Պարույրություն

Պարույրություն, տարրական մասնիկների վիճակի քվանտամեխանիկական բնութագիր՝ քվանտային թիվ։ Սահմանվում է որպես տարրական մասնիկի սպինի պրոյեկցիան մասնիկի շարժման ուղղության վրա։ Որոշվում է մասնիկի 
  
    
      
        
          
            
              S
              →
            
          
        
      
    
    {\displaystyle {\vec {S}}}
   սպինի և 
  
    
      
        
          
            
              p
              ^
            
          
        
      
    
    {\displaystyle {\hat {p}}}
   իմպուլսի սկալյար արտադրյալի նորմավորումով՝

  
    
      
        h
        =
        
          
            
              J
              →
            
          
        
        ⋅
        
          
            
              p
              ^
            
          
        
        =
        
          
            
              L
              →
            
          
        
        ⋅
        
          
            
              p
              ^
            
          
        
        +
        
          
            
              S
              →
            
          
        
        ⋅
        
          
            
              p
              ^
            
          
        
        =
        
          
            
              S
              →
            
          
        
        ⋅
        
          
            
              p
              ^
            
          
        
        ,
        
        
          
            
              p
              ^
            
          
        
        =
        
          
            
              
                p
                →
              
            
            
              |
              
                
                  
                    p
                    →
                  
                
              
              |
            
          
        
      
    
    {\displaystyle h={\vec {J}}\cdot {\hat {p}}={\vec {L}}\cdot {\hat {p}}+{\vec {S}}\cdot {\hat {p}}={\vec {S}}\cdot {\hat {p}},\qquad {\hat {p}}={\frac {\vec {p}}{\left|{\vec {p}}\right|}}}
  ։Քանի որ ուղեծրային անկյունային մոմենտի պրոյեկցիան գծային մոմենտի վրա զրո է, 
  
    
      
        
          
            
              L
              →
            
          
        
      
    
    {\displaystyle {\vec {L}}}
  ∘
  
    
      
        
          
            
              p
              ^
            
          
        
      
    
    {\displaystyle {\hat {p}}}
   = 0։
Պարույրությունը հարմար է լույսի արագությանը մոտ կամ դրան հավասար արագությամբ շարժվող մասնիկների նկարագրության համար։ Եթե սպինն ուղղված է մասնիկի շարժման ուղղությանը հակառակ, ապա պարույրությունը բացասական է (ձախ պտուտակային կամ ձախ պարույրություն), իսկ եթե համընկնում է շարժման ուղղությանը՝ դրական է (աջ պտուտակային կամ աջ պարույրություն)։ Որոշակի X-ով մասնիկի վիճակները կոչվում են պարուրային։
Քանի որ սպինի սեփական արժեքները դիսկրետ են, պարույրությունը նույնպես դիսկրետ արժեքներ ունի։ S սպինով մասնիկի համար պարույրության սեփական արժեքները S, S-1, ..., -S են, այսինքն՝ փոփոխվում են -S-ից +S միջակայքում։ 1/2 սպին ունեցող մասնիկների համար (ֆերմիոնների շատ կարևոր ենթադաս, որին պատկանում են էլեկտրոնը, նեյտրինոն և այլն), պարույրությունը հավասար է քիրալության և 1/2 · ħ արտադրյալին։


== Տես նաև ==
Հմայք


== Ծանոթագրություններ ==