armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Հայկ Կասպարով

Հայկ Վլադիմիրի Կասպարով (դեկտեմբերի 14, 1984(1984-12-14), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ փոփ երգիչ է։ 


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Երևանում՝ 1984 թվականի դեկտեմբերի 14-ին։
2001 թ. ավարտել է Երևանի թիվ 196 միջնակարգ դպրոցը։ 2002-07 թթ. սովորել է Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարանի կիբեռնետիկայի ֆակուլտետում։ 10 տարի խաղացել է ֆուտբոլ։
2008 թվականին հաղթել է ռադիո «Վանի» տարվա հայտնություն տիտղոսը, իսկ 2009 թվականին՝ լավագույն երգ «Ոսկե Քնար» մրցանակաբաշխությունում։ 2009 թ. մասնակցել է Հայաստանի հանրային հեռուստաընկերության «Երկու աստղ» երաժշտական նախագծին և դուրս եկել եզրափակիչ։ Նկարահանել է շուրջ 20 տեսահոլովակ։ Համերգային ելույթներ է ունեցել Ռուսաստանի բազմաթիվ քաղաքներում, Սիդնեյում, Թեհրանում, Անգլիայում, Հոլանդիայում, Բելգիայում և այլուր։ Թողարկել է «Like A Day» (2008 թ.), «Shame» (2010 թ.) ձայնասկավառակները։ 2011 թ. մասնակցել է Տաջիկստանում կայացած «Звезды содружества» փառատոնին, որտեղ ներկայացրել է Հայաստանը։ 2011 թ.-ին «Ակկորդ» մրցանակաբաշխության ժամանակ «Քո կողքին եմ ես» երգը ճանաչվեց որպես ամսվա լավագույն երգ։ 2012 թվականին՝ «Գթա», այնուհանդերձ «Սիրո տողեր» երգերը նույնպես դարձան ճանաչված՝ ամսվա կտրվածքով։ 2014 թվականից Կասպարովը բնակվում է Գերմանիայում, որտեղ էլ 2015 թվականին թողարկել է «I'm with you» սկավառակը։


== Սկավառակագրություն ==
2008 - Like A Day
2010 - Shame
2015 - I'm with you


== Մրցույթներ ==
2009 թ. - մասնակցել է «Երկու աստղ» երաժշտական նախագծին
2011 թ. - մասնակցել է «Звезды содружества» փառատոնին
2011 թ. - մասնակցել է «Ակկորդ» մրցանակաբաշխությանը


== Մրցանակներ ==
2009 թ. - «Լավագույն երգ» «Ակկորդ» մրցանակաբաշխության շրջանակներում
2011 թ. - «Լավագույն երգ» «Ակկորդ» մրցանակաբաշխության շրջանակներում
2012 թ. - «Լավագույն երգ» «Ակկորդ» մրցանակաբաշխության շրջանակներում
2012 թ. - «Լավագույն երգ» «Ակկորդ» մրցանակաբաշխության շրջանակներում


== Արտաքին հղումներ ==
Կասպարովի պաշտոնական էջը Ֆեյսբուքում
Հայկ Կասպարով. «Ես երբեք չեմ մրցակցում» Archived 2020-08-10 at the Wayback Machine.
Հայկ Կասպարով. «Hot Summer». Տեսահոլովակի պրեմիերա
Տեսահոլովակի պրեմիերա․ Հայկ Կասպարով- «Դե գնա»(չաշխատող հղում)


== Ծանոթագրություններ ==
(4912) Էմիլհաուրի

(4912) Էմիլհաուրի (անգլ.՝ Emilhaury), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1953 թվականի նոյեմբերի 11-ին Ինդիանայի համալսարանի կողմից Բրուկլինում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,301983 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9843 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,6196 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1275,71 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,282196 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,67° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(4912) Էմիլհաուրի աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Աստերոիդների ցանկ (133601-133700)

Աստերոիդների ցանկ (133501-133600)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (133701-133800)
 Աստերոիդների ցանկ (133501-133600)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (133701-133800)
Ունդինա

Ունդինա  (լատ.՝ unda — «ալիք»), դիցաբանական մարդանման արարած, կնոջ մարմնով, կապված ջրամբարների հետ ջրի ոգին։ Գերմանո-սկանդինավյան և մերձբալթյան արարածներ նման սլավոնական ջրահարսներին։
Ունդինիաներ - գեղեցիկ աղջիկներ, երբեմն ձկան պոչով, որոնք դուրս էին գալիս ջրից և սանրում մազերը, երգելով և գեղեկուցթյամբ գրավում էին ճանապարհորդներին ջրի խորքերը։ Նրանք հրապուրում են տղամարդկանց, քանի որ եթե նրանք երկրային մարդուց երեխա ունենան, կունենան անմահ հոգի։
Ինչպես Նիմփաները և ջրահարսերը, ունդինիաները ապրում են արտերում և մարգագետիններում։ Ըստ լեգենդի, պտերին ծաղիկ տվող մարդը կարող է անխափան կերպով նայել ունդինիային, առանց ընկնելու նրա ազդեցության տակ, և նույնիսկ ստանալ ունդինիաների օգնությունը դաշտային գործերի մեջ՝ նրանք կարող են կառավարել եղանակը, առաջացնելով անրձրև։
Միջնադարյան ալքիմիկոսների համար ունդինիաները ոգիներ էին, որոնք կառավարում էին ջրային տարրերը։


== Ունդինիաները մշակույթում ==
«Մելուզինա» - Ասպետական արձակ վեպ դուքս հոգորական Բերեյսկիի մասին (գրել է Արրասայից Ժանոմը)։
«Ունդինա» - Ֆրիդրիխ դե լա Մոտտ Ֆուկի պատմվածքն է։ (1813)
Վ․ Ա․ Ժուկովսկի գրքային թարգմանություն։ (1835—1837)
«Շուբերտիանա» - բալետ, բեմադրված 1913 թվականին, Ա․ Գորսկի կողմից, Մեծ թատրոնում, Վ․ Ա․ Ժուկովսկի պոեմի սյուժեով՝ որը բալետմեյստերը բավականին փոփոխել է։
«Ունդինա» - սանատա ֆլեյտայի և դաշնամուրի համար, որը Կարլա Ռայնեկի պատճառով ղեկավարել է Ֆուկը։
«Ich weiss nicht, was soll es bedeuten…» — Հեյնի անաստեղծությունը։
«Ջրահարսը» - Անդերսենի հեքիաթը։
«Ունդինա» - Մ․ Ռավելի «Ночной Гаспар» ցիկլի դաշնամուրային ստեղծագործություն։
«Ունդինա» - հատված Կ․ Դեյբուսի գրքի 123 էջի № 8 դաշնամուրային պրելյուդիայից։
«Ունդինա» (անգլ.՝ Ondine) - Նիլ Ջորդանի ֆիլմը, նկարահանվել է 2009 թվականին։ Ֆիլմի սյուժեն ներառում է իրականության և իռլանդական դիցաբանության տարրեր։


== Ունդինիաները աստղագիտության մեջ ==
Ունդինա է կոչվել գլխավոր գոտու աստերոիդ (92), հայտնաբերվել է 1867 թվականի հուլիսի 7-ին, ամերիկաի աստղագետ Քրիստիան Փեթերի կողմից, ԱՄՆ-ի Լիտչիլդ աստղադիտարանում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Афанасьев А. Н. Поэтические воззрения славян на природу. — М.: Современный писатель, 1995. — Т. 3. — 416 с. — ISBN 5-265-03309-2
Н. Г. (1890–1907)։ «Ундины»։ Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարան: 86 հատոր (82 հատոր և 4 լրացուցիչ հատորներ)։ Սանկտ Պետերբուրգ 
Юсим М. А. Ундины // Мифологический словарь  / Гл. ред. Е. М. Мелетинский. — М.: Советская энциклопедия, 1990. — С. 548. — ISBN 5-85270-032-0.
Մուսա Ջալիլ

Մուսա Մուսթաֆովիչ Ջալիլ (Ջալիլով) (թաթ.՝ Муса Җәлил, փետրվարի 15, 1906(1906-02-15), Mostafa, Օրենբուրգի գավառ, Օրենբուրգի մարզ, Ռուսական կայսրություն - օգոստոսի 25, 1944(1944-08-25), Պլյոտցենզեե բանտ, Շարլոտենբուրգ-Վիլմերսդորֆ, Բեռլին, Նացիստական Գերմանիա), թաթար խորհրդային բանաստեղծ։ 


== Կենսագրություն ==
Ավարտել է Մոսկվայի համալսարանի գրականության ֆակուլտետը (1931)։ 1939-1941 թվականներին՝ Թաթարստանի ԻԽՍՀ ԳՄ պատասխանատու քարտուղար։ 1941 թվականից եղել է խորհրդային բանակում։
1942 թվականին, ծանր վիրավոր գերի է ընկել, համակենտրոնացման ճամբարում ստեղծել է ընդհատակյա խումբ, կազմակերպել խորհրդային ռազմագերիների փախուստը։ Ընդհատակյա կազմակերպությանը պատկանելու համար ենթարկվել է մահապատժի՝ Պլետցենզեի զինվորական բանտում։
Հետմահու արժանացել է Խորհրդային Միության հերոսի կոչման (1956)։


== Ստեղծագործություններ ==
Ջալիլի ստեղծագործությունները հրատարակվել են 1919 թվականից։ 1925 թվականին տպագրվել է բանաստեղծությունների և պոեմների «Մենք գնում ենք» առաջին ժողովածուն, «Անցած ճանապարհներ» (1924-1928), «Նա կամակատարը» (1940)
և այլ բանաստեղծություններ` նվիրված կոմերիտմիությանը և աշխատանքային սխրանքին։
Ջալիլը երգել է բարեկամություն ու ինտերնացիոնալիզմ («Մահվան մասին», 1927, «Ջիմ», 1935, հայկական հրտարակությունը 1960 և այլն)։ Գրել է «Ալթըն չեչ» («Ոսկեհերը», 1941, ԽՍՀՄ պետական մրցանակ, 1948) և «Իլդար» (1941) օպերաների լիբրետոները։ 1941 թվականին գրած բանաստեղծությունները լի են լավատեսությամբ, ֆաշիզմի դեմ հաղթանակի հավատով։
Իր հետ կալանավորված բելգիացի պարտիզանի միջոցով Զ. Մոաբիտը բանտից դուրս է ուղարկել «Իմ երգերը», «Մի հավատա», «Պատերազմից հետո» և այլ բանաստեղծություններ։ Հարյուրից ավելի չափածո գործեր բանաստեղծի պայքարի, տառապանքների և արիության վկաներն են։ «Մոաբիթյան տետր» բանաստեղծական շարքի համար Ջալիլին հետմահու շնորհվել է լենինյան մրցանակ (1957)։ 1968 թվականին ստեղծվել է Ջալիլի մասին պատմող «Մոաբիտյան տետր» կինոնկարը։


== Ծանոթագրություններ ==
Քուրդ (Երզնկայի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Քուրդ (այլ կիրառումներ)Քուրդ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Երզնկայի գավառում։ Գտնվում էր Երզնկայի դաշտում, Երզնկա քաղաքից 8-9 կմ հարավ, Առյուծ լեռան ստորոտին։


== Բնակչություն ==
1909 թվականին ուներ 30 տուն քուրդ և հայ բնակիչ։ 1914 թվականին` Մեծ եղեռնի նախօրեին ուներ 10 տուն` 150 հայ և 20 տուն քուրդ բնակիչ։


== Տնտեսություն ==
Գյուղն հատկապես հայտնի էր ձմերուկի մշակությամբ։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Քուրդն ուներ հայկական եկեղեցի։ Մոտակայքում գտնվում էր Ս. Կիրակոս վանքը։


== Կրթություն ==
Գյուղն ուներ երկսեռ վարժարան 12 աշակերտով։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Արդյունաբերական դիզայնի կազմակերպությունների միջազգային խորհուրդ

Արդյունաբերական դիզայնի կազմակերպությունների միջազգային խորհուրդ (ICSID), հիմնվել է 1957 թվականին արդյունաբերական դիզայնով զբազվող կազմակերպությունների խմբի ջանքերով։ Նրա կազմում են ավելի քան 50 երկրի 150 կազմակերպություններ, որոնք ներկայացնում են ավելի քան 150000 դիզայների։
Կազմակերպության նպատակը արդյունաբերական դիզայն դիսցիպլինի զարգացումն է միջազգային մակարդակով։ Այսօր ICSID-ը նախաձեռնում է համընդհանուր արդյունավետ գործողությունների շարք, որոնք նպաստում են դիզայնի զարգացման միջոցով բավարարել մարդկանց կյանքի որակը բարելավելու կարիքներն ու ակնկալիքները։


== Կազմակերպության առաքելությունը ==
Այսօր ICSID-ը նպաստում է տարբեր կազմակերպությունների ներուժի և գործունեության միավորմանը, կատարելով հետևյալը՝

ICSID-ի անդամ կազմակերպությունների համագործակցության կազմակերպումը։
Արդյունաբերական դիզայնի տեղական և միջազգային գործունեության աջակցության և պաշտպանության գործը։
Թեորիայի, հետազոտության և պրակտիկայի ուսումնասիրումը կրթական բոլոր մակարդակներում։
Նախագծող, արտադրող և այլ շահագրգիռ կողմերի համագործակցման կազմակերպումը, ի նպաստ դիզայնի համընդհանուր ճանաչմանը։


== Ծանոթագրություններ ==
Կոդրուս

Կոդրուս (հին հունարեն՝ Κόδρος, մ.թ.ա. 1089–1068 թթ), Աթենքի վերջին լեգենդար արքան։
Համաձայն լեգենդի՝ Կոդրուսը Մելանթուսի որդին էր, ով որպես փախստական հասել էր Ատտիկե՝ փախչելով դորիական ներխուժումից։ Հաղթելով բեոտիացիների զորքին Մելանթոսը դառնում է Աթենքի արքա։ Մելանթուսի մահից հետո Կոդրուսը ժառանգում է աթենական գահը։ Նույն ժամանակ դորիացիները ներխուժում են Ատտիկե ։ Դելփյան պատգամախոսը հայտնում է, որ միայն աթենական արքայի մահը, դորիացիների ձեռքերով, հաղթանակ կպարգևի աթենացիներին։ Իմանալավ դրա մասին, Կոդրուսը թափանցում է դորիական ճամբար, որտեղ իր իսկ հրահրած վեճի արդյուքնում սպանվում է։ Հայտնաբերելով Կոդրուսի իրական ինքնությունը դորիացիները նահանջում են։
Կոդրուսի մահից հետո աթենացիները վերացնում են արքայական տիտղոսը և փոխարինում են այն արխոտնտով։ Լեգենդի այլ տարբերակը ասում է, որ Կոդրուսի որդի Մեդոնն է եղել Աթենքի վերջին արքան։


== Ծանոթագրություններ ==
(2903) Ժուհայ

(2903) Ժուհայ (անգլ.՝ Zhuhai), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1981 թվականի հոկտեմբերի 23-ին Մանուշակագույն լեռան աստղադիտարանի կողմից Նանկինում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,562366 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,4137 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,711 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1498,17 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,240294 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 14,34° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(2903) Ժուհայ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Նովոյավլենկա (ավան, Ալեքսանդրովի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՆովոյավլենկաՆովոյավլենկա (ուկրաիներեն՝ Новоявленка), ավան Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Ալեքսանդրովիում։
2001 թվականի տվյալներով Նովոյավլենկա ավանում բնակվում էր 225 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Հակավեպ

Հակավեպ, փորձարարական գեղարվեստական գրականության ստեղծագործություն, որը խուսափում է վեպին բնորոշ և ընդունված կանոններից՝ փոխարենը հաստատելով սեփական կանոնները։


== Ծագումնաբանություն ==

«Հակավեպ» տերմինը (ֆր.՝ anti-roman) ժամանակակից գրականության մեջ առաջին անգամ կիրառել է ֆրանսիացի փիլիսոփա և քննադատ Ժան Պոլ Սարտրը իր՝ 1948-ին արված Նատալի Սառոտի «Անհայտ մարդու դիմանկարը» աշխատանքի ներածության մեջ։ Սակայն դրանից շատ առաջ՝ 1633 թվականին Շառլ Սորելն օգտագործել է այս տերմինը իր Le Berger extravagant գրքի ծաղրական բնույթը նկարագրելու համար։


== Առանձնահատկություններ ==
Հակավեպը սովորաբար հատվածավորում և լղոզում է իր կերպարների փորձը՝ իրադարձությունները պատկերելով առանց ժամանակագրական հաջորդականության և փորձելով խախտել միասնական ու կայուն անհատականություններ ունեցող կերպարների գաղափարը։ Հակավեպը սկզբունքային առանձնահատոկությունների է՝ բացահայտ սյուժեի բացակայությունը, կերպարի նվազագույն զարգացումը, ժամանակային հաջորդականության փոփոխությունները, շարադասության և բառապաշարի հետ փորձերը, այլընտրանքային ավարտն ու սկիզբը։ Ծայրահեղ դեպքերում հակավեպը կարող է ներառել դատարկ էջեր, նկարներ կամ հիերոգլիֆներ։


== Պատմություն ==
Չնայած որ տերմինը հիմնականում օգտագործվում է 1940, 50 և 60-ականների ֆրանսիական nouveau roman-ը նկարագրելու համար, նմանատիպ ստեղծագործությունների կարելի է հանդիպել նաև ավելի վաղ։ Արոն Կիբեդի Վարգան ենթադրել է, որ վեպը, որպես այդպիսին ծագել է որպես հակավեպ, քանի որ առաջին վեպերը, օրինակ՝ «Դոն Կիխոտը», խախտում էր վեպին բնորոշ կառուցվածքը։
Միայն հետպատերազմյան տարիներին տերմինը սկսեց ճանաչվել և կիրառվել քննադատության մեջ։


== Ծանոթագրություններ ==
Կեռգուլա

Կեռգուլա (էստ․՝ Kärgula), գյուղ Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Սիմեռպալու շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 44 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Զինատովկա

Զինատովկա (ռուս.՝ Зинатовка, բաշկիրերեն՝ Зиннәт), գյուղ Ռուսաստանի, Բաշկորտոստան հանրապետության Կարաիդելսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Վորժա

Վորժա (ռուս.՝ Воржа), գյուղ Ռուսաստանի Յարոսլավլի մարզի Ռոստովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 210 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Էլիզա Բարտոլի

Էլիզա Բարտոլի (իտալերեն՝ Elisa Bartoli, մայիսի 7, 1991(1991-05-07), Հռոմ, Իտալիա), իտալացի պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստուհի, Իտալիայի կանանց ֆուտբոլի բարձրագույն խմբի՝ Serie A-ի առաջնությանը մասնակցող «Ռոմա» թիմի պաշտպան։ 


== Մարզական կարիերա ==
Մեծահասակների սպորտում Էլիզան իր նորամուտը նշել է 2006 թվականին՝ խաղալով հայրենի քաղաքի՝ Հռոմի «Ռոմա» ակումբի կանանց թիմում, որի կազմում հանդես է եկել վեց մրցաշրջան անընդմեջ։ Ընդ որում՝ մեծապես օգնել է այդ թիմին Serie B-ից անցնելու բարձրագույն խումբ՝ Serie A: 2012-2013 մրցաշրջանում հանդես է եկել ASD Torres Calcio-ում, որի կազմում դարձել է Իտալիայի կանանց ֆուտբոլի բարձրագույն խմբի չեմպիոն և կրկնակի սուպերգավաթակիր։ Այնուհետև միացել է Բերգամոյի «Մոձանիկա» թիմին, որտեղ իր տպավորիչ խաղով կարճ ժամանակում վաստակել է «Գլադիատոր» մականունը։ Մեկ տարի անց տեղափոխվել է «Ֆիորենտինա» և իր մարզական կարիերայի ընթացքում արդեն երկրորդ անգամ նավաճել Իտալիայի կանանց ֆուտբոլի բարձրագույն խմբի չեմպիոնի, ինչպես նաև գավաթակրի տիտղոսները։ 2018 թվականի ամռանը վերադարձել է հայրենի Հռոմ, միացել «Ռոմա»-ի նորովի կազմավորված կանանց թիմին, դարձել նրա առաջին ավագը, հաջորդած չորս մրցաշրջանների ընթացքում մեկական անգամ նվաճել Իտալիայի կանանց ֆուտբոլի բարձրագույն խմբի փոխչեմպիոնի և գավաթակրի տիտղոսները։
Էլիզա Բարտոլին 2012 թվականին հրավիրվել է Իտալիայի կանանց ֆուտբոլի ազգային հավաքական՝ մասնակցելու Եվրո-2013-ի մրցաշարին և հետագա մրցումներին։


== Մարզական նվաճումներ ==


=== Ակումբային ===
Roma CF թիմի կազմում

Serie A2-ի առաջնության հաղթող - 2007–08ASD Torres Calcio թիմի կազմում

Իտալիայի կանանց ֆուտբոլի բարձրագույն խմբի՝ Serie A-ի առաջնության հաղթող - 2012-13
Իտալիայի կանանց ֆուտբոլի սուպերգավաթակիր (2)։ 2012, 2013Ֆիորենտինա ֆուտբոլային ակումբի կանանց թիմի կազմում

Իտալիայի կանանց ֆուտբոլի բարձրագույն խմբի՝ Serie A-ի առաջնության հաղթող - 2016-2017
Իտալիայի կանանց ֆուտբոլի գավաթակիր (2)։ 2016-2017, 2017-2018Ռոմա ֆուտբոլային ակումբի կանանց թիմի կազմում

Իտալիայի կանանց ֆուտբոլի գավաթակիր - 2020–21


=== Միջազգային ===
Իտալիայի մինչև 19 տարեկան աղջիկների ֆուտբոլի հավաքականի կազմում

Եվրոպայի մինչև 19 տարեկան աղջիկների առաջնության հաղթող - 2008Անհատական ձեռքբերումներ

AIC Best Women's XI (2 անգամ). 2019 թ. և 2020 թ.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ֆուտբոլիստի էջը soccerway.com կայքում(անգլ.)
Profile at fussballtransfers.com
Վիճակագրությունը UEFA.com կայքում
Profile at soccerdonna.de
Մսակերների ժանտախտ

Մսակերների ժանտախտ, շների, աղվեսների, սամույրների, ջրաքիսների և մորթատու այլ գազանների արագ տարածվող սուր վարակիչ հիվանդություն։ 


== Ընթացքը ==
Ընթանում է տենդով, աչքերի, շնչառական ու մարսողական ուղիների բորբոքումներով, մաշկացանով և կենտրոնական նյարդային համակարգի ախտահարումով։ Հարուցիչը վիրուսն է։ Վարակի հարուցիչների աղբյուրը հիվանդ և առողջացած վիրուսակիր կենդանիներն են։ Հիվանդությունը փոխանցվում է վարակված կերի, ջրի և տարբեր առարկաների միջոցով։ Վարակվում են աերոգեն և սննդային ճանապարհով։ Գաղտնի շրջանը 3–15, ջրաքիսների մոտ՝ մինչև 45 օր է։ Ընթացքը՝ գերսուր և սուր։ 


== Կլինիկական նշանները ==
Ախորժակի լրիվ կամ մասնակի անկում, քթից, աչքերից շճային կամ թարախային արտադրություն, բորբոքումներ, լուծ, փսխում, մաշկի վրա բշտային ցան, ջղաձգություններ, վերջավորությունների թերլուծանք ևն։ Առողջացած կենդանիները շատ հաճախ կորցնում են տեսողությունը, լսողությունը և հոտառությունը։ Աղվեսների մոտ բարդությունների դեպքում նկատվում է պարատիֆ։ 


== Ախտորոշում ==
Ախտորոշում են էպիզոոտոլոգիական, կլինիկական տվյալների վերլուծությամբ և ախտաբանա–անատոմիական փոփոխությունների և լաբորատոր հետազոտության արդյունքներով։ 


== Կանխարգելիչ միջոցառումներ ==
Անասնաբուժա–սանիտարական կանոնների կիրառում, անապահով կետերում՝ կարանտին, թափառող շների ոչնչացում։ Հիվանդ և կասկածելի կենդանիներին մեկուսացնում են, բուժում, վարակի մեջ կասկածելիներին՝ իմունացնում։ Ամեն օր ախտահանում են շնանոցները, վանդակները, գազանաբուծական ֆերմայի շենքերը։ Կարանտինը հանվում է հիվանդության վերացումից 30 օր հետո։
Տոլոյոկի

Տոլոյոկի (ռուս.՝ Толлойоки), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կարելական ինքնավար հանրապետությունում։ Թափվում է Վերին Կույտո լիճ։ Գետի երկարությունը 78 կմ է, ավազանի տարածքը 714 կմ2։

Գետաբերանից 22 կմ հեռավորության վրա, աջ ափին թափվում է գետ՝ Կուրեյ։
Գետաբերանից 30 կմ հեռավորության վրա, աջ ափին թափվում է գետ՝ Շուրի։
Գետաբերանից 51 կմ հեռավորության վրա, ձախ ափին թափվում է գետ՝ Մասելյայյոկի։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Բարենցի Սպիտակ ծովի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Կեմ գետի ակունքն է մինչև Յուշկոզերսկի հիդրոհանգույց, գետի ենթաավազանը բացակայում է։ Գետի գետային ավազանը Կոլսկի թերակղզին և Կարելիի, թափվում է Սպիտակ ծով։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 02020000812102000002826
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 102000282
Ավազանի կոդը - 02.02.00.008
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 02
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Բարչանի

Բարչանի (ուկրաիներեն՝ Барчани), ավան Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Խարկովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1750 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Բարչանի ավանում բնակվում էր 478 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,78 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 612,82 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
977 (ֆիլմ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ 977 (այլ կիրառումներ)977, ռուսական ֆիլմ, որը էկրանին է հայտնվել է 2006 թվականին։


== Սյուժե ==
Իվան (Ֆյոդոր Լավրովը), մի երիտասարդ ուսանող, ով ընկնում է մի փակ տարածությամբ ինստիտուտ։ Ինստիտուտը հորինել է մի սարք, որը չափում է մարդու ինդեքսը, որի արժեքը ունենալու է թվային արտահայտություն։ Ի՞նչ է ցույց տալիս այդ մեծությունը, չգիտի ոչ մեկ։ 
Իվանը անկեղծ մարդ էր, միշտ սիրում էր իմանալ ճշմարտությունը։ Բայց գիտնականները չէին ուզում ճանաչել իր տաղանդը և փառասիրությունը։ 
Մարդկանց մի խումբ ուսումնասիրություն է կատարում ինստիտուտի տարածքում, առանց իրավունքի հետևում դուրս ու ներս անողին։ Առանձնահատուկ հետաքրքրություն Իվանի համար ներկայացնում է՝ Ռիտան (Կլաուդիա Կորշինովա)։ Նրա եկամուտի թիվը հասնում է 977-ի։ 
Իվանը զգում է, որ մոտ է բնության երևույթներին, բայց պայմանավորված է անկանխատեսելի հետևանքների հետ, որը հետևանքով տեղի է ունենում աշխատանքի ընթացքում, հետազոտությունները ապարդյուն են։ 
Դա պետք է որոշել և փորձարկել...


== Դերերում ==


== Մրցանակներ ==
Գրան Պրի փառատոնի «Պատուհան դեպի Եվրոպա»
Ֆիլմերի ֆեդերացիան, հասարակությունների ժյուրիի մրցանակ Մոսկվայի փառատոնի «Մոսկվա պրեմիերան»


== Հետաքրքիր փաստեր ==
Ֆիլմերի կուսակցության ծրագիրը «Հատուկ հայացք» Կաննի կինոփառատոնի 2006 թվական։
Մեկը դերերից երկրորդ պլան (ոչ մոդելային) ֆիլմի, ֆրանսիացի կինոռեժիսոր Լեոս Կարակսը, որոնց հետ Նիկոլաս Խոմերիկինը հանդիպել և պրակտիկա է անցկացրել Փարիզում
Ֆիլմում նաև խաղում է Լեո Կարակսը, դերասանուհի Եկատերինա Գոլուբեվան, ով նկարահանվել է Կարակսի ֆիլմերից մեկում «Pola X» (1999 թվական)։
Ֆիլմը ցույց է տալիս ազդեցությունը ստեղծագործությունների Անդրեյ Տարկովսկու, հիմնականում օրինաչափություն «Solaris», դա ինքնին ժամանումը օտար տեղը փորձի, և շատ ծրագրերի համար երկար միջանցքներում, իսկ թեման, «մարմնավորում» է սիրելի հերոս Ռիտան


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ֆիլմի պաշտոնական կայք Archived 2017-05-16 at the Wayback Machine.
«977»(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
Ռակիտա (գյուղ, Վելիկա Բոգաչկայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՌակիտաՌակիտա (ուկրաիներեն՝ Рокита), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Վելիկա Բոգաչկայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ռակիտա գյուղում բնակվում էր 932 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2304 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 404,51 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
(8405) Ասբոլուս

(8405) Ասբոլուս (անգլ.՝ Asbolus), աստերոիդ կենտավրոսների խմբում։ Հայտնաբերվել է 1995 թվականի ապրիլի 5-ին Սփեյսուոչ ծրագրի կողմից Կիթ Պիկում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 18,086234 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 6,8807 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 29,2918 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին Ասբոլուս աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 5,9134 ա. մ. հեռավորության վրա։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 28094,46 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,012814 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 17,61° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(8405) Ասբոլուս աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Ծփնի (Զիբնի)

Ծփնի (Զիբնի), գյուղ Արևելյան Հայաստանում, Կարսի մարզի Կարսի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Հայերը բռնությամբ տեղահանվել են 1920 թվականի հայ-թուրքական պատերազմի ժամանակ և բնակություն հաստատել Արևելյան Հայաստանում։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Կարսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Նելլի Մելբա

Նելլի Մելբա (անգլ.՝ Nellie Melba, ծնված որպես Հելեն Պորտեր Արմսթրոնգ (Helen Porter Armstrong), օրիորդական ազգանունը՝ Միտչել, մայիսի 19, 1861(1861-05-19)[…], Մելբուռն, Վիկտորիա, Ավստրալիա և Richmond, Ավստրալիա - փետրվարի 23, 1931(1931-02-23), Սիդնեյ, Ավստրալիա), ավստրալիացի երգչուհի (կոլորատուրային սոպրանո)։
«Մելբա» կեղծանունը վերցրել է ի պատիվ ծննդավայր Մելբուրնի։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է երաժիշտների ընտանիքում, ավարտել է Պրեսբիտերականների քոլեջը (աղջիկների համար նախատեսված), որտեղ և բացահայտվեց նրա երաժշտական տաղանդը։ Ավելի ուշ նա սովորել է Փարիզում, Մաթիլդա Մարկեզի մոտ, ով մեծ ազդեցություն ուներ նրա վրա, և հենց նա համոզեց, որպեսզի ունենա կեղծանուն։


== Ստեղծագործություն ==
Նրան միջազգային ճանաչում բերեց 1887 թվականին Բարսելոնայում կայացած ելույթը՝ Վերդիի «Ռիգոլետտո» օպերայում, Ջիլդիի դերը։ Նա հանդես է եկել Եվրոպայում, ԱՄՆ-ում, Ավստրալիայում։ Իր ամենահայտնի դերերից եղել է Գաետանո Դոնիցետիի «Լյուչիա դի Լամմերմուր» օպերայում, Լյուչիայի դերը։
Մահացել է սեպսիսից։


== Ինքնակենսագրություն ==
Melodies and Memories (1925)


== Ճանաչում և ժառանգություն ==
Երգչուհու համաշխարհային փառքը եղել է անգնահատելի։ Նա Բրիտանական կայսրության Մեծ խաչ միաբանության անդամ է (1918, 1927), ընդ որում Մելբան բրիտանացի դերասանուհի Մեյ Ուիթի հետ եղել է առաջին թատերարվեստի ներկայացուցիչը, որը եղել է Բրիտանական կայսրության օրդենի անդամ։ Մելբան եղել է առաջին ավստրալուհին, որի դիմանկարը հայտնվել է լոնդոնյան «Թայմս» ամսագրի շապիկին (1927 ապրիլ)։ Նելլի Մելբան Ադելինա Պատտիի հետ եղել է առաջին երգչուհին, ում ձայնը ձայնագրվել է։ Նրանց մարմարե կիսանդրիները երգչուհիների միակ արձաններն են լոնդոնյան Քովենթ Գարդենի ճեմասրահում։ Մելբաի անունը կրում է Մելբուրնի կոնսերվատորիան, իսկ Մելբուրնի համալսարանը ունի Մելբա սրահ։ Մելբաի անունով է կոչված Կանբերայի արվարձաններից մեկը։ Երգչուհու մասին ֆիլմեր են նկարահանվել 1953 և 1987 (հեռուստասերիալ) թվականներին։


== Հետաքրքիր փաստեր ==
Հայտնի ֆրանսիացի խոհարար Օգյուստ Էսկոֆեն երգչուհու համար, որը անհանգստանալով իր կոկորդի համար և վախենալով ուտել պաղպաղակ, ստեղծեց քաղցրավենիք «Մելբայի դեղձ» անունով․ դեղձի կեսը ավելացրած վանիլային պաղպաղակ և Մելբայի սոուս՝ պատրաստված թեթևակի քաղցրացրած թարմ ազնվամորուց։ Մելբայի հացիկները (խրթխրթան հացի բոված կտորներ) նույնպես Էսկոֆեն կոչել է նրա պատվին։


== Երաժշտական հատվածներ ==


== Արտաքին հղումներ ==

В Австралийском биографическом словаре (англ.)
На сайте IMDB
http://kuking.net/10_532.htm


== Ծանոթագրություններ ==
Գեորգի Միրզոև

Գեորգի Կոստանտինի Միրզոև (ռուս.՝ Мирзоев, Георгий Константинович, ապրիլի 16 1933 թ., Թբիլիսի, Վրացական ԽՍՀ - փետրվարի 23 2018 թ., Ռուսաստան), հայկական արմատներով խորհրդային կոնստրուկտոր։ 1976-1998 թվականներին եղել է «ԱվտոՎԱԶ» ընկերության գլխավոր կոնստրուկտոր։ Եղել է Ռուսական ինժեներական ակադեմիայի թղթակից անդամ, պրոֆեսոր, գիտությունների թեկնածու։


== Կենսագրություն ==
Գեորգի Միրզոևը ծնվել է Վրացական ԽՍՀ-ի մայրաքաղաք Թբիլիսիում 1933 թվականի ապրիլի 16-ին։ Հայրական կողմից հայ է։ Հայտնի է, որ նրա հայրը և պապը աշխատել են Թբիլիսիի վագոնավերանորոգչական գործարանում։
1956 թվականին Միրզոևն ավարտել է Մոսկվայի պոլիտեխնիկական համալսարան և աշխատանքի ուղեգրվել Ուլիանովի ավտոմոբիլային գործարան (ՈւԱԶ)։
1976 թվականի հունիսի 2-ին Ավտոմոբիլային արդյունաբերության նախարարության թիվ 246 հրամանով Գ. Միրզոևը նշանակվել է «ԱվտոՎԱԶ» ընկերության գլխավոր կոնստրուկտոր։
Գ. Միրզոևի գլխավորությամբ սկիզբ դրվեց ՎԱԶ-2121 Նիվա, «05», «07», «010», «Օկա», ՎԱԶ-2123 ավտոմեքենաների արտադրությանը, սկսվեցին «Կալինա» և «Պրիորա» ավտոմեքենաների նախագծման աշխատանքները։
«ԱվտոՎԱԶ» ընկերության գլխավոր կոնստրուկտորի պաշտոնից հեռանալուց հետո Գ.Միրզոևն իր գաղափարակիցների հետ ստեղծեց «ԱՆՏԵԼ» ավտոմեքենան։
Գ. Միրզոևը դասավանդել է Տալյատիի պետական համալսարանում։
Երկար տարիներ բնակվել է Մոսկվայում։ Մահացել է 2018 թվականի փետրվարի 23-ին։


== Պարգևներ և կոչումներ ==
1993 թվականի սեպտեմբերի 6-ին Գ.Միրզոևն արժանացել է «Ռուսաստանի Դաշնության վաստակավոր կոնստրուկտոր» կոչման։ 2006 թվականին ջրածնային էներգետիկայի զարգացման համար պարգևատրվել է Ռուսաստանի Դաշնության Կրթության նախարարության պատվո դիպլոմով։


== Ծանոթագրություններ ==
Վահրամաբերդի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Շիրակի մարզ)

Այս հոդվածը ներկայացնում է Շիրակի մարզի Վահրամաբերդ գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 10 հուշարձան (50 միավոր)։

 


== Տես նաև ==
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Մնացական Հովհաննիսյան

Մնացական Բենիամինի Հովհաննիսյան (նոյեմբերի 29, 1926(1926-11-29), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - դեկտեմբերի 23, 2020(2020-12-23)), հայկական սպորտի երախտավոր, որը մեծ ավանդ է ունեցել Հայաստանում սպորտային մարմնամարզության, գեղասահքի և հեծանվային սպորտի զարգացման գործում։ Հայաստանի Հանրապետության վաստակավոր մարզիչ, համամիութենական կարգի մրցավար։


== Կենսագրություն ==
Մնացական Բենիամինի Հովհաննիսյանը ծնվել է 1926 թվականի նոյեմբերի 29-ին Երևանում, ծառայողի ընտանիքում։ 
Մանկական տարիքից մտել է սպորտի ասպարեզ՝ պարապել է սպորտային մարմնամարզություն։ 
1950 թվականին ավարտել է Ֆիզիկական կուլտուրայի հայկական պետական ինստիտուտը։ 1952-1953 թվականներին կատարելագործվել է Լենինգրադի Պյոտր Ֆարանցևիչի անվան ֆիզիկական կուլտուրայի ինստիտուտի կատարելագործման ֆակուլտետում։


== Մարզչական գործունեություն ==
Աշխատել է երեք մարզաձևում և երեքում էլ ունեցել է գերազանց արդյունքներ։

Սպորտային մարմնամարզությունՍպորտային մարմնամարզության ասպարեզում պատրաստել է բարձր վարպետությամբ մարզիկներ, որոնք Հայաստանի հավաքականի կազմում Խորհրդային Միության առաջնության մրցումներում գրավել են երկրորդ տեղը։ Այդ նվաճման Հովհաննիսյանին շնորհվել է Հայաստանի վաստակավոր մարզչի կոչում։ Մրցավարական ասպարեզում իր գործունեության համար ստացել է համամիութենական կարգի մրցավարի կոչում։

ԳեղասահքՄնացական Հովհաննիսյանը զգալի ավանդ է ունեցել 1972 թվականին հայկական գեղասահքի դպրոցի հիմնադրման և զարգացման գործում, նա 10 տարի ղեկավարել է այդ դպրոցը։
Նրա օրոք հայ գեղասահորդները գրանցել են ամենաբարձր ցուցանիշները, իսկ Գուրգեն Վարդանյանը նվաճել է ԽՍՀՄ գավաթը։
ԽՍՀՄ մրցումներում նվաճումներ են ունեցել. պատանիների մեջ՝ Սահակ Մխիթարյանը (ԽՍՀՄ պատանիների չեմպիոն), Գուրգեն Վարդանյանը (ԽՍՀՄ եռակի գավաթակիր)։

Հեծանվային սպորտ
Այնուհետև Հովհաննիսյանն աշխատել է հեծանվային սպորտի հանրապետական կենտրոնում, որտեղ այդ մարզաձևի պատմության մեջ պատրաստվել է աշխարհի երկու չեմպիոն՝ Մեսրոպ Շաբոյանը՝ խճուղային հեծանվավազքի մրցումներում, և Օլեգ Կլևցովը՝ հեծանվահրապարակում, որոնց ընդհանուր ֆիզիկական պատրաստականությունը տրվել է Մնացական Հովհաննիսյանի կողմից։


== Պարգևներ ==
Աշխատանքային գործունեության ընթացքում 16 տարբեր կազմակերպությունների կողմից ստացել է 45 պատվոգիր և 2 տարբեր մարզադպրոցների մանկավարժական խորհրդների շնորհակալագրեր իր կատարած աշխատանքի համար։

2 մեդալ ԽՍՀՄ Գերագույն խորհրդի նախագահության կոդմից երկարատև և բարեխիղճ աշխատանքի համար։


== Մահ ==
Վախճանվել է 2020 թվականի դեկտեմբերի 23-ին, 94 տարեկան հասակում։


== Պատկերասրահ ==


== Ծանոթագրություններ ==
Աստերոիդների ցանկ (80201-80300)

Աստերոիդների ցանկ (80101-80200)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (80301-80400)
 Աստերոիդների ցանկ (80101-80200)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (80301-80400)


== Աղբյուր ==
«Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (80001)-(85000)»։ www.minorplanetcenter.net
Սասուն Վարդանյան

Սասուն Տիգրանի Վարդանյան (օգոստոսի 3, 1942(1942-08-03), Սոլակ, Ախտայի շրջան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - փետրվարի 16, 2023, Երևան), գրող, մանկավարժ։


== Կենսագրություն ==
Սասուն Վարդանյանը ծնվել է 1942 թվականի Օգոստոսի 3-ին Հրազդանի շրջանի Սոլակ գյուղում։ Ավարտելով գյուղի 7-ամյա դպրոցը՝ մեկնել է Երևան և այնտեղ ավարտել միջնակարգ դպրոցը։ 1964—1969 թթ. ուսանել է Էջմիածնի Գևորգյան հոգևոր ճեմարանում։ 1970-ական թվականներին որպես դասախոս աշխատել է Գևորգյան ճեմարանում։ Նույն ժամանակահատվածում էլ սկսել է գրական գործունեությունը։ 1960-ական թվականների ազգային զարթոնքի օրերին Սասուն Վարդանյանը ևս հայտնվել է ազգային շարժման հորձանուտում, որի համար հետապնդումների է ենթարկվել ՀԽՍՀ Պետական անվտանգության կոմիտեի կողմից։ 1974 թվականին որպես գիտաշխատող կարճ ժամանակով աշխատանքի է անցել Մատենադարանում, այնուհետև դասախոսական աշխատանք է կատարել Երևանի Պոլիտեխնիկական ինստիտուտում։ 1990—1995 թթ. Սասուն Վարդանյանը որպես տնօրեն պաշտոնավարել է Արարատյան թեմի Սևանի Վազգենյան հոգևոր դպրանոցում։ 1998 թվականի վերջին մեկնել է Արցախի Հանրապետության Քաշաթաղի շրջան՝ Ծիծեռնավանք գյուղի միջնակարգ դպրոցում դասավանդելու։ 1999 թվականից աշխատանքի է անցել Երուսաղեմի ժառանգավորաց վարժարան ընծայարանում տեսուչ-տնօրենի և հայոց լեզվի դասախոսի պաշտոնով։ Վերադառնալով Հայաստան՝ շարունակել է աշխատանքն Արցախում։


== Ստեղծագործությունը ==
Սասուն Վարդանյանի առաջին գիրքը՝ «Մատյան Փրկության»-ը լույս է տեսել 1978 թվականին Իտալիայում։ Գիրքը կազմված է պատմական մի դրամայից և չափածո պոեմից, որոնք երկուսն էլ նվիրված են միջնադարյան հայ աշխարհահռչակ բանաստեղծ Գրիգոր Նարեկացու կյանքին և գործունեությանը։ Նրա վաղ շրջանի երկերի («Ակունքներ (1989 թ.)», «Սկիզբ (1991 թ.)», «Կախարդական մանկություն (1993 թ.)») հիմնական ատաղձը հայրենի բնաշխարհն է՝ հարազատ գյուղը, նրա կենցաղը, հոգսերն ու ուրախությունները։ Սակայն, Սասուն Վարդանյանին, որպես գրողի ճանաչում և համբավ բերեց «Արամ աշխարհակալ» (1997—1998 թթ.) երկու հսկայածավալ հատորներից բաղկացած պատմավեպը։ Վեպում նկարագրված են մ.թ.ա. IX դարում Հայաստանում ծավալված իրադարձությունները՝ Արամ աշխարհակալ թագավորի նվաճումներն ու մղած պատերազմները բարբարոս կիմերների, սկյութերի, Փռյուգիական ծովային միության և Միացյալ թագավորության դեմ, ինչպես նաև մարա-ասորեստանյան արշավանքները։ Ընթերցող շրջանակների կողմից ջերմ ընդունելության է արժանացել նաև հեղինակի հաջորդ՝ դարձյալ երկու ստվար հատորներից բաղկացած «Արքայից արքա» (2008 թ.) պատմավեպը, որտեղ ներկայացված է 5000 տարվա վաղեմությամբ իրադարձություններ՝ Հայկ նահապետի անվան և գործունեության հետ կապված ավանդապատում առասպելախառն պատմությունը։


== Երկեր ==
Մատյան փրկության, Իտալիա, 1978, 164 էջ։
Սկիզբ, Երևան, 1991, 392 էջ։
Կախարդական մանկություն, Երևան, 1993։
Հեռու–հեռավոր այն օրերին (պատմվածքներ), Երևան, 1995, 440 էջ։
Որոնում, Երևան, 1995, 278 էջ։
Անտակ հորը, Երևան, 1996, 356 էջ։
Արամ աշխարհակալ, գիրք 1, Երևան, 1997, 712 էջ։
Արամ աշխարհակալ, գիրք 2, Երևան, 1998, 788 էջ։
Արքայից արքա, հատ. 1, Երևան, 2008, 640 էջ։
Արքայից արքա, հատ. 2, Երևան, 2008, 628 էջ։


== Գրականություն ==
Հակոբ Պետրոսյան «Սասուն Վարդանյան», «Էջմիածին (պաշտօնական ամսագիր ամենայն հայոց կաթողիկոսութեան Մայր աթոռոյ սրբոյ Էջմիածնի)», Վաղարշապատ, 2011, թիւ ԺԲ, էջ 119-131։ - http://echmiadzin.asj-oa.am/9341/1/119-.pdf Archived 2021-05-04 at the Wayback Machine.
Չեռնի Վրիխ

Չեռնի Վրիխ (բուլղար․՝ Черни връх), գյուղ Բուլղարիայի Բուրգասի մարզում։ Վարչականորեն մտնում է Կամենոյի համայնքի կազմի մեջ։ Համայնքի կենտրոն Կամենո քաղաքից գտնվում է 13 կմ դեպի հարավ։ 2011 թվականի Բուլղարիայի մարդահամարի տվյալների համաձայն՝ գյուղում բնակվել է 709 մարդ։


== Բնակչություն ==


== Տես նաև ==
Բուլղարիայի համայնքներ
Կամենոյի համայնք


== Ծանոթագրություններ ==
Կարիսմա Կապուր

Կարիսմա Կապուր (հինդի` करिश्मा कपूर, հունիսի 25, 1974(1974-06-25), Մումբայ, Հնդկաստան), հնդիկ դերասանուհի։ Նկարահանվել է մոտ 60 կինոնկարներում և հեռուստասերիալներում։ Արժանացել է Filmfare Awards-ի մրցանակների` գլխավոր և երկրորդական դերերի համար, ինչպես նաև Ազգային կինոմրցանակի՝ կանացի երկրորդ պլանի լավագույն դերի համար։


== Կենսագրություն ==
Կարիսմա Կապուրը Կապուրների դերասանական դինաստիայի ներկայացուցիչներից մեկն է։ Ծնվել է դերասան Ռանդհիր Կապուրի և դերասանուհի Բաբիտայի ընտանիքում։ Ռաջ Կապուրի թոռնուհին է։ Նրա հորեղբայրներն են դերասաններ Ռիշի Կապուրն ու Ռաջիվ Կապուրը։ Կրտսեր քույրը դերասանուհի Կարինա Կապուրն է։
Կարիսման կրթությունն ստացել է Մումբայի լավագույն Ջոն Կոնոնի՝ տաճարին կից դպրոցում և շարունակել է Մումբայի համալսարանին պատկանող Սոֆիայի օրիորդաց քոլեջում։ Կինոդեբյուտը կայացել է 1991 թվականին՝ «Սիրո կալանավորը» ֆիլմում։ Դրան հաջորդել են հիմնականում կատակերգական բնույթի ֆիլմեր այնպիսի դերասանների հետ, ինչպիսիք են Սալման Խանն ու Գովինդան։ Քիչ թե շատ առաջին հաջողված ֆիլմը 1996 թվականին նկարահանված «Ռաջա Հինդուստանի» կինոնկարն է, որտեղ նրա խաղընկերը Աամիր Խանն էր։ Այս ֆիլմի համար Կարիսման ստացավ իր առաջին Filmfare Award մրցանակը՝ կանացի լավագույն դերի համար։ Երկրորդ անգամ մրցանակը նա ստացել է 2001 թվականին՝ «Եղբորը որոնելիս» ֆիլմի համար։ Յաշ Չոպրայի կողմից 1997 թվականին նկարահանված «Խելագար սիրտը» կինոնկարի համար Կարիսման ստացել է Ազգային կինոմրցանակ և Filmfare Award՝ կանացի երկրորդ պլանի լավագույն դերի համար։ Արժե նշել նաև նրա դերերը «Որոշում» (1992 թ.), «Ճանապարհ դեպի նոր կյանք» (1993 թ.), «Ռաջա Բաբու» (1994 թ.), «Ուզում եմ ամուսնանալ միլիոնատիրոջ դստեր հետ» (1994 թ.), «Հանցագործի սերը» (1996 թ.), «Մեզ չեն բաժանի» (1999 թ.), «Զուբեյդա» (2001 թ.), «Վտանգավոր սեր» (2012 թ.) և այլ ֆիլմերում։


== Անձնական կյանքը ==
1992-1995 թվականներին Կարիսման սիրավեպ է ունեցել դերասան Աջայ Դևգանի հետ։ 2002 թվականին հայտարարվել էր Կարիսմայի և Աբհիշեկ Բաչչանի ամուսնության մասին, սակայն չորս ամիս անց նրանք բաժանվեցին։ 2003 թվականին Կարիսման ամուսնացել է ձեռնարկատիրությամբ զբաղվող Սանջայ Կապուրի հետ։ Այդ ամուսնությունից նրանք ունեցել են երկու երեխա՝ մեկ որդի և մեկ դուստր։ Ամուսնալուծվել են 2014 թվականին։


== Մասնակի ֆիլմագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
Ալբանիայի անկախության հռչակագիր

Ալբանիայի անկախության հռչակագիր (ալբ․՝ Shpallja e Pavarësisë, or Deklarata e Pavarësisë), Օսմանյան կայսրությունից Ալբանիայի նահանգի անկախության հռչակումը։ Ալբանիան անկախ հռչակվեց 1912 թվականի նոյեմբերի 28-ին Վլորայում։


== Պատմություն ==
1912 թվականի Ալբանիայի ապստամբությունը հարևան երկրներին ահազանգեց Թուրքական կայսրության թույլ լինելու մասին։
Սերբիայի թագավորությունը չընդունեց Ալբանիայի նահանգի պլանը և նախընտրեց տարանջատվել Օսմանյան Կայսրության եվրոպական հատվածից Բալկանյան դաշինքի չորս անդամների հետ միասին։
Բալկանյան դաշինքի պետությունները պլանավորեցին առանձնանալ Օսմանյան Կայսրության եվրոպական տարածքից, տարածքն Առաջին Բալկանյան պատերազմի ժամանակ նվաճվեց և համաձայնվեցին կոնդոմինիում (համատիրություն) կարգավիճակին։ Այդ պատճառով Իսմայիլ Քեմալը Վլորայում ճանաչեց Համա-ալբանական կոնգրեսը։


=== Անկախության հռչակագիրը ===

1912 թվականին 83 անդամներից կազմված խորհուրդը Վլորայում հռչակեց Ալբանիայի անկախությունը և ստեղծեց ժամանակավոր կառավարություն։ Հռչակագրի ամբողջական տեքստը ալբաներեն և թուրքերեն հետևյալն էր.

Վլորայում, նոյեմբերի 15/28
Նախագահ Իսմայիլ Քեմալը խոսում է Ալբանիայի առջև ծառացած խնդիրներից և պատվիրակությունը միաձայն ընդունում է, որ Ալբանիան պետք է լինի ազատ և անկախ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ապակոդավորում (նշանագիտություն)

Ապակոդավորումը նշանագիտության մեջ հաղորդագրության մեկնաբանությունն է այն ուղարկողի կողմից։ Հակադարձ գործընթացը կոչվում է կոդավորում՝ հաղորդագրության ստեղծումը այն ստացողին փոխանցելու համար։


== Քննարկում ==
Հաղորդակցության ընթացքը կախված է կոդերի կիրառությունից։ Երբ հասցեատերը ստանում է հաղորդագրությունը, նա ապակոդավորում է այն։ Ժամանակի ընթացքում, յուրաքանչյուր անհատ ձևավորում է կոդերի ճանաչողական իր կաղապարը, որը յուրաքանչյուր նշանակիչի համար կրում է դենոտատիվ իմաստ և առաջադրում է հավանական կոննոտատիվ իմաստները։ Սակայն հաղորդագրության իրական իմաստը կախված է տվյալ համատեքստից. նշանակյալի և նշանակիչի միջև կոդավորված հարաբերությունները տվյալ համատեքստում կարող են մեկնաբանվել ըստ շարահյուսական, իմաստաբանական և հասարակական կոդերի, այնպես, որ վերագրվի ամենահամապատասխան իմաստը։ 
Չնայած հաղորդագրությունն ուղարկողը կարող է կոդավորելու ժամանակ որոշակի մտադրություն ունենա հմտորեն կեղծել իմաստը և այնպես անել, որ լսարանն ընդունի հենց այն իմաստը, որը նա նախատեսել էր։ Այն, ինչը ապակոդավորվում է, պարտադիր չէ անխուսափելիորեն հետևի հաղորդագրության մեկնաբանությունից։ Ոչ հաճախ, ադրեսանտները իմաստի տարբեր մակարդակներ են տեսնում։ Ումբերտո Էկոն, նախատեսված իմաստի և մեկնաբանված իմաստի միջև գործող անհամապատասխանությունը կոչում է շեղված ապակոդավորում։ Հաղորդակցության այս ակնհայտ ձախողումը կարող է բխել այն փաստից, որ հաղորդակցվողները տարբեր կոդեր են օգտագործում, որովհետև նրանք տարբեր դասակարգերի են պատկանում, կամ  տարբեր աշխարհայացք և գաղափարախոսություն են կրում, կամ էլ տարբեր մշակույթների են պատկանում։ 
Դեյվիդ Մորլին պնդում է, որ ապակոդավորման արդյունքի վրա կարող են ազդեցություն ունենալ գործաբանական իրադարձությունները այն դեպքում, երբ. 

ադրեսանտը կարող է ըմբռնել հաղորդագրության ողջ իմաստը
հաղորդագրությունը վերաբերում է հենց ադրեսանտին
ադրեսանտը ընդունում կամ ժխտում է հասցեատիրոջ արժեհամակարգը


== Ծանոթագրություններ ==
Chandler, Daniel. (2001/2007). Semiotics: The Basics. London: Routledge.
Eco, Umberto. The Role of the Reader. London: Hutchinson. (1981)
Morley, David. Television, Audiences and Cultural Studies. London: Routledge. (1992)
RSS

RSS-ը XML ֆորմատների ընտանիք է, որն օգտագործվում է վեբի բովանդակության հավաքագրման նպատակով։ Ամենատարածված օգտագործման եղանակը՝ ստանալ բլոգում կամ կայքում հրատարակված վերջին հոդվածների ցանկը՝ կարճ բովանդակությամբ։ Դրանք ստանալու համար օգտագործում են RSS-ագրեգատորներ, որոնք հնարավորություն են տալիս տեսնել վերջին թարմացումները՝ առանց կայք մտնելու։
Ժամանակակից զննարկիչները ևս ինքնուրույն կամ հատուկ հավելվածների միջոցով հնարավորություն են տալիս կարդալ RSS հոսքերը։
Այս ստանդարտն ավելի հաճախ օգտագործվում է ստանալու համար այնպիսի տեղեկություններ, որոնք բնույթով անընդհատ փոփոխվում են. որևէ ծրագրի պարտականությունների ցուցակը, արժեքը, ցանկացած տեսակի ահազանգ, առաջարկված նոր աշխատատեղեր, նոր հոդվածներ և այլն։ Podcasts-երը և videocasts-երը նախատեսված են այս նույն ստանդարտի համար և օգտագործում են բաժանման նշանը։
Այս հապավումով կարող են նշվել երեք ֆորմատներ՝

Rich Site Summary (RSS 0.91)
RDF Site Summary (RSS 0.90 et 1.0)
Really Simple Syndication (RSS 2.0)2006 թվականին ստեղծվեց RSS-ի նմանատիպ մեկ այլ ֆորմատ՝ Atom-ը։


== Օրինակներ ==


=== RSS 1.0 ֆայլի օրինակ ===


=== RSS 2.0 ֆայլի օրինակ ===


== Հիմնական նշանների բացատրությունը ==
RSS փաստաթղթի պարունակությունը ընդգրկում է միշտ <rss> նշաններ։ Նրանք անպայմանորեն ունեն մի հատկանիշ, որը RSS փաստաթուղթը հարմարեցնում է իր տարբերակին։
Այս նշանի մյուս մակարդակում գտնվում է <channel> նշանը, որը պարունակում է պարտադիր կամ ոչ պարտադիր RSS հոսքի մետատվյալներ, ինչպես նաև բովանդակությունների ցուցակ։


== Մետատվյլաներ ==
Ինչ վերաբերում է մետատվյալներին, մեկ հոսքում գոյություն ունեն երեք պարտադիր տարրեր՝

<title>՝ սահմանում է հոսքի վերնագիրը
<description>՝ համառոտ կերպով նկարագրում է հոսքը
<lastBuildDate>՝ սահմանում է հոսքի վերջին փոփոխման ամսաթիվը
<link>՝ սահմանում է հոսքին համապատասխանող կայքի հասցենԳոյություն ունեն նաև այլ տարրեր՝

<pubDate>՝ սահմանում է հոսքի հրապարակման ամսաթիվը
<image>՝ թույլ է տալիս նկար տեղադրել հոսքում
<language>՝ սահմանում է հոսքի լեզունԲովանդակություն. յուրաքանչյուր հոդվածի նկարագրություն
Յուրաքանչյուր նյութի համար հոսքում ավելացվում է <item> նշանը։
Հոսքի նյութերը բնութագրող ամենատարածված նշաններն են՝

<title>՝ սահմանում է նյութի վերնագիրը
<link>՝ սահմանում է նյութի հասցեն
<pubDate>՝ սահմանում է նյութի հրապարակման ամսաթիվը
<description>՝ սահմանում է նյութի կարճ նկարագրությանը
<guid>՝ սահմանում է նյութի իդենտիֆիկատորըԸստ DTD RSS 2.0-ի, մեկ նշանում նվազագույնս պետք է լինի <title> կամ <description>, իսկ մնացաշ նշանները ըստ ընտրության է։
Գոյություն ունեն այլ նշաններ, ինչպես՝

<author>՝ սահմանում է նյութի հեղինակին
<category>՝ դասակարգում է նյութը
<comments>՝ սահմանում է նյութի մեկնաբանություններըՏարածքային անվանումների (namespaces) շնորհիվ RSS հոսքում հնարավոր է, որ այլ նշաններ լինեն։ Օրինակ, կարելի է նոր գործառույթներ ընդգրկել, ինչպես արվել է iTunes-ի համար։


== Ծանոթագրություններ ==
Կուսեպեևո

Կուսեպեևո (ռուս.՝ Кусепеево, բաշկիրերեն՝ Көҫөпәй), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Սալավատսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 258 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ճակատանոց

Ճակատանոց, ճակտնոց, կանացի զարդ, գլխի հարդարանքի մաս։ Գործածվում էր ավանդական տարազի համալիրներում՝ մինչև 20-րդ դարի սկիզբը (այժմ հանդիպում է միայն Լեռնային Ղարաբաղի Ինքնավար Մարզի Հադրութի շրջանի տարեց կանանց մոտ)։ Կրում էին ամուսնացած կանայք։ Լինում էր տարբեր ձևի։ Բարձր Հայքում ճակատանոցը թավշապատ էր, զարդարվում էր գունավոր թելերով, ասեղնակար (մանուշակի, նարգիզի և այլ ծաղիկների ու տերևների պատկերներ) ժանյակով հարուստ խավի կանանց մոտ՝ ոսկյա ծաղկաձև և տերևաձև թերթիկներով, մարգարիտներով։ Ավելի տարածված էր դրամաշարով ճակատանոց, որն աղջիկները նշանդրեքի օըը ստանում էին փեսայի ճակատանոց, արծաթ (Վասպուրական, 19-րդ դար, Հայաստանի պատմության պետական թանգարան, Երևան) մորից՝ իբրև նվեր։ Վասպուրականում ճակատանոցը (մախչա) պատրաստվում էր արծաթից զուգաթելի, դրվագման եղանակներով, բաղկացած էր նշաձև, լուսնաձև զարդերով, գունավոր ակներով, մարջանե կախիկներով յոթ տախտակներից։ Գողթն գավառում ճակատանոցը բարձրադիր էր, ասեղնագործվում էր ոսկեթելով (բուսական զարդանախշեր), եզրին ամրացվում էր երեքական փոքր տախտակներից կազմված կախիկների շարան, յուրաքանչյուրի ծայրին՝ կարմիր ակներով երեքական գնդաձև զարդեր։
(3671) Դիոնիսուս

(3671) Դիոնիսուս (անգլ.՝ Dionysus), աստերոիդ ապոլոնի ընտանիքում։ Հայտնաբերվել է 1984 թվականի մայիսի 27-ին Կարոլին Շումեյկերի և Յուջին Շումեյկերի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,197337 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,0056 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,3891 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին Դիոնիսուս աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 0,0196 ա. մ. հեռավորության վրա։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1189,72 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,302593 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 13,55° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(3671) Դիոնիսուս աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Կոոնգա (այլ կիրառումներ)

Կոոնգա, կարող է վերաբերել՝

Կոոնգա - գյուղ Էստոնիայի Պյարնումաա նահանգի Կոոնգա շրջանում
Կոոնգա - շրջան Էստոնիայի Պյարնումաա նահանգում
Մոնոքրոմատոր

Մոնոքրոմատոր օպտիկայում, մեներանգիչ, սպեկտրային սարք, որն օգտագործվում է ճառագայթումը մոնոքրոմատիկ դարձնելու, այսինքն՝ լայն սպեկտրից նեղ տիրույթ անջատելու համար։ Մոնոքրոմատորի հիմնական մասը լույսն ըստ հաճախությունների տարրալուծելու հարմարանքն է՝ պրիզմա, դիֆրակցիոն ցանց կամ որևէ ինտերֆերենցիոն գործիք։
Պարզագույն մոնոքրոմատորը, բացի դիսպերսիոն հարմարանքից (օրինակ, պրիզմա), պարունակում է նաև Լ1 կոլիմատորային օբյեկտիվ, որի գլխավոր կիզակետում գտնվում է մուտքի a1 ճեղքը։ Երկրորդ՝ Լ2 օբյեկտիվը, տարբեր հաճախականության ճառագայթները կիզակետում է a2 ելքային ճեղքի որոշակի կետերում։ Մոնոքրոմատորի որակը բնութագրվում է դիսպերսիայով, լուծունակությամբ և այլն։
Սպեկտրալուսաչափության մեջ հաճախ կիրառում են կրկնակի մոնոքրոմատորներ․ դրանց դասավորությունն այնպիսին է, որ մոնոքրոմատորներից առաջինի ելքի ճեղքը երկրորդի համար ծառայում է որպես մուտքի ճեղք։
Պիլեկշևո

Պիլեկշևո (ռուս.՝ Пилекшево), գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Պերևոզսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)