Անուշ Ասլիբեկյան

Անուշ Գագիկի Ասլիբեկյան (մարտի 4, 1981(1981-03-04), Սևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ թատերագետ, արձակագիր, դրամատուրգ։ Հայաստանի գրողների միության անդամ (2012)։ Արվեստագիտության թեկնածու (2018), դոցենտ։
Կոմպոզիտոր, երգիչ Վահան Արծրունու կինն է։


== Կենսագրություն ==
Անուշ Ասլիբեկյանը ծնվել է 1981 թվականին Սևան քաղաքում։ 1998-2003 թվականներին սովորել է Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտի թատերագիտական ֆակուլտետում, 2003-2006 թվականներին՝ ասպիրանտուրայում։ 2000-2005 թվականներին եղել է Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտի «Արվեստ» ուսանողական ամսագրի հիմնադիր-խմբագիրը։ 2006 թվականից դասավանդում է Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտի արվեստի պատմության և տեսության ամբիոնում։ 2008 թվականից ՀՀ ԳԱԱ Արվեստի ինստիտուտի թատրոնի բաժնի գիտաշխատող է։ 2005 թվականին մասնակցել է ՌԴ Թատերական գործիչների միության կազմակերպած թատերագիտական սեմինարներին՝ «Ռուսաստանի հնագույն թատրոններ» փառատոնի շրջանակներում։ 2007-2009 թվականներին Թբիլիսիում մասնակցել է Եվրոպական կինոգործիչների կազմակերպած Հարավային Կովկասում անկախ կինոարտադրության խթանմանն ու զարգացմանն ուղղված թրեյնինգների։ Ունի սցենարի վերլուծաբանի և կինոսցենարիստի որակավորում։ 2008-2009 թվականներին եղել է Հայաստանի Հանրային հեռուստաընկերության «Արարատ» ալիքի «Մշակ» մշակութային լուրերի մեկնաբանը և լրագրող։ 2009 թվականին Հայաստանում ԱՄՆ դեսպանատան «Միջազգային այցելու» ծրագրով եղել է ԱՄՆ-ում՝ մասնակցելով «Մշակույթի լուսաբանումը լրատվամիջոցներով» վերապատրաստման սեմինարներին։ Թատերագետների միջազգային ասոցիացիայի և Ազգային թատերական ստեղծագործական միավորման, 2012 թվականից՝ Հայաստանի Գրողների միության անդամ է։


== Ստեղծագործական գործունեություն ==
1999 թվականից տպագրվել է հանրապետական մամուլում՝ թատերախոսականներ, հոդվածներ («Նորք», «Սկենե», «Արվեստ», «Հայաստանի Հանրապետություն», «Երկիր», «Ազգ», «Հայաստան», «Հայոց աշխարհ», «Գիտությունը և կրթությունը Արցախում»), պատմվածքներ և բանաստեղծություններ՝ տեղի և արտերկրի գրական մամուլում («Նոր Դար», «Նարցիս», «Գրական թերթ», «Գրեթերթ», «Գանձասար» (Հալեպ), «Դրամատուրգիա», «Անդին»), գիտական հոդվածներ՝ «Հանդես» (ԵԹԿՊԻ-ի գիտական հոդվածների ժողովածու), «Նորք», «Այվազյանական ընթերցումներ-2008», «Այվազյանական ընթերցումներ-2010», «Երիտասարդ հայ արվեստաբանների գիտական հինգերորդ նստաշրջան», «Երիտասարդ հայ արվեստաբանների իններորդ նստաշրջանի նյութեր»։ Ստեղծագործությունները պարբերաբար ներկայացվել են տարբեր գրական կայքերում։
2013 թվականին համացանցում ճանաչվել է «Տարվա լավագույն գրող»։ 2011 թվականին պատմվածքները ընդգրկվել են «Արդի հայ պատմվածք։ Ընտրանի», «Մուգ կապույտ վառ կարմիր», 2013 թվականին՝ «Համբույրի կարոտ ալ կարմիր շուրթեր» գրական տարեգրքերում (կազմող և խմբագիր՝ Ռազմիկ Դավոյան)։
2009 թվականին լույս է տեսել նրա ստեղծագործությունների առաջին ժողովածուն՝ «Բարի գալուստ իմ հեքիաթ» վերնագրով, որտեղ ընդգրկված են պատմվածքներ և մեկ պիես՝ «Թռիչք քաղաքի վրայով», որը 2010 թվականին բեմադրվել է Երևանի Թումանյանի անվան պետական տիկնիկային թատրոնում (բեմադրիչ՝ Նարինե Գրիգորյան)։ Ներկայացումը մասնակցել է շուրջ 20 միջազգային փառատոների՝ ստանալով գլխավոր մրցանակներ։
2013 թվականին հեղինակի «Բարի գալուստ իմ հեքիաթ» ժողովածուի հիման վրա բեմադրվել է «Քո մասին է» ներկայացումը, որն արժանացել է «Արտ Ֆեստ» փառատոնի բրոնզե մեդալի։
Եղել է մի շարք թատերական փառատոների վերլուծող հանձնաժողովի և ժյուրիի անդամ («Արտիստ», «Թատրոն X», «Երիտասարդ բեմադրիչների» փառատոներ, «Արտավազդ» մրցանակաբաշխություն, «Ռիդինգ Ֆեստ», «Դրամատուրգիական դիալոգ», «Աղասի Այվազյանի դրամատուրգիայի փառատոն»)։
2013 թվականին մասնակցել է «Ներկայի վերականգնումը» դրամատուրգիական միջազգային ընթերցումներին՝ ներկայացնելով «Մերսեդես» պիեսը։
2014 թվականին լույս է տեսել Ասլիբեկյանի երկրորդ՝ «Մոյրաների նոթատետրից» ժողովածուն, որում ընդգրկված են պատմվածքներ և «Պրոֆեսորը» վիպակը։
2015 թվականին Սանկտ-Պետերբուրգում բեմադրվել է Անուշ Ասլիբեկյանի «Կոմիտաս.Լույս բարեբեր» պիեսը՝ նվիրված Հայոց ցեղասպանության 100-րդ տարելիցին (բեմադրիչներ՝ Իվան Լատիշեվ, Համլետ Հայրապետյան)։
2015 թվականին Պատանի հանդիսատեսի թատրոնում բեմադրվել է «Մերսեդես» պիեսը՝ նվիրված Հայոց ցեղասպանության 100-րդ տարելիցին, բեմադրիչ Հակոբ Ղազանչյան, գլխավոր դերում՝ Նորա Արմանի, կոմպոզիտոր Վահան Արծրունի։
2017 թվականին Ասլիբեկյանն արժանացել է «Երևանյան գրքի փառատոնի» (YEREVAN BOOK FEST-2017) 2-րդ մրցանակի՝ «Դրամատուրգիա» անվանակարգում։
2019 թվականի մայիսից գրականագետ Անի Փաշայանի հետ «Նոյյան տապան» ալիքով հեղինակել և վարում են «Երկուսը հեղինակ որոնելիս» հաղորդաշարը՝ նվիրված ժամանակակից գրականությանը և արվեստին։
2021 թվականի դեկտեմբերին Երևանի Խամաճիկների պետական թատրոնում բեմադրվել է Անուշ Ասլիբեկյանի «Գտնված երազ» պիեսը՝ ըստ Դիլաքյան եղբայրների համանուն մուլտֆիլմի, բեմադրիչ՝ Լիլի Էլբակյան։
2022 թվականի նոյեմբերի 6-ին Անուշ Ասլիբեկյանի «Մերսեդես և Զարուհի» մոնոդրաման ներկայացվել է Նյու Յորքի օֆֆ-բրոդվեյյան Theatre Row-ի բեմահարթակներից մեկում՝ Նորա Արմանիի թարգմանությամբ և կատարմամբ, United Solo մոնոներկայացումների միջազգային թատերական փառատոնի շրջանակում։
Ստեղծագործություննեը թարգմանվել են ռուսերեն, հունարեն, լեհերեն, գերմաներեն, անգլերեն և շվեդերեն։


== Գրքեր ==
Բարի գալուստ իմ հեքիաթ: Պատմվածքներ և պիես։ «Գրաբեր» հրատարակչություն։ 2009։ 126 էջ:
Մոյրաների նոթատետրից։ Պատմվածքներ և վիպակ։ Երևան, «Ապոլոն» հրատ., 2014, 215 էջ։
Թռիչք քաղաքի վրայով: Թատերգություններ։ Երևան, «ԱՐՄԱՎ» հրատ., 2018, Ժողովածուն տպագրվել է շնորհիվ YEREVAN BOOK Fest-2017 փառատոնի Դրամատուրգիա անվանակարգի 2-րդ մրցանակի դրամաշնորհի, 119 էջ։
ՊՐՈՖԵՍՈՐԸ: Վիպակ, Երևան, «ԱՐՄԱՎ» հրատ., 2019, 43 էջ։
Անուշ Ասլիբեկյան, Վալերի Գասպարյան, Սցենարադրամատուրգիական արվեստ.Գրական վարպետություն։ Մեթոդական ուղեցույց,Ղիշա հրատ., Երևան 2022, 67 էջ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Անուշ Ասլիբեկյան, Անահիտը… Լանդան… եթե….
Անուշ Ասլիբեկյան, ՀԵՆԶԵԼ-ԳՐԵՏԵԼ
Անուշ Ասլիբեկյան. «Արտավազդ»
Անուշ Ասլիբեկյան Արծրունի, Մերսեդես, Դրամա մեկ գործողությամբ` երեք արարով
Հայրենիքս, Միակս, Ուրիշս / Անուշ ԱՍԼԻԲԵԿՅԱՆ