Բրյուս Պողոսյան

Պրոֆեսոր Բրյուս Մայքլ Պողոսյան (անգլ.՝ Bruce Michael Boghosian, դեկտեմբերի 10, 1955(1955-12-10)), ամերիկահայ մաթեմատիկոս։ 2000 թվականից մաթեմատիկայի պրոֆեսոր է Թաֆթս համալսարանում և այնտեղ 2006-2010 թվականներին աշխատել է որպես մաթեմատիկայի ամբիոնի վարիչ։ Նա նաև օժանդակ պաշտոններ է զբաղեցնում Թաֆթս համալսարանի ֆիզիկայի և համակարգչային գիտության բաժիններում։ Եղել է Հայաստանի ամերիկյան համալսարանի երրորդ նախագահը։ ՀՀ գիտությունների ազգային ակադեմիայի արտասահմանյան անդամ է (2008)։


== Հետազոտական հետաքրքրություններ ==
Պողոսյանի հետազոտական հետաքրքրությունները կենտրոնացած են կիրառական դինամիկ համակարգերի և հավանականությունների կիրառական տեսության վրա՝ շեշտը դնելով կինետիկ տեսության վրա, քանի որ այն կիրառվում է սոցիալական գիտություններում հեղուկների, փափուկ խտացված նյութի և ազդակների վրա հիմնված մոդելների վրա։ 2014 թվականից նրա աշխատանքը կենտրոնացած է հարստության բաշխման կինետիկ-տեսական մոդելների վրա ։


== Կրթություն ==
Բրյուս Պողոսյանը ստացել է ֆիզիկայի բակալավրի աստիճան և միջուկային ճարտարագիտության մագիստրոսի կոչում Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտից։ Դոկտորի աստիճանը նա ստացել է Դևիսի Կալիֆոռնիայի համալսարանի կիրառական գիտության բաժանմունքից։


== Կարիերա ==
1978-1986 թվականներին Պողոսյանը ֆիզիկոս է աշխատել Կալիֆոռնիայի Լոուրենս Լիվերմորի ազգային լաբորատորիայի պլազմայի տեսության խմբում։ 1986-1994 թվականներին նա եղել է Մասաչուսեթսի Քեմբրիջ քաղաքում գտնվող Thinking Machines կորպորացիայի մաթեմատիկական հետազոտական խմբի ավագ գիտնական։ 1994-2000 թվականներին, մինչև Թաֆթս համալսարան տեղափոխվելը, Պողոսյանը զբաղեցրել է Բոստոնի համալսարանի հաշվողական գիտության կենտրոնի և ֆիզիկայի ամբիոնի դոցենտի պաշտոնը։
2010-2014 թվականներին, Թաֆթս համալսարանից արձակուրդում գտնվելու ժամանակ, Պողոսյանը զբաղեցրել է Հայաստանի ամերիկյան համալսարանի (ՀԱՀ) երրորդ նախագահի պաշտոնը (Երևան, Հայաստան)։ Այդ ընթացքում նա վերահսկել է ՀԱՀ-ում բակալավրիատի ստեղծման, հավատարմագրման և բացման աշխատանքները։ Դա նախկին Խորհրդային Միությունում հավատարմագրված բակալավրի ամերիկյան առաջին ծրագիրն էր։
Պողոսյանը զբաղեցրել է հրավիրյալ ակադեմիական պաշտոններ Ֆրանսիայի Օրսե քաղաքի Փարիզ-Հարավ համալսարանի մաթեմատիկական բաժանմունքում, Փարիզի École normale supérieure-ում, Պեկինի համալսարանում (Չինաստան), Լոնդոնի համալսարանական քոլեջում (Մեծ Բրիտանիա), Բերքլիի համալսարանում (Կալիֆոռնիա), Տրիեստի Տեսական ֆիզիկայի միջազգային կենտրոնում (Իտալիա), Քեմբրիջի Շլումբերգեր հետազոտական կենտրոնում (Մեծ Բրիտանիա) և Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտում։


== Կրթաթոշակներ և հրապարակումներ ==
Պողոսյանը 2000 թվականից Ամերիկյան ֆիզիկական միության անդամ է, իսկ 2008 թվականից՝ Հայաստանի գիտությունների ազգային ակադեմիայի արտասահմանյան անդամ։ Նա արժանացել է Թաֆթս համալսարանի 2010 թվականի «Նշանավոր գիտնական» մրցանակին, իսկ 2002 թվականին՝ Ուսուցման բակալավրիատի նախաձեռնության (UNITE) մրցանակին։ 2014 թվականին ՀՀ վարչապետի կողմից պարգևատրվել է Հայաստանի Հանրապետության շքանշանով, իսկ ՀՀ կրթության և գիտության նախարարության կողմից՝ «Ոսկե հուշամեդալով»։ 
2019 թվականին լույս տեսած նրա «Անխուսափելի խաղատուն» հոդվածը տպագրվել է վեց լեզվով և ներառվել է «Մաթեմատիկական լավագույն աշխատություններ 2020» հատորում։
Պողոսյանն ունի ավելի քան 110 հրապարակում, ավելի քան 220 հրավիրյալ ելույթ է ունեցել և ունի մեկ արտոնագիր։ Նա Journal of Computational Science, Physica A և International Journal of Modern Physics C – Physics and Computers ամսագրերի խմբագրական խորհրդի անդամ է։


== Ծանոթագրություններ ==