XV կորպուս (Օսմանյան կայսրություն)

XV բանակային կորպուսը (թուրքերեն՝ On Beşinci Kolordu)՝ Օսմանյան կայսրության զինված ուժերի ռազմական կազմավորում է՝ զորամիավորում։ Կազմավորվել է Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ։ Նրա կորուստները Գալիցիայում կազմել են 25 հազար զինվոր և սպա։
Բուդապեշտի թուրքական հուշահամալիր-գերեզմանոցում, որը գտնվում է Բուդապեշտի նոր հասարակական գերեզմանատան տարածքում՝  (հունգ.՝ Új köztemető), Հունգարիայի մայրաքաղաք Բուդապեշտում, թաղված են Օսմանյան կայսրության զինված ուժերի XV բանակային կորպուսի 480 զինվորների աճյունները, որոնք զոհվել են Գալիցիայում։ Եվս 11 գերեզմաններում գտնվում են անհայտ զինվորների աճյունները։


== Առաջին համաշխարհային պատերազմ ==


=== Օպերատիվ դասավորությունը 1915 թվականի ապրիլին ===
1915 թվականի ապրիլին, երբ Օսմանյան կայսրության տարածքում՝ Արևմտյան Հայաստանում և այլ հայաբնակ նահանգներում ու քաղաքներում ընթանում էր Հայոց ցեղասպանությունը, օսմանա-թուրքական այդ բանակային կորպուսի կազմը հետևյալն էր.։

XV բանակային կորպուս (Գալիպոլի)
III դիվիզիա,
XI դիվիզիա։


== 1916 թվականի օգոստոսի դրությամբ օպերատիվ դասավորություն ==
1916 թվականի օգոստոսի դրությամբ XV բանակային կորպուսի կառուցվածքը հետևյալն էր՝

XV բանակային կորպուս (հրամանատար՝ Գնդապետ (թուրքերեն՝ միրալայ) Յաղուբ Շևքի փաշա)
XIX դիվիզիա (հրամանատար՝ Փոխգնդապետ, թուրքերեն՝ Կայմակամ Շեֆիկ Աքեր բեյ՝ , դիվիզիայի շտաբի պետ՝ մայոր՝ բինբաշի Լյուֆթյու բեյ,
57-րդ հետևակային զորագունդ (հրամանատար՝ մայոր՝ բինբաշի Հայրի բեյ)
72-րդ հետևակային զորագունդ (հրամանատար՝ մայոր՝ բինբաշի Ռիֆաթ բեյ)
77-րդ հետևակային զորագունդ (հրամանատար՝ փոխգնդապետ՝ կայմակամ Սահիպ բեյ)
Գնդացրային ստորաբաժանում
4-րդ հեծելազորային զորագնդի 5-րդ հեծելավաշտ
Հրետանային զորագունդ (հրամանատար՝ մայոր՝ բինբաշի Զիյա)
25-րդ հրետանային զորագնդի 2-րդ հրետանային գումարտակ՝ դիվիզիոն
9-րդ հրետանային զորագնդի 1-ին հրետանային գումարտակ՝ դիվիզիոն
3-րդ ճարտարագիտական՝ ինժեներական գումարտակի 4-րդ ճարտարագիտական վաշտ
19-րդ սանիտարական վաշտ
Կապի ջոկատ
XX հետևակային դիվիզիա (հրամանատար՝ Փոխգնդապետ, թուրքերեն՝ Կայմակամ Յասին Ալ-Հաշիմի՝ Յասին Հիլմի բեյ՝ շտաբի պետ՝ յուզբաշի՝ կապիտան Իսմայիլ Հաքքի)
61-րդ հետևակային զորագունդ (հրամանատար՝ փոխգնդապետ՝ կայմակամ Բահաթթին բեյ)
62-րդ հետևակային զորագունդ (հրամանատար՝ մայոր՝ բինբաշի Նազմի բեյ)
63-րդ հետևակային զորագունդ (հրամանատար՝ մայոր՝ բինբաշի Ահմեթ Մուհթար բեյ)
Գնդացրային ստորաբաժանում
12-րդ հեծելազորային զորագնդի 6-րդ հեծելավաշտ
20-րդ հրետանային զորագունդ (հրամանատար՝ բինբաշի Սուլեյման Ավնի բեյ)
4-րդ ճարտարագիտական՝ ինժեներական գումարտակի 4-րդ ճարտարագիտական վաշտ


=== Օպերատիվ դասավորությունը 1916 թվականի դեկտեմբերին ===
1916 թվականի դեկտեմբերի դրությամբ բանակային կորպուսի կազմի մեջ մտնում էին ՝

XV բանակային կորպուսի վարչակազմ (Գալիցիա, հրամանատար՝ գեներալ-մայոր (թուրքերեն՝ միրլիվա) Ջևաթ փաշա)
XIX դիվիզիա (հրամանատար՝ կայմակամ Սեդաթ բեյ)
XX դիվիզիա (հրամանատար՝ կայմակամ Յասին Հիլմի բեյ)


=== Օպերատիվ դասավորությունը 1917 թվականի օգոստոսին ===
1917 թվականի օգոստոսի դրությամբ բանակային կորպուսը գտնվում էր Սիրիայում և նրա կազմի մեջ մտնում էին՝

XV բանակային կորպուսի վարչակազմ (Սիրիա)
XIX դիվիզիա
XX դիվիզիա


=== Օպերատիվ դասավորությունը 1918 թվականի հունվար-հունիսին ===
1918 թվականի հունվար-հունիսին բանակային կորպուսը գտնվում էր Անատոլիայում և նրա կազմի մեջ մտնում էին՝

XV բանակային կորպուսի վարչակազմ (Անատոլիա)
այլևս ոչինչ


=== Օպերատիվ դասավորությունը 1918 թվականի սեպտեմբերին ===
1918 թվական սեպտեմբերի բանակային կորպուսը գտնվում էր Անատոլիայում և նրա կազմի մեջ մտնում էին՝

XV բանակային կորպուսի վարչակազմ (Անատոլիա)
XLI դիվիզիա
XLIV դիվիզիա


== Մուդրոսի զինադադարի ստորագրումից հետո ==


=== Օպերատիվ դասավորությունը 1918 թվականի նոյեմբերին ===
1918 նոյեմբերին բանակային կորպուսը գտնվում էր Անատոլիայում և նրա կազմի մեջ մտնում էին ՝

XV բանակային կորպուսի վարչակազմ (Անատոլիա)
XLI դիվիզիա
XLIV դիվիզիա


=== Օպերատիվ դասավորությունը 1919 թվականի հունվարին ===
1919 թվականի հունվարին բանակային կորպուսը գընվում էր Արևմտյան Հայաստանում և նրա կազմի մեջ մտնում էին՝

XV բանակային կորպուսի վարչակազմ (Արևմտյան Հայաստան, Կարին՝ Էրզրում)
III դիվիզիա (Արևմտյան Հայաստան, Թորթում)
7-րդ հետևակային զորագունդ,
8-րդ հետևակային զորագունդ,
11-րդ հետևակային զորագունդ,
XII դիվիզիա (Արևմտյան Հայաստան, Էրզրում)
30-րդ հետևակային զորագունդ,
35-րդ հետևակային զորագունդ,
36-րդ հետևակային զորագունդ,
IX կովկասյան դիվիզիա (Հասանկալա, այժմ՝ Բասենլար, Արևմտյան Հայաստան)
17-րդ հետևակային զորագունդ,
28-րդ հետևակային զորագունդ,
29-րդ հետևակային զորագունդ,
XI կովկասյան դիվիզիա (Վան, Արևմտյան Հայաստան)


== Տես նաև ==
I բանակ (Օսմանյան կայսրություն)
II բանակ (Օսմանյան կայսրություն)
III բանակ (Օսմանյան կայսրություն)
IV բանակ (Օսմանյան կայսրություն)
V բանակ (Օսմանյան կայսրություն)
VI բանակ (Օսմանյան կայսրություն)
VII բանակ (Օսմանյան կայսրություն)
VIII բանակ (Օսմանյան կայսրություն)
IX բանակ (Օսմանյան կայսրություն)
Կովկասյան բանակախումբ (Օսմանյան կայսրություն)
«Յըլդըրըմ» բանակախումբ
Արևելյան բանակախումբ (Օսմանյան կայսրություն)
I բանակային կորպուս
II բանակային կորպուս
III բանակային կորպուս
IV բանակային կորպուս
V բանակային կորպուս
VI բանակային կորպուս
VII բանակային կորպուս
VIII բանակային կորպուս
IX բանակային կորպուս
XI բանակային կորպուս
XII բանակային կորպուս
XIII բանակային կորպուս
XIV բանակային կորպուս
XV բանակային կորպուս
XVI բանակային կորպուս
XVII բանակային կորպուս
XVIII բանակային կորպուս
XIX բանակային կորպուս
XX բանակային կորպուս
XXI բանակային կորպուս
XXII բանակային կորպուս
XXV բանակային կորպուս


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
T.C. Genelkurmay Harp Tarihi Başkanlığı Yayınları Türk İstiklâl Harbine Katılan Tümen ve Daha Üst Kademlerdeki Komutanların Biyografileri. — Ankara: Genkurmay Başkanlığı Basımevi, 1972.
Edward J. Erickson Order to Die: A History of the Ottoman Army in the First World War. — Greenwood Press, 2001. — ISBN 0-313-31516-7


== Արտաքին հղումներ ==
Beata Nykiel, Piotr Nykiel։ «Türkler Galiçya'da» (թուրքերեն)։ ankara.msz.gov.pl։ Վերցված է 2014-04-12