Մատաս Գրիգոնիս

Մատաս Գրիգոնիս (գրական կեղծանունը՝ Սվիրնո Ժվինե, լիտ.՝ Matas Grigonis, 1889, Վիլենի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - հունվարի 7, 1971(1971-01-07), Վիլնյուս, Լիտվական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), լիտվացի գրող, բանաստեղծ, թարգմանիչ, մանկավարժ։


== Կենսագրություն ==
Մատաս Գրիգոնիսը ծնվել է 1889 թվականին Լիտվայի Միշկինիյայ գյուղում (ներկայում՝ Լազդիյայի շրջան, Ալիտուսի մարզ, Լիտվա), որ տեղակայված է Լեհաստանի ու Բելառուսի հետ սահմանին մոտ։
1900—1907 թվականներին սովորել է Միտավայի (ներկայում՝ Ելգավա) և Վիլենի արական գիմնազիաներում։ 1907 թվականից որպես ուսուցիչ աշխատել է Պանեվեժիսում։
Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ էվակուացվել է Ռուսաստան, դասավանդել է Կինեշմայի, Վորոնեժի, Յարոսլավլի լիտվական դպրոցներում։.
1920—1925 թվականներին նորից որպես ուսուցիչ է աշխատել Պանեվեժիսի մարզում։ Եղել է Պանեվեժի սիրողական դերասանների միության կազմակերպիչներից մեկը, իսկ հետագայում այդ միության նախագահն էր ու ռեժիսորը։ Բեմադրության համար հատուկ թարգմանել է Իվան Կոտլյարևսկու «Наталка-Полтавка» պիեսը։
1925—1929 թվականներին աշխատել է Ռոզալիմոյում, իսկ 1929—1934 թվականներին եղել է Անիկշչյայի նախագիմնազիայի տնօրենի տեղակալ։
1934 թվականին բնակություն է հաստատել Պանեվեժիսում։


== Ստեղծագործություն ==
Մատաս Գրիգոնիսը մանկական գրող է։ Հրատարակել է ավելի քան 40 գրքեր՝ նախատեսված մանուկների համար, ինչպես նաև բանաստեղծություններ, պատմվածքներ ու նոթեր (Սվիրնո Ժվինե, Մատաս Գոժելիս և այլ կեղծանուններով)։
Մատաս Գրիգոնիսի առաջին ստեղծագործությունները տպագրվել են 1911 թվականին։ 1913 թվականին լույս է տեսել «Kvietkelis» բանաստեղծությունների ժողովածուն, որ լիտվական մանկական գրականության առաջին գիրքն է։ Նրա ստեղծագործությունների հիմնական թեման երեխաների դաստիարակությունն է, հայրենի բնութունը, սերը հայրենիքի նկատմամբ։
Լիտվերեն ազատ թարգմանությամբ հրատարակել է Հանս Քրիստիան Անդերսենի, Լև Տոլստոյի, Իվան Տուրգենևի, Իվան Կոտլյարևսկու և այլ գրողների ստեղծագործություններ։
Գրել է նաև հուշեր (ձեռագիր)։ Մատաս Գրիգոնիսի աշխատություններն այժմ պահվում են Լիտվայի Գիտությունների ակադեմիայի գրադարանի լիտվական գրականության ու բանահյուսության ֆոնդերում


== Ընտրյալ մատենագրություն ==
Matuko dirva (sulig Vučetičiu). 1911
200 žaidimų. 1911
Vaikų žaidimai, 1912
Kvietkelis, 1913
Rūtelių darželis., 1913
Katriutės gintarai., 1913
Linksmos dienos., 1913
Verpėja po kryžiumi., 1913
Nastutė (Natalka Poltavka)., 1913
Trys legendos., 1913
Sulig naująja mada.,
Pinigų nėr, 1913
Jonukas ir Marytė., 1913
Šeimyniškiems vakarėliams pramogėlė., 1914
Vaikų draugas., 1914
Karvelidė., 1914
Smagūs žaidimai., 1914
Nykštukas., 1914
200 žaidimų., 1914
Suredaguotas «Panevėžio kalendorius», 1914
Suredaguotas kalendorius «Draugas», 1915
Širdis. Iš E. Amičio vertimas., 1915
Šeimyniškiems vakarėliams pramogėlė., 1918
Kalbamokslis lietuviams rusų kalbos išmokti., 1918
Žaidimų vainikas., 1919
Mūsų rašybos klausimu., 1920
Dailiosios literatūros keliais., 1924
Laisvė ir grožis., 1927
Dorovės dėstymas mokykloje., 1927
Pelenė., 1933
Į vaikučių širdis., 1933
Vaikų džiaugsmui., 1935
Algimantėlio metai., 1936
Alkanas Donžuanas., 1936
Tau, Tėvyne. Eilėraščiai., 1937
Gėlių kalba darželyje., 1938
Balsai. Eilėraščiai., 1939
Pas vargą svečiuose., 1939
Abituriento daina., 1939
Paukščiuose., 1940
Žemuogėlės., 1960
200 игр. Игры. Хороводы. Танцы. Балы"., 1988.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Grigonis, Matas. (լիտվ.)