Թոմաս դե Քվինսի

Թոմաս դե Քվինսի, կամ Դե Քվինսի (Thomas de Quincey, Մանչեսթեր, Անգլիա-Էդինբուրգ, Շոտլանդիա), անգլիացի գրող, էսսեիստ, հայտնի հեղինակ «Ափիոն օգտագործող անգլիացու խոստովանությունները» (անգլ.՝ Confession of an English Opium-Eater; 1822)։


== Կենսագրություն և ստեղծագործություններ ==
Թոմաս Կվինսին ծնվել է Մանչեսթերի հարուստ Կոմերսանտի ընտանիքում։ 1796 թվականին, Թոմասի հոր մահից երեք տարի անց, ընտանիքը Քվինսիի ազգանունը փոխեց Դե Կվինսի և տեղափոխվեց բատ, որտեղ Թոմասի մայրը նրան ընդունեց  King Edward ' s School-ում սովորելու։
1800 թվականին Դե Կվինսին ավարտել է դպրոցը և պատրաստվում էր ընդունվել Օքսֆորդի համալսարան, սակայն համալսարան ընդունվելու փոխարեն փախել է տնից։ 1802 թվականին նա  Լոնդոնում էր առանց փողի, քաղցած, բայց միևնույն է չէր պատրաստվում տուն վերադառնալ։ Նա շատ վատ դրության մեջ էր գտնվում։ Թոմասը սկսեց հետաքրքրվել պոեզիայով, մասնավորապես Ուիլյամ Ուորդսվորթի խոսքերով։
1803 թվականին Թոմաս դե Կվինսին ընդունվել Է Օքսֆորդի համալսարան։ Նույն ժամանակահատվածում նա կախվածություն ձեռք բերեց թմրանյութերից աստիճանաբար ավելացնելով դոզան և հասցնելով օրական 8000 կաթիլի։
1816 թվականին Դե Կվինսին ամուսնացել է։ Նրա կինը Մարգարեթը, ծնեց նրան ութ երեխա որոնցից 5-ը մահացան վաղ տարիքում, իսկ երեք դուստրերը փրկվեցին։ 1837 թվականին Դե Կվինսի կինը մահացել է։
1821 թվականին Դե Կվինսին առանձին գիրք է հրատարակել իր «Խոստովանությունները», որով զարմացրեց հանդիսատեսին իր գեղեցկությամբ և արտասովոր ուժով։ Հետագայում Դե Կվինսին թմրանյութի մեջ տառապանքից թեթևացում էր փնտրում։ Դե Կվինսի խոսքով՝ ինքը բավականաչափ հաստատակամություն չի ունեցել, որպեսզի տեսնի իր կամ ուրիշի դժբախտությունը։ Դրանով նա բացատրել է թմրանյունի դիմելու անհրաժեշտությունը, որպեսզի կարողանա մոռանալ դժվարությունները։ Թմրանյութի օգտագործումը պատճառ էր, որ Դե Քվինսիի բոլոր մտահղացումներն անավարտ մնացին։
Նրա մտորումների շրջանակը շատ ընդարձակ էր, տնտեսական, փիլիսոփայական, պատմական և գրական նշանակալից հարցերից և ոչ մեկը, որոնք ժամանակին հետաքրքրում էին նրան, անմասն չմնացին։ Նրա տնտեսական տրակտատները բարձր են գնահատվել տնտեսագետների կողմից։
Հակառակ բժիշկների կանխատեսումներին, որոնք կանխագուշակում էին Դե Քվինսիի վաղաժամ մահը, նա մահացավ կյանքի յոթանասունհինգերորդ տարում։


== Ճանաչում ==
Դե Քվինսիի ստեղծագործությանը անդրադարձել են սիմվոլիստները (Շ.Բոդլեր, Մ. Շվոբ) և սյուրռեալիստները։ Իր «Սև հումորի անթոլոգիայում» (1940) բրետոնն ընդգրկեց իր «Մարդասպանությունը որպես կերպարվեստ» ակնարկը։ Քվինսիի տեքստերից ոգեշնչված ամերիկացի լրագրող Ֆիտցհյու Լուդլոուն գրել է իր ինքնակենսագրական «Հաշիշեեդ» վեպը։


== Ստեղծագործություններ ==
thumb|Logic of political economy, 1844


=== Տնտեսական ===
«Երկխոսություններ Ռիկարդոյի մասին»
«Քաղաքական խնայողության տրամաբանությունը»


=== Պատմական ===
«Ժաննա Դ 'Արկի Պատմությունը»
«Հունաստանը հռոմեական տիրապետության տակ»
«Կարլա Մեծի համեմատությունը Նապոլեոնի հետ»
«Յուդա Իսկարիոթ»
«Հրաշքները որպես վկայություն»


=== Գրական ===
Շեքսպիրի և Պոուպի կենսագրություններ («բրիտանացու» հանրագիտարանի համար)
«Հունական ողբերգությունների տեսությունը»
«Հերոդոտի Բնութագիրը»


== Հրապարակումներ ռուսերեն լեզվով ==
Օփիում օգտագործող անգլիացու խոստովանությունը։ Ad Marginem, 1994.
Անգլիացու խոստովանությունները, ափիոնասեր։ - Մ. ՝ Լադոմիր; Գիտություն, 2000 թ. (Բացի վերնագրային էսսեից, գրքում տեղ են գտել նրա «Suspiria de profundis» շարունակությունը, ինչպես նաև էսսեները ՝ «Սպանությունը որպես կերպարվեստի մեկը» և «Շեքսպիրի դարպասը թակելու մասին»)։
Օփիում օգտագործած անգլիացու խոստովանությունը։ / Թարգմանություն Sl Sukhareva. Տերրա, 2001։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Page H.A. Thomas De Quincey: his life and writings : with unpublished correspondence. — N. Y.: Scribner, Armstrong, 1877.
Masson D. De Quincey. — Լ.; N. Y.: Macmillan and co., 1902.
Sackville-West E. Thomas De Quincey: his life and work. — New Haven: Yale UP, 1936.
Jordan J.E. Thomas De Quincey, literary critic: his method and achievement. — Berkeley: University of California Press, 1952.
Moreux F. Thomas de Quincey : la vie, l’homme, l’oeuvre. — P.: PUF, 1964
Salaman E. The Great Confession: from Aksakov and De Quincey to Tolstoy and Proust. — Լ.: Allen Lane The Penguin Press, 1973.
Thomas De Quincey : bicentenary studies/ Robert Lance Snyder, ed. Norman: University of Oklahoma Press, 1985.
Burwick F. Thomas De Quincey : knowledge and power. — N. Y.: Palgrave, 2001.
Thomas de Quincey: new theoretical and critical directions/Robert Morrison, Daniel Sanjiv Roberts, eds. — N. Y.: Routledge, 2007.
«Деквинси, Томас»։ Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարան: 86 հատոր (82 հատոր և 4 լրացուցիչ հատորներ)։ Սանկտ Պետերբուրգ։ 1890–1907