armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Մարաղայի կոտորած

Մարաղայի կոտորած, հայ ազգաբնակչության զանգվածային կոտորած, ջարդեր Արցախի Հանրապետության Մարտակերտի շրջանի Մարաղա գյուղում, որն իրականացվել է Ադրբեջանի Հանրապետության զինված ուժերը 1992 թվականի ապրիլի 10-ին։ Ադրբեջանցիների կողմից սպանվել է ավելի քան 50 հայ, այդ թվում՝ 30 կին, պատանդ է վերցվել շուրջ 50 հայ, այդ թվում՝ 9 երեխա և 29 կին։


== Կոտորած ==
1992 թվականի ապրիլի 10-ին առավոտյան ժամը 5-ին սկսվեց գյուղի հրետակոծությունը։ Կեսօրի մոտ ադրբեջանական «Գուրթուլուշ» բատալյոնը (1 000 զինվոր), 20 զրահամեքենայի ուղեկցությամբ մտավ գյուղ։ Պաշտպանական ուժերը (60 մարդ) տեսնելով, որ չեն կարող դիմադրել անհավասար ուժին, նահանջեցին՝ զգուշացնելով գյուղի բնակիչներին։ Հիմնական բնակչությունը լքեց գյուղը։ Ծերունիները և հաշմանդամները պատսպարվեցին նկուղներում։ Հաջորդ օրը հայերը գյուղը ետ գրավեցին և գտան 43 խաղաղ բնակչի դիակ՝ մի քանիսը գլխատված էին, մյուսները այրված կամ աչքերը հանված։


== Զոհեր ==

Ըստ Մեծ Բրիտանիայի Լորդերի պալատի նախկին փոխխոսնակ Քերոլայն Քոքսի՝ սպանվել է գյուղի՝ ոչ պակաս 45  բնակիչ։ Ըստ հայկական անվանական ցանկի՝ զոհվել է 57 և գերեվարվել՝ 45 խաղաղ բնակիչ։ Գերիների թվում 9 երեխա կար, 18 կին, 3 տարեց և մեկ կույր (տվյալները հաստատված են միջազգային «Helsinki Watch» իրավապահպան կազմակերպության և Քերոլայն Քոքսի կողմից)։ Մեկ շաբաթ անց նոր հարձակում է կազմակերպվել, որի արդյունքում բնակչությունը լքել է գյուղը և 13 հոգի գերեվարվել են։ Ընդհանուր առմամբ գյուղում զոհվել է 90, տարբեր աստիճանի վերքեր են ստացել 37 մարդ, նրանց թվում 21 կին և 6 երեխա։


== Լուսաբանում ԶԼՄ-ներում ==
Ինչպես հայկական, այնպես էլ միջազգային անկախ լրատվամիջոցները նշում են, որ չնայած իր դաժանությանը, Մարաղայի կոտորածը համարյա չի լուսաբանվել և անհայտ է լայն հանրության համար։ Ըստ Քերոլայն Քոքսի՝ Դեյլի Թելեգրաֆ անգլիական թերթը սկզբում տպելու էր Մարաղայի կոտորածի մասին, բայց հետո հրաժարվեց։

Ահա ինչ է պատմում Քերոլայն Քոքսն այն մասին, թե ինչու Մարաղայում ԶԼՄ ներկայացուցիչներ չկային.


== Հետաքրքիր փաստեր ==
Մարաղայի կոտորածն իրագործելու համար Ադրբեջանի զինված ուժերի «Գուրթուլուշ» գումարտակի հրամանատար Շահին Թալիբ օղլի Թագիևը ստացել է «Ադրբեջանի ազգային հերոսի» կոչում։
2022 թվականի մարտի 1-ին Հայաստանի Ազգային ժողովում ընդդիմադիր ուժի կողմից առաջարկված «Մարաղայի հայերի ջարդերի հիշատակի օր» սահմանելու օրենքի նախագծի ընդունումը տապալվել է իշխող «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության կողմից։


== Տես նաև ==
Սումգայիթի ջարդեր
Բաքվի ջարդեր
Գանձակի ջարդեր
Գանձակի ինքնապաշտպանություն
Արցախյան ազատամարտ
Հայոց Ցեղասպանություն


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Photographs of the Maraghar Massacre, (արխիվացված 01․03․2022թ․։)
Ethnic cleansing in Nagorno-Karabakh Conflict
UK House of Commons report
Survivors of Maraghar massacre: It was truly like a contemporary Golgotha many times over
Մարչենկով (Զիմովնիկի շրջան)

Մարչենկով (ռուս.՝ Марченков), գյուղակ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Զիմովնիկի շրջանում։ Մտնում է Լենինսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Օնոկովցի

Օնոկովցի (ուկրաիներեն՝ Оноківці), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Ուժգորոդի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Օնոկովցի գյուղում բնակվում էր 2 187 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 12,3 կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Տկղվիավի

Տկղվիավի (վրաց.՝ ტყვიავი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մարզի Գորիի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 770 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Գորիից հեռու է 20 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 1423 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Մոճկոնք

Մոճկոնք, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Բիթլիսի գավառում, Խուլթիկ գյուղից արևելք։ Տատիկ գետի հովտում՝ նրա աջ ափին, սեպաձև ժայռի մեջ։
1909 թվականին ուներ 43 տուն՝ 291 հայ բնակչով։
Բնակչությունը կոտորվել կամ տեղահանվել է 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։
Մոճկոնքն ուներ Ս. Աստվածածին, Ս. Հովհան և Ս. Ստեփանոս անուններով հայկական եկեղեցիներ։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Պոգրեբովսկի գյուղական խորհուրդ (Գլոբինսկի շրջան)

Պոգրեբովսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Погребівська сільська рада), Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Գլոբինսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պոգրեբովսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 2082 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 56,66 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 36,75 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 2 բնակավայր։ 


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Վիկտոր Կուզեն

Վիկտոր Կուզեն (ֆր.՝ Victor Cousin, 28 նոյեմբերի, 1792, Փարիզ - 14 հունվարի, 1867, Կանն), ֆրանսիացի իդեալիստ փիլիսոփա, քաղաքական գործիչ։ Լուի Ֆիլիպի օրոք եղել է պետական խորհրդի անդամ, Ֆրանսիայի պեր։ 1830 թվականից՝ Ֆրանսիական ակադեմիայի, 1832 թվականից՝ բարոյական և քաղաքական գիտությունների ակադեմիայի անդամ։ Կուզենի փիլիսոփայությանը բնորոշ է էլեկտիկան։ Ըստ նրա, փիլիսոփայության բոլոր ճշմարտություններն ասված են, այդ պատճառով նախկին փիլիսոփայական համակարգերից քննադատորեն պետք է ընտրել ճշմարտությունները։ Կուզենը պայքարել է մատերիալիզմի, հատկապես XVIII դարի ֆրանսիական մատերիալիզմի դեմ։ Թարգմանել է Պլատոնի, հրատարակել նրա, Պրոկլի, Պիեռ Աբելարի, Ռընե Դեկարտի և ուրիշների երկերը։ Ֆրանսիացի ընթերցողին ծանոթացրել է Կանտի, Շելինգի, Հեգելի փիլիսոփայությանը։ Կուզենի էկլեկտիկայի ազդեցությունը նկատվում է XIX դարի հայ փիլիսոփայության մեջ (Նահապետ Ռուսինյան, Ռ. Պերպերյան և ուրիշներ)։


== Ծանոթագրություններ ==
Գամալիևկա (այլ կիրառումներ)

Գամալիևկա, կարող է վերաբերել՝

Գամալիևկա - գյուղ, Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Լոխովիցայի շրջանում
Գամալիևկա - գյուղ, Ուկրաինայի Սումիի մարզի Լեբեդինի շրջանում
Գամալիևկա - գյուղ, Ուկրաինայի Սումիի մարզի Կոնոտոպի շրջանում
Գամալիևկա - գյուղ, Ուկրաինայի Սումիի մարզի Շոստկայի շրջանում
Ալան Սմիթի

Ալան Սմիթի (անգլ.՝ Alan Smithee, Allen Smithee, Alan Smythee, կամ Adam Smithee), կեղծանուն, սովորաբար օգտագործվում է այն դեպքերում, երբ ռեժիսորը կամ կինոյի (գեղարվեստական/վավերագրական, նաև տեսահոլովակներ, սերիալների էպիզոդներ և այլն) ստեղծման մեկ այլ մասնակից ինչ-որ պատճառով չի ցանկանում որ տիտրերում ցուցադրվի իր անունը։
Ալան Սիմիթին ունի սեփական IMDB հասցե ն։ Որպես ռեժիսոր նրա անունը նշվել է 81 ֆիլմում, սցենարիստ` 18 ֆիլմում, դերասան` 9 ֆիլմում, պրոդյուսեր` 8 ֆիլմում և այլն։


== Ծագում ==
Առաջին անգամ կեղծանունը օգտագործվել է Death of a Gunfighter (1969) վեստերնի տիտրերում։ Նկարահանումների ժամանակ դերասան Ռիչարդ Ուիդմարկը վիճել է ռեժիսոր Ռոբերտ Տոտենի հետ։ Արդյունքում Տոտենին փոխարինեցին Դոն Սիգելով։ Երբ ֆիլմը նկարահանվեց, ոչ Տոտենը, ոչ Սիգելը չցանկացան տիտրերում տեսնել իրենց անունները։
Արդյունքում որոշեցին պատասխանատվությունը դնել հորինված Ալան Սմիթի վրա (Al Smith), բայց պարզվեց, որ այդ անունով իրական ռեժիսոր գոյություն ունի։ Բացի այդ, ցանկացած պահի կարող է գտնվել նույն անունով ուրիշ մարդ։ Դրանից հետո ազգանունը նախ փոխեցին "Smithe", հետո "Smithee":
Ֆիլմը քննադատների կողմից ստացավ լավ արձագանքներ։ New York Times-ում նշվում էր`


== Ալան Սմիթիի ֆիլմ. Լեռներ, Հոլիվուդ, լեռներ (1998) ==
Ֆիլմում պարադոքսայնորեն նշվում է անուն, որը օգտագործվում է կինոգործիչների կողմից։ Սյուժե. Պրոդյուսերի հետ վիճաբանության արդյունքում ռեժիսորը որոշում է նոր ֆիլմի տիտրերից հեռացնել իր անունը։ Բայց հերոսին, այնուամենայնիվ, անվանում են Ալան Սմիթի։


== Ալան Սմիթիի ֆիլմեր ==
1980. Թափառող հրեշտակներ
1984. Դյունա (ընդլայնված տարբերակ)
1985. Հանդիպում վախի հետ / Appointment With Fear
1987. Ոգիների խելագարություն / Ghost Fever
1990. Ծովախեցգետին թավայի վրա / The Shrimp On The Barbie
2000. Փնտրեք կնոջը / անգլ.՝ Woman Wanted


== Սցենարիստ ==
Թաքնվածը 3D


== Ծանոթագրություններ ==
Ուղղափառության միջխորհրդարանական վեհաժողով

Ուղղափառության միջխորհրդարանական վեհաժողով (հուն․՝ Διακοινοβουλευτική Συνέλευση Ορθοδοξίας), այն միավորում է 21 պետությունների քաղաքական գործիչներին, որոնք ընդգրկված են Արևելյան եկեղեցիների երկթև սրբանկարում։


== Պատմություն ==
Ուղղափառության եվրոպական միջխորհրդարանական վեհաժողովը ստեղծվել է 1994 թվականի նոյեմբերի 4-ին հույն քաղաքական գործիչների նախաձեռնությամբ։ Վեհաժողովի մշտական քարտուղարությունը գտնվում է Աթենքում։ 2001 թվականից Եվրոպայի խորհրդարանականների աշխատանքին մասնակցում են նրանց համադավանները Ավստրալիայից և ԱՄՆ-ից։


== Մասնակից պետություններ ==


== Աշխատանքային մարմիններ ==


=== Գլխավոր ասամբլեա ===
Ամեն տարի հունիսի կեսերին մասնակից պետություններից մեկում բացվում է լիագումար նիստ գործող խորհրդարանականների համար։ Երկու տարին մեկ տեղի են ունենում ՈւՄՎ-ի նախագահի ընտրությունները։

Ուղղափառության միջխորհրդարանական վեհաժողովի նախագահներ(2004-2018)՝  Պետդումայի պատգամավոր Սերգեյ Պոպով (Միասնական Ռուսաստան)
2018 թվականից՝  Պետդումայի պատգամավոր Սերգեյ Գավրիլով (Ռուսաստանի Դաշնության կոմունիստական կուսակցություն)


=== Միջազգային քարտուղարություն ===
Ութ մշտական հանձնաժողովներ, ՈւՄՎ-ի գլխավոր քարտուղարը, նրա առաջին տեղակալը և գանձապահը գտնվում են Սուրբ Ամալիայի փողոցում, 22-24-ը Աթենքի կենտրոնում։

2019 թվականի հունիսԳլխավոր քարտուղար՝ Անաստաս Ներանցիս ( Նոր ժողովրդավարություն դաշինք)
Առաջին տեղակալ՝ Յոհան Ամանատիդիս ( Սիրիզա կուսակցություն)
Գանձապետ՝ Մարիա Կոլիա Ցարւխա (  Անկախ հույներ իրավունք-պահպանողական դաշինք)


== Քաղաքական ճգնաժամ Վրաստանում 2019 թվականին ==
2019 թվականի հունիսի 20-ին Վրաստանի կառավարության հրավերով Վրաստանի խորհրդարանի շենքում բացվել է Ուղղափառության միջխորհրդարանական վեհաժողովի հերթական լիագումար նիստը։ Նշված տեղը նախագահությունում զբաղեցրել Է Սերգեյ Գավրիլովը, որն աշխատում էր ռուսերենով, Եվրոպական Վրաստան կուսակցության ընդդիմադիր վրացի պատգամավորները ռուս օկուպանտների դեմ պայքարի պատրվակով ծեծկռտուք են սարքել տրիբունայում։ Տեղի անվտանգության ծառայության աշխատակիցների պաշտպանության ներքո ռուս պատվիրակները տարհանվել են նիստերի դահլիճից և նույն օրը լքել Վրաստանը։
Երեկոյան Վրաստանի խորհրդարանի շենքի մոտ բազմահազարանոց բողոքի ակցիա է սկսվել։ Ցուցարարները պահանջել են խորհրդարանի և ՆԳՆ ղեկավարների, ինչպես նաև պետական անվտանգության ծառայության ղեկավարի հրաժարականը։ Այն բանից հետո, երբ պահանջները չկատարվեցին, ցուցարարները փորձեցին գրոհել խորհրդարանը։
Ուղղափառության միջխորհրդարանական վեհաժողովը (ՈՒՄՎ) 2019 թվականի հունիսի 21-ի իր հայտարարության մեջ իր վճռական դատապարտումն է հայտնել Վրաստանի խորհրդարանի որոշ պատգամավորների ոչ իրավաչափ գործողությունների, որոնք տեղի են ունեցել 2019 թվականի հունիսի 20-ին Վրաստանի խորհրդարանի նիստերի դահլիճում ՈւՄՎ-ի 26-րդ Գլխավոր վեհաժողովի նիստի ժամանակ և ուղղված են վեհաժողովի նիստի տապալմանը, ինչպես նաև ՈւՄՎ-ի անդամների նկատմամբ ֆիզիկական հաշվեհարդարի սպառնալիքներին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
http://eiao.org/ Ուղղափառության միջխորհրդարանական վեհաժողով. պաշտոնական կայք (անգլերեն) (հուն.) (ռուս.)
Բառգիրք (3200)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Բառգիրք (այլ կիրառումներ)Բառգիրք (3200), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 3200 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 17-րդ դարում Մհտ. Ներսէս գրիչի կողմից։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 15×10.3 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 210 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով։ Պահպանակը ունի 4 էջ, գրված է՝ մագաղաթիի վրա՝ ուղագիծ երկաթագրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դրոշմազարդ մետաքս։ Հիշատակարան գրչի՝ 202ա, հետագայի՝ 209ա (18-րդ դար)։


== Բովանդակություն ==
Բառք քերթողականք, Եբրայեցւոյ, Գաղիանոսի, Յունաց, Քերականի, Եւթներորդ գլուխ գրոցս, Հանդէս բանաստեղծաց։
Մանունք։


== Ծանոթագրություններ ==
Ռեգե-Ժան Փեյջ

Ռեգե Ժան Փեյջ (անգլ.՝ Regé-Jean Page, ապրիլի 27, 1988(1988-04-27), Լոնդոն, Միացյալ Թագավորություն), թատրոնի և կինոյի բրիտանացի դերասան։ Հայտնություն է ստացել «Բրիդջերթոն» (2020) հեռուստասերիալում կատարած հերցոգ Հասթինգսի դերով, որի համար անվանակարգվել է «ԱՄՆ-ի կինոդերասանների գիլդա» մրցանակի «դրամատիկ հեռուստասերիալի լավագույն դերասան» անվանակարգում։ «Բրիդջերթոն» հեռուստասերիալի մնացած դերասանական կազմի հետ հավակնել է մրցանակի «Դրամա հեռուստասերիալի լավագույն դերասանական անսամբլ» անվանակարգում։ Ըստ ոչ պաշտոնական տեղեկության կարող է դառնալ նոր Ջեյմս Բոնդը։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Լոնդոնում։ Անգլիացի հոգեվորականի և շոնա ցեղից զիմբաբվեցի բուժքրոջ երկրորդ երեխան է, նրանցի հետո ընտանիքում ծնվել է ևս երկու երեխա։ Մանկությունն անցկացրել է Հարարեում, բայց հետո՝ 14 տարեկան հասակում վերադարձել է Բրիտանիա, որտեղ էլ ավարտել է դպրոցը։ Սովորել է դերասանական արվեստ՝ վերաբերվելով դրան որպես հոբբի։ Հետո հայտնվել է ազգային երիտասարդական թատրոնում, 2013 թվականին ավարտել է Լոնդոնի դրամատիկ կենտրոնը։ Իր կարիերայի սկզբում դերակատարում է ունեցել Լոնդոնի տարբեր թատրոններում՝ հիմնականում «Գլոբուս» (Ուիլյամ Շեքսպիրի ստեղծագործության հիման վրա գրված «Վենետիկի վաճառականը» պիեսում)։ Եղբոր՝ Ժան-Ռեգեի հետ ստեղել է փանք խումբ, հետո Ջոշոուա Նեշեմի հետ ստեղծել են «Tunya» երաժշտական դուետը։ 2020 թվականին այդ դուետի և պարուսույց Լանրե Մալոլուի ջանքերով նկարահանվել է կարժամետրաժ «Don’t wait» ֆիլմը։
Զուգահեռաբար նկարահանվել է կինոյում և հեռուստատեսությունում։ 2016 թվականին կատարել է «Ճուտիկ Ջորջի» դերը «Արմատներ» մինի սերիալում, 2018 թվականին նկարահանվել է «Մարդկանց համար» հեռուստասերիալի երկու էպիզոդներում։ Փեյջին հայտնություն է բերել Նեթֆլիքսի «Բրիդջերթոն» հեռուստասերիալում կատարած Սայմոն Բասեթի՝ հերցոգ Հասթինգսի դերը, հեռուստասերիալի առաջին էպիզոդը էկրաններին է հայտնվել 2020 թվականի վերջին։ Այդ դերում նա անվանկարգվել է «ԱՄՆ-ի կինոդերասանների գիլդա» մրցանակի «Դրամա հեռուստասերիալում լավագույն դերասան» անվանակարգում։ «Բրիդջերթոն» հեռուստասերիալի մնացած դերասանական կազմի հետ հավակնել է մրցանակի «Դրամա հեռուստասերիալի լավագույն դերասանական անսամբլ» անվանակարգում։ 2021 թվականի մարտին հայտնի է դարձել, որ դերակատարում է ստացել «Մոխրագույն մարդը» ֆիլմում։ Ըստ ոչ պաշտոնական տեղեկության կարող է դառնալ նոր Ջեյմս Բոնդը՝ ֆրանշիզայից Դենիել Քրեյգի հեռանալուց հետո։
2021 թվականի փետրվարի վերջին դերասանը հանդես է եկել որպես հաղորդավար և գլխավոր դերակատարներից մեկը երաժշտահումորային Saturday Night Live հաղորդման ժամանակ։


== Ֆիլմագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
Ժողովածու (500)

Ժողովածու (500), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 500 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1293-1303 թվականներին, 1665 թվականին՝ Վարդան (Ա), Եղիար (Բ) գրիչի կողմից։ Ստացողը եղել է Գրիգորիս Կաթողիկոսը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 22x15,5 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 448 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ սպիտակ կտավ։ Հիշատակարաններ՝ 142բ, 192բ, 218ա, 239բ, 360ա, 8ա (1665 թվական), նվիրողի՝ 380բ, 446ա (1305 թվական), հետագայի՝ պահպանակ Բ (1686 թվական)(13-րդ դար)։


== Բովանդակություն ==
Ներս․ Շնորհալւոյ Թուղթ ընդհանրական։
Թուղթք (Ներս․ Շնորհալի, Գր․ Տղայ, Փոտ Պատրիարք, Յովհ․ եպս․ Նիկիոյ, Ղևոնդիոս հայրապետ Հոռոմայ, Յովհ․ եպս․ Երուսաղէմայ, այլք)։
Յովհ Օձնեցւոյ Սակո Ժողովոց, որ եղեն ի Հայս։
Կանոնք Դունոյ ժողովոյն։
Ձեռնարկ Սմբատայ Վրկանայ մարզպանի։
Նորին առ Կորնթոս տաճիկ։
Յովհ․ Իմաստասիրի Սակո ժողովոց, որ եղեն ի Հայս։
Եւտիքի եպս-ի Յաղագս զանազանութեան բնութեանց։
Ներս․ Լամբրոնացւոյ Խորհրդածութիւն, Ատենաբանութիւն։


== Ծանոթագրություններ ==
Մոնտոպոլի ին Վալ դ'Արնո

Մոնտոպոլի ին Վալ դ'Արնո (իտալերեն՝ Montopoli in Val d'Arno), կոմունա Իտալիայի Տոսկանա մարզի Պիզա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 11012 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝363 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 30 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 56020։ Հեռախոսային կոդ՝ 0571։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչություն


== Կապի տվյալներ ==
Հեռախոսահամար՝ 0571 449811
Պաշտոնական կայք՝ http://www.comune.montopoli.pi.it/


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք (իտալ.)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
I Will Be

«I Will Be», բրիտանացի երգչուհի Լեոնա Լյուիսի առաջնելութային «Spirit» ալբոմից սինգլ։ Երգի հեղինակներն են Ավրիլ Լավինը, Լուկաշ Գոթվալդը և Մաքս Մարտինը։ Ի սկզբանե երգը ձայնագրել է Ավրիլ Լավինը և այն ներառվել է «The Best Damn Thing» ալբոմում։


== Ընդհանուր տեղեկություն ==
Լյուիսի ալբոմում թողարկված երգի տեքստը, համեմատած Ավրիլ Լավինի կատարած բնօրինակ տարբերակի հետ, փոփոխվել է։
Լյուիսը «I Will Be»-ն կատարել է տարբեր շոոուներում դեռևս 2008 թվականին` մինչև սինգլի թողարկումը։ Որպես սինգլի գովազդային աջակցություն՝ Լյուիսն այս երգով հանդես է եկել «Late Show with David Letterman»-ում։ «Billboard» ամսագիրը «I Will Be» երգին տվել է բարձր գնահատական, որը բարեհաջող կերպով անդրադարձել է երգչուհու վոկալին։


== Դիրք հիթ-շքերթներում ==


== Երգի տարբերակներ ==
Ալբոմային տարբերակ` 3։59
«Corenell Club Mix»` 7:41
«Donni Hotwheel Mixshow»` 5:28
«Bit Error Remix»
«Cajjmere Wray Club Mix»


== Ծանոթագրություններ ==
Ուիլյամ Կրիստոլ

Ուիլյամ Կրիստոլ (անգլ.՝ William Kristol, դեկտեմբերի 23, 1952(1952-12-23), Նյու Յորք, Նյու Յորք, ԱՄՆ), ամերիկացի քաղաքագետ, նեոկոնսերվատիզմ գաղափարախոսության կողմնակից։ Շաբաթվա ստանդարտ անգլ.՝ The Weekly Standard քաղաքական ամսագրի հիմնադիր և խմբագիր, անգլ.՝ Fox News Channel-ի կանոնավոր մեկնաբան։


== Կենսագրություն ==
Կրիստոլի ծնողները եղել են էսսեիստ Իրվինգ Կրիստոլը և պատմաբան Գերտրուդ Խիմելֆարբը, իսկ մորեղբայրը՝ սոցիոլոգ Միլթոն Հիմելֆարբը։ Ավարտել է Հարվարդի համալսարանը արվեստի բակալավրը, և այնտեղ էլ 1979 թվականին ստացել դոկտորի կոչում։


== Գործունեություն ==
1989-1993 թվականներին եղել է ԱՄՆ փոխնախագահ Ջեյմս Կուեյլի աշխատակազմի ղեկավարը։
1997 թվականին, Ռոբերտ Կագանի հետ միասին, նա հիմնադրեԼ Է Նոր ամերիկյան դար (PNAC) նախագիծը։ Ուիլյամ Կրիստոլ 2019 թվականին ստորագրել է Բաց նամակ Ռուսաստանում ընդդեմ քաղաքական բռնաճնշումների։


== Անձնական կյանք ==
Կրիստոլը ամուսնացած է եղել Սյուզան Շայնբերգի հետ։ Նա երեք երեխա է ունեցել։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.weeklystandard.com/author/william-kristol Archived 2020-12-06 at the Wayback Machine.
«Publication: Author» (en-us)։ Վերցված է 2021-09-30
Ավրորա (հուշարձան, Կրասնոդար)

«Ավրորա» հուշարձան (ռուս.՝ Памятник «Аврора»), հուշարձան Ռուսաստանի Կրասնոդար քաղաքում, ապագայի հանդեպ լուսավոր հավատի խորհրդանիշ։
Հուշարձանը գտնվում է ք. Կրասնոդար, Կրասնայա փողոց, 169 հասցեով։


== Պատմություն ==
«Ավրորա» հուշարձանը Կրասնոդարում տեղադրված է նույնանուն կինոթատրոնի շենքի մոտ։ Ավելի վաղ այդ տեղում եղել է հինավուրց գերեզմանաբլուր։ Քանդակը բացվել է 1967 թվականին, պատրաստվել է Կրասնոդարի գեղարվեստաստեղծագործական արտադրական միավորման վարպետների կողմից՝ Խորհրդային իշխանության 50-ամյակի պատվին։ Քանդակը պատրաստել են քանդակագործ Իվան Շմագունը, ճարտարապետ Եվգենի Լաշուկը, քանդակը դրոշմել է Ա. Մորովը։ Համալիրի նախագծի հեղինակն է Յուժգիպրոկոմունստրոյ ինստիտուտի Սոչիի մասնաճյուղի ճարտարապետ Ե. Սերդյուկովը։
Խորհրդային իշխանության տարիներին հուշարձանի պատվանդանի վրա արված էր մինչև մեր օրերը չպահպանված հետևյալ գրությունը. «Իշխանությունը՝ խորհուրդներին, խաղաղությունը՝ ժողովուրդներին»։ Հուշարձանի հանդիսավոր բացումը կայացել է 1967 թվականի մայիսի 7-ին։
Հուշարձանը պատկերում է կարմիրբանակային մարտիկ աղջկա, որի հագին գոտին կապած շինել է, իսկ մեջքին՝ հրացան։ Դեպի վեր բարձր պարզած աջ ձեռքում Ավրորան պահում է աստղը, որը համարվում է երկրի ապագայի հանդեպ լուսավոր հավատի խորհրդանիշ։ Աղջկա մազերը քամուց երերվում են։ Արձանի հարևանությամբ կառուցված է շատրվան։
Երկրամասի գործադիր կոմիտեի 1975 թվականի թիվ 63В որոշմամբ հուշարձանը դասվել է արվեստի հուշարձանների թվին։


== Տեխնիկական տվյալներ ==
Կռածո ալյումինից պատրաստված «Ավրորայի» բարձրությունը 14 մետր է, իսկ պատվանդանի հետ արձանի ընդհանուր բարձրությունը՝ 16,8 մետր։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Հղումներ ==
Памятник «Аврора»
Монумент «Аврора»
Памятники Краснодара
История памятника
Սուրոգատկա

Սուրոգատկա (ուկրաիներեն՝ Сурогатка), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Շառգորոդի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Սուրոգատկա գյուղում բնակվում էր 106 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,414 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 256,04 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Շուշաննա Սարգսյան

Շուշաննա Սարգսյան (մարտի 2, 1992(1992-03-02)), hայ շախմատիստուհի, ազգային վարպետ, Հայաստանի կանանց չեմպիոն (2014)։


== Կենսագրություն ==
2010 թվականին Շուշաննան հաղթել է մինչև 18 տարեկանների Հայաստանի կանանց շախմատի առաջնությունում։ Նա անընդմեջ մանսնակցել է Շախմատի Հայաստանի առաջնությանը՝ 2012 թվականին զբաղեցնելով 4-րդ հորիզոնականը, 2014 թվականին դառնալով չեմպիոն, իսկ 2015 թվականին՝ զբաղեցրել է 5-րդ հորիզոնականը։
Նա մասնակցել է նաև 2014 թվականի 41-րդ շախմատային օլիմպիադային՝ լինելով պահեստային խաղացող։ Մասնակցել է նաև 2014 թվականի շախմատի Եվրոպայի թիմային առաջնությանը։
2015 թվականից սկսված նա հազվադեպ է մասնակցում շախմատային մրցաշարերին։


== Վարկանիշի փոփոխության գրաֆիկ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին Հղումներ ==
Շուշաննա Սարգսյան շախմատիստի էջն ու խաղերը Chessgames.com կայքում
Շուշաննա Սարգսյան շախմատային ծաղերը 365Chess.com կայքում
Բացառիկ հարցազրույց Հայաստանի շախմատի 2014 թ. չեմպիոնուհի Շուշաննա Սարգսյանի հետ
Ժողովածու (1756)

Ժողովածու (1756), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 1756 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 17-րդ դարում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 16X10,7 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 427 թերթից։ Գրված է միասյուն, նոտրգրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշվեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դրոշմազարդ կտավ։


== Բովանդակություն ==
Ս․ Լեհացւոյ Բանք իմաստասիրականք և աստուծաբանականք։
Սահմանք իմաստասիրականք իբր հարցմամբ։
Դաւանութիւն Քաղկեդոդոնացւոց։
Տոմար Լևոնի։
Հարցումն Յոբնաղի և պատասխանիք Մովսիսի և Դաւթի։
Տէր Աղէքսանդրի Տաղ։
Ներս․ Շնորհալւոյ Ողբ Եդեսիոյ, Մեկնութիւն Բարձրացուցէք ճառք Դաւթի, Յաղագս կենսաբեր փայտին։
Սահմանն է անուն ծաւալել․․․։
Յաղագս, որ ադէ իմաստութիւն է խոկումն մահու։
Ծառ իմաստութևան ըստ Արիստոտէլի։
Գանձք և տաղք (Առաքել վրդ․,Ներս․ Շնորհալի, անանունք)։
Բեյթ (Հայատառ թուրքերեն)։
Մամունք։


== Ծանոթագրություններ ==
Իննոկենտիոս XIII

Իննոկենտիոս XIII (լատ.՝ Innocentius PP. XIII, աշխարհիկ կյանքում՝ Պիետրո Միքելանջելո դեի Կոնտի, իտալերեն՝ Pietro Michelangelo dei Conti, մայիսի 13, 1655(1655-05-13)[…], Պոլի, Պապական մարզ - մարտի 7, 1724(1724-03-07)[…], Հռոմ, Պապական մարզ), Հռոմի Պապ 1721 թվականի մայիսի 8-ից մինչև 1724 թվականի մարտի 7-ը։


== Վաղ տարիներ ==

Պիետրո Միքելանջելո դեի Կոնտի հայտնի ընտանիքից է, որը Հռոմին տվել է 9 պապ, այդ թվում՝ Գրիգոր IX, Ալեքսանդր IV և Իննոկենտիոս III: Միքելանջելոն ծնվել է 1655 թվականի մայիսի 13-ին  Հռոմից ոչ հեռու՝ Պոլիում և եղել է Պոլի կոմս Կարլո II որդին։ Եղել է ճիզվիտների սանը, Սուրբ Աթոռի առաքելական նվիրակի տարբեր գործառույթներ է կատարել։ 1706 թվականին նա դարձել է կարդինալ-քահանա։ 1697 թվականից մինչ 1710 թվականը Պորտուգալիայում հանդես է եկել որպես նվիրակ, որտեղ, ինչպես ենթադրվում է, նրա մոտ տպավորվեցին ճիզվիտների մասին այն անբարենպաստ տպավորությունները, որոնք հետագայում ազդեցին նրանց նկատմամբ իր  վերաբերմունքի վրա։


== Ընտրություն ==
Կղեմես XI պապի մահվանից հետո 1721 թվականին կոնկլավը ընտրեց նոր Պապ։ Կարդինալները 75 ձայն տվեցին Կոնտիին։ 1721 թվականի առավոտյան նա ընտրվեց՝ վերցնելով Իննոկենտիոս XIII անունը, ի պատիվ Իննոկենտիոս III պապի։ Մայիսի 18-ին նա հանդիսավոր թագադրվեց։ Ընտրվելու ժամանակ Կոնտին արդեն ծանր հիվանդ էր։


== Պապություն ==

Իննոկենտիոսի կառավարման շրջանը ծաղկուն էր և համեմատաբար հանգիստ։
Իննոկենտիոսի XIII արգելեց ճիզվիտներին ընդլայնել իրենց գործունեությունը Չինաստանում։ Ֆրանսիացի եպիսկոպոսները դիմեցին նրան «Unigenitus» բուլային ետ կանչելու միջնորդությամբ` յանսենիզմի մեջ մեղադրելով, բայց պապը խնդրանքը մերժեց։
Իննոկենտիոս XIII, ինչպես և իր նախորդը, բարեհաճ վերաբերմունք է ունեցել Ջեյմս Ստյուարդի` բրիտանական գահի «վաղեմի թեկնածուի» նկատմամբ։ Պապի զարմիկը՝ Ֆրանչեսկո Մարիա Կոնտին դարձավ Ջեյմսի արքունական սենեկապետը` Հռոմի Պալացո Մուտիում։


== Մահ ==

1724 թվականին Իննոկենտիոս XIII -ը հիվանդացավ։ Նրան տանջում էր ճողվածքները, որոնց մասին նա ոչ ոքի չի ասում, բացի սենեկապետից։ Մի օր ճողվածքը պայթեց` առաջացնելով բորբոքում և տենդ։ Իննոկենտիոս XIII-ը կարգ հիվանդաց խորհրդակատարություն խնդրեց, ապաշխարեց և 1724 թվականի մարտի 7-ին` 69 տարեկան հասակում մահացավ։ Նա հուղարկավորվեց Սուրբ Պետրոսի տաճարում։


== Հետաքրքիր փաստեր ==
Իննոկենտիոս XIII միջինից բարձր հասակ ուներ, ամուր կազմվածք, պայծառ աչքեր և մեծ քիթ։ Նա մարդկանց երբեք թույլ չէր տալիս իր ներկայությամբ նստել. կարդինալներից և դեսպաններից բացի մյուսները պարտավոր էին ծնկած կամ կանգնած մնալ։
Նրա ծննդյան 350-ամյակի կապակցությամբ` 2005 թվականին գյուղի բնակիչները, որտեղ նա ծնվել է պատարագ մատուցեցին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Իննոկենտիոս XIII (Պիետրո Միքելանջելո դեի Կոնտի) allvatican.ru Archived 2013-04-11 at the Wayback Machine.
"Pope Innocent XIII". Catholic Encyclopedia. New York: Robert Appleton Company. 1913.
Յանոշ Հունյադի

Յանոշ Հունյադի (լատ.՝ Ioannes Corvinus, հունգ.՝ Hunyadi János, ռումիներեն՝ Iancu de Hunedoara, 1407, Հունեդոարա, Հունգարիայի թագավորություն - օգոստոսի 11, 1456, Զեմուն, Հունգարիայի թագավորություն), հունգարիայի ռազմական և քաղաքական գործիչ, Տրանսիլվանիայի զորավար (վոյեվոդա), գեներալ և հունգարական թագավորության գահի տեղապահ (ռեգենտ) (1446—1453)։ Նրա որդին՝ Մատյաշ Հունյադին (Կորվին) թագադրվել է Հունգարիայի թագավոր։ 1456 թ. Բելգրադի տակ ժամանակավորապես կանգնեցրել է օսման–թուրքերի բանակի առաջխաղացումը։


== Ծանոթագրություններ ==
Բրեշվիկերսայմ

Բրեշվիկերսայմ (ֆր.՝ Breuschwickersheim), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Ստորին Հռենոս գավառում։
Բնակչությունը 2014 թվականի դրությամբ կազմում է 1266 մարդ, բնակչության խտությունը` 250.20 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 5.06 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 390 կմ արևելք, Ստրասբուրգ քաղաքից` 11 կմ արևմուտք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 774 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 590-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 184։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 76,2 %։ 590 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 562 անձ (283 տղամարդ և 279 կին)։ Գործազուրկ են եղել 28 անձ (17 տղամարդ և 11 կին)։ 184 անաշխատունակներից 71-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 85-ը` թոշակառուներ, իսկ 28-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ստորին Հռենոս գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Բիժագոշ

Կղզեխումբ Բիժագոշ (անգլ.՝ Bissagos Islands), կղզեխումբ կազմված 18 խոշոր ու փոքր կղզիներից Ատլանտյան օվկիանոսում, Արևմտյան Աֆրիկայի պետություններից՝ Գվինեա-Բիսաուի ափին։ Կղզին ընդգրկում է 2624 կիլոմետր քառակուսի տարածք։


== Աշխարհագրական տվյալները ==

Կղզեխմբի տարածքը և շրջապատող ջրային ռեսուրսները պահպանվում են ինչպես պետական (Օրանգոյի ազգային պարկ և Ջոաո Վիեիրա- Պոիլաո Իսլանդիայում ), այնպես ել միջազգային զանազան ծրագրերով։
1996 թվականից ՅՈՒՆԵՍԿՈ-ն կղզեխումբը ներառվել է կենսոլորտային տարածք համաշխարհային ցանցում։


=== Հիմնական կղզիները ===
Ֆորմոզա Ֆորմոզա (Formosa) -140․3 կմ²
Կարավելա (Caravela) - 125.7 կմ²
Ռոխա (Roxa) - 111 կմ²
Օրանգոզինո (Orangozinho) -107 կմ²
Ունո (Uno) - 104 կմ²
Կարաչե (Carache) - 80,4 կմ²
Բումբակե (Bubaque) - 75 կմ²
Բոլամա (Bolama) - 65 կմ²
Գալինյաս (Galinhas) - 50 կմ²


== Պատմություն ==
Բիժագոշի կղզիներն ի սկզբանե եղել են Արևմտյան Աֆրիկայի ափամերձ աառևտրային կենտրոններից, և այդ պատճառով ունեցել են նավատորմ, որը նրանց օգնել է հետ մղել պորտուգալական հարձակումը 1535 թվականին։ Միայն 1936 թվականին կղզիները եղել են գաղութացված պորտուգալացիների կողմից և կազմոմ էր մասը պորտուգալական Գվինեաի։ աներկայումս այն մտնուն է Գվինեա-Բիսաույի կազմի մեջ։


== Բնակչությոն ==
2009 թվականի տվյալներով այնտեղ ապրում էր 34563 մարդ, մեծամասնությունը խոսում է բիջոգո լեզվով։ Այժմ երկու տասնյակ կղզիներ անբնակ են։


== Վարչական բաժանում ==
Բիժագոշի կղզեխումբը, որը մտնում է Բալոմայի կազմի մեջ, բաժանվում է 4 հատվածների։

Բոլոմա (Bolama)
Բումբակե (Bubaque)
Կարավելա (Caravela)
Ունո (Uno)
Չերվոնոարմեյսկի պերվիյ գյուղական խորհուրդ (Վոլչանսկի շրջան)

Չերվոնոարմեյսկի պերվիյ գյուղական խորհուրդ (ուկրաիներեն՝ Червоноармійська Перша сільська рада), Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վոլչանսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Չերվոնոարմեյսկի պերվիյ գյուղական խորհրդում բնակվում էր 1911 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 71.99 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 26.55 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 8 բնակավայր։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Մելիտոպոլի շրջան

Մելիտոպոլի շրջան (ուկրաիներեն՝ Мелітопольський район), շրջան Ուկրաինայի Զապորոժիեի մարզում։
Ստեղծվել է 1923 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Մելիտոպոլ։


== Աշխարհագրություն ==
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 1790 կմ²։


== Բնակչություն ==
2001 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 56326 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 31,47 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Պետական վիճակագրական ծառայության կայքը (ուկր.)
Աիձուվակամացու ամրոց

Աիձուվակամացու ամրոց (հայտնի է նաև Վակամացու ամրոց անվամբ), ճապոնական միջնադարյան ամրոց Աիձուվակամացու քաղաքում, Ֆուկուսիմա պրեֆեկտուրայում։ Հաճախ նաև անվանում են Ցուգուրա ամրոց։ Միջնադարյան փաստաթղթերում նշված է որպես Կուրուկովա ամրոց։
Աիձուվակամացու ամրոցը մտնում է Ճապոնիայի ազգային պատմական հուշարձանների ցանկում։


== Պատմություն ==
Ամրոցը կառուցվել է 1384 թվականին Ասինա Նաոմորիի ղեկավարությամբ։
Մինչև 1868 թվականը հանդիսացել է Այդզու տարածաշրջանի վարչական և ռազմական կենտրոնը։
16-րդ և 17-րդ դարերում ամրությունը անցել է Դաատե, Գամո և Կատո իշխանությունների ձեռքը։
Դաթե Մասամունեն հինգ տարի մարտեր է մղել Ասինի իշխանության դեմ և միայն 1589 թվականին է կարողացել հաղթանական տանել և դղյակը վերցրել իր իշխանության տակ։
Բայց կարճ ժամանակ անց,  հաջորդ տարի ամրոցը հայտնվեց Տոյոտոմի Հիդեեսի տիրապետության տակ։1592 թվականին հաջորդ սեփականատերը դարձավ Գամո Ուդզիսատոն, որն ավարտեց յոթ հարկանի գլխավոր աշտարակի վերանորոգումը, վերանորոգեց նաև ողջ աշտարակը և ամրոցին տվեց Ցուրուգու անվանումը։ Սակայն նա չի ապրել ամրոցում, իսկ ամրոցը հանվանվել է Վակամացու։
1643 թվականին Վակամացու ամրոցը դարձել է Մացուդայրի իշխանության նստավայրը և մնացել է նրա տիրապետության տակ մինչև 1868 թվականը։
Մի որոշ ժամանակ Էդո ամրոցը կատարում էր Հանա Այդզուի կենտրոնի դերը։ Պատերազմի ընթացքում ամրոցը վնասվել է կառավարական զորքերի պատճառով։ Քանի որ Խան Այդզուն կռվում էր կայսրի դեմ, ամրոցի գլխավոր աշտարակը քանդվեց 1874 թվականին։
1950-60-ական թվականներին Աիձուվակամացու քաղաքի բնակիչների նախաձեռնությամբ ամրոցը վերանորոգվել է։
Ներկա պահին ամրոցը օգտագործվում է իբրև թանգարան։ Վերջին հարկում կա բաց տարածություն,որտեղից բացվում է քաղաքի գեղեցիկ տեսարանը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==

Официальный сайт(ճապոներեն)(անգլ.)
Տիշև (այլ կիրառումներ)

Տիշև, կարող է վերաբերել՝

Տիշև - գյուղ, Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Վոլովեցի շրջանում
Տիշև - գյուղ, Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Մալինի շրջանում
Ժողովածու (1172)

Ժողովածու (1172), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 1172 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 17-րդ դարում (1678 թվականից առաջ)։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 20,7x15 սմ չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 269 թերթից։ Գրված է երկսյուն, նոտրգիրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ զարդահյուս մետաքս։ Հիշատակարաններ հետագայի՝ 108բ, 269բ (1678 թ․):


== Բովանդակություն ==
Գրիգոր Տաթևացո Լուծմունք Յոբայ
Անդրէասի Կապադովկացո Մեկնություն Յայտնութեանն Յոհաննու
Յովհաննես Արճիշեցվո Մեկնություն պատարագի
Ներսես Լամբրոնացվո մեկնությունն էր ընդ եղբարս-ի


== Ծանոթագրություններ ==
Վաղավեր (այլ կիրառումներ)

Վաղավեր, կարող է վերաբերել՝

Վաղավեր - գյուղ Արևելյան Հայաստանում, Կարսի մարզում
Վաղավեր - գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Որդուարի շրջանում
Վաղավեր - գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Ջուղայի շրջանում
Վաղավեր - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Բասենի գավառակում
Թեոփրաստես

Թեոփրաստես (հին հունարեն՝ Θεόφραστος, լատ.՝ Theophrastos Eresios, մոտ մ. թ. ա. 371, Էտեստոս, Հունաստան - մ. թ. ա. 287, Աթենք, Հունաստան), հույն փիլիսոփա-պերիպատետիկ, գիտնական, երաժշտության տեսաբան։ Արիստոտելի բարեկամն ու աշակերտը։ Բազմակողմանի գիտնական, բուսաբանություն և բույսերի աշխարհագրություն գիտությունների հիմնադիր (Արիստոտելի հետ միասին)։ Հեղինակ է բնագիտության տարբեր բնագավառներին վերաբերող (ֆիզիկայի, հանքաբանություն, ֆիզիոլոգիա, և այլն) ավելի քան 200 գրքերի, որոնցից մեզ են հասել միայն մի քանիսը։
Արիստոտելի տրամաբանական ուսմունքում կատարել է էական լրացումներ, որոնք առնչվում են նաև ժամանակակից տրամաբանությանը։ Արսեն Բագրատունին հայերենի է թարգմանել Թեոփրաստեսի «Նկարագիրք» աշխատությունը (հրտ. Վնտ., 1830, ԿՊ, 1901)։ 


== Ծանոթագրություններ ==
Սյոսոին

Սյոսոին(ճապ.՝ 正倉院), Տոդայ-դզի վանքին կից գանձարանի շենք Նարա քաղաքում։ Գտնվում է Մեծ Բուդդայի սրահից դեպի հյուսիս-արևմուտք։
Կառուցվել է աձեկուրայի ոճով (ճապ` 校倉) (գերանակապ տնակ` գետնից բարձրացվող հարկերով)։ Շինության բնորոշ առանձնահատկությունն է գերանների եռանկյունաձև ձևը, որոնցով կառուցվել է գերանատունը։ Գերանների հարթ կողմն ուղղված է շինության ներսը։ Արտաքին պատերի շերտավոր մակերեսն ստեղծում է լուսաստվերային էֆեկտիվ նկար։
Գանձարանում պահվում են ճապոնական կայսրերի զարդերը, սկսած Սյոմու կայսրից (701-756) և կայսրուհի Կոմյոյից (701-760)։ Պարունակում է հազվատեդ հանդիպով բազմաթիվ իրեր Պարսկաստանից, Հնդկաստանից, Չինաստանից, որոնք եկել էին Ճապոնիա Մետաքսի ճանապարհով։ Սյոսոինում ներկայացված է գիգակու թատրոնի դիմակների ամենամեծ հավաքածուն։ Գանձերի մի մասը ցուցադրվում են Նարայի թանգարաններում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
S. Noma (Hrsg.): Treasure House of Ancient Japan – Shōsōin. In: Japan. An Illustrated Encyclopedia. Kodansha, 1993, ISBN 4-06-205938-X, S. 1412, 1413.


== Մատենագրություն ==
Dorothée de Boisséson, Le Grand Guide du Japon, Éditions Gallimard, coll. « Bibliothèque du voyageur », 1994, 2-07-056861-X.
Collectif, Dictionnaire historique du Japon, Éditions Maisonneuve et Larose, coll. « Monde asiatique », 2002, 2-7068-1633-3.
Danielle et Vadime Elisseeff, L'Art de l'ancien Japon, Éditions Mazenod, 1980, 2-85088-010-8.
Louis Frédéric, Le Japon. Dictionnaire et civilisation, Éditions Robert Laffont, coll. « Bouquins », 1999, 2-221-06764-9.


== Արտաքին հղումներ ==
Сёсоин // Официальная веб-страница Агентства Императорского дома Японии (ճապոներեն)
Сёсоин // Официальная веб-страница Национального музея Нары (ճապոներեն)
Imperial Household Agency page for Shōsōin (in Japanese)
Imperial Household Agency page for Shōsōin (in English)
Shosoin Tanabetsu Mokuroku (List of Shosoin Solid Objects)
Guide to Shosoin research (Nara period written documents of the scriptorium)
Webseite des Kaiserliches Hofamts
Կոնֆուցիոս (այլ կիրառումներ)

Կոնֆուցիոս, կարող է վերաբերել՝

Կոնֆուցիոս - համարվում է չինացի առաջին փիլիսոփան և կոնֆուցիականության հիմնադիրը
Կոնֆուցիոս - կենսագրական ֆիլմ Կոնֆուցիոսի մասին՝ Չոու Յան Ֆատի գլխավոր դերակատարմամբ
Պանչետա

Պանչետան (Իտալերեն արտասանություն՝ [panˈt͡ʃetːta]) իտալական բեկոն է՝ պատրաստված խոզի ճարպոտ, աղ դրած և սև պղպեղով համեմված փափկամսից։ Երբեմն պանչետան համեմվում է այլ համեմունքներով նույնպես։  
Իտալիայում պանչետան սպառվում է սովորաբար հում վիճակով։


== Գործածություն ==
Եփելու համար պանչետան կտրտում և վերածում են խորանարդիկների։ Իտալիայում պանչետան մատուցվում է որպես սառը նախուտեստ՝ բարակ շերտերով կտրտված։ Այն նաև կարելի է օգտագործել կարբոնարա կամ բուկատինի մակարոնի հետ, թեև գուանչիալեն ընդհանուր առմամբ համարվում է ավելի ավանդական։


== Տեսակներ ==
Պանչետայի երկու հիմնական տեսակներն են արոտալատան (փաթաթված) և ստեսան (հարթ)։ Աղ դրած արոտալատան ուտում են հում վիճակում. այն կտրտվում է բարակ շերտերով և մատուցվում որպես անտիպաստո, կամ պարզապես օգտագործվում որպես սենդվիչի բաղադրիչ։ Ստեսան կտրտում և օգտագործում են այլ ուտեստներ պատրաստելիս, կամ հաստ շերտերով կտրտում և տապակում ջեռոցում։ Կա նաև  արոտալատայի մեկ այլ տեսակ՝ որի մեջ, ռուլետի կենտրոնական մասում ավելացնում են կապիկոլա (պանչետա կոպատա)։ Փաթաթված պանչետան բնորոշ է հատկապես հյուսիսային Իտալիային, մինչդեռ հարթ պանչետան առավել տարածված է կենտրոնական և հարավային Իտալիային։


== Տես նաև ==
Գուանչիալե
Լարդո


== Ծանոթագրություններ ==
Մարիոն շրջան (Ֆլորիդա)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Մարիոն շրջան (այլ կիրառումներ)Մարիոն շրջան (անգլ.՝ Marion County), ԱՄՆ Ֆլորիդա նահանգի 67 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 4.090 կմ² է, բնակչությունը՝ 331.298 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Օքալա բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1844 թ.։
Շևիրյալովո

Շևիրյալովո (ռուս.՝ Шевырялово), գյուղ Ռուսաստանի Ուդմուրթական հանրապետության Սարապուլսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Սիրաբ

Սիրաբ (ադրբ.՝ Sirab), գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Բաբեկի շրջանում։


== Ծանոթագրություններ ==
Ջոզեֆ Չարմս

Ջոզեֆ Չարմս (անգլ.՝ Joseph Churms, մայիսի 16, 1926(1926-05-16), Woodstock, Քեյփթաուն, Արևմտյան Կապ, ՀԱՀ - սեպտեմբերի 25, 1994(1994-09-25)), հարավաֆրիկացի աստղագետ, աշխատել է Յոհանեսբուրգի աստղադիտարանում։
Ամբողջ կյանքի ընթացքում աշխատել է Յոհանեսբուրգի աստղադիտարանում 1947-1987 թվականները, բացառությամբ 1953 և 1957 թվականները, երբ նա վերցրել է արձակուրդ անձնական պատճառներով։
Համաձայն Փոքր մոլորակների կենտրոնի տվյալների՝ 1953 թվականին հայտնաբերել է 2 աստերոիդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Joseph Churms, 16 May 1926 - 25 September 1994.»։ Monthly Notes of the Astronomical Society of South Africa 54 (7/8): 54-55։ 1992   (անգլ.)
Foto di Churms dal sito della Società Astronomica Sudafricana Archived 2010-04-21 at the Wayback Machine. (անգլ.)
Խարավենկ Վերին

Խարավենկ Վերին, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Չմշկածագի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Խարբերդի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ամուրյան գիշերաչղջիկ

Ամուրյան գիշերաչղջիկ (լատ.՝ Myotis bombinus) ձեռնաթևավորների կարգի ոչ մեծ չղջիկ է։ Նրա մարմնի քաշը սովորաբար 4,5-8,5 գ է, մարմնի երկարությունը՝ 40-50 մմ, պոչի երկարությունը 36-47 մմ, նախաբազուկի երկարությունը 36-42 մմ, թևերի բացվածքը՝ 24-31 սմ։


== Բնութագիր ==
Նախկինում համարվում էր՝ Նատտերեր չղջիկի ենթատեսակ։ Ականջը երկար է, նեղ, ունի երկար դունչ, դեմքը մերկ է, վարդագույն։ Ոտնաթաթը հավասար է կոշիկի ճիտքի կեսին։ Թևերը լայն են, մաշկի թաղանթը ամրացված է հիմքի վրա, արտաքնապես մատները։ Միջֆեմորալ թաղանթի հետևի եզրը պատված է թարթիչներով։ Էպիբլեմ չկա։ Մորթին հաստ է, երկար, անհարթ, մեջքի մազերը՝ դարչնագույն՝ ավելի մուգ հիմքերով, որովայնին՝ գունատ-սպիտակավուն։


== Տարածվածություն ==
Հարավարևելյան Սիբիրի, Հեռավոր Արևելքի, Մանջուրիայի, Կորեայի և Ճապոնիայի լայնատերև և խառը անտառներ։


== Բնական պատմություն ==
Անտառի հետ կապված են ապաստարաններն ու որսավայրերը։ Ամռանը և ձմռանը հանդիպում է քարանձավներում։ Ցածր ինտենսիվության էխոլոկացիոն ազդանշաններ 107-28 կգ,մոտ 38 կգ առավելագույն ամպլիտուդով. Կենսաբանությունը ուսումնասիրված չէ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Հղումներ ==
Позвоночные животные России: Ночница амурская(չաշխատող հղում)
http://zmmu.msu.ru/ - материал размещен с разрешения администрации сайтаԿաղապար:Zoology-stub
Բիգոլի

Բիգոլի ([ˈbiːɡoli]), իտալական մակարոնեղենի տարատեսակ (իտալերեն՝ pasta), երկար և հաստ, ոչ սնամեջ խողովակների ձևով։ Սկզբնապես բիգոլի պատրաստում էին հնդկացորենի ալյուրից, բայց այժմ հիմնականում պատրաստում են ցորենի ալյուրից։ Երբեմն բիգոլիի բաղադրության մեջ ավելացնում են բադի ձու։ Պատրաստի խմորանման զանգվածն այնուհետև  մամլվում և դուրս է մղվում բիգոլարո կոչվող սարքի միջոցով։
«Բիգոլի» տերմինը մակարոնեղենի այս տեսակի համար ավելի հաճախ օգտագործվում է Վենետոի շրջանում, մինչդեռ Տոսկանայում նմանատիպ մակարոնեղենին անվանում են պիչի։


== Գրականություն ==
Կլարիս Հայման (2006-09-02). «Spaghetti con tutti . . . . . . and linguine, rigatoni, bucatini and the rest. Clarissa Hyman gorges herself on an Umbrian outbreak of pastamania». «Financial Times» Լոնդոն (անգլերեն լեզվով) (Financial Times Ltd.).
Պետեր Ջիանոտի (2006-07-19). «Թարմ ծովամթերք՝ իտալական շեշտադրությամբ». Knight-Ridder/Tribune Business News (անգլերեն լեզվով) (Newsday Inc.).


== Տես նաև ==
Սպագետտի
Մակարոնեղեն
Վենետիկյան խոհանոց
Պիչի


== Ծանոթագրություններ ==
Երկիր հայրենի (հերոսական դրամա)

Երկիր հայրենի, Դերենիկ Դեմիրճյանի պատմական դրամաներից, որ գրվել է 1939 թվականին։ Բեմադրվել է 1941 թվականին։


== Սյուժեն ==
Պիեսի գործողությունները կատարվում են XI դարի առաջին կեսին Անի քաղաքում։ Քաղաքում նշում են Անիի պարիսպների վերանորոգման ավարտը։ Քաղաքի մեծահարուստ Բարունակ Հոնենցն իր գումարով բուրգ է կառուցել։ Հունաց կայսեր դեսպանը, տեսնելով Հոնենցի բուրգը, ասում է, թե նման կառույցները վայել են Բյուզանդիային, ոչ թե մի անուժ երկրի։
Քաղաք է մտնում Գագիկ թագավորը. ժողովուրդը հանդիսավորությամբ դիմավորում է քսանամյա արքային։ Գագիկը մերժում է վերանորոգել Բյուզանդիայի հետ կնքված հետկարը։


== Աղբյուրներ ==
Դերենիկ Դեմիրճյան, Պիեսների ժողովածու, գիրք առաջին, Երևան, Հայպետհրատ, 1950, 484 էջ։
Երկրաբանական ժամանակագրություն

Երկրաբանական ժամանակագրություն (երկրաժամանակագրություն), երկրակեղևը կազմող ապարների հասակի և առաջացման հաջորդականության տարեթվությունը։ Հնարավորություն է տալիս համադրելու աշխարհի տարբեր մասերում տեղի ունեցած երկրաբանական երևույթների ժամանակն ու հաջորդականությունը։ Ելնելով ապարների հասակի որոշման եղանակներից՝ տարբերում են հարաբերական և բացարձակ երկրաբանական ժամանակագրություն։
[1]
Ֆուտբոլային լիգայի գավաթ 1984-85

Ֆուտբոլային լիգայի գավաթ 1984-85, Ֆուտբոլային լիգայի գավաթի 25-րդ խաղարկությունն է, որում հաղթեց «Նորվիչ Սիթի» ֆուտբոլային ակումբը։
Կմախքը պահարանում

Կմախքը պահարանում (անգլ.՝ Skeleton in the closet կամ Skeleton in the cupboard), անգլիական արտահայտություն, թևավոր խոսք, որը խորհրդանշում է կենսագրության (անձնական, ընտանեկան, կորպորատիվ և այլն) կոնկրետ թաքնված փաստը, որի բացահայտման պարագայում կարող է էական վնաս հասցնել անձի հեղինակությանը։ Ելնելով կոնտեքստից՝ այս արտահայտությունը կարող է ընկալվել որպես տանը թաքցված մարմին, որն այնքան է մնացել, որ պահպանվել են միայն ոսկորները։
Արտահայտության ծագումը կապված է բժշկության հետ։ Մինչև 1832 թվականը Բրիտանիայում բժիշկներին արգելվել է աշխատել մեռյալների մարմինների հետ, երբ երկրի խորհրդարանն ընդունեց Անատոմիական ակտը։ Մինչ այդ միակ մարմինները, որոնք բժշկական նպատակներից ելնելով օգտագործվել են արտաշիրինման համար, եղել են գլխատված հանցագործների մարմինները։ Չնայած 18-րդ դարում Բրիտանիայում հանցագործների գլխատումը հազվադեպ հանդիպող երևույթ չէր, քիչ հավանական էր, որ կոնկրետ բժշկի տրամադրության տակ, իր աշխատանքային կեսնագրության ընթացքում, կարող էր հայտնվել մահացածի մարմին։ Այդ իսկ պատճառով բժշկի համար, որի համար մեծ պատիվ էր մահացած բանտարկյալի մարմնի մշակումը, սովորական պրակտիկա էր գիտահետազոտական նպատակներով պահել մահացածի մարմինը։ Այդուհանդերձ, հանրային կարծիքը բժիշկներին թույլ չէր տալիս կմախքներին բացահայտ պահել, այդ իսկ պատճառով բժիշկներն ստիպված էին պահել կմախքները պահարանում։ Հենց այդ պատճառով էլ շատերը կասկածում էին, որ բժիշկները իրենց մոտ մի տեղ պահում էին կմախքները և, այդ տեղերից մեկը համարվում էր պահարանը։
Թևավոր խոսքն առաջին անգամ կիրառվել է Ուիլյամ Հենդրի Սթոուելի պիեսում, որն առաջին անգամ տպագրվել է 1816 թվականի նոյեմբերին բրիտանական «The Eclectic Review» ամսագրում (էջ 468)։ «Կմախքը» այս դեպքում նշանակել է ինֆեկցիոն կամ ժառանգական հիվանդություն։

«Cupboard» տերմինն օգտագործվում է բրիտանական անգլերենում, իսկ «closet»-ը՝ ամերիկյան անգլերենում։ Թևավոր խոսքը ներկայացվել է Անգլերենի Օքսֆորդի բառարանում և Ուեբսթերի բառարանում՝ «skeleton» բառի տակ։ Քեմբրիջի ակադեմիական բառարանում (անգլ.՝ Cambridge Academic Content Dictionary) թևավոր խոսքը ներկայացված է առանձին արտահայտությամբ։ Անգլերենից այդ թևավոր խոսքն անցել է այլ լեզուներ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ախորիկ (Խարբերդի գավառ)

Ախորիկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Խարբերդի գավառում։ Գտնվում է Քեբանմադենից 17 կմ արևելք, Չմշկածագ քաղաքից 25 կմ հարավ։ Մտնում էր Կապան-Մադենի գավառակի կազմի մեջ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն


== Տես նաև ==
Խարբերդի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Լեշել

Լեշել (ֆր.՝ Leschelle), համայնք Ֆրանսիայում, գտնվում է Պիկարդիայի մարզում՝ Էնա գավառում։ Մտնում է Գիզ կանտոնի կազմի մեջ։ Համայնքի շրջանը՝ Վերվեն։
Համայնք INSEE կոդը՝ 02419:


== Բնակչություն ==
2010 թվականի տվյալներով՝ համայնքի բնակչությունը կազմում է 296 մարդ։


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին համայնքի 172 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչներից 120-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 52-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության ցուցանիշը կազմել է 69,8%, 1999 թվականին եղել է 68,7%)։ 120 տնտեսապես ակտիվ բնակիչներից աշխատում էին 108-ը (67 տղամարդ և 41 կին), գործազուրկ էին 12 մարդ (4 տղամարդ և 8 կին)։ 52 տնտեսապես ոչ ակտիվ բնակիչներից 10-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 22-ը՝ թոշակառուներ, 20-ը տնտեսապես ոչ ակտիվ էին այլ պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Ծանոթագրություն ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ, Լեշել (ֆր.)
Անցումային տարրեր

Անցումային տարրեր, տարրերի պարբերական համակարգում իրար հաջորդող քիմիական տարրերի խմբեր, որոնց ատոմներում լրացվում են ներքին էլեկտրոնային թաղանթները։
Տարբերում են 
  
    
      
        3
        d
        ,
        4
        d
        ,
        5
        d
        ,
        6
        d
        ,
        4
        f
      
    
    {\displaystyle 3d,4d,5d,6d,4f}
   և 
  
    
      
        5
        f
      
    
    {\displaystyle 5f}
   անցումային տարրեր։ Տարրերի պարբերական համակարգում 21–30 կարգահամար ունեցող տարրերի (սկանդիումից՝ ցինկ) ատոմներում լրացվում է 
  
    
      
        3
        d
      
    
    {\displaystyle 3d}
   էլեկտրոնային մակարդակը։ Նրանց ատոմներում 
  
    
      
        4
        s
      
    
    {\displaystyle 4s}
   մակարդակը զբաղեցված է։ 39—48 կարգահամար ունեցող տարրերի (իտրիումից՝ կադմիում) ատոմներում լրացվում է 
  
    
      
        4
        d
      
    
    {\displaystyle 4d}
   էլեկտրոնային մակարդակը (5s լրացված է)։ 72—80 կարգահամար ունեցող տարրերի (հաֆնիումից՝ սնդիկ) ատոմներում լրացվում է 
  
    
      
        5
        d
      
    
    {\displaystyle 5d}
   էլեկտրոնային մակարդակը (
  
    
      
        6
        s
      
    
    {\displaystyle 6s}
   լրացված է)։ Կուրչատովիումի ատոմում (կարգահամարը՝ 104) սկսվում է 
  
    
      
        6
        d
      
    
    {\displaystyle 6d}
   էլեկտրոնային մակարդակի զբաղեցումը։ Անցումային տարրեր են նաև լանթանիդները և ակտինիդները, որոնց ատոմներում համապատասխանաբար լրացվում են 4f և 
  
    
      
        5
        f
      
    
    {\displaystyle 5f}
   մակարդակները (
  
    
      
        5
        s
        ,
        5
        p
        ,
        6
        s
      
    
    {\displaystyle 5s,5p,6s}
   և, համապատասխանաբար, 
  
    
      
        6
        s
        ,
        6
        p
        ,
        7
        s
      
    
    {\displaystyle 6s,6p,7s}
   մակարդակները լրացված են)։
Նովոալեքսանդրովսկի գյուղական խորհուրդ (այլ կիրառումներ)

Նովոալեքսանդրովսկի գյուղական խորհուրդ, կարող է վերաբերել՝

Նովոալեքսանդրովսկի գյուղական խորհուրդ - Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վելիկոբուրլուկսկի շրջանում
Նովոալեքսանդրովսկի գյուղական խորհուրդ - Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վոլչանսկի շրջանում
(9490) Գյոսեմեյեր

(9490) Գյոսեմեյեր (անգլ.՝ Gosemeijer), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1971 թվականի մարտի 25-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,9435 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6639 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2231 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1844,57 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,195168 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,58° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(9490) Գյոսեմեյեր աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)