան գինեգործ Բաքոս աստծուն։
Նկարը Կարավաջոն նկարել է Հռոմում։ Հնարավորություն չունենալով բնորդին վճարելու՝ նկարիչը իր հայելային արտացոլանքը նկարեց։ Սկզբնական շրջանում կտավը գտնվում էր Չեզարե դը Արպինոյի հավաքածուում. նրա մոտ Կարավաջոն որպես օգնական էր աշխատում։
Հարկերը չմուծելու պատճառով Չեզարե դը Արպինոյի ունեցվածքը բռնագրվվեց, այդ թվում՝ «Հիվանդ Բաքոսը»։ Նկարը հայտնվեց Հռոմի պապի ձեռքում, որը նա ամբողջ հավաքածուի հետ միասին նվիրեց Շիպիոնե Բորգեզեյին։
Այժմ գտնվում է Բորգեզե պատկերասրահում, Հռոմ։


== Աղբյուրներ ==
Музеи Рима. Галерея Боргезе. Нац. галерея. — М.: Изобразительное искусство, 1971.
Джорджо Бонсанти Караваджо. — Слово (Slovo), 1995.
Всеобщая история искусств. — М.: Искусство, 1963. — Т. 4.


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
Музеи Рима. Галерея Боргезе. Нац. галерея. — М.: Изобразительное искусство, 1971.
Джорджо Бонсанти Караваджо. — Слово (Slovo), 1995.
Всеобщая история искусств. — М.: Искусство, 1963. — Т. 4.


== Արտաքին հղումներ ==
Великий провокатор Микеланджело да Караваджо
Սապիենցա համալսարան

Սապիենցա (պաշտոնական անունը՝ Sapienza — Università di Roma, «Սապիենցա — հռոմեական համալսարան»), աշխարհի ամենահին համալսաններից մեկը (կառուցվել է 14-րդ դարի սկզբին),  որը գտնվում է իտալական Հռոմ քաղաքում։
Սեպենցան Իտալիայի ամենահեղինակավոր համալսարաններից մեկն է։ Պաշտոնապես զբաղեցնում է առաջին հորիզոնականը Իտալիայի և Հարավային Եվրոպայի ամենալավ համալսարանների վարկանշային աղուսյակում։ Մտնում է Եվրոպայի լավագույն համալսարանների մեջ։ Այն առկա սովորողների ուսանողների հաշվով Եվրոպայի ամենամեծ համալսարանն է։


== Պատմություն ==
Հիմնել է 1303 թվականին Հռոմի պապ Բոնափակիոս VIII-ը որպես ուղղակիորեն Վատիկանին հաշվետու ուսումնական հաստատություն։ 1431 թվականին Հռոմի պապ Եվգեն IV-ը անցկացրել է ուսումնական հաստատության վերակազմավորում։ Արդյունքում համալսարանում ստեղծվել են նոր ֆակուլտետներ՝ իրավունքի, բժշկության, փիլիսոփայության և աստվածաբանության։
Հռոմի կողոպտման ժամանկաշրջանում համալսարանը փակվում է, մի քանի պրոֆեսորներ՝ սպանվում։ Հռոմի պապ Պողոս III-ը 1534 թվականին պապ ընտրվելուց հետո միանգամից վերաբացում է համալսարանը։
1650 թվականից համալսարանը հայտնի է դառնում որպես La Sapienza (լատիներեն - «իմաստություն»)։ 1703 թվականին Հռոմի պապ Կղեմես XI-ը գնում է տարածք Յանիկուլում բլրի վրա, որտեղ տնված էր համալսարանի բուսաբանական այգին։ Շուտով այն Եվրոպայում դարձավ ամենահայտնին։
1870 թվականին Սապիենցա դադարեց լինել պապական համալսարան և դարձավ քաղաքային հիմնարկություն։ 1935 թվականին Մարչելո Պյաչենտինին նախագծի հիման վրա կառուցվեց համալսարանի նոր կամպուսը։


== Վարկանիշ ==
U.S. News & World Report վարկանշային աղյուսակի համեմատությամբ՝ համալսարանը Իտալիայի լավագույն բուհն է, իսկ Եվրոպայում զբաղեցնում է 139-րդ տեղը։
Աշխարհի համալսարանների ակադեմիական վարկանշային աղյուսակում համալսարանը զբաղեցնում է 101-150 խմբի ներսում՝ աշխարհի լավագույն ուսումնական հաստատությունների 3%-ի մեջ։
QS World University Rankings վարկանշային աղյուսակում Լա Սապիենցան զբաղեցնում է 202-րդ հորիզոնականը։


== Ֆակուլտետներ ==
Ճարտարապետություն,
Տնտեսագիտություն,
Դեղագիտություն և բժշկություն,
Իրավունք,
Քաղաքացիական և արդյունաբերության կազմակերպում,
Ինֆորմացիան ինժիներիա, ինֆորմատիկա և վիճակագրություն,
Մաթեմատիկա, ֆիզիկա և բնական գիտություններ,
Բժշկություն և ատամնաբուժություն,
Բժշկություն և հոգեբանություն,
Քաղաքական գիտություններ, սոցիոլոգիա և հաղորդակցություն։


== Տես նաև ==
Սանտ Իվո ալլա Սապիենցա եկեղեցի - նախկին համալսարանական եկեղեցի, որը կառուցել է Ֆրանչեսկո Բորոնիմը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Официальный сайт Римского университета
Գնել (անձնանուն)

Գնել, հայկական արական անուն։ Առաջացել է հայերեն գնել բառից։


== Գործածություններ ==
Գնել Գնունի, Տիգրան Մեծի տակառապետը, ով Բարզափրան սպարապետի հրամանով գնաց առավ Երուսաղեմը։
Գնել Գնունի, Գնել Արշակունու մորական պապը (Արշակ Բ-ի եղբորորդու)։
Գնել եպիսկոպոս Մելետենվոյ, Ներսես Մեծի շքախմբի անդամներից մեկը, երբ վերջինս 353 թվականին գնում էր Կեսարիա՝ կաթողիկոս օծվելու։
Գնել Արշակունի, Արշակ Բ-ի եղբոր՝ Տրդատի որդին, ով պատանդ ուղարկվեց Բյուզանդիա։
Գնել, նահապետ Գնունյաց, այն նախարարներից մեկը, ով 364 թվականին Ներսեսի հետ դեսպան գնաց Վաղես կայսեր մոտ։
Գնել, նահապետ Անձևացյաց և Պապի արևելյան բանակի սպարապետ։ Որպես սահմանապահ Դղակ մարդպետի հետ էր և նրա ապստամբությունը հայտնեց Պապին։
Գնել, Գնունյաց տեր, ով ստորագրում է այն թուղթը, որը Բաբկեն կաթողիկոսը (490-516) ուղարկեց Պարսկաստանի ուղղափառ ասորիներին։
Գնեալ, իշխան Գնունի, անդամ Դուինի Բ ժողովի։
Գնել, իր ծախսով 11-րդ դարի վերջին նորոգեց Շիրակավանի քանդված եկեղեցին։


== Ծանոթագրություններ ==
Սունժենսկի շրջան (Չեչենական Հանրապետություն)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սունժենսկի շրջան (այլ կիրառումներ)Սունժենսկի շրջան (ռուս.՝ Сунженский район, չեչեներեն՝ Соьлжан кIошта), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Չեչենական Հանրապետությունում։
Ստեղծվել է 1920 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Սերնովոդսկայա։


== Աշխարհագրություն ==
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 450 կմ²։


== Բնակչություն ==
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 21453 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 47,67 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի Կառավարության կայք. Տարածաշրջանների մասին տարաբնույթ տեղեկություններ։ Անհրաժեշտ է փնտրել ըստ շրջանի անվանման։ (ռուս.)
Արևիկ Սարգսյան

Արևիկ Ռուբենի Սարգսյան (նոյեմբերի 7, 1954, Չլդրան, Մարտակերտի շրջան, ԼՂՀ), ազատամարտիկ, կապավոր, բուժքույր։ Մարդասիրական օգնություն է առաքել Արցախ։ 1989 թվականին ձերբակալվել է Ադրբեջանի ՄՀՆՋ-ականների կողմից, ազատվելով՝ շարունակել է գործունեությունը։ 1992 թվականից ծառայության է անցել ՊԲ-ում։
Շաննարայի քրոնիկները

«Շաննարայի քրոնիկները» (անգլ.՝ The Shannara Chronicles), ամերիկյան Ֆենտեզի ժանրի հեռուստասերիալ ստեղծված Ալֆրեդ Գոֆի և Մայլզ Միլարի կողմից։ Շոուն հանդիսանում է ամերիկացի գրող Թերենս Դին Բրուկսի օրիգինալ «Շաննարա» տրիլոգիայի ադապտացիան։ Հեռուստասերիալի նկարահանման ստուդիան, գտնվում է Օքլենդում։ Նկարահանումների տեղանքը զբաղեցնում է ամբողջ Նոր Զելանդիան։
Առաջին եթերաշրջանի պրեմիերան տեղի է ունեցել 2016թ.-ի հունվարի 5-ին MTV հեռուստաալիքով։ 2016թ.-ի ապրիլի 20-ին MTV-ին երկարացրեց հեռուստասերիալը երկրորդ եթերաշրջան։ 2017թ.-ին մայիսի 11-ին հայտնի դարձավ,որ հեռուստասերիալի երկրորդ եթերաշրջանը հեռարձակվելու է ոչ թե MTV, այլ Spike հեռուստաալիքով։ Այն հեռարձակվել է 2017թ.-ի հոկտեմբերին։


== Սյուժե ==


=== 1-ին եթերաշրջան ===
Հեռուստասերիալի իրադարձուրյունները տեղի են ունենում Ռասաների Պատերազմից 300 տարի անց։ Պատերազմը վերջ է դրել կախարդանքին և դևերին բանտարկել է զուգահեռ աշխարհում։ Այժմ դևերը տերևների տեսքով բանտարկված են Էլկրիս անունով մի հին ծառի վրա։ Հեռուստասերիալը պատմում է Ուիլլի, Էմբերլիի և էրեթրիայի ճանապարհորդության մասին, ովքեր դրուիդ Ալանոնի օգնությամբ պիտի կռվեն Էլկրիսը մահվանից փրկելու ու Չորս Երկրները դևերի հարձակումից պաշտպանելու համար։


=== 2-րդ եթերաշրջան ===
Իր առաքելությունը կատերելուց հետո Ուիլլը ցանկանում է իր հետ տեղի ունեցածը թողնել անցյալում, գնալով Ստորլոկ նա սկսում է աշակերտել թզուկ-բժշկողներին։ Էլֆերը կանգնել են քաղաքական պատերազմի առաջ, կախարդանքը կրողներին հետապնդող և ոչնչացնող, ահաբեկիչ Քրմսոնների պատճառով։ Այդ ընթացքում Բենդոնը, ով անցել է Խավարի կողմը, ցանանում է վերակենդանացնել Դյութ-Տիրակալին, հզոր կախարդի, ով վտանգ է հանդիսանում բոլոր ազատ ռասաների համար։ Միայն միասին հերոսները կարող են փրկել Չորս Երկրները վտանգից։


== Դերեում ==


=== Հիմնական կազմ ===
Օստին Բատլեր- Ուիլլ Օմսվորդ, կիսաէլֆ կիսամարդ-Շաննարայի ժառանգ։ Տիրապետում է կախարդանքի և սիրահարված է Էմբերիլիին։
Փոփփի Դրեյտոն-Էմբերլի Էլեսսեդիլ, էլֆ- Ընտրյալ, Էլկրիս։ Էլֆերի արքայադուստրը։ Ուիլլի սիրեցյալը։
Իվանա Բակերո- Էրեթրիա, մարդ դևի մասնիկներով։ Ոիլլի և Էմբերլիի ընկերուհին։
Մանու Բեննետ-Ալանոն, մարդ-դրուիդ։ Մարետի հայրը։
Ահարոն Յակուբենկո-Անդեր Էլեսսեդիլ, էլֆ, թագավոր, Էմբերլիի հորեղբայրը, Արիոնի եղբայրը, թագավոր Էվենտինի որդին։
Մալեզ Ջոու-Մարետ Րավենլոք, դրուիդ, Ալանոնի աղջիկը։ Սիրահարված է Ոիլլին։
Վանեսսա Մորգան-Լիրիա, մարդ, արքայադուստր։ Սիրահարված է Էրեթրիային։
Ջենտրի Ուայթ-Ջարետ Ջակս, մարդ, վարձու մարդասպան։


=== Երկրորդական կազմ ===
Ջեյմս Ռեմար- Սեֆալո, մարդ։
Դանիել Մակֆերսոն- Արիոն Էլեսսեդիլ, էլֆ, թագաժառանգ։
Ջեդ Բրոֆի- Դագդա Մոր, դևերի առաջնորդը, դրուիդ-հավատուրաց։
Բրուկ Ուիլիամս- Կատանիա, էլֆ։
Էմելիա Բյորնս- Հրամանատար Դիանա Թիլտոն, էլֆ։
Ջոն Ռիս Դևիս- Թագավոր Էվենտին Էլեսսեդիլ, էլֆ։
Դենիել Կոուլի- Շիա Օմսվորդ, կիսաէլֆ կիսամարդ, Շաննարայի ժառանգ, Ուիլլի հայրը, Ֆլիկի խորթ եղբայրը։
Մարկուս Բանկո- Բենդոն, էլֆ, մարգարե։
Ջարեդ Թյորներ- Սլենտեր, թզուկ։
Ջեյմս Թրևենա-Բրաուն- Հրամանատար Քրիսպին Էդենսոնգ, էլֆ։
Էնդրյու Գրեյնջեր- Քոգլեյն, նախկին դրուիդ։
Դեզսմոնդ Չիամ- Հրամանատար Ռիգա, էլֆ, Կրիմսոն։
Կերոլայն Չիկեզի- Թագուհի Տամլին, մարդ, Լիրիայի մայրը։
Մարկ Միտչինսոն- Ֆլիկ, մարդ, Շիայի եղբայրը, Ուիլլի հորեղբայրը։
Մանու Բեննետ- Դյութ-Տիրակալ, դրուիդ-հավատուրաց։


== Էպիզոդներ ==


== Ծանոթագրություններ ==
Սավջան

Սավջան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Արղանամադենի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Դիարբեքիրի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Լա Ֆրանշվիլ

Լա Ֆրանշվիլ (ֆր.՝ La Francheville), համայնք Ֆրանսիայի Շամպայն-Արդեն մարզի Արդեններ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 1591 մարդ, բնակչության խտությունը` 234.32 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 6.79 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 200 կմ հյուսիս-արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից 90 կմ հյուսիս, Շառլվիլ Մեզիեր քաղաքից 5 կմ հարավ։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 1045 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 776-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 269։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 74,3 %։ 776 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 699 անձ (357 տղամարդ և 342 կին)։ Գործազուրկ են եղել 77 անձ (43 տղամարդ և 34 կին)։ 269 անաշխատունակներից 97-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 107-ը` թոշակառուներ, իսկ 65-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Արդեններ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Պետրովկա (Լոռու մարզ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Պետրովկա (այլ կիրառումներ)Պետրովկա,
գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Լոռու մարզի Տաշիրի տարածաշրջանում՝ Տաշիր քաղաքից մոտ 4 կմ հյուսիս-արևելք։ 2017 թվականից մտնում է Սարչապետ համայնքի կազմի մեջ։
Բարձրությունը ծովի մակերևույթից՝ 1530 մ, հեռավորությունը մարզկենտրոն Վանաձորից՝ 49 կմ հյուսիս–արևմուտք։ Գյուղը հիմնադրվել է 1920 թվականին։
Բնակչությունը զբաղվում է անասնապահությամբ, դաշտավարությամբ և բանջարաբուծությամբ։


== Բնակչություն ==
Ըստ ՀՀ 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների` Պետրովկայի մշտական բնակչությունը կազմել է 243, առկա բնակչությունը` 191 մարդ։ Նախկինում եղել է ռուսաբնակ, ապրել են նաև ադրբեջանցիներ
Պետրովկայի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում` ստորև.


== Տես նաև ==
Պետրովկայի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Լոռու մարզ)
Ժովտնևոե (գյուղ, Պերվոմայսկի շրջան, Նիկոլաևի մարզ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԺովտնևոեԺովտնևոե (ուկրաիներեն՝ Жовтневе), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Պերվոմայսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ժովտնևոե գյուղում բնակվում էր 490 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Սուսաննա Բաղդասարյան

Սուսաննա Բաղդասարյան (հոկտեմբերի 24, 1944(1944-10-24)), խորհրդային և հայկական թատրոնի ու կինոյի դերասանուհի։ ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ։


== Կենսագրություն ==
Սուսաննա Բաղդասարյանը ծնվել է 1944 թվականի հոկտեմբերի 24-ին։ Աշխատում է Գյումրիի Աճեմյանի անվան դրամատիկական թատրոնում։


== Ֆիլմագրություն ==


== Հեռուստասերիալ ==


== Ծանոթագրություններ ==
Վեինյեռվե

Վեինյեռվե (էստ․՝ Väinjärve), գյուղ Էստոնիայի Յարվամաա նահանգի Կոեռու շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 37 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Անդրեյ Պրոկոպչուկ

Անդրեյ Յակովլևիչ Պրոկոպչուկ  (բելառուս․՝ Андрэй Якаўлевіч Пракапчук, հուլիսի 4 (16), 1896, Չեմերի, Սլոնիմ շրջան, Գրոդնոյի նահանգ, Վիլնայի գլխավոր նահանգապետարան, Ռուսական կայսրություն - ապրիլի 13, 1970(1970-04-13), Մինսկ, Բելառուսական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), խորհրդային մաշկավեներոլոգ, Բելառուսի Գիտությունների ազգային ակադեմիայի ակադեմիկոս, բժշկական գիտությունների դոկտոր (1936), պրոֆեսոր (1931), ԽՍՀՄ գիտության վաստակավոր գործիչ։


== Կենսագրությունման ==
Անդրեյ Պրոկոպչուկը ծնվել է 1896 թվականին, Գրոդնոյի մարզի Չեմրի գյուղում։ 1912 թվականին ավարտել է Սլոնիմ քաղաքի ուսումնարանը, 1913 թվականից զբաղվել է ուսուցչությամբ։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ ծառայել է որպես շարքային, հետագայում՝ ֆելշերական դասընթացներն ավարտելուց հետո ծառայությունը շարունակել է հոսպիտալում։ 1917 թվականին վերադարձել է Բելառուս, աշխատել է որպես տարրական դպրոցի ուսուցիչ։
1923 թվականին ավարտել է  Մոսկվայի պետական համալսարանի բժշկական ֆակուլտետը։ 1927 թվականից աշխատել է Բելառուսի պետական համալսարանի բժշկական ֆակուլտետին կից մաշկային և վեներական հիվանդությունների կլինիկայում։ 1931 թվականից եղել է Մինսկի բժշկական ինստիտուտի ամբիոնի վարիչ, միևնույն ժամանակ՝ (1932-1938 և 1945-1963 թթ.) Բելառուսական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետության առողջապահության նախարարության մաշկա-վեներական հետազոտական ինստիտուտի տնօրեն։ 1940-1946 թվականներին եղել է Բելառուսական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետության ԳԱ նախագահության անդամ։
Մասնակցել է Հայրենական մեծ պատերազմին, Արևմտյան ճակատում եղել է ռազմական բժիշկ, որից հետո ղեկավարել է Կազանի բժշկական ինստիտուտի մաշկային և վեներական հիվանդությունների (1941-1942), Դուշանբեի բժշկական ինստիտուտի (1942-1943), Բելառուսի (Մինսկի) բժշկական ինստիտուտի (1943-1970) բաժանմունքները։  Մինսկ տեղափոխվելուց հետո Պրոկոպչուկը նորից նշանակվել է Բելառուսի մաշկավեներաբանական գիտահետազոտական ինստիտուտի տնօրեն։ 
Մահացել է 1970 թվականի ապրիլի 13-ին, թաղված է Մինսկի Արևելյան գերեզմանատանը։


== Գիտական գործունեություն ==
Համարվում է Բելառուսի մաշկավեներոլոգների դպրոցի հիմնադիրը․ ուսումնասիրել է տարբեր բորբոքումների, նյութափոխանակության, ֆերմենտային պրոցեսների միջոցով մաշկի բորբոքային պրոցեսների ձևաբանության խնդիրներ, հիմնավորել է մաշկի և վեներական հիվանդությունների ախտորոշման և բուժման նոր մեթոդներ, մաշկի հիվանդությունների բուժման ընթացքում օգտագործել է ռադիոակտիվ իզոտոպներ և ստերոիդ հորմոններ։
Մոտ 230 գիտական աշխատանքի և 5 մենագրության հեղինակ է։


== Պարգևներ և շքանշաններ ==
Պարգևատրվել է Լենինի 2 շքանշանով (1942, 1961), Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշաններով (1944), Բելառուսական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետության Գերագույն խորհրդի պատվոգրով, արժանացել է Բելառուսական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետության գիտության վաստակավոր գործիչ պատվավոր կոչմանը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Весцi АН БССР. Сер. біял. навук. 1976. № 3.
Андрей Яковлевич Прокопчук: (Дела и годы). М.: ИНФИТ, 2003.
Акадэмік АН БССР, доктар медыцынскіх навук, прафесар А. Я. Пракапчук: Біябібліяграфічны паказальнік. Мн.: БГМУ, 2004.


== Արտաքին հղումներ ==
Прокопчук Андрей Яковлевич
100 лет по прекрасным местам. Андрей Прокопчук
Կուրյանովո (այլ կիրառումներ)

Կուրյանովո, կարող է վերաբերել՝

Կուրյանովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի կազմում։
Կուրյանովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Տյոմկինսկի շրջանի կազմում։
Դենիսովկա (գյուղ, Օրոժիցյայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԴենիսովկաԴենիսովկա (ուկրաիներեն՝ Денисівка), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Օրոժիցյայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Դենիսովկա գյուղում բնակվում էր 884 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3,91 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 226,09 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Նորա Փափազյան (այլ կիրառումներ)

Նորա Փափազյան, կարող է վերաբերել՝

Նորա Փափազյան - (1890, Կոստանդնուպոլիս), հայ գեղանկարիչ
Նորա Փափազյան - (1923, Ալեքսանդրիա, Եգիպտոս), հայ գեղանկարիչ
Արաբքենդ (այլ կիրառումներ)

Արաբքենդ, կարող է վերաբերել՝

Արաբքենդ - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Սպերի գավառակում
Արաբքենդ - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում
Տեսնա

Տեսնա (ռուս.՝ Тесна), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Յարոսլավլի մարզով։ Գետաբերանը գտնվում է Ուխրա գետի ձախ ափից 55 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 14 կմ։


== Ջրագրության տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Ձկների ջրամբար, գետը ենթաավազան չունի գետը թափվում է Ձկների ջրամբար, գետի գետային ավազանը Օկի։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝

Ջրային օբյեկտի կոդը հանրային գրանցմամբ — 08010200412110000010188
Կոդը ըստ հիդրոլոգիական հետազոտության (ՌԴ) — 110001018
Ավազանի կոդը — 08.01.02.004
Ծավալի համարը ըստ ՌԴ-ի — 10
Թողարկումը ըստ ՌԴ-ի — 0


== Ծանոթագրություններ ==
Բոլոտավրի

Բոլոտավրի, գետակ Հայկական լեռնաշխարհում, Կուրի ավազանում։ Այժմ այսպես է կոչվում վերջինիս աջակողմյան վտակ Մաշվերայի օժանդակ Բողնյաց գետը։


== Ծանոթագրություններ ==
Մուխաթի

Մուխաթի (վրաց.՝ მუხათი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Քվեմո Քարթլիի մարզի Թեթրի Ծղարոյի շրջանում։


== Դիրք ==
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 620 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Թեթրի Ծղարոյից հեռու է 33 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 524 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ֆոնսոմ

Ֆոնսոմ (ֆր.՝ Fonsomme), կոմունա Ֆրանսիայում՝ Պիկարդիա մարզում՝ Էնա գավառում։ Մտնում է Սեն Կանտեն-2 կանտոնայի կազմի մեջ։ Կոմունայի շրջանը՝ Սեն Կանտեն:
INSEE կոդը՝ 02319։


== Բնակչություն ==
2010 թվականին բնակչությունը կազմել է 535 մարդ: 


== Տնտեսություն ==
2010 թվականի տվյալներով 362 աշխատունակ բնակիչներից 237-ը (15-64 տարեկան) տնտեսապես ակտիվ են,               125-ը՝ պասիվ (ակտիվության ինդեքսը՝ 65,5 %, 1999 թվականին 65,5 % էր)։ 237 ակտիվ բնակիչներից 197-ը (116 տղամարդ և 81 կին) աշխատող, գործազուրկ՝ 40 (24 տղամարդ և 16 կին)։ 125 պասիվներից 36-ը աշակերտներ և ուսանողներ են, 39-ը՝ թոշակառուներ, 50-ն էլ պասիվ են այլ պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ — Ֆոնսոմ (ֆր.)
Լիմոն (այլ կիրառումներ)

Լիմոն, կարող է վերաբերել՝

Լիմոն - քաղաք Կոստա Ռիկայի արևելյան ափերին, Լիմոն նահանգում
Լիմոն - Կոստա Ռիկայի 7 նահանգներից մեկը
Լոոնե (գյուղ, Կոհիլա շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Լոոնե (այլ կիրառումներ)Լոոնե (էստ․՝ Loone), գյուղ Էստոնիայի Ռապլամաա նահանգի Կոհիլա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 59 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
(3281) Մաուպերտուս

(3281) Մաուպերտուս (անգլ.՝ Maupertuis), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1938 թվականի փետրվարի 24-ին Իրյո Վյայսյալյայի կողմից Տուրկուում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,351399 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1232 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,5796 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1317,01 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,273347 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,99° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(3281) Մաուպերտուս աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Էնրիկո Ավոտս

Էնրիկո Ավոտս (լատիշ․՝ Enriko Avots, նոյեմբերի 2, 1952(1952-11-02), Ռիգա, Լատվիական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), խորհրդային և լատիշ դերասան։


== Կենսագրություն ==
էնրիկո Ավոտսը ծնվել է 1952 թվականի նոյեմբերի 2-ին Ռիգայում թատրոնի աշխատողների ընտանիքում։
Ավարտել է ութամյա Ռիգայի Ռայնիսի անվան երեկոյան միջնակարգ դպրոցը (1972) և Լատվիական պետական կոնսերվատորիայի թատերական ֆակուլտետը։
Եղել է Լատիշական ԽՍՀ-ի երիտասարդ հանդիսատեսի թատրոնի դերասան (1976—1992)։ Վերակազմավորումից հետո անդամակցել է Երիտասարդական թատրոնի և «Կաբատա» թատրոնի խմբերին՝ որպես հրավիրյալ դերասան հանդես է եկել Նոր Ռիգյան թատրոնում, աշխատել է Լատիշական հեռուստատեսությունում։
Նկարահանվել է ֆիլմերում, դեբյուտը կայացել է 1973 թվականին Օլգերտ Դունկերսի «Ճտերն աշնանն են հաշվում» երիտասարդական ֆիլմում։
Ամուսնացել է դերասանուհի Մայա Էլգիտեի հետ։


== Ստեղծագործական կյանք ==


=== Թատրոն ===


==== Երիտասարդ հանդիսատեսի պետական թատրոն ====
1975 — «Բուրատինոյի արկածները հիմարների աշխարհում»
1976 — «Լուսամփոփ լապտերից»
1978 — «Բաստարդ»
1980 — «Գարուն»
1980 — «Սոֆիի առևանգումը»
1981 — «Թռչում են կռունկները»
1982 — «Մաուգլի»
1983 — «Կատաղած որդ»
1984 — «Շունն ու կատուն»
1989 — «Վարոնա փողոցի հանրապետությունը»
1991 — «Սիլմաչայի դերձակների օրերը»
1991 — «Ռեգգեդի Էնի հին տիկնիկը»


==== Երիտասարդական թատրոն ====
1993 — «Բալի այգին», Չեխով
1993 — «Ռոզենկրանցը և Գիլդենստերնը մահացել են», Թոմ Ստոպպարդ
1994 — «Երեք գրոշանոց օպերա», Բերտոլտ Բրեխտ
1994 — «Բոլոր հեքիաթները արքայի համար են», Գրիմ Եղբայրներ
1994 — «Զմրուխտե քաղաքի կախարդը», Ալեքսանդր Վոլկով
1998 — «Ռիկկի-Տիկկի-Տավի», Ռեդյարդ Կիպլինգ


==== Նոր Ռիգայի թատրոն ====
1996 — «Ոչ մի խոսք», Պետերիս Պետերսոն


==== Ֆիլմագրություն ====
1973 — Ճտերն աշնանն են հասնում
1984 — Պարտք սիրո մեջ
2009 — Ուղևորները


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էնրիկո Ավոտսը «Ուղևորները» ֆիլմի պաշտոնական կայքում(չաշխատող հղում)
Ձորկոնք

Ձորկոնք, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Խլաթի գավառակում։ Գտնվում էր Խլաթ քաղաքից հարավ, Դատվան գյուղաքաղաքից 3 կմ հարավ-արևելք՝ Վանա լճի հարավարևմտյան ափին։
1882 թվականին ուներ 104, իսկ 1909 թվականին ուներ 84 հայ բնակիչ։
Բնակիչների հիմնական զբաղմունքը անասնապահությունը, երկրագործությունը և նավարարությունն էր։ Զբաղվում էին նաև ձկնորսությամբ։
Ձորկոնքն ուներ հայկական եկեղեցի։
Բնակչությունը թուրքերի կողմից բռնությամբ տեղահանվել է 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։ Սակավաթիվ փրկվածներն ապաստանել են տարբեր երկրներում։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Փոնդերա շրջան (Մոնտանա)

Փոնդերա շրջան (անգլ.՝ Pondera County), ԱՄՆ Մոնտանա նահանգի 56 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 4.209 կմ² է, բնակչությունը՝ 6.424 մարդ (2000 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Քոնրադ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1919 թ.։
Սավահլունտո

Սավախլունտո (ինդոն.՝ Sawahlunto) քաղաք Ինդոնեզիայում, որը գտնվում է Արևմտյան Սումատրա նահանգի կազմում։ Քաղաքի տարածքը բաժանված է անկախ վարչական միավորի` քաղաքապետարանի։ 2015 թվականին Ինդոնեզիայի կառավարությունը դիմեց ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ին որպես Հարավարևելյան Ասիայի ամենահին քաղաք, Համաշխարհային ժառանգության ցանկում ընդգրկվելու, որտեղ կազմակերպվել էր քարածուխի արդյունահանումը ։


== Պատմություն ==
Քաղաքը հիմնադրվել է 1888 թվականին հոլանդացիների կողմից։ Քաղաքի հայտնվելուն նպաստեց այս տարածքում քարածուխի մեծ հանքավայրի հայտնաբերումը։


== Աշխարհագրական դիրք ==

Քաղաքը տեղակայված է գավառի կենտրոնական մասում, Սումատրայի արևմուտքում, Բարիսանի լեռնաշղթայի բարձրադիր վայրում։ Բացարձակ բարձրությունը` ծովի մակարդակից 256 մետր է։
Սավահլունտոն գտնվում է գավառի մայրաքաղաք Պադանգ քաղաքից մոտավորապես 50 կիլոմետր դեպի արևելք-հյուսիս (ENE):


== Վարչական բաժանում ==
Սավախհլունտոյի քաղաքապետարանի տարածքը վարչականորեն բաժանված է չորս թաղամասերի (kecamatan) որոնք, իրենց հերթին բաժանված են 10 գյուղական բնակավայրերի (kelurahan)։ Քաղաքապետարանի ընդհանուր մակերեսը 273,45 կմ² է։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2010 թվականի պաշտոնական մարդահամարի, բնակչությունը կազմում էր 35  464 մարդ։
Քաղաքի բնակչության դինամիկան ըստ տարիների։

Էթնիկական կազմի մեջ գերակշռում են Մինանգկաբաուների և Ճավացիների նաև չինացիների ու Բատակի ժողովուրդների ներկայացուցիչները։


== Տրանսպորտ ==
Մոտակա խոշոր օդանավակայանը գտնվում է Պադանգ քաղաքում։


== Տեսարժան վայրեր ==

Երկաթուղային թանգարան


== Մշակութային կյանք ==
2017 թվականից անցկացվում է պոեզիայի միջազգային փառատոն Սավախլունտոյում (Sawahlunto Poetry Reading Festival)։


== Հայտնի բնիկներ ==
Ինդոնեզիայի բանաստեղծ, Մոհամմադ Յամին (1903-1962թվականներին) քաղաքական և պետական գործիչ, ազգային հերոս։


== Ծանոթագրություններ ==
Խավարտ

Խավարտ (ֆր.՝ garnir, զարդարել, լցնել, մատակարարել), ավելացնում են հիմնական ուտեստին կամ խմիչքին՝ ափսեի ձևավորման, լրացուցիչ կամ կոնտրաստային համ ստանալու համար և այն սովորաբար չեն ուտում։ Որոշ մթերքներ ընտրվում են տեսողական բաղադրիչն ավելի մեծացնելու, իսկ որոշները՝ նրբահամություն տալու համար։
Ավանդական խավարտի օրինակ է հանդիսանում մաղադանոսը, որը հայտնի է իր սուր կանաչ խոտային գույնով և ոչ մեծ կազմությամբ։


== Նշանակություն ==

Խավարտի հիմնական նշանակությունն այն է, որ ուտեստները կամ խմիչքները տեսողականորեն ավելի գրավիչ դարձնեն։ Խավարտն օգտագործվում է գույների լավացման համար. պապրիկան ցանում են պատրաստի սաղմոնաձկան վրա, կարտոֆիլի վրա սոխ են լցնում։ Խավարտն օգտագործվում է նաև խմիչքների ձևավորման համար, օրինակ արևադարձային մրգերն ավելացնում են ինչ-որ կոկտեյլի վրա, սուշին կարող են ձևավորել տերևներով կամ խոտերով։ Նրբուտեստն  իր մեջ համադրում է և խավարտը և համեմունքը, որպես համեմունք ավելանում է սոուսը, իսկ որպես խավարտ՝ մաղադանոսի ճյուղը։
Որոշ նրբուտեստներում հեշտ է նկատվում խավարտի բացակայությունը, քանի որ դրանց մեջ խավարտն անբաժանելի մաս է հանդիսանում։


== Մթերքների ցանկը, որոնք կարող են կիրառվռել որպես խավարտ ==


=== Խավարտներ առաջին ուտեստի համար ===
ամանդին (անգլ.՝ Amandine)-խոհանոցային տերմին է, որը նշանակում է խավարտ՝ նուշից
խավիար
սոխ ցաքան
բոված հացի կտորներ
դյուկսել
տապակած սոխ (անգլ.՝ Fried onion), հաճախ մատուցվում է սթեյքի հետ
գրեմոլատա
մանր կանաչի
շրթնածաղիկներ
ձիթապտղի յուղ
տերևուք
մաղադանոս
տապակած սնկեր (անգլ.՝ Sautéed mushrooms)
ուտելի ջրիմուռներ, հաճախ ավելացնում են ապուրների և սաշիմիի մեջ
հնդկական քունջութ
հունական ընկույզ


=== Խավարտներ աղանդերի համար ===
կակաոյի փոշի
կոկոսի որոշ մասեր
կուլիս (անգլ.՝ Coulis)
ուտելի ծաղիկներ
կտրտած մրգեր
գոմուլ (անգլ.՝ Gomul)
կոկտեյլային բալ
շրթնածաղիկներ
շաքարի փունջ (անգլ.՝ Sprinkles)
նշխար


=== Խավարտներ խմիչքների համար ===
կակաո փոշի
խավարտներ կոկտեյլների համար
հովանոց կոկտեյլի համար
եվրոպական կանաչ ձիթապտուղ
անանուխ


=== Ֆրանսիական խավարտներ ===
Ապուրների համար
բրունուազ[en] -մանր կտրտած (1-3 մմ) բանջարեղեններ
չիֆոնադ[en] -մանր կտրտած թրթնջուկի կամ այլ կանաչու տերևներ, տապակած յուղով
կուլիս[en]-դեկորատիվ սոուս
գրենկի-հացի կտորներ՝ տապակած յուղով
ժուլիեն-երիտասարդ բանջարեղենների բարակ ձողիկներով կտրատելու եղանակ
զարդարված ձու


=== Այլ ուտեստների համար ===
կրոկետներ
դյուկսել
միրպուա
սալպիկոն[en]


=== Կորեական խավարտներ ===
Կորեական խոհանոցում դեկորատիվ խավարտները կոչվում են komyǒng
քրիզանթեմի տերևներ
ձվային խավարտ
Gochu-կարմիր պղպեղ
չիլիական թել
կանաչ սոխ
շիիտակե
մանրացրած բանջարեղեն


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Փորշա դե Ռոսի

Պորշա դե Ռոսի (անգլ.՝ Portia de Rossi), իրական անունը (2010 թվականից)՝ Պորշա Լի Ջեյմս Դեջեներես (անգլ.՝ Portia Lee James DeGeneres), ծննդյան անուն՝ Ամանդա Լի Ռոջերս (անգլ.՝ Amanda Lee Rodgers, հունվարի 31, 1973(1973-01-31), Horsham), ավստրոամերիկացի դերասանուհի, հայտնի է  «Էլլի Մակբիլ», «Դանդաղեցված զարգացում» և «Սկանդալ» սերիալներում խաղացած դերերով։


== Վաղ տարիներ ==
Ամանդա Լի Ռոջերսը ծնվել է 1973 թվականի հունվարի 31-ին Ավստրալիայի Ջելոնգ քաղաքում։ Դպրոցն ավարտելուց հետո փաստաբան դառնալու համար ընդունվել է Մելբուռնի համալսարանը։ Ուսման ընթացքում ապրուստ վաստակելու համար սկսել է աշխատել որպես նորաձևության մոդել։


== Կարիերա ==
1994 թվականին Պորշա դե Ռոսին գրավել է քասթինգի տնօրենի ուշադրությունը, որը նրան առաջարկել է «Սիրեններ» ֆիլմում Հյու Գրանտի հետ խաղալ Ջեդիի դերը։ Նրան ոգեշնչել է նոր փորձը, և նա որոշել է սկսել դերասանական կարիերիան։
Չնայած նա հաջողության չի հասել փաստաբանական ոլորտում, սակայն հաջողվել է փաստաբան խաղալ էկրանին։ Հավակնոտ Նելի Փորթերը «Էլլի Մակբիլ» սերիալի գլխավոր կերպարներից մեկն էր։
1997 թվականին Պորշան նկարահանվել է «Ճիչ 2» ֆիլմում՝ խաղալով ուսանողուհու դեր, 1999 թվականին՝ «Սիգմատներ» ֆիլմում, իսկ 2005 թվականին՝ Քրիստինա Ռիչինի և Ջոշուա Ջեքսոնի հետ «Դարձվոր» ֆիլմում։ «Էլլի Մակբիլ» սերիալի նկարահանումներից հետո վերադարձել է հեռուստատեսություն՝ «Դանդաղեցված զարգացում» սերիալ։ 2007 թվականին նա երևացել է նաև «Մարմնի մասեր» հեռուստասերիալի 5-րդ եթերաշրջանում։


== Անձնական կյանք ==
1996-1999 թվականներին ամուսնացած է եղել վավերագրական ֆիլմի ռեժիսոր Մել Մեթքլեֆի հետ։ Այդ ամուսնությունը կեղծ էր․ դերասանուհու նպատակը գրին քարտ ստանալն էր։ Պորշա դե Ռոսին, որը իր նույնասեռականության մասին  հայնել է ծնողներին 16 տարեկան հասակում, ապրում է ամերիկացի հաղորդավար, կատակերգակ և դերասանուհի Էլեն Դեջեներեսի հետ։ Կանայք, որոնք հանդիպում էին 2004 թվականին, պաշտոնապես ամուսնացել են 2008 թվականի օգոստոսի 16-ին։


== Մրցանակներ և անվանակարգեր ==


== Ֆիլմագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
Գալլե (այլ կիրառումներ)

Գալլե անունը կամ տերմինը կարող է վերաբերել հետևյալ հոդվածներին․
Անձինք՝

Գալլե, Յոհան - գերմանացի աստղագետ։Նաև՝

Գալլե - խառնարան Մարս մոլորակի վրա։
Գալլե - խառնարան Լուսնի վրա։
(2097) Գալլե - աստերոիդ։
Խըլըճ

Խըլըճ, Գըլըճ, հայաբնակ գյուղ Թուրքիայի Իզմիրի վիլայեթում։ XX դարի սկզբին ուներ ավելի քան 500 հայ բնակիչ։ Գյուղում կային եկեղեցի (Ս. Սարգիս) և վարժարան (Սարգսյան)՝ 20 աշակերտով։ Բնակիչներն զբաղվում էին երկրագործությամբ և շերամապահությամբ։ Հայերը հեռացել են 1922 թվականին։
Լոմակին (Նեկլինովսկի շրջան)

Լոմակին (ռուս.՝ Ломакин ), գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Նեկլինովսկի շրջանում։ Մտնում է Նատալևսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Քինձաթի

Կինձատի (վրաց.՝ ქინძათი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի երկրամասի Խաշուրի մունիցիպալիտետում։ Բարձրությունը ծովի մակարդակից կազմում է 820 մետր։ Բնակչությունը՝ 304 մարդ (ըստ 2014 թվականի տվյալների)։ Հեռախոսային կոդ՝ +995։


== Տես նաև ==
Խաշուրի մունիցիպալիտետ
Շիդա Քարթլի


== Ծանոթագրություններ ==
Նախաթելային մեքենա

Նախաթելային մեքենա, մանվածքի արտադրության մեջ կիրառվում է նախաթելի (մանման արտադրության կիսաֆաբրիկատ, որից պատրաստվում է մանվածք) ստացման համար։ Նախաթելային մեքենայի հիմնական մասերն են արտաձգիչ սարքը և ոլորման-փաթաթման մեխանիզմը։ Կախված մանրաթելի տեսակից և նախաթելի հաստությունից նախաթելային մեքենաները տարբերվում են արտաձգիչ սարքերով, եղանապտուտակների, իլիկների, կոճերի չափսերով, նախաթելի ձևավորման եղանակով։
Սան Մատեուս

Սան Մատեուս (պորտ.՝ São Mateus), համայնք Բրազիլիայում՝ Էսպիրիտու Սանտու նահանգի կազմում։ Գտնվում է Էսպիրիտու Սանտու նահանգի հարավային ափի մարզում։ Մտնում է Սան Մատեուսի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 132.642 մարդ՝ 2020 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 2 346 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 43,9 մարդ/կմ²։


== Պատմություն ==
Քաղաքը հիմնադրվել է 1764 թվականին։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը, 2005 թվականի դրությամբ, կազմում է 739.486.000,00 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով, 2005 թվականի դրությամբ, կազմում է 6.939,59 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը, 2000 թվականի դրությամբ, կազմում է 0,730 (տվյալները՝ ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)։


== Ծանոթագրություններ ==
Քեթրին Լի Բեյթս

Քեթրին Լի Բեյթս (անգլ.՝ Katharine Lee Bates, հոկտեմբերի 16, 1863(1863-10-16), Ֆալմաուֆ, Բարնստեյբլ շրջան, Մասաչուսեթս, ԱՄՆ - մարտի 28, 1929(1929-03-28), Wellesley, Նորֆոլկ շրջան, Մասաչուսեթս, ԱՄՆ), ամերիկացի բանաստեղծուհի։ Հայտնի է որպես «America the Beautiful» («Ամերիկան հրաշալի է») օրհներգի տեքստի հեղինակ, ինչպես նաև Միսսիս Սանտա Կլաուսի կերպարի ստեղծողը «Goody Santa Claus on a Sleigh Ride» (1889) բանաստեղծության մեջ։


== Կենսագրություն ==

Քեթրին Բեյթսը ծնվել է Ֆալմուտում, Մասաչուսեթս նահանգ, բողոքական քահանա Վիլյամ Բեյթսի և նրա կին Կորնելի Ֆրենսիս Լիի ընտանիքում։ 1872 թվականին Քեթրինն ավարտել է Needham-ի միջնակարգ դպրոցը, 1875 թվականին՝  
Newton High School ավագ դպրոցը, իսկ 1880 թվականին՝ Ուելսլի քոլեջը՝ բակալավրի աստիճանով։ 1880–81 թվականներին դասավանդել է Նեյթիկի (Մասաչուսեթս) միջնակարգ դպրոցում, իսկ 1885-ից 1889 թվականներին՝ Ուելսլիի Dana Hall School դպրոցում, որից հետո անցել է աշխատանքի Ուելսլիի քոլեջում՝ որպես ասպիրանտ, 1891-93 թվականներին, որից հետո ստացել է մագիստրոսի աստիճան և դարձել անգլերենի և գրականության պրոֆեսոր։ 1890-91 թվականներին սովորել է Մեծ Բրիտանիայի Օքսֆորդի համալսարանում. Ուելսլիի քոլեջում դասավանդելու ընթացքում Քեթրին Բեյթսն ընտրվել է այդ ժամանակ առաջացած «Pi Gamma Mu» պատվավոր ընկերության անդամ՝ պատմության և քաղաքականության հանդեպ ցուցաբերած հետաքրքրությունների շնորհիվ։
Բեյթսը բազմաթիվ չափածո ստեղծագործությունների, մանկական և ճանապարհորդությունների մասին գրքերի հեղինակ է։ Մասնավորապես, 1889 թվականին «Goody Santa Claus on the Sleigh Ride» բանաստեղծության մեջ նա առաջին անգամ գլխավոր հերոս է դարձրել Սանտա Կլաուսի կնոջը՝ Միսսիս Սանտա Կլաուսին։
Պարբերաբար տպագրվել է այնպիսի պարբերականներում, ինչպես Atlantic Monthly, The Congregationalist, Boston Evening Transcript, Christian Century, Contemporary Verse, Lippincott’s and Delineator-ը՝ երբեմն «Ջեյմս Լինքոլն» գրական անվամբ։

Քաղաքական համոզմունքներով Բեյթսը միշտ ԱՄՆ հանրապետական կուսակցության կողմնակիցն է եղել։ Բայց 1924 թվականին խզել է կապերը հանրապետականների հետ՝ Ազգերի լիգային ԱՄՆ-ի մասնակցությանն ընդդիմանալու և ԱՄՆ դեմոկրատական կուսակցությունից Ջոն Դեվիսին՝ որպես նախագահության թեկնածու աջակցելու համար։ Բեյթսը հայտարարել է․ «Չնայած ես ծնվել և մեծացել եմ հանրապետական ճամբարում, ես չեմ կարող պաշտպանել Ուիլսոնի դավաճանությունը, և նրանց հրաժարվելը Ազգերի լիգայից՝ երկրի վրա խաղաղության մեր միակ հույսից»։
Սեքսուալ առումով Բեյթսը լեսբուհի էր և 25 տարի ապրել է Բոստոնյան ամուսնության մեջ զուգընկերուհու՝ Ուելսլի քոլեջի պատմության և քաղտնտեսության դասախոս Կեթրին Քոումենի հետ, մինչև նրա մահը՝ 1915 թվականը։
Քեթրին Բեյթսը մահացել է Ուելսլիում (Մասաչուսեթս նահանգ) և թաղված է Օուկ-Գրոուվ գերեզմանատանը՝ Ֆալմուտում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
The Origin of American Christmas Myth and Customs
«The Katharine Lee Bates Shrine!»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2006-06-13-ին։ Վերցված է 2009-02-16  (A site devoted to Miss Bates and Falmouth, Massachusetts)
Falmouth Museums on the Green
Քեթրին Լի Բեյթսի գործերը Գուտենբերգ նախագծում
Biography and Poetry
Սվազի

Սվազի (սվազի՝ Emaswati), ժողովուրդ, Սվազիլենդի հիմնական բնակչությունը։ Բնակվում են նաև ՀԱՀ-ում (Սվազիլենդին կից շրջաններում)։ Ընդհանուր թիվը՝ մոտ 2,5 միլիոն, որից մոտ 1,2 միլիոնը՝ Սվազիլենդում, 1,3 միլիոնտ՝ ՀԱՀ-ում և մոտ 30 հազարը՝ Մոզամբիկում։ 
Լեզուն սվազին է, պատկանում է բանավոր լեզուներին։ Սվազիների մեծ մասի մեջ պահպանված է նախնիների ու բնության ուժերի պաշտամունքը, մնացածն առավելապես բապտիստական քրիստոնյաներ են։ 
Զբաղվում են հիմնականում հողագործությամբ (եգիպտացորեն, ցորեն) և անասնապահությամբ (խոշոր եղջերավորներ, ոչխար)։ Սվազի մեծ մասն աշխատում է բամբակի ու սուրճի՝ եվրոպացիներին պատկանող ցանքատարածություններում։ Զգալի թվով Սվազ կարիքից ստիպված մեկնում են ՀԱՀ՝ արտագնաց աշխատանքի։
Կարապետ Գուլոյան

Կարապետ Մուրադի Գուլոյան (օգոստոսի 27, 1979(1979-08-27), Աբովյանի շրջան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), ՀՀ պետական և քաղաքական գործիչ։


== Կրթություն ==
1997-2001 թվականներին սովորել և ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը։
2004-2006 թվականներին սովորել և ավարտել է ՀՀ պետական կառավարման ակադեմիայի հանրային կառավարման բաժինը։


== Աշխատանքային գործունեություն ==
2002-2003 - ՀՀ դատախազության ստաժոր-քննիչ։
2003-2007 - ՀՀ դատախազության քննիչ։
2007-2008 - ՀՀ դատախազության դատախազ։


== Քաղաքական գործունեություն ==
2008 - ընտրվել է Աբովյանի քաղաքապետ։
2012 - վերընտրվել է Աբովյանի քաղաքապետի պաշտոնում։
2008-2015 - հանդիսացել է «Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցության անդամ։
2015- նշանակվել է ՀՀ Կոտայքի մարզպետի պաշտոնում։ Լիազորությունները դադարեցվել են 2018 թվականի մայիսին։


== Ընտանիք ==
ԱԺ նախկին պատգամավոր Մուրադ Գուլոյանի որդին է։
Ամուսնացած է Գագիկ Ծառուկյանի դստեր հետ, ունի երեք զավակ։


== Ծանոթագրություններ ==
Մատավլա

Մատավլա (ռուս.՝ Матавла, բաշկիրերեն՝ Мәтәүле), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Դուվանսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2002 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 103 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Կանաչ յուղ

Կանաչ յուղ, բարձրմոլեկուլային բազմացիկլավոր արոմատիկ ածխաջրածինների խառնուրդ։ 


== Ստացում ==
Ստացվում է նավթի և նավթամթերքի ջերմային քայքայման նյութերի թորումից։ 


== Հատկություններ ==
Եռում է 165-350 °C-ի տիրույթում։ Պարունակում է 5% նավթալին։ 


== Կիրառություն ==
Օգտագործում են որպես հումք ռետինի, լաքաներկերի և պոլիգրաֆիական արտադրության մեջ կիրառվող մուր ստանալու համար։
Դառաայի մարզ

Դառաա (արաբ․՝ مُحافظة  درعا‎‎), մարզի կարգավիճակ ունեցող վարչական միավոր Սիրիայի Արաբական Հանրապետության հյուսիսում։ Ունի 3 730 կմ² տարածք և 998 000 բնակչություն։ Վարչական կենտրոնը Դառաա քաղաքն է։ Խոշոր քաղաքներն են Նավա, Թաֆաս, Ջասիմ, Ալ-Սանամեյն քաղաքները։


== Աշխարհագրություն ==
Մարզն գտնվում է Սիրիայի հրավում-արևմտյան մասում։ Արևելքում սահմանակցում է ալ-Կունեյտրայի մարզի, մարզի տարածքն կազմում է 3,730 կմ² է։ Սահմանակից է հյուսիսում՝ Ռիֆ Դիմաշկի, հարավում՝ Հոմսի մարզի, արևմուտքում՝ ալ-Սուեյդայի մարզի, հարավում՝ Հորդանանի հետ։ 2011-2013 թվականներին՝ Սիրիական ճգնաժամի ընթացքում, այստեղ տեղի են ունեցել ռազմական ընդհարումներ։ Մարզի կենտրոն Դառռա քաղաքն է


== Բնակչություն ==
Ըստ 2004 թվականին Սիրիայում անցկացված մարդահամարի մարզի բնակչություն 998,000 մարդ է։ Բնակչության հիմնական զբաղմունք գյուղանտեսություն է հիմնականում բանջարեղեն և հացատիկներ։ Մարզն առաջին տեղն է զբաղեցնում լոլիկի մշակության ոլորտում։ Դառաայի մարզի բնակչության փոփողությունն տարիների ընթացքում՝


== Վարչական բաժանում ==

Մարզը բաժանված է երեք գավառների՝ (բնակչության թվականակը ըստ 2004 թվականի Սիրիայում անցկացված մարդահամարից)։

Ալ-Սանամեյնի գավառ (արաբ․՝ منطقة الصنمين‎‎‎), կենտրոն՝ Ալ-Սանամեյն, բնակչություն՝ 167 993 մարդ, 3 շրջան
Դառաայի գավառ (արաբ․՝ منطقة درعا‎‎‎), կենտրոն՝ Դառաա, բնակչություն՝ 428 681 մարդ, 8 շրջան
Իզրաայի գավառ (արաբ․՝ منطقة ازرع‎‎‎), կենտրոն՝ Իզրաա, բնակչություն՝ 246 804 մարդ, 6 շրջան


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Տես նաև ==
Սիրիական ճգնաժամ
Վարչական բաժանում
Սիրիայի մարզեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Դառաայի մարզի պաշտոնական կայք Archived 2007-06-30 at the Wayback Machine.
Դառաայի լրատվական գործակալություն
Հրաչ Իսրայելյան

Հրաչ Իսրայելյան (հունիսի 7, 1956(1956-06-07), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ նկարիչ, մուլտիպլիկատոր։


== Կենսագրություն ==
Հրաչ Իսրայելյանը ծնվել է 1956 թվականին Երևանում։ Սովորել է Երևանի Խաչատուր Աբովյանի անվան միջնակարգ դպրոցում։ 1972 թվականից զբաղվել է նկարչությամբ և հայտնագործել նկարչության մի նոր մեթոդ, որն արդյունաբերական հեղափոխության ժամանակ ստեղծված տեխնոլոգիայի կրկնօրինակն է։ Արվեստի ասպարեզում այս նոր մեթոդը ընկալվել է որպես նկարչական ոճ և անտեսվել է նրա էական ներուժը։

Իսրայելյանի աշխատանքները ցուցադրվել են Հայաստանի նկարիչների միությունում։ 1980 թվականին տեղափոխվել է ԱՄՆ, հաստատվել Լոս Անջելեսում։ 1980-1987 թվականներին զբաղվել է արվեստի տեսությամբ՝ լուսաբանելով նկարչական նոր մեթոդի գործնական և գեղարվեստական հատկությունները։
1988 թվականին իր մեթոդի մեխանիզացման և թվայնացման տեսության մեջ բացահայտել է թվային պատկերների ծավալի կրճատման նոր եղանակ (digital data compression), ապացուցել է, որ նոր մեթոդը կարող է թվային պատկերի «pixel» մանրահատված կառույցը վերածել ավելի պարզ կառուցվածքի, ինչն էլ կարագացնի թվային պատկերների հոսանքը համցանցում։
1996 թվականից ստեղծագործել է գրականության և շարժանկարի ասպարեզում։ Հեղինակել է «Հաց և գինի» էպոսը, որի 100 մարդկային կերպարները՝ տարբեր ֆիզիկական և հոգեբանական տարատեսակները, ներկայանում են 16 տարանջատված դրվագներում, որոնք աստիճանաբար միահյուսվում և հանգուցալուծվում են վերջավորության տողերում։ Այս ամենը ներկայացվում է բանաստեղծական ոճով՝ 6500 բառով (հայրեն և անգլերեն)։


== Մրցանակներ ==
«Նեփենդի Մունդի»-ի միջազգային մրցանակ, 1985
Նյու Յորքի «Ռոքֆել Սենտր»-ի «Դիսքավրի 86» մրցույթում Իսրայելյանի գործերը ճանաչվել են լավագույնը, 1986


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
(6719) Գալայ

(6719) Գալայ (անգլ.՝ Gallaj), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1990 թվականի հոկտեմբերի 16-ին Լյուդմիլա Ժուրավլյովայի և Գրեգոր Կաստելի կողմից Նաուչնիում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,757937 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,54 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9758 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1672,92 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,215193 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,23° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(6719) Գալայ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Կուզնեչևիցի

Կուզնեչևիցի (ռուս.՝ Кузнечевицы), գյուղ Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Օկուլովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը վերջին գրանցված տվյալներով կազմում էր 3 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Առնոլդ Նիկողոսյան

Առնոլդ Նիկողոսյան (դեկտեմբերի 10, 1936(1936-12-10), Դնեպր, Ուկրաինական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), տիեզերական բժշկության բնագավառի մասնագետ։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1972), ՀՀ ԳԱԱ արտասահմանյան անդամ (1998)։


== Կենսագրություն ==
1956 թվականին ավարտել է Թեհրանի իրանա-ֆրանսիական լիցեյը, 1964 թվականին՝ Թեհրանի և 1972 թվականին Օհայոյի պետական (Կոլումբուս, ԱՄՆ) համալսարանները։ ՀՀ ԳԱԱ արտասահմանյան անդամ է 1998 թվականից։ Տիեզերագնացության միջազգային ակադեմիայի (1978), ամերիկյան և միջազգային գիտական ու բժշկական բազմաթիվ կազմակերպությունների անդամ է։ 1989 թվականին կազմակերպել է բժշկական հեռուստակամուրջ Երևանի և Ուֆայի միջև։ 1972 թվականից հաստատվել է ԱՄՆ-ում։


== Գործունեություն ==
1957-1970 թվականներին աշխատել է Թեհրանի համալսարանում, 1970-1972 թվականներին` Օհայոյի, 1972-1974 թվականներին` Նյու Յորքի, 1974-1975 թվականներին` Տեխասի համալսարաններում, Ջոնսոնի անվան տիեզերական կենտրոնում եղել է «Սոյուզ-Ապոլոն» թռիչքի բժիշկը, ապա՝ տիեզերական հետազոտությունների ամերիկյան ազգային կենտրոնի բնական և միկրոգրավիտացիոն գիտնականների և տիեզերական թռիչքների ապահովման բաժինների ղեկավար, միաժամանակ՝ կենտրոնի գլխավոր տեղակալ։ Եղել է «Ավիացիա, տիեզերք և էկոլոգիական բժշկություն» հանդեսի խմբագիրը։ 1972–2003 թվականներին վարել է տարբեր պաշտոններ ՆԱՍԱ-ի համակարգում, 2000–2001 թվականներին եղել է Տիեզերագնացների և սպասարկող անձնակազմի առողջության և անվտանգության ապահովման բաժանմունքի տնօրեն, 2001–2003 թվականներին` NASA-ի տնօրենի՝ առողջության գծով ավագ խորհրդական, 1994–1996 թվականներին` Ամերիկյան տիեզերագնացության ընկերության և մի շարք այլ կազմակերպությունների նախագահ։ 2003 թվականից Ջորջ Մեյսոն համալսարանի (Վիրջինիա) ականավոր հետազոտող պրոֆեսոր է։


== Պարգևներ ==
NASA-ի Գերազանց ծառայության մեդալ (1993, 2001)
Ռուսաստանի տիեզերագնացության ֆեդերացիայի Յու. Գագարինի մեդալ (1987)
Ս. Կորոլյովի անվան ոսկե մեդալ (1993)


== Ծանոթագրություններ ==
Բոգոնիո

Բոգոնիո (իտալերեն՝ Bogogno), քաղաք Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Նովարա գավառում։
Բնակչությունը՝ 1251 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 148 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 8 կմ²։ Փոստային ինդեքսը՝ 28010։ Հեռախոսային կոդը՝ 0322։
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում սուրբ Ագնեսան։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Կոմունայի վարչակազմ ==
Հեռախոսահամար։ 0322 808805
Էլեկտրոնային հասցե։ municipio@comune.bogogno.no.it
Գլխավոր կայք։ http://www.comune.bogogno.no.it/


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի գլխավոր կայք (իտալ.)
Ազգային ինստիտուտի վիճակագրություն (իտալ.)


== Ծանոթագրություններ ==
Առագաստանավ

Առագաստանավ, շարժման համար քամու ուժն օգտագործող նավ։ Քամին ուռեցնում է նրա խոշոր պաստառները՝ առագաստները։ Առագաստային զբոսանավերը զբոսանքի կամ մրցարշավի համար նախատեսված նավակներ կամ ոչ մեծ նավեր են։ Դրանց մեծ մասի անձնակազմը բաղկացած է 1–2 մարդուց, սակայն խոշոր առագաստանավերի անձնակազմում հաճախ աշխատում են 20 և ավելի նավաստիներ։
Հնում առագաստները սովորաբար պատրաստում էին պարուսինից (առագաստակտոր)։ Մեր օրերում այդ նպատակով օգտագործում են լայն տարածում ստացած այնպիսի ամուր և թեթև արհեստական նյութեր, ինչպիսիք են նայլոնն ու տերիլենը։ Առագաստի գործողության սկզբունքը շատ բանով հիշեցնում է ինքնաթիռի թևի աշխատանքը։ Օդը, շրջահոսելով առագաստը, նրա մի կողմում ստեղծում է բարձր ճնշում և հրող ուժ, իսկ փոխելով քամու նկատմամբ առագաստի անկյունը՝ ղեկորդը առագաստանավի շարժման համար կարող է օգտագործել նաև կողմնային ճնշումը։ Ղեկորդը առագաստանավը ղեկավարող մարդն է, իսկ նրան օգնող նավաստիները կազմում են անձնակազմը։ Որպեսզի առագաստանավը ընթանա անհրաժեշտ ուղղությամբ, նավաստիները փոփոխում են առագաստների փոխադարձ դիրքը, և քամին սահում է դրանց մակերևույթով։ Օգտագործելով այս երևույթը՝ ծովագնացները կարող են առագաստներով լողալ քամու գրեթե ցանկացած անկյան դեպքում։
Երկայնական, մեծ ողնուցը առագաստանավը պահպանում է շրջվելուց, երբ այն ընթանում է կողով դեպի քամին։ Առագաստանավերը կարող են լողալ համընթաց կողային քամու և նույնիսկ հանդիպակաց թույլ քամու ժամանակ։ Խուսանավելու (ոլորաձև շարժվելու) շնորհիվ առագաստանավն ի վիճակի է ընթանալ նաև քամուն հակառակ։
Արտավազի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Կոտայքի մարզ)

₯Այս հոդվածը ներկայացնում է Կոտայքի մարզի Արտավազ գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 21 հուշարձան (4 միավոր)։

 


== Տես նաև ==
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Լևկովկա (գյուղ, Զմիյովի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԼևկովկաԼևկովկա (ուկրաիներեն՝ Левківка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Զմիյովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1640 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Լևկովկա գյուղում բնակվում էր 663 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,613 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 1081,57 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)