armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Բինալի Յըլդըրըմի կաբինետ

Բինալի Յըլդըրըմի կաբինետը Թուրքիայի պատմության մեջ 65-րդ կառավարությունն է, որն անցել է իր լիազորությունների կատարմանը 2016 թվականի մայիսի 24-ից մինչև 2018 թվականի հուլիսի 9։ Կաբինետի երդման արարողությունը տեղի է ունեցել 2016 թվականի մայիսի 29-ին` Թուրքիայի խորհրդարանի հավանության քվեն ստանալուց հետո։


== Կաբինետի կազմը ==
Թուրքիայի 65-րդ կառավարության կազմի մեջ ներառված են հետևյալ նախարարները


== Ծանոթագրություններ ==
New Japan Pro Wrestling

«New Japan Pro Wrestling», «NJPW» (ճապ.՝ 新日本プロレス` Շին Նիհոն Պուրորեսու, իրավաբանական անվանում՝ «New Japan Pro-Wrestling Co., Ltd.», 新日本プロレス株式会社՝ Շին Նիհոն Պուրորեսու Կաբուշիկի-Կայիշա), պրոֆեսիոնալ ըմբշամարտի (ռեստլինգ) ճապոնական առաջատար կազմակերպություն, պրոմոշեն։ Հիմնադրվել է 1972 թվականին՝ Անտոնիո Ինոկիի կողմից։ 2005 թվականին վաճառվել է «Yuke's» խաղաստեղծ ընկերությանը, իսկ 2012 թվականին՝ ճապոնական «Bushiroad» ընկերությանը։
Ունենալով ճապոնական «TV Asahi» հեռուստացանցի հետ հեռուստատեսային պայմանագիր, «NJPW»-ն հանդիսանում է երկրի ամենախոշոր ռեստլինգ կազմակերպությունը, իսկ հաճախելիությունից ստացված եկամուտների ծավալով աշխարհում զբաղեցնում երկրորդ տեղը՝ ոլորտի առաջատար «WWE»-ից հետո։ 1972-1986 թվականներին եղել է «National Wrestling Alliance» (NWA) ամերիկյան համազգային ռետլինգ ցանցի ստորաբաժանումը։
Մարզիկների փոխանակման նպատակներով սերտ համագործակցում է ինչպես ռեստլինգային այնպես էլ ընդհանուր մենամարտերի կազմակերպությունների հետ։


== Չեմպիոնական տիտղոսներ ==
IWGP ծանրքաշային չեմպիոնատ
IWGP թիմային չեմպիոնատ
IWGP կիսածանրքաշային չեմպիոնատ
IWGP կիսածանրքաշային թիմային չեմպիոնատ
IWGP միջմայրցամաքային չեմպիոնատ
NEVER օփենվեյթ չեմպիոնատ


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք(ճապոներեն)
Թուխարք

Թուխարք,  Թուխարս, ամրոց Մեծ Հայքի Տայք նահանգի Կղարջք գավառում, Ճորոխ գետի աջ ափին։ Հիշատակվում է VII դ. «Աշխարհացոյց»-ում։ Մամիկոնյանների տոհմական կալվածքն էր և միաժամանակ ռազմական հենակետը։ 702-ին Վարդանակերտի ճակատամարտում արաբներին հաղթելուց հետո Թուխարքում էր ամրացել Հայոց սպարապետ Սմբատ Բագրատունին (Բյուրատյանը)։
Հարություն Եկմալյան

Հարություն Ռաֆայելի Եկմալյան (1965, մարտի 10, Թբիլիսի), հայ քանդակագործ, գեղանկարիչ։
Քանդակագործ Ռաֆայել Եկմալյանի որդին է։


== Կենսագրություն ==
1989 թվականին ավարտել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտը։ 1991-1999 թթ. դասավանդել է Երևանի ճարտարապետության և շինարարության պետական համալսարանում (ԵՃՇՊՀ), 1995-1999 թթ.` Երևանի գեղարվեստի ինստիտուտում։
1999 թվականից ապրում է Ֆրանսիայում։  Ստեղծել է նաև գրաֆիկական և գեղանկարչական գործեր։
Անդամ է՝

Հայաստանի նկարիչների միության
Նկարիչների տան, Ֆրանսիա
Քանդակագործների և նկարիչների ֆրանսիական միության


== Ստեղծագործություններ ==
Ա. Ստեփանյանի (1989 թ., բրոնզ) դիմաքանդակը
Վ. Սիսլյանի (1990 թ., տուֆ) դիմաքանդակը
«Անահիտ աստվածուհի» (2000 թ., գրանիտ, քաղաք Սերան, Նորմանդիա)
«Կախարդական աղբյուր» (2002 թ., Քվեբեկ, Կանադա)
«Գիշեր» (2003 թ., գրանիտ, Բրազիլիա)
«Թատրոն» (2004 թ., մարմար, Ֆրանսիա)
«Արևի խավարում» (2005 թ., Իսպանիա)
«Մեծ եղեռնի զոհերի հիշատակի հուշարձան Ավինյոն քաղաքում» (2007 թ., Ֆրանսիա)
«Մեծ եղեռնի զոհերի հիշատակի հուշարձան (2009 թ., Ֆրանսիա)
«Աղբյուր», Օտոն քաղաքի մուտք (2011 թ., Ֆրանսիա)
«Առյուծ» (2013 թ., Ֆրանսիա)
«Կլիշի քաղաքի հուշարձան» (2019, Կլիշի , Ֆրանսիա, «Հուշակոթող Խաչքար»՝ նվիրված Մեծ Եղեռնի նահատակների հիշատակին Փարիզին կից Կլիշի քաղաքում` Շառլ Ազնավուրի անունը կրող հրապարակում)


== Ցուցահանդեսներ ==
Մասնակցել է քանդակագործության միջազգային տասնյակ մրցույթների և սիմպոզիումների։ 

Հայաստան
Ֆրանսիա
Կանադա
Բրազիլիա
Իտալիա
Իսպանիա


== Մրցանակներ ==
Քանդակի եվրոպական սիմպոզիում (2000, 2001 թթ., Ֆրանսիա) մրցանակ
Միջազգային ցուցահանդեսի (2001 թ., Իտալիա) մրցանակ
Ավոն քաղաքի (Ֆրանսիա) մրցանակ


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Գրականություն ==
Եկմալյան Հարություն, Ե 353 Քանդակ/ Հ. Եկմալյան.-Եր.: Կոլլաժ, 2017. - 48 էջ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Հարություն Եկմալյան
Պհուկետ (քաղաք)

Պհուկետ (թաի.՝ เทศบาลนครภูเก็ต),  քաղաք Պհուկետ կղզու հարավ-արևելքում (Թաիլանդ), Պհուկետ նահանգի մայրաքաղաք։ 2020 թվականի տվյալներով քաղաքի բնակչությունը կազմում էր 79,308 մարդ։ Այն ընդգրկում է Մյոնգ Պհուկետ շրջանի Թալաթ Յաի (թայ.-ตลาดใหญ่) և Թալաթ Նուեա (թայ.-ตลาดเหนือ) ենթաշրջանները (տամբոնները)։
Պհուկետը գտնվում է Բանգկոկից դեպի արևելք 862 կմ հեռավորության վրա։


== Պատմություն ==

Պհուկետը Թաիլանդի ամենահին քաղաքներից մեկն է։ Այն Մալակկա թերակղզու արևմուտքում գտնվող կարևորագույն նավահանգիստ էր, որտեղ առաջին անգամ վայրէջք կատարեցին չինացի ներգաղթյալները։ Պհուկետի Հին Քաղաքը մի թաղամաս է՝ իր տասը փողոցների վրա գտնվող պատմական կառույցներով։ Այս հին կառույցները ցուցադրում են Պհուկետի երբեմնի բարգավաճումը։ Դրանք կառուցվել են այն ժամանակ, երբ անագի արդյունահանումը արդյունաբերության կարևոր ճյուղ էր համարվում կղզում։ Նրանց ճարտարապետական ոճը կոչվում է Չինա-Պորտուգալական, որի բնութագիրը մեկ կամ երկհարկանի շենքերն են՝  նեղ ճակատամասով, որը փոխհատուցվում է բավականաչափ խորությամբ։ Սալիկները, դռները, ծակոտկեն պատուհանները և ալյ հատվածներ ստեղծվել են չինական և եվրոպական ոճերի համատեղ ազդեցությամբ։
Պհուկետի Հին Քաղաքը 2.7 կմ2 մակերեսով տարածք է, որը կազմում է ընդհանուր առմամբ 210 ռաի։
2019 թվականից Գեղարվեստի բաժանմունքը և Պհուկետի նահանգային իշխանությունները նախապատրաստել են մի առաջարկ՝ ուղղված ՄԱԿ-ի կրթական, գիտական և մշակութային կազմակերպությանը (ՅՈՒՆԵՍԿՕ)՝ ներառելու Պհուկետի Հին Քաղաքը Համաշխարհային Ժառանգության ցանկում։
2004 թվականի մարտի 13-ից Պհուկետը պաշտոնապես ստացել է քաղաքի կարգավիճակ և կոչվել է Պհուկետ Քաղաք։


== Աշխարհագրություն ==
Քաղաքը տեղակայված է Պհուկետ կղզու հարավ-արևելյան մասում՝ Անդամանյան ծովին պատկանող Պհուկետի ծոցի ափին։ Հեռավորությունը մայրաքաղաքից կազմում է 850 կմ։ Մոտակա քաղաքներն են՝ Կատու և Թալանգ, մոտակա վարչական կենտրոնը՝ Պհանգ Նգա (88 կմ)։


== Կլիմա ==
Պհուկետը գտնվում է արևադարձային գոտում, դրա պատճառով էլ կլիմայի վրա մեծ ազդեցություն ունեն մուսսոնները։ Առանձնացվում են երկու սեզոն՝ անձրևոտ (հունիսից մինչև հոկտեմբեր), երբ փչում են հարավ-արևմտյան մուսսոնները, և չորային (նոյեմբերից մինչև մայիս)՝ հյուսիս-արևելյան մուսսոնների շրջանը։
Ավելի շատ տեղումներ թափվում են սեպտեմբերին (մինչև 410 մմ), ամենաչորային ամիսներն են հունվար, փետրվար, մարտ ամիսները (30 մմ տեղումներ)։ Ամենաշոգ ամիսը ապրիլն է, օդի ջերմաստիճանը կարող է բարձրանալ մինչև 37 °C: Մնացած ամիսներին օրվա առավելագույն ջերմաստիճանը 28-30 °C է, իսկ նվազագույնը՝ 22-25 °C: Անձրևային սեզոնին փչում են ուժեղ քամիներ և հաճախ փոթորիներ են լինում։


== Մշակույթ ==
Հիմնական կրոնը բուդդիզմն է։ Բուդդիստական տաճարները քաղաքի տեսարժան վայրերն են ազգային միջազգային զբոսաշրջիկների համար։ Փողոցների երկայնքով կարելի է տեսնել մի քանի հինդուիստական տաճարներ Գանեշի և Բրահմայի արձաններով։


== Դեմոգրաֆիա (ժողովրդագրություն) ==
2005 թվականից Պհուկետի բնակչությունն աճել է։


== Քույր քաղաքներ ==
 Լաս Վեգաս, Նևադա, Միացյալ Նահանգներ
 Զորջթաուն, Պենանգ, Մալայզիա։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Չափական ոտանավոր

Չափական ոտանավոր (մետրական), հնագույն տաղաչափական համակարգ, որի հիմքում ընկած էր տողերի արտասանության ժամանակամիջոցի հավասարությունը։ Տարածված է եղել հին հունարենում, լատիներենում, արաբերենում, պարսկերենում, հնդկերենում։ Չափական (մետրական) ոտանավորը հիմնվում էր այն բանի վրա, որ այդ լեզուներում կային արտասանությամբ երկար և կարճ վանկեր։ Ոտանավորն արտաբերվում էր երգի ձևով, և մեծ տեղ էր հատկացվում երաժշտական տակտին։ Երկար և կարճ վանկերի դասավորության միջոցով բանաստեղծը հասնում էր տողերի արտաբերման հավասար տևողության, ինչն էլ չափական ոտանավորի ռիթմի առաջացման հիմնական պայմանն էր։
Տողի երկարության չափման նվազագույն միավորը կարճ վանկի տևողությունն էր, որ հունարեն կոչվում է մորա (հայերեն՝ ամանակ)։ Երկար վանկն իր տևողությամբ հավասար է երկու ամանակի։ Չափական ոտանավորին հատուկ էր նաև բանաստեղծական ոտքի հասկացությունը. դա մեկ երկար և մեկ կամ ավելի կարճ վանկերի տարբեր համադրություններն էին։ Բանաստեղծական ոտքի հասկացությունը չափական համակարգից անցավ ժամանակակից տաղաչափությանը, որտեղ ոտքը շեշտված և անշեշտ վանկերի համադրությունն է։
Հայագիտության մեջ կարծիք կա, որ հեթանոսական շրջանի ժողովրդական երգերը նույնպես ստեղծվել են չափական ոտանավորի սկզբունքով, այսինքն՝ երկար և կարճ վանկերի համադրությամբ։


== Տես նաև ==
Տաղաչափական համակարգեր
Անտիկ տաղաչափություն
Ռիթմ
Վանկական ոտանավոր
Վանկաշեշտական ոտանավոր
Համաշեշտ ոտանավոր
Ազատ ոտանավոր


== Աղբյուրներ ==
Էդ. Ջրբաշյան, Հ. Մախչանյան, Գրականագիտական բառարան, էջ 237
Դավիթ (անձնանուն)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Դավիթ (այլ կիրառումներ)Դավիթ, հին հրեական ծագման անձնանուն (եբրայերեն՝ דָּוִד‎, David), թարգմանաբար նշանակում է «սիրելի», «սիրահար», «սիրեցյալ» (եբրայերեն՝ חָבִיב‎ ḥaviv)։ Հայերեն սիրական «սիրելի» բառից, գործածվում է անհիշելի ժամանակներից։ Ռուսերեն ժողովրդական տարբերակն է Давы́д, որից առաջացել է Давыдов ազգանունը։ Բիբլիական այս անունը տարածված է ոչ միայն քրիստոնյա ազգերի մեջ, այլ նաև անցել մուսուլմանության մեջ, հայտնի է որպես Դաուդ։


== Այլ լեզուներում ==


== Անվանակոչության տոն ==
Ուղղափառություն․
Հունվար՝ հունվարի 5, հունվարի 27
Փետրվար՝ փետրվարի 8, փետրվարի 14
Մարտ՝ մարտի 18
Ապրիլ՝ ապրիլի 25
Մայիս՝ մայիսի 15, մայիսի 20, մայիսի 31
Հունիս՝ հունիսի 5
Հուլիս՝ հուլիսի 8, հուլիսի 9
Օգոստոս՝ օգոստոսի 6
Սեպտեմբեր՝ սեպտեմբերի 18, սեպտեմբերի 19
Հոկտեմբեր՝ հոկտեմբերի 2, հոկտեմբերի 7, հոկտեմբերի 15, հոկտեմբերի 31
Նոյեմբեր՝  նոյեմբերի 14


== Իշխանական անուն ==
Դավիթ անունը քրիստոնեության մեջ եղել է մկրտության ժամանակ տրվող անուներից մեկը։ Կապված է ռուս առաջին սրբերից՝ Գլեբի անվան հետ (Գլեբը եղել է նրա հեթանոսական անունը)։ Ըստ Ռրյուրիկոմիչ անվանահամակարգի, դարեր շարունակ իշխանները կրել են «երկու» անուն, Դավիթ անունը հաճախ զուգակցվել է Գլեբ անվան հետ, քանի որ այն եղել է բավականին տարածված, և որոշ ժամանակ երեխաներին արգելվել է անվանակոչել Գլեբ։
Սակայն որոշ հետազոտողներ պնդում են, որ դա երկաթե կանոն չի եղել,  և ժամանակի ընթացքում  Գլեբը  դարձել է  լիարժեք քրիստոնեական անուն։ Ֆյոդր Ուսպենսկին գրում է․ 


== Ծանոթագրություններ ==


== Հղումներ ==
Դավիթ անունի նշանակությունը։ Давид Անունների ազատ հանրագիտարան
Ներքին Սզնեք

Ներքին Սզնեք, գյուղ Արցախի Հանրապետության Ասկերանի շրջանում։


== Աշխարհագրություն ==
Ներքին Սզնեքը գտնվում է Ղրաբաղի լեռնաշղթայի Իշխանասարի լեռների Մեծ Քիրս և Փոքր Քիրս լեռնագագթներից դեպի արևելք ձգվող լեռնաճյուղերի լանջերի հարթավայրային մասում, Վերին Սզնեք գյուղին մոտ։ Գյուղական համայնք Արցախի Հանրապետության Ասկերանի շրջանում։ Տեղաբաշխվախծ է հանրապետության հարավային հատվածում։ Ասկերան շրջկենտրոնից գտնվում է 34 կմ հեռավորության վրա, իսկ մայրաքաղաք Ստեփանակերտից՝ 18 կմ հեռավորության վրա։
Ներքին Սզնեք գյուղի հողային տարածությունը կազմում է 475,90 հա։
Գտնվում է ծովի մակերևույթից 1032 մ բարձրության վրա:Ներքին Սզնեք համայնքի սահմանային գոտով հոսում է Վարանդա գետի վտակը։


== Պատմություն ==


=== Գյուղը Արցախյան ազատամարտին ===
1991 թվականին գյուղում կազմավորվել է ինքնապաշտպանական, կամավորական ջոկատ, որը առանձին, իսկ  1992 թվականին Արցախի  ՊԲ ստորաբաժանումների կազմում մասնակցել է Ասկերանի, Մարտակերտի, Քելբաջարի և Արցախի այլ շրջանների ու բնակավայրերի ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին։ Գյուղի բնակիչները մասնակցել են նաև 1941-1945 թվակաների մարտերին։


== Բնակչություն ==
Գյուղի բնակչության թիվը 2005 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմել է 126 մարդ, իսկ 2010 թվականի տվյալներով կազմում է 141 մարդ, 34 տնտեսություն։ Գյուղի ներկայիս բնակիչների նախնիները հիմնականում բնիկներ են, որոնց մի մասը եկել է Պարսկահայաստանի Ղարադաղ նահանգի բնակավայրերից։ 


== Տնտեսություն ==
Գյուղի բնակիչները զբաղվել և զբաղվում են հացահատիկային, կերային, բանջարանաբոստանային կուլտուրաների մշակությամբ, այգեգործությամբ, անասնապահությամբ, մեղվապահությամբ։ 


== Պատմամշակութային հուշարձաններ ==
Ներքին Սզնեք գյուղում և նրա շրջակայքում պահպանվել են՝ գյուղի մեջ 11-13-րդ դարերին կառուցված և 1849 թվականին վերակառուցված «Սբ. Աստվածածին» եկեղեցին, 11-13-րդ դարերի խաչքարերը, 18-19-րդ դարերի գյուղատեղին, 18-19-րդ դարերի գերեզմանոցը, 19-րդ դարի ջրաղացը, 19-րդ դարի աղբյուրը։ Գյուղի շրջակայքը հարուստ է ութ սառնորակ աղբյուրներով՝ «Զաքուն»,«Շինիմաչին»,«Հովուզին»,«Տնազուրեն»,«Օխեն»,«Շենին տակեն»,«Քարեն տակեն»,«Ճիրար արխեն» անվանումներով, գործում է արտեզյան մեկ ջրհոր։


== Կլիմա ==
Կլիման մեղմ  է, տաք, կիսախոնավ, տարեկան միջին ջերմաստիճանը կազմում է +10 աստիճան։ Ամառները տաք են, հուլիսի միջին ջերմաստիճանը կազմում է +16 աստիճանից +20 աստիճան, առավելագույն ջերմաստիճանը կազմում է +36 աստիճան։ Ձմեռները մեղմ ցուրտ է, հունվարի միջին ջերմաստիճանը -6 աստիճանից հասնում է մինչև -10 աստիճանի, նվազագույն ջերմաստիճանը կազմում է -15 աստիճան։ Տարեկան տեղումների քանակը կազմում է 500-600 մմ։


== Հասարարակական կառույցներ ==
Համայնքում գործում են գյուղապետարան, մշակույթի տուն, բուժկետ։ Ներքին Սզնեք և Վերին Սզնեք գյուղերում գործում է մեկ միջնակարգ դպրոց, որտեղ սովորում են 17 աշակերտներ։


== Արտաքին հղումներ ==
Հակոբ Ղահրամանյան, ՏԵՂԵԿԱՏՈւ Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության վարչատարածքային միավորների սոցիալ-տնտեսական բնութագրերի, Երևան, Ճարտարագետ, 2015 թ.


== Ծանոթագրություններ ==
Իլինկա (գյուղ, Մարյինի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԻլինկաԻլինկա (ուկրաիներեն՝ Іллінка), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Մարյինի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Իլինկա գյուղում բնակվում էր 476 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
ՈՒԵՖԱ Չեմպիոնների Լիգա 1995–1996

Չեմպիոնների Լիգա 1995–96 Եվրոպական գավաթի 41-րդ մրցաշրջանն էր, որում հաղթեց Յուվենտուսը՝ եզրափակչում պարտության մատնելով գործող չեմպիոն Այաքսին հետխաղյա 11 մետրանոցներով (4-2), հանդիպման հիմնական և լրացուցիչ ժամանակներն ավարտվել էին 1–1 հաշվով։
Եզրափակիչը կայացավ Հռոմի Օլիմպիական մարզադաշտում 1996 թվականի մայիսի 22-ին, խաղը դիտում էին 70 000 հանդիսական։
Սա առաջին տարին էր, երբ խմբային փուլում հաղթանակի համար սկսեց շնորհվել երեք միավոր։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
ՈՒԵՖԱ
ՈՒԵՖԱ Չեմպիոնների Լիգա


== Արտաքին հղումներ ==
Եվրոպական գավաթի արդյունքները Rec.Sport.Soccer վիճակագրություն հիմնադրոմում
1995–96 Եվրոպական գավաթ - արդյունքներ (արխիվ)
Բոլոր գոլ խփողները 1995–96 Եվրոպական գավաթի մրցաշարում (բացառությամբ նախնական շրջանը) protocols UEFA
Դևը և հրեշտակը՝ Թամարայի հոգու հետ

Դևը և հրեշտակը՝ Թամարայի հոգու հետ (ռուս.՝ Демон и Ангел с душой Тамары), Միխայիլ Վրուբելի 1980-1891 թվականներին ստեղծած գծանկարը, Միխայիլ Լերմոնտովի «Դևը» պոեմի նկարազարդումներից է։ Նկարը նախապես եղել է բալետի ռուս պարուհի Եկատերինա Գելցերի հավաքածուում։ Հետագայում այն գնել է պրոֆեսոր Արամ Աբրահամյանը։ Նկարը 1995 թվականին գողացվել էր Երևանի ռուսական արվեստի թանգարանից։
Նկարը կատարված է թղթի վրա ջրաներկով, և բելիլայով։


== Գողություն ==
1995 թվականին նկարը գողացվել է Երևանի ռուսական արվեստի թանգարանից։ Մինչև 2017 թվականը նկարի մասին տեղեկություններ չեն եղել։ 2017 թվականի մարտի 15-ին Հայաստանի Հանրապետության նախագահ Սերժ Սարգսյանը Ռուսաստանի Դաշնություն պաշտոնական այցի ժանանակ կայացած՝ Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հետ համատեղ ասուլիսում  հայտարարել է, որ նկարը ՌԴ համապատասխան մարմինների աշխատանքի շնորհիվ հայտնաբերվել է և վերադարձվելու է Հայաստան։


== Այլ «Դևեր» ==
Միխայիլ Վրուբելը դեռևս ուսանող տարիներին ազդվել է  Միխայիլ Լերմոնտովի Դևը պոեմի Դևի և Թամարայի կերպարներից։ Նա իրեն նույնականացրել է Դևի հետ։ Երազել է ստեղծել եռերգություն նվիրված Դևին, Թամարային և Թամարայի մահվանը։ 1890-1891 թվականներին Լերմոնտովի եղերական մահվան հոբելյանին լույս է տեսել նրա ստեղծագործությունների լրիվ ժողովածուն, որի ձևավորման աշխատանքին ներգրավվել էին ժամանակի առաջավոր նկարիչները։ Վրուբելը սկսել է աշխատել Դևը պոեմի ձևավորման վրա։ Դևի շարքում հայտնվել են «Դևի գլուխը», «Թամարան և Դևը», «Դևը վանքի դարպասների մոտ», «Թամարայի պարը», «Թամարան դագաղում», «Սիրահարված Դևը», «Թռչող Դևը», «Դևը և հրեշտակը՝ Թամարայի հոգու հետ» նկարները։ Հոբելյանական հրատարությունից հետո Վրուբելը մոտ տասը տարի հեռացել է Դևի թեմայից, իսկ հետո նորից շարունակել։

		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Մակենա Օնջերիկա

Մակենա Օնջերիկա (ֆր.՝ Makena Onjerika, 20-րդ դար), քենիացի գրող, որը 2018 թվականին ստացել է աֆրիկյան գրականության Քեյնի մրցանակը, դառնալով իր երկրից չորրորդ մրցանակակիրը։ Նրանից առաջ մրցանակակիրներ են եղել Բինյավանգա Վաինաինան (2002), Իվոն Աթիամբո Օվուրը (2003) և Օկվիրի Օդուրը (2013)։


== Կարիերա ==
2018 թվականի հուլիսին Մակենան ստացել է աֆրիկյան գրականության Քեյնի մրցանակը, որը հաճախ համարվում է աֆրիկայի առաջատար գրական մրցանակ, 2017 թվականի Wasafiri ամսագրում հրապարակված «Fanta Blackcurrant» պատմվածքի համար։ Քեյնի մրցանակի ժյուրիի նախագահ եթովպիացի-ամերիկացի մրցանակակիր վիպասան և գրող Դինո Մենգեսթուն մրցանակաբաշխության ճաշի ժամանակ հայտարարել է Մակենային որպես 10.000 ֆունտ ստեռլինգ մրցանակի հաղթող։ Երկրորդ անգամ արարողությունը անց է կանցվել Լոնդոնի համալսարանի սենատի տանը` Արևելյան և աֆրիկյան ուսումնասիրությունների դպրոցի և Աֆրիկյան ուսումնասիրությունների կենտրոնի հետ համագործակցությամբ։ Մենգեսուն բարձր է գնահատել պատմվածքն իր խոսքում, ասելով. «Այս տարվա մրցանակի հաղթողը նույնքան դաժան է, որքան իր պատմությունը, որը ստեղծվել, բայց չի որոշվել նայրոբիի փողոցներում, որը արժե ավելին, քան պարզապես վկայությունը»։ Մակենա Օնջերիկայի Fanta Blackcurrant պատմվածքը վեր է քերականությունից և կառուցվածքից, այն մի պատմվածք է, որը խուսափում է սենտիմենտալության որևէ հետքից հանուն այն պատումի, որը երևում է իր հումորով, ափսոսանքով և մտերմությամբ»։
Մակենան գեղեցիկ արվեստների մագիստրոսի կոչում է սստացել Նյու Յորքի համալսարանի ստեղծագործական գիր ծրագրում և տպագրվել է Urban Confusions և  Wasifiri պարբերականներում։ Նա ապրում է Նայրոբիում (Քենյա) և այժմ աշխատում է ֆենտեզի վեպի վրա։ 
Նա հիմնել է Նայրոբիի գեղարվեստական գրականության աշխատարանը և խմբագրել է Digital Bedbugs անթոլոգիան, որը կազմված էր աշխատարանի պատմվածքներից։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
"Makena Onjerika wins the 2018 Caine Prize", BBC World Service, 3 July 2018.
Չիստովոդովսկի գյուղական խորհուրդ (Խարկովի մարզ)

Չիստովոդովսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Чистоводівська сільська рада), Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Իզյումսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Չիստովոդովսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 793 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 56.43 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 14.05 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 1 բնակավայր։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Գուրգեն Ավդալյան

Գուրգեն Միքայելի Ավդալյան (սեպտեմբերի 13, 1929(1929-09-13), Սարչապետ, Հայաստան), գյուղատնտեսական արտադրության կազմակերպիչ, սոցիալիստական աշխատանքի հերոս (1971)։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է սեպտեմբերի 13-ին, ՀԽՍՀ Կալինինոյի շրջանի Սարչապետ գյուղում։ Ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի տնտեսագիտական ֆակուլտետը (1962)։ Եղել է Սարատովկա գյուղի կոլտնտեսության վարչության նախագահ (1959-1965)։
1965-1973 թվականներին Կալինինոյի խորհրդային տնտեսության տնօրեն, 1973 թվականից ՀԿԿ Կալինինոյի շրջկոմի առաջին քարտուղարը։ԽՄԿԿ անդամ 1949 թվականից։


== Պարգևներ ==
Սոցիալիստական աշխատանքի հերոսի կոչումը Ավդալյանին շնորհվել է գյուղատնտեսական արտադրության զարգացման գործում Ավդալյանի մատուցած ծառայությունների համար։ Ավդալյանը եղել է ՀԿԿ 13–15-րդ և ՍՄԿԿ 14-րդ համագումարների պատգամավոր, ՀՍՍՀ 7-րդ և 8-րդ գումարումների Գերագույն սովետի դեպուտատ։ Պարգևատրվել է Լենինի շքանշանով։


== Ծանոթագրություններ ==
Վարդաձոր (Մարտակերտի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Վանք (այլ կիրառումներ)Վարդաձոր, գյուղ ԼՂՀ Մարտակերտի շրջանում` շրջկենտրոնից 18 կմ հարավ-արևմուտք` 750 մետր բարձրության վրա։ Տարածքը՝ 1220 հեկտար։ Գտնվում է հանրապետության հյուսիս-արևելյան հատվածում, Մարտակերտ շրջկենտրոնից 15 կմ հեռավորության վրա, իսկ մայրաքաղաք Ստեփանակերտից` 69 կմ հեռավորության վրա։


== Աշխարհագրություն ==
Համայնքը բարձր լեռնային է, ունի 2641,27 հա տարածք, որից 1489,81 հա գյուղատնտեսական նշանակության, 580,89 հա անտառային հողեր։ Համայնքի տարածքում առկա են թվով 13 աղբյուրներ` «Սանդրած քոլեն», «Ցլլանեն», «Մելիքանց», «Օհանջանենց», «Քյահրիզ», «Բլբուլին ձորի», «Կարվինին», «Տոնունց», «Ծակ», «Քոռ», «Դերին բաղեն», «Փարսադոնովանց» և «Ճղպրոտեն»։
Առկա են պղնձի (կատարվում են հետազոտություններ), գրանոդիորիտների և ծծմբային կրաքարի հանքային պաշարներ։


== Վարդաձորը Արցախյան ազատամարտում ==
1990-ին Վարդաձորում կազմավորվել է «Քաջավան» կամավորական ջոկատը (հրամանատար՝ Նորայր Դանիելյան), որի հիմքի վրա 1992-ի սեպտեմբերին ստեղծվել է Մարտակերտի պաշտպանական շրջանի 3-րդ մոտոհրաձգային գումարտակը։ Ջոկատն առանձին կամ գումարտակի կազմում մասնակցել է ԼՂՀ Մարտակերտի (Քաջավան, Մարտակերտ, Ջանյաթաղ, Մեհմանա, Չլդրան և այլն) շրջանի և ԼՂՀ տարբեր բնակավայրերի ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին։ Մարտական տարբեր գործողությունների ժամանակ Վարդաձորից հրամանատարներ են եղել Ա. Առուշանյանը, Ռ. Հակոբյանը։ Վարդաձորից զոհվել է 9 ազատամարտիկ։


== Բնակչություն ==
2015 թվականին Վարդաձոր համայնքի բնակչության թվաքանակը կազմում է 199 մարդ, կա 77 տնտեսություն։
Բնակավայրի ազգաբնակչության փոփոխությունը.


== Տնտեսություն ==
Բնակչությունը հիմնականում աշխատում է համայնքում գործող հանքարդյունաբերական ձեռնարկությունում, ինչպես նաև զբաղվում է գյուղատնտեսությամբ` անասնապահությամբ և հողագործությամբ։


== Պատմամշակութային հուշարձաններ ==
Կան պատմամշակութային հուշարձաններ` Մելիք-Ալավերդյանների ամրոց (1799 թ.), գերեզմանոց (XII-XIII դդ.), Սբ. Հովսեփ եկեղեցի (XII-XIII դդ.), հաշվառված է 28 հուշարձան։ Գյուղի հարևանությամբ է Ս. Աստվածածին եկեղեցին (19-րդ դար), շրջակայքում կան պատմական հուշարձաններ, գյուղատեղիներ։


== Հասարարակական կառույցներ ==
2015 թվականի դրությամբ համայնքում գործում էր համայնքում գործում են գյուղապետարան, բուժկետ, հիմնական դպրոց (կոչվել է Նորայր Դանիելյանի անունով), որտեղ սովորում էին 9 աշակերտներ։


== Ծանոթագրություններ ==
Բալկանի (Հունգարիա)

Բալկանի (հունգ.՝ Balkány), քաղաք Հունգարիայի արևելյան մասում՝ Հյուսիսային Ալֆյոլդ մարզի Նագիկալո շրջանում։ Զբաղեցնում է 89,99 քառակուսի կիլոմետր տարածք, մերձակա հունգարական խոշոր բնակավայրից՝ Դեբրեցեն քաղաքից մոտավորապես 40 կիլոմետր դեպի հյուսիս-արևելք:։ Բնակչության թվաքանակը 2012 թվականի տվյալներով եղել է 6215, 2019 թվականի տվյալներով՝ 6.238: Պատմական փաստաթղթերում քաղաքն առաջին անգամ հիշատակվել է 1214 թվականին։


== Քույր քաղաքներ ==
 Խլեբնիցե, Սլովենիա
 Սլոպնիցե, (Լեհաստան)
 Լազուրի, (Ռումինիա)
 Լվալուա-Պերե (Ֆրանսիա)


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Официальный веб-сайт города (հունգարերեն)
Туристическая информация
Снимки с воздуха
Գրեգ Սալկին

Գրեգ Սալկին (անգլ.՝ Gregg Sulkin, մայիսի 29, 1992(1992-05-29), Լոնդոն, Միացյալ Թագավորություն), հրեական ծագումով բրիտանացի դերասան։ Ծնվել է 1992 թվականի մայիսի 29-ին Լոնդոնում, Մեծ Բրիտանիա։ Առաջին անգամ նկարահանվել է 2006 թվականին՝ բրիտանական «66» ֆիլմում։ Այնուհետև նկարահանվել է Դիսնեյի մի շարք ֆիլմերում՝ Բոլոր զանգերը հնչում են, Avalon High և այլն։ Սալկինը ազգությամբ հրեա է։


== Ծանոթագրություններ ==
Էլիս շրջան (այլ կիրառումներ)

Էլիս շրջան, կարող է վերաբերել՝

Էլիս շրջան - ԱՄՆ Տեխաս նահանգի 254 վարչական միավորներից մեկը
Էլիս շրջան - ԱՄՆ Կանզաս նահանգի 105 վարչական միավորներից մեկը
Իսպանական տորտիլյա

Իսպանական տորտիլյա (կարտոֆիլով տորտիլյա. իսպ.՝ tortilla de patatas), ձվածեղ ձիթապտղի յուղով, հավի ձվով, կարտոֆիլով և սոխով։ Հաճախ տրվում է նախաճաշին։ Իսպանիաական բառերում տորտիլյան մատուցվում է սենդվիչներում և առաջարկվում է որպես խորտիկ։
Հայտնի էր դեռևս 17-րդ դարում, և ենթադրաբար է, որ առաջին անգամ պատրաստվել է վանականների կողմից։ Մեկ այլ վարկածով առաջին անգամ կարտոֆիլով տորտիլյան պատրաստվել է 19-րդ դարում գյուղացիների կողմից, որը հանձնարարվել էր տալ որպես կերակուր գեներալ Սումալակարրեգին այլ մթերքների բացակայության ժամանակ, բացի կարտոֆիլից, ձվից և սոխից։


== Տես նաև ==
Տորտիլյա
Սենդվիչներ իսպանական տորտիլյաով
Չիպսեր
Ռոստի


== Արտաքին հղումներ ==
Պատրաստման բաղադրատոմսը


== Ծանոթագրություններ ==
Փիրալի (այլ կիրառումներ)

Փիրալի, կարող է վերաբերել՝

Փիրալի - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Ստորին Բասենի գավառում
Փիրալի - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Դիադինի գավառակում
Նենե

Նենե (Պորտ.` Nenê, ծնված որպես՝ Մայբիներ Ռոդնի Հիլարիո [Maybyner Rodney Hilário], սեպտեմբերի 13, 1982(1982-09-13), Սան Կառլուս, Սան Պաուլու, Բրազիլիա), բրազիլացի նախկին բասկետբոլիստ, կենտրոնական։ Հանդես է եկել Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) «Դենվեր Նագեթս», «Վաշինգթոն Վիզարդս» և «Հյուստոն Ռոքեթս» ակումբներում։


== Վաղ տարիները ==
Մանուկ հասակում Հիլարիոյի բոլորն անվանում էին Նենե, ինչը բրազիլյան պորտուգալերենից թարգմանաբար նշանակում է փոքրիկ։ Նրան այդպես էին անվանակոչել, քանի որ ընտանիքում և ընկերական շրջապատում տարիքով ամենափոքրն էր։ Ինչպես շատ բրազիլացի մանուկներ, Նենեն նույնպես նախապես զբաղվել ֆուտբոլով և նույնիսկ իր խաղային որակը հասցրել այն աստիճանի, որ շարժել է տեղի պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլային ակումբների հետաքրքրությունը։ 


== Պրոֆեսիոնալ կարիերա ==
Առաջին քայլերը պրոֆեսիոնալ բասկետբոլում Նենեն սկսել է 2001 թ.-ին, որպես Բրազիլիայի հավաքականի անդամ։ Բացի այդ, հանդես է եկել բրազիլական «Վասկո դա Գամա» ակումբում։ Այնուհետև նրան հաջողվում է ընդունվել NBA-ի ամառային ճամբար, որտեղ ելեույթներ ունենալուց հետո մասնակցության հայտ է ներկայացրել NBA-ի 2002 թվականի դրաֆթում։ Նենեն ընտրվել է «Նյու Յորք Նիքսի» կողմից` առաջին ռաունդի 7-րդ համարի ներքո, որից հետո կատարված փոխանակման շրջանակում անցել է «Դենվեր Նագեթսին»։
2002–03 խաղաշրջանը Նենեն սկսում է որպես պահեստային, սակայն խաղաշրջանի վերջում արդեն դառնում է մեկնարկող հետևյալ միջին արդյունքերով` 10,5 միավոր, 6,1 անդրադարձ (ռեբաունդ) և 1,6 խլում, ինչպես նաև մրցաշրջանն ավարտում է որպես 10 լավագույն նետման արդյունավետություն ունեցող բասկետբոլիստներից մեկը (0.519)։
2005 թ.-ի նոյեմբերի 5-ին՝ «Սան Անտոնիո Սփըրսի» հետ ունեցած խաղում, Նենեն ստանում է աջ ոտքի ծանր վնասվածք։


== Անձնական կյանք ==
Նենեն ամուսնացած է ոմն Լոուրեն Փրոթի հետ։


== Արտաքին հղումներ ==
NBA.COM էջ(անգլ.)
ESPN էջ(անգլ.)
Interbasket.net պրոֆիլ(անգլ.)
Գնողունակության համարժեքություն

Գնողունակության համարժեքություն, ձգտում է մեկ գնի օրենքը տարածել մեկ ապրանքից ապրանքային զամբյուղի վրա, որը ձևավորում է երկրում գների միջին մակարդակը։


== Պատմություն ==
Գնողունակության համարժեքության գաղափարը նոր չի առաջացել։ Գնողունակության համարժեքությունը լայն տարածում է ստացել 20-րդ դարի 20-ական թվականներին, երբ շվեդ տնտեսագետ Գուստավ Կասսելը սահմանել է գնողունակության համարժեքության տեսությունը և լայնորեն քարոզել դրա կիրառումը։


== Տեսություն ==
Ըստ գնողունակության համարժեքության տեսության՝ եթե մեկ գնի օրենքը կիրառելի է բոլոր ապրանքների նկատմամբ, այն կգործի նաև ապրանքային ամբողջ զամբյուղի համար։ Այս դեպքում P և P* գները ապրանքային զամբյուղների կշռված գնային ինդեքսներ են։ Գնողունակության համարժեքության տեսությունը կիրառվում է նաև այն դեպքում, երբ մեկ գնի օրենքը չի գործում յուրաքանչյուր ապրանքի համար, գները և փոխարժեքները չեն կարող էապես տարբերվել բանաձևով հաշվարկվող մակարդակներից։ Երբ մի երկրում ապրանքների և ծառայությունների գները ժամանակավորապես բարձրանում են, այդ երկրի ապրանքների և արժույթի նկատմամբ պահանջարկը նվազում է, գները և փոխարժեքը ճշգրտվում են՝ գնողունակության համարժեքության տեսությանը համապատասխան, և ընդհակառակը։ Ըստ գնողունակության համարժեքության, եթե նույնիսկ մեկ գնի օրենքը չի գործում տվյալ պահին, դրա հիմքում ընկած տնտեսական ուժերը հանգեցնում են բոլոր երկրների արժույթների գնողունակության հավասարեցման։ Գնողունակության համարժեքության տեսությունը ենթադրում է, որ երկրների միջև առևտրի բնական կամ արհեստական խոչընդոտներ չկան։


== Գրականություն ==
Rudiger Dornbusch, “Purchasing Power Parity”, in The New Palgrave։ A Dictionary of Economics (New York։ Stockton Press, 1988)։
Gustav Cassel, “The Present Situation of Foreign Exchanges”, Economic Journal, march 1916, P. 62-65 and “Abnormal Deviations from International Exchanges”, Economic Journal, December 1918, P. 413-415.
Ջերսի Սիթի, Նյու Ջերսի

Ջերսի Սիթին (անգլ.՝ Jersey City), Նյու Ջերսի նահանգի (Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ) երկրորդ ամենախիտ բնակեցված քաղաքն է՝ Նյուարկից հետո։ Այն Հուդզոն շրջանի նստավայրն է, ինչպես նաև նրա ամենամեծ քաղաքը։ 2014 թվականին Ջերսի Սիթիում բնակչության թիվը հասավ 262.1462010 թվականիՆ ԱՄՆ-ում անցկացված մարդահամարի տվյալներով քաղաքի բնակչության թիվն էր 247.597: Նյու Յորքի մետրոպոլիայի տարածքում Ջերսի Սիթին սահմանակից է Հուդզոն գետին արևելյան կողմից, Վերին Նյու Յորքին, Հեքընսեք գետին և Նյուարկ Բեյին։ Նավահանգիստ մտնելու 11 մղոն (18 կմ) երկարությամբ երկաթուղային կապերով, քաղաքը հանդիսանում է կարևոր տրանսպորտային սահման և Նյու Յորք նավահանգստի ու Նյու Ջերսիի արտադրական կենտրոն։ Մանհեթենի Ֆինանսական և սպասարկման ոլորտներում, ինչպես նաև տրանզիտ հասանելիության գործում մեծ դեր են խաղացել Ջերսի Սիթիի ծովեզրյա շրջանների վերակառուցումը և բիզնես շրջաններում ազգային խոշոր կենտրոնների ստեղծումը։
1930 թվականի մարդահամարի տվյալներով Ջերսի Սիթիի բնակչության թիվը հասնում էր 316.715-ի։ Կես դարի ընթացքում բնակչության թիվը կտրուկ անկում ապրեց՝ հասնելով 223.532: Սակայն 1980 թվականից հետո բնակչության թիվը հասել է 231.074-ի՝ 2010 թվականին գրանցելով 7,542 (+3,1%) աճ։ Ըստ 2000 թվականի մարդահամարի տվյալների, գրանցվել է 5.0% աճ (11.518):


== Պատմություն ==
Լենապե և Նոր Նիդեռլանդներ
Երկիրը, որի փոխարեն այժմ Ջերսի Սիթին է, Լենապեն էր՝ բնակեցված ցեղերով, որոնք հետագայում կոչվեցին հնդկական դելավերներ։ 1609 թվականին Հենրի Հուդզոնը փնտրում էր այլընտրանքային ճանապարհ դեպի արևելյան Ասիա՝ խարսխելով իր փոքր Հալվե Մայեն նավը (անգլերեն՝ Half Moon) Սենդի Հուքում, Հարսիմուս և ՈՒիհեվքըն ծոցերում և այն շրջաններում, որը հետագայում կոչվեց Հյուսիսային Գետ։ Ծախսելով 9 օր նա հետազոտեց տարածքը, հանդիպեց այդ շրջանի բնակիչներին նա նավարկեց դեպի հյուսիս՝ Ալբանիա։ 1621 թվականին Հոլանդիայում կազմավորվեց West India Company-ն՝ նոր տարածքը կառավարելու համար։ 1623 թվականին Նոր Նիդեռլանդները դարձավ Հոլանդիայի նահանգ, որի գլխավոր գրասենյակը Ամստերդամում է։
Միքայել Ռեյնիերզցը ստացավ դրամաշնորհ այն պայմանով, որ նա 4 տարվա ընթացքում կստեղծի ոչ քիչ, քան 50 անձ ունեցող բնակավայր։ Նա ընտրեց Հուդզոն գետի (Հյուսիսային գետ) արևմտյան ափը և ձեռք բերեց հող Լենապեից։ Այս գրանտը թվագրվում է 1630 թվականի նոյեմբերի 22-ին և համարվում է ամենավաղ հայտնի տեղափոխումը Հոբոկեի և Ջերսի Սիթիի համար։ Միքայելը, այնուամենայնիվ, դարձավ այն կալվածատերերից, ովքեր չբնակեցրեցին տարածքը։ Նա ստիպված եղավ 1633 թվականին իր բոլոր խնայողությունները վերադարձնել ընկերությանը։ Այդ տարի տունը կառուցվեց մի գաղութի վերակացուի կողմից և նա անվանեց այն Պավոնիա՝ լատիներենից թարգմանաբար Պողոս, որը նշանակում է սիրամարգ։
Կարճ ժամանակ անց, մեկ այլ տուն կառուցվեց Քորնելիուս Վան Վորսթի համար, ով հաջողություն ունեցավ վերակացու դառնալու և ում ընտանիքը քաղաքի զարգացման գործում ազդեցիկ դեր կարող էր ունենալ։ Շուտով Լենապեում գործերը վատացան մասամբ գաղութարարների և բնիկ ժողովրդի հակամարտությունները պատճառով, որոնք հանգեցրեցին մի շարք հարձակումների։ Քիևթի պատերազմի ընթացքում 1643 թվականի փետրվարի 25-ի գիշերը, Պավոնիայում սպանվեցին ավելի քան 80 դելավերներ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Jersey City List
Միխայլովկա (գյուղ, Կոբելյակի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՄիխայլովկաՄիխայլովկա (ուկրաիներեն՝ Михайлівка), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Հասարակական համակարգի հետխորհրդային տրանսֆորմացիա

Հասարակական համակարգի հետխորհրդային տրանսֆորմացիա, հայ քաղաքական գործիչ, ՀՀ ԱԺ նախկին խոսնակ Տիգրան Թորոսյանի հիմնական աշխատությունը, նվիրված հետխորհրդային երկրների և առաջին հերթին Հայաստանի Հանրապետության զարգացմանը սկսած 1990-ականներից։
Աշխատության մեջ դիտարկվում են հասարակական համակարգի հետխորհրդային տրանսֆորմացիայի ընթացքը, միտումները, վերլուծվում են հետխորհրդային տրանսֆորմացիայի քաղաքագիտական հայեցակարգերը։ Առաջարկվում է այդ երևույթի ուսումնասիրման հայեցակարգային նոր մոտեցում. հետխորհրդային տրանսֆորմացիան դիտարկվում է որպես բազմագործոն, բազմավեկտոր համակարգային գործընթաց իր երեք հիմնական չափումներով՝ ներքին՝ (քաղաքական), էաբանական (հասարակական գիտակցության), արտաքին (միջազգային հարաբերությունների), որի ընթացքը տրանսֆորմացիայի նպատակի և դրա իրագործման ուղու ընտրությունն է քաղաքակրթական համատեղելիության սկզբունքի հիման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձված այն տեսական և գործնական հիմնախնդիրներին, որոնք ծառացած են հետխորհրդային հայ հասարակության արդիականացման ներկա փուլում։


== Բովանդակություն ==
Գիրքը կազմված է առաջաբանից, չորս գլխից և վերջաբանից.

Գլուխ 1. Հետխորհրդային տրանսֆորմացիա1.1. Արդի տրանսֆորմացիայի բնույթը և էությունը
1.2. Հետխորհրդային տրանսֆորմացիայի ուսումնասիրության մեթոդները
1.3. Հետխորհրդային տրանսֆորմացիայի առանձնահատկությունները
1.4. Հետխորհրդային տրանսֆորմացիայի երկրորդ փուլը և զարգացման ուղղություններըԳլուխ 2. Քաղաքական համակարգի տրանսֆորմացիա2.1. Քաղաքացիական հասարակության կայացումը որպես քաղաքական տրանսֆորմացիայի հաջողության պայման
2.2. Բազմակուսակցական համակարգի առաքելությունը, ձևավորման նախադրյալներն ու դժվարությունները
2.3. Խորհրդարանական ընդդիմությունը որպես քաղաքական կայունության գործոնԳլուխ 3. Հասարակական գիտակցության տրանսֆորմացիա3.1. Ինքնանույնացման խնդիրը հետխորհրդային տրանսֆորմացիայում
3.2. Հայ ինքնության արդիականացման խնդիրը
3.3. Գիտության վերափոխումը որպեսհ հասարակական գիտակցության տրանսֆորմացիայի որոշիչ բաղադրիչԳլուխ 4. Միջազգային հարաբերությունների տրանսֆորմացիա4.1. Միջազգային հարաբերությունների ձևավորման այլընտրանքները հետխորհրդային տրանսֆորմացիայի ընթացքում
4.2. Եվրոպական ինտեգրացիայի էությունը, ընթացքը և հիմքերը
4.3. Եվրոպական ինտեգրացիայի փուլերը
5.4. Հետխորհրդային տրանսֆորմացիայի երկրների եվրաինտեգրացիայի առանձնահատկությունները


== Ծանոթագրություններ ==
Դոդոլ

Դոդոլ, քաղցրավենիք, որը նման է իրիս կոնֆետներին։ Հայտնի է Հարավարևելյան և Հարավային Ասիայում, հատկապես Ինդոնեզիայում, Մալայզիայում, Սինգապուրում, Բրունեյում, Ֆիլիպիններում, Հարավային Հնդկաստանում, Թայլանդում, Շրի Լանկայում, Մյանմայում, որտեղ դոդոլին անվանում են «mont kalama»։ Կոնֆետը պատրաստում են կոկոսի կաթից, արմավենու չզտված շաքարավազից, բրնձի ալյուրից։ Դոդոլը քաղցր է, ծորուն և կպչուն։ Ավանդական շականակագույն դոդոլից զատ հայտնի է նաև գունավորած և բուրավետ տեսակները, օրինակ մանգոյի հյութով կամ պանդանի տերևների բնահյութով (Pandanus amaryllifolius):


== Տարածաշրջանային առանձնահատկություններ ==
Այն վայրերում, որտեղ մուսուլմանները կազմում են մեծամասնություն, օրինակ՝ Ինդոնեզիայում կամ Մալայզիայում, դոդոլը երեխաներին տալիս են Ուրազա Բայրամի կամ Կուրբան Բայրամի տոներին։
Մի շարք երկրներում դոդոլը համեմում են դուրիանով, այդպիսի համը անվանում են lempuk, այդ կոնֆետները սովորաբար ունենում են դեղին գույն։ Այն  հայտնի է Թայլանդում, Կելանտանում, Տրենգանուում, Մեդանում և Սումատրայի այլ քաղաքներում։
Հնդկաստանի արևմտյան ափում, այսպես կոչված պորտուգալական Հնդկաստանում, հատկապես Գոա նահանգում, դոդոլն ուտում են Սուրբ ծննդյան տոներին։
Բալիում դոդոլը վաճառում են եգիպտացորենի չոր տերևով փաթեթավորած։
Շրի Լանկայում պատրաստի զանգվածին՝ մինչ դրա հովանալը, ավելացնում են կեյշու և հիլ։ Զանգվածը թողնում են սառչելու այն թավայի մեջ, որտեղ այն պատրաստվել է, հետո թավան թեք են դնում, որպեսզի կոկոսի ավելորդ յուղը դուրս գա։ Այդ տարբերակն անվանում են կալու-դոդոլ։


== Պատրաստման եղաակ ==
Դոդոլի հիմնական բաղադրիչներն են՝ կոկոսի կաթ, գլյուտինային բրնձի ալյուր, սովորական բրնձի ալյուր, արմավենու շաքարավազ։ Գլյուտինային բրնձի  ավանդական ալյուրն ու սովորականը վերցնում են 6։1 հարաբերակցությամբ։ Պատրաստման ընթացքը հեշտ է, բայց ժամանակատար. պահանջվում է գրեթե 6 ժամ։
2 կգ ալյուրային խառնուրդին անհրաժեշտ է մոտ 2 լիտր կոկոսի կաթ և 1․5 լիտր շաքարային օշարակ՝ պատրաստված արմավենու շաքարից։ Ալյուրը և շաքարային օշարակը խառնում են և մարմանդ կրակի վրա, անընդհատ հարելով եփում մինչև բաղադրիչները դառնան համասեռ և ծավալով կրկնակի մեծանա։ Այնուհետև զանգվածին ավելացնում են կոկոսի կաթը։ Ամբողջ խառնուրդը շարունակում է եփվել դանդաղ կրակի վրա՝ մինչև մուգ շականակագույն երանգ ստանալը։ Զանգվածը դառնում է շատ ծորուն, ծանր, փայլուն և թավայի պատերից հեշտ պոկվող և մատներին չկպչող։ Այնուհետ զանգվածին ավելացնում են տարբեր լցոններ (ընկուզեղեն, համեմունքներ և այլն) և թողնում են հանգստանա։ Հանգստանալուց հետո զանգվածը դառնում է գելանման. հենց այդ ժամանակ էլ այն կտրատում են։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Dodol Indonesian sticky caramel toffee dessert a video from eastcodeTravel
Recipe
Ռյոթենբախ (այլ կիրառումներ)

Ռյոթենբախ, կարող է վերաբերել՝

Ռյոթենբախ - կոմունա Գերմանիայում, Բավարիա համայնքում։ Գտնվում է Շվաբիա վարչական շրջանի ենթակայության ներքո։ Կոմունան գտնվում է Լինդաու շրջանում
Ռյոթենբախ - կոմունա Գերմանիայում՝ Բավարիա երկրամասում։ Ենթարկվում է Ֆրանկոֆոնիայի վարչական կենտրոնին։ Մտնում է Ռոթ շրջանի կազմի մեջ
Յուսթեն թաուեր

Յուսթեն թաուեր (անգլ.՝ Euston Tower), երկնաքեր Լոնդոնում՝ Յուսթեն ռոուդ 286 հասցեում, Տոտենհեմ Քորտ ռոուդի և Ռեջենթս այգու մոտ։ Կառույցի գլխավոր ճարտարապետը համարվում է Սիդնեյ Քեյը։ 


== Պատմություն ==
Տարածքը գնել է Ջո Լևին՝ զույգ երկնաքեր կառուցելու նպատակով, որոնցում բնակարաններից զատ լինելու էին առևտրային օբյեկտներ ու գրասենյակներ։ Երկնաքերը նախագծել է Sidney Kaye Eric Firmin & Partners ընկերությունը՝ իբրև այսպես կոչված՝ միջազգայն ոճի ճարտարապետության նմուշ։ Շինարարությունն ավարտվել է 1970 թվականին։ 36 հարկանի կառույցն ունի 124 մետր բարձրություն։ Նրա առաջին վարձակալների մեջ էին Inmarsat ընկերությունըև Capital Radio-ն։


== Ծանոթագրություններ ==


== Հղումներ ==
Երկնաքերի պաշտոնական կայքէջը Archived 2016-05-15 at the Wayback Machine. (անգլ.)
Խաղաղ ատոմ (հուշարձան, Վոլգոդոնսկ)

«Խաղաղ ատոմ» (ռուս.՝ Памятник «Мирный атом»), հուշակոթող ՌԴ Ռոստովի մարզի Վոլգոդոնսկ քաղաքում, որը խորհրդանշում է քաղաքում ատոմային մեքենաշինության և էներգետիկայի զարգացումը։ Վոլգոդոնսկի գլխավոր խորհրդանիշերից մեկն է։


== Պատմություն ==
Քանդակագործ Յուրի Ալեքսանդրովի հեղինակած հուշարձանը սկզբում տեղադրվել էր Ցիմլյանսկի «Վոլգոդոնսկ» օդանավակայանի առջևի հրապարակում 1981 թվականին։ Սակայն մի քանի ամիս անց հուշարձանը ստիպված էին տեղափոխել, քանի որ Ռոստովի մարզի գործկոմի նախագահ Մ. Իվանիցկուն Վոլգոդոնսկ կատարած այցելության ժամանակ թվացել էր, որ հուշարձանը շատ մեծ է կայարանամերձ հրապարակի և օդանավակայանի շենքի համեմատությամբ։ Որպես նոր տեղ ընտրվեց Կուրչատովի և Շինարարների պողոտաների խաչմերուկի շրջանաձև հատվածը, որտեղ էլ այն կանգնած է մինչ օրս։


== Նկարագրություն ==
Կոնստրուկցիայի հիմք են ատոմի էլեկտրոնների ոճավորված ուղեծիրները, որոնց վրա փաթաթված են խաղողի վազեր։ Հուշակոթողի վրայի խաղողի ողկույզները ստեղծում են լրացուցիչ խորհրդանշական կապ Ցիմլյանսկի հետ, որը հայտնի է գինեգործության ավանդույթներով։ Քաղաքը հայտնի է իր խաղողով և գինիներով, որոնք բազմիցս մրցանակներ են ստացել ցուցահանդեսներում։ Հուշարձանի պատվանդանն ունի թեք կողային պատեր։ Ըստ նախնական նախագծի` պատվանդանի ձևը նման է օդանավակայանի նավիգացիոն աշտարակներին և շենքի թեք պատերին։ Ալեքսանդրովի ներկայացրած ճարտարապետական կոմպոզիցիայի նախօրինակը առանց հապաղելու հաստատվել է Վոլգոդոնսկի մոնումենտալ-գեղարվեստական ձևավորման հայեցակարգը մշակող ստեղծագործական խմբի կողմից։ Հուշակոթողի մանրամասների` հիմնակմախքի, չժանգոտող պողպատից երեսապատվածքի և արույրե մասերի (խաղողի վազի և ողկույզների) պատրաստման պատվերը ստացել է «Ատոմմաշ» գործարանը։


== Ծանոթագրություններ ==
Ճակատային ծոց

Ճակատային ծոց (Sinus frontalis), մարդու գանգի չորս ծոցերից մեկը, որոնք օդով լցված ճեղքեր են և բարակ անցուղիներով կապված են քթի խոռոչի հետ։ Գտնվում է ճակատային հատվածում և ներսից պատված է լորձաթաղանթով
Ծննդյան ժամանակ մարդը ճակատային ծոց չի ունենում, այն առաջանում է կյանքի 7-8-րդ տարիներում և վերնջականորեն ձևավորվում է դեռահասության շրջանի ավարտին։ Երբեմն բացակայում է նաև չափահաս մարդկանց մոտ։
Էրեբունի-Երևան հիմնադրման սեպագիր արձանագրություն

Էրեբունի-Երևան հիմնադրման սեպագիր արձանագրություն, արձանագրություն Էրեբունի ամրոցի կառուցման մասին։ Կառուցվել է Արգիշտի Ա արքայի կողմից և անվանվել Էրեբունի (Էրբունի)։ Սեպագիր արձանագրության բնօրինակը գտնվում է Էրեբունի պատմահնագիտական արգելոց-թանգարանում։


== Արձանագրության պատմությունը ==
Երևանի հարավ-արևելյան ծայրամասում` Նոր-Արեշ և Վարդաշեն թաղամասերի միջև տեղակայված Արին-Բերդ բլրի վրա է գտնվում Էրեբունի քաղաք-ամրոցը։ Այն կառուցվել է Ք. Ա. 782 թ. ուրարտական տերության հզորագույն արքներից մեկի` Արգիշտի Ա-ի (Ք.Ա. մոտ. 786- 765/764 թթ.) կողմից, ով, համաձայն Խորխորյան արձանագրության, Հայկական լեռնաշխարհի արևմտյան մասում գտնվող Խաթե և Ծուփանի երկրներից այստեղ է վերաբնակեցրել 6600 զինվորների։ 19-րդ դարի վերջերին հնագետ Ալեքսեյ Իվանովսկին Երևանի բնակիչ Պ. Տեր-Ավետիքյանից ձեռք է բերում նրա Նորքի տան բակից գտնված մի բազալտե սեպագիր արձանագրություն, որն էլ վերծանվում և հրատարակվում է Միխայիլ Նիկոլսկու կողմից։
Ա. Իվանովսկին այսեղ կատարում է մասնակի պեղումներ, որից հետո երկար ժամանակ բլուրը մնում է չուսումնասիրված։ Էրեբունի ամրոցի կանոնավոր պեղումները սկսվեցին 1950թ.` Կ. Հովհաննիսյանի ղեկավարությամբ։ Հենց առաջին իսկ տարում հայտնաբերված սեպագիր արձանագրությունից պարզ դարձավ, որ այս ամրոցը կառուցվել է Արգիշտի Ա արքայի կողմից և անվանվել Էրեբունի (Էրբունի)։ Էրեբունի անվան ծագման մասին մասնագիտական գրականության մեջ կան տարբեր կարծիքներ։ Դրանց համաձայն՝ էրեբունի նշանակում է «հաղթանակ», «գրավում»։ Կան նաև կարծիքներ, թե Էրեբունի նշանակում է «ազատների» քաղաք։


== Արձանագրության բովանդակությունը ==
(1) Խալդիին՝ տիրոջը, այս տունը 
(2) Արգիշթին Մինուայի որդին
(3) կառուցեց (նաև) բերդ հոյակապ.
(4) դրեցի Էր(ե)բունի անունը,
(5) Բիայնի երկրների փառքի համար,
(6) թշնամիներին ի սարսափ։
(7) Խալդյան մեծությամբ
(8)Արգիշթին Մինուայի որդին
(9) թագավոր (է) հզոր, թագավորը՝ Բիայնիլի երկրների
(10)տերը՝ Տուշպա քաղաքի։


== Ծանոթագրություններ ==
Մայակ Նիկոդիմսկի

Մայակ Նիկոդիմսկի (ռուս.՝ Маяк Никодимский), գյուղ Ռուսաստանի Մուրմանսկի մարզի Տերսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 3 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Քուին Շեփարդ

Քուին Շեփարդ (անգլ.՝ Quinn Shephard, փետրվարի 28, 1995(1995-02-28), Metuchen), ամերիկացի դերասանուհի և ռեժիսոր։


== Գործունեություն ==
2001 թվականին՝ հինգ տարեկանում, առաջնելույթել է «Փրկել Հերիսոնին» (անգլ.՝ Harrison's Flowers) ֆիլմում։ 2006 թվականին խաղացել է «Երեխաներն առանց հսկողության» (անգլ.՝ Unaccompanied Minors) ֆիլմում և մյուս դերասանների հետ արժանացել «Young Artist Award» մրցանակին։
2014-2015 թվականներին նկարահանվել է «Պատանդներ» (անգլ.՝ Hostages) սերիալում՝ հանդես գալով գլխավոր դերասաններից մեկի կերպարում։ Առաջին եթերաշրջանից հետո սերիալը վերջացել է։
2017 թվականին Շեփարդը՝ որպես ռեժիսոր, թողարկել է առաջնելութային ֆիլմ՝ «Մեղք» (անգլ.՝ Blame) պատանեկան դրաման, որտեղ խաղացել է նաև գլխավոր դեր և կատարել սցենարիստի ու պրոդյուսերի պարտականությունները։ Ֆիլմը քննադատների և դիտորդների կողմից արժանացել է խառը, բայց ընդհանուր առմամբ դրական արձագանքի։
2018 թվականին «Քեմերոն Փոստի սխալ դաստիարակությունը» (անգլ.՝ The Miseducation of Cameron Post) և «Կեսգիշերային արև» (անգլ.՝ Midnight Sun) ֆիլմերում կատարել է երկրորդական դերեր։


== Ֆիլմագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
(4026) Բիտ

(4026) Բիտ (անգլ.՝ Beet), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1982 թվականի հունվարի 30-ին Էդվարդ Բոուելի կողմից Անդերսոն Մեսայում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,442862 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1541 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7316 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1394,59 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,25814 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,18° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(4026) Բիտ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Վիլսոն Թումանյան

Վիլսոն Առաքելի Թումանյան (1920, Փառակա, Նախիջևանի գավառ), հայ մանկավարժ, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի Արևելյան ռազմաճակատի («Հայրենական մեծ պատերազմ», 1941-1945) մասնակից։


== Կենսագրություն ==
Վիլսոն Թումանյանը ծնվել է 1920 թվականին, Նախիջևանի ԻՍՍՀ-ի Փառակա գյուղում։ Ավարտել է Նախիջևանի մանկավարժական ուսումնարանն ու աշխատանքի անցել դպրոցում։ 
1939 թվականին մեկնել է բանակ։ 1941 թվականի հուլիսին Բելայա Ցերկովի մոտ տեղի ուեցած մարտերից մեկում ծանր վիրավորվել է, օգոստոսին գերի ընկել։ 1943 թվականի մայիսին նրան հաջողվել է ընկերների հետ փախչել ճամբարից, միացել է Սուվորովի անվան պարտիզանական ջոկատին։ Վիլսոնը կատարել է մի շարք մարտական առաջադրանքներ։ 1943 թվականի հունիսին ընկերների հետ միասին խորտակել է Շեպետովկա-Բերդիչև մեկնող թշնամու ռազմական գնացքը։ 1943 թվականի հուլիսին խորտակել է ռազմաճակատ մեկնող թշնամու ևս երկու գնացք՝ կենդանի ուժի ու տեխնիկայի հետ միասին։ Մարտական առաջադրանքները հաջողությամբ կատարելու համար պարգևատրվել է «Հայրենական պատերազմի երկրորդ աստիճանի շքանշանով», «Հայրենական պատերազմի պարտիզան» մեդալով և նշանակվել է երկրորդ վաշտի քաղղեկ։ 1943-1944 թվականներին նրանց պարտիզանական ջոկատն ազատագրել է Բերեզնիկա, Գորոդնիցա, Մալայա Կորովնիցա և մի շարք այլ բնակավայրեր, պայթեցրել շատ զինապահեստներ, կամուրջներ, վառելիքով լի ցիստեռներ։ Սուվորովի պարտիզանական ջոկատը 1944 թվականին ակտիվ մասնակցություն է ունեցել Արևմտյան Ուկրաինայում գործող բանդիտական խմբերի ոչնչացմանը։ Պարգևատրվել է մի քանի մարտական մեդալներով։
Պատերազմի ավարտից հետո Թումանյանը շարունակել է մանկավարժական աշխատանքը։ Ավարտել է Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտը։ 1971 թվականին եղել է Սևանի մանկական առողջարանի ավագ մանկավարժ։


== Պարգևներ ==
Հայրենական պատերազմի 2-րդ աստիճանի շքանշան
«Հայրենական պատերազմի պարտիզան» մեդալ


== Ծանոթագրություններ ==
Բանդեյրա

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Բանդեյրա (այլ կիրառումներ)Բանդեյրա (պորտ.՝ Bandeira), Բրազիլական սարահարթի ամենաբարձր գագաթը, Կապարաու լեռնազանգվածում, Բրազիլիայի արևելքում՝ Պարաիբո և Ռիո Դոսի գետերի ստորին հոսանքների վրա։ Բարձրությունը 2890 մետր է։


== Անվանում ==
Տարածված է նաև անվանման Պիկու դա Բանդեյրա (պորտ.՝ Pico da Bandeira) ձևը, որը նշանակում է «դրոշի լեռնագագաթ»։


== Ծանոթագրություններ ==
Մկրտիչ Մազմանյան (այլ կիրառումներ)

Մկրտիչ Մազմանյան անունը կարող է վերաբերել հետևյալ անձանց.

Մկրտիչ Մազմանյան (հոգեբան) (1910-1977), հայ հոգեբան։
Մկրտիչ Մազմանյան (քանդակագործ) (1944), հայ քանդակագործ։
Պովզաս

Պովզաս  (ռուս.՝ Повзас), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կեմերովոյի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Մրասսու գետի ձախ ափին՝ 240 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 17 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Կոնդոմա գետն է, գետի ենթաավազանը Տոմ գետն է։ Գետի գետային ավազանը Օբ գետն է.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Հողօգտագործման իրավունք

Հողօգտագործման իրավունք, Իրավական նորմերի համակարգ, որով կարգավորվում են հողօգտագործողների հարաբերությունները։ Հայաստանի Հանրապետությունում հողօգտագործման հիմքում դրված է հողի նկատմամբ պետության, ֆիզիկական և իրավաբանական անձանց սեփականության իրավունքը (ՀՀ Սահմանադրություն, հոդված 20)։ Հողօգտագործման իրավունք բոլոր սուբյեկտների (ֆիզիկական և իրավաբանական) մոտ ծագում է պետական ու համայնքային հողերի մասնավորեցման, ժառանգման, առուվաճառքի, նվիրատվության և հողի հետ կապված այլ գործարքների ու իրավաբանական փաստերի հիման վրա։ Սեփականատերը հողամասն օգտագործման է տրամադրում անհատույց (մշտական) կամ վարձակալության իրավունքով։ Պետության ու համայնքների սեփականության ներքո գտնվող հողերը վարձակալության են տրվում մինչև 99, իսկ գյուղատնտեսական նշանակության հողերը՝ մինչև 25 տարով։ Հողօգտագործման իրավունք լինում է հասանելի, անձնական, առաջնային, երկրորդային, գյուղատնտեսական և ոչ գյուղատնտեսական նշանակության։ 2001 թվականից գործող ՀՀ Հողային օրենսգրքում հաստատվում է, որ քաղաքացիներին, իրավաբանական անձանց կամ համայնքներին չպատկանող հողերը համարվում են պետության սեփականություն։ Անհրաժեշտության դեպքում պետությունը կարող է սեփականության իրավունքով հողամասեր գնել համայնքներից, քաղաքացիներից և իրավաբանական անձանցից։ Պետության կամ համայնքների սեփականություն հանդիսացող և քաղաքացիների ու իրավաբանական անձանց մոտ օգտագործման (մինչև դրա ժամկետի լրանալը) իրավունքով գտնվող հողամասերը չեն կարող օտարվել այլ անձանց, եթե պայմանագրային հարցերը լուծված չեն։ Հողօգտագործման իրավունքի կարևոր պայմաններից է նաև մասնավորեցված հողատարածքների ճշտումը, որպեսզի բացառվեն հողային սերվիտուտները՝ մեկ այլ սեփականատիրոջ կողմից տվյալ հողատարածքի օգտագործելու իրավունքը (օրինակ՝ այդ տեղով երթևեկելը կամ ջուր անցկացնելը)։
Հողօգտագործման իրավունքի համաձայն՝ հողամասի մասնավորեցման համար քաղաքացին կամ իրավաբանական անձը պետք է ներկայացնի՝

հողամասի վրա գտնվող շենքի, շինության և գրանցման վերաբերյալ համապատասխան փաստաթղթեր,
հողամասի օգտագործման իրավունքի գրանցման փաստաթղթերն ու հատակագիծը։Պետության սեփականություն հանդիսացող հողամասերի անհատույց տրամադրումը կատարվում է վիճակահանությամբ։ Հողօգտագործման իրավունք կարող է դադարեցվել բացառապես օրենքով սահմանված կարգով։
Սաֆոնովսկի գյուղական խորհուրդ (Պուտիլվսկի շրջան)

Սաֆոնովսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Сафонівська сільська рада), Ուկրաինայի Սումիի մարզի Պուտիվլսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Սաֆոնովսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 870 մարդ։ Խորհրդում կա 7 բնակավայր։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)