Ընտանի կենդանիների գերեզմանոց

Ընտանի կենդանիների գերեզմանոց, գերեզմանոց, որը հատուկ հարմարեցված է ընտանի կենդանիների հուղարկավորության համար։
Բազմաթիվ մշակույթներում մարդկային մնացորդների հուղարկավորությունից բացի, նաև պարբերաբար թաղվում էին կենդանիների մնացորդները։ Դա հաճախ անհրաժեշտ է հիգիենիկ պատճառներով, երբ օրգանիզմները չեն կարող հեռացվել այլ կերպ։
Ընտանի կենդանիներին հաճախ թաղում էին հանդիսավոր կերպով։ Շատ ընտանիքներ մահացած ընտանի կենդանիներին թաղել են իրենց սեփական տարածքներում, հիմնականում բակում, արկղում, պարզ դագաղում կամ կոնտեյներում։


== Պատմություն ==
Հին եգիպտացիները, ինչպես հայտնի է, մումիֆիկացնում և թաղում էին կատուներին՝ դրանք համարելով սրբազան։ Սրընչակներին նույնպես մումիֆիկացնում էին (սրընչակի մումիան Բրուքլինի թանգարանում)։ Վեց մումիֆիկացված սրընչակներ հայտնաբերվել են Ֆիվի մոտ գտնվող Աքմիմ դամբարանում։ Դրանք թվագրվում են 27-րդ դինաստիային (մ․թ․ա․ մոտ 2400 թվական)։ Հնագույն աշխարհում շների ամենամեծ հայտնի գերեզմանոցը հայտնաբերվել է Իսրայելի Աշկելոն քաղաքում գտնվող Աշկելոն ազգային պարկում։
Հռոմեացիները կենդանիների դիակների դեմ պայքարի համար նման միջոցներ ունեին։ Հողամասերը հատուկ պահեստավորվում էին սեփականատիրոջ կենդանիներին նվիրված քարե մեծ կոթողների համար։
Լոնդոնի Հայդ պարկն ընտանի կենդանիների ոչ պաշտոնական գերեզմանատան վայր էր 1881 և 1903 թվականների միջև։ Այդ ընթացքում այնտեղ ավելի քան 300 մանրանկարչական տապանաքար է տեղադրվել։
Ֆրանսիայում շների գերեզմանոցը, որը գտնվում է Կլիշի-լա-Գարենի և Անյեր-սյուր-Սեն արվարձանների միջև, համարվում է կենդանիների առաջին գերեզմանոցը, թեև առաջինն բացվել էր 1896 թվականին ԱՄՆ-ի Նյու Յորք նահանգի Հարթսդեյլ քաղաքում։ Ներկայումս այն գտնվում է Անիեր քաղաքի սեփականության և կառավարման ներքո և բաց է այցելուների համար։
Ներկայումս ընտանի կենդանիներին թաղում կամ դիակիզում են։ Դիակիզված կենդանու աճյունը կարող է պահվել հատուկ արկղում կամ ցրվել։


== Թաղման ընտրանքներ ==
Որոշ գերեզմանոցներում, ինչպիսին է օրինակ Մերիլենդ նահանգի Սիլվեր Սփրինգ քաղաքում գտնվող Ասփին Հիլ հիշատակի այգում (անգլ.՝ Aspin Hill Memorial Park) մարդկանց և կենդանիների մնացորդները կարող են թաղվել միմյանց կողքին։ 2010 թվականի հունվարին Ուեսթ Լինդսի շրջանային խորհուրդը Սթեյնթոն բայ Լանգվորթ գյուղում կենդանիների մնացորդները թաղելու թույլտվություն է տվել «կանաչ թաղման» (անգլ.՝ green burial) շրջանակներում, ինչի շնորհիվ այն դարձել է Անգլիայում առաջին տարածաշրջանը, որտեղ ընտանի կենդանիները կարող էին թաղվել իրենց տերերի կողքին։


== Հանրամատչելի մշակույթում ==
1983 թվականին հրատարակվել է Սթիվեն Քինգի վեպը հին գերեզմանոցի մասին, որը կարող է վերակենդանացնել մահացած մարմինները։ 1989 թվականին այն էկրանավորվել է ռեժիսոր Մերի Լեմբերթի կողմից, որպես սարսափ ֆիլմ։ 1992 թվականին լույս է տեսել նաև երկրորդ մասը։ 2019 թվականին ռեժիսորներ Կեվին Կոլշը և Դենիս Վիդմայերը վեպի հիման վրա ևս մեկ ֆիլմ են նկարահանել։


== Տես նաև ==
Սիմետյեր դը շյեն՝ Ֆրանսիայում կենդանիների համար առաջին գերեզմանոց
Ընտանի կենդանիների գերեզմանոց (վեպ)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Կենդանիների քահանաների միջդավանական ասոցիացիա Archived 2008-05-17 at the Wayback Machine. (անգլ.)
Ընտանի կենդանիների գերեզմանոցների և դիակիզարանների միջազգային ասոցիացիա (IAOPCC) Archived 2020-10-26 at the Wayback Machine. (անգլ.)
Ընտանի կենդանիների գերեզմանոցների սլայդ շոու Archived 2011-01-29 at the Wayback Machine. Life ամսագրի կայքում (անգլ.)
Վիրտուալ ընտանի կենդանիների գերեզմանոց՝ AnimalPlatform Memorials for Pets Archived 2021-06-13 at the Wayback Machine. (անգլ.)
Կենդանիների կապելլանների միջկրոնական ասոցիացիա Archived 2008-05-17 at the Wayback Machine. (անգլ.)
Ընտանի կենդանիների վիրտուալ գերեզմանոց Archived 2018-11-07 at the Wayback Machine. (անգլ.)
Ընտանի կենդանիների վիրտուալ գերեզմանոց (անգլ.)
Ընտանի կենդանիների Ասփին Հիլ գերեզմանոցի պատմություն (անգլ.)
Ընտանի կենդանիների գերեզմանոց Աթենքում՝ եվրոպական արտոնագրով կենդանիների հուղարկավորության մարմին (անգլ.)