Միքայել Քոթանյան

Միքայել Խաչիկի Քոթանյան (սեպտեմբերի 1, 1927(1927-09-01), Իրինդ, Էջմիածնի գավառ, Հայկական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - հոկտեմբերի 27, 1999(1999-10-27), Երևան, Հայաստան), տնտեսագետ։ Տնտեսագիտական գիտությունների դոկտոր (1972), պրոֆեսոր (1978), ՀԽՍՀ ԳԱ ակադեմիկոս (1986), թղթակից անդամ (1977), Հոկտեմբերի 27-ի ահաբեկչական հարձակման զոհերից։


== Կենսագրություն ==
1945 թվականին ավարտելով Ներքին Սասնաշենի միջնակարգ դպրոցը՝ ընդունվել է Երևանի պետական համալսարանի տնտեսագիտական ֆակուլտետը։ 1950 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանը։ 1950-1951 թվականներին աշխատել է «Հայէներգոյի» գլխավոր վարչությունում որպես ֆինանսիստ։ 1951 թվականին ընդունվել է ԵՊՀ ասպիրանտուրա, ապա գործուղվել ԽՍՀՄ Գիտությունների ակադեմիա՝ ուսումը շարունակելու։ 1956 թվականին պաշտպանել է թեկնածուական, 1972 թվականին՝ դոկտորական թեզերը, ստացել է տնտեսագիտության դոկտորի գիտական աստիճան։ 1954-1958 թվականներին աշխատել է ՀԿԿ կենտկոմին կից եռամյա կուսակցական դպրոցում որպես դասախոս։ 1960-1964 թվականներին եղել է «Հայաստանի ժողովրդական տնտեսություն» ամսագրի գլխավոր խմբագիրը, 1964-1983 թվականներին՝ ՀՀ ԳԱ տնտեսագիտության ինստիտուտի ավագ գիտաշխատող, բաժնի վարիչ, տնօրենի գիտական գծով տեղակալ։ 1977 թվականին ընտրվել է Հայաստանի գիտությունների ակադեմիայի թղթակից, իսկ 1986 թվականին՝ իսկական անդամ։ 1983-1987 թվականներին եղել է ՀԿԿ կենտկոմի տնտեսագիտության բաժնի վարիչ, 1987-1999 թվականներին՝ ՀՀ ԳԱԱ տնտեսագիտության ինստիտուտի տնօրեն, 1989-1999 թվականներին` Հայաստանի տնտեսագետների միության նախագահ, 1996 թվականին՝ Մենեջմենթի միջազգային ակադեմիայի անդամ, 1985-1989 թվականներին ՀԽՍՀ Գերագույն Խորհրդի, 1999 թվականին՝ ՀՀ Ազգային Ժողովի պատգամավոր։


== Մահ ==
Զոհվել է ՀՀ ԱԺ-ում տեղի ունեցած ոճրագործության ժամանակ։


== Հիշատակ ==
Միքայել Քոթանյանի ողբերգական մահից հետո ՀՀ նախագահի որոշմամբ Հայաստանի գիտությունների ազգային ակադեմիայի տնտեսագիտության ինստիտուտն անվանվել է նրա անունով։ Նրա անունով կրթաթոշակ է նշանակվել Երևանի ժողովրդական տնտեսության ինստիտուտում։ Միքայել Քոթանյանի անվամբ է կոչվել նրա հայրենի գյուղի դպրոցը։ ԱՄՆ-ի դեսպանատան կողմից 2000 թվականի հոկտեմբերի 25-ին նրա անվամբ բացվել է Ինտերնետ համակարգչային կենտրոն Երևանի Փանոս Թերլեմեզյանի անվան գեղարվեստի պետական ուսումնարանում։ Բացվել է «Միքայել Քոթանյան» բարեգործական հիմնադրամ։


== Գործունեություն ==
Աշխատանքները վերաբերում են նյութական շահերի և նյութական շահագրգռվածության տնտեսական օրենքների, հասարակության զարգացման գործում հոգևոր արտադրության ու մտավոր գործունեության դերի մեծացման միտումների բացահայտման, շուկայական տնտեսության հիմնահարցերին։


== Պարգևներ ==

Մովսես Խորենացու մեդալ, 2000 թ. (հետմահու)


== Երկեր ==
Նյութական շահագրգռվածությունը կոմունիզմի կառուցման ժամանակաշրջանում, Ե, 1966։
Գիտատեխնիկական առաջադիմությունը և նրա խթանումը, Ե., 1969:
Հայկական ՍՍՀ սոցիալ-տնտեսական զարգացման նպատակային կոմպլեքսային ծրագիրը, Ե., 1982:
Շուկայական էկոնոմիկա, Ե., 1998:
Экономическое стимулирование научно-технического прогресса, Е., 1975.
Научно-техническая революция и экономическая теория, Е., 1988.


== Գրականություն ==
Միքայել Քոթանյան. Կյանքի հավերժության խորհրդանիշը, Ե., 2002:


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
ՀՀ ԳԱԱ ակադեմիկոս Վլադիմիր Խոջաբեկյան «Միքայել Խաչիկի Քոթանյան», պատմաբանասիրական հանդես №1, 1999, էջ 417-419


== Արտաքին հղումներ ==
ՀՀ ԳԱԱ Մ.Քոթանյանի անվան տնտեսագիտության ինստիտուտ 
Միքայել Քոթանյանի 60-ամյակի առթիվ Archived 2020-10-20 at the Wayback Machine.