Աննա Սանդրստրյոմ

Աննա Սանդստրյոմ (շվեդերեն՝ Anna Sandström, լրիվ անունը՝ Anna Maria Carolina Sandström, սեպտեմբերի 3, 1854(1854-09-03), Կունգսհոլմ, Շվեդիա - մայիսի 26, 1931(1931-05-26), Կունգսհոլմ, Շվեդիա), շվեդ ֆեմինիստուհի, մանկավարժ-բարեփոխիչ, Շվեդիայի կրթության համակարգի ռահվիրա։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1854 թվականի սեպտեմբերի 3-ին Ստոկհոլմում, Գեոդեզիական խորհրդի քարտուղար Կարլ-Էրիկ Սանդստրյոմի (Carl Erik Sandström'') և նրա կնոջ Աննա Հալլստրյոմի (Anna Hallström) ընտանիքում։  Ծնողների վաղաժամ մահից հետո, աղջիկը որպես որդեգրված երեխա դաստիարակվել է գնդապետ  Հյալմար Հագբերգի (Hjalmar Hagberg) ընտանիքում։
Նա կրթություն է ստացել Ստոկհոլմում աղջիկների Թագավորական նորմալ դպրոցում (Statens normalskola för flickor) և Թագավորական ճեմարանում (Högre lärarinneseminariet) և սկսեց աշխատել որպես ուսուցիչ։ Այդ պահին Շվեդիայի կանայք իրավունք ստացան սովորելու երկրի համալսարաններում, բայց Աննան չշարունակեց ուսումը։ 1874 թվականից մինչև 1882 թվականը նա աշխատել է Ստոկհոլմում՝ որպես ուսուցիչ Åhlinska skolan կանանց դպրոցում, այնուհետև 1881 թվականից մինչև 1883 թվականը՝ Södermalms högre läroanstalt för flickor-ում։
Նա քննադատության ենթարկեց ժամանակակից դպրոցական կրթությունը և շարունակեց զբաղվել ինքնակրթությամբ, ուսումնասիրելով պատմություն, լատիներեն, շվեդական և ֆրանսիական գրականություն։  Նա կարդում էր մանկավարժական գործունեության բարեփոխումների վերաբերյալ հրապարակումները։ Աննա Սանդստրյոմը հրապարակեց մի շարք աշխատանքներ կրթության թեմայով։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ուշադրություն գրավեցին և քննարկվում էին երկրի մանկավարժական հասարակայնության կողմից ։         Սանդստրյոմը մասնակցել է  Flickskolemöte-ի չորս հանձնաժողովների, 1886, 1893, 1897 և 1901 թվականներին, որտեղ ներկայացնում էր իր գաղափարները կրթական բարեփոխումների վերաբերյալ։ Նրան հաճախ էին հրավիրում բանավեճերի և հավաքների, որպես հեղինակավոր մանկավարժ-բարեփոխիչ։
1883 թվականին Աննա Սանդստրյոմը իր գործընկեր Ֆրեդերիկ Ռանկվիստի հետ համատեղ Ստոկհոլմում կազմակերպեցին Nya skolan դպրոցը (1886 թվականից այն կոչվում էր   Anna Sandströms skola): 1883 թվականից մինչև 1926 թվականը նա եղել է այդ դպրոցի տնօրենը։ 1900 թվականին նա Ստոկհոլմում կին ուսուցիչների  համար կազմակերպեց կանանց ճեմարան (Anna Sandströms högre lärarinneseminarium), որը ղեկավարեց 1900-1926 թվականներին։ Նրա ճեմարանը այլընտրանք դարձավ Թագավորական ուսուցչական ճեմարանին  (Kungliga Högre Lärarinneseminariet): Երիտասարդ կանանց դաստիարակության աշխատանքները հաջող կազմակերպելու համար 1904 թվականին  շվեդ մանկավարժ - բարեփոխիչը ստացավ Իլլիս Կվորում մեդալ։  

1883 թվականին Ֆրեդերիկ Լարս Հոկերբերգի  (Fredrik Lars Hökerberg, 1851-1924) հետ միասին  Աննա Սանդստրյոմը դարձավ Verdandi արմատական թերթի համահիմնադիր, որը նա խմբագրեց 1883-1929 թվականներին։ Թերթը, որ ղեկավարում էր Աննան Uffe կեղծանունով, եղել է Շվեդիայի առաջատար կրթական թերթը մինչև 1920-ական թվականները։
Աննա Սանդրստրյոմը մահացել է 1931 թվականի մայիսի 26-ին, Ստոկհոլմում։ Թաղված է  Հյուսիսային գերեզմանատանը (Նորրա Բեգրավինգսպլատսեն )։ Ստոկհոլմի փողոցներից մեկը կոչվում է նրա անունով։
Աննա Սանդստրյոմը շվեդ բժիշկ և գիտնական Իվար Սանդստրյոմի քույրն էր, որը հանդիսանում էր վահանաձև գեղձի առաջին հայտնագործողը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Erik Wellander. Anna Sandström som pedagogisk nydanare. Nordisk tidskrift 1933.
Gunhild Kyle. Svensk flickskola under 1800-talet. Göteborg: Kvinnohistoriskt arkiv.