armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Գուրգեն Սարգսյան (երաժիշտ)

Գուրգեն (Ջոնիկ) Ավագի Սարգսյան (1938, Լենինական, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ երաժիշտ, մանկավարժ, Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի պրոֆեսոր։


== Կենսագրություն ==
Գուրգեն Սարգսյանը ծնվել է Լենինականում, 1938 թվականին։ Կրթություն է ստացել ծննդավայրի թիվ 16 միջնակարգ դպրոցում։ 1958 թվականին ավարտել է Լենինականի Քրիստափոր Կարա-Մուրզայի անվան երաժշտական ուսումնարանի փողային բաժինը։ Խորհրդային բանակում ծառայության ընթացքում եղել է Անդրկովկասյան ցուցադրական փողային նվագախմբի անդամ։ Ծառայությունից հետո ուսումը շարունակել է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի փողային բաժնում, որն ավարտել է 1968 թվականին և ստացել մենակատար-շեփորահարի որակավորում։
1998 թվականից դասավանդել է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայում։ 1-7-րդ դասարանների շեփորի դասագրքի հեղինակ է։
Պարգևատրվել է ՀՀ կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարության պատվոգրերով և «Գրիգոր Նարեկացի» մեդալով։
Մահացել է 2021 թվականի սեպտեմբերի 29-ին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վախճանվել է վաստակաշատ երաժիշտ, մանկավարժ, Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի պրոֆեսոր Գուրգեն Սարգսյանը
Օլիվեր Շելլենբերգեր

Օլիվեր Շելլենբերգեր (անգլ.՝ Oliver Blackburn Shallenberger, մայիսի 7, 1860(1860-05-07), Բիվեր շրջան, Փենսիլվանիա, ԱՄՆ - հունվարի 23, 1898(1898-01-23), Կոլորադո, ԱՄՆ), ամերիկացի գյուտարար, ինժեներ և ձեռնարկատեր։  


== Հակիրճ կենսագրություն ==
Օլիվերը ծնվել է Փենսիլվանիա նահանգի Ռոչեստեր քաղաքում` Արոն Շելլենբերգերի և Մերի Բոնբրայթի ընտանիքում։ Օլիվերի հորեղբայրը եղել է ԱՄՆ Ներկայացուցիչների պալատի հայտնի անդամ ԱՄՆ հանրապետական կուսակցությունից և ներկայացնում էր Փենսիլվանիա նահանգը։     
1877 թվականին Օլիվեր Շելլենբերգերը ընդունվել է Աննապոլիսի Միացյալ Նահանգների ռազմածովային ակադեմիա։ Ակադեմիան ավարտելուց հետո նա երկու տարի ծառայել է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների Ռազմածովային ուժերում` «Լանքասթեր» առագաստանավում։ 1884 թվականին նա հրաժարական է տվել։ Դրանից հետո նա աշխատանքի է անցել «Westinghouse Company» ընկերությունում` Ջորջ Վեստինգհաուզի ղեկավարությամբ։  
1888 թվականի ապրիլին նա փոփոխական հոսանքը չափելու համար էլեկտրաէներգիայի հաշվիչ է հայտնագործել։ 1894 թվականին «Westinghouse» ընկերության պատվերով նա վատտ-ժամի ինդուկցիոն հաշվիչ է ստեղծել։  
1889 թվականի նոյեմբերի 27-ին ամուսնացել է Մարի Ուոլսլեյերի հետ։ Նրանք ունեցել են մեկ որդի և մեկ դուստր։ 1891 թվականին առողջական վատ վիճակի պատճառով Օլիվեր Շելլենբերգերը թողել է աշխատանքը «Westinghouse» ընկերությունից, բայց շարունակել է համագործակցել որպես խորհրդատու։ 1897 թվականին Կոլորադոյում նա հիմնադրել է իր «Electric Power Company» ընկերությունը։   


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Bausman, Joseph H. History of Beaver County, Penn: And Its Centennial Celebration. — Windmill Publications, 1904.
Iron Age Iron Age. — Chilton Company, 1898. — Т. 61. — С. 26.
Jordan, John Woolf Encyclopedia of Pennsylvania Biography: Illustrated. — Lewis Historical Publishing Company, 1914. — Т. 1.
Jordan, John Woolf Genealogical History of Beaver County, Pennsylvania. — Lewis Historical Publishing Company, 1915. — Т. 2.
Joseph Nathan Kane Famous First Facts. — 5th. — New York, NY: H. W. Wilson Company, 1997. — ISBN 0-8242-0930-3
Seifer, Marc Wizard: The Life And Times Of Nikola Tesla. — Citadel, 1998. — ISBN 978-0-8065-3556-2
Skrabec, Quentin R. George Westinghouse: Gentle Genius. — Algora Publishing, 2007. — ISBN 978-0-87586-508-9
Terry, Charles A. Oliver B. Shallenberger: A Memorial. — Transactions. — The Society, 1898.
United States Patent and Trademark Office Official Gazette of the United States Patent Office. — United States Patent Office, 1903. — Т. 106.


== Արտաքին հղումներ ==
Terry, Charles A. Oliver Blackburn Shallenberger: A memorial(անգլ.) // Transactions of the American institute of Electrical Engineers. — January 1898. — Т. XV. — № 1. — С. 744—753. — ISSN 0096-3860. — 
Aug. 14, 1888: I Sing the Meter Electric
Electrical World Obituary Notes (und) // The Electrical World. — New York: W.J. Johnston Company, 1898. — Т. XXXI. — С. 1. —  —
(21406) Ջիմյանգ

(21406) Ջիմյանգ, աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Այս աստերոիդը հայտնաբերվել է 1998 թվականի մարտի 20-ին ԼԻՆԵԱՐ ծրագրի կողմից Սոկոռոյում։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(21406) Ջիմյանգ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Պրավդինո (այլ կիրառումներ)

Պրավդինո, կարող է վերաբերել՝

Պրավդինո - գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Վիբորգսկի շրջանի կազմում։
Պրավդինո - գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Վիբորգսկի շրջանի կազմում։
Ասանովսկի Սովխոզ-Տեխնիկում

Ասանովսկի Սովխոզ-Տեխնիկում (ռուս.՝ Асановский совхоз-техникум), գյուղ Ռուսաստանի Ուդմուրթական հանրապետության Ալնաշսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2008 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1688 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Հունգարա-մեքսիկական հարաբերություններ

Հունգարա-մեքսիկական հարաբերություններ, երկկողմ դիվանագիտական հարաբերություններ Հունգարիայի և Մեքսիկայի միջև։


== Պատմություն ==
Հունգարիայի և Մեքսիկայի Թագավորության միջև առաջին պաշտոնական շփումը տեղի է ունեցել Հաբսբուրգների դինաստիայի Մաքսիմիլիան I-ի օրոք, որը 1864-1867 թվականներին ղեկավարել է Մեքսիկայում։ Մաքսիմիլիանոս I-ի նստավայրը գտնվում էր Չապուլտեպեկյան պալատում, որն այժմ թանգարան է, որտեղ ներկայացված են Ավստրո-Հունգարիայի 1860-ական թվականների կահույքն ու գեղարվեստական աշխատանքները։
1867 թվականին Ավստրո-Հունգարիան խզեց դիվանագիտական հարաբերությունները Մեքսիկայի հետ Մաքսիմիլիան I կայսեր սպանությունից հետո։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ավարտից հետո Ավստրո-Հունգարիան փլուզվեց, և Հունգարիան 1918 թվականին դարձավ անկախ պետություն։ 1925 թվականին Մեքսիկան դիվանագիտական ներկայացուցչություն է բացել Իտալիայում, որը ներկայացնում էր երկրի շահերը նաև Հունգարիայում։ Մեքսիկայում երկրի շահերը ներկայացնող առաջին հունգարացի դիվանագետը եղել է Լասլո Սեչենին՝ Վաշինգտոնում տեղակայված դիվանագիտական ներկայացուցչության ղեկավարը։ 1925 թվականին Լասլո Սեչենին այցելեց Մեքսիկա։
1941 թվականին Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Մեքսիկան խզեց դիվանագիտական հարաբերությունները Հունգարիայի հետ, որոնք վերականգնվեցին 1974 թվականի մայիսի 14-ին։ 1976 թվականի սեպտեմբերին Մեքսիկան դեսպանատուն բացեց Բուդապեշտում։ 2009 թվականի մայիսին երկրները նշել են դիվանագիտական հարաբերությունների հաստատման 35 տարին։


== Առևտուր ==
1960-ական և 1970-ական թվականների ընթացքում հունգարական արտահանումը Լատինական Ամերիկա կազմում էր երկրի արտահանման ընդհանուր ծավալի 6 %-ը, հիմնականում արտահանվում էին արդյունաբերական ապրանքներ և դեղեր։ 1980-ականներին և 1990-ականներին Հունգարիայի արտահանումն այդ երկրներ խիստ նվազել է։ 1990 թվականին Հունգարիայի և Մեքսիկայի միջև ապրանքաշրջանառության ծավալը կազմել է 5 միլիոն ԱՄՆ դոլար։ 1997 թվականի ապրիլին Հունգարիայի նախագահ Արփադ Գենցը կարևորեց երկու երկրների միջև երկկողմ առևտուրը, որը չորս անգամ ավելացել է մինչև 22,8 միլիոն ԱՄՆ դոլար, որից հունգարական արտահանումը կազմել է 6,1 միլիոն ԱՄՆ դոլար։
Այլ տվյալներով՝ 1996 թվականին Հունգարիայի հիմնական արտահանումը Մեքսիկա կազմել է արդյունաբերական սարքավորումներ, մատակարարումների ընդհանուր ծավալը կազմել է շուրջ 7 միլիոն ԱՄՆ դոլար, մինչդեռ Մեքսիկայից ներմուծումը կազմել է 29 միլիոն ԱՄՆ դոլար։ 2004 թվականին Մեքսիկայում Հունգարիայի դեսպանը հայտարարել էր, որ ակնկալում է, որ երկու երկրների միջև հարաբերություններն ավելի կամրապնդվեն Եվրոպական միությանը Հունգարիայի անդամակցությունից հետո։ Նա նշել է, որ Մեքսիկան արդեն կարևորությամբ երկրորդ լատինամերիկյան առևտրային գործընկերն է Հունգարիայում։ 2017 թվականին երկու երկրների միջև ապրանքաշրջանառության ծավալը կազմել է 1,6 միլիարդ ԱՄՆ դոլար։


== Դիվանագիտական ներկայացուցչություններ ==
Հունգարիան դեսպանատուն ունի Մեխիկոյում։
Մեքսիկան դեսպանատուն ունի Բուդապեշտում։


== Ծանոթագրություններ ==
Սամանտա Կրիստոֆորետտի

|}
Սամանտա Կրիստոֆորետտի (իտալերեն՝ Samantha Cristoforetti, ապրիլի 26, 1977(1977-04-26), Միլան, Իտալիա), իտալացի տիեզերագնաց։ Եվրոպական տիեզերական գործակալության երրորդ և իտալական տիեզերական գործակալության առաջին կին տիեզերագնացը։ Կանանց միջև թռիչքի տևողության ռեկորդակիր՝ 199 օր 16 ժամ 42 րոպե, ինչպես նաև ԵՏԳ տիեզերագնացների միջև թռչքի տևողության ռեկորդակիր։ Այս ռեկորդը գերազանցել է ամերիկացի կին տիեզերագնաց Փեգի Ուիթսոնը, որը գտնվել է ուղեծրում 289 օր։


== Կենսագրություն ==
Սամանտա Կրիստոֆորետտին ծնվել է 1977 թվականի ապրիլի 26-ին Միլանում։ Մանկությունն անցկացրել է Տրենտոյի գավառի Մալե փոքրիկ բնակավայրում։ Երեք տարի սովորել է Բոլցանոյի լիցեում, որոշ ժամանակ անց՝ Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում և վերջապես միջնակարգ կրթությունն ավարտել է Տրենտոյում։

2001 թվականին ավարտել է Մյունխենի տեխնիկական գիտությունների համալսարանը, որտեղ ստացել է մագիստրոսի աստիճան՝ «հրթիռաշարժիչային համակարգերի և թեթև սարքավորումների» մասնագետի որակավորմամբ։
2005 թվականին բալերի ամենաբարձր քանակով ավարտել է Իտալիայի ռազմաօդային ուժերի ռազմական ավիացիայի դպրոցը (իտալերեն՝ Accademia Aeronautica) Պոցուոլի քաղաքում՝ օդաչուի մասնագիտացմամբ։ Այս տարիներին բազմիցս մասնակցել էր Եվրոպական Միության և Հյուսիսատլանտյան դաշինքի նախաձեռնությամբ կազմակերպված օդային զորավարժություններին։ Ուսուցումը անցել է օդաչուների նախապատրաստման Euro-Nato Joint Jet Pilot Training ծրագրով Տեխաս նահանգի Ուիչիտո Ֆոլս քաղաքի Շեպարդ ավիացիոն բազայում, 2007-2009 թվականներին ծառայել է իտալական ավիացիոն մասերում։
2009 թվականի մայիսին չորրորդ հավաքագրման ժամանակ ընտրվել է Եվրոպական տիեզերական գործակալության տիեզերագնացների խմբի մեջ։ Ընդհանուր տիեզերական վերապատրաստման դասընթացները ավարտելուց հետո 2010 թվականի նոյեմբերին ստացել է ԵՏԳ տիեզերագնացի հավաստագիր։
2012 թվականի հուլիսի 3-ին հայտարարվել է ԵՏԳ-ով նրա թռիչքի մասին 6-7 ամիս ժամկետով։ Նշանակվել է Սոյուզ ՏՄԱ-15Մ տիեզերանավի փոխարինող կազմի ինժեներ, որի մեկնարկը Էքսպեդիցիա-40/Էքսպեդիցիա-41 ծրագրով իրականացվել է 2014 թվականի մայիսին։
2014 թվականի նոյեմբերի 24-ին Սամանտա Կրիստոֆորետտին Սոյուզ ՏՄԱ-15Մ տիեզերանավով կատարել է իր առաջին թռիչքը դեպի բաց տիեզերք։ 2015 թվականի հունիսի 11-ին 10:20 UTC-ին տիեզերանավը անջատվել է կայանից: 13:44:02 UTC-ին ՏՊԿ «Սոյուզ ՏՄԱ-15Մ» տիեզերանավ բարեհաջող վայրէջք է կատարել Ղազախստանի հարավային շրջանում։
Ընդհանուր հաշվով՝ Սամանտան ուղեծրում անցկացրել է 199 օր՝ գերազանցելով ՆԱՍԱ-ի տիեզերագնաց Սունիտա Ուիլյամսի (195 օր) գրանցած կանանց միջև ուղեծրում անդադար մնալու ռեկորդը։ Այս ռեկորդը գերազանցել է ամերիկացի կին տիեզերագնաց Փեգի Ուիթսոնը, որը գտնվել է ուղեծրում 289 օր։
Վիճակագրություն


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Սամանտա Կրիստոֆորետտին տիեզերական հանրագիտարանի կայքում
Սամանտա Կրիստոֆորետտին ԵՏԳ-ի կայքում(անգլ.)
Սամանտա Կրիստոֆորետտիի Twitter
Իտալիայի նախագահ Ս. Մատարելան պարգևատրում է Սամանտա Կրիստոֆորետտիին Մեծ խաչի ասպետնի շքանշանով ՅուԹյուբում
Ստեցենկովո (գյուղ, Սումիի շրջան)

Ստեցենկովո (ուկրաիներեն՝ Стеценкове), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Սումիի շրջանում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Կամիզարներ

Կամիզարներ (ֆր.՝ camisards, լանգեդոկյան բարբառային camiso — շապիկ), Լանգեդոկի (Հարավային Ֆրանսիա) 1702—05-ի գյուղացիա-պլեբեյական հակաֆեոդալական ապստամբության մասնակիցներ։ Կամիզներ են կոչվել սպիտակ շապիկ հագնելու համար։
Ապստամբության պատճառը Նանտի էդիկտի, որը թույլատրում էր կրոնական հանդուրժողություն, վերացումից հետո կալվինականների դեմ գործադրած բռնություններն ու Իսպանական ժառանգության պատերազմի կապակցությամբ ծանր տուրքերի սահմանումն էր։ Կամիզարները պահանջում էին դավանանքի ազատություն և հարկերի վերացում։
Ապստամբների գաղափարական դրոշը կալվինականությունն էր, որն ընդունել էր հեղափոխական գյուղացիա-պլեբեյական հերետիկոսության գծեր։ Կամիզները գտնում էին, որ կոչված են հաստատելու հազարամյա «հավասարության և եղբայրության թագավորություն»։ Կղեմենա XI պապը խաչակրաց արշավանքի կոչեց ընդդեմ Կամիզի, որոնց ապստամբությունը հաջողվեց զսպել միայն 1705-ին, երբ կառավարությունը հարկային զիջումներ կատարեց։


== Տես նաև ==
Ժան Կավալյե
Քելազ

Քելազ, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Ջանիկի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Տրապիզոնի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Վլադիչնա

Վլադիչնա (ուկրաիներեն՝ Владична), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Խոտինի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Վլադիչնա գյուղում բնակվում էր 1 742 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Կանալես դե Սիեռա

Կանալես դե Սիեռա  (իսպ.՝ Canales de la Sierra), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, գտնվում է Ռիոխա պրովինցիայում՝ Ռիոխա (Լոգրոնիո) ինքնավար համայնքի կազմում։ Մտնում է Անգիանո շրջանի (կոմարկայի) կազմի մեջ։ Զբաղեցնում է 54,44 կմ2 տարածք։ Բնակչությունը կազմում է 72 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Գտնվում է պրովինցիայի վարչական կենտրոնից 45 կմ հեռավորության վրա։


== Արտաքին հղումներ ==
Fotografías Archived 2005-10-24 at the Wayback Machine.
Բալենի սովորական

Բալենի սովորական  (լատ.՝ Cerasus vulgaris Mill.), մինչև 3-4 մ բարձրությամբ ցածրաճ ծառ է՝ գնդաձև սաղաթով։


== Կենսաբանական նկարագիր ==

Տերևները էլիպսաձև են կամ հակառակ ձվաձև։ Ծաղիկները հավաքված են հովանոցաձև ծաղկաբույլերում, 2-4 -ական են, սպիտակ։ Կորիզապտուղները բաց կարմրավուն են, համեղ և հյութալի։ Ծաղկում է ապրիլին, պտուղները հասունանում են հունիս-հուլիսին։ Երիտասարդ ընձյուղները սկզբում կանաչ են, այնուհետև ստանում են կարմրագորշավուն գունավորում։ Պատկանում է վարդազգիների ընտանիքին սալորայինների ենթաընտանիքին։


== Տարածվածություն ==
Տարածված է Կովկասում, Ղրիմում, Եվրոպայում։ Հայաստանում վայրիացած հանդիպում է գրեթե բոլոր շրջաններում։Հայկական ՍՍՀ-ում հանդիպում է հյուսիսային և կենտրոնական շրջաններում։ Մշակվում է ամենուրեք։ Բնական պայմաններում աճում է բոլոր գոտիներում, համեմատաբար հարուստ և խոնավ հողերի վրա։


== Նշանակություն ==
Պտուղները օգտագործվում են թարմ վիճակում և վեամշակված (մուրաբա, տարբեր հյութեր ու ըմպելիքներ)։ Պտուղները պարունակում են 6-15% շաքարներ, 13-15% C վիտամին, կարոտիններ և այլն։ Չորադիմացկուն է, լուսասեր, ցրտադիմացկուն։ Մշակության մեջ հայտնի են բալենու բազմաթիվ սորտեր, որոնց համար որպես հիմնական պատվաստակալ հանդիսանում է սովորական բալենին։ Գնահատվում է նաև որպես բարձր գեղազարդ ծառատեսակ։Լավ մեղրատու է, մեկ ծառից ստացվում է մինչև 4,3 կգ մեղր։ Պարունակում են 80-86 % ջուր, 1,5-2,5 % թթուներ, 0,75-1,3 % ազոտային նյութեր։ Կորիզը պարունակում է 35 % ճարպ, որն օգտագործում են օճառի արտադրության պրոցեսում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Ծառագիտություն, Ժ. Հ. Վարդանյան
Խուլպեն-Վիտեմ

Խուլպեն-Վիտեմ (հոլ.՝ Gulpen-Wittem ( արտասանություն)), համայնք Նիդերլանդների Լիմբուրխ մարզում։ Տարածքը 73,18 կմ² է, բնակչությունը՝ 14.512 (2011 թ.)։ Մեկ շնչի տարեկան միջին եկամուտը 13.000 եվրո է։
Ռադիոստրոյ

Ռադիոստրոյ (ռուս.՝ Радиострой), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սմոլենսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ամա Տուտու Մունա

Ամա Տուտու Մունա (անգլ.՝ Ama Tutu Muna, հուլիսի 17, 1960(1960-07-17), Լիմբե), կամերունցի քաղաքական գործիչ, որը 2007 թվականից մինչև 2015 թվականը եղել է  արվեստի և մշակույթի նախարար։


== Վաղ կյանք և կրթություն ==
Մունան ծնվել է Կամերունի Հարավ-արևմտյան մարզի Լիմբե ծովափնյա քաղաքում, 1960 թվականի հուլիսի 17-ին։ Նա արևմտյան Կամերունի նախկին վարչապետ, իսկ հետագայում Կամերունի փոխնախագահ Սալոմոն Թանդենգ Մունայի և Էլիզաբեթ Ֆրի Նդինգսայի ութ երեխաներից ամենակրտսերն է։
Նրա եղբայրներից են Բերնարդ Մունան, Կամերունի «Առաջադեմ ուժերի դաշինքի» նախագահը և Ակերե Մունան՝ «Միջազգային հակակոռուպցիոն խորհրդի» նախագահը։
Մունան լեզվաբանություն է ուսումնասիրել Կանադայում, Մոնրեալի համալսարանում, որն ավարտել է 1983 թվականին։


== Կարիերա ==
2004 թվականի դեկտեմբերից Մունան Լիմբեի նահանգային արդյունաբերության նախարարության քարտուղարն էր։ 2007 թվականին նա նշանակվում է արվեստի և մշակույթի նախարար։ Գավառացի կանանց իրավունքները պաշտպանելու համար Մունան նախաձեռնել է Մբենգվիի կանանց կոոպերատիվը, ապա հիմնադրել «Հյուսիս-արևմտյան կանանց ֆորումը»։
2014 թվականին Մունան հասարակության քննադատությանը արժանացավ Կամերունի հյուսիս-արևմտյան մասի արվեստի որոշ գործեր Յաունդե փոխադրելու համար։ 2015 թվականի մայիսի 22-ին վարչապետ Ֆիլեմոն Յանգը Մունային քառասունութ ժամ տվեց վերջինիս ստեղծած նոր հեղինակային իրավունքները լուծարելու համար։ 2015 թվականի հոկտեմբերի 2-ին, իշխանափոխությամբ նախագահ դարձած Պոլ Բիյան Մունային ազատեց նախարարական պաշտոնից՝ հաշվետվության մեջ զեկուցելով, որ նա սխալ կառավարման հետևանքով միլիարդավոր ֆրանկներ է վատնել պետական ծախսերի հաշվին։ 2016 թվականի փետրվարին Կամերունի կառավարական աշխատակազմը ձգտում էր հեռացնել Մունային՝ Բաստոսում գտնվող պետական նախարարական առանձնատնից, սակայն վերջինս կտրականապես հրաժարվում է ազատել առանձնատունը, պնդելով, որ պայմանավորվածություններ ունի գնել այն։ 2016 թվականի սեպտեմբերի տվյալներով Մունան դեռ չի հեռացել առանձնատնից։


== Անձնական կյանք ==
Մունան ուներ որդի՝ Էֆեմի Նկվետի Մունան՝ ծնված 1987 թվականին։ Նա մահացել է ավտոմոբիլային վթարի հետևանքով 2014 թվականի փետրվարի 8-ին։


== Ծանոթագրություններ ==
Կուրինո (Իտալիա)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կուրինո (այլ կիրառումներ)Կուրինո (իտալերեն՝ Curino ), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Պիեմոնտ մարզի Բիելլա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 474 մարդ (2008 թվականի տվյալներով), բնակչության խտությունը կազմում է՝ 23 մարդ/կմ²։ Մակերեսը՝ 21 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 28060. Հեռախոսային կոդ՝ 0321.
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում սուրբ Սան Քյուիրինոն։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
Մանդակինի

Մանդակինի (հինդի` मन्दाकिनी, անգլ.` Mandakini, իրական անունը՝ Յասմին Ջոզեֆ, ծնվ. 1969 թ. հունվարի 7, այլ աղբյուրներում ` 1963 թ. հուլիսի 30, նշվում են նաև ծննդյան 1966 և 1967 թվականները, Միրութ, Հնդկաստան), հնդկական կինոյի դերասանուհի։


== Կենսագրություն ==
Մանդակինին կիսով չափ հնդկուհի է, կիսով չափ անգլուհի։ Նրա հայրը Հնդկաստանում ծնված անգլիացի կաթոլիկ է, իսկ մայրը` իսլամ դավանող հնդկուհի։ Մանդակինին ուներ մեկ քույր և մեկ եղբայր։ Իր ծննդավայրում ավարտել է օրիորդաց միջնակարգ դպրոցը և անգլիական քոլեջ։ Մանկությունից երազել է դերասանուհի դառնալու մասին։ Այդ նպատակով 1983 թվականին մեկնել է Բոմբեյ` կինեմատոգրաֆիայի ինստիտուտ ընդունվելու համար։ Որպես մոդել մասնակցել է ֆոտոսեսիաների և հաղթել համահնդկական գեղեցկության մրցույթում, որի արդյունքում էլ նրան նկատել են կինոգործիչները։
Նրա կինոդեբյուտը կայացել է 1985 թվականին` Ռաջ Կապուրի «Գանգե՛ս, քո ջրերը պղտորվել են» կինոնկարում, որտեղ նրա խաղընկերը Ռաջիվ Կապուրն էր։ Ռաջ Կապուրը սկսնակ դերասանուհուն ընտրել էր բազմաթիվ թեկնածուների միջից և նրան տվել Մանդակինի բեմական կեղծանունը, որն ըստ հինդուիզմի` երկնքում և երկրի վրա հոսող սրբազան Գանգես գետի անվանումներից մեկն էր։ Բացի այդ Մանդակինի անունը կրում էր Դադասահեբ Փհալկեի դուստրը, ով հնդկական համր կինոյի առաջին դերասանուհին էր։ Մանդակինիի կինոդեբյուտը հաջողված էր։ Ֆիլմն ունեցավ հսկայական հաջողություն և ճանաչում բերեց դերասանուհուն։ Այդ դերի համար նա ներկայացվեց Filmfare Awards-ի` կանացի լավագույն դերի համար։
Հետագայում Մանդակինին նկարահանվեց ավելի քան 40 կինոնկարներում ` ինչպես գլխավոր, այնպես էլ երկրորդական կամ էպիզոդիկ դերերում։ Նրա խաղընկերներից են եղել Միթհուն Չակրաբորտին, Ջիտենդրան, Գովինդան, Գուլշան Գրովերը և այլք։ Մանդակինին նկարահանվել է «Պարի՛ր, պարի՛ր» (1987 թ.), «Սիրի՛ր և հավատա՛» (1987 թ.), «Կոմանդոս» (1988 թ.), «Երեք ընկեր» (1988 թ.), «Միայնություն» (1989 թ.), «Թշնամին» (1990 թ.) և այլ ֆիլմերում։ 1996 թվականից Մանդակինին այլևս չի նկարահանվում, սակայն մասնակցում է զանազան շոուների և հանդես գալիս որպես երգչուհի։


== Անձնական կյանքը ==
1990 թվականին Մանդակինին ամուսնացել է Դալայ-լամայի հետևորդ, տիբեթյան բժշկությամբ զբաղվող բժշկի հետ։ Նրանք ունեն երկու երեխա՝ մեկ տղա և մեկ աղջիկ։ Ապրում են Մումբայում, որտեղ Մանդակինին ամուսնու հետ բացել է յոգայի դպրոց։ 2010 թվականին, նա ամուսնու հետ միասին թողարկել է «Կորուսյալ երկիրը» կինոնկարը։


== Ֆիլմագրության ընտրանին ==
Չորշրուկ

Չորշրուկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ուրֆայի նահանգում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Կիլիկիայի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Քրիստինա Օբլասովա

Քրիստինա Ալեքսանդրովնա Օբլասովա (ռուս.՝ Кристина Александровна Обласова, սեպտեմբերի 11, 1984(1984-09-11), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), ռուս գեղասահորդուհի, 2004 թվականի Ռուսաստանի առաջնության բրոնզե մրցանակակիր։ 2004 թվականի Եվրոպայի առաջնությանը ներկայացնում էր Ռուսաստանը (զբաղեցրել է 16-րդ տեղը)։ Կրկնակի չեմպիոնուհի է Ռուսաստանի պատանիների առաջնության (2001 և 2002 թվականներ) և մեկ անգամ էլ դարձել է աշխարհի չեմպիոնուհի (2001 թվական)։ Ռուսաստանի միջազգային կարգի սպորտի վարպետ է։


== Կարիերա ==
Քրիստինա Օբլասովան ծնվել է 1984 թվականին՝ Մոսկվայում։ Երիտասարդ տարիքից խոստումնալից ու շնորհալի գեղասահորդուհի էր։
2000 թվականին նրան հաջողվեց հասնել պատանիների Գրան-Պրի եզրափակիչ փուլ, որտեղ արժանացավ արծաթե մեդալի։ 2001 թվականին նա հաղթեց պատանիների աշխարհի առաջնությանը։
2005 թվականի Ռուսաստանի առաջնությունը վերջինն էր նրա սպորտային կարիերայում, որտեղ էլ ավարտեց իր ելույթները։


== Սպորտային ձեռքբերումներ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Артур Вернер: статьи — Нас цветами встречала София...
В нашей группе убивают желание кататься Archived 2015-02-21 at the Wayback Machine. на сайте Артура Вернера
Шестнадцать несостоявшихся звезд. Часть вторая — Олимпийские виды — Блоги — Sports.ru
Кристина Обласова: Хочу соблазнить Брайана Жубера — Советский Спорт (9 февраля 2004)
Обласова выиграла последнее золото Софии — Спорт-Экспресс (3 марта 2001)
Писеев изменит жене с Кристиной? Archived 2017-12-29 at the Wayback Machine. — Смена (22 марта 2004)
ФИГУРНОЕ КАТАНИЕ — Виктор КУДРЯВЦЕВ: В СВОЕЙ ШКОЛЕ ПОШЕЛ ПО АМЕРИКАНСКОМУ ПУТИ — Спорт-Экспресс
[1] Archived 2015-02-21 at the Wayback Machine.
Ճապկի վրացական

Ճապկի վրացական (լատ.՝ Cornus iberica), հոնազգիների ընտանիքին պատկանող, ճապկի ցեղի ծածկասերմ փոքր ծառ կամ խոշոր թուփ, որն ունի 4-5 մետր բարձրություն, համարյա գնդաձև սաղարթ և գորշամոխրավուն ճյուղեր։ Գրանցված է Հայաստանի Կարմիր գրքում։
Երիտասարդ ընձյուղները գորշականաչավուն են, խիտ, պատված մազմզուկներով, ավելի ուշ՝ գորշ և գրեթե մերկ։ Տերևադասավորությունը հակադիր է։ 2,5-9 սմ երկարությամբ, 1-3,5 սմ լայնությամբ, կարճ կամ երկար սրածայր գագաթով տերևները երկարավուն էլիպսաձև են, մեծ մասամբ սեպաձև հիմքով, ամուր, վերևի կողմից՝ փայլուն, մուգ կանաչ, ներքևի կողմից՝ անփայլ, ավելի բաց գույնի, երկու կողմից էլ կարճ (ներքևից ավելի խիտ և խորդուբորդ), 0,6-1,5 սմ երկարությամբ։ Ծաղկաբույլերը կոթունավոր են, վահանաձև, 4-6 սմ լայնությամբ, խիտ մազմզուկապատ առանցքով։ Պսակաթերթիկները նշտարաձև են կամ նեղ նշտարաձև։ Սկավառակը տափակ է, իսկ սռնակի գագաթը՝ լայնացած։ Կորիզապտուղը գնդաձև է, 0,6-0,8 սմ տրամագծով, սև, կորիզը նույնպես գնդաձև է։ Ծաղկում է հունիսին, պտուղները հասունանում են սեպտեմբերին։ Էկոլոգիական խումբը՝ VI: Մշակության հավանական շրջանները՝ 3, 8, 9-10, 18-20, 22-28, 32:
Տարածված է արևելյան Կովկասում և Հարավային Կովկասում։ Հայաստանում հանդիպում է Զանգեզուրում և Մեղրիում, ստորին և միջին լեռնային գոտիների նոսր անտառներում և անտառի եզրերին, ծովի մակարդակից 900-1800 մետր բարձրություններում։


== Նկարագրություն ==
Նեղ և երկարավուն տերևները հակադիր են, երկար սրացած։ Առանց փաթեթի ծաղկաբույլը հովանոցանման է։ Ծաղիկները սպիտակ են, իսկ պտուղները՝ կլորավուն, հյութալի։


== Տարածվածություն ==
Հայաստանում հանդիպում է միայն Զանգեզուրի ֆլորիստիկական շրջանում, Ներքին Հանդ գյուղի շրջակայքում։ Հայաստանից բացի աճում է նաև Վրաստանում։


== Էկոլոգիա ==
Աճում է ստորին լեռնային գոտում՝ ծովի մակարդակից 700–800 մ բարձրությունների վրա, անտառի եզրին, սոսու պուրակում։ Ծաղկում է մայիս ամսին, պտղաբերում՝ հունիսին։


== Պահպանություն ==
Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակ է, որի տարածման և բնակության շրջանների մակերեսը 10 կմ²-ից պակաս է։ Տեսակին, կապված աճելավայրերի պայմանների փոփոխության հետ, սպառնում է տարածման և բնակության շրջանների կրճատում։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ, CITES-ի և Բեռնի կոնվենցիաերի հավելվածներում ընդգրկված չէ։
Պահպանվում է «Շիկահող» պետական արգելոցի տարածքում։


== Ծանոթագրություններ ==
Հարություն Ճանկուլյան

Հարություն Ճունկլյան (Ճանկյուլյան, 1855, Վան, Վանի վիլայեթ, Օսմանյան կայսրություն - հունիսի 15, 1915(1915-06-15), Դիարբեքիր, Դիարբեքիրի վիլայեթ, Օսմանյան կայսրություն, հունիսի 15, Մեծ եղեռնի զոհ, նահատակվել է աքսորի ճանապարհին), քաղաքական գործիչ։ Հնչակյան կուսակցության անդամ։


== Կենսագրություն ==
Սկզբնական կրթությունը ստացել է ծննդավայրում։ 1890 թվականի Գում Գափուի ցույցի կազմակերպիչներից և առաջնորդներից։ Ձերբակալվել է. դատապարտվել մահապատժի, սակայն վճիռը փոխվել է ցմահ բանտարկությամբ (մինչև 1896 թվականը՝ Աքյայի բանտում)։ 1897 թվականին անցել է Կիպրոս։ Աշխատել է հաշտեցնել պառակտված հնչակյան կուսակցության երկու թևերը (1698 թվականին Կահիրեում հրապարակել է «Դիմակավորներ» գրքույկը, ուր սուր քննադատության է ենթարկել հնչակյան վերակազմյալ թևին)։
Եվրոպայում գտնված ժամանակ փորձել է համագործակցություն ստեղծել հնչակյանների և դաշնակցականների միջև, սակայն՝ ապարդյուն։ 1908 թվականի երիտթուրքական հեղաշրջումից հետո հաստատվել է Կ. Պոլսում, պաշտոններ վարել հնչակյան կուսակցության պատասխանատու մարմիններում, ընտրվել ազգային երեսփոխան։


== Երկեր ==
Յիշատակներ հայկական ճգնաժամէն, մաս 1-5, ԿՊ, 1913։
Ճանկյուլյան Հ., Դիմակաւորներ, գրքույկ, Կահիրե, 1898։


== Ծանոթագրություններ ==
Ումբուզեյրուի գավառ

Կաժազեյրասի գավառ (պորտ.՝ Microrregião de Umbuzeiro) գավառ Բրազիլիայում, մտնում է Պարաիբա նահանգի մեջ։ Մտնում է Պարաիբա նահանգի գյուղատնտեսական շրջան (մարզ)ի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 52 345 մարդ 2006 թվականի տվյալով։ Զբաղեցված տարածքը 1167,974 կմ²։ Բնակչության խտությունը 44,8 մարդ/կմ²։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արտադրանքը կազմել է 92 075 583,00 (ըստ Բրազիլիայի ինստիտուտի աշխարհագրության և վիճակագրության տվյալների)
Համախառն ներքին արտադրանքը մեկ շնչի հաշվով 2003 թվականին կազմում է 1 722,17 ռեալ (ըստ Բրազիլիայի ինստիտուտի աշխարհագրության և վիճակագրության տվյալների)
Մարդկային զարգացման ինդեքսի պոտենցիալը 2000 թվականին կազմել է 0,537


== Գավառի կազմ ==
Գավառի կազմի մեջ են մտնում հետևյալ համայնքները.

Գադու Բրավու
Նատուբա
Սանտա Սեսիլիյա
Արիստարխ Վենես

Արիստարխ Վիկտորովիչ Վենես (հոկտեմբերի 4, 1989(1989-10-04), Մոսկվա, ԽՍՀՄ)՝ ռուս դերասան։


== Կենսագրություն ==
Դերասան Վիկտոր Վենեսի որդի՝ ռուսական Լոկոմոտիվ ֆուտբոլային ակումբի երկրպագու։
2006-2007 թվականներին կատարել է Սուխոմլին կադետի դերը, գլխավոր հերոսներից մեկը «Кадетство» սերիալում, որը ցուցադրվել է СТС հեռուստաալիքով։ «Кремлёвские курсанты» սերիալում (հեռուստասերիալ) (2009—2010) կատարել է նույն դերը։ Երկու սերիալները, նվիրված ապագա սպաների կյանքին, կենտրոնանալով են մի քանի կադետների կյանքի վրա (հետո ուսանողների), հումորով, բայց և արժանապատվությամբ պատմում են դրվագներ նրանց կյանքից։
2010 թվականաին Արիստարխ Վենեսը հայտնվեց ռեժիսոր Սերգեյ Սոլովյովի «Одноклассники» հեռուստաֆիլմի գլխավոր հերոսներից մեկի դերում։
Ֆիլմը շարունակում է ռեժիսորի դատողությունները ներկայիս Ռուսաստանի երիտասարդության մասին, նրա հերոսներին տարբերում է ոչ ստանդարտ մոտեցումը դեպի կյանքը, թեքումը միաժամանակ և դեպի փիլիսոփայական կշռադատությունը նաև դեպի ինքնակամ որոշումները, նրանք ունեն գումար, սակակայն չունեն շրջակայքում տեղի ունեցածով բավաարվելու զգացմունքներ։
2011-2014 թվականների ընթացքում Արիստարխ Վենեսը նկարահանվել է մի քանի նախագծերում, որոնց մեջ առանձնացվում է 20 րոպե տևողությամբ կարճամետրաժ «Зубы на полку» ֆիլմը։
2015 թվականին ТНТ հեռուստաալիքով թողարկվում է «Քարե ջունգլիների օրենքները », որտեղ դերասանը ներկայանում է գլխավոր դերասանի դերում։
Դերասանը վայելում է լրագրողների կայուն ուշադրությունը, պարբերաբար հարցազրույցներ է տալիս։


== Ընտրված ֆիլմագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
Օդիի զոհարան

«Օդիի զոհարան»   կամ   «Կույս Մարիամի թագադրումը», վերածննդի շրջանի իտալացի նկարիչ Ռաֆայելի  նկարն է: Ստեղծվել է  1502-1503 թվականներին՝ Մագդալինա Օդիի պատվերով: Երբ նկարը պատրաստ է եղել, այն տեղավորել են Պերուջայի  Սուրբ Ֆրանցիսկ եկեղեցում՝ Պերուջինո անվանումով:
Այդ ստեղծագործության համար Ռաֆայելը մատիտով բազմաթիվ էսքիզներ է կատարել, դրանցում ակնհայտ է Պերուջինոյի ազդեցությունը :


== Կցակտոր ==
Կցակտոր վիվարիան կազմված է երեք նկարներից՝ 27 × 50 սմ չափսերով, որոնց վրա պատկերված են Քրիստոսի մանկությունից երեք դրվագներ.

«Ավետումը» (ձախից)
«Քրմերի Երկրպագությունը» (կենտրոնում)
«Տաճար մուտք գործելը» (աջից)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Կույս Մարիամի թագադրումը» Վատիկանի պատկերասրահի կայքում (անգլ.)
Գահերի խաղ (այլ կիրառումներ)

Գահերի խաղ, կարող է վերաբերել՝

Գահերի խաղ - ամերիկյան ֆենտեզի ժանրով դրամատիկ հեռուստասերիալ, ստեղծված գրող Ջորջ Ռեյմոնդ Ռիչարդ Մարտինի «Սառույցի ու կրակի երգ» վիպաշարի հիման վրա
Գահերի խաղ - ֆենտեզի վեպ, որի հեղինակն է գրող Ջորջ Մարտինը, «Սառույցի և կրակի երգ» շարքի առաջին գիրքը
Գահերի խաղը - ֆենտեզի ժանրով դրամատիկ հեռուստասերիալ, որը ԱՄՆ-ում առաջին անգամ հեռարձակվել է HBO հեռուստաալիքով 2011 թվականի ապրիլի 17-ին, իսկ սերիաների ցուցադրությունը ավարտվել է 2011 թվականի հունիսի 19-ին
Գահերի խաղը - ֆենտեզի ժանրով դրամատիկ հեռուստասերիալ, որը ԱՄՆ-ում առաջին անգամ հեռարձակվել է HBO հեռուստաալիքով 2012 թվականի ապրիլի 1-ին, իսկ սերիաների ցուցադրությունը ավարտվել է 2012 թվականի հունիսի 3-ին
Գահերի խաղը - ֆենտեզի ժանրով դրամատիկ հեռուստասերիալ, որը ԱՄՆ-ում առաջին անգամ հեռարձակվել է HBO հեռուստաալիքով 2013 թվականի մարտի 31-ին, իսկ վերջին սերիան թողարկվել է 2013 թվական հունիսի 9-ին
Գահերի խաղը - ֆենտեզի ժանրով դրամատիկ հեռուստասերիալ, որը ԱՄՆ-ում առաջին անգամ հեռարձակվել է HBO հեռուստաալիքով 2014 թվականի ապրիլի 6-ին, իսկ վերջին սերիան թողարկվել է 2014 թվական հունիսի 15-ին
Գահերի խաղը -Ֆենտեզի ժանրով դրամատիկ հեռուստասերիալ, որը վեցերորդ եթերաշրջանի հետ միասին պատվիրվել է HBO-ի կողմից 2014 թվականի ապրիլին
Մարտին Ալիագա

Մարտին Խուլիո Ալիգա Բունգերֆելդտ (շվեդերեն՝ Martin Julio Aliaga Bungerfeldt, ապրիլի 30, 1971(1971-04-30), Kungsängen), թատրոնի և կինոյի շվեդ դերասան։


== Կարիերա ==
1995 թվականին Մարտին Ալիգան առաջնաելույթ է ունեցել կինոյում։ 2001 թվականին ավարտել է Շվեդիայի ազգային թատերական ակադեմիան։ Խաղացել է «Թագավորական դրամատիկական թատրոնում» և «Ստոկհոլմի քաղաքային թատրոնում»։


== Անձնական կյանք ==
Մարտինը հեռուստահաղորդավարուհի Յուսեֆին Քրաֆորդից ունի որդի։


== Ֆիլմագրություն ==
1995 թվական՝ Սև-սպիտակ գիշերային գանգեր / Svarta skallar och vita nätter (սերիալ, Ռիկ)
1996 թվական՝ Աննա Հոլթ / Anna Holt (Համիդ)
1997 թվական՝ Սարսափելի-հրաշալի աշխարհ / Sairaan kaunis maailma (Դիլերները)
1998 թվական՝ Längtans blåa blomma (սերիալ, Լասսե)
1998 թվական՝ Կինը փակ սենյակում/ Kvinnan i det låsta rummet (սերիալ)
2001 թվական՝ Հանձնակատար Մարտին Բեկ / Beck – Hämndens pris (սերիալ, Սանտոս)
2001 թվական՝ Փառատոն / Festival (Մարկ)
2003 թվական՝ Håll käften
2003 թվական՝ Överallt och ingenstans
2005 թվական՝ Արյան եղբայրներ / Blodsbröder (թանգարանի պահակ)
2006 թվական՝ Sökarna – Aterkomsten
2007 թվական՝ Գանգստեր / Gangster (Սեմիր)
2008 թվական՝ Եվա Հյոյոկ / Höök (սերիալ, Պեր Լաուրին)
2009 թվական՝ Վալկանդեր / Wallander (սերիալ)
2009 թվական՝ Քո երակներում / I skuggan av värmen (Թոմաս)
2009 թվական՝ Յոհան Ֆալկ՝ Լեո Գաուտ / Johan Falk – Leo Gaut (Անտոն)
2010 թվական՝ Սանդհամնեի սպանությունը / Morden i Sandhamn (սերիալ, Մարտին)
2013 թվական՝ Սեբաստիան Բերգման / Den fördömde (սերիալ, Հակոբ Ֆրեդրիկսոն)
2014 թվական՝ Նույն հայրը / Min så kallade pappa (բժիշկ)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Мартин Алиага (անգլ.) Internet Movie Database կայքում
Мартин Алиага на сайте КиноПоиск
Գանձ Ալիսեդայից

Գանձ Ալիսեդայից (իսպ.՝ Tesoro de Aliseda), մ. թ. ա. 750-218 երկաթի դարին թվագրվող հին տարտեսյան ոսկե զարդեր՝ մանյակ, կախազարդ, ապարանջան, գոտի, որ հայտնաբերվել են Իսպանիայի Կասերես համայնքի Ալիսեդա շրջանում և հավանական է, որ ստեղծվել են արևելքում։


== Պատմություն ==
Այս զարդերը թագավորական ընտանիքից կնոջ պատկանող թաղման արարողակարգի մաս են հանդիսացել։
Զարդը գաղտնի փորձել են վաճառել, սակայն այն հանգրվանել է Մադրիդի ազգային հնագիտական թանգարանում։
Գանձը բաղկացած է մի շարք ոսկե և արծաթե նուրբ զարդերից, այդ թվում՝ գլխակապ, գոտի, ապարանջաններ, վզնոցներ, ականջօղեր, մատանիներ։
Սա Պիրենեյան թերակղզում հավաքված առաջին գանձերից է, որը բնութագրում է տարածաշրջանի հարստությունը։ Սրանք տարտեսյան հողում ստեղծված առաջին ոսկերչական իրերը չեն, ընդհանուր տարրեր ունեն արևմտյան ու արևելյան ոսկերչության հետ։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		


== Գրականություն ==
E. Lipinski (dir.), Dictionnaire de la civilisation phénicienne et punique, Brepols, 1992 (ISBN 2503500331), p. 19


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==

Tesoro de Aliseda, Cáceres. ¿Tartesos o fenicios? Archived 2017-02-15 at the Wayback Machine.
El tesoro de Aliseda y Tartessos en el Museo Arqueológico Nacional
La crónica del hallazgo del Tesoro de Aliseda Archived 2016-03-04 at the Wayback Machine.
El Tesoro de Aliseda: el hallazgo(չաշխատող հղում)
Վիսոկոե (գյուղ, Սմոլենսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՎիսոկոեՎիսոկոե (ռուս.՝ Высокое), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սմոլենսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 152 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Վերբանո-Կուզիո-Օսսոլա

Վերբանո-Կուզիո-Օսսոլա (իտալերեն՝ Provincia del Verbano Cusio Ossola), գավառ Իտալիայի Պիեմոնտ մարզում։ Այն ամենահյուսիսային գավառն է մարզում։ Այն ստեղծվել է 1992 թվականին՝ երեք առանձին տարածաշրջանների միավորումից, որոնք մինչ այդ Նովարա գավառի մի մասն էին։
Գավառի բնակչությունը կազմում է մոտավորապես 160,000 բնակիչ, իսկ հողատարածությունը 2,255 կմ²։


== Մունիցիպալ ստորաբաժանումները ==
Գավառում կա 77 կոմունա։ Ամենամեծերը բանակչության թվով․


== Մշակույթ ==
2003 թվականին ներոհիշյալ նշվածները ընդգրկվեցին ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցուցակում։

		
		

		
		


== Ժողովրդագրություն ==
Ներոհիշյալ ութ երկներից են գալիս Վերբանիո-Կուզիո-Օսոլա գավառի բնակիչների ծագումը, որոնք ունեն օտարերկրյա քաղաքացիություն՝ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի դրությամբ։

 Ուկրաինա 1724
 Մարոկկո 1402
 Ռումինիա 1233
 Ալբանիա 770
 Չինաստան 737
 Սենեգալ 429
 Գերմանիա 315
 Շվեյցարիա 219


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վերբանիո-Կուզիո-Օսոլա գավառի կայքէջը Archived 2017-12-07 at the Wayback Machine.
Portale del Lago Maggiore - a portal run by the local Trading Chamber
Official web site for European Sacred Mountains (անգլերեն)
Ա. Աբ. (ծածկանուն)

Ա. Աբ., հայկական ծածկանուն։
Ծածկանունն օգտագործել են հետևյակ անձինք՝

Ալեքսանդր Աբելյան, ծածկանունն օգտագործել է՝ «Արձագանք» (Թիֆլիս) 1887 - № 44: «Մշակ» (Թիֆլիս) 1886 - № 20; 1887 - № 111; 1889 - № 89; 1892 - № 31:
Արտաշես Աբեղյան
Անուշավան Աբովյան


== Ծանոթագրություններ ==
Անդամանյան լեզուներ

Անդամանյան լեզուներ, Անդամանյան կղզիների բնիկների՝ անդամանցիների լեզուների ամբողջությունը։ Չեն մտնում որևէ լեզվաընտանիքի մեջ։ Տարբերակում են երկու մեզ ենթախումբ՝ մեծ անդամանյան լեզուներ և օնգան։ Սենտինելերենը այսօրվա դրությամբ հետազոտված չէ, դրա համար չի դասակարգվում։


== Պատմություն ==
Անդամանյան ժողովուրդները Անդամանյան կղզիներում ապրել են հազարավոր տարիներ։ 20-րդ դարի սկզբին՝ Բրիտանիայի կողմից գաղութացումից հետո, անդամանյան ժողովուրդների պոպուլյացիաները մեծապես կրճատվեցին, շատ լեզվական և ցեղային ձևեր դադարեցին գոյություն ունենալ։
Ուշ 20-րդ դարում մեծ անդամանյան լեզուների մեծամասնությունը դադարեց գոյություն ունենալ։ 21-րդ դարի սկզբին հայտնի էին ընդամենը 50 մեծ անդամանյան լեզուներով խոսողներ, լեզուն հիմնված էր մասնավորապես ակա-ջերու լեզվի հիման վրա։ Մեծ անդամաներենի ձևավորված այս տարբերակը որոշ հետազոտողներ անվանվում են «ներկա մեծ անդամաներեն»։
Օնգան լեզուները գոյատևել են հիմնականում խոսողների մեկուսացվածության պատճառով։


== Դասակարգում ==
Անդամանյան լեզուները բաժանվում են երկու ընտանիքների
Մեծ անդամանյան լեզուներ - խոսում են մեծ անդամանյան ժողովուրդները. ակա-ջերուն ունի 37 կենդանի խոսողներ (1997), որոնք երկլեզու են։
Օնգան լեզուներ - երկու լեզուներ, որոնցով խոսում են 300 միալեզու մարդիկԳոյություն ունի նաև մեկ չփաստագրված լեզու.

Սենտինելերեն - մոտավորապես 50-250 խոսողներ, սենտինելերի պոպուլյացիան անհայտ էՄեծ անդամանյան լեզուները և օնգան լեզուները այնքան տարբեր են իրենց ձևաբանությամբ, որ որոշ հետազոտողներ, ինչպիսին Ջոզեֆ Գրինբերգն է, կասկածի տակ է դնում անդամանյան լեզուների՝ առանձին ընտանիք լինելու փաստը։


== Ծանոթագրություններ ==
Աստերոիդների ցանկ (188001-188100)

Աստերոիդների ցանկ (187901-188000)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (188101-188200)
 Աստերոիդների ցանկ (187901-188000)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (188101-188200)
Տեցույասու Մետանի

Տեցույասու Մետանի (ճապ.՝ 三谷哲康, 1927 - 9 օգոստոսի 2004), ճապոնացի աստղագետ, աշխատել է Կվասանի աստղադիտարանում։
1944 թվականից աշխատել է Կիոտոյի համալսարանի աստղադիտարանում։ 1954 թվականին նա եղել է առաջինը, ով դիտարկել է 45P/Հոնդա-Մրկոս-Պայդուսակովա գիսաստղը, նրա պերիհելին հատելուց հետո։
Փոքր մոլորակների կենտրոնի տվյալների համաձայն 1953 թվականին հայտնաբերել է (1619) Ուետա աստերոիդը։
Նրա պատվին է անվանվել (3289) Միտանի աստերոիդը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Թխիլթածղարո

Թխիլթածղարո (վրաց.՝ თხილთაწყარო), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Իմերեթի մարզի Թերջոլայի շրջանում։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 86 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Շենով (կանտոն)

Շենով (ֆր.՝ Chenôve), Ֆրանսիայի կանտոն է, գտնվում է Բուրգունդիա շրջանում։ Կոտ դ՛ Օր դեպարտամենտի կանտոնն է։ Մտնում է Դիժոն օկրուգի մեջ։ Համաձայն 2006 թվականի մարդահամարի կանտոնի բնակչությունը 26414 մարդ էր։Կանտոնի համարը 2138 է։ Կանտոնում կա 6 կոմունա։


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի կոմունաներ
Ֆրանսիայի օկրուգներ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրության ազգային կոմիտե Archived 2007-06-29 at the Wayback Machine. (ֆր.)
Թալինի շրջան (Սիրիա)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Թալինի շրջան (այլ կիրառումներ)Թալինի շրջան (արաբ․՝ ناحية تالين‎‎) Սիրիայի Արաբական Հանրապետության շրջանի կարգավիճակ ունեցող վարչական միավոր, որը հանդիսանում է Բանիասի գավառի 7 շրջաններից մեկը։


== Աշխարհագրություն ==
Թալինի շրջանը արևելքից եզերում են ալ-Կադմուսի և ալ-Աննազայի, իսկ մյուս երեք կողմերից՝ Բանիասի շրջանը։


== Բնակչություն ==
Վարչական կենտրոնն է Թալին քաղաքը։ 2004 թվականի մարդահամարի տվյալներով շրջանը ունի 4 106 մարդ բնակչություն։


== Վարչական բաժանում ==
Շրջանն ունի 4 գյուղեր և ավաններ՝

Ասկաբլա (արաբ․՝ أسقبلة‎‎)
Բիլուզա (արաբ․՝ بلوزة‎‎)
ալ-Շիբանի (արաբ․՝ الشيباني‎‎)
Քրդիե (արաբ․՝ كردية‎‎)


== Տնտեսություն ==
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը գյուղատնտեսությունն է, ավելի կոնկրետ՝ երկրագործությունը։ Դրան նպաստում է միջերկրածովյան մեղմ ու խոնավ կլիման։ Տարածված է այգեգործությունը. մշակում են ձիթապտուղ, արևադարձային և մերձարևադարձային մրգեր, կան ցորենի ու գարու դաշտեր։


== Պատկերասրահ ==


== Ծանոթագրություններ ==
Օվչիննիկովո (գյուղ, Խասանսկի շրջան)

Օվչիննիկովո (ռուս.՝ Овчинниково), գյուղ Ռուսաստանի Պրիմորիեի երկրամասի Խասանսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2005 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 97 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ալֆամբրա

Ալֆամբրա (իսպաներեն՝ Alfambra) բնակավայր և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Տերուել գավառում, ինքնավար Արագոն մարզում։ Մունիցիպալիտետի մի մասը գտնվում է Մեծ Տերաուել շրջանում։ Տարածքը զբաղեցնում է 122.4 կմ2։ Բնակչությունը՝ 531 մարդ (2018 թվականի տվյալներով)։ Գտնվում է պրովինցիայի վարչական կենտրոնից 25 կմ հեռավորության վրա։


== Արտաքին հղումներ ==
պաշտոնական կայք Archived 2007-09-28 at the Wayback Machine.
Ayuntamiento de Alfambra Archived 2007-09-28 at the Wayback Machine.
Alfambrinos en la Red
alfambraWeb
Conjunto Mural de la Ermita de Santa Ana Archived 2014-03-17 at the Wayback Machine.
Museo de la Remolacha Archived 2014-03-17 at the Wayback Machine.
MUREA (Museo de la Remolacha) Archived 2007-10-02 at the Wayback Machine.
Subida a la Encomienda de Alfambra Archived 2012-09-05 at the Wayback Machine.
Contenidos sobre Alfambra Archived 2014-03-17 at the Wayback Machine.
Senderismo en la Comarca de Teruel Archived 2009-05-17 at the Wayback Machine.
Ficha de la población de la CAI Archived 2014-03-16 at the Wayback Machine.
Foro de Alfambra
Foro de Alfambra Archived 2008-05-15 at the Wayback Machine.
Galeria fotográfica de Alfambra Archived 2012-02-13 at the Wayback Machine.
Ermita de Santa Ana en Alfambra
Reloj analematico de Alfambra
Fiestas de Alfambra Toro embolado
Fiesta Medieval en Alfambra Torneo de Morra
Պիետրո Պենսա

Պիետրո Պենսա (իտալերեն՝ Pietro Pensa, հունիսի 17, 1906(1906-06-17), Էզինո Լարիո, Լեքո, Լոմբարդիա, Իտալիայի թագավորություն - 1996, Բելանո, Լեքո, Լոմբարդիա, Իտալիա), իտալացի ինժեներ, պատմաբան։ Էզինո Լարիոյի քաղաքապետ (1956-1975), Վալսասինա, Վալվարոնե, Էզինոյի հովտի (Val d'Esino) և Ռիվիերա լեռնային համայնքների նախագահը։
Գիտական աշխատանքներ է կատարել Կոմո լճի շրջակայքի Վալսասինա, Լեքո և Էզինո Լարիո բնակավայրերի պատմության, մշակույթի և շրջակա միջավայրի մասին։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1906 թվականին Ջուզեպպե Պենսայի և Ռիտա Ֆոնտանայի ընտանիքում։ Մեծացել է Միլանում, արձակուրդներն անցել են Էզինո Լարիոյում և Ստորին Էզինոյում։ Ավարտել է Միլանի պոլիտեխնիկական համալսարանի էլեկտրաէներգետիկայի բաժինը, միաժամանակ անցել է զինվորական ծառայություն։ 1923 թվականին հանդիպել է Յոլանդա Սերպելիին, ում հետ ամուսնացել է 1932 թվականին։ Նրանք ունեցել են 4 երեխա՝ ինժեներ, ձեռներեց Ջիովանիմարիան (1934-2006), սրտաբան-վիրաբույժ Պիեռմարիան (1938), ինժեներ, ձեռներեց Կառլո Մարիան (1940) և մաթեմատիկայի ուսուցիչ Ալբրիցիա Մարիան (1943)։


== Հիշատակ ==
Էզինո Լարիոյի քաղաքապետարանի հրապարակը կոչվում է Պիետրո Պենսայի անունով։
Էզինո Լարիոյի նախակրթարանը կոչվում է Պիետրո Պենսայի անունով։
		


== Գրականություն ==
Pietro Buzzoni, Andrea Spandri, Giuseppe Carì, Calcare d'autore, arrampicare nella Grigna dimenticata e sconosciuta, Comunità Montana Valsassina, Val Varrone, Val d'Esino e Riviera e il Parco Regionale della Grigna Settentrionale, editore Bellavite, 2007. Il libro è dedicato a Pietro Pensa.
Eugenio Pesci, Grigne for ever (con foto di Pietro Buzzoni, Fabio Cameroni, Riky Felderer e Marino Marzorati) in "Alp", n. 247, 11/2007, pp. 54–61.
Carlo Maria Pensa, Pietro Pensa raccontato dal figlio Carlo Maria in Pietro Pensa in L'adda, il nostro fiume, volume III, edizioni cultura "il punto stampa", c-b-r-s. editrice Lecco, 1997, pp. 9–15.
Barbara Garavaglia, L'addio a Pietro Pensa, grande storico dell'Adda in "Il Resegone", n. 40, 25 October 1996.
Federico Cereghini Ricordo di Pietro Pensa in "il confine", November 1996, p. 7.
Giuseppe Leone, Pubblicato, a un anno dalla morte, l'ultimo volume della trilogia di Pietro Pensa. L'Adda il nostro fiume. Un'opera che mancava, ora il territorio è meno povero, in Asfat, Anno II, n.4, December 1997.
Rosaria Marchesi, È in corsa col tempo: L'intensa vita dell'ing. Pietro Pensa in "Corriere della Provincia", 11/07/1988.
Giuseppe Leone, Pietro Pensa, uno storico attento e appassionato. Collocò la religiosità dell'Adda fra tradizione cristiana e moralismo romano su "Ricorditi di me...", in Lecco 2000, Lecco gennaio 1998.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Archivio Digitale Pietro Pensa e Centro di documentazione e informazione dell'Ecomuseo delle Grigne
Նև Էգլիզ

Նև Էգլիզ (ֆր.՝ Neuve-Église), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Ստորին Հռենոս գավառում։
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 640 մարդ, բնակչության խտությունը` 116.79 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 5.48 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 370 կմ արևելք, Ստրասբուրգ քաղաքից` 45 կմ հարավ-արևմուտք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 376 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 279-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 97։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 74,2 %։ 279 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 268 անձ (146 տղամարդ և 122 կին)։ Գործազուրկ են եղել 11 անձ (7 տղամարդ և 4 կին)։ 97 անաշխատունակներից 32-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 40-ը` թոշակառուներ, իսկ 25-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ստորին Հռենոս գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
148


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
148 թվական,  նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է երկուշաբթի օրը։ Սա մեր թվարկության 148 թվականն է, 
II դարի 48-րդ տարին։
Սանտա Կլաուսի եղջերուներ

Սանտա Կլաուսի և իր թռչող հյուսիսային եղջերուի մասին երևակայական պատկերացումները նրան, որ հյուսիսային եղջերուն օգնում է Սանտային բաժանել ամանորյա նվերները։
Հյուսիսային եղջերուների անունը սովորաբար լինում է Դաշեր, Դանսեր, Քոփիթ, Բլիտզեն և այլն։ Այդ անվանումները հիշատակված են 1823 թվակականին լույս տեսած «A Visit from St. Nicholas» պոեմում, որը սովորաբար կոչվում է «The Night Before Christmas»:, որը թերևս հանդիսանում է միակ աղբյուրը Սանտայի օգնական եղջերուի մասին։
Սանտա Կալուսի եղջերուներին նվիրված «Rudolph the Red-Nosed Reindeer» երգը ամանորյա հայտնի երգերից է։


== Սանտա Կլաուսի հյուսիսային եղջերուների ցանկ ==
Ըստ ավանդության, Սանտա Կլաուսի սահնակը ղեկավարում են ութ հյուսիսային եղջերուները՝ Դաշեր, Դանսեր, Պրանկեր, Վիքսեն, Քոմետ, Քուփիդ, Դանդեր և Բլիքեմ։ 20-րդ դարից ի վեր նրանց միացավ նաև եղջերու Ռուդոլֆը, որը նրանցից ամենաերիտասարդն է։
Եղջերուներից երկուսի՝ Դանդերի և Դոնների անունները գալիս են համապատասխանաբար գերմաներեն կայծակ և ամպրոպ բառերից։


== Ծագում ==


=== Ութ հյուսիսային եղջերուներ ===
1823 թվականին լույս տեսած «Սուրբ Նիկոլասի այցելություը» գրքում (բանաստեղծությունների ժողովածու) ներկայացված է Սանտա Կլաուսի ութ եղջերուների անունները և ներկայացնում նրանց։
Բանաստեղծության համապատասխան հատվածում նշվում է.

When, what to my wondering eyes should appear,
but a miniature sleigh, and eight tiny rein-deer,
with a little old driver, so lively and quick,
I knew in a moment it must be St. Nick.
More rapid than eagles his coursers they came,
And he whistled, and shouted, and call'd them by name:
"Now, Dasher! Now, Dancer! Now, Prancer, and Vixen!
"On, Comet! On, Cupid! On, Dunder and Blixem!
"To the top of the porch! to the top of the wall!
"Now dash away! dash away! dash away all!"
As dry leaves that before the wild hurricane fly,
When they meet with an obstacle, mount to the sky;
So up to the house-top the coursers they flew, 


== Գրականություն ==
Puckett, Catherine & Landis, Ben (դեկտեմբերի 15, 2014)։ «The Other 364 Days of the Year: The Real Lives of Wild Reindeer Categories: Biology and Ecosystems»։ U.S. Geological Survey։ Արխիվացված է օրիգինալից 2015-11-26-ին։ Վերցված է 2015-12-11
Յոհան Ֆորսթեր

Յոհան Ֆորսթեր (գերմ.՝ Johann Reinhold Forster, հոկտեմբերի 22, 1729(1729-10-22)[…], Տչև, Tczew County, Լեհաստան - դեկտեմբերի 9, 1798(1798-12-09)[…], Հալե, Մագդեբուրգյան դքսություն, Պրուսիայի թագավորություն), գերմանացի օրնիտոլոգ, բուսաբան, կենդանաբան և անգլիական ծագմամբ ճանապարհորդ։
Գեորգ Ֆորսթերի հայրը։
Դանցիգի մոտ ապագա քահանան սովորել է մաթեմատիկա, փիլիսոփայություն, աշխարհագրություն, ազգագրություն և հին լեզուներ։
1756 թվականին ռուսական կառավարության անունից գնաց Վոլգա։ Հետո նա գնաց Սանկտ Պետերբուրգ։
1766 թ.-ին տեղափոխվեց Անգլիա և որպես բնագետ ուղեկցում էր Ջեյմս Կուկին նրա երկրորդ շուրջերկրյա նավարկության ժամանակ։
Չստանալով կառավարությունից վարձահատույց, Ֆորսթերն ընկավ ծայրահեղ աղքատության մեջ և ենթարկվեց ազատազրկման չվճարված պարտքերի համար։
1780 թ.-ին Հալլեում նշանակվեց պրոֆեսոր։
Ֆորսթերն առաջինն առաջարկեց դիտարկել Ավստրալիան որպես ինքնուրույն աշխարհամաս և Հին աշխարհը Նորից բաժանող նեղուցը կոչել Բերինգի նեղուց։


== Ծանոթագրություններ ==
Արտեմովո (գյուղ, Խոլմ-Ժիրովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԱրտեմովոԱրտեմովո (ռուս.՝ Артемово), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խոլմ-Ժիրովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)