Ջոն Ջոնաս

Ջոան Ջոնաս (անգլ.՝ Joan Jonas, հուլիսի 13, 1936(1936-07-13), Նյու Յորք, Նյու Յորք, ԱՄՆ), ամերիկացի նկարչուհի, վիդեո-արվեստի և պերֆորմանսի պիոներ, 1960 թվականների վերջերի և 1970 ականների սկզբի ազդեցիկ կին-նկարչուհիներից մեկը։ Նրա աշխատանքները իրենց ազդեցությունն են ունեցել հայեցակարգային արվեստի, թատրոնի, պերֆորմանսի և այլ տեսողական լրատվամիջոցների վրա։ Ապրում և աշխատում է Նյու-Յորքում և Նոր Շոտլանդյա Կանադայում։


== Կենսագրություն ==
Ջոնասը ծնվել է 1936 թվականին Նյու-Յորքում։ 1958 թվականին ստացել է բակլավրի աստիճան Մաունթ-Խոլիսոկ Սաութ-Խեդլիում քոլեջում՝ արվեստների պատմություն մասնագիտությամբ։ Նա նաև սովորել է քանդակագործություն և նկարչություն Բոստոնի Գեղարվեստի թանգարանի դպրոցում և 1965 թվականին Կոլումբիայի համալսարանից քանդակագործության մագիստրոսի կոչում է ստացել։ Ակտիվ մասնակցել է Նյու-Յորքյան արվեստի տեսարաններին 1960-ական թվականներին, Ջոնասը նաև երկու տարի սովորել է պարուսույց Տրիշ Բրաունի մոտ։ Նաև աշխատել է խորեոգրաֆ Իվոն Ռայների և Սթիվ Պեկստոնի հետ։


== Ստեղծագործությունները ==
Չնայած Ջոնասը սկսեց իր կարիերան որպես քանդակագործ, սակայն 1968-ին  նա անցավ այդ ժամանակ նոր՝ մեդիայի աշխատանքներին, որում համադրած էր պերֆորմանսը տեսաարվեստի հետ, դրանք հաճախ ստեղծվում էին են դրսում և / կամ արդյունաբերական շենքերում։ 1968—1971 թվականների միջև, Ջոնասը ստեղծեց պերֆորմանս աշխատանք «Հայելային մասեր»(Mirror Pieces), որում հայելիները օգտագործվում էին որպես կենտրոնական շարժառիթ։ Այս վաղ ներկայացումներում հայելին դարձավ ինքնանկարների խորհրդանիշ, ռեպրեզենտացիայի և իրականության արտացոլանքները, նաև ավելացված վտանգի տարր և հաղորդակցություն հանդիսատեսի հետ,որը  պերֆորմանս ներկայացման բաղկացուցիչ մասն էր։ «Քամի»  ֆիլմում(1968) Ջոնասը նկարել է կատարողներին, տեսադաշտից անցնելով քամու դեմ, ինչը  տալիս էր հոգեբանական հանելուկ։
1970-ին Ջոնասը քանդակագործ Ռիչարդ Սերայի հետ երկար ուղևորության է մեկնել Ճապոնիա, որտեղ նա գնել է իր առաջին տեսախցիկը, տեսել է ՆՈ թատրոնը, Բունրակու և Կաբուկի թատրոնները։ Իր վիդեոարվեստի մի շարք ստեղծագործություններում ՝ «Օրգանական մեղր» ընդհանուր վերնագրի ներքո, նկարահանվել է Նյու Յորքի ստուդիայում 1972 և 1976 թթ, նկարչուհին, հանդես գալով որպես միակ դերասանուհի, փորձեց ցույգ տալ իր альтер-эго — «электронную секс-соблазнительницу» — վիդեո օգտագործող տարբեր մեթոդներով։ Աշխատանքներից մեկում, «Визуальная телепатия органического меда» (1972), Ջոնասը նախագծում է իր մասնատված պատկերը վիդեո էկրանին։ Իսկ «Անկարգություններ» -ում (1973) կինը լուռ լողում է մեկ այլ կնոջ արտացոլման տակ։ «Зесадержка пни» ում (1973), նկարահանվել է հեռախոսային ոսպնյակների միջոցով, և լայն անկյան ոսպնյակներով ցուցադրել են Ջոնասի Ճապոնիա մեկնումից հատվածներ․ թատրոն ՆՈն, օգտագործելով փայտե բլոկներ և անկյունային շարժումներ։ MoMA- ի համար տեսահոլովակի հարցազրույցում Ջոնասը նկարագրել է իր աշխատանքը որպես андроген։ Նրա ավելի վաղ գործերը արտացոլում են արվեստի մեջ կանացի որոնումը, և, այն, որի տարբերություն քանդակի և նկարչության, վիդեո արվեստում տղամարդկանց գերիշխանությունը պակաս է։
1975-ին Ջոնասը հայտնվեց «Զբաղված» ֆիլմում, լուսանկարիջ Ռոբերտ Ֆրենկ և սցենարիստ Ռուդ Վուրլիցեր։ 1976 թվականին «Дерево можжевельника» աշխատանքում նա հանդես եկավ պատմողական կառուցվածքով, որը բաղկացած էր տարբեր գրական աղբյուրներից, ինչպիսիք են հեքիաթները, դիցաբանությունը, պոեզիան և ժողովրդական երգերը, որոնք ձևակերպվել են որպես շատ բարդ ոչ գծային պատմողական մեթոդ։ Օգտագործելով հարուստ թատերական տեսարաններ և ձայն, «Дереве можжевельника» ում, նա պատմում է Գրիմ եղբայրների հեքիաթը հիմնված չար խորթ մոր և նրա ընտանիքի մասին։
1990-ականներին, «Իմ նոր թատրոնը» ստեղծագործությունների շարքում, նա հեռացավ ֆիզիկական կատարողականության կախվածությունից։ Այդ աշխատանքը երեք մասից էր՝ պարուհի Քեյփ Բրետոնը և նրա տեղական մշակույթը, շունը ցատկում է օղակի միջով, մինչ Ջոնասը նկարում է լանդշաֆտը, և արվեստի ներկայացում ՝ օգտագործելով քարեր, տարազներ, հուշեր և իր շանը։ Նա նաև ստեղծեց «Ապստամբություն հայտնի վայրերի մտքերով ...»(1992) և «Կինը ջրհորի մեջ» (1996/2000) աշխատանքները։


== Ցուցահանդեսներ ==


=== Պերֆորմանսներ ===
Ջոնասը իր աշխատանքներն իրականացրել է անթիվ հաստատություններում և վայրերում, ներառյալ․

Walker Art Center, Միննեապոլիս (1974)
Խոհանոց, Նյու Յորք (1975)
Սան Ֆրանցիսկոյի արվեստի թանգարան (1976)
Բեռն արվեստի թանգարան (2004)
Ձևը, հոտը, իրերի զգագմունքներ, Dia: Beacon (2006)
Բերկլիի արվեստի թանգարան և Խաղաղ օվկիանոսի կինոնկարը (2008)
PERFORMA 13, (2013)
Արվեստի երեկո (2016)
Օբերլին քոլեջ


=== Անհատական ցուցահանդեսներ ===
Թանգարան Ստեդելիկի (1994)
Պատկերասրահ Ռոզամունդ Ֆելսեն, Լոս Անջելես  (2003)
Պատկերասրահ Պետ Խիրն, Նյու Յորք (2003)
Ջոան Ջոնաս․ Հինգ աշխատանք, Քուինսի արվեստի թանգարան (2003)
Ջոան Ջոնաս. Light Time Tales, Հանգար Բիկոկկա, Միլան (2014)
Անվտանգության վարագույր., Վիեննայի պետական օպերա, Վիեննա(2014/15)
Ջոան Ջոնաս, Թեյթ Մոդերն (2018)


=== Խմբային ցուցահանդեսներ ===
Documenta,Կասել, Գերմանիա (Ջոնասը 1972 թվականից վեց անգամ մասնակցել է)։
Տեսակետ. շարժվող պատկերների ժամանակակից անթոլոգիա, Նոր թանգարա (2004)։
Խենթ․ Արվեստ և Ֆեմինիստական հեղափոխության ժամանակակից արվեստի թանգարան, Լոս Անջելես (2007)։


== Ճանաչում ==
Ջոնասին շնորհվել են կրթաթոշակներ և դրամաշնորհներ՝ Ազգային արվեստի ազգային հիմնադրամի պարարվեստի, վիդեո և վիզուալ արվեստի համար․ Ռոքֆելեր հիմնադրամ
Ժամանակակից հեռուստատեսային արվեստի հիմնադրամ(CAT), Հեռուստատեսության լաբորատորիա WNET / 13-ում, Նյու Յորք, Նկարիչների հեռուստատեսային սեմինար WXXI-TV- ում, Ռոչեսթեր, Նյու Յորք; և Deutscher Akademischer Austausch Dienst- ը (DAAD):
Ջոնասը հաղթել է Հիգե պրեֆեկտուրայի ժամանակակից արվեստի թանգարանում, Տոկիոյի միջազգային վիդեո արվեստի փառատոնում, տեսահոլովակի համար արժանանում է պոլարոիդյան մրցանակին, իսկ Ամերիկյան կինոինստիտուտի մրցանակը Մայա Դերեյնը՝ տեսահոլովակի համար։
2009-ին Ջոնասը արժանացավ Սոլոմոն Ռ. Գուգենհայմի թանգարանից «Կյանքի նվաճում» մրցանակին։
2016-ին Ջոնասը կոչվեց արվեստի պատկեր(Art Icon 2016) Whitechapel Gallery։
2018-ին պարգևատրվել է Կիոտոյի մրցանակով։
Ջոնասը մրցանակ ստացավ Anonymous Was A Woman (1998); Ռոքֆելեր հիմնադրամ (1990 թվական); Ամերիկյան կինոինստիտուտի Մայա Դերեյնի մրցանակ `տեսահոլովակի համար(1989); Գուգենհայմ հիմնադրամ(1976 թվական); և արվեստի Ազգային օժանդակություն(1974)։


== Արվեստի շուկա ==
Ջոան Ջոնասը ցուցահանդեսներ ունի Նյու Յորքում ՝ Գավին Բրաուն պատկերասրահում և Լոս Անջելեսում ՝ «Ռոսամունդ Ֆելսեն» պատկերասրահում։


== Ծանոթություններ ==


== Հղումներ ==
Joan Jonas, Vertical Roll, MoMA Learning
Biography: Joan Jonas and list of video works at [./https://en.wikipedia.org/wiki/Electronic_Arts_Intermix Electronic Arts Intermix].
Video art works distributed by the Video Data Bank
Joan Jonas, Mediateca Media Art Space
Joan Jonas in the Netherlands Media Art Institute
«Joan Jonas: Mirage» by Cora Fisher, [./https://en.wikipedia.org/wiki/The_Brooklyn_Rail The Brooklyn Rail] (May 2010)
Joan Jonas at New Mexico Museum of Art
«Joan Jonas: Stream or river, flight or pattern» Fundación Botín (2016)