Մարինա Մդիվանի

Մարինա Վիկտորի Մդիվանի (վրաց.՝ მარინა ვიქტორის ასული მდივანი, ծնվել է՝ 6 հոկտեմբերի, 1936, Թբիլիսի, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), վրացի դաշնակահարուհի։ Վրաստանի առաջին շախմատի վարպետ Վիկտոր Գոգլիձեի դուստրն է։ Վրացական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ (1976)։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1936 թվականի հոկտեմբերի 6-ին Թբիլիսիում։ Սովորել է Թբիլիսիի կոնսերվատորիային կից տասնամյա երաժշտական դպրոցը (1955) Եվգենիա Չերնյավսկայայի ղեկաղարությամբ։ Ավարտել է Մոսկվայի կոնսերվատորիան ու ասպիրանտուրան, որտեղ սովորել է Յակով Միլշտեյնի և Էմիլ Գիլելսի մոտ։
1957 թվականին Մարինա Մդիվանին երկրորդ տեղն է զբաղեցրել երիտասարդ կատարողների մրցույթում, որ անցկացել է Մոսկվայում տեղի ունեցող Երիտասարդության ու ուսանողության փառատոնի շրջանակներում։ 1960 թվականին նա պիտի մասնակցեր Բրյուղելում անցկացվող Ելիզավետա թագուհու անվան մրցույթին, սակայն, ըստ դաշնակահարուհու պաշտոնական կայքի, քաղաքական պատճառներով նրան արգելում են դուրս գալ երկրից։ 1961 թվականին Մարինա Մդիվանին Փարիզում հաղթել է Դաշնակահարների Մարգերիտ Լոնգի անվան միջազգային մրցույթում։
1962 թվականին Մոսկվայում Չայկովսկու անվան միջազգային մրցույթում զբաղեցրել է չորրորդ տեղը։ 1963 թվականին առաջին անգամ ելույթ է ունեցել Նյու Յորքի Քարնեջի Հոլում (Հյուսիսային Ամերիկայում Մարինա Մդիվանիի համերգային շրջագայությունների հովանավորն էր Սոլ Յուրոկը), «Նյու Յորք Թայմս» թերթի գրախոսը համերգը գնահատել էր փայլուն, իսկ Մդիվանիին բնութագրել էր որպես մեծագույն դաշնակահարուհու տվյալներ ունեցող անձ (անգլ.՝ she has the stuff of a great pianist):
Հետագա տարիներին Մարինա Մդիվանին համերգային շրջագայություններ է կատարել ողջ աշխարհում (ԱՄՆ, Կանադա, Ֆրանսիա, Գերմանիա, Թուրքիա, Ֆինլանդիա, Չեխոսլովակիա, Հունգարիա, Մարոկո, Չիլի, Պերու, Ճամայկա, Մեքսիկա)։ 1986 թվականի փետրվարի 24-ին Մոսկվայի կոնսերվատորիայի Մեծ դահլիճում մեկ համերգի ընթացքում կատարել է Սերգեյ Պրոկոֆևի հինգ դաշնամուրային համերգները։ Կոմպոզիտորի հարազատներից շատերը տարբեր երկրներից ժամանել էին հատուկ այդ համերգին ներկա գտնվելու։
1991 թվականից Մարինա Մդիվանին ապրում և աշխատում է Կանադայում, Մակգիլի համալսարանի պրոֆեսոր է։ Մամուլը կանադացի երիտասարդ դաշնակահար Ջերեմի Թոմփսոնի հետ նրա համագործակցությունը գնահատել է որպես բավական հաջող։ Համագործակցում է նաև Վլադիմիր Սպիվակովի բարեգործական հիմնադրամի հետ, օգնում է վրացի երիտասարդ երաժիշտներին։
Մարինա Մդիվանին կատարում է բազմաթիվ ստեղծագործություններ՝ Յոհան Սեբաստիան Բախից մինչև Պաուլ Հինդեմիտ ու Ալֆրեդ Շնիտկե։ Մարինա Մդիվանիին է նվիրված Սոֆյա Գուբայդուլինայի Դաշնամուրի չակոն (1963), որն առաջին անգամ կատարել է Մարինա Մդիվանին 1966 թվականի մարտի 13-ին։


== Սկավառակագրություն ==
Մարինա Մդիվանիի ձայնագրությունների շարքում են Պյոտր Չայկովսկու Առաջին համերգը Կոլոնի նվագախմբի հետ՝ Պիեռ Դերվոյի ղեկավարությամբ, Սերգեյ Պրոկոֆևի Երրորդ համերգը (1963, դիրիժոր՝ Գենադի Ռոժդեստվենսկի), Օթար Թաքթաքիշվիլու Առաջին համերգը (1968, դիրիժոր՝ Օթար Թաքթաքիշվիլի) և այլն։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Վրացական սովետական հանրագիտարան, 1975—1987, 12 հատորով։
Magazine «Disques» N127 Fevrier 1962
Eric McLean. A powerful recital by Marina Mdivani (the Montreal Srar, Feb 18 1967)
Katherina Sayer. Soviet pianist graces MAC (the «Hamilton Spectator» 1993).
W. Reiche. Rough applause to the Soviet pianist. Sachsische Zeitung. 1968


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք Archived 2011-07-21 at the Wayback Machine. (անգլ.)(վրաց.)(ռուս.)
Людвиг ван Бетховен. Концерт № 2 для фортепиано с оркестром, финал (дирижёр Юрий Симонов)
Пауль Хиндемит. Ludus Tonalis