Նապոլեոն (ֆիլմ, 1927)

«Նապոլեոնը» (ֆր.՝ Napoléon), Աբել Գանսի 1927 թվականի ֆրանսիական պատմական համր կինոէպոպեա է։  Համր կինոյի դարաշրջանի ամենաթանկարժեք և նորարարական նախագծերից մեկը , որը սակայն չունեցավ   կոմերցիոն հաջողություններ։


== Սյուժե ==
Գանսի կողմից գրված սցենարը  այնքան քիչ էր համապատասխանում պատմական փաստերին, որ նա, կանխատեսելով պատմաբանների կողմից հանդիմանանքները, ներածական վերնագրերում գրառում արեց՝  «Նապոլեոնը` ինչպես նրան Գանսն էր տեսել»։


== Դերերում ==
Ալբեր Դյոդոննե — Նապոլեոն Բոնապարտ
Վլադիմիր Ռուդենկո — Նապոլեոն Բոնապարտ (երեխա)
Էդմոն Վան Դեյոլ  — Մաքսիմիլիեն Ռոբեսպիեռ
Ալեքսանդր Կուբիցկի — Ժորժ Ժակ Դանտոն
Անտոնեն Արտո — Ժան Պոլ Մարատ
Աբել Գանս — Լուի Անտուան Սեն-Ժյուստ
Ջինա Մանես — Ժոզեֆին դը Բոհարնե
Ժաննա Պեն — Գորտենզիա Բոհարնե
Գեորգ Էնին — Էժեն դե Բոհարնե
Լուի Սանս — Լուի XVI արքա
Սյուզաննա Բյանչետտի — Մարի Անտուանետ,
Մարգարիտա Հանսե — Շարլոտա Կորդե
Իվետտա Դյոդոննե — Էլիզա Բոնապարտ
Գեորգ լամպին — Ժոզեֆ Բոնապարտ
Ռոժեր Շանտալ — Ժերոմ Բոնապարտ
Ժան դը Իդ — Լյաբուսսյեր
Մակս մակսուդիան — Պոլ Բարրաս
Ռոջեր Բլյում — դերասան Տալմա
Պիեռ դե Կանոլլի — Օգյուստ Մարմոն կապիտանը
Ֆավիեր— Ժոզեֆ Ֆուշե
Գենիկա Միսսիրիո — կապիտան Յոախիմ Մյուրատ
Անրի  Ստանդարդ — Թերեզա Թալյեն
Սյուզի Վերնոն — մադամ Ռեկամյե
Պոլ Ամիո — Ֆուկյե-Տենվիլ
Անրի Բիլյո — Պիեռ Բոմարշե
Բենեդիկտոս— Օլիվեր Կրոմվել
Կամիլ Բեվե — դոկտոր Գիլյոտեն, Ժոզեֆ Իգնաս
Բոդրո— Լաֆայետ
Լիզ Կարվալյո — մադմուազել Մարիա Լենորման
Ալբերտի— Ժան-Ժակ Ռուսո


== Գեղարվեստական առանձնահատկություններ ==
Ֆիլմն աշխարհում առաջինն էր, որը նկարահանվել է  պանորամային կինո տեխնոլոգիայով, միաժամանակ երեք կինոժապավենների  համար։ Նկարահանումների ժամանակ կիրառվել են  կրծքային շտատիվներ, ֆուտբոլի գնդակին կցված թռչող տեսախցիկ, կազմակերպվել են զանգվածային տեսարաններ, կառուցվել են հիանալի դեկորացիաներ, կիրառվել եռակի էկրան, որի վրա ցուցադրվում էին ֆիլմի եզրափակիչ դրվագները` նապոլեոնյան զորքերի մուտքը Լոմբարդիա։


== Ստեղծման պատմություն ==
«Նապոլեոնի» նկարահանումներին նախապատրաստվելիս Աբել Գանսն ավելի քան երեք հարյուր գիրք` Բոնապարտի հիշողությունները, Լուի-Ադոլֆ Տիերի, Ժյուլ Միշլեի, Ֆրեդերիկ Մասսոնի, Ստենդալի, Էլի Ֆրեդերիկ Ֆորեի գրքերը։ 1923 թվականին "Вести" կոնցեռնի հիմնադիր, ռուսական ծագման ձեռնարկատեր  Վենգերովը , Աբել Գանսին առաջարկեց ֆիլմ նկարահանել Բեռլինում։ Գանսը պատասխանեց. «Ես «Նապոլեոնը» նկարահանելու եմ  միայն Ֆրանսիայում»։ Այդ ժամանակ Վենգերովը ստեղծեց «միջազգային սինդիկատ», որի մեջ մտավ «Պատե» ընկերությունը։
1924 թ. ավարտին ավարտվեց սցենարը, այն բաղկացած էր ութ սերիաներից` յուրաքանչյուրը 3000-ական մետր։

Բոնապարտի երիտասարդությունը
Բոնապարտն ու ահաբեկչությունը
Իտալական ընկերությունը
Եգիպտական ընկերությունը և 18 բրումերները
Աուստերլիցի արևը
Նահանջը Ռուսաստանից
Վաթեռլո
Սուրբ ԵլենաՆկարահանվել էին առաջին երկու մասերը։
Ավելի ուշ, 1935 թվականին Ա.Գանսը թողարկել է ֆիլմի նոր, ձայնային տարբերակը` «Napoléon Bonaparte»:
Նապոլեոնի դերի համար ռեժիսորը դիտարկում էր հետևյալ թեկնածությունները` դրամատուրգ Ռենե ֆոշուա, շանսոնիե Ժան Բաստիա, գրող Պիեռ Բոնարդի, դերասան վան Դաել (խաղացել է Ռոբեսպիեր), Իվան Մոզժիխինը (նա հրաժարվել է, քանի որ կարծում էր, որ Բոնապարտի կերպարը կարող է ստեղծել միայն ֆրանսիացին)։ Ֆիլմում մասնակցություն են ունեցել մոտ 40 հայտնի դերասաններ։ «Նապոլեոնը» նկարահանվել է  Բրիանսոնում, Տուլոնում, Կորսիկայում,  Սեն Կլու (քաղաք)ում, Բրիեննայում, Մամեզոնայում և Փարիզում։


== Լրացուցիչ փաստեր ==
Նկարահանումներ. 1925 թվականիհունվարի 17-ից մինչև 1926 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսները (1925 թվականի նոյեմբերից մինչև 1926 թվականի մայիսը ընդմիջում)Ֆիլմում ներգրավված են եղել։

Տեխնիկական անձնակազմ - տարբեր մասնագիտություններ ունեցող 200 մարդ
8000 կոստյում
6000 ստատիստներ
4000 հրացան
60 թնդանոթ
150 դեկորացիաներ, կառուցվել է 19-րդ դարասկզբի Փարիզի մի ամբողջ շրջան
էկրանի կողմերի հարաբերակցությունը`` 4:1


== Նկարահանող խումբ (ընտրողաբար) ==
Աբել Գանս — ռեժիսոր, պրոդյուսեր, սցենարիստ;
Ժյուլ Կրյուգեր, Լեոնս-Անրի Բյուրել, Ժոզեֆ-Լուի Մունդվիլեր, Նիկոլայ Տոպորկով — օպերատորներ;
Ալեքսանդր Բենուա — նկարիչ;
Ալեքսանդր Վոլկով — ռեժիսորի օգնական;
Վիկտոր Տուրժանսկի — ռեժիսորի օգնական;
Հենրի Անդրեանի — ռեժիսորի օգնական;
Անատոլ Լիտվակ — ռեժիսորի օգնական։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականության ցանկ ==
Е. А. Иофис Фотокинотехника / И. Ю. Шебалин. — М.,: «Советская энциклопедия», 1981. — С. 231. — 447 с.


== Արտաքին հղումներ ==
Рецензия Жака Лурселля на фильм Наполеон