armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Մոլդոնի ճակատամարտ

Մոլդոնի ճակատամարտ, վճռորոշ ճակատամարտ Նորվեգիայի վիկինգների և Անգլիայի թագավորության միջև, որը տեղի է ունեցել 991 թվականի օգոստոսի 10-ին Միացյալ Թագավորության տարածքում։ Այս ճակատամարտը համարվում է Վիկինգների և Անգլիայի միջև տեղի ունեցած ճակատամարտներից կարևորագույնը, որտեղ անգլիացիները հերթական անգամ կրեցին պարտություն։
Առաջինը նախահարձակ եղան վիկինգները։ Վիկինգների նավատորմը շրջանցելով Նորվեգական ծովը հասան Մեծ Բրիտանիա կղզու ափերը։ Շրջանցելով Շոտլանդիան, նորվեգ վիկինգները շվեդ և դանիացի վիկինգների աջակցությամբ հասան Անգլիայի ափերի մոտ։ Մոլդոն քաղաքի մոտ տեղի ունեցավ վճռորոշ ճակատամարտ, որի արդյունքում Անգլիան կորցրեց իր դիրքերը Հյուսիսային Եվրոպայում։
Ճակատամարտում Նորվեգիայի հրամանատար Օլաֆ I-ը հասնելով Իսլանդիա կղզի այն հայտարարեց վիկինգների տիրույթ։ Ճակատամարտի արդյունքում Նորվեգիան հաստատեց իր մերահսկողությունը Հյուսիսային Եվրոպայում։


== Գրականություն ==
.1. E.V.Gordon, The Battle of Maldon (London, 1968) p 38
Anglo-Saxon poetry: an anthology of Old English poems tr. S. A. J. Bradley. London։ Dent, 1982 (translation into English prose).
Verio Santoro, La ricezione moderna della Battaglia di Maldon։ Tolkien, Borges e gli altri, Roma։ Aracne 2012.


== Արտաքին հղումներ ==
Մոլդոնի ճակատամարտը Անգլիայի պատմության մեջ Archived 2009-12-05 at the Wayback Machine. «Battle of Maldon.org.uk» կայքում
Old Մոլդոնի ճակատամարտին վերաբերվող նույնանուն պոեմ Archived 2009-01-09 at the Wayback Machine.
Մոլդոնի ճակատամարտ
Վիկինգների և ԱՆգլիայի միջև տեղի ունեցած Մոլդոնի ճակատամարտի պատմությունը
Բոլդոնի ճակատամարտ Archived 2008-01-06 at the Wayback Machine. Վիկինգների կռիվները Անգլիայում
Derek Punchard Մոլդոնի ճակատամարտ Archived 2008-05-11 at the Wayback Machine. Մոլդոնի պաշտոնական կայքում
Տեսակային բազմազանություն

Կենսաբազմազանության յուրաքանչյուր մակարդակում՝ տեսակային, գենետիկական և էկոհամակարգային կենսաբազմազանություն, մասնագետները ուսումնասիրում են այն մեխանիզմները, որոնք փոփոխում կամ էլ պահպանում են բազմազանությունը։ Տեսակային բազմազանությունը ընդգրկում է Երկրի վրա ապրող բոլոր տեսակներին։ Գոյություն ունեն տեսակի 2 հիմնական սահմանումներ՝
1) տեսակը իրենից ներկայացնում է առանձնյակների մի որոշակի խումբ, որը այս կամ այն մորֆոլոգիական, ֆիզիոլոգիական և կենսաքիմիական հատկանիշներով տարբերվում է այլ խմբերից։ Սա մորֆոլոգիական սահմանումն է։ Այժմ 2 մորֆոլոգիապես իրար նման օրգանիզմներին (օրինակ՝ բակտերիաներին) տարբերելու համար գնալով ավելի հաճախ են սկսել օգտագործել ԴՆԹ-ի հաջորդականությունների տարբերությունը և այլ մոլեկուլային մարկերներ։
2) առանձնյակների այն խումբն է, որտեղ առանձնյակները ազատ խաչասերվում են իրար հետ, սակայն չեն խաչասերվում այլ խմբերի առանձնյակների հետ։ Սա տեսակի կենսաբանական սահմանումն է։
Մորֆոլոգիական սահմանումը հիմնականում օգտագործվում է դասակարգման ժամանակ, իսկ կենսաբանական սահմանումը հիմնականում օգտագործվում է էվոլյուցիոն կենսաբանության մեջ, քանի որ հիմնված է գենետիկական ավելի ճշմարիտ չափումների վրա, քան թե ոչ հաստատուն մորֆոլոգիական չափանիշների վրա։ Սակայն միայն կենսաբանական սահմանումով տեսակներին տարբերելը և նկարագրելը շատ դժվար է, քանի որ ոչ միշտ է հայտնի նրանց խաչասերման տվյալները, ուստի երբեմն տեսակներին նկարագրում են ըստ մորֆոլոգիայի, որը երբեմն սխալ է լինում։ Այս պատճառով տեսակներին անհետացումից փրկելու մարդկանց ջանքերի էֆեկտիվությունը նվազում է, բացի դրանից սա է նաև պատճառը, որ գիտնականները նկարագրել են Երկրի վրա ապրող տեսակների միայն 10-30%-ը և շատերը կարող են անհետանալ, մինչև նրանց կհասցնեն նկարագրել։
Լաֆար (Արդեշի գավառ)

Լաֆար (ֆր.՝ Lafarre), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 42 մարդ, բնակչության խտությունը` 3.71 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 11.33 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 450 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 80 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 39 կմ հյուսիս։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 25 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 18-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 7։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 72,0 %։ 18 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 17 անձ (10 տղամարդ և 7 կին)։ Գործազուրկ են եղել 1 անձ (0 տղամարդ և 1 կին)։ 7 անաշխատունակներից 1-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 4-ը` թոշակառուներ, իսկ 2-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Զվերովիչի

Զվերովիչի (ռուս.՝ Зверовичи), գյուղ Ռուսաստանի, Սմոլենսկի մարզի Կրասնինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 127 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ստարայա Օսոտա

Ստարայա Օսոտա (ուկրաիներեն՝ Стара Осота), գյուղ Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Ալեքսանդրովկայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ստարայա Օսոտա գյուղում բնակվում էր 922 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Առաջին ծիծեռնակը (ֆիլմ)

Առաջին ծիծեռնակը (վրաց.՝ პირველი მერცხალი), կատակերգական գեղարվեստական կինոնկար, նկարահանված 1975 թվականին՝ ռեժիսոր Նանա Մճեդլիձեի կողմից։ Ֆիլմը պատմում է այն մասին, թե ինչպես են վրացական ծայրագավառի բնակիչները ծանոթանում իրենց համար թերևս նոր խաղի՝ ֆուտբոլի հետ։


== Սյուժե ==
Ֆիլմի գործողություններն ընթանում են մինչ 1917 թվականը՝ Փոթիում։ Ի սկզբանե ֆուտբոլն այստեղ էր հասել բավականին վայրի տեսքով։ Բոլորը մի մեծ ամբոխ կազմած վազում էին ողջ դաշտով մեկ՝ առանց մարզահագուստի ու մարզակոշիկների։ Խաղում էին չամուսնացածներն ամուսնացածների դեմ։ Խաղն ընթանում էր չկահավորված դաշտում, եթե չհաշվենք փայտե ձողերը, որոնք փոխարինում էին դարպասներին։ Մրցավար ընդհանրապես չկար, իսկ խանդավառ ու կրակոտ հանդիսատեսները երբեմն խաղակցելով օգնում էին իրենց թիմին։
Յասոնը, Փոթիի լավագույն ռմբարկուն և իր թիմի գաղափարական առաջնորդը, պարտությունից հետո պատմում է նրանց, որ Եվրոպայում բնավ այսպես չեն խաղում, այնտեղ յուրաքանչյուր թիմ ունի իր անվանումը և հիշատակում է «Բավարիա» ու «Արսենալ» ակումբների մասին։ Ի վերջո, նրանք որոշում են ստեղծել իրենց թիմը։
Առաջին հերթին ձեռք են բերում հասարակ մարզազգեստ և հաղթանակ տանում Փոթիի ու Սենակի թիմերի միջև կայացած մրցախաղում։ Ոգեշնչված այդ հաղթանակով, նրանք գնում են նավահանգիստ և մարտահրավեր նետում թուրքական առագաստանավի անձնակազմին։ Սակայն թուրքերը պայման են դնում՝ խաղալ 10 ռուբլի գումարով։ Նշված գումարը շատ մեծ էր և որպեսզի այն ձեռք բերեն, որոշում են նավահանգստում այն վաստակեն բեռնակրությամբ։ Վաստակած գումարը դնում են խաղադրույքի մեջ և խաղն ավարտում հաղթանակով։ Թուրքերն շտապ հեռանում են նավով, որից հետո նրանք հասկանում են, որ թուրքերը վճարել են կեղծ թղթադրամներով։ Սակայն թիմը չի վհատվում և մարտահրավեր է նետում անգլիացի նավաստիներին։ Վերջիններս հաղթում են...
Այնուամենայնիվ թիմը կրկին չի վհատվում։ Նրանք հավատում են, որ ամեն-ինչ դեռ առջևում է։


== Դերասանական կազմ ==


== Նկարահանող խումբ ==


== Պարգևներ և մրցանակներ ==
1976 թվականին Ֆրունզեում (այժմ Բիշքեկ) կայացած Համամիութենական կինոփառատոնում ֆիլմն արժանացել է մրցանակի, որպես լավագույն կինոկատակերգություն, իսկ Դավիթ Աբաշիձեն իր դերակատարման համար ստացել է առաջին մրցանակը։


== Ծանոթագրություններ ==
(417) Սուեվիա

(417) Սուեվիա (անգլ.՝ Suevia), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1896 թվականի մայիսի 6-ին Մաքս Վոլֆի կողմից Հայդելբերգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,79896 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,4232 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1747 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին Սուեվիա աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 1,426 ա. մ. հեռավորության վրա։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1710,38 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,210479 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,65° անկյուն։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է K դասին։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(417) Սուեվիա աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Կենտուկիի համալսարան

Կենտուկիի համալսարան (անգլ.՝ University of Kentucky, կրճատ՝ ԿՀ), ամերիկյան հանրային համալսարան, տեղակայված է Կենտուկի նահանգի Լեքսինգթոն քաղաքում։ Հիմնադրվել է 1865 թվականին իրավաբան Ջոն Բոումենի կողմից՝ որպես Կենտուկիի համալսարանի գյուղատնտեսական և տեխնիկական քոլեջ։ Ներկայումս այդ համալսարանը աշակերտների թվով ամենամեծն է Կենտուկի նահանգում։ 2011 թվականի աշնանն այնտեղ սովորում էր 28 հազար ուսանող։ «U.S. News & World Report» ամսագրի համաձայն՝ նահանգի հետազոտական համալսարանների շարքում Կենտուկիի համալսարանն ունի ամենաբարձր վարկանիշը։


== Սպորտ ==
Կենտուկիի համալսարանի սպորտային թիմերը կրում են «Վայրի կատուներ» անվանումը և ելույթ են ունենում Ուսանողական սպորտաձևերի ազգային ասոցացիայի Հարավ-Արևելյան համաժողովում։ Համալսարանի սպորտային պատմությունը սկսվել է 1890-ական թվականներից՝ հարևան քոլեջների դեմ ամերիկյան ֆուտբոլի հանդիպմամբ։ 1902 թվականին ձևավորվել է բասկեբոլի կանանց թիմը, իսկ մեկ տարի անց՝ տղամարդկանցը։ «Վայրի կատուներ» անվանումն ամրապնդվել է 1909 թվականին Իլինոյսի համալսարանի ֆուտբոլային թիմի նկատմամբ տարած հաղթանակից հետո։
Ավելի տիտղոսային է համարվում տղամարդկանց բասկետբոլի թիմը, որն ութ անգամ հաղթանակ է տարել Ուսանողական սպորտաձևերի ազգային ասոցացիայի մրցաշարում։ Թիմի հետ 42 տարի շարունակ աշխատել է հայտնի մարզիչ Ադոլֆ Ռապը, որը նվաճել է չորս չեմպիոնական տիտղոս։ Վերջին տիտղոսը թիմը նվաճել է 2012 թվականին՝ Ջոն Կալիպարիի ղեկավարությամբ։ Կենտուկիի համալսարանի համար ելույթ ունեցած բասկետբոլիստների թվում են՝ Ֆրենկ Ռեմսի, Փեթ Ռայլի, Ռաժոն Ռոնդո, Թեյշաուն Փրինս, Ջոն Վոլ, Էնթոնի Դեյվիս և Դեմարկուս Քազընս։
Համալսարանի ներկայացուցիչները դարձել են նաև ԱՄՆ չեմպիոն կտրտված տեղանքում վազքում և գեղարվեստական մարմնամարզությունում, իսկ չիրլիդինգի թիմը 19 անգամ հաղթել է ազգային առաջնությունում։ Ամերիկյան ֆուտբոլի թիմը 1950 թվականին չեմպիոնական կոչումը կիսել է երեք այլ թիմի հետ։ Ազգային մակարդակում համալսարանը ներկայացնում են բեյսբոլի, բասկետբոլի, դահուկային վազքի, ամերիկյան ֆուտբոլի, գոլֆի, գեղարվեստական ​​գերմանագիտության, թենիսի, աթլետիկայի, ֆուտբոլի, հրաձգության, սոֆթբոլի, լողի, վոլեյբոլի և հոկեյի թիմեր։


== Հայտնի շրջանավարտներ ==
Կենտուկիի համալսարանում է սովորել յոթ ապագա նահանգապետ՝ Կենտուկիի (Հեփի Չենդլեր, Պոլ Պատոն, էռնի Ֆլետչեր, Սթիվ Բեշիր), Հյուսիսային Կարոլինայի (Բևերլի Պերդյու), Արկանզասի (Թոմ Ջեֆերսոն Թերալ) և Օհայոյի (Թեդ Ստրիքլենդ) նախկին նահանգապետերը։
Այլ հայտնի շրջանավարտներից են սենատոր Միտչ Մաքքոնելը, Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրներ Թոմաս Մորգանը (բժշկության և ֆիզիոլոգիայի ոլորտում) և Վիլիամ Լիփսքոմբը (քիմիայում), դերասաններ Էշլի Ջադը և Հարի Սթենթոն, նկարազարդող Դոն Ռոսան և տիեզերագնաց Սթորի Մասգրեյվը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Համալսարանի պաշտոնական կայք (անգլ.)
Ավան խան

Ավան խան (Եգան) (? — 1744 թվական), հայ իշխան, Դիզակի մելիք։ Սերում է հայկական Լորիս-Մելիքյան իշխանական տոհմից։ Մելիք-Ավանյան իշխանական տոհմի տոհմապետ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Լոռու մարզի Արտու գյուղում՝ Լորիս-Մելիքյան տոհմի ներկայացուցիչ վարդապետ Ղուկասի ընտանիքում։ 1717 թվականին իր բարեկամ մելիք Էլիզբարի հետ կռվելու արդյունքում, մելիք Ավանից ուժով խլելով իր նախնիներին պատկանող Փամբակի կիրճը և Լոռվա մի մասը՝ հոր, ընտանիքի և մարդկանց հետ վերաբնակվում է Դիզակ գավառի Տող գյուղում, որտեղ դառնում է մելիք։ Այստեղ նրա հայրը վերականգնել է Գտիչի մենաստանը, հիմնել է բնակատեղի և հաստատվել է նույն մենաստանում։ Իսկ որդին՝ մելիք Ավանը գյուղում կառուցել է հրաշալի եկեղեցի և բնակատեղին ամրացրել է շրջանցիկ պատերով։ Նույն գյուղում նրա կողմից կառուցված գեղեցիկ պալատը, որը զարդարված է հայկական  տապանագրերով, պահպանվում է նաև այսօր1722-1728 թվականներին Դավիթ-Բեկի գլխավորությամբ մասնակցել է օտարերկրյա նվաճողների դեմ հայերի ազատագրական պայքարին։ Դիզակի իշխանության ղեկավարի զինվորական տաղանդը նկատվել է պարսկական և ռուսական կայսրության կողմից։ Մելիք Ավանը մեծ հարգանք է վայելել ռուսական կառավարության շրջանում։ Աննա Իվանովնայի թագավորության օրերին նա իր շքախմբով մեկնել է Ռուսաստան, որտեղ հրաշալի ընդունելության է արժանացել։ Ռուսական թագուհին, պարսկական արշավանքի ժամանակ Պետրոս Մեծին մատուցած ծառայությունների դիմաց, մելիք Ավան խանին շնորհել է գեներալ մայորի կոչում և տարբեր շքանշաններ։ Իսկ պարսկական Նադիր շահը 1736 թվականին նրան նշանակել է Ղարաբաղի ողջ խանության խան և բեգլյարբեկ։ Ավստրիական կայսեր կողմից շնորհվել է Սուրբ հռոմեական կայսրության բարոնի կոչում՝ Յոհան ֆոն Ջիովաննիի անվամբ։
1741 թվականին Ավան խանը ռուսական կայսրուհի Ելիզավետա Պետրովնայի հրավերով մասնակցել է նրա թագադրման արարողությանը։ Տոնակատարության ժամանակ իշխանը բանակցություններ է վարել, թագուհու և Ռուսաստանի մի շարք բարձրաստիճան պաշտոնյաների հետ  հանդիպումներ է ունեցել։
Դիզակ վերադառնալուց հետո՝ մելիք Ավան խանը երկար չի ապրել, մահացել է 1744 թվականին, թաղվել է Տող ամրոցի եկեղեցու դամբարանում։


== Ծանոթագրություններ ==
Կարիմսկայա (գետ)

Կարիմսկայա (ռուս.՝ Карымская), գետ Կամչատկա թերակղզի՝ Ռուսաստանում։ Գետի երկարությունը 45 կմ է։ Հոսում է Ելիզովսկի շրջանում և Կամչատսկի երկրամասում։ Թափվում է Խաղաղ օվկիանոս։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիր Կոլսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը -19070000212120000020908
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը -
Ավազանի կոդը -
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 20
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Չերվոնի Պրապոր (գյուղ, Կրասնոկուտի շրջան)

Չերվոնի Պրապոր (ուկրաիներեն՝ Червоний Прапор), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Կրասնոկուտի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Կնյաժա Դոլինա։ Հիմնադրվել է 1699 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Չերվոնի Պրապոր գյուղում բնակվում էր 208 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1189 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 174,94 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ռաբա լե Տրուա Սենյոր

Ռաբա լե Տրուա Սենյոր (ֆր.՝ Rabat-les-Trois-Seigneurs), համայնք Ֆրանսիայում, որը գտնվում է Միջին Պիրենեյան մարզի Արյեժ գավառում։ Մտնում է Տարասկոն սյուր Արեժ կանտոնի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Ֆուա շրջանը։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 09241։


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2008 թվականին կազմում էր 307 մարդ։


== Տնտեսություն ==
2007 թվականի տվյալներով 187 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 130-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 57-ը անգործունակ (ակտիվության ցուցանիշը 69,5 %, 1999 թվականին եղել է՝ 71,0 %)։ 130 աշխատունակ բնակիչներից 120-ը աշխատում էին (66 տղամարդ և 54 կին), անաշխատանք էին 10-ը (5 տղամարդ և 5 կին)։ 57 անգործունակ մարդկանցից 10-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 27-ը թոշակառու, 20-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով։


== Պատկերասրահ ==

		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
«Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ՝ Ռաբա լե Տրուա Սենյոր» (ֆրանսերեն)։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-05-25-ին։ Վերցված է 2012-2-18 
«Ռաբա լե Տրուա Սենյոր» (ֆրանսերեն)։ cassini.ehess.fr։ Արխիվացված օրիգինալից 2013-02-03-ին։ Վերցված է 2013-01-26
Ոսկե ծածկակառք

Ոսկե ծածկակառք (հոլ.՝ Gouden Koets), կառք, որը պատկանում և ծառայում է նիդերլանդական թագավորական ընտանիքին։ Նախագծված և ստեղծված է Սպեյկեր եղբայրների կողմից։ Ամեն տարի Նիդերլանդների միապետը Ոսկե կառքով Բինենհոֆից ուղևորվում է Ռիդերզաալ, որպեսզի այնտեղ տեղեկություններ հայտնի գլխավոր խորհրդարանին։ Երբ թագուհին կատարում է զբոսանք, կառքի հետևից շրջում են ութ ձիավորներ, իսկ ընտանիքի երիտասարդ անդամները ձիավարում են վեց ձիերից կազմված կառքը։ Զբոսանքի ընթացքում թագուհին կանգնում է, որպեսզի բարևի ժողովրդին։ Կառքի ոչ սովորական բարձրությունը կառքի կառավարումը դարձնում է ավելի բարդ։
Ի տարբերություն տարածված կարծիքի, կառքը պատրաստված է տեքի կոչվող ծառատեակից, որոշ հատվածներ զարդարված են պատկերներով։ Կառքը ստեղծված է նիդերլանդական Վերածննդի ոճով։


== Պատմություն ==
1898 թվականին, երբ ստեղծվեց այս կառքը, Ամստերդամի բնակչությունը կառքը նվիրեց Վիլգելմինա թագուհուն։ Կառքը առաջին անգամ օգտագործվել է 1901 թվականի փետրվարի 7-ին, Հենդրիկ արքայազնի հարսանիքի ժամանակ։


== Պատկերասրահ ==

		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Հղումներ ==
Ո՞ր թագուհին է շրջում ոսկե կառքով:
«Ճանապարհորդություն և հանգիստ» ամսագիր
Յոլ-Աղզի

Յոլ-Աղզի, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Տրապիզոնի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Տրապիզոնի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Կաշչենցի

Կաշչենցի (ուկրաիներեն՝ Кащенці), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Բելոգորսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կաշչենցի գյուղում բնակվում էր 624 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,256 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 2437,5 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Յսթեդալսբրին

Յսթեդալսբրին (նորվ.՝ Jostedalsbreen), մայրցամաքային Եվրոպայի խոշորագույն սառցադաշտը։ Գտնվում է Նորվեգիայի Սոգն օգ Ֆյուրանե կոմսությունում։ Սառցադաշտի ամենաբարձր կետը համարվում է 1957 մետր բարձրություն ունեցող Յոյգսթե Բրեաքուլեն լեռը՝ չնայած Լոդալսքոփա նունատակն ունի 2083 մետր բարձրություն։
Սառցադաշտի մակերեսը 487 կմ² է։ Առավելագույն լայնությունը 600 մետր է, իսկ երկարությունը՝ 60 կմ։ Այն ունի շուրջ 50 ճյուղավորումներ, որոնցից են Բրիքսդալսբրինը և Նիգարդսբրինը։ 1991 թվականին Յսթեդալսբրին սառցադաշտը ընդգրկվեց համանուն պարկի մեջ։ Սառցադաշտը դիմակայուն է ոչ թե ցածր ջերմաստիճանի շնորհիվ, այլ ձյան մեծ քանակի տեղումների։
2012 թվականին սառցադաշտի Բրիքսդալսբրին ճյուղավորումից մի քանի ամսվա ընթացքում 50 մետրանոց սառցաբեկոր հալվեց։ Ուսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ վերջին 10 տարում համաշխարհային տաքացման հետևանքով Յսթեդալսբրին սառցադաշտը կարճացել է 146 մետրով։
Ներկայումս սառցադաշտի վրա սառցամագլցումները դադարեցված են, քանի որ մտավախություն կա, որ սառույցի վերին շերտի փափկելու հետևանքով կարող են արձանագրվել դժբախտ դեպքեր։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Արտաքին հղումներ ==
Jostedalsbreen National Park Centre. (նորվ.)
Jostedal Glacier National Park. (անգլ.)
Directorate for Nature Management — National Parks. Archived 2004-12-08 at the Wayback Machine. (նորվ.)


== Գրականություն ==
Wold Bjørn, Ryvarden Leif (1996)։ Jostedalsbreen, Norway's Largest Glacier։ Oslo, Norway: J. W. Cappelens Forlag AS։ ISBN 9788276830927 
Slingsby William Cecil (2003)։ Norway: the Northern Playground։ Rockbuy Limited։ ISBN 9781904466079 
Dyer Anthony, Robertson Ian H., Baddeley John (2006)։ Walks and Scrambles in Norway։ United Kingdom: Rockbuy Limited։ ISBN 9781904466253
Չիկոանա (դեպարտամենտ)

Չիկոանա (դեպարտամենտ) (իսպ.՝ Departamento de Chicoana), դեպարտամենտ Արգենտինայում, Սալտա պրովինցիայի կազմում։ Տարածքը՝ 910 կմ2։ Բնակչությունը՝ 18,2 հազար մարդ։ Բնակչության խտությունը՝ 20,1 մարդ/կմ2։
Վարչական կենտրոնը Չիկոանան է։


== Աշխարհագրություն ==
Դեպարտամենտը գտնվում է Սալտա պրովինցիայի կենտրոնական մասում։ Սահմանակից է՝

հյուսիսում` Ռոսարիո-դե-Լերմա դեպարտամենտին,
հյուսիս-արևելքում` Սեռիլոս դեպարտամենտին,
արևելքում՝ Սալտա դեպարտամենտին,
հարավում՝ Լա-Վինյա դեպարտամենտին,
հարավ-արևմուտքում՝ Սան-Կառլոս դեպարտամենտին,
արևմուտքում՝ Կաչի դեպարտամենտին։


== Խոշորագույն բնակավայրեր ==
Բերդպար

Բերդպար, հայկական երկհարկ մարտական պար։ Պատկերում է բերդի պաշարումը (ներքևի շրշան) և «բերդապաշտպաններին» («պաշարողների» ուսերին կանգնած վերևի շրջան)։ Պարում են զուռնայի և դհոլի նվագակցությամբ։ Պարեղանակը կազմված է ինը մեղեդիներից, որոնք հերթականորեն արտահայտում են բերդպարի մեջ ընդգրկվող բոլոր դրվագները՝ բերդի պաշարումից («կանչ») մինչև պաշարվածների հաղթանակը («պինդ քարից բերդ»)։ Պարում են տղամարդիկ (16–40 հոգի)։ Ենթադրվում է, որ հնում բերդպարը եղել է քառահարկ։ Գուցե պարողները զենք էլ են կրել։ Մեզ հասած բերդպար պարել են Արթիկի շրջանում, Թիֆլիսի բանվորական ակումբում (Սասունի, Վանի, Ալաշկերտի, Շատախի, Հայոց ձորի գաղթական հայերը), Ղարաքիլիսայում և Ալեքսանդրապոլում 1920-ական թվականներին։ Բերդպարը տեղ է գտել հայկական պետական և ինքնագործ պարի խմբերի ծրագրերում։
Թոմի Գան

Թոմի Գան (անգլ.՝ Tommy Gunn, ծնվ.՝ 1967 թ. մայիսի 13, Նյու Ջերսի, ԱՄՆ), ամերիկացի պոռնոգրաֆիկ դերասան։


== Կենսագրություն ==
Թոմի Գանը ծնվել է 1967 թվականի մայիսի 13-ին Նյու Ջերսիում, ԱՄՆ։ Իր երիտասարդության տարիներին նա զբաղվել է բոդիբիլդինգով, որից հետո մասնակցել է տեղի բարերից մեկում անցկացվող սեքսուալ մարմին մրցույթին, սակայն հանդիպելով մի մարդու ով նրան առաջարկում է դառնալ մերկապարող, Թոմին որոշում է թողնել մրցույթը։ Ավելի քան 10 տարի գիշերային ակումբներում նա աշխատում է որպես մերկապարող։
2004 թվականի փետրվարին նա սկսում է պոռնո դերասանի կարիերան և արդեն հաջորդ տարի AVN մրցանակաբաշխությունում ճանաչվում է լավագույն նորեկ դերասան։ 2006-ին նույն մրցանակաբաշխությունում Ծովահեններ ֆիլմում մարմնավորած իր դերի համար նա ստանում է լավագույն աջակցող դերասանի մրցանականը, իսկ 2007-ին ճանաչվում է տարվա դերասան։
2009 թվականի օգոստոսին թողարկվում է 130 րոպե տևողությամբ նրա սեփական պոռնո ֆիլմը, որտեղ նա կատարում է դերասանի և ռեժիսորի աշխատանք։
2011-ին XBIZ մրցանակաբաշխությունում նա ճանաչվել է տարվա լավագույն դերասան կոչմանը։
Բացի պոռնոգրաֆիկ ֆիլմերից, Թոմին նաև նկարահանվել է մի քանի այլ ժանրի ֆիլմերում և հեռուստասերիալներում։ 2010 թվականին նա նկարահանվել է «Անտուրաժ» հեռուստասերիալի 7-րդ եթերաշրջանի սերիաներից մեկում։ 2013-ին նա ստացել է մի փոքրիկ դեր ռեժիսոր Դևիդ Հեյթերի Wolves սարսափ ժանրի ֆիլմում։
2012 թվականին Թոմին բացեց իր սեփական ներքնազգեստի հավաքածուն։


== Անձնական կյանք ==
2005-ից 2008 թվականը Թոմին ամուսնացած է եղել պոռնո դերասանուհի Ռիտա Ֆալտոյանոյի հետ։


== Մրցանակներ ==
2005 AVN Award - Լավագույն նորեկ
2006 AVN Award - Լավագույն աջակցող դերասան
2006 AVN Award - Լավագույն զույգերի սեքս
2007 AVN Award - Տարվա դերասան
2007 AVN Award - Լավագույն օրալ սեքս
2007 AVN Award - Լավագույն խմբակային սեքս
2007 AVN Award - Լավագույն POV սեքս
2011 XBIZ Award - Տարվա դերասան


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Բուխարեստի ազգային թատրոն

Բուխարեստի ազգային թատրոն (ռումիներեն՝ Teatrul Naţional), Ռումինիայի ազգային թատրոններից մեկն է, որը գտնվում է Բուխարեստ մայրաքաղաքում։


== Հիմնադրում ==
Այն համնադրվել է 1852 թվականին որպես Teatrul cel Mare din Bucureşti Բուխարեստի Մեծ Թատրոն, որի առաջին տնօրենը Կոստաշե Կարագիալն էր։ Այն դարձել է ազգային հաստատություն, 1864 թ. վարչապետ Միհաիլ Կոգալնիցեուի հրամանով պաշտոնապես անվանվել Ազգային Թատրոն 1875։ Հիմա այն ղեկավարվում է Ռումինիայի Մշակույթի նախարարության կողմից։
Ապրիլի 1836 թվականին Societatea Filarmonica, մշակութային ընկերություն որը հիմնադրվել է Յոն Հալիադե Ռադուլեսկու և Յոն Կամպինեուի կողմից, գնեց Կամպինենցի Պանդոկը, որ կառուցի Ազգային Թատրոնը այդ վայրում և այդ նպատակով սկսեց փող և անհրաժեշտ իրեր հավաքել։ 1840 թվականին Obşteasca Adunare (օրենսենդիր ճյուղ, որը հիմնադրվել է օրինաչափ կանոնադրությամբ հաստատված Ռուսաստանի կայսրության կետերի համաձայն) առաջարկեց Ալեքսանդր Երկրորդ Գիկային, Վալախիայի արքայազնին մի նախագիծ, ըստ որի Ազգային Թատրոնը պետք է կառուցվեր պետության օգնությամբ։ Հարցումը ընդունվել է 1840 թ․ հունիսի 4-ին։ Արքայազն Ջորջ Բիբեսկը թատրոնի կառուցման նոր ծրագիր ընդունեց և ընտրեց նոր վայր՝ անմիջապես նախկին Ֆիլարե պանդոկի տեղում։ Տարբեր պատճառներ կան թե ինչու է այդ վայրն ընտրվել։ Այն գտնվում է կենտրոնում, ուղիղ Podul Mogoşoaiei այսօրվա Կալեա Վիկտորիայի մեջտեղում։ 1838 թվականի երկրաշարժը վնասել էր վերանորոգման կարիք ունեցող պանդոկը և այն պետք է քանդվեր։
Տակչուրա

Տակչուրա (ռուս.՝ Такчура, բաշկիրերեն՝ Таҡсура), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բլագովարսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 182 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Լուիզա Միլլեր (օպերա)

Լուիզա Միլլեր (իտալերեն՝ Luisa Miller), իտալացի երգահան Ջուզեպե Վերդիի օպերա երեք գործողությամբ։ Իտալերեն լիբրետտոն Սալվատորե Կամարանոյի՝ ըստ Ֆրիդրիխ Շիլլերի «Խարդավանք և սեր» պիեսի։
Առաջնախաղը տեղի է ունեցել Նեապոլի «Սան Կարլո» թատրոնում 1849 թ. դեկտեմբերի 8-ին։ Օպերան պատկանում է Վերդիի վաղ շրջանի լավագույն գործերի շարքին և ներկայումս էլ հաճախ բեմադրվում է։
Օկտյաբրսկոե (գյուղ, Ուսմանսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՕկտյաբրսկոեՕկտյաբրսկոե (ռուս.՝ Октябрьское), գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Ուսմանսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2011 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1823 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Վիլյառասա

Վիլյառասա (իսպ.՝ Villarrasa), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Ուելվա պրովինցիայի Անդալուզիա ինքնավար համայնքի կազմում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Էլ Կոնդադո շրջանում։ Տարածքը կազմում է 72 կմ2, բնակչությունը` 2170 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 37 կմ հեռավորության վրա։


== Բնակչություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Villarrasa Archived 2007-02-08 at the Wayback Machine.
Santa Cruz de Arriba
Santa Cruz del Campo Archived 2019-02-06 at the Wayback Machine.
Լա Կալաոռա

Լա Կալաոռա (իսպ.՝ La Calahorra), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Գրանադա պրովինցիայում (Անդալուսիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Գվադիկս շրջանում։ Տարածքը կազմում է 40 կմ2։ Բնակչությունը՝ 806 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Քաղաքի գլխավոր տեսարժան վայրն է հանդիսանում 15-րդ դարի միջնադարյան դղյակը։


== Արտաքին հղումներ ==
Գլխավոր կայք Archived 2012-02-10 at the Wayback Machine.
Լա Կալաոռա կայք Archived 2007-09-06 at the Wayback Machine.
Լա Կալաոռան ֆիլմում
Foro donde se tratan temas acontecientes en este municipio
Ալի բեկ Հուսեյնզադե

Ալի բեկ Հուսեյնզադե (ադրբ.՝ Əli bəy Hüseynzadə, փետրվարի 24, 1864(1864-02-24), Սալյան, Ադրբեջան - մարտի 17, 1940(1940-03-17), Սկյուտար, Ստամբուլի մարզ, Թուրքիա), ադրբեջանցի գիտնական, փիլիսոփա, նկարիչ բժիշկ և 20-րդ դարի ադրբեջանա-թուրքական հասարակական կարծիքի ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից մեկը։ Երկար ժամանակ նա գործել է որպես նկարիչ, բանաստեղծ, քննադատ, թարգմանիչ, ուսուցիչ, լրագրող։


== Կենսագրություն ==

Ալի բեկ Հուսեյնզադեն ծնվել է 1864 թվականի փետրվարի 24-ին Սալյանում։ Նա իր ընտանիքի հետ տեղափոխվեց Թբիլիսի երբ նա երիտասարդ էր։ 1875-1885 թվականներին սովորել է Թբիլիսիի գիմնազիայում։ Ուսանող տարիներին նա սովորել է թուրքերեն, պարսկերեն, արաբերեն, գերմաներեն և ռուսերեն։ 1911 թվականին Ստամբուլում ամուսնացած է Էթիյյե խանումի հետ։
1903 թվականին Ալի Բեկը վերադարձալ է Ադրբեջան և յոթ տարի ապրել է Բաքվում:։ Ադրբեջան վերադառնալուց հետո Հուսեյնզադեն սկսել է աշխատել «Քասպի» թերթում։ 1906 թվականին Ալի բեկ Հուսեյնզադեն սկսեց «Ֆյուզաթ» ամսագրի հրատարակությունը։ 1918 թվականին Ալի բեկը եկավ Ադրբեջան և մասնակցեց նոր պետության ստեղծմանը ։
ԱԺՀ-ի փլուզումից հետո Ալի Բեկ Հուսեյնզադեն ընդմիշտ տեղափոխվեց է Թուրքիա։ Թուրքիայում, Ալի բեկը Հուսեյնզադեն հիմնականում զբաղվել է բժշկության։ Ստամբուլի համալսարանում բժշկության պրոֆեսոր էր  ։
Ալի բեկ Հուսեյնզադեն մահացավ 1940 թվականի մարտի 17-ին։


== Տես նաև ==
Ադրբեջանի Ժողովրդավարական Հանրապետություն
Մամեդ Էմին Ռասուլզադե


== Ծանոթագրություններ ==
Ոստան (բերդ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ոստան (այլ կիրառումներ)Ոստան (բերդ), Ոստան Ռշտունյաց, բերդաքաղաք Մեծ Հայքի Վասպուրական նահանգի Ռշտունիք գավառում, Վանա լճի հարավային ափին (Աղթամար կղզու դիմաց)։ Հինավուրց բերդը կառուցված էր բարձր բլրի ապառաժոտ գագաթին, շրջափակված էր վիմակերտ պարիսպներով ու հզոր աշտարակներով։ Քաղաքը տարածվում էր ստորոտին։ Մ․ թ․ ա․ IX—VIII դարերում ուրարտական (խուռիերեն) արձանագրություններում հիշատակվում է Ուիշինի, ասորեստանյան (աքքադերեն) սկզբնաղբյուրներում՝ Ուասու (Վասու), Ուաիս (Վաիս) և այլ անվանաձևերով։ Մ․ թ․ ա․ 714 թվականի ամռանը Ուրարտու ներխուժած ասորեստանյան զորաբանակը՝ Սարգոն II թագավորի առաջնորդությամբ, պաշարել է բերդը, սակայն չկարողանալով այն գրավել, կողոպտել ու ավերել է մերձակա բնակավայրերը։ Սարգոնն այն անվանում է Ուրարտուի Ռուսա Ա արքայի գլխավոր հենակետ, պարսպավոր, հզոր, գեղեցիկ ու մեծակառույց բերդաքաղաք։ Հին հայկական աղբյուրներում Ոստանը հիշվում է որպես Մեծ Հայքի Հարավային զորաթևը գլխավորող Ռշտունյաց նահապետի կենտրոն։ Մինչև արաբների նվաճումները (VII դարի կես) Ոստանը մնում էր Ռշտունիների ձեռքում։ VIII դարի վերջին Ոստանը արաբական նվաճողներից ազատագրել և իրենց սեփականությունն են դարձրել Արծրունիները։ X դարի սկզբին Վասպուրականի թագավոր Գագիկ Ա Արծրունին Ոստանը դարձրել է իր գահանիստը։ Անանուն պատմիչը վկայում է, որ Գագիկ Ա վերակառուցել է բերդի պարիսպներն ու աշտարակները, հիմնել պալատներ ու տաճարներ, կառուցապատել քաղաքի փողոցները, դրանք բարեզարդել ծառուղիներով, ծաղկանոցներով, ավազաններով։ Ոստանիի եկեղեցիներից հիշատակվում են Մարիամ Աստվածածինը և Սուրբ Ստեփանոսը։ Արծրունյաց թագավորության անկումից (1021) և սելջուկյան թուրքերի նվաճումներից (XI դարի կես) հետո Ոստանը քանիցս ենթարկվել է օտարների ավերածություններին։ 1424 թվականին այն կործանել է կարակոյունլուների առաջնորդ Իսքանդար ամիրան։ Հետագա դարերում Ոստանի ավերակների վրա հաստատվել են քրդերը։ Պահպանվում են բերդի ավերված պարիսպները, աշտարակների, պալատների ու այլ շինությունների մնացորդներ, հարավարևելյան մասում՝ աշտարակաձև, սրբատաշ սպիտակ քարերով շարված, քանդակազարդ, կաթողիկե գմբեթով շինության ավերակներ (ոճից ենթադրվում է, որ այն եղել է Մանվել ճարտարապետի գործը)։ Բերդը կարելի է բարձրանալ ցամաքից (Վերին ճամփա) և լճի կողմից (ապառաժների մեջ փորված նեղ կածան)։ Ստորգետնյա գաղտնուղին բերդից հասնում էր մինչև Սուրբ Ստեփանոս եկեղեցին։
(2160) Սպիտցեր

(2160) Սպիտցեր (անգլ.՝ Spitzer), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1956 թվականի սեպտեմբերի 7-ին Ինդիանայի համալսարանի կողմից Բրուկլինում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,896572 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6036 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1895 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1800,63 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,19993 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,86° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(2160) Սպիտցեր աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Սինքուա Ուոլս

Սինքուա Ուոլս (անգլ.՝ Sinqua Walls, ապրիլի 6, 1985(1985-04-06), Լուիզիանա, ԱՄՆ), ամերիկացի դերասան։


== Վաղ կյանք ==
Սինքուան Լուիզիանայից իր ընտանիքի հետ տեղափոխվել է Լոս Անջելես, որտեղ նա հաճախել է Էլ Սեգունդոյի ավագ դպրոց։ 2007 թվականին ավարտել է Սան Ֆրանցիսկոյի համալսարանը, որտեղ նա սովորել է թատրոնի և ֆիլմի բաժնում։


== Կարիերա ==
Ուոլսը հիմնականում հայտնի է Բետա մարդագայլ Բոյդի դերով MTV հեռուստաալիքի «Պատանի գայլը» հեռուստասերիալում։
Նա նաև նկարահանվել է «Երկու թագավորները», «Լինքոլն Հեյթս», «Ուրբաթ գիշերվա լույսերը», «Գրեյի անատոմիա», «Բլյու Մաունթեյն նահանգ», «Ամերիկյան դեռահասի գաղտնի կյանքը» և «Հաջորդ» հեռուստասերիալներում։
2011 թվականին նա նկարահանվել է «Շնաձկան գիշերը» սարսափ ֆիլմում։
Ուոլսը մարմնավորել է Լանքոթին ABC հեռուստաալիքի «Մի անգամ հեքիաթում» հեռուստասերիալի երկրորդ եթերաշրջանում։ Նա մարմնավորել է Շոնին «Ուժ» հռուստասերիալում։


== Անձնական կյանք ==
Նա դերասան լինելուց բացի սիրում է գրել, կիթառ նվագել և տարբեր սպորտաձևերով զբաղվել։ Նա ունի ջամայկական, ֆրանսիական և ամերիկյան ծագում։


== Ֆիլմագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
Միխայլովկա (գյուղ, Խարկովի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՄիխայլովկաՄիխայլովկա (ուկրաիներեն՝ Михайлівка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Խարկովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1875 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Միխայլովկա գյուղում բնակվում էր 12 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1,7 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 7060 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Փոքր Պունգուլ

Փոքր Պունգուլ (ռուս.՝ Малый Пунгул), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վոլոգդայի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Մեծ Պունգուլ գետի աջ ափում՝ 47 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 15 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դոնի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Հյուսիսային Դոն գետն է։ Գետի ենթաավազանը Սուխոնան գետն է։ Գետի գետային ավազանը՝ Հյուսիսային Դոն։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 03020100112103000005818
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 103000581
Ավազանի կոդը - 03.02.01.001
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Շեքերլի

Շեքերլի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Թորթումի գավառակում։ Գտնվում էր Թորթում ավանից 36 կմ արևելք, Օլթիի գետի աջակողմյան Կոժգանս վտակի աջ ափին։


== Բնակչություն ==
1878 թվականին ուներ 50 տուն՝ 200 բնակչով։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Արտյոմա (գյուղ, Դոբրոպոլսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԱրտյոմաԱրտյոմա (ուկրաիներեն՝ Артема), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Դոբրոպոլսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Արտյոմա գյուղում բնակվում էր 86 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Նիդրի ամրոց

Նիդրի ամրոց, 16-րդ դարի աշտարակավոր կառույց Շոտլանդիայի Արևմտյան Լոթիան վարչական տարածքում։ Պատմականորեն հայտնի է եղել նաև որպես Նիդրի Սեթոն կամ Արևմտյան Նիդրի, որպեսզի չշփոթեն Միդլոթիանում գտնվող Էդինբուրգի Նիդրի բնակելի արվարձանի կամ Արևելյան Լոթիանում գտնվող Լոնգնիդրի գյուղի հետ։
Աշտարակը կառուցվել է մոտավորապես 1500 թվականին լորդ Սեթոնի կողմից։ Մարի Ստյուարտը Լոխ Լիվեն ամրոցից փախչելուց հետո 1568 թվականի մայիսի 2-ին ապաստան է գտել այս ամրոցում։ Քաղաքացիական պատերազմի ընթացքում՝ 1572 թվականին, 7-րդ լորդ Ջորջ Սեթոնը կայազոր է տեղադրել ամրոցում ի պաշտպանություն թագուհի Մարիի։ Ըստ տարեգրության՝ ամրոցի վրա երկու հարձակում է գործվել՝ ապրիլին և հունիսին։ Ապրիլին հրամանատարը հետ է մղել գիշերային գրոհը․ նա ծանր փայտե հեծաններ էր կախել աշտարակի շուրջն ու դրանք բաց թողել սանդուղքներով պարիսպներ բարձրացողների վրա։ Էդինբուրգյան դղյակի կայազորն օժանդակել է Նիդրիին՝ հարձակում գործելով Մերչիստոն ամրոցի վրա։
Մոտավորապես 1680 թվականին ամրոցն անցել է Հոուփ ընտանիքի տիրապետության տակ ու կազմել Հոուփթաուն կալվածքի մաս։ Հուոփ ընտանիքը, որոնք այժմ Լինլիթգոուի մարքիզներն են, 1814 թվականին ստացել է նաև Նիդրիի բարոնների տիտղոսը։ 1990-ական թվականներին Փիթր Ռայթը վերակառուցել է Նիդրի ամրոցը որպես մասնավոր բնակավայր։ Նա նաև նախաձեռնել է ամրոցի և նրա շրջակա տարածքների հնագիտական լայնամասշտաբ պեղումներ։ Լինելով պատմականորեն կարևոր կառույց՝ վերանորոգումից հետո ընդգրկվել է Ա դասի կառույցների ցանկում։
Քառահարկ L-աձև աշտարակն ունի ցածրիկ եզրապատ և 17-րդ դարում ավելացված փոքրիկ աշտարակ։ Նկուղը կամարակապ է, որի վերևում գտնվել է դահլիճը։
Ամրոցը համառոտակի հիշատակվում է սըր Վալտեր Սքոթի «Աբբատ» վեպի վերին էջերում, որտեղ նկրագրվում է թագուհի Մարիի փախուստը դեպի Անգլիա։


== Ծանոթագրություններ ==

«Niddry Castle, NMRS Number: NT07SE 1.00»։ RCAHMS։ Վերցված է 2008-07-17 (չաշխատող հղում)
Gazetteer for Scotland webpage on Niddry Castle
Niddry Castle Excavation
Pictures of Niddry Castle
Հելվատի

Հելվատի (էստ․՝ Hälvati), գյուղ Էստոնիայի Լյաենեմաա նահանգի Լիհուլա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 22 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Օզյորնոե (այլ կիրառումներ)

Օզյորնոե, կարող է վերաբերել՝

Օզյորնոե - ավան, Ուկրաինայի Սումիի մարզի Նեդրիգայլովի շրջանում
Օզյորնոե - ավան, Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Օրատովկայի շրջանում
Օզյորնոե - գյուղ, Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Լյուբարսկի շրջանում
Օզյորնոե - գյուղ, Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վելիկոբուրլուկիի շրջանում
Օզյորնոե - գյուղ, Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Ջանկոյի շրջանում
Օզյորնոե - գյուղ, Ուկրաինայի Սևաստոպոլի Բալակլավայի շրջանում
Օզյորնոե - գյուղ, Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Կովելի շրջանում
Օզյորնոե - քաղաքատիպ ավան, Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Ժիտոմիրի շրջանում
Գրիսշթեթ

Գրիսշթեթ (գերմ.՝ Griesstätt), կոմունա Գերմանիայում՝ Բավարիա երկրամասում։
Ենթարկվում է Վերին Բավարիայի վարչական կենտրոնին։ Մտնում է Ռոզենհայմ շրջանի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 2631 մարդ (դեկտեմբերի 31, 2010 թվական)։ Զբաղեցնում է 29,52 կմ² մակերես տարածք։ Պաշտոնական կոդ՝ 09 1 87 134։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Ցեզար Վու

Վու Խիզե  (հոկտեմբերի 16, 1996(1996-10-16), Շենժեն, Գուանդուն, Չինաստան), հայտնի է նաև որպես Ցեզար Վու, չինացի դերասան և մոդել։ Նա առավել հայտնի է իր գլխավոր դերով՝ որպես Սիմեն Յան՝ 2018 թվականին նկարահանված  «Ընկնող աստղերի այգի» հեռուստասերիալում, որը նրան հայտնի է դարձրել ամբողջ Չինաստանում։


== Վաղ կյանք ==
Ցեզար Վուն ծնվել է 1996 թվականի հոկտեմբերի 19-ին Չինաստանի Գուանգդոնգ նահանգի Շենժեն քաղաքում։


== Կարիերա ==
Վուն հայտնի է դարձել խաղալով 2018 թվականի «Ընկնող աստղերի այգի» հեռուստասերիալի դերում՝ որպես Սիմեն ։
Harper's Bazaar China ամսագրի նոյեմբերյան համարում Վուն հայտնվել է վերոհիշյալ սերիալի այլ աստղեր՝ Դարեն Չենի, Դիլան Վանի և Կոննոր Լեոնգի հետ միասին։
2019 թվականին Վուն դեր է ստացել է «Չանգանի երիտասարդությունը» պատմական դրամայում, և «Գեներալի տան երիտասարդ տիկինը» պատմական ռոմանտիկ դրամայում։


== Ֆիլմագրություն ==


=== Հեռուստասերիալ ===


== Սկավառակագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
Ծածանաձկներ

Ծածանաձկներ 
(Cobitidae), ծածանակերպերի կարգի ձկների ընտանիք։ Հայտնի է շուրջ 150, Հայաստանում՝ 1 տեսակ՝ ոսկեգույն ծածանը։ Մարմինը երկարավուն է, օձանման, կողքերից սեղմված։ Մարմինը պատված է մաներ թեփուկներով, կամ երբեմն մաշկը առանց թեփուկների է; Գանգի առջևի բաժինն իր հետնամասին միացած է շարժուն հոդով։ Մեջքային լողակը մեկն է։ Մեջքային և հետանցքի լողակները շատ    կարճ են։ Բերանը փոքր է, առանց ատամների, շուրջը գտնվում են 3-6 զույգ բեղիկներ։ Աչքերը փոքր են; Միզափամփուշտը մասամբ կամ ամբողջությամբ 
գտնվում է պատիճի մեջ։ Քթանցքերով ձգվում են փոքր խողովակներ։ Շնչում են արտաքին խռիկներով։


== Կենսակերպ ==
Այս ընտանիքի ներկայացուցիչները քաղցրահամ ջրերի ձկներ են, որոնք տարածված են տարբեր ջրային տարածքներում՝ լեռնային գետերից մինչև ճահիճներ։ Մաշկային և  աղիքային շնչառության շնորհիվ նրանք կարող են գոյություն ունենալ թթվածնի վատ միջավայրում։ Գրեթե բոլոր ծածանանմանները երեկոյան և գիշերները ուտում են, իսկ օրվա լուսավոր ժամերին ընկնում են գետնին։


== Ծանոթագրություններ ==
Վասիլ Լևսկու հուշարձան (Կառլովո)

Վասիլ Լևսկու հուշարձան, Բուլղարիայի ազգային հերոս, քաղաքական գործիչ, հեղափոխական Վասիլ Լևսկու հուշարձանը Կառլովո քաղաքում։ Հուշարձանն ընդգրկված է Պլովդիվի մարզի պետական հուշարձանների ցանկում (16/e-172):


== Նկարագրություն ==
Հուշարձանը ստեղծվել է 1903-1907 թվականներին Մարին Վասիլևի կողմից, Սուրբ Նիկոլա եկեղեցու հարևանությամբ։ Քանդակագործն ազգային հերոսին կերտել է ամբողջ հասակով՝ հրացանը ձեռքում։ Նրա կողքին կանգնած է մռնչացող առյուծը։ Հուշարձանի ներքևի հարթաքանդակներում փորագրված են Կառլովոյից այն մարդկանց անունները, ովքեր զոհվել են Բուլղարիայի ազատագրման համար։


== Հեղինակ ==
Քանդակագործ՝ Մարին Վասիլև


== Պատկերասրահ ==

		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Թամարա Աղայան

Թամարա Լևոնի Աղայան  (1915 - 2001, Մոսկվա, Ռուսաստան), հայ մանկավարժ, Բանասիրական գիտությունների թեկնածու (1948), դոցենտ (1963)։


== Կենսագրություն ==
1941 թվականին ավարտել է Ադրբեջանի Վ. Ի. Լենինի անվան մանկավարժական ինստիտուտը, 1946 թվականին՝ Մոսկվայի Մ. Վ. Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանի ասպիրանտուրան։ 1939-1944 թվականներին դասավանդել է Մ. Վ. Ֆրունզեի անվան  Բարձրագույն ռազմածովային ուսումնարանում։ 1946-1949 թվականներին եղել է ԽՍՀՄ Մոսկվայի ռազմական օկրուգի ավագ տեսուչ, 1949-1954 թվականներին՝ Մոսկվայի արևելագիտության ինստիտուտի ավագ դասախոս, 1954-1955 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության ՄՄՀՊԻ-ի ավագ դասախոս, 1955-1981 թվականներին Ռուսաստանի Ի․ Մ․ Գուբկինի անվան նավթագազային պետական համալսարանում աշխատել է որպես ֆրանսերենի դասախոս, ավագ դասախոս, ռուսաց լեզվի ամբիոնի վարիչ, 1981-1997 թվականներին՝ օտար լեզուների ամբիոնի դոցենտ։


== Գիտաարտադրական և հասարակական նվաճումներ ==
Գրականության հիմնախնդիրների վերաբերյալ 59 հրատարակությունների հեղինակ է, այդ թվում՝ 8 դասագիրք խոսքի գիտական ոճի, օտարերկրյա ուսանողների խոսքի զարգացման մասին, նավթագազային ֆակուլտետի օտարերկրյա ուսանողների գիտատեխնիկական խոսքի շարահյուսության վերաբերյալ՝ ֆրանսերեն լեզվով, ոչ լեզվաբանական բուհերի ուսանողների համար նավթահանքային բիզնեսի վերաբերյալ ֆրանս-ռուսերեն և ռուս-ֆրանսերեն տերմինաբանական բառարան և այլն։


== Հասարակական նվաճումներ ==
«Գիտելիք» ընկերության անդամ
«ԽՍՀՄ-Ալժիր»  Բարեկամության ընկերության վարչության  անդամ


=== Գիտական աստիճաններ և կոչումներ ===
Բանասիրական գիտությունների թեկնածու (1948),
Դոցենտ (1963)։


== Պարգևներ ==
Պարգևատրվել է հետևյալ մեդալներով՝

«Անձնվեր աշխատանքի համար Վ. Ի. Լենինի ծննդյան 100-ամյակի առթիվ»,
«Նավթային արդյունաբերության 100-ամյակի առթիվ»,
Ճյուղային մրցանակներ։


== Գրականություն ==
Языки и нефть, личность и культура : биографический очерк о Т. Л. Агаян / сост.: Л. И. Григорьев, Е. Ю. Симакова. — Москва: Недра, 2010


== Ծանոթագրություններ ==
Սանտա Բրիջիդա (Բաիա)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սանտա Բրիջիդա (այլ կիրառումներ)Սանտա Բրիջիդա (պորտ.՝ Santa Brígida), համայնք Բրազիլիայի հյուսիսարևելյան տարածաշրջանում՝ Բաիա նահանգի կազմում։ Գտնվում է Հյուսիս-արևմտյան նահագի Բաիա մարզում։ Մտնում է Ժերեմոաբու գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 19 538 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 848,873 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 23,0 մարդ/կմ²։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը, 2004 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 26.780.479,00 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 1.951,08 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը, 2000 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 0,653 (տվյալները՝ ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)։


== Աշխարհագրություն ==
Կլիման տարածքում լեռնային կիսաանապատային է։


== Ծանոթագրություններ ==
Թաքսիմ Գեզի

Թաքսիմ Գեզի այգի (թուրքերեն՝ Taksim Gezi Parkı), քաղաքային զբոսայգի Ստամբուլի Թաքսիմ հրապարակում։ Այգին գտնվում է Բեյօղլու թաղամասում։ Զբոսայգին քաղաքի ամենափոքր այգիներից մեկն է։ Նախկինում այգու տեղում եղել են զորանոցներ։ 2013 թվականին այգում տեղի են ունեցել բախումներ ցուցարարների և ոստիկանների միջև։ Բախման պատճառը Ստամբուլի քաղաքային իշխանությունների որոշումն էր հատել ծառերը և դրա փոխարեն կառուցել առևտրի կենտրոն։


== Պատմություն ==
Այն վայրում, որտեղ ներկայումս գտնվում է այգին, 1806 թվականին կառուցվել են զորանոցներ, որոնք առավել հայտնի էին Հալիլ փաշայի հրետանային զորանոցներ անվամբ (թուրքերեն՝ Halil Paşa Topçu Kışlası): Զորանոցները կառուցված էին օսմանյան, ռուսական և հնդկական ճարտարապետական ոճերով։ Դրանք մեծապես տուժել էին Մարտի 31-ի պատահարի ժամանակ 1909 թվականին։
Ժամանակի ընթացքում զորանոցների ներքին բակը վերակառուցվում է և դառնում Ստամբուլի առաջին մարզադաշտը։ Թաքսիմ մարզադաշտում 1923 թվականի հոկտեմբերի 26-ին Թուրքիայի ֆուտբոլի ազգային հավաքականը անց է կացրել իր առաջին խաղը՝ խաղալով ոչ-ոքի Ռումինիայի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի հետ։
1936 թվականին Թուրքիայի նախագահ Մուստաֆա Քեմալ Աթաթուրքը հրավիրեց ֆրանսիացի ճարտարապետ և քաղաքային դիզայներ Անրի Պրոստին Ստամբուլ՝ քաղաքային զարգացման պլանի մշակման համար։ Այդ պլանի շրջանակներում 1940 թվականին, երբ Ստամբուլի քաղաքագլուխը Լութֆի Քըրդարն էր, զորանոցները հիմնահատակ վերացվեցին։
Պրոստի նախագծի համաձայն, առաջարկվում էր քաղաքի կենտրոնում կառուցել քաղաքային մեծ զբոսայգի, որը կտեղակայվեր Թաքսիմ հրապարակի, Նիշանթաշը փողոցի և Մաչքայի միջև՝ ձգվելով մինչև Բոսֆոր։ Զբոսայգու կառուցումն ավարտվել է 1943 թվականին, և սկզբնական շրջանում կոչվել է Ինյոնյուի այգի (թուրքերեն՝ İnönü Park)՝ ի պատիվ երկրորդ նախագահ Իսմեթ Ինյոնյուի։ Ժամանակի ընթացքում այգու տարածքը կրճատվել է՝ ի հաշիվ նորակառույց հյուրանոցների։
2013 թվականին երկրի կառավարությունը հանդես եկավ հայտարարությամբ՝ վերականգնելու պատմական զորանոցները և վերացնելու այգին։ Դա հանգեցրեց ժողովրդական ցույցերի, որը վերածվեց այգու տարածքում վրանային քաղաքի ստեղծմանը։ Արդյունքում ցույցեր սկսվեցին Թաքսիմ հրապարակում, այնուհետև Ստամբուլի մնացած շրջաններում։ Ոստիկանների հետ բախումները սկսվեցին մայիսի 28-ին և միայն հունիսի 16-ին ոստիկանական ուժերը կարողացան ցուցարարներին հանել այգուց՝ միայն արցունքաբեր գազի օգնությամբ։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Վասկովո (այլ կիրառումներ)

Վասկովո, կարող է վերաբերել՝

Վասկովո - գյուղ Ռուսաստանի Արխանգելսկի մարզի Պրիմորսկի շրջանի կազմում։
Վասկովո - գյուղ Ռուսաստանի Կեմերովոյի մարզի Պրոմիշեննովսկի շրջանի կազմում։
Վասկովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Նովոդուգինսկի շրջանի կազմում։
Վասկովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Պոչինկովսկի շրջանի կազմում։
Վասկովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի կազմում։
Մարտին Կարապետյան

Մարտին Նազարի Կարապետյան (18 մարտի 1960 թ., ՀԽՍՀ Ղուկասյանի շրջանի Փոքր Սեպասար գյուղ), ՀՀ ռազմական գործիչ, գեներալ-լեյտենանտ։


== Կրթություն ==
1981 թ. ավարտել է Թբիլիսիի բարձրագույն հրետանային հրամանատարական ուսումնարանը։
1994-1997 թթ. սովորել է Սանկտ-Պետերբուրգի Միխայլովի անվան ռազմահրետանային համալսարանում։


== Զինվորական ծառայությունը ==
1977-1992 թվականներին ծառայել է ԽՍՀՄ զինված ուժերում. եղել է դասակի, մարտկոցի, դիվիզիոնի հրամանատար։
1992 թ. ծառայության է անցել ՀՀ զինված ուժերում և նշանակվել է Ամասիայի շրջանի զինվորական կոմիսար։
1992-1994 թթ. մասնակցել է Իջևանի պաշտպանությանը, Քաշաթաղի, Քարվաճառի ազատագրման մարտերին։
1997-2000 թթ. - 4-րդ բանակային կորպուսի հրամանատարի տեղակալ - շտաբի պետ,
2000-2003 թթ. - 4-րդ բանակային կորպուսի հրամանատար,
2003-2008 թթ. - ՀՀ ԶՈւ գլխավոր շտաբի հրթիռային զորքերի և հրետանու վարչության պետ։
2008 թ. հուլիսի 15-ին նշանակվել է ՀՀ ՊՆ Վ. Սարգսյանի անվան ռազմական ինստիտուտի պետ։
2015 թ. փետրվարի 2-ին ՀՀ Նախագահի հրամանագրով ազատվել է ՀՀ ՊՆ Վ. Սարգսյանի անվան ռազմական ինստիտուտի պետի պաշտոնից՝ իր զեկուցագրի համաձայն։


== Կոչումներ ==
2011 թ. սեպտեմբերի 3-ի ՀՀ Նախագահի հրամանագրով շնորհվել է գեներալ-լեյտենանտի զինվորական կոչում։


== Պարգևներ ==
Պարգևատրվել է.

«Մարտական խաչ» 2-րդ աստիճանի շքանշանով,
«Հայրենիքի մատուցած ծառայության» 2-րդ աստիճանի մեդալով,
Արիության մեդալով,
«Մարշալ Բաղրամյան» մեդալով,
«Դրաստամատ Կանայան» մեդալով։Ամուսնացած է, ունի դուստր և որդի։


== Ծանոթագրություններ ==
Կապսի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Շիրակի մարզ)

Այս հոդվածը ներկայացնում է Շիրակի մարզի Կապս գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 2 հուշարձան (6 միավոր)։

 


== Տես նաև ==
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==