Եվա Եվդոկիմովա

Եվա Եվդոկիմովա-Գրեգորի (դեկտեմբերի 1, 1948(1948-12-01)[…], Ժնև, Շվեյցարիա - ապրիլի 3, 2009(2009-04-03)[…], Նյու Յորք շրջան, Նյու Յորք, ԱՄՆ), պրիմա բալերինա, ներկայացել է Դանիական ազգային բալետում, Բեռլինի Օպերային բալետում, Անգլիական ազգային բալետում։ Հրավիրված արտիստ է եղել աշխարհի գրեթե բոլոր խոշոր բալետային խմբերի կողմից։


== Վաղ կյանք ==
Ծնվել է Շվեյցարիայի Ժնև քաղաքում։ Հայրը բուլղարացի էր, մայրը՝ ամերիկացի։ Վերջինս մանուկ հասակից բալետի դասեր է ստացել Մյունխենում։ Ավելի ուշ հաճախել է Լոնդոնի Թագավորական բալետի դպրոց, որտեղ մի քանի տարի սովորել է Մարիա Ֆեյի ղեկավարությամբ։ 1966 թվականին դարձել է առաջին ոչ դանիացի պարուհին, որը միացել է Դանիական թագավորական բալետին, որտեղ էլ շարունակել է ուսումը Վերա Վոլկովայի ղեկավարությամբ։


== Գործունեություն ==
1969 թվականին Եվան ավարտել է Բեռլինի օպերայի բալետը, որտեղ 1971 թվականին կատարել է իր առաջին՝ «Ժիզել» պարը։ 1973 թվականին ճանաչվել է պրիմա բալերինա և այդ կոչումը պահպանել 12 տարի։ Տարիներ շարունակ Եվդոկիմովան եղել է Լոնդոնի բալետի փառատոնի (այժմ՝ Անգլիայի ազգային բալետ) առաջատար պարուհին։ Ռուդոլֆ Նուրիևի կողմից 1975 թվականին ընտրվել է «Քնած գեղեցկուհին» բալետում Ավրորա արքայադստեր դերը խաղալու համար։
Իր ողջ կարիերայի ընթացքում Եվան պարել է գրեթե բոլոր խոշոր միջազգային բալետային խմբերի հետ, ներառյալ Կիրովի բալետը, որտեղ աշխատել է Նատալյա Դուդինսկայայի հետ, Ամերիկյան բալետի թատրոնը և Փարիզյան օպերայի բալետը։ Նա աշխատել, պարել է նաև Նուրեևի հետ։ Նրանց համագործակցությունը տևել է ավելի քան 15 տարի, միասին հանդես են եկել հարյուրավոր բեմերում։
Կիրովի բալետում պարելուց հետո Եվդոկիմովան ստացել է «Լիարժեք պրիմա բալերինա» տիտղոսը։ Հետագայում միջազգային հարթակներում նա հանդես է եկել այս անունով։ Ի համալրումն Ռոմանտիկ դարաշրջանի ողբերգական հերոսուհիների մեկնաբանություններին՝ Եվայի խաղացանկն ընդգրկել է դասականից մինչև ժամանակակից շուրջ 150 դեր։ Վերջին պարը, որը բեմադրվել է պարուսույց Հենինգ Ռուբզամի կողմից, արժանացել է «Նյու Յորք Թայմսի» քննադատ Ջենիֆեր Դունինգի մեկնաբանությանը։
Եվդոկիմովան դարձել է առաջին ամերիկուհին, որը 1970 թվականին հաղթել է Վառնայի միջազգային բալետային մրցույթում։  2005 թվականին «Պարարվեստին անձնուրաց նվիրվածության համար» պարգևատրվել է Գալինա Ուլանովայի մրցանակով։
Նա հանդես է եկել նաև Նյու Յորքի «HB Studio»-ում։


== Հետագա կյանք ==
Եվդոկիմովան հետագայում դարձել է պարուսույց և բալետմաստեր Բոստոնի բալետում և տարբեր մրցույթներում հանդես է եկել մրցատյանի դերում։ YouTube-ում կան նրա կատարմամբ բազմաթիվ չվերամշակված տեսանյութեր։


== Մահ ==
Եվա Եվդոկիմովան մահացել է քաղցկեղից 2009 թվականի ապրիլի 3-ին՝ 60 տարեկան հասակում, Մանհեթենում։ Քաղցկեղից էր մահացել նաև նրա ամուսինը՝ Միքայել Ս. Գրեգորին։


== Պարգևներ ==
1970 թվականին ոսկե մեդալ է նվաճել Վառնայում (Բուլղարիա) կայացած բալետի արտիստների 5-րդ միջազգային մրցույթում՝ դառնալով առաջին ամերիկուհին, որը նման արդյունքի է հասել միջազգային բալետային մրցույթներում։
Գալինա Ուլանովայի հիմնադրամի կողմից շնորհվող մրցանակի դափնեկիր է (2005)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Հետագա ընթերցում ==
The Times «Եվա Եվդոկիմովա. բացարձակ առաջին պարուհի», 2009 թվական, ապրիլի 18
Dance Magazine, Հարցազրույց, 2005 թվականի դեկտեմբեր
Ballet Arts Կենսագրություն
Oxford Dictionary of Dance մուտք
People Archived 2016-09-14 at the Wayback Machine., 1988 թվական, հունվարի 11


== Արտաքին հղումներ ==
Բալետի գործիչների կենսագրություններ
Եվա Եվդոկիմովա
Եվա Եվդոկիմովա (անգլ.)