armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Ադելի պինգվին

Ադելի պինգվին (լատ.՝ Pygoscelis adeliae ), անտարկտիկական պինգվիններ ցեղի կենդանի։ Պինգվինների բավականին շատ տարածվածություն ունեցող տեսակներից մեկն է։ Իր անվանումն ստացել է ի պատիվ ֆրանսիացի հետազոտող Ժյուլ Սեբաստիան Դյումոն Դյուրվելի կնոջ, ում անունն «Ադելի» է եղել (Adélie)։


== Ընդհանուր նկարագիր ==
Ադելի պինգվինը միջին չափերով թռչուն է։ Մարմնի երկարությունը կազմում է 70 սմ է, իսկ քաշը՝ 6 կգ։ Մարմնի վերին հատվածը սև է, գորշ սպիտակ։ Աչքերի շուրջը սպիտակ է։ Կյանքի տևողությունը 15-20 տարի է։ Պոպուլյացիան կազմում է ավելի քան 2,5 միլիոն զույգ։ Մարտ ամսից մինչև հոկտեմբեր Ադելի պինգվինները շարժվում են դեպի օվկիանոս՝ հեռանալով բնադրման վայրերից 600-700 կմ։
Ադելի պինգվինը բնադրում է Անտարկտիդայի ափերին մոտ։ Բնադրում են նաև Հարավային Շետլանդյան կղզիների և Հարավային Օրկնեյան կղզիների շրջակայքում։ Հարավային լայնության 60°-ի վրա այս տեսակը ավելի հազվադեպ է հանդիպում։


=== Բազմացում ===
Այս պինգվիններն իրենց ձագերին ունենում են Անտարկտիդյան կղզիների ափերին ամռանը։ Ամբողջ ձմեռ նրանք լողում են սառցեպատ ջրերում իրենց բներից 700 կմ հեռավորության վրա։ Պինգվինները կառուցում են բներ փոքրիկ քարերով։ Զույգերը, փոխարինելով միմյանց, սնվում են ջրում՝ որսալով տարբեր կենդանիներ։
Բնադրման սկզբնական շրջանում Ադելի պինգվինը բազմացման ժամանակահատվածում գաղթում են իրենց հավաքատեղիից դեպի բնադրավայրեր։ Հոկտեմբերի սկզբին թռչունները լողում են դեպի իրենց բույն։ Օդի ջերմաստիճանն այդ ժամանակ -40 °C է, իսկ քամու ամսական միջին արագությունը կազմում է 60-70 կմ/ժ։ Ադելի պինգվինները բների մոտ հավաքվում են խմբերով, որոնք կարող են կազմված լինել մի քանի տասնյակից մինչև մի քանի հազար առանձնյակների։ Յուրաքանչյուր զույգ սկսում է իր համար բույն պատրաստել։
Բույնը շրջանաձև է՝ 60-80 սմ տրամագծով, որը պինգվինները մշտական վերահսկողության տակ են պահում այլ զույգերից։ Բնադրումը կատարվում է մեծ աղմուկով, քանի որ բները պատրաստում են քարերով։ Երբեմն զույգերի մեջ կռիվ է առաջանում քարերի համար։

Այս ընթացքում պինգվինները ոչինչ չեն ուտում, նույնիսկ, եթե մոտակայքում բաց ծովն է։ Նոյեմբերի առաջին կեսից մինչև դեկտեմբեր, Ադելի պինգվինները ձվադրում են և նստում ձվերի վրա։ Յուրաքանչյուր զույգ պաշտպանում է իր ձվերն ու բույնը այլ պինգվիններից և թռչուններից։ Ձվադրում են սովորաբար 2 ձու․ երկրորդ ձուն դնում են 1-5 օր հետո։ Երկրորդ ձուն դնելուց անմիջապես հետո էգը հեռանում է դեպի ծով և սկսում սնվել մեկամսյա ընդմիջումից հետո։ Որձերը շարունակում են նստած մնալ ձվերի վրա և չսնվել 2-2,5 շաբաթ։ Այդ ընթացքում էգը վերադառնում է ձվերի վրա և փոխարինում որձին։ Էգերը սնվելուց վեչադառնում են 3-12 օր անց։ Այդպես շարունակաբար փոխարինում են միմյանց։
Ձագերը ձվից դուրս են գալիս այն ժամանակ, երբ սկսում է ձնհալը։ Սկզբում նրանք թաքնվում են ծնողների մոտ, հետո կանգնում են բների մոտ, այնուհետև հեռանում։ Աստիճանաբար հասունացող ձագերը հետանում են իրենց բներից՝ կազմելով 3-4 առանձնյակներից կազմված խմբեր։ Այնուհետև խմբում առանձնյակների թիվը հասնում է 10-20-ի։
Վատ եղանակներին ձագերը հավաքվում են իրար մոտ, բայց սովորաբար կանգնում են առանձին։ Ծնողները վերադառնում են կերով, առանց որևէ դժվարությամբ գտնելով իրենց ձագերին։ Որպես կանոն, վռնդում են ուրիշ ձագերին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Жизнь Животных т.6 Птицы М.։ Просвещение 1986
Գրհամ

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Գրհամ (այլ կիրառումներ)
Գրհամ, գյուղական համայնք Արցախի Հանրապետության Քաշաթաղի շրջանում։ Մտնում էր Կերեն համայքնի մեջ։


== Աշխարհագրություն ==
Գյուղը գտնվում է ԱՀ հարավային հատվածում՝ Քաշաթաղի շրջանում նախկինում՝ Սյունիքի Կովսական գավառում։ Բնակավայրը տեղաբաշխված է Կերեն գյուղից 1 կմ դեպի արևմուտք` Ողջի գետի միջին հոսանքի աջափնյա բլրապատ հարթավայրային մասում։


== Պատմություն ==
Գրհամը Սյունիքի հնագույն բնակավայրերից մեկն է։ Նկատի ունենալով այն փաստը, որ տվյալ տարածքը հնագույն ժամանակներից խիտ բնակեցված է եղել, 1996 թվականին ՀՀ Ազգագրության, հնագիտության ինստիտուտի մասնագետները Ողջի գետի երկու ափերին պեղումներ են կատարել։
Գրհամ գյուղի մոտ գտնվող դամբարանաբլուրներից հնագետները հայտնաբերել են ուշ բրոնզի և վաղ երկաթի դարաշրջաններին պատկանող նյութեր, ինչպես նաև բնակավայրի հետքեր։ Գյուղը առավել շատ հայտնի է բնակավայրին մերձակա Գրհամ բերդով։ Սյունյաց իշխանության (821–987 թթ.), հետագայում Սյունիքի թագավորության տարիներին (987–1070 թթ.) Գրհամ բերդը հատկանշական դերակատարություն է ունեցել։ Այն ոչ միայն գավառի գլխավոր բերդն էր, այլև իշխանական նստավայրը։ Վերոհիշյալ ժամանակաշրջանում բերդը այնքան նշանավոր էր, որ նրա անունից Կովսական գավառը անվանվել է նաև Գրհամ։
Սյունյաց Գրիգոր թագավորը, որը ժառանգներ չուներ, իր դստերը՝ Կատային, ամուսնացնում է Խաչենի Հասան Գեռաքարեցի իշխանի հետ և նրան դարձնում թագավոր։ Սյունիքում Հասան Գեռաքարեցու իշխանության շրջանը (1066–1070 թթ.) համընկավ թագավորության վրա սելջուկ թուրքերի ճնշումների մեծացման հետ։ 1070 թվականին սելջուկները նվաճեցին Գրհամը, Գեղին, Կաքավաբերդը և Բաղաբերդը։ Հասան Գեռաքարեցին ստիպված իր ընտանիքի հետ գիշերով Բաղաբերդից հեռանում է Խաչեն։ Այդ դեպքերից հետո Գրհամը կորցրեց իր երբեմնի դերն ու նշանակությունը։ 
17-18–րդ դարերում Կովսական–Գրհամ գավառը բաժանվեց մի շարք գավառակների՝ Չավանդուր, Գիլաբերդ, Գրհամ, Աճան (Աճանան), մասամբ Բարգուշատ։ Երբեմնի հայաշատ գավառը 18–րդ դարի վերջերին և 19–րդ դարի սկզբներին թուրքերի և քրդերի ճնշումների տակ զրկվեց իր նախկին տերերից։ Գրհամում հաստատված թուրքերն ու քրդերը բնակավայրը անվանակոչել էին Քեչիկլի։ Նրանք հիմնահատակ կործանել էին հայկական բնակավայրի պատմամշակութային արժեքները։ 
Խորհրդային տարիներին Գրհամը բռնակցվեց Ադրբեջանին։ 1923 թվականին Քեչիկլին գտնվում էր ԱԽՍՀ Կարմիր Քուրդիստանի, իսկ 1930 թվականին՝ Զանգելանի շրջանի կազմի մեջ։ 
1993 թվականին նոյեմբերի սկզբներին ԱՀ Պաշտպանության բանակի հարվածների տակ ազատագրվեց հնադարյան հայկական այդ թիզ հողը։ 
1998 թվականին սկսվեց այդ տարածքների վերաբնակեցման գործընթացը։ Գյուղում հաստատվեցին ՀՀ բանակվայրերից մի քանի ընտանիքներ։ Նորից վերականգնվեց բնակավայրի պատմական Գրհամ անունը։
2020 թվականի Արցախյան երկրորդ պատերազմի հետևանքով բնակավայրը հայաթափվել և անցել է Ադրբեջանի հսկողության տակ։


== Բնակչություն ==
2015 թվականին Գրհամ գյուղում բնակվում է 46 մարդ, կար 28 տնտեսություն։ Բնակավայրն ուներ բազմաթիվ հիմնախնդիրներ՝ կապված էլեկտրականության, ջրի, ճանապարհների, բնակչության սպասարկման տարբեր ոլորտների հետ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Հակոբ Ղահրամանյան, ՏԵՂԵԿԱՏՈւ Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության վարչատարածքային միավորների սոցիալ-տնտեսական բնութագրերի, Երևան, Ճարտարագետ, 2015 թ.
Շոխմա (Լուխի վտակ)

Շոխմա (ռուս.՝ Шохма), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Իվանովոյի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Լուխ գետի ձախ ափին՝ 178 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 15 կմ է, ավազանի տարածքը 39,1 կմ2։ Ակունքը գտնվում է Նիկոլսկոե գյուղի մոտ, Լուխ գյուղից 14 կմ հարավ-արևելք։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Օկա ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Կլյազմա գետն է։ Գետի ենթաավազանը Օկա և Մոկշի գետերն են։ Գետի գետային ավազանը՝ Օկա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 09010301112110000033723
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 110003372
Ավազանի կոդը - 09.01.03.011
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 10
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Կլաուդիա Ռայա

Կլաուդիա Ռայա (պորտ.՝ Maria Cláudia Motta Raia, դեկտեմբերի 23, 1966(1966-12-23), Կամպինաս, Սան Պաուլու, Բրազիլիա), Բրազիլիայի հեռուստատեսության և կինոյի դերասանուհի։


== Կենսագրություն ==
Մարիա Կլաուդիա Մոտտա Ռայան ծնվել է 1966 թվականի դեկտեմբերի 23-ին Բրազիլիայում։ Երեք անգամ ամուսնացել է։ Առաջին ամուսինը եղել է Ալեքսադրե Ֆրոտա։ Կլաուդիա Ռայայի ներկայիս ամուսինը Յարբաս Մելլոնն է։ Կլաուդիա Ռայան ունի երկու որդի։ Նա համագործակցում է հանրահայտ Ռեդե Գլոբո կինոստուդիոյի հետ,
1998 թվականին Բաբելոնի աշտարակը (սերիալ)ը, 2013 թվականին Խիզախ կինը։


== Ծանոթագրություններ ==
Լոզկի (այլ կիրառումներ)

Լոզկի, կարող է վերաբերել՝

Լոզկի - գյուղ, Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Գլոբինոյի շրջանում
Լոզկի - գյուղ, Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոզելշչինայի շրջանում
NBA բոլոր աստղերի ուիքենդի հմտությունների մարտահրավեր

Տակո Բել հմտությունների մարտահրավերը դա NBA բոլոր աստղերի ուիքենդի մրցույթ է, որը տեղի է ունենում NBA բոլոր աստղերի խաղից առաջ շաբաթ օրը։ Դա մրցույթ է, որը ստուգում է մասնակցի փոխանցումների, վարումների և նետումների ունակությունները։ Մրցույթի ընթացիկ տարբերակում մասնակիցը սկզբում պետք է կատարի ընթացքի մեջ նետում այնուհետև վարումով շրջանցում է չորս խոչընդոտները և պետք է գնդակը փոխանցի առաջին ցանցի մեջ առանց գետնին հպվելու այնուհետև պետք է գնդակը գետնին հպվելով փուխանցի երկրորդ ցանցի մեջ հետո նա պետք է կատարի նետում օղակից 6 մետր հեռավորության վրա և պետք է շրջանցի ևս երկու խոըչնդոտի։ Առաջադրանքները կատարելուց հետո ըստ վայրկյանաչափի կազդարարվի մասնակցի արդյունքները։ Երկու թմերի՝Արևելքի և Արևմուտքի լավագույն արդյունքները ցույց տվող մասնակիցները կմրցեն իրար դեմ եզրափակիչ փուլում։
Ներկա չեմպիոններն են Դեմիան Լիլարդը Պորտլենդ Թրեյլ Բլեյզերսից և Թրեյ Բերկը Յութա Ջազից, որոնք 2014 թվականի մրցման ժամանակ ավարտել են 45.2 վայրկյան արդյունքով։


== Մրցույթի հաղթողները ==
Կազինո Ռոյալ (այլ կիրառումներ)

Կազինո Ռոյալ, կարող է վերաբերել՝

Կազինո Ռոյալ - բրիտանական հետախուզության գործակալ Ջեյմս Բոնդի մասին պատմող անգլիացի գրող Յան Ֆլեմինգի վեպը
Կազինո Ռոյալ - ռեժիսոր Մարտին Քեմփբելի ֆիլմերից, նկարահանված 2006 թվականին
My Number One

My Number One («Իմ համար մեկը»), հույն երգչուհի Ելենա Պապարիզուի երգն է, որով Հունաստանը ներկայացրել է Եվրատեսիլ 2005 երգի մրցույթում։ Երգի խոսքերի հեղինակներն են Քրիստոս Դանտիսը և Նատալիա Գերմանուն։
Երգը Եվրատեսիլի եզրափակչի քվեարկության արդյունքում հավաքել է 230 միավոր և ճանաչվել է հաղթող։


== Հիթ-շքերթներ և հավաստագրեր ==


== Տես նաև ==
Եվրատեսիլ 2005 երգի մրցույթ
Հունաստանը Եվրատեսիլ երգի մրցույթում


== Ծանոթագրություններ ==
Պրյոտցել

Պրյոտցել  (գերմ.՝ Prötzel), կոմունա Գերմանիայի Բրանդենբուրգ հողատարծքում։
Գտնվում է Մերկիշ Օդերլանդ շրջանում։ Ենթարկվում է Բարնիմ Օդերբրուխ կառավարությանը։ Բնակչությունը կազմում է 1148 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 30-ի) ։ Տարածքը կազմում է 85,53 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 12 0 64 393։


== Ծանոթագրություններ ==
Չարիբաշ

Չարիբաշ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Քղիի գավառակում։ Գտնվում էր Քղի գյուղաքաղաքից 14 կմ հարավ-արևելք, Փերի գետի ձախակողմյան Օրոր վտակի աջ ափին։


== Պատմություն ==
Գյուղն ավերվել է 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։


== Բնակչություն ==
1872-1873 թվականներին ուներ 12 տուն հայ և 18 տուն թուրք, իսկ 1909 թվականին՝ 15 տուն հայ և 3 տուն թուրք բնակիչ։ XX դարի սկզբին ուներ 350 բնակիչ։


== Տնտեսություն ==
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահությունն ու երկրագործությունն էր։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Չարիբաշն ուներ Ս. Հակոբ անունով եկեղեցի, որը կառուցված էր 1229 թվականին։


== Կրթություն ==
Գյուղն ուներ հայկական վարժարան։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Հմայակ Պողոսյան

Հմայակ Արտաշեսի Պողոսյան (օգոստոսի 29, 1909(1909-08-29), Թիֆլիս, Ռուսական կայսրություն - հոկտեմբերի 26, 1992(1992-10-26), Երևան, Հայաստան), հայ խորհրդային ճարտարապետ։ ՀԽՍՀ վաստակավոր շինարար (1967)։


== Կենսագրություն ==
1937 թվականին ավարտել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտը։ 1938 թվականից աշխատում է Երևանի նախագծային կազմակերպություններում, 1957 թվականից՝ «Հայարդնախագիծ» ինստիտուտում արդ․ շենքերի ճարտ-յան բնագավառում։ Հմայակ Պողոսյանի նախագծերով կառուցվել են Երևանում՝ էլեկտրատեխնիկական գործարանի գլխավոր մասնաշենքը (1956 թվականից), հացի N․ 2 (1947 թվականից) և N. 5 (1954 թվականից) գործարանների համալիրները, Զերժինսկու անվան հաստոցաշինական գործարանի վարչական մասնաշենքը (1955 թվականից, ճարտարապետ Վ․ Աճեմյանի հետ), հաստոցանորմալ գործարանը (1967 թվականից, ճարտարապետ Բ․ Հարությունյանի հետ), Կիրովականում՝ քիմիական մանրաթելի գործարանը (2-րդ հերթ, 1971 թվականից, ճարտ․ Բ․ Հարությունյանի հետ), էջմիածնում՝ գինու գործարանի գլխավոր մասնաշենքը (1954 թվականից), Կիրովի անվան սովետական տնտեսությունում (Վեդու շրջան) գինու գործարանի համալիրը (1952 թվականից) և այլն։
529

529 թվական, ոչ նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է ուրբաթ օրը։ Սա մեր թվարկության 529 թվականն է, 
VI դարի 29-րդ տարին։


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==
Ծնվել է Չինաստանի հյուսիսային Քի թագավորության կայսր Վենհուանը (Գաո Յան) 529-559։


== Մահեր ==
Հունվարի 11-ին մահացել է Թոդորոս Մեծը (սուրբ ուղղափառ և կաթոլիկ եկեղեցիներում)։
Պաս (Տատիկի գավառ)

Պաս, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Տատիկի գավառակում։
1909 թվականին ուներ 58 տուն՝ 441 հայ բնակչով։
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահություն, երկրագործությունն ու արհեստներն էր։
Պասն ուներ Ս. Գևորգ անունով հայկական եկեղեցի։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ալեքսանդր Նևսկի եկեղեցի (Նոր Նախիջևան)

Հանուն Սուրբ բարեպաշտ իշխան Ալեքսանդր Նևսկու եկեղեցի (ռուս.՝ Церковь во имя Святого благоверного князя Александра Невского, Церковь Александра Невского, Александро-Невская церковь), ուղղափառ տաճար, որը կառուցվել է 1896 թվականին Ռուսաստանի Նոր Նախիջևան քաղաքում (այժմ` Ռոստովի մարզի Դոնի Ռոստով քաղաքի Պրոլետարական շրջանի կազմում)։ Քանդվել է 1937 թվականին։


== Պատմություն ==

Ալեքսանդր Նևսկի տաճարը կառուցվել է Նոր Նախիջևանում 1896 թվականին։ Կառուցման համար միջոցներ է նվիրաբերել վաճառական Ի. Ս. Շուշպանովը։ Տաճարի կառուցումը նվիրված է եղել Նևայի ճակատամարտի 650-ամյակին։ Այդ ճակատամարտում Ալեքսանդր Նևսկին հաղթանակ է տարել շվեդների հանդեպ։ Տաճարը գտնվել է Ոստիկանական հրապարակում (այժմ` Տոլստոյի հրապարակ)` 2-րդ Սոբորնայա փողոցի (այժմ` Երևանի փողոց) անկյունում։
Տաճարն ուներ երեք գմբեթ և շղեք զարդարանք։ Գավթի վերևում կառուցված էր բարձր երկհարկանի զանգակատուն (ավելի քան 28 մետր բարձրությամբ)։ Տաճարը կառուցված էր նեոռենեսանսի ոգով։ Տաճարի չափերը եղել են 21×12 սաժեն (մոտ 45×25 մետր)։ Տաճարի գլխավոր խորանը օծված էր հանուն Ալեքսանդր Նևսկու, երկրորդը` ի պատիվ Աստվածածնի մոր` Սուրբ Աննայի։
1900 թվականին տաճարի մոտ բացվել է եկեղեցական-ծխական դպրոց։ Ալեքսանդր Նևսկի եկեղեցու հովիվ երկար ժամանակ եղել է նախիջևանյան հայտնի քահանա Յոհան Դոմովսկոյը։
1920-ական թվականներին վանքը հանձնվել է նորոգչականների շարժմանը։ 1937 թվականին տաճարը փակվել է և քանդվել։ Այժմ նրա տեղում վեցհարկանի բնակելի շենք է (Տոլստոյի հրապարակ, 9)։
1942 թվականին, Դոնի Ռոստովի նացիստական օկուպացիայի ժամանակ, Ալեքսանդր Նևսկի տաճարի ծխական համայնքը վերսկսել է ժամերգությունները։ Այն սկզբում տեղավորված է եղել 29-րդ գծի թիվ 6 տանը։ Այնուհետև արարողակարգերի համար հարմարեցվել է տաճարի նախկին եկեղեցական-ծխական դպրոցի շենքը, տանիքին ավելացվել են գմբեթներ։ Քաղաքի ազատագրումից հետո շենքը համայնքին հանձնվել է վարձակալությամբ։ 1955 թվականին աղոթատունը փակվել է, իսկ եկեղեցական կայքը տեղափոխվել է Սուրբ Ալեքսանդրա եկեղեցու Ալեքսանդր Նևսկի կցասեղան։


== Պատկերասրահ ==

		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Շուշան Եգոյան

Շուշան Եգոյան (1933, Կահիրե, Եգիպտոս), հայ գեղանկարիչ։


== Կենսագրություն ==
1952-1957 թվականներին սովորել է Աշոտ Զորյանի մոտ։ Ցուցահանդեսների մասնակցել է 1956 թվականից։


== ՄՍտեղծագործություններ ==
Բնանկարներ`

«Ծառայության աստիճանները»
«Տեսարան Մեյադից»


== Մատենագրություն ==
II eme exposition des Peintres Armeniens d'Egypte. Le Caire, 1958, Onnig Avedissian, Peitreset et Scultures Armeniens, Le Caire, 1959.


== Ծանոթագրություններ ==
Աշոտ Հայրապետյան

Աշոտ Մկրտչի Հայրապետյան (հոկտեմբերի 23, 1907(1907-10-23), Թիֆլիս, Ռուսական կայսրություն - հոկտեմբերի 28, 1977(1977-10-28), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ թատերագետ, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1934 թվականից։ ԽՄԿԿ անդամ 1939 թվականից։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Թիֆլիսում։ 1925 թվականին ավարտել է տեղի 76-րդ դպրոցը, 1938 թվականին Թիֆլիսի համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը, 1939 թվականին՝ նույն համալսարանի պատմության ֆակուլտետը (հեռակա)։ 1925-1928 թվականներին ուսուցչություն է արել Գորիսի շրջանի Խնձորեսկ և Քարաշեն գյուղերում։ 1928-1938 թվականներին եղել է Թիֆլիսի 93-րդ դպրոցի տնօրենը։ Մասնակցել է Հայրենական մեծ պատերազմին։ 1930-1960 թվականներին մանկավարժական աշխատանքին զուգընթաց աշխատել է Թբիլիսիի «Պրոլետար», հետագայում՝ «Սովետական Վրաստան» թերթի խմբագրությունում որպես բաժնի վարիչ, պատասխանատու քարտուղար և խմբագրի տեղակալ։ 1960-1964 թվականներին եղել է ՀԽՍՀ Հոկտեմբերյան հեղափոխության և սոցշինարարության պետական կենտրոնական արխիվի պետ, ապա «Բանբեր Հայաստանի արխիվների» հանդեսի պատասխանատու քարտուղարը, 1966-1975 թվականներին՝ «Սովետական գրականություն» ամսագրի պատասխանատու քարտուղարը։ Ա. Հայրապետյանի առաջին բանաստեղծությունը լույս է տեսել 1923 թվականին, «Կարմիր ծիլեր» ամսագրում։ Մահացել է Երևանում։


== Ա. Հայրապետյանի երկերի մատենագրությունը ==
Հայրենասիրության թեման հայ գրականության մեջ V-XX դարերում, Ջաուջիկաու, 1944, 64 էջ։
Ծերուն Թորգոմյան, գրական գործունեության 40-ամյակի առթիվ, Թբիլիսի, Սախելգամի, 1956։
Գրական և թատերական դեմքեր, Թբիլիսի, «Սաբճոթա Սաքարթվելո», 1958, 120 էջ։
Իսահակ Ալիխանյան։ Մամուլի և հուշագրերի գնահատմամբ, Երևան, Հայկական թատերական ընկերություն, 1958, 112 էջ։
Փառապանծ ուղի (Թբիլիսիի պետական հայկական թատրոնի 100-ամյակի առթիվ), Թբիլիսի, «Սաբճոթա Սաքարթվելո», 1958, 152 էջ։


== Ծանոթագրություններ ==
Լինեյկա (գյուղ, Վոզնեսենսկի շրջան)

Լինեյկա (ռուս.՝ Линейка), գյուղ Ռուսաստանի, Նիժնի Նովգորոդի մարզի Վոզնեսենսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 174 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Մեծ Սարաննայա

Մեծ Սարաննայա (ռուս.՝ Большая Саранная), գետ Կամչատկա թերակղզի՝ Ռուսաստանում։ Գետի երկարությունը 24 կմ է։  Ավազանի տարածքը 105 կմ2։ Հոսում է Ելիզովսկի շրջանում, Կամչատկայի երկրամասում։ Թափվում է Խաղաղ օվկիանոս։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիր Կոլսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 19070000212120000023404
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 120002340
Ավազանի կոդը - 19.07.00.002
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 20
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Օզերյանի (գյուղ, Վարվայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՕզերյանիՕզերյանի (ուկրաիներեն՝ Озеряни), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Վարվայի շրջանում։
2006 թվականի տվյալներով Օզերյանի գյուղում բնակվում էր 1 422 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 284,4 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ալֆրեդ Օսթին

Ալֆրեդ Օսթին (անգլ.՝ Alfred Austin, մայիսի 30, 1835(1835-05-30), Լիդս, Արևմտյան Յորքշիր, Միացյալ Թագավորություն - հունիսի 2, 1913(1913-06-02), Էշֆորդ, Քենթ, Քենթ, Անգլիա, Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն), անգլիացի լրագրող, բանաստեղծ։
Օսթինը ծնվել է Լիդս քաղաքի Հեդինգլի արվարձանում։ Հայրը՝ Ջոզեֆ Օսթինը, Լիդսի վաճառականներից էր, մայրը Հոնիտոն քաղաքի պարլամենտի անդամ, ինժեներ Ջոզեֆ Լոքի քույրն էր։ Սովորել է Սթոունիհերսթ և Օսքոթի քոլեջներում, 1853 թվականին ավարտել է Լոնդոնի համալսարանը։ Չորս տարի անց զբաղեցրել է փաստաբանի պաշտոն, աշխատել մինչև 1861 թվականը, այնուհետև իրեն նվիրել է գրականությանը։ Այդ թվականին լույս է տեսել նրա առաջին կատակերգությունը՝  «The Season». 1870 թվականին հրատարակվել է քննադատական հոդվածների ժողովածուն՝«The Poetry of the Period», որի սատիրան ուղղված է ընդդեմ Ալֆրեդ Թեննիսոնի, Ռոբերտ Բրաունինգի, Մեթյու Առնոլդի և Ալջերնոն Չարլզ Սուինբերնի։ Գիրքը բազում քննադատությունների տեղիք տվեց։ 1881 թվականին Օսթինը նորից սկսել է բանաստեղծություններ գրել՝ ստեղծելով «Savonarola» («Սավոնարոլա») ողբերգությունը, ավելի ուշ գրել է «Soliloquies» («Մենախոսություններ», 1882 թվական), «Prince Lucifer» («Լյուցիֆեր արքան», 1887թվական), «England's Darling» (1896 թվական), «The Conversion of Winckelmann» («Վինկելմանի վերափոխումը», 1897 թվական) և այլն։
Քաղաքականության մեջ հավատարիմ մնալով պահպանողական հայացքներին՝ մի քանի տարի եղել է «The National Review» ամսագրի խմբագիր, գրախոսականներ է գրել «The Standard»  ամսագրի համար։ Թեննիսոնի մահից հետո՝ 1892 թվականին, ժամանակակից բանաստեղծներից և ոչ մեկը չէր կարող հավակնել բանաստեղծ-դափնեկիր (պալատական բանաստեղծ) պատվավոր կոչմանը, բացի Սուինբերնից և Ուիլյամ Մորիսից, որոնք չեն դիտարկվել տարբել պատճառներով։ Մի քանի տարի բանաստեղծ-դափնեկիր չի ընտրվել։ Այդ կոչմանը հավակնում էին մի քանի բանաստեղծներ, բայց արդյունքում 1896 թվականին այն տրվել է Օսթինին Մորիսի հրաժարականից հետո։ Որպես բանաստեղծ- դափնեկիր՝ նրա ստեղծագործությունները, որոնք նվիրված էին նշանավոր իրադարձություններին, անբարյացակամ քննադատության են ենթարկվել, ինչպես, օրինակ, 1896 թվականին գրված երկը  Ջեյմսոն Ռեյդի փառաբանության մասին։ 
Օսթինի պոեզիան և լավագույն արձակ գործերը առանձնացել են բնության հանդեպ ունեցած անկեղծ ու նվիրական սիրով, օրինակ, «The Garden that I love» («Պարտեզ, որը ես սիրել եմ») և «In Veronica's Garden» («Վերոնիկայի պարտեզում») հովվերգությունները։  1903 թվականին Օսթինի «Flodden Field» («Ֆլոդդենի ճակատամարտը») դրաման ներկայացվել է  Լոնդոնի արքունական թատրոնում:


== Ծանոթագրություններ ==

Официальный сайт(իսպ.)
Корин Тельядо на сайте издательства Арлекин(իսպ.)
Ավետարան (4645)

Ավետարան (4645), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 4645 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 14-րդ դարում թվականին Դավիթ գրիչի կողմից Իշխանի վանքում, Թեղենիս անապատ։ Կազմողը եղել է Ղազարն և Վարդան երէցն։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 24.5x16 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 258 թերթից։ Գրված է երկսյուն, բոլորգրով։ Ունի կիսախորան և լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Պահպանակը ունի 4 էջ, գրված է՝ մագաղաթի վրա՝ ուղղագիծ երկաթագրով, Ճաշոց։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 27բ, 188ա, 254ա, կազմողի՝ 113ա (15-րդ դար), հետագայի՝ 257ա (15-րդ դար), 257բ (1553թ.), 258 (1588թ.):


== Ծանոթագրություններ ==
Ոսկե ատրճանակով մարդը

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ոսկե ատրճանակով մարդը (այլ կիրառումներ)«Ոսկե ատրճանակով մարդը» (անգլ.՝ The Man with the Golden Gun), ռեժիսոր Գայ Հեմիլտոնի ֆիլմերից, որի գլխավոր դերերը մարմնավորում են Ռոջեր Մուրը, Քրիստոֆեր Լին, Բրիթ Էկլանդը, Մոդ Էդամսը, Էրվե Վիլեշեզը, Կլիֆտոն Ջեյմսը, Ռիչարդ Լուն, Օ Սուն Տեկը, Մարկ Լոուրենսը, Բերնարդ Լին։


== Սյուժե ==
Գործակալ 007-ը ստանում է առաջադրանք՝ վերադարձնել գաղտնի սարքավորումը, որի միջոցով ահաբեկիչներն արևային էներգիան կարող են օգտագործել որպես հզորագույն զենք։ Ջեյմս Բոնդի առաջադրանքը ձախողելու համար նրա հետևից են ուղարկում անորսալի վարձու մարդասպան Սկարամանգային։ Այդ սրիկան բոլորից տարբերվում է իր պերճանքով։ Չէ որ նրա զենքը պատրաստված է մաքուր ոսկուց։ Նա քայլ առ քայլ հետևում է Բոնդին, և հերթական հետապնդման ժամանակ Ջեյմս Բոնդը ստիպված է լինում ավտոմեքենայով գլխապտույտ թռիչք կատարել՝ օդում 360 աստիճան պտտվելով։


== Դերերում ==
Ռոջեր Մուր — Ջեյմս Բոնդը
Քրիստոֆեր Լի — Ֆրանցիսկոյում Սկարամանգա
Բրիթ Էկլանդ — Մերի Գուդնայտ
Մոդ Ադամս — Անդրեա Անդերս
Էրվե Վիլշեզ — Նիկ Նեկ
Բերնարդ Լի — M
Լոիս Մակսվել — Միսս Մանիպեննի
Դեսմոնդ Լլևելին — Q
Կլիֆտոն Ջեյմս — Շերիֆ Փեփեր
Ռիչարդ Լու — Հայ Ֆէտ
Սուն-Տեկ Օու — Լեյտենանտ Հիփ
Կարմեն դու Սայթոն — Սաիդ
Մարկ Լոուրենսը — Ռոդնի
Ջեյմս Կոսսինս — Կոլտորպ


== Վճարներ ==
Ռոջեր Մուր — 1 000 000 $


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ոսկե ատրճանակով մարդը(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
«Ոսկե ատրճանակով մարդը»(ռուս.) ֆիլմը ԿինոՊոիսկ կայքում։
Բոբրովո (գյուղ, Սիչովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԲոբրովոԲոբրովո (ռուս.՝ Боброво), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սիչովսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Մամոնտ

Մամոնտ (լատ.՝ Mammuthus primigenius), սառցադարաշրջանում վերացած, չորքոտանի փղերի ընտանիքի անհետացած կաթնասուն կնճիթավոր կաթնասուն։ Ապրել է Եվրոպայում, Հյուսիսային Ասիայում և Հյուսիսային Ամերիկայում, պլեյստոցենի երկրորդ կեսում։ Մահացել է մոտ 10 հազար տարի առաջ։ Չափերով (բարձրությունը՝ 2, 5-3, 5 մ), մամոնտը չի գերազանցել այժմ ապրող փղերին, քաշը՝ մինչև 7 ա։ Ունեցել է խիտ բրդով ծածկված և բրդի տակ աղվամազածածկույթով մաշկ։ Սնվել է խոտերով և թփուտներով, ձմռանը սնունդ է հայթայթել ձյան տակից՝ խիստ կորացված ժանիքների օգնությամբ։
Մամոնտը եղել է քարի դարում ապրող մարդու ժամանակակիցը։ Մամոնտները ապրում էին Պլիոցենի դարաշրջանից (մոտ 5 միլիոն տարի առաջ) մինչև Հոլոցեն (մոտ 4 500 տարի առաջ)։ Տարածված էին Աֆրիկայում, Եվրոպայում, Ասիայում և Հյուսիսային Ամերիկայում։ Սիբիրի հյուսիսում և Ալյասկայում հայտնաբերված են մամոնտի ավելի քան 40 դիեր, որոնք պահպանվել են հավերժական սառած ապարներում։ Առավել լրիվ նմուշահատը պեղել է (1901-02) Պետերբուրգի ԳԱ արշավախումբը Բերյոզովկա գետի (Կոլիմայի վտակ) ափին։
Այն ենթարկվել է անատոմիական, հյուսվածաբանական, կենսաքիմիական հետազոտությունների։ Ցուցանմուշ կա նաև ՀՀ ԳԱ երկրաբանական թանգարանում։ Մամոնտի մնացորդները կարևոր ղեկավարող բրածոներ են անթրոպոգենի նստվածքների երկրաբանական հասակը որոշելու համար։ Մամոնտների սառած շերտերում գտնված ժանիքներն օգտագործվում են գեղարվեստական իրերի պատրաստման գործում։


== Ֆենոտիպ ==
Մամոնտների հիմնական մասը չափերով չէին գերազանցում ժամանակակից փղերին, բացառություն են կազմում Հյուսիսամերիկյան ենթատեսակը Mammuthus imperator- ը, նրա հասակը հասնում էր 5 մետրի իսկ քաշը՛ 12 տոննայի, նաև գաճաճ տեսակները Mammuthus exilis ու Mammuthus lamarmorae մոտ 2 մետր էին և կշռում էին 900 կգ։ Մամոնտները ժամանակակից փղերից տարբերվում էին ավելի խոշոր իրանով, կարճ վերջույթներով, երկար ու խիտ մազածածկով և երկար, կլորացած ժանիքներով։ Ժանիքները ծառայում էին ձմռանը ձյան տակից սնունդ հայթայթելու համար։ Մամոնտների բազմաթիվ դենտինո-էմալային թիթեղներով սեղանատամները լավ հարմարեցված էին կոշտ սնունդը մանրացնելու համար։


== Աղբյուրներ ==
Միջին Զիմնյայա

Միջին Զիմնյայա (ռուս.՝ Средняя Зимняя), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Յուրյանսկի շրջանում, Կիրովի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Զիմնիա գետի ձախ ափին՝ 26 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 12 կմ։
Գետի ակունքը գտնվում է Ուրալի լեռներում Կոմի Հանրապետության սահմանի մոտականյքում, Մուրաշի գյուղից 30 կմ հարավ-արևելք։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Կամսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Վյատկա, գետի ենթաավազանը՝ Վյատկա։ Գետի ավազանը՝ Կամա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 10010300312111100034419
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 111103441
Ավազանի կոդը - 10.01.03.003
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 11
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 1


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Մարտինաս Վայնիլայտիս

Մարտինաս Վայնիլայտիս (իտալերեն՝ Martynas Vainilaitis, հունվարի 26, 1933(1933-01-26), Mergežeris, Varėna District Municipality, Լիտվա - հունիսի 20, 2006(2006-06-20), Mergežeris, Varėna District Municipality, Alytus County, Լիտվա), լիտվացի մանկագիր, գրող և թարգմանիչ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է գյուղացու ընտանիքում։ 1957 թվականին ավարտել է Լիտվայի թատերական և երաժշտական ակադեմիան։ Մի քանի տարի աշխատել է որպես դերասան Կապսուկսկոյի (այժմ` Մարիամպոլե) դրամատիկական թատրոնում։ 1955-1957 թվականներին աշխատել է «Žvaigždutė» («Աստղիկ») ամսագրում, իսկ 1958 թվականին աշխատել է  «Moksleivis» («Ուսանող») ամսագրում, 1959-1960 թվականներին` «Lietuvos pionierius» («Լիտվացի պիոներ») պարբերականում, իսկ 1965-1966 թվականներին աշխատել է հանրապետական գրադարանում։ 1965 թվականից դարձել է պրոֆեսիոնալ գրող։ 1973-1995 թվականներին եղել է «Genys» («Փայտփորիկ») ամսագրի գլխավոր խմբագրի տեղակալ։


== Ստեղծագործություն ==
Ուսանող եղած ժամանակ պարբերաբար սկսել է բանաստեղծություններ տպագրել։ 1960 թվականին հրատարակվել է նրա առաջին` «Vyturiai palydi plūgą» («Արտույտները թռչում են գութանից») բանաստեղծական ժողովածուն։ Դա նրա առաջին և միակ գիրքն էր երիտասարդների համար։ 1963 թվականին հայտնվել է առաջին «Pupų pėdas» («Լոբու փունջ») բանաստեղծությունների ժողովածուն։ 1976 թվականին արժանացել է պետական մրցանակի` «Mano volungėlė» («Իմ պիրոլ») գրքի համար։ Հետագայում նա նաև բազմիցս արժանացել է հեղինակավոր մրցանակների։ Բանաստեղծի երկու գրքերը ճանաչվել են տարվա լավագույնը` մանկական հրատարակչությունների կողմից։ 2003 թվականին Լիտվայի նախագահ Ռոլանդաս Պաքսասը Մարտինաս Վայնիլայտիսին պարգևատրել է Վիտաուտաս մեծի շքանշանի սպայական խաչով։ Բանաստեղծի բանաստեղծությունները թարգմանվել են ռուսերեն և ուկրաիներեն։


== Մրցանակներ ==
1976 թվական` ԼԽՍՀ պետական մրցանակ
1983 թվական` ԼԽՍՀ մշակույթի վաստակավոր աշխատակից
1987 թվական` Կոստաս Կուբլինսկասի մրցանակ
1998 թվական` Մայրաքաղաքային մրցանակ
1998 թվական` Վիտաուտաս Թամուլայտիսի մրցանակ
2003 թվական` Վիտովտ Մեծի շքանշանի սպայական խաչ
2004 թվական` Մանկական գրականության մրցանակ


== Գործերի ցուցակ ==
Vyturiai palydi plūgą (Ճնճղուկները թռչում են գութանի հետևից) 1960
Pupų pėdas (Լոբու փունջ), 1963
Varnėnų skudučiai (Սարյակների շվիները), 1967
Ežio namas (Ոզնու տունը), 1967
Mano volungėlė (Իմ պիրոլ), 1975
Milžinas ir pelė (Հսկան ու մուկը), 1987
Bruknelė (Հապալասենի), 1991
Skruzdėlytė po kanopa (Մրջյունները սմբակների տակ), 1994
Žydras povas povinėja (Երկնագույն կոկիկ սիրամարգը), 1995
Miško Monas (Անտառային կախարդը), 1997
Kaulo bobos apžavai (Խարույկի նկոջ հմայքները), 1999
Sidabrinė kultuvėlė (Փոքրիկ արծաթե  կոփիչ), 2002
Ežiukai Devyžiukai (Ականջնկերով ոզնիները), 2000
Pelėdos giesmė (Բվի երգը), 2001
Karaliaus žentas (Արքայական փեսան), 2003
Nykštukas Kilipštukas (Թզուկը), 2004


== Ծանոթագրություններ ==


== Մատենագրություն ==
Martynas Vainilaitis // Tarybų Lietuvos enciklopedija. T. 4: Simno — Žvorūnė. — Vilnius: Vyriausioji enciklopedijų redakcija, 1988, — 419 p. (լիտվ.)


== Արտաքին հղումներ ==
Griškevičius G. (2006-07-05)։ «Vaikų poetą Martyną Vainilaitį prisimenant»։ xxiamzius.lt (լիտվերեն)։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-05-26-ին։ Վերցված է 2012-03-18
Կոկե (գյուղ, Հաասլավա շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կոկե (այլ կիրառումներ)Կոկե (էստ․՝ Koke), գյուղ Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Հաասլավա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 70 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Էնեդա Թարիֆա

Էնեդա Թարիֆա (ալբ․՝ Eneda Tarifa, մարտի 30, 1982(1982-03-30), Տիրանա, Ալբանիա), ալբանացի երգչուհի։ 2016 թվականին Ստոկհոլմում «Fairytale» («Հեքիաթ») ներկայացրել է Ալբանիան «Եվրատեսիլ 2016» երգի մրցույթում, սակայն եզրափակիչ չի անցել։


== Կենսագրություն ==
Էնեդա Թարիֆան ծնվել է 1982 թվականի մարտի 30-ին Ալբանիայի մայրաքաղաք Տիրանայում։
1997 թվականին Սաիմիր Չիլիի հետ «Yjet e shpresës» երգով առաջին անգամ մասնակցել է ալբանական «Festivali i Këngës» երաժշտական փառատոնին։ Այդ ժամանակ նրան չի հաջողվել լավագույն եռյակ մտնել։ 2001 թվականին Էնեդան երգել է «Ika larg» ստեղծագործությունը մեկ այլ ալբանական փառատոնում՝ «Kënga Magjike»-ում։
2004 թվականին Ալբանիան առաջին անգամ մասնակցել է «Եվրատեսիլ» երգի մրցույթին, և «Festivali i Këngës 42» փառատոնը միաժամանակ դարձել է նաև մրցույթի նախընտրական փուլ՝ երկիրը ներկայացնելու համար։ Էնեդա Թարիֆան «Qëndroj» երգով փորձել է հաղթել փառատոնը, սակայն այդ անգամ ապարդյուն. նա կարողացել է միայն հասնել մինչև եզրափակիչ։
2006 թվականին երգչուհին երկրորդ անգամ մասնակցել է «Kënga Magjike» մրցույթին, այս անգամ «Rreth zjarrit tënd» երգով։ Նա 154 միավորով զբաղեցրել է չորրորդ տեղը։ Հաջորդ տարի Էնեդան կրկին հանդես է եկել «Festivali i Këngës»-ում «E para letër» երգով՝ զբաղեցնելով 10-րդ տեղը։
2007 թվականին երգչուհին «Mos Harro» երգով հանդես է եկել «Polifest» փառատոնում, իսկ 2008 թվականին՝ կրկին «Kënga Magjike» փառատոնում «Zeri im» երգով։ Նա նաև արժանացել է «Çmimi Fun Tune» մրցանակին։
2010 թվականին Էնեդան «Më veten» երգով հաղթել է «Top Fest 2010»-ում։ Այդ նույն թվականին նա դարձել է ալբանական «Top Channel» հեռուստաընկերության «Portokalli» հաղորդման վարողը։


=== Եվրատեսիլ 2016 ===
2015 թվականի դեկտեմբերին Էնեդան «Përrallë» երգով ի վերջո հաղթել է «Festivali i Këngës 54» մրցույթում, ինչը նրան իրավունք էր տալիս Ստոկհոլմում ներկայացնելու Ալբանիան «Եվրատեսիլ 2016» երգի մրցույթում։ Փառատոնից հետո տված հարցազրույցում երգչուհին հայտնել է, որ «Եվրատեսիլում» կատարելու համար երգը կթարգմանվի անգլերեն։ Երգի անգլալեզու «Fairytale» («Հեքիաթ») տարբերակը թողարկվել է հոլովակի հետ մարտի 15-ին։
Մրցույթի ժամանակ Էնեդան նաև մտադիր է եղել թողարկել դեբյուտային ալբոմը, որի վրա աշխատում էր։ «Fairytale» երգը մրցույթի եզրափակիչ չի անցել։


== Անձնական կյանք ==
Երգչուհին ամուսնացած է Էրյոն Զալոշնյայի հետ (ալբ․՝ Erjon Zaloshnja), իսկ 2013 թվականին ծնվել է նրանց դուստրը՝ Արիան։


== Տես նաև ==
Ալբանիան Եվրատեսիլ երգի մրցույթում
Եվրատեսիլ 2016 երգի մրցույթ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Երգչուհու էջը Ֆեյսբուքում
Էնեդան՝ Եվրատեսիլ 2016 մրցույթի մասնակից
Ոտանաւորք (4541)

Ոտանաիորք (4541), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 4541 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 18-րդ դարում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 19.5X10.5 չափս։ Գրված է միասյուն, նոտրգիրով։ Կազմը` ստվարաթուղթ։


== Բովանդակություն ==
Պարսաւանք առ Խաչատուր Արզրումցի, առ Աղաճան Վաճառական (չափ․)


== Ծանոթագրություններ ==
Նովա Ֆատիմա (Բաիա)

Նովա Ֆատիմա (պորտ.՝ Nova Fátima), համայնք Բրազիլիայի հյուսիսարևելյան տարածաշրջանում՝ Բաիա նահանգի կազմում։ Գտնվում է Հյուսիս-կենտրոնական նահագի Բաիա մարզում։ Մտնում է Սեռինյա գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 5414 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 371,480 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 14,6 մարդ/կմ²։
Քաղաքի տոնը նշվում է հունիսի 13-ին։


== Պատմություն ==
Քաղաքը հիմնադրվել է 1940 թվականի հունիսի 13-ին։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը, 2004 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 12.113.648,00 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 1.896,02 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը, 2000 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 0,635 (տվյալները՝ ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)։


== Ծանոթագրություններ ==
Լյուքսեմբուրգի ֆուտբոլի առաջնություն 2000-2001

Լյուքսեմբուրգի ֆուտբոլի առաջնություն 2000-2001, Լյուքսեմբուրգի 87-րդ ֆուտբոլի առաջնությունը։ Մրցաշարի չեմպիոն է դարձել «Ֆ91 Դյուդելանժը»։ Մրցաշարին մասնակցել է 12 թիմ։ Մրցաշարը անցակացվել է 2000 թվականի օգոստոսի 12-ից մինչև 2001 թվականի մայիսի 21-ից։


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրությունը RSSSF կայքում
Քրիստոֆեր Նոլան

Քրիստոֆեր Ջոնատան Ջեյմս Նոլան (անգլ.՝ Christopher Jonathan James Nolan, հուլիսի 30, 1970(1970-07-30)[…], Լոնդոն, Միացյալ Թագավորություն), անգլո-ամերիկացի կինոռեժիսոր, սցենարիստ և պրոդյուսեր, հայտնի է իր նուրբ-հոգեբանական ֆիլմերով։


== Կենսագրություն ==


=== Մանկություն և երիտասարդություն ===
Ծնվել է Լոնդոնում 1970 թվականին։ Հայրը անգլիացի է, զբաղվում էր գովազդային նախագծերով, մայրն ինքնաթիռի ուղեկցորդուհի էր։ Մանկության ընթացքում հաճախակի ճանապարհորդում էր ԱՄՆ-ի և Անգլիայի միջև, որի պատճառով չափահաս դառնալուց հետո ստացավ կրկնակի քաղաքացիություն։ Քրիստոֆերը դալտոնիկ է, նա չի տարբերում կարմիր և կանաչ գույները։ Կինոարվեստով տարվել է 7 տարեկանից, երբ առաջին անգամ դիտել է Ջորջ Լուկասի Աստղային պատերազմներ ֆիլմը։ Առաջին քայլերն էին հոր 8 մմ կինոխցիկով նկարահված ֆիմերը, որի գլխավոր հերոսները խաղալիք զինվորներն էին։


== Ֆիլմագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
Սեմյոն Հախումյան

Սեմյոն Տիգրանի Հախումյան (փետրվարի 17, 1930(1930-02-17), Երևան, ԽՍՀՄ - մայիսի 16, 2016(2016-05-16)), հայ գրականագետ։ Բանասիրական գիտությունների թեկնածու (1954), պրոֆեսոր (1991)։ ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1971 թվականից։ ԽՄԿԿ անդամ 1955 թվականից։ ՀԽՍՀ լուսավորության նախարար (1973-1989)։
Տիգրան Հախումյանի որդին։


== Կենսագրություն ==
Սեմյոն Հախումյանը ծնվել է 1930 թվականի փետրվարի 17-ին, Երևանում։ 1952 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետի ռուսական բաժինը, այնուհետև սովորել է համալսարանի ասպիրանտուրայում։ 1957 թվականին «Ն. Գ. Պոմյալովսկու «Բուրսայի էսսեներ»-ի բառապաշարն ու դարձվածաբանությունը» թեմայով դիսերտացիա է պաշտպանել և ստացել բանասիրական գիտությունների թեկնածուի աստիճան։ 1965-1972 թվականներին և 1989 թվականից՝ ԵՊՀ ռեկտորի տեղակալ, 1972-1973 թվականներին՝ Երևանի Վալերի Բրյուսովի անվան օտար լեզուների պետական մանկավարժական ինստիտուտի ռեկտոր, 1973-1988 թվականներին՝ ՀԽՍՀ լուսավորության, 1988-1989 թվականներին՝ ՀՀ ժողկրթության նախարար, 1992 թվականից՝ ԵՊՀ ուսումնական աշխատանքների գծով պրոռեկտոր։
Աշխատությունները վերաբերում են հայ-ռուսական գրականական կապերին («Մաքսիմ Գորկին և Հայաստանը», 1968, համահեղինակ)։ 1975 թվականին մասնակցել է «Ռուս-հայերեն դարձվածաբանական բառարան»-ի կազմմանը։ Եղել է ՀԽՍՀ 9-10-րդ գումարումների Գերագույն խորհրդի պատգամավոր։


== Մրցանակներ ==
Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշան (1986)
ՀԽՍՀ պետական մրցանակ (1988)
Մովսես Խորենացու մեդալ (2000)
ՀՀ վաստակավոր մանկավարժ (2011)


== Երկեր ==
Думы о былом (воспоминания, статьи и выступления), Е., 2002.


== Գրականություն ==
Ахумян Семён Тигранович // Биографическая энциклопедия = Կենսագրական հանրագիտարան / А. Симонян. - Ер.։ изд-во ЕГУ, 2009. - С. 299-300.- 602 с.


== Ծանոթագրություններ ==
Արմինիայի հակաարաբական ապստամբություններ (8-րդ դար)

Արմինիայի հակաարաբական ապստամբություններ, 8-րդ դարում տեղի ունեցած ընդվզումներ արաբական տիրապետության դեմ։ Դրանք տեղի էին ունենում Արաբական խալիֆայության վարչական միավոր Արմինիա կուսակալության տարածքում (Հայկական լեռնաշխարհ և Կովկասյան լեռներ)։ Գլխավորում էին հիմնականում Մամիկոնյան ու Բագրատունի իշխանական տոհմերի ներկայացուցիչները։
8-րդ դարում տեղի ունեցած տեղական բնույթի կամ համահայկական նշանակության ընդվզումներում նախարարների մի մասը՝ Մամիկոնյաների գլխավորությամբ, ապավինում էր Բյուզանդական կայսրության օգնությանը։ Նախատեսվում էր ազատագրել Հայաստանը բյուզանդացիների զորքերով։ Բագրատունիները նպատակադրվել էին ժամանակավորապես հարմարվել ստեղծված քաղաքական իրավիճակին, և հարմար պահի սպասելով՝ սեփական ուժերով ապստամբել խալիֆայության դեմ ու վերականգնել անկախ պետականությունը։ Բագրատունիների հաշվարկները ավելի ճիշտ դուրս եկան։ Հայ իշխանական տների հիմնական մասը համախմբվեց նրանց շուրջ, իսկ Մամիկոնյանները դուրս եկան քաղաքական ասպարեզից։


== Տես նաև ==
Արմինիայի ապստամբություն (850-855)


== Ծանոթագրություններ ==
Փետրվարի 1

Փետրվարի 1, տարվա 32-րդ օրն է։

Տարվա ավարտին մնում է 333 (նահանջ տարիներին՝ 334) օր։


== Դեպքեր ==
1896 - Թուրինում կայացավ Ջակոմո Պուչինիի Բոհեմ օպերայի առաջնախաղը


== Ծնունդներ ==
1868 - Հովհաննես Քաջազնունի, քաղաքական գործիչ (մ. 1938 թ.)
1897 - Հովսեփ Կարալյան, նկարիչ
1901 - Կլարկ Գեյբլ, ամերիկացի դերասան (մ. 1960 թ.)
1920 - Ցզյաո Վու-Կի, չին ծագումով ֆրանսիացի նկարիչ (մ. 2013 թ.)
1926 - Վիվիան Մեյեր, ամերիկացի լուսանկարչուհհի
1937 - Կարեն Ղուլղազարյան, ռադիոէլեկտրոնիկայի գիտնական (մ. 2002)
1954 - Միքայել Ապրեսյան, Արցախյան ազատամարտի հերոս (մ. 2012 թ.)
1984 - Արարատ Առաքելյան, հայ ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան
1992 - Արթուր Թորոյան, հայ ֆուտբոլիստ, դարպասապահ


== Մահեր ==
1888 - Ծերենց, հայ նշանավոր վիպասան, հրապարակախոս (ծ. 1822)
1944 - Ֆրեյդուն Աղալյան, հայ ճարտարապետ (ծ. 1872 թ.)
1945 - Յոհան Հայզինգա, հոլանդացի փիլիսոփա, պատմաբան, մշակույթի տեսաբան, (ծ. 1876 թ.)
1996 - Սուրեն Ազիզյան, հայ նկարիչ


== Տոներ ==
Լինկուվա

Լինկուվա (լիտ.՝ Linkuva), քաղաք Լիտվայի հյուսիս-արևմուտքում։ Շյաուլյայում գտնվող Պակրուոյ շրջանի Լինկուվա ստարոստվայի վարչական կենտրոնը։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Պակրուոյիսից 18 կմ հեռավորության վրա։ Քաղաքից 6 կմ հեռավորության վրա սկիզբ է առնում Բերժտալիս (լիտ.՝  Beržtalis) գետը։ 


== Պատմություն ==
Առաջին անգամ հիշատակվել է 1371 թվականին։ Հայտնի է 16-րդ դարից։ Լինկուվայի առաջին կաթոլիկ կոստյոլը կառուցվել է 1593 թվականին։ Լեհաստանի բաժանման ժամանակ անցել է Ռուսական կայսրությանը։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ՝ 1915 թվականի ամառվանից,  օկուպացվել է գերմանական բանակի կողմից։ 1915-1916 թվականներին գերմանական բանակի կողմից կառուցվել է Շյաուլյայ-Պասլավիս նեղ երկաթուղային ճանապարհը (փակվել է 1996 թվականին)։ Մինչև 1917 թվականը կրել է Լինկովո անունը։ 1937 թվականին բացվել է գրադարան։ Պատերազմի ավարտից հետո՝ մինչև 1940 թվականը, եղել է Լիտվայի կազմում։
1940-1991 թվականներին եղել է Լիտվական ԽՍՀ-ի կազմում։ 1941 թվականի ամռանը՝ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ, գրավվել է գերմանական բանակի կողմից։ Ազատագրվել է 1944 թվականին։ Քաղաք է 1950 թվականից։ Եղել է Լինկուվա շրջանի վարչական կենտրոնը, որը վերացվել է 1959 թվականի դեկտեմբերի 7-ին։ 
1991 թվականից Լիտվայի կազմում է։ 1993 թվականից եղել է Լինկուվա ստարոստվայի վարչական կենտրոնը։ 1995 թվականի մարտի 17-ին հաստատվել է քաղաքի զինանշանը (զինանշանի նկարի հեղինակ՝ Յուոզաս Գալկուս (Juozas Galkus))։


== Քաղաքի զինանշան ==
Զինանշանի վրա պատկերված է տեղական եկեղեցին։ Երեքնուկները խորհրդանշում են գյուղատնտեսությունը, իսկ փայտամածը՝ գետին բնորոշ ոլորանը։ 


== Տնտեսություն ==
Խորհրդային տարիներին քաղաքում սկիզբ է դրվել պանրի արտադրությանը։


== Բնակչություն ==


== Տեսարժան վայրեր ==
Սուրբ Աստվածածնի կոստյոլ (St. Virgin Mary Škaplierinės), որը կառուցվել է 1593 թվականին, իսկ հրդեհից հետո վերանորոգվել է 1745 թվականին
Կարմելիտների վանք, որը կառուցվել է 1773 թվականին
1799 թվականի մատուռ
Սինագոգ, որը կառուցվել է 1890 թվականին
Առաջին համաշխարհային պատերազմի զոհերի գերեզմանոց
Քանդակների այգի, որը բացվել է 2004 թվականին
Դպրոցի պատմության թանգարան


== Հայտնի բնակիչներ ==
Յոնաս Բուչաս (Jonas Bučas)՝ լիտվացի տնտեսագետ, տնտեսագիտության դոկտոր, Վիլնյուսի համալսարանի ռեկտոր (1948-1956) և Լիտվայի ԽՍՀ Գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամ (1946)
Վլադաս Գարաստաս (Vladas Garastas)՝ լիտվացի հայտնի բասկետբոլի մարզիչ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շրջանային վարչության կայք
«Miesto tinklalapis Լինկուվ քաղաքի կայք»  (չաշխատող հղում)
Մեծամիտ նապաստակը

Մեծամիտ նապաստակը (ռուս.՝ Зайка-зазнайка), խորհրդային տիկնիկային մուլտֆիլմ, հեքիաթ։ Նկարահանվել է 1976 թվականին, ըստ Սերգեյ Միխալկովի համանուն մանկական պիեսի։


== Սյուժե ==
Նապաստակը, որն ապրում է անտառում, պատահաբար հանդիպում է քնած որսորդին և յուրացնում նրա զենքը։ Նա շատ է վախենում բոլորից, բայց երբ զենքը ձեռքն է առնում, զգում է իր ուժը և գերազանցությունը։ Իր տնից վռնդում է աղվեսին ու գայլին, որ եկել էին իր անվանակոչության տոնին։ Այդ ամենից հետո նա առհասարակ կորցնում է վախը և դառնում շատ ինքնահավան և ամբարտավան։ Սակայն ինչպես պարզվում է հետո, հրացանը լիցքավորված չէր։ Գայլը և աղվեսը որոշում են պատժել անպատկառ նապաստակին, սակայն այլ նապաստակներ խորամանկության շնորհիվ օգնում են նրան հաղթել գազաններին։ Այս ամենից հետո նապաստակն այլևս անհնազանդ չէր։


== Նկարահանող խումբ ==


== Վերաթողարկում ==
Մուլտֆիլմը «Սոյուզմուլտֆիլմ» ընկերության կողմից DVD ձևաչափով թողարկվել է «Խաբեբա նապաստակը» մուլտֆիլմերի հավաքածուում։


== Տես նաև ==
1948 - Որսորդական հրացան


== Գրականություն ==
«Зайка-зазнайка»


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Зайка-зазнайка» մուլտֆիլմը «Անիմատոր.ռու» կայքում
Կիուզա

Կիուզա  (իտալերեն՝ Chiusa), քաղաք Իտալիայում, գտնվում է Տրենտինո Ալտո Ադիջե մարզում՝ Բոլցանո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 5031 մարդ (2004 թվականի տվյալներով)։ Խտությունը կազմում է 98 մարդ/կմ²։ Տարածքը 51 կմ² է։ Փոստային ինդեքս` 39043։ Հեռախոսային կոդ` 0474։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության աճը։


== Կոմունայի վարչակազմ ==
Հեռախոսահամար՝ 0472 847525
Էլեկտրոնային հասցե՝ chiusa@gvcc.net
Պաշտոնական կայք՝ http://www.comune.chiusa.bz.it


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի պաշտոնական կայք (իտալ.)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
Քոնաքլը (Ալանիա)

Քոնաքլը (թուրքերեն՝ Konaklı), քաղաք Թուրքիայի հարավարևմտյան մասում, Անթալիայի մարզում։ Քաղաքը գտնվում է Միջերկրական ծովի ափին։ 2014 թվականի տվյալներով քաղաքի բնակչությունը կազմում է 30 000 մարդ։
Քոնաքլըն գտնվում է Անթալիայից 120 կիլոմետր, իսկ Ալանիայից 12 կիլոմետր դեպի արևմուտք։
Բնակչությունը հիմնականում զբաղվում է գյուղատնտեսությամբ և տուրիստական ծառայությունների մատուցմամբ։
Քաղաքում կան փոստային բաժանմունք, երկու պոլիկլինիկա, երկու ստադիոն, գոլֆ ակումբ, ավելի քան 30 հյուրանոց, մշակույթի այգի։


== Քոնաքլըի տեսարժան վայրերը ==
Մատուռ
Մզկիթ
Իջևանատուն


== Տրանսպորտ ==
Քոնաքլըի միջով է անցնում Անթալիա- Ալանիա ավտոմայրուղին, որով կանոնավոր ընթանում են ավտոբուսները և երթուղային տաքսիները մինչ Ալանիա։


== Քույր քաղաքներ ==
2008 թվականից Քոնաքլըի քույր քաղաքն է համարվում գերմանական Հելմշտեդտ քաղաքը։


== Պատկերասրահ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Կապյուսին Կելլեր

Կապյուսին Կելլեր (1984, Մարսել), ֆրանսիացի երգչուհի (սոպրանո), հին երգեր կատարող։ Ծնվել է 1984 թվականին Մարսելում։


== Կենսագրություն ==
Երաժշտություն սովորել է Ժնևում՝ Կարոլինա Ռիյեիում, Դանիել Բորստի և Անդրիեննա Շտանբրյուխելի մոտ (երաժշտագիտության և պատմության առարկաների դեպլոմ), ապա ավարտել է Լոզանի երաժշտական բարձրագույն դպրոցը (Բրիդջիտ Բալեյի դասարան)՝ ստանալով բակալավրիատի դիպլոմ, ապա մագիստրատուրայի։
Ներկայացել է Մոնտևերդի (Պոպեյի թագադրումը) Պյորսելլայի (Դիդոնա և Էնեյ), Կավալի (Ապոլոնի և Դաֆնայի սերը, Դիրոկլեյ), Օֆենբախի (Օրֆեյը դժոխքում) և այլ օպերաներում և կանտատաներում։ Համերգների է մասնակցել տարբեր եվրոպական բարկայի երաժշտական անսամբլների հետ՝ Cappella Mediterranea, Ensemble Clematis և այլն։ Մասնակցել է տարբեր եվրոպական երաժշտական փառատոնների։
2010 թվականին ձայնագրել է Մատեո Ռոմեոյի իսպանական բարկայի սկավառակը (Ռիչերկար ընկերություն)։
2012 թվականի մարտի 7֊ին Կելլերի մասնակցությամբ Աոզանի կամերային նվագախմբի ուղեկցությամբ կայացավ Ռոբեր Կլերկա Ալիսայի մանկական մոնոօպերայի պրեմիերան (Լյուիս Կերոլի մոտիվնրով)Ապրում է Շվեյցարիայում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Официальный сайт Archived 2016-07-19 at the Wayback Machine. (ֆր.), (անգլ.)
На сайте Фестиваля старинной музыки в Монфоконе (ֆր.)
Մաղխազ (անձնանուն)

Մաղխազ, հայկական արական անուն։ Առաջացել է հայերեն մաղխազ բառից։ Նշանակում է «արքայական պահապանների գլխավորը»։


== Գործածություններ ==
Մաղխազ նահապետ, Խոռ Հայկազնի ցեղից։ Վաղարշակ թագավորը վերջինիս կարգում է արքունի թիկնապահապետ և նախարար։ Նրա ցեղն էլ կոչվում է Խորխոռունի։
Մախազ իշխան Անձևաձյաց, Ներսեսի ուղեկիցներից էր 353 թվականին Կեսարիա օծման գնալու ժամանակ։


== Ծանոթագրություններ ==
Իմուս

Իմուս (թագալերեն՝ Lungsod ng Imus), քաղաք Ֆիլիպիններում, ԿԱԼԱԲԱՐՍՈՆ շրջանում։ Կավիտե նահանգի վարչական կենտրոնն է։


== Պատմություն ==
Բնակավայրը, որը հետագայում ընդարձակվել և դարձել է քաղաք, սկզբնապես եղել է Կավիտե էլ Վյեխո քաղաքի մի մասը։ 1795 թվականի հոկտեմբերի 3-ին Իմուսը ընդգրկված է եղել որպես առանձին մունիցիպալիտետ։ 1896 թվականի օգոստոսի 31-ին քաղաքի մոտակայքում տեղի է ունեցել ճակատամարտը, որը հանդիսանում է  Ֆիլիպինյան հեղափոխության տարրական դրվագներից մեկը։ Ճակատամարտը ավարտվեց ապստամբների հաղթանակով։ 1898 թվականի մայիսի 28-ին Ալապան գյուղի մերձակայքում, որը գտնվում է քաղաքի մոտակայքում, տեղի է ունեցել ևս մեկ ճակատամարտ, որը ավարտվել է ֆիլիպինցիների հաղթանակով։ Ընդ որում, առաջին անգամ բարձրացվել է Ֆիլիպինների ազգային դրոշը։
1977 թվականի հունիսի 11-ին նախագահ Ֆերդինանդ Մարկոսի № 1163 հրամանագրի համաձայն, Կավիտե նահանգի վարչական կենտրոնի գործառույթները փոխանցվել են Տրեսե Մարտիրես քաղաքից Իմուս քաղաքին։ 2012 թվականի հունիսի 30-ին Իմուս մունիցիպալիտետը ստացել է քաղաքի կարգավիճակ։


== Աշխարհագրական դիրք ==
Քաղաքը գտնվում է Լուսոն կղզու հարավ-արևմտյան մասում, Մանիլայի մայրաքաղաքից մոտ 15 կմ հարավ-արևմուտք և զբաղեցնում է 97.01 կմ² տարածք։ Բացարձակ բարձրությունը ծովի մակարդակից 15 մետր է։


== Բնակչություն ==
2015 թվականի օգոստոսի 15-ի մարդահամարի տվյալներով քաղաքի բնակչությունը կազմում է 403 785 մարդ։


== Վարչական բաժանում ==
Քաղաքի տարածքը վարչականորեն բաժանված է 97 գոտիների։


== Կրոն ==
Իմուս քաղաքը Հռոմի կաթոլիկ եկեղեցու թեմի կենտրոնն է։


== Ծանոթագրություններ ==
Պեսկովատոե (գյուղ, Սախնովշչինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊեսկովատոեՊեսկովատոե (ուկրաիներեն՝ Піскувате), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Սախնովշչինսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1860 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Պեսկովատոե գյուղում բնակվում էր 39 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,14 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 278,57 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)