armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Վեսելովկա (գյուղ, Տեպլիկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՎեսելովկաՎեսելովկա (ուկրաիներեն՝ Веселівка), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Տեպլիկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1946 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Վեսելովկա գյուղում բնակվում էր 1 011 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,414 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 2442,03 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Մենթոլ

Մենթոլ, 3-մեթիլ—6-իզոպրոպիլցիկլոհեքսանոլ, դաղձի հոտով, կծվահամ, անգույն բյուրեղական նյութ է։ Հալման ջերմաստիճանը՝ 43 °C, եոման ջերմաստիճանը՝ 216 °C։ Լավ լուծվում է օրգանական լուծիչներում, վատ՝ ջրում։ Դաղձի եթերային յուղի հիմնական բաղադրիչն։ է։ Հայտնի են 12 տարածական իզոմեր։ Մենթոլը թույլ ցավազրկող է և ախտահանիչ։ Սպիրտային և յուղային լուծույթներն օգտագործվում են քորի, անգարի, նյարդացավի, վերին շնչառական ուղիների բորբոքումների և այլնի դեպքում։ Մտնում է Զելենինի կաթիլների, վալիդոլի և այլ դեղանյութերի բաղադրության մեջ։ Մենթոլն օգտագործվում է նաև սննդարդյունաբերության, օծանելիքի արտադրության մեջ և կոսմետիկայում։


== Ծանոթագրություններ ==
Կամենսկի շրջան (Ռոստովի մարզ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կամենսկի շրջան (այլ կիրառումներ)
Կամենսկի շրջան (ռուս.՝ Каменский район), Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի 43 շրջաններից մեկը։ Շրջկենտրոնն է Գլուբոկի ավանը։ Տարածքը կազմում է 2570 կմ², բնակչությունը՝ 46,75 հզ. (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջանի մեջ է մտնում 1 քաղաքային և 11 գյուղական համայնք։
Ամոֆոս

Ամոֆոս, միատեղակալված ամոնիումի ֆոսֆատ, NH4H2PO4, բարդ պարարտանյութ։


== Ստացում ==
Ստացվում է ֆոսֆորական թթուն ամոնիակով չեզոքացնելով։

  
    
      
        
          N
          
            H
            
              3
            
          
          +
          
            H
            
              3
            
          
          P
          
            O
            
              4
            
          
          →
          (
          N
          
            H
            
              4
            
          
          )
          
            H
            
              2
            
          
          P
          
            O
            
              4
            
          
        
      
    
    {\displaystyle \mathrm {NH_{3}+H_{3}PO_{4}\rightarrow (NH_{4})H_{2}PO_{4}} }
  Պարունակում է 11-12 %, N և 45–60 % P2O5։ Լավ բաղադրամաս է բարդ և խառը պարարտանյութերի ստացման համար։
Ֆիզիոլոգիապես թթու է։ Ամոֆոսը գյուղատնտեսական բոլոր բույսերի համար (առանձնապես տեխնիկական) լավագույն պարարտանյութ է։


== Գրականություն ==
Ф.Н. Капуцкий, В.Ф.Тикавый Пособие по химии для поступающих в вузы. — Минск: Выш. школа, 1979. — С. 384.
Г.П.Хомченко Химия для поступающих в вузы. — М.: Высшая школа, 1994. — С. 447.


== Ծանոթագրություններ ==
Լևոն Լարենց

Լևոն Լարենց (Քիրիշճյան) (1875, Սամաթիա, Ֆաթիհ, Ստամբուլ, Օսմանյան կայսրություն - 1915, Անկարա, Անկարայի վիլայեթ, Օսմանյան կայսրություն), հայ բանաստեղծ, թարգմանիչ։
Ծնվել է Կ. Պոլսում։ Զբաղվել է ուսուցչությամբ։ 1890-ական թվականների վերջերից արձակ և չափածո ստեղծագործություններով աշխատակցել է պոլսահայ մամուլին։ Կարճ ժամանակ «Բյուզանդիոն» օրաթերթի խմբագրությունում աշխատելուց հետո մեկնել է ԱՄՆ, որտեղ հրատարակել է «Ձայն հայրենյաց» թերթը։
Իր չափածո ստեղծագործությունները հետագայում տպագրել է առանձին գրքով՝ «Դրախտի երգեր» խորագրով (Թիֆլիս, 1908)։ Անգլերենից թարգմանել է Լինչի «Արմենիա» գիրքը (համառոտ), իսկ ֆրանսերենից՝ «Ղուրանը» (Կ. Պոլիս, 1911)։


== Ծանոթագրություններ ==
Ռոբինզոն Կրուզո։ Գերբնակեցված կղզին

Ռոբինզոն Կրուզո։ Գերբնակեցված կղզին (ֆր.՝ Robinson Crusoe), բելգիական-ֆրանսիական համակարգչային անիմացիոն կատակերգական ֆիլմ, որի ռեժիսորներն են Վինսենթ Կեստելուտը և Բեն Ստասենը։


== Սյուժե ==
Ռոբինզոնն իր խմբի հետ ընկնում են ուժեղ փոթորիկի մեջ, ընկնում է ներքև և հարվածում գլուխը։ Արթնանալով, Ռոբինզոնն իր կողքին մի շուն է տեսնում, և նրա հետ լողում է դեպի ափ։ Միակ կանաչ կղզին պետք է դառնար Ռոբինզոնի միակ փրկությունը, և նրա գլխում պտտվում էր այն միտքը, որ նա երկար տարիներ կմնա այդ կղզում։ Նավի խորտակումից հետո փրկված մարդը չէր կասկածում, որ այդ տարածքում կարող են կենդանիներ ապրել։ Գեղեցիկ փոքրիկ կենդանիները Ռոբինզոնին նկատել էին ափին։
Կենսուրախ թութակը ընկերների հետ միասին երկար ժամանակ հետևում էր Կրուզոյի գործողություններին։ Երբ Ռոբինսոնը հանում է հագուստը, նրանց բոլորին թվում էր, թե նա օձի պես փոխում է իր մաշկը։ Ո՛չ թութակը, և ո՛չ էլ մյուս փոքր կենդանիները երբևէ չէին տեսել մարդու և շների, և սկզբում շատ էին վախենում նրանցից, բայց ավելի ուշ հասկանում են, որ այդ այլմոլորակայինները վտանգավոր չեն։ Կրուզոն փորձում է կղզու վրա ինչ-որ տիպի տուն կառուցել։ Շատ կենդանիներ հաճույքով էին օգնում նրան և անգամ ուտելիք էին տալիս։ Բայց այստեղ ոչ բոլոր կենդանիներն էին լավ ընդունում Ռոբինզոնին։ Օրինակ, զույգ կատվիկները թշնամաբար էին վերաբերվում մարդու ի հայտ գալուն։ Չարաճճի կենդանիները անում են ամեն ինչ, որպեսզի Կրուզոյի կյանքը վերածվի իսկական մղձավանջի։ Ինչն էլ իր հերթին հանգեցնում է մի շարք կատակերգական իրավիճակների։


== Ճանաչում ==


== Ծանոթագրություններ ==
Հոլիզմ

Հոլիզմ (հուն․՝ õλος - ամբողջ, բոլոր, «ամբողջականության փիլիսոփայություն»), իդեալիստական ուսմունք, ըստ որի աշխարհը կառավարում է ստեղծագործական էվոլյուցիայի պրոցեսը (հոլիստական պրոցես)։
Հաստատելով, որ էվոլյուցիայի ընթացքում մատերիայի ձևերը մշտապես վերակառուցվում և նորոգվում են, հոլիզմը այդպիսով ժխտում է նաև մատերիայի պահպանման օրենքը։
Ամբողջը հոլիզմում մեկնվում է որպես փիլիսոփայական բարձրագույն հասկացություն։ «Ամբողջականության գործոնին» հաղորդելով միստիկական բնույթ, հոլիզմը այն համարում է ոչ մատերիական և անճանաչելի։ Հոլիզմի հիմնադիրը Յա. Ք. Սմետսն է։ Այն զարգացրել են Ջ. Ս. Հոլդեյնը, Ա. Մայեր-Աբիխը, Ա. Լեմանը։
Էնդրյու Բեքեր

Էնդրյու Բեքեր (անգլ.՝ Andrew C. Becker, 1973), ամերիկացի աստղագետ, աստերոիդների հայտնաբերող, աշխատել է Ապաչի Փոյնթ աստղադիտարանում։ Ստացել է ֆիզիկայի բակալավրի աստիճան 1995 թվականին Պերդյու համալսարանում, դրանից հետո աստղագիտության բակալավրի և դոկտորի աստիճան Վաշինգտոնի համալսարանում համապատասխանաբար 1996 և 2000 թվականներին։ Դրանից հետո սկսել է աշխատել նույն համալսարանում որպես պրոֆեսորի օգնական։
Փոքր մոլորակների կենտրոնի տվյալներով հայտնաբերել է 616 աստերոիդ, որոնցից 16-ը համատեղ Ջերեմի Կուբիցայի, Էնդրյու Փակետի և Էմի Ռոզի հետ։
Նրա պատվին է անվանվել (5280) Էնդրյուբեկեր աստերոիդը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ջունկունյանո

Ջունկունյանո  (իտալերեն՝ Giuncugnano), կոմունա Իտալիայի Տոսկանա մարզի Լուկայի գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 538 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 30 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 18 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 55030։ Հեռախոսային կոդ՝ 0572։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Կոմունայի վարչակազմ ==
Հեռախոսահամար՝ 0572 615066
Գլխավոր կայք՝ http://www.comunegiuncugnano.com/ Archived 2011-02-07 at the Wayback Machine.


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.comunegiuncugnano.com/ Archived 2011-02-07 at the Wayback Machine.
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
Ամերիկյան բոլոր ժամանակների ֆիլմերի 100 լավագույն դրական և բացասական հերոսներ

Ամերիկյան բոլոր ժամանակների ֆիլմերի 100 լավագույն դրական և բացասական հերոսներ (AFI’s 100 Years…100 Heroes and Villains, 100 տարի … 100 հերոսներ և չարագործներ), Ամերիկյան կինոակադեմիայի կողմից 2003 թվականի հունիսին հրապարակված ցանկ, որը ներառում է ամերիկյան բոլոր ժամանակերի ֆիլմերի 50 դրական և 50 բացասական հերոսների։
Ցանկը ներկայացվել է ամերիկացի հայտնի դերասան Առնոլդ Շվարցենեգերի կողմից, ում T-800 ռոբոտ-տերմինատոր հերոսը ցանկում զբաղեցնում է միանգամից երկու տեղ՝ №48 որպես դրական և №22 որպես բացասական հերոս


== Ցանկ ==


== Արտաքին հղումներ ==
AFI's 100 GREATEST HEROES & VILLAINS Archived 2007-10-23 at the Wayback Machine.
Նորթհեմփթոն

Նորտհեմփթոն ( անգլ.՝ Northampton [nɔrˈθæmptən]), քաղաք Մեծ Բրիտանիայում, Նորթհեմփթոնշիր կոմսության վարչական կենտրոնն է։
Բնակչության թիվը՝ 195 հազար մարդ (2004)։


== Աշխարհագրություն ==
Քաղաքը գտնվում է Նին գետի մոտ։


== Երաժշտական խմբեր ==
Bauhaus


== Հայտնի մարդիկ ==
Ալան Մուր
Փիթեր Մերֆի
Ջո Ուայլի
Մեթ Սմիթ


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		


== Արտաքին հղումներ ==
History of Northampton Archived 2006-02-15 at the Wayback Machine. (անգլ.)
Northampton Borough Council (անգլ.)
Northampton University website (անգլ.)
Location Map for Northampton (անգլ.)
Satellite view of Northampton(չաշխատող հղում) (անգլ.)
Արմինե Թումանյան

Արմինե Արամի Թումանյան (հուլիսի 12, 1975(1975-07-12), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ նկարչուհի, դիզայներ, գեղանկարչական ցուցահանդեսների համակարգող։ Հայաստանի նկարիչների միության անդամ, Տավուշի մասնաճյուղի ղեկավար, «Տավուշի հոգևոր վերածնունդ» հիմնադրամի տնօրեն։


== Կենսագրություն ==
Արմինե Թումանյանը ծնվել է 1975 թվականին, Երևանում։ Գերազանց ավարտել է Հայկական պետական մանկավարժական համալսարանի կուլտուրայի ֆակուլտետի կերպարվեստի բաժինը՝ ստանալով կերպարվեստի մանկավարժի որակավորում։ Հագուստի մոդելավորում և դիզայն է ուսանել Հայաստանի գեղարվեստի պետական ակադեմիայում (մագիստրատուրա)։
2016 թվականին Զվարթնոց օդանավակայանում հիմնել է "ArtAm Gallery"  հարթակը, որտեղ ցուցահանդեսների միջոցով ներկայացնում է հայ ժամանակակից նկարիչներին։
Արմինե Թումանյանի ստեղծագործությունների թեման մարդն է՝ բնության ներդաշնակության մեջ, Հայաստանի ակունքները և ներկան, կանանց ներաշխարհի վերարտադրությունը, նրանց հոգեվիճակը։


== Ցուցահանդեսներ ==
Խմբակային ցուցահանդեսների է մասնակցել Կանադայում (2012), Իսրայելում (2013), Թայվանում (2015), Իսրայելում (2015)։


=== Որպես նկարչուհի ===
Նկարչական սիմպոզիումների է մասնակցել  Սերբիայում, Իսրայելում։ Իսրայելում եղել է International Arts and crafts Festival-ի հայաստանյան ներկայացուցիչը։ 

«Անտեսանելին տեսանելի», 2022, Հայաստանի նկարիչների միություն
«Քո անունն է կին», 2019, Նարեկացի արվեստի միություն, Երևան  և Շուշի«Հայկական առասպելներ», 2018, Հայ-ռուսական համալսարանի Արթ-ակվարիում ցուցասրահ
5 արվեստագետ կանանց ցուցահանդես ՄԱԿ-ի երևանյան գրասենյակում, 2018
«Հավերժ ճամփորդ», Երևանի պատմության թանգարան, 2017


=== Որպես համակարգող ===
4 տարբեր ժանրերի ցուցահանդես «Կոնվերս» բանկում
«Ներկիր քո Տակառը» նկարչական մրցույթ
"Art, Wine and Tango" 14 floor Hotel, Երևան
10 հայ նկարիչների ցուցահանդես Կիևի ազգային պատկերասրահում, 2017
Միջազգային նկարչական սիմպոզիում «Տավուշը աշխարհի աչքերով», 2019 (մասնակցել են արվեստագետներ 17 երկրներից, 23 նկարիչ և 7 նկարիչ Հայաստանից)


== Մրցանակներ ==
Սերբիայի,  Լիտվայի, Մոլդովայի, Հարավային Կորեայի միջազգային գեղարվեստական սիմպոզիումի դիպլոմներ։


== Աշխատանքներ ==


=== Հայ աստվածներ շարք ===


== Ընտանիք ==
Ամուսնացած է Հայկ Չոբանյանի հետ։ Ունեն 2 զավակ՝ դուստր և որդի։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Mentorship through Art for Active Participation at Civic Life Archived 2020-07-10 at the Wayback Machine.
"Армянские мифы" Армине Туманян
Առավոտ լուսո հարցազրույց. Արմինե Թումանյան, Լիլիթ Վարդումյան
Ազգային գույներ հաղորդաշար։ «20 տարի է «վարակված» եմ Տավուշի սիրով», Արմինե Թումանյան
ԿԵՆՏՐՈՆԻ ԱՌԱՎՈՏԸ - Արմինե Թումանյանի անհատական ցուցահանդեսը
Armine Tumanyan - artist, curator
Կոոպերատիվ

Կոոպերատիվ, քաղաքացիների և իրավաբանական անձանց անդամության վրա հիմնված ու իր անդամների գույքային փայավճարների միավորման միջոցով մասնակիցների նյութական և այլ կարիքների բավարարման նպատակով ստեղծված կամավոր միավորումը։ Կոոպերատիվների նպատակներն հիմնականում տնտեսական են։ Կոոպերատիվի ստեղծումն ու զարգացումը բավականին դժվար գործընթաց է։ Կոոպերատիվների զարգացմանը կարող են նպաստել շուկայական պայմանները, իրավական դաշտը, ինչպես նաև կառավարության քաղաքականությունը։ Դրա հետ մեկտեղ, կարևոր նախապայման են կառավարման հմտություններ և ունակություններ ունեցող ուժեղ առաջնորդների ընտրությունը և բավարար ֆինանսական ռեսուրսների առկայությունը։
Լայնորեն տարածված մոտեցում է կոոպերատիվները որպես աղքատության հաղթահարման գործիք դիտելը։


== Կոոպերատիվի կառավարումը ==
Կոոպերատիվի կառավարման բարձրագույն մարմինը նրա անդամների ընդհանուր ժողովն է։
Հիսունից ավելի անդամ ունեցող կոոպերատիվում կարող է ստեղծվել դիտորդ խորհուրդ, որը վերահսկողություն է իրականացնում կոոպերատիվի գործադիր մարմինների գործունեության նկատմամբ։ Դիտորդ խորհրդի անդամներն իրավունք չունեն գործել կոոպերատիվի անունից։
Կոոպերատիվի գործադիր մարմիններն են նրա վարչությունը և նախագահը։ Նրանք ղեկավարում են կոոպերատիվի ընթացիկ գործունեությունը և հաշվետու են դիտորդ խորհրդին ու կոոպերատիվների ընդհանուր ժողովին։
Կոոպերատիվի անդամը չի կարող միաժամանակ լինել դիտորդ խորհրդի և վարչության անդամ կամ  կոոպերատիվի նախագահ։


== Արտաքին հղումներ ==
ՀՀ քաղաքացիական օրենսգիրք


== Տես նաև ==
Հայաստանի քաղաքացիական օրենսգիրք
Իրավաբանական անձ
Սլոբոդա (ավան, Բառի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՍլոբոդաՍլոբոդա (ուկրաիներեն՝ Слобода), ավան Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Բառի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Սլոբոդա ավանում բնակվում էր 170 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,193 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 880,83 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Յուլյա Զիկովա

Յուլյա Անդրեևնա Զիկովա  (ռուս.՝ Юлия Андреевна Зыкова, նոյեմբերի 25, 1995(1995-11-25), Կրասնոյարսկ, Ռուսաստան), ռուս մարզուհի, հրաձիգ, գնդակային հրաձգության միջազգային կարգի սպորտի վարպետ, 7-րդ համաշխարհային ռազմական խաղերի և 2-րդ Եվրոպական խաղերի հաղթող, Եվրոպայի եռակի չեմպիոն, աշխարհի առաջնության մեդալակիր։ Ռուսաստանի սպորտի վաստակավոր վարպետ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1995 թվականի նոյեմբերի 25-ին Կրասնոյարսկում։ Հանդես է գալիս ԲԿՄԱ-ում։ Ունի լեյտենանտի զինվորական կոչում (2021)։


== Սպորտային կարիերա ==
2018 թվականի աշխարհի առաջնությունում, որը տեղի է ունեցել Հարավային Կորեայում, ռուսաստանցի մարզուհին 50 մետր հեռավորությունից երեք դիրքերից գնդակային հրաձգությունում նվաճել է բրոնզե մեդալ, որը եղել է նրա առաջին ձեռքբերումը նման նշանակալի մարզական մրցումներում։
Մեկ տարի անց՝ 2019 թվականի երկրորդ Եվրոպական խաղերում, որոնք անցկացվել են Մինսկում, Յուլիան երեք դիրքերից 50 մետր հեռավորության վրա հրացանով հրաձգության անհատական մրցումներում դարձել է ոսկե մեդալակիր և Եվրոպական խաղերի չեմպիոն։ Նույն թվականին ռուս հրաձիգը դարձել է Համաշխարհային ռազմական խաղերի կրկնակի հաղթող։ 50 մետր հեռավորությունից երեք դիրքերից գնդակային հրաձգության ժամանակ Յուլիան 2019 թվականին Օլիմպիական ուղեգիր է նվաճել Տոկիոյում կայանալիք խաղերին մասնակցելու համար։
2021 թվականին Խորվաթիայում կայացած Եվրոպայի առաջնությունում Զիկովան երեք ոսկե մեդալ է նվաճել թիմային մրցումներում։ Անձնական մրցումներում նա արծաթե մեդալ է նվաճել՝ հավաքելով 462,9 միավոր և զիջելով իտալացի Սոֆյա Չեկկարելոյին (464,7)։
2020 թվականի Օլիմպիական խաղերում Զիկովան նվաճել է արծաթե մեդալ՝ զիջելով շվեյցարացի Նինա Քրիստենին։


== Պարգևներ ==
«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» I աստիճանի շքանշան (11 օգոստոսի 2021 թվական) – հայրենական սպորտի զարգացման գործում ունեցած մեծ ավանդի, սպորտային բարձր նվաճումների, հաղթանակի նկատմամբ կամքի, տոկունության ու նպատակասլացության համար, որ ցուցաբերվել են 2020 թվականի XXXII Օլիմպիական խաղերում Տոկիո քաղաքում (Ճապոնիա).


== Ծանոթագրություններ ==
Վևիս

Վևիս (լիտ.՝ Vievis, լեհ.՝ Jewie, ռուս.՝ Евье), քաղաք Լիտվայում, Վևիսի ավագանու վարչական կենտրոնը։
Գտնվում է Էլեկտրենայ քաղաքից 14 կմ արևելք։ Քաղաքի շրջակայքում է գտնվում Վևիս լիճը։


== Պատմություն ==
1522 թվականին Վևիսը եղել է կալվածք, 1539 թվականին՝ քաղաք, որը պատկանել է Ogiński ընտանիքին։ 16-րդ դարի առաջին կեսերին աստեղ կառուցվել է առաջին կաթոլիկ եկեղեցին։
1600 թվականին Ogiński ընտանիքը կառուցել է Uniate եկեղեցի և հիմնել է Սուրբ հոգի միաբանությունը (լիտվերեն։ Šventosios dvasios)։ 17-րդ դարում միաբանությունում ստեղծվում է տպագրահաստոց։ Այստեղ են տպագրվել բազմաթիվ բողոքական կալվինիստ գիտնականների գործեր։
1794 և 1812 թվականներին եկեղեցին հրդեհվել է և վերակառուցվել է 1816 թվականին։ 1837 թվականին կառուցվել է ուղղափառ եկեղեցին։
Առաջին և երկրորդ համաշխարհային պատերազմների ժամանակ Վևիսը եղել է Լիտվայի և Լեհաստանի սահմանագծում։ Քաղաքը ունեցել է մեծ թվով լեհ բնակիչներ։ Ըստ 2011 թվականի բնակչության տվյալների բնակիչների 10.9%-ը իրենց բնորոշել են որպես լեհ, 3.74%-ը՝ ռուսներ, 82.56%-ը՝ լիտվացիներ։
Այստեղ է գտնվում Լիտվայի ճանապարհային թանգարանը։


== Աշխարհագրական դիրք ==
Գտնվում է Վիլնյուս-Կաունաս-Կլապեդա մայրուղու E 85 (ըստ լիտվերեն կոդավորման A 1) երկու կողմերում և Վիլնյուս-Կաունաս երկաթգծի մոտ։ Այստեղ են գտնվում Վևիս երկաթուղային կայարանը և ավտոբուսային կայարանը։


== Գերբ ==
Վևիսը պատմական գերբ չի ունեցել։ Նորաստեղծ գերբն ունի կապույտ ֆոն, որի վրա պատկերված է XVI դարի ոսկեզօծ տպագրական սարք։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Kelių muziejus (Музей дорог) Archived 2007-05-10 at the Wayback Machine.
Lietuvos geologijos muziejus (Музей геологии Литвы)
Maps, Weather and Airports for Vievis
Храм Успения Пресвятой Богородицы
Храм в честь Успения Божией Матери, 1843 г. Archived 2007-10-29 at the Wayback Machine.
Ստրեկայլովո

Ստրեկայլովո (ռուս.՝ Стрекайлово), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Շումյաչինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 33 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
(7157) Լոֆգրեն

(7157) Լոֆգրեն (անգլ.՝ Lofgren), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1981 թվականի մարտի 1-ին Շելտ Բասի կողմից Սայդինգ Սփրինգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,200183 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,7007 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,6997 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1192,03 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,302006 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 4,14° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(7157) Լոֆգրեն աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
(9395) Սեն Միշել

(9395) Սեն Միշել (անգլ.՝ Saint Michel), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1994 թվականի օգոստոսի 10-ին Էրիկ Էլստի կողմից Լա Սիլյայում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,605417 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3406 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,8702 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1536,08 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,234363 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,34° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(9395) Սեն Միշել աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Պենոտիե

Պենոտիե (ֆր.՝ Pennautier), համայնք Ֆրանսիայի Օկսիտանիա մարզի Օդ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 2511 մարդ, բնակչության խտությունը` 141.23 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 17.78 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 630 կմ հարավ, Մոնպելիե քաղաքից` 135 կմ արևմուտք, Կարկասոն քաղաքից` 5 կմ հյուսիս-արևմուտք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 1542 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 1062-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 480։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 68,9 %։ 1062 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 920 անձ (478 տղամարդ և 442 կին)։ Գործազուրկ են եղել 142 անձ (68 տղամարդ և 74 կին)։ 480 անաշխատունակներից 130-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 172-ը` թոշակառուներ, իսկ 178-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Օդ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
(2934) Արիստոֆան

(2934) Արիստոֆան (անգլ.՝ Aristophanes), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1960 թվականի սեպտեմբերի 25-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,176259 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 3,0252 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,3274 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2067,63 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,174113 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 8,8° անկյուն։
Արիստոֆան աստերոիդը պատկանում է Վերիտասի աստերոիդների ընտանիքին, որը տեղաբշխված է հիմնական աստերոիդների գոտում։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(2934) Արիստոֆան աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Հեիբռի

Հեիբռի (էստ․՝ Heibri), գյուղ Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Ռիուգե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 14 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Թոռնիկ Ա Արծրունի

Թոռնիկ Ա Արծրունի (ծննդյան և մահվան թվականներն անհայտ, մահացել է ծննդյան տոնի օրը (հունվարի 6-ին), 10-ից - 11-րդ դար), Վասպուրականի Ամյուկ բերդի իշխան, Խեդենեկ Ա-ի որդին, Աբդլմսեհ Ա-ի հայրը։ Թոռնիկ Ա-ն սերվում էր Արծրունիների իշխանական տոհմի ճյուղերից մեկից, Խեդենեկյանների (միայն պատմագիտության մեջ կիրառվող) իշխանական տոհմից։ Ըստ Թովմա Արծրունու նահատակվել է թուրքերի դեմ պատերազմում, Մոկաց գավառի Ատիճանս գյուղում, ծննդյան տոնի օրը։


== Տես նաև ==
Խեդենեկյաններ


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
«Հայոց անձնանունների բառարան», Հրաչյա Աճառյան, Հատոր 1, Ցուցակ 1, Էջ 313
«Պատմություն Արծրունյաց Տան», Թովմա Արծրունի, 1985, Երևան, Դ. ժբ. (Թոռնկայ)


== Արտաքին հղումներ ==
«Հավաքարան անվանց կաթողիկոսաց (Աղթամարա)», Մաքսուդյանց Մ., Էջմիածին, 1916, էջ 36 (Թոռնկայ՝ էջ 37)
Անրի դը Տուլուզ-Լոտրեկ

Անրի Մարի Ռայմոն դը Տուլուզ-Լոտրեկ (ֆր.՝ Henri Marie Raymond de Toulouse-Lautrec-Monfa, նոյեմբերի 24, 1864(1864-11-24)[…], Ալբի - սեպտեմբերի 9, 1901(1901-09-09)[…], Սեն-Անդրե-դյու-Բուա), 19-րդ դարի ֆրանսիացի աշխարհահռչակ նկարիչ, պոստիմպրեսիոնիզմի ներկայացուցիչ։
Կրել է իմպրեսիոնիզմի (հատկապես Էդգար Դեգայի) և ճապոնական գրաֆիկայի ազդեցությունը։ Առաջին գործերում կերպարները խիստ անհատականացված են (է. Բեռնարի դիմանկարը, 1885, Թեյթ պատկերասրահ, Լոնդոն)։ 1880-ական թվականների 2-րդ կեսից փարիզյան բոհեմները, թատրոնները, կրկեսները, կաբարեները դարձել են Թուլուզ-Լոտրեկի ստեղծագործության հիմնական թեման («Պարահանդես Մուլեն-դե-լա-Գալեթում», 1889, Արվեստի ինստիտուտ, Չիկագո, «Երգչուհի Իվետ Դիլբեր», 1894, Պուշկինի անվան կերպարվեստի թանգարան, Մոսկվա)։ Պոստիմպրեսիոնիզմի խոշորագույն ներկայացուցիչ Թուլուզ-Լոտրեկը 1890-ական թվականներին մերձեցել է «մոդեռն» ոճին, որը վառ կերպով է դրսևորվել նրա գրաֆիկայում, հատկապես՝ գունավոր վիմատիպ ազդագրերում («Մուլեն-Ռուժ», 1891)։


== Կենսագրություն ==


=== Վաղ կյանք ===
Անրի Մարի Ռայմոն դը Տուլուզ-Լոտրեկը ծնվել է Ֆրանսիայի Ալբի քաղաքում։ Քոնթ Ալֆոնս Չարլզ դը Տուլուզ -Լոտրեկ-Մոնֆայի (1838-1913) և Ադել Զոյ Տապիյե դը Կերեյրանի (1841-1930) ամուսնության առաջին զավակն է։ Լոտրեկի անվան վերջին մասը փաստում է, որ նա ունի ազնվական ծագում։ Նրա փոքր եղբայրը ծնվել է 1867 թվականին և մահացել է նույն թվականին։
Նրա եղբոր մահից հետո ծնողները բաժանվել են, իսկ դայակը հրաժարվել է հոգ տանել իր մասին։ 8 տարեկան հասակում գնում է իր մոր մոտ՝ Փարիզ, և սկսում է նկարել սքեչներ և ծաղրանկարներ։ Անրիի ընտանիքը նկատեց իր տաղանդը։ Նրա ընկերոջ հայրը՝ Ռենե Պրինսետուա այցելում էր նրան՝ դասեր տալու համար։ Նրա առաջին նկարները ձիերի սքեչներն են։
1875 թվականին Լոտրեկը վերադառնում է Ալբի, քանի որ իր մայրը մտահոգվում է իր տղայի առողջությամբ։ Նա ջերմային բաղնիքներ էր ընդունում և մայրը հավատում էր, որ կգտնի որդու առողջական խնդիրների լուծման ուղիները։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		


== Գրականություն ==
Перрюшо А. Жизнь Тулуз-Лотрека. — М.։ Радуга, 1994. — 283 с. — ISBN 5-05-004269-0 (переиздана М.։ АСТ, 2013. ISBN 978-5-17-079157-6)
Пьер Ла Мур. Мулен Руж. Трагическая жизнь Тулуз-Лотрека. — М.։ Республика, 1994. — 383 с., ISBN 5-250-02390-8


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Տուլուզ Լոտրեկի մասին Քեզ Համար կայքում Archived 2016-03-04 at the Wayback Machine.
Պոդլեսկի (գյուղ, Ռոժիշչեի շրջան)

Պոդլեսկի (ուկրաիներեն՝ Підліски), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Ռոժիշչեի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պոդլեսկի գյուղում բնակվում էր 16 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,24 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 66,67 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Կղումուրի (Վանի շրջան)

Կղումուրի (վրաց.՝ ყუმური), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Իմերեթի մարզի Վանի շրջան‎‎ում։


== Դիրք ==
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 210 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Վանից հեռու է 14 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 445 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ուլումանդա

Ուլումանդա (ռուս.՝ Улуманда), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կեմերովոյի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Տայդոն գետի աջ ափին՝ 18 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 40 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Տոմը գտնվում է Նովոկուզնեցկ քաղաքից մինչև Կեմերովո քաղաք, գետի ենթաավազանը՝ Տոմ։ Գետի ավազանը՝ Վերին Օբից մինչև Իրտիշ թափվելը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Մեդիու Մեարինի գավառ

Կուելյու Նետուի գավառ (պորտ.՝ Microrregião do Médio Mearim), գավառ Բրազիլիայում, մտնում է Մարանիան նահանգի մեջ։ Մտնում է Մարանիան նահանգի կենտրոնական մարզի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 412 270 մարդ 2006 թվականի տվյալներով։ Զբաղեցված տարածքը՝ 10 705,261 կմ²։ Բնակչության խտությունը՝ 38,5 մարդ/կմ²։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արտադրանքը կազմել է 594 238 809,00 (ըստ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի տվյալների)
Համախառն ներքին արտադրանքը մեկ շնչի հաշվով 2003 թվականին կազմում է 1 468,05 ռեալ (ըստ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի տվյալների)
Մարդկային զարգացման ինդեքսի պոտենցիալը 2000 թվականին կազմել է 0,588։


== Գավառի կազմ ==
Գավառի կազմի մեջ են մտնում հետևյալ համայնքները.

Արարի
Բակաբալ
Բերնարդու դու Մեարին
Բոն Լուգար
Էսպերանտինոպոլիս
Իգարապե Գրանդի
Լագու Վերդի
Լագու դու Ժունկու
Լագու դուս Ռոդրիգես
Լիմա Կամպուս
Օլեյու դ’Ագուա դաս Կունիանս
Պեդրեյրաս
Պիու XII
Սանտու Անտոնիու դուս Լոպիս
Սատուբինիա
Սան Լուիս Գոնզագա դու Մարանիան
Սան Մաթեուս դու Մարանիան
Սան Ռեյմունդու դու Դոկա Բեզերրա
Սան Ռոբերտու
Տրիզիդելա դու Վալի
Պիեռո դի Կոզիմո

Պիեռո դի Կոզիմո, Պիեռո դի Լորենցո դի Պիեռո դ'Անտոնիո Ուբալդինի (Piero di Cosimo, հունվարի 2, 1462, Ֆլորենցիա - ապրիլի 12, 1522, Ֆլորենցիա), ֆլորենտական դպրոցի իտալացի գեղանկարիչ։ Կոզիմո Ռոսսելլիի աշակերտ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1462 թվականին Ֆլորենցիայում։ Կրել է Ֆիլիպինո Լիպպիի, Լեոնարդո դա Վինչիի և Հուգո վան դեր Գուսի ազդեցությունը։
1482-1484 թվականներին աշխատել է Հռոմում` օգնելով Կոզիմո Ռոսսելլիին Սիքստինյան կապելլայի որմնանկարների աշխատանքում։
Պիեռո դի Կոզիմոն գեղանկարչական վարպետությունը փոխառել է նիդերլանդացի վարպետներից։ Անսովոր ճշտությամբ պատկերում էր բույսերի և կենդանիների աշխարհը։ 16-րդ դարի սկզբին տարվում է միստիկ թեմատիկայով, որում դրսևորում է արտասովոր ֆանտազիա։
Հազվադեպ լինելով պաշտոնական շրջաններում, նկարիչը կապված չէր Մեդիչիների հետ, բայց հաճախ էր կատարում անհատական պատվերներ։ Կոզիմո Ռոսսելլիի աշակերտն էր։ Պիեռոն կարողացավ բացահայտել իր տաղանդը միայն ստեղծագործական ուղու ավարտին` Լեոնարդոյի, Բարտոլոմեո Ֆրայի և երիտասարդ Ռաֆայելի ազդեցության տակ։


== Նշանակալի ստեղծագործություններ ==
Սիմոնետտա Վեսպուչիի դիմանկար, 1490, Շանթիի դաստակերտ, Կոնդեի թանգարան,
Պրոկրիդայի մահը (Լոնդոն, Լոնդոնի ազգային պատկերասրահ),
Աստվածամայրը՝ կանգնած պատվանդանի առջև վեց սրբերի հետ (Ուֆֆիցի),
Սուրբ Կույսի երկնային պսակադրությունը (Լուվր, Փարիզ),
Տեսարան Պերսևսի և Անդրոմեդի ֆաբուլայից (Ուֆֆիցի)
Մարս և Վեներա (Բեռլին).Մահացել է ժանտախտից, 1522 թվականի ապրիլի 12ին, Ֆլորենցիայում։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Ջենդ

Ջենդ (նաև՝ Ջանդ, Ջենտ), քաղաք Սիրդարյայի ստորին հոսանքում, որը նկարագրվել է 11-րդ և 12-րդ դարերի աշխարհագրագետների կողմից որպես Թուրքեստանի մուսուլմանական խոշոր քաղաքներից մեկը։ Ներկայումս գտնվում է Ղազախստանի Կզըլ-Օրդայի մարզում։


== Պատմություն ==
Ջենդ քաղաքը Մետաքսի ճանապարհի վրա գտնվող հիմնական քաղաքներից մեկն էր։ Այս ժամանակաշրջանում Արալյան ծովը հաճախ կոչվում է Ջենդի ծով։ Ջենդը եղել է օղուզների կենտրոնական քաղաքը և եղել է թյուրքական Սելջուկների դինաստիայի իշխանության սկզբնական կենտրոնը և դինաստիայի հիմնադրի՝ Սելջուկի հանգստարանը։
Խորեզմշահ Ալա ադ-Դին Ատսիզը 1128 թվականից հետո գրավում է քաղաքը, 1152 թվականին նա իր որդի Իլ-Արսլանին նշանակեց քաղաքի կառավարիչ, իսկ նա, իր հերթին, դառնալով խորեզմշահ, իր որդուն Թեքեշին դարձրեց Ջենդի կառավարիչ։
Ենթադրվում է, որ քաղաքը ավերվել է մոնղոլների կողմից Միջին Ասիայի գրավման ժամանակ։ Ըստ այլ աղբյուրների, մոնղոլների արշավանքների ժամանակ Ջոչի խանը քաղաքը թողել է անձեռնմխելի, քանի որ այն հանձնվել է նրան։
Չինգիզ խանի կայսրությունը ուլուսների բաժանվելուց հետո (13-րդ դարում) Ջենդը դառնում է խան Ջոչիի կենտրոնակայանը։
Այս հնաքաղաքը կոչվում է Ժանկալա, այն գտնվում է Ժանադարյայի աջ ափին, ներկայիս Ղազախստանի Հանրապետության Կզըլ-Օրդա քաղաքից 115 կմ դեպի արևմուտք։ Հնաքաղաքի տարածքը մոտ 40 հեկտար է, այն շրջապատված է բերդապարսպով։ 20-րդ դարում բազմաթիվ արշավներ են իրականացվել քաղաքը գտնելու համար։ 2012 թվականին ղազախ հնագետները հայտնաբերել են ավերակներ, որը նրանք անվանում են պատմական քաղաքի իրական գտնվելու վայրը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Кульпин Э. С. Человек и природа: Природа и общество на пороге метаморфоз. — М.. — С. 76. — ISBN 978-5-98420-070-7
Լաշուտիխա

Լաշուտիխա (ռուս.՝ Лашутиха), գյուղ Ռուսաստանի, Սմոլենսկի մարզի Նովոդուգինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 0 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ա. Նազարովի անվան երկրաֆիզիկայի և ինժեներային սեյսմաբանության ինստիտուտ

ՀՀ ԳԱԱ Ա. Նազարովի անվան երկրաֆիզիկայի և ինժեներային սեյսմաբանության ինստիտուտ (ԵԻՍԻ), սեյսմիկ ազդեցությունների պարամետրերի քանակական գնահատման մեթոդների մշակման բնագավառ առաջատար հաստատություն Հայաստանում։ Հիմնադրվել է 1961 թվականին։


== Պատմություն ==
Երկրաֆիզիկայի և ինժեներային սեյսմաբանության ինստիտուտը հիմնադրել է ակադեմիկոս Արմենակ Նազարովը, ում անունով էլ կոչվում է հաստատությունը։ Նազարովը մշակել է ոչ միայն տեսություն, այլև սարքավորումներ։ ԵԻՍԻ-ն ունի 11 լաբորատորիա, որոնք ներառված են 5 բաժիններում, ունի նաև գիտական արտադրամաս։


== Գործունեություն ==
Ինստիտուտն իրականացնում է ՀՀ տարածքի երկրակեղևի կառուցվածքի և նրանում ընթացող պրոցեսների ուսումնասիրում, տարածքի ուժեղ երկրաշարժերի սեյսմիկականության և լարվածադեֆորմացիոն վիճակի հետազոտում, նախանշանների բացահայտում, հետախուզական երկրաֆիզիկայի նոր մեթոդների մշակում, էկոերկրաֆիզիկական հետազոտությունների մեթոդիկայի մշակում, սեյսմիկ վտանգի և ռիսկի, սեյսմիկ ազդեցությունների պարամետրերի քանակական գնահատման մեթոդների մշակում և կատարելագործում։
Բացի սեյսմակայունության տեսության զարգացմանը նպաստող հետազոտություններից, ինստիտուտում անկախ ուսումնասիրվում են սեյսմիկ ալիքների տարածման տեսության առանձնահատկությունները։


== Համագործակցություններ ==


=== Տեղական համագործակցություններ ===
Ա. Նազարովի անվան երկրաֆիզիկայի և ինժեներային սեյսմաբանության ինստիտուտի հետ համագործակցում է ԵՊՀ աշխարհագրության և երկրաբանության ֆակուլտետը։


=== Միջազգային համագործակցություններ ===
Միջազգային համագործակցության ոլորտում ինստիտուտը համագործակցում է ԱՊՀ մի շարք երկրների հետ (ՌԴ Երկրի ֆիզիկայի միացյալ ինստիտուտ, Ուկրաինայի Երկրաֆիզիկայի ինստիտուտ, Վրաստանի Երկրաֆիզիկայի և շինարարական մեխանիկայի և սեյսմակայուն շինարարության ինստիտուտներ), ինչպես նաև Հունաստանի, Ֆրանսիայի, Իրանի, Թուրքիայի համակից ինստիտուտների հետ։


== Սպիտակի երկրաշարժ ==
1988 թվականի Սպիտակի երկրաշարժի ժամանակ տուժել է նաև երկրաշարժերն ուսումնասիրող այս հաստատությունը։ Ինստիտուտի նախկին շենքը, որը գտնվում էր ներկայիս շենքի տարածքում, փլուզվել է։ Շուրջ 25 տարի գիտնականներն աշխատել են տնակներում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ինստիտուտի կայքէջ
Չերվոնոպրապորնոե (գյուղ, Սումիի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՉերվոնոպրապորնոեՉերվոնոպրապորնոե (ուկրաիներեն՝ Червонопрапорне), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Սումիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Չերվոնոպրապորնոե գյուղում բնակվում էր 168 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ենիքյոյ (Մերսինի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ենիքյոյ (այլ կիրառումներ)Ենիքյոյ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ադանայի նահանգի Մերսինի գավառակում։ Գտնվում էր Մերսին քաղաքից մի քանի կմ արևմուտք, Մերսին գետի ափին։
Բնակչության մասին տեղեկություններ չեն պահպանվել։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Կիլիկիայի հայաբնակ բնակավայրեր
Լաուրա Պիլդվերե

Լաուրա Պիլդվերե (էստ․՝ Laura Põldvere, օգոստոսի 30, 1988(1988-08-30), Տարտու, Էստոնական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), էստոնացի փոփ երգչուհի է, ներկայացրել է Էստոնիան «Եվրատեսիլ» հեռուստամրցույթում՝ Suntribe խմբի կազմում՝ 2005 թվականին, և 2017 թվականին Քոյթ Թումի հետ։


== Կարիերա ==
Լաուրան սկսել է երգչի կարիերան 2005 թվականին, Kaks Takti Ette մրցույթում հաղթելուց հետո, 2005 թվականին նա մասնակցել է «Եվրատեսիլ» մրցույթի «Eurolaul 2005» երգի ազգային ընտությանը՝ որպես մենակատար «Moonwalk» երգով, և Suntribe խմբի կազմում՝ «Let’s Get Loud» երգով։ «Let’s Get Loud» երգը զբաղեցրել է առաջին հորզոնականը, իսկ «Moonwalk»-ը՝ երկրորդ։ Էստոնիան ներկայացրել է Suntribe խումբը՝ Կիևում տեղի ունեցող Եվրատեսիլ 2005 երգի մրցույթին, խմբի անդամներից մեկը եղել է Լաուրան։ Այնուհետև Լաուրան մասնակցել է «Eurolaul 2007»-ին «Sunflowers» երգով, զբաղեցրել է երրորդ հորիզոնականը։ 2007 թվականի սեպտեմբերին երգչուհին թողարկել է դեբյուտային «Muusa» ալբոմը, և այդ ժամանակ էլ ընդունվել է Բերքլիի երաժշտական քոլեջը (Բոստոն, ԱՄՆ)։ 2009 թվականին մասնակցել է Eesti Laul մրցույթին՝«Destiny» երգով, զբաղոցրել է երրորդ հորիզոնականը։


== Կրթություն ==
Կրթություն՝

2001-2004՝ Յուլենուռմեի Laulustuudio,
2004 թվականի օգոստոսին՝ Բերքլիի երաժշտական քոլեջ՝ Լոս Անջելեսում,
2005 թվականի հունիս-օգոստոսին՝ Բերքլիի երաժշտական քոլեջ՝ Բոստոնում, հինգ շաբաթյա կրթական ծրագիր (կրթաթոշակի դեպքում),
2007 թվականի սեպտեմբերին՝ Բերքլիի երաժշտական քոլեջի բակալավրի esinemiskunstis ուսուցում (կրթաթոշակի դեպքում)։


== Երաժշտական մրցույթների մասանակցությունը և նվաճումները ==


== Մրցանակներ ==
Էստոնական փոփ երաժշտության ամենամյա մրցանակ (էստ․՝ Eesti Popmuusika Aastaauhinnad):
Տարվա երաժիշտ շրջանակում վաճառքի առցանց խանութ Muusika.24, հատուկ նվեր՝ Տարվա լավագույն դերասանուհի (2008)
Տարվա ռադիոհիթ՝ «Sunflowers» (2008)
Տարվա ռադիոհիթ՝ «581 C» (2009)


== Դիսկոգրաֆիա ==


=== Ալբոմներ ===
Muusa՝ 2007 թվականի սեպտեմբերի 1
Ultra՝ 2009 թվականի դեկտեմբերի 8
Sädemeid taevast (Greatest Hit Singles Compilation, 2011 թվականի դեկտեմբեր)


=== Սինգլներ ===
Moonwalk՝ 2005
Koos՝ 2006
Sunflowers՝ 2007 թվականի հունվար
Muusa՝ 2007 թվականի սեպտեմբեր
581 C՝ 2008 թվականի հունվար
Lihtsad Asjad՝ 2008
Destiny՝ 2009 թվականի փետրվար
Pühakute laul (2009)
Ultra (2009)
Südasuve rohtunud teed (2010)
Võid kindel olla (2010)
Kustuta kuuvalgus (2011)
2020 (2011 թվականի նոյեմբեր)
Sädemeid taevast (2012)
Head uut aastat (2013)
Supersonic (2016)


== Ծանոթագրություն ==
Մյուներշտադտ

Մյուներշտադտ (գերմ.՝ Münnerstadt), կոմունա Գերմանիայի Բավարիա երկրամասում։
Ենթարկվում է Ստորին Ֆրանկոնիա շրջանին։ Գտնվում է Բադ Կիսինգեն շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 7727 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի)։ Տարածքը կազմում է 93,11 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 09 6 72 135։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական էջ
Լա Լինեա

Լա Լինեա, Լա Լինեա դե լա Կոնսեպսիոն (իսպ.՝ La Línea de la Concepción), քաղաք և համայնք Իսպանիայի հարավում՝ Անդալուսիայի մաս հանդիսացող Կադիս պրովինցիայի Կամպո դե Խիբրալթար շրջանում։ Զբաղեցնում է 26 կմ² տարածք։ Բնակչության թիվը 2010 թվականի տվյալներով եղել է 64645 մարդ։ Ալխեսիրասի հետ կազմում է քաղաքային ագլոմերացիա։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից՝ Կադիս քաղաքից հեռավորությունը 134 կիլոմետր է։ Սահմանակից է Մեծ Բրիտանիայի անդրծովյան տարածք Ջիբրալթարին։
Բնակավայրի հովանավոր սուրբը Անարատ հղության Սուրբ Կույսն է՝ Ինմակուլադա Կոնսեպսիոնը։
Քաղաքն ընկած է Ջիբրալթարի ծոցը եզերող արևելյան պարանոցի վրա՝ Ջիբրալթարի և Իսպանիայի միջև սահմանից հյուսիս (ի դեպ, Ջիբրալթար տարածքի հետ սերտ կապեր ունի); Առաջին բնակավայրն այստեղ հիմնվել է 18-րդ դարումև գտնվել է Կադիսի Սան Ռոկե համայնքի կազմում՝ մինչև 1870 թվականը, երբ Լա Լինեան որպես վարչական միավոր առանձնացվել է։
18-րդ դարից սկսած՝ այս բնակավայրի մարդիկ հիմնականում աշխատել են Ջիբրալթարում, որն այդ ժամանակներից ի վեր կարևոր նավահանգիստ է։ Այդ օրինաչափությունն ընդհատվել է միայն 1969 թվականի հունիսի 9-ին և 1985 թվականի դեկտեմբերի 15-ին, երբ իսպանական իշխանությունները Ջիբրալթարի պատկանելության հետ կապված վեճի պատճառով փակել են սահմանը։ 1985 թվականի փետրվարի 5-ից սահմանը վերաբացվել է ։
Լա Լինեան է հիմնականում Ջիբրալթար տարածքին մրգեր ու բանջարեղեն մատակարարում։ Արտադրում ու արտահանում է նաև խցաններ, լիկյորներ, ձկնեղեն։ Այստեղ կա կարևոր կայազոր՝ ուժեղացված ամրություններով ու նավահանգստով հանդերձ։


== Պատկերասրահ ==

		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Լա Լինեայի համայնքապետարանի կայքէջ
Patrimonio cultural de La Línea de la Concepción. Guía Digital del Patrimonio Cultural de Andalucía. Instituto Andaluz del Patrimonio histórico
Ֆորնի Ավոլտրի

Ֆորնի Ավոլտրի (իտալերեն՝ Forni Avoltri), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Ֆրիուլի Վենետիկ Ջուլիա մարզի Ուդինե գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 667 մարդ 2008 թվականի մարդահամարի տվյալների, բնակչության խտություն՝ 8 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 81 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 33020։ Հեռախոսային կոդ՝ 0433։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները


== Կապի տվյալներ ==
Հեռախոս՝ 0433 72052/1
Էլեկտրոնային փոստ՝ segretario.forni-avoltri@eell.regione.fvg.it
Պաշտոնական կայք՝ http://www.comune.forni-avoltri.ud.it/


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի պաշտոնական կայք (իտալ.)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Պետեր Մարկի Զայ

Պետեր Մարկի Զայ (մայիսի 9, 1972(1972-05-09), Հոդմեզյովաշարհեյ, Չոնգրադ, Հունգարիա), հունգարացի քաղաքական գործիչ, Հոդմեզևաշարհեյի քաղաքապետ, «Հունգարիա յուրաքանչյուրի համար» հասարակական շարժման առաջնորդ։ 2021 թվականի հոկտեմբերի 18-ին ընդդիմադիր դաշինքի կողմից վարչապետի թեկնածու է ընտրվել 2022 թվականի խորհրդարանական ընտրություններում։


== Կենսագրություն ==
Պետեր Մարկի Զան ծնվել է Խոդմեզևաշարխեյ քաղաքում։ Ավարտել է հայրենի քաղաքի վարժարանը, Բուդապեշտի առևտրի և հյուրընկալության քոլեջը, Կորվինի համալսարանը, Բուդապեշտի տեխնիկական քոլեջը և Պետեր Պազմանի կաթոլիկ համալսարանը, 2006 թվականին ստացել է փիլիսոփայության դոկտորի աստիճան։ 2004-2009 թվականներին ապրել և աշխատել է Կանադայում և ԱՄՆ-ում, այնուհետև վերադարձել Հունգարիա։ 2018 թվականին Հունգարիայի ընդդիմադիր Սոցիալիստական կուսակցության, «քաղաքականությունը կարող է այլ լինել», «Յոբբիկ», «Մոմենտում» և «Դեմոկրատական կոալիցիայի» աջակցությամբ ընտրվել է Խոդմեզևաշարխեյի քաղաքապետ։ Մարկ Զայիի հաջողությունն անսպասելի է դարձել, քանի որ «Ֆիդես» կուսակցությունը 1990 թվականից ի վեր քաղաքի քաղաքապետի ընտրություններում անընդմեջ հաղթել է։ Մարկ Զային գլխավորում է «Հունգարիա յուրաքանչյուրի համար» հասարակական շարժումը (հունգ.՝ Mindenki Magyarországa Mozgalom MMM)։
2021 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին Մարկի Զան մասնակցել է միավորված ընդդիմության կողմից վարչապետի թեկնածուի բաց ընտրություններին՝ մասնակցելու 2022 թվականի խորհրդարանական ընտրություններին։ Առաջին փուլում Մարկ Զային զբաղեցրել է երրորդ տեղը 20,4 տոկոս ձայներով՝ զիջելով ձախ ուժերի ներկայացուցիչ Կլարա Դոբրևին (34,84 տոկոս) և Բուդապեշտի քաղաքապետ Գերգեյ Կարաչոնին (27,3 տոկոս)։ Առաջին փուլից հետո Կարաչոնը հանել է իր թեկնածությունը՝ կոչ անելով աջակցել Մարկի Զային։ Կարաչոնի ինքնաբացարկը կապվում է Բուդապեշտից հունգարական խորքում քաղաքական գործիչների ընդհանուր ոչ պոպուլյար լինելու հետ, Մարկ Զայի աջակցությունը՝ Կլարա Դոբրեւի ոչ հեղինակության հետ։Հոկտեմբերի 10-16-ը տեղի է ունեցել ընտրությունների երկրորդ փուլը, որում հաղթել է Մարկ Զային (56,7 տոկոս).
Մարկի Զան հանդես է գալիս Եվրամիության հետ հարաբերությունների կարգավորման օգտին, պաշտպանում է Հունգարիայի անցումը եվրոյի, ընդհանուր առմամբ չափավոր պահպանողական հայացքներ ունի։ Փրայմերիզների ժամանակ խոստացել է պայքարել Վիկտոր Օրբանի նախաձեռնությամբ ընդունված օրենքների և կոռուպցիայի դեմ, երիտասարդներին ներգրավել է իր կողմը։ Սեփական պնդմամբ, 2010 թվականի ընտրություններում նա քվեարկել է «Ֆիդեսի» օգտին, սակայն հիասթափվել է այդ կուսակցությունից։


== Անձնական կյանք ==
Պետեր Մարկի Զան ամուսնացած է, ունի 7 երեխա։ Մարկի Զան իրեն ներկայացնում է որպես բարեպաշտ կաթոլիկ։


== Ծանոթագրություններ ==
Պեսչանոե (գյուղ, Կուպյանսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊեսչանոեՊեսչանոե (ուկրաիներեն՝ Піщане), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Կուպյանսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1650 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Պեսչանոե գյուղում բնակվում էր 528 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1,15 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 459,13 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Lights Down Low

«Lights Down Low», ամերիկացի երգիչ-երգահան և երաժշտական պրոդյուսեր Բեյ Մեյջորի երգն է, համագործակցությամբ ամերիկացի ռեփեր Վակա Ֆլոկա Ֆլեյմի հետ։ Այն թողարկվել է 2012 թվականի մարտի 23-ին RCA Records լեյբլի կողմից։ Երգի հեղինակներն են Բեյ Մեյջորը և Վակա Ֆլոկա Ֆլեյմը։ Բեյ Մեյջորը նաև երգի պրոդյուսերն է։ Երգի տեսահոլովակը թողարկվել է 2012 թվականի մայիսի 21-ին։


== Երգացանկ ==
Թվային ներբեռնում


== Հիթ շքերթներ ==


== Թողարկման պատմություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Երգի տեսահոլովակը ՅուԹուբում
Բողարսըխ

Բողարսըխ, Արաքսի ձախակողմյան վտակ Ադրբեջանի Սանդրուքի շրջան։ Հոսում է Նախիջևանի հյուսիս արևելյան կողմում Սադարակ գյուղի մոտով։ Ունի ժամանակավոր հոսք և մեծ մասամբ մայր գետին չի հասնում։


== Ծանոթագրություններ ==
Հրեական գերեզմանոց

Հրեական գերեզմանոց (եբրայերեն՝ בית עלמי‎, «բեյթ ալմին» կամ «բեյթ քվարոթ», թարգ.՝ «անվերջության տուն»), գերեզմանոց, որտեղ հրեաները են թաղված համաձայն հրեական ավանդույթի։ Գերեզմանոցի հողը սրբազան է համարվում։ Գերեզմանոցի ստեղծումը նոր հրեականեր գաղութների սկզբնական նպատակներից է։


== Տես նաև ==
Հուդայականություն


== Ծանոթագրություններ ==
Կլաուզուլա

Կլաուզուլա (լատ.՝ clausula - եզրափակում, վերջավորություն), բանաստեղծական տողի վերջավորությունը՝ սկսած վերջին շեշտված վանկից։
Ըստ այդ վանկի տեղի կլաուզուլան կոչվում է արական (շեշտվում է տողի վերջին վանկը), իգական (շեշտվում է նախավերջին վանկը), դաքտիլային (շեշտվում է վերջից երրորդ վանկը)։ Կլաուզուլա են անվանում նաև բանավոր կամ գրավոր արձակ խոսքի որոշակի հատվածների վերջավորությունը։


== Գրականություն ==
Munk E. Die Metrik der Griechen und Römer. — Glogau, 1834.
Томашевский Б. В. Русское стихосложение. — М.։ Academia, 1923.
Соболевский С. И. Древнегреческий язык. — М., 1948.
Гаспаров М. Л. Очерк истории европейского стиха. — М., 2003.
Цисык А. З., Шкурдюк И. А. Античная метрика. — Минск, 2004.
Միխայիլ Իպոլիտով-Իվանով

Միխայիլ Միխայլովիչ Իպոլիտով-Իվանով (ռուս.՝ Михаил Михайлович Ипполитов-Иванов, նոյեմբերի 7 (19), 1859, Գատչինա, Ցարսկոսելսկիյ ուեզդ, Սանկտ Պետերբուրգի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - հունվարի 28, 1935(1935-01-28)[…], Մոսկվա, ԽՍՀՄ), ռուս խորհրդային կոմպոզիտոր, դիրիժոր, մանկավարժ։ Հանրապետության ժողովրդական արտիստ (1922 թվականին)։


== Կենսագրություն ==
1882 թվականին ավարտել է Պետերբուրգի կոնսերվատորիան (Ն. Ռիմսկի-Կորսակովի ստեղծագործական դասարանը), դասավանդել Թիֆլիսի երաժշտական ուսումնարանում, եղել առաջին տնօրենը (1884-1893 թվականներին, աշակերտներից՝ Ա. Տիգրանյան, Զ. Փալիաշվիլի, Ս. Բարխուդարյան, Ա. Մայիլյան), հանդես եկել որպես դիրիժոր։ 1899-1906 թվականներին Մ. Մամոնովի Մոսկովյան մասնավոր օպերայի, Ս. Զիմինի օպերային թատրոնի, 1925 թվականից Մեծ թատրոնի դիրիժորն էր, 1893 թվականից՝ Մոսկվայի կոնսերվատորիայի պրոֆեսոր (աշակերտներից՝ Ս. Վասիլենկո, Ռ. Գլիեր), 1905-1918 թվականներին՝ տնօրեն, 1919-1922 թվականներին՝ ռեկտոր, 1924-1925 թվականներին՝ Թիֆլիսի կոնսերվատորիայի ռեկտոր և պրոֆեսոր (աշակերտներից՝ Ա. Բալանչիվաձեն, սիմֆոնիա, երգեր, ռոմանսներ, խմբերգեր, վոկալ և կամերա–գործիքային անսամբլներ (այդ թվում՝ 4 պիես լարային կվարտետի համար, հիմնված հայկ. ժող. մեղեդիների վրա), սիմֆոնիկ երկեր («Կովկասյան էսքիզներ», 1894 թվականին, 4-րդ մասում՝ Զեյթունցիների քայլերգը, «Հայկական ռապսոդիա», 1895 թվականին, «Ծիծեռնակ» երգի հիման վրա, «Իվերիա», 1895 թվականին, «Թուրքական ֆրագմենտներ», 1925 թվականին)։


== Ծանոթագրություններ ==
ՀՀ Տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարարություն

Հայաստանի Հանրապետության տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարարություն, գործադիր իշխանության հանրապետական մարմին, որը մշակում և իրականացնում է Հայաստանի Հանրապետության կառավարության քաղաքականությունը տարածքային կառավարման և զարգացման բնագավառում։


== Ընդհանուր տեղեկատվություն ==
Նախարար`

Գնել Սանոսյան
Փոխնախարներ՝

Հակոբ Վարդանյան
Արմեն Սիմոնյան
Վաչե Տերտերյան
Հովհաննես Հարությունյան
Նարեկ Մանուկյան
Քրիստինե Ղալեչյան


== Նախարարներ ==
ՀՀ տարածքային կառավարման գծով առաջին նախարարը նշանակվել է 1995 թվականին։ Նախարարների պաշտոնի անվանումը հաճախակի է փոխվել՝ պայմանավորված նրանց լիազորություններով։ 


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Հաղորդակ

Հաղորդակ, մեքենաները կամ մեխանիզմները գործողության մեջ դնող հարմարանք։ 
Բաղկացած է էներգիայի աղբյուրից, էներգիան (շարժումը) հաղորդող մեխանիզմից և կառավարման ապարատուրայից։ էներգիայի աղբյուր է ծառայում շարժիչը (ջերմային, էլեկտրական, պնևմատիկ, հիդրավլիկական և այլն) կամ նախապես կուտակված մեխանիկական էներգիան վերադարձնող հարմարանքը (զսպանակային, իներցիոն մեխանիզմ և այլն)։ Երբեմն հաղորդակը իրագործվում է մկանային ուժի հաշվին (օրինակ, ձեռքի կարապիկներում, արիֆմոմետրերում, կարի մեքենաներում, հեծանիվներում)։ 
Ըստ էներգիայի բաշխման բնույթի տարբերում են խմբային, անհատական և բազմաշարժիչ հաղորդակներ։ Խմբային հաղորդակում մեկ շարժիչից շարժումը հաղորդվում է աշխատանքային մեքենաների կամ մեխանիզմների խմբին մեկ կամ մի քանի տրանսմիսիայով։ Տեխնիկական անկատարելության հետևանքով խմբային հաղորդակին դուրս է մղել անհատական հաղորդակից, որում յուրաքանչյուր աշխատանքային մեքենա ունի փոխանցումով սեփական շարժիչ։ Այս հաղորդակը հնարավորություն է տալիս աշխատել պտտման առավել շահավետ հաճախականություններով, կատարել մեքենայի արագ գործարկում ու արգելակում, իրագործել շարժման ռևերսը։ Բազմաշարժիչ հաղորդակում մեքենայի առանձին աշխատանքային օրգանները շարժման մեջ են դրվում ինքնուրույն շարժիչով՝ իրենց փոխանցման համակարգի միջոցով։ Այդ հաղորդակը հնարավորություն է ընձեռում ստանալ մեքենայի կոմպակտ կառուցվածք, կիրառել ավտոմատ կառավարում։ Ըստ նշանակման մեքենայի հաղորդակի լինում է ստացիոնար (անշարժ տեղադրված շրջանակի կամ հիմքի վրա), փոխադրովի (օգտագործվում է շարժվող աշխատանքային մեքենաներում), տրանսպորտային (կիրառվում է զանազան տրանսպորտային միջոցներում)։ Ստացիոնար հաղորդակներից առավել տարածված է էլեկտրականը, որտեղ մեխանիկական էներգիայի աղբյուր է ծառայում էլեկտրաշարժիչը։ Փոխադրովի աշխատանքային և տրանսպորտային մեքենաներում գլխավորապես օգտագործվում են ջերմային շարժիչներ (անմիջական մեխանիկական կամ էլեկտրական փոխանցումով)։ Արտադրության մեջ կիրառվում են նաև մեքենաների հիդրոհաղորդակ և պնևմոհաղորդակ, որում սեղմված օդի կոմպրեսորի արտադրած էներգիան պնևմոշարժիչների միջոցով փոխակերպվում է մեխանիկական էներ գիայի։