ԱՄՆ գիտությունների ազգային ակադեմիա

ԱՄՆ գիտությունների ազգային ակադեմիա, (The National Academy of Sciences (NAS)), ԱՄՆ առաջատար գիտական կազմակերպություն, կազմավորված 1863 թվականի մարտի 3-ի Կոնգրեսի ակտով, ստորագրված նախագահ Աբրահամ Լինքոլնի կողմից։


== Նկարագիր ==
Ակադեմիան ծառայում է որպես «խորհրդական գիտության, տեխնիկայի և բժշկության հարցերով»։ Նրա անդամներն աշխատում են հասարակական հիմունքներով։ 2018-ին հաշվվում է մոտ 2,3 հազ. գործող և 470 արտասահմանյան անդամներ։ Այդ թվում մոտավորապես 190 Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրներ։ Նոր անդամներն ընտրվում են ցմահ, լիիրավ անդամների գաղտնի քվեարկությամբ։ Որպես ակադեմիկ ընտրվելը համարվում է գիտական արժեքների ճանաչման ամենաարժեքավոր խորհրդանիշերից մեկը։ Արտասահմանյան անդամների թվում քիչ չեն հայտնի ռուս գիտնականներ։


== Ղեկավար կազմ ==
Հիմնական հոդված՝ ԱՄՆ գիտությունների ազգային ակադեմիայի նախագահ
Ակադեմիան ղեկավարում է 12 անդամից բաղկացած խորհուրդը նախագահի գլխավորությամբ։ Նախագահը և խորհրդի անդամներն ընտրվում են 6 տարով, նախագահը կարող է ընտրվել ոչ ավելի քան երկու ժամկետով։
2016 թվականից ԱՄՆ ԳԱԱ նախագահն է Մակնատտ Մարշա Կեմպեր։


== Պարգևներ ==
ԱՄՆ գիտությունների ազգային ակադեմիան շնորհում է հետևյալ պարգևները.

Չարլզ Դուլիթլ Վալկոտի շքանշան՝ նախակեմբրիյան եվ կեմբրիյան երկրաբանական դարաշրջանի ուսումնասիրության գործում ունեցած ներդրման համար
Ալեքսանդր Ագասիզի  շքանշան՝ օվկիանոսաբանության զարգացման գործում ունեցած ներդրման համար
Մերի Քլարկ Թոմփսոնի շքանշան`երկրաբանության և հնէաբանության մեջ ունեցած ներդրումների համար
Ջեսսի Սթիվենսոն-Կովալենկոի շքանշան`բժշկական գիտություններում ներդրումների համար
Հենրի Դրեյփերի շքանշան`աստղաֆիզիկայում նվաճումների համար
Ջեյմս Քրեյգ Ուոթսոնի շքանշան`աստղագիտության բնագավառում ներդրումների համար
Ջոն Կարտի Մրցանակ` գիտության ականավոր նվաճումների համար
Բարնարդի շքանշան`ֆիզիկայի, աստղագիտության կամ կիրառական գիտական առաջընթացի հայտնագործությունների համար, որոնք ծառայում են հասարակության զարգացմանը
Հանրային բարեկեցության  շքանշան
Դանիել Գիրաուդո Էլիոտի շքանշան
Լոուրենս Սմիթի շքանշան
Հիլբերտ Մորգան Սմիթի շքանշան
Կոմստոքի մրցանակ՝ ֆիզիկայում ներդրման համար
ԱՄՆ ԳԱԱ մրցանակ՝ գիտական գրախոսության համար
ԱՄՆ ԳԱԱ մրցանակ՝ մոլեկուլային կենսաբանության ոլորտում
ԱՄՆ ԳԱԱ մրցանակ՝ նեյրոգիտությունների ոլորտում
ԱՄՆ ԳԱԱ մրցանակ՝ մաթեմատիկայից
ԱՄՆ ԳԱԱ մրցանակ՝ քիմիական գիտություններից
Ուիլյամ Բեյքերի մրցանակ`հետազոտական նախաձեռնությունների համար
Զելման Վակսմանի մրցանակ՝ միկրոբիոլոգիայի ոլորտում
Ատկինսոնի մրցանակ հոգեբանական և ճանաչողական գիտություններում


== Արտասահմանյան անդամներ ==
Ռուս գիտնականներ ` ԱՄՆ ԳԱԱ  անդամներ և օտարերկրյա անդամներ։

1903 - Մենդելեև Դմիտրի Իվանովիչ
1908 - Պավլով Իվան Պետրովիչ
1937 - Ստրուվե Օտտո Լյուդվիգովիչ
1939 - Իպատև Վլադիմիր Նիկոլաևիչ
1940  - Տիմոշենկո Ստեպան Պրոկոֆևիչ
1943  - Դոբժանսկի Ֆեոդոսի Գրիգորիևիչ, Զվորիկին Վլադիմիր Կոզմիչ
1946 - Կապիցա Պյոտր Լեոնիդովիչ
1947 - Ալեքսանդրով Պավել Սերգեևիչ
1953 - Գամով Գեորգի Անտոնովիչ
1954  - Պետրունկևիչ Ալեքսանդր Իվանովիչ
1959 - Համբարձումյան Վիկտոր Համազասպի
1960 - Լանդաու Լև Դավիդովիչ
1963 - Սեմյոնով Նիկոլայ Նիկոլաևիչ
1967 - Կոլմոգորով Անդրեյ Նիկոլաևիչ, Պրիգոժին Իլյա Ռոմանովիչ
1968 - Լուրիա Ալեքսանդր Ռոմանովիչ
1969 - Բոգոլյուբով Նիկոլայ Նիկոլաևիչ, Դուբինին Նիկոլայ Պետրովիչ, Ֆրումկին Ալեքսանդր Նաումովիչ
1970 - Գելֆանդ Իսրայել Մոիսեևիչ
1971 - Քեյլիս-Բորոկ Վլադիմիր Իսահակովիչ, Թախտաջյան Արմեն Լեոնի
1973 - Սախարով Անդրեյ Դմիտրիևիչ, Շկլովսկի Ջոզեֆ Սամուիլովիչ
1974 - Շաֆարևիչ Իգոր Ռոստիսլավովիչ, Լեոնտև Վասիլի Վասիլևիչ, Բրաունշտեյն Ալեքսանդր Եվսեևիչ
1975 - Սոկոլով Եվգենի Նիկոլաևիչ
1976 - Մոնին Անդրեյ Սերգեևիչ
1979 - Զելդովիչ Յակով Բորիսովիչ
1981 - Գինզբուրգ Վիտալի Լազարևիչ, Կրեյն Մարկ Գրիգորևիչ
1982 - Լիֆշից Իլյա Միխայլովիչ
1983 - Առնոլդ Վլադիմիր Իգորևիչ
1985 - Դինկին Եվգենի Բորիսովիչ, Չերենկով Պավել Ալեքսեևիչ
1987 - Սագդեև Ռոալդ Զիննուրովիչ
1989 - Գրոմով Միխայիլ Լեոնիդովիչ
1990 - Ալֆյորով Ժորես Իվանովիչ, Կաժդան Դավիդ, Ֆադեև Լյուդվիգ Դմիտրիևիչ
1991  - Բրեխովսկիխ Լեոնիդ Մաքսիմովիչ, Սյունյաև Ռաշիդ Ալիևիչ
1993 - Դոբրուշին Ռոլանդ Լվովիչ, Սոբոլև Նիկոլայ Վլադիմիրովիչ
1994  - Նովիկով Սերգեյ Պետրովիչ
1995 - Վարշավսկի Ալեքսանդր Յակովլեևիչ, Գոլդանսկի Վիտալի Իոսիֆովիչ, Կելդիշ Լեոնիդ Վենիամինովիչ
1997 - Բարենբլատ Գրիգորի Իսահակովիչ
1999 - Սինայ Յակով Գրիգորիևիչ
2000 - Աբրիկոսով Ալեքսեյ Ալեքսեևիչ
2001 - Զելմանով Եֆիմ Իսահակովիչ, Մարգուլիս Գրիգորի Ալեքսանդրովիչ
2003 - Էլիաշբերգ Յակով Մատվեևիչ
2005 - Գորկով Լև Պետրովիչ, Պոլյակով Ալեքսանդր Մարկովիչ
2006 - Բրագինսկի Վլադիմիր Բորիսովիչ, Գամղրելիձե Թամազ Վալերիանովիչ
2008 - Լինդե Անդրեյ Դմիտրիևիչ
2010 - Մեջիտով Ռուսլան
2012 - Օկունկով Անդրեյ Յուրևիչ
2014 - Ֆորտով Վլադիմիր Եվգենևիչ
2015 - Կոնցևիչ Մաքսիմ Լվովիչ
2016 - Դրինֆելդ Վլադիմիր Գերշոնովիչ, Զամոլոդչիկով Ալեքսանդր Բորիսովիչ, Կունին Եվգենի Վիկտորովիչ
2017 - Բեյլինսոն Ալեքսանդր Ալեքսանդրովիչ, Ստարոբինսկի Ալեքսեյ Ալեքսանդրովիչ
2018 - Լուկին Միխայիլ Դմիտրիևիչ, Շիֆման Միխայիլ Արկադևիչ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Официальный сайт Национальной академии наук США(անգլ.)