armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Կոսովոյի Հանրապետության քաղաքացու անձնագիր

Կոսովոյի Հանրապետության քաղաքացու անձնագիր, փաստաթուղթ, որը տրվում է մասնակիորեն ճանաչված Կոսովոյի Հանրապետության քաղաքացիներին՝ արտասահման մեկնելու համար։ Ծառայում է նաև որպես ինքնության հավաստագիր և Կոսովոյի Հանրապետության քաղաքացիությունն ապացուցող փաստաթուղթ։ Անձնագրի թողարկումը վերապահված է Կոսովոյի Հանրապետության ներքին գործերի նախարարությանը։ Դիվանագիտական անձնագրերը տրամադրվում են ԱԳՆ կողմից։ Չափահաս քաղաքացիներին անձնագիրը տրվում է 10 տարի ժամկետով։ Առաջին անձնագիրը թողարկվել է 2008 թվականի հուլիսի 30-ին։
Կոսովոյի անձնագիրն ունի մուգ կապույտ գույնի կազմ, որի վրա պատկերված է Կոսովոյի Հանրապետության զինանշանը և մակագրված է ալբաներեն, սերբերեն և անգլերեն լեզուներով։


== Ճանաչում ==
Կոսովոյի վիճահարույց կարգավիճակի հետ կապված Կոսովոյի անձնագիրը ճանաչված է ոչ բոլոր պետությունների կողմից, և նրանով որոշ երկրներ մեկնելն անհնար է։ Սակայն արձանագրված են Կոսովոյի անկախությունը և Կոսովոյի Հանրապետության կողմից տրված անձնագիրը չճանաչած երկրներ մուտքի իրավունք ունենալու դեպքերը։
91 պետություն ճանաչել է Կոսովոյի անկախությունը և նրա անձնագրով թույլատրում է մուտք գործել իր տարածք։

Հունաստանը և Սլովակիան պաշտոնապես հայտարարել են այն մասին, որ, Կոսովոյի անկախությունը չճանաչելով, ճանաչում են հանրապետության իշխանությունների կողմից տրված անձնագիրը։
Արձանագրված են Կոսովոյի անձնագրով մուտք գործելու դեպքերը՝ պաշտոնապես չճանաչելով այդ փաստաթուղթը։ Սակայն այդ պետություններ մուտ գործելու թույլտվությունը չի համարվում պաշտոնական պրակտիկա, և այդ փորձի կրկնվելու ոչ մի երաշխիք չկա։


== Ծանոթագրություններ ==
Լեստե

Լեստե (էստ․՝ Läste), գյուղ Էստոնիայի Լյաենե-Վիրումաա նահանգի Տապա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 41 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Մամիկոն Փանոսյան

Մամիկոն Փանոսի Փանոսյան (1901, Վան, Վանի վիլայեթ, Օսմանյան կայսրություն - 1976, Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ գրաֆիկ։


== Կենսագրություն ==
1950 թվականին ավարտել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտը։ Զբաղվել է մանկավարժությամբ։


== Ստեղծագործություններ ==
Աղջկա դիմանկար
«Մրգեր»
«Երևան. Ա. Միկոյանի անվան պողոտան»
«Կառավարական տունը»
«Հաղթանակի կամուրջը»


== Ծանոթագրություններ ==
Մերկատո Սան Սևերինո

Մերկատո Սան Սևերինո (իտալերեն՝ Mercato S. Severino), քաղաք Իտալիայում։ Գտնվում է Կամպանիա մարզում՝ Սալեռնո գավառում։ Բնակչությունը կազմում է 20 232 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 674 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 30 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 84085, հեռախոսային կոդ՝ 089։


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.comune.mercato-san-severino.sa.i(չաշխատող հղում)


== Ծանոթագրություններ ==
Ատլաս (այլ կիրառումներ)

Ատլաս, կարող է վերաբերել՝

Ատլաս - Սատուրնի արբանյակը
Ատլաս - գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով
Ատլաս - տիտան, որն իր ուսերին պահում էր երկնակամարը. Հապետոսի և Կլիմենեի որդին, Պրոմեթևսի և Էպիմեթեսի եղբայրը, Պլեադաների, Հիադաների և Հեսպերուհիների հայրը
Շոշտա

Շոշտա (ռուս.՝ Шошта), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կարելական ինքնավար հանրապետությունում և Պուդոժսկի շրջանում։ Գետաբերանը տեղակայված է Չոր Վոդլա գետի ձախ ափին՝ 36 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 13 կմ է, ավազանի տարածքը 69,8 կմ2։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Բալթիկ ծովի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Վոդլա, գետի ենթաավազանը՝ Սվիր (այդ թվում գետի ավազանում Օնեժի լիճ)։ Պատկանում է Նևա ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 01040100412102000016166
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 102001616
Ավազանի կոդը - 01.04.01.004
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 02
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Օնիխոֆորներ

Օնիխոֆորներ (անգլ.՝ Onychophora), առաջնաարախեայիններ, ցամաքային անողնաշարավոր կենդանիների տիպ (մոտ 70 տեսակ)։ Որդանման են, երկարությունը մինչև 10–15 սմ։ Պատված են Փափուկ ծալքավոր կուտիկուլայով։ Շնչում են օղակիր խողովակներով՝ տրախեաներով, նյարդային համակարգը սանդղաձև է։ Բաժանասեռ են, կենդանածին։ Տարածված են հարավային կիսագնդի արևադարձային և մերձարևադարձային գոտիներում։ խոնավասեր են։ Ապրում են անտառի խոնավ փռոցի մեջ, քարերի տակ։ Չոր տեղերում խրվում են հողի մեջ։
Դոմիեր

Դոմիեր (ֆր.՝ Dommiers), համայնք Ֆրանսիայի Պիկարդիա մարզի Էնա գավառում։ Մտնում է Վիկ սյուր Էն կանտոնի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Սուասոն շրջանի կոմունա։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 02267։


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2011 թվականին կազմում էր 287 մարդ։


== Տնտեսություն ==
2011 թվականի տվյալներով աշխատունակ տարիքի 186 մարդկանցից (15-64 տարեկան) 139-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 47-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության ցուցանիշը՝ 74,7 %, 1999 թվականին եղել է 69,7 %)։ 139 աշխատունակ բնակիչներից 124-ը աշխատում էին (71 տղամարդ և 53 կին), անաշխատանք էին 15-ը (9 տղամարդ և 6 կին)։ 47 անգործունակ մարդկանցից 15-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ էին, 10-ը՝ թոշակառու, 22-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ – Դոմիեր (ֆր.)
Սեն Ֆելիքս դը Լյունել

Սեն Ֆելիքս դը Լյունել (ֆր.՝ Saint-Félix-de-Lunel), համայնք Ֆրանսիայի Օկսիտանիա մարզի Ավերոն գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 386 մարդ, բնակչության խտությունը` 20.34 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 18.98 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 480 կմ հարավ, Թուլուզ քաղաքից` 140 կմ հյուսիս-արևելք, Ռոդեզ քաղաքից` 24 կմ հյուսիս։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 241 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 182-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 59։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 75,5 %։ 182 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 171 անձ (94 տղամարդ և 77 կին)։ Գործազուրկ են եղել 11 անձ (5 տղամարդ և 6 կին)։ 59 անաշխատունակներից 13-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 36-ը` թոշակառուներ, իսկ 10-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ավերոն գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Վերխնեսադովոե

Վերխնեսադովոե (ուկրաիներեն՝ Верхньосадове, Ղրիմի թաթարերեն՝ Duvanköy), գյուղ Ուկրաինայի Սևաստոպոլի Նախիմովի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Դուվանկոյ։
2001 թվականի տվյալներով Վերխնեսադովոե գյուղում բնակվում էր 2 436 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Դուրովշչինա

Դուրովշչինա (ռուս.՝ Дуровщина), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 10 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Կևելի

Կևելի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Եվդոկիայի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
(2339) Անակրեոն

(2339) Անակրեոն (անգլ.՝ Anacreon), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1960 թվականի սեպտեմբերի 24-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,526486 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,0312 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0218 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1466,81 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,245431 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 4,85° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(2339) Անակրեոն աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Հարիսբուրգ (Փենսիլվանիա)

Հարիսբուրգ (անգլ.՝ Harrisburg), քաղաք ԱՄՆ-ի արևելյան մասում, Փենսիլվանիա նահանգում։ Հարիսբուրգը Փենսիլվանիայի նահանգակենտրոնն է։ Գտնվում է Ֆիլադելֆիայից 169 կմ դեպի արևմուտք։ 2000 թվականի տվյալներով քաղաքի բնակչությունը կազմում է 48 950 մարդ։ Քաղաքում է գտնվում Փենսիլվանիայի համալսարանի մի ենթաբաժինը։ 2011 թվականին քաղաքը համարվել է սնանկ՝ կապված գլոբալ ֆինանսական ճգնաժամի հետ։


== Քույր քաղաքներ ==
 Մաալոթ Թարշիհա, Իսրայել
 Պաչուկա դե Սոտո, Մեքսիկա


== Ծանոթագրություններ ==
Նամոնաստրևի (Խուլոյի շրջան)

Նամոնաստրևի (վրաց.՝ ნამონასტრევი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Աջարիայի Ինքնավար Հանրապետության Խուլոյի շրջանում։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 29 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Պետինենգո

Պետինենգո (իտալերեն՝ Pettinengo), կոմունա Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Բիելլա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 1554 մարդ (2008)։ Բնակչության խտությունը՝ 141 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 11 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 13843։ Հեռախոսային կոդ՝ 015։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ
Ագաու

Ագաու (ինքնանվանումը՝ ագավ, գեեզ՝ አገው agaw, ամհարերեն՝ agäw), քամյան ընտանիքի քուշյան լեզուների խումբ Եթովպիայում և Էրիթրեայում։ Ագաուների լեզուն է, որոնք բնակվում են հյուսիսային Եթովպիայում (733 000, ըստ 1998 թվականի մարդահամարի) և Էրիթրեայում (76 000, 2000 թվականին, գնահատական), ըստ 1970 թվականի տվյալներով՝ ագաուների քանակը մոտ 250.000 է։ Եթովպա-սեմական լեզուների մեծամասնության հիմնական սուբստրատն է։ Հնչյունային համակարգը կազմված է քուշյան լեզուներին բնորոշ առանձնահատկություններով։


== Դասակարգում ==
Համաձայն Էպլյարդի ագաու լեզուների ներքին դասակարգումն ունի հետևյալ տեսքը՝

Հարավային խումբ
աունգի - Թանա լճից հարավ-արևմուտք, 350 հազար խոսող
կունֆալ բարբառ - տվյալներ չկան, Թանայից արևելք
Հյուսիսարևմտյան խումբ
Հյուսիսային ենթախումբ
բիլին - Էրիթրեա, Քերեն քաղաքի շուրջ, մոտ 70 հազար խոսող
Կենտրոնական ենթախումբ
խամտանգա - Ամհարի շրջանի հյուսիս, 143 հազար խոսող
Արևմտյան ենթախումբ
քեմանտ - ոչնչացման եզրին, 16,650 խոսող, Թանայի ափերին
քվարա, քուարա բարբառ - ոչնչացման եզրին, հիմնականում եթովպական հրեաների լեզուն
Միջանկյալ ձև արևմտյան և կենտրոնական խմբերի մեջ
քայլա - մեռած լեզու, նախկինում եթովպական հրեաների մի մասի լեզուն


== Ծանոթագրություններ ==
Ինամ Քերիմով

Ինամ Իմդադ օղլի Քերիմով (ադրբ.՝ İnam İmdad oğlu Kərimov, հունիսի 6, 1977(1977-06-06), Բաքու, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), ադրբեջանցի քաղաքական գործիչ և իրավաբան, Ադրբեջանի գյուղատնտեսության 5-րդ նախարար;


== Կենսագրություն ==
Ինամ Քերիմովը ծնվել է 1977 թվականի հունիսի 6-ին, Բաքվում։ 1984-1994 թվականներին սովորել է Պիշավարիի անվան հումանիտար գիմնազիայում։ Ինամ Քերիմովը 1994 թվականից մինչև 1995 թվականը ուսումը շարունակել է ԱՄՆ-ի Ինդիանայի նահանգում ՝"Richmond High School"-ում։ 1995 թվականին ընդունվել է Բաքվի պետական համալսարանի միջազգային իրավունքի ֆակուլտետ։ 1998-2000 թվականներին սովորել է Ֆրանսիայի Ստրասբուրգի համալսարանի իրավաբանության ֆակուլտետում։ 2000-2002 թվականներին նա ստացել է մագիստրոսի կոչում իրավունքի մասնագիտության մեջ Ֆրանսիայի Սորբոնի համալսարանում։
Ինամ Քարիմովը ստացել է Իրավագիտության դոկտորի աստիճան Սորբոնայի համալսարանում։


== Կարիերա ==
2002-2004 - Ադրբեջանի նախագահի աշխատակազմում խորհրդական,
2004-2012 - Ադրբեջանի նախագահի աշխատակազմում ավագ խորհրդական,
2005-2012 - Ադրբեջանի Կոռուպցիայի դեմ պայքարի Հանձնաժողովի քարտուղար,
2012-2018 - Ադրբեջանի նախագահին առընթեր Քաղաքացիների սպասարկման և սոցիալական նորարարությունների պետական գործակալության նախագահ,
2018 - Ադրբեջանի Հանրապետության Նախագահ Իլհամ Ալիևի 2018 թվականի ապրիլի 21-ի հրամանագրով Ինամ Քարիմովը նշանակվել է Ադրբեջանի գյուղատնտեսության նախարար;


== Ծանոթագրություններ ==
Նադտոչիևո

Նադտոչիևո (ուկրաիներեն՝ Надточієве), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Սումիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Նադտոչիևո գյուղում բնակվում էր 55 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Էնդրյու Նեյդերման

Էնդրյու Նեյդերման (անգլ.՝ Andrew Neiderman, հոկտեմբերի 26, 1940(1940-10-26), Բրուքլին, Նյու Յորք, Նյու Յորք, ԱՄՆ), ամերիկացի արձակագիր։ 1987 թվականին դարձել է Էնդրյուս ամսագրի ուրվական գրողը։ Նա անգլերեն է դասավանդել Նյու Յորք նահանգի Ֆելսբուրգի ավագ դպրոցներից մեկում։
Նեյդերմանը, անկասկած, առավել հայտնի է որպես «Սատանայի փաստաբանը»-ի հեղինակ, որը հետագայում ձևափոխվել է ֆիլմի, որում նկարահանվել են Քիանու Ռիվզը, Ալ Պաչինոն և Շարլիզ Թերոնը, իսկ ռեժիսորը եղել է Թեյլոր Հեքֆորդը։ Նեյդերմանը նաև «Անձրև» վեպը վերափոխել է ֆիլմի։
Նեյդերմանը գրել է «Ծաղիկները ձեղնահարկում» բեմական ադապտացիան։ Համաշխարհային պրեմիերան կայացել է Նոր Օռլեանում, 2015 թվականի օգոստոսին։ Քրիստոֆեր Բենտիվինան արտադրական ընկերության կողմից ղեկավար-ռեժիսորն էր, որը բազմիցս հովանավորել է Էնդրյու Նեյդերմանին։
Էնդրյու Նեյդերմանը գրել է լիբրետոն «Սատանայի փաստաբանը» երաժշտական ​​բեմական հարմարեցման համար։
Նա նաև հեղինակել է ԱՄՆ-ի կաբելային կինոնկարի կրկնօրինակների սցենարը և ունեցել է վեց այլ վեպեր, որոնք հարմարեցվել են ֆիլմերի։


== Նովելներ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էնդրյու Նեյդերմանի պաշտոնական վեբկայք
Կատերինովկա (գյուղ, Կրասնոգրադի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԿատերինովկաԿատերինովկա (ուկրաիներեն՝ Катеринівка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Կրասնոգրադի շրջանում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Հարություն Հարությունյան (այլ կիրառումներ)

Հարություն Հարությունյան անուն ազգանունը կարող է վերաբերել հետևյալ անձանց.

Հարություն Սիմոնի Հարությունյան - հայ բժիշկ (1940 - 1999)
Հարություն Հարությունյան (թարգմանիչ) - հայ թարգմանիչ (1896 - 1974)
Հարություն Հրաչիկի Հարությունյան - հայ լրագրող, խմբագիր, Հեռուստատեսության և ռադիոյի ազգային հանձնաժողովի անդամ։
Պաուլ Դրուդե

Պաուլ Կառլ Լյուդվիգ Դրուդե (գերմ.՝ Paul Karl Ludwig Drude, հուլիսի 12, 1863(1863-07-12)[…], Բրաունշվայգ, Գերմանական միություն - հուլիսի 5, 1906(1906-07-05)[…], Բեռլին, Գերմանական կայսրություն), գերմանացի ֆիզիկոս։ 
Ավարտել է Գյոթինգենի համալսարանը։ Լայպցիգի (1894 թվականից), Գիսենի (1900 թվականից) և Բեռլինի (1905 թվականից) համալսարանների պրոֆեսոր։ Բեռլինի ԳԱ անդամ։ 1900 թվականից՝ «Ֆիզիկայի տարեգրքի» («Annalen der Physik») խմբագիր։ 
Դրուդեի հիմնական աշխատանքները վերաբերում են օպտիկային, Էլեկտրոնային տեսությանը և Էլեկտրամագնիսական տատանումներին։ Մշակել է մետաղների Էլեկտրոնային հաղորդականության, մետաղական մակերնույթից անդրադարձած լույսի բևեռացմաև, լույսի դիսպերսիայի տեսություևևերը։ Առաջինն է հայտնաբերել ու բացատրել դիէլեկտրիկ թափանցելիության անոմալ դիսպերսիան (հետագայում այդ բացատրությունը փոխարինվեց Պ․ Դեբուայի տեսությամբ)։ Առաջարկել է էլեկտրամագնիսական ալիքների մետրային և դեցիմետրային տիրույթում հեղուկ դիէլեկտրիկների կլանման ցուցչի և դիէլեկտրիկ թափանցելիության չափման մեթոդներ։


== Ծանոթագրություններ ==
Միշուկովո (գյուղ, Կոլսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՄիշուկովոՄիշուկովո (ռուս.՝ Мишуково), գյուղ Ռուսաստանի Մուրմանսկի մարզի Կոլսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 211 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Հայաստանի ճարտարապետների միություն

Հայաստանի ճարտարապետների միություն (Ալեքսանդր Թամանյանի անվան Հայաստանի ճարտարապետի տուն), նպատակն է նպաստել հայկական ճարտարապետության զարգացմանը, ծառայել հայ ազգային ճարտարապետությունը ժամանակակից առաջադեմ լուծումներով հարստացնելուն։ Միությունը ստեղծվել է 1932 թվականին Երևանում։ Հայաստանի ճարտարապետների միության նախագահն է Մկրտիչ Մինասյանը։
2018 թվականի մարտի 17-ին Ճարտարապետների միության 19-րդ համագումարում որոշվել է Հայաստանի ճարտարապետների միությունը վերակազմակերպվել Ճարտարապետների պալատի։
Հայաստանի ճարտարապետների միության շենքն ընդգրկված է Երևանի Կենտրոն վարչական շրջանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկում։


== Ծանոթագրություններ ==
Կարասին (այլ կիրառումներ)

Կարասին, կարող է վերաբերել՝

Կարասին - գյուղ, Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Կամեն-Կաշիրսկիի շրջանում
Կարասին - գյուղ, Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Մանևիչի շրջանում
Կուլիշովկա (գյուղ, Վարվայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԿուլիշովկաԿուլիշովկա (ուկրաիներեն՝ Кулишівка), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Վարվայի շրջանում։
2006 թվականի տվյալներով Կուլիշովկա գյուղում բնակվում էր 140 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 199,71 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Լինդսի Սթիռլինգ

Լինդսի Սթիռլինգ (անգլ.՝ Lindsey Stirling, սեպտեմբերի 21, 1986(1986-09-21), Սանտա Անա, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ), ամերիկացի ջութակահարուհի, պարուհի, կոմպոզիտոր և կատարող արտիստ։ Մասնակցել է «Ամերիկյան տաղանդ» հեռուստաշոուի հինգերորդ եթերաշրջանում, հասնելով մինչև քառորդ եզրափակիչ (2010)։ Կատարում է բեմադրված ջութակահարային ներկայացումներ, ինչպես համերգների, այնպես էլ իր անձական «Lindseystomp» կոչվող յութուբյան կայքում։ Բացի հեղինակային ստեղծագործություններից, կատարում է բազմաթիվ հիթային կատարումների, սաունդթրեքների քավր-տարբերականեր։
Սկսած 2010 թվականից թողարկել է «EP» կոչվող երաժշտական ալբոմը, ինչպես նաև բազմաթիվ սինգլներ։ Հանդես գալիս տարբեր երաժշտական ժանրերում՝ դասականից մինչև փոփ, հիփ հոփ և էլէկտրո։
Սթիռլինգի «Crystallize» կոչվող դաբստեպ կատարումը դարձել է ՅուԹուբի 2012 թվականի 8-րդ ամենաշատ դիտված հոլովակը, իսկ «Radioactive» կատարման քավր տարբերակը «Pentatonix» ակապելա խմբի հետ 2013 թվականին արժանացել է Յութուբի մրցանակի (YouTube Music Awards)։
2014 թվականի ապրիլ ամսի դրությամբ Սթիռլինգի յութուբյան ալիքն ունի ավելի քան չորս միլիոն բաժանորդ և 600 միլիոն ընդհանուր դիտում։


== Սկավառակագրություն ==


=== Ստուդիական ալբոմներ ===
2012 - «Lindsey Stirling»
2014 - «Shatter Me»


=== Սինգլներ և մինիալբոմներ ===


==== Սինգլեր ====
2011 - «Spontaneous Me»
2011 - «Don’t Carry it All» (Շոն Քենոնի հետ)
2011 - «Transcendence»
2011 - «Party Rock Anthem» (Ջեք Բրունեի հետ)
2011 - «On the Floor»
2011 - «River Flows in You» (Դեբի Յոհանսենի)
2011 - «By No Means» (Էպիկի հետ)
2011 - «Electric Daisy Violin»
2011 - «Zelda Medley»
2011 - «Silent Night»
2011 - «Celtic Carol»
2011 - «Shadows»
2012 - «The Lord of The Rings Medley»
2012 - «Crystallize»
2012 - «Skyrim (Main Theme)» (Փիթեր Հոլենսի հետ)
2012 - «We Found Love»
2012 - «A Thousand Years» (Քուրտ Շնայդերի և Էյմի Պրոուլի հետ)
2012 - «Starships» (Մեգան Նիկոլի հետ)
2012 - «Grenade» (Բրունո Մարսի, Ալեքս Բոյի և Սոլթ Լեյք Փոփսի հետ)
2012 - «Phantom of the Opera Medley»
2012 - «Come With Us» («Can’t Stop Won’t Stop»-ի հետ)
2012 - «Game of Thrones Main Title» (Փիտեր Հոլենսի հետ)
2012 - «Elements»
2012 - «Moon Trance»
2012 - «Assassin`s Creed III Theme»
2012 - «Song of the Caged Bird»
2012 - «Good Feeling Violin Remix»
2012 - «What Child is This»
2013 - «1 Original, ONE Cover» (Թայլեր Ուորդի հետ)«Some Kind of Beautiful»
«Thrift Shop»2013 - «Living Room Sessions» (Թայլեր Ուորդի և Չեստեր Սիի հետ)«Daylight»
«I Knew You Were Trouble»2013 - «Mission Impossible» («Պիանո գայսի» հետ)
2013 - «Radioactive» («Pentatonix»-ի հետ)
2013 - «Halo Theme» (Ուիլյամ Ջոզեֆի հետ)
2013 - «My Immortal»
2013 - «Star Wars Medley» (Փիթեր Հոլենսի հետ)
2013 - «Pokemon Theme»
2014- «Beyond The Veil»
2014- «Shatter Me» (Լիզի Հեյլի հետ)


==== Մինիալբոմներ ====
2010 - Lindsey Stomp«Transcendence»
«Song of the Caged Bird»
«Spontaneous Me»


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Պաշտոնական Յութուբ ալիք
Ռասուլ Համզաթով

Ռասուլ Համզաթով (ավարերեն՝ Расул XIамзатов, սեպտեմբերի 8, 1923(1923-09-08), Ցադա, Խունզախսկի շրջան, Դաղստանյան ԻԽՍՀ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - նոյեմբերի 3, 2003(2003-11-03), Մոսկվա, Ռուսաստան), ավար խորհրդային բանաստեղծ և հասարակական գործիչ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Դաղստանի Ցադա աուլում՝ ազգային պոետ Համզաթ Ցադասու ընտանիքում։ Սովորել է Գորկու անվան գրականության ինստիտուտում։ Գրել սկսել է 1932 թվականից։ Նշանավոր գործերի հիման վրա գրվել են երգեր («Կռունկներ», «Ծաղիկներն աչքեր ունեն», «Օրորոցային»)։ Թարգմանվել է հայերեն։ «Ես նայում եմ Արարատին» բանաստեղծության հեղինակն է։
Արցախյան հարցում հանդես է եկել հայ ժողովրդի իրավունքների պաշտպանության օգտին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Հղումներ ==
Сайт о Гамзатове Archived 2012-02-04 at the Wayback Machine.
Расул Гамзатов: «Армяне – мои старые друзья» Archived 2011-02-11 at the Wayback Machine.
Օոմիստե

Օոմիստե (էստ․՝ Oomiste), գյուղ Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Կամբյա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 30 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Ուեյքֆիլդ

Ուեյքֆիլդ (անգլ.՝ Wakefield), քաղաք Անգլիայում, Արևմտյան Յորկշիր կոմսության վարչական կենտրոնը։ Ունի քաղաքի (անգլ.՝ city) և եպիսկոպոսական կոմսության շրջանի (անգլ.՝ metropolitan borough) կարգավիճակ։ Բնակչությունը 76 866 մարդ (2008)։


== Պատմություն ==
Borough of Wakefield-ը ստացել է քաղաքի կարգավիճակ 1888 թվականից՝ արտոնագրային հրովարտակի շնորհիվ։ 1913 թվականին քաղաքի բնակչությունը գերազանցեց 50 հազարի նիշը, այն վարչականորեն առանձնացված էր որպես ինքնավար միավոր (անգլ.՝ County borough)՝ դուրս գալով Ուեսթ-Ռայդինգ կոմսության ենթակայությունից։ 1974 թվականին հաստատվել են ներկայիս սահմանները 1972 թվականին ընդունված «Տարածքային ինքնակառավարման» օրենքի համաձայն (անգլ.՝ Local Government Act 1972), արտոնագրային հրովարատակը 1974 թվականին քաղաքին տվեց եպիսկոպոսական կոմսության շրջանի կարգավիճակ (անգլ.՝ metropolitan district)։

Հնում քաղաքը հանդիսանում էր տեքստիլ առևտրի կենտրոն։ Բացի այդ, քաղաքը գտնվում էր այնպիսի վայրում, որտեղ զարգացած էր ածխային արդյունաբերությունը՝ զարգացման առանցքային գործոններից մեկը։ 1984 թվականին տեղի ունեցավ Հանքափորների ցույցը. այդ ժամանակ քաղաքի բոլոր հանքերն արդեն փակված էին։ Սակայն քաղաքի շրջակայքում մնացել էին 18 հանք և ցույցերի ժամանակ ամբոխը անցնում էր քաղաքով։


== Քույր քաղաքներ ==
Ալֆելդ( Գերմանիա)
Բելգորոդ( Ռուսաստան)
Կաստրես( Ֆրանսիա)
Կաստրոպ-Ռաուկսել( Գերմանիա)
Ջիրոնա( Իսպանիա)
Հերնե( Գերմանիա)
Կոնին( Լեհաստան)


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
1643 թվականին տեղի ունեցած քաղաքացիական պատերազմում Ուեյքֆիլդի ունեցած մասնակցությունը
Ուեյքֆիլդը DMOZ-ում Archived 2015-04-04 at the Wayback Machine.
Ուեյքֆիլդի նորությունները Archived 2014-09-26 at the Wayback Machine.
Ուեյքֆիլդի կառավարական կայքը
wakefieldfirst լրատվամիջոցի կայքը
Կուպիևախա (գյուղ, Բոգոդուխովի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԿուպիևախաԿուպիևախա (ուկրաիներեն՝ Купєваха), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բոգոդուխովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1684 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Կուպիևախա գյուղում բնակվում էր 391 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3,97 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 98,49 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
(6533) Ջուզեպինա

(6533) Ջուզեպինա (անգլ.՝ Giuseppina), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1995 թվականի փետրվարի 24-ին Կառլ Հերջենրոտերի կողմից Կատալինա կայանում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,637995 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,5412 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7348 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1564,98 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,230035 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 22,75° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(6533) Ջուզեպինա աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Կերմեժ

Կերմեժ (ռուս.՝ Кермеж), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Պիժանսկի շրջանում Կիրովի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Իժ գետի ձախ ափին՝ 7,6 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 15 կմ է։
Գետի ակունքը գտնվում է Պիժանկա գյուղից 19 կմ հյուսիս-արևմուտք սահմանի մոտ Տուժինսկի շրջանում։ Գետը հոսում է հյուսիս-արևելք։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Կամսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Կամա, գետի ենթաավազանը՝ Կամից մինչև Սպիտակ գետի վտակները։ Գետի ավազանը՝ Կամա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 10010300412111100037228
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 111103722
Ավազանի կոդը - 10.01.03.004
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 11
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 1


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Անոթազարկ

Անոթազարկ (պուլս), արյունատար անոթների պատերի հրոցանման պարբերական տատանումներ, որոնք պայմանավորված են սրտի կծկումներով՝ արյունը սրտից անոթների մեջ արտամղմամբ։
Տարբերում են զարկերակային, երակային և մազանոթային անոթազարկներ։ Առավել գործնական նշանակություն ունի զարկերակային անոթազարկը, որը սովորաբար շոշափվում է ճաճանչային զարկերակի շրջանում։
Դրա համար ձեռքով բռնում են հետազոտվողի դաստակը՝ ճաճանչադաստակային հոդի շրջանը այնպես, որպեսզի բութ մատը տեղադրվի նախաբազկի թիկնային կողմում, իսկ մյուս մատերով սեղմում են առաջային մակերևույթի մաշկը, որտեղ շոշափվում է բաբախող ճաճանչային զարկերակը։


== Անոթազարկի հաճախություն ==

Առողջ մարդու անոթազարկի հաճախությունը համապատասխանում է սրտի կծկումներին և կազմում է րոպեում 60-80 զարկ։ Սրտի կծկումների հաճախացումը (րոպեում 90 զարկից ավելի) կոչվում է հաճախասրտություն, դանդաղեցումը (60 զարկից պակաս)՝ դանդաղասրտություն։ Սրտի որոշ հիվանդությունների դեպքում անոթազարկի հաճախությունը կարող է ավելի սակավ լինել սրտի կծկումների թվից (անոթազարկի պակաս)։ Երեխաների անոթազարկն ավելի հաճախ է, քան չափահասներինը, աղջիկներինը մի փոքր ավելի հաճախ, քան տղաներինը։ Գիշերն անոթազարկն ավելի դանդաղ է, քան ցերեկը։
Բնականոն պայմաններում անոթազարկը հաճախանում է ֆիզիկական լարվածության, նյարդահուզական հակազդեցությունների դեպքերում։ Հաճախասրտությունն արյան շրջանառության համակարգի հարմարվող, հակազդեցությունն է թթվածնի նկատմամբ՝ օրգանիզմի աճող պահանջի դեպքում, որը նպաստում է օրգանների և հյուսվածքների լավ արյունամատակարարմանը։ Սակայն մարզված սրտի (օրինակ՝ մարզիկների) փոխհատուցող, հակազդեցությունն արտահայտվում է ոչ այնքան հաճախասրտության առաջացմամբ, որքան սրտի կծկումների ուժեղացմամբ, որն օրգանիզմի համար գերադասելի է։ Սրտի, ներզատիչ գեղձերի, նյարդային և հոգեկան շատ հիվանդությունների, ջերմաստիճանի բարձրացման, որոշ թունավորումների ժամանակ նույնպես առաջանում է հաճախասրտություն։
Դանդաղասրտությունը դիտվում է սրտի մի շարք հիվանդությունների, թունավորումների և որոշ դեղանյութերի ազդեցության դեպքերում։
Բնականոն վիճակում անոթազարկը ռիթմիկ է, անոթազարկային ալիքները հաջորդում են միմյանց հավասար ժամանակահատվածներում։ Սրտի ռիթմի խանգարումը կոչվում է անռիթմություն, երբ անոթազարկային ալիքները միմյանց հաջորդում են ոչ հավասար ժամանակահատվածներում։ Անոթազարկի հատկանիշներից է լեցունությունը, որը հիմնականում կախված է սրտի մղող կարողությունից՝ նրա կծկման (սիստոլայի) ընթացքում։ Անոթազարկի լարվածությունը որոշվում է այն ուժով, որն անհրաժեշտ է զարկերակների նեղացման համար և կապված է զարկերակային ճնշման հետ։ Անոթազարկի առանձնահատկությունների ուսումնասիրությունը բժշկին արժեքավոր տեղեկություն է տալիս հիվանդի առողջական վիճակի մասին։


== Գրականություն ==
Кузовлев Ф. Н. Анализ состояний радиальных пульсов как метод диагностики Archived 2007-12-09 at the Wayback Machine.. — 2007
История физикальных методов диагностики. под редакцией д.м.н. Бутова М. А. (посвящается 190-летию открытия Рене Теофиля Гиацинта Лаэннека), Рязань 2007


== Արտաքին հղումներ ==
Անոթազարկ
Զարկերակային անոթազարկ Archived 2014-08-03 at the Wayback Machine.
Թերապևտիկ իրավաբանություն

Թերապևտիկ իրավաբանությունը նորարարական և միջառարկայական գիտություն է և պրակտիկ գործունեության ոլորտ, որն օրենքների և իրավական համակարգի ազդեցությունը թերապևտիկ ներուժի ուսումնասիրության նպատակով միավորում է և ինտեգրացնում սոցիալական գիտությունների և իրավաբանության տեսական գիտելիքներն ու փորձարարական տվյալները։ Թերապևտիկ իրավաբանության շրջանակներում ընդունվում է այն գաղափարը, որ օրենքը որոշակի ազդեցություն ունի մարդկանց հոգեկան առողջության և վերջիններիս հոգեսոցիալական գործունեության և վարքային դրսևորումների վրա.


== Ընդհանուր տեղեկություններ ==
Ս.Սլոբոգինը նշում է, որ թերապևտիկ իրավաբանությունը սոցիալական գիտությունների միջոցով բացահայտում է թե որքանով և ինչ կերպ օրենքներն ու իրավական նորմերը կարող են ազդել մարդկանց հոգեկան և ֆիզիկական առողջության վրա. Համաձայն Բլեքի իրավաբանական բառարանի "թերապևտիկ իրավաբանությունն ուսումնասիրում է օրենքների և իրավական համակարգի ազդեցությունը մարդկանց վարքի, հույզերի և հոգեկան առողջության վրա, և մասնավորապես իրականացնում է այն բանի միջառարկայական ուսումնասիրություն, թե կոնկրետ ինչ կերպով են փոխազդում միմյանց միջև օրենքն ու հոգեկան առողջությունը"։ Թերապևտիկ իրավաբանության շրջանակներում իրավական նորմերն ու ընթացակարգերը դիտարկվում են որպես յուրահատուկ սոցիալական գործոններ, որոնք հանդես են գալիս և որպես թերապևտիկ հետևանքների պատճառներ, և որպես հակաթերապևտիկ գործոններ։ Այս առումով թերապևտիկ իրավաբանության նպատակն է առավելագույնին հասցնել օրենքների և իրավական համակարգի թերապևտիկ հետևանքներն ու նվազագույնի հասցնել հակաթերապևտիկ ազդեցությունները։ Այդ նպատակի իրականացման համար թերապևտիկ իրավաբանության մասնագետներն աշխատում են օրենքների և իրավաբանական ընթացակարգերի ռեֆորմների վրա։.


== Գրականություն ==
Бегоян А.Н. Терапевтическая юриспруденция։ философские и этические вопросы // Հոգեբանության և իրավունքի խաչմերուկները։ Միջազգային գիտաժողովի նյութեր / Խմբ.՝ Ա .Գաբուզյան, Թ.Սամուելյան, Ս.Գևորգյան. - Եր.։ Հայաստանի ամերիկյան համալսարան, 2012. - 372 էջ։
Black's Law Dictionary, 9th Ed., 2009. Garner B.A., editor. West Group.
Slobogin C., 1995. Therapeutic jurisprudence։ Five dilemmas to ponder. Psychology, Public Policy, and Law, 1, 193–219.
Stolle D.P., Wexler D.B., Winick B.J. & Dauer E.A., 1997. Integrating preventive law and therapeutic jurisprudence։ A law and psychology based approach to lawyering. California West Law Review, 34 (1), 15–51.


== Ծանոթագրություններ ==
Աստղիկ (Ամպեր Գանթարճյան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Աստղիկ (այլ կիրառումներ)
Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ  Գանթարճյան ազգանունով այլ մարդկանց մասին:Աստղիկ (Ամպեր Սահակի Գանթարճյան, 1852, Կոստանդնուպոլիս, Օսմանյան կայսրություն - մայիսի 1, 1884(1884-05-01), Կոստանդնուպոլիս, Օսմանյան կայսրություն), հայ դերասանուհի։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Կ. Պոլսում։ Նախնական կրթությունն ստացել է ընտանիքում, ապա սովորել ֆրանսիական դպրոցում։ Բեմական ասպարեզ մտել է 1870-ականների սկզբներին, Հակոբ Վարդովյանի քաջալերանքով։ Առաջին անգամ բեմ է բարձրացել 1870-1871 թթ. թատերաշրջանում, Մոլիերի «Պարոն Բուրսոնյագ» պիեսում կատարելով Նիրինի դերը։ Այնուհետև աչքի է ընկել այլ դերերով։ Իր բեմական կարողությունները լիովին դրսևորել է հաջորդ թատերաշրջանում՝ Պ. Մաղաքյանի խմբում։ Օրթագյուղի այդ թատրոնում խաղացել է գերազանցապես արևմտաեվրոպական մելոդրամաներում։ 1875 թ. նորից է միացել Վարդովյանին։ 1879 թ. իր կրտսեր քրոջ՝ Սիրանույշի և Պետրոս Ադամյանի հետ եկել է Կովկաս՝ Թիֆլիսի հայկական թատերական կոմիտեի հրավերով։ Նույն թվականի սեպտեմբերից մինչև 1881 թ. գարունը խաղացել է Թիֆլիսի թատրոնում, կատարելով կարևոր բազմաթիվ դերեր, որոնցից հիշատակության արժանի են՝ Պորցիա (Ու. Շեքսպիրի «Վենետիկի վաճառականը»), Կուկուշկինա («Եկամտավոր պաշտոն»), Կատարին Հովարտ (համանուն պիեսում) և այլն։ 1882 թ. վերադարձել է ծննդավայր, մասնակցել Ս. Պենկլյանի օպերետային խմբի ներկայացումներին՝ Իզմիրում, Հունաստանում, մեծ հաջողությամբ կատարելով կոնտրալտո դերեր, ինչպես՝ տիկին Լանժ (Շ. Լեկոկի «Մադամ Անգո»), Օրոր (Շ. Լեկոկի «Ժիրոֆլե-Ժիրոֆլա»), Պարիս (Ժ. Օֆենբախի «Գեղեցկուհի Հեղինե») և այլն։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Աստղիկը «Թատերական Հանրագիտարանում» Archived 2015-04-06 at the Wayback Machine. (ռուս.)
Ֆեյնենդալ

Ֆեյնենդալ (հոլ.՝ Veenendaal ( արտասանություն)), համայնք Նիդերլանդների Ուտրեխտ մարզում։ Տարածքը 19,61 կմ² է, բնակչությունը՝ 61.802 (2011 թ.)։ Մեկ շնչի տարեկան միջին եկամուտը 12.500 եվրո է։
The Soft Parade (այլ կիրառումներ)

The Soft Parade, կարող է վերաբերել՝

The Soft Parade - ամերիկյան ռոք խումբ The Doors-ի երգը
The Soft Parade - ամերիկյան ռոք խումբ The Doors-ի չորրորդ ստուդիական ալբոմը
Ջրային ջեռուցում

Ջրային ջեռուցում. բնակելի, հասարակական և արդյունաբերական շենքերում կիրառվող առավել տարածված ջեռուցման համակարգ, որի դեպքում ջերմությունը ջեռուցվող շենքերին է հաղորդվում ջեռուցիչ սարքերի միջոցով՝ տաք ջրի միջոցով։ Ջրային ջեռուցման համակարգի մեջ են մտնում ջրատաքացուցիչները.որոնցում ջուրը տաքացվում է այրվող վառելիքով (կաթսա) կամ ջերմության փոխակերպվող էլեկտրական էներգիայով (էլեկտրակաթսա), կենտրոնացված ջերմամատակարարման դեպքում՝ գոլորշիով և ավելի տաք ջրով (ջերմափոխանակիչ ապարատ), ջեռուցիչ սարքերը (ռադիատորները, կոնվեկտորները, պանելները), խողովակաշարերը, որոնցով տաք ջուրը ջրատաքացուցիչից հոսում է դեպի ջեռուցիչ սարքերը և հովանալուց հետո վերադառնում ջրատաքացուցիչի մեջ, տաքացման դեպքում ջրի աճող ծավալի ընդունման համար նախատեսված ընդարձակման անոթը, խողովակաշարի վրա տեղադրվող փակիչ-կարգավորիչ արմատուրան։ Տարբերում են․ բնական հարկադրումով ջրային ջեռուցում, երբ ջուրը շրջապտույտ է կատարում ջրատաքացուցիչում տաքացած (ավելի թեթև) և ջեռուցիչ սարքերում ու խողովակաշարերում հովացած (ավելի ծանր) ջրի ջերմաստիճանների և խտությունների տարբերության հաշվին, և մեխանիկական հարկադրումով ջրային ջեռուցում, երբ ջրի շրջապտույտը տաք տարաբաշխիչ գծի ներքևի տեղադրումով և ջեռուցիչ սարքերի՝ ըստ միախողովակ ու հոսքային սխեմայի միացումով․ 1.ջրապտույտ պոմպեր, 2․ ջրատաքացուցիչ (կաթսա), 3․ ջեռուցիչ սարքեր, 4․ գլխավոր կանգնակ, 5․ տաք խողովակաշար, 6․ հետադարձ խողովակաշար, 7․ ընդարձակման անոթ, 8․ ընդարձակման խողովակ, 9․ ընդարձակիչից դուրս եկող շրջապտույտ խողովակ, 10․ կարգավորիչ ծորակներ, 11․ միակցող տեղամասեր, 12․ օդի արտաթողման ծորակներ։
Հարություն Մերդինյան

Հարություն Գեղամի Մերդինյան (օգոստոսի 16, 1984(1984-08-16), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ մարմնամարզիկ, նժույգի վրա վարժություններում Եվրոպայի կրկնակի չեմպիոն (2016 և 2022 թվականներ), 2015 և 2016 թվականների աշխարհի գավաթակիր, աշխարհի առաջնության բրոնզե (2015), ինչպես նաև Եվրոպայի առաջնության արծաթե (2015) և եռակի բրոնզե մեդալակիր (2011, 2012, 2017)։


== Կենսագրություն ==
Հարություն Մերդինյանը ծնվել է 1984 թվականի օգոստոսի 16-ին, Երևանում։ 1989 թվականին 5 տարեկան Հարությունին ծնողները տարան մարմնամարզության խմբակ։ 15 տարեկանում նա առաջին անգամ հրավիրվեց Հայաստանի հավաքական։ Դրանից երկու տարի անց առաջին ելույթն ունեցավ Եվրոպայի առաջնությունում։
Հարություն Մերդինյանը ելույթ է ունենում մի քանի մրցաձևերում, սակայն հիմնական հաջողությունները նա արձանագրել է նժույգի վրա վարժություններում։ 2011 թվականին Բեռլինում կայացած Եվրոպայի առաջնությունում այդ մրցաձևում նա նվաճեց բրոնզե մեդալ, որը անկախանալուց հետո Հայաստանի մարմնամարզիկների առաջին պարգևն էր աշխարհամասի առաջնություններում։
2012 թվականի դեկտեմբերին Հարությունը նժույգի վրա վարժություններում դարձավ օլիմպիական չեմպիոն Միխայիլ Վորոնինի անվան գավաթի խաղարկության հաղթող։
Նույն թվականի մայիսին Ֆրանսիայի Մոնպելիե քաղաքում կայացած Եվրոպայի առաջնությունում նա կրկնեց իր հաջողությունը և կրկին դարձավ բրոնզե մեդալակիր։
2015 թվականի հոկտեմբերի 31-ին Շոտլանդիայի Գլազգո քաղաքում կայացած աշխարհի առաջնությունում Հարությունը նժույգի վրա 15,500 միավորով արժանացավ բրոնզե մեդալի՝ իրենից առաջ թողնելով Մեծ Բրիտանիայի ներկայացուցիչներ Մաքս Վիթլոքին (16,133 միավոր) և Լուիս Սմիթին (16,033 միավոր)։
2016 թվականի մայիսին Շվեյցարիայի Բեռն քաղաքում կայացած Եվրոպայի առաջնությունում նժույգ վարժությունում վաստակելով 15,366 միավոր՝ դարձավ Եվրոպայի չեմպիոն։
2016 թվականին Հարությունը մասնակցեց Ռիո դե Ժանեյրոյում կայացած Ամառային Օլիմպիական խաղերին։ Նժույգաթափ վարժության որակավորման փուլում նա զբաղեցրեց 4-րդ տեղը և նվաճեց եզրափակիչ փուլի ուղեգիր։ Առողջական խնդիրների և լարվածության պատճառով եզրափակչում նրա ելույթն այնքան էլ հաջող չէր։ Մրցավարները նրա ելույթը գնահատեցին 14,933 միավոր, որը 7-րդ արդյունքն էր։
2017 թվականին Ռումինիայի Կլուժ-Նապոկա քաղաքում կայացած Եվրոպայի առաջնությունում նժույգ վարժությունում վաստակելով 14,833 միավոր՝ կարիերայում երրորդ անգամ դարձավ բրոնզե մեդալակիր։
2022 թվականի օգոստոսին կարիերայիում երկրորդ անգամ Հարությունը դարձավ նժույգ վարժության Եվրոպայի չեմպիոն։ Մյունխենում կայացած առաջնության եզրափակչում նա վաստակեց 14,733 միավոր և առաջ անցավ հոլանդացի և գերմանացի մրցակիցներից։


== Մարզական նվաճումները ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Հարություն Մերդինյանը՝ Մարնամարզության միջազգային ֆեդերացիայի կայքում(չաշխատող հղում) (անգլ.)
Լուցու (գյուղ, Պիլվա շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԼուցուԼուցու (էստ․՝ Lutsu), գյուղ Էստոնիայի Պիլվամաա նահանգի Պիլվա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 55 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Նամակ խմբագրության (մարտ, 1897)

«Նամակ խմբագրության», Հովհաննես Թումանյանի հոդվածներից մեկը, որը տպագրվել է 1897 թվականի մարտի 25-ին։


== Պատմություն ==
«Նամակ խմբագրության» հոդվածը տպագրվել է 1897 թվականի մարտի 25-ին «Տարազ» շաբաթաթերթի № 12-ի 203-րդ էջում։ Այնուհետև տպագրվել է Հովհաննես Թումանյանի «Երկերի ժողովածու»-ի 4-րդ հատորի 50-51-րդ էջերում։
Հոդվածում հիշատակվող Հրատարակչական ընկերությունը հիմնադրվել է 1880 թվականին։ Թումանյանը գրել է այն մասին, որ Շիրվանզադեն Հրատարակչական ընկերության պատվերով թարգմանել է երկու գրքույկ։ Սակայն դրանցից մեկը որոշ պատճառներով չի հրատարակվել։ Այդ հարցը քննարկվել է Հրատարակչական ընկերության 1897 թվականի մարտի 22-ի ժողովում։ Թումանյանն անձամբ ներկա է եղել այդ ժողովին։ Նա իր «զզվանքն է հայտնել» ժողովի արդյունքների վերաբերյալ։
Թումանյանի երկեր լիակատար ժողովածուի 6-րդ հատորում արտատպվել է «Տարազ» շաբաթաթերթից։


== Ծանոթագրություններ ==
Իլկովցի (գյուղ, Մուկաչևոյի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԻլկովցիԻլկովցի (ուկրաիներեն՝ Ільківці), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Մուկաչևոյի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Իլկովցի գյուղում բնակվում էր 76 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,162 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 469,14 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Փակակատուկ (Խոշաբի գավառ)

Փակակատուկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Խոշաբի գավառակում։ Գտնվում էր Վան քաղաքից 36-37 կմ հարավ-արևելք, Խոշաբ գետի վերին հոսանքի տարածքում։


== Բնակչություն ==
1885 թվականին ուներ 15 տուն հայ և քուրդ բնակիչ։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Փակակատուկն ուներ 1670-ական թվականներին կառուցված մեկ ամրակառույց ու գեղեցկաշեն և մեկ այլ կիսավեր եկեղեցի։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Բերնհեյզե

Բերնհեյզե (հոլ.՝ Bernheze ( արտասանություն)), համայնք Նիդերլանդների Հյուսիսային Բրաբանտ մարզում։ Տարածքը 89,77 կմ² է, բնակչությունը՝ 29.777 (2011 թ.)։ Մեկ շնչի տարեկան միջին եկամուտը 13.200 եվրո է։
Հյուսիսային Օստրոբոտնիա

Հյուսիսային Օստրոբոտնիա (շվեդերեն՝ Norra Österbotten) կամ Հյուսիսային Պոհյանմաա (ֆիններեն՝ Pohjois-Pohjanmaa), մարզ Ֆինլանդիայում, աշխարհագրորեն ընկած է երկրի կենտրոնում։ Բնակչությունը՝ 400 670 մարդ (2012), տարածքը՝ 35 508 կմ²։
Մինչ 2009 թվականը մարզը եղել է Օուլու նահանգի կազմում։ 2010 թվականից նահանգը լուծարվել է, սակայն ստեղծվել է Տարածաշրջանային կառավարման գործակալություն։ Հյուսիսային Օստրոբոնտիան ենթարկվում է Հյուսիսային Ֆինլանդիայի տարածաշրջանային կառավարման գործակալությանը։


== Աշխարհագրություն ==
Տեղակայված է Օստրոբոտնիա (Պոհյանմաա) պատմական նահանգի հյուսիսային մասում։ Հյուսիսում սահմանակցում է Լապլանդիա, հարավում՝ Կենտրոնական Օստրոբոտնիա, Հյուսիսային Սավո և Կենտրոնական Ֆինլանդիա, արևելքում՝ Կաինուու մարզերի և Կարելիայի Հանրապետության հետ (Ռուսաստանի Դաշնություն)։
Ամենաբարձր կետը Կուուսամոյի մերձակայքում գտնվող Վալտավաարա լեռն է։ Խոշորագույն գետը՝ Իիյոկի, խոշորագույն լիճ՝ Պյուհյայարվի, խոշորագույն կղզի՝ Հայլուոտո։


== Համայնքներ ==
Հյուսիսային Օստրոբոտնիան բաղկացած է 34 համայնքից (մունիցիպալիտետ) (2010 թվականի հունվարի 1-ին Կալայոկիի և Հիմանկայի միավորումից հետո), որոնցից 11-ը քաղաք են, 23-ը՝ գյուղական համայնքներ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կակյք
Pohjois-Pohjanmaan Kylät ry (ֆին.)
Բզիաուրի

Բզիաուրի (վրաց.՝ ბზიაური), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Իմերեթի մարզի Տղիբուլի շրջան‎‎‎ում։


== Դիրք ==
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 560 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Տղիբուլից հեռու է 4 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 68 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Մարտիրոս (Քաշաթաղի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Մարտիրոս (այլ կիրառումներ)
Մարտիրոս, գյուղ Արցախի Հանրապետության Քաշաթաղի շրջանում։ Վաղազին գյուղի հետ միասին կազմում է Վաղազին համայնքը


== Պատմություն ==
2020 թվականի Արցախյան երկրորդ պատերազմի հետևանքով բնակավայրը հայաթափվել և անցել է Ադրբեջանի հսկողության տակ։


== Բնակչություն ==
2015 թվականին Մարտիրոս գյուղում բնակվում էր 1 մարդ, կար 1 տնտեսություն։
Բնակավայրի ազգաբնակչության փոփոխությունը.


== Ծանոթագրություններ ==
Յաունպիլսի շրջան

Յաունպիլսի շրջան (լատիշ․՝ Jaunpils novads), վարչա-տարածքային միավոր Լատվիայի Հանրապետության կենտրոնական մասում՝ Զեմգալե տարածաշրջանում։ Շրջանը բաղկացած է երկու վոլոստից, և վարչական կենտրոն Յաունպիլս քաղաքից։ Շրջանը ստեղծվել է 2009 թվականի հուլիսի 1-ին։ Տարածքը կազմում է 210,2 կմ²։ Սահմանակից է Բրոցենի, Կանդավայի, Տուկումայի և Դոբելեի շրջանների հետ։


== Բնակչություն ==
2010 թվականի հունվարի 1-ի դրությամբ շրջանի բնակչությունը կազմում էր 2743 մարդ։
2011 թվականի Լատվիայի բնակչության մարդահամարի արդյունքներով ազգային կազմն էր՝


== Տարածքային բաժանում ==
Յաունպիլսի վոլոստ (լատիշ․՝ Jaunpils pagasts)
Վիեսատուի վոլոստ (լատիշ․՝ Viesatu pagasts)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շրջանի պաշտոնական կայքը (լատիշերեն)
Ճկղոպիանի

Ճկղոպիանի (վրաց.՝ ჭყოპიანი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մարզի Կասպի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 720 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Կասպից հեռու է 30 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 23 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Դոուս շրջան (Նեբրասկա)

Դոուս շրջան (անգլ.՝ Dawes County), ԱՄՆ Նեբրասկա նահանգի 93 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 3.616 կմ² է, բնակչությունը՝ 9.060 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Քադրոն բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1885 թ.։
Քուֆրա (այլ կիրառումներ)

Քուֆրա, կարող է վերաբերել՝

Քուֆրա - ավան Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Շիրվանի գավառակում
Քուֆրա - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Բասենի գավառակում, Խորասանի գյուղախմբում
Մենիսկ

Մենիսկ (հունարեն՝ inyvtaxos-կիսալուսին), հեղուկի ազատ կոր մակերևույթը՝ պինդ մարմնի մակերևույթի հետ հպման տեղում։ Առաջանում է անոթների պատերի միջև, հեղուկով ներծծված ծակոտկեն մարմինների անցուղի-ծակոտիներում և այլն։ Մենիսկի կորությունը որոշվում է երեք ֆազերի (պինդ, հեղուկ, գազ) սահմանում միջմոլեկուլային փոխազդեցության ուժերի հարաբերակցությամբ։ Տվյալ մակերևույթը թրջող հեղուկը առաջացնում է գոգավոր մենիսկ, իսկ չթրջող հեղուկը՝ ուռուցիկ։ Օպտիկայում մենիսկը ուռուցիկ-գոգավոր (կամ գոգավոր-ուռուցիկ) ոսպնյակ է, որը սահմանափակված է երկու գնդային մակերևույթներով։
Ասֆալտովայա Գորա

Ասֆալտովայա Գորա (ռուս.՝ Асфальтовая Гора), գյուղ Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասի Ապշերոնսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Նունե (գետ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Նունե (այլ կիրառումներ)Նունե (գերմ.` Nuhne), գետ Գերմանիայում։ Հոսում է Հյուսիսային Հռենոս-Վեստֆալիա և Հեսսեն երկրների միջև։ Գետի ավազանի տարածքը կազմում է 156,888 կմ2։ Գետի ընդհանուր երկարությունը կազմում է 36,4 կմ։ Ակունքի երկարությունը` 468 մ է։ Գետաբերանի երկարությունը կազմում է 267 մ։
Գետի գետային համակարգը Վեզերն է։


== Արտաքին հղումներ ==
Գետի նկարագրումը
Արդենների ռազմագործողություն

Արդենների օպերացիա (անգլ.՝  Ardennes Counteroffensive, նաև հայտնի որպես «Պայթյունի ճակատամարտ» [Battle of the Bulge]), Նացիստական Գերմանիայի զորքերի հարձակումը Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի Արևմտյան ռազմաճակատում՝ Արդենների շրջանում (Բելգիայի հարավ-արևմուտքում՝ 1944 թվականի դեկտեմբերից 1945 թվականի հունվարը)։ Արդենների օպերացիաի նպատակն էր՝ 25 դիվիզիայի ուժերով ջախջախել Բելգիայում և Հոլանդիայում գտնվող անգլոամերիկյան զորքերին, պառակտել հակահիտլերյան կոալիցիան և այդպիսով փոխել պատերազմի ընթացքը հօգուտ Գերմանիայի։ 
Դեկտեմբերի 16-ին հանկարծակի հարձակմամբ գերմանական զորքերը ճեղքեցին ամերիկյան բանակի պաշտպանությունը և մինչև դեկտեմբերի 26-ը խորացան 90 կմ Դինան քաղաքի ուղղությամբ։ Դեկտեմբերի վերջին գերմանական զորքերի հարձակումը կասեցվեց դաշնակիցների պահեստային ուժերի հակահարվածով, սակայն Արևմտյան ռազմաճակատի դրությունը շարունակում էր մնալ լարված։ Հունվարի 6-ին Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Ուինսթոն Չերչիլը դիմեց խորհրդային կառավարությանը՝ խնդրելով արագացնել հարձակումը խորհրդա-գերմանական ռազմաճակատում։ Հունվարի վերջերին դաշնակիցները վերականգնեցին դրությունը Արևմտյան ռազմաճակատում։ 
Արդենների օպերացիայում դաշնակիցների կորուստները (սպանված, վիրավոր և անհետ կորած) կազմեցին մոտ 77 հազար, գերմանացիներինը՝ մոտ 93 հազար մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ցախավելան

Ցախավելան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Սիրտն է երգում (ֆիլմ)

Սիրտն է երգում, 1956 թվականին «Երևան» կինոստուդիայի նկարահանած ֆիլմ։


== Սյուժե ==
Տաղանդավոր կույր երգիչը իր երջանկությունն ու սերն է գտնում հայրենիքում՝ Հայաստանում։


== Դերերում ==
Կարեն - Արթուր Այդինյան
Ղարիբ - Հրաչյա Ներսիսյան
Գաբրիել աղա - Վահրամ Փափազյան
Սոնա - Լիլյա Հովհաննիսյան
Մարգարյան - Դավիթ Մալյան
Մարջան - Լ. Սամվելյան
Վերգինե - Վ. Շահսուվարյան
Աշոտ - Լ. Դովլաթյան
Պուլ - Ա. Կարապետյան
Գլիկո - Ի. Ռադչենկո
Բարբարա - Թ. Խաչատրյան
քարտաշ - Մուրադ Կոստանյան
գործարանի տնօրեն - Գուրգեն Ջանիբեկյան
Խոսե Մարի - Ռ. Տիգրանյան
Լուկա - Աշոտ Ներսիսյան
տնօրեն - Գևորգ Ասլանյան
գուշակ - Լ. Չեմբարսկի


== Նկարահանող խումբ ==
Սցենարի հեղինակ՝ Մարո Երզնկյան, Գրիգորի Մելիք-Ավագյան
Բեմադրող ռեժիսոր՝ Գրիգորի Մելիք-Ավագյան
Բեմադրող օպերատոր՝ Ժիրայր Վարդանյան
Բեմադրող նկարիչ՝ Վալենտին Պոդպոմոգով, Ռ. Պ. Բաբայան, Հ. Մեքինյան
Կոմպոզիտոր՝ Ալեքսանդր Հարությունյան, Կոնստանտին Օրբելյան
Հնչյունային օպերատոր՝ Ն. Ջալալյան
Ռեժիսոր՝ Յա. Քոչարյան
Երգերի տեքստի հեղինակ` Հարոլդ Ռեգիստան
Տնօրեն՝ Վ. Բադալյան


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Սիրտն է երգում» ֆիլմը youtube.com կայքում