Ռիչարդ Ռուսսո

Ռիչարդ Ռուսսո (Richard Russo, հուլիսի 15, 1949(1949-07-15)[…], Ջոնսթաուն, Նյու Յորք, ԱՄՆ), ժամանակակից ամերիկացի արձակագիր, վիպասան, սցենարիստ, ուսուցիչ 


== Կենսագրություն ==
Ռուսսոն ծնվել է Նյու Յորք նահանգի Ջոնսթաուն քաղաքում։ Մանկությունն ու պատանեկությունն անց է կացրել մերձակա Գլովերսվիլում։ Բարձրագույն կրթություն, բակալավրի, ապա՝ գեղարվեստի մագիստրոսի և այնուհետև՝ փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորի կոչում է ստացել Արիզոնայի համալսարանում, ուր հաճախել է 1967-ից 1979 թվականների միջակայքում։


== Գրական գործունեություն ==
Ռուսսոյի առաջին վեպը՝ «Mohawk»-ը, որ գրել էր Հարավային Իլինոյսի՝ Քարբոնդեյլում գտնվող համալսարանում դասախոսելու հետ մեկտեղ, լույս է տեսել 1986 թվականին։ Ինչպես այդ երկը, այնպես էլ հետագայում նրա գրած գործերից շատերը կիսով չափ ինքնակենսագրական բնույթ ունեն և պարունակում են դրվագներ՝ սկսած Նյու Յորք նահանգում անցկացրած տարիներից, վերջացրած Քոլբի քոլեջում գրականություն դասավանդելու ժամանակներով (հետագայում նա թողել է աշխատանքն այդ քոլեջում)։ Ներկայումս գրողն ապրում է Մեն նահանգի Քամդեն քաղաքում։
Նրա՝ 2001 թվականին հրատարակված «Էմփայր Ֆոլզ» (Empire Falls) վեպը 2002 թվականին Պուլիտցերյան մրցանակի է արժանացել «Գեղարվեստական արձակ» անվանակարգում։ Դրանից հետո Ռուսսոն գրել է ևս յոթ վեպ, պատմվածքների մեկ ժողովածու և հիշողությունների մի գիրք (Elsewhere-ը)։ Նրա պատմվածքներից «Ձիավորը» («Horseman)» տպագրվել է The Best American Short Stories 2007 ժողովածուում, որը լույս է ընծայվել Սթիվեն Քինգի ու Հեյդի Փիթլորի խմբագրությամբ։
Ռուսսոն կինոռեժիսոր Ռոբերտ Բենտոնի հետ 1998 թվականին գրել է «Աղջամուղջ» սցենարը, որը, կարճ ժամանակ անց, վերջինս նկարահանել է։ Բենտոնը մինչ այդ՝ 1994 թվականին սցենար էր գրել Ռուսսոյի «Ոչ ոք հիմար չէ» («Nobody's Fool») վեպի հիման վրա և նկարահանել էր նույնանուն ֆիլմը, որտեղ գլխավոր դերակատարմամբ հանդես է եկել կինոաստղ Փոլ Նյումանը։  Հետագայում Ռուսսոն հեռուստաթատերախաղ է գրել իր «Էմփայր Ֆոլզ» վեպի հիման վրա՝ HBO հեռուստաընկերության համար։ 2005 թվականին նա հեղինակել է երկու կինոսցենար՝ «Սառցե բերքահավաք»-ի («Ice Harvest») և կինոռեժիսոր Նայոլ Ջոնսոնի «Keeping Mum»-ի համար, որտեղ գլխավոր դերում նկարահանվել է Ռոուեն Ատկինսոնը։


== Անձնական կյանք ==
Ռուսսոն ու իր կինը՝ Բարբարան, ապրում են Մեն նահանգի Փորթլենդ քաղաքում։ Ձմեռները անց են կացնում Բոստոնում։ Նրանք երկու դուստր ունեն՝ Քեյթը և Էմիլին։


== Հիմնական երկեր ==
1986 — Mohawk (Vintage Books)
1988 — The Risk Pool (Random House)
1993 — Nobody's Fool (Random House)
1997 — Straight Man (Random House)
2001 — «Էմփայր Ֆոլզ»]] / անգլ.՝ Empire Falls (Alfred A. Knopf) — Պուլիտցերյան մրցանակ
2002 — The Whore's Child and Other Stories (Alfred A. Knopf)
2007 — Bridge of Sighs (Alfred A. Knopf)
2009 — That Old Cape Magic (Random House)


== Ֆիլմագրություն ==


=== Սցենարիստ ===
1994 — Ոչ ոք հիմար չէ / անգլ.՝ Nobody's Fool
1998 — «Աղջամուղջ» / անգլ.՝ Twilight
2001 — «Ֆլամինգո այգաբացը» (TV) / անգլ.՝ The Flamingo Rising
2003 — «Բախում ճակատագրի հետ» (TV) / անգլ.՝ Brush with Fate
2005 — «Keeping Mum» / անգլ.՝ Keeping Mum
2005 — «Սառցե բերքահավաք» / անգլ.՝ The Ice Harvest
2005 — «Էմփայր Ֆոլզ» (TV) / անգլ.՝ Empire Falls
2010 — «The Risk Pool» / անգլ.՝ The Risk Pool


=== Պրոդյուսեր ===
2005 — «Սառցե բերքահավաք» / անգլ.՝ The Ice Harvest


=== Դերասան ===
2003 — «Բիծ՝ անունի վրա» / անգլ.՝ The Human Stain — ֆակուլտետի հանձնաժողովի անդամ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==

Audio recording of Russo reading a chapter of That Old Cape Magic from the Maine Humanities Council and the Portland Public Library
Ռիչարդ Ռուսսո Internet Movie Database կայքում