armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Կռատուկի բախտը

Կռատուկի բախտը (դան․՝  “Hun duede ikke”), դանիացի հայտնի հեքիաթագիր Հանս Քրիստիան Անդերսենի հեքիաթը։ Գրվել է 1852 թվականին։


== Սյուժե ==
Հեքիաթը պատմում է այն մասին, որ մի հարուստ ագարակում հազվագյուտ ծառեր ու ծաղիկներ էին աճում։ Քաղաքից և մոտակա գյուղերից մարդիկ էին գալիս, որպեսզի տեսնեն այդ հրաշալի բույսերը։ Ագարակի ցանկապատից դուրս մի կռատուկ կար, որին ոչ ոք ուշադրություն չէր դարձնում, բացի մի պառավ էշից։ Մի օր այգում մեծ բազմություն էր հավաքվել, այդ թվում նաև մի օրիորդ, որը շատ հարուստ, նշանավոր տոհմից էր և եկել էր Շոտլանդիայից։ Նա փորձում էր իր համար ծաղիկ ընտրել, բայց չէր կարողանում, որովհետև ոչ մեկն իր ճաշակով չէր։ Օրիորդը նայում է ցանկապատից դուրս և տեսնում կռատուկի կապտակարմրավուն փարթամ ծաղիկներն ու խնդրում տանտիրոջ տղային, որ նա պոկի ծաղիկը, որովհետև դա Շոտլանդիայի ծաղիկ է։ Ծաղիկը պոկելուց տղայի մատը փուշը ծակում է, բայց միևնույնն է նա ոչինչ չի ասում ու ծաղիկը տալիս աղջկան։ Աղջիկը վերցրնում է ծաղիկը ու դնում է տղայի մերակի մեջ։ Շաբաթներ հետո կռատուկը լսում է մի լավ լուր այն մասին, որ օրիորդն ամուսնացել է տանտիրոջ տղայի հետ ու սկսում է բոլորին պատմել այն մասին, որ իր շնորհիվ է, որ նրանք միացան։ Նա իր բոլոր նոր բողբոջներին ասում էր, որ նրանք շուտով պատվավոր տեղում են լինելու, բայց այդպես էլ նրանց երազանքը չկատարվեց։ Ժամանակն անցնում էր, իսկ կռատուկը սպասում էր, թե երբ նրան կտանեն ցանկապատից ներս։ Անմեղ երիցուկներն ու ջրջրուկները լսում էին նրան և անկեղծ հավատում նրա ամեն մի խոսքին, իսկ կաթնավաճառի սայլը քաշող պառավ էշը, որ կապված էր կռատուկից ոչ հեռու, անընդհատ ձգտում էր դունչը հասցնել կռատուկին, բայց պարանը շատ կարճ էր։ Կռատուկը շատ ժամանակ մտածում էր իր տոհմի և նշանավոր լինելու մասին, զրուցում մյուսների հետ այն մասին, որ նա հարուստ տոհմից է։ Վերջանում էր աշունը։ Այգում ավելի գեղեցիկ ծաղիկներ էին աճել, բայց չէին բուրում։ Ջահել եղևնիներն արդեն սկսել էին զգալ Ծննդյան տոներից առաջ իրենց վիշտը։ Իսկ կռատուկը վշտացած խորհում էր։ Վերջապես եկավ ձմեռը։ Կռատուկի բոլոր ծաղիկները չորացել էին, բացի մեկից` ամենավերջինից։ Հանկարծ այգի են մտնում նորապսակ ամուսինները, աղջիկը նայում է ցանկապատից դուրս և տեսնում այն հին կռատուկին, որի ծաղիկներից մեկը նրանց ամուսնական նկարի մեջ էր նկարվել, բայց ափսոս, որ վրան էլ ծաղիկ չկար։ «Ինչպես չկա՞, ահա այնտեղ մի ծաղիկ կա։ Պետք է այդ ծաղիկը մեր նկարի շրջանակին փորագրեն», ասում է աղջիկը։ Աղջիկը խնդրեց, որ տղան քաղի դա և տա իրեն։ Տղան քաղում է ծաղիկը, բայց ծաղիկը նրա մատը ծակում է։ Եղավ այնպես, ինչպես ցանկանում էր աղջիկը։ Ժամանակն անցնում էր և կռատուկը մի օր շատ լավ բան մտածեց. 
«Եթե զավակները լավ են տեղավորված` ծնողները կարող են ցանկապատից դուրս էլ մնալ»։
Արևը նրան ասում է, որ դա լավ միտք է։ Հիմա նա ոչ թե թաղարի մեջ կհայտնվի, այլ մի գեղեցիկ հեքիաթում։ Եվ ահա այդ հեքիաթը։


== Կերպարներ ==
Կռատուկ
Շոտլանդացի աղջիկ
Տանտիրոջ տղան
Այգու ծաղիկներ
Ծեր էշ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Կռատուկի բախտը(ռուս.)
Կռատուկի բախտը. ձայնային տարբերակ(ռուս.)
Ստարի Պորիցկ

Ստարի Պորիցկ (ուկրաիներեն՝ Старий Порицьк), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Իվանիչևի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ստարի Պորիցկ գյուղում բնակվում էր 435 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 12,6 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 34,52 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Կոստրոմա (այլ կիրառումներ)

Կոստրոմա կարող է վերաբերել՝

Կոստրոմա - քաղաք Ռուսաստանում, Կոստրոմայի մարզի կենտրոնը։
Կոստրոմա - գետ Ռուսաստանում։
Կոստրոմայի մարզ - մարզ Ռուսաստանում։
Բորիս Գրեկով

Բորիս Դմիտրիևիչ Գրեկով  (ապրիլի 21 (մայիսի 3), 1882, Միրգորոդ, Պոլտավայի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - սեպտեմբերի 9, 1953(1953-09-09), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), ռուս խորհրդային պատմաբան և հասարակական գործիչ։ ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոս, ԽՍՀՄ ճարտարապետության ակադեմիայի իսկական անդամ։


== Կենսագրություն ==
1901 թվականին ընդունվել է Վարշավայի, 1905 թվականին տեղափոխվել Մոսկվայի համալսարանը և ավարտել 1907 թվականին։ Ուսումնասիրությունները վերաբերում են Նովգորոդի հասարակական-տնտեսական կարգերին, Կիևյան Ռուսիայի պատմությանը, մշակույթին, հարավային և արևմտյան սլավոնների իրավական օրենսգրքերին, ռուս գյուղացիության պատմությանը։
Գրեկովը ցույց է տվել, որ արևելյան սլավոնները նախնադարյան կարգերից անցել են ֆեոդալականին (ժխտել է նաև Հայաստանում ստրկատիրական հասարակարգի առկայությունըյ։ Հերքելով Մ․ Ս․ Գրուշևսկուն՝ ապացուցել է, որ Կիևյան Ռուսիան եղել է ռուս, ուկրաինացի և բելառուս ժողովուրդների օրրանը։ Նա խոշոր ավանդ ունի պատմագրության և աղբյուրագիտության զարգացման մեջ։ Գրեկովը մեծ նշանակություն է տվել մարքսիզմի կլասիկների աշխատությունների հետազոտմանը՝ ռուս, պատմությունը հասկանալու համար։ Եղել է ԽՍՀՄ 3-րդ գումարման Գերագույն սովետի դեպուտատ։ ԽՍՀՄ պետական մրցանակակիր է։ Գործուն մասնակցություն է ունեցել Արմֆանը ՀՍՍՀ ԳԱ վերակազմելու համար ԽՍՀՄ ԳԱ Նախագահության ստեղծած կազմկոմիտեի աշխատանքներին։
Սերտ կապերի մեջ է եղել ակադեմիկոս Տ․ Մանանդյանի հետ։


== Ծանոթագրություններ ==
Դինովցի

Դինովցի (ուկրաիներեն՝ Динівці), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Նովոսելիցայի շրջանում։
2009 թվականի տվյալներով Դինովցի գյուղում բնակվում էր 5 211 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Գեհու

Գեհու (չինարեն՝ 革胡,անգլերեն՝ Gehu), չինական ազգային երաժշտական գործիք։ Այն ստեղծվել է 20-րդ դարի սկզբին։ Ստեղծվելու ժամանակաշրջանում այն լայն օգտագործում է վայելել, չնայած այն փաստին, որ այսօրվա դրությամբ այն գրեթե մոռացության է մատնվել։ Գեհուն լարային գործիք է և նվագվում է աղեղի օգնությամբ։ Այն շատ նման է թավջութակին և ունի նույն լարերը՝ լյա, ռե, սոլ, դո։ Գործիքը մտնում է հուքինների ընտանիքի մեջ, բայց տեսքով տարբերվում է այս ընտանիքի մյուս գործիքներից։ Այն ավելի նման է թավջութակի։ Հուքինների ընտանիքում այն կատարում է կոնտրաբասի դերը։ Վերջին տարիներին այս գործիքին տիրապետողների թիվը նվազել է։ Այս գործիքին հիմնականում փոխարինում է թավջութակը։


== Արտաքին հղումներ ==
Gehu page Archived 2009-11-10 at the Wayback Machine. (չին.)
Պերսի Ֆեյտ

Պերսի Ֆեյտ (անգլ.՝ Percy Faith, ապրիլի 7, 1908(1908-04-07), Տորոնտո, Կանադա - փետրվարի 9, 1976(1976-02-09), Էնսինո, Լոս Անջելես, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ), ամերիկացի երաժիշտ, կոմպոզիտոր, փոփ նվագախմբի ղեկավար։ Նրան հանրահայտ են դարձրել սիրված երգերի մշակումները։ Նրան հաճախ անվանում են թեթև երաժշտության հիմնադիր։ Ի տարբերություն 1940-1950-ական թվականների ջազային և էստրադային մեծ նվագախմբերի՝ Ֆեյտի նվագախումբը հարել է երաժշտական ձևավորման դասական սկզբունքին։


== Կենսագրություն ==
Պերսի Ֆեյտը ծնվել էր Տորոնտոյում (Կանադա), եվրոպական ընտանիքում։ Նա 1930-ական թվականներից աշխատել է Կանադայի հեռարձակման կորպորացիայում։ Ֆեյտը 1945 թվականին ձեռք է բերել ԱՄՆ-ի քաղաքացիություն։ «Դեկա» ձայնագրման լեյբլում (անգլ.՝ Decca Records)մի շարք ձայնագրումներից հետո տեղափոխվել է Columbia Records, որտեղ նա ձայնագրել է բազմաթիվ ալբոմներ, ինչպես նաև կատարել է փոփ երգիչների լեյբլի վերադաշնակում: Դրան զուգահեռ Ֆեյտը ձայնագրել է կինոյի երաժշտություն։ 1961 թվականին նա ստացել է Գրեմի «Թիմ ֆրոմ ը Սամեր Փլեյս» (անգլ.՝ Theme from 'A Summer Place) կոմպոզիցիայի համար։ 
1970-ական թվականների սկզբներին Պերսի Ֆեյտի երաժշտությունը սկսել է կորցնել իր ժողովրդականությունը, սակայն այնուամենայնիվ նա շարունակել է ժամանակակից երգերի մշակումներով ալբոմներ թողարկել: Մահից առաջ Ֆեյտը հրատարակել է դիսկոտեկային ոճով երկու ալբոմ։


== Մահ ==
Պերսի Ֆեյտը մահացել է քաղցկեղից՝ Կալիֆոռնիական Էնսինո շրջանում։


== Սկավառակագրություն ==


=== Ալբոմներ ===


== Նշումներ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«PERCY FAITH PAGES»։ www.percyfaithpages.org։ Վերցված է 2020-11-07 
https://www.tesco.com/
Ֆրիդա Պինտո

Ֆրիդա Պինտո (անգլ.՝ Freida Pinto, ամբողջ անունը` Ֆրիդա Սելենա Պինտո (Freida Selena Pinto), հոկտեմբերի 18, 1984(1984-10-18), Մումբայ, Հնդկաստան), հնդկական և ամերիկյան դերասանուհի, ով առաջին անգամ հայտնի է դարձել «Միլիոնատերը ետնախորշերից» կինոնկարից:


== Կենսագրություն ==
Ֆրիդա Պինտոն ծնվել է Մումբայում` պորտուգալական արմատներ ունեցող ընտանիքում: Նրա ծնողները Հնդկաստանի Կառնատակա նահանգում գտնվող Մանգալուրու քաղաքից էին և դավանանքով կաթոլիկներ էին: Հայրը բանկի աշխատակից էր, իսկ մայրը` ուսուցչուհի: Ֆրիդայի ավագ քույրը` Շարոն Պինտոն, NDTV հեռուստաընկերությունում պրոդյուսեր է:
Սկզբում Ֆրիդան սովորել է St. Joseph School դպրոցում, որն հաջողությամբ ավարտել է արվեստների բնագավառի բակալավրի աստիճանով, իսկ հետո ավարտել է St. Xavier's College քոլեջը` անգլիական գրականության գծով արվեստների բակալավրի աստիճանով: Բացի այդ, նա պրոֆեսիոնալ պարուհի է, զբաղվում է հնդկական ավանդական պարային ոճերով և սալսայով:
2006-2007 թվականներին մասնակցել է մի քանի հեռուստատեսային նախագծերի և նկարահանվել գովազդային հոլովակում: Մասնակցություն է ունեցել նաև միջազգային «Full Circle» հեռուստաշոուին, հանդես գալով ողջ Հարավարևելյան Ասիայում: Հեռուստաէկրաններին հաճախակի հայտնվելը վերջապես տվեց իր արդյունքը և նրան հրավիրեցին քասթինգի` «Միլիոնատերը ետնախորշերից» կինոնկարի նկարահանումների համար: Նրա դեբյուտը կինոյում կայացավ 2008 թվականին: Ֆիլմը հաջողված էր, այն արժանացավ «Օսկար»-ի, ինչպես նաև People’s Choice Award, իսկ 2009 թվականին` նաև «Ոսկե գլոբուս» մրցանակներին: Նույն 2009 թվականին դերասանուհին ներկայացվել է BAFTA-ի մրցանակին` կանացի լավագույն երկրորդական դերակատարման համար, ինչպես նաև ստացել է Screen Actors Guild Award մրցանակը: 2011 թվականին նկարահանվել է «Աստվածների պատերազմը. Անմահները» կինոնկարում:


== Անձնական կյանքը ==
Ֆրիդա Պինտոն 2001 թվականից հանդիպում էր մարքեթոլոգ Ռոհան Անտաոի հետ: Նրանք ծանոթացել էին դեռևս Մումբայում սովորելու տարիներից: 2009 թվականին Ֆրիդան լքելով նրան, մինչ 2014 թվականը` հանդիպում էր դերասան Դև Պատելի հետ: Վերջինիս հետ նա նկարահանվել էր «Միլիոնատերը ետնախորշերից» կինոնկարում:
Ներկայումս Ֆրիդա Պինտոն բնակվում է ԱՄՆ-ում: 2010 թվականին նա միացել էր Անդրե Աղասիի բարեգործական հիմնադրամին, կարողացել էր հավաքել 75000 դոլար և այն ուղղորդել անապահով ընտանիքների երեխաների կրթական ծրագրին:


== Ֆիլմագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
Սասուն Գրիգորյան (վիրաբույժ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սասուն Գրիգորյան (այլ կիրառումներ)Սասուն Խաչիկի Գրիգորյան (հունվարի 6, 1946(1946-01-06), Վերին Սասնաշեն, Թալինի շրջան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ բժիշկ, վիրաբույժ։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1991), պրոֆեսոր (1993)։


== Կենսագրություն ==
1969 թվականին ավարտել է Երևանի բժշկական ինստիտուտը։ 1989-1991 թվականներին սովորել է Մոսկվայի ԲԳԱ Ա.Վ. Վիշնևսկու անվան վիրաբուժության ինստիտուտի դոկտորանտուրայում։
1991-1993 թվականներին եղել է Երևանի պետական բժշկական համալսարանի բուժական ֆակուլտետի դեկանի տեղակալ, 1993-2001 թվականներին՝ բուժական ֆակուլտետի դեկան, 1997 թվականից ՀՀ առողջապահության նախարարության պրոֆեսոր Յոլյանի անվան արյունաբանության կենտրոնի վիրաբուժության գծով կոնսուլտանտ, 2000-2008 թվականներից՝ ԵՊԲՀ ընդհանուր վիրաբուժության ամբիոնի վարիչ և վիրաբուժական կլինիկայի ղեկավար, 2008 թվականից՝ Կրթության միջազգային Ակադեմիայի և «Հայբուսակ» համալսարանի գիտական քարտուղար։
1998 թվականից ՌԴ Բնական գիտությունների ակադեմիայի, 2005 թվականից՝ ՌԴ Բժշկատեխնիկական գիտությունների, 2011 թվականից՝ Բնական գիտությունների Եվրոպական ակադեմիայի իսկական անդամ։


== Գիտական գործունեություն ==
Հայաստանի Հանրապետությունում առաջինն է կիրառել որովայնադիտման (լապարոսկոպիա) եղանակը, մշակել պարբերական հիվանդության վիրաբուժական հիմնախնդիրները, ինչպես նաև վիրաբուժական թարախային վարակի կանխարգելման և բուժման եղանակներրը, առաջինն է կատարել փայծաղի հեռացումը (սպլենէկտոմիա) ոչ սովորական վիրահատական մուտքով՝ կրծքավանդակի միջով (կրծքաստոծանիական մուտքով) արյան համակարգի որոշ հիվանդությունների ժամանակ։
Գիտական աշխատանքները նվիրված են ստամոքսի և 12 մ.ա. խոցային հիվանդությանը և ուռուցքներին, լեղաքարային հիվանդությանը, լյարդի էխինոկոկոզին, մեխանիկական դեղնությանը, ստամոքս-աղիքային արյունահոսություններին, հեմատոլոգիական հիվանդություններին, աղիքային անանցանելիությանը, ենթաստամոքսագեղձի հիվանդություններին, որովայնի օրգանների ուռուցքներին և տրավմատիկ վնասվածքներին, ճողվածքներին, պերիտոնիտներին, լապարոսկոպիային, թարախային վիրաբուժական վարակներին, պարբերական հիվանդությանը, խպիպին, կրծքագեղձի բորբոքային և ուռուցքային հիվանդություններին, երակների վիրաբուժությանը։
Հեղինակ է շուրջ 240 հրապարակված գիտական աշխատանքների, 6 ուսումնական ձեռնարկների, 18 մեթոդական ցուցումների, 16 գյուտարարական առաջարկությունների։
Գիտական զեկուցումներով հանդես է եկել հանրապետական, ԱՊՀ երկրների և միջազգային գիտաժողովներում։


== Պարգևներ, մրցանակներ ==
ԵՊԲՀ Ոսկե մեդալ, 2000
Բնական գիտությունների Եվրոպական Ակադեմիայի հուշամեդալ (Գերմանիա), 2004
Բնական գիտությունների Եվրոպական հանձնաժողովի Պաուլ Էռլիխի անվան դիպլոմ և ոսկե մեդալ, 2005


== Ծանոթագրություններ ==
Անրի Վեռնոյի փողոց (Երևան)

Անրի Վեռնոյի փողոց, փողոց Երևանի Կենտրոն վարչական շրջանում։ Անվանվել է ի պատիվ ֆրանսահայ նշանավոր կինոբեմադրիչ Անրի Վեռնոյի։


== Տվյալներ ==
Սկսվում է Ամիրյան փողոցից (Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտի մոտից) և ավարտվում Կարեն Դեմիրճյան փողոցում։
Փողոցի անվանակոչումը տեղի է ունեցել 2015 թվականի ապրիլի 4-ին։ Այդ օրը տեղի է ունեցել բացման հանդիսավոր արարողությունը, որին ներկա են եղել սփյուռքի նախարար Հրանուշ Հակոբյանը, մշակույթի նախարար Հասմիկ Պողոսյանը, և Երևանի քաղաքապետ Տարոն Մարգարյանը, ռեժիսորի զավակները՝ Պատրիկ և Սոֆի Մալաքյանները, նրա երկու թոռները, այլ հյուրեր։ Ելույթ են ունեցել Երևանի գլխավոր ճարտարապետ Տիգրան Բարսեղյանը, Պատրիկ Մալաքյանը։ Փողոցում բացվել է նաև Վեռնոյի հուշաքարը։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		


== Տես նաև ==
Երևանի փողոցների ցանկ
Երևանի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==
Բաստրոպ շրջան (Տեխաս)

Բաստրոպ շրջան (անգլ.՝ Bastrop County), ԱՄՆ Տեխաս նահանգի 254 վարչական միավորներից մեկը։ ԱՄՆ վիճակագրության բյուրոյի տվյալներով 2008 թվականի դրությամբ բնակչությունը կազմում էր 73 491 մարդ, իսկ 2010 թվականին՝ 74 141 մարդ։ Շրջկենտրոնն է Բաստրոպ բնակավայրը։


== Պատմություն ==
Բաստրոպ շրջանը կազմավորվել է 1836 թվականին։ Այն իր անվանումը ստացել է Բաստրոպի բարոն, գերմանացի գործարար Ֆիլիպ Էնրիկո Ներիի պատվին, ով օգնում էր Օստին Սթիվենին Տեխասի գաղութացման գործում։


== Աշխարհագրություն ==
ԱՄՆ վիճակագրության բյուրոյի տվյալներով շրջանը զբաղեցնում է 2320 կմ² տարածք, որոնցից 2300 կմ²-ն զբաղեցնում է ցամաքը, իսկ մնացյալ 19 կմ²-ն կամ 0.8 %-ը՝ ջրային տարածքները։


=== Հարևան շրջաններ ===
Վիլիամսոն շրջան (հյուսիս)
Լի շրջան (հյուսիս-արևելք)
Ֆայետ շրջան (հարավ-արևելք)
Քոլդուել շրջան (հարավ-արևմուտք)
Թրևիս շրջան (հյուսիս-արևմուտք)


== Բնակչություն ==
ԱՄՆ վիճակագրության բյուրոյի տվյալներով 2008 թվականի դրությամբ բնակչությունը կազմում էր 73 491 մարդ, իսկ 2010 թվականին՝ 74 141 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում է 32 մարդ/կմ²։ Շրջանում հաշվվում էր 22 254 բնակելի շինություն՝ 10 շինություն/կմ² խտությամբ։ Ռասայական կազմը հետևյալն էր՝ 80,24% սպիտակամորթներ, 8,79% սևամորթներ կամ աֆրոամերիկացիներ, 0,70% բնիկ ամերիկացիներ (հնդկացիներ), 0,46% ասիացիներ, 0,06% խաղաղօվկիանոսյան կղզիների բնակիչներ, 7,60% այլ ռասաների ներկայացուցիչներ և 2,15% երկու կամ ավելի ռասաների ներկայացուցիչներ։ 23,98%-ը կազմում էին իսպանախոսները կամ լատինոամերիկացիները (անկախ ռասայից)։


== Ծանոթագրություններ ==
Samsung Galaxy S4

Samsung Galaxy S4 (GT-19500, GT-19505, GT-19506, GT-19515), սմարթֆոն չորրորդ սերնդի Galaxy S թողարկել է Samsung Electronics ընկերությունը 2013 թվականի մարտի 15-ին Նյու Յորքում։ Վաճառքի է հանվել 2013 թվականի ապրիլի 26-ին 155 երկրներում։
Իր նախորդից՝ Samsung Galaxy S III, այս մոդելը տարբերվում է ավելի մեծ էկրանով և բարձր բանաձևով (Full HD)։ Մասնավորապես օգտագործելով ճակատային տեսախցիկը սմարթֆոնը կարող է բռնել տեսողությունը և դադարեցնել վիդեո նվագարկումը, եթե տեսողությունը ուղղված չէ էկրանին։ Բացի այդ սմարթֆոնը ինքնաբերաբար կարող է բեռնել տեքստի հաջորդ էջը, եթե տեսողությունը ուղղված է նախորդ ընթացիկ էջին։


== Արտաքին դիզայնը ==
Այս մոդելի դիզայնը նման է իր նախորդի դիզայնին չնչին փոփոխություններով։ Փայլուն պատյանը պատրաստված է պոլիկարբոնատից և ունի տեքստային մակերես։ Հասանելի են սև(«Black Mist»), սպիտակ(«White Frost»), կապույտ(«Blue Arctic»), շականակագույն(«Brown Autumn»), կարմիր(«Red Aurora»), մանուշակագույն(«Purple Mirage») և վարդագույն(«Pink Twilight») տարբերակները։Հետագայում ի հայտ եկան նոր LaFleur Edition և Black Edition տարբերակները։ 2014 թվականի Օլիմպիական խաղերի ժամանակ բաց է թողնվել նոր Active(19295) տարբերակը, օլիմպիական խորհրդանիշով։Էկրանի անկյունագիծը 5 դյուրմ, չափերը-136, 6x69, 8մմ,  իսկ հաստությունը 7.9մմ։


== Տեխնիկական տվյալներ ==


=== Սարքավորման դրույթը ===
Exynos 5 Octa ներառում է չորս միջուկանի ARM Cortex-A15 և ARM Cortex-A7(չաշխատող հղում) դրանք աշխատում են «big.LITTLE» սկզունքով, որը կարող է միանալ միջուկների երկու խմբի հետ՝ կախված արտադրողի պահանջներից ։ Որոշ շուկաների համար արտադրում են չորս միջուկով սարքավորված Qualcomm Snapdragon 600 պրոցեսորը,  1, 9 ԳՀց հաճախականությամբ (մոդելի համարը GT-19505)։ Ռուսաստանում հեռախոսը ի սկզբանե ներկայացվել է ութ միջուկանի տարբերակով առանց LTE աջակցության։
Ճիշտ անյպես, ինչպես և նախորդ դրոշակիր  Samsung Galaxy S3 ( i9300), այնպես էլ Galaxy S4
վրա կիրաովող էկրանը ունի Super AMOLED HD տեխնոլոգիան, նախկինից տարբերվելով չափսերով (4.99"ընդդեմ 4.8"), և բարձրացնելով բանաձևը (1920*1080 ընդդեմ1280*720) և ավելի շատ  պիքսելներ մեկ դյուրմում։Էկրանը ծածկված է պաշտպանիչ ապակիով, որը պատրաստված է Gorilla Glass 3 տեխնոլոգիայով, այն նաև համարվում է ոչ բաժանելի։Սա էկրանի չափսերը համեմատաբար փոքրանում են և բարելավում է էկրանի գունային վերարտադրությունը։
Այս մոդելի վրա կառուցվել են մի շարք նոր սենսորներ դրանք մթնոլորտային ճնշման, ջերմաստիճանի, խոնավության չափման համար, ինչպես նաև իմֆրակարմիր լուսադիոտային LED ցուցիչ, որը թույլ է տալիս սմարթֆոնը օգտագործել որպես ունիվերսալ հեռակառավարման վահանակ։.
Բացի այդ սմարթֆոնի էկրանի վերին մասը հնարավորություն է տալիս սմարթֆոնի աշխատանքը վերահսկել ժեստերի օգնությամբ առանց էկրանին դիպչելու.։Տվյալ սմարթֆոնում հենց առաջին գծից Galaxy S չկա FM-Radio։ Samsung-ի ներկաըացուցիչները այս երևույթը բացատրում են նրանով որ դա մարդկանց հնարավորություն կտա երաժշտություն լսել սոցիալական ցանցերով կամ  YouTube.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Samsung UNPACKED — Galaxy S4-ի շնորհանդեսը(անգլ.)
Samsung UNPACKED — Galaxy S4-ի շնորհանդեսը(ռուս.)
Նապաստակը և ճանճը

Նապաստակը և ճանճը (ռուս.՝ Зайчонок и муха), խորհրդային նկարված մուլտֆիլմ, որը ստեղծվել է 1977 թվականին, ռեժիսոր-մուլտիպլիկատոր Վալենտին Կարավաևի կողմից։


== Սյուժե ==
Փոքրիկ նապաստակը չէր լսում իր մայրիկին և շատ վատ էր ուտում։ Ամբողջ ուտելիքը, որ պատրաստում էր նրա մայրիկը, նա թաքուն նետում էր պատուհանից` այդպիսով կերակրելով մեծ, գեր, ագահ, ճանճին։ Վնասակար ճանճը գողանում է նապաստակին, որպեսզի նրա օգնությամբ շանտաժի ենթարկի նրա մայրիկին։
Նապաստակին կապելով բարձր ծառից` ճանճը թռչում է նրա մայրիկի մոտ և պայման է դնում, համաձայն որի մայրիկը պետք է կերակրի ճանճին այնպես, ինչպես նապաստակին։ Դրա փոխարեն ճանճը խոստանում է նրա մայրիկին նապաստակին այդ ուտելիքից ինչ-որ բան տալ։ Սակայն թռչելով ծառի մոտ` ճանճը նապաստակին տալիս էր միայն այն մնացորդը, որն ինքն չէր ուտում։
Մայրիկ նապաստակի ընկեր ճնճղուկը որոշում է օգնել նապաստակին ազատվել և հաղթել ճանճին, ինչը նրան հաջողվում է։ Իսկ ճանճը, նապաստակին տուն բերելով, խոստանում է այլևս երբեք չվերադառնալ նրա տան մոտ։ Վերջում ճնճղուկը կուլ է տալիս ճանճին։


== Հեղինակներ ==
Ռեժիսոր` Վալենտին Կարավաև
Սցենարիստ` Ալեքսեյ Բատալով
Կոմպոզիտոր` Իգոր Յակուշենկո
Նկարիչներ` Աննա Ատամանովա, Պյոտր Կորոբաև, Վերա Խարիտանովա, Վ. Մաքսիմովիչ, Գենադի Մորոզով
Բեմադրող նկարիչ` Ալլա Գորևա, Գալինա Շակիցկայա
Նկարիչ-մուլտիպլիկատորներ` Նիկոլայ Ֆյոդորով, Վլադիմիր Շևչենկո, Գալինա Զեբրովա, Վիկտոր Լիխաչյով, Վիոլետա Կոլեսնիկովա
Կինոօպերատոր` Բորիս Կոտով
Հնչյունային օպերատոր` Վլադիմիր Կուտուզով
Օգնականներ` Լ. Մորոզովա, Մ. Պոպովա
Մոնտաժող` Գ. Սմիրնովա
Խմբագիր` Արկադի Սնեսարև
Մուլտֆիլմի տնօրեն` Լյուբով Բուտիրինա


== Դերերը հնչյունավորել են ==
Մարգարիտա Կորաբելնիկովա` Նապաստակ
Վյաչեսլավ Նեվիննի` Ճանճ
Նինա Գուլյաևա` Մայրիկ նապաստակ
Գեորգի Վիցին` Ճնճղուկ


== Պարգևներ ==
1977- «Նապաստակը և ճանճը»` Մանկական ֆիլմերի մոսկովյան կինոփառատոնի հատուկ մրցանակ։


== Վերաթողարկում DVD ձևաչափով ==
2009 թվականի օգոստոսի 4-ին կայացել է մուլտֆիլմի թողարկումը DVD ձևաչափով («Խոշոր պլան» ընկերություն)։


== Գրականություն ==
Баталов А. Зайчонок и муха. — М.: Всесоюзное бюро пропаганды киноискусства, 1985. — 24 с. — (Фильм-сказка). Книга по мультфильму.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Նապաստակը և ճանճը»(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
«Նապաստակը և ճանճը» մուլտֆիլմը «Անիմատոր.ռու» կայքում
1443

1443 թվական, ոչ նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է կիրակի օրը։ Սա մեր թվարկության 1443 թվականն է, 
XV դարի 43-րդ տարին։


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Դուբովկա (քաղաքատիպ ավան, Ուզլովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԴուբովկաԴուբովկա (ռուս.՝ Дубовка), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Տուլայի մարզի Ուզլովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 9127 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Աստվածապով

Աստվածապով, հայկական արական անուն։ Առաջացել է հայերեն Աստված և գավառական ապով՝ «հուսով, հուսացած, մեկի վրա ապավինած» բառերից։ Վերջինս գրաբարի ապահով բառն է, որը միջին հայերենում հայտնի է յապով ձևով․ «Շիներ է փայտեայ տապան, այն տախտակն յապով կու կենայ», հնչում է նաև աբով։ Որպես արական անուն առաջին անգամ գործածվել է 15-րդ դարում, ավելի հաճախ սկսվել է գործածվել 18-րդ դարից։ Անվան հանդիպող այլ ձևերից են՝ Ածպավ (1653), Աստուածապով (1670, 1671)։ Կրճատ ձևերից են՝ Ասծապով (1783), Ասապով (1595, 1671), Ասապա (1860), Ապով կամ Աբով, որից առաջացել է Աբովյան ազգանունը։


== Գործածություններ ==
Աստուածապով, ամուսին Անթառամի՝ դստեր Մելիքսեթ երեցի, որ Ավան գյուղում օրինակեց Գանձարանը 1453 թվականին։


== Ծանոթագրություններ ==
Վորոնովկա (գյուղ, Բելոպոլիեի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՎորոնովկաՎորոնովկա (ուկրաիներեն՝ Воронівка), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Բելոպոլիեի շրջանում։ Հիմնադրվել է 17-րդ դարում։
2001 թվականի տվյալներով Վորոնովկա գյուղում բնակվում էր 556 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Գերմանա-էստոնական փոխադարձ չհարձակման պայմանագիր

Գերմանա-էստոնական փոխադարձ չհարձակման պայմանագիր, հայտնի է նաև որպես Գերմանա-էստոնական հակաագրեսիոն պայմանագիր կամ պարզապես Բեռլինի պայմանագիր, Նացիստական Գերմանիայի և Էստոնիայի հանրապետության միջև կնքված խաղաղության պայմանագիր, որը երկու երկրների արտաքին գործերի նախարարների՝ Կառլ Սելտերի և Իոահիմ ֆոն Ռիբենտրոպի կողմից ստորագրվել է 1939 թվականի հունիսի 7-ին՝ Երրորդ Ռայխի մայրաքաղաք Բեռլինում։
Նույն տարվա հուլիսի 24-ին պայմանագրի անցումային դրույթները վերանայվել են և հընթացս օրինական ուժի ստացել։ 1939 թվականի օգոստոսի 12-ին գերմանա-էստոնական «փոխադարձ չհարձակման պայմանագիր»-ը ներառվել է Ազգերի լիգայի համաձայնագրերի շարքում։ Ըստ կողմերի միջև նախնական համաձայության՝ ակտն իր իրավազորությունը պետք է պահպաներ տասը տարի։
Պայմանագրի կնքմամբ կողմերը նպատակ էին հետապնդում բացառել Մերձբալթյան տարածաշրջանում արևմտյան կամ խորհրդային որևէ ազդեցությունը (մինչ այդ՝ նույնաբովանդակ պայմանագիր էր կնքվել նաև Գերմանիայի և Լատվիայի միջև)։ Նացիստների պլանների համաձայն՝ Գերմանիայի հետ դաշնակցային հարաբերություններ հաստատելով՝ Մերձբալթյան երկրները պետք է արգելակեին կարմիր բանակի հնարավոր առաջխաղացումը լեհ-գերմանական պատերազմական գործողությունների թատերաբեմ։
Հարկ է նշել, որ ապրիլի 28-ին Ադոլֆ Հիտլերի կառավարությունը դաշինք է առաջարկել ոչ միայն Էստոնիային և Լատվիային, այլ նաև Ֆինլանդիային, Դանիային, Շվեդիային և Նորվեգիային։ Այնուամենայնիվ, սկանդինավյան երկրները՝ ի դեմս Շվեդիայի, Նորվեգիայի և Ֆինլանդիայի, հրաժարվել են նմանօրինակ համագործակցությունից՝ պաշտպանելով իրենց կողմից որդեգրված նետրալիտետը (չեզոքության և երկդիմի քաղաքականություն)։ Եռակողմ դաշինքի կնքումը նախատեսվում էր մայիս ամսին, սակայն տապալվում է Լատվիայի պատզաբանման պահանջի անպատասխան մնալու հետևանքով։


== Ծանոթագրություններ ==
Վիլասակրա

Վալմոլ՝ (իսպ.՝ Vilasacra, բասկ.՝ Vila-sacra, կատ.՝ Vila-sacra)։ Մունիցիպալիտետ Իսպանիայի, մտնում է Ժիրոնա պրոնվիցիայի մեջ՝ Կատալոնիա ինքնավար համայնքում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Ալտ Էմպորդա շրջանում։ Նրա տարածքը գրավում է 6,0 կմ², իսկ բնակչությունը կազմում է 627 մարդ (2010 թվականի համաձայն)։


== Բնակչություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ayuntamiento de Vila-sacra
Instituto de Estadística de Cataluña
Página personal de un ex-alcalde Archived 2007-10-06 at the Wayback Machine.
Երկծոպիկ

Երկծոպիկ կամ սերինոսահատ (լատ.՝ Phalaris), հացազգիների ընտանիքին պատկանող խոտաբույսերի ցեղ։ Երկծոպիկի տեսակները աճում են և տարածված են բոլոր մայրցամաքներում, բացի Անտարկտիդայից։ Աճում են տարբեր էկոլոգիական պայմաններում՝ ծովի մակարդակից ցածր տեղամասերից մինչև հազարավոր մետր ծովի մակարդակից բարձր, շատ խոնավ վայրերից մինչև չոր վայրեր։ Երկծոպիկ եղեգանմանը (P. arundinacea) և երկծոպիկ ջրայինը (P. aquatica) հաճախ համարվում են մոլախոտեր և արագորեն տարածվում են։


== Տարածվածություն ==
Տեսակները տարածված են ամբողջ աշխարհում, բացի Անտարկտիդայից։


=== Տարածվածությունը Հայաստանում ===
Հայաստանում տարածված է այս ցեղի երկու տեսակ՝ երկծոպիկ եղեգանմանը (P. arundinacea) և սերինոսահատ տարօրինակը (P. paradoxa): Երկծոպիկ եղեգնանմանը գրականության մեջ նախկինում դասում էին Phalaroides ցեղին, որը ներկայումս համարվում է Phalaris ցեղի ենթացեղերից մեկը։ Սերինոսահատ տարօրինակը գրանցված է ՀՀ կարմիր գրքում որպես վտանգված տեսակ։
Երկծոպիկ եղեգնանմանը տարածված է ստորին, միջին և վերին լեռնային գոտիներում՝ ծովի մակարդակից 800-3000 մետր բարձրության վրա։ Հանդիպում է գետերի, լճերի, ջրամբարների, այլ ջրային զանգվածների ափերին, ճահճացած տարածքներում, անտառային բացատներում։  Հանդիպում է Ախուրյանի, Շիրակի, Արագածոտնի, Լոռու, Իջևանի, Ապարանի, Սևանի, Երևանի, Վայոց ձորի, Զանգեզուրի շրջաններում։ Սերինոսահատ տարօրինակը հանդիպում է միայն Երևանի ֆլորիստիկական շրջանում (Ողջաբերդ գյուղի շրջակայք)։


== Ալկալոիդներ ==
Որոշ երկծոպիկներ պարունակում են գրամին, որը ոչխարների և եղջերավոր անասունների համար թունավոր է, կարող է առաջացնել գլխուղեղի, կենտրոնական նյարդային համակարգի և այլ օրգանների վնասում, ինչպես նաև մահ։
Phalaris arundinacea, Phalaris aquatica և Phalaris brachystachys տեսակները պարունակում են N,N-DMT (դիմեթիլտրիպտամին), 5-MeO-DMT (5-մետօքսիդիմեթիլտրիպտամին) և 5-OH-DMT (բուֆոտենին) ալկալոիդները։ Այն տարածքները, որտեղ այս բույսերում պարունակվում է մեծ քանակով ալկալոիդներ, շրջանցվում են արածող կենդանիների կողմից։

Այս ալկալոիդները չեն հայտնաբերվել P. californica, P. canariensis, P. minor տեսակներում և P. arundinacea-P. aquatica հիբրիդներում։


== Տեսակներ ==
Տարածված տեսակներից են՝

Phalaris amethystina Trin.
Phalaris angusta
Phalaris aquatica - Ե. ջրային
Phalaris arundinacea - Ե. եղեգնանման կամ եղեգնաբուսանման
Phalaris brachystachys - Ե. կարճախոտ
Phalaris californica - Ե. կալիֆորնիական
Phalaris canariensis
Phalaris caroliniana - Ե. կարոլինյան
Phalaris coerulescens
Phalaris commutata
Phalaris elongata Braun-Blanq.
Phalaris lemmonii - Ե. Լեմոնիի
Phalaris minor - Ե. փոքր
Phalaris paradoxa - Ս. տարօրինակ
Phalaris platensis Henrard ex Wacht.
Phalaris truncata Guss. ex Bertol.


== Ծանոթագրություններ ==
Սուխայա Ցեցե

Սուխայա Ցեցե (ռուս.՝ Сухая Цеце), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կրասնոդարի երկրամասում։ Գետաբերանը տեղակայված է Ցեցե գետի ձախ ափին՝ 27 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 9,8 կմ է, ավազանի տարածքը 16 կմ2։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Կուբանի ավազանային շրջանին, ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պշիշ, ենթաավազանը՝ բացակայում է։ Գետի գետային ավազանը՝ Կուբան։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 06020001212108100005225
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 108100522
Ավազանի կոդը - 06.02.00.012
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 08
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 1


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Պոչինոկ (այլ կիրառումներ)

Պոչինոկ, կարող է վերաբերել՝

Պոչինոկ - գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Պրիոզյորսկի շրջանի կազմում։
Պոչինոկ - գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Կստովսկի շրջանի կազմում։
Պոչինոկ - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դորոգոբուժսկի շրջանի կազմում։
Պոչինոկ - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դուխովշչինսկի շրջանի կազմում։
Պոչինոկ - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դուխովշչինսկի շրջանի կազմում։
Պոչինոկ - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Կարդիմովսկի շրջանի կազմում։
Պոչինոկ - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռուդնյանսկի շրջանի կազմում։
Մոնտորնես դել Վալյես

Մոնտորնես դել Վալյես (կատ.՝  Montornès del Vallès), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, գտնվում է (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Վալես Օրենտալ շրջանում։ Տարածքը կազմում է 10,2 կմ²։ Բնակչությունը՝ 15790 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։


== Ժողովրդագրություն ==


== Արտաքին հղումներ ==
պաշտոնական կայք
Pàgina web de l’Ajuntament
Informació de la Generalitat de Catalunya Archived 2007-09-29 at the Wayback Machine.
Informació de l’Institut d’Estadística de Catalunya
Էրիխ Կոշ

Էրիխ Կոշ (սերբ.՝ Ерих Кош; ապրիլի 15, 1913(1913-04-15), Սարաևո, Ավստրո-Հունգարիա - մայիսի 25, 2010(2010-05-25)[…], Բելգրադ, Սերբիա), սերբ արձակագիր։


== Ստեղծագործությունը ==
Էրիխ Կոշի առաջին գրքերը («Կրակի մեջ», 1947, «Երեք ժամանակագրություն», 1949, «Ժամանակը պատերազմական է», 1952, պատմվածքների ժողովածուները) նվիրված են ազգային-ազատագրական շարժմանը։ Հետագա պատմվածքներում, վիպակներում, վեպերում ծանրության կենտրոնը տեղափոխվում է դեպի իր ժամանակակիցը, որը հաճախ հակաֆաշիստական պայքարի նախկին մասնակից է։ Այս ստեղծագործություններում ամբողջապես բացահայտվում է Կոշ-երգիծաբանի տաղանդը։ Կոշը անողոք պայքար է մղում քաղքենիության բոլոր դրսևորումների դեմ («Մեծ Մակը», 1956), անտարբերության և մեծամտության («Ձյուն և սառույց», 1961), բյուրոկրատական անիմաստ ճիգերի և մարդու նկատմամբ անվստահության («Խրաբակի գործը», 1971) դեմ։ Եվ եթե իր ձևով «Ցանցեր» վեպը (1967) հոգեբանական նուրբ հետազոտություն է, ապա առաջ քաշած խնդիրներով այն սերտորեն կապված է գրողի ողջ ստեղծագործության հետ։ Այդ ստեղծագործության հերոսը «մայրաքաղաքային բարձր շրջանների հաջողակ և նկատելի դեմքերից» մեկն է, հայտնի ճարտարապետ, տեխնիկական գիտությունների դոկտոր, բազմաթիվ գիտական ընկերությունների անդամ։ Հոգնելով առօրյա իրարանցումից, ընտանեկան և աշխատանքային հարաբերությունների կեղծիքից, նա անսպասելիորեն փախչում է դեպի լքված ձկնորսական ավանը։ Այստեղ էլ նա իսկական հանգիստ չի գտնում, այստեղ էլ ներքաշվում է նոր և ոչ պակաս բարդ մարդկային հարաբերությունների մեջ։ Բայց հենց այդ հարաբերություններն են նրան օգնում վերագտնել իրեն և հասկանալ գլխավորը՝ առանց պայքարի կյանք չկա։ Հերոսը զոհվում է, փրկելով իրեն վստահված ձկնորսական ցանցերը։


== Էրիխ Կոշը հայերեն ==
Խայտաբղետ հասարակություն (պատմվածքներ, վիպակ), Ե., «Հայաստան», 1976, 412 էջ։ Թարգմ.՝ Մարգարիտ Թերզյան։ Վերջաբ.՝ Իդա Ռադվոլինա։ Նկ.՝ Վաղինակ Մանդակունի։


== Ծանոթագրություններ ==
Կույբիշևկա (գյուղ, Դոմանյովկայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԿույբիշևկաԿույբիշևկա (ուկրաիներեն՝ Куйбишевка), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Դոմանյովկայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կույբիշևկա գյուղում բնակվում էր 6 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,134 կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Կարիչ

Կարիչ (անգլ.՝ stapler, /ˈsteɪplə(r)/), սարք, որի միջոցով մետաղական ամրակներով ամրացնում են թղթերը։


== Սարքի նկարագրություն ==
Կարիչի առանձնահատկությունը թափանցիկ ամրացումն է։ Ամրակը թափանցում է թղթերի միջով, այնուհետև նրա ծայրերը ծալվելով ամրանում են։ Կարիչի հետևի մասում տեղադրված է մետաղական ելուստ, որը նախատեսված է ամրակները հանելու համար։ Այդ դեպքում կարիչը կարելի է օգտագործել որպես հակակարիչ։
Ձեռքի կարիչները կարող են ունենալ մեխանիկական արագացուցիչ։ Այդ դեպքերում ձեռքի ուժը ճնշում է ոչ թե ամրակին, այլ ամրակը դուրս հանող մեխանիզմին։
Ըստ օգտագործվող ամրակի չափի սահմանափակվում է ամրացվող թղթերի հաստությունը։ Որպես կանոն օգտագործվում է 6 և 8 միլիմետր երկարություն ունեցող սովորական ամրակներ, որոնք կարող են ամրացնել 10-50 թերթ։
Կարիչները նախատեսված են ինչպես ավանդական ամրացման համար, այնպես էլ գրքույկներ պատրաստելու համար։


== Պատմություն ==
Առաջին հայտնի կարող սարքը ձեռքի աշխատանք է եղել։ Պատրաստվել է 18-րդ հարյուրամյակում Ֆրանսիայում՝ Լյուդովիկոս 15-րդի համար։ Յուրաքանչյուր ամրակի վրա նշված է եղել թագավորական պալատի առանձնահատուկ նշանը։
19-րդ դարում թղթի մեծածավալ օգտագործման հետ առաջացավ նաև թղթերն ամրացնելու պահանջ։ 1866 թվականին Ջորջ Մակգիլը ստացավ արույրե թերթերի ամրացման արտոնագիր։ Այնուհետև 1867 թվականին նա ստացավ մամլիչի արտոնագիր, որը թույլ էր տալիս ամրացնել թղթե թերթերը։


== Առանց ամրակի կարիչ ==
Գիտնական Քրիստիան Բերգերը (անգլ.՝ Christian Berger) 1997 թվականին հայտնագործեց, իսկ 1999 թվականին արտոնագրեց առանց ամրակի կարիչը, որի պաշտոնական անվանումն է «Device for mechanically binding documents» (արտոնագիր ԱՄՆ№ 5, 899, 841)։
Թերթերն ամրացնում է թղթե պարուրակներով, որոնք հենց ինքն էլ կտրում է։ Նպատակահարմար է, ծախսատար չէ։ Սրանով ամրացված թերթերը հեշտ է պոկել։ Այսպիսի կարիչն անվտանգ է երեխաների համար։ Աշխատանքի կատարման տեսանյութը՝ https://www.youtube.com/watch?v=z2A9p6G8qbI։


== Արտաքին հղումներ ==
Кто придумал степлер? Archived 2016-11-14 at the Wayback Machine.
Paper Fastening Technology Timeline (անգլ.) — կայք «Early Office Museum»
Single Shot Staple Machines (անգլ.) — կայք «Early Office Museum»
Magazine Stapling Machines (անգլ.) — կայք «Early Office Museum»
The History of the Stapler (անգլ.)
Քրիստոս հարյավ հըրաշափառ...

«Քրիստոս հարյավ հըրաշափառ...», Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններից՝ գրված 1890 թվականին։


== Պատմություն ==
Հովհաննես Թումանյանն այս բանաստեղծությունը գրել է 1890 թվականին։
Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի Թումանյանի ֆոնդի № 26 ա-ում պահվում է մեկ ինքնագիր։
Առաջին անգամ տպագրվել է Մոսկվայում՝ 1892 թվականին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների երկրորդ հատորում (էջ 107)՝ թվագրված՝ «1890 թ․»։ Այնուհետև՝ Երևանում՝ 1940-1959 թվականներին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակության առաջին հատորում։
Արտատպվել է Մոսկվայում՝ 1892 թվականին լույս տեսած Հովաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների երկրորդ հատորից։


== Ծանոթագրություններ ==
(3613) Կունլուն

(3613) Կունլուն (անգլ.՝ Kunlun), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1982 թվականի նոյեմբերի 10-ին Մանուշակագույն լեռան աստղադիտարանի կողմից Նանկինում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,369784 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1927 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,5469 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1332,48 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,270172 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 7,42° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(3613) Կունլուն աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Մալգավա

Մալգավա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Աղբակի գավառակում։


== Պատմություն ==
1895-1896 թվականների կոտարածի և թալանի ժամանակ բնակչության երեք քառորդը բնաջնջվել է։


== Տնտեսություն ==
1890-ական թվականներին ուներ 30 տուն հայ և 2 տուն քուրդ բնակիչ։ Ըստ տեղացիների XIX դարի կեսերին ունեցել է 120 տուն հայ բնակիչ։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Մալգավան ուներ փայտաշեն եկեղեցի։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Սթիվ Մարտին

Սթիվեն Գլեն «Սթիվ» Մարտին (անգլ.՝ Stephen Glenn «Steve» Martin, օգոստոսի 14, 1945(1945-08-14)[…], Ուեյկո, Տեխաս), ամերիկացի դերասան, կատակերգու, գրող, երաժիշտ, կոմպոզիտոր և պրոդյուսեր։ Մեծ ճանաչում է ձեռք բերել «Անուղղելի խաբեբաները» և «Վարդագույն ընձառյուծ» ֆիլմերում դերակատարումներով հանդես գալու  շնորհիվ։
Իր երկարատև ու բեղմնավոր ստեղծագործական գործունեության ընթացքում վաստակել է հինգ «Գրեմմի», մեկական «Էմմի» և «Օսկար» մրցանակներ։ Բացի այդ, արժանացել է Մարկ Տվենի անվան մրցանակի, Քենեդու կենտրոնի պատվո պարգևի, ամերիկյան կինոինստիտուտի մրցանակի՝ ստեղծագործական ողջ կյանքի ընթացքում ձեռք բերած նվաճումների համար։ 2004 թվականին ամերիկյան Comedy Central հեռուստաալիքը Սթիվ Մարտինին վեցերորդ տեղն է հատկացրել իր կազմած «100 մեծագույն սթենդ-ափ կատակերգուներ» ցանկում։
Մարտինը համբավվել է նաև որպես բանաստեղծությունների, կատակերգության, այլ գրքերի հեղինակ և երաժիշտ։ 2009 թվականին նրա թողարկած առաջին երաժշտական մենակատարային ալբոմը, որը կրում է The Crow: New Songs for the 5-String Banjo խորագիրը, «Գրեմմի» մրցանակի է արժանացել՝ որպես լավագույն բլյուգրաս ալբոմ։


== Սկավառակագրություն ==


=== Ալբոմներ ===


=== Սինգլներ ===


=== Երաժշտական տեսահոլովակներ ===


== Մատենագրություն ==


=== Թատերգություններ, վեպեր, ժողովածուներ ===


=== Սցենարներ ===


== Ծանոթագրություններ ==
Ռոդինսկի (գյուղ, Արխանգելսկի շրջան)

Ռոդինսկի (ռուս.՝ Родинский, բաշկիրերեն՝ Родинка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Արխանգելսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 78 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)xxРодинский (Башкортостан)]]
Ռոբերտ Բաբլոյան

Ռոբերտ Զավենի Բաբլոյան (մայիսի 14, 1935(1935-05-14), Երևան, Հայկական ԽՍՀ), հայ խորհրդային պոետ, արձակագիր, հրապարակախոս, գծանկարիչ։ «Նոև կովչեգ» թերթի խմբագիր։ «Իսկուստվո» ակումբի նախագահ։ Գրական կոմիտեի նախագահ։


== Կենսագրություն ==
Ռոբերտ Բաբլոյանը ծնվել է 1935 թվականի մայիսի 14-ին Երևան քաղաքում։ 1946 թվականից բնակվում է Մոսկվայում։
Սովորել է և՛ Երևանում, և՛ Մոսկվայում։ Ավարտել է Մոսկվայի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը։ Աշխատել է որպես խմբագիր, պատասխանատու քարտուղար, գլխավոր խմբագրի տեղակալ։
1970 թվականին հրատարակել է բանաստեղծությունների առաջին գիրքը՝ «Վտանգավոր զվարճանքներ»։ Այնուհետև հրատարակել է արձակ ստեղծագործություններ։ Կատարել է մի շարք գրական թարգմանություններ։
Հայտնի է նաև որպես գծանկարիչ․ ունեցել է մի քանի անհատական ցուցահանդես, հրատարակել է հեղինակային «Фас, анфас и профиль» գծագրական գիրքը։
Ռոբերտ Բաբլոյանի ստեղծագործությունները թարգմանվել և հրատարակվել են ուզբեկերեն, ադրբեջաներեն, կարակալպակերեն և ճապոներեն։


== Ֆիլմագրություն ==


== Մրցանակներ և պարգևներ ==
«Աշխատանքի վետերան» մեդալ
«Մոսկվայի 850-ամյակին նվիրված» մեդալ։
Միխայիլ Շոլոխովի մեդալ «Մարդասիրության և Ռուսաստանին ծառայելու համար»


== Ծանոթագրություններ ==
Սերժ Մալումյան

Սերժ (Պերճ) Մալումյան (ֆր.՝ Berj (Serge) Maloumian, 1921, Աթենք, Հունաստան - 1975, Փարիզ, Փարիզի շրջան), ֆրանսահայ կինոբեմադրիչ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1921 թվականին, Աթենքում, մարզիկ և վնասվածքաբան Մկրտիչ Մալումյանի ընտանիքում։ Վաղ տարիքից բանկվել է Ֆրանսիայում, ավարտել է Սևրի Սամուել Մուրատյան վարժարանը։ Ուսանել է օդուժի դպրոցում, Երկրորդ աշխարհամարտի տարիներին ծառայել Շառլ դը Գոլի բանակում։ Արժանացել է «Պատերազմի խաչ» շքանշանին։ Մասնագիտությամբ երաժիշտ՝ 1940-ականներին Սերժ Մալումյանն աշխատել է ջազային երաժշտության բնագավառում, համագործակցել ֆրանսիական ջազի անվանի վարպետներ Ալեքս Կոմբելի, Ջանգո Ռայնահարտի, Անդրե Էքյանի հետ։ 1943 թվականից, ուղղաթիռից կախված, նկարահանել է Ֆրանսիայի զանազան վայրերը։ 1949 թվականին հիմնադրել է «Սերժ Մալումյան պրոդյուկսիոն» կինոընկերությունը։ «Ֆրանսիան երկնքից դիտված» ֆիլմաշարը նրան միջազգային ճանաչման է արժանացրել, այն դիտել են միլիոնավոր հանդեսատեսներ, ստացել է 12 միջազգային մրցանակ «նաև երկու Օսկար», վերանկարահավել է 6600 օրինակ, թարգմանվել է 13 լեզուներով։

Սերժ Մալումյանը ինքնաթիռով 500 և ուղղաթիռով 3000 ժամ է ծախսել՝ նկարահանելու համար իր մեծագույն «սերը»` Ֆրանսիան, որը նրա համոզմամբ` կինոյի աստղերից ամենամեծն է և ամենագեղեցիկը։ 1961 թվականից սկսած, նա շրջան առ շրջան նկարահանել է Ֆրանսիայի ողջ տարածքը՝ թռչելով 10-ից մինչև 4800 մետր բարձրության վրա, հաճախ ուղղաթիռից կախված։

Տասը տարի շարունակ Ֆրանսիան երկնքից նկարահանելու նվիրական իղձը փայփայելուց հետո Սերժ Մալումյանը վերջապես ձեռնամուխ է եղել այդ յուրօրինակ գաղափարն իրականացնելուն՝ սկսելով Բրետո նահանգից։ Ուսումնասիրելով այդ նահանգի պատմությունը և տնտեսությունը՝ չորս ամիս նա նկարահանել է նահանգը «Ալուետ» 2 ուղղաթիռով։ Ֆիլմն առաջինը դիտել են նահանգապետը ևՇառլ դը Գոլը։ Քաջալերված՝ Մալումյանը տարեցտարի ժապավեն է դրոշմել Ֆրանսիայի բոլոր անկյունները։


== Ընտանիք ==
Հայրը՝ Ժան-Բատիստ Մալումյան
մայրը՝ Վիկտորիա Շահինյան
Եղբայրները՝ Նիկ (Միհրան) և Արման ՄալումյաններՆա ամուսնացած է եղել Քրիստիան անունով մի ֆրանսուհու հետ, որը տիրապետել է հայերենի։ Ունեցել է երեք զավակ՝ Վալերի, Վերոնիկ և Վենսան։


== Մահը ==
Ցավոք օդային նկարահանումները քայքայել են նրա առողջությունը, ցրտահարվել են ոտքերը, և 1975 թվականի հունվարին նա վախճանվել է փորամաշկի հիվանդությունից։ Անավարտ է մնացել նրա «Երկնքով առլեցուն սիրտը» շարժանկարը, որ պատմում է երիտասարդ հիփի ամուսինների մասին։ Սերժ Մալումյանը թաղվել է էվր փոքրիկ գյուղում։


== Աղբյուրներ ==
Արծվի Բախչինյան «Հայերը համաշխարհային կինոյում»
Serge Maloumian(չաշխատող հղում)
Սերժ Մալումյանի մասին imdb.com կայքում
Armand Maloumian, Famille
Գոնդիո

Գոնդիո, գետակ Թուրքիայում, Քըզըլըրմաքի վտակը, միանում նրա ակունքների շրջանում։


== Ծանոթագրություններ ==
Իոսիֆ Հակոբյան

Իոսիֆ Գրիգորի Հակոբյան (օգոստոսի 28, 1931(1931-08-28), Սարատով, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), ռազմական և հրթիռային տեխնիկայի բնագավառի գիտնական։ Տեխնիկական գիտությունների դոկտոր (1988), պրոֆեսոր (1990)։ Ռուսաստանի հրթիռահրետանային ԳԱ անդամ (2000), ակադեմիկոս։ ԽՍՀՄ պատվավոր ռադիստ (1966)։


== Կենսագրություն ==
Իոսիֆ Հակոբյանը ծնվել է 1931 թվականին Ռուսաստանի Սարատով քաղաքում։
1955 թվականին ավարտել է Մոսկվայի պետական համալսարանը։ 1958-1985 թվականներին աշխատել է №15-ում ՀԿԲ-ում (Մոսկվայի մարզ, գյուղ Ժուկովսկ), 1960-1972 թվականներին՝ բաժնի պետ, 1972-1985 թվականներին՝ ԳՀ բաժանմունքի պետ, գլխավոր կոնստրուկտոր, 1985-1986 թվականներին՝ «Ֆազատրոն» ԳԱՄ-ի գլխավոր, 1986 թվականից՝ տնօրենի տեղակալ, 1986 թվականից՝ «Ագաթ» ԳՀԻ գլխավոր կոնստրուկտոր և գլխավոր տնօրեն։
Աշխատանքները վերաբերում են ինքնանշանառման ռադիոտեղորոշման մարտագլխիկների և հրթիռների կառավարման բազմաֆունկցիոնալ բլոկների մշակման ու ստեղծման հարցերին։ Հեղինակ է մենագրությունների, ուսումնական ձեռնարկների։


== Մրցանակներ ==
Լենինյան մրցանակ, 1972
ԽՍՀՄ Պետական մրցանակ, 1980
ՌԳԱ ակադեմիկոս Ա. Ա.Ռասպլետինի անվան մրցանակ, 1991
Մեծ ոսկե մեդալ, 1991
ՌԴ կառավարության մրցանակ, 1998
Պետրոս Մեծի ազգային մրցանակ, 2003
Պատվո նշան շքանշան, 1996


== Անդամակցություն ==
ՌԴ էլեկտրատեխնիկական ակադեմիայի անդամ, 1995
Միջազգային տեղեկագիտության ակադեմիայի անդամ, 1996


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Акопян Иосиф Григорьевич — Биография на сайте наукограда «Жуковский» Archived 2013-04-18 at Archive.is
Генеральный конструктор из Жуковского — статья к 80-летию Акопяна в газете «Авиаград Жуковский» Archived 2013-04-17 at Archive.is
Биография Иосифа Григорьевича Акопяна Archived 2016-03-04 at the Wayback Machine.
Акопян Иосиф Григорьевич — Энциклопедия космонавтики(չաշխատող հղում)
«АГАТ» учит летать ракеты — «Грани успеха»
Акопян Иосиф Григорьевич — Центр военно-политических исследований Archived 2013-04-17 at Archive.is
Կարասիոկ

Կարասիոկ (նորվ.՝ Tana), կոմունա (համայնք) Նորվեգիայի Ֆինմարք ֆյուլքեյում (մարզում)։ Կոմունայի վարչական կենտրոնը Կարասիոկ քաղաքն է։ Պաշտոնական լեզուն համարվում է Բուկմոլը և Հյուսիսսաամերենը։ Զբաղեցնում է 5452,86 կմ² տարածք։ Ունի 2763 բնակչություն (2007թ.)։


== Անվանում ==
Karasjok անվանումը հանդիսանում է սաամերեն Kárášjohka բառի՝ նորվեգերենին հարմարեցված տարբերակը։ Բառի սկզբնամասի նշանակությունը անհայտ է, իսկ johka սաամերենից թարգմանաբար նշանակում է «գետ»։ Մինչ 1866 թվականը Կարասիոկ կոմունան մտնում էր նախկին Կիստրադ կոմունայի մեջ։ 1990 թվականին Karasjok անվանումը փոխարինվեց Kárášjohka-Karasjok-ով, ինչը կոմունային դարձրեց սաամերեն անուն ունեցող 3-րդ կոմունան Նորվեգիայում։ 2005 թվականին համայնքը կրկին վերանվանվեց Կարասիոկ, սակայն վերջին երկու անվանումները համարվում են իրավահավասար։


== Զինանշան ==
Կարասիոկի ներկա զինանշանը պաշտոնապես ընդունվել է 1986 թվականի հունիսի 27-ին։ Այն իրենից ներկայացնում է կրակի 3 պատկեր դեղին գույնի, ինչը ցույց է տալիս բնիկ սաամների համար կրակի նշանակության կարևորությունը։ Պատկերված է 3 կրակ, քանի որ Կարասիոկում բնակվում են Նորվեգիայի երեք հիմնական ժողովուրդները՝ նորվեգացիները, սաամները և քվենները։


== Աշխարհագրություն ==
Կարասիոկ կոմունան գտնվում է Տանաելվ գետի ավազանում, այդ թվում՝ վերջինիս վտակներ Անարիոհկա և Կարասիոհկա գետերի շրջանում։ Այն ներառում է Ֆինմարկի ընդարձակ սարահարթը։ Համեմատաբար խոշոր լճերից է Գասադատավյարին։ Գետերի ավազաններում տարածված են սոճու և կեչու անտառներ։
Կլիման չորային է։ 1886 թվականի հունվարի 1-ին այստեղ գրանցվել է Նորվեգիայում արձանագրված ամենացուրտ եղանակը −51,4 °C:


== Բնակչություն ==
2012 թվականի տվյալների համաձայն՝ կոմունայում բնակչվում է 2763 մարդ, որոնց մեծ մասը Կարասիոկ բնակավայրում։ Բնակչության 80 %-ի համար մայրենի լեզուն Սաամերենն է։ Սաամերենը և նորվեգերնը կոմունայի տարածքում ունեն իրավահավասար կարգավիճակ։ Այստեղ է տեղակայված Նորվեգիայի Նորվեգիայի սաամական խորհրդարանը, ինչպես նաև սաամական այլ հաստատություններ, այդ թվում՝ ռադիոկայան։


== Կարասիոկում ծնված հայտնի անձինք ==
Կարասիոկում են ծնվել հայտնի երգչուհիներ Մարի Բոյնեն և Մաքսիդա Մարակը։


== Քույր քաղաքներ ==
 Ռուսաստան Օլենեգորսկ
 Ռուսաստան Լովոզերո


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Նորվեգիայի ազգային վիճակագրական տվյալները /Կարասիոկ կոմունա/ Archived 2007-09-30 at the Wayback Machine. (անգլերեն)
Մագուրա

Մագուրա (բուլղար․՝ Магура), Բուլղարիայի Ռաբիշա գյուղի մոտ գտնվող բրոնզեդարյան նկարազարդումներով քարանձավ։ 1942 թվականից մինչև 1972 թվականի հոկտեմբերի 24-ը մոտակա գյուղի անունով կոչվել է Ռաբիշայի  քարանձավ (բուլղար․՝ Рабишка пещера)։ Խորությունը 2500 մետր է, ջերմաստիճանը՝ 12 °C։


== Պատմություն ==
Քարանձավը հայտնի է եղել և ուսումնասիրվել դեռևս Հին Հռոմի ժամանակ և միջնադարում։ Այժմ քարանձավում գինի է պահվում։ Ամենամեծ՝ Հաղթական դահլիճում (բարձրությունը 30մ, լայնությունը՝ 58 մ, երկարությունը 130 մ) դասական երաժշտության համերգներ են կազմակերպվում։ Զբոսաշրջիկների համար ճեմուղիներ են սարքվել և լուսավորություն է անցկացվել։
1984 թվականին քարանձավը ներառվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության նախնական ցուցակ։


== Նկարագրություն ==
Ընդհանուր երկարությունը մոտավորապես 2,5 կմ է։ Քարանձավը բաղկացած է երկար և խորը միջանցքներից։ Լրիվ պտույտ կատարելու համար պահանջվում է հինգ ժամ։ Մագուրան հայտնի է իր ստալակտիտներով և ստալագմիտներով։ Ամենամեծ ստալակտոնը ունի 20 մ բարձրություն և հիմքում 4 մետր տրամագիծ։ Հետազոտությունների ընթացքում գտնված ամենամեծ ստալագմիտը ունի 11 մետր բարձրություն և հիմքում 6 մետր տրամագիծ։ Դա Բուլղարիայում ամենամեծն է։  Քարանձավում կլոր տարին 12 °C աստիճան է։


== Ժայռապատկերներ ==
Քարանձավը հայտնի է իր ժայռապատկերներով, որոնց թիվը հասնում է 700-ի։ Դրանք Եվրոպայում նախամարդու արվեստի ամենահին օրինակներից են։ Պատկերված են կանայք, որսորդներ, կենդանիներ, բույսեր, արևը և աստղեր։ Բուլղարացի հետազոտողները գտնում են, որ այստեղ պատկերված է Եվրոպայում ամենահին արևային օրացույցը՝ 366 օրով։ Ըստ գիտնականների մադիկ այստեղ ապրել են դեռևս վաղ Հին քարե դարում (մեր թվարկությունից 100 000 - 40 000 տարի առաջ)։

Մագուրա քարանձավի տեսարաններ
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վելիկայա Մոչուլկա

Վելիկայա Մոչուլկա (ուկրաիներեն՝ Велика Мочулка), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Տեպլիկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1750 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Վելիկայա Մոչուլկա գյուղում բնակվում էր 1 423 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,629 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 2262,32 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Վլադիմիրով (Մորոզովի շրջան)

Վլադիմիրով (ռուս.՝ Владимиров), գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Մորոզովսկի շրջանում։ Մտնում է Շիրոկո-Ատամանովսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։ 
2009 թ. տվյալներով Բնակչությունը կազմում է 309 մարդ։