Հետաքննական լրագրության գլոբալ ցանց

Հետաքննական լրագրության գլոբալ ցանց (անգլ.՝ Global Investigative Journalism Network, GIJN), շահույթ չհետապնդող կազմակերպությունների միջազգային ցանց, որն աջակցում, նպաստում և զբաղվում է հետաքննական լրագրությամբ։ Գլխամասը գտնվում է Միացյալ Նահանգներում, անդամագրվել կարող են այն շահույթ չհետապնդող, հասարակական և կրթական կազմակերպությունները, որոնք ակտիվ զբաղվում են հետաքննական և տվյալների լրագրությամբ։ 2021 թվականի փետրվարի դրությամբ կազմակերպությունն ունի 203 անդամ 76 երկրից։
Հետաքննական լրագրության գլոբալ ցանցի նախագծերից է օգնության հարթակը, որի միջոցով օգնություն և խորհուրդներ է տրվում հետաքննող լրագրողներին։ Ռեսուրսներն ընդգրկում են գործիքներ, ձեռնարկներ և ուսուցողական մեծ կոնֆերանսներ։ Հարթակից օգտվում է գրեթե 5000 լրագրող 100 երկրից։ 


== Պատմություն ==
Հետաքննական լրագրության գլոբալ ցանցը կազմավորվել է 2003 թվականին՝ որպես երկու տարին մեկ կազմակերպվող Հետաքննական լրագրության գլոբալ կոնֆերանսին աջակցություն։ Կազմակերպության քարտուղարությունը պաշտոնապես ձևավորվեց, երբ Կիևում կայացած յոթերորդ կոնֆերանսից հետո մասնակիցները կողմ քվեարկեցին 2013 թվականին ժամանակավոր քարտուղարություն ձևավորելուն։ 2014 թվականին ԱՄՆ Մերիլենդ նահանգում գրանցվեց շահույթ չհետապնդող կազմակերպություն։ 


== Անդամներ ==
Հետաքննական լրագրության գլոբալ ցանցին անդամակցում են հետևյալ կազմակերպությունները՝ Կազմակերպված հանցավորության և կոռուպցիայի լուսաբանման նախագիծ, Արաբ լրագրողները հանուն հետաքննական լրագրության, Հետք (Հետաքննող լրագրողներ ՀԿ), Հետաքննական լրագրության կենտրոն, Հետաքննող լրագրողներ և խմբագիրներ, Հետաքննական լրագրության միջազգային կոնսորցիում, Բրազիլիայի հետաքննական լրագրության միավորում, Վիթս համալսարանի հետաքննական լրագրության ծարգիր, Ֆիլիպինների հետաքննական լրագրության կենտրոն, ProPublica և այլն։


== Հետաքննական լրագրության գլոբալ կոնֆերանս (GIJC) ==
Հետաքննական լրագրության գլոբալ ցանցը երկու տարին մեկ կազմակերպում է Հետաքննական լրագրության գլոբալ կոնֆերանս, որտեղ հավաքվում են հետաքննող լրագրողներ աշխարհի տարբեր երկրներից՝ կիսվելու իրենց գիտելիքով և փորձով և համագործակցելու նպատակով միջսահմանային ցանցեր ձևավորելու համար։
Հետաքննական լրագրության գլոբալ կոնֆերանսը տեղի է ունեցել Կոպենհագենում (2001, 2003), Ամստերդամում (2005), Տորոնտոյում (2007), Լիլեհամերում (2008, 2015), Ժնևում (2010), Կիևում  (2011), Ռիո դե Ժանեյրոյում (2013), Յոհանեսբուրգում (2017)։ Վերջին կոնֆերանսը տեղի է ունեցել Գերմանիայի Համբուրգ քաղաքում 2019 թվականին։
2014 թվականից ի վեր կազմակերպությունը հետաքննական լրագրության կոնֆերանսներ է կազմակերպել Ասիայում։ Առաջինը տեղի է ունեցել 2014 թվականին Մանիլայում, երկրորդը՝ Կատմանդուում (2016), իսկ երրորդը՝ Սեուլում (2018)։


== «Global Shining Light» մրցանակ ==
Հետաքննական լրագրության գլոբալ ցանցը «Global Shining Light» մրցանակ է շնորհում հետաքննական լրագրության ոլորտում ունեցած ձեռքբերումների համար, զարգացող կամ անցումային տնտեսություն ունեցող երկրներում, սպառնալիքի տակ կամ դաժան պայմաններում անցկացված հետաքննության համար։
Մրցանակները շնորհվում են երկու տարին մեկ կազմակերպվող Հետաքննական լրագրության գլոբալ կոնֆերանսի ժամանակ։ Մրցանակակիրների թվում են Կազմակերպված հանցավորության և կոռուպցիայի լուսաբանման նախագիծը, Խադիջա Իսմայիլովան Ազատություն ռադիոկայանից և Սոնալի Սամարասինգհը «The Sunday Leader»-ից։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Հետաքննական լրագրության գլոբալ ցանցի պաշտոնական կայք