ԿՕՌ-500

ԿՕՌ-500, խորհրդային ու ռուսական կառավարելի օդային ռումբերի դաս, որն ունի 500 մմ տրամաչափ։ Առաջին օրինակը սպառազինության մեջ է մտել 1975 թվականին։ Ռումբի կառավարելի տարբերակը մշակվել է անկառավարելի տարբերակի հետ միաժամանակ և թիրախին հասնում է ինքնակարգավորվող գլխիկի օգնությամբ։ Ավելի ուշ թողարկվել են ԿՕՌ-500 ռումբերի այլ տարատեսակներ, որոնք թիրախին հասնում են լազերային լուսավորության ու գլոբալ նավիգացիոն արբանյակային համակարգի միջոցով, ինչպես օրինակ ԿՕՌ-500Ս-ն է։
Ռումբի մարտագլխիկը կարող է բետոնավեր լինել՝ բետոնե ծածկերը քանդելու համար, ինչպես նաև ֆուգասային՝ անգամ թաքստոցներում գտնվող հետևակին ու տեխնիկային հարվածող ալիքով չեզոքացնելու համար։


== Նկարագրություն ==
Կառավարելի օդային ռումբերը (ԿՕՌ) գերճշգրիտ զինատեսակ են։ Ծրագրավորման հատկությունը, որով օժտված են այս ռումբերը, հնարավորություն է տալիս դրանք կրող ինքնաթիռներին ռումբերն արձակել առանց թշնամու տարածք մուտք գործելու։
ԿՕՌ-500Լ-ն ունի ինքնակարգավորվող լազերայի ֆլյուգերային գլխիկ և թիրախին է հասնում այն ցույց տվող լազերային համակարգի արտացոլված լուսարձակմամբ ու նախատեսված է վերգետնյա ու վերջրյա թիրախների լայն շրջանակ ոչնչացնելու համար։ Թիրախի վրա ռումբն արձակվում է լազերային թիրախացույց համակարգի արտացոլած լազերային լուսարձակմամբ։ Հարձակման լազերային համակարգը թույլ է տալիս խոցել շարժվող թիրախները և ինքնաթիռի վրա «թիրախը գրավելու» սարքավորումների առկայություն չի պահանջում։
ԿՕՌ-500ԿՐ-ն նախատեսված է վերգետնյա ու վերջրյա փոքրածավալ թիրախների խոցման համար, ինչպիսիք են՝ երկաթբետոնե թաքստոցները, թռիչքուղիները, երկաթուղային և մայրուղային կամուրջները, ռազմաարդյունաբերական օբյեկտներն ու  նավերը։ Հագեցած է հեռուստակորելյացիոն ինքնակարգավորվող գլխիկով։ Թիրախի մասին տեղեկության մշակման կորելյացիոն ալգորիթմով այս գլխիկները հնարավորություն ունեն «հիշել» թիրախի գտնվելու վայրն ու ուղղորդել ռումբի թռիչքը մինչև թիրախին հանդիպելը, որով իրականացվում է «գցել-մոռանալ» սկզբունքը։ Այս գլխիկները թույլ են տալիս խոցել քողարկված թիրախները։ Դրանց թերությունն այն է, որ կախում ունեն եղանակային պայմաններից ու զգայուն են պատկերի արտացոլման նկատմամբ։
ԿՕՌ-500Ս ռումբը հագեցած է արբանյակային ուղեցույցի սարքավորումներով և պայթուցիկ մարտագլխիկով, կշռում է 195 կգ և նախատեսված է բոլոր տեսակի վերգետնյա ու վերջրյա թիրախների խոցման համար՝ ցանկացած եղանակի ու օրվա ցանկացած ժամի։ ԿՕՌ-500Ս-Է ռումբը խոցում է այն թիրախները, որոնց կոորդինատները նախօրոք են հայտնի կամ ստացվում են հարձակման նախապատրաստվելու ընթացքում։


== Տարատեսակներ ==
ԿՕՌ-500ԿՐ հեռուստակորելյացիոն ինքնակարգավորվող գլխիկով, ֆուգասաբետոնավեր մարտագլխիկով։
ԿՕՌ-500-ՕԴ  հեռուստակորելյացիոն ինքնակարգավորվող գլխիկով, պայթուցիկ մարտագլխիկով։
ԿՕՌ-500-Լ լազերային ֆլյուգերային ինքնակարգավորվող գլխիկով, ֆուգասային մարտագլխիկով։
ԿՕՌ-500Ս  ֆուգասային մարտագլխիկով։ Չնայած հաղորդմանն այն մասին, որ այս ռումբերից հրաժարվել են բարձր գնի պատճառով (արժփ 3 մլն․ ռուբլի) դրանք բացակայում են սպառազինության մեջ, Սիրիային վերաբերող ՌԴ ՊՆ վիդեոարխիվում և պաշտոնական հայտարարություններում կարելի է հանդիպել այս ռումբին։


== Տակտիկա-տեխնիկական բնութագրիչներ ==


== Մարտական կիրռություն ==
Սիրիայում Ռուսաստանի ռազմագործողության շրջանակներում 2015 թվականի հոկտեմբերի 9-ին Սիրիայում ոչնչացվել են 200 զինյալ և 2 հրամանատար։
2015 թվականի հոկտեմբեր 13-ին Հալեպի շրջակայքում ՍՈՒ-24Մ ինքնաթիռներից արձակված ԿՕՌ-500 ռումբերով ոչնչացվել են «Իսլամական պետություն» խմբավորման դաշտային երկու շտաբներ։
2015 թվականի հոկտեմբերի 21-ին Սիրիայի Իդլիբ նահանգի Սարմին գյուղի տարածքում ՍՈՒ-34 ավիակործանիչից արձակված ԿՕՌ-500 ռումբերով ոչնչացվել է լքված կառույցներից մեկի գետնահարկն իր ողջ պարունակությամբ, որն օգտագործվելիս է եղել որպես զինյալների առաջնորդների հանդիպավայր։


== Ծանոթագրություններ ==


== Հղումներ ==
Страница изделия на сайте разработчика — ОАО "Корпорация «Тактическое ракетное вооружение»