armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Կոնիյակ Կորբիեռ

Կոնիյակ Կորբիեռ (ֆր.՝ Conilhac-Corbières), համայնք Ֆրանսիայի Օկսիտանիա մարզի Օդ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 819 մարդ, բնակչության խտությունը` 67.24 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 12.18 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 630 կմ հարավ, Մոնպելիե քաղաքից` 105 կմ հարավ-արևմուտք, Կարկասոն քաղաքից` 30 կմ արևելք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 537 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 386-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 151։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 71,9 %։ 386 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 340 անձ (177 տղամարդ և 163 կին)։ Գործազուրկ են եղել 46 անձ (29 տղամարդ և 17 կին)։ 151 անաշխատունակներից 38-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 57-ը` թոշակառուներ, իսկ 56-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Օդ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Սամսոն Գասպարյան

Սամսոն Գասպարի Գասպարյան (նոյեմբերի 12, 1909(1909-11-12), Բայազետ, Էրզրումի վիլայեթ, Օսմանյան կայսրություն - հուլիսի 11, 1974(1974-07-11), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ երաժշտագետ։ ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1945)։


== Կենսագրություն ==
Սովորել է Երևանի պետական կոնսերվատորիայում։ 1928 թվականից դասավանդել է Երևանի երաժշտական ուսումնական հաստատություններում։ 1937-1940 թվականներին եղել է Երևանի պետական կոնսերվատորիայի ռեկտորը։


== Երկեր ==

«Կոմիտաս» (1947, 1961, ռուսերեն՝ 1969)։
«Ալեքսանդր Սպենդիարով» (1951)։
«Հայկանուշ Դանիելյան» (1958)։


== Ծանոթագրություններ ==
Իշկաթնուկ տիրուկալի

Իշկաթնուկ տիրուկալի (լատ.՝ Euphórbia tirucálli), բազմամյա ծառանման բույս։


== Տարածվածություն ==
Լայնորեն տարածված է Հյուսիս-Արևելյան, Կենտրոնական և Հարավային Աֆրիկայում, ինչպես նաև Արաբական թերակղզում։ Ժամանակին ներմուծվել է բազմաթիվ այլ արևադարձային երկրներ։ Իշկաթնուկ տիրուկալիի հնդկական ծագման վարկածը կասկածելի է։ Հնդկաստանում այն աճում է չոր կլիմա ունեցող շրջաններում և հաճախ օգտագործվում է որպես խոշոր եղջերավորների կեր ու կենդանի ցանկապատ։


== Ձևաբանություն ==
Խիստ ճուղավորված, ծառանման, 5-9 մետր բարձրության հասնող սուկուլենտ բույս է՝ գլանաձև, հարթ, կանաչ, 5-7 մմ հաստությամբ ճուղերով։ Հիմնականում գագաթներին աճող, թափվող տերևներն ունեն 6-12 մմ երկարություն, 1-1,5 մմ լայնք։ Ֆոտոսինթեզն հիմնականում իրականացվում է ճուղերում։ Ծաղիկները մանր են, դեղին գույնի։


== Հատկություններ ==
Բույսի թանձր կաթի նման հյութը թունավոր է և կարող է մաշկի լուրջ այրվացքներ առաջացնել։ Աչքերի մեջ ընկնելիս կարող է սուր ցավ և մինչև 7 օր տևողությամբ կուրություն առաջացնել։ Եթե բույսի հյութը մտել է աչքի մեջ, աչքը պետք է 15 րոպե լվալ ջրով և դիմել բժիշկի։ Այրվածքների նշանները կարող են երևալ ավելի քան 12 ժամ անց։ Բույսի հյութը խմելու դեպքում, կարելի է ստանալ շուրթերի, բերանի և լեզվի այրվածքներ։ Գրանցվել են նաև մահացու դեպքեր։


== Էկոլոգիա ==
Իշկաթնուկ տիրուկալիի պտուղները ուտում են կապիկները և այլ կենդանիներ։


== Կիրառում ==
Հայաստանում Իշկաթնուկ տիրուկալին կարող է աճեցվել որպես սենյակային բույս, բայց այդ պայմաններում այն չի ծաղկի կամ պտղաբերի։
Նախկինում այս բույսն ուներ որոշակի արտադրական նշանակություն. հյութից բնական կաուչուկ էին ստանում։ Քիմիկոս Մելվին Կելվինը (Melvin Ellis Calvin) ժամանակին առաջարկել է բույսի հյութից վերամշակմամբ նավթ ստանալ։ Այդ առաջարկը հրապուրում էր այնքանով, որ Իշկաթնուկ տիրուկալին կարող է աճել հացահատիկային կուլտուրաների մշակման համար անպիտան հողերում։ Կելվինը հաշվել էր, որ 1 ակր հողից (4046.86 ք.մ.) հնարավոր կլինի ստանալ 10-50 տակար (1589,87-7949,36 լիտր) նավթ։
20-րդ դարի 80-ական թվականներին բրազիլական «Պետրոբռաս» (Petrobras) ընկերությունը Կելվինի գաղափարի փորձարկումներ արեց։


=== Կիրառում բժշկությունում ===
Իշկաթնուկ տիրուկալին որոշ երկրներում (Բրազիլիա, Հնդկաստան, Ինդոնեզիա, Մալազիա), առանց շոշափելի արդյունքների օգտագործվել է ոչ ավանդական բժշկությունում՝ քաղցկեղի և այլ ուռուցքների բուժման նպատակով։

		
		
		
		
		


== Գրականություն ==
Чуб В. В., Лезина К. Д. Полная энциклопедия комнатных растений. — М.: ЭКСМО-Пресс, 2001. — 416 с. — ISBN 5-04-006077-7
Белоусова Л.С., Денисова Л.В. Редкие растения мира. — М.: Лесная промышленность, 1983. — С. 145. — 344 с.


== Հղումներ ==
Комнатные растения: молочай
Комнатные растения и цветы: молочай
X և Y տեսություն

X և Y տեսություն, ղեկավարման ոլորտում մարդկանց մոտիվացիայի և վարքի տեսությունն ըստ՝ Դուգլաս Մաք-Գրեգորի։


== Տեսություն X ==
Ղեկավարման այդ տեսությունը ենթադրում է, որ աշխատակիցներն ի սկզբանե ալարկոտ են և հնարավորության դեպքում պիտի խուսափեն աշխատանքից։ Այդ պատճառով աշխատակիցներին պետք է հետևել, որի համար մշակվում են հսկողության համակարգեր։ Անհրաժեշտ է հիերարխիկ կառուցվածք՝ յուրաքանչյուր մակարդակում ղեկավարելիության նվազեցված նորմայով։ Համաձայն այս տեսության, աշխատակիցները առանց գայթակղիչ խրախուսման քիչ ամբիցիա են դրսևորում և խուսափում են պատասխանատվությունից, եթե դա հնարավոր է։
X տեսության մենեջերը, որպես կանոն, կարծում է, որ ամեն ինչ կավարտվի, երբ որևէ մեկը պատասխանատվության ենթարկվի։ Նա կարծում է, որ բոլոր աշխատակիցներն իրենց համար օգուտ են փնտրում։ Որպես կանոն, այդպիսի ղեկավարները ենթադրում են, որ աշխատակիցներին հետաքրքրելու միակ միջոցը փողն է։ Մեծ մասամբ նրանք առաջին հերթին մեղադրում են մարդուն, հարց չբարձրացնելով այն մասին, որ հնարավոր է լինեն համակարգային, մարտավարական կամ նախապատրաստման բացակայության թերացումներ։
Ավելին, X տեսության ղեկավարները չեն կարող վստահել ոչ մի աշխատակցի, և դա միշտ ցույց են տալիս օժանդակող անձնակազմին։ X տեսության մենեջերին կարելի է անվանել արտադրողականության և աշխատակիցների բարոյական ոգու արգելք։
Շատ ղեկավարներ (60-ականներին), որպես կանոն, աջակցում էին X տեսությանն այն տեսանկյունից, որ նրանք բավական վատատեսորեն էին գնահատում իրենց աշխատակիցներին։ X տեսության մենեջերը կարծում է, որ իր աշխատակիցները չեն ցանկանում աշխատել, որ նրանք կխուսափեն պարտականություններից և, որ մենեջերի աշխատանքը գործունեության կառուցումը և աշխատակիցների հարկադրումն է։ Այդպիսի մտածողությունը հանգեցրեց նրան, որ X տեսության ղեկավարները ստանձնում էին ղեկավարման ավտորիտար ոճ՝ հիմնված պատժելու սպառնալիքի վրա։
Այդ ղեկավարման ոճի թերություններից է այն, որ մեծ ձեռնարկություններում ավելի շատ հնարավոր է ունենալ բացասական արդյունք։


== Տեսություն Y ==
Ղեկավարումը ենթադրում է, որ աշխատակիցները կարող են ունենալ ամբիցիաներ, ներքին ստիմուլներ, կարող են ձգտել իրենց վրա վերցնել ավալի շատ պատասխանատվություն, իրականացնել ինքնավերահսկում և ինքնաղեկավարում։ Համարվում է, որ աշխատակիցները հաճույք են ստանում իրենց պարտականություններից՝ կապված ինչպես մտավոր, այնպես էլ ֆիզիկական ծանրաբեռնվածության հետ։ Նաև կարծում են, որ աշխատակիցները հնարավորության դեպքում ցանկություն են ունենում դրսևորել ստեղծագործական առաջադիմական մտածողություն։ Հնարավորություն է առաջանում բարձրացնել արտադրողականությունը՝ աշխատողներին հնարավորություն ընձեռնելով աշխատել իրենց հնարավորությունների սահմանում՝ կանոններով չսահմանափակելով։
Y տեսության մենեջերը կարծում է, որ բարենպաստ պայմաններում մարդկանց մեծամասնությունը ցանկանում է լավ աշխատել և, որ աշխատուժն ունի չօգտագործված ստեղծագործական ընդունակությունների պաշար։ Նրանք հավատում են, որ սեփական աշխատանիքի լավ կատարումն ինքնին հաճույքի մեծ խթան է։ Y տեսության մենեջերը փորձում է վերացնել խոչընդոտները, որոնք խանգարում են աշխատողին ամբողջությամբ իրականացնել սեփական գործողությունները։
Շատ մարդիկ Y տեսությունն ընկալում են որպես աշխատակցի նկատմամբ դրական ենթադրությունների հավաքակազմ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Douglas McGregor Human Side Of Enterprise // Management Review. № 11. 1957. 41-49 pp.
Դելովոե

Դելովոե (ուկրաիներեն՝ Ділове), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Ռախովի շրջանում։
Չճշտված տվյալներով Դելովոե գյուղում բնակվում էր 2 673 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 8,6 կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Նաձալադևի (մետրոյի կանգառ)

Նաձալադևի (վր.՝ ნაძალადევი), մետրոյի կանգառ Թբիլիսիում։ Մտնում է Ախմետելի-Վարկեթելի գծի մեջ։ Բացվել է 1966 թվականի հունվարի 11-ին։ Գտնվում է Ցոտնե Դադիանի փողոցում։
Մետրոյի այս կանգառը իր անվանումը ստացել է ի պատիվ այդ շրջանի։


== Արտաքին հղումներ ==
LIVE Video მეტროსადგურებიდან
Իզինի սյուր Մեր

Իզինի սյուր Մեր (ֆր.՝ Isigny-sur-Mer), համայնք Ֆրանսիայի Ստորին Նորմանդիա մարզի Կալվադոս գավառում։
Բնակչությունը 2014 թվականի դրությամբ կազմում է 3754 մարդ, բնակչության խտությունը` 61.10 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 61.44 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 260 կմ արևմուտք, Կան քաղաքից` 60 կմ արևմուտք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 1595 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 1097-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 498։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 68,8 %։ 1097 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 937 անձ (537 տղամարդ և 400 կին)։ Գործազուրկ են եղել 160 անձ (77 տղամարդ և 83 կին)։ 498 անաշխատունակներից 112-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 183-ը` թոշակառուներ, իսկ 203-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Կալվադոս գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Հայրանի

Հայրանի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Ամասիայի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Քարախաչ (լեռ, Լոռու մարզ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Քարախաչ (այլ կիրառումներ)Քարախաչ, լեռնագագաթ Հայաստանի Լոռու մարզում, Բազումի լեռներում, Խորգետակի աջափնյակում, Գոգարան գյուղից 8,5 կմ հյուսիս–արևմուտք։ Բարձրությունը 2728 մ է։


== Ծանոթագրություններ ==
Պերսեփոնեի առևանգումը (Բեռնինի)

Պերսեփոնեի առևանգումը, բարոկկո դարաշրջանի իտալացի հռչակավոր քանդակագործ և ճարտարապետ Ջովաննի Լորենցո Բեռնինիի 1621-1622 թվականներին ստեղծած արձանախումբն է։ Ստեղծման ժամանակ հեղինակը 23 տարեկան էր։ Արձանը գտնվում է Բորգեզե պատկերասրահում։


== Սյուժեն ==
Սյուժեն վերցված է Հին հունական դիցաբանությունից։ Պատկերված է այն պահը, երբ Հադեսը առևանգում է երկրագործության աստվածուհի Դեմետրայի աղջկան՝ Պերսեփոնեին։ Դեմետրան լիովին հուսաբեկ դադարում է բերք պարգևել մարդկությանը և Զևսը հրամայում է Հադեսին ետ վերադարձնել Պերսեփոնեին իր մորը։ Սակայն Հադեսը ստիպում է Պերսեփոնեին կուլ տալ նռան մի քանի հատիկ, և Դեմետրայի դուստրը արդեն չէր կարող վերջնականապես լքել ստորերկրյա թագավորությունը։ Նա միայն տարվա մի մասը անցկացնում էր երկրի վրա մոր հետ, իսկ մնացած ժամանակ իշխում էր ստորգետնյա թագավորությունում։


== Գրականություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Web Gallery of Art
Galleria Borghese Archived 2006-09-06 at the Wayback Machine.
Vita del Cavalier Gio. Lorenzo Bernino at Google Books
Vita del cavaliere Gio. Lorenzo Bernino at Google Books
Տերեփուկ Թախտաջյանի

Տերեփուկ Թախտաջյանի  (լատ.՝ Centaurea takhtajanii), բարդածաղկավորների ընտանիքին պատկանող բույս։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում


== Նկարագրություն ==
Ճյուղավորված ցողուններով բազմամյա բույս է։ Տերևները նեղ-գծային են, առանց կոթունի։ Զամբյուղները գագաթնային են, միայնակ։ Ծածկոցի թերթերի հավելուկները մանր են, մուգ դարչնագույն, կաշենման և 5-9 համարյա հավասար երկարությամբ մանր փշերով։ Սերմնիկների երկարությունը 5-6 մմ է։ Պապուսը շատ կարճ է՝ 1,5-2,5 մմ երկարություն։


== Տարածվածություն ==
Հայտնի է միայն Շիրակի ֆլորիստական շրջանում (լեռնագագաթ Արտենի, Հակկո, Քարակերտ, Զարինջա, Ցամաքասար և Հացաշեն գյուղերի միջև)։


== Էկոլոգիա ==
Աճում է միջին լեռնային գոտում՝ ծովի մակարդակից 1600-1800 մ բարձրությունների վրա, չոր քարքարոտ լանջերին, տափաստանում, ցանքերում։ Ծաղկում է հունիս ամսին, պտղաբերում՝ օգոստոսին։


== Պահպանություն ==
Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակ է։ Հայաստանի Էնդեմիկ է։ Հայտնի է մեկ ֆլորիստական շրջանից, որտեղ հանդիպում է չափազանց հազվադեպ, ինտենսիվ յուրացվող տեղերում։ Տարածման և բնակության շրջանների մակերեսը 10 կմ²-ից պակաս է։ Կարմիր գրքի առաջին հրատարակությամ մեջ ընդգրկված էր որպես ոչնչացման սպառնալիքի ենթակա տեսակ։ Ընդգրկված չէ CITES-Ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում։
Պահպանություն չի իրականացվում։


== Ծանոթագրություններ ==
Արմեն Սմբատյան (պետական գործիչ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Արմեն Սմբատյան (այլ կիրառումներ)Արմեն Վոլոդյայի Սմբատյան (սեպտեմբերի 26, 1977(1977-09-26), Եղեգնաձոր, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ տնտեսագետ, ՀՀ պետական գործիչ, ՀՀ Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողովի քարտուղար։


== Կրթություն ==
1984-1994 թթ. - սովորել և գերազանցությամբ ավարտել է Եղեգնաձորի թիվ 1 միջնակարգ դպրոցը։
1994-1999 թթ. - սովորել և ավարտել է Երևանի ժողովրդական տնտեսության ինստիտուտը՝ տնտեսագետի որակավորմամբ։
2001-2003 թթ. - սովորել և ավարտել է ՀՀ ԳԱԱ Տնտեսագիտության ինստիտուտի ասպիրանտուրան։
2004-2007 թթ. - սովորել և ավարտել է ՀՀ Պետական կառավարման ակադեմիան՝ իրավագիտություն մասնագիտությամբ, իրավագիտության մագիստրոսի որակավորմամբ։


== Աշխատանքային գործունեություն ==
1998-1999 թթ. - աշխատել է ՀՀ բանկային համակարգում։
1999-2001 թթ. - ծառայել է ՀՀ զինված ուժերում։
2002-2007 թթ. - շինարարական ընկերության փոխտնօրեն։
2004 թ. - ՄԱԿ-ի Զարգացման ծրագրի գյուղական համայնքների զարգացման միավորման գյուղական համայնքների վերաբերյալ տեղեկությունների հավաքագրման, մշակման և համայնքների անձնագրավորման փորձագետ։
2006-2007 թթ. - «Ազգային տարի» ՊՈԱԿ-ի աշխատակազմի ղեկավար-գլխավոր մենեջեր։
2007-2010 թթ. - ՀՀ աշխատանքի պետական տեսչության Երևանի տարածքային կենտրոնի պետի տեղակալ։
2010-2011 թթ. - ՀՀ աշխատանքի պետական տեսչության ն պետի տեղակալ։
2010-2011 թթ. - ՀՀ աշխատանքի պետական տեսչության աշխատողների արհեստակցական միության նախագահ։
2007-2011 թթ. - թիվ 10 ընտրատարածքային ընտրական հանձնաժողովի նախագահի տեղակալ։
2011 թ. հուլիսի 13-ին ՀՀ Նախագահի հրամանագրով ՀՀ Մարդու իրավունքների պաշտպանի առաջարկությամբ նշանակվել է ՀՀ Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողովի անդամ՝ յոթ տարի պաշտոնավարման ժամկետով։
2011 թ. հուլիսի 14-ին ընտրվել է ՀՀ Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողովի քարտուղար։
Դասավանդել է ՀՀ համայնքային ծառայության վերապատրաստման, ՀՀ ընտրական հանձնաժողովների անդամների լիցենզավորման դասընթացներում։Ամուսնացած է, ունի մեկ որդի։


== Պարգևներ ==
Երկու անգամ խրախուսվել է ՀՀ վարչապետի շնորհակալագրով։


== Ծանոթագրություններ ==
Բեևո (գյուղ, Միրգորոդի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԲեևոԲեևո (ուկրաիներեն՝ Бієве), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Միրգորոդի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Բեևո գյուղում բնակվում էր 9 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Թրինիտի շրջան (այլ կիրառումներ)

Թրինիտի շրջան, կարող է վերաբերել՝

Թրինիտի շրջան - ԱՄՆ Կալիֆորնիա նահանգի 58 վարչական միավորներից մեկը
Թրինիտի շրջան - ԱՄՆ Տեխաս նահանգի 254 վարչական միավորներից մեկը
ԵՊՀ արևելագիտության ֆակուլտետ

ԵՊՀ արևելագիտության ֆակուլտետ, Երևանի Պետական Համալսարանի կազմում գործող ֆակուլտետ։


== Պատմություն ==
Արևելագիտության առաջին դասախոսը գրականագետ և արևելագետ Գևորգ Ասատուրն էր, ով 1921 թվականին աշխատանքի է հրավիրվում որպես վրացերենի և Արևելքի գրականության դասախոս։ 1923 թվականին Թավրիզից ԵՊՀ է հրավիրվում լեզվաբան Հրաչյա Աճառյանը։ Նա դասավանդում է բազմաթիվ առարկաներ, այդ թվում` պարսկերեն, սանսկրիտ, պարսից լեզվի պատմություն և այլն։
1940 թվականին սեպտեմբերից Աճառյանի նախաձեռնությամբ ստեղծվում է արևելյան բանասիրության ամբիոն։ Նույն թվականին բացվում է նաև Արևելյան լեզուների և գրականության բաժինն իր երկու` իրանական և արաբական ճյուղերով։
Որպես առանձին կառույց` Արևելագիտության ֆակուլտետը կազմավորվում է 1968 թ-ին։ Ֆակուլտետի ղեկավարությունը ստանձնում է պրոֆեսոր Գեորգի Նալբանդյանը։
Նախնական շրջանում ֆակուլտետն ունեցել է մասնագիտական երկու ամբիոն` Արևելյան բանասիրության և Արևելքի պատմության։ 
Ֆակուլտետը սերտ կապեր է հաստատել արտասահմանյան արևելագիտական նշանավոր կենտրոնների հետ՝ Իրանի, Եգիպտոսի, Սիրիայի, Արաբական Միացյալ Էմիրությունների, Լիբանանի համալսարանների համապատասխան ամբիոնների և առանձին գիտնականների հետ։ Ֆակուլտետը համագործակցում է նաև Մատենադարանի, Իրանագիտական կովկասյան կենտրոնի, «Իրան-Նամե» արևելագիտական հանդեսի և արևելագիտական այլ կենտրոնների հետ։


== Ամբիոններ ==
Ներկայումս Արևելագիտության ֆակուլտետում գործում են Իրանագիտության, Արաբագիտության և Թյուրքագիտության ամբիոնները։ Արևելագիտության ներկայիս պահանջներին համապատասխան` ֆակուլտետում ուսումնասիրվում են նաև հնդկերեն, աֆղաներեն, սանսկրիտ, բելուջերեն, քրդերեն և եբրայերեն։


== Ծանոթագրություններ ==
Իվի

Իվի (էստ․՝ Õvi), գյուղ Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Տառտու շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 49 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Ագուսալու

Ագուսալու (էստ․՝ Agusalu), գյուղ Էստոնիայի Իդա-Վիրումաա նահանգի Իլուկա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 12 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Գեորգի Բուլատով

Գեորգի Յակովլևիչ Բուլատով (ռուս.՝ Георгий Яковлевич Булатов, օգոստոսի 24, 1947(1947-08-24), Լենինգրադ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - փետրվարի 2, 2001(2001-02-02), Դոնի Ռոստով, Ռուսաստան), գրող, լրագրող։ Ռուս գրողների միության անդամ (1993)։


== Կենսագրություն ==
Գեորգի Յակովլևիչը ծնվել է 1947 թվականին Լենինգրադում։ Մանուկ և պատանի հասակում այցելել է երկրի տարբեր մարզեր։ 1973 թվականին ավարտել է Ռոստովի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը։ Աշխատել է շինհրապարակում, հետազոտական արշավախմբում, զբաղվել է լրագրությամբ։ Երիտասարդ լրագրողն ու գրողը հարուստ փորձ է ձեռք բերել Ղազախստանում, Կուրսկի մարզում, Ռոստովի մարզի Զերնոգրադի, Մյասնիկովի շրջաններում։
Գեորգի Բուլատովը բանաստեղծություններ գրել է երիտասարդ տարիքից։ 1979 թվականից դարձել է «Դոն» տարածաշրջանային գրական ասոցիացիայի առաջատար բանաստեղծ, որը գլխավորում էր բանաստեղծուհի Ե. Նեստերովան։ Բանաստեղծությունների ժողովածուներ է հրատարակել նախ շրջանային թերթերում, ապա` «Դոն» ամսագրում, Ռոստիզդատի կոլեկտիվ հավաքածուներում։ Բանաստեղծությունների առաջին գիրքը` «Գլխավոր կիսակայարան», լույս է տեսել 1987 թվականին։ Այդ փոքրիկ գիրքը ներառել է 42 բանաստեղծություններ։ Երկու տարի անց նույն Ռոստիզդատում տպագրվել է նրա երկրորդ գիրքը` «Անուններ» (1989)։ Այն ծավալով ավելի մեծ էր (115 բանաստեղծություններ)։ Չորս տարի անց լույս է տեսել երրորդ գիրքը` «Շտապիր, իմ մեղավոր հիշողություն»։
1990 թվականին հաջողությամբ համադրել է բանաստեղծական և հրատարակչական գործունեությունները։ 1993 թվականին Բուլատովը Դոնի Ռոստովում ստեղծել է «Բուլատ» հրատարակչական կենտրոնը և մինչև մահը ղեկավարել է այն։
«Բուլատ» հրատարակչությունում վերջին գիրքը լույս է տեսել 1993 թվականին։ Դրան նախորդել է երկար տարիների մարզային և քաղաքային պարբերական մամուլում աշխատանքային փորձը։
Մահացել է 2001 թվականի փետրավարի 2-ին Դոնի Ռոստովում։ Թաղված է Դոնի Ռոստովի Հյուսիսային գերազմանատանը։


== Ստեղծագործություններ ==
Ընտրված հրատարակություններ

Главный полустанок: Стихи. - Ростов-н/Д.: Кн. изд-во, 1987.
Имена: Книга стихотворений. - Ростов-н/Д.: Кн. изд-во, 1989.
Торопись, душа моя грешная: Книга стихов. - Ростов-н/Д.: Кн. изд-во, 1997.
…метелью тополиною в окне…:Стихи. Ростов-н/Д., изд-во ООО ИЦ «Булат», 2002.


== Գրականություն ==
Дон литературный. Писатели России. Шолоховский край. XIX—XXI вв.:справ. изд., Сост. Губанов Г. — Ростов н/Д, 2006. — 512 с. ISBN 5-481-00623-5.


== Արտաքին հղումներ ==
Булатов Георгий Яковлевич
«ЭТО НАДО ЖЕ ПРОСТО ПОЭТОМ РОДИТЬСЯ...»
Георгий Булатов
Мемориальная доска Георгию Булатову
В Ростове установили мемориальную доску, посвященную памяти поэта Георгия Булатова
Օմար Աբդուլ Համիդ Քարամե

Օմար Աբդուլ Համիդ Քարամե (արաբ․՝ عمر عبد الحميد كرامي‎‎, սեպտեմբերի 7, 1934(1934-09-07), Սիրիայի և Լիբանանի ֆրանսիական մանդատ, Ֆրանսիայի գաղութներ, Ֆրանսիա - հունվարի 1, 2015(2015-01-01), Բեյրութ, Լիբանան), Լիբանանի վարչապետ։ Առաջին անգամ վարչապետ է եղել 1990 թվականի դեկտեմբերի 24-ից, երբ Սելիմ Հոսսը հրաժարվել է իշխանությունից, մինչև 1992 թվականի մայիսի 13-ը, երբ հրաժարական է տվել ազգային արժույթի փլուզման ֆոնին զանգվածային բողոքներից հետո։ Կրկին որպես վարչապետ երդվել է 2004 թվականի հոկտեմբերի 21-ին և հրաժարական տվել 2005 թվականի փետրվարի 28-ին` նախորդ վարչապետ Ռաֆիկ Հարիրիի սպանությանը հաջորդած զանգվածային ցույցերի ժամանակ։


== Կենսագրություն ==
Օմար Քարամեն ծնվել է Լիբանանի հյուսիսում` Նուրի քաղաքում։ Նախկին վարչապետ և անկախության համար պայքարի հերոս Աբդուլ Համիդ Քարամեի որդին է և վարչապետի պաշտոնում ութ անգամ պաշտոնավարած և 1987 թվականին սպանված Ռաշիդ Քարամեի կրտսեր եղբայրը։ Ստացել է իրավաբանի աստիճան Լիբանանի համալսարանում։ Իր եղբոր սպանությունից հետո քաղաքականություն է մտել և 1991 թվականին պատգամավոր է ընտրվել Է Տրիպոլիից։ Հարևան Սիրիայի հետ սերտ կապերի համոզված կողմնակիցն է։ 
Նախորդ վարչապետի` Ռաֆիկ Հարիրիի սպանությունից հետո, 2005 թվականին ընդդիմության անդամները Սիրիային մեղադրել են սպանության մեջ, և Սիրիայից պահանջել են դուրս բերել իրենց զորքերը և հատուկ ծառայությունների աշխատակիցներին Լիբանանից, Քարամեի պրոսիրիական կառավարությունը դեմ է հանդես եկել։ Ընդդիմության որոշ առաջնորդներ Քարամեի կառավարությանը մեղադրել են սպանությանը մասնակցելու մեջ։ Չնայած ցույցերի անցկացման պաշտոնական արգելքին, ուժեղացել են բողոքի ակցիաները Բեյրութում, և ընդդիմությունը մտադիր էր անվստահության քվե հայտնել։ Ընդդիմության աճող ճնշման տակ 2005 թվականի փետրվարի 28-ին Քարամեն հայտարարել է կառավարության հրաժարականի մասին, թեև նա ժամանակավորապես մնացել է վարչապետի պաշտոնակատարի պաշտոնում։
Սակայն կառավարության լուծարումից տասն օր անց՝ Բեյրութում ծավալված պրոսիրիական ցույցերից հետո, որը կազմակերպել էր շիա արմատական Հեզբոլլահ կազմակերպությունը, նախագահ Էմիլ Լահուդը մարտի 10-ին կրկին Քարամեին նշանակել է վարչապետի պաշտոնում և նրան հանձնարարել ձևավորել նոր կառավարություն։ Պատգամավորների մեծամասնության աջակցությամբ Քարամեն կոչ է արել բոլոր կողմերին միանալ ազգային միասնության կառավարությանը։
Ապրիլի 13-ին, նոր կառավարություն ստեղծելու անհաջող փորձից հետո, Քարամեն կրկին հրաժարական է տվել։ 
Կյանքի 81-րդ տարում մահացել է երկրի մայրաքաղաք Բեյրութում, 2015 թվականի հունվարի 1-ին։ Երկրում եռօրյա սուգ Է հայտարարվել։


== Տես նաև ==
Լիբանանի պատմություն


== Ծանոթագրություններ ==
Շայդոմա

Շայդոմա (ռուս.՝ Шайдома, ֆիններեն՝ Saidoma), գյուղ Ռուսաստանի Կարելիայի հանրապետության Կոնդոպոժսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 81 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Արտես

Արտես (իսպ.՝ Artés, բասկ.՝ Artes), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Մտնում է Բարսելոնա պրոնվիցիայի մեջ՝ Կատալոնիա ինքնավար համայնքում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Բաժես շրջանում։ Բնակչությունը կազմում է 5515 մարդ՝ 2010 թվականի մարդահամարի տվյալների համաձայն, իսկ տարածքը կազմում է 17,90 կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Información de la Generalitat de Catalunya(չաշխատող հղում)
Ստիվենս շրջան (այլ կիրառումներ)

Ստիվենս շրջան, կարող է վերաբերել՝

Ստիվենս շրջան - ԱՄՆ Կանզաս նահանգի 105 վարչական միավորներից մեկը
Ստիվենս շրջան - ԱՄՆ Մինեսոտա նահանգի 87 վարչական միավորներից մեկը
Ստիվենս շրջան - ԱՄՆ Ջորջիա նահանգի 159 վարչական միավորներից մեկը
Ժողովածու (613)

Ժողովածու (613), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 613 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1664 թվականին Զաքարիա քահանայի կողմից։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 20,7x15 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 128 թերթից։ Գրված է միասյուն, երկսյուն, նոտրգրով։ Կազմը` կաշեպատ ստվարաթուղթ։ Հիշատակարաններ՝ գրչի՝ 79 ա, 91 բ։


== Բովանդակություն ==
Մասն Շարականոցի։
Յովհ. ․ Երզնկացւոյ Համառօտ հավաքումն ի կանոնաց հարց։
Պատմութիւն Փարէզ քաղաքին։
Խրատ Խիկարայ։
Բառք հայոց։
Քարոզք (Յովհ. ․ Երզնկացի, անանունք)։
Ագաթոնի Վասն վերջին ժամանակին։
Ոսկեբերանի ճառ մեռելոցն։
Հարցումն Բարսղի և պատասխանի Գր․ Աստուածաբանի։
Վարդանայ Աշխարհացոյց։
Կար․ Բաղիշեցւոյ Աշխարհացոյց։
Պատմութիւն գեղարդեանն։
Խրատք Նուշքվանայ։
Յակ․ Ղրիմեցւոյ Յաղագս ազգականութեան։
Ի Կանոնգրոց։
Մանունք։


== Ծանոթագրություններ ==
Վլադիմիր Արմենակի Ամիրջանյան

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Վլադիմիր Ամիրջանյան (այլ կիրառումներ)Վլադիմիր Ամիրջանյան (16 մարտի, 1949, Թաղասեռ, Հադրութի շրջան - 15 հունվարի, 1994, Սեիդահմեդլի), հայ ազատամարտիկ, Արցախյան ազատամարտի մասնակից։


== Կենսագրություն ==
Վլադիմիր Ամիրջանյանը ծնվել է 1949 թ. մարտի 16-ին Հադրութի շրջանի Թաղասեռ գյուղում։ Տեղի տարրական դպրոցն ավարտելուց հետո միջնակարգ կրթություն է ստացել Հադրութում։ Ծառայել է Խորհրդային բանակում։ Զորացրվելուց հետո աշխատել է Հադրութի շրջանային թերթի տպարանում։ 1990 թ. ծառայել է Ինքնապաշտպանության ուժերում, եղել է գումարտակի շտաբի պետ։ Զոհվել է 1994 թ. հունվարի 15-ին Սեիդահմեդլիի ազատագրման համար մղված մարտում։ Հետմահու պարգևատրվել է ԼՂՀ «Արիության համար» մեդալով։ Ամուսնացած էր, ունի երեք երեխա։ Հանգչում է Թաղասեռի գերեզմանատանը։


== Ծանոթագրություններ ==
Հանքաջուր (այլ կիրառումներ)

Հանքաջուր անվանումը կարող է վերաբերել.

Հանքաջուր, գետ Կոտայքի մարզում
Հանքաջուր,  գետ  Սյունիքի մարզում
Սկագերակ

Սկագերակ (Skagerrak), նեղուց Սկանդինավյան թերակղզու նորվեգիական ափեզրի և Յուտլանդիա թերակղզու միջև, որը միացնում է Հյուսիսային ծովը Բալթիկ ծովի հետ Կատեգատ նեղուցով։
Սկագերակի երկարությունն է 240 կմ, լայնությունը՝ 80-90 կմ։ Խորությունը հասնում է 700 մետրի Նորվեգիական խրամատի շրջանում։
Ջրի աղիությունը նեղուցում կազմում է 30 ‰։ Ֆլորան և ֆաունան ներկայացված են մոտ 2000 տեսակներով։
Սկագերակը եղել է ռազմավարական կարևորագույն դիրք Գերմանիայի համար երկու համաշխարհային պատերազմների ժամանակ։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ այստեղ է տեղի ունեցել խոշորագույն ծովային ճակատամարտերից մեկը՝ Յուտլանդական ճակատամարտը։ Այս նեղուցի վերահսկողության անհրաժեշտությունը հանդիսացավ Գերմանիայի համար Դանիայի և Նորվեգիայի վրա հարձակման պատճառներից մեկը Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ։


== Կենդանական աշխարհի ներկայացուցիչներ ==

		
		


== Պատկերասրահ ==
Գլդոր Գլդորի

Գլդոր Գլդորի կամ Կլտոր Կլտորի, ձոր և գետակ Հայկական լեռնաշխարհում։ Գտնվել է Ակն քաղաքում։ Սակավաջուր է, բայց գետի ջրով ոռոգում են հարակից այգիները։ Գետը ձկնառատ է։ Հոսում է Ակնի Վարի թաղի Սուրբ Գևորգ եկեղեցու հյուսիսային մասով՝ մոտ 100 մետր հեռավորությամբ։


== Ծանոթագրություններ ==
Տերժա

Տերժա (ֆր.՝ Terjat), համայնք Ֆրանսիայում, որը գտնվում է Օվերն մարզի Ալյեի գավառում։ Մտնում է Մարսիյյա ան Կոմբրայ կանտոնի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Մոնլյուսոն շրջանը։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 03280։


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2008 թվականին կազմում էր 218 մարդ։


== Տնտեսություն ==
2007 թվականի տվյալներով 136 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 105-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 31-ը անգործունակ (ակտիվության ցուցանիշը 77,2 %, 1999 թվականին եղել է՝ 70,0 %)։ 105 աշխատունակ բնակիչներից 103-ը աշխատում էին (57 տղամարդ և 46 կին), անաշխատանք էին 2-ը (1 տղամարդ և 1 կին)։ 31 անգործունակ մարդկանցից 5-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 14-ը թոշակառու, 12-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով։


== Տեսարժան վայրեր ==
Սեն Մարտեն եկեղեցի՝ XII դար
Եկեղեցական խորան՝ XV դար
Դաստակերտ՝ XII դար


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
«Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ՝ Տերժա» (ֆրանսերեն)։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-10-06-ին։ Վերցված է 2012-7-2 
«Տերժա» (ֆրանսերեն)։ cassini.ehess.fr։ Արխիվացված օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-30
Սուզեգանա

Սուզեգանա  (իտալերեն՝ Susegana), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Վենետո մարզի Տրևիզո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 11 367 մարդ, խտությունը՝ 245 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 44 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 31058, հեռախոսային կոդ՝ 0438։
Կոմունայի հովանավորներն են Սուրբ Կույս Մարիամը, ինչպես նաև Բեատա Ջուլիանա դի Կոլլալտոն։ Տոնը նշվում է ամեն տարի մայիսի 24-ին։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական էջ(իտալ.)


== Ծանոթագրություններ ==
Seventeen (խումբ)

Seventeen (երբեմն գրում են SEVENTEEN, հանգըլ՝ 세븐틴}}), Pledis Entertainment-ի հարավկորեական բոյ բենդը։ Seventeen-ը 13 հոգուց բաղկացած խումբ է, որի միջին տարիքը կազմում է 22 տարեկան։ Եթե, ինչպես կանխամտածվել էր խմբում լինեին 17 մասնակից, ապա այն կհամարվեր Կորեայի ամենամեծ բոյ-բենդը (Apeace խմբում եղել են 21 մասնակից, բայց 2014 թվականի հունիսից մնացել են 15-ը, ինչը հնարավորություն էր տալիս Seventeen-ին դառնալ ամենամեծը Կորեայում)։
Խմբի առաջնելույթը կայացել է 2015 թվականի մայիսի 26-ին։ 


== Նախադեբյուտ ==
Seventeen-ը 17 մասնակցից կազմված խումբ էր։ Նրանց դեբյուտային նախապարաստական աշխատանքները ցուցադրվել են Seventeen TV հաղորդաշարի ժամանակ։ Ավելի շուտ Pledis Entermtaiment-ը հայտարարել է. 

Seventeen-ը խումբ է, որը կազմվել է հանդիսատեսի քվեարկության շնորհիվ։


== Խմբի մասնակիցներ ==


=== Նախկին մասնակիցներ ===


== Անդամների ժամանակավոր սանդղակը ==


== Սկավառակագրություն ==


=== Երգեր, որոնք կատարել են անդամները ===


=== Երգեր, որոնք կատարել են անդամներն ու այլ խմբեր ===


== Վոկալային ելույթ ==
Նշում^a [a] - Վոկալային ելույթ
^b [b] - Պարային ելույթ
^c [c] - Նախկին մասնակից
^d [d] - Երաժշտականա ընկեր


== Հեռուստաընկերություններում ==


=== Առաջին ելույթը MV-ում ===


== Առաջին ելույթները երաժշտական շոուներում ==


== Ֆիլմագրություն ==


== Մրցանակներ ==


== Ֆան-ակումբ ==
2015 թվականի հոկտեմբեր ամսին կայացավ քվեարկություն, որի արդյուքնում պետք է որոշվեր խմբի ֆան-ակումբի անունը։ Առաջարկված տարբերակներից ընտրվեց «Carat» անունը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
SEVENTEEN-ի պաշտոնական կայքը
Seventeen-ի YouTube-յան էջը
Seventeen-ի Ֆեյսբուքյան էջը
Twitter-յան էջը
Օվարա

Օվարա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Եվդոկիայի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ուշիի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Արագածոտնի մարզ)

Այս հոդվածը ներկայացնում է Արագածոտնի մարզի Ուշի գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ. հաստատվել է ՀՀ կառավարության կողմից։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 22 հուշարձան (8 միավոր)։

 


== Տես նաև ==
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Ռևանշիզմ

Ռևանշիզմ (ֆր.՝ revanchisme, revanche - հատուցել, վրեժխնդիր լինել), պատերազմում պարտություն կրած երկրի շովինիստական շրջանների քաղաքականությունը, որը հետապնդում է նոր պատերազմի նախապատրաստում` նպատակ ունենալով վերականգնել նախապատերազմյան սահմանները և միջպետական հարաբերությունները։


== Կիրառում ==
Ռևանշիզմի քարոզչությունը լայնորեն օգտագործում է տվյալ երկրի բուրժուազիան՝ արդարացնելու համար սպառազինությունների մրցավազքը, պատերազմի նախապատրաստությունը։ Կատաղի ռևանշիզմի ցայտուն օրինակ է հիտլերյան Գերմանիայի կողմից երկրորդ համաշխարհային պատերազմի նախապատրաստումը, որով հույս ուներ հասնել համաշխարհային տիրապետության։ Արդի պայմաններում ռևանշիզմի ուղիով են ընթանում արևմտագերմանական նեոֆաշիստները։


== Տես նաև ==
Մեծապետական շովինիզմ


== Գրականություն ==
Фарбман Н. В., Идеология германского реваншизма (1918—1923 гг.). Рязань-Пенза, 1987
Пустогаров В. В. Западногерманский реваншизм и международное право. М.։ «Наука», 1986
Милюкова В. И. Дипломатия реванша (внешняя политика ФРГ в Европе). М., 1966
Марков К. А. «Восточная политика» ФРГ и реваншизм 1949—1982 гг. Днепропетровск, 1988
Валихновский Т. Израиль и ФРГ, М.։ Прогресс., 1971
Реваншизм: идеология, практика (сборник статей). М., Знание, 1985
Չիլիի մեծ երկրաշարժ

Չիլիի մեծ երկրաշարժ (իսպ.՝ Terremoto de Valdivia, նաև Վալդիվյան երկրաշարժ), պատմությանը հայտնի ամենահզոր երկրաշարժը։


== Նկարագրում ==
Երկրաշարժի մագնիտուդը կազմել է 9.3-ից 9.5 բալ։ Տեղի է ունեցել 1960 թ. մայիսի 22-ին Չիլիում, ժամը 19։11 UTC։ Վնասը տարբեր հաշվարկներով կազմել է մինչև 1.5 միլարդ դոլար։ Երկրաշարժի էպիկենտրոնը գտնվել է Վալդիվիա քաղաքի մոտ, երկրի մայրաքաղաք Սանտյագոյից 435 կմ հարավ։ Երկրաշարժի հետևանքով առաջացել է ցունամի, որը վնաս է պատճառել Հավայան կղզիների Հիլո քաղաքին, իսկ ալիքները հասել են մինչև Ճապոնիա։
Զոհերի քանակը կազմել է մոտ 6 000 մարդ, որոնց մեծ մասը զոհվել է ցունամիի հետևանքով։


== Արտաքին հղումներ ==
երկրաշարժ 1960 թ. մայիսի 22-ին Archived 2009-10-07 at the Wayback Machine.
1960 թվականի ցունամի
Երկրաշարժ Չիլիում
Նիկոլայ Դուբինին

Նիկոլայ Պետրովիչ Դուբինին (ռուս.՝ Николай Петрович Дубинин, 22 դեկտեմբերի, 1906 (4 հունվարի, 1907), Կրոնշտադտ) - 26 մարտի, 1998, Մոսկվա), խորհրդային գենետիկ, ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոս (1966 թվական)։ 


== Կենսագրություն ==
1928 թվականին ավարտել է Մոսկվայի պետական համալսարանը։ 1932 թվականից աշխատել է ԽՍՀՄԳԱ գիտահետազոտական ինստիտուտներում, 1969 թվականից Ընդհանուր գենետիկայի ինստիտուտի տնօրենն է։ Հիմնական գիտական աշխատությունները նվիրված են ընդհանուր և էվոլյուցիոն գենետիկայի պրոբլեմներին։ Դուբինինը (Ա․ Սերեբրովսկու հետ) բացահայտել է գենի տրոհելիության և կոմպլեմենտացիայի երևույթը, տվել քրոմոսոմևերի կառուցվածքի ու ֆունկցիայի ամբողջականության գաղափարը, պոպուլյացիաներում հայտնաբերել է մահացու և ենթամահացու մուտացիաների առկայությունը, մշակել է նաև ռադիացիոն ու Էվոլյուցիոն գենետիկայի մի շարք պրոբլեմներ, հետազոտություններ կատարել տիեզերական գենետիկայի բնագավառում։ Եղել է արտասահմանյան մի շարք ԳԱ, Մեծ Բրիտանիայի գենետիկների ընկերության անդամ։ 


== Ծանոթագրություններ ==
Չուդեսա (Պյանդայի վտակ)

Չուդեսա (ռուս.՝ Чудеса), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Պյանդա գետի ձախ ափին՝ 4 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 24 մ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 03020300412103000032679
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 103003267
Ավազանի կոդը - 03.02.03.004
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Վերխնեարմետովո

Վերխնեարմետովո (ռուս.՝ Верхнеарметово, բաշկիրերեն՝ Үрге Әрмет), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իշիմբայսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Մատուր

Մատուր (ռուս.՝ Матур, խակ.՝ Мадыр), գյուղ Ռուսաստանի Խակասիա հանրապետության Տաշտիպսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2004 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1268 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Իվանովկա (գյուղ, Խայբուլինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԻվանովկաԻվանովկա (ռուս.՝ Ивановка, բաշկիրերեն՝ Ивановка), գյուղ Ռուսաստանի, Բաշկորտոստան հանրապետության Խայբուլինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2002 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 935 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Սարի-Մազի

Սարի-Մազի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Պելյանի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Կիլիկիայի հայաբնակ բնակավայրեր
Տերեկեևո

Տերեկեևո (ռուս.՝ Терекеево, բաշկիրերեն՝ Тирәкәй), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Միշկինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 146 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Եվգենի Զավոյսկի

Եվգենի Կոնստանտինովիչ Զավոյսկի (ռուս.՝ Евгений Константинович Завойский, սեպտեմբերի 28, 1907(1907-09-28), Մոգիլյով-Պոդոլսկի, Պոդոլսկի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - հոկտեմբերի 9, 1976(1976-10-09), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), խորհրդային ֆիզիկոս, ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոս (1964), սոցիալիստական աշխատանքի հերոս (1969)։
Ավարտել է Կազանի համալսարանը (1930)։ 1947-1976 թթ.-ին աշխատել է Ատոմային էներգիայի ինստիտուտում։ Հայտնագործել է էլեկտրոնային վզաբավեագնիսական ռեզոնանսի երևույթը (1944)։ Նրա ղեկավարությամբ կատարվել են արագընթաց (109-1014 վրկ) պրոցեսների համար էեկտրոնաօպտիկական փոխակերպիչների կիրառման հետազոտություններ։ Զավոյսկի աշխատակիցների հետ առաջարկել և մշակել է ջերմամիջուկային պլազմայի ստացման մեթոդ։ Արժանացել է ՍՍՀՄ պետ․ (1949) և լենինյան (1957) մրցանակների։ Պարգևատրվել է Լենինի 2 շքանշանով։
Ադնան Մենդերես

Ալի Ադնան Էրտեկին Մենդերես (թուրքերեն՝ Ali Adnan Ertekin Menderes, 1899[…], Այդին, Թուրքիա - սեպտեմբերի 17, 1961(1961-09-17)[…], Իմրալի, Բուրսայի մարզ, Թուրքիա), թուրք քաղաքական գործիչ։ 1950-1960 եղել է Թուրքիայի վարչապետը։ Ադնան Մենդերեսը մասնագիտությամբ իրավաբան է եղել։ 1961 թվականին Ջեմալ Գուրսելի կարգադրությամբ կախաղան է բարձրացվել։


== Ծանոթագրություններ ==
Տրեպլին

Տրեպլին  (գերմ.՝ Treplin), կոմունա Գերմանիայի Բրանդենբուրգ հողատարածքում։
Գտնվում է Մերկիշ Օդեռլանդ շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 405 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի)։ Տարածքը կազմում է 11,24 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 12 0 64 480'։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական էջ Archived 2007-03-07 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Նովոսելցի (գյուղ, Սմոլենսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՆովոսելցիՆովոսելցի (ռուս.՝ Новосельцы), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սմոլենսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 203 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ներսես Պետրոս ԺԹ. Թարմունի

Ներսես Պետրոս ԺԹ. Թարմունի (Ներսես Պետրոս XIX, Բուտրոս Թազա, հունվարի 17, 1940(1940-01-17), Կահիրե, Եգիպտոս - հունիսի 25, 2015(2015-06-25), Բեյրութ, Լիբանան), հայ կաթոլիկ եկեղեցու պատրիարք։ Պաշտոնական տիտղոսը՝ Նորին Երանության Կաթողիկոս, Կիլիկիո պատրիարք (1999-2015)։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1940 թվականին, Եգիպտոսի Կահիրե քաղաքում, հայ կաթոլիկների մեծ ընտանիքում։ Բուտրոսը ընտանիքի ութ երեխաներից հինգերորդն էր։ Նախնական և միջնակարգ կրթությունը նա ստացել է Կահիրեի Եղբայրների քրիստոնեական դպրոցների միաբանության քրիստոնեական քոլեջում։ Որոշելով նախապատրաստվել քահանայությանը՝ 1958 թվականին տեղափոխվել է Հռոմ, որտեղ փիլիսոփայություն և աստվածաբանություն է ուսանել Պապական Գրիգորյան համալսարանի մաս կազմող Հայկական քոլեջում։ Ուսումն ավարտելուց հետո 1965 թվականի օգոստոսի 15-ին ձեռնադրվել է քահանա։ 1965-1968 թվականներին ծառայել է Կահիրեի Հայ ավետման կաթոլիկ ծխական համայնքում։ 1968-1990 թվականներին եղել է Կահիրեի Հելիոպոլիսի Սուրբ Թերեզայի ծխական համայնքի համակարգողը։ 1990 թվականի փետրվարի 18-ին ձեռնադրվել է եպիսկոպոս և գլխավորել Ալեքսանդրիայի հայ կաթոլիկ թեմը։ Օծումը կատարել է Նորին Երանություն Պատրիարք Հովհաննես Պետրոս XVIII-ը, որն այդ ժամանակ ղեկավարել է Հայ կաթողիկե եկեղեցին։
1999 թվականի հոկտեմբերին Հայ Կաթողիկե եկեղեցու Սուրբ Սինոդում ընտրվել է նոր Պատրիարք և ստացել Ներսես Պետրոս XIX անունը։
Մահացել է 2015 թվականի հունիսի 25-ին Բեյրութում, սրտի կաթվածից։ Նրան հաջորդել է պատրիարք Գրիգոր Պետրոս XX-ը։ 2015 թվականի սեպտեմբերի 16-ին հետմահու պարգևատրվել է «Սուրբ Մեսրոպ Մաշտոց» շքանշանով։


== Ծանոթագրություններ ==
Ֆրանշես

Ֆրանշես (ֆր.՝ Franchesse), համայնք Ֆրանսիայում, որը գտնվում է Օվերն մարզի Ալյեի գավառում։ Մտնում է Բուրբոն լ’Արշամբո կանտոնի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Մուլեն շրջանը։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 03117։


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2008 թվականին կազմում էր 453 մարդ։


== Տնտեսություն ==
2007 թվականի տվյալներով 284 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 197-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 87-ը անգործունակ (ակտիվության ցուցանիշը 69,4 %, 1999 թվականին եղել է՝ 63,6 %)։ 197 աշխատունակ բնակիչներից 173-ը աշխատում էին (100 տղամարդ և 73 կին), անաշխատանք էին 24-ը (10 տղամարդ և 14 կին)։ 87 անգործունակ մարդկանցից 21-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 31-ը թոշակառու, 35-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
«Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ՝ Ֆրանշես» (ֆրանսերեն)։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-09-23-ին։ Վերցված է 2012-5-28 
«Ֆրանշես» (ֆրանսերեն)։ cassini.ehess.fr։ Արխիվացված օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29
Սեդոնա (Արիզոնա)

Սեդոնա (անգլ.՝ Sedona), քաղաք ԱՄՆ Արիզոնա նահանգի Վերդե հովտի հյուսիսային մասում՝ Յավապայ և Կոկոնինո շրջանների միջև։ 2010 թվականին անցկացված մարդահամարի տվյալներով քաղաքի բնակչությունը կազմում է 10 031 մարդ։
Քաղաքի գլխավոր տեսարժանությունը շրջապատող ավազաքարային զանգվածներն են, որոնք արևածագի ժամանակ ձեռք են բերում վառ նարնջագույն և կարմիր գույներ։
Քաղաքի անվանումը բխում է Սեդոնա Անաբելա Միլլեր Շնիբլիի անունից, ով եղել է տվյալ բնակավայրի առաջին փոստապետ Թեոդոր Կարլտոն Շնիբլիի կինը և հայտնի է եղել իր հյուրասիրությամբ և աշխատասիրությամբ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք(անգլ.)
Ռժավեց (գյուղ, Նովոդուգինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՌժավեցՌժավեց (ռուս.՝ Ржавец), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Նովոդուգինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 4 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Սոֆուլու (Զանգեզուրի գավառ)

Սոֆուլու, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում։
Ժամանակին այստեղ են տեղադրել միջին դարերում հայտնի Տիգրանակերտ քաղաքը։


== Պատմություն ==
Հետագայում գյուղն ընդգրկվել է Ադրբեջանական ՍՍՀ-ի Աղդամի շրջանում։ Արցախյան առաջին պատերազմի ժամանակ տարածքն անցել է Արցախի Ասկերանի շրջան։ 2020 թվականի Արցախյան երկրորդ պատերազմի արդյունքում տարածքը հետ անցել է Ադրբեջանի հսկողության տակ։


== Բնակչություն ==
1907 թվականին գյուղն ունեցել է 36 տուն բնակիչ, իսկ 1908-ին՝ 970 կովկասի թաթար բնակիչ։


== Տես նաև ==
Ելիզավետպոլի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ալեքսանդրովկա (գյուղ, Լուբնիի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ալեքսանդրովկա (այլ կիրառումներ)Ալեքսանդրովկա (ուկրաիներեն՝ Олександрівка), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Լուբնիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ալեքսանդրովկա գյուղում բնակվում էր 618 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Խարկովշչինա (գյուղ, Սումիի շրջան)

Խարկովշչինա (ուկրաիներեն՝ Харківщина), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Սումիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Խարկովշչինա գյուղում բնակվում էր 65 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Լազարևո (գյուղ, Ռոստովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԼազարևոԼազարևո (ռուս.՝ Лазарево), գյուղ Ռուսաստանի, Յարոսլավլի մարզի Ռոստովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2008 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 144 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Կայրուան

Կայրուան (հնում Կաիրվան, Կայրաան, արաբ․՝ القيروان‎‎, Էլ- Կայրվան, բառացի՝ «քարավան»), քաղաք Թունիսում, Մաղրիբի մուսուլմանների ամենասուրբ քաղաք։ Մայրուղով և երկաթգծով միացված է Սուսին, գտնվում է նրանից 61 կմ արևելք (устар. Каирван, Кайраан։ 1988 թվականին ընդգրկվել է ՅՈւՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցանկում։


== Պատմություն ==
Կայրուանը հիմնադրվել է 670 թվականին Ուկբա իբն Նաֆիի կողմից (Ամրա իբն ալ Ասայի զարմիկը) բյուզանդական ամրոցի տեղում որպես Մաղրիբի արաբական նվաճումների հենարան։ Դարակեսին դարձել է Իֆրիկիայի մայրաքաղաքը նախ Ագլաբիդների, ապա Ֆաթիմիդների և Զիրիդների օրոք։
Պայմանավորված 11-րդ դարակեսին բեդվինական խիլալ ցեղերի կանոնավոր հարձակումներով՝ մայրաքաղաքը Կայրուանից տեղափոխվում է Թունիս։ Այդ ժամանակից ի վեր Կայրուանը զարգանում է որպես մայրաքաղաքից հեռու ընկած առևտրական կետ՝ ապահովելով քոչվորներին անհրաժեշտ ապրանքը։


=== Տեսարժան վայրեր ===
Կայրուանում մնացել են շատ թվով եկեղեցիներ, որոնց շարքում առաջին տեղն է զբաղեցնում Կայրուանի մզկիթային համալիրը, որը հիմնադրվել է քաղաքի հետ 670 թվականին։ Ներկայիս կառույցը ավելի շատ ամրոց է հիշեցնում՝ 35 մետրանոց մինարեթով, Ագլաբիդների դարաշրջանի հուշարձան։ Նրա կառուցման համար նախատեսված նյութերը բերվել են Էլ Ջեմից, այդ թվում 414 անտիկ սյուներ։ 1057 թվականին  քոչվորների հարձակումներից մզկիթը շատ է տուժել։
Բացի մզկիթից՝ Կայրուանի սրբավայրերի դասին են պատկանում նաև Մուհամեդի հետևորդներից մեկի շիրմաքարը և 9-րդ դարի 73 մետրանոց ավազանը։ Այս հուշարձանները գտնվում են հինավուրց մեդինայից դուրս, շրջապատված պատով։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Տոշկուրովո

Տոշկուրովո (ռուս.՝ Тошкурово, բաշկիրերեն՝ Тушҡыр), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բալտաչևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 530 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Աշաֆենբուրգ (այլ կիրառումներ)

Աշաֆենբուրգ, կարող է վերաբերել՝

Աշաֆենբուրգ - կոմունա Գերմանիայի Բավարիա երկրամասում
Աշաֆենբուրգ - շրջան Գերմանիայում
Մետաղահատ գործիքներ

Մետաղահատ գործիքներ, տաշեղահանման եղանակով մետաղե նախապատրաստուկ մշակելու գործիք։ Տարբերում են հաստոցային և ձեռքի մետաղահատ գործիքներ։ Ըստ տեխնոլոգիական նշանակման հաստոցային մետաղահատ գործիքները բաժանվում են հետևյալ ենթախմբերի․ կտրիչներ, ֆրեզներ, միջաձգիչներ, ատամնահատիչ, պարուրակատաշիչ, անցքերի մշակման, հղկանյութային ու ալմաստային գործիքներ և այլն։ Ձեռքի գործիքների դասին են պատկանում հատիչները, նադֆիլները, մետաղասղոցները, քերանները և այլն։ Մետաղահատ գործիքների կտրող մասի պարամետրերի ընտրությունը կախված է մշակվող նյութի հատկություններից, կտրման պայմաններից և կտրման մակերևույթների առաջացման կինեմատիկայից։ Մետաղահատ գործիքների կտրելու ունակությունը որոշվում է կտրող մասի նյութի հատկություններով։ Առավել կարևոր ցուցանիշներից է նյութի շիկակայունությունը։ Մետաղահատ գործիքների տեխնոլոգիական պարամետրերը կախված են կարման խորությունից, մատուցումից, կտրման արագությունից։
Կոստիչանի

Կոստիչանի (ուկրաիներեն՝ Костичани), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Նովոսելիցայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կոստիչանի գյուղում բնակվում էր 1 357 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)