Ուլրիխ Ցազիուս

Ուլրիխ Ցազիուս կամ Ցեզիուս (Ulrich Zäsy կամ Zase, լատինացված տարբերակով՝ Huldrichus Zasius. 1461[…], Կոնստանց, Բոհեմիայի թագավորություն, Չեխական թագի հողեր, Սրբազան Հռոմեական կայսրություն - նոյեմբերի 24, 1535(1535-11-24), Ֆրայբուրգ իմ Բրայսգաու, Բադեն-Վյուրթեմբերգ), գերմանա-շվեյցարական օրենսգետ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1461 թվականին գերմանական Կոնստանց քաղաքում։ 20 տարեկանում սկիզբ դնելով իր գիտական գործունեությանը՝ որպես իր ազգանուն գործածության մեջ է դրել Ցազիուս լատինացված անվանաձևը։ Բրայսգաուի Ֆրայբուրգում աշխատել է նախ՝ որպես նոտար, սինդիկ, այնուհետև՝ իբրև տեղի համալսարանի իրավագիտության պրոֆեսոր։ Լինելով խոր ու բազմակողմանի գիտելիքների տեր անձնավորություն՝ նա պատվավոր տեղ է զբաղեցրել իրավունքի լավագույն գիտակների շարքում։ Գերմանիայի տարբեր ծայրերից նրան են դիմել խնդրահարույց հարցերով՝ իբրև մի պատկառելի պատգամախոսի։ Մասնագիտական գիտելիքների հետ մեկտեղ նա հիանալի տիրապետել է ճարտասանական հմտությունների և կարողացել է կենդանություն հաղորդել մինչև անգամ չոր համարվող թեմաներին։ Պատահական չէ, որ նրա դասախոսություններին հաճախել են բազմաթիվ ունկնդիրներ, նույնիսկ ոչ իրավագիտական բաժինների ուսանողներ։ Նրա դասախոսությունները հաճույքով ունկնդրել են նաև հետագայում անվանի աստվածաբան դարձած Յոհաննես Էկը, Ժիլբեր Կուզենը...
Իրատեսական (ռեալիստական) իրավաբանական գաղափարը Ցազիուսն առանձնակի արդյունավետությամբ է կիրառել Ֆրայբուրգի մունիցիպալ իրավունքի ( Stadtrecht ) մասին գրած աշխատության մեջ, որն ավարտել ու հրատարակել է 1520 թվականին։
1550 թվականին Լիոնում հրատարակվել է Ուլրիխ Ցազիուսի աշխատությունների վեցհատորյակը։
Նա ընկերական հարաբերություններ է պահպանել իր նշանավոր ժամանակակիցներից շատերի, այդ թվում՝ Էրազմ Ռոտերդամցու, Վիլլիբալդ Պիրկհայմերի (գերմ.՝ Willibald Pirckheimer) հետ։ Ենթադրվում է, որ նկարիչ Արչիմբոլդոն հենց նրան է պատկերել 1566 թվականին իր ստեղծած «Իրավաբանը» աշխատանքում։


== Հիշատակ ==
Ուլրիխ Ցազիուսի անունը կրող մեկական փողոց կա Գերմանիայի Ֆրայբուրգ և Կոնստանց քաղաքներում։


== Երկեր ==
Enarratio in titulum Institutionum de actionibus։ 1548 
In primam Digestorum partem paratitla 
Enarrationes in titulum de verborum obligationibus 
In usus feudorum epitome 
In sequentes FF. Veteris titulos lecturae 
Enarrationes in titulum FF. Si cert. petatur 
In aliquot Digestorum titulos enarrationes 
In sequentes Digestorum titulos enarrationes 
In titulum FF. de re iudicata lectura 
In celeberrimos aliquot titulos FF. enarrationes 


== Պատկերասրահ ==

		


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Karl Heinz Burmeister։ Ulrich Zasius (1461–1535). Humanist und Jurist. In։ Paul Gerhard Schmidt (Hrsg.)։ Humanismus im deutschen Südwesten. Biographische Profile. Thorbecke, Sigmaringen 2000, ISBN 3-7995-4166-7, S. 105–123
Guido Kisch։ Zasius und Reuchlin. Eine rechtsgeschichtlich vergleichende Studie zum Toleranzproblem. (Pforzheimer Reuchlinschriften, Im Auftrag der Stadt Pforzheim, Bad. I). Konstanz 1961
Erik Wolf։ Große Rechtsdenker. 4. Auflage, Tübingen 1963
Steven Rowan։ Ulrich Zasius. A Jurist in the German Renaissance, 1461–1535. Frankfurt 1987
Klaus-Peter Schroeder։ Ulrich Zasius (1461-1535) – Ein deutscher Rechtsgelehrter im Zeitalter des Humanismus, in։ Juristische Schulung 1995, S. 97–102
https://web.archive.org/web/20070630042327/http://www.bautz.de/bbkl/z/zasius.shtml
Roderich von Stintzing։ Ulrich Zasius. Ein Beitrag zur Geschichte der Rechtswissenschaft im Zeitalter der Reformation. Basel 1857


== Արտաքին հղումներ ==
www.rzuser.uni-heidelberg.de
http://www.geocities.com/legalhistory/Zasius/
Udalrici Zasii iureconsulti et oratoris clarissimi in M. T. Ciceronis Rhetoricam ad Herennium Enarratio, 1537, E-Book der Universitätsbibliothek Wien (eBooks on Demand)
«Цазий, Ульрих»։ Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարան: 86 հատոր (82 հատոր և 4 լրացուցիչ հատորներ)։ Սանկտ Պետերբուրգ։ 1890–1907