Ֆունշալ

Ֆունշալ (պորտ.՝ Funchal), Մադեյրա կղզու (Պորտուգալիա) գլխավոր քաղաքը և ծովային նավահանգիստը։ Բնակչության թվաքանակը կազմում է շուրջ 112 հազար մարդ։ Հանդիսանում է համանուն շրջանի վարչական կենտրոնը, որի մակերեսը կազմում է 76,25 կմ², իսկ բնակչությունը՝ 111 892 մարդ (2011)։ Այն հյուսիսում սահմանակից է Սանտանան մունիցիպալիտետին, հյուսիս-արևելքում՝ Մաշիկու մունիցիպալիտետին, արևելքում՝ Սանտա Կրուշ մունիցիպալիտետին, հարավում՝ Ատլանտյան օվկիանոսին, իսկ արևմուտքում՝ Կամարա դի Լոբուշ մունիցիպալիտետին։
Նախկինում քաղաքը եղել է համանուն վարչական շրջանի վարչական կենտրոնը։ Ֆունշալը այսօր ինքնավար տարածաշրջանի համար հանդիսանում է մշակութային, զբոսաշրջային եւ առևտրային կենտրոն։ Քաղաքի բնապատկերում գերիշխում են կարմիր կղմինդրե տանիքներով սպիտակ տները, կանաչ զբոսայգիները։
Քաղաքի հովանավորը համարվում է Հակոբոս Ալփյանը։ Քաղաքի տոնը նշվում է օգոստոսի 21-ին։


== Պատմություն ==
Հայտնի է, որ Ֆունշալը հիմնադրվել է 1424 թվականին՝ Մադեյրա կղզու գաղութացման ժամանակ։ Այն քաղաքի կարգավիճակ ստացել է 1508 թվականի օգոստոսի 21-ին՝ Պորտուգալիայի Մանուել I թագավորի դեկրետի հիման վրա։
Քաղաքի անունը ծագել է այստեղ մեծ քանակությամբ աճող վայրի ֆենխելի անունից, որին պորտուգալերեն ասում են «ֆունշու»։


== Ժողովրդագրություն ==


== Մունիցիպալիտետի կազմ ==
Մունիցիպալիտետի մեջ մտնում են հետևյալ շրջանները.

Իմակուլադու Կորասան դե Մարիա (պորտ.՝ Imaculado Coração de Maria)
Մոնտե (պորտ.՝ Monte)
Սնատա Լուզիա (պորտ.՝ Santa Luzia)
Սանտա Մարիա Մայոր (պորտ.՝ Santa Maria Maior)
Սանտու Անտոնիու (պորտ.՝ Santo António)
Սան Գոնսալու (պորտ.՝ São Gonçalo)
Սան Մարտինյու (պորտ.՝ São Martinho)
Սան Պեդրու (պորտ.՝ São Pedro)
Սան Ռոկե (պորտ.՝ São Roque)
Սե (պորտ.՝ Sé)


== Զբոսաշրջություն ==
Քաղաքի այցեքարտը հանդիսանում է «Լավրադոր» շուկան իր հսկայական արևադարձային մրգերի ընտրությամբ։

Քաղաքի ծովային նավահանգիստը միշտ լի է միջազգային լայներներով, առևտրային նավերով և զբոսանավերով։ Մարդկանց համար, ովքեր ցանկանում են ծանոթանալ մշակույթին և արվեստներին, գոյություն ունեն տարբեր 
թանգարաններ, կոթողներ, պատկերասրահներ։ Ամեն տարի Նոր տարվա դիմավորման ժամանակ քաղաքում տեղի են ունենում հրավառություններ։ 2007 թվականի հունվարի 1-ին հրավառության կրակի երկարությունը կազմել է 6 կմ, իսկ լայնությունը՝ 2,7 կմ, որը ընդգրկվել է Գինեսի ռեկորդների գրքում, որպես ամանազանգվածային հրագործական տոն։
Ֆունշալա քաղաքի կենտրոնից ոչ հեռու գտնվում է Մադեյրայի Բուսաբանական այգին, որը հետաքրքրում է այցելուներին իր շքեղ բուսականությամբ։ Այգու տարածքում աճում են ավելի քան 2 հազար էկզոտիկ բույսերի տեսակներ։ 2005 թվականից այգում եղել է ճոպանուղի, որտեղից դեպի քաղաքի կենտրոն ժամանակը կազմում է 7 րոպե։
2013 թվականին քաղաքի կենտրոնական զբոսայգում տեղադրվել է ռուս նկարիչ Կառլ Բրյուլովի բրոնզե կիսանդրին։


== Տրանսպորտ ==
Քաղաքի և մունիցիպալիտետի օդային հաղորդակցությունը ապահովում է Մադեյրայի Միջազգային օդնավակայանը։


== Կլիմա ==


== Քույր քաղաքներ ==
 Ջիբրալթար, Մեծ Բրիտանիա
 Լիվինգսթոն, Զամբիա
 Պրայա, Կաբո Վերդե
 Հոնոլուլու, ԱՄՆ
 Մաուի, ԱՄՆ
 Օքլենդ, ԱՄՆ
 Նյու Բեդֆորդ, ԱՄՆ
 Գերցլիա, Իսրայել
 Սենտ Հելիեր, Մեծ Բրիտանիա
 Լայխլինգեն, Գերմանիա
 Քեյփթաուն, Հարավաֆրիկյան Հանրապետություն
 Սանտուս, Բրազիլիա
 Սան Պաուլո, Բրազիլիա
 Մերրիկվիլլ, Ավստրալիա
 Ֆրիմանտլ, Ավստրալիա
 Պարլա, Իսպանիա


== Հայտնի բնիկներ ==
Կրիշտիանու Ռոնալդու, պորտուգալացի ֆուտբոլիստ, ով հանդես է գալիս «Ռեալ Մադրիդ» ակումբում կիսապաշտպանի և հարձակվողի դիրքերում և հանդիսանում է Պորտուգալիայի հավաքականի ավագը։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ֆունշալ քաղաքի քաղաքային պալատի պաշտոնական կայքը(պորտ.)
Ֆունշալի լուսանկարների ցուցադրությունը