Վահան Կարկարյան

Վահան Հայկի Կարկարյան (օգոստոսի 22, 1934(1934-08-22), Բաքու, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - հունվարի 6, 2014(2014-01-06), Սամարա, Ռուսաստան), խորհրդային և ռուսական ճարտարապետ, ՌԽՖՍՀ վաստակավոր ճարտարապետ, Ռուսաստանի ճարտարապետական և շինարարական գիտությունների ակադեմիայի թղթակից-անդամ, նկարիչ։


== Գործունեություն ==
1958 թվականին ավարտել է Մոսկվայի ճարտարապետության ինստիտուտը։ 1958 թվականին «Քաղնախագծում» (ք. Կույբիշև) եղել է ճարտարապետ, 1962 թվականից՝ ԽՍՀՄ ճարտարապետների միության անդամ։ 1964-1988 թվականներին եղել է ԽՍՀՄ ճարտարապետների միության Կույբիշևի կազմակերպության վարչության նախագահ։ Ընտրվել է ԽՍՀՄ ճարտարապետների միության վարչության անդամ, քարտուղարության անդամ, վարչության քարտուղար։ Եղել է Ռուսաստանի ճարտարապետների միության հիմնադիր համագումարի Կազմակերպական կոմիտեի անդամ։ Ընտրվել է Ռուսաստանի ճարտարապետների միության նախագահության անդամ և քարտուղար, Պովոլժիեյի ճարտարապետների միության  կազմակերպության խորհրդի նախագահ, ՌՍՖՍՀ Նախարարների խորհրդին կից ճարտարապետության բնագավառում ՌՍՖՍՀ պետական մրցանակների շնորհման հանձնաժողովի անդամ։ 1965-1986 թվականներին եղել է «Կույբիշևքաղնախագիծ» (ք. Կույբիշև) ինստիտուտի ճարտարապետության հարցերով տնօրենի տեղակալ, 1984 թվականին` ՌՍՖՍՀ վաստակավոր ճարտարապետ, 1986-1996 թվականներին` «Սամարաքաղնախագիծ» (ք. Սամարա) ինստիտուտի տնօրեն, 1994 թվականին` Ռուսաստանի ճարտարապետության և շինարարության գիտությունների Ակադեմիայի թղթակից անդամ, 1996 թվականից` պրոֆեսոր, 1996 թվականից` Սամարայի ճարտարապետաշինարարական պետական ինստիտուտի պրոֆեսոր։ Եղել է Ռուսաստանի Ճարտարապետության և շինարարության գիտությունների ակադեմիայի ճարտարապետական հուշարձանների պահպանության հանձնաժողովի անդամ։


== Նախագծեր Սամարայում ==
Սուրբ Խաչ եկեղեցի,
Կուիբիշև քաղաքի զարգացման գլխավոր հատակագիծ (Ն. Վ. Պոդովիննիկովի, Ն. Ի. Ռոզանովի հետ միասին),
Վոլգա գետի առաափնյա տարածքի 2-րդ փուլ (Ա. Վ. Գոդզևիչի հետ միասին),
«Վոլգա» հյուրանոց (Ա. Վ. Գոդզևիչի հետ միասին),
Խորհուրդների տուն (մարզային վարչակազմի շենք, Ալեքսեյ Մորգունի, Վ. Բ. Չերնյակի հետ միասին),
Նախագծային կազմակերպությունների շենքեր (Սամարայի հրապարակ, Ալեքսեյ Մորգունի, Ն. Ա. Դեգտյարևի հետ միասին),
Հաղթանակի 30-ամյակի շատրվան (Վ. Ա. Բորիսովի, նկարիչ Ռ. Ն. Բարանովի հետ միասին),
Դերասանի տուն (Ն. Ա. Կրասկոյի հետ միասին),
Հարսանեկան պալատ (Ա. Ն. Գերասիմովի հետ միասին)
Երիտասարդ գվարդիականների  փողոցի կառուցապատում (Վ. Ա. Գոլոսովի, Վ. Ն. Բլոխինի հետ միասին),
Մետրոյի վարչակազմի շենք (Ա. Ն. Գերասիմովի հետ միասին),
Բնակելի շենք Վիլոնովսկայա փողոցում, 1,
Սամարայի նահանգային դումայի շենքի ճակատային մասի  և հանդիսությունների սրահի  վերակառուցում,
Կուրումոչի օդանավակայանի տերմինալ (վերակառուցում, Գ. Ա. Վասիլիևի, Կ. Վ. Կարկարյանի հետ միասին),
Հյուսիսարևելյան շրջանի 11-րդ միկրոշրջան,
Խոշոր պանելներով բնակելի շենքերի նոր թաղամաս  (Վ. Ա. Բորիսովի հետ միասին),
Հյուրանոց Լենինգրադյան և Չապաևյան փողոցում (վերակառուցում),
Կենտրոնական զբոսայգու տարածքում նոր քաղաքային կենտրոնի նախագիծ (Ա. Թ. Կիմի, Յու. Ի. Մուսատովի, Լ. Զայցևայի հետ միասին),
Լենինսկայա փողոցի կառուցապատում։ Քաղաքային գերեզմանատանը զոհված զինվորների հուշարձան (Ռ. Ա. Առաքելյանի, Յու. Ի. Մուսատովի, Յու. Վ. Խրամովի հետ միասին),
Հայկական մատուռ (Ա. Մնացականյանի հետ միասին),
Կույբիշևի կենտրոնական մասի նախագիծ (Մ. Ա. Տրուֆանովի, Ի. Մ. Զոբինայի հետ միասին),
Արդյունաբերության տան վերակառուցման նախագիծ (Մ. Ա. Տրուֆանովի, Ի. Մ. Զոբինայի, Վ. Մ. Ուստինովի հետ միասին),
Փառքի հուշարձանի նախագիծ (Մ. Ա. Տրուֆանովի, Յու. Վ. Խրամովի, նկարիչ Գ. Գ. Կիկինի հետ միասին)
Բնակելի շենքի նախագիծ Մաքսիմ Գորկու փողոցում,
Սամարայի երկաթուղային կայարանի նախագիծը (Կ. Վ. Կարկարյանի, Ա. Ա. Մավրիչևի, Ի. Ա. Լապտևայի հետ միասին),
Զոհված զինվորների հուշարձանի նախագիծը (Ռ. Ա. Առաքելյանի, Յու. Ի. Մուսատովի, Յու. Վ. Խրամովի հետ միասին),
Հյուրանոցի նախագիծ (Լենինգրադսկայայի և Չապաևսկայայի անկյուն, վերակառուցում),
Կույբիշևի քաղաքային կենտրոնի նախագիծ (Ա. Թ. Կիմի, Ն. Ա. Կրասնեևի, Լ. Ա. Զայցևայի հետ միասին)։


== Մրցանակներ և ճանաչում ==
ՌԽՖՍՀ վաստակավոր ճարտարապետ (1984),
«Պատվո նշան» շքանշան (1986),
Պուշկինյան ոսկե մեդալ,
«Ճարտարապետների ընկերակցությանը նվիրվածության համար» մեդալ,
Իվան Ժոլտովսկու անվան մեդալ «Ճարտարապետական կրթության բնագավառում նշանակալի ավանդի համար»,
«Սամարայի նահանգի աստղ» դիպլոմ (2003),
Գավառական մրցանակ մշակույթի և արվեստի բնագավառում (2004),
Սամարայի քաղաքային դումայի «Քաղաքային համայնքին մատուցած ծառայությունների համար» պատվո նշան (2010),
Ռուսաստանի մշակութային հիմնադրամի պատվոգիր,
Պատվոգիր և կրծքանշան «Բազմամյա անբասիր աշխատանքի համար՝ ի բարօրություն Սամարա քաղաքի»,
Սամարայի նահանգային դումայի պատվոգիր և բազմաթիվ այլ մրցանակներ։


== Մատենագիտություն ==
По улицам старой Самары (совместно с В. Л. Неверовой) - Куйбышевское книжное издательство, 1988. - 80 с.
Старая Самара: история, дома и люди (1998).
Деревянное зодчество Самары, или Осень патриархов - Самара: Агни, 2002. - 152 с.
серии открыток «Графическая летопись Самары» (альбом насчитывает более 400 листов).
Самара-Куйбышев-Самара, или Три портрета одного города (2004).
Модерн в архитектуре Самары - Самара: Агни, 2006. - 336 с.
Рукотворный металл Самары (2009).
Река Волга - город Самара. Путешествие сквозь века (2011).
Тайны деревянных украсов Самары (2012).


== Գրականություն ==
Владимир Востриков. Профессор В. Г. Каркарьян - Самара, издательство СГАСУ, 2016.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Лица Самарской губернии: В. Г. Каркарьян
Светлана Внукова Каркарьян не просто видит Самару так, как мало кто нынче видит. Он её душу понимает «Самарская газета»
В. Чечурин Живая музыка Самары // газета «Волжская коммуна» - 31 декабря 2004 - С. 7.
Ваган Гайкович Каркарьян «Самара и губерния»
Архитектор Ваган Каркарьян. Archived 2016-03-13 at the Wayback Machine. сайт проекта «Самарские судьбы»
 «Я так думаю!» Ваган Каркарьян в редакции «Самара today». Видео. Продолжительность 13 минут.