armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Մորալ դե լա Ռեինա

Մորալ դե լա Ռեինա  (իսպ.՝ Moral de la Reina), բնակավայր և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Վալյադոլիդ պրովինցիայում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Կաստալիա և Լեոն շրջանում։ Տարածքը կազմում է 42.40 կմ2։ Բնակչությունը՝ 197 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 57 կմ հեռավորության վրա։


== Ժողովրդագրություն ==


== Արտաքին հղումներ ==
(Իսպաներեն) Valladolideko udalerrei buruzko webgunea Valladolideko aldundiaren webgunean. Archived 2010-04-03 at the Wayback Machine.
Նեյտրոնային կլանիչներ

Նեյտրոնային կլանիչներ, նեյտրոնների կլանման մեծ ունակություն ունեցող նյութեր։ Միջուկային ռեակտորում Նեյտրոնային կլանիչները մեծացնում են նեյտրոնների կլանումը և տրոհվող նյութի անհրաժեշտ բեռնավորումը։ Այդ պատճառով, որպես կոնստրուկտիվ նյութեր, դանդաղեցուցիչ և ջերմակիր օգտագործում են կլանման փոքր կտրվածք ունեցող նյութեր։ Այրման ընթացքում որպես տրոհման արգասիքներ առաջանում են նեյտրոնային կլանիչները, որոնցից առավել վնասակար են Хе13554 և Sm62149։ Այս բեկորների կուտակումը խիստ իջեցնում է ռեակտորի ռեակտիվությունը, և տեղի է ունենում ռեակտորի թունավորում։ Մյուս կողմից նեյտրոնային կլանիչները օգտագործում են ռեակտորի կառավարման (շղթայական ռեակցիան հաստատուն մակարդակի վրա պահելու, ավելցուկային նեյտրոնները կլանելու, ռեակցիան արագորեն դանդաղեցնելու) համար, որպես այդպիսիք կիրառվում են բոր, կադմիում, հաֆնիում և այլն, երբեմն՝ նաև ջերմակրում լուծված բորաթթու։
Նեա Կալիկրատիա

Նեա Կալիկրատիա (հուն.՝ Νέα Καλλικράτεια), քաղաք Խալկիդիկիում, հիմնադրվել է 1922 թվականին Կալիկրատիա քաղաքից գաղթած հույն-թուրքական բնակչության փոխանակումից հետո։ Ներկայումս այն Նեա Պրոպոնտիդաս մունիցիպալ շրջանն է (Օրենք 3852/2010, Ծրագիր «Կալիկրատիս»)։ Եկեղեցին ենթարկվում է Կասսանդրիայի թեմին, հովանավորը Պարասկևա Սերբականն է։ 2001 թվականի մարդահամարի տվյալներով բնակչության թիվը կազմել է 6204։


== Պատմություն ==
Կարող է թվալ, որ ներկայիս Նեա Կալիկրատիայի տարածքը բնակեցված է եղել նեոլիթի դարաշրջանից, բայց ոչ։ Հնէագետները հայտնաբերել են տապանաքար, որտեղ պատկերված է աղջիկ՝ ձախ ձեռքում աղավնի։ Այն պահվում է Սալոնիկի հնագիտական թանգարանում։ 
Ժամանակակից Նեա Կալիկրատիան հիմնադրվել է 1922 թվականին։ Կալիկրատիայից (Թրակիա) փախստականները հույն-թուրքական բնակչության փոխանակման ընթացքում բնակություն են հաստատել Աթոսում՝ Քսենոֆոն վանքի հողերի տարածքում։


== Կլիմա ==
Նեա Կալիկրատիան ունի չափավոր կլիմա։ Տարեկան միջին ջերմաստիճանը 17 °C է։ Ամենատաք ամիսը հուլիսն է, երբ միջին ցուցանիշը 30 °C է, իսկ ամենացուրտ ամիսը հունվարն է (միջին ջերմաստիճանը՝ 6 °C): Տեղումների տարեկան միջին քանակը 728 միլիմետր է։ Ամենաանձրևոտ ամիսը դեկտեմբերն է (տեղումների միջին քանակը 113 մմ), ամենաչոր ամիսը՝ օգոստոսը՝ 18 մմ միջին ցուցանիշով։


== Հասարակություն ==


=== Ընդհանուր բնութագիր ===
Բնակիչների հիմնական զբաղմունքներն են զբոսաշրջությունը, ձկնորսությունը և գյուղատնտեսությունը։


=== Կրթություն ===
Քաղաքում կա 3 մանկապարտեզ, 2 տարրական դպրոց, 1 գիմնազիա, 1 լիցեյ։


=== Առողջապահություն ===
Նեա Կալիկրատիայում առկա է առողջապահության կենտրոն։


== Սպորտ ==
Քաղաքն ունի մարզական ակումբ՝ հանդբոլի, բասկետբոլի և վոլեյբոլի բաժիններով։


== Տնտեսություն ==


=== Սպասարկում և առևտուր ===
Քաղաքում տեղակայված են LIDL, Masoutis և Discount Markt ցանցերի մթերային խանութներ։ Կան նաև տեղական խանութներ (օրինակ, KREATON): Քանի որ Նեա Կալիկրատիան զբոսաշրջային քաղաք է, այնտեղ կան հուշանվերների խանութներ, ավելի քան 100 հյուրանոց և շուրջ 20 ռեստորան։ Ամենահայտնի ռեստորաններն են «Դելֆիններ» պանդոկը և «Անտոնիի հյուրը»։ Երեքշաբթի օրը քաղաքում տեղի է ունենում տոնավաճառ, որտեղ տեղացիները վաճառում են հագուստ, բանջարեղեն, մրգեր, ծովամթերք, հուշանվերներ և այլն։ Քաղաքում կա նաև KEP՝ ռուսական МФЦ-ի նմանօրինակը։


=== Հաղորդակցություն ===
Նեա Կալիկրատիայում է գտնվում OTE հունական խոշորագույն հեռահաղորդակցական ընկերության գրասենյակը։


== Տեսարժան վայրեր ==
Նեա Կալիկրատիայի գլխավոր տեսարժան վայրը Սուրբ Պարասկևայի տաճարն է։ Այն հաճախ պատկերվում է քաղաքին նվիրված հուշանվերներում։ Տաճարը գտնվում է զբոսաշրջային ​​գլխավոր փողոցի հարևանությամբ։ Ամեն երեկո տաճարում պատարագներ են մատուցվում, որոնց մասնակցում են մեծ թվով տեղացի բնակիչներ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Πληροφορίες για το Δήμο Καλλικράτειας από το ΤΕΔΚ Χαλκιδικής Archived 2008-04-22 at the Wayback Machine.
Ιστοσελίδα Δήμου Προποντίδας που υπάγεται η κωμόπολη
Ապակե դանակաձկներ

Ապակե դանակաձկներ, պատկանում են Ստերնոպիգիդ ընտանիքի հիմնոտիֆորմ տեսակին։ Այս տեսակի ձկները հայտնի են նաև որպես թրթուրի դանակաձուկ։
Ապակե դանակաձկները բնակվում են Պանամայի և Հարավային Ամերիկայի քաղցրահամ առուների և գետերի մեջ։ Ստերնոպիգիդներից շատ տեսակներ իրենց կյանքում մասնագիտացված լինելով խոր գետերում (ավելի քան 20 մետր կամ 66 ոտնաչափ) արագորեն շարժվում են  մեծ գետերի ջրեր, ինչպիսին են Ամազոնը և նրա հիմնական վտակները, որտեղ նրանք դիտվում են ուղղահայաց լողալիս։ Ստերնոպիգուսի տեսակները բնակվում են ինչպես գետերում, այնպես էլ վտակներում։
Շատ տեսակներ խիստ սեղմված են կողքից և կիսաթափանցիկ են։ Այս ձկներն ունեն վերին և ստորին ծնոտների վիլլիֆորմ (խոզանակի նման) ատամներ։ Դունչը համեմատաբար կարճ է։ Աչքերը համեմատաբար մեծ են, տրամագիծը հավասար է կամ ավելի մեծ, քան քթերի միջև եղած հեռավորությունը։ Անալ թևը ծագում է իստմուսից (մսի ժապավենը փորոքային մակերևույթին՝ ժիլե ծածկերի միջև)։ Առավելագույն երկարությունը 140 սմ է (55 դյույմ) ստերնոպիգիդ մակրուրուսում։
Էյգենմանիա վիսենտեսպելեն քարանձավներում ապրող միակ հիմնոտիֆորմն է։ Բոլիվիայի վերին միոցենից հումբոլդտիխտիս կիրշբաումի (նախկինում Էլիսելա տեսակը) միակ հանածոն հիմնոտիֆորմն է ։
Այս ձկներն ունեն  էլեկտրական օրգանների արտանետում (ԷՕԱ), որը տեղի է ունենում մոնոֆազով։
Այս տեսակների մի մասը ակվարիումի ձկներ են։


== Ցեղեր ==
Կան ապակե դանակաձկների 30 կենդանի տեսակներ՝ խմբավորված վեց ցեղերի
Արքոլաեմուս
Դիստոցիկլուս
Էյգենմանիա
† Հումբոլդտիխտիս (բրածո, վերին միոցեն)
Ջապինի
Ռաբդոլիկոփս
Ստերնոպիգուս


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Albert, J.S. 2003. Family Sternopygidae. Pp 493–497 in R.E. Reis, S.O. Kullander & C.J. Ferraris, Jr. (eds). Checklist of the Freshwater Fishes of South and Central America. Edipucrs, Porto Alegre, 735p.
2011: A new genus and species of neotropical electric fish, Japigny kirschbaum (Gymnotiformes: Sternopygidae), from French Guiana. Cybium, 35(1): 47–53. ISSN 0399-0974abstract only seen Archived 2012-03-19 at the Wayback Machine.
Վիալա դյու Պա դը Ժո

Վիալա դյու Պա դը Ժո (ֆր.՝ Viala-du-Pas-de-Jaux), համայնք Ֆրանսիայի Օկսիտանիա մարզի Ավերոն գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 104 մարդ, բնակչության խտությունը` 5.49 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 18.95 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 550 կմ հարավ, Թուլուզ քաղաքից` 140 կմ արևելք, Ռոդեզ քաղաքից` 60 կմ հարավ-արևելք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 50 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 42-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 8։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 84,0 %։ 42 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 40 անձ (22 տղամարդ և 18 կին)։ Գործազուրկ են եղել 2 անձ (1 տղամարդ և 1 կին)։ 8 անաշխատունակներից 1-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 6-ը` թոշակառուներ, իսկ 1-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ավերոն գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Հոլոքոստի և Ցեղասպանության զոհերի հուշարձան (Երևան)

Հոլոքոստի և Ցեղասպանության զոհերի հուշարձան, գտնվում է Երևանի Օղակաձև զբոսայգում` Տերյան և Մոսկովյան փողոցների հատման վայրում։ Տեղադրվել է 2006 թվականի հոկտեմբերի 27-ին։


== Պատմություն ==
Հուշարձանը նվիրված է Հոլոքոստի և Ցեղասպանության զոհերի հիշատակին։
Հուշարձանի բացմանը ներկա են գտնվել Հայաստանի հրեական համայնքի նախագահ և հուշարձանի ստեղծման նախաձեռնող Ռիմա Վարժապետյանը, Հայաստանի Հանրապետության կառավարության անդամներ, օտարերկրյա դեսպանատների, ԶԼՄ-ների ներկայացուցիչներ, Հայաստանի ազգությունների միության ներկայացուցիչներ, հրեական համայնքի անդամներ, ելույթ են ունեցել ՀՀ նախագահի խորհրդական Սերգո Երիցյանը, Կրոնի և Ազգային փոքրամասնությունների հարցերում Նախագահի խորհրդատու Հրանուշ Խառատյանը, Հայաստանի հրեաների համայնքի հոգաբարձուների խորհրդի նախագահ, բարերար, Հայաստանում բազմաթիվ ծրագրերի հովանավոր, «Արարատից Սիոն» գրքի հեղինակ Ալեքսանդր Պորյադոչնին, Հայաստանի հանրապետական կուսակցության ներկայացուցիչ Գագիկ Մելիքյանը, ԱՀՀ-ի ներկայացուցիչ Արփի Վարդանյանը, Հայաստանում ԵԱՀԿ–ի ներկայացուցիչ Ժանետ Կլեցերը։


== Հեղինակ ==
Քանդակագործ՝ Ռուբեն Արուտչյան


== Տվյալներ ==
Հուշարձանի կազմի մեջ մտնում են երկու բազալտե սյուներ, որոնք խորհրդանշում են երկու հինավուրց ազգերի՝ հայերի և հրեաների ճակատագրերի նմանությունը։ Սյուները իրենցից երկու եռանկյուն պրիզմաներ են ներկայացնում, որոնց հատվածները իրար վրա տեղադրելիս վեցանկյուն աստղի պատկեր է ստեղծվում։ Հուշարձանի վրա հայերենով գրված է. «ԱՊՐԵԼ ՉՄՈՌԱՆԱԼ. ՀԱՅ ԵՎ ՀՐԵԱ ԺՈՂՈՎՈԻՐԴՆԵՐԻ ԵՂԵՌՆԻ ԶՈՀԵՐԻ ՀԻՇԱՏԱԿԻՆ»։ Եբրայերենով գրված է. «להיות או לשכוח לזכר קורבנות השואה» (ԼԻՆԵԼ ԹԵ ՄՈՌԱՆԱԼ. Հոլոքոստի զոհերի հիշատակին)։
Հուշարձանի անավարտ գլխամասը խորհրդանշում է ընդհատված, կործանված կյանքերի գաղափարը։ Ստեղծագործության կենտրոնում բրոնզե մոմ է տեղադրված, որը երեկոյան ժամերին կլուսավորի հուշարձանը և կհիշեցնի մարդկանց, որ ո´չ Հոլոքոստը և ո´չ Ցեղասպանությունն ապագայում չպետք է կրկնվեն։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Sarkisian Issues Statement on "International Holocaust Remembrance Day"
Պարկովոե (քաղաքատիպ ավան, Ուկրաինա)

Պարկովոե (ուկրաիներեն՝ Паркове, Ղրիմի թաթարերեն՝ Yañı Küçükköy), քաղաքատիպ ավան Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Յալթայի քաղաքային խորհուրդում։
2012 թվականի տվյալներով Պարկովոե քաղաքատիպ ավանում բնակվում էր 498 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
(691) Լեհայ

(691) Լեհայ (անգլ.՝ Lehigh), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1909 թվականի դեկտեմբերի 11-ին Ջոել Մետկալֆի կողմից Թաունտոնում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,012432 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6544 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,3705 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին Լեհայ աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 1,6872 ա. մ. հեռավորության վրա։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1909,74 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,188507 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 13,03° անկյուն։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է C դասին։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(691) Լեհայ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Վրեժ Իսրայելյան

Վրեժ Սաղաթելի Իսրայելյան (ապրիլի 2, 1949(1949-04-02), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - հունիսի 14, 2013(2013-06-14)), հայ արձակագիր, դրամատուրգ։ ՀԳՄ Դերենիկ Դեմիրճյանի անվան մրցանակի դափնեկիր (2010, «Տոնապետ» գրքի համար)։


== Կենսագրություն և աշխատանքներ ==
1971 թվականին ավարտել է ԵՊՀ բանասիրական ֆակուլտետի ժուռնալիստիկայի բաժինը։ 1971-1978 թվականներին աշխատել է ՀԽՍՀ Նախարարների խորհրդի հեռուստատեսության և ռադիոհաղորդումների պետական կոմիտեի երիտասարդական հաղորդումների խմբագրությունում որպես խմբագիր և ավագ խմբագիր։
1979-1981 թթ. գրական աշխատող էր «Հայրենիքի ձայն» շաբաթաթերթում։ 1982-1990 թթ. «Սովետական Հայաստան», ապա Վերածնված Հայաստան ամսագրի սփյուռքի բաժնի վարիչն էր։ 1990-1991 թթ. խմբագրել է Երկիր Ավետյաց շաբաթաթերթը։ 1993-1999-ին՝ ՀՀ ՊՆ «Հայ զինվոր» պաշտոնաթերթի խմբագիր, 1999-2009 թթ. եղել է ՊՆ լրատվության և քարոզչության վարչության պետ, 2010-2012 թթ.Նաիրի հրատարակչության տնօրեն։
Վրեժ Իսրայելյանի առաջին պատմվածքները տպագրվել են «Գարուն» ամսագրում։ 1978 թվականին արժանացել է ՀԼԿԵՄ Կենտկոմի «Տարվա լավագույն ստեղծագործության համար» մրցանակին։ ՀԳՄ Դերենիկ Դեմիրճյանի անվան մրցանակի դափնեկիր (2010, «Տոնապետ» գրքի համար)


== Գործեր ==
Նրա «Միայն մի անգամ» պատմվածքը տպագրվել է «Դրուժբա նարոդով» ամսագրի 1982 թվականի հոկտեմբերի համարում։ 1986 թվականի փետրվարին Երևանի հեռուստատեսությամբ ներկայացվել է նրա «Չնվաճված աշխարհամաս» պիեսը։ Հեղինակել է Արցախյան պատերազմին նվիրված վավերագրական կինոսցենարներ («Մահից առաջ և հետո», «Երկրապահը և քաղաքականությունը», «Այսպես դարձանք երկրապահ», «Մահապարտներ», «Քայլ», «Առաջին գիծ», «Անդրանիկ» և այլն)։


=== Գրքերը ===
Մեկին գումարած մեկ (պատմվածքներ), Երևան, 1982, 148 էջ։
Չնվաճված աշխարհամաս (պատմվածքներ և պիես), Երևան, 1990, 196 էջ։
Վաղ, թե ուշ (պատմվածքների ժողովածու), Երևան, 2005, 217 էջ։
Տոնապետ (պատմվածքներ, պիես), Երևան, 2010, 248 էջ։
Եվ ձին իր հեծյալին ասաց…: Կարդացեք՝ մեծերը փոքրերի համար, փոքրերը՝ մեծերի (պատմվածքներ), Երևան, 2013, 80 էջ։
Վաղ, թե ուշ (պատմվածքների ընտրանի), Երևան, 2014, 464 էջ։Ստեղծագործությունները թարգմանվել են ռուսերեն, անգլերեն, վրացերեն, արաբերեն, ուկրաիներեն և այլ լեզուներով։


== Պարգևներ ==
ՀՀ նախագահի կողմից արժանացել է Մարտական ծառայության և Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար 2-րդ աստիճանի շքանշանների, Վազգեն Սարգսյան, Անդրանիկ Օզանյան, Գարեգին Նժդեհ, Մարշալ Բաղրամյան և այլ մեդալների։


== Ծանոթագրություններ ==
Տրուդոլյուբովկա (գյուղ, Սնիգիրյովկայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՏրուդոլյուբովկաՏրուդոլյուբովկա (ուկրաիներեն՝ Трудолюбівка), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Սնիգիրյովկայի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Նայդորֆ։
2001 թվականի տվյալներով Տրուդոլյուբովկա գյուղում բնակվում էր 441 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Տավոլժանկա (գյուղ, Դվուրեչենսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Տավոլժանկա (այլ կիրառումներ)Տավոլժանկա (ուկրաիներեն՝ Тавільжанка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Դվուրեչենսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1899 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Տավոլժանկա գյուղում բնակվում էր 1 924 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3312 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 580,92 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Արտույտաբազե

Արտույտաբազե (լատ.՝ Falco subbuteo) բազեների ընտանիքի գիշատիչ թռչուն, որն ապրում է Եվրասիայի հսկայական տարածքում և Հյուսիսային Աֆրիկայում։ Նախընտրում է լուսավոր անտառները` բաց լանդշաֆտների հետ միասին։ Լեռնաշղթայի մեծ մասում չվող թռչունները ձմեռում են Աֆրիկայում և արևադարձային Ասիայում։ Սնվում է միջատներով և փոքր թռչուններով, որոնք բռնում են ճանճերին։ Բավական տարածված տեսակ է։ Պատկանում է բազեների ցեղին (Falco):


== Արտաքին կառուցվածք ==
Մարմնի երկարությունը 30-36 սմ  է, թևերի բացվածքը՝ 82-92 սմ, կենդանի զանգվածը՝ 160-280 գ։  Էգ թռչունը մի փոքր ավելի մեծ է, քան արու թռչունը։ Երկու սեռերի թռչունների փետուրի գույնը նման է։ Մուգ, գեղակազմ թռչուն է։ Թևերը սրածայր են, երկար, պոչը՝ կարճ, կուրծքը և փորը՝ սպիտակավուն՝ մուգ խայտերով, ներքնապոչը և ոտքերի փետուրները՝ դարչնանարնջագույն։ Դեմքի վերին մասը մուգ է, կոկորդը՝ սպիտակ։ Լավ արտահայտված է այտի բեղանման շերտը։ Արուն վերևից մուգ մոխրագույն է, էգը՝ ավելի դարչնագույն։ Երիտասարդի գագաթը մուգ կապտամոխրագույն է, ճակատը՝ խայտերով, մարմինը վերևից՝ բաց երիզված փետուրներով, ներքևից՝ սևավուն խայտերով։ Սավառնում է՝ թևերն ուղիղ տարածած, պոչը՝ հովհարանման բացած։ Օդում կանգ չի առնում։


== Սննդառություն ==
Սնվում է միջատներով, մանր թռչուններով։ Բնադրում է ծառերի վրա, ավելի հաճախ՝ այլ թռչունների (առավելապես՝ ագռավի) հին բներում։ Զոհին բռնում է օդում՝ արագ ու ճարպիկ թռիչքով հետապնդելով նրան։ Ավելի գործուն է երեկոյան։ Բնակվում է լեռնալանջերին, լճափերին, անտառներում, պտղատու այգիներում։


== Բազմացում և զարգացում ==
Չվող թռչունները իրենց բույն են վերադառնում ապրիլի կեսերից մայիսի սկիզբը, երբ ծառերը սկսում են կանաչել։ Զուգավորման ընթացքում զույգերը շատ ակտիվ են. նրանք օդային պտույտներ են կատարում և միմյանց կերակրում։ Ավստրալիական արտույտաբազեն իր համար սովորաբար բույն չի կառուցում, այլ օգտագործում է այլ գիշատիչ թռչունների բներ, ինչպես օրինակ՝ ագռավների, ճուռակների, լորաճուռակների։ Բույնը միշտ գտնվում է ծառի վերին մասում՝ լավ տեսանելիությամբ, գետնից 8–37 մ բարձրության վրա (միջինում 15 մ) և կարող է օգտագործվել մի քանի սեզոն անընդմեջ։ Որպես տարածքային թռչուն, ավստրալիական արտույտաբազեն միշտ բույն է անում այլ բազեների բներիցից առնվազն 300-500 մ հեռավորության վրա, սովորաբար 1-2 կմ։ Դնում է 42 մմ տրամագծով, դարչնադեղնավուն՝ կարմրադարչնագույն պտերով 3 ձու, երբեմն 5 կամ 6 ձու։ Թուխս է նստում 28-33 օր, որի ընթացքում արու թռչունը կեր է բերում էգի համար։


== Ենթատեսակներ ==
Ավստրալիական արտույտաբազեն ունի երկու ենթատեսակ.

Falco subbuteo subbuteo Linnaeus, 1758 թվական, տարածված է  Հյուսիսարևմտյան Աֆրիկայում, Եվրոպայում, Ասիայում, բացառությամբ հարավ-արևելքի։ Չվող թռչունների ենթատեսակ է, ձմեռում են Կենտրոնական և Հարավային Աֆրիկայում և Հարավային Ասիայում։
Falco subbuteo streichi Hartert und Neumann, 1907 թվական, տարածված է Հարավարևելյան Ասիայի հարավային և արևելյան Չինաստանից մինչև Մյանմա և Հնդկաչին։ Նստակյաց թռչունների ենթատեսակ է։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Մամիսաանթուբանի

Մամիսաանթուբանի (վրաց.՝ მამისაანთუბანი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մարզի Գորիի շրջանում։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 35 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Կվինչինետո

Կվինչինետո (իտալերեն՝ Quincinetto), կոմունա Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Թուրին գավառում։
Բնակչությունը՝ 1.054 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 59 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 18 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 10010։ Հեռախոսային կոդ՝ 0125։
Քրիստոս Փրկիչը հարգվում է որպես կոմունայի հովանավոր սուրբ։ Տոնը նշվում է երկուշաբթի օրը։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները. 


== Արտաքին հղումներ ==
կայք (իտալ.)(չաշխատող հղում)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
(455) Բրուխզալիա

(455) Բրուխզալիա (անգլ.՝ Bruchsalia), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1900 թվականի մայիսի 22-ին Մաքս Վոլֆի և Առնոլդ Շվասմանի կողմից Հայդելբերգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,657056 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8771 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,437 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին Բրուխզալիա աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 0,9167 ա. մ. հեռավորության վրա։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1581,97 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,227564 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 12,02° անկյուն։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է C դասին։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(455) Բրուխզալիա աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Խելևան

Խելևան, գյուղ Արևելյան Հայաստանում, Կարսի մարզում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Հայերը բռնությամբ տեղահանվել են 1920 թվականի հայ-թուրքական պատերազմի ժամանակ և բնակություն հաստատել Արևելյան Հայաստանում։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Կարսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Գամալիևսկի գյուղական խորհուրդ (Շոստկինսկի շրջան)

Գամալիևսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Гамаліївська сільська рада), Ուկրաինայի Սումիի մարզի Շոստկինսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Գամալիևսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 638 մարդ։ Խորհրդում կա 2 բնակավայր։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Գրանիտավան

Գրանիտավան (մինչև 1968-ը՝ Գրանիտի գործարանին կից ավան), բնակավայր Հայկական ՍՍՀ Գուգարքի շրջանում, Փամբակ գետի ձախ ափին, շրջկենտրոնից 6 կմ հյուսիս–արևելք։ Կիրովականի «Կիրներուդ» վարչության տեղամասն Էր։ Հիմնադրվել է 1932-ին։
1939 թ․ ուներ 6, 1959-ին՝ 226, 1970-ին 155, իսկ 1979-ին՝ 12 բնակիչ որոնք հիմնականում աշխատում էին մոտակա գրանիտի հանքավայրում։


== Աղբյուրներ ==
Դրագոմիր Կազակով

Դրագոմիր Կազակով (բուլղար․՝ Драгомир Казаков, օգոստոսի 8, 1866(1866-08-08), Տուլչա, Ռումինիա - սեպտեմբերի 22, 1948(1948-09-22), Սոֆիա, Բուլղարիա), բուլղարացի դերասան, ռեժիսոր, երգիչ, բարիտոն։ Բուլղարիայի օպերային թատրոնի հիմնադիրներից։


== Կենսագրություն ==
Դրագոմիր Կազակովը ծնվել է Տուլչայում։ Սովորել է Բուլղարիայի գիմնազիայում (Գեորգի Սավա Ռակովսկու անվան ավագ դպրոց)։ 1886-1890 թվականներին սովորել է Պրահայի կոնսերվատորիայի օպերային դպրոցում և երգի դասարանում։ Համարվում է դրամատիկ օպերային թատրոնի հիմնադիրը և 1890-1892 թվականներին ղեկավարել է այն։ 1893 թվականին եղել է «Արցունքներ և ծիծաղ» („Сълза и смях“) դրամատիկական թատրոնի ղեկավարը, 1894-1899 թվականներին՝ երգ է դասավանդել Սոֆիայի աղջիկների ավագ դպրոցում։ 1899-1902 թվականներին Պետերբուրգում կատարելագործել է մասնագիտական հմտությունները, 1908-1914 թվականներին եղել է Բուլղարիայի օպերային ընկերակցության բարիտոնը, քնարական ռեպերտուարով հանդես է եկել որպես բարիտոն։

Գրել է „Материали по история на Народния театър и опера“ գիրքը, հրատարակվել է 1930 թվականին։


== Ծանոթագրություններ ==
Վապիտի

Վապիտի (լատ.՝ Cervus elaphus subspp, անգլ.՝ Wapiti, American Elk)՝ ենթատեսակների ընդհանուր անվանումը ազնվական եղնիկ է, որոնք բնակվում են Հյուսիսային Ամերիկայում։ Մոտ են մարալին։ Հասնում են մինչև 150 սմ հասակի։ Արուների մոտ մեջքը և կողային մասերը ունեն բաց դեղնավուն գունավորում, վիզը, փորը և ոտքերը շատ մուգ շագանակագույն-սև գունավորում։ Պոչի հիմքում լայն բաց դեղին դաշտ կա, որը միաձուլվում է գամակի հետ։ Եղջյուրները մեծ են, 6-7 ճյուղավորումներով, գտնվում են նույն հարթության մեջ։ Ամենամեծ չափերի հասնում է չորրորդ ճյուղավորումը։ Եղջյուրները կշռում են մինչև 16 կգ։ Վապիտին չի հանդիսանում որսի օբյեկտ, սակայն նրա քանակությունը գնալով նվազում է։


== Ենթատեսակները ==
Հայտնի են 6 ենթատեսակներ, որոնք բնակվում կամ բնակվել են Հյուսիսային Ամերիկայում՝ 

Կանադական եղնիկ։ Cervus elaphus canadensis (անգլ.՝ Eastern Elk)
Ռուզվելտի եղնիկ։ Cervus elaphus roosevelti (անգլ.՝ Roosevelt Elk)
Կալիֆորնիական եղնիկ։ Cervus elaphus nannodes (անգլ.՝ California Elk, Tule)
Cervus elaphus nelsoni (անգլ.՝ Rocky Mountain Elk)
Cervus elaphus merriami (անգլ.՝ Merriam Elk)
Cervus elaphus manitobensis (անգլ.՝ Manitoban Elk)


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Գրականություն ==
Вапити // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.). - СПб., 1890-1907
Հին Կիոտոյի մշակույթի հուշարձաններ (Կիոտո, Ուձի և Օցու)

Հին Կիոտոյի մշակույթի հուշարձաններ (Կիոտո, Ուձի և Օցու քաղաքներում), ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտ։ Ներառում է 17 առանձին օբյեկտ Ճապոնիայի երեք քաղաքում՝ Կիոտոյում և Ուջիում (երկուսն էլ մտնում են Կիոտոյի վարչատարածքային միավորի կազմում), ինչպես նաև Օցույում (Սիգայի պրեֆեկտուրա)։ Դրանցից 13-ը բուդդայական տաճարներ են, երեքը՝ սինտոիստական, իսկ մեկն էլ՝ ամրոց։ Օբյեկտի շինություններից 38–ն ունեն «Համաժողովրդական սեփականություն» կարգավիճակը, 160-ը՝ «Մշակութային ժառանգության կարևոր օբյեկտ», 8 այգի՝ «Լանդշաֆտային արվեստի գլուխգործոց» և 4 այգի՝ «Բարձր գեղարվեստական արժեքի ճարտարապետական համալիր»։ Օբյեկտը Համաշխարհային ժառանգության ցանկում ընդգրկվել է 1994 թվականին։


== Ընտրության չափանիշներ ==
Կիոտոյի պատմական կառույցների մեծ մասը զերծ է մնացել ավերումից. այստեղ չի եղել ո՛չ պատերազմ, ո՛չ արշավանք։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին, երբ ճապոնական խոշոր քաղաքները համատարած ռմբակոծվում էին դաշնակիցների օդուժի կողմից, Կիոտոն զերծ է մնացել ավիահարվածներից՝ հետագայում ատոմային ռմբահարության նշանակետ դարձնելու նկատառումով։ Ի վերջո, ԱՄՆ-ի ռազմական նախարար Հենրի Սթիմսոնի միջամտությամբ, որը նախկինում իր դիվանագիտական ծառայության ընթացքում բազմիցս եղել էր Կիոտոյում և ցանկացել է փրկել քաղաքի մշակութային հարուստ ժառանգությունը, Կիոտոն հանվել է ատոմային ռմբահարման ենթակա ճապոնական քաղաքների ցուցակից և փոխարինվել Նագասակիով։  Ներկայումս այս քաղաքում ավելի շատ մշակութային ժառանգության օբյեկտներ կան, քան Ճապոնիայի որևէ այլ վայրում։ Հին Կիոտոյի մշակույթի հուշարձանները (Կիոտո, Ուջի և Օցու քաղաքներում) թվագրվում են 10-19-րդ դարերին։ Դրանք արտացոլում են իրենց դարաշրջանի մշակույթն ու կենցաղը։ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի ընտրության գործընթացում ևս նշվել է այս վայրերի պատմական կարևորությունը տարածաշրջանի զարգացման մեջ։


== Օբյեկտների ցանկ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Historic Monuments of Ancient Kyoto (Kyoto, Uji and Otsu Cities) — UNESCO World Heritage Centre
World Heritage Historic Monuments of Ancient Kyoto
Welcome to Kyoto — World Heritage Map
Հոբ (գիրք)

Հոբ (եբրայերեն՝ אִיוֹב‎), Աստվածաշունչ մատյանի Հին Կտակարանի գրքերից մեկը։ Գրքում ներկայացվում է «ճշմարտախոս», «անարատ», «արդար ու աստվածապաշտ» Հոբի փորձությունների պատմությունը, Հոբի փորձը իրեն բաժին ընկած անարդար տառապանքների պայմաններում հստակեցնել իր դիրքորոշումը Աստծո նկատմամբ։


== Գրքի կառուցվածքը ==
Արձակ առաջաբանում պատմվում է հերոսի՝ մեծահարուստ Հոբի մասին, որը ենթարկվում է հանկարծական ու անբացատրելի փորձությունների, սակայն չի կորցնում իր վստահությունը Տիրոջ հանդեպ (ա։1 -բ։13)։
Հոբին այցելության են գալիս իր բարեկամները. չափածո երկխոսության ձևով բանավեճ է սկսվում Հոբի և նրան այցելած անձանց միջև (գ։1 -Լա։40)։
Խոսակցության մեջ է մտնում Հոբի չորրորդ ընկերը՝ Եղիուս Բուզացին (Լբ։1 -Լէ։24)
Միջամտում է Աստված, որի և Հոբի միջ ծավալվում է չափածո երկխոսություն (Լը։1 -Խբ։6)
Արձակ վերջաբանում պատմվում է, թե ինչպես Աստված վերականգնում է Հոբի առողջությունը, ունեցծվածքը և բարի անունը։ Վերջում նշվում է, որ Հոբը մահանում է «զառամյալ հասակում, տարիների բեռան տակ կքած» (Խբ։7-16)


== Արտաքին հղումներ ==
Հոբի գիրքը արևելահայերեն թարգմանությամբ
Վակոն Նեյի

Վակոն Նեյի (ֆր.՝ Vacognes-Neuilly), համայնք Ֆրանսիայի Ստորին Նորմանդիա մարզի Կալվադոս գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 501 մարդ, բնակչության խտությունը` 63.42 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 7.90 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 220 կմ արևմուտք, Կան քաղաքից` 17 կմ հարավ-արևմուտք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 342 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 247-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 95։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 72,2 %։ 247 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 226 անձ (126 տղամարդ և 100 կին)։ Գործազուրկ են եղել 21 անձ (12 տղամարդ և 9 կին)։ 95 անաշխատունակներից 31-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 45-ը` թոշակառուներ, իսկ 19-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Կալվադոս գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Գինեկսու

Գինեկսու, գետ Հայկական լեռնաշխարհում։ Սկիզբ է առնում Բյուրականի լեռներից և թափվում է Արևելյան Եփրատը։ Համապատասխանում է հնում հիշատակված Գինեկ գետին։


== Ծանոթագրություններ ==
Ադրաստեա (այլ կիրառումներ)

Ադրաստեա, կարող է վերաբերել՝

Ադրաստեա - աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1884 թվականի օգոստոսի 18-ին Յոհան Պալիսայի կողմից Վիեննայում։
Ադրաստեա - արբանյակ, պատկանում է Յուպիտերի ներքին արբանյակների խմբին, Մետիսից հետո երկրորդը ըստ հեռավորության, այն անվանում են նաև Յուպիտեր XV։
Կուրիլիխա (գյուղ, Լուկոյանովսկի շրջան)

Կուրիլիխա (ռուս.՝ Курилиха), գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Լուկոյանովսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Գոգիաշվիլեբի (Քեդայի շրջան)

Գոգիաշվիլեբի (վրաց.՝ გოგიაშვილები), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Աջարիայի Ինքնավար Հանրապետության Քեդայի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 520 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Քեդայից 22 կմ հեռավորության վրա։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 194 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Շովքեթ Ալեքպերովա

Շովքեթ Ֆեյզուլլա կըզը Ալեքպերովա (ադրբ.՝ Şövkət Feyzulla qızı Ələkbərova), հոկտեմբերի 20, 1922(1922-10-20), Բաքու, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ - փետրվարի 7, 1993(1993-02-07), Բաքու, Ադրբեջան), խորհրդային, ադրբեջանական  էստրադային երգիչ, Ադրբեջանական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ (1959),


== Կենսագրություն ==
Շովքեթ Ալեքպերովըը ծնվել է 1920 թվականի հոկտեմբերի 20-ին Բաքու քաղաքում։ Նրա հայրը, Ֆեյզուլլա Ալեքպերովը հայտնի երաժիշտ էր։ Շովքեթ Ալեքպերովըը սովորել է Ասաֆ Զեյնալլու անվան երաժշտական դպրոցում։ Երաժշտական դպրոցում Հուսեյնկուլի Սարաբսկու դասարանն ավարտելուց հետո նա սկսեց ստեղծագործություն։ 1938-1945 թթ. եղել է Ադրբեջանի պետական երգի և պարի անսամբլի մենակատար։ 1945 թվականից Ադրբեջանի պետական ֆիլհարմոնիայի մենակատար էր։ 1937 թ.-ին մասնակցել է մրցույթին։ Այդ ժամանակ դարձավ այնպիսի արվեստագետների ուշադրությունը, ինչպիսիք են `Ուզեիր Հաջիբեկովը, Սաիդ Ռուստամովը, Բյուլ-բյուլը։ Այս մրցույթով Շովքեթ Ալեքպերովան եկել է պրոֆեսիոնալ երաժշտական արվեստ։ Շովքեթ Ալեքպերովան երգեց մի շարք ժողովրդական երգեր, մոգամներ և կոմպոզիտորական երգեր։ Այս երգերով Շովքեթ Ալեքպերովան հայտնի դարձավ ԽՍՀՄ-ում։


== Երգեր ==
Axşam (Երեկո)
Ayrılıq (Բաժանումը)
Gəl səhərim (Արի առավոտս)
Bir könül sındırmışam (Ես կոտրեցի սրտին)
Dərələr (բլրեր)
Sən mənim, mən sənin (Դու իմն ես, Ես քոն եմ)
Sənsən ürəyim (Դու իմ սիրտն ես)
Tez gəl (արագ արի)


== Երաժշտություն ֆիլմերին ==
1955-«Հանդիպում»
1957-«Երգն այնքան ստեղծվում»
1957-«Տաք արևի տակ»
1958-«Խորթ մայր»
1959-«Կարող է ներել նրան»
1960-«Այգյուն»
1960-«Քորոկլի»
1966-«Քսանվեցները»
1973-«Մուժերի»


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Այսօր Շովքեթ Ալեքպերովան կդառնա 95 տարեկան
Մարգալա (Կատունի վտակ)

Մարգալա (ռուս.՝ Маргала), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի երկրամասում, Ալթայի Հանրապետությունում։ Չարշ տեղակայված է Կատուն ձախ ափով՝ 467 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 15 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Օբ գետն է, Բարնաուլ քաղաքից մինչև Նավարասիսկի հէկը։ Գետի գետային ավազանը Չումիշ գետն է՝ մինչև Տոմի։ Ինչպես նաև գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի հետ միախառնման կետը։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը -  13010100312115100004028
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 115100402
Ավազանի կոդը - 13.01.01.003
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 15
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 1


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Պարույր Ջոթյան

Պարույր Հովհաննեսի Ջոթյան (մարտի 13, 1913(1913-03-13), Մեծ Պարնի, Ալեքսանդրապոլի գավառ, Երևանի նահանգ, Կովկասի փոխարքայություն, Ռուսական կայսրություն - հոկտեմբերի 8, 1954(1954-10-08), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ արձակագիր, թարգմանիչ, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ (1937)։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Մեծ Պարնի (ՀԽՍՀ Սպիտակի շրջան) գյուղում։ 1931-1934 թթ. որպես հայոց լեզվի և գրականության ուսուցիչ աշխատել է Կիրովականի շրջանի գյուղական դպրոցներում։ 1941 թվականին ավարտել է Երևանի համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը և որպես մանկավարժ աշխատել ՀԽՍՀ Սիսիանի շրջանում։ Մասնակցել է Հայրենական մեծ պատերազմին, վիրավորվել ու զորացրվել 1943 թվականին և ուսուցչությամբ զբաղվել ՀԽՍՀ Ստեփանավանի և Ալավերդու (հետո՝ Թումանյանի) շրջաններում։ 1944 թվականից աշխատանքի է անցել ՀԽՍՀ ԳԱ Մանուկ Աբեղյանի անվան գրականության ինստիտուտում։ 1949-1950 թթ. սովորել է Մոսկվայի երիտասարդ գրողների երկամյա դասընթացներում։ Անավարտ է մնացել նրա Խաչատուր Աբովյանին նվիրված վեպը։ Մահացել է Երևանում։


== Երկեր ==
Գերված աղջիկը (վեպ), Երևան, Հայպետհրատ, 1947, 232 էջ։
Անտառում, Երևան, Հայպետհրատ, 1950, 28 էջ։


== Թարգմանությունները (ռուսերենից) ==
Սերգեյ Ռոզանով, Տրավկայի արկածները (վիպակ, թարգմանության հեղինակակից Սերգո Պայազատ), Երևան, Հայպետհրատ, 1951, 163 էջ։
Յուրի Յանովսկի, Կիևյան պատմվածքներ, Երևան, Հայպետհրատ, 1951, 144 էջ։
Միխայիլ Պրիշվին, Երեք պատմվածք, Երևան, Հայպետհրատ, 1952, 28 էջ։


== Ծանոթագրություններ ==
Բաշյուրդ (լեռնագագաթ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Բաշյուրդ (այլ կիրառումներ)Բաշյուրդ, լեռնագագաթ Ադրբեջանի Օրդուբադի շրջանում, Զանգեզուրի լեռնաշղթայում, Վանանդաձորի ձախ կողմում։


== Ծանոթագրություններ ==
Ֆրանսուա Ֆիլիպ Շամպան

Ֆրանսուա Ֆիլիպ Շամպան (անգլ.՝ François-Philippe Champagne, հունիսի 25, 1970(1970-06-25), Greenfield Park, Լոնգյոյ, Քվեբեկ, Կանադա), կանադացի իրավաբան, գործարար և քաղաքական գործիչ, Լիբերալ կուսակցության անդամ, արտաքին գործերի նախարար (2019 թվականից)։


== Կենսագրություն ==
Ստացել է Մոնրեալի համալսարանի իրավունքի բակալավրի աստիճան և իրավունքի մագիստրոսի աստիճան՝ Արևմտյան պահուստային շրջանի Քեյսի համալսարանում։ Նա սկսել է բիզնես կարիերան Եվրոպայում և Ասիայում Elsag Bailey Process Automation ընկերության գործառնությունների բաժնում, 1999 թվականին անցել Է ABB Ltd Շվեյցարիայում, որտեղ ժամանակի ընթացքում ստացել է բաժնի փոխնախագահի և ավագ իրավախորհրդատուի պաշտոններ։ 2008 թվականին նշանակվել է Amec-ի ռազմավարական զարգացման գծով տնօրեն, որը խոշոր ինժեներական ընկերություն է Լոնդոնում։ 2009 թվականին համաշխարհային տնտեսական համաժողովից ստացել է երիտասարդ գլոբալ լիդեր պատվավոր տիտղոսը։
2015 թվականի հոկտեմբերի 19-ին Քվեբեկի Սեն Մորիս` Շամփլեյն շրջանից ընտրվել է Համայնքների պալատի պատգամավոր, 2019 թվականին վերընտրվել Է (ստացել է ընտրություններին մասնակցած 58 029 ընտրողից 22 961-ի ձայները, իսկ մրցակիցներից ուժեղագույնը՝ Քվեբեկի դաշինքի թեկնածու Նիկոլ Մորենը՝ 19 856-ը)։
2017 թվականի հունվարի 10-ին վարչապետ Ջասթին Թրյուդոն վերադասավորումներ է կատարել իր կառավարության կազմում՝ դրանում ներառելով երեք նոր նախարարների, այդ թվում՝ արտաքին առևտրի նախարարի պորտֆել ստացած Շամպանին։
2018 թվականի հուլիսի 18-ին Թրյուդոն նոր կաբինետ է կազմակերպել Կանադայի արտաքին առևտրաշրջանառության դիվերսիֆիկացման կուրսի կադրային ապահովման նպատակով՝ նկատի ունենալով ԱՄՆ-ի չափից ավելի ազդեցությունից ազատումը, և Ֆրանսուա Ֆիլիպ Շամպանի նոր նշանակմամբ դարձել է ենթակառուցվածքների նախարարի պաշտոնը։
2019 թվականի նոյեմբերի 20-ին արտաքին գործերի նախարարի պորտֆելը ստացել Է Քրիստի Ֆրիլանդի բարձրացման շնորհիվ (այն տեղափոխվել է վարչապետի առաջին տեղակալի պաշտոնում)՝ նախորդից Ժառանգելով այնպիսի խնդիրներ, ինչպիսիք են NAFTA-ի համաձայնագրի վերանայման անհրաժեշտությունը և Չինաստանի ու Սաուդյան Արաբիայի հետ հարաբերությունների սրումը (վերջին դեպքում՝ կանադացի դիվանագետների թվիթների հրապարակման հետևանքով՝ Թագավորությունում այլախոհների հետապնդման դատապարտմամբ)։
2020 թվականի հունվարի 10-ին գլխավորել է այն երկրների ներկայացուցիչներից կազմված խումբը, որոնց քաղաքացիները գտնվել են Թեհրանի մերձակայքում խփված Ուկրաինական ավիահանրանավում՝ ողբերգության պատճառների բազմակողմանի և արդարացի հետաքննություն ապահովելու նպատակով։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«The Honourable François-Philippe Champagne» (անգլերեն)։ pm.gc.ca։ Վերցված է 2020-08-30 Կաղապար:Մ8 ԱԳ նախարարներ
Նորա Գյակովա

Նորա Գյակովա (ալբ․՝ Nora Gjakova, օգոստոսի 17, 1992(1992-08-17), Պեչ), կոսովացի ձյուդոիստ, 2020 թվականի օլիմպիական չեմպիոն, Եվրոպայի չեմպիոն, Եվրոպական խաղերի և աշխարհի առաջնության մեդալակիր։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1992 թվականին։ Եվրոպայի առաջնության եռակի բրոնզե մեդալակիր (2015, 2016, 2017)
2016 թվականի ապրիլի 21-ին բրոնզե մեդալ է նվաճել Կազանում ընթացող ձյուդոյի Եվրոպայի առաջնությունում։
2021 թվականի ապրիլին Պորտուգալիայի մայրաքաղաք Լիսաբոնում կայացած Եվրոպայի առաջնությունում նվաճել է բրոնզե մեդալ՝ վերջին գոտեմարտում պարտության մատնելով վրացի մարզուհի Էթերի Լիպարտելիանիին։
Հունգարիայում հունիսին կայացած 2021 թվականի աշխարհի առաջնությունում Նորան բրոնզե մեդալ է նվաճել մինչև 57 կգ քաշային կարգում՝ երրորդ տեղի համար գոտեմարտում հաղթելով սերբ Մարիկա Պերիշիչին։
2021 թվականին արժանացել է բրոնզե մեդալի Դոհայում անցկացվող Judo World Masters-ում։ Տոկիոյի Օլիմպիական խաղերում նվաճել է ոսկե մեդալ մինչև 57 կգ քաշային կարգում։
Նորա Գյակովայի կրտսեր եղբայրը՝ Ակիլ Գյակովան, նույնպես ձյուդոիստ է, Եվրոպայի չեմպիոն։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Նորա Գյակովա – օլիմպիական վիճակագրությունը Sports-Reference.com կայքում (անգլ.)
Նորա Գյակովայի էջը Judoinside կայքում
Սամվել Պետրոսյան (պետական գործիչ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սամվել Պետրոսյան (այլ կիրառումներ)Սամվել Քրիստափորի Պետրոսյան (հունվարի 16, 1892(1892-01-16) - նոյեմբերի 16, 1971(1971-11-16), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), կուսակցական և պետական աշխատող, Անդրկովկասում հեղափոխական շարժումների և սովետական կարգերի հաստատման համար պայքարի մասնակից։ ԽՄԿԿ անդամ 1911 թվականից։


== Կենսագրություն ==
Սովորել է Թիֆլիսի հաշվապահական դասընթացներում։ 1908-1913 թվականներին աշխատել է մասնավոր ձեռնարկության գրասենյակում, միաժամանակ գիտակցորեն աշխատանք տարել բանվորների և ծառայողների շրջանում։ Ընդհատակում ծանոթացել է Սուրեն Սպանդարյանի, Սերգո Օրջոնիկիձեի, Սարգիս Կասյանի, Ս․ Իոսնոյանի և ուրիշների հետ։ Նրա ծառայողական հասցեով է ստացվել արտասահմանում հրատարակվող «Սոցիալ-դեմոկրատ» անլեգալ թերթը։ 1913 թվականին զորակոչվել է բանակ, որտեղ շարունակել է հեղափոխական գործունեությունը։ 1920 թվականին Թիֆլիսում մայիսմեկյան ցույցին մասնակցելու համար ձերբակալվել է։ Որոշ ժամանակ հետո անցել է Խորհրդային Հայաստան։ 1921 թվականի դաշնակցականների փետրվարյան խռովության օրերին ձերբակալվել և բանտարկվել է։ Հայաստանում սովետական կարգեր հաստատվելուց հետո աշխատել է կուսակցական, սովետական, տնտեսական պատասխանատու մարմիններում։ Եղել է ՀԿԿ Կենտկոմի ֆինբաժնի վարիչ, ՀԽՍՀ ֆինանսների և մատակարարումների ժողկոմի տեղակալ, Պետապի կառավարիչ, Նոր Բայազետի շրջգործկոմի նախագահի տեղակալ, Հացամթերումների բազայի տնօրեն, ՀԽՍՀ կոմունալ բանակի կառավարչի տեղակալ։


== Պարգևներ ==
Պարգևատրվել է Լենինի շքանշանով։
Ֆեյետ շրջան (Ջորջիա)

Ֆեյետ շրջան (անգլ.՝ Fayette County), ԱՄՆ Ջորջիա նահանգի 159 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 510 կմ² է, բնակչությունը՝ 91.263 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Ֆեյետվիլ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1821 թ.։
Ժակլին Չարքչը

Ժակլին Չարքչը (թուրքերեն՝ Jaklin Çarkçı, 1958, Ստամբուլ, Թուրքիա), թուրքահայ օպերային երգչուհի, Ստամբուլի օպերայի և բալետի թատրոնի մեցցո-սոպրանո։
Ծնվել է 1958 թվականին Ստամբուլում, հայկական ընտանիքում։ Օպերայով սկսել է հետաքրքրվել վաղ հասակից, քանի որ նրա հայրը՝ Ժիրայր Չանաքչըն, Ստամբուլի օպերայի առաջատար մենակատար էր։ Սովորել է Ստամբուլի «Լիցեո Իտալիանո» երաժշտական դպրոցում։ Առաջին անգամ Ստամբուլի օպերայի թատրոնի բեմ է դուրս եկել 1988 թվականին՝ դեր ստանձնելով Ջուզեպպե Վերդիի «Տրուբադուր» օպերայում։
Ժակլինի դուստրը՝ Սիրել Յակուբօղլուն, ևս Ստամբուլի օպերայի դերասանուհի է։


== Ծանոթագրություններ ==
Երկայնմասուր

Երկայնմասուր, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում։ Գտնվում էր Սերչեմ և Շողանլու գետերի կիրճերի միջև։


== Պատմություն ==
Գյուղի հայ բնակիչները 1830 թվականին գաղթել ու բնակություն են հաստատել Վրաստանի Ախալքաղաքի շրջանի Օլավերդ ու Կորխ գյուղերում։


== Բնակչություն ==
1877-1878 թվականներին ուներ 20 տուն թուրք և 6 տուն հայ բնակիչ։ Գյուղը նախկինում ավելի շատ է հայաշատ եղել։


== Տնտեսություն ==
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը երկրագործությունն ու անասնապահությունն էր։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Սերը պատերազմ է (ֆիլմ, 2019)

Love is War (անգլ.՝ Love is War), 2019 թվականին նկարահանված նիգերիական կինոկատակերգություն-դրամա։ Ֆիլմի ռեժիսորն է Օմոնի Օբոլին, սցենարիստը՝ Չինազա Օնուզոն։ Ֆիլմում նկարահանվել են Օբոլին, Ռիչարդ Մոֆե-Դամիխոն, Ջիդե Կոսոկոն, Ակին Լևիսը, Բիմբո Մանուելը, Տոկե Մակինվան, Շաֆի Բելլոն, Ֆեմի Բրանչը, Ուզո Օսիմկպան, Յեմի Բլաքը, Դանիլարե Կուուն և Ուիլյամ Բենսոնը։ Inkblot Productions և Dioni Visions ընկերությունների նկարահանած ֆիլմը 2018 թվականին նկարահանված «Մայրիկները պատերազմում են» ֆիլմից հետո այս երկու կինոընկերությունների միջև երկրորդ համագործակցությունն է։ Ֆիլմի սյուժեն ծավալվում է ամուսանական զույգի շուրջ, որոնք միմյանց դեմ պայքարում են միևնույն նահանգի նահանգապետի պաշտոնի համար։


== Դերերում ==
Օմօնի Օբոլի - Հանկուրի Փիլիպս
Ռիչարդ Մոֆե-Դամիխո - Դիմեխի Ֆիլիպս
Ջիդե Կոսոկո
Ակին Լևիս
Բիմբո Մանուել
Տոկե Մակինվա
Շաֆֆի Բելո
Ֆեմի Բրանչ
Ուզո Օսիմկպա
Յեմի Բլաք
Դամիլար Կուկու
Ուիլյամ Բենսոն


== Արտադրություն ==
«Սերը պատերազմ է» ֆիլմը Oboli's Dioni Visions և Onuzo's Inkblot Productions կինոընկերությունների համատեղ արտադրանքն է։ Ֆիլմի սցենարիստն է Օնուզոն, ով հանդիսանում է նաև «Հարսանեկան երեկույթ» (The Wedding Party), «Նոր փող» (New Money), «Դեպի հյուսիս» (Up North) և The Set Up ֆիլմերի սցենարիստը։ Ֆիլմում ուսումնասիրվում են սիրո, ընտանիքի և փառասիրության թեմաները։ Օբոլին Ինստագրամում հայտարարել է, որ ֆիլմի նկարահանումները սկսվել են 2019 թվականի մայիսից։ Նա նաև բացահայտել է, որ դերասանական խմբին է միացել Ռիչարդ Մոֆե-Դամիջոն։ 2019 թվականի սեպտեմբերին Pulse Nigeria-ին տված հարցազրույցում Մոֆե-Դամիջոն նշել է, որ ընդունել է իր դերը, քանի որ ֆիլմի նախադեպն իր սրտով է։ Նա նաև նշել է, որ իրական կյանքում իր քաղաքական պատկանելությունն օգնել է ավելի լավ մարմնավորելու դերը։ Ավելին, Մոֆե-Դամիջոն բացահայտել է, որ նկարահանումները հոգնեցուցիչ են գիշերային տեսարաններ նկարահանելու պատճառով։


== Թողարկում ==
«Սերը պատերազմ է» ֆիլմի պրեմիերան տեղի է ունեցել Լեկկի կինոթատրոնում, 2019 թվականի սեպտեմբերի 22-ին։ Այն ներկայացվել է Նիգերիայի կինոթատրոններում սեպտեմբերի 27-ից։ Ֆիլմի թիզերը թողարկվել է մեկ ամիս շուտ։ Ֆիլմի պրեմիերային ներկա են գտնվել նեև Այո Մակուն, Ֆանկե Ակինդելեն, Տոկե Մակինվան, Շարոն Օօյան, Ալեքս Եկուբոն, Ինդիմա Օկոխին, Մերսի Այգբեն, Տոպե Օշինը և Սոֆի Ալակիխան։


== Ծանոթագրություններ ==
Կրասնի Յար (գյուղ, Նովոլյալինսկի քաղաքային օկրուգ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կրասնի ՅարԿրասնի Յար (ռուս.՝ Красный Яр), գյուղ Ռուսաստանի Սվերդլովսկի մարզի Նովոլյալինսկի քաղաքային օկրուգի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Զարեչենսկի (այլ կիրառումներ)

Զարեչենսկի, կարող է վերաբերել՝

Զարեչենսկի - գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Չապլիգինսկի շրջանի կազմում։
Զարեչենսկի - գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Չապլիգինսկի շրջանի կազմում։
Տոկոսի նշան

Տոկոսի նշան` % նշանը, օգտագործվում է մասի և ամբողջի հարաբերակցությունը ցույց տալու համար։


== Ծագում ==
Ծագել է լատիներեն «pro centum» բառի կրճատ «cto» գրությունից։ Առաջին անգամ հանդիպում է Փարիզում 1685 թվականին հրատարակված Մաթյե դը լա Փորթի «Առևտրական մաթեմատիկայի ձեռնարկում»։


== Գործածությունը ==
Գործածվում է թվանշաններով արտահայտված թվերի կողքին, օրինակ՝ 42.3 %։ Միավորների միջազգային համակարգի պահանջների, ինչպես նաև ՀՀ կառավարության «Մեծությունների միավորների և պայմանական սանդղակների կիրառման կանոնները հաստատելու մասին» որոշման համաձայն` թվանշանի և տոկոսի նշանի միջև պետք է թողնել բացակ։Գործածվում է նաև «տոկոսանոց» բառի կրճատ գրության համար, օրինակ՝ 23 %-անոց արդյունք։


== ‰ և ‱ ==
Այնպես, ինչպես %-ով արտահայտվում է թվի հարյուրերորդական մասը, նույն կերպ հազարերորդական մասը (այլ կերպ ասած՝ թվի տոկոսի մեկ տասներորդը) արտահայտելու համար գործածվում է պրոմիլե նշանը` ‰, իսկ տասը հազարերորդականը (տոկոսի մեկ հարյուրերորդականը, կամ տոկոսի տոկոսը) արտահայտվում է պերմիրիադ` ‱, նշանով, օրինակներ`

32‰=0.32, 3.68‰=0.0368, 0.022‰=0.00022 և այլն;
32‱=0.032, 3.68‱=0.000368, 0.022‱=0.0000022 և այլնWindows-ով համակարգչի ստեղնաշարով ‰-ը տեքստ մտցնելու համար հարկավոր է 
-ը միացված վիճակում 

ստեղնը սեղմած պահած հավաքել 


=== Ուշագրավ փաստեր ===
Պարսկերենում տոկոսի նշանը դրվում է թվից առաջ, օրինակ՝ %٣٨=38%:
Տոկոսի նշանը կիրառելով` կարելի է գրել «ավտոկոսմետիկա» բառը՝ «ավ%մետիկա»։


== Բրայլի գրերում ==
Բրայլի գրերում տոկոսի նշանը ներկայացվում է հետևյալ կերպ.


== Տես նաև ==
Տոկոս
Պրոմիլե
Պերմիրիադ
Լատիներեն արտահայտությունների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Բարանովո (գյուղ, Վալկիի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԲարանովոԲարանովո (ուկրաիներեն՝ Баранове), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վալկիի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1750 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Բարանովո գյուղում բնակվում էր 220 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 9,35 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 23,53 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
1887 թվականը գրականության մեջ


== Ստեղծագործություններ ==
«Մթության մեջ» - Նիկոլայ Վագների պատմվածքը
«Մթնշաղ» - Անտոն Չեխովի պատմվածքների ժողովածուն
«Ճանապարհ դեպի Ֆրանսիա» - Ժյուլ Վեռնի վեպը
«Իվանով» - Անտոն Չեխովի պիեսը
«Շագանակ» - Անտոն Չեխովի պատմվածքը
«Մոն Օրիոլ» - Գի դը Մոպասանի վեպը
«Օլդ Դիքս» - Նիկոլայ Վագների պատմվածքը
«Պահապան հրեշտակի նամակը» - Մարկ Տվենի պատմվածքը, հրատարակվել է 1946 թվականին
«Հյուսիսը Հարավի դեմ» - Ժյուլ Վեռնի վեպը
«Ջրահարս» - Անտոն Չեխովի պատմվածքը
«Մարդը ժամացույցի վրա» - Նիկոլայ Լեսկովի պատմվածքը
«Ալ կարմիր գույներով էտյուդը»  - Արթուր Կոնան Դոյլի պատմվածքը
«Պատերազմը 20-րդ դարում» - Ալբեր Ռոբիդայի վեպը


== Ծնվածներ ==
Հունվարի 30 - Սիգիզմունդ Կրժիժանովսկի, ռուս խորհրդային գրող, դրամատուրգ, փիլիսոփա, թատրոնի պատմաբան և տեսաբան (մահացել է 1950 թվականին)
Փետրվարի 24 - Մերի էլեն Չեյզ ամերիկացի գրող, գիտնական և ուսուցիչ (մահացել է 1973 թվականին)
Նոյեմբերի 3 — Սամուիլ Մարշակ, խորհրդային պոետ և թարգմանիչ (մահացել է 1964 թվականին)Խմբագրական կոլեգիա, Հայկական Սովետական Հանրագիտարան, հ. 7 (խմբ. Վիկտոր Համբարձումյան), Ե., «Հայկական ՍՍՀ Գիտությունների Ակադեմիա Հայկական Սովետական Հանրագիտարանի գլխավոր խմբագրություն», 1981, էջ 331 — 720 էջ։


== Մահացածներ ==
Հունվարի 31 — Սեմյոն Նադսոն, ռուս պոետ (ծնվել է 1862 թվականին)
Մարտի 19 — Միխայիլ Ռոզենհեյմ, ռուս պոետ և հրապարակախոս (ծնվել է 1820 թվականին)
Օգոստոսի 1 — Միխայիլ Կատկով, ռուս հրապարակախոս, հրատարակիչ, գրաքննադատ, «Ռուսկի վեստնիկ»-ի խմբագիր (ծնվել է 1818 թվականին)


== Ծանոթագրություններ ==
Միրիամ Ադելսոն

Միրիամ Ադելսոն (նախկինում՝ Օչշորն, եբրայերեն՝ מרים אדלסון‎, հոկտեմբերի 10, 1945(1945-10-10), Թել Ավիվ, Իսրայել), իսրայելցի-ամերիկացի բարերար, բժիշկ։ 1991 թվականին ամուսնացել է ամերիկացի գործարար մագնատ Շելդոն Ադելսոնի հետ և այդ ժամանակից դարձել հանրապետական նշանավոր դոնոր։ Իսրայել Հայոմ թերթի ներկայիս հրատարակիչն է։ 2013 թվականին ստացել է Երուսաղեմի պատվավոր քաղաքացիություն։ 2018 թվականին պարգևատրվել է Ազատության նախագահական մեդալով։ 


== Կյանք և աշխաատանք ==
Ադելսոնը ծնվել է Թել Ավիվում, Մանդատային Պաղեստին, 1945 թվականին, մինչև Հոլոքոստը Լեհաստանից գաղթած ընտանիքում։ Նրա հայրը եղել է «Մապամ» քաղաքական կուսակցության անդամ։ 1950-ական թվականներին նրա ընտանիքը բնակություն է հաստատել Հայֆա քաղաքում, որտեղ Ադելսոնի հայրը տնօրինում և ղեկավարում էր մի քանի կինոթատրոններ։ Միրիամը 12 տարի հաճախել է հրեական դպրոց։ Որպես բժշկական սպա՝ պարտադիր զինվորական ծառայություն է անցել Նես Ցիոնայում։ Երուսաղեմի հրեական համալսարանում մանրէաբանության և գենետիկայի բակալավրի աստիճան և Թել Ավիվի համալսարանի Սակլերի բժշկական դպրոցում բժշկական աստիճան ստանալով՝ դարձել է Թել Ավիվի Ռոկաչ հիվանդանոցի շտապ օգնության բաժանմունքի (Խադասա) գլխավոր թերապևտ։ Այնուհետև Ադելսոնն ամուսնացել է բժիշկ Արիել Օքսհորնի հետ և ունեցել երկու երեխա։ 
Ադելսոնը Օքսհորնից բաժանվել է 1980-ականներին, և 1986 թվականին ընդունվել է Ռոքֆելլերովի համալսարան՝ փոխանակման ծրագրով, որը մասնագիտացած է թմրամոլության մեջ։  Ռոքֆելլերում ուսանելու ժամանակ ծանոթացել է Շելդոն Ադելսոնի հետ, ում հետ ամուսնացել է 1991 թվականին։ 1993 թվականին այնտեղ հիմնադրել է հոգեմետ նյութերի չարաշահման դեմ պայքարի կենտրոն և հետազոտական կլինիկա, իսկ 2000 թվականին ամուսինները Լաս Վեգասում բացել են Դոկտոր Միրիամի և Շելդոն Գ. Ադելսոնի հետազոտական կլինիկան։


== Պատվավոր կոչումներ և պարգևներ ==


=== Պատվավոր կոչումներ ===
  Ազատության նախագահական մեդալ - Նոյեմբերի 16, 2018


=== Պարգևներ ===
Թել Ավիվի համալսարանի պատվավոր բժիշկ - 2007


== Ծանոթագրություններ ==
Աստերոիդների ցանկ (45701-45800)

Աստերոիդների ցանկ (45601-45700)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (45801-45900)
 Աստերոիդների ցանկ (45601-45700)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (45801-45900)


== Աղբյուր ==
«Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (45001)-(50000)»։ www.minorplanetcenter.net