armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Լրագրողական թարգմանություն

Լրագրողական թարգմանություն, թարգմանության տեսակ է, որը հիմնականում օգտագործվում է թերթերում։ Այն թարգմանչական հետազոտությունների համեմատաբար նոր ոլորտ է։ Այս տեսակի թարգմանության մասին առաջին ուսումնասիրությունները կատարվել են 2000-ականների կեսերին, սակայն թարգմանությունները սկսել են թերթերում հայտնվել դեռևս 17-րդ դարում։


== Համատեքստ ==
Առաջին լրատվական տեքստերը տարածվել են ձեռագիր ձևով, այնպես որ այդ վաղ տեքստերի միայն մի փոքր մասն է պահպանվել մինչև մեր օրերը։ Առաջին «թերթերը» անվանվել են «avvisi», բառն իտալական ծագում ունի։ Թարգմանությունը եղել և մնում է լրագրության անբաժանելի մասը, որպեսզի հասարակությունը տեղյակ լինի աշխարհում տեղի ունեցող կարևոր իրադարձություններին։ Օրինակ՝ Առաջին և Երկրորդ համաշխարհային պատերազմների ժամանակ լրագրողական թարգմանությունը մարդկանց Եվրոպայում և Մերձավոր Արևելքում տեղի ունեցող մարտերի մասին տեղեկացնելու միջոց էր։


== Անգլիայի 17-րդ դարի պատերազմի մասին լրագրողական թարգմանություն ==
Երբ Անգլիայում հայտնվել են առաջին թերթերը, դրանք լատիներեն, գերմաներեն և ֆրանսերեն լեզուներից թարգմանություններ էին։ «Corante» թերթը, որը նաև Եվրոպայի այլ մասերում հրապարակված տեքստերի թարգմանություն էր, նմանակել է հոլանդական մոդելին, քանի որ դրանք տպագրվել են հիմնականում Ամստերդամում, Ալկմարում և Հաագայում։ Ասում են, որ սա Անգլիայում տպագրված առաջին թերթն է։


=== The London Gazette ===
17-րդ դարի վերջին The London Gazette-ն նորություններ էր հրապարակում Իսպանիայում պատերազմների մասին, ինչպես նաև` Իսպանիայի թագուհու ամուսնության մասին։ Օրինակ, 1693 թվականին «Gazette»-ում հրապարակվել է հաղորդագրություն Ֆլանդրիայում Լանդենի ճակատամարտի մասին, որտեղ նկարագրվում էր պատերազմի ժամանակ մարդկանց ողբերգական մահը։ 1698 և 1699 թվականներին «The London Gazette»-ը հաղորդել է Պապերի մասին, (1698 թվականին թագավորի և Պապի միջև տարաձայնությունները և 1699 թվականին Իսպանիայում Մեծ ինկվիզատորի նշանակումը)։


=== The Swedish Intelligencer ===
Լրագրողական թարգմանության ևս մեկ օրինակ է դարձել The Swedish Intelligence թերթը, որը հիմնադրվել էր Ուիլյամ Ուոթսի կողմից։ Այդ թերթում, որը հրապարակվում էր Լոնդոնում 1632-1633 թվականներին, հղումներ կան թարգմանությունների աղբյուրներին։ Օրինակ, թղթակիցը բացահայտ ներկայացնում է իր աղբյուրները, որոնք հիմնականում հոլանդական ծագման են։ Արտադրության ծախսը նվազեցնելու համար տեքստերը քիչթվով խմբագիրներ էին ունենում։


=== Այլ օրինակներ ===
Բրոշյուրների թարգմանիչներից ոմանք կրոնական փախստականներ էի, որոնք գալիս էին գլխավորապես Ֆրանսիայից։ Թարգմանությամբ էին զբաղվում ֆրանսիացի հուգենոտները, որոնք փախչում էին հետապնդումներից։
1702 թվականի մարտի 11-ին լույս է տեսել The Daily Courant օրաթերթի առաջին թողարկումը, որը բաղկացած էր մեկ ֆրանսիական և երկու հոլանդական թերթերի թարգմանություններից։


== Ծանոթագրություններ ==
Վենետիկո

Վենետիկո (իտալերեն՝ Venetico), կոմունա Իտալիայում, Սիցիլիա մարզում՝ Մեսինա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 3691 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 923 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 4 կմ² մակերես տարածք։ Փոստային ինդեքսն է՝ 98040։ Հեռախոսային կոդը՝ 090։


== Արտաքին հղումներ ==

Բնակավայրի պաշտոնական կայք (իտալ.)
Դեֆլյացիա

Տնտեսագիտության մեջ դեֆլյացիան կամ գնանկումը հիմնական ապրանքների և ծառայությունների գնային մակարդակի նվազումն է։ Դեֆլացիա գրանցվում է, երբ ինֆլյացիայի մակարդակը ցածր է 0%-ից (բացասական ինֆլացիոն մակարդակ)։ Ինֆլացիան ցույց է տալիս արժույթի կայունությունը ժամանակի ընթացքում, դեֆլացիայի դեպքում արժույթն ուժեղանում է։ Սա նշանակում է, որ նույն ծավալի արժույթով կարելի է գնել ավելի շատ ապրանքներ և ծառայություններ։ Դեֆլացիան տարբերվում է դիսինֆլացիայից նրանով, որ դիսինֆլացիայի դեպքում ինֆլացիայի մակարդակը նվազում է, սակայն կարող մնալ դրական։
Տնտեսագետները հիմնականում համարում են, որ անսպասելի դեֆլավիոն շոկը խնդիր է ժամանակակից տնտեսությունների համար, քանի որ մեծանում է իրական պարտքի արժեքը, հատկապես երբ դեֆլացիան անսպասելի է։ Դեֆլացիան նաև կարող է բերել ճգնաժամի և դեֆլացիոն սպիրալի։
Դեֆլացիան հաճախ պատահում է, երբ առաջարկը մեծ է ցածր պահանջարկի պայմաններում, կամ երբ փողի առաջարկը նվազում է, կամ տեղի է ունենում կապիտալի արտահոսք։ Այն կարող է լինել նաև չափազանց մեծ մրցակցության և չափազանց փոքր շուկայական կոնցենտրացիայի պայմաններում։


== Պատճառներ և տեսակներ ==
IS–LM մոդելով դեֆլացիայի պատճառ է ապրանքների և ծառայությունների առաջարկի և պահանջարկի կորերի նվազումը։ Այն նաև կարող է լինել առաջարկի աճով և պահանջարկի նվազմամբ, կամ երկուսի նվազմամբ։
Երբ գները նվազում են, սպառողները սպասում են, որպեսզի գները ավելի ընկնեն, ինչն իր հերթին նվազեցնում է տնտեսական ակտիվությունը։ Երբ գնումները նվազում են, արտադրությունը նույնպես նվազում է, որը բերում է ներդրումների կրճատման, որը բերում է պահանջարկի ավելի նվազման։ Սա դեֆլացիոն սպիրալն է։ Սրա վերականգնման ճանապարհը տնտեսական սպասումների վերականգնումն է։ Կառավարություն կարող է մեծացնել արտադրողականությունը՝ մեծացնելով ծախսումները, կամ կենտրոնական բանկի միջոցով մեծացնել փողի առաջարկը։
Դեֆլյացիան նաև կապում են ռիսկի չընդունման հետ, երբ ներդրողները կամ սպառողները սկսում են խնայել դրամը, քանի որ դրա արժեքը անընդհատ բարձրանում է։ Սա կարող է բերել իրացվելության ճեղքվածքի կամ կարող է բերել աշխատուժի և արտադրանքի կրճատման։ Հիմնականում կենտրոնական բանկերը մեծ ազդեցություն չեն կարողանում ունենալ գործընթացի վրա, անգամ վերաֆինանսավորման տոկոսադրույքը զրո սահմանելիս այն ավելի քիչ արդյունավետ է քան բարձր տոկոսադրույքները։ Ոչ շուկայական տնտեսություններում զրո տոկոսադրույը նշանակում է, որ պետական պարտատոմսերը տոկոսային եկամուտ չեն ապահովում, անգամ ավելի կարճաժամկետ պարտատոմսերը բացասական արդյունք են ունենում։ Շուկայական տնտեսությունում այն բերում է քերի առևտրին և տեղի է ունենում արժույթի դեվալվացիա։ Դեվալվացված արժույթը բերում է ներմուծվող ապրանքների թանկացմանը, իսկ արդահանումը նվազում է։


== Ծանոթագրություններ ==
Ռեպնիխա

Ռեպնիխա (ռուս.՝ Репниха), գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Վարնավինսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Օժարովկա

Օժարովկա (ուկրաիներեն՝ Ожарівка), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Ստարոսինյավսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Օժարովկա գյուղում բնակվում էր 184 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1659 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 110,91 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Սադկի (գյուղ, Եմելչևի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՍադկիՍադկի (ուկրաիներեն՝ Садки), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Եմելչևի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Սադկի գյուղում բնակվում էր 271 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1207 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 224,52 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Քարածխային ժամանակաշրջան

Քարածխային ժամանակաշրջան (համակարգ, փուլ), կ ա ր բ ո ն, պալեոզոյան դարաշրջանի հինգերորդ փուլը։ Հաջորդում է դեոնի ժամանակաշրջանին և նախորդում պերմի ժամանակաշրջանին։ Տևողությունը 60 մլն տարի է։ Սահմանել են անգլիացի երկրաբաններ Ու․ Քոնիբիրը և Ու․ Ֆիլիպսը 1822 թվականին՝ Անգլիայում։ Ընդհանուր բնութագրումը։ Քարածխային ժամանակաշրջանի նստվածքները տարածված են բոլոր մայրցամաքներում։ Դասական կտրվածքները հայտնի են Արևմտյան Եվրոպայում (Մեծ Բրիտանիա, Բելգիա, Գերմանիա) և Արևելյան Եվրոպայում (Դոնբաս, Մոսկովյան սինեկլիզ), Հյուսիսային Ամերիկայում (Ապալաչներ, Միսսիսիպի գետի ավազան)։ Քարածխային ժամանակաշրջանում պլատֆորմների և գեոսինկլինալների փոխադարձ տեղադրումը մնացել էր նույնը, ինչ որ դևոնի ժամանակաշրջանում։ Քարածխային ժամանակաշրջանը գրեթե ամբողջ երկրագնդում ստորաբաժանվում է երկու փուլի, առաջինն ընդգրկում է վաղ, երկրորդը՝ միջին և վերին կարբոնը։ Քարածխային ժամանակաշրջանի ընթացքում արդի մայրցամաքների սահմաններում հսկայական տարածություններ ծածկված էին ծովով։ Միջին կարբոնում ծովից ազատվեցին գրեթե ամբողջ Արևմտյան Եվրոպան, Արևմտյան Սիբիրական դաշտավայրը, Ղազախստանը, Միջին Սիբիրը։ Արևադարձային, մերձարևադարձային և բարեխառն գոտիների բարձր խոնավությունը նպաստել է բոլոր մայրցամաքներում անտառային և ճահճային բուսականության լայն տարածմանը։ Բուսական մնացորդների կուտակումը հանգեցրել է բազմաթիվ ածխային ավազանների և հանքավայրերի առաջացմանը։ Օրգանական աշխարհը։ Կարբոնի ամենասկզբում ֆլորայում գերակշռում էին մանրատերև մամռակերպերը և մերկասերմ պտերազգիները։ Քարածխային ժամանակաշրջանի կենդանական աշխարհը խիստ բազմազան էր։ Ծովերում լայնորեն տարածված էին ֆորամինիֆերները, որոնք արագ էվոլյուցիոն փոփոխություն էին կրել կարբոնի ընթացքում և տվել տասնյակ սեռեր ու հազարավոր տեսակներ։ Շերտագրության համար շատ կարևոր են ֆուզուլինիդները։ Բազմազան էին փափկամորթները։ Զարգանում էին ոսկրային ձկները, շնաձկները։ Ցամաքում տիրապետում էին երկկենցաղները, ստեգոցեֆալները։ Քարածխային ժամանակաշրջանի կտրվածքը Դոնեցկի ավազանում դասական է իր լրիվությամբ, գերազանց մերկացվածությամբ, հնէաբանական մնացորդների առատությամբ և բազմազանությամբ։ Ստորին կարբոնն այդտեղ ներկայացված է կրաքարերով, միջին և վերինը՝ հզոր (6–12 կմ) ածխաբեր հաստվածքով։ 
Հայաստանի Հանրապետության տարածքում Քարածխային ժամանակաշրջանի (գլխավորապես ստորին) ապարները տարածված են հարավարևմտյան մասերում (Ուրծի լեռնաշղթա, Զանգեզուր) և ներկայացված են ավազաքարերով, կրաքարերով, կավային թերթաքարերով, քվարցիտներով։ Քարածուխը և գորշ ածուխը բոլոր մայրցամաքներում կազմում են մի շարք ավազաններ ու հանքավայրեր։ ՍՍՀՄ–ում հայտնի են Դոնեցկի (քարածուխ), Մերձմոսկովյան (գորշ ածուխ), Կարագանդայի (քարածուխ), Կուզնեցկի և Տունգուսկայի (կարբոնի և պերմի հասակի ածուխներ) ավազանները, Ուկրաինայի, Ուրալի, Հյուսիսային Կովկասի հանքավայրերը։ Կենար և Արևմտյան Եվրոպայում ավազաններ և հանքավայրեր կան Լեհաստանում (Աիլեզիա), ԳԴՀ–ում և ԴՖՀ–ում (Ռուր), Բելգիայում, Ֆրանսիայում, Մեծ Բրիտանիայում, ԱՄՆ–ում (Փենսիլվանիա)։ Քարածխային ժամանակաշրջանի նստվածքների հետ են կապված նավթի և գազի շատ հանքավայրեր (Վոլգա–Ուրալյան մարզ, Դնեպր–Դոնեցկի իջվածք)։ Հայտնի են նաև երկաթի, մանգանի, պղնձի (խոշորագույնը՝ Զեզկազգանի), կապարի, ցինկի, ալյումինի (բոքսիտներ), հրակայուն և խեցեգործական կավերի բազմաթիվ հանքավայրեր։
Նովոպետրովո (գյուղ, Բիրսկի շրջան)

Նովոպետրովո (ռուս.՝ Новопетрово, բաշկիրերեն՝ Яңы Петров), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բիրսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 18 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Խանդամիրյան թատրոն

«Խանդամիրյան թատրոն», կառուցվել է 1891 թվականին, Շուշիում, Ղազանչեցոց եկեղեցու մոտ, թատերական և հասարակական գործիչ Մկրտիչ Խանդամիրյանի միջոցներով։ «Խանդամիրյան թատրոնն» ունեցել է 350-տեղանոց դահլիճ, վերնահարկ, երկու օթյակ, դերասանների զարդասենյակներ, գրադարան և օժանդակ այլ հարմարություններ։ Լուսավորվել է նավթի և գազի լապտերներով։ Վարագույրը նկարել է Օ. Շմեռլինգը։
Ճեմասրահի պատերը զարդարված են եղել հայ, ռուս և օտարազգի դերասանների և դրամատուրգների նկարներով։ «Խանդամիրյան թատրոնը» բացվել է Մուրացանի «Ռուզան» պիեսի ներկայացումով՝ 1891 թվականի հուլիսի 7-ին։ Թատերախումբը ղեկավարել են Մ. Խանդամիրյանը, Դ. Բալայանը և ուրիշներ։ «Խանդամիրյան թատրոն»-ում հանդես են եկել հայ բեմի լավագույն դերասաններ (Գ. Պետրոսյան, Սիրանույշ, Հ. Աբելյան), հյուրախաղերով այստեղ հանդես են եկել ռուսական, ադրբեջանական և ուկրաինական թատերախմբեր։ Թատրոնն այրվել է 1905 թվականին։
Պաքդեշտ

Պաքդեշտ (պարսկերեն՝ پاکدشت, նաև հռոմեականացված որպես Pākdasht, հայտնի է նաև որպես Պալաշթ, Պալեշտ, Պալիշթ, Պոլաշթ և Պոլ Դաշտ), քաղաք Իրանի Թեհրանի նահանգի Պաքդեշտ շրջանի կենտրոնական շրջանում, շրջանի մայրաքաղաքը։ 2006 թվականի մարդահամարի տվյալներով նրա բնակչությունը կազմում էր 126281 մարդ՝ 32625 տնտեսությունով։ 2011 թվականի հաջորդ մարդահամարին՝ 2011թ, հաշվում էր 206490 մարդ՝ 58257 տնային տնտեսություններով։ Վերջին մարդահամարը՝2016թ, ցույց է տվել 236,319 մարդ՝ 70,220 տնային տնտեսություններով։ Պաքդեշտը գտնվում է մայրաքաղաք Թեհրանից 25 կիլոմետր (16 mi) հարավ-արևելք։


== Պատմություն ==
Պաքդեշտի տեղում հնում եղել են մի քանի գյուղական բնակավայրեր, որոնք գտնվել են Ռեյ անապատում։ Մոտ 1300-1250 թթ. մ.թ.ա ե. ժամանակակից Պաքդեշտի տարածքում զարգացել է կերամիկայի մշակույթը։ 7-րդ դարում n. ե. շրջանը գրավել են արաբները։ 8-րդ դ. կային մի քանի շատ մեծ ու կարևոր գյուղեր՝ յուրաքանչյուրը 10 հազարից ավելի բնակչությամբ։ Փահլավիների դինաստիայի օրոք Ռեզա շահը գրավել է նաև մի քանի գյուղ և դրանք հանձնել իր ժառանգին։ Իսլամական հեղափոխությունից հետո՝ 1998 թվականին, պաշտոնապես ստեղծվեց Շահրեստան Պաքդեշտը։ Ներկայումս քաղաքում ապրում են բազմաթիվ ժողովուրդներ, օրինակ՝ ադրբեջանցիներ, քրդեր, լուրեր, պարսիկներ, յուրաքանչյուր ժողովուրդ ունի իր սովորույթները, սակայն նրանց միջև կա մշակութային միասնություն։ Քաղաքում և նրա շրջակայքում կան բազմաթիվ տեսարժան վայրեր, օրինակ՝ Իմամզադե Փանջալիի դամբարանը, Իմամզադե Աուլիայի դամբարանը, Իմամզադե «Չեխել-Դոհթար» (բառացի՝ քառասուն դուստր) դամբարանը և մի քանի այլ դամբարաններ, հնագույն սառցե մառան։ Բիր-Դագլան, կամուրջ տեղական գետի վրա, որը կառուցվել է Քաջարների տակ և գրանցված է որպես Իրանի ազգային ժառանգություն։


== Ծանոթագրություններ ==
Խարիտոնովկա (գյուղ, Կորոստիշևի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԽարիտոնովկաԽարիտոնովկա (ուկրաիներեն՝ Харитонівка), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Կորոստիշևի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1636 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Խարիտոնովկա գյուղում բնակվում էր 464 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1606 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 288,92 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Վարուժան Գոճյան

Վարուժան Հայկի Գոճյան (մարտի 12, 1935(1935-03-12), Բեյրութ, Լիբանան - մարտի 4, 1993(1993-03-04), Սանտա Բարբարա, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ), հայ ջութակահար, դիրիժոր։
Ջութակահար Միհրան Գոճյանի եղբայրն է։


== Կենսագրություն ==
Վարուժան Գոճյանը ծնվել է 1935 թվականին, Բեյրութում։ Ավարտել է Փարիզի կոնսերվատորիան, ապա՝ Ֆիլադելֆիայի երաժշտական ինստիտուտը։ 1956 թվականին Լոս Անջելեսի Ֆիլհարմոնիկում եղել է կոնցերտմայստեր։ 1968 թվականին Լոս Անջելեսում հիմնադրել է Հայ սիմֆոնիկ երաժշտության ընկերությունը, որի դիրիժորն է եղել։ Որպես ջութակահար՝ հանդես է եկել ԱՄՆ-ում, Եվրոպայում, Միջին Արևելքում։ Ղեկավարել է Չիկագոյի, Նյու Յորքի, Ֆիլադելֆիայի սիմֆոնիկ նվագախմբերը։ 1973-1980 թվականներին եղել է Ստոկհոլմի սիմֆոնիկ նվագախմբի գլխավոր դիրիժորը, միևնույն ժամանակ՝ Սիթլի սիմֆոնիկ նվագախմբի դիրիժոր, 1981-1984 թվականներին՝ Յուտայի սիմֆոնիկ նվագախմբի ղեկավար, 1985 թվականից՝ Սանտա Բարբարայի սիմֆոնիկ նվագախմբի անդամ, այնուհետև ղեկավար։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Varujan Kojian Discography
Սվերդլովի փողոց (Կրասնի Սուլին)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սվերդլովի փողոց (այլ կիրառումներ)Սվերդլովի փողոց (ռուս.՝ Улица Свердлова), փողոց Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Կրասնի Սուլինի շրջանի և Կրասնոսուլինսկի քաղաքային շրջանի վարչական կենտրոն Կրասնի Սուլին քաղաքում։ Անվանվել է կոմունիստական կուսակցության և խորհրդային պետության գործիչ Յակով Միխայլովիչ Սվերդլովի (1885-1919) պատվին։ Սկիզբ է առնում Շչեբզավոդ փողոցի շարունակություն հանդիսացող ճանապարհից և ավարտվում Շիրոկայա և Բերեժնոյի փողոցների հանգույցում։ Երկարությունը 560 մետր է։


== Նկարագրություն ==
Կրասնի Սուլին քաղաքի Սվերդլովի փողոցը սկսվում է Շչեբզավոդ փողոցի շարունակություն հանդիսացող ճանապարհից, հատում է Պոկրովսկու նրբանցքը, Կալինինի փողոցը, Զագորոդնայա փողոցը և ավարտվում Շիրոկայա և Բերեժնոյի փողոցների հանգույցում։ Կարճ փողոց է. երկարությունն ընդամենը 560 մետր է։ Փողոցում կա համարակալված 11 շինություն և բոլորը` փողոցի աջ կողմում (զույգ համարներ)։
Սվերդլովի փողոցի փոստային դասիչն է՝ 346358։
Փողոցն անվանվել է կոմունիստական կուսակցության և խորհրդային պետության գործիչ Յակով Միխայլովիչ Սվերդլովի (1885-1919) պատվին։ 1917 թվականի նոյեմբերի 8 (21)-ին Լենինի առաջարկությամբ նա ընտրվել է Համառուսաստանյան ԿԴԿ-ի նախագահ։ Եղել է ՌԽՖՍՀ առաջին սահմանադրությունը կազմող հանձնաժողովի նախագահը։ Մասնակցել է Կոմինտերնի 1-ին կոնգրեսի նախապատրաստմանը։ Թաղված է Կարմիր հրապարակում, Կրեմլի պատի տակ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
Улица Свердлова в Красном Сулине
Подробная карта улица Свердлова, город Красный Сулин со спутника с номерами домов, индекс и маршруты, Яндекс, Гугл карты


== Արտաքին հղումներ ==
г. Красный Сулин, улица Свердлова Archived 2019-03-26 at the Wayback Machine.
Փոշեհատիկաբանությունը Հայաստանում

Փոշեհատիկաբանության բնագավառ, այստեղ հետազոտություններն սկսվել են 1945 թ-ին ԵՊՀ-ում (Ա. Թախտաջյան, Ա. Յացենկո-Խմելևսկի, Թ. Ծատուրյան), ապա՝ Բուսաբանության ինստիտուտումում (Ե. Ավետիսյան, Վ. Աղաբաբյան, Ա. Հայրապետյան)։ U. Թախտաջյանը, ընդհանրացնելով կուտակված տվյալները, ներկայացրել է ծածկասերմ բույսերի փոշեհատիկների հիմնական տիպերը և դրանց էվոլյուցիոն զարգացման ուղիները։ Բուսաբանության ինստիտուտի փոշեհատիկաբանության կենտրոնում ստեղծվել է փոշեհատիկների պատրաստուկների հարուստ հավաքածու (պալինոտեկա), որն ընդգրկում է ավելի քան 14 հազար նմուշ։ Փոշեհատիկաբանության հիմնական ուղղություններն են ծածկասերմ բույսերի փոշեհատիկների ձևաբանությունը, փոշեհատիկաբանությունը, ինչպես նաև էվոլյուցիոն փոշեհատիկաբանությունը։
Բույսերի անատոմիայի բնագավառում առաջին ուսումնասիրությունները կատարել է Հ. Բեդելյանը, ապա՝ Ա. Թախտաջյանը և Ա. Յացենկո-Խմելևսկին, որոնց հետազոտություններով Հայաստանում դրվել է բնափայտի անատոմային ուսումնասիրությունների հիմքը։ Ա. Յացենկո-Խմելևսկին հրատարակել է «Կովկասի բնափայտերը» (ռուսերեն) երկհատորը։
Ա. Թախտաջյանի և Ա. Յացենկո-Խմելևսկու ստեղծած բուսանատոմների հայկական դպրոցի ներկայացուցիչներ Վ. Փալանջյանը, Բ. Տեր-Աբրահամյանը, Ն. Մելիքյանը, Մ. Գզիրյանը շարունակել են շրջակա միջավայրի գործոնների հետ բնափայտի կառուցվածքային փոխազդեցության, Վ. Ավետիսյանը, է. Գաբրիելյանը, Ա. Մելիքյանը, Ն. Խանջյանը, Լ. Մուրադյանը, Կ. Թամանյանը, Մ. Հովհաննիսյանը, Գ. Օգանեզովան՝ կարգաբանության և ֆիլոգեևիայի նպատակներով՝ բույսերի վեգետատիվ ու գեներատիվ օրգանների անատոմային կառուցվածքների ուսումնասիրությունները։ Համեմատական անատոմիայի եղանակի կիրառմամբ ստացված տվյալներն ամփոփել է Գ. Օգանեզովան՝ իր «Շուշանազգիների սերմերի կառուցվածքը և համակարգը» (2008) մենագրության մեջ։ Հայաստանի բուսանատոմների աշխատանքներն ու ստացած տվյալներն ընդգրկվել են «Սերմերի համեմատական անատոմիա» (1985-2010, խմբավար՝ Ա. Թախտաջյան, ռուսումնական) բազմահատոր տեղեկատու հրատյան մեջ։
Լեսնոյ (գյուղ, Կոլոմենսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԼեսնոյԼեսնոյ (ռուս.՝ Лесной), գյուղ Ռուսաստանի, Մոսկվայի մարզի Կոլոմենսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2005 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1672 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Արամ Խաչատրյան (այլ կիրառումներ)

Արամ Խաչատրյան կարող է վերաբերել.

Արամ Խաչատրյան (1903-1978), հայ կոմպոզիտոր, դիրիժոր, մանկավարժ, ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1945), ՀԽՍՀ ԳԱ ակադեմիկոս (1963), ռուսական կոմպոզիտորական դպրոցի և հայ դասական երաժշտության ներկայացուցիչ, ով ճանաչված է որպես համաշխարհային դասական։
Արամ Խաչատրյան (ծնվ.՝ 1978), հայ քաղաքական գործիչ, ՀՀ ԱԺ 7-րդ գումարման պատգամավոր («Իմ քայլը» դաշինք)։
Բրուք Լոպես

Բրուք Լոպես (անգլ.՝ Brook Lopez, ապրիլի 1, 1988(1988-04-01), Հյուսիսային Հոլիվուդ, Լոս Անջելես, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ), ամերիկացի պրոֆեսիոնալ բասկետբոլիստ, կենտրոնական։ Հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) «Միլուոքի Բաքս» ակումբում։ Ունի երկվորյակ եղբայր` Ռոբին Լոպեսը, ով նույնպես խաղում է NBA-ում ։ Բասկետբոլիստ է նաև նրանց մյուս եղբայրը՝ Ալեքսը, ով հանդես է եկել ամերիկյան «Վաշինգտոն Հասքիս», «Սանտա Կլարա Բրոնքս» ուսանողական թիմերում, որպես պրոֆեսիոնալ մարզիկ՝ Ճապոնիայում, Նոր Զելանդիայում, Իսպանիայում։
Ընտրվել է 2008 թ. NBA դրաֆթում՝ 10-րդ համարի ներքո։ Նախքան ընտրվելը եղբոր հետ խաղացել է Ստենֆորդի համալսարանի հավաքականում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ESPN էջ
Բասկետբոլ ռեֆերենս էջ Archived 2013-10-15 at the Wayback Machine.
Աուդիոհարցազրույց Բրուք Լոպեզի հետ Archived 2012-02-25 at the Wayback Machine.
Հրաչիկ Շաքարյան

Հրաչիկ Գրիգորի Շաքարյան (օգոստոսի 19, 1930(1930-08-19) - հունիսի 17, 2005(2005-06-17), Երևան, Հայաստան), հայ խորհրդային փիլիսոփա։ Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտոր (1970 թվականից), պրոֆեսոր (1973 թվականից), ԽՄԿԿ անդամ (1953)։


== Կենսագրություն ==
Ավարտել է Երևանի համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը (1954)։ 1957 թվականից դասավանդում է Երևանի պետական համալսարանում։ 1973-1977 թվականներին Բամակոյի (Մալի Հանրապետություն) բարձրագույն նորմալ դպրոցի փիլիսոփայության ֆակուլտետի պրոֆեսոր։ 1979 թվականից աշխատում է ՀԽՍՀ բարձրագույն և միջնակարգ մասնագիտական կրթության մինիստրությունում։
Գիտական աշխատությունները վերաբերում են հայ փիլիսոփայության պատմության, իմացաբանության և մեթոդաբանության հարցերին։ Հեղինակ է «Փիլիսոփայություն» (2005) ուսումնական ձեռնարկի։
Վախճանվել է 2005թ. հունիսի 17-ին Երևանում։


== Անդամակցություն ==
Բնության և հասարակության մասին գիտնականների միջազգային և Հայկական փիլիսոփայության ակադեմիաների անդամ։


== Երկեր ==
Ա. Մ. Գարագաշյանի աշխարհայացքը, Երևան, 1962։
Ողջախոհության տեղը իմացության պրոցեսում, Երևան, 1965։
Մետաֆիզիկայի իմացաբանական էությունը, Երևան, 1967։
Փիլիսոփայությունը ստեղծագործության գաղտնիքների որոնումներում, Երևան, 2002։


== Ծանոթագրություններ ==
Էդուարդ Եդիկիսելով

Էդուարդ Եդիկիսելով (նոյեմբերի 18, 1932(1932-11-18), Թիֆլիս, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), հեռուստատեսային ֆիլմերի և հաղորդումների սցենարիստ, ռեժիսոր, երաժշտական կինոնկարների, վավերագրական և կարճամետրաժ խաղարկային ժապավենների հեղինակ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1932 թ. նոյեմբերի 18-ին՝ Թբիլիսիում։ 
Ավարտել է Թբիլիսիի թիվ 14 դպրոցը։ Դպրոցում սովորելու տարիներին զուգահեռաբար այցելում է երաժշտական դպրոցի ջութակի բաժինը, որոշ ժամանակ նվագում է Թբիլիսիի երաժշտական կոմեդիայի թատրոնում։ 
Այնուհետև տեղափոխվելով Մոսկվա՝ ընդունվում է Ֆինանսների ինստիտուտի հաշվիչ մեքենաների բաժինը, միևնույն ժամանակ աշխատում Գունավոր մետալուրգիայի ինստիտուտում։ Ավարտում է նաև Լենինգրադի թատերոնի, երաժշտության և կինեմատոգրաֆիայի ինստիտուտը։
Գործուղվում է Նորիլսկ և աշխատանքի անցնում Նորիլսկի լեռնամետալուրգիական կոմբինատում՝ որպես տնօրենի տեղակալ։ 
Մի խումբ ընկերների հետ ստեղծում է սիրողական հեռուստակենտրոն։ Առաջին հաղորդումը եթեր հեռարձակվեց 1960 թ. հունվարի 31-ին։ 
1965 թ. Էդուարդ Եդիկիսելովը տեղափոխվում է Վոլգոգրադ և աշխատում տեղի հեռուստատեսությունում որպես երաժշտական ծրագրերի ռեժիսոր։ 
1975-ականներին Հայաստանի պետական ռադիոընկերություն տնօրեն Ստեփան Պողոսյանի հրավերով գալիս է Երևան և աշխատում որպես երաժշտական հաղորդումների ռեժիսոր և խմբագիր, որտեղ աշխատել է մինչև 1991 թ.։ 
Եղել է Հայկական տեխնոլոգիական ակադեմիայի առաջին փոխտնօրենը։ 
Կենտրոն հեռուստաընկերությունում վարել է «Հայերը՝ մշակութային ազդարար» հաղորդումը, որը որոշ ժամանակ անց ընդհատվեց միջոցների բացակայության պատճառով։ 
Ներկայումս նախագահում է «Հայաստան-Վրաստան» մշակութային կապերի միությունը։


== «Թբիլիսցիներ» միջազգային ակունբ ==
Ղեկավարում է նաև «Թբիլիսեցիներ» միջազգային ակումբը, որին կից գործում է «Աղջիկներ» անսամբլը և «Նաիրի» թատերական խմբակը։ Ակումբն ունի իր ամսաթերթը («Թբիլիսեցիներ») և ֆոնդը («Գթություն»)։


== Ֆիլմեր ==
Ավելի քան երկու տասնյակ երաժշտական, վավերագրական և կարճամետրաժ գեղարվեստական ֆիլմերի հեղինակ է։


=== Վավերագրական ֆիլմեր ===
«Ճերմակ լռություն»
«Հյուսիսային բևեռ-12»
«Ֆիլմ ֆիլմի մասին» ֆիլմաշար
«Շաբաթ – 5 տարի անց»
«Ստրադիվարիուսի ջութակը»
«Սիրո երգեր»
«Ապակյա դուռը»
«Բալլադ»
«Միայն սիրո մասին»
«Հայաստանի առողջարանները»
«Թբիլիսիի հայկական թատրոնը, երեկ, այսօր և միշտ»
«Գթության խրոնիկա»


=== Երաժշտական ֆիլմեր ===
«Երգում է Սոֆյա Ռոտարուն»
«Երեք մենախոսություն» (Ավետ Տերտերյանի հիշատակին)
«Ալեքսանդր Հարությունյան»
«Ալեքսեյ Հեքիմյան»
«Էդուարդ Միրզոյան»
«Հինգ հանդիպում Գեղամ Գրիգորյանի հետ»


=== Ֆիլմ-օպերաներ ===
«Անուշ» (Ա. Տիգրանյան)
«Դավիթ-Բեկ» (Ա. Տիգրանյան)
«Կարինե» (Տ. Չուխաջյան)
«Խելագարված ամբոխները» (Վլադիլեն Բալյան)
«Մանկական սիմֆոնիա» (Ժ. Բիզե)
«Տրավիատա» (Ջ. Վերդի)
«Ալեկո» (Ս. Ռախմանինով)


== Արտաքին հղումներ ==
"ПУСТЬ ЗВЕЗДА ТЕБЕ СИЯЕТ…" (չաշխատող հղում)
Едикиселов Эдуард Христофорович
Эдуард Едикиселов: Моя мечта — создать телеэнциклопедию «Армяне»
Հայ տաղանդավոր երաժիշտ երեխաներին ընդամենը մեկ պաշտոնյա՞ է աջակցում
ԷԴՈՒԱՐԴ ԵԴԻԿԻՍԵԼՈՎ
(7055) 1989 KB

(7055) 1989 KB, աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի մայիսի 31-ին Հենրի Հոլտի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,349506 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,7748 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9242 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1315,42 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,273678 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 23,07° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(7055) 1989 KB աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Հիմմիստե (գյուղ, Լյումանդա շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՀիմմիստեՀիմմիստե (էստ․՝ Himmiste), գյուղ Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Լյումանդա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 6 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
(7148) Ռեյնհոլդբիեն

(7148) Ռեյնհոլդբիեն (անգլ.՝ Reinholdbien), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1971 թվականի մարտի 25-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,285803 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1652 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,4064 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1262,28 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,285198 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,02° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(7148) Ռեյնհոլդբիեն աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Պիժանկա (Իժի վտակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Պիժանկա (այլ կիրառումներ)Պիժանկա (ռուս.՝ Пижанка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կիրովի մարզում Յարանսկի և Պիժանսկի շրջաներում։ Գետաբերանը տեղակայված է Իժ գետի ձախ ափին՝ 16 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 34 կմ է, ավազանի տարածքը 222 կմ2։
Գետի ակունքը գտնվում է դեպի արևելք Սերդեժ գյուղում, Պիժանկա գյուղից 30 կմ հարավ-արևմուտք։ Գետը հոսում է հյուսիս-արևելք։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Կամսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Կամա, գետի ենթաավազանը՝ Կամից մինչև Սպիտակ գետի վտակները։ Գետի ավազանը՝ Կամա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 10010300412111100037174
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 111103717
Ավազանի կոդը - 10.01.03.004
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 11
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 1


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Չուդիլովկա

Չուդիլովկա (ռուս.՝ Чудиловка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի երկրամասում, Ալթայի Հանրապետությունում։ Գետաբերանը տեղակայված է Բիյրուկսա գետի ձախ ափով՝ 14 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 12 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Կատուն գետն է, գետի ենթաավազանը Բիա և Կատուն գետերն են։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի հետ միախառնման կետը։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 13010100312115100003373
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 115100337
Ավազանի կոդը - 13.01.01.003
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 15
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 1


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
(16064) Դևիդհարվի

(16064) Դևիդհարվի, աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Այս աստերոիդը հայտնաբերվել է 1999 թվականի սեպտեմբերի 5-ին CSS ծրագրի ժամանակ։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(16064) Դևիդհարվի աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Ես ձայն էի լսում

«Ես ձայն էի լսում» (ռուս.՝ Мне голос был), Աննա Ախմատովայի բանաստեղծությունը, որը նա գրել է 1917 տարի։ Այն ընդգրկվել է նրա «Սպիտակ գվարդիա»  (ռուս.՝ «Белая гвардия») բանաստեղծական ժողովածուում և հետագայում դարձել Ախմատովայի՝ հայրենիքի թեմային նվիրված ամենասուր և հուզիչ բանաստեղծություններից մեկը։ Հետագայում վերահրատարակվել է։


== Թեմաներ և դրդապատճառներ ==
Բանաստեղծությունն արտացոլում է գայթակղության թեման, որը հեղինակին երևում է խորհրդավոր ձայնի տեսքով, իսկ «Мне голос был» (բառացի՝ «Ինձ ձայն էր (լսվում)») արտահայտության տրական հոլովաձևով շարահյուսական ձևը, որում քնարական հերոսը ներկայացվում է որպես ընդունող, կրող, ընդգծում է արտաքին հզոր ուժերի թեման, որոնք ազդում են մարդու, տվյալ դեպքում՝ քնարական հերոսուհու ճակատագրի վրա։


== Արտագաղթի թեման ==
Աննա Ախմատովայի առջև ծառացած գլխավոր երկընտրանքն է՝ գնալ արտագաղթի և հայրենիքից հեռու ապրել անիրավ վիճակում՝ կորցնելով իր կապերը հայրենիքի հետ կամ կիսել իր ժողովրդի ճակատագիրը հեղափոխական վերափոխումների պայմաններում, որոնք, ընդհանուր առմամբ, դրամատիկ դեր են խաղացել հեղինակի ճակատագրի մեջ։ Այդ ժամանակ Աննա Ախմատովայի աշխարհայացքին բնորոշ էր ժողովրդի հետ պատմական փորձություններ վերապրելու և նրա հետ կյանքի բոլոր ձախորդությունները կիսելու անհրաժեշտության գիտակցումը, ինչն էլ արտացոլվել է հետագայում գրված նրա հանգուցային բանաստեղծությունների շարքում, օրինակ՝ 1941 թվականի «Արիություն» (ռուս.՝ «Мужество») ստեղծագործության մեջ։ Ախմատովան այս բանաստեղծության մեջ իր արվեստում առաջին անգամ արտահայտել է ստեղծագործող մտավորականության այն հատվածի դիրքորոշումը, որը հստակորեն հանդես է եկել իր երկրի և ժողովրդի հետ միասին մնալու օգտին։ Շատ առումներով ստեղծագործությունը դարձել է վախկոտության ու ստորության հանդիմանություն նրանց համար, ովքեր գիտակցաբար ընտրել են դեգերումների ու Հայրենիքի դավաճանության ուղին՝ ենթարկվելով գայթակղող «ձայնին»։ Քնարական հերոսուհին իր հերթին չի ուրանում իր հայրենիքը և հավատարիմ է մնում խղճին («Աստծո ձայնին» ըստ Բլոկի)։


== Բանաստեղծական չափ ==
Բանաստեղծությունը գրված է քառոտնյա յամբով, որն աչքի է ընկնում հանդիսավոր ռիթմով։ Այն ուժեղացնում է ստեղծագործության պաթետիկան և բանաստեղծությանը տալիս է սրբազան-ներբողային իմաստ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Прекрасное стихотворение Анны Ахматовой
Միքայել (Միշա) Սաուլովիչ Էլման

Միքայել (Միշա) Սաուլովիչ Էլման (հունվարի 20, 1891(1891-01-20)[…], Տալնոե, Ումանի շրջան, Կիևի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - ապրիլի 5, 1967(1967-04-05) կամ ապրիլի 20, 1967(1967-04-20), Նյու Յորք, Նյու Յորք, ԱՄՆ), ռուս և ամերիկացի ջութակահար։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է հրեա երաժիշտների ընտանիքում։ Նրա պապը՝ Յոսելե Էլմանը, եղել է հայտնի կլեզմեր ջութակահար, որն էլ իր չորսամյա թոռանն է նվիրել առաջին ջութակը։ Հայրը՝ Սաուլ Իոսիֆովի Էլմանը, եղել է խեդերի ուսուցիչ և սիրողական ջութակահար։  Էլմանը չորս տարեկանից սովորել է նվագել ջութակ, սկզբում՝ հոր ղեկեվարությամբ, իսկ հետո՝ Օդեսայում՝ Ալեքսանդր (Ռուվիմա) Ֆիդելմանի մոտ, որը Ադոլֆ Բրոդսկու աշակերտն է եղել։ 1901 թվականին Լեոպոլդ Աուերը, երբ լսել է երիտասարդ Էլմանի կատարումը, նրան հրավիրել է սովորելու  Սանկտ Պետերբուրգի կոնսերվատորիա։ Երեք տարի անց՝ Բեռլինում կայացած համերգից հետո, Էլմանի անունը  ձեռք է բերել համաշխարհային ճամաչում, իսկ շուտով Լոնդոնում և Նյու Յորքում (1908 թվական) նրա  փայլուն ելույթից հետո քննադատները սկսել են խոսել նրա մասին որպես ժամանակակից տաղանդավոր երաժիշտներից մեկի։ 1911 թվականին ջութակահարը հաստատվել է ԱՄՆ-ում, իսկ քաղաքացիություն ստացել է 1923 թվականին։ Մի քանի տարվա համերգներից և շրջագայություններից հետո Էլմանը լրջորեն հետաքրքրվել է կամերային երաժշտությամբ և հիմնել է Էլմանի լարային քառյակը, որը շուտով մեծ համբավ է ձեռք բերել։ 1936 թվականին կրկին անցնելով համերգային գործունեությանը՝ երաժիշտը Քարնեգի հոլում հինգ համերգ է տվել «Ջութակի գրականության զարգացումը» շարքից։ Էլմանը մեծ թվով ձայնագրություններ է արել, որոնք մեծ հաջողություն են ունեցել։
1958 թվականին Սոլ Յուռոկը, որը նրա իմպրեսարիոն էր, ԽՍՀՄ մշակույթի նախարարին առաջարկել է կաղմակերպել Էլմանի համերգները Սովետական Միությունում, սակայն իշխանությունը  «էմիգրանտի» հրավերը համարել է քաղաքականապես աննպատակահարմար։


== Ստեղծագործություն ==
Էլմանի կատարողական արվեստի հիմնական գծերը շատ հարուստ էին, արտահայտիչ հնչեղությամբ, պայծառ և աշխույժ մեկնաբանությամբ։ Նրա տեխնիկան որոշ չափով տարբերվել է այդ ժամանակ ընդունված չափանիշներից։ Նա հաճախ է վերցրել դանդաղ տեմպ, քան պահանջվում էր, լայնորեն օգտագործել է ռուբատո (տեմպի փոփոխում), որը բացասաբար չի ազդել նրա համբավի վրա։ Էլմանը մի քանի փոքր պիեսաների և ջութակի համար փոխադրումների հեղինակ է։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Миша Эльман(անգլ.) Allmusic կայքում
 Миша Эльман՝ հոդվածը Հրեական էլեկտրոնային հանրագիտարանում
[http://digital.library.upenn.edu/webbin/freedman/lookupartist?hr=&what=18045 Грамзаписи еврейских мелодий в исполнении Миши Эльмана в фонографическом архиве Фридмана
Վրաստանի պատմության հուշարձան

Վրաստանի պատմության հուշարձան, Վրաստանի պատմությանը նվիրված հուշարձան Թբիլիսիում՝ բլրի վրա։


== Պատմություն ==
Հուշարձանի վրա ժամանակագրորեն կերտված է Վրաստանի պատմությունը։ Առաջնային 30 մետր բարձրությամբ սյունաշարերի վերևի մասում կերտված են վրաց թագավորները, թագուհիներն ու հերոսները, ներքևի հատվածում՝ դրվագներ Քրիստոսի կյանքից։ Հուշարձանի շինարարությունն սկսվել է 1985 թվականին և այն մասամբ մնացել է անավարտ։ 


== Հեղինակ ==
Քանդակագործ՝ Զուրաբ Ծերեթելի


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
საქართველოს მემატიანე/Memorial of the history of Georgia. Tbilisi, Georgia Archived 2016-10-14 at the Wayback Machine.
Իրինա Դիմչենկո

Իրինա Վասիլևնա Դիմչենկո (ռուս.՝ Ири́на Васи́льевна Ды́мченко, հոկտեմբերի 12, 1957(1957-10-12)), խորհրդային և ռուսական թատրոնի ու կինոյի դերասանուհի։ 


== Կենսագրություն ==
Իրինա Դիմչենկոն ծնվել է 1957 թվականի հոկտեմբերի 12-ին։
1979 թվականին ավարտել է Բ. Շչուկինի անվան թատերական ուսումնարանը (Եվգենի Սիմոնովի և Վերա Լվովայի դասարան)։ 1979 թվականից խաղում է Ե. Վախթանգովի անվան թատրոնում։


== Դերերը թատրոնում ==


== Ֆիլմագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Իրինա Դիմչենկոյի մասին Ե. Վախթանգովի անվան թատրոնի կայքում
Նկոսիլատի Նիատի

Նկոսիլատի Նիատի (անգլ.՝ Nkosilathi Nyathi, 2004), շրջակա միջավայրի պաշտպանության զիմբաբվեցի ակտիվիստ։ Շրջակա միջավայրն սկսել է պաշտպանել 10 տարեկանից և հանդես է գալիս կարևոր որոշումների կայացման գործում երիտասարդներին ներգրավելու օգտին։ Կարծում է, որ կլիմայական արդարության ապահովման ուղղությամբ երիտասարդության ջանքերը չեն կարող իրականացվել, եթե նրանք չեն կարողանում ելույթ ունենալ և որոշումներ կայացնել տարբեր կառույցներում։ 2019 թվականին Նկոսիլատին ներկա է գտնվել Մադրիդում (Իսպանիա) կայացած ՄԱԿ-ի Կլիմայի փոփոխության խորհրդաժողովին և արշավ է անցկացրել կլիմայի փոփոխության դեմ պայքարի ավելի ակտիվ միջոցներ ձեռնարկելու համար։


== Գործունեություն ==
Նկոսիլատի Նիատին մեծացել է Վիկտորիա ջրվեժից ոչ հեռու։ Շրջակա միջավայրի պաշտպանության ուղի է բռնել այն օրվանից հետո, երբ Վիկտորիա ջրվեժի մոտ տեսել է աղբակույտ, ինչից հետո սկսել է ավելի լավ գիտակցել շրջակա միջավայրի խնդիրները։ Իր երկրում կլիմայի փոփոխության հետևանքներն սկսել է նկատել, երբ նա 11 տարեկան էր՝ Զիմբաբվեի Չամաբոնդո տարրական դպրոցի 5-րդ դասարանում սովորելու տարիներին։ 2019 թվականին Վիկտորիա ջրվեժում ուժեղ երաշտ է եղել։ Կլիմայի փոփոխության հետևանքով Զիմբաբվեի շուրջ 7,7 միլիոն բնակիչ պարենամթերքի պակաս է զգացել, իսկ Հարավային Աֆրիկայի 45 միլիոն բնակիչներն ապագայում կարող են սովի բախվել։ Նաև նկատվում է թերսնման աննախադեպ մակարդակ, որը Զիմբաբվեի ութ շրջաններում գերազանցում է հինգ տոկոսը։ Իր երկրում այս բոլոր խնդիրները դրդել են նրան սկսել հասարակությանը պատմել կլիմայի փոփոխության մասին և անընդհատ կոչ անել կրճատել գլոբալ արտանետումները։ Նա խոստացել է պայքարել, քանի դեռ համաշխարհային առաջնորդները չեն սկսել լուրջ միջոցներ ձեռնարկել կլիմայի փոփոխության դեմ պայքարում։
Եղել է Օզոնի պաշտպանների ակումբի ղեկավարը իր տարրական դպրոցում։ 2016 թվականին նա հանդես է եկել իր տարածքում կենսագազի առաջին գործարանի ստեղծման օգտին՝ թափոնները էներգիայի արտադրության վերածելու համար։ Կենսագազի կայանը այժմ էներգիա է արտադրում ուսանողական սննդի պատրաստման համար։ Նկոսինատին չի հաջողել սպորտում, բայց նա լավ հռետորական ունակություններ ունի։ Մշտապես հանդես է գալիս ելույթներով, որոնցում կոչ է անում կառավարությանը լուծել բնապահպանական խնդիրները և ավելի մեծ ուշադրություն դարձնել կլիմայի փոփոխությանը։ Մադրիդում (Իսպանիա) ՄԱԿ-ի Կլիմայի փոփոխության համաժողովում ելույթից հետո նա արժանացել է ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ի գնահատությանը։ 2020 թվականին ելույթ է ունեցել Կայուն զարգացման աֆրիկյան տարածաշրջանային համաժողովում, որն անցկացվել է Վիկտորիա ջրվեժի մոտակայքում։ Հանդիպման ընթացքում հանդես է եկել համաշխարհային առաջնորդների շարքում երիտասարդների ներգրավվածության օգտին։ Դպրոցում նա մամուլի ակումբի անդամ է և կրթական հոդվածներ է գրում շրջակա միջավայրի և կլիմայի փոփոխության մասին։


== Մրցանակներ և ճանաչում ==
UNICEF Youth Climate Ambassador Զիմբաբվեում (2015)
Youth Ambassador for Greenline Africa (2014)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պարենային անվտանգության և սննդի վերանայումը Աֆրիկայում 2019 թվականին(անգլ.)
Աֆրիկայի հաջողությունը երիտասարդների համախմբման մեջ, AfCFTA-ն կկատարի խոստումները Archived 2020-12-01 at the Wayback Machine.(անգլ.)
ՄԱԿ-ի զեկույց․ «Զիմբաբվեում պարենային աշխարհի խոշորագույն ճգնաժամերից մեկն է»(անգլ.)
Կաջոլ

Կաջոլ (մարաթհի` काजोल, իրական անունը` Կաջոլ Մուքհերջի, ամուսնական անունը՝ Կաջոլ Դևգան, օգոստոսի 5, 1974(1974-08-05), Մումբայ, Հնդկաստան), հնդիկ դերասանուհի։ Կաջոլը հինգ անգամ արժանացել է Filmfare Awards մրցանակի՝ կանացի լավագույն դերի համար, պարգևատրվել է Հնդկաստանի կառավարական Պադմա Շրի պարգևով (2011 թ.)։ Հանդիսանում է Մեծ Բրիտանիայում գտնվող Loomba Trust բարեգործական կազմակերպության դեսպանը։ 2008 թվականին արժանացել է Karmaveer Puraskaar award-ի պարգևին՝ սոցիալական զարգացմանն ուղղված ներդրումների համար։


== Կենսագրություն ==
Կաջոլը ծնվել է բենգալյան ծագում ունեցող մարաթհի ժողովրդին պատկանող ընտանիքում։ Նրա ծնողներն ամուսնալուծվել են, երբ նա դեռ երեխա էր։ Սակայն դերասանուհին պնդում էր, որ չի զգացել, որ ապրում է ոչ լիարժեք ընտանիքում։ Նրա մայրը դերասանուհի Տանուջան է, իսկ հայրը՝ ռեժիսոր և պրոդյուսեր Շոմու Մուքհերջին։ Կաջոլի ընտանիքը սերտորեն կապված էր կինոաշխարհի հետ։ Նրա մորաքույրը դերասանուհի Նուտանն էր, տատը՝ դերասանուհի Շոբհնա Սամարթհը, իսկ նախատատը՝ նույնպես դերասանուհի Ռատան Բայն էր։ Դերասաններ էին նաև նրա հորեղբայրները՝ Ջոյ Մուքհերջին և Դեբ Մուքհերջին, ովքեր նաև ռեժիսորներ և պրոդյուսերներ էին։ Կաջոլի քույրը՝ Տանիշա Մուքհերջին նույնպես նկարահանվում է կինոյում։ Դերասաններ են նաև զարմիկը՝ Մոհնիշ Բահլը և ազգականուհին՝ Ռանի Մուքհերջին։
Կաջոլը կրթությունն ստացել է Սուրբ Հովսեփի վանքին կից գիշերօթիկ դպրոցում, սակայն թողել է դպրոցը 16 տարեկանում ` իր առաջին ֆիլմի նկարահանումից հետո։ Նրան նկատել են անմիջապես` իր առաջին «Սենսացիոն դեբյուտ» (1992 թ.) ֆիլմից հետո։ Սակայն իրական հաջողությունը նրան ժպտաց «Չառևանգված հարսնացուն» (1995 թ.) ֆիլմում կատարած դերի համար, որտեղ նրա խաղընկերը Շահրուխ Խանն էր։ Նրանք հիանալի խաղընկերներ էին և միասին նկարահանվել են ևս 11 ֆիլմում։ Կաջոլը առաջին հնդիկ դերասանուհին էր, որն ստացել է մրցանակ՝ լավագույն բացասական դերի համար՝ «Թաքնված ճշմարտություն» (1997 թ.) ֆիլմում կերտած կերպարի համար։ 2006 թվականին նա նկարահանվել է «Կույր սեր» կինոնկարում, որտեղ նրա խաղընկերը Աամիր Խանն էր։ Կաջոլը հիանալիորեն էր կերտել կույր աղջկա կերպարը։ 2008 թվականին նա նկարահանվել է «Դու, ես և մենք», այնուհետև Կարան Ջոհարի «Իմ անունը Կհան է» (2010 թ.) ֆիլմերում, որին հետևել է «Ես սիրում եմ քեզ, մայրիկ» («Մենք ընտանիք ենք» 2010 թ.) կինոնկարը։
Կաջոլի այլ աշխատանքներից են «Կարանը և Արջունը» (1995 թ.), «Կիրք» (1997 թ.), «Պետք չէ վախենալ սիրուց» (1998 թ.), «Կյանքում ամեն ինչ պատահում է» (1998 թ.), «Եվ թախծի, և ուրախության մեջ» (2001 թ.), «Սիրահարվածները» (2015 թ.) և այլ ֆիլմեր։
2005 թվականին իր ամուսնու հետ միասին «Ով է ուզում դառնալ միլիոնատեր» հեռուստախաղի հնդկական տարբերակում շահել է մեկ միլիոն ռուփի, որը զոհաբերել է բարեգործական նպատակներով (քաղցկեղի դեմ պայքարին)։ Կաջոլը ակտիվորեն մասնակցում է նաև զանազան հեռուստաշոուների։


== Անձնական կյանքը ==
«Ընտանիք և օրենք» (1995 թ.) ֆիլմի նկարահանումների ժամանակ Կաջոլը ծանոթացել է դերասան Աջայ Դևգանի հետ։ Չորս տարի հանդիպելուց հետո, 1999 թվականին նրանք ամուսնացել են։ Ունեն երկու երեխա՝ մեկ դուստր և մեկ որդի։


== Ֆիլմագրության ընտրանին ==


== Ծանոթագրություններ ==
Աննա Ստարիկովա

Աննա Ստարիկովա (ուկրաիներեն՝ Ганна Віталіївна Старикова, նոյեմբերի 20, 1985(1985-11-20), Կիև, Ուկրաինական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), ուկրաինացի քաղաքական գործիչ, 2015 թվականի նոյեմբերի 10-ից Կիևի շրջանային խորհրդի նախագահ։ Կիևի շրջանային «Բատկիվշինա» կազմակերպության նախագահի տեղակալ։


== Կենսագրություն ==
2007 թվականին ավարտել է Ուկրաինայի արտաքին առևտրի ակադեմիայի ցերեկային բաժինը՝ «Միջազգային իրավունք» մասնագիտությամբ։ Երեք տարի անց, 2010 թվականին, բարձրագույն կրթություն է ստացել Վադիմ Գետմանանի անվան Կիևի ազգային համալսարանում՝ «ձեռնարկատիրության տնտեսագիտություն» մասնագիտությամբ։
2007 թվականից մինչև 2012 թվականը եղել է Ուկրաինայի 6-րդ գումարման ժողովրդական պատգամավոր Կոնստանտին Բոնդարևի օգնական-խորհրդատուն։ 2014 թվականի մարտից մինչև սեպտեմբեր աշխատել է որպես Կիևի շրջանային պետական վարչակազմի նախագահի տեղակալ։
Ստարիկովան երկու անգամ առաջադրվել է Օբուխովի քաղաքապետի պաշտոնում (2012 թվականին և 2015 թվականին), սակայն երկու անգամ պարտվել է։
2014 թվականին խորհրդարանական ընտրություններին «Բատկիվշինա» քաղաքական կուսակցության կողմից եղել է ժողովրդական պատգամավորի թեկնածու։
Կիեւի շրջանային խորհրդի ընտրություններում եղել է Բատկիվշչինիի առաջին թեկնածուն։ 2015 թվականի նոյեմբերի 10-ին ընտրվել է Կիևի շրջանային խորհրդի նախագահի պաշտոնում։ Նրա օգտին քվեարկել է 84 պատգամավորներից 51-ը։


=== Անձնական կյանք ===
Ստարիկովան ամուսնացած չէ և երեխաներ չունի։


== Ծանոթագրություններ ==
Պղնձի օքսիդներ

Պղնձի օքսիդներ, պղնձի միացությունները թթվածնի հետ։


== Պղնձի(II) օքսիդ ==


=== Հատկություններ ===

Պղնձի(II) օքսիդը՝ CuO, սե բյուրեղական նյութ է, խտությունը՝ 6350 կգ/մ3։ Բնության մեջ հանդիպում է աենորիա միներալի ձեով։ 800 °C-ից բարձր տաքացնելիս դանդաղ քայքայվում է

  
    
      
        
          
            4
            C
            u
            O
            →
            2
            C
            
              u
              
                2
              
            
            O
            +
            
              O
              
                2
              
            
          
        
      
    
    {\displaystyle {\mathsf {4CuO\rightarrow 2Cu_{2}O+O_{2}}}}
  Լուծվում է թթուներում և ցիանիդների լուծույթներում, ջրում չի լուծվում։ Ջրածնի և CO-ի մթնոլորտում (250 °C) վերականգնվում է մինչև մետաղական պղնձի։


=== Ստացում ===
CuO-ն ստանում են պղնձի տաշեղները (օդում), պղնձի (II) նիտրատը կամ կարբոնատը շիկացնելով։ Օգտագործում են կանաչ և կապույտ ապակի և արձններ, նռնաքարե կարմիր ապակի ստանալու, գալվանական չոր բջիջներ պատրաստելու, օրգանական վերլուծության համար և բժշկության մեջ (քսուկներ)։


== Պղնձի(I) օքսիդ ==


=== Հատկություններ ===
Պղնձի (I) օքսիդը՝ Cu2O, կարմրաշագանակագույն բյուրեղական նյութ է։ Հալման ջերմաստիճանը՝ 1230 °C, խտությունը՝ 5800-6110 կգ/մ3։ Առաջացնում է կուպրիտ միներալը։ Ջրում չի լուծվում, լուծվում է խիտ հալոգենաջրածնական թթուներում և ամոնիակի լուծույթում՝ առաջացնելով անգույն կոմպլեքսներ [Cu(NH3)2]OH, H[CuCl2] են։ Օդում տաքացնելիս և խիտ ծծմբական թթվում օքսիդանում է։


== Ստացում ==
Ստանում են պղինձը անբավարար քանակով օդում շիկացնելով։


=== Կիրառություն ===
Օգտագործվում է ապակին, արձնները գունավորելու, գյուղատնտ․ վնասատուների դեմ պայքարի համար։


== Պղնձի (III) օքսիդ ==
Պղնձի (III) օքսիդը՝ Cu2O3, կարմիր փոշի է, օքսիդիչ, 100 °C-ից բարձր տաքացնելիս մասամբ կորցնում է թթվածինը։ Ստացվել է նաև պղնձի գերօքսիդը, որն անկայուն նյութ է և օքսիդիչ։
Աստերոիդների ցանկ (265301-265400)

Աստերոիդների ցանկ (265201-265300)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (265401-265500)
 Աստերոիդների ցանկ (265201-265300)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (265401-265500)
Գետային տրանսպորտ

Գետային տրանսպորտ (ներքին ջրային տարանսպորտ), տրանսպորտային միջոց է, որը իրագործում է ուղևորների և բեռների տեղափոխում ինչպես բնական (գետեր, լճեր), այնպես էլ արհեստական (ջրանցքներ, ջրամբարներ) ներքին ջրային ուղիներով։
Գետային տրանսպորտի գլխավոր առավելությունը համարվում է փոխադրումների ցածր ինքնարժեքը, իսկ թերություններից են՝ սեզոնային բնույթը և համեմատաբար ցածր արագությունը։
Հայ-թուրքական կնճիռը

Հայ-թուրքական կնճիռը, հայ քաղաքական գործիչ, ՀՀ Խորհրդարանի պատգամավոր, ապա ՀՀ ռազմական նախարար (1920) Ռուբեն Տեր-Մինասյանի գիրքը, որը լույս է տեսել 1924 թվականին Կահիրեում։ Նախաբանի հեղինակն է Վահան Նավասարդյանը։


== Կառուցվածք ==
Աշխատությունը չունի առանձնացված գլուխներով կառուցվածք, տեքստը շարադրված է անընդհատ տեսքով, սակայն կարելի է առանձնացնել գրքի հետևյալ իմաստային հատվածները.

Գլուխ 1. Հայկական հարցի լուսաբանումը թուրքական մամուլում (էջ 1)
Գլուխ 2.
Գլուխ 3.
Գլուխ 4.
Գլուխ 5.
Գլուխ 6.
Գլուխ 7.
Գլուխ 8.
Գլուխ 9. Թուրքահայերի բռնած դիրքը (էջ 85)
Գլուխ 10. Իմ պատասխանը Սուլեյման Նազիֆին (էջ 98)
Գլուխ 11. Հիմնական պատճառները, որոնք քայքայում ու հյուծում են Օսմանյան պետությունը (էջ 110)
Գլուխ 12. Համաթուրանականության իրականացման հավանականությունը (էջ 136)
Գլուխ 13. Համաթուրանականության իրականացման հավանականությունը քրդերի ցեղասպանության դեպքում (էջ 141)
Գլուխ 14. Մի քանի խոսք Ահմեթ Ճևդեթի խրատների մասին (էջ 155)
Գլուխ 15. Ամփոփում (էջ 156)


== Քննադատություն ==
Ինչպես վկայում է պատմաբան Հրանտ Տեր-Աբրահամյանը, Հայ-թուրքական կնճիռը Ռուբեն Տեր-Մինասյանի «առավել աղմուկ հանած գրքերից էր», որի պատճառով հեղինակը մեղադրվել է թուրքամետության մեջ։ Այս գրքի դեմ է ուղղված Գարեգին Նժդեհի Որդիների պայքարը հայրերի դեմ աշխատությունը, որտեղ «հայրերի» դերում Ռուբեն Տեր-Մինասյանն է՝ առանց հստակ անուն տալու, և Շահան Նաթալիի Թուրքերը և մենք գրքույկը, ինչպես նաև մի շարք այլ հեղինակների գործեր։


== Տես նաև ==

Հայ-թուրքական հարաբերություններ
Հայ-ռուսական հարաբերություններ
Հայաստանի օկուպացիան Խորհրդային Ռուսաստանի կողմից
ՌուսուլմանՌուբեն Տեր-Մինասյանի այլ աշխատություններ՝Հայաստանը միջցամաքային ուղիների վրա
Հայ հեղափոխականի հիշատակներըԱյլ հեղինակների թեմակից աշխատություններ՝Բոլշևիզմը և Հայաստանը
Ռուսական վտանգը
Շախմատային մեծ տախտակ


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուբեն Տէր Մինասեան (1882-1951թթ.) – Նշանաւոր յեղափոխականն ու պետական գործիչը


== Ծանոթագրություններ ==
Դմիտրովսկի գյուղական խորհուրդ (Պերվոմայսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Դմիտրովսկի գյուղական խորհուրդ (այլ կիրառումներ)Դմիտրովսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Дмитрівська сільська рада), Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Պերվոմայսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Դմիտրովսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 560 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 41.38 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 13.53 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 2 բնակավայր։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Խարզանի գավառակ

Խարզան, գավառ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Սղերդի գավառում։ Գտնվում էր Սասունի հարավարևելյան կողմում, Մոտկանի գավառակից հարավ։ Կենտրոնը Զոխ ավանն էր։
Լեոն Խարզանը նույնացնում է պատմական աղձնիքի Քեղ կամ Քաղ գավառին։ Ըստ Ն. Ադոնցի տարածքը համապատասխանում է Կուլլիմերի նահանգին։ Վ. Տոմաշենի ուսումնասիրությունների համաձայն Խարզան և Հազզո գավառակները միասին կազմել են հին Սասունը։
XIX դարի սկզբին Խարզանը պատկանում էր Դիարբեքիրի փաշայությանը և կրում էր Հզու կամ Խզու անվանումը։
Խարզանը հայտնի էր խաղողով և գինիով։


== Աշխարհագրություն ==
Գավառակի գետերից է Խարզան գետը, որը հոսում է հյուսիս-հարավ ուղղությամբ։ Գետը որոտում է լեռնային գետահովիտը։ Գավառը տեղ-տեղ անտառապատ է։


== Վարչական բաժանում ==
1882 թվականին, ըստ հայ մամուլի տվյալների, Խարզանն ուներ 111 գյուղ՝ 18 636 բնակիչ, որից 8 262 հայ, 7 599 քուրդ, 1 600 ասորի և 1 159 այլազգիներ։
1909 թվականին գավառակն ուներ 205 գյուղ։
Ըստ Վ. Քինեի 1891 թվականին Խարզանն ուներ 13 000 բնակիչ, որից 8800 մուսուլմաններ էին, 3600-ը՝ հայեր, այլք՝ 600։
Ադդոյի տվյալների համաձայն 1909 թվականին գավառակն ուներ 183 գյուղ։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն


== Տես նաև ==
Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==