Տարերքների տիրակալը

Տարերքների տիրակալը (անգլ.՝  The Last Airbender), Մ․ Նայթ Շյամալանի ամերիկյան գեղարվեստական ֆիլմ, որ նկարվել է «Ավատար. Լեգենդ Աանգի մասին» մուլտֆիլմի առաջին եթերաշրջանի հիման վրա։ Մուլտֆիլմը, որում օգտագործվում են տարբեր տարրեր, վերցված ասիական մշակույթից, առասպելաբանությունից և մարտարվեստների տարբեր ոճերից՝ ստեղծված Մայքլ Դանթե Դիմարտինոյի և Բրայան Կոնիեցկոյի կողմից։
Ֆիլմը թողարկվել է 2010 թվականի հուլիսի 8-ին՝ 3D ձևաչափով։


== Սյուժե ==
Ֆիլմի իրադարձություններն տեղի են ունենում ֆանտազիաներով լեցուն աշխարհում, որը հիշեցնում է միջնադարյան Հեռավոր արվելք։ Վաղ անցյալում չորս ազգեր՝ Օդային թափառականները, Ջրի տոհմը, Հողի թագավորությունը և Կրակի երկիրը, խաղաղ ապրում էին մեկը մյուսի հետ։ Յուրաքանչյուր տոհմի ներկայացուցիչ ունակ է ղեկավարել իր տոհմի տարերքը։ Ազգերի միջև ներդաշնակությունը պահպանում էր Ավատարը, ով ունակ է կառավարել չորս տարերքները։
Բայց մի օր Կրակի երկիրը հայտարարեց պատերազմ։ Այդ ժամանակ անէացավ Ավատարի տիպիկ մարմնացումը։ Հարյուր տարի անց, երբ Կրակի երկիրն արդեն մոտ էր հաղթանակին, ջրի կախարդ Կատարան՝ իր Սոքա եղբոր հետ, գտնում է հարավային մասում Ավատարին՝ Օդի կախարդին՝ Աանգ անունով։
Լինելով եզակի, ով ունակ է վերջ դնել պատերազմին, Աանգը սկսում է ճանապարհորդել հյուսիսով, որպեսզի այնտեղ յուրացնի Օդի կախարդանքը։ Նրա հետ գնում են Կատարան և Սոքան։ Ճանապարհին նրանք ազատում են Հողի թագավորության մի քանի գյուղեր, որոնք վերցվել էին կրակի կախարդների և զինվորների կողմից։
Ժամանելով Հյուսիսային բևեռ՝ Ջրի տոհմի մայրաքաղաք, Աանգը բարելավում է ջրի կախարդանքի իր հմտություններն, որոնք ստացել էր Կատարայից իր արկածների ժամանակ։ Այդ ժամանակ Կրակի երկրի նավատորմը՝ Ծովակալ Ջաոյի հրամանատարությամբ, հարձակվում է Ջրի տոհմի քաղաքների վրա՝ Հյուսիսային բևեռում։ Ջաոն, փորձելով հաղթանակել, սպանում է Լուսնի հոգուն։ Բայց Լուսնի հոգին, իր կյանքի գնով, փրկում է հյուսիսային Ջրի տոհմի արքայադստերը՝ Յուին, ով սիրահարված էր Սոքային։ Վերջիվերջո Աանգը աքսորում է Կրակի կախարդներին Հյուսիսային բևեռից և իրեն կոչում է Ավատար, դրանով իսկ վերցնելով աշխարհն իր պատասխանատվության տակ։


== Դերերում ==
Նոա Ռինգեր - Աանգ
Շոն Տոուբ - Այրո հորեղբայր
Ահասիվ Մանդվի - Ծովակալ Այրո
Դև Պատել - Արքայազն Զուկո
Նիկոլա Պելտց - Կատարա
Կլիֆ Կերտիս - Օզայ՝ կրակի տիրակալ
Ջեքսոն Ռետբոուն - Սոքա
Սեյշել Գեբրիել - Յուի


== Ֆիլմի ստեղծում ==
Ստեղծման, տարածման և գովազդի հարցով զբաղվում են Paramount Pictures, MTV Films և Nickelodeon Movies ընկերությունները։ Սցենարի, ռեժիսուրայի և պրոդյուսերական գործով զբաղվում է Մ. Նայթ Շյամալանը։
Ֆիլմի նկարահանումներն սկսվել են 2009 թվականի մարտին և ավարտվել են 2010 թվականին։ Հենց այդ թվականին ֆիլմը սկսվել է ցուցադրվել։
Ի սկզբանե ֆիլմը ուներ բնօրինակ սերիալի անվանում (անգլ.՝ Avatar: The Last Airbender), բայց ծրագիրը սկսելուց առաջ, Ջեյմս Կեմերոնը և «20th Century Fox» կինոընկերությունը ֆիլմը կոչեցին «Ավատար»։ Ուստի որոշվեց վերցնել բառը անվանումից, որպեսզի չառաջանար խառնաշփոթություն։
Աանգի դերակատար Նոա Ռինգերը ստացել է իր դերը՝ ինտերնետ-քասթինգի միջոցով։ Նա ուղարկել էր իր մասնակցությամբ տեսահոլովակ և հայտարարվել հաղթող։


== Քննադատություն ==
Ֆիլմը ստացել է բացասական արձագանքներ՝ քննադատների և դիտորդների կողմից։ Rotten Tomatoes-ում գրախոսության միայն 6 տոկոսն է դրական։ IMDb-ում ֆիլմն ունի 4,4 ռեյթինգ ամբողջ 75,737 ձայներից։ Ֆիլմը ստացել է հինգ անտիմրցանակ, ինչպես նաև որպես «Վատագույն ֆիլմ»։ Հիմնական քննադատության առիթ են դարձել վատ դերասանական խաղը և կախարդանքների ադապտացիան։ Ինչպես նաև դերասանների վատ ընտրությունը, ավելի ճիշտ նրանց էթնիկ կազմը։ Ջրի տոհմը ունի լավ արտահայտված ինուիթական կերպարանք, իսկ կրակի ազգը նման է չինական ազգայինին։


== Սիկվել ==
Չնայած այն փաստին, որ եղել էին մեծ թվով չարաշահումներ ֆիլմի շարունակության թողարկման վերաբերյալ, ոչ մի պաշտոնական հայտարարություն չէր արվել եռերգության մասին Մ. Նայթ Շյամալանի, Paramount Pictures և Nickelodeon Movies-ի կողմից։
Ֆիլմի նկարահանումների ժամանակ Շյամալանը մտածել էր երկրորդ՝ ավելի մռայլ ֆիլմի մասին, որում որպես հակառակորդ հանդես էր գալու Ազուլան՝ Սամեր Բիշիլի դերակատարմամբ։
2010 թվականի հուլիսին «New York Magazine»-ի հարցազրույցում Շյամալանը սիկվելի նկարահանումների մասին պատասխանեց. «Մոտակա մի քանի ամիսներին մենք կիմանանք կունենանք այդպիսի հնարավորություն թե ոչ»։ Սակայն հետո ոչ մի հայտարարություն դրա մասին չեղավ։ 2010 թվականի սեպտեմբերին, երբ նրան հաջորդ հարցազրույցում հարցրին, թե արդյոք գիտի նա շարունակության թողարկվելու ամսաթիվը, ռեժիսորը պատասխանեց. «Ոչ, քանի որ գոյություն ունեն մի քանի գործոններ, որոնց պետք է ուշադրություն դարձնել»՝ ավելացնելով «Մտածում եմ, որ դա պետք է քննարկման դրվի՝ ինչպես առավելությունների, այնպես էլ թերությունների համար».:


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.thelastairbendermovie.com/ «The Last Airbender» ֆիլմ. պաշտոնական կայք (անգլ.)
http://aang-film.ru «Տարերքների տիրակալը» ֆիլմ. պաշտոնական կայք (ռուս.)
http://www.airbender.jp/ ֆիլմի. պաշտոնական կայք (ճապոներեն)
«Повелитель стихий»(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
«Տարերքների տիրակալը» Rotten Tomatoes-ում
«Տարերքների տիրակալը»(ռուս.) ֆիլմի թրեյլերը КГ.com-ում