armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Նոել Ֆիշեր

Նոել Ֆիշեր (անգլ.՝ Noel Fisher, մարտի 13, 1984(1984-03-13), Վանկուվեր, Մետրո Վանկուվեր, Բրիտանական Կոլումբիա, Կանադա), կանադացի դերասան, առավել հայտի է «Անամոթ մարդիկ» հեռուստասերիալում Միկկի Միլկովիչաի դերում և «Հարուստները» հեռուստասերիալում Քել Մելոյի դերում։ Նա նաև մարմնավորել է Էլիսոն Մաունտսին «Հեթֆիլդ և Մակկո» փոքր-սերիալում, որի 2012 թվականին ստացել է 16 անվանակարգերում «Էմմի» մրցանակ, ինչպես նաև Վլադիմիրին՝ 1500-ամյա ռումինական վամպիրին «Մթնշաղ. Լուսաբաց՝ Մաս 2» ֆիլմում։


== Անձնական կյանքը ==
Ֆիշերը ծնվել է Վանկուվերում,Բրիտանական Կոլումբիայում։ Դերասանական կարիերան սկսել է 14 տարեկանում, երբ նա խաղացել է «The Sheldon Kennedy Story»  հեռուստատեսային ֆիլմում։ Նրա հասակը 1 մետր 70 սանտիմետր է։


== Անձնական կյանք ==
2005 թվականին սկսել է հանդիպել աֆղանական ծագմամբ դերասանուհի Լայլա Ալիզադեի հետ, որ իրենից մեծ է յոթ տարով։ 2014 թվականին զույգը նշանադրվել է։ 2017 թվականի հուլիսի 15-ին Ֆիշերն ու Լայլան ամուսնացել են։


== Ֆիլմագրություն ==


=== Ֆիլմերը ===


=== Հեռուստատեսություն ===


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Նոէլ Ֆիշեր Թվիթթերում
Նոէլ Ֆիշեր Ինստագրամում
Նոէլ Ֆիշեր Ֆեյսբուքում
Պաշտոնական կայքը Archived 2016-12-19 at the Wayback Machine.
Լոսոսիննոե

Լոսոսիննոե (ռուս.՝ Лососинное, ֆիններեն՝ Lohijärvi), գյուղ Ռուսաստանի, Կարելիայի հանրապետության Պրիօնեժսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Հաբանդ (Սյունիք)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Հաբանդ (այլ կիրառումներ)Հաբանդ, գավառ պատմական Հայաստանի Սյունիք նահանգում։
Հաբանդ գավառին հայ պատմիչները շատ քիչ են անդրադարձել։ «Աշխարհացոյցի» մեջ հիշատակված է երկու Հաբանդ։ Դրանցից մեկը գտնվում է Սյունիքում, իսկ մյուսը՝ Արցախում։
Արցախի Հաբանդ գավառը անմիջապես սահմանակից է Սյունիքի Հաբանդին։
Արևելյան կողմում Հաբանդի սահմանն անցնում է Հագարի գետով, արևմտյան կողմում նա շփվում է Ծղուկքի Տաթև և Որոտան շրջանների հետ։ Հյուսիսում նրա սահմանն Աղահեջքի հետ անցնում էր Հագարի գետի Աղողլան վտակի աջ ափով տարածվող լեռներով, իսկ հարավային կողմում՝ Բարգուշատ և Որոտան գետերի ջրբաժան լեռներով, որտեղ Հաբանդը սահմանակցում էր Բաղք-Քաշունիքի և Բաղք-Աճանանի հետ։
Ավանդության համաձայն Ձագիկ նահապետը Հաբանդ գավառում կառուցել է մի բերդ և այն անվանել «Ձագեձոր» կամ Հաբանդի բերդ, իսկ այն ձորը, որտեղ գտնվում էր բերդը, իբր, նրա անունով էլ կոչվեց «Ձագեձոր»։
Հետագայում Ձագեձոր անունն աղավաղման ենթարկվելով, դարձել է Զանգեզուր, իսկ նրա մյուս անունը՝ Հաբանդը աստիճանաբար հանվել է գործածությունից։
Տաթևի վանքին տրվող հարկի հին ցուցակում Հաբանդ գավառի տակ հիշատակվում է 79 գյուղ։


== Ծանոթագրություններ ==
Անվերսա դելյի Աբրուցի

Անվերսա դելյի Աբրուցի (իտալերեն՝ Anversa degli Abruzzi), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Աբրուցո մարզի Լ'Աքվիլա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 402 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Խտությունը՝ 13 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 32 կմ²։ Էլեկտրոնային փոստ՝ 67030։ Հեռախոսային կոդ՝ 0864։
Բնակավայրի հովանավորն է սուրբ Մարսելը։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Կոմունայի վարչակազմ ==
Հեռախոսահամար՝ 0864 49115
Գլխավոր կայք՝ http://www.comune.anversa.aq.it/ Archived 2009-04-01 at the Wayback Machine.


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.comune.anversa.aq.it/ Archived 2009-04-01 at the Wayback Machine.
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Խոզաթ

Խոզաթ, գյուղաքաղաք Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Դերսիմ լեռնաստանի արևմտյան մասում, Արածանիի աջակողմյան վտակներիի աջ օժանդակներից մեկի ակունքի շրջանում, Խարբերդից մոտ 42 կմ հյուսիս։ Հնում կոչվել է Խոզան։ Ոմանց մոտ համարվել է ավան, գյուղաքաղաք, իսկ ոմանց մոտ էլ քաղաք։


== Բնակչություն ==
Մինչև Առաջին համաշխարհային պատերազմը Խոզաթը հիմնականում հայաբնակ գյուղաքաղաք էր։ Այստեղի հայերի մի մասը տեղացի էր, իսկ մյուս մասը եկել էր Խարբերդից, Արաբկիրից, Ակնից, Չմշկածագից։ Առաջին համաշխարհային պատերազմից առաջ քաղաքն ուներ 8640 հայ և 1944 քուրդ բնակիչ։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ընթացքում մասամբ բնաջնջվեցին և մասամբ էլ բռնի տեղահանվեցին այստեղի հայերը։ Ներկայումս կան միայն մի քանի հայ ընտանիքներ, մնացած բնակչությունը հիմնականում քրդեր են։


== Տնտեսություն ==
Հայերն զբաղվում էին առևտրով, արհեստներով, երկրագործությամբ և այգեգործությամբ։ Քրդերի հիմնական զբաղմունքը անասնապահությունն էր։ Գավառից և նրա սահմաններից դուրս հայտնի էին Խոզաթի բուրդը, գորգերը, մրգերը, հատկապես ընկույզը։ XIX դարի 80-ական թվականներին ուներ մոտ 50 խանութ ու կրպակ, մի քանի տասնյակ արհեստանոցներ, շուկա։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Հայերն ունեին 2 եկեղեցի, որոնցից մեկը փայտաշեն ս. Փրկիչ անունով, իսկ մյուսը քարակերտ ս. Գևորգ անունով։ Գյուղաքաղաքում գործում էր հայկական ուսումնարանը, որն ուներ 70-80 աշակերտ։ Գյուղաքաղաքի շրջակայքում կան 6 եկեղեցու ավերակներ, որոնք ցույց են տալիս, թե Խոզաթը անցյալում ավելի շեն ու խոշոր է եղել։


== Աղբյուրներ ==
Թ. Խ. Հակոբյան (1987)։ Պատմական Հայաստանի քաղաքները։ Երևան։ «Հայաստան», էջ 146-147։
Գոբդե

Գոբդե, ճանապարհային կայան Մեծ Հայքում, նշանավորված է Պևտինգերյան քարտեզում՝ Արտաշատ-Պարեսակաուղեգծի վրա։ Եվրոպական ուսումնասիրողներից ոմանք նույնացնում են Պարսկահայքի Խոյ քաղաքի հետ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ալգար

Ալգար (իսպ.՝ Algar) մունիցիպալիտետ և քաղաք Իսպանիայի հարավում՝ Անդալուսիայի մաս հանդիսացող Կադիսի պրովինցիայում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Սիեռեա դե Կադիս շրջանում։ Զբաղեցնում է 27 կմ² տարածք, իսկ բնակչության թիվը 2010 թվականի մարդահամարի տվյալների համաձայն եղել է  1538 մարդ։


== Ժողովրդագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Algar
Ayuntamiento de Algar
Տավրիչանկա (գյուղ, Ալշեևսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՏավրիչանկաՏավրիչանկա (ռուս.՝ Тавричанка, բաշկիրերեն՝ Тавричанка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ալշեևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 730 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Սափ (Գյոզալդարայի գավառ)

Սափ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Բիթլիսի գավառում, Բիթլիս քաղաքից 20 կմ հարավ։
XX դարի սկզբին ուներ 7 տուն՝ 41 հայ բնակչով։
1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ գյուղն ավերվել է, իսկ բնակիչները կոտորվել։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Պետրոս Դյու-Ֆուր

Դյու-Ֆուր Պետրոս (ծննդյան թիվն անհայտ - 1789) ( ֆր.՝ Du Four Pierre ), ֆրանսիացի հայագետ, աստվածաբան։ Եղել է Թուլուզի համալսարանի աստվածաբանական դասախոս։ Հայագետ Վիլֆրուայի մոտ սովորել է հայերեն, զբաղվել է հայ մատենագրության նմուշների թարգմանությամբ։
Սոնայի աղբյուր

Սոնայի աղբյուր, գետակ Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզում, Մասրիկ գետի ձախ օժանդակը։ Սկիզբ է առնում Երիցասար լեռան արևմտյան լանջից և Վերին Շորժա գյուղից 1 կմ արևմուտք միախառնվում մայր գետին։ Երկարությունը 6,5 կմ է։


== Ծանոթագրություններ ==
Դահրազի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Ասկերանի շրջան)

Այս հոդվածը ներկայացնում է Արցախի Հանրապետության Ասկերանի շրջանի Դահրազ գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 2 հուշարձան։

 


== Տես նաև ==
Արցախի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Oceans

Oceans, երգ ամերիկյան ռոք խումբ Pearl Jam-ի կողմից։ Երգի բառերը գրել է վոկալիստ Էդդի Վեդդերը, կիթառահար՝ Սթոն Հոսսարդը, իսկ բասիստ՝ Ջեֆ Ամենթը։ Oceans-ը թողարկվել է 1992 թվականին որպես խմբի դեբյուտային ալբոմի 4-րդ սինգլ։ Երգի ռեմիքսային տարբերակները կան Even Flow սինգլում։


== Կառուցվածք ==
Oceans-ը կատարվում է ռե գամմայում։


== Արտաքին հղումներ ==
Երգի բառերը խմբի պաշտոնական կայքում Archived 2009-10-06 at the Wayback Machine.
Երգի ամբողջական բառերը MetroLyrics-ում Archived 2015-09-21 at the Wayback Machine.
Շիրոկի Բրիեգ (համայնք)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Շիրոկի Բրիեգ (այլ կիրառումներ)Շիրոկի Բրիեգ համայնք (բոս․՝  և խորվ.՝ Opština Široki Brijeg, սերբ.՝ Општина Широки Бријег), համայնք Բոսնիա և Հերցեգովինայում։ Վարչականորեն գտնվում է Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնությունում։ Համայնքի վարչական կենտրոնն է Շիրոկի Բրիեգ քաղաքը։


== Բնակչություն ==
1991 թվականի մարդահամարի տվյալների համաձայն՝ համայնքում բնակվում է 27 160	մարդ։


== Տես նաև ==
Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնության համայնքներ


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Савезни завод за статистику и евиденцију ФНРЈ и СФРЈ, попис становништва 1948, 1953, 1961, 1971, 1981. и 1991. године.


== Արտաքին հղումներ ==
Saopćenje Federalnog saveza za statistiku 9.septembar 2009. godine
Չապաևկա (գյուղ, Լուգինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՉապաևկաՉապաևկա (ուկրաիներեն՝ Чапаєвка), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Լուգինսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Չապաևկա գյուղում բնակվում էր 212 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,86 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 246,51 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ակռբի

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ակռբի (այլ կիրառումներ)Ակռբի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Վանի գավառում։ Գտնվում էր Վան քաղաքից հարավ-արևելք, Այգեստանի հյուսիսային կողմում, տարածված Ակռբի լեռնազանգվածի շուրջը։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Ակռբին ունի Ս. Աստվածածին անունով կիսավեր տաճար։ Գյուղում է գտնվում նշանավոր Մհերի դուռը։ Այգեստանի և Շահբաղի գյուղերի միջև, քարաժայռի ստորոտում մնում էր Ակռբա Ս. Աստվածածին մատուռը, որը դարձել էր ուխտատեղի։ Գյուղի մոտակայքում գտնվում էր նաև Շամիրամի անվան հետ կապված Ակռբու Հարս Փեսան հնավայրը։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Adelges tardus

Adelges tardus, Adelgidae ընտանիքին պատկանող կիսակարծրաթևավորների տեսակ։ Տարածված է Եվրոպայում։ Սննդային բույսը եղևնին է (եղևնի եվրոպական, եղևնի սիբիրյան, եղևնի կանադական, հազվադեպ արևելյան եղևնին)։


== Ծանոթագրություններ ==
Բաջանաղ (Ֆաթսայի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Բաջանաղ (այլ կիրառումներ)Բաջանաղ, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Ֆաթսայի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն


== Տես նաև ==
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն
Մարատ Սահակյան

Մարատ Գուրգենի Սահակյան (օգոստոսի 24, 1931(1931-08-24), Վերին Ղամարլու, Հայկական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - դեկտեմբերի 10, 1999(1999-12-10), Երևան, Հայաստան), հայ պատմաբան։ Պատմական գիտությունների դոկտոր (1997):


== Կենսագրություն ==
Մարատ Սահակյանը ծնվել է 1931 թվականի օգոստոսի 24-ին Ղամարլուում (այժմ՝ ք. Արտաշատ)։ 1954 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանը։ 1966-1999 թվականներին եղել է ՀՀ ԳԱԱ պատմության ինստիտուտի գիտաշխատող, միաժամանակ, 1988 թվականից դասախոսել է Երևանի պետական համալսարանում։
Աշխատությունները հիմնականում վերաբերում են հայ ժողովրդի մասնակցությանը Հայրենական մեծ պատերազմին (1941-1945): Համահեղինակ է «Գիրք հերոսների մասին» (1985), «Հայ լեհական դարավոր բարեկամության պատմությունից» (լեհերեն, 1983) կոլեկտիվ աշխատությունների։


== Երկեր ==
Участие сотрудников Национальной Академии Наук Республики Армения в Великой Отечественной войне (1941-1945). Е., 2001 (համահեղինակ).
Հայ ժողովրդի մասնակցությունը Հայրենական մեծ պատերազմին։ (ԽՍՀՄ հյուսիս-արևմտյան և արևմտյան շրջան) 1941-1945 թթ., Երևան ։ Ա. հ., 1997:
Հայ ռազմիկները Հունգարիայի և Ավստրիայի ազատագրման մարտերում (1944-1945 թթ.) Երևան։ ՀԽՍՀ ԳԱ հրատ., 1990:
Նրանք մարտնչել են հանուն հայրենիքի (համահեղինակ), Երևան։ ՀՍՍՀ ԳԱ, 1988։
Սովետական ռազմիկների մարտական եղբայրությունը Լենինգրադի համար մղված մարտերում (1941-1944), Երևան։ ՀԽՍՀ ԳԱ, 1986։
Փառքի շքանշշաննի հայ ասպետները (համահեղինակ), Երևան, 1982։
Սովետական Մերձբալթիկայի համար մղված մարտերում (1941-1945), Երևան ։ ՀԽՍՀ ԳԱ հրատ., 1981:


== Ծանոթագրություններ ==
Անատահան

Անատահան (անգլ.՝ Anatahan ), կղզի Խաղաղ օվկիանոսի Մարիանյան կղզեխմբում։ Պատկանում է Հյուսիսային Մարիանյան կղզիներին և Հյուսիսային կղզիների մունիցիպալիտետի կազմի մեջ է մտնում։


== Աշխարհագրություն ==
Անատահան կղզին գտնվում է Մարիանյան կղզիների կենտրոնական մասում։ Ափերն ողողում են Խաղաղ օվկիանոսի ջրերը։ Կղզուց 53 կմ հյուսիս֊արևելք գտնվում է Սարիգան կղզին, իսկ 53 կմ հարավ-֊արևելք՝ Ֆարալոն դե Մեդինիլիա կղզին։ Ամենամոտ աշխարհամասը՝ Ասիան, գտնվում է 2700 կմ հեռավորության վրա։
Անատահան կղզին, ինչպես մյուս բոլոր Մարիանյան կղզիները, ունի հրաբխային ծագում և կազմված է երկու հրաբուխներից։ Կղզու կենտրոնական մասը ավելի անփոփոխ է, քան կողմնային հատվածներն, որոնք կազմված են հրաբուխներից։ Ամենամեծը դրանցից, գտնվելով Անատահանի արևմտյան մասում, ունի 2,3×3 կմ մակերես։ Առաջին ժայթքումը տեղի է ունեցել 2003 թվականի մայիսի 11֊ին, և դրա հետևանքով առաջացել է նոր խառնարան։ 2005 թվականի ապրիլի 6֊ի ժայթքումից հետո մթնոլորտ է թախվել շուրջ 50 միլիոն կմ2 փոշի՝ 15 կիլոմետր բարձրության վրա։ Կղզու երկարությունը կազմում է 9 կմ, լայնությունը՝ 3 կմ։ Կղզու ամենաբարձր կետը ունի 787 մետր բարձրություն։ Անատահանի մակերեսը կազմում է 31.21 կմ2։
Կլիման թաց տրոպիկական է։ Կղզին ենթարկվում է հրաբուխներին և ցիկլոններին։
Հրաբուխների վերին մասում գտնվում են մարգագետիններ ու լճեր, իսկ կիրճերում՝ տրոպիկական անտառներ։


== Պատմություն ==
Կղզու եվրոպացի հայտնաբերողը կաթոլիկ իսպանացի միսիոներ Դիեգո Լուիս դե Սանվիտորեսն է (իսպ.՝ Diego Luis de Sanvitores)։ Կղզին Իսպանիայի սեփականությունն էր։
1899 թվականի փետրվարի 12֊ին Իսպանիան վաճառեց Մարիանյան կղզիներն Գերմանիային։ 1902 թվականին գերմանացի ադմինիստրատոր Գեորգ Ֆրիցի(դան․՝ Georg Fritz ) ուսումնասիրությունների ժամանակ հայտնաբերվել են մի քանի տնակներ, որոնք պատկանում էին կարոլիններին։ Չամոռո ցեղի ներկայացուցիչների հետքեր չեն հայտնաբերվել։ Գերմանական շրջանում մարդիկ, ովքեր ապրում էին կղզում, զբաղվում էին կոկոսյան ընկույզի միջուկի արտարդրությամբ։ 1907 թվականից Անատահանը եղել է գերմանական Նոր Գվինեայի մի մասը՝ ենթարկվելով կարոլինական կղզիների ղեկավարին։
1914 թվականի հոկտեմբերի 14֊ին Մարիանյան կղզիներն գրավվեցին ճապոնացիների կողմից, և 1914֊1944 թվականներին կղզին բնակեցված էր կարոլիններով և ճապոնացիներով, ովքեր աշխատում էին կոկոսային պլանտացիաներում։ 1920 թվականին Անատահանում սկսեց գործել Ազգերի լիգայի մանդատը։ 1944 թվականին կղզում ափ եկան ճապոնական նավի խորտակման 32 մարդիկ, ովքեր փրկվեցին միայն 1951 թվականին ։


== Բնակչություն ==
1990 թվականին բոլոր տեղացիներն՝ 23 մարդ, մահացան հրաբուխի ժայթքման պատճառով։
Հիմա կղզին անմարդաբնակ է։


== Պատկերասրահ ==
Պատկեր
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Lenta.ru Հրաբուխը՝ Խաղաղ օվկիանոսում, նորից խանգարում է թռիչքներին Archived 2005-11-29 at the Wayback Machine.
Մալովիդնոե (այլ կիրառումներ)

Մալովիդնոե, կարող է վերաբերել՝

Մալովիդնոե - գյուղ, Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Բախչիսարայի շրջանում
Մալովիդնոե - գյուղ, Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոտելվայի շրջանում
Լագու դուս Ռոդրիգիս

Լագու դուս Ռոդրիգիս (պորտ.՝ Lago dos Rodrigues), համայնք Բրազիլիայի Հյուսիսարևելյան տարածաշրջանում՝ Մարանիան նահանգի կազմում։ Գտնվում է Մարանիան նահանգի կենտրոնական մարզում։ Մտնում է Մեդիու Մեարինի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 7925 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 195,222 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 40,6 մարդ/կմ²։


== Պատմություն ==
Քաղաքը հիմնադրվել է 1997 թվականի հունվարի 1-ին։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 14.861.131,00 ռեալ (տվյալները Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 1.820,77 ռեալ (տվյալները Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը, 2000 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 0,575 (տվյալները ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)


== Ծանոթագրություններ ==
Ասգատա

Ասգատա (հուն․՝ Ασγάτα), գյուղ Կիպրոս կղզու հարավում՝ Կիպրոսի Հանրապետության Լիմասոլի շրջանում։
Շրջկենտրոն Լիմասոլի հետ միացված է ավտոխճուղով։ Ըստ 2011 թվականին Կիպրոսում անցկացված մարդահամարի տվյալների՝ գյուղի բնակչությունը կազմում էր 389 մարդ, հիմնականում՝ հույն կիպրացիներ։


== Ժողովրդագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
Տոնյան

Տոնյան, հայկական ազգանուն։


== Ազգանունը կրողներ ==
Արմեն Ռուբենի Տոնյան (1918-2000), հայ պետական գործիչ, Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից, ՀԽՍՀ թեթև արդյունաբերության նախարար։
Արշակ Հովսեփի Տոնյան (1888-1942), հայ մաթեմատիկոս, մանկավարժ, թարգմանիչ, բառարանագիր։
Ռոբերտ Սուրենի Տոնյան (1966-1994), հայ ազատամարտիկ։


== Ծանոթագրություններ ==
Սկալդեր

Սկալդեր (իսլանդ․ skáld-բանաստեղծ), 9-13-րդ դարերում նորվեգացի և իսլանդացի բանաստեղծներ։ Սկալդերի բանաստեղծությունների պատառիկներ պահպանվել են 12-րդ դարում իսլանդական գրական հուշարձաններում՝ Կրտսեր էդդայում և սագաներում։ Հայտնի է մոտ 250 սկալդերի բանաստեղծություն։
Հնագույն սկալդեր եղել են նորվեգացիները։ Սկալդերը հորինել են փառաբանող երգեր, պարսավող ոտանավորներ և, տարբեր առիթներով, առանձին բանաստեղծություններ։ Ամենահայտնի սկալդն իսլանդացի էգիլ Սկալլագրիմսոնն է (10-րդ դար)։ Սկալդերի բանաստեղծություններում, որպես կանոն, արձանագրված են հորինման ժամանակի փաստերը, այս պատճառով էլ դրանք համարվում են պատմական հուսալի սկզբնաղբյուրներ։
Խոլմովկա (գյուղ, Բախչիսարայի շրջան)

Խոլմովկա (ուկրաիներեն՝ Холмівка, Ղրիմի թաթարերեն՝ Zalanköy), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Բախչիսարայի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Զալանկոյ։
2001 թվականի տվյալներով Խոլմովկա գյուղում բնակվում էր 2 405 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Բերիջվարի

Բերիջվարի (վրաց.՝ ბერიჯვარი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մարզի Գորիի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 1220 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Գորիից հեռու է 18 կմ։


== Ծանոթագրություններ ==
Էդիկ Ամիրջանյան

Էդիկ Ամիրջանյան (11 մայիսի, 1960, Շեխեր, Մարտունու շրջան - 5 փետրվարի, 1994, Ֆիզուլիի շրջան), հայ ազատամարտիկ, Արցախյան ազատամարտի մասնակից։


== Կենսագրություն ==
Էդիկ Ամիրջանյանը ծնվել է 1960 թ. մայիսի 11-ին Մարտունու շրջանի Շեխեր գյուղում։ Ստացել է միջնակարգ-մասնագիտական կրթություն։ 1978-81 թթ. ծառայել է Խորհրդային բանակում։ Զորացրվելուց հետո Կարմիր Շուկայի պետական տնտեսությունում աշխատել է որպես ավտովարորդ։ Ղարաբաղյան շարժմանը մասնակցել է 1988 թ-ից։ Մասնակցել է հայրենի գյուղի ինքնապաշտպանական մարտերին։ Զոհվել է 1994 թ. փետրվարի 5-ին Ֆիզուլիի շրջանում։ Հետմահու պարգևատրվել է ԼՂՀ «Արիության համար» մեդալով։ Ամուսնացած էր, ունի երեք երեխա։ Հանգչում է հայրենի գյուղի գերեզմանատանը։


== Ծանոթագրություններ ==
(702) Ալաուդա

(702) Ալաուդա (անգլ.՝ Alauda), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1910 թվականի հուլիսի 16-ին Ջոզեֆ Հելֆրիչի կողմից Հայդելբերգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,194063 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 3,1288 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2593 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին Ալաուդա աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 2,1132 ա. մ. հեռավորության վրա։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2085,04 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,172659 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 20,61° անկյուն։
Ալաուդա աստերոիդը գլխավորում է Ալաուդայի աստերոիդների ընտանիքը, որը տեղաբաշխված է հիմնական աստերոիդների գոտում։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է C դասին։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(702) Ալաուդա աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Վիտորե Պիզանի

Վիտորե Պիզանի (իտալերեն՝ Vittore Pisani, (փետրվարի 23, 1899(1899-02-23), Հռոմ, Իտալիա - դեկտեմբերի 22, 1990(1990-12-22), Կոմո, Լոմբարդիա, Իտալիա), իտալացի լեզվաբան, հնդեվրոպական և ընդհանուր լեզվաբանության մասնագետ։ 


== Կրթություն ==
Ավարտել է Հռոմի (1922) համալսարանը։ 1933-1935 թվականներին՝ Ֆլորենցիայի համալսարանի պրիվատդոցենտ, Կալյարիի (1935-1938) և Միլանի (1938-1969) համալսարանների պրոֆեսոր, Լոմբարդո ակադեմիայի անդամ և Լինցեի ազգային ակադեմիայի թղթակից անդամ։ 


== Զբաղմունքներ և ուսումնասիրություններ ==
Զբաղվել է հնդեվրոպական և ռոմանական լեզվաբանության խնդիրներով («Հնդեվրոպական լեզվի նախապատմության ուսումնասիրություն», 1933, «Հնդեվրոպաբանություն և աշխարհագրական լեզվաբանություն», 1939, «Հնդեվրոպական լեզվաբանության ներածություն», 1962)։ Ունի արժեքավոր ուսումնասիրություններ հնդեվրոպական լեզվաբանության և գրականության վերաբերյալ «Հայերենի ավանդ» (1934), «Հայկականք» (1934), «Հայերենի հնչյունաբանության ուսումնասիրություն» (1950-1951) և այլ հայերենագիտական ուսումնասիրություններում շոշափել է բազմաբնույթ հարցեր։ Պիզանին առանձնակի ուշադրություն է դարձրել իտալական լեզուների (ֆալիսկերեն, ումբրերեն, օսկերեն և այլն), ինչպես նաև հունարենի, լատիներենի ուսումնասիրմանը, իտալերենի ծագումնաբանությանը և պատմահամեմատական քննությանը («Լեզվաբանության պատմության ուրվագծեր», 1959, «Լատիներենի պատմահամեմատական քերականություն», 1962, «Ծագումնաբանություն։ Պատմություն։ Խնդիրներ։ Տեսություն», 1967, «Լեզուներ ու մշակույթներ», 1969, «Հունարենի պատմության ձեռնարկ», 1972 և այլն)։


== Ծանոթագրություններ ==
Կյարասա

Կյարասա , գետ Ռուսաստանում՝ հոսում է Ալթայի հանրապետության և Ալթայան տարածաշրջանի տարածքով։ Գետը վտակները հոսու են է 10 կիլոմետր երկայնքով Տուլոի գետի աջ կողմով։ Գետը 10 կիլոմետր հեռավորության վրա է։


== Ջրագրության տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցման պետական տվյալների համաձայն՝ գետի՝ ջրային կառավարման հատվածը Կատունն է, գետային ենթաավազանը՝ Բիա և Կատունը։ Գետի ավազանը Օբն է։
Ըստ՝ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության կողմից պատրաստված դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների։

Ջրային գրանցման տվյալների կոդ՝ 13010100212115100000397
Հիդրոլոգիկան ստուգման կոդ՝ 115100039
Ավազանի կոդ՝ 13.01.01.002
Հիդրոլոգիկան ստուգման ծավալի համար՝ 15
Հիդրոլոգիկան ստուգման թողարկում՝ 1


== Ծանոթագրություններ ==
Արմեն Աթանյան

Արմեն Վլադիմիրի Աթանյան (դեկտեմբերի 8, 1960(1960-12-08), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ քանդակագործ, նկարիչ։
ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ Վլադիմիր Աթանյանի որդին է։


== Կենսագրություն ==
1982 թվականին ավարտել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտը։ 1980-1988 թվականներին համահեղինակել է Հայաստանում «Մոսկվա» կինոթատրոնի, «Անի» և «Դվին» հյուրանոցների ինտերիերի և էքստերիերի գեղարվեստական ձևավորումները։ 1995 թվականից Աֆրիկայի նկարիչների ընկերակցության անդամ, 2000 թվականից՝ ՀՀ մշակույթի աջակցման և ռազմավարության հայկական կենտրոնի նախագահ։


== Ստեղծագործական ուղի ==
Հեղինակ է քանդակների, գեղանկարների, գեղարվեստական ձևավորումների։
Քանդակներ

«Կրկես» (1980)
«Հեքիաթ» (1982, ԵՏԹ)
«Թատրոն» (1983, շարք)
«Երկուսը» (1986, ԵԿԹ)
«Գայլերի համաստեղություն» (1987, Եղվարդ, Կոտայքի մարզ)
«Անտիկ հայ թատրոն» (1986, «Անի» հյուրանոց), ԵրևանԳեղանկարներ՝

«Հոգիներ կանչողները» (1982, Սիրիայի պետական համալսարան)


== Ցուցահանդեսներ ==
1980-2006 թվականներին անընդմեջ մասնակցել է խմբակային ցուցահանդեսներին և ունեցել է անհատական ցուցահանդեսներ Սիրիայում, Հնդկաստանում, Ֆրանսիայում, Ռուսաստանում, Մեծ Բրիտանիայում, Հարավ-Աֆրիկյան Հանրապետությունում, Հունաստանում, Հայաստանում։

1980 Խորհրդային Միության Երիտասարդության 60-ամյակին նվիրված ցուցահանդես, Մոսկվա, I մրցանակ
1982-1986 «Դեկորատիկ-կիրառական արվեստի ազգային թանգարան», Հայաստան-Սարդարապատ
1988 Միջազգային քանդակի սիմպոզիումում, Եղվարդ, պետական մրցանակ «Գայլերի համաստեղություն» քանդակի համար
1988 Սիրիայի պետական համալսարան
1990 «Ազգային արվեստի թանգարան», Կալինինգրադ
1992 «Ժամանակակից արվեստի թանգարան», Կալինինգրադ
1993 «Ֆըրստ Գալերի» Յոհաննեսբուրգ, Հարավաֆրիկյան Հանրապետություն
1998-1995 «Բենմոր Գալերի», Յոհանեսբորգ, Հարավ-աֆրիկյան Հանրապետություն
1999 Մոսկվայի Արևելյան արվեստի պատկերասրահ
2000 «Աթանյան նկարչական տոհմի» ցուցահանդես Պեշկեթուրյան արվեստի կենտրոնում, Լոս Անջելես
2001 «Բրիստանգո» պատկերասրահ Լոս Անջելես, ԱՄՆ
2001 Լոս Անջելեսի Հայկական քոլեջ, նվիրված «Հայաստանում պետականորեն քրիստոնեության ընդունման 1700-ամյակին»


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Anunner.com-Հարցազրույց Արմեն Աթանյանի հետ
Գլինիշչևսկի նրբանցքի № 6 տուն

Գլինիշչևսկի նրբանցքի № 6 տուն (ռուս.՝ Дом № 6 по Глинищевскому переулку), շենք և տեսարժան վայր Մոսկվայում։ 


== Աշխարհագրական դիրք ==
Գտնվում է Մոսկվայի Կենտրոնական վարչական շրջանի Տվերսկոյ շրջանում։


== Պատմություն ==
XVIII դարում տարածքը պատկանում էր Ալեքսանդր Չերկասկուն։
1778 թվականին տունը վաճառվել է Հայրենակալվածքային կոլեգիայի նախագահ Մատվեյ Վասիլևիչ Դմիտրի-Մամոնովին, որի օրոք էլ կառուցվել է մինչև մեր օրերը հասած տունը։
Դրանից հետո տնատեր է դարձել Դ. Ա. Օլսուֆևան։ Նրանից էլ տունն անցել է կոմս գնդապետ, ազգությամբ ֆրանսիացի Լյուդվիկ դը Ժիլիին։
1793 թվականին Ժիլին հայտնվեց այն մարդկանց ցուցակում, որոնք հրաժարվեցին Ֆրանսիական հեղափոխությունից։ Բացի նրանից այնտեղ հայտնվեց Մարի Շալմեն։ Նա, իր հերթին, Ժիլիի հավատարմատար Նիկոլայ Օբերի կինն էր։ Օբերը հետագայում տունը գնեց կոմսից։
1803 թվականին Նիկոլայ Օբերը դարձավ հայտնի մարդ. նա թռավ օդապարիկով, և այդ մասին խոսում էր ամբողջ քաղաքը։
Մարի Օբեր-Շալմեն տան առաջին հարկում ղեկավարում էր արժեքավոր իրերի խանութը։ Ըստ ժամանակակիցների հուշերի` խանութը վայելում էր մեծ ժողովրդականություն։
1804 թվականի դեկտեմբերին խանութի խուզարկության ժամանակ հայտնաբերեց 200000 արգելված առարկա, սակայն մշտական հաճախորդները պաշտպան կանգնեցին Օբերի կնոջը։
1812 թվականին Օբերն արտաքսվեց Մոսկվայից։ Այդ ժամանակ ֆրանսիական բանակը մտել էր Մոսկվա։ Չնայած դրան, Մարին մնաց։
Շենքը չտուժեց հրդեհից, բայց Նապոլեոնի զորքի նահանջի ժամանակ Մարին երեխաների հետ ևս հեռացավ և ճանապարհին մահացավ տիֆից։
Նույն թվականին Մոսկվայի օբեր-ոստիկանապետի գրասենյակը վերցրեց տունը։ Խանութի բոլոր առարկաները վաճառվեցին կամ գողացվեցին պաշտոնյաների կողմից։
1816 թվականի հոկտեմբերին Օբերի որդիները վերադարձրին տունը և այն հանձնեցին վաճառական Իվան Կոպպին, որն այստեղ կազմակերպեց հյուրանոց։ Սկզբում այն կոչվում էր «Սևեր» («Հյուսիս»), այնուհետև` «Անգլիա»։ Այս հյուրանոցում մի քանի անգամ կանգ է առել Ալեքսանդր Պուշկինը։ Այստեղ 1829 թվականի մարտի 29-ին նա վերջին անգամ հանդիպել է Ադամ Միցկևիչի հետ, ինչի մասին վկայում է հուշատախտակը։
1920 թվականին շենքի ձախ մասն այրվել է, հետո այն ապամոնտաժվել է։
Խորհրդային տարիներին շենքը պատկանում էր խորհրդային կանանց կոմիտեին։
XXI դարում այն պատկանում է Ռուսաստանի կանանց միությանը։


== Ճարտարապետություն ==
Շենքը պատկանում է կլասիցիզմի դարաշրջանին։
1920 թվականի հրդեհից և ձախ մասի ապամոնտաժումից հետո շենքն անհամաչափ էր, սակայն վերակառուցման ժամանակ ձախ մասը վերականգնվել է։


== Ծանոթագրություններ ==
Այշենուր Իսլամ

Այշենուր Իսլամ (թուրքերեն՝ Ayşenur İslam, հունվարի 16, 1958(1958-01-16), Սկյուտար, Ստամբուլի մարզ, Թուրքիա), թուրք քաղաքական գործիչ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Մեհմեթ և Ջահիդա Իսլամների ընտանիքում։ Ուսումնասիրել է թուրքական գրականություն Անկարայի համալսարանում, այնտեղ էլ մագիստրոսի աստիճան է ստացել։ Ունի փիլիսոփայության դոկտորի աստիճան, որը ստացել է Գազի համալսարանում։
Աշխատել է Անկարայի, Քըրըքքալեի և Բաշքենդի համալսարաններում։ Գրել է 10 գիրք և շուրջ 40 հոդված։
2011 թվականին Սաքարյայի մարզից ընտրվել է Թուրքիայի խորհրդարանի անդամ՝ Արդարություն և զարգացում կուսակցության կազմում։
2013 թվականի դեկտեմբերի 26-ին նշանակվել է ընտանիքի և սոցիալական քաղաքականության նախարար՝ այդ պաշտոնում փոխարինելով Ֆաթմա Շահինին։
Ամուսնացած է։ Ունի մեկ երեխա։


== Ծանոթագրություններ ==
Վոլգո-Դոն (Պեսչանոկոպսկի շրջան)

Վոլգո-Դոն (ռուս.՝ Волго-Дон), գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Պեսչանոկոպսկի շրջանում։ Մտնում է Ռազվիլնենսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Զենիցա (համայնք, Բոսնիա և Հերցեգովինա)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Զենիցա (այլ կիրառումներ)Զենիցա համայնք (բոս․՝  և խորվ.՝ Opština Zenica, սերբ.՝ Општина Зеница), համայնք Բոսնիա և Հերցեգովինայում։ Վարչականերոն գտնվում է Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնությունում։ Համայնքի վարչական կենտրոնն է Զենիցա քաղաքը։


== Բնակչություն ==
1991 թվականի մարդահամարի տվյալների համաձայն՝ համայնքում բնակվել են 145517 մարդ։


== Տես նաև ==
Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնության համայնքներ


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Савезни завод за статистику и евиденцију ФНРЈ и СФРЈ, попис становништва 1948, 1953, 1961, 1971, 1981. и 1991. године.


== Արտաքին հղումներ ==
Saopćenje Federalnog saveza za statistiku 9.septembar 2009. godine
Զենիցա համայնքի պաշտոնական կայքէջ (բոսն.)
Դերսխա

Դերսխա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Կարկառի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Խարբերդի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Հայաստանի Հանրապետության դիվանագիտական աստիճան

Հայաստանի Հանրապետության դիվանագիտական աստիճաններ՝ հատուկ դասային աստիճաններ են, որոնք դիվանագետներին շնորհվում են դիվանագիտական ծառայության անցնելիս և ծառայության ընթացքում։ Դիվանագիտական աստիճանները բնութագրում են մասնագիտական գիտելիքներին և աշխատանքային ունակություններին համապատասխանող որակավորումը։
Հայաստանի Հանրապետության դիվանագիտական աստիճանները լինում են բարձրագույն դիվանագիտական և դիվանագիտական։ Դիվանագիտական աստիճանները շնորհվում են ցմահ։


== Բարձրագույն դիվանագիտական աստիճաններ ==
Հայաստանի Հանրապետության բարձրագույն դիվանագիտական աստիճանները շնորհում է Հայաստանի Հանրապետության Նախագահը։

Հայաստանի Հանրապետության արտակարգ և լիազոր դեսպան (դիվանագիտական աստիճան)
Հայաստանի Հանրապետության արտակարգ դեսպանորդ և լիազոր նախարար։


== Դիվանագիտական աստիճաններ ==
Հայաստանի Հանրապետության դիվանագիտական աստիճանները շնորհում է Հայաստանի Հանրապետության արտաքին գործերի նախարարը՝ արտաքին գործերի նախարարության մրցութային-ատեստավորող հանձնաժողովի եզրակացության հիման վրա։

առաջին դասի խորհրդական
երկրորդ դասի խորհրդական
առաջին դասի առաջին քարտուղար
երկրորդ դասի առաջին քարտուղար
առաջին դասի երկրորդ քարտուղար
երկրորդ դասի երկրորդ քարտուղար
երրորդ քարտուղար
կցորդ։
Բլելո

Բլելո  (իտալերեն՝ Blello ) կոմունա Իտալիայի Լոմբարդիա մարզի Բերգամոյի գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 94 մարդ (2008)։ Բնակչության խտությունը՝ 175 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 47 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 24012։ Հեռախոսային կոդ՝ 0345։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Կոմունայի վարչակազմ ==
Հեռախոսահամար՝ 0345 99309


== Արտաքին հղումներ ==
Տվյալների ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Կամիշլա (գյուղ, Կամիշլինսկի շրջան)

Կամիշլա (ռուս.՝ Камышла, չուվաշերեն՝ Камышлы), գյուղ Ռուսաստանի Սամարայի մարզի Կամիշլինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2002 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 4826 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Բելետրիստիկա

Բելետրիստիկա (ֆրանսերեն՝ belles lettres - գեղեցիկ գրականություն), գեղարվեստական արձակ ստեղծագործությունների (պատմվածք, նորավեպ, վիպակ, վեպ և այլն) հավաքական անվանումը։ 
Ներկայումս ռուսերեն լեզվում բելետրիստիկա տերմինը ձեռք է բերել որոշ բացասական իմաստային երանգ։ Այդպես երբեմն անվանում են գրական այն երկերը, որոնք չունեն խոր բովանդակություն և թեթև ընթերցանության նյութ են։
«Բելետրիստիկա» տերմինը ռուսերեն լեզվում հաճախ օգտագործվում է «զանգվածային գրականության» վերաբերյալ՝ հակադրվելով «բարձր գրականությանը»։ Այդ հակադրությունը գալիս է 19-րդ դարի գրաքննադատներ Վիսարիոն Բելինսկու և Դմիտրի Պիսարևի հոդվածներից, որոնք երբեմն այդ բառն օգտագործել են այն գրականության վերաբերյալ, որ չէր ներառվում իրենց սոցիալական սխեմաների շրջանակներում։
Ըստ ռուսալեզու հեղինակներ Չուպրինինի և Նիկոլյուկինի, բելետրիստիկան գրականության «միջին ոլորտ» է, որի ստեղծագործություններն աչքի չեն ընկնում գեղարվեստական յուրօրինակությամբ և ուղղված են միջին մակարդակի գիտակցությանը, դիմում է ընդհանուր բարոյական արժեքների։ Բելետրիստիկան սերտ կապ ունի նորաձևության ու կարծրատիպերի, ժողովրդականություն վայելող թեմաների հետ, ինչպես նաև կարող է վերաբերել լուրջ ու արդիական հասարակական հարցերին ու խնդիրներին։ Կերպարների տիպերը, նրանց մասնագիտությունները, սովորությունները, հետաքրքրությունները համապատասխանեցվում է մեծամասնության պատկերացումներին։ Սակայն ի տարբերություն զանգվածային գրականության, որ օգտագործում է «գրական նեգրերի», բելետրիստիկայում առկա է հեղինակի դիրքորոշումը։ Այնուամենայնիվ, բելետրիստիկայի ու զանգվածային գրականության միջև հստակ սահմանազատում չկա։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Гурвич И. А. Беллетристика в русской литературе XIX века. — М.: Российский открытый университет, 1991. — 90 с. — 10 000 экз.
Кривонос В. Ш. Беллетристика // Поэтика. Словарь актуальных терминов и понятий / Н. Д. Тамарченко. — М.: Издательство Кулагиной; Intrada, 2008. — С. 30-31. — 358 с. — 800 экз. — ISBN 978-5-903955-01-5.
Маслинская С. Г. «Пионерская» беллетристика vs «большая» детская литература // Детские чтения. — 2012. — Т. 1. — № 1. — С. 168-175.
Беллетристика // Литературная энциклопедия терминов и понятий / Николюкин А. Н.. — Институт научной информации по общественным наукам РАН: Интелвак, 2001. — С. 79. — 1596 с. — 3000 экз. — ISBN 5-93264-026-Х
Черняк В. Д., Черняк М. А. Беллетристика // Массовая литература в понятиях и терминах. — Наука, Флинта, 2015. — С. 14-17. — 193 с. — ISBN 978-5-9765-2128-5
Чупринин С. И. Беллетристика // Жизнь по понятиям : русская литература сегодня. — М.: Время, 2007. — 766 с. — 3000 экз. — ISBN 5-9691-0129-X
Կողմնացույց

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կողմնացույց (այլ կիրառումներ)
Կողմնացույց, տեղանքում կողմնորոշվելու սարք։ Ըստ գործողության սկզբունքի տարբերում են՝ մագնիսական կողմնացույց, գիրոկողմնացույց, ռադիոկողմնացույց, աստղակողմնացույց։ Հնագույնն ու ամենատարածվածը մագնիսական կողմնացույցն է, որի գործողության հիմքում ընկած է մագնիսական սլաքի՝ Երկրի մագնիսական միջօրեականի ուղղությամբ կողմնորոշվելու հատկությունը։
Ավելի քան 2 հազար տարի առաջ Չինաստանում արդեն կիրառում էին հաստատուն մագնիսը՝ հյուսիս-հարավ ուղղությունը որոշելու համար։ Եվրոպայում կողմնացույցը հիշատակվում է մոտավորապես 12-րդ դարից, այն ջրի մեջ լողացող խցան էր, որի վրա ամրացվում էր մագնիսական սլաքը։ Հետագայում կողմնացույցի կառուցվածքը կատարելագործել են իտալացի Ֆլավիո Ջոյան (14-րդ դար) և ուրիշներ։ Կողմնացույց կիրառվում է նավագնացության, օդագնացության, աստղագիտության մեջ, ռազմական գործում։
(3582) Սիրանո

(3582) Սիրանո (անգլ.՝ Cyrano), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1986 թվականի հոկտեմբերի 2-ին Պաուլ Վիլդի կողմից Ցիմերվալդում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,999991 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,7636 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2364 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1897,92 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,189681 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 10,88° անկյուն։
Սիրանո աստերոիդը պատկանում է Էոսի աստերոիդների ընտանիքին, որի մեջ ներառված են այս պահին հայտնի ավել քան 4400 անդամներ։ Ընտանիքի ներքին սահմանը անցնում է 2,99 ա. մ. հեռավորության վրա Արեգակից, որը համապատասխանում է Յուպիտերի հետ 7:3 ուղեծրային ռեզոնանսին, իսկ արտաքին սահմանը՝ 3,03, որը համապատասխանում է 9:4 ռեզոնանսին։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(3582) Սիրանո աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Կոնդոմ դ'Օբրակ

Կոնդոմ դ'Օբրակ (ֆր.՝ Condom-d'Aubrac), համայնք Ֆրանսիայի Օկսիտանիա մարզի Ավերոն գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 319 մարդ, բնակչության խտությունը` 6.92 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 46.08 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 480 կմ հարավ, Թուլուզ քաղաքից` 160 կմ հյուսիս-արևելք, Ռոդեզ քաղաքից` 37 կմ հյուսիս-արևելք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 180 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 142-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 38։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 78,9 %։ 142 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 136 անձ (76 տղամարդ և 60 կին)։ Գործազուրկ են եղել 6 անձ (3 տղամարդ և 3 կին)։ 38 անաշխատունակներից 9-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 17-ը` թոշակառուներ, իսկ 12-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ավերոն գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Անդրոնիկոս II Ավագ

Անդրոնիկոս II Ավագ Պալեոլոգոս (հունարեն՝ Ανδρόνικος Β'Παλαιολόγος, մարտի 25, 1259(1259-03-25), Իզնիկ, Բյուզանդական կայսրություն - փետրվարի 13, 1332(1332-02-13), Կոստանդնուպոլիս, Բյուզանդական կայսրություն), բյուզանդական կայսր 1282-1328 թվականներին։ Գահակալել է հոր՝ Միքայել Պալեոլոգոսի մահից հետո։ Անդրոնիկոսի օրոք երկրում ծավալվել էին կրոնական վեճերը, Փոքր Ասիան ասպատակում էին թուրքերը։ Անդրոնիկոսը ձգտում էր վերամիավորել խաչակրաց 4-րդ արշավաենքից (1204) հետո Բյուզանդիայից անջատված տերիտորիաները։


== 1321 թվական ==
1321 թվականին, ֆեոդալական ավագանու դրդմամբ, Անդրոնիկոսի դեմ ապստամբում է նրա 25-ամյա թոռը՝ Անդրոնիկոսը, որը յոթնամյա պայքարից հետո մտնում է Կոստանդնուպոլիս, տիրանում գահին։ Անդրոնիկոսի օրոք դրացիական հարաբերություններ էին ստեղծվել Բյուզանդիայի և Կիլիկիայի Հայկական թագավորության միջև։
Անդրոնիկոսը իր որդու՝ Միքայել Պալեոլոգոսի համար Կիլիկիայի Հեթում Բ թագավորից կնության է խնդրում նրա քրոջը՝ Մարգարիտին։


== 1296 թվական ==
Երբ Հեթումի եղբայր Սմբատը 1296 թվականին նրանից խլում է Կիլիկիայի գահը, Հեթումն ապաստանում է Անդրոնիկոսի արքունիքում, հայցելով նրա օգնությունը՝ իր գահին վերստին տիրելու համար։


== Վախճան ==
Անդրոնիկոս II-ը մահացել է 1332 թվականի փետրվարի 13-ին Կոստանդնուպոլսում։


== Ծանոթագրություններ ==
Ալտու Արագուայայի գավառ

Ալտու Արագուայայի գավառ (պորտ.՝ Microrregião do Alto Araguaia), գավառ Բրազիլիայում՝ Մատու Գրոսու նահանգի կազմում։ Այդ նահանգի հարավարևմտյան տարածաշրջանի բաղկացուցիչ մասն է։ Զբաղեցնում է 10 679,076 քառակուսի կիլոմետր տարածք։ Բնակչության թվաքանակը 2010 թվականի տվյալներով եղել է 34 066, բնակչության խտությունը՝  3,19 մարդ/կմ²։
Գավառի կազմում ներառված են հետևյալ համայնքները.

Ալտու Արագուայա
Ալտու Գարսաս
Ալտու Տակուարի
Մոդ Ադամս

Մոդ Ադամս (շվեդերեն՝ Maud Adams, փետրվարի 12, 1945(1945-02-12), Լուելո, Շվեդիա), շվեդ դերասանուհի։ Հայնտի է նրանով, ով երկակի անգամ խաղացել է Ջեյմս Բոնդի աղջկա դերը «Ոսկե ատրճանակով մարդը» (1974) և «Ութոտնուկը» (1983) ֆիլմերում։ Հայտնվել է նաև «Հայացք սպանությանը» ֆիլմի էպիզոդներում։


== Կենսագրություն ==


=== Սկիզբը ===
Մոդ Ադամսը ծնվել է 1945 թվականի փետրվարի 12-ին Գուստավ և Տիրա Վիկստրեմների ընտանիքում։ Մայրը եղել է հարկային տեսուչ, իսկ հայրը՝ ֆինանսային քննիչ։ 1963 թվականին նրա նկարը ուղարկել են գեղեցկության մրցույթի, որն անցկացնում էր «Ալլերս» ամսագիրը։ Ադամսը հաղթում է այդ մրցույթում և սկսում է իր մոդելի կարիերան։


=== Կարիերա ===
Ադամսը սկսել է իր աշխատանքը «Ֆորդ» մոդելային գործակալությունում, տեղափոխվել է Փարիզ, իսկ հետո Նյու Յորք։ Այդ ժամանակ նա համարվում էր ամենաբարձր վարձատրվող և պահանջված մոդելը աշխարհում։ Դերասանի կարիերան նրա համար սկսվել է 1970 թվականին «Տղաները խմբում» ֆիլմից, որտեղ նա խաղում էր մոդելի դեր։ Նա մասնակցել է այլ հեռուստասերիալներում և ֆիլմերում, ինչպիսիք են «Ջեյնը և կորած քաղաք», «Նինա Շերոյի գաղտնի մահը» և այլն։


=== Անձնական կյանք ===
1966 թվականին ամուսնացել է լուսանկարիչ Ռոյ Ադամսի հետ, սակայն 1975 թվականին նրանք ամուսնալուծվեցվել են։ 1999 թվականի մայիսի 23-ին նա ամուսնանում է երկրորդ անգամ, դատավոր Չառլզ Ռումինի հետ։ Երեխաններ չունեն։ Տնօրինում է կալիֆոռնիական կոսմետիկական կազմակերպությունը՝ «Scandinavian Biocosmetics, LLC»: Կարողանում է խոսել շվեդերեն, անգլերեն, գերմաներեն, ֆրանսերեն և իտալերեն։


== Ֆիլմագրություն ==
1974 — The Man with the Golden Gun
1975 — Rollerball
1979 — Laura
1981 — Tattoo
1983 — Octopussy
1983 - 1984 — Emerald Point N.A.S.
1987 — Jane and the Lost City
1988 — Deadly Intent
1988 — La mort mystérieuse de Nina Chéreau
1989 — The Kill Reflex
1989 — Intimate Power կամ The Favorite
1990 — Silent Night, Deadly Night 4: Initiation


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Մոդ Ադամս (անգլ.) Internet Movie Database կայքում
Շումիլովկա (գյուղ, Գագարինսկի շրջան)

Շումիլովկա (ռուս.՝ Шумиловка), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Էվենկերեն

Էվենկերեն լեզու (լամուտյան) —  էվենկների լեզու, մոտիկ էվեներեն լեզվին, նանայերենին, ուդեգեյերենին։ Պատկանում է տունգուս-մանջուրական լեզվընտանիքին։


== Գրություն ==


== Էվենսկյան գրականություն ==
XX դարից մինչև մեր օրերը էվենկերեն լեզվով գրել են հետևյալ գրողներն ու պոետները.

Անդրեյ Վասիլևիչ Կրիվոշապկին (1941)
Պլատոն Լամուտսկի (Ավանասևիչ Պլատոն Ստեպանով) (1920—1987)
Վասիլի Դմիտրևիչ Լեբեդև (1934—1982)
Նիկոլայ Սավիչ Տարաբուկին (1910—1950)
Վասիլի Սպիրիդոնովիչ Կեյմետինով-Բարգաչան (1941)


== Ծանոթագրություններ ==
Արտյոմ Քալայջյան

Արտյոմ  Հակոբի Քալայջյան (մայիսի 3, 1987(1987-05-03), Սուխում, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայազգի դերասան, սցենարիստ, բլոգեր և շոումեն։


== Կենսագրություն ==
Արտյոմ Քալայջյանը (անգլ.՝ Artem Kalaidzhian, ռուս.՝ Артем Калайджян) ծնվել է 1987 թվականի մայիսի 3-ին Սուխումի քաղաքում, Աբխազիա։ 1992 թվականին՝ 5 տարեկան հասակում ծնողների հետ միասին, պատերազմ սկսելու պատճառով  տեղափոխվել է ապրելու Ռուսաստանի Կրասնոդարի երկրամասում գտնվող Ապշերոնսկ քաղաք։ Այնտեղ սովորել է տեղի №1 դպրոցում մինչ երրորդ դասարան։ Այնուհետև տեղափոխվել են ընտանիքի հետ միասին Սոչի քաղաք բնակություն հաստատելու։ Սոչիի №9 դպրոցում էլ  շարունակել է ուսումը և ավարտել է վերջին դասարանը։ Այնուհետև ընդունվել է Ակադեմիական քոլեջ, Սոչիի Սեւծովյան հումանիտար ակադեմիայի և ավարտել այն, մասնագիտանալով որպես` հյուրանոցային և տուրիստական մենեջմենթի մասնագետ։


== Կարիերա ==
Արտյոմ Քալայջյանը իր կարիերան սկսել է 2008-2009 թթ., երբ մասնակցել է Ռուսաստանի Դաշնությունում  ՈւՀԱ Archived 2020-10-30 at the Wayback Machine.  առաջնությանը։ Նա հանդես է եկել իր`  «Южнее некуда» (ռուս.) թիմով, որտեղ եղել է թիմի ավագը և դարձել են Կրասնոդարի կենտրոնական լիգայի չեմպիոնները։ Ինչպես նաև մասնակցություն են ունեցել Ուկրաինայի ՈՒՀԱ բարձրագույն խմբի լիգայում և ՈՒՀԱ-ի Պրեմիեր լիգայի մասնակիցներ են։ Քալայջյանը ինչ-որ ժամանակ աշխատել է Կոմեդի Կլաբում որպես սցենարիստ և ТНТ հեռուստաընկերության մի շարք ծրագրերում, բայց հասկանալով, որ իր հումորը հասու է քչերին և իրեն անհետաքրքիր է գրել սցենար, որը կլինի ծիծաղելի ուրիշների համար, իսկ իր համար անհետաքրքիր և անիմաստ, որոշում է ավարտել իր գործունեությունը և սկսել իր իսկ նախագիծը և կախում չունենալ։ Եվ 2012 թվականին իր ընկերների հետ ստեղծում է Յութուբյան սերիալը, որը անվանում են «Непосредственно Каха» (ռուս.): Արտյոմը խաղում է գլխավոր կերպարներից մեկի՝ Սերգոյի կերպարը։ 2015 թվականին նկարահանվել է Дороги (ռուս.) ռուսական քրեական դրամայում։ 2019 թվականի մարտ ամսի Արտյոմ Քալայջյանը դարձել է բլոգեր Ամիրան Սարդարովի կազմակերպած «Битва блогеров» (ռուս.) միջոցառման հաղթողը։


== Ֆիլմագրություն ==
Նկարահանվել է

Дороги  (2015) 
Непосредственно Каха (2012-2019) 
Туристическая полиция(չաշխատող հղում) (2019)


== Արտաքին հղումներ ==
Instagram
Facebook
Vkontakte


== Տեսագրություններ ==
Фильм "Дороги" (2015)(ռուս.)
"Шоу Без Названия" гость Серго (Артем Калайджян)(ռուս.)
"Битва блогеров" прямая трансляция(ռուս.)


== Ծանոթագրություններ ==
Պանտիկոսա

Պանտիկոսա (իսպ.՝ Panticosa), բնակավայր և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Մտնում է Արագոն ինքնավար համայնքի կազմում գտնվող Ուեսկա պրովինցիայի մեջ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Ալտո Գալիերո շրջանի (կոմարկի) կազմում։ Զբաղեցնում է 95,9 կմ² մակերես։ Ըստ 2010 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ բնակչությունը 819 մարդ է։ Հեռավորությունը պրովինցիայի վարչական կենտրոնից 93 կմ է։


== Բնակչություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
[1]
Լազանյա

Լազանյա (իտալերեն՝ lasagne, Իտալերեն արտասանություն՝ [laˈzaɲɲe]), քառակուսի կամ ուղղանկյուն մակարոնեղենից պատրաստված իտալական ուտեստ՝ լցոնված բեշամել սոուսով, լազանյայի խմորե թերթիկներով և պարմեզան պանրով։ Ըստ տարածաշրջանի՝ լցոնման բաղադրամասերը կարող են տարբերվել՝ միս, լոլիկ, սպանախ, այլ բանջարեղեն, բոլոնյան սոուս, մոցարելա պանիր կամ ռիկոտա։


== Պատմություն ==
Լազանյայի ամենահին հայտնի բաղադրատոմսերը նկարագրված են Նեապոլյան երկու խոհարարական գրքերում՝ Anonimo Meridionale (1238-1239) և Liber de Coquina (1304-1314)։ Ուտեստը հայտնի է դարձել և տարածվել ոչ միայն Իտալիայում, այլև ամբողջ աշխարհում։ Առաջին լազանյաները պատրաստվել են ջեռոցներում առանց բռնակ հատուկ թավաներում, որտեղ տեղավորել են որոշակի քանակությամբ խմորի բարակ շերտեր՝ լցոնված սոուսով և պարմեզան պանրով։ Լիգուրիայում ավանդական լազանյայի ռագուի հետ միասին սկսեցին ավելացնել սոուսներ (օրինակ՝ պեստո)։ Երբեմն, ավելացնելով սպանախի սոուս, լազանյայի խմորը ներկում էին վառ կանաչ։
16-րդ դարում լազանյայի բաղադրատոմսը փոխառվեց և վերափոխվեց՝ լեհական խոհանոցում դառնալով լազանկի։


== Ստուգաբանություն ==
Լազանյա բառը ի սկզբանե նկարագրել է կաթսան, որի մեջ պատրաստվում է ուտելիքը։ Սակայն, ենթադրվում է, որ ուտեստը ծագել է Իտալիայում, «լազանյա» բառը գալիս է հունարեն «λάσανα» («լասանա») կամ «λάσανον» («լասանոն»), որը նշանակում է «տաք ափսե» կամ «տեղադրել զամբյուղի մեջ»։ Հետագայում բառը փոխառվել է հռոմեացիների կողմից որպես «lasanum», որը նշանակում է «ճաշ եփելու կաթսա»։ Իտալացիներն այս բառը օգտագործեցին լազանյա ուտեստի համար։
Ըստ մեկ այլ տեսության՝ «լազանյա» բառը գալիս է հունարեն λάγανον («լագանոն») բառից, որը նշանակում է հարթ շերտերով մակարոնի խմոր։


== Խմորի առանձնահատկություն ==
Լազանյայի խմոր պատրաստվում է մակարոնեղենի ալյուրից, որը պատրաստվում է բացառապես ցորենի կարծր տեսակից։
Խմորի շերտերն արտադրվում են նույն ձևով, ինչպես մակարոնի շերտերը և վաճառվում են չոր խմորի տեսքով։


== Ժամանակակից խոհանոց ==
Ժամանակակից լազանյան պատրաստվում է խմորի մի քանի շերտերից, որոնցից յուրաքանչյուրի վրա լցնում են միջուկը և բեշամել սոուսը։ Միջուկի համար կարելի է օգտագործել աղացած միս՝ վրան քերած պանիր։ Մոցարելա պանիրը կարելի է փախարինել այլ պանիրներով՝ սուլուգունի կամ բրինզա։ Ուտեստը թխում են ջեռոցում 220 աստիճանով, հետո իջեցնում ջերմաստիճանը մինչև 180 աստիճան և թխում 30-35 րոպե։


== Լազանյան մշակույթում ==
Գարֆիլդ կատուն համանուն կոմիքսում հանդես է գալիս որպես լազանյայի սիրահար։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պատրաստենք միասին. Կաղամբով լազանյա
Andrew Dalby, "Food in the Ancient World from A to Z", Routledge, 2003, on Google books
Լազանյա. Իտալական թխվածքաճաշ պաստայով, մսով և բանջարեղենով Archived 2016-08-04 at the Wayback Machine.
Օրվա բաղադրատոմս. Լազանյա` սնկով և բեշամել սուսով Archived 2017-01-31 at the Wayback Machine.
Հրաչիկ Ղազարյան

Հրաչիկ Տոնոյի Ղազարյան (1920, Ծովինար, Նոր Բայազետի գավառ - 2000), հայ մանկավարժ։ Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից։


== Կենսագրություն ==
Հրաչիկ Ղազարյանը ծնվել է 1920 թվականին՝ Գեղարքունիքի մարզի Ծովինար գյուղում։ 1938-1939 ուսումնական տարում ավարտել է Գյոզալդարայի (այժմ՝ Վարդենիկ) միջնակարգ դպրոցը և նույն թվականին կանչվել զինվորական ծառայության։ 1939 թվականին մասնակցել է սպիտակ ֆինների դեմ մղված մարտերին, հեծյալ գնդի կազմում փոխադրվել է Բեսարաբիա։ 1941 թվականի հունիսի 22-ին նրանց զորամասը ենթարկվել է թշնամու հարվածներին։  Զորամասը նահանջել է մինչև Պերվոմայսկ, ապա՝ փոխադրվել Մոսկվայի մատույցները։ Ղազարյանը մասնակցել է Մոսկվայի պաշտպանությանը, որտեղ էլ վիրավորվել է։ 1941 թվականի նոյեմբերին դիվիզիան, մասնակցել է Մոսկվայի մոտ գերմանաֆաշիստական զորքերի ջախջախման մարտերին։ Հրամանատարության առաջադրանքով նրանց ստորաբաժանումը հայտնվել է թշնամու թիկունքում և պարտիզանների հետ միասին ոչնչացնող հարվածներ հասցրել ֆաշիստական զավթիչներին։ Այդ մարտերում ցուցաբերած քաջության համար Ղազարյանը պարգևատրվել է «Արիության համար» մեդալով։ Մասնակցել է Կիևի, Ժիտոմիրի ազատագրմանը։ Մարտերում ցուցաբերած խիզախության համար պարգևատրվել է Կարմիր աստղի շքանշանով, Կիևի ազատագրման և այլ մեդալներով։
1941 թվականին սովորել է Նովոչերկասսկի ռազմական դպրոցում։ Ավարտելուց հետո լեյտենանտի կոչումով նշանակվել է Էսկադրոնի հրամանատար։ Պատերազմից հետո գործուղվել է Ղազախական ԽՍՀ, պաշտոնավարել շրջանային զինկոմիսարիատում։ 
Ղազարյանը բանակից զորացրվել է 1947 թվականին և անցել մանկավարժական աշխատանքի Մարտունու շրջանում։ 1955 թվականին ավարտել է Երևանի Խ. Աբովյանի անվան մանկավարժական ինստիտուտը։ Նույն թվականին աշխատանքի է անցել Ծովինարի դպրոցում՝ որպես արտադասարանական-արտադպրոցական դաստիրակչական աշխատանքների կազմակերպիչ և պատմության ուսուցիչ։ 1981 թվականին Ղազարյանը նշանակվել է Ծովինար գյուղի Ստեփան Շահումյանի (այժմ Արծրուն Խաչատրյանի) անվան միջնակարգ դպրոցում տնօրեն մինչև 1991 թվականը։
Հրաչիկ Ղազարյանը մահացել է 80 տարեկան հասակում՝ 2000 թվականին։ 


== Պարգևներ ==
Կարմիր աստղի շքանշան
Կիևի ազատագրման համար մեդալ
«Արիության համար» մեդալ


== Ծանոթագրություններ ==