Ավստրալիայի ազգային թանգարան

Ավստարալիայի ազգային թանգարան,  խոշորագույն թանգարան Ավստրալիայում։ Հիմնադրվել է 1980 թվականին։ Թանգարանում ներկայացված է ցուցադրություն՝ նվիրված Ավստրալիայի սոցիալական պատմությանը, հիմնական խնդիրներին, մարդկանց և իրադարձություններին, որոնք ձևավորել են ժամանակակից ավստրալիական ազգը։


== Ընդհանուր տեղեկություններ ==
Ավստրալիայի ազգային թանգարանը տեղակայված է կանբեռական Էկտոն շրջանում՝ Ավստրալիական ազգային համալսարանից ոչ հեռու։ Նախկինում թանգարանի տեղում եղել է  կանբեռական Թագավորական հիվանդանոցը, որը քանդվել է 1997 թվականին հուլիսի 13-ին։

Թանգարանը նվիրված է Ավստրալիայի սոցիալական պատմությանը, մասնավորապես ավստրալիացի բնիկների և Տոռեսի նեղուցի բնիկների պատմությանը և մշակույթին, ավստրալիական պետությանը և հասարակությանը 1788 թվականից հետո, մարդկանց փոխազդեցությունը շրջապատող միջավայրի հետ։ Ընդհանուր առմամբ կան հինգ մշտական ցուցահանդեսներ`  «Ավստրալիացիների առաջին պատկերասրահ» (անգլ.՝ Gallery of the First Australians),  «Հյուսված ճակատագրեր» (անգլ.՝ Tangled Destinies), «Հեռանկարները `Ավստրալիայի կարգավորումը» (անգլ.՝ Horizons: the Peopling of Australia), «Պետություն. Ավստրալիայի խորհրդանիշեր» (անգլ.՝ Nation: Symbols of Australia) և «Հավիտենություն.  պատմություններ Ավստրալիայի հուզված սրտից» (անգլ.՝ Eternity: Stories From the Emotional Heart of Australia): Անցկացվում են նաև լրացուցիչ ցուցահանդեսներ։
Թանգարանում գործում է սեփական հրատարակչություն, ինչպես նաև պատմական հետազոտությունների թանգարանային կենտրոն։


== Պատմություն ==
Ավստրալիայի ազգային թանգարանի շենքը Կանբեռայում  պաշտոնապես բացվել է 2001 թվականի մարտի 11-ին. Ավստրալիական Ֆեդերացիայի ստեղծման  հարյուրամյակի  առիթով։ Թանգարանը ստեղծելու առաջին նախագիծը ստեղծվել է  դեռ 20-րդ դարի սկզբին, բայց համաշխարհային պատերազմների, ֆինանսական ճգնաժամերի պատճառով դրանք չիրագործվեցին։ Ավստրալիայի ազգային թանգարանի ստեղծման պաշտոնական  տարին համարվում է  1980 թվականը, երբ երկրի Խորհրդարանն  ընդունել է հատուկ  օրենք։ Այն ժամանակ էլ սկսել են հավաքել թանգարանի հավաքածուները։ 1988 թվականին Ավստրալիայի կառավարությունը որոշում ընդունեց հետաձգել Ազգային թանգարանի շենքի կառուցումը։ Միայն 1996 թվականին տեղեկություն եղավ նախագիծը վերսկսելու մասին:1997 թվականին անց է կացվել մրցույթ՝ ապագա կառույցի լավագույն դիզայնի համար։ Հաղթեց ավստրալիացի ճարտարապետ Գարվարդ Ռեխատը (անգլ.՝ Howard Raggatt):
Թանգարանի կառուցման համար ծախսվել է 155 միլիոն ավստրալիական դոլար։ Բացումից հետո այն  քննադատների շրջանում ստացել է տարբեր գնահատականներ։ Օրինակ՝ Գերմանիայում  Ազգային թանգարանի ճարտարապետին մեղադրել են  բանագողության մեջ, քանի որ կառուցված շենքը նման է Բեռլինի Հրեական թանգարանին։


== Ճարտարապետություն ==
Ավստրալիայի Ազգային թանգարանի շենքի  ցուցասրահները կազմում են  6,600 մ ², կառուցվել է պոստմոդեռն ոճով։ Այն բաղկացած է մի քանի անհատական սենյակներից, միավորված իրար մեջ ինչպես փազլը՝ ստեղծելով կիսակառույց «Ավստրալիական երազանքների այգի» (անգլ.՝ Garden of Australian Dreams): Արտաքին հատվածի կառույցները ներկված են վառ  ներկերով՝ նարնջագույն, մորեգույն, բրոնզագույն, ոսկեգույն, սև և արծաթագույն գույներով, ինչը թանգարանն առանձնացնում է Կանբերրայի  մնացած շենքերից, ուր տները կառուցված են բաց դեղնավուն գույնի աղյուսներից։ Շենքը ծածկված է նաև անոդային ալյումինե պանելներով։ Նրանցից շատերը պահպանել են անգլիական բառեր, գրված Բրեյլի գրերով, օրինակ՝ «ընկեր», «ներողություն», «ներողություն խնդրեք մեր ցեղասպանության համար» (ավստրալիացի բնիկների գործածած արտահայտություն), «Աստված գիտի», «ժամանակը ցույց կտա», «սերը կույր է»։
Թանգարանի մուտքը անցնում է մեծ դահլիճով՝ կոր պատերով, լուսամուտներով և առաստաղով։ Ըստ ճարտարապետի՝ այն ներսից նման է հսկա հանգույցի, որը խորհրդանշում է կապը ավստրալիացիների միջև։ Մինչ Ազգային թանգարանի մուտքը սկսվում է  Ուլուրու ժայռերի գիծը (անգլ.՝ Uluru line), վառ-նարնջագույն քանդակներ հանգույցների ձևով, երկայնությամբ բաշխված Էկտոնի թերակղզով։ Թանգարանի կենտրոնական մասում Ավստրալիայի երազանքների այգին է, որը ջրի քարտեզի տեսքով հսկայական քանդակագործական կազմ է, մի փոքրիկ խոտի ծածկով և մի քանի ծառերով, որը պատկերում է Ավստրալիայի կենտրոնական մասը ճանապարհային նշաններով, դինգո ցանկապատի դիզայնով, Ավստրալիայի բնիկների անուններով, ինչպես նաև տեղական լեզուների բաշխման սահմանները։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
Закон о Национальном музее Австралии 1980 года.(անգլ.)
Macarthur, John. 2001. Review: "Australian Baroque: Geometry and Meaning at the National Museum of Australia, Architecture Australia, vol.90, no.2 (March/April), pp.48-61.
Naomi Stead. In the Vernacular: On the Architecture of the National Museum of Australia.