Ժան Լուի Տրենտինյան

Ժան-Լուի Տրենտինյան (ֆր.՝ Jean-Louis Trintignant, դեկտեմբերի 11, 1930(1930-12-11)[…], Piolenc, Վոքլյուզ, Ֆրանսիա - հունիսի 17, 2022(2022-06-17), Collias, Գար, Ֆրանսիա), ֆրանսիացի դերասան, ռեժիսոր և սցենարիստ։ Կաննի և Բեռլինի կինոփառատոների մրցանակակիր։


== Կենսագրություն ==
Ժան-Լուի Տրենտինյանը ծնվել է Ֆրանսիայի հարավում գտնվող Վոքլյուզ դեպարտամենտի Պյոլենկ համայնքում` հարուստ ձեռնարկատիրոջ ընտանիքում։ Մանկության տարիներին նա երազում էր դառնալ հայտնի ավտոմրցարշավորդ, ինչպիսիք էին իր հորեղբայրներ Լուի և Մորիս Տրենտինյանները։ 1942 թվականին, 12 տարեկանում նա հմայված էր Ժակ Պրևերի, Գիյոմ Ապոլիների և Լուի Արագոնի պոեզիայով։ 1949 թվականին, 19 տարեկանում, լինելով Էքս-ան-Պրովանս քաղաքի համալսարանի ուսանող-իրավաբան, դիտում է Մոլիերի «Ագահը» պիեսի ներկայացումը` Շառլ Դյուլենի բեմադրությամբ։ Այդ պիեսը բեկումնային էր նրա կյանքում և նա լքելով համալսարանը, որոշում է թատերական արվեստի դասընթացներ անցնել Փարիզում` Շառլ Դյուլենի և Տանյա Բալաշովայի մոտ։
1951 թվականին կայանում է նրա դեբյուտը թատրոնում, որտեղ նա հանդես է գալիս «Յուրաքանչյուրին ըստ պահանջի» և «Մակբեթ» պիեսներում։ Դրանից հետո նա կինեմատոգրաֆիայի ինստիտուտում սովորում է ռեժիսուրա։
1956 թվականին, մի քանի դրվագային դերերից հետո, Ժան-Լուի Տրենտինյանը նկարահանվում է Քրիստիան-Ժակի «Եթե ողջ աշխարհի տղաները» կինոնկարում։ Նույն թվականին, Բրիժիտ Բարդոյի հետ միասին նկարահանվել է Ռոժե Վադիմի «Եվ Աստված ստեղծեց կնոջը» կինոնկարում։ Նրա սիրավեպը Բրիժիտ Բարդոյի հետ, ով այն ժամանակ Ռոժե Վադիմի կինն էր, մեծ աղմուկ բարձրացրեց և հանգեցրեց Ռոժե Վադիմի և Բրիժիտ Բարդոյի ամուսնալուծությանը։ Այնուհետև, Ժան-Լուի Տրենտինյանը երեք տարով մեկնել է զինվորական ծառայության, այդ ընթացքում լինելով Գերմանիայում և Ալժիրում։ Նրա երկարատև բացակայությունը և Բրիժիտ Բարդոյի կապը երաժիշտ Ժիլբեր Բեկոյի հետ, հանգեցրին նրանց հարաբերությունների խզմանը։
Վերադառնալով բանակից, նա խաղացել է թատրոնում, կերտելով Համլետի դերը, իսկ 1959 թվականին, Ռոժե Վադիմի շնորհիվ կրկին վերադարձել է կինո և խաղացել նրա «Վտանգավոր կապեր» կինոնկարում` Ժերար Ֆիլիպի, Ժաննա Մորոյի, Աննետ Ստրոյբերգի և Բորիս Վիանի հետ միասին։ 1966 թվականին, Անուկ Էմեի հետ միասին նկարահանվել է Կլոդ Լելուշի «Տղամարդը և կինը» կինոնկարում։ Այդ ֆիլմն արժանացել է Կաննի կինոփառատոնի «Ոսկյա արմավենու ճյուղ» և երկու «Օսկար» մրցանակների։
Այդ տարիներին նա Ռոմի Շնայդերի և Անրի Սերրի հետ միասին նկարահանվել է Ալեն Կավալյեի «Մենամարտ կղզում» (1962 թ.), Իվ Մոնտանի հետ Կոստա-Գավրասի «Զեթ» (1969 թ.) կինոնկարներում։ Վերջին կրինոնկարում խաղացած դերի համար, 1967 թվականին, Կաննի կինոփառատոնում արժանացել է տղամարդու լավագույն դերի համար մրցանակի։ Այդ տարիներին Ժան-Լուի Տրենտինյանը զբաղվում է ավտոմրցաշարերով և մասնակցում բազմաթիվ մրցավազքերի։
1990-ական թվականներին հիմնականում խաղում էր մարդատյացների և ցինիկների։ 1996 թվականին նա գտել էր նոր զբաղմունք` խաղողի մշակությունը։ 2003 թվականին, իր դստեր` Մարի Տրենտինյանի հետ միասին ասմունքում էր բեմից։ Ժան-Լուի Տրենտինյանին հաջողությունը կրկին ժպտաց, երբ 2012 թվականին նկարահանվեց Միխայել Հանեկեի «Սեր» կինոնկարում` ստանալով բազմաթիվ հեղինակավոր մրցանակներ։ Որպես ռեժիսոր, Ժան-Լուի Տրենտինյանը նկարահանել է «Մի լարված օր» (1973 թ.) և «Լողի ուսուցիչը» (1979 թ.) ֆիլմերը։


== Անձնական կյանքը ==
Առաջին անգամ Ժան-Լուի Տրենտինյանը ամուսնացել է դերասանուհի Ստեֆան Օդրանի հետ, սակայն շուտով բաժանվել են, իսկ Ստեֆան Օդրանն ամուսնացել է ռեժիսոր Կլոդ Շաբրոլի հետ։
Երկրորդ անգամ ամուսնացել է ռեժիսոր և սցենարիստ Նադին Մարկանի հետ և ունեցել երեք երեխա։ Նրանց դուստրը` Մարի Տրենտինյանը, ով նույնպես դերասանուհի էր, 2003 թվականին սպանվել էր իր ընկերոջ, երաժիշտ Բերտրան Կանտաի կողմից ծեծի ենթարկվելով։
Երրորդ անգամ Ժան-Լուի Տրենտինյանը ամուսնացել էր դերասանուհի Շանտալ Նոբելի հետ։


== Ֆիլմագրությունը ==


== Ծանոթագրություններ ==