armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Գազանորսը (վեպ)

«Գազանորսը, կամ պատերազմի առաջին արահետը» (անգլ.՝ The Deerslayer, or The First Warpath)՝ Ջեյմս Ֆենիմոր Կուպերի առաջին (շարքի ներքին ժամանակագրության տեսանկյունից) գիրքը Հյուսիսային Ամերիկայի գաղութացման մասին, որը գրվել է 1841 թվականին։ Բազմիցս էկրանավորվել է աշխարհի տարբեր երկրներում, այդ թվում նաև Խորհրդային Միությունում։


== Սյուժեն ==
1744 թվական։ Պատահականորեն իրար հանդիպած երկու լրիվ տարբեր մարդիկ՝ Հարրի Մարչը՝ Անհանգիստ մականունով, ու երիտասարդ որսորդ Նատի Բամպոն՝ Գազանորս մականունով, ուղևորվում են դեպի Առկայծող հայելի կոչվող լիճ։ Գազանորսը պետք է օգներ իր ընկեր մոհիկան Չինգաչգուկին հուրոնների ձեռքից ազատել իր սիրելիին՝ Ուա-թա-Ուային, իսկ Հարրին ապարդյուն փորձում է հասնել գեղեցկուհի Ջուդիտ Հաթերին, ով այդ լճում ապրում էր քրոջ ու ծեր հոր՝ Թոմասի հետ։
Հուրոնների ցեղի հետ բախումների ժամանակ Գազանորսը նոր մականուն է ստանում` Բազեի աչք։ Չինգաչգուկին հաջողվում է ազատել Ուա-թա-Ուային։ Հեթի Հաթերը զոհվում է թափառող փամփուշտից։ Թոմաս Հաթերը կենդանի զրկվում է գլխամաշկից։ Հուրոնների ամբողջ ցեղը ոչնչացվում է։


== Հերոսներ ==
Նատանիել Բամպո (Գազանորս) — գլխավոր հերոս, որսորդ, հնդկացիների գիտակ։
Հարրի Մարչ (Անհանգիստ) — 26-28 տարեկան երիտասարդ` 6 ֆուտ և 4 դյույմ հասակով, թիկնեղ, բարի ու գեղեցիկ դեմքով, կոպիտ շարժուձևով։
Չինգաչգուկ — մոհիկան ցեղի հնդկացի։
Ուա-թա-Ուա — դելավար ցեղի հնդկուհի։ Չինգաչգուկի սիրելին։ Առևանգված էր հուրոնների կողմից։
Ջուդիտ Հաթեր (ավագ) — աղջիկների մայրը։ Մահացել է վեպում նկարագրված իրադարձություններից երկու տարի առաջ։ Թաղված է լճում։
Ջուդիտ Հաթեր (կրտսեր) — 19-ամյա աղջիկ, Հաթեր քույրերից ավագը։ Աշխույժ է, պերճախոս, խոհուն, խորամանկ, գեղեցիկ, ունայն։ Հնդիկների կողմից ստացել է «Վայրի վարդ» մականունը, ինչը ստույգ գնակարագրում է նրա ներքինն ու արտաքինը։
Հեթի Հաթեր — Հաթեր քույրերից կրտսերը։ Մոհոկե նավատորմի սպաները նրան տվել էին «Այդպես է ցույց տալիս կողմնացույցը» կեղծանունը, իսկ հնդիկները նրան «Խոնարհված շուշան» էին ասում խելապակասության պատճառով։ Բարեպաշտ է, հեզ, միամիտ, պարզամիտ։
Թոմաս Հաթեր — Երիտասարդ ժամանակ Քիդդա անունով ծովահենի մտերիմ ընկերն էր։ 15 տարի լճում ապրելու պատճառով ստացել էր «Լողացող Թոմ» և «Ջրային առնետ» մականունները։ Պահանջում էր, որ իրեն համարեն լճի միակ տիրակալ։ Լճի կենտրոնում լողացող տուն էր կառուցել, որը կոչվում էր «Ջրային առնետի ամրոց», ու տապան, որի կառուցման համար օգտագործել էր հարթահատակ զբոսանավ։
Ռայվենոկ — «Պառակտված կաղնի», հուրոնների առաջնորդներից մեկը։


== Արտաքին հղումներ ==
Վեպի բովանդակությունը համառոտ


== Ծանոթագրություններ ==
Անատոլի Սոբինոյի անվան զբոսայգի

Անատոլի Սոբինոյի անվան զբոսայգի (ռուս.՝ Парк имени Анатолия Собино), մշակույթի և հանգստի զբոսայգի, որը գտնվում է Դոնի Ռոստովի Երկաթուղային շրջանում։ Զբոսայգին իր անվանումը ստացել է ի պատիվ հեղափոխական Անատոլի Սոբինոյի։ Հաճախ քաղաքացիները այս վայրն անվանում են գարշելի պուրակ։ Զբոսայգու տարածքում պահպանվել է Անատոլի Սոբինոյի (Վիտալի Սաբինին) գերեզմանը, ինչով էլ պայմանավորված է կանաչ զանգվածի անվանումը։


== Պատմություն ==
Ժամանակին Անատոլի Սոբինոյի անվան զբոսայգու տեղում գոյություն է ունեցել Լենգորոդյան զբոսայգին, որը համարվում էր Անդրտեմեռնիկյան բնակատեղիի գլխավոր զբոսայգին։
Խորհրդային Միության տարիներին պուրակը մի փոքրիկ կանաչապատ տարածք էր։ Զբոսայգու տարածքում գտնվում էին դիտանիվ, մանկական ատրակցիոններ, ամառային էստրադա, բացօթյա կինոթատրոն և պլանետարիում։ XXI դարում զբոսայգու տարածքի շատ կառույցներ գտնվում են վթարային վիճակում և վերականգնման կարիք ունեն։ Ողջ տարածքում գտնվում են հին շինությունների բեկորներ, որոնց թվում են բեմական հարթակի մնացորդները, որոնք շրջապատում են աղյուսներ և շինարարական բլոկներ, ինչպես նաև աղյուսե պատ։ Ժամանակին տեղադրված նստարանները հիմնականում ոչնչացված են և կոտրված, մայթերն ավերված են։
2006 թվականին զբոսայգին ստացավ պուրակի կարգավիճակ և հայտնվեց համայնքային գույքի և բարեկարգման շրջանային վարչության հաշվեկշռում։ Տարածքում տեղի են ունեցել որոշ փոփոխություններ. վթարային ծառերը էտվել են, իրականացվել է քանդված օբյեկտների մասնակի ապամոնտաժում։ 2013 թվականի մայիսին նախաձեռնող խմբի մասնակիցները սկսել են իրականացնել ծաղկաթմբերի բարեկարգման աշխատանքներ։ Կենտրոնական ճեմուղին մարզահրապարակին միացնող աստիճանները պետք է վերանորոգվեն, նաև պետք է իրականացվեն անհրաժեշտ աշխատանքներ Անատոլի Սոբինոյի հուշակոթողը վերականգնելու ուղղությամբ։
Զբոսայգու մասնակի վերականգնումը սկսել է տեղի ունենալ 2014 թվականին։ Սկսվել է տերևների մաքրման աշխատանքը։ Հայտնվել է փոքր մանկական խաղահրապարակ։ 2015 թվականի վերջին հայտարարվեց, որ Անատոլի Սոբինոյի անվան զբոսայգու տարածքը կարգի է բերվելու։ Ներկայացվել են տարածքը բարեկարգելու տարբերակներ, սակայն այդ ժամանակ դեռ չէին ընտրվել վերջնական տարբերակները։


== Ծանոթագրություններ ==
Կատար (ժայռ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կատար (այլ կիրառումներ)Կատար, ժայռ Հայաստանի Արարատի մարզում, Կատարասարի լեռներում, Լանջանիստ գյուղից 2,5 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Բարձրությունը 2069 մ է։


== Ծանոթագրություններ ==
Պոնտայե սյուր Սոն (կանտոն)

Պոնտայե սյուր Սոն (ֆր.՝ Pontailler-sur-Saône), Ֆրանսիայի կանտոն է, գտնվում է Բուրգունդիա շրջանում։ Կոտ դ՛ Օր դեպարտամենտի կանտոնն է։ Մտնում է Դիժոն օկրուգի մեջ։ Համաձայն 2006 թվականի մարդահամարի կանտոնի բնակչությունը 7363 մարդ էր։Կանտոնի համարը 2125 է։ Կանտոնում կա 19 կոմունա։


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի կոմունաներ
Ֆրանսիայի օկրուգներ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրության ազգային կոմիտե Archived 2007-06-29 at the Wayback Machine. (ֆր.)
Արման Բոշյան

Արման Բոշյան (օգոստոսի 9, 1986(1986-08-09), Տագանրոգ, Ռոստովի մարզ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ քաղաքական գործիչ, 7-րդ գումարման պատգամավոր։ «Իմ քայլը» խմբակցության անդամ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1986 թվականի օգոստոսի 9-ին Տագանրոգ քաղաքում, ՌԴ։


=== Կրթություն ===
2003 թվականին ավարտել է Ուկրաինայի Հանրապետության Դնեպրոպետրովսկի մարզի Նիկոպոլի շրջանի Չկալովի միջնակարգ դպրոցը։
2007-2009 թվականներին սովորել է Աբովյան քաղաքի Պետական էներգետիկական քոլեջում հաշվապահական հաշվառում և աուդիտ մասնագիտացմամբ։
2009-2014 թվականներին սովորել է Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարանում Կապի ձեռնարկությունների տնտեսագիտություն և կառավարում մասնագիտությամբ։ Ստացել է բակալավրի աստիճան։


=== Աշխատանքային գործունեություն ===
2007-2008 թվականներին աշխատել է «Հայփոստ» ՓԲԸ-ում որպես փոստուղեկցորդ։
2008-2010 թվականներին եղել է «Հայփոստ» ՓԲԸ-ի ք. Բյուրեղավանի փոստային բաժանմունքի պետ։
2012-2016 թվականներին աշխատել է «Գասպրինտ» ՍՊԸ-ում, որպես գլխավոր հաշվապահ։
2014-2015 թվականներին աշխատել է «Քաղաքացիական պայմանագիր», վերադարձի հիմնադրամում հաշվապահ։
2017-2018 թվականներին աշխատել է Հայ օգնության ֆոնդի Երեխաների աջակցության կենտրոնում՝ գրասենյակի կառավարիչ։
2018 թվականի հունիսի 15-ից 2019 թվականի հունվարի 9-ը ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի հրամանով նշանակվել է Սոցիալական ապահովության ծառայության պետ։


=== Լեզուների իմացություն ===
Ռուսերեն, անգլերեն


=== Կուսակցական գործունեություն ===
2013 թվականին եղել է «Քաղաքացիական պայմանագիր» հանրային-քաղաքական միավորման համահիմնադիր։
2015 թվականին «Քաղաքացիական պայմանագիր» հանրային-քաղաքական միավորման հենքի վրա ձևավորված համանուն կուսակցության հիմնադիր անդամ։
2019 թվականի հունիսի 16-ին տեղի ունեցած «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության 5-րդ համագումարի ժամանակ ընտրվել է ՔՊ վարչության անդամ։


=== Ընտանիք ===
Ամուսնացած է, ունի մեկ որդի։


=== Այլ տեղեկատվություն ===
2016 թվականի մայիսին անդամակցել է «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության կամավորական ջոկատին և մեկնել Արցախ։


== Ծանոթագրություններ ==
Լճաշեն-մեծամորյան մշակույթ

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Լճաշեն (այլ կիրառումներ)Լճաշեն-Մեծամորյան(անգ․ Lchashen-Metsamor) մշակույթը ուշ բրոնզի և վաղ երկաթի դարի (1500 - 700 մ․թ․ա․) հնագիտական մշակույթ է Հարավային Կովկասում, որը հիմնականում տարածված է եղել ներկայիս Հայաստանի և նրան հարակից տարածքներում։ Լճաշենյան խեցեղեն հայտնաբերվել է նաև Թուրքիայի Ագրի շրջանում նաև Վրաստանի հարավում։


== Նկարագրություն ==
Մշակույթի առանձնահատկություններից են ակոսավոր (grooved) խեցեղենի։ Բրոնզե դարի վերջում կիկլոպյան ամրոցների լայն տարածումը։ Տեղի է ունենում բնակչության աճ, ուրբանիզացիա։ Հայաստանի տարածքում հայտնվում են քաղաքներ։ Աճում է բրոնզե իրերի քանակը։ Ինչպիսին օրինակ բրոնզե գոտիները։ Լճաշենում կատարված պեղումների արդյունքում գտնվել է լիովին պահպանված քառանիվ կառք։


= Դասակարգում =
Հնագետները բաժանել են Լճաշեն-մեծամորյան մշակույթը հինգ հիմնական փուլերի։
Ուշ բրոնզե դար - ԼՄ 1,2,3
Վաղ երկաթե դար - ԼՄ 4,5
Նաև առանձնացվել է վեցերորդ փուլը որը առաջանում է ուրարտական մշակույթի և տեղականի սինթեզի։


== Ինքնությունը ==
Լճաշեն մեծամորյան մշակույթը հնագետները  կապում են ուրարտական սեպագրերում վկայված Էթիունի ցեղային միության հետ։


== Ավարտը ==
Մշակույթի ավարտը սկսվում է մ․թ․ա 8-րդ դարից երբ Արգիշտին իր բանակով անցնում է Արաքս գետը։ Ուրարտական մշակույթի հայտնվելով առաջանում է սինկրետիկ Լճաշեն-Մեծամոր VI շերտը։


== Պալեոգենետիկա ==
Դամգաարդի (2018) հոդվածում, որը նվիրված էր Եվրասիայի տափաստանների հին բնակիչների գենետիկ ուսումնասիրությանը տպագրվել է Լճաշենի թաղումներից երկու անձնավորության հին ԴՆԹ-ն։ Տվյալները այսպիսին են։


== Ծանոթագրություններ ==
Մեքքայի ճակատամարտ

Մեքքայի ճակատամարտ (արաբ․՝ مكة تحت سيطرة العثمانيين‎‎, թուրքերեն՝ Mekke'nin Osmanlı'ya dönüşü), ճակատամարտ, որը տեղի է ունեցել 1813 թվականի հունվարին Օսմանա-սաուդյան պատերազմների ընթացքում՝ Օսմանյան կայսրության և Սաուդյան Արաբիայի միջև։
Ճակատամարտը պատմականորեն համարվում է Ջիդդայի արյունահեղ ճակատամարտի շարունակությունը, որտեղ ևս օսմանյան և եգիպտական ուժերը հասան բացարձակ հաղթանակի։


== Նախապատմություն ==
Օսմանցիների կողմից դեպի Արաբական թերակղզի արշավանքների հետևանքով բազմաթիվ արաբական պետություններ կորցրել են իրենց պետականությունը։
1805 թվականին Եգիպտոսի փաշա դարձավ ալբանական գահատոհմի ներկայացուցիչ Մուհամմադ Ալին, որը վարում էր զավթողական քաղաքակություն։
1812 թվականին Մուհամմադ Ալու գլխավորած օսմանա-ալբանա-եգիպտական զորքերը խլեցին Եգիպտոսում մամլուքներին պատկանող վերջին հողերը։ Դեռ 1811 թվականին Եգիպտոսի օսմանյան կառավարիչ Մուհամմադ Ալի փաշան շարունակեց իր նախորդների արշավանքները դեպի Արաբական թերակղզի։ 1812 թվականին նրա գլխավորած զորքերը մտնում են Մադինա, իսկ 1813 թվականին կայազորի օժանդակությամբ ջախջախում Ջիդդայի արաբական ուժերին։
Դրանից հետո Մ. Ալու զորքերը ուղղություն բռնեցին դեպի սաուդյան արաբական կարևորագույն հենակետ հանդիսացող Մեքքա սրբավայր-քաղաք։


== Ճակատամարտ ==
1813 թվականի հունվարին՝ Ջիդդայի ճակատամարտից մի քանի օր հետո անհավասար պայքարի բռնվեցին մի կողմից սաուդյան, մյուս կողմից եգիպտական և օսմանյան զորքերը։
Մուհամմադ Ալիի գլխավորած օսմանյան և եգիպտական զորքերը 22 անգամ գերազանցում էին Մեքքայի սաուդյան զորքերին, իսկ Մադինայում և Ջիդդայում կրած պարտությունները վերջնականապես հյուծել էին Սաուդյան առաջին պետության զորքերին։
Դա էր պատճառը, որ սաուդյան զորքերը գրեթե առանց դիմադրության հանձնեցին քաղաքը։ Տեղի բնակչության մեծ մասը զոհվեց։ Սաուդյան առաջին պետությունը, որը հիմնված էր թույլ արմատների վրա, կործանվեց, իսկ արաբական կողմը այս պայքարում տվեց 995 զոհ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Facey, William & Grant, Gllian: Saudi Arabia by the First Photographers . ISBN 0-905743-74-1
Captain G. S. Froster : 'A trip Across the Peninsula – Rehla Abr Al-Jazeera, (Arabic). Mombai – India, 1866


== Արտաքին հղումներ ==
Կիսելյով Կ. Ա., Եգիպտոսը և Վահհաբիտների թագավորությունը. «Պատերազմ անապատում» (1811-1818)
Փայլուն աշխարհ

«Փայլուն աշխարհ» (ռուս.՝ «Блистающий мир»), 1984 թվականի խորհրդային լայնաֆորմատ կինոնկար, որը նկարահանել է ռեժիսոր Բուլատ Մանսուրովն Ալեքսանդր Գրինի համանուն վեպի և պատմվածքների հիման վրա։


== Սյուժե ==
Զուրբաղան քաղաքի կրկեսում անսպասելիորեն հայտնվում է մի խորհրդավոր անծանոթ մարդ, որը թռչելու ունակություն ունի։ Շատերը ներկա են այս ներկայացմանը, բայց կատարվածի մասին մտածում են միայն մի քանի հոգի՝ ծաղրածու Արսին, աշխարհիկ գեղեցկուհի Ռունան և նրա հայրը՝ Սադի Դաուգովետը, որը միլիարդատեր է և երկրի գաղտնի տիրակալը։ Հարուստների հրամանով նրա եղբայրը՝ գաղտնի ոստիկանության նախարար Չապի Դաուգովետը, ձերբակալում է Դրուդին։
Սադին փորձում է պարզել թռչող մարդու գաղտնիքը, սակայն նա ընդհանրապես չի հետաքրքրվում աշխարհիկ բարիքներով։ Միևնույն ժամանակ Դրուդին չի վախեցնում նաև բանտարկությունը, բայց Ռունան երիտասարդին համոզում է փախչել և հրավիրում է նրան հանդիպելու իր հորը պատկանող գաղտնի կղզում։ Այնտեղ տանող ճանապարհին թռչող մարդը հանդիպում է փարոսի պահապանին՝ Ստեբսին, ումից իմանում է Սադի Դաուգովետի և նրա դաժան փորձերի մասին։ Այս փորձերից մեկը մայրամուտի ցուցադրումն է Տավի անունով աղջկան, որը մինչ այդ տասնութ տարի դաստիարակվել էր լիակատար մթության մեջ։
Փորձի արդյունքը հիասթափեցնում է Դաուգովետին և նրա ընկերներին։ Հետո նրանք որոշում են վերացնել աղջկան՝ որպես ոչ պետքական օբյեկտ։ Սակայն Դրուդն օգնության է հասնում Տավիին։ Դա Ռունայի մոտ խանդ է առաջացնում, և նա համաձայնության է գալիս իր հոր հետ թռչող մարդուն բռնելու հարցում։


== Դերերում ==
Տիյտ Խրյամ – Դրուդ
Իլզե Լիեպա – Ռունա, Սադի Դաուգովետի դուստրը
Պավել Կադոչնիկով – Սադի Դաուգովետ, միլիարդատեր, պետության գաղտնի տիրակալ / Չապիե Դաուգովետ – գաղտնի ոստիկանության նախարար
Յուլլե Տուդրե – Տավի, փարոսի սպասավորի դուստրը
Լև Պրիգունով – Գրատիս
Ալեքսանդր Վոկաչ – Գրանտոմ, Սադի Դաուգովետի հոգեբանը
Լեոնտի Պոլոխով – Ստեբս, փարոսի պահապան
Գլեբ Ստրիժենով – Արսի, ծաղրածու
Վլադիմիր Ֆերապոնտով – Աղասից, կրկեսի տնօրեն
Յուրի Կատին-Յարցև – բժիշկ Սթիվի
Ալեքսեյ Ֆոֆլին – տղա


== Նկարահանող խումբ ==
Սցենարի հեղինակ և բեմադրող ռեժիսոր՝ Բուլատ Մանսուրով
Բեմադրող օպերատոր՝ Նիկոլայ Վասիլկով
Նկարիչներ՝ Դավիթ Վինիցկի, Սերգեյ Վորոնկով
Կոմպոզիտոր՝ Ալեքսանդր Լունաչարսկի


== Մրցանակներ ==
1986 - Պորտուի գիտաֆանտաստիկ ֆիլմերի միջազգային կինոփառատոնի հատուկ մրցանակ


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Блистающий мир // Спутник кинозрителя. — 1984. — № 9. — С. 6-7.
Каменева О. Блистающий мир // Советский экран. — 1984. — № 17. — С. 12-13.


== Արտաքին հղումներ ==
«Փայլուն աշխարհ» ֆիլմը «Энциклопедия отечественного кино» կայքում
Մանսանիլյո (Վալյադոլիդ)

Մանսանիլյո (իսպ.՝ Manzanillo), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Վալիադոլիդ պրովինցիայում (Կաստիլիա և Լեոն ինքնավար համայնքում)։ Տարածքը կազմում է 18,8 կմ2։ Բնակչությունը՝ 64 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 55 կմ հեռավորության վրա։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական էջ(չաշխատող հղում)
Մ.թ.ա. 356


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==
մ.թ.ա. 356- Ալեքսանդր Մակեդոնացի (վ.323)։


== Մահեր ==
801

801 թվական, ոչ նահանջ տարի, սկսում է երկուշաբթի օրով ըստ Գրիգորյան օրացույցի։ Սա մեր թվարկության 801 թվականն է, 1–ին տարին IX դարի։


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Սայմոն Վուդս

Սայմոն Վուդս (անգլ.՝ Simon Woods, հունվարի 7, 1980(1980-01-07), Անգլիա, Միացյալ Թագավորություն), կինոյի և հեռուստատեսության բրիտանացի դերասան, դրամատուրգ և սցենարիստ։ Դերասանական կարիերայում ավելի մեծ հաջողություն է ձեռք բերել «Հպարտություն և նախապաշարմունք» 2005 թվականի էկրանավորման մեջ վարպետ Բինգլի դերով և Օկտավիանոսի դերով՝ անգլո-ամերիակյան «Հռոմ» սերիալում։


== Կենսագրություն ==
Վուդսը հաճախել է Իթըն քոլեջ, որից հետո անգլերեն է սովորել Օքսֆորդի համալսարանի Մագդալեն քոլեջում։ Օքսֆորդն ավարտելուց հետո նա մինչև դերասան դառնալը որոշ ժամանակ աշխատել է The Guardian-ում։
Օքսֆորդում սովորելիս նա երկու տարի հանդիպել է դերասանուհի Ռոզամունդ Փայկի հետ։ Հետագայում նրանք «Հպարտություն և նախապաշարմունք»-ում խաղացել են որպես սիրահար զույգ։
Վուդսի դերասանական կերիերան ավարտվել է 2008 թվականին։ Որոշ ժամանակ ապրել է Ամերիկայում և որպես կամավոր աշխատել է Հիլարի Քլինթոնի շտաբում՝ Օքսֆորդում ուսանելու և նրա դստեր հետ հանդիպման արդյունքում։ 2009 թվականից ի վեր Վուդսը ապրել է մասնավոր կյանքով՝ դաստիարակելով իր և Burberry-ի առաջատար դիզայներ Քրիստոֆեր Բեյլիի երկու դստրերին։ Այդ ժամանակ նա սկսել է գրել։
2019 թվականին Սայմոն Վուդսի  «Օրվա խորհուրդ» առաջին պիեսը Ազգային արքունական թատրոնի բեմում հայտնվել է հայտնի դերասաններ Ալեքս Ջենինգսի և Լինդսի Դանքանի մասնակցությամբ։


== Ֆիլմագրություն ==


== Ծանոթագրություն ==
Գորբունկի

Գորբունկի (ռուս.՝ Горбунки), գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Լոմոնոսովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 7478 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Մ.թ.ա. 49


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Շրյոդեր տուն

Շրյոդեր տուն (հոլ.՝ Rietveld Schröderhuis), կառույց Ուտրեխտում, որը կառուցվել է 1924 թվականին Գերրիտ Ռիտվելդի կողմից տիկին Տրյուս Շրյոդերի (Truus Schröder-Schräder) և նրա երեք երեխաների համար։ Նա պատվիրել է կառուցել տուն, ցանկալի է՝ առանց պատերի, և ճարտարապետին հաջողվել է կառուցել այն։ Թերևս միակ շենքն է, որ կառուցվել է նեպլաստիցիզմի ոճով, որը միևնույն ժամանակ  ամենահայտնի օբյեկտն է, որը կառուցվել է այդ ոճով։ Տիկին Շրյոդերն այդ տանն ապրել է  մինչև իր մահը, որը տեղի է ունեցել 1985 թվականին։ Տունը հետագայում վերականգնվել է Բերտուս Մյուլդերի կողմից և վերածվել թանգարանի․ տիկին Շրյոդերը նախօրոք հոգ էր տարել Ռիտվելդ-Շրյոդեր հիմնադրամի մասին` այդ կարիքների համար։ 1975 թվականին տունն ընդգրկվել է ճարտարապետության հուշարձանների ցանկում, իսկ 2000 թվականին ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի 24-րդ նստաշրջանում տունը ներառել է Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկում՝ I և II չափանիշների համաձայն։


== Ճարտարապետություն և ներքին ձևավորում ==

Տունը ունի երկու հարկ, ընդհանուր մակերեսը կազմում է 125 մ²։ Առաջին հարկը նախագծված է համեմատաբար դասական ձևով, երկրորդը հայտարարվել է ձեղնահարկ, որպեսզի նրա վրա ամբողջությամբ չտարածվեն որոշ ճարտարապետական ​​պահանջներ։ Երկրորդ հարկում սենյակների ավանդական բաժանում չկա, պատերը, տիկին Շրյոդերի խնդրանքի համաձայն, գոյություն են ունեցել միայն միջնապատերի տեսքով, ամբողջ կահույքը կարող էր ծալվել, իսկ սենյակների դռները բացվում էին մեխանիկական կոճակների և լծակների օգնությամբ։ Առանձնատունը չունի կենտրոնական ջեռուցման համակարգ և վառարաններ, դրանք փոխարինվում են պատուհանների տակ տեղադրված տաք ջրով խողովակներով և թեիթեղյա փոքր վառարանով, իսկ խոհանոցից երկրորդ հարկ գործում է վերելակ` սննդի տեղափոխման համար։ Վարագույրների փոխարեն օգտագործվել են գունավոր նրբատախտակի կտորներ։
Տան պատուհանները կառուցվել են ոչ թե դեպի փողոցը, այլ հակառակ ուղղությամբ, որովհետև այդ վայրում նախատեսված էր կառուցել նոր փողոց, և բացվում էր մի գեղեցիկ տեսարան։ Սակայն նոր փողոցի փոխարեն 1964 թվականին այդ վայրում կառուցվել է մայրուղի։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Շրյոդեր տուն (Schroder House)
Ակ-Ջամի

Ակ-Ջամի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ուրֆայի նահանգում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Կիլիկիայի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ռուդոլֆ Վոլթերս

Ռուդոլֆ Վոլթերս (գերմ.՝ Rudolf Wolters, օգոստոսի 3, 1903(1903-08-03), Կոսֆելդ, Մյունստեր, Province of Westphalia, Պրուսիայի թագավորություն, Գերմանական կայսրություն - հունվարի 7, 1983(1983-01-07), Կոսֆելդ, Մյունստեր, Հյուսիսային Հռենոս-Վեստֆալիա, Գերմանիայի Ֆեդերատիվ Հանրապետություն)՝ գերմանացի ճարտարապետ, Բեռլինի վերակառուցման շպերյան պլանի հիմնական ծրագրավորող, նացիստական ճարտարապետության ներկայացուցիչ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Կոսֆելդ քաղաքում։ Սովորել է Մյունխենի տեխնիկական համալսարանում (1923-1924-ական թվականներ) և Բեռլինի բարձրագույն տեխնիկական դպրոցում (1924-1927-ական թվականներ)։
Ուսման ընթացքում մտերմացել է Ալբերտ Շպերմի հետ։ Վոլթերսի ուսման ավարտը համընկել է Մեծ ճգնաժամի հետ և նա չէր կարողանում աշխատանք գտնել։
1932-1933-ական թվականներին աշխատել է Խորհրդային Միությունում՝ Նովոսիբիրսկում։
Վոլթերսը նախագծել է Իսկայ կայանի  երկաթուղայինների ավանը և Տրանսպորտի ռազմական ինժեներների համալսարանը։ 1933 թվականին վերադառնալով Բեռլին գրել է «Մասնագետը Սիբիրում» գիրքը, որտեղ նկարագրել էր կյանքը ԽՍՀՄ-ում։
1933-1937-ական թվականներին աշխատել է Deutsche Reichsbahn-ում։
1937 թվականին Ալբերտ Շպերը ստանալով Գլխավոր շինարարական տեսուչի պաշտոնը և գրեթե դառնալով Ռեյխի գլխավոր ճարտարապետը, Վոլթերսին նշանակեց բաժնի պետ։ Աշխատել է Բեռլինի վերակառուցման պլանի վրա։
Վոլթերսը ղեկավարել է գերմանական ճարտարապետության ներկայացուցիչներին արտասահմանյան ցուցահանդեսների ժամանակ։
Պատերազմից հետո Վոլթերսը վերադառնում է հայրենի քաղաք՝ Կոսֆելդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուդոլֆ Վոլթերս | մասնագետ Սերբիայում
Sex Bomb

«Sex Bomb», բրիտանացի երգիչ Թոմ Ջոնսի երգը։ Դարձել է երկրորդ հիթը 1999 թվականին թողարկված նրա Reload ալբոմից։


== Պատմություն ==
Երգը գրել են Մուսս Տ.-ն (գերմանացի ռեմիքսեր) և Էրոլ Ռեննալսը  (ձայնագրման Perpermint Jam Productions գերմանական լեյբլից)  հատուկ Թոմ Ջոնսի համար։


== Արձագանքներ ==
«Բիլբորդ» ամսագրի 2000 թվականի ապրիլի 8-ի համարում նշվել է, որ «Sex Bomb» հիթն արդեն տասը շաբաթ գտնվում է առաջին տասնյակում և արդեն վաճառվել է 250 հազար օրինակով։


== Ֆորմատներ և երգերի ցանկ ==
CD single 1 – UK"Sex Bomb" (Peppermint Disco radio mix) – 3:55
"Sex Bomb" (Sounds of Life half vocal mix) – 6:40
"Sex Bomb" (Strike Boys mix) – 5:33
"Sex Bomb" (album version) – 3:30CD single 2 – UK"Sex Bomb" (Peppermint Disco radio mix) – 3:55
"Sex Bomb" (Agent Sumo's freestyle mix)
"Sex Bomb" (Peppermint Disco dub mix)
"Sex Bomb" (video)CD maxi – Europe"Sex Bomb" (album version) – 3:34
"Sex Bomb" (Peppermint Disco radio mix) – 3:57
"Sex Bomb" (Peppermint Disco mix) – 6:28
"Sex Bomb" (Strike Boys mix) – 5:35
"Sex Bomb" (Sounds of Life half vocal mix) – 6:39CD maxi – Australia"Sex Bomb" (album version) – 3:32
"Sex Bomb" (Peppermint Disco radio mix) – 3:55
"Sex Bomb" (Peppermint Disco mix) – 6:26
"Sex Bomb" (Sounds of Life half vocal mix) – 6:39
"Sex Bomb" (Sounds of Life bub mix) – 5:53
"Sex Bomb" (Mousse T's big beat) – 4:07
"Sex Bomb" (Strike Boys mix) – 5:32


== Չարթեր և հավաստագրեր ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Tom Jones, Sex Bomb, Festival de Viña 2007 ՅուԹյուբում
Ալեքսանդր Գրաչով

Ալեքսանդր Գրաչով  (ռուս.՝ Александр Павлович Грачёв, հուլիսի 28, 1984(1984-07-28), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), ռուս գեղասահորդ, պարեր սառույցի վրա մարզաձևում հանդես է եկել Անաստասիա Պլատոնովայի հետ, իսկ ավելի վաղ՝ Ելենա Ռոմանովսկայայի հետ, ում հետ էլ նա 2004 թվականի պատանիների կարգում աշխարհի առաջնությանը եղել է հաղթող, իսկ 2002 թվականի պատանիների կարգում աշխարհի առաջնությանը՝ բրոնզե մեդալակիր։ Զույգը մասնակցել է Ավստրիայում կայացած 2005 թվականի Ձմեռային ունիվերսիադային։ Միջազգային դասի Ռուսաստանի սպորտի վարպետ է։


== Կարիերա ==
Ելենա Ռոմանովսկայայի հետ երկու անգամ անընդմեջ դարձել է աշխարհի պատանեկան առաջնությունների բրոնզե մրցանակակիր (2002 և 2003 թթ.), իսկ 2004 թվականին այդ առաջնությունում նրանք վերջապես հաղթում են։ Մարզվել են Սվետլանա Ալեքսեևայի և Ելենա Կուստարովայի ղեկավարությամբ։
2006 թվականի Ռուսաստանի առաջնությունում նրանք գրավում են չորրորդ հորիզոնականը և ընդգրկվում է Թուրինի օլիպիադա մեկնող Ռուսաստանի հավաքականի կազմ՝ որպես փոխարինող։
2006 թվականի առաջին «մեծահասակների» Աշխարհի գավաթից հետո, որտեղ նրանք 23-րդն էին, զույգը բաժանվեց։ Ելենան մեկնեց Կանադա` նոր պարընկեր փնտրելու համար, իսկ Ալեքսանդրը, բաց թողնելով 2006-2007 թթ. մրցաշրջանը, գտավ նոր պարընկերուհու` Անաստասիա Պլատոնովային։
2008 թվականի Ռուսաստանի առաջնությունում նոր զույգը դարձավ հինգերորդը։  2007-2008 թթ. մրցաշրջանում նրանք այլևս ոչ մի տեղ հանդես չեկան։
2008-2009 թթ. մրցաշրջանում զույգը «Finlandia Trophy» տուրնիրում նվաճեց արծաթե մեդալներ և մասնակցեց Գրան-Պրի սերիայի «Cup of Russia» փուլին, որտեղ դարձավ յոթերորդը։ 2009 թվականի Ռուսաստանի առաջնությունում զույգը կրկնեց իրենց անցյալ տարվա արդյունքը։ Նրանք կրկին հինգերորդն էին։ 2009 թվականի ամռանը զույգը փոխեց մարզչին։ Նրանք սկսեցին մարզվել Ալեքսանդր Ժուլինի ղեկավարությամբ։
2010 թվականի Ռուսաստանի առաջնությունում զույգն անհաջող ելույթ ունեցավ, զբաղեցրին միայն յոթերորդ հորիզոնականը և որոշեցին ավարտել իրենց սպորտային կարիերան։


== Սպորտային ձեռքբերումներ ==
Ա. Պլատոնովայի հետԵ. Ռոմանովսկայայի հետJ=պատանեկան մակարդակ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Официальный сайт пары А.Платонова и А.Грачёв
Աստերոիդների ցանկ (25001-25100)

Աստերոիդների ցանկ (24901-25000)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (25101-25200)
 Աստերոիդների ցանկ (24901-25000)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (25101-25200)


== Աղբյուր ==
«Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (25001)-(30000)»։ www.minorplanetcenter.net
Լանչխութի շրջան

Լանչխութի շրջան (վրաց.՝ ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტი՝ լանչխութիս մունիցիպալիտետի) երկրորդ մակարդակի վարչական միավոր Վրաստանում։ Մտնում է Գուրիայի մարզի մեջ։


== Պատմություն ==
Շրջանի տարածքը ժամանակին եղել է Գուրիայի իշխանության մասը։ 1810 թվականին վերջինիս կազմում անցել է Ռուսական կայսրությանը։
1840 թվականին կազմվում է Գուրիայի գավառը՝ Օզուրգեթ կենտրոնով։ Այն մտնում էր Վրացա-Իմերեթական նահանգ նահանգի մեջ։ 1846 թվականին նահանգը լուծարվում է երկու մասի՝ Թիֆլիսի և Քութայիսի։ Վերջինիս կազմում էլ հայտնվում է Գուրիայի գավառը։
1918-1921 թվականներին Լանչխութը Գուրիայի գավառի մյուս շրջանների հետ եղել է Վրաստանի Դեմոկրատական Հանրապետության մասը։
Վրացական ԽՍՀ (1921-1990) կազմում Գուրիայի գավառը պահպանվում է, ապա 1930 թվականից բաժանվում 3 շրջանի։
1995 թվականին 3 շրջանները միավորվում են Գուրիայի մարզի մեջ (վրաց.՝ გურიის მხარე)։ 2006 թվականին Լանչխութի շրջանն անվանափոխվում է որպես «Լանչխութի մունիցիպալիտետ»


== Վարչական բաժանում ==
Վարչական կենտրոնը Լանչխութ քաղաքն է։ Շրջանը բաժանված է 16 սակրեբուլոյի, որոնցից 15-ը գյուղական են։ Վերջիններիս մեջ միավորված է 55 գյուղ՝


== Բնակչություն ==
2014 թվականի հունվարի 1-ի դրությամբ շրջանի ապրում էր 38 600 մարդ.
2002 մարդահամարի տվյալներով շրջանի բնակչությունը ավելին էր՝ 40 507 մարդ։ Բնակչությունը նվազել էր արդեն 2014 թվականի 31 486 մարդ։


== Տրանսպորտ ==

Շրջանով անցնում են տեղական և միջպետական նշանակության ավտոխճուղիներ։ Այդտեղով է անցնում Թբիլիսի-Բաթում երկաթուղին։
Ամենամոտ նավահանգիստը Փոթին է, իսկ ամենամոտ օդանավակայանը գտնվում է Քութայիս քաղաքում։


== Տնտեսություն ==
Լանչխութի շրջանը գտնվում է Սև ծովի ափին և աչքի է ընկնում մեղմ կլիմայով։ Այստեղ բնակչության հիմնական զբաղմունքը գյուղատնտեսությունն է՝ երկրագործություն, անասնապահություն և այգեգործություն։
Քաղաքային տնտեսությունը հիմնականնում կենտրոնացած է շրջկենտրոն Լանչխութում։
Շրջանում որոշ չափով զարգացած է զբոսաշրջությունը։ Տեսարժան վայրերից են Ջիխեթը, Օքոնի վանքը, Սուրբ Գեորգի և Սուրբ Փրկիչ եկեղեցիները և այլն։ Ամռանը շատերը հանգստանում են Սև ծովի ափին գտնվող բնակավայրերում ու լողափներում։


== Ծանոթագրություններ ==
Աիդու (գյուղ, Մայդլա շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԱիդուԱիդու (էստ․՝ Aidu), գյուղ Էստոնիայի Իդա-Վիրումաա նահանգի Մայդլա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 0 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Սեն Բլիմոն

Սեն Բլիմոն (ֆր.՝ Saint-Blimont), համայնք Ֆրանսիայի Պիկարդիա մարզի Սոմ գավառում։
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 965 մարդ, բնակչության խտությունը` 145.55 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 6.63 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 155 կմ հյուսիս, Ամյեն քաղաքից 60 կմ հյուսիս-արևմուտք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 607 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 426-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 181։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 70,2 %։ 426 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 379 անձ (211 տղամարդ և 168 կին)։ Գործազուրկ են եղել 47 անձ (18 տղամարդ և 29 կին)։ 181 անաշխատունակներից 35-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 102-ը` թոշակառուներ, իսկ 44-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Սոմ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Բիշոփ Ռոք

Բիշոփ Ռոք (անգլ.՝ Bishop Rock), աշխարհի ամենափոքր կառուցապատված կղզին է՝ համաձայն Գինեսի ռեկորդների գրքի։ Ատլանտյան օվկիանոսում գտնվող և Միացյալ Թագավորությանը պատկանող 	Սիլլի կղզիների կազմում է։ Հաճախ պնդում են, որ Անգլիայի ամենաարևմտյան կետն է, բայց կղզուց մոտ կես կիլոմետր հեռավորության վրա, դեպի արևմուտք գտնվում է Քրիմ Ռոքս (անգլ.՝ Crim Rocks) ժայռը։ Կղզու մակերեսը 720 մ² է, ունի 45 մ երկարություն և ծովի մակերևույթից բարձրանում է 16 մ։
Սիլլի կղզիների ջրերը համարվում են բրիտանական ծովերում ամենավտանգավորը, այստեղ բազմաթիվ նավաբեկություններ են եղել։ Այն բանից հետո, երբ 1707 թվականին ադմիրալ Կլաուդեսլիի նավատորմը այստեղ 2000 մարդ է կորցրել, որոշվել է տարածքում փարոս կառուցել։ Կղզում փարոս կառուցելու առաջին փորձը եղել է 1847 թվականին, բայց կառույցը չի դիմացել ալեկոծությանը և 1850 թվականի փետրվարի 5-ին ջուրը քշել, տարել է այն։ Երկրորդ փորձը հաջորդել է չորս տարի անց և ավարտվել է 1858 թվականին և սկսել է գործել սեպտեմբերի 1-ից։ Ճարտարագետ Ջեյմս Ուոքերը օգտագործել է խոշոր գրանիտե բլոկներ՝ սկզբնական շրջանում դրանք կշռում էին 3000 տ, իսկ հետագա բարելավումներից և հավելումներից հետո՝ 6000 տ։ 1881 թվականին ճարտարագետ Ջոն Դուգլասի նախագծով, փարոսը ամրացնելու նպատակով՝ շուրջբոլորը գոտի են ավելացրել։ Կառույցը տասհարկանի է։
Կառույցը գրանիտե բլոկներից է և ներսից ամրացված է երկաթե հեծաններով, իսկ ստորին հատվածը երեսապատված է գրանիտե հավելյալ շերտով։ Աշտարակի բարձրությունը 49 մետր է, իսկ լույսի հեռավորությունը 24 ծովային մղոն։ 1976 թվականին աշտարակի գլխին ուղղաթիռի վայրէջքի հրապարակ է կառուցվել։ 1992 թվականից ավտոմատացվել է, որից հետո մշտական բնակիչներ չունի։ Չորս այցելու կարող են մեկից-երեք շաբաթ հյուրընկալվել փարոսում։
Էլեկտրական լուսավորությունը փարոսում հայտնվել է միայն 1979 թվականին։ Ժամանակակից էլեկտրամատակարարումը ապահովում են արևային վահանակները։ Նախապես փարոսը աշխատել է մոմերով, իսկ ավելի ուշ՝ նավթային և պարաֆինային լամպերով։
1875 թվականի մայիսի 7-ին կղզուց ոչ հեռու տեղի է ունեցել Բրիտանիայի պատմության մեջ ամենախոշոր ծովային աղետներից մեկը։ Նավարկության սխալի պատճառով «Շիլլեր» առագաստային շոգենավը խրվել է ծանծաղուտըլ։ Մահացել են 335 մարդ, փրկվել են միայն 37-ը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Trinity House – Bishop Rock
A description of Bishop Rock and the lighthouse Archived 2014-05-12 at the Wayback Machine.
OS map image
Զուբր

Զուբր, Անտառացուլ (անգլ.՝ Bison bonasus), սնամեջ եղջերավորների ընտանիքի, զուբրերի սեռի, եվրոպական անտառային վայրի ցուլ։ Արուների մարմնի երկարությունը մոտ 3,5 մ է, մնդավի բարձրությունը՝ 1,6-1,9 մ, կենդանի քաշը՝ 700-900 կգ։ Էգերն ավելի փոքր են (400-600 կգ)։ Գույնը՝ գորշ, տարբեր երանգներով։ Էգերը սեռահասուն են դառնում 3-4 տարեկանում, իսկ արուները՝ մի փոքր ավելի վաղ։ Ապրում են հոտերով, սեռահասուն արուները հոտին միանում են միայն բեղմնավորման շրջանում։ Սնվում են որոշ ծառատեսակների կեղևով, շվերով, խոտով և թփերով։ 20-րդ դարում զուբրը գրեթե անհետացել էր։ Այժմ բուծում են մոտ 25 երկրներում։
Սերժ Ավետիքյան

Սերժ Ավետիքյան (դեկտեմբերի 1, 1955(1955-12-01), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), ֆրանսահայ կինոռեժիսոր, դերասան, սցենարիստ և պրոդյուսեր։


== Կենսագրություն ==
Սերժ Ավետիքյանի ծնողները ծնվել են Ֆրանսիայում, որոնց ծնողները Հայոց ցեղասպանության արդյունքում Թուրքիայից գաղթել էին Ֆրանսիա։ 1947 թվականին ԽՍՀՄ քարոզչության արդյունքում ընտանիքը հայրենադարձվում է Հայաստան։ Ապրելով Երևանում՝ նա հաճախում է ֆրանսիական դպրոց։ 1970 թ. ընտանիքը վերադառնում է Ֆրանսիա։


== Ստեղծագործ աշխատանք ==


=== Դերասանական աշխատանք լիամետրաժ ֆիլմերում ===
1978 - Մենք միակ մարդիկ էինք
1979 - Կարմիր պուլովեր
1982 - Խալտերոֆլիկ
1984 - Փղի ուղղահայացը
1985 - Լուսաբաց
1989 - Կարմիր նվագախումբ
1989 - Շների կղզիների գանձարանը
1991 - Մայրիկ
1991 - Գողացված տետրակ
1995 - Լաբիրինթոս
1997 - Ուռա հարսնացուին և Քուրդիստանի ազատագրմանը
1997 - Անհետ կորածները
1998 - Հիշողություն
1999 - Փարիզ, իմ փոքրիկ մարմինը հոգնել է այս բարձր հասարակությունից
2001 - Արամ
2003 - Կեցցե Լալջերեն
2003 - Գաղտնի գործակալներ
2006 - Ճանապարհորդություն դեպի Հայաստան
2009 - Խճճված զուգահեռներ
2009 - Հանցագործների բանակ
2009 - Գեղեցիկ կյանք
2013 - Փարաջանով
2015 - Մի խելագարի պատմություն


=== Դերասանական աշխատանք կարճամետրաժ ֆիլմերում ===
1981 - Մուսա
1981 - Անցորդ հրեշտակ
1982 - Հանգստություն
1987 - Վատ կողմ
1988 - Բլանշ և Քլեր
1988 - Աննա Լունա։ Առաջին ճամփորդություն
1989 - Արևին մոտ
1990 - Ֆրանսուա դե Ասսիզ
1995 - Ժանտախտի սերմնացան
1997 - Հացահատիկ և որոմ
1997 - Այդ ժամանակից
1998 - Լինել թե չլինել
2002 - Լիճ և գետ


=== Ռեժիսոր/սցենարիստ ===
1989 - Ինձ մոտ շատ հայտնի է արևը - Անդրե դե Ռիշո
1991 - Բարի օր Պարոն
1992 - Առաքելության ավարտ
1994 - Հինգերորդ երազանք
1996 - Ցտեսություն մադամ
1997 - Ինձ պարոնայք-տիկնայք
1999 - Տեռռա Էմոտա
1999 - Լյուսկ Ատեռնա
2003 - Կյանքի ուղի (անիմացիոն)
2005 - Հիասքանչ մի առավոտ (անիմացիոն)
2006 - Մենք խմել ենք նույն ջուրը
2006 - Վերադառնալով
2010 - Շնային պատմություններ (անիմացիոն)


=== Պրոդյուսերական աշխատանք ===
1994 - Լաբիրինթոս
2001 - Լռության սիմֆոնիա


== Պարգևներ և մրցանակներ ==
2005 թ. հուլիսին Երևանյան «Ոսկե Ծիրան» կինոփառատոնում «Հայկական համայնապատկեր» անվանակարգում ռեժիսորի «Հիասքանչ մի առավոտ» ֆիլմն արժանացել է ժյուրիի հատուկ դիպլոմին։
2006 թ. հուլիսին Երևանյան «Ոսկե Ծիրան» կինոփառատոնում «Հայկական համայնապատկեր» անվանակարգում ռեժիսորի «Վերադառնալիս» ֆիլմն արժանացել կինոքննադատների և լրագրողների հայկական ասոցիացիայի մրցանակին։
2010 թ. մայիսի 24-ին Կաննի կինոփառատոնում լավագույն կարճամետրաժ ֆիլմ անվանակարգում Սերժ Ավետիքյանի «Շնային պատմություններ» անիմացիոն ֆիլմն արժանացել է Ոսկե արմավենու ճյուղի։ Մրցանակը հանձնել են Ատոմ Էգոյանը և Միշել Ռոդրիգեսը։
Հայաստանի պետական մրցանակ, 2013


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ինքնության խնդիրները՝ Սերժ Ավեդիքյանի ֆիլմերում
Սերժ Ավեդիքյան․ Թուրքիան շարունակում է ջնջել հայկական մշակութային հետքը
14/88

14/88, սպիտակ ազգայնականների ծածկագրական կարգախոսը։
14 թիվը կարող է նշանակել. «We must secure the existence of our people and a future for white children» - «Մենք պետք է պաշտպանենք մեր ազգի գոյությունը և սպիտակ երեխաների ապագան» կամ նաև «Because the beauty of the White Aryan woman must not perish from the earth» - «Որ Սպիտակ արիական կնոջ գեղեցկությունը երբեք չվերանա երկրի երեսից»։ Երկու կարգախոսի հեղինակն էլ Դեվիդ Լեյնն է, սպիտակ ազգայնականների «The Order» կազմակերպության անդամը։ Առաջին կարգախոսը ոգեշնչված է եղել Ադոլֆ Հիտլերի «Իմ պայքարը» գրքի 8 գլխի 88 բառ երկարությամբ հետևՅալ պնդումով.

Մենք պայքար ենք մղում մեր ռասայի և մեր ժողովրդի գոյության ապահովման ու տառածման համար։ Մենք պայքար ենք մղում մեր երեխանի ապրուստը ապահովման, մեր արյան մաքրության, մեր հայրենիքի ազատության և անկախության համար։ Մենք պայքար ենք մղում այն բանի համար, որ մեր ազգը իրոք կարողա կատարել այն պատմական առաքելությունը, որը իր վրա է դրել տիեզերքի արարիչը։ Ամեն մեր միտքը և ամեն մեր գաղափարը, ամբոշջ մեր գիտությունը և ամբողջ մեր գիտելիքը՝ այդ ամենը պետք է ծառայի միայն այդ նպատակին։ Միայն այդ միակ տեսակետից մենք պետք է ստուգենք այս կամ այն միջոցի նպատակահարմարությունը։
88 թիվը ծածկագրված «Heil Hitler!» («Հայլ Հիտլեր») ողջույնն է, քանի որ «H» տառը լատինական այբուբենում 8-երորդն է։ Դեվիդ Լեյնի պատվիրանների թիվը նույնպես հավասար է 88-ի։


== Տես նաև ==
1488
1488 (թիվ)
NGC 1488, աստղ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Դեվիդ Լեյնի 14 բառերը և 88 պատվիրանները
Բոլորկոնդ

Բոլորկոնդ, լեռնագագաթ Հայաստանի Լոռու մարզում, Գուգարաց լեռների արևմտյան ճյուղավորություններում, Օձուն գյուղից 4,5 կմ արևելք։ Բարձրություն 1967 մ է։


== Ծանոթագրություններ ==
Անիտա Սքորգան

Անիտա Սքորգան (նորվ.՝ Anita Skorgan, նոյեմբերի 13, 1958(1958-11-13), Գյոթեբորգ), նորվեգացի երգիչ-երգահան։ «Եվրատեսիլ» երգի մրցույթում հինգ անգամ ներկայացրել է Նորվեգիան` երկու անգամ որպես մենակատար, մեկ անգամ Յան Թայգենի հետ, 1983 թվականին որպես Յան Թայգենին աջակցող երգիչ, 1981 թվականին՝ որպես Ֆին Կալվիկին աջակցող երգչուհի։


== Կարիերա ==
Անիտա Սքորգանը 5 անգամ Նորվեգիան ներկայացրել է «Եվրատեսիլ» երգի մրցույթում՝ երկու անգամ որպես մենակատար, մեկ անգամ `Յան Թայգենի հետ, 1983 թվականին՝ որպես Թայգենին աջակցող երգչուհի, 1981 թվականին՝ Ֆին Կալվիկին աջակցող երգչուհի։ 1977 թվականին Լոնդոնում կատարել է «Կազանովա» երգը և զբաղեցել 14-րդ տեղը։ Երկու տարի անց կրկին «Եվրատեսիլ»-ում «Օլիվեր» երգով հանդես է եկել Երուսաղեմում և զբաղեցրել 11-րդ տեղը։ Անգլիայում կրկին Եվրատեսիլի բեմում հանդես է եկել այն ժամանակ իր ամուսնու Յան Թայգենի հետ «Adieu» երգով, որը Հարգոյթում ընրտվել է 12-րդ տեղում։
1976-1985 թվականներին յոթ անգամ հանդես է եկել «Մելոդի Գրան Պրի» հեռուստատեսային շոուում։ 2001 թվականի նոյեմբերի 17-ին իր հին դասընկերոջ հետ հանդես է եկել «Den store klassefesten (Մեծ դասարանի վերամիավորում) նորվեգական հեռուստաշոուում։
1988 թվականին Անիտան կրկին Նորվեգիան ներկայացրել է «Եվրատեսիլ» երգի մրցույթում որպես համահեղինակ և երգչուհի, որտեղ եղել է Կարոլին Կրուգերին աջակցող երգչուհի, երգել է «For vår jord» (Հանուն մեր Երկրի) երգը, զբաղեցրել 5-րդ տեղը։ Սքորգանը նաև «Դու իմն էիր» երգի հեղինակներից է։ Երգը 1999 թվականին Նորվեգիայի Մելոդի Գրան պրիում զբաղեցրել է հինգերորդ տեղը։ 1999 թվականի Եվրատեսիլ երգի մրցույթին երգի ընտրությունը կատարվել է հենց այդ շոուի ժամանակ։
1983 թվականին նկարահանվել է «Prima Veras saga om Olav den hellige» և 1997 թվականին՝ «Stjerner i sikte» ֆիլմերում։
1995 թվականին երգել է «Պոկահոնտաս» դիսնեյան մուլֆիլմում, 1997 թվականին՝ Անաստասիա մուլտֆիլմում, 1998 թվականին՝ «Կախարդական թուր։ Կամելոտի փնտրտուքներում» մուլտֆիլմում որպես Քեյլի։
2004 թվականին հիմնադրել է Queen Bees խումբը։
2010 թվականի նոյեմբերին նա հարցազրույց է տվել Ջերեմի Վինեի շոուին և երգել BBC Radio 2-ում։ 2011 թվականի հուլիսին կրկին հարցազրույց է տվել Ջերեմի Վինեի շոուին Նորվեգիայի 2011 թվականի հարձակումներից հետո։


=== Ալբոմներ ===
1975: Til en venn
1976: Du er nær meg (#16)
1976: Tänk på mej
1977: Young Girl (#12)
1978: Anita Skorgan
1979: Ingen vei tilbake
1979: Krama dej
1980: De fineste
1981: Pastell (#21)
1983: Cheek to Cheek (Յան Թայգենի հետ) (#1)
1985: Karma (#10)
1986: White Magic (#6)
1990: Basic
1994: Julenatt (#13)
2001: Gull
2008: Julenatt
2009: Hele veien - 47 utvalgte sanger (#4)
2011: På gyllen grunn (#25)
2013: La høsten være som den er (#5)


=== EPs ===
1973: Fire klassiske pianostykker
1973: Aufschwung op. 12 nr. 2


=== MC-Cassettes ===
1981: Anita Skorgans beste


=== Սինգլներ ===
1977: "Casanova"(#4)
1979: "Oliver" (#6)
1982: "Adieu" (Յան Թայգենի հետ) (#3)
1983: "Friendly" (Յան Թայգենի հետ) (#2)
2009: "I denne julenatt" (#19)


== Անձնական կյանք ==
Ամուսնացած է եղել նորվեգացի երգիչ-երգահան Յան Թայգենի հետ։ Նրանք դուստր ունեն։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Անիտա Սքորգանի կենսագրականը
Տերնովատոե (քաղաքատիպ ավան, Ուկրաինա)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՏերնովատոեՏերնովատոե (ուկրաիներեն՝ Тернувате), քաղաքատիպ ավան Ուկրաինայի Զապորոժիեի մարզի Նովոնիկոլաևսկի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Գայչուր։ Հիմնադրվել է 1889 թվականին։
2011 թվականի տվյալներով Տերնովատոե քաղաքատիպ ավանում բնակվում էր 1 461 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,24 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 6518,52 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Պրյամայա (Իսկիտիմի վտակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Պրյամայա (այլ կիրառումներ)Պրյամայա  (ռուս.՝ Прямая ), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կեմերովոյի մարզում։ Գետի երկարությունը 18 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Տոմ գետն է, գետի ենթաավազանը Տոմ գետն է։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Կաստենեդոլո

Կաստենեդոլո (իտալերեն՝ Castenedolo), կոմունա Իտալիայում, տեղակայված է Լոմբարդիա մարզի Բրեշիա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 9961 մարդ (2004 թվականի տվյալներով), խտությունը՝ 356 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 26 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝25014։ Հեռախոսային կոդ՝ 030։
Քաղաքի հովանավորն է հանդիսանում Բարդուղիմեոս առաքյալը։ Տոնը նշվում է ամեն տարի օգոստոսի 24-ին։


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.comunedidello.it/ Archived 2009-10-14 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Ժելոբի (գյուղ, Ախտիրկայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԺելոբիԺելոբի (ուկրաիներեն՝ Жолоби), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Ախտիրկայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ժելոբի գյուղում բնակվում էր 31 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Գող Յուրդ

Գող Յուրդ, լեռ Հայաստանում, Սևանա լճի արևելյան ափին, Վարդենիսի լեռնահամարգում։ Բարձրությունը 3270 մետր է։


== Ծանոթագրություններ ==
Բոճորմա (Թիանեթի շրջան)

Բոճորմա (վրաց.՝ ბოჭორმა), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Մցխեթ-Մթիանեթ մարզի Թիանեթի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 1020 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Թիանեթից հեռու է 49 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 105 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ավիոն (քաղաք)

Ավիոն (իսպ.՝  Avión), քաղաք և համայնք Իսպանիայում, մտնում է Օրենսեյի մեջ, որն էլ իր հերթին մտնում է Գալիսիա ինքնավար համայնքի մեջ։ Համայնքը մտնում է Ռիբեյրո շրջանի կազմի մեջ։ Տարածքը՝ 120,6 կմ2։ Բնակչությունը՝ 2561 (2010 թվականին)։
Աթանասիե Եվտիչ

Աթանասիե Եվտիչ (սերբերեն՝ Atanasije Jevtić, Атанасије Јевтић, հունվարի 8, 1938(1938-01-08), Brdarica, Šabac, Մաչվանսկի օկրուգ, շրջան Սերբիայում, Հարավսլավիա - մարտի 4, 2021(2021-03-04), Տրեբինյե, Սերբական Հանրապետություն, Բոսնիա և Հերցեգովինա), սերբական ուղղափառ եկեղեցու պրելատ, ով 1991-1992 թվականներին եղել է Բանատի թեմի, 1992 թվականից մինչև 1999 թվականին թաշակի անցնելը՝ Զահումիեի և Հերցեգովինայի թեմի եպիսկոպոսը։
Տևական ժամանակ եղել է նաև Բելգրադի համալսարանի ուղղափառ աստվածաբանական ֆակուլտետի պրոֆեսոր և դեկան։ Նա հայրաբանության բնագավառի կնճռոտ հարցերի առաջատար փորձագետ էր և այդ թեմայով մի շարք գրքեր է հեղինակել։ Բացի այդ, եպիսկոպոս Ամֆիլոհիե Ռադովիչի հեղինակակցությամբ սերբերեն է թարգմանել Հին կտակարանի երկրորդականոնական գրքերը։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1938 թվականի հունվարի 8-ին Հարավսլավիայի թագավորությունում՝ Վալևո քաղաքի մերձակայքում գտնվող Բրդարիցա գյուղում։


=== Օծումը ===
1991 թվականի հուլիսի 7-ին՝ Սուրբ Հովհաննես Մկրտչի տոնակատարության օրը, արխիմանդրիտ Աթանասիեն Վրշացի Սուրբ Նիկողայոս եկեղեցում Սերբիայի պատրիարք Պավլեի ձեռամբ և բարձրաստիճան հոգևոր հայրերի մասնակցությամբ-ներկայությամբ օծվել-ձեռնադրվել է Բանատի թեմի եպիսկոպոս։


=== Հիվանդանալն ու մահը ===
Վախճանվել է 2021 թվականի մարտի 4-ին Տրեբինեում, թագավարակի առաջ բերած առողջական բարդությունների հետևանքով։ Երեք օր անց հուղարկավորվել է Տվրդոշ վանքի գերեզմանատանը։
Մի շարք հեղինակներ կարծիք են հայտնել, որ «Աթանասիեի մահվամբ հավանաբար վրա է հասել աստվածաբանության ոսկե դարաշրջանի վերջը»։
Սերբ պատրիարք Պորֆիրին ընդգծել է, որ նա եղել է միջազգային ճանաչման արժանի սերբ ամենանշանավոր երեք աստվածաբաններից մեկը։
Ռումինիայի պատրիարք Դանիելն էլ նշել է, որ Աթանասիեի աշխատությունները նշանակալի կարևորություն ունեն ողջ ուղղափառ քրիստոնեության համար[:


== Պարգևներ ==
Սերբական Հանրապետության շքանշան, 2012
Նեգոշի շքանշան
Հերցոգ Շչեպանի դրոշմակնիք, 2018


== Երկերի ընտրանի ==
Jevtić Atanasije (1973)։ «Uvod u teologiju kapadokidijskih otaca o Svetome Duhu»։ Teološki pogledi 6 (1): 22–36 
Jevtić Atanasije (1981)։ «Drugi Vaseljenski sabor»։ Teološki pogledi 14 (1-3): 81–96 
Jevtić Atanasije, ed. (1986)։ Sabornost-katoličnost Crkve: Zbornik članaka pravoslavnih teologa 1։ Beograd: Bogoslovski fakultet SPC 
Jevtić Atanasije (1989)։ «Hronika stradanja Srba na Kosovu i u Metohiji (1941-1989)»։ Bogoslovlje: Časopis Pravoslavnog bogoslovskog fakulteta u Beogradu 33 (1-2): 55–79 
Jevtić Atanasije (1990)։ Stradanja Srba na Kosovu i Metohiji od 1941. do 1990։ Priština: Jedinstvo 
Jevtić Atanasije (1991)։ «O unijaćenju na teritoriji Srpske pravoslavne crkve»։ Teološki pogledi 24 (1-4): 131–146 
Jevtić Atanasije (2011)։ «Hristologija Sevira Antiohijskog nije pravoslavna»։ Teološki pogledi 44 (2): 47–54 
Jevtić Atanasije (2012)։ «Sveti Vaseljenski Sabori: Osmi (879–880. g.) i Deveti (1351. g.)»։ Teološki pogledi 45 (1): 69–90 


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.athanasios.org/ Աթանասիե Եվտիչ. պաշտոնական կայք
Լյուքսեմբուրգի ֆուտբոլի առաջնություն 1948-1949

Լյուքսեմբուրգի ֆուտբոլի առաջնություն 1948/1949, Լյուքսեմբուրգի 35-րդ ֆուտբոլի առաջնությունը։ Մրրցաշարի չեմպիոն է դարձել «Սպորա Լյուքսեմբուրգը»։ Մրցաշարին մասնակցել է 12 թիմ։


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրությունը RSSSF կայքում
Յաան Ռանապ

Յաան Ռանապ (էստ․՝ Jaan Rannap, սեպտեմբերի 3, 1931(1931-09-03), Հալլիստե, Վիլյանդիմաա, Էստոնիա), էստոնացի մանկագիր։
Պատանի տարիքում ակտիվորեն զբաղվել է սպորտով (հեռացատկ), հանրապետական տարբեր մրցումներում արժանացել է 3 արծաթե ու 3 բրոնզե մեդալների։ Զբաղվել է նաև երաժշտությամբ. նվագել է կլառնետ ու սաքսոֆոն։
1966 թվականին ավարտել է Տալլինի մանկավարժական ինստիտուտի ֆիզիկամաթեմատիկական ֆակուլտետը, որից հետո աշխատել է «Pioneer» («Պիոներ», 1955-1977) և «Täheke» («Աստղ», 1977 թվականից) մանկական ամսագրերի խմբագրություններում։
«Պարծենկոտ Կալեն» պատմվածքը (Վլադմիր Ժելեզնիկովի, Օլես Դոնչենկոյի, Մակվա Մրեվլիշվիլիի, Հակիմ Նազիրի ու Ռադիյ Պոգոդինայի ստեղծագործությունների հետ միասին) ներկայացրել է ԽՍՀՄ-ը տարբեր երկրների պատմվածքների՝ «Աշխարհի երեխաները» (1962) ժողովածուում, որ տպագրության էր նախապատրաստվել միջազգային հանձնաժողովի կողմից (լույս է տեսել ԽՍՀՄ-ում 1965 թվականին)։


== Ստեղծագործություններ ==
Յաան Ռանապը ստեղծագործությունները նվիրված են բնությանն ու դպրոցական կյանքին։

Roheline pall (1962)
Salu Juhan ja ta sõbrad (1964, «Յուհան Սալուն ու նրա ընկերները»)
Viimane valgesulg (1967, «Վերջին արծիվ Սպիտակ փետուրը»)
Ժողովածու Musta lamba matused (1968)
Topi (1970, «Տոպի»)
Nüüd on kõik vastupidi (1970)
Jefreitor Jõmm (1971, «Եֆրեյտոր Յիմ»)
Nublu (1972)
Agu Sihvka annab aru (1973, «Ագու Սիհվկան ճշմարտությունն է ասում»)
Toppi (1970, «Տոպպի»)
Seitseteist tundi plahvatuseni (1975)
Lõvi läks kõndima (1976)
Maja metsa ääres (1976, «Տնակը անտառի ծայրին»)
Alfa + Romeo (1978, «Ալֆա + Ռոմեո»)
Kukepoks (1979)
Koolilood (1981, «Դպրոցական պատմվածքներ»)
Klaabu (1983, «Կլաաբու»)
Maari suvi (1983, «Մաարիի ամառը»)
Loomalood (1984)
Toonekurg Tooni (1986, «Տոոնի արագիլը»)
Põder, kes käis varvastel (1987, «Եղնիկը, որ քայլում էր ոտքերի ծայրերին»)
Kasulaps (1989)
Tuukerkoer Torru (1993)
Röövel Rinaldo (1995)
Kõverkäpp (1997)
Tupsik (1998)
Jänesepoja mängutoos (1999)
Nelja nimega koer (2004)
Jänesepoeg Juss ja karupoeg Kusti (2005)
Aptsihh! Aptsihh! Aptsihh! (2006)


== Մրցանակներ ու պարգևներ ==
Էստոնական ԽՍՀ պետական մրցանակ (1972),
Յուհան Սմուուլի անվան գրական մրցանակ (1972),
Էստոնիայի կոմերիտմիության դափնեկիր,
Էստոնական ԽՍՀ վաստակավոր գրող (1988),
Սպիտակ աստղի շքանշան չորրորդ աստիճանի (2010)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Յաան Ռանապ
Յաան Ռանապ(չաշխատող հղում)
Պազիանո դի Պորդենոնե

Պազիանո դի Պորդենոնե  (իտալերեն՝ Pasiano di Pordenone), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Ֆրիուլի Վենետիկ Ջուլիա մարզում՝ Պարդենոնե գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 9.177 մարդ 2007 թվականի մարդահամարի տվյալների, բնակչության խտություն՝ 80,89 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 113,46 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝33087։ Հեռախոսային կոդ՝ 0434։
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում սուրբ Պավելը։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Քույր քաղաքներ ==
 Ֆրանսիա Ֆրոնսակ 1999


== Կապի տվյալներ ==
Հեռախոս՝ 0434 614311
Էլեկտրոնային փոստ՝ protocollo@comune.pasianodipordenone.pn.it
Պաշտոնական կայքhttp://www.comune.pasianodipordenone.pn.it/


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք (իտալ.)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
Լոպուշանկա (գյուղ, Սվալյավայի շրջան)

Լոպուշանկա (ուկրաիներեն՝ Лопушанка), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Սվալյավայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Լոպուշանկա գյուղում բնակվում էր 241 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,256 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 941,41 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Սան Մարտին դե Սենտելյաս

Սան Մարտին դե Սենտելյաս (կատ.՝ Sant Martí de Centelles, իսպ.՝ San Martín de Centellas), մունիցիպալիտետ Իսպանիայի Կատալոնիա ինքնավար համայնքի Բարսելոնա պրովինցիայի Օսոնա շրջանում։ Զբաղեցնում է 25,6 կմ² տարածք։ Բնակչության թվաքանակը 2007 թվականի տվյալներով եղել է 941, խտությունը՝ 33,26 մարդ/կմ²։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոոխությունները.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Información de la Generalitat de Catalunya Archived 2007-09-29 at the Wayback Machine.
Información de l'Institut d'Estadística de Catalunya