Լասլո Կրասնախորկայի

Լասլո Կրասնախորկայի (հունգ.՝ Krasznahorkai László, հունվարի 5, 1954(1954-01-05), Դյուլա, Békés County, Հունգարիա), հունգարացի գրող, 2015 թվականի Բուքերյան միջազգային մրցանակի դափնեկիր։


== Կենսագրություն ==
Լասլո Կրասնախորկային իրավաբանություն է սովորել Սեգեդում և Բուդապեշտում։ 1983 թվականին ավարտել է Բուդապեշտի համալսարանի արվեստի պատմության ֆակուլտետը։ Դիպլոմային աշխատանքը նվիրված է եղել աքսորում գտնվող Շանդոր Մարաիի ստեղծագործությանը։ Շատ է ճանապարհորդել. 1990 թվականին եղել է Չինաստանում և Մողոլիայում, 1992 թվականին նավարկել է Ատլանտյան օվկիանոսով, եղել է Եվրոպայում և ԱՄՆ-ում (1992-1998), Բոսնիայում (1996)  և Ճապոնիայում (1997, 2000, 2005)։


== Գործունեություն ==
Կրասնախորկային առաջին անգամ հրատարակել է 1977 թվականին։ Նրա վեպերը և նովելները հակաուտոպիական առակներ են աշխարհում ապրող այն մարդկանց գրոտեսկային գոյության մասին, որոնք մեկուսացած են արտաքին կապերից և զուրկ՝ իմաստալի հեռանկարներից։ Գրողն ակտիվորեն համագործակցում է կինոռեժիսոր Բելա Տարրի հետ, ով նրա վեպերի, նովելների և սցենարների հիման վրա մի քանի ֆիլմ է նկարահանել, որոնք միջազգային հաջողություն են ունեցել։


== Ստեղծագործությունների ընտրանի ==


=== Վեպեր և նովելներ ===
1985 թվական «Սատանայական տանգո» (հունգ.՝ Sátántangó ), վեպի անգլերեն թարգմանված տարբերակը 2013 թվականին շահել է Ռոչեստերսկի համալսարանի մրցանակ
1986 թվական «Վերջին ողորմություն» (հունգ.՝ Kegyelmi viszonyok), նովելներ 
1989 թվական «Դիմադրության մելանխոլիա» (հունգ.՝ Az ellenállás melankóliája), վեպ
«Ուռգայի գերին» (հունգ.՝ Az urgai fogoly)
1999 թվական «Պատերազմ և պատերազմ»( հունգ.՝ Háború és háború), վեպ
2003 թվական Հյուսիսից՝ լեռ, հարավից՝ լիճ, արևելքից՝ ճանապարհ, արևմուտքից՝ գետ (հունգ.՝ Északról hegy, Délről tó, Nyugatról utak, Keletről folyó), վեպ
2004 թվական «Անդրերկնային ավերածություն և տխրություն» (հունգ.՝ Rombolás és bánat az Ég alatt), վավերագրական վեպ Չինաստանի մասին
2008 թվական «Սի-վան-մուն այստեղ, մեր մեջ է» (հունգ.՝ Seiobo járt odalent), վեպ, անգլերեն թարգմանությունը 2014 թվականին Ռոչեստերսկի համալսարանի մրցանակ է ստացել
2009 թվական «Վերջին գայլը» (հունգ.՝ Az utolsó farkas), վեպ։


=== Կինոյի սցենարներ ===
«Անեծք», 1988 թվականին գրվել է «Սատանայական տանգո» վեպի հիման վրա,  ռեժիսոր Բելա Տարր
«Վերջին նավը», 1989 թվականին գրվել է երկու վիպակների հիման վրա, ռեժիսոր Բ. Տարր
«Սատանայական տանգո», 1991-1993 թվականներին գրվել է նույնանուն վեպի հիման վրա, ռեժիսոր Բ. Տարր
«Վերկմայստերի հարմոնիաներ», 2000 թվականին գրվել է «Դիմադրության մելանխոլիայի» վեպի հիման վրա, ռեժիսոր  Բ. Տարր
«Մարդը Լոնդոնից», 2007 թվականին գրվել է Ժորժ Սիմենոնաի վեպի սցենարի հիման վրա, ռեժիսոր Բ. Տարր
«Թուրինյան ձի», գրվել է 2010 թվականին, ռեժիսոր Բ. Տարր։


=== Հրատարակություն ռուսերեն լեզվով ===
«Կիսամութ անտառում», պատմվածք
«Ակրոպոլիսի գագաթին», պատմվածք
«Ամենաուշը Թուրինում», էսսե
«Եթե կա լեզու, որը պետք է թարգմանել, դա ռուսերենն է» , զրույց, «Մարդասպանի ծնունդ»»,  պատմվածք
«Ով է թակում իմ դուռը»
«Աշխարհը գնում է. Գրքի ֆրագմենտներ»։


==== Գրքեր ====
«Սատանայական տանգո», վեպ
«Դիմադրության մելանխոլիա», վեպ


== Ճանաչում ==
Կրասնախորկայիի գրքերը թարգմանվել են ճապոներեն և  եվրոպական հիմնական լեզուներով։ Արժանացել է մրցանակների․

Աթիլա Յոժեֆի մրցանակ (1987)
Տաբոր Դերի (1992), Դյուլա Կրուդ (1993)
Շանդորա Մարայի (1998), Լայոս Կոշութ (2004)
Մրցանակ ամենալավ թարգմանված գրքի համար (2013) և այլն։2008 թվականին նա եղել է Բեռլինի Ազատ համլսարանի հրավիրված պրոֆեսոր։


== Նշումներ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Zsadányi E. Krasznahorkai László. — Pozsony: Kalligram Könyvk, 1999.
Krasznahorkai olvasókönyv. — Budapest: Széphalom Könyvműhely, 2002.
Krasznahorkai beszélgetések. — Budapest: Széphalom Könyvműhely, 2003.


== Արտաքին հղումներ ==
«krasznahorkai»։ www.krasznahorkai.hu։ Վերցված է 2020-08-14 
Ласло Краснахоркаи Հունգարական Գրականություն կայքում Archived 2016-03-05 at the Wayback Machine. (անգլ.)