Ուիլկի Քոլինզ

Ուիլյամ Ուիլկի Քոլինզ (անգլ.՝ William Wilkie Collins, հունվարի 8, 1824(1824-01-08)[…], Լոնդոն, Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն - սեպտեմբերի 23, 1889(1889-09-23)[…], Լոնդոն, Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն), անգլիացի գրող, 27 վեպի, 15 պիեսի և ավելի քան 50 պատմվածքների հեղինակ։
Առավել հայտնի ստեղծագործություններից են «Սպիտակազգեստ կինը» (անգլ.՝ The Woman in White, 1860) և «Լուսնաքար» (անգլ.՝ The Moonstone, 1868, թարգմանվել է հայերեն) վեպերը։ «Լուսնաքարը» համարվում է անգլերեն լեզվով գրված առաջին դետեկտիվ վեպը։


== Կենսագրություն ==
Ուիլյամ Ուիլքի Քոլինզը ծնվել է 1824 թվականի հունվարի 8-ին, ճանաչված  լանդշաֆտային նկարիչ Ուիլյամ Քոլինզի ընտանիքում։ 1826 թվականին ընտանիքը տեղափոխվում է Համստեդ Փոյնթ փողոց։ 1835 թվականին Քոլինզը հաճախել է Մեդա Վալ ակադեմիայի դպրոցը։
1836-1838 թվականներին Քոլինզը ընտանիքի հետ տեղափոխվել է Իտալիա, ապա Ֆրանսիա, ինչը մեծ ազդեցություն է թողել նրա վրա։
1838-1840 թվականներին նա հաճախել է Հայբըրիի պրն. Քոլի մասնավոր գիշերօթիկ դպրոցը։ Նույն դպրոցում մի տղա կար, ով ստիպում էր նրան քնելուց առաջ հեքիաթ պատմել։

1840 թվականին ընտանիքը տեղափոխվում է Օքսֆորդ, 1885 թվականին՝ Տեխաս, Բեյսուոտեր։ 1841 թվականին նա թողնում է դպրոցը և դառնում Անտրոբուս և Քո (Antrobus & Co) թեյի առևտրով զբաղվող կազմակերպության աշխատակից։


== Ստեղծագործություններ ==

Քոլինզի առաջին պատմվածքը՝ «Կառապանի վերջին փուլը» (անգլ.՝ The last stage coachman) տպագրվել է “Illuminated” ամսագրում 1843 թվականին։ 1844 թվականին Չարլզ Ուարդի հետ գնում Ֆրանսիա։ Հենց այդ տարի նա գրում է իր առաջին վեպը՝ «Լոլանի» կամ «Թահիտին ինչպես եղել է» սիրավեպը ( անգլ.՝ Iolani, or Tahiti as It Was; a Romance)։
1845 թվականին ստեղծագործությունը տպագրության է ներկայացրել  Չափման և Հոլ (Chapman and Hall)-ին, բայց մերժվել է։ Հեղինակի կենդանության օրոք վեպն այդպես էլ չտպագրվեց։ Հենց այս վեպի վրա որդու աշխատելու ժամանակ էր, որ Քոլինզի հայրը հասկացավ, որ իր տղան չի շարունակելու հոր գործը և նկարիչ չի դառնա։
1846 թվականին Քոլինզը ընդունվում է Լինքոլնզ Ինն (Lincoln's Inn)՝ իրավագիտություն սովորելու համար։ Դա նրա հոր նախաձեռնությունն էր, որպեսզի Քոլինզը կայուն եկամուտ ունենար։ Հոր մահից հետո՝1848 թվականին, Քոլինզը հրատարակում է նրամասին պատմող իր գիրքը՝ «Ուիլյամ Քոլինզի կյանքի հուշերը» (Memoirs of the Life of William Collins, Esq., R.A)։ Շուտով ընտանիքը տեղափոխվում է Բլենդֆորդի 38 հրապարակ, որտեղ իրենց նկարչական սենյակն օգտագործում են սիրողական ներկայացումների համար։
Նա կարողանում է ավարտել  իրավագիտական դասընթացը և 1851 թվականին դառնում է իրավաբան։ Քոլինզը երբեք գործնականում չի օգտագործել իրավագիտական հմտությունները, փոխարենը օգտագործել է իր գործերում։ 1884 թվականին ընտրվում է գրողների միության փոխնախագահ։
1889 թվականի սեպտեմբերի 23 մահանում է Ոիիլպոլ 82 հասցեում գտնվող իր տանը։ Նրան թաղել են Քենսել Գրին գերեզմանատանը, որը գտնվում է Լոնդոնի արևմուտքում։ Նրա գերեզմանաքարի փորագրությունը բնորոշում է նրան որպես «Սպիտակազգեստ կինը» վեպի հեղինակի։


== Ուշագրավ աշխատանքներ ==
«Սրտերի թագուհին» (անգլ.՝ The Queen of Hearts), պատմվածքների ժողովածուն (1855-1859, Brother Griffith’s Story of Mad Monkton կամ The Monkstons of Wincot Abbey, 2005)
«Սպիտակազգեստ կինը» (անգլ.՝ The Woman in White), վեպ (1860)
«Լուսնաքար» (անգլ.՝ The Moonstone), վեպ (1866)
«Ծուղակում» (անգլ.՝ No Thoroughfare), նովել (1867,
«Կինը և օրենքը» (անգլ.՝ The Law and the Lady), վեպ (1875)
«Իմ պատասխանն է ոչ» (անգլ.՝ I Say No), վեպ (1884)


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
История английской литературы, т. 2, в. 2, М., 1955.
Пирсон Х., Диккенс, М., 1963, с. 292—317.
Ellis S. М., Wilkie Collins, Le Fanu and others, Freeport, N. Y., 1968.
Marshall W. Н., Wilkie Collins, N. Y., 1970.
Ackroyd Peter (2012)։ Wilkie Collins 
Bleiler Everett (1948)։ The Checklist of Fantastic Literature։ Chicago: Shasta Publishers։ էջեր 81 
Klimaszewski Melisa (2011)։ Brief Lives: Wilkie Collins։ London: Hesperus Press։ ISBN 978-1-84391-915-5 
Olive Logan's account of Wilkie Collins, web40571.clarahost.co.uk


== Արտաքին հղումներ ==

«Լուսնաքար» վեպը հայերեն թարգմանությամբ Archived 2018-07-12 at the Wayback Machine.
Произведения на сайте Project Gutenberg.
The Wilkie Collins Website
Wilkie Collins Information Pages
Book of the Week from BBC Radio 4.