Թոմ Քրուզ

Թոմաս Քրուզ Մեպոթեր IV (անգլ.՝ Thomas Cruise Mapother IV , հուլիսի 3, 1962(1962-07-03)[…], Սիրաքյուս, Նյու Յորք, ԱՄՆ), ամերիկացի դերասան, պրոդյուսեր, ռեժիսոր, սցենարիստ։ Հանդիսատեսին հայտնի է «Անձրևի մարդը», «Հատուկ կարծիք», «Առաքելությունն անիրագործելի է. Ֆանտոմ պրոտակոլը», «Վանիլային երկինք» և «Օրվա ասպետը» ֆիլմերից։ Թոմ Քրուզը համարվում է ամենաթանկ վարձատրվող դերասաններից մեկը։ Եռակի «Ոսկե գլոբուս» մրցանակակիր է և երեք անգամ առաջադրվել է «Օսկար» մրցանակի։
Կինոյի ասպարեզի բազմաթիվ ներկայացուցիչներ Թոմ Քրուզի դերասանական հմտության գագաթնակետը համարում են «Մանգոլիա» դրամայում իր աշխատանքը, որը նշվել է բազում մրցանակներում։


== Կենսագրություն ==

Թոմը երրորդ երեխան է ընտանիքում, ունի երեք քույր։ Քույրերից մեկը Լի Էն Դեվեթն է (անգլ.՝ Lee Anne Devette), նա հիմա թաքնվում է իր եղբոր հանրաճանաչությունից Օվկիանիայում։ Նրա մայրը եղել է դերասանուհի, իսկ հայրը՝ ինժեներ։ Աշխատանքի փնտրտուքներով ընտանիքը հաճախ տեղափոխվել է, որը դերասանի դժվար մանկության պատճառներից մեկն էր։ Երբ Թոմը 12 տարեկան էր, նրա ծնողները բաժանվեցին։ Երբ Թոմը 14 տարեկան էր, նա արդեն 15 դպրոց էր փոխել Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում և Կանադայում։ Նրանք վերջնական բնակություն հաստատեցին Գլեն Ռիդժում՝ Նյու Ջերսի նահանգ, որտեղ Թոմն ավարտեց միջնակարգ դպրոցը։
Դերասանական կարիերան Թոմ Քրուզը սկսել է 1981 թվականին «Հավերժ սեր» ֆիլմում իր փոքրիկ դերով։ Իր առաջին գլխավոր դերը, որը իրեն բերեց հանրաճանաչություն, նա ստացել է «Վտանգավոր բիզնես» (1983) բլոքբաստերում։
Միմի Ռոջերսի հետ ամուսնությունից հետո Թոմը ամուսնացավ Նիկոլ Քիդմանի։ Հանդիպելով «Որոտի օրեր» ֆիլմի նկարահանումներին 1990 թվականին, նրանք չկարողացան բաժանվել և այդ տարվա Ամանորից առաջ առձանագրեցին իրենց հարաբերությունները։ Նրանք համատեղ նկարվել են երեք ֆիլմում՝ «Որոտի օրեր», «Հեռու-Հեռու» և «Լայն փակված աչքերով»։
Քրուզի և Քիդմանի ընտանիքը բաժանվեց 2001 թվականին՝ 9 տարի և 11 ամիս համատեղ ընտանեկան կյանքից հետո։ Այդ ամուսնությունից Թոմն ունեցավ երկու որդեգրված երեխա՝ դուստր Իզաբելա Ջեյնը և որդի Քոնոր Էնթոնին։
«Վանիլային երկինք» ֆիլմի նկարահանումների ժամանակ սիրավեպ սկսվեց Թոմ Քրուզի և Պենելոպե Կրուսի միջև, և հենց դա դարձավ Թոմի և Քիդմանի բաժանության պատճառը։ 2004 թվականի գարնանը հայտարարվեց Թոմ Քրուզի և Պենելոպե Կրուսի բաժանման մասին։
2005 թվականի մայիսի 23-ի Թոմը եղավ Օպրի Ուինֆրիի շոուին։ Այնտեղ նա ակտիվորեն արտահայտեց իր զգացմունքները նոր ընկերուհու՝ դերասանուհի Քեյթի Հոլմսի հանդեպ։ Թոմը «ցատկում էր տարածքում, նետվում էր բազմոցին, ընկնում էր մեկ ծունկի վրա»։ Այդ միջադեպը մեծ համբավ հավաքեց և դարձավ պարոդիայի առարկա, այդ թվում «Շատ սարսափելի ֆիլմ 4»-ում։
2005 թվականի նոյեմբերին դուրս եկավ «Հարավային այգի» մուլտսերիալի «Խորդանոցում մնացածը» սերիան, որը ծաղրում է Սաենթոլոգիայի եկեղոցուն, Թոմ Քրուզին և Ջոն Տրավոլտային։ Comedy Central հեռուստաալիքը 2006 թվականի մարտի 15-ին չեղյալ համարեց սերիայի կրկնությունը վերջին պահին (չնայած այդ պահից ի վեր սերիան բազմիցս կրկին ցուցադրվել է)։ Ենթադրվում է, որ Թոմ Քրուզը սպառնացել է Paramount Pictures կինոընկերությանը, ասելով, որ կհրաժարվի «Առաքելությունն անիրագործելի է 3» ֆիլմում նկարահանումներից այդ սերիան կրկին ցուցադրելու դեպքում(Paramount-ը և Comedy Central-ը ընդհանուր տեր ունեն՝ Viacom)։ Paramount-ը և Քրուզը հերքում են այդ վարկածները, սակայն «The Independent» թերթը գրում է, որ ոչ-ոք չի հավատում նրանց ոչ մի խոսքին։
2006 թվականի նոյեմբերին Թոմ Քրուզը և Քեթի Հոլմսը պաշտոնապես ամուսնացան, դա եղավ Թոմի երրորդ ամուսնությունը։ Հարսանիքն անցավ Իտալիայում, Բրաչիանոյում, 15-րդ դարի ամրոցում։ Արարողությանը ներկա էին բազմաթիվ հոլիվուդյան աստղեր։ Հարսանիքից կես տարի առաջ՝ 2006 թվականի ապրիլի 18-ին զույգը դուստր էր ունեցել, ում անվանել են Սուրի։ Դերասանների հրապարակախոսը հայտարարել է, որ զույգը պաշտոնականացրել է իրենց հարաբերությունները Լոս Անջելեսում, Իտալիայի արարողության նախօրեին։


== Անձնական կյանքը, նախասիրությունները ==
Առաջին կինը՝ Միմի Ռոջերս (1987-1990)
Երկրորդ կինը՝ Նիկոլ Քիդման (1990-2001)
Երկու որդեգրված երեխաներ՝ Դուստր Իզաբելա Ջեյն և որդի Քոնոր Էնթոնի
Երրորդ կինը՝ Քեթի Հոլմս (2006-2012), պաշտոնապես բաժանվել են 2012 թվականի օգոստոսին։
Դուստր Սուրի Քրուզ (ծնվ. 2006 թվականի ապրիլի 18-ին)Լրագրող Էնդրյու Մորթոնը Քրուզի հայրությանը վերաբերվող իր կասկածների մասին։ Նրա (Tom Cruise: An Unauthorized Biography) կենսագրությունում, դուրս եկած 2007 թվականին, հաստատվում է, որ ըստ Ծովային կազմի անդամների խոսքերի (սաենթոլոգիայի եկեղեցու մաս) Սուրին Քրուզի դուստրը չէ, այլ բեղմնավորվել է սաենթոլոգիայի հիմնադիր Ռոն Հաբբարդի պահպանված սերմահեղուկի միջոցով։ Թոմը հերքում է այդ հայտարարությունները դատի է տվել հեղինակին։
Քրուզը ավտոմոտոսպորտի սիրահար է։ Նրան հաճախ կարելի է տեսնել սպորտային ավտոմեքենաներով և մոտոցիկլերով, ինչպես ֆիլմերում, այնպես էլ իրական կյանքում։ Թոմ Քրուզն իր ավտոտնակում ունի Ducati 999R մոտոցիկլետ։ Բացի այդ, դերասանը ձեռք է բերել Vyrus 985C3 4V մրցարշավային մոտոցիկլ, որը հավաքված է ձեռքով։ 2004 թվականի հունիսին «Առաքելությունն անիրագործելի է 3» ֆիլմի նկարահանումներից առաջ դերասանը անցել է մոտոցիկլ վարելու հատուկ դասընթաց Քեյթ Կոուդի «California Superbike School» մոտո-դպրոցում։ Քեյթ Կոուդը նույնպես սաենթոլոգ է։
2011 թվականի օգոստոսի 15-ին դերասանը մասնակցություն ունեցավ Red Bull մրցարշավային ընկերության գովազդային քարոզչությանը, փորձարկելով «Ֆորմուլա 1»-ի ավտոմեքենա Willow Springs ճանապարհին, Կալիֆորնիայում։ Թոմ Քրուզը նաև ամբիդեքստրիայի հետևորդ է։
2015 թվականին հայտնվեց տեղեկություն, որ դերասանը հարաբերությունների մեջ է իր անձնական օգնական Էմիլի Թոմասի հետ, ով Թոմից 31 տարով երիտասարդ է։ Հայտնի է, որ նրանք ծանոթացել են 2014 թվականին, երբ Էմիլին դարձել է իր օգնականը «Առաքելությունն անիրագործելի է 5» ֆիլմի ժամանակ։


== Սաենթոլոգիա և վերաբերմունքը հոգեբուժության հանդեպ ==
Քրուզը սաենթոլոգիայի եկեղեցու հետևորդ է և ակտիվորեն մասնակցում նրա հասարակական ծրագրերին։ Նա սաենթոլոգ է դարձել 1990 թվականին, երբ իր նախկին կինը՝ Միմի Ռոջերսը ծանոթացրել է իրեն գիտնական Ռոն Հաբբարդի հետ։ 2005 թվականին Քրուզը հրապարակավ ասաց, որ սաենթոլոգիան, և հատկապես Հաբբարդի կրթման տեխնոլոգիան, օգնել է իրեն հաղթահարել դիսլեքսիան, որը անհանգստացնում էր իրեն մանկուց։ Բացի այն, որ Քրուզը տարբեր ծրագրեր է իրականացնում, որոնց միջոցով մարդկանց գրավում է սաենթոլոգիան, նա նաև սաենթոլոգիայի ճանաչման քարոզչություն է իրականացնում Եվրոպայում։
Քրուզը դարձել է «Մաքրում» ծրագրի համահիմնադիր և մեծ ներդրումներ է կատարել աշխատողների և փրկարարների համար, ովքեր մասնակցել են Նյու Յորքում կատարված սեպտեմբերի 11-ի ահաբեկչական հարձակումների հետևանքների լիկվիդացմանը։ Ծրագիրը իրականացվել է Downtown Medical կլինիկայում, և այնտեղ օգնություն են ստացել 800 հրշեջներ և հանրային ծառայությունների այլ աշխատակիցներ։ Այդ ակտիվ աշխատանքի համար 2004 թվականին սաենթոլոգիայի եկեղեցու ղեկավար Դեյվիդ Միցկևիչը պարգևատևել է Քրուզին ազատության մեդալով։ 2013 թվականին «Կոմերսանտ» ամսագիրը Քրուզին անվանել է «Սաենթոլոգիայի Գեբելս»։
2004 թվականի հունվարին Թոմ Քրուզն ասաց. «Ես մտածում եմ, որ հոգեբուժությունը պետք է հայտարարվի օրենքից դուրս»։ Entertainment Weekly հաղորդման հարցազրույցում Քրուզը հոգեբուժությունն անվանեց բժշկության «նացիզմ»։ Բաց բանավեճ առաջացավ 2005 թվականին այն բանից հետո, երբ նա բացեիբաց քննադատեց դերասանուհի Բրուկ Շիլդսին Paxil (Պարոքսետին) հակադեպրեսանտ ընդունելու համար։ Քրուզը պնդում էր, որ «քիմիական անհավասարակշռություն» երևույթ գոյություն չունի, և որ հոգոբուժությունը կեղծ գիտություն է։ Շիլդսը պատասխանեց Քրուզին, որ նա «պետք է փրկի աշխարհը այլմոլոկայիններից և թույլ տա կանանց, ովքեր ունեն հետծննդաբերական դեպրեսիա, ինքնուրույն որոշել, թե բուժման որ տարբերակներն են ճիշտ»։ Դա բուռն վեճ առաջացրեց Քրուզի և NBC հեռուստաալիքի հաղորդավար Մեթ Լաուերի միջև 2005 թվականի հունիսի 24-ին։ Ավելի ուշ Քրուզը անձամբ ներողություն խնդրեց Շիլդսից իր քննադատության համար։
2015 թվականին HBO հեռուստալիքի Ալեքս Գիբնեյի «Ճանապարհ դեպի մաքրություն. Սաենթոլոգիա և հավատի բանտ» վավերագրական ֆիլմում ասվում է, որ Թոմ Քրուզը ընկերություն է արել սաենթոլոգիայի առաջնորդ Դեյվիդ Միցկևիչի հետ, բայց նրանց հարաբերությունները փչացել են, երբ Քրուզը հարաբերություններ է սկսել Նիկոլ Քիդմանի հետ, քանի որ սաենթոլոգները չէին սիրում դերասանուհուն այն պատճառով, որ նրա հայրը հոգեբան էր և ազդեցություն էր ունենում Թոմի վրա։ Երբ նրանց հաջողվեց հասնել Քրուզի և Քիդմանի բաժանմանը, սաենթոլոգները համոզեցին դերասանուհի Նազանին Բոնիադիին հարաբերություններ ստեղծել Քրուզի հետ, սակայն այդ հարաբերությունները շոտով փչացան։
Դերասանը ակտիվ դեր է խաղում «Scientology Media Productions» մուլտիմեդիական խմբի աշխատանքի մեջ։


== Ֆիլմագրություն ==


=== Դերակատարումներ ===


=== Պրոդյուսեր ===


=== Ռեժիսուրա ===


=== Սցենարիստ ===


== Արտաքին հղումներ ==
Թոմ Քրուզի պաշտոնական կայք
Թոմ Քրուզ Internet Movie Database կայքում
Քրուզ Թոմ Քրուզ հոդվածը Curlie-ում (ըստ DMOZ-ի)


== Ծանոթագրություններ ==