Ջուլիան Բարնս

Ջուլիան Պատրիկ Բարնս (անգլ.՝ Julian Patrick Barnes, ծնվ. հունվարի 19, 1946(1946-01-19)[…], Լեսթեր, Միացյալ Թագավորություն), անգլիացի գրող, գրաքննադատ, պոստմոդեռնիզմի գրականության ականավոր ներկայացուցիչներից մեկը։ 2011 թվականին «Վերջի նախազգացումը» վեպի համար արժանացել է Բուքերյան մրցանակի։


== Կենսագրություն ==
Ջուլիան Պատրիկ Բարնսը ծնվել է 1946 թվականի հունվարի 19-ին Անգլիայի Լեսթեր քաղաքում՝ ֆրանսերեն լեզվի ուսուցիչների ընտանիքում։ 1957-1964 թվականներին սովորել է Լոնդոն սիթի մասնավոր դպրոցում (անգլ.՝ City of London School), որն ավարտելուց հետո ընդունվել է Օքսֆորդի համալսարանի Մագդալենա քոլեջը և այնտեղ մասնագիտացել արդի արևմտաեվրոպական լեզուների մեջ։ Ուսման ավարտից հետո աշխատանքի է անցնել «Անգլերեն լեզվի օքսֆորդյան բառարան»-ի (անգլ.՝ Oxford English Dictionary) խմբագրությունում որպես բառարանագիր և այնտեղ աշխատել երեք տարի։ Այնուհետև որպես գրական խմբագիր է աշխատում «New Statesman» և «New Review» պարբերականներում։ 1979-1986 թվականներին «New Statesman», ապա «The Observer» ամսագրերում աշխատում է որպես հեռուստատեսային քննադատ։ Ջուլիան Բարնսն ամուսնացած էր գրական գործակալ Փեթ Կավանայի հետ, ով 2008 թվականին վախճանվեց ուղեղի քաղցկեղից։ Այս ողբերգական իրադարձությունն իր արտացոլումն է գտել 2013 թվականին լույս տեսած հեղինակի «Կյանքի մակարդակները» ստեղծագործությունում։ Բարնսը համոզված աթեիստ է։ Նա հանդես է գալիս էվթանազիակի օրինականացման օգտին։


== Ստեղծագործություններ ==
Ջուլիան Բարնսի առաջին գրական փորձերը դետեկտիվ բնույթի պատմվածքներ էին, որոնք նա հրապարակում էր Դեն Կավանա կեղծանվամբ։ 1980 թվականին նա լույս է ընծայում իր առաջին վեպը՝ «Մետրոլենդ» վերտառությամբ, որը դրական ընդունելություն է գտնում գրական հասարակության կողմից և արժանանում Սոմերսեթ Մոեմի անվան մրցանակին։ Վեպում պատկերված է 1960-ականների ապստամբների և նիհիլիստների սերնդի ճակատագիրը։ 1989 թվականին հրատարակված «Աշխարհի պատմությունը 10½ մասով» վեպը նշանակալի իրադարձություն է դառնում գրական ասպարեզում։ Այս ստեղծագործությունը գրված է հակաուտոպիայի ժանրում, և արծարծում է մարդկային էությանը, նրա անցյալին, ներկային և ապագային վերաբերող փիլիսոփայական հիմնահարցերը։
Բարնսի ստեղծագործություններին խորթ չէ նաև սիրո թեման, որի լավագույն արտահայտությունն է «Սեր և այլ բաներ» վեպը։
1986 թվականին հրատարակված Բարնսի «Ֆլոբերի թութակը» վեպը նվիրված է ստեղծագործական գործընթացում հեղինակի դերի բացահայտմանը։


== Մատենագիտություն ==


=== Վեպեր ===
1980 - «Մետրոլենդ» (Metroland)
1982 - «Դրանից առաջ, երբ նա հանդիպենց ինձ» (Before She Met Me)
1984 - «Ֆլոբերի թութակը» (Flaubert's Parrot)
1986 - «Արևին նայելով» (Staring at the Sun)
1989 - «Աշխարհի պատմությունը 10½ մասով» (A History of the World in 10½ Chapters)
1991 - «Ինչպես է ամեն ինչ տեղի ունեցել» (Talking It Over)
1992 - «Վայրենակերպը» (The Porcupine)
1998 - «Անգլիա, Անգլիա» (England, England)
2000 - «Սեր և այլ բաներ» (Love, etc)
2005 - «Արթուր և Ջորջ» (Arthur & George)
2011 - «Վերջի նախազգացումը» (The Sense of an Ending)
2016 - «Ժամանակի աղմուկը» (The Noise of Time)


=== Պատմվածքներ ===
1996 - «Լա Մանշից այն կողմ» (Cross Channel)
2004 - «Կիտրոնե սեղանը» (The Lemon Table)
2011 - «Անոթազարկ» (Pulse)


=== Վավերագրական արձակ ===
1995 - «Նամակներ Լոնդոնից» (Letters from London)
2002 - «Ցանկանում եմ հայտնել» (Something to Declare)
2003 - «Պեդանտը խոհանոցում» (The Pedant in the Kitchen)
2012 - «Պատուհանի միջով» (Through the Window)
2012 - «Կյանքը գրքի հետ» (A Life with Books)
2013 - «Կյանքի մակարդակները» (Levels of Life)
2015 - «Աչքերը բաց պահել. Ակնարկներ արվեստի մասին» (Keeping an Eye Open: Essays on Art)


=== Ստեղծագործություններ Դեն Կավանա կեղծանվամբ ===
1980 - «» (Duffy)
1981 - «» (Fiddle City)
1985 - «» (Putting the Boot In)
1987 - «» (Going to the Dogs)


== Մրցանակներ և պարգևներ ==
2012 - Եվրոպական գրական մրցանակ (Europese Literatuurprijs)
2011 - Քոստա գրական մրցանակ (Costa Book Awards)
2011 - Բուքերյան մրցանակ (Booker Prize)
2011 - Դեյվիդ Կոենի անվան գրական մրցանակ (David Cohen Prize for Literature)
2008 - Սուրբ Քլեմենտ գրական մրցանակ (San Clemente literary prize)
2004 - Արվեստի և գրականության շքանշան (Commandeur de L'Ordre des Arts et des Lettres)
2004 - Եվրոպական գրականության ավստրիական պետական մրցանակ (Österreichischer Staatspreis für Europäische Literatur)
1985 - Ջեֆֆրի Ֆաբերի անվան մրցանակ (Geoffrey Faber Memorial Prize)
1993 - Շեքսպիրյան մրցանակ (Shakespeare Prize)
1992 - Ֆեմինա մրցանակ (Prix Femina Étranger)
1986 - Ամերիկյան ակադեմիայի և արվեստի ու գրականության ինստիտուտի Է. Մ. Ֆորսթերի անվան մրցանակ  (E. M. Forster Award from the American Academy and Institute of Arts and Letters)
1981 - Սոմերսեթ Մոեմի անվան մրցանակ (Somerset Maugham Award)


== Էկրանավորում ==
1996 - «Սեր և այլ բաներ» (Love, etc.), ըստ Ջուլիան Բարնսի «Ինչպես է ամեն ինչ տեղի ունեցել» վեպի, ռեժիսոր՝ Մարիոն Վերնու (Marion Vernoux)
1997 - «Մետրոլանդ» (Metroland), ըստ Ջուլիան Բարնսի համանուն վեպի, ռեժիսոր՝ Ֆիլիպ Սեյվիլլ (Philip Saville)


== Գրականություն ==
Peter Childs: Julian Barnes (Contemporary British Novelists). Manchester University Press, Manchester 2011. ISBN 978-0-7190-8106-4
Sebastian Groes und Peter Childs (Hrsg.)։ Julian Barnes (Contemporary Critical Perspectives). Continuum, London und New York 2011. ISBN 978-1-4411-3008-2
Vanessa Guignery: The Fiction of Julian Barnes: A Reader’s Guide to Essential Criticism. Palgrave Macmillan, Basingstoke [u. a.] 2006.
Vanessa Guignery und Ryan Roberts (Hrsg.)։ Conversations with Julian Barnes. University Press of Mississippi, Jackson MS 2009. ISBN 978-1-60473-203-0
Christoph Henke: Vergangenheitsobsessionen: Geschichte und Gedächtnis im Erzählwerk von Julian Barnes. Wissenschaftlicher Verlag Trier 2001. ISBN 3-88476-480-2 (Teilw. zugl.: Diss., Paderborn, 2000)
Frederick M. Holmes: Julian Barnes (New British Fiction). Palgrave Macmillan, Basingstoke [u. a.] 2009. ISBN 978-1-4039-9693-0
Merritt Moseley: Understanding Julian Barnes. University of South Carolina Press, Columbia 1997. ISBN 1-57003-140-1
Matthew Pateman: Julian Barnes. Northcote House, Horndon 2002. ISBN 0-7463-0978-3
Bruce Sesto: Language, History, and Metanarrative in the Fiction of Julian Barnes Lang, New York 2001. ISBN 0-8204-4467-7 (= Studies In Twentieth-Century British Literature 3)


== Ծանոթագրություններ ==