armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Շվեյցարիայի ազգային գրադարան

Շվեյցարիայի ազգային գրադարան, (գերմ.՝ Schweizerische Nationalbibliothek, ֆր.՝ Bibliothèque Nationale Suisse, իտալերեն՝ Biblioteca Nazionale Svizzera), Շվեյցարիայի մայրաքաղաք Բեռնում գտնվող գրադարան, որն ընդգրկված է մշակութային հարցերի ֆեդերալ կառավարման խորհրդի կազմում, որն էլ իր հերթին ենթարկվում է ներքին գործերի ֆեդերալ վարչությանը։
Գրադարանը բաց է հանրության համար և իր հավաքածուի չափերից ելնելով՝ արտացոլում է շվեյցարական մշակույթի բազմակարծությունն ու բազմազանությունը։ Գրադարանն ընդգրկված է Շվեյցարիայի ազգային մշակութային արժեքների ցանկում։


== Պատմություն ==
Շվեյցարիայի ազգային գրադարանը հիմնադրվել է 1894 թվականին՝ համաձայն պետությունների խորհրդի և ազգային խորհրդի վավերացրած որոշման։ Գրադարանն իր գործունեությունն սկսել է 1895 թվականից։ Գրադարանի առաջին շենքն զբաղեցրել է 4 սենյակ ունեցող բնակարանի տարածք, չի ունեցել էլեկտրական լուսավորություն։ 1899 թվականին գրադարանը տեղափոխվել է ֆեդերալ արխիվի շենք, որն ավելի ընդարձակ շինություն էր։ 1901 թվականին թողարկվել է Շվեյցարիայի ազգային գրադարանի առաջին մատենագիտական տեղեկագիրը՝ Bibliographisches Bulletin der Schweizerischen Landesbibliothek: 1915 թվականից Շվեյցարիայի ազգային գրադարանի և Շվեյցարիայի հրատարակիչների միջև կնքվում է պայմանագիր՝ համաձայն որի յուրաքանչյուր հրատարակված գրքի նմուշ հանձնվում է գրադարանին։ 1928 թվականին ստեղծվել է Շվեյցարական միավորված կատալոգը։
Ներկայիս կառույց Շվեյցարիայի ազգային գրադարանը տեղափոխվել է 1931 թվականին (15 Hallwylstrasse)։ Շենքի շինարարական աշխատանքներն սկսվել են 1928 թվականից՝ ճարտարապետ Խոշտետլերայի, Կաուֆմանի և Էշգերայի նախագծով։


== Տես նաև ==
Եվրոպական գրադարան


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շվեյցարիայի ազգային գրադարան պաշտոնական կայքը
Էստրելա դու Նորտի (Գոյաս)

Ուրուանա  (պորտ.՝ Uruana), համայնք Բրազիլիայում՝ Գոյաս նահանգի կազմում։ Մունիցիպալիտետ, Գոյաս նահանգի հյուսիսային մասում։ Մտնում է Պորանգատու գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 3406 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 301,641 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 11,3 մարդ/կմ²։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է 13.059.150,00 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է 3.838,67 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը, 2000 թվականի դրությամբ, կազմում է 0,746 (տվյալները՝ ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)։


== Արտաքին հղումներ ==
Տեղեկություններ Էստրելա դու Նորտիի (Գոյաս) մասին
Նետայլովո

Նետայլովո (ուկրաիներեն՝ Нетайлове), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Յասինովատսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Նետայլովո գյուղում բնակվում էր 1 141 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
(5258) 1989 AU1

(5258) 1989 AU1, աստերոիդ Յուպիտերի տրոյացիներից։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի հունվարի 1-ին Յոսիակի Օշիմայի կողմից Գեկկոյում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 5,197228 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 4,786 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 5,6085 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 4327,69 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,083185 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,91° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(5258) 1989 AU1 աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Միկիտա (այլ կիրառումներ)

Միկիտա անունը կամ տերմինը կարող է վերաբերել հետևյալ հոդվածներին․

Միկիտա - գյուղ Էստոնիայի Հաանյա շրջանի կազմում։
Միկիտա - գյուղ Էստոնիայի Ռիուգե շրջանի կազմում։
Արևալո դե լա Սիեռա

Արևալո դե լա Սիեռա (իսպ.՝ Arévalo de la Sierra), բնակավայր և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Մտնում է Սորիա նահանգի մեջ՝ Կաստիլիա և Լեոն ինքնավար համայնքում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Տիերաս Ալտաս շրջանում։ Զբաղեցնում է 40,08 կմ², իսկ բնակչությունը կազմում է 79 մարդ (2010 թվականի մարդահամարի տվյալների համաձայն)։


== Ծանոթագրություններ ==
Օսնի

Օսնի (ուկրաիներեն՝ Осни), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Լուգինսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1662 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Օսնի գյուղում բնակվում էր 138 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,7 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 197,14 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Սապիկովո

Սապիկովո (ռուս.՝ Сапыково, բաշկիրերեն՝ Сапыҡ), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կուգարչինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 200 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Շերշեն (պարբերական)

Շերշեն (ուկրաիներեն՝ Шершень), ուկրաինական հումորային և երգիծական ամսագիր և թերթ։ «Շերշեն» առաջին ամսագիրը լույս է տեսել 1906 թվականին, Կիևում, երկրորդը` 1908-1911 թվականներին, ԱՄՆ-ում` Նյու-Յորքում, ապա` Սկրենտոնում։


== Ընդհանուր բնութագիր ==
Հումորային, երգիծական պատկերազարդ «Շերշեն» շաբաթաթերթը հրատարակվել է Կիևում, 1906 թվականի հունվարի 6-ից հուլիսի 14-ը։  Հրատարակիչը և խմբագիրը եղել է Վլադիմիր Լոզինսկին։ Ընդհանուր առմամբ թողարկվել է 26 համար։
Կարճ ժամանակի ընթացքում «Շերշենը» մեծ հետք է թողել ուկրաինական քաղաքական սատիրայի և ամսագրային գրաֆիկայի արվեստի զարգացման գործում։
Գրական հայտնի աշխատակիցներից են եղել, Ագաթանգեղոս Կրիմսկին, Իվան Լիպան, Օսիպ Մակովեյը, Իվան Նեչույ Լևիցկին, Լյուդմիլա Ստարիցկայա Չերնախովսկայան, Վասիլի Ստեֆանիկը, Ս. Տիմչենկոն, Գտան Խոտկևիչը և այլն։
Պատկերազարդման և քաղաքական ծաղրանկարների հեղինակները եղել են Իվան Բուրյաչոկը, Ֆոտիյ Կրասիցկին, Վիկտոր Մասլյանիկովը, Պավել Նաումովը, Վլադիմիր Ռեզնիչենկոն, Աֆանասի Սլաստիոնը, Սերգեյ Սվիտոսլավսկին և այլն։


== «Շերշենն» ԱՄՆ-ում ==
«Շերշենն» ԱՄՆ-ում ի սկզբանե թողարկվել է որպես հումորային և երգիծական պարբերական։ Հրատարակվել է Վասիլի Գրիշկոյի կողմից, 1908 թվականի մարտից մինչև 1911 թվականի հունիսը։ Ի սկզբանե թողարկվել է Նյու Յորքում, իսկ 1908 թվականի նոյեմբերից` Սկրենտոնում։ 1910 թվականի հոկտեմբերին «Շերշեն»-ը վերափոխվել է գրական-գիտական հայտնի ամսագրի և Եվգենի Գվոզդիկի խմբագրությամբ դարձել է Ուկրաինական աշխատավորական միության օրգանը։  1911 թվականի հունիսին «Շերշեն»-ի փոխարեն Ուկրաինայի աշխատավորական միությունն սկսել է հրատարակել «Ժողովրդի կամք» շաբաթաթերթը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Лазанська Т. Шершень //
Бабишкін О. К. «Шершень» // Українська Радянська Енциклопедія. — 2-е видання. — Т. 12. — К., 1985. — С. 401.
Бабишкін О. К. Сатиричний журнал «Шершень» // Радянське літературознавство. — 1959. — № 4.
Лопата Павло. У століття появи журналу «Шершень» // Український гомін. — 2006. — 16 грудня.
Сімчук Олександр. Перший сатиричний журнал «Шершень»: несмішні жарти і розкішна графіка. (З відсканованими ілюстраціями). - 2019


== Արտաքին հղումներ ==
Энциклопедия украиноведения. В 10-х т. / Гл. ред. Владимир Кубийович — Париж; Нью-Йорк: Молодые Жизнь, 1954—1989 .. Словарная часть.
Бабишкин ОК «Шершень» / / Украинская советская энциклопедия — 2-е издание. — Т. 12. — М., 1985. — С. 401.
Бабишкин ОК Сатирический журнал «Шершень» / / Советское литературоведение. — 1959. — № 4.
Лопата Павел. В век появления журнала «Шершень» / / Украинский говор. — 2006. — 16 декабря.(ուկր.)
М. Н. Яковлев «Село просыпается» Рисунок из журнала «Шершень» Киев, 1906 г. № 4
В. В. Ризниченко «После отмены крепостного права» Рисунок из журнала «Шершень» Киев, 1906 г. № 7
И. М. Бурячок СВОБОДНАЯ АМЕРИКА. «На такой земле и столько свинства». Рисунок из журнала «Шершень» Киев, 1906 г. № 16-17
М. Н. Яковлев «Новый Юпитер» Рисунок из журнала «Шершень» Киев, 1906 г. № 19 Archived 2020-02-24 at the Wayback Machine.
А. Г. Сластион «Псевдопророки». Рисунок для журнала «Шершень» Киев, 1906 г. № 22 Archived 2020-02-05 at the Wayback Machine.
Փոկասներ

Փոկասներ (հուն․՝ Φωκᾶς), հայկական ծագմամբ ազնվական տոհմ և կայսերական հարստություն Բյուզանդիայում։


== Պատմություն ==
Փոկասների ընտանիքը ծագում էր Կապադովկիայից։ Պատմական այս միջավայրը Բյուզանդական կայսրությանը տվել է պետական, զինվորական և հոգևոր բազմաթիվ գործիչներ, այդ թվում կայսրեր և պատրիարքներ։ Այս հունադավան («հայ-հոռոմ») միջավայրից սերում էին նաև Փոկասները։ Փոկասների ընտանիքին պատկանող մի շարք քաջարի զինվորականներ փառք բերեցին կայսրությանը, տերության արևելյան սահմաններում պայքարելով արաբների դեմ։ Հետագայում, Բարսեղ Ա Մակեդոնացու հիմնադրած Հայկական հարստությունը ստիպված էր հաշվի նստելու Փոկասների և այլ հայկական ազնվական տոհմերի հավակնությունների հետ։


== Տոհմաբանություն ==
Նիկեփոր Բ Փոկաս (963-969)
Պետրոնաս Փոկաս
Վարդաս Փոկաս, Նիկեփորոս Բ Փոկասի զարմիկը


== Ծանոթագրություններ ==
Ումյոտ (քաղաքատիպ ավան, Ումետսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՈւմյոտՈւմյոտ (ռուս.՝ Умёт), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Տամբովի մարզի Ումետսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 4740 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ճերմակ (Քղիի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ճերմակ (այլ կիրառումներ)Ճերմակ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Քղիի գավառակում։


== Պատմություն ==
1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ 991 հայ կոտորվել է, իսկ մնացածը ենթարկվել է բռնագաղթի։


== Բնակչություն ==
1909 թվականին ուներ 150 տուն՝ 1050 հայ, 70 այլազգի բնակիչ։


== Տնտեսություն ==
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահություն, հողագործությունն ու արհեստներն էր։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Ճերմակն ուներ եկեղեցի։


== Կրթություն ==
Գյուղն ուներ հայկական դպրոց։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ֆրատա Պոլեզինե

Ֆրատա Պոլեզինե (իտալերեն՝ Fratta Polesine), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Վենետո մարզում՝ Ռովիգո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 2759 մարդ, խտությունը կազմում է 138 մարդ/կմ²։ Տարածքը գրավում է 20 կմ²։ Էլեկտրոնային փոստ՝ 45025, հեռախոսային կոդ՝ (+39) 0425 ։


== Ծանոթագրություններ ==
Լենինսկի գյուղական խորհուրդ (Կրոլեվեցկի շրջան)

Լենինսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Ленінська сільська рада), Ուկրաինայի Սումիի մարզի Կրոլևեցկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Լենինսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 1755 մարդ։ Խորհրդում կա 3 բնակավայր։ 


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Էնտերոգաստրոն

Էնտեորգաստրոն, հորմոն, արտադրվում է տասներկումատնյա աղիքի լորձաթաղանթի կողմից։ Հորոմնի արտադրմանը նպաստում են ճարպաթթուները, ճարպերը և այլ նյութեր։
Հորմոնն արգելակում է աղաթթվի արտադրությունը ստամոքսի կողմից, ինչպես նաև թուլացնում է ստամոքսի շարժողական ակտիվությունը, սննդի տեղափոխումը։ 
Այս հորմոնի արտադրությունը խթանվում է սննդի ճարպաթթուներով։
Հանդիսանում է սփռուն ներզատական համակարգի հորմոններից։ Պատկանում է էնտերինային հորմոնների շարքին։
Ուկրաինայի լեռների ցանկ

Ստորև բերվում է Ուկրաինայի խոշորագույն լեռների ցանկը՝

Գովերլա (2061 մ)
Բրեբենեսկուլ (2032 մ)
Չոռնայա Գոռա (2020,2 մ)
Պետրոս (2020 մ)
Գուտին Տոմնատիկ (2016 մ)
Ռոման-Կոշ (1545 մ)
Դեմիր-Կապու (1540 մ)
Զեյտին-Կոշ (1534 մ)
Քեմալ-Էգերեկ (1529 մ)
Էկլիզի-Բուրուն (1527 մ)
Անգարա-Բուրուն (1453 մ)
Արտավազդ Մամիկոնյան (սպարապետ)

Արտավազդ Մամիկոնյան (4-րդ դար - 350), հայ նախարար և զորավար Մեծ Հայքում, հայոց սպարապետ (339-350)։
Սպարապետ Վաչե Մամիկոնյանի (332-338) որդին, Արտաշենի եղբայրը, Վաչեի հայր, Մամիկոնյանների նախարարական տոհմից։


== Կենսագրություն ==
Հայոց սպարապետի պաշտոնում հաջորդել է հորը՝ Վաչե Մամիկոնյանին։ Մանկահասակ լինելու պատճառով նրան խնամակալներ են կարգվել նրա երկու քույրերի ամուսինները՝ Արշավիր Կամսարականը և Անդովկ Սյունին։ Պաշտոնավարել է 339-350 թվականներին, Մեծ Հայքի արքա Տիրան Բ-ի (338-353) գահակալման շրջանում։


== Ծանոթագրություններ ==
Պոդլեսնայա (Շույայի վտակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Պոդլեսնայա (այլ կիրառումներ)Պոդլեսնայա (ռուս.՝ Подлесная), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վոլոգդայի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Շույա գետի ձախ ափում՝ 17 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 12 կմ է։
Ակունքը գտնվում է Կուիմովո անմարդաբանկ լքված գյուղում,14 կմ հարավ-արևելք Շույիսկոե գյուղի մոտ։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դոնի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Հյուսիսային Դոն գետն է։ Գետի ենթաավազանը Սուխոնան գետն է։ Գետի գետային ավազանը՝ Հյուսիսային Դոն։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 03020100312103000007346
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 103000734
Ավազանի կոդը - 03.02.01.003
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Աստերոիդների ցանկ (3501-3600)

Աստերոիդների ցանկ (3401-3500)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (3601-3700)
 Աստերոիդների ցանկ (3401-3500)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (3601-3700)


== Աղբյուր ==
«Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (1)-(5000)»։ www.minorplanetcenter.net
Պրիշչեպովկա (գյուղ, Բրատսկոեի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊրիշչեպովկաՊրիշչեպովկա (ուկրաիներեն՝ Прищепівка), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Բրատսկոեի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պրիշչեպովկա գյուղում բնակվում էր 57 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,661 կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (Տաթևի վանք)

Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (Տաթևի վանք), Տաթև վանական համալիրի երեք եկեղեցիներից մեկը։ 1087 թվականին համալիրի պաշտպանական համակարգի հյուսիս-արևմտյան անկյունում, մուտքի և դամբարանի ծածկերի վրա, իբրև երկրորդ հարկ կառուցվել է Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին։


== Պատմություն ==
Գրիգոր եպիսկոպոսը (1058-1116) վանքի «Մեծ դարպաս» կոչված գլխավոր մուտքն արևմտյան կողմից տեղափոխում է արևելյան կողմ։ Այս նոր կամարակապ դարպասի վրա եպիսկոպոսը 1087 թվականին կառուցում է Սուրբ Աստվածածին երկհարկանի դամբարան-եկեղեցին։ Սյունյաց ճարտարապետական դպրոցի հուշարձանների շարքում յուրահատուկ տեղ են գրավում երկհարկանի դամբարան-եկեղեցիները։ Սյունիքում հայտնաբերված է համանման երեք հուշարձան, ընդ որում բոլոր դեպքերում պահպանված է կոմպոզիցիոն միևնույն սկզբունքը. առաջին հարկի դամբարանի վրա բարձրանում է երկրորդ հարկի մատուռ-եկեղեցին։ Բոլոր երեք դամբարան-եկեղեցիները, (Եղեգնաձորի շրջանում գտնվող Ցաղացքարի վանքը, Վահանավանքը և Տաթևի վանքը), խիստ կերպով տարբերվում են միմյանցից և ունեն միանգամայն տարբեր հատակագծային և տարածական լուծումներ։  Սուրբ Աստվածածին եկեղեցու առաջին հարկը հիմնականում նախատեսվել է որպես դամբարան նշանավոր իշխանների և հոգևորականների համար, իսկ բուն եկեղեցին, որտեղ բարձրանում են քարե աստիճաններով, երկրորդ հարկում է (գմբեթավոր, առանց խորանի փոքրիկ մի եկեղեցի)։
Գրիգոր եպիսկոպոսի կառուցած Սուրբ Աստվածածին եկեղեցիով ամբողջացել է։
1931 թվականի ապրիլի 27-ին ութ բալանոց երկրաշարժի հետևանքով Տաթև վանական համալիրը հիմնովին վերածվում է ավերակների, իսկ 1968 թվականին` քանդվել նոր սեյսմիկ ցնցումներից։ 1970-ական թվականներից սկսվել է համալիրի շինարարական աշխատանքները, ավարտվել են Սուրբ Աստվածածին և Սուրբ Գրիգոր եկեղեցիների 


== Կառուցվածք ==
Եկեղեցու կառուցվածքի ճարտարապետական ձևերը նման են X-XI դարերում ընդունված մոտիվներին, և ուշագրավ է, որ մի շարք զարդաձևեր համարյա նույնությամբ  վերցված են Առաքելոց գլխավոր եկեղեցուց։ Այսպես, օրինակ` արևելյան լուսամուտի երեսակալը գրեթե նույնությամբ կրկնում է այն զարդաձևերը, որոնք այնքան լայն օգտագործում են գտել գլխավոր եկեղեցում (ոճավորված տերևներ, նշաձև զարդամոտիվներ և այլն)։ Ուշագրավ է նաև եկեղեցու ութանիստ, նուրբ որմնասյուներով ձևավորված թմբուկը, և բացառված չէ, որ այստեղ ևս իրենց դրսևորումն են գտել Առաքելոց եկեղեցու թմբուկի ձևերը։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Տաթևի վանք, Հայկական Սովետական հանրագիտարան
Տաթևի վանք, Հայկական Սովետական հանրագիտարան
Լա Լուբիեռ

Լա Լուբիեռ (ֆր.՝ La Loubière), համայնք Ֆրանսիայի Օկսիտանիա մարզի Ավերոն գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 1345 մարդ, բնակչության խտությունը` 46.85 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 28.71 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 500 կմ հարավ, Թուլուզ քաղաքից` 135 կմ հյուսիս-արևելք, Ռոդեզ քաղաքից` 8 կմ հյուսիս-արևելք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 944 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 707-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 237։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 74,9 %։ 707 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 679 անձ (349 տղամարդ և 330 կին)։ Գործազուրկ են եղել 28 անձ (14 տղամարդ և 14 կին)։ 237 անաշխատունակներից 93-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 109-ը` թոշակառուներ, իսկ 35-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ավերոն գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Հառյու (այլ կիրառումներ)

Հառյու անունը կամ տերմինը կարող է վերաբերել հետևյալ հոդվածներին․

Հառյու - գյուղ Էստոնիայի Էմմաստե շրջանի կազմում։
Հառյու - գյուղ Էստոնիայի Պյուհալեպա շրջանի կազմում։
Զեմո Չոչեթի

Զեմո Չոչեթի (վրաց.՝ ზემო ჩოჩეთი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մարզի Կասպի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 600 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Կասպից հեռու է 14 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 444 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Դոմբոտ

Դոմբոտ, գյուղակ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Վանի գավառում։ Գտնվում էր Վան քաղաքից 37 կմ հյուսիս-արևելք, Վանա լճից 16-17 կմ արևելք, սարավանդի վրա։


== Բնակչություն ==
XX դարի սկզբին ուներ 8 տուն քուրդ բնակիչ։


== Տնտեսություն ==
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահություն էր։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Վանդորոս Սպիրոս

Վանդորոս Սպիրոս (հուն․՝ Σπύρος Βανδώρος, 1887, Պիրեյոս, Հունաստան - 1940, Աթենք, Հունաստան]),  20-րդ դարի առաջին կեսի հույն նկարիչ։


== Կենսագրություն ==
Սփիրոս Վանդորոսը ծնվել է Պիրեյոսում 1887 թվականին։ Սովորել է Աթենքի գեղարվեստի դպրոցում ՝ Դիմիտրիոս Ժերանոտիսի մոտ։ Դպրոցը գերազանցությամբ ավարտել է։ Ուսումը շարունակել է Մյունխենում և Բեռլինում, որից հետո այցելել է Փարիզ, որտեղ որոշ ժամանակ դեկորատիվ արվեստներ է ուսումնասիրել։ Նրա գործերում կան դիմանկարներ, լանդշաֆտներ և դեկորատիվ կոմպոզիցիաներ։ Իր ծովանկարներում նկատելի է Իոաննիս Ալտամուրասի նկարչության ազդեցությունը։ Կնոջ դիմանկարի մեջ (1934), Վանդորոսը միտումնավոր կրկնել է ֆրանսիացի նկարիչ Ժյուլ Բաստիեն Լըպաժի կողմից Սառա Բեռնարի դիմանկարը` միակ տարբերությամբ, որ, չնայած Բերնարդի բոլոր արտաքին նմանություններին, Վանդորոսի կինը ձեռքի տակ արձանիկի փոխարեն պահում է  հին հունական կիլիկոս։ 
Սպիրոս Վանդորոսը մահացել է Աթենքում 1940 թվականին։ Նրա աշխատանքները պահվում և ցուցադրվում են Հունաստանի ազգային պատկերասրահում ՝ Աթենքի քաղաքային պատկերասրահում և մի շարք այլ հանրային պատկերասրահներում և մասնավոր հավաքածուներում։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Արշամունիներ

Արշամունիներ, հայկական նախարարական տոհմ Մեծ Հայքում և Մարզպանական Հայաստանում։ Տոհմի իշխանական կալվածքն է եղել Տուրուբերան նահանգի Արշամունիք գավառը։ Փավստոս Բուզանդի ժամանակ Արշամունիքը համարվում էր Տարոն գավառի մի մասը, իսկ Ղազար Փարպեցու մոտ այն հանդես է գալիս որպես առանձին գավառ։ Տոհմի և գավառի անվանումը ծագում է Ծոփքի և Կոմմագենեի միացյալ հայկական պետության թագավոր Արշամից (մ.թ.ա. 240-220), որը հիմնադրել էր Արշամաշատ քաղաքը։ Հին ժամանակներում Եփրատի հովտում, եղել է Արշամունյաց նախարարական տոհմը, Բինգյոլի ստորոտում նրանց սերունդները՝ այն վայրում, որը պահել է նրանց անունը, շարունակել են իրենց գոյությունը համեմատաբար երկար ժամանակ։ Հայ հին մատենագրության մեջ Արշամունիքը համարվում է աշխարհագրական տերմին։ Համարվում է, որ Արշամունիների տոհմն այն ժամանակ գոյություն չուներ, և 5-րդ դարում նրանց կալվածքները գտնվում էին Մանդակունիների նախարարական տան ձեռքին։ Արշամունիների նախարարական տոհմը չի հիշատակվում Մեծ Հայքի Գահնամակում և Զորանամակում, սակայն հիշատակվում է Մարզպանական Հայաստանում։ Վահանանց պատերազմում (481-484)` Արծաթի ճակատամարտին (484) մասնակցել է Ներսեհ Կամսարականի դայակորդի Խուրս Արշամունին։ 6-րդ դարից սկսած մինչև 8-րդ դարի սկիզբ, տոհմի անդամները հիշատակվում են Արշամունիք գավառի եպիսկոպոսներ։


== Արշամունյաց եպիսկոպոսների ցանկ ==
Տաճատ Արշամունի (6-րդ դարի սկիզբ),
Վաղոտ Արշամունի (6-րդ դարի կես),
Թեոփիլոս Արշամունի (7-րդ դարի կես),
Թեոդորոս Արշամունի (8-րդ դարի սկիզբ)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Գահնամակ
Զորանամակ
Վահանանց պատերազմ
Թորուն Էրիքսեն

Թորուն Էրիքսեն (նորվ.՝ Torun Eriksen, հունվարի 8, 1977(1977-01-08), Lunde, Nome, Telemark, Նորվեգիա), նորվեգացի ջազ երգիչ. կոմպոզիտոր և երաժիշտ :


== Կենսագրություն և կարիերա ==
Թորուն Էրիքսենը ծնվել է 1977 թվականի հունվարի 8-ին նորվեգական Տելեմարք ֆյուլքեի Լունդե բնակավայրում։ Նրա մոտ երաժշտական տաղանդը ի հայտ է եկել դեռևս մանուկ հասակում ու սկսել է վեց տարեկան հասակում երգել։ Ելույթներ է ունեցել զանազան երաժշտական խմբերում։ Երբ Թորուն Էրիքսենը տասնինը տարեկան էր, արդեն հայտնի էր հայրենիքում որպես սոլո երգչուհի։
Թորուն Էրիքսենը հիմնականում երգում է սոուլ, ջազ, խմբերգային երգեր, ինչպես նաև փոփ ժանրի երգեր։ Այդ հարուստ փորձն ունենալով երգչուհին սկսում է անձամբ ստեղծագործել ու նոր երգեր գրել։
1997 թվականին Թորուն Էրիքսենը տեղափոխվում է մայրաքաղաք Օսլո։ Այստեղ ընդունվում է Նորվեգիայի սցենարային ինստիտուտ (նորվ.՝ Nordisk Institutt for Scene og Studio) և հաջողությամբ ավարտում այն։
Երգչուհին դրանից հետո սկսում է ակտիվորեն հյուրախաղերի մեկնել ու բազմաթիվ հայտնի երաժիշտների ու երաժշտական խմբերի հետ համագործակցել։ Մասնակցում է բազմաթիվ ջազային փառատոների ինչպես հայրենի Նորվեգիայում, այնպես էլ արտասահմանում։
Թորուն Էրիքսենը ոչ միայն վոկալիստ է, այլև բազմաթիվ երգերի հեղինակ։
Նրա առաջին դեբյուտային ալբոմը լույս է ընծայվում 2004 թվականին, որը կոչվում է «Glittercard»: 
«Prayers & Observations» ալբոմի համար, որը ներկայացվել է նորվեգական Jazzland Recordings լեյբլում 2006 թվականին, բոլոր երգերը գրում է անձամբ Թորուն Էրիքսենը։ Նրա շատ երգեր (իսկ դրանք բոլորը մայրենի բուքմոլով չեն, այլ անգլերենով) ծնվել են անհատական հույզերի և տպավորությունների ներքո։ Ալբոմում տեղ գտած «Song Of Sadness» երգը նվիրված է ընկերոջ՝ սաքսաֆոնահար Սիգրուդ Կոնի վառ հիշատակի, ով մահկանացուն կնքում է 2004 թվականին Թայլանդում տեղի ունացած ավերիչ ցունամիի ժամանակ։ Սա միակ ստեղծագործությունն է, որտեղ Թորուն Էրիքսենը դուետով է հանդես գալիս. նրա հետ երգում է Պաալ Ֆլլաթոյը։
Թորուն Էրիքսենը միշտ հանդես է գալիս ջազային խմբով։


== Երաժիշտներ ==
Kjetil Dalland (բաս կիթառ)
Torstein Lofthus (հարվածային գործիքներ)
David Wallumrød (ստեղնաշարային գործիքներ)
Frøydis Grorud (սաքսոֆոն և ֆլեյտա)


== Սկավառակագրություն ==
Glittercard (Emarcy Records) 2004
Prayers & Observations (Emarcy Records) 2006
Passage (Jazzland) 2010
Visits (Jazzland) 2014
Grand White Silk (Jazzland) 2016


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Официальный сайт Торун Эриксен(անգլ.)(նորվ.)
Torun Eriksen «Glittercard» (2003)
Offizielle Webseite
Biografie, Diskografie und News bei JazzEcho
Մազրա (Կարսի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Մազրա (այլ կիրառումներ)Մազրա, գյուղ Արևելյան Հայաստանում, Կարսի մարզի Կարսի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Հայերը բռնությամբ տեղահանվել են 1920 թվականի հայ-թուրքական պատերազմի ժամանակ և բնակություն հաստատել Արևելյան Հայաստանում։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Կարսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Եվրատեսիլ 1964 երգի մրցույթ

«Եվրատեսիլ 1964 երգի մրցույթը» դարձել է Եվրատեսիլի 9-րդ մրցույթը և տեղի է ունեցել 1964 թվականի մարտի 21-ին Դանիայի մայրաքաղաք Կոպենհագենի Tivolis Koncertsal-ում։ Մրցույթի ազգային հեռարձակող կազմակերպությունը եղել է Danmarks Radio (DR)։


== Հղումներ ==
Եվրատեսիլի պաշտոնական կայք
Դոլինսկայա

Դոլինսկայա (ուկրաիներեն՝ Долинська), քաղաք Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Դոլինսկայայի շրջանում, շրջկենտրոն։
2011 թվականի տվյալներով Դոլինսկայա քաղաքում բնակվում էր 19 319 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք Archived 2013-09-12 at the Wayback Machine. (ուկր.)
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Կատկովա Շչել

Կատկովա Շչել (ռուս.` Каткова Щель), գյուղ  Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասի Մեծ Սոչիի Լազարևսկի շրջանում, շրջկենտրոն հանդիսացող Լազարևսկոյե միկրոշրջանից 12 կմ հարավ-արևելք, իսկ Սոչիի կենտրոնից` 55 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Գտնվում է Չուխուտկ գետի ափին, ծովի մակարդակից 170 մ բարձրության վրա։


== Բնակչությունը ==
2002 թվականի տվյալներով գյուղն ուներ 129 բնակիչ, իսկ 2010 թվականին, այնտեղ ապրում էր արդեն 171 մարդ։ Նույն` 2010 թվականի տվյալներով գյուղն ուներ հետևյալ ազգային կազմը.

Բնակիչներն զբաղվում են ծխախոտի և թեյի մշակությամբ, այգեգործությամբ և բանջարաբուծությամբ։ Գյուղն ունի ութամյա դպրոց և ակումբ։ Զբոսաշրջության վայր է։


== Պատմությունը ==
1872 թվականին Չուխուտկ գետի մոտ գտնվող հողատարածքը ձեռք էր բերել հրապարակախոս, խմբագիր և գրաքննադատ Միխայիլ Կատկովը։ 1904 թվականին, նրա հողատարածքում ապրում էր 56 մարդ։ 1920 թվականի հաշվառումների համաձայն, այնտեղ արդեն գոյություն ուներ գյուղ` Կատկովսկի անունով, որը հետագայում դարձավ Կատկովո։
Գյուղի հայերը եկել են Սամսունի շրջակա գյուղերից` 1919 թվականին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակչության` 2010 թվականի համառուսական հաշվառումներ Archived 2014-05-17 at the Wayback Machine.
Դեյվիդ Միլիբենդ

Դեյվիդ Ռայթ Միլիբենդը (ինչպես նաև Միլիբանդ, 1965 թ., հուլիսի 15, Լոնդոնում, Մեծ Բրիտանիա)։ 2007-2010 թթ. եղել է Մեծ Բրիտանիայի արտաքին գործերի նախարար (Գորդոն Բրաունի ղեկավարած կառավարությունում)։ Մեծ Բրիտանիայի լեյբորիստական կուսակցության պարագլուխներից մեկն է։ 


== Ծանոթագրություններ ==


== Հղումներ ==
David Miliband Archived 2019-05-15 at the Wayback Machine. Պաշտոնական կայք էջը
Դեյվիդ Միլիբենդի բլոգը
Կիրիլ Պրյանիչկին. Ուղեղ անունով նախարարը Ամսագիր «Իշխանություն» № 29 (733) от 30.07.2007
Կիլիկիայի սատրապություն

Կիլիկիայի սատրապություն կամ Սատրապական Կիլիկիա, Աքեմենյան Պարսկաստանի արևմուտքում՝ փոքրասիական հատվածում, գտնվող ռազմավարչական խոշոր միավոր։


== Հիմնադրում ==
Աշխարհագրական տարածաշրջանը նախքան սատրապության կարգավիճակ ստանալը մ․թ․ա․ 540 թվականին ենթարկվել է Կյուրոս Մեծի գլխավորած պարսկական բանակի ներխուժմանը և անձնատուր լինելուց հետո միայն ընդունել վերջինիս գերագահությունը։
Հույն նշանավոր պատմիչ Հերոդոտոսը Կիլիկիայի սատրապության մասին գրել է հետևյալը․

Կիլիկիան Աքեմենյան տիրակալության ռազմավարական կարևոր նշանակության գոտիներից էր, քանզի վերջինս ոչ միայն գտնվում էր Միջերկրական ծովի ափին, այլ նաև հարուստ էր հարթավայրային տեղանքով։ Կիլիկիայում կային մի քանի սրբավայրեր, որոնք քիչ թե շատ անկախ էին պարսից ազդեցությունից։ Մեզ հայտնի է նրանցից երեքի անվանումը, որոնք գտնվում էին Կաստաբալա, Մալլուս և Մաժաք-Կեսարիա քաղաքներում։


== Կազմալուծում ==
Կիլիկիայի վերջին վասալ թագավորը ներգրավվում է Աքեմենյան տերության քաղաքացիական պատերազմի մեջ՝ իր բացահայտ զորակցությունն ու օժանդակությունը ցույց տալով Արտաքսերքսես II-ի դեմ պայքարոս Կյուրոս Կրտսերին։ Վերջինս սակայն պարտվում է, իսկ Արտաքսերքսեսի հրամանով Կիլիկիայի արքան գահընկեց է լինում։ Այդ իրադարձությունից հետո, Կիլիկիայի կառավարիչը չէր կրում թագ և ուներ հասարակ սատրապի կարգավիճակ։
Երկրամասի վերջին սատրապը (կառավարիչը) դառնում է բաբելոնացի Մազեյոսը։ Նրա կառավարման վերջնամասը համընկնում է Ալեքսանդր Մակեդոնացու արևելյան արշավանքի սկսման հետ։ Հունամակեդոնական զորքերը այդ արշավանքի ընթացքում ներխուժում են Կիլիկիա՝ գահընկեց անելով Մազեյոսի իրավահաջորդին։ Այդ տարում Կիլիկիայի սատրապությունը դուրս է մղվում պատմության թատերաբեմից։


== Ծանոթագրություններ ==
Չերնոպլատովո (գյուղ, Կոնոտոպի շրջան)

Չերնոպլատովո (ուկրաիներեն՝ Чорноплатове), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Կոնոտոպի շրջանում։ Հիմնադրվել է 19-րդ դարում։
2001 թվականի տվյալներով Չերնոպլատովո գյուղում բնակվում էր 532 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Աստվածածին (Թիմարի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Աստվածածին (այլ կիրառումներ)Աստվածածին, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Թիմարի գավառում։ Գտնվում էր Բերկրի քաղաքից 27 կմ հարավ-արևմուտք, Վանա լճի ափից 2 կմ հեռու, Լիմ կղզու դիմաց, կղզուց 15 կմ հեռավորության վրա։


== Պատմություն ==
Գյուղը թուրքերի ձեռքով ավերվել և ամայացել է 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Մի կերպ փրկվածները բնակություն են հաստատել Արևելյան Հայաստանում։


== Բնակչություն ==
Հայաբնակ գյուղ էր։ XIX դարի վերջին և XX դարի սկզբին ուներ 40-50 տուն հայ բնակիչ։


== Տնտեսություն ==
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահություն, երկրագործությունն ու ձկնորսությունն էր։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Գյուղն ուներ Ս. Աստվածածին անունով գեղեցկաշեն կաթոլիկե եկեղեցի։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Արշակ Պողոսյան (այլ կիրառումներ)

Արշակ Պողոսյան անունը կարող է վերաբերել հետևյալ անձանց.

Արշակ Պողոսյան, հայ բժիշկ։
Արշակ Պողոսյան (ֆիզիկոս), Կիրառական գիտությունների Աախենի համալսարանի Նանո և Բիոտեխնոլոգիաների ինստիտուտի ԴՆԹ Սենսորների և Նանոստրուկտուրաների լաբորատորիայի վարիչ, ՀՀ ԳԱԱ արտասահմանյան անդամ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ներոն Ապիյան

Ներոն Ավետիսի Ապիյան (հունվարի 16, 1947(1947-01-16), Գալաց, Ռումինիա - սեպտեմբերի 27, 2004(2004-09-27), Երևան, Հայաստան), հայ իրավաբան, իրավաբանական գիտությունների դոկտոր (1891)։


== Գործունեություն ==
Ավարտել է Ադրբեջանի պետական համալսարանը (1969)։ 1969 թվականից աշխատում էր ՀԽՍՀ ԳԱ փիլիսոփայության և իրավունքի ինստիտուտում (1977 թվականից՝ ավագ գիտաշխատող)։ Աշխատանքները վերաբերում են պետության և իրավունքի, պատմության, խորհրդային շինարարության, սոցիալիստական օրինականության հարցերին։
Մահացել է 2004 թվականի սեպտեմբերի 27-ին Երևանում։


== Երկեր ==
На страже социалистической законности., Н. А. Апиян, Отв. ред. В. М. Курицын, АН АрмССР. Ин-т философии и права, Ереван, Айастан, 1974.
Материалы Республиканской научной конференции молодых научных работников по гуманитарным наукам: I Тур Третьего Всесоюзного конкурса, май 1974, Академия наук Армянской ССР, Министерство высшего и среднего специального образования АрмССР, Министерство просвещения Армянской ССР, Центральный комитет ЛКСМ Армении, Армянская республиканская научная конференция молодых научных работников по гуманитарным наукам ( 1974, Ереван ).. Ереван, Изд-во АН АрмССР, 1976.
На стараже правопорядка и законности , 274 с. 21 см., Ереван, Изд-во Ерев. ун-та 1979.
Հայկական ԽՍՀ ժողովրդական վերահսկողության մարմինները պետական կարգապահության և օրինականության ամրապնդման համար մղվող պայքարում, Հայկական ԽՍՀ ԳԱ, Փիլիսոփայության և իրավունքի ինստիտուտ, Երևան, Հայկական ԽՍՀ ԳԱ, 1983 (համահեղինակ)։
Органы народного контроля Армянской ССР в борьбе за укрепление государственной дисциплины и законности/ Н. А. Апиян. Ереван, АН АрмССР 1983.
Из истории НКВД Советской Армении (1920-1946 гг.) / Н. А. Апиян ; Ерев. гос. ун-т, 147,[1] с. 20 см, Ереван, Изд-во Ерев. ун-та 1986.
Պետության և իրավունքի հիմունքներ։ Դասագիրք հանրակրթական դպրոցի 9-10-րդ դասարանների համար, Երևան, «Լույս», 1998 (համահեղինակ)։
Իրավական պետություն և օրինականություն։ Երևանի պետական համալսարան, Իրավաբանական ֆակուլտետ, Երևան, «Տիգրան Մեծ», 1999։
Քաղաքացիական հասարակությունը և ազատականությունը։ Երևան, Ա. հ., 1999 (համահեղինակ)։
Правосознание, правовое воспитание, правовая культура, Е., 2001 (соавтор).
Հռոմեական իրավունք (ուսումնական ձեռնարկ), 2001 (համահեղինակ)։
Պետության և իրավունքի տեսության հիմնահարցեր (ուսումնական ձեռնարկ), 2001 (համահեղինակ)։
Իրավական պետություն և օրինականություն, 2 լրց. վերամշկ. հրտ., Ե., 2001 (համահեղինակ)։
Հռոմեական իրավունք։ (Ուսումնական ձեռնարկ), Երևանի պետական համալսարանԻրավաբանական ֆակուլտետ, 2-րդ հրատ., լրացված և վերամշակված, Երևան ։ Երևանի համալս. հրատ., 2002 (համահեղինակ)։
Իրավունքի տեսության հիմնահարցեր։ (Ուսումնական ձեռնարկ)։ Գիրք 1, Երևանի պետական համալսարան, Երևան, Երևանի համալս. հրատ., 2003 (համահեղինակ)։
Իրավունքի տեսության հիմնահարցեր  (ՈՒսումնական ձեռնարկ)։ Գիրք 2, Երևանի պետական համալսարան, Երևան, Երևանի համալս. հրատ., 2003 (համահեղինակ)։
Ազգային Սահմանադրություն Հայոց։ [1863 թ. Կոնստանդնուպոլսում ընդունված Հայոց Ազգային Սահմանադրության մասին], Երևան, Եգեա, 2004 (համահեղինակ)։


== Ծանոթագրություններ ==
Բիլլի Գրեհեմ

Ուիլյամ (Բիլլի) Գրեհեմ (անգլ.՝ William Franklin Graham, նոյեմբերի 7, 1918(1918-11-07)[…], Շառլոթ, Հյուսիսային Կարոլինա - փետրվարի 21, 2018(2018-02-21), Մոնրեաթ, Հյուսիսային Կարոլինա), քրիստոնյա բապտիստ քարոզիչ, գրող, հասարակական գործիչ, երկար տարիներ եղել է ԱՄՆ նախագահների կրոնական խորհրդատուն։


== Գրքեր ==
Calling Youth to Christ (1947)
America’s Hour of Decision (1951)
I Saw Your Sons at War (1953)
Peace with God (1953, 1984)
Freedom from the Seven Deadly Sins (1955)
The Secret of Happiness (1955, 1985)
Billy Graham Talks to Teenagers (1958)
My Answer (1960)
Billy Graham Answers Your Questions (1960)
World Aflame (1965)
The Challenge (1969)
The Jesus Generation (1971)
Angels: God’s Secret Agents (1975, 1985)
How to Be Born Again (1977)
The Holy Spirit (1978)
Till Armageddon (1981)
Approaching Hoofbeats (1983)
A Biblical Standard for Evangelists (1984)
Unto the Hills (1986)
Facing Death and the Life After (1987)
Answers to Life’s Problems (1988)
Hope for the Troubled Heart (1991)
Storm Warning (1992)
Just As I Am: The Autobiography of Billy Graham (1997, 2007)
Hope for Each Day (2002)
The Key to Personal Peace (2003)
Living in God’s Love: The New York Crusade (2005)
The Journey: How to Live by Faith in an Uncertain World (2006)
Nearing Home: Life, Faith, and Finishing Well (2011)


== Ծանոթագրություններ ==


== Հղումներ ==
Բ. Գրեհենի ավետարանչական կազմակերպությունը (անգլերեն)
Արթուր Մկրտչյան (ֆուտբոլիստ)

Արթուր Մկրտչյան (օգոստոսի 9, 1973(1973-08-09) կամ սեպտեմբերի 9, 1973(1973-09-09), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ ֆուտբոլիստ, Հայաստանի ազգային հավաքականի նախկին պաշտպան։ Հավաքականի կազմում մասնակցել է 25 հանդիպման։ Այս պահին Երևանի Փյունիկ ակումբի մարզչական շտաբում է որպես գլխավոր մարզչի օգնական։


== Ակումբային կարիերա ==
Արթուր Մկրտչյանը 1998-1999 թվականներին հանդես է եկել Ռուսաստանի առաջնության Մոսկվայի «Տորպեդո» և Սամարայի «Կռիլյա Սովետով» ակումբներում։


== Ազգային հավաքականի վիճակագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Arthur Mkrtchyan at National-Football-Teams.com
Ֆուտբոլիստի էջը soccerway.com կայքում(անգլ.)
Ֆուտբոլիստի էջը FootballFacts.ru կայքում
Կամերանո

Կամերանո (իտալերեն՝ Camerano), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Մարկե մարզի Անկոնա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 7009 մարդ (2008), բնակչության խտությունը՝ 341 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 20 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 60021։ Հեռախոսային կոդ՝ 071։


== Ժողովրդագրություն ==


== Համայնքի վարչակազմ ==
Հեռախոսահամար։ 071 730301
Էլեկտրոնային փոստ։ info@comune.camerano.an.it
Պաշտոնական կայք։ http://www.comune.camerano.an.it/


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական էջ (իտալ.)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Լամբերտ

Լամբերտ ( գերմանացի գիտնական, Յոհանես Հենրիխ Լամբերտի (գերմ.՝ Johann Heinrich Lambert), 1728-1777» անունով), պայծառության արտահամակարգային միավոր, կիրառվում է գլխավորապես Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում։ Նշանակվում է լբ (lb)։ 1 Լամբերտ այն մակերևույթի պայծառությունն է, որն ունի 1 լմ/սմ2 (1 ռադֆոտ) լուսատվություն և հավասարաչափ ցրում է լույսը բոլոր ուղղություններով։ 1 Լամբերտ= 3,20.103 նտ= 1/π ստիլբ= 10−4 ապոստիլբ։
Ժողովածու (5184)

Ժողովածու (5184), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 5184 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1715 թվականին։ Ստացողը եղել է Ստեփանոս Մոկացի։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 18.5x12 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 278 թերթից։ Գրված է երկսյուն, բոլորգրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ կարմիր կտավ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 127ա, 277ա։


== Բովանդակություն ==
Մասն Մաշտոցի։
Պատմութիւն անկար պատմուճանին Քրիստոսի։
Բառգիրք (Արբանայ... Օբաղիաս), Երեմիայի Մեզրեցւոյ Բառգիրք։
Բառք Եբրաեցւոց։


== Ծանոթագրություններ ==
Կատուրամա

Կատուրամա (պորտ.՝ Caturama), համայնք Բրազիլիայի հյուսիսարևելյան տարածաշրջանում՝ Բաիա նահանգի կազմում։ Գտնվում է Հյուսիս-կենտրոնական նահագի Բաիա մարզում։ Մտնում է Բոկիրա գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 8487 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 646,080 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 13,1 մարդ/կմ²։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 13.115.751,00 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 1.494,33 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը, 2000 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 0,605 (տվյալները՝ ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)։


== Ծանոթագրություններ ==
Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմ

Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմ 1975-1990 թթ., ռազմական հակամարտություն Լիբանանի մուսուլման և քրիստոնյա համայնքների, ինչպես նաև վերջիններիս առանձին խմբերի միջև։


== Նախադրյալները ==
1967 թ. արաբ-իսրայելյան հերթական պատերազմում Եգիպտոսի, Սիրիայի և Հորդանանի ազգային բանակների կրած ծանր պարտությունից հետո, 1948 թ. Պաղեստինից հեռացած գաղթականները, հիասթափվելով Իսրայելի դեմ արաբական պետությունների համատեղ գործողությունների արդյունավետության հնարավորությունից, զինվեցին և փորձեցին վարել ինքնուրույն քաղաքականություն։ Պաղեստինցի գաղթականների ցուցաբերած աննախադեպ այս ակտիվության հետևանքով, շուտով ընդհարումներ առաջ եկան նաև Լիբանանում տեղակայված պաղեստինյան ֆիդայական ջոկատների ու լիբանանյան բանակի միջև։ 1969 թ. Կահիրեում կնքված համաձայնությանը, որի կետերն սկզբում գաղտնի պահվեցին, չհաջողվեց կարգավորել տագնապը և վերջ տալ ռազմական բախումներին։ Ընդհարումները լիբանանյան բանակի և պաղեստինցի ֆիդայիների միջև շարունակվեցին 1970 թ. ընտրված Լիբանանի նախագահ Սուլայման Ֆրանջիեի պաշտոնավարության տարիներին։ Պաղեստինցի ֆիդայիները տարբեր պատճառներով վայելում էին արաբական այլ երկրների զորակցությունը, որը լիբանանյան բանակին թույլ չէր տալիս օգտագործելու ռազմական իր բոլոր հնարավորությունները։ Այս հանգամանքների ներքո, Լիբանանում այդ տարիներին գերակշիռ դիրք վայելող քրիստոնյա համայնքին մոտ համոզում գոյացավ թե լիբանանյան բանակին ու անվտանգության այլ կառույցներին մենակ չի հաջողվելու անփոփոխ պահել երկրի քաղաքական դիմագիծը և թե քրիստոնյաներն հարկադրված են զինվելու, կազմելու պետական կառույցներից դուրս իրենց զինված խմբավորումները՝ պաղեստինցիներից ինքնապաշտպանելու և պահպանելու համար երկրի սահմանադրական կարգը, որը որոշակի առավելություններ էր տալիս քրիստոնյաններին և հատկապես՝ մարոնի համայնքին։ Մարոնիներին խիստ մտահոգում էր պաղեստինցի ֆիդայիների և լիբանանյան արմատական ընդդիմության՝ ձախակողմյան և արաբ ազգայնական հոսանքների միջև օրեցօր սերտացող քաղաքական և նույնիսկ զինված խմբավորումների դաշինքը։
(7326) Տեդբանչ

(7326) Տեդբանչ (անգլ.՝ Tedbunch), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1981 թվականի հոկտեմբերի 24-ին Շելտ Բասի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,403359 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8975 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9093 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1360,9 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,264531 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 11,01° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(7326) Տեդբանչ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
160-ականներ

160-ական թվականները սկսվում են 160 թվականից և ավարտվում 169 թվականով։


== Դեպքեր ==


=== 160 ===
Անտոնինի պատը վերանվաճեցին հռոմեացիները
Հռոմում սկսեցին արտադրել օճառ` օգտագործելով յուղ, մոխիր և լիմոն։


== Հայտնի անձիք ==
Մարկոս Ավրելիոս, Հռոմի կայսր
Լուցիոս Վերոս, Հռոմի կայսր
Կոմմոդոս (ծն. 161)


== Ծնունդներ ==
Լուցիուս Ավրելիուս Կոմմոդոս, առավել հայտնի Կոմմոդոս։ Ծնվել է 161 թվականին և հետագայում դարձել է Հռոմի կայսր։
Մարկուս Օպելիուս Մակրինուս։ Առավել հայտնի  Մակրինոս։ Ծնվել է 165 թվականին և հետագայում դարձել է Հռոմի կայսր։
Մարկոս Կլադիուս Պուպիենուս Մաքսիմուս։ Առավել հայտնի  Պումիենոս։ Ծնվել է 165 կամ 170 թվականին և հետագայում դարձել է Հռոմի կայսր։


== Մահեր ==
Անտոնիոս Պիոս։ Հռոմի կայսր, մահացել է 161 թվականին։
Լուցիոս Վերոս։ Հռոմի կայսր։ Մահացել է 169 թվականին։
Բանդրմա

Բանդրմա, Պանդերմա (թուրքերեն՝ Bandırma), քաղաք և շրջան Բալըքեսիրի մարզում։


== Պատմություն ==
Հնուց այս վայրերում գտնվում էր հունական Պանորմոսը։ 13-րդ դարում խաչակիրները այն օգտագործել են որպես Անատոլիայի գործողության բազա։ 14-րդ դարում Պանորմոսը գրավվել է թուրքերի կողմից, որոնք էլ վերանվանել են Բանդրմա։
1912 թվականին այստեղ ապրել են` թուրքեր`— 36,976 մարդ, հույներ` 9,610 մարդ, հայեր` 3,879 մարդ, հրեաներ, բուլղարացիներ`1,635 մարդ։ Փոքր Ասիայի բուլղարիները  1914 թվականի մարտ-հունիս ամիսներին տեղահանվել են Բուլղարիա։ Հայերն ու հույները բավականին տուժել են երիտթուրքերի կազմակերպած և շարունակած ցեղասպանությունից։
1918 թվականին Բանդրմայում հնչել են Առաջին համաշխարհային պատերազմի վերջին կրակոցները, որի պատվին քաղաքում հուշարձան են տեղադրել։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Քաղաքի պաշտոնական կայքը
Շրջանի պաշտոնական կայքը
Զիարեթ (լեռ, 2440 մ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Զիարեթ (այլ կիրառումներ)Զիարեթ, լեռ Հայկական լեռնաշխարհում Կարսի բարձրավանդակում, Կաղզվանի օկրուգի Նախիջևանի տեղամասում, Նախիջևան գյուղից 15 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Բարձրությունը 2440 մ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ռադալովկա (գյուղ, Գլոբինոյի շրջան)

Ռադալովկա (ուկրաիներեն՝ Радалівка), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Գլոբինոյի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ռադալովկա գյուղում բնակվում էր 644 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3295 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 195,45 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Միրոնովկա (գյուղ, Կրիվոգրադի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՄիրոնովկաՄիրոնովկա (ուկրաիներեն՝ Миронівка), գյուղ Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Կրիվոգրադի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Միրոնովկա գյուղում բնակվում էր 28 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Բրյուսելի թագավորական հրապարակ

Բրյուսելի թագավորական հրապարակ,  պատմական նորդասական  հրապարակ Բրյուսելի կենտրոնի մոտ` Բելգիայում։
Հրապարակը կառուցված էր նախկին կայարանում,  որը եղել էր գլխավոր շուկան Գուդենբերգ պալատի հարևանությամբ։ Պալատն այրվել է, երբ 1773 թվականի փետրվարի 3-ի գիշերը  կրակով է բռնկվել թագավորական համալիրը։ Հրապարակի շուրջ նոր շենքերի կառուցումն սկսվել է 1773-1780 թվականներին  ֆրանսիացի ճարտարապետ Գիլես-Բարբարե-Գույմարդի ոճով։ Հրապարակը գրեթե կրկնօրինակում է Ռեյմսի թագավորական պալատը։ 1830 թվականի բելգիական հեղափոխության ընթացքում ներկայիս Բելվու թանգարանի հարևանությամբ հրապարակի արևելյան մուտքի մոտ կանգնեցվում է բարիկադ։ Դրա վրա տեղադրված է երկու թնդանոթ։ 1831 թվականին այդտեղ կատարվելէ Լեոպոլդ I-ի՝ Բելգիայի առաջին թագավորի թագադրությունը։ Հրապարակում են թաղվել Լեոպոլդ III-ը  և արքայազն Չարլզը՝ արքայազնը և ռեգենտը 1944-50 -ական թվականներին։


== Կառուցվածք ==

Հրապարակի գլխավոր շենքը  Սուրբ Ժակ Սուր Կուդրենբերգի եկեղեցին է՝ օծված 1787 թվականին։ Այն նախագծվել է  Բարրիի և Գիլես-Բարնաբե Գիմարդի կողմից։ Հրապարակի արևմտյան կողմում գտնվում է Բելգիայի Արվեստի թանգարանի պատկերասրահի գլխավոր շենքը Մագրիտա թանգարանի հարևանությամբ (նաև  BELVUE թանգարանը)։  Հրապարակի կենտրոնում է գտնվումԳոտֆրիդ Բուլյոնացու` 1096 թվականի առաջին գյուղացիական արշավանքի առաջնորդի արձանը։ Այն քանդակվել Էժեն Սիմոնիսի կողմից 1848 թվականին, որպեսզի փոխարինի արքայազն Չարլզ Ալեքսանդրի Լոթարինգիացու արձանին, որը քանդակվել էր Ֆրանսիական հեղափոխության համար։


== Հասանելիություն ==
Այս հրապարակը տեղակայված է Բրյուսելի մետրոյից ոչ շատ հեռու՝ Բրյուսելի կենտրոնական կայարանի մոտ։


== Արտաքին հղումներ ==
Eupedia Tourism Article
Trabel Tourism Article


== Ծանոթագրություններ ==
Ամխերի

Ամխերի (վրաց.՝ ამხერი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամցխե-Ջավախք մարզի Ադիգենի մունիցիպալիտետում։


== Դիրք ==
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 1200 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Ադիգենից հեռու է 6 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 97 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Լյուգդամիս Նաքսոսցի

Լյուգդամիս (հին հունարեն՝ Λύγδαμις), Նաքսոսի (Կիկլադյան կղզիներից  մեկը) տիրանոս, իշխել է մ․թ․ա․ 6-րդ դարի երկրորդ կեսին։ 

Ի սկզբանե եղել է Նաքսոսը կառավարող օլիգարխիայի անդամ։ Մ․թ․ա․ 546 թվականին Լյուգդամիսը աջակցում է Աթենքի նախկին տիրանին` Պիսիստրատոսին, Աթենքում իր իշխանությունը վերականգնելու հարցում։ Ի պատասխան նրա օգնության՝ Պիսիստրատոսը օգնում է Լյուգդամիսին դառնալ Նաքսոսի տիրան կամ վերականգնել իր դիրքը այն կորցնելուց հետո։ Նա իր իշխանությունն ապահովագրել է իր պոտենցիալ թշնամիներին վտարելով, ապա ընդարձակել է իր իշխանությունը նաև իր հարևաններ կղզիների վրա, որոնցից է, օրինակ, Պարոսը։
Լյուգդիմասը հավաքել է նաև վարձկան բանակ, որպեսզի օգնի իր դաշնակցին՝ Պոլյուկրատեսին՝ Սամոսի տիրանին, որը կազմակերպել էր արշավանք ընդդեմ Միլեթի և Միտիլենեի։ Լյուգդիմասը ուներ հավակնոտ շինարարական ծրագիր․ նա մ.թ.ա. 530 թվականին սկսում է Ապոլոնի հսկայական տաճարի կառուցումը, որն այդպես էլ չի ավարտում։ Պորտարան՝ տաճարի ճակատաքարը, ցայսօր կանգուն է և համարվում է Նաքսոսի գլխավոր տեսարժան վայրերից մեկը։
Մ․թ․ա․ 524 թվականին Լյուգդամիսը սպարտական բանակի միջամտության արդյունքում գահընկեց է արվում։ Նաքսոսը Լյուգդամիսի կառավարումից հետո՝ նոր օլիգարխիայի օրոք, շարունակում էր բարգավաճել։


== Ծանոթագրություններ ==
Ադրբեջանի պատերազմների ցանկ

Ադրբեջանի հաղթանակը
     Ադրբեջանի պարտությունը
     Այլ արդյունքներ (Status quo ante bellum, պայմանագիր, կամ անորոշ)


== Ադրբեջանի Ժողովրդավարական Հանրապետություն ==


== Ադրբեջանական Հանրապետություն ==