Շելդոն Ադելսոն

Շելդոն Ադելսոն (անգլ.՝ Sheldon Gary Adelson, օգոստոսի 6, 1933(1933-08-06), Բոստոն, Մասաչուսեթս - հունվարի 11, 2021(2021-01-11), Մալիբու, Լոս Անջելես շրջան, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ) ամերիկացի միլիարդատեր, գործարար, բարերար։ Համաձայն Ֆորբս ամսագրի՝ նրա կարողությունը 2020 թվականի հուլիսին կազմել է 30,8 միլիարդ դոլար և նրա անունը տեղ է զբաղեցրել աշխարհի ամենահարուստ մարդկանց 28֊րդ հորիզոնականում։ Եղել է աշխարհի ամենամեծ խաղատան՝ «Las Vegas Sands Corporation»-ի հիմնադիրը, նախագահն ու գործադիր տնօրենը։
Նրան է պատկանել իսրայելական «Մակոր ռիշոն», «Իսրայէլ Հայոմ» պարբերականները, ինչպես նաև ամերիկյան «Լաս Վեգաս Ռեվիև֊Ժուրնալ» (անգլ.՝ Las Vegas Review-Journal) ամսագիրը։
Նա 2007 թվականին հիմնել է «Ադելսոնի հիմնադրամ». մասնավոր բարեգործական կազմակերպությունը, որն առողջապահական և այլ օգնություններ է ցուցաբերել Իսրայելի և հրեա ժողովրդին։
Կնոջ՝ Միրիամ Ադելսոնի հետ միասին, Շելդոն Ադելսոնը հանդիսացել է ԱՄՆ Հանրապետական կուսակցության ամենաշատ ներդրում ունեցող հովանավորներից մեկը։ Իր նվիրատվությունների չափի և հաճախականության համար Շելդոն Ադելսոնին անվանել են «արքայագործ»։ Թրամփի 2016 և 2020 թվականների քարոզարշավներին և 2016 թվականի երդմնակալությանը ամուսիններն ունեցել են զգալի ներդրում։ Եղել է Իսրայելի վարչապետ Բենյամին Նեթանյահուի աջակիցը։


== Կենսագրություն ==

Շելդոն Ադելսոնը ծնվել է 1933 թվականին, Բոստոնում գտնվող Դորչեսթր թաղամասում ապրող աղքատի ընտանիքում։ Հայրն արմատներով եղել է հրեա, աշխատել է որպես տաքսու վարորդ։ Մայրն ԱՄՆ է գաղթել Անգլիայից, աշխատել է տրիկոտաժի խանութում։
Շելդոնն իր առաջին գումարն աշխատել է 12 տարեկանում՝ փողոցներում թերթեր վաճառելով։ Հետագայում վարձել է մի քանի դեռահասների, որոնք թերթեր են վաճառել քաղաքի մարդաշատ վայրերում, իսկ ինքն ունեցել է իր տոկոսները։
Հետագայում աշխատել է որպես հիփոթեքային բրոքեր, ձեռնարկատեր, ներդրումային փորձագետ, ֆինանսական խորհրդատու և ստեղծել մոտ 50 տարբեր ընկերություն։ 1970-ական թվականներին նա առաջինն էր Լաս Վեգասում, որը բացել է «COMDEX» համակարգչային արդյունաբերության ամենամյա ցուցահանդես։
1988 թվականին Ադելսոնն և իր գործընկերների հետ գնել է Լաս Վեգասի հանրահայտ «The Sands Hotel & Casino» խաղատունը, որտեղ հաճախ են հանդես եկել ամերիկացի երգիչ Ֆրենկ Սինատրան և հանրաճանաչ «Rat Pack» խումբը։
1995 թվականին «COMDEX»ը 862 միլիոն դոլարով վաճառվել է ճապոնական «SoftBank Corporation» ընկերությանը։ Այդ գումարից ավելի քան 500 միլիոնը բաժին է հասել է Ադելսոնին։
Չնայած Թուրքիայի և մյուս հակաամերիկյան ու հակաիսրայելական ուժերի բողոքներին, ԱՄՆ֊ի նախագահ Դոնալդ Թրամփը 2018 թվականի մայիսի 14֊ին՝ Իսրայել պետության հռչակման յոթանասուներորդ տարեդարձի օրը, իր դեսպանատունը Թել Ավիվից տեղափոխել է Երուսաղեմ։ Այդ որոշմանը աջակցել են Ադելսոն զույգը։ Նախկին դեսպանատան նստավայրը, որը գտնվում է Հերցլիայում, Թել Ավիվի մոտ, այժմ դատարկ է։ Հետագայում Ադելսոնները գնել են այն ռեկորդային գնով՝ 67 միլիոն դոլարով։ Նույն թվականին Ամերիկայի նախագահը Միրիամ Ադելսոնին պարգևատրել է Ազատության նախագահական մեդալով։
Շելդոն Ադելսոնը մահացել է 2021 թվականի հունվարի 11-ին՝ ոչ հոջկինյան լիմֆոմա հիվանդության բուժման ընթացքում առաջացած բարդություններից։


== Բարեգործություն ==
2004 Ադելսոնը 265 միլիոն դոլար է ներդրել Մակաոյում խաղատների կառուցման համար։
2006 թվականին Ադելսոնը 25 միլիոն ԱՄՆ դոլար է նվիրաբերել «Birthright Israel» կրթական նախագծին։
Նախագիծն իրականացնում է 18-ից 32 տարեկան հրեական արմատներով մարդկանց տասնօրյա շրջագայություն դեպի Իսրայել։
2007 թվականին նրա հանգանակությամբ ստեղծվել է Թել Ավիվի համալսարանի բժշկական հետազոտությունների կենտրոնը։


== Անձնական կյանք ==

1970-ական թվականներին Շելդոն Ադելսոն իր կնոջ՝ Սանդրայի և նրա երեք երեխաների՝ Միտչելի, Գարիի և Շելլիի հետ ապրել է Մասաչուսեթսում։ Երեխաներին Ադելսոնը որդեգրել է  մանուկ հասակից։ Զույգը բաժանվել է 1988 թվականին։
1991 թվականին Շելդոն Ադելսոնն ամուսնացել է  իսրայելա-ամերիկացի բարերար, բժիշկ Միրիամ Օչշորնի հետ։ 1993 թվականին նրանք Ռոքֆելլերում  հիմնադրել են հոգեմետ նյութերի չարաշահման դեմ պայքարի կենտրոն և հետազոտական կլինիկա, իսկ 2000 թվականին ամուսինները Լաս Վեգասում հիմնել են Դոկտոր Միրիամի և Շելդոն Գ. Ադելսոնի հետազոտական կլինիկան։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
SPAN
Campaign contributions in 2012 to outside spending groups at Center for Responsive Politics
Sheldon Adelson
The official site of The Las Vegas Sands Corporation
Adelson’s membership on the Forbes global list of billionaires
Adelson’s membership on the Forbes 400 list
Sheldon Adelson на Radaris