Սթիվեն Սթիգլեր

Սթիվեն Մաք Սթիգլեր (անգլ.՝ Stephen Mack Stigler, օգոստոսի 10, 1941(1941-08-10), Մինեապոլիս, Մինեսոտա, ԱՄՆ), Չիկագոյի համալսարանի վիճակագրության ֆակուլտետի պրոֆեսոր։ Վիճակագրության պատմության վերաբերյալ մի շարք գրքերի հեղինակ է։
Սթիգլերը հայտնի է Սթիգլերի օրենքով, ըստ որի ոչ մի գիտական բացահայտում չի կոչվում իր սկզբնական բացահայտողի անունով։ Սթիգլերի օրենքը կարող է կիրառվել հենց իր հանդեպ։ Անվանումների վերաբերյալ օրենքի առաջին ձևակերպումը վերագրվում է սոցիոլոգ Ռոբերտ Քինգ Մերտոնին։


== Կենսագրություն ==
Սթիգլերը ծնվել է 1941 թվականին Մինեապոլիսում, 1982 թվականին տնտեսագիտությունից Նոբելյան մրցանակի արժանացած տնտեսագետ Ջորջ Սթիգլերի ընտանիքում։
1967 թվականին Սթիվեն Սթիգլերը գիտությունների թեկնածուի աստիճան է ստացել Բերկլիի Կալիֆորմիայի համալսարանում։ Նրա ատենախոսական աշխատանքը նվիրված էր դասական վիճակագրության գծային ֆունկցիաներին, նրա գիտական ղեկավարն է եղել հայտնի վիճակագիր Լյուսեն Լե Կամը։ Նրա հետազոտութունները կենտրոնացած էին վիճակագրական կայունության տեսության և վիճակագրության պատմության վրա։ Լայն շրջանակներում նա հայտնի է Սթիգլերի օրենքով, որը պնդում է, թե ոչ մի գիտական բացահայտում չի կոչվել իր սկզբնական բացահայտողի անունով։
Մինչև 1979 թվականը Սթիգլերը դասավանդել է Վիսկոնսինի համալսարանում, այնուհետև տեղափոխվել է Չիկագոյի համալսարան։ 2006 թվականին ընտրվել է Ամերիկյան փիլիսոփայության ընկերակցության անդամ, իսկ մինչև 1994 թվականը եղել է Մաթեմատիկական վիճակագրության ինստիտուտի նախագահ։
Սթիգլերը գրել է 1976 թվականի տնտեսագիտությունից Նոբելյան մրցանակակիր Միլթոն Ֆրիդմենի մասին, ով եղել է իր հոր` Ջորջ Սթիգլերի ընկերը։


== Մատենագրություն ==


=== Գրքեր ===
The History of Statistics: The Measurement of Uncertainty before 1900։ Cambridge, MA: Harvard University Press։ 1986։ ISBN 978-0-6744-0341-3 
Statistics on the Table: The History of Statistical Concepts and Methods։ Cambridge, MA: Harvard University Press։ 1999։ ISBN 978-0-6740-0979-0 
The Seven Pillars of Statistical Wisdom։ Cambridge, MA: Harvard University Press։ 2016։ ISBN 978-0-6740-8891-7 Խմբագրած գրքեր

Stigler, S. M. (1980)։ American Contributions to Mathematical Statistics in the Nineteenth Century (2 Vols.)։ New York: Arno Press։ ISBN 978-0-4051-2590-4 
Stigler, S. M. (2002)։ R. R. Bahadur's Lectures on the Theory of Estimation (Lecture Notes-Regional Monograph Series, Vol. 39)։ Beachwood, OH: Institute for Mathematical Statistics։ ISBN 978-0-9406-0053-9 


=== Հոդվածներ ===
Gergonne, J. D. (1974) [1815]։  Ralph St. John and S. M. Stigler, ed.։ «The application of the method of least squares to the interpolation of sequences (translated by Ralph St. John and S. M. Stigler)»։ Historia Mathematica (translated by Ralph St. John and S. M. Stigler from the 1815 French ed.) 1 (4): 439–47։ doi:10.1016/0315-0860(74)90034-2 (չաշխատող հղում)
Stigler, Stephen M. (1974)։ «Gergonne's 1815 paper on the design and analysis of polynomial regression experiments»։ Historia Mathematica 1 (4): 431–39։ doi:10.1016/0315-0860(74)90033-0 (չաշխատող հղում)
Stigler Stephen M. (March 1978)։ «Mathematical statistics in the early States»։ Annals of Statistics 6 (2): 239–65։ JSTOR 2958876։ MR 483118։ doi:10.1214/aos/1176344123 
Stigler Stephen M. (1980)։ «Mathematical Statistics in the Early States»։  in Stephen M. Stigler։ American Contributions to Mathematical Statistics in the Nineteenth Century, Volumes I & II I։ New York: Arno Press  
Stigler Stephen M. (1989)։ «Mathematical Statistics in the Early States»։  in Peter Duren։ A Century of Mathematics in America III։ Providence, RI: American Mathematical Society։ էջեր 537–64  
Stigler Stephen M. (1978)։ «Francis Ysidro Edgeworth, statistician»։ Journal of the Royal Statistical Society, Series A 141 (3): 287–322։ JSTOR 2344804։ doi:10.2307/2344804 
Stigler, S. M. (1980). Stigler's law of eponymy. Transactions of the New York Academy of Sciences, 39: 147–58 (Merton Frestschrift Volume, F. Gieryn (ed))
Stigler Stephen M. (November 1983)։ «Who discovered Bayes's theorem?»։ The American Statistician 37 (4): 290–96։ JSTOR 2682766։ MR 1712969։ doi:10.2307/2682766։ Republished in Statistics on the table () 
Stephen M. Stigler (November 1992)։ «A Historical View of Statistical Concepts in Psychology and Educational Research»։ American Journal of Education 101 (1): 60–70։ doi:10.1086/444032 


== Ծանոթագրություններ ==