Ֆաբիանո Կարուանա

Ֆաբիանո Լուիջի Կարուանա (իտալերեն՝ Fabiano Luigi Caruana, հուլիսի 30, 1992(1992-07-30), Մայամի, Ֆլորիդա, ԱՄՆ), իտալական ծագմամբ ամերիկացի շախմատիստ։  Գրոսմայստերի կոչմանն արժանացել է 2007 թվականին:
Կարուանան 4 անգամ կարողացել է դառնալ Իտալիայի չեմպիոն (2007, 2008, 2010, 2011)։ Գրոսմայստերի կոչում շնորհվեց այն ժամանակ, երբ նա 14 տարեկան էր, 11 ամսական և 20 օրական, ինչը համարվում է լավագույն ցուցանիշներից մեկը շախմատի պատմության ընթացքում և լավագույնը Իտալիայում։
Կարուանան 2007 թ. կարողացավ հաղթել Վլիսինգենում անցկացված մրցաշարում։ 2009 թ. ՖԻԴԵ-ի աշխարհի գավաթի խաղարկությունում կարողացավ հասնել մինչև 4-րդ փուլ, որտեղ պարտվեց Վուգար Հաշիմովին։
Ֆաբիանոն 2 անգամ կարողացել է հաղթել Դորտմունդում անցկացվող մրցաշարում (2012, 2014)։ 2013 թ. հաղթող է ճանաչվել Ցյուրիխում անցկացվող մրցաշարում, 2018 թվականին հաղթել է շախմատի հավակնորդների մրցաշարում։ 2018 թվականին հաղթել է Նորվեգիայում անցկացվող "Altibox Norway chess" դասական շախմատի մրցաշարում՝ առաջ անցնելով շախմատի աշխարհի չեմպիոն Մագնուս Կարլսենից: 2016 թվականին Բաքվում անցկացված շախմատի օլիմպիադայում ԱՄՆ-ի կազմում դարձել է հաղթող:


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Մայամիում 1992 թվականի հուլիսի 30-ին: 4 տարեկան հասակում ծնողների՝ Լու և Սանտինո Կարուանաների հետ տեղափոխվել են Նյու Յորք: 
Կարուանան հինգ տարեկանում սովորել է շախմատ խաղալ, կես տարի անց արդեն խաղացել է առաջին առաջնությունում: 
2004 թվականի նոյեմբերին, երբ նա 12 տարեկան էր, ընտանիքը տեղափոխվեց Մադրիդ, որտեղ նա սկսեց մարզվել Բորիս Էլոտինի մոտ:12 տարեկանում նա դարձավ շախմատի Միջազգային վարպետ (ՖԻԴԵ):
2007 թվականին ընտանիքը կրկին տեղափոխվեց, այս անգամ Բուդապեշտ, որտեղ նա մարզվում էր Ալեքսանդր Չյորնինի հետ: Նրան օգնել են այնպիսի հայտնի գրոյսմաստերներ, ինչպիսիք են Ալեքսանդր Բելյավսկին ր Յուրի Ռեզուվաևը: Վերջին երկու տարիներին նրա մարզիչը Վլադիմիր Չուչելովն էր:


== Շախմատային կարիերա ==
Իտալիայի քառակի չեմպոն (2007, 2008, 2010, 2011): Գրոյսմաստեր դարձել է 15 տարեկան հասակում , որը շախմատի պատմության մեջ ամենալավ ցուցանիշներից մեկն է և միջազգային ռեկորդ Իտալիայի համար, ինչպես նաև ԱՄՆ-ի ազգային ռեկորդ՝ մինչև 2014 թվականի նոյեմբեր ամիսը (նրա ռեկորդը ԱՄՆ-ում գերազանցել է Սամուել Սևյանի կողմից): 
Կարուանան Վլիսինգենի  առաջնության հաղթող է (2007),Վեյկ-ան-զե (մրցաշար C, 2008) и  Վեյկ-ան-զե (մրցաշար Б, 2009):  Բիլ 2010 միջազգային շախմատային փառատոնի հաղթող, 2012 թվականի և 2014 թվականի Դորտմունդի շախմատային մրցաշարերի հաղթող: Կարուանան 2007 թ. կարողացավ հաղթել Վլիսինգենում անցկացված մրցաշարում։ 2009 թ. ՖԻԴԵ-ի աշխարհի գավաթի խաղարկությունում կարողացավ հասնել մինչև 4-րդ փուլ, որտեղ պարտվեց Վուգար Հաշիմովին։
Աշխարհի չեմպիոնների խորհրդանշական հավաքականի անդամ է:
2014 թվականի սեպտեմբերին Սենթ Լուիսի սուպերգավաթի խաղարկության հիանալի հաղթանակից հետո  (8½ 10 միավորից, 7 անընդմեջ հաղթանակ մրցաշարի մեկնարկում), հավաքեց Էլոյի ռեյտինգի պատմության մեջ երրորդ ցուցանիշը 2836:  2014 թվականի հոկտեմբերին ձեռք բերեց 2844 վարկանիշային միավոր:
2016 թվականի ապրիլի 25-ին Ֆաբիանոն դարձավ շախմատի ԱՄՆ-ի չեմպիոն, վաստակելով 11 հնարավորից 8½ միավոր և չկրելով ոչ մի պարտություն:
2017 թվականի շախմատի աշխարհի գավաթի խաղարկությունում Կարուանան վաղ փուլում լքեց մրցաշարը, պարտվելով Եվգենի Նայերին: Չնայած պարտությանը, նա կարողացավ դուրս գալ 2018 թվականի շախմատի հավակնորդների մրցաշար, քանի որ մրցաշարի անցկացման ժամանակ ուներ 2784 վարկանիշ: 
2018 թվականի հունիսին դարձավ նորվեգական Սթավանգեր քաղաքում կայացած շախմատի սուպերմրցաշարի հաղթող՝ վաստակելով 8 հնարավորից 5 միավոր: 
Հաղթել է շախմատի հավակնորդների 2018 մրցաշարում(14-ից 9 միավոր), որը կայացել է 2018 թվականի մարտ ամսին Բեռլինում, ինչի շնորհիվ հնարավորություն ստացավ խաղալ 2018 թվականի շախմատի չեմպիոնի տիտղոսի համար գործող չեմպիոն Մագնուս Կարլսենի հետ: Խաղը տեղի ունեցավ Լոնդոնում, 12 ոչ-ոքիից հետո (աշխարհի առաջնության պատմության մեջ առաջին անգամ), պարտվեց Թայ-բրեյքի հետագա 3 խաղերում:


== Սպորտային արդյունքներ ==


== Վարկանիշի փոփոխության գրաֆիկ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Կաղապար:ՖԻԴԵ
Ֆաբիանո Կարուանա շախմատիստի էջն ու խաղերը Chessgames.com կայքում
Անձնական քարտը Իվան Սոկոլով 365chess.com կայքում
Կենսագրություն Կաղապար:Ref-անգլ.
Կենսագրություն chessok.net Կաղապար:Ref-ռուս. կայքում
Chessdom — Ֆաբիանո Կարուանա Archived 2019-04-04 at the Wayback Machine.
ChessPro կարծիք. Ֆաբիանո Կարուանա
Հաղթանակ Ամերիայի Սենթ Լուիսում կայացած Սինկֆիլդի Գավաթի խաղարկություն Archived 2016-03-05 at the Wayback Machine.Կաղապար:Ներքին հղումներ
Կաղապար:Իտալիայի շախմատիստներ


== Հղումներ ==
Ֆաբիանո Կարուանայի պարտիաները www.chessgames.com կայքում
Ֆաբիանո Կարուանայի անձնական էջը www365chess.com կայքում
Ֆաբիանո Կարուանայի մրցելույթները շախմատային օլիմպիադաներում
Ֆաբիանո Կարուանայի մրցելույթները Եվրոպայի թիմային առաջնություններում