Ֆինլանդիայի անկախության 100-ամյակի տոնակատարություն

Ֆինլանդիայի անկախության 100-ամյակի տոնակատարություն (ֆիններեն՝ Suomi 100), Ֆինլանդիայի անկախության հռչակման 100-ամյակի պետական մակարդակով անցկացված տոնակատարություն։ Հոբելյանական տարին 2017 թվականի հունվարի 1-ից մինչև դեկտեմբերի 6 ընկած ժամանակաշրջանում նշվել է ողջ երկրով (և դրա սահմաններից դուրս)։
Հոբելյանական տարվա ամբողջ ծրագրի համալիր կազմակերպումը իրականացնում էր Պետխորհրդի աշխատակազմին կից «Ֆինլանդիա-100» նախագծի կողմից, իսկ երկրում միջոցառումների իրականացումը կազմակերպում էին «Ֆինլանդիա-100» տարածաշրջանային միավորումները, որոնք կազմված էին տարածաշրջանային միավորումներից և 6 խոշոր քաղաքներից։
Միջազգային հարաբերությունների ինստիտուտի զեկույցը, որում, մասնավորապես, ասվում է, որ Ռուսաստանը կարող է վիճարկել Ֆինլանդիայի անկախությունը, ֆիննական հասարակության մեջ առիթ է դարձել այս հարցի շուրջ լայն բանավեճերի։


== Միջոցառումներ` մինչև անկախության հոբելյանական օրը ==


=== Քաղաքականություն և հասարակություն ===
2015 թվականին կապված հարևան երկրի անխակության 100–ամյակի տոնակատարության հետ` Նորվեգիայի Կոֆյորդ քաղաքի քաղաքապետարանում հասարակական շարժում է սկսվել` Հալտիայի փոքրիկ բլուրի ամենաբարձր կետը Ֆինլանդիայի իրավասությանը փոխանցելու համար։ 2016 թվականին Նորվեգիայի կառավարությունն սկսել է քննել այս խնդրի ընթացակարգը, սակայն Նորվեգիայի թագավոր Հարալդ Vի` Ֆինլանդիա այցելության ժամանակ միապետը խուսափել է պատասխանել այս հարցին: 2017 թվականի հունիսի 1–ին Դանիայի թագուհի Մարգարետ II-ի, Շվեդիայի թագավոր Կառլ XVI Գուստաֆի, Նորվեգիայի թագավոր Հարալդ V–ի և Իսլանդիայի նախագահ Գյուդնի Յոհաննեսոնի` Ֆինլանդիա կատարած պաշտոնական այցելության ժամանակ Նորվեգիան և Շվեդիան պաշտոնապես Ֆինլանդիային են ընծայել երկու քանդակ։             

Ի պատիվ երկրի անկախության հոբելյանի` մեկնարկել է «Դարի քանդակագործները» (Vuosisadan rakentajat) խորագրով մրցույթ, որի շրջանակներում քննարկվել են 326 տարբերակներ և նոր մտահաղացումներ` կյանքի որակը բարելավելու և Ֆինլանդիայում երիտասարդների ակտիվությունն ընդլայնելու վերաբերյալ։
Մայիսի 15–ին Նիդեռլանդները Ֆինլանդիայի նախագահի տիկնոջ` Իենի Խաուկիոյի ներկայությամբ ներկայացրել է վարդակակաչի նոր` «Suomi 100» տեսակը, որը բերվել էր հատուկ երկրի անկախության տարեդարձի համար։
Հունիսի 27-ին տարեդարձի տոնակատարության շրջանակներում Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինն ու Ֆինլանդիայի նախագահ Սաուլի Նինիստոն այցելել են Սավոնլինայի օպերային փառատոն, որոնք ներկա են եղել Մեծ թատրոնի դերասանների կողմից ներկայացված «Իոլանտա» օպերային։


=== Մշակույթ և սպորտ ===
2017 թվականի փետրվարին Ռուսաստանի երեք քաղաքներում՝ Մոսկվայում, Սանկտ Պետերբուրգում և Վիբորգում կայացել են Ֆիննական ռադիոյի սիմֆոնիկ նվագախմբի հյուրախաղերը։
Մոսկվա-Հելսինկի երթուղով ուղևորվող «Լև Տոլստոյ» գնացքում հոբլյանական տարում Ֆինլանդիայի և Ռուսաստանի նախաձեռնությամբ սկսել է գործել ճանապարհային գրադարան, որն ուղևորներին ծանոթացրել է Ֆինլանդիայի դասական և ժամանակակից գրականության հետ։
Տուրկուում տարեդարձի շրջանակներում անկացվել է միջազգային առագաստային «Tall Ships Races» ռեգատա։
2017 թվականի փետրվարի 28–ին Տուրկուի մշակութային Logomo կենտրոնում տեղի է ունեցել «Die Kalewainen in Pochjola» օպերայի պրեմիերան, որի բեմադրությանը մասնակցել են ֆին դիրիժոր Լեյֆ Սեգերստամը և Տուրկուի Ֆիլհարմոնիկ նվագախումբը, սոպրանո Իոհաննա Ռուսանեն-Կարտանոն և բարիտոն Թոմմի Հակալան։ 2017 թվականի ապրիլի 29–ին կազմակերպվել է Յան Սիբելիուսի «Kullervo» և Մարյո Կուուսելիի «Յոթ եղբայրները» բալետների պրեմիերան, իսկ սեպտեմբերի 8–ին` կոմպոզիտոր Սեբաստիան Ֆագերլունդի «Աշնանային սոնատ» օպերայի պրեմիերան։ 2017 թվականի նոյեմբերի 3–ին Ֆիննական ազգային բալետը ցուցադրել է «Կալեվալա հող» բալետի պրեմիերան, որը բեմադրել է Կեննետ Գրիվը։
Հելսինկիի գրքի տոնավաճառը, որն անց է կացվել հոկտեմբերին, նվիրված է եղել այս հոբելյանին։
Նկարիչ–ոսկերիչ Հելի Կաուխանենը և ոսկերիչ Պորի Յուխա Լոյկալան Լուումյակիի Կյաննյատսալո քաղաքից գտնված բերիլներից և նվիրված ոսկուց պատրաստել են պաշտոնական զարդարանքներ` Ֆինլանդիայի առաջին դեմքերի համար։  
Ֆինլանդիայի անկախության 100–ամյակը նշելու շրջանակներում անց է կացվել հանրային քվեարկություն` երկրի ազգային թիթեռը որոշելու համար։ Քվեարկության կազմակերպմանը մասնակցել են Ֆինլանդիայի շրջակա միջավայրի պահպանության միությունը, Բնության պահպանության «Վուոկկո» ֆոնդը և Միջատաբանների ասոցիացիան։ Արդյունքներն ամփոփվել են 2017 թվականի հունիսի 15–ին։ Ֆինլանդիայի Ազգային թիթեռը ընտրվել է գարնանային կապտաթիթեռը, որի թևերը ներկված են Ֆինլանդիայի ազգային դրոշի գույնով։


== Ֆինլանդիայի անկախության 100-ամյակի օր ==

Միջոցառումների մեծ մասը անց են կացվել Ֆինլանդիայի անկախության հռչակման հարյուրամյակի ճիշտ նույն օրը, 2017 թվականի դեկտեմբերի 6–ին։ Միջոցառումների սկիզբը նշանավորվել է Հելսինկիում Աստղադիտարանի բլուրի վրա պետական դրոշի բարձրացմամբ, որն ուղեկցվել է Ֆինլանդիայի հնագույն արական Viipurin Lauluveikot երգչախմբի կատարումով։ Կեսօրին Հելսինկիի մայր տաճարում անց է կացվել էկումենիկ տոնական պատարագ, Կուոպիոյում անց է կացվել Ֆինլանդիայի զինված ուժերի շքերթ։
Հելսինկիում օրվա ընթացքում անց է կացվել տարբեր քաղաքական ուղղությունների մի քանի նախօրոք համաձայնված ցույց և երթ, ինչի հետ կապված է մայրաքաղաքի կարգ ու կանոնն ապահովելու համար նախօրոք ներգրավվել են ոստիկանության հավելյալ ուժեր։ Այդ երթերի ժամանակ հասարակական կարգի լուրջ խախտումներ չեն նկատվել։
Դեկտեմբեր 6–ի երեկոյան Հելսինկիի նախագահական պալատում անց է կացվել ավանդական նախագահական ընդունելություն, հեռուստատեսությամբ ընդունելության հեռարձակմանը հետևել է ընդհանուր առմամբ 3,6 միլիոն մարդ։ Տոնի բարձրագետը դարձել է տոնական հրավառությունը Հելսինկիում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Suomi Finland — 100» (ֆիններեն)։ Արխիվացված է օրիգինալից 2017-01-09-ին։ Վերցված է 2016-10-01