armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Ամառային օլիմպիական խաղեր 1896 մեդալների աղյուսակ

Ամառային օլիմպիական խաղեր 1896 մեդալների աղյուսակում ներկայացված են ազգային օլիմպիական կոմիտեները՝ ըստ 1896 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերին մասնակցած վաստակած մեդալների քանակի։ 1896 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերը նորագույն ժամանակների առաջին ամառային օլիմպիական խաղերն են, անցկացվել են 1896 թվականի ապրիլի 6-15-ը Հունաստանի Աթենք քաղաքում։ Խաղերին մասնակցել են 14 երկրի 241 մարզիկ։ Խաղարկվում էր 43 մեդալ՝ 9 մարզաձևերում։
Մասնակից երկրներից տասը վաստակել են մեդալ, մեդալներից երեքը վաստակել է խառը հավաքականը (տարբեր երկրների մարզիկներից բաղկացած թիմ)։ Ամերիկայի Միացյալ Նահանգները վաստակել է ամենաշատ ոսկե մեդալներ (11), մինչդեռ հյուրընկալող Հունաստանը վաստակել է ամենաշատ մեդալները (46), ինչպես նաև ամենաշատ արծաթե (17) և բրոնզե (19) մեդալները՝ ԱՄՆ-ին զիջելով մեկ ոսկե մեդալով։
Վաղ Օլիմպիական խաղերում որոշ թիմային մրցույթների մասնակցում էին տարբեր երկրների ներկայացուցիչներ։ Հետագայում ՄՕԿ-ը ստեղծեց պայմանական «Խառը հավաքական»-ը (ԱՕԿ կոդ՝ ZZX)։ Որոշ մարզիկներ մեդալ վաստակել են և՛ անհատակն, և՛ խառը հավաքականի կազում։ Պաշոտնական հաշվարկում այս մեդալները տարբեր հավաքականների են գրանցվում։ Եգիպտոսում ապրող հունական ծագմամբ Դիոնիսիոս Կասդագլիսը ներկայացնում էր Հունաստանը, սակայն, երբ նա մասնակցում էր թենիսի զույգակատար մրցաշարում այլ հույնի հետ, նրանց արդյունքները վերագրվում էին խառը թիմին։
Այս սկզբնական Օլիմպիական խաղերի ժամանակ հաղթողներին տրվում էր արծաթե մեդալ և ձիթապտղի ճյուղ, իսկ երկրորդ տեղը գրավածներին տրվում էր պղնձե մեդալ և դափնենու ճյուղ։ ՄՕԿ-ը հետագայում ոսկե, արծաթե և բրոնզե մեդալներ է տվել բոլոր առաջնությունների համապատասխանաբար առաջին երեք տեղը գրաված ատլետներին՝ վերջին ավանդույթների հետ համապատասխանեցնելու համար։ Երեք ոչ-ոքիների պատճառով ատլետները կիսել են մեդալները, արդյունքում՝ տարբեր երկրների մեդալների քանակը աճել է։ Այս ոչ-ոքիները եղել են ԱՄՆ ներկայացուցիչ Ֆրենսիս Լեյնի և Հունգարիայի ներկայացուցիչ Ալայո Սոկոլոյի միջև՝ 100 մետր վազքի երրորդ հորիզոնականի համար, ձողացատկում Հունաստանի ներկայացուցիչներ Էվանգելոս Դամասկոսի և Իոանիս Թեոդորոպուլոսի միջև, և հունաստանի ներկայացուցիչ Կոնստանտինոս Պասպատիսի և Հունգարիայի ներկայացուցիչ Մոմչիլո Տապավիցայի միջև (անհատական թենիս)։ Բացի դա, բրոնզե մեդալներ չեն տրվել մի շարք միջոցառումներում, քանի որ երրորդ տեղը գրավող մասնակից չկար։


== Մեդալների հաշվարկ ==
Սա 1896 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի մեդալների ամբողջական ցանկն է՝ հիմնցած Միջազգային օլիմպիական կոմիտեի թվյալների վրա։ Տեղը որոշված է ըստ երկրի վաստակած ոսկե մեդալների քանակի։ Հավասար ոսկե մեդալների դեպքում հաշվարկվում է արծաթե մեդալների քանակը, հավասար արծաթե մեդալների դեպքում՝ բրոնզե։ Հավասար արդյունք ունենալու դեպքում երկրները դասավորվում են այբբենական կարգով։ Այս տեղեկությունները տրամադրվել է ՄՕԿ-ի կողմից, սակայն ՄՕԿ-ն չի ճանաչել կամ սատարել որևէ վարկանշային համակարգ։
  Հյուընկալող երկիր (Հունաստան)


== Նշումներ ==


== Ծանոթագրություններ ==
Միգմատիտ

Միգմատիտ (< հուն․ μίγματος- խառնուրդ), բարդ կազմության մագմատիկ ապար։ Առաջանում է մագմայի՝ շրջապատի ապարների մեջ ներդրման շնորհիվ (սովորաբար մագման ներթափանցում է ապարների շերտավորությունների մեջ)։ Զանազանում են մի քանի տարբերակներ՝ ագմատիտներ, արտերիաներ, դիկտիոնիտներ, նեբուլիտներ, պտիգմատիտներ են։ Միգմատիտները սերտորեն կապված են գրանիտացման պրոցեսների հետ և սովորաբար լայն տարածում ունեն հատկապես գրանիտոիդային համալիրների զարգացման շրջանում (Ֆինլանդիա, Կոլա թերակղզի)։
Փշավանց (այլ կիրառումներ)

Փշավանց, կարող է վերաբերել՝

Փշավանց - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Դյավաշ (հին Ռշտունիք) գավառում
Փշավանց - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Գյավաշի գավառում
Փշավանց - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Վանի գավառում
Բաշ-Էրեն (Սեբաստիայի գավառ, այլ գյուղ)

Բաշ-Էրեն, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Չարլզ Ջինևեր

Չարլզ Ջինևեր (անգլ.՝ Charles Ginnever, օգոստոսի 28, 1931(1931-08-28), Սան Մատեո, Սան Մատեո շրջան, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ - հունիսի 16, 2019(2019-06-16)), ամերիկացի քանդակագործ, որը հայտնի է ժանգի շերտի վրա արված լայնածավալ աբստրակտ քանդակներով։ Այս աշխատանքները մինիմալիզմի օրինակ են, որում ընդգծվում են ստեղծագործության ներսում առկա բարդ ֆորմալ հարաբերությունները, ինչպես նաև ստեղծագործության և դիտողի միջև եղած պատրանքային կապերը։


== Կենսագրություն և ստեղծագործություն ==
Չարլզ Ջինևերը ծնվել է 1931 թվականի օգոստոսի 28-ին Կալիֆոռնիայի Սան Մատեո քաղաքում։ Օդային ուժերում ծառայելուց հետո նա ճանապարհորդել է Եվրոպայում և 1953-ից 1955 թվականներին Փարիզում ուսումնասիրել քանդակագործություն Օսիպ Ցադկինի հետ։ 1957 թվականին ստացել է բակալավրի աստիճան Սան Ֆրանցիսկոյի արվեստի ինստիտուտում, իսկ 1959 թվականին՝ մագիստրոսի կոչում Կոռնելի համալսարանում։
1960-ական թվականների նրա վաղ գործերը պատրաստված էին պողպատի կտորտանքից, երբեմն`կտավների կամ այլ անսովոր նյութերի հետ համադրությամբ, և ներկված էին վառ գույներով։ Հետագա տարիներին Ջինևերը նվազեցրել է գույնի օգտագործումը և նյութերի ընտրությունը՝ ստեղծելով ստեղծագործություններ, որոնք ըստ կոմպոզիցիայով ավելի բարդ տեսք ունեին։ Երկրաչափական ձևերը, եռանկյունները և սեղանները տեղադրվել են այնպես, որ ստեղծում են տեսողական պատրանքներ՝ մարտահրավեր նետելով դիտողի ընկալմանը և տարածության զգացողությանը։
Ջինևերը շատ է դասավանդել՝ շարունակելով մասնակցել բազմաթիվ անհատական ու խմբակային ցուցահանդեսների։
Ջինևերը եղել է «ConStruct» պատկերասրահի հիմնադիրներից մեկը, որը խթանում և կազմակերպել է լայնածավալ քանդակների ցուցահանդեսներ Միացյալ Նահանգներում։ Պատկերասրահի մյուս հիմնադիրներն են եղել Ջոն Ռայմոնդ Հենրին, Քենեթ Սնելսոնը, Լեյման Քիփը և Մարկ Դի Սուվերոն։
Չարլզ Ջինևերը մահացել է 2019 թվականի հունիսի 16-ին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին  հղումներ ==
Չարլզ Ջինևերին նվիրված կայք
ArtNet
Անրի Պոլ Կարտան

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կարտան (այլ կիրառումներ)Անրի Պոլ Կարտան (ֆր.՝ Henri Paul Cartan, հուլիսի 8, 1904(1904-07-08)[…], Նանսի - օգոստոսի 13, 2008(2008-08-13)[…], Փարիզ), Ֆրանսիացի մաթեմատիկոս։ Էլի Ժոսեֆ Կարտանի որդին։ 
1926 թվականին ավարտել է Բարձրագույն նորմալ դպրոցը։ 1940 թվականին Փարիզի համալսարանի պրոֆեսոր։ Հիմնական աշխատանքները վերաբերում են շատ փոփոխականների անալիտիկ ֆունկցիաների տեսությանը, տոպոլոգիային և հոմոլոգիական հանրահաշվին։


== Ծանոթագրություններ ==
Ժողովածու (1101)

Ժողովածու (1101), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 1101 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1688, 1698 թվականներին Ստեփաննոս քահանա, Խաչատուր դպիր գրիչների կողմից Երևանում։ Ստացողը եղել է ենթադրաբար Կարապետը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 17,3x12,2 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 134 թերթից։ Գրված է միասյուն, երկսյուն, նոտրգրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ։ Հիշատակարաններ՝ գրչի` 112բ, 129բ։


== Բովանդակություն ==
Գր. Տաթևացւոյ «Մեկնութիւն առակաց»
Հարցումն վասն հրեշտակաց
Սահմանք իմաստասիրական իբր հարցմամբ


== Ծանոթագրություններ ==
Ուիլասի շրջան (Տեխաս)

Ուիլասի շրջան (անգլ.՝ Willacy County), ԱՄՆ Տեխաս նահանգի 254 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.546 կմ² է, բնակչությունը՝ 20.082 մարդ (2000 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Ռեյմոնդվիլ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1911 թ.։
Լեռան աղջիկը (պոեմ)

Լեռան աղջիկը, Լևոն Շանթի պոեմներից, որ գրվել է 1892 թ.։ Հեղինակն ինքը ստեղծագործությունն անվանել է վիպերգ։


== Սյուժեն ==
Պոեմի պատանի հերոսը դպրոցի անձուկ միջավայրից գնում է Գեղարդ՝ խաշնարածների մոտ։ Լեռներում անցկացրած գիշերը, խավարը ճեղքող կայծակն ու անձրևի շառաչն այնքան են ոգևորում երիտասարդին, որ նրան թվում է, թե կարող է նվաճել անկարելին։ Բնությամբ ներշնչված պատանու երևակայության մեջ խաշնարած աղջիկը դառնում է աշխարհի անսպառ հմայքի խորհրդանիշ։


== Ծանոթագրություններ ==
Գիշնիգան

Գիշնիգան, գյուղ Իրանի Չհարմահալ գավառում։ 20-րդ դարի սկզբին ուներ ավելի քան 50 տուն հայ բնակիչ։ Զբաղվում էին երկրագործությամբ և արհեստագործությամբ։ Բնակիչները 1946-1947 թվականներին ներգաղթել են Խորհրդային Հայաստան։
Ռոբերտ Գրեյվս

Ռոբերտ Գրեյվս (անգլ.՝ Robert Ranken Graves, հուլիսի 24, 1895(1895-07-24)[…], Ուիմբլդոն, Մերտոն, Մեծ Լոնդոն, Անգլիա, Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն - դեկտեմբերի 7, 1985(1985-12-07)[…], Դեյա, Մալյորկա, Balearic Islands, Balearic Islands, Իսպանիա), անգլիացի պոետ, վիպասան, գրաքննադատ և գիտնական։
Առավել հայտնի ստեղծագործություններից են՝

«Հին Հունաստանի միֆերը»,
«Ես, Կլավդիոս» (I, Claudius, 1934),
«Աստվածային Կլավդիոս» (Claudius the God, 1935),
«Հրաժեշտ տանք այս ամենին» (Good-Bye to All That, 1929),
«Ոսկե գեղմ» (The Golden Fleece, 1944), «Արքա Հիսուս» (King Jesus, 1946),
«Սպիտակ դիցուհին» (The White Snorlax, 1948),
«Սերժանտ Լեմը իններոդից» (Sergeant Lamb of the Ninth, 1940),
«Գործի՜ր, սերժանտ Լեմ» (Proceed, Sergeant Lamb, 1941),
«Վելիսարիոս» (Count Belisarius, 1938),
«Մարի Պաուելի պատմությունը. Պարոն Միլթոնի կին» (The Story of Marie Powell։ Wife to Mr. Milton, 1943)


== Ծանոթագրություններ ==
Չորրորդ բարձրությունը

«Չորրորդ բարձրությունը» (ռուս.՝ «Четвёртая высота»), խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ, որը նկարահանել է ռեժիսոր Իգոր Վոզնեսենսկին Ելենա Իլյինայի համանուն վեպի հիման վրա։


== Սյուժե ==
Ֆիլմը պատմում է Գուլյա Կորոլյովայի՝ խորհրդային երիտասարդ դերասանուհու մասին, որն իր կարիերան սկսել է կինոյում 4 տարեկանում, իսկ 1942 թվականի մայիսին 19 տարեկանում կամավոր մեկնել է ռազմաճակատ, որտեղ հերոսաբար զոհվել է մարտական գործողությունների ժամանակ՝ Ստալինգրադի մոտ 56,8 բարձունքը գրավելիս։


== Դերերում ==


== Նկարահանող խումբ ==
Ռեժիսոր՝ Իգոր Վոզնեսենսկի
Սցենարիստ՝ Վալենտինա Սպիրինա
Օպերատոր՝ Ալեքսանդր Ռիբին
Կոմպոզիտոր՝ Եվգենի Կռիլատով
Նկարիչ՝ Նիկոլայ Եմելյանով


== Քաղվածքներ ==
Ինչի՞ համար է մեզ այդքան երջանկություն։ Ինչո՞վ ենք մենք նրան արժանի։ Այս ամիս Արտեկում, և հիմա էլ՝ ուղևորություն դեպի Մոսկվա, Կրեմլ։ Ա՜խ, մեր անուշ Արտեկը, քաղցր, հարազատ մեր երկիրը։ Ամեն ինչ կանեմ քեզ համար, քեզ համար ոչինչ չեմ ափսոսա (ռուս.՝ За что нам столько счастья? Чем мы его заслужили? Такой месяц в Артеке, да ещё теперь — поездка в Москву, в Кремль! Ах, милый наш Артек, милая, родная наша страна! Всё сделаю для тебя, ничего для тебя не пожалею!)։
Նատաշա տիկնիկը սիրում է ինձ, իսկ դու՝ ոչ (ռուս.՝ Кукла Наташа любит меня, а ты — нет.)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Е. Ильина. Четвёртая высота. — М.: АСТ; Астрель, 2006. — ISBN 5-17-014828-3; 5-271-04335-5


== Արտաքին հղումներ ==
«Չորրորդ բարձրությունը ֆիլմը»(չաշխատող հղում) film.ru կայքում
Ժովտնևոե (գյուղ, Չերվոնոարմեյսկի գյուղական խորհուրդ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԺովտնևոեԺովտնևոե (ուկրաիներեն՝ Жовтневе), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վոլչանսկի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Լիման։ Հիմնադրվել է 1770 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Ժովտնևոե գյուղում բնակվում էր 542 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2931 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 184,92 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
(5189) 1990 UQ

(5189) 1990 UQ, աստերոիդ ապոլոնի ընտանիքում։ Հայտնաբերվել է 1990 թվականի հոկտեմբերի 20-ին Ռոբերտ ՄաքՆոտի կողմից Սայդինգ Սփրինգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 1,550859 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 0,8095 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,2923 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 0,0445 ա. մ. հեռավորության վրա։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 705,43 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,510324 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,58° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(5189) 1990 UQ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Նատալիուս (հակապապ)

Նատալիուս (լատ.՝ Natalis, Natalius, 2-րդ դար, Հռոմ, Հռոմեական կայսրություն - 3-րդ դար, Հռոմ, Հռոմեական կայսրություն), Հռոմի առաջին հակապապ, որը եղել է Զեփյուռինոս Պապի ժամանակակիցը։
Նրա մասին վկայություններ կան Եվսեբիոս Կեսարացու «Եկեղեցական պատմություններ» աշխատության մեջ, որում մատնանշվում է Արտեմոն հերետիկոսի դեմ ուղղված «Փոքրիկ Լաբիրինթ» գրքի մասին, որի հեղինակը հավանաբար եղել է Գայոս Հռոմեացին։


== Եվսեբիոս Կեսարացու վկայութունները ==
Ոմն Ասկլեպիոդոտուս և Թեոդոտուս, որոնք եղել են մեկ այլ հերետիկոս Թեոդոտուսի աշակերտները համոզում են Նատալիուսին դառնալ հերետիկոսների եպիսկոպոս ամսական 150 դինար գումարի դիմաց։ Նատալիուսին գիշերը տեսիլքներ է հայտնվում, որոնք նախազգուշացնում են նրան հրաժարվել հերետիկոսներից։ Հաջորդ օրը նա զղջալով, ցավագին լաց լինելով իրեն նետում է Զեփյուռինոսի ոտքերի մոտ, որից հետո վերամիավորվում է եկեղեցուն հետ։


== Տես նաև ==
Հռոմի պապերի ու հակապապերի ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Ավրելիանոսի պատ

Ավրելիանոսի պատ (իտալերեն՝ Mura aureliane), պարիսպ Հռոմում՝ կառուցված 271-275 թվականին հռոմեացի կայսրեր՝ Ավրելիանոսի և Պրոբոսի կառավարման օրոք։ Պարիսպը շրջափակում է Հռոմի յոթ բլուրները, Մարսի դաշտը` Տիբերի աջ ափին, Տրաստևերե շրջանը։ Ողջ ներփակված մակերեսը կազմում է 1400 հեկտար։


== Կառուցվածք ==

Պարսպի հաստությունը 3,4 մետր է, երկարությունը՝ 19կմ է, շրջափակում է 13.7 քառ.մ տարածք։ Պատերը կառուցված են բետոնից և պատված են աղյուսով, հաստությունը՝ 3.5 մ և բարձրությունը՝ 8 մ։ 4-րդ դարում Հոնորիոսի օրոք պատերի բարձրությունը դարձավ 16 մ։ Աշտարակների ընդհանուր թիվը 383 է, միմյանց հեռավորությունը 30 մ է։ Մինչև 500 թվականը պարիսպն ուներ 383 աշտարակ, 7020 բերդապարսպային ատամներ, 18 հիմնական դարպասներ, 5 գաղտնի դարպասներ, 116 արտաքնոցներ, և 2066 խոշոր արտաքին պատուհաններ։


== Պատմություն ==

Մինչև 3-րդ դար Հռոմի սահմանները գերազանցում էի հին Սերվիևյան պատով ներփակած տարածքը, որը կառուցվել էր Հանրապետության ժամանակաշրջանում Ք.ա. 4-րդ դարի վերջում։ Հետագա դարերի ընթացքում Հռոմը մնում էր անպաշտպան թշնամու սպառնալիքների դեմ։ Հռոմի քաղաքացիները մեծ հպարտությամբ ընդունեցին իմանալով, որ Հռոմը կարիք չունի ամրապնդման՝ Հռոմեական բանակի շնորհիվ վաստակած «Հռոմի խաղաղության» պատճառով։
Այնուամենայնիվ, նորովի պաշտպանության կարիք եղավ 3-րդ դարի ճգնաժամի ժամանակ, երբ բարբարոս ցեղերը ներխուժեցին գերմանական սահմանով, և Հռոմեական բանակը դիմադրեց, որպեսզի ետ մղի նրան։ 270 թվականին վանդալները ներխուժեցին հյուսիսային Իտալիա՝ ծանր պարտության մատնելով հռոմեացիներին Պիաչենցա քաղաքում։ 271 թվականի ամռանը ևս բռնկումներ եղան Հռոմում, երբ դրամահատարանի աշխատողները ապստամբություն բարձրացրեցին, որի պատճառով հազարավոր մարդիկ զոհվեցին։ Ավրելիանոսի պատի կառուցումը անձեռնմխելի դառնալու միջոց էր բարբարոսների ներխուժման դեմ, ինչպես նշում է հռոմեական պատմիչ Ավրելիոսը, այդ ծրագիրը նպատակ ուներ մեղմել քաղաքի խոցելիությունը։ Տասնամյակներ շարունակ պարսպի կառուցումը և նրա շարունակական ամրացումը ամենամեծ նախագիծն է եղել Հռոմում։ Այն նաև քաղաքի մեծ նշանակություն ունեցող ռազմական պաշտպանությունն էր մինչև 1870 թվականի սեպտեմբերի 20-ը, երբ Իտալական թագավորության բերսալիերները Պիա դարբասի մոտի պարիսպը քանդեցին և գրավեցին Հռոմը։ Ավրելիանոսի պատը լավ պահպանված է այսօր, քանի որ մինչև 19-րդ դարը մշտապես ամրացվել է։ Սան Սեբաստիանո դարպասի մոտ գտնվող Museo delle Mura թանգարանում ներկայացվում է պատերի կառուցումը և, թե ինչպես է իրականացվել պաշտպանությունը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Museum of the Walls official website Archived 2017-11-13 at the Wayback Machine.
Newspaper article of latest collapse (1 Nov 2007) Photo gallery of latest collapse(1 Nov 2007)
Էլ Կամպիլյո (քաղաք)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Էլ Կամպիլյո (այլ կիրառումներ)Ալկալա-լա-Ռեալ (իսպ.՝ Alcalá la Real), քաղաք և համայնք Իսպանիայում, մտնում է Խաեն պրովինցիայի մեջ, որն էլ իր հերթին մտնում է Անդալուսիա ինքնավար համայնքի մեջ։
Համայնքը մտնում է Սյերա Սուր շրջանի կազմի մեջ։ Տարածքը՝ 262,9 կմ2։ Բնակչությունը՝ 2194 (2010)։ Հեռավորությունը պրովինցիայի վարչական կենտրոնից՝ 71 կմ։


== Ժողովրդագրություն ==


== Ժողովրդագրություն ==


== Արտաքին հղումներ ==
ElCampilloweb.Archived 2009-10-26 at the Wayback Machine.
El Campillo Archived 2006-04-27 at the Wayback Machine.
Պոլովիտնյա

Պոլովիտնյա (ռուս.՝ Половитня), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Երշիչսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 24 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Վեչե

Վեչե (հին սլավոներեն՝  վետ-խորհուրդ), ժողով հին և միջնադարյան Ռուսիայում ընդհանուր կարևորագույն հարցեր քննարկելու համար։ Առաջացել է սլավոնների ցեղային ժողովներից։ Հին ռուսական պետության կազմավորմամբ ֆեոդոլական ավագանին Վեչեի միջոցով սահմանափակում էր իշխանի իշխանությունը։ Վեչեն Ռուսիայում լայն տարածում է գտել ֆեոդոլական մասնատվածության ժամանակաշրջանում (11-րդ դարի 2-րդ կես-12-րդ դար)։


== Տարեգրություն ==
Տարեգրության մեջ վեչեն առաջին անգամ հիշատակվում է Բելգորոդում՝ 997 թվականին, Նովգորոդյան երկրում՝ 1016 թվականին, Կիևում՝ 1068 թվականին, Վոլինի Վլադիմիրում՝ 1097 թվականին, Ռոստովում՝ 1157 թվականին են։ Վեչեին էր պատկանում պատերազմի և հաշտության, իշխանների հրավիրման ու հեռացման, վարչական, դատական և ռազմական վարչության բարձրագույն ներկայացուցիչների ընտրության, տարբեր իշխանությունների և երկրների հետ հարաբերություններ հաստատելու, պայմանագրեր կնքելու, օրենքներ ընդունելու իրավունքը և այլն։ Ժողովրդական ժողովները սովորաբար հրավիրվում էին վեչեի զանգի միջոցով իշխանության ներկայացուցիչների կամ քաղաքացիների նախաձեռնությամբ, չէին կրում պարբերական բնույթ, ունեին իրենց մշտական հավաքատեղին։ Վեչեում որոշումներն ընդունվում էին ոչ թե քվեարկությամբ, այլ բոլոր մասնակիցների հավանություն արտահայտող բացականչություններով։ «Ավագ» քաղաքների վեչեների որոշումները պարտադիր էին «կրտսեր» քաղաքների, «արվարձանների» համար (օրինակ, Պսկովի վաչեն ենթարկվում էր Նովգորոդին մինչև Պսկովի առանձնանալը)։ Վեչեներ էին հրավիրում նաև խոշոր քաղաքների առանձին թաղամասերում։ Վեչեն իսկական ժողովրդական իշխանություն չէր․ փաստական իշխանությունը պատկանում էր ֆեոդոլական ավագանուն և քաղաքային վերնախավին։ Նովգորոդում գոյություն ուներ հատուկ «տերերի խորհուրդ», որի անդամներն էին ֆեոդոլական ավագանու ներկայացուցիչները, նրանց էլ պատկանում էր իրական իշխանությունը քաղաքում։ Հյուսիս-Արևմուտքում Ռուսիայում, ուր քաղաքները թուլացել էին մոնղոլ-թաթարական ավերիչ արշավանքների հետևանքով, ամրացող մեծ իշխանական իշխանությունը արդեն 14-րդ դարի վերջին վերացրեց վաչեն, թեև դասակարգային պայքարի սրման ժամանակ ժողովրդական ժողովները քաղաքներում հաճախ ընդունում էին վեչեի բնույթ (ապստամբությունները Տվերում 1293 և 1327 թվականին, Մոսկվայում 1382, 1445 և 1547 թվականին, և այլն)։ Վեչեի կարգը առավել հարատևեց Նովգորոդյան (մինչե 1478) և Պսկովյան (մինչև 1510) ֆեոդոլական հանրապետություններում։
Թոռնիկ (Գյումուշխանեի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Թոռնիկ (այլ կիրառումներ)Թոռնիկ, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Գյումուշխանեի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Տրապիզոնի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Մաքսիմ Տանկ

Մաքսիմ Տանկ, (բելառուս․՝ Максiм Танк, ի ծնե` Եվգենի Իվանովիչ Սկուրկո [Евгений Иванович Скурко], սեպտեմբերի 4 (17), 1912, Պիլկովշչինա, Վիլեյսկի շրջան, Վիլենի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - օգոստոսի 7, 1995(1995-08-07), Մինսկ, Բելառուս), բելառուս բանաստեղծ, ԲԽՍՀ ժողովրդական բանաստեղծ (1968), ԲԽՍՀ ԳԱ ակադեմիկոս (1972), սոցիալիստական աշխատանքի հերոս (1974)։
Եղել է Արևմտյան Բելառուսիայում հեղափոխական շարժման գործունյա մասնակից, ինչ համար բազմիցս բանտարկվել է։ «Էտապներում» (1936), «Լոռամրգու գույն» (1937), «Կայմի տակ» (1938) բանաստեղծությունների ժողովածուները նվիրված են «հայրենի երկրի ազատագրման համար աշխատավոր զանգվածների պայքարին»։ 
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին եղել է ճակատային և պարտիզանական մամուլի աշխատակից։ Այդ ժամանակի ստեղծագործություններից են «Յանուկ Սյալիբան» (1942) պոեմը, «Սրեք զենքերը» (1945) և «Կրակե երկնակամարի միջով» (1945) բանաստեղծությունների ժողովածուները։ Հեղինակ է նաև «Որպեսզի իմանան» (1948, ԽՍՀՄ պետական մրցանակ, 1948), «Քարի, երկաթի և ոսկու վրա» (1951), «Կայծակի հետքը» (1957), «Հացն իմ հանապազօրյա» (1962, Յանկա Կուպալայի անվան ԲԽՍՀ պետական ​​մրցանակ, 1966), «Մի կում ջուր» (1964), «Օրացույցի թերթիկներ։ Օրագրային գրառումներ» (1970), «Եղիցի լույս» (1972) և այլ գրքերի։ 
Տանկի պոեզիայի բնորոշ գծերն են ռոմանտիկական վեհ պաթոսի և աշխարհի կոնկրետ-զգայական ընկալման զուգորդումը, ինտելեկտուալ լայն մտահորիզոնը։ Տանկի շատ բանաստեղծություններ թարգմանվել են հայերեն։
Եղել է նաև ԽՍՀՄ 8-րդ գումարման Գերագույն սովետի դեպուտատ։ 1978 թվականին արժանացել է Լենինյան մրցանակի։ 1966 թվականին ընտրվել է ԲԽՍՀ ԳԱ վարչության առաջին քարտուղար։ Պարգևատրվել է Լենինի 3, «Հոկտեմբերյան հեղափոխության» և 4 այլ շքանշաններով։


== Ծանոթագրություններ ==
Գերան (Էրզրումի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Գերան (այլ կիրառումներ)Գերան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում։ Գտնվում էր Էրզրում քաղաքից հյուսիս-արևելք։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Բուսական աշխարհի օբյեկտներ

Բուսական աշխարհի օբյեկտներ, վայրի բուսատեսակները, դրանց համակեցությունները (կիսաանապատային, տափաստանային, անտառային, մարգագետնային, ջրաճահճային և այլն), աճելավայրերը, բուսական ծագում ունեցող բնության հուշարձանները, ինչպես նաև բուսաբանական այգիները, դենդրոպարկերը, անտառային տնկարկները։ Բուսական աշխարհի օբյեկտները կարող են օգտագործել ֆիզիկական և իրավաբանական անձինք՝ գյուղատնտեսական (ընտրասերում, կենդանիների արածեցում, խոտհունձ, մեղվաբուծություն), արդյունագործական (բնափայտային, սննդային, դեղատու, տեխնիկական բույսերի և դրանց առանձին մասերի ու արգասիքների հավաքում և մթերում), սոցիալական, բնապահպանական և գեղագիտական (ռեկրեացիա, առողջապահություն, կանաչապատում, վերակուլտիվացում, դաշտապաշտպանություն, հողապաշտպանություն), գիտահետազոտական և կրթական նպատակներով։
ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված բույսերի օգտագործումը թույլատրվում է բացառիկ դեպքերում՝ գիտահետազոտական, մշակության մեջ ներդրման և բնական պայմաններում դրանց վերարտադրության նպատակներով՝ ՀՀ Կառավարության որոշմամբ։
Բուսական աշխարհի օբյեկտների պաշտպանության նպատակով արգելվում է դրանց հրկիզումը, հանքային պարարտանյութերի և պեստիցիդների չկանոնակարգված օգտագործումը, բուսատեսակների ապօրինի ներմուծումը ՀՀ, կլիմայավարժեցումն ու ընտրասերման նպատակով օգտագործումը, կենսատեխնոլոգիաների միջոցով ստացված կենդանի ձևափոխված օրգանիզմների ինքնակամ օգտագործումը։ Բուսական աշխարհի օբյեկտների և դրանց աճելավայրերի անվտանգությունը, ինչպես նաև բուսածածկույթի ջրապահպանական, հողապաշտպանական, կլիմայակարգավորիչ և ռեկրեացիոն հատկությունների անխաթարությունն ապահովելու նպատակով նախատեսվող տնտեսական, շինարարական, սոցիալական և այլ գործունեությունն իրականացվում է ՀՀ օրենսդրությամբ սահմանված կարգով։ Բուսական աշխարհի հազվագյուտ և անհետացման եզրին գտնվող օբյեկտները պահպանության նպատակով ընդգրկվում են Կարմիր գրքում, կազմավորվում են բնության հատուկ պահպանվող տարածքներ, մշակվում և ներդրվում են հազվագյուտ ու անհետացման եզրին գտնվող բուսատեսակների և դրանց համակեցությունների վերականգնման կենսաբանական տեխնոլոգիաներ։ Արգելվում է ցանկացած գործունեություն, որը հանգեցնում է ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված տեսակների թվաքանակի կրճատման և դրանց աճելավայրերի վատթարացման։
Պերեդերիևո

Պերեդերիևո (ուկրաիներեն՝ Передерієве), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Շախտյորսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պերեդերիևո գյուղում բնակվում էր 7 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Անտառային հրդեհներ Ավստրալիայում (2019-2020)

2019—2020 թվականների Ավստրալիայի անտառային հրդեհներ, Ավստրալիայի անտառների մասսայական հրդեհներ են, որոնք հիմնականում տեղի են ունենում երկրի հարավարևելյան շրջաններում։ Հրդեհի ծավալները մեծապես գերազանցում են ամենամյա երաշտի շրջանին բնորոշ ծավալներին, այն տևում է դեկտեմբեր ամսից մինչև մարտ ամիսը, այս ժամանակաշրջանը համարվում է ավստրալիական ամառ։ Հրդեհները շարունակվում են 2019 թվականի օգոստոսից։ 2020 թվականի հունվարի 5-ի դրությամբ` հրդեհների պատճառով այրվել է ավելի քան 6,3 միլիոն հեկտար անտառ (63 000 քառակուսի կիլոմետր), կրակից ոչնչացվել ավելի քան 2500 շինություն (ներառյալ 1300 բնակելի տուն), մահացել 25 մարդ։ Համարվում է, որ 2019—2020 թվականների հրդեհները դարձել են ամենակործանարարը՝ հրդեհներին հետևելու ամբողջ ժամանակահատվածում։ 2019 թվականի դեկտեմբերին Նոր Հարավային Ուելսի կառավարությունը նահանգում արտակարգ դրություն է հայտարարել՝ կապված ռեկորդային ջերմաստիճանի, երկարատև երաշտի և ապագա հրդեհների հավանականության հետ։ Հաշվարկների համաձայն՝ գրեթե երեք միլիարդ կենդանի տուժել են շարունակվող հրդեհներից։
Ինչպես 2020 թվականի հունվարի 8-ին հայտնել է Սիդնեյի համալսարանի բնապահպան Քրիս Դիկմանը, հրդեհներից ոչնչացված կենդանիների թիվը գերազանցել է մեկ միլիարդի սահմանը։
Հրդեհների հիմնական պատճառը ռեկորդային ջերմությունն ու երաշտն են, ամպրոպի ժամանակ կայծակի հաճախակի հարվածները, Հնդկական օվկիանոսի դրական դիպոլը, անզգույշ և դիտավորյալ հրկիզումները և այլն։ 2019 թվականի սեպտեմբերից 100-ից ավելի հրդեհներից տուժել են Նոր Հարավային Ուելս նահանգի խոշոր տարածքներ, մասնավորապես, Նոր Հարավային Ուելսի հյուսիսային, միջին հյուսիսային ափը, Հանտեր շրջանը, Գովկեսբերի, Վոլոնդիլի քաղաքները, Սիդնեյի ծայրամասերը, Կապույտ լեռները, Իլլավարրա, Հարավային ափերը և այլն։


== Զոհեր ==
Զոհվել է 24 մարդ և ոչնչացել է բազմաթիվ վայրի կենդանի։


== Արձագանք ==


=== Ավստրալիա ===
Ավստրալիայի քաղաքացի, դերասանուհի Մարգո Ռոբին իր ինստագրամում մարդկանց կոչ է արել Ավստրալիայի հրդեհի զոհերին գումար փոխանցել՝ որպես օգնություն։


=== Ռալիի աշխարհի առաջնության հետաձգում ===
Հրդեհների պատճառով հետաձգվել է Ավստրալիայում կայանալիք 2019 թվականի ռալիի աշխարհի առաջնության եզրափակիչը։ Մրցաշարը պետք է անցկացվեր հենց այն տեղանքում, որտեղ էլ տեղի է ունեցել տարերային աղետը։


== Ծանոթագրություններ ==
Ակարի ազգային պարկ

Ակարի ազգային պարկ (պորտ.՝ Parque Nacional do Acari), ազգային պարկ Ամազոնաս նահանգում, Բրազիլիա։


== Տեղագրություն ==
Ազգային պարկը տարածվում է հետևյալ մունիցիպալիտետների որոշ հատվածներում՝ Ապուի (11.77 %), Բորբա (59.55 %) և Նովու Արիպուանան (28.68 %)։ Այն Ապուիի BR-230 Տրանս-Ամազոնյան մայրուղու հյուսիսում է՝ Ժակարեականգա հատվածում։ Արևելքից պարկին սահմանակից են Ուրուպադի ազգային անտառը և Ալտո Մաուես էկոլոգիական կայանը։ Ընդգրկում է 896410.95 հեկտար տարածք։ Այն գտնվում է Ամազոն բիոմում։


== Պատմություն ==
Ակարի ազգային պարկը ստեղծվել է 2016 թվականի մայիսի 11-ի դաշնային հրամանագրով։ Այն կառավարվում է Չիկո Մենդեսի Կենսաբազմազանության պահպանության ինստիտուտի կողմից։ Նպատակն է՝ պաշտպանել Ակարի, Կամայու, Սուկունդուրի և Աբակաշիս գետերի և դրանց վտակների ու ֆիզիկական լանդշաֆտների կենսական բազմազանությունը, ապահովել էկոհամակարգերի ծառայությունների պահպանությունը, նպաստել շրջակա միջավայրի կայունությանը և խթանել ռեկրեացիոն ռեսուրսների զարգացմանը և էկոտուրիզմին։
Պարկը պահպանության ենթակա 5 միավորներից մեկն է եղել (մինչև նախագահ Դիլմա Ռուսեֆի աշխատանքային գործունեության ավարտը), որը ներառել է Ամազոնաս նահանգի ամբողջ հարավային շրջանը՝ 2,600,000 հա տարածքով։ Լիովին պաշտպանված տարածքներ են՝ Մանիկորե կենսական արգելոցը (359,063 հա), Ակարի ազգային պարկը (896,407 հա), կայուն օգտագործվող Կամպոս դե Մանիկորե բնապահպանական տարածքը (151,993 հա), Արիպուանա ազգային անտառը (751,295 հա) և Ուրուպադի ազգային անտառը (537,228  հա)։ Նույն համալիրի մաս է կազմում Ամանյա ազգային անտառը՝ 141,000 հա տարածքով։
Այս միավորումների հետ Դիլման իր կառավարության տարիներին ստեղծեց 3,400,000 հա տարածք զբաղեցնող նոր պահպանված շրջաններ։ Նախորդ կառավարիչ Լուիս Ինասիու Լուլա դա Սիլվայի կողմից ստեղծվել էր 26,800,000 տարածք։ Դիլման նաև կրճատել էր Ամազոնի յոթ պահպանվող տարածքները՝ Տապաժոսի վրա պատվար կառուցելու համար։


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
«No apagar das luzes, governo Dilma cria 5 unidades de conservação» (portuguese), ((o))eco, 12 May 2016, http://www.oeco.org.br/noticias/no-apagar-das-luzes-governo-dilma-cria-5-unidades-de-conservacao/, վերցված է 2016-06-12 
 (portuguese) Parna do Acari, Chico Mendes Institute for Biodiversity Conservation, արխիվացված  օրիգինալից 2019-08-27-ին, https://web.archive.org/web/20190827133212/http://www.icmbio.gov.br/portal/unidadesdeconservacao/biomas-brasileiros/amazonia/unidades-de-conservacao-amazonia/7945-parna-do-acari, վերցված է 2016-06-12
Գեղեցկուհին և Հրեշը (այլ կիրառումներ)

Գեղեցկուհին և Հրեշը անվանումը կարող է ունենալ հետևյալ կիրառումները․

Գեղեցկուհին և Հրեշը - «Walt Disney Pictures» ստուդիայի թվով երեսուներորդ լիամետրաժ, անիմացիոն ֆիլմը,
Գեղեցկուհին և Հրեշը - ռեժիսոր Բիլլ Կոնդոնի ամերիկյան գեղարվեստական երաժշտական ֆիլմ, Walt Disney Animation Studios ամերիկյան ազգային կինոընկերության վերաթողարկումը՝ Ժաննա Մարի Լեպրենս դը Բոմոնի համանուն պատմության հիման վրա։
Մոսկվայի թանգարան

Մոսկվայի թանգարան (ռուս.՝ Музе́йное объедине́ние «Музе́й Москвы́» (Музей истории Москвы, Музей Москвы), անգլ.՝ Museum of Moscow), Ռուսաստանի Մոսկվա քաղաքի ամենահին թանգարաններից։ Դրա հավաքածուն ստեղծվել է 1896 թվականին Ռուսաստանի գիտական համայնքի նախաձեռնությամբ։ Մոսկվայի քաղաքային դուման թանգարանին ցուցանմուշների մեծ հավաքածու է նվիրել։ 20-րդ դարում թանգարանը մի քանի անգամ փոխել է իր անունն ու գտնվելու վայրը։ 1921 թվականին թանգարանը սկսել է կոչվել Մոսկվայի քաղաքային թանգարան և գտնվել է Սուխարևի Աշտարակում։ 1940 թվականին վերանվանվել է Մոսկվայի պատմության և մշակույթի թանգարան։1987 թվականին թանգարանը ստացել է իր ներկայիս անվանումը։
Թանգարանն իր պատմության ընթացքում ձեռք է բերել ավելի քան մեկ միլիոն ցուցանմուշներ, որոնք արտացոլում են քաղաքի կյանքը իր ողջ պատմության ընթացքում՝ սկսած Մոսկվայի հնագույն ժամանակներից մինչև այսօր։ Այս հավաքածուն պարունակում է հնագիտական գտածոներ, աշխատանքային հնագույն գործիքներ, ոսկերչական զարդեր, բրոնզե և քարե իրեր Մոսկվայի պատմության հնագույն ժամանակաշրջաններից։ Կա նաև քարտեզների և նախագծերի ժողովածու, որը ցույց է տալիս, թե ինչպես է քաղաքը տարեցտարի աճում։ Մեծ թվով լուսանկարներ պատկերում են 19-րդ դարի կեսերից մինչ օրս Մոսկվայի կարևոր իրադարձությունները, տոնակատարությունները և իրադարձությունները։
Թանգարանում առկա են օրիգինալ զգեստներ, աքսեսուարներ, կահույք և այլ ամենօրյա իրեր, որոնք պատրաստված են տաղանդավոր ռուս և եվրոպական վարպետների կողմից։
Թանգարանի ցուցահանդեսը տեղակայված էր Կրեստովսկու աշտարակներից մեկում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Official website of Museum Archived 2021-05-08 at the Wayback Machine.
Moscow City Museum(չաշխատող հղում)
Museum of History of Moscow
Մոխրագույն դելֆին

Մոխրագույն դելֆին (լատ.՝ Grampus griseus), կաթնասունների դասի, դելֆինների կարգին պատկանող տեսակ, մոխրագույն դելֆինների (անգլ.՝ Grampus) ենթակարգի միակ ներկայացուցիչ։ Տարածված է ամբողջ աշխարհի գրեթե բոլոր բաց և ափամերձ ջրերում՝ բացառությամբ Աֆրիկայի արևմտյան ափերի, Հարավային Ամերիկայի հյուսիսարևելյան և բևեռային ծովերի։ Ռուսաստանի ջրերում մոխրագույն դելֆին հանդիպում է միայն Կուրիլյան կղզիների հարավային մասում։


== Նկարագրություն ==
Մոխրագույն դելֆինների հասուն առանձնյակի քաշը կարող է հասնել 300 կիլոգրամից մինչև 500 կիլոգրամ, իսկ երկարությունը՝ մինչև 3-4 մետր։ Մոխրագույն դելֆինը սնվում է հիմնականում գլխոտանիներով։ Մոխրագույն դելֆինի մեջքի լողակը բարձր է` հետևի եզրի խորը փորվածքով և թեթևակիորեն մոտեցած մարմնի առջևի կեսին։ Այլ դելֆիններին բնորոշ կտուցը բացակայում է։ Մարմնով մեկ ցրված բաց գույնի բծեր, շերտեր և քերծվածքներ է ունենում, որոնք փափկամարմինների և ցեղակիցների ատամների հետքեր են։
Ձագերը ծնվում են ձմռանը և սեռական հասունացումը լինում է, երբ երկարությունը հասնում է երեք մետրի։ Հայտնի են աֆալինաների հետ հիբրիդներ ստանալու դեպքեր։
Մոխրագույն դելֆինի կյանքի տևողությունը մինչև 30 տարի է։


== Այլ տեղեկություններ ==

Պելոռուս Ջեկ անունով մոխրագույն դելֆինը երկու տասնամյակ` 1888-1912 թվականներին, ուղեկցել է նավերին`  որպես լոցման՝ վատ եղանակին նրանց ցույց տալով Նոր Զելանդիայի երկու կղզիների միջև եղած ուղին։ Դրա համար Նոր Զելանդիայի պառլամենտը նրան շնորհել է պահպանագիր, որն արգելել է այս դելֆինի սպանությունն ու վիրավորանքը։
20-րդ դարի 80-ական թվականների վերջին Մերիլենդի օվկիանարիումի մարզիչ Անդրե Քոուենին հաջողվել է  մոխրագույն դելֆինին սովորեցնել մի հայտնի երգ երգել։ Դելֆինի ձայնը չէր կարելի անվանել ուժեղ և պարզ, բայց նա ակնհայտորեն լավ երաժշտական լսողություն էր ցուցաբերել։


== Պատկերասրահ ==

		
		


== Տես նաև ==
Կետանմաններ
Խոյադելֆին
Աֆալինա


== Ծանոթագրություններ ==


== Լրացուցիչ գրականություն ==
Կետեր և դելֆիններ


== Արտաքին հղումներ ==
Серый дельфин
База данных «Позвоночные животные России»: серый дельфин(չաշխատող հղում)
Սան Նաձարո

Սան Նաձարո (իտալերեն՝  San Nazzaro), կոմունա Իտալիայի Կամպանիա մարզի Բենևենտո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 877 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 438 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 2 կմ² մակերես տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 82010, հեռախոսային կոդ՝ 0824։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Կապի տվյալներ ==
Հեռախոս՝։ 0824 58624
Էլեկտրոնային փոստ՝ eofnu@tin.it
Պաշտոնական կայք՝ http://www.comune.sannazzaro.bn.it/


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի պաշտոնական կայք (իտալ.)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Պոչա (Կոկշենգայի վտակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Պոչա (այլ կիրառումներ)Պոչա (ռուս.՝ Поча), գետ Ռուսաստանում, հոսում Վոլգոգրադի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Կոկշենգա գետի ձախ ափին՝ 137 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 6 կմ է։

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 03020300212103000031278
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 103003127
Ավազանի կոդը - 03.02.03.002
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 3
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Քաջառինք

Քաջառինք, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Սասունի Փսանք գավառակում։ Եղել է հայաբնակ գյուղ։
XX դարի սկզբին ուներ 26 տուն՝ 250 հայ բնակչով։
Քաջառինքն ուներ եկեղեցի։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Քամին ունայնության

Քամին ունայնության, 1989 թվականին «Հայֆիլմ» կինոստուդիայի կողմից նկարահանված հայկական ֆիլմ։


== Սյուժե ==
Երկու ընկերներ որոշում են այցելել մի քանի տարի առաջ Հայաստանը լքած իրենց ծանոթներին, որոնք երջանկություն գտնելու հույսով հայտնվել են Մոսկվայում, Տալլինում, Հեռավոր Արևելքում։


== Գլխավոր դերում ==
Ռուբեն – Ռ. Հախվերդյան
Պլյուշ – Գ. Աղեկյան


=== Դերերում ===
Վ. Անանյան, Հ. Խաչատրյան, Ռ. Ստեփանյան, Լ. Ավետիսյան, Լ. Գոմոլկո, Ռ. Խաչատրյան, Ա. Եղիկյան, Վ. Չալդրանյան, Մ. Պողոսյան, Վ. Մսրյան, Ա. Խաչատրյան


== Նկարահանող խումբ ==
Սցենարի հեղինակ - Մ. Ստամբոլցյան, Հ. Խաչատրյան
Բեմադրող ռեժիսոր - Հ. Խաչատրյան
Բեմադրող օպերատոր - Վ. Պետրոսյան
Բեմադրող նկարիչ - Ա. Հովսեփյան
Երաժշտություն - Ավետ Տերտերյան
Հհնչյունային օպատոր - Ա. Կեսայան
Օպերատոր - Ա. Դավթյան
Ռեժիսորի ասիստենտ - Ն. Հովհաննիսյան
Օպերատորի ասիստենտ - Ա. Միրիմանյան
Մոնտաժ - Գ. Համալբաշյան
Խմբագիր - Գ. Հախվերդյան
Տնօրեն -Մ. Ալեքսանյան
Երգերի հեղինակ եւ կատարող - Ռուբեն Հախվերդյան


== Տես նաև ==
Հայկական ֆիլմերի ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
(1674) Գրունեվելդ

(1674) Գրունեվելդ (անգլ.՝ Groeneveld), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1938 թվականի փետրվարի 7-ին Կառլ Ռեյնմուտի կողմից Հայդելբերգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,19769 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,8042 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,5912 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2088,59 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,172365 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,66° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(1674) Գրունեվելդ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Սլիվինո (գյուղ, Մոնաստիրշչինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սլիվինո (այլ կիրառումներ)Սլիվինո (ռուս.՝ Сливино), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Մոնաստիրշչինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 32 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ռոսլավլևո (գյուղ, Ռոստովսկի շրջան)

Ռոսլավլևո (ռուս.՝ Рославлево), գյուղ Ռուսաստանի Յարոսլավլի մարզի Ռոստովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 0 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Կտուց անապատի գրչության կենտրոն

Կտուց անապատի գրչության կենտրոն, գործել է Վանա լճի Կտուց կղզում։ Որպես գրչության կենտրոն հիշվում է XV դարի սկզբից։ Հովսեփ և Ծերուկ գրիչներից մեկական ձեռագիր է հասել մեզ՝ ընդօրինակված 1414 թվականին և 1415 թվականին։ Կտուցի գրչության կենտրոնի ծաղկումը կապվում է նշանավոր գրիչներ Խաչատուրի և Հովհաննեսի գործունեության հետ։ 1462 թվականին Խաչատուրը ավարտում է մի Հայսմավուրք, որտեղ հիշում է իրեն օգնություն ցույց տված բազմաթիվ միաբանների։ Ձեռագիրը նկարազարդել է այն ժամանակ Վասպուրականում հռչակված Մինաս ծաղկողը։ Հաջորդ թվականից հայտնի է մի Ավետարան։ 1482 թվականից Կտուց անապատի եկեղեցու ինտերիերը Կտուց անապատի համալիրի հատակագիծը չատուրի անվանը այլևս չենք հանդիպում։ Նրա գործը շարունակում է Հովհաննեսը, որի մեզ հայտնի ամենահին ձեռագիրը 1470 թվականից է։ Հայտնի են նաև Մինաս և Բարսեղ գրիչները (XV դ. 70—80-ական թթ.)։ Հաջորդ դարից Կտուցի մասին ոչ մի տեղեկություն չկա։ Այն նորից աշխուժացել է XVII դարի, այնտեղ հավաքել են նաև ձեռագրեր։
Ժողովածու (1725)

Ժողովածու (1725), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 1725 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 17-րդ դարում Հովհաննես Գրիչի կողմից։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 16,2x10 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 289 թերթից։ Գրված է միասյուն, նոտրգրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ շերտազարդ կտավ։ Հիշատակարաններ՝ գրչի` 160ա։


== Բովանդակություն ==
Մովս. Կաղանկատուացւոյ պատմութիւն Աղուանից։
Պատմութիւն վասն Մահմետին


== Ծանոթագրություններ ==
Պերվոե Մայա (քաղաքատիպ ավան, Բալախինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Պերվոե ՄայաՊերվոե Մայա (ռուս.՝ Первое Мая), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Բալախինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2222 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Սան Ֆելիքս

Սան Ֆելիքս (իսպ.՝ San Félix), բնակավայր Ուրուգվայի հարավարևելյան մասում, Պայսանդու դեպարտամենտում։


== Բնակչություն ==
Բնակչությունը ըստ 2011 թվականի տվյալների կազմում է՝ 1718 մարդ.

Աղբյուր։ Instituto Nacional de Estadística de Uruguay։


== Ծանոթագրություններ ==
Լեմեշի (գյուղ, Վելիժսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Լեմեշի (այլ կիրառումներ)Լեմեշի (ռուս.՝ Лемеши), գյուղ Ռուսաստանի, Սմոլենսկի մարզի Վելիժսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 32 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Արդատովկա

Արդատովկա (ռուս.՝ Ардатовка, բաշկիրերեն՝ Арҙат), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Տույմազինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 37 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
(8677) Չարլիե

(8677) Չարլիե (անգլ.՝ Charlier), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1992 թվականի մարտի 2-ին UESAC ծրագրի կողմից Լա Սիլյայում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,979683 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,692 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2674 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1878,68 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,191624 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 10,64° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(8677) Չարլիե աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Աստերոիդների ցանկ (112501-112600)

Աստերոիդների ցանկ (112401-112500)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (112601-112700)
 Աստերոիդների ցանկ (112401-112500)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (112601-112700)
Ելակ (այլ կիրառումներ)

Ելակ, կարող է վերաբերել՝

Ելակ - վարդազգիների (վարդածաղիկներ) ընտանիքի բազմամյա խոտաբույսերի կամ թփերի ցեղ
Ելակ - գետ Տավուշի մարզում
Ելակ - լեռնագագաթ (1361 մ) Տավուշի մարզում, Ոսկեպարի լեռներում, Ջուջևան գյուղից 1,5 կմ հյուսիս-արևելք
Յուլիյամպոլ

Յուլիյամպոլ (ուկրաիներեն՝ Юліямпіль), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Շառգորոդի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1810 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Յուլիյամպոլ գյուղում բնակվում էր 204 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 13205 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 15,45 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ապուշտա

Ապուշտա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Կամախի գավառակում։ Գտնվում էր Կամախ քաղաքի մոտակայքում։
Գյուղի մասին հիշատակություն կա 1640 թվականի հայերեն ձեռագրում։


== Բնակչություն ==
1909 թվականին ուներ 21 տուն` 124 հայ բնակչով։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Ապուշտան ուներ Ս. Թորոս անունով եկեղեցի։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Կատայսկի շրջան (Կուրգանի մարզ)

Կատայսկի շրջան (ռուս.՝ Катайский район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Կուրգանի մարզում։
Ստեղծվել է 1924 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Կատայսկ։


== Աշխարհագրություն ==
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 2690 կմ²։


== Բնակչություն ==
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 25425 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 9,45 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի Կառավարության կայք. Տարածաշրջանների մասին տարաբնույթ տեղեկություններ։ Անհրաժեշտ է փնտրել ըստ շրջանի անվանման։ (ռուս.)
40Վ6Մ (ունիվերսալ դիտաշտարակ)

Ունիվերսալ շարժական 40Վ6Մ դիտաշտարակ, Ս-300 զենիթահրթիռային համալիրի բաղկացուցիչ մաս տարբեր վերափոխություններով։ Մշակվել է համալիրների՝ անտառապատ կամ խիստ կտրտված տեղանքներում զենիթային դիվիզիոնների և ռադիոտեխնիկական զորքերի ստորաբաժանումների տեղակայման ժամանակ ոչ բարձր թիրախների հայտնաբերման  հայտնաբերման և ուղեկցման հնարավորությունների ընդլայնման համար։ Դիտաշտարակը սպառազինության կազմում ընդգրկվել է 1970-ական թվականների վերջերին և 1980-ական թվականների սկզբներին։ Ավելի ուշ զորքերում ներառվել է մոտ 39 մ բարձրությամբ 40Վ6ՄԴ դիտաշտարակը, որը 40Վ6Մ դիտաշտարակից տարբերվում էր 13 մետրանոց լրացուցիչ կցանով։


== Դիտաշտարակի կառուցվածք ==
Սարքավորումներով շրջանակ,
Սարքավորումներով սլաք,
Աութրիգերներ (ձախ և աջ),
Ձգալարեր,
Կայանման հենակներ,
Հենակետային կցաշուրթ,
Հոդակապավոր հենարան (վերին և ստորին հենարաններ),
Ջրաբաշխական սարքավորում,
Էլեկտրասարքավորումներ,
Շարժուն մաս,
Հենակետային սալեր,
ՄԱԶ-537 քարշակ,
Պահուստային մասեր, գործիքներ, պիտույքներ։


== Դիտաշտարակի տեղափոխում ==
Մոտ 25 մետր բարձրությամբ 40Վ6Մ դիտաշտարակին տրանսպորտային վիճակում բուքսիրում է նրա կազմի մեջ մտնող ՄԱԶ-537 քարշակը։ 40Վ6Մ դիտաշտարակի լրացուցիչ հատվածների տեղափոխման համար օգտագործվում է ԿռԱԶ-260 ավտոգնացքը և ՄԱԶ-938-ի կիսակցորդը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Вышка 40В6М(չաշխատող հղում) на сайте «Энциклопедия ракетного оружия»
Журнал «Невский Бастион» Персональная страница главного редактора Александра Карпенко
Վասիլի Սարատովեց

Վասիլի Ֆրոլի Սարատովեց (Եֆիմով) (1880 - 1912, Բուտիրյան բանտ, Տվերսկի շրջան, Մոսկվայի կենտրոնական վարչական շրջան, Մոսկվա, Ռուսական կայսրություն), ռուս բոլշևիկ հեղափոխական, ՌՍԴԲԿ անդամ (1903), ձուլող բանվոր։
Քարոզչական աշխատանք է տարել Սարատովում, Դոնի Ռոստովում, Բաքվում։ Եղել է Բաքվի բանվորների դեպուտատների սովետի և ՌՍԴԲԿ Բաքվի կոմիտեի անդամ (1906), ՌՍԴԲԿ 5 համագումարի (1907) պատգամավոր։ 1908 թվականին մասնակցել է բոլշևիկյան «Բակինսկի ռաբոչի» («Бакинский рабочий») թերթի հրատարակմանը։ 1909 թվականին եղել է Բաքվի նավթարդյունաբերության բանվորների միության քարտուղարը։ Այնուհետև քարոզչական աշխատանք է տարել Մոսկվայում, որտեղ և ձերբակալվել է։ Մահացել է Բուտիրյան բանտում։
Եղջերուի մահը

«Եղջերուի մահը», Հովհաննես Թումանյանի պատմվածքներից։


== Պատմություն ==
Այս ստեղծագործության գրման տարեթիվն անհայտ է։ Առաջին անգամ տպագրվել է Թիֆլիսում՝ 1898 թվականի դեկտեմբերի 20-ին «Տարազ» շաբաթաթերթի № 49 համարում (էջ 1104), այնուհետև՝ 1940-1959 թվականներին Երևանում լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակության երրորդ հատորում (էջ 50-51)։
Ինքնագիրը չի պահպանվել։
Գրության ստույգ թվականը հայտնի չէ։ Ըստ Մովսես Արազու հուշերի՝ գրված պետք է լինի 90-ական թվականների վերջին՝ 1897 թվականին․ «Երբ մենք հարցրեցինք, թե ինչ նոր բան է գրել, նա վերցրեց սեղանի վրայից նոր վերջացած մի ձեռագիր՝ իրեն հատուկ խոշոր տառերով գրված։ Զիջելով մեր խնդրին, Թումանյանն սկսեց կարդալ մի փոքրիկ պատմվածք, ավելի ճիշտ՝ արձակ բանաստեղծություն՝ «Եղջերուի մահը» վերնագրով»։
Հովհաննես Թումանյանի երկերի լիակատար ժողովածուի 5-րդ հատորում տպագրվել է «Տարազ» շաբաթաթերթից։


== Ծանոթագրություններ ==