armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Օֆսեթ (ռեփեր)

Կիարի Քենդրել Սիֆուս (անգլ.՝ Kiari Kendrell Cephus, դեկտեմբերի 14, 1991(1991-12-14), Lawrenceville, Ջորջիա), ամերիկացի ռեփեր, ով ավելի հայտնի է Օֆսեթ (անգլ.՝ Offset) բեմական անվամբ։ Նա հանդիսանում է Migos հիփ հոփ խմբի անդամ։


== Կարիերա ==


=== Migos ===

2009 թվականին իր մանկության ընկերներ Քուեյվոյի և Թեյքոֆի հետ ստեղծել է Migos խումբը։ Նրանք համաշխարհային ճանաչման հասան 2016 թվականին «Bad and Boujee» սինգլի շնորհիվ, որը գլխավորել է ամերիկյան Billboard Hot 100 հիթ շքերթը։


=== Անհատական կարիերա ===
Բացի Migos-ի անդամ հանդիսանալուց, Օֆսեթն նաև հանդես է գալիս որպես անհատ արտիստ։ 2017 թվականի հոկտեմբերին ռեփեր 21 Savage-ի և պրոդյուսեր Մետրո Բումինի հետ թողարկել է «Without Warning» համատեղ ալբոմը, որն զբաղեցրել է 4-րդ հորիզոնականը Billboard 200 հիթ շքերթում։ Օֆսեթը նաև զբաղվում է մոդելինգով և նկարահանվել է այնպիսի ապրանքանիշների գովազդներում, որոնցից են՝ Gosha Rubchinskiy, Bryce Barnes, և Lavati:


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք Archived 2017-05-11 at the Wayback Machine.
Հովհաննես Սեբաստացի

Հովհաննես արքեպիսկոպոս Սեբաստացի (18-րդ դար - 1830, Սեբաստիա), հայ պատմիչ, բանաստեղծ, եկեղեցական գործիչ, Սեբաստիայի հոգևոր առաջնորդ (1809-1830)։ 


== Կենսագրություն ==
1797 թվականին ձեռնադրվել է վարդապետ, 1812 թվականին՝ եպիսկոպոս։ 1809-1830 թվականներին եղել է Սեբաստիայի հոգևոր առաջնորդը։ Հովհաննես Սեբաստացու ջանքերով Սեբաստիայի թեմում բացվել են դպրոցներ, վերակառուցվել վանքերն ու եկեղեցիները։ Գրել է ոտանավորներ, չափածո տապանագրեր, որոնց մի մասը («Ներբողական նուագերգութիւնք...») հրատարակվել է Թիֆլիսում, 1825 թվականին։ Գրել է նաև քարոզներ (Մեսրոպ Մաշտոցի անվան Մատենադարան, ձեռագիր № 10185)։ Նրա «Պատմութիւն Սեբաստիոյ» երկն ընդգրկում է 1021 թվականից մինչև 1830-ական թվականների կարևոր իրադարձությունները։
Մահացել է 1830 թվականին։


== Ծանոթագրություններ ==
Իրանի իսլամացում

Իրանի իսլամացում, 7-րդ դարի կեսերին տեղի ունեցած կրոնական գործընթաց։ Մինչ այդ դարեր շարունակ Իրանում տիրապետող կրոն էր զրադաշտականությունը։ Հաշված տարիների ընթացքում Իրանում բոլորը դառնում են մուսուլմաններ։ Պարսիկները ընտրում են շիական ուղղությունը։
Այսօր աշխարհի ամենամեծ թվով շիաներն ապրում են Իրանում (ավելի քան 60 միլիոն)։


== Պատմություն ==
226 թվականին Սասանյան տոհմի ներկայացուցիչ Արտաշիրը գահընկեց արեց պարթևական վերջին արքային և հիմնադրեց Սասանյանների պետությունը (226-642)։ Ավատատիրական հարաբերությունների ձևավորման շրջանում զրադաշտականության ներսում առաջացան տարբեր հոսանքներ։ Զրադաշտականությունից բացի Իրանում որոշ չափով տարածված էր քրիստոնեությունը։ Սկզբում դա տարածում էին քրիստոնյա քարոզիչները, իսկ 3-րդ դարում Իրանի կառավարողներն ապաստան էին տալիս Հռոմեական կայսրությունում հալածվող քրիստոնյաներին, որպեսզի դաշնակիցներ ձեռք բերեն ընդդեմ կայսրության։ Իսկ երբ քրիստոնեությունը դարձավ Հռոմեական կայսրության պետական կրոն, Սասանյաններն սկսեցին հովանավորել և աջակցել նեստորականներին ու միաբնակներին։ 

637 թվականին Քադիսիա քաղաքի մոտ տեղի ունեցած ճակատամարտում պարսկական բանակը ծանր պարտություն կրեց արաբներից։ Իսկ 642 թվականին Նեհավենդ քաղաքի մոտ կրած պարտությունը ճակատագրական եղավ Սասանյանների համար։ Մինչև 651 թվականին արաբները գրավեցին ողջ Իրանը, և Սասանյան պետությունը կործանվեց։ Սկիզբ դրվեց Իրանի իսլամացմանը։
Արաբական խալիֆայության շրջանում Իրանի բնակչության գերակշռող մասն ընդունեց իսլամ՝ շիա դավանանքով։ Արաբական տիրապետության անկումից հետո Իրանը հայտնվեց սելջուկների, ապա մոնղոլների տիրապետության տակ։ Մոնղոլներից հետո Իրանի տարածքում ստեղծվեցին մի շարք պետական կազմավորումներ, որոնք տնտեսապես և քաղաքականապես իրար հետ չկապված անկայուն քաղաքական միավորներ էին։ 15-րդ դարի երկրորդ կեսին Ատրպատականի Արդաբիլ քաղաքում մեծ ազդեցություն ձեռք բերած Սեֆյանների տոհմը հիմք դնելով պարսկական միասնական պետությանը (1502–1736)։ Դրան հաջորդած Աֆշարիների, Ղաջարիների ու Փահլավիների արքայատոմներից հետո Իրանում հաստատվեց իսլամական պետություն։
Իրանի իսլամական հեղափոխության արդյունքում հիմնադրվեց աստվածապետական (թեոկրատական) պետություն։ Մուսուլմանական աշխարհում այդպիսին է միայն Սաուդյան Արաբիայի թագավորությունը, որտեղ բնակչությունը դավանում է սուննի իսլամ։
Ռեեգու (գյուղ, Սաուգա շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՌեեգուՌեեգու (էստ․՝ Räägu), գյուղ Էստոնիայի Պյարնումաա նահանգի Սաուգա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 45 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Աշաղի Քասաման

Աշաղի Քասաման (ադրբ.՝ Aşağı Kəsəmən), գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության Աղստևի շրջանում։
Մինչև 1992 թվականի դեկտեմբեիր 29-ը գյուղը կոչվում էր Ենիքենդ։


== Աշխարհագրություն ==
Գյուղը գտնվում է Գանձակ-Ղազախի հարթավայրում։


== Պատմություն ==
Բնակավայրը հիմնադրվել է Աղստևի շրջանի Ղըրաղ Քասաման գյուղից գաղթականների կողմից։


== Բնակչություն ==
2009 թվականի մարդահամարի համաձայն գյուղում բնակվում է 2596 մարդ։


== Տես նաև ==
Աղստևի շրջան


== Ծանոթագրություններ ==
Խնդրում եմ՝ նորմալ եղիր

«Խնդրում եմ` նորմալ եղիր» (անգլ.՝ Please Be Normal), 2013 թվականին Հայկ Քոչարյանի նկարահանած դեբյուտային ֆիլմը, որը ներկայացվել է «Ոսկե ծիրան» միջազգային կինոփառատոնի «Հայկական համայնապատկեր» ծրագրի շրջանակներում։


== Սյուժե ==
«Խնդրում եմ՝ նորմալ եղիր» ֆիլմը համարձակ և խորաթափանց հայացք է՝ ուղղված կյանքի ուղու ընտրության համամարդկային խնդրին։ Ձգտումներով լի մի երիտասարդ դրամատուրգ, թատրոնի ռեժիսոր և նրա ընկերուհին սպասում են իրենց առաջնեկին։ Վիկտորը ժամանակավոր աշխատանք ունի շինարարությունում, որպեսզի ծայրը ծայրին հասցնի, բայց փոշոտ, կեղտոտ աշխատանքը նրան ուժասպառ է անում։ Երիտասարդ զույգը պատրաստվում է իրենց Բրուքլինյան բոհեմական բնակարանից տեղափոխվել արվարձաններ, և այդ ամենի համար վճարում է Մարիի հայրը։ Մինչ հայրն անընդհատ գնում է այնպիսի բաներ, ինչպիսիք նրանք երբեք իրենց թույլ տալ չեն կարող, Վիկտորի կլաուստրաֆոբիան և անելանելիության զգացումը խորանում են։ Նրանց սպասումները արդարացնելու նրա ներքին պայքարը կարծես տանում է մի կենսակերպի, որը նա չի կամենում ընդունել։


== Դերերում ==
Լուիս Քանսելմի, Սեմ Ուոթերսթոն, Էլիզաբեթ Ուոթերսթոն, Դանա Էսքելսոն


== Մրցանակներ ==
«Ոսկե ծիրան» կինոփառատոնի Կինեմատոգրաֆիստների միության թագուհի Նուարդ մրցանակ, 2014 թ.
Հանդիսատեսի մրցանակ, Մոնադնոքի ՄԿՓ, ԱՄՆ, 2014 թ.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Նորմալ եղիր, խնդրում եմ»` կոչ է անում երիտասարդ ռեժիսորն իր դեբյուտային ֆիլմում Archived 2015-04-28 at the Wayback Machine.
Տեխնիկական բույսեր

'Տեխնիկական բույսեր, տեխնիկական կուլտուրաներ, մշակովի բույսեր, որոնք օգտագործվում են որպես հումք (տարբեր մասեր) արդյունաբերության տարբեր ճյուղերի համար։ Ըստ դրանցից ստացվող նյութերի, ստորաբաժանվում են մի քանի խմբերի


== Խմբեր ==
Ստորաբաժանվում են մի քանի խմբերի, 

շաքարատու (շաքարի մակընդեղ, շաքարեղեգ),
ձիթատու (արևածաղիկ, ձիթենի, տզկանեփ, գաթի ծաղիկ, քունջութ, սոյա, խաշխաշ, կտավատ, մանանեխ, սորուկ, սևուկ, գետնանուշ, հլածուկ, եղրիզենի և այլն),
թելատու (բամբակենի, կանեփ, կենաֆ, թելատու կտավատ, շնամեռուկ և այլն),
եթերայուղատու (անիսոն, գինձ, դաղձ, վարդենի, խորդենի, քեմոն, եղեսպակ, տաֆրինայիններ
դեղձենու տերևների գանգրություն,
սալորի պտուղների գրպանիկ
երևապտեր ձասանդրային տերևատ սովորական ռեհան, բրաբիոն, հասմիկ, նարդոս և այլն ), նարկոտիկ (ծխախոտ, մախորկա, խաշխաշ և այլն), ներկատու (տորոն, քրքում, լրջուն, սոֆորա, սև փիփերթ և այլն ),
օսլայատու (կարտոֆիլ, բաթաթ), խցանատու (թավշածառ),
կաուչուկատու (հևենի, կոկսագիզ, գվայուլա),
գուտապերչատու (իլենի), աղաղող (դրախտածառ, կվենի, եղևնի, բադան),
դեղատու (կատվախոտ, մատնոցուկ, մահամորմ, խնկենի, կյանքի արմատ և այլն), միջատասպան (երիցուկ)։


== Տեխնիկական բույսերից նյութերի ստացում ==
Տեխնիկական բույսերից ստանում են տարբեր նյութեր, օրինակ՝ բամբակենուց, կանեփից, կտավատից, բացի թելից, ստանում են նաև ձեթ, քեմոնից, անիսոնից՝ եթերայուղ և ձեթ, տորոնը ներկատու և դեղաբույս է և այլն։ Կան բույսեր, որոնք տեխնիկական բույսերի խմբին չեն պատկանում, բայց դրանց բերքը հումք է արդյունաբերության շատ ճյուղերի համար (կարտոֆիլից ստանում են օսլա, սպիրտ, եգիպտացորենից՝ ձեթ, օսլա, սպիրտ, խաղողաշաքար, գարին օգտագործվում է գարեջրի արտադրության մեջ և այլն)։


== Արտաքին հղումներ ==
Տեխնիկական բույսերը հայկական հանրագիտարանում
Industrial Crop Organizations, Purdue University listing.
Improved methods for extraction and quantification of resin and rubber from guayule(չաշխատող հղում), A Science Direct article on increased rubber production.
Բշերիկի դաշտ

Բշերիկի դաշտ,Պըշերիի դաշտ,Պըշերիկի դաշտ,Պշերիի դաշտ,Պշերիկի դաշտ, դաշտ Հայկական լեռնաշխարհում, Տիգրիսի ավազանում, Դիարբեքիրի նահանգի Դիարբեքիրի գավառի արևելյան և Սասունի Խարզան գավառակի հարավարևմտյան սահմանային մասում, Տիգրիսի աջ ափին։ Տարածվում է համանուն գավառի շրջանում։


== Ծանոթագրություններ ==
(5377) Կոմորի

(5377) Կոմորի (անգլ.՝ Komori), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1991 թվականի մարտի 17-ին Սատորու Օտոմոյի և Օսամու Մուրամացուի կողմից Կիյոսատոյում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,187965 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,0529 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,323 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1182,11 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,30454 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,03° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(5377) Կոմորի աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Գադմողմա Ծկղալծիթելա

Գադմողմա Ծկղալծիթելա (վրաց.՝ გადმოღმა წყალწითელა), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Իմերեթի մարզի Տղիբուլի շրջան‎‎‎ում։


== Դիրք ==
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 400 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Տղիբուլից հեռու է 16 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 54 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Վարդանակերտ

Վարդանակերտ, գավառ Մեծ Հայքի Փայտակարան նահանգի կազմում։
Տարածվում է Արաքս գետի ստորին հոսանքի ձախ կողմում և ընդգրկում է այժմյան Մուղանի դաշտավայրի մեծ մասը։ Կենտրոնը Վարդանակերտ քաղաքն էր։


== Տես նաև ==
Մեծ Հայքի վարչական բաժանում
Փայտակարան
Անարզաբա (լճակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Անարզաբա (այլ կիրառումներ)Անարզաբա, լճակ Կիլիկիայում, Անարզաբա քաղաքի մոտ։ Հիշատակված է XIV դարի Ներսես Պալիանենցու կողմից, ըստ որի, իբր, երբ անասունները մտնում էին լճակը, կճղակները դուրս էին գալիս ոտքերից։ Մոտակայքի Ճուռակ (Ճուրակ) գետի անունով կոչվում է նաև Ճուրակ։


== Ծանոթագրություններ ==
Կուռեմաա

Կուռեմաա (էստ․՝ Kuremaa), գյուղական ավան Էստոնիայի Յիգևամաա նահանգի Յիգևա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղական ավանում բնակվում էր 296 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը Էստոնիայի վիճակագրություն պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
2022 թվականի հոկտեմբերին մահացածներ

Այս ցանկը պարունակում է այն անձանց ցուցակը, որոնք համապատասխանում են սահմանված նշանակալիության չափանիշներին (տես՝ Վիքիպեդիա:Նշանակալիություն (մարդիկ)), ովքեր մահացել են 2022 թվականի հոկտեմբերին։
Մահվան պատճառը նշվում է միայն բացառիկ դեպքերում (սպանություն, ինքնասպանություն, ճանապարհատրանսպորտային պատահար կամ դժբախտ պատահար)։ Մնացած դեպքերում դա չի նշվում։


== Հոկտեմբերի 23 ==
Ամու Հաջի (94), իրանցի ճգնավոր, հայտնի է նրանով, որ ավելի քան 60 տարի չի լվացվել։


== Ծանոթագրություններ ==
Անաստրոզոլ

Անաստրոզոլ․ վաճառվում է Արմիդեքս բրենդային անվան տակ, բժշկության մեջ օգտագործվում է այլ դեղորայքների հետ կրծքագեղձի քաղցկեղի բուժման նպատակով։ Մասնավորապես, օգտագործվում է կրծքագեղձի քաղցկեղի ժամանակ՝ հորմոնի դրական ռեցեպտորի վրա ազդելու համար։ Այն օգտագործվում է նաև կրծքագեղձի քաղցկեղի կանխարգելման համար, եթե կա մեծ ռիսկ քաղցկեղով հիվանդանլու։ Այս դեղամիջողը ներքին ընդունման է։
Կողմնակի ազդցություններից ավելի տարածված է այրոցները, տրամադրության փոփոխությունը, հոդացավերը և սրտխառնոց։ Ավելի լուրջ կողմնակի ազդեցություն կարող է լինել սիրտանոթային հիվանդություն և օստեոպորոզը։ Հղիության ժամանակ օգտագործումը ինչպես հայտնի է վնասում է երեխային։ Անաստրոզոլը պատկանում է դեղերի արոմատաս-ինհիբիտոր ընտանիքին։ Այն արգելակում է էստրոգենի ստեղծումը։
Անաստրոզոլը պատենտավորվել է 1987 թվականին և սկսվել է օգտագործվել բժշկության մեջ 1955 թվականին։ Այն ներառված է Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության հիմնական դեղերի ցուցակում, որպես արդյունավետ և ապահով դեղամիջոց՝ առողջապահական համակարգում։ Անաստրոզոլը հասանելի է որպես ունիվերսալ բուժում։ Զարգացող երկրներում դեղորայքի արժեքը տատանվում է 1.92–30.60 ԱՄՆ դոլար ամսական։ Միացյալ նահանգներում արժեքը ամսական կազմում է 3.81 ԱՄՆ դոլար։ 2016 թվականին Միացյալ նահանգներում 2 միլիոն դուրս գրված դեղատոմսերից 224-ում առկա էր անաստրոզոլ։


== Ազդեցության մեխանիզմ ==
Անաստրոզոլն աշխատում է դարձելի ձևով՝ արոմոտազ ֆերմենտին կապվելով և ձևավորում է մրցակցային ինհիբիտոր ծայրամասային հյուսվածքներում՝ անդրոգենից էստրոգենի առաջացման ժամանակ։


== Հետազոտություն ==
ATAC հետազոտության ժամանակ, որը կատարվել է հիվանդներին հետևելու 5 տարիների ընթացքում, ցույց է տրվել, որ անաստրոզոլի, տամօքսիֆենի կամ երկուսի օգտագործումը միաժամանակ 5 տարվա ընթացքում, կանանց մոտ սահմանափակել է կրծքագեղձի քաղցկեղի տարածումը։ Ավելի քան 5 տարվա հետազոտության ընթացքում, այն խումբը, որը ստացել է անաստրոզոլ՝ ավելի լավ արդյունքներ են գրանցել, քան տամօքսիֆեն ստացող խումբը։ Հետազոտության արդյունքների հիման ենթադրելի է, որ անաստրոզոլը համարվում է կանանց համար նախընտրելի բժշկական թերապիա դաշտանադադարից հետո՝ տեղայնացված էստրոգեն ռեցեպտորի դրական կրծքագեղձի քաղցկեղի ժամանակ։


== Ծանոթագրություններ ==
Կասյանովկա (գյուղ, Սախնովշչինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԿասյանովկաԿասյանովկա (ուկրաիներեն՝ Касянівка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Սախնովշչինսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1887 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Կասյանովկա գյուղում բնակվում էր 28 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,11 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 254,55 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1931-32

Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1931-32 (անգլ.՝ 1931-32 FA Cup), Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթի 57-րդ խաղարկությունն է, որում հաղթեց «Նյուքասլ Յունայթեդ» ֆուտբոլային ակումբը։


== Եզրափակիչ ==
Կիշաբեյրա (Բաիա)

Կիշաբեյրա (պորտ.՝ Quixabeira), համայնք Բրազիլիայի հյուսիսարևելյան տարածաշրջանում՝ Բաիա նահանգի կազմում։ Գտնվում է Հյուսիս-կենտրոնական նահագի Բաիա մարզում։ Մտնում է Ժակոբինա գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 9313 մարդ՝ 2007 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 368,017 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 25,3 մարդ/կմ²։
Քաղաքի տոնը նշվում է հունիսի 13-ին։


== Պատմություն ==
Քաղաքը հիմնադրվել է 1989 թվականին։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 13.034.381,00 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 1.691,24 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը, 2000 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 0,606 (տվյալները՝ ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)։


== Աշխարհագրություն ==
Կլիման տարածքում կիսաանապատային է։


== Ծանոթագրություններ ==
Զիչ

Զիչ, լեռ (բլուր) Թուրքիայում, Էլազըղի մարզի Սյուրսուրու գյուղի մոտ։ Այս լեռան վրա էր գտնվում Սուրբ Գևորգ վանքը։


== Ծանոթագրություններ ==
Ադոլֆ Վինդաուս

Ադոլֆ Վինդաուս, (գերմ.՝ Adolf Otto Reinhold Windaus, դեկտեմբերի 25, 1876(1876-12-25)[…], Բեռլին, Գերմանական կայսրություն - հունիսի 9, 1959(1959-06-09)[…], Գյոթինգեն, Ստորին Սաքսոնիա, Գերմանիայի Ֆեդերատիվ Հանրապետություն), գերմանացի կենսաքիմիկոս, քիմիկոս-օրգանիկ։
Աշխատել է Ֆրայբուրգում (1901-1913), Ինսբրուկում (1913-1915), 1915-1944 թվականին՝ Գյոթինգենի քիմիայի ինստիտուտի տնօրեն և պրոֆեսոր։ 1901 թվականից զբաղվել է ստերինների հետազոտությամբ, պարզել է նրանց կազմությունը և փոխադարձ կապը վիտամինների հետ։ Բացահայտել է վիտամին D-ի առաջացումը Էրգոստերինից՝ արևի ուլտրամանուշակագույն ճառագայթների ազդեցությամբ։ Առաջինն է սինթեզել հիստամինը։ Արժանացել է Նոբելյան մրցանակի 1928 թվականին։


== Ծանոթագրություններ ==
Ստարայա Ալեկսանդրովկա (գյուղ, Չեռվոնոարմեյսկի շրջան)

Ստարայա Ալեկսանդրովկա (ուկրաիներեն՝ Стара Олександрівка), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Չեռվոնոարմեյսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ստարայա Ալեկսանդրովկա գյուղում բնակվում էր 470 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2202 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 213,44 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Կավկազսկի ռաբոչի լիստոկ

«Կավկազսկի ռաբոչի լիստոկ» (ռուս.՝ «Кавказский рабочий листок»), բոլշևիկյան առաջին լեգալ օրաթերթը Կովկասում։ Հանդիսացել է Ռուսաստանի սոցիալ-դեմոկրատական բանվորական կուսակցության (ՌՍԴԲԿ) Կովկասյան միութենական կոմիտեի օրգանը։ 
Լույս է տեսել 1905 թվականին (նոյեմբեր-դեկտեմբեր, 17 համար), Թիֆլիսում։ Ստեփան Շահումյանի և Իոսիֆ Ստալինի ղեկավարությամբ պրոպագանդել է «պրոլետարիատի և գյուղացիության դաշինքի», «զինված ապստամբության և պրոլետարիատի դիկտատուրա հաստատելու» լենինյան լոզունգները։ 
Արտատպել է Վլադիմիր Լենինի «Կուսակցական կազմակերպություն և կուսակցական գրականություն», «Հեղափոխական գրամոլություն և հեղափոխական գործ», «Սոցիալիզմ և անարխիզմ» և այլ գործեր, լուսաբանել մարքս-լենինյան տեսության դրույթները։ Որոշ համարներ բռնագրավվել են, իսկ 16—17 համարները լույս են տեսել «Ելիսավետպոլսկի վեստնիկ» («Елисаветопольский вестник») անունով։
Գրանդի շրջան (Իլինոյս)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Գրանդի շրջան (այլ կիրառումներ)Գրանդի շրջան (անգլ.՝ Grundy County), ԱՄՆ Իլինոյս նահանգի 102 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.088 կմ² է, բնակչությունը՝ 50.063 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Մորիս բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1841 թ.։
Մակրուդ

Մակրուդ (արաբ․՝ مقروض‎‎), ավանդական քաղցր թխվածքաբլիթներ Հյուսիսային Աֆրիկայում։ Ենթադրվում է, որ այն ծագումով եկել է Թունիսից, բայց նաև շատ է տարածված եղել Ալժիրում, Մարոկկոյում (հատկապես Ուջա և Տետուան քաղաքներում), Լիբիայում և Մալթայում։ Կա կարծիք, որ այն առաջացել է Մզաբիի օազիսներում և Ալժիրի Սեթիֆի տափաստաններում, այլ աղբյուրների համաձայն՝ մակրուդ թխվածքաբլիթի պատմությունը կապված է եղել Թունիսի հոգևոր մայրաքաղաքի (Կայրուան քաղաքի) հետ։ Այս քաղաքում 2008 թվականի մայիսի 20-ին տեղի է ունեցել մակրուդի առաջին ազգային փառատոնը։ Որպես խոհարարական մշակույթի մաս՝ մակրուդը տարածված է եղել նաև շատ երկրներում, որտեղ ապրել են ալժիրյան կամ թունիսյան ծագում ունեցող մեծ թվով մարդիկ, հատկապես Ֆրանսիայում։
Մաղրիբում կան բազմաթիվ տեսակներ, որոնցից մի քանիսը եփված են և ունեն քիչ ընդհանրություններ ավանդական մակրուդի հետ (բացառությամբ ձևի)։ Օրինակ, մակրուդ մալահը («աղի մակրուդ») պատրաստվում է կարտոֆիլից, համեմունքներից (քրքում, չաման, սուսամբար, ուրց), իսկ միջուկը սովորաբար պատրաստվում է լոլիկով, պղպեղով, սխտորի սոուսով մարինացված հավով և ձիթապտղի յուղով։ Այնուհետև վրան շաղ են տալիս թարմ քունջութ։ Դասական տարբերակով, թխվածքաբլիթները լցոնվում են խուրմայի, ընկույզի կամ նուշի խյուսով։ Այն շեղանկյունի է և ունի այդ ձևին բնորոշ անվանում։ Խմորը պատրաստվում է մանրաձավարի և ալյուրի համադրությունից, որը թխվածքաբլիթին յուրահատուկ համ է տալիս։ Խուրմայով և մեղրով մակրուդը ժողովրդայնություն է վայելում Ռամադանի ժամանակ։


== Պատրաստում ==
Խմորը պատաստվում է այլուրից, մանրաձավարից և բուսական յուղից, այնուհետև այն բացելով, վրան ավելացնում են խուրմայի խյուս։ Սովորաբար խյուսի  պատրաստման համար օգտագործվում է դենգլեթ նուռ, ինչպես նաև թուզ, նուշ, դարչին կամ ցիտրուսակեղև։ Այն փաթաթվում է ժապավենաձև, որը սեղմվում է ավելի բարակ ձև ստանալու համար։ Ապա ստանում են շեղանկյուն կտորներ։ Դրանից հետո ստացված թխվածքաբլիթները կամ տափակվում է բուսական յուղով, կամ էլ թխվում է ջեռոցում։
Պատրաստման վերջին փուլը ջրից, մեղրից և նարնջի ծաղիկներից պատրաստված քաղցր օշարակի մեջ մակրուդի թաթախելն է։


== Ծանոթագրություններ ==
Դորոշովկա (գյուղ, Պուտիվիլի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԴորոշովկաԴորոշովկա (ուկրաիներեն՝ Дорошівка), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Պուտիվիլի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Դորոշովկա գյուղում բնակվում էր 8 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Սպասկա (Վոժդրոմկայի վտակ)

Սպասկա (ռուս.՝ Спасска ), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Վոժդրոմկա գետի ձախ ափին՝
2 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 10 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության։.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 03020300412103000039203
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը -  103003920
Ավազանի կոդը - 03.02.03.004
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Ֆինալե Լիգուրե

Ֆինալե Լիգուրե (իտալերեն՝ Finale Ligure, կոմունա Իտալիայում, Լիգուրիա մարզում՝ Սավոնա գավառում։
Բնակչությունը ըստ 2008 թվականի տվյալների կազմում է 11760 մարդ, խտությունը՝ 340 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 35 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 17024։ Հեռախոսային կոդ՝ 019։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Տվյալներ ==
Հեռախոսային համար՝ 019 689011
Էլեկտրոնային հասցե՝ comunefinale@lnet.it
Պաշտոնական կայք՝ http://www.comunefinaleligure.it/


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի պաշտոնական կայք
ազգային ինդտիտուտ (չաշխատող հղում)
Վիճակագրության ազգային ինդտիտուտ  Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
Էնն Բրեյսգյորդլ

Էնն Բրեյսգյորդլ (անգլ.՝ Anne Bracegirdle, 1671, Նորթհեմփթոնշիր, Անգլիա - սեպտեմբերի 12, 1748(1748-09-12)), անգլիացի դերասանուհի։


== Կենսագրություն ==
Էնն Բրեյսգյորդլի վաղ կյանքի մասին քիչ է հայտնի։ Ապագա դերասանուհու ծննդյան ճշգրիտ ամսաթիվը քննարկման տակ է, քանի որ փաստաթղթերում կան տարաձայնություններ։ Հուստինիանոս Բրասեգիրդլիի դուստրը, ում երբեմն կոչում էին կառապան, երբեմն նաև կառագործ, իսկ նրա կինը՝ Մարթան, ծննդյամբ Furniss, 1671 թվականի նոյեմբերի 15-ին մկրտվեց Նորթհեմփթոնում։ Այնուամենայնիվ, Էնն Բրեյսգյորդլի գերեզմանաքարի վրա նշված է, որ նա մահացել է 85 տարեկան հասակում, և սա ցույց է տալիս, որ ծննդյան տարեթիվը 1663 է։
Հավանաբար վաղ տարիքից նրան դաստիարակել են Թոմաս և Մերի Բեթթերտոն դերասանները։ Ենթադրվում է, որ 1688 թվականին հենց Էնն է հիշատակվում որպես «little girl», Duke՚s Company-ի գովազդներում, որտեղ խաղացել է Թոմաս Բեթթերտոնը։
1688 թվականին նրա անունն առաջին անգամ հայտնվել է Լորդ-կամերգերի հաշիվներում, նա միավորված ընկերության անդամ է (որին այդ ժամանակ միացել է Duke’s Company-ն), իսկ հետագա տարիներին նրա որոշ դերեր հայտնի են պիեսներում դերերի պահպանված բաշխման շնորհիվ։ Էնն խաղացել է Սեմեռնիաին Աֆրա Բենի «The Widow Ranter» (1689) պիեսում՝ դեր զգեստափոխումով, որի կատարումով նա հայտնի է դարձել։ 1690 թվականին Էննը կատարել է Լեդի Աննայի դերը Շեքսպիրյան «Ռիչարդ III»-ում և Դեզդեմոնայի դերերը «Օթելո»-ում։ Շուտով Բրեյսգյորդլը դարձավ ընկերության առաջատար դերասանուհիներից մեկը և հանրության ֆավորիտը, դատելով այն բանից, թե որքան հաճախ էր իրեն հանձնարարված գովազդել պրոգրեսներ և էպիլյոգներ։
1705 թվականից հետո Բրեյսգյորդլը լոնդոնյան բեմում լուրջ մրցակցություն է ունեցել Էնն Օլդֆիլդի հետ։ Ըստ ավանդության՝ հանդիսատեսը պետք է որոշեր, թե որն էր Լավագույն կատակերգական դերասանուհին միսսիս Բրիթլի դերակատարմամբ Բեթթերթոնի «Սիրահարված այրիին» ֆիլմում, որը հերթով խաղում էին Բրեյսգյորդլը և Օլդֆիլդը։ Երբ հանդիսատեսը լուծեց վեճը  հօգուտ Օլդֆիլդի, Բրեյսգյորդլը հեռացավ բեմից։ Դրանից հետո Բրեյսգյորդլը միայն մեկ անգամ է բեմ բարձրացել բենեֆիսում՝ հօգուտ 1709 թվականին Բեթթերտոնների։
1692 թվականին Բրեյսգյորդլը դարձել է դերասան Ուիլյամ Մոնֆորդի մահվան պատճառը, որին սպանել են կապիտան Հիլը և լորդ Մոհունը, որոնք վերջինիս մրցակից էին համարվում։ Բարեկամությունը և, հավանաբար, սերը, կապեցին դերասանուհուն և դրամատուրգ Ուիլյամ Քոնգրևին։ Ըստ լուրերի, նրանք նույնիսկ գաղտնի են ամուսնացել։ Սակայն, արժանի թե ոչ, նա համբավ ուներ առաքինի կին լինելու համար։ Հենց որպես այդպիսին՝ Բրեյսգյորդլը լորդ Գալիֆաքսի ստորագրությամբ ստացել է 800 գիներ։ Նա հայտնի էր իր բարեգործությամբ Քլեր Մարկետ-ում և Դրուրի-Լեին շրջակայքում։ Մահացել է 1748 թվականին և թաղված է Վեստմինստերյան աբբայությունում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.oxforddnb.com/view/10.1093/ref:odnb/9780198614128.001.0001/odnb-9780198614128-e-3156;jsessionid=76FB52DB9EDFD8EB0B220AE0698146BC
s:en:1911 Encyclopædia Britannica/Bracegirdle, Anne
Սիդնի Հովարդ

Սիդնի Քոու Հովարդ (անգլ.՝ Sidney Coe Howard, հունիսի 26, 1891(1891-06-26)[…], Օքլենդ, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ - օգոստոսի 23, 1939(1939-08-23)[…], Tyringham, Բերկշիր շրջան, Մասաչուսեթս, ԱՄՆ), ամերիկացի դրամատուրգ և սցենարիստ։ 1925 թվականին ստացել է Պուլիտցերյան մրցանակ ու հետմահու` 1940 թվականին «Օսկար» մրցանակ «Քամուց քշվածները» ֆիլմի սցենարի համար (Լավագույն ադապտացված սցենար)։
1920-ական թվականների սկզբին գրել է հետազոտություններ ԱՄՆ-ի բանվորական շարժման մասին։
Սիդնի Հովարդը երկու անգամ եղել է ամուսնացած. առաջինը 1922 թվականի հունիսի 1-ին Քլեր Էյմսի հետ, որի հետ ապրել է 8 տարի։ Սակայն ամունալուծությունից մեկ տարի հետո երկրորդ անգամ ամուսնացել է Բլեյն Դեմրոշի հետ։ Ընդհանուր ունեցել է 5 երեխա (1 երեխա առաջին ամուսնությունից և 4 երեխա երկրորդից)։
Սիդնին մահացել է Մասսաչուսետս նահանգի իր ֆերմայում` աշխատանքի ժամանակ։ Նա փորձում էր գործի գցել սեփական տրակտորի շարժիչը, երբ այն միացավ և տրակտորը սեղմեց նրան պատին։


== Ընտրված ֆիլմագրություն ==
1929 - Բանտարկյալը / Condemned
1929 - Բուլդոգ Դրամմոնդ (ֆիլմ) / Bulldog Drummond
1930 - Վիճակախաղ / Raffles
1931 - Էրրոումիստ / Arrowsmith
1933 - Քրիստոֆեր Բին / Christopher Bean


== Ընտրված ստեղծագուրծություններ ==
Սրեր (1921)
Նրանք գիտեն` ինչ են ուզում (1924)
Հաջողակ Սեմ Քարվեր (1925)
Նեդ Մաք Քոբի դուստրը (1926)
Արծաթե լար (1926)
Կիսաստված (1929)
Ս. Ս. Տենասիթի (1929), ադապտացիա։
Մարսել (1930)
Արրոուսմիթ (1931), ադապտացիա։
Մայքլ Օքլեր (1932), ադապտացիա։
Դեղին Ջեքը (1934)
Դոդսվորդ (1934)
Ձոն ազատությանը (1934)
Փառքի ճանապարհը (1935), ադապտացիա։
Յանկե Դուդլի տեսիլքը (1937)
Քամուց քշվածները (ֆիլմ) (1939)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Guide to the Sidney Coe Howard Papers at The Bancroft Library
Սիդնի Հովարդ Internet Movie Database կայքում
Կարաիչև (Կամենսկի շրջան)

Կարաիչև (ռուս.՝ Караичев), գյուղակ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Կամենսկի շրջանում։ Մտնում է Ուլյաշկինսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Փոքր Մանթաշ

Փոքր Մանթաշ, գյուղ Հայաստանի Շիրակի մարզում, մարզկենտրոնից 28 կմ հարավ-արևելք։


== Բնակչություն ==
Նախնիները գաղթել են Կարսից, Մուշից և Խնուսից։
Փոքր Մանթաշի ազգաբնակչության փոփոխությունը.


== Տնտեսություն ==
Բնակչությունը զբաղվում է անասնապահությամբ։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Փոքր Մանթաշն ունի 1864 թ.-ի մատուռ։


== Տես նաև ==
Փոքր Մանթաշի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Շիրակի մարզ)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Փոքր Մանթաշ գյուղի էջը CAA կայքում Archived 2011-08-20 at the Wayback Machine.
Բայիկի

Բայիկի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Բիթլիսի գավառում։ Գյուղն նաև կոչել են Բայգան։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։


== Աղբյուրներ ==
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Պեեբու

Պեեբու (էստ․՝ Peebu), գյուղ Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Մինիստե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 8 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Կրիվսկոյ (Շոլոխովսկի շրջան)

Կրիվսկոյ (ռուս.՝ Кривской), գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Շոլոխովսկի շրջանում։ Մտնում է Դուդարևսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Օդերցո

Օդերցո (իտալերեն՝ Oderzo [o'dɛrʦo], վեն.՝ Oderso), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Վենետո մարզի Տրևիզո գավառում։ Բնակչությունը կազմում է 19006 մարդ, խտությունը՝ 453 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 42 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 31046, հեռախոսային կոդ՝ 0422։
Բնակավայրի հովանավորն է Օդերզոյի Տիցիանը։ Տոնը նշվում է ամեն տարի հունվարի 16-ին։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք (իտալ.)


== Ծանոթագրություններ ==
Լուլեո

Լուլեո (անգլ.՝ Luleå), քաղաք և նավահանգիստ Շվեդիայի հյուսիս-արևելքում՝ Բալթիկ ծովի Բոտնիկի ծոցի ֆյորդում։ Կառավարող կենտրոնը 
Նորբոտենի ավատն ու Լուլեոյի կոմունան է։
Բնակչությունը ▲49 123 մարդ (դեկտեմբերի 31, 2020) է։
Գտնվում է մերձարկտիկական կլիմայական գոտում, հուլիսին միջին ջերմաստճանը 15°С է, առավելագույնը՝ 18°С, հունվարին միջին ջերմաստիճանը 10°С է, իսկ նվազագույնը՝ -14°С:


== Պատմություն ==
Այս անվամբ բնակավայրը հայտնի է 13-րդ դարից։ 1621 թվականին այն քաղաքի կարգավիճակ է ստացել, սակայն 1649 թվականին գլյացիոիզոստազիայի արդյունքում ծովի հետ գնալու պատճառով քաղաքը 10 կմ հարավ-արևելք է տեղափոխվել, իսկ հին տեղում գտնվող բնակավայրը ստացել է Գամելստադ անունը։
1887 թվականին քաղաքում ուժեղ հրդեհ է բռնկվել, ինչի հետևանքով մեծ թվով շինություններ են ոչնչացել։ Դրանից հետո քաղաքը վերակառուցվել է։ Քաղաքի կենտրոնում նեոգոթիկական ոճով եկեղեցի է կառուցվել, որն օծման ժամանակ անվանակոչվել է կառավարող միապետ Օսկար 2-րդ Ֆրեդերիկի պատվին։ 1904 թվականին՝  Լուլեոյի թեմի (Շվեդիայի ամենահյուսիսային և ամենանոր) ստեղծումից հետո, եկեղեցին դարձել է մայր տաճար։ Եկեղեցու սրաձողի երկարությունը 67 մետր է, ինչի շնորհիվ այն քաղաքի ամենաբարձր կառույցն է։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ շվեդական Լուլեոյի նավահանգիստը հատուկ սարքավորված էր Բալթիկ ջրերի միջոցով Գերմանիա երկաթի հանքաքար տեղափոխելու համար։
Քաղաքը նավահանգստի դեր է կատարում հանքարաններից դեպի Լափլանդ (ինչպես նաև Կիրունա և Էլիվարե) երկաթի հանքաքար տեղափոխելու համար, որը կատարվում է նաև Մալյմբանանի երկաթգծի ճյուղի միջոցով։ Այնտեղ զարգացած է սև մետաղաձուլությունը, մեքենաշինությունը, ցելյուլյոզայի և սղոցանյութերի արտադրությունը։
Քաղաքում գործում են Լուլեոյի օդանավակայանը, Սաամների ազգագրական թանգարանը։
Լուլեոն «Movits!», «Machinae Supremacy», «Gates Of Ishtar», «The Duskfall», «The Everdawn», «The Moaning», «Scheitan», «Helltrain» երաժշտական խմբերի հայրենիքն է։


== Քույր քաղաքներ ==
Զենիցա (Բոսնիա և Հերցեգովինա)
Մուրմանսկ (Ռուսաստան, 1972 թվականի մարտի 26-ից)


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Բարատ

Բարատ լեռ Հայաստանում, Սևանա լճի հյուսիս-արևմուտք կողմում, Երևան-Դիլիջան խճուղու աջ կողմում։ Բարձր 2822 մ.: Նշանակված է Կովկասի 5-վերստանոց քարտեզում։


== Ծանոթագրություններ ==
(3968) Կոպտելով

(3968) Կոպտելով (անգլ.՝ Koptelov), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1978 թվականի հոկտեմբերի 8-ին Լյուդմիլա Չեռնիխի կողմից Նաուչնիում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,321457 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1063 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,5366 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1291,93 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,278653 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,2° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(3968) Կոպտելով աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
れ

Հիրագանայում՝ れ, կատականայում՝ レ, ճապոներենի վանկային այբուբենի վանկ։ Օգտագործվում է մեկ մորայի գրելաձևի համար։ Համապատասխանում է հայերեն «րէ» տառակապակցությանը և Միջազգային հնչյունական այբուբենի /re/ ձայնին։
Ժամանակակից ճապոներենի վանկային աղյուսակում գտնվում է հիրագանայի る(րու) և ろ(րո) կանաների միջև։ Իսկ կատականայում՝ ル(րու) և ロ(րո) կանաների միջև։
Աստղաբերդ (այլ կիրառումներ)

Աստղաբերդ, հայագիտական և մշակութային ամսագիր, որը լույս է տեսել 1951-1954 թթ Ստամբուլում։
Աստղաբերդ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, էրզրումի վիլայեթում։
Աստղաբերդ, միջնադարյան ամրոց Տուրուբերանի Տարոն գավառում։
Կուլմետովո

Կուլմետովո (ռուս.՝ Кульметово, բաշկիրերեն՝ Ҡолмәт), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կիգինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 317 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Վեննի

Վեննի (էստ․՝ Vänni), գյուղ Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Հաանյա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 8 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Բալխո

Բալխո (վրաց.՝ ბალხო), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամցխե-Ջավախք մարզի Ախալքալաքի շրջանում։


== Դիրք ==
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 1740 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Ախալքալաքից հեռու է 16 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 467 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Աստերեոմետր

Աստերեոմետր (ֆր.՝ Astéréomètre-ը հունարեն aster բառից աստղ է, իսկ metron-ը՝ չափ) աստղագիտական գործիք, որը գրաֆիկորեն պատկերում է երկնային մարմինների ծագման ու մայրամուտի ժամանակը, եթե հայտնի են դրանց անկումը և երկնոլորտի միջով դրանց անցման պահը (կամ ուղիղ վերելք)։

Փարիզի ակադեմիայի գրություններում Է. Ժորան (ֆր.՝ Edme Sébastien Jeaurat) նկարագրել է  իր հորինած գործիքը։ Այն շարժական շրջան է, որը բաժանված է 24 ժամ ու րոպեների, կազմված իր կենտրոնի մոտ. երկու թևերի միջև շարժվող քանոնը ինքն իրեն զուգահեռ է լինում այնպես, որ այն կտրում է աղեղը, որը հավասար է օրվա երկարությանը՝ շրջանի գծի վրա։
Լծակները, որոնց միջև քանոնը շարժվում է, կես օրվա աղեղների աղյուսակի միջոցով բաժանված են անկման աստիճաններ, այնպես որ անկման տակ դրված քանոնը կտրում է օղակի ամենօրյա աղեղը. այնուհետև գործիք է բերվում ժամի տակ, այսինքն՝ անցումը փայլում է երկնոլորտի միջոցով, և քանոնը շրջանի մի կողմում ցույց կտա վերելքը, իսկ մյուս կողմից՝ աստղի մուտքը։


== Գրականություն ==
J.-M. Faddegon, Boizard de Guise, L'astéréomètre de Jeaurat, L'Astronomie, 1936, pp. 553-559


== Ծանոթագրություններ ==
Բակունինո (այլ կիրառումներ)

Բակունինո, կարող է վերաբերել՝

Բակունինո - գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Կոլոմենսկի շրջանի կազմում։
Բակունինո - գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Գորոդեցկի շրջանի կազմում։
Թելլեր շրջան (Կոլորադո)

Թելլեր շրջան (անգլ.՝ Teller County), ԱՄՆ Կոլորադո նահանգի 64 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1447 կմ² է, բնակչությունը՝ 23350 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Քրիպլ Քրիկ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1899 թ.։
Կաթիլային վերլուծություն

Կաթիլային վերլուծություն, որակական կամ կիսաքանակական միկրոքիմիական վերլուծության եղանակ, որի դեպքում հետազոտվող լուծույթը և նյութերը վերցնում են մի քանի կաթիլի չափով։ Որոշակի իոններ հայտնաբերելու համար օգտագործում են բնորոշ գունային ռեակցիաներ, որոնք իրականացվում են ֆիլտրի թուղթ, ժամացույցի ապակու վրա, միկրոտիգելներում։
Կաթիլային վերլուծությունյան մեջ կիրառում են մեծ զգայնությամբ և ընտրողականությամբ օժտված նյութեր, որոնց շնորհիվ էլ որոշվող իոնները կարող են հայտնաբերվել հետազոտվող լուծույթի այլ բաղադրիչների առկայությամբ։ Կաթիլային վերլուծությունը տարբերվում է կատարման արագությամբ, սարքերի պարզությամբ և բարձր զգայնությամբ։ Լայնորեն կիրառվում է նյութերն իրարից բաժանելու, դրանց մաքրությունն ստուգելու, ինչպես նաև տեխնիկական և կենսաբանական բազմաթիվ վերլուծությունների համար։
Կաթիլային վերլուծությունը հատկապես հարմար է կատարել դաշտային պայմաններում։
Գայլերը պատերի մեջ

«Գայլերը պատերի մեջ», գրող Նիլ Գեյմանի և նկարազարդող Դեյվ Մաքքինի նկարազարդ գրքույկը, որ լույս է տեսել 2003 թվականին։ Սյուրռեալիստական հեքիաթ է գայլերի մասին, որոնք ապրում են պատերի մեջ, ապա գրավում են տունն ու ժամանակավորապես վռնդում նրա բնակիչներին։ Գիրքն արժանացել է մեծ ժողովրդականության, թարգմանվել օտար լեզուներով, նրա հիման վրա բեմադրվել է հաջողություն ունեցած մանկական մյուզիքլ։ Գրքի նկարազարդումը հետաքրքիր է նրանով, որ Մաքքինն օգտագործել է պատկերների ստեղծման տարբեր տեխնիկաներ՝ ինչպես սովորական նկարներ, այնպես էլ համակարգչային գրաֆիկա և լուսանկարներ։
Ըստ Գեյմանի՝ գրքի սյուժեն իրեն հուշել է իր դուստրը, որը չորս տարեկանում սարսափելի երազ է տեսել պատերի մեջ ապրող գայլերի մասին։
Գիրքը թարգմանվել է գերմաներեն, իսպաներեն, իտալերեն, լեհերեն, ռուսերեն և այլ լեզուներով։


== Սյուժե ==
Մի անգամ երեկոյան Լյուսին տանը լսում է տարօրինակ աղմուկ, որ գալիս էր պատերից։ Նա կարծում է, որ պատերի մեջ ապրում են գայլեր և այդ մասին պատմում է մորը (որը տարաների մեջ էր լցնում մուրաբա), հորը (որը խաղում է տուբա), կրտսեր եղբորը (որը խաղում է տեսախաղ)։ Սակայն նրանք չեն հավատում Լյուսիին․ մայրն ասում է, որ դրանք մկներ են, հայրը՝ առնետներ, եղբայրը՝ չղջիկներ։ Ընդ որում՝ նրանք բոլորը համոզված են, որ «եթե պատերից դուրս գան գայլերը, ամեն ինչ վերջացած է»։
Այնուամենայնիվ, հաջորդ օրը պատերից իսկապես դուրս են գալիս գայլերն ու զբաղեցնում տունը, իսկ Լյուսին ու նրա հարազատներն ապաստան են գտնում այգում։ Նրանք քննարկում են, թե որտեղ պետք է ապրեն՝ Հյուսիսային բևեռում, Սահարա անապատում թե բաց տիեզերքում։ Լյուսին, որ սենյակում էր մոռացել իր սիրելի խաղալիք խոզուկին, մտնում է տուն ու վերցնում այն։
Հաջորդ երեկոյան ընտանիքը նախկինի պես չի համարձակվում տուն մտնել, սակայն Լյուսին առաջարկում է գնալ այնտեղ գիշերելու և անցնում է պատերից ներս։ Ընտանիքն այդպես էլ վարվում է՝ տեսնելով, թե ինչ են անում գայլերը (նրանք դիտում են հեռուստացույց՝ ձայնը առավելագույնս բարձրացրած, ուտում են մուրաբա՝ մնացորդները նետելով ուր պատահի, պարում են)։ Չդիմանալով դրան՝ Լյուսին ու ընտանիքի մյուս անդամները վերցնում են աթոռի ոտքերն ու վռնդում գայլերին, որոն սարսափած են նրանից, որ մարդիկ դուրս են եկել պատերից։
Ընտանիքը նորից բնակություն է հաստատում իր տանը՝ կարգի բերելով այն։ Սակայն որոշ ժամանակ անց Լյուսիին թվում է, որ պատի հետևում բնակվում են փղեր։


== Մրցանակներ ==
2003 – New York Times, մանկական լավագույն նկարազարդ գրքույկ
2003 – British Science Fiction Association, լավագույն ֆանտաստիկ կարճ պատմվածք


== Մյուզիքլ ==
2006 թվականին գրքի հիման վրա բեմադրվել է մանկական մյուզիքլ, որը մեծ ժողովրդականություն է վայելել։ Կոմպոզիտորը եղել է Նիք Պաուելը, երգերի տեքստերի մի մասը գրել է Նիլ Գեյմանը։ Որպես պրոդյուսեր հանդես են եկել Շոտլանդիայի ազգային թատրոնն ու Improbable theatre ընկերությունը, պրեմիերան կայացել է Գլազգոյում։ 2007 թվականին ներկայացումը բեմադրվել է Նյու Յորքում, որտեղ ցուցադրվել է երկու շաբաթ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Информация о книге на сайте издательства Harper Collins (անգլ.)
Информация о книге на сайте книг Геймана и Маккина (անգլ.)
Վատ Ռոնգ Խուն

Վատ Ռոնգ Խուն (թաի.՝ วัดร่องขุ่น), բուդդայական տաճար, գտնվում է Թաիլանդի Չիանգ Ռայ  քաղաքից ոչ հեռու։ Հայտնի է Սպիտակ տաճար անվամբ։
Կառուցվել է 1997 թվականին թայցի նկարիչ Չալերմչայու Կոսիտպիպաթի նախագծով։ Տաճարը կառուցված է ոչ ավանդական բուդդայական ձևով։ Տարբերվում է նրանով, որ զարդարանքները կատարված են գերազանցապես սպիտակ նյութերով։
2014 թվականի մայիսի 5-ի երկրաշարժից տաճարը լուրջ վնասվել է։ Սկզբում տաճարի ստեղծողը հայտարարել է, որ կառույցը վերականգնման ենթակա չի և տաճարը կթողնվի քանդված տեսքով, սակայն հետո որոշում է ընդունվում վերականգնել տաճարի սկզբնական տեսքը։


== Պատկերասրահ ==
Wat Rong Khun
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
An image gallery
Wat Rong Khun - White Temple of Northern ThailandArchived 2014-01-12 at the Wayback Machine.
White Temple Chiang Rai
Փալանթոքյան

Փալանթոքյան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Այնթապի գավառակում։ Գտնվում էր Արածանիի վերին հոսանքի ձախ վտակներից մեկի ափին,  Այնթապ ավանից 10 կմ հյուսիս-արևելք։
Բնակավայրի շրջակայքում կային տարբեր ավերակներ։


== Բնակչություն ==
XX դարի սկզբին ուներ 13 տուն քուրդ բնակիչ։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Գլոբալ էկոլոգիական հիմնադրամ

Գլոբալ էկոլոգիական հիմնադրամ (GEF), միջազգային կազմակերպություն։ Հիմնադրվել է 1990 թ.։ Նպատակն է շրջակա միջավայրի ոլորտի ծրագրերին ֆինանսական աջակցություն ցուցաբերելը։ Հիմնական գործունեությունն է ջերմոցային գազերի արտանետումների կրճատման, կենսաբազմազանության պահպանության, միջազգային ջրերի և օզոնային շերտի պահպանության ծրագրերին ֆինանսական և տեխնիկական աջակցությունը, ինչպես նաև այդ ծրագրերի ընտրության չափանիշների հաստատումը։ Նստավայրը Վաշինգտոնում է։
Անտուան Վատտո

Ժան Անտուան Վատտո, առավել հայտնի է որպես Անտուան Վատտո (ֆր.՝ Jean Antoine Watteau) հոկտեմբերի 10, 1684(1684-10-10)[…], Վալանսեն, Էնո, Ֆրանսիայի թագավորություն - հուլիսի 18, 1721(1721-07-18)[…], Նոժան սյուր Մարն, Ֆրանսիայի թագավորություն), ֆրանսիացի գեղանկարիչ և գծանկարիչ։ Ռոկոկո ոճի հիմնադիրն ու խոշորագույն ներկայացուցիչը։


== Կենսագրություն ==
Մոտ 1702 թվականից Անտուան Վատտոն աշխատել է Փարիզում, որպես կրկնօրինակող։ Լյուքսեմբուրգյան պալատում նա ուսումնասիրել է Պիտեր Պաուլ Ռուբենսի ստեղծագործությունը։
1717 թվականին «Ուխտագնացություն Կիֆերու կղզի» (Լուվր, Փարիզ) մեծ կտավի համար նրան շնորհվել է ակադեմիկոսի կոչում։
1719-1720 թվականներին եղել է Անգլիայում։


== Ստեղծագործական ուղի ==
Վատտոյի ստեղծագործությամբ մի նոր շրջան է սկսվել ֆրանսիական գեղանկարչության, գրաֆիկայի և դեկորատիվ արվեստի բնագավառներում։ Հետևելով XVII դարի ժանրային գեղանկարչությանը բնորոշ մոտիվներին՝ Վատտոն դիմել է ժամանակակից կյանքի պատկերմանը («Արջամկով սավոյացին», 1716, Էրմիտաժ, Սանկտ Պետերբուրգ)։
Ստեղծագործության հասուն շրջանում պատկերել է թատերական տեսարաններ և «նրբակիրթ տոնահանդեսներ»։ Բանաստեղծական երևակայությունը Վատտոյի ստեղծագործական մեթոդում կարևոր դեր է կատարել, նրա հերոսները բացահայտվել են երազների աշխարհի առանձնահատուկ ոլորտում։ Վատտոն առաջիններից է, որ արվեստում վերամարմնավորել է մարդու նրբագույն հոգեվիճակների աշխարհը՝ հաճախ երազանքի և իրականության անհամապատասխանության զգացողությունից ծնված դառնության ու հեգնանքի գունավորումով։
Վատտոյի ստեղծագործական վերելքը եղել է կարճատև։ Մոտ տասը տարիների ընթացքում ծնվել են «Վենետիկյան տոնախմբություն»-ը (Շոտլանդիայի ազգային թանգարան, Էդինբուրգ), «Սիրո տոնախմբություն» և «Հասարակությունը պուրակում» (Դրեզդենի պատկերասրահ), «Ժիլը» (Լուվր, Փարիզ) և այլն։
Վատտոն չի թվագրել իր աշխատանքները, սակայն ակնհայտ է, որ մոտ 1709 թվականից հետո նրա վաղ շրջանի նկարների համեմատաբար մուգ գունապատկերը դարձել է լուսավոր, իսկ կյանքի վերջին շրջանում՝ նրբագեղ («Է․ Ֆ․ Ժերսենի կրպակի ցուցանակը», 1720, Պատկերասրահ, Բեռլին–Դալեմ)։
Վատտոյի սանգինայով կամ երեք գույնով (իտալական մատիտ, սանգինա, կավիճ) կատարված գծանկարները նույնպես քնարական են․ նրանցում սուր դիտողականությամբ պատկերված են ֆրանսիական հասարակության տիպական կերպարներ։
Վատտոյի ստեղծագործությունը ժամանակակից կյանքի գեղարվեստական պատկերավորման նոր ուղիներ է բացահայտել, իր բովանդակությամբ այն առավել խորն է ու հարուստ, քան ռոկոկոյի արվեստը, որի զարգացման գործում կարևոր դեր է խաղացել Վատտոյի ժառանգությունը (հատկապես նրա զարդապատկերային պաննոները)։


== Գրականություն ==
Чегодаев А․ Д․, Антуан Ватто, М․, 1963․


== Ծանոթագրություններ ==
Գալյոլ

Գալյոլ (ռուս.՝ Галъёль), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Տուժինսկի շրջան Կիրովի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Պիչա Վոյ Վոժ գետի ձախ ափին՝ 31 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 13 կմ է։
Գետի ակունքը գտնվում է արևելքում Նիկոլա գյուղում, Յրանսկա գյուղից 18 կմ հյուսիս-արևելք։ Գետը հոսում է հյուսիս-արևմուտք։

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 03050300112103000075441
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 103007544
Ավազանի կոդը - 03.05.03.001
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Օր. Ն. Ս.-ին

«Օր. Ն. Ս.-ին», Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններից, որը գրվել է 1893 թվականի հունվարի 14-ին։


== Պատմություն ==
Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանԻ Թումանյանի ֆոնդԻ 636-րդ համարում (լրացուցիչ) պահվում է Նունե Սողալյանի ալբոմը և դրա մեջ՝ ինքնագիրը, թվագրված՝ «93 1/14»։
Առաջին անգամ տպագրվել է 1972 թվականին՝ Բանբեր Երևանի համալսարանի  առաջին համարի 152-րդ էջում։ Հրատարակել է Արամ Ինճիկյանը հետևյալ ծանոթագրությամբ. 


== Ծանոթագրություններ ==
Ակնախոտ մազոտ

Ակնախոտ մազոտ (լատ.՝ Euphrasia hirtella), խլածաղկազգիների ընտանիքին պատկանող դեղաբույս։


== Նկարագրություն ==
3-40 սմ բարձրությամբ, գեղձային երկար բազմաբջիջ մազիկներով ծածկված տերևներով ու ծաղկաբույլով միամյա կիսամակաբույծ բույս է։Պարզ ուղղաձիգ ցողունը երբեմն վերին մասում ճյուղավորված է։ Ցողունային տերևները սեպաձև և ձվաձև են։ 3-8 սուր ատամիկներով ծաղկակից տերևները ձվաձև են կամ լայն եռանկյունաձև։ Ծաղիկները հավաքված են երկար ծաղկաբույլերում։ Ինչպես և ամբողջ բույսը, սրածայր ատամիկներով բաժակը ծածկված է գեղձային մազիկներով։ Մուգ շագանակագույն գծերով և ստորին շուրթի վրա դեղին բծով պսակը սպիտակավուն է և հաճախ բաց մանուշակագույն վերին շուրթով։ Պտուղը ձվաձև երկարավուն տուփիկ է։


== Տարածվածություն ==
Աճում է մարգագետիններում և վերին լեռնային գոտու խոտածածկ լանջերին։ Հանդիպում է Լոռու մարզոմ։ Մեղրատու բույս է։


== Նշանակություն ==
Բուժական նպատակներով օգտագործում են կանաչ զանգվածն ու ծաղիկները։ Ակնախոտի պատրաստուկները հանգստացնում են նյարդային համակարգը և մասնակցում օրգանիզմի ինքնակարգավորման պրոցեսներին։


== Ծանոթագրություններ ==
Թոկատի գավառ

Թոկատ, գավառ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթում։ Գտնվում էր վիլայեթի հյուսիսում։ Կենտրոնը Եվդոկիա քաղաքն էր։


== Աշխարհագրություն ==
Տարածքն ընդգրկում էր Իրիս գետի հովիտը։ Գավառը հյուսիսից սահմանակից էր Տրապիզոնի վիլայեթին, արևելքից Շապին Գարահիսարի, հարավից` Սեբաստիայի և Անկարայի, իսկ արևմուտքից Ամասիայի գավառներին։
Ֆիզիկաաշխարհագրական տեսանկյունից գավառը համապատասխանում է Ղազովայի դաշտին։
Գավառն ուներ ոռոգելու և խմելու առատ ջուր, ընդարձակ հողատարածություններ։


== Պատմություն ==
Տեղի հայերի զգալի մասը սրի քաշվեց 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Կենդանի մնացածները ապաստանեցին տարբեր երկրներում։


== Բնակչություն ==
XIX դարի վերջին գավառակն 200 000 բնակիչ, որից հայեր էին 40 000-ը։


== Տնտեսություն ==
Բնակչություն ը մշակում էր ցորեն, գարի, հաճար, եգիպտացորեն, լոբի, ծխախոտ, խնձոր, տանձ, նուշ և այլն։ Զբաղվում էր անասնապահությամբ` պահում էին մանր և խոշոր եղջերավոր անասուններ։ Ըստ ոչ ստույգ տվյալների XIX դարի վերջին գավառում կար 18 000 խոշոր և 173 000 մանր եղջերավոր անասուն։
Թոկատի հայությա զբաղմունքը արհեստներն ու առևտուրն էր։ Տարածված էր պղնձագործությունը, ջուլհակությունը, ներկարարությունը, գորգագործությունը, կտավագործությունը, մանածագործությունը և այլն։


== Օգտակար հանածոներ ==
Թոկատը հարուստ է բյուրեղացած ավազներ, որձաքարի, ածխատի, կրի, ծծմբատ երկաթի, ծծմբային երկաթախառն պղնփի, պղնձի օքսիդի, քարածխի և այլ օգտակար հանածոներով։


== Կրոն ==
Թոկատը հանդիսանում էր Հայաստանի 5 խոշոր եկեղեցեկան թեմերից մեկը, որը ենթարկվում էր Էջմիածնին։


== Վարչական բաժանում ==
Գավառը չի ունեցել կայուն ներքին բաժանում։ XIX դարի վերջում և XX դարի սկզբին գավառի կազմում էին մտնում Արաբկիր, Արպայի, Զիլեի, Էգինի, Թոկատի, Կապան-Մադենի, Նիքսարի գավառակները և մի քանի գյուղախմբեր։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
1956 թվականի ԱՄՆ-ի լավագույն սինգլներն ըստ Billboard ամսագրի

1956 թվականի ԱՄՆ-ի լավագույն սինգլները (անգլ.՝ Billboard Year-End Hot singles of 1956), Billboard ամսագրի ամենահայտնի սինգլների վերջնական ցուցակը, ըստ 1956 թվականի վաճառքի տվյալների։


== 1956 թվականի ցուցակ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Billboard Hot 100


== Արտաքին հղումներ ==
Top 100 лучших синглов по годам (Архив)
Billboard Top Hits 1946-1958 mp3billboardtophits.blogspot.com
Աստերոիդների ցանկ (262201-262300)

Աստերոիդների ցանկ (262101-262200)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (262301-262400)
 Աստերոիդների ցանկ (262101-262200)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (262301-262400)