armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Արտո Զիլֆյան

Արտո Վրեժի Զիլֆյան (մայիսի 9, 1944(1944-05-09), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ բժիշկ, ախտաբան-ֆիզիոլոգ, ախտաբան-անատոմ։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1988), պրոֆեսոր (1989)։


== Կենսագրություն ==
1967 թվականին ավարտել է Երևանի բժշկական ինստիտուտը։ 1970 թվականից աշխատել է ԵԲԻ ԳՀ կենտրոնում, 1984-2004 թվականներին եղել է տնօրեն, 1993-2004 թվականներին՝ ԵԲՀ պրոռեկտոր։ 1985 թվականին եղել է «Բժշկագիտությունը Հայաստանում» հանդեսի գլխավոր խմբագրի տեղակալը։
Ղեկավարում է «Լիմֆոցիտներ և հարմարվողական համախտանիշ» գիտական ուղղությունը, որն ուսումնասիրում է հարմարվողական համախտանիշի ձևավորման գործում նոր ներծին գործոնների՝ ուրցագեղձի լիմֆոցիտների կենսագործունեության նյութերի կարգավորող դերը և այդ նյութերի հիմքի վրա անոթաակտիվ և հարմարվողական ազդեցության պատրաստուկների ստեղծման հնարավորությունը։


== Պարգևներ և կոչումներ ==
ՀՀ կրթության և գիտության նախարարության հուշամեդալ
ԵՊԲՀ ոսկե մեդալ
ՀՀ ՊՆ «Վազգեն Սարգսյան» մեդալ
ՀՀ առողջապահության նախարարության պատվոգրեր
Հայաստանի Հանրապետության գիտության վաստակավոր գործիչ (2014 թ.)


== Ընտանիք ==
Պապը՝ Արտո Ալեքսանյան, համաճարակաբան
Հայրը՝ Վրեժ Զիլֆյան, ուռուցքաբան
Մայրը՝ Վարվառա Ալեքսանյան, համաճարակաբան
Քույրը՝ Մարգարիտա Զիլֆյան, բժշկական գիտությունների թեկնածու
Որդին՝ Արտաշես Արտոյի Զիլֆյան, ակնաբույժ


== Երկեր ==
Կենսաբանական ակտիվ նյութերի դերը օրգանիզմի ինտեգրատիվ գործունեության մեջ նորմայում և ընդհանուր հարմարողական համախտանիշի ձևավորման ընթացքում։ Միջազգային գիտաժողովի նյութերը = The Role of the Biologiacally Active Substances in the Integrative Activity of the Organism in Normal Conditions and in the Process of Adaptative Syndrome Formation: Թողարկում 1, Հակոբյան Վիլեն Պարույրի, Զիլֆյան Արտո Վրեժի, Երևանի Հերացու անվան պետական բժշկական համալսարան, Երևան, Մ. Հերացու անվան Երևանի բժշկական համալսարան, 2003։
Կենսաբանական ակտիվ նյութերի դերը օրգանիզմի ինտեգրատիվ գործունեության մեջ նորմայում և ընդհանուր հարմարողական համախտանիշի ձևավորման ընթացքում։ Միջազգային գիտաժողովի նյութերը = The Role of the Biologiacally Active Substances in the Integrative Activity of the Organism in Normal Conditions and in the Process of Adaptative Syndrome Formation: Թողարկում 2, Հակոբյան Վիլեն Պարույրի, Զիլֆյան Արտո Վրեժի, Երևան, Մ. Հերացու անվան Երևանի բժշկական համալսարան, 2004։


== Ծանոթագրություններ ==
Սայմոն Բեյքեր

Սայմոն Լուկաս Բեյքեր (անգլ.՝ Simon Lucas Baker, հուլիսի 30, 1969(1969-07-30), Launceston, City of Launceston, Թասմանիա, Ավստրալիա) ամերիկացի դերասան, ռեժիսոր և պրոդյուսեր։ Հայտնի է դարձել «Պատշպանը» և «Մենտալիստը» սերիալների շնորհիվ։ Խաղացել է նաև «Զանգ 2», «Սատանան կրում է Պրադա» և «Տալիս եմ տարի» ֆիլմերում։ Առաջադրվել է Էմմի և Ոսկե Գլոբուս մրցանակների՝ Պատրիկ Ջեյնի դերի համար։


== Ֆիլմեր ==


== Մրցանակներ և Նոմինացիաներ ==
Չակիտաուր

Չակիտաուր (վրաց.՝ ჩაკიტაური), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Գուրիայի մարզի Չոխատաուրի շրջանում։


== Դիրք ==
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 460 մետր բարձրության վրա։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 79 մարդ, մեծամասնությունը՝ վրացիներ։


== Տրանսպորտ ==
Գյուղը շրջկենտրոն Չոխատաուրի հետ կապված է ավտոխճուղով։ Հարևան Լանչխութի շրջանով անցնում է Թբիլիսի-Բաթում երկաթուղին։
Ամենամոտ նավահանգիստը Փոթին է, իսկ ամենամոտ օդանավակայանը գտնվում է Քութայիս քաղաքում։


== Ծանոթագրություններ ==
Բիոյի օրենք

Բիոյի օրենք,  բնական օպտիկական ակտիվությամբ ամորֆ նյութերի (պինդ մարմին, լուծույթ կամ գոլորշի) միջով անցնող գծային բևեռացման լույսի բևեռացման հարթության պտտման անկյունը (
  
    
      
        φ
      
    
    {\displaystyle \varphi }
  ) որոշող օրենք։ 

  
    
      
        
          φ
          =
          [
          α
          ]
          l
          c
        
      
    
    {\displaystyle {\varphi =[\alpha ]lc}}
  , ուր [
  
    
      
        α
      
    
    {\displaystyle \alpha }
  ]-ն պտտման հաստատունն է, 
  
    
      
        d
      
    
    {\displaystyle d}
  -ն՝ նյութի շերտի հաստությունը, 
  
    
      
        c
      
    
    {\displaystyle c}
  -ն՝ կոնցենտրացիան։Հայտնագործել է Ժ․ Բիոն (1815)։


== Տես նաև ==
Օպտիկական ակտիվություն
Խուան Վիլանովա ի Պիերա

Խուան Վիլանովա ի Պիերա (իսպ.՝ Juan Vilanova y Piera, մայիսի 5, 1821(1821-05-05), Վալենսիա, Իսպանիա - հունիսի 7, 1893(1893-06-07), Մադրիդ, Իսպանիա), իսպանացի երկրաբան, բնագետ, հնագետ։


== Կենսագրություն ==
Խուան Վիլանովա ի Պիերան ծնվել է Վալենսիայում։ Բժշկագիտություն ուսանել է Վալենսիայի համալսարանում, երկրաբանություն և բնագիտություն՝ Մադրիդում։
Բնագիտության ազգային թանգարանում եղել է ասիստենտ, 1850 թվականին աշխատել է Օվիեդոյի համալսարանում, 1852 թվականին՝ Մադրիդի կենտրոնական համալսարանում, աշխատել նույն համալսարանի բնագիտության և հնագիտության ամբիոնում։
1867 թվականին մասնակցել է Փարիզի մարդաբանության և նախապատմական հնագիտության միջազգային կոնգրեսին, 1868 թվականին Նորիջում և Լոնդոնում, 1869 թվականին՝ Կոպենհագենում, Բոլոնիայում և Բրյուսելում։
Ֆրանցիսկո Մարիա Տուբինոյի հետ միասին ուսումնասիրել են նախապատմական տեղայնքներ և 1869 թվականին ուղևորվել Սկանդինավյան թերակղզի՝ Դանիա, Շվեդիա, պեղել են Kjokkenmoddings վայրը և դոլմենները, գտել կապեր Իսպանիայի նմանատիպ վայրերի հետ։
1871 թվականին եղել է Իսպանական բնագիտական պատմության հասարակության հիմնադիր-անդամ, 1878 թվականին՝ նախագահ, 1874 թվականին ընտրվել է Պատմության թագավորական ակադեմիայի անդամ։


== Աշխատություններ ==
Viaje scientifico a Dinamarca y Suecia con motivo del Congreso Internacional Prehistorico celebrado en Copenhague en 1869, avec F. M. Tubino, 1871
Origen, naturaleza y antigüedad del hombre, 1872


== Գրականություն ==
Origen, Naturaleza y Antigüedad del hombre (1872)
La Creación. Historia Natural, Barcelona: Montaner y Simón, 1872-1876.
Atlas Geográfico Universal, Madrid: Astort Hermanos, 1877
Compendio de Geología, Madrid: Imprenta de Alejandro Gómez Fuentenebro, 1872.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Juan Vilanova
Centenario de Juan Vilanova
Vilanova y Piera, Juan (1821-1893)
Բարունյան

Բարունյան, հայկական ազգանուն։


== Ազգանունը կրողներ ==
Վահրամ Բարունյան (1910-1979), գրող։


== Ծանոթագրություններ ==
(3830) Տրելեբորգ

(3830) Տրելեբորգ (անգլ.՝ Trelleborg), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1986 թվականի սեպտեմբերի 11-ին Պոլ Յենսենի կողմից Բրորֆելդեում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,032251 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,7284 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,3361 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1928,62 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,186662 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 9,65° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(3830) Տրելեբորգ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Բաղնիք (Էրզրումի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Բաղնիք (այլ կիրառումներ)Բաղնիք, գյուղ Բարձր Հայքի Կարին գավառում, իսկ ապա գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում։ Գտնվում էր Էրզրում քաղաքից 13 կմ հյուսիս, Արևմտյան Եփրատի աջ կողմում, լեռների ստորոտին։
Թուրքերը գյուղը կոչում էին Ումուդում։


== Պատմություն ==
Հայերը տեղահանվել են Մեծ եղեռնի տարիներին, նրանց մի մասը զոհվել է, փրկվածները տարագրվել են օտար երկրներ։


== Բնակչություն ==
1880 թվականին գյուղն ուներ 804 բնակիչ, որից հայեր՝ 644 անձ։ XX դարի սկզբին ուներ 100 տուն բնակիչ, որից 60-ը՝ հայ, մնացածը՝ թուրք։


== Տնտեսություն ==
Զբաղվում էին երկրագործությամբ և անասնապահությամբ։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Գյուղն ուներ Ս․ Հակոբ անունով հայկական գետնափոր և անշուք եկեղեցի։


== Կրթություն ==
XIX դարի վերջին գյուղում գործում էր դպրոց։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ես պատվեր ունեմ...

«Ես պատվեր ունեմ...», Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններից, որի ստեղծվել է 1900 թվականի ապրիլի 2-ին։


== Պատմություն ==
Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի Փիլիպոս Վարդազարյանի ֆոնդի 413-րդ համարում պահվում է Մարիամ Վարդազարյանի ալբոմը և դրա մեջ՝ ինքնագիրը։
Առաջին անգամ տպագրվել է Հովհաննես Թումանյանի Երկրի լիակատար ժողովածուի I հատորի 494-րդ էջում։
«Եկավ նոր «Մուրճ» ասելով նկատի ունի  ամսագրի, այսպես կոչված, «նոր շրջան», երբ 1900 թվականի 5—6 համարից հետո հրատարակությունն անցել է Կոստանդին Կրասիլնիկիյանյին։


== Ծանոթագրություններ ==
Ենիքյոյ (Մալաթիայի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ենիքյոյ (այլ կիրառումներ)Ենիքյոյ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Մալաթիայի գավառակում։ Գտնվում էր Մալաթիա քաղաքից 17 կմ արևելք, Եփրատ գետի աջ կողմում, Նոր Մալաթիա-Խարբերդ խճուղային ճանապարհի վրա։


== Բնակչություն ==
XX դարի սկզբին ուներ 20 տուն բնակիչ։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Խարբերդի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Լիչկո Սենսկա

Լիչկո Սենսկա (խորվ.՝ Ličko-senjska županija), ժուպանություն, որը գտնվում է Խորվաթիայի կենտրոնական հատվածում՝ Բալկանյան թերակղզու վրա։
Վարչական կենտրոնը և խոշորագույն քաղաքը Գոսպիչն է՝ 5 695 բնակչությամբ։
Պրիմորսկո Գորանսկայի ժուպանությունը գտնվում է Ադրիատիկ ծովի ափին։ Ցամաքային սահման ունի Բոսնիա և Հերցեգովինայի հետ։


== Աշխարհագրություն ==
Պրիմորսկո Գորանսկան տարածքով ամենամեծ վարչատարածքային միավորն է Խորվաթիայում (զբաղեցնում է 5353 կմ² տարածք)։
Ափամերձ գոտիներում կլիման միջերկրածովային է և ամբողջ տարին տաք է։ Ցամաքային տարածքներում, մասնավորապես՝ Բոսնիա և Հերցեգովինայի սահմանամեձ գոտում, կլիման ցածրալեռնային է։
Տարվա ամենատաք ամիսը հուլիսն է, իսկ ամենացուրտը՝ հունվարը։
Երկրամասի տարածքում գտնվում են երկու ազգային պարկեր։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2011 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ Պրիմորսկո Գորանսկայի բնակչությունը կազմում է 50 927 մարդ (այս ցուցանիշով քսանմեկերորդը ամբողջ Խորվաթիայում)։
Բնակչության ճնշող մեծամասնությունը խորվաթներն են, որոնք կազմում են ամբողջ ժուպանության բնակչության 86,15 %-ը։
Մյուս խոշոր ազգային փոքրամասնություններն են սերբերը (11,54 %) և ալբանացիները (0,20 %)։


== Տե՛ս նաև ==
Խորվաթիայի վարչական բաժանում
Ադրիատիկ ծով


== Ծանոթագրություններ ==
Մգարսկի գյուղական խորհուրդ (Լուբենսկի շրջան)

Մգարսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Мгарська сільська рада), Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Լուբենսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Մգարսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 1227 մարդ։ Խորհրդում կա 3 բնակավայր։ 


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Խաշթառակի ջրանցք

Խաշթառակի ջրանցք, ջրանցք ՀՀ Տավուշի մարզում։ Շահագործման է հանձնվել 1930 թվականին, վերակառուցվել 1952 թվականին։ Սկիզբ է առնում Աղստևի աջ ափից։ Երկարությունը 14,2 կմ է, ջրթողունակությունը՝ 0,6 մ³/վ։ Ջրառը կատարվում է պատվարային եղանակով։ Ոռոգում է Խաշթառակ, Աչաջուր, Ակնաղբյուր գյուղերի և Իջևանի քաղաքամերձ հողատարածքները։
Կովիլնի (Մատվեևո-Կուրգանսկի շրջան)

Կովիլնի (ռուս.՝ Ковыльный), գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Մատվեևո-Կուրգանսկի շրջանում։ Մտնում է Մատվեևո-Կուրգանսկիգյուղական համայնքի կազմի մեջ։
(5052) Նենսիռութ

(5052) Նենսիռութ (անգլ.՝ Nancyruth), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1984 թվականի հոկտեմբերի 23-ին Կարոլին Շումեյկերի և Յուջին Շումեյկերի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,256991 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8118 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7022 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1238,49 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,290676 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,76° անկյուն։


== Անվանում ==
Աստերոիդն իր անվանումն ստացել է ի պատիվ Նենսի Ռութ Լեբոֆսկու (անգլ.՝ Nancy Ruth Lebofsky)՝ Արիզոնայի համալսարանում «ARTIST and ACCCESS!» աստղաբանական կրթական ծրագրում ներդրման համար։ Նա մշակել է մի շարք գործնական միջոցառումներ, այդ թվում՝ տեսանյութեր, որոնք կիրառվել են ԱՄՆ-ից և այլ երկրներից հազարավոր ուսուցիչների և նրանց աշակերտների՝ աստղաբանության գծով վերապատրաստման համար։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(5052) Նենսիռութ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Քանի՜ ձեռքից եմ վառվել

«Քանի՜ ձեռքից եմ վառվել», Հովհաննես Թումանյանի քառյակներից։


== Պատմություն ==
Հովհաննես Թումանյանն այս քառյակը գրել է 1917 թվականի դեկտեմբերի 24-ին։ Թումանյանի ընտանիքի արխիվում պահվում են երեք ինքնագրեր, որոնցից մեկը Թումանյանի դուստր Աշխենի ալբոմում է։ Քառյակն առաջին անգամ տպագրվել է 1918 թվականին Թիֆլիսում լույս տեսնող «Ժողովրդի ձայն» թերթի 1-ին համարում, այնուհետև՝ 1922 թվականին Թիֆլիսում հրատարակված Հովհաննես Թումանյանի «Քառյակներ» ժողովածուի 10-րդ էջում և Կ․ Պոլսում լույս տեսած Թումանյանի «Բանաստեղծություններ» ժողովածուի 49-րդ էջում, ապա՝ Թումանյանի երկերի ժողովածուի առաջին հատորի 206-րդ էջում։


== Ծանոթագրություններ ==
Տամիստու (գյուղ, Կիռգեսաառե շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՏամիստուՏամիստու (էստ․՝ Tammistu), գյուղ Էստոնիայի Հիյումաա նահանգի Կիռգեսաառե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 2 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Օ'Բրայեն շրջան (Այովա)

Օ'Բրայեն շրջան (անգլ.՝ O'Brien County), ԱՄՆ Այովա նահանգի 99 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.484 կմ² է, բնակչությունը՝ 14.398 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Փրիմգհար բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1851 թվականին։
Սերգեյ Կիսլյակ

Սերգեյ Վիկտորովիչ Կիսլյակ (բելառուս․՝ Сяргей Віктаравіч Кісляк, օգոստոսի 6, 1987(1987-08-06), Կամենեց (Բրեստի մարզ), Բրեստի մարզ, Բելառուսական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), բելառուսցի ֆուտբոլիստ, թուրքական «Գազիանտեպսպոր» և Բելառուսի հավաքականի թուրքական կիսապաշտպան։


== Կարիերա ==


=== Ակումբային ===

Կամենեցի ՄՊՍԴ սան։ Առաջին մարզիչը՝ Վ. Ն. Կիսլյակ։
Մասնագիտական կարիերան սկսել է Մինսկի «Դինամոյի» կազմում, 2004 թվականին. խաղացել է փոխարինոցղ կազմում և նորամուտը նշել Բելառուսի Պրեմիեր Լիգայում։ 2006 թվականին տեղ է գտել հիմնական կազմում։ ԲՖՖ-ի կողմից ընդգրկվել է 2006 թվականի Բելառուսի առաջնության լավագույն 22 ֆուտբոլիստների ցուցակում։
2010 թվականի դեկտեմբերին ռուսական «Ռուբինի» և խաղացողի միջև կնքվեց պայմանագիր։ Եվրոգավաթներում Կիսլյակը «Ռուբինի» կազմում նորամուտը նշեց 2012 թվականի փետրվարի 23-ին, Եվրոպայի Լիգայի 2011-2012 մրցաշրջանի պիրեյան «Օլիմպիակոս ՖԱ»-ի դեմ խաղում։ 2012 թվականի հուլիսի 8-ին մինչև տարվա ավարտ վարձակալության հանձնվեց «Կրասնոդարում»։ 2013 թվականին վերադարձավ Կազան, 1/16 եզրափակչից սկսելով մասնակցել Եվրոպայի Լիգա 2012-2013-ին, հետո 2013-2014-ին։
2016 թվականի հունիսի 8-ին երկամյա պայմանագիր կնքեց թուրքական «Գազիանտեպսպոր» ակումբի հետ։


=== Միջազգային ===
2009 թվականի Շվեդիայի Եվրոպայի երիտասարդական առաջնության մասնակից։ Մրցաշարում խփել է 2 գոլ (շվեդների և իտալացիների դարպասներին).
Բելառուսի ազգային հավաքականում դեբյուտել է 2009 թվականի նոյեմբերի 14-ին Դամմամում կայացած Սաուդյան Արաբիայի հավաքականի դեմ ընկերական խաղում (1-1)։ Հավաքականում իր առաջին գոլը խփել է 2010 թվականի մայիսի 30-ին ավստրիական Կուֆշտայնում կայացած Հարավային Կորեայի դեմ ընկերական խաղում (1-0)։ 2010 թվականի սեպտեմբերի 3-ին Եվրո 2012-ի որակավորման փուլի առաջին խաղում, Սեն Դենիում խփել է Ֆրանսիայի հավաքականի դեմ խաղի միակ և հաղթական գոլը (0-1)։ Աչքի է ընկել նաև ընկերական խաղերում. 2011 թվականի օգոստոսի 11-ին Մինսկում՝ Բուլղարիայի դեմ խաղում (1-0), 2012 թվականի նոյեմբերի 14-ին Երուսաղեմում՝ Իսրայելի դեմ խաղում (2-1)։


== Ձեռքբերումներ ==


=== Թիմային ===
 «Դինամո» (Մինսկ) Բելառուսի փոխչեմպիոն (4)՝ 2005, 2006, 2008, 2009 «Ռուբին» Ռուսաստանի գավաթի հաղթող՝ 2012


== Վիճակագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պրոֆիլը transfermarkt.com կայքում(անգլ.)
Պրոֆիլը «Դինամոյի» (Մինսկ) կայքում Archived 2009-04-08 at the Wayback Machine.
Վիճակագրութունը National Football Teams կայքում(անգլ.)
Դամբլդորի ջոկատ

Դամբլդորի ջոկատ (անգլ.՝ Dumbledore's Ármy), Հոգվարթսի աշակերտների հնարած գաղտնի ջոկատը Ջոան Ռոուլինգի «Հարրի Փոթեր» վիպաշարերի հիման վրա նկարահանված ֆիլմերից։ Ջոկատի ստեղծողը համարվում է Հարրի Փոթերը (5-րդ գիրք), իսկ 7-րդ գրքում՝ Նևիլը։ Դամբլդորի ջոկատի նպատակը մութ արվեստների դեմ պաշտպանություն սովորելն է, ինչպես նաև օգնել Փյունիկի միաբանությանը մահաբերների դեմ պայքարում։ Ջոկատի հավաքատեղին համարվում է Հոգվարթսի «Փրկող սենյակ»-ը։


== Ստեղծում ==
Դամբլդորի ջոկատը ստեղծվեց այն ժամանակ, երբ Մութ արվեստների դեմ պաշտապանության ուսուցիչը դարձավ Մոգության նախարարությունից Դոլորես Ամբրիջը, ով նախարար Ֆաջի հրամանով միտումնաբար գործնական հմտությունները չզարգացնելու համար միայն տեսականն էր սովորեցնում։
Դամբլդորի ջոկատի ստեղծման գաղափարը տվել է Հերմիոնա Գրեյնջերը։ Նա որոշել է, որ Հարրին ունի «մարտական փորձ» և նա լավ գիտի մութ արվեստների դեմ պաշտպանվել և հենց ինքը կարող է բոլորին նախապատրաստել մարտի։ Հուսալի ընկերների շնորհիվ նրանց մոտ հաջողվում է հավաքել շատ ցանկացողների։ Առաջին հավաքը կայացել է Հոգսմեդում՝ «Վարազի գլուխ» պանդոկում։ Այստեղ է ստեղծվում ջոկատի կախարդական ցանկը, որտեղ ստորագրում են բոլոր անդամները։ Բացի մարզումներից, ջոկատի անդամները կարողանում են իրենց կարողություններն օգտագործել Մոգության նախարարությունում և Հոգվարթսում տեղի ունեցած Մահ Խժռողների դեմ կռվում։
Մարիետա Էջկոմը՝ Դամբլդորի ջոկատի անդամներից մեկը, մատնում է ջոկատին և պատմում է նրանց մասին Ամբրիջին։ Դրա պատճառով ջոկատի գործունեությունը դադարեցվում է, սակայն նրանք շարունակում են ընկերներ մնալ և վերակազմավորել իրենց ջոկատը այն ժամանակ, երբ դպրոցի տնօրեն դառնում է Սևերուս Սնեյփը։ Սակայն այս անգամ ջոկատը գլխավորում է Նևիլը։ Անդամներից շատերը մասնակցում են Վոլդեմորթի դեմ մղված կռվին։


== Անվանում ==
«Դամբլդորի ջոկատ» անունը մտածել է Ջինի Ուիզլին։


== Դամբլդորի ջոկատի անդամներ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
The Harry Potter Lexicon item on Dumbledore’s Army
Պոկրովկա (գյուղ, Կազանկայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊոկրովկաՊոկրովկա (ուկրաիներեն՝ Покровка), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Կազանկայի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1890 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Պոկրովկա գյուղում բնակվում էր 16 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,397 կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ներսես Աշտարակեցու հուշարձան (Աշտարակ)

Ներսես Աշտարակեցու հուշարձան, հուշարձան նվիրված Հայ առաքելական եկեղեցու կաթողիկոս Ներսես Ե Աշտարակեցուն։ Գտնվում է Հայաստանի Հանրապետության Արագածոտնի մարզի Աշտարակ քաղաքի կենտրոնում՝ Ներսես Աշտարակեցու հրապարակում։


== Տվյալներ ==
Հուշարձանը տեղադրվել է 2007 թվականին։ Քանդակագործն արձանի վրա աշխատել է 4 տարի։ Արձանը կերտված է 4 կտոր բազալտից, ունի 5 մետր բարձրություն, պատվանդանի հետ միասին նրա բարձրությունը 6 մետրից ավելի է։2009 թվականին արվեստի բնագավառի 7 անվանակարգում ներկայացված 19 աշխատանքների մեջ Գետիկ Բաղդասարյանի «Ներսես Աշտարակեցի» քանդակն արժանացել է ՀՀ նախագահի մրցանակի։


== Հեղինակներ ==
Քանդակագործ` Գետիկ Բաղդասարյան
Ճարտարապետ` Ջիմ Թորոսյան


== Պատկերասրահ ==

		
		


== Արտաքին հղումներ ==
Կարապետի

Կարապետի (վրաց.՝ კარაპეტი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Աջարիայի Ինքնավար Հանրապետության Շուախևի շրջանում։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 145 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Վարսավիրը, որի քեռու գլուխը կծել-պոկել էր վարժեցրած վագրը

Վարսավիրը, որի քեռու գլուխը կծել-պոկել էր վարժեցրած վագրը, 1983 թվականին «Հայֆիլմ» կինոստուդիայում նկարահանված հայկական ֆիլմ։


== Սյուժե ==
Երկարամազ մանչուկը և շատախոս վարսավիրը՝ երկու տարագիր հայեր, հեռավոր Ամերիկայում ընկերանում են։


== Դերերում ==
տղա – Դ. Սարգսյան
վարսավիր – Ազատ Գասպարյան
քեռի – Ս. Մկրտչյան
հայր – Կարեն Ջանիբեկյան
մայր – Ալլա Թումանյան


== Ծանոթագրություններ ==
Լայպհայմ

Լայպհայմ (գերմ.՝ Leipheim), կոմունա Գերմանիայի Բավարիա երկրամասում։
Ենթարկվում է Շվաբիա վարչական շրջանին։ Գտնվում է Գյունցբուրգ շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 6633 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի) ։ Տարածքը կազմում է 32,15 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 09 7 74 155։


== Ծանոթագրություններ ==


== Պատկերասրահ ==

		


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական էջ
Թարանե Ալիդուստի

Թարանե Ալիդուստի (պարսկերեն՝ ترانه علیدوستی, հունվարի 12, 1984(1984-01-12), Թեհրան, Իրան ծնված 1984 թվականի հունվարի 12-ին, Իրանի Թեհրան քաղաքում), իրանցի դերասանուհի։


== Կենսագրություն ==
Թարանե Ալիդուստին ծնվել է Իրանի ֆուտբոլի հավաքականի խաղացող Համիդ Ալիդուսիի ընտանիքում։ Մայրը քանադակագործուհի էր։ Առաջին անգամ ֆիլմում խաղացել է 17 տարեկան հասակում Ռասուլ Սադր Ամելիի «Ես Թարանեն եմ, ես 15 տարեկան եմ» ֆիլմի գլխավոր դերում։ Այս դերի համար Լոկարնո կինոմրցանակաբաշխությունում ստացել է բրոնզե հեպարտ մրցանակը։ Ինչպես նաև  Բյուրեղապակյա սիմուրգան՝ որպես լավագույն դերասանուհի Ֆաջդրի կինոփառատոնում, ինչը նրան դարձրել է այդ մրցանակի ամենաերիտասարդ դափնեկիրը։ Թարանե Ալիդուստին ակտիվորեն համագործակցում է իրանցի ականավոր ռեժիսոր Ասղար Ֆարհադիի հետ՝ նկարահանվելով նրա մի շարք կինոնկարներում՝ «Հիասքանչ քաղաք», «Հրավառությունների միջավայր», «Էլիի մասին» և «Կոմիվոյաժեր»։ Վերջինիս համար նա հավակնում էր 2016 թվականի Կաննի կինոփառատոնի լավագույն դերասանուհու կոչմանը։ Ալդուստրին իր ֆիլմի նկարահանումները համատեղում է թատրոնի հետ։ 2017 թվականին հրաժարվել է ներկա գտնվել Օսկար կինոմրցանակի արարողությանը՝ բողոք հայտնելով Թրամփի քաղաքականության հասցեին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Профиль актрисы на imdb.com
Սոկոլնիչեսկայա գիծ

Սոկոլնիչեսկայա գիծ (ռուս.՝ Сокольническая линия, մինչև 1990 թ. կոչվում էր Կիրովսկո-Ֆրունզենսկայա), Մոսկվայի մետրոպոլիտենի առաջին գիծը։


== Արտաքին հղումներ ==
Սոկոլնիչեսկայա գիծը Մոսկվայի մետրոպոլիտենի պաշտոնական կայքում Archived 2012-01-21 at the Wayback Machine.
Սոկոլնիչեսկայա գիծը լուսանկարներով metro-photo.ru կայքում Archived 2018-01-04 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==

Կաղապար:Մոսկվայի մետրոպոլիտենի գծեր
Ներքին Վիժա

Վիժա Ներքին, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Լազիստանի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն


== Տես նաև ==
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն
Սաիտովա (գյուղ, Արգայաշսկի շրջան)

Սաիտովա (ռուս.՝ Саитова), գյուղ Ռուսաստանի Չելյաբինսկի մարզի Արգայաշսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
(4246) Տելեման

(4246) Տելեման (անգլ.՝ Telemann), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1982 թվականի սեպտեմբերի 24-ին Ֆրեյմուտ Բորնգենի կողմից Տաուտենբուրգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,215818 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8291 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,6025 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1204,76 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,298815 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,08° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(4246) Տելեման աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
(6164) Գերհարդմալլեր

(6164) Գերհարդմալլեր (անգլ.՝ Gerhardmuller), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1977 թվականի սեպտեմբերի 9-ին Նիկոլայ Չեռնիխի կողմից Նաուչնիում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,244782 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,809 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,6806 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1228,46 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,293051 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 4,83° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(6164) Գերհարդմալլեր աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Լյուկ Ֆիլդս

Լյուկ Ֆիլդս (անգլ.՝ Luke Fildes, հոկտեմբերի 3, 1844(1844-10-03), Լիվերպուլ, Լանկաշիր, Անգլիա, Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն - փետրվարի 28, 1927(1927-02-28) կամ փետրվարի 27, 1927(1927-02-27), Լոնդոն, Միացյալ Թագավորություն), անգլիացի գեղանկարիչ, գրքի ձևավորող։


== Պատկերասրահ ==

		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Ուլյանովկա (գյուղ, Նովայա Օդեսայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՈւլյանովկաՈւլյանովկա (ուկրաիներեն՝ Улянівка), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Նովայա Օդեսայի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1886 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Ուլյանովկա գյուղում բնակվում էր 340 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,923 կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Վապնյարկի

Վապնյարկի (ուկրաիներեն՝ Вапнярки), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Տոմաշպոլի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1800 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Վապնյարկի գյուղում բնակվում էր 765 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2238 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 341,82 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Դվինի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Արարատի մարզ)

Այս հոդվածը ներկայացնում է Արարատի մարզի Դվին գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 1 հուշարձան (1 միավոր)։

 


== Տես նաև ==
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Նավաս դել Մադրոնյո

Նավաս դել Մադրոնյո (իսպ.՝ Navas del Madroño), բնակավայր և համայնք Իսպանիայի արևմուտքում՝ Էստրեմադուրայի մաս հանդիսացող Կասերես ինքնավար պրովինցիայի Ալկանտարա շրջանում (կոմարկայում)։ Զբաղեցնում է 112 կմ² տարածք։ Բնակչության թվաքանակը 2014 թվականի տվյալներով եղել է 1377։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից՝ Կասերես քաղաքից հեռավորությունը 37 կիլոմետր է։


== Ժողովրդագրություն ==
1900 թվականից ի վեր՝ Նավաս դել Մադրոնյոյի բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները ըստ տասնամյակների եղել են հետևյալը
.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Հիմնական գույներ

Հիմնական գույները երեքն են՝ կարմիրը, դեղինը և կապույտը` 3Կ։ Այս գույները անհնար է ստանալ այլ գույներ իրար խառնելով, ընդհակառակը, այս երեք գույները խառնելով մենք ստանում ենք մնացած բոլոր գույները։ Հիմնական գույները, ինչպես նաև սևը և սպիտակը (որոնք գույներ չեն համարվում), իրար խառնելով՝ կարող ենք ստանալ ցանկացած գույնի ցանկացած երանգ։ Հիմնական գույներից ստացված այդ գույները և երանգները կոչվում են երկրորդային կամ լրացուցիչ գույներ՝ նարնջագույն, կանաչ, մանուշակագույն։


== Գույների կոնտրաստությունը ==
Շրջակա գույները ազդում են մեր գույների ընկալման վրա։ Օրինակ՝ դիտարկելով նկարը՝ կարելի է ընդգծել, թէ ինչ տեսք ունի նույն կարմիր քառակուսին տարբեր գույների վրա։

Սև ֆոնի վրա կարմիր քառակուսին երևում է մեծ և ավելի պայծառ։ Սպիտակ ֆոնի վրա, ընդհակառակը, կարմիրը երևում է փոքր։ Նարնջագույն ֆոնի վրա կարմիրը երևում է ավելի եթերային, իսկ բաց կապույտի վրա` ընդհակառակը, կարմիրը ասես ավելի պայծառ լինի։


== Գույնի ստացում ==
Գույնի ստացումը բաժանվում է 2 եղանակի՝ ադետիվ մեթոդ և սուբտրակտիվ մեթոդ։


=== Ադիտիվ մեթոդ ===

Ադետիվ մեթոդը կամ գույների միախառնելու մեթոդը աշխատում է գլխավոր երեք գույները իրար միախառնելիս։ Եթե, օրինակ, միաժամանակ էկրանի վրա ուղղորդվի երեք լուսային ճառագայթ (կարմիր, կանաչ, կապույտ), ապա նրանց պայծառությունը (ինտենսիվությունը) կառավարելով՝ կարող ենք ստանալ բոլոր մնացած գույները։


=== Դեղին և կապույտ ===

Սուբտրակտիվ մեթոդը երկրորդային խաժ, դեղին և բոսոր գույների խառնումից առաջնային կարմիր, կանաչ և կապույտ գույների ստացումն է։
Դոբրոլյուբովկա (գյուղ, Դվուրեչենսկի շրջան)

Դոբրոլյուբովկա (ուկրաիներեն՝ Добролюбівка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Դվուրեչենսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1845 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Դոբրոլյուբովկա գյուղում բնակվում էր 139 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,351 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 396,01 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ձյունամաքրիչ

Ձյունամաքրիչ, երկաթուղային և ավտոմոբիլային ճանապարհները, հրապարակները, մայթերը ձյուևից մաքրելու մեքենա։ Երկաթուղային ձյունամաքրիչները կարող են լինել գութանային, սարանային և ռոտորային, մոնտաժվում են վագոնի վրա և տեղաշարժվում լոկոմոտիվով։ 
Գոյություն ունեն նաև ռեակտիվ շարժիչով ձյունամաքրիչներ։ ճանապարհները մաքրելու և ձյունը հավաքելու համար ձյունամաքրիչներից բացի օգտագործում են քերիչներ, ձյունահավաքման մեքենաներ, ձյունահալիչներ։ 
Ավտոճանապարհներից, հրապարակներից և մայթերից ձյունը հավաքելու համար ձյունամաքրիչները մոնտաժվում են ավտոմոբիլային կամ հատուկ շասսիի վրա։ Ըստ աշխատանքային օրգանի տարբերում են գութանային, խոզանակային, ֆրեզերային, ռոտորային և համակցված ձյունամաքրիչներ։ Ձյունը տրանսպորտի միջոցներին բարձում են ձյունաբարձիչներով կամ ունիվերսալ բարձիչներով։
Ալվինա Գյուլումյան

Ալվինա Բալաբեկի Գյուլումյան (հունվարի 20, 1956(1956-01-20), Շահումյանի շրջան, Արցախ), Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրական դատարանի անդամ։


== Կրթություն ==
1978 թ. ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը։


== Աշխատանքային գործունեությունը ==
1978-1985 թթ. - Հայաստանի փաստաբանների կոլեգիայի անդամ, Երևանի Շահումյանի շրջանի իրավաբանական կոնսուլտացիայի փաստաբան։
1985-1996 թթ. - ՀԽՍՀ, ապա ՀՀ Գերագույն դատարանի անդամ։
1996 թ. փետրվարի 5-ին ՀՀ Նախագահի հրամանագրով նշանակվել է Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրական դատարանի անդամ։
2003 թ. ապրիլի 2-ից 2014 թ. - Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի դատավոր։
2014 թ. օգոստոսի 2-ին ՀՀ Նախագահի հրամանագրով նշանակվել է Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրական դատարանի դատավոր։


== Նշումներ ==


== Ծանոթագրություններ ==
(8966) Հորտուլանա

(8966) Հորտուլանա (անգլ.՝ Hortulana), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1971 թվականի մարտի 26-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,061038 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6315 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,4905 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1956,15 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,184035 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 0,7° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(8966) Հորտուլանա աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Բուլև

Բուլև (ուկրաիներեն՝ Булів), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Նարոդիչի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Բուլև գյուղում բնակվում էր 0 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,193 կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Օկինավայի դիետա

«Օկինավայի դիետա», ծովային դիետայի տեսակ, որը բնորոշ է  Ռյուկյու կղզիների բնակիչներին, սննդակարգը կազմված է կղզու մշտական բնակիչների ուտելիքներից՝ առողջ քաշ պահելու համար։ Անվանումը առաջացել է ամենախոշոր կղզի Օկինավայից։


== Կղզիզներում մշտական բնակվողների դիետա ==
Ռյուկյու կղզիների բնակիչները, որոնցից  Օկինավա կղզին  համարվում Է համեմատաբար ամենամեծը, աչքի են ընկնում  կյանքի ամենաերկար տևողությամբ։ Օկինավացի տղամարդկանց միջին տարիքը 78 տարեկանն  է, իսկ կանանցը՝ 86։ Այս ցուցանիշը մեծ է Ճապոնիայի  բնակչության կյանքի միջին տևողոթյունից,  իսկ Ճապոնիան երկարակեցությամբ   զբաղեցնում է առաջին տեղն աշխարհում։ Երկար կյանքի տևողության հետ մեկտեղ, այս կղզու բնակիչները տարբերվում են սրտային հիվանդությունների և քաղցկեղի մի քանի տեսակների սակավությամբ։ Հետազոտությունների ժամանակ 1995 թվականին պարզվել է,որ ի տարբերություն այդ տարիքի ամերիկացիների՝ Օկինավայի բնակիչների սրտի իշեմիկ հիվանդություններից մահվան ռիսկը  8 անգամ քիչ է, 7 անգամ քիչ՝ շագանակագեղձի քաղցկեղից, 6,5 անգամ քիչ՝ կրծքագեղձի քաղցկեղից  և 2,5 անգամ քիչ հաստ աղիքի քաղցկեղից։
Կյանքի ամենաերկար տևողությամբ աշխարհի 5 վայրերի մեջ է մտնում Օկինավան։ Այնտեղ 60 մարդ 100․000 հօգու հաշվով հատում է 100-ամյակի շեմը։Օկինավացիերի երկարակեցության հիմնական պատճառներից է գյուղատնտեսությունը, որը նպաստում է աշխույժ կենսակերպին, ցածր կալորիականությամբ սննդի, մեծ քանակությամբ ծովամթերքի և առանց քիմիկատների աճեցված սննդի օգտագործումը։ Նրանց գաղտնիքը նաև կայանում է նրանում, որ գերսնվելու փոխարեն նրանք կշտանում են 80 տոկոսով։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Алексей Дмитриев Остров долгой жизни «Вокруг света», մարտի 3, 2014 թվական
Արմեն Վարդապետյան

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Արմեն Վարդապետյան (այլ կիրառումներ)Արմեն Ղազարի Վարդապետյան (հունվարի 15, 1955(1955-01-15), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ իրավաբան, Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դատավոր։


== Կրթություն ==
1972-1977 թթ. սովորել և ավարտել է ԵՊՀ իրավաբանական ֆակուլտետը։


== Աշխատանքային գործունեությունը ==
1978-1979 թթ. - «Երևանվիտամին» արտադրական միավորման իրավախորհրդատու։
1979-1984 թթ. - ՀԼԿԵՄ Լենինյան շրջկոմի «Երևանվիտամին» արտադրական միավորման ԼԿԵՄ կոմիտեիի ազատված քարտուղար։
1984-1988 թթ. - ՀԿԿ Լենինյան շրջկոմի հրահանգիչ, այնուհետև՝ բաժնի վարիչի տեղակալ
1988-1990 թթ. - Հայաստանի կոմունիստական կուսակցության Երևանի քաղկոմի հրահանգիչ։
1991-1996 թթ. - ՀՀ արդարադատության նախարարության դատական մարմինների վարչության գլխավոր մասնագետ։
1996-1999 թթ. - Էջմիածնի շրջանի ժողովրդական դատարանի նախագահ։
1999-2007 թթ. - ՀՀ զինվորական դատախազության բաժնի դատախազ, թիվ 1 կայազորի զինվորական դատախազ, ապա՝ Երևանի կայազորի զինվորական դատախազի տեղակալ։
2007-2010 թթ. - ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության Երևանի կայազորի քննչական բաժնի պետ։
2010 թ. փետրվարի 27-ին ՀՀ Նախագահի հրամանագրով նշանակվել է Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դատավոր։


== Ծանոթագրություններ ==
Սկեջինո

Սկեջինո (իտալերեն՝ Scheggino), կոմունա Իտալիայում՝ Ումբրիա մարզի Պերուջա գավառում, երկրի մայրաքաղաք Հռոմից մոտավորապես 100, գավառի վարչական կենտրոնից՝ Պերուջա քաղաքից 60 կիլոմետր հեռավորության վրա։
Բնակչությունը՝ 474 մարդ (2014 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խԽտությունը՝ 13 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 35 կմ²։ Էլեկտրոնային փոստ՝ 6040։ Հեռախոսային կոդ՝ 0743։  
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում սուրբ Նիկողայոսը։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի պաշտոնական կայք (իտալ.)
Վրաստանի արվեստների պետական թանգարան

Վրաստանի արվեստների պետական թանգարան (վրաց.՝ საქართველოს ხელოვნების მუზეუმი, սաքրթվելոս խելովնեբիս մուզեումի), պաշտոնական անվանումը՝ Շալվա Ամիրանաշվիլու անվան գեղարվեստի թանգարան (შალვა ამირანაშვილის სახელობის ხელოვნების მუზეუმი, շալվա ամիրանաշվիլիս սախելոբիս խելովնեբիս մուզեումի), Վրաստանի ամենակարևոր թանգարաններից մեկը։ Տեղակայված է Թբիլիսիի ազատության հրապարակում։ Թանգարանն ունի վրացական, արևելյան, ռուսական և եվրոպական արվեստի շուրջ 140 000 նմուշ։


== Պատմություն ==

Ներկայիս թանգարանը համարվում է 1920 թվականի փետրվարի 1-ին եվրոպական կրթությամբ թիֆլիսցի երիտասարդ արվեստագետների կողմից ստեղծված ազգային պատկերասրահի իրավահաջորդը։ 1923 թվականի օգոստոսին Թիֆլիսում բացվել է Գեղարվեստի կենտրոնական թանգարանը։ 1932 թվականին թանգարանը տեղափոխվում է հին քաղաքի կենտրոն, 13-րդ դարի Մետեխի եկեղեցու տեղը։
1945 թվականին Խորհրդային միության և Ֆրանսիական կառավարության միջև հատուկ պայմանագիր է կնքվում՝ ըստ որի Վրաստանի ազգային գանձարանի մաս կազմող բազմաթիվ արվեստի գործեր՝ ձեռագրեր, ոսկեղեն, արծնապակի, կտավներ, մետաղական իրեր, որոնք Կարմիր Բանակի ներխուժման ժամանակ տարհանվել էին վրացական դեմոկրատական կառավարության կողմից, հետ են վերադարձվում Թբիլիսի և համալրում թանգարանի հավաքածուն։ Վրացի արվեստի պատմաբան Շալվա Ամիրաշվիլին (ում անունով կոչվում է թանգարանը), ով ավելի քան 30 տարի գլխավորել է թանգարանը, մեծ դեր է խաղացել հավաքածուների ձևավորման գործում։
1950 թվականին թանգարանը պաշտոնապես կոչվեց Վրաստանի արվեստի թանգարան, և նույն տարում էլ տեղափոխվեց թանգարանի ներկայիս շենք, որը կառուցվել է 1838 թվականին նեոդասական ոճով։ Ռուսական կայսրության ժամանակաշրջանում շենքը եղել է հոգևոր ճեմարան։
2004 թվականից թանգարանը համարվում է Վրաստանի ազգային թանգարանի անդամ և գտնվում է նրա կառավարման ներքո։


== Հավաքածու ==
Թանգարանի ընդարձակ սենյակներում են գտնվում մշտական հավաքածունները, որոնք բաղկացած են վրացական, արևելյան, ռուսական և եվրոպական արվեստի գործերից։
Թանգարանային առավել կարևոր հավաքածուների շարքում են Վրաստանի արվեստի հավաքածուները, որոնք ներկայացնում են ազգային մշակույթի զարգացումը հին ժամանակներից մինչև մեր օրեր։
Հաջորդը իր կարևորության և չափերով արևելյան նմուշներն են, որոնք ամենամեծն են հավարվում նախկին Խորհրդային միության մեջ։ Իրանական գեղարվեստի նմուշներից արժեքավոր է Ղաջարիների դինաստիայի արվեստը։
Թանգարանում հաճախ կազմակերպվում են վրացական և արտասահմանյան հավաքածուների ժամանակավոր ցուցադրություններ։


== Գրականություն ==
Art Museum of Georgia Tbilisi, compiled and introduced by Tamaz Sanikidze (1985), Aurora Art Publishers, Leningrad.


== Արտաքին հղումներ ==
National Museum of Georgia
Ստեֆանի Ֆրապար

Ստեֆանի Ֆրապար (ֆր.՝ Stéphanie Frappart, դեկտեմբերի 14, 1983(1983-12-14), Le Plessis-Bouchard), ֆրանսիացի ֆուտբոլային մրցավար։


== Կարիերա ==
2011 թվականից սպասարկում է Ֆրանսիայի ֆուտբոլի երրորդ դիվիզիոնի ազգային առաջնության խաղերը։
2014 թվականում Ֆրապարը դարձավ Ֆրանսիայի Լիգա 2-ի առաջին կին մրցավարը։
2015 թվականին եղել է Կանադայում կայացած կանանց ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության մրցավարներից մեկը։
Մասնակցել է նաև 2019 թվականի աշխարհի առաջնությանը Ֆրանսիայում, որտեղ եղել է ԱՄՆ-ի և Նիդեռլանդների միջև կայացած եզրափակիչ խաղի մրցավար (2:0)։
2019 թվականի ապրիլին հայտարարվել էր, որ Ֆրապարը կդառնա Ֆրանսիայի բարձրագույն խմբի առաջին կին մրցավարը։
Ապրիլի 28-ին նա իր նորամուտը նշեց Լիգա 1-ում՝ 34-րդ տուրի Ամյեն-Ստրասբուրգ խաղում, որում ցույց տվեց 4 նախազգուշացում։ Հանդիպումն ավարտվեց 0։ 0 հաշվով։
2019 թվականի օգոստոսի 2-ին նշանակվել է ՈՒԵՖԱ-ի 2019 թվականի Սուպեր գավաթի հանդիպման գլխավոր մրցավար։


== Ծանոթագրություններ ==
Հազարդեղ

Հազարդեղ, հայկական արական անուն։ Առաջացել է հայերեն հազար և դեղ բառերից։ Նշանակում է «հազար ցավի դեղ»։ Հիշատակված է մեկ անգամ 14-րդ դարում, մյուսներն անթվական են։


== Գործածություններ ==
Հազարդեղ, որդի Խութլուշայի, որ 1386 թվականին գրել տվեց մի Ավետարան։
Անթվական են՝ Հազարդեղ՝ Արջոյառիճի արձանագրության մեջ, Բագնայրի արձանագրության մեջ, Հազարդեղ (իգական)։


== Ծանոթագրություններ ==
Փոխարկելի մարկ

Փոխարկելի մարկ (բոս․՝  և խորվ.՝ konvertibilna marka, սերբ.՝ конвертибилна марка) (ISO 4217 կոդը՝ «BAM»), Բոսնիա և Հերցեգովինայի ազգային արժույթն է։ 1 փոխարկելի մարկը հավասար է 100 ֆենինգի (բոս․՝  և խորվ.՝ feninga, սերբ.՝ фенинга):
Բոլոր անունները ծագում են գերմանական մարկից և պֆենիգից համապատասխանաբար, որոնց հետ սկզբնապես այս արժույթը փոխկապակցված է եղել 1։1 հարաբերակցությամբ։ Գերմանական մարկը եվրոյով փոխարինելուց հետո փոխարկելի մարկը փոխկապակցվել է եվրոյին՝ 1,95583 մարկ = 1 եվրո հարաբերակցությամբ։
Ներդրվել է 1998 թվականին՝ 1995 թվականի Դեյտոնյան համաձայնագրի հիման վրա, որը վերջ դրեց Բոսնիայի քաղաքացիական պատերազմին։
Երկրի երկու մասերում (Բոսնիայի և Հերցոգովինայի Դաշնություն, և Սերբական Հանրապետություն) գործածվում են տարբեր թղթադրամներ (բացառություն է կազմում 200 մարկ թղթադրամը), որոնք նույն ոճի մեջ են մշակված, բայց տարբեր դիզայն ունեն։


== Մետաղադրամներ ==
Շրջանառության մեջ են գտնվում 5, 10, 20, 50 ֆենինգ, ինչպես նաև 1, 2 և 5 մարկ անվանական արժեքով մետաղադրամներ։ Ֆենինգով մետաղադրամները շրջանառության մեջ են ներդրվել 1998 թվականի դեկտեմբերի 9-ից, բացառությամբ 5 ֆենինգի, որը թողարկվել է 2006 թվականի հունվարի 5-ին։


== Թղթադրամներ ==
Շրջանառության մեջ են գտնվում 10, 20, 50, 100 и 200 մարկ անվանական արժեքով թղթադրամներ։ Շրջանառությունից հանվել են հետևյալ թղթադրամները. 50 ֆենինգ - 2003 թվականի մարտի 31-ից, 1 մարկ - 2009 թվականի մարտի 31-ից, 5 մարկ - 2010 թվականի մարտի 31-ից։ Թղթադրամները (բացի 200 մարկից) տպագրվում են Francois-Charles Oberhtur ընկերության կողմից (Փարիզ), 200 մարկը՝ Österreichische Banknoten und Sicherheitsdruck GmBH (OeBS) (Վիենա).


== Արժույթային փոխարժեքի ռեժիմ ==
Մարկի փոխարժեքի պահպանման համար Բոսնիան և Հերցոգովինան օգտագործում է Արժույթային խորհրդի ռեժիմը, որի ժամանակ մարկի փոխարժեքը կապվում է եվրոյի հետ (կոդ ISO 4217 — EUR)՝ 1,95583։1 հարաբերակցությամբ ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Боснийские конвертируемые марки Archived 2011-05-28 at the Wayback Machine.
Բոսնիայի և Հերցոգովինայի կենտրոնական բանկի պաշտոնական կայք
Դմիտրովկա (գյուղ, Լուկաշովի գյուղական խորհուրդ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԴմիտրովկաԴմիտրովկա (ուկրաիներեն՝ Дмитрівка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բլիզնյուկովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1915 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Դմիտրովկա գյուղում բնակվում էր 49 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,44 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 111,36 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Տերմենևո

Տերմենևո (ռուս.՝ Терменево, բաշկիրերեն՝ Тирмән), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Սալավատսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 974 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Պոժյոգ (Վիչեգդայի ստորին վտակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Պոժյոգ (այլ կիրառումներ)Պոժյոգ (ռուս.՝ Пожёг), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Ելվա գետի ձախ ափին՝ 137 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 341 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 03020200212103000020282
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 103002028
Ավազանի կոդը - 03.02.02.002
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Ապաշավանք

«Ապաշավանք», հայ բանաստեղծ Հովհաննես Թումանյանի հոդվածներից։


== Պատմություն ==
Հովհաննես Թումանյանի հոդվածներից՝ գրված 1914 թվականին։
Առաջին անգամ տպագրվել է 1914 թվականին Թիֆլիսի «Հորիզոն» օրաթերթի (№ 205) սեպտեմբերի 18-ի համարում։
Այնուհետև՝ 1940-1959 թվականներին Երևանում լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակության չորրորդ հատորում (էջ 301-302)։
Հովհաննես Թումանյանի երկերի լիակատար ժողովածուի 7-րդ հատորում արտատպվել է Թիֆլիսի «Հորիզոն» օրաթերթից։


== Ծանոթագրություններ ==
Հովհաննես Պողոսյան

Հովհաննես Գևորգի Պողոսյան (մարտի 25, 1895(1895-03-25), Թիֆլիս, Ռուսական կայսրություն - դեկտեմբերի 3, 1948(1948-12-03), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ հասարակական-քաղաքական գործիչ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Թիֆլիսում։ 1916 թվականին Թիֆլիսի Ներսիսյան դպրոցը ավարտելուց հետո ընդունվել է Էջմիածնի Գևորգյան ճեմարան։ 1917 թվականի բուրժուադեմոկրատական հեղափոխություից հետո Թիֆլիսում աշխատակցել է Թիֆլիսի կոմիտեի օրգան «Բանվորի կռիվը» թերթին։
1921 թվականին Վրաստանում խորհրդային իշխանության հաստատումից հետո անցել է մանկավարժական և հասարակական-քաղաքական աշխատանքի։ Մինչև 1924 թվականը վարել է 76-րդ աշխատանքային դպրոցի տեսչի պաշտոնը՝ համատեղությամբ աշխատելով նաև Թիֆլիսի ժողկրթբաժնում և ուսուցիչների արհմիությունում։ Այնուհետև կուսակցական պաշտոններ է վարել Վրաստանի կոմունիստական կուսակցության Թիֆլիսի քաղաքային կոմիտեում, ապա՝ Վրաստանի կոմկուսի կենտկոմում, կուսակցության Անդրկովկասյան երկրկոմում և այլն։ 1932 թվականից միաժամանակ խմբագրել է Վրաստանի կոմկուսի կենտկոմի օրգան «Պրոլետար» հայերեն օրաթերթը։
Վրաստանում ապրած տարիներին մասնակցել է Թիֆլիսի Հայ արվեստի տան աշխատանքներին և գլխավորել Վրաստանի գրողների միության հայկական բաժինը։ 1922 թվականից մի քանի տարի եղել է Թիֆլիսի «Կարմիր ծիլեր» հայերեն մանկական ամսագրի խմբագիրը։ 1920-ականների երջերինհամատեղության կարգով աշխատել է որպես Թիֆլիսի հայկական պետական դրամատիկական թատրոնի տնօրեն ու գեղարվեստական ղեկավար։
1934 թվականից եղել է ՀԿԿ օրգան «Խորհրդային Հայաստան» թերթի խմբագիր, ապա՝ ՀԿԿ կենտկոմի կուլտուրայի և պրոպագանդայի բաժնի վարիչ, ՀԽՍՀ լուսավորության ժողովրդական կոմիսար, արվեստի գործերի վարչության պետ, ռադիոկոմիտեի նախագահ, իսկ 1946-1948-ին՝ ԵՊՀ ռեկտոր։
Կուսակցական և պետական պատասխանատու աշխատանքների հետ միասին դասավանդել է Անդրկովկասյան կոմունիստական համալսարանում, ԵՊՀ-ում, կուսակցական դպրոցում, կոնսերվատորիայում և այլուր։
Վախճանվել է Երևանում։ Երևանի թիվ 82 միջնակարգ դպրոցը կոչվում է նրա անունով։


== Ծանոթագրություններ ==
Չեռնիշևսկու փողոց (Կրասնի Սուլին)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Չեռնիշևսկու փողոց (այլ կիրառումներ)Չեռնիշևսկու փողոց (ռուս.՝ Улица Чернышевского), փողոց Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Կրասնի Սուլինի շրջանի և Կրասնոսուլինսկի քաղաքային շրջանի վարչական կենտրոն Կրասնի Սուլին քաղաքում։ Անվանվել է ռուս ուտոպիստ փիլիսոփա, հեղափոխական-դեմոկրատ, գիտնական, գրաքննադատ, հրապարակախոս և գրող Նիկոլայ Չեռնիշևսկու (1828-1889) պատվին։ Սկիզբ է առնում Մոլոդոգվարդեյսկի նրբանցքից և ավարտվում թիվ 30 շենքի մոտ։ Երկարությունը 210 մետր է։


== Նկարագրություն ==
Կրասնի Սուլին քաղաքի Չեռնիշևսկու փողոցը սկսվում է Մոլոդոգվարդեյսկի նրբանցքից, արևելյան ուղղությամբ ձգվում Վոկզալնայա, 2-րդ Զարեչնայա փողոցներին և Գնիլուշա գետին զուգահեռ և ավարտվում թիվ 30 շենքի մոտ։ Կարճ փողոց է. երկարությունն ընդամենը 210 մետր է։ Փողոցում կա համարակալված 26 շինություն. ձախ կողմում (կենտ համարներ)՝ 4 և աջ կողմում (զույգ համարներ)՝ 26 շենք։
Չեռնիշևսկու փողոցի փոստային դասիչն է՝ 346359։
Փողոցն անվանվել է ռուս ուտոպիստ փիլիսոփա, հեղափոխական-դեմոկրատ, գիտնական, գրաքննադատ, հրապարակախոս և գրող Նիկոլայ Չեռնիշևսկու (1828-1889) պատվին։ Չեռնիշևսկու աշխարհայացքը ձևավորվել է անտիկ, ապա նաև 17-18-րդ դարերի ֆրանսիական և անգլիական մատերիալիզմի ազդեցությամբ, բնագետներ Նյուտոնի, Լապլասի և այլ սոցիալիստ-ուտոպիստների, դասական քաղաքատնտեսների, Հեգելի դիալեկտիկայի և Ֆոյերբախի մարդաբանական մատերիալիզմի առանձնահատկություններով։


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
Улица Чернышевского в Красном Сулине
Подробная карта улица Чернышевского, город Красный Сулин со спутника с номерами домов, индекс и маршруты, Яндекс, Гугл карты


== Արտաքին հղումներ ==
г. Красный Сулин, улица Чернышевского(չաշխատող հղում)