Ժոզեֆին Քրեյն

Ժոզեֆին Փորթեր Քրեյն (անգլ.՝ Josephine Porter Crane, ծնյալ՝ Ժոզեֆին Փորթեր Բորդմեն, նոյեմբերի 14, 1873(1873-11-14), Քլիվլենդ, Օհայո, ԱՄՆ - հուլիսի 8, 1972(1972-07-08)), ամերիկացի հասարակական գործիչ և արվեստի հովանավոր, Նյու Յորքի Ժամանակակից արվեստի թանգարանի համահիմնադիր և առաջին հոգաբարձու, Դալթոնի դպրոցի աջակից։


== Անձնական կյանք ==
Ժոզեֆին Փորթեր Բորդմենը ծնվել է հարուստ ընտանիքում Օհայո նահանգի Քլիվլենդ քաղաքում։ Մայրը Ֆլորենս Բորդմենն էր (1840–1928), հայրը՝ փաստաբան և քաղաքական ակտիվիստ Ուիլյամ Բորդմենը (1832–1915)։ Ունեցել է հինգ քույր-եղբայր, որոնց թվում՝ Մեյբլ Թորփ Բորդմենը, Ուիլյամ Հենրի Բորդմանը, Ֆլորենս Շեֆիլդ Կիֆը և Եղիա Ջորջ Բորդմենը։ Մոտավորապես 1887 թվականին ընտանիքն Օհայոյից տեղափոխվել է Վաշինգտոն, սակայն կապերը պահպանել են Օհայոյի քաղաքականության հետ, ինչպես նաև ընկերությունը Թաֆթ ընտանիքի հետ։ Իրականում, «երբ նրանք եկան Վաշինգտոն Թաֆթի երդմնակալությունից անմիջապես առաջ, տեր և տիկին Թաֆթերը հյուրընկալվեցին տեր և տիկին Բորդմեններին»։
Հայրը եղել է ԱՄՆ սենատոր Եղիա Բորդմենի թոռը։ Մայրը Եյլի համալսարանի գլխավոր բարերար Ժոզեֆ Շեֆիլդի թոռնուհին էր։


== Մարդասիրություն և հետաքրքրություններ ==
1908 թվականին հիմնադրել է «Congressional Club» պատմական ակումբը, որը Կոնգրեսի ակտով գրանցված միակ սոցիալական ակումբն էր՝ կազմված Կոնգրեսի, ԱՄՆ Գերագույն դատարանի և Նախագահի կաբինետի ներկա և նախկին անդամների ամուսիններից, որոնք խթանել են «կամավորությունը, հեշտացնում երկկուսակցական ջանքերը, իրազեկում և աջակցում են Կոլումբիայի շրջանի բարեգործական կազմակերպություններին»։
Ամուսնու մահից հետո տեղափոխվել է Նյու Յորք, որտեղ նա ժամանակակից արվեստի թանգարանի հիմնադիրների թվում էր ու 1929 թվականի հոկտեմբերին ընտրվել է հոգաբարձուների խորհրդի անդամ, աշխատելով նաև Մորգանի գրադարանի և Նյու Յորքի հանրային գրադարանի խորհուրդների կազմում։ 1921 թվականին հիմնել է Բերքշիր թանգարանի կրտսեր բնագետներիի խումբը՝ «բնական պատմության ուսումնասիրությունների ծրագիր երեխաների համար, ովքեր իրենց աշխատանքի համար մեդալներ են ստացել»։ 1937-1972 թվականների ընթացքում նաև ծառայել է որպես Բերքշիր թանգարանի հոգաբարձուների խորհրդի անդամ։
Քրեյնը Դալթոնի հեղինակավոր դպրոցի բարերարն էր, որն իր անունն ստացել է Մասաչուսեթս նահանգի Դալթոն քաղաքում գտնվող Քրեյն ընտանեկան կալվածքի գտնվելու վայրից։ 1920 թվականին կրթության մեջ շատ ընդօրինակված փորձ՝ Դալթոնի պլանը կյանքի կոչելու սկզբնական հովանավորն էր։


== Անձնական կյանք ==

1906 թվականին ամուսնացել է ամերիկացի միլիոնատեր Վինտրոպ Մյուրեյ Քրեյնի հետ, որն իրենից քսան տարով մեծ էր։ Մասաչուսեթսի նախկին հանրապետական նահանգապետն իրենց ամուսնության պահին 1904 թվականի հոկտեմբերից ԱՄՆ Սենատոր էր և շարունակել է աշխատել մինչև 1913 թվականի մարտը։ Առաջին ամուսնությունից ունեցել է որդի՝ Վինտրոպ Մյուրեյ Քրեյն կրտսերը (1881–1968), իսկ Ժոզեֆինը նրան ևս երեք երեխա է պարգևել
Սթիվեն Քրեյն (1907–1987), տեղափոխվել է Լոս Անջելես
Բիզնեսմեն Բրյուս Քրեյն (1909–1985), որը հաջորդել է իր ավագ խորթ եղբորը Crane & Co- ի նախագահի պաշտոնում և Մասաչուսեթսի նահանգապետի խորհրդի անդամ էր
Լուիզ Քրեյն (1911–1997), բանաստեղծ, հրատարակիչ և բարերար, նրա գործընկերը իսպանացի իրավաբան և հանրապետական քաղաքական գործիչ Վիկտորյա Կենտն էր։Հինգերորդ պողոտա 820 հասցեում գտնվող իր նյու-յորքյան բնակարանում (18 սենյականոց բնակարան 1916 թվականին Նեոռենեսանս ոճով կառուցված 12 հարկանի շենքի չորրորդ հարկում) և Մասաչուսեթս նահանգի Փենսենս Փոյնթի ընտանեկան տանը Քրեյնը բացել էր ամենշաբաթյա գրական սրահ, որի հյուրերի թվում էին՝ Մարիաննա Մուրն ու Վիլյամ Սոմերսեթ Մոեմը։
Ամուսինը մահացել  է 1920 թվականի հոկտեմբերի 2-ին վաթսունյոթ տարեկան հասակում Մասաչուսեթսի Դալթոն քաղաքում։ Ավելի քան հիսուն տարի այրի մնալուց հետո Ժոզեֆինը մահացել է 98 տարեկանում 1972 թվականի հուլիսի 8-ին թոքաբորբից Մասաչուսեթսի Ֆալմըթ քաղաքի հիվանդանոցում։


=== Ժառանգություն ===
2008 թվականին ձևավորված «The Josephine and Louise Crane Foundation» հմնադրամն աջակցում է շահույթ չհետապնդող կազմակերպություններին արվեստի, մշակույթի և հումանիտար ծառայության ոլորտներում։


== Հրատարակված աշխատանք ==
Crane, Boardman Josephine. A Middle-west Child New York: Spiral Press (1971)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Josephine Boardman Crane Papers. Yale Collection of American Literature, Beinecke Rare Book and Manuscript Library.
[1] Gift of Mrs. W. Murray Crane, 1969
[2] Mrs. Crane donated a number of items from her sister's (Mrs. Frederick Keep) estate to the Smithsonian Institution. Exhibited in the Hall of American Costume from 1964-73.
[3] Sculpture gift of Mrs. W. Murray Crane.