Պետրոսի պատանեկությունը

«Պետրոսի երիտասարդությունը» (ռուս.՝ «Юность Петра»), խորհրդային երկսերիանոց գեղարվեստական ֆիլմ, պատմական դիլոգիայի առաջին մասը, որը նկարահանվել է 1980 թվականին ռեժիսոր Սերգեյ Գերասիմովի կողմից խորհրդային գրող Ալեքսեյ Տոլստոյի «Պետրոս I»  (1945) պատմական վեպի հիման վրա։ Վարձույթում ֆիլմը դիտել է 23,5 մլն հանդիսատես (1981, 14-րդ տեղ)։


== Սյուժե ==
Ֆիլմը պատմում է Պետրոս I-ի պատանեկության, նրա բնավորության կայացման և մոտ շրջապատի մասին։ Թագավորը վճռականորեն հրաժարվում է մի շարք նահապետական արժեքներից և ձգտում է ամենակրթվածների շարքը դուրս բերել այն երկիրը, որին սիրում է և նվիրված է պատանեկան ավյունով։


== Դերերում ==
Դմիտրի Զոլոտուխին – Պետրոս I
Տամարա Մակարովա – Նատալյա Կիրիլովնա, Պետրոսի մայրը
Ալեքսեյ Եմելյանով – Իվան V
Նատալյա Բոնդարչուկ – արքայադուստր Սոֆյա
Նիկոլայ Երյոմենկո կրտսեր – Մենշիկով
Օլեգ Ստրիժենով – իշխան Վասիլի Վասիլևիչ Գոլիցին
Վադիմ Սպիրիդոնով – Ֆեոդոր Շակլովիտի, Ստրելեցկի վարչության ղեկավարը
Միխայիլ Նոժկին – իշխան Բորիս Ալեքսեիչ Գոլիցին
Պետեր Ռոյս – Ֆրանց Լեֆորտ
Ուլրիկ Կունցե – Աննա Մոնս
Իոահիմ Տոմաշևսկի – Յոհան Մոնս
Էդուարդ Բոչարով – վաճառական Իվան Արտեմիչ Բրովկին
Լյուբով Պոլեխինա – Սանկա Բրովկինա
Լյուբով Գերմանովա – Եվդոկիա Լոպուխինա
Անատոլի Բարանցև – Նիկիտա Զոտով
Միխայիլ Զիմին – իշխան Ռոման Բորիսովիչ Բույնոսով 
Բորիս Բաչուրին – Վասիլի Վոլկով
Ռոման Ֆիլիպով – իշխան-կեսար Ֆեոդոր Յուրևիչ Ռոմոդանովսկի
Յուրի Մորոզ – Ալյոշա Բրովկին
Ալեքսանդր Բելյավսկի – Լև Կիրիլովիչ Նարիշկին
Վիկտոր Շուլգին – պատրիարք Իոակիմ
Նիկոլայ Գրինկո – ծեր Նեկտարի
Ռոման Խոմյատով – Գոլովին
Հելմուտ Շրայբեր – Պատրիկ Գորդոն
Բոդո Վոլֆ – Քյոնիգսեկ
Ալեքսանդրա Մատվեևա – իշխանուհի Բույնոսովա
Մարինա Լևտովա – Օլգա Բույնոսովա
Եկատերինա Վասիլևա – Անտոնիդա Բույնոսովա
Մ. Բուրդենկովա – Նատալյա Բույնոսովա
Լեոնիդ Ռեուտով – ստրելեց Նիկիտա Գլադկի
Վլադիմիր Մարենկով – ստրելեց Օվսեյ Ռժև
Բորիս Խմելնիցկի – ստրելեց Կուզմա Չյոռմնի
Գենադի Ֆրոլով – Արտամոն Բրովկին
Իվան Լապիկով – դարբին Ժեմով 
Պյոտր Գլեբով – գնչու 
Վիտալի Մատվեև – Հուդա
Մուզա Կրեպկոգորսկայա – Վորոբյիխա 
Եվգենի Բաղդասարով – ցելովալնիկ
Սերգեյ Շպակովսկի – Անդրեյ Անդրեևիչ Վինիուս 
Լիդիա Ֆեդոսեևա-Շուկշինա – խնամախոս
Լեոնիդ Զվերինցև – Միխայիլ Տիրտով 
Ալեքսեյ Միրոնով – Ստրեշնյով
Վլադիմիր Կաշպուր – Օվդոկիմ 
Մարինա Գոլուբ – Վերկա
Յուրի Չեռնով – խենթ
Մայա Բուլգակովա – Բրովկինա
Աննա Նազարևվա – Սանկա Բրովկինան մանկության տարիներին
Դմիտրի Օռլովսկի – Արտամոն Սերգեևիչ Մատվեև
Միխայիլ Գլուզսկի – իշխան Տրոեկուրով, Պետրոսի դեսպանը Սոֆիայում (լուսագրերում նշված չէ)
Մանեֆա Սոբոլևսկայա – կին ամբոխից (լուսագրերում նշված չէ)
Վիկտոր Լազարև – ծեր ստրելեց (լուսագրերում նշված չէ)
Օլեգ Ֆեոդորով – միաբան (լուսագրերում նշվծ չէ)
Մարգարիտա Ժարովա – էպիզոդ
Արտյոմ Կարապետյան – կադրից դուրս թարգմանություն


== Նկարահանող խումբ ==
Սցենարի հեղինակ՝ Սերգեյ Գերասիմով, Յուրի Քավթարաձեի հետ
Ռեժիսոր՝ Սերգեյ Գերասիմով
Օպերատոր՝ Սերգեյ Ֆիլիպով (Խ․ Խարդտի հետ)
Բեմադրող նկարիչներ՝ Բորիս Դուլենկով, Ալեքսանդր Պոպով (Ի. Կելլերի հետ համատեղ)
Կոստյումների նկարիչներ՝ Էլեոնորա Մակլակով, Նատալյա Մարվեյ (Գ․ Շմիդտի հետ համատեղ)
Կոմպոզիտոր՝ Վլադիմիր Մարտինով
Հնչյունային ռեժիսոր՝ Վալենտին Խլոբինին
Ֆիլմի տնօրեն՝ Արկադի Կուշլյանսկի


== Մրցանակներ ==
1981 - 14-րդ համամիութենական կինոփառատոն (Վիլնյուս)՝ գեղարվեստական ֆիլմերի բաժնում. հատուկ մրցանակ պատմահայրենասիրական թեմայի մարմնավորման մասշտաբայնության համար ռեժիսոր Սերգեյ Գերասիմովին՝ «Պետրոսի պատանեկությունը» և «Փառավոր գործերի սկզբում» ֆիլմերի համար
Դմիտրի Զոլոտուխինը ճանաչվել է 1981 թվականի լավագույն դերասան «Սովետսկի Էկրան» ամսագրի հարցման համաձայն։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Павленюк, Ю. Фильмы «Юность Петра» и «В начале славных дел» // Советский экран : журнал. — 1981. — № 21.
Жиркина, Е.։ «Дмитрий Золотухин и его петровская эпоха в кино»։ Наш фильм.ru (ռուսերեն)։ Արխիվացված է օրիգինալից 2014-05-17-ին։ Վերցված է 2014-05-15  
Лифшиц, Ю. Он был оптимистом и верил в людей // Аргументы и факты (Челябинск) : газета. — 2001. — 26 Սեպտեմբերի.


== Արտաքին հղումներ ==
«Юность Петра» на сайте «Энциклопедия отечественного кино»
Пётр Великий в зеркале киноэкрана
«Юность Петра»
Старое доброе кино, 29.11.2006.