armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Հեռահաղորդակցության միջազգային միություն

Հեռահաղորդակցության Միջազգային Միություն, ՀՀՄ, ի սկզբանե Հեռագրության Միջազգային Միություն (ֆր.՝ Union Internationale des Télécommunications ), Միավորված ազգերի կազմակերպության (ՄԱԿ) մասնագիտացված կազմակերպություն, որը պատասխանատու է տեղեկատվական և հաղորդակցական տեխնոլոգիաների մտահոգության հարցերի համար։
Հեռահաղորդակցության Միջազգային Միությունը համակարգում է համաշխարհային ռադիոհաճախականությունների օգտագործումը, աշխատում է զարգացող աշխարհում զարգացնել հեռահաղորդակցության ենթակառուցվածքը, և աջակցում է տեխնիկական չափանիշների համաշխարհային համակարգմանն ու զարգացմանը։
ՀՀՄ-ի գլխավոր կենտրոնակայանը գտնվում է Շվեյցարիայի Ժնև քաղաքում։ ՀՀՄ-ն հանդիսանում է Միավորված Ազգերի Զարգացման Խմբի անդամ։
ՀՀՄ-ի կազմի մեջ մտնում է 193 երկրներ և 700-ից ավել անդամներ (հանրային ու մասնավոր ընկերությունների, ինչպես նաև միջազգային և տարածաշրջանային հեռահաղորդակցման կենտրոններում աշխատող անձիք)։


== Պատմություն ==

ՀՀՄ-ն հիմնադրվել է 1865 թ. մայիսի 17-ին, որը սկզբում ձևակերպվել է որպես Հեռագրության Միջազգային Միություն։ ՀՀՄ-ն 1947 թվականին դարձել է ՄԱԿ-ի մասնագիտացված կազմակերպություն։
1932 թ. վերանվանվել է Հեռահաղորդակցության Միջազգային Միություն։


== Ծանոթագրություններ ==
Հակոբ Պայրամյան

Հակոբ Պայրամյան (Քիլիս, Հալեպի նահանգ - ?), հայ բժիշկ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Հալեպի նահանգի Քիլիսի գավառակի կենտրոն Քիլիս քաղաքում։ Ավարտել է Բեյրութի ամերիկյան համալսարանի բժշկական ֆակուլտետը։
1914 թվականին՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ, զորակոչվել է օսմանյան բանակ և զինվորական բժիշկ ծառայել։ 1917 թվականին Պաղեստինի ռազմաճակատում գերի է ընկել անգլիացիների ձեռքը։ 1918 թվականին թուրքերի պարտությունից և պատերազմի ավարտից հետո ազատվել է գերությունից ու Քիլիս վերադարձել։ 1918-22 թվականներին Քիլիսում բժիշկ է աշխատել։


== Գրականություն ==
Պայրամեան Ալիշան Ա., Կիլիզա. Հայկական Քիլիս, Երեւան, 2001։


== Աղբյուրներ ==
Հարություն Մինասյան,  Օսմանյան կայսրությունում և Թուրքիայի Հանրապետությունում բռնաճնշումների և ցեղասպանության ենթարկված հայ բժիշկներ, Երևան, «Լուսաբաց», 2014 — 520 էջ։
Կոնտինի

Կոնտինի (ֆր.՝ Contigny), համայնք Ֆրանսիայի Օվերն մարզի Ալյեի գավառի Մուլեն շրջանում։ Մտնում է Սեն Պուրսեն սյուր Սյուլ կանտոնի կազմի մեջ։ 
Համայնքի INSEE կոդ՝ 03030։


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2008 թվականին կազմում էր 602 մարդ։


== Տնտեսություն ==
2007 թվականի տվյալներով 392 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 289-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 103-ը անգործունակ (ակտիվության ցուցանիշը 73,7 %, 1999 թվականին եղել է՝ 67,5 %)։ 289 աշխատունակ բնակիչներից 273-ը աշխատում էին (145 տղամարդ և 128 կին), անաշխատանք էին 16-ը (8 տղամարդ և 8 կին)։ 103 անգործունակ մարդկանցից 29-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 31-ը թոշակառու, 43-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
«Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ՝ Կոնտինի» (ֆրանսերեն)։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-09-28-ին։ Վերցված է 2012-7-13 
«Կոնտինի» (ֆրանսերեն)։ cassini.ehess.fr։ Արխիվացված օրիգինալից 2013-01-07-ին։ Վերցված է 2012-12-31
Ստեպանկովո (գյուղ, Վյազեմսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՍտեպանկովոՍտեպանկովո (ռուս.՝ Степаньково), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Գրոզինո (գյուղ, Կորոստենի շրջան)

Գրոզինո (ուկրաիներեն՝ Грозине), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Կորոստենի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1948 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Գրոզինո գյուղում բնակվում էր 1 225 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,956 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 1281,38 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Գրիգոր Սյունի

Գրիգոր Հովհաննեսի Սյունի (Միրզայան) (սեպտեմբերի 10, 1876(1876-09-10), Գետաբեկ, Ելիզավետպոլի գավառ, Ելիզավետպոլի նահանգ, Կովկասի փոխարքայություն, Ռուսական կայսրություն - դեկտեմբերի 18, 1939(1939-12-18), Ֆիլադելֆիա, Փենսիլվանիա, ԱՄՆ), հայ կոմպոզիտոր, խմբավար։


== Կենսագրություն ==
Գրիգոր Սյունին ծնվել է Գետաբեկում։ Պապը եղել է աշուղ Դադասին, հայրը՝ ժողովրդական բանաստեղծ-երգիչ և մանրանկարիչ։ Երկու տարեկանից ընտանիքի հետ ապրել է Շուշիում։ 1891 թվականից սովորել է Էջմիածնի Գևորգյան ճեմարանում, Կարա-Մուրզայի և Կոմիտասի ազդեցությամբ զբաղվել նաև ժողովրդական երգեր հավաքելով ու ներդաշնակելով։ 1895 թվականին Շուշիում կազմակերպել է երգչախումբ և իր բազմաձայնած ժողովրդական երգերով համերգ տվել։
1904 թվականին ավարտել է Պետերբուրգի կոնսերվատորիան (աշակերտել է Ն․ Ռիմսկի-Կորսակովին, Ա․ Լյադովին, Ա․ Գլազունովին), նաև ղեկավարել տեղի հայկական եկեղեցու երգչախումբը, ներդաշնակել հոգևոր երգեր, կատարել ժողովրդական երգերի մշակումներ, գրել մեներգեր և պոլիֆոնիկ գործեր։
1905-1907 թվականներին երաժշտություն է դասավանդել Թիֆլիսի Ներսիսյան դպրոցում, Հայոց դրամատիկական ընկերության միջոցով բեմադրել իր «Արեգնազան» օպերետը, գրել «Ասլի և Քարամ» երգախառն դրաման։ Հետագա ստեղծագործական աշխատանքը գերազանցապես նվիրել է համերգային գործունեությանը։ 1908 թվականից շրջագայելով հայաբնակ տարբեր վայրերում (Տրապիզոն, Կարին, կրկին Թիֆլիս, Թեհրան, Կ․ Պոլիս և այլն, 1923 թվականից՝ ԱՄՆ)՝ շարունակել է հավաքել ժողովրդական եղանակներ (օգտվել է նաև Կոմիտասի գրառումներից), դրանք թեթևակի ներդաշնակել և կատարել իլ երգչախմբերով՝ նպաստելով հայ ժողովրդական զանգվածներում բազմաձայն երգեցողության տարածմանը։ Սյունիի ստեղծագործությունները լրիվ հրատարակված, նույնիսկ հավաքված չեն։ Դաշնամուրի նվագակցությամբ ինքնուրույն մեներգերը (Հովհաննես Թումանյանի խոսքերով՝ «Ինձ մի խնդրիր», Ավետիք Իսահակյանի՝ «Ախ ալ վարդի» ևն) գրված են հայ քաղաքային ժողովրդական երաժշտության ոճով, ունեն արտահայտիչ մեղեդիներ։ Սրանք, ինչպես և բուն ժողովրդական երգերի մեներգային մշակումները (օրինակ, «Նեննի» օրորոցայինը) զգալի դեր են խաղացել ազգային ռոմանսի ձևավորման ու զարգացման գործում։ Կոմպոզիտորի ստեղծագործության առավել արժեքավոր բաժինը գեղջկական երգերի խմբերգային մշակումներն են, որոնցից լավագույնները («Սարերի հովին մեռնիմ», «Սարերը հովելա», «Ալագյազ» ևն) առանձնանում են մեղեդիների ժանրային բազմազանությամբ ու ներդաշնակության ընդհանուր բարեհնչությամբ և հայ երգչախմբային երաժշտության դասական ժառանգության մաս են կազմում։ ԱՄՆ-ում ապրած տարիներին Սյունին հանդես է եկել որպես Խորհրդային Հայաստանի բարեկամ, եռանդուն մասնակցել է ՀՕԿ-ի գործունեությանը, 1930-ական թթ․ սովետահայ մասսայական երգերի օրինակով հորինել ու կատարել է «Նոր կյանքի երգեր» շարքը։


== Երկեր ==
Հայ ժողովրդական երգեր (չորս երգ), Պետերբուրգ, 1904։
Ժողովրդական տուերգեր և խմբերգեր, Երևան, 1935։
Հայ երգ-փունջ, տետր 1-4, Ֆիլադելֆիա, 1940-1947։
Հայ երաժշտութիւն (հայերեն, անգլերեն), Երևան, 2005։


== Գրականություն ==
Շահվերդյան Ա. Հայ երաժշտության պատմության ակնարկներ, Երևան, 1959։
Կասարիչե

Կասարիչե (իսպ.՝ Casariche), բնակավայր և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Սևիլյա պրովինցիայում (Անդալուսիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Սիեռա Սուր դե Սևիլյա շրջանում։ Տարածքը կազմում է 53 կմ2։ Բնակչությունը՝ 5579 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 122 կմ հեռավորության վրա։


== Ժողովրդագրություն ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ilmo. Ayuntamiento de Casariche
Casariche
Información de Casariche Archived 2008-04-01 at the Wayback Machine.
Google Maps
Ղուկասավանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Արարատի մարզ)

Այս հոդվածը ներկայացնում է Արարատի մարզի Ղուկասավան գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 3 հուշարձան (3 միավոր)։

 


== Տես նաև ==
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Շնչառություն (այլ կիրառումներ)

Շնչառություն, կարող է վերաբերել՝

Շնչառություն - կենդանիների, բույսերի, միկրոօրգանիզմների էներգափոխանակության հիմնական ձև
Շնչառություն - 1988 թվականին Հայֆիլմ կինոստուդիայում նկարահանված հայկական ֆիլմ
Մանիի ծնողները

Մանիի ծնողները, գունավոր նկար մետաքսի վրա, նկարված հարավային Չինաստանի ափամերձ շրջաններում Յուան դինաստիայի վերջին և վաղ Մինգ դինաստիայի ժամանակաշրջանում։ Նկարը գտնվում է ԱՄՆ-ի Սան Ֆրանցիսկո նահանգի «Ասիայի արվեստի թանգարան»-ի հավաքածուում և նվիրաբերվել  «Ivory Brendage»-ի կողմից։ Թանգարանի պաշտոնական կայքում տրված վերնագիրն՝ «Հատված Մանիչեն Մանդալայից»։
Միկի Մորիտայի հայտնագործություններից հետո, հատկապես «Մանիի ծնունդ»-ի հետ համեմատելուց հետո, ենթադրվում է, որ կտավը մանիքեության գործ է, որտեղ պատկերված է կրոնի հիմնադիր Մանիի հոր և մոր՝ Մանիի և Մանիի կերպարը։ Մորիտայի հետազոտության արդյունքները հրապարակվել են «Նկարի կարկատում։ Չինական կրոնական նկարչության նոր մանիքեական հայացք Սան Ֆրանցիսկոյի ասիական արվեստի թանգարան»-ում, մի տեսակետ, որը նույնպես որդեգրել է կրոնական արվեստի պատմաբան Գու Լեցին իր աշխատանքում՝«Մանիի նկարները»։ Այս նկարն ի սկզբանե մասշտաբային մանիքեյան մետաքսե նկարի մի մասն է եղել։ Նկարչության տեխնիկան և գեղարվեստական ոճը նույնն են, ինչ «Սուրբի մասին լեգենդ»-ը, «Մանիի ծնունդ»-ը և «Մանիխայի տիեզերք»-ը։


== Համառոտ վերլուծություն ==
Միկի Մորիտան այս նկարը ճանաչեց որպես մանիքեական հիմնականում իր գեղարվեստական ոճով. գլխավոր դահլիճի սրահում նստած կինը շատ նման է Մանիի կերպարին՝ «Մանիի ծնունդը», և այս նկարի գեղարվեստական ոճը գրեթե նույնական է նկարի ոճին, որում պատկերված է «ինչպես է հղիացել Մանին»։ Այս գրառման առաջին կեսում ասվում է, որ «Ման»-ինի կողմից ծոմապահության և մաքրագործման կանոնների խստիվ պահպանումը նրան հնարավորություն է տվել հղիանալ սուրբ Մանիին, որն այն պատգամն է, որ նկարը պետք է փոխանցի։ Բացի այդ, նկարում բացակայում է մայավադիների երազանքի մեջ մտնող սպիտակ փղի կարևոր տարրը, որը սովորաբար պատկերված է Բուդդայի ծննդյան ժամանակ, ինչը ցույց է տալիս, որ դա բուդդայական նկար չէ։


== Էսկուրս ==

12-15-րդ դարերի հարավային Չինաստանի մանիքեական դիդակտիկ պատկերներով ութ մետաքսե կախովի մատյաններ, որոնք կարելի է բաժանել չորս կատեգորիաների.
Երկու առանձին դիմանկարներ (պատկերում են  Մանին և Հիսուսին)

Մանիի սրբապատկեր
Բուդդա Հիսուսի մանիքեական նկարՓրկության տեսություն պատկերող մեկ մագաղաթ (սոտերոլոգիա)

Քարոզ Մանիի փրկության ուսմունքի մասինՉորս մագաղաթներ, որոնք պատկերում են մարգերաբանությունը (Մարգարաբանություն)

Մանիի ծնողները
Մանիի ծնունդ
Դրվագներ Մանիի միսիոներական աշխատանքից
Հիմնադրվել է Մանի համայնքըՏիեզերագիտություն պատկերող մեկ ոլորան (Տիեզերագիտություն)

Տիեզերքի մանիքեական դիագրամ


== Ծանոթագրություններ ==
Բալտայի շրջան

Բալտայի շրջան (ուկրաիներեն՝ Балтський район), շրջան Ուկրաինայի Օդեսայի մարզում։
Ստեղծվել է 1923 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Բալտա։


== Աշխարհագրություն ==
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 1317 կմ²։


== Բնակչություն ==
2013 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 42471 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 32,25 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Պետական վիճակագրական ծառայության կայքը (ուկր.)
Սրեդեց (այլ կիրառումներ)

Սրեդեց կարող է վերաբերվել.

Սրեդեց, քաղաք Բուլղարիայի Բուրգասի մարզի համանուն համայնքում։
Սրեդեց, համայնք Բուլղարիայի Բուրգասի մարզում։
Կորոցկո (այլ կիրառումներ)

Կորոցկո, կարող է վերաբերել՝

Կորոցկո - ավան Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Վալդայսկի շրջանի կազմում։
Կորոցկո - գյուղ Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Վալդայսկի շրջանի կազմում։
Իրակլիևկա

Իրակլիևկա (ուկրաիներեն՝ Іракліївка), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Մոգիլյով-Պոդոլսկիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Իրակլիևկա գյուղում բնակվում էր 173 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1,2 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 144,17 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Միմանսա

Միմանսա (սանսկրիտ․ mimansa-հետազոտում, ներթափանցում, բանավեճ), հին հնդկական 6 ուղղափառ փիլիսոփայական ուսմունքներից հինգերորդը, որն զբաղվում էր վեդաների մեկնությամբ։ Ձևավորումը (ոչ շուտ մ․թ․ա․ 2-րդ դար - ոչ ուշ մ․ թ․ 2-3-րդ դարեր) կապվում է Ջայմինիին վերագրվող «միմանսա-սուտրա»-ի հետ։
Գործնականորեն միմանսան կոչված էր կարգավորել վեդայական բարդ ծիսակարգը։ Ընդունում էր վեդաների հեղինակությունը, սակայն պաշտպանում աշխարհի նյութականության դրույթը։ Նյայայի իմացաբանությանը տալով յուրահատուկ ինդուկտիվ-հիպոթետիկ ուղղվածություն՝ միմանսան աստվածներին համարում է լեզվական վերացարկումներ։ Իրական են ոչ թե աստվածները, այլ նրանց անունները, որ իմաստավորվում են ծիսական արարողությամբ։ Միմանսան հետազոտել է նաև իմացության տեսության, լեզվի և մտածողության, բառի և նշանակության փոխհարաբերության հարցեր։ Հետագայում (7-8-րդ դարեր) ձուլվել է վեդանտայի հետ։
Նատաշա Կանդիչ

Նատաշա Կանդիչ (սերբ.՝ Nataša Kandić, դեկտեմբերի 16, 1946(1946-12-16), Կարգուևաց, ՀՍՖՀ), սերբ հասարակական գործիչ, իրավապաշտպան։ Հումանիտար իրավունքի կենտրոնի (Բելգրադ) հիմնադիր և գործադիր տնօրեն։ Կանդիչի հետազոտական աշխատանքներն օգտագործվել են նախկին Հարավսլավիայի միջազգային տրիբունալի հանցագործությունները հետաքննելու համար։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1946 թվականին Կրագուևաց քաղաքում (Սերբիա))։ Կրթությամբ սոցիոլոգ է։ Հարավսլավիայում ռազմական բախումներից առաջ նա աշխատում էր որպես արհմիութենական վերլուծաբան։ Հեղինակային կոլեկտիվի կողմից գրված «Կոսովոյի հանգույց, արձակե՞լ, թե՞ կտրել» գրքի տպագրությունից հետո Կանդիչը հեռացվեց աշխատանքից (1990)։ Խորվաթիայում պատերազմի սկսվելուց հետո Կանդիչը և նրա ընկերները ակցիաներ են իրականացրել պետության քաղաքականության դեմ` 1991 թվականի հոկտեմբերի 8-ից մինչև 1992 թվականի փետրվարի 8-ը։ Նրանք ամեն օր մոմեր են վառել Սերբիայի նախագահի պալատի մոտ` ի հիշատակ պատերազմում զոհվածների։ 1991 թվականի նոյեմբերից 1992 թվականի մայիս Կանդիչը ղեկավարել է հանրաքվեի քարոզարշավն ընդդեմ Սերբիայի քաղաքացիների մոբիլիզացիայի Խորվաթիայի պատերազմին։ Մասնակցել է Սարաևոյի ռմբակոծման դեմ Սերբիայի ամենամեծ ակցիայի՝ «Սև քողի» կազմակերպմանը։ Էթնիկ հողի վրա պատերազմական հանցագործությունները փաստագրելու համար 1992 թվականի նոյեմբերին հիմնադրել է Մարդասիրական իրավունքի կենտրոնը։ 2004 թվականի ապրիլին ներգրավվել է ռազմական հանցագործությունների փաստաթղթավորման և հետաքննության կենտրոնների ցանցի ստեղծման գործում։


== Կանդիչին առաջադրված մեղադրանքներ ==
2009 թվականի փետրվարին Բելգրադի չորրորդ շրջանի դատարանը որոշել է նրան տուգանել 200 հազար սերբական դինարի չափով Տոմիսլավ Նիկոլիչին զրպարտելու համար` 2006 թվականին իբր նա կեղծ տեղեկություններ է ներկայացրել  B92 հեռուստաալիքի հեռուստածրագրերից մեկում, որ Նիկոլիչը մասնակցել է 1991 թվականին Խորվաթիայի Անտին գյուղում քաղաքացիական բնակչության դեմ կազմակերպված ռազմական հանցագործություններին։ Բելգրադի օկրուգային դատարանը 2009 թվականի հունիսին չեղյալ է հայտարարել այդ դատավճիռը։


== Պարգևներ ==
Human Rights Watch մրցանակ (1993)
ԱՄՆ և ԵՄ ժողովրդավարության և քաղաքացիական հասարակության մրցանակ (1998)
Մարտին Էննալսի անվան մրցանակ մարդու իրավունքների պաշտպանների համար (1999)
Իրավաբանների կոմիտեի մարդու իրավունքների մրցանակ (1999)
Ժողովրդավարության ազգային նվիրատվություն մրցանակ (2000)
Geuzenpenning մրցանակ (2000)
Ռոջեր Ի. Յոզեֆի մրցանակ (2000), տրված Եբրայական միության քոլեջ – Կրոնի հրեական ինստիտուտի կողմից
Ալեքսանդր Լանգեր մրցանակ (2000)
Քաղաքացիական արիության մրցանակ (2000)
Վալենսիայի համալսարան պատվավոր դոկտորի կոչում (2001)
Ամերիկյան փաստաբանների ասոցիացիա, Օրենքի գերակայության մրցանակ (2003)
Եվրոպական հերոսների մրցանակ, Time ամսագիր (2003)
Homo Homini Award - People in Need հիմնադրամ (2003)
Սարաևոյի պատվավոր քաղաքացի (2005)
Դանիցա Խորվաթի շքանշան «բարոյական արժեքների պրոպագանդմանը նպաստելու համար» (2006)։ Մրցանակը հանձնել է Խորվաթիայի նախագահը։
Տարվա քաղաքացիական իրավունքների պաշտպան մրցանակ (2013) 
Հրանտ Դինքի անվան միջազգային մրցանակ (2013)
Harta e artë e Kosovës (2018)


== Ծանոթագրություններ ==
Մոիսես Վիլ

Մոիսես Վիլ (իդիշ՝ ‏מאָזעסוויל‏‎, իսպ.՝ ‏Moisés Ville), հրեական փոքրիկ քաղաք (գաղութ) Արգենտինական Սանտա-Ֆե պրովինցիայում, Սան Կրիստոբալ դեպարտամենտում։ Հիմնադրվել է 1889 թվականի հոկտեմբերի 23-ին` Եվրոպայի էմիգրանտների կողմից, այդ թվում նաև Ռուսական կայսրությունից։ Համարվում է Արգենտինայի հրեական, գյուղատնտեսական մայրաքաղաքը։
Սկզբից նախատեսվում է քաղաքը Մորիս դը Գիրշի պատվին անվանել` Կիրյատ Մոշե (եբրայերենից թարգմանաբար` «Մովսեսի քաղաք»), սակայն մի պաշտոնյա, ով գրանցում էր բնակավայրը, թարգմանել էր այն Ֆրանսերեն` Moïsesville, որն էլ հետագայում իսպաներենի ազդեցությունից վերափոխվել էր այժմյա Moisés Ville-ի։
Քաղաքում որոշ ժամանակ ապրել է Ալբերտո Գերչունոֆֆը` հայտնի լրագրող և Արգենտինա-հրեական համայնքի կազմակերպիչներից մեկը։
Բնիկները էմիգրանտներին անվանում են «գաուչոս հիդիոս»։


== Գրականություն ==
Braunstein Gabriel։ The Jewish immigration to Entre Rios, Argentina։ JGSR News, Jewish Genealogical Society of Rochester 
Zablotsky Edgardo (May 2005)։ The Project of The Baron de Hirsch: Success or failure? 
Armony Paul (July 1997)։ Moisesville: The Jewish Pioneer Colony։ AGJA's magazine 
Sofer Eugene (October 1984)։ From Pale to Pampa: A Social History of the Jews of Buenos Aires։ Modern Judaism 
Weisbrot Robert (1979)։ The Jews of Argentina from the Inquisition to Peron 
Avni Haim։ Argentina & the Jews: A History of Jewish Immigration (English translation by Gila Brand) 


== Ծանոթագրություններ ==
Դրոժինո (գյուղ, Ուգրանսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԴրոժինոԴրոժինո (ռուս.՝ Дрожжино), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ուգրանսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 132 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
I Hate Boys

«I Hate Boys», ամերիկյան երգչուհի Քրիստինա Ագիլերայի Bionic ստուդիական ալբոմի (2010) չորրորդ սինգլը, թողարկվել է 2010 թվականի հունիսի 28-ին։


== Երգացանկ ==
Digital download1. «I Hate Boys» — 2։24
2. «Not Myself Tonight» (Laidback Luke Radio Edit) — 3։39


== Չարթեր ==


== Թողարկման պատմություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
Պետրոս Մեծ (Ֆաբերժեի ձու)

«Պետրոս Մեծ» (ռուս.՝ Пётр Великий), ոսկերչական ձու, որը դարձավ Ֆաբերժեի 52 զատկական ձվերից մեկը՝ պատրաստված Կարլ Ֆաբերժեի ընկերությունում Ռուսաստանի կայսերական ընտանիքի համար։ Այն ստեղծվել է 1903 թվականին Նիկոլայ II կայսեր պատվերով։ Ոսկերչական ձուն Նիկոլայը Զատկի տոնին նվիրել է կնոջը՝ կայսրուհի Ալեքսանդրա Ֆեոդորովնային։
Ձուն նվիրված է Պետրոս Մեծի կողմից 1703 թվականին Հյուսիսային պատերազմի ժամանակ Սանկտ Պետերբուրգի հիմնադրման երկուհարյուրամյակին։
Այսօր «Պետրոս Մեծ» ոսկերչական կայսերական ձուն պահպանվում և ցուցադրվում է Վիրջինիայի կերպարվեստի թանգարանում (Ռիչմոնդ, Վիրջինիա, ԱՄՆ)։


== Դիզայն ==
«Պետրոս Մեծ» ոսկերչական ձուն պատրաստված է ռոկոկո ոճով։ Որպես հումք օգտագործվել են կարմիր, կանաչ և դեղին ոսկի, պլատին, վարդագույն ադամանդ, սուտակ, լեռնային բյուրեղապակի, էմալ և ջրաներկով մանրանկարներ։ Ձվի տրամագիծը 3 ⅛ դյույմ է։ Ձվի վերին գագաթին էմալե դրասանգ է, որը եզրավորում է Նիկոլայ II-ի միացագիրը։ Ձվի ներքևի գագաթին կայսերական երկգլխանի արծիվն է՝ սև էմալով և ադամանդներով պատրաստած։


== Անակնկալ ==

Ձվի անակնկալը «Պղնձե հեծյալի» մանրակերտն է։ Երբ բացվում է ոսկերչական ձվի կափարիչը, հատուկ մեխանիզմը բարձրացնում է Պետրոս I-ի ձիարձանը։ Հիմքը պատրաստած է շափյուղայից։ Անակնկալը պատրաստել է քանդակագործ Գեորգի Մալիշևը։


== Պատմություն ==
Նիկոլայ II կայսրը ձուն կնոջը՝ Ալեքսանդրա Ֆեոդորովնային 1903 թվականի Զատկի տոնին նվիրեց։
1917 թվականի Ռուսական հեղափոխության ժամանակ հեղափոխականները հափշտակեցին կայսերական ձվերի հավաքածուն և ուղարկեցին Կրեմլի զինապալատ։
1930 թվականին ձուն վաճառում են ամերիկացի ձեռնարկատեր Արմանդ Համմերին։ Ավելի ուշ ձուն գնում է Նյու Յորքի A La Vieille Russie պատկերասրահը։ 1944 թվականին «Պետրոս Մեծ» ոսկերչական ձուն ձեռք է բերում General Motors ընկերության տնօրենի կինը՝ Լիլիան Պրատ Ֆրեդերիկսբուրգը։ Վերջինս ձուն կտակում է Վիրջինիայի կերպարվեստի թանգարանին, որտեղ ցայսօր էլ գտնվում է։


== Տես նաև ==
Ֆաբերժեի ձվեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Թանգարանի պաշտոնական կայք Archived 2017-05-10 at the Wayback Machine.
Պետրոս Մեծ ձվի մասին
Բերտոլեն

Բերտոլեն (ֆր.՝ Bertholène), համայնք Ֆրանսիայի Օկսիտանիա մարզի Ավերոն գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 999 մարդ, բնակչության խտությունը` 21.27 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 46.96 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 500 կմ հարավ, Թուլուզ քաղաքից` 140 կմ հյուսիս-արևելք, Ռոդեզ քաղաքից` 17 կմ արևելք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 618 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 489-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 129։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 79,1 %։ 489 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 462 անձ (248 տղամարդ և 214 կին)։ Գործազուրկ են եղել 27 անձ (14 տղամարդ և 13 կին)։ 129 անաշխատունակներից 34-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 58-ը` թոշակառուներ, իսկ 37-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ավերոն գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Գիլբերտ Ադեր

Գիլբերտ Ադեր, (անգլ.՝ Gilbert Adair, դեկտեմբերի 29, 1944(1944-12-29), Kilmarnock, Այրշիր, Շոտլանդիա, Միացյալ Թագավորություն և Էդինբուրգ, Միացյալ Թագավորություն - դեկտեմբերի 8, 2011(2011-12-08), Լոնդոն, Մեծ Լոնդոն), բրիտանացի գրող, կինոքննադատ, սցենարիստ և թարգմանիչ։


== Կենսագրություն ==
Գիլբերտ Ադերը ծնվել է 1944 թվականին դեկտեմբերի 29–ին, Էդինբուրգում, Շոտլանդիա։ Նրա մանկության և երիտասարդության մասին գրեթե փաստեր չկան, հայտնի է միայն, որ Ադերը վաղ է հեռացել ծնողներից։
Դպրոցում նա սովորել է ֆրանսերեն և 1960 թվականին Ֆրանսիայի մշակույթի հանդեպ մեծ հետաքրքրություն ունենալով` տեղափոխվել է Փարիզ։ Այնտեղ նա աշխատել է որպես անգլերենի ուսուցիչ։ Այս շրջանը ներառում է Ադերի առաջին բանաստեղծական հրատարակությունները։ Նրա փարիզյան կյանքի կարևոր մասն էր ֆրանսիական կինեմատոգրաֆիան, որը նրա համար դարձել է ոչ միայն «հոգևոր ապաստարան», այլև քաղաքական և էրոտիկ կայացման վայր։ 1979 թվականին Ադերը վերադարձել է Մեծ Բրիտանիա` իրեն գրական գործունեությանը նվիրելու մտադրությամբ։
Հայրենիքում Ադերն արագորեն ճանաչվում է որպես լրագրող և կինոքննադատ` հիշվելով մասնավորապես Sight & Sound ամսագրում տպագրած կինոգիտական հոդվածներով։ Նրա հրատարակած առաջին գրքերից էին Վիետնամի պատերազմին և բրիտանական կինեմատոգրաֆիային նվիրված հոլիվուդյան ֆիլմերի մասին գրքերը։ Ադերի գրական հաջողությունը Ռաուլ Ռուիսի կողմից էկրանավորված «Տարածք» քաղաքական թրիլլերի սցենարն էր։ Որպես լրագրող Ադերը տրագրվել է բազմաթիվ բրիտանական թերթերում և ամսագրերում. նա չի թողել լրագրությունը նույնիսկ հայտնի գրող դառնալուց հետո, օրինակ, 1992-1996 թվականներին նա մշակութային սյունակ է վարել The Sunday Times-ում։
Որպես գրող իր նորամուտն է նշել «Ալիսա» և «Փիթեր Պեն» (1987) սիկվելներով։


== Մատենագրություն ==


=== Վեպեր ===
Եվ ոչ ոք չի մնացել / And Then There Was No One (2009)
Ոճային սպանություն / A Mysterious Affair of Style (2008)
Ռոջեր Մարգաթրոյդի քայլը / The Act of Roger Murgatroyd (2006)
Բուենոս նոչես, Բուենոս Այրես / Buenas Noches Buenos Aires (2004)
Փակ գիրքը / A Closed Book (1999)
Աշտարակի բանալին /The key of the tower (1997)
Հեղինակի մահը / The Death of the Author (1992)
Սերը և մահը Լոնգ Այլենդում / Love and Death on Long Island (1990, էկրանավորվել է 1997 թվականին)
Երազողները / The Holy Innocents (1988, էկրանավորում)
Փիթեր Պենը և միակ երեխաները / Peter Pan and the Only Children (1987)
Ալիսան ասեղի անցքի միջով / Alice through the Needle’s Eye (1984)


=== Թարգմանություններ ===
Թարգմանել է «Զազին մետրոյում» վեպը, Տրյուֆոյի նամակները և այլն։


== Սցենարներ ==
Ադերի սցենարներով երկու անգամ ֆիլմ է նկարահանել Ռաուլ Ոուիսը (Տարածք, 1981, Կլիմտ, 2006)
Իր «Երազողները» վեպի և ևս երկու գրքի հիման վրա նա գրել է համանուն ֆիլմի սցենարը, որը էկրանավորել է Բեռնարդո Բերտոլուչին (2003)։


== Ճանաչում ==
Արժանացել է Սքոթ Մոնկրիֆի մրցանակի` Ժորժ Պերեկի «Անհետացում» վեպի թարգմանության համար (1995)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Գիլբերդ Ադեր (անգլ.) Internet Movie Database կայքում
Արտասովոր ցուցահանդես

«Արտասովոր ցուցահանդես» (վրաց.՝ არაჩვეულებრივი გამოფენა), 1968 թվականին ռեժիսոր Էլդար Շենգելայայի նկարահանած վրացական ֆիլմ։
2012 թվականին ֆիլմը ներկայացվել է «Ոսկե ծիրան» միջազգային կինոփառատոնի «Հետահայաց ցուցադրություններ» ծրագրում։


== Սյուժե ==
Գավառական քանդակագործ Ագուլի Էրիսթավին երազում է ուսուցչի նվիրած մարմարի կտորից մի արտասովոր բան կերտել։ Ռազմաճակատից վերադառնալուց հետո, սակայն, Ագուլին միայն մասնավոր պատվերներ է ընդունում իր մեծ ընտանիքը պահելու համար։ Նա մասնագիտանում է տապանաքարերի և հանգուցյալների կիսանդրիների ստեղծման գործում։ Մի օր, ընկերների հետ կերուխում անելուց հետո, Ագուլին ու նրա կինն անցնում են գերեզմանոցով՝ Ագուլիի «անհատական ցուցահանդեսով», և Ագուլին հեգնանքով խոստովանում է, որ ընդամենը վատնել է տաղանդը։ Ի վերջո, Ագուլին որոշում է իր երազանքների մարմարի բեկորը նվիրել միակ աշակերտին։


== Դերեր ==
Գուրամ Լորթքիփանիձե
Վալենտինա Տելիչկինա
Վասիլ Չխաիձե
Դավիթ Աբաշիձե
Սալոմե Կանչելի
Ջուլիետա Վաշակմաձե
Վիկտոր Դեյսաձե
Ակակի Դոբորջղինիձե
Ալեքսանդր Քելբակյան
Նիկոլոզ Միկաշավիձե
Ջաբա Ցուլաձե


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ֆիլմը imdb.com կայքում
Լյուիզիտ

Լյուիզիտ (ամերիկացի քիմիկոս Ուինֆորդ Լի Լյուիսի 1878-1943) անունից), CICH=CHAsCI β-քլորվինիլ-դիքլորարսին (β-Լյուիզիտ), ընդհանուր թունավորման գրգռող և մաշկապալարային ազդեցության թունավոր նյութ։ Տեխնիկական նյութը պարունակում է β-Լյուիզիտ և γ-Լյուիզիտ α-Լյուիզիտը ցիս և տրանսիզոմերների խառնուրդ է, որոնք եռում են համապատասխանաբար 170° և 196°Շ-ում, խտությունը՝ 1609,2 կգ/խ3 (23,5°Շ-ում)։ Անգույն հեղուկներ են, չեն լուծվում ջրում, լուծվում են օրգանական լուծիչներում։ Մտացվում է կատալիզատորների (AlC13, HgCl2 և այլն) ներկայությամբ ացետիլենը AsCl2-ի հետ Փոխազդելիս։ Շնչառական օրգանների միջոցով ազդելու մահացու խտությունը 0,25 մգ/լ է (15 րոպե), մաշկի վրա ընկնելիս՝ 25 մգ/կգ։ Բուժման արդյունավետ միջոցը մերկապտոպրոպանոլն է և նրա ածանցյալները։ Լյուիզիտը առաջին անգամ ստացվել է առաջին համաշխարհային պատերազմի վերջում, բայց չի կիրառվել։


== Ծանոթագրություններ ==
Լիմանովկա (գյուղ, Զաչեպիլովի շրջան)

Լիմանովկա (ուկրաիներեն՝ Лиманівка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Զաչեպիլովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1799 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Լիմանովկա գյուղում բնակվում էր 19 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,115 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 165,22 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Վեսյոլիի շրջան

Վեսյոլիի շրջան (ռուս.՝ Весёловский район), Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի 43 շրջաններից մեկը։ Շրջկենտրոնն է Վեսյոլի ավանը։ Տարածքը կազմում է 1355 կմ², բնակչությունը՝ 25,878 հզ. (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջանի մեջ է մտնում 4 գյուղական համայնք։
Տրապներ

Տրապներ (շվեդերեն՝ trappa,– սանդուղք), աստիճանաձև անջատում ունեցող հիմքային մագմատիկ ապարների (դիաբազ, գաբբրո, բազալտ) ընդհանուր անվանումը։ Տրապները գրավում են զգալի մակերեսներ՝ տրապային մարզեր և բնորոշ են երկրակեղևի պլատֆորմային հատվածներին (Սիբիրի, Հարավային Աֆրիկայի, Հարավային Ամերիկայի տրապային մարզեր)։
Ստենկա (գյուղ, Սումիի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՍտենկաՍտենկա (ուկրաիներեն՝ Стінка), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Սումիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ստենկա գյուղում բնակվում էր 116 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Նեխուր-հրեշի հետքերով

Նեխուր-հրեշի հետքերով (անգլ.՝ Stalk of the Celery), մուլտիպլիկացիոն կինոնկարը առաջիններից է, որը նկարահանվել է ամերիկացի կինոռեժիսոր Թիմ Բարթոնի կողմից իր Կալիֆոռնիայի արվեստի համալսարանում ուսանելու տարիներին։ Մուլտֆիլմը նկարահանվել է 8 մմ-անոց շղթայի վրա և լիովին նկարվել մատիտներով։ Մուլտֆիլմի հատվածներն առաջին անգամ ցուցադրվել են 2006 թվականին՝ իսպանական հեռուստատեսությամբ։


== Սյուժե ==
Պահպանված հատվածներից հնարավոր չէ կազմել անիմացիոն ֆիլմի սյուժեն։ Կադրերը, որոնք ցույց են տրվել իսպանական հեռուստատեսությամբ, արտահայտում են անմարդկային գիտափորձեր, որոնք կատարվում են արյունարբու ատամնաբույժ Մաքսվել Փեյնի և իր տպավորված օգնականից՝ հաճախորդների նկատմամբ։ Նա տանջում է մի կնոջ, այնուհետև կանչում մի հրեշի, որն արձակում է սարսափելի ձայներ։ Այնուհետև կինը գնում է, իսկ Մաքսվելը դուրս է գալիս միջանցք՝ նոր զոհեր փնտրելու։ Նրա հայացքը կանգնում է մի կնոջ վրա, և այդ կինը սկսում է սրտապատառ բղավել։
Նաև, երբ բժշկի ընդունարանում կադրերը գունավոր են, ապա ատամնաբույժի աշխատասենյակում՝ սև ու սպիտակ։


== Փաստեր ==
Ֆիլմի հերոսները խոսում են Բարթոնի հորինած շեշտադրությամբ, խառնելով իրական բառերը հորինված, ոչ մարդկային արտահայտությունների հետ։
Փրկված 35 մմ-անոց ֆիլմի պատճեն պահպանվում է ԱՄՆի Կոնգրեսի գրադարանում։
Թիմ Բարթոնի ընկերները և Բրետ Թոմսոնը կանչվում են աշխատանքի Ուոլթ Դիսնեյ ընկերությունում, մուլտֆիլմը ընկերության ղեկավարների դիտելուց հետո։
Մուլտֆիլմի գլխավոր հերոսնի անվանումը՝ Մաքսվել Փեյնը (անգլ.՝ Maxwell Payne) առաջացել է անգլերեն «pain»՝ ցավ բառից։


== Աղբյուրներ ==
Նեխուր-հրեշի հետքերով(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
Թիմ Բարթոնի ռուսախոս երկրպագուների խումբ
Մուլտֆիլմը
(5660) 1974 MA

(5660) 1974 MA, աստերոիդ ապոլոնի ընտանիքում։ Հայտնաբերվել է 1974 թվականի հունիսի 26-ին Չառլզ Կովալի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 1,785463 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 0,4241 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1468 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 0,1604 ա. մ. հեռավորության վրա։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 871,41 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,413121 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 38,07° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(5660) 1974 MA աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Խաշտապ Վերին

Խաշտապ Վերին, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում։ Գտնվում է այժմյան Ղափանի շրջանում, Ղափան քաղաքից 14 կմ արևելք, անտառապատ սարավանդի վրա։


== Բնակչություն ==
1907-1908 թվականներին գյուղն ունեցել է 281 կովկասի թաթար բնակիչ։


== Տես նաև ==
Ելիզավետպոլի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Մուլունգու դու Մոռու

Մուլունգու դու Մոռու (պորտ.՝ Mulungu do Morro), համայնք Բրազիլիայի հյուսիսարևելյան տարածաշրջանում՝ Բաիա նահանգի կազմում։ Գտնվում է Հյուսիս-կենտրոնական նահագի Բաիա մարզում։ Մտնում է Իրեսե գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 16 124 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 517,598 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 31,2 մարդ/կմ²։
Քաղաքի տոնը նշվում է հունիսի 13-ին։


== Պատմություն ==
Քաղաքը հիմնադրվել է 1989 թվականի հունիսի 13-ին։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 24.535.177,00 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 1.566,54 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը, 2000 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 0,578 (տվյալները՝ ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)։


== Ծանոթագրություններ ==
Սացու

Սացու (էստ․՝ Satsu), գյուղ Էստոնիայի Իդա-Վիրումաա նահանգի Սոնդա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 12 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Ալ-Տաֆիլա

Ալ-Տաֆիլա (արաբ․՝ الطفيلة‎‎), քաղաք Հորդանանի Թագավորության Ալ-Տաֆիլայի մարզում։ Քաղաքի անվանումը հիշատակված է եղել Աստվածաշնչում, որտեղ նշված է եղել, որ քաղաքը նախկինում եղել է հրեաներով բնակեցված։
Քաղաքի հեռախոսային կոդը՝ +(962)3, Ժամային գոտին՝ +3 (UTC), իսկ քաղաքի ներկայիս քաղաքապետը (կառավարիչը) համարվում է արաբ ոստիկան Խալիֆ Հուլեիֆատը։


== Աշխարհագրություն ==
Քաղաքը գտնվում է Ալ-Տաֆիլայի մարզի կենտրոնական հատվածում՝ Լեռնային Հորդանանում։ Քաղաքը գտնվում է մայրաքաղաք Ամմանից 120 կմ դեպի հարավ-արևմուտք։
Գտնվում է ծովի մակարդակից 985 մետր բարձրության վրա։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2004 թվականի մարդահամարի տվյալների, քաղաքի բնակչությունը կազմում է 23 512 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Լեհաստանի վարչական բաժանում

Լեհաստանի Հանրապետությունը բաժանվում է 16 վոյեվոդությունների (լեհ.՝ województwo), որոնք բաժանվում են 379 պովյատներ (լեհ.՝ powiat), իսկ պովյատները 2.478 գմինաների (լեհ.՝ gmina)։ Վարչական բաժանման այդ եռաստիճան համակարգը գործում է 1999 թվականից։ Քաղաքապետերը սովորաբար ունեն պովյատի և գմինայի ղեկավարի կարգավիճակը։
Վարչական բաժանման ընթացիկ համակարգը սկսել է գործել 1998 թվականին Լեհաստանի խորհրդարանում որոշ օրենագծերի ընդունման արդունքում, որոնք ուժի մեջ են մտել 1999 թվականի հունվարի 1-ից։ Մինչև այդ բարենորոգությունները (1975-1998 թթ.) կար 49 փոքր վոյեվոդություն, պովյատներ չկաին (տես՝ Լեհաստանի Ժողովրդական Հանրապետության վարչական բաժանում)։ Բարենորոգությունների արդյունքում ստեղծված նոր 16 վոևուդությունները ստեղծված են եղել պատմական շրջանների հիման վրա։
Սակայն վոևուդությունների սահմանները ամեն տեղ չէ, որ պահպանել են պատմական շրջանները սահմանները։ Օրինակ, Սիլեզյան վոյեվոդությունը ընդգրկում է Փոքր Լեհաստանի տարածքը։ Նույնպես Ռադոմին հարակից շրջանը, որոը եղել է Փոքր Լեհաստանի պատմական մասը, գտնվում է Մասովյան վոյեվոդությունում։ Նաև, Պոմերանյան վոյեվոդությունը ընդգրկում է պատմական Պոմերանիայի միայն արևելյան մասը, ինչպես նաև դրանից դուրս մի քանի շրջան։
1999 թվականի վարչական ռեֆորմի արդյունքում ստեղծված վարչատարածքային բաժանման համակարգը կարելի է արտացոլել հետևյալ կերպով.

1-ին աստիճան՝ 16 վոյեվոդություն,
2-րդ աստիճան՝ 379 պովյատ,
65 քաղաքային (լեհ.՝ powiat grodzki) (պովյատի իրավունքներով քաղաք), քաղաքի կարգավիճակով գմինա, որը ունի պովյատի պարտականություններ
314 երկրային (լեհ.՝ powiat ziemskich), մինչև մի քանի հարևան գմինա ընդգրկող պովյատ,
3-րդ աստիճան՝ 2479 գմինա,
306 քաղաքային (լեհ.՝ gmina miejska), գմինա, որը համապատասխանում է քաղաքի վարչական սահմաններին,
597 գյուղաքաղաքային (լեհ.՝ gmina miejsko-wiejska), գմինա, որի կազմի մեջ մտնում է քաղաք և մի քանի գյուղ,
1576 գյուղական (լեհ.՝ gmina wiejska), գմինա, որի կազմի մեջ որևէ քաղաք չի մտնում։

		
		


== վոյեվոդություններ ==


== Պովյատներ ==


== Գմինաներ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Administrative division of Poland and Self Government Bodies - resolution of Marshals' Covenant of the Republic of Poland Archived 2008-08-03 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
(6026) Քսենոֆանես

(6026) Քսենոֆանես (անգլ.՝ Xenophanes), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1993 թվականի հունվարի 23-ին Էրիկ Էլստի կողմից Լա Սիլյայում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,83762 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6483 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0269 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1745,94 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,206192 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,22° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(6026) Քսենոֆանես աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Մայներ շրջան (Հարավային Դակոտա)

Մայներ շրջան (անգլ.՝ Miner County), ԱՄՆ Հարավային Դակոտա նահանգի 66 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.476 կմ² է, բնակչությունը՝ 2.389 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Հովարդ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1873 թ.։
Անդրե Գրին

Անդրե Ջեյ Գրին (անգլ.՝ Andre Jay Green, հուլիսի 26, 1998(1998-07-26), Solihull, Ուեսթ Միդլանդս, Արևմտյան Միդլենդս, Անգլիա, Միացյալ Թագավորություն), անգլիացի պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։ Հանդես է գալիս անգլիական «Աստոն Վիլա»-ի կազմում։


== Ակումբային կարիերա ==


=== «Աստոն Վիլա» ===
9 տարեկան հասակում Անդրե Գրինը միացել է «Աստոն Վիլա»-ի ակադեմիային։ Պրեմիեր Լիգայի շրջանակներում իր դեբյուտը նշել է 2016 թվականի մարտի 13-ին՝ «Տոտենհեմ Հոտսպուր»-ի դեմ խաղում։ Հանդիպումն ավարտվել է 2-0 հաշվով լոնդոնյան թիմի հաղթանակով։
Չեմպիոնշիպում նա իր առաջին խաղն անցկացրել է 2017 թվականի հունվարին՝ մասնակցելով «Պրեստոն ՖԱ»-ի դեմ խաղին։ Իսկ իր առաջին գոլը անգլիական թիմի կազմում խփել է 2017 թվականի օգոստոսի 19-ին՝ «Նորվիչ Սիթի»-ի դեմ խաղում։


== Միջազգային ==
Անդրեն հանդես է եկել Անգլիա Մ16, Մ17, Մ18 և Մ19 հավաքականների կազմում։ 2017 թվականից սկսած նա հանդես է գալիս Անգլիա Մ20 հավաքականի կազմում։


== Վիճակագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ցուցանիշները soccerbase.com կայքում (անգլ.)
Իվանովկա (գյուղ, Գավրիլովի գյուղական խորհուրդ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԻվանովկաԻվանովկա (ուկրաիներեն՝ Іванівка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բարվենկովոյի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1923 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Իվանովկա գյուղում բնակվում էր 33 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,24 կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Զենակեր

Զենակեր (ֆր.՝ Zehnacker), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Ստորին Հռենոս գավառում։
Բնակչությունը 2013 թվականի դրությամբ կազմում է 249 մարդ, բնակչության խտությունը` 114.22 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2.18 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 380 կմ արևելք, Ստրասբուրգ քաղաքից` 24 կմ հյուսիս-արևմուտք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 175 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 146-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 29։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 83,4 %։ 146 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 140 անձ (73 տղամարդ և 67 կին)։ Գործազուրկ են եղել 6 անձ (3 տղամարդ և 3 կին)։ 29 անաշխատունակներից 14-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 8-ը` թոշակառուներ, իսկ 7-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ստորին Հռենոս գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Ինտրանյա

Ինտրանյա  (իտալերեն՝ Intragna), կոմունա Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Վերբանիո Կուզիո Օսոլայի գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 111 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 12 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 9 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 28050։ Հեռախոսային կոդ՝ 0323։
Կոմունայի հովանավոր է համարվում Սուրբ Յակովը։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Կոմունայի վարչակազմ ==
Հեռախոսահամար՝ 0323 409100


== Արտաքին հղումներ ==
Ազգային ինստիտուտի վիճակագրություն (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Վետրովկա (գյուղ, Բալակլեյայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՎետրովկաՎետրովկա (ուկրաիներեն՝ Вітрівка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բալակլեյայի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1689 թվականին։
Չճշտված տվյալներով Վետրովկա գյուղում բնակվում էր 43 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 428 կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Միխալցյովո (գյուղ, Պերեսլավսկի շրջան)

Միխալցյովո (ռուս.՝ Михальцёво), գյուղ Ռուսաստանի Յարոսլավլի մարզի Պերեսլավսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 5 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ներվեզա դելա Բատալիա

Ներվեզա դելա Բատալիա (իտալերեն՝ Nervesa della Battaglia), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Վենետո մարզի Տրևիզո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 6727 մարդ, խտությունը՝ 190 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 35, 5 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 31040, հեռախոսային կոդ՝ 0422։


== Ծանոթագրություններ ==
(5766) 1986 QR3

(5766) 1986 QR3, աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1986 թվականի օգոստոսի 29-ին Անրի Դեբեոնի կողմից Լա Սիլյայում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,301449 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1047 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,4982 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1275,27 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,282294 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 4,74° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(5766) 1986 QR3 աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Կիմ Ջին Ու (դերասան)

Կիմ Ջին Ու (հուլիսի 17, 1983(1983-07-17), Սեուլ, Հարավային Կորեա), հարավկորեացի դերասան և երգիչ։ Նա իր կարիերան սկսել է երաժշտական թատրոնում և այդ ժամանակվանից նկարահանվել է այնպիսի հեռուստասերիալներում, ինչպիսիք են «Թագուհին և ես» (2012), «Ընտանիքի ծնունդ» (2012), «Տանել չեմ կարողանում» (2013) և «Հվան Գում Բոկի եկամուտը» (2015)։


== Անձնական կյանք ==
2018 թվականի սեպտեմբերին հայտարարվեց, որ դերասանն ամուսնանում է իր ընկերուհու հետ Սեուլում։ Հարսնացուն իրենից երեք տարի փոքր էր և աշխատում էր որպես թռիչքի սպասավոր։ Նրանք հանդիպել են ծանոթի միջնորդությամբ և սկսել էին հանդիպել նախորդ գարնանից։ Նա նաև հայտարարել է իրենց հարաբերությունների մասին հուլիսին։


== Ֆիլմագրություն ==


=== Հեռուստասերիալներ ===


=== Ֆիլմ ===


== Մյուզիքլ ==


== Սկավառակագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Kim Jin-woo Internet Movie Database կայքում
Ալբերտ Մուշեղի Մկրտչյան

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ալբերտ Մկրտչյան (այլ կիրառումներ)Ալբերտ Մուշեղի Մկրտչյան (փետրվարի 27, 1937(1937-02-27), Լենինական, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - փետրվարի 28, 2018(2018-02-28), Երևան, Հայաստան), հայ ռեժիսոր, սցենարիստ, դերասան։ Հայտնի դերասան, ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ Մհեր Մկրտչյանի փոքր եղբայրը։ ՀՀ «Մովսես Խորենացի» (2000), Հայաստանի մշակույթի նախարարության ոսկե մեդալներ (2007), ՀՀ ժողովրդական արտիստ (2003), «Հայակ» հայկական ամենամյա առաջին կինոմրցանակաբաշխության Հատուկ մրցանակ (2012)։


== Կենսագրություն ==
Ալբերտ Մկրտչյանը ծնվել է 1937 թվականին Լենինական քաղաքում։ 1960 թվականին ավարտել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտի դերասանական բաժինը, իսկ 1971 թվականին՝ Մոսկվայի Կինեմատոգրաֆիայի ինստիտուտի ռեժիսուրայի ֆակուլտետը՝ Եֆիմ Ձիգանի արվեստանոցը (ՎԳԻԿ)։ 1960–1966 թվականներին եղել է հայկական հեռուստաստուդիայի, 1971 թվականից՝ Հայֆիլմ ստուդիայի ռեժիսոր, 1995–1999 թվականներին՝ Գյումրիի դրամատիկական, 2000 թվականից՝ Երևանի Մհեր Մկրտչյանի անվան արտիստական թատրոնների տնօրեն և գեղարվեստական ղեկավար։ 1980–2001 թվականներին դասավանդել է Երևանի Հայկական պետական մանկավարժական համալսարանում (պրոֆեսոր՝ 1995 թվականից), 2001 թվականից՝ Թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտում։


=== Ընտանիքը ===
Հայրը՝ Մուշեղ Մկրտչյան
Մայրը՝ Սանամ  Մկրտչյան
Եղբայրը՝ Մհեր Մկրտչյան,  դերասան
Քույրը ՝ Կլարա Մկրտչյան
Քույրը՝ Ռուզաննա Մկրտչյան
Որդին՝ Մհեր Մկրտչյան, ռեժիսոր ու սցենարիստ


== Ֆիլմագրություն ==


=== Ռեժիսոր ===


==== Թատրոնում ====


=== Դերերը կինոյում ===


=== Մասնակցությունը կինոյում ===


=== Սցենարիստ ===


== Պարգևներ ==
«Պատվո նշան» շքանշան
Մովսես Խորենացու մեդալ (2000)
Սուրբ Մեսրոպ Մաշտոցի շքանշան
Հայաստանի Հանրապետության ժողովրդական արտիստ (2003)
Գյումրու պատվավոր քաղաքացի 2003
Հայաստանի մշակույթի նախարարության ոսկե մեդալ (2007)
Հայաստանի Հանրապետության ժողովրդական արտիստ
«Հայակ» հայկական ամենամյա առաջին կինոմրցանակաբաշխության Հատուկ մրցանակ (2012)


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Հուրիխանյան Մ., Մի թողեք ճայերը ծիծաղեն, Երևան, 2003։
Кино: Энциклопедический словарь/Гл. ред. С. И. Юткевич; Редкол.: Ю. С. Афанасьев, В. Е. Баскаков, И. В. Вайсфельд и др.- М.: Сов. энциклопедия, 1987.- 640 с., 96 л.
Բրիվիո

Բրիվիո (իտալերեն՝ Brivio), կոմունա Իտալիայի Լոմբարդիա մարզի Լեքո գավառում։ Բնակչության թիվը կազմում է 4115 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 588 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է՝ 7 կմ² տարածք։ Հեռախոսի կոդ՝ (+39) 039։ Փոստային ինդեքս՝ 23883։
Կոմունայի հովանավորներն են Ամենասուրբ Աստվածածինը, տոնակատարությունը սեպտեմբերի երրորդ կիրակի օրն է, ինչպես նաև սուրբ նահատակներ Սիսիննիուսը, Մարտիրիոսը և Ալեքսանդրը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք(իտալ.)
Ֆիտոֆտորոզ

Ֆիտոֆտորոզ (հին հունարեն՝ φῠτόν — «բույսը» + հին հունարեն՝ φθαρτικός — «քանդող, ոչնչացնող, մահաբեր»), բույսերի հիվանդություններ, որոնք հարուցվում են ֆիաոֆտոորա ցեղի սնկերով։
Առավել վնասակար է կարտոֆիլի, լոլիկի և մորմազգիների ընտանիքի շատ բույսերի ֆիտոֆտորոզի հարուցիչ Phytophthora infestans սունկը։ Եվրոպայում և Ասիայում առավել հաճախ հասունանում է մայիսի վերջերից մինչև օգոստոս։ Հատկապես արագ է տարածվում անձրևաշատ տարիներին, նաև գիշերվա և ցերեկվա ջերմաստիճանների կտրուկ փոփոխության ժամանակ, երբ եղանակը ուղակցվում է մառախուղով և ցողով։


== Կարտոֆիլի ֆիտոֆտորոզ ==
Կարտոֆիլի ֆիտոֆտորոզան բնութագրվում է տերևների (մեծ մասամբ եզրերի) վրա խոշոր բծերի առաջացմամբ։ Տերևի հակառակ կողմում խոնավ եղանակին առաջանում է սպիտակ փառ՝ սնկի բազմացման օրգանները (կոնիդիումակիրներ և կոնիդիումներ)։ Հիվանդ տերևները մահանում են։ Պալարների վրա հիվանդությունն սկսվում է գորշ, մոխրակապարագույն բծերի առաջացմամբ, որոնք, աստիճանաբար խորանալով, առաջացնում են պալարների փտում։


=== Պայքարի միջոցառումները ===
Կարտոֆիլի ֆիտոֆտորոզի դեմ պայքարը կատարվում է առողջ տնկանյութի (պալարների) ընտրություն, դրանց թունաքիմիկատներով մշակմամբ, բուկլիցի ժամկետների պահպանման, ֆոսֆոր–կալիումական պարարտանյութերով սնուցման, պղինձ պարունակող միկրոպարարտանյութերով սրսկման միջոցով, սնկասպաններով, բերքահավաքից առաջ փրերի հեռացում, ինչպես նաև ֆիտոֆտորոզի նկատմամբ դիմացկուն սորտերի ցանքով։


== Լոլիկի ֆիտոֆտորոզ ==
Լոլիկի ֆիտոֆտորոզը վնասում է հասուն բույսերին, տերևների հակառակ կողմում առաջանում են գորշ բծեր սպիտակ փառով, ցողունների վրա՝ գորշ բծեր առանց փառի, պտուղների վրա գորշ փտում։
Պայքարի միջոցառումներն են կարտոֆիլի և լոլիկի դաշտերի առանձնացումը, սնուցումը ֆոսֆոր–կալիումական պարարտանյութերով, սնկասպանների սրսկումը, պտուղների վաղ բերքահավաքը։ Տարածված են նաև լոլիկի հարավային ֆիտոֆտորոզ (վնասում է սածիլները և հասուն բույսերը), ցիտրուսայինների ֆիտոֆտորոզ, խնձորենու ֆիտոֆտորոզ և այլն։


== Phytophthora  fragariae ==
Phytophthora fragariae Hick, այս տեսակը ներկայացվում է հատուկ ձևերով՝  fragariae և rubi: Ելակի և ազնվամորու բերքի հիվանդությանը ամեն տարի համաշխարհային տնտեսությանը այս հիվանդության հետևանքով պատճառվում է մոտ 10 միլիոն եվրո վնաս։ Այս տեսքով առաջին անգամ հիվանդության այս տեսակը նկարագրվել է Մեծ Բրիտանիայում։ Ներկայումս հարուցիչը լայն տարածված է Եվրոպայում և Հյուսիասային Ամերիկայում։ Ռուսաստանի Դաշնությունում եզակի դեպքեր են հայտաբերվել Կրասնոդարի երկրամասում.


== Ծանոթագրություններ ==
Կուուսնիմե

Կուուսնիմե (էստ․՝ Kuusnõmme), գյուղ Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Լյումանդա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 9 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)