Ալեքսեյ Սմերտին

Ալեքսեյ Գենադևիչ Սմերտին (ռուս.՝ Алексе́й Генна́дьевич Сме́ртин, մայիսի 1, 1975(1975-05-01), Բարնաուլ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), ռուս նախկին ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։ Հանդես է եկել Ռուսաստանի ազգային հավաքականում, 2004-2005 թվականներին եղել է թիմի ավագը։ 2009 թվականին հայտարարել է ֆուտբոլային կարիերան ավարտելու մասին։ 2009 թվականից մինչև 2011 թվականը եղել է Ալթայի երկրամասային օրենսդիր ժողովի հինգերորդ գումարման պատգամավոր։


== Կենսագրություն ==
Ալեքսեյ Սմերտինը ծնվել է 1975 թվականի սեպտեմբերի 1-ին Բարնաուլում։ Հայրը՝ Գենադի Իվանովիչ Սմերտինը, եղել է տեղի «Դինամո» ակումբի խաղացող, իսկ հետագայում երկար ժամանակ աշխատել է շարժիչների գործարանում, մահացել է 2016 թվականի մարտի 4-ին։ Մայրը՝ Անտոնինա Վասիլևնան է։ Ունի նաև եղբայր՝ Եվգենի Սմերտինը, որը նույնպես եղել է պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ։ Մանկության տարիներից Ալեքսեյ Սմերտինն զբաղվել է ֆուտբոլով հոր ղեկավարությամբ։ Գենադի Սմերտինը ցանկացել է, որ որդին ոչ թե աշխատի գործարանում ու ստանա ցածր աշխատավարձ, այլ դառնա պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ՝ լավ աշխատավարձով։ Ալեքսեյ Սմերտինի առաջին ակումբը եղել է «Պոլիմերը», սակայն շուտով նա տեղափոխվել է Բարնաուլի «Դինամո», որ հանդես էր գալիս Ֆուտբոլի պրոֆեսիոնալ լիգայի Առաջին դիվիզիոնում։

«Դինամոյի» մարզիչ Վիկտոր Վոլինկինը վստահում էր երիտասարդ ֆուտբոլիստներին, և Ալեքսեյ Սմերտինն սկսել է դաշտ դուրս գալ մեկնարկային կազմում։ Վերջինս խաղացել է հարձակվող կիսապաշտպանի դիրքում։ Նոր ակումբի կազմում անցկացրած երկրորդ խաղում՝ Չիտայի «Լոկոմոտիվ» ակումբի հետ հանդիպման ժամանակ, Ամերտինն աչքի է ընկել գոլով։ Դինամոյի կազմում անցկացրած երկու տարվա ընթացքում նա մասնակցել է 42 խաղի ու խփել 2 գոլ։ Բանակ մեկնելուց խուսափելու համար ֆուտբոլիստը տեղափոխվել է Մոսկվա, որտեղ եղբայրը, ով այդ ժամանակ խաղում էր «Դինամոյում», պայմանավորվում է իր ակումբի ղեկավարության հետ, և Ալեքսեյ Սմերտինը մի որոշ ժամանակ մարզվել է ակումբի երկրորդ կազմի հետ։ Սակայն վերջինս շուտով հասկացել է, որ երկրորդ կազմի մարզիչ Ադամաս Գոլոդեցը ծրագրեր չի կազմում իր վերաբերյալ։ Այդ ժամանակ նա առաջարկ է ստացել տեղափոխվել Լենինսկ-Կուզնեցկիի «Զարյա» ակումբ և պայմանագիր կնքելուց հետո լուծել բանակի հետ կապված հարցերը։ 1993 թվականի մարտին Ալեքսեյ Սմերտինը դարձել է «Զարյա» ակումբի խաղացող, որը հանդես էր գալիս առաջին լիգայում։
Նոր ակումբի կազմում իր նորամուտն Ալեքսեյ Սմերտինը նշել է 1994 թվականի ապրիլի 3-ին կայացած «Դրոժբա» ակումբի դեմ խաղում։
2000 թվականին Ալեքսեյ Սմերտինը տեղափոխվել է ֆրանսիական «Բորդո»։ 2003 թվականին 3,45 միլիոն ֆունտուվ ֆուտբոլիստին գնել է «Չելսին», սակայն երեք տարիներից երկուսը նա վարձավճարով անցկացրել է «Պորտսմութ» և «Չարլտոն Ատլետիկ» ակումբներում։ 2004 թվականի սեպտեմբերի 29-ին Չեմպիոնների լիգայի շրջանակներում անցկացված «Չելսի»–«Պորտու» խաղում Ալեքսեյ Սմերտինը խփել է իր առաջին գոլը «Չելսիի» կազմում։
2006 թվականին տեղափոխվել է Մոսկվայի «Դինամո», սակայն մեկ մրցաշրջան խաղալուց հետո կրկին մեկնել է Անգլիա՝ մինչև 2008 թվականի օգոստոսը խաղալով «Ֆուլհեմ» ակումբում։
Ալեքսեյ Սմերտինը Ռուսաստանի հավաքականի կազմում անցկացրել է 55 հանդիպում, 2004-2005 թվականներին եղեղլ է հավաքականի թիմի ավագը։ Մասնակցել է 2002 թվականի աշխարհի առաջնությանն ու 2004 թվականի Եվրոպայի առաջնությանը։
2010 թվականին Ալեքսեյ Սմերտինն սկսել է հանդես գալ լողափի ֆուտբոլի՝ նոր տեղծված «Լոկոմոտիվ» (Մոսկվա) ակումբում, որի կազմում հաղթել է Ռուսաստանի 2010 և 2011 թվականների առաջնություններում։
2010 թվականի նոյեմբերի 12-ին նշանակվել է «Լոկոմոտիվի» նախագահի խորհրդական ընտրության քաղաքականության գծով։
2011 թվականի օգոստոսի 16-ին նշանակվել է «Լոկոմոտիվի» փոխնախագահ վերլուծական աշխատանքի ու սպորտի գծով։ Սակայն չանցած մի տարի՝ 2011-2012 մրցաշրջանի ավարտին, ազատվել է այդ պաշտոնից։
2012 թվականի մայիսի 29-ին Ալեքսեյ Սմերտինը պաշտպանել է ատենախոսություն՝ ստանալով հոգեբանական գիտությունների թեկնածուի աստիճան «սոցիալական հոգեբանություն» մասնագիտությամբ։
2013 թվականի սեպտեմբերին սկսել է աշխատել Մոսկվայի «Դինամո» ակումբում որպես նախագահի խորհրդական։


== Հասարակական-քաղաքական գործունեություն ==
Ալեքսեյ Սմերտինը եղել է Բառնաուլի՝ իր անունը կրող մանկապատանեկան մարզադպրոցի հիմնադիրներից մեկը. այնտեղ անվճար ֆուտբոլով են զբաղվում 650 պատանիներ։ Նա նաև հիմնադրել է «Պատանի տաղանդներ» (ռուս.՝ «Юные дарования») բարեգործական հիմնադրամը, որը հովանավորում է պատանի ֆուտբոլիստների ու արվեստի գործիչների։
2007 թվականի սեպտեմբերի 7-ին Ալեքսեյ Սմերտինին շնորհվել է Բարնաուլի պատվավոր քաղաքացու կոչում։
2009 թվականից սովորել է Սիբիրի պետական ծառայության ակադեմիայի Այթայի մասնաճյուղում՝ ստանալով երկրորդ բարձրագույն կրթություն «Պետական ու մունիցիպալ կառավարում» մասնագիտությամբ։
2009 թվականի մարտի 1-ին ընտրվել է Ալթայի երկրամասային օրենսդիր ժողովի պատգամավոր Բառնաուլի միամանդատ շրջանից։
Ալեքսեյ Սմերտինը մեկնաբանել է Ռուսաստանի հավաքականի խաղերը և առաձնության խաղերը։ Որպես մեկնաբան՝ իր նորամուտը կատարել է 2007 թվականի սեպտեմբերի 12-ին՝ մեկնաբանելով Անգլիայի ու Ռուսաստանի հավաքականների հանդիպումը (3:0)։
2014 թվականի մայիսի 1-ին Ալեքսեյ Սմերտինն ընտրվել է Ալթայի երկրամասի ֆուտբոլի ֆեդերացիայի նախագահ։


== Ելույթների վիճակագրություն ==


=== Ակումբային ===


=== Միջազգային ===
Ընդհանուր՝ 55 խաղ / 0 գոլ, 23 հաղթանակ, 20 ոչ-ոքի, 12 պարտություն


== Ձեռքբերումներ ==


=== Թիմային ===
«Ուրալան»

Ռուսաստանի առաջնության առաջին դիվիզիոնի չեմպիոն - 1997«Լոկոմոտիվ» (Մոսկվա)

Ռուսաստանի առաջնության արծաթե մեդալակիր - 1999
Ռուսաստանի գավաթակիր - 2000«Բորդո»

Ֆրանսիական լիգայի գավաթակիր - 2002«Չելսի»

Անգլիական լիգայի գավաթակիր - 2005
Անգլիայի չեմպիոն - 2005«Լոկոմոտիվ» (լողափի ֆուտբոլ)

Մոսկվայի չեմպիոն - 2010
Ռուսաստանի չեմպիոն - 2010, 2011


=== Անհատական ===
Ռուսաստանի տարվա ֆուտբոլիստ «Спорт-Экспресс»-ի վարկածով - 1999
Ռուսաստանի տարվա ֆուտբոլիստ «Футбол» շաբաթաթերթի վարկածով - 1999


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Смертин, Алексей Геннадьевич Сибирский резидент. От Алтая до Альбиона / Э. Саляхов. — Москва: Эксмо, 2017. — 287 с. — (Легенды спорта). — 3000 экз. — ISBN 978-5-699-92881-1


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Блог на сайте РИА Новости Archived 2009-08-07 at the Wayback Machine.
Ֆուտբոլիստի էջը Ռուսաստանի ազգային հավաքականի կայքում
Профиль на сайте «Футбольные легионеры»
Ցուցանիշները soccerbase.com կայքում (անգլ.)
Газета Спорт-Экспресс от 06.07.2009. Алексей Смертин: «Карьера закончена. Страницу перевернул. А вся книга впереди.»(չաշխատող հղում)