Steyr SK 105

Steyr SK 105 Կուրասիեր (գերմ.՝ SK-105 Kürassier), ավստրիական թեթև տանկ։ Արտադրվում է 1971 թվականից։ Մինչ օրս արտադրվել է մոտ 600 հատ։ Ավստրիական բանակում դասակարգվում է որպես տանկեր ոչնչացնող։ Գտնվում է Ավստրիայի և մի շարք այլ երկրների զինված ուժերի սպառազինությունում։


== Հիմնական տարբերություններ ==
Տանկի բարդ կառուցվածք ունեցող աշտարակը տեղադրված է հիմնակմախքի կենտրոնական մասում։ Հրամանատարական փոքր աշտարակը տեղակայված է ձախ կողմում։ Տանիքի աջ կողմում տեղադրված է մեծ լուսարձակ, որը աշխատում է սովորական և ինֆրակարմիր ռեժիմներով։ Լուսարձակի ներքևում տեղադրված է լազերային հեռաչափը։ 105 մմ տրամագծով հրանոթը հագեցած է երկու հակադարձող փականներով փողային արգելակով, ինչպես նաև ջերմամեկուսիչ պատյանով։ Իրանի յուրահատուկ կախիչները ներառում են երկու կողմերում գտնվող հինգ անիվներ։


== Նախագծում ==
SK 105 տանկը հայտնի է նաև Kürassier անվամբ և նախագծվել է սկսած 1965 թվականից սկսած Saurer-Werke ընկերության կողմից։ 1970 թվականին տանկի նախագծումը ավստրիական ցամաքային զորքերի պահանջով ստանձնում է Steyr-Daimler-Puch ընկերությունը։
Առաջին նախատիպը պատրաստվել է 1967 թվականին, իսկ սերիական արտադրությունը սկսվել է 1971 թվականից։


== Կառուցվածք ==
Տանկի մեխանիկ-վարորդը տեղավորվում է առջևի ձախ կողմում։ Աշտարակը գտնվում է հիմնակմախքի կենտրոնական մասում, շարժիչը՝ հետնամասում։ Աշտարակը իրենից ներկայացնում է ֆրանսիական Fives-Cail Babckok FL-12 աշտարակը, որի վերին մասում գտնվում է 105 միլիմետրանոց հրանոթը։ Ձախ կողմում հրամանատարի տեղն է, աջից՝ նշանառուի։
Հրանոթի արկերը մատակարարվում են պտուտահաստոցների երկու պահեստատուփերից, որոնցից յուրաքանչյուրը ունի 6 արկ։ Հրանոթը կրակում է բեկորա-ֆուգասային, հակատանկային և ծխային արկերով։ Որոշակի փոփոխություններից հետո տանկը կարող է կրակել նաև զրահածակիչ արկերով։
Ուղղահայաց և հորիզոնական նշանառությունը իրականացվում է մեխանիկական հաղորդակով։ Նախատեսված է նաև վթարային ձեռքի կառավարման համակարգ։ Աշտարակը հորիզոնական հարթությունում պտտվում է 360°; Ուղղահայաց նշանառությունը իրականացվում է −8/+12° դիապազոնում։
Տանկի մարտական ծավալը կազմում է 17,8 տոննա, որը միանգամայն համարժեք է ժամանակակից ՀՄՄ-ների և Զրահափոխադրիչների կշռին։


== Մոդիֆիկացիաներ ==
Steyr SK 105/A2 - SK 105 տանկի մոդիֆիկացված տարբերակը, որը համալրվել է կրակի կառավարման նոր համակարգով և ավտոմատ լիցքավորումով։
Steyr SK 105/A3 - դեռևս գտնվում է փորձարկման նախագծման փուլում և համալրված է ամրացված նոր աշտարակով ու 105 միլիմետրանոց M68 տանկային սեղմված հրանոթով։ Տվյալ հրանոթը հնարավորություն ունի կրակ վարել ՆԱՏՈ-ի 105 միլիմետրանոց սովորական արկերով։


== Արտադրության վիճակը ==
Steyr SK 105 տանկերի արտադրությունը ավարտվել է։ Տանկը գտնվում է Ավստրիայի, Արգենտինայի, Բոլիվիայի, Բոտսվանայի, Բրազիլիայի, Մարոկոյի և Թունիսի զինված ուժերի սպառազինությունում։


== Օպերատորներ ==
 Ավստրիա - 48 SK-105, ևս 71-ը պահեստում (2010 թվականի դրությամբ)
 Արգենտինա - 112 SK-105A1 և 6 SK-105A2 (2010 թվականի դրությամբ)
 Բոլիվիա - 36 SK-105A1 և 18 SK-105A2 (2010 թվականի դրությամբ)
 Բոտսվանա - 30 SK-105 (2009 թվականի դրությամբ)
 Մարոկկո - 111 SK-105 (2009 թվականի դրությամբ)
 Թունիս - 48 SK-105 (2009 թվականի դրությամբ)


== Մշակույթում ==
Steyr SK-105 Kürassier տանկը 1984 թվականին նկարահանվել է ֆրանսիական «Les Morfalous» ֆիլմում որպես Ֆաշիստական Գերմանիայի տանկ։ Ֆիլմի գլխավոր դերում խաղում էր Ժան Պոլ Բելմոնդոն։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Кристофер Ф. Фосс Лёгкие и основные боевые танки // Астрель Танки и боевые машины : Справочник. —М., 2005. — С. 12-13. — ISBN 5-271-03740-1.(ռուս.)


== Արտաքին հղումներ ==
Technical data sheet and pictures SK-105 from ArmyRecognition.com(անգլ.)
Steyr-Daimler-Puch Spezialfahrzeug GmbH Archived 2006-06-23 at the Wayback Machine., manufacturer of the SK-105 Kurassier.(անգլ.)