armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Սուբյակո

Սուբիակո կամ Սուբյակո (իտալերեն՝ Subiaco), կոմունա Իտալիայում, Լացիո մարզի Հռոմ գավառում, Հռոմից 73 կմ արևելք, Անյենե գետի ափին։ Հայտնի որպես Բենեդիկտյան կարգի ծննդավայր՝ առաջին վանական կարգի կաթոլիկ եկեղեցի։


== Պատմությունը և հուշարձանները ==
Քաղաքը գտնվում է ծովի մակարդակից 410 մ բարձրության վրա։ Լատինական անվանումը Sublaqueum, ցույց է տալիս իր դիրքը երեք արհեստական լճերից ներքև, որը ստեղծել է կայսեր Ներոնը՝ կառուցելով 50 մետրանոց պատնեշ։ Կառուցման ժամանակ եղել է մոտակա առանձնատանը։ Որոշ գնահատումների համաձայն Սուբյակոյի պատնեշը եղել է ամենաբարձրը՝ հին և միջնադարյան աշխարհներում։ Պատնեշը և 3 լճերը ավերվեցին 1305 թվականի ջրհեղեղից։
Հեռավոր քարայրում՝ լճերի վերնամասում 494 թվականին առանձնացավ Սուրբ Բենեդիկտ Նուրսիյսկին։ Մոնթե-Կասսինո մեկնելուց առաջ շրջանում հիմնադրեց 12 վանքեր։ 981 թվականին Սխոլաստիկի եկեղեցին՝ նվիրված քրոջը, ձեռք բերեց գոթական ոճը՝ 1228 թվականի երկրաշարժից հետո։ Բենեդիկտի անձնուրաց գործունեության մասին վկայում է մի վանք, որը նրա անունով էր։ Վանքը ուներ իր որմնանկարները, որտեղ պատկերված են 9-րդ դարի քարանձավի հովիվները։ Գործունեության մասին վկայում է նաև Սակրո-Սպեկո սուրբ քարանձավը, որը XIII և XIV դարերում զարդարված է եղել սիենական դպրոցի որմնանկարներով։
«Սկսած 11-րդ դարից Սուբյակոյի աբբայությունը սկսեց ծաղկել, հարստանալ, վայելել փառքը, ոչ այնքան շատ օրինական խաղաղությամբ, որքան ռազմական։ Վանականները ոչ թե քիչ էինտարբերվում շրջապատի ֆեոդալական իշխաններից, այլ նրանք իսկական ասպետներ էին։ Հաճախ ձիերով ուղեկցում էին մի շարք զինված ծառայողների։ Աստիճանաբար վանականը մաքրեց իր շրջապատը, և նա ստացել է ավելի շատ քաղաքներ ուժով, քան պապական հողերի նվերները միասին»,- ասել է Պավել Մուրատովը։ Այս աբբայությունում շատ քաղաքներ եմ կառուցվել Պիա 6-րդ ի հրամանով։
1892 թվականին Սակրո-Սպեկոյի մռայլ գեղեցկությունը բարձր գնահատեց Վիչիսլավ Իվանովը։ Սուբյակոյի վերին շրջանում նկարազարդ վեր է բարձրանում բերդ-աբբայությունը, որի կառուցումը սկսվել է 1073 թվականին և շարունակվել է մինչև 16-17-րդ դարեր։ Անյեն գետի լայնությամբ 1358 թվականից ձգվում է Սուրբ Ֆրանցիսկա կոչվող 37 մետրանոց կամուրջը։ Սուբյակոն իտալական տպագրության ծննդավայրն է։ Հենց այստեղ 1464 թվականին բնակություն հաստատեցին գերմանացի առաջին տպող վանականները՝ Առնոլդ Պաննարցը և Կոնրադ Սվեյնհեյմը։


== Տեղեկագրական տվյալներ ==
Բնակչությունը կազմում է 9255 մարդ (2004 թվականի տվյալներով), բնակչության խտությունը՝ 142 մարդ/կմ2։ Մակերեսը 63 կմ2։ Փոստային ինդեքսը՝ 028։ Հեռախոսային կոդը՝ 0774։ Քաղաքի տոնը համարվում է մարտի 21-ը։


== Հայտնի բնակիչները ==
Լուկրեցիա Բորջա (1480—1519)
Դիեո Օդդի (1839—1919) — Սուրբ կաթոլիկ
Ջինա Լոլլոբրիջիդա (1927)- դերասանուհի


== Աղբյուրներ ==
Սուբյակո


== Ծանոթագրություններ ==
Բյուրեղահիդրատներ

Բյուրեղահիդրատներ, բյուրեղներ, որոնք պարունակում են քիմիական կապերով կապված ջրի մոլեկուլներ։ Սրանք որոշակի բաղադրություն ունեցող պինդ հիդրատներ են։ Բյուրեղահիդրատներ են առաջացնում բազմաթիվ բյուրեղներ, հիմքեր, գրեթե բոլոր աղերը, շատ պարզ նյութեր և այլ միացություններ՝ ջրային լուծույթներից նրանց նստեցնելիս։ 
Բյուրեղահիդրատներում նյութի մեկ մոլեկուլին ընկնող ջրի մոլեկուլների թիվը սովորաբար 4, 6, 8, 2 և 1 է, երբեմն նաև՝ 3, 5, 7, 10 և 12։ Մի շարք նյութերի համար հայտնի են տարբեր քանակով ջուր պարունակող բյուրեղահիդրատներ (օրինակ՝ հայտնի է 
  
    
      
        C
        a
        C
        
          l
          
            2
          
        
      
    
    {\displaystyle CaCl_{2}}
  -ը՝ 1, 2, 4, 5 և 8 մոլեկուլ ջրով)։ Բյուրեղահիդրատի մոլեկուլի մեջ մտնող ջուրը անվանում են բյուրեղաջուր։ Քիմիական բանաձևերում բյուրեղաջուրը գրում են առանձին՝ 
  
    
      
        C
        u
        S
        
          O
          
            4
          
        
        ⋅
        5
        
          H
          
            2
          
        
        O
        ,
        N
        
          a
          
            2
          
        
        S
        
          O
          
            4
          
        
        ⋅
        10
        
          H
          
            2
          
        
        O
        ,
        B
        a
        (
        O
        H
        
          )
          
            2
          
        
        ⋅
        8
        
          H
          
            2
          
        
        O
      
    
    {\displaystyle CuSO_{4}\cdot 5H_{2}O,Na_{2}SO_{4}\cdot 10H_{2}O,Ba(OH)_{2}\cdot 8H_{2}O}
  ։ 
Բյուրեղահիդրատը տաքացնելիս սովորաբար քայքայվում են՝ անջատելով բյուրեղաջուրը։ Հայտնի են նաև նյութեր, որոնք կայուն են միայն բյուրեղահիդրատի ձևով, օրինակ 
  
    
      
        B
        e
        
          C
          
            2
          
        
        
          O
          
            4
          
        
        ⋅
        
          H
          
            2
          
        
        O
      
    
    {\displaystyle BeC_{2}O_{4}\cdot H_{2}O}
   հայտնի չէ առանց բյուրեղաջրի։ Ջրի մոլեկուլները բյուրեղահիդրատում ունեն խիստ որոշակի դասավորություններ, աղերում որպես կանոն շրջապատում է կատիոնը։


== Տես նաև ==
Կոմպլեքս միացություններ
Ուեյն շրջան (Փենսիլվանիա)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ուեյն շրջան (այլ կիրառումներ)Ուեյն շրջան (անգլ.՝ Wayne County), ԱՄՆ Փենսիլվանիա նահանգի 67 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.945 կմ² է, բնակչությունը՝ 52.822 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Հոնսդեյլ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1798 թ.։
Ժենյա Ներսիսյան

Ժենյա Առաքելի Ներսիսյան (հուլիսի 26, 1931(1931-07-26), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - նոյեմբերի 4, 2021(2021-11-04), Լոնդոն, Մեծ Լոնդոն), հայ դերասանուհի։ ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ (1976)։


== Կենսագրություն ==
Սովորել է Երևանի թիվ 3 իգական դպրոցում։ 1953 թվականին ավարտել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտի դերասանական ֆակուլտետը և Հրաչյա Ղափլանյանի հրավերով, ընդունվել է Երևանի Պատանի հանդիսատեսի թատրոն։ Խաղացել է շուրջ 150 դեր։ 1965 թվականին ընտրվել է Երևանի քաղաքային խորհրդի պատգամավոր։ 1995 թվականին Լոնդոնի Գևորգ Թահթայան ազգային վարժարանում դասավանդել է հայ գրականություն և գեղարվեստ, բեմադրել բազմաթիվ ներկայացումներ։ 1996 թվականին անգլիական բեմում խաղացել է Մարիամի դերը «Դատավճիռ» ներկայացման մեջ, անգլերենով և արժանացել մամուլի ու հասարակության բարձր գնահատականին։ 1997-2002 թվականներին Լոնդոնի հայ համայնքում զբաղվել է հասարակական գործունեությամբ։ 2006 թվականին վերադարձել է Երևան ու հանդես եկել Թ. Ուիլյամսի՝ Վենաբլի «Անսպասելիորեն անցյալ ամռանը», Ա. Հաթավեյի՝ «Սիրո և մենության միջև» ներկայացումներում։ 2008 թվականին Թատերական գործիչների միության բեմում հանդես է եկել Տատիկի դերում՝ Օլբիի «Ամերիկյան երազանքում» պիեսում։ 2009 թվականից խաղում է Լյուսի Կուպեր՝ Դելմարի «Հիշիր վաղվա օրդ» խաղացանկային ներկայացման մեջ։ 2012 թվականին Գեղագիտության ազգային կենտրոնի «Փոքր թատրոն»-ում հանդես է եկել «Օսկարը և վարդագույն հագուստով տիկինը» մոնոներկայացմամբ։
1995 թվականին մեկնել է Լոնդոն․ որտեղ Թահթայան ազգային վարժարանում դասավանդել է հայ գրականություն և գեղարվեստ, բեմադրել բազմաթիվ ներկայացումներ։
Մահացել է 2021 թվականի նոյեմբերի 5-ին Լոնդոնում։


== Պարգևներ ==
Հայաստանի մշակույթի նախարարության ոսկե մեդալ, 2011
Մովսես Խորենացու մեդալ (2012)


== Մեջբերումներ Ժենյա Ներսիսյանի մասին ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ժենյա Ներսիսյան
Գունդերսոֆեն

Գունդերսոֆեն (ֆր.՝ Gundershoffen), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Ստորին Հռենոս գավառում։
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 3503 մարդ, բնակչության խտությունը` 199.60 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 17.55 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 390 կմ արևելք, Ստրասբուրգ քաղաքից` 37 կմ հյուսիս։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 2384 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 1815-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 569։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 76,1 %։ 1815 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 1691 անձ (931 տղամարդ և 760 կին)։ Գործազուրկ են եղել 124 անձ (47 տղամարդ և 77 կին)։ 569 անաշխատունակներից 160-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 214-ը` թոշակառուներ, իսկ 195-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ստորին Հռենոս գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Կապույտ լոտուսը

Կապոյտ լուտոսը (ֆրանսերեն՝ Le Lotus bleu) Թենթենի արկածները պատկերապատումների շարքի հինգերորդ գիրքն է, որ հեղինակն է բելգիացի Էրժեն։ Գիրքն առաջին անգամ լույս է տեսել 1936 թվականին, և այնտեղ որպես հերոս հանդես է գալիս երիտասարդ լրագրող Թենթենը։
Գիրքն արևմտահայերեն է թարգմանվել 2008 թվականին՝ Ռուզան և Ժան-Վարուժան Կյուրեղյանի կողմից և լույս տեսել Սայջեստ սարլ հրատարակչությունում։


== Տես նաև ==
Դարի 100 գրքերն ըստ Լը Մոնդ օրաթերթի


== Աղբյուրներ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Լու Սին

Լու Սին (չին.՝ 鲁迅, իսկական անունը՝ Չժոու Շու Ժեն, սեպտեմբերի 25, 1881(1881-09-25)[…], Shaoxing, Չինաստան - հոկտեմբերի 19, 1936(1936-10-19)[…], Շանհայ, Չինաստանի Հանրապետություն), չին գրող, հրապարակախոս, գրականագետ, չինական ժամանակակից գրականության հիմնադիրը։ 1930-1936 թվականներին գլխավորել է Չինաստանի ձախ գրողների լիգան։ 1902 թվականին ավարտել է Նանկինի լեռնաերկաթուղային ուսումնարանը և ուսումը շարունակելու համար ուղարկվել ճապոնիա, որտեղ վարել է չինական ուսանողության լուսավորական շարժումը, հանդես եկել որպես թարգմանիչ և հրապարակախոս։ ճապոնիայում և հայրենիքում մասնակցել է Աինհայի հեղափոխության (1911-1913) նախապատրաստմանը։
1913 թվականին գրել է «Եղելություն» առաջին պատմվածքը։ 1918 թվականին հրատարակել է չինական նոր գրականության առաջին պատմվածքը՝ . «Խելագարի օրագիրը», այնուհետև՝ «Կանչ» (1923), «Թափառումներ» (1926) ժողովածուները։ Լու Սինի բազմաթիվ պատմվածքներ նվիրված են մտավորականությանը («Դեղը», «Փոքրիկ պատմահար», «Կուն Իցզի», «Փայլը»)։ Ստեղծագործության մեջ մեծ տեղ են գրավում արձակ բանաստեղծությունները («Վայրի Լու Սին խոտեր», 1927)։ Լու Սինի երգիծական, հերոսական հեքիաթներն է ամփոփում «Հին զրույցները նոր ձևով» (1936) ժողովածուն։ Հրապարակախոսական հոդվածներում («Տաք քամի», 1925, «Շքեղ ամպհովանու տակ», 1926, «Այլախոհը», 1932 և այլ ժողովածուներ) արձագանքել է ներքին և արտաքին կյանքի հրատապ իրադարձություններին։
«Չինական պատմողական արձակի համառոտ պատմությունը» (1923) ազգային գրականության առավել դեմոկրատական տեսակի վերաբերյալ առաջին ընդհանրացնող աշխատությունն է։


== Ծանոթագրություններ ==
Միջին Պիրենեյան մարզ

Միջին Պիրենեյան մարզ (ֆր.՝ Midi-Pyrénées, օքս.՝ Miègjorn-Pirenèus, գասկ.՝ Mieidia-Pirenèus), վարչաքաղաքական միավոր Ֆրանսիայի հարավային մասում։ Վարչական կենտրոնը Թուլուզ քաղաքն է (650 000)։ Երկրամասի բնակչությունը 2 903 420 մարդ է (8-րդ տեղ)։


== Աշխարհագրություն ==
Տարածքի մակերեսը 45 348 կմ² է։ Այնտեղով են հոսում Ադուր, Արյեժ, Գարոնա և Լո գետերը։


== Վարչական բաժանում ==
Երկրամասն իր մեջ է ներառում Ժեր, Արյեժ, Ավերոն, Վերին Գարոն, Վերին Պիրենեյներ, Լո, Թարն, Թարն է Գարոն դեպարտամենտները։
Երկրամասի հիմնական մասը կազմում են այն շրջանները, որոնք նախկինում մտել են Գասկոն, Լանգեդոկ և Ռուերգ պրովինցիաների կազմի մեջ։


== Բնակչություն ==
Տնտեսապես ակտիվ բնակչությունը 936 000 մարդ է։ Երկրամասի կենտրոնը Թուլուզ քաղաքն է, որը համարվում է Ֆրանսիայի երրորդ քաղաքն ուսանողների թվով (Փարիզից և Լիոնից հետո)։
Բնակչության զբաղվածությունը՝

գյուղատնտեսության մեջ՝ 14,4 %
արդյունաբերության մեջ՝ 26,8 %
ծառայությունների ոլորտում՝ 58,8 %Airbus կազմակերպություններում միայն (ընկերության գլխամասը գտնվում է Թուլուզում) աշխատում է ավելի քան 20 000 մարդ։


== Արտաքին հղումներ ==
Երկրամասի խորհրդի պաշտոնական կայք Archived 2011-09-13 at the Wayback Machine.
Regional Council of Midi-Pyrénées Archived 2011-08-11 at the Wayback Machine. (ֆր.)
Midi-Pyrénées, Province of France (անգլ.)
Holidays in Midi-Pyrenees, France Archived 2008-07-20 at the Wayback Machine. (անգլ.)
Գոշ (այլ կիրառումներ)

Գոշ անվանումը կարող է ունենալ հետևյալ կիրառությունները՝


== Անձինք ==
Մխիթար Գոշ - 12-րդ դարի հայ գիտնական և օրենսդիր։


== Վարչական միավորներ ==
Գոշ - գյուղ Հայաստանի Տավուշի մարզում,
Գոշ - Հայաստանի Արագածոտնի մարզի Կոշ գյուղի նախկին անվանումներից մեկը,


== Աշխարհագրական օբյեկտներ ==
Գոշ - լիճ Հայաստանի Տավուշի մարզի համանուն գյուղում,
Գոշ - լեռնագագաթ Հայաստանում՝ Վայքի լեռներում,
Գոշ - գետ Ռուսաստանի Դաշնությունում (Սախրա գետի վտակն է)։


== Այլ ==
Գոշավանք - 12-րդ դարի հայկական առաքելկան վանական համալիր,
Գոշի - համայնք Ֆրանսիայի հյուսիսում։
Կրասինսկի (խուտոր, Ալեկսեևսկի շրջան)

Կրասինսկի (ռուս.՝ Красинский), խուտոր Ռուսաստանի Վոլգոգրադի մարզի Ալեկսեևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը վերջին գրանցված տվյալներով կազմում էր 30 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Նառավեռե

Նառավեռե (էստ․՝ Naravere), գյուղ Էստոնիայի Ռապլամաա նահանգի Վիգալա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 80 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Զեյնաբ

Զեյնաբ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ուրֆայի նահանգում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Կիլիկիայի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Audi quattro

Audi Quattro ((թուրքերեն)), Գերմանիայում Audi ավտոմոբիլաշինական ընկերության կողմից արտադրված ճանապարհային և Ռալլի ավտոմեքենա։ Առաջին անգամ ցուցադրվել է Ժնևի ավտոսրահում 1980 թվականի մարտի 3-ին։


== Նկարագրություն ==
Audi quattro — ն առաջին ավտոմոբիլն Է, որի հետ ավտոարտադրողն օգտագործել է FIA 1979 թվականի նորամուծությունները այն կանոններում, որոնք թույլ են տվել լիաքարշ ավտոմոբիլներ հայտարարել հանրահավաքի աշխարհի առաջնության մակնիշների հաշվարկում։ Մոդելի վրա երկու անգամ անընդմեջ (1983 և 1984 թվականներին) անձնական հաշվարկում հաղթել է համաշխարհային Ռալլի առաջնությունը, իսկ 1984 թվականին և արտադրողների հաշվարկում։

		
		
Audi quattro-ն փոխառել է Audi Coupé-ի բազմաթիվ բաղադրիչներ և մարմնի դիզայնի հիմք՝ հիմնված Աուդի 80 (B2)պլատֆորմի վրա։ Բնորոշ անվահեծերը ստիլիզացվել են Մարտին Սմիթի կողմից։


== Փոփոխություններ ==
Audi Sport Quattro
Audi Sport quattro S1
Audi Sport quattro RS 002


=== Հայեցակարգեր ===
Audi quattro concept (2010 թվական)
Audi quattro concept (2013 թվական)


== quattro հայեցակարգը ==


=== quattro հայեցակարգը 2010 թվականին ===
Audi-ի արտադրության կոնցեպտ-մեքենան առաջին անգամ ներկայացվել է 2010 թվականին Փարիզի ավտոսրահում։ Audi quattro concept-ի թողարկումը նվիրված է եղել Audi quattro-ի օրիգինալ պրեմիերայի և quattro տեխնոլոգիայի 30-ամյակին։ Նշվում է, որ ընկերությունը 200-500 նման ավտոմեքենա կթողարկի 100 000 եվրոյից ոչ ավելի գնով, սակայն 2012 թվականին հայտնի դարձավ, որ այդ ծրագրերը հետաձգվել են։


==== Նկարագրություն ====
Լիաքարշակ ավտոմեքենան ստեղծվել է Audi RS5-ի հիմքի վրա, առանձնանում է 151 մմ-ով կրճատված անիվային բազայով։ Տիպ-երկու դռնանի կուպե։ Թափքը պատրաստված է ալյումինից՝ ածխապլաստիկ բաղադրիչներով։ Դիզայներ՝ Էռնեստ Ծառուկյան, շրջանավարտ Մամի։

Հիմնական ՆկարագրությունՇարժիչ։ 402,3 ձիաուժ. (300 կՎտ), ծավալը՝ 2,5 լիտր, շարքային հինգ մխոց, տուրբո
Հզորություն-զանգված հարաբերակցություն՝ 309,5 л. с. / т.


=== quattro հայեցակարգը 2013 թվականին ===

Audi quattro concept-ը ներկայացվել է 2013 թվականի Ֆրանկֆուրտի ավտոսրահում։ Կոնցեպտը հագեցած է 700 ձիաուժ հզորությամբ հիբրիդային շարժիչով, որը բաղկացած է V8 TFSI-ից և մոտավորապես 150 ձիաուժ էլեկտրական շարժիչով։ 0-ից մինչև 100 կմ/ժ արագացումը տևում է 3.7 վայրկյան։ Առավելագույն արագություն 305 կմ/ժ։ Կոնցեպտը թողարկվել է 250-500 միավոր սահմանափակ քանակով։


== Ծանոթագրություններ ==
Հարավային Ջորջիա և Հարավային Սանդվիչյան կղզիներ

Հարավային Ջորջիան (կամ Գեորգիան) և Հարավային Սանդվիչյան կղզիները կղզե տարածքներ են Հարավային Ատլանտիկայում։ Հարավային Գեորգիան պատկանում է Մեծ Բրիտանիային 1775 թվականից, իսկ Հարավային Սանդվիչյան կղզիները 1908-ից անդրծովյան տարածքի կարգավիճակ ունեն։ Տարածքները վիճարկվում են Արգենտինայի կողմից համապատասխան 1927 և 1938 թվականներից։ Տարածքի դոմենը .gs է։
Այս տարածքները ներառում են Հարավային Գեորգիա կղզին և մոտակայքում գտնվող կղզյակները, Հարավային Սանդվիչյան կղզիներ կղզեխումբը, նաև մի քանի ժայռեր՝ Շաղ, Կլերք և Սև ժայռ անվանմամբ։


== Արտաքին հղումներ ==
S. GEORGIA-04 Archived 2007-09-28 at the Wayback Machine. (ռուս.) - Հարավային Ջորջիայի լուսանկարներ, հեղինակ Vladimir Pchelin (UA0ZDA)
Travel Images (անգլ.) - Հարավային Ջորջիայի լուսանկարներ, հեղինակներ C. Breschi, G. Frysinger
Վեբ-տեսախցիկը Հարավային Ջորջիայում (անգլ.)
Հարավային Ջորջիա և Հարավային Սանդվիչյան կղզիներ (ռուս.)
Ժողովածու (2277)

Ժողովածու (2277), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 2277 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1659 թվականին Հովհաննես Ապահունեցի գրիչի կողմից Գանձասարում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 13x9 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 235 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով և նոտրգրով։ Պահպանակը ունի մագաղաթ 2 էջ, վրացերեն։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դրոշմազարդ և կապույտ կտավ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 154ա, 234բ, կնիք՝ 1ա (1763 թվական, Առթին)։


== Բովանդակություն ==
Թովմ. Իտալացւոյ Քերականութիւն։
Յաղագս քերականութեան։


== Ծանոթագրություններ ==
Քողաղոտ

Քողաղոտ, Ամֆիբրաքոս (հունարեն՝ ἀμφί- երկու կողմից և հունարեն՝ βραχυς- կարճ), եռավանկ բանաստեղծական ոտքի տեսակ։
Անտիկ տաղաչափության մեջ բաղկացած էր արտասանությամբ մեկ երկար և երկու կարճ վանկերից, ոնդ որում երկար վանկը գտնվում էր կարճ վանկերի միջև։ Վանկաշեշտային ոտանավորում քողաղոտն ունի երկու անշեշտ և նրանց միջև մեկ շեշտված վանկ (‿ ـʼ‿)։ Հետևաբար, շեշտերն ընկնում են 2, 5, 8, 11-րդ վանկերի վրա, և բանատողն ունի այսպիսի սխեմա.

‿ ـʼ‿ /‿ ـʼ‿ /‿ ـʼ‿ /‿ ـʼ‿ /...Այս չափն օգտագործվում է շատ լեզուներում (օրինակ՝ ռուսերեն), իսկ հայերենում այն հազվադեպ է պատահում, քանի որ նրանում մեծ մասամբ բառի վերջին վանկն է շեշտ կրում։ Օրինակներ ունեն Վահան Տերյանը և Եղիշե Չարենցը։


== Տես նաև ==
Անապեստ
Ստեղն


== Ծանոթագրություններ ==
Արթուր Բըրնս

Արթուր Ֆրենկ Բըրնս (անգլ.՝ Arthur Frank Burns, ապրիլի 27, 1904(1904-04-27), Իվանո-Ֆրանկովսկ, Stanislav district, Գալիցիայի և Լոդոմերիայի թագավորություն, Ցիսլեյտանիա, Ավստրո-Հունգարիա - հունիսի 26, 1987(1987-06-26), , Բալթիմոր, ԱՄՆ և Բալթիմոր, Մերիլենդ, ԱՄՆ), ամերիկացի տնտեսագետ և դիվանագետ ։


== Կենսագրություն ==
Արթուր Ֆրենկ Բըրնսը ծնվել է 1904 թվականին Ստանիսլավայում՝ սովորական հրեական ընտանիքում։ Բյորնսի ծնողներն էին Սառա Յուրանն ու Նաթան Բերնսայգը, ովքեր աշխատում էին որպես ներկարար։ Արթուրը ունակ երեխա էր․ 6 տարեկանում նա թարգմանել է Թալմուդը լեհերեն և ռուսերեն, 9 տարեկանում ազատորեն խոսում էր սոցիալիզմի մասին։ 1914 թվականին ընտանիքը գաղթել է ԱՄՆ՝ Նյու Ջերսի նահանգ, որտեղ նրա հայրը աշխատանքի է անցել որպես շինարարական կապալառու։
Արթուրն ընդունվել է Կոլումբիայի համալսարանի տնտեսագիտական ֆակուլտետ՝ որպես ուսանող, փոստատար, հուշարար և վաճառող։ 1925 թվականին ստացել է բակալավրի և մագիստրոսի կոչումներ։ 1934 թվականին, նույն համալսարանում, ստացել է տնտեսագիտության դոկտորի կոչում։ 1927-1943 թվականներին նա դասավանդել է Ռատգերսի համալսարանում, որտեղ ազդեցություն է ունեցել այնտեղ սովորած Միլթոն Ֆրիդմանի վրա։ 1945 թվականից եղել է Կոլումբիայի համալսարանի պրոֆեսոր։ 1933 թվականին նա սկսել է աշխատել Տնտեսական հետազոտությունների ազգային բյուրոյում։
Գիտական հետազոտությունները համատեղել է կառավարչական և պետական գործունեության հետ։ Նա ղեկավարել է տարբեր գիտական և պետական հաստատություններ. 1953-1956 թվականներին՝ տնտեսական խորհրդատուների խորհուրդ, 1959 թվականին՝ Ամերիկյան տնտեսական ասոցիացիա, 1961 թվականին՝ քաղաքական գիտությունների ակադեմիա, 1967 թվականին՝ տնտեսական հետազոտությունների ազգային բյուրո, 1969-1970 թվականներին՝ ԱՄՆ նախագահ Ռիչարդ Նիքսոնի խորհրդականը ներքին տնտեսական խնդիրների վերաբերյալ։ 1970-1978 թվականներին եղել է Դաշնային պահուստային համակարգի կառավարիչների խորհրդի նախագահը։
1981-1985 թվականներին Եղել է Գերմանիայում ԱՄՆ դեսպան, պարգևատրվել է «Գերմանիայի Դաշնային Հանրապետությանը մատուցած ծառայությունների համար» շքանշանով։
Տնտեսական գիտության մեջ հայտնի է գործարար ակտիվության ցիկլերի իր հետազոտությունների շնորհիվ։
1930 թվականին ամուսնացել է դասախոս Հելեն Բերնսթեյնի հետ, և ունեցել են երկու որդի։
Մահացել է 1987 թվականին սրտի հիվանդությունից։


== Հիմնական աշխատանքներ ==
Production Trends in the United States Since 1870. New York: National Bureau of Economic Research, 1934
Measuring Business Cycles, 1946 (совместно Ու․ Կ․ Միտչելի հետ համատեղ)
The frontiers of economic knowledge, 1954
Prosperity without inflation, 1958
The management of prosperity, 1966


== Գրականություն ==
Бёрнс Артур / Лебедева Е. А. // Бари — Браслет. — М. : Советская энциклопедия, 1970. — (Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред.  А. М. Прохоров ; 1969—1978, т. 3).
Блауг М. Бернс, Артур Ф. // 100 великих экономистов после Кейнса = Great Economists since Keynes: An introduction to the lives & works of one hundred great economists of the past. — СПб.: Экономикус, 2009. — С. 37—39. — 384 с. — (Библиотека «Экономической школы», вып. 42). — 1500 экз. — ISBN 978-5-903816-03-3


== Ծանոթագրություններ ==
Կանգաշ (գետ)

Կանգաշ (ռուս.՝ Кангаш), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կարելական ինքնավար հանրապետությունում։ Գետի երկարությունը 11 կմ է։ Թափվում է Ներքին Կոտ լիճ֊-գետ։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Բարենցի Սպիտակ ծովի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Բելևո ծով, գետի ենթաավազանը բացակայում է։ Գետի գետային ավազանը Կոլսկի թերակղզին և Կարելիի, թափվում է Սպիտակ ծով։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 02020000712102000001561
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 102000156
Ավազանի կոդը - 02.02.00.007
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 02
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Փոքր Խապիցա (այլ կիրառումներ)

Փոքր Խապիցա, կարող է վերաբերել՝

Փոքր Խապիցա - գետ Ռուսաստանի Կամչատկա թերակղզում։ Թափվում է Կամչատկա գետի աջ ափին՝ 74 կմ հեռավորության վրա
Փոքր Խապիցա - գետ Ռուսաստանի Կամչատկա թերակղզում։ Թափվում է Մեծ Խապիցա գետի ձախ ափին՝ 94 կմ հեռավորության վրա
Օձուն (համայնք)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Օձուն (այլ կիրառումներ)Օձուն, համայնք Լոռու մարզում։ Ներառում է  Օձուն, Ամոջ, Այգեհատ, Արդվի, Արևածագ, Ծաթեր, Կարմիր Աղեկ, Հագվի և Մղարթ  գյուղերը։ Համայնքը ստեղծվել է 2017 թվականի հունիսի 9 -ին Հայաստանի Ազգային ժողովում համայնքների խոշորացման օրինագծով։ Կենտրոնը Օձուն գյուղն է։ Համայնքի տեղական ինքնակառավարման մարմինների առաջին ընտրությունները կայացել են 2017 թվականի նոյեմբերի 5-ին։


== Բնակչություն ==
Օձուն համայնքը ստեղծվել է  Օձուն, Ամոջ, Այգեհատ, Արդվի, Արևածագ, Ծաթեր, Կարմիր Աղեկ, Հագվի և Մղարթ համայնքների միավորումից։ Համայնքի բնակչությունը կազմում է 7,968 մարդ։ 


== Տնտեսություն ==


== Արտաքին հղումներ ==
Օձուն - Համայնքի ղեկավար և ավագանի - Համայնքներ - Լոռու մարզպետարան
ՎԱՐՉԱՏԱՐԱԾՔԱՅԻՆ ԲԱՐԵՓՈԽՈՒՄՆԵՐ ԽՈՇՈՐԱՑՎԱԾ ՀԱՄԱՅՆՔՆԵՐ


== Ծանոթագրություններ ==
Հաղթակամար

Հաղթակամար, հաղթադարպաս, նշանավոր իրադարձության պատվին կանգնեցված, ժամանակավոր կամ մշտական մոնումենտալ կամարակապ դարպաս։ Ունի կամարաձև թաղերով ծածկված մեկ կամ երեք թռիչք, ավարտվում է անտաբլեմենտով և ատտիկով, զարդարվում արձաններով, ռելիեֆներով, հուշագրություններով։ Հաղթակամարները ստեղծվել են Հին Հռոմում, հաղթանակողի հանդիսավոր մուտքի արարողության համար (Տիտուսի, 81, Սեպտիմիոս Սևերոսի, 203, Կոնստանտինի, 315, հաղթակամարները Հռոմում)։ Կոնստանտինի հաղթակամարը (315) Հռոմում նույնատիպ հաղթակամարներ են կառուցվել Փարիզում՝ Կառուզել (1806 թ., ճարտ. Շ. Պերսիե և Պ. Ֆոնտեն) և Աստղի (1806—1837 թթ., ճարտ. Ժ. Ֆ. Շալգրեն) հրապարակներում։ Ռուսաստանում հաղթակամարներ կանգնեցվել են Պետրոս Մեծի ժամանակներից, ռազմական հաղթանակների պատվին։ Ռուսական հաղթակամարներից են՝ Մոսկվայի հաղթադարպասը (1827— 1834 թթ., ճարտարապետ Օ. Ի. Բովե, վերականգնվել է 1968 թվականին, Կուտուզովի պողոտայում), Նարվայի հաղթադարպասը Լենինգրադում (1833 թ., ճարտ. Վ. Պ. Ստասով)։
2. Քրիստոնեական տաճարներում հաղթակամար է անվանվում գլխավոր նավը աբսիդին կամ տրանսեպտին կապող կամարը, ի նշանավորումն «հաղթանակած» քրիստոնեության կրոնի։ Վերածնունդը նույնպես ընդունեց հաղթակամարի խորհրդանշական իմաստը՝ այն կիրառելով նաև ճակատներում։ Հաղթակամար գաղափարը կիրառվեց նաև թագավորներին, իշխաններին նվիրվող գլխավոր քաղաքային դարպասներում (Լյուդովիկոս XIV-ի Հ. Փարիզում)։ Կլասիցիզմի ժամանակաշրջանում հաղթակամարը դառնում է քաղաքաշինական տարրերից մեկը։
Հաղթակամարների զարգացումը հաճախ կապվում է հին Հռոմեական ճարտարապետության հետ։ Հռոմեական ջրմուղիները, կամուրջները, ամֆիթատրոնները և երկնակամարները հիմնված էին կամարային սկզբունքների վրա։ Հռոմեացիները հավանաբար վերցրել են կամարների կառուցման սկզբունքները իրենց Էրուզյան հարևաններից։ Էրուզյանները իրենց քաղաքում օգտագործում էին կամարները որպես դարբասներ և շքամուտքեր։ Հռոմեական հաղթակամարի գլխավոր երկու տարրերն են կլոր և քառակուսաձև կամարները, որոնք երկար ժամանակ օգտագործում էին որպես առանձին ճարտարապետական տարրեր հնագույն Հունաստանում, բայց հույները նախընտրել են օգտագործել խոյակներ իրենց տաճարներում և գրեթե չեն օգտագործել կամարային կառույցները գերեզմանների և կեղտաջրերի խողովակների վրա։ Կամարները արտաքինից շատ գեղեցիկ էին զարդարված, իսկ խոյակները կարծես թե քաղաքական և կրոնական հորդորներ էին ուղղում կամար կառուցողներին, որպեսզի կամարները ներառվեն քանդակագործության և սիմվոլիկների մեջ իրենց խորհրդանշական, պատմական և դեկորատիվ տարրերով։


== Ծանոթագրություններ ==
Շառլա Բոեմ

Շառլա Բոեմ, ծնյալ՝ Փերին (անգլ.՝ Sharla Boehm, 1929, Սիեթլ, Վաշինգտոն, ԱՄՆ), ամերիկացի համակարգչագետ, որը 1960-ական թվականներին «ՌԱՆԴ» ընկերությունում աշխատելիս առաջին անգամ աշխատանքներ է իրականացրել փաթեթների փոխարկման ոլորտում։ 


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1929 թվականին Վաշինգտոն նահանգի Սիեթլ քաղաքում, որտեղից երեք տարի անց տեղափոխվել է Կալիֆոռնիայի Սանտա Մոնիկա քաղաքը։ Լոս Անջելեսի կալիֆոռնյան համալսարանի մաթեմատիկայի բաժինն ավարտելուց հետո մաթեմատիկա ու ֆիզիկա է դասավանդել Սանտա Մոնիկայի դպրոցներում։ 1959 թվականին սկսել է աշխատել «ՌԱՆԴ» ընկերությունում, որտեղ էլ հանդիպել է իր ապագա ամուսնուն՝ Բարի Բոեմին։ 
1964 թվականին իր գործընկեր Փոլ Բարանի հետ «On Distributed Communications: II. Digital Simulation of Hot-Potato Routing in a Broadband Distributed Communications Network» վերնագրով ուսումնասիրություն է հրատարակել։ Քանի որ ուսումնասիրության վրա նրա անունն է առաջինը նշված եղել, ուրեմն հենց ինքն է Ֆորտրան ծրագրավորման լեզվի մոդելավորման հեղինակը, որտեղ ցույց է տվել, որ փաթեթային փոխարկումը կարող է իրոք աշխատել։ 
«RAND and the Information Evolution» աշխատության մեջ Բարանը նկարագրել է, թե ինչպես է Բոեմը տարբեր պայմաններում տարբեր մոդելվորումներ իրականացրել, ցույց տալով, որ պրոտոկոլն արդյունավետորեն է ուղղորդում ազդանշանները։ Մասնավորապես պարզվել է, որ եթե համացանցի կեսը ոչնչացվեր, մնացած մասը մեկ վայրկյանից էլ պակաս ժամանակահատվածում կվերականգնվեր ու կաշխատեր։ 
1996 թվականին հրատարակված «An Early Application Generator and Other Recollections» աշխատության մեջ Բարի Բոեմը նշել է, որ Շառլան «Փոլ Բարանի հետ ստեղծել է փաթեթային փոխարկմամբ համացանցի առաջնային մոդելավորումը», որի շնորհիվ Բարանը ներգրավվել է ARPAnet-ի աշխատանքային խմբում։ 


== Ծանոթագրություններ ==
Պավլովսկայայի շրջան (Կրասնոդարի երկրամաս)

Պավլովսկայայի շրջան (ռուս.՝ Павловский муниципальный район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասում։
Ստեղծվել է 1924 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Պավլովսկայա։


== Աշխարհագրություն ==
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 1788,8 կմ²։


== Բնակչություն ==
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 67754 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 37,88 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի Կառավարության կայք. Տարածաշրջանների մասին տարաբնույթ տեղեկություններ։ Անհրաժեշտ է փնտրել ըստ շրջանի անվանման։ (ռուս.)
Անդրեյ Պլետնյով

Անդրեյ Վլադիմիրովիչ Պլետնյով (ռուս.՝ Андрей Владимирович Плетнёв, մարտի 14, 1971(1971-03-14), Լենինգրադ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), խորհրդային և ռուս ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։  


== Կարիերա ==


=== Ակումբային ===
Ֆուտբոլով սկսել է զբաղվել հարազատ քաղաքում՝ «Զվեզդայում», հանդես է եկել «Դինամոյում» (1989), «Կիրովեցում»(1990-1991), «Լոկոմոտիվում» (1992): 1993-1994 թվականներին հանդես է եկել Տոլյատիի «Լադայում», անցկացրել է 9 խաղ բարձրագույն խմբում, աշնանը մեկնել Ուկրաինա, որտեղ Լուգանսկի «Զարյա»-ՄԱԼՍ-ի կազմում անցկացրել է 7 հանդիպում, խփել է 1 գոլ։ 
1995 թվականին վերադարձել է Սանկտ Պետերբուրգ և «Զենիթի» կազմում անցկացրել է 28 հանդիպում։ Տարվա վերջին վարձավճարով ուղարկվել է Իժևսկի «Գազովիկ Գազպրոմ», որի համար խաղացել է նաև 1997 թվականին։ Հաջորդ երկու տարին անցկացրել է Եկատերինբուրգի «Ուրալմաշում» (1998) և «Լադա-Սիմբիրսկում» (Դիմիտրովգրադ), որից հետո կրկին վերադարձել է Սանկտ Պետերբուրգ, որի թիմերում հանդես է եկել մինչև 2005 թվականը ԼՖԼ-ի երկրորդ դիվիզիոնում և մրցումներում՝ 2002 թվականին մասնակցելով Բելառուսի բարձրագույն լիգային Մինսկի «Տորպեդոյի» կազմում։


=== Մարզչային ===
Ունի մարզչական B-UEFA արտոնագիր։ 
2010-2015 թվականներին աշխատել է «Զենիթի» ակադեմիայում։ 
2016 թվականից «Զվեզդա» ՄՊՖԱ-ի գլխավոր մարզիչն է։


== Անձնական կյանք ==
Ամուսնացած է։ Ունի չորս երեխա։ Որդին՝ Դմիտրին, նույնպես ֆուտբոլիստ է։
Բարձրագույն կրթություն ունի, ավարտել է ՎՖԿՊԻ-ը «ֆուտբոլի մարզիչ» մասնագիտությամբ։ 


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ֆուտբոլիստի էջը «Զենիթի» պաշտոնական կայքում
Ֆուտբոլիաստի էջը zenit-history.ru կայքում
Մամադու Դիարա

Մամադու Դիարա (ֆր.՝ Mahamadou Diarra, մայիսի 18, 1981(1981-05-18), Բամակո, Մալի), մալիացի ֆուտբոլիստ, հենակետային կիսապաշտպան։


== Կարիերա ==
Դիարան իր եվրոպական կարիերան սկսել է հունական «ՕՖԻ» ակումբում, հետո խաղացել է հոլանդական «Վիտտեսում»։ Նա 2002-06 թվականներին հանդես է եկել ֆրանսիական «Օլիմպիկ Լիոնում», ակումբի կազմում չորս անգամ դառնալով երկրի չեմպիոն։ Դիարային համեմատում էին Պատրիկ Վիեյրայի և Կլոդ Մակելելեի հետ, և նա մտնում էր աշխարհի լավագույն հենակետայինների ցանկի մեջ։


=== «Ռեալ Մադրիդ» ===
Լիոնի «Օլիմպիկի» մարզիչ Ժերար Հուլիեն Դիարայի համար սահմանեց 40 միլիոն եվրո տրանֆերային արժեք։ Այդ արժեքը հավասար էր 2005 թվականի ամռանը «Չելսիի» կողմից «Օլիմպիկին» Մայքլ Էսսյենի տրանֆերի համար տրված գնին։ «Ռեալ Մադրիդը» «Մանչեսթեր Յունայթեդի» հետ պայքարում էր Դիարայի համար, և 2006 թվականի օգոստոսի 18-ին, «Ռեալը» «Լիոնի» հետ համաձայնության եկավ, տրանֆերի արժեքը կազմեց 26 միլիոն €: Օգոստոսի 22-ին «Ռեալի» նախագահ Ռամոն Կալդերոնը գնեց Դիարային և նրան տվեց 6 համարով մարզահագուստը, որը մինչ այդ կրում էր Իվան Էլգերը։
2006-07 մրցաշրջանում Դիարան Ֆաբիո Կապելոյի գլխավորությամբ «Ռեալի» հիմնական կազմի խաղացողներից էր, քանի որ ակումբը խաղում էր երկու հենակետայինով։ Հետո, սակայն, նա սկսեց նստել պահեստայինների նստարանին։ Գուտին, ով ավելի հարձակվողական կիսապաշտպան էր, փոխարնեց նրան, իսկ այդ ժամանակ պաշտպանական գծում Կապելոն նշանակեց Էմերսոն Ֆերեյրային։


=== «Մոնակո» ===
2011 թվականի հունվարի 27-ին «Ռեալի» ղեկավարությունը պայմանավորվեց Դիարայի «Մոնակո» տեղափոխվելու մասին, տրանֆերի արժեքը կազմեց շուրջ 4 միլիոն եվրո։ Մրցաշրջանի արդյունքներով նրա նոր թիմը հայտնվեց Լիգա 2-ում։ Դիարան չերկարաձգեց պայմանագիրը և հեռացավ ակումբից։


=== «Ֆուլհեմ» ===
2012 թվականի փետրվարի 27-ին Դիարան ազատ գործակալի իրավունքներով տեղափոխվեց անգլիական «Ֆուլհեմ»։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրութունը National Football Teams կայքում(անգլ.)
Պրոֆիլը transfermarkt.com կայքում(անգլ.)
Պրոխոդի (գյուղ, Լյուբեշովի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊրոխոդիՊրոխոդի (ուկրաիներեն՝ Проходи), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Լյուբեշովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պրոխոդի գյուղում բնակվում էր 467 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 820 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 0,57 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Այդինյան

Այդինյան, հայկական ազգանուն։


== Ազգանունը կրողներ ==
Աբրահամ Այդինյան (19-20-րդ դդ.), թղթակից։
Արթուր Մկրտչի Այդինյան (1923-1997), օպերային երգիչ, տենոր։
Արմեն Գրիգորիի Այդինյան (1969-1994), ազատամարտիկ։
Ռուբիկ Ռաֆիկի Այդինյան (1966-1993), ազատամարտիկ։


== Ծանոթագրություններ ==
Զարեչկա (գյուղ, Լուգինսկի շրջան)

Զարեչկա (ուկրաիներեն՝ Зарічка), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Լուգինսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1898 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Զարեչկա գյուղում բնակվում էր 358 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1,16 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 308,62 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Վիսոկուշա (Կամենկայի վտակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Վիսոկուշա (այլ կիրառումներ)Վիսոկուշա (ռուս.՝ Высокуша), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վլադիմիրի մարզում, Բաշկորտոստան Հանրապետությունում։ Գետաբերանը տեղակայված է Կամենկա գետի աջ ափին՝ 4,3 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 12 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Օսկոմի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Կլյազմա գետն է, գետի ենթաավազանը բացակայում է։ Գետի գետային ավազանը Օկա գետն։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության․

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը -  09010300912110000032936
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը -  110003293
Ավազանի կոդը - 09.01.03.009
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 10
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
http://xn--p1acf.xn----7sbacsfsccnbdnzsqis3h5a6ivbm.xn--p1ai/index.php/prosmotr/2-statya/8921-bolshoj-yushatyr-reka Archived 2014-01-11 at the Wayback Machine.
Ժողովածու (2348)

Ժողովածու (2348), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 2348 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1699 թվականին։ Ստացողը եղել է Դավիթ վարդապետը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 15.5×11 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 362 թերթից։ Գրված է միասյուն, նոտրգրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Պահպանակը ունի 4 էջ, գրված է՝ մագաղաթի վրա՝ բոլորագիծ երկաթագրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դրոշմազարդ կտավ։ Հիշատակարաններ՝ ստացողի՝ 77բ, հետագայի՝ պահպանակ Դ(1724թ․):


== Բովանդակություն ==
Սիմ․ Ջուղայեցւոյ Քերականութիւն, Տրամաբանութիւն։
Բարթ․ Մարաղացւոյ Հաւաքումն ի դիալեթիկէն, որ է տրամաբանութիւն։


== Ծանոթագրություններ ==
Ղորձե

Ղորձե (վրաց.՝ ღორძე), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամցխե-Ջավախք մարզի Ադիգենի մունիցիպալիտետում։


== Դիրք ==
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 1290 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Ադիգենից հեռու է 8 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 227 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Չայքյոյ (Ամասիայի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Չայքյոյ (այլ կիրառումներ)Չայքյոյ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Ամասիայի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Գորլովա

Գորլովա (ռուս.՝ Горлова), գետ Ռուսաստանում, հոսում Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Ուֆտյուգա գետի ջխ ափով՝ 80 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 10 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 03020300112103000026039
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը -  103002603
Ավազանի կոդը -  03.02.03.001
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Սուրբ Աստվածածնի ծննդյան եկեղեցի (Չեկալով)

Սուրբ Աստվածածնի ծննդյան եկեղեցի (ռուս.՝ Церковь Рождества Пресвятой Богородицы), ուղղափառ տաճար ի պատիվ Սուրբ Աստվածածնի։ Գտնվում է Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Մորոզովսկի շրջանի Չեկալով խուտորում։ Ենթարկվում է Ռուս Ուղղափառ եկեղեցու Մոսկվայի պատրիարքարանի Ռոստովի և Նովոչերկասկի թեմին։


== Պատմություն ==
Եկեղեցու մասին առաջին հիշատակումը վերաբերում է 1859 թվականին, երբ այն կառուցվել է ծխականների ջանքերի շնորհիվ։ 1881 թվականին տեղի է ունեցել եկեղեցու ընդլայնումը հյուսիսային և հարավային կողմնասեղանների կառուցման հաշվին։ 1885 թվականին հաստատվել է կղերականության մշտական ցուցակը, որի կազմում ընդգրկված էին «երկու քահանա և երկու դպիր, որոնք պաշտոնավարում են, և սարկավագ, որի տեղն ազատ է»։ Չեկալով խուտորում նոր եկեղեցի կառուցելու հարցն առաջին անգամ հնչեցրել են ծխի անդամներն ու քահանան 1897 թվականին։ Նույն թվականի մարտին ավագ երեց Իոան Պոպովին գրվել է այն մասին, որ նա  Դոնի հոգևոր կոնսիստորիայից նոր տաճար կառուցելու թույլտվություն ստանա։ Տաճարի շինարարության համար նվիրատվությունների հավաքագրման գործընթացն ընթանում էր 1897-1913 թվականներին։
Շինարարության ավարտը և վանքի բացումը տեղի է ունեցել 1913 թվականի փետրվարի 10-ին, իսկ օծումը տեղի է ունեցել նույն տարվա մայիսի 5-ին։ Նոր քարե տաճարի կառուցումից հետո նախկին փայտյա շենքը տրվել է Պոկրովսկի և Սերեբրյանի խուտորների ծխականներին։ Տաճարն աճում էր և զարգանում, և նոր կողմնասեղանների (զոհասեղան) օծման թույլտվություն ստացվեց։ Ձախ կողմնասեղանը 1914 թվականի հունվարի 11-ին օծվեց Նիկողայոս Հրաշագործի անունով, իսկ աջը՝ հանուն Վերապատվելի Սերաֆիմ Սարովսկու օծվեց 1916 թվականին։ Եկեղեցու շուրջը տեղադրվեց ցանկապատ, որը հանվեց միայն 1948 թվականին։
Հետպատերազմյան տարիներին այն վերածվել էր յուղատու բույսերի և հացահատկի պահեստի։ Պահեստն այնտեղ գտնվում էր մինչև 1990 թվականը, երբ սկսվեց վերակառուցումը, որը շարունակվում է մինչ օրս։


== Ծանոթագրություններ ==
Իլչինո

Իլչինո (ռուս.՝ Ильчино, բաշկիրերեն՝ Илсе), գյուղ Ռուսաստանի, Բաշկորտոստան հանրապետության Ուչալինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1245 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ստեֆան Գրապելլի

Ստեֆան Գրապելլի (ֆր.՝ Stéphane Grappelli, հունվարի 26, 1908(1908-01-26)[…], Փարիզ - դեկտեմբերի 1, 1997(1997-12-01)[…], Փարիզ),  ֆրանսիացի ջազային ջութակահար։ Կիթառահար Ջանգո Ռեյնhարդի հետ հիմնադրել է  «Quintette du Hot Club de France» ջազային խումբը  միայն լարային գործիքների համար։    


== Կենսագրություն ==

Ստեֆան Գրապելլին ծնվել է Փարիզ քաղաքում՝ իտալական ծագումով ծնողների ընտանիքում։ Մոր մահից և հոր՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմ զորակոչվելուց  հետո նա դաստիարակվել է մանկատանը։ 
12 տարեկանից ջութակ է նվագել, իսկ երաժշտի կարիերան սկսել է Մոնմարտրում որպես թափառաշրջիկ ջութակահար։ 1924 թվականից մինչև 1928 թվականը Փարիզի կոնսերվատորիայում սովորել է երաժշտության տեսություն։ Ուսման ընթացքում շարունակել է նվագել փողոցում, աշխատել է որպես պարերեկույթի դաշնակահար, սովորել է նվագել սաքսոֆոն և ակորդեոն։
Ջանգո Ռեյնhարդի հետ հիմնադրել է գործիքային կվինտետ։ Նրանց առաջին ձայնագրությունը տեղի է ունեցել 1934 թվականի նոյեմբերի 15-ին «Ալբերտ» ստուդիայում (ֆր.՝ Studio Albert), իսկ դեկտեմբերի 2-ին Փարիզում կայացել է նրանց առաջին համերգը։ Այդ անսամբլը, որը հետագայում անվանվել է «Quintette du Hot Club de France», այսօր համարվում է  փարիզյան վաղ ջազային արվեստի առավել նշանավոր խմբերից մեկը։
Պատերազմից հետո մասնակցել է ձայնագրությունների տարբեր անձնակազմերում՝ ներառյալ Դյուկ Էլինգտոնի, Օսկար Փիթերսոնի, Ժաննա Լյուկ Պոնտի, Ստաֆ Սմիթի, Լակշմինարայան Սուբրամանիամի, Գերի Բյորտոնի, Պոլ Սայմոնի, Իեհուդի Մենուհինի, Անդրե Պրևինի, Բակի Պիցառելիի, Ջո Պասսի, Յո-Յո Մայի, Մարկ Օ՚Կոննորի և այլոց։
13 ալբոմ է ձայնագրել  բրիտանացի կիթառահարներ Դիզ Դիսլիի և  Մարտին Թեյլորի հետ միասին, 1980-ական թվականներին բրիտանացի երիտասարդ թավջութակահար Ջուլիան Լլոյդ Ուեբերի հետ մի քանի համերգներ է տվել։
1975 թվականին Գրապելլին, Pink Floyd  խմբի երաժիշտների հետ պատահաբար հայտնվելով մի ստուդիայում, ձայնագրել է  ջութակի մի քանի պասաժներ «Wish You Were Here» ալբոմի խորագրային կոմպոզիցիայի համար, սակայն վերջնական տարբերակում  դրանք ներառված չեն եղել։  2011 թվականի նոյեմբերի 4-ին վերոհիշյալ ձայնագրությունը լույս է տեսել «Wish You Were Here» ալբոմի հատուկ թողարկումներում Immersion և Experience  տարբերակներով «Why Pink Floyd» ընկերության շրջանակներում։ 
1997 թվականին Գրապելլին ստացել է «Գրեմմի» մրցանակ՝ ամբողջ կյանքի  ձեռքբերումների համար։
Թաղվել է Փարիզի Պեր Լաշեզ գերեզմանոցում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
Dregni, Michael. Django Reinhardt and the Illustrated History of Gypsy Jazz / Michael Dregni, Alain Antonietto, Anne Legrand. — Speck Press, 2006. — 211 p. — ISBN 978-1-933108-10-0.
Martin, Henry. Essential Jazz : The First 100 Years / Henry Martin, Keith Waters. — Second Edition. — Schrimer Cengage Learning, 2009. — 310 с. — ISBN 978-0-495-50525-9.


== Արտաքին հղումներ ==
Биографические сведения (անգլ.)
«Twelve Essential Stéphane Grappelli Recordings» by Scott Albin (Jazz.com (անգլ.)
Некролог (անգլ.)
Կրասնոզնամենսկի գյուղական խորհուրդ (Գադյաչսկի շրջան)

Կրասնոզնամենսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Краснознаменська сільська рада), Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Գադյաչսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կրասնոզնամենսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 1565 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 75,85 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 20,63 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 5 բնակավայր։ 


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Փիթեր Գուլդ

Փիթեր Գուլդ (անգլ.՝ Peter Gould), ամերիկացի սցենարիստ, ռեժիսոր և հեռուստատեսային պրոդյուսեր։ Նա աշխատել է AMC հեռուստաալիքի «Ամբողջ ծանրությամբ» դրամատիկական սերիալի բոլոր հինգ սեզոնների աշխատանքներին։ Փիթերը սերիալի վրա իր աշխատանքի համար առաջադրվել է «ԱՄՆ սցենարիստների գիլդիայի» չորս մրցանակների անվանակարգում։ Այժմ Գուլդը համագործակցում է «Ամբողջ ծանրությամբ» սերիալի ստեղծող Վինս Գիլիգանի հետ, «Ավելի լավ է զանգեք Սոլին» ֆիլմի սփին-օֆֆ շոուի շրջանակներում։


== Կրթություն ==
Գուլդը ծնվել է Նյու Յորքում։ 1982 թվականին ավարտել է Սառա Լոուրենս քոլեջը՝ անգլերենի բակալավրի աստիճանով։ 1990 թվականին նա ավարտել է Հարավային Կալիֆոռնիայի համալսարանը և արժանացել մագիստրոսի կոչման։


== Գործունեություն ==
2008 թվականին Գուլդը միացել է «Ամբողջ ծանրությամբ» սերիալի առաջին եթերաշրջանի աշատանքներին գրող անձնակազմին՝ որպես սյուժեների խմբագիր։ Նա գրել է առաջին եթերաշրջանի՝ «Մեծահասակների բիզնես»-ի առաջին դրվագի սցենարը։ 2009 թվականի փետրվարին կայացած ԱՄՆ սցենարիստների գիլդիայում (WGA) առաջին եթերաշրջանին մասնակցած սցենարիստների կազմը առաջադրվել է «լավագույն նոր սերիալ» անվանակարգում։
Երկրորդ եթերաշրջանին Գուլդը դարձել է սյուժեների գործադիր խմբագիր։ Նա գրել է երկրորդ եթերաշրջանի «Սատկած մեղվի խայթոցը» և «Ավելի ավ է զանգեք Սոլին» դրվագների սցենարները։ Երկրորդ եթերաշրջանի սցենարիստների կազմը 2010 թվականի փետրվարին կայացած WGA հանդիսության ժամանակ ներկայացվել է «լավագույն դրամատիկ սերիալի» անվանակարգում։ Գուլդը երրորդ եթերաշրջանի ժամանակ հանդես է եկել որպես սերիալի պրոդյուսեր և գրել «Անանուն ձին» դրվագի սցենարը։ Նաև պրոդյուսեր-գործընկեր Ջորջ Մաստրասի հետ համատեղ գրել է «Կաֆկաեսկ» դրվագի սցենարը։ 2011 թվականին սերիալի չորրորդ եթերաշրջանի ժամանակ Գուլդը կրկին պաշտոնի բարձրացում է ունեցել՝ դառնալով հսկողությունն իրականացնող պրոդյուսեր։
Գիլիգանի հետ միասին նա ներկայումս աշխատում է «Ավելի լավ է զանգեք Սոլին» սերիալի վրա, և հանդիսանում է դրա համահեղինակը։ Սերիալի պրեմիերան կայացել է 2015 թվականի փետրվարի 8-ին և մինչ օրս համարվում է կաբելային հեռուստասերիալներից վարկանիշային ամենաբարձր պրեմիերանից մեկը։
«Ավելի լավ է զանգեք Սոլին» շոուի առաջին եթերաշրջանի «Ունո» դրվագը 2016 թվականի փետրվարին արժանացել է ԱՄՆ սցենարիստների գիլդիայի մրցանակին՝ «դրամատիկական սերիալի լավագույն սցենար» անվանակարգում։ Դրվագի սցենարը գրել են Գուլդն ու Գիլիգանը։


== Ֆիլմագրություն ==
Սցենարներ

Արտադրական կազմ

Հեռուստասցենարներ


== Ծանոթագրություններ ==
Մորելաբոր

Մորելաբոր (իսպ.՝ Morelábor) քաղաք և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, գտնվում է Գրանադա շրջանում՝ Անդալուզիա ինքնավար մարզի կազմում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Լոս Մոնտես շրջանում։ Բնակչությունը՝ 737 մարդ (ըստ 2010 թվականի տվայալների)։


== Արտաքին հղումներ ==
Microweb turística de Morelábor realizada por el Patronato de Turismo de Granada Archived 2008-02-29 at the Wayback Machine.
Էնթոնի Ջեյմս Լեգետ

Սըր Էնթոնի Ջեյմս Լեգետ (անգլ.՝ Anthony James Leggett, մարտի 26, 1938(1938-03-26), Camberwell, Լամբեթ, Մեծ Լոնդոն, Անգլիա, Միացյալ Թագավորություն), բրիտանացի-ամերիկացի ֆիզիկոս, աշխատում է Իլինոյսի համալսարանում, որպես պրոֆեսոր։ 2003 թվականի Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր, մրցանակը ստացել է համատեղ Վիտալի Գինզբուրգի և Ալեքսեյ Աբրիկոսովի հետ, «հեղուկ հելիում-3-ի գերհոսունության տեսության և երկրորդ դասի գերհաղորդականության տեսության ստեղծման համար»։ Իր աշխատանքներով Լեգետը հիմք է ստեղծել միկրոսկոպիկ դիսիպատիվ համակարգերի քվանտային ֆիզիկայի հետազոտությունների համար, ինչպես նաև կոնդենսացված համակարգերի կիրառմանը քվանտային մեխանիկայի հիմունքների ստուգման համար։
Հանդիսանում է ԱՄՆ գիտությունների ազգային ակադեմիայի անդամ 1997 թվականից, Ամերիկյան արվեստների և գիտությունների ակադեմիայի Ամերիկյան փիլիսոփայական միության անդամ 1996 թվականից, ինչպես նաև Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի արտասահմանյան անդամ 1999 թվականից։ Լեգետը նաև հանդիսանում է Լոնդոնի թագավորական ընկերության անդամ 1980 թվականից, ինչպես նաև Ամերիկյան ֆիզիկական միության, Ամերիկյան ֆիզիկայի ինստիտուտի անդամ և Մեծ բրիտանիայի Ֆիզիկայի ինստիտուտի պատվավոր անդամ։
1983 թվականից դասավանդում է Իլինոյսի համալսարանում, այժմ հանդիսանում է ֆիզիկայի պրոֆեսոր։
Լեգետը ունի կրկնակի քաղաքացություն՝ բրիտանական և ամերիկյան։
2016 թվականին, այլ նոբելյան մրցանակի դափնեկիրների հետ ստորագրել է բաց նամակ ուղղված Գրինփիս-ին, Միավորված ազգերի կազմակերպությանը և աշխարհի պետությունների կառավարություններին, որը կոչ էր անում դադարեցնել պայքարը Գենետիկորեն մոդիֆիկացված օրգանիզմների դեմ։


== Մրցանակներ ==
Ֆրից Լոնդոնի մրցանակ (1981)
Սայմոնի հիշատակի մրցանակ (1981)
Բրիտանական Ֆիզիկայի ինստիտուտի Դիրակի մեդալ և մրցանակ (1992)
Ջոն Բարդինի մրցանակ (1994)
Վոլֆի ֆիզիկայի մրցանակ (2002/2003)
Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ (2003)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Է. Ջ. Լագետ։ «Գերհոսուն 3-He. վաղ պատմությունը տեսաանի աչքերով»։ Նոբելյան դասախոսություն // «Ֆիզիկական գիտությունների հաջողություններ», հատոր 174, թողարկում 11, նոյեմբեր 2004
Տեղեկություններ Նոբելյան կոմիտեի կայքում (անգլ.)