armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Էռնեստ Նազարյան

Էռնեստ Աղաջանի Նազարյան (օգոստոսի 1, 1943(1943-08-01), Շամխոր, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), մեքենաշինության բնագավառի հայ գիտնական։ Տեխնիկական գիտությունների դոկտոր (1995), պրոֆեսոր (1996):


== Կենսագրություն ==
Էռնեստ Նազարյանը ծնվել է 1943 թվականի օգոստոսի 1-ին, Ադրբեջանի Շամխոր քաղաքում։ 1966 թվականին ավարտել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտը։ 1971-1974 թվականներին սովորել է Մոսկվայի Բաումանի անվան բարձրագույն տեխնիկական ուսումնարանի ասպիրանտուրայում։ 1967-1971 թվականներին աշխատել է Երևանի սարքաշինական գործարանում, 1971-1976 թվականներին, 1996-1999 թվականներին՝ Մոսկվայի բարձրագույն տեխնիկական ուսումնարանում։ 1977-1987 թվականներին աշխատել է ԽՍՀՄ էլեկտրոնային արդյունաբերության համակարգի Երևանի գործարաններում։ 1987-1996 թվականներին եղել է Երևանի պետական համալսարանի Միջբուհային ռենտգեն կենտրոնի տնօրեն։ 1992-1995 թվականներին, միաժամանակ՝ ՀՀ արդյունաբերության նախարարության հատուկ ծրագրերի գլխավոր կոնստրուկտոր։ 1995-2007 թվականներին եղել է Մոսկվայի Բաումանի անվան պետական տեխնիկական համալսարանի հետազոտող պրոֆեսոր, 2007-2013 թվականներին՝ Երևանի պետական համալսարանի տեսական ֆիզիկայի ամբիոնի Գ/Հ լաբորատորիայի առաջատար գիտաշխատող, 2013 թվականից՝ Երևանի պետական համալսարանի ֆիզիկայի ֆակուլտետի Թաղանթների ձևագոյացման գիտահետազոտական լաբորատորիայի գիտական ղեկավար։
Աշխատանքները վերաբերում են առանցքա-համաչափ թաղանթների ձևախախտման մշակման տեսական և տեխնոլոգիական հիմունքներին։


== Անդամակցություն ==
ՌԴ Որակի հիմնախնդիրների ակադեմիայի անդամ (1991)։


== Հոդվածներ ==
Nazaryan E. A., Arakelyan M. M., Simonyan A. S.	Analysis of the deep drawing process of box-shared parts | International Journal for Science, technique and innovations for the Industry (Machines, Technologies, Materials). 2016, issue 4, 44-45 pp.
Nazaryan E. A., Arakelyan M. M., Simonyan A. S.	Investigation of the parameters of the quality at an axisymetric drawing | International Journal for Science, technique and innovations for the Industry (Machines, Technologies, Materials). 2016, issue 1, 11-14 pp.
Э. А. Назарян, М. М. Аракелян, А. С. Симонян. Анализ процесса вытяжки коробчатых деталей | Заготовительные производства в машиностроении. 2016, 3, стр. 18-21
Аракелян М. М., Назарян Э. А.Теоретическая оценка параметров качества при формообразовании осесимметричных тонкостенных оболочек | Сборник научных трудов IV международной конференции "Актуальные проблемы механики сплошной среды", 2015, 299-304 стр.


== Ծանոթագրություններ ==
Առիատե

Առիատե (իսպ.՝ Arriate), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Մալագա պրովինցիայում (Անդալուսիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Սեռանիա դե Ռոնդա շրջանում։ Տարածքը կազմում է 8 կմ2։ Բնակչությունը՝ 4137 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 7 կմ հեառվորության վրա։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Աշոտ Ավանեսյան

Աշոտ Ավանեսի Ավանեսյան (11 ապրիլի, 1965, Ստեփանակերտ - 8 մայիսի, 1992, Շուշի), ազատամարտիկ, տանկի մեխանիկ-վարորդ։ 1983-1985 թթ. ծառայել է ԽՍՀՄ ԶՈՒ-ում։ 1985-1989 թթ. աշխատել է Ստեփանակերտի բնակչության կենցաղսպասարկման կոմբինատում։


== Մարտական ծառայություն ==
1987 - 1991 թթ.՝ կամավորական պարտիզանական ջոկատի ազատամարտիկ, 1991 թվականից՝ ԼՂՀ ԻՊՈՒ ստորաբաժանման տանկի մեխանիկ-վարորդ։ Մասնակցել է Կրկժանի, Ջամիլլուի, Խոջալուի, Ասկերանի, Աղդամի, Շուշիի ազատագրական մարտերին։ Աչքի է ընկել Շուշիի ազատագրման ժամանակ, երբ Տ-72 տանկի անձնակազմով (հրամանատար՝ Գագիկ Ավշարյան, նշանառու՝ Շահեն. Սարգսյան) մայիսի 8-ին դեպի Շուշի տանող ճանապարհի շրջադարձերին ոչնչացրել են հակառաակորդի երկու տանկ, որից հետո հակառակորդը ռմբահարել է այն, տանկը պայթել է, անձնակազմը (բացի Գ. Ավշարյանից) զոհվել։
Լորենսո Գեյրես

Լորենսո Գեյրես (իսպ.՝ Lorenzo Geyres)՝ բնակավայր Ուրուգվայի հարավարևելյան մասում, Պայսանդու դեպարտամենտում։


== Բնակչություն ==
Բնակչությունը ըստ 2011 թվականի տվյալների կազմում է՝ 774 մարդ.

Աղբյուր։ Instituto Nacional de Estadística de Uruguay։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Карта Лоренсо-Гейрес Archived 2012-10-10 at the Wayback Machine.
Սատակ

Սատակ, սատկած, մեռելածին կամ չծնված կենդանին կամ սպանված կենդանին, որը նախատեսված չէ որպես մարդկային սնունդ օգտագործման համար։ Թեև սատակի կամ դրա մասերի որպես սնունդ օգտագործումը պարունակում է վտանգ մարդու առողջության և/կամ կյանքի համար, սակայն առանձին մարդիկ կամ տարբեր ժողովուրդներ ուտում են սատկած կենդանիների միսը։


== Սատակի մասերը ==
Սատակի մասերն են.

Մորթի ընթացքում առանձնացված արյունը, մազերը, բուրդը, կճղակները, սմբակները, եղջյուրները, փետուրները, կաշին։
կենդանիների մարմնի այլ մասերը։որոնք պիտանի չեն մարդկային սննդի մեջ օգտագործման համար։


== Անզգուշորեն սպանված կամ անկած կենդանիներ ==

Անկած են համարվում այն կենդանիները, որոնք սատկել են առանց մարդու ուղղակի ներազդեցության` հիվանդությունից, սովից կամ ցրտից։ 
Սատակի առաջացմամբ` մարդու կողմից վայրի կենդանիներին անզգուշորեն սպանելու հիմնական երկու տեսակ է առանձնացված. պատահական որսը և վրաերթը։ Որսորդների կողմից ոչ դիպուկ կրակի դեպքում որսորդական թույլտվությամբ չսահմանված կենդանատեսակի սպանության դեպքում այդ կենդանին պետք է ներկայացվի անտառապահի կամ տեսուչի կողմից ուսումնասիրության իրականացման համար, ինչից հետո կարող է որոշվել դրա պիտանիությունը որպես սնունդ օգտագործման համար։ Ճանապարհի երթևեկելի մասում հայտնված և վրաերթի ենթարկված կենդանիները ևս պետք է ուսումնասիրվեն համապատասխան լիազորություններով պաշտոնյայի կողմից։ Վրաերթի ենթարկված կենդանիները, թեև վարակների և թունավորումների բարձր վտանգի, շատ հաճախ օգտագործվում են որպես սնունդ


== Գյուղատնտեսական կորուստներ ==
Մսամթերքի արտադրության համար բուծվող անասունների կորուստը կազմում է տարեկան մոտ 23%։ Բացի առողջական պատճառներից անկումը, անասուններին ոչնչացնում են նաև տնտեսական պատճառներով։ Այն կենդանիները, որոնց մսատվությունը ցածր է` սպանվում են։ Կենդանիների մի մասն էլ սատկում է զուգավորման ընթացքում։ Ընդհանուր առմամբ` անասնապահական կորուստները տարեկան 3 տոկոսից կարող են հասնել մինչև 28 տոկոսի։


== Սատակների ոչնչացում ==
Կենդանիներից մարդկանց և այլ կենդանիների փոխանցվող հիվանդությունների տարածումը կանխելու նպատակով` կենդանիների սատակները ոչնչացվում են սատակների ոչնչացման հաստատություններում։ Դա վերաբերում է մասնավորապես միասմբակավոր, կճղակավոր կենդանիներին, շներին, կատուներին, ընտանի թռչուններին, ճագարներին և թանկարժեք մորթով կենդանիներին, որոնց պահում են տանը, բուծում են արդյունաբերական նպատակներով, կամ որոնք այս կամ այն կերպ գտնվում են մարդկանց տիրապետության տակ, ինչպես նաև այն կենդանիներին, որոնք պահվում են կենդանաբանական այգիներում կամ նմանատիպ հաստատություններում և ընտանի կենդանիների խանութներում


== Տես նաև ==
Գեշ
Իգունակ


== Ծանոթագրություններ ==
Նադեժդա Սիմոնյան

Նադեժդա Սիմոնյան (փետրվարի 26, 1922(1922-02-26), Դոնի Ռոստով, Դոնի մարզ, ՌԽՖՍՀ - հունիսի 7, 1997(1997-06-07), Պրիոզյորսկի շրջան, Լենինգրադի մարզ, Ռուսաստան), հայ կոմպոզիտոր։


== Կենսագրություն ==
Նադեժդա Սիմոնյանը ծնվել է 1922 թվականին, Դոնի Ռոստովում։ 1950 թվականին ավարտել է Լենինգրադի կոնսերվատորիան, 1953 թվականին՝ ասպիրանտուրան։ 1960-1970 թվականներին եղել է «Լենֆիլմ» կինոստուդիայի առաջատար կինո-կոմպոզիտոր։
Հեղինակել է շուրջ 50 գեղարվեստական ֆիլմերի, դրամատիկական ներկայացումների, ռադիո և հեռուստաթատերական բեմադրությունների երաժշտություններ, բալետներ, կոնցերտ դաշնամուրի և նվագախմբի համար, կոնցերտ-պոեմ դաշնամուրի և նվագախմբի համար և այլն։


== Ստեղծագործություններ ==
Բալետներ - Մարգարիտը (ըստ Սթեյնբեկի նովելի, Լենինգրադ, 1964 թվական)
«Ծերունի Խոտաբիչը» (1970)
«Արքայազնն ու աղքատը» (ըստ Մարկ Տվենի, 1978 թվական)
Մենակատարների, երգչախմբի և սիմֆոնիկ նվագախմբի համար-կանտատա «Սևանա լիճը» (խոսք՝ Կ. Սիմոնյան 1950 թվական)
Սիմֆոնիկ նվագախմբի համար- Ցելինի նկարը (1965)
Դաշնամուրի և սիմֆոնիկ նվագախմբի համար-համերգ (1953)
Կոնցերտ-պոեմ (1968)
Ջութակի և դաշնամուրի համար - Սոնատա (1950)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Նադեժդա Սիմոնյան
Աստերոիդների ցանկ (52601-52700)

Աստերոիդների ցանկ (52501-52600)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (52701-52800)
 Աստերոիդների ցանկ (52501-52600)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (52701-52800)


== Աղբյուր ==
«Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (50001)-(55000)»։ www.minorplanetcenter.net
Լուսիո Կոստա

Լուսիո (Լուսիու) Մարսալ Ֆերրեյրա Րիբեյրու Լիմա Կոստա (պորտ.՝ Lúcio Marçal Ferreira Ribeiro Lima Costa, փետրվարի 27, 1902(1902-02-27)[…], Տուլոն - հունիսի 13, 1998(1998-06-13)[…], Ռիո դե Ժանեյրո, Բրազիլիա), բրազիլացի ճարտարապետ և քաղաքաշինարար, ժամանակակից լատինաամերիկյան ճարտարապետության հիմնադիրներից մեկը։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Ֆրանսիայում` բրազիլացի ծովակալի ընտանիքում, սովորել է Անգլիայում և Շվեյցարիայում։ 1917 թվականին տեղափոխվել է Բրազիլիա, որտեղ ավարտել է գեղարվեստի դպրոցը։ 1920-ականների վերջին համագործակցել է մոդեռնիստ Գրեգորի Վարշավչիկի (քաղաք Վարշավա) հետ, 1930 թվականին ղեկավարել է դպրոցը։ Կոստան եղել է լավ ուսուցիչ, նրա մերձավոր աշակերտ կարելի է համարել Օսկար Նիմեյերին։ Կոստայի 1930-ական թվականների աշխատանքներից առավել հայտնի է Ռիո դե Ժանեյրոյում կրթության և առողջապահության նախարարության շենքը (Գուստավո Կապանեմայի պալատ)։ Այնտեղ նկատելի է Շառլ Էդուար լը Կորբյուզիեի ազդեցությունը (նա մասնակցել է նախագծին նախնական փուլում), բայց կա նաև ավանդական գաղութային ոճի փոխառություն, ֆունկցիոնալ բրիզ-սոլեյները կից են ազուլեժու հախճասալիկներին։
1930-ական և 1940-ական թվականներին Կոստան ստեղծել է մի քանի այլ ծրագրեր. Նյու Յորքի միջազգային տոնավաճառի տաղավարը (Նիմեյերի հետ համատեղ), Ռիոյում Ռուսաստանի ներկայիս հյուպատոսությունը, Լարանժեյրասի այգին։ 1952 թվականին, Կորբյուզեի հետ համատեղ, նա մշակել է Փարիզի համալսարանական քաղաքի Մեզոն Դե Բրազիլ (Բրազիլիայի տուն) նախագիծը։
1957 թվականին Կոստան ներկայացրել է նոր մայրաքաղաքի` Բրազիլիայի իր նախագիծը, որը նրան համաշխարհային ճանաչում է բերել։ 1960 թվականին ընտրվել է Հարվարդի համալսարանի պրոֆեսոր։ Դրանից հետո ճարտարապետը քիչ նախագծեր է ստեղծել` կենտրոնանալով պատմական և գեղարվեստական ժառանգության ինստիտուտում աշխատանքի վրա։
Մահացել է 1998 թվականին` թողնելով երկու դուստր։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Կոստայի կենսագրությունը archive.org կայքում
(4288) Տոկիոտեք

(4288) Տոկիոտեք (անգլ.՝ Tokyotech), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի հոկտեմբերի 8-ին Տակուո Կոջիմայի կողմից Չիյոդայում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,627416 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,159 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0958 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1555,58 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,231425 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 14,02° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(4288) Տոկիոտեք աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Attero Dominatus

Attero Dominatus (լատիներենից՝ Ոչնչացրու բռնապետությունը), շվեդական Sabaton փաուեր մետալ խմբի երրորդ ալբոմը՝ թողարկված 2006 թվականին, դաշնակահար Դանիել Մուրի հետ։


== Երգերի ցանկ ==


=== Re-Armed Edition ===
2010 թվականին ալբոմը վերաթողարկվել է։ Ավելացվել են բոնուսային երգեր։


== Ձայնագրության մասնակիցներ ==
Joakim Brodén – Վոկալ
Rickard Sundén – Կիթառ
Oskar Montelius – Կիթառ
Pär Sundström – Բաս
Daniel Mullback – Հարվածային գործիք
Daniel Mÿhr – Ստեղնաշարային գործիք


== Արտաքին հղումներ ==
Sabaton (անգլ.)
Victoria(չաշխատող հղում) (անգլ.)
Երգերի տեքստեր Darklyrics.com կայքում
Գրիգորի Պերեդերի

Պերեդերի Գրիգորի Պետրովիչ (սեպտեմբերի 29 (հոկտեմբերի 11), 1871, Եյսկ, Կուբանի մարզ, Ռուսական կայսրություն - դեկտեմբերի 14, 1953(1953-12-14), Մոսկվա, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), կամրջաշինության և շինարարական մեխանիկայի բնագավառի սովետական գիտնական, ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոս (1943)։ 
Ավարտել է Պետերբուրգի հաղորդակցության ճանապարհների ինժեներների ինստիտուտը (1897)։ Հիմնական աշխատությունները նվիրված են կամուրջների տեսությանը և հաշվարկին։ Հեղինակ է բազմաթիվ կամուրջների և ուղեկամուրջների։ Ղեկավարել է Նևա գետի վրա Վոլոդարսկու անվան կամրջի կառուցման, լեյտենանտ Շմիդտի անվան կամրջի վերակառուցման աշխատանքները։ 
ԽՍՀՄ պետական մրցանակի դափնեկիր է (1943)։ Պարգևատրվել է Լենինի շքանշանով։


== Ծանոթագրություններ ==
Ռոմանովո նա Ռոկշե

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՌոմանովոՌոմանովո (ռուս.՝ Романово), գյուղ Ռուսաստանի Յարոսլավլի մարզի Պերեսլավսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Sancta Lilias

«Sancta Lilias», անգլիացի պրեռաֆայելիտ նկարիչ Դանթե Գաբրիել Ռոսսետտիի նկարը՝ ստեղծված 1874 թվականին։ Ներկայումս նկարը գտնվում է Թեյթ բրիտանական պատկերասրահի հավաքածուում։


== Տեղեկություն նկարի մասին ==
«Sancta Lilias»-ը հանդիսանում է «Երանելի կույսը» նկարի ավելի վաղ անավարտ տարբերակը։ Կտավն ստեղծվել է որպես 1850 թվականին Ռոսսետտի գրած սոնետի նկարազարդում (հետագայում դա դարձել է «Երանելի կույսը» նկարը): Բանաստեղծության սյուժեի համաձայն մահացած աղջիկը երկնքից նայում է իր սիրեցյալին։
Ռոսսետտին նկարի վրա աշխատել սկսել է 1873 թվականին, սակայն նկարելով գլուխը՝ կտրել է կտավը մինչև այժմյան չափսը։ Աղջկա ձեռքի հիրիկները և ոսկեզօծված ֆոնն ավելացվել են հետագայում։ Դիցաբանության մեջ հիրիկները եղել են ծիածանի աստվածուհու խորհրդանշանները, որը կապում էր երկիրը և երկինքը։ Նկարում դրանք կարող են խորհրդանշել այդպիսի կապը նկարչի և նրա մահացած կնոջ՝ Էլիզաբեթ Սիդալի միջև։ Նկարի անավարտ մասերին հակակշիռ են կազմում մանրամասնությամբ պատկերված դեմքը և մազերը, ոսկեզօծ ֆոնը և աղջկա հագուստը, որոնք նկարին տալիս են սրբապատկերային տպավորություն և որոշակի նմանություն բյուզանդական գեղանկարչության հետ։
Ռոսսետտին կտավը նվիրել է իր հովանավոր Ուիլյամ Կաուպեր-Թեմփլին և նրա կնոջը՝ որպես նրանց կալվածք այցելության ժամանակ հյուրընկալության համար շնորհակալության նշան։ 1909  թվականին նրանց որդեգրած դուստրը նկարը փոխանցել է Թեյթ բրիտանական պատկերասրահին։


== Ծանոթագրություններ ==
Աբել քահանա

Աբել քահանա (XV դար), հայ բարերար, վարդապետ։
Ծնվել և գործել է Գողթնի Ոբևան գյուղում, եղել է գյուղի Սուրբ Գևորգ եկեղեցու առաջնորդը։ Աբել քահանայի ֆինանսական օգնությամբ ցղնեցի Ստեփանոս աբեղա գրիչը 1488 թվականին գրչագրել է մի Ավետարան, որն այժմ պահվում է Նոր Ջուղայի Սուրբ Ամենափրկիչ վանքում։


== Ծանոթագրություններ ==
Վիսոկե Միտո

Վիսոկե Միտո (չեխ․՝ Vysoké Mýto), քաղաք Չեխիայի հյուսիսարևելյան մասում՝ Պարդուբիցե երկրամասի Ուստի նադ Օռլիցի շրջանում, Էլբայի վտակ Լուչնա գետի ափին, Լեհաստանի հետ Չեխիայի ունեցած պետական սահմանի մերձակայքում։ Զբաղեցնում է 42,07 կմ² տարածք։ Բնակչության թվաքանակը 2010 թվականի տվյալներով եղել է 12 669: Քաղաքի պատմական կենտրոնում պահպանվել են միջնադարյան ճարտարապետության բազմաթիվ հուշարձաններ, որոնք գտնվում են պետության պահպանության ներքո։ Կենտրոնական հրապարակը, որն ունի 150 մետր երկարություն և 130 մետր լայնություն, համարվում է ամենաընդարձակ հրապարակներից մեկը Չեխիայում։


== Պատմություն ==
Քաղաքի ներկայիս տարածքում ու նրա շրջակայքում իրականացված հնագիտական պեղումների արդյունքում հայտնաբերվել են քարեդարյան բնակավայրերի հետքեր։ Մեր թվականությունից առաջ IV դարից այստեղ բնակություն են հաստատել կելտեր, այնուհետև գերմանացիներ։ ІХ դարում տարածքում հայտնվել են սլավոնները։ XI դարում չեխերի Վրատիսլավ II իշխանը կառուցել է Վրացլավ ամրոցը։
1262 թվականին Օտակար II թագավորը հիմնադրել է Վիսոկե Միտոն՝ որպես առևտրային կենտրոններից մեկը Բոհեմիայից Մորավիա տանող ճանապարհին։ 1265 թվականին քաղաքի շուրջը պարիսպ է կառուցվել։ XIV դարում Վիսոկե Միտոն տնտեսական բուռն ծաղկում է ապրել, սակայն հետագայում՝ Երեսնամյա պատերազմի ժամանակներում բազմիցս հարձակման է ենթարկվել, ավերվել։ Տնտեսական նոր վերելքն սկսվել է XVIII դարում։
XVI դարից մինչև 1918 թվականը քաղաքը կրել է Հոհենմաուտ (Hohenmauth) անունը, բնակչության գերակշիռ մասը կազմել են գերմանացիները։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո վերջիններիս արտաքսել են Գերմանիա։
1968—1991 թվականներին Վիսոկե Միտոյում է գտնվել խորհրդային զորքերի կենտրոնական խմբավորումը (Центральная группа войск):


== Բնակչություն ==


== Քույր քաղաքներ ==
Վիսոկե Միտոն բարեկամական ու գործընկերային սերտ կապեր է հաստատել հետևյալ քաղաքների հետ. 

 Բուլղարիա, Դոլնի Չիֆլիկ
 Գերմանիա, Քորբախ
 Բուլղարիա, Վառնա
 Լեհաստան, Օզորկով
 Լեհաստան, Պիժիցե
 Սլովակիա, Սպիշսկա Բելա


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
https://eng.vysoke-myto.cz/ Վիսոկե Միտո. պաշտոնական կայք
Museum in Vysoké Mýto
Սիմֆոնիա № 45 (Հայդն)

Յոզեֆ Հայդնի 45րդ սիմֆոնիան գրված ֆա մինորում, որը հայտնի է նաև որպես "հրաժեշտի Սիմֆոնիան"  (գերմ.՝ Abschieds-Symphonie; ժամանակակից ուղղագրությունը՝ գերմ.՝ Abschiedssinfonieէ ), գրվել է 1772 թվականին։ Սովորական կատարումը սիմֆոնիայի տևում է մոտ քսանհինգ րոպե։


== Պատմություն ==
Ավելի ուշ հասակում Հայդնը պատմել է իր կենսագիրներին, թե ինչպես է գրել հրաժեշտի սիմֆոնիան։ Այն ժամանակ Հայդնի հովանավոր Նիկոլայ I Էսթէրհազի արքայազնը իր բոլոր պալատական երաժիշտների հետ իր սիրելի պալատոպմ էր Էսթերհազում։ Նրանք այնտեղ ավելի երկար էին մնացել, քան սպասվում էր և երաժիշտների մեծ մասը ստիպված էին եղել թողնել իրենց կանանց Էյզենշտատում։ Ցանկանալով վերադառնալ՝երաժիշտները դիմել էին իրենց ղեկավարին օգնության խնդրանքով։ Հայդնը, ուղղակի խնդրանքի փոխարեն իր ցանկությունն արտահայտեց երաժշտության միջոցով՝գրելով հրաժեշտի սիմֆոնիան, որի վերջին ադաժիո հատվածում երաժիշտները հերթականությամբ հանգցնում են իրենց մոմերն ու հեռանում այնպես, որ համերգի վերջում մնում են երկու ջութակ՝Հայդնը և իր նվագակցողը։


== Երաժշտություն ==


=== Բանալի ===
Սիմֆոնիան գրված է F մինորում ։ Ըստ Վեբսների, այն ընտրություն արտասովոր էր, քանի որ հրաժեշտի սիմֆոնիան միակն է 18-րդ դարում գրված սիմֆոնիաների ցանկում, որը գրվել է տվյալ բանալիում։
Սիմֆոնիա չի կարող կատարվել առանց  հատուկ սարքավորումների գնման։  1772 թվականի Հոկտեմբերի 22-ին Հայդնը կարգադրություն է ստորագրել  վոլտորնաների համար (պահպանվել է Էսթերհազի արխիվներում) երկու հատուկ կորաձև փափկացուցիչների  (գերմ.՝ Halbthönige Krummbögen) օգտագործման համար։ Դա մի փոքր երկարացնում էր վոլտորնայի ձայնը և թույլ էր տալիս գործիքն օգտագործել սովորականից կես տոն ներքև։ Այն ժամանակվա վոլտորնաները առանց փականների էին և պիտի հարմարեցվեին տվյալ բանալիին։


=== Մասեր ===
Ստեղծագործությունը գրված է երկու հոբոյի, ֆագոտի, երկու վոլտորնայի և լարային գործիքների համար։(երկու մաս ջութակների, ալտերի, թավջութակների և կոնտրոբասների). I. Ալլեգրո
II. Ադաժիո լյա մաժոր
Հոբոյ
III. Մենուետ տրիոյի համար ֆա մաժորում, ալլեգրետտո
IV. վերջնամաս՝պրեստո, ադաժիո


== Ընդունելության ==
Այս սիմֆոնիան Հայդնի ավելի վաղ աշխատանքներից ամեահայտնին է։ Հայդնը ինքը մեջբերել է այն սիմֆոնիա թիվ 85ի բացման հատվածում, ենթադրելով, որ նա գիտեր, որ իր լսարանը կհասկանա։ Երաժշտագետ Ջեյմս Վեբստերի կարծիքով աշխատանքը արժանի է փառքի, ոչ այնքան իր ստեղծման անեկդոտիկ պատմության համար, որքան իր առանձնահատուկ հնչեղության համար։ Վերջինս մի հսկայական գիրք է նվիրել դրան՝ վերլուծելով ամենայն մանրամասնորեն։


== Նշումներ ==


== Հղումներ ==
Gotwals, Vernon (1961) Haydn: Two Contemporary Portraits. Milwaukee: University of Wisconsin Press.  Contains the translated text of both Dies and Griesinger's early biographies.
Webster, James (1991) Haydn's "Farewell" Symphony and the Idea of Classical Style.  Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-38520-2.
Կաղապար:IMSLP2
Կրեչեցա

Կրեչեցա (ռուս.՝ Кречеца), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Յարցևսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Բրյուսել (այլ կիրառումներ)

Բրյուսել եզրը կարող է վերաբերել.

Բրյուսել (քաղաք) - Բելգիայի և Բրյուսելի մայրաքաղաքային տարածաշրջանի մայրաքաղաքը։
Բրյուսել (մայրաքաղաքային տարածաշրջան) - Բելգիայի թագավորության երեք տարածաշրջաններից մեկը։
Coffee Stain

Coffee Stain, շվեդական ընկերությունների խումբ, որոնք զբաղվում են համակարգչային խաղերի մշակմամբ և հրատարակչությամբ։ Գլխավոր գրասենյակը գտնվում է Շյովդե քաղաքում։


== Պատմություն ==
Coffee Stain Studios ընկերությունը հիմնադրվել է 2010 թվականին Շյովդեի համալսարաների 9 ուսանողների կողմից, որպես համակարգչային խաղերի մշակող ընկերություն։ 2010 թվականին դեկտեմբերի 16-ին թողարկվեց ընկերության առաջին բջջային խաղը՝ I Love Strawberries, iOS օպաերացիոն համակարգերի համար, որպես հրատարակիչ հանդես եկավ Atari, Inc ընկերությունը։ Երկրորդ Sanctum խաղը թողարկվեց, որպես Unreal Tournament 3-ի տարբերակ, և հաղթեց Make Something Unreal մրցանակաբաշխությունում, որը անց է կացվել 2009 թվականին։ Փոփոխված տարբերակը ստացավ բավականին դրական ակնարկներ քննադատների կողմից, և ստուդիան շնորհիվ անվճար Unreal Development Kit գործիքի, սեփականաշնորհեց խաղը, և արդեն 2011 թվականի ապրիլի 15-ին թողարկվեց խաղի ամբողջական տարբերակը։ Դեռ 2011 թվականի մարտի 23-ին ընկերությունը պայմանագիր կնքեց Epic Games հետ, թույլտվություն Unreal Engine 3-ի օգտագործման իրավունք։ 2013 թվականին թողարկվեց խաղի շարունակությունը՝ Sanctum 2։
2014 թվականի ապրիլին թողարկված Goat Simulator խաղը, քննադատների կողմից ստացավ ոչ այդ դրական ակնարկները, սակայն դա չխանգառեց խաղին գրավել շատ խաղացողների ուշադրությունը։ Իսկ արդեն 2014 թվականի օգոստոսին Goat Simulator-ը վաճառքի թվով առաջատարն էր և գերազանցում էր ընկերության նախկին բոլոր խաղերի ընդհանուր վաճառաքի թվին, 2016 թվականին խաղի ընդհանուր վաճառքից ստացված գումարը դարձավ 12 միլիոն դոլար։
2017 թվականին Coffee Stain-ը հայտարարեց Coffee Stain Publishing հաստատության մասին, որը զբաղվում էր այլ մշակողների խաղերի հրատարակչությամբ։ Առաջին նման խաղը դարձավ Huntdown-ը մշակված Easy Trigger ընկերության կողմից։ Միևնույն ժամանակ Coffee Stain ընկերությունը գնեց Ghost Ship Games ընկերության մի մասը, դառնալով Deep Rock Galactic խաղի հրատարակիչը, 2017 թվականին Coffee Stain-ը ձեռք բերեց Lavapotion ընկերության մի մասը։ Levelling the Playing Field ներդրումային ծրագրերի շրջանակներում ընկերությունը 2018 թվականին ներդրումներ կատարեց դանիական Other Tales Interactive և շվեդական Kavalri ընկերություններում։ 2018 թվականին Coffee Stain-ը ձեռք բերեց Gone North Games ստուդիային մեծ մասը, որի հետ նախկինում համագործակցել են, որպես հրատարակիչ, և միացրեց իր ընկերությունների խմբին անվանափոխելով Coffee Stain North։


== Խաղերի շարք ==


== Ծանոթագրություններ ==
Խոտմինովկա

Խոտմինովկա (ուկրաիներեն՝ Хотминівка), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Գլուխովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Խոտմինովկա գյուղում բնակվում էր 55 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
My Main

«My Main», ամերիկացի R&B երգչուհի Միլա Ջեյի երգն է, համագործակցությամբ հիփ հոփ երգիչ-ռեփեր Ty Dolla Sign-ի հետ։ Այն թողարկվել է 2014 թվականի սեպտեմբերի 30-ին Motown Records լեյբլի կողմից, որպես Միլա Ջեյի դեբյուտային՝ «M.I.L.A.» մինի ալբոմի երկրորդ սինգլ։ Երգը պրոդյուսերն է DJ Mustard-ը։


== Նախապատմություն ==
Երգում ի սկզբանե որոշված էր, որ իր մասնակցությունը պետք է ունենա ավստրալիացի ռեփեր Իգի Ազալիան, սակայն ավելի ուշ հայտնի է դառնում, որ նրան փոխարինելու է Ty Dolla Sign-ը։ 2014 թվականի օգոստոսի 27-ին երգը հայտնվում է համացանցում, իսկ սեպտեմբերի 30-ին այն թողարկվել է որպես երգչուհու «M.I.L.A.» մինի ալբոմի երկրորդ սինգլ։


== Տեսահոլովակ ==
Երգի տեսահոլովակը, որի ռեժիսորն է Բլու Գրեգորին, ներկայացվել է 2014 թվականի սեպտեմբերի 30-ին Միլա Ջեյի VEVO ալիքում։


== Երգացանկ ==
Թվային ներբեռնում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Երգի տեսահոլովակը ՅուԹուբում
Դեշանախոտ

Դեշանախոտ (լատ.՝ Deschampsia), մարգագետնախոտ, մանրախոտ, դաշտավլուկազգիների (հացազգիներ) ընտանիքի բազմամյա խոտաբույսերի ցեղ։ Հայտնի է 60 (այլ տվյալներով՝ 100), ՀՀ-ում՝ 1 տեսակ՝ դեշանախոտ ճմոտ լատ.՝ D. caespitosa։ Աճում է խոնավ մարգագետիններում, անտառներում, գետափերին, առաջացնում ճմաթմբեր և նպաստում ճահճացմանը։ Ցողունը մերկ է, բարձրությունը՝ մինչև 125 սմ։ Տերևները նեղգծաձև են, վառ կանաչ։ Ծաղկաբույլը փռված է, հուրանանման, հասկիկները՝ մանր։ Ծաղկում է հունիս-հուլիսին։ Ցածր որակի կերաբույս է։
Savage Love (Laxed – Siren Beat)

«Savage Love (Laxed – Siren Beat)», առավել հայտնի է որպես՝ «Savage Love», նորզելանդացի երաժշտական պրոդյուսեր Jawsh 685-ի և ամերիկացի երգիչ Ջեյսոն Դերուլոյի երգը, որը թողարկվել է 2020 թվականի հունիսի 11-ին։
Երգը զբաղեցրել է տասնյոթ երկրների, ներառյալ Միացյալ Թագավորության, Նոր Զելանդիայի և Ավստրալիայի չարթերի առաջին հորիզոնականը։ ԱՄՆ-ում երգը հասել է Billboard Hot 100 չարթի յոթերորդ հորիզոնականը։
Հարավկորեական BTS բոյ բենդի մասնակցությամբ ռեմիքսը թողարկվել է 2020 թվականի հոկտեմբերի 2-ին։


== Հիթ-շքերթներ ==


== Հավաստագրումներ ==


== Թողարկման պատմություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
Պրիշիբ (գյուղ, Բլագովարսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊրիշիբՊրիշիբ (ռուս.՝ Пришиб, բաշկիրերեն՝ Пришиб), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բլագովարսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 958 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ասատուր Քալաշյան

Ասատուր Քալաշյան (օգոստոսի 2, 1991(1991-08-02), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ բեմադրիչ, պարուսույց։


== Կենսագրություն ==
Ասատուր Քալաշյանը ծնվել է 1991 թվականի օգոստոսի 2-ին, Երևանում քաղաքում։ Ամուսնացել է  պարուհի, պարուսույց Աննա Քալաշյանի հետ ։ 
Միջնակարգ կրթությունը ստացել է  1998-2006 թվականներին՝ Երևանի Համբարձում Գալստյանի անվան թիվ 83 միջնակարգ դպրոցում։ 2006-2010 թվականներին ուսումը շարունակել է  Երևանի պետական տեխնոլոգիական քոլեջում։ 1995-2005 թվականներին զուգահեռ սովորել է Երևանի Հովսեփ Շամամյանի անվան «Բարեկամություն» համույթում։ Որպես պարուսույց 2006-2011 թվականներին դասավանդել է նույն համույթում։ 2000-2005 թվականներին սովորել է Հայաստանի Պարի պետական անսամբլին կից ստուդիայում, իսկ 2004-2008 թվականներին՝ ավարտել է «Բարեկամություն» պետական համույթին կից ստուդիան։
2010 թվականից ուսումը շարունակել է Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտի պարային ռեժիսուրա բաժնում։ Որպես պարուսույց 2011-2015 թվականներին աշխատել է Հովսեփ Շամամյանի անվան «Բարեկամություն» համույթում, որպես պարող 2007-2008 թվականներին հանդես է եկել «Բարեկամություն» պետական անսամբլում, իսկ 2010-2012 թվականներին՝ «Խորեոգրաֆիայի» պետական թատրոնում՝ որպես բալետմայստեր և «Մաուգլի» մյուզիքլի պարերի բեմադրիչ։
2007 թվականներին Արամ Մանուկյանի և Կարեն Խաչատրյանի հետ հիմնադրել է «Ինտեր Դանս» պարային համույթը, որի  գեղարվեստական ղեկավարը հանդիսացել է նա։ 2014 թվականին հիմնել է «Քալաշյան» պարային դպրոցը և եղել դպրոցի գեղարվեստական ղեկավարը։ Հեղինակել է  մի շարք պարային բեմադրություններ՝ «Սարաբանդա», «Մաուգլի», «Հիվանդասենյակ», «Լա Բոհեմ», «Քո սիրտը», հրեական, իսպանական, հունական, վրացական, մեքսիկական պարային համարներ և այլն։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ասատուր Քալաշյան Կազմակերպության Էջերը Archived 2021-07-09 at the Wayback Machine.
Քալաշյան պարային դպրոցը հիացրեց հանդիսատեսին
Քալաշյան» պարարվեստի դպրոցը «Անտունի» անդրանիկ հոլովակը նվիրել է հայ զինվորներին
Kalashyan dancing school - official
ԿԱՅԱՑԱՎ ՔԱԼԱՇՅԱՆ ՊԱՐԱՅԻՆ ԴՊՐՈՑԻ ԱՅԲ ՄԵՆԱՀԱՄԵՐԳԸ
Տեղի կունենա «Քալաշյան պրոֆեսիոնալ պարային դպրոցի» մենահամերգը
INTER DANCE՝ արվեստ, ոչ մի շոուբիզնես
Մանրահատակ (երկրաչափություն)

Մանրատախտակ, հարթության սալիկապատումը միատեսակ բազմանկյուններով՝ առանց բացերի, որտեղ ցանկացած երկու բազմանկյուններ ունեն կամ ընդհանուր կողմ, կամ միայն ընդհանուր գագաթ, կամ ընդհանրապես չունեն ընդհանուր կետեր։
Բացի էվկլիդյան հարթության վրա մանրատախտակից, մաթեմատիկայում ուսումնասիրվում են մանրատախտակներ սֆերայի վրա՝ եռաչափ և բազմաչափ տարածությունում


== Մանրատախտակի տեսակները ==


=== Մանրատախտակ հարթության վրա ===


==== Կանոնավոր մանրատախտակ ====
Միատեսակ կանոնավոր բազմանկյուներից բաղկացած մանրատախտակները կոչվում են կանոնավոր մանրատախտակներ (անգլ.՝ regular tilings). Գոյություն ունեն հարթության երեք կանոնավոր սալիկապատումներ. եռանկյուն մանրատախտակ, քառակուսի մանրատախտակ և վեցանկյուն մանրատախտակ։

Կանոնավոր մանրատախտակները կոչվում են նաև պլատոնյան մանրատախտակներ։


==== Կիսականոնավոր մանրատախտակ ====


==== Քվազիկանոնավոր մանրատախտակ ====


==== Ոչ համասեռ մանրատախտակ ====
Գոյություն ունեն կանոնավոր բազմանկյուններից բաղկացած անվերջ թվով ոչ համասեռ (անգլ.՝ non-uniform) մանրահատակներ։


=== Սֆերիկ բազմանիստ ===


=== Հիպերբոլային մանրատախտակ ===


== Առաջադրանքներ մանրատախտակով ==


== Աղբյուրներ ==
Хайдар Нурлигареев։ «Замощения»։ Элементы։ Արխիվացված օրիգինալից 2013-08-16-ին։ Վերցված է 2015-07-12 
«Геометрические паркеты»։ Растрёпанный Блокнот։ Արխիվացված է օրիգինալից 2011-11-04-ին։ Վերցված է 2015-07-12 
Влад Алексеев։ «Математическое искусство М.К. Эшера»։ Невозможный мир։ Արխիվացված օրիգինալից 2013-08-08-ին։ Վերցված է 2015-07-12 
Wolfram Alpha учащимся Замощения Archived 2013-08-10 at the Wayback Machine.
Jaap Scherphuis։ «Tilings»։ Jaap's Puzzle Page։ Արխիվացված օրիգինալից 2013-09-02-ին։ Վերցված է 2015-07-12 
Don Hatch։ «Hyperbolic Planar Tessellations»։ Արխիվացված օրիգինալից 2013-09-02-ին։ Վերցված է 2015-07-12 
David E. Joyce։ «Hyperbolic Tessellations»։ Արխիվացված օրիգինալից 2013-09-02-ին։ Վերցված է 2015-07-12 
Vladimir Bulatov (2011-01-07)։ «Tilings of the hyperbolic space and their visualization»։ Joint MAA/AMS meeting, New Orleans։ Արխիվացված օրիգինալից 2013-09-02-ին։ Վերցված է 2015-07-12
Սուրովկա (գյուղ, Ուֆիմսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՍուրովկաՍուրովկա (ռուս.՝ Суровка, բաշկիրերեն՝ Суровка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ուֆիմսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 201 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Պոզդնեևկա (Վեսյոլիի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Պոզդնեևկա (այլ կիրառումներ)Պոզդնեևկա (ռուս.՝ Позднеевка), գյուղակ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Վեսյոլիի շրջանում։ Պոզդնեևսկի գյուղական համայնքի վարչական կենտրոնն է։
Ուլուս

Ուլուս (մոնղոլերեն՝ պետություն, ազգ, ժողովուրդ), հողաբաժին, Չինգիզ խանի կայսրության վարչական բաժանման միավոր։ Հայտնի են դարձել Չինգիսխանի որդի Չագաթայի միջինասիական ուլուսը՝ Չագաթայյան ուլուս, և Ջուչիի ուլուս, որ հանրահայտ է որպես Ոսկե հորդա։ 1920-1943 թվականներում ուլուսը եղել է Կալիմիկիայի վարչակման բաժանման միվորը, շրջանի համանմանը։ Ժամանակակից Ռուսաստանում «ուլուս» անվանված են Բուրյաթիայի, Կալմիկիայի և Յակուտիայի շրջանները։
Նովոտրոիցկոեի շրջան

Նովոտրոիցկոեի շրջան (ուկրաիներեն՝ Новотроіцький район), շրջան Ուկրաինայի Խերսոնի մարզում։
Ստեղծվել է 1939 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Նովոտրոիցկոե։


== Աշխարհագրություն ==
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 2298 կմ²։


== Բնակչություն ==
2005 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 10800 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 4,7 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Պետական վիճակագրական ծառայության կայքը (ուկր.)
Դարբողազ

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Դարբողազ (այլ կիրառումներ)Դարբողազ, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Ջանիկի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Տրապիզոնի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Իզոլեյցին

Իզոլեյցին, 
  
    
      
        α
      
    
    {\displaystyle \alpha }
  -ամինա – 
  
    
      
        β
      
    
    {\displaystyle \beta }
  -մեթիլ–վալերիանաթթու, 
  
    
      
        
          C
          
            2
          
        
        
          H
          
            5
          
        
        C
        H
        (
        C
        
          H
          
            3
          
        
        )
        C
        H
        (
        N
        
          H
          
            2
          
        
        )
        C
        O
        O
        H
      
    
    {\displaystyle C_{2}H_{5}CH(CH_{3})CH(NH_{2})COOH}
   – ամինաթթու է։ Հայտնաբերել է Ֆ. Էրլիխը (1904)։ 
Աննշան քանակությամբ պարունակվում է սպիտակուցներում։ Մարդկանց, կենդանիների և որոշ միկրոօրգանիզմների համար անփոխարինելի է և անհրաժեշտ է ստանալ սննդանյութերի հետ։ Մարդու օրական պահանջը իզոլեյցինի նկատմամբ 1,5–2 գ է։
Իզոլեյցինի կոդոններն են՝ AUU, AUC и AUA:
Ծծաքար

Ծծաքար, լեռ Արցախի Մարտունու շրջանում, Ծովատեղ գյուղի հյուսիսարևմտյան կողմում։ Սրա գագաթին էր գտնվում Ծծքարի Կարան քարայրը։ Այսպես է կոչվել գագաթին կնոջ կրծքի նման քարաժայռ ունենալու պատճառով։


== Ավանդույթ ==
Ասում են, թե այս քարը կաթ ստանալու հատկություն ունի։ Սակավակաթ կանանք ուխտ են գալիս նրան, մոմ վառում և նրանից կաթացող ջրից քսում ստինքներին, որ իրենց կաթն ավելանա։


== Ծանոթագրություններ ==
Ինդոնեզիայի ազգային գրադարան

Ինդոնեզիայի ազգային գրադարան (ինդոն.՝ Perpustakaan Nasional Republik Indonesia), ազգային գրադարան, որը հիմնադրվել է 1980 թվականին և գտնվում է Ջակարտայում, (Ինդոնեզիա)։ Գրադարանում պահվում է Ինդոնեզիայում տպագրված յուրաքանչյուր հրատարակության պարտադիր օրինակը։
2017 թվականի դրությամբ գրադարանում կա մոտ 4 միլիոն հատոր։


== Պատմություն ==
Ազգային գրադարան ստեղծելու ծրագիրն առաջարկվել է 1970-ական թվականների վերջին Մաստինի Հարդյոպրակոսոյի (ինդոն.՝ Mastini Hardjoprakoso)՝ ազգային թանգարանի աշխատակցուհու կողմից։ Ծրագիրը հաստատվել է ազգային զարգացման պլանավորման նախարարության (BAPPENAS) կողմից, իսկ 1978 թվականին ստացել է կրթության և մշակույթի նոր նախարարի աջակցությունը։ Ծրագիրն արժանացել է նաև նախագահ Սուհարտոյի կնոջ՝ Սիթի Հարթինայի հավանությանը, որը հովանավորել է նոր շենքի կառուցումը։ Արդյունքում ծրագիրը հաստատվել է 1980 թվականին, իսկ 1988 թվականին բացվել է գրադարանի նոր շենքը։
Ազգային գրադարանը ստեղծվել է չորս գրադարանների միավորմամբ․

Ազգային թանգարանի գրադարան (1778)
Գրադարանային զարգացման կենտրոնի քաղաքական և սոցիալական պատմության գրադարան (1952)
Գրադարանային զարգացման կենտրոնի մատենագիտության և պահպանման դեպարտամենտ (1953)
Ջակարտայի կրթության և մշակույթի դեպարտամենտի տարածքային գրասենյակի գրադարան (1953)Առավել արժեքավոր է եղել Ազգային թանգարանի գրադարանը, որն ի սկզբանե ստեղծվել է 1778 թվականին՝ որպես Բատավի արվեստների և գիտությունների միության գրադարան և 1962 թվականին հասարակական լուծարմամբ փոխանցվել է Ազգային թանգարանին։ 1846 թվականին այն ունեցել է 1115 հատոր, 1860-3400 թվականներին և 1920-ին՝ մոտ 100 հազար, իսկ միավորման պահին հավաքվել է ավելի քան 400 հազար հատոր, այդ թվում՝ լուսավորության դարաշրջանի որոշ հրատարակություններ։
Ինդոնեզիայի ազգային գրադարանի վարչակազմը, ցուցասրահը և համաժողովների կենտրոնը տեղակայվել են 1860 թվականի պատմական շենքում, իսկ պահոցը, ընթերցասրահը և ծառայողական շինությունները՝ ժամանակակից շենքում։ 2001 թվականի դրությամբ հրատարակությունների մեծ մասը կազմել է հումանիտար գիտությունների վերաբերյալ գրականությունը։
2017 թվականին բացվել է նոր, 24 հարկանի շենք, որը համարվում է աշխարհի ամենաբարձր գրադարանը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Stephen W. Massil National Library of Indonesia // International Dictionary of Library Histories. — Routledge, 2001. — С. 519-521. — ISBN 9781136777851.
Օրաշյե (համայնք, Բոսնիա և Հերցեգովինա)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Օրաշյե (այլ կիրառումներ)Օրաշյե համայնք (բոս․՝  և խորվ.՝ Opština Orašje, սերբ.՝ Општина Орашје), համայնք Բոսնիա և Հերցեգովինայում: Վարչականորեն գտնվում է Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնությունում: Համայնքի վարչական կենտրոնն է Օրաշյե քաղաքը:


== Բնակչություն ==
1991 թվականի մարդահամարի տվյալների համաձայն՝ համայնքում բնակվում է 28367 մարդ։


== Տես նաև ==
Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնության համայնքներ


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Савезни завод за статистику и евиденцију ФНРЈ и СФРЈ, попис становништва 1948, 1953, 1961, 1971, 1981. и 1991. године.


== Արտաքին հղումներ ==
Saopćenje Federalnog saveza za statistiku 9.septembar 2009. godine
Օրաշյե համայնքի պաշտոնական կայքէջ (բոսն.)
Տասուլո

Տասուլո (իտալերեն՝ Tassullo), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Տրենտինո Ալտո Ադիջե մարզի Տրենտո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 1756 մարդ, բնակաչության խտությունը՝ 135 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 13 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 38010, հեռախոսային կոդ՝(+39) 0463 ։


== Ծանոթագրություններ ==
Խոհարարը, գողը, նրա կինը և նրա սիրեկանը

Խոհարարը, գողը, նրա կինը և նրա սիրեկանը (The Cook the Thief His Wife & Her Lover),բրիտանական-ֆրանսիական ֆիլմ-դրամա՝ սև երգիծանքով։ Սցենարի հեղինակը և ռեժիսորը Պիթեր Գրինուեյն է, գլխավոր դերերում՝ Ռիշար Բորենժե, Մայքլ Գեմբոն, Հելեն Միրրեն և Ալան Հովարդ։ Ֆիլմում առկա են բռնության, մերկության սուր տեսարաններ։ Նկարահանվել է 1989 թվականին և առաջին անգամ ցուցադրվել Մեծ Բրիտանիայում 1989 թ. սեպտեմբերի 11-ին։


== Սյուժե ==
Պատմություն է «գողի»՝ գռեհիկ, բռնարար և շատակեր մարդու՝ Ալբերտ Սպայկայի և նրա կնոջ՝ Ջորջինայի մասին։ Վերջինս մտերիմ հարաբերություններ ունի ամուսնուն պատկանող ռեստորանի խոհարարի հետ։ Ջորջինան սեռական կապ է հաստատում ռեստորանի հաճախորդներից մեկի՝ գրավաճառ Մայքլի հետ։ Խոհարարը օգնում է նրանց թաքցնել իրենց հարաբերությունները Սպայկայից։ Ի վերջո Սպայկան բացահայտում է նրանց կապը և սպանում Մայքլին՝ ցցով նրա բերանի մեջ խցկել տալով Մայքլի սիրած գրքի էջերը։ Ջորջինայի խնդրանքով խոհարարը եփում է Մայքլին։ Ջորջինան երեկույթ է կազմակերպում, որտեղ Մայքլի մարմինը հյուրասիրում է Սպայկային՝ զենքով ստիպելով, որ նա ուտի Մայքլին։ Սպայկան ստիպված անում է դա, Ջորջինան կրակելով սպանում է Սպայկային և արտասանում. «Կաննիբալ»։


== Ծանոթագրություններ ==
Պայերոլ

Պայերոլ (ֆր.՝ Pailherols), համայնք Ֆրանսիայի Օվերն մարզի Կանտալ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 169 մարդ, բնակչության խտությունը` 6.51 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 25.98 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 440 կմ հարավ, Կլերմոն Ֆերան քաղաքից` 100 կմ հարավ, Օրիյակ քաղաքից` 20 կմ արևելք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 98 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 76-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 22։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 77,6 %։ 76 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 73 անձ (43 տղամարդ և 30 կին)։ Գործազուրկ են եղել 3 անձ (1 տղամարդ և 2 կին)։ 22 անաշխատունակներից 7-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 9-ը` թոշակառուներ, իսկ 6-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Կանտալ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Բալոբանովո (գյուղ, Նոգինսկի շրջան)

Բալոբանովո (ռուս.՝ Балобаново), գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Նոգինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2008 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 554 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Կատակերգական

Կատակերգական, գեղագիտության կատեգորիա, արտացոլում է մարդկային երևույթների բովանդակության և ձևի միջև առկա այնպիսի հակասությունները, որոնք ի հայտ են բերում տվյալ երևույթի ներքին անլիարժեքությունը, թերությունները և արատները։ Կատակերգականի անմիջական արդյունքը ծիծաղն ու երգիծական վերաբերմունքն է։ Կատակերգականին բնորոշ հակադրության բազմազան ձևերը կարող են դրսևորվել խոսքի և գործի, նպատակի և միջոցների, գործողության և համոզմունքների անհամապատասխանության մեջ։ Սակայն բոլոր դեպքերում դրանով բացահայտվում է, որ տվյալ երևույթը կամ անձնավորությունը այն չէ, ինչ հավակնում է երևալ արտաքնապես։ Մարքս-լենինյան գեղագիտությունը Կատակերգականը դիտում է իբրև հասարակական հակասությունների արդյունք, իսկ երգիծական վերաբերմունքը կյանքում և արվեստում՝ այդ հակասությունները հաղթահարելու, հնացած և վնասակար երևույթները պսակազերծելու գործուն միջոց։ Որպես գեղագիտական երևույթ և իրականության նկատմամբ հատուկ հուզական վերաբերմունք, Կատակերգականը կարող է դրսևորվել արվեստի բոլոր ձևերում (բացի ճարտարապետությունից)։ Կատակերգականը առավել չափով հատուկ է կատակերգությանը, նաև վոդևիլին, առակին, էպիգրամին, ֆելիետոնին, պամֆլետին և այլ ժանրերի։ Ծաղրվող երևույթի հասարակական բովանդակությունից և նրա նկատմամբ սուբյեկտի վերաբերմունքի տարբերությունից բխում են Կատակերգականի բազմազան երանգներ ու ձևեր, պատկերի կառուցման եղանակներ՝ հումոր, հեգնանք, սատիրա, սարկազմ են։ Կատակերգականի գեղարվեստական արտացոլման, նրա էության բացահայտման ու ընդգծման համար օգտագործվում են չափազանցությունը, փոքրացումը (լիտոտա), գրոտեսկը։
Սառնարանային տեղակայանք

Սառնարանային տեղակայանք սարքավորումների համախումբ, որը[ծառայում է սառեցվող օբյեկտներում շրջապատող միջավայրի ջերմաստիճանից ցածր ջերմաստիճաններ ստանալու և պահպանելու համար։ Ներառնում է մեկ կամ մի քանի սառնարանային մեքենա, ինչպես նաև օժանդակ սարքավորումներ (էներգա-, ջրա- և ջերմամատակարարման համակարգեր, կառավարման ու վերահսկման սարքեր), որոնք ապահովում են այդ մեքենաների կանոնավոր աշխատանքը։ Սառնարանային տեղակայանքից սառնությունը սպառողին է մատուցվում հեղուկացված կամ սեղմված սառնարանային ագենտի (անմիջական սառեցում) կամ պաղեցված սառնարանային ջերմակրի (սառնակրի) ձևով։ Ըստ արտադրողականության սառնարանային տեղակայանքները պայմանականորեն լինում են՝ փոքր (արտադրողականությունը՝ 35 կվտ-ից ցածր), միջին (35—600 կվտ) և խոշոր (600 կվտ-ից բարձր)։ Շոգեկոմպրեսիոն սառնարանային մեքենաներով տեղակայանքները մոնտաժվում են նույն շենքում, որտեղ գտնվում է սպառողը, կամ առանձին շենքում՝ սառնարանային կայանում։ Աբսորբցիոն և շոգեարտարկիչային սառնարանային մեքենաներով սառնարանային տեղականանքները մոնտաժվում են նաև շենքից դուրս։ Սառնարանային տեղակայանքներում լայնորեն արմատավորվում է ավտոմատացումը, որն առաջին հերթին հանգեցնում է հաստատուն ջերմաստիճանային ռեժիմի պահպանմանը։
ՄԴԳևԿՄ

ՄԴԳևԿՄ (Մոսկվայի դրամատիկական գրողների և կոմպոզիտորների միություն), Ռուսաստանի դրամատիկական գրողների և կոմպոզիտորների միություն Մոսկվայի կենտրոնում։


== Պատմություն ==
Գոյություն է ունեցել 1904 թվականից մինչև 1930 թվականը։ Ձևավորվել է 1904 թվականին Ռուս դրամատիկ գրողների և օպերային կոմպոզիտորների միության պառակտման արդյունքում։ 1930 թվականին ՄԴԳևԿՄ-ը Դրամսոյուզի հետ միասին մտել է Խորհրդային դրամատուրգների և կոմպոզիտորների համառուսաստանյան միության կազմի մեջ։
Ընկերությունը զբաղվել է իր անդամների հեղինակային իրավունքների պաշտպանությամբ և ներկայացումների ու հանրային այլ ներկայացումների հետ կապված հեղինակային հատկացումների հավաքմամբ։ Ունեցել է գործակալների (լիազորված) ցանց ամբողջ երկրում։
1926 թվականին կազմավորվել է ՄԳԴևԿՄ Լենինգրադի բաժանմունքը, որը գոյատևել է մինչև 1929 թվականը։ Դրա նպատակն էր նյութական օգնություն ցուցաբերել էստրադայի համար նախատեսված  գրական և երաժշտական ստեղծագործությունների հեղինակներին։
Միության կազմում եղել է կինոսեկցիա, ինչպես նաև ՄԳԴևԿՄ-ն ունեցել է համանուն գրքի հրատարակչություն։


== Ղեկավարություն, աշխատակիցներ և հեղինակներ ==
Միխայիլ Աֆանասևիչ Բուլգակով;
Զենկևիչ, Պավել Բոլեսլավովիչ - կառավարման անդամ,
Անատոլի Վասիլիևիչ Լունաչարսկի - ղեկավար, հեղինակ,
Վլադիմիր Վլադիմիրի Մայակովսկի,
Եվգենի Ալեքսանդրովիչ Մռավինսկի,
Դմիտրի Դմիտրիևիչ Շոստակովիչ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Энциклопедия театра» (ռուսերեն)։ top-actions.info։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-05-16-ին։ Վերցված է 2012-04-01
Օլունգեն

Օլունգեն (ֆր.՝ Ohlungen), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Ստորին Հռենոս գավառում:
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 1247 մարդ, բնակչության խտությունը` 148.63 մարդ/կմ²: Բնակավայրը զբաղեցնում է 8.39 կմ² տարածք:


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 400 կմ արևելք, Ստրասբուրգ քաղաքից` 26 կմ հյուսիս:


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 884 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 678-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 206: Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 76,7 %: 678 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 657 անձ (354 տղամարդ և 303 կին): Գործազուրկ են եղել 21 անձ (8 տղամարդ և 13 կին): 206 անաշխատունակներից 66-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 107-ը` թոշակառուներ, իսկ 33-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով:


== Տես նաև ==
Ստորին Հռենոս գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Պարշիկով (Ցիմլյանսկի շրջան)

Պարշիկով (ռուս.՝ Паршиков), գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Ցիմլյանսկի շրջանում։ Մտնում է Մարկինսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Գիրբադեն

Գիրբադեն (ֆր.՝ Guirbaden, գերմ.՝ Girbaden), միջնադարյան դղյակի ավերակներ Մոլլկիրխ (Mollkirch) գյուղի մոտ։ Համարվում էր Էլզասի ամենամեծ դղյակը։


== Պատմություն ==
Դղյակը կառուցվել է XI դարում։ Հիմնադրվել է Հուգո III-ի կողմից 1027 թվականին Ալտոն աբբայությունը պաշտպանելու համար՝ Էռնստ II-ի օրոք։ Կայսր Ֆրիդրիխ II- ը 1219 թվականից 1226 թվականը ընդլայնել է դղյակը։
Հինգ դարերի ընթացքում դղյակը ենթարկվել է ավերածությունների և վերականգնումների։ Դղյակը նաև հրդեհվել է 1633 (վերանորոգվել է Ֆրեդերիխ Ռաֆսամհաուզենի կողմից 1647 թվականին)։ Հրդեհվել է նաև 1652 թվականին և ավերակների վերածվել է ֆրանսիացիների կողմից 1657 թվականին։
Վերջ ի վերջո դղյակն անցնում է Ռոգան ցեղին։ Վաճառվել է 1790 թվականին։ 1898 թվականից հանդիսանում է պատմական հուշարձան։


== Լեգենդ ==
Լեգենդն ասում է, որ դղյակում ապրում էին տամպլիերները, որոնք վերադարձել էին խաչակրաց արշավանքներից։ Բնակություն հաստատելով դղյակում, նրանք այստեղ թաքցրել են մեծ գանձեր։
Տամպլիերները ենթարկվում են հալածանքների, և ստիպված էին չքանալ։ Նրանք վստահեցին ոմն Օդիլլին, որպեսզի նա պահի գանձը։ Նա չէր ուզում ամուսնանալ, և մահանում է դեռ երիտասարդ տարիքում հիվանդությունից։ Զգալով, որ իր վերջը մոտ է, նա զգուշությամբ խնդրեց ծառային պահել գաղտնիքը գանձի մասին, որը խորը թաքցված է դղյակի տակ։ Ծառան արեց այնպես, ինչպես իրեն հրամայել են, և երբ նա զգում էր, որ վաղ թե ուշ մահանալու է, փոխանցեց գանձի գտնվելու վայրը որդուն։ Որդին նույնն արեց իր որդու հետ, և գաղտնիքը փոխանցվեց սերնդից սերունդ։
Բայց գաղտնիքը բացահայտվել է, երբ սերունդներից մեկում երկվորյակներ էին ծնվել, որոնց համար նյութական շահն ավելի ուժեղ գտնվեց, քան գաղտնիքները։ Գիշերը նրանք որոշել էին փորել և գտնել գանձերը, սակայն փնտրտուքների ժամանակ նրանց վրա է ընկնում աղյուսի մի մեծ կտոր։ Այսպիսով երկվորյակները թաղվեցին ցանկալի գանձերի կողքին։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==

Ministry of Culture database entry for Château de Guirbaden (ֆր.)
Ministry of Culture photos
Description and history of the castle on Chateau.over-blog.net (ֆր.)
Unofficial site Archived 2017-06-11 at the Wayback Machine.
Numerous photos (ֆր.)
Սուրբ Գևորգ մատուռ (Շաքրիան)

Շաքրիան գյուղի Սուրբ Գևորգ մատուռ հայկական մատուռ, որը գտնվում է Վրաստանի Կախեթի մարզի Շաքրիան գյուղում։


== Պատմություն ==
Մատուռի կառուցման ստույգ ժամանակաընթացքը պարզ չէ։ Այն գտնվում է գյուղի հարավարևմտյան կողմում՝ հայոց գերեզմանատան մեջ։ Քարաշեն Է։


== Ճարտարապետություն ==
Մատուռն անմշակ քարով, կրաշաղախով, անկանոն հատակագծով թաղակապ փոքրիկ ու հասարակ շենք է, խորանն ուղղանկյուն է։ Արևմուտքից բացված է միակ մուտքը, իսկ արևելքից՝ լուսամուտը։ Խորանի կենտրոնում գտնվում է սեղանի վեմ քարը։ Արևմտյան կողմում, մուտքի սեղանի առջև գտնվում է հիմնավեր փոքրիկ գավիթը։ Մատուռի արտաքին չափերն են՝ 4,90 x 4 մ։ Մատուռի հարավային պատի մեջ ագուցված է փոքրիկ խաչքար (41 x 35 սմ), որի աջ կողմում խազագիր փորագրությամբ կա կիսաեղծ արձանագրության մնացորդ՝

Ես Մաթէոս կ(անկն)եց[ի] յիշ(ա)տ(ա)կ Գոգ...։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Կարապետյան, Սամվել Գևորգի; Զաքարյան, Անուշավան Հազարապետի ; Հասրաթյան, Մուրադ Մարգարի ; Չոբանյան, Պավել Աշոտի; Հայկական ճարտարապետությունն ուսումնասիրող կազմակերպության (RAA) գիտական խորհուրդ.Էջ 138-139 Archived 2021-06-13 at the Wayback Machine.
Գիտություն և տեխնիկա (հանդես)

«Գիտություն և տեխնիկա», խորհրդային շրջանի ամենամսյա գիտահանրամատչելի հանդես։ Հանդիսացել է Գիտատեխնիկական ինֆորմացիայի և տեխնիկա-տնտեսական հետազոտությունների Հայկական ԳՏԻ-ի հրատարակություն։ Առաջին անգամ լույս է տեսել 1963 թվականին, Երևանում։ Խմբագիր՝ ակադեմիկոս Մարտին Կասյան։ 
Ամսագիրը լուսաբանել է գիտության բազմաթիվ բնագավառների, առանձնապես բժշկագիտության, Էներգետիկայի, տիեզերագիտության ու տիեզերագնացության նվաճումներն ու հայտնագործություևևերը։ Անդրադարձել է Խորհրդային Հայաստանում կազմակերպվող գիտական նստաշրջաններին ու համաժողովներին։ Ունեցել է հարցազրույցներ խորհրդային նշանավոր գիտնականների հե։ Անդրադարձել է նաև հայ ժողովրդի մշակույթի պատմության Էջերին ու առեղծվածներին։
Մեծ տեղ է հատկացրել խորհրդային և միջազգային գիտահանրամատչելի պարբերականներից կատարված թարգմանական հոդվածներին։ 
Թերթին աշխատակցել են այնպիսի անվանի գիտնականներ, ինչպիսիք են Վիկտոր Համբարձումյանը, Վահան Ղազարյանը, Սահակ Կարապետյանը, Հովհաննես Մաղաքյանը, Լյուդվիգ Միրզոյանը, Անդրանիկ Ճաղարյանը, Սուրեն Սարգսյանը, Լիպարիտ Գյուլբուդաղյանը, Զավեն Հացագործյանը, Գարենց Սահակյանը և ուրիշներ։
Պրիմա (ինտերվալ)

Պրիմա (լատ.՝ prima՝ առաջին), երաժշտական ինտերվալ մեկ աստիճան լայնությամբ, այսինքն՝ ձևավորված միևնույն անվան երկու հնչյուններով (օրինակ, դո — դո, դո — դո-դիեզ), նշանակվում է 1 թվով։


== Պրիմայի տարատեսակները ==
Մաքուր պրիմա, մեկ աստիճան և զրո տոն ինտերվալ, այսինքն՝ միևնույն հնչյունի հստակ կրկնություն, այլկերպ անվանվում է ունիսոն։ Նշանակվում էթ. 1։
Ընդլայնված պրիմա, քրոմատիկ ինտերվալ՝ կես տոն մեծությամբ։ Էնհարմոնիկորեն հավասար է փոքր սեկունդային, նշանակվում է՝ ընդ. 1։
Երկակի ընդլայնված պրիմա, մեկ աստիճան և մեկ ամբողջական տոն ինտերվալ։ Էնհարմոնիկորեն հավասար է մեծ սեկունդային, նշանակվում է ՝ երկ. ընդ. 1։ Կարող է կառուցվել այն աստիճանների վրա, որոնք թույլ են տալիս լադային ալտերացիա ինչպես վերև, այնպես էլ ներքև, այսինքն՝ II իջեցված մաժորում և IV իջեցված մինորում։
Նեղացված պրիման տեսականորեն անհնարին է, սակայն բազմաձայնության մեջ այդպիսի հասկացությունը երբեմն գործածվում է երկու հարևան ձայների միաձուլումից առաջացած կես տոն մեծությամբ ինտերվալը նշանակելու համար։


== Այլ նշանակություններ երաժշտության մեջ ==
Պրիմա հաճախ անվանում են ակորդի հիմնական տոնը։
Որոշ գործիքների սոպրանոյի տարատեսակների անվանում (օրինակ, բալալայկա-պրիմա)։
A prima vista կամ Р. v. նշանակում է պիեսի կատարում՝ առանց պատրաստությունների, նախապատրաստվելու (а premiere vue)։
Prima volta՝ կրկնվող ֆրազի վերին գրառում նրա առաջին կատարման ժամանակ։