Փայտփորիկի գլուխը չի ցավում

«Փայտփորիկի գլուխը չի ցավում» (ռուս.՝ «Не болит голова у дятла»), խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ, որը բեմադրել է ռեժիսոր Դինարա Ասանովան «Լենֆիլմ» կինոստուդիայում 1974 թվականին։
Ֆիլմում իր առաջին դերն է կատարել Ելենա Ցիպլակովան, որը հետագայում դարձել է հայտնի դերասանուհի և կինոռեժիսոր։ Կինոնկարը նաև առաջինն է ԽՍՀՄ-ում, որի նկարահանումների ժամանակ օգտագործվել է կինոժապավենի լրացուցիչ չափաքանակային լուսարձակման տեխնոլոգիան՝ պատկերի գույնը կառավարելու համար։
Ֆիլմի պրեմիերան ԽՍՀՄ-ում տեղի է ունեցել 1975 թվականի նոյեմբերի 5-ին։


== Սյուժե ==
7-րդ դասարանի աշակերտ Սևա Մուխինը (Մուխա (Ճանճ) մականունով) տարված է երաժշտությամբ և սովորում է նվագել հարվածային գործիքներ։ Նա ակնածանքով է նայում տեղի ակումբում ջազային համույթի փորձին և ցանկանում է նույնպես նվագել խմբում։ Բայց մինչ այդ երաժշտության համար նրա վրա բարկանում են և՛ իր ավագ եղբայրը, որը  բասկետբոլիստ է և իրենց քաղաքի հայտնի անձանցից), և՛ հարևանը՝ վարսավիր «Ստական Ստականիչը», որը Սևայի բացակայության ժամանակ փորձում է նրա թմբուկները հանձնել որպես մետաղի ջարդոն։
Սեւան սիրում է իր համադասարանցուն՝ գեղեցկուհի Իրինա Ֆեոդորովային։ Նրանք լավ ընկերներ են, սակայն նրանց հարաբերությունները չի կարելի համարել իդեալական, քանի որ նրանք հաճախ վիճում են, ապա հաշտվում։ Բացի այդ, Սևան խանդում է Իրային ինչ-որ Վալերկայի հանդեպ, որի մասին աղջիկն ասում է, որ նա ամեն ինչ գիտի, նույնիսկ գիտի՝ «որտեղ են մորեխի ականջները»։
Ամառային արձակուրդի ժամանակ Սևան կարողանում է համախոհներ հավաքել և երաժշտական խումբ ստեղծել։ Հետո նա մեկնում է ամառային ճամբար։ Մինչդեռ Իրան գնում է իրենց համադասարանցի Բուլկինի («Բատոն») մոտ և ասում է, որ հեռանում է քաղաքից, քանի որ իր զինվորական հորը տեղափոխում են Մուրմանսկ։ Իրան այդ մասին գրում է Մուխային ուղղված նամակում, վերջինս ոտքով գնում է քաղաքի երկաթուղային կայարան և վազում գնացքի հետևից, որով հեռանում է Իրան։


== Դերերում ==
Սաշա Ժեզլյաև – Սևա Մուխին (Մուխա)
Լենա Ցիպլակովա – Իրա Ֆեոդորովա
Սաշա Բոգդանով – Լյովա Բուլկին (Բատոն)
Իրա Օբոլսկայա – Կապա Տարարուխինա
Դենիս Կոզլով – Միշա
Անդրեյ Նիկիտին – Գավրիլա
Յուլյա Շիշկինա – Դաշա
Եկատերինա Վասիլևա – Տատյանա Պետրովնա, ուսուցիչ, Մուխայի դասղեկը
Նիկոլայ Գրինկո – Մուխայի հայրը (դերը հնչյունավորել է Իգոր Եֆիմովը)
Տատյանա Վոլկովա – Մուխայի տատը
Պավել Ռոստովսկի – Անդրեյ Մուխին
Միխայիլ Սվետին – Ստեպան Ստեպանովիչ, Ստական Ստականիչ (դերը հնչյունավորել է Ալեքսեյ Կոժևնիկովը)
Վլադիմիր Վասիլկով – հարվածային գործիքներ նվագող
Ռոստիսլավ Չեվիչելով – ֆլեյտահար
Անատոլի Կովալենկո – ֆլեյտահար
Բորիս Լեբեդինսկի – կիթառահար
Էդուարդ Լևկովիչ – կիթառահար


== Նկարահանող խումբ ==
Սցենարի հեղինակ՝ Յուրի Կլեպիկով
Բեմադրող ռեժիսոր՝ Դինարա Ասանովա
Բեմադրող օպերատոր՝ Դմիտրի Դոլինին
Բեմադրող նկարիչ՝ Վլադիմիր Սվետոզարով
Կոմպոզիտոր՝ Եվգենի Կռիլատով
Հնչյունային օպերատոր՝ Բորիս Անդրեև
Ռեժիսոր՝ Լյուդմիլա Կրիվիցկայա


== Պարգևներ ==
Լենինգրադի ստեղծագործական երիտասարդության II ստուգատեսի մեդալը և դափնեկրի դիպլոմ Դ. Ասանովային (1976)
Լենինգրադի ստեղծագործական երիտասարդության III ստուգատեսի դափնեկրի կոչում Վ. Սվետոզարովին (1978)


== Արձագանքներ ==

— Դմիտրի Սավելև, «Сеанс» հանդես
Ֆիլմի անվանումը արտացոլում է այն հայտնի փաստը, որ փայտփորիկներն իսկապես գլխացավից չեն տառապում, թեև օրական 12 հազար անգամ հարվածում են փայտին։ Փայտփորիկի գլուխը չցավելու պատճառի հայտնաբերման համար Կալիֆոռնիայի համալսարանից ամերիկացի գիտնականներ Իվան Շվաբը և Ֆիլիպ Մեյուն 2006 թվականին ստացել են Շնոբելյան մրցանակ. պարզվել է, որ դա տեղի է ունենում փայտփորիկների գանգի հատուկ կառուցվածքի շնորհիվ, որի ոսկորներն ունեն ծակոտկեն կառուցվածք, և ուղեղը պաշտպանում են հարվածների ժամանակ ցնցումից։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
М. М. Щедринский Дополнительная дозированная засветка как техническое и художественное средство(ռուս.) // «Техника кино и телевидения» : журнал. — 1978. — № 3. — С. 25—29. — ISSN 0040-2249.


== Արտաքին հղումներ ==
Данные о фильме в каталоге «Ленфильма»
Аркус Л.։ «Не болит голова у дятла» (ռուսերեն)։ Проект журнала «Сеанс»։ Վերցված է 2020-05-02