Մարի Բերնայս

Մարի Բերնայս (մայիսի 13, 1883(1883-05-13), Մյունխեն, Գերմանական կայսրություն - ապրիլի 22, 1939(1939-04-22), Թուտլինգեն), գերմանացի քաղաքական գործիչ, մանկավարժ, գրող և կանանց իրավունքների պաշտպան, ակտիվիստ։ Նա եղել է համահիմնադիրը Մանհայմ Կանանց հանրային դպրոցի և ծառայել է Բադեն երկրամասի Լենդթագում (Գերմանիայում և Ավստրիայում տվյալ երկրամասի պառլամենտը) 1921-1925 թվականներին և եղել է Գերմանական ազգային պարտիայի անդամ։


== Կենսագրություն ==
Բերնայսը ծնվել է Մյունխենում 1883 թվականին, իսկ 1890 թվականին տեղափոխվել է Կարլսրուե իր ընտանիքի հետ։ 1905 թվականին ընտանիքը կրկին տեղափոխվել է այս անգամ Հայդելբերգ, որտեղ Բերնայսը 1906 թվականին իր հումանիտար ուղղվածությամբ Աբիտուրի որակավորումը ստացել է հումանիտար գիմնազիայում։
1906-1912 թվականներին Բերնայսը սովորել է տնտեսագիտություն Հայդելբերգի համալսարանում։
Բերնայսի ընտանիքը հրեական ծագում ուներ, բայց կրոնափոխվել և դարձել էին բողոքականության հետևորդներ։
Հայրը՝ Միխայել Բերնայսը Մյունխենի համալսարանում պրոֆեսոր էր և դասավանդում էր պատմագիտություն, իսկ մայրը Լուի նե Ռուբկեն էր։ Մարի Բերնայսն ուներ երկու եղբայր՝ Հերմանն Ուհդե Բերնայսը (1873-1965), որը արվեստաբան էր և Ուլրիկե Բերնայսը, որը ակադեմիկոս էր։
Էլիզաբեթ Ալթման-Գոթհայների, Ջուլի Բասերմանի և Ալիս Բենշայմերի հետ համատեղ Մանհայմում 1916 թվականին նա հիմնադրել է Կանանց հանրային դպրոցը (Soziale Frauenschule) և 1919-1932 թվականներին եղել է այդ դպրոցի տնօրենը։ Նա համագործակցել է կոմունիստ-հեղափոխական Եվգենի Լեվինի հետ և 1919 թվականին Հայդելբերգում երեկոյան քննարկումներ են անցկացրել։ 1920 թվականին Մ. Բերնայսը Գերմանիայի ազգային կուսակցության (Deutsche Volkspartei-DVP) թեկնածու է առաջադրվել Վայմար Ռայխստագ ընտրությունների ժամանակ։ Կուսակցության ազգային ցուցակում նրա անունը հայտնվեց տասնչորսերորդ հորիզոնականում։ Նա ընտրվեց 1921 թվականին Բադեն Լենդթագում՝ Բադեն երկրամասի պառլամենտն է, որտեղ աշխատել է մինչև 1925 թվականը։ Նա գրել է շատ հոդվածներ և գրքույկներ կանանց դերը դեմոկրատական հասարակարգում թեմայով, ինչպես նաև երեխայի դաստիարակության և սոցիալական բարօրության թեմաներով։ 1933 թվականին անհանգստացած լինելով Նացիոնալ-սոցիալիզմ գաղափարախոսությամբ և Գերմանիայի ազգային կուսակցության (Deutsche Volkspartei-DVP) աջ թևի քաղաքականությամբ՝ նա կրոնափոխ է լինում և մուտք է գործում դեպի հռոմեական կաթոլիկ եկեղեցի։
Նա մահացել է բնական մահով 1939 թվականին Բոյրոնում, որը գտնվում է Բադեն երկրամասում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Հետագա ընթերցում ==
Berger Manfred (1999)։ «Wer war… Marie Bernays?» [Who was ... Marie Bernays?]։ Sozialmagazin (գերմաներեն) (Beltz): 6–8։ ISSN 0340-8469։ OCLC 924788626 
Conzelmann Lore (1962)։ Das pädagogische Gedankengut in den Schriften des Vereins für Socialpolitik : eine Untersuchung zu der Geschichte der Wirtschaftspädagogik [The pedagogical ideas in the writings of the Verein für Socialpolitik: an investigation into the history of business education] (doctoral) (գերմաներեն)։ Universität Frankfurt am Main։ OCLC 1003862346։ Վերցված է հունիսի 9, 2020  
Exnert Konrad (March 2003)։ «Marie Bernays – eine der ersten Parlamentarierinnen Mannheims» [Marie Bernays - one of Mannheim's first female parliamentarians]։ Badische Heimat (գերմաներեն): 507–513։ ISSN 0930-7001։ OCLC 29800914 
Hochreuther Ina (1992)։ Frauen im Parlament : südwestdeutsche Abgeordnete seit 1919 [Women in parliament: Southwest German MPs since 1919] (գերմաներեն)։ Stuttgart: Theiss։ ISBN 9783806210125։ OCLC 26590392 
Keller Marion (2018)։ Pionierinnen der empirischen Sozialforschung im Wilhelminischen Kaiserreich [Pioneers of empirical social research in the Wilhelmine Empire] (գերմաներեն)։ Stuttgart: Franz Steiner Verlag։ ISBN 9783515119894։ OCLC 1107591056  
Pauli Gundula (2006)։ «Marie Bernays (1883–1939) und die „Soziale Frauenschule“»։  in Mümken Jürgen։ Kapitalismus und Wohnen : ein Beitrag zur Geschichte der Wohnungspolitik im Spiegel kapitalistischer Entwicklungsdynamik und sozialer Kämpfe [Capitalism and Housing: A Contribution to the History of Housing Policy in the Mirror of Capitalist Development Dynamics and Social Struggles] (գերմաներեն)։ Lich/Hessen: Verl. Ed. AV։ ISBN 9783936049640։ OCLC 180956320