armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Կարմրակտուց սուզաբադ

Կարմրակտուց սուզաբադ, (լատ.՝ Netta rufina), բադերի ընտանիքի թռչուն։


== Արտաքին տեսք ==
Նստակյաց է, քիչ տարածված։ Մարմնի երկարությունը՝ 53-57 սմ է, թևերի բացվածքը՝ 87-88 սմ, կենդանի զանգվածը՝ 1-1,5 կգ։ Արուն աչքի է ընկնում փետրավորման շքեղությամբ և կեցվածքով, լողում է՝ մետաքսափայլ փուփուլը բացած։ Արուի կտուցը կարմիր է, գլուխը՝ նարնջագույն, կուրծքը, ներքնապոչը՝ սև, մարմնի կողքերը՝ սպիտակ։ Էգը դարչնագույն է, գագաթը՝ մուգ, կոկորդը, այտերը՝ աղոտ սպիտակ։ Ավելի հաճախ սուզվում է կիսով չափ՝ գլխիվայր, քայլում է հեշտությամբ, կարող է կերակրվել ցամաքում։


== Բնակություն ==
Բնակվում է Արարատյան դաշտի՝ առափնյա եղեգով ու բոշխով հարուստ լճերում ու լճակներում։ Սևանի ավազանում կազմում է աշնանային մեծ երամներ (մինչև 600 և ավելի անհատ)։ 1984-93-ին Արմաշի ձկնաբուծական լճակներում 1 հա ջրային մակերեսի վրա կազմել է 0,002-0,3 թռչուն։


== Սննդառություն ==
Սնվում է ջրային բույսերով, անողնաշարավորներով, մանր ձկներով, երկկենցաղներով։


== Բազմացում ==
Հարսանեկան առաջին խաղերը դիտվում են մայիսի ընթացքում։ Սովորաբար 1 էգին հետապնդում են տարբեր կողմերից թռիչքով կամ լողալով դեպի էգը մոտեցող արուներ, որոնցից ամենաուժեղին է հաջողվում ծածկել էգին և նույն պահին հեռանալ։ Դիտվում են նաև խրոխտ կեցվածքով լողացող արուներ, որոնք առջևից ու հետևից ուղեկցում են շարք կազմած 3-4 էգի։


== Բնադրում ==

Բները հայտնվում են մայիսի վերջից հունիսի վերջը։ Բույնը փոսիկ է (տրամագիծը՝ 30-25 սմ)՝ խոտաբույսերից ու աղվափետուրներից։ Բնադրում է գետնին։ Ձվերը բներում հայտնվում են մայիսի 2-րդ կեսից հունիսի 2-րդ կեսը։ Դևում է 59 մմ տրամագծով, բաց մոխրագույն 5-10 ձու։ Թխսակալում է էգը՝ 28 օր։ Թռիչքին տիրապետում են սեպտեմբերից և մինչև հաջորդ տարվա գարունը կազմում մեծ երամներ։


== Պատկերասրահ ==
Պյոտր Մոիսեենկո

Պյոտր Անիսիմովիչ Մոիսեենկո (ռուս.՝ Пётр Анисимович Моисеенко, 1852, Օրեխովո-Զուևո - նոյեմբերի 30, 1923(1923-11-30) կամ 1923, Խարկով, ԽՍՀՄ), Ռուսական կայսրության առաջին բանվոր-հեղափոխականներից մեկը, մանածագործ։
1874-1875 թվականին Պետերբուրգում ծանոթացել է հեղափոխական նարոդնիկների և բանվորների հետ (Գեորգի Պլեխանով, Ստեպան Խալտուրին և ուրիշներ)։ Մասնակցել է 1876 վականի Կազանի ցույցին, եղել է Ռուս բանվորների հյուսիսային միության անդամ։ Հեղափոխական գործունեության համար բազմիցս ձերբակալվել և աքսորվել է։ Եղել է Մորոզովյան գործադուլի (1885) կազմակերպիչներից։ Մասնակցել է 1905-1907 թվականների Ռուսական հեղափոխությանը։ Եղել է նաև «Պրավդա» թերթի բանվոր-թղթակիցներից։
1909-1910 թվականներին աշխատել է Բաքվում, 1912 թվականից աշխատանքի անցել Գորլովկայում, եղել է Գորլովկայի շրջանի հանքափորների 30 հազարանոց գործադուլի (1916 թ.) ղեկավարներից։ 1917-1918 թվականին աշխատել է Բաքվում և Հյուսիսային Կովկասում։ Հետագայում մասնակցել է Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմին (1918-1920)։ 1922 թվականից աշխատել է Խարկովում։ Գրել է «Հուշեր։ 1873-1923 թթ.» (1924 թ., վերահրատարակչություն 1966 թ.)։


== Ծանոթագրություններ ==
Կատերինովկա (ավան, Վոլոդարսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԿատերինովկաԿատերինովկա (ուկրաիներեն՝ Катеринівка), ավան Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Վոլոդարսկիում։
2001 թվականի տվյալներով Կատերինովկա ավանում բնակվում էր 208 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Արծվիկ

Արծվիկ Հարությունյան (հոկտեմբերի 21, 1984(1984-10-21), Կապան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ փոփ և էստրադային երգչուհի, ռուսական «The Voice» նախագծի մասնակից, «Դեպի Եվրատեսիլ» երաժշտական մրցույթի հաղթող, «Եվրատեսիլ-2017»-ի Հայաստանի ներկայացուցիչ։


== Կենսագրություն ==
Արծվիկ Հարությունյանը ծնվել է 1984 թվականի հոկտեմբերի 21-ին Հայաստանում։ Ծնունդից 5 տարի անց Արծվիկի ընտանիքը տեղափոխվում է Ռուսաստան՝ Մոսկվա։ Մաթեմատիկական ուղղվածություն ունեցող դպրոցում ուսում ստանալուց հետո, Արծվիկն իր կրթությունը որոշում է շարունակել Մոսկվայի պետական մանկավարժական համալսարանում` փորձելով իր ապագան կապել հոգեբան-լոգոպետի մասնագիտության հետ։ Դրան զուգահեռ նաև փորձել է իր ներուժը դրսևորել բազում այլ ասպարեզներում, սակայն երաժշտությունը «հաղթանակել» է։


== Կարիերա ==
Արծվիկը երգի ու երաժշտության նկատմամբ հետաքրքրություն է ցուցաբերել դեռ վաղ մանկության տարիքից` հարուցելով ընտանիքի անդամների զարմանքն ու հիացմունքը։ Սակայն այս հարցում որոշիչ է դառնում 1992 թվականը, երբ պատահաբար հեռուստատեսությամբ դիտած «Թիկնապահը» ֆիլմը և «ծանոթությունը» Ուիթնի Հյուսթոնի հետ ստիպում է Արծվիկին հասկանալ, որ իր ապագան անխուսափելիորեն կապված է լինելու երաժշտության հետ։ Այնուամենայնիվ, տվյալ ասպարեզում գործունեություն ծավալելու համարձակություն Արծվիկը ձեռք է բերում տարիներ անց միայն։ Ամանորի գիշերը երազանք պահելիս՝ Արծվիկը վերջնականապես որոշում է զբաղվել միայն ու միմիայն երգարվեստով։ Որոշումն ընդունելուց անմիջապես հետո սկսվում է ստեղծագործական ակտիվ շրջան։
2012 թվականին Արծվիկը դառնում է «Jazz Parking» նախագծի անդամ։ Նույն թվականին հաջողությամբ մասնակցում է նաև միջազգային «The Voice» նախագծի ռուսական տարբերակին։
Կարճ ժամանակահատվածում Արծվիկը հասցնում է ճանաչում ձեռք բերել և սիրվել ոչ միայն Ռուսաստանում, այլև՝ Հայաստանում։ Ստեղծագործական բուռն ընթացքը ստիպում է երկրպագուներին պարբերաբար նոր երգերով ու կատարումներով ներկայանալ, որոնց շարքում ինչպես ժողովրդական և գուսանական մի շարք երգեր են («Դու իմ մուսան ես», «Թամամ աշխարհ», «Արի, արի»), այնպես էլ՝ էստրադային («Why», «No fear», «I Say Yes», «Сестры по духу») և այլն։ Արծվիկը մասնակցում է համերգների և երաժշտական փառատոնների ոչ միայն Ռուսաստանի տարբեր քաղաքներում, այլև՝ Հայաստանում։
Թեև Արծվիկը միշտ էլ փորձել է ամուր կապ ստեղծել հայրենիքի հետ, այնուամենայնիվ, հենց 2016 թվականին է նա որոշում կայացնում վերադառնալ Հայաստան և մասնակցել Առաջին ալիքի «Դեպի եվրատեսիլ» համահայկական երաժշտական նախագծին։ Պատճառներից մեկն էլ այն էր, որ Արծվիկը միշտ էլ ցանկացել է Հայաստանը ներկայացնել երգի համաեվրոպական մրցույթին ու Հայաստանյան մրցույթը լավագույն հարթակն էր, որն Արծվիկը որոշեց բաց չթողնել։ Ողջ նախագծի ընթացքում, ստանալով ժյուրիի և հեռուստադիտողների կողմից ամենաբարձր միավորները և վայելելով երկրպագուների սերը՝ Արծվիկը հնարավորություն է ստանում մայիսին Հայաստանը ներկայացնելու Ուկրաինայի մայրաքաղաք Կիևում կայանալիք «Եվրատեսիլ-2017»-ին։ Ողջ նախագծի ընթացքում Արծվիկին աջակցել է թիմի ղեկավար, «Եվրատեսիլ-2015»-ի Հայաստանյան ներկայացուցիչ Genalogy խմբի անդամ Եսայի Ալթունյանը։ Նա Եվրատեսիլի եզրափակիչ փուլում զբաղեցրել է 18-րդ տեղը։


== Արտաքին հղումներ ==
Արծվիկի ֆեյսբուքյան էջ
Ինստագրամի էջ
Մորուցո

Մորուցո (իտալերեն՝ Moruzzo), կոմունա Իտալիայի Հանրապետությունում։ Գտնվում է Ֆրիուլի Վենետիկ Ջուլիա մարզի Ուդինե գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 2309 մարդ 2008 թվականի մարդահամարի տվյալների, բնակչության խտություն՝ 128 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 18 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 33030։ Հեռախոսային կոդ՝ 0432։
Մորուցոն սահմանակից է Կոլորեդո դի Մոնտե Ալբանո, Ֆագանյա, Մարտինյակո, Պանյակո համայնքներին։
Սուրբ Թովմաս առաքյալը հարգվում է որպես կոմունայի հովանավոր։ Տոնակատարությունը հուլիսի 3-ին է։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները


== Կապի տվյալներ ==
Հեռախոսահամար՝ 0432 672260 - 0432 672603 - 0432 672004
Էլեկտրոնային փոստ՝ segreteria@com-Moruzzo.regione.fvg.it
Պաշտոնական կայք՝ http://www.comune.moruzzo.ud.it/


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի պաշտոնական կայք (իտալ.)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine. (անգլ.)


== Ծանոթագրություններ ==
Լոբրեսել

Լոբրեսել (ֆր.՝ Laubressel), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Օբ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 443 մարդ, բնակչության խտությունը` 27.28 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 16.24 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 150 կմ հարավ-արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից` 75 կմ հարավ, Տրուա քաղաքից` 11 կմ արևելք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 305 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 245-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 60։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 80,3 %։ 245 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 232 անձ (123 տղամարդ և 109 կին)։ Գործազուրկ են եղել 13 անձ (3 տղամարդ և 10 կին)։ 60 անաշխատունակներից 25-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 26-ը` թոշակառուներ, իսկ 9-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Օբ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Նովի Կույուկ

Նովի Կույուկ (ռուս.՝ Новый Куюк, բաշկիրերեն՝ Яңы Көйөк), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Յանաուլսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմել է 7 մարդ։


== Աշխարհագրական դիրքը ==
Գտնվում է հանրապետության ծայր հյուսիսում՝ Բույ և Սանդուգաչ գետերի միախառնման վայրում (նրանք հոսում են համապատասխանաբար գյուղի հյուսիսային և արևելյան ծայրամասերի մոտ) - այս վայրում գետերի երկայնքով անցնում է հանրապետության սահմանը Պերմի երկրամասի հետ։ Ասֆալտապատ ճանապարհներ չկան։
Հեռավորությունը մինչև՝

Շրջանի կենտրոն (Յանաուլ)՝ 18 կմ,
Գյուղական ավագանու կենտրոն (Իստյակ)՝ 12 կմ,
Մոտակա երկաթուղային կայարան (Յանաուլ)՝ 18 կմ։


== Պատմություն ==
Գյուղն առաջացել է Հայրենական մեծ պատերազմից առաջ, երբ այնտեղ գործել է Ալգա կոլտնտեսությունը։
Բնակչությունը 1982 թվականին կազմել է մոտ 70 մարդ, 1989 թվականին՝ 44 մարդ (19 տղամարդ, 25 կին), 2002 թվականին՝ 13 մարդ (8 տղամարդ, 5 կին), բաշկիրներ (100%), 2010 թվականին՝ 2 մարդ (2 տղամարդ, 0 կին)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Օջիկյավր

Օջիկյավր, գյուղակ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Բուլանըխի գավառակում: Գտնվում էր Մանազկերտ գյուղաքաղաքից 30 կմ հյուսիս-արևմուտք, Արածանիի աջակողմյան Խնուս գետի աջ կողմում՝ լեռնային բարձրադիր վայրում։


== Բնակչություն ==
XX դարի սկզբին ուներ 10 քուրդ բնակիչ:


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Կոկոն նախքան Շանելը (ֆիլմ)

«Կոկոն նախքան Շանելը» (ֆր.՝ Coco avant Chanel), մեծ մոդելյեր Կոկո Շանելի կենսագրական ֆիլմը, որը էկրան է բարձրացել 2009 թվականին։ 


== Ավանումը ==
Ֆիլմի մեջ «նախքան» բառը (անգլ.՝ before, ֆր.՝ avant) արտահայտում է ֆիլմի ամբողջական միտքը՝ Գաբրիել Կոկոյի կյանքն այն ժամանակ, երբ նա դեռ չէր դարձել Շանել։


== Սյուժե ==
Մանկատնից մի քանի տարի անց, երբ տարիներ շարունակ հայրը նրանց տեսակցության չէր եկել, Գաբրիել Շանելը աշխատում էր մի բարում միաժամանակ կատարելով երկու աշխատանք։ Նա և՛ մատուցողուհի էր, և՛ երգչուհի, ով ստացել էր Կոկո մականունը, մի գիշեր այդ երգը երգելու համար։ Բարոն Բալզանի հետ իր կապի շնորհիվ Շանելը հնարավորություն է ստանում ավելի շատ ու որակյալ գլխարկներ կարելու։ Երբ Կոկոն սիրահարվում է անգլիացի բիզնեսմեն Արթուր Կեպլիին, նրա առջև բացվում են նոր հնարավորություններ, բայց կյանքը դառնում է ավելի վատը, քան կար նախկինում։


== Դերերում ==
Օդրի Տատու - Կոկո Շանել
Բենուա Պուլվորդ - Էտյեն Բալսան
Էմանուել Դևո - Էմիլյենա դ՛Ալանսոն
Ալեսանդրո Նիվոլա - Արթուր Կեպլ
Մարի Ժիլեն - Ադրիենա, Գաբրիել Շանելի քույրը
Յան Դյուֆա - Մորիս դե Նեկսոն


== Մրցանականեր և նոմինացիաներ ==


=== Նոմինացիաներ ===
2010 - Օսկար մրցանակ (Հագուստների լավագույն ձևավորում - Կատրին Լետերյե)
BAFTA մրցանակ (լավագույն ոչ անգլերեն ֆիլմի համար - Կարոլ Սքոտ, Կարոլին Բենջո, Ֆիլիպ Կարկասոն և Ան Ֆոնտեն)
BAFTA մրցանակ (լավագույն դերասանուհի - Օդրի Տատու)
BAFTA մրցանակ (լավագույն գրիմի և վարսահարդարման համար - Տի Տան Տու Նգվեն և Ջեյն Միլոն)
Cesar մրցանակ (լավագույն սցենար - Ան Ֆոնտեն և Կամիլիա Ֆոնտեն)
Cesar մրցանակ (լավագույն դերասանուհի - Օդրի Տատու)
Cesar մրցանակ (երկրորդ պլանի լավագույն դերասան - Բենուա Պուլվորդ)
Cesar մրցանակ (լավագույն օպերատոր - Քրիսոֆ Բոկարն)
Cesar մրցանակ (լավագույն նկարչական աշխատանք - Օլիվյե Ռադո)
Եվրոպական ակադեմիայի մրցանակ (լավագույն երաժշտական աշխատանք - Ալեքսանդր Դեպլա)
BFCA մրցանակ (լավագույն օտար լեզվով ֆիլմ - Ան Ֆոնտեն)


=== Մրցանակներ ===
Cesar մրցանակ (հագուստների ձևավորում - Կատրին Լետերյե)
WSA մրցանակ (լավագույն երաժշտական աշխատանքի համար - Ալեքսանդր Դեպլա)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Կոկոն նախքան Շանելը ֆիլմը imbd կայքում
Ֆիլմի պաշտոնական կայք
Ֆրանսիական պաշտոնական կայք Archived 2014-12-30 at the Wayback Machine.
Չայկինո (այլ կիրառումներ)

Չայկինո, կարող է վերաբերել՝

Չայկինո - գյուղ, Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Ջանկոյի շրջանում
Չայկինո - գյուղ, Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Սիմֆերոպոլի շրջանում
Լեիլա (գյուղ, Կուլլամաա շրջան)

Լեիլա (էստ․՝ Leila), գյուղ Էստոնիայի Լյաենեմաա նահանգի Կուլլամաա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 54 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Դեյվիդ Բրյուս

Դեվիդ Բրյուս (անգլ.՝ David Bruce, մայիսի 29, 1855(1855-05-29)[…], Մելբուռն, Վիկտորիա, Ավստրալիա - նոյեմբերի 27, 1931(1931-11-27)[…], Լոնդոն, Միացյալ Թագավորություն), անգլիացի մանրէաբան,  պարազիտոլոգ և համաճարակաբան, Լոնդոնի թագավորական ընկերության անդամ (1899 թվականից)։


== Կենսագրություն ==
Դևիդ Բրյուսը ծնվել է 1855 թվականի մայիսի 29-ին Մելբուրնում։ 1881 թվականին ավարտել է Էդինբուրգի համալսարանը։ 1883 թվականին աշխատանքի է ռազմա-բժշկական ծառայությունում։ 1884-1888-ական թվականներին աշխատել է Մալթա կղզում, 1888 թվականին՝ Ռոբերտ Կոխայի լաբորատորիայիոմ, Բեռլինում, 1889-1894-ական թվականներին աշխատել է Նետլեյի ռազմաբժշկական դպրոցում։ 1903 թվականին Ուգանդայում գլխավորել է էքսպոզիցիան, որը հետազոտում էր քնային հիվանդություն, 1904 թվականին գլխավորել է Մալթա կղզում տենդը ուսումնասիրող հանձնաժողովը։ 1914-1918-ական թվականներին աշխատել է Միլբանկի ռազմաբժշկական քոլեջում։ 1918 թվականից առողջական խնդիրների պատճառով անցել է թոշակի։
Մահացել է 1931 թվականի նոյեմբերի 27-ին, Լոնդոնում, կնոջ մահից 4 օր անց, հիշատակման արարողության ընթացքում։ Երկուսին էլ դիակիզել են Լոնդոնում, նրանց մոխիրը թաղված է միասին, Ստիրլինգ ամրոցից ոչ հեռու, հասարակ քարե խաչի տակ։ Նրանք երեխաներ չունեին։


== Գիտական աշխատանք ==
Նրա հիմնական գիտական աշխատանքները նվիրված էին տրիպանոսոմոզների և բրուցելոզների ուսումնասիրմանը։

1884-1889- բացահայտել է բրուցելոզ հարուցողին, որին անվանել  է բրուցել, որի արդյունքում Մալթա կղզում այդ հիվանդությունը վերացել է։
Աֆրիկայում բացահայտել է մարդու  և կեդանիների տրիպանոսոմոզների հարուցչին, և հաստատել, որ  տարածողը ցեցե ճանճն է։


== Անդամությունը կազմակերպություններում ==
Լոնդոնի թագավորականընկերության անդամ (1889-1931)։
Փարիզի գիտութունների ակադեմիայի անդամ (1918-1931)։


== Պարգևներ և մրցանակներ ==
Թագավորական կրծքանշան
Լեվենհուկի կրծքանշան
Ալբերտի կրծքանշան (Արվեստի թագավորական հասարակություն)
Մենսոնի կրծքանշան


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Биологи. Биографический справочник
Поль де Крайф (де Крюи). Охотники за микробами. Издательство: Молодая гвардия. Москва. 1957. Страниц :485.
Գետափի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Վայոց ձորի մարզ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Գետափի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (այլ կիրառումներ)Այս հոդվածը ներկայացնում է Վայոց ձորի մարզի Գետափ գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 8 հուշարձան (5 միավոր)։

 


== Տես նաև ==
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Հայաստանի Հանրապետության մարդու իրավունքների պաշտպան

Հայաստանի Հանրապետության Մարդու իրավունքների պաշտպանը (ՄԻՊ) անկախ պաշտոնատար անձ է, որն իրականացնում է պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ու պաշտոնատար անձանց կողմից մարդու խախտված իրավունքների ու ազատությունների պաշտպանությունը։ ՄԻՊ-ին ընտրում է Աժ-ն՝ պատգամավորների ընդհանուր թվի ձայների առնվազն 3/5-րդով՝ 6 տարի ժամկետով։ ՄԻՊ-ն օժտված է Ազգային ժողովի պատգամավորի համար նախատեսված անձեռնմխելիությամբ։ Նրա գործունեության այլ երաշխիքներ սահմանվում են օրենքով։ ՀՀ մարդու իրավունքների պաշտպաններ են եղել Լարիսա Ալավերդյանը (2004-2006 թթ.), Արմեն Հարությունյանը (2006-2011 թթ.), Կարեն Անդրեասյանը (2011-2016 թթ.), Արման Թաթոյանը (2016-2022թթ.), Քրիստինե Գրիգորյան (փետրվարի 24, 2022թ.)


== ՀՀ վերահսկիչ պալատը ==
ՀՀ վերահսկիչ պալատը (ՎՊ) անկախ մարմին է, որը, «Վերահսկիչ պալատի մասին» ՀՀ օրենքի (2006) համաձայն, վերահսկողություն է իրականացնում բյուջետային միջոցների և պետական ու համայնքային սեփականության օգտագործման նկատմամբ։ Պալատի գործունեության ծրագիրը հաստատում է Աժ-ն։ ՎՊ-ն տարեկան ոչ պակաս քան մեկ անգամ Աժ է ներկայացնում իր վերահսկող, աշխատանքների հաշվետվությունը։ ՎՊ-ի նախագահը նշանակվում է ՀՀ նախագահի առաջարկությամբ՝ Աժ-ի կողմից՝ 6 տարի ժամկետով։ Նույն անձը չի կարող ավելի քան 2 անգամ անընդմեջ նշանակվել ՎՊ-ի նախագահ։ 2007-ից ՎՊ-ի նախագահը Իշխան Զաքարյանն է։


== ՀՀ հանրային խորհուրդը ==
ՀՀ հանրային խորհուրդը (ՀԽ) ՀՀ նախագահի կողմից կազմավորվող ապաքաղաքական, խորհրդակցական մարմին է, որի նպատակը ժողովրդավար, համակարգի զարգացմանը
պետական իշխանության մարմինների ու քաղաքացիների, հասարակության և իշխանության միջև երկխոսության ու վստահելի գործընկերային հարաբերությունների
ձևավորմանը, հասարակական վերահսկողության իրականացմանը, ինչպես նաև մարդու և քաղաքացու հիմնարար իրավունքների ու ազատությունների ապահովմանը նպաստելն է։
ՀՀ ՀԽ-ն ստեղծվել է 2008 թվականի հուլիսի 12-ին, կանոնադրությունը և առաջին 12 անդամների կազմը հաստատվել է 2009 թվականի մարտի 11-ին, մայիսի 29-ին ամրագրվել է ՀՀ նախագահի հրամանագրով։ ՀԽ նախագահին (2009 թվականից Վագգեն Մանուկյան) նշանակում է ՀՀ նախագահը։ ՀԽ-ի որոշմամբ՝ փորձաքննություն է իրականացվում ՀՀ օրենքների և Սահմանադրության մեջ փոփոխություններ կամ լրացումներ նախատեսող՝ գիտության, կրթության, մշակույթի, առողջապահության, սոցիալական ապահովության, բնապահպանության և մարդու իրավունքների, հասարակական անվտանգության ու կարգի պահպանման բնագավառներում պետական քաղաքականության նախագծերի վերաբերյալ։ ՀԽ-ն կազմված է 36 անդամից, որոնցից 12-ին նշանակում է ՀՀ նախագահը, 12-ին ընտրում են հանձնաժողովները։ Հետագայում 24 անդամից յուրաքանչյուրն առաջադրում է ՀԽ-ի մեկական թեկնածու, որոնցից առավել շատ ձայներ ստացած 12 անձի առաջարկվում է անդամակցել ՀԽ-ին։ Ներկայումս ՀԽ-ում գործում են 66 ենթահանձնաժողով և բազմաթիվ աշխատանքային խմբեր։ 12 ոլորտային հաձնաժողովներում ընդգրկված 1950 անդամները ներկայացնում են ավելի քան 1200 հասարակական կազմակերպություններ, միություններ, ընկերակցություններ և հիմնադրամներ։ Այս հանձնաժողովներում ընդգրկված են գիտնական 329 թեկնածու, պրոֆեսոր։ Մարզերը ներկայացված են 422 անդամով (21,7 %), կանայք՝ 635-ով (32,7 %)։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Կովալի (գյուղ, Կորոստենի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԿովալիԿովալի (ուկրաիներեն՝ Ковалі), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Կորոստենի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1611 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Կովալի գյուղում բնակվում էր 352 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1274 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 276,3 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Պետական թանգարան (Ամստերդամ)

Պետական թանգարան, Ռեյկսմյուզեում (հոլ.՝ Rijksmuseum, IPA։ [ˈrɛi̯ksmyˌzeːjʏm]), գեղարվեստական թանգարան Ամստերդամում (Նիդերլանդներ)։
Թանգարանը հիմնել է Նապոլեոն I-ի եղբայր, Հոլանդիայի թագավոր Լյուդովիկոս I Բոնապարտը 1808 թվականին։ Հասարակության առջև դռները բացել է 1815 թվականին։ Նոր շենքը կառուցվել է 1877-1885 թվականներին, ճարտարապետը Պիտեր Կյոպերսն է։
Թանգարանի ցուցադրությունում կան նկարներ, քանդակներ և դեկորատիվ արվեստի նմուշներ, հնագիտական գտածոներ, հագուստ, լուսանկարներ։ Ներկայացված է ասիական արվեստը։
Ցուցադրության հիմքում 15-19-րդ դարերի հոլանդական նկարիչների գործերն են։ Ներկայացված են Ռեմբրանտի, Յան Վերմեերի, Ֆրանս Հալսի, Յան Ստենի և այլ հայտնի գեղանկարիչների գործեր։
Ցուցադրության գլխավոր տեղը տրամադրված է Ռեմբրանտի «Գիշերային պահակազոր» կտավին։ Նկարը պատկանում է Ամստերդամ քաղաքին և պահք է տրված թանգարանին։ 1906 թվականին թանգարանի շենքը փոփոխության ենթարկեցին այս կտավը այնտեղ ցուցադրելու համար։


== Պատկերասրահ ==

		
		

		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
«Rijksmuseum». Encyclopædia Britannica from Encyclopædia Britannica 2007 Ultimate Reference Suite (2007).
Ամստերդամի պետական թանգարանը Archived 2008-09-19 at the Wayback Machine.
Նիմիսլյարովո

Նիմիսլյարովո (ռուս.՝ Нимислярово, բաշկիրերեն՝ Нимесләр), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Նուրիմանովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 771 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Աղմազար

Աղմազար, լեռ Հայկական լեռներում, Արաքս գետի աջ ափին, Ողջիի գետաբերանից հարավ-արևելք։


== Ծանոթագրություններ ==
Սկալետա Ձանկլեա

Սկալետա Ձանկլեա  (իտալերեն՝ Scaletta Zanclea), կոմունա Իտալիայում, Սիցիլիա մարզի Մեսինա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 2578 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 516 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 5 կմ² մակերես տարածք։ Փոստային ինդեքսն է՝ 98029։ Հեռախոսային կոդը՝ +39 090։
Սուրբ Աստվածածինը հարգվում է որպես համայնքի հովանավոր։ Տոնը նշվում է ամեն տարի հուլիսի 16-ին։
Բերդատեղ ամրոց

Բերդատեղ ամրոց, ռազմական կառույց Հայաստանի Տավուշի մարզի Ենոքավան գյուղից 8 կմ հյուսիս-արևմուտք, բարձր բլրի վրա։


== Ճարտարապետություն ==
Երեք կողմից ունի անառիկ լանջեր և միայն հարավ-արևելքից մատչելի անցումներ։ Ամրոցը զբաղեցնում է 1.5 հեկտար տարածություն, պաշտպանված է մի ընդհանուր պարսպով, կառուցված խոշոր քարերով, իսկ հակառակորի համար մատչելի հատվածներում կառուցված են ևս երկու պարիսպ։ Պատերը լրացուցիչ ամրացված են որմնահեցով։ Պահպանվել են քիչ թեքությամբ կառուցված երեք մուտքերը։ Պեղումնեիր շնորհիվ այստեղ բացվել են մի քանի կացարաններ և տաճար։ Գտնված նյութերը՝ նետասլաքները, դանակները, նիզակները և բազմաթիվ խեցեղեն առարկաները հնարավորություն են տալիս ամրոցը թվագրել մ.թ.ա. 7-6-րդ դդ.:


== Գրականություն ==
Ի.Բ. Էլլարյան,  Աղստևի հովտի պատմության և կուլտուրայի հուշարձաններ, Երևան, «Հայաստան», 1980 — 33-36, էջեր 33-36 — 154 էջ։
Մոլոդցովո

Մոլոդցովո (ռուս.՝ Молодцово), գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Կիրովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 991 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Թաղասեռի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Հադրութի շրջան)

Այս հոդվածը ներկայացնում է Արցախի Հանրապետության Հադրութի շրջանի Թաղասեռ գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 19 հուշարձան։

 


== Տես նաև ==
Արցախի Հանրապետության պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Միշչենկի (գյուղ, Խարկովի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՄիշչենկիՄիշչենկի (ուկրաիներեն՝ Мищенки), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Խարկովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1750 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Միշչենկի գյուղում բնակվում էր 176 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,46 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 382,61 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Բորովկա (Վյատկայի վտակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Բորովկա (այլ կիրառումներ)Բորովկա (ռուս.՝ Боровка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Պիժմա գետի ձախ ափում՝ 10 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 18 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Կամսկոմու ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Վյատա գետն է, գետի ենթաավազանը Վետկա գետն է։ Գետի գետային ավազանը Կոտելնիչ գետն է՝ մինչև Կամ.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 10010300412111100036184
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 111103618
Ավազանի կոդը - 10.01.03.004
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 11
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 1


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Վասիլևկա (գյուղ, Վոլչանսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՎասիլևկաՎասիլևկա (ուկրաիներեն՝ Василівка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վոլչանսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1640 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Վասիլևկա գյուղում բնակվում էր 488 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,868 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 562,21 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Սեն Լեոպարդեն դ’Օժի

Սեն Լեոպարդեն դ’Օժի (ֆր.՝ Saint-Léopardin-d'Augy), համայնք Ֆրանսիայում, որը գտնվում է Օվերն մարզի Ալյեի գավառում։ Մտնում է Լյուրսի Լևի կանտոնի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Մուլեն շրջանը։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 03241։


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2008 թվականին կազմում էր 361 մարդ։


== Տնտեսություն ==
2007 թվականի տվյալներով 223 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 145-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 78-ը անգործունակ (ակտիվության ցուցանիշը 65,0 %, 1999 թվականին եղել է՝ 66,5 %)։ 145 աշխատունակ բնակիչներից 134-ը աշխատում էին (71 տղամարդ և 63 կին), անաշխատանք էին 11-ը (7 տղամարդ և 4 կին)։ 78 անգործունակ մարդկանցից 25-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 30-ը թոշակառու, 23-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով։


== Տեսարժան վայրեր ==
Սեն Մարտեն եկեղեցի
Պլեսսի դղյակ (XV-XVII դարեր)
Բուա դղյակ (XVII-XIX դարեր)
Օտրի դղյակ (ХIХ դար)
Նախկին մենաստան


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
«Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ՝ Սեն Լեոպարդեն դ’Օժի» (ֆրանսերեն)։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-10-06-ին։ Վերցված է 2012-7-2 
«Սեն Լեոպարդեն դ’Օժի» (ֆրանսերեն)։ cassini.ehess.fr։ Արխիվացված օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-30
Վակուումային պոմպ

Վակումային պոմպ, վակուում ստնալու նպատակով փակ ծավալից գազեր և գոլորշիներ արտածծող հարմարանք։ Վակումային պոմպերը լինում են մեխանիկական, շիթային, սորբցիոն, իոնային, կրիոգենային և համակցված՝ իոնային-սորբցիոն։ Վակումային պոմպի հիմնական պարամետրերն են․ սահմանային (նվազագույն) ճնշումը, որը կարող է ստեղծել պոմպը, արտածծման արագությունը՝ տվյալ ճնշման դեպքում միավոր ժամանակում արտածծվող գազի ծավալը, պոմպի թողարկիչ հատվածքում թույլատրելի թողարկիչ ճնշումը, որի հետագայի բարձրացումը խախտում է վակումային պոմպի նորմալ աշխատանքը։ Մեխանիկական պոմպերը լինում են մխոցավոր, երկռոտոր, մոլեկուլային և օգտագործվում են 1-ից մինչե 10~՜8 պա վակուում ստանալու համար։ Շիթային պոմպերում աշխատանքային նյութի ուղղորդված շիթը իր հետ տանում է գազի այն մոլեկուլները, որոնք դուրս են մղվում նոսրացվող ծավալից։ Այս տիպի պոմպերը ծառայում են 10 պա վակուում ստանալու համար։ Ըստ գործողության սկզբունքի շիթային պոմպերը լինում են արտարկիչային և դիֆուզիոն։ Աորբոցիոն պոմպերում օգտագործում են որոշ նյութերի (օրինակ, Ti, Mo, Zr են) գազը կլանելու հատկությունը։ Իոնային պոմպերի գործողությունը հիմնված է ուժեղ էլեկտրական պարպումով գազի իոնացման և էլեկտրական դաշտի միջոցով իոնացված մոլեկուլների հեռացման վրա։ Կրիոգենային պոմպերում գազը կլանվում է մինչե ցածր ջերմաստիճան սառեցված մակերևույթ։
Բրեդլի Բիլ

Բրեդլի Էմանուել Բիլ (անգլ.՝ Bradley Emmanuel Beal, ծնվ.՝ հունիսի 23, 1993), ամերիկացի պրոֆեսիոնալ բասկետբոլիստ։ Հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) «Վաշինգտոն Վիզարդս» ակումբում։ Խաղում է հարձակվող պաշտպանի դիրքում։


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրությունը ESPN կայքում(անգլ.)
Գրգայիլմ

Գրգայիլմ, լեռ Թուրքիայի Սիվասի մարզում, Անտիտավրոս լեռնահամակարգում, Սեբաստիայից հարավ֊արևմուտք։


== Ծանոթագրություններ ==
Մցխեթի և Թբիլիսիի թեմ

Մցխեթի և Թբիլիսիի թեմ (վրաց.՝ მცხეთა-თბილისის ეპარქია), Վրաց ուղղափառ եկեղեցու թեմ։ Գտնվում է երկու եպիսկոպոսությունների՝ Մցխեթի և Թբիլիսիի տարածքում։ 1917 թվականին Վրաց ուղղափառ եկեղեցու ինքնուրույնության վերականգնումից հետո, Վրաց եկեղեցու երկրորդ ժողովից (1920 թ. հուլիսի 20) հետո միավորվել է Մցխեթի և Թբիլիսիի թեմերն Արևելքում թեմը սահմանակցում է Սագարեջոյի և Վելիսցիխեի, արևմուտքում՝ Սամթավիի և Գորիի, հարավում՝ Մանգլիսի, Ծալկայի, Ռուսթավիր և Մառնեուլի թեմերի հետ։
V կայսրություն (ֆիլմ)

«V կայսրություն» (ռուս.՝ «Ампир V»), ռեժիսոր Վիկտոր Գինզբուրգի նախատեսվող ռուսական Ֆենտեզի ֆիլմ, Վիկտոր Պելևինի «Empire V» վեպի էկրանավորումը։ Գլխավոր դերերում՝ Պավել Տաբակով և Միրոն Ֆեոդորով։ Ռուսաստանում ֆիլմի պրեմիերան պլանավորված է 2021 թվականի սկզբին։


== Սյուժե ==
Հրապարակված համառոտագրի համաձայն՝ վամպիր Ռամայի վերածված երիտասարդ Ռոման Շտորկինը բացահայտում է էլիտայի դավադրությունը. վամպիրները ղեկավարում են մարդկությունը՝ նրանից քամելով ուրախությունը, երազներն ու փողը։ Դառնալով վամպիրների բարձրագույն կաստայի մի մասը՝ հերոսը ոչ մի կերպ չի կարողանում խզել կապը մարդկանց հետ. չէ՞ որ նույնիսկ V կայսրությունում սիրո պատճառով հնարավոր է կորցնել գլուխը։ Ֆիլմի պրոդյուսեր Իվան Զասուրսկու կարծիքով՝ «V կայսրությունը» հեղափոխական հայացք է սպառողական հասարակությանը, փողով գեղեցկությանը և կյանքի փոխարեն փողին։


== Դերերում ==
Պավել Տաբակով - Ռամա
Միրոն Ֆեոդորով - Միտրա
Վերա Ալենտովա - Իշտար
Մարինա Զուդինա - Ռամայի մայրը
Վլադիմիր Դոլինսկի - Էնլիլ
Բրոնիսլավ Վինոգրոդսկի - Լոկի
Անդրեյ Սմիռնով - Օզիրիս
Իգոր Ժիժիկին - Բալդր
Մաքսիմ Դրոզդ - Եհովա
Իգոր Գորդին - Գրիգորի
Վիկտոր Վերժբիցկի - Վաալ
Վլադիմիր Եպիֆանցև - կամեո


== Արտադրություն ==
Նկարահանումները սկսվել են 2017 թվականի սեպտեմբերին։


=== Bablos ===
2018 թվականի հունիսին հայտնի է դարձել, որ ֆիլմի հեղինակները մտադիր են անցկացնել «Bablos» կոչվող կրիպտոարժույթի ICO՝  նկարահանումներն ավարտելու համար պակասող գումարը հավաքելու նպատակով։ 2018 թվականի նոյեմբերի 30-ին հայտարարվեց ICO-ի հաջող ավարտի մասին։ Հավաքագրվել էր 32175 ETH, որը ICO-ն ավարտելու պահին հավասար էր 3506801 եվրոյի։ «Bablos» տոկենները ներառված են INDX բորսայում և ներառվում են EXMO բորսայում։


== Ծանոթագրություններ ==
Տեյա (այլ կիրառումներ)

Տեյա, կարող է վերաբերել՝

Տեյա - մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Կատալոնիա ինքնավար համայնքում՝ Բարսելոնա նահանգի Մարեսմե շրջանում
Տեյա - քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Կրասնոյարսկի երկրամասի Սևերո-Ենիսեյսկի շրջանի կազմում
Կարմիր ժիլետով տղան

«Կարմիր ժիլետով տղան» (ֆր.՝ Le Garçon au gilet rouge), ֆրանսիացի նկարիչ, պոստիմպրեսիոնիզմի կարկառուն ներկայացուցիչ Պոլ Սեզանի նկարներից։ Այս ստեղծագործությունը հեղինակը վրձնել է 1888-ից 1890 թվականներն ընկած ժամանակահատվածում։ Յուղաներկով կտավի չափերն են 80 × 64.5 սմ։
Այսօր «Կարմիր ժիլետով տղան» ստեղծագործությունը գտնվում է Էմիլ Բյուրլեի ֆոնդի հավաքածուում (Ցյուրիխ, Շվեյցարիա)։


== Պատմություն ==
Պոլ Սեզանը նկարի հերոսին՝ կարմիր ժիլետով իտալացի տղային նկարել է չորս անգամ։
«Կարմիր ժիլետով տղան» ստեղծագործության այս տարբերակը հեղինակը վրձնել է 1888 թվականին։ Առաջին գնորդը եղել է արվեստի գործերի վաճառական Ամբրուազ Վոլարը. վերջինս կտավը ձեռք է բերել 1895 թվականին։ 1909 թվականին նկարը ձեռք է բերում հունգարացի կոլեկցիոներ Մարցել Նեմեշը, իսկ 1913 թվականին՝ գերմանացի վաճառական Գոտլիբ Ռիբերը։
Էմիլ Բյուրլեն Սեզանի այս կտավը ձեռք է բերել 1948 թվականին Ռիբերից։ Բյուրլեի մահից հետո, 1956 թվականին, նրա ժառանգները կտավը նվիրաբերեցին Էմիլ Բյուրլեի ֆոնդի հավաքածուին, որտեղ էլ պահվում է սկսած 1960 թվականից։
Նկարի մյուս տարբերակները պահպանվում էն Միացյալ Նահանգների թանգարաններում։
2008 թվականի փետրվարին «Կարմիր ժիլետով տղան» ստեղծագործությունը, որի արժեքը գնահատված է 91 միլիոն դոլար, հափշտակվել է թանգարանից։ 2012 ապրիլին նկարը հայտնաբերվել է Սերբիայում ու հետ վերադարձվել ֆոնդի հավաքածու։


== Նկարագիր ==
Նկարում պատկերված է կարմիր ժիլետով տղա։ Հիմնականում նկարված է հարուստ ու հագեցած թափանցիկ երանգներով։ Կոմպոզիցիան կառուցված է հիմնականում երեք անկյունագծով՝ տղայի մեջքից մինչև գլուխը, մուգ կանաչ վարագույրը տղայի թիկունքում և նստատեղի ու սեղանի միջև գոյացած անկյունը։ Դրանց հակադրվում են տղայի ձեռքի ու ոտքի դիրքը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Catalogue entry – The Paintings of Paul Cézanne
Աղբուլաղ (Թովուզի շրջան)

Աղբուլաղ (ադրբ.՝ Ağbulaq), գյուղ Ադրբեջանական Հանրապետության Թովուզի շրջանում։


== Պատմություն ==
Գյուղը հիմնադրվել է ԽՍՀՄ տարիներին՝ 18-րդ դարում հայաթափ գյուղատեղիի տեղում։
Գյուղի կենտրոնում պահպանվում են հին ջրաղացի ավերակները։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է շրջկենտրոն Տավուշ քաղաքից 16,5 կմ հարավ՝ Ասրիկ գետակի ձախ ափին։ Տեղակայված է Խորանաշատի վանքից 3 կմ հարավ-արևելք, Ասրիկ և Ձեգամ գետերի միախառնման վայրում։ Ծովի մակերևույթից 840-880 մ բարձրության վրա է։


== Բնակչություն ==
Գյուղի բնակչությունը 295 մարդ է (2009)։


== Ծանոթագրություններ ==
Երկրի և Ջրի միությունը

«Երկրի և Ջրի միությունը», ֆլամանդացի գեղանկարիչ Պիտեր Պաուլ Ռուբենսի նկարը։ Հեղինակն այն նկարել է 1618 թվականին, այժմ նկարը գտնվում է Սանկտ Պետերբուրգի Էրմիտաժ թանգարանում։
Մոնումենտալ կտավն իրենից ներկայացնում է մի այլաբանական կոմպոզիցիա, որը բացահայտում է նկարչի քաղաքացիական և ստեղծագործական դիրքորոշումը։ Երկու տարերքների միության թեմայի մեջ կենսագործվել է ֆլամանդացիների երազանքը, այն է՝ երկրի վերածնունդը, Շելդի գետաբերանից  հոլանդական շրջափակման դադարեցումը, դեպի ծով ելք ունենալը։ Մեր ժամանակներում այլաբանությունն առավել ընդգրկուն է ընկալվում՝ Երկրի և Ջրի միացության մեջ դիտարկվում է կանացի և տղամարդկային սկիզբը։ Կիբելան՝ Երկրի աստվածուհին, որին աստվածուհի Վիկտորիան պատրաստ է ամուսնացնել, ներկայանում է որպես մարմնեղ ֆլամանդուհի՝ աջ ձեռքին առատության եղջյուր։ Նրա ձախ ձեռքը սեղմում է Նեպտունը՝ զինված իր եռաժանիով։ Նրանց ոտքերի տակ շեփորահարում է ծովի խորքից դուրս եկած Տրիտոնը։ Գահավիժող ջրի շիթերում լողում են երկու մանուկ։ Նկարն առանձնանում է պատկերների  բրգաձև կոմպոզիցիայով, համաչափությամբ և հավասարակշռությամբ։ Նկարում պատմությունն ու այլաբանությունը, կյանքն ու առասպելը, մարդն ու բնությունը կազմում են անբաժանելի միություն։


== Պատմություն ==
Նկարը ցուցադրվում է Էրմիտաժում՝ Ռուբենսի սրահում։ Մինչ այդ այն գտնվել է Հռոմում՝ Կիջիի տան հավաքածուում, Էրմիտաժի համար ձեռք է բերվել 1798-1800 թվականների ընթացքում։
Վարպետի աշխատանքների գրասենյակային ձևաչափի կրկնօրինակը գտնվում է Վ. Ա. Լոգվինենկոյի մասնավոր հավաքածուի մեջ և հանձնվել է Էրմիտաժ՝ երկարատև պահպանման համար։


== Ֆիլատելիայում ==


== Գրականություն ==
Վորոնիխինա  Լ. Ն. Պետական Էրմիտաժ։ —Լ.: Մշակույթ, 1983. — 456 էջ,  — (Աշխարհի քաղաքներն ու թանգարանները)


== Ծանոթագրություններ ==
Դենիել Քիզ

Դենիել Քիզ (անգլ.՝ Daniel Keyes, օգոստոսի 9, 1927(1927-08-09)[…], Բրուքլին, Նյու Յորք - հունիսի 15, 2014(2014-06-15)[…], Բոկա Ռաթոն, Ֆլորիդա), ամերիկացի գրող և բանասեր։


== Կենսագրություն ==
Դենիել Քիզը ծնվել է Բրուքլինում՝ Ռուսական կայսրությունից գաղթած հրեա Ուիլյամ Քիզի և Բեթթի Ալիցկու ընտանիքում։ Մոր ընտանիքը Ուկրաինայից Մոնրեալ է տեղափոխվել 19-րդ դարի վերջում։ Հայրը աշխատեցնում էր անտիկ իրերի խանութը, իսկ մայրն աշխատում էր որպես կոսմետոլոգ։
1950 թվականին Քիզը ավարտում է Բրունքլինյան քոլեջը՝ ստանալով հոգեբանության բակալավրի աստիճան։ Մեկ ամիս անց ընդունվում է աշխատանքի Magazine Management հրատարակչական կազմակերպությունում և ժամանակի ընթացքում ստանում է գլխավոր խմբագրի պաշտոն Marvel Science Storiesenru ամսագրում։
Առաջին հրատարակությունը «Նախադեպ» պատմվածքն է, որը կայացավ 1952 թվականին Marvel Science Stories-ի մայիսյան համարում։ Դենիել Քիզին հաջողություն բերեց «Ծաղիկներ Էլջերնոնի համար» պատմվածքը (1959) և 1966 թվականին դրա հիման վրա գրած նույնանուն վեպը։
1966 թվականին Դենիել Քիզը ստանում է գեղարվեստական գրականության պրոֆեսորի պաշտոն Օհայոյի համալսարանում, իսկ 2000 թվականին արժանանում է համալսարանի պատվավոր պրոֆեսորի կոչման։
Ամուսնացած է եղել Օրի Բասկեսի հետ, ունի 2 աղջիկ։


== Մրցանակներ ==
Դենիել Քիզը ստացել է երկու հեղինակավոր մրցանակ երկու նույնանուն ստեղածգործության համար։ 1960 թվականին «Ծաղիկներ Էլջերնոնի համար» պատմվածքը արժանանում է «Հյուգո» մրցանակի, իսկ 1966 թվականին նույնանուն պատմվածքի հիման վրա գրված վեպն «Նեբուլա» մրցանակ է ստանում։


== Ստեղծագործություններ ==
Ծաղիկներ Էլջերնոնի համար (պատմվածք) (1959)
Ծաղիկներ Էլջերնոնի համար (վեպ) 1968)
Բիլի Միլիգանի մտքերը (1981)
Մինչ մահ (1998)


=== Հաղթել է ===
1960։ «Ծաղիկներ Էլջերնոնի համար» կարճ պատմվածքի համար՝ Հյուգո մրցանակ
1966։ «Ծաղիկներ Էլջերնոնի համար» վեպի համար՝ Նեբուլա մրցանակ
1986։ «Բիլի Միլիգանի մտքերը» վեպի համար՝ Կուրտ Լազվից մրցանակ
1993։ «Բիլի Միլիգանի մտքերը» վեպի համար՝ Սեյուն մրցանակ


== Ծանոթագրություններ ==


== Հղումներ ==
Դենիել Քիզի պաշտոնական կայքէջ(անգլ.)
Քնաբեր դեղամիջոցներ

Քնաբեր դեղամիջոցներ, քուն առաջացնող դեղորայքային պատրաստուկների խումբ։
Մեծ դեղաչափերով առաջացնում են նարկոզի վիճակ։ Ունեն կենտրոնական նյարդային համակարգի տարբեր բաժիններն ընկճող հատկություն։ Քնաբեր դեղամիջոցների շարքին են դասվում տարբեր քիմիական կառուցվածքով նյութեր՝ բարբիտուրաթթվի պիպերիդինի ածանցյալները, ալիֆատիկ շարքի միացություններ և այլն։ Քնի կարգավորմանը նպաստում են նաև այլ դեղաբանական խմբերի պատրաստուկներ, հանգստացնող դեղամիջոցներ (բրոմիդներ, կատվախոտի պատրաստուկներ), տրանկվիլիզատորներ։ Նվազեցնելով հուզական գրգռվածությունը, վերացնելով լարվածության և անհանգստության զգացումը՝ հանգստացնող միջոցները նպաստում են քնի առաջացմանը և խորացնում այն։ Քնաբեր դեղամիջոցները օգտագործում են քնի տարբեր խանգարումների ժամանակ։ Քնաբեր դեղամիջոցների ցավազրկող հատկությունը թույլ է արտահայտված, սակայն դրանք ուժեղացնում են ոչ նարկոտիկ ցավազրկող դեղամիջոցների (ամիդոպիրին, անալգին և այլն) ազդեցությունը և կիրառվում են նյարդացավերի ժամանակ։ Քնաբեր դեղամիջոցների փոքր դեղաչափերը ունեն հանգստացնող ազդեցություն։ Քնաբեր դեղամիջոցներով թունավորման դեպքում անցկացնում են միջոցառումների համալիր, որի նպատակը շնչառության և սիրտ–անոթային համակարգի գործունեության ապահովումն է, օրգանիզմից դեղանյութերի արագ հեռացումը։ Քնաբեր դեղամիջոցների երկարատև օգտագործումն առաջացնում է օրգանիզմի ընտելացում տվյալ դեղամիջոցի հանդեպ, ուստի համապատասխան արդյունքի հասնելու համար պահանջվում է դեղաչափի ավելացում։ Հնարավոր է նաև նարկոմանիայի առաջացում։
2001 թվականի տիեզերական ոդիսականը (այլ կիրառումներ)

2001 թվականի տիեզերական ոդիսականը անվանումը կարող է վերաբերվել

2001 թվականի տիեզերական ոդիսականը (վեպ) - Արթուր Կլարկի 1968 թ. գրված վեպ
2001 թվականի տիեզերական ոդիսականը (ֆիլմ) - այդ վեպի վրա հիմնված 1968 թ. Սթենլի Կուբրիկի նկարահանած գեղարվեստական ֆիլմ
Ջրառատի դեպքեր (մարտ, 2017)

Ջրառատի դեպքեր, զինված ընդհարումներ 2017 թվականի Հայաստանի ազգային ժողովի ընտրությունների նախընտրական քարոզարշավի ընթացքում Հայաստանի Հանրապետական կուսակցության և Օհանյան-Րաֆֆի-Օսկանյան դաշինքի անդամների ու համակիրների միջև։


== Նախապատմություն ==
2017 թվականի ապրիլի 2-ին նշանակված ՀՀ ազգային ժողովի ընտրությունների շրջանակներում նախընտրական քարոզչության միջոցառումների համատեքստում ընտրություններին մասնակցող Օհանյան-Րաֆֆի-Օսկանյան դաշինքի ներկայացուցիչները դաշինքի առաջնորդների ղեկավարությամբ մեկնել էին Արմավիրի մարզի Ջրառատ գյուղ բնակիչների հետ նախընտրական հանդիպում անցկացնելու համար։
Ըստ մամուլի հրապարակումների՝ Ջրառատ գյուղը համարվում է ՀՀ Ոստիկանության զորքերի հրամանատար գեներալ Լևոն Երանոսյանի ծննդավայրն ու նրա ազդեցության գոտին։ ՀՀԿ ներկայացուցիչ հանդիսացող Ջրառատի գյուղապետ Սամվել Գալստյանը նույնպես Լևոն Երանոսյանի ազգականն է։


== Մարտի 12-ի դեպքեր ==
Ըստ լրատվամիջոցների հրապարակումների՝ 2017 թվականի մարտի 12-ին Հայաստանի Արմավիրի մարզի Ջրառատ գյուղում Օհանյան-Րաֆֆի-Օսկանյան դաշինքի նախընտրական հանրահավաքից հետո Ջրառատի գյուղապետ, ՀՀԿ ներկայացուցիչ Սամվել Գալստյանը սպառնալիքներ է հնչեցրել ՕՐՕ դաշինքի համակիր համագյուղացու հանդեպ։ Լևոն Երանոսյանի եղբայրը՝ ոստիկանության գնդապետ Լեռնիկ Երանոսյանը իրեն պատկանող «Մակարով» ատրճանակով կրակել է ՕՐՕ դաշինքի անդամների ուղղությամբ։ Վերջիններս ատրճանակ կիրառող անձից զենքը ուժի գործադրման միջոցով վերցրել են։ Դեպքից հետո ոստիկանությունը ՀՀ ոստիկանության Էջմիածնի բաժին են բերման ենթարկել ՕՐՕ դաշինքի համակիրներին, իսկ Լեռնիկ Երանոսյանը գլխուղեղի սալջարդ ախտորոշմամբ տեղափոխվել է հիվանդանոց։
Ըստ որոշ տեղեկությունների՝ հնչել են նաև ինքնաձիգի կրակոցներ։
Դեպքից հետո Ջրառատ գյուղ են մեկնել ՕՐՕ դաշինքի առաջնորդներ Սեյրան Օհանյանն ու Արմեն Մարտիրոսյանը։


== Մարտի 14-ի դեպքեր ==
2017 թվականի մարտի 14-ին Հայաստանի Արմավիրի մարզի Ջրառատ գյուղում ժամը 13։30-14:00-ի սահմաններում գյուղապետարանի մոտ տեղի է ունեցել ծեծկռտուք հրազենի, դանակի ու երկաթյա ձողերի կիրառմամբ, որի հետևանքով գյուղի բնակիչ հանդիսացող ՕՐՕ դաշինքի երեք համակիր տեղափոխվել են Երևանի Էրեբունի բժշկական կենտրոն, մեկ հոգի՝ Վաղարշապտի հիվանդանոց։
Ըստ մամուլի հրապարակումների՝ վիճաբանությունը սկսվել է գյուղի դպրոցի մոտ, որտեղ հարձակվել են դպրոցի աշակերտ հանդիսացող 16 տարեկան Արայիկ Մելքոնյանի վրա և երկաթյա ձողերով ծեծի ենթարկել վերջինիս։ Որից հետո Արայիկ Մելքոնյանը զանգահարել է տուն և դեպքի մասին հայտնել իր հարազատներին։ Երեխայի ազգականներ Հակոբ Մելքոնյանը, Մելիք Մելքոնյանը և այլք եկել են դեպքի վայր և գյուղապետարանի մոտ դանակներով, երկաթյա ձողերով և ինքնաձիներով զինված մեծ թվով անձանց կողմից հարձակման ենթարկվել։ Հարձակման ժամանակ դեպքի վայրում են եղել ոստիկանության աշխատակիցներ, ինչպես նաև, ըստ մամուլում շրջանառվող տեսանյութի, նաև ՀՀ ոստիկանության զորքերի հրամանատար գեներալ Լևոն Երանոսյանը։
Ըստ լրատվամիջոցների հրապարակումների՝ ինքնաձիգով կրակող անձինք Ջրառատում երկու օր առաջ՝ մարտի 12-ին տեղի ունեցած միջադեպի ժամանակ կրակահերթեր արձակած անձինք են։


== Տես նաև ==
Հայաստանի խորհրդարանական ընտրություններ 2017


== Ծանոթագրություններ ==
(9492) Վելտման

(9492) Վելտման (անգլ.՝ Veltman), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1971 թվականի մարտի 25-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,183745 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8878 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,4796 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1178,69 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,305423 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,91° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(9492) Վելտման աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Նովոտրոիցկոե (գյուղ, Դոբրոպոլսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՆովոտրոիցկոեՆովոտրոիցկոե (ուկրաիներեն՝ Новотроїцьке), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Դոբրոպոլսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Նովոտրոիցկոե գյուղում բնակվում էր 192 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Կիրան Ագարդ

Կիրան Ռիկարդո Ագարդ (անգլ.՝ Kieran Ricardo Agard, հոկտեմբերի 10, 1989(1989-10-10), Լոնդոն, Միացյալ Թագավորություն), անգլիացի ֆուտբոլիստ ծագումով Ճամայկայից։ «Բրիստոլ Սիթի» ֆուտբոլային ակումբի հարձակվող։


== Կենսագրություն ==
Կիրան Ագարդը ծնվել է Լոնդոնում 1989 թվականի հոկտեմբերի 10-ին։ 1999 թվականից մինչև 2005 թվականը ընդգրկված է եղել «Արսենալ» ֆուտբոլային ակումբի մանկապատանեկան հավաքականում, այնուհետև տեղափոխվել է «Էվերթոն», որտեղ նույնպես խաղացել է մանկապատանեկան թիմում։
Նրա դեբյուտը «Էվերթոն» ֆուտբոլային ակումբի հիմնական կազմ եղել է 2009 թվականին, գավաթի խաղերում, որտեղ նրանց մրցակիցն էր «Հալլ Սիթի»ն։ Պրեմիեր լիգայում նա նշեց իր նորամուտը «Չելսի»ի դեմ խաղում, որտեղ նա փոխարինման դուրս եկավ լրացուցիչ ժամանակում։
2011 թվականի հունվարի 6-ին Կիրանը վարձակալվեց «Պիտերբորո Յունայթեդ» ֆուտբոլային ակումբի կողմից մինչև 2010/11 թվականի մրցաշրջանի ավարտը, սակայն ավելի ուշ «Պիտերբորո» ֆուտբոլային ակումբի մարզիչի փոխվելուց հետո Կիրանը վերադարձավ «Էվերթոն»։ 2011 թվականի հունվարի 31-ին վարձակալվեց շոտլանդական «Կիլմարնիկոմ» ակումբի կողմից, մինչև մրցաշրջանի ավարտը։
2011 թվականի հունիսի 1-ին հայտարարվեց, որ Ֆուտբոլիստը թողնում է Էվերթոնը։ Ագարդը տեղափոխվեց «Յովիլ Թաուն»։
2014 թվականի օգոստոսի 21-ին պայմանագիր ստորագրեց «Բրիստոլ Սիթի»։


== Վիճակագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Профиль на официальном сайте «Бристоль Сити»
Պրոֆիլը transfermarkt.com կայքում(անգլ.)
Ցուցանիշները soccerbase.com կայքում (անգլ.)
Կրասնոե (գյուղ, Կազատինի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԿրասնոեԿրասնոե (ուկրաիներեն՝ Красне), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Կազատինի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1765 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Կրասնոե գյուղում բնակվում էր 131 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,34 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 385,29 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Պինջուր

Պինջուր (սերբ.՝ pinđur / пинђур, բուլղար․՝ пинджур, մակեդոներեն՝ пинџур), սմբուկի խավիար և համանուն սմբուկով սոուս։ Բալկանյան բազմաթիվ երկրների ազգային կերակրատեսակներից մեկը։ Պատրաստում են հիմնականում ամռանը։ Հայտնի է Բուլղարիայում, Սերբիայում, Մակեդոնիայում ու Բոսնիա և Հերցեգովինայում։ Նման է այվարի, բայց տարբերվում է նրանով, որ պատրաստելիս օգտագործում են հենց սմբուկ, այլ ոչ պղպեղ։


== Բաղադրատոմսեր ==
Ավանդական բաղադրատոմսում ներառված են ներքոհիշյալ բանջարեղենները՝ սմբուկ, լոլիկ, կարմիր և սև պղպեղ, սոխ, սխտոր, ձեթ, շաքար և աղ։ Պինջուրի պատրաստման գործընթացը սովորաբար տևում է երկար, քանի որ մի քանի բաղադրիչներ պատրաստվում են մի քանի ժամում։ Պատրաստման հերթականությունն է.

Խորովել բանջարեղենները ջեռոցում 40-45 րոպե։
Տեղափոխել դրանք կաթսայի մեջ և լցնել սառը ջուր, հետո փակել կափարիչով և եփել 20 րոպե՝ չափավոր կրակի վրա։
Շոգեխաշված բանջարեղենները սառեցնել, հանել կեղևները և հեռացնել սերմերը պղպեղից։
Բանջարեղենները անցկացնել մսաղացով, թողնել հեղուկը հոսի, ավելացնել մամլիչով անցկացված սխտորը, բուսական յուղը, աղը, պղպեղը և մաղադանոսը։ Մատուցելիս ամբողջը խառնել։Պինջուրը մատուցում են մսի, կարտոֆիլի և թարմ հացի հետ։


== Տես նաև ==
Քյոփօղլու (բուլղարական և թուրքական խոհանոց)
Լյուտենիցա (բուլղարական, մակեդոնական, սերբական խոհանոց)
Զակուսկե (ռումինական խոհանոց)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Рецепт пинджура на Balkan-Cuisine.com (անգլ.)
Рецепт пинджура на MacedoniaOnline Archived 2016-03-03 at the Wayback Machine. (անգլ.)
Մասրիկի դաշտ

Մասրիկի դաշտ, Գիլ դաշտ, Գիլի դաշտ, Գիլի հարթություն, Զոդի հարթություն, Մազրայի դաշտ, Մազրիայի դաշտ, Մազրիյան հովիտ, Սարզի դաշտ, Սոդքի դաշտ, Սոթքի լեռնադաշտ, հարդավայր Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզում Սևանի ավազանի հարավ-արևելքում։ Զբաղեցնում է Մասրիկի ստորին հոսանքի ավազանը։ Բարձրությունը 1900-2000 մ է։ Հարթ մակերևույթն ունի թեքություն դեպի արևմուտք, ծածկված է լճագետաբերուկային նստվածքների հզոր շերտով։ Արևմուտքում՝ նախկին Գիլի լճի տեղում, կան տորֆի պաշարներ։ Մշակում են կարտոֆիլ, հացահատիկ, ծխախոտ, բանջարեղեն և այլն։ Հնում կոչվում էր Սոդքի (հետագայում՝ Մազրայի) դաշտ։ Ունի եոանկյունաձև, հարթ մակերևույթ։ Երկարություն 20 կմ, լայնություն՛ 15 կմ։ Վաղ ժամանակներում ծաձկվաձ է եղել լճի ջրերով։ Կլիման խստաշունչ է՝ ցուրտ ու երկարատև ձմեռներով և զով ամառներով։ Ծածկված է մուգ շագանակագույն հողերով, ունի հիանալի արոտավայրեր։ Բազմանում են մի քանի տեսակի ճահճային թռչուններ։ Արևմտյան կողմում՝ Գիլլի ցամաքած լճի և ճահճուտների տեղում մնացել են 1500 հա տորֆավայրեր, կա շինարարական քար։ Զոդում է գտնվում ոսկու հանքավայր։ Գյուղատնտեսական շրջան է,  ոոոգվում է Մասրիկ գետի, նրա վտակների և Մասրիկի ջրանցքի ջրերով։ Մշակում են կարտոֆիլ, ցորեն, ծխախոտ, բանջարեղեն։ Այստեղ պահպանվել են հին և միջնաղարյան մի շարք հուշարձաններ։


== Ծանոթագրություններ ==
Յակովլևկա (գյուղ, Կարմասկալինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՅակովլևկաՅակովլևկա (ռուս.՝ Яковлевка, բաշկիրերեն՝ Яковлевка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կարմասկալինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 4 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ժողովածու (816)

Ժողովածու (816), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 816 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1701 թվականին Հովհաննես Ատանացի գրիչի կողմից։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 21 x 15,3 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 416 թերթից։ Գրված է երկսյուն, նոտրգրով։ Պահպանակը ունի 4 էջ, գրված է՝ մագաղաթի վրա՝ ուղղագիծ երկաթագրով։ Կազմը` կաշվեպատ տախտակ դրոշմազարդ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 320բ, 415բ։


== Բովանդակություն ==
Գր․ Տաթևացւոյ մեկնութիւն Մատթէի։
Վասն վավաշոտին Շամիրամայ։
Քարոզք։
Վասն երակ առնելոյ։
Օրտցոյց-հողմացոյց։
Գր․ Տաթևացւոյ Յաղագս գաւազան տալոյ։
Հարցմունք և պատասխանիք։
Զրոյց։


== Ծանոթագրություններ ==