Մաթյո Ամալրիկ

Մաթյո Ամալրիկ (անգլ.՝ Mathieu Amalric, հոկտեմբերի 25, 1965(1965-10-25)[…], Նյոյի սյուր Սեն, Ֆրանսիա), ֆրանսիացի դերասան, կինոռեժիսոր և սցենարիստ։ Որպես լավագույն դերասան՝ Սեզարի կրկնակի մրցանակակիր (2004 և 2007 թվականներ)։ Առավել հայտնի է հետևյալ ֆիլմերում. «Մեծահոգի Քվանթը», «Պետության համար առաջին թշնամին. Լեգենդ», «Մյունխեն», «Սկաֆանդր և փողկապ», «Մորթով Վեներան». Կաննի կինոփառատոնի մրցանակակիր «Տուրնե» ֆիլմի բեմադրման համար։


== Կենսագրություն ==
Մաթյո Ամալրիկը ծնվել է 1965 թվականի հոկտեմբերի 25-ին Ֆրանսիայի Նեուիլլի սուր Սեն քաղաքում։ Նրա հայրը՝ Ժակ Ամալրիկը աշխատել է որպես խմբագիր Libération ամսագրում, իսկ մայրը՝ Նիկոլ Զենդը, գրականագետ Le Monde թերթում։ Մաթյոն բնիկ ֆրանսիացի չէ, չնայած որ ծնվել է Ֆրանսիայում, նրա մայրը հրեա է, ով իր ծնողների հետ փախել է Լեհաստանից՝ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի նախօրեին։
Փոքր հասակում ապրել է Վաշինգտոնում, որտեղ նրա հայրը 1970-1973 թվականներին ուղարկվել է, որպես օտար լրագրող։ Ապա 1973-1977 թվականներին տեղափոխվել են Մոսկվա։ 2010 թվականի հոկտեմբերի 26-ին՝ Մաթյոն հայտնվել է Մոսկվայի մամուլի ասուլիսում։

Երիտասարդ տարիքում հետաքրքրվել է գրականությամբ և արևելյան պարերով։ Իր առաջին «Լուսնի ֆավորիտները» ֆիլմում մասնակցեց պատահականորեն, դրանում նա դարձավ Օտար Իոսելիանիի ընտանիքի ընկերը։ Առաջին դերից հետո նա սկսում է երազել միայն ֆիլմիերի մասին և փորձում է ընդունվել IDHEC կինոդպրոց։ Ընդունվելուց անհաջողություն կրեց ներկայացնելով իր նկարահանած 8 րոպեանոց կարճամետրաժ կինոժապավենը, բայց չդադարեց զբաղվել ռեժիսորությամբ։ Պատահական ստացվում է ընդունվել աշխատանքի, որպես խոհարար հայտնի կինոընկերության պրոդյուսոր՝ Պալո Բրանկոի մոտ - «Gemini Films»: Շուտով նա դարձավ մի քանի ռեժիսորների օգնական, և սկսեց նկարահանվել կարճ դերերում։

 
90-ականների սկզբին նկարահանեց կարճամետրաժ ժապավեն, որը այդպես էլ հայտնի չդարձավ։ Փոխարենը ծանոթացավ հայտնի ռեժիսոր Արոն Դեպլեշենի հետ։ 1995 թվականին ստանում է իր առաջին խոշոր դեր՝ «Ժամապահը» ֆիլմում։
Երկու տարի անց Ամալրիկը պարգևատրվեց «Սեզար» մրցանակով «Ինչպես ես քննարկեցի...(իմ սեռական կյանքը)» և «Լավագույն տղամարդկային դեբյուտում», իսկ Կանի փառատոնում հաջողությունից հետո դարձավ հայտնի, որպես ֆրանսիացի դերասան, բայց հիմնականում նեղ շրջապատում։
Չնայած դերասանական հանրաճանաչությանը նա չի թողնում ռեժիսորությունը և հենց այդ տարի նկարահանում է իր առաջին լիամետրաժ «Կեր քո ապուրը» ֆիլմում։ Հետո իր կարիերայում շարունակում է նկարահանվել քիչ հայտնի ֆիլմերի շատում, իսկ 2001 թվականին որպես ռեժիսոր նկարահանեց կնոջը՝ հայտնի դերասանուհի Ժաննա Բալիարին «Ուիմբլդոն» ֆիլմում։ Սցենարը գրել է Պասկալ Ֆերրանի հետ միասին։ Ֆրանսիացի քննադատները բավականին բարձր են գնահատել նրա երկու աշխատանքները։
Նրա համաշխարհային կարիերան սկսվել է 2005 թվականին՝ Ստիվեն Սպիլբերգի «Մյունխեն» ֆիլմում, փոքրիկ դերից, առաջին անգամ նրան առաջարկեցին հնարավորություն նկարահանվել օտարերկրյա ֆիլմում։ 2008 թվականին նա ստացավ երկրորդ «Սեզար» մրցանակը «Սկաֆանդր և փողկապ» ֆիլմի համար։ Այդ ֆիլմում նա խաղում է ինսուլտից ամբողջովին հաշմանդամություն ստացած գրող։ Բայց ամենամեծ արտասահմանյան գլխավոր չարագործ Դոմինիկ Գրինի դերը նա խաղացել է Ջեյմս Բոնդի «Մեծահոգի Քվանթը» ֆիլմում։ «Մեծահոգի Քվանթի» նկարահանումների պատճառով չկարողացավ մասնակցել իր «Սեզարի» մրցանակի հանձնմանը։
2010 թվականին Մաթյոն որպես ռեժիսոր ներկայացրեց իր նոր «Տուրնե» ֆիլմը, որի համար հետագայում պարգևատրվեց Կանում որպես լավագույն ռեժիսոր։
2012 թվականին նկարահանվել է «Ջիմմի Պիկար» ֆիլմում, այդ դերի համար նա պարգևատրվել է Կանի փառատոնի մրցանակով։ 2013 թվականին նկարահանվել է Ռոման Պոլանսկիյի «Մորթիյով Վեներան» ֆիլմում, որտեղ վերջին պահին ստացել է Լուի Գարրելի գլխավոր դերը։


=== Անձնական կյանք ===
Ամուսկանցած է եղել Ժաննա Բալիբարի հետ (բաժանվել են 2000-ական թվականների սկզբին)։
Երեխաներ.

Պիեր
Անտուան


== Ֆիլմագրություն ==


=== Դերասան (առանց կարճամետրաժների) ===


=== Ռեժիսոր ===
990 - «Sans rires» / Sans rires (կարճամետրաժ)
1993 - «Les yeux au plafond» / Les yeux au plafond (կարճամետրաժ, սցենարիստ)
1997 - «Ешь свой суп» / Mange ta soupe (սցենարիստ)
2001 - «Ուիմբլդոնի մարզադաշտ» / Le stade de Wimbledon (սցենարիստ)
2003 - «Պետություն» / La chose publique (ТВ, սցենարիստ)
2004 - «14,58 euro» / 14,58 euro (կարճամետրաժ)
2007 - «Laissez-les grandir ici!» / Laissez-les grandir ici! (կարճամետրաժ)
2007 - «Deux cages sans oiseaux» / Deux cages sans oiseaux (կարճամետրաժ)
2010 - «Տուրնե» / Tournée (սցենարիստ)
2010 - «Կոմիկական պատրանք» / L’illusion comique (ТВ)
2012 - «Hopper Stories» / Hopper Stories (կարճամետրաժ, սցենարիստ)
2014 - «La Chambre bleue»


== Մրցանակներ ==
Կինոմրցանակ «Սեզար»
1997 - «Սեզար» կինոմրցանակ, որպես լավագույն խոստումնալից դերասան անվանակարգում - «Comment je me suis disputé… (ma vie sexuelle)»
Կինոմրցանակ «Սեզար»
2005 - Լավագույն դերասան - «Թագավորներ և թագուհիներ»
Prix Lumières մրցանակ
2005 - Լավագույն դերասան - «Թագավորներ և թագուհիներ»
Ազգային հասարակական կինոքննադատներ
2005 - Երկրորդ պլանի լավագույն դերասան - «Մյունխեն»
Prix Lumières մրցանակ
2008 - Լավագույն դերասան - «Սկաֆանդր և թիթեռ»
Կինոմրցանակ «Սեզար»
2008 - Լավագույն դերասան - «Սկաֆանդր և թիթեռ»
Կաննի կինոփառատոն
2010 - Լավագույն ռեժիսոր - «Տուրնե» ֆիլմ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Մաթյո Ամալրիկ (անգլ.) Internet Movie Database կայքում
Մաթյո Ամալրիկ(ռուս.) КиноПоиск.ru կայքում
Ակնարկ Մաթյո Ամալրիկի «Ուիմբլդոնի մարզադաշտը » ֆիլմից, Cinticle