Աշնանային պատմություն

Աշնանային պատմություն (ռուս.՝ Осенняя история), ռեժիսոր Ինեսա Սելեզնյովայի 1979 թվականին նկարահանված խորհրդային երկսերիանոց հեռուստաֆիլմ, դրամա` ըստ Մարիա Պրիլեժաևայի «Աշուն» պատմվածքի։


== Սյուժե ==
Մարզային թերթի սկսնակ լրագրող Արտյոմ Նովոսելցևը խմբագրության հանձնարարությամբ մեկնում է իր հարազատ քաղաքը։ Գործուղման պատճառը թերթի խմբագրություն ուղղարկված նամակն է, որը տեղեկացնում է, որ տեղի դպրոցի գրականության ուսուցչուհի Օլգա Դենիսովնան, փորձառու մանկավարժ և քաղաքում հարգված մարդ լինելով, այնուամենայնիվ, որոշում է թոշակի անցնել։ Ինչպես հաստատում է նամակի հեղինակը, ուսուցչուհին այդ որոշումը հարկադրված է կայացրել։ Արտյոմը պետք է տեղում պարզի բոլոր հանգամանքները և հասկանա տարօրինակ իրավիճակի հանգամանքները։


== Գրական հիմք ==
Ֆիլմը նկարահանվել է գրող, իսկ մինչ այդ 25–ամյա մանկավարժական փորձ ունեցող ուսուցչուհու՝ Մարիա Պրիլեժաևայի պատմության հիման վրա. դպրոցի մասին նրա ստեղծագործություններում քննադատները տեսել են որոշ ինքնակենսագրական գծեր։
«Աշուն» պատմվածքն առաջին անգամ տպագրվել է ֆիլմի ցուցադրությունից երկու տարի առաջ, 1977 թվականին, «Նոր աշխարհ» թերթի առաջին համարում։


== Դերերում ==


=== Գլխավոր դերերում ===
Ռիմա Բիկովա` Օլգա Դենիսովնա, գրականության ուսուցչուհի
Ադա Ռոգովցևա` Աննա Զորինա, քաղաքային ժողկրթբաժնի վարիչ
Վիտալի Յուշկով` Արտյոմ Նովոսելցև, (Տյոմա) շրջանային թերթի թղթակից
Ելենա Իվոչկինա` Մարգարիտա Սադովսկայա («Մարգո թագուհի»)
Ստանիսլավ Սադալսկի` Պավել Պատյուտին («Տյուտյա»)


=== Երկրորդական դերերում ===
Միխայիլ Դանիլով` Վիկտոր Իվանովիչ Լիսցով, դպրոցի տնօրեն
Զինաիդա Շարկո` Նադեժդա Ռոմանովնա, քաղաքային ժողկրթբաժի տեսուչ
Լյուդմիլա Իվանովնա` Նինա Տիմոֆեևնա, Օլգա Դենիսովնայի հարևանը, վաճառողուհի
Լյուդմիլա Դմիտրիևնա` Մաշա, Զորինայի քարտուղարուհին
Լեոնիս Կուլագին` Իգոր Նովոսելցև, բժիշկ, Զորինայի ամուսինը
Դմիտրի Գոշև` Վոլոդյա, Նինայի ամուսինը
Վսեվոլոդ Շեստակով` Միխայիլ Սեմյոնովիչ, խմբագիր
Իրինա Յուրևիչ` խմբագրության աշխատակցուհի
Վալենտինա Տալիզինա` խմբագրության աշխատակցուհի
Գենադի Ֆրոլով` Պավել Օլենին, մետաղաձուլական գործարանի բրիգադիր
Միխայիլ Բիչկով` Լյոշա Բրիզգալով, բանվոր
Յուրի Կուզմենկո` Վանյա Մորոզով, բանվոր
Վալենտինա Կորոտաևա` Շուրոչկա, բանվոր
Մայա Բուլգակովա` Մարիա Պետրովնա
Միխայիլ Դանիլով` Վիկտոր Լիսցով
Վադիմ Զախարչենկո` Պիրոգով, հիվանդ դպրոցականի հայրը
Օլգա Վոլկովա` ուսուցչուհի
Օլգա Տոկարևա` ուսուցչուհի
Ալլա Կոտելնիկովա` ուսուցչուհի
Թամարա Միրոնովա` ուսուցչուհի
Նիկոլայ Լոմտև` Ժենյա Պետուխով, աշակերտ
Սաշա Մեդակին` Գարիկ Պրյանիչկին, աշակերտ
Իռա Լուկյանովիչ` Ուլյանա Օլենինա, աշակերտուհի
Վալենտինա Տոկարսկայա` տատիկ


== Լրացուցիչ տեղեկություններ ==
Ֆիլմը նկարահանվել է Կալուգա քաղաքում։
Գլխավոր դերակատարը թատրոնի դերասանուհի Ռիմա Բիկովան է։ Մինչ այդ ֆիլմը նա նկարահանվել է դրվագային դերերում, նրա անունը նույնիսկ չի նշվել լուսագրերում։ Միայն 1976 թվականին, երբ Ինեսա Սելեզնյովայի կողմից հրավիրվել է նկարահանվելու «Ցերեկային գնացք» ֆիլմում և խաղալու գլխավոր հերոսուհու մոր երկրորդական դերը, «կինոյի համար առաջին անգամ բացահայտվել է զգայուն–կրքոտ, անհավանական, մինչև սրտի ջղաձգության աստիճանի իրական Ռիմա Բիկովան։ Եվ այդ բացահայտումը կրկնվել է «Աշնանային պատմություն»–ում»։
Տատիկի դերը ֆիլմում այն քչերից է և վերջինն է 1930–ական թվականների մոսկովյան մյուզիք–հոլի աստղ Վալենտինա Տոկարսկայի համար։ Դերը դրվագային է, և ինքը՝ դերասանուհին, դրան հատուկ նշանակություն չի տվել․ «Իսկ «Աշնանային պատմությունում» ի՞նչ դեր է․․․ Ընդամենը տատիկ, ոչ մի հետաքրքիր բան»։


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
Осенняя история // Сергей Землянухин, Мирослава Сегида — Домашняя синематека: отечественное кино 1918—1996 — «Дубль-Д», 1996—520 с. — стр. 305
Осенняя история Archived 2019-06-07 at the Wayback Machine. // Телеканал «Культура»