Մոասիր Սկլյար

Մոասիր Ժայմե Սկլյար (պորտ.՝ Moacyr Jaime Scliar, մարտի 23, 1937(1937-03-23)[…], Պորտու Ալեգրի, Բրազիլիա - փետրվարի 27, 2011(2011-02-27)[…], Պորտու Ալեգրի, Բրազիլիա), բրազիլացի գրող։


== Կենսագրություն ==
Մոասիր Ժայմե Սկլյարը ծնվել է Բեսարաբիայից գաղթող հրեա գաղթականների ընտանիքում, որոնք տեղափոխվել են Բրազիլիա 1919 թվականին։ Սովորել է մի դպրոցում, որտեղ դասընթացները անցկացվել են իդիշ լեզվով, ապա ուսումը շարունակել է կաթոլիկ գիմնազիայում։ Ավարտել է Պորտու Ալեգրեի Դաշնային համալսարանի բժշկական ֆակուլտետը (1962), իսկ 1970 թվականին նա իր բժշկական կրթությունը շարունակել է Իսրայելում։ 
Զբաղվել է հանրային առողջության պաշտպանության խնդիրներով։ Նա դասավանդել է Պորտու Ալեգրեի բժշկական գիտությունների դաշնային համալսարանում, խոսել է պորտուգալերեն և կարդացել է պորտուգալական գրականություն Բրաունի և Տեխասի համալսարաններում։ Գրականության մեջ դեբյուտել է «Բժշկի պատմությունները ուսման տարիներին» պատմվածքների գրքով (1962):
Մահացել է ինսուլտից։


== Ստեղծագործական աշխատանքը ==
Վեպերի, պատմվածքների, ուրվագծերի, մանկական գրքերի հեղինակ է։ Նրա գործերը հաճախ ծագել են Բրազիլիայում հրեա վտարանդիների շրջանից։ Սկլյարի «Մարդաձին պարտեզում» վեպը (1980 թվական) ընդգրված է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների հրեական գրքերի ազգային կենտրոնի կողմից ժամանակակից հրեա հեղինակների 100 լավագույն աշխատանքների ցանկում։
Ակնհայտ է, որ Սկլյարի «Մաքսը և կատուները» (1981) վեպի գլխավոր սյուժեն օգտագործվում է Յան Մարտելի «Պիի կյանքը» վեպում, որն արժանացել է Բուքերյան մրցանակին (2002)


== Ստեղծագործությունները ==


=== Նովելները ===
Կենդանիների կառնավալը / O carnaval dos animais (1968)
A balada do falso Messias (1976)
Histórias da terra trêmula (1976)
O anão no televisor (1979)
Առեղծվածային աչք / O olho enigmático (1986)
O amante da Madonna (1997)
Histórias para (quase) todos os gostos (1998)
Pai e filho, filho e pai (2002)
Histórias que os jornais não contam (2009)


=== Վեպերը ===
Պետերազմ Բոնֆինում / A guerra no Bom Fim (1972)
Մեկը ռազմի դաշտում / O exército de um homem só (1973)
Ռահիլի աստվածները / Os deuses de Raquel (1975)
O ciclo das águas (1975)
Mês de cães danados (1977)
Doutor Miragem (1979)
Կամավորները / Os voluntários (1979)
Մարդաձին պարտեզում / O centauro no jardim (1980)
Մաքսը և կատուները / Max e os felinos (1981)
Ռաֆայել Մենդեսի տարօրինակ ազգը / A estranha nação de Rafael Mendes (1983)
Cenas da vida minúscula (1991)
Sonhos tropicais (1992)
A majestade do Xingu (1997)
Աստվածաշունչը գրող կինը / A mulher que escreveu a Bíblia (1999)
Կաֆկայի ընձառյուծները / Os leopardos de Kafka (2000)
Na Noite do Ventre, o Diamante (2005)
Ciumento de carteirinha (2006)
Manual da Paixão Solitária (2008)
Eu vos abraço, milhões (2010)


=== Ուրվագծերը ===
A condição judaica (1987)
Do mágico ao social: a trajetória da saúde pública (1987)
Cenas médicas (1988)
Enígmas da Culpa (2007)


== Ճանաչում ==
Սկլյարի գրքերը թարգմանվել են՝ անգլերեն, ֆրանսերեն, գերմաներեն, իսպաներեն, իտալերեն, եբրայերեն և այլ լեզուներով։ Նրա վեպերից և պատմվածքներից մի քանիսը էկրանարկվել են։ Նա Բրազիլիայի Գրականության ակադեմիայի (2003) անդամ է, «Ժաբութի» մրցանակի դափնեկիր (1988, 1993, 2009) և բազմաթիվ այլ ազգային մրցանակների մրցանակակիր։


== Գրականություն ==
Brunn A. von. Die seltsame Nation des Moacyr Scliar: jüdisches Epos in Brasilien. — Frankfurt/M.: TFM, T. Ferrer de Mesquita; Domus Editoria Europaea, A. Schönberger, 1990.
Szklo G. S. Une pensée juive au Brésil: Moacyr Scliar: L’Harmattan, 1995.
O viajante transcultural: leituras da obra de Moacyr Scliar/ Ana Maria Lisboa de Mello a.o. — Porto Alegre: EDIPUCRS, 2004.
Moacyr Scliar: a escrita de um homem só. — Porto Alegre: Instituto Estadual do Livro, 2006.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Մոասիր Սկլյարի կենսագրությունը Archived 2020-02-22 at the Wayback Machine.(պորտ.)
Բրազիլիական գրականության ակադեմիայի պաշտոնական կայքում
IMDB-ի պաշտոնական կայքում