Սպուտնիկ ի Պոգրոմ

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սիպ (այլ կիրառումներ)Սպուտնիկ ի Պոգրոմ, ՍիՊ (ռուս.՝ Спу́тник и Погро́м), ազգայնական ուղղվածության ռուսական հասարակական-քաղաքական համացանցային հրատարակություն։


== Պատմություն ==
Հրատարակությունը հիմնադրվել է ռուս ազգայնական Եգոր Պրոսվիրինի կողմից 2012 թվականին որպես փաբլիք ՎԿ սոցիալական կայքում, հետագայում ստեղծվել է առանձին կայք։ Նմանատիպ ռեսուրսներից այն տարբերվում էր պրոգրեսիվ դիզայնով, իսկ իր կայքի հիմնական նյութերն էին պատմական իրադարձությունների և ազգամիջյան հակամարտությունների մասին երկար տեքստերը։ Հրատարակության նպատակն էր հռչակվել Ռուսաստանի ձևափոխումը դեպի ռուս ժողովրդի ազգային պետություն, անցումը եվրոպական ստանդարտներին և բազային սկզբունքերին, որոնց թվում էր նշված ժողովրդավարությունը, օրենքի առջև բոլորի հավասարությունը, իշխանությունների բաժանումը և «պետությունը ռուսների համար, այլ ոչ թե ռուսները՝ պետության» սկզբունքը։ 2013 թվականի հոկտեմբերից ՍիՊ-ը աշխատում է վճարովի բաժանորդագրության մոդելով, իսկ բաժանորդների թիվը հրատարակությունը չի բացահայտում։
Հրատարակությունը ողջունել է Ռուսաստանի կողմից Ղրիմի բռնազավթումը և Դոնբասի անջատվողականների հանրապետությունների Ռուսաստանին միանալու փորձերը։ Հրատարակության հրապարակումներին համաձայն, կայքի բազմաթիվ ընթերցողներ մեկնել են Ուկրաինայի արևլեք՝ պատերազմելու։ Բացի այդ, կայքի հիմնադիր Եգոր Պրոսվիրինի պնդմամբ, քրաուդֆանդինգի միջոցով հրատարակությունը գումար է հավաքել Դոնբասի անջատվողականներին զրահափոխադրիչ գնելու համար։ 2014 թվականին հրատարակության հետ համագործակցում էր լրագրող Օլեգ Կաշինը։
2013 թվականի նոյեմբերի ՌԴ Պետդումայի պատգամավոր միխայիլ Մարկելովը դիմում է ուղարկել Գլխավոր դատախազություն և Ռոսկոմնադզոր՝ ծայրահեղականության հոդվածով հրատարակության գործունեությունը ստուգելու համար։ Նույն դիմումով է ներկայացել նաև Ռուսաստանի Հանրային պալատի քարտուղար Եվգենի Վելիխովը։
2014 թվականի փետրվարին ՍիՊ-ը մեղադրլե է կիրակնօրյա «Վրեմյա» հաղորդման վարող Իրադա Զեյնալովային բանագողության մեջ՝ փետրվարի 9-ի թողարկման մեջ լրագրողուհին քաղվածել է ՍիՊ-ի տեքստը Սոչիում Օլիմպիադայի բացման վերաբերյալ, պատմելով բացման արարողության թատերականացված ներկայացման մասին, Զեյնալովան կրկնել է ՍիՊ-ի տեքստի առանձին արտահայտություններ, իսկ որոշ տեղերում քաղվածել է մի շարք արտահայտություններ։ Հետագայում Զեյնալովան ներողություն է խնդրել էր ֆեյսբուքյան էջում գլխավոր խմբագիր Եգոր Պրսովիրինից նման քաղվածման համար։
2015 թվականի սեպտեմբերի 17-ին հրատարակության կայքում հոդվածի տեղադրման փաստոց հարուցված քրեական գործի շրջանակներում Եգոր Պրոսվիրինի բնակարանում խուզարկում է իրականացվել, սակայն քննիչներին չի հաջողվել ապացուցել իր կապը կայքի հետ։ Պրոսվիրինը ժխտել է իր կապված լինելը կայքին, իրեն «սովորական բանվոր» անվանելով։
2017 թվականի հունվարի 23-ին Բելառուս տեղեկատվության նախարարությունը կայքի նյութերը ծայրահեղական ճանաչած Մինսկի Կենտրոնական շրջանի դատարանի որոշման հիման վրա հրաման է հրապարակել Սպուտնիկ ի Պոգրոմի կայքի արգելափակման վերաբերյալ։
2017 թվականի մարտին կայքը գրավել է նաև Բալթյան երկրների մամուլի և բարձրաստիճան մի շարք պաշտոնյանի (այդ թվում՝ Ալեքսանդր Վերշբոուն և Թոոմաս Հենդրիկ Իլվեսը) ուշադրությունը՝ Ինչպես մենք վերակազմակերպենք Մերձբալթիկան (Как нам реорганизовать Прибалтику) հոդվածի հրապարակումից հետո։


== Կայքի արգելափակուը Ռուսաստանի Գլխավոր դատախազության որոշմամբ ==

2017 թվականի հուլիսի 6-ին Ռուսաստանի Գլխավոր դատախազությունը հայտնել «ազգայնական բնույթի տեղեկատվական ռեսուրսների» բացահայտման մասին, որոնց թվում էր նաև Սպուտնիկ ի Պոգրոմը, սակայն դրա հետ չնշելով, թե օրենսդրության կոնկրետ որ նորմերն է խախտում հրատարակությունը։ Ռոսկոմնադզորի հաղորդագրության հրապարակումից հետո ՍիՊ-ի կայքում է հայտնվել նոր հասցեով գործունեության մասին շարունակության հայտարարությունը։ Կայքի արգելափակումը Ռուսաստանի Լիբերալ-դեմոկրատական կուսակցության առաջնորդ Վլադիմիր Ժիրինովսկու ափսոսանքն է առաջացրել։


== Տես նաև ==
Ռուսական ազգայնականություն


== Ծանոթագրություններ ==