Ռոքսանա Գեյ

Ռոքսանա Գեյ (անգլ.՝ Roxane Gay, հոկտեմբերի 15, 1974(1974-10-15), Օմահա, Նեբրասկա, ԱՄՆ), ամերիկացի գրող, խմբագիր և մեկնաբան։ The New York Times-ի վարկածով բեսթսելլեր դարձած Bad Feminist (2014) էսսեների հավաքածուի, ինչպես նաև «Ayiti» (2011) պատմվածքների ժողովածուների, «An Untamed State» (2014) վեպի, «Difficult Women» (2017) պատմվածքների ժողովածուների և «Սով» հուշագրությունների (2017) հեղինակն է։
Գեյը 4 տարի եղել է Արևելյան Իլինոյսի համալսարանի դոցենտ, իսկ հետո միացել Պերդյու համալսարանին՝ որպես անգլերենի դոցենտ։ 2018 թվականին նա հայտարարել է, որ հեռանում է Պերդյուից՝ Եյլի համալսարանում պրոֆեսոր դառնալու նպատակով։
Ռոքսանան The New York Times-ում հրապարակումների հեղինակ է, Tiny Hardcore Press-ի հիմնադիր, The Rumpus-ում էսսեների խմբագիրը, ինչպես նաև ոչ կոմերցիոն PANK գրական արվեստի խմբագիր։


== Վաղ տարիներ և կրթություն ==
Գեյը ծնվել է Նեբրասկա նահանգի Օմահա քաղաքում, հայիթյան ծագում ունեցող ընտանիքում։ Սովորել է Նյու Հեմփշիրի Ֆիլիփս Էքսետերի ակադեմիայի միջնակարգ դպրոցում։
Սկսել է ուսումը Եյլի համալսարանում, սակայն թողել է այն, որպեսզի շարունակի ռոմանտիկ հարաբերություններն Արիզոնայում։ Ավելի ուշ ստացել է բակալավրի աստիճան Նեբրասկա նահանգում, ինչպես նաև մագիստրոսի աստիճան ստեղծագործական նամակի խորացված ուսումնասիրությամբ Նեբրասկա Լինքոլնի համալսարանում։ 2010 թվականին Միչիգանի տեխնոլոգիական համալսարանում հռետորաբանության և տեխնիկական հաղորդակցությունների գծով ստացել է «Subverting the Subject Position: Toward a New Discourse About Students as Writers and Engineering Students as Technical Communicators» ատենախոսությամբ դոկտորական աստիճան, որի գիտական ղեկավարն Է դարձել դոկտոր Էնն Բրեյդին։


=== Bad Feminist ===
2014 թվականին թողարկել է «Bad Feminist» էսսեների ժողովածուն, որը լայն ճանաչում է ստացել և դարձել New York Times վարկածով բեսթսելեր։ Time ամսագրի գրախոսը «Bad Feminist»-ն անվանել է «ձեռնարկ այն մասին, թե ինչպես լինել մարդ» (անգլ.՝ «a manual on how to be human»), իսկ Ռոքսանային՝ «տաղանդ, որը չի դադարում զարմացնել» (անգլ.՝ «gift that keeps on giving»)։ Ամսագրին տված հարցազրույցում նա բացատրել է իր դերը՝ որպես ֆեմինիստուհու, և ինչպես է դա ազդել նրա գրական գործի վրա.
«Յուրաքանչյուր այդ էսսեներում առավելապես փորձում եմ ցույց տալ, թե ինչպես է ազդում ֆեմինիզմն իմ կյանքի վրա․ ավելի լավ կամ ավելի վատ. այս շարադրությունները պարզապես ցույց են տալիս, թե ինչ է նշանակում ապրել այս աշխարհում՝ որպես կին. դա նույնիսկ ֆեմինիզմի մասին չէ, դա մարդկության և կարեկցանքի մասին է»։
Ռոքսանա Գեյի գենդերային տեսության դիտարկումն առաջին հերթին նախաձեռնվել է փորձի տեսանկյունից, ոչ թե ակադեմիական գիտելիքների․
«Մեզ բոլորիս վրա ազդել է մշակույթը, որտեղ կանայք տղամարդկանցից ցածր են համարվում… Ի պատասխան այդ սահմանափակումների, որոնցով մենք խոսում ենք, մտածում ենք գենդերի մասին, թե ինչպես ենք մենք պաշտպանում մեր իրավունքները, այդ վակումները, որտեղ մենք մշակութային զրույցներ ենք վարում, անկախ նրանից, թե որքան լավն են մեր մտադրությունները, անկախ նրանից, թե որքան նուրբ է մտածված մեր մոտեցումը, ես չեմ կարող դադարել մտածել, այստեղ մենք բոլորս ենք պարտվում։ Ես չգիտեմ, թե մենք ինչպես կարող ենք դառնալ այդ խոսակցությունների վարման մեջ լավագույնները, բայց ես գիտեմ, որ մենք պետք է հաղթահարենք մեր խորն ամրապնդված դիրքերը և նրբությունները դեն նետելու մեր հակումը։ Մենք պետք է ավելի շատ հետաքրքրված լինենք մեր շրջապատն ավելի լավը դարձնելով, քան հետաքրքիր կամ զվարճալի լինելով»։
The Guardian-ում քննադատ Քիրա Քոքրեյնն առաջարկել է նման գնահատական. «Չնայած առցանց դիսկուրսը հաճախ բնութագրվում է ծայրահեղ, բևեռացված կարծիքներով, նրա ստեղծագործությունները տարբերվում են նրանով, որ դրանք նրբագեղ և դիսկուրսային են, որոնք կարող են նայել այլ անկյուններից, ճանաչել այլ տեսակետներ և միևնույն ժամանակ զգուշորեն զարգացնել իրենց։ Տպագիր տեսքով, Twitter-ում և անձամբ, Ռոքսանայի ձայնն ընկերոջ ձայնն է, որին խորհրդ ստանալու նպատակով դուք առաջինն եք դիմելու․ նա հանգիստ, խելքը տեղը, ինչպես նաև զվարճալի է նա, ով շատ բան է տեսել և բացարձակապես հաստատակամ է իր նպատակին հասնելու ձգտման մեջ»։
«Short Takes: Provocations on Public Feminism»-ի համար՝ «Signs: Journal of Women in Culture and Society» ֆեմինիստական ամսագրի նախաձեռնությամբ մի խումբ ֆեմինիստ գիտնականներ և ակտիվիստներ վերլուծել են Ռոքսանայի գրական էսսեների հավաքածուն։ Այն դրվել է Ռոքսանա Գեյ-ի TED-ի ելույթի հիմքում։


=== Այլ նախագծեր ===
Գեյը 2014 թվականի նոյեմբերից մինչև 2015 թվականի օգոստոսը եղել է «The Butter» ֆեմինիստական օնլայն-հրատարակչության խմբագիրը։ «The Butter»-ում հրապարակվում էին ամենատարբեր թեմաներով նյութեր, այդ թվում հաշմանդամության, գրականության, ընտանիքի և երաժշտության մասին։ «The Butter»-ը դադարել է գոյություն ունենալ 2015 թվականի օգոստոսին, երբ Գեյը հայտարարել է, որ նա «չափազանց ծանրաբեռնված է» («Simply stretched too thin»)։ Ռոքսանան 2015-2018 թվականներին եղել է ամերիկական «Guardian»-ի միակ հեղինակը։ 2017 թվականին եղել է ամենամյա անթոլոգիայի ժյուրիի անդամն ու հյուր-խմբագիրը։
2016 թվականին Ռոքսանա Գեյը ներառվել է «Կանանց ընկերակցության մեջ։ 100-ից ավելի հեղինակների, նկարչուհիների և գործարարների ոգեշնչումն ու խորհուրդները» գրքի մեջ։


== Մրցանակներ ==
2015: «Pen Center USA Freedom to Write» մրցանակ
2018: Հուգենհայամի կրթաթոշակ
2018: Էյսների մրցանակ
2018: Լյամբդի գրական մրցանակի հոգաբարձուների խորհրդի մրցանակ
2018: Լյամբդի գրական մրցանակ բիսեքսուալության թեմայով հրապարակախոսության համար


== Հրապարակումներ ==
Գեյի գրավոր աշխատանքների մեծ մասը վերաբերում է ֆեմինիստական և ռասայական հարցերի վերլուծությանը և ապամոնտաժմանը` ռասայական, գենդերային ինքնության և սեռականության՝ իր անձնական փորձի պրիզմայով։


== Անձնական կյանք ==
Ռոքսանան սկսել է էսսեներ գրել պատանեկության տարիներին։ Նրա աշխատանքի վրա մեծապես ազդել է սեռական բռնությունը, որն իր հետ տեղի է ունեցել 12 տարեկան հասակում։ Նա բաց երկսեռական է։


== Աշխատանքներ և հրապարակումներ ==


=== Գեղարվեստական գրականություն ===
Gay, Roxane (2011). Ayiti. New York / Oregon: Artistically Declined Press. ISBN 978-1-450-77671-4. OCLC 776999100.
Gay, Roxane (2014). An Untamed State. New York: Black Cat / Grove Atlantic. ISBN 9780802122513. OCLC 903123484.
Gay, Roxane (2017). Difficult Women. New York: Grove Atlantic. ISBN 978-0-802-12539-2. OCLC 957223378.


=== Ոչ գեղարվեստական գրականություն ===
Gay, Roxane (2014). Bad Feminist. New York: Harper Perennial. ISBN 978-0-062-28272-9. OCLC 877890878. [41] [23] [42]
Gay, Roxane (2017). Hunger: A Memoir of (My) Body. New York: Harper. ISBN 9780062362599. OCLC 918590664.


=== Այլ ընտրված աշխատանքներ ===
Gay, Roxane (2010). Subverting the Subject Position: Toward a New Discourse About Students as Writers and Engineering Students as Technical Communicators (Thesis / dissertation). Houghton, MI: Michigan Technological University. OCLC 774576963.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Հարցազրույց Գեյ Ռոքսանայի հետ