Խերգալի ամրոց

Խերգալի ամրոց (իսպ.՝ Castillo de Gérgal), ուշ միջնադարյան պաշտպանական շինություն անդալուզականԽերգալ քաղաքում, Ալմերիա պրովինցիայում, Իսպանիա։ Դրա ռազմավարական դիրքը քաղաքից դեպի հյուսիս, բլուրներից մեկի վրա, որոնք կազմում են Սիերա դե լոս Ֆիլաբրես լեռի ստորոտը, տալիս է քաղաքի ու զբոսավայրի լայնածավալ տեսարան։ Այն իր հերթին պաշտպանված է  հյուսիսից բնական պատով, որը կազմում է Տաբլաս բլուրը։


== Նկարագրություն ==
Ամրոցը պատրաստված է հորիզոնական տեղադրված հաստ տաշված սալիկներից։ Նրա ամբողջ կառուցվածքը որոշվում է իր պաշտպանական գործոնով՝ հաշվի առնելով տարբեր սենյակների խիստ բաժանումը. նույնիսկ ներքին սենյակներում կան հրակնատներ։ Կառույցը տեղակայված է 15,5 x 15,5մ  կողմ ունեցող կենտրոնական միջնաբերդի շուրջ, որի շրջանաձեւ խորանարդի ստորին չորս անկյուններում հրետանային հրակնատները միանում են կոնաձև տանիքին։
Ամրոց մտնում են փոքր դռնակով, որը տանում է դեպի ցածր ատամնաձև կատարներով օվալաձև տարածք՝ թեք որմնախորշերով պաշտպանված։ Որոշ պատերում հրակնատների համար բացված են շարժական հրազեններ։ Ամբողջ կառույցը նստում է հարթ շրջանաձեւ անկյունների վրա  և շրջապատված է ատամնաձև  պատով՝ մի նոր տարրրով, որ կառուցվել է ներկայիս սեփականատիրոջ կողմից և որը բավականին ինտեգրվել է ընդհանուր կառույցին։


== Պատմություն ==
1492 թվականին կաթոլիկ միապետները նվիրել են այս ամրոցը՝ Խերգալ, Վելեֆիկե և Բակարես գյուղերի հետ միասին, դոն Ալոնսո դե Կարդենասին՝ Սանտյագո տոհմի վերջին ներկայացուցչին, ով մեծ դեր խաղացել է Գրանադայի պատերազմում. Առանձնատունը փոխանցվել է իր հետնորդներին՝ կոմսեր Պուեբա դել Մաեստրե։
XVI դարում Խեգալի ամրոցը մեծ նշանակություն է ունեցել պաշտպանության մեջ՝ ընդդեմ թուրքական և բարբարոս ծովահենների, ովքեր Ալմերիայի ափ էին իջել և մավրիտանական բնակչության աջակցությամբ թալանել էին քրիստոնյաներին՝ վերցնելով մեծ ավար ու գերիներ։ Իսկ 1568 թվականին դա մավրիտանացիների ապստամբության կենտրոններից մեկն էր։
Այնուհետև այն տրվեց կոմս դե լա Պուեբլային՝ որպես մարզպետ, մավրիտանացի Ֆրանսիսկո Պուերտոկարերոի կողմից, ով ապստամբության սկզբում նույն անունը կրող իր որդու հետ միասին խաբեությամբ ամրոց տարավ գյուղի քրիստոնյաներին և այնտեղ նրանց կոտորեց։ Ապստամբները ուժեղ էին այստեղ մինչեւ մարքիզ դե լոս Վելեսի ժամանումը և այնուհետեւ փախան հարևան լեռներ։ Մավրիտանացիների վտարումից հետո՝ 1571-1620 թվականների միջև ընկած ժամանակահատվածում, տարածքը ենթարկվում էր ավազակների և հանցագործների հարձակումներին։
Ամրոցը վերակառուցվել է XVII դարում, որը և խթանել է այդ տարածքի անտառապատումը։ XVIII դարի կեսին այն պատկանել է Իսաբել Պաչեկո Պորտոկարերոյին, կոմսուհի Պուեբլա դել Մաեստրե, մարկիզա դե լա Տորրե Սիրգադասից, ով օգտագործվում էր այն որպես ցորենի ամբար և դրանում հավաքում էր տասանորդ հարկատեսակները։
Ամրոցի վերջին տիրուհին, ով ժառանգել էր այն՝ Մարիա Լուիզա Ֆերնանդես դե Կորդոբա և Մարինն էր, XIX կոմս Պուեբլա դել Մաեստրեյի թոռնուհին։ Այս տիկինը մահացավ անժառանգ մոտ 1940 թվականներին՝ նաև տեսնելով իր միածին քրոջ՝ մարկիզուհի դե լա Պուեբլա դե Օվանդոյի մահը։ Նա իր կամքով կտակել էր ամրոցը  Խերգալ քաղաքին։
1968 թվականին ամրոցը դարձավ պետության սեփականությունը։ Հիմա այն վերականգնվել է և նախատեսված է այն անհատի օգտագործման (բնակեցման) համար, ով ձեռք էր բերել այն 1972 թվականի աճուրդի ժամանակ։ Ամրոցը ընդգրկված է Մշակութային ժառանգության ցանկում որպես հուշարձան 1985 թվականից։


== Աղբյուրներ ==
Վերածնունդը Անդալուսիայում /իսպ./ European Heritage Days, 2006.
Ֆրանսիսկո Միգուել Մերինո Լագունա. «Խերգալի ամրոցը», /իսպ./ Redjaen.es.
«Խերգալի ամրոցը» web oficial de Turismo de Andalucía.