armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Վլադիմիր Պապավա

Վլադիմիր Պապավա (վրաց.՝ ვლადიმერ პაპავა, մարտի 25, 1955(1955-03-25), Թբիլիսի, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), խորհրդային և վրացի գիտնական, Իվան Ջավախիշվիլիի անվան Թբիլիսիի պետական համալսարանի (ԹՊՀ) ռեկտոր։ Տնտեսական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, Վրաստանի Գիտությունների ազգային ակադեմիայի գործող անդամ։


== Կենսագրություն ==
1972-1977 թվականներին սովորել է Իվան Ջավախիշվիլիի անվան Թբիլիսիի պետական համալսարանի ճարտարագիտության և տնտեսագիտության ֆակուլտետում՝ տնտեսական կիբեռնետիկա մասնագիտացմամբ և ստացել տնտեսագետ-մաթեմատիկոսի որակավորում։
1979-1982 թվականներին Մոսկվայում սովորել է ԽՍՀՄ Գիտությունների ակադեմիայի Կենտրոնական տնտեսագիտա-մաթեմատիկական ինստիտուտում։
1982 թվականին դարձել է տնտեսական գիտությունների թեկնածու։
1989 թվականին դարձել է տնտեսական գիտությունների դոկտոր։
1994-2000 թվականներին զբաղեցրել է Վրաստանի էկոնոմիկայի նախարարի պաշտոնը։
1995 թվականից պրոֆեսոր է։
1997 թվականից Վրաստանի Գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամ է։
2013 թվականից Վրաստանի Գիտությունների ակադեմիայի գործող անդամ է։
Ավելի քան 200 գիտական աշխատությունների հեղինակ է։


== Մրցանակներ ==
2008 թվական - Վրաստանի Գիտությունների ազգային ակադեմիայի՝ Ֆիլիպ Գոգիաշվիլիի անվան մրցանակ «Նեկրոտնտեսություն. հետկոմունիստական կապիտալիզմի քաղաքական տնտեսությունը» աշխատության համար։
2004 թվական - Վրաստանի պետական մրցանակ գիտության և տեխնիկայի բնագավառում «Մակրոտնտեսական կարգավորման մեթոդներն ու մոդելները» աշխատանքների շարքի համար (վրացի տնտեսագետներ Գուրի Անանաշվիլիի, Կլիմենտի Աչելաշվիլիի, Յակոբ Մեսխիայի, Ավտանդիլ Սիլագաձեի և Գիորգի Ծերեթելիի հետ համատեղ)։
1987 թվական - Վրաստանի կրթության նախարարության պետական մրցանակ «Արդյունաբերական ձեռնարկությունների կազմակերպումը, պլանավորումը և կառավարումը» ղեկավարելու համար (Գեորգի Պապավի հետ համատեղ)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
https://www.tsu.ge/en/about/rector_appeal/ Archived 2015-09-14 at the Wayback Machine.
http://www.voltairenet.org/auteur122963.html?lang=ru
http://www.labyrinth.ru/content/card.asp?cardid=31918
http://gazeta.aif.ru/_/online/tbilisi/578/15_01(չաշխատող հղում)
Մարինա դե Գարսիա

Մարինա Նիկոլաևնա Աբրոսկինա դե Գարսիա (ռուս.՝ Марина Николаевна Аброськина де Гарсия, մարտի 31, 1967 - 	
հունվարի 17, 2011), մեքսիկացի խորհրդային բասկետբոլիստուհի, ԽՍՀՄ միջազգային կարգի սպորտի վարպետ։ ԽՍՀՄ ազգային հավաքականի կազմում Եվրոպայի չեմպիոն (1989) և Մեքսիկայի հավաքականի կազմում Կենտրոնական Ամերիկայի չեմպիոն (1991)։


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրություն(չաշխատող հղում)(ռուս.)
Էջը ՌՖԲ կայքում(չաշխատող հղում)(ռուս.)
ՖԻԲԱ-ում(չաշխատող հղում) (անգլ.)
Վիճակագրությունը ՖԻԲԱ-Եվրոպայի կայքում (անգլ.)
Ողբ Իկարոսի համար (նկար)

«Ողբ Իկարոսի համար» (անգլ.՝ «The Lament for Icarus»), Հերբերտ Ջեյմս Դրեյպերի վրձնին պատկանող նկար։ Այն ստեղծվել է 1898 թվականին։ Ստեղծագործության սյուժեի հիմքում ընկած է հին հունական դիցաբանության լեգենդը Իկարոսի և Դեդալոսի մասին։


== Սյուժե ==
Նկարում հեղինակը վրձնել է մահացած Իկարոսին։ Նրան շրջապատել են թվով երեք ողբացող հավերժահարսներ։ Իկարոսի վրա անցկացրած թևերը նման են դրախտի թռչնի թևերին.


== Պատմություն ==

1890-ական թվականներին Հերբերտ Ջեյմս Դրեյպերը հիմնականում ստեղծագործում էր հին հունական դիցաբանության մոտիվներով։ Նկարիչ Ֆրեդերիկ Լեյտոնը 1869 թվականին նկարեց իր ամենահայտնի նկարներից մեկը՝ «Դեդալոսն ու Իկարոսը»։ Այստեղ նա պատկերեց թռիչքի պատրաստվող Իկարոսին։ Իսկ Հերբերտ Ջեյմս Դրեյպերը իր նկարում պատկերել է նրա թռիչքի ողբերգական վախճանը։ Նկարի ստեղծման նախապատրաստական փուլում Դրեյպերը, որպեսզի նկարը լինի բացառիկ բնական, վարձում է չորս պրոֆեսիոնալ մոդելների, որպեսզի նրանք ծառայեն որպես բնորդներ։ Այդ մարդիկ էին՝ Էթել Ջարդեն (անգլ.՝ Ethel Gurden), Էթել Վարվիկ (անգլ.՝ Ethel Warwick), Ֆլորենս Բյորդ (անգլ.՝ Florence Bird) և Լուիջի դե Լուկա (անգլ.՝ Luigi di Luca):
1898 թվականին նկարը ձեռք է բերվել Լոնդոնի Գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայի ցուցահանդեսից՝ ըստ Ֆրենսիս Լեգատ Չանտրիի կտակի։ «Ողբ Իկարոսի համար» նկարը պարգևատրվել է ոսկե մեդալով 1900 թվականին Փարիզում կայացած Միջազգային ցուցահանդեսի ժամանակ։ Ներկա պահին Դրեյպերի այս ստեղծագործությունը պահպանվում և ցուցադրվում է Թեյթ բրիտանական պատկերասրահում։


== Գեղարվեստական առանձնահատկություններ ==
Տղամարդու մարմնի նկարումը, որպես էմոցիաների սուբյեկտիվ մարմնավորում, ինչը որ առկա է այս ստեղծագործության մեջ, համարվում է վիկտորյանական դարաշրջանի գեղարվեստի և քանդակագործության ավարտը։ Հերբերտ Ջեյմս Դրեյպերը օգտագործել է լուսային էֆեկտներ ջրերի վրա՝ նկարելով տաք գույներով ու երանգներով։ Իկարոսի արևից այրված մարմինը վկայում է, որ վերջինս նախքան ընկնելը, մոտ է եղել արեգակին։ Մայր մտնող արևի ճառագայթները հեռու ժայռերի հետևում, վկայում են ժամանակի արագահոս լինելու մասին։ «Ողբ Իկարոսի համար» նկարի բարոյականությունը, սենտիմենտալիզմն ու զգայականությունը ի վերջո ներկայացնում է էպիկական ձախողման մասին։


== Տե՛ս նաև ==
Իկարոս
Դեդալոս
Հունական դիցաբանություն


== Ծանոթագրություններ ==
Լադիգինո (գյուղ, Սիչովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԼադիգինոԼադիգինո (ռուս.՝ Ладыгино), գյուղ Ռուսաստանի, Սմոլենսկի մարզի Սիչովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 54 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Լաքադիվա ծով

Լաքադիվա ծով, Հնդկական օվկիանոսի ծայրամասում գտնվող ծով, Հինդուստան թերակղզու հարավարևմտյան մասի, Շրի Լանկայի, Լաքադիվյան և Մալդիվյան կղզիների միջև։ Հարավային կետը Ադդու օղակակղզի է։ Մակերեսը 786 հազար կմ2 է, միջին խորությունը՝ 1929 մետր, ամենախորը՝ 4131 մետր։ Ծովի կենտրոնական մասը արևմուտքից եզերվում է Մալդիվյան լեռնաշղթայով, հյուսիս-արևելքից՝ մայրցամաքային լանջերով։ Ափամերձ ծանծաղ ջրերը ավազի մեջ են, խորջրյա մասը՝ կրաքարային տիղմ է։ Կան բազմաթիվ կորալային խութեր։ Հնդկաստանի հիմնական արդյունաբերական շրջանն է (ձկներ, ծովախեցգետիններ, լանգուստներ)։
Հիմնական նավահանգիստներն են Տուտտուկուդին, Մանգալուրը (Հնդկաստան), Կոլոմբոն (Շրի Լանկա)։


== Սահմաններ ==
Միջազգային ջրագրական կազմակերպությունը հաստատել է Լաքադիվա ծովի սահմանի հետևյալ նկարագրությունը․

Արևմուտքում՝ գիծն անցնում է Սադաշիվգադից մինչև Հնդկաստանի արևմտյան ափի (14°48′ հս․ լ. 74°07′ ավ. ե.) Կորա Դիվխ օղակակղզի (13°42′ հս․ լ. 72°10′ ավ. ե.), իսկ հետո ներքև՝ Լաքադիվյան և Մալդիվյան կղզիների արևմտյան սահմանով․ ամենահարավային կետը Ադդու օղակակղզին է  (Մալդիվյան կղզիներ)։ 

Հարավում՝ գիծն անցնում է Ցեյլոնում (Շրի Լանկա) Դոնդրա Հեդի հրվանդանից դեպի Ադդու օղակակղզու ամենահարավային կետը։
Արևելքում՝ Հնդկաստանի և Ցեյլոնի արևմտյան ափեր։
Հյուսիս-արևելքում ՝ Ադամի կամուրջը (Հնդկաստանի  և Ցեյլոնի միջև)։


== Ջրագրություն ==
Ջրի ջերմաստիճանը տարվա ընթացքում գրեթե հաստատուն է, ամռանը լինում է մոտ 26-28°C, իսկ ձմռանը` 25°C: Աղիությունը կենտրոնական և հյուսիսային մասերում 34‰  է, իսկ հարավում՝ 35,5‰: Ափերը հիմնականում ավազոտ են, բայց ավելի խորը տեղերում դրանք ծածկված են տիղմով։ Ծովում կան բազմաթիվ կորալային խութեր, Լաքադիվյան կղզիներում, որը օղակակղզիների խումբ է, կա կորալների 105 տեսակ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Marine Protected Areas in India, International Collective in Support of Fishworkers (ICSF), April 2008, 978-81-904590-9-9
Ցապֆենդորֆ

Ցապֆենդորֆ (գերմ.՝ Zapfendorf), կոմունա Գերմանիայի Բավարիա երկրամասում։
Ենթարկվում է Վերին Ֆրանկոնիա շրջանին։ Գտնվում է Բամբերգ շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 4969 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի)։ Տարածքը կազմում է 30,55 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 09 4 71 214։
Կոմունան բաժանվում է 9 քաղաքային համայնքների։


== Պատկերասրահ ==

		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
պաշտոնական կայք
Ամապա

Ամապա (Amapá), վարչական միավոր Բրազիլիայի հյուսիս-արևելքում, Ատլանտյան օվկիանոսի ափին։ Տարածքը 140,3 հազար կմ2 է։ Բնակչության թվաքանակը 2019 թվականի տվյալներով եղել է 845.731։ Վարչական կենտրոնը՝ Մակապա։ Ծածկված է խոնավ արևադարձային անտառներով։ Բնակչությունն զբաղվում է փայտի, կաուչուկի, դեղաբույսերի, բրազիլական ընկույզի մթերումով և որսորդությամբ։ Արդյունահանվում է մանգան։


== Ծանոթագրություններ ==
Գոնձագա

Գոնձագա (իտալերեն՝ Gonzaga), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լոմբարդիա մարզի Մանտուա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 8591 մարդ (2004 թվականի տվյալներով)։ Խտությունը՝ 164 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 49 կմ²։ Էլեկտրոնային փոստ՝ 46023։ Հեռախոսային կոդ՝0376։
Հարևան կոմունաներ․ Լուցարա, Մոլիա, Պեգոնյագա, Ռեջոլո, Սուձարա։


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի պաշտոնական կայք (իտալ.)


== Ծանոթագրություններ ==
Խոր (այլ կիրառումներ)

Խոր, կարող է վերաբերել՝

Խոր - գետ Ռուսաստանի Խաբարովսկի երկրամասում, Ուսուրիի աջ վտակը
Խոր - քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի, Խաբարովսկի երկրամասի Լազոյի անվան շրջանի կազմում
Լուչեգ

Լուչեգ (ռուս.՝ Лучег), գյուղ Ռուսաստանի, Ուդմուրթական հանրապետության Ուվինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2008 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 12 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Մայպո (նահանգ)

Մայպո (իսպ.՝ Provincia de Maipo), նահանգ Չիլիի Սանտյագոյի մայրաքաղաքային տարածաշրջան տարածաշրջանում։ Վարչական կենտրոնն է Սան Բերնարդո քաղաքը։ Նահանգը ղեկավարում է նախագահի կողմից նշանակված նահանգապետը։ Որպես նահանգ Մայպոն հանդիսանում է Չիլիի երկրորդ մակարդակի վարչական միավոր, որը իր հերթին բաժանվում է համայնքների (comunas)։ Ներառում է 4 համայնք.

Սան Բերնարդո
Բուին
Պեյն
Կալերա դել Տանգո


== Աշխարհագրությունը և բնակչություն ==
Չիլիի Ազգային վիճակագրական ծառայության 2002 թվականին կատարված մարդահամարի տվյալներով նահանգում բնակվում է 378 444 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 337,75 մարդ/կմ²։
Մայպո նահանգի տարածքի ընդհանուր մակերեսը կազմում է 1 120,5 կմ²։


== Տես նաև ==
Չիլիի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Մայպո նահանգի պաշտոնական կայքը (իսպ.)
Մաշտոց (5085)

Մաշտոց (5085), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 5085 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1681 թվականին, 18-րդ դարում Հայրապետ (Ա), Ավետիս քահանա (Բ) գրիչների կողմից Յաշմալաւու գիւղ (Կորդուաց աշխարհ, Ա)-ում։ Ստացողը եղել է Թումա վարդապետը (Ա)։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 13x12 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 268 թերթից։ Գրված է երկսյուն, բոլորգրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ, արծաթյա 1 խաչով, մակագրությամբ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ տպագիր՝ խրատ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 87բ, 114ա, 172բ, 255բ (1681 թ.), 265բ (18-րդ դար)։


== Բովանդակություն ==
նաև՝ Առ. Սիւնեցւոյ Գովք Գր. Նարեկացւոյն։


== Ծանոթագրություններ ==
Բեղ

Բեղ կամ ընչացք, տղամարդու (հազվադեպ կանանց մոտ, ինչը կապված է օրգանիզմում հորմոնալ շեղումների հետ) վերին շրթունքի վրա գտնվող մազերի ամբողջությունը, ընչացք կամ կենդանիների վերին ծնոտի երկար, ցցված մազերը։ Բեղը դեմքի մազածածկույթի մաս է։ Տղաների մոտ բեղը սկսում է աճել սեռական հասունացման սկզբից։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Photos of famous composers' moustaches in recognition of Movember (անգլ.)
French documentary (52min) about history of moustache  Archived 2016-03-15 at the Wayback Machine. (անգլ.)
Фаресов А И. История бороды и усов Archived 2020-10-18 at the Wayback Machine.. // Исторический вестник, 1904. Т. 98, № 10. С. 174-212. (ռուս.)
Սելիմ Զիլխա

Սելիմ Զիլխան (անգլ.՝ Selim Zilkha, 1927, Բաղդադ, Mandatory Iraq)։ Իրաքում ծնված բրիտանացի ձեռնարկատեր, ով հիմնադրեց «Mothercare»–ը՝ Միացյալ Թագավորության ամենամեծ մանրածախ առևտրի ցանցերից մեկը։ 


== Կյանքի վաղ տարիներ ==
Զիլխան ծնվել է 1927 թվականին Բաղդադում ապրող հրեական ընտանիքում։ Նրա հայրը՝ Խեդոուրի Զիլխային բանկիր էր։ Սելիմն  ապրել է Լիբանանում, Եգիպտոսում և Միացյալ Նահանգներում։ Սելիմ Զիլխան կրթություն է ստացել Նյու Յորք քաղաքի Հորաս Մանն դպրոցում և Մասսաչուսեթսի Ուիլիամսթաունի Ուիլյամս քոլեջում : Ծառայել է Միացյալ Նահանգների բանակում՝ երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ընթացքում։


== Գործունեություն ==
1947-1960 թվականներին Զիլխան աշխատել է «Զիլխա և Որդիներ» ընտանեկան ընկերության ֆինանսների բաժնում։ 
Ապա Սելիմը տեղափոխվեց Միացյալ Թագավորություն, որտեղ գնեց Ու. Ջ. Հարիսի մանուկների համար նախատեսված կահույքի հիսուն խանութների ցանցը, որը վերանվանեց «Mothercare»  և ընդլայնեց այն մինչև խանութների թիվը հասավ շուրջ չորս հարյուրի։ 1981 թվականին վաճառեց իր տոկոսը և վերադարձավ Միացյալ Նահանգներ։ 
1982 թվականին նա ներդրեց 28 մլն դոլար «Towner Petroleum» ընկերության համար և 1998 թվականին վաճառեց իր ներդրումը 1 մլրդ դոլարով։ 
2001 թվականին նրա ունեցվածքը կազմում էր 700 մլն ԱՄՆ դոլար։ 
2002 թվականին նա նվիրաբերեց 20 մլն դոլար Լոս Անջելեսում Նյարդաբանության ինստիտուտը ամբողջացնելու համար։ 
Ներկայումս նա «Զիլխա կենսազանգվածային էներգիա» ըներության համասեփականատերն է, որը ունի փայտանյութ պարունակող հողեր և որն արտադրում է գնդիկավոր կենսավառելիք Տեխասում։ Նա նաև «Laetitia Vineyard & Winery»-ի համասեփականատերն էր Սան Լուիս Օբիսպոյում, Կալիֆոռնիայում մինչև 2019 թվականը։


== Անձնական կյանք ==
Սելիմ Զիլխան ամուսնացավ լիբանանցի մի մեծահարուստ բանկիրի դստեր՝ Դիան Բաշի հետ։ Նրանք ամուսնալուծվել էին մինչև 1962 թվականը, նախքան կնոջ 25 տարեկանը լրանալը, և նա ամուսնացավ բրիտանացի քաղաքական գործիչ Հարոլդ Լեվերի հետ (հետգայում Հարոլդ Լեվել, Մանչեսթերի բարոն Լեվեր)։
Նրանք ունեն որդի՝ Մայքլ Զիլխան, «ZE Records» ընկերության համահիմնադիրը, և մի աղջիկ՝ Նադիա Զիլխան։


== Ծանոթագրություններ ==
Տրավակո Սիքոմարիո

Տրավակո Սիքոմարիո (իտալերեն՝ Travacò Siccomario) ` կոմունա Իտալիայի Լոմբարդիա մարզի Պավիա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 3623 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Խտությունը կազմում է 237 մարդ/կմ²։ Տարածքը 12 կմ² է։ Փոստային ինդեքս` 27020։ Հեռախոսային կոդ՝ 0382։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչություն


== Կապի տվյալներ ==
Հեռախոս՝ 0382 482003 — 0382 482230
Էլեկտրոնային փոստ՝ segreteria@comune.travacosiccomario.pv.it
Պաշտոնական կայք՝ http://www.comune.travacosiccomario.pv.it


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք (իտալ.)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Իտալիայի մարշալ

Իտալիայի մարշալ (իտալ.՝ Maresciallo d'Italia), Իտալիայի բարձրագույն զինվորական կոչումը 1924-1938 թթ. և երկրորդը՝ «կայսրության առաջին մարշալ» կոչումից հետո՝ 1938-1946 թթ.։ 


== Պատմություն ==
«Իտալիայի մարշալ» կոչումը սահմանվել է Իտալիայի բռնապետ Բենիտո Մուսոլինիի կողմից, 1924 թվականին, Առաջին համաշխարհային պատերազմի ընթացքում Իտալիայի թագավորական ռազմական ուժերը ղեկավարած գեներալներ Լուիջի Կադորնային և Արմանդո Դիասին խրախուսելու նպատակով։ Հետագայում (սկսած 1926 թվականից) այդ կոչումը շնորհվել է նաև այլ պատերազմներում աչքի ընկած զորահրամանատարների։ Միաժամանակ սահմանվել են դրան համապատասխանող բարձրագույն զինվորական կոչումներ ռազմածովային նավատորմում և ռազմաօդային ուժերում (առաջինում՝ մեծն ծովակալի կոչում- իտալ.՝ Grande Ammiraglio - և երկրորդում՝ ավիացիայի մարշալի - Maresciallo dell'Aria): 
1938 թվականին Իտալիայի խորհրդարանի և արքայական սենատի կողմից հաստատվել է ավելի բարձր զինվորական կոչում՝ «կայսրության առաջին մարշալ», որը շնորհվել է միայն Վիկտոր Էմանուել Երրորդ թագավորին և դուչեին՝ Բենիտո Մուսոլինիին (վերջինիս՝ արքային հավասար կոչման շնորհումը դժգոհություն է առաջացրել իտալացի ազնվականների շրջանում)։ Իտալիայի Հանրապետության հիմնադրումից հետո՝ 1946 թվականին, զինվորական վերոնշյալ կոչումները վերացվել են։


== Իտալիայի մարշալների ցանկը ==
(Փակագծում նշված է կոչումը շնորհելու օրը)։
ԱՌԱՋԻՆ ՀԱՄԱՇԽԱՐՀԱՅԻՆ ՊԱՏԵՐԱԶՄ
Լուիջի Կադորնա (1924 թ. նոյեմբերի 4)
Արմանդո Դիաս (1924 թ. նոյեմբերի 4)
Էնրիկո Կավիլյա (1926 թ. հունիսի 25)
Էմանուել Ֆիլիբերտ դ՛Աոստա (1926 թ. հունիսի 25)
Պիետրո Բոդոլյո (1926 թ. հունիսի 25)
Գաետանո Ջարդինո (1926 թ. հունիսի 25)
Գուլիելմո Պեկորի-Ջիրալդի (1926 թ. հունիսի 25)
ԻՏԱԼԱ-ԵԹՈՎՊԱԿԱՆ ՊԱՏԵՐԱԶՄ
Էմիլիո դե Բոնո (1935 թ. նոյեմբերի 16)
Ռոդոլֆո Գրացիանի (1936 թ. մայիսի 9)
ԵՐԿՐՈՐԴ ՀԱՄԱՇԽԱՐՀԱՅԻՆ ՊԱՏԵՐԱԶՄ
Ուգո Կավալիերո (1942 թ. հուլիսի 1)
Էտտորե Բաստիկո (1942 թ. օգոստոսի 12)
Ումբերտո Երկրորդ Սավոյացի (1942 թ. հոկտեմբերի 29)
Ջովաննի Մեսսե (1943 թ. մայիսի 12)


== Տես նաև ==
Первый маршал Империи
Marshal (Italy) – an intermediate rank between sergeants and officers.
First Marshal of the Empire
Italo Balbo – Marshal of the Air Force
Paolo Thaon di Revel – Grand Admiral


== Ծանոթագրություններ ==

Page Archived 2007-12-23 at the Wayback Machine. of the Italian Army (Esercito Italiano) home site - www.esercito.difesa.it.


== Արտաքին հղումներ ==
Список Маршалов Италии  (фр.)
Знаки различия Маршала Италии на сайте Армии Италии  (итал.)
Լեյք շրջան (Միչիգան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Լեյք շրջան (այլ կիրառումներ)Լեյք շրջան (անգլ.՝ Lake County), ԱՄՆ Միչիգան նահանգի 83 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1,489 կմ² է, բնակչությունը՝ 11,539 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Բոլդուին բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1840 թ.։
Սան Կոլոմբանո ալ Լամբրո

Սան Կոլոմբանո ալ Լամբրո (իտալերեն՝ San Colombano al Lambro), կոմունա Իտալիայում՝ Լոմբարդիա մարզի Միլան գավառում։
Բնակչությունը կազմումէ 7182 մարդ, բնակչության խտությունը՝ 449 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 16 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 20078, հեռախոսային կոդ՝ (+39) 0371։
Կոմունայի հովանավորն է Սեն Կոլումբանը։ Տոնը նշվում է նոյեմբերի 21-ին։


== Արտաքին հղում ==
Բնակավայրի պաշտոնական կայք (իտալ.)


== Ծանոթագրություններ ==
(9341) Գրեյսկելլի

(9341) Գրեյսկելլի (անգլ.՝ Gracekelly), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1991 թվականի օգոստոսի 2-ին Էրիկ Էլստի կողմից Լա Սիլյայում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,552506 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3294 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7756 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1489,53 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,241687 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,33° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(9341) Գրեյսկելլի աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Հունգարիայի խորհրդարանի շենք

Հունգարիայի խորհրդարանի շենք (հունգ.՝ Országház), Հունգարիայի խորհրդարանի նստավայրը մայրաքաղաք Բուդապեշտում՝ Դանուբի ափին։ Շենքի ճարտարապետության մեջ միաձուլվել են նեոգոթիկայի (Վեստմինստերյան պալատ) և փարիզյան բոզ-արի (Հոթել դե Վիլ) տարրերը։
Շենքի կառուցումը նախագծվել է Բուդայի և Պեշտի միավորումից հետո՝ 1873 թվականին։ Մրցույթում հաղթել է նեոգոթիկայի ջերմ պաշտպան Իմրե Շտեյնդլի նախագիծը։ Հողատարածքն ընտրվել է Դանուբի արևելյան ափին՝ Բուդապեշտի առաջին երկու հաստատուն կամուրջների՝ Սեչենյիի շղթայակապ կամուրջի և Մարգիտ կամրջի միջև։ Շինարարությունն ընթացել է 1885-1904 թվականներին։ Շտեյնդլի հակառակորդների՝ մրցույթին ներկայացված նախագծերի համաձայն՝ խորհրդարանի շենքի հարևանությամբ՝ Լայոշ Կոշուտի հրապարակում, կառուցվել են Ազգագրական թանգարանը և գյուղատնտեսության նախարարության շենքերը։
Խորհրդարանի շենքը ամենամեծն է Հունգարիայում և առայժմ ամենաբարձրը։ Այն ունի 691 սենյակ, 29 աստիճան և 10 բակ։ Շենքը ծրագրել էին բացել 1896 թվականին՝ հայրենիքի հիմնադրման 1000-ամյակի առթիվ։ Սակայն այդ տարեդարձին հասցրին կառուցել միայն կենտրոնական գմբեթային սրահը։ Կենտրոնական գմբեթի բարձրությունը 27մ է, տրամագիծը՝ 20մ։ Գմբեթի երկու կողմերի թևերում տեղակայված են խորհրդարանի նիստերի սրահները (նախկինուն Հունգարիայի խորհրդարանը երկու պալատ ուներ)։ Ներկայումս երկրորդ սրահը օգտագործվում է խորհրդաժողովների համար։

Շենքի ճակատային մասը զարդարում են Հունգարիայի և Տրանսիլվանիայի կառավարողների արձանները։ Ինտերիերը ճոխ ձևավորված է միջնադարյան ոճով. օգտագործվել են վիտրաժներ, խճանկարային պաննոներ։ Սոցիալիզմի տարիներին շենքի գլուխը զարդարում էր կարմիր աստղը, ինչպես Մոսկովյան կրեմլինը։ Գմբեթային սրահում, որ զարդարված է Հունգարիայի թագավորների 16 արձաններով, 2000 թվականի հունվարի 1-ից պահվում է սուրբ Ստեֆանի թագը։ Ամեն ժամի առաջին քսան րոպեներին թագի մոտ կանգնում է պատվո պահակախումբը՝ պատմական համազգեստով։ Սուրբ Իշտվանի արքայական թիկնոցը պահվում է Հունգարիայի ազգային թանգարանում։
Հունգարիայի խորհրդարանի շենքում կազմակերպվում են էքսկուրսիաներ զբոսաշրջիկների համար։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Հունգարիայի խորհրդարանի պաշտոնական կայք
Սերգեյ Վերշինին

Սերգեյ Վերշինին (ռուս.՝ Серге́й Васи́льевич Верши́нин, հուլիսի 24, 1954(1954-07-24), Ռուսաստան), ռուսական դիվանագետ։ 2018 թվականի մարտի 27-ից Ռուսաստանի Դաշնության արտաքին գործերի նախարարի տեղակալ, Արտակարգ և լիազոր դեսպան (2007)։


== Կենսագրություն ==
Ավարտել է ԽՍՀՄ ԱԳՆ Մոսկվայի միջազգային հարաբերությունների պետական ինստիտուտը (1976) և ԽՍՀՄ ԱԳՆ դիվանագիտական ակադեմիան (1991)։ Դիվանագիտական գործունեությամբ սկսել է զբաղվել 1976 թվականից։ Տիրապետում է արաբերեն, ֆրանսերեն և անգլերեն լեզուներին։

1993-1997 թվականներին՝ Թունիսում Ռուսաստանի դեսպանատան դեսպանորդ խորհրդական։
1997-2000 թվականներին՝ Ռուսաստանի ԱԳՆ Մերձավոր Արևելքի և Հյուսիսային Աֆրիկայի բաժնի պետ։
1999 թվականի դեկտեմբերի 31-ից-2003 թվականի դեկտեմբերի 8-ը՝ Ալժիրում Ռուսաստանի Դաշնության արտակարգ և լիազոր դեսպան։
2005-2018 թվականներին՝ Ռուսաստանի ԱԳՆ Մերձավոր Արևելքի և Հյուսիսային Աֆրիկայի դեպարտամենտի տնօրեն։
2018 թվականի մարտի 27-ից՝ Ռուսաստանի Դաշնության արտաքին գործերի նախարարի տեղակալ։


== Դիվանագիտական աստիճան ==
2-րդ դասի արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ (1998 թվականի ապրիլի 17)։
1-ին դասի արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ (2002 թվականի հունիսի 18)։
Արտակարգ և լիազոր դեսպան (2007 թվականի օգոստոսի 29)։


== Պարգևներ ==
Բարեկամություն շքանշան (2008 թվականի հունվարի 26)՝ Ռուսաստանի Դաշնության արտաքին քաղաքական կուրսի իրականացման գործում ունեցած մեծ ավանդի և երկարամյա արդյունավետ դիվանագիտական ծառայության համար
Պատվո շքանշան (2014 թվականի սեպտեմբերի 29)՝ Ռուսաստանի Դաշնության արտաքին քաղաքական կուրսի իրականացման գործում ունեցած մեծ ավանդի և երկարամյա բարեխիղճ աշխատանքի համար


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Կենսագրությունը Ռուսաստանի ԱԳՆ կայքում
Լատվիայի ազգային խորհրդանիշեր

Լատվիայի ազգային խորհրդանիշեր, Լատվիան ներկայացնող սիմվոլներ կամ Լատվիայի համար տիպական կամ այլ առումով հատկանշական համարվող մշակութային դրսևորումներ։
Լատվիայի պաշտոնական խորհրդանիշերն են զինանշանը, դրոշը, հիմնը։
Պաշտոնական խորհրդանիշերի կողքին կան նաև Լատվիայի Հանրապետության Սահմանադրությամբ և օրենքներով սահմանված մի քանի ոչ պաշտոնական նշաններ։ Դրանք են՝

ազգային թռչուն՝ սպիտակ խաղատուտ, որը որպես խորհրդանշան հաստատվել է 1960 թվականին Թռչունների պաշտպանության միջազգային խորհրդի կողմից,
ազգային միջատ՝ երկկետանի զատկաբզեզը որպես խորհրդանշան հաստատվել է 1991 թվականին Լատվիայի միջատաբանական միության կողմից,
ազգային ծաղիկ՝ երիցուկ,
ազգային ծառ՝ լորենի և կաղնի, որոնք համապատասխանաբար խորհրդանշում են իգական և արական սկիզբները,
ազգային քար՝ սաթ։Լատվիայի ճակատագրի խորհրդանիշ համարվում է երկրի ամենախոշոր գետը՝ Դաուգավան։ Կարծում են, որ նա կապված է լատիշների պատմության հետ և նրան անվանում են «մայր գետ»։
Յանովի օրը (կամ Լիգոյի տոնը) Լատվիայի ամենանշանակալի ազգային տոնը, ինչպես նաև համարվում է Լատվիայի խորհրդանշաններից։ Տոնը հայտնի է նաև երկրի սահմաններից դուրս և նշվում է հունիսի 23-ի երեկոյան և ամբողջ հաջորդ օրը։ Կապված է ամառային արևադարձի օրվա հետ։
Ազատության հուշարձանը, որը գտնվում է Ռիգայի կենտրոնում, ևս համարվում է Լատվիայի խորհրդանիշերից։


== Պաշտոնական խորհրդանիշեր ==


=== Լատվիայի դրոշ ===

Լատվիայի դրոշը իրենից ներկայացնում է ուղղանկյուն պաստառ երկու կարմիր և մեկ սպիտակ (մեջտեղում) գույնի հորիզոնական շերտերով, լայնքի և երկայնքի 1։2 հարաբերակցությամբ։


=== Լատվիայի զինանշան ===

Լատվիայի Հանրապետության զինանշանն իրենից ներկայացնում կապույտ, արծաթագույն և մուգ կարմիր գույներ պարունակող վահան։ Կապույտ հատվածում ոսկեգույնով պատկերված է ծագող արև, արծաթագույն հատվածում՝ ձախ նայող մուգ կարմիր առյուծ, իսկ կարմիր հատվածում՝ աջ նայող արծաթագույն արծվառյուծ, ով աջ թաթով բռնում է սուր։ Վահանի տակ կամարի ձևով պատկերված ենոսկեգույն հնգագագաթ աստղեր։ Զինանշանի ներքևում գտնվում են կաղնու տերևները, որ պատված են Լատվիայի դրոշի գույներով ժապավենով։


=== Լատվիայի օրհներգ ===

«Dievs, svētī Latviju!»՝ խոսքերը և երաժշտությունը 1873 թվականին գրել է Կարլիս Բաումանիսը։ Առաջին անգամ կատարվել է Առաջին ընդհանուր երգի փառատոնին, որը տեղի է ունեցել 1873 թվականի ամռանը  Ռիգայում։


== Ծանոթագրություններ ==
Հրաչյա Վարդանյան

Հրաչյա Սենեքերիմի Վարդանյան (1916, Կարս, Կարսի մարզ, Կովկասյան երկրամաս, Ռուսական կայսրություն), հայ գրաֆիկ։


== Կենսագրություն ==
1937 թվականին ավարտել է Երևանի Փանոս Թերլեմեզյանի անվան գեղարվեստի ուսումնարանը։ 1957 թվականից մասնակցել է ցուցահանդեսների։ Զբաղվել է մանկավարժությամբ։ Գործերից են՝ «ԽՍՀՄ ժողովուրդների բարեկամությունը», «40 տարի», «Իմ դուստրը», «Ոչ, այո», «Մաքուր երկնքի համար»։ Ձևավորել է ցուցահանդեսներ, աշխատել գրաֆիկայի բնագավառում։


== Մատենագրություն ==
Грачья Вартанян (Быклет), Ереван, 1972 г.


== Ծանոթագրություններ ==
Էմի Դյումա

Էմի Քրիստին Դյումա (անգլ.՝ Amy Christine Dumas, ապրիլի 14, 1975(1975-04-14), Ֆորթ Լոդերդեյլ, Ֆլորիդա, ԱՄՆ), առավել հայնտի Լիտա ռինգային և բեմական անվամբ, ամերիկացի նախկին պրոֆեսիոնալ ըմբշամարտիկ (ռեստլեր) և երգչուհի։ Առավելապես հայտնի է «WWE» կազմակերպությունում հանդես գալու տարիներից (2000-2006)։ 2014 թվականի ապրիլի 5-ին առաջադրվել է WWE փառքի սրահ։
Անկախ առաջնություններում, ինչպես նաև «Extreme Championship Wrestling» (ECW) կազմակերպությունում կարճ ժամանակ ելույթներ ունենալուց հետո Դյուման մարզական պայմանագիր է կնքում «World Wrestling Federation» (WWF, այժմ՝ WWE) կազմակերպության հետ։ Առավել լայն ճանաչման է արժանանում որպես «Team Xtreme» խմբավորման անդամ՝ միանալով Մեթ և Ջեֆ Հարդիներին։ Մասնագիտական կարիերայի տարիներին 4 անգամ նվաճել է WWE կանանց չեմպիոնական տիտղոսը։ Եղել է կազմակերպությունում հանդես եկած առաջին գերակրոբատիկ մարզուհիներից մեկը։
Մարզական կարիերան ավարտելուց հետո 2006 թվականին հիմնել է «The Luchagors» փանք ռոք խումբը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք(անգլ.)
Էջը WWE.com կայքում(անգլ.)
Էջը IMDb կայքում(անգլ.)
Ճչան կարապ

Ճչան կարապ (լատ.՝ Cygnus cygnus) բադերի ընտանիքին պատկանող թռչուն։ Ճչան կարապը համարվում է Ֆինլանդիայի ազգային խորհրդանիշ։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։
Մարմնի երկարությունը 145-160 սմ է, թևերի բացվածքը՝ 218-243 սմ, կենդանի զանգվածը՝ 6,7-12,7 կգ։ Վիզը բարակ է, երկար, մշտապես ուղղահայաց դիրքով։ Հասունն ամբողջովին սպիտակ է, կտուցը՝ երկար, հիմքը՝ լայն, դեղին հատվածով։ Ոտքերը սև են։ Երիտասարդը վերևից մոխրադարչնագույն է, ներքևից՝ խամրած սպիտակ, կտուցի հիմքը՝ սպիտակավարդագույն, ոտքերը՝ մոխրագույն։ Թռչում է վիզը և ոտքերը ձգած՝ թևերն անձայն թափահարելով։
Բնակվում է տարբեր ջրային տարածքներում, առանձին դեպքերում կեր է որոնում դաշտերում։ Սնվում է ջրային բույսերով և անողնաշարավորներով։ ՀՀ-ում ամենավաղ այցելությունը գրանցվել է Սևանա լճի ավազանում՝ հունվարին, Արարատյան դաշտի ձկնաբուծական լճակներում՝ նոյեմբերի սկզբներին։ ՀՀ-ից դեպի հյուսիս չվում են ամենաուշը ապրիլին։ Կլիմայական անբարենպաստ պայմաններում չուն կարող է ձգձգվել մինչև մայիսի սկիզբ։ Ձմեռողները կազմում են խմբեր (3-50 թռչուն)՝ հիմնականում երիտասարդներից։ Խմբերը կենտրոնանում են մեծ ու լայն ջրամբարներում։ Անհատական պաշտպանության կարիք ունի։ Ձմեռող է, քիչ տարածված։


== Տարածվածություն ==
Տարածման արեալը ընդգրկում է ողջ Եվրոպան, Սկանդինավյան երկրները, Ռուսաստանը, Փոքր Ասիան, Անդրկովկասը, Միջին Ասիան, Իրանը և Չինաստանը։ Հայաստանում հանդիպում է չուի շրջաններում, իսկ առանձին տարիներին՝ նաև ձմռանը՝ Սևանա լճի ավազաններում և Արարատյան հարթավայրի ձկնաբուծական լճակներում։


== Էկոլոգիա ==
Հանդիպում է առափնյա, խիտ եղեգնուտներով պատված, բաց ջրային մակերեսով ջրամբարներում։
Բները պատրաստում են առափնյա չոր մասերում, երբեմն՝ նաև ծանծաղուտներում՝ օգտագործելով եղեգնի և տարբեր բույսերի ճյուղեր և փայտիկներ։ 114-126 մմ, սպիտակ կամ դեղնավուն ձվերը սովորաբար 4-6 հատ են, հազվադեպ՝ 7։ Թխսումը տևում է 35-40 օր։ Ձվից դուրս եկած ձագերը երկար մնում են ծնողների հետ և միասին էլ կատարում են աշնանային չվերթը։


== Պահպանություն ==
Հազվագյուտ տեսակ է, որն ընդգրկված է ԲՊՄՄ Կարմիր ցուցակում քիչ մտահոգող կարգավիճակով գնահատվում է որպես խոցելի տեսակ։
4-50 առանձնյակներից բաղկացած խմբերով հանդիպում է աշնանային և գարնանային չուի շրջաններում։ Հայաստանում միշտ եղել է հազվագյուտ։
Վտանգման հիմնական գործոնները ուսումնասիրված չեն (վտանգման հիմնական գործոններից է հավանաբար որսագողությունը)։
Գրանցված է Բեռնի կոնվենցիայի Հավելված 2-ում։ Պահպանվում է «Սևան» ազգային պարկում։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Бейчек В., Штясны К. Птицы. Иллюстрированная энциклопедия. — М.: Лабиринт-пресс, 2001.
Акимушкин И. Мир животных. Птицы, рыбы, земноводные и пресмыкающиеся. — М.: Мысль, 1995.
Мир животных в 7 тт. Т.6 Птицы. — М.: Просвещение, 1986.


== Հղումներ ==
Ռուսաստանի ողնաշարավոր կենդանիներ:Ճչան կարապ(չաշխատող հղում)
Վլադիմիր Պավլինով

Վլադիմիր Պավլինով (ռուս.՝ Павлинов, Владимир Константинович, հունվարի 22, 1933(1933-01-22), Մոսկվա, ԽՍՀՄ - մարտի 22, 1985(1985-03-22)), խորհրդային և ռուս բանաստեղծ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1933 թվականի հունվարի 22-ին, Մոսկվայում, Արբատում։ Դպրոցն ավարտելուց հետո ընդունվել է Մոսկվայի հանքախուզական ինստիտուտը։ Որոշ հանգամանքների բերումով տեղափոխվել է Մոսկվայի նավթային ինստիտուտ, որի Նավթահորերի և գազահորերի հորատման ֆակուլտետն ավարտել է 1959 թվականին։ Աշխատել է Ալթայում, երկրահետախուզական կազմակերպությունում, այնուհետև` որպես հորատման վարպետ Կենտրոնական Ասիայում։
Սկսել է բանաստեղծություններ գրել դեռ մանկուց։ 1961 թվականին «Երիտասարդ գվարդիա» հրատարակչատանը լույս է տեսել «Հանրակացարան» ժողովածուն, որին Պավլինովը մասնակցել է երեք բանաստեղծներ, մոսկովյան համալսարանների նորավարտ շրջանավարտներ Օլեգ Դմիտրիևի, Վլադիմիր Կոստրովի և Դմիտրի Սուխարևի հետ։ Վ. Պավլինովի բանաստեղծություններով գրվել են մի քանի «բարդյան» երգեր, որոնցից են «Երեք սոճիները», «Ցուրտ», «Դառը մեղր» և այլն։ Բանաստեղծի կյանքի ընթացքում լույս են տեսել նաև վեց ժողովածուներ, որոնցից են` «Դեմք» (1968 թվական), «Աղը» (1974 թվական), «Երեք սեր» (1979 թվական), «Ես անկեղծորեն եմ խոսում» (1981 թվական), «Ներկա ժամանակ» (1982 թվական), «Ուժի փորձություն» (1983 թվական) ժողովածուները։ 1985 թվականին լույս է տեսել «Բանաստեղծություններ» գիրքը։ «Ալիքներ» բանաստեղծության երկրորդ տունը դարձել է հայտնի «Ես պատրաստ եմ համբուրել ավազը» երգի կրկներգը։
1988 թվականին «Երիտասարդ գվարդիա» հրատարակչատանը լույս է տեսել «Հանրակացարան 2» ժողովածուն, որի մեջ ներառվել են «Հանրակացարան» ժողովածուի ընտրանին և նույն չորս բանաստեղծների 1960-1980 թվականների ստեղծագործությունները։


== Մատենագրություն ==


=== Վլադիմիր Պավլինովի հրապարակումներ ===


===== Բանաստեղծական գրքեր =====
Դեմք։ Բանաստեղծությունների գիրք, Մոսկվա, Խորհրդային գրող, 1968 թվական։
Աղը։ Մոսկվա, Երիտասարդ գվարդիա, 1974 թվական։
Երեք սեր։ Մոսկվա, Երիտասարդ գվարդիա, 1979 թվական։
Ես անկեղծորեն եմ խոսում։ Բանաստեղծություններ և պոեմ։ Մոսկվա, Սովրեմեննիկ, 1981 թվական։
Ներկա ժամանակ։ Բանաստեղծություններ, Մոսկվա, Խորհրդային գրող, 1982 թվական։
Ուժի փորձություն։ Բանաստեղծություններ և պոեմ, Մոսկվա, Խորհրդային Ռուսաստան, 1983 թվական։


===== Հավաքածուներ =====
Օլեգ Դմիտրիև, Վլադիմիր Կոստրով, Վ. Պավլինով, Դմիտրի Սուխարև։ Հանրակացարան։ Բանաստեղծի առաջին գիրքը։ Մոսկվա, Երիտասարդ գվարդիա, 1961 թվական։
Օլեգ Դմիտրիև, Վլադիմիր Կոստրով, Վ. Պավլինով, Դմիտրի Սուխարև։ Հանրակացարան 2։ Մոսկվա, Երիտասարդ գվարդիա, 1988 թվական։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Владимир Каганович о Владимире Павлинове
Զերանի (այլ կիրառումներ)

Զերանի, կարող է վերաբերել՝

Զերանի - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում
Զերանի - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Հեքյարիի գավառում
Սուլխան Ցինցաձե

Սուլխան Ցինցաձե (օգոստոսի 23, 1925(1925-08-23), Գորի, Վրացական Սոցիալիստական Խորհրդային Հանրապետություն, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - սեպտեմբերի 15, 1991(1991-09-15), Թբիլիսի, Վրաստան), վրացի խորհրդային կոմպոզիտոր։ Վրացական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ (1961)։ ԽՄԿԿ անդամ 1966 թվականից։


== Կենսագրություն ==
Ավարտել է Մոսկվայի կոնստերվատորիան՝ Ս․ Մ․ Կոզոլուպովի թավջութակի (1950) և Ս․ Ս․ Բոգատիրյովի կոմպոզիցիայի (1953) դասարանները։ 1963 թվականից Թբիլիսիի կոնսերվատորիայում վարում է գործիքավորման դասարան (1965 թվականից՝ ռեկտոր, 1973 թվականից՝ պրոֆեսոր)։ Գրել է «Ոսկեգեղմ» (1953), «Ճգնավորը» (ըստ Ի․ Ճավճավաձեի, բեմադվել է՝ 1972, Վրաստանի օպերայի և բալետի թատրոն) օպերաները, «Երկնագույն լեռան գանձը» (բեմադրվել է՝ 1957, նույն տեղում), «Դև» (ըստ Մ․ Լերմոնտովի, բեմադրել է՝ 1961, նույն տեղում) բալետները, «Սարդոստայն» (բեմադրվել է՝ 1963), «Երգ անտառում» (բեմադրվել է՝ 1968, երկուսն էլ՝ Թբիլիսիի երաժշտական կոմեդիայի թատրոն) օպերետները, 4 սիմֆոնիա (1952, 1963, 1969, 1979), դաշնամուրի, ջութակի, թավջութակի կոնցերտներ, «Անմահություն» օրատորիան (Վ․ Ի․ Լենինի ծննդյան 100-ամյակի առթիվ, 1970), լարային 9 կվարտետ, կամերագործիքային այլ երկեր, ռոմանսներ, կինոնկարների երաժշտություն (այդ թվում՝ «Զինվորի հայրը») և այլն։


== Մրցանակներ ==
ԽՍՀՄ պետական մրցանակ (1950), Զ․ Փալիաշվիլու անվան (1974), Շ․ Ռուսթավելու անվան (1981), Վրացական ԽՍՀ պետական մրցանակներ։ Պարգևատրվել է 2 շքանշանով։


== Ծանոթագրություններ ==
Վանչինեց

Վանչինեց (ուկրաիներեն՝ Ванчинець), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Նովոսելիցայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Վանչինեց գյուղում բնակվում էր 246 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Տրիպոլիե (գյուղ, Արտյոմովսկի շրջան)

Տրիպոլիե (ուկրաիներեն՝ Трипілля), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Արտյոմովսկիում։
2001 թվականի տվյալներով Տրիպոլիե գյուղում բնակվում էր 194 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Վիսոկոպոլիե (գյուղ, Ալեքսանդրովի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՎիսոկոպոլիեՎիսոկոպոլիե (ուկրաիներեն՝ Високопілля), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Ալեքսանդրովիում։
2001 թվականի տվյալներով Վիսոկոպոլիե գյուղում բնակվում էր 461 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Սևավիզ կարապ

Սևավիզ կարապ (լատ.՝ Cygnus melancoryphus), բադանմանների (Anatidae) ընտանիքի կարապների ցեղի թռչուն։


== Արտաքին տեսք ==
Հասուն առանձնյակների միջին երկարությունը կազմում է 102-124 սմ, միջին քաշը՝ 3,5-6,7 կգ։ Թևերի բացվածքը հասնում է 135-177 սմ։ Արուներն զգալիորեն ավելի մեծ են, քան էգերը։ Տեսակի տարբերվող հատկությունը սև գույնի պարանոցը և գլուխն է մնացած սպիտակ փետրավորման ֆոնին։ Աչքի վերևով ձգվում է բարակ հորիզոնական սպիտակ շերտ։ Կտուցը մոխրագույն է, հիմքի մոտ ունի մեծ կարմիր սանրանման գերաճ։ Ոտքերը վարդագույն են։


== Տարածվածություն ==
Սևավիզ կարապը բնադրում է Հարավային Ամերիկայի հարավում՝ միջին Չիլիից ու Պատագոնիայից մինչև Հրո երկիր և Ֆոլկլենդյան կղզիներ։ Ձմռանը սևավիզ կարապները թռչում են հյուսիս՝ Պարագվայ և հարավարևելյան Բրազիլիա։


== Կենսակերպ ==
Սևավիզ կարապները բնակվում են առաջին հերթին փոքր լճերի և քաղցրահամ ջրով ճահիճների մոտ, ինչպես  նաև ծովալճակների ու ծովային փակ հրվանդանների մոտ։ Հիմնականում սնվում են ջրիմուռներով և ջրային այլ բույսերով, որոնք հանում են գլխով ջրի տակ սուզվելով։


=== Բազմացում ===
Զուգավորումն սկսվումէ  հուլիսից, այսինքն՝ այն ժամանակ, երբ հարավային կիսագնդում ձմեռ է, և շարունակվում մինչև նոյեմբեր։ Բույնը պատրաստում են ծովափնյա եղեգների մեջ կամ փոքր կղզիներում։ Էգը դնում է երեքից ութ ձու և թուխս նստում հինգ շաբաթ, իսկ արուն խնամում ու պաշտպանում է նրան։ Մոխրագույն ճտերը արագ դուրս են գալիս բնից, և ծնողները նրանց հաճախ կրում են իրենց մեջքի փետուրների միջև։ Երեք ամսվա ընթացքում ճուտերը սովորում են թռչել։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
David, N. & Gosselin, M. (2002). "Gender agreement of avian species names." Bull. B. O. C. 122: 14-49.


== Արտաքին հղումներ ==
BirdLife Species Factsheet
Black-necked Swan videos Archived 2006-06-28 at the Wayback Machine. on the Internet Bird Collection
Black-necked Swan photo gallery VIREO
Սեդլիշչե (այլ կիրառումներ)

Սեդլիշչե, կարող է վերաբերել՝

Սեդլիշչե - գյուղ, Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Լյուբեշովի շրջանում
Սեդլիշչե - գյուղ, Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Ստարովիժևի շրջանում
Նովոբելյաևսկի (Զավետինսկի շրջան)

Նովոբելյաևսկի (ռուս.՝ Новобеляевский), գյուղակ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Զավետինսկի շրջանում։ Մտնում է Նիկոլսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։


== Աշխարհագրություն ==


=== Փողոցները ===
Զարեչնայա
Զելյոնայա
Սադովի
Սեպնոյի անցում


== Արտաքին հղումներ ==
Նովոբելյաևսկի (խուտոր)
Մելս Հարությունյան

Մելսիկ Վարազդատի Հարությունյան (հունվարի 1, 1949(1949-01-01), Եղեգնաձոր, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), ՀՀ պետական գործիչ, ՀՀ Վայոց ձորի մարզպետի տեղակալ։


== Կրթություն ==
1955-1965 թթ. - սովորել և ավարտել է Եղեգնաձորի թիվ 1 միջնակարգ դպրոցը։
1966-1972 թթ. - սովորել և ավարտել է Հայկական գյուղատնտեսական ինստիտուտի գյուղմեքենայացման ֆակուլտետը՝ հեռակա ուսուցմամբ։
1978-1980 թթ. - սովորել և ավարտել է Բաքվի բարձրագույն կուսակցական դպրոցը։


== Աշխատանքային գործունեությունը ==
1966-1972 թթ. - աշխատել է Եղեգնաձորի «Հայգյուղտեխնիկա» շրջանային միավորումում։
1972-1973 թթ. - ծառայել է Խորհրդային բանակում։
1973-1978 թթ. - ՀԼԿԵՄ Եղեգնաձորի շրջկոմի 2-րդ քարտուղար, այնուհետև՝ առաջին քարտուղար։
1980-1991 թթ. - ՀԿԿ Եղեգնաձորի շրջկոմի քարտւղար։
1991-1993 թթ. - «Բերրիություն» շրջանային միավորման տնօրեն։
1994-1998 թթ. - ՇԻՎ-ի փոխտնօրեն։
1998-1999 թթ. - ՀՀ կենսաթոշակային և զբաղվածության հիմնադրամի Վայոց ձորի մարզային վարչության պետ։
2000-2008 թթ. - զբաղվել է ձեռնարկատիրական գործունեոթյամբ։
2008 թ. հուլիսի 31-ին ՀՀ վարչապետի որոշմամբ նշանակվել է Հայաստանի Հանրապետության Վայոց ձորի մարզպետի տեղակալ։Ամուսնացած է, ունի երկու զավակ և չորս թոռ։ Անկուսակցական է։


== Ծանոթագրություններ ==
Պղպեղ

Տաքդեղ (պարսկերեն-Պղպեղ),(լատ.՝ Capsicum), մորմազգիների ընտանիքի ուտելի մշակաբույս։


== Պղպեղի տարատեսակները ==
Պղպեղը պատկանում է մորմազգիների ընտանիքին (պտուղները խոշոր և գունավոր են), ունի մոտ 700 տեսակ, որոնցից մի մասը աճեցվում է պտուղներից կծու համեմունքներ պատրաստելու նպատակով, օրինակ՝


== Հետաքրքիր փաստեր պղպեղի մասին ==
Պղպեղը Ամերիկայից Եվրոպա է բերել Քրիստափոր Կոլումբոսը։ Մեքսիկայի տարածքում ապրող ացտեկները ևս ժամանակին սննդի մեջ ծեծած պղպեղ էին ավելացնում։ Հայրենիքում՝ Կենտրոնական և Հարավային Ամերիկայում, նաև Ֆլորիդայում (ԱՄՆ) պղպեղը աճում է որպես վայրի բույս։ Դրանք բազմամյա ոչ խոշոր թփեր են՝ կարմիր, նարնջագույն, դեղին գույներով և արտաքին տեսքով միմյանցից տարբեր։
Բանջարեղենի պղպեղները, որոնց նաև անվանում են բուլղարական (չնայած որևէ կապ չկա այդ երկրի հետ), բավական տարածված են և վիտամիններով շատ հարուստ՝ B1, B2, PP և այլն։ Հատկապես կանաչ պղպեղի մեջ վիտամին C-ի պարունակությունը ամենաշատն է։ Գերադասելի է այն ուտել հում վիճակում։ Դեղին, կարմիր, նարնջագույն պղպեղները հարուստ են բետտա-կարոտինով, որը նախապահպանում է սրտային հիվանդություններից և քաղցկեղի որոշ տեսակներից։ Բացի այդ, կարմիր պղպեղը մյուսների համեմատ ավելի քաղցր է և զգալի քանակությամբ պրովիտամին A է պարունակում։
Պտղին կծվություն է հաղորդում ալկալոիդային կապսաիցին նյութը։ Չոր կարմիր պղպեղում մոտ 2 տոկոս կապսաիցին կա։ Կծու կարմիր պղպեղը նաև A և C վիատմիններ, շաքար, սպիտակուց և հանքանյութեր է պարունակում, ուստի այն շատ օգտակար է։ Այս պղպեղում առկա կապսաիցինը բարելավում է արյան շրջանառությունը։
Կարմիր կծու պղպեղում պարունակվող ալկալոիդները նպաստում են օրգանիզմում սերոտոնինի սինթեզին, ինչի ազդեցությամբ ուրախության զգացողություն է առաջանում։ Այս պատճառով կծու պղպեղ օգտագործել խորհուրդ է տրվում ընկճախտի հակում ունեցող մարդկանց։
Ամենահայտնի կծու պղպեղներից մեկը՝ չիլին, նպաստում է կալորիաների այրմանը. այն խորհուրդ է տրվում նիհարել ցանկացողներին։ Ցանկացած ուտեստի մեջ մի քիչ չիլին մոտ 45 կալորիա է այրում։ Այն օգտագործվում է ախորժակը, արյան շրջանառությունը, մարսողությունը բարելավելու և տաքացնող քսուքներ պատրաստելու համար։


== Մարինացված պղպեղ ==
Բաղադրիչներ

կարմիր, կանաչ, դեղին պղպեղներ – 1,25 կգ
սխտոր – 4 պճեղ
կարմիր կծու պղպեղ – 2 հատ
գինու քացախ – 375 գ
անիսոնի օղի – 2 ճ. գդ.
աղ – 2 թ. գդ.
շաքարավազ – 5 գ
դափնու տերև – 4 հատՊղպեղները լվանալ, մաքրել։ Սխտորը մաքրել, չորս մասի բաժանել ամեն պճեղը։ Չիլին մաքրել և կտրատել։ Քացախը խառնել 375 մլ ջրին, ավելացնել անիսոնի օղին, աղը, շաքարավազը, չիլին, սխտորը, եռացնել։ Մարինադի մեջ գցել պղպեղները, եփել 3 րոպե։ Ավելացնել դափնու տերևը։ Մարինացված բանջարեղենը լցնել մաքուր բանկաների մեջ, փակել։ Թողնել գոնե մեկ շաբաթ, որպեսզի համերը միախառնվեն։ Կարելի է պահել սառնարանում մոտ վեց ամիս։


== Տես նաև ==
Տաքդեղ
Սուսանա Կիարոտի

Սուսանա Կիարոտի (իսպ.՝ Susana Chiarotti, 1946, Սանտա Ֆե, Արգենտինա), արգենտինացի իրավաբան, ակտիվիստ և կանանց իրավունքների ոլորտի գործիչ։ Նա Լատինական Ամերիկայում և Կարիբյան կղզիներում կանանց իրավունքների պաշտպանության կոմիտեի անդամ է և զեկույցներ է ներկայացնում Ամերիկյան պետությունների կազմակերպության համար կանանց իրավունքների ոլորտում իրավիճակի մասին։


== Կենսագրություն ==

Սուսանան ծնվել է 1946 թվականին Սանտա Ֆեում։ Կրթությամբ իրավաբան է, սովորել է Ռոսարիոյի ազգային համալսարանում։ Նա ասել է, որ ֆեմինիստ չի եղել մինչև 1985 թվականը։ Մինչ այդ նա դասակարգային պայքարը համարել է իր երկրի հիմնական խնդիրը և պնդել է, որ ֆեմինիզմի շարժմանը մասնակցում են ավելի զարգացած երկրների կանայք։ Նա ապրել է Բոլիվիայում այն բանից հետո, երբ փախել էր Արգենտինայում կատարվող բռնապետությունից։ Նա Ռոսարիո է վերադարձել 1984 թվականին, որտեղ դարձել է մի շարք իրավապաշտպան կազմակերպությունների նախաձեռնողը։
Կիարոտին Նյու Յորքում տեղակայված «People's Movement for Human Rights Education» ընկերության և Լատինական Ամերիկայում ու Կարիբյան կղզիներում կանանց իրավունքների պաշտպանության կոմիտեի անդամ է։ Վերջինս հիմնադրվել է 1987 թվականին և պաշտոնապես գրանցվել է 1989 թվականին Լիմայում։ Արգենտինայում կանանց իրավունքների վիճակի մասին հաշվետվություններ է ուղարկում Ամերիկյան պետությունների կազմակերպման համար։ Նշում է, որ «դեռ շատ անելիքներ կան, բայց մյուս հարևան երկրների համեմատությամբ Արգենտինան այս բնագավառում նրանցից առաջ է անցել, սակայն այն նախկինի պես կնատյացական է և անդրոկենտրոն»։ Նա ասում է, որ վերջին 30 տարվա ընթացքում իր երկիրն առաջընթաց է գրանցել գոնե այն հարցում, որ տղամարդուն ընտանիքում կոպիտ ուժ կիրառելու համար պատասխանատվության են ենթարկել։ Սուսանան նշում է, որ «կանանց նկատմամբ բռնությունը սխալ է»։


== Ծանոթագրություններ ==
Ռումմի

Ռումմի (էստ․՝ Rummi), գյուղ Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Սիմեռպալու շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 18 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Աերոդինամիկա

Աերոդինամիկա աերոմեխանիկայի բաժինը ուսումնասիրում է օդի և այլ գազային միջավայրերի շարժման օրենքները, այդ միջավայրերի ու նրանցում շարժվող մարմինների միջև եղած փոխազդեցությունները։ Աերոդինամիկան սերտորեն կապված է հիդրոդինամիկայի հետ, և հաճախ նրանց միացյալ ձևով անվանում են աերոհիդրոդինամիկա։ Աերոհիդրոդինամիկայում գազերը երբեմն անվանվում են սեղմելի, իսկ կաթիլավոր հեղուկները՝ անսեղմելի հեղուկներ։ Գազերի ու կաթիլավոր հեղուկների շարժման միջև կան ինչպես ընդհանուր գծեր, այնպես էլ էական տարբերություններ, և այդ պատճառով հաճախ մի խմբի համար ստացված օրինաչափությունները ճիշտ չեն լինում մյուսի համար։ Շարժման օրինաչափությունների միջև եղած տարբերություններն ավելի ցայտուն են դառնում երբ.

շարժվող միջավայրի (մարմնի) մասնիկների արագությունները մոտ են կամ մեծ տվյալ միջավայրում ձայնի տարածման արագությունից։ Խնդիրների այս խումբն անվանում են մեծ արագությունների Աերոհիդրոդինամիկա։
Շարժվող միջավայրը կամ այն միջավայրը, որում շարժվում է մարմինը, չափազանց նոսր է։ Այս բաժինն անվանում են դիսկրետ մասնիկների միջավայրի դինամիկա կամ սուպերաերոդինամիկա։
Գոյություն ունեցող փոխազդեցությունը հաստատված է մագնիսական դաշտում շարժվող իոնացված միջավայրի կամ իոնացված միջավայրում շարժվող էլեկտրահաղորդիչ մարմնի միջև։ Այս բաժինն անվանում են մագնիսական Աերոհիդրոդինամիկա։
Հետազոտվող գազային միջավայրն ունի տարածական մեծ չափեր (Երկրի չափերի հետ համեմատած)։ Այս բաժինն անվանում են օդերևութաբանության։Ընդհանուր Աերոդինամիկաի մի շարք գործնական նշանակություն ունեցող խնդիրներ կազմում են կիրառական Աերոդինամիկաի մասնաճյուղը, որի հիմնական բաժիններն են՝ թևի տեսությունը, պտուտակի տեսությունը, ինքնաթիռի դինամիկան, թռչող մեքենաների կայունության և աերոդինամիկ թրթռումների տեսությունները։
Փորձարարական Աերոդինամիկաի խնդիրն է հատուկ ապարատներում, աերոդինամիկ լաբորատորիաներում փորձեր դնելու կամ ուսումնասիրվող օբյեկտներն անմիջապես թռիչքում հետազոտելու միջոցով օդի շարժման և նրա ուժային ազդեցության ուսումնասիրումը։ Այդ լաբորատորիաներում հիմնական ապարատն աերոդինամիկ խողովակն է։ Աերոդինամիկաի կողմից հաստատված օրինաչափությունները կիրառվում են տեխնիկայի տարբեր բնագավառներում, սկսած ամենապարզագույն մեքենայից՝ հողմաղացից մինչև միջմոլորակային տարածության մեջ շարժվող ժամանակակից ամենաբարդ սարքերը.
Ռոբերտ Գորդոն

Ռոբերտ Գորդոն (անգլ.՝ Robert Aaron Gordon, հուլիսի 26, 1908(1908-07-26), Վաշինգտոն, Կոլումբիայի շրջան, ԱՄՆ - ապրիլի 7, 1978(1978-04-07), Բերկլի, Ալամեդա շրջան, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ), ամերիկացի տնտեսագետ, Բերքլիի Կալիֆոռնիայի համալսարանի տնտեսագիտության պրոֆեսոր, 1975 թվականին Ամերիկյան տնտեսական ասոցիացիայի նախագահ։


== Կենսագրություն ==
Ռոբերտը ծնվել է 1908 թվականի հուլիսի 26-ին Վաշինգտոնում։
1928 թվականին ավարտել է Ջոնս Հոփքինսի համալսարանը բակալավրի աստիճանով, 1931 թվականին ստացել է մագիստրոսի աստիճան, իսկ 1934 թվականին՝ Հարվարդի համալսարանի դոկտորական աստիճան։
Դասախոսական գործունեությունը Հարվարդի համալսարանում սկսել է որպես դասախոս 1931-1938 թվականներին։ 1938-1940 թվականներին եղել է պրոֆեսորի ասիստենտ, 1940-1947 թվականներին՝ ասոցացված պրոֆեսոր, 1947-1976 թվականներին՝ Բերքլիի Կալիֆորնիայի համալսարանի լրիվ պրոֆեսո։ 1976 թվականին հրաժարական է տվել՝ դառնալով Բերքլիի Կալիֆորնիայի համալսարանի պրոֆեսոր էմերիտ։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ 1942-1945 թվականներին ծառայել է որպես Հումքային նյութերի միացյալ խորհրդի սպա։ 1954-1958 թվականներին և 1960-1963 թվականներին եղել է Տնտեսական զարգացման կոմիտեի գիտական խորհրդի խորհրդատու։ 1956-1957 թվականներին եղել է Գուգենհայմի հիմնադրամի աշխատակից, 1961-1976 թվականներին՝ Տնտեսական հետազոտությունների ազգային բյուրոյի տնօրենների խորհրդի անդամ, 1961-1962 թվականներին՝ Զբաղվածության և գործազրկության վիճակագրության նախագահական կոմիտեի նախագահ։ Ռոբերտ Գորդոնը եղել է Ամերիկյան տնտեսական ասոցիացիայի անդամ, 1950-1952 թվականներին՝ փոխնախագահ, 1975 թվականին՝ նախագահ, 1972 թվականից՝ պատվավոր անդամ։
Ռոբերտ Գորդոնը մահացել է 1978 թվականի ապրիլի 7-ին սրտի կաթվածից Բերքլիի իր տանը։


=== Ընտանիք ===
Ռոբերտ Գորդոնն ամուսնացել է Մարգարետ Շոնեսիի հետ (մահացել է 1994 թվականի մայիսի 28-ին), ունեցել են երկու որդի՝ Ռոբերտ Ջեյմսը (ծնվել է 1940 թվականի սեպտեմբերի 3-ին) և Դավիթ Մ-ն (ծնվել է 1944 թվականի մայիսի 4-ին, մահացել 1996 թվականի մարտի 4-ին), որոնք երկուսն էլ հայտնի տնտեսագետներ են։


== Պարգևներ ==
Ռոբերտ Գորդոնը իր նվաճումների համար պարգևատրվել է՝

1956 թվական - Գուգենհայմի կրթաթոշակ։


== Մատենագրություն ==
Gordon R.A. Business Leadership in the Large Corporation, 1945
Gordon R.A. Dynamics of Economic Activity, 1947
Gordon R.A. Business Fluctuations, 1952
Gordon R.A., Howell J.E. Higher Education for Business, 1959
Gordon R.A. Measuring Employment and Unemployment, 1962
Gordon R.A. Has Structural Unemployment Worsened?// Industrial Relations, 1964
Prosperity and Unemployment/ ed. R.A. Gordon, M.S. Gordon, 1966
Toward a Manpower Policy/ed. Gordon R.A., 1967
Gordon R.A. The Goal of Full Employment, 1967
Gordon R.A. Unemployment Patterns with 'Full Employment// Industrial Relations, 1968
Gordon R.A. Is the Business Cycle Obsolete?//Bronfenbrenner/ed.Gordon R.A., 1969
Gordon R.A. (չաշխատող հղում) How obsolete is the business cycle?// National Affairs, 1970
Gordon R.A. Economic Growth and Instability: The American record, 1974
Gordon R.A. A Skeptical Look at the «Natural Rate» Hypothesis//Theory for Economic Efficiency, 1979.


== Ծանոթագրություններ ==
Թրթուր

Թրթուր, կենդանիների (մեծ թվով անողնաշարավորների և որոշ ողնաշարավորների՝ ձկների, երկկենցաղների) անհատական զարգացման փուլ, երբ ձվաբջջում սննդարար նյութերի քանակը չի բավականացնում սաղմնային զարգացումն ավարտելու համար։ Թրթուրային շրջանում օրգանիզմն ինքնուրույն կյանք է վարում և մեծ մասամբ ունենում է հատուկ օրգաններ, որոնք հատկանշական չեն հասուն ձկներին։ Շատ կենդանիների, թրթուրների և հասուն ձկների կյանքի պայմանները տարբերվում են միմյանցից։ Օրինակ՝ բազմախոզան որդերի և շատ փափկամարմինների թրթուրը՝ տրոխոֆորան ազատ լողացող է, իսկ հասուն անհատները հատակային կյանք են վարում։ Թրթուրի առկայությունը զարգացման շրջանում երբեմն կապված է ապրելավայրի փոփոխության հետ, օրինակ՝ երկկենցաղներից շատերի թրթուրները հարմարված են ջրում ապրելուն, հասուն ձևերը՝ ցամաքում։


== Թրթուրի մարմնի կառուցվածքը ==