armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Պասկալինա

Պասկալինա (ֆր.՝ pascaline), ֆրանսիացի գիտնական Բլեզ Պասկալի (1623-1662) հայտնագործած թվաբանական մեքենա։


== Պատմություն ==
Ֆրանսիացի Բլեզ Պասկալը «Պասկալինա» գումարող մեքենան սկսեց ստեղծել 1642 թվականին 19 տարեկան հասակում՝ հետևելով իր հարկահավաք հոր երկար և հոգնեցուցիչ աշխատանքին։
Պասկալի մեքենան արկղի տեսքով, մեկը մյուսին կապված բազմաթիվ ատամնանվակներով մեխանիկական սարք էր։ Գումարվող թվերը մեքենա մուտք էին արվում հավաքման անվակների համապատասխան պտույտի միջոցով։ Թվի մեկ տասնորդական կարգին համապատասխանող այդ անվակներից յուրաքանչյուրի վրա 0-ից 9 բաժանումներ։ Թվի մուտքագրման ընթացքում անվակները պտտվում էին մինչև համապատասխան թիվը։ Կատարելով ամբողջական պտույտ, 9 թվի վրա ավելցուկը անվակը տեղափոխում էր հարևան կարգը՝ տեղաշարժելով հարևան անվակը 1 դիրքին։ Պասկալինայի առաջին տարբերակներն ունեին 5 ատամնավոր անիվ, ավելի ուշ դրանց թիվը աճեց մինչև վեցը կամ նույնիսկ ութը, ինչը թույլ էր տալիս աշխատել մեծ թվերի հետ, ներառյալ 9 999 999 թիվը։ Պատասխանը հայտնվում էր մետաղական կորպուսի վերին մասում։ Անիվների պտույտը հնարավոր էր միայն մի ուղղությամբ՝ բացառելով անմիջական գործողություններ բացասական թվերով։ Պասկալի մեքենան թույլ էր տալիս կատարել ոչ միայն գումարում, այլ նաև ուրիշ գործողություններ, բայց դրա համար պահանջում էր կրկնվող գումարման բավականին անհարմար ընթացակարգ։ Հանումը կատարվում էր մինչև ինը լրացումների միջոցով, որոնք հաշվողին օգնելու համար հայտնվում էին պատուհանիկում։
Չնայած մեքենայական հաշվարկների առավելությանը, այն ժամանակներում Ֆրանսիայում գործող դրամային համակարգի շրջանակներում տասական մեքենայի կիրառությունը ֆինանսական հաշվարկների համար դժվարին էր։ Հաշվարկները տարվում էին լիվրով, սուով և դենյեով։ Մեկ լիվրում հաշվվում էր 20 սու, մեկ սուում՝ 12 դենյե։ Տասական համակարգի օգտագործումը ոչ տասական ֆինանսական հաշիվներում բարդացնում էր առանց այդ էլ դժվարին հաշվարկման գործընթացը։
Բայց և այնպես, մոտավորապես 10 տարվա ընթացքում Պասկալը պատրաստեց մոտ 50 և նույնիսկ կարողացավ վաճառել իր մեքենայի մոտ մեկ դյուժին տարբերակ։ Չնայած նրա առաջացրած համընդհանուր հիացմունքին, մեքենան իր ստեղծողին հարստություն չբերեց։ Մեքենայի բարդությունը և բարձր արժեքը ոչ մեծ հաշվողական ընդունակությունների համադրության հետ արգելք հանդիսացան նրա լայն տարածմանը։ Այնուամենայնիվ, Պասկալինայի հիմքում դրված միացված անիվների սկզբունքը գրեթե երեք հարյուրամյակ հիմք դարձավ ստեղծվող հաշվողական սարքերի մեծամասնության համար։
Պասկալի մեքենան 1623 թվականին Վիլհելմ Շիկարդի ստեղծած հաշվող ժամացույցից հետո դարձավ երկրորդ իրական աշխատող հաշվողական սարքը։
1799 թվականին Ֆրանսիայի անցումը մետրային համակարգին հպվեց նաև նրա դրամային համակարգին, որը վերջապես դարձավ տասական։ Սակայն գործնականում մինչև 19-րդ դարըհաշվողական մեքենաների ստեղծումը և օգտագործումը մնում էր անշահավետ։ Միայն 1820 թվականին Շարլ Քսավյե Թոմա դե Կոլմարը արտոնագրեց առևտրական հաջողություն ունեցած առաջին մեխանիկական հաշվիչը։


== Տես նաև ==
Լեյբնիցի հաշվեմեքենա
Չարլզ Բեբիջի տարբերական մեքենա
Հաշվողական մեքենա
Համակարգիչ


== Գրականություն ==
Знакомьтесь: компьютер = Understanding computers : Computer basics : Input/Output; Пер. с англ. К. Г. Батаева; Под ред. и с пред. В. М. Курочкина — Москва : Мир, 1989 — 240 с., ил. ISBN 5-03-001147-1 (ռուս.)
Պրիբուտոկ

Պրիբուտոկ (ուկրաիներեն՝ Прибуток), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Ռոդոմիշլինսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պրիբուտոկ գյուղում բնակվում էր 63 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,352 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 178,98 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ֆելիքս Օսվալդ

Ֆելիքս Արթուր Քլեյր Օսվալդ (անգլ.՝ Felix Arthur Clair Oswald, նոյեմբերի 3, 1866(1866-11-03), Լոնդոն, Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն - նոյեմբերի 3, 1958(1958-11-03)), անգլիացի երկրաբան, դիվանագետ։ Նոթինգհեմի համալսարանի պատվավոր պրոֆեսոր։
Մասնակցել էր Հ․ Ֆ․ Լինչի 1898 թվականի հայկական գիտարշավին, ուսումնասիրել Հայկական Լեռնաշխարհի Ֆելիքս Օսվալդ երկրաբանական կառուցվածքը Տրապիզոն-Էրզրում-Վան կտրվածքով, հրատարակել լեռնաշխարհի երկրաբանական սխեմատիկ քարտեզը (1907)։ Ավելի ուշ, գրականության տվյալների հիման վրա (հիմնականում Հ․ Աբիխի), կազմել էր Կովկասի երկրաբանական քարտեզը և նրա բացատրագիրը (1914), հնագիտական պեղումներ կատարել։ Հայկական լեռնաշխարհի վերաբերյալ հետազոտությունների արդյունքներն առաջին անգամ շարադրվել էին Օսվալդի «Քննախոսություն Հայաստանի երկրաբանության» մոնումենտալ երկի մեջ (1906)։ Արժեքավոր էին Օսվալդի Սիփան և Նեմրութ հրաբխային լեռնազանգվածների վերաբերյալ մանրակրկիտ դիտողությունները։ Այնուհետև Օսվալդը հրատարակում էր «Հայկական լեռնաշխարհի տեկտոնական զարգացման պատմության շուրջը» աշխատությունը գերմաներեն լեզվով (1910)։ «Ռեգիոնալ երկրաբանության ձեռնարկ» մատենաշարով 1912 թվականին անգլերեն լույս է տեսնում նրա «Հայաստան» մենագրությունը։ Օսվալդը 1915 թվականին պետական պաշտոնյայի առաքելությամբ ճամփորդել էր Հյուսիսային Կովկասում, ծանոթացել տեղի նավթաբեր ավազաններին։ Օսվալդի գիտական հետազոտությունների եզրահանգումները արդի երկրաբանության հայեցակետից կարևոր նշանակություն ունեն։ Մինչև այժմ պահպանում է իր գիտական բարձր հավաստիությունը Օսվալդի եզրակացությունը Արարատյան գոգավորության շրջակայքի օլիգոցենի և Ապենինյան թերակղզու օլիգոցենի ծովային նստվածքների հասակակից լինելու մասին։ Արդիական էին նրա պատկերացումները Հայկական լեռնաշխարհի և Կովկասի սահմաններում երկրակեղևի խճանկարաբեկորային (մոզաիկբլոկային) կառուցվածքի, մագմայական պրոցեսների և բեկորների (բլոկների) սահմանները կազմող խզման գծերի կապի, Պոնտոսի, Թալիշի ու Էլբուրսի ծալքավոր բեկորային լեռնաշղթաների տեկտոնական փոփոխությունների վերաբերյալ։
Իպատինգայի գավառ

Իպատինգայի գավառ (պորտ.՝ Microrregião de Ipatinga), գավառ Բրազիլիայում, մտնում է Մինաս Ժերայս նահանգի մեջ։ Մտնում է Մինաս Ժերայս նահանգի հարավային և հարավարևմտյան մարզի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 520 991 մարդ 2006 թվականի տվյալով։ Զբաղեցված տարածքը 4406,268  կմ²։ Բնակչության խտությունը 118,2  մարդ/կմ²։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արտադրանքը կազմել է 6 496 843 045,00 (ըստ Բրազիլիայի ինստիտուտի աշխարհագրության և վիճակագրության տվյալների)
Համախառն ներքին արտադրանքը մեկ շնչի հաշվով 2003 թվականին կազմում է 13 058,51 ռեալ (ըստ Բրազիլիայի ինստիտուտի աշխարհագրության և վիճակագրության տվյալների)
Մարդկային զարգացման ինդեքսի պոտենցիալը 2000 թվականին կազմել է 0,784։


== Գավառի կազմ ==
Գավառի կազմի մեջ են մտնում հետևյալ համայնքները.

Իպատինգա
Ժագուարասու
Գյումրու տրիկոտաժի ֆաբրիկա

Գյումրու տրիկոտաժի ֆաբրիկա, խորհրդային և մասնակիորեն՝ հետխորհրդային թեթև արդյունաբերության ձեռնարկություն ՀՀ Շիրակի մարզկենտրոն Գյումրիում (նախկինում՝ Լենինական)։ 
Հիմնադրվել է 1958 թվականին՝ առանձնացվելով գուլպա-տրիկոտաժի ֆաբրիկայից։ Այդ շրջանում ունեցել է գործող և կարող տեղամասեր։ 1965 թվականին և 1977 թվականին Գյումրու տրիկոտաժի ֆաբրիկան վերակառուցվել է։ Շարք են մտել հենքագործվածքային, ներկման-վերամշակման, գործող և կարող նոր արտադրամասեր և լաբորատորիաներ, մեքենահաշվային կայան։ 
1977 թվականի դրությամբ Ֆաբրիկան թողարկել է 12 միլիոն հատ տրիկոտաժե սպիտակեղեն՝ 16 միլիոն ԽՍՀՄ ռուբլի արժողությամբ։ Արտադրանքի 9 տեսակներ ունեցել են որակի պետական նշան։ 
1980 թվականի դրությամբ Գյումրու տրիկոտաժի ֆաբրիկայի արտադրանքի զգալի մասն իրացվում էր Խորհրդային Միության տարբեր շրջաններում, առաքվում էր Մոնղոլիա։ Ֆաբրիկայի մի քանի տասնյակ տրիկոտաժագործներ պարգևատրվել են ԽՍՀՄ շքանշաններով և մեդալներով։
Գյումրու տրիկոտաժի ֆաբրիկաի օգնությամբ ստեղծվել են Սպիտակի (1965 թվականից) և Արթիկի (1970 թվականից) տրիկոտաժի ֆաբրիկաները։
2013 թվականի դրությամբ գործարանը գործում է։
ՄՕՊՌ

Հեղափոխության մարտիկների օգնության միջազգային կազմակերպություն (ռուս.՝ Международная организация помощи борцам революции, МОПР, ՄՕՊՌ), Կոմունիստական ինտերնացիոնալի (Կոմինտերն) կողմից հիմնադրված միջազգային սոցիալիստական կազմակերպություն։ Գործել է 1922—1947 թվականներին՝ որպես «միջազգային քաղաքական Կարմիր խաչ»։ 
Ստեղծվել է Կոմինտերնի IV կոնգրեսի որոշմամբ։ Նպատակն էր՝ «պաշտպանել աշխատավորներին սպիտակ տերրորից, օգնել (նյութապես, իրավաբարոյապես) քաղաքացի վտարանդիներին, զոհված հեղափոխականների ընտանիքներին»։ 1932 թվականին միավորել է 70 ազգային սեկցիա՝ 14 միլիոն մարդ։ 1923—1939 թվականներին նախաձեռնել և կազմակերպել է բողոքի ցույցեր ի պաշտպանություն «իտալացի բանվորներ» Ն․ Սակկոյի և Բ․ Վանցետիի, «հակաֆաշիստներ» Գեորգի Դիմիտրովի, Էռնեստ Թելմանի, Ա․ Գրամշիի և ուրիշների։ 
ՄՕՊՌ-ի ակտիվ գործիչներից են եղել Չու․ Մարխլևսկին, Պ․ Լեպեշինսկին, Վ․ Միցկյավիչ յուս-Կապսուկասը, Կլարա Ցետկինը, Սեն Կատայաման, Վ․ Պիկը և ուրիշներ։ 1937 թվականին կազմակերպության ղեկավարությունը Մոսկվայից տեղափոխվել է Փարիզ (մինչև 1939 թվականը)։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ (1939—1945) միջազգային առումով գործունեությունը դադարել է։ 
Խորհրդային մասնաճյուղը գործել է մինչև 1947 թվականը։ Կարմիր օգնության ազգային կազմակերպություններ են գործել Ֆրանսիայում, Լատինական Ամերիկայի մի շարք երկրներում։ ՄՕՊՌ-ի աշխատանքները ղեկավարել է գործադիր կոմիտեն։ Տպագիր օրգանն է եղել համանուն՝ «ՄՕՊՌ» («МОПР») ամսագիրը (1929 թվականից)։ 1936 թվականից՝ «Եդինստվո» («Единство»), ընդհանուր առմամբ հրատարակել է մոտ 90 անուն ամսագիր, թերթ, բյուլետեն։ 
Խորհրդային Հայաստանում 1930—1934 թվականին լույս է տեսել «ՄՕՊՌ-ի դրոշը» ամսագիրը։
Քյոմիլք

Քյոմիլք, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ուրֆայի նահանգում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Կիլիկիայի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Փոլադաուր

Փոլադաուր, (վրաց.՝ ფოლადაური), գյուղ Վրաստանի Բոլնիսի մունիցիպալիտետում։ Ըստ 2002 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 495 մարդ։
Գյուղը հիմնականում ադրբեջանաբնակ է։ Բնակչության ճնշող մեծամասնությունը ադրբեջանցիներն են, իսկ տարածված կրոնը՝ իսլամն է։


== Պատմություն ==
Փոլադաուր գյուղը հայտնի է ծայրամասում գտնվող նույնանուն բերդի շնորհիվ։ «Վրաստանի և Հարավային Կովկասի նկարագրություն» գրքում, որը հրատարակվել է Անտոն Գյուլդենշտեդտի կողմից խոսվում է այս գյուղի մասին։
1990-1991 թվականներին բնակչության էթնիկական կազմի փոփոխության գլխավոր արդյունքներից մեկը դարձավ այն, որ գյուղի նախկին անվանումը (Չատախ) ադրբ.՝ Çatax) փոխարինվեց նորով և գյուղը ստացավ ներկայիս անվանումը։


== Աշխարհագրություն ==
Գյուղը գտնվում է Բոլնիսի գետի ձախ ափին՝ շրջկենտրոնից 16 կմ դեպի հարավ։ Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 750 մետր բարձրության վրա։ Գյուղը սահմանակցում է Վրաստանի մի շարք գյուղերի, այդ թվում Սամծևրիսի, Միջին Բոլնիսի, Ստորին Բոլնիս, Բոլնիս, Վանաթ, Զվարեթ, Մուշևանի, Պատարա Դարբազի, Տալավերի և այլն։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2002 թվականի Վրաստանի պետական մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 495 մարդ։ Բնակչության մեծամասնությունը ադրբեջանցիներն են, որոնք կազմում են ամբողջ գյուղի բնակչության 65 %-ը։


== Կառույցներ ==
Գյուղը ունի ավագ դպրոց։


== Ծանոթագրություններ ==
Յիեկյուլա (գյուղ, Կոեռու շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՅիեկյուլաՅիեկյուլա (էստ․՝ Jõeküla), գյուղ Էստոնիայի Յարվամաա նահանգի Կոեռու շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 0 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Ֆրեսենվիլ

Ֆրեսենվիլ (ֆր.՝  Fressenneville), համայնք Ֆրանսիայի Պիկարդիա մարզի Սոմ գավառում:
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 2304 մարդ, բնակչության խտությունը` 266.05 մարդ/կմ²: Բնակավայրը զբաղեցնում է 8.66 կմ² տարածք:


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 150 կմ հյուսիս-արևմուտք, Ամյեն քաղաքից 55 կմ արևմուտք:


== Բնակչություն ==


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 1408 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 1007-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 401: Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 71,5 %: 1007 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 868 անձ (467 տղամարդ և 401 կին): Գործազուրկ են եղել 139 անձ (65 տղամարդ և 74 կին): 401 անաշխատունակներից 93-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 155-ը` թոշակառուներ, իսկ 153-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով:


== Տես նաև ==
Սոմ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Նոյզիդլերզե Զևինկել

Նոյզիդլերզե Զևինկել (գերմ.՝ Neusiedlersee-Seewinkel), ազգային պարկ և արգելոց Ավստրիայի և Հունգարիայի սահմանին։
Ստեղծվել է 1932 թվականին։ Ազգային պարկի ընդհանուր մակերեսը կազմում է 3000 հեկտար է։ Պաշտպանում է Նոյզիդլեր Զե ծանծաղ լճի բնական համալիրը, որտեղ ձվադրում են մի շարք ջրային թռչուններ։ Արգելոցում կան զանազան լանդշաֆտներ՝ ճահիճներ, մարգագետիններ և տիպիկ եվրոպական տափաստաններ։
1993 թվականին Նոյզիդլերզե Զևինկել արգելոցը ստացել է ազգային պարկի կարգավիճակ։ Ազգային պարկը միացած է Հունգարիայի Ֆյորտե–Հանշագ պարկի հետ։ 1977 թվականից ազգային պարկը համարում է ՅՈՒՆԵՍԿՕ–ի համաշխարհային ժառանգության օբյեկտ։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		


== Գրականություն ==
Վագներ Բ. Բ. Աշխարհի պահպանվող վայրերի հանրագիտարան, — Մ.։ Վեչէ, 2006. — ISBN 5-9533-1203-2.


== Արտաքին հղումներ ==
Նոյզիդլերզե Զևինկել ազգային պարկի պաշտոնական վեբ–կայքը
Սթենլի Ֆիշեր

Սթենլի Ֆիշեր (անգլ.՝ Stanley Fischer, հոկտեմբերի 15, 1943(1943-10-15), Mazabuka, Southern Province, Զամբիա), Ամերիկայի և Իսրայելի տնտեսագետ։


== Կենսագրություն ==
Սթենլի Ֆիշերը ծնվել է 1943 թվականի հոկտեմբերի 15-ին Հյուսիսային Ռոդեզիայում։ Երբ 13 տարեկան էր, նրա ընտանիքը տեղափոխվել է Հարավային Ռոդեզիա, որտեղ նա դարձել է սիոնիստական երիտասարդական շարժման ակտիվիստ։ Նա եղել է Լոնդոնի էկոնոմիկայի դպրոցի մագիստրոս և բակալավր, Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտի փիլիսոփայության դոկտոր (1969)։
Դասավանդել է Չիկագոյի համալսարանում և Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտում։ Բերնարդ Հարմսա մրցանակի դափնեկիր է (2002)։ Նա եղել է Journal of Monetary Economics խմբագրական խորհուրդի անդամ։ Զբաղեցրել է Համաշխարհային բանկի շեֆ-տնտեսագետի պաշտոնը (1988-1990)։ 1994-2001 թվականներին եղել է Արժույթի միջազգային հիմնադրամի առաջին տեղակալը։ 2002-2005 թվականներին աշխատել է Citigroup-ում, ապա դարձել է փոխնախագահ։
2005 թվականի մայիսի 1-ից մինչև 2013 թվականի հունիսի 30-ը ղեկավարել է Իսրայելի բանկը։ Աշխատանքի ընթացքում այդ պաշտոնում Ֆիշերը երեք անգամ ճանաչվել է Կենտրոնական բանկի լավագույն ղեկավարը Global Finance և Euromoney ամսագրերի աշխարհի վարկածով։
2014 թվականի հունվարին ԱՄՆ-ի նախագահ Բարաք Օբաման Սթենլի Ֆիշերին նշանակել է ԱՄՆ-ի Դաշնային պահուստների համակարգի փոխնախագահ։ Ֆիշերը իր պաշտոնը ստանձնել է 2014 թվականի փետրվարի 1-ին։ 2017 թվականի հոկտեմբերի 13-ին Ֆիշերը հրաժարական է տվել։
Ամուսնացած է, ունի 3 երեխա։


== Հիմնական աշխատանքներ ==
«Միկրոտնտեսագիտություն» (Macroeconomics,1978)
«Լեկցիաներ մակրոտնտեսագիտության մասին» (Lectures on macroeconomics / Հեղինակ Օլիվյե Բլանշար, Քեմբրիջ (Մասաչուսեթս), MIT Press, 1989
«Մակրոտնտեսագիտության գործոնները տնտեսական աճի դերում» (The Role of Macroeconomic Factors in Growth, 1993)
Ռուսաստանի տնտեսագիտություն՝ հեռանկարներ և հետահայաց։ Դասախոսություն Տնտեսագիտության բարձրագույն դպրոցում  2001 թ. հունիսի 19։ Հեղինակ S. Fisher, թարգմանությունը Բ. Ռուբինշտեյնի՝ Մոսկվա։ Տնտեսագիտության բարձրագույն դպրոց, 2003։


==== Հոդվածներ ====
Fisher S. Ռուսաստանի տնտեսագիտություն՝ հեռանկարներ և հետահայաց //  Տնտեսագիտության բարձրագույն դպրոցի տնտեսագիտական ամսագիր, 2001 թվական Т. 5. — № 3. — Էջ 416—424.
Fisher S., Sahay R., Vegh C. A. Modern Hyper- and High Inflations // NBER Working Paper Series., Հունվար 2002, — P. 8930.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Страница С. Фишера Archived 2016-03-05 at the Wayback Machine. на сайте Института международной экономики
Некоторые книги и статьи С. Фишера Archived 2007-11-10 at the Wayback Machine. на сайте «Экономика. Социология. Менеджмент. Федеральный образовательный портал»
Интервью со Стэнли Фишером // О чём думают экономисты. Беседы с нобелевскими лауреатами / под ред. П. Самуэльсона и У. Барнетта. — М.: Юнайтед Пресс, 2009. — С. 317—335. — (ISBN 978-5-9614-0793-8)
Կոնևոչկա

Կոնևոչկա (ռուս.՝ Коневочка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վոլգոգրադի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Մեդվեդիցա գետի աջ ափին՝ 631 կմ։ Գետի երկարությունը 12 կմ է։

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 05010300112107000008009
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 107000800
Ավազանի կոդը -  05.01.03.001
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 07
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Բուրկովցի (այլ կիրառումներ)

Բուրկովցի, կարող է վերաբերել՝

Բուրկովցի - գյուղ, Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Չուդնևսկի շրջանում
Բուրկովցի - գյուղ, Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Պոգրեբիշչեի շրջանում
Եվրոպական գավաթ 1967–68

Եվրոպական գավաթ 1967–68 Եվրոպական գավաթի տասներեքերորդ մրցաշրջանն էր, որում հաղթեց Մանչեսթեր Յունայթեդը՝ եզրափակչում պարտության մատնելով Բենֆիկային  4–1 հաշվով։ 
Եզրափակիչը կայացավ Լոնդոնի Ուեմբլի մարզադաշտում 1968 թվականի մայիսի 29-ին, խաղը դիտում էին 92 225 հանդիսական։
Այս մրցաշրջանում Կիևի Դինամոն դուրս թողեց գործող չեմպիոն Սելտիկին առաջին տուրում, իսկ Մանչեսթեր Յունայթեդը դարձավ առաջին անգլիական ակումբը, որը հաղթեց Եվրոպական գավաթը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
ՈՒԵՖԱ
ՈՒԵՖԱ Չեմպիոնների Լիգա


== Արտաքին հղումներ ==
Եվրոպական գավաթի արդյունքները Rec.Sport.Soccer վիճակագրություն հիմնադրոմում
1967-68 Եվրոպական գավաթ - արդյունքներ (արխիվ)
Բոլոր գոլ խփողները 1967–68 Եվրոպական գավաթի մրցաշարում (բացառությամբ նախնական շրջանը) protocols UEFA
Դոմինիկ Օ'Բրայեն

Դոմինիկ Օ'Բրայեն (օգոստոսի 10, 1957(1957-08-10), Լոնդոն, Միացյալ Թագավորություն), մնեմոնիկայի բրիտանացի վարպետ և հիշողությանն առնչվող գրքերի հեղինակ։ Հիշողության աշխարհի առաջնության ութակի չեմպիոն է։ Աշխատում է որպես մարզիչ Peak Performance Training-ում։
Նա սկսեց զարգացնել իր մնեմոնիկայի տեխնիկաները 1987 թվականից, երբ տեսավ, որ Քրեյթոն Քարվելոն կարողանում է մտապահել 52 խաղաքարտից բաղկացած տուփի խաղաքարտերի դասավորությունը BBC հեռուստատեսությամբ ընթացող Ռեկորդակիրներ ծրագրում՝ երեք րոպեից քիչ ժամանակահատվածում։ Թվերը մտապահելու համար Օ'Բրայենն ստեղծեց մնեմոնիկայի դոմինիկյան համակարգը, որը նման է ֆոնետիկ թվային համակարգին (մենոնիկայի գլխավոր համակարգ)։ Օ'Բրայենը գրել է գրքեր մտապահման տեխնիկաների մասին։ Այդ գրքերից են՝ «Ինչպե՞ս զարգացնել կատարյալ հիշողություն», «Քվանտային հիշողության ուժը», «Սովորել հիշել», «Ինչպե՞ս հանձնել քննությունները», «Հաղթող ձեռքը» և «Զարմանալի հիշողության տուփը»։
Նա դասախոսություններ է կարդում հիշողության զարգացման թեմայով։ Հյուընկալվել է նաև տարբեր հեռուստահաղորդումներում, ինչպիսին է The Human Body:
2002 թվականի մայիսի մեկին Դոմինիկ Օ'Բրայենը գրանցվել է Գինեսի ռեկորդների գրքում պատահական դասավորությամբ 2808 խաղաքարտերից յուրաքանչյուրը մեկ անգամ տեսնելուց հետո մտապահելու համար (54 տուփ)։ Նա կարողացավ ճշգրտորեն դասավորել խաղաքարտերը՝ թույլ տալով միայն ութ սխալ, որոնցից չորսն ուղղեց անմիջապես այն բանից հետո, երբ իմացավ, որ սխալ է դասավորել։


== Մատենագրություն ==
Ինչպե՞ս զարգացնել կատարյալ հիշողություն (1993) 1-857931-06-8
Ինչպե՞ս հանձնել քննությունները (1995 թվականի ապրիլի 6) 0-7472-5047-2
Առաջնակարգ հիշողության ուժը (Գրքեր 1–4) (1997)
Սովորել հիշել (2000) 1-900131-93-5
Քվանտային հիշողության ուժը (2001 թվականի հոնվար) 1-905453-66-3
Զարմանալի հիշողության տուփը (2001 թվականի սեպտեմբերի 27) 1-903296-30-7
Երբեք չմոռանալ թիվ կամ ամսաթիվ (2002 թվականի հուլիս) 0-8118-3635-5
Երբեք չմոռանալ անուն կամ դեմք (2002 թվականի սեպտեմբեր) 0-8118-3634-7
Երբեք չմոռանալ ելույթը (2003 թվականի օգոստոսի 21) 1-904292-50-X
Երբեք չմոռանալ փաստեր և թվեր (2003 թվականի օգոստոսի 21) 1-904292-51-8
Զարմանալի հիշողության հավաքածուն ( 2005 թվականի հոկտեմբերի 13) 1-84483-168-X
Ինչպե՞ս զարգացնել փայլուն հիշողություն շաբաթ առ շաբաթ (2005 թվականի նոյեմբեր) 1-84483-153-1
Ինչպե՞ս բարելավել հիշողությունը (2010 թվականի փետրվարի 16)
Կարող եք ունենալ զարմանալի հիշողություն (2011 թվականի մայիս) 978-1-907486-97-5
Փայլուն հիշողության գործիք (2012 թվականի հունիսի 5) 978-1-780281-19-3


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Dominic System App
Dominic System
Զիմբաբվեի դրամահատարան

Զիմբաբվեի դրամահատարան, բացվել է 2001 թվականին Զիմբաբվեում՝ մետաղադրամներ հատելու նպատակով։ Դրամահատարանը տեղակայված է Մաթաբելելանդ շրջանի Բուլավայո քաղաքում։ Զիմբաբվեի դրամահատարանը գործում է Զիմբաբվեի Fidelity Printers and Refinery ընկերության հովանու ներքո։
Անկախության առաջին օրերից Զիմբաբվեն որոշում կայացրեց՝ ստեղծելու նպաստավոր մակրոտնտեսական միջավայր, որն անհրաժեշտ է արդյունաբերության զարգացման, առաջխաղացման և բարեկեցության ստեղծման համար։ Զիմբաբվեի պահուստային բանկը մասնակցել է այդ նպատակով ծախսերի կրճատման անհրաժեշտության ընդունման արդյունաբերական գործունեությանը, հնարավորության դեպքում` միևնույն ժամանակ իրագործելով իր մանդատը։
Զարգացման աշխատանքը շարունակվում է նաև հետագա տարիների ընթացքում տեխնոլոգիաների ձեռքբերման միջոցով՝ նոր արտադրանքների և արժեքների արտադրության համար ավելացնելով թանկարժեք մետաղների մատակարարումը և ստեղծելով մետաղադրամների հատման ձեռնարկություն։ Սա արդյունաբերության մեջ բանկի մասնակցության ևս մեկ օրինակ էր, որը հնարավորություն տվեց նրա պարտականությունները ավելի արդյունավետ դարձնել՝ կայուն արժեքով մետաղադրամների մատակարարմամբ։ Զիմբաբվեի դրամահատարանի գործարկումը, այսպիսով, Զիմբաբվեում տեղի ունեցած շատ այլ դրական զարգացումների օրինակ էր, որոնք, ցավոք, հակված էին թաղվել հասարակության բացասական վերաբերմունքի արգելքի տակ։
Համագործակցող գործընկերներն էին Giesecke & Devrient-ը՝ թղթադրամների համար, և Բավարիայի դրամահատարանը՝ մետաղադրամների համար։
Դրամահատարանն ունի վեց մամլիչ, որոնք կարող են տարեկան 240 միլիոն մետաղադրամ թողարկել, երբ երկրի տարեկան պահանջարկը վերջին ժամանակահատվածում կազմել է 160 միլիոն մետաղադրամ։


== Դրամահատություն այլ երկրների համար ==
Զիմբաբվեի կենտրոնական բանկը հրաժարվում է բացահայտել, թե արդյոք դրամահատարանը մետաղադրամ է հատում այլ երկրների համար՝ ընդամենը ասելով, որ «դրամահատարանը կշարունակի մրցակցել գործարարության համար աշխարհի տարբեր մասերում գտնվող այլ դրամահատարանների հետ։ Արժույթը անվտանգության հարց է և, հետևաբար, խոհեմություն չի լինի դրամահատարանի հաճախորդներից որևէ մեկի մասին տեղեկությունների հրապարակումը», սակայն չհաստատված հաղորդումների մեջ նշվում է, որ դրամահատարանը համագործակցում է աֆրիկյան և արտասահմանյան մի շարք երկրների հետ։


== Տես նաև ==
Դրամահատարանների ցանկ
Մետաղադրամ


== Ծանոթագրություններ ==
Ջիգարլու

Ջիգարլու, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Բշերիկի գավառակում։


== Պատմություն ==
Գյուղն ավերվել, իսկ բնակչության մի մասը թուրքերի ձեռքով կոտորվել է 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Կենդանի մնացածները բռնի կերպով մուսուլմանացվել են։


== Բնակչություն ==
XX դարի սկզբին ուներ 150 տուն՝ 400 բնակչով։


== Տնտեսություն ==
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահություն, այգեգործություն, արհեստներն ու առևտուրն էր։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Ջիգարլուն ուներ հայկական եկեղեցի։


== Կրթություն ==
Գյուղում գործում էր վարժարան։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Դիարբեքիրի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Պիպու Իոլ

Պիպու Իոլ (ռուս.՝ Пипу-Иоль), գետ Ռուսաստանում, հոսում Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Զիրյանյան Եժուգա գետի աջ ափին՝ 65 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 10 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը -  03030000112103000047962
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 103004796
Ավազանի կոդը - 03.03.00.001
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Թորի Լեյնզ

Դեյսթար Պետերսոն (անգլ.՝ Daystar Peterson, ծնվ.՝ հուլիսի 27, 1992 թ., Տորոնտո, Օնտարիո), կանադացի ռեփեր և երգիչ, ով հայտնի է Թորի Լեյնզ (անգլ.՝ Tory Lanez) բեմական կեղծանվամբ։


== Վաղ կյանք ==
Դեյսթար Պետերսոնը ծնվել է 1992 թվականի հուլիսի 27-ին Կանադայի Տորոնտո քաղաքում։ Նա 9 տարեկանից սկսել է ռեփ կարդալ, իսկ 16 տարեկանից սկսել է երգել։


== Կարիերա ==
Լեյնզը իր երաժշտական կարիերան սկսել է 2009 թվականին՝ թողարկելով «T.L 2 T.O» կոչվող միքսթեյպը։ Նա մեծ հաջողության հասավ 2015 թվականին՝ «Say It» սինգլի թողարկումից հետո, որը «Billboard» հեղինակավոր ամսագրի կողմից կազմվող Hot 100 հիթ շքերթում զբաղեցրեց 23-րդ հորիզոնականը։ 2015 թվականին Լեյնզը նաև իր մասնակցությունն ունեցավ ամերիկացի ռեփեր G-Eazy-ի «Drifting» սինգլում, որը նույնպես հորիզոնականներ է զբաղեցրել «Billboard»-ի հիթ շքերթներում։
2016 թվականի հունիսին նա ներկայացրեց իր «Luv» սինգլը, որը Billboard Hot 100-ում զբաղեցրել է 19-րդ հորիզոնականը և առաջադրվել է Գրեմմիի՝ «Լավագույն R&B երգ» անվանակարգում։ 2016 թվականի օգոստոսի 19-ին վաճառքի դուրս եկավ Լեյնզի առաջին ստուդիական ալբոմը, որը կրում է «I Told You» անվանումը։ Ալբոմը թողարկման առաջին շաբաթում ունեցավ 53,000 օրինակի վաճառք և զբաղեցրեց չորրորդ հորիզոնականը Billboard 200 հիթ շքերթում։
2018 թվականի մարտի 2-ին թողարկվեց Լեյնզի «Memories Don't Die» կոչվող երկրորդ ալբոմը, որն ընդգրկում է զուգերգեր այնպիսի կատարողների հետ, ինչպիսիք են՝ Future, Ֆիֆթի Սենթ, Վիզ Խալիֆա, Fabolous և այլք։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Թորի Լեյնզը Թվիթթերում
Թորի Լեյնզը Ֆեյսբուքում
Գումբազի

Գումբազի (ռուս.՝ Гумбазы, բաշկիրերեն՝ Гөмбаҙы), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ստերլիբաշևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 34 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Էտրեպինի

Էտրեպինի (ֆր.՝ Étrépigny), համայնք Ֆրանսիայի Շամպայն-Արդեն մարզի Արդեններ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 258 մարդ, բնակչության խտությունը` 60.99 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 4.23 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 200 կմ հյուսիս-արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից 90 կմ հյուսիս, Շառլվիլ Մեզիեր քաղաքից 11 կմ հարավ։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 183 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 110-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 73։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 60,1 %։ 110 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 104 անձ (48 տղամարդ և 56 կին)։ Գործազուրկ են եղել 6 անձ (4 տղամարդ և 2 կին)։ 73 անաշխատունակներից 12-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 28-ը` թոշակառուներ, իսկ 33-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Արդեններ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Ժողովածու (1867)

ժողովածու (1867), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 1867 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1622 թվականին Ամիրշահ և Հովհաննես սարկավագ գրիչների կողմից, ենթադրաբար Կոստանդնուպոլսում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 21.5x15.5 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 329 թերթից։ Գրված է միասյուն նոտրգրով։ Պահպանակը ունի 1 էջ, գրված է՝ մագաղաթի վրա՝ բոլորագիծ երկաթագրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ կապույտ կտավ։ Հիշատակարաններ՝ 327բ, հետագայի՝ 327բ (1637թվական), 1բ (1667թվական), պահպանակ Ա (17-րդ դար)։


== Բովանդակություն ==
Միխ․ Ասորւոյ ժամանակաց զրոյցք։
Վարդ․ Արևելցւոյ Յիշատակարան արգմանութեան Միխ․ Ասորւոյ։
Փաւստոսի Պատմութիւն Հայոց։


== Ծանոթագրություններ ==
Օլգովկա (գյուղ, Պոչինկովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՕլգովկաՕլգովկա (ռուս.՝ Ольговка), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Պոչինկովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 22 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
(6644) Ջուգակու

(6644) Ջուգակու (անգլ.՝ Jugaku), աստերոիդ աստերոիդների գոտու արտաքին մասում։ Հայտնաբերվել է 1991 թվականի հունվարի 5-ին Ացուշի Տակահաշիի և Կաձուրո Վատանաբեի կողմից Կիտամիում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,201732 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,7528 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,6507 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2092,55 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,172039 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,42° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(6644) Ջուգակու աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Սուսկ (գյուղ, Կիվերցիի շրջան)

Սուսկ (ուկրաիներեն՝ Суськ), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Կիվերցիի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1570 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Սուսկ գյուղում բնակվում էր 517 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2293 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 225,47 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Հովիկ Ներսիսյան

Հովիկ Ներսիսյան (1921 - 2009), պարսկահայ բանասեր և հայագետ։


== Կենսագրություն ==
Հովիկ Ներսիսյանը ծնվել է 1921 թվականին Իրանում։ Բարձրագույն կռթություն շարունակել է Թեհրանում և Գլազգոյում։ Գերադասելով զինվորական ծառայությունը, հաճախում է Իրանի զինվորական ակադեմիան (համալսարանը)?։ Շահում շրջանավարտների առաջնությունը և սաշի կողմից պարգևատրվում թրով, ընտրվում թագավորական գարդի սպա, ստանում աջուդանական շքափոկ (վաքսիլ) թագավորի կողմից, պարգևատրվում է «Գիտություն» շքանշանով։ 1948 թվականի հրաժարվում է բանակային ծառայությունից։
1991 թվականին ընտրվում է Նյու Յորքի գիտությունների ակադեմիայի անդամ։


== Աշխատություններ ==
Բանասիրական բազմաթիվ պարսկերեն և հայերեն հոդվածների հեղինակ է։
2000 թվականին տպագրվել է նրա հոդվածների ընտրանին։
2003 թվականից, 1750 Ներսիսյանների տոհմածառին նվիրված VIII դարի Հայաստանի իրադարձություններին, Մուշ, Կարին և Համադան քաղաքների պատմության և ավել քան 1800 անուններ մի տոհմում։
2004 թվականին «Հայերի Բռնագաղթն ու Բավարիացիների Հայկական Ծագումը» ուսումնասիրությունը։
2006 թվականին ընթերցողի դատին է ներկայացրել իր հինգերորդ գիրքը «Հայկական Լեռնաշխարհը Ըստ Զրադաշտն ու Իր Ավեստան» խորագրով, որը նախատեսված է ինչպես արևելագետների, այնպես էլ գիտական լայն շրջանակների համար։


== Ծանոթագրություններ ==
Կաստելա

Կաստելա (ճապ.՝ カステラ касутэра), թխվածքաբլիթը տարածված է Ճապոնիայում։ Բաղադրությունը՝ շաքարավազ, ալյուր, ձու և օսլայի օշարակ։
Այսօր, ենթադրվում է, որ Կաստելան մասնագիտացված է Նագասակիյում, սակայն թխվածքաբլիթը հայտնի է դեռևս 16-րդ դարում։ Կաստելո բառը բխում է պորտուգալերեն «հաց Կաստիլիա» (Pão de Castela) բառից։ Թխվածքաբլիթը հիմնականում վաճառվում է երկարավուն արկղերի մեջ, որոնք ունեն 27 սանտիմետր երկարություն։
16-րդ դարում պորտուգալացիները Նագասակի նավահանգստով հասել են Ճապոնիա և այստեղ բացել են միջազգային առևտուր։ Պորտուգալացիները այստեղ բերեցին ճապոնացիների համար շատ անհայտ բաներ՝ ծխախոտ, դդում և կաստիլա։ Թխվածքաբլիթները լավ են փաթեթավորվում և այդ պատճառով էլ շոգ եղանակին չեն փչանում։ Եղել է ժամանակահատված, որ թխվածքաբլիթը թանկ է եղել՝ շաքարավազի բարձր գնի պատճառով։ Հիմա թխվածքաբլիթը ճապոնական նախասիրությունների մասն է։
Կաստելան պատրաստված է բնական բաղադրիչների և ունի նուրբ համ։ Կաստելայում օգտագործում են կանաչ թեյ, շագանակագույն շաքարավազ և մեղր։ Կան կաստելայի տարբեր ձևեր և չափսեր, հիմնականում վաճառվում է փոքր թխվածքաբլիթները։


== Արտաքին հղումներ ==
Castella.co.jp
[1] 文明堂
Shooken
Nagasakido
Shokando.jp
Արուկանիա (տարածաշրջան)

Արուկանիա (իսպ.՝ Región de la Araucanía), տարածաշրջան Չիլիում, երկրի առաջին մակարդակի վարչական միավորներից մեկը։ Վարչական կենտրոնն է Տեմուկո քաղաքը։ Տարածաշրջանը ղեկավարում է նախագահի կողմից նշանակված ինտենդանտը։


== Աշխարհագրությունը և բնակչություն ==
Չիլիի Ազգային վիճակագրական ծառայության 2002 թվականին կատարված մարդահամարի տվյալներով տարածաշրջանում բնակվում է 869 535 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 27, 31 մարդ/կմ²։
Արուկանիա տարածաշրջանի տարածքի ընդհանուր մակերեսը կազմում է 31 842, 3 կմ²։


== Վարչական բաժանում ==
Արուկանիան ներառում է 2 նահանգ և 32 համայնք։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Չիլիի վարչական բաժանում


== Արտաքին հղումներ ==
Արուկանիա տարածաշրջանի պաշտոնական կայքը (իսպ.)
Իրանում ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցանկ

Իրանի տարածքում գտնվում են ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության ցանկի 22 օբյեկտներ (2017 թ), որոնք կազմում են ընդհանուր թվի 2,1%-ը (1073՝ 2017 թվականի դրությամբ)։ 21 օբյեկտներ այդ ցանկի մեջ են ներառվել մշակութային չափանիշներով, այդ թվում 9-ը ճանաչված են մարդկային ստեղծագործ հանճարի գլուխգործոցներ, և 1 օբյեկտ ընդգրկված է բնական չափանիշով։
Բացի դրանից 2017 թվականի դրությամբ ևս 56 օբյեկտներ ընդգրկված են թեկնածու ցանկում։
Իրանի Իսլամական Հանրապետությունը վավերացրել է Համաշխարհային ժառանգության պաշտպանության կոնվենցիան 1975 թվականի փետրվարի 26-ին։ Իրանի տարածքում առաջին օբյեկտներն ընդգրկվել են ցանկում 1979 թվականին, Համաշխարհային ժառանգության հանձնաժողովի 3-րդ նիստում։


== Ցանկ ==
Տվյալ աղյուսակում օբյեկտները ներկայացված են ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկ մտնելու հերթականությամբ։


=== Օբյեկտների աշխարհագրական դիրք ===


== Նախնական ցանկ ==
Աղյուսակում օբյեկտները դասավորված են նախնական ցանկում դրանք ավելացնելու հերթականությամբ։ Ցանկում նշված են այն օբյեկտները, որոնք Իրանի կառավարության կողմից առաջարկվել են որպես թեկնածուներ համաշխարհային ժառանգության ցանկում ընդգրկվելու համար։


=== Օբյեկտների աշխարհագրական դասավորվածություն ===


== Տես նաև ==
Ասիայում ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Իրանում ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության ցանկ» (անգլերեն)։ Վերցված է 2009-04-13
Խաչատուր Վարդանյան

Խաչատուր Ռաֆիկի Վարդանյան (հունիսի 28, 1956(1956-06-28), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), ՀՀ պետական գործիչ։


== Կրթություն ==
1973-1978 թթ. - սովորել և ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի պատմափիլիսոփայական ֆակուլտետը՝ պատմաբան-հասարակագետի որակավորմամբ։


== Աշխատանքային գործունեություն ==
1978-1986 թթ. - եղել է Երևանի պետական համալսարանի դասախոս, դասավանդել է նաև Երևանի Կ. Մարքսի անվան պոլիտեխնիկական ինստիտուտում, եղել է Գլխավոր արխիվային վարչության, գիտությունների ակադեմիայի գիտաշխատող։
1986-1988 թթ. - ծառայել է ՀԽՍՀ Ներքին գործերի մինիստրության համակարգում։
1988-1990 թթ. - ՀԿԿ Երևանի քաղկոմի գիտության և ուսումնական հաստատությունների բաժնի հրահանգիչ։
1990-1993 թթ. - Երևանի քաղաքային խորհրդի գործադիր կոմիտեի նամակների և դիմում-բողոքների բաժնի վարիչ, ապա՝ ընտրվել է Երքաղխորհրդի գործկոմի քարտուղար։
1993-1995 թթ. - ՀՀ Նախագահի վերահսկողական ծառայության պետի տեղակալ, ապա՝ բաժնի վարիչ։
1996 թ. - աշխատել է ՀՀ Ազգային ժողովի աշխատակազմում։
1997-1998 թթ. - Անշարժ գույքի պետական կադաստրի վարչության պետի տեղակալ։
1998-1999 թթ. - ՀՀ Ազգային ժողովի քարտուղարության պետի տեղակալ-գրասենյակի վարիչ։
1999-2000 թթ. - ՀՀ կառավարության աշխատակազմի ՀՀ վարչապետի վերահսկողության ծառայության պետի տեղակալ։
2000-2001 թթ. - ՀՀ Պետական եկամուտների նախարարության վերահսկողության վարչության պետի տեղակալ։
2001-2002 թթ. - ՀՀ կառավարության աշխատակազմի սոցիալական հարցերի վարչության պետի տեղակալ։
2002 թ. - ՀՀ կառավարության աշխատակազմի տարածքային կառավարման և տեղական ինքնակառավարման վարչության պետի տեղակալ։
2002 թ. նոյեմբերին ՀՀ վարչապետի որոշմամբ նշանակվել է ՀՀ կառավարության աշխատակազմի տարածքային կառավարման և տեղական ինքնակառավարման վարչության պետ
2008 թ. հունիսի 26-ին ՀՀ վարչապետի որոշմամբ նշանակվել է Հայաստանի Հանրապետության կառավարության աշխատակազմի քաղաքացիների ընդունելության և դիմումների քննարկման վարչության պետ (քաղաքացիական ծառայողի կարգավիճակով)՝ ազատվելով Հայաստանի Հանրապետության կառավարության աշխատակազմի տարածքային կառավարման և տեղական ինքնակառավարման վարչության պետի պաշտոնից։
2008 թ. հուլիսի 11-ին ՀՀ վարչապետի որոշմամբ ազատվել է Հայաստանի Հանրապետության կառավարության աշխատակազմի քաղաքացիների ընդունելության և դիմումների քննարկման վարչության պետի պաշտոնից՝ իր դիմումի համաձայն։
2008 թ. հուլիսին ՀՀ վերահսկիչ պալատի խորհրդի որոշմամբ նշանակվել է Հայաստանի Հանրապետության վերահսկիչ պալատի գլխավոր աուդիտոր։


== Հասարակական և քաղաքական գործունեություն ==
Հայաստանի հանրապետական կուսակցության խորհրդի անդամ։
2006 թ. Խաչատուր Վարդանյանի նախաձեռնությամբ Ներքին Չարբախում կառուցվել է Սուրբ Խաչ եկեղեցին։Ամուսնացած է, ունի երկու որդի։


== Ծանոթագրություններ ==
(3436) Իբադինով

(3436) Իբադինով (անգլ.՝ Ibadinov), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1976 թվականի սեպտեմբերի 24-ին Նիկոլայ Չեռնիխի կողմից Նաուչնիում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,861782 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6944 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0291 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1768,29 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,203587 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,74° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(3436) Իբադինով աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Մարտին Օպիցի անվան գրադարան

Մարտին Օպիցի անվան գրադարան  (գերմ.՝ Martin-Opitz-Bibliothek), Հերնե քաղաքում 1948 թվականին հիմնադրված հանրային գրադարան։ Հավաքում է գրականություն ամբողջ կենտրոնական, արևելյան և հարավարևելյան Եվրոպայի տարածքից՝ հիմնական ուշադրությունը տրամադրելով ժամանակակից արևմտյան Լեհաստանի և Կալինինգրադի շրջաններին (պատմական Պրուսիա)։


== Պատմություն և նկարագիր ==
Հերնե քաղաքի «Արևելյան Եվրոպայում գերմանական մշակույթի» պատմության մասին աղբյուրներ հավաքող  գրադարան, որն իր անունն ստացել է ի պատիվ բանաստեղծ-գրականագետ Մարտին Օպիցի (1597—1639)։ 1989 թվականի սեպտեմբերի 25-ին Հյուսիսային Ռայն-Վեստֆալիա վարչական տարածքը և Հերնե քաղաքը, Գերմանիայի կենտրոնական կառավարության ֆինանսական մասնակցությամբ, ստեղծում են «Մարտին Օպիցի» հիմնադրամը, որը 1948 թվականին հիմնադրված Արևելյան Գերմանիայի գրադարանից 80 000 հատոր վերցնում է պահպանության ։
20-րդ դարի սկզբին հավաքածուն ընդլայնվում է հասնելով 300 000 անուն գրքի, ներառյալ 10 000 պարբերականները և 7800 քարտեզները։ Արդյունքում Օպիցի գրադարանը դառնում է Գերմանիայի մեծագույն որակավորված գրադարանը։ Գերմաներեն գրքերից բացի հավաքածուի մեջ են մտնում ռուսերեն, լեհերեն և տարածաշրջանային այլ լեզուներով գրքեր։ Ֆոնդի օգտագործումն անվճար է այցելուների համար, քանի որ գրադարանը ֆինանսավորվում է քաղաքային իշխանության կողմից, իսկ նրա բյուջեի 70 % կազմում են դաշնային կառավարության տրամադրած միջոցները։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Harold M. Leich Martin-Opitz-Bibliothek Herne // Libraries in Open Societies: Proceedings of the Fifth International Slavic Librarians' Conference. — Psychology Press, 2002. — С. 220—221, 227. — 282 с. — ISBN 9780789019684
Rüdiger Augst Martin-Opitz-Bibliothek // Handbuch Der Historischen Buchbestände / Berndt Dugall. — Georg Olms Verlag, 2000. — 372 с. — ISBN 9783487416724


== Արտաքին հղումներ ==
«Stiftung Martin-Opitz-Bibliothek»։ kulturforum.info (գերմաներեն)։ Немецкий форум восточноевропейской культуры։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-01-23-ին։ Վերցված է 2019-01-22
Ռյուկին

Ռյուկին (ճապ.՝ 琉金), ակվարիումային ոսկե ձկնիկի արհեստականորեն մշակվող դեկորատիվ ցեղատեսակներից մեկը։ Հայտնի է նաև ռիուկին, նիմֆա անուններով։


== Ծագման պատմություն ==
Ոսկե ձկնիկ ռյուկին համարվում է շղարապոչ ձկան նախատիպը։


== Նկարագրություն ==

Ռյուկին ձուկը նրբագեղ կարճ, ձվաձև, ուռած մարմնով և հսկա լողակներով ձուկ է։ Ձկան երկարությունը մոտ 20 սանտիմետր է։ Բարձրության և մարմնի երկարության հարաբերակցությունը 3/4-ից 1 է։ Գլուխը մեծ է, իսկ աչքերը մի փոքր ընդլայնված։ Այն հատկանշական արտաքինով և  թիկունքով ձուկ է։ Լողակների երկարությունը մեծապես որոշում է նմուշի արժեքը։ Մեջքի լողակը խիստ ուղահայաց է, ավելի մարմնի բարձրությունից։ Պոչը պատառաքված և լայնորեն ընդլայնված է, իսկ մարմի երկարությունը կազմում է մինչև մեկուկես չափերի։ Պոչի լողակի վերին և ստորին հատվածում կազմած անկյունը 90º կամ ավելի է։ Մնացած լողակները զույգ են, հավասար երկարությամբ, մի փոքր կլորացված ծայրերով։


=== Գույն ===
Ռյուկինի գույները բազմազան են։ Դրանք լինում են կարմիր, վարդագույն կամ սպիտակ, ինչպես նաև բազմագույն բծերով։


=== Վարքագիծ ===
Ռյուկինը չի կարող հանդուրժել ջրի ցածր ջերմաստիճանը։ Խորհուրդ չի տրվում պահել բաց ջրում։ Ակվարիումում պետք է լինի ջեռուցում։


=== Տատանումներ ===
Երկարապոչ
Կարճապոչ


== Տես նաև ==
Ոսկե ձկնիկ
Շղարշապոչ


== Գրականություն ==
(անգլ.) Matsui, Yoshiichi; Betts, L.C. Goldfish guide. — 2nd. — Neptune, NJ: T.F.H. Publications, 1981. — С. 51. — ISBN 9780876665459
(անգլ.) Andrews, Chris, Dr. An Interpet Guide to Fancy Goldfish. — Interpet Publishing, 2002. — ISBN 1-902389-64-6
(անգլ.) Johnson, Erik L., Dr. D.V.M. and Richard E. Hess Fancy Goldfish: A Complete Guide to Care and Collecting. — Weatherhill: Shambala Publications, Inc., 2006. — ISBN 0-8348-0448-4
Japanese journal of Ichthyology, vol 19 no 4 December,25 1972 Variations of Spinal curvature and veterbal number in Goldfish.
Ryukin (անգլ.)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Рюкин
Рюкин. «Стандарт Американского общества золотых рыбок» США, 1988 год (անգլ.)
Արագածի կամավորական ջոկատ

Արագածի կամավորական ջոկատ, կազմավորվել է 1989 թվականին, Արագած գյուղում (այժմ՝ Հայաստանի Արագածոտնի մարզում), միավորել Արագածի շրջանի կամավորներին։ 1989-1994 թվականներին ջոկատը մասնակցել է Հայաստանի Նոյեմբերյանի (Ոսկեպար, Բաղանիս, Բարեկամավան), Իջևանի (Այգեհովիտ), Ճամբարակի (Վահան) և Արցախի Հանրապետության Ասկերանի (Դահրավ, Դաշբուլաղ, Աղբուլաղ, Խոջալու), Մարտակերտի (Կիչան, Սրխավենդ), Շահումյանի, Շուշիի, Լաչինի («Թիգիկ-1», «Մարդասիրական միջանցք»), Սպիտակի ջոկատի հետ՝ Քարվաճառի (Օմարի լեռնանցք), Աղդամի շրջանների ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին։ Հրամանատար՝ Մ. Սողոմոնյան։ Ջոկատից զոհվել է 7 ազատամարտիկ։
(3473) Սապպորո

(3473) Սապպորո (անգլ.՝ Sapporo), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1924 թվականի մարտի 7-ին Կառլ Ռեյնմուտի կողմից Հայդելբերգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,361888 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9877 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7361 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1325,83 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,271528 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 0,96° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(3473) Սապպորո աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
1190

1190 թվական, ոչ նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է երկուշաբթի օրը։ Սա մեր թվարկության 1190 թվականն է, 
XII դարի 90-րդ տարին։


== Դեպքեր ==
Կիլիկիայի Սալեֆ գետում խեղդվեց Սրբազան Հռոմեական կայսրության կայսր Ֆրիդրիխ Շիկամորուսը։
Սեկիսովկա (գետ)

Սեկիսովկա (ռուս.՝ Секисовка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի երկրամասում, Ալթայի Հանրապետությունում։ Գետաբերանը տեղակայված է Գարնովկա գետի աջ ափով՝ 25 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 14 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Օբ գետն է, գետի ենթաավազանը Բիա և Կատուն գետերն են։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի հետ միախառնման կետը։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 13010200212115200000645
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 115200064
Ավազանի կոդը - 13.01.02.002
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 15
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 2


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Բաշիլովկա

Բաշիլովկա (ուկրաիներեն՝ Башилівка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բլիզնյուկովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1860 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Բաշիլովկա գյուղում բնակվում էր 364 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,62 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 587,1 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Շիրոկոե (գյուղ, Վելիկոբուրլուկիի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՇիրոկոեՇիրոկոե (ուկրաիներեն՝ Широке), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վելիկոբուրլուկիի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1746 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Շիրոկոե գյուղում բնակվում էր 35 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,264 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 132,58 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Թորգոմ Չորեքչյան

Թորգոմ Ստեփանի Չորեքչյան (հունվարի 1, 1910(1910-01-01), Սեբաստիա - հունիսի 5, 1977(1977-06-05), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ քանդակագործ, ՀԽՍՀ վաստակավոր նկարիչ (1963)։


== Կենսագրություն ==
1922 թվականից ապրել է Սալոնիկում (Հունաստան), 1925 թվականին հայրենադարձել է։ 
1937 թվականին ավարտել է Լենինգրադի գեղանկարչության, քանդակագործության և ճարտարապետության ինստիտուտը։


== Ստեղծագործական գործունեություն ==
Ստեղծագործել է հիմնականում դիմաքանդակի ժանրում։


=== Դիմաքանդակներ ===
Ս․ Տիմոշենկո (գիպս, 1942, Հայաստանի ազգային պատկերասրահ)
Վիկտոր Համբարձումյան (մարմար, 1952, ՀԱՊ)
Մ․ Թումանյան (բրոնզ, 1952, ՀԱՊ)
Ա․ Տերտերյան (բազալտ, 1954, Երևանի կենտրոնական գերեզմանատան պանթեոն)
Գ․ Լևոնյան (փայտ, 1944, Գավառի դրամատիկական թատրոն)
Ա․ Մուրադյան (բրոնզ, 1959, Հայաստանի պետ․ պատկերասրահի էջմիածնի մասնաճյուղ)
Դանիել Վարուժան (1974, բրոնզ, Երևանի համանուն դպրոցի առջև)1929 թվականից մասնակցել է հանրապետական և համամիութենական ցուցահանդեսների։


== Պատկերասրահ ==


== Ծանոթագրություններ ==
Արվեստների համադրություն

Արվեստների համադրություն (արվեստների սինթեզ), կերպարվեստի և դեկորատիվ արվեստի տարբեր տեսակների օրգանական զուգակցումը ճարտարապետության հետ՝ գեղարվեստա–ճարտարապետական ամբողջական ստեղծագործություն (շինություն, շենքերի համալիր, ինտերիեր) կերտելու նպատակով։ Արվեստների համադրությունը ենթադրում է գաղափարա–գեղարվեստական միևնույն մտահղացմամբ պայմանավորված ստեղծագործության հորինվածքի միասնություն, բոլոր տարրերի մասշտաբների, համաչափությունների, ռիթմի համաձայնեցվածություն։


== Տես նաև ==
Գեղարվեստական կերպար


== Աղբյուրներ ==
Левандовский С. О сюжете и композиции // Художник. 1981, № 4. С.58-61.
Гончаров А. О композиции // Художник. 1981, № 6. С.34-37.
Աստերոիդների ցանկ (102001-102100)

Աստերոիդների ցանկ (101901-102000)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (102101-102200)
 Աստերոիդների ցանկ (101901-102000)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (102101-102200)
Գոլիշևո (գյուղ, Բլագովարսկի շրջան)

Գոլիշևո (ռուս.՝ Голышево, բաշկիրերեն՝ Голышев), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բլագովարսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 0 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)