Էլիզաբեթ Բադինթե

Էլիզաբեթ Բադինթե (ֆր.՝ Élisabeth Badinter, մարտի 5, 1944(1944-03-05), Բուլոն Բիյանկուր), ֆրանսիացի գիտնական-փիլիսոփա և պատմաբան։ Առավել հայտնի է ֆեմինիզմի և հասարակության մեջ կնոջ դերի մասին իր փիլիսոփայական տրակտատներով։ Նա հանդես է գալիս լիբերալ ֆեմինիզմի և Ֆրանսիայում կին աշխատանքային միգրանտների իրավունքների պաշտպանության համար։ 2010 թվականին «Marianne» ամսագրի կողմից անցկացված հարցման արդյունքներով Բադինթեին անվանել են «ամենաազդեցիկ մտավորականը» Ֆրանսիայում՝ հիմնականում կանանց և մայրության իրավունքների մասին նրա գրքերի համար։
Բադինթեը համարվում է Publicis Groupe գովազդի և հասարակայնության հետ կապերի գծով բազմազգ ընկերության ամենախոշոր բաժնետերը և նրա վերահսկիչ խորհրդի նախագահը։ Ֆորբսի տվյալներով նա եղել է 2012 թվականի Ֆրանսիայի ամենահարուստ քաղաքացիներից մեկը (մոտ 1,8 միլիարդ դոլար կարողությամբ)։


== Կենսագրություն ==
Էլիզաբեթ Բադինթեն (օրիորդական ազգանունը՝ Բլյուստեյն-Բլանշե) ծնվել է 1944 թվականի մարտի 5-ին Բուլոն-Բիյանկուր քաղաքում (Ֆրանսիա)։ Էլիզաբեթ Բադինթեն Սոֆի Վայանի և «Publicis»-ի հիմնադիր Մարսել Բլյուստեյն-Բլանշեի դուստրն է։ Սոֆի Վայանը ֆրանսիացի քաղաքական առաջնորդ և քաղաքացիական ակտիվիստ Էդուարդ Վայանի թոռնուհին է։ Սոֆիի մայրը որպես կաթոլիկ է դաստիարակվել, իսկ ամուսնությունից հետո ընդունել է հուդայականություն։
Էլիզաբեթը և նրա երկու քույրերը դաստիարակվել են ծնողների կողմից, ովքեր հավատում էին սեռերի հավասարությանը։ Էլիզաբեթը միջնակարգ կրթություն է ստացել Փարիզի «L'école alsacienne» մասնավոր դպրոցում։ Դեռահաս տարիքում Բադենթերը ընթերցել է Սիմոնա դը Բովուարի «Երկրորդ սեռ» աշխատանքը, որը խորապես ազդում է նրա հայացքների վրա՝ ոգեշնչելով նրան ընդունվել Սորբոնի համալսարանի փիլիսոփայության դոկտորանտուրա։ Նա համարվում է ֆրանսիական Լուսավորության դարաշրջանի պատմության մասնագետ։


== Կարիերա ==
Վերապատրաստումից հետո Բադինթեն դասավանդել է Պոլիտեխնիկական դպրոցում։ Նրա «L'Amour en plus» առաջին գիրքը լույս է տեսել 1980 թվականին, որտեղ հարց է բարձրացնում՝ արդյոք մայրական սերը զուտ բնական բնազդ է, թե՞ միտում, որն ամրապնդվում է մշակութային համատեքստում, որտեղ ակնկալվում է մայրական մտերմական վերաբերմունք։
Իր «L'un est l'autre» քննադատական ​​աշխատության մեջ, որը հրապարակվել է 1987 թվականին, Բադինթեն արտացոլում է գենդերային ինքնության մեջ արական և կանացի հատկությունների փոխլրացումը և կոնֆլիկտները, որոնք առաջանում են, երբ այդ փոխլրացումը դրվում է ճնշման տակ։ Բադինթեն եզրակացնում է, որ գենդերային նմանությունների նոր դարաշրջանը կհանգեցնի գենդերային ինքնության փոփոխության և բարոյական արժեքների հեղափոխության։ 
Նրա 2003 թվականի տրակտատը՝ «La fausse» երթուղին, վերաբերում  է ֆրանսիացի ֆեմինիստների կողմից կանանց նկատմամբ բռնություններին և ոտնձգություններին։ «Կանանց իշխանության և բռնության համակարգված ժխտումը, կանանց մշտական ​​պատկերումը որպես ճնշված և հետևաբար անմեղ, խորացնում է պառակտված մարդկության պառակտումը, մի կողմից արական ճնշումների զոհեր, մյուս կողմից՝ ամենազոր դահիճներ»։ Նա քննադատում է ֆեմինիստական ​​շարժման էսսենցիալիստներին՝ պնդելով, որ «տղամարդը թշնամի չէ»։


== Անձնական կյանք ==
1966 թվականին Էլիզաբեթն ամուսնացավ փաստաբան Ռոբերտ Բադինթեի հետ, ով Միտերանի օրոք դարձավ արդարադատության նախարար։ Էլիզաբեթ և Ռոբերտ Բադինթեներն ունեն մեկ դուստր և երկու որդի։


== Պարգևներ և մեծարանքներ ==
 Բրյուսելի Ազատ համալսարանի պատվավոր դոկտորի կոչում (2013)
 «Մշակութային արժանիքների շքանշան» (Մոնակո) (2011)
 Արվեստի և գրականության շքանշանի ասպետ (2007)
 Լիեժի համալսարանի պատվավոր դոկտոր (2004)


== Ծանոթագրություններ ==