armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
(9344) Կլոպստոկ

(9344) Կլոպստոկ (անգլ.՝ Klopstock), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1991 թվականի սեպտեմբերի 12-ին Ֆրեյմուտ Բորնգենի և Լուց Շմադելի կողմից Տաուտենբուրգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,364374 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1567 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,5721 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1327,92 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,2711 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,03° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(9344) Կլոպստոկ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Կենգուրուի դատ

Կենգուրուի դատ (անգլ.՝ kangaroo court), անգլերեն արտահայտություն, որը նշանակում է անօրինական, անարդար դատավարություն, ինքնադատաստան, դատարանի բեմադրում, արդարադատության ծաղրերգություն։ Այս արտահայտությունը հաճախ կիրառվում է դատարանի նկատմամբ, որը, ձևականորեն պահպանելով ընթացակարգը, արագ և նախապես պատրաստված դատավճիռ է կայացնում։


== Պատմություն ==
Պատմականորեն տերմինը ծագել է Կալիֆոռնիայում (ԱՄՆ) «ոսկե տենդի» ժամանակ և առաջին անգամ թվագրվել է 1853 թվականին։ Ըստ երևույթին` դա նշանակում էր, որ դատական ընթացակարգը շատ արագ է ընթանում՝ ցատկելով կենգուրուի նման։


== Կիրառություն ==
«Կենգուրուի դատի» օրինակներ կան շատ երկրներում։ Օրինակ` Իրաքում 1958 թվականին` գնդապետ Աբդուլ-Քերիմ Քասեմի օրոք, դատավարությունը սովորաբար տևում էր 15 րոպե և վերջանում մահվան դատավճռով։
«Կենգուրուի դատը» բնութագրում է նաև Ռասելի միջազգային տրիբունալը՝ Վիետնամում կատարված պատերազմական հանցագործությունների քննության համար։
Ռուսաստանում համանման արտահայտություն է «Շեմյակի դատարանը», իսկ 21-րդ դարում՝ «Բասմանի արդարությունը»։ Նման դատարանի օրինակ կարող է ծառայել նաև 1936-1938 թվականներին ԽՍՀՄ-ում տարածված, այսպես կոչված, «Եռյակի» պրակտիկան, որի դեպքում որոշումները հաճախ ընդունվում էին հեռակա կարգով՝ փաստաթղթերի նվազագույն քանակով կամ առանց փաստաթղթերի, ցուցակների։


== Արվեստում ==
Հորինված տիեզերքում Աստղային ուղին կարդասիական քաղաքակրթության դատական համակարգը կառուցված է «Կենգուրուի դատի» վրա. բոլոր դատավճիռները հայտնի են նախապես, իսկ դատարանը միայն դրա կայացման ձևն է։
Միացյալ Նահանգների Ջորջիա նահանգի իրական դատական նիստի (Ռիկի և Մորտիի կատարմամբ՝ բառ առ բառ) մուլտիկացված Էկրանավորման մեջ Ռիկը, որին մեղադրում են բանտապահի սպանության մեջ, հայտարարում է, որ «Կենգուրիի դատն» է ընթանում, ինչին դատավոր Մորտին ծաղրում է. «Կենգուրիի դատ․․․ մենք Ավստալիայում չենք»


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Э. Бланкенбург, Х. Шепел. «Мобилизация Европейского Суда». Пер. с англ. И. А. Мейер под науч. ред. Л. В. Бойцовой.//Европейские правовые культуры. № 1 (1). Москва: Юрист, 2002 год. — Стр. 113—150


== Արտաքին հղումներ ==
Կենգուրուի դատը multitran բառարանում(ռուս.)
Президент радио «Свободная Европа» назвал суд над Носиром Зокировым «судом кенгуру» Archived 2008-09-04 at the Wayback Machine., 31.08.2005
(4520) Դովժենկո

(4520) Դովժենկո (անգլ.՝ Dovzhenko), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1977 թվականի օգոստոսի 22-ին Նիկոլայ Չեռնիխի կողմից Նաուչնիում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,274347 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,7726 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7761 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1252,8 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,287355 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 4,26° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(4520) Դովժենկո աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Soon We'll Be Found

«Soon We'll Be Found», Սիա Ֆուրլերի երգն է։ Հրապարակվել է 2008 թվականի հոկտեմբերի 13-ին։ Այն Սիայի՝ թվով երրորդ սինգլն է «Some People Have Real Problems» (2008) ալբոմից։ Սինգլը միայն հասանելի է եղել ներբեռնման համար Մեծ Բրիտանիայում, իսկ երգի տեսահոլովակը, որում Սիան բառերը արտահայտում է Ամերիկյան ժեստերի լեզվով, ցուցադրվել է Միացյալ Նահանգների iTunes Store-ի գլխավոր էջում, երբ այն 2008 թվականի նոյեմբերի 4-ին դարձել է շաբաթվա անվճար ներբեռնվող երաժշտության։ Սիան կատարել է երգը Later... with Jools Holland շոուի ժամանակ 2008 թվականի հոկտեմբերի 7-ին, իսկ 2008 թվականի նոյեմբերի 13-ին Late Show with David Letterman-ի ժամանակ։


== Թողարկում ==
«Soon We'll Be Found» երգի տեսահոլովակը թողարկվել է 2008 թվականի հոկտեմբերի 13-ին Monkey Puzzle Records-ի կեղմից։ Սինգլը հասանելի է դարձել եվրոպական այլ երկրների համար 2009 թվականի հունվարի 12-ից։


== Տեսահոլովակ ==
Երգի տեսահոլովակը ղեկավարել է Քլեյր Քարեն։ Երգի տեսահոլովակում Սիան երգում է և նրա երգին զուգահեռ երգի բառերը արտահայտվում են Ամերիկյան ժեստերի լեզվով։
Տեսահոլովակը դարձել է ավելի հայտնի, երբ ցուցադրվել է Միացյալ Նահանգների iTunes Store-ի գլխավոր էջում 2008 թվականի նոյեմբերի 4-10-ին։


== Լսարանի ընդունելություն և կարծիքներ ==
Երգը և տեսահոլովակը արժանացել են քննադատների դրական կարծիքների։ Spin ամսագիրը դրական է արձագանքել երգի վերաբերյալ, ասելով, որ «այդ ամենը կարծես թե եղել է երազ, Սիայի նվազող ձայնով և ուժգին գործիքավորում»։ Կառլ Ուիլյամսը նախորդ հեռարձակման ժամանակ գրել է, որ «կազմը մեծ է, իսկ ազդեցությունը նորաձև ու հզոր», իսկ Սիայի վոկալը համեմատել է Դաստի Սփրինգֆիլդի հետ։ Amuze-ը «Soon We'll Be Found» երգը անվանել է «նոր ցնցող սինգլ»։
Տեսահոլովակը նույնպես արժանացել է դրական կարծիքների պրոֆեսիոնալ քննադատների ու բլոգերների կողմից։ Spinner-ը նկարագրում է այն որպես «ժեստերի լեզու, ստվերային տիկնիկներ և ցերեկային լատեքս մեկ գեղեցիկ խորեոգրաֆիկ հոլովակի մեջ» : Neufutur-ը արժևորել է տեսահոլովակը ժեստերի լեզվի օգտագործման համար և «Some People Have Real Problems» ալբոմը անվանել է Սիայի՝ դեռևս լավագույն ձայնագրությունը։ Բրայան Ջեյմսը` Rone Break-ից, պնդում է, որ այս տեսահոլովակում Սիան ցույց տվեց իր գեղարվեստական և երաժշտական կողմը, նաև ասում է, որ այն եղել է «ճանապարհ, որով պետք է անել երաժշտական տեսահոլովակները»։


== Կոմերցիալ ներկայացում ==
Ավստրալիայում «Soon We'll Be Found» երգը հրապարակվել է ARIA Singles Chart-ի 89-րդ հորիզոնականում 2009 թվականի մայիսի 4-ին թողարկված չարթում։ Սինգլը հայտնել է Flemish Ultratip չարթի 17-րդ և Walloon Ultratip չարթի 13-րդ հորիզոնականներում։ Մեծ Բրիտանիայում սինգլը հրապարակվել է UK Singles Chart-ի 182-րդ հորիզոնականում։ Հաջորդ շաբաթ, այն հասել է մինչև 94-րդ հորիզոնական, որը սինգլի ամենաբարձր դիրքն է եղել աղյուսակում։


== Չարթեր ==


== Թրեք-ցանկ ==


=== Թվային ներբեռնում (Մեծ Բրիտանիա) ===
«Soon We'll Be Found (Radio Edit)» – 3:52
«Soon We'll Be Found» – 4:20


=== Եվրոպական թվային ներբեռնում ===
«Soon We'll Be Found (Radio Edit)» – 3:52


=== EP ===
«Soon We'll Be Found (Radio Edit)» – 3:52
«Soon We'll Be Found» – 4:20
«Bring It to Me» – 3:38
«Soon We'll Be Found (տեսահոլովակ)» – 3:59


== Ծանոթագրություններ ==
Բորջիմասուր (գետակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Բորջիմասուր (այլ կիրառումներ) Բորջիմասուր , գետակ Հայկական լեռնաշխարհում, Եփրատի ավազանում, նրա ձախակողմյան վտակ Արածանիի ձախ օժանդակը։ Հոսում է Բայազետի գավառի Խամուրի շրջանով։ Գետակի ափին գտնվում էր Խամուր գյուղը։


== Ծանոթագրություններ ==
Աբբաս-Միրզա

Աբբաս-Միրզա (պարսկերեն՝ اباس میرزا, օգոստոսի 20, 1789(1789-08-20), Ամոլ, Մազանդարան, Իրան - հոկտեմբերի 25, 1833(1833-10-25), Մաշհադ, Իրան), Իրանի պետական և ռազմական գործիչ, Ատրպատականի նահանգապետ, Ֆաթհ-Ալի-Շահ Կաջարի որդին։ Գլխավորել է Իրանի ներքին ու արտաքին քաղաքականությունը՝ ձգտելով ստեղծել կենտրոնացված ուժեղ միապետություն։ Ֆրանսիայի ու Անգլիայի աջակցությամբ երկարատև պայքար է մղել Ռուսաստանի դեմ Անդրկովկասի համար։ Անգլիական և ֆրանսիական հրահանգիչների միջոցով փորձել է պարսկական բանակը վերակառուցել եվրոպական ձևով։ Ռուս–պարսկական (1804 -13, 1826 -28) և թուրք-պարսկական (1821 -23) պատերազմների ժամանակ Աբբաս-Միրզան պարսկական բանակի գլխավոր հրամանատարն էր։ Անդրկովկասի ժողովուրդների Ռուսաստանի հետ միավորվելու ձգտումները ճնշելու և նրանց բռնությամբ պարսկական տիրապետության տակ պահելու Աբբաս-Միրզայի բոլոր փորձերը ձախողվեցին, և Գյուլիստանի (1813) ու Թուրքմենչայի (1828) պայմանագրերով Իրանը հրաժարվեց երկրամասի նկատմամբ իր հավակնություններից։ Մահացել է Խորասանում։


== Ծանոթագրություններ ==
Նավը լեռան վրա

Նավը լեռան վրա (արևմտ․՝ Նաւը լերան վրայ), Կոստան Զարյանի վեպը, որ նա գրել է 1943 թվականին՝ Բոստոնում ապրելու տարիներին։ Հետագայում վեպը վերամշակվել է կոմունիստական գրաքննության կողմից և 1963 թվականին կրճատումներով հրատարակվել Երևանում։


== Սյուժեն ==
Վեպում շարունակվում ու զարգացվում են այն տրամադրությունները, որոնք արտահայտված էին Կոստան Զարյանի «Անցորդը և իր ճամփան» ուղեգրության մեջ և «Բանկոոպը և մամութի ոսկորները» վեպում։ Վեպում պատկերված է 1918-20 թվականներին Հայաստանը՝ հայերի պայքարը թուրքերի դեմ, Սարդարապատի ճակատամարտը, Հայաստանի Առաջին Հանրապետության տարիներն ու Հայաստանում սովետական կարգերի հաստատումը։ Հայաստանը լցված էր արևմտահայ փախստականներով, թուրքերը հարձակվում էին, նոր ստեղծված պետությունը, ինչպես Զարյանն է ներկայացնում, անզոր էր աղետի առաջն առնելու։ Հերյանը Հայաստան է գալիս ահա այդ ճակատագրական տարիներին և չնայած բոլոր դժվարություններին՝ մնում է հայրենիքում։ Սա է Հերյանի ամենամեծ տարբերությունը Զարյանի նախորդ գրքերի «անցորդ» հերոսներից։ Հեռավոր նավարկությունների նավապետ Արա Հերյանը Բաթում քաղաքում նավ է գնում, գնացքով բերում Հայաստան, այնուհետև եզներով քաշում մինչև Քանաքեռ, սակայն քաղաքական պատճառներով երկար ժամանակ նավը մնում է այդտեղ։
Վեպում նավը ընթացքի ու շարժման խորհրդանիշ է, լեռը՝ Հայաստանի ու հայ ժողովրդի։ Նավը լեռը բարձրացնելը՝ Սևան հասցնելը, խորհրդանշում է հայոց պետականության վերականգնումը։
Վեպի առաջին տարբերակում Հերյանին այդպես էլ չի հաջողվում նավը հասցնել Սևան, սակայն երկրորդ տարբերակում կոմունիստները Հերյանին օգնում են նավը հասցնել Սևան և ջուրն իջեցնել։
Միշա Թումանյանը նույնպես նավապետ է, որը թողել է իր ծառայությունը ռուսական նավատորմում և եկել Հայաստան՝ իր հայրենիքին ծառայելու։ Նրան չի հուսահատեցնում այն, որ ծովերի և օվկիանոսների փոխարեն իր առջև ընդամենը Սևանա լիճն է, նա էլ կառուցում է ի՛ր երազանքի նավը՝ խղճուկ նավակ այն նավերի փոխարեն, որոնցով ինքը նավարկել է Ռուսաստանում։ Բայց նա նվիրված է իր հայրենիքին ու իր երազանքին, հայրենիք, որը նա նոր-նոր սկսում է ճանաչել։
Այս խմբին է պատկանում նաև երիտասարդ սպա Բաբկեն Միրանյանը, որը դաստիարակվել է Ռուսաստանում և ծառայել է ցարական բանակում, իսկ հիմա ծառայում է հայկական բանակում և զոհվում թուրքերի դեմ մղված մարտերում։
Հերյանին հակադրվում է վեպի մեկ այլ գործող անձ ևս. Պետրոս Մարկը, որն Ամերիկայից վերադարձել է Հայաստան, ուսումնասիրում է Հայաստանը, փորձում հասկանալ նախնիների հայրենիքը։ Զարյանը էջեր է նվիրում նրա և Հերյանի զրույցներին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Կոստան Զարյան, Նավը լեռան վրա, Երևան, 1963։
Scandinavian Airlines System

Scandinavian Airlines System, Շվեդիայի խոշորագույն ավիաընկերություններից է, որի գլխավոր գրասենյակը գտնվում է Ստոկհոլմում։ Ավիաընկերությունը պայմանագիր է կնքել Star Alliance֊ի հետ։ Ընկերության հիմնադիրներն են՝ Air Greenland, Linjeflyg, Spanair, Thai Airways International։ Ավիաընկերության կարճ անվանումն է՝ SAS։ Ավիաընկերության դուստր կազմակերպությունն է՝ SAS Group֊ը։ Ավիաընկերությունը 2006 թվականին տեղափոխել է ավելի քան 25 մլն ուղևոր, իսկ դուստր կազմակերպության հետ տեղափոխել է ավելի քան 38,6 մլն ուղևոր։


== Պատմություն ==
Ավիաընկերությունը հիմնադրվել է 1946 թվականի օգոստոսի 1֊ին, Շվեդիայի կառավարության կողմից։ Ավիաընկերությունը իր նոր ընկերության հետ միասին սկսել է համագործակցել 1946 թվականի սեպտեմբերի 17֊ին։ 1954 թվականին ավիաընկերությունը իրականացրել է իր առաջին միջազգային չվերթը, ավիաընկերությունը այդ չվերթը իրականացնում էր Կոպենհագենից դեպի Լոս Անջելես։ 1957 թվականին ավիաընկերությունը ճանաչվել է լավագույն ավիաընկերությունը ողջ Շվեդիայում։ 1959 թվականին ավիաընկերությունը ստացել է նոր ինքնաթիռ Caravelle֊ի կողմից։ 1971 թվականին ավիաընկերությունը սկսեց չվերթներ իրականացնել Boeing 747 օդանավով։ 1997 թվականի մայիսին ավիաընկերությունը համաձայնագիր է կնքել հետևյալ ավիաընկերությունների հետ՝ Air Canada, Lufthansa, Thai Airways International և United Airlines։ Ավիաընկերությունը իր բոլոր չարտերային չվերթները իրականացնում է KLM ավիաընկերության հետ միասին։ 2001 թվականին ընկերությունում աշխատում էր ավելի քան 900 մարդ։


== Չվերթը ==
2007 թվականի նոյեմբերին ավիաընկերության չվերթը բաղկացած էր հետևյալ ինքնաթիռներից՝

2007 թվականի ապրիլին ավիաընկերության միջին տարիքը կազմել է 10․7 տարի


=== Շահագործված ===


== Տես նաև ==
SAS Group
Star Alliance


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
SAS website
SAS.mobi mobile website(չաշխատող հղում)
SAS Denmark website
SAS Norway website
SAS Sweden website
SAS Group corporate website
SAS Flight Operations
Սակղդրիոնի (Թիանեթի շրջան)

Սակղդրիոնի (վրաց.՝ საყდრიონი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Մցխեթ-Մթիանեթ մարզի Թիանեթի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 1060 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Թիանեթից հեռու է 27 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 358 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ադեմիր

Ադեմիր Մարկես դե Մենեզիս (պորտ.՝ Ademir Marques de Menezes, նոյեմբերի 8, 1922(1922-11-08), Ռեսիֆի, Բրազիլիա - մայիսի 11, 1996(1996-05-11), Ռիո դե Ժանեյրո, Բրազիլիա), բրազիլացի ֆուտբոլիստ, Բրազիլիայի հավաքականի պատմության մեջ լավագույն հարձակվողներից մեկը։


== Կենսագրություն ==
Ադեմիրը 14 տարեկաներ, երբ 1937 թվականին հաճախեց ֆուտբոլի։ Երիտասարդական չեմպիոնի նահանգային տիտղոսը նվաճելուց հետո, նա նվաճեց բարձր տարիքային խմբի ևս երկու տիտղոս։ Նրան գնել է «Վասկո դա գաման»։ 1946 թվականին նրան գնել է «Ֆլումինենսեն»։ Նույն թվականին ակումբը հասել է չեմպիոնության։ 1948 թվականին նա վերադարձել է «Վասկո դա գամա», որպեսզի այնտեղից այլ տեղ չմեկնի, մինչև իր կարիերայի ավարտը։ 1948 թվականին «Ադմիրալները» Հարավային Ամերիկայի երկրների չեմպիոնական մրցաշարը (Լիբերտադորեսի գավաթի նախատիպը)։ 1949-ին նրանք Ռիոյում առաջին տեղը գրավեցին, 1950-ին պահպանեցին իրենց տիտղոսը, իսկ Ադեմիրը երկու անգամ ճանաչվեց լավագույն ռմբարկու։


== Գործունեությունը հավաքականում ==
Խփելով վեց խաղերում 8 գնդակ, Ադեմիրը 1950 թվականին Բրազիլիայում դարձել է աշխարհի առաջնության լավագույն ռմբարկու։ Սակայն դա չօգնեց հավաքականին դառնալ ուժեղ թիմ։ Վճռական խաղում ուրուգվացիները առաջին տեղը գրավեցին։ 1954 թվականի աշխարհի առաջնությանը ստացել է վնասվածք։ Իսկ մեկ տարի անց նա որոշեց, որ ֆուտբոլը լքելու ժամանակն է։ Այն ժամանակ նա ասաց. «Ֆուտբոլից հրաժարվել պետք է մինչև նա քեզնից կհրաժարվի»։ 1956 թվականին նա ևս մի քանի անգամ դաշտ է դուրս եկել «Սպորտ» (Ռեսայֆում) ակումբի կազմում, որտեղ ինքը սկսել էր իր կարիերան։ Կարիերայի ավարտելուց հետո նա փորձել է աշխատել որպես մարզիչ՝ «Վասկո դա գամա»-ում (1967 թվական), բայց շատ արագ հրաժարվեց հետագա շարունակման գործում։ Նա իրեն գտավ ռադիոմեկնաբանի դերում։ Կյանքից հեռացավ 1996 թվականի մայիսի 11-ին՝ 73 տարեկան հասակում։


== Ձեռքբերումներ ==


=== Թիմային ===
Ամերիկայի գավաթը։ 1949
Ֆուտբոլի աշխարհի առաջնությունը։ 1950
Կարիոկա գավաթը։ 1945, 1946, 1949, 1950, 1952
Փերնաբուքոյի գավաթը։ 1939, 1940, 1941
Հարավային Ամերիկայի երկրների Չեմպիոն։ 1948


=== Անձնական ===
Ռիոյի առաջնության լավագույն ռմբարկու։ 1949 (30 գոլ), 1950 (25 գոլ)
Աշխարհի առաջնության լավագույն ռմբարկու։ 1950 (8 գոլ)
34-ամյա ֆուտբոլիստը 20-րդ դարի հարավամերիկյան ֆուտբոլի պատմության մեջ
Հարավային Ամերիկայի միակ ֆուտբոլիստն է, ով Ամերիկայի Գավաթի եզրափակիչ խաղում հեթ-տրիկ է գրանցել (Ամերիկայի գավաթ 1949)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Биография на сайте «Спорта»
Queixada — Ademir Marques de Menezes Archived 2014-02-13 at the Wayback Machine. — биография на сайте «Васко»
Ռաիսա Ալեյնիկ

Ռաիսա Միխայլովնա Ալեյնիկ (ռուս.՝ Раи́са Миха́йловна Але́йник, ապրիլի 15, 1947(1947-04-15)), խորհրդային և ռուս փիլիսոփա, կրոնագետ և մարդաբան։ Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր։ «Աթեիստական բառարանի» (ռուս.՝ Атеистический словарь) հեղինակներից մեկը։


== Կենսագրություն ==
1973 թվականին ավարտել է Մոսկվայի Մ. Վ. Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանի փիլիսոփայության ֆակուլտետը։
1983 թվականին Մ. Վ. Լոմոնոսովի անվան ՄՊՀ-ում պաշտպանել է «Ֆրիդրիխ Ֆեյերբախի աթեիզմը» թեմայով ատենախոսություն փիլիսոփայական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճան ստանալու համար (մասնագիտությունը՝ 09.00.06-Գիտական աթեիզմ)։
2007 թվականին ՌԳԱ փիլիսոփայության ինստիտուտում պաշտպանել է փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորի գիտական աստիճանի հայցման թեզը «Մարդու կերպարը փիլիսոփայական հետմոդեռնիստական գրականության մեջ» թեմայով (մասնագիտություն՝ 09.00.13 «կրոնագիտություն, փիլիսոփայական մարդաբանություն և մշակույթի փիլիսոփայություն»)։ Գիտական խորհրդատուն եղել է Պավել Գուրևիչը, պաշտոնական ընդդիմախոսները՝ փիլիսոփայական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Ի. Ս. Վդովինան, փիլիսոփայական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Մ. Մ. Սկիբիցկին, փիլիսոփայական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Վ. Ս. Բարուլինը։ Առաջատար կազմակերպություն՝ ՌԴ նախագահին կից ՌՊԾԱ։
Ռուսաստանի Դ. Ի. Մենդելեևի անվան քիմիական-տեխնոլոգիական համալսարանի փիլիսոփայության ամբիոնի պրոֆեսոր է։


== Գիտական աշխատանքներ ==


== Ծանոթագրություններ ==
Հոլլի Սմեյլ

Հոլլի Սմեյլ (անգլ.՝ Holly Smale, դեկտեմբերի 7, 1981(1981-12-07), Անգլիա, Միացյալ Թագավորություն), բրիտանացի գրող։ Գրել է «Աղջիկ-գիք» վեպերի շարքը։


== Կենսագրություն ==
Հոլլի Սմեյլը ծնվել է 1981 թվականի դեկտեմբերի 7-ին Անգլիայում՝ Միացյալ Թագավորությունում։ Վաղ հասակից Սմեյլը սիրել է կարդալ և գրել։ Նա ասել է, որ երեխաների կողմից ծաղրանքը, որին նա ենթարկվել է մանուկ հասակում, ազդել է իր ընտրության վրա, որոնց մասին նա որոշել է գրել։ 15 տարեկանում Սմեյլը վարձվել է Լոնդոնի մոդելային գործակալության կողմից և սկսել է աշխատել որպես պոդիումի մոդել։ Երկու տարի զբաղվել է դրանով և հարցազրույցում ասել, որ դա իրեն դուր չի եկել։
Սմեյլը սովորել է Բրիստոլի համալսարանում, որտեղ ստացել է անգլիական գրականության գծով հումանիտար գիտությունների բակալավրի և  Շեքսպիրի ուսումնասիրության մասնագիտացմամբ մագիստրոսի աստիճան։ Զբաղեցրել է տարբեր պաշտոններ, այդ թվում՝ Ճապոնիայում աշխատել է որպես անգլերենի ուսուցիչ և շատ է ճամփորդել։
2013 թվականին Սմեյլը հրատարակել է «Աղջիկ-գիք» ( անգլ.՝ Geek Girl) շարքի առաջին գիրքը։ Վեպը հումորով պատմում է Հարիեթ Մեններսի կյանքի մասին․ տասնհինգամյա աղջիկ-գիք, որը փորձում է աշխատել որպես մոդել։ Այն դրական արձագանքներ է ստացել և Մեծ Բրիտանիայում առաջինն էր 2013 թվականի դեռահասների համար լավագույն առաջնաելույթային վեպերի ցանկում։ եռահասային գրականություն կատեգորիայում ստացել է նաև մանկական գրականության «Waterstones» գրքի մրցանակը և մի քանի այլ մրցանակներ։
2015 թվականին Սմեյլը գրել է «Գիքը բեմում» (անգլ.՝ Geek Drama) սփին-օֆֆը, որի գործողությունները տեղի են ունենում «Միսս Անշնորհքություն» (անգլ.՝ Model Misfit) ու «Հանճարեղ և գեղեցիկ» (անգլ.՝ Picture Perfect) գրքերի միջև։
Այդ թվականին լույս է տեսել նաև լրացուցիչ սուրբ ծննդյան գիրքը՝ «Իմ սուրբծննդյան հանդիպումը», որը ժամանակային առումով տեղ է զբաղեցնում շարքի առաջին և երկրորդ գրքերի միջև։ 2016 թվականին լույս է տեսել ևս մեկ գիրք, որը չի մտել հիմնական՝ «Լուսավոր կողմում» շարքի մեջ և որի գործողությունները կատարվում են «Ողջ այս փայլը» (անգլ.՝ All That Glitters) և «Գլուխկոնծի» (անգլ.՝ Head Over Heels) վեպերի իրադարձությունների միջև։


== Մատենագրություն ==
2013՝ «Աղջիկ-գիք» (անգլ.՝ Geek Girl)
2013՝ «Միսս Անշնորհքություն» (անգլ.՝ Model Misfit)
2014՝ «Հանճարեղ և գեղեցիկ» (անգլ.՝ Picture Perfect)
2015՝ «Իմ սուրբծննդյան հանդիպումը» (անգլ.՝ All Wrapped Up)
2015՝ «Գիքը բեմում» (անգլ.՝ Geek Drama)
2015՝ «Ողջ այս փայլը» (անգլ.՝ All That Glitters)
2016՝ «Գլուխկոնծի» (անգլ.՝ Head Over Heels)
2016՝ «Լուսավոր կողմում» (անգլ.՝ Sunny Side Up)
2017՝ «Գիք ընդմիշտ» (անգլ.՝ Forever Geek)


== Ծանոթագրություններ ==
Ֆլորենսիո Սանչես (քաղաք)

Ֆլորենսիո Սանչես (իսպ.՝ Florencio Sánchez), ոչ մեծ քաղաք Ուրուգվայի հարավարևելյան մասում՝ Կոլոնիա դեպարտամենտում, Սորիանո դեպարտամենտի հետ վերջինիս ունեցած սահմանագծի մոտ: Կրում է գրող և քաղաքական գործիչ Ֆլորենսիո Սանչեսի անունը: Ընկած է # #2 և 12 ավտոմայրուղիների հատման վայրի մերձակայքում, Կոլոնիա դեպարտամենտի վարչական կենտրոնից՝ Կոլոնիա դել Սակրամենտոյից մոտավորապես 100 կիլոմետր հեռավորության վրա: Ավտոմայրուղիներով կապված է Ռոսարիո, Մերսեդես, Ֆրայ Բենտոս քաղաքների հետ: 


== Պատմություն ==
Քաղաքի ներկայիս տարածքում ձևավորված բնակավայրը 1929 թվականի հոկտեմբերի 2-ին ստացել է Pueblo-ի (գյուղի), 1984 թվականի մայիսի 3-ին՝ Villa-ի (փոքր քաղաքի), 1995 թվականի նոյեմբերի 24-ին՝ Ciudad-ի (քաղաքի) կարգավիճակ: 


== Բնակչություն ==
2011 թվականի մարդահամարի տվյալներով Ֆլորենսիո Սանչեսում ապրում էր 3.716 մարդ:

Աղբյուրը՝ Instituto Nacional de Estadística de Uruguay


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
INE map of Florencio Sánchez and Cardona (Soriano)
Գիորգի Մթածմիդելի

Գիորգի Մթածմիդելի (հայերեն՝ Գևորգ Սուրբսարեցի կամ Աթոսացի, 1009, Թռեղք, Քվեմո Քարթլիի մարզ, Վրաստան - հունիսի 27, 1065(1065-06-27), Աթենք, Բյուզանդական կայսրություն), վրացի մատենագիր, թարգմանիչ, մեկնիչ, հոգևոր գործիչ։
Թարգմանության բնագավառում շարունակել է Մթածմիդեփ Եքվթիմեի գործը։ Կատարել է Սուրբ Գրքի վերջնական վրացական խմբագրությունը, վրացերեն է թարգմանել բազմաթիվ վարքեր, մեկնություններ, պարականոն երկեր։ Մթածմիդելու ինքնուրույն գործերից հայտնի է Եքվթիմե Մթածմիդելու վարքը։


== Ծանոթագրություններ ==
Մարանյոն (գետ)

Մարանյոն(իսպ.՝ Marañón), գետ Պերուում, Ամազոնի ձախակողմյան ակունքը։ Երկարությունը 1600 կմ, ջրհավաք ավազանի մակերեսը 350 000 կմ²  է, որը կազմում է Ամազոն գետի ողջ ջրհավաք ավազանի 5 %-ը։


== Նկարագրություն ==
Ջրի միջին տարեկան ծախսը կազմում է 15 600 մ³/վրկ. (տարեկան հոսքը՝ 491,96 կմ³): Նավարկելի է  ակունքից հաշված 1000 կմ երկարության վրա  մինչև սահանքներին հասնելը։ Գետի հովտում բնակչությունը խիտ չէ, ամենամեծ բնակավայրը Նաուտա քաղաքն է (մոտ 19 551 մարդ) և Սան-Լորենսոն (մոտ 8 216 մարդ)։ Հիմնական վտակներն են.

աջակողմյան՝ Ուտկուբամբա, Պոտրո, Ուալյագա, Սամիրիյաձախակողմյան՝ Չամայա, Սանտյագո, Մորոնա, Պաստասա, Չեմբիրա, Տիգրե։Վերին հոսանքը գտնվում է բարձլեռնային կլիմայական մարզում, միջին ու ստորին հոսանքները՝ մերձհասարակածային մարզում։ Տարեկան տեղումների քանակը տատանվում է 600-800 մմ վերին հոսանքում, իսկ ստորին հոսանքում այն հասնում է 3200 մմ։ Գետի սնուցումը հիմնականում անձրևային է։


== Հատկություններ ==
Սկիզբ է առնում Նուպե և Լաուրիկոչա լեռնային երկու գետերի միախառնումից։ Ի տարբերություն Ամազոնի աջակողմյա ակունք համարվող Ուկայալի գետի, որն ամբողջությամբ նավարկելի է, Մարանյոնի հունը մեծ մասում ունի լեռնային բնույթ, բուռն է ու արագահոս։ Հատում է Կենտրոնական ու Արևելյան Անդերը, նեղ ու խորը կիրճերով (որոնց անվանում են «Պոնգո»), որոնք բաժանում են Կենտրոնական ու Արևմտյան Կորդիլիերները։ Ուտկուբամբա վտակի միացումից ներքև թեքվում է դեպի հյուսիսարևելք՝ հատելով Կենտրոնական Կորդիլիերները՝ առաջացնելով 27 պոնգո։ Ամասոնաս և Լորետո տարածաշրջանների սահմանագլխին՝ Սանտյագո վտակի միավորումից ներքև, դուրս է գալիս Ամազոնի դաշտավայր։ Միանալով Ոկայալի գետի հետ՝ սկիզբնավորում է աշխարհի ամենաջրառատ գետը՝ Ամազոնը։


== Հայտնագործման պատմություն ==
Գետն առաջին անգամ նկարագրվել է 1700 թվականին ՝ չեխ ճիզվիտ Ս. Ֆրիցի կողմից։ Առաջին ճանապարհորդներից մեկը, որ նավարկել է գետը` Շառլ Մարի դե լա Քոնդամինն է։ Անվանվել է ի պատիվ նավապետ Մարանյոնի, ով  բացել է նավագնացությունն այս գետի վրա։ Վերին հոսանքը երկար ժամանակ մնացել է առանց հետազոտման։


== Պատկերասրահ ==


=== Վերին հոսանք ===

		
		
		


=== Միջին հոսանք ===

		
		
		


=== Ստորին հոսանք ===

		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Պերյուի

Պերյուի (ֆր.՝ Peyruis, օքս.՝ Peirueis) համայնք Ֆրանսիայում, որը գտնվում է Պրովանս Ալպեր Լազուր ափ մարզի Վերին Ալպերի Պրովանսի գավառում։ Մտնում է Պերյուի կանտոնի կազմի մեջ։ Կոմունայի շրջանը՝ Ֆորկալկե։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 04149։


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2008 թվականին կազմում էր 2542 մարդ։


== Կլիմա ==


== Տնտեսություն ==
2007 թվականի տվյալներով 1521 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 1080-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 441-ը անգործ (ակտիվության ցուցանիշը 71,0 %, 1999 թվականին եղել է՝ 67,0 %)։ 1080 աշխատունակ բնակիչներից 938-ը աշխատում էին (546 տղամարդ և 392 կին), անաշխատանք էին 142-ը (50 տղամարդ և 92 կին)։ 441 անգործ մարդկանցից 117-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 135-ը թոշակառու, 189-ը չէին աշխատում այլ պատճառներով։


== Պատկերասրահ ==

		


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ՝ Պերյուի» (ֆրանսերեն)։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-10-03-ին։ Վերցված է 2012-8-19 
«Պերյուի» (ֆրանսերեն)։ cassini.ehess.fr։ Արխիվացված օրիգինալից 2013-01-30-ին։ Վերցված է 2013-01-12
Աշոտ Բաղդասարյան (այլ կիրառումներ)

Աշոտ Բաղդասարյան անուն-ազգանունը կարող է վերաբերել հետևյալ անձանց․

Աշոտ Բաղդասարյան, քանդակագործ
Աշոտ Բաղդասարյան, գրաֆիկ, նկարիչ-ձևավորող
Աշոտ Բաղդասարյան, քաղաքական գործիչ, ՀՀ ԱԺ նախկին պատգամավոր
Վենիդիում վաղենականման

Վենիդիում վաղենականման (լատ.՝ Venidium calendulaceum), աստղածաղկազգիների ընտանիքին պատկանող միամյա բույս։ Հայրենիքը Հարավային Աֆրիկան է՝ Կապի մարզը։


== Նկարագրություն ==
Բույսն ունի հաստ, հյութալի, մոխրագույն տերևներ և խոշոր ծաղիկներ։ Բարձրությունը հասնում է 20-30 սմ-ի։ Ծաղիկներն ունեն բավականին գեղեցիկ գունավորում։ Դրանք հիմնականում նարնջագույն են կամ սպիտակ՝ դարչնադեղնավուն հիմքերով։ Ծաղկազամբյուղը դարչնակարմրավուն է։ Տերևներն ամբողջական են, կտրտված-բլթակավոր եզրերով։ Ամբողջ բույսը ծածկված է կոշտավուն մազմզուկներով։ Արտաքին տեսքով նման է վաղենակին (նարգիզ), իսկ ծաղիկների գույնով՝ գացանիային։ Ծաղկում է հունիս ամսից մինչև ուշ աշուն։ Սերմերը ցանում են ջերմոցներում՝ ապրիլ ամսին։ Սերմնաբույսերը տնկում են մայիսի կեսերին՝ տաք, արևոտ վայրերում, քանի որ վենիդիումը բավականին ջերմասեր և չորադիմացկուն է։ Լավ է աճում ավազակավային, ջրաթափանց հողերում։ Ծաղիկների վառ գույնի շնորհիվ լավ է երևում հեռվից։


== Կիրառում ==
Օգտագործում են ծաղկաթմբերի, միքսբորդերների, ծաղկապարտերային ձևավորումներում, ինչպես նաև գազոնի ֆոնի վրա առանձին խմբերով տնկելու համար։


== Ծանոթագրություններ ==
Ժիգայլովկա (գյուղ, Տրոստյանեցի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԺիգայլովկաԺիգայլովկա (ուկրաիներեն՝ Жигайлівка), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Տրոստյանեցի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ժիգայլովկա գյուղում բնակվում էր 1 036 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Սագասոխուկ

Սագասոխուկ (անգլ.՝ Gagea), շուշանագգիների ընտանիքի բազմամյա սոխուկավոր խոտաբույսերի ցեղ։ Հայտնի է 100 (այլ տվյալներով՝ 130) տեսակ։
Տեսակների ընդհանուր թիվը ըստ The Plant List տվյալների մոտ 200 է։


== Հայաստանում ==

Հայաստանում՝ 26 տեսակ՝

սագասոխուկ դեղին (Gagea lutea),
սագասոխուկ ցանցավոր (Gagea reticulata),
սագասոխուկ կոճղակիր (Gagea bulbifera),
սագասոխուկ թավոտ (Gagea hirsutum),
սագասոխուկ փոքր (Gagea minima) և այլն։Աճում է լայնատերև անտառներում, հերկած դաշտերում, թփուտներում, լեռնալանջերին։


== Անվանում ==
Գիտական անվանումը ստացել է պարոն Թոմաս Գեյջի պատվին (անգլ.՝ Thomas Gage, 1781-1820)՝ անգլիացի բուսաբան, Իսլանդիայի և Պորտուգալիայի ֆլորայի հետազոտող։


== Կենսաբանական նկարագիր ==
Սոխուկը երկարավուն ձվաձև է։ Ցողունը մերկ է, կանգուն, բարձրությունը՝ 15-25 սմ։ Արմատամերձ տերևները գծանշտարաձև են, ծաղկապատյանի մոտինները՝ երկարավուն կամ գծա-երկարավուն։ Ծաղկաբույլը ողկուզանման կամ հովանոցանման է, ծաղիկները՝ դեղին, հազվադեպ՝ սպիտակավուն կամ կարմրավուն։
Ծաղկում է ապրիլ-մայիսին։
Պտուղը գնդաձև տուփիկ է։


== Նշանակություն ==
Ամբողջ բույսը պարունակում է սխտորային եթերայուղ։ Ժողովրդական բժշկության մեջ սոխուկների եփուկն օգտագործում են այտուցների, դեղնախտի, բրոնխային հեղձուկի ժամանակ։ Սոխուկներն ու տերևներն ուտելի են։ Մեղրատու է։


== Դասակարգում ==
Սագասոխուկը և իրեն շատ մոտ դաս Lloydia, ինչպես նաև Կակաչ (Tulipa) և Erythronium դասերը մտնում են Tulipeae ցեղի, պատկանում են Lilioideae ենթաընտանիքին, Liliaceae ընտանիքին։


=== Տեսակներ ===
 հայտնի է մոտ 200 տեսակ(որոշ հեղինակներ ներկայացնում են 280 տեսակ)։
Ռուսաստանի եվրոպական մասում հանդիպում են.

Gagea granulosa Turcz.: Բույսի բարձրությունը հասնում է մինչև 15 սմ։ Ծաղկակոթերը թավոտ են։
Gagea lutea (L.) Ker Gawl.: Բույսի բարձրությունը՝ 25 սմ։
Gagea minima (L.) Ker Gawl.: Բույսի բարձրությունը՝ 15 սմ։
Gagea rubicunda Meinsh.: Բույսի բարձրությունը՝ 15 սմ։
Gagea tadshikistanica
Gagea takhtajanii
Gagea talassica
Gagea taschkentica
Gagea taurica
Gagea tenera
Gagea tenuissima
Gagea tesquicola
Gagea ×theobaldii
Gagea tisoniana
Gagea toktogulii
Gagea menitskyi
Gagea mergalahensis
Gagea michaelis
Gagea micrantha
Gagea microfistulosa
Gagea minutiflora
Gagea minutissima
Gagea multipedunculifera
Gagea nabievii


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Мордак Е. В. Семейство лилейные (Liliaceae) // Жизнь растений. В 6-ти т. Т. 6. Цветковые растения / Под ред. А. Л. Тахтаджяна. — М.: Просвещение, 1982. — С. 72—91.
Иллюстрированный определитель растений Ленинградской области / Под ред. А. Л. Буданцева и Г. П. Яковлева. — М.: Т-во науч. изд. КМК, 2006. — 799 с., илл. — С. 43, 625, 626, 631. — ISBN 5-87317-260-9.
M. Zarrei et al. Molecular systematics of Gagea and Lloydia (Liliaceae; Liliales): implications of analyses of nuclear ribosomal and plastid DNA sequences for infrageneric classification // Ann Bot. — Oxford University Press, 2009 July. — Vol. 104(1). — P. 125—142. — 


== Արտաքին հղումներ ==
Информационная система «Historia Gagearum» Archived 2013-10-07 at the Wayback Machine. на сайте Ботанического института имени В. Л. Комарова РАН
Bestimmungsschlüssel Gelbsterne in Deutschland.
Նովոտրոևկա (գյուղ, Գաֆուրիյսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՆովոտրոևկաՆովոտրոևկա (ռուս.՝ Новотроевка, բաշկիրերեն՝ Яңы Троевка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Գաֆուրիյսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 52 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Աբու-Բեքր-Քելևի

Աբու-Բեքր-Քելևի (ծննդյան թիվն անհայտ է - - 1366), Սամարղանդի ժողովրդական ապստամբության (1365-1366) ղեկավար։
1365 թվականի մայիսին, երբ Սամարղանդի ամիրա Հուսեյնը պարտվեց մոնղոլներից և լքեց քաղաքը, նրա պաշտպանությունը ստանձնեցին արհեստավոր խավերը՝ բամբակագործ Աբու-Բեքր-Քելևիի գլխավորությամբ։ Նրանք ետ մղեցին մոնղոլներին և իրենց ձեռքը վերցրին քաղաքը։ 1366 թվականի գարնանը Հուսեյնին հաջողվեց դավադրությամբ սպանել
Աբու-Բեքր-Քելևիին, ճնշել ապստամբությունը և վերականգնել իր իշխանությունը։
Վլադիմիր Ամատունի

Վլադիմիր Նապոլեոնի Ամատունի (սեպտեմբերի 5, 1939(1939-09-05), Լենինգրադ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - փետրվարի 24, 1999(1999-02-24), Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսաստան), հայ բժիշկ, թունաբան, հասարակական գործիչ, բժշկական գիտությունների թեկնածու (1969)։ 
Ամատունիների ազնվական տոհմից։


== Կենսագրություն ==
Վլադիմիր Ամատունին ծնվել է 1939 թվականի սեպտեմբերի 5-ին Լենինգրադում, էլեկտրատեխնիկական ինստիտուտի ուսանողներ՝ Նապոլեոն և Ալեքսանդրա Ամատունիների ընտանիքում։ 1942 թվականին նրան դուրս են հանել շրջափակման ենթարկված Լենինգրադից, իսկ պատերազմից հետո ետ բերել քաղաք։


=== Կրթություն ===
1954 թվականին ընդունվել է Լենինգրադի պոլիտեխնիկական համալսարանի երեկոյան բաժին, միառժամանակ աշխատում է, որպեսզի աջակցի ընտանիքին։ 1959 թվականին դառնում է Առաջին բժշկական համալսարանի ուսանող, համատեղելով ուսումը երկու համալսարաններում։ 1966 թվականին ընդունվել է ԽՍՀՄ Առողջապահության նախարարության Թունաբանության ինստիտուտի ասպիրանտուրա։


=== Աշխատանքային գործունեություն ===
1965-1966 թվականներին, ըստ բաշխման՝ աշխատել է Կիրովի մարզի Պելեսի գյուղական հիվանդանոցում, որպես գլխավոր բժիշկ և վիրաբույժ։ 1969 թվականին պաշտպանել է ատենախոսոթյուն՝ բժշկական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճան ստանալու համար։ 1981-1991 թվականներին աշխատել է Թունաբանության ինստիտուտում, որպես ավագ գիտաշխատող։ 1991-1993 թվականներին, մինչև Լենինգրադ-Պետերբուրքի քաղաքային խորհրդի լուծարումը, աշխատել է խորհրդի նախագահի առաջին տեղակալ Բ․Ա․ Մոիսեևի խորհրդական, այնուհետև՝ քաղաքային խորհրդի աշխատակազմի ղեկավարի տեղակալ։ 1995-1998 թվականներին աշխատել է Սանկտ-Պետերբուրգի Օրենսդիր ժողովում՝ բյուջեի և ֆինանսների համակարգող խմբում, իսկ այնուհետև՝ պատգամավոր Իգոր Արտեմևի օգնական։


=== Հասարակական գործունեություն ===
1993 թվականին ստեղծվում է «Սանկտ Պետերբուրգի հայերի միություն»-ը, որը գլխավորում է նշանավոր հասարակական գործիչ Վլադիմիր Ամատունին։ Նա անգնահատելի ներդրում է ունենում համայնքի վերծննդի և ռուս-հայկական հարաբերությունների ամրապնդման գործում։ 1994 թվականին, նրա անմիջական մասնակցությամբ, Սանկտ-Պետերբուրգում կազմակերպվում է Գերոնտոլոգիական բժշկական կենտրոնը։


== Աշխատություններ ==
1994 թվականին կազմել և հրատարակել է «Սմոլենսկի հայկական գերեզմանատուն» հոդվածը՝ «Սանկտ Պետերբուրգի Պատմական գերեզմանոցները» գրքում (1994)՝ հոդվածում ներկայացնելով հուղարկավորությունների պատմությունների ցուցակ և նրանց ուրվագիծը։
Վլադիմիր Ամատունին մահացել է 1999 թվականի փետրվարի 24-ին Սանկտ-Պետերբուրգում։ Հուղարկավորվել է Սանկտ Պետերբուրգի հայկական գերեզմանոցում։


== Ծանոթագրություններ ==
Պիրյատինսկի քաղաքային խորհուրդ (Պիրյատինսկի շրջան)

Պիրյատինսկի քաղաքային խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Пирятинська міська рада), Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Պիրյատինսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պիրյատինսկի քաղաքային խորհրդում բնակվում էր 17 794 մարդ։ Խորհրդում կա 7 բնակավայր։ 


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Կատվի մասին

«Կատվի մասին...» (ռուս.՝ «Про кота...»), խորհրդային գեղարվեստական հեռուստաֆիլմ, որը նկարահանվել է Սվյատոսլավ Չեկինի կողմից 1985 թվականին։ Շառլ Պերոյի «Կոշկավոր կատուն» հեքիաթի թեմայով երաժշտական իմպրովիզացիա է Դավիթ Սամոյլովի բանաստեղծություններով և Վիտալի Ռոզենբերգի ու Իգոր Բրիլի երաժշտությամբ։


== Սյուժե ==
Ջրաղացպանի կրտսեր որդին հորից ժառանգել է միայն մի կատու։ Խորամանկ կատուն հագնում է կոշիկներ և վստահորեն շարժվում դեպի թագավորական ամրոց, որտեղ նվերների օգնությամբ հետաքրքրություն է առաջացնում իր տիրոջ նկատմամբ, որին կոչում է մարքիզ Կարաբաս։ Սակայն, ի տարբերություն բնօրինակի, ֆիլմի վերջում արքայադուստրը չի սիրում ինքնակոչ մարքիզին՝ արդարացիորեն նշելով, որ նա վատ դաստիարակություն ունի։


== Դերերում ==
Լեոնիդ Յարմոլնիկ – Կատու
Ալբերտ Ֆիլոզով – Թագավոր
Մարինա Լևտովա – Արքայադուստր
Պյոտր Շչերբակով – Կանցլեր
Վալենտին Գաֆտ – Մարդակեր
Սերգեյ Պրոխանով – Կարաբաս
Իգոր Սուրովցև – ավագ եղբայր
Վյաչեսլավ Լոգինով – միջնեկ եղբայր
Ալեքսանդր Ինշակով – ավագ հնձվոր
Ելենա Օլշանսկայա – ավագ քաղվորուհի
Վասիլի Կորտուկով – Մարդակերի թիկնապահը
Մ. Սիլաև – Մարդակերի թիկնապահը
Վադիմ Երմոլաև – խոհարար


== Նկարահանող խումբ ==
Սցենարի հեղինակ՝ Դավիթ Սամոյլով
Բեմադրող ռեժիսոր՝ Սվյատոսլավ Չեկին
Բեմադրող օպերատոր՝ Ալեքսանդր Տաֆել
Բեմադրող նկարիչ՝ Էլեոնորա Վինիցկայա
Կոմպոզիտորներ՝ Վիտալի Ռոզենբերգ, Իգոր Բրիլ


== Լրացուցիչ տեղեկություններ ==
Սվյատոսլավ Չեկինը շատ է զբաղվել ջազային և իմպրովիզացիոն երաժշտությամբ, աշխատել է կինոյի բնագավառում որպես կոմպոզիտոր։ Շփվել ու ընկերություն է արել մի շարք ջազային երաժիշտների հետ, նկարահանել է ջազ։ Իր միակ խաղարկային ֆիլմի հեքիաթ-մյուզիքլի վրա աշխատելու համար, որը նկարահանվել է Էստոնիայում Շառլ Պերոյի հեքիաթի մոտիվներով Դավիթ Սամոյլովի բանաստեղծությունների հիման վրա, նա որպես կոմպոզիտոր հրավիրել է դաշնակահար Իգոր Բրիլին և կիթառահար Վիտալի Ռոզենբերգին։ Դրանով Սվյատոսլավ Չեկինը հարգանքի տուրք է մատուցել իր այդքան սիրելի ջազին։


== Փաստեր ==
Տեսարաններից մեկում կատուն սուլում է «Жил да был чёрный кот за углом» մեղեդին։
Ժամանակակից երևույթները ֆիլմում շատ են․ արքայադուստրը զբոսանքի տեսարանում կրում է ականջակալներ, հնձվորները հագել են ժամանակակից շապիկներ և այլն։


== Ծանոթագրություններ ==
Դանչեկ

Դանչեկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Երզնկայի գավառում կամ Դանչեքի գյուղախմբում։ Գտնվում էր Դանչեկ լեռնաբազկի հյուսիսարևելյան ճյուղավորության վրա, Բաբերդ քաղաքից 37 կմ հարավ-արևելք։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ջեքսոն շրջան (Իլինոյս)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ջեքսոն շրջան (այլ կիրառումներ)Ջեքսոն շրջան (անգլ.՝ Jackson County), ԱՄՆ Իլինոյս նահանգի 102 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.523 կմ² է, բնակչությունը՝ 60.218 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Մերֆիսբորո բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1816 թ.։
Եգե (ճանապարհային կայան)

Եգե, էգե, ճանապարհային կայան Մեծ Հայքում։ Նշանակված է Պևտինգերյան քարտեզում, Արտաշատ-Սատաղ ուղեգծի վրա, Լուկուս Բազարոյից մոտ 22կմ հեռավորության (15 հռոմեական մղոն) վրա։ Կ. Միլները սխալմամբ նույնացնում է Պտղոմեոսի հիշատակած Elegia-Elegeia-յի հետ։ 


== Ծանոթագրություններ ==
Բարզանջա

Բարզանջա, անապատ Մեծ Հայքի Չորրորդ Հայք աշխարհի Հանձիտ գավառում, Խարբերդի շրջանում։ Այստեղ 1219 թ գրիչ Կոզմայի ձեռքով ընդհօրինակվել է Ավետարան։


== Ծանոթագրություններ ==
Նաումովկա (գյուղ, Տոմսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՆաումովկաՆաումովկա (ռուս.՝ Наумовка), գյուղ Ռուսաստանի Տոմսկի մարզի Տոմսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2012 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 534 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
G7-ի 43-րդ գագաթնաժողով

Մեծ յոթնյակի 43-րդ գագաթնաժողով, Մեծ յոթնյակի երկրների առաջնորդների մասնակցությամբ տեղի ունեցած գագաթնաժողով, որը տեղի է ունեցել 2017 թվականի մայիսի 26- 27-ը Իտալիայի Տաորմինա քաղաքում։
Սկզբնապես որոշվել էր, որ առաջնորդների հանդիպումը տեղի է ունենալու Ֆլորենցիայում, սակայն, ավելի ուշ, տեղափոխվել է Սիցիլիայի Տաորմինա քաղաք։ Գագաթնաժողովը ուներ քաղաքական մեծ նշանակություն, քանի որ տեղի էր ունենում Գերմանիայում և Ֆրանսիայում տեղի ունեցած ընտրություններից հետո։ Գագաթնաժողովի ժամանակ առաջին անգամ հանդիպել են ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը և Ֆրանսիայի նորընտիր նախագահ Էմանուել Մակրոնը։


== Մասնակիցներ ==


== Մասնակից առաջնորդների լուսանկարները ==

		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Իվանովկա (գյուղ, Ռոսլավլսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԻվանովկաԻվանովկա (ռուս.՝ Ивановка), գյուղ Ռուսաստանի, Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 3 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Սեո դե Ուրխել

Սեո դե Ուրխել (իսպ.՝ Seo de Urgel), քաղաք և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, մտնում է Լեիդա նահանգի, ինչպես նաև Կատալոնիա ինքնավար մարզի մեջ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Ալտ Ուրժել շրջանում։ Տարածքը՝ 15, 44 կմ² ։ Բնակաչությունը 13060 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։
Սեո դե Ուրխելը առաջին մայրաքաղաքն է Ուրխել կոմսության։ Քաղաքը եպիսկոպոսական աթոռանիստ է, թեմական կենտրոն։ Ընդ որում՝ Ուրխելի թեմակալ եպիսկոպոսը Ֆրանսիայի նախագահի (պրեզիդենտի) հետ մեկտեղ համարվում է Անդորրայի համակառավարիչը։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		


== Բնակչություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական էջ
Página del ayuntamiento de la Seo de Urgel
Página sobre la Seo Archived 2008-05-09 at the Wayback Machine.
Página web de la Diputación de Lérida Archived 2008-04-15 at the Wayback Machine.
Seu Digital, noticias de la Seo de Urgel Archived 2005-12-01 at the Wayback Machine.
Datos generales Archived 2008-04-14 at the Wayback Machine.
Datos de interés
Datos generales del Consejo Comarcal
Datos generales de la Generalidad Archived 2008-02-26 at the Wayback Machine.
Datos del Instituto de Estadística de Cataluña
Բաբեկ (քաղաք)

Թազաքենդ (այլ կիրառումներ) Բաբեկ (այլ կիրառումներ)Բաբեկ (ադրբ.՝ Babək) (նախկին անվանում՝ Թազաքենդ), քաղաք ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետությունում, Բաբեկի շրջանի վարչական կենտրոն։ 1978 թվականին քաղաքը վերանվանվել է Բաբեկ ի պատիվ պարսիկ հեղափոխական Բաբեկ Խոռամդինի։ Բնակչությունը՝ ▲5600 մարդ (2017)։


== Բնակչություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
Կարլովկա (գյուղ, Նովայա Օդեսայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԿարլովկաԿարլովկա (ուկրաիներեն՝ Карлівка), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Նովայա Օդեսայի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Բուբնովո։ Հիմնադրվել է 1861 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Կարլովկա գյուղում բնակվում էր 85 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,425 կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Վիլիե-Կուտյուր

Վիլիե-Կուտյուր  (ֆր.՝ Villiers-Couture), համայնք Ֆրանսիայում՝ Պուատու-Շարանտ երկրամասի Ծովափնյա Շարանտ գավառի Սեն Ժան դ’Անժելի շրջանում։ Մտնում է Օլնե կանտոնի կազմի մեջ։ 
Համայնքի INSEE կոդ՝ 17477։


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 149 մարդ։


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ. Վիլիե Կուտյուր (ֆր.)]
Գերասիմ Մելիք-Գրիգորյան

Մելիք-Գրիգորյան Գերասիմ Ասքելի (հունվարի 29 (փետրվարի 11), 1883 թվական, Վերին Ագուլիս — 1974, Երևան), Անդրկովկասում խորհրդային ռեժիմի հաստատման աջակից։ ՀԽՍՀ վաստակավոր բժիշկ։


== Կենսագրություն ==
Ավարտել է Խարկովի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետը։ Ընդհատակյա հեղափոխական աշխատանք է տարել Բաքվում, Թիֆլիսում։ Բազմիցս կատարել է Ստեփան Շահումյանի, Բոգդան Կնունյանցի, Սուրեն Սպանդարյանի Դ․ Ա․ Մելիք-Գրիգորյանի և Կամոյի կուսակցական հանձնարարությունները։ Որպես պրոպագանդիստ-ագիտատոր բանվորական խմբակներում կազմակերպել է ագիտացիոն թռուցիկներ տպագրելու և տարածելու գործը։ Նրա բնակարանը եղել է ՌՍԴԲԿ Թիֆլիսի կոմիտեի ընդհատակյա աշխատանքների կազմակերպման, կուսակցական գործիչների հանդիպման վայր։ Հեղափոխական գործունեության համար արգելափակվել է Թիֆլիսի (1904), Խարկովի (1913) և Լոռու «Չեզոք գոտու» (1920) բանտերում։ 1921-1948 թվականներին Ալավերդում, Կիրովականում (Վանաձոր) և Լենինականում (Գյումրի) եղել է հիվանդանոցի գլխավոր բժիշկ, իսկ 1948—1959 թվականներին՝ Երևանում սանիտարա-էպիդեմիոլոգիական կայանի պետ։ ՀԽՍՀ IV—VI գումարումների Գերագույն սովետի դեպուտատ, ԽՄԿԿ XXII համագումարի պատգամավոր, 1959 թվականից՝ միութենական կարգի կենսաթոշակառու։ Պարգևատրվել է Լենինի (2), Հոկտեմբերյան հեղափոխության, Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշաններով։
Գրե Սիրան

Գրե Սիրան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Բշերիկի գավառակում։


== Պատմություն ==
Գյուղն ավերել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Բնակչությանը կոտորել են։


== Բնակչություն ==
XIX դարի կեսերին ուներ 7 տուն հայ բնակիչ։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Դիարբեքիրի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Լերմոնտովներ

[[|200px|մինի|
Տոհմական զինանշան
]]
Լերմոնտովներ (ռուս.՝ Лермонтовы ), շոտլանդական ծագում ունեցող ռուս ազնվականների տոհմ։


== Տոհմի պատմություն ==
Լերմոնտով ազգանունը թվագրվում է XI դարով։ Այս տոհմի ներկայացուցիչ Յուրի Անդրեևիչ Լերմոնտովը դուրս է եկել Շոտլանդիայից և հաստատվել Լեհաստանում,  մտնում էր 1613 թվականին ռուսական զորքերի կողմից շրջափակված Բելի կայսրության մեջ։ Մոտ 60 շոտլանդացիներ ու իռլանդացիներ անցել են ռուսական զորքերի կողմը, որոնց թվում էր նաև Յուրի Անդրեևիչ Լերմոնտովը։ 1619 թվականին լինելով պորուչիկ, Գալիչում կառուցել է կալվածքներ։ 1633 թվականին նա գնաց Մոսկվա։ Յուրի Լերմոնտովի ժառանգները կրել են Լերմանտով ազգանունը, որոնցից շատերը ծառայել են պալատական գահին, ունեցել են պալատական սեղանապետի, վոյեվոդի պաշտոն։


== Տոհմական զինանշան ==
Վահանը, որն ունի ոսկե դաշտ, սև ափերի վրա կա երեք ոսկե քառակուսիներ։ Վահանը տեղադրված է սովորական ազնվական սաղավարտի վրա։ Ոսկե վահանի ներքևի մասում գրված է կարգախոսը՝ «SORS MEA JESUS» (Իմ ճակատագիրը Հիսուսն է)։
Զինանշանը ներառված է Ռուսական կայսրության ազնվական ընտանիքների ընդհանուր ժառանգության մեջ՝ 4-րդ մասի 1-ին հատվածում, էջ 102 ։


== Լերմոնտովի սերնդի հայտնի ներկայացուցիչներ ==
Յուրի Անդրեևիչ Լերմոնտ (Գեորգ Լերմոնտ, մոտ 1596—1633, Սմոլենսկ տարածքում)
Պյոտր Լերմոնտ (մահացել է 1679 թվականին), 1656—1657 թվականներին Սարանսկում եղել է վոյեվոդ։
Եվտիխի Լերմոնտով (մահացել է 1708 թվականին), պալատական սեղանապետ։
Պյոտր Լերմոնտով (1698—1743), պալատական սեղանապետ։
Յուրի Լերմոնտով (1722—1778), կրտսեր մայոր։
Պյոտր Լերմոնտով (1767—1811), լեյտենանտ։
Յուրի Լերմոնտով (1787—1831), Միխայիլ Լերմոնտովի հայրը։
Միխայիլ Լերմոնտով (1792—1866), ադմիրալ։
Միխայիլ Լերմոնտով (1814—1841), XIX դար ռուս պոետ։
Ալեքսանդր Լերմոնտով (1838—1906), հեծելազորի գեներալ։
Յուլիա Լերմոնտովա (1846—1919), ռուս առաջին կին քիմիկոս։
Միխայիլ Լերմոնտով (1953) (ծնվել է 1953 թվականին), հասարակական գործիչԼերմանտովՎլադիմիր Լերմանտով (1845—1919), ռուս ֆիզիկ-էքսպերիմենտատոր և մանկավարժ
Վլադիմիր Լերմանտով, Գեորգևյան կավալեր, գեներա֊մայոր, № 6930, 1843 թվականի դեկտեմբերի 4։
Դմիտրի Լերմանտով, Գեորգևյան կավալեր, կապիտան, № 7252, 1844 թվականի դեկտեմբերի 17։
Միխայիլ Լերմանտով (1792—1866), Գեորգևյան կավալեր, կապիտան, № 4818, 1833 թվականիդեկտեմբերի 25։
Ռոստիսլավ Լերմանտով, Գեորգևյան կավալեր, գնդապետ, № 9702, 1855 թվականի նոյեմբերի 26։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Լերմանտովներ»։ Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարան: 86 հատոր (82 հատոր և 4 լրացուցիչ հատորներ)։ Սանկտ Պետերբուրգ։ 1890–1907 
Պանֆիլովա։ Լերմոնտովի տոհմածառը
Դմիտրի Չեռնով

Դմիտրի Կոնստանտինովիչ Չեռնով (հոկտեմբերի 20 (նոյեմբերի 1), 1839, Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսական կայսրություն - հունվարի 2, 1921(1921-01-02), Յալթա, Տավրիկյան նահանգ, Խորհրդային Ռուսաստան), մետալուրգիայի, մետաղագիտության, մետաղների ջերմային մշակման բնագավառի ռուս գիտնական։


== Ուսում ==
Ավարտել է Պետերբուրգի գործնական տեխնոլոգիական ինստիտուտը (1858)։


== Կենսագրություն ==
1889 թվականից՝ Միխայլովսկի հրետանային ակադեմիայի պրոֆեսոր
1868 թվականին հայտնագործել է պողպատի ֆազային փոխակերպումների կրիտիկական կետերը (հայտնի են Չեռնովի կետեր անվամբ)
Բացահայտել է ջերմային մշակման ազդեցությունը պողպատի կառուցվածքի և հատկությունների վրա, սահմանել պողպատի ձուլուկի բյուրեղացման տեսություն, ուսումնասիրել բյուրեղների գոյացման և աճման պրոցեսը
Պողպատի մետալուրգիայի առաջընթացի համար կարևոր նշանակություն ունեցան Չեռնովի մետալուրգիական պրոցեսների ինտենսիվացման և արտադրության տեխնիկայի կատարելագործման բնագավառի աշխատությունները
Աշխատանքներ է կատարել ձուլածո պողպատի արտադրության կոնվերտերային եղանակի կատարելագործման, հրետանային արտադրության զարգացման ուղղությամբ
Չեռնովը ժամանակակից մետաղագիտության ռուս մետալուրգների և մետաղագետների խոշոր գիտական դպրոցի հիմնադիրն է։
Ընտրվել է Ռուսական մետալուրգիական ընկերության պատվավոր անդամ, Երկաթի և պողպատի անգլիական ինստիտուտի պատվավոր փոխնախագահ, Լեռնային ինժեներների ամերիկյան ինստիտուտի և ռուսական ու արտասահմանյան այլ գիտական հաստատությունների պատվավոր անդամ։


== Ծանոթագրություններ ==
ԹԲ-1

ԹԲ-1, թերմոբարիական ռեակտիվ նռնակ, որը արտադրվել է հայկական «Գառնի լեռ» ընկերության կողմից։
Նախատեսված է թշնամու կրակային կետերին հարված հասնցելու, թեթև զրահապատված ու ավտոմոբիլային տեխնիկան շարքից հանելու և թշնամու ուժերը ոչնչացնելու համար։ ԹԲ-1 թերմոբարիական ռեակտիվ նռնակը ունի 4,4 կգ զանգված։ Նռնականետից խփելուց մաքսիմալ ուղղահայաց շեղումը կազմում է 2,5 մ, իսկ հորիզոնականը՝ 1 մ։ «Գառնի լեռ»-ի գնահատականով, նռնակի հարվածի շառավիղը կազմում է 35 մ։
Նախատեսված է Ն-2 ՀԿՌՀ-ի օգտագործման համար։


== Օգտագործում ==
 Հայաստան — Հայաստանի Զինված Ուժեր


== Ծանոթագրություններ ==
Զամենտիկին

Զամենտիկին, հայկական իգական անուն։ Առաջացել է հայերեն ամեն և տիկին բառերից և զ նախդիրից։ Նշանակում է «ամենից մեծ տիկին»։ Անվան կրճատ ձևն է Զամեն։


== Գործածություններ ==
Զամենտիկին, մայր Ամենավագ Դերջանցու, ով նահատակվեց 1335 թվականին։
Զամենտիկին, քույր Կարապետի և հորաքույր Քրիստոսատուր կրոնավորի, ով 1352 թվականին Ղրիմի Սուրխաթ քաղաքում Ստեփաննոս քահանային գրել տվեց մի Աստվածաշունչ։


== Ծանոթագրություններ ==
Խլֆոյի

Խլֆոյի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Դիադինի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==