Վերջին մարտը

«Վերջին մարտը» (ֆր.՝ Le Dernier Combat), հետապոկալիպտիկական ֆիլմ, որի ռեժիսորն է Լյուկ Բեսոնը, նկարահանվել է 1983 թվականին։ Ռեժիսորի առաջին լիամետրաժ ֆիլմն է, նկարահանված կարճամետրաժ «Նախավերջինը» (1981) ֆիլմի հիման վրա։


== Սյուժե ==
Աշխարհը աղետից հետո։ Ժամանակակից քաղաքների ավերակներում ողջ մնացած մարդիկ դաժանորեն պայքարում են գոյության համար։ Սակայն նրանք արդեն կորցրել են խոսելու ունակությունը և իրար հետ հաղորդակցվում են ժեստերի օգնությամբ։ Սննդամթերքի հետ նույնպես խնդիրներ կան, ճիշտ է, երբեմն կարող է ձկների անձրև գալ։ Գլխավոր հերոսը (տիտրերում նշված է պարզապես «մարդ», The Man) նույնպես ստիպված է անընդհատ պայքարել նրա նմանների հետ։ Վերջինս ապրում է միայնակ անապատային տարածքում և հավաքած մասերից փորձում է պատրաստել ինքնաթիռ։ Մասերից մեկը փնտրելու ընթացքում նա թափանցում է մարդկանց խմբերի ճամբար, որոնց կառավարում է դաժան կապիտանը։ Նրանք հետապնդում են նրան, միայն թե նրան հաջողվում է կառուցել ինքնաթիռը և թռնել այդտեղից։
Հերոսը ժամանում է կիսաքանդ քաղաք, որտեղ փորձում է հաստատվել։ Սակայն շուտով նա բախվում է մի դաժան մարդու հետ (տիտրներում նա նշված է, որպես «կենդանի» կամ «սկոտ»), արդյունքում հերոսը ծանր վիրավորվում է։ Նրան այնուամենայնիվ հաջողվում է գտնել վայր, որտեղ դեռ պահպանվում են մարդկային հարաբերությունները, կա հիվանդանոց, որտեղ ապրում է բժիշկը, ով հոգ է տանում հերոսի մասին։ Հիվանդանոց անընդհատ ցանկանում է ներխուժել դաժան մարդասպանը, միայն թե նրան ստացվում է ժամանակավորապես զսպել։
Մի քանի անգամ բժիշկը կապելով հերոսի աչքերը, անցկանցում է նրան միջանցքներով մի սենյակ, որտեղ գտնվում է բանտարկված մի կին։ Մի անգամ քարերից անձրևի ժամանակ բժիշկը զոհվում է։ Մարդասպանը ներխուժում է հիվանդանոց և դաժանորեն սպանում է կնոջը, իսկ հետո մենամարտում է գլխավոր հերոսի հետ։ Մարդուն ստացվում է հաղթել մարդասպանին, բայց հանգիստ օազիսը կործանված է, նա վերադառնում է հետ՝ անապատ, որտեղ ապրում էր նախկինում։ Այնտեղ նա սպանում է կապիտանին և փրկում է մնացածին ծանր աշխատանքից։ Փրկվածներից մեկը տանում է նրան մի կնոջ սենյակ, կապիտանի նախկին ընկերուհու։


== Դերերում ==
Պեր Ժոլիվե — մարդ
Ժան Բուիզ — բժիշկ
Ֆրինց Վեպպեր — կապիտան
Ժան Ռենո — մարդասպան
Քրիստինա Քրյուգեր — կապիտանի սիրուհին
Մորիս Լամի — թզուկ
Պեր Քարրիվ — կապիտանի օգնական
Ժան Միշել Կաստանի — կապիտանի օգնական
Միշել Դոզե — կապիտանի օգնական
Բերնար Ավե — կապիտանի օգնական
Մարսել Բերտոմե — կապիտանի օգնական
Պետրա Մյուլլեր - խցում գտնվող կինը
Հարրի Ջոդ — կապիտանի օգնական


== Առանձնահատկություններ ==
Ֆիլմը նկարահանվել է սև- սպիտակ տարբերակով։
Հերոսները իրար հետ շփվելուց չեն օգտագործում մարդկային խոսք։ Միակ բացառությունը համարվում է բեմը, որտեղ բժիշկը հատուկ սարքի միջոցով արտասանում է bonjour («բարև ձեզ, բարի օր») բառը և փորձում է հերոսին օգնել արտասանել այդ բառը։


== Մրցանակներ և անվանակարգեր ==
1983 — Ժյուրիի հատուկ մրցանակ Ավորիազում կատարված կինոփառատոնի ժամանակ 1983 թվականին։
1983 — քննադատների պարգև Բրյուսելի ֆանտաստիկ ֆիլմերի փառատոնի ժամանակ։
1983 — Լավագույն ֆիլմի և լավագույն ռեժիսորի պարգև կատալոնական կինոփառատոնի ժամանակ Սիջեսում։
1983 — «Արծաթե Հարիբդա» պարգև Տաորմինում կայացած կինոփառատոնի ժամանակ։
1983 — մասնակցություն Չիկագոյի կինոփառատոնի մրցութային ծրագրում։
1984 — անվանակարգ Սեզար մրցանակի համար, լավագույն առաջին աշխատանքի համար (Լյուկ Բեսոն)։
1984 — հանդիսատեսի ժյուրիի հատուկ մրցանակ Fantasporto կինոփառատոնի ժամանակ, ինչպես նաև International Fantasy Film Award պարգև, լավագույն ֆիլմի և լավագույն ռեժիսորի համար (Լյուկ Բեսոն) ։