Տամարա Էյդելման

Տամարա Նատանովնա Էյդելման (ռուս.՝ Тама́ра Ната́новна Эйдельма́н, դեկտեմբերի 15, 1959(1959-12-15), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), ռուս պատմաբան, գրող, թարգմանիչ, ռադիոհաղորդավար և բլոգեր։ Ռուսաստանի Դաշնության վաստակավոր ուսուցիչ (2003)։
Պատմության և մանկավարժության վերաբերյալ հոդվածների հեղինակ, ժողովրդական կրթության գերազանցիկ, «Պատմության ուսուցիչների միավորում» միջտարածաշրջանային հասարակական կազմակերպության խորհրդի անդամ։


== Կենսագրություն ==


=== Վաղ տարիներ և ընտանիք ===
Տամարա Էյդելմանը ծնվել է 1959 թվականին, պատմաբաններ Նատան Յակովլևիչ Էյդելմանի և Էլեոնորա Ալեքսանդրովնա Պավլյուչենկոյի ընտանիքում։ Պապը (հայրական կողմից) թատերագետ, լրագրող և հրապարակախոս Յակով Նաումովիչ Էյդելմանն է եղել։
1981 թվականին ավարտել է Մոսկվայի Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանի պատմության ֆակուլտետը՝ «պատմաբան, ուսուցիչ օտար լեզվի իմացությամբ» մասնագիտությամբ։
Ամուսինը գրող և լրագրող Պյոտր Ալեշկովսկին է։ Դուստրը՝ Աննա Ալեշկովսկայան, որդին՝ հասարակական գործիչ Միտյա Ալեշկովսկին (ծնված 1985 թվականի մարտի 4), թոռնուհին՝ Եկատերինա Ալեշկովսկայան։


== Մանկավարժական և լրագրողական գործունեություն ==
1986-2021 թվականներին աշխատել է Մոսկվայի № 67 դպրոցում՝ որպես պատմության և հասարակագիտության ուսուցչուհի, հետագայում՝ պատմության ամբիոնի վարիչ։
Դասավանդման խնդիրների վերաբերյալ մի շարք հոդվածների հեղինակ է, որոնք հրատարակվել են «Ռուսական ամսագրում», «Եվրոկլիո» տեղեկագրում, «Դպրոցական հանդես»-ում, մասնակցել է TEDTalks-ին։
Վարել է «Մեր մանկության գրքերը», «Ստորադասական եղանակ» և «Գրքերի ճակատագրեր» թեմատիկ հաղորդումները «Մայակ», «Ռուսաստանի ձայն» և «Ռադիո Ռուսաստան-Մշակույթ» ռադիոկայաններում։ «Ուղղակի խոսք» դպրոցում պատմության և հասարակագիտության վերաբերյալ դասախոսությունների շարքի հեղինակ և դասախոս է։ Ռադիո Arzamas-ի պատմության վերաբերյալ մանկական աուդիո դասընթացների շարքի հեղինակ և դասախոս է։ InternetUrok.ru հարթակում վարում է 19-րդ դարի սկզբի Ռուսաստանի պատմության վերաբերյալ դասախոսությունների շարքը։
2012 թվականից վարում է «Էխո Մոսկվի» կայքի բլոգը, 2015 թվականից «Русь Сидящая» հիմնադրամի հոգաբարձուների խորհրդի անդամ է։ 2019 թվականի հոկտեմբերին YouTube-ում ստեղծել է «Պատմության դասեր Տամարա Էյդելմանի հետ» ալիքը, որտեղ պարբերաբար տեղադրվում են տեսանյութեր, որոնցում, որպես հեքիաթասաց, նա քննարկում է պատմական տարբեր թեմաներ։ 2022 թվականի մարտի դրությամբ վիդեոբլոգն ունի ավելի քան 500 հազար հետևորդ, իսկ տեսանյութերի դիտումների ընդհանուր թիվը հասել է 35 միլիոնի։
2020 թվականից The Insider առցանց հրատարակության սյունակագիր է։ 2021 թվականի ապրիլին «Ելցին կենտրոն»-ում ներկայացրել է «Ընդդեմ քաղաքացիական ընդհարումների» հեղինակային շարքը։
2021 թվականի ապրիլին Էյդելմանը բաց նամակ է գրել «Բժիշկներ առանց սահմանների» մոսկովյան ներկայացուցչությանը` խնդրելով օգնել Ալեքսեյ Նավալնիին, ով գտնվել է Պոկրովի ուղղիչ  գաղութում։ Մոտ երկու հազար մարդ ստորագրել է այդ նամակը։ Հետագայում Էյդելմանին ոստիկանություն են կանչել սոցիալական ցանցում կատարած գրառման հետ կապված։
2022 թվականից նա դստեր հետ բնակվում է Լիսաբոնում։


== Աշխատանքներ ==


=== Գրքեր ===
Тамара Натановна Эйдельман Наша эра: история России в картах. — Пешком в историю, 2016. — 72 с. — (История России). — ISBN 978-5-905474-48-4
Тамара Натановна Эйдельман Николай II. — Рипол-Классик, 2017. — 40 с. — (Русские государи. Романовы). — ISBN 978-5-386-08302-1
Тамара Натановна Эйдельман Как работает пропаганда. — Izdatelʹstvo Individuum, 2018. — 214 с. — ISBN 978-5-6040721-4-1
Тамара Натановна Эйдельман 20 загадок русской истории. — Пешком в историю, 2019. — 132 с. — ISBN 978-5-906994-38-7
Тамара Натановна Эйдельман, Екатерина Бунтман Бородинская битва. 1812. — Лабиринт, 2019. — 26 с. — (Детская художественная литература). — ISBN 978-5-9287-2385-9


=== Հոդվածներ և հրապարակումներ ===
Тамара Эйдельман Супружеский долг. Тамара Эйдельман о политических семьях от Ярослава Осмомысла до Светланы Тихановской(ռուս.) // The Insider. — 2020.
Тамара Эйдельман От лорда до служанки(ռուս.) // Такие дела. — 2014.
Тамара Эйдельман, Александр Чанцев «Большинство учебников не так ужасны. Они просто невероятно скучны и традиционны»(ռուս.) // «Неприкосновенный запас», издательство «Новое литературное обозрение». — 2012. — № Неприкосновенный запас 2012/5 (85).
Тамара Эйдельман Традиции по прежнему в чести. Обзор школьных учебников отечественной истории(ռուս.) // Вестник учебной и детской литературы. — 2007. — № №5-2007.
Тамара Эйдельман Год реализованных утопий: школы, учителя и реформаторы образования в России 1990 года(ռուս.) // «Новое литературное обозрение» (НЛО). — 2007. — № НЛО 2007/1 (83).
Тамара Эйдельман Как мы разбили Хазарский каганат(ռուս.) // Отечественные записки. Выпуск №5 (20) 2004. — 2004.
Тамара Эйдельман Путешествия с учениками по провинции: размышление(ռուս.) // Русский Журнал. — 2002.
Тамара Эйдельман Какую историю мы преподаем?(ռուս.) // Русский Журнал. — 2002.
Тамара Эйдельман Учителя-историки - городу и миру(ռուս.) // Русский Журнал. — 2002.
Тамара Эйдельман Независимость, энтузиазм и подписка(ռուս.) // Русский Журнал. — 2002.
Тамара Эйдельман Что же такое империя? С.Каспэ. "Империя и модернизация. Общая модель и российская специфика". М., Росспэн, 2001(ռուս.) // Русский Журнал. — 2001.
Тамара Эйдельман Тихие посетители(ռուս.) // Русский Журнал. — 2001.
Тамара Эйдельман Хотели как лучше..(ռուս.) // Русский Журнал. — 2001.
Тамара Эйдельман "И быстрых разумом Невтонов..."(ռուս.) // Русский Журнал. — 2000.
Тамара Эйдельман Легко ли возводить мосты?(ռուս.) // Русский Журнал. — 2000.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Тамара Эйдельман»։ Arzamas (ռուսերեն)։ Վերցված է 2020-12-04  на Arzamas
«Тамара Эйдельман — Персоны»։ Эхо Москвы (ռուսերեն)։ Վերցված է 2020-12-04 
«Тамара Эйдельман — Блоги»։ Эхо Москвы (ռուսերեն)։ Վերցված է 2020-12-04 
«Тамара Эйдельман — Прямая речь»։ Школа "Прямая речь" (ռուսերեն) 
«Тамара Эйдельман — Персоны»։ "Радио России" (ռուսերեն)։ Արխիվացված է օրիգինալից 2021-05-13-ին