Զուրաբ Սոտկիլավա

Զուրաբ Լավրենտևիչ Սոտկիլավա (վրացերեն՝ ზურაბ სოტკილავა, մարտի 12, 1937(1937-03-12), Սուխում, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - սեպտեմբերի 18, 2017(2017-09-18), Մոսկվա, Ռուսաստան), վրացի խորհրդային օպերային երգիչ (տենոր)։ ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1979)։


== Կենսագրություն ==
Զուրաբ Սոտկիլավան ծնվել է 1937 թվականի մարտի 12-ին Սուխում քաղաքում։
Մանկուց խաղում էր ֆուտբոլ, 16 տարեկանում նա խաղում էր «Դինամո»-ում։ 1956 թվականին Սոտկիլավան 20 տարեկան հասկանում դարձավ Վրաստանի ազգային հավաքականի կապիտան։ Երկու տարի անց նա Թբիլիսիի «Դինամո»-ում էր։ 1958 թվականին Հարավսլավիայում ծանր վնասվածքներ ստացավ և 1959 թվականին Չեխոսլովակիայում ավարտեց իր ֆուտբոլային կարիերան։
1960 թվականին ավարտել է Թբիլիսիի պոլիտեխնիկական ինստիտուտը, ապա 1965 թվականին Թբիլիսիի կոնսերվատորիան (Դավիթ Անդգուլաձեի դասարան), 1972 թվականին՝ կոնսերվատորիայի շրջանավարտ էր։
1965-1974 թվականներին Զուրաբ Սոտկիլավան Թբիլիսիի Պալիաշվիլու անվան օպերայի և բալետի մեներգիչ էր։ 1966-1968 թվականներին նա վերապատրաստվել է Լա Սկալա թատրոնում, Դինարո Բառայի մոտ։
1973 թվականին կայացավ նրա առաջին համերգը Մոսկվայի Մեծ թատրոնում («Կարմեն» Ժ. Բիզե), 1974 թվականին մտավ օպերային թատերախումբ։
1976-1977 թվականներին նա դասավանդել է Մոսկվայի կոնսերվատորիայիում, իսկ 1987 թվականին մինակատարի ամբիոնի պրոֆեսոր է։ 2002 թվականին նա կրկին դասավանդել է Մոսկվայի կոնսերվատորիայում։ Նրա ուսանողներն էին՝ Վլադիմիր Բոգաչևը, Վ. Րեդկինը, Ա. Ֆեդինը և այլք։
2015 թվականին Զուրաբ Սոտկիլավան հայտարարել է, որ լուրջ հիվանդ է։ Բժիշկներն ախտորոշել են՝ ենթաստամոքսային գեղձի չարորակ ուռուցք։ Գարմանիայում վիրահատվելուց և բուժվելուց հետո, նա վերադարձել է ստեղծագործական գործունեությանը, նրա առաջին, հետվիրահատական համերգը կայացել է հոկտեմբերի 25-ին։


=== Ընտանիք ===
Կին- Էլիսո Տուրմանդիձե
Դուստր- Տեյա Սոտկիլավա
Դուստր- Քեթի Սոտկիլավա
Աղջիկ թոռնիկ -Քեթի, տղա թոռնիկ- Լևոն


== Մրցանակներ և ճանաչում ==
Համաշխարհային երիտասարդական և ուսանողական փառատոնի գլխավոր մրցանակ (Բուլղարիա, 1968)
Չայկովսկու անվան միջազգային մրցույթ (1970)
Բինյասի անվան միջազգային մրցույթ փառատոնում՝ առաջին մրցանակ և «Գրան պրի» (1970)
Վրացական ԽՍՀ վաստակավոր արտիստ (1970)
Վրացական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ (1973)
ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1979)
Վրացական ԽՍՀ պետական մրցանակ (1983)
Շոթա Ռուստավելու անվան Վրաստանի պետական մրցանակ (1998)
«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» IV աստիճանի շքանշան (2001 թվականի մարտի 22) - հայրենական երաժշտական-թատերական արվեստի զարգացման մեջ ունեցած մեծ ներդրման համար
«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» III աստիճանի շքանշան (2001 թվականի դեկտեմբերի 3) - հայրենական երաժշտական-թատերական արվեստի զարգացման մեջ ունեցած մեծ ներդրման և երկար տարիների ստեղծագործական գործունեության համար
Պատվո շքանշան 1971 թ.
Աշխատավորի կարմիր շքանշան 1976 թ.
Պատվո շքանշան (Վրաստան, 1997)
«Օվացիա»-յի մրցանակ 2008 թ.
Ռուսաստանի ֆեդերացիայի կողմից նախագահական մրցանակ (2012 թվականի հոկտեմբերի 27)
Բոլոնիայի երաժշտական ակադեմիայի պատվավոր անդամ (Իտալիա)
Գեղագիտական և ազատ արվեստների ակադեմիկոս (Ռուսաստան)


== Ռեպերտուար ==
Ռիչարդ (Պարահանդես-դիմակահանդես (օպերա) Ջուզեպպե Վերդի)
Մանրիկո («Գովերգիչ» Ջ. Վերդի)
Մարիո Կավարադոսսի («Կարոտ» Ջ. Պուչինի)
Ոդեմոն («Իոլանտա» Պ. Չայկովսկի)
Ռադամես («Աիդա» Ջ. Վերդի)
Հնդկական հյուր («Սադկո» Ն. Ռմսկի-Կորսակով)
Արզաքան («Լուսնի հափշտակում» Օ. Տակտակիշվիլի)- առաջին կատարող
Օթելլո («Օթելլո» Ջ. Վերդի)
Ռիչարդ (Պարահանդես-դիմակահանդես (օպերա) Ջուզեպպե Վերդի)
Տուրիդու («Գեղջկական պատիվ» Պ. Մասկանի)
Բարոն Կալոանդրո («Գեղեցկուհի ջրաղացպանուհի» Ջ. Պաիզիելլո)- առաջին կատարողը Մեծ թատրոնում
ինքնակոչիկ («Բորիս Գոդունով» Մ. Մուսորգսկի)
Գոլիցին («Խովանշինա» Մ. Մուսորգսկի)
Իզմաիլ («Նաբուկո» Ջ. Վերդի)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Борис Тарасов (2007)։ «Зураб Соткилава: Буду петь, пока есть любовь публики»։ Газета Россiя № 20։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-03-19-ին։ Վերցված է 2015-10-08