armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Թռեղքյան մշակույթ

Թռեղք-վանաձորյան մշակույթ, նաև Թռեղք-Վանաձորյան  միջին բրոնեդարյան ( մ.թ.ա. 2200 - 1600 ) հնագիտական մշակույթ է Հարավային Կովկասում (Վրաստան, Հայաստան)։ Թռեղքյան դամբարանները, ըստ ակադեմիկոս Պիոտրովսկու, «Բերեց մեզ հնագույն մշակույթի պատկերը` իր ինքնատիպությամբ և աննախադեպ բարբարոսական շքեղությամբ»։


== Հայտնաբերում ==
Մշակույթը հայտնի է դարձել 1936-1940 և 1947 թթ. Վրաստանի Պետական թանգարանի կողմից կազմակերպված և Բ.Ա. Կուֆտինի ղեկավարությամբ իրականացրած պեղումների արդյունքում։ Թռեղքյան մշակույթի գոյության վերաբերյալ տեղեկությունները հաստատվել են դամբարանաբլուրներում եղած հուղարկավորությունների սրահների գտածոների միջոցով։ Դամբարանաբլուրները ունեցել են 10-15մ բարձրություն և 100 մ տրամագիծ։ Դամբարանաբլուրներից մեկի կենտրոնում եղած թաղման սենյակների բարձրությունը հասել է 6 մետրի, իսկ տարածքը՝ 150 քառակուսի մետր խորանարդի։ Սենյակներից մեկում գտնվել են կառքերի մնացորդներ, հայտնաբերվել են նաև խոշոր կավե սափորներ, թանկարժեք մետաղներից բարձր գեղարվեստական ճաշակով պատրաստված իրեր, որոնք վկայում են Մերձավոր Արևելքի և Փոքր Ասիայի երկրների հետ ունեցած մշակութային կապի մասին։ Պեղումների արդյունքում գտնվել են նաև արծաթե և ոսկե գավաթներ՝ զարդարված եղջերվի պատկերով և ծիսական արարողություն ներկայացնող նախշով։ Ակադեմիկոս Լորդկիպանիձեն այս մշակույթը վերագրել է 3-րդ հազարամյակի 2-րդ կեսից մինչև 2-րդ հազարամյակի առաջին կեսը եղած ժամանակաշրջանին։


== Ծանոթագրություններ ==
(1587) Կահրշտեդտ

(1587) Կահրշտեդտ (անգլ.՝ Kahrstedt), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1933 թվականի մարտի 25-ին Կառլ Ռեյնմուտի կողմից Հայդելբերգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,54385 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1509 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9368 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին Կահրշտեդտ աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 1,1848 ա. մ. հեռավորության վրա։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1481,96 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,242922 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 7,83° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(1587) Կահրշտեդտ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
I Still Have Faith in You

I Still Have Faith In You (հայ․՝ Ես դեռ հավատում եմ քեզ), շվեդական ABBA խմբի երգը, որը թողարկվել է 2021 թվականի սեպտեմբերի 2-ին որպես կրկնակի սինգլ («Don’t Shut Me Down»-ի հետ երկրորդ կողմում)։ Խմբի «Voyage» իններորդ ստուդիական ալբոմի և վերջին 40 տարվա ընթացքում առաջին ալբոմի երգերից է։


== Նախապատմություն ==
2018 թվականին հայտարարվել է, որ երգը ձայնագրվել է 2017 թվականին որպես երկու նոր երգերից մեկը։ Նրա թողարկումից հետո հայտնի է դարձել, որ մեղեդու մի մասը հիմնված է Բենի Անդերսոնի 2015 թվականի «Kyssen (The Kiss)» գործիքային կոմպոզիցիայի վրա (շվեդական «The Circle» կինոֆիլմից)։
Օգոստոսի 26-ին հայտարարվել Է «ABBA Voyage» նախագծի մասին, և նշված է ամսաթիվը՝ 02.09.2021։ Օգոստոսի 31-ին խմբի պաշտոնական ալիքում հայտնվել է հեռարձակում, որը նախատեսված էր 2021 թվականի սեպտեմբերի 2-ին Լոնդոնի ժամանակով 17:45-ին։ Ավելի ուշ, այդ հեռարձակման ժամանակ ներկայացվել են երգն ու տեսահոլովակը։


== Երաժշտական տեսահոլովակ ==
Երաժշտական տեսահոլովակում կան  արխիվային կադրեր խմբի հյուրախաղերից, երաժշտական տեսահոլովակների, հանդիպումների և ողջույնների հատվածներ։ Նրանում նաև առաջին անգամ հայտնվել է ABBA խմբի չորս անդամների «ABBAtars» թվային ավատարները, որոնք ունեն 1970-ականների տեսքը։
Երաժշտական տեսահոլովակը 4,4 միլիոն դիտում է հավաքել դրա թողարկումից հետո առաջին 24 ժամվա ընթացքում, ինչը նրան թույլ է տվել ընդգրկվել YouTube վարկանիշի առաջատարների եռյակում 12 երկրներում, ներառյալ Մեծ Բրիտանիան։


== Հիթ-շքերթներ ==
Illegal chart entered Ireland4|18


== Ծանոթագրություններ ==
Մարանվե

Մարանվե (ֆր.՝ Maranwez), համայնք Ֆրանսիայի Շամպայն-Արդեն մարզի Արդեններ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 52 մարդ, բնակչության խտությունը` 17.16 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3.03 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 175 կմ հյուսիս-արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից 90 կմ հյուսիս, Շառլվիլ Մեզիեր քաղաքից 28 կմ արևմուտք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 34 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 18-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 16։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 52,9 %։ 18 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 16 անձ (10 տղամարդ և 6 կին)։ Գործազուրկ են եղել 2 անձ (0 տղամարդ և 2 կին)։ 16 անաշխատունակներից 4-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 8-ը` թոշակառուներ, իսկ 4-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Արդեններ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Հունանավ

Հունանավ, գյուղական համայնք Արցախի Հանրապետության Շուշիի շրջանում։ Մտնում է Հին Շեն համայքնի մեջ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Հակոբ Ղահրամանյան, ՏԵՂԵԿԱՏՈւ Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության վարչատարածքային միավորների սոցիալ-տնտեսական բնութագրերի, Երևան, Ճարտարագետ, 2015 թ.
Ֆյոդորովկա (ավան, Գորլովկայի քաղաքային խորհուրդ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՖյոդորովկաՖյոդորովկա (ուկրաիներեն՝ Федорівка), ավան Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Գորլովկայի քաղաքային խորհրդում։
2001 թվականի տվյալներով Ֆյոդորովկա ավանում բնակվում էր 74 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
(2294) Անդրոննիկով

(2294) Անդրոննիկով (անգլ.՝ Andronikov), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1977 թվականի օգոստոսի 14-ին Նիկոլայ Չեռնիխի կողմից Նաուչնիում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,580376 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,2741 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,8866 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1513,99 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,237782 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,3° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(2294) Անդրոննիկով աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Շնչող արվեստ

Շնչող արվեստ, նախագիծ, որ իրականացվել է Երևանի 6 թանգարաններում Հայաստանում ԱՄՆ-ի դեսպանատան աջակցությամբ։ Նպատակն էր նորովի ներկայացնել Երևանի թանգարաններում պահվող ցուցանմուշներն ու նոր շունչ հաղորդել դրանց։


== Նախագծի մասին ==

Հայաստանում ԱՄՆ-ի դեսպանատան աջակցությամբ ԱՄՆ-ում իրականացվող փոխանակման ծրագրերի շրջանավարտները՝ արվեստագետներն ու արվեստի առաջատար գործիչները համատեղ ջանքերով փորձեցին ներկայացնել հայաստանյան վառ արվեստը նոր լույսի ներքո մի նախաձեռնության միջոցով, որը կոչվում էր «Շնչող արվեստ» (Art Alive!):
«Շնչող արվեստ» նախաձեռնության շրջանակում 2018 թվականի հունիսի 14-ից 19-ը Երևանի վեց թանգարաններ (Մարտիրոս Սարյանի տուն-թանգարան, Երվանդ Քոչար թանգարան, Հայաստանի ազգային պատկերասրահ, Գաֆէսճեան արվեստի կենտրոն, Կալենց թանգարան, Արև արթ գելըրի), որոնց տնօրենների մեծ մասն ամերիկյան փոխանակման ծրագրերի շրջանավարտներ են, իրենց հարկի տակ ներկայացրեցին արվեստը նորովի հրամցնելու ուշագրավ լուծումներ՝ բեմադրություն, բոդի արթ, տեսապրոյեկտմամբ վերափոխված տարածքներ և ինստալյացիաներ ։
«Շնչող արվեստ» նախաձեռնությամբ Երևանի թանգարաններում պահվող ցուցանմուշները ներկայացվեցին նորովի՝ բեմադրության և տեսաարվեստի միջոցով, որի շնորհիվ այցելուների առաջ բացահայտվեց հայտնի ստեղծագործությունների գեղարվեստական արժեքը և գաղափարի վեհությունը` մեկ այլ տեսանկյունից և մեկ այլ միջոցի կիրառմամբ։ Հայաստանում իր տեսակի մեջ առաջին անգամ իրականացվող այս ծրագիրն ի ցույց դրեց հայկական ստեղծարարությունն ու զբոսաշրջիկների համար գեղեցիկ արվեստների գրավիչ ու գունեղ միջավայր ձևավորելու ցանկությունը։ Ծրագիրն իրականացվեց ԳԱԿ Փոքր թատրոնի գեղարվեստական ղեկավար և ԱՄՆ պետքարտուղարության միջազգային առաջնորդ-այցելուների ծրագրի շրջանավարտ Վահան Բադալյանի կողմից։ Ծրագիրը, որին նա մասնակցել է Միացյալ Նահանգներում, դիտարկում էր այն ուղիները, թե ինչպես կատարողական արվեստները կարող են կիրառվել երիտասարդական նախաձեռնություններ խթանելու նպատակով։


== Ժամանակացույց ==


== Ծանոթագրություններ ==
The Kendrick Academy
Կաթնախառնուրդներ

Կաթնախառնուրդներ, կենդանիների կաթից պատրաստված սննդամթերք, որոնք օգտագործվում են վաղ մանկական հասակի երեխաների արհեստական, խառը և հավելյալ սնուցման համար։ Կաթնախառնուրդները բաժանում են 3 հիմնական խմբի՝ հասարակ, թթվային, բարդ կամ կալորիական։
Հասարակ կաթնախառնուրդներ ստանում են կաթը ջրով կամ ձավարեղենի (բրինձ, վարսակ, ցորեն, հնդկացորեն, սպիտակաձավար) եփուկով նոսրացնելով։ Ջրով նոսրացնելու դեպքում խառնուրդը նշում են թվերով (1, 2, 3), իսկ ձավարեղենի եփուկով նոսրացնելիս՝ տառերով (A, Б, B)։ A-խառնուրդը պարունակում է 1/3 կաթ և 2/3 եփուկ, Б-ն, համապատասխանաբար, 1/2 և 1/2, B-ն՝ 2/3 և 1/3։ Նոսրացումը նվազեցնում է սպիտակուցների, ճարպերի, ածխաջրերի պարունակությունը և կովի կաթի բաղադրությունը մոտեցնում մայրականին։
Ածխաջրերի քանակությունը լրացվում է շաքարով (մինչև 5%)։ Ցածր կալորիականության պատճառով 1 և A կաթնախառնուրդները հազվադեպ են օգտագործվում։ 2 և B կաթնախառնուրդները նշանակում են 1-1, 5 ամսական երեխաներին, կարճ ժամկետով (4-5 օր)։ Թթվային կաթնախառնուրդների առավելությունը թթվային ռեակցիան է, որը կասեցնում է բակտերիաների աճը, բարձրացնում ճարպի յուրացումը։ Դրանցից առավել տարածված են կեֆիրը, մածունը, ացիդոֆիլային կաթը՝ «Նարինե»-ն, և այլն։ Կեֆիրը սովորաբար նոսրացնում են եփուկով և նշում՝ B- կամ B-կեֆիր։ Բարդ կամ կալորիական կաթնախառնուրդները պատրաստում են կաթին յուղ, բոված ալյուր, շաքար (տարբեր հարաբերություններով) ավելացնելով։ պատրաստելու համար թողարկվում են հատուկ չոր կաթնախառնուրդներ (B-բրինձ, B-վարսակ, B-հնդկացորեն)։
Շատ կաթնախառնուրդներ իրենց բաղադրությամբ մոտ են մայրական կաթին և կիրառվում են էքսուդատիվ դիաթեզով, սնուցման խանգարումներով, մարսողության խանգարումով (դիսպեպսիա), սակավարյունությամբ տառապող երեխաների արհեստական սնուցման համար։
Պերուացիներ

Պերուացիներ, ազգ Պերուում։ Կազմավորվել են հիմնականում իսպանահնդկացիական ծագմամբ մետիսներից։ Կազմում են երկրի բնակչության մոտ կեսը (33 մլն, 2019 թվական)։ Բնակվում են գլխավորապես առափնյա շրջաններում և Անդեր լեռներում։ Կրոնով կաթոլիկներ են։ Պերուացիների իսպաներեն լեզվի մեջ մեծ քանակությամբ բառեր են մտել հնդկացիական (հատկապես՝ կեչուա) լեզուներից։ Հնդկացիական ազդեցությունը գգալի է նաև նյութական և հոգևոր մշակույթի մի շարք բնագավառներում։ Պերուացիներ են անվանում նաև Պերուի ողջ բնակչությանը, որի մոտ կեսը հնդկացիներ են։ Իսպաներենը և կեչուան 1975 թվականից պետական լեզուներ են։


== Լեզուներ ==
Պերուում կա երկու պետական լեզու, իսպաներենը և կեչուան, իրենց տարածվածության պատճառով։ Օֆիցիալ ստատուս ունի գրական իսպաներենը, բայց մարդիկ խոսում են իսպաներենի իրենց ձևով, դրանց առանձնահատկությունը նրանում է, որ նրանք օկտագործում են հնդկացիների բառերը, բնական զոնաների անվանումները և այլ տերմինները։


== Ծագումը ==
Պերուի էտնիք հիմք են կազմում կեչուա ցեղերը, որոնք ինկերի օգնությամբ հպատակեցրել են այլ ցեղերին։ 1532-1572թ․ իսպանացիները, օգտվելով հնդկական քաղաքացիական կռիվներից, գրավեցին Ինկերի պետությունը։ Ստեղծվեց Պերուի փոխարքայությունը։ Ձևավորվել է էթնոռասայական բաժանում. Երկրի բնակչությունը բաղկացած է չորս խմբից՝ կրեոլներ (իսպանացիների անմիջական հետնորդներ, որոնք արդեն ծնվել են Պերուում), իսպանա-հնդկական մետիսները, հնդիկներ և ավելի ուշ՝ միգրանտներ եվրոպական այլ երկրներից։ Էթնոսոցիալական շերտավորման ավելի բարձր մակարդակ զբաղեցրել են կրեոլները, մետիսները և այլ սպիտակամորթները։ Պատմականորեն և մշակութային առումով Պերուի բնակչությունը կարելի է բաժանել երեք շրջանների՝ ափ (Կոստա), լեռներ (Սիերա), արևադարձային անտառներ (Սելվա)։ 16-17 դդ. հնդկացիների թիվը նվազել է նրանց շահագործման պատճառով։ 18-րդ դարում։ նա մասամբ ապաքինվել է.
Որոշ գիտնականներ կարծում են, որ «պերուացիներ» տերմինը պետք է վերագրել իսպանացի բնակչությանը։ Այն ներառում է սպիտակամորթներ, մետիսներ, մուլատներ, չոլոն (մետիսացած հնդիկներ), նրանց 60%-ը։ Մնացածը՝ կեչուա, այմարա և անտառային հնդկացիներ, դիտարկվում են առանձին։ Բացի այդ, «հնդիկ» տերմինն արգելվել է 1972 թվականին՝ որպես նվաստացուցիչ տերմին և փոխարինվել «գյուղացի» անունով։ Ըստ զբաղմունքի՝ հնդիկները գյուղացիներն են։
Ուխանովկա (այլ կիրառումներ)

Ուխանովկա, կարող է վերաբերել՝

Ուխանովկա - գյուղ, Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանում
Ուխանովկա - գյուղ, Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Վելիկա Բոգաչկայի շրջանում
Ռոժե Մարտեն դյու Գար

Ռոժե Մարտեն դյու Գար (ֆր.՝ Roger Martin du Gard), մարտի 23, 1881(1881-03-23)[…], Նյոյի սյուր Սեն, Սենա, Ֆրանսիա - օգոստոսի 22, 1958(1958-08-22)[…], Château du Tertre), ֆրանսիացի գրող։
Մարտեն դյու Գար (1881 թվականի մարտի 23-1958 թվականի օգոստոսի 22) ֆրանսիացի հեղինակ։ Ստացել է Նոբելյան Մրցանակ 1937 թվականին՝ գրականության ոլորտում։ Լինելով պալիոգրաֆ և արխիվարիուս՝ Մարտենը իր գործին հաղորդեց օբյեկտիվության շունչ և բծախնդիր վերաբերմունք մանրուքներին։
Նրա գլխավոր ստեղծագործությունը «Տիբոների ընտանիքը» ութ հատորանոց վեպ է։ Բուրժուական մի ընտանիքի քայքայման պատմությունը հեղինակի գրչի տակ վերաճում է մի ամբողջ դասակարգի անկման պատմության։
Նովելի 6 մասերը տպագրվել են 1922 և 1929 թվականներին։ Գարը 7-րդ գլուխը թողնում է ձեռագիր վիճակում նախքան վերջին երկու բաժինները ավարտելը։ Վերջին երկու մասը ավելի երկար են համեմատած մյուս 6 մասի հետ։ Հեղինակը շեշտը դրել է քաղաքական և պատմական իրավիճակների վրա, որոնք հանգեցրին Առաջին համաշխարհային պատերազմի սկսվելուն։ Գարը այն եզրափակում է Անտուան Թիբոլտի մահով (1918)։
Մարտեն դյու Գարը նաև գրել է այլ նովելներ, օրինակ «Ժան Բարուան», որը դեմ էր ուղղված Դրեյֆուսիան գործերին։ Երկրորդ Համաշխարհային Պատերազմի ընթացքում Գարը բնակվում է Նայսում, որտեղ գրում է մի վեպ, որը կիսատ է մնում մահվան պատճառով։ Այն հետմահու հրատարակվում է 1983 թվականին։ Նրա մյուս աշխատանքները ներառում են պիեսներ և երկար տարիների ընկեր Անդրե Գայդին նվիրված հուշեր։ 
Գարը մահացել է 1958 թվականին։ Նա թաղված է Սիմիեզի (Ֆրանսիա) եկեղեցական գերեզմանատանը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Մարտին դյու Գարդ, Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր գրականության ոլորտում
Մարտին դյու Գարի մասին
Ռոժե Մարտին դյու Գար Archived 2014-12-30 at the Wayback Machine.
Սքոլաստիկ Մուկազոնգա

Սքոլաստիկ  Մուկազոնգա (ֆր.՝ Scholastique Mukasonga, դեկտեմբերի 20, 1956(1956-12-20), Gikongoro Province, Ռուանդա-Ուրունդի), ռուանդացի բանաստեղծուհի։   


== Կենսագրություն ==
Պատկանում է թութսի ժողովրդին։ Ծնվել է 1956 թվականին Ռուանդայի Գիկոնգորո շրջանում։ 1960 թվականին ընտանիքի հետ միասին աքսորվում է բնակության համար ոչ նպաստավոր Նյամատայի շրջան։  1973 թվականին դպրոցից հեռացվելուց հետո տեղափոխվում է Բուրունդի։  1992 թվականից բնակվում է Ֆրանսիայում։ 1994 թվականին տեղեկանում է, որ ցեղասպանության ընթացքում զոհվել են իր ընտանիքի 27 անդամները, այդ թվում նաև մայրը (նրա հիշատակին է նվիրված «Ոտաբոբիկը» վեպը)։
Սքոլաստիկ  Մուկազոնգայի առաջին ստեղծագործությունը եղել է ինքնակենսագրական վեպ,  որը  լույս է տեսել 2006 թվականին։ Գրում է ֆրանսերենով։


== Մատենագիտություն ==


=== Նովելներ ===
Mukasonga, Scholastique (2012)։ Notre-Dame du Nil 
2014 թ. Անգլերեն թարգմանությունը Մելանի Մոթիեի, «Նեղոսի մեր տիրուհին» (Archipelago Books) 9780914671039
2012 Ahmadou Kourouma Prize, Prix Renaudot
2016: Cœur tambour (novel)


=== Կարճ պատմվածքներ ===
Ժողովածուներ2014: {Ce que murmurent les collines (stories)


=== Հուշեր ===
2006: Inyenzi ou les cafards (հուշեր)2016 English translation by Jordan Stump, Cockroaches (Archipelago Books) 978-0-914671-53-4
2008: La femme aux pieds nus (հուշեր),  Նվիրված է Մուկազոնգայի մորը
2010: L’Iguifou (հուշեր)


=== Մուկազոնգայի աշխատանքների քննադատական ուսումնասիրություններ և ակնարկներ ===
Lucas, Julian (February 22, 2018)։ «Fatal beauty»։ The New York Review of Books 65 (3): 27–29  Review of Cockroaches and Our Lady of the Nile.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Персональный сайт(ֆր.)
Блог писательницы(ֆր.)
(7347) 1993 EW

(7347) 1993 EW, աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1993 թվականի մարտի 12-ին Սեյձի Ուեդայի և Հիրոսի Կանեդայի կողմից Կուշիրոյում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,086621 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,7268 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,4464 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1980,72 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,181752 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 0,5° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(7347) 1993 EW աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Երկարթ Փըշփուշ

Երկարթ Փըշփուշ, լեռ ներկայիս Թուրքիայում, Հայկական Տավրոս լեռնահամակարգում, Սասունում։ Սասունի հայ բնակիչները 1904-ի ապստամբության ժամանակ նահանջի դիմելիս այստեղ էին ամրանում։


== Ծանոթագրություններ ==
Սոկոլինոե (այլ կիրառումներ)

Սոկոլինոե, կարող է վերաբերել՝

Սոկոլինոե - գյուղ, Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Բախչիսարայի շրջանում
Սոկոլինոե - գյուղ, Ուկրաինայի Սումիի մարզի Սումիի շրջանում
Հոբելյանական մարզադաշտ

«Հոբելյանական» մարզադաշտ, ֆուտբոլի և այլ մարզաձևերի համար նախատեսված մարզադաշտ Հայաստանի Հանրապետության Արմավիր քաղաքում։ Բացվել է 1980 թ., Հայաստանի խորհրդայնացման 60- ամյակի տոնակատարությունների ծրագրի ներքո։ Այդ իսկ պատճառով այն կոչվել է «Հոբելյանական»։ Մարզադաշտը կարող է ընդունել 10000 հանդիսական։ Տարողությամբ 3-րդ մեծագույն մարզադաշտն է Հայաստանի Հանրապետությունում։ 1980 թվականից մինչև 2003, մարզադաշտը ծառայել է որպես Հայաստանի առաջնության տարբեր խմբերում հանդես եկող «Արմավիր» թիմի տնային հանդիպումների վայր։
Այժմ մարզադաշտը գտնվում է ծայրահեղ անբարունակ վիճակում, վատ խոտածածկով։ Այն երբեմն գործում է որպես պարապմունքի վայր, Արմավիրի մարզի մանկապատանեկան ֆուտբոլային դպրոցների համար։


== Ծանոթագրություններ ==
Կրուգլովո (այլ կիրառումներ)

Կրուգլովո, կարող է վերաբերել՝

Կրուգլովո - գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Լուխովիցկի շրջանի կազմում։
Կրուգլովո - գյուղ Ռուսաստանի Վլադիմիրի մարզի Կամեշկովսկի շրջանի կազմում։
Մոյդոդիր

«Մոյդոդիր» (ռուս.՝ «Мойдодыр»), Կոռնեյ Չուկովսկու մանկական չափածո հեքիաթը, որը կոչվել է իր հերոսներից մեկի անունով։
Ըստ Չուկովսկու՝ հեքիաթը գրվել է 1921 թվականին, առաջին անգամ հրատարակվել է «Ծիածան» հրատարակչության կողմից 1923 թվականին Յու. Աննենկովի նկարազարդումներով։ Հեքիաթի հիման վրա նկարահանվել են մուլտֆիլմեր 1927 (ռեժիսոր՝ Մարիա Բենդերսկայա), 1939 և 1954 թվականներին (ռեժիսոր՝ Իվան Իվանով-Վանո)։


== Սյուժե ==
Պատումը ներկայացվում է մի տղայի անունից, որից հանկարծ փախչում են իր իրերը։ Հայտնվում է խոսող լվացարան Մոյդոդիրը, որը տղային հայտնում է, որ իրերը նրանից փախել են այն պատճառով, որ նա փնթի է։ Մոյդոդիրի հրամանով խոզանակներն ու օճառները հարձակվում են տղայի վրա և սկսում են ուժով լողացնել նրան։ Տղան դուրս է փախչում փողոց, բայց նրան հետապնդում է ճիլոպը։ Փողոցով քայլող կոկորդիլոսը կուլ է տալիս ճիլոպը, որից հետո սպառնում է, որ կուլ կտա նաև տղային, եթե նա չլվացվի։ Տղան վազում է լվացվելու, ինչից հետո իրերը վերադառնում են նրա մոտ։ Բանաստեղծությունն ավարտվում է մաքրության գովերգմամբ։


== Չուկովսկին Մոյդոդիրի մասին ==
Չուկովսկին Ա. Խալաթովին ուղղված նամակում գրել է. «Արդյո՞ք ես խուսափում եմ տենդենցից իմ մանկական գրքերում։ Ամենևին ոչ։ Օրինակ՝ «Մոյոդոդիրը» մանուկներին ուղղված բուռն կոչն է հանուն մաքրության։ Կարծում եմ, որ մի երկրում, որտեղ մինչև վերջերս ատամները լվացողների վերաբերյալ ասում էին՝ «Ա՛յ, հեյ, տեսե՛ք այդ ջհուդին», այդ միտումը արժե մյուս բոլորին։ Ես գիտեմ հարյուրավոր դեպքեր, երբ Մոյդոդիրը փոքրիկների համար կատարել է մարդկանց առողջության կոմիսարիատի դերը»։


== Մշակույթի և այլ ոլորտներում ==
Մոսկվայում՝ Սոկոլնիկի այգում, տեղադրվել է Մոյդոդիրի հուշարձան։
Ռուսաստանում Մոյդիդորի պատկերն օգտագործվում է սանտեխնիկական սարքավորումների, լոգարանի կահույքի և լվացող միջոցների գովազդներում։ Օրինակ՝ մեկ գովազդում Մոյդոդիրը խոսում է լվացքի փոշու մասին և վերջում ասում է, որ սպիտակեղենի թարմությունը հենց նրա արժանիքն է։
Բելառուսում Մոյդոդիրի պատկերն օգտագործվում է մանկական այգիների և խաղահրապարակների նախագծման մեջ` երեխաների գեղագիտական դաստիարակության նպատակով։
Սովետական «Անօրինություն» ֆիլմի երկրորդական կերպարներից մեկն ունի Մոյդոդիր մականունը։
Մաքրության խնդրին Չուկովսկին անդրադառնում է նաև «Ֆեդորայի վիշտը» հեքիաթում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Текст сказки
Адуев В. Истинное содержание произведения К. Чуковского «Мойдодыр»Մուլտֆիլմեր«Мойдодыр», 1927 մուլտֆիլմը «Անիմատոր.ռու» կայքում
«Мойдодыр», 1939 մուլտֆիլմը «Անիմատոր.ռու» կայքում
 «Мойдодыр», 1954. Союзмультфильм, режиссёр Иван Иванов-Вано
Բերկս շրջան (Փենսիլվանիա)

Բերկս շրջան (անգլ.՝ Berks County), ԱՄՆ Փենսիլվանիա նահանգի 67 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 2.243 կմ² է, բնակչությունը՝ 411.442 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Ռիդինգ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1752 թ.։
Տոմաշովկա (այլ կիրառումներ)

Տոմաշովկա, կարող է վերաբերել՝

Տոմաշովկա - գյուղ, Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Վոլոդարսկ-Վոլինկիի շրջանում
Տոմաշովկա - գյուղ, Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Դունաևցիի շրջանում
Տոմաշովկա - գյուղ, Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Յարմոլինի շրջանում
Տոմաշովկա - գյուղ, Ուկրաինայի Սումիի մարզի Նեդրիգայլովի շրջանում
Կոլոմբո

Կոլոմբո (սինգալերեն՝ Կալամբու, անգլերեն և պորտուգալերեն՝ Colombo), Շրի Լանկայի նախկին մայրաքաղաքը։ Գտնվում է Շրի Լանկա կղզու արևմտյան ափին։ Երկրի տնտեսական և մշակութային գլխավոր կենտրոնն է, նավահանգիստը։ Երկաթուղային և ավտոճանապարհների հանգույց է, օդանավակայան։


== Անվանում ==
Ենթադրում են, որ անվանումն առաջացել է սինհալի լեզվի korumbu ― «նավահանգրվան» բառից։ Անվանման անգլերեն և պորտուգալերեն գրությունն է Colombo։ Սինհալի լեզվի արտասանությամբ քաղաքի անվանումը հնչում է Կալամբու։ Միջին դարերում կոչվել է Կոլոնտոտա։


== Պատմություն ==
XVI-XVII դդ. պորտուգալացիները, ապա հոլանդացիները վերածել են ռազմական ամրոցի։ 1796 թվականին զավթել են անգլիացիները և դարձրել Ցեյլոն գաղութի վարչական կենտրոնը։ 1948 թվականից՝ Ցեյլոն պետության, 1972 թվականից՝ Շրի Լանկա Հանրապետության մայրաքաղաքը։


== Ծանոթագրություններ ==
Կուզնեցկի շրջան

Կուզնեցկի շրջան (ռուս.՝ Кузнецкий район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Պենզայի մարզում։
Ստեղծվել է 1928 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Կուզնեցկ։


== Աշխարհագրություն ==
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 2090 կմ²։


== Բնակչություն ==
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 88839 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 42,51 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի Կառավարության կայք. Տարածաշրջանների մասին տարաբնույթ տեղեկություններ։ Անհրաժեշտ է փնտրել ըստ շրջանի անվանման։ (ռուս.)
Վիշնյովոե (գյուղ, Լոխովիցայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՎիշնյովոեՎիշնյովոե (ուկրաիներեն՝ Вишневе), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Լոխովիցայի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1929 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Վիշնյովոե գյուղում բնակվում էր 29 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 230 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 0,13 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ֆիլադելֆիայի արվեստի թանգարան

Ֆիլադելֆիայի արվեստի թանգարան (անգլ.՝ Philadelphia Museum of Art), արվեստի թանգարան Ֆիլադելֆիայում: Ի սկզբանե ստեղծվել է 1876 թվականին 1876 թվականի համաշխարհային ցուցահանդեսի համար: Թանգարանի գլխավոր շենքի կառուցումն ավարտվել է 1928 թվականին Ֆիլադելֆիայի Բենջամին Ֆրանկլին ծառուղու Ֆեյրմաունթ բլրում: Թանգարանի կառավարման ներքո է գտնվում եվրոպական, ամերիկյան, ասիական շուրջ 240000 ցուցանմուշներ: Թանգարանում ներկայացված են քանդակներ, գեղանկարներ, տպագրություն, գծանկարներ, լուսանկարներ, զենք ու զրահ և կիրառական արվեստի նմուշներ: 2015 թվականին թանգարանն ունեցել է մոտ 751797 այցելու, ինչը 17%-ով գերազանցել է նախորդ տարվա ցուցանիշը, և թանգարանը դասակարգել ամենաշատ ալցելուներ ունեցող թանգարանների շարքում: Տարածքի առումով թանգարանը համարվում է աշխարհի ամենամեծ թանգարաններից մեկը:
Ֆիլադելֆիայի արվեստի թանգարանը կառավարում է նաև մի շարք կից կառույցների, այդ թվում՝ Բենջամին Ֆրանկլին ծառուղում տեղակայված Ռոդենի թանգարանը և թանգարանի գլխավոր շենքից հարավ գտնվող Պերելման կառույցը, որը բացվել է 2007 թվականին, հավաքածուն ներառում է 150000 նմուշ, շուրջ 30000 կոստյումներ և տեքստիլ նմուշներ, 1000 ժամանակակից արվեստի նմուշներ, այդ թվում՝ կահույք, կերամիկա, ապակե աշխատանքներ: Թանագարանի կառավարման ներքո են գտնվում նաև Ֆեյրմաունթ զբոսայգում տեղակայված Mount Pleasant և  Սեդար Գրով կառույցները: Թանգարանը և նրա կից կառույցները Ֆիլադելֆիայի քաղաքապետարանի սեփականությունն են և գրանցված են որպես շահույթ չհետապնդող կազմակերպություն:
2016 թվականին թանգարանի մուտքի տոմսի արժեքը կազմել է $20, որով այցելուն երկու անընդմեջ օրերի ընթացքում կարող է հաճախել նաև թանգարանի կից կառույցներ: Թանգարանը փակ է երկուշաբթի օրերին: Յուրաքանչյուր տարի թանգարանը կազմակերպում է հատուկ ցուցահանդեսներ, շրջիկ ցուցահանդեսներ է կազմակերպում այլ թանգարանների հետ ԱՄՆ-ում և աշխարհում: Հատուկ ցուցադրությունների համար անհրաժեշտ է լրացուցիչ մուտքի տոմս:


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.philamuseum.org  Ֆիլադելֆիայի արվեստի թանգարան. պաշտոնական կայք
Google Art Project, Philadelphia Museum of Art, 209 Artworks by 162 Artists
Listing at Philadelphia Architects and Buildings
Aerial video impression of the building
Գորդոն Կուպեր

Գորդոն Կուպեր (անգլ.՝ Gordon Cooper) (մարտի 6, 1927, Շոնի, Օկլահոմա, ԱՄՆ - հոկտեմբերի 4, 2004, Վենտուրա, Կալիֆորնիա, ԱՄՆ), ամերիկացի տիեզերազնաց-օդաչու, ռազմաօդային ուժերի փոխգնդապետ։
Ավարտել է ռազմաօդային ուժերի տեխնոլոգիական ինստիտուտը (1956), փորձարկող օդաչուների դպրոցը (1957)։ ԱՄՆ-ի տիեզերագնացների խմբում է 1959 թվականից։ Առաջին թռիչքը կատարել է 1963 թվականի մայիսի 15-17-ը, «Մերկուրի» տիեզերանավով, որը Երկրի շուրջը պտտվել է 22 անգամ՝ անցնելով 879 հազար կմ։ 1965 թվականի օգոստոսի 21-29-ին Գորդոն Կուպերը երկրորդ թռիչքը կատարել է Չարլզ Կոնրադի հետ, որպես «Ջեմինի-5» տիեզերանավի հրամանատար։ Տիեզերանավը Երկրր շուրջը կատարել է 120 պտույտ, անցել 5, 3 միլիոն կմ։


== Ծանոթագրություններ ==
Բորովոյ (քաղաքատիպ ավան, Ուխտա քաղաքային օկրուգ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Բորովոյ (այլ կիրառումներ)Բորովոյ (ռուս.՝ Боровой), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Կոմիի հանրապետության Ուխտա քաղաքային օկրուգի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1765 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Դուշաղ (ձմեռանոց)

Դուշաղ, ձմեռանոց Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի նահանգում, Բայազետի գավառի Դութաղի գավառակում, Արածանի գետի ձախ կողմում, ձորալանջի վրա։


== Ծանոթագրություններ ==
Տիմատի

Տիմատի (ռուս.` Тиму́р Ильда́рович Юну́сов, օգոստոսի 15, 1983(1983-08-15), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), ռուս ռեփեր, պրոդյուսեր, ձեռնարկատեր և դերասան։ Թաթարստանի վաստակավոր արտիստ։ Համագործակցել է մի շարք արտասահմանյան երաժիշտ-ռեփերների հետ, որոնցից են Սնուփ Դոգը, Բաստա Ռայմսը, Դիդին, Էքսզիբիթը, Մարիո Ուայնենսը, Ֆեթ Ջոը, Իվը, Քրեյգ Դեյվիդը, Թիմբալենդը և Ֆլո Ռայդան։
2012 թվականին լույս է տեսել Տիմատիի առաջին լիակատար ալբոմը` «SWAGG»-ը։ Նույն թվականին լույս է տեսել «ДавайДосвидания» տեսահոլովակը, որը Youtube.com կայքում հավաքել է ավելի քան 38 միլիոն դիտում։


== Կենսագրություն ==
Տիմատին ունի թաթարական և հրեական արմատներ։ Թիմուր Յունուսովը ծնվել է 1983 թվականի օգոստոսի 15-ին  Մոսկվայում, առավել հայտնի է որպես Տիմատի,  ռուս երգիչ, երաժշտական ​​պրոդյուսեր, դերասան և ձեռնարկատեր, Աստղերի ֆաբրիկայի մասնակից։ Չեչնիայի Հանրապետության վաստակավոր արտիստ (2014)։ Նա համագործակցել է այնպիսի ամերիկյան արվեստագետների, ինչպիսիք են  Snoop Dogg, Բաստա Ռայմսը, Դիդին և նրա Diddy խումբը – Dirty Money, Xzibit, Մարիո Ուայնեսը, Fat Joe, Իվը, Քրեյգ Դեյվիդը և Flo Rida:
«Welcome to St. Tropez (DJ Antoine Remix)» երգի «Welcome to St. Tropez» տարբերակը տեղ է գտել ռուսական, եվրոպական չարտերներում, YouTubeում ունեցել է 150 միլիոն դիտում։
2012 թվականի հունիսին թողարկվել է Տիմատիի առաջին անգլալեզու ալբոմը՝ «SWAGG»-ը։ Նույն ամսում թողարկվել է Տիմատիի «ДавайДосвидания» տեսահոլովակը այնպիսի ռեփերների հետ միասին, ինչպիսիք են   L'One, ST, Nel, Jenee, 5 Պլյուխը և Միշա Կրուպինը։ Այս սինգլը YouTube-ում դիտվել է ավելի քան 38 միլիոն անգամ (2017 թվականի հոկտեմբեր)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայքը
Russian Rap on the Riviera
Gazeta.kz Archived 2012-04-09 at the Wayback Machine.
Ալեքսանդր Մելիքյան (այլ կիրառումներ)

Ալեքսանդր Մելիքյան անվանումը կարող է վերաբերվել հետևյալ անձանց՝

Ալեքսանդր Նիկոլայի Մելիքյան (1877-1969), հայ սովետական ինժեներ-տեխնոլոգ, մաթեմատիկոս, մանկավարժ։
Ալեքսանդր Պավելի Մելիքյան (1935-2008), հայ բուսաբան։ Կենսաբանական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր։
Ծոր Ծոր

Ծործորի վանք (պարսկերեն՝ کلیسای زور زور),  հայկական վանք Մեծ Հայքի Վասպուրական նահանգի Արտազ գավառում (այժմ՝ Իրանի Մակու քաղաքից հյուսիս-արևմուտք, Զանգմար գետի ձախ ափին)։ 13-րդ դարի վերջին հիմնադրել է Զաքարիա եպիսկոպոսը։ Հիշատակվում է 1314 թվականից։


== Պատմություն ==
Ծործորի վանքը, լինելով Արտազի հայկական իշխանության մշակութային կենտրոն, վերելք է ապրել 14-րդ դարի առաջին կեսին, երբ այստեղ է հաստատվել Հովհաննես Երզնկացին (Ծործորեցի)։ Բացվել են բարձրագույն դպրոց, գրչության կենտրոն, գրվել և թարգմանվել են աստվածաբանական երկեր ու մեկնություններ, ընդօրինակվել ձեռագրեր։ Հովհաննես Երզնկացին այս վանքում է գրել «Մեկնութիւն մարգարեութեանն Դանիէլի», «Մեկնութիւն Մատթէի Ավետարանին», «Համառօտ տեսութիւն քերականի» երկերը, քարոզներ, չափածո ստեղծագործություններ ևն։ 1316 թվականին Զաքարիա եպիսկոպոսը և Հովհաննես Երզնկացին մասնակցել են Ադանայի եկեղեցական ժողովին։
Ծործորի վանքը 14-րդ դարում դարձել է միարարական շարժման կենտրոն։ Վանքին կից բացված դպրոցում գիտամանկավարժական աշխատանք է կատարել Ֆրա Պոնցիուս վարդապետը։ Ծործորի բարձրագույն դպրոցում հայերեն են թարգմանվել եվրոպական սխոլաստիկայի անվանի ներկայացուցիչներ Նիկողայոս Լյուրացու, Թովմա Աքվինացու, Բոնավենտուրայի երկերը։
Վանքը գործել է մինչև 18-րդ դարի վերջը։ 1995 թվականին Ծործորի վանքի Սբ. Աստվածածին խաչաձև գմբեթավոր եկեղեցին (1298–1314, կառուցված է սրբատաշ քարով), Մակուում արհեստական լիճ ստեղծելու կապակցությամբ, իրանահայ ճարտարապետ Վ. Առաքելյանի նախաձեռնությամբ ու միջոցներով, տեղափոխվել է բարձրադիր վայր, Բարոն գյուղի մոտ։
2008 թվականին հուլիսի 6-ին մատուռը ճանաչվել էր որպես Համաշխարհային ժառանգություն և Իրանում հայկական Սուրբ Թադևոսի և Սուրբ Ստեփանոսի վանքերի հետ նույնպես մտցվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի ժառանգության ցանկի մեջ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Խաչիկյան Լ., Արտազի հայկական իշխանությունը և Ծործորի դպրոցը, ԲՄ, № 11, 1973:


== Արտաքին հղումներ ==
Արմեն Հախնազարյան, «Արտազի երեք վանքերը», Երևան, 2012 թվական, ISBN 978-99941-875-8-4։
Սեմերենկի (գյուղ, Միրգորոդի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՍեմերենկիՍեմերենկի (ուկրաիներեն՝ Семеренки), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Միրգորոդի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Սեմերենկի գյուղում բնակվում էր 168 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Բորիս Խրիստով

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Խրիստով (այլ կիրառումներ)Բորիս Խրիստով (մայիսի 18, 1914(1914-05-18)[…] կամ մայիսի 18, 1918(1918-05-18), Պլովդիվ, Բուլղարիա[…] - հունիսի 28, 1993(1993-06-28)[…], Հռոմ, Իտալիա[…]), բուլղարացի երգիչ (բաս)։ Երգել է «Գուսլա» ժող. երգչախմբում, 1942 թ.-ին սովորել Իտալիայում։ 1946 թ.-ից իտալացի մի շարք թատրոնների (այդ թվում՝ «Լա Սկալա») մեներգիչ է։ 1952 թ.-ից ելույթներ է ունեցել տարբեր երկրներում։ Գլխավորապես հանդես է եկել Մ. Պ. Մուսորգսկու և ռուս այլ հեղինակների օպերաներում։


== Ծանոթագրություններ ==
Զրահակիր (մարտանավերի կարգ)

Զրահակիր, խոշոր տրամաչափի աշտարակային հրետանիով զինված և ուժեղ զրահապատված մարտանավերի հիմնական կարգ։ Կիրառվել են XIX դարի 2-րդ կեսին և XX դարի սկզբին։ Զրահակիրները խոշոր և հզոր նավերն էին՝ նախատեսված հակառակորդի զրահապատ նավերի դեմ ծովային մարտեր և մերձծովյան ամրոցների դեմ գործողություններ վարելու համար։
Ռուս-ճապոնական պատերազմից (1904—1905) հետո զրահակիրների շինարարությունը դադարեցվել է, նրանց փոխարինել են գծանավերը։
Կամպիոնե դ’Իտալիա

Կամպիոնե դ’Իտալիա (իտալերեն՝ Campione d'Italia), կոմունա Իտալիայում, տեղակայված է Լոմբարդիա մարզի Կոմո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 2190 մարդ, խտությունը՝ 1368 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 1,6 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 22060, 6911։ Հեռախոսային կոդ՝ 004191։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք


== Ծանոթագրություններ ==
(4779) Ուայթլի

(4779) Ուայթլի (անգլ.՝ Whitley), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1978 թվականի դեկտեմբերի 6-ին Էդվարդ Բոուելի և Արչիբալդ Վարնոկի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,191752 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,7972 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,5863 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2082,77 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,172846 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 0,93° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(4779) Ուայթլի աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Սադկովցի (գյուղ, Շառգորոդի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՍադկովցիՍադկովցի (ուկրաիներեն՝ Садківці), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Շառգորոդի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Սադկովցի գյուղում բնակվում էր 635 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 23,18 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 27,39 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
(4941) Յահագի

(4941) Յահագի (անգլ.՝ Yahagi), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1986 թվականի հոկտեմբերի 25-ին Կենձո Սուզուկիի և Տակեշի Ուրատայի կողմից Տոյոտայում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,186943 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6233 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,7506 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2078,07 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,173238 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,87° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(4941) Յահագի աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Շիրոկոե (գյուղ, Նիժնեգորսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՇիրոկոեՇիրոկոե (ուկրաիներեն՝ Широке, Ղրիմի թաթարերեն՝ Şirokoye), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Նիժնեգորսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Շիրոկոե գյուղում բնակվում էր 252 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Շնող (համայնք)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Շնող (այլ կիրառումներ)Շնող, համայնք Լոռու մարզում։ Ներառում է  Շնող, Թեղուտ և Քարկոփ  գյուղերը։ Համայնքը ստեղծվել է 2017 թվականի հունիսի 9 -ին ՀՀ Ազգային Ժողովում համայնքների խոշորացման օրինագծով։ Կենտրոնը Շնող գյուղն է։ Համայնքի տեղական ինքնակառավարման մարմինների առաջին ընտրությունները կայացել են 2017 թվականի նոյեմբերի 5-ին։


== Բնակչություն ==
Շնող համայնքը ստեղծվել է  Շնող, Թեղուտ և Քարկոփ համայնքների միավորումից։ Համայնքի բնակչությունը կազմում է 2,810 մարդ։ 


== Տնտեսություն ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շնող - Համայնքի ղեկավար և ավագանի - Համայնքներ - Լոռու մարզպետարան
ՎԱՐՉԱՏԱՐԱԾՔԱՅԻՆ ԲԱՐԵՓՈԽՈՒՄՆԵՐ ԽՈՇՈՐԱՑՎԱԾ ՀԱՄԱՅՆՔՆԵՐ


== Ծանոթագրություններ ==
Վյունիշչե (գյուղ, Մալինի շրջան)

Վյունիշչե (ուկրաիներեն՝ Вюнище), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Մալինի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1545 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Վյունիշչե գյուղում բնակվում էր 19 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2464 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 7,71 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Կառլո Ռուբիա

Կառլո Ռուբիա (իտալերեն՝ Carlo Rubbia, մարտի 31, 1934(1934-03-31)[…], Գորիցիա, Գորիցիա (գավառ), Իտալիայի թագավորություն), իտալացի ֆիզիկոս, աշխատել է Հարվարդի համալսարանում։ 1978 թվականի ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր։ Մրցանակը շնորհվել է նրան Սիմոն վան դեր Մեերի հետ համատեղ, թույլ փոխազդեցությունների կրող W և Z դաշտերի քվանտների հայտնաբերմանն ուղղված նախագծում հսկայական ներդրման համար։


== Կենսագրություն ==
Ռուբիան ծնվել է փոքր իտալական քաղաք Գորիցիայում։ Դպրոցն ավարտելուց հետո ընդունվել է Պիզայի համալսարանի ֆիզիկայի բաժին, որտեղ և պաշտպանել է դիպլոմ տիեզերական ճառագայթերի վերաբերյալ։
1958 թվականին դարձել է հետազոտող Կոլումբիայի համալսարանում (ԱՄՆ)։ 1960 թվականին վերադարձել է Եվրոպա այն ժամանակ նոր ստեղծված ՑԵՌՆ-ում աշխատելու համար։ Այստեղ նա աշխատել է թույլ փոխազդեցությունների կառուցվածքի փորձերի վրա։ 1970 թվականին նա դարձավ Հարվարդի համալսարանի ֆիզիկայի պրոֆեսոր, սակայն շարունակում էր աշխատել ՑԵՌՆ-ում։
1984 թվականին Կառլո Ռուբիան և Սիմոն վան դեր Մերը դարձան Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրներ։
1989 թվականին Ռուբիան դարձավ ՑԵՌՆ-ի գշխավոր տնօրեն, այս պաշտոնին նա աշխատել է մինչև 1993 թվականը։
2013 թվականի օգոստոսի 30-ին Իտալիայի Սենատի կողմից նշանակվեց ցմահ սենտաոր։


== Ընտանիք ==
Կինը՝ Մարիսա, ֆիզիկայի ուսուցչուհի դպրոցում
Դուստրը՝ Լաուրա, բժշկուհի
Որդին՝ Անդրե, ֆիզիկոս


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Կ. Ռուբիա. «Экспериментальное наблюдение промежуточных векторных бозонов W+, W- и Z0». Нобелевская лекция, Успехи физических наук, том 147, выпуск 2, октябрь 1985 (ռուս.)
Կառլո Ռուբիայի մասին հոդված Բրիտանիկա հանրագիտարանում (անգլ.)
Նոբելյան կոմիտեի կայքում տեղեկություններ (անգլ.)
Վալուտինո

Վալուտինո (ռուս.՝ Валутино), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սմոլենսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 635 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Սովետական գրող (հրատարակչություն)

«Սովետական Գրող», գեղարվեստական գրականության հրատարակչություն Խորհրդային Հայաստանի (ՀԽՍՀ) հրատպետկոմի համակարգում։ «Հայաստան» հրատարակչությունից առանձնացվել է 1976 թվականից։ Ունեցել է յոթ խմբագրություն, արդի հայ գրականության, դասական գրականության, մանկապատանեկան գրականության, հայ գրականությունը ռուսերեն, թարգմանական գրականության, արվեստի, երաժշտության։ Իրականացրել է մի շարք մատենաշարային հրատարակություններ «Հայ դասականների գրադարան», «Ռուս դասականների գրադարան», «Հայ մատենագիրներ», «Հայ քնարերգություն», «Արկածային գրադարան» են։ 
Հրատարակել է խորհրդահայ և սփյուռքահայ գրողների երկեր, ինչպես նաև Հայաստանի ադրբեջանցի և քուրդ գրողների գործերը՝ մայրենի լեզուներով։ Ներկայացրել է նաև հայ գրականությունը օտար լեզուներով։ Ըստ Հայկական սովետական հանրագիտարանի տվյալների, 1983 թվականին «Սովետական Գրող»-ը լույս է ընծայել 280 անուն գիրք, ավելի քան 4 միլիոն տպաքանակով։
Աստերոիդների ցանկ (223901-224000)

Աստերոիդների ցանկ (223801-223900)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (224001-224100)
 Աստերոիդների ցանկ (223801-223900)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (224001-224100)
Լյուդվիգ Սվոբոդա

Լյուդվիգ Սվոբոդա (չեխ․՝ Ludvík Svoboda, նոյեմբերի 25, 1895(1895-11-25)[…], Hroznatín - սեպտեմբերի 20, 1979(1979-09-20)[…], Պրահա, Չեխոսլովակիա), չեխ քաղաքական և ռազմական գործիչ, բանակի գեներալ (1945), Չեխոսլովակիայի եռակի հերոս (1965, 1970, 1975), Խորհրդային Միության հերոս (1965), Չեխոսլովակիայի 7-րդ նախագահը։
Ստացել է գյուղատնտեսական կրթություն։ 1915 թվականին զորակոչվել է ավստրո-հունգարական բանակ, եղել է ռուսական ճակատում։ Սվոբոդայի ղեկավարությամբ գործող չեխական խումբն անցել է ճակատային գիծը և 1916 թվականին մտել չեխոսլովակյան լեգիոն։ 1920 թվականին վերադարձել է հայրենիք՝ դարձել չեխոսլովական բանակի կադրային սպա։ 1931-1934 թվականներին դասավանդել է ռազմական ակադեմիայում, ապա եղել է հետևակային գումարտակի հրամանատար։ Նացիստական Գերմանիայի կողմից Չեխոսլովակիան օկուպացնելուց հետո եղել է ընդհատակյա հակաֆաշիստական ռազմական կազմակերպության հիմնադիրներից։ 1939 թվականի ամռանը մեկնել է Լեհաստան, ուր կազմակերպել է չեխական զորական միավորում, որի հետ 1939 թվականի սեպտեմբերին անցել է Խորհրդային Միություն։ Սվոբոդան 1942 թվականի փետրվարին Բուզուլուկում 1-ին Չեխոսլովակյան առանձին հետևակային գումարտակի ստեղծման նախաձեռնողն է, որը Սոկոլովի տակ 1943 թվականի մարտին առաջին անգամ մարտի է բռնվել ֆաշիստական զորքերի դեմ։ 1943 թվականին գլխավորոլ է 1-ին Չեխոսլովակյան առանձին հետևակային բրիգադը, որը մարտնչել է Կիևի, Բելայա Ցերկովի, Ժաշկովի տակ։ 1944 թվականին Սվոբոդայի հրամանատարությամբ գործող 1-ին Չեխոսլովակյան բանակային կորպուսը մասնակցել է Դուկելյան օպերացիային, Սլովակիայում մղվող մարտերին։
1945-1950 թվականներին եղել է ազգային պաշտպանության նախարար։ Չեխոսլովակիայի այլ գործիչների հետ ստորագրել է Կոշիցեի ծրագիրը (1945)։ 1951 թվականին նշանակվել է Չեխոսլովակիայի կառավարության նախագահի տեղակալ և ֆիզիկական կուլտուրայի և սպորտի պետական կոմիտեի նախագահ։ 1955-1959 թվականին եղել է Կլեմենտ Գոտվալդի անվան ռազմական ակադեմիայի պետը, 1968-1975 թվականին եղել է ՉԽՍՀ նախագահը, ՉԽՍՀ զինված ուժերի գերագույն գլխավոր հրամանատարը։
Պարգևատրվել է Գոտվալդի (1959, 1970), Լենինի (1943, 1965), Հոկտեմբերյան հեղափոխության (1970), Սուվորովի 1-ին (1945), 2-րդ աստիճանի (1943) շքանշաններով։ Խաղաղության չեխոսլովակյան (1968), «Ժողովուրդների միջև խաղաղության ամրապնդման» միջազգային լենինյան (1970) մրցանակներ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ազդիզ

Ազդիզ, գյուղ Արևելյան Հայաստանում, Երևանի նահանգի Սուրմալուի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Երևանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Բասլի

Բասլի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Կամախի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
It’s My Life (երգ, Bon Jovi)

«It's My Life» Bon Jovi-ի առաջին սինգլը՝ Crush ալբոմից։ Այս թողարկվել է 2000 թվականի մայիսի 23-ին։ Այն գրվել է Ջոն Բոն Ջովիի, Րիչի Սամբորայի ու Մաքս Մարտինի կողմից։ Երգը զբաղեցրել է 1-ին տեղը որոշ երկրների թոփերում (չնայած որ եղել է միան 33-րդը ԱՄՆ-ում)։ Համենայն դեպս, երգը հնարավորություն տվեց խմբին լինել միակը 1980-ականների հեյր մետալ խմբերից, որը հասել է թոփ 40-ին 2000-ականներին. սա ապացույց է նրա, թե ինչպես երգը կարողացած ներկայացնել խումբը նոր, երիտասարդ լսարանին։ Երգը, հավանաբար, նրանց ամենահայտնի հետ-1980-ական հիթ սինգլն է։ Իր թողարկման պահից երգը գրեթե միշտ կատարվել է կենդանի կատարմամբ բոլոր շոուներին։


== Հիթ-շքերթները և հավաստագրումները ==
Լարավոր կամուրջ

Լարավոր կամուրջ (եբրայերեն՝ גשר המיתרים‎, Gesher HaMeitarim), հայտնի է որպես Լարերի կամուրջ կամ Երուսաղեմի թեթևաքաշ փոխադրամիջոցի կամուրջ, Դավթի տավիղ, երկաթուղային-հետիոտնային կայմապարաններով կամուրջ Երուսաղեմում։ Կառույցը նախագծել է իսպանացի ճարտարապետ և ինժեներ Սանտիագո Կալատրավան։ Կամրջով է անցնում Երուսաղեմի թեթևաքաշ փոխադրամիջոցի կարմիր գիծը, որը ծառայություն սկսել է մատուցել 2011 թվականի օգոստոսի 19-ից։ Կամրջի մեջ ներառված է ապակեպատ հետիոտնային կամուրջ, որը հնարավորություն է տալիս հետիոտնին անցնել Կիրյաթ մոշեից դեպի Երուսաղեմի կենտրոնական ավտոբուսային կայարան։ Շուրջ 70 միլիոն ԱՄՆ դոլար (246 միլիոն շեքել) արժողությամբ  կամուրջը բացվել է 2008 թվականի հունիսի 25-ին։


== Պատմություն ==
Կալատրավան առաջին անգամ Իսրայել այցելել է 1997 թվականին Հայֆայում անցկացվելիք իր աշխատանքների ցուցահանդեսի բացման համար։ Այդ այցի ընթացքում նրան հրավիրել են նախագծելու Պետախ Տիկվայի հետիոտնային կամուրջը, որը բացվել է 2005 թվականին։ Կալատրավային  Երուսաղեմ հրավիրել է քաղաքային ինժեներ Ուրի Շեթրիթը և նախկին քաղաքապետ Էհուդ Օլմերթը, որը, ըստ Կալատրավայի, կոչ է արել իրեն ստեղծելու «ամենագեղեցիկ ժամանակակից կամուրջը»։

Լարավոր կամրջի կառուցումը սկսվել է 2005 թվականին` 129 միլիոն շեքել գնահատման արժեքով, որը գերազանցել է 80 միլիոն շեքելի նախնական կանխատեսումը։


== Դիզայն և խորհրդանիշ ==
Կամուրջը նախատեսվել է Երուսաղեմի տեսանելի հորիզոնին քաղաքի մուտքի մոտ վիզուալ տարր ավելացնելու և թեթևաքաշ փոխադրամիջոցի համակարգ իրականացնելու համար՝ որոշակի ճանապարհային երթևեկության խնդիրների լուծման ակնկալիքով։
Իսպանիայի Սևիլյա քաղաքում գտնվող Կալատրավայի կառուցած Ալամիլյոյի նմանությամբ կամուրջն օգտագործում է անկյունագծային բարձակային աշտարակը կլանելու ծանրությունը և նվազեցնելու անհրաժեշտ նեցուկ ճոպանների թիվը։ Կամուրջը բաղկացած է մեկ հենասյունից, որը հակակշռում է 160 մետր երկարությամբ մալուխներին։ Թեև սա Կալատրավայի 40-րդ կամուրջն է, նա առաջին անգամ է նախագծել ինչպես երկաթուղային, այնպես էլ հետիոտների երթևեկության համար։
Կամրջի զարմանալի առանձնահատկությունը 118 մետր բարձրությամբ կայմ է, որն աջակցում է խճուղուն 66 պողպատե մալուխների միջոցով՝ եռանկյունաձև դասավորությամբ՝ այն դարձնելով կառուցման պահին Երուսաղեմի ամենաբարձր շինությունը։ Կամուրջն արտաքինից պատված է Երուսաղեմի քարով՝ պողպատե, ապակե և բետոնե տարրերով։ Time ամսագիրը տպագրել է «Երուսաղեմի ժամանակակից դիզայնով առաջին սրբարանը» հոդված, և կամուրջը դարձել է զբոսաշրջային գրավչության վայր։
Կամրջի տեսքը հիշեցնում է վրան անապատում կամ տավիղ, մալուխները՝ որպես լարեր, որոնք խորհրդանշում են Դավիթ թագավորի տավիղը, ըստ Կալատրավայի, ոմանք նշմարվող կայմը մեկնաբանում են որպես երկարավիզ թռչուն, մարդու ձեռք կամ աղեղի մեջ գտնվող նետ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Bridges, string art and Bézier curves — mathematical analysis of the shape.
Ստատուտ (այլ կիրառումներ)

Ստատուտ (լատ.՝ statutum,լատ.՝ statuere — որոշել),

Կանոնադրություն, կանոնագիրք, որով սահմանվում է ներպետական կամ միջազգային կազմակերպության կազմակերպման ու գործունեության կարգը։
Միջնադարյան քաղաքների և ներքաղաքային միավորումների իրավական դրությունը սահմանող կանոնագիրք։
Որևէ բանի մասին կանոնադրություն, օրինակ, շքանշանի կանոնադրություն, որով սահմանվում է նրա նկարագրությունը, պարգևատրման կարգը։
Մեծ Բրիտանիայի պառլամենտի որոշ օրենսդրական ակտեր (օրինակ, Վեստմինստերյան ստատուտ 1931), ԱՍՆ-ում՝ կոնգրեսի որոշ ակտերը։