armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Ռիչարդ Աբել Մասգրեյվ

Ռիչարդ Աբել Մասգրեյվ (անգլ.՝ Richard Abel Musgrave; դեկտեմբերի 14, 1910(1910-12-14), Königstein im Taunus, Վերին Տաունուս, Դարմշտադտի վարչական շրջան, Հեսսեն, Գերմանիա - հունվարի 15, 2007(2007-01-15)[…], Սանտա Քրուզ, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ), գերմանական ծագմամբ ամերիկյան տնտեսագետ, մերիտորային բարիքներ հայեցակարգի հեղինակ։


== Կենսագրություն ==
Ռիչարդ Աբել Մասգրեյվը ծնվել է հրապարակախոս, դրամատուրգ և թարգմանիչ, մասնագիտությամբ քիմիկոս Կուրտ Աբել-Մասգրեյվի (1860-?) ընտանիքում։ Պապը (ճանաչված լեզվաբան և թարգմանիչ, Բեռլինի Հումբոլդտի ինստիտուտի պրոֆեսոր Կարլ Աբել, 1837-1906 թվականներ) և տատը ծագումով հրեա են եղել, բայց ընդունել են լյութերականություն։ Նրա մայրը մահացել է լեյկոզից, երբ Ռիչարդը 13 տարեկան էր, և նրան մեծացրել  և դաստիրակել է հայրը։
Ռիչարդ Աբել Մասգրեյվը սովորել է Մյունխենի, Հայդելբերգի և Հարվարդի համալսարաններում։ Նա աշխատել է ամերիկյան մի շարք համալսարաններում։ Հարվարդի համալսարանի վաստակավոր պրոֆեսոր։ Ազգային հարկային ասոցիացիան (ԱՄՆ) 1999 թվականից սկսած ամեն տարի շնորհում է Մասգրեյվի մրցանակը լավագույն հոդվածին, որը հրապարակվում է National Tax Journal-ում։ Մասգրեյվի կինը՝ Փեգի Բրյուեր Մասգրեյվը (ծնված 1924 թվականին), նույնպես հայտնի տնտեսագետ է։
ԱՄՆ գիտությունների ազգային ակադեմիայի անդամ է եղել 1986 թվականից։


== Մատենագրություն ==
«Հանրային տնտեսության կամավոր փոխանակման տեսություն», 1939 թ. QJE
«Համամասնական եկամտահարկ և ռիսկերի ընդունում», Ե․Դոմաարի հետ, 1944.
«Հարկերի բաշխումն ըստ եկամուտների խմբերի. դեպքի ուսումնասիրություն 1948 թվականի համար», 1951, National Tax Journal
Հանրային ֆինանսների տեսություն, 1958.
Դասականները հանրային ֆինանսների տեսության մեջ, Ա.Թ.Պաչոք 1958
«Հարկային բարեփոխում. աճ սեփական կապիտալով», 1963,  AER
Ֆիսկալ համակարգեր
Հանրային ֆինանսները տեսության և պրակտիկայում, Պ. Մասգրեյվի հետ, 1973.
«Մաքսիմին, անորոշությունը և հանգստի փոխանակումը», 1974, QJE.
Ֆիսկալ բարեփոխումներ Կոլումբիայում, 1979
Բյուքենեն, Ջեյմս Մակգիլլ & Ռիչարդ Ա․ Մասգրեյվ,  Հանրային ֆինանսներ և հանրային ընտրություն. պետության երկու հակասական տեսլականներ, «MIT Press»։
Ռիչարդ Մասգրեյվ, հանրային ֆինանսների հայտնի ռահվիրա, Dies at 96 // Արվեստի և գիտության ֆակուլտետ. Հարվարդի համալսարան. (անգլ.) — 21.09.2009.
Ռիչարդ Ա. Մասգրեյվը, հայտնի տնտեսագետ և պետական ֆինանսների առաջամարտիկ։ 1910−2007 // Հարվարդի իրավաբանական դպրոց. (անգլ.) — 21.09.2009.
Ռոբինս Մ. Ռիչարդ Ա. Մասգրեյվ, 1910−2007. Տնտեսագետ արժանապատիվ հասարակության համար // Harvard Law Bulletin. (անգլ.) — 21.09.2009.


=== Հրապարակումներ ռուսերեն լեզվով ===
Масгрейв Р. А., Масгрейв П. Б. Государственные финансы: теория и практика / пер. с 5-го англ. изд. [1989]. — М.: Бизнес Атлас, 2009. — 716 с. — ISBN 978-5-9900421-3-1. — Библиотека журнала «Бюджет». (англ. Public Finance in Theory and Practice, 1973)
Ռիչարդ Ա. Մասգրեյվ,Ռիչարդ Պ․Բ․ Հանրային ֆինանսներ. տեսություն և պրակտիկա / թարգմ. 5-րդ անգլերենից։ խմբ. [1989]։ - Մ.: Բիզնես ատլաս, 2009. - 716 էջ. - ISBN 978-5-9900421-3-1։ - «Բյուջե» ամսագրի գրադարան։ (Eng. Public Finance in Theory and Practice, 1973)


=== Գրականություն ===
Հետքեյնսյան ժամանակաշրջանի 100 հռչակավոր տնտեսագետներ


== Ծանոթագրություններ ==
Կեճան (Վանի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կեճան (այլ կիրառումներ)Կեճան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Վանի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Կեմերովոյի մարզային Ա. Գայդարի անվան տիկնիկային թատրոն

Կեմերովոյի մարզային Ա. Գայդարի անվան տիկնիկային թատրոն, Կուզբասսի ամենահին թատերական կոլեկտիվներից մեկը։


== Թատրոնի պատմությունը ==
Կեմերովոյի մարզային Ա. Գայդարի անվան տիկնիկային թատրոնը ստեղծվել է 1942 թվականի փետրվարի 8-ին, Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ, Նովոսիբիրսկի «Կարմիր ջահ» թատրոնի բազայի վրա, որը այդ ժամանակ տեղափոխվել էր Ստալինսկ (այժմ՝ Նովոկուզնեցկ)։ Այդ օրը դերասան երեխաների խմբով բեմադրվել է առաջին ներկայացումը՝ «Գայլը և յոթ այծիկները»։
Միայն 1953 թվականի սեպտեմբերին թատրոնը ձեռք է բերել իր սեփական շենքը՝ Նովոկուզնեցկ քաղաքի Կիրովի փողոցում։
1961 թվականին թատերախմբի հիմնական մասը տեղափոխվել է Կեմերովո քաղաք և հաստատվել է ներկայիս տարածքում։
Բացի մանկական խաղացանկից՝ թատրոնը ստեղծեց բեմադրություններ մեծահասակների համար։ Բեմում ծնվեցին «Ճգնավորը և վարդը», «Կարապների երամ», «Աստվածային կատակերգություն» ներկայացումները։ Թատրոնի դերասաններից շատերի տաղանդը գնահատվել է ըստ արժանվույն․ Ռուսաստանի վաստակավոր արտիստի կոչում են ստացել դերասաններ Ռ. Միշչենկոն, Ա. Նոխրինը, Լ. Բարանովսկայան, Տ. Շիշկինան, Յա. Զվերյանսկին։
Թատրոնի գոյության 75 տարիների ընթացքում բեմադրվել է ավելի քան 300 ներկայացում։ Թատրոնի կազմը հաջողակ հյուրախաղեր է ունեցել Ռուսաստանի և մոտակա երկրների շատ քաղաքներում, հաճախ հյուր են լինում Կեմերովոյի գիշերօթիկ դպրոցներում և մանկատներում։
Ներկայումս թատրոնը ղեկավարում է Դմիտրի Վիխրեցկին, որը «UNIMA» տիկնիկագործների միջազգային կազմակերպության անդամ է։ 2001 թվականից նա թատրոնի գլխավոր ռեժիսորն էր, իսկ 2004-ից՝ տնօրենը։ Դմիտրի Վիխրեցկին կազմակերպել է մի շարք բեմադրություններ, որոնք հաջողություն են ունեցել բեմում։ Դրանց շարքում են հանդիսատեսի կողմից սիրված «Արջուկ Ռիմ-տի-տի» երաժշտական-կատակերգական պատմությունը, «Գավ անունով կատվիկը» քաղաքային երաժշտական պատմությունը, «Կապույտ մորուքը», «Գիշերը Ամանորից առաջ» ֆանտասմագորիան, «Պեր Գյունտ» շարերգը, «Ալ առագաստներ»-ը, «Թեդդի»-ն։ Այս ներկայացումներից շատերը արժանացել են հեղինակավոր թատերական փառատոների հանդիսատեսի և ժյուրիի ուշադրությանը։
75 տարիների գոյության ընթացքում տիկնիկների թատրոնը բազմիցս դարձել է «Կուզբաս թատերական» կինոփառատոնի մրցանակակիր, ինչպես նաև հաղթել է Սանկտ Պետերբուրգի, Մինսկի, Ռյազանի, Օմսկի, Նովոսիբիրսկի, Բարնաուլի, Իրկուտսկի, Տոմսկի թատերական փառատոններում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Թատրոնի պաշտոնական կայքը
(21733) Շլոտման

(21733) Շլոտման, աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Այս աստերոիդը հայտնաբերվել է 1999 թվականի սեպտեմբերի 9-ին ԼԻՆԵԱՐ ծրագրի կողմից Սոկոռոյում։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(21733) Շլոտման աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
(4828) Միսենուս

(4828) Միսենուս (անգլ.՝ Misenus), աստերոիդ Յուպիտերի տրոյացիներից։ Հայտնաբերվել է 1988 թվականի սեպտեմբերի 11-ին Կարոլին Շումեյկերի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 5,17575 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 4,956 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 5,3955 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 4300,89 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,083704 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 14,89° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(4828) Միսենուս աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Ալբերտո Բուենո

Ալբերտո Բուենո Կալվո (իսպ.՝ Alberto Bueno Calvo, մարտի 20, 1988(1988-03-20)[…], Մադրիդ, Իսպանիա), իսպանացի ֆուտբոլիստ։ Հանդիսանում է պորտուգալական «Պորտու» ֆուտբոլային ակումբի խաղացող, ով վարձավճարով հանդես է գալիս իսպանական «Մալագա» ֆուտբոլային ակումբում։ Հանդես է գալիս կիսապաշտպանի դիրքում։


== Ակումբային կարիերա ==
Ալբերտո Բուենո իր ֆուտբոլային կարիերան սկսել է «Ռեալ Մադրիդ» ֆուտբոլային ակումբի երիտասարդական թիմում։ 2005/2006 մրցաշրջանում Ալբերտոն 37 խաղում խփել է 37 գոլ։ Հաջորդ մրցաշրջանում նա արդեն խաղացել է «Ռեալ Մադրիդ Կաստիլիա» ֆուտբոլային ակումբի կազմում՝ երկրորդ դիվիզիոնում անցկացնելով 31 խաղ։
2007 թվականի օգոստոսին Ալբերտո Բուենոն պայմանագիր է կնքել «Ռեալ Մադրիդի» հետ որպես պրոֆեսիոնալ առաջին դիվիզիոնում խաղալու համար։ Գլխավոր թիմի մարզիչ Բերնդ Շուստերը ֆուտբոլիստին վերցնում է նախամրցաշրջանային պատրաստության, ոորի ժամանակ թիմը ընկերական հանդիպում է ունեցել ռուսական «Լոկոմոտիվ» ֆուտբոլային ակումբի հետ։ Ընդմիջման ժամանակ նրան փոխարինել է Խավեր Բալբոան։
2008 թվականի նոյեմբերի 11-ին մի քանի խաղացողի վնասվածքների պատճառով Կոպա դել Ռեյի շրջանակներում տեղի է ունենում Ալբերտո Բուենոյի՝ թիմի կազմում պաշտոնական մեկնարկը։  Այդ խաղը տեղի ունեցավ սեփական հարկի տակ ընդդեմ երրորդ դիվիզիոնում հանդես եկող «Ռեալ Յունյոն» ֆուտբոլային ակումբի։ Խաղադաշտ դուրս գալուց մի քանի րոպե անց Ալբերտոն գրավում է մրցակցի դարպասը, սակայն, երկու խաղերի արդյունքներով «Ռեալը» դուրս մնաց առաջնությունից։ 11 օր անց տեղի ունեցավ Ալբերտո Բուենոյի առաջին հանդիպումը Իսպանիայի ֆուտբոլի առաջնությունում։ Նա «Ռեկրեատիվո» ֆուտբոլային ակումբի դեմ խաղում փոխարինեց Ռաուլին։
2009 թվականի հուլիսի 15-ին Ալբերտո Բուենոյին ձեռք է բերում «Վալյադոլիդը»՝ նրա հետ ստորագրելով հինգ տարվա պայմանագիր, սակայն «Ռեալ Մադրիդը», համաձայն պայմանագրի, դեռևս հնարավորություն ուներ հետ գնել ֆուտբոլիստին երկու տարվա ընթացքում։ Նոր ակումբում իր առաջին մրցաշրջանում Ալբերտոն խաղաց ընդմիջումներով, քանի որ իր ակումբը դուրս էր եկել բարձրագույն խմբի առաջնությունից։
2010 թվականի օգոստոսի 30-ին անգլիական «Դերբի Կաունտի» ֆուտբոլային ակումբը հայտարարեց, որ Ալբերտո Բուենոն վարձավճարով հանդես կգա իրենց թիմի կազմում «Քուինս Պարկ Ռեյնջերս» ակումբի դեմ խաղում։ Այդ համաձայնությունը շատ մոտ էր կնքման տրանսֆերային պատուհանի փակման ժամկետների ավարտին; Սակայն, հաջորդ օրը պարզ դարձավ, որ խաղացողը վարձավճարի պայմանագիր է կնքել մեկ մրցաշրջանի համար։ Անգլիական ակումբի կազմում նա առաջին անգամ հանդես եկավ «Շեֆիլդ Յունայթեդ» ակումբի դեմ խաղում։ Նոր ակումբի կազմում ֆուտբոլիստն իր առաջին գոլը խփել է «Քրիսթալ Փելաս» ֆուտբոլային ակումբի հետ խաղի ժամանակ, որին հաջորդել են «Պրեստոն Նորդ Ենդի» դարպասն ուղարկած գնդակները։ Շնորհիվ իր լավ խաղի ԱԱլբերտը երկու խաղերում էլ ճանաչվեց խաղի լավագույն ֆուտբոլիստ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ֆուտբոլիստի էջը soccerway.com կայքում(անգլ.)
BDFutbol profile
Ցուցանիշները soccerbase.com կայքում (անգլ.)
Վիճակագրություն FIFA-ի կայքում(անգլ.)
Պրոֆիլը transfermarkt.com կայքում(անգլ.)
Կաշենո (գյուղ, Վելիժսկի շրջան)

Կաշենո (ռուս.՝ Кашено), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վելիժսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 26 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Հայկական կորպուս

Հայկական կորպուս կամ Հայոց ազգային կորպուս, հայկական զինվորական միավորում։ Ստեղծվել է 1917 թվականի դեկտեմբերին, ձևավորվել 1917 թվականի ապրիլից, Ռուսաստանի Ժամանակավոր կառավարության «Բանակի ազգայնացման հիմնական դրույթները» օրենքի հրապարակումից հետո։ Ազգայնացված բանակի խնդիրն էր արտաքին թշնամուց հայրենիքի պաշտպանությունը և պետության ներքին կյանքում կարգուկանոնի հաստատումը։
1917 թվականի ապրիլի 9-ին գեներալ Թովմաս Նազարբեկյանն ուղարկվել է Կովկասյան ռազմաճակատի շտաբ՝ բանակի զորամասերն ազգայնացնելու նպատակով։ 1917 թվականի հոկտեմբերին Հայոց ազգային խորհուրդը դիմել է Կովկասյան բանակի գլխավոր հրամանատարին՝ հայկական ազգային գնդերի թիվն 8-ի հասցնելու խնդրանքով։ 1917 թվականի դեկտեմբերի 13-ին ստեղծվել է Հայոց ազգային կորպուս, հրամանատար է նշանակվել գեներալ Թովմաս Նազարբեկյանը, շտաբի պետ՝ Վեշինսկին, հատուկ կոմիսար՝ Դրաստամատ Կանայանը (Դրո)։ Հայոց ազգային կորպուսին աջակցել է նաև Հայկական զինվորական միությունը՝ Ա. Շահմազյանի գլխավորությամբ։ Հայոց ազգային կորպուսի կազմի մեջ է մտել արևմտահայերի դիվիզիան՝ Անդրանիկ Օզանյանի հրամանատարությամբ։ Հայոց ազգային կորպուսն ուներ 2 դիվիզիա՝ 1-ին և 2-րդ (յուրաքանչյուրում՝ 4-ական գունդ), հեծելազորային բրիգադ (2 գունդ, յուրաքանչյուրում՝ 400-ական մարդ), Արևմտահայկական դիվիզիա, Ա բրիգադ (Էրզրումի գունդ՝ կազմված 2 գումարտակից), Երզնկայի գունդ (2 գումարտակ), Բ բրիգադ (Խնուսի գունդ՝ կազմված 2 գումարտակից), Ղարաքիլիսայի գունդ (2 գումարտակ), Վանի գունդ (2 գումարտակ), Զեյթունի գունդ, տեղական բանակային զորամասեր՝ Լոռու, Շուշիի, Ախալքալաքի, Ղազախի գնդերը (2-ական գումարտակ), Նուխիի, Ախալցխայի, Իգդիրի, Խանասորի ջոկատները։ 1918 թվականի մարտի 31-ի տվյալներով Հայոց ազգային կորպուսն ուներ 19590 մարտիկ, որոնցից 818-ը՝ սպա։ 1918 թվականի հուլիսի 26-ին գեներալ Նազարբեկյանի հրամանով Հայոց ազգային կորպուսը վերակազմավորվել է Ազգային դիվիզիայի, որի հիման վրա էլ 1920 թվականին ստեղծվել է ՀԽՍՀ կարմիր բանակը։
Հայոց ազգային կորպուսը մասնակցել է հայ ժողովրդի՝ թուրքական զավթիչների դեմ 1918-1920 թվականներին մղած հերոսամարտերին։
Քեմփերի

Քեմփերի (վրաց.՝ ქემფერი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մխարեի Խաշուրի մունիցիպալիտետում։ Ծովի մակերևույթից բարձր է 800 մետրով։ Բնակչությունը՝ 350 մարդ (2014)։


== Տես նաև ==
Խաշուրի մունիցիպալիտետ


== Ծանոթագրություններ ==
Օձերիզ

Օձերիզներ, բարակ, գունավոր թղթաժապավեններ, որոնք հիմնականում դուրս են թափվում «պայթող» տուփիկի միջից։ Օգտագործվում են որպես տոնական զարդարանք (Ամանորին, տարեդարձի, կառնավալի, շքերթի և այլ հանդեսների ժամանակ)։ Գործածվում է նաև «սերպանտին» անվանումը, որը ծագում է լատիներեն serpens (օձ) բառից։
Օձերիզի մեկ այլ տեսակ դուրս է թափվում սփրեյի (ցողիչի) միջից։ Այդ դեպքում գունավոր ժապավենները ոչ թե թղթից են, այլ հեղուկ պլաստմասից (անգլերեն այն կոչվում է aerosol string)։
Աղմեզրե

Աղմեզրե, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Խոզաթի գավառակում։ Գտնվում էր Խարբերդ քաղաքից հյուսիս-արևելք։


== Բնակչություն ==
XX դարի սկզբին ուներ 288 հայ և 75 քուրդ բնակիչ։


== Տնտեսություն ==
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահությունն ու երկրագործությունն էր։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Աղմեզրեն ուներ Քառասունմանկունք անունով եկեղեցի։ Գյուղի մոտակայքում կային այլ 2 եկեղեցիներ։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Խարբերդի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Անգիլիա

Անգիլիա (անգլերեն՝ Anguilla) կղզի Կարիբյան ծովի արևելյան մասում, Մեծ Բրիտանիայի ինքնավար անդրծովյան տարածք։ Ընկած է Պուերտո Ռիկոյից ու Վիրջինյան կղզիներից դեպի արևելք և Սեյնթ Մարտինից հյուսիս։ Մայրաքաղաքը Վալլին է։
Անգիլիա անվանումը կրող գլխավոր կղզու և մերձակա մի քանի կղզյակների ընդհանուր տարածքը 91 քառակուսի կիլոմետր է; 2018 թվականի հուլիսի տվյալներով բնակչության թվաքանակը եղել է մոտավորապես 17.400
:
Անգիլիա անվանումը, իտալերենից թարգմանած, նշանակում է օձաձուկ anguilla(այդպես են կոչել՝ կղզու ձևը, ընդհանուր տեսքը նկատի առնելով։ Այդ նույն նկատառումով հաճախ կոչում են նաև Snake Island, այսինքն՝ Օձակղզի)։  Որոշ ուսումնասիրողներ կարծիք են հայտնել, որ կղզին Անգիլա է անվանակոչել Քրիստափոր Կոլումբոսը։


== Ծանոթագրություններ ==
Սանտո Ստեֆանո Լոդիջանո

Սանտո Ստեֆանո Լոդիջանո (իտալերեն՝ Santo Stefano Lodigiano)` կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լոմբարդիա մարզի Լոդի գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 1788 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Խտությունը՝ 179 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 10 կմ²։ Էլեկտրոնային փոստ` 20070։ հեռախոսային կոդ՝ 0377։


== Ծանոթագրություններ ==
Կարա Բալա

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ստեփան Հարությունյան (այլ կիրառումներ)Ստեփան Հարությունյան (առավել հայտնի որպես «Կարա Բալա», Կարաբալա, Ղարաբալա, թուրքերեն՝ Kara Bala, «սև տղա», 1900, Երևան, Կովկասի փոխարքայություն, Ռուսական կայսրություն - 1970, Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), ծաղկավաճառ, 20-րդ դարի Երևանի բնակիչ։


== Կենսագրություն ==
Կարա Բալան ծնվել է 20-րդ դարի սկզբում, որոշ աղբյուրներում նշվում է 1900 թվականին, Քանաքեռ գյուղում, ունևորի ընտանիքում։ Ստեփանի ընտանիքն ֆլորայի այգիների սեփականատերն է եղել, որտեղ այսօր Երևանի մետրոյի «Երիտասարդական» կայարանն է։ Հայաստանում Խորհրդային կարգերի հաստատումից հետո նրա ընտանիքը կորցրեց հարստությունը։
1926 թվականին ամուսնացել է Աշխեն անունով կնոջ հետ, ունեցել է Ժորժիկ անունով որդի։
Նա սիրահարված է եղել հայտնի դերասանուհի Արուս Ոսկանյանին, որն աշխատանքի էր գնում Աբովյան փողոցով։ 1926 թվականի մի օր Կարա Բալան դանակահարում է թուրք երիտասարդի, որը հետապնդում էր Արուս Ոսկանյանին։ Նա ձերբակալվում և տարվում է Երևանի ուղղիչ տուն, որտեղ նույն հոդվածով նույն թվականին բերվեց նաև Եղիշե Չարենցը։

Կարաբալան հայտնի է դարձել Երևանի փողոցներում ծաղիկ վաճառելով (նվիրելով)։ Մահացել է ենթադրաբար 1970 թվականին։
Վերջին տարիներին Կարա-Բալան ապրում էր Հանրախանութի պահեստում։ Մի օր այնտեղ պետք է ստուգումներ կատարվեին, և Հանրախանութի տնօրենը Կարա-Բալային ասաց, որ նա  2-3 օրով ազատի պահեստը։ Ցուրտ օրեր էին կանգնած, և նա ցրտահարվեց, Հանրախանութի մոտից տեղափոխվեց հիվանդանոց, որտեղ և մահացավ։


== Կարա Բալան մշակույթում ==
Ծաղկավաճառ ծերունին դարձավ Հին Երևանի խորհրդանիշերից մեկը, ինչի շնորհիվ տարբեր ժամանակներում նրան նվիրվեցին գրական և արվեստի մի շարք ստեղծագործություններում։


=== Կարա Բալան գրականությունում ===
Կարա Բալային նվիրված բանաստեղծություններ են գրել Հովհաննես Շիրազը, Եղիշե Չարենցը և Համո Սահյանը։


=== Կարա Բալան արվեստում ===
Կարա Բալայի մասին գրվել են երգեր։ Նրա մասին երգ ունի Պապին Պողոսյանը։

1981 թվականին «Հայֆիլմի» նկարահանած «Մեր պապերի քայլերգը» ֆիլմում Կարա Բալային մարմնավորել է Ազատ Շերենցը։


=== Կարա Բալայի արձան ===

1995 թվականին Երևանում տեղադրվել է Կարա Բալայի արձանը, որի քանդակագործը Լևոն Թոքմաջյանն է։ Այժմ արձանը գտնվում է Աբովյան փողոցի սկզբնամասում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Լևոն Թոքմաջյան, Կարաբալայի արձանը 2006թ.
Մի Լեգենդի պատմություն
Թիմար (Բասենի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Թիմար (այլ կիրառումներ)Թիմար, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Բասենի գավառակում։ Գտնվում էր Հասանկալա քաղաքից 9 կմ հյուսիս-արևելք, Արաքսի ավազանի գետակներից մեկի ափին։


== Աշխարհագրություն ==
Տարածքը լեռնային էր։


== Բնակչություն ==
1877-1878 թվականներին ուներ 12, իսկ 1920-ական թվականներին՝ 30 տուն թուրք բնակիչ։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ժողովածու (841)

Ժողեվածու (841), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 841 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 18-րդ դարում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 14,5×10սմ չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 283 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորագրով և նոտրգրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ կանաչ մետաքս։


== Բովանդակություն ==
Օրհնութիւն զգեստից։
Աղօթք երդմնասխալաց։
Պօղոսի Տարօնեցւոյ Ընդդէմ հերետիկոսաց։
Պատասխանի ընդդէմ այնցողիկ, որ երկու ներգործութիւնս առնեն ի վերայ Քրիստոսի։
Ներս. Շնորհալւոյ Թուղթ ի Միջագետս։
Պատմեւթիւն հայոց Թագաւորին։
Սամհմանք քերականութեան։
Կղեմէսի Գալանոսի Քերթողութիւն քերականութեան։
Մեկնութիւնք Հայր մեր-ի, Հաւատամք-ի։
Գրառաջք։
Մանունք։


== Ծանոթագրություններ ==
Դեդե Կոսվարա

Դեդե Կոսվարա (1971, Ինդոնեզիա - հունվարի 30, 2016(2016-01-30), Բանդունգ, Ինդոնեզիա), «Մարդ-ծառ» մականունով Ինդոնեզիայի քաղաքացի, որը հայտնի է որպես աշխարհի այն եզակի մարդկանցից մեկը, որոնց մոտ ախտորոշվել է վերուցիֆորմային էպիդերմոդիսպլազիա հիվանդությունը։
Որոշ բժիշկների խոսքերով, որոնցից է Մերիլենդի համալսարանի մաշկաբանության, իմունոլոգիայի և մաշկային ալերգիայի մասնագետ Էնթոնի Գասպարին «այս արատը հավանական է միլիոնից մեկի մոտ»։ Դեդեն դարձել է հայտնի 2007 թվականի նոյեմբերին, այն բանից հետո, երբ համացանցում ցուցադրվել է մի տեսահոլովակ, որտեղ պատմվում էր տարօրինակ հիվանդության պարտության մասին։ Նրա պատմությունը հայտնվել է Discovery ալիքի TLC-ի «Իմ ցնցող պատմություն» սերիալի «Կեսմարդ-կեսծառ» էպիզոդում։ Դեդե Կոսվարայի պատմությունը ցուցադրվել է 2008 թվականի օգոստոսի 12-ին ABC-ի «Բժշկական գաղտնիք» սերիալի «Մարդ-ծառ» անվամբ էպիզոդում։
2008 թվականի օգոստոսի 26-ին՝ իր մարմնից 6 կիլոգրամ գորտնուկների հեռացման վիրահատությունից հետո, Դեդեն վերադարձել է իր ապրելավայր։ Վիրահատությունը կազմված էր երեք փուլից. գորտնուկների հաստ շերտի և ձեռքերի զանգվածային ելուստների հեռացում, գլխի, իրանի և ոտքերի մանր գորտնուկների հեռացում և ձեռքերի պատվաստված մաշկով ծածկում։ Սակայն այդ միջամտություններից հետո հիվանդությունը կրկնվել է և հայտնվել է մարմնի բոլոր մասերում։ Դրանից հետո Դեդեն կրկին տարել է մի քանի վիրահատություն։
Նա մահացել է 2016 թվականի հունվարի 30-ին 45 տարեկան հասակում, մոտավորապես 03:30 WIB (ժամանակը Ինդոնեզայում) Բանդունգի Հասան Սադիկինի անվան հիվանդանոցում՝ առողջական վիճակի հետ կապված սրացումներից, որոնցից նա տառապել է ավելի քան 20 տարի։


== Ծանոթագրություններ ==
Պալա

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Պալա (այլ կիրառումներ)Պալա, գյուղ Արևելյան Հայաստանում, Կարսի մարզի Արդահանի գավառում։ Գտնվում է գավառի հյուսիսային սահմանի մոտ։ Գյուղից արևելք անցնում է Արդահան տանող խճուղին։


== Բնակչություն ==
1907 թվականին ուներ 82 թուրք բնակիչ։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն


== Տես նաև ==
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Ծանոթագրություններ ==
Հարթ տպագրություն

Հարթ տպագրություն, պոլիգրաֆիական տպագրության եղանակ, երբ տպաձևի տպագրող և բացատատարրերը (չտպագրող) գտնվում են նույն հարթության մեջ։ Տպագրող և չտպագրող տարրերի առկայությունը պայմանավորված է մակերևույթի տարբեր ֆիզիկաքիմիական հատկություններով (տպաձևի մակերևույթը նախապես ենթարկվում է քիմիական մշակման), տպագրող տարրերը պատվում են յուղոտ ներկով, իսկ բացատատարրերը՝ ջրով։ Քանի որ ջուրը և յուղը չեն միախառնվում, տպաձևի նախօրոք խոնավացրած բացատները չեն ներկապատվում, ներկը քսվում է միայն տպագրող տարրերին։ Տպագրության պրոցեսում տպաձևը մեկընդմեջ խոնավացնում են, ներկապատում, այնուհետև ներկը ճնշմամբ փոխադրվում է թղթի (կամ այլ նյութի) վրա։ Հարթ տպագրության եղանակներն են վիմագրությունը, օֆսեթ տպագրությունը և ֆոտոապագրությունը։
Here (ալբոմ, Ալիշա Քիզ)

Here, ամերիկացի R&B և սոուլ ոճի երգչուհի Ալիշա Քիզի երգը՝ թողարկված 2016 թվականի նոյեմբերի 4-ին RCA Records լեյբլում։ Սկավառակը ալբոմների ամերիկյան Billboard 200 հիթ-շքերթում ընդգրկվելու առաջին շաբաթում զբաղեցրել է երկրորդ հորիզոնականը։


== Ալբոմի մասին ==
Սկավառակն ստացել է դրական արձագանքներ երաժշտական քննադատների և ինտերնետային հրատարակությունների կողմից՝ Metacritic, The Guardian, Pop Matters, NME.
Ալբոմը գլխավորել է ԱՄՆ-ի Billboard 200 հիթ-շքերթը (159 հազար օրինակ վաճառքով դեբյուտի առաջին շաբաթում)՝ դառնալով Ալիշա Քիզի 7-րդ ալբոմը, որը եղել է լավագույն տասնյակում (Top-10)՝ դեբյուտի առաջին շաբաթում վաճառվելով ավելի քան 42,000 օրինակով (50000 օրինակ սթրիմինգը և երգերը հաշված)։ Նախկինում դրանք եղել էին Քիզի Songs in A Minor (№ 1  2001 թվականին ԱՄՆ-ում), The Diary of Alicia Keys (№ 1  2003 թվականին), Unplugged (№ 1 2005 թվականին), As I Am (№ 1 2007 թվականին), The Element of Freedom (№ 2 2010 թվականին) և Girl on Fire (№ 1 2012 թվականին) ալբոմները։


== Երգացանկ ==

Նշումներ«Pawn It All» Swizz Beatz-ից բեք վոկալով։
«Blended Family (What You Do for Love)» Tish Hyman բեք վոկալով։
«She Don’t Really Care/1 Luv» ներառում է իր մեջ սեմփլներ «One Love» երգից, որը գրել են Nas-ը, Q-Tip-ը, և Jimmy Heath-ը, և ներկայացրել Nas, նաև ներառում է տարրեր «Fool Yourself» երգից, որը գրել է Fred Tackett-ը և ներկայացրել Little Feat-ը։
«Elevate (Interlude)» Nas-ից բեք վոկալով։


== Ձայնագրման մասնակիցներ ==
Here սկավառակի նյութի տվյալներով՝

Ալիշա Քիզ - վոկալ, հարվածայինների ծրագրավորում, պրոդյուսեր, ստեղնային, դաշնամուր, սինթեզատորներ
Այլք


== Чарты ==


== Թողարկման պատմություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Here на AnyDecentMusic
Սեմյուել Ուեսթ

Սեմուել Ալեքսանդր Ջոզեֆ Ուեստ (անգլ.՝ Samuel Alexander Joseph West, հունիսի 19, 1966(1966-06-19), Համմերսմիթ, Լոնդոն), բրիտանացի դերասան և թատրոնի ռեժիսոր


== Կենսագրություն ==
Ուեստը ծնվել է Լոնդոնում՝ դերասաններ Տիմատի Ուեստի և Պռունելա Սկեիլսի ընտանիքում։ Նա դերասան Լոկվուդ Ուեստի թոռնիկն է։
Ուեստը ունի մեկ հարազատ կրտսեր եղբայր՝ Ջոզեֆ, և քույր՝ հոր առաջին ամուսնությունից՝ Ջուլիետ։
Նա սովորել է Ալլեյնա դպրոցում (անգլ.՝ Alleyn’s School), ապա կրթությունը շարունակել է Օքսֆորդի համալսարանի Տիկին Մարգարետ քոլեջում (անգլ.՝ Lady Margaret Hall), որտեղ նա սովորել և ստացել է բակալավրի աստիճան՝ անգլիական գրականության գծով, ինչպես նաև եղել է փորձարարական թատերական ակումբի նախագահ։


== Անձնական կյանք ==
Իր դերասանական կարիերայում՝ Ուեստը մի քանի անգամ խաղացել է ծնողների հետ։ Մայրիկի՝ Պռունելա Սկեիլսի հետ՝ «Հովարդ Էնդ» (անգլ.՝ Howards End) և «Կոշտ վերին շուրթեր» (անգլ.՝ Stiff Upper Lips), և հայրիկի՝ Տիմատի Ուեստի հետ՝ բեմի վրա՝ «Թվանաշան» (անգլ.՝ A Number), «Հենրի IV» (անգլ.՝ Henry IV) առաջին և երկրորդ մասերում։ «Այրիս» (2001) ֆիլմում և «Այստեղ» (1996) հեռուստաֆիլմում, հայր և որդի կատարել են նույն դերը՝ տարբեր տարիքներում։
Ուեստը Քեմբրիջի համալսարանի հրատարակչությամբ գրել է էսսեներ Ռիչարդ Երկրորդի և Համլետ ողբերգության վերաբերյալ։
Նա նաև հոդվածներ է հրապարակել Հարոլդ Փինթերի, Կառլ Չուրչիլի մասին։
Նա հաճախ է գրում և հրապարակավ խոսում արվեստի ֆինանսավորման մասին։
Ուեստը մանկուց հավաքում է նամականիշների հավաքածու, որն հատել է 200-ի սահմանը։
2007 թվականից Ուետը ապրում է Լաուրա Վեիդի հետ։ Նրանք ունեն երկու դուստր, ծնված՝ 2014 և 2017 թվականներին։


== Ֆիլմագրություն ==


=== Ֆիլմ ===


=== Հեռուստասերիալներ ===


== Ծանոթագրություններ ==
Սմոլենկա (գյուղ, Կարմասկալինսկի շրջան)

Սմոլենկա (ռուս.՝ Смоленка, բաշկիրերեն՝ Смоленка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կարմասկալինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 7 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Գալակտիկայի պահապանները. մաս 3

Գալակտիկայի պահապանները. մաս 3 (անգլ.՝ Guardians of the Galaxy Vol. 3), առաջիկա ամերիկյան գեղարվեստական ֆիլմ, որի սցենարիստը և ռեժիսորը Ջեյմս Գանն է։ 2014 և 2017 թվականներին թողարկված ֆիլմերի սիկվելը և Marvel կինեմատոգրաֆիական աշխարհի մի մաս։ Ֆիլմը կթողարկվի 2020 թվականին։


== Դերերում ==


== Արտադրություն ==


=== Մտահղացում ===

Նրանից հետո, երբ թողարկվել էր երկրորդ մասը, Ջեյմս Գանը հասկացավ, որ նա կատարեց սխալ սպանելով Յոնդային՝ Մայքլ Ռուքերի կերպարին։ Սկզբնական սցենարի համաձայն Յոնդում մնում է կենդանի, սակայն պատմությունը լրիվ բացահայտելու համար կերպարին սպանեցին։ Մի ժամանակ նա մտածել է նկարահանել երրորդ ֆիլմը, թե ոչ։ Եվ վերջնականապես 2017 թվականի ապրիլին Ջեյմս Գանը հայտարարեց ֆիլմի երկրպագուներին, որ նա կրկին կլինի ֆիլմի ռեժիսորը և սցենարիստը։ Երրորդ մասը կդառնա ֆրանշիզայի եզրափակիչ ֆիլմը, սակայն 10 տարի հետո Marvel-ի աշխարհում կլինեն նորություններ։ Նա օգնեց որոշել, թե որ կերպարների վրա պետք է ուշադրություն դարձնել։ Ինչպես նաև նա պատմեց, որ կցանկանար տեսնել նոր ֆիլմում Սիլվեստր Ստալոնեյին։ Առաջին ֆիլմի վրա աշխատելուց ռեժիսորի մոտ առաջացել են գաղափարներ երկրորդ և երրորդ ֆիլմերի համար։


=== Սցենար ===

2017 թվականի հունիսի կեսերին Գանը վերջացրեց սցենարի սևագիրը, որը նրան շատ դուր եկավ, սակայն նա նշեց, որ մտադիր հերոսների անցյալի մեջ փոփոխություններ կատարել։ Եվ նրա մասին, որ նա անհանգստացած է, թե ինչպես կարող են արձագանքել կանոնի երկրպագուները։ Նոր սցենարում Փիթերը կլինի Երկրի միակ ղեկավարը։ Ռեժիսորը հասկացնել տվեց երկրպագուներին, որ ֆիլմում կարող են հայտնվել այնպիսի կերպարներ, ինչպիսիք են Ադամ Ուորլոկը և Քվազարը։ ԵՎ նրա մասին, որ Մանտիսը անպայման կրկին կհայտնվի։ Նա նաև նշեց, թե ինչ կկատարվի ֆիմում կապված է «Վրիժառուներ։ անվերջության պատերազմ» -ի հետ։ Եվ հայտնեց, որ Յոնդուն էկրաններին չի հայտնվելու և նրա մասին, որ նա մտադիր է վերադարձնել Էլիզաբեթ Դեբիկիին, որը կատարեց Աիշայի դերը երկրորդ ֆիլմում։


=== Նկարահանումներ ===
Ֆիլմը պլանավորում են նկարահանել 2018 թվականի վերջում։


== Երաժշտություն ==
2017 թվականի հուլիսի սկզբին Գաննը ընտրեց 181 երգ, սակայն ռեժիսորը նշել է, որ ցանկը կերկարացվի։ Հաջորդ ամսում բոլոր երգերը ընտրվել են։


== Թողարկում ==
«Գալակտիկայի պահապաններ․ մաս 3» կհայտնվի էկրանների վրա 2020 թվականին։ Marvel-ը պլանավորում է այն թողարկել 2020 թվականի մայիսի 1-ին կամ օգոստոսի 7-ին։


== Ծանոթագրություններ ==
Կենացջուր (աղբյուր)

Կենացջուր, աղբյուր Հայաստանի Լոռու մարզում` Արքայանիստ լեռան հյուսիսարևելյան լանջին, Կաճաճկուտ գյուղից 8 կմ հյուսիս-արևելք։


== Ծանոթագրություններ ==
Մարտիրոս Խարբերդցի

Մարտիրոս Խարբերդցի (անհայտ, Խարբերդ - անհայտ), 16-րդ դարի հայ տաղասաց։ Եղել է հոգևորական (երեց)։ Երևանի Մեսրոպ Մաշտոցի անվան Մատենադարանի №№ 33, 2676, 8968 ձեռագրերը (ԺԶ դ.) պարունակում են Մարտիրոս Խարբերդցուց մեզ հասած միակ տաղը («Երգ ի Խարբերթցի Մարտիրոս Երիցուէ ասացեալ ի վերայ չախուի, վասն ուրախութեան մարդկան», սկզբնատողը՝ «Սիրտըս ի փորս դողայր ահուս...»)։ Այն պահպանվել է նաև հաջորդ դարերում ընդօրինակված ձեռագրերում։ Տաղը հայ երգիծական քնարերգության առաջին արտահայտություններից է, գրված է զավեշտական ոճով։ Բազմիցս վերահրատարակվել է (Ղևոնդ Ալիշանը հրատարակել է անգլերեն)։


== Գրականություն ==
Ալիշան Ղ.,Հայոց երգք ռամկականք, Վնտ., 1852, էջ 78-88։
Կոստանյանց Կ., Նոր ժողովածու, պրակ 2, Թ., 1892, էջ 34-37։
Սահակյան Հ., Ուշ միջնադարի հայ բանաստեղծությունը (16-17-րդ դարեր), Երևան, 1975։
Զանգակ ազգակից

Զանգակ ազգակից (լատ.՝ Campanula propinqua), զանգակազգիների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս, որը գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։


== Նկարագրություն ==
3-15 (30) սմ բարձրությամբ, եղանաձև ճյուղավորված միամյա գեղազարդային խոտաբույս է։ Թիանման ստորին ցողունային տերևները ձգված են ոչ պարզ երևացող կոթունի։ Կարճ կոթերով և զանգականման-ձագարաձև, կապտամանուշակագույն, հիմքում՝ դեղնավուն ծաղիկները գագաթնային են և գտնվում են ճյուղավորված ցողունների անկյուններում։


== Տարածվածություն ==
Հայաստանում հանդիպում է միայն Դարեղեգիսի ֆլորիստիկական շրջանում (Դարբ գետի հովիտ, Արփա, Եղեգիս, Եղեգնաձոր)։ Հայաստանից բացի, աճում է նաև Նախիջևանում, Հարավային և Արևելյան Անատոլիայում, Սիրիական անապատում, Հյուսիսային Իրանում։


== Էկոլոգիա ==
Աճում է միջին լեռնային գոտում՝ ծովի մակարդակից 1200-1600 մ բարձրության վրա, խճաքարոտ և ավազային թափվածքների վրա։ Ծաղկում է մայիս-հունիս ամիսներին, պտղաբերում՝ հունիս-հուլիս ամիսներին։


== Պահպանություն ==
Խոցելի տեսակ է։ Տարածման և բնակության շրջանների մակերեսը պակաս է 500 քառ․ կմ-ից։ Նկատի ունենալով, որ տեսակի հիմնական տարածման շրջանը գտնվում է Հայաստանից դուրս, սպառնալիքի կատեգորիան իջեցվել է։ Ընդգրկված չէ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ, CITES-ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում։
Պահպանություն չի իրականացվում։


== Ծանոթագրություններ ==
Հերցբերգի մոտիվիացիայի երկգործոն տեսություն

Մոտիվացիայի երկգործոն տեսություն, մոտիվացիայի հոգեբանական տեսություն, որը ստեղծվել է 1950-ական թվականների վերջին Ֆրեդերիկ Հերցբերգի կողմից։ Այդ տեսության համաձայն՝ աշխատավայրում ի թիվս որոշակի գործոնների, որոնք աշխատանքից բավարարվածություն են առաջացնում, միևնույն ժամանակ գոյություն ունի գործոնների մի խումբ, որը աշխատանքի անբավարարության զգացում է առաջացնում։


== Հիմնական տեղեկություններ ==
Տեսությունը հիմնվում է մարդու պահանջմունքների վրա։ Հերցբերգի խնդրանքով՝ մի խոշոր ընկերության ճարտարագետներ և հաշվապահներ նկարագրեցին իրավիճակներ, որ իրենց աշխատանքը առավել մեծ հաճույք և բավարարվածություն էր պատճառել, ինչպես նաև երբ էր ամենից ոչ սիրելին եղել։ Փորձերի արդյունքում Հերցբերգը հանգեց այն եզրակացությանը, որ գոյություն ունեն կատարած աշխատանքից բավարարվածության աստիճանի գնահատման երկու հիմնական կատեգորիաներ՝ գործոններ, որոնք պահում են աշխատանքում և գործոններ, որոնք շահադրդում են աշխատանքի։

Գործոններ, որոնք պահում են աշխատանքում (հիգիենիկ գործոններ), ընկերության կամ կազմակերպության վարչական քաղաքականություն, աշխատանքի պայմաններ, աշխատավարձի մեծություն, միջանձնային հարաբերություններ ղեկավարի, գործընկերների և ենթակաների հետ։
Գործոններ, որոնք շահադրդում են աշխատանքի (մոտիվատորներ), նվաճումներ, արժանիքների ճանաչում, կարիերայի առաջխաղացման, զարգացման հնարավորություն։Հիգիենիկ գործոնները կապված են այն միջավայրի հետ, որտեղ կատարվում է աշխատանքը։ Հերցբերգի տեսության համաձայն՝ հիգիենիկ գործոնների անբավարարությունը կամ բացակայությունը բերում է մարդու համար իր աշխատանքից անբավարարվածության։ Բայց, եթե դրանք բավարար չափով գոյություն ունեն, ապա իրենք, որպես այդպիսին, հաճույք և բավարարվածության զգացում, չեն առաջացնում, ինչպես նաև ունակ չեն շահադրդել մարդուն կատարել որևէ աշխատանք։
Մոտիվատորների բացակայությունը, իսկ նրանք բնույթով և հենց էությամբ կապված են աշխատանքի հետ, չի տանում մարդկանց կողմից իրենց աշխատանքից անբավարարված զգալուն, սակայն դրանց բավարար չափով առկայությունը հաճույք և բավարարավածություն է պատճառում, շահադրդում է աշխատակիցներին կատարելու անհրաժեշտ գործողություն և բարձրացնում արդյունավետությունը։
Անհրաժեշտ է ուշադրություն դարձնել նաև նրա վրա, որ Հերցբերգը պարադոքսալ եզրակացություն է կատարել։ Ըստ նրա՝ աշխատավարձը մոտիվացնող գործոն չէ։


== Տե՛ս նաև ==
Մարկուս Բաքինգհեմ
Ֆրեդերիկ Հերցբերգ


== Աղբյուրներ ==
Մայքլ Մեսկոն, Ալբերտ Մայքլ, Հեդոուրի Ֆ․, Մենեջմենթի հիմունքներ, 3-րդ հրատարակչություն․, «Ի. Դ. Ուիլյամս», 2007


== Արտաքին հղումներ ==
Հասնելով լինելու արվեստին Archived 2016-03-04 at the Wayback Machine.
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (Դարաշամբ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (այլ կիրառումներ)Սուրբ Աստվածածին, հայ առաքելական եկեղեցի Իրանի Արևմտյան Ադրբեջան նահանգի Ջուղա (Ջոլֆա) քաղաքից 25 կմ հյուսի-արևմուտք։ Պատկանում է Մեծի Տանն Կիլիկիո կաթողիկոսության Ատրպատականի հայոց թեմին։ Հովվի մատուռը գտնվում է Արաքս գետի ափին, որից այն կողմ գտնվում է Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետությունը։ Եկեղեցուց 2 կմ հարավարևելք գտնվում է Դարաշամբի Սուրբ Ստեփանոս Նախավկա վանքը, ոչ հեռու՝ Հովվի մատուռը։ Այստեղից 150 կմ հեռավորության վրա՝ Մակու քաղաքի շրջակայքում, գտնվում են Սուրբ Թադևոսի վանքը և Ծոր Ծոր եկեղեցին։ Միասին դրանք ընդգրկված են ՅՈւՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության իրանական ցանկում։


== Պատմություն ==
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին կառուցվել է 17-րդ դարում՝ Ներքին Դարաշամբ գյուղում։ Այստեղ հատվում են Տղմուտ և Արաքս գետերը։ Այն շրջակայքի եկեղեցիներից առավել նորն է, հիմնվել է շահ Աբբասի կազմակերպած բռնագաղթից հետո։ Շրջակայքում գտնվում են հայկական գերեզմանաքարեր՝ 15-17-րդ դարերի։


== Ճարտարապետություն ==
Եկեղեցին արտաքուստ ուղղանկյունիստ պլան ունի՝ 22.2х13.5 մետր չափերով։ Չորս քառակուսի քարե սյուները գտնվում են հատակագծի կենտրոնում, որի վրա բարձրանում է տասներկու պատուհաններով աղյուսյա գմբեթը։


== Տես նաև ==
Սուրբ Ստեփանոս վանք (Դարաշամբ), հայկական եկեղեցի 2 կմ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Կենձի Միյամոտո

Կենձի Միյամոտո (ճապ.՝ 宮本 顕治, հոկտեմբերի 17, 1908(1908-10-17), Hikari, Յամագուտի, Ճապոնիա - հուլիսի 18, 2007(2007-07-18), Տոկիո, Տոկիո, Ճապոնիա), ճապոնացի կոմունիստ քաղաքական գործիչ, Ճապոնիայի կոմունիստական կուսակցության (ՃԿԿ) անդամ (1931)։
Ավարտել է Տոկիոյի համալսարանի տնտեսագիտական ֆակուլտետը (1932)։ 1930-1932 թվականներին մասնակցել է ուսանողական շարժումներին։ 1932 թվականին աշխատել է ՃԿԿ ԿԿ պրոպագանդայի և ագիտացիայի բաժնում։ 1933 թվականին ընտրվել է ՃԿԿ ԿԿ, ԿԿ քարտուղարության և քաղբյուրոյի անդամ։ 1933-1945 թվականներին եղել է բանտարկության մեջ՝ ոստիկանին մահացու ծեծելու մեղադրանքով։ 1945 թվականից ՃԿԿ ԿԿ, 1946 թվականից՝ քաղբյուրոյի (1955 թվականից՝ Նախագահության) անդամ։ 1946-1949 թվականներին՝ ՃԿԿ տեսական օրգան «Ձենեյ» ամսագրի խմբագիր։ 1947-1950 թվականներին՝ կուսակցության վերահսկիչ հանձնաժողովի նախագահ։ 1955-1958 թվականներին ՃԿԿ ԿԿ քարտուղար, «Ակահատա» թերթի գլխավոր խմբագիր (մինչև 1957 թվականը)։ 1958-1970 թվականներին՝ ՃԿԿ ԿԿ գլխավոր քարտուղար, 1964 թվականից՝ Նախագահության մշտական բյուրոյի անդամ, 1970 թվականից՝ ՃԿԿ ԿԿ Նախագահության նախագահ։


== Ծանոթագրություններ ==
Մինեստրոնե

Մինեստրոնե (իտալերեն՝ Minestrone, minestra [ապուր] + -one [ընդլայնված վերջածանց], այն է՝ «մեծ ապուր», ապուր՝ մի շարք բաղադրիչներով), իտալական խոհանոցի ուտեստ, թեթև ապուր սեզոնային բանջարեղեններով, երբեմն մակարոնով կամ բրնձով։ Մինեստրոնեն Իտալիայի ամենատարածված ուտեստներից է։ Որպես կանոն, ավանդական բաղադրատոմսը ասում է, որ բանջարեղենները կտրել, եփել մինչև պատրաստումը, և ապա կեսը մանրացնել հարիչում մինչև պյուրե դառնալը, որը հետո պետք է ավելացնել ապուրի մեջ։ Կարելի է այն պատրաստել նաև պեստո սոուսով։
Իտալիայում կան նաև մինեստրոնեի պատրաստման մի քանի գաղտնիքներ․
•Արգանակով, որը այնտեղ առանցքային բաղադրիչ է։ Իտալական խոհանոցում սովորաբար օգտագործվում է բանջարեղենով արգանակ, ոչ պակաս մսով։ Հազվադեպ օգտագործվում է արգանակով, եփած խոզապուխտով, ավելացված համեմունքներ և խաղողի գինի։ 
•Խաշած բանջարեղեն՝ միայն դանդաղ կամ աստիճանաբար միջին աստիճանի ջերմության տակ ձիթապտղի յուղով։ Իտալացիները տապակում են սոխ, սխտոր, գազար, սամիթ։ Նաև ավելացնում են դդում։ Միայն այդ դանդաղ տեխնիկան թույլ է տալիս բանջարեղեններով պատրաստել ավելի բուրավետ մինեստրոնե։ 
•Եղանակ՝ իտալացիները մինեստրոնե պատրաստելու համար օգտագործում են միայն այն բանջարեղենները, որոնք կարող են ձեռք բերել տվյալ պահին տեղի շուկայից։


== Ծանոթագրություններ ==
Ամիրովո (գյուղ, Ասկինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԱմիրովոԱմիրովո (ռուս.՝ Амирово, բաշկիրերեն՝ Әмир), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ասկինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 372 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Գալուստ Գալստյան (նկարիչ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Գալուստ Գալստյան (այլ կիրառումներ)
Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ  Գալստյան ազգանունով այլ մարդկանց մասին:Գալուստ Գալստյան (Գալուստյան) (փետրվարի 4, 1872(1872-02-04), Կոստանդնուպոլիս, Օսմանյան կայսրություն - նոյեմբերի 7, 1936(1936-11-07), ԱՄՆ), հայ նկարիչ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Կ. Պոլսում։ Նախնական կրթությունն ստացել է ծննդավայրի Պեզճյան վարժարանում։ Ապա սովորել է Պոլսի գեղարվեստների ուսումնարանում, որն ավարտելուց հետո զբաղվել է նկարչությամբ, հրապուրվել հատկապես ծովանկարչությամբ։ Կատարել է նաև դիմանկարներ։ Նրա գործերը ցուցադրվել են եվրոպական գրեթե բոլոր մայրաքաղաքներում, արժանանալով բարձր գնահատականի։ Նրա արվեստը գնահատողներից է եղել Ռումինիայի թագուհի, գրող Կարմեն Սիլվան, որը Ռումինիայի թանգարանի համար գնումներ է կատարել հայ նկարչից։ 1912 թվականին մեկնել է ԱՄՆ, Նյու Յորքում հիմնել իր արվեստանոցը, կազմակերպել ցուցահանդեսներ 1912, 1913 և 1917 թվականներին։ Նրա բազմաթիվ նկարները զարդարում են ամերիկյան շատ հիմնարկների դահլիճները։


== Ծանոթագրություններ ==
Նեստերենկի (գյուղ, Վալկիի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՆեստերենկիՆեստերենկի (ուկրաիներեն՝ Нестеренки), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վալկիի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1890 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Նեստերենկի գյուղում բնակվում էր 45 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3,41 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 13,2 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Բրեդֆորդ Սիթի

Բրեդֆորդ Սիթի (անգլ.՝ Bradford City A.F.C.), անգլիական պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլային ակումբ Բրեդֆորդ քաղաքից։ Հիմնադրվել է 1903 թվականին։


== Նվաճումներ ==

Անգլիայի գավաթ։ 1911
Պահաբլուր (այլ կիրառումներ)

Պահաբլուր, կարող է վերաբերել՝

Պահաբլուր - լեռնագագաթ Գեղարքունիքի մարզում
Պահաբլուր - լեռնագագաթ Սյունիքի մարզում
Գեորգի Դանիելյանց

Գեորգի Դանիելյանց (ծնվ. 1986 թվական, նոյեմբերի 28, Լենինգրադ) հայ ռեժիսոր, սցենարիստ։


== Կենսագրություն ==
2010 թվականին ավարտել է Սանկտ Պետերբուրգի կինոյի և հեռուստատեսության պետական համալսարանը (խաղարկային կինոյի ռեժիսուրա, Իսկանդեր Խամրաևի բաժինը)։


== Ֆիլմագրություն ==


=== Ռեժիսոր ===


=== Սցենարիստ ===
Հայելի (թերթ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Հայելի (այլ կիրառումներ)«Հայելի», երգիծական շաբաթաթերթ, որը լույս է տեսել 1897-1903 թվականներին, Վառնայում (Բուլղարիա), 1903-1904-ին՝ Ալեքսանդրիայում (Եգիպտոս)։ Խմբագիր՝ Տ․ Փափազյան։
Տպագրել է լուրեր հայ գաղթավայրերից, կարևորել դպրոցի դերը, քննադատել եկեղեցական երկպառակությունները։ Մտահոգվել է եվրոպական երկրներ արտագաղթող արևմտահայերի ճակատագրով, լուսաբանել Վառնայի աղքատախնամ ընկերության գործունեությունը։ Ծանոթացրել է հայկական ճարտարապետական հուշարձաններին, անդրադարձել գրական ու թատերական կյանքի նորություններին։ Ունեցել է հայատառ թուրքերենի բաժին։
1906-1907 թվականներին այդ անունով լույս է տեսել Թիֆլիսում՝ Վ․ Պետրոսյանի խմբագրությամբ։
Հանդես է եկել դաշնակցության և կադետների դեմ, քննադատել Պետական դումայի գործունեությունը, ծաղրել կենցաղի արատավոր բարքերը, եկեղեցու սպասավորների կեղծ բարեպաշտությունը։ Անդրադարձել է ժամանակի քաղաքական իրադարձություններին, լուսաբանել գավառի կյանքը։ Տպագրել է Շուշանիկ Կուրղինյանի, Արամ Չարըգի, Ս․ Սաֆարյանի, Վ․ Տիրացյանի, Մ․ Տեր-Սիմոնյանի և այլոց երգիծական ստեղծագործությունները։
Հրատարակվել է նաև «Հայելի խաբարդա», «Հայելի սատանա», «Հայելի հոպ-հոպ» անուններով։ 1906 թվականին լույս է ընծայել «Հոպ-հոպ» հավելվածը։
ՓիԷյչՓի-Նուք

ՓիԷյչՓի-Նուքը (PHP-Nuke) բովանդակության կառավարման համակարգ է։ Ունի մոդուլային կառուցվածք։ Մոդուլների ստանդարտ հավաքածուն ներառում է նորություններ, ֆորում, հոդվածներ, նորություններ մինի համակարգիչների համար, հարցում, վիճակագրություն։ Բովանդակության կառավարման այս համակարգը առանձնանում է հասանելի մոդուլների մեծ տեսականիով։ PHP-Nuke – ը ազատ ծրագիր է, տարածվում է GPL արտոնագրի տակ, գրված է PHP լեզվով, որպես տվյալների բազա օգտագործում է MySQL։
Ֆունկցիոնալություն ՝ կորպորատիվ կայք, պորտալ, կայք - բացիկ


== Անվտանգության ապահովում ==
պաշտպանություն ֆորմաները ավտոմատ լրացնելուց (CAPTCHA)
ծանուցումներ ադմինիստրատորին


== Ֆունկցիոնալություն ==
WYSIWYG ռեդակտոր
սկիներ


== Առանձնահատկություններ ==
Փոխկապակցիչի (ինտերֆեյսի) տեղայնացում


== Հնարավորություններ ==
այցելությունների վիճակագրություն
կառավարում գովազդով
կառավարում ոճերով և կաղապարներով
RSS-ի արտահանում
FAQ
հարցումներ
քվեարկություն
ֆորում
բլոգեր
նորություններ
ֆայլային մենեջեր
օգտագործողների կառավարում


== Աղբյուրներ ==
PHP-Nuke Archived 2011-04-23 at the Wayback Machine.
Բոցոլո

Բոցոլո, (իտալերեն՝ Bozzolo), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լոմբարդիա մարզի Մանտուա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 4089 մարդ (2008 թվականին), խտությունը կազմում է 129 մարդ/Կմ²։ Տարածքը կազմում է 18 կմ²։ Փոստային ինդեքսը՝ 46012։ Հեռախոսային կոդը՝ 0376։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Կապի տվյալներ ==
Հեռախոս՝ 0376 910811
Էլեկտրոնայիին փոստ՝ segreteria@comune.bozzolo.mn.it
Պաշտոնական կայք՝ http://www.comune.bozzolo.mn.it


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք (իտալ.)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Ալագյոզ (լճակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ալագյոզ (այլ կիրառումներ)Ալագյոզ, լճակ Հայաստանի Վայոց ձորի մարզում, Արտավան գյուղից արևելք։ Բարձրությունը 2250 մ, մակերեսը՝ 60 հա։


== Ծանոթագրություններ ==
Վանո Մուրադելի

Վանո (Հովհաննես) Եղիայի Մուրադելի (ապրիլի 6, 1908(1908-04-06) կամ 1908, Գորի, Թիֆլիսի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - օգոստոսի 14, 1970(1970-08-14), օգոստոսի 17, 1970(1970-08-17) կամ 1970, Տոմսկ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), սովետական կոմպոզիտոր։ ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1968)։ 


== Կենսագրություն ==
1931 թվականին ավարտել է Թիֆլիսի կոնսերվատորիայի կոմպոզիցիայի (դասատու՝ Ս․ Վ․ Բարխուդարյան) և դիրիժորության (դասատու՝ Մ․ Մ․ Բագրինովսկի) դասարանները։ 1934-1938 թվականներին կատարելագործվել է Մոսկվայի կոնսերվատորիայում՝ Ն․ Յա․ Մայակովսկու ղեկավարությամբ։ Աշխատել է Վրաստանի դրամատիկական թատրոններում։
Վանո Մուրադելին (1931-1934), ղեկավարել ԽՍՀՄ ռազմածովային նավատորմի կենտրոնական անսամբլը (1942-1944), 1939-1948 թվականին եղել է ԽՍՀՄ երաժշտական ֆոնդի, 1959-1970 թվականներին՝ ՌՍՖՍՀ կոմպոզիտորների միության Մոսկվայի բաժանմունքի նախագահ։ Համարվել է խորհրդային երաժշտական մշակույթի նշանավոր գործիչներից։ Նրա լավագույն համարվող երկերը տոգորված են հայրենասիրությամբ, քաղաքացիականությամբ, նվիրված են արդիականության հրատապ հիմնախնդիրներին։ Հեղափոխական իրադարձություններին են նվիրված «Մեծ բարեկամություն» (1947), «Հոկտեմբեր» (1962) օպերաները, ժամանակակից իրականությանը՝ «Մոսկվա-Փարիզ-Մոսկվա» օպերետը (1968)։ Հեղինակ է 2 սիմֆոնիաների (1938, 1945)։ Մեծ մասսայականություն են վայելում Մուրադելիի երգերը՝ «Հիմն Մոսկվային», «Ուսանողների միջազգային միության հիմն», «Երգ Լենինի մասին», «Բուխենվալդյան ահազանգ»։ ԽՍՀՄ պետական մրցանակներ (1946, 1951)։ Պարգևատրվել է Լենինի, Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշաններով։


== Ծանոթագրություններ ==
Խե (Մեստիայի շրջան)

Խե (վրաց.՝ ხე), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մարզի Մեստիայի շրջանում։


== Դիրք ==
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 1780 մետր բարձրության վրա։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 4 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Տրախոմա

Տրախոմա (հուն. храхсоца, < xpaxvc, անհարթ), եգիպտական օֆթալմիա, աչքի լորձաթաղանթի քրոնիկա կան վարակիչ հիվանդություն, ուղեկցվում է աչքի շաղկապենու բորբոքային հաստացմամբ և սպիական հյուսվածքի առաջացմամբ։ Հարուցիչը պատկանում է ատիպիկ վիրուսների (խլամիդիաներ) խմբին, որը գրավում է միջանկյալ տեղ տիպիկ վիրուսների և ռիկետսիաների միջև։ Հիվանդությունը հիվանդ աչքից առողջին է փոխանցվում արտաթորանք ներով (թարախ, լորձ, արցունք)՝ կեղտոտված ձեռքերի, թաշկինակի, երեսսրբիչի և այլ առարկաների, ինչպես նաև ճանճերի միջոցով։ Տրախոմաի գաղտնի շրջանը 7-14 օր է։ Մովորաբար ախտահարվում է աչքը։ Տրախոմա ընթանում է կլինիկական 4 շրջաններով, որոնք տևում են մի քանի ամսից մինչև տասնյակ տարիներ։ Տրախոմաի շրջանին բնորոշ է լորձաթաղանթի ինֆիլտրացիան, պտկիկավոր գերաճը և ֆոլիկուլների առաջացումը։ երկրորդ շրջանում (հիվանդության բուռն շրջան) վերոհիշյալ ախտանշաններն ավելի են զարգանում, հասունացած ֆոլիկուլներն սկսում են քայքայվել, դրանց տեղում հայտնվում են սպիներ։ Կոպաճառների ուժեղ ինֆիլտրացիայի պատճառով կոպերը հաստանում են, ծանրանում, կախվում են և դեմքին տալիս քնկոտ արտահայտություն։ երրորդ շրջանում գերակշռում են սպիացման պրոցեսները, որոնց հետ կապված առաջանում են մի շարք բարդություններ․ կոպեզրերի ներշրջում (էնտրոպիոն), թարթիչների անկանոն աճ (տրիխիազ), կոպերի և ակնագնդի լորձաթաղանթի կպումներ, արցունքագեղձերի ծորանների սպիացումներ, աչքերի առաջային հատվածի չորացում, արցունքա պարկի բորբոքումներ և այլն։ չորրորդ շրջանում հիվանդության յուրահատուկ ախտանշաններից մնում են միայն սպիներն ու բարդությունները։ Այս շրջանում հիվանդն արդեն վարակիչ չէ շրջապատի համար, բայց 6 ամիս պետք է գտնվի հսկողության տակ։ առաջին, երկրորդ և երրորդ շրջաններում Տրախոմա կարող է տարածվել նաև աչքի եղջերաթաղանթի վրա; Եղջերաթաղանթի ընդգրկումը պրոցեսի մեջ բավականին ծանրացնում է հիվանդի վիճակը, քանի որ եղջերաթաղանթը կարող է խոցոտվել, բարդանալ երկ րորդային ինֆեկցիայով, իսկ առողջացումից հետո ամենաբարենպաստ դեպքում եղջերաթաղանթը պղտորվում է, դառ նում անհարթ, որից հիվանդի տեսողու թյունն զգալի նվազում է։ Բուժումը․ սուլֆանիլամիդներ, տետրացիկլինի խմբի անտիբիոտիկներ, ֆերմենտներ (լիդազ), բարդությունների դեպքում՝ վիրաբուժա կան միջամտություն։ Կանխարգելումը հիվանդների վաղ հայտնաբերում, կանոնավոր բուժում, սանլուսավորչական միջոցառումներ բնակչության շրջանում։ Տրախոմա տարածված է աշխարհի շատ երկրներում (հիմնականում Ասիայում և Աֆրիկայում)։ ԽՍՀՄ-ում, որպես մասսայական հիվանդություն, վերացվել է։ Ներկայումս Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության տվյալներով Տրախոմա-ով հի վանդների թիվը կազմում է մոտ 400 մլն, Տրախոմաից կուրացածներինը՝ 80 մլն։ 1947-ին ՀԽՍՀ առողջապահության մի նիստրությանը կից կազմակերպվեց աչ քի հիվանդությունների կենտրոն, որին ակտիվ օգնություն էր ցույց տալիս աչքի հիվանդությունների կլինիկան։ 1960-ական թվականներին ՀԽՍՀ-ում Տրախոմա վերացավ։ Այդ գործին նպաստեցին Հ․ Ցիցիկյանի, Բ․ Մելիք-Մուսյանի, Ե․ Մեսրոպյանի, Ե․ Բլավացկայայի աշխատանքները։


== Ծանոթագրություններ ==
Տիրկաչին

Տիրկաչին  (ռուս.՝ Тыркачин), գետ Ռուսաստանում, Սոբոլևսկի շրջանում, Կամչատկայի երկրամասում։ Գետի երկարությունը 31 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիրո-Կոլիմսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 19080000212120000030362


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Գենդարա (գետ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Գենդարա (այլ կիրառումներ)Գենդարա, գետ Արաքսի ավազանում, Արփայի աջակողմյան վտակ Հերհեր գետի աջ օժանդակը։ Սկիզբ է առնում Թեքսարի լեռնաշղթայի հարավարևելյան լանջերից և նախկին Կարմրաշեն գյուղի մոտ միանում է Հերհերին։ Երկարությունը 15 կիլոմետր։


== Ծանոթագրություններ ==
Սան Տեոդորո (Սարդինիա)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սան Տեոդորո (այլ կիրառումներ)Սան Տեոդորո (իտալերեն՝ San Teodoro), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Սարդինիա մարզում՝ Օլբիա-Տեմպիո գավառում։ Բնակչությունը 4020 մարդ (2008 թվականի տվյալներով), բնակչության խտությունը 38 կմ²։ Զբաղեցնում է 105 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 8020։ Հեռախոսային կոդ՝ 0784։
Բնակչության հովանավոր սուրբ համարվում է մեծ նահատակ Փեոդորոս Տիրոնը։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության աճը.


== Կոմունայի վարչակազմ ==
Հեռախոսահամար՝ 0784 860999
Պաշտոնական կայք՝ http://www.comune.san-teodoro.nu.it/ Archived 2006-08-10 at the Wayback Machine.


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.comune.san-teodoro.nu.it/ Archived 2006-08-10 at the Wayback Machine.
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
Սբխեչ (եկեղեցի)

Սբխեչ, Սբխեչ, Սուրբ խաչ, միջնադարյան ճարտարապետական հուշարձան Մեծ Հայքի Տայք նահանգի Ճակք գավառում։ Ունի քառախորան գմբեթավոր հորինվածք, որի խաչաթևերից երեքը արտաքինից կիսաշրջանաձև են, իսկ արմ-ը (որտեղ գտնվում է միակ մուտքը) ուղղանկյուն է։ Ավերված են գմբեթը և ծածկի թաղերը։ Արևելյան և հարավային խորանները ունեն մեկական լուսամուտ։ Ճարտարապետական առանձնահատկությունների հիման վրա Սբխեչը թվագրվում է 5-6-րդ դարեր։