armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Հարմոնիկ շարք

Հարմոնիկ շարք, 
  
    
      
        1
        +
        
          
            1
            2
          
        
      
    
    {\displaystyle 1+{\frac {1}{2}}}
   
  
    
      
        +
      
    
    {\displaystyle +}
   
  
    
      
        
          
            1
            3
          
        
        +
        .
        .
        .
        +
        
          
            1
            n
          
        
        +
        .
        .
        .
      
    
    {\displaystyle {\frac {1}{3}}+...+{\frac {1}{n}}+...}
   թվային շարքը, որի յուրաքանչյուր անդամը (սկսած երկրորդից) երկու հարևան անդամների միջին հարմոնիկն է։ Հարմոնիկ շարքի համար տեղի ունի զուգամիտության անհրաժեշտ պայմանը, այսինքն՝ նրա ընդհանուր անդամը ձգտում է զրոյի, սակայն հարմոնիկ շարքը տարամետ է։ Այս փաստն առաջին անգամ նկատել է Գ. Լայբնիցը (1673 թվականին)։ Լ. Էյլերն ապացուցել է, որ հարմոնիկ շարքի մասնակի գումարները արտահայտվում են 
  
    
      
        
          S
          
            n
          
        
        =
        1
        n
        n
        +
        C
        +
        
          ε
          
            n
          
        
      
    
    {\displaystyle S_{n}=1nn+C+\varepsilon _{n}}
   ասիմպտոտիկ բանաձևով, որտեղ 
  
    
      
        
          ε
          
            n
          
        
        →
      
    
    {\displaystyle \varepsilon _{n}\rightarrow }
  0 երբ 
  
    
      
        n
        +
        
          
            1
          
        
      
    
    {\displaystyle n+{\mathcal {1}}}
  , իսկ 
  
    
      
        C
        =
        0
        ,
        57721...
      
    
    {\displaystyle C=0,57721...}
   իռացիոնալ թիվն անվանում են էյլերի հաստատուն։
De mulieribus claris

«De mulieribus claris», «De claris mulieribus» («Նշանավոր կանանց մասին»), իտալական Վերածննդի ականավոր ներկայացուցիչ, նորավեպերի հանրահայտ ժողովածուի՝ «Դեկամերոն» գրքի հեղինակ Ջովաննի Բոկաչչոյի (1313 - 1375) աշխատությունը, որի մեջ ամփոփված են 106 կանանց կենսագրություններ՝ սկսած մարդկության նախամայր Թվայից մինչև Նեապոլի թագուհի Իոաննան։ Արևմտյան գրականությունների պատմության մեջ դա առաջին ժողովածուն է, որն ամբողջությամբ նվիրված է բացառապես կանանց կենսագրություններին։ Ընդ որում՝ առաքինի գործերով ու արարքներով աչքի ընկած կանանց ոչ ծավալուն կենսագրականների կողքին հեղինակը տեղ է հատկացրել նաև արատավոր վարքուբարքի տեր կանանց հակիրճ կենսագրականներին։ Աշխատության առաջաբանում նա նշել է, որ ինքը այն հույսն է փայփայում, թե լավը ընդօրինակության կարժանանա, իսկ վատը կդատապարտվի ու կմերժվի ընթերցողների կողմից։
«De mulieribus claris»-ը գրված է լատիներեն։ Գիրքը չափազանց մեծ ժողովրդականություն է վայելել ու լայնորեն տարածվել հատկապես 14-16-րդ դարերում։
Բոկաչչոն պատրաստել է նաև նշանավոր այրերի կենսագրությունների ժողովածու՝  De Casibus Virorum Illustrium («Նշանավոր այրերի ճակատագրերը») խորագրով։ Նա խոստովանել է, որ նշանավոր անձանց կենսագրությունների վերոնշյալ երկու ժողովածուները կազմելիս ինքը ներշնչվել է Պետրարկայի De Viris Illustribus գրքից։


== Կենսագրությունների ցանկ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Латинский текст
Английский перевод (старый)
Օշին (Կոռիկոսի իշխան)

Օշին (13-րդ դար - փետրվարի 26, 1329), Կիլիկիայի Հայոց սպարապետ, Կոռիկոսի բերդապետ իշխան, 1320 թվականից ՝ Հայոց թագավորահայր (պայլ)։ Հեթում պատմիչի որդին է, Օշին Ա-ի տիկնոջ՝ Զաբլուն թագուհու եղբայրը։


== Գործունեությունը ==
1318 թվականին երկիրն ազատագրել է Եգիպտոսի մամլուքներից և նրանց միացած թուրքմեն կարամաններից։ Օշինի մահից հետո ստանձնել է նրա որդու Լևոն Ե-ի խնամակալությունը և կառավարել երկիրը։ 1321-1322 թվականներին Օշինը և իր եղբայր Կոստանդին սպարապետը համառ կռիվներ են մղել երկիրն ասպատակող մամլուքների ու թուրքմեն կարամանների դեմ։ 1323 թվականին Կահիրեում հաշտության պայմանագիր է կնքել Եգիպտոսի սուլթանության հետ, որով պարտավորվել է հակառակորդին վճարել Այաս նավահանգստի եկամուտի կեսը և տարեկան հարկագումար, խոստացել չդաշնակցել Արևմուտքի պետություններին։ Իսկ Եգիպտոսի սուլթանությունը պարտավորվել է վերականգնել Կիլիկյան Հայաստանի ավերված բերդերն ու ամրոցները։


== Մահը ==
1329 թվականին չափահաս դարձած Լևոն Ե-ի հրամանով Օշինը, Ալիս թագուհին և Կոստանդին սպարապետը արքունի բերդերը յուրացնելու մեղադրանքով սպանվում են։ Նրանց կալվածքները անցնում են Լևոն Ե-ին։
Ֆընդըջաք (անտառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՖընդըջաքՖընդըջաք, Ֆընտըճագ, անտառ Թուրքիայում, Մարաշի գավառում, Ամանոսի լեռների հյուսիսում, Ֆընդըջաք գյուղի և Ֆընդըջաք շրջակայքում։


== Ծանոթագրություններ ==
Ալեքսանդրովսկոե (գյուղ, Յամպոլի շրջան)

Ալեքսանդրովսկոե (ուկրաիներեն՝ Олександрівське), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Յամպոլի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ալեքսանդրովսկոե գյուղում բնակվում էր 1 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Happy (երգ, Լեոնա Լյուիս)

Happy, բրիտանացի երգչուհի Լեոնա Լյուիսի առաջին սինգլը, նրա երկրորդ ստուդիական ալբոմ Echo֊ից (2009), թողարկված՝ 2009 թվականի սեպտեմբերի 15֊ին։


== Կոմպոզիցիա ==
«Happy»-ն փոփ և R&B բալլադ է, երգը գրված է Դո մաժոր֊ում, Լեոնա Լյուիս֊ի վոկալային դիիապազոնը հասնում է սոլ նոտայից մինչև դո նոտան։


== Երգացանկ ==


== Հիթ-շքերթ ==


== Ռելիզի պատմություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
Ստավիդնյանսկի (Սովետսկի շրջան)

Ստավիդնյանսկի (ռուս.՝ Ставиднянский), գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Սովետսկի շրջանում։ Մտնում է Սովետսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Էլ Պապիոլ

Էլ Պապիոլ (իսպ՝ El Papiol), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Բարսելոնա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Բախո-Լոբրեգատ շրջանի կազմում։ Տարածքը զբաղեցնում է 8.76 կմ²։ Բնակչությունը՝ 3937 մարդ ( 2010 թվականի տվյալներով)։ Հեռավորությունը պրովինցիայի վարչական կենտրոնից՝ 25 կմ։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք Archived 2006-05-08 at the Wayback Machine.
Web oficial del Ayuntamiento Archived 2006-05-08 at the Wayback Machine.
Información de la Generalitat de Catalunya Archived 2007-09-26 at the Wayback Machine.
Información del Institut d’Estadística de Catalunya
Patrimonio histórico-artístico del Papiol
[1]
Ռաբավեռե

Ռաբավեռե (էստ․՝ Rabavere), գյուղ Էստոնիայի Պյարնումաա նահանգի Կոոնգա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 61 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Տիրան Թավիջյան

Տիրան Թավիջյան (Դավիթյան, փետրվարի 18, 1977(1977-02-18), Սկոպիե, Մակեդոնիայի Սոցիալիստական Հանրապետություն, ՀՍՖՀ), դաշնակահար։


== Կենսագրություն ==
Տիրան Թավիջյանը ծնվել է 1977 թվականին Հյուսիսային Մակեդոնիայի Սկոպիե քաղաքում։
Սովորել է երաժշտական դպրոցի դաշնամուրի դասարանում, նվագել է հարվածային գործիքներ, հետաքրքրվել ջազային երաժշտությամբ։
Եղբոր՝ Կարապետի հետ հանդես է եկել «Թավիջյան եղբայրներ» դուետում։
1995 թվականից եղել է հոր հիմնադրած «Garo & Paramecium» խմբի դաշնակահար, երգերի հեղինակ, գործիքավորող։ Խմբի հետ շուրջ 400 համերգներով շրջագայել է Եվրոպայում. հանդես է եկել նշանավոր երաժիշտներ Ջո Զավինուլի, Բրենդֆորդ Մարսալիսի, Մակկոյ Թայների, Բ. Բրադրզի և ուրիշների հետ։
Գերմանիայում, Իտալիայում, Հունաստանում, Բուլղարիայում, Ավստրիայում, Էստոնիայում, Խորվաթիայում, Լեհաստանում, Հարավսլավիայում և այլուր մասնակցել է միջազգային ջազային փառատոնների։
Որպես գործիքավորող՝ համագործակցել է մի շարք հանրահայտ փոփ երգիչների հետ, մասնակցել երաժշտական նախագծերի։
Հեղինակ է կինոերաժշտության։ 2013 թվականին եղբոր հետ Երևանում հանդես է եկել հայկական ջազի 75-ամյակին նվիրված համերգում։
Եղբոր հետ ձայնագրել է «Tavitjan Brothers Trio» սկավառակը։ 


== Մրցանակներ և կոչումներ ==
Մեծ Բրիտանիայի «Սոնի» միջազգային երաժշտական մրցույթի 1-ին մրցանակ, 2012
Եղբոր հետ՝ «Մակեդոնիայի երաժշտության դեսպաններ» կոչում
Մակեդոնիայի ՄՆ «Անկախ արտիստ» կոչում, 2002


== Ծանոթագրություններ ==
Ակնազարովո (այլ կիրառումներ)

Ակնազարովո, կարող է վերաբերել՝

Ակնազարովո - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Խայբուլինսկի շրջանի կազմում։
Ակնազարովո - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Մելեուզովսկի շրջանի կազմում։
Երկու նապաստակի հետևից ընկես, ոչ մեկին չես բռնի

«Երկու նապաստակի հետևից ընկես, ոչ մեկին չես բռնի»  (ռուս.՝ За двумя зайцами погонишься, ни одного не поймаешь), ռուս գրող Անտոն Պավլովիչ Չեխովի պատմվածքներից՝ գրված 1880 թվականին։ Առաջին անգամ հրատարակվել է «Մեկ գլխում առանց նախաբանի և վերջաբանի վեպ» ենթավերնագրով՝ «Չեխոնտե» ծածկանունով, 1980 թվականի մայիսի 11-ին «Ճպուռ» (ռուս.՝  «Стрекоза») գեղարվեստա-կատակերգական հանդեսի տասնիններորդ համարում։ Գրաքննության հանձնաժողովի թույլտվությունը ստացել է մայիսի 7-ին։
1882 թվականին Անտոն Պավլովիչը պլանավորել է պատմվածքը տպագրել հեղինակային «Թեթևամտություն» ժողովածուում։ Այդ պատճառով ստեղծագործության մեջ կատարվել են աննշան փոփոխություններ։ Հավաքածուն տպագրվել է, բայց ի վերջո արգելվել է գրաքննության կողմից։
Պատմության հիմքում ընկած անեկդոտային սյուժեն լայնորեն տարածվեց 19-րդ դարի վերջին փոքր մամուլում։ Նման «ընտանեկան թեման» տարբեր հեղինակների կողմից դիտարկվում էր որպես կենցաղային կատակ։ Անտոն Պավլովիչն օգտագործեց այս սյուժեն, որպեսզի մանրամասն նկարագրեր «գավառական ազնվականության» կյանքը, հոգեբանությունը և տիպային առանձնահատկությունները։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Громов М. П. Примечания // А. П. Чехов. Полное собрание сочинений и писем в тридцати томах / под ред. Н. Ф. Бельчикова. — Москва: Наука, 1983. — Т. 1. — С. 559. — 607 с. — 400 000 экз.
Վահկա (այլ կիրառումներ)

Վահկա, կարող է վերաբերել՝

Վահկա - փոքր քաղաք և գավառակ (շրջան) Ադանայ նահանգում, ներկայիս Թուրքիայում
Վահկա - բերդաքաղաք Լեռնային Կիլիկիայում, Սարոս գետի վերին հոսանքի աջ ափին
Արևի խավարումներ 21-րդ դարում

Սկսած 2001 թվականից մինչև 2100 թվականը լինում են 224 արևի խավարումներ, որոնցից 77-ը կլինեն մասնակի, 72-ը օղակաձև, 68-ը լրիվ և 7-ը հիբրիդային։ Ամենաշատ խավարումները կատարվում են 2011 թվականին, 2029 թվականին, 2047, 2065, 2076 և 2094 թվականներին։ Այս թվականներից յուրաքանչյուրի ընթացքում կատարվում են 4 արևային խավարումներ։
Ամենաերկար լրիվ խավարումը եղել է 2009 թվականի հուլիսի 22-ին, ամենաերկար օղակաձև խավարումը 2010 թվականի հունվարի 15-ին։ 2050 թվականի մայիսի 22-ի խավարումը կդառնա երկրորդ հիբրիդային խավարումը 1 տարվա ընթացքում, նախորդ հիբրիդային խավարումները տեղի կունենա 2049 թվականի նոյեմբերի 25-ին։
Ցանկը ներառում է արևի խավարման ամսաթիվը և ժամանակը (լուսնի կոնաձև ստվերի գագաթի առավելագույն մոտենալը Երկրի կենտրոնին)։ Լրիվ և օղակաձև խավարումների համար նշված են այն տարածաշրջանները, որտեղ կարելի է հետևել խավարման առավելագույն կետին։


== Խավարումներ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Каталог солнечных затмений
2001-2100 թվականների արևի խավարումների կատալոգ NASA-ի կայքում (անգլ.)
Պատանի երաժիշտների Եվրատեսիլ 1986

«Պատանի երաժիշտների Եվրատեսիլ 1986», եղել է պատանի երաժիշտների 3-րդ մրցույթը և տեղի է ունեցել 1986 թվականի մայիսի 27-ին Դանիայի մայրաքաղաք Կոպենհագենի Danish Radio Symphony Orchestra-ում։ Մրցույթի ազգային հեռարձակող կազմակերպությունը եղել է DR։


== Արտաքին հղումներ ==
Պատանի երաժիշտների Եվրատեսիլի պաշտոնական կայք
Պատանի երաժիշտների ԵվրատեսիլArchived 2012-07-30 at Archive.is – Եվրոպական հեռարձակողների միություն
Բորկի (գյուղ, Բոբրովիցայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԲորկիԲորկի (ուկրաիներեն՝ Бірки), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Բոբրովիցայի շրջանում։
2006 թվականի տվյալներով Բորկի գյուղում բնակվում էր 138 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 215,96 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ալեքսանդր Չվիկով

Ալեքսանդր Չվիկով (ռուս.՝ Алекса́ндр Миха́йлович Чвы́ков, նոյեմբերի 8, 1959(1959-11-08)), ռուս դիվանագետ։


== Կենսագրություն ==
1986 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Մոսկվայի Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանը։ Տիրապետում է արաբերենին և անգլերենին։
1986 թվականից զբաղվում է դիվանագիտական գործունեությամբ։

2011 թվականից մինչև 2013 թվականը Լիբանանում եղել է Ռուսաստանի Դաշնության դեսպանատան խորհրդական-դեսպանորդ։
2013 թվականից մինչև 2016 թվականը եղել է Ռուսաստանի Դաշնության արտաքին գործերի նախարարության Մերձավոր Արևելքի և Հյուսիսային Աֆրիկայի դեպարտամենտի գլխավոր խորհրդական։
2015 թվականի դեկտեմբերի 17-ից Չադում հանդիսանում է Ռուսաստանի Դաշնության արտակարգ և լիազոր դեսպան։


== Դիվանագիտական աստիճան ==
2-րդ դասի արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ (2016 թվականի հուլիսի 8)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Страница посла на сайте Посольства Российской Федерации в Республике Чад
Ուստ-Նարին

Ուստ-Նարին (ռուս.՝ Усть-Нарин), գյուղ Ռուսաստանի Անդրբայկալյան երկրամասի Մոգոյտույսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 671 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Միշել Առնո

Միշել Առնո (ֆր.՝ Michèle Arnaud, մարտի 18, 1919(1919-03-18), Տուլոն, Վար, Ֆրանսիա - մարտի 30, 1998(1998-03-30), Մեզոն-Լաֆիտ, Իվելին, Ֆրանսիա), կամ Միշլին Կառե, ֆրանսիացի երգչուհի, պրոդյուսեր և ռեժիսոր։ Ներկայացրել է Լյուքսեմբուրգը առաջին՝ Եվրատեսիլ 1956 երգի մրցույթում «Ne Crois Pas» (Չհավատաս) և «Les Amants De Minuit» (Կեսգիշերի սիրահարները) երգերով։ 
Ֆրանսիացի երգիչ Դոմինիկ Վալտերի և ֆոտոնկարիչ Ֆլորենսիա Գրյուեի մայրը։


== Կենսագրություն ==
Միշլինը ծնվել է 1919 թվականի մարտի 18-ին Տուլոն քաղաքում։ Նախնական կրթությունը Շերբուրում ստանալով՝ ապագա երգչուհին ընդունվեց Փարիզի քաղաքական հետազոտությունների ինստիտուտ՝ ստանալով փիլիսոփայական գիտությունների մագիստրոսի աստիճան։ Ավելի ուշ դարձավ կաբարե համույթների անդամ, ելույթ էր ունենում մյուզիքլներում և թատերական ներկայացումներում։ 1956 թվականին Լյուքսեմբուրգի հեռուստառադիոընկերությունը նրան ընտրեց, որ Լյուքսեմբուրգը ներկայացնի Եվրատեսիլ երաժշտական առաջին մրցույթին։ Այն ժամանակ մրցույթի կանոններով յուրաքանչյուր երկիր պետք է կատարեր 2 երգ։ Միշելը կատարեց «Ne Crois Pas» (Չհավատաս) և «Les Amants De Minuit» (Կեսգիշերի սիրահարները) երգերը։ Մրցույթի հաղթող ճանաչվեց շվեյցարացի Լիզ Ասսիան, իսկ Միշելը (մյուս մասնակիցների հետ) զբաղեցրեց երկրորդ հորիզոնականը։
Առնոյի կարիերան շարունակվեց հաջողությամբ։ 1980-ական թվականներին նա պարգևատրվեց Պատվավոր լեգիոնի և Արվեստի և գրականության շքանշաններով։
Կյանքի վերջին տարիներն անց է կացրել ֆրանսիական Մեզոն Լաֆիտ ավանում, որտեղ էլ վախճանվել է։ Թաղված է Մոնպարնաս գերեզմանոցում։


== Սկավառակագրություն ==
Gainsbourg
Michèle Arnaud


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Mini bio de Michèle Arnaud dans le Hall de la chanson.
Ռատչինո (այլ կիրառումներ)

Ռատչինո, կարող է վերաբերել՝

Ռատչինո - գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Կինգիսեպսկի շրջանի կազմում։
Ռատչինո - գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Լիպեցկի շրջանի կազմում։
Ռատչինո - գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Վոսկրեսենսկի շրջանի կազմում։
Հայկական գեղջկական երաժշտություն

Հայկական գեղջկական երաժշտություն, սկզբնավորվել է հազարամյակներ առաջ և իր պատմության ընթացքում անդրադարձել է ազգային մշակույթի զարգացման բոլոր նշանակալի փուլերին։ Գեղջկակական երգի տեսակը պայմանավորված է բանաստեղծական տեքստով, յուրաքանչյուրն ունի իրեն բնորոշ առանձնահատկությունները և
երաժշտական արտահայտչամիջոցները։ Հայկական գեղջկական երաժշտությունը բազմաժանր է՝ աշխատանքային, ծիսական, լալիք, քնարական, պատմական, պանդխտության (անտունիներ) երգեր, վիպերգեր, պարերգեր, կատակերգեր, օրորներ և այլն։ Գեղջկական երաժշտության մեջ ժանրային հատկանիշները երևան են գալիս ինչպես բանաստեղծական, այնպես էլ երաժշտական բնագրերում՝ լադաելևէջային ու ռիթմային միջոցներով, համապատասխան երգային ձևերում։ Առանձնանում են հոգևոր բնույթի բանաստեղծություններով ժողովրդի ստեղծած երգերը, տարբեր բովանդակության աշխարհիկ տաղերը և այլն։ Այս ժանրերից հայտնի են բազմաթիվ նմուշներ, որտեղ կան բացառիկ արժեքավոր ստեղծագործություններ՝ երաժշտական բանահյուսության համաշխարհային չափանիշներով՝ Կոմիտասի գրառած Լոռու, Ղարաբաղի և Ապարանի հորովելները, Սանահինի և Լոռու կալերգերը, Իգդիրի, Վայոց ձորի և Ղազախի սայլերգերը, սոցիալական թեմայով՝ «Ծիրանի ծառ, բար մի տա», «Կանչե, կռունկ», «Սիրտս նման է էն փլած տներ», բնությանը նվիրված՝ «Լուսնակն անուշ», «Բինգյոլ», սիրո քնարական՝ «Գարուն ա», «Չինար ես՝ կեռանալ մի», «Քելեր, ցոլեր իմ յարը», «Կուժն առա ելա սարը» և «Գնա, գնա, հետիդ եմ», հարսանեկան երգերի ամբողջությունը, Ակնա բազմաժանր երգերի շարքերը։
Դարերի ընթացքում աստիճանաբար մշակվել է ու կատարելագործվել ժողովրդական երգը (անհետացել են որոշ ժանրեր, ի հայտ են եկել նորերը)։
Էնթոնի Բենեթ

Էնթոնի Հարիս Բենեթ (անգլ.՝ Anthony Harris Bennett, ծնվ.` մարտի 14, 1993 թ.), կանադացի պրոֆեսիոնալ բասկետբոլիստ, հարձակվող (3-րդ և 4-րդ համար)։
Ուսանողական առաջնությունում հանդես է եկել Նևադայի համալսարանի «Ռեբելս» ակումբում։ Ընտրվել է NBA-ի 2013 թվականի դրաֆթի առաջին ռաունդի ամենաառաջին ընտրությամբ՝ «Կլիվլենդ Կավալիերսի» կողմից՝ դառնալով առաջին № 1 ընտրությամբ ընտրված կանադացին։
Բենեթն իր NBA-ի մեկնարկային մրցաշրջանը չափազանց թույլ է սկսում և համարվում է վերջին ժամանակների դրաֆթների վատագույն առաջին համարի ընտրությունը։ Անցկացված 36 հանդիպումներում Բենեթի միջին տվյալներն ընդամենը կազմել են 3, 0 միավոր և 2, 4 անդրադարձ և 11, 6 րոպե։


== Մրցանակներ և տիտղոսներ ==


=== Ավագ դպրոց ===
McDonald's All-American
Nike-ի դափնեկիր
Ջորդան բռենդ կլասիկ


=== Համալսարան ===
«Նեյսմիթի անվան տարվա բասկետբոլիստ»-ի ֆինալիստ
«NCAA տարվա առաջինկուրսեցի» ֆինալիստ
«Մաունթին Վեսթ տարվա առաջինկուրսեցի»
«All-Mountain West առաջին թիմ» խորհրդանշական հավաքականի անդամ
«All-NCAA առաջին թիմ» խորհրդանշական հավաքականի անդամ
«Մաունթին Վեսթ տարվա առաջինկուրսեցի» ֆինալիստ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էջը Նևադայի համալսարանի սպորտային բաժնում Archived 2013-05-11 at the Wayback Machine.
ESPN.com էջը
Քվանտային խճճվածություն

Քվանտային խճճվածութուն, քվանտային մեխանիկայի երևույթ, որի ժամանակ երկու կամ ավելի քվանտային օբյեկտներ փոխադարձ կախվածություն են ձեռք բերում (կոռելացված են)։ Այդ կոռելացիան կախված չէ օբյեկտների տարածական դիրքերից և չի նկարագրվում ոչ մի հիմնարար փոխազդեցության ուժերով։


== Ծագում ==
Առաջին անգամ նման տիպի կոռելյացիայի վերաբերյալ կանխատեսումները քննարկվել են Ալբերտ Այնշտայնի 1935 թ․֊ին լույս տեսած հոդվածում 
(համահեղինակներ Բորիս Պոդոլսկի և Նահան Ռոզեն)։ Այդ ուսումնասիրությունում նրանք ձևակերպեցին Այնշտայն-Պոդոլսկի-Ռոզենի պարադոքսը (ԱՊՌ պարադոքս), որը իր անունը ստացավ հեղինակների առաջին տառերի միավորումից։ Դա մի մտային փորձ էր, որը նպատակ ուներ ցույց տալու, որ քվանտային մեխանիկան ամբողջական տեսություն չի։
Սակայն նրանք չեն օգտագործել խճճվածություն բառը, ոչ էլ ընդհանրացրել էին դիտարկված հատուկ վիճակը։ ԱՊՌ հոդովածից հետո Էրվին Շրյոդինգերը գերմաներեն նամակ գրեց Ալբերտ Այնշտայնին, որտեղ նա օգտագործեց Verschränkung բառը (թարգմանաբար խճճվածություն)՝ նկարագրելու համար կոռելյացիաները երկու մասնիկների միջև, որոնք բաժանվել են սկզբնական փոխազդեցությունից հետո։
Նա անմիջապես դրանից հետո հրատարակեց մի հոդված, որտեղ սահմանեց և քննարկեց այս հասկացությունը։ Հոդվածում նշեց այս հասկացության կարևորությունը, գրելով․ «Ես չէի կոչի խճճվածությունը քվանտային մեխանիկային մեխանիկայի առանձնահատկություններից մեկը, այլ ավելի շուտ կկոչեի այն քվանտային մեխանիկայի առանձնահատկությունը» եւ անվանեց այն «շփոթություն»։


== Մաթեմատիկական սահմանում ==


=== Մաքուր վիճակում գտնվող համակարգի համար ===
Երկու ենթահամակարգերից կազմված համակարգի ենթահամակարգերը կանվանաենք խճճված, եթե համակարգը նկարագրող վիճակը հնարավոր չէ ներկայացնել նրա ենթահամակարգերի վիճակների արտադրյալի տեսքով՝

  
    
      
        
          |
        
        ψ
        ⟩
        ≠
        
          |
        
        
          ψ
          
            1
          
        
        ⟩
        ×
        
          |
        
        
          ψ
          
            2
          
        
        ⟩
      
    
    {\displaystyle |\psi \rangle \neq |\psi _{1}\rangle \times |\psi _{2}\rangle }
  ։


== Կիրառություն ==
Խճճված քվանտային վիճակները դեր են խաղում քվանտային ինֆորմատիկայի շատ բնագավառներում՝ քվանտային հաշվարկներում, քվանտային մշակման մեջ, քվանտային պատկերներում։ Քվանտային խճճվածության հատկությունները գտնում են նաև կիրառություն քվանտային մեխանիկան հիմնավորող փորձերում։


=== Ստացման եղանակներ ===
Խճճված ֆոտոնների վիճակներ կարելի է ստանալ լույսի պարամետրական ձևափոխության արդյունքում։ Խճճված վիճակների ստացման եղանակներից սա ամենալայն կիրառություն գտած եղանակներից մեկն է։ Այդպիսի պարամետրական ձևափոխության վառ օրինակ է պարամետրական ձևափոխությունը դեպի ներքև, որի արդյունքում մեկ ֆոտոնը բաժանվում է երկու ֆոտոնի։ Այս ձևափոխության արդյունքում ստացվող երկու ֆոտոնները խճճված են։


== Ծանոթագրություններ ==
Թեյլոր շրջան (Կենտուկի)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Թեյլոր շրջան (այլ կիրառումներ)Թեյլոր շրջան (անգլ.՝ Taylor County), ԱՄՆ Կենտուկի նահանգի 105 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 699 կմ² է, բնակչությունը՝ 24.512 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Քամպբելսվիլ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1848 թ.։
Մանիստի շրջան (Միչիգան)

Մանիստի շրջան (անգլ.՝ Manistee County), ԱՄՆ Միչիգան նահանգի 83 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 3,318 կմ² է, բնակչությունը՝ 24,733 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Մանիստի բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1840 թ.։
Անցքակոկիչ

Անցքակոկիչ, բազմասայր մետաղահատ գործիք՝ անցքերի վերջնամշակման համար։


== Տեսակներ ==


=== Ըստ կիրառման եղանակի ===
ձեռքի
մեքենայական


=== Ըստ կառուցվածքի ===
ամբողջական
հավաքովի


=== Ըստ ամրացման եղանակի ===
կոնական
գլանային կամ քառակուսաձև պոչամասով
հագցնովի,


=== Ըստ մշակվող անցքերի ձևի ===
գլանային
կոնական։
Օգտագործվում են նաև փոփոխական (0,5—0,15 մմ–ի սահմաններում) տրամագծով կարգավորվող անցքակոկիչներ։ Անցքակոկիչները պատրաստվում են գործիքային (ածխածնային, ցածրալեգիրված կամ արագահատ) պողպատներից, ինչպես նաև ամրանավորվում են կարծր համաձուլվածքների թիթեղիկներով կամ ամբողջովին պատրաստվում դրանցից։ Անցքակոկիչով կատարվող մշակման պրոցեսն անվանում են անցքակոկում, որով հասնում են անցքերի մշակման բարձր ճշգրտության և մաքրության։
Օմանի ֆուտբոլի ազգային հավաքական

Օմանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականը ներկայացնում է Օմանը ֆուտբոլի միջազգային մրցաշարերում և առանձին հանդիպումներում։ Կառավարվում է Օմանի ֆուտբոլի ասոցիացիայի կողմից։ Օմանի հավաքականը 3 անգամ մասնակցել է Ասիայի գավաթի խաղարկությանը, սակայն ոչ մի անգամ խմբային փուլը չի անցել։
ՖԻՖԱ-ի դասակարգման աղյուսակում զբաղեցնում է 118-րդ հորիզոնականը՝ 2017 թվականի հունիսի 1-ի դրությամբ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Օմանի ֆուտբոլի ասոցիացիայի պաշտոնական կայքը
Օմանի հավաքականը FIFA.com-ում Archived 2011-03-16 at the Wayback Machine.
Օմանի հավաքականը soccerway.com կայքում
Սատովչա (այլ կիրառումներ)

Սատովչա կարող է վերաբերվել.

Սատովչա, քաղաք Բուլղարիայի Բլագոևգրադի մարզի համանուն համայնքում։
Սատովչա, համայնք Բուլղարիայի Բլագոևգրադի մարզում։
She Knows

«She Knows», ամերիկացի R&B երգիչ-երգահան Նի Յոյի երգն է, համագործակցությամբ ամերիկացի ռեփեր Ջուսի Ջեյի հետ։ Այն թողարկվել է 2014 թվականի սեպտեմբերի 16-ին Motown Records լեյբլի կողմից, որպես Նի Յոյի «Non-Fiction» անվանումը կրող թվով վեցերորդ ստուդիական ալբոմի երկրորդ սինգլ։
Երգի տեսահոլովակի պրեմիերան կայացել է 2014 թվականի հոկտեմբերի 8-ին Նի Յոյի VEVO էջում։


== Երգացանկ ==
Թվային ներբեռնում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Երգի տեսահոլովակը ՅուԹուբում
Կոոգի (գյուղ, Յիելեհտմե շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԿոոգիԿոոգի (էստ․՝ Koogi), գյուղ Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Յիելեհտմե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 131 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
ՆՏՎ-Պլյուս Կինոկլուբ

ՆՏՎ-Պլյուս Կինոկլուբ (ռուս.՝ НТВ-Плюс Киноклуб), ռուսական ֆիլմային հեռուստաալիք։ Հեռարձակվում է 2002 թվականի հոկտեմբերի 1-ին։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք (ռուս.)
Քվենանգեն

Քվենանգեն (նորվ.՝ Kvænangen), կոմունա Նորվեգիայի Թրոմս ֆյուլքեյում։ Կոմունայի վարչական կենտրոնը Բուրֆյորդ բնակավայրն է։ Պաշտոնական լեզուների ընտրության ժամանակ 3 լեզուներից որևէ մեկը չի ընտրել, այսինքն՝ չեզոք է։ Զբաղեցնում է 2108.26 կմ² տարածք։


== Քվենանգենի զինանշանը ==
Քվենանգեն կոմունայի զինանշանը իրենից ներկայացնում է սպիտակ գույնով ներկված վահան, ներքևի մասը սուր, որի վրա պատկերված է կապույտ գույնի երեք ծաղկաշուշան ծաղիկ։


== Բնակչություն ==
Համաձայն 2007 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ Քվենանգեն կոմունայում բնակվում է 1348 մարդ։ Կոմունայի բնակչության քանակը վերջին 60 տարում նվազել է մոտ 3 անգամ։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Աղբյուրներ ==
Store norske leksikon. (նորվեգերեն)


== Արտաքին հղումներ ==
Կոմունայի վիճակագրական տվյալները վերցված Նորվեգիայի վիճվարչությունից: Archived 2011-05-14 at the Wayback Machine. (նորվեգերեն)


== Ծանոթագրություններ ==
Զեմո Վիլդա

Զեմո Վիլդա (վրաց.՝ ზემო ვილდა), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մարզի Գորիի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 1520 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Գորիից հեռու է 45 կմ։


== Ծանոթագրություններ ==
Սակիչի Տոյոդա

Սակիչի Տոյոդ ճապոնացի ձեռնարկատեր, գյուտարար և արդյունաբերող։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1867 թվականի փետրվարի 14-ին ատաղձագործի ընտանիքում։ 1878 թվականին ավարտել է տարրական դպրոցը։
Նա ընդգծել է, որ իր փիլիսոփայության կայացման վրա մեծապես ազդել է Սեմյուել Սմայլսի «Օգնիր ինքդ քեզ» գիրքը (1859)։
1890 թվականին ամեն օր մասնակցել է Տոկիոյում անցկացվող երկշաբաթյա 3-րդ ազգային արդյունաբերական ցուցահանդեսին և նույն թվականին ստացել վկայագիր։
1894 թվականի հունիսի 11-ին ծնվել է ավագ որդին՝ Կիիչիրոն։
1910 թվականին այցելել է Միացյալ Նահանգներ և Եվրոպա։
1929 թվականին վաճառել է բրիտանական «Platt Brothers & Co» ընկերության ավտոմատ ջուլհակի հաստոցի արտոնագիրը, իսկ ստացված գումարը Կիիտիրոն ներդրել է մարդատար մեքենայի ստեղծման գործում։
Մահացել է 1930 թվականի հոկտեմբերի 30-ին թոքաբորբից։


== Հիշատակ ==
Հիմնադրի պատվին իր անվանումն է ստացել «Toyota Motor Corporation» ավտոմոբիլային ընկերությունը։
1988 թվականի հոկտեմբերի 30-ին նրա վերականգնված հայրենի տանը բացվել է հուշահամալիր։
1967 թվականին ներկայացված «Toyota Century»-ի բարձր մակարդակի սրահը՝ Սակիչի Տոյոդայի ծննդյան 100-ամյա հոբելյանի կապակցությամբ ստացել է նրա անունը։


== Հիմնական գաղափարներ ==
1896 թվականին Ճապոնիայում ստեղծել է իր սեփական էլեկտրասնուցմամբ առաջին ջուլհակը՝ «Տոյոդա էլեկտրական ջուլհակ» անվամբ։
1897 թվականին գործընկերությունում հիմնել է «Otsukawa» տեքստիլ ֆաբրիկան, որտեղ աշխատել են էլեկտրական ջուլհակները։
1910 թվականին հիմնադրել է «Toyota automatic cloth factory» մահուդի գործարանը։
1918 թվականին Շանհայում հիմնադրել է «Toyoda Boshoku Co.», իսկ 1921 թվականին՝ «Toyoda Boshoku Sho» կազմակերպությունները։
1924 թվականին հայտնագործել է աշխարհում առաջին ավտոմատ ջուլհակի հաստոցը, որտեղ մաքոքների փոխարինումը կատարվել է առանց հաստոցի աշխատանքը դադարեցնելու։
1926 թվականին հիմնադրել է «Toyoda Automatic Loom Works» ընկերությունը։
Ձևակերպել է ձիդոկայի սկզբունքը (ինքնավարություն, ավտոմատ կերպով դադարում է խնդիրներ առաջանալու դեպքում), որը ներառված է Տոյոտայի արտադրական համակարգի մեջ, եթե թելը կտրվում է մեխանիկական հյուսվածքային մեքենայի վրա, հաստոցը պետք է անմիջապես կանգ առնի, որպեսզի օպերատորը ժամանակ և ջանքեր չկորցնի խոտանված գործվածքների արտադրության համար։


== Մրցանակներ ==
Ականավոր վաստակի համար արժանացել է մի շարք մրցանակների.

1912 թվական՝ կապույտ ժապավենով Պատվո մեդալ,
1924 թվական՝ կապույտ ժապավենով Պատվո երկրորդ մեդալ,
1926 թվական՝ կայսերական գյուտարարների ասոցիացիայի հուշամեդալ,
1927 թվական՝ Սուրբ գանձի երրորդ աստիճանի շքանշան։


== Ծանոթագրություններ ==
Պերվոմայսկայա (գյուղ, Մելեուզովսկի շրջան)

Պերվոմայսկայա (ռուս.՝ Первомайская, բաշկիրերեն՝ Беренсе май), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Մելեուզովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 786 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Վիլյո Լուա Մոլոն

Վիլյո Լուա Մոլոն (ֆր.՝ Villieu-Loyes-Mollon), կոմունա Ֆրանսիայում, մտնում է Ռոն Ալպեր մարզի կազմի մեջ։ Մտնում է Մեկսիմյո կանտոնի կազմի մեջ։ Կոմունայի օկրուգը Բուրկ ան Բրեսն է։
Կոմունայի INSEE կոդը՝ 01450։


== Աշխարհագրություն ==
Կոմունան Փարիզ քաղաքից գտնվում է 360 կմ հարավ-արևելք, Դեպի հյուսիս՝ Լիոն քաղաք, 45 կմ է և 36 կմ արևմուտք Բուրկ ան Բրեսից։
Կոմունայի տարածքում հոսում է Էն գետը, նաև Գարդոն գետի վտակը (ֆր.՝ Gardon)։


== Կլիմա ==
Կլիման Ցամաքային է, ցուրտ ձմեռներով և տաք ամառներով։ Անձրևներ լինում են հիմնականում ամռանը։


== Բնակչություն ==
Կոմունայի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 3095 մարդ։


== Քաղաքապետեր ==


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին աշխատունակ տարիքի (15-64 տարեկան) ունեցող 2037 մարդկանցից 1573-ը տնտեսապես ակտիվ են եղել, 464-ը՝ պասիվ (ակտիվության ցուցանիշը` 77,2% է, 1999 թվականին՝ 71,2%)։ 1573 ակտիվ բնակիչներից աշխատել են 1462-ը (778 տղամարդ, 684 կին), գործազուրկ եղել են 111-ը (51 տղամարդ, 60 կին)։ 464 պասիվներից 174 հոգի եղել են աշակերտ կամ ուսանող, 181-ը՝ թոշակառու, 109 պասիվ են եղել այլ պատճառներով։


== Տեսարժան վայրեր ==
Լուայի դղյակ (XIX դար)։
Սբ. Պետրայի եկեղեցի
Սբ. Մարիի Եկեղեցի
Սբ. Լավրենտինայի եկեղեցի


== Եղբայրական քաղաքաներ ==
Դոբրջիխովիցե ( Չեխիա) 2002 թվականից


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Вильё-Луа-Моллон» (ֆրանսերեն)։ Ֆրանսիայի վիճակագրության և տնտեսագիտության ազգային ինստիտուտ։ Վերցված է 2014-05-08 
«Вильё-Луа-Моллон» (ֆրանսերեն)։ cassini.ehess.fr։ Վերցված է 2014-05-08
The Remix

The Remix, ամերիկացի երգչուհի Լեդի Գագայի ռեմիքսների հավաքածուն՝ թողարկված 2010 թվականի մարտի 3-ին։ Նույն թվականի մայիսի 3-ին թողարկվել է հավաքածուի վերանայված տարբերակը։
Հավաքածուն ստացել է տարբեր արձագանքներ քննադատների կողմից, որոնցից շատերը նշել են, թե Գագան կարողացել է The Fame ալբոմի երգերը վերափոխել ինչ-որ անսպասելի բանի։ The Remix-ը հասել է առաջին հորիզոնականի Հունաստանի հիթ-շքերթներում և Billboard ամսագրի Dance/Electronic Albums հիթ-շքերթում։ Այլ երկրներում հավաքածուն հասել է հիթ-շքերթների առաջին տասնյակին Բելգիայում, Կանադայում, Իռլանդիայում, Ճապոնիայում, Մեքսիկայում, Մեծ Բրիտանիայում, ինչպես նաև ԱՄՆ-ի Billboard 200-ում։ Այն դարձել է պլատինե Ճապոնիայում և Բրազիլիայում, իսկ Բելգայում և Ռուսաստանում հավաքածուն ստացել է ոսկե հավաստագիր։ Ամբողջ աշխարհում վաճառվել է ալբոմի 500 000 օրինակ, ինչը դարձրել է այդ հավաքածուն ամենավաճառվող ռեմիքսների ալբոմը երաժշտության ամբողջ պատմության ընթացքում։


== Ալբոմի մասին ==
2010 թվականի ապրիլի 15-ին The Guardian թերթը հայտնել է, որ Լեդի Գագայի ռեմիքսների ալբոմի ստեղծմանը կմասնակցեն Pet Shop Boys, Passion Pit և ռոք-երաժիշտ Մերիլին Մենսոնը։ Բանաքաղության մեջ մտցվել են 2008-2010 թվականներին Գագայի թողարկված սինգլների ռեմիքսներ։ Ալբոմը թողարկվել է Ճապոնիայում 2010 թվականի մարտի 3-ին՝ 16 ռեմիքսներով։ Հավաքածուի վերանայված տարբերակն ընդգրկել է 17 թրեքներ և թողարկվել է 2010 թվականի մայիսի 3-ին։ Մերլին Մենսոնը մասնակցել է Chew Fu-ից «LoveGame» երգի ռեմիքսի ստեղծմանը, իսկ Passion Pit-ը և Pet Shop Boys-ն աշխատել են «Telephone» և «Eh, Eh (Nothing Else I Can Say)» երգերի վրա համապատասխանաբար։
Սկավառակը թողարկվել է 2010 թվականի մայիսի 10-ին այլ շապիկով։ ԱՄՆ-ում ալբոմի թողարկմասն մասին հայտարարվել է Interscope Records-ի կողմից 2010 թվականի հուլիսին, իսկ ալբոմի թողարկումը կայացել է 2010 թվականի օգոստոսի 3-ին։


== Երգացանկ ==


== Հիթ-շքերթներ և հավաստագրեր ==


== Ալբոմի թողարկում ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
The Remix at Allmusic
Վրապ

Վրապ  ()՝ բուռիտոն փաթաթված է լավաշով, մսով ու աղցանով։ Ի տարբերություն շաուրմայի այն պարունակում է շատ շերտեր, մատուցվում է ափսեի մեջ՝դանակի, պատառաքաղի և սոուսի հետ (սալսա, թթվասեր և մայոնեզ)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վրապ(չաշխատող հղում)
Ակուդերե

Ակուդերե, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Եվդոկիայի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Կազանչի (գյուղ, Բակալինսկի շրջան)

Կազանչի (ռուս.՝ Казанчи, բաշկիրերեն՝ Ҡаҙансы), գյուղ Ռուսաստանի, Բաշկորտոստան հանրապետության Բակալինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 372 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Բաց բաժնետիրական ընկերություն

Բաց բաժնետիրական ընկերություն (ԲԲԸ), բաժնետիրական ընկերություն, որտեղ ի տարբերություն փակ բաժնետիրական ընկերության բաժնետերերը իրավունք ունեն օտարել իրենց բաժնետոմսերը այլ ֆիզիկական և իրավաբանական անձանց առանց բաժնետերի ընդհանուր ժողովի համաձայնության։ Բաց բաժնետիրական ընկերությունը, ի թիվս այլ տեղեկությունների, պարտավոր է հրապարակել իր տարեկան հաշվետվությունը, հաշվապահական հաշվեկշիռը, շահույթի և վնասների մասին տեղեկությունները։ Նման պահանջը նպատակաուղղված է ներդրումների և ընկերության գործունեության թափանցիկության բարձրացմանը։


== Հայաստան ==
Հայաստանում գրանցված բաց բաժնետիրական ընկերությունների բաժնետոմսերը ցուցակված են Հայաստանի ֆոնդային բորսայում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Հայաստանի օրենքը բաժնետիրական ընկերությունների մասին
Կարմիր գլխարկով աղջիկը (նկար)

Կարմիր գլխարկով աղջիկը, ՀԽՍՀ վաստակավոր նկարչուհի Արփենիկ Նալբանդյանի 1942 թվականին ստեղծած կտավը։ Նկարում պատկերված է Լավինիա Բաժբեուկ-Մելիքյանի դիմանկարը։ Գտնվում է Հայաստանի ազգային պատկերասրահում։
Կտավն ունի 56 սմ բարձրություն, 45.5 սմ լայնություն, նյութը՝ կտավ, յուղաներկ։


== Նկարագրություն ==
Ինչպես ցանկացած արվեստագետ, Արփենիկ Նալբանդյանը նույնպես ունի իր նախասիրած թեման. նա առանձին հաճույքով և ոգևորությամբ է աշխատել կնոջ կերպարի վրա, ներկայացրել է նրա երիտասարդությունն ու գեղեցկությունը։
Նկարչուհու գլուխգործոցներից կարելի է համարել ընկերուհու` Լավինիա Բաժբեուկ-Մելիքյանի դիմանկարը։ Ժպտուն հայացքով, ձեռքի կոկետ շարժումով և գլխի կիսաթեք դիրքով երիտասարդ կնոջ կերպարը անմիջական կապ է ստեղծում դիտողի հետ։
Կտավում գերիշխում են կարմիրը, սևը, սպիտակը և դեղինը, որոնք առանձնահատուկ հագեցվածությամբ են օժտում նկարը, այն դարձնում ծանրակշիռ և ջերմացնում նրա մթնոլորտը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Արփենիկ Նալբանդյանի էջը Էդուարդ Իսաբեկյան կայքում Archived 2019-04-01 at the Wayback Machine.
«Կարմիր գլխարկով աղջիկը» կտավը Հայաստանի ազգային պատկերասրահի կայքում
Առենե

Առենե, երկրամաս։ Հիշատակում է Լինչը, կարծելով, որ պետք է նույնացնել հնագույն Արզանինայի հետ։


== Ծանոթագրություններ ==
Աստերոիդների ցանկ (100001-100100)

Աստերոիդների ցանկ (99901-100000)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (100101-100200)
 Աստերոիդների ցանկ (99901-100000)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (100101-100200)
Ձմեռ պապ

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ձմեռ պապ (այլ կիրառումներ)Ձմեռ պապ, Ամանորի գլխավոր հեքիաթային կերպարը, սուրբ ծննդյան նվերներ մատակարարողի կերպար։
Ձմեռ պապը պատկերվում է, որպես վառ՝ երկնագույն, կապույտ, կարմիր կամ սպիտակ գույնի վերարկուով, երկար սպիտակ մորուքով, գավազանը ձեռքին ծերունի։ Միշտ իր թոռնուհու՝ Ձյունանուշի հետ է, ով ներկայանում է որպես սպիտակ կամ երկնագույն վերարկուով, հյուսով օրիորդ։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		


== Տես նաև ==
Կաղանդ Պապ
Ձյունանուշ
Սանտա Կլաուս
Պեր Նոել


== Արտաքին հղումներ ==
Ձմեռ պապի կացարանը Մոսկվայում
Ուկրաինուհի գրող Լիզա Լուզինայի ամանորյա թանգարանը
Ներքին Բազմաբերդի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Արագածոտնի մարզ)

Այս հոդվածը ներկայացնում է Արագածոտնի մարզի Ներքին Բազմաբերդ գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 7 հուշարձան (4 միավոր)։

 


== Տես նաև ==
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Օսորգինո (գյուղ, Ուֆիմսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՕսորգինոՕսորգինո (ռուս.՝ Осоргино, բաշկիրերեն՝ Осоргин), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ուֆիմսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 216 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Սիա (Կիպրոս)

Սիա, երբեմն Շա (հունարեն՝ Σια), գյուղ Կիպրոսի Հանրապետության Նիկոսիայի շրջանում։ Գյուղի բնակչությունը կազմում է 754 մարդ։ Գտնվում է Ալամպրա քաղաքից 4 կմ հեռավորության վրա։


== Ժողովրդագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
Դարիո Պովեդա

Դարիո Պովեդա (իսպ.՝ Darío Poveda մարտի 13, 1997(1997-03-13), Սան Վիսենտե դել Ռասպեչ, Alacantí, Ալիկանտե, Վալենսիա, Իսպանիա), իսպանացի ֆուտբոլիստ, Վիլյառեալ ակումբի հարձակվող։


== Կարիերա ==
Դարիոն Վիլյառեալ ակումբի սան է։ Նա խաղացել է ակումբի երկրորդ կազմում։ Նա իր նորամուտը կատարել է 2016 թվականի օգոստոսի 21-ին Կորնել ակումբի դեմ խաղի ժամանակ։ 2017 թվականի օգոստոսի 21-ին նա իր նորամուտը կատարեց Պրեմիերայում՝ Լևանտե ակումբի դեմ խաղի ժամանակ, փոխարինման դուրս գալով 89-րդ րոպեին՝ Մանու Տրիգերոսայի հետ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ֆուտբոլիստի էջը soccerway.com կայքում(անգլ.)
Poveda/profil/spieler/399780 Պրոֆիլը transfermarkt.com կայքում(անգլ.)
Գեյ ռումբ

Գեյ ռումբ (անգլ.՝ gay bomb), մահացու ազդեցություն չունեցող քիմիական զենքի ոչ պաշտոնական անվանում, որի ստեղծման հնարավորությունը քննարկվում էր ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերի գիտահետազոտական լաբորատորիաներից մեկում։
1994 թվականին Դեյթոնի, Օհայո նահանգ, գաղտնի լաբորատորիաներից մեկի մասնագետները երեք էջացոն զեկույցով ելույթով են հանդիսացել, որի մեջ նրանք առաջարկում էին ոչ մահացու ազդեցություն ունեցող քիմիական զենքի մի քանի նոր տեսակ ստեղծել։ Այդ զինատեսակների մեջ էին նաև հզոր աֆրոդիզիակով լիցքավորաց ռմբերը, որոնք հարկավոր էր թափել հակառակորդի բանակի վրա և ինչի արդյունքում հակառակորդի զինվորների մոտ սեռական ուժեղ գրգռում կառաջանա, իսկ իդեալական դեպքում՝ համասեռամոլ պահվածք։
Նման զեկույցի մասին տեղեկությունը հանրության սեփականնությունն է դարձել 2004 թվականին և խոշոր սկանդալ է առաջացրել ԱՄՆ-ի կողմից քիմիական զենքի չտարածման միջազգային կոնվենցիաների հնարավոր խախտման կապակցությամբ։ Բացի այդ, իրենց վրդովմունք են հայտնել գեյ ակտիվիստական կազմակերպությունները, որոնց վիրավորել է այն ենթադրությունը, որ համասեռամոլ զինվորները պակաս մարտունակություն ունեն։ Ի պատասխան բոլոր մեղադրանքները պաշտոնական Պենտագոնը հայտնել է, որ նման զենքի մշակման գործընթացը զարգացում չի ստացել։
2007 թվականին գեյ ռումբը գիտությունում և տեխնիկայում կասկածելի ձեռքբերումների համար շնորհվող Շնոբելյան մրցանակ է ստացել։ Կազմակերպիչների պնդմամբ, ԱՄՆ ԶՈՒ հրավիրված ներկայացուցիչներից ոչ մեկը մրցանակի ստացման արարողությանը չի ներկայացել։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
US military planned 'gay bomb'
Air force looked at spray to turn enemy gay
Air Force Considered Gay 'Love Bomb' Against Enemies
US Military "Gay Bomb" Video (Republican National Convention blog)
Ջրաշխարհ (Երևան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ջրաշխարհ (այլ կիրառումներ)Ջրաշխարհ (անգլ.՝ Yerevan Water World), ջրայգի Երևանում` Նոր Նորք վարչական շրջանի Մյասնիկյան պողոտայում։ Ընդգրկում է  2.5 հա բացօթյա ջրայգի և 0.5  հա փակ ջրայգի («Ակվատեկ» կենտրոն)։


== Ամառային Ջրաշխարհ ==
Երևանի ջրաշխարհը բացվել է 2001 թվականին։ Գտնվում է Մյասնիկյան պողոտայում՝ Երևանի կենդանաբանական այգու և Երևանի բուսաբանական այգու միջև ընկած հատվածում։ Զբաղեցնում է 2.5 հետկար տարածք։
Բացօթյա տարածքում կան 2 մեծ լողավազաններ, 1 մանկական լողավազան, 1 VIP լողավազան և 3 սահուղիներ։ Այստեղ կան ուտելիքի, խմիչքի կրպակներ և 120 հոգու համար նախատեսված ռեստորան։
Ձմռանն ամենամեծ ջրավազանը վերածվում է սահադաշտի՝ 500 մ² տարածքով։


== «Ակվատեկ» կենտրոն ==
«Ակվատեկ» կենտրոնը բացվել է 2008 թվականին, զբաղեցնում է 0.5 հեկտար ջրային տարածք՝ մի քանի մեծ ու փոքր լողավազաններով, սահուղիներով, հեյզերներով, շատրվաններով։


== Ծանոթագրություններ ==
Հեմատոկրիտ

Հեմատոկրիտ (հեմատոկրիտային թիվ), արյան ձևավոր տարրերի ծավալային տոկոսն է ամբողջական արյան մեջ։ Արյան հոմեոստատիկ ցուցանիշներից մեկն է։
Նորմայում այն տղամարդկանց մոտ 42-48 % է, իսկ կանանց մոտ՝ 40-45 %։ Մնացած մասը կազմում է արյան պլազման։ Որոշ դեպքերում հեմատոկրիտը նշվում է բացարձակ թվերով (օրինակ՝ տղամարդկանց մոտ՝ 0, 42-0, 48)։
Հեմատոկրիտը գլխավորապես կախված է էրիթրոցիտների քանակից, քանի որ նրանց քանակն ամենաշատն է մյուս ձևավոր տարրերի համեմատությամբ։
Ուժեղ քրտնարտազատության, հեղուկներ կորցնելու, փորլուծի, ոսկրածուծի ֆունկցիայի խթանման և այլ դեպքերում արյան հեմատոկրիտը մեծանում է։ Դրան հակառակը, շատ հեղուկներ ընդունելու, ոսկրածուծի ֆունկցիայի նվազման, պլազմայի ծավալի մեծացման դեպքում հեմատոկրիտը փոքրանում է։ Հեմատոկրիտի մեծացման դեպքում արյան հոսքը դժվարանում է, մածուցիկությունը մեծանում է, կա մակարդման վտանգ։


== Կաթնասուննների հեմատոկրիտը ==
շներ՝ 45
կատու՝ 40
առնետ՝ 43
կոալա՝ 43
եքինդա՝ 48
կով՝ 30
ոչխար՝ 33
խոզ՝ 33
ծովափիղ՝ 57
գրելանդական կետ՝ 59
փոկ՝ 63, 5Հեմատոկրիտը որոշվում են 100 նիշերի բաժանված փոքր փորձանոթով, որի անունը նույնպես հեմատոկրիտ է։


== Ծանոթագրություններ ==
Բագրատ Հովհաննիսյան

Բագրատ Գալուստի Հովհաննիսյան (օգոստոսի 13, 1929(1929-08-13), Բաքու, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - ապրիլի 6, 1990(1990-04-06), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ կինոռեժիսոր, սցենարիստ, դերասան։ ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1988)։
Դերասանուհի Անահիտ Ղուկասյանի ամուսինը։


== Կենսագրություն ==
1938 թվականից ապրել է Պարսկաստանում, հայրենադարձվել 1946 թվականին։
Ավարտել է ԵՊՀ ռոմանոգերմանական ֆակուլտետը (1956), իսկ 1957-1961 թվականներին՝ Երևանի Գրականության ինստիտուտի ասպիրանտուրան, այնուհետև՝ Մոսկվայի Համաշխարհային գրականության ինստիտուտը։
1961-1964 թվականներին և 1966-1969 թվականներին աշխատել է Հայֆիլմ կինոստուդիայի սցենար-խմբագրական կոլեգիայում, 1969 թվականից՝ ռեժիսոր, 1965 թվականին՝ ռեժիսոր-ստաժոր Մոսֆիլմ կինոստուդիայում (մասնակցել է Անդրեյ Տարկովսկու «Անդրեյ Ռուբլյով» ֆիլմի ստեղծմանը)։
Առաջին ինքնուրույն ժապավենը «Աղքատի պատիվը» (1969, ըստ Հովհաննես Թումանյանի) կարճամետրաժ գեղարվեստական ֆիլմն է։
Հովհաննիսյանի հետագա կինոնկարներին՝ «Հնձան» (1973), «Աշնան արև» (1977), «Տերը» (1987, երկուսն էլ՝ Հրանտ Մաթևոսյանի սցենարով), «Ադամամութ» (1988, ըստ Վահագն Գրիգորյանի համանուն վեպի) բնորոշ են ժողովրդի բնավորության շերտերի և կյանքի սուր հակասությունների մեջ թափանցելու միտումը, ազգային հարուստ նկարագիրը, գեղարվեստական լուծումների խորությունը։


== Ֆիլմագրություն ==


=== Ռեժիսոր ===


=== Սցենարիստ ===


=== Դերերը կինոյում ===


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բագրատ Հովհաննիսյանի մասին Էյ Վի Փրոդաքշն կայքում
Օտրադովկա (Ազովի շրջան)

Օտրադովկա (ռուս.՝ Отрадовка ), գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Ազովի շրջանում։ Օտրադովսկովո գյուղական համայնքի շրջկենտրոնն է։ Ազով քաղաքից գտնվում է 70 կմ հեռավորության վրա։
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (Վեդի)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (այլ կիրառումներ)Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի, Հայ առաքելական եկեղեցի Հայաստանի Արարատի մարզի Վեդի քաղաքում։


== Պատմություն ==
Վեդիում հին, կիսաքանդ մատուռ կար, որի տեղում կառուցվել է Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին։ Օծման արարողությունը տեղի է ունեցել 2001 թվականին՝ Արարատյան Հայրապետական թեմի Առաջնորդական փոխանորդ Նավասարդ արքեպիսկոպոս Կճոյանի կողմից, կառուցման բարերարներն են Էդգար և Կոլյա Շաբոյանները։
Սուրբ Աստվածածնի եկեղեցին կարմիր տուֆակերտ կառույց է, ունի մեկ ավագ խորան, զույգ ավանդատուն, մկրտության ավազան, եկեղեցին լուսավորվում է 10 փոքրիկ լուսամուտների և երկու ջահերի շնորհիվ։ Եկեղեցին չունի զանգակատուն։
Եկեղեցու բակում կա 7-րդ դարի խաչքար և Վանաշեն համայնքի կողմից նվիրաբերված խաչքար։
Եկեղեցու հոգևոր հովիվն է Տեր Հովակիմ քահանա Հարությունյանը։


== Ծանոթագրություններ ==
Թավութքոլու

Թավութքոլու, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Դիարբեքիրի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Դիարբեքիրի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ուլինովկա (գյուղ, Կոզելշչինայի շրջան)

Ուլինովկա (ուկրաիներեն՝ Улинівка), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոզելշչինայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ուլինովկա գյուղում բնակվում էր 264 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Գաբրիել Բաբկենց

Գաբրիել Դոլուխանի Բաբկենց (Մնացականյան) (ծնվեկ է 1860 թվականին, Դավալուում – հունվարի 24-ին 1917 թվականին, Երևանում), հայ գյուղագիր, հրապարակախոս։


== Կենսագրություն ==
Գաբրիել Բաբկենց սովորել է Երևանի պրոգիմնազիայում, ավարտել Թիֆլիսի ռեալական դպրոցը, ապա Օդեսայի համալսարանը։ Ուսանողական տարիներին տարվել է նարոդնիկական գաղափարներով։ Մամուլում հանդես է եկել Բաբկենց և Գաբրիել-Մաճկալ ստորագրություններով։ Հրատարակած պատմվածքներում՝ «Արձագանք»-ում և «Մուրճ»-ում, պաշտպանել է իրավազուրկ գյուղացու դատը («Մի պատկեր հայկական կյանքից», 1883, «Անանուն վեպ», 1884, «Գեղը կանգնի-գերան կկոտրի», 1894)։ Հայ գյուղացիության տառապանքն արտացոլող ռեալիստական գործերից է «Նորեկ» (1896) վեպը։ Հրապարակախոսության ասպարեզում Գաբրիելին մտահոգող հարցը ջրասակավությունն էր ու հողի պակասը։ Որպես հարցի լուծում առաջարկել է գյուղացիներին զինել գյուղատնտեսական գիտելիքներով («Գյուղատնտեսական վարժարանները և նոցա կարևորությունը Անդրկովկասի համար», 1884)։


== Ծանոթագրություններ ==
Կենտրոնական եվրոպական համալսարան

Կենտրոնական եվրոպական համալսարան (CEU, անգլ.՝ Central European University) անգլալեզու, ԱՄՆ-ում և Հունգարիայում հավատարմագրված բարձրագույն ուսումնական հաստատություն է։ Տեղակայված է Բուդապեշտում։ ԲՈՒՀ-ի հիմնական նպատակներից է բաց հանրության (open society) և դեմոկրատիայի կայացումը զարգացող երկրներում։
Գիտական գործունեությունը և ուսանողների կրթությունը իրականացվում է հետևյալ ոլորտներում՝ հասարակական և հումանիտար գիտություններ, իրավագիտություն, պետական քաղաքականություն, բիզնեսի կառավարում, բնապահպանություն, մաթեմատիկա և այլն։
ԿԵՀ ունի ավելի քան 1500 ուսանող 100 երկրներից և տարբեր ֆակուլտետների 300 անդամներ մոտ 30 երկրներից։ Հիմնադրվել է 1991 թ. ֆիլանտրոպ Ջորջ Սորոսի ֆոնդի 880 մլն ԱՄՆ $ նվիրատվությամբ, այսպիսով դարձնելով ԿԵՀ-ը աշխարհի ամենահարուստ համալսարաններից մեկը։
Կենտրոնական եվրոպական համալսարանը ունի 2 դպրոց՝ Պետական քաղաքականության դպրոցը (School of Public Policy) և ԿԵՀ բիզնես դպրոցը (CEU Business School), 13 ամբիոններ ու 17 գիտահետազոտական կենտրոններ։


== Պատմություն ==

Կենտրոնական եվրոպական համալսարանի ստեղծման գաղափարը առաջացել է մի շարք դասախոսությունների ընթացքում (1989 թ.), որոնք ընթանում էին խորվաթական Դուբրովնիկ քաղաքում։ Մասնակից գիտնականներից էին Ռուդոլֆ Անդորկան, Մարտոն Տարդոսը (Բուդապեշտ), Վիլյամ Նեվտոն-Սմիթը և Կատելին Վիլկեսը (Օքսֆորդ), Միխայել Իլները (Պրահա), Քրիտոֆ Մխելսկին (Վարշավա) և այլն։
ԿԵՀ-ը պիտի դառնար արևմտյան մոդելի համալսարան հիմնված բաց հասարակության գաղափարի վրա, նվիրված լինելով քաղաքական, տնտեսական և սոցիալական փոփոխություններին։ Սկզբնապես համալսարանի մասնաշենքերը տեղակայված էին Պրահայում, սակայն հետագայում տեղափոխվում են Բուդապեշտ։
XXI դ. ԿԵՀ-ը ներգրավվում է Աշխարհում ժողովրդավարության ու մարդու իրավունքների տարածման գործին։ Ներկայումս այն համարվում միջազգայնորեն ճանաչված համալսարան, ինչպես նաև զարգացած գիտահետազոտական կենտրոն։ 2009 թ. ԿԵՀ-ի քաղաքագիտության ֆակուլտետի դասընթացը ավելի բարձր աստիճան է ստանում քան համանման ծրագրերը Օքսֆորդի համալսարանում։


== Վարկանիշը ==
ԿԵՀ-ը ներառվել է 2014-2015 թթ. սոցիալական գիտակրթական ուղղվածություն ունեցող թոփ 100 ԲՈՒՀ-երի շարքում։
Համալսարանը քաղաքագիտության և միջազգայնագիտության բնագավառում աշխարհում դասվում է 29-րդ հորիզոնականը։
Ըստ գերմանական Die Zeit-ի ԿԵՀ-ի քաղաքական գիտությունների ամբիոնը Եվրոպայի լավագույն 5 ամբիոններից մեկն է քաղաքագիտության ոլորտում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Կենտրոնական եվրոպական համալսարան
Գուլևո

Գուլևո (ուկրաիներեն՝ Гуліве), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Դոբրոպոլսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Գուլևո գյուղում բնակվում էր 116 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)