Ռոզա Դիքսոն Բաուզեր

Ռոզա Դիքսոն Բաուզեր (անգլ.՝ Rosa L. Dixon Bowser, հունվարի 7, 1855(1855-01-07), Ամելիա, Վիրջինիա, ԱՄՆ - փետրվարի 7, 1931(1931-02-07), Ռիչմոնդ, ԱՄՆ), ամերիկացի մանկավարժ։ Առաջին սևամորթ ուսուցիչն է, որ աշխատել է Վիրջինիա նահանգի Ռիչմոնդ քաղաքում։ Կազմավորել է Վիրջինիայի ուսուցիչների ընթերցանության շրջանակը, որը հետագայում դարձել է Վիրջինիայի ուսուցիչների ընկերակցություն, որն առաջին կազմակերպությունն է, որ Վիրջինիայում ներկայացրել է սևամորթ ուսուցիչներին։ Ռոզա Դիքսոն Բաուզերը 1890-1892 թվականներին եղել է այս կազմակերպության նախագահը, ինչպես նաև Վիրջինիայի ժուժկալ կանանց քրիստոնեական միության (Woman's Christian Temperance Union) և Ռիչմոնդի կանանց լիգայի առաջին նախագահը։ Եղել է Woman's Era ամսագրի թղթակից, ազգային հրապարակումներում գրել է էսսեներ։ Աֆրոամերիկացիներին սպասարկող Ռիչմոնդի հանրային գրադարանի առաջին մասնաճյուղն անվանվել է Բաուզերի պատվին։


== Կենսագրություն ==
Ռոզա Լ. Դիքսոնը ծնվել է Վիրջինիայի Ամելիա քաղաքում, Հենրի Դիքսոնի և Ավգուստա Անդերսոն Հովկինս Դիքսոնի ընտանիքում։ Մանուկ հասակում ծնողների հետ տեղափոխվել է հետպատերազմյան Ռիչմոնդ, որտեղ կրթություն է ստացել Ազատ արձակված ստրուկների բյուրոյի ուսուցիչների կողմից։ Եղել է խոստումնալից աշակերտ և Ռիչմոնդի ոչ սպիտակների նորմալ դպրոցում վերապատրաստվել է որպես ուսուցիչ։
Դիքսոնը 17 տարեկան հասակում դարձավ առաջին սևամորթը, ով դասավանդեց Ռիչմոնդի հանրային դպրոցներում։ Դպրոցում դասավանդել է 1872-1879 թվականներին և  այրիանալուց հետո՝ 1883-1923 թվականներին։ Երիտասարդ մարդկանց քրիստոնեական ասոցիացիայի միջոցով երիտասարդ աֆրոամերիկացիներին երեկոյան դասեր է տվել։ Ձևավորել է Վիրջինիայի ուսուցիչների ընթերցանության շրջանակը, որը հետագայում դարձել է Վիրջինիայի ուսուցիչների ընկերակցություն, որն առաջին կազմակերպությունն է, որ Վիրջինիայում ներկայացրել է սևամորթ ուսուցիչներին։ 1890-1892 թվականներին Դիքսոնը նախագահել է այդ կազմակերպությունը։
1902 թվականին Դիքսոնը Վիրջինիայում նախագահել է ժուժկալ կանանց քրիստոնեական միությունը։ Դասախոսություններով հանդես է եկել Համփթոնի սևականների համաժողովին, 1899-1902 թվականներին նախագահել է տնային տնտեսության կոմիտեն։ Գումար է հավաքել սևամորթ աղջիկների ինդուստրիալ դպրոցի և Վիրջինիայի սևամորթ տղաների ձեռքի աշխատանքների դպրոցի համար։ Եղել է Ռիչմոնդի կանանց լիգայի  հիմնադիր նախագահը։ Աջակցել է Ռիչմոնդի սևամորթների տուբերկուլյոզի դեմ պայքարի  լիգային, օգնել է հիմնադրելու Սևամորթ կանանց ակումբների ազգային ընկերակցությունը և Սևամորթ կանանց ակումբների Վիրջինիայի պետական ֆեդերացիան։
Դիքսոնը եղել է Woman's Era ամսագրի Վիրջինիայի թղթակիցը։ Ազգային հրապարակումներում գրել է էսսեներ, այդ թվում «Ինչ դեր է խաղում ուսյալ սևամորթ կինը իր ռասայի վերելիք գործում» (1902) և «Մոր պարտականությունները իր դեռահաս որդիների և դուստրերի առջև» (1902)։
1925 թվականին Աֆրոամերիկացիներին սպասարկող Ռիչմոնդի հանրային գրադարանի առաջին մասնաճյուղը կոչվել է Բաուզերի անունով։


== Անձնական կյանք ==
Ռոզա Դիքսոնը 1879 թվականին ամուսնացել է ուսուցիչ Ջեյմս Հերդոն Բաուզերի հետ, ով եղել է քաղաքացիական պատերազմի լրտես Մարի Բաուզերի ազգականը։ Երկու տարի անց ամուսինը մահացել է տուբերկուլյոզից։ Նրանք ունեցել են մեկ որդի՝ Օսվալդ Բարիգտոն Հերնդոն Բաուզերը (1880-1935), ով Ռիչմոնդում բժիշկ է աշխատել։


== Մահ ==
Ռոզա Դիքսոն Բաուզերը մահացել է 1931 թվականին 79 տարեկան հասակում։ (Նրա գերեզմանը հիշատակվել է Նյու Յորք Թայմսի 2017 թվականի «սևամորթների անտեսված գերեզմանների» վերականգնման ջանքեր ակնարկում)։


== Հիշատակ ==
Ռիչմոնդի Ռոզա Դ. Բաուզեր դպրոցն անվանվել է (1991-2015 թվականներին եղել է Վիրջինիայի Սևամորթների պատմության թանգարան և մշակութային կենտրոն) նրա պատվին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Rosa L. Dixon Bowser's gravesite at Find a Grave