armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Սեդիր (կղզի)

Սեդիր (Սեհիր; թուրքերեն՝ Sedir), փոքր կղզի Թուրքիայի հարավարևմտյան մասում, Մուղլայի մարզի կազմում։ Կղզին գտնվում է Էգեյան ծովում՝ Գյոքովա ծոցում։ Կղզին հաճախ կոչում են նաև «Կլեոպատրայի կղզի»։ Վարչատարածքային առումով պատկանում է Մուղլայի մարզի Ուլա շրջանին։ Կղզին հայտնի է իր ավազե յուրահատուկ լողափերով, որոնք վառ ոսկեգույն են։ Ըստ լեգենդի, լողափերի ավազը նավերով բերվել են Եգիպտոսից՝ թագուհի Կլեոպատրայի համար։ Ըստ լեգենդի, Կլեոպատրան կղզում գաղտնի հանդիպել է իր սիրեցյալին՝ Մարկոս Անտոնիոսին։ Կղզու լողափերը պահպանվում են Թուրքիայի մշակույթի նախարարության կողմից որպես ազգային արժեք, այդ իսկ պատճառով արգելվում է մտնել լողափ կոշիկներով, վերցնել սրբիչ, ինչպես նաև ծխել։ Որպեսզի ավազը մնա լողափում, լողափի ելքերի մոտ դրված ջրով տարաներ, որպեսզի դուրս գալուց առաջ մարդիկ լվան իրենց ոտքերը։ Մուտքը դեպի լողափ վճարովի է։ Կղզում են գտնվում  նաև Քեդրաի անտիկ քաղաքի ավերակները։ Քսենոփոնի վկայությամբ, քաղաքի բնակիչների մեծ մասը եղել են բարբարոսներ։


== Պատկերասրահ ==

		
		


== Արտաքին հղումներ ==
Forbes.com։ «Cleopatra's Beach in Sedir Island, Turkey»։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-07-30-ին։ Վերցված է 2009-03-31 
Marmaristown.com։ «About Cleopatra Island»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-28-ին։ Վերցված է 2012-02-11 


== Ծանոթագրություններ ==
Ռազմագերիների կարգավիճակը

Ռազմագերիների կարգավիճակը համաձայն Ժնևի 1949 թվականի օգոստոսի 12-ի Կոնվենցիայի


== Ռազմագերիներ են համարվում ==
զինված ուժերի մարտիկները,
կամավորական և աշխարհազորային ջոկատների մարտիկները, որոնք ունեն համազգեստ, տարբերանշաններ և զենքը կրում են բացեիբաց,
մարտական գործողություններին աջակցող անձնակազմը,
պետության կողմից չճանաչված ապստամբ կառավարության զինված ուժերի մարտիկները,
առևտրական նավատորմի և քաղաքացիական ավիացիայի անձնակազմերի անդամները,
քաղաքացիական բնակչությունը, որը թշնամու մոտենալուն պես տարերայնորեն զենք է վերցնում իր հայրենիքը պաշտպանելու համար, պահպանում է պատերազմի օրենքները և զենքը կրում է բացեիբաց։Այսպես՝ ռազմագերիներ են համարվում միայն անմիջական ռազմական գործողություններին մասնակցած օրինական մարտիկները, կոմբատանտները (կոմբատանտ՝ ֆրանսերեն զինվոր, մարտիկ)։
Ռազմագերիները հանգագործներ չեն համարվում։ Նրաանց մեկուսացումը պայմանավորված է բացառապես ռազմական անհրաժեշտությամբ։


== Ռազմագերիներ չեն կարող համարվել ==
վարձականները, որոնք մարտական գործողություններին մասնակցում են բացառապես անձնական շահի նպատակով՝ մեծ վարձատրություն ստանալու համար
լրտեսները, այսինքն նրանք, ովքեր գործում են խաբեությամբ, գաղտնի եղանակով հավաքում են ռազմական տեղեկություններ,
այն հիվանդները, վիրավորները, քաղաքացիական անձինք, որոնք օգտվելեվ Ժնևի Կոնվենցիայով իրենց տրամադրված պաշտպանությունից, անմիջական մասնակցություն են ունեցել մարտական գործողություններից։Այս խմբի մարդիկ գեղեվարվելու դեպքում ռազմագերու կարգավիճակ չեն ստանում։ Վարձականներից ու լրտեսներից պետք է տարբերել կամավորներին և ռազմական հետախույզներին, ինչպես նաև զինվորական հրահանգիչներին։ Սրանք, ի տարբերություն վարձականների, համարվում են անմիջական ռազմական գործողությունների օրինական մասնակիցներ և գերվելուն պես ստանում են ռազմագերու կարգավիճակ։ Իսկ ռազմական հետախույզները հավաքում կամ փորձում են հավաքել ռազմական նշանակություն ունեցող տեղեկատվություն, կրելով իրենց զինված ուժերի համազգեստը։


== Աղբյուրներ ==
10-րդ դասարանի Նախնական Զինվորական Պատրաստության դասագիրք
Մեդրանո

Մեդրանո (իսպ.՝ Medrano), քաղաք և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, մտնում է Ռիոխա նահանգի մեջ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Լոգրոնո թաղամասում։ Տարածքը՝ 7,46 կմ²։ Բնակաչությունը 302 մարդ, (2010 թվականի տվյալներով)։ Հեռավորությունը վարչական կենտրոնից կազմում է 17 կմ։


== Պատկերասրահ ==

		
		


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Ուպրազդնո-Կագալնիցկի (Կոնստանտինովսկի շրջան)

Ուպրազդնո-Կագալնիցկի (ռուս.՝ Упраздно-Кагальницкий), գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Կոնստանտինովսկի շրջանում։ Մտնում է Բոգոյավլենսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Ռաշմոր լեռ

Ռաշմոր լեռ ազգային հուշարձան (անգլ.՝ Mount Rushmore National Memorial), գտնվում է ԱՄՆ Հարավային Դակոթա նահանգի Քիսթոմ քաղաքի մոտակայքում, Սև լեռներում։ Երկար ժամանակ Ռաշմոր լեռան դիմաքանդակների հուշարձանը համարվում էր աշխարհում ամենամեծը։  Լեռը հայտնի է գրանիտե ապարի վրայի 18,6 մետր բարձրությամբ ԱՄՆ չորս նախագահների՝ Ջորջ Վաշինգտոնի, Թոմաս Ջեֆերսոնի, Թեոդոր Ռուզվելտի և Աբրահամ Լինքոլնի (ձախից աջ հերթականությամբ) հսկայական դիմաքանդակների  բարձրաքանդակով։ Դիմանկարներից յուրաքանչյուրը  մոտ 18 մ բարձրություն ունի։ Աշխատանքը սկսվել է 1927 թվականին քանդակագործ Հադզոն Բորգլումի  ղեկավարությամբref name="delBianco">Roberts Sam (June 28, 2016)։ «An Immigrant's Contribution to Mount Rushmore Is Recognized, 75 Years Later»։ New York Times։ Վերցված է September 19, 2017 </ref>: Ժայռաբեկորները ճեղքելու համար դինամիտով պայթեցումներ են կատարվել։
Նախքան Ամերիկայի գաղութացումը այս լեռը տեղաբնակ ցեղերի լեզվով կոչվում էր «Վեց պապեր» (անգլ.՝ Six Grandfathers)</ref> , բայց 1930 թվականին վերանվանվեց Չարլզ Ռաշմորի՝ ամերիկյան բիզնեսմենի անունով (անգլ.՝ Charles E. Rushmore)ref name=KAHS>Keystone Area Historical Society Keystone Characters Archived September 9, 2006, at the Wayback Machine.. Retrieved October 3, 2006.</ref>, որը 1885 թվականին կազմակերպել էր առաջինը այս շրջան այցելած արշավախումբը։ Հարավային Դակոտայից ԱՄՆ սենատոր Պետեր Նորբեկը հովանավորել է նախագիծը և ստացել ֆինանսավորում դաշնային կառավարությունից։
Հուշարձանի ստեղծման գաղափարը տեղացի պատմաբան Դոան Ռոբինսոնինն էր, նպատակը՝ Հարավային Դակոտայում զբոսաշրջության զարգացումը։ Քանդակների համար ընտրվեց Ռաշմոր լեռը և Հուդզոն Բորգլումը կարծես որպես մարգարեություն ասաց. «Ամերիկան շարասյուներով կքայլի այս հորիզոնով»։ Նա ընտրեց այս նախագահներին, քանի որ նրանք խորհրդանշում էին Ամերիկայի պատմության առաջին 150 տարիներն ու հանրապետական ոգին։
Կոնգրեսի կողմից թույլատվություն ստանալուց հետո Բորգլումը 1925 թվականին սկսեց աշխատանքները, որը տևեց շուրջ 14 տարի՝ արժենալով 1 մլն ԱՄՆ դոլար։ Քանդակագործը Ջոն Հուդզոն Բորգլումն է (անգլ.՝ Gutzon Borglum)։ Թեոդոր Ռուզվելտի գլուխը դիրքով մյուսներից խորն է, քանի որ պայթեցումների ժամանակ ապարի մեծ կտոր էր քանդվել։ Քանդակների վրա աշխատել են 400-ից ավել մասնագետներ։ Համարվում է ԱՄՆ պատմական հուշարձան։ Ռաշմոր լեռը համաշխարհային հռչակ է ձեռք բերել։ Ամեն տարի 2 միլիոն մարդ է այցելում այս հուշարձանը։


== Ծանոթագրություններ ==
Իմոջեն Հիպ

Իմոջեն Հիպ (անգլ.՝ Imogen Jennifer Heap, դեկտեմբերի 9, 1977(1977-12-09), Harold Wood, London Borough of Havering, Մեծ Լոնդոն, Անգլիա, Միացյալ Թագավորություն), բրիտանացի երգչուհի, երգերի հեղինակ, կոմպոզիտոր։ Հայտնի է որպես Frou Frou երաժշտական դուետի մասնակից և որպես սոլո ալբոմների հեղինակ, որոնցից մեկը` Ellipse-ը, 2009 թվականի սեպտեմբերին Billboard-ի վարկածով զբաղեցրել է առաջին հորիզոնականը «Dance/Electronic Albums» ալբոմների շարքում և արժանացել Գրեմմի մրցանակի` Best Engineered Album, Non-Classical (2010) անվանակարգում։


== Անձնական կյանք ==
Իմոջենը փաստացի ամուսնացած է Մայքլ Լեբորի հետ։ Զույգը դուստր ունի` Ֆլորենս Ռոզի հիփ-Լեբորը (ծնվ.08.11.2014):


=== Ստուդիական ալբոմներ ===
1998 — iMegaphone
2005 — Speak for Yourself
2009 — Ellipse
2014 — Sparks


== Մրցանակներ և առաջադրումներ ==


=== Գրեմմի մրցանակ ===


== Ծանոթագրություններ ==
Խուրմանքյոյ

Խուրմանքյոյ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի  Մարաշի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Կիլիկիայի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Մյունխենի ահաբեկչություն (2016)

Մյունխենի ահաբեկչություն (գերմ.՝ Amoklauf in München am 22. Juli 2016), կատարվել է 2016 թվականի հուլիսի 22-ին Մյունխենի Մոզախ շրջանում գտնվող Օլիմպիա առևտրի կենտրոնում։ Հրաձգությունը սկսել է տեղական ժամանակով 17:52-ին առևտրի կենտրոնում գտնվող ՄաքԴոնալդսի առջև։ Ոստիկանության խոսնակը միջադեպը կոչել է «հրաձգություն»։ Ոստիկանությունը հայտնել է զոհերի մասին. ըստ նախնական տվյալների` կա 15 զոհ և վիրավորներ։ Ահաբեկիչները, ըստ նախնական տվյալների, եղել են երկու հոգի, որոնցից մեկին հաջողվել է թաքնվել մետրոյում։
Հայտարարություն է հնչել զերծ մնալ Մյունխենի Կարլսպլաց շրջանից, որտեղ գտնվող մետրոյի տարածքում նույնպես կրակոցներ են հնչել։ Վարորդները զգուշացվել են ուղևորներ չվերցնել։


== Ծանոթագրություններ ==
Ժակ Ֆեյդեր

Ժակ Ֆեյդեր (ֆր.՝ Jacques Feyder, իսկական անուն ազգանունը՝ Jacques Léon Louis Frédérix, հուլիսի 21, 1885(1885-07-21)[…], Իքսել, Բրյուսել, Բելգիա - մայիսի 24, 1948(1948-05-24) կամ մայիսի 25, 1948(1948-05-25), Պրանժեն), ֆրանսիացի կինոռեժիսոր, 1908 թվականից թատրոնի, ապա կինոյի դերասան։
Կինոյում որպես ռեժիսոր առաջին անգամ հանդես է եկել 1916 թվականին («Պարոն Պենսոն՝ ոստիկան»)։ 1921 թվականին ստեղծել է «Ատլանտիդա» վառ, էկզոտիկ կինոնկարը։ Լավագույն համր ֆիլմերից են՝ «Կրենկեբիլ» (1922 թ., ըստ Անատոլ Ֆրանսի), «Գրիբիշ» (1925 թ.), «Թերեզ Ռաքեն» (1928 թ., ըստ Էմիլ Զոլայի), որոնք հակադրված են էկրանային ստանդարտներին։ «Նոր պարոններ» ( 1928 թ.) երգիծական կինոպամֆլետում մերկացված են բուրժուական պառլամենտարիզմը, պոլիտիկանների կարիերիզմն ու անսկզբունքայնությունը։
1929-1933 թթ. Ֆեյդերն աշխատել է ԱՄՆ-ում։ Նշանակալից են՝ «Մեծ խաղ» (1934 թ.), «Միմոզա» կենսօթևանը» (1935 թ.) ֆիլմերը։ «Հերոսական տոնավաճառ» (1935 թ.) կինոկատակերգությունը արտացոլել է դարաշրջանի կոլորիտը, XVII դ. Ֆլանդրիայի կենցաղը և բարքերը։ Ֆրանսիայի գերմանա-ֆաշիստական օկուպացիայից հետո վտարանդվել է Շվեյցարիա, վերադարձել է 1945 թ.- ին։ Վերջին կինոնկարը «Մակադամ»-ն է (1946 թ.)։
40-ից ավելի ֆիլմերի ռեժիսոր է, որպես դերասան խաղացել է 12 ֆիլմում, մոտ 15 ֆիլմերի սցենարի հեղինակ է։
Հեղինակ է «Կինոն մեր մասնագիտությունն է» գրքի (1944 թ., իր կնոջ՝ դերասանուհի Ֆրասուազա Ռոգեի հետ)։


== Երկեր ==
Bachy, Victor, Jacques Feyder։ artisan du cinéma, 1885-1948, (Louvain։ Librairie universitaire, 1968) (ֆր.)
Feyder, Jacques and Rosay, Françoise, Le cinéma, notre métier, (Genève։ A. Skira, 1944)(ֆր.)
Ford, Charles, Jacques Feyder, (Paris։ Seghers, 1973)(ֆր.)


== Գրականություն ==
Божович В., Творчество Жака Фейдера, М., 1965.
Комаров В.. История зарубежного кино. Том 1. Немое кино. -М.։ «Искусство», 1965.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
IMDB կայքում
kinopoisk կայքում
Աստերոիդների ցանկ (247601-247700)

Աստերոիդների ցանկ (247501-247600)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (247701-247800)
 Աստերոիդների ցանկ (247501-247600)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (247701-247800)
Մոլեսկին

Մոլեսկին (իտալերեն՝ Moleskine), իտալական «Modo & Modo» ընկերության գրենական պիտույքներ արտադրող ապրանքանիշն է։ «Մոլեսկին» ապրանքանիշով արտադրանքը բավականին տարածված է աշխարհով մեկ (նույնիսկ այս ապրանքանիշի նոտատետրերի համար հասարակ անուն է դարձել)։ Դասական «մոլեսկինը» իրենից կոշտ կազմով5 առաձգական ժապավենով կողպվող, լյասե ներդրուկով և այցելաքարտերի համար վերջին կազմի վրա նախատեսված գրպանիկով սև նոտատեր է ներկայացնում։ Նոտատետրերի առանձնահատկությունն է առաջին էջը, որտեղ գրվում է տիրոջ անունը։
Moleskine անվանումը պաշտոնական արտասանություն չունի, ինչպես նաև բրենդը չունի ազգային պատկանելիություն և ամեն մարդ կարող է այն արտասանել ինչպես կցանկանա։ Իտալական արտասանությունն է՝ [mɔleˈskiːne]։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Մոլեսկինի պաշտոնական կայքը (անգլ.)
Ռոժոկ (այլ կիրառումներ)

Ռոժոկ, կարող է վերաբերել՝

Ռոժոկ - գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Կաշարսկի շրջանում
Ռոժոկ - գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Նեկլինովսկի շրջանում
Ռոժոկ - գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Լիտինկայի շրջանում
Վուլկանոդոն

Վուլկանոդոն (լատ.՝ Vulcanodon — «Հրաբխի ատամ») մտնում է զաուրոպոդների դասի դինոզավրերի տեսակներիի մեջ։


== Բնութագիր ==

Վուլկանոդոնը ունի ոչ մեծ չափեր, նրա երկարությունը կազմում է 6.5 մետր, իսկ բարձրությունը մարդու հասակից մի փոքր բարձր՝ մոտ 1.9 մետր։ Ունի երկար պարանոց և պոչ, որոնք համարժեք են նրա մարմնին։ Նա պատկանում է խոտակեր մողեսների դասին՝ որոնց սննդի հիմնական բաղադրիչներն են տերևները, խոտերը և մյուս բուսատեսակները, որոնք նա կուլ է տալիս, որովհետև ատամները ծամելու ընդունակ չէին։ Վուլկանոդոնը բնակվում էր Հարավային Աֆրիկայում (Զիմբաբվե), մոտ 208-201 միլիոն տարի առաջ։


== Հայտնագործում ==
Վուլկանոդոնին նկարագրել է հնէաբան Մայքլ Ռաատը՝ Վիտվաթերսրանդյանանի համալսարանից 1972 թվականին։ Սկզբնական շրջանում Վուլկանոդոնը դասվում էր ամենակերների շարքին՝ իր ատամներիի կառուցվածքի շնորհիվ, որոնք գտնվել էին պեղումների ժամանակ։ Ավելի ուշ պարզվել էր, որ նրա ատամները պատկանել են ուրիշ մողեսի։ Դրանից հետո Մայքլ Ռաատը իր նկարագրության մեջ շտկեց իր իսկ սխալը։ Սխալը նա կատարել էր վզի և գլխի բացակայության պատճառով։


== Դասակարգում ==


=== Տաքսոնոմիա ===
Զաուրոպոդներ
  `--+--+--Antetonitrus
          |    `—Lessemsaurus 
     `--+--Chinshakiangosaurus
               |--Gongxianosaurus
               |--Isanosaurus
               |--Kotasaurus
               `--+--?Vulcanodontidae
          |   |--Tazoudasaurus
          |   `--Vulcanodon
                    `--+--Spinophorosaurus
            ՝-->Eusauropoda


== Գրականություն ==
Ամեն ինչ դինոզավրերի մասին СЗКЭО 2008 ISBN 978-5-9603-0089-6
Սթիվ Փարկեր. Դինոզավրերի տրիումֆ ISBN 5-7839-0035-4
Շտուրովո

Շտուրովո  (սլովակերեն՝ Štúrovo, մինչև 1948 թվականը՝  Parkan; գերմաներեն՝ Gockern ; հունգարերեն՝ Párkány), քաղաք Սլովակիայի հարավ-արևմուտքում, Դանուբ գետի ափին՝ նրա Հրոն վտակի գետաբերանի մերձակայքում, հունգարական Էստերգոմ քաղաքի դիմաց, որի հետ միացված է Մարիա Վալերիայի պատվին անվանակոչված կամրջով։


== Պատմություն ==
Ռազմավարական կարևոր դիրքի շնորհիվ քաղաքի ներկայիս տարածքը բնակեցվել է դեռ նախապատմական ժամանակներում։ 9-րդ դարում այստեղ են եկել հունգարական ցեղեր, որոնք հիմնել են Կակատ բնակավայրը (պատմական փաստաթղթերում առաջին անգամ այն հիշատակվել է 1075 թվականին)։ 16-րդ դարի կեսերին բնակավայրն ընկել է թուրքերի լծի տակ։ 1683 թվականին Յան Սոբեսկի Երրորդի զորքերը ջախջախել են թուրքերին և ազատագրել բնակավայրը, որին Մարիա Թերեզա կայսրուհին 1740 թվականին քաղաքի կարգավիճակ է շնորհել։ 1850 թվականին գործարկվել է երկաթուղային կայարանը (Վիեննա-Բուդապեշտ երկաթգծի վրա)։ 1895 թվականին շահագործման է հանձնվել Մարիա Վալերիայի անվան կամուրջը, որը հետագայում երկու անգամ՝ Առաջին և Երկրորդ աշխարհամարտերի ավարտական փուլերի շրջանում պայթեցվել է և, վերջնական վերակառուցումից հետո, արդեն երրորդ անգամ շահագործման հանձնվել 2001 թվականին։ 1948 թվականին քաղաքը, որ մինչ այդ Պարկան էր կոչվում, վերանվանվել է Շտուրովո (սլովակ նշանավոր հեղափոխական և գրող Լյուդովիտ Շտուրի անունով)։


=== Ժողովրդագրություն ===
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Զբոսաշրջություն ==
Շտուրովոյով է անցնում «Սուլթանի արահետ» անվանումը կրող զբոսաշրջային հետիոտն երթուղին, որն սկսվում է Վիեննայից և ավարտվում է Ստամբուլում՝ անցնելով Ավստրիայի, Սլովակիայի, Հունգարիայի, Խորվաթիայի, Սերբիայի, Ռումինիայի, Բուլղարիայի, Հունաստանի և Թուրքիայի տարածքներով։


== Գործընկեր քաղաքներ ==
Շտուրովոն գործընկերային կապեր է հաստատել հետևյալ քաղաքների հետ.

 Հունգարիա Էստերգոմ
 Չեխիա Բրունտալ
 Իտալիա Կաստելարանո
 Ռումինիա Բարաոլտ
 Սերբիա Նովի Բեցեյ
 Լեհաստան Կլոբուցկ


== Գրականություն ==
Párkány, in: Guy Miron (Hrsg.): The Yad Vashem encyclopedia of the ghettos during the Holocaust. Jerusalem : Yad Vashem, 2009 ISBN 978-965-308-345-5, S. 576f.


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Քաղաքի պաշտոնական կայքէջը
Բոշխ կիլիկիական

Բոշխ կիլիկիական (լատ.՝  Carex cilicica), բոշխազգիների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս, որը գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։


== Նկարագրություն ==
45-75 սմ բարձրությամբ սողացող, բազմամյա, կոճղարմատավոր խոտաբույս է։ 3-4 մմ լայնությամբ տերևները նուրբ են, զգալիորեն ցողունից կարճ։ Ծաղկաբույլերը կազմված են առէջավոր և վարսանդավոր հասկիկներից։ Ծածկող թեփերը նշտարաձև են, սրագագաթ, կանաչավուն կենտրոնական ջղով և եզրից մուգ դարչնագույն շերտով։ 4-5 մմ երկարությամբ պարկիկը դեղնավուն է, իսկ 2 մմ երկարությամբ կտուցը դարչնագույն և գագաթում թեթևակի ճեղքված ունի։


== Տարածվածություն ==
Հանդիպում է Դարեղեգիսի ֆլորիստիկական շրջանում, Խաչիկ և Գնիշիկ գյուղերի շրջակայքում։ Ընդհանուր արեալը ընդգրկում է Հարավային Անդրկովկասը, Հայկական լեռնաշխարհը և Հյուսիսային Իրանը։ Հանդիպում է հազվադեպ։


== Էկոլոգիա ==
Աճում է ծովի մակարդակից 2400-2600 մ բարձրությունների վրա, ճահճացած լեռնային մարգագետիններում։ Ծաղկում է հուլիսին, պտղաբերում է օգոստոս ամսին։


== Պահպանություն ==
Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակ է։ Տարածման և բնակության շրջանների մակերեսը 10 կմ²-ից պակաս է։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված է որպես ոչնչացման  անմիջական սպառնալիքի ենթակա տեսակ։ CITES-ի և Բեռնի կոնվենիցիաների հավելվածներում բացակայում է։
Պահպանության համար միջոցառումներ չեն իրականացվում։


== Ծանոթագրություններ ==
Կիսմիձոր

Կիսմիձոր, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Դերջանի գավառակում։ Գտնվում էր Եփրատ գետի աջ կողմում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Կարտալի (գյուղ, Բելորեցկի շրջան)

Կարտալի (ռուս.՝ Карталы, բաշկիրերեն՝ Кәртәле), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բելորեցկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 72 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Անդրեյ Պլախին

Անդրեյ Պլախին (ռուս.՝ Андре́й Ива́нович Пла́хин, հուլիսի 18, 1904(1904-07-18) - հունիսի 6, 1957(1957-06-06), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), խորհրդային դիվանագետ։ 2-րդ դասի արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ։


== Կենսագրություն ==
1939 թվականին եղել է Խորհրդային Միության արտաքին գործերի ազգային կոմիսարության Սկանդինավյան երկրների բաժնի վարիչ։
1939 թվականից մինչև 1941 թվականը Դանիայում հանդիսացել է ԽՍՀՄ գործերի ժամանակավոր հավատարմատար։
1941 թվականին Շվեդիայում եղել է ԽՍՀՄ դեսպանության խորհրդական։
1943 թվականին եղել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի ժողովրդական կոմիսարի տեղակալի օգնական։
1944 թվականից մինչև 1945 թվականը եղել ՈՒկրաինական ԽՍՀ-ի արտաքին գործերի ժողովրդական կոմիսարիատի քաղաքական բաժնի վարիչ։
1945 թվականի հունիսի 22-ից մինչև 1950 թվականի հուլիսի 15-ը Դանիայում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ։
1954 թվականից մինչև 1955 թվականն Ավստրիայում եղել է ԽՍՀՄ գերագույն կոմիսարի համակարգի աշխատակից։
1957 թվականին եղել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կադրերի վարչության պետ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Биография в Справочнике по истории Коммунистической партии и Советского Союза 1898 - 1991
IAI Searcher

IAI Searcher հետախուզային ԱԹՍ, նախագծվել է իսրայելական Israel Aerospace Industries կազմակերպության կողմից 1980-ականներին։ Այն փոխարինեց Tadiran Mastiff և IAI Scout ԱԹՍ-ներին Իսրայելի պաշտպանության բանակում։


== Կառուցվածք ==
Searcher ԱԹՍ-ն տեսքով համարյա նույնն է ինչպես Scout և Pioneer ԱԹՍ-ները, սակայն զգալիորեն մեծ է նրանցից չափերով։ Searcher-ի վրա տեղադրված է 35 Կվտ հզորությամբ ներքին այրման շարժիչ։ Նախորդ տարբերակների համեմատ բարելավվել է կառավարման համակարգը, ինչպես նաև դիտարկող սարքավորումները։ Ինչպես նաև ավելացվել է թռիչքի տևողությունն ու ԱԹՍ-ի մասերի հուսալիությունը։
Բացի Իսրայելից, այս համակարգը օգտագործվում է նաև Հնդկաստանում, Հարավային Կորեայում, Շրի Լանկայում, Սինգապուրում, Թայլանդում և Թուրքիայում։


== Միջադեպեր ==
2015 թվականի մայիսի 21-ին Ռուսական "Ֆոռպոստ" (Searcher II, համարը 923) ԱԹՍ-ն կործանվել է Ուկրաինական Ավդեևկա քաղաքի մոտ Ուկրաինայի արևելքում տեղի ունեցած պատերազմական գործողությունների ընթացքում։


== Տակտիկա-տեխնիկական առանձնահատկություններ (Searcher II) ==

Երկարությունը՝ 5,85 մ
Թևերի բացվածքը՝ 8,54 մ
Բարձրությունը՝ 1,25 մ
Օգտակար բեռի զանգվածը՝ 68 կգ
Առավելագույն թռիչքային զանգվածը՝ 500 կգ
Շարժիչը՝ 1 × Limbach L 550, 35 Կվտ


=== Թռիչքային առանձնահատկություններ ===
Առավելագույն արագությունը՝ 200 կմ/ժ
Թռիչքի առավելագույն տևողությունը՝ 18 ժ
Գործնական թռիչքի առավելագույն բարձրությունը՝ 6100 մ


== Կիրառվում է այս պահին ==

 Ադրբեջան
 Կիպրոս
 Հնդկաստան
 Շրի Լանկա
 Էկվադոր
 Ինդոնեզիա
 Իսրայել
 Հյուսիսային Կորեա
 Ռուսաստան - Ֆոռպոստ (Форпост) անվան տակ
 Սինգապուր
 Իսպանիա
 Թաիլանդ


== Տես նաև ==
 IAI Pioneer
 IAI Scout


== Ծանոթագրություններ ==
Աբայա (գյուղ, Կիհելկոննա շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԱբայաԱբայա (էստ․՝ Abaja), գյուղ Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Կիհելկոննա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 1 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Ջոլևի (Սենակի շրջան)

Ջոլևի (վրաց.՝ ჯოლევი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մարզի Սենակի շրջանում։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 174 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Իսկրիսկովշչինսկի գյուղական խորհուրդ (Բելոպոլսկի շրջան)

Իսկրիսկովշչինսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Іскрисківщинська сільська рада), Ուկրաինայի Սումիի մարզի Բելոպոլսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Իսկրիսկովշչինսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 872 մարդ։ Խորհրդում կա 5 բնակավայր։ 


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Հակոբ Հովհաննիսյան (այլ կիրառումներ)

Հակոբ Հովհաննիսյան, հայկական անուն-ազգանուն, որը կարող է վերաբերել հետևյալ անձանց.

Հակոբ Հովհաննիսյան (կենսաքիմիկոս)
Հակոբ Հովհաննիսյան (երաժշտագետ)
Մամաղար

Մամաղար, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Մալաթիայի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Խարբերդի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Բոգդանովկա (գյուղ, Զիանչուրինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԲոգդանովկաԲոգդանովկա (ռուս.՝ Богдановка, բաշկիրերեն՝ Богдановка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Զիանչուրինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 33 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Լաֆեյադ ան Վեզի

Լաֆեյադ ան Վեզի (ֆր.՝ Lafeuillade-en-Vézie), համայնք Ֆրանսիայի Օվերն մարզի Կանտալ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 572 մարդ, բնակչության խտությունը` 34.58 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 16.54 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 460 կմ հարավ, Կլերմոն Ֆերան քաղաքից` 125 կմ հարավ-արևմուտք, Օրիյակ քաղաքից` 16 կմ հարավ։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 334 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 258-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 76։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 77,2 %։ 258 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 242 անձ (123 տղամարդ և 119 կին)։ Գործազուրկ են եղել 16 անձ (8 տղամարդ և 8 կին)։ 76 անաշխատունակներից 27-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 36-ը` թոշակառուներ, իսկ 13-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Կանտալ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Ալահվերդի Խան

Ալահվերդի Խան (1560, Վրաստան - հունիսի 3, 1613(1613-06-03), Սպահան, Իրան), Սեֆյան շահ Աբբաս անվանի զորավարներից, Ֆարս նահանգի բեգլարբեկի (կառավարիչ), 1603–08-ի թուրք–պարսկական պատերազմների մասնակից, ազգությամբ հայ։ Մեծ դեր է խաղացել ղզլբաշների նոր բանակի կազմավորման գործում։ 1604-ին Ալահվերդի Խան արշավել է մինչև Արճեշ՝ խստագույնս հրահանգելով իր զինվորներին չդիպչել խաղաղ բնակչությանը։ 1605-ին Թավրիզի մոտ պարտության է մատնել Ջղալ–օղլի Սինան փաշայի բանակը և հալածել մինչև Վան։ Ալահվերդի Խան իր բեգլարբեկության շրջանում կատարել է շինարարական աշխատանքներ Շիրազում և Սպահանում (կամուրջ Սպահանի Զայենդերուդ գետի վրա ևն)։ Մահացել է Սպահանում և թաղվել Մաշհադի իմամ–Ռիզայի սրբավայրին կից կառուցված հատուկ դամբարանում։
The Civil Wars

The Civil Wars, ամերիկյան դուետ, ձևավորված 2009 թվականին Նեշվիլում և կազմված երգչուհի Ջոյ Ուիլյամսից և կիթառահար Ջոն Փոլ Ուայթից, որոնք ստեղծագործում են ֆոլկ և ամերիկանա ժանրերում։ Խումբը լուծարվել է 2014 թվականին։


== Սկավառակագրություն ==


=== Ստուդիական ալբոմներ ===
Barton Hollow (2011)
The Civil Wars (2013)


== Մրցանակներ և անվանակարգեր ==


== Ծանոթագրություններ ==
Հոգեհանգիստ (պատմվածք)

Հոգեհանգիստ (ռուս.՝  Панихида), Անտոն Չեխովի պատմվածքներից, որը գրվել է 1886 թվականին։ Առաջին անգամ հրատարակվել է փետրվարի 15-ին «Նոր ժամանակ» թերթի 3581 համարում։


== Հրատարակություն ==
Առաջին անգամ տպագրվել է 1886 թվականի փետրվարի 15-ին «Նոր ժամանակ» ամսագրի 3581 բաժնում Չեխովի մակագրությամբ։
Փոքր փոփոխությամբ, պատմվածքը 1887 թվականին հրապարակվել է Մթնշաղ թերթում։ Հեղինակի կողմից փոքր փոփոխությամբ 1899-1901 թվականներին․ ընդգրկվել է Ադոլֆուս Մարքսի հրատարակած հավաքածուի 3-րդ հատորում։
Չեխովի կյանքի ընթացքում պատմվածքը թարգմանվել է հունգարերեն, գերմաներեն, ռուբիներեն, սերբախորվաթերեն և ֆիններեն լեզուներով։


== Ստեղծման պատմություն ==
Չեխովը, ում համար սա առաջին հրատարակությունն էր «Նոր ժամանակ» թերթում, նախկինում ստորագրել է իր հասարակ կեղծանունով՝ Անտոն Չեխոնտե։ Փետրվարի 27-ին նա թերթից հեռագիր ստացավ, որտեղ նրան խնդրում էին հրապարակել պատմվածքի հեղինակի իսկական անունը։
Ալեքսանդր Լազարևը իր հուշերում գրել է «Չեխովը թույլ տվեց, սակայն դրա համար ափսոսում էր, քանի որ պատրաստվում էր բժշկական ամսագրերում հրապարակել ինչ որ բան և իր ազգանունը պահում էր լուրջ հոդվածների համար»։
Պատասխանելով Սուվորինի նամակին, Չեխովը մարտի 6-ին գրեց «Շնորհակալ եմ Ձեզ իմ աշխատանքների նկատմամբ հաճելի արձագանքների և պատմվածքի արագ տպագրության համար։ Պատմվածքի վերջաբանը հանելու համար ես շնորհակալ եմ և համաձայն եմ։ Ձեզ հետ աշխատում եմ արդեն 6 տարի, սակայն դուք առաջինն եք, ով չի դժվարացել նշումներ կատարել և ներկայացնել շարժառիթները»։
Պատմվածքի ձեռագիրը կորել է, պահպանվել է միայն «Նոր ժամանակ» թերթում տպագրված տարբերակը։


== Գրականություն ==
Чехов А. П. Панихида // Чехов А. П. Полное собрание сочинений и писем: В 30 т. Сочинения: В 18 т. / АН СССР. Ин-т мировой лит. им. А. М. Горького. — М.: Наука, 1974—1982


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Հոգեհանգիստ պատմվածք Archived 2017-05-05 at the Wayback Machine.
Հոգեհանգիստ, բնօրինակ ռուսերեն տեքստ
Ռեքվիեմ, թարգմանությունը անգլերեն լեզվից
Լեհ-շվեդական հարաբերություններ

Լեհ-շվեդական հարաբերություններ, երկկողմ դիվանագիտական հարաբերություններ Լեհաստանի և Շվեդիայի միջև։ Երկրները բաժանված են Բալթիկ ծովով և ունեն շատ երկար պատմական կապեր, ինչպես նաև մի քանի ռազմական հակամարտություններ են ապրել։ 20-րդ դարի սկզբին երկրների միջև սերտ հարաբերություններ են հաստատվել։ Սակայն հարաբերությունները խզվել են Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ։ Պատերազմի ավարտից հետո երկրները վերականգնել են հարաբերությունները, և Շվեդիան դարձել է Հյուսիսային Եվրոպայի երկրների շարքում Լեհաստանի խոշորագույն տնտեսական դոնորը։ Ներկայումս երկու երկրներն էլ Եվրոպական միության (ԵՄ) անդամներ են։ Շվեդիայում բնակվում է ավելի քան 90 000 լեհ։


== Պատմություն ==
1386 թվականից մինչև 1596 թվականը Լեհաստանը կառավարել են Յագելոնները, որոնք շվեդական ծագում են ունեցել և կարևոր դեր են խաղացել պետությունը միջնադարյան Եվրոպայի մեծ տերության վերածելու գործում։
Ռեչ Պոսպոլիտան և Շվեդական կայսրությունը տարածքային տիրապետությունների ընդլայնման և իշխանության համախմբման հավակնոտ ծրագրեր ունեին, ինչը հանգեցրել է երկրների միջև բազմաթիվ խոշոր ռազմական հակամարտությունների։ 1655 թվականին շվեդները ներխուժել են Լեհաստան, որը հայտնի է որպես շվեդական ջրհեղեղ, ինչը զգալի ավերածության է հանգեցրել Լեհաստանի տարածքի մեծ մասում։


=== Համաշխարհային պատերազմներ ===
Առաջին և Երկրորդ համաշխարհային պատերազմների ժամանակ Շվեդիայի լեհական համայնքը աջակցում էր անկախ Լեհաստանին՝ հանդես գալով այդ երկրի խորհրդային-գերմանական օկուպացիայի դեմ։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի, մի քանի անդամներ բանակի ծայրահեղ միջոցով չեզոք Շվեդիայի տարածքում կազմակերպել աջակցություն և ֆինանսավորում Լեհական դիմադրության. Մի քանի շվեդ քաղաքացիներ նույնպես պաշտպանել են լեհական դիմադրությունը և ապաստան տրամադրել նրանց, ինչպես նաև պաշտպանել լեհերին նացիստների հետապնդումից։


== Դիվանագիտական ներկայացուցչություններ ==
Լեհաստանի դեսպանատունը գտնվում է Ստոկհոլմում։
Շվեդիայի դեսպանատունը գտնվում է Վարշավայում։


== Ծանոթագրություններ ==
Թիմոր

Թիմոր (ինդոն.՝ Pulau Timor, թետում՝  Timor), կղզի Մալայան կղզեխմբում, ամենամեծը Փոքր Զոնդյան կղզիների խմբում։ Տարածությունը շուրջ 34․000 կմ2 է։ Մակերևույթում գերակշռում են լեռները (բարձրությունը մինչև 2950 մ)։
Արևմտյան մասը մտնում է Ինդոնեզիայի կազմի մեջ, հյուսիսարևելյան մասը եղել է պորտուգալիայի գաղութը։ Այժմ այդ մասում Արևելյան Թիմորն է։


== Անվանում ==
Անվանումը մալայերեն բառացի նշանակում է «արևելք, արևելյան սահման»․ հավանաբար նկատի են ունեցել Ինդոնեզիայի արևելյան կողմում գտնվելը։


== Ծանոթագրություններ ==
Հոգեբան

Հոգեբան, հոգեբանական կրթությամբ անհատ, որն իրականացնում է հետազոտական և պրակտիկ մասնագիտական գործունեություն հոգեկան առողջության (հոգեբանական խորհրդատվություն, հոգեթերապիա և այլն) և հոգեբանության տարբեր ոլորտներում (իրավաբանական, կլինիկական, կազմակերպչական և այլն)։


== Մասնագիտության ներածություն ==
Անհրաժեշտ է տարբերել հոգեբանին հոգեբույժից (տես՝ Հոգեբուժություն), որը բարձրագույն բժշկական մասնագիտություն ունեցող անձն է և որը հիմնականում գործ ունի հոգեկան շեղումներ և խանգարումներ ունեցող մարդկանց հետ, իրականացնում է բուժում դեղամիջոցների օգնությամբ, և հոգեթերապևտից (տես՝ Հոգեթերապիա), որը իրականացնում է զանազան հոգեբանական խնդիրների, ինչպես նաև հոգեկան և վարքային խանգարումների բուժումը՝ հոգեթերապիայի միջոցով (երբեմն դեղորայքային բուժմանը զուգահեռ)։


== Հոգեբան-խորհրդատուի արժեհամակարգ ==
Հոգեբան-խորհրդատուի արժեհամակարգը համարվում է խորհրդատվության առանցքային նախադրյալը։ Հոգեբանը պետք է օբյեկտիվ լինի, չպետք է խորհրդատվության գործընթացի մեջ դնի իր կյանքի փիլիսոփայությունը և արժեհամակարգը։ Նա պարտավոր է ամբողջությամբ կենտրոնանալու այցելուի արժեքների վրա։ Ս. Պատտերսոնը տալիս է մի շարք պատճառներ, թե ինչու հոգեբանը պետք է խուսափի ազդեցություն ունենալ այցելուի արժեքների վրա.

Յուրաքանչյուր անհատի կյանքի փիլիսոփայությունը ունիկալ է և ցանկալի չէ այն փաթաթել մեկ ուրիշին։
Ոչ մի հոգեբան չի կարող պնդել, որ ինքն ունի միանգամայն զարգացած, ադեկվատ կյանքի փորձ։
Արժեքների յուրացման ավելի նպատակահարմար վայրերն են ընտանիքը, դպրոցը, եկեղեցին և ոչ թե հոգեբանի սենյակը։
Անձը սեփական էթիկական համակարգը զարգացնում է՝ օգտվելով ոչ թե մեկ աղբյուրից և մեկ օրում, այլ որոշակի ժամանակահատվածում, կենսական գործոնների ազդեցության տակ։
Ոչ ոք չի կարող խանգարել այլ մարդու ունիկալ կյանքի փիլիսոփայության առաջացմանը, որը, ըստ նրա, ամենաիմաստավորվածն է։
Այցելուն իրավունք ունի չընդունել այլ մարդու էթիկական սկզբունքներն ու կյանքի փիլիսոփայությունը։Հոգեբանը պետք է հստակ իմանա իր արժանիքները, ի ցույց դնի այցելուի առաջ և չխուսափի արժեքային դիսկուսիաներից, քանի որ մի շարք խնդիրներ թաքնված են հենց այցելուի արժեքային կոնֆլիկտներում կամ էլ նրանց կողմից սեփական արժեհամակարգի չհասկացման մեջ։
Սրանք են այն ոլորտները, որտեղ կարևոր է խորհրդատուի դիրքորոշումը, ընտանիքն է, սեքսը, կրոնը և այլն։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Զարթոնք հոգեբանական կենտրոն
Էդուարդ Աբրահամյան (ռոք երաժիշտ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Էդուարդ Աբրահամյան (այլ կիրառումներ)Էդուարդ Աբրահամյան (մարտի 17, 1972(1972-03-17), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - սեպտեմբերի 23, 2016(2016-09-23), Երևան, Հայաստան), հայ ռոք երաժիշտ, հայտնի էր որպես «Manic Depressive Psychosis» մետալ-խմբի վոկալիստ և դաշնակահար։ Ավարտել է Երևանի պետական համալսարանը, և ուսանողական տարիներին միացել է MDP խմբին, որը մեծ հաջողություն ունեցավ։ Խմբի լուծարումից հետո զբաղվում է ծրագրավորմամբ, և այդ բնագավառում շահել մի շարք միցանակներ։ Էդուարդը «Վան Գոգ» արտ-սրճարանի համահիմնադիր և համասեփականատեր էր։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
MDP խմբի կայք
Դորիս Լոյթհարդ

Դորիս Լոյթհարդ (գերմ.՝ Doris Leuthard, ապրիլի 10, 1963(1963-04-10), Merenschwand, Muri District, Արգաու, Շվեյցարիա), շվեյցարացի քաղաքական գործիչ և իրավաբան։ 2 անգամ (2010 և 2017 թվականներին) ընտրվել է Շվեյցարիայի նախագահ, ներկայացնում է Քրիստոնյա-դեմոկրատական կուսակցությունը, 2004-2006 թվականներին եղել է այդ կուսակցության նախագահ։


== Կենսագրություն ==
Դորիս Լոյթհարդը ծնվել է 1963 թվականի ապրիլի 10-ին Մերենշվանդում։ Ավարտել է Ցյուրիխի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը։ 1991-2006 թվականներին աշխատել է որպես իրավաբան։ 1997-2000 թվականներին եղել է Արգաուի կանտոնային խորհրդի պատգամավոր, իսկ 1999-2006 թվականներին՝ Շվեյցարիայի ազգային խորհրդի պատգամավոր։
2006 թվականին՝ Ժոզեֆ Դեյսի պաշտոնաթողությունից հետո, վերջինիս փոխարեն Դորիս Լոյթհարդն ընտրվել է Դաշնային խորհրդի անդամ՝ դառնալով դաշնային դեպարտամենտի ղեկավար տնտեսական հարցերի գծով, ինչով խախտվել է այն ավանդույթը, ըստ որի՝ Դաշնային խորհրդի անդամը փոխարինվել է նույն լեզվական խմբի ներկայացուցչով։ Նա դարձել է Դաշնային խորհրդի 109-րդ անդամը և 5-րդ կինն այդ պաշտոնում։
2008 թվականին ընտրվել է Շվեյցարիայի՝ 2009 թվականի փոխվարչապետ՝ 198 ձայնից հավաքելով 173-ը։ 2009 թվականի դեկտեմբերի 2-ին ընտրվել է Շվեյցարիայի՝ 2010 թվականի նախագահ՝ ստանալով 183 ընտրողներից 158-ի աջակցությունը։
2015 թվականի դեկտեմբերին Դորիս Լոյթհարդն ընտրվել է Շվեյցարիայի՝ 2016 թվականի փոխնախագահ, իսկ 2016 թվականի դեկտեմբերի 7-ին կրկին ընտրվել է Շվեյցարիայի նախագահ՝ ստանալով 188 ձայն։ Նախագահի պարտականություններն ստանձնել է 2017 թվականի հունվարի 1-ին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Կենսագրությունը և Դորիս Լոյթհարդի մասնակցությամբ ընտրությունների արդյունքները Դաշնային խորհրդի կայքում Archived 2011-06-06 at the Wayback Machine.
Կենսագրությունը Շվեյցարիայի խորհրդարանի կայքում
Նիկոլա Ավրամով

Նիկոլա Ավրամով (բուլղար․՝ Никола Аврамов, մայիսի 21, 1897(1897-05-21), Յամբոլ, Բուլղարիա - հունիսի 15, 1945(1945-06-15), Սոֆիա, Բուլղարիա), բուլղարացի նկարիչ, նատյուրմորտի վարպետ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1897 թվականի մայիսի 21-ին Յամբոլում։ Հայրը` Վասիլ Ավրամովը, իրավաբան էր Կալոֆեր քաղաքից, շրջանային դատարանի նախագահ, մայրը Ցվետանա Կինչևան էր Գաբրովո քաղաքից։ 1921 թվականին ավարտել է Սոֆիայի գեղարվեստական արդյունաբերական ուսումնարանի գեղանկարչության դասարանը, սովորել է պրոֆեսոր Իվան Միրկվիչկի մոտ։
1920 թվականին բուլղարացի այլ նկարիչների հետ հիմնել է «Անկախ նկարիչներ» խումբը (բուլղար․՝ Независими художници): Խմբի անդամները հիմնական սկզբունքներն էին ստեղծագործական ազատությունը, սահմանների և համաձայնության բացակայությունը։ Ոճի կատարելագործման միջոցներ պետք է դառնային նկարչի անձնական պատասխանատվությունը և ինքնաքննադատությունը։ Այդ մոտեցումն անփոփոխ էր մնում նաև ցուցահանդեսների ժամանակ, որտեղ չկար ընտրական հանձնաժողով, իսկ դահլիճում տեղերը որոշվում էին վիճակահանությամբ։
1924-1934 թվականներին աշխատել է Ազգային թանգարանում որպես նկարիչ-պատճենահանող, այնուհետև հեռացվել է աշխատանքից` պաշտոնի կրճատման պատճառով։ 1944 թվականին միացել է Կառլ Յորդանովի խմբին, որն զբաղվում էր Բոյանայի եկեղեցու ռեստավրացիայով։ 
Կարմիր Բանակի` 1944 թվականի սեպտեմբերին Բուլղարիա մտնելուց հետո նկարչի տանը խուզարկություն է անցկացվել, նկարները բռնագրավվել են։ 
Ավրամովը մահացել է 1945 թվականի հունիսի 15-ին, Սոֆիայում։


== Ստեղծագործություններ ==

Մասնագիտացվել է նատյուրմորտներ նկարելու գործում, նկարել է հիմնականում մրգեր։ Նրա որոշ աշխատանքներում զգացվել են նատուրալիստական ազդեցություններ։
1924 թվականին մասնակցել է Բուլղարիայի նկարիչների միության կողմից կազմակերպված նկարչական ցուցահանդեսներին, ինչպես նաև Սոֆիայում ունեցել է երկու անհատական ցուցահանդես, վերջինը` 1937 թվականին, որտեղ ներկայացված էին նրա նատյուրմորտները և բնապատկերները։
1930 թվականին նմանակել է իր ուսուցիչ Իվան Միրկվիչկի «Ռուչենիցա» (բուլղար․՝ Ръченица) կտավը։ Ավրամովի աշխատանքն օրիգինալի առավել ճշգրիտ պատճենն է` այլ կրկնօրինակների հետ համեմատած։
Ավրամովի աշխատանքները ցուցադրվում են Բուլղարիայի գեղարվեստի ազգային պատկերասրահում, Սոֆիայի քաղաքային պատկերասրահում, Վառնայի և Սամոկովայի գեղարվեստական պատկերասրահներում։ Նկարչի աշխատանքների մեծ մասը գտնվում է արտասահմանյան և մասնավոր հավաքածուներում։


== Ընտանիք ==
Ամուսնացած է եղել Կոնստանտին Շտիրկելովի զարմուհու` Մարի Շտիրկելովայի հետ։ Ունեցել են երեք երեխա.

Վասիլ Մետև, ֆիզիկայի պրոֆեսոր,
Լալյո Ավրամով, վիրտուոզ ջութակահար,
Ցվետանա Ավրամովա (ամուսնու ազգանունով` Ցվետկովա), դաշնակահարուհի։Նկարչի քույրը բուլղարացի բանաստեղծուհի Դորա Մետեևան (Ավրամովա) է ։


== Պատկերասրահ ==
Նիկոլա Ավրամովի աշխատանքներից
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
Енциклопедия на изобразителните изкуства в България, С., 1980, т. 1, с. 13.
Българска живопис, 1925—1970 : Каталог на НХГ, С., 1971, с. 119, 121, 410, 436.
Каталог. Живопис. Софийска градска художествена галерия, С., 2002, с. 33 — 36.


== Արտաքին հղումներ ==
Българска енциклопедия А-Я. Изобразително изкуство и архитектура(բուլղ.)
Այոն (գյուղ, Չաունսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Այոն (այլ կիրառումներ)Այոն (ռուս.՝ Айон), գյուղ Ռուսաստանի Չուկոտկայի ինքնավար օկրուգի Չաունսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2012 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 242 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Թույլ փոխազդեցություն

Թույլ փոխազդեցություն, բնության մեջ հայտնի հիմնական փոխազդեցություններից մեկը, որը հատուկ է տարրական մասնիկներին և ինտենսիվությամբ միջանկյալ տեղ է գրավում էլեկտրամագնիսական և գրավիտացիոն փոխազդեցությունների միջև։ Նրան բնորոշ է փոքր ինտենսիվությունը (ուժը), որով և պայմանավորված է անվանումը՝ թույլ փոխազդեցություն։ Տարրական բոլոր մասնիկները, բացառությամբ ֆոտոնի, ենթարկվում են թույլ փոխազդեցության։ Ատոմային միջուկների և ազատ նեյտրոնի քետա-տրոհումը, մեզոնների և հիպերոնների տրոհումները, նեյտրինոյի փոխազդեցությունները էլեկտրոնների և հադրոնների հետ թույլ փոխազդեցության դրսևորումներից են։
Նախնադարյան Վրաստան

Նախապատմական Վրաստան, (վրաց.՝ წინაისტორიული საქართველო) Վրաստանի պատմության որոշակի ժամանակաշրջան, որի ընդգրկում է Վրաստանի ներկայիս տարածքում նախամարդու հաստատումից մինչև Վրաստանի հնագույն պատմություն։


== Պալեոլիթ ==
Վրաստանի տարածքում մարդիկ ապրել են դեռևս երկար տարիներ առաջ։ Այդ ամենի մասին վկայում են 1999 և 2002 թվականներին Վրաստանի տարածքում կատարված պեղումների արդյունքում գտնված տարբեր հնագիտական իրերը, առարկաները, գործիքները և նախամարդու մնացորդները։ Այս տարածքներից հայտնաբերվել են հարյուրավոր քարե գործիքներ և նախամարդու ոսկրեր, որոնք ըստ հիմնական տվյալների երկրի վրա եղել են 1.6-1.8 միլիոն տարի առաջ։
Պալեոլիթի ժամանակաշրջանի իրեր հայտնաբերվել են Վրաստանի տարածքի լեռնային հատվածներում։ Մասնավորապես Կուդրա (Ծովի մակարդակից 1600 մետր բարձրության վրա) և Ցոնա (2100 մետր բարձրության վրա) քարանձավներից։
Արևելյան Վրաստանում վաղ երկրագործական մշակույթին փոխարինել է Կուր-Արաքսյան մշակույթը։ Մ.թ.ա. 8-րդ դարում ստեղծվել են ցեղային կայուն միություններ, խորացել է ունեցվածքային և սոցիալական անհավասարությունը, նախնադարյան համայնական հասարակարգի քայքայման և դասակարգային հարաբերությունների ձեավորման պրոցեսը։
Ավելի քան 200.000 տարի առաջ, Վրաստանում սկսվեց նախամարդու զարգացման շրջանը, որի վկայությունը աշխատանքային գործիքների բուռն զարգացումն է։ Կրակի գյուտին հերթով հաջորդեցին արորի, ինչպեսդ նաև նետ ու աղեղի գյուտերը։ Այդպիսի իրեր գտնվել են Շիդա Քարթլիում, Իմերեթիայի, Աբխազիայի և այլ բնակավայրերում։


== Նեոլիթ ==
Նեոլիթյան դարաշրջանից Վրաստանում պահպանվում են տարբեր որսորդական, գյուղատնտեսական, անասնապահական և հողագործական իրեր։ Նեոլիթի սկիզբը բնութագրվում է քարե և ոսկրե հղկված գործիքների օգտագործմամբ, խեցեգործության և երկրագործության առաջացմամբ, վերջը՝ վաղ մետաղամշակությամբ (էնեոլիթի սկզբնավորմամբ)։
Նեոլիթյան մարդիկ, զարգացած հավաքչական, որսորդական և ձկնորսական յուրացնող տնտեսությանը զուգահեռ, սկսել են զբաղվել արտադրող տնտեսությամբ՝ նստակյաց երկրագործությամբ (ցորենի, գարու, ոսպի և այլ բույսերի մշակությամբ), կենդանիների (շուն, այծ, ոչխար, խոզ, ավելի ուշ՝ խոշոր եղջերավոր անասուններ) ընտելացմամբ և բուծմամբ։ Արմատավորվել և զարգացել է մանածագործությունը, հյուսելը։ Մայրիշխանությունը հասել է իր ծաղկմանը և աստիճանաբար տեղի տվել հայրիշխանությանը։ Զգալիորեն աճել է բնակչությունը, աստիճանաբար կազմավորվել են ցեղախմբերը, ձևավորվել ցեղային լեզուները։ հասարակության կյանքում կատարված այդ արմատական փոփոխություններն ընդունված է անվանել «նեոլիթյան հեղափոխություն»։
Մ.թ.ա. 6-րդ դարում Արևմտյան Վրաստանի տարածքում ձևավորվել է Կոլխիդայի թագավորությունը։ Մ.թ.ա. 4-րդ դարում Արևելյան Վրաստանում ուժեղացել է Իբերիայի թագավորությունը՝ Մցխեթ կենտրոնով։ Մ.թ.ա. 3-1-ին դարերում Վրաստանի սոցիալ-տնտեսական կարգը բնութագրվում է բազմակացութաձեությամբ։ Պահպանվել էին տոհմական կարգերի մնացուկներ։ Բնակչության մեծամասնությունը կազմող ազատ և կիսազատ հողագործ-համայնականները նաև հիմնական զինվորական ուժն էին։ Կիրառվում էր նաև ստրկական աշխատանքը։


== Ծանոթագրություններ ==
Նիդերմուրախ

Նիդերմուրախ (գերմ.՝ Niedermurach), կոմունա Գերմանիայում՝ Բավարիա երկրամասի Շվանդորֆ շրջանում։
Ենթարկվում է Վերին Պֆալցի վարչական շրջանին։ Բնակչությունը 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալներով կազմում է 1293 մարդ։ Զբաղեցնում է՝ 29,96 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդ 09 3 76 148։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Չոփադարա (Զանգեզուրի գավառ)

Չոփադարա, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում։ Գտնվում է Ղափանի ոստիկանական շրջանում, այժմյան Կապան քաղաքից 30 կմ հարավ-արևելք, Արաքս գետի ձախ ափից 3-4 կմ հեռու, սարահարթի վրա։


== Բնակչություն ==
1886 թվականին գյուղն ունեցել է 219, 1907-ին՝ 355, իսկ 1908-ին՝ 341 կովկասի թաթար բնակիչ։


== Տես նաև ==
Ելիզավետպոլի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Կապի լիճ

Կապի լիճ, լիճ Հայաստանի Սյունիքի մարզում, Զանգեզուրի լեռնաշղթայի կենտրոնական մասում, Զոհաջրի աջափնյակում, Թասիկ գյուղից 1 կմ արևմուտք։ Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 1828 մ բարձրության վրա։ Մակերեսը կազմում է 0,6 հա։


== Ծանոթագրություններ ==
Լիա Ուիլյամսոն

Լիա Քեթրին Ուիլյամսոն (անգլ.՝ Leah Cathrine Williamson, մարտի 29, 1997(1997-03-29), Միլթոն-Քինս, Բաքինհեմշիր, Հարավարևելյան Անգլիա, Անգլիա, Միացյալ Թագավորություն), անգլիացի ֆուտբոլիստուհի, «Արսենալ» ֆուտբոլային ակումբի կանանց թիմի և  Անգլիայի կանանց ֆուտբոլի ազգային հավաքականի կիսապաշտպան ու ավագ։ Կանանց ֆուտբոլի 2019 թվականի, Եվրոպայի կանանց ֆուտբոլի 2022 թվականի առաջնությունների, 2020 թվականի ամառային օլիմպիական խաղերի մասնակից։ Հռչակվել է տարվա լավագույն երիտասարդ ֆուտբոլիստուհի՝ պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլի ասոցիացիայի վարկածով (2015), Անգլիայի հավաքականի լավագույն երիտասարդ խաղացող՝ ֆուտբոլի ասոցիացիայի վարկածով (2014)։


== Մարզական վիճակագրություն ==


=== Ակումբային ===
1 հուլիսի 2022-ի դրությամբ.


=== Միջազգային ===
2022 թ. հուլիսի 31-ի դրությամբ


== Մարզական նվաճումներ ==
Արսենալ ֆուտբոլային ակումբի կանանց թիմի կազմում

Ֆուտբոլի ասոցիացիայի կանանց բարձրագույն խմբի (FA WSL-ի) առաջնության հաղթող - 2018–19
Ֆուտբոլի ասոցիացիայի կանանց գավաթի խաղարկության (FA Women's Cup) հաղթող - 2013–14, 2015–16
Ֆուտբոլի ասոցիացիայի կանանց բարձրագույն խմբի գավաթի խաղարկության (FA WSL Cup) հաղթող - 2015 2017–18 runner-up: 2014Անգլիայի կանանց ֆուտբոլի ազգային հավաքականի կազմում

ՈՒԵՖԱ-ի (Եվրոպայի) կանանց առաջնության հաղթող - 2022
SheBelieves Cup գավաթի խաղարկության հաղթող - 2019
Առնոլդ Քլարկի գավաթի խաղարկության հաղթող - 2022Անհատական ձեռքբերումներ

Անգլիայի ֆուտբոլի ասոցիացիայի մրցանակաբաշխության մրցանակ «Տարվա լավագույն երիտասարդ ֆուտբոլիստուհի» անվանակարգում - 2014, 2-րդ տեղ - 2012
Ֆուտբոլի ասոցիացիայի մրցանակ՝ «Անգլիայի հավաքականի լավագույն երիտասարդ խաղացող» անվանակարգում - 2014
Տարվա լավագույն երիտասարդ ֆուտբոլիստուհի՝ պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլի ասոցիացիայի վարկածով (PFA Young Women's Player of the Year) - 2015
Միլտոն Քինս քաղաքի Freedom of the Borough պարգև
Պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլի ասոցիացիայի մրցաշրջանի խորհրդանշական թիմի անդամ  - 2019–20
ՈՒԵՖԱ-ի կանանց առաջնության մրցաշարի խորհրդանշական հավաքականի անդամ - 2022


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Leah Williamson at Arsenal Ladies
Leah Williamson at The Football Association
Վիճակագրություն FIFA-ի կայքում(անգլ.)
Վիճակագրությունը UEFA.com կայքում
Ֆուտբոլիստի էջը soccerway.com կայքում(անգլ.)
Աստիճանավորում

Աստիճանավորում (լատ.՝ gradatio, ռուս.՝ градация, անգլ.՝ gradation - աստիճանական բարձրացում, ուժեղացում), մտքի, հույզի և տրամադրության աստիճանական խորացումը՝ ուժեղացումը կամ թուլացումն է, որը կարող է վերաբերել որևէ դեպքի, գործողության կամ հոգեվիճակի։ Այն խոսքին սաստկական երանգ է հաղորդում, հուզականություն և արտահայտչականություն ապահովում։ Օրինակ՝

Կիրառվում է գեղարվեստական և հրապարակախոսական, հաճախ նաև առօրյա-խոսակցական խոսքում։


== Իրականացման միջոցներ ==
Աստիճանավորումն իրականացվում է՝

հոմանշային շարքի միավորներով.
բառաիմաստային միևնույն խմբի միավորներով.Ապրիլյան զրնգուն օր է, Ծիծեռնակաբերդի գալարուն ճանապարհներով գնում են, բարձրանում ծերեր, ջահելներ, երեխաներ: (Վ. Պետրոսյան, «Հայկական էսքիզներ»)
Աստիճանավորում կարող է ձևավորվել նշված եղանակների համադրմամբ, ինչպես՝ Ոչ թե խոսում, այլ դյութում, կախարդում է, գամում է մեզ նստարանին, և մենք չենք զգում, թե նստած ենք դասարանում (Մ. Խերանյան, «Երկա՜ր, երկար մի ճանապարհ»)։
Աստիճանավորումն իրականացվում է լեզվական այնպիսի միավորների միջոցով, որոնք դասավորվում են փոքրից մեծ քանակային, ծավալային կամ տարածական և այլ հատկանիշների աճման սկզբունքով։ Օրինակ՝ Կառուցում էր ոչ թե մի մարդ, մի ընտանիք, մի գյուղ կամ մի քաղաք,- ամբողջ հայ ժողովուրդն էր կառուցում` օր ու գիշեր, շաբաթներ ու ամիսներ, տարիներ ու տասնամյակներ (Գ. Էմին, «Յոթ երգ Հայաստանի մասին»)։


== Տեսակներ ==
Աստիճանավորումը լինում է երկու տեսակ՝ բարձրացող (ուժեղացող) և իջնող (թուլացող)։


=== Բարձրացող աստիճանավորում ===
Խոսքի մեջ յուրաքանչյուր հաջորդ բառ, դարձվածք կամ արտահայտություն ավելի ուժգին, հագեցած է արտահայտում նախորդի իմաստը, առավել արտահայտչական է, քան նախորդ միավորը։ Օրինակ՝


=== Իջնող աստիճանավորում ===
Խոսքի մեջ յուրաքանչյուր հաջորդ բառ, դարձվածք կամ արտահայտություն թուլացնում է նախորդի իմաստը։ Օրինակ՝


== Աղբյուրներ ==
Դավիթ Գյուրջինյան, Հայոց լեզու. խոսքարվեստի դասագիրք, Ս. Էջմիածին, 2015։
Էդ. Ջրբաշյան, Գրականագիտական բառարան, Երևան, 1980։
Ֆ. Հ. Խլղաթյան, Ոճաբանական բառարան, Երևան, 2000։
Պ. Մ. Պողոսյան, Խոսքի մշակույթի և ոճագիտության հիմունքներ, Երևան, 1991։
Այգեձոր (Տավուշի մարզ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Այգեձոր (այլ կիրառումներ)Այգեձոր (մինչև 1939 թ։` Ղուլալի),
գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Տավուշի մարզում` նախկին Շամշադինի շրջանում, Բերդ քաղաքից մոտ 8 կմ հարավ-արևելք, Աղնջա գետի ափերին։


== Անվանում ==
Մինչև 1939 թ.-ի մայիսի 4-ը կոչվել է Ղուլալի։ Այսօր այգեձորցիների ճնշող մեծամասնությունը համոզված է, որ Ղուլալի անունը ծագել է օտարազգի զավթիչներ Ղուլի և Ալի եղբայրների անունների միացումից։ Կա նաև երկրորդ և առավել արժանահավատ վարկածը։ Գյուղի հիմնադրման ժամանակաշրջանը համընկել է Ախնջի և Տավուշ գետերի հովիտների գյուղերի տեր ու տնօրեն սուլթան Նասիբի կառավարած ժամանակահատվածին․ Նասիբը նորաստեղծ գյուղը որպես սեփականություն շնորհել է իր ծառա Ալուն, և վերջինիս անունով էլ կոչվել է Ղուլալի, այն է՝ ծառա Ալի (ղուլ՝ պարսկերեն ծառա)։


== Աշխարհագրություն ==
Բարձրությունը ծովի մակարդակից կազմում է 900-650 մ,միջինը՝ 780 մ։ Ախինջա գետը կամ ինչպես տեղացիներն են անվանում Ախնջին գյուղը բաժանում է երկու մասի։Ռելիեֆում աչքի են ընկնում քարագագաթները և խոր ձորերը։ Գյուղի արևելյան և հարավային մասերը անտառապատ են։
Գյուղը տարածական առումով բավական մեծ է և բաղկացած է մի քանի թաղամասերից, որոնք են՝ Վիրի թաղը (Միջին թաղ կամ կենտրոնական թաղամաս), որում տեղակայված է գյուղապետարանը, կինոյի և փոստի շենքերը, մշակույթի տունը, հացի փուռը, մանկապարտեզը, դպրոցը, հիվանդանոցը, Առվի թաղը, Էրի ձորը, Գոմեր թաղամասը, Այգեստան թաղամասը։


== Պատմություն ==
Ներկայիս Այգեձորի տեղակայման վայրում հայկական բնակատեղի է եղել սկսած մ.թ. 5-րդ դարից, ինչի մասին է վկայում գյուղի տարածքում գտնվող կիսավեր Սուրբ Հռիփսիմե վանքը։ Այգեձորը աչքի է ընկնում իր գեղատեսիլ բնությամբ՝ անտառապատ սարերով, ձորերով, առվակներով ու աղբյուրներով։
Հայաստանի պատմական Ուտիք գավառի Տավուշի մարզի ամենագեղեցիկ անկյուններից մեկում՝ Ախնջի գետի գեղատեսիլ հովտում է հիմնադրվել Այգեձոր գյուղը։ 1895 թվականին Բաքվում լույս տեսած Մակար Եպիսկոպոս Բարխուդարյանի «Արցախ» գրքում նշված է, որ 1890-ական թթ Ղուլալին ունեցել է 114 ծուխ, արական սեռի 742, իգական 601, ընդամենը՝ 1343 բնակիչ, որոնց նախնիները գաղթել են Փառիսոս քաղաքից։ Կարիելի է ենթադրել որ հիշյալ տվյալները կրել են զուտ վիճակագրական բնույթ և անհրաժեշտ են եղել հարկերի գանձման, զորակոչի, այլևայլ հարցերի համար։


== Բնակչություն ==
Ըստ ՀՀ 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների` Այգեձորի մշտական բնակչությունը կազմել է 2044, առկա բնակչությունը` 1852 մարդ, բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում` ստորև.


== Տնտեսություն ==
Բնակչությունը զբաղվում է անասնաբուծությամբ, թռչնաբուծությամբ, խոզաբուծությամբ, մեղվաբուծությամբ, դաշտավարությամբ և այգեգործությամբ։
Գյուղի մոտակայքում գործում է պահածոների՝ Էկոգարդեն գործարանը։


== Օգտակար հանածոներ ==
Այգեձորի մոտ հայտնաբերվել են գրանիտի և մարմարի հանքավայրեր։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Այգեձորի տարածքում է գտնվում Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցին (V-XIX դարեր), իսկ արևմտյան մասում՝ «Խզնաքար» (X-XII դարեր) և «Երգեվանք» (X-XIIIրմիր Արեգունի» ամրոցը (վաղ միջնադար), 2 կմ հարավ-արևմուտքում՝ «Հայգրնի» դամբարանադաշտը (մ.թ.ա. 1-ին հազարամյակ)։


== Տես նաև ==
Այգեձորի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Տավուշի մարզ)
Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցի (Այգեձոր)


== Ծանոթագրություններ ==