Գրիշ Դավթյան

Գրիշ Դավթյան (սեպտեմբերի 15, 1935(1935-09-15), Նոր Ջուղա, մարզ 5, Սպահան, Իրան), հայ բանաստեղծ, թարգմանիչ։


== Կենսագրություն ==
Գրիշ Դավթյանը ծնվել է Նոր Ջուղայում։ Տարրական և միջնակարգ կրթությունը ստացել է ծննդավայրում։ Պաշտոնավարել է Նոր Ջուղայի հայոց ազգային դպրոցներում. միաժամանակ վարել է Իրանահնդկաստանի Հայոց Թեմի դիվանապետի պաշտոնը 1957-1959 թթ։ Բարձրագույն կրթությունը ստացել է Մեծ Բրիտանիայում. սովորել է Վուլիչ Պոլիտեխնիկում, Լոնդոն. վկայվել է տնտեսագիտության դիպլոմով։ Ապա ընդունվել և սովորել է Լոնդոնի համալսարանի Արևելյան և Աֆրիկական ուսումնքների դպրոցում, միջարևելյան պատմություն, ավարտելով վկայվել է Արվեստի մագիստրոսի վկայականով (1969)։ Սովորել և ավարտել է Թեհրանի համալսարանի ճարտարարվեստական և գործարարական վարչարարության դասընթացը 1972-1974 թթ.։
1964-1965 թթ. եղել է Արեգակ ամսագրի հիմնադիր խմբագիրը Լոնդոնում։ 1968 թ. ամուսնացել և ունեցել է երկու զավակներ։ Աշխատել է միջազգային առևտրի ասպարեզում։
1969-1986 թթ. Իրանում աշխատել է Մարուբենի Իրան ընկերությունում, Թեհրանում, տեքստիլային հում նյութի, մանրաթելերի, թելերի, հյուսվածքեղենի ներածությամբ, Ճապոնիայից, Հարավային Կորեայից, Թայվանից, Իտալիայից, Իսպանիայից։ Ապա 1988-1999 թթ. աշխատել է Մարուբենի Ամերիկա Կորպորեյշոնում, Լոս Անջելես, Կալիֆոռնիա, տեկստիլային հյուսվածքեղենի առեվտուրի ասպարեզում, հիմնականում ներածելով Ճապոնիայից և Հարավային Կորեայից։
1978 թ. ընտրվել է Թեհրանի Հայոց թեմական խորհրդի անդամ, առաջին քարտուղար։ Տարիներ անդամակցել է պատգամավորական ժողովին։ 1980-1985 թթ. վարել է Թեհրանի «Ալիք» օրաթերթի շաբաթական գրական էջը։ Անդամակցել է Իրանահայ գրողների միությանը 1970-1986 թթ. 1970-1980 փոխնախագահ, 1980-1986 նախագահ։ Անդամակցում է Կալիֆոռնիայի Հայ Գրողների միությանը. եղել է միության փոխնախագահ 2003-2005, ապա նախագահ մինչև 2012 թ։ Անձամբ հրաժարվել է նախագահությունից և վարչության անդամակցությունից, որպեսզի մնացյալ անդամները առիթ ունենան նման պաշտոնավարության։
2002 թ. անձնական նախաձեռնությամբ դիմել է Հայաստանի Հանրապետության Գլխավոր հյուպատոս պարոն Վալերի Մկրտումյանին, հյուպատոսության անվան տակ սկզբնավորելու Կալիֆորնիայի Հայ գրողների միության կազմակերպումը, ապա ղեկավարել է այդ նպատակով նշանակված հանձնախումբը, որը մշակել է միության ծրագիր-կանոնադրությունը, հրավիրել հիմնադիր ժողովը 2003թ։
1987 թ. հաստատվել է Գլենդել քաղաքում, Կալիֆորնիա, ԱՄՆ։ 1997-2001 թթ. վարել է Ասպարեզ օրաթերթի գրական էջը։ 1998-2003 թթ. նախաձեռնել և վարել է Գրական Ասպարեզ ամսական հանդիպումները Գլենդելի հանրային գրադարանում, որ միացվել է նոր հիմնադրված Կալիֆորնիայի հայ գրողների միությանը։ 1999-2005 թթ. ընդհատումներով վարել է Գրական եթեր հեռուստաժամը՝ Հորիզոն հայկական հեռուստածրագրով։ 2001-2008 թթ. նախաձեռնել ու վարել է համացանցային Կռունկ հակական լրատվացանցի անգլերեն բանաստեղծության կայքէջը՝ [1], [2]: Հիմնադրել և խմբագրել է Կալիֆորնիայի Հայ գրողների միության օրգան «Բառուբան» եռամսագիրը, մեկենասությամբ բանաստեղծ Նատելլա Լալաբեկյանը։


== Ստեղծագործություններ ==
Գրում է բանաստեղծություններ, գրախոսություններ և գրական ակնարկներ։
Հրատարակել է․

«Ծլվլոց» մանկական բանաստեղծությունների ժողովածու, Թեհրան 1964 թ, Մոդերն տպարան։
«Կաթիլ ծով» բանաստեղծությունների հատորըի ժողովածու, Թեհրան 1982 թ, Ալիք տպարան։
«Ծլվլոց» մանկական բանաստեղծությունների ժողովածու, բ տպագրություն, Թեհրան 1982 թ, Ալիք տպարան։
«Ափունքից ափունք» բանաստեղծությունների ժողովածու, Երևան, 2003 թ։
"The Americal Pulse"English poems, 2004 թ, Publish America LLLP, Baltimor, USA․
«Աշխարհքով մեկ եմ եղել» բանաստեղծությունների ժողովածու, 2012 թ, Երևան, Անտարես։
«Ծլվլոց» մանկական բանաստեղծությունների ժողովածու, «Կարդա և գույնիր» ձևավորմամբ, տպ, 2014 թ, Երևան, Անտարես։
«Օրավուր» բանաստեղծությունների ժողովածու, 2015 թ Երևան, Ասողիկ։
«Նորջուղայական» բանաստեղծությունների ժողովածու, 2017 թ Երևան, Անտարես։
«Անձրեվ է գալիս» բանաստեղծությունների ժողովածու, 2018 թ Երևան, Անտարես։
«Ամերիկյան թրթիռներ» բանաստեղծությունների ժողովածու, 2018 թ Երևան, Անտարես։
«Շեր ու շահիր» բանաստեղծությունների ժողովածու, 2019 թ Երևան, Անտարես։
«Արեվ ու լուսին» մանկական բանաստեղծությունների ժողովածու, Երևան, Անտարես հրատարակչություն 2020թ։
«Կանաչ կարմիր» մանկական բանաստեղծությունների ժողովածու, Երևան, Անտարես հրատարակչություն 2020թ։
"SPARKS OF WORDS" English poems, published by Resource Publications, Eugene, Oregon, USA, 2020.
«Բառերի լույսը» բանաստեղծությունների ժողովածու, Երևան, Անտարես հրատարակչություն 2020թ։։


== Մրցանակներ ==
Նրա «Աստվածապաշտություն» խորագրով բանաստեղծության հեղինակային անգլերեն տարբերակի մասնակցությամբ, Իտալիայի Միլանո քաղաքի ամենամյա միջազգային գրական-գեղարվեստական մրցույթին, առաջնություն է շահել, որի թեմայով, նույն մրցույթում գեղանկարչության առաջնություն շահած գեղանկարչի կերտած գեղանկարով, և հիշյալ բանաստեղծության մի քառյակով, հիշյալ քաղաքապետարանը հրատարակել է բացիկներ. Միլանո, Իտալիա, 2002։
Հայաստանի մշակութային զարգացման բարեգործական հիմնադրամի՝ հայ գրականության զարգացման և տարածման ասպարեզում ունեցած զգալի ծառայությունների և Հայաստանի գրողների միության 70-ամյակի կապակցությամբ պարգևատրվել է մշակույթի զարգացման բարեգործական հիմնադրամի Ոսկե մեդալով. Ծաղկաձոր, 2004 թ։
Հայերեն այբուբենի ստեղծման 1600ամյակի առիթով, ստացել է Հայաստանյայց Առաքելական Եկեղեցվո Արևմտյան Թեմի գնահատության վկայագիրը. Բուրբանկ, Կալիֆորնիա, 2005 թ։
Հայաստանի Գրողների միության շքանշան. Ստեփանակերտ, 2007։
Հայաստանի Հայոց փիլիսոփայական ակադեմիայի Դավիթ Անհաղթի Ոսկե շքանշան. Գլենդել, Կալիֆորնիա, 2007 թ։
Ամենայն Հայոց կաթողիկոսության Սբ Սահակ Սբ Մեսրոպ շքանշան, ձեռամբ Հյուսիսային Ամերիկայի Արևմտյան թեմի առաջնորդ Հովնան արքեպիսկոպոս Տերտերյանի, Գլենդել, Կալիֆորնիա, 2014.07.27 թ։


== Գրականություն ==
«Իրանահայ արդի գրողներ», առաջին հատոր, էջ 507, Տպարան «Մոդեռն», Թեհրան, 1964։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ԳՐԻՇ ԴԱՎԹՅԱՆ | Հայերենի ուղղագրության հարցը
Welcome to Groong the Armenian News Network
Թարգմանիչները / Գրիշ Դավթյան
Horizon Live with Grish Davtian 01.31.17