armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Հռետոր

Հռետոր, ճարտասան։ Մարդ, ով տիրապետում է խոսքի արվեստին, հանդես է գալիս զանգվածների առաջ, թողնում է ոգեշնչող, ոգևորող ազդեցություն։ Հին Հունաստանում և Հռոմում՝ ճարտասան, ով հատկապես զբաղվում էր ոչ թե գործնական, այլ ցուցադրական պերճախոսությամբ, օրինակ, հռետորական դպրոցի ուսուցիչ կամ աշակերտ։
Հին Հունաստանում հայտնի հռետորներ էին․ Դեմոսթենեսը, Լիսիասը, Էսխինեզը, Անդոկիդեսը, Անտիֆոնը, Դինարքը, Հիպերիդը, Իսեուզը, Իսոկրատեսը, Լիկուրգ Աթենացին և այլք։
20-րդ դարի ազդեցիկ հռետորներ են համարվում․ Ուինսթոն Չերչիլը, Շառլ դը Գոլը, Ադոլֆ Հիտլերը, Յոզեֆ Գեբելսը, ՄակԱրթուր Դուգլասը, Բենիտո Մուսոլինի, Ֆրանկլին Դելանո Ռուզվելտը։


== Տես նաև ==
Պրոֆեսիոնալ հռետոր
Յոզեֆով

Յոզեֆով (չեխ․՝ Josefov, գերմ.՝ Josephstadt; մինչ 1850 թվականը՝ Judenstadt / Židovské Město — Հրեական քաղաք), Պրահայի թաղամասերից մեկը, քաղաքի ամենափոքր հողակադաստրային միավորը։ Հին Պրահայի մաս է, ինչպես նաև մտնում է Պրահա 1 խոշոր վարչական միավորի կազմում։ Մինչ 1850 թվականը Պրահայի հրեական համայնքի սիրտն էր։ Թաղամասի ընդհանուր տարածքը 8,81 հա է, ինչը կազմում է Հին Պրահայի տարածքի 6,8 %-ը։ 
«Յոզեֆով» թաղամասի անվանումը գալիս է կայսր Յոզեֆ II-ի անունից, որի բարեփոխումները լավացրել են Պրահայի հրեաների կյանքի պայմանները։ Հրեական թաղամասը գտնվում է Վլտավա գետի աջ ափի և Հին քաղաքի հրապարակի միջև։ Թաղամասի տարածքում են Պրահայի նախկին հրեական գետտոյի մնացորդները։


== Պատմություն ==
Յոզեֆովը Պրահայում ստեղծվել է 1850 թվականին, երբ վարչական վերափոխման ընթացքում մինչ այդ իրավազուրկ, հրեական ջարդերից հաճախ տառապող Պրահայի գետտոն պաշտոնապես դարձավ Բոհեմիայի մայրաքաղաքի վարչական թաղամասերից մեկը։ «Յոզեֆով» անվանումը թաղամասը ստացել է այն պատճառով, որ հենց ավստրիացի կայսր Յոզեֆ II-ն է հրամանագրեր տվել հրեաներին քրիստոնեական բնակչության հետ հավասարեցնելու մասին։
19-րդ և 20-րդ դարերի սահմանագծին, հատկապես 1893 և 1913 թվականների միջև, թաղամասի զգալի մասը ոչնչացվել է նախկին հրեական հետնախորշերի մաքրման և վերասարքավորման ժամանակ՝ Պրահայում օսմանացված Փարիզի ոճով մայրուղիներ և փառահեղ շենքեր կառուցելու նպատակով։ Ճարտարապետական հուշարձանների մեծ մասը պահպանվել է՝ Հին նոր սինագոգ, Պինկասի սինագոգ, Մայզելի սինագոգ, Կլաուսի սինագոգ, Բարձր սինագոգ, Իսպանական սինագոգ, Հրեական ռատուշա, Պրահայի հին հրեական գերեզմանատուն։ Մյուս շինությունների մեծ մասը կառուցվել է 20-րդ դարի սկզբին։
Հին շենքերի քանդման պատճառով հրեաների բաժինը թաղամասում անընդհատ կրճատվում էր, այն դեպքում, երբ նորերը զբաղեցնում էին առավելապես չեխերը։ 20-րդ դարասկզբին Յոզեֆովում մնացել էին կա՛մ ամենաաղքատ հրեական ընտանիքները, կա՛մ ուլտրաօրթոդոքսալ հրեաները՝ թաղամասի հնագույն ավանդույթների պահապանները։ Նացիստները նախ ծրագրում էին ոչնչացնել թաղամասի հրեական մշակույթի բոլոր ճարտարապետական հուշարձանները, սակայն հետո որոշեցին դրանք թողնել որպես «անհետացած ցածր ռասայի» մասին գերմանացիների ապագա սերունդների հիշեցում։


== Պատկերասրահ ==

		
		


== Ծանոթագրություններ ==
(4259) ՄաքԿոյ

(4259) ՄաքԿոյ (անգլ.՝ McCoy), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1988 թվականի սեպտեմբերի 16-ին Շելտ Բասի կողմից Սերո Տոլոլոյում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,890811 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,7497 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0319 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1795,26 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,200528 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,92° անկյուն։


== Անվանում ==
Աստերոիդն իր անվանումն ստացել է ի պատիվ Թիմոթի ՄաքԿոյի, ով հանդիսանում է Վաշինգտոնի բնական պատմության ազգային թանգարանում երկնաքարերի հավաքածուի կուրատորը։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(4259) ՄաքԿոյ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Խաղաղ օրերին

«Խաղաղ օրերին» (ռուս.՝ «В мирные дни»), 1950 թվականի  խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ, որը նկարահանել է ռեժիսոր Վլադիմիր Բրաունը Իոսիֆ Պրուտի սցենարով Կիևի կինոստուդիայում։


== Նկարահանումներ ==
Ֆիլմի նկարահանման հրապարակում հավաքվել են խորհրդային կինոյի ապագա ամենավառ աստղղերը՝ Անդրեյ Սովան, Վյաչեսլավ Տիխոնովը, Վերա Վասիլևան, Գեորգի Յումատովը, Էլինա Բիստրիցկայան։ Ֆիլմը դարձել է նորամուտային Էլինա Բիստրիցկայայի համար։ Բացի այդ, ֆիլմում նկարահանվել է «Չապաև» ֆիլմի ժամանակներից հայտնի դարձած դերասան Լեոնիդ Կմիտը։ Ֆիլմի խորհրդատուներից մեկը եղել է 1-ին կարգի կապիտան Լև Պետրովիչ Խիյայնենը, որը հետագայում դարձել է փոխ-ծովակալ, Խաղաղօվկիանոսյան նավատորմի ստորջրյա ուժերի հրամանատար (1956-1960)։
Ֆիլմի բնական պայմաններում նկարահանումներին մասնակցել են Սևծովյան նավատորմի «Щ» V-бис տիպի սուզանավեր՝ «C-201» («ПК-8») և «С-207» («ПК-2»)։


== Սյուժե ==
Առաջին հետպատերազմյան տարիներ։ Խորհրդային սուզորդները զբաղված են մարտական ուսումով, դուրս են գալիս բաց ծով։ Այս փաստը գրավել է կապիտալիստական երկրներից մեկի հետախուզության ուշադրությունը։ Որոշ ժամանակ անց խորհրդային սուզանավերից մեկը պայթում է ականի վրա և, կորցնելով ուղղությունը և կառավարումը, ընկնում է ծովի հատակին։ Հստակ կատարելով հրամանատարի հրամանները՝ անձնակազմը ձեռնամուխ է լինում վնասների վերացմանը։
Բայց այդ իրադարձություններից քիչ առաջ զորավարժությունների տարածքում հայտնվել և գործում է մեկ այլ սուզանավ։


== Դերերում ==


== Նկարահանող խումբ ==
Սցենարի հեղինակ՝ Իոսիֆ Պրուտ
Ռեժիսոր՝ Վլադիմիր Բրաուն
Օպերատոր՝ Դանիիլ Դեմուցկի, Միխայիլ Չյոռնի
Նկարիչ՝ Ալեքսեյ Բոբրովնիկով
Կոմպոզիտոր՝ Յուլի Մեյտուս


== Թողարկում ==
Վլադիմիր Բրաունի ֆիլմն զբաղեցնում է 720-րդ տեղը խորհրդային վարձույթի ամենահայտնի դրամարկղային ֆիլմերի ցանկում։ Այն դիտել է 23,5 մլն հանդիսատես։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Խաղաղ օրերին» ֆիլմը «Энциклопедия отечественного кино» կայքում
Տանձենի Ռադդեի

Տանձենի Ռադդեի (լատ.՝ Pyrus raddeana), վարդազգիների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ ծառ, որը գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։


== Նկարագրություն ==
Մոտ 5 մ բարձրությամբ, առանց փշերի ծառ է։ Երկարավուն էլիպսաձև, 6-8 սմ երկարությամբ, 2-4 սմ լայնությամբ տերևները երկու ծայրերում հավասարաչափ ձգված նեղացող են, սուր գագաթով, հավասարաչափ աղեղնասղոցավոր եզրով, ներքևից՝ խիտ թաղիքային թավոտությամբ։ 3-4 սմ երկարությամբ կոթերը թավոտ են։ 2 սմ տրամագծով պտուղները մանր են և գնդաձև, կոթերը՝ պտղից երկար։


== Տարածվածություն ==
Հայաստանում հանդիպում է Զանգեզուրի (Ներքին Հանդ) և Մեղրու (Վահրավար, Տաշտուն, Լիճքվազ, Լիճք) ֆլորիստիկական շրջաններում։ Հայաստանից բացի աճում է Նախիջևանում։


== Էկոլոգիա ==
Աճում է միջին լեռնային գոտում` ծովի մակարդակից 1500-1800 մ բարձրությունների վրա, լայնատերև անտառներում, ավելի հաճախ անտառների եզրերին, երբեմն՝ գյուղերի մոտ։ Ծաղկում է ապրիլ-մայիս ամիսներին, պտղաբերում՝ հունիս-օգոստոսին։


== Պահպանություն ==
Վտանգված տեսակ է։ Հարավային Անդրկովկասի էնդեմիկ է։ Տարածման և բնակության շրջանների մակերեսը 500 կմ²-ից պակաս է։ Տեսակին անտառային էկոհամակարգերի վրա շարունակվող մարդածին ազդեցության պատճառով սպառնում է տարածման և բնակության շրջանների կրճատում։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված չէր։ Ընդգրկված չէ նաև CITES-ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում։
Պոպուլյացիայի մի մասը պահպանվում է «Շիկահող» պետական արգելոցում։


== Ծանոթագրություններ ==
Սինյուտկի

Սինյուտկի (ուկրաիներեն՝ Синютки), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Բելոգորսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Սինյուտկի գյուղում բնակվում էր 249 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,101 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 2465,35 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Հայկերտ (Մշո գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Հայկերտ (այլ կիրառումներ)Հայկերտ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Մեծ Հայքի Տուրուբերան աշխարհի Տարոն գավառում, իսկ ապա Բիթլիսի վիլայեթի Մշո գավառում։ Գտնվում էր Մուշ քաղաքից հյուսիս-արևմուտք։


== Պատմություն ==
Գյուղն ավերվել է 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։


== Բնակչություն ==
Հայկերտն 1882 թվականին ուներ 420 հայ բնակիչ։


== Տնտեսություն ==
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահությունն ու երկրագործությունն էր։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Հայկերտն ուներ հայկական եկեղեցի։


== Կրթություն ==
Գյուղում գործում էր վարժարան։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Կորոլևկա (Սոտի վտակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կորոլևկա (այլ կիրառումներ)Կորոլևկա (ռուս.՝ Королевка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վոլոգդայի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Սոտ գետի աջ ափում՝ 12 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 10 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դոնի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Հյուսիսային Դոն գետն է։ Գետի ենթաավազանը Սուխոնան գետն է։ Գետի գետային ավազանը՝ Հյուսիսային Դոն
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության<ref name='МПР России'>«Государственный водный реестр РФ: Королевка»։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-08-22-ին։ Վերցված է 2015-05-05 </ref.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 03020100312103000006837
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 103000683
Ավազանի կոդը - 03.02.01.003
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Lionsgate

Lionsgate Entertainment Corporation, ամերիկյան մեդիա ընկերություն, որը հիմնադրվել է Վանկուվերում, և որը, մինչև իր Կալիֆոռնիա տեղափոխվելը համարվել է ամենահաջող կինոստուդիան Հյուսիսային Ամերիկայում։
Ընկերությունն ունի իր ենթաբաժինները, որոնք զբաղվում են գեղարվեստական ֆիլմերի, երգերի, հեռուստաալիքների համար նախագծների և անիմացիաների մշակմամբ և թողարկմամբ։ 2007 թվականին Lionsgate-ը ճանաչվել է անկախ ֆիլմեր արտադրող ամենահաջող ընկերությունը։


== Պատմություն ==
Ընկերությունը հիմադրվել է 1976 թվականին ռեժիսոր Ռոբերտ Օլթմենի կողմից Վանկուվերում։ 1981 թվականին Օլթմենը վաճառեց ընկերությունը։ 1990-ական թվականներին ընկերությունը կրել է Cinépix Film Properties Inc. (CFP) անունը։ 1997 թվականին ընկերությունը ձեռք բերվեց Ֆրենկ Գիստրաի կողմից, ով ուներ North Shore ձայնագրման ստուդիան և զբաղվում էր Mandalay Television հեռուստասերիալի արտադրությամբ։
Գիստրան որոշեց միացնել իր ղեկավարության տակ գտնվող ընկերությունները, ստեղծելով Lions Gate Entertainment։ 2006 թվականին անվանումը կրճատվեց դառնալով Lionsgate։
2000-ական թվականներին ընկերությունը զբաղված էր այլ տարբեր ընկերությունների գնմամբ, որոնք ունեին որոոշակի ֆինանսական դժվարություններ։ Մասնավորապես, 2003 թվականին գնվեց Artisan Entertainment անկախ ստուդիան։ 2012 թվականին ընկերությունը գնեց Summit Entertainment ընկերությունը՝ 412,5 միլիոն դոլլարով, ինչպես նաև իր վրա վերցրեց այդ ընկերության պարտքերը, որը կազմում է ավելի քան 500 միլիոն դոլլար։
2016 թվականի հուլիսի 30-ին Lionsgate գնեց Starz Inc.-ը, որը ուներ ավելի քանի 14 հեռուստաալիք, այն արժեցավ 4,4 միլիարդ դոլլար․ գործարքը ավարտվեց դեկտեմբերի 8-ին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնակա կայք(անգլ.)
Պաշտոնական կայքը Մեծ Բրիտանիայում(անգլ.)
Խեբդա

Խեբդա (ռուս.՝ Хебда), գյուղ Ռուսաստանի, Դաղստան հանրապետության Շամիլսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2002 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2561 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Հունուտ (Ստորին Բասենի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Հունուտ (այլ կիրառումներ)Հունուտ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Բասենի գավառակում։ Մտնում էր Ներքին Բասենի կազմի մեջ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Դավուլբազ

Դավուլբազ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Վահուր Աֆանասև

Վահուր Աֆանասև (էստ․՝ Vahur Afanasjev, օգոստոսի 24, 1979(1979-08-24), Տարտու, Էստոնական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - մայիսի 10, 2021(2021-05-10)), էստոնացի բանաստեղծ, կինոռեժիսոր, երաժիշտ։ Noorte Autorite Koondis-ի (Երիտասարդ հեղինակների ակումբ) և Էստոնիայի գրողների միության անդամ (2006):
Ստեղծագործական կյանքը սկսել է քնարական բանաստեղծություններով 1998 թվականին «Vikerkaar» գրական ամսագրում։ 2000 թվականին հրատարակել է բանաստեղծությունների առաջին ժողովածուն, իսկ երկու տարի անց՝ պատմվածքների ժողովածուն։
2002 թվականին ավարտել է Տարտուի համալսարանը։ 2005-2010 թվականներին ապրել է Բրյուսելում։
Նրա ստեղծագործությունները տպագրվել են Ռումինիայի, Հունգարիայի, Ֆինլանդիայի և մի շարք այլ երկրների հատընտիր ժողովածուներում։
2011 թվականին այցելել է Հայաստան, մասնակցել ՀՀ մշակույթի նախարարության կազմակերպած «Գրական տապան» միջոցառմանը։


== Վահուր Աֆանասևը հայերեն ==
Հայկական հոկուներ։ Հայաստանը գրականություն է հյուրընկալում (Գրական տապան 2011), Ե., Վերնատուն, ԱՕԿՍ, էջ 41-43։ Անգլերենից թարգմ.՝ Սիրանուշ Եսայան։


== Մատենագիտություն ==
Kandiline maailm. Tartu: Irboska Teataja Kirjastus 2000. 78 S.
Kanepi kirik. Juturaamat. Tartu-Rakvere: Irboska Teataja Kirjastus 2002. 96 S.
Kaantega viin. Irboska: Irboska Teataja 2004. 80 S.
Kastraat Ontariost. s.l.: Irboska Teataja Kirjastus 2005. 160 S.
Katedraal Emajões. Tartu/Brüssel: ID Salong 2006. 72 S. + CD.
Kaadrid otsustavat. Tartu: Irboska Teataja 2007. 240 S.
Kosmos. Tallinn: Jutulind 2008. 137 S.
Minu Brüssel. Tartu: Petrone Print 2011. 253 S.
Eesti vaarao. Saarde-Pärnu: Ji 2013. 146 S.
Kuidas peab elama. s.l.: Näo Kirik 2014. 77 S.
Tünsamäe tigu. Tartu: NAK 2015. 108 S.


== Ծանոթագրություններ ==
Սուրբ Օգսենդ վանք

Սուրբ Օգսենդ վանք, վանք Մեծ Հայքի Բարձր Հայք նահանգի Եկեղյաց գավառի Կարմրի գյուղում։
20-րդ դարի սկզբներին ավերակ ուխտատեղի էր և թուրքերը անվանում էին Ալմերջերահ։ Վանքն ունեցել է 2 եկեղեցի։


== Ծանոթագրություններ ==
Լուպին

Լուպին (լատ.՝ Lupinus), թրմուզ, եգիպտաոլոռ, բակլազգիների (թիթեռնածաղկավորներ) ընտանիքի միամյա կամ բազմամյա խոտաբույսերի, կիսաթփերի, հազվադեպ՝ թփերի ցեղ։
Ունի ավելի քան 200 տեսակ։ Հայրենիքը Միջերկրածովյան ափերն են և Հյուսիսային Ամերիկան։ 


== Կենսաբանական նկարագիր ==
Ցողունն ուղիղ է, ճյուղավորվող, բարձրությունը՝ 1-1,5 մ։ Տերևները հերթադիր են, բարդմատնաձև, տերևիկները՝ ամբողջաեզր, երկարավուն-օվալաձև, գծանշտարաձև, երկարավուն–ձվաձև և այլն։ Ծաղկաբույլն ուղղաձիգ ողկույզ է, ծաղիկները՝ սպիտակ, դեղին, վարդագույն, կապույտ և այլն։ Ծաղկում է մայիս-սեպտեմբերին։ Պտուղը հաստակեղև, բազմասերմ, թավոտունդ է։ Սերմերը կլորավուն են, կողավոր, բազմերանգ, պարունակում են ճարպեր, սպիտակուցներ և այլն։


== Օգտագործում ==
Մշակվում է կերի և կանաչ պարարտացման նպատակով։ Կերի համար մշակում են միամյա տեսակները, առավելապես դեղին Լուպին։ Օգտագործվում է պրոտեինային նյութերով (29–46%) հարուստ կանաչ զանգվածը և հատիկը։ Որոշ տեսակներ ունեն դեկորատիվ նշանակություն։ Ակտիվ ազոտսևեռող է։ Հայաստանում վայրի վիճակում չի հանդիպում, սակայն որոշ մարզերում (Լոռի) մշակվում է որպես կերաբույս։
Նիկոլաևկա (գյուղ, Կոդեմի գյուղական խորհուրդ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՆիկոլաևկաՆիկոլաևկա (ուկրաիներեն՝ Миколаївка), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Արտյոմովսկիում։
2001 թվականի տվյալներով Նիկոլաևկա գյուղում բնակվում էր 16 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Պեչայոլ

Պեչայոլ (ռուս.՝ Пачаёль), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Լեմյու գետի ձախ ափին՝ 62 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 14 կմ։


== Ջրագրության տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը՝ Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը՝ Պեչորա։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝

Ջրային օբյեկտի կոդը հանրային գրանցմամբ — 03050100212103000061340
Կոդը ըստ հիդրոլոգիական հետազոտության (ՌԴ) — 103006134
Ավազանի կոդը — 03.05.01.002
Ծավալի համարը ըստ ՌԴ-ի — 03
Թողարկումը ըստ ՌԴ-ի — 0


== Ծանոթագրություններ ==
Առավենյաններ

Առավենյաններ (գրաբ.՝ Առաւենեաններ), հայկական նախարարական տոհմ Մեծ Հայքում և Մարզպանական Հայաստանում։ Տոհմի հիմնադիրն է Հայքի արքա Վահագն Հայկազունու կրտսեր որդի և հաջորդ՝ Առավան Հայկազունին (մ.թ.ա. 493-475):
Գահնամակում` ըստ Մովսես Խորենացու Առավենյանները զբաղեցրել են 32-րդ բարձը, իսկ ըստ Սահակ Պարթևի կողմից կազմվածի՝ 52-րդը։ Ըստ Զորանամակի Առավենյանները ենթարկվում էին Անգեղ տան բդեշխին և նրանց զորքը բաղկացած էր 300 հեծյալից։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Գահնամակ
Զորանամակ
Վահանանց պատերազմ
Բլագովեշչենկա (այլ կիրառումներ)

Բլագովեշչենկա, կարող է վերաբերել՝

Բլագովեշչենկա - քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Ալթայի երկրամասի Բլագովեշչենկայի շրջանի կազմում։
Բլագովեշչենկա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Արխանգելսկի շրջանի կազմում։
Բլագովեշչենկա - գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Վոլնովախսկի շրջանում։
Բադենաս

Բադենաս (իսպ.՝ Bádenas), բնակավայր և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, գտնվում է Տեռուել պրովինցիայում (Արագոն ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Խիլոկայում։ Տարածքը կազմում է 31,3կմ2։ Բնակչությունը 22 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Գտնվում է պրովինցիայի վարչական կենտրոնից 113 կմ հեռավորության վրա։


== Արտաքին հղումներ ==
Foro de Bádenas
Սուվորովո (գյուղ, Բախչիսարայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՍուվորովոՍուվորովո (ուկրաիներեն՝ Суворове, Ղրիմի թաթարերեն՝ Arançı), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Բախչիսարայի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Արանչի։
2001 թվականի տվյալներով Սուվորովո գյուղում բնակվում էր 579 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Էկտոր Գիմար

Էկտոր Գիմար (ֆր.՝ Hector Guimard, մարտի 10, 1867(1867-03-10)[…], Լիոն - մայիսի 20, 1942(1942-05-20)[…], Նյու Յորք, Նյու Յորք, ԱՄՆ), ֆրանսիացի ճարտարապետ և դիզայներ, արվեստի մոդեռն ոճի ներկայացուցիչ։ Փարիզյան մետրոյի հայտնի մուտքային տաղավարների ստեղծողն է։


== Ուսումնական տարիներ ==
1882 թվականից 1885 թվականը Փարիզում սովորել է Ազգային բարձրագույն գեղարվեստի դպրոցում, որտեղ ծանոթացել է ճարտարապետության տեսաբան Էժեն Էմանուել Վիոլե լը Դյուկի հետ։ Հաջողությունների համար պարգևատրվել Բելգիա և Անգլիա այցելություններով։ Բրյուսելում ծանոթանում է Վիկտոր Օրտայի ստեղծագործություններին, որը նրա վրա հսկայական ազդեցություն է թողել։


== Հիմնական գործունեություն ==
1898 թվականին կառուցել էր Փարիզում գտնվող «Բերանժի ամրոց» բազմաբնակարան շենքը (հասցեն՝ Castel Béranger, Rue Jean de la Fontaine, Paris 16, Paris, France), որի շնորհիվ էլ նա հայտնի է դարձել։ Այդ պահից սկսած նրան դիմում են բազմաթիվ պատվերներով, որոնք Գիմարը կատարում մոդեռնիստական ոճով, պահպանելով ներդաշնակության իդեալները և շարունակական շարժումները։ Նաև ինքնուրույն կահույքի էսքիզներ է ստեղծում իր կողմից կառուցված շինությունների ներսույթների համար։ 1909 թվականին կառուցում է Գիմար Հոթելը, որը նվեր էր իր հարուստ ամերիկուհի կնոջը։
Նաև ձևավորում է փարիզյան մետրոյի առաջին կայարանների մուտքերը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
LE CERCLE GUIMARD Էկտոր Գիմարի աշխատանքների պաշտպանության և առաջմղման ասոցիացիա
lartnouveau.com — Էկտոր Գիմարի աշխատանքները Փարիզում և Ֆրանսիայում
msa-project.com Archived 2014-02-22 at the Wayback Machine. — «Մոդեռն» ոճ։
Ֆերդինանդ Կարապետյան

Ֆերդինանդ Գարիկի Կարապետյան (դեկտեմբերի 19, 1992(1992-12-19), Վարդենիս, Հայաստան), հայ մարզիկ, ձյուդոյի Հայաստանի հավաքականի անդամ, Եվրոպայի չեմպիոն, Ռուսաստանի առաջնության մեդալակիր, Ռուսաստանի սպորտի վարպետ, Դիգորայի «Դինամո» ակումբի սան։ Ապրել է Հյուսիսային Օսիայի Դիգորա քաղաքում։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1992 թվականի դեկտեմբերի 19-ին։ 2018 թվականին Թել Ավիվում տեղի ունեցած Եվրոպայի առաջնությունում Կարապետյանը կիսաեզրափակիչում հաղթել է շվեդ Թոմի Մասիասի, իսկ եզրափակչում՝ ադրբեջանցի Հիդեդիտ Հեյդիրովին և դարձել Եվրոպայի չեմպիոն։
Տոկիո 2020-ի մասնակից։


== Մարզական արդյունք ==
Ռուսաստանի ձյուդոյի պատանիների առաջնություն, 2013 թվական՝ 7-րդ տեղ
Ռուսաստանի ձյուդոյի պատանիների առաջնություն, 2014 թվական՝ 3-րդ տեղ
Ռուսաստանի ձյուդոյի առաջնություն, 2014 թվական՝ 2-րդ տեղ
Գրան Պրի 2015, Տաշքենդ, 7-րդ տեղ
Գրան Պրի 2016, Սամսուն, 3-րդ տեղ
Գրան Պրի 2018, Դյուսելդորֆ, 3-րդ տեղ
Գրան Պրի 2018, Եկատերինբուրգ, 2-րդ տեղ
Գրան Պրի 2019, Փարիզ, 7-րդ տեղ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ֆերդինանդ Կարապետյանի լուսանկարը armenpress.am կայքում
FERDINAND KARAPETIAN JUDOKA
«Мужская сборная России»։ Федерация дзюдо России։ Արխիվացված է օրիգինալից 2015-05-18-ին։ Վերցված է 2015-05-08  
«Профиль»։ infosport.ru։ Վերցված է 2018-03-18
Զատիշիե (գյուղ, Խարկովի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԶատիշիեԶատիշիե (ուկրաիներեն՝ Затишшя), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Խարկովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1925 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Զատիշիե գյուղում բնակվում էր 654 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,38 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 1721,05 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Բրիշ (Ինզերի վտակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Բրիշ (այլ կիրառումներ)Բրիշ  (ռուս.՝ Бриш), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Արխանգելսկի մարզում, Կոմի Հանրապետությունում։ Գետաբերանը տեղակայված է Ինզեռի գետի աջ ափին՝ 108 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 12 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 10010200612111100019768
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 111101976
Ավազանի կոդը - 10.01.02.006
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Լիանոսի վանք

Սուրբ Գյուտ վանք (նաև՝ Լիանոսի վանք), գտնվում է ներկայիս Ադրբեջանի Շահբուզի շրջանի Նորս (Նորագյուղ) (այժմ՝ Նուրսու) գյուղի հյուսիսարևելյան թաղամասում։
Դեռ 1980-ականներին վանքի վիճակը քայքայված էր։


== Պատմություն ==
Նորսի Սուրբ Գյուտ կամ Լիանոս վանքը կառուցվել է 1251 թվականին։ Վանքի ճարտարապետը անհայտ է, սակայն հայտնի է, որ պատվիրատուն է եղել Պռոշյանների Լիանոս իշխանը։


== Ճարտարապետություն ==
Վանքը հիմնականում կառուցված է սրբատաշ բազալտից։ Մուտքը գտնվում է արևմտյան կողմում։ Աբսիդը կիսաշրջանաձև է։ Կա ավանդատների մեկ զույգ։ Վանքը ունեցել է շինարարական արձանագրություններ, սակայն դրանք անհետ կորել է։ Վանքը ունեցել է մի քանի վանքապատկան շինություններ, որոնք դեռևս 19-րդ դարի վերջերին ավերվել են։


== Տես նաև ==
Նախիջևանի հայկական տաճարների ցանկ
Շահբուզի շրջան
Ճահուկ (Սյունիքի գավառ)


== Ծանոթագրություններ ==
Օլվան

Օլվան (կատ.`Olvan) մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Բարսելոնա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում): Մունիցիպալիտետը գտնվում է Բերգեդա շրջանում։ Տարածքը կազմում է 35.58 կմ2: Բնակչությունը` 902 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք Archived 2008-02-11 at the Wayback Machine.
Datos estadísticos
Ռուբիկ Աբրահամյան

Ռուբիկ Գառնիկի Աբրահամյան (ծնվ. 26 մարտի 1967 թ., գ. Այնթափ, Մասիսի շրջան), Հայաստանի պետական և քաղաքական գործիչ, Հայաստանի Արարատի մարզպետ։


== Կրթություն ==
1985-1992 թթ. սովորել և ավարտել է Երևանի ժողովրդական տնտեսության ինստիտուտը՝ տնտեսագետի որակավորմամբ։


== Աշխատանքային գործունեություն ==
1983-1985 թթ. - աշխատել է Այնթափի կոլեկտիվ տնտեսությունում որպես բանվոր։
1985 թ. - աշխատել է Բանակին, ավիացիային և նավատորմին օժանդակության կամավոր ընկերության (ԴՈՍՍԱՖ) կենտրոնական կոմիտեի արտադրական միավորման Մասիսի մասնաճյուղում որպես 5-րդ կարգի էլեկտրիկ։
1985-1987 թթ. ծառայել է Խորհրդային բանակում։
1987-1989 թթ. - աշխատել է «Գարուն» կարի արտադրական միավորման Մասիսի մասնաճյուղում որպես անվտանգության գծով ինժեներ։
1989-1991 թթ. - աշխատել է Թափոնների վերամշակման Երևանի գիտաարտադրական միավորման Մասիսի մասնաճյուղում որպես արտադրության պետ։
1992-1994 թթ. - Թափոնների վերամշակման Երևանի գիտաարտադրական միավորման տեղամասի պետ։
1994-1996 թթ. - Մասիսի հացի կոմբինատի արտադրության պետ։
1996-1997 թթ. - ՀՀ էներգետիկայի նախարարության «Մասիսի էլեկտրական ցանցեր» պետական ձեռնարկության տնօրեն։
1997-1998 թթ. - ՀՀ էներգետիկայի նախարարության «Բարձրավոլտ էլեկտրացանցեր» ձեռնարկության հարավային մասնաճյուղի տնօրեն։
1998-2002 թթ. - «Բարձրավոլտ էլեկտրացանցեր» ՓԲԸ գործադիր տնօրեն։
2002 թ. հունվարի 12-ից փետրվարի 5-ը - ՀՀ կառավարությանն առընթեր ջրային տնտեսության պետական կոմիտեի «Ոռոգում-ջրառ» ՓԲԸ գլխավոր տնօրեն։
2002 թ. փետրվարի 5-ից հուլիսի 15-ը - ՀՀ կառավարությանն առընթեր ջրային տնտեսության պետական կոմիտեի նախագահի տեղակալ, «Ոռոգում-ջրառ» ՓԲԸ՝ գլխավոր տնօրեն։
2002-2004 թթ. - ՀՀ բնապահպանության նախարարության բնապահպանական պետական տեսչության պետ։
2008 թ. հունիսի 6-ին ՀՀ վարչապետի որոշմամբ ազատվել է ՀՀ կառավարությանն առընթեր ջրային տնտեսության պետական կոմիտեի նախագահի տեղակալի պաշտոնից։
2008 թ. ապրիլի 23-ին ՀՀ վարչապետի որոշմամբ նշանակվել է ՀՀ կառավարությանն առընթեր ջրային տնտեսության պետական կոմիտեի նախագահի տեղակալ։
2008 թ. ՀՀ վարչապետի որոշմամբ նշանակվել է ՀՀ տարածքային կառավարման նախարարության ջրային տնտեսության պետական կոմիտեի նախագահի տեղակալ։
2014 թ. մայիսի 8-ին ՀՀ Կառավարության որոշմամբ նշանակվել է Հայաստանի Հանրապետության Արարատի մարզպետ։


== Քաղաքական գործունեություն ==
ՀՀԿ անդամ։


== Պարգևներ և կոչումներ ==
«ՀՀ զինված ուժեր. 20 տարի» հոբելյանական մեդալ։Ամուսնացած է ունի երեք որդի։


== Ծանոթագրություններ ==
Դար 21

Դար 21, հայկական երաժշտական-ժամանցային հեռուստաընկերություն, հեռարձակումը սկսվել է 1998 թվականին։ Երկար ժամանակ հեռարձակում էր Եվրոսպորտ հեռուստաալիքի հաղորդումները։ 2002 թ. սկսած սկսեց հեռարձակել ռուսական Մուզ ՏՎ երաժշտական ալիքը։ 2004-ից սկսեց պատրաստել սեփական հաղորդումներ։ Եթեր է հեռարձակվում Հայաստանի տարածքի մոտ 50% տարածքով մեկ։ Հեռուստաալիքը նաև հասանելի է Interactive, Eurocable և Ucom մալուխային հեռուստատեսության բաժանորդներին։ Պոտենցիալ հեռուստադիտողների թիվը շուրջ 1,7 միլիոն է։ Ընկերության գործադիր տնօրենն է Թամարա Սարգսյանը։


== Հաղորդավարներ ==
Նորայր Եղյան
Էմմա Գևորգյան
Կարեն Մոլիտվին
Ստելլա Բաբայան


== Հաղորդումներ ==
Ֆայլ PRO
Com.info
Speed show
Հայ 10
Live 21
Pro Event
Պրեմիերա
Դարձիր նրա տերը
Bioռիթմ News
iզանգ
Hits Menu
Մուլտ zone
Երաժշտական Մոլորակ


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Էջը Ֆեյսբուք ցանցում


== Ծանոթագրություններ ==
Մերի Ջեֆ

Մերի Ջեֆ (անգլ.՝ Mary Jeff, ծննդյան անունը՝ Մերի Ռասել Ուաթսոն, անգլ.՝ Mary Russell Watson, 1873, Գլազգո, Լարնակշիր, Շոտլանդիա, Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն - 1946 կամ 1941, Milngavie, Դանբարտոնշիր, Շոտլանդիա, Միացյալ Թագավորություն), շոտլանդացի ակտիվիստ, քաղաքական գործիչ, որ ներգրավված է եղել Գլազգոյի  վարձավճարի գործադուլում։ 


== Վաղ կյանք և կրթություն ==
Մերի Ջեֆը ծնվել է 1873 թվականին Լանքշիրի  Քոթբրիջ քաղաքում։ 1896 թվականին նա տեղափոխվել է Գովան և ապրել ամուսնու` նկարիչ Էնդրյու Ջեֆի և երեք որդիների հետ։


== Համայնքային ակտիվություն և քաղաքական կարիերա ==
Մերին ամուսնու հետ եղել են համայնքի ակտիվ անդամներ։ Նրանք երկուսն էլ առանցքային դերակատարություն են ունցել Գովանի վարձավճարի գործադուլում, Էնդրյուին, որպես Հարավային Գովանի վարձակալների կոմիտեի նախագահ, Մերին՝ որպես վտարման դեմ պայքարող կանանց խմբի անդամ և կազմակերպել է դատական կատարածուների դեմ պաշտպանությունը։ Այս գործունեության մեջ ներգրավված են նաև այլ կանայք, այդ թվում՝ Մերի Բարբուրը, Ագնես Դոլլանը, Մերի Լայրդը և Հելեն Քրոուֆուրդը։ Մերի Ջեֆը եղել է Գլազգոյի հարավային արվարձան Քիննինգ պարկի Կոոպերատիվ կանանց Գիլդիայի անդամ և Գովանի պատերազմի հիշատակի կոմիտեի տիկնանց բաժնի նախագահ։ Նրա երեք որդիներից երկուսը մասնակցել են Առաջին համաշխարհային պատերազմին, և նրանցից մեկը մահացել է պատերազմում։
Մերի Ջեֆը եղել է Գովանի ծխական խորհրդի անդամ։ Կյանքի վերջին տարիներին տեղափոխվել է Միլնգավի, որտեղ եղել է Միլնգավիի բոուլինգ ակումբի անդամ և Սուրբ Լուկայի Շոտլանդիայի եկեղեցու սարկավագների դասի ակտիվ անդամՄահացել է 1941 թվականին Միլնգավիում։ Թաղված է Հին Մոնքենդյան գերեզմանատանը։


== Ծանոթագրություններ ==
Էտրուրիայի թագավորություն

Էտրուրիայի թագավորություն (իտալերեն՝ Regno di Etruria), պետություն Իտալիայում, որը գոյություն է ունեցել 1801-1807 թվականներին Տոսկանայի տարածքի մեծ մասի վրա։ Նրա անունը ծագել է Հին Էտրուրիայից։
Պետությունը ձևավորվել է 1801 թվականի մարտի 21-ին կնքված Արանխուեսի պայմանագրով։ Բուրբոնների Պարմայում իշխող ճյուղին փոխհատուցվեց 1796 թվականին Նապոլեոն Բոնապարտի կողմից գրավված տարածքներն Իտալիայի հյուսիսում։ Պարմայի դուքս Ֆերդինանդի այդ տարածքների նկատմամբ հավակնություններից հրաժարվելու դիմաց նրա որդի Լյուդովիկոսը ստացավ Էտրուրիայի թագավորի գահը, որը ձևավորվել էր Տոսկանայի Մեծ դքսության հողերի վրա։ Տոսկանայի Մեծ դուքս Ֆերդինանդ III տապալվեց, իսկ որպես փոխհատուցում ստացավ Զալցբուրգի արքեպիսկոպոսից առգրավված հողերը։
Առաջին արքա Լյուդովիկոս I մահացավ 1803 թվականին և գահն անցավ նրա որդուն` Կառլ Լյուդովիկոսին (Լյուդովիկոս II անվամբ)։ Նրա մայր Մարիա Լուիզան դարձավ ռեգենտ։ 1807 Նապոլեոնն իր եղբայր Լյուսիենին Ալեկսանդրա Բեշամից բաժանելու և Մարիա Լուիզայի հետ ամուսնացնելու` այդպիսով նաև եղբորը գահին բարձրացնելու անհաջող փորձից հետո Էտրուրիայի թագավորությունը միացրեց Ֆրանսիային` նրա տեղում ձևավորելով երեք նոր  դեպարտամենտներ։
Լյուդովիկոս II և նրա մորը խոստացվեց Պորտուգալիայի հյուսիսում նոր ձևավորվող Հյուսիսային Լուզիտանիայի թագավորության գահը, սակայն 1808 թվականին Իսպանիայի Բուրբոնների և Նապոլեոնի միջև հարաբերությունների խզումից հետո այս թագավորության ձևավորման ծրագիրը մնաց անկատար։
Նապոլեոնի պարտությունից հետո` 1814 թվականին Տոսկանան վերադարձվեց նախկին Մեծ Դուքսին։ 1815 թվականին Տոսկանայի առանձնացվեց Լուկկայի դքսությունը։ Այն մինչև 1847 թվականին Պարմայում իրենց իշխանությունը վերականգնելը կառավարում էին Պարմայի Բուրբոնները։
Լոքսոդրոմիա

Լոքսոդրոմ, (հունարեն՝ λοɛός - թեք, δρομός - վազք, ճանապարհ բառերից) կոր գիծ է ոլորտի կամ պտտման այլ մակերևույթի վրա, որը բոլոր միջօրեականները հատում է միևնույն անկյան տակ։ 0° կամ 180° անկյան դեպքում լոքսոդրոմիան համընկնում է միջօրեականի, իսկ ± 90°-ի դեպքում՝ զուգահեռականի հետ։ Մյուս դեպքերում անսահմանափակ թվով պարույրներ կատարելով լոքսոդրոմն անվերջ մոտենում է բևեռին։
Լոքսոդրոմիան կիրառվում է ծովագնացության և օդագնացության մեջ։ 
Առաջին անգամ լոքսոդրոմիայի հատկություններն ուսումնասիրության է գրել պորտուգալացի մաթեմատիկոս Պեդրո Նունիշը 1537 թ.։


== Արտաքին հղումներ ==
mathpages.com-ի էջերից
Սան Սիման (Գոյաս)

Սան Սիման (պորտ.՝ São Simão), համայնք Բրազիլիայում, մտնում է Գոյաս նահանգի մեջ։ Մի մասը կազմում է Գոյաս նահանգի հարավային մարզը։ Մտնում է տնտեսական կարգավիճակ ունեցող Կիրինոպոլիսի գավառի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 15 367 մարդ՝ ըստ 2006 թվականի տվյալների։ Տարածքը կազմում է 414.055 կմ2։ Բնակչության խտությունը 37,1 մարդ/կմ² է։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արտադրանքը կազմել է 867 469 764,00 (ըստ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի տվյալների)
Համախառն ներքին արտադրանքը մեկ շնչի հաշվով 2003 թվականին կազմում է 59 681,44 ռեալ (ըստ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի տվյալների)
Մարդկային զարգացման ինդեքսի պոտենցիալը 2000 թվականին կազմել է 0,754
Պապեռոն

Պապեռոն, Պապառոն, բերդ Լեռնային Կիլիկիայում, Տավրոսի ստորոտին, Տարսոն քաղաքից հս-արմ․ (այժմ՝ ավերակ)։ Կառուցված էր բարձր լեռան գագաթին և շրջափակված ամրակուռ պարիսպներով։ Դղյակը, պալատային շենքերը, եկեղեցին զետեղված էին բերդի արմ․ մասում։ Ելք ու մուտքը հիմնականում եղել է հյուիս-արևելքից, մնացած կողմերից գրեթե անմատչելի էր։ 10-րդ դարի կեսից Պատեռոնը մտել է Աբլղարիբ Արծրունու տիրույթների մեջ։ 1070-ական թվականներին անցել է Հեթումյաններին։ 10-րդ դարի վերջին Պապեռոնի տեր է հիշվում Սահակ իշխանը՝ Օշինի փեսան, 12-րդ դարի առաջին կեսին՝ Օշինի թոռ Սմբատը։ 1152-ին Բյուզանդիային զինակցած Սմբատը սպանվել է Թորոս Բ իշխանապետի դեմ մարտում։ Պապեռոն ժառանգել է նրա որդի Բակուրանը, որը հաշտվել է Թորոս Բ-ի հետ և քրոջը՝ Ռիթային, կնության տվել Թորոսի եղբայր Ստեփանեին։
Վերջինիս մահից (1165) հետո Ռիթան վերադարձել է Պապեռոնը և եղբոր խնամատարությամբ զբաղվել իր մանկահասակ որդիների՝ Ռուբենի (տես Ռուբեն Բ) և Լևոնի (տես Լեոն Բ Մեծագործ) կրթությամբ ու դաստիարակությամբ։ Պապեռոնում Բակուրանին հաջորդել է եղբայրը՝ Վասակ իշխանը (12-րդ դարի վերջ), ապա նրա որդի Կոստադին սպարապետը (Հեթում Ա թագավորի հայրը)։ Այնուհետև պապեռոն հիշվում է որպես Հայոց սպարապետի ժառանգական կալվածք։ 14-րդ դարի երկրորդ կեսին բերդը գրավել և կործանել է Եգիպտոսի արաբ, սուլթանությունը։ Պապեռոնում պահպանվել են դղյակի, եկեղեցու, երկու սենյակի, գեղաքանդակ վառարանի և այլ շինությունների մնացորդներ։ պապեռոնին կից Մլիճո վանքը եղել է բերդատեր իշխանների դամբարանը։
Կիևսկոե (Կրասնոդարի երկրամաս)

Կիևսկոե (ռուս.՝ Киевское), գյուղ Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասի Կրիմսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2002 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 4667 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Օտկոսա

Օտկոսա (ռուս.՝ Откоса), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի երկրամասում, Ալթայի Հանրապետությունում։ Գետաբերանը տեղակայված է Կուլիչիխա գետի աջ ափով՝ 8 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 11 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերխնեոբսկոմի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Օբ գետն է, գետի ենթաավազանը Բիա և Կատուն գետերն են։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի հետ միախառնման կետը։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 13010200512115200003636
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 115200363
Ավազանի կոդը - 13.01.02.005
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 15
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 2


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Ռամոնի շրջան

Ռամոնի շրջան (ռուս.՝ Рамонский район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Վորոնեժի մարզում։
Ստեղծվել է 1965 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Ռամոն։


== Աշխարհագրություն ==
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 1281 կմ²։


== Բնակչություն ==
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 28221 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 22,03 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի Կառավարության կայք. Տարածաշրջանների մասին տարաբնույթ տեղեկություններ։ Անհրաժեշտ է փնտրել ըստ շրջանի անվանման։ (ռուս.)
Սոլոգուբովկա (այլ կիրառումներ)

Սոլոգուբովկա, կարող է վերաբերել՝

Սոլոգուբովկա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բլագովեշչենսկի շրջանի կազմում։
Սոլոգուբովկա - գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Կիրովսկի շրջանի կազմում։
(8037) 1993 HO1

(8037) 1993 HO1, աստերոիդ ամուրի ընտանիքում։ Հայտնաբերվել է 1993 թվականի ապրիլի 20-ին Ռոբերտ ՄաքՆոտի կողմից Սայդինգ Սփրինգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 1,986311 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,1566 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,816 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 0,202 ա. մ. հեռավորության վրա։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1022,51 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,352073 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,91° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(8037) 1993 HO1 աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Բիկչագուլ

Բիկչագուլ (ռուս.՝ Бикчагул, բաշկիրերեն՝ Биксағыл), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ալշեևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 65 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Աստերոիդների ցանկ (291501-291600)

Աստերոիդների ցանկ (291401-291500)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (291601-291700)
 Աստերոիդների ցանկ (291401-291500)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (291601-291700)
(1138) Ատտիկա

(1138) Ատտիկա (անգլ.՝ Attica), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1929 թվականի նոյեմբերի 22-ին Կառլ Ռեյնմուտի կողմից Հայդելբերգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,145502 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,925 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,366 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2037,67 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,176673 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 13,99° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(1138) Ատտիկա աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Աստերոիդների ցանկ (290001-290100)

Աստերոիդների ցանկ (289901-290000)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (290101-290200)
 Աստերոիդների ցանկ (289901-290000)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (290101-290200)
Բաշկալա (Էրզրումի գավառ)

Բաշկալա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում։ Գտնվում էր Էրզրում քաղաքից հյուսիս-արևելք։


== Բնակչություն ==
1880 թվականին ուներ 185 բնակիչ։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Պետրոս Հայկազունի

Պետրոս Հայկազունի (Հայկազյան) (1839, Գյումրի, Ալեքսանդրապոլի գավառ - 1927), հայ հասարակական-քաղաքական, մշակութային գործիչ, մանկավարժ։ Բարենպատակ ընկերության հիմնադիրներից։


== Կենսագրություն ==
Կրթությունը ստացել է ծննդավայր Ալեքսանդրապոլում, սովորել հոգևոր դպրոցում։
1860-ական թվականների սկզբներից մասնակցել է կրթասիրական ընկերությունների աշխատանքներին, աշխատակցել «Մեղու Հայաստանի», «Արարատ» պարբերականներին։
Համագործակցել է Արսեն Կրիտյանին` Բարենպատակ անլեգալ ընկերության կազմակերպման աշխատանքներում. եղել է այդ ընկերության գործուն անդամներից։ Հակացարական գործունեության համար 1860-1870 թվականների ընթացքում բազմիցս բանտարկվել է։
Նոր դպրոցի և մանկավարժության ջատագով էր։ Ղազարոս Աղայանի հետ պայքարել է հայկական դպրոցների ուսուցման հետամնաց, հակամանկավարժական մեթոդների դեմ՝ դրվատելով Խաչատուր Աբովյանի, Ստեփանոս Նազարյանի, Միքայել Նալբանդյանի առաջավոր գաղափարները։
Նպաստել է Ալեքսանդրապոլի դպրոցների բարեկարգմանը, իգական դպրոց հիմնադրելու գործին։
Ճանապարհորդել է Արևմտյան Հայաստանում, նյութեր հավաքել արևմտահայերի կյանքի, նրանց ծանր կացության, հայկական կոտորածների մասին։
Մինչև 1926 թվականն աշխատել է ՀԽՍՀ պետական և կոոպերատիվ մարմիններում։


== Աշխատություններ ==
Կազմել է թվաբանական գործողությունների աղյուսակների գիրք, որն արժանացել է Վիեննայի և Փարիզի մաթեմատիկոսների հանձնաժողովների հավանությանը և հրատարակվել։
Գրել է «Նյութեր Հնդկաստանի հայերի կտակների պատմության վերաբերյալ», «Նյութեր Ալեքսանդրապոկի մտավոր զարգացման պատմության» աշխատությունները, ինչպես նաև իր արժեքավոր հիշողությունները, որոնք բոլորը մնացել են անտիպ։


== Ծածկանուններ ==
Օգտագործել է հետևյալ ծածկանունները.

Դարբինյան
Սիմոնյան
Հուրհեր


== Ծանոթագրություններ ==
Գրինյոն

Գրինյոն (իսպ.՝ Griñón), քաղաք և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում՝ Մադրիդի ինքնավար մարզի կազմում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Կոմառկա-Սուռ շրջանում։ Բնակչությունը՝ 9546 մարդ (ըստ 2010 թվականի) ։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական էջ Archived 2008-02-13 at the Wayback Machine.
Web municipio Archived 2008-02-13 at the Wayback Machine.
Imágenes del pueblo
Ելիզա (Հեքյարիի գավառ)

Ելիզա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Հեքյարիի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Great Lakes Airlines

Great Lakes Airlines, ԱՄՆ-ի շրջանային ավիաընկերություն, նրա շտաբ-կենտրոնը համարվում է Շայեն (Վայոմինգ նահանգում)։
Նրա գլխավոր բարեկամ ավիաընկերություններն են հանդիսանում՝ Ալբուկերկե օդանավակայարանը, Դենվեր օդանավակայարանը, Լոս Անջելես օդանավակայարանը և Ֆինիկս Սկայ Հարբոր օդանավակայարանը։


== Պատմություն ==
Great Lakes Airlines ավիաընկերությունը հիմնադրվել է Դուգ Վոսոմի և Իվան Սիմթսոնի կողմի, 1977 թվականի ապրիլի 5-ին, տեղի օդանավակայարաններից մեկի հովանավորությամբ։ 1981 թվականի հոկտեմբերի 12-ին ավիաընկերությունը իրականացնում է իր առաջին չվերթը՝ Սփենսեր և Դե Մոյն քաղաքների միջև։
1988 թվականի փետրվարին ավիաընկերությունը պայմանագիր է կնքում տեղի աիանկերության՝ Alliance Airlines-ի հետ, և վերցնելով մի քանի նորացված տեխնիկաններով հագեցած ինքնաթիռներ, չվերթ է իրականացնում դեպի Միչիգան լիճ։
1994 թվականի հունվարի 19-ին Great Lakes Airlines ավիաընկերությունը դառնում է համաշխարհային մեծ աղմուկ բարձրացրած NASDAQ ֆոնդային ակցիայի գլխավոր աջակից։
1995 թվականի հոկտեմեբերից մինչև 1997 թվականը Great Lakes Airlines ավիաընկերության ինքնաթիռների հիմնական չվերթները կատարվել են Midway Connection ավիաընկերության հովանավորությամբ, դեպի Ռոլի Դարեմ օդանավակայարան։ Մինչև շտաբ-կենտրոնի Շայեն հայտնվելը, նրանց շտաբ-կենտրոնը գտնվում էր մունիցիպալիտետ Սպենսերի օդանավակայարանում։
2001 թվականին արդեն վերջանում է ավիաընկերություն՝ United Airlines-ի հետ կնքված պայմանագիրը և դրանով նրանց համագործակցությունը ավարտվում է։ Դրանից շատ տարիներ անց է միայն ավիաընկերությանը հաջողվում դաշնակից ձեռք բերել, և դա լինում է Frontier Airlines ավիաընկերությունը։


== Տրանսպորտային կապեր ==
Great Lakes Airlines տրանսպորտային կապերի մեջ մտնում է 64 նշանակված վայրեր, որոնցից 48 օդանավակայարանների ֆինանսական ծախսերը իրականացնում է ԱՄՆ-ի Essential Air Service-ը։ Ավիանկերությունը նաև համարվում է ԱՄՆ-ի ամուր օպերատորային ծրագրերի պատասխանատու։


== Նավատորմի անձնակազմ ==
Great Lakes Airlines ավիաընկերության օդային անձնակազմը ներկայացնում է ինքնաթիռների երկու տեսակ։ Ընկերությունը համարվում է աշխարհի ամենաամուր օպերատորներից մեկը, իր տեղը զբաղեցնելով Beechcraft 1900 օդանավակայարանում։
2010 թվականի հոկտեմբերին ավիաընկերության անձնակազմը բաղկացած էր եղել հետևյալ մասերից.


== Ծանոթագրություններ ==
Քունգ ֆու պանդա 3

Քունգ ֆու պանդա 3 (անգլ.՝ Kung Fu Panda 3), ամերիկյան լիամետրաժ համակարգչային անիմացիոն ֆիլմ, որի պրեմիերան Ռուսաստանում կլինի 2016 թվականի հունվարի 28-ին։ Ստեղծվել է DreamWorks Animation-ի և տարածվել 20th Century Fox-ի կողմից։


== Սյուժե ==
Շարունակելով իր լեգենդար և ապշեցուցիչ արկածները, Պոն պիտի բախվի երկու շատ վիպական, բայց շատ տարբեր սպառնալիքների՝ մեկ գերբնական, և մյուս ավելի մոտ տանը։
Պոն արդեն փրկել է աշխարհը անթիվ անհամար անգամներ, բայց դրանցից ոչ մի անգամ նա իրեն չի նախապատրաստել մի ավելի մեծ խնդրի՝ սիրաշահել իր երկու հայրերի սրտերը։
Պանդա Պոն վերջապես կհանդիպի իր իրական հայրիկին և նրա հետ միասին կուղևորվի պանդաների գաղտնի ավանը, բայց Պոն իրեն այնտեղ զգում է անհարմար։ Այնտեղ նա հանդիպում է չափազանց անհամբեր Մեյ Մեյին, որը պիտի ամուսնանա Պոի հետ ըստ համաձայնության։ Ճիշտ է նաև, որ հարազատների հետ հանդիպման երջանկությունը չի տևի շատ երկար։ Մի Կայ անունով չար կով շրջագայում է Չինաստանով՝ հաղթելով բոլոր հայտնի քունգ ֆուի վարպետներին։ Պոն ստիպված է լինում դառնալ ուսուցիչ իր նոր ընկերների համար և սովորեցնել այդ փափկամազիկ պանդաներին քունգ ֆու մարտարվեստը։
Պոն պետք է կռվի այդ չար հոգու՝ Կայի հետ, որը ընդունակ է կորզել յուրաքանչյուր քունգ ֆուի վարպետի կարողությունները, որոնց նա տիրապետում է, և նրա աչքը հիմա Պոի վրա է։


== Օրիգինալ Ձայնավորում ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Официальный сайт(անգլ.)
«Кунг-фу панда 3»(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
Смотреть Кунг-Фу Панда 3 онлайн 2016 Archived 2016-02-04 at the Wayback Machine.
Հարավային Ասիա


== ՀԱՐԱՎԱՅԻՆ ԱՍԻԱ:ԿԼԻՄԱ:ՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ... ==

Հարավային Ասիան, բնական մարզ Ասիայում. ընդգրկում է Հնդստան թերակղզին՝ մերձակա կղզիներով, Ինդոս-Գանգեսյան հարթավայրը և նրա լեռնային եզերապատումը (Հիմալայների, Հինդուկուշի հարավային լանջերը, Իրանական բարձրավանդակի հարավ-երևելայան եզրամասը)։ Տարածքը՝ 4,5 միլիոն կմ²։
Հարավային Ասիայի սահմաննների վերաբերյալ կան նաև այլ մոտեցումներ։ Երբեմ Հարավային Ասիայի մեջ են մտցնում Հարավարևելյան Ասիան։
Հարավային Ասիան աշխարհի հնագույն քաղաքակրթության օջախներից է։ Ինդոսի հովիտը սանսկրիտ լեզվով անվանվել է Սինդհու, որը թեթև փոփոխությունից հետո դարձել է Հինդու, Հինդ։ Մոտավորապես 3500 տարի առաջ Սինդհու ներթափանցած արիացիներից փոխառվեց և ավելի զարգացվեց նրանց հավատը, որն անվանվեց հնդուականություն։ Հարավային Ասիայի պատմական դերը կապված է նաև բուդդայականության հետ։
  Պատմական երկարատև շփումների շնորհիվ հինդի լեզվի ազդեցությունը տարածվեց եվրոպական ժամանակակից լեզուների վրա, դրա հիման վրա էլ կազմվեց հնդեվրոպական լեզվաընտանիք։
Բնական պայմաններն ու ռեսուրսները։ Հարավային Ասիան բնական հսկայական տարբերությունների տարածաշրջանն է, որում առանձնանում է ֆիզիկաաշխարհագրական երեք գոտի. հյուսիսային՝ բարձրլեռնային, միջին՝ գետհովտային-դաշտավայրային և հարավային՝ թերակղազային-սարահարթային։
   Տարածաշրջանի արևմտյան մասում՝ Թար անապատում, տարեկան տեղումների քանակը նույնիսկ բավարար չէ հողագործության համար, ուստի հոը ոռոգվում է, մինչդեռ Բենգալիայում, ընդհակառակը, տեղումների քանակը այնքան մեծ է, որ դրա հետևանքով մշտապես լինում են ջրհեղեղներ։

    Հարավային Ասիայի ընդերքի հարստություններից առանձնանում են քարածուխը, երկաթի և մանգանի, քրոմի, տիտանի հանքաքարերը։
		
   Հարավային Ասայի մեծ մասում կլիման մերձհասարակածային մուսսոնային է՝ առատ տեղումներով։
Բնակչություն։ Բնակչության թվով խոշորագույն տարածաշրջանն է աշխարհում (1,6 մլրդ մարդ)։ Տարածաշրջանում կա երեք երկիր, որոնցից յուրաքանչյուրն ունի ավելի քան 100 մլն բնակիչ։
Տարածաշրջանի քաղաքներում բնակվում է ամբողջ բնակչության 36%-ը։
Հարավային Ասիայի մեջ մտնող պետությունները.

Պակիստան-Իսլամաբանդ
Հնդկաստան-Դելի
Նեպալ-Կատմանդու
Բանգլադեշ-Դաքա
Շրի Լանկա-Կոլոմբո
Մալդիվներ-Մալե
Բութան-Թհիմփհու
Գուրամ Տուշիշվիլի

Գուրամ Տուշիշվիլի, (փետրվարի 5, 1995(1995-02-05), Կոջոր, Գարդաբանի մունիցիպալիտետ, Վրաստան), վրացի ըմբշամարտիկ։ Նա ոսկե մեդալ է նվաճել 2018 թվականի Ըմբշամարտի աշխարհի առաջնությունում 100 կգ քաշային տղամարդկանց պայքարում։ 2019 թվականի մարտի 19-ին Տուշիշվիլին ոսկե մեդալ է նվաճել նաև Ըմբշամարտի Եվրոպայի ֆեդերացիայում 100 կգ քաշային տղամարդկանց պայքարում։ 2019 թվականի մարտի 29-ին Ձյուդոյի միջազգային ֆեդերացիան որակազրկվեց մինչև 2019 թվականի մայիսի 29-ը։ 2020 թվականին Չեխիայի Պրահա քաղաքում կայացած Ըմբշամարտի Եվրոպայի  առաջնությունում նվաճեց բրոնզե մեդալներից մեկը 100 կգ քաշային տղամարդկանց պայքարում։
2021 թվականին մրցեց Կատարի Դոհա քաղաքում կայացած Ըմբշամարտի աշխարհի 202 վարպետների 100 կգ քաշային տղամարդկանց պայքարում։


== Մեդալներ ==
2017
Մեծ սաղավարտ, Բաքու
Համաշխարհային վարպետներ, Սանկտ Պետերբուրգ
2018
Գրան Պրի, Թբիլիսի
Գրան Պրի, Զագրեբ
Համաշխարհային վարպետներ, Գուանչժոու


== Ծանոթագրություններ ==