armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Լիթլ Էգ նավահանգստի գործողություններ

Լիթլ Էգ նավահանգստի գործողություններ (անգլ.՝ Affair at Little Egg Harbor), Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում (Ամերիկյան հեղափոխության ժամանակ) 1778 թվականի հոկտեմբերի 15-ին հարավային Նյու Ջերսիում տեղի ունեցած ճակատամարտ։ Լոյալիստները սպանեցին մոտավորապես 50 քնած հայրենասերների՝ սվիներով հարձակվելով նրանց վրա։ Սպանությունը տեղի է ունեցել Չեսթնաթ Նեքի ճակատամարտից հետո, մեկ շաբաթվա ընթացքում։ Բրիտանացիների արշավանքը նպատակ է ունեցել ճնշելու կապերավոր անձանց, ովքեր այդ տարածքն օգտագործել են որպես հենակետ՝ բրիտանական նավերի վրա հարձակվելու ու նրանց բեռները առգրավելու համար։


== Նախաբան ==

Բրիտանական բանակի սպա՝ կապիտան Պատրիկ Ֆերգյուսոնը, ղեկավարել է Չեսթնաթ Նեքի արշավանքը, որը տեղի է ունեցել Մալիկա գետի ափին։ Նպատակ է հետապնդել առգրավելու կապերավոր անձանց կողմից հափշտակված պաշարները և կանխել նրանց՝ քաղաքը՝ որպես հենակետ օգտագործելու փորձերը։ Նրանք փորձել են կանխել նաև առգրավված ապրանքների ուղարկումը Վալիյ Ֆորգում գտնվող գեներալ Վաշինգտոնին։
Իշխան Կազիմիր Պուլավսկուն և նրա կողմից ստեղծված ուժերին հրամայվել էր կասեցնել Ֆերգյուսոնի արշավանքը։ Ֆերգյուսոնի տարածքը լքելուց մեկ օր հետո Պուլավսկու զորագունդը՝ երեք հետևակի, ձիերի երեք զորքերի և մեկ հրետանային ջոկատի ուղեկցությամբ հասնում է Չեսթնաթ Նեք։ Բայց նրանց առաջխաղացմանը խանգարել է Ֆերգյուսոնի՝ երկաթապատման աշխատանքները, որը իրականացվում էր Բաթսթո նահանգում և կանխում Մալիկա գետի մոտ կապերավորների վրա հարձակումը։ Երկուստեք ուժերը դիմակայել են մեկ շաբաթ։


== Հարձակում ==

Պուլասկու զորքը բաղկացած էր հիմնականում դասալիքներից և մի շարք օտարերկրյա արկածախնդիրներից։ Նրանք, հասանելով Լիթլ Էգ նավահանգիստը (ներկայիս Տուկերտոնի մոտակայքը), անմիջապես ագարակում ճամբար են կառուցում։
Գալուստ Գուստավ Ջուլիետը, ով դասալիք էր, գտնում է Ֆերգյուսոնին և տեղեկություններ հայտնում Պուլասկու զորքի մասին։ Նա  հայտնում է, որ Պուլասկու զորքի բարոյականությունը բավականին ցածր է, իսկ անվտանգություն՝ գրեթե գոյություն չունի։ Ֆերգյուսոնը  իր 250 լավագույն տղամարդկանց անմիջապես նստեցնում է նավակները և մթության մեջ ուղևորում տասը մղոն հեռավորության վրա գտնվող այժմյան Օսբորնյան կղզին։ Նա առաջնորդում է իր մարտիկներին երկու մղոն դեպի հետևակային ռազմաճակատի առաջապահ ուղեկալ, որը կազմված էր հիսուն տղամարդկանցից, և որոնք գտնվում էին հիմնական ճամբարից մի փոքր հեռու։ Լուսաբացին Ֆերգյուսոնը հարձակման հրաման է արձակում։ Նա գերեվարում է ընդամենը հինգ ռազմագերիների և սպանում գրեթե 50 տղամարդու։
Վերջապես Պուլասկին իր հեծյալ զորքով հարձակման է անցնում և Ֆերգյուսոնին ստիպում նահանջել դեպի իր նավակները՝  մարտի դաշտում թողնելով մի քանի մարդկանց, ովքեր հետո ընկնում են Հայրենասեր գաղութարարների ձեռքը։


== Ժառանգություն ==
Ճակատամարտի վայր հանդիսացող ֆերմերային հողը մշակվել է որպես Երկրային Ակումբի կալվածքներ. գաղութային ագարակի մի փոքրիկ տարածք պահպանվել է Հոլլիբրուկ Դրայվայի և Սեդարբրուկի նրբանցքի միջև ընկած հողատարածքում։
Պուլասկու հուշարձանը տեղակայված է Պուլասկու բլրի վրա՝ Լիթլ Էգ նավահանգստի Խորհրդավոր կղզում։


== Ծանոթագրություններ ==

Information adapted from Boatner's Landmarks of the American Revolution, 1992 ed.
Stryker William Scudder (1894)։ The affair at Egg Harbor, New Jersey, October 15, 1778։ Trenton, NJ: Naar, Day & Naar
Սալկինի շրջան

Սալկինի շրջան (արաբ․՝ ناحية سلقين‎‎), շրջանի կարգավիճակ ունեցող վարչաատարծքային միավոր Սիրիայի Արաբական Հանրապետությունում։ Գտվնվում է երկրի հյուսիս-արևմուտքում՝ Իդլիբի մարզում։ Հանդիսանում է Հարեմի գավառի վեց շրջաններից մեկը։
Վարչական կենտրոնն Սալկին քաղաքն է։ Ըստ 2004 թվականի մարդահամարի տվյալներով շրջանը ունի 47,939 բնակչություն։ Քաղաքն ու շրջական ավանները կազմում են 131.22 քառ.կմ² տարածք։
Ունի 20 գյուղ և ավան

Աբու Թալա (արաբ․՝ ابو طلحة‎‎), բնակչություն՝ 1,087
Ալլանի (արաբ․՝ العلاني‎‎), բնակչություն՝ 3,279
Ազմարին (արաբ․՝ عزمارين‎‎), բնակչություն՝ 3,720
Բեթիյա (արաբ․՝ بتيا‎‎), բնակչություն՝ 683
Մեծ Հիր Ջամուս (արաբ․՝ حير جاموس كبير‎‎), բնակչություն՝ 833
Բոզանտի (արաբ․՝ بوزانطي‎‎), բնակչություն՝ 98
Դելբիյա (արաբ․՝ دلبيا‎‎), բնակչություն՝ 1,204
Այն ալ-Բիկարա (արաբ․՝ عين البكارة‎‎), բնակչություն՝ 969
Աշկաթ (արաբ․՝ اسقاط‎‎), բնակչություն՝ 4,535
Ֆոզիյե (արաբ․՝ ‎‎), բնակչություն՝ 171
Համզիյե (արաբ․՝ الحمزية‎‎), բնակչություն՝ 953
Քաֆարան (արաբ․՝ كفرنه‎‎), բնակչություն՝ 171
Քաֆր Հինդ (արաբ․՝ كفر هند‎‎), բնակչություն՝ 1,027
Քաֆրալաթ Ջալլադ (արաբ․՝ كفرحات جلاد‎‎), բնակչություն՝ 233
Փոքր Հիր Ջամուս (արաբ․՝ حير جاموس صغير‎‎), բնակչություն՝ 432
Սաիդիյե (արաբ․՝ السعيدية‎‎), բնակչություն՝ 1,050
Սալկին (արաբ․՝ سلقين‎‎), բնակչություն՝ 23,700
Թելլեմար (արաբ․՝ تلعمار‎‎), բնակչություն՝ 1,619
Թլուլ (արաբ․՝ التلول‎‎), բնակչություն՝ 1,703
Մազարաթ ալ-Շույուխ (արաբ․՝ الشيوخ‎‎), բնակչություն՝ 331


== Ծանոթագրություններ ==
Վանա-Նուռտու

Վանա-Նուռտու (էստ․՝ Vana-Nurtu), գյուղ Էստոնիայի Ռապլամաա նահանգի Մյառյամաա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 42 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Լավարդ Մոժե լ'Oրտուա

Լավարդ Մոժե լ'Oրտուա (ֆր.՝  Lawarde-Mauger-l'Hortoy), համայնք Ֆրանսիայի Պիկարդիա մարզի Սոմ գավառում։
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 153 մարդ, բնակչության խտությունը` 16.42 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 9.32 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 95 կմ հյուսիս, Ամյեն քաղաքից 22 կմ հարավ։


== Բնակչություն ==


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 114 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 87-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 27։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 76,3 %։ 87 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 80 անձ (43 տղամարդ և 37 կին)։ Գործազուրկ են եղել 7 անձ (4 տղամարդ և 3 կին)։ 27 անաշխատունակներից 10-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 9-ը` թոշակառուներ, իսկ 8-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Սոմ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Դուգլաս Կարդինալ

Դուգլաս Ջոզեֆ Կարդինալ (անգլ.՝ Douglas Joseph Cardinal, մարտի 7, 1934(1934-03-07), Կալգարի, Ալբերտա, Կանադա), կանադացի ճարտարապետ, Կանադայի շքանշանակիր։ Հայտնի է իր ստեղծագործությունների ճարտարապետական հարթ գծերով և իր տեղական ժառանգության ազդեցությամբ, ինչպես նաև եվրոպական էքսպրեսիոնիստական ճարտարապետությամբ։ Կարդինալի հայտնի գործերից են Կանադական պատմության թանգարանի նախագիծը Գատինոյում, Քվեբեկ (1989) և Վաշինգտոնում Ամերիկյան հնդկացիների ազգային թանգարանը (1998)։


== Կենսագրություն ==
Դուգլաս Կարդինալը ծնվել է 1934 թվականին Կալգարիում կանադական մետիսների ընտանիքում։ 1953 թվականին հաճախել է Բրիտանական Կոլումբիայի համալսարան, այնուհետև սովորել է Օստինում Տեխասի համալսարանում, որտեղից 1963 թվականին ստացել է ճարտարապետի որակավորում։


== Գործունեություն ==
Կարդինալն առաջին հյուսիսամերիկացի ճարտարապետներից մեկն էր, որը դիզայներական գործընթացների աջակցման համար օգտագործել է համակարգիչ։ Նրա կորագիծ նախագծերն արտացոլում են իրենց շրջապատի լանդշաֆտը, որպեսզի շենքից օգտվող մարդիկ կարողանան զգալ իրենց շրջապատող տարածքը։

1993 թվականին Սմիթսոնյան ինստիտուտը նրան աշխատանքի է վերցրել որպես Ամերիկյան հնդկացիների ազգային թանգարանի նախնական դիզայնի ճարտարապետ։ Ամերիկյան հնդկացիների ազգային թանգարանը գտնվում է Վաշինգտոնում, Ազգային մոլում։ Պայմանագրային վեճերից հետո Կարդինալը հեռացվել է նախագծից 1998 թվականին նախքան ծրագրի ավարտը, սակայն շարունակել է ներդրում կատարել շենքի դիզայնի մեջ։
2001 թվականին Կարդինալը ստացել է Գլխավոր նահանգապետի վիզուալ և մեդիա արվեստի մրցանակ կանադական և միջազգային ճարտարապետության մեջ ներդրման համար։
2008 թվականին Քըրքլենդ հիմնադրամը վարձակալել է Կարդինալի ֆիրմային Յունիոն սիթիում թանգարան/համաժողովների կենտրոն նախագծելու համար։ Ամերիկայի Դիսքովերի այգին պետք է լիներ յուրահատուկ մի կառույց՝ բազմահարկ թանգարանով, խոշոր համաժողվների / հանդիպումների կազմակեպման վայր։ 2009 թվականի սկզբին ֆիրմայի պայմանագիրը դադարեցվեց սեփականատիրոջ կողմից, և շինարարության բոլոր աշխատանքները դադարեցվեցին՝ երկու կողմերի միջև չբացահայտված տարբերությունների պատճառով։


== Ստեղծագործություններ ==
Գործունեության ընթացքում իրականացրած նախագծերն են՝

		
		
		
		
		
		
		
Սբ. Մարիամի եկեղեցին (1968) Ռեդ Դիեր, Ալբերտա
Սբ. Ալբերտի վայր և քաղաքապետարան (1976) Սբ. Ալբերտ, Ալբերտա
Ալբերտայի կառավարական ծառայությունների (նահանգային) շենք (1976) Պոնոկա, Ալբերտա
Գրանդ Պրերի տարածքային քոլեջ (1976) Գրանդ Պրերի, Ալբերտա
Leighton Artist Colony, Բանֆի կենտրոն (1985) Բանֆ, Ալբերտա


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Architect's web site
Canada Council 2001 Governor General's Award for Visual and Media Arts
Washington Post
Douglas Cardinal Archiving Project
Concordia University Honorary Degree Citation, June 1999, Concordia University Records Management and Archives
Մելեթ

Մելեթ, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Ջանիկի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Տրապիզոնի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Յասկաին

Յասկաին (ռուս.՝ Яскаин, բաշկիրերեն՝ Яҫҡайын), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Դաոլեկանովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 54 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Կիսահաղորդչային դետեկտոր

Կիսահաղորդչային դետեկտոր, կիսահաղորդչային սարք, որը մոդուլված բարձրահաճախային տատանումները փոխակերպում է ցածր հաճախականության լսելի կամ տեսանելի ազդանշանի։ Ըստ մոդուլման եղանակի՝ ամենագործածականը ամպլիտուդային կիսահաղորդչային դետեկտոր է, որը բաղկացած է՝ 

ոչ գծային տարրից
բեռից։Իբրև ոչ գծային տարր՝ կիրառվում է կիսահաղորդչային դիոդ կամ տրանզիստոր։ Ավելի լայն տարածում ունեն դիոդային կիսահաղորդչային դետեկտորները, որոնք լավ են աշխատում մուտքի մեծ ազդանշանների դեպքում և համեմատաբար փոքր ոչ գծային աղավաղումներ են առաջացնում։ Լամպային դետեկտորի համեմատությամբ կիսահաղորդչային դետեկտորի էական թերությունը հակադարձ դիմադրության վերջավոր մեծությունն է։ Դա ազդում է սխեմայի պարամետրերի վրա, սահմանափակում մուտքի ազդանշանի ամպլիտուդի թույլատրելի մեծությունը։ Տրանզիստորային կիսահաղորդչային դետեկտորի առավելությունը ազդանշանի ուժեղացման հնարավորությունն է (դետեկամանը զուգընթաց)։
Ելք: Աստվածներ և թագավորներ

«Ելք։ Աստվածներ և թագավորներ» (անգլ.՝ Exodus: Gods and Kings), Մովսեսի մասին պատմող բիբլիական ժանրի ֆիլմ, որի ռեժիսորն է Ռիդլի Սքոթը։ Ֆիլմը պատմում է բիբլիական մարգարե Մովսեսի պատմության մասին, որի դերը խաղում է Քրիստիան Բեյլը։ Պրեմիերան կայացել է ԱՄՆ֊ում 2014 թվականի դեկտեմբերի 12֊ին, իսկ Ռուսաստան է հասել՝ 2015 թվականի հունվարի 1֊ին։


== Սյուժե ==
Մեծ մարգարե Մովսեսի մասին և հրեա ժողովրդի ազատությունը Եգիպտոսի գերությունից պատմող հնադարյան պատմություն։ Հուդայականության հիմնադիրը ծնվել է այն ժամանակներում, երբ փարավոնը հրամայել էր սպանել բոլոր նորածին տղաներին, որոնք կունենան հրեական ծագում։ Որպեսզի փրկեր նրան, մայրը դրեց երեխային փայտե զամբյուղում՝ ուղարկելով Նեղուսով ներքև։ Երեխային գտավ փարավոնի դուստրը, որը որդեգրեց նրան և մեծացրեց ապագա փարավոն Ռամզեսի կողքին։ Հոր մահից հետո, Եգիպտոսի տիրակալը իմանում է Մովսեսի ծնվելու մասին, հրամայում է աքսորել նրան անապատ և սպանել։ Բայց Մովսեսին հաջողվում է փրկվել մահից։ Նա Տիրոջ թելադրանքով վերադառնում է ետ՝ իր ժողովրդին ստրկության տանջանքներից պաշտպանելու նպատակով։


== Դերերում ==


== Հետաքրքիր փաստեր ==
Սա Քրիստիան Բեյլի մասնակցությամբ երկրորդ «բիբլիական» ֆիլմն է, առաջինը եղել է «Մարիա, Հիսուսի մայրը», որտեղ դերասանը կատարում էր Հիսուս Քրիստոսի դերը։
Բեն Կինգսելի մասնակցությամբ երկրորդ Մովսեսի մասին ֆիլմն է, առաջինը եղել է «Մովսես մարգարեն․ Ազատության առաջնորդը», որտեղ դերասանը խաղացել է Մովսեսի դերը։
Այս ֆիլմը չի թույլատրվել ցուցադրել Մարոկկոյում և Եգիպտոսում։
Ռամզեսի դերում հայտնվեց Օսկար Այզեկը և Խավիեր Բարդեմը։


== Նշումներ ==


== Ծանոթագրություններ ==
Նազըմ Բեյ

Նազըմ Բեյ (դոկտոր Նազըմ Բեյ Սելանիքլի, թուրքերեն՝ Doktor Nâzım Bey կամ Selanikli Nâzım, 1870, Սալոնիկ, Հունաստան - օգոստոսի 26, 1926(1926-08-26), Անկարա, Թուրքիա), թուրք քաղաքական գործիչ, բժիշկ, «Միություն և առաջադիմություն» կուսակցության գլխավոր քարտուղարն ու գաղափարախոսն էր։ Մեծ դերակատարություն է ունեցել հայերի ցեղասպանության և արևմտյան Անատոլիայից հույների տեղահանման գործում։


== Կենսագրություն և գործունեություն ==
Նազըմ Բեյը ծնվել է Սալոնիկում՝ կաբալիստական դյոնմեհ աղանդավորական ընտանիքում։ Ավարտել է ռազմա-բժշկական ակադեմիան, իսկ հետագայում դարձել է հիվանդանոցի տնօրեն։ Այնուհետև միացել է Երիտթուրքերի շարժմանը և երբ 1912 թվականին, Բալկանյան պատերազմի ժամանակ հույները գրավել են Սալոնիկը, Նազըմ Բեյը, որպես թուրք ազգայնամոլ՝ շուրջ 11 ամիս անց է կացրել Աթենքի բանտում։ Բանտից ազատվելուց հետո դարձել է Օսմանյան կայսրությունում ապրող ազգերին՝ բռնի ուժով թյուրքացնելու գաղափարի մոլի կողմնակից։ Ակտիվորեն մասնակցել է պանթյուրքիզմի գաղափարների մշակման գործընթացին, առաջ քաշելով Թուրքիայի ոչ թուրք բնակչությունից ազատվելու «անհրաժեշտության» վերաբերյալ հիմնավորումները։ Նա Հատուկ կազմակերպության անդամ էր։ Այդ կազմակերպության շատ անդամներ մասնակցում էին թուրքական ազգայնական շարժումներին և հատուկ դեր էին խաղում հայերի ցեղասպանության գործում։
Նազըմ Բեյը դարձել էր Իթթիհադի կենտրոնական կոմիտեի ազդեցիկ անդամներից մեկը՝ հայտարարելով, որ իր կրոնը Թուրանն է։ Ելույթներ է ունեցել հայերի ոչնչացման և արևմտյան Անատոլիայից հույների տեղահանման անհրաժեշտության վերաբերյալ։ Եղել է հայերի ցեղասպանության գաղափարախոսներից ու ջատագովներից մեկը։ 1915 թվականի փետրվարին, Երիտթուրքերի կառավարության նիստերից մեկում նա հանդես է եկել հետևյալ հայտարարությամբ.
«Պետք է գործել արագ և վճռականորեն։ Հայերը վտանգավոր են՝ ինչպես թարախակույտը։ Սկզբում այդ թունավոր վերքը կարող է թվալ բուժելի, սակայն եթե հմուտ բժիշկը ժամանակին չմիջամտի, այն կարող է մահվան հասցնել։ Եթե մենք բավարարվենք տեղական ջարդերով, ինչպիսին էին 1909 թվականի Ադանայի ջարդերը, մենք միայն կփչացնենք գործը, քանի որ կասկածներ կհարուցենք նրանց մոտ՝ ում պետք է ոչնչացնենք ավելի ուշ։ Ես ի նկատի ունեմ արաբներին ու քրդերին։ Դուրս է գալիս, որ վտանգը եռապատկվում է, ծրագիրն իրականացնելը բարդանում։ Անհրաժեշտ է ամբողջությամբ կոտորել հայ ազգին, մեր հողի վրա չթողնելով ոչ մի ողջ մնացած հայի։ Նույնիսկ «հայ» բառը պետք է ջնջվի մեր հիշողությունից։ Պատերազմը մեզ հիանալի հնարավորություն է տվել, մենք չպետք է վախենանք մեծ երկրների միջամտությունից և ոչ էլ միջազգային մամուլի բողոքներից։ Նրանք չեն հասցնի տեղից շարժվել, երբ ամեն ինչ կատարված և ավարտված կլինի։ Կոտորածը պետք է կրի համընդհանուր բնույթ և ոչ մի հայ ողջ չի մնալու։»Առաջին համաշխարհային պատերազմում Օսմանյան կայսրության պարտությունից հետո, Նազըմ Բեյը փախել է Գերմանիա։ Ստամբուլի ռազմական դատարանի որոշմամբ, նա հայերի ցեղասպանության մյուս կազմակերպիչների հետ միասին հեռակա կարգով դատապարտվել է մահապատժի։ 1920 թվականին վերադարձել է Թուրքիա, սակայն պատժի չի ենթարկվել և լրացրել է Մուսթաֆա Քեմալ Աթաթուրքի ընդդիմախոսների շարքերը։
Աթաթուրքի դեմ մահափորձ կատարելու մեղադրանքով՝ 1926 թվականի օգոստոսի 26-ին ենթարկվել է մահապատժի։


== Ծանոթագրություններ ==
Նիժնետաշևո

Նիժնետաշևո (ռուս.՝ Нижнеташево, բաշկիրերեն՝ Түбәнге Таш), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Մելեուզովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 79 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ակոբի խաչքար (Մասրուց անապատ)

Ակոբի խաչքար, գտնվում է Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզի Ձորագյուղ գյուղի մեջ՝ Մասրուց անապատում։ Հաշվառված է Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների պետական ցանկում (5.60/10.5.31)։


== Տեղադրություն ==
Խաչքարը կանգնեցված է անապատի արևելյան կողմում՝ պատվանդանին։


== Վիմական արձանագրություն ==
Խաչքարի խաչի թևերի արանքում առկա են 3 տող վիմական արձանագրություն.

ԹՎ
ՉԽ ԱԿ
ՈԲ ԻՍ։Համաձայան արձանագրության՝ խաչքարը Ակոբին։ Կանգնեցվել է 1291 թվականին։


== Տես նաև ==
Մասրուց անապատ


== Ծանոթագրություններ ==
Պիսարևկա (գյուղ, Յամպոլի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊիսարևկաՊիսարևկա (ուկրաիներեն՝ Писарівка), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Յամպոլի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1700 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Պիսարևկա գյուղում բնակվում էր 1 840 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 5,44 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 338,24 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Սերիզի Բյուլե

Սերիզի Բյուլե (ֆր.՝  Cerisy-Buleux), համայնք Ֆրանսիայի Պիկարդիա մարզի Սոմ գավառում։
Բնակչությունը 2014 թվականի դրությամբ կազմում է 263 մարդ, բնակչության խտությունը` 46.96 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 5.6 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 135 կմ հյուսիս, Ամյեն քաղաքից 45 կմ արևմուտք։


== Բնակչություն ==


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 165 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 128-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 37։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 77,6 %։ 128 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 115 անձ (67 տղամարդ և 48 կին)։ Գործազուրկ են եղել 13 անձ (6 տղամարդ և 7 կին)։ 37 անաշխատունակներից 3-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 19-ը` թոշակառուներ, իսկ 15-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Սոմ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Վալիդոլ

Վալիդոլ (իզովալերիանաթթվի մենթիլ էսթեր), չապացուցված էֆեկտիվությամբ դեղամիջոց, որը ենթալեզվային ընդունման դեպքում ենթադրաբար ցուցաբերում է ռեֆլեկտոր անոթալայնիչ ազդեցություն (ի տարբերություն նիտրոգլիցերինի, որն ունի հաստատված էֆեկտիվություն և կիրառվում է ստենոկարդիայի ժամանակ)։


== Ծանոթագրություններ ==
Աբահամի (ֆուտբոլային ակումբ)

«Աբահամի Լիմիտեդ» (բենգալերեն՝ আবাহনী ক্রীড়াচক্র), ֆուտբոլային ակումբ Բանգլադեշում, Դաքքա։
Ակումբը 11 անգամ դարձել է հաղթող Դաքքայի լիգայում (en:Dhaka League), ավելի ուժեղ մրցույթը Բանգլադեշում սկսվել է 2000 թվականին, երբ, որ սկսվեց անցկացվել ազգային չեմպիոնատը, առաջին հաղթողը եղել է «Աբահամին»։ Ակումբը 4 անգամ հաղթել է նաև Բանգլադեշի պրեմիեր լիգան։
2008/09 — 2009/10 սեզոններում խաղացել է 34 խաղ առանց պարտությունների։


== Ազգային նվաճումները ==
Պրեմիեր լիգաՉեմպիոն (6): 2007, 2009, 2010, 2012, 2016, 2017/18
Երկրորդ տեղ (1)։ 2014Բանգլադեշի ֆեդերացիայի գավաթՀաղթող (9): 1982, 1984, 1985, 1986, 1988, 1997, 1999, 2000, 2010
Ֆինալիստ (7)։ 1981, 1983, 1989, 1994, 1995, 2008, 2009Բանգլադեշի սուպերգավաթՀաղթող (1): 2011Դակկի լիգաՉեմպիոն (11): 1974, 1977, 1981, 1983, 1984, 1985, 1990, 1992, 1994, 1995, 2001
Երկրորդ տեղ (12)։ 1973, 1976, 1979, 1982, 1986, 1987, 1988-89, 1993, 1996, 1999, 2000, 2002Ֆուտբոլի ազգային չեմպիոնատ (Բանգլադեշ)Հաղթող (1): 2000


== Ծանոթագրություններ ==
Խուտի

Խուտի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Կամախի գավառակում։


== Բնակչություն ==
XIX դարի վերջին գյուղն արդեն թրքաբնակ էր։


== Անվանի անձինք ==
Խուտիում է ծնվել 1592 թվականին հավատի համար նահատակված Կարնո առաջնորդ Հովհաննես եպիսկոպոսը։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Արաֆուրյան ծով

Արաֆուրյան ծով (անգլ.՝ Arafura Sea, ինդոն.՝ Laut Arafura), Հնդկական օվկիանոսի ծով, Ավստրալիայի, Նոր Գվինեայի և Տանիմբար ու Կայ կղզիների միջև։
Մակերևույթի մակերեսը մոտ 1017 հազար կմ² (1290 х 560 կմ), խորությունը հիմնականում 50-80 մ, դեպի արևելք աճում է մինչև 3 680 մ (Արու իջվածքում)։ Քանի որ Արաֆուրյան ծովը ծանծաղ արևադարձային ծով է այնտեղ հաճախ առաջանում են արևադարձային տայֆուններ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Աննայի կյանքը (ֆիլմ)

Աննայի կյանքը (վրաց.՝ ანას ცხოვრება, ֆր.՝ La Vie d'Anna), 2016 թվականին ռեժիսոր Նինո Բասիլիայի նկարահանած վրացական ֆիլմ։
2016 թվականին ֆիլմը ներկայացվել է Ոսկե ծիրան կինոփառատոնի Խաղարկային ֆիլմերի մրցույթ ծրագրում։


== Սյուժե ==
Ֆիլմը պատմում է երիտասարդ վրացուհի Աննայի մասին, ով միայնակ մայր է։ Աուտիզմով հիվանդ որդու կյանքի պայմանները բարելավելու համար նա որոշում է մեկնել ԱՄՆ։ Ամերիկայի դեսպանատունը նրան մուտքի արտոնագիր չի տալիս, ուստի Աննան ռիսկի է դիմում, վաճառում տունը և գումարը տալիս մի մարդու, ով խոստանում է անօրինական ճանապարհով ԱՄՆ մուտքի արտոնագիր ձեռք բերել, սակայն պարզվում է, որ այդ մարդը խաբեբա է։ Աննան, կորցնելով գումարը հետ ստանալու բոլոր հույսերը, առևանգում է այդ մարդու վեցամյա աղջկան։


== Դերերում ==
Եկատերին Դեմետրաձե
Լաշա Մուրջինելի
Լազիրա Չխաիձե
Լիլի Օքրոշիձե


== Մրցանակներ ==
Լավագույն ֆիլմ, Վալենսիայի Կինոլուսարձակ միջազգային փառատոն, 2016
«Արժանիք» մրցանակ, Բուենոս Այրեսի Construir Cine միջազգային կինոփառատոն, 2016


== Նկարահանող խումբ ==
Պրոդյուսեր (ներ)՝	Ժաննա Կարինա Սարդիլաշվիլի
Ռեժիսոր՝ Նինո Բասիլիա
Սցենարի հեղինակ (ներ)՝ Նինո Բասիլիա
Օպերատոր՝ Տաթո Կոտետիշվիլի
Երաժշտությունը՝	Scratch the Floor
Հնչյունը՝ Բեսո Կաչարավա
Մոնտաժը՝ Նիկո Տարիելաշվիլի


== Ծանոթագրություններ ==
Գալեևկա (այլ կիրառումներ)

Գալեևկա, կարող է վերաբերել՝

Գալեևկա - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գլինկովսկի շրջանի կազմում։
Գալեևկա - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Շումյաչինսկի շրջանի կազմում։
Գալեևկա - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Պոչինկովսկի շրջանի կազմում։
Աբդուհեր

Աբդուհեր, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Խարբերդի գավառում, Խարբերդ քաղաքից հյուսիս-արևմուտք։ Գտնվում էր ստորին հոսանքում։
Աբդուհեր գյուղը համանուն Աբդուհեր շրջանի կենտրոնն էր։ Գյուղն հայնտի էր իր հացահատիկներով։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Խարբերդի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Մոռացված բառեր որսացողները

«Մոռացված բառեր որսացողները» (ճապ․՝ 星を追う子ども, Հոսի օ Օու Կոդոմո, բառացի. «Աստղեր որսացող երեխաները», անգլ․՝ «Children Who Chase Lost Voices from Deep Below»), լիամետրաժ անիմե ֆիլմ, որի հեղինակն է Մակոտո Շինկայը։ Այս աշխատանքը, մյուս ֆիլմերի համեմատ, ռեժիսորի համար ավելի երկարատև է եղել խրոնոմետրաժով։ Hoshi o Ou Kodomo բնութագրվում է, որպես «կենդանի» անիմացիոն ֆիլմ, արկածներով և ռոմանտիկայով, կենտրոնացված ուրախ և առույգ աղջկա ճամփորդության շուրջ։ Պրեմերիան կայացել է 2011 թվականի մայիսի 7- ին։
2011 թվականի սեպտեմբերի 28- ին Reanimedia ընկերությունը պաշտոնապես հայտարարել է, ձեռք բերված յուրահատուկ լիցենզիայի (կինո թատերգական, DVD և հեռուստատեսային իրավունք) մասին, Ռուսաստանում, Ուկրաինայում, Բելառուսում, Ղազախստանում և Բելգիայում։
Ռուսական թողարկումը եղել է 2012 թվականի մարտի 25- ին։


== Սյուժե ==
Ասունան դպրոցական է, ով շատ վաղ հասակում կորցրել է հորը և հիմա ապրում է իր մայրիկի հետ։ Տանը իր ժամանակի մեծ մասը նա անցկացնում է միայնակ, քանի որ մայրն աշխատում է հիվանդանոցում, գիշերային հերթափոխով։ Դպրոցում նա ունի գերազանց առաջադիմություն, բայց ընկերներ ոչ այդքան շատ։ Երեկոները նա անցկացնում է բլրի ստորոտում, լսելով հին ռադիո, բյուրեղի օգնությամբ, որը նրան է մնացել իր հայրիկից։ Մի անգամ բլրի ճանապարհին, նրա վրա հարձակվում է մի հսկա արարած, որից նրան փրկում է մի երիտասարդ, Սյուն անունով։ Հաջորդ օրը Ասունան իմանում է, որ Սյուն մահացել է, և գնացել է իր աշխարհ Ագարտի, որպեսզի կրկին հանդիպի իր ընկերոջ հետ
:


== Ստեղծման պատմություն ==
«Հինգ սանտիմետր վայրկյանում» ֆիլմի վրա աշխատանքներն ավարտելուց հետո Շինկայը հայտնել է, որ իր նախկին աշխատանքներից շատերը պատմել են մարդկանց մասին, ովքեր ստիպված են եղել բաժանվել նրանիցի, ով իրենց համար թանկ է եղել, և նա ցանկացել է այս թեման մշակել նաև հետագայում և ստեղծել աշխատանք այն մասին, թե ինչպես հաղթահարել այդ կորուստը։
2010 թվականի նոյեմբերին հայտնի է դարձել անունը, մի քանի տեղեկություններ սյուժեի և ֆիլմի թողարկման մասին, բացի այդ թողարկվել է թրիլերը։ Կերպարների դիզայներն է եղել Տակայո Նիսիմուրան, իսկ երգերի հեղինակը, Թեմմոնը։


== Մրցանակներ և անվանակարգեր ==
2011 թվականի հոկտեմբերին ևս չորս ֆիլմերի հետ միասին առաջադրվել է Asia Pacific Screen Awards մրցանակաբաշխության «Լավագույն անիմացիոն ֆիլմ» անվանակարգում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Официальный сайт Archived 2011-09-02 at the Wayback Machine. (ճապոներեն)
Elliot Page. (11 августа 2011 года)։ «Anime Review: Hoshi o Ou Kodomo ~ Children who Chase Lost Voices from Deep Below» (անգլերեն)։ UK Anime Network։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-05-11-ին։ Վերցված է 2011-09-01
Կալուզո

Կալուզո (իտալերեն՝ Caluso), կոմունա Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Թուրին գավառում։
Բնակչությունը՝ 7.535 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 191 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 40 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 10014։ Հեռախոսային կոդ՝ 011։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները. 


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք (իտալ.)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
Ազատիկենց

Ազատիկենց, գյուղ Կիլիկիայում, Զեյթունի գավառում։
Ազատիկենցը XIX դարի կեսերին ուներ մոտ 12 տուն բնակիչ։ Բնակիչների հիմնական զբաղմունքը երկրագործությունն ու անասնապահությունն էր։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն


== Տես նաև ==
Կիլիկիայի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Վաղարշակ Մանուկյան

Վաղարշակ Նազարի Մանուկյան (1915, Սպիտակ, Ալեքսանդրապոլի գավառ, Երևանի նահանգ, Կովկասի փոխարքայություն, Ռուսական կայսրություն - անհայտ), հայ մանկավարժ։ Հայրենական պատերազմի մասնակից։


== Կենսագրություն ==
Վաղարշակ Մանուկյանը ծնվել է 1915 թվականին, Սպիտակ քաղաքում։ Ավարտել է տեղի միջնակարգ դպրոցը։ 1939 թվականին ուսուցիչ է աշխատել դպրոցում, միաժամանակ սովորել Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտում։
1941 թվականի սեպտեմբերին զորակոչվել է բանակ, ծառայել է 256-րդ հրետանային գնդում, որի կազմում էլ մասնակցել է Տուապսեի, Լաբինսկու, Ուստ-Լաբինսկայա, Կրիմսկայա և Կրասնոդարի ազատագրման կռիվներին։ 1943 թվականի մայիսի 1-ին Կրիմսկայա ստանիցայի ազատագրման համար մղվող մարտում Մանուկյանը ծանր վիրավորվել է, երեք անգամ վիրահատվելուց հետո նրան նշանակել են մարտկոցի քաղղեկի օգնական, նշանառու, ջոկի հրամանատար։ Կրասնոդարի մատույցներում մղված կռիվների ժամանակ Մանուկյանն իր հրանոթով ոչնչացրել է գերմանական տանկերից, որի համար արժանացել է «Խիզախության համար» մեդալի։
Զորացրվելուց հետո Մանուկյանը շարունակել է իր մանկավարժական գործունեությունը։ Մանկավարժական աշխատանքի 44 տարիներից Մանուկյանը 25 տարի եղել է դպրոցի տնօրեն կամ ուսմասվար Սպիտակի շրջանի դպրոցներում։ Իր ծառայությունների համար արժանացել է «Խիզախության համար», «1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմում Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար», «Կովկասի պաշտպանության համար», «Աշխատանքի վետերան» և այլ մեդալների։


== Պարգևներ ==
«Խիզախության համար» մեդալ
«1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմում Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար» մեդալ
«Կովկասի պաշտպանության համար» մեդալ
«Աշխատանքի վետերան» մեդալ


== Ծանոթագրություններ ==
Հոլանդս Կրոն (համայնք)

Հոլանդս Կրոն (հոլ.՝ Hollands Kroon ), համայնք Նիդերլանդների Հյուսիսային Հոլանդիա մարզում։ Տարածքը 357,6 կմ² է, բնակչությունը՝ 47.695 (2011 թ.)։ Մեկ շնչի տարեկան միջին եկամուտը 12.759 եվրո է։
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (Ոսկեպար)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (այլ կիրառումներ)Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի, հայկական առաքելական եկեղեցի Հայաստանի Տավուշի մարզի Ոսկեպար գյուղում՝ հայ-ադրբեջանական շփման գծի անմիջական հարևանությամբ։


== Պատմություն ==
Եկեղեցու կառուցման ժամանակի վերաբերյալ մատենագրական և վիմագրական տեղեկություններ հայտնի չեն։ Ճարտարապետական վերլուծությունից ելնելով՝ այն թվագրվում է 6-ից 7-րդ դարերով։
1975–1977 թվականներին եկեղեցին նորոգվել Է։


== Ճարտարապետական նկարագիր ==
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին դասվում մաստարայատիպ հուշարձանների շարքին։ Քառակուսի հատակագծով աղոթասրահի կենտրոնական ծավալը շարունակվում է գմբեթով։ Թմբուկը ներսից և դրսից ութանիստ է։ Անցումը գմբեթատակ քառակուսուց գմբեթի բոլորակ հիմքին իրականացված է տրոմպների հաջորդական երեք շարքով։ Գմբեթածածկ քառանկյունի ծավալի նիստերին կցված են արտաքուստ ուղղանկյուն, ներսից կիսաշրջանաձե խորաններ։ Արևելյան խորանի երկու կողմի սենյակները խորանի ծավալից զգալի ցածր են, որի հետևանքով կառույցի ընդհանուր ծավալատարածական հորինվածքում ունեն երկրորդական նշանակություն։
Եկեղեցու ճարտարապետական կերպարի պարզության, լակոնիկության և արտահայտչականության գրավականն են հարդարանքից գրեթե զուրկ ճակատների մոնոլիտությունը, մոնումենտալ պատերի հարթայնությունը, որ շատ բնորոշ է 5-ից 7-րդ դարերի հայկական ճարտարապետությանը։ Եկեղեցու թմբուկի նիստերը մշակված են զույգ սյուների դեկորատիվ կամարաշարով, արևմտյան և հարավային մուտքերը՝ զույգ կիսասյուներով և ճակտոնով պսակված շքամուտքի ձևով (արևմտյան ճակատակալ քարին պատկերված է զարդարուն խաչ), լուսամուտները՝ պարզ պսակներով։ Ներսի պատերը հավանաբար սվաղված են եղել և ծածկված որմնանկարներով։ Տաճարի ամբողջականությունը, նրա համաչափությունների կատարյալ ներդաշնակությունը վկայում են կառուցողի մեծ վարպետությունը։ 


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Չաթալ

Չաթալ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Սիլվանի գավառակում։


== Պատմություն ==
Բնակչության մեծ մասը հայեր էին։
Գյուղը թուրքերի կողմից կողոպտվել և ավերվել է 1895 թվականի ջարդերի ժամանակ։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Դիարբեքիրի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Հնարքներ

Հնարքներ (իսպ.՝ Ficciones), արգենտինացի գրող Խորխե Լուիս Բորխեսի ամենահայտնի պատմվածքների ժողովածուն, որը հաճախ համարվում է հեղինակի լավագույն ստեղծագործությունը։ «Հնարքները» չպետք է շփոթել «Լաբիրինթոսներ» ժողովածուի հետ, չնայած երկուսն էլ շատ ընդհանրություններ ունեն։ «Լաբիրինթոսները» Բորխեսի ստեղծագործությունների առանձին անգլերեն թարգմանությունն է Ջեյմս Ի. Այրբիի կողմից, որը ինչպես «Հնարքները» լույս է տեսել 1962 թվականին։ Այս երկու թարգմանությունները նպաստեցին Բորխեսի 1960-ականների ճանաչմանը։ Որոշ պատմվածքներ լույս են տեսել միաժամանակ երկու թարգմանության մեջ։


== Հրատարակում ==
1941 թվականին լույս տեսավ Բորխեսի երկրորդ պատմվածքների ժողովածուն՝ «Բաժանվող արահետների այգին» (El Jardín de senderos que se bifurcan), որը կազմված էր ութ պատմվածքից։ 1944 թվականին այս ութ պատմվածքին ավելացվեցին ևս վեցը՝ «Խորամանկություններ» անվամբ, որոնք միասին անվանվեցին «Հնարքներ»։ Վերջինիս ևս երեք պատմվածք ավելացվեցին 1956 թվականի հրատարակությանը։


== Թարգմանություն ==
«Հնարքները» հայերեն թարգմանել է Հովհաննես Բոդուկյանը, որը լույս է տեսել՝ «Երկու արքաներն ու երկու լաբիրինթոսները» ժողովածուում՝ 1992 թվականին («Ապոլոն» հրատարակչություն)։


== Բովանդակություն ==
Մաս 1։ Բաժանվող արահետների այգին
Նախաբան
Tlön, Ucbar, Orbis Tertius (1940)
Մոտեցում՝ Ալ-Մութասիմին (1936, ներառված չէ 1941 հրատարակության մեջ)
Պիեռ Մենարը «Դոն Կիխոտի» հեղինակ (1939)
Շրջանաձև ավերակներ (1940)
Բաբելոնյան վիճակախաղ (1941)
Հերբերտ Քվենի աշխատանքի հետազոտությունը (1941)
Բաբելոնյան գրադարան (1941)
Բաժանվող արահետների այգին (1941)
Մաս 2։ Խորամանկություններ
Նախաբան
Ֆունես հիշողության հրաշքը (1942)
Թրի ձևը (1942)
Դավաճանի և հերոսի թեման (1944)
Կողմնացույցը և մահը (1942)
Խորհրդավոր հրաշքը (1943)
Հուդայի մատնության երեք վարկածները (1944)
Ավարտը (1953, միայն 2-րդ տարբերակում)
Փյունիկյան աղանդը (1952, միայն 2-րդ տարբերակում)
Հարավը (1953, միայն 2-րդ տարբերակում)


== Ոճ ==
Հնարքները ընդգծում և ուշադրություն են գրավում իր հորինված բնույթի վրա։ Գրական միջոցները և ընտրությունը կարևոր են պատմվածքներում։ Նաոմի Լիդստորմը բացատրում է, որ Բորխեսը ջանք է գործադրել, որ պատմվածքները ավելի իրական թվան։


== Տես նաև ==
Դարի 100 գրքերն ըստ Լը Մոնդ օրաթերթի


== Ծանոթագրություններ ==
Մաքոքային դիվանագիտություն

Միջազգային հարաբերություններում և դիվանագիտության մեջ մաքոքային դիվանգիտություն (անգլ.՝ shuttle diplomacy) եզրույթն օգտագործվում է նկարագրելու համար երրորդ կողմի գործողությունները, որը հանդիսանում է միջնորդ հակամարտող կողմերի միջև առանց վերջիններիս անմիջական կապի։ Սկզբանպես և սովորաբար մաքոքային դիվանագիտության ընթացքը ներառում է ճանապարհորդություններ մի կողմից մյուսի մոտ նրանց տեսակետերը համաձայնեցնելու կամ առնվազն մերձեցնու համար։ Հիմնական նպատակն է ձևավորել բանակցությունների որոշ հիմք, որի շնորհիվ կողմերը կսկսեն բանցակցել անմիջականորեն։ 
Եզրույթը առաջին անգամ օգտագործվել է նկարագրելու համար ԱՄՆ֊ի պետքարտուղար Հենրի Քիսինջերի դիվանագիտական ջանքերը սկսած 1973 թվականի նոյեմբերի 5֊ից, որը նպաստեց թշնամական կեցվածքի մեղմացմանը Յոմ Կիպուրի պատերազմից հետո։
Բանակցողները հաճախ օգտագործում են մաքոքային դիվանգիտությունը, երբ կողմերից մեկը կամ երկուսն էլ դիվանագիտորեն չեն ճանաչում իրար, որը բանակցություններ սկսելու նախապայման է։
Միջնորդները ընդունել են «մաքոքային դիվանագիտություն» եզրույթը։


== Օրինակներ ==
Քիսինջերը շարունակում էր մասնակցել Մերձավոր Արևելքում ընթացող մաքոքային դիվնագիտությանը Ռիչարդ Նիքսոնի և Ջերալդ Ֆորդի վարչակազմերի ժամանակ (1969–1977 թվականներ)․ Սինայի ժամանակավոր համաձայանգիրը (1975 թվական)  և Գոլանի բարձունքների վերաբերյալ Իսրայելի և Սիրիայի համաձայանգիրը (1974 թվական) դրա արդյուքներն էին։ «Մաքոքային դիվանագիտություն» եզրույթը լայն տարածում գտավ Քիսինջերի պետքարտուղարության տարիներին։ 
Թուրքիան իրակացրել է մաքոքային դիվանգիտություն՝ հաճախ նաև ներառելով Իսրայելին․ Թուրքիան Իսրայելի ամենամոտ իսլամադավան դաշնակցին էր և որոշ արաբական երկրներ (մասնավորապես Սիրան, որը ընդհանուր սահմաններ ունի Թուրքիայի և Իսրալեյի հետ) պատասխանատու են համարել Թուրքիային։ Մեկ այլ նման օրինակ տեղի ունեցավ Ռուսաստանի և Վրաստանի միջև 2008 թվականին։


== Տես նաև ==
Պանդայի դիվանագիտություն
Պինգ պոնգի դիվանագիտություն
Խավիարային դիվանագիտություն


== Ծանոթագրություններ ==
Մոթա դե Կոնտի

Մոնկրիվելլո (իտալերեն՝ Motta de' Conti), կոմունա Իտալիայում, Պիեմոնտ մարզում։ Մտնում է Վերչելի գավառի կազմի մեջ։ Զբաղեցնում է 11 կմ² տարածք։ Բնակչությունը 2008 թվականի տվյալներով 851 մարդ է։ Հեռախոսային կոդը՝ 0161։ Փոստային ինդեքս 13010։ Խտությունը՝ 77 մարդ/կմ²։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության աճ.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ինստիտուտի վիճակագրություն (իտալ.)(չաշխատող հղում)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
Նյարդաբանորեն տիպիկ

Նյարդաբանորեն տիպիկ կամ նյարդատիպիկ, նորաբանություն, որը լայնորեն գործածվում է աուտիզմի հետ առնչվող միջավայրերում՝ մատնանշելու այն մարդկանց, որոնք աուտիկ սպեկտրում չեն։ Սկզբնական իմաստով այն վերաբերում էր ցանկացած մարդու, որ չուներ աուտիզմ կամ «աուտիզմին ազգակից» ուղեղ։ Ժամանակի ընթացքում հասկացության նշանակությունը նեղացվել է. ցույց է տալիս այն մարդկանց, որոնք խիստ տիպիկ նյարդաբանություն ունեն, այսինքն՝ առանց որոշակի նյարդաբանական տարբերության։
Այլ կերպ ասած, այս հասկացությունը վերաբերում է յուրաքանչյուր մարդու, որը չունի զարգացման որևէ խանգարում՝ ինչպես օրինակ աուտիզմ, զարգացման կոորդինացիայի խանգարում, ուշադրության պակասի և գերակտիվության խանգարում կամ այլ։ Հետագայում հասկացությունը փոխառվեց և՛ նյարդաբազմազանության շարժման, և՛ գիտական հանրության կողմից։
Վերջին շրջանում ցանկացած տեսակի հոգեկան դժվարություն (բնածին կամ ձեռքբերովի) ունեցող մարդիկ ևս երբեմն դուրս էիմ մնում «նյարդատիպիկ» պիտակից։ Այս իմաստով, հասկացությունը հակադրվում է նյարդադիվերգենտ կամ նյարդաատիպիկ հասկացությանը, որը տարբեր հոգեկան և վարքային խանգարումներ (տրամադրության, տագնապային, դիսոցիատիվ, փսիխոտիկ, անձնային և սննդային վարքագծի խանգարումներ) ունեցող բոլոր մարդկանց ներառող ընդհանրական եզրույթ է։
Նյարդաբազմազանությանը և հիվանդությունների սոցիալական մոդելի կառուցմանը հաջորդող և հիվանդությունների առաջատար բժշկական մոդելից (որը նյարդաբազմազանության միջավայրում հայտնի է որպես «ախտաբանության հարացույց») հեռու հանգամանքները համարվում են նյարդադիվերգենտ, այսինքն նյարդային տիպեր, որոնք տարբեր են տրված սոցիալական և բժշկական նորմից։
Նյարդատիպիկը իր սկզբնական նշանակությամբ աուտիստիկ միջավայրերին բնորոշ ուրույն հասկացություն լինելով, ոմանց կողմից փոխարինվել է «ալիստիկ» (մարդ, որը չունի աուտիզմ) բառով, որը ընդհանուր առմամբ արտահայտում է «նյարդատիպիկի» սկզբնական իմաստը։ Այս հասկացությունը վերաբերում է այն մարդկանց, որոնք չունեն աուտիզմ կամ զարգացման որևէ այլ պերվազիվ խանգարում, անգամ եթե նրանք ինչ-որ առումով նյարդաբանորեն ատիպիկ են, օրինակ դիսլեքսիա ունեն։
Միացյալ թագավորության Աուտիզմի ազգային կազմակերպությունը լրագրողներին ուղղված իր հորդորներում առաջարկում է «նյարդատիպիկ» հասկացության կիրառումը։


== Ծանոթագրություններ ==
Սուրբ Նիկողայոս եկեղեցի (Պրահա)

Սուրբ Նիկողայոս եկեղեցի (չեխ․՝ Kostel svatého Mikuláše) , բարոկկո ոճով կառուցված եկեղեցի Չեխիայի մայրաքաղաք Պրահայի հին քաղաքամասում։ Ներկայիս կառույցն ստեղծվել է 1732–1737 թվականներին ճարտարապետ Կիլիան Իգնաց Դինցենհոֆերի նախագծով ու ղեկավարությամբ՝ XIII դարում գոթիկա ոճով կառուցված և նույնպես սուրբ Նիկողայոսին նվիրված եկեղեցու տեղում։ Գլխավոր պորտալի արձանների հեղինակը չեխ քանդակագործ Անտոնին Բրաունն է, որմնանկարներինը՝ բավարիացի նկարիչ Կոսմա Ազամը։
Եկեղեցին գործող է. յուրաքանչյուր չորեքշաբթի և կիրակի այստեղ պատարագ է մատուցվում։ Մինչև 1920 թվականը օգտագործվել է չեխ և սլովակ ուղղափառ եկեղեցու կողմից, 1870—1914 թվականներին էլ վարձակալության է տրվել ռուս ուղղափառ եկեղեցուն։ Ներկայումս համարվում է չեխական հուսյան եկեղեցու գլխավոր տաճարը։ Այդուհանդերձ՝ ուղղափառ քրիստոնյաներին թույլատրվում է քրիստոնեական մեծ տոները՝ Հիսուսի ծնունդն ու Զատիկը ըստ իրենց ծիսակարգի նշել այստեղ։ Թույլատրվում է նաև եկեղեցում անցկացնել էքսկուրսիաներ, կազմակերպել դասական երաժշտության (Վերածննդի ու բարոկկո ոճերի և երգեհոնային) համերգներ։
Պրահայի 1945 թվականի ապստամբության ժամանակ այստեղ է գործել պարտիզանական «Ռադիո Պրահա»-ն, որի գլխավոր շենքը ենթարկվել էր գերմանական Վաֆֆեն-ԷսԷս-ի հարձակմանը։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Líbal, D. a Muk, J.: Staré město pražské - architektonický a urbanistický vývoj, Praha, 1996
Poche, E.: Prahou krok za krokem, Praha, 1958
Pavel Vlček a kolektiv: Umělecké památky Prahy , Díl I. Staré Město a Josefov. Praha 1999.
Helmut Zeller, Eva Gruberová - CityTrip-plus Prag, Verlag=Reise Know-How, 2016, ISBN=978-3-8317-2633-2
La Chiesa di San Nicola. Nakladatelství v Ráji, 1998, Barbara Zane,  ISBN 80-85894-57-2
Mondadori, 2005, Vladimir Soukop, ISBN = 977-18-2576-3
New Holland Publishers,  2008,  Jack Messenger, Brigitte Lee, ISBN = 978-3-8317-2633-2


== Արտաքին հղումներ ==
Prague Experience: St. Nicholas Church Old Town Square in Prague
www.prague.eu — Храм Святого Миколая в Старому місті
www.kralovskacesta.cz Archived 2021-03-02 at the Wayback Machine. — Церква святого Миколая
www.svmikulas.cz — Офіційний сайт костелу Святого Миколая
www.prague.net — Церква святого Миколая на Староміській площі
www.koncertyvpraze.eu — Інтерактивний тур по церкві святого Миколая
When It's Time

«When It's Time», ամերիկյան փանկ ռոք խումբ Green Day-ի American Idiot։ The Original Broadway Cast Recording ալբոմի սինգլ։ UK Singles Chart-ի վարկանշային աղյուսակում սինգլը զբաղեցրել է 68-րդ հորիզոնականը։ Սինգլը թողարկվել է 2010 թվականի հունիսի 11-ին։ 


== Վարկանշային աղյուսակ ==


== Ծանոթագրություններ ==
Խև (Չոխատաուրի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Խև (այլ կիրառումներ)Խև (վրաց.՝ ხევი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Գուրիայի մարզի Չոխատաուրի շրջանում։


== Դիրք ==
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 250 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Չոխատաուրից հեռու է 15 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 205 մարդ, մեծամասնությունը՝ վրացիներ։


== Տրանսպորտ ==
Գյուղը շրջկենտրոն Չոխատաուրի հետ կապված է ավտոխճուղով։ Հարևան Լանչխութի շրջանով անցնում է Թբիլիսի-Բաթում երկաթուղին։
Ամենամոտ նավահանգիստը Փոթին է, իսկ ամենամոտ օդանավակայանը գտնվում է Քութայիս քաղաքում։


== Ծանոթագրություններ ==
Կիրովո (գյուղ, Դոլինսկայայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԿիրովոԿիրովո (ուկրաիներեն՝ Кірове), գյուղ Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Դոլինսկայայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կիրովո գյուղում բնակվում էր 1 764 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 8061 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 218,83 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Վիլֆրիդ Նդիդի

Օնինիե Վիլֆրիդ Նդիդի (անգլ.՝ Onyinye Wilfred Ndidi; դեկտեմբերի 16, 1996(1996-12-16), Լագոս, Լագոս, Նիգերիա), նիգերիացի ֆուտբոլիստ, անգլիական «Լեսթեր Սիթի» ակումբի և Նիգերիայի ազգային հավաքականի պաշտպան։


== Ակումբային կարիերա ==

Նդիդին իր պրոֆեսիոնալ կարիերան սկսել է բելգիական «Գենկ» ակումբի կազմում։ 2015 թվականի հունվարի 31-ին Շարլերուա ակումբի դեմ խաղում նա կատարեց իր դեբյուտը Բելգիայի առաջնությունում։ 2016 թվականի հունվարի 15-ին «Էյլտե-Վարեգեմ» ակումբի դեմ հանդիպման ժամանակ Վիլֆրիդը խփել է իր առաջին գոլը «Գենկի» կազմում։ 2016 թվականի ավարտին անգլիական Լեսթեր Սիթին Նդիդիին առաջարկել է 15,5 միլիոն ֆունտ ակումբի տեղափոխության համար։ 2017 թվականի սկզբին Վիլֆրիդը միացել է «աղվեսներին»։ Հունվարի 14-ին «Չելսիի» դեմ հանդիպման ժամանակ նա կատարել է իր դեբյուտը անգլիական Պրեմիեր Լիգայում։ Ապրիլին «Սթոք Սիթիի» դեմ խաղում Նդիդին խփել է իր առաջին գոլը «Լեսթեր Սիթիի» կազմում։


== Միջազգային կարիերա ==
2013 թվականին Վիլֆրիդը Նիգերիայի երիտասարդական հավաքականի կազմում մասնակցել է Աշխարհի երիտասարդական առաջնությանը, որը կայացել է Թուրքիայում։ Առաջնության ընթացքում նա մասնակցել է Ուրուգվայի, Կուբայի և Հարավային Կորեայի հավաքականների դեմ խաղերին։
2015 թվականի Վիլֆրիդը Նիգերիայի երիտասարդական հավաքականի կազմում ևս մեկ անգամ մասնակցել է Աշխարհի երիտասարդական առաջնությանը, որը կայացել է Նոր Զելանդիայում։ Առաջնության ընթացքում Նդիդին մասնակցել է Բրազիլիայի, Հյուսիսային Կարեայի, Հունգարիայի և Գերմանիայի երիտասարդական հավաքականների դեմ խաղերին։
2015 թվականի հոկտեմբերի Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն ազգային հավաքականի դեմ ընկերական խաղում նա կատարեց իր դեբյուտը Նիգերիայի ազգային հավաքականի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ֆուտբոլիստի էջը soccerway.com կայքում(անգլ.)
Ֆուտբոլիստի էջը Sports.ru կայքում
Պրոֆիլը transfermarkt.com կայքում(անգլ.)
Աստերոիդների ցանկ (24201-24300)

Աստերոիդների ցանկ (24101-24200)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (24301-24400)
 Աստերոիդների ցանկ (24101-24200)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (24301-24400)


== Աղբյուր ==
«Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (20001)-(25000)»։ www.minorplanetcenter.net
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթի եզրափակիչ 2017

Անգլիայի գավաթի եզրափակիչ 2017, աշխարհի ամենահին ֆուտբոլային առաջնության՝ Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթի 136-րդ եզրափակիչը, որը կայացավ 2017 թվականի մայիսի 27֊ին՝ Լոնդոնի Ուեմբլի մարզադաշտում։ Միմյանց դեմ մրցեցին «Չելսին» և «Արսենալը»։ Հանդիպումը սպասարկեց Էնթոնի Թեյլորի գլխավորած մրցավարական անձնակազմը։


== Խաղ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք (անգլ.)
Վալիդուբ (մուլտֆիլմ)

Վալիդուբ (ռուս.՝ Валидуб), խորհրդային մուլտֆիլմ, որը 1952 թվականին ստեղծել է ռեժիսոր Դմիտրի Բաբիչենկոն` ըստ չեխական ազգային հեքիաթների մոտիվների։


== Սյուժե ==
Մի գյուղում ապրում էր պատանի Յանեկը։ Մի անգամ նա ուղևորվում է աշխարհ տեսնելու, իրեն ցույց տալու, իր բոգատիրյան ուժով պարծենալու։ Եվ իսկապես, Յանեկը շատ ուժեղ էր. արջին հաղթել էր, դարավոր կաղնին մերկ ձեռքերով հողից դուրս էր քաշել։ Եվ այդ պատճառով նրան անվանել են Վալիդուբ։ Բայց նրա ուժերը ոչ ոքի ոչ օգուտ էին բերում, ոչ էլ ուրախություն։ Եվ միայն այն ժամանակ, երբ նա փլված քարերից մաքրում է լեռնային գետի հունը և օգնում երաշտից տառապող մարդկանց, նա բարի համբավ է ձեռք բերում։ Եվ այդ ժամանակ գեղեցկուհի Մարյուշկան, ծեր իմաստուն մեղվաբույծի աղջիկը, Յանեկին քնքշորեն է նայում։                


== Հեղինակներ ==


== Վերահնչյունավորում ==
2001 թվականի հնչյունավորում. Յու. Պարնես, Յուլեն Բալմուսով, Բորիս Տոկարև, Տատյանա Կանաևա, Ալեքսանդր Կոտով, Վիտալի Օվանեսով, Վլադիմիր Կոնկին, Իրինա Մալիկովա
2001 թվականին մուլտֆիլմը վերականգնվել և նորից հնչյունավորվել է «Ատուդիա ԱՍ» և «Մանկական սեանս 1» ընկերությունների կողմից։ Նոր տարբերակում ամբողջովին փոխվել է ֆոնոգրաման, վերահնչյունավորմանը մասնակցել են ժամանակակից դերասաններ, լուսագրերում փոխվել են հնչյունային ռեժիսորի և հնչյունավորող դերասանների մասին տեղեկությունները։ Վերահնչյունավորումը խիստ բացասական արձագանք է գտել ինչպես հեռուստադիտողների մեծ մասի , այնպես էլ` պրոֆեսիոնալ հանրության կողմից ։ Վերականգնման որակը ևս երբեմն քննադատվել է։


== Վերաթողարկում ==
1990-ական թվականների սկզբում ԽՍՀՄ-ում և Ռուսաստանում «Խոշոր պլան» կինոընկերության կողմից VHS ձևաչափով թողարկվել է մուլտֆիլմերի «Ծղոտե ցլիկը», «Հրաշք ջրաղաց» և «Տայգայական հեքիաթ» ժողովածուներում։ 1990-ական թվականներին մուլտֆիլմը VHS ձևաչափով թողարկվել է Studio PRO Video ընկերության խորհրդային լավագույն մուլտֆիլմերի ժողովաուծում, իսկ 1990-ական թվականների կեսերին` «Սոյուզ» կինոստուդիայի մուլտֆիլմերի ժողովածուում։
Մուլտֆիլմը բազմաթիվ անգամ DVD ձևաչափով թողարկվել է մուլտֆիլմերի ժողովածուներում, ինչպես օրինակ`

Աշխարհի ժողովրդների հեքիաթները, Սոյուզմուլտֆիլմ ստուդիա, երկրորդ թողարկում, DVD ձևաչափ, ներկայացուցիչ` «Խոշոր պլան» ընկերություն։ Հավաքածու մեջ ընդգրկված են եղել հետևյալ մուլտֆիլմերը` «Դեղին արագիլը» (1950), «Լյու եղբայրները» (1953), «Խիզախ Պակը» (1953), «Վալիդուբ» (1952), «Կապիկը Սարուգասիմա կղզուց»(1970)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Фильмы-сказки. Сценарии рисованных фильмов. Выпуск 2. — М.: Госкиноиздат, 1952. — 184 с. — 45 000 экз.


== Արտաքին հղումներ ==
«Վալիդուբ» մուլտֆիլմը «Անիմատոր.ռու» կայքում
«Վալիդուբ» «Հայրենական կինոյի հանրագիտարան» կայքում
«Վալիդուբ»(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
Յուկալիկուլևո (գյուղ, Դյուտյուլինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՅուկալիկուլևոՅուկալիկուլևո (ռուս.՝ Юкаликулево, բաշկիրերեն՝ Йүкәлекүл), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Դյուտյուլինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 405 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ալեքսանդր Ախմետելի

Ալեքսանղր (Սանղրո) Վասիլիի Ախմետելի (ապրիլի 13, 1886(1886-04-13), Անագա, Սիղնաղի շրջան, Կախեթի մարզ, Վրաստան - հունիսի 27, 1937(1937-06-27)), վրացի ռեժիսոր։ ՎԽՍՀ ժողովրդական արտիստ (1933)։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է ապրիլի 1 (13)-ին ՎԽՍՀ Անագա գյուղում։ Վրացական խորհրդային թատրոնի հիմնադիրներից է, աշակերտել է Կոնստանտին Մարջանիշվիլուն։ 1926-1935 թվականներին եղել է Թբիլիսիի Ռուսթավելու անվան թատրոնի գլխավոր ռեժիսորը։


== Բեմադրություններ ==
Բեմադրել է Գլեբովի «Զագմուկ» (1926 թ.), Լավրենյովի «Բեկում» (1928 թ.), Շանշիաշվիլու «Անզոր» (1928 թ.), Շիլլերի «Ավազակներ» (1933 թ.), Սլավինի «Ինտերվենցիա» (1934 թ.) պիեսները։ Ախմետելի արվեստին հատուկ էր հուզականությունը, դինամիզմը, զանգվածային տեսարանների բեմականացման վարպետությունը։ Հովհաննես Աբելյանի, Վահրամ Փափազյանի, Իսահակ Ալիխանյանի, Առնո Բուրջալյանի հետ Ախմետելին կապված էր ստեղծագործական բարեկամությամբ։
Անտոնիո Գրամշի

Անտոնիո Գրամշի (իտալերեն՝ Antonio Gramsci, հունվարի 22, 1891(1891-01-22)[…], Ալես, Իտալիա - ապրիլի 27, 1937(1937-04-27)[…], Հռոմ, Իտալիա), իտալացի մարքսիստ փիլիսոփա, լրագրող, լեզվաբան, գրող և քաղաքական գործիչ, Իտալիայի կոմունիստական կուսակցության (ԻԿԿ) հիմնադիր։


== Կենսագրություն ==
1911-1914 թվականներին սովորել է Թուրինի համալսարանում։ 1913 թվականին մտել է Իտալիայի սոցիալիստական կուսակցության շարքերը։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին խմբագրել է Թուրինի «Իլ գրիդո դել պոպոլո» սոցիալիստական ուղղվածության շաբաթաթերթը։ Հոկտեմբերյան հեղափոխության հաղթանակի հաջորդ օրն իսկ թերթում հանդես է եկել հոդվածով՝ սատարելով սոցիալիստական հեղափոխությունը։ 
1919 թվականի մայիսի 1-ից Գրամշիի, Պալմիրո Տոլյատիի և մյուսների ջանքերով լույս է ընծայվել «Օրդինե Նուովո» («Ordine nuovo») շաբաթաթերթը։ 1921 թվականի հունվարին Գրամշիի ղեկավարությամբ հիմնադրվել է ԻԿԿ։ 1922-1923 թվականներին Գրամշին, որպես Իտալիայի կոմունիստական կուսակցության պատգամավոր Կոմինտերնում, ապրել է Խորհրդային Միությունում։ 
1924 թվականին Գրամշիի նախաձեռնությամբ Միլանում հիմնադրվել է ԻԿԿ Կենտկոմի օրգան «Ունիտա» թերթը։ 1924 թվականին ղեկավարել է կոմունիստների պառլամենտական խումբը, հանդես եկել նացիոնալ սոցիալիստական (նացիզմ) գաղափարախոսության դեմ։
1926-1937 թվականներն անցկացրել է ֆաշիստական պատժախցերում, որտեղ և մահացել է։


== Ծանոթագրություններ ==
Ալուք

Ալուք, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Եվդոկիայի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==