armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Հնդկական անթառամ գնդաձև

Հնդկական անթառամ գնդաձև, հավակատարազգիների ընտանիքին պատկանող միամյա անթառամ բույս, որի հայրենիքը Հնդկաստանն է։


== Նկարագրություն ==
Բույսի բարձրությունը չի անցնում 30 սմ-ից։ Տերևները մոխրագույն են, փայլուն, մանր։ Ծաղիկները նույնպես մանր են, հավաքված գնդաձև ծաղկաբույլերում և ունեն սպիտակ, դեղին, մանուշակագույն, կարմիր գունավորում։ Լուսասեր է և ջերմասեր։ Բազմանում է սերմերով։ Ցանքը կատարում են մարտին ջերմոցներում։ Սերմերը ծլում են 15 օր հետո։ Գերադասում է թեթև կավավազային, լավ ջրաթափանց, ստրուկտուրային հողերը։ Առաջին տերևները կազմավորվելու փուլում վերատնկում են արկղերի մեջ։ Սածիլները դաշտ են տեղափոխում ուշ գարնանային ցրտահարություններից հետո՝ տնկելով մեկը մյուսից 15-20 սմ հեռավորության վրա։
Օգտագործվում է գորգային ձևավորումներում, ծաղկաթմբերում և ծաղկային այլ ձևավորումներում։ Ճապոնացիները հիմնականում կիրառում են իկեբանայի, մորիբանայի, իկենոբոյի, նագեիերի և այլ ձևավորումներում։
Հնդկական անթառամ գնդաձևի հայրենիքը Կենտրոնական Ամերիկան է՝ ներառյալ Բրազիլիայի շրջանները, Պանաման և Գվատեմալան, բայց ներկայումս աճում է ողջ աշխարհում։ Որպես արևադարձային միամյա բույս այն ծաղկում է ողջ ամառվա ընթացքում մինչև վաղ աշուն (հուլիսից մինչև սեպտեմբեր)։ Շատ երաշտադիմացկուն է, սակայն լավ է աճում արևոտ եղանակներին և կանոնավոր խոնավության պայմաններում։


== Ծանոթագրություններ ==
Սուդոստրոյ

Սուդոստրոյ (ռուս.՝ Судострой), գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Նավաշինսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Օբնինսկի դրամատիկական թատրոն

Օբնինսկի դրամատիկական թատրոն, Օբնինսկի ամենահին սիրողական թատրոնը, ստեղծվել է 1954 թվականին։ Խորհրդային տարիների ժամանակ ստացել է «ժողովրդական» անվանումը։ Թատրոնի անփոփոխ ղեկավարը Վերա Բեսկովան է։


== Պատմություն ==
Ապագա թատրոնը ծնվել է որպես թատերական խմբակ ֆիզիկա-էներգետիկ ինստիտուտի (ՖԷԻ) արվեստի տանը, Օբնինսկում։ 1954 թվականին ՖԷԻ արվեստի կենտրոնի տնօրեն Իրինա Սիչկարյովան փոխանցել է թատերախմբի ղեկավարությունը երիտասարդ դերասանուհի Վերա Բեսկովային, ով ավելի ուշ ավարտել է Արվեստների ժողովրդական ինստիտուտը և ստացել է ռեժիսիորի դիպլոմ։
Բասկովայի կարծիքով, Օբնինսկի դրամատիկական թատրոնի գործունեությունն սկսվել է Ալեքսեյ Նիկոլայևիչ Առբուզովի «Իրկուտսկյան պատմություն» պիեսով, 
որը բեմադրվել է 1961 թվականին։ Մյուս ներկայացումների մեջ առանձնանում էր «Համարձակ մայրիկը և նրա երեխաները» ըստ Բերտոլդ Բրեխտի պիեսի, որը բեմադրվել է 1964 թվականին` Առաջին համախորհրդային ժողովրդական թատրոնների փառատոնում։ Ներկայացումը փառատոնի դափնեկիր է դարձել, նկարահանվել և ցուցադրվել ԽՍՀՄ Պետական ​​հեռուստառադիոտեսության երկրորդ ծրագրով։ Թատրոնում ստեղծվել է ստուդիա` Մարինա Կլիմենկոյի ղեկավարությամբ, որի դերասանները աստիճանաբար համալրում են թատրոնի հիմնական կատարումները։ Թատրոնն իր գոյության ողջ պատմության մեջ ունեցել է մոտ 400 մասնակից։


== Խաղացանկ ==
«Իրկուտսկի պատմությունը» Ալեքսեյ Արբուզով (1961)
«Համարձակ մայրիկը և նրա երեխաները» Բերտոլդ Բրեխտ (1964)
«Մեր մարդիկ հաշվի կառնվեն» Ալեքսանդր Օվստովսկովի
«Անմեղ մեղավորները» Ալեքսանդր Օվստովսկովի
«Սիրենան և Վիկտորիան» Ալեքսանդրա Գալին
«Արմատները» Ռ. Գոլուշկո
«Չշփվող մեր ծովը» Նիկոլայ Կոլյադի
«Բալթյան Քառակուսի» Վլադիմիր Գուրկին
«Թագավորական խաղեր» Գրիգորի Գորին
«13» Ռէյ Կուն
«Գլխարկով ձիուկը»
«Մոխրոտ»
«Սառցե թագուհի»
«Եղնիկի ծաղիկ»
«Ձեր քույրը և գերուհին»
«Մայրիկ»
«Ծաղրածուն և հանցագործը»
«Ծեր նապաստակը»
«Սանյան, Վանյան և նրանց հետ Ռիմասը»


== Ծանոթագրություններ ==
Վիտրաժ

Վիտրաժ (ֆր.՝ vitrage, լատ.՝ vitrum — ապակի), ապակենկար, զարդապատկերային կամ սյուժետային դեկորատիվ կոմպոզիցիա (պատուհանի և դռան բացվածքում, միջնորմի վրա՝ ուրույն պաննոյի տեսքով) ապակուց կամ լուսաթափանցիկ այլ նյութից։ Շինարարական պրակտիկայում վիտրաժ են անվանում շենքերի, ամբողջովին կամ մեծ մասամբ ապակեպատ ճակատները։ Պատուհանի բացվածքները ծածկող գունավոր վիտրաժները լույսի հարուստ գունախաղ են ստեղծում և էապես նպաստում ինտերիերի ձևավորմանը։ Ըստ գտնված գունավոր ապակիների, ենթադրվում է, որ պարզագույն վիտրաժներ գոյություն են ունեցել Հին Եգիպտոսում (մ․ թ․ ա․ II հազարամյակից) և Հին Հռոմում (մ․ թ․ I դարից)։ 10—12-րդ դարերում Ֆրանսիայի և Գերմանիայի ռոմանական տաճարներում ի հայտ են եկել պատկերի ուրվագծով կտրված և կապարե շերտերով ամրացված գունավոր (կարմիր և կապույտ) ապակուց սյուժետային վիտրաժներ։ Վիտրաժի միջով ներթափանցող գունավոր լույսը տաճարի մթնոլորտը դարձրել է խորհրդավոր։ Այդ տպավորությունն առանձնապես զգալի է դարձել գոթական տաճարներում, որտեղ տեղադրված վիտրաժների պատրաստման տեխնիկան մնացել է նույնը, սակայն գունավոր ապակիների ավելի հարուստ հավաքածուով, ավելի բարդ սյուժեներով։ Կրոնական տեսարանների կողքին տեղ են գտել արհեստավորների աշխատանքին նվիրված կենցաղային պատկերներ։ 14—15 դարեր վիտրաժի արվեստը զարգացել է Անգլիայում, ինչպես և Շվեյցարիայում, Իտալիայում, Լեհաստանում։ Վերածննդի դարաշրջանում վիտրրաժի էսքիզներ են կատարել մեծ արվեստագետները (Դոնատելլոն, Ա․ Դյուրերը և ուրիշներ), որպես երփնագիր՝ ապակու վրա։ Բարոկկոյի և կլասիցիզմի դարաշրջաններում վիտրաժը համարյա բոլորովին անհետացել է։ 19-րդ դարի 2-րդ կեսին Գոթիկոյի նկատմամբ հետաքրքրությունը վիտրաժի արվեստը վերածնելու փորձեր է առաջացրել, սակայն առանց լուրջ գեղարվեստական ձեռքբերումների։ Ինտերիերի ընդգծված հուզական արտահայտչականության ձգտումով են ստեղծվել «մոդեռնի» շրջանի վիտրաժները։ Վիտրաժի նկատմամբ նոր մոտեցում են ցուցաբերել 20-րդ դարի արվեստագետները (Ֆ․ Լեժե, Ա․ Սատիս), որոնք, իրենց կոմպոզիցիաները ներդնելով ինտերիերի հարդարման միասնական համակարգի մեջ, դրանց հատկացրել են սուր ռիթմով, հագեցված գույնով հիմնական շեշտերի դեր։ 1950-ական թվականների կեսերից տարածում են գտել Վիտրաժամիջնորմներն ու Վիտրաժապաննոները։ ժամանակակից վիտրաժները կազմում են ապակու կտորներից և ամրանավորում կապարե, պողպատե կամ պլաստմասսայից ժապավենով։ Կիրառվում է անգույն և գունավոր ապակի։ Ավելի հաճախ են ստեղծվում միակտոր ապակուց նկարազարդ վիտրաժներ, օրգանական ապակուց եռաշերտ վիտրաժներ, փշրված ապակուց, գունավոր հայելիներից պատրաստված վիտրաժներ և այլն։ Ապակու մշակման տարբեր եղանակներով պատրաստված վիտրաժներն ունենում են հեռանկարային խորք, տարածական պլաններ, մակաշերտային և գունային բազմազանություն, որոնք հնարավորություն են ընձեռում ստեղծելու և՛ զարդապատկերային, և՛ սյուժետային կոմպոզիցիաներ։
Ժողովածու (3488)

Ժողովածու (3488), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 3488 թվի տակ։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 14X9,6 սմ չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 208 թերթից։ Գրված է միասյուն, նոտրագիր։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ։ Հիշատակարան գրչի՝ 137ա (Ժէ-ԺԸ ղգ), պահպանակ Բ (1870 թ․), կազմ Բ (1857 թ․):


== Բովանդակություն ==
Գէորգայ Սկևռացւոյ Խրատք յաղագս դրչութեան արուեսաի
Գր․ Տաթևացւոյ Լուծմունք ի դիրս դրչութեան Արիստակիսի Վերլուծութիւն բացերևապէս բառից և բայից։
Բառք քերթողականք, Հանդէս բանաստեղծաց։
Գր․ Կեսարացւյ Անուանք քաղաքաց։
Անուանը քաղաքաց Հայաստանեայց։
Էական գիրք։
Անանուանք Հերձուածողաց։
Նզովք առ Անտթեմա։
Արիստ․ Խարբերդացւյ Տաղ վասն ծռաղատկին։
Մարտ․ Երզնկացւյ Պատմութիւն ֆռանկաց երկրին։
Վարդանայ Աշխարհացոյց։
Մկր․ Նաղաշի տաղ։
Քարոզք։


== Ծանոթագրություններ ==
Երկաթե գմբեթ

«Երկաթե գմբեթ» (եբրայերեն՝ כיפת ברזל‎ Կիպաթ բարզել, անգլ.՝ Iron Dome), 4-70 կմ հեռավորության չկառավարվող տակտիկական հրթիռներից պաշտպանվելու համար նախատեսված հակահրթիռային պաշտպանության տակտիկական համակարգ։ Համաձայն որոշ ոչ պաշտոնական աղբյուրների, նախատեսված մեծացնել հեռավորությունը մինչև 250 կմ։ Մշակված է իսրայելական Rafael Advanced Defense Systems ընկերության կողմից։ Սպառազինության ընդունման սկզբնաժամկետն էր 2011 թվականը։ Ամեն մարտկոցը կարող է պաշտպանել մոտավորապես 150 քառակուսի կիլոմետր տարածք։


== Արտաքին հղումներ ==
«Իսրայելի երկաթե գմբեթը» (ռուսերեն)։ Lenta.ru։ 2008-03-28։ Արխիվացված օրիգինալից 2012 թ․ մարտի 11-ին։ Վերցված է 2011 թ․ ապրիլի 16 


== Ծանոթագրություններ ==
Զադո

Զադո, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Կարաքիլիսայի գավառակում։ Գտնվում էր Արածանի աջ կողմում, Կարաքիլիսա քաղաքից հարավ։


== Բնակչություն ==
1877-1878 թվականներին ուներ 130 քուրդ բնակիչ։


== Տնտեսություն ==
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահությունն էր։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Լեյֆ Էրիկսոն

Լեյֆ Էրիքսոն Երջանիկ (իսլ.՝ Leifur Eiriksson, մոտ 970, возможно Էյրիկստադիր, Իսլանդիա - մոտ 1020, возможно Բրատալիդ, Կույալեք, Գրենլանդիա, Դանիա և Գրենլանդիա, Դանիա), սկանդինավյան ծովագնաց և իշխան, Գրենլանդիայի կառավարիչ։ Գրենլանդիան հայտնաբերած վիկինգ Էրիկ Շիկահերի որդին, Թորվալդ Ասվալդսոնի (Thorvald Asvaldsson) թոռը։ Առաջին եվրոպացին, որը ոտք է դրել Ամերիկայի ափ, ինչը տեղի է ունեցել Քրիստափոր Կոլումբոսի կողմից Ամերիկայի հայտնագործումից շուրջ հինգ դար առաջ։
Լեյֆի արշավանքների մասին հայտնի է իսլանդական ասքերից («Ասք Էրիկ Շիկահերի մասին» և «Ասք գրենլանդացիների մասին»)։ Դրանց հավաստի լինելը հաստատվել է 20-րդ դարի հնագիտական հայտնագործությունների միջոցով։նա 1000․թ հասավ ամերիկա

Մի շարք գիտնականներ ավելի հակված են հավատալու «Գիրք տափակ կղզիների մասին» առասպելին, քան հենց Էրիկի առասպելին։
Լեյֆն արևմուտքում գտնվող այդ տարածքի մասին իմացել էր Այսլենդեր Բջարներ Հերջոլֆոսից, ով դեպի Գրենլանդիա ուղևորվելիս այնտեղ էր եղել ավելի քան 15 տարի առաջ։
Համաձայն առասպելի՝ նա ամեն մի նոր տեղանք անվանում էր ըստ այնտեղ գտնվող առավելությունների, տեղանքին բնորոշ հատկանիշների։ Օրինակ՝ Հելուլանդ նշանակում է «հարթ ժայռերի երկիր», Մարկլանդ նշանակում է «անտառների երկիր»․ այն մոտավորապես գտնվում է Լաբրադորի կենտրոնում։ Վայնլանդը շրջապատված է Սուրբ Լավրենտիոսի ծոցով։ Վայնլանդի հետագա ուսումնասիրությունները կատարվել են Էրիկ Լեյֆի հարազատների կողմից։
Գումենցի (գյուղ, Կամենեց-Պոդոլսկիի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԳումենցիԳումենցի (ուկրաիներեն՝ Гуменці), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Կամենեց-Պոդոլսկիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Գումենցի գյուղում բնակվում էր 2 114 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3579 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 590,67 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Վիա Ջուզեպպե Գարիբալդի (փողոց)

Վիա Ջուզեպպե Գարիբալդի, փողոց պատմական Ջենովա քաղաքի  կենտրոնական հատվածում` հյուսիսարևմտյան Իտալիայում։ Հայտնի է իր հնագույն պալատներով։ 2006 թվականին ընդգրկվել է Իտալիայում Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկում:


== Պատմություն ==
Փողոցի կառուցմանը հավանություն էր տրվել 1550 թվականին, իսկ կառուցապատման աշխատանքները սկսվել են 1558 թվականին (ավարտվել՝ 1583 թվականին)։ Սկզբնապես անվանվել է Ստրադա Մաջջիորե կամ Ստրադա Նուովա։ 1882 թվականին փողոցը անվանափոխվել է ի պատիվ իտալացի գեներալ Ջուզեպպե Գարիբալդիի, որն իր մեծ դերն է ունեցել ժամանակակից Իտալիայի պատմության մեջ։
Փողոցը 250 մետր երկարություն և 7.5 մետր լայնություն ունի։


== ՅՈՒՆԵՍԿՕ-յի համաշխարհային ժառանգությունում ընդգրկված պալատների ցանկը ==


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Fiorella Caraceni (1992), Una strada rinascimentale: via Garibaldi a Genova, Genova, SAGEP
Giorgio Doria (1995), Nobiltà e investimenti a Genova in Età moderna, Genova
Gioconda Pomella (2007), Guida Completa ai Palazzi dei Rolli Genova, Genova, De Ferrari Editore(9788871728155)
Mauro Quercioli (2008), I Palazzi dei Rolli di Genova, Roma, Libreria dello Stato (9788824011433)
Fiorella Caraceni Poleggi (2001), Palazzi Antichi e Moderni di Genova raccolti e disegnati da Pietro Paolo Rubens (1652), Genova, Tormena Editore (9788884801302)
Mario Labò (2003), I palazzi di Genova di P.P. Rubens, Genova, Nuova Editrice Genovese


== Տես նաև ==
Ջենովայի հանրապետություն
Ջենովա
Վիա Բալբի
Իտալիայում ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
Palazzi dei Rolli - Unesco World Heritage Archived 2020-06-30 at the Wayback Machine.(իտալ.)
POCKET GUIDE TO GENOAquick guide to discover the city(իտալ.)
Ռուսանովցի

Ռուսանովցի (ուկրաիներեն՝ Русанівці), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Լետիչևի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ռուսանովցի գյուղում բնակվում էր 309 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1377 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 224,4 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Սեյատել Յուժնի (Սալսկի շրջան)

Սեյատել Յուժնի (ռուս.՝ Сеятель Южный), ավան Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Սալսկի շրջանում։ Մտնում է Գիգանտովսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Նուևա Վիլյա դե լաս Տոռես

Նուևա Վիլյա դե լաս Տոռես (իսպ.՝ Nueva Villa de las Torres), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Վալիադոլիդ պրովինցիայում (Կաստիլիա և Լեոն ինքնավար համայնքում)։ Տարածքը կազմում է 35,65 կմ2։ Բնակչությունը՝ 339 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 50 կմ հեռավորության վրա։
Զեդա Աճկղվա

Զեդա Աճկղվա (վրաց.՝ ზედა აჭყვა), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Աջարիայի Ինքնավար Հանրապետության Քոբուլեթի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 200 մետր բարձրության վրա։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 1037 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Զարզանդ Դարյան

Զարզանդ Դարյան (Զարզանդ Մովսեսի Մովսիսյան, փետրվարի 25, 1912(1912-02-25), Բուլանըխի գավառակ, Մուշի մարզ, Թուրքիա - հոկտեմբերի 28, 1984(1984-10-28), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ արձակագիր, դրամատուրգ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Արևմտյան Հայաստանի Տարոն գավառի Կոփ գյուղում։ 1931 թվականին ավարտել է Երևանի մանկավարժական տեխնիկումը և մի քանի տարի ուսուցչություն արել։ 1939 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը։ 1939-1954 թթ. աշխատել է «Ավանգարդ» թերթի, «Գրական թերթի», «Սովետական գրականություն և արվեստ» ամսագրի խմբագրություններում։
1970 թվականին Գաբրիել Սունդուկյանի անվան դրամատիկական թատրոնը բեմադրել է նրա «Հանրապետության նախագահը» պիեսը։ Թարգմանվել և առանձին գրքով ռուսերեն լույս է տեսել նրա «Իմ առավոտը» (Մոսկվա, 1952), «Սայաթ-Նովա» (Մոսկվա, 1973) գործերը։
Մահացել է Երևանում, թաղված է ՀՀ Կոտայքի մարզի Բուժական գյուղում։


== Պարգևներ ==
Պարգևատրվել է Աշխատանքային կարմիր դրոշի (1972) և ժողովուրդների բարեկամության շքանշաններով։


== Ստեղծագործություն ==
Լույս են տեսել Դարյանի «Քննություն» (1953), «Մայիս» (1957), «Սայաթ-Նովա» (հ. 1-2, 1960-1963), «Արծիվ Վասպուրականի» (1965), «Այս հին աշխարհը» (1974), «Քառուղիներ» (գիրք 1-2, 1981-1982) վեպերը։ «Արծիվ Վասպուրականի» վեպը գրել է 1965 թվականին։ Վեպը պատկերում է 1915 թվականի Վանի հերոսամարը։


== Երկեր ==
Պատմվածքներ, Երևան, 1938, 210 էջ։
Պատմվածքներ, Երևան, 1946, 150 էջ։
Գարուն (Պատմվածքներ), Երևան, 1949, 196 էջ։
Աղբյուր (Պատմվածքներ), Երևան, 1951, 154 էջ։
Իմ առավոտը, Մոսկվա 1952։
Քննություն (վեպ), Երևան, 1953, 324 էջ։
Մայիս (վեպ), Երևան, 1957, 392 էջ։
Գարնան աղմուկ (պիեսներ), Երևան, 1959, 276 էջ։
Սայաթ-Նովա (վեպ), գիրք 1-2, Երևան, 1960-1963։
Սայաթ-Նովայ, Պէյրութ, 1960-1963։
Քասաղ (պատմվածքներ և ակնարկներ), Երևան, 1962, 340 էջ։
Արծիվ Վասպուրականի, Երևան, 1965, 844 էջ։
Վերջին թռիչքը (պատմվածք, կինոպատմվածք, դրամատիկ պատկեր, ակնարկ), Երևան, 1967, 260 էջ։
Հասմիկ (պատմվածքներ և զրույցներ), Երևան, 1969, 344 էջ։
Հանրապետության նախագահը (դրամաներ), Երևան, 1971, 252 էջ։
Այս հին աշխարհը (վեպ), Երևան, 1974, 420 էջ։
Շուշան (պատմվածքներ և զրույցներ), Երևան, 1975, 224 էջ։
Երկեր, գիրք 1, Երևան, 1976, 720 էջ։
Սայաթ–Նովա (վեպ), Երևան, 1978, 928 էջ։
Քառուղիներ (վեպ), գիրք 1–2, Երևան, 1981–1982:
Ասք Նգա (ակնարկ), Երևան, 1983, 328 էջ։
Մեր համր, մեր հազարալեզու հողը (վավերագրական պատում), Երևան, 1985, 392 էջ։
Այսպիսի սեր (պատմվածքներ և զրույցներ), Երևան, 1986, 368 էջ։
Արծիվ Վասպուրականի, Երևան, 1988, 632 էջ։
Արևագալ (վեպեր, դրամաներ), Երևան, 1990, 765 էջ։


=== Մամուլ ===
Երկրագործությունը որպես ուղիղ ճանապարհ... (ակնարկ)։ «Գրական թերթ», 1965, № 2: (Մայիսյան գյուղի մասին)։


== Գրականություն ==
Տիգրան Պետրոսյանց, Զարզանդ Դարյան. Կենսամատենագիտություն։ Երևան, 1988 թ.:


== Ծանոթագրություններ ==
Բուրգոս

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Բուրգոս (այլ կիրառումներ)Բուրգոս (իսպ.՝ Burgos), քաղաք Իսպանիայիա Կաստիլիա և Լեոն ինքնավար համայնքում, Բուրգոսի պրովինցիայի կենտրոն, Կաստիլիայի նախկին մայրաքաղաք։ Բնակչությամբ Բուրգոսը 37-րդ քաղաքն է Իսպանիայում։


== Անվանում ==
Հիմնադրվել է 9-րդ դարի վերջին։ Անվանումն առաջացել է վեստգոթերեն burg՝ «դղյակ, ամրոց» բառից։ Բուրգոսը 11-13-րդ դարում եղել է Կաստիլիայի թագավորների աթոռանիստը։


== Աշխարհագրություն և կլիմա ==
Տարածքը կազմում է 107,08 կմ²։ Ադմինիստրատիվ կենտրոնից հեռու է 244 կմ։
Կլիման մայրցամաքային ու չոր է՝ ցուրտ ձմեռներով ու շոգ ամառներով։


== Բնակչություն ==


== Պատմություն և մշակույթ ==
Բուրգոսը հիմնադրվել է 9-րդ դարում (884 թվականին) Ալֆոնսո 3-րդ Մեծ արքայի կողմից՝ որպես կարևոր հենակետ (ամրոց) Մավրների դեմ կռվում։ Իսպանիայում յուրաքանչյուր երեխա գիտի Բուրգոսը ինչպես Սիդա քաղաքը՝ Բուրգոսի մոտակայքում եղել է 11-րդ դարի իսպանացի ազգային հերոս Ռոդրիգո Դիաս դե Բիվարը՝ հայտնի այդ անվամբ։ Իր կնոջ հետ՝ Խիմենայի, նա թաղված է Բուրգոսյան եկեղեցում, որը պատկանում է Յունեսկոյին։
Բացի այդ շքեղ գոթական կառույցից (կառուցումը սկսված 13-րդ դարում և ավարտված 3 դար հետո) և հին քաղաքային դարպասից, քաղաքում գտնվում է նաև Լաս Ուելգասի վանքը՝ հիմնադրված 1187 թվականին արքա Կաստիլիա Ալֆոնսո 8-րդի կողմից։ Վանքում պահպանվում է խալիֆ Մուհամադ ան-Նասիրի դրոշը՝ նվաճված Լաս Նավաս դե Տոլոսայի ճակատամարտի ժամանակ 1212 թվականին։
Քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ քաղաքը Իսպանիայում հանդիսանում էր ազգային շարժման կենտրոն՝ գեներալ Ֆրանկոյի գլխավորությամբ։


=== Խոհանոց ===
Բուրգոսը հայտնի է իր երշիկեղենով, որ կոչվում է «Բուրգոսի Մորսիլիա»։ Այն պատրաստում են արյունից, ճարպից ու բրնձից։


== Տեսարժան վայրեր ==
Բուրգոսյան ամրոց
Բուրգոսյան եկեղեցի


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Ռոքաֆորտե Մոնդովի

Ռոքաֆորտե Մոնդովի (իտալերեն՝ Roccaforte Mondovì), կոմունա Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Կունեո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 2132 (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 25 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 84կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 12088։ Հեռախոսային կոդ՝ 0174։
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում՝ սուրբ շղթաներով սուրբ Մավրիկը։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Ծանոթագրություններ ==


== Պատկերասրահ ==


== Կոմունայի վարչակազմ ==
Հեռախոսահամար՝  0174 65139
Էլեկտրոնային փոստ՝ roccaforte.mondovi@ruparpiemonte.it
Պաշտոնական կայք՝ http://www.roccafortemondovi.info/


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք (իտալ.)
Ազգային ինստիտուտ վիճակագրության (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
Ալարեքս

Ալարեքս, Ալերեքս, Չամախչի, գետ Հայաստանի Լոռու մարզում, Փամբակի աջ վտակը։ Սկիզբ է առնում Հալաբի լեռնաշղթայի Բովաքար լեռնագագաթի հյուսիսային լանջից՝ 2550 մ բարձրությունից։ Երկարությունը 21 կմ է, ջրհավաք ավազանը՝ 115 կմ²։ Գետահովիտը V-աձև է, տիպիկ լեռնային գետ է՝ քարքարոտ հունով, սահանքներով և ջրվեժներով։ Սնումը ձնաանձրևային է, վարարումը՝ ապրիլ-հունիսին։


== Ծանոթագրություններ ==
Ռոնի Յոհնսեն

Յոն Ռոնի Յոնսեն (նորվ.՝ Jean Ronny Johnsen, հունիսի 10, 1969(1969-06-10), Սանեֆյորդ, Վեստֆոլ, Նորվեգիա), նորվեգացի նախկին ֆուտբոլիստ։ Նախկինում հանդես է եկել կենտրոնական պաշտպանի դիրքում։


== Ակումբային կարիերա ==
Ռոնի Յոհնսենը իր սկսել է իր ֆուտբոլային կարիերան սկսել է հայրենի երկրում` Նորվեգիայում։ Սկզբնական շրջանում հանդես է եկել նորվեգական ցածր լիգաների ակումբներում, իսկ 1991 թվականին տեղափոխվել է բարձրագույն լիգա և սկսել է հանդես գալ «Լյունի» ֆուտբոլային ակումբի կազմում։ Դրանից հետո տեղափոխվել է մեկ այլ ֆուտբոլային ակումբ`ի դեմս «Լիլիստրյոմի»։ Արդեն մյուս մրցաշրջանում Ռոնին հայտնվում է թուրքական Ստամբուլ քաղաքը ներկայացնող «Բեշիքթաշի» կազմում։
1996 թվականի ամռանը Ռոնի Յոհնսենը 1,2 միլիոն ֆունտ ստերլինգի դիմաց տեղափոխվում է անգլիական «Մանչեսթեր Յունայթեդ»։ Մանչեսթեր Յունայթեդի կազմում իր առաջին մրցաշրջանից սկսած հանդես է եկել Անգլիայի Պրեմիեր Լիգայում, իսկ առաջին գնդակը հեղինակել է Անգլիայի Սուպերգավաթի խաղարկության շրջանակներում՝ 1997 թվականի օգոստոսին՝ «Չելսիի» դեմ խաղում։ Այդ խաղում Ռոնիի ակումբւ կարողանում է հաղթել խաղում՝ առալեության հասնելով 11 մետրանոց հարվածաշարում (4-2)։
«Մանչեսթեր Յունայթեդի» կազմում Ռոնին չորս անգամ դառնում է Անգլիայի չեմպիոն, ինչպես 1999 թվականին ակումբի կազմում հաղթանակ է տանում Անգլիայի գավաթի խաղարկությունում։ Յոհնսենը թիմի կազմում մասնակցում է Չեմպիոնների Լիգայի 1998-1999 թվականի մրցաշրջանի բոլոր ֆուտբոլային հանդիպումներին՝ բացառությամբ Կամպ Նոու մարզադաշտում կայացած եզրափակչի։ Այնուամենայնիվ Ռոնին օգնում է «կարմիր սատանաներին» հաղթանակ տանել Չեմպիոնների Լիգայում և կազմել ակումբի պատմության մեջ առաջին տրեբլը։ Հաջող մրցաշրջանից հետո իրար հաջորդող ծնկի վնասվածքների պատճառով բաց է թողնում ակումբի հետագա խաղերի մեծամասնությունը։
2002 թվականին Յոհնսենը պայմանագիր է կնքում անգլիական «Աստոն Վիլլայի» հետ, իսկ արդեն երկու տարի անց համալրում է «Նյուքասլ Յունայթեդի» կազմը։ «Նյուքասլ» ֆուտբոլային ակումբի կազմում նա մասնակցում է ընդամենը երեք մրցաշրջանի և 2003-2004 թվականի մրցաշրջանի ավարտից հետ հայտարարում է ֆուտբոլային կարիերան ավարտելու մասին։ Այնուամենայնիվ՝ 2005 թվականի փետրվարին պայմանագիր է կնքում Օսլո քաղաքը ներկայացնող ակումբներից մեկի՝ «Վոլերենգայի» հետ։


== Միջազգային կարիերա ==
1991-2007 թվականների ընթացքում Յոհնսենը Նորվեգիայի ազգային հավաքականի կազմում մասնակցել է 62 խաղի և չորս գոլի հեղինակ դարձել։ Նա մասնակցել է 1998 թվականի աշխարհի առաջնությանը, իսկ Եվրո-2000 չի կարողացել մասնակցել ծնկի հատվածի վնասվածքի առկայության պատճառով։


== Նվաճուներ ==
Ակումբային
 «Մանչեսթեր Յունայթեդ»

Անգլիական Պրեմիեր Լիգայի չեմպիոն (4)՝ 1996-97, 1998-99, 1999-00, 2000-01
Անգլիայի Գավաթի դափնեկիր՝ 1998-99
Անգլիայի Սուպերգավաթի դափնեկիր՝ 1997
Չեմպիոնների Լիգայի հաղթող՝ 1998-99
Միջմայրցամաքային գավաթի դափնեկիր* Ընդհանուր՝ 8 տիտղոս
 «Վոլերենգա»

Նորվեգիայի չեմպիոն՝ 2005
Նորվեգիայի գավաթի դափնեկիր՝ 2008* Ընդհանուր՝ 2 տիտղոս


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ֆուտբոլիստի վիճակագրությունը StretfordEnd.co.uk կայքում (անգլ.)
Եվրոպական աշխարհագրական միություն

Եվրոպական աշխարհագրական միություն (EUROGEO, նախկինում` Աշխարհագրության ուսուցիչների Եվրոպական միությունների ցանց), Եվրոպայի աշխարհագրագետներին և աշխարհագրական կազմակերպություններին միավորող գիտա-կրթական կազմակերպություն։ Հիմնադրվել է 1979 թվականին, գրանցված է Բելգիայում, որպես ոչ կառավարական միջազգային կազմակերպություն։ Կազմակերպում է աշխարհագրագետների փոխհամագործակցությունն աշխարհագրական գիտության տարբեր ուղղություններով` տեսության, մեթոդիկայի և պրակտիկայի բնագավառներում, օժանդակում է միջազգային աշխարհագրական նախագծերին։ Ընկերության հիմնական նպատակն է աշխարհագրական գիտության առաջընթացի ապահովում կոնֆերանսների  կազմակերպման միջոցով, աջակցության ցուցաբերում  գիտնականներին և ուսուցիչներին հրապարակումների հարցով, տեղեկատվական օժանդակության ցուցաբերում աշխարհագրագետներին աշխատանքի տեղավորման հարցերով և խորհրդատվության տրամադրում։ Միության նպատակներից է նաև եվրոպական և ազգային մակարդակներով աշխարհագրության կարգավիճակի լոբբինգը և որոշումներ կայացնող անձանց համար առաջարկությունների մշակումը։


== Պատմություն ==
Հիմնադրվել է 1979 թվականին, որպես աշխարհագրության ուսուցիչների Եվրոպական միության ցանց, կրճատ անվանումը եղել է EUROGEO (ինչպես նաև անվանափոխությունից հետո)։ Ցանցի նախնական նպատակներից է եղել աշխարհագրական կրթության բնագավառում խորհրդատվությունների կազմակերպումը, ցանցի անդամներ էին եվրոպական երկրների աշխարհագրության ուսուցիչների միությունները։ Այդ միությունների ներկայացուցիչները երկու տարին մեկ հավաքվում էին Եվրոպական հանձնաժողովի կողմից կազմակերպվող  հանդիպումներին։ Կառավարումն իրականացնում էր կամավորականների ոչ մեծ խմբի կողմից։ 1987 թվականին  EUROGEO-ն ստանում է միջազգային ոչ կառավարական կազմակերպության կարգավիճակ, ներկայացված Եվրոպական Խորհրդում։ Այդ  ժամանակից նրա ներկայացուցիչները Ստրասբուրգում մասնակցում  են ոչ կառավարական կազմակերպությունների ներկայացուցիչների հավաքներին, այնտեղ ներկայացնելով աշխարհագրության և աշխարհագրագետների ձայները։ 2003 թվականին ինչպես  միության, այնպես էլ մյուս ոչ կառավարական կազմակերպությունների  կարգավիճակը Եվրոպական Խորհրդում վերանայվեց, խորհրդակցականից մինչև լիիրավ մասնակցության։


== Անդամակցություն ==
EUROGEO-ի անդամներ են համարվում աշխարհագրագետները և աշխարհագրության հետ առնչություն ունեցող մյուս բնագավառների   պրոֆեսիոնալները, որոնք աշխատում են պետական, մասնավոր և ակադեմիական հատվածներում։ 
Առանձնանում են անդամների չորս  խմբեր`

Անհատ անդամներ
Թոշակառուներ և  երիտասարդներ
EGEAN-ի և EGEA-ի  (EGEA — Ուսանող աշխարհագրագետների Եվրոպական միություն) նախկին և ներկա անդամներ
Կոլեկտիվ անդամներ


== Հրապարակումներ ==
Միությունը թողարկում է մեծ քանակությամբ գրքեր, հոդվածներ, ամսագրեր, կոնֆերանսների աշխատանքների ժողովածուներ, ինչպես նաև  European Journal of Geography գիտական ամսագիրը։ Թողարկվում է նաև աշխարհագրական կրթության համար «Review of International Geographical Education Online» ամսագիրը։


== Կառավարում ==
Միության կառավարումն իրականացնում է նախագահությունը, որը բաղկացած է նախագահից, գլխավոր քարտուղարից, գանձապետից և հինգ փոխնախագահներից։  Նախագահությունը պատասխանատու է ֆինանսների և միության կառավարման համար։ Նախագահությունում  որոշակի խնդիրների իրականացման համար միության անդամները կարող են կոոպտացիայի ենթարկվել։


== Ծանոթագրություններ ==
Խարաբա (Մալաթիայի գավառ)

Խարաբա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Մալաթիայի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Խարբերդի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Նագոյայի համալսարան

Նագոյայի համալսարան (ճապ.` 名古屋大学, նագոյա դայգակու), Ճապոնիայի ազգային համալսարաններից մեկը։ Տեղակայված է Նագոյա քաղաքի արևելյան մասում, համարվում է երկրում ամենահեղինակավոր համալսարաններից մեկը։
Համալսարանն իր արմատներով հասնում է 1871 թվական, երբ գործում էր որպես ժամանակավոր բժշկական դպրոց։ 1939 թվականին հաստատությունը դարձավ Նագոյայի կայսերական համալսարան, 1947 թվականին վերանվանվեց Նագոյայի համալսարան, 2004 թվականից դարձավ ազգային համալսարանների համակարգի մաս։
Ուսանողների զգալի մասը Տոկայի տարածաշրջանից են, չնայած ուսանողների մեծ մասը Ճապոնիայի այլ շրջաններից են։ Արտասահմանյան ուսանողների մեծ մասը հիմնականում Չինաստանից են` 47 % և Կորեայից` 9,5 % (2009 թվականի մայիսի 1-ի տվյալներով)։ Համալսարանում 30-ից ավելի ուսանողներ կան Թայվանից, Ինդոնեզիայից, Վիետնամից, Մալայզիայից, Կամբոջայից և Ուզբեկստանից։


== Շրջանավարտներ ==
Համալսարանի շրջանավարտների շրջանում կան մի շարք նոբելյան մրցանակակիրներ` Ռյոձի Նեյորին (քիմիա, 2001 թ), Մակոտո Կոբայասին (ֆիզիկա, 2008 թ), Տոսիխիդե Մասկավա (ֆիզիկա, 2008 թ), Օսամու Սիմոմուրա (քիմիա, 2008 թ), Իսամու Ակասակի (ֆիզիկա, 2014 թ), Խիրոսի Ամանո (ֆիզիկա, 2014 թ)։


== Ֆակուլտետներ ==
Իրավաբանական
Բժշկական
Ինժեներական
Գրականագիտական
Գիտական
Գյուղատնտեսական
Տնտեսագիտական
Կրթական
Տեղեկատվական մշակույթի


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Ռոշկոլոմբ

Ռոշկոլոմբ (ֆր.՝ Rochecolombe), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 222 մարդ, բնակչության խտությունը` 10.33 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 21.5 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 510 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 145 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 28 կմ հարավ-արևմուտք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 136 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 99-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 37։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 72,8 %։ 99 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 88 անձ (47 տղամարդ և 41 կին)։ Գործազուրկ են եղել 11 անձ (3 տղամարդ և 8 կին)։ 37 անաշխատունակներից 13-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 18-ը` թոշակառուներ, իսկ 6-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Լա Սել սու Մոնմիրայ

Լա Սել սու Մոնմիրայ (ֆր.՝ La Celle-sous-Montmirail), Ֆրանսիայում գտնվող համայնք, որը մտնում է Պիկարդիա մարզի և Էնա գավառի կազմի մեջ։ Համայնքը մտնում է նաև Էսոմ սյուր Մարն կանտոնի կազմի մեջ։ Համայնքի շրջանն է հանդիսանում Շատո Տիերին։
Համայնքի INSEE ծածկագիրն է 02147։


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմել է 114 մարդ։ 


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին 72 մարդկանցից (15—64 տարեկան) 47-ը եղել են առավել ակտիվ տնտեսվարողներ, 25-ը եղել են համեմատաբար ոչ ակտիվ (ակտիվության ցուցանիշը կազմել է 65,3 %, 1999 թվականին եղել է 75,0 %)։ 47 ակտիվ քաղաքացիներից 43-ը աշխատել են տարբեր ձեռնարկություններում (26 տղամարդ և 17 կին), անաշխատունակների թիվը կազմել է 4 մարդ (1 տղամարդ և 3 կին)։ 25 ոչ ակտիվ մարդկանցից 9-ը եղել են կամ աշակերտ կամ էլ ուսանող, 8-ը եղել են թոշակառու, 8-ը եղել է ոչ ակտիվ այլ պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
Լա Սել սու Մոնմիրայ ազգային համալսարանի վիճակագրությունը (ֆր.)
Սառա Ֆոսթեր

Սառա Ֆոսթեր (անգլ.՝ Sara Michael Foster փետրվարի 5, 1981(1981-02-05), Լոս Անջելես, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ), ամերիկացի դերասանուհի և մոդել, երաժիշտ Դևիդ Ֆոսթերի դուստրը։ Առավել մեծ ճանաչում է ստացել «90210: Նոր սերունդ» երիտասարդական սերիալում Ջեն Քլարկի դերով։


== Կարիերա ==
Նախկին մոդել Ֆոսթերը ինքն իր դերն է խաղացել HBO հեռուստաալիքի «Անտուրաժ» սերիալում, որտեղ նա սիրավեպ է ունեցել Վինսենթ Չեյզի կերպարի հետ՝ Էդրիան Գրենիեի կատարմամբ։ 2002 թվականին վարել է «ET On MTV» ծրագիրը։ Այդ աշխատանքի շնորհիվ նա դեր է ստացել 2004 թվականի «Մեծ գողություն» ֆիլմում, որը նկարահանվել է Էլմոր Լեոնարդի վեպի հիման վրա։ Բացի այդ, դերասանուհին նկարահանվել է Backstreet Boys խմբի «Shape of My Heart» երգի երաժշտական տեսահոլովակում։ 2005 թվականին խաղացել է հանցագործության դեմ պայքարող լեսբուհի աղջկա՝ Էնջելա Ռոբինսոնի դերը «Լրտեսներ» ֆիլմում։ 2009 թվականից նկարահանվել է «90210: Նոր սերունդ» սերիալի մի քանի դրվագներում որպես հրավիրված աստղ խաղացել է չարագործ Ջեն Քլարկի դերը։ Ֆոսթերը նաև նկարահանվել է «Հոգեբանություն 9» թրիլլերում, որը նկարահանել է ռեժիսոր Էնդրյու Շորտելը։
2009 թվականին «90210: Նոր սերունդ» սերիալում ստացել է Նաոմի Քլարկի ավագ քրոջ՝ Ջեն Քլարկի դերը։


== Անձնական կյանք ==
Հանդիպել է Լեոնարդո ԴիԿապրիոյի հետ։
2010 թվականից Սառան ամուսնացած է Թոմի Հաասի հետ։ Ամուսինները ունեն երկու դուստր՝ Վալենտինա Հաասը և Ջոզեֆին Լինա Հաասը։


== Ֆիլմագրություն ==


=== Կինո ===


=== Հեռուստատեսություն ===


== Ծանոթագրություն ==


== Արտաքին հղումներ ==
Сара Фостер Թվիթթերում
Աղդաշ (լեռ, Ղարաբաղի լեռնահամակարգ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Աղդաշ (այլ կիրառումներ)Աղդաշ, լեռ Ադրբեջանի Ֆիզուլիի շրջանի արևելյան մասում, բարձր մոտ 236 մետր։


== Ծանոթագրություններ ==
Ճնճղուկներ

Ճնճղուկներ (լատ.՝ Ploceidae), ճնճղուկանմանների կարգի թռչունների ընտանիք։
Հայտնի է 200, Հայաստանում՝ 6 տեսակ՝ դաշտային ճնճղուկ, ժայռային ճնճղուկ, իսպանական ճնճղուկ, կարճամատ ճնճղուկ, ձյան ճնճղուկ, տնային ճնճղուկ։


== Արտաքին կառուցվածք ==
Մարմինն ամրակազմ է, երկարությունը՝ 7,6—30 սմ։ Թևերի երկարությունը՝ 14-17 սմ, կենդանի զանգվածը՝ 20-35 գ։ Փետրածածկը խիտ է՝ բաց մոխրագույն, շագանակագույն, դեղնադարչնագույն՝ սպիտակ գծերով։ Գլուխը կլորավուն է, պարանոցը՝ կարճ, կտուցը՝ սուր կոնաձև։ Թևերը կարճ են, կլորավուն։ Գունավորումը կախված է բնակավայրից։
Հանդիպում են Աֆրիկայում, որը նրանց կենտրոնական բնակատեղին է, Եվրոպայում, Ասիայում, Ավստրալիայում։


== Դասակարգում ==
Ճնճղուկների ընտանիքը նեռառում է 17 ցեղ՝

Amblyospiza albifrons
Anaplectes
Anomalospiza
Brachycope
Bubalornis
Dinemellia
Euplectes
Foudia
Histurgops
Malimbus
Philetairus
Plocepasser
Ploceus
Pseudonigrita
Quelea
Sporopipes
(3256) Դագուերե

(3256) Դագուերե (անգլ.՝ Daguerre), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1981 թվականի սեպտեմբերի 26-ին Բրայան Սկիֆի և Նորման Թոմասի կողմից Անդերսոն Մեսայում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,778678 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,5088 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0485 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1691,83 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,212788 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 7,83° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(3256) Դագուերե աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Մենկան

Մենկան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Հեքյարիի գավառում։ Գտնվում էր Դիզա ավանից 20 կմ արևելք։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Նովոե Սելո (գյուղ, Իզյասլավի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Նովոե ՍելոՆովոե Սելո (ուկրաիներեն՝ Нове Село), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Իզյասլավի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Նովոե Սելո գյուղում բնակվում էր 945 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3489 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 270,85 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Աղրիքար (լեռնաբազուկ)

Աղրիքար լեռնաբազուկ, լեռնաբազուկ Ջավախքի լեռներում։ Բարձրությունը մոտ 2978 մ։


== Ծանոթագրություններ ==
Կոկսովի (Բելոկալիտվինսկի շրջան)

Կոկսովի (ռուս.՝ Коксовый), ավան Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Բելոկալիտվինսկի շրջանում։ Կոկսովսկի գյուղական համայնքի վարչական կենտրոնն է։ Բելայա Կալիտվա քաղաքից գտնվում է 12 կմ հեռավորության վրա։
2002 թ. տվյալներով բնակչությունը կազմում է 8471 մարդ։ Հիմնվել է 1932 թ.։
Տյոնսբերգ

Տյոնսբերգ (նորվ.՝ Tønsberg), կոմունա Նորվեգիայի Վեստֆոլդ ֆյուլքեում։ Վեստֆոլդ ֆյուլքեի վարչական կենտրոնն է։ Արևմուտքից սահմանակից է Ստոկե, հյուսիս-արևմուտքից Ռե, հյուսիսից Հորտեն, արևելքից Օսլո-ֆյորդին և հարավից Նյոտերյոյ կոմունաներին։


== Պատմություն ==
Համաձայն Սնորրի Սթուրլուսոնի գրքի՝ Տյոնսբերգը հիմնադրվել է նախքան Հաֆրսֆյորդի ճակատամարտը, որը տեղի է ունեցել 871 թվականին։ Այս վկայության շնորհիվ Տյոնսբերգ կոմունայի վարչական կենտրոն Տյոնսբերգ քաղաքը համարվում է Նորվեգիայի ամենահին բնակավայրը։ 1970-ական թվականներին քաղաքի հին հատվածում իրականացվել են պեղումներ, սակայն քաղաքի հին լինելու որևէ ապացույց չի հայտնաբերվել։
Տյոնսբերգը եղել է Նորվեգիայի քաղաքական կենտրոնը։ Այստեղ են գտնվել ութ եկեղեցիներ, ինչը դարձրել է այն նաև կրոնական կենտրոնան։ 1536 թվականին Տյոնսբերգում տեղի է ունեն մեծ հրդեհ, որը ոչնչացնում է քաղաքի մեծ մասը։ Այդ պատահարից հետո այն կորցրել է իր կարևոր դիրքը Նորվեգիայում։ Սկսած 17-րդ դարից այն վերստին սկսում է կրկին զբաղեցնել կարևոր դիրք, հատկապես առևտրի և կետորսության ոլորտներում։
Ներկայումս Տյոնսբերգը ունի կարևոր դերակատարություն առևտրի և վարչատարածքային կառավարման ոլորտներում։ Ամռան ամիսներին այն դառնում է Նորվեգիայի զբոսաշրջային հիմնական վայրերից մեկը։


== Կոմունայում ծնված հայտնի անձինք ==
Սվեն Ֆոյն - կետորսական նետի հայտնաբերող, կետորսական մագնատ,
Ռոնի Յոհնսեն - ֆուտբոլիստ, Չեմպիոնների լիգայի հաղթող, Անգլիայի քառակի չեմպիոն («Մանչեսթեր Յունայթեդ» ՖԱ-ի կազմում,
Մագնուս Կառլսեն - շախմատիստ, գրոսմայստեր, արագ շախմատի 2009 թվականի աշխարհի չեմպիոն, 2013 թվականի շախմատի աշխարհի չեմպիոն,
Լենե Նյուսթրյոմ - երգչուհի, Aqua երաժշտական խմբի մենակատար,
Անդերս Էուկլան - դահուկային սպորտաձևի 2002 թվականի օլիմպիադայի հաղթող, 2003 թվականի աշխարհի չեմպիոն,.
Օլաֆ Տուֆտե - թիավարման օլիմպիական երկակի չեմպիոն,
Կիմ Լյունգ - երգերի հեղինակ, Zeromancer երաժշտական խմբի բասիստ և բեք-վոկալիստ, Ljungblut խմբի ղեկավար և մենակատար,
Յան Տեիգեն -  դերասան, Եվրատեսիլի եռակի մասնակից, կատագրեգու դերասան, երգիչ, կոմպոզիտոր։


== Տյոնսբերգ քաղաքի քույր քաղաքներ ==
 Կովարուբիաս, Իսպանիա
 Էվորա, Պորտուգալիա
 Իսաֆյորդուր, Իսլանդիա
 Յոենսու, Ֆինլանդիա
 Լամիա, Հունաստան
 Լինչյոպինգ, Շվեդիա
 Ռավեննա, Իտալիա
 Շպայեր, Գերմանիա


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք: (նորվ.) (անգլ.)
Աղյուրդ

Աղյուրդ, լեռ Զանգեզուրի լեռնաշղթայի հարավային հատվածում, Օրդուբադ քաղաքից մոտ 20 կմ հյուսիս։ Աղյուրդ հյուսիս կա մի լեռնային լճակ, իսկ 1-1,5արևելք Գյոգգյոլ լճակն է։ Նշանակված է Կովկասի  քարտեզում։


== Ծանոթագրություններ ==
Այգավանի կոնյակի գործարան

Այգավանի կոնյակի գործարան, գինեգործական ձեռնարկություն Հայաստանի Հանրապետության Արարատի մարզի Այգևան գյուղում։ Ներկայում այն հանդիսանում է Երևանի կոնյակի գործարանի մասնաճյուղ։


== Պատմություն ==
Խորհրդային Միության տարիներին այն հանդիսացել է Խորհրդային Հայաստանի գինեգործական խոշոր ձեռնարկություն։ Ստեղծվել է 1966 թվականին Արարատի գինու գործարանի Այգավանի բաժանմունքի հիման վրա։ Մինչև 1971 թվականըկոչվել է Այգավանի գինու գործարան։ 
Գործարանը հագեցված էր խաղողի մշակման հոսքային գծերով և ուներ գինեգործության սեզոնում 10 հազար տոնա խաղողի վերամշակման կարողություն։ Խաղողը մթերում էր Արարատի շրջանից՝ հիմնականում մսխալի և կախեթ տեսակների։ Արտադրում էր դառը և թնդեցրած գինենյութեր՝ վարդագույն, սպիտակ, կարմիր պորտվեյն ստանալու համար, որոնք շշալցման նպատակով ուղարկվում էին երկրորդական գինեգործարաններ։ Դառը գինենյութերի մի մասը օգտագործվում էր կոնյակի սպիրտ թորելու համար։ Կոնյակի սպիրտի թորման արտադրամասն ուներ տարեկան 72 հազար դալ (բացարձակ ալկոհոլ) կարողություն։


== Ծանոթագրություններ ==
Ամինե Գյուլշե

Ամինե Գյուլշե (թուրքերեն՝ Amine Gülşe, ապրիլի 30, 1993(1993-04-30), Գյոթեբորգ), թուրքական ծագմամբ շվեդ դերասանուհի, մոդել և գեղեցկության մրցույթի հաղթող։ Ծնվել և մեծացել է Շվեդիայում։ «Միսս աշխարհ» 2014 մրցույթում ներկայացրել է իր երկիրը։


== Կենսագրություն և կարիերա ==
Գյուլշեի մայրը Իզմիր քաղաքից է, իսկ նրա հայրը իրաքցի թուրքմեններից է՝ Քիրքուքից (Իրաք)։ Ամինեն ունի եղբայր՝ Շախան Գյուլշե անունով։ Ամինեն ծնվել և մեծացել է շվեդական Գյոտեբորգ քաղաքում։
Ներկայումս բնակվում է Ստամբուլում (Թուրքիա), որտեղ աշխատում է որպես դերասանուհի և մոդել։ 2015 թվականին Ամինեն նկարահանվել է թուրքական «Երբեք չեմ հրաժարվի» հեռուստասերիալում (թուրքերեն՝ Asla Vazgeçmem): 2017 թվականից Գյուլշեն հանդիպում է թուրքական ծագմամբ գերմանացի ֆուտբոլիստ Մեզութ Oզիլի հետ։


== Գեղեցկության մրցույթներ ==
Ամինե Գյուլշեն հաղթել է «Միսս Թուրքիա 2014» մրցույթում։ Միջոցառումը տեղի է ունեցել Ստամբուլի Star TV ստուդիայում՝ 2014 թվականի մայիսի 27-ին։ Մեկ տարի անց նա Միսս Թուրքիայի թագը փոխանցել է Էջեմ Չիպրանին։
Գյուլշեն մասնակցել է «Միսս աշխարհ 2014» մրցույթին, սակայն չի կարողացել դուրս գալ եզրափակիչ փուլ.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
официальный сайт Амине Гюльше
Պինեյրուս

Պինեյրուս (պորտ.՝ Pinheiros), համայնք Բրազիլիայում՝ Էսպիրիտու Սանտու նահանգի կազմում։ Գտնվում է Էսպիրիտու Սանտու նահանգի հարավային ափի մարզում։ Մտնում է Մոնտանյայի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 27.327 մարդ՝ 2020 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 975,056 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 21,9 մարդ/կմ²։
Համայնքի սահմաններում է ընկած Córrego do Veado անվանումով հիմնված, խստորեն պահպանվող տարածքի 2.357 հեկտար զբաղեցնող մի հատվածը, որը արևմուտքից արևելկք հատվում է Վեադու գետի հոսանքով։


== Պատմություն ==
Քաղաքը հիմնադրվել է 1964 թվականի ապրիլի 22-ին։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է 99.059.114,00 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է 4.645,21 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը, 2000 թվականի դրությամբ, կազմում է 0,709 (տվյալները՝ ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)։


== Ծանոթագրություններ ==
Բորիսովկա (գյուղ, Բոբրինեցի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԲորիսովկաԲորիսովկա (ուկրաիներեն՝ Борисівка), գյուղ Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Բոբրինեցի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Բորիսովկա գյուղում բնակվում էր 3 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Խան Խան

Խան Խան  (չին.՝ , սեպտեմբերի 23, 1982(1982-09-23), Շանհայ, Չինաստան) — չինացի ավտոարշավորդ, երգիչ, գրող ինչպես նաև Չինաստանի ամենահայտնի բլոգերներից։ Հայտնի է դարձել որպես գրող 2000 թվականի «Եռակի դուռ»(三重门) վեպի հրատարակության թողարկումից հետո, որը տպագրվել է 20 միլիոն տպաքանակով. դա եղել է ամենահաջող չինական բեսթսելլերը վերջին 20 տարվա ընթացքում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«韩寒的博客（牛博网）» (չինարեն)։ Արխիվացված է օրիգինալից 2007-08-13-ին։ Վերցված է 2010-01-18  
«韓寒个人» (չինարեն)։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-04-15-ին։ Վերցված է 2020-03-25 
«韩寒非官方网站» (չինարեն)։ Արխիվացված է օրիգինալից 2009-02-20-ին։ Վերցված է 2020-03-25
Անտառապաշտպանություն (գիտություն)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Անտառապաշտպանություն (այլ կիրառումներ)Անտառապաշտպանություն, գիտություն անտառի վնասատուների, բույսերի հիվանդությունների, վնասակար բուսական օրգանիզմների դեմ պայքարի ձևերի և կազմակերպման եղանակների մասին։ Ուսումնասիրում է վնասատուների տեսակային
կազմը, տարածումը, վնասի բնույթն ու չափը, հիվանդությունների առաջացման պատճառներն ու ժամկետները։ Մշակում է բնակլիմայական տարբեր պայմաններում անտառների աճեցման և տնտեսվարման արդյունավետ միջոցառումներ, անտառաճեցման ժամանակ առողջ սերմերի ու տնկանյութի օգտագործում, դրանք վարակազերծ պայմաններում պահելու և փոխադրելու կանոնների կիրառում, հողակլիմայական պայմաններին համապատասխան տեսակաշարի ընտրություն, խառը և տարահասակ տնկարկների ստեղծում, վերականգնողական հատումների միջոցով անտառի բնական վերականգնման ապահովում և ծառուտների տեսակային կազմի փոփոխում, հիվանդ, թերաճ, չորացած և հրդեհախանձ ծառերի հատում, հատատեղերի ժամանակին մաքրում, ծառերի և թփերի հիվանդությունների բռնկման օջախների բացահայտում ու վարակազերծում, վնասակար միջատների հայտնաբերում և վնասազերծում։
Անտառապաշտպանությունը կարգավորվում է ՀՀ անտառային օրենսգրքով (2005)։


== Տես նաև ==
Բույսերի պաշտպանություն
Սենեբի

Սենեբի (վրաց.՝ სენები), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Քվեմո Քարթլիի մարզի Բոլնիսի շրջանում։


== Դիրք ==
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 860 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Բոլնիսից հեռու է 13 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 154 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ամանոր (անձնանուն)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ամանոր (այլ կիրառումներ)Ամանոր, հայկական արական անուն։ Կազմված է հայերեն ամ՝ «տարի» և նոր բառերից (նոր տարի)։ Հին Հայոց հեթանոսական կրոնում նոր տարվա աստվածն էր, հունձի և առատության խորհրդանիշը։


== Գործածություններ ==
Դիցն Ամանորոյ ամենաբեր նոր պտղոց տօնին, հիւրընկալ դիցն Վանատրի։


== Ծանոթագրություններ ==
Առավոտյան զբոսանք ծովափին

Առավոտյան զբոսանք ծովափին (հոլ.՝ Morgenrit langs het strand), հոլանդացի նկարիչ, բնանկարիչ, Հաագայի դպրոցի ներկայացուցիչ Անտոն Մաուվեի 1876 թվականին ստեղծած կտավը, որը գտնվում է Ամստերդամի պետական թանգարանում։ Նկարում Սխեվենինգեն լողափին պատկերված են ձիավորներ։ Նկարը ստեղծված է իմպրեսիոնիստական ոճով։


== Պատմություն ==
Անտոն Մաուվեն եղել է Հաագայի դպրոցի անդամ։ Դպրոցը հայտնի է եղել Սխեվենինգենի ձկնորսների դաժան գոյությունը պատկերող նկարագրություններով։ Այս կտավում Մաուվեն ընտրել է այլ թեմա՝ լողափի երկայնքով պատկերելով ձիավարող բուրժուաների խումբ։ Նկարում պատկերված մի խումբ ձիավորներն իջնում են լողափ, ինչպես նաև պատկերված են լողորդներին սպասող լողախցիկներ։ Ձիավարության ձիերն անսովոր են Մաուվենի կտավներում, քանի որ նա հայտնի է կենդանիներին իրենց բնական միջավայրում պատկերած կտավներով, մասնավորապես ոչխարներով լի լանդշաֆտներով։ Մաուվեն ընտրել է որոշակի կապույտ և դեղին գունային սխեմա, որն արդյունավետ է պատկերում ծովափի մթնոլորտը։ Նկարում լույսի շարժումը ենթադրում է մեծ քանակի դինամիզմ և շարժում։
1991 թվականին նկարի վերանորոգումից հետո պարզվել է, որ նկարիչը կտավում լույսն օգտագործել է հմտորեն։ Վերականգնման արդյունքում հեռացվել է դեղնավուն երանգը, որը տարածվել էր ամբողջ աշխատանքի վրա և հայտնաբերվել է հերթական զարմանալի մի բան. նվիրված լինելով ռեալիզմին՝ նկարիչը պատկերել է ձիերի կղկղանքները, որը նկարի նախկին սեփականատերերից մեկը հավանաբար համարել է անպարկեշտ և կտավում դրանք ծածկել է տվել։


== Գրականություն ==
M. van Heteren, G. Jansen, R. de Leeuw: Poëzie der werkelijkheid; Nederlandse schilders van de negentiende eeuw. Rijksmuseum Amsterdam, Waanders Uitgevers, blz. 141-142, 2000. ISBN 90-400-9419-5
H.L. Berckenhof: Anton Mauve: met een beschrijvenden catalogus van door den meester vervaardigde niet uitgegeven etsen. Etsen door Ph. Zilcken.. Amsterdam, Schalekamp, 1890.


== Ծանոթագրություններ ==
(1529) Օտերմա

(1529) Օտերմա (անգլ.՝ Oterma), աստերոիդ աստերոիդների գոտու արտաքին մասում։ Հայտնաբերվել է 1938 թվականի հունվարի 26-ին Իրյո Վյայսյալյայի կողմից Տուրկուում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,994642 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 3,1877 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 4,8016 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2916,19 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,123449 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 9,06° անկյուն։
Օտերմա աստերոիդը պատկանում է Հիլդայի աստերոիդների ընտանիքին։ Այս ընտանիքի աստերոիդները շարժվում են 3,7 - 4,2 ա. մ. մեծ կիսաառանցք ունեցող ուղեծրերով, էքսցենտրիսիտետը՝ 0,07 - 0,3, և ուղեծրի թեքումը ոչ ավելին քան 20°։ Ընտանիքի աստերոիդները շարժվում են Յուպիտերի հետ 3:2 ուղեծրային ռեզոնանսով։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է P դասին։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(1529) Օտերմա աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Մասաուա

Մասաուա կամ Մասավա (տիգ.՝ ምጽዋዕ miṣṣiwa, արաբ․՝ مصوع‎‎ maṣṣawa, անգլ.՝ Massawa), քաղաք և վարչական կենտրոն Սեմիեն-Քեյ-Բահրի մարզում՝ Էրիթրեայում, նավահանգիստ Կարմիր ծովում։ Տարբեր ժամանակներում գաղութացվել է Պորտուգալիայի, Եգիպտոսի, Օսմանյան կայսրության, Մեծ Բրիտանիայի և Իտալիայի կողմից։
Մասաուան եղել է իտալական Էրիթրեա գաղութի մայրաքաղաքը, մինչև 1897 թվականին ընդգրկվել է Ասմարայի կազմի մեջ։ Մասաուան աշխարհի ամենաշոգ վայրերից մեկն է՝ 30°C/86 °F տարեկան միջին ջերմաստիճանով։


== Պատմություն ==
Ի սկզբանե Մասաուան եղել է փոքր ափամերձ գյուղ, որը հին ժամանակներում ընկած էր Աքսումի թագավորության հարևանությամբ գտնվող հողերի վրա և մոտակա Ադուլիս նավահանգստի ստվերում՝ մոտ 50 կմ հարավ։
1869 թվականին Մասաուա է այցելել նշանավոր ռուս ճանապարհորդ Նիկոլայ Միկլուխո-Մակլայը։
1921 թվականի օգոստոսի 14-ին Մասաուայի մոտակայքում տեղի է ունեցել 5,9 բալանոց երկրաշարժ։
1977 թվականին քաղաքի համար ճակատամարտ է տեղի ունեցել ՆՖՈԵԻ ապստամբների և Եթովպիայի զորքերի միջև։ Հաղթանակ են տարել Եթովպիայի զորքերը։
1990 թվականի փետրվարի 10-ին ապստամբները քաղաքի համար մղված մարտերում վճռորոշ հաղթանակ են տարել Եթովպիայի զորքերի նկատմամբ։


== Աշխարհագրական դիրք և կլիմա ==
Քաղաքի կենտրոնը գտնվում է ծովի մակարդակից 6 մ բարձրության վրա։
Կլիման արևադարձային-անապատային է՝ սուբէկվատորիալ գծերով՝ շատ բարձր միջին տարեկան ջերմաստիճանով և շատ բարձր խոնավությամբ։ Կա թույլ խոնավ եղանակ՝ հոկտեմբերից փետրվար, երբ ջերմաստիճանը նվազում է և տաք չորային եղանակ՝ մարտից մինչև սեպտեմբեր, երբ տեղումներ գրեթե չկան։ 


== Բնակչություն ==
Քաղաքի բնակչությունն ըստ տարիների։


== Արդյունաբերություն ==
Ցեմենտ, ձկնարդյունաբերություն, աղագործարան։ Քաղաքում կա նաև ռազմածովային բազա, միջազգային օդանավակայան և երկաթուղային հաղորդակցություն Ասմերի հետ, լաստանավային հաղորդակցություն՝ Դահլակ և Կանաչ կղզու հետ։


== Տեսարժան վայրեր ==
Մասաուան ձևավորվում է երկու կղզիներից և մայրցամաքի մի մասից։ Քաղաքի մասերը միավորվում են երկու լցնովի ճանապարհներով։ Բացի աղի լճերից, Մասաուայի մայրցամաքային մասում չկան տեսարժան վայրեր, չնայած այնտեղ է ապրում բնակչության մեծ մասը։ Առաջին կղզում, որը կոչվում է Թաուլուդ, կա ռազմական հուշարձան, Սուրբ Մարիայի տաճարը, հին երկաթուղային կայան, Դահլակ (Dahlak) հյուրանոցը և կայսերական պալատը։ Քաղաքի այս մասը, որն անվանում են Բաթսե, դեռ պահում է իր հմայքը․ հատկապես երեկոյան ժամերին կենդանանում են թուրքական, եգիպտական և իտալական շինությունների միջև նրբանցքները։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==