Ջոն Կարմակ

Ջոն Դ․ Կարմակ II (անգլ.՝ John D. Carmack II, օգոստոսի 20, 1970(1970-08-20), Shawnee Mission, Կանզաս, ԱՄՆ), համակարգչային խաղերի ամերիկացի ծրագրավորող, ինժեներ ինֆորմատիկայի, աերոտիեզերական տեխնիկայի և վիրտուալ իրականության ոլորտներում, ձեռնարկատեր, «id Software» և «Armadillo Aerospace» ընկերությունների համահիմնադիր և համասեփականատեր։ 1991 թվականին Կարմակը դարձել է «id Software» ընկերության հիմնադիրներից մեկը, որը հռչակվել է FPS - Wolfenstein 3D, Doom, Quake ժանրի հիմնարար խաղերի մշակմամբ, որոնց առաջատար ծրագրավորողը Կարմակն էր։ Նրա հեղափոխական ծրագրավորման մեթոդները և Ջոն Ռոմերոյի եզակի դիզայներական լուծումները նպաստեցին 1990-ական թվականներին այս ժանրի ժողովրդականությանը։
Ջոն Կարմակը «id Software»-ի համահիմնադիրներից մեկի՝ Էդրիան Կարմակի ազգականը չէ։
Ջոն Կարմակի անունը զետեղված է Համակարգչային խաղերի փառքի սրահում։ 1997 թվականին «Computer Gaming World»-ը  Ջոն Կարմակին ընդգրկել է խաղային ինդուստրիայի ամենաազդեցիկ մարդկանց ցուցակի երկրորդ հորիզոնականում՝ տեխնոլոգիաների զարգացման գործում նրա ներդրման համար։


== Կենսագրություն ==
Տեղական նորությունների հաղորդավար Ստեն Կարմակի որդի Ջոն Կարմակը մեծացել է Կանզաս նահանգում և վաղ տարիքից հետաքրքրվել համակարգչային տեխնոլոգիաներով։ Դեյվիդ Կաշների «Masters of Doom» գրքում նկարագրված է հետևյալը․ «14 տարեկանում Կարմակն օգնեց մի խումբ երեխաների սովորական դասաժամերից դուրս ներխուժել դպրոց  «Apple II» համակարգիչներ գողանալու նպատակով, սակայն ներխուժման ժամանակ աշխատեց անձայն ազդանշանը։ Ջոնը ձերբակալվել է և ուղարկվել հոգեբանական խորհրդատվության (բժշկի զեկույցը եզրակացրել է Ջոնի մոտ այլ մարդկանց հանդեպ կարեկցանքի բացակայությունը) և դատապարտվել 1 տարով մնալու այսպես կոչված «բարդ» երեխաների համար տանը»։ Այն հարցին, «Եթե քեզ այդ ժամանակ բռնած չլինեին, դու կանեի՞ր դա ևս մեկ անգամ», Ջոնը պատասխանել է․ «Այո, հնարավոր է․․․»։ Սակայն բժշկական եզրակացության տրամադրման ժամանակ թերապևտը որոշել է բաց թողնել «Եթե քեզ այդ ժամանակ բռնած չլինեին» բառերն իր գրության մեջ։ Երկու կիսամյակի ընթացքում սովորել է Միսսուրիի համալսարանում (Կանզաս Սիթի), որից հետո սկսել է ծրագրավորողի գործունեությունը։
2000 թվականին Կարմակը հիմնադրել է «Armadillo Aerospace» ընկերությունը, որը նախատեսված է տիեզերական ապարատների ստեղծման համար։
2003 թվականին Ջոն Կարմակը մասնակցել է id Software-ի ժամանակագրության և դրա մասնակիցների «Masters of Doom» գրքի ստեղծմանը։
2005 թվականին, Northrop Grumman Lunar Lander Challenge-ում՝ մասնավոր ընկերության կողմից ստեղծվող տիեզերանավի լավագույն նախագծի մրցույթում Կարմակի թիմը պարտություն է կրել, որից հետո Կարմակն սկսել է աշխատել id Software -ում id Tech 5 նոր շարժիչի վրա, ապագա Rage և Doom 4 խաղերի համար։
2008 թվականին թիմը, որը գլխավորում էր Ջոն Կարմակը, հաղթել է Northrop Grumman Lunar Lander Challenge մրցույթի առաջին փուլում՝ առաջ անցնելով միակ մրցակցից, որի թռչող սարքը շրջվել է օդում և ընկել գետնին։
2013 թվականի օգոստոսին Ջոն Կարմակը միացել է Oculus Rift-ի ստեղծողների թիմին, որպես տեխնիկական տնօրեն։ 2013 թվականի նոյեմբերին Ջոն Կարմակը լքել է id Software-ը։ Այդ տեղեկությունը հայտնել է ստուդիայի տնօրեն Թիմ Վիլիթսը, ինչպես նաև ինքը՝ Ջոնը Թվիթերի իր էջում։

2016 թվականի մարտին Ջոն Կարմակը ներկայացվել է BAFTA Fellowship-ի հատուկ մրցանակի՝ խաղային ինդուստրիայում ունեցած ներդրման համար։
2019 թվականի նոյեմբերի 13-ին Ջոն Կարմակը հայտարարեց «Oculus Rift» նախագծից հեռանալու մասին, որպեսզի կենտրոնանա սեփական նախագծի՝ ուժեղ արհեստական ինտելեկտի ստեղծման վրա։


== Տեխնոլոգիաներ ==
Ալգորիթմների հայտնի իրացումներ․

Adaptive tile refresh (Commander Keen)"։
Ray casting (Hovertank 3D, Catacomb 3-D, Wolfenstein 3D)։
Binary space partitioning (Doom, Quake)։
Surface caching (Quake)։
Shadow volume|Carmack’s reverse (Doom 3)։
MegaTexture (Rage)։


== Խաղային նախագծեր ==
Ներկայացված է ժամանակագրական կարգով։


== Ընտանիք ==
Կինը՝ Քեթրին Աննա Քանգը, id Software ընկերության բիզնեսի զարգացման գծով նախկին տնօրենն է։ Նրանք ունեն երկու երեխա՝ ծնված 2004 և 2009 թվականներին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Кирилл Орешкин. Джон Кармак // «Лучшие компьютерные игры» : журнал  / под ред. А. Ю. Ленского. — М.: «ТехноМир», 2007. — № 70. — С. 172—175. Архивировано из первоисточника 28 Ապրիլի 2016.
Сергей Колокольников (2013-11-29)։ «IDDQD: как Джон Кармак стал бессмертным»։ Kanobu.ru։ Արխիվացված է օրիգինալից 2016-04-28-ին։ Վերցված է 2016-04-28 
David Kushner Masters of Doom: How Two Guys Created an Empire and Transformed Pop Culture. — Random House, 2003. — 352 p. — ISBN 1588362892


== Արտաքին հղումներ ==
id Software ընկերության կայք