Լեդի Ֆեոդորա Գլայխեն

Լեդի Ֆեոդորա Ջորջինա Մաուդ Գլայխեն (դեկտեմբերի 20, 1861(1861-12-20)[…], Լոնդոն, Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն - փետրվարի 22, 1922(1922-02-22)[…], Սենտ Ջեյմս պալատ, Վեստմինստեր, Մեծ Լոնդոն, Անգլիա, Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն), բրիտանացի քանդակագործ և դեկորատիվ առարկաների դիզայներ։


== Նախապատմություն ==
Կոմսուհի Ֆեոդորա  Ջորջիանա Մաուդ ֆոն Գլայխենը Հոենլո-Լանգենբուրգի արքայազն Վիկտորի (բրիտանացի ծովային սպա և քանդակագործ, և  Վիկտորյա թագուհու զարմիկ) և նրա մորգանատիկական կնոջ`Լորա Սեյմուրի (Հենրի VIII-ի թագուհու` Ջեյն Սեյմուրի հեռավոր ազգականի՝ ծովակալ սըր Ջորջ Սեյմուրի դստեր ) ավագ դուստրն էր։ Ընտանիքը նրան անվանում էր Ֆեո։ Թագուհին Սուրբ Ջեյմսի թագավորական արքունիքում նրա ընտանիքի համար ստեղծել է բարենպաստ պայմաններ։ Նրա եղբայրը`Լորդ Էդվարդ Գլայխենը, դարձել է ռազմական սպա և գրող։ Նրա քույրը`Լեդի Էլենա Էմիլի Գլայխենը դարձել է դիմանկարիչ։
1885 թվականի դեկտեմբերի 15-ին, արքունական շրջաբերականում տպագրվել է թագուհու թույլտվությունն առ այն, որ Ֆեոդորայի մայրը կարող է կրել ամուսնու տիտղոսը Սուրբ Ջեյմսի արքունիքում, որից հետո նրանք հայտնի են դարձել որպես նորին պայծառություններ արքայազն և արքայադուստր Վիկտոր Հոենլո-Լանգենբուրգներ։ Բայց թագուհին այդ արտոնությունը չի տարածել նրանց չորս երեխաների վրա, չնայած նա հաստատել է նրանց գերմանական տիտղոսների՝ որպես կոմս ու կոմսուհիներ, կիրառությունը։ 1889 թվականին Ֆեոդորան և նրա քույրեր Վալդան և Էլենան հարսնաքույրերն էին Լուիզա Բրիտանացի Ֆայֆի դքսուհու և Ֆայֆի 1-ին հերցոգ Ալեքսանդր Դաֆի հարսանիքին։ 1913 թվականի հունիսի 12-ին Ֆեոդորան և նրա քույրերը լեդիների կարգավիճակ են ստացել Գեորգ V-ից։


== Կրթություն ==
Գլայխենը արվեստ է ուսումնասիրել իր հոր արվեստանոցում, իսկ ավելի ուշ՝ Ալֆոնս Լեգրոյի ղեկավարությամբ Լոնդոնի Սլեյդ գեղարվեստի դպրոցում։ Հոր արվեստանոցում նա ծանոթացել է այնպիսի առաջատար արվեստագետների հետ, ինչպիսիք էին Քենզինգթոնի պարտեզներում Պիտեր Պանի արձանի հեղինակ սըր Ջորջ Ֆրամփթոնը։ 1891 թվականին Հռոմում ավարտել է ուսումնառությունը և 1892 թվականից պարբերաբար ցուցադրել իր աշխատանքները Գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայում և Նյու Դուդլիի պատկերասրահում։


== Կարիերա ==

1891 թվականին հոր մահից հետո նա ղեկավարել է հոր՝ Սուրբ Ջեյմսի պալատում գտնվող արվեստանոցը։
Գլայխենը բազմաժանր քանդակագործ էր. ստեղծել է մեծ քանդակներ հասարակական վայրերի, ինչպես նաև փոքր օբյեկտների համար, կիսանդրիներ, գծագրեր, փոքր բրոնզներ և բաս ռելիեֆներ։ Թագավորական ընտանիքի օգտագործման համար ստեղծել է նաև բազմաթիվ դեկորատիվ առարկաներ, ինչպիսիք են լուսանկարների շրջանակները և փոքր քանդակները։ Փարիզում 1900 թվականին անցկացված համաշխարհային ցուցահանդեսում նրա նեֆրիտից ու բրոնզից պատրաստված բաս-ռելիեֆը արժանացել է բրոնզե մեդալի։ Նաև օգնել է պատկերազարդել 1904 թվականին դեպի Տիբեթ իրականացվող բրիտանական արշավը։


== Հիմնական աշխատանքներ ==

Վիկտորյա թագուհու արձանը, որը շրջատատված էր երեխաներով Ռոյալ Վիկտորյա հիվանդանոց, Մոնրեալ, Քվեբեկ, Կանադա 1895 թվականին։
Դիանայի բրոնզե արձանը Հայդ պարկում, Միացյալ Թագավորություն 1906 թվականին։
Ռելիեֆ, Նոր Հարավային Ուելսի արվեստի պատկերասրահ, Սիդնեյ, Ավստրալիա, 1906 թվականին։
Էդուարդ VII-ի հուշարձանը, Վինձոր, Միացյալ Թագավորություն 1912 թվականին։
Ֆլորենս Նայթինգեյլի արձանը Դերբիշայրում գտնվող արքայական հիվանդանոցի մոտ, 1914 թվականին։
37-րդ (բրիտանական) բանակային ստորաբաժանման հուշահամալիր, Մոնչի-լե-Պրուխ, Ֆրանսիա, 1921 թվականին։


== Մշտական հավաքածուներ ==
1921 թվականի նրա «Մի աղջկա գլուխ» աշխատանքն ընդգրկված է Թեյթ պատկերասրահի մշտական հավաքածուի մեջ։ Եգիպտոսի «Հաթասու թագուհի» քանդակի ռելիեֆը ընդգրկված է Նոր Հարավային Ուելսի արվեստի պատկերասրահի մշտական հավաքածուի մեջ։


== Հետագա կյանք ==
Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին նա հրաժարվել է իր գերմանական տիտղոսներից՝ թագավորի կողմից արժանանալով մարքիզի դստեր կոչմանը, արքայական հրովարտակով 1917 թվականին Վինձորի պալատի հիմնադրման ընթացքում տիտղոսների և անվանումների դինաստիկ վերափոխման համաձայն։
1922 թվականին ապենդիցիտի վիրահատությունից հետո նա մահացել է Սուրբ Ջեյմսի պալատի իր բնակարանում։ Մահից կարճ ժամանակ առաջ 1922 թվականին պարգևատրվել է Պատվավոր Լեգեոնի շքանշանով և հետմահու դարձել  բրիտանացի քանդակագործների թագավորական ընկերության առաջին կին անդամը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Countess Feodore Gleichen, eldest daughter of Prince and Princess Victor of Hohenlohe, 1890 Archived 2014-04-08 at the Wayback Machine.