Ջորջ Վաշինգտոն Քարվեր

Ջորջ Վաշինգտոն Քարվեր (անգլ.՝ George Washington Carver, մոտ հունվարի 1, 1864(1864-01-01), Diamond, Նյուտոն շրջան, Միսսուրի, ԱՄՆ և ԱՄՆ - հունվարի 5, 1943(1943-01-05), Տակսիգի, Ալաբամա, ԱՄՆ), ամերիկացի բուսաբան, սնկաբան, քիմիկոս, մանկավարժ, ուսուցիչ և քարոզիչ։


== Կենսագրություն ==
Ջորջ Վաշինգտոն Քարվերը ծնվել է 1864 թվականին կամ 1865 թվականի գարնանը, ստրկության մեջ։ Նրա հայրը, որը ստրուկ էր հարևան ագարակից, մահացել է դժբախտ պատահարից, դեռևս մինչև որդու ծնվելը։ Մորը, քրոջը և հենց իրեն առևանգել են ավազակները և վաճառել են Կենտուկիում։ Նրա առաջին տիրոջը՝ Մոզես Քարվերին հաջողվել է վերադարձնել միայն մանկահասակ Ջորջին, որին նա դաստիարակել է սեփական որդու պես։ Տնկիներ խնամելու իր հմտության շնորհիվ՝ Ջորջն արդեն վաղ տարիքում ձեռք է բերում «բույսերի գիտակի» համբավ։
Քարվերը կարևոր դեր է խաղացել հարավային գյուղատնտեսական մի շարք մշակաբույսերի օգտագործման նոր ձևերի զարգացման գործում, ինչպիսիք են գետնանուշը, քաղցր կարտոֆիլը և սոյան։ Բացի դրանից՝ հարավի աղքատ ագարակատերերին նա սովորեցրել է ցանքաշրջանառության և հողաբարելավման մեթոդները։ Քարվերը հայտնի է դարձել որպես գետնանուշ մարդ (անգլ.՝ Peanut Man):
1896 թվականին Բուքեր Վաշինգտոնը (1856-1915), որը ականավոր մանկավարժ և սևամորթների կրթության համար պայքարող առաջամարտիկ է եղել, հրավիրել է Քարվերին գլխավորելու Տասկիգի ինստիտուտի գյուղատնտեսական բաժինը, որտեղ նա դասավանդել է 47 տարի՝ ընդհուպ մինչև իր մահը։ 1915-1926 թվականներին ինտենսիվորեն զբաղվել է զանազան մշակաբույսերի բերքատվության փորձերով։ Այսպես, Ալաբամա նահանգի քաղաքի բնակիչներին, որոնք մահանում էին սովից (սկզբում բամբակենին էր քայքայել նրանց հողերը, և հետո իրենք էին տուժել երկարաքիթ բզեզների ներխուժումներից), նա առաջարկել է բամբակենու փոխարեն գետնանուշ աճեցնել, որի հիման վրա մշակել էր 105 բաղադրատոմս։ Նա հորինել է քաղցր կարտոֆիլի վերամշակման եղանակներ, ներառյալ ալյուրը, շաքարը, օսլան, կոնֆետները, ներկը, թանաքը և շինարարական որոշ նյութեր։ Համարվում է, որ Ջորջ Վաշինգտոն Քարվերի գործունեությունը դարձել է այն բանի ապացույցը, որ Ամերիկան հնարավորությունների երկիր էր բոլոր մարդկանց համար։
Քարվերը մահացել է 1943 թվականի հունվարի 5-ին։


== Գիտական գործունեություն ==
Ջորջ Վաշինգտոն Քարվերը մասնագիտացել է սնկաբանության ոլորտում։


== Մշակույթում ==
Ջորջ Վաշինգտոն Քարվերին է նվիրված «Ամերիկացի հայրիկը» մուլտիպլիկացիոն սերիալի մի դրվագ (2-րդ եթերաշրջան, 13-րդ սերիա), որտեղ նա ներկայացվել է «բացի գետնանուշի յուղից գետնանուշ օգտագործելու ավելի քան 300 եղանակի» գյուտարար։
Նրա անունը հիշատակվում է «Կլինիկա» սերիալում (7-րդ եթերաշրջան, 4-րդ սերիա), երբ Թյորկը փորձում էր ապացուցել Կարլին, որ ինքը գիտի իր արմատները։
Նա նաև հիշատակվել է «Մեծ պայթյունի տեսությունը» սերիալում (6-րդ եթերաշրջան, 17-րդ սերիա), «Զվարճալի դրոշներ» հաղորդման մեջ։


== Հիշատակ ==
1943 թվականի հուլիսի 14-ին Ջորջ Վաշինգտոն Քարվերի պատվին բացվել է ազգային հուշաձան, որը դարձել է առաջին ազգային հուշարձանը՝ նվիրված ոչ նախագահի և այն էլ սևամորթ մարդու։
1948 թվականին ԱՄՆ-ում նրա պատվին թողարկվել է փոստային նամականիշ։
1970 թվականին Միջազգային աստղագիտական միությունը Ջորջ Վաշինգտոն Քարվերի անունով է կոչել Լուսնի հակառակ կողմում գտնվող խառնարանը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
DNB, Katalog der Deutschen Nationalbibliothek: Ջորջ Վաշինգտոն Քարվեր(գերմ.)
Ջորջ Վաշինգտոն Քարվեր. քիմիկոս, ուսուցիչ, սնկաբան(անգլ.)
Վաղ տարիներ(անգլ.)
Ջորջ Վաշինգտոն Քարվեր(անգլ.)
Գիտնականի ճակատագիրն Ամերիկայում Archived 2016-03-04 at the Wayback Machine.