armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
ՈՒԵՖԱ Եվրո 2016 (ընտրական փուլ)

«Եվրո -2016» ընտրական փուլի մրցաշարը տեղի է ունենում 2014 թվականի սեպտեմբերից մինչև 2015 թվականի նոյեմբերը և որոշելու է 2016 թ. Եվրոպայի ֆուտբոլի առաջնության մասնակիցներին։ Խաղարկությունը ընտրական մրցաշարի համար տեղի էր ունեցել 2014 թվականի փետրվարի 23-ին Նիսում։
Ընտրական փուլում կմասնակցեն 54 ՈՒԵՖԱ-ի անդամներից 53-ը (ավելացվել է Ջիբրալթարը)։ Բոլոր 53 թիմերը բաժանվել են 9 խմբի՝ 8 խումբ 6 թիմերով և 1 խումբ(I խումբ) 5 թիմերով։ Ինը խմբի առաջին, երկրորդ և լավագույն երրորդ տեղ գրաված թիմերը, կգնան Եվրո 2016։ Մնացած 8 թիմերը, որոնք իրենց խմբերում էրրրորդ տեղն են գրավելու, կմրցեն մնացած չորս տեղերի համար։


== Խաղային օրացույց ==


== Զամբյուղներ ==


== Խմբային փուլ ==


=== Խումբ A ===


=== Խումբ B ===
Ֆուտբոլի Եվրոպայի առաջնություն 2016 (Ընտրական փուլ) Խումբ B


=== Խումբ C ===
Ֆուտբոլի Եվրոպայի առաջնություն 2016 (Ընտրական փուլ) Խումբ C


=== Խումբ D ===
Ֆուտբոլի Եվրոպայի առաջնություն 2016 (Ընտրական փուլ) Խումբ D


=== Խումբ E ===
Ֆուտբոլի Եվրոպայի առաջնություն 2016 (Ընտրական փուլ) Խումբ E


=== Խումբ F ===
Ֆուտբոլի Եվրոպայի առաջնություն 2016 (Ընտրական փուլ) Խումբ F


=== Խումբ G ===
Ֆուտբոլի Եվրոպայի առաջնություն 2016 (Ընտրական փուլ) Խումբ G


=== Խումբ H ===
Ֆուտբոլի Եվրոպայի առաջնություն 2016 (Ընտրական փուլ) Խումբ H


=== Խումբ I ===
Լոզովատկա (գյուղ, Նովոուկրաինկայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԼոզովատկաԼոզովատկա (ուկրաիներեն՝ Лозуватка), գյուղ Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Նովոուկրաինկայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Լոզովատկա գյուղում բնակվում էր 87 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Արտեմ Պետրոսյան

Արտեմ Մեսրոպի Պետրոսյան (1921, Դոնի Ռոստով, Դոնի մարզ, ՌԽՖՍՀ - 1949, Լենինական, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ պարտիզան Ուկրաինայում և Չեխոսլովակիայում։ Հայրենական մեծ պատերազմի առաջին օրերից կռվել է թշնամու դեմ։ 1941 թվականի սեպտեմբերին վիրավորվել է մարտում և գերվել։ 1943 թվականի սեպտեմբերին փախել է գերությունից և Նովգրադ Վոլինսկու շրջանում (Ուկրաինական ԽՍՀ) միացել Ա. Ս. Դրաբչակի ղեկավարած Կույբիշևի անվան պարտիզանական ջոկատին։ 1944 թվականի հոկտեմբերի 17-ից Կոզինայի անվան ջոկատի կազմում, դեսանտ է իջեցվել Չեխիա և որպես ջոկատի հրամանատարի տեղակալ, գործել մինչև պատերազմի վերջը։
Արտեմ Պետրոսյանին է նվիրված «Մորավիայի արծիվը» վավերագրական ֆիլմը և Ա. Հովհաննիսյանի «Մորավիայի արծիվը» գիրքը։
Արտեմ Պետրոսյանի անունով է կոչվում Գյումրու թիվ 10 հիմնական դպրոցը։ Նրա անունով Գյումրիում կա նաև փողոց։


== Պարգևներ ==
Պարգևատրվել է Կարմիր աստղի և Չեխոսլովակիայի Զինվորական խաչ շքանշաններով։


== Պատկերասրահ ==
Հակահարձակում

Հակահարձակում, մարտավարական (օպերատիվ) կամ ռազմավարական (ստրատեգիական) հարձակման տեսակ, որին դիմում է պաշտպանվող կողմը՝ հակառակորդի հարձակումը կասեցնելուց հետո։ Ի տարբերություն սովորական հարձակման նախապատրաստվում է պաշտպանական մարտերի ընթացքում։ 
Ռազմական արվեստի պատմության մեջ քիչ չեն դեպքերը, երբ հակահարձակում վերածվել է պաշտպանվող զորքերի ընդհանուր հարձակման՝ հասնելով ռազմավարական մեծ նպատակների։ Հակահարձակման օրինակներ են 1918-1920 թվականների Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմում Կոլչակի, Դենիկինի, Յուդենիչի և Լեհաստանի դեմ կարմիր բանակի մարտերը, ինչպես նաև Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ  Մոսկվայի, Ստալինգրադի, Կուրսկի ճակատամարտերը։
Միխայլովկա (գյուղ, Դոնեցկի քաղաքային խորհուրդ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՄիխայլովկաՄիխայլովկա (ուկրաիներեն՝ Михайлівка), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Դոնեցկի քաղաքային խորհուրդում։
2001 թվականի տվյալներով Միխայլովկա գյուղում բնակվում էր 64 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Վելիկայա Մեչետնյա

Վելիկայա Մեչետնյա (ուկրաիներեն՝ Велика Мечетня), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Կրիվոե Օզերոյի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Վելիկայա Մեչետնյա գյուղում բնակվում էր 1 353 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 4543 կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Պրիվոլնոե (ավան, Վոլնովախսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊրիվոլնոեՊրիվոլնոե (ուկրաիներեն՝ Привільне), ավան Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Վոլնովախսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պրիվոլնոե ավանում բնակվում էր 776 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
(2607) Յակուտիա

(2607) Յակուտիա (անգլ.՝ Yakutia), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1977 թվականի հուլիսի 14-ին Նիկոլայ Չեռնիխի կողմից Նաուչնիում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,375739 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,834 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9175 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1337,51 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,269157 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,1° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(2607) Յակուտիա աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Տիգրան Դավթյան (քանդակագործ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Տիգրան ԴավթյանՏիգրան Հովնանի Դավթյան (դեկտեմբերի 10, 1905(1905-12-10), Թավրիզ, Իրան - 1938, Լենինգրադ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ քանդակագործ։


== Կենսագրություն ==
1923 թվականին տեղափոխվել է Երևան։ Սովորել է Երևանի գեղարվեստաարդյունաբերական տեխնիկումում և 1928-1932 թթ. Լենինգրադի պոլիտեխնիկական կերպարվեստի ինստիտուտում։ Ապրել և ստեղծագործել է Լենինգրադում։ Աշխատել է մոնումենտալ դեկորատիվ արձանագործության և դիմաքանդակի բնագավառներում։ Դավթյանի աշխատանքների զգալի մասը չի պահպանվել։ Գործերից են՝ «Ջութակահար  Հովհաննես Նալբանդյանի կիսանդրին» (1928, ԳԱԹ), Ա.Ս.Պուշկինի երկու դիմաքանդակը (1937, Միխայլովսկոյեի Պուշկինի տուն-թանգարան), «Գրոհ» բարձրաքանդակ-պաննոն (1935), «Լողորդուհի» (1936-1937), «Բասկետբոլ» (1937) և այլն։ Մահացել է 1938 թվականին 33 տարեկանում։ Անհիմն բռնադատվել է, հետմահու արդարացվել։


== Գրականություն ==
Վ. Հարությունյան, Արձանագործ Տիգրան Դավթյան, Երևան, 1968։


== Ծանոթագրություններ ==
Ռոգի Վիգ

Ռոգի Վիգ, իրական անուն՝ Ռոբերտ Գաբոր Շառլ Վիգ (հոլ.՝ Rogi Wieg, Robert Gabor Charles Wieg, օգոստոսի 21, 1962(1962-08-21), Դելֆտ, Հարավային Հոլանդիա, Նիդերլանդներ - հուլիսի 15, 2015(2015-07-15), Ամստերդամ, Նիդերլանդներ), նիդեռլանդացի բանաստեղծ և արձակագիր։


== Կենսագրություն ==
Ռոգի Վիգը 1956 թվականին Հունգարիայից Նիդեռլանդներ տեղափոխված ներգաղթյալների որդին է։ Մի շարք ազգային գրական մրցանակների հաղթող է։ Հարցազրույցում նա հաճախ էր ասում, որ տառապում է Պիտեր Պան սինդրոմով։
Վիգը մահացավ 2015 թվականի հուլիսի 15-ին։ Նա ստիպված էր եղել դիմել էվթանազիայի՝ անտանելի մտավոր և ֆիզիկական տառապանքների պատճառով։


== Անձնական կյանք ==

2014 թվականի դեկտեմբերի 29-ից նա պաշտոնապես ամուսնացավ Էբիս Կովաչի հետ։ Նրա վերջին հրատարակված գիրքը «Խազարական արյունը» է։


== Արվեստի գործեր ==
Ամեն երեկո կին կամ տղամարդ անհետանում են (1982 թվական)
Ժամանակը արագ կրակոցի պես (1982 թվական)
Նրա մահը վերածվեց կակաչների(1983 թվական)
Մի քանի խոսք տնից (1983 թվական)
Օրեր Բուդապեշտում (1985 թվական)
Անցյալի մոգությունը (1986 թվական)
Ծովը ձև չունի (1987 թվական)
Վարդագույն տառեր (1989 թվական)
Սիրված խառնաշփոթը (1990 թվական, պատմություն)
Մորս սիրահարը (1992 թվական, վեպ)
Երեկվանից անցել է երկու օր (1992 թվական, նովելներ)
Ձյան փաթիլներ (1992 թվական)
Գեղեցիկ և մետաքս (1993 թվական)
Միայն ինտերնետ (1996 թվական, համահեղինակ է)
Սատանայի պրոմպերը (1996 թվական, նովելներ)
Կողոպուտ (1997 թվական, վեպ)
Սերը ծանր աշխատանք է (1998 թվական)
Ամբողջ պատմությունը (1999 թվական, պատմվածքների հավաքածու)
Բարեգործական գիրք (2000 թվական)
Ընկեր ածելի (2003 թվական, վեպ)
Այլ (2004 թվական)
Որտե՞ղ է կախված իր վերարկուն (2006 թվական, ընտրված բանաստեղծություններ)
Սանր (2007 թվական)
Խազարական արյուն (2012 թվական)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Հոլանդական գրականության ինտերնետային գրադարան (նիդեր.)
Նիդեռլանդների գրականության հիմնադրամի կայքում (անգլ.)
Կենսագրություն, բանաստեղծություններ օնլայն Archived 2012-10-28 at the Wayback Machine. (անգլ.)
Զոդու

Զոդու, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Եվդոկիայի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Dambuster Studios

Dambuster Studios, բրիտանական ընկերություն, որը զբաղվում է համակարգչային խաղերի մշակմամբ, տեղակայված է Նոթինգհեմում։ Ընկերությունը հիմնադրվել է 2014 թվականի հուլիսի 30-ին Deep Silver ընկերության կողմից։ Հիմնադրման համար հիմք է հանդիսացել նույն օրը փակված Crytek UK ստուդիան, որի աշխատակիները տեղափոխվեցին Dambuster Studios։


== Պատմություն ==
Dambuster Studios ընկերությունը հիմնադրվել է 2014 թվականի հուլիսի 30-ին, երբ Crytek ստուդիան ֆինանսական բարդությունների պատճառով վաճառեց Homefront խաղի իրավունքները Deep Silver ընկերությանը։ Homefront: The Revolution խաղը, որն այդ ժամանակ գտնվում էր մշակման մեջ, նույնպես փոխանցվեց նոր տիրոջը։ Փակված ստուդիայի աշխատակիցների մեծ մասը ընդհունեցին Deep Silver-ի առաջարկը, այն էր տեղափոխվել նոր բացված ստուդիա՝ Dambuster Studios։ Այսպիսով, Dambuster Studios-ը դարձավ Deep Silver-ի երրորդ ներքին ստուդիան՝ Volition և Fishlabs-ից հետո։
Նոր ստուդիան շարունակեց Homefront: The Revolution խաղի մշակումը, որը թողարկվեց 2016 թվականին՝ Linux, macOS, Microsoft Windows, PlayStation 4 և Xbox One պլատֆորմների համար։
Ընկերության հաջորդ խաղը դարձավ Dead Island 2-ը, որի մշակումը ընկերությանը փոխանցվեց 2019 թվականի օգոստոսին Sumo Digital մասնավոր ընկերությունից։ 2018 թվականի տվյալներով ընկերությունն ուներ 140 աշխատակից։


== Խաղերի ցանկ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
https://www.dsdambuster.com/ Dambuster Studios. պաշտոնական կայք
Նիժնայա Բերանդա

Նիժնայա Բերանդա ( ռուս.` Нижняя Беранда), միկրոշրջան Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասի Մեծ Սոչիի Լազարևսկի շրջանում։ Գտնվում է շրջկենտրոն հանդիսացող Լազարևսկոյե միկրոշրջանից 24 կմ հարավ-արևելք, իսկ Սոչիի կենտրոնից 36 կմ հյուսիս-արևմուտք, ծովի մակարդակից 15 մ բարձրության վրա։


== Պատմական ակնարկ ==
Գյուղը հիմնադրել են Օսմանյան կայսրությունից գաղթած հայերը` 19-րդ դարի վերջերին։ 1961 թվականին այն ընդգրկվել է Սոչի քաղաքի կազմի մեջ և ստացել ներքաղաքային միկրոշրջանի կարգավիճակ։
Ներկայումս գյուղը զբոսաշրջության կենտրոն է, որտեղ գործում են հանգստյան տներ և առողջարաններ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ներքին Բերանդա
Ֆեդյուկինո (գյուղ, Կարդիմովսկի շրջան)

Ֆեդյուկինո (ռուս.՝ Федюкино), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Կարդիմովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր  մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Սուլթան Աբաև

Սուլթան Շամսուտդինովիչ Աբաև (ռուս.՝ Султан Шамсутдинович Абаев, նոյեմբերի 1, 1954(1954-11-01), Այդարկեն, Kadamjay District, Օշի մարզ, Ղրղզական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), խորհրդային և ռուս-չեչենական նկարիչ, Սանկտ Պետերբուրգի և Չեչնիայի Հանրապետության նկարիչների միությունների անդամ, Ռուսաստանի նկարիչների միության անդամ (2002), Ռուսաստանի Դաշնության վաստակավոր նկարիչ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1954 թվականի նոյեմբերի 1-ի արտաքսման ժամանակ Ղրղզստանի ԽՍՀ-ում։ Սկսել է նկարել վաղ հասակում։ 1958 թվականին ընտանիքը վերադարձել է հայրենիք։ 1960-ականների վերջին նա սովորել է Գրոզնիի կերպարվեստի և գեղարվեստի դպրոցում։ Նրա ուսուցիչը եղել է նկարիչ Վիկտոր Պետրովիչ Լամտյուգինը։
1978 թվականին ավարտել է Մախաչկալայի գեղարվեստի ուսումնարանը։ 1987 թվականին ավարտել է Ի. Ե. Ռեպինի անվան գեղանկարչության, քանդակագործության և ճարտարապետության ինստիտուտը։ Ինստիտուստն ավարտելուց հետո նա մնացել է Լենինգրադում (այժմ՝ Սանկտ Պետերբուրգ)։ Բայց չի կորցրել կապը իր հայրենիքի հետ․ նրա աշխատանքներից շատերը ստեղծվել են հայրենիքի բնապատկերների հիման վրա։
1991-1993 թվականներին բնակվել է Շրի Լանկայում և Սեուլում։ Իր կյանքի այս շրջանի տպավորությունները արտացոլված են Շրի Լանկային և Կորեային նվիրված մի շարք նկարներում։
Աշխատել է արհեստանոցում, որը ժամանակին պատկանել է հայտնի նկարիչ Վասիլի Վերեշչագինին։ Բացի մասնագիտական գործունեությունից՝ զբաղվել է մանկավարժական և հասարակական գործունեությամբ։ Նրա աշխատանքները պահվում են մասնավոր հավաքածուներում՝ Գերմանիայում, Չինաստանում, ԱՄՆ-ում, Լեհաստանում, Ճապոնիայում և այլ երկրներում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Иван Переятенец (2012-06-05)։ «Султан Абаев — петербургский художник»։ Информационное агентство «Чечен-Инфо»։ Վերցված է 2015-03-55 
«Картина чеченского художника представлена на выставке в Санкт-Петербурге»։ Информационное агентство «Грозный-Инфо»։ 2012-03-11։ Վերցված է 2015-03-25 
Леча Ильясов (2012-02-21)։ «Чеченское изобразительное искусство»։ Фонд развития науки и культуры «Латта»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2015-02-12-ին։ Վերցված է 2015-03-05 
«Работы Султана Абаева»։ Артпоиск։ Արխիվացված է օրիգինալից 2014-10-20-ին։ Վերցված է 2015-03-05
Հոգոց վանք (Վանի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Հոգոց վանք (այլ կիրառումներ)Հոգոց վանք, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Վանի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Արևմտյան Հռոմեական կայսրություն

Արևմտյան Հռոմեական կայսրություն (լատ.՝ Imperium Romanum Occidentale), Հռոմեական կայսրության բաժանումից հետո արևտմյան հատվածին տրված անունը։ Ի տարբերության արևելյան հատվածի՝ Արևելյան Հռոմեական կայսրության, Արևմտահռոմեական կայսրությունը բաժանումից հետո սկսեց անկում ապրել և կործանվեց 476 թ-ի գերմանացի վարձկանների՝ Օդոակրի ապստամբության հետևանքով։
Բոգինա

Բոգինա, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Լազիստանի գավառում։
Գյուղի բնակիչները էթնիկ առումով համշենցիներ են։


== Աղբյուրներ ==

«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն


== Տես նաև ==
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն
Ռոտա դ’Իմանյա

Ռոտա դ’Իմանյա (իտալերեն՝ Rota d'Imagna), կոմունա Իտալիայում, տեղակայված է Լոմբարդիա մարզի Բերգամոյի գավառում։
Բնակչությունը՝ 871 մարդ։ Խտությունը կազմում է 174 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 5 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 24037։ Հեռախոսային կոդ՝ 035։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Ծանոթագրություններ ==
Լեպի

Լեպի (էստ․՝ Läpi), գյուղ Էստոնիայի Լյաենե-Վիրումաա նահանգի Տապա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 45 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Գյուտարարական իրավունք

Գյուտարարական իրավունք (ռուս.՝ Изобретательское право), գյուտերի և այլ ստեղծագործական արդյունքների ստեղծման և արտադրության մեջ կիրառման հետ կապված հարաբերությունները կարգավորող իրավական նորմերի ամբողջություն Նախկին Խորհրդային Միությունում։
ԽՍՀՄ-ում գյուտարարական իրավունքի հիմունքները սահմանվել են ՌԽՍՖՀ ժողկոմսովետի 1919 թվականի հունվարի 30-ի հռչակագրով։ Գյուտարարական իրավունքի հիմնական սկզբունքները որոշվում էին Խորհրդային Միության և միութենական հանրապետությունների քաղաքացիական օրենսդրության հիմունքներով, միութենական հանրապետությունների քաղաքացիական օրենսգրքերով, հայտնագործությունների, գյուտերի և ռացիոնալիզատորական առաջարկությունների մասին կանոնադրությամբ (հաստատված՝ 1973 թվականի օգոստոսի 21-ին)։ 
Ըստ սահմանման, գյուտարարական իրավունքի նորմերը կոչված էին նպաստելու տեխնիկական նորամուծությունների արագ օգտագործմանն ու զարգացմանը, գյուտարարների նյութական և բարոյական շահերի ապահովմանը։ Գյուտարարական իրավունքը սահմանում էր գյուտարարների և ռացիոնալիզատորների գույքային և ոչ գույքային իրավունքները։ ԽՍՀՄ-ում գյուտարարներին շնորհվում էր հեղինակային վկայագիր կամ արտոնագիր, վարձատրություն ստանալու իրավունք, կարող էին պահանջել, որպեսզի գյուտը կոչվի իրենց կամ որնէ հատուկ անունով, գյուտարարական առաջարկությունը մշակելու և ձևակերպելու համար խնդրել օգնություն և այլն։ Այլ հավասար պայմանների դեպքում գյուտարարներին տրվում էր գիտահետազոտական ինստիտուտներում գիտական պաշտոններ զբաղեցնելու առավելություն, լրացուցիչ բնակտարածություն ստանալու իրավունք։ 
Ներդրված գիտական կամ խոշոր համարվող տնտեսական խնդիրներ լուծող գյուտերի հեղինակներին կարող էր շնորհվել գիտությունների թեկնածուի, իսկ առավել նշանավորևևրին, առանց ատենախոսության պաշտպանության, բացառության կարգով՝ գիտությունների դոկտորի գիտական աստիճան։ Ներդրված բոլոր գյուտարարական առաջարկությունների, դրանց վճարումների մասին նշվում էր գյուտարարի աշխատանքային գրքույկում։ Գյուտարարական իրավունքը սահմանում էր նաև գյուտի օգտագործման կարգը։ Եթե գյուտը ձևակերպվել էր հեղինակային վկայագրի միջոցով, դրա օգտագործման իրավունքն անցնում էր պետությանը։


== Տես նաև ==
Գյուտ
Սմոլենսկ

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սմոլենսկ (Այլ կիրառումներ)Սմոլենսկ (ռուս.՝ Смоленск), քաղաք Ռուսաստանում, Սմոլենսկի մարզի վարչական, տրանսպորտային և մշակութային կենտրոն։ Ռուսաստանի ամենահին քաղաքներից մեկն է (հայտնի է IX դարի կեսերից), կրում է «Հերոս քաղաքի» կոչում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Չիր Յու

Չիր Յու (ռուս.՝ Чирь-Ю), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Մեծ Լոպտյուգա գետի ձախ ափին՝17 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 11 մ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 03030000112103000044022
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 103004402
Ավազանի կոդը -  03.03.00.001
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Թուրքիայի գիտությունների ակադեմիա

Թուրքիայի գիտությունների ակադեմիա (թուրքերեն՝ Türkiye Bilimler Akademisi, TÜBA), ինքնավար գիտական ընկերակցություն, որի նպատակն է Թուրքիայում խթանել գիտական գործունեությունը։ Չնայած համարվում է վարչապետին կից մարմին և ֆինանսավորվում է կառավարության կողմից, պահպանում է ֆինանսական և վարչական ինքնավարություն։ 


== Պատմություն ==
Ակադեմիան հիմնադրվել է 1993 թվականի սեպտեմբերին։ Ակադեմիայի գլխամասային գրասենյակը գտնվում է Անկարայում։ Ի լրումն ականավոր գիտնականներին մրցանակներ և կրթաթոշակներ շնորհելուն, ակադեմիան նաև պատասխանատու է որոշելու գիտական գերակա ոլորտները և կառավարությանն առաջարկելու օրենսդրական անհրաժեշտ փոփոխություններ, ֆինանսավորել երիտասարդ գիտնականների ծրագրերը, թուրքերեն լեզվով բուհական դասագրքեր թարգմանել և տպագրել։ Ակտուալ հետազոտական ծրագրերը փաստացի իրականացնում և  կառավարում է Թուրքիայի գիտատեխնոլոգիական հետազոտական խորհուրդը (TUBITAK):
2010 թվականի փետրվարին ակադեմիայի անդամներ են ընտրվել 135 անձ (19 կին և 116 տղամարդ), որոնցից 83-ը՝  իսկական անդամ, 37-ը՝ պատվավոր, 15-ը՝ փոխկապակցված։ Ակադեմիայի 79 անդամներ տեխնիկական գիտությունների բնագավառի գիտնականներ են, 32-ը՝ բժշկական, 24-ը՝ հումանիտար։ Ավանդաբար ակադեմիան ընտրում էր իր երկու անդամներին, սակայն 2011 թվականի նոյեմբերից ակադեմիայի անդամների մեկ երրորդը նշանակվում է  Թուրքիայի գիտատեխնոլոգիական հետազոտական խորհրդի կողմից։ Ակադեմիայի մնացած անդամները ընտրվում են ակադեմիկների կողմից, որի արդյունքում ակադեմիայի գործող 70 անդամներ հրաժարական են տվել և հիմնադրել մեկ այլ ըկերակցություն։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Հերի Բաբասին

Հերի Բաբասին (անգլ.՝ Harry Babasin, մարտի 19, 1921(1921-03-19), Դալաս - մայիսի 21, 1988(1988-05-21), Լոս Անջելես, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ), ծագումով հայ ամերիկյան երաժիշտ, ջազի ռահվիրաներից։ 
Երվանդ Հերի Բաբասյանի և ամերիկուհի Մինեթ Թըրների որդին։
Առաջին անգամ թավջութակով ջազ է նվագել՝ դառնալով թավջութակի պիցիկատո ոճի հիմնադիրը։ Հիմնել է նաև ջազի բոսա նովա ոճը։ Թեքսասի երաժշտական դպրոցում սովորել է մի շարք գործիքներ նվագել։ Հանդես է եկել ջազային տարբեր նվագախմբերում, կազմել սեփական «Ջեզփիքըրզ» նվագախումբը և «Թրեյդ ուինդզ» ակումբը, հիմնել «Նաքթըրն րիքորդզ» ձայնագրման ընկերությունը։ 1974-ին դարձել է Արևմտյան Ամերիկայի ջազի պատմության արխիվի կենտրոնի տնօրենը։


== Ծանոթագրություններ ==
1183

1183 թվական, ոչ նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է ուրբաթ օրը։ Սա մեր թվարկության 1183 թվականն է, 
XII դարի 83-րդ տարին։
Լուչ (ավան, Կրոլևեցի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԼուչԼուչ (ուկրաիներեն՝ Луч), ավան Ուկրաինայի Սումիի մարզի Կրոլևեցի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Լուչ ավանում բնակվում էր 48 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Սերբիայի ազգային գրադարան

Սերբայի ազգային գրադարանը (սերբ.՝ Народна библиотека Србије) տեղակայված է Բելգրադում։ Գրադարանում պահպանվոմ են գրքեր, գիտական ամսագրեր, թերթեր, ամսագրեր, ձայնագրություններ, քարտեզներ, նկարներ, ձեռագրեր և այլն։ Գրադարանի ընդհանուր հավաքածուն ընդգրկում է շուրջ 6 միլիոն նմուշ։


== Պատմություն ==
Գրադարանի հիմնադրումը կապվում է 1832 թվականի փետրվարին տեղի ունեցած պատմական իրադարձության հետ, երբ Դիմիտրիե Դավիդովիչը՝ սերբական առաջին թերթի հրատարակիչը, նամակով դիմեց կոմս Միլոշ Օբրենովիչին։ Նույն թվականի նոյեմբերին կոմսը հրաման արձակեց պարտադիր օրինակներ ուղարկել Ազգային գրադարանին։
Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ գրադարանն ու նրա հավաքածուն վնասվեցին ռմբակոծությունների հետևանքով, այդ պատճառով էլ մնացած հավաքածուն Բելգրադից տեղափոխվեց Նիշ ու Կրաուգևաց։ Պատերազմի ավարտից հետո Ազգային գրադարանի մասին ակտի ու 1919 թվականի Տպագրության մասին օրենքի համաձայն՝ Գրադարանը դարձավ կենտրոնական պետական ու ստացավ ողջ Հարավսլավիայում տպագրվող գրքերից պարտադիր օրինակներ ստանալու իրավունք։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ տեղի ունեցած ռմբակոծությունները ամբողջովին ոչնչացրին գրադարանն ու նրա հավաքածուն, որ ներառում էր 500 000 գիրք, ինչպես նաև կիրիլյան 1424 ձեռագրեր, շուրջ 1500 օրինակ հնագույն քարտեզներ ու գրավյուրաներ, 4000 ամսագրերից կազմված հավաքածուներ, 1800 թեթեր՝ թուրքական փաստաթղթերի արխիվի և ցուցակների ու կատալոգների հետ։
1944 թվականին Բելգրադի ազատագրումից հետո սկսվեցին գրադարանի վերակառուցման աշխատանքները։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==

«Պաշտոնական կայքը» (սերբերեն)։ Վերցված է 2014 թ․ ապրիլի 22 
«Tri veka burne istorije Narodne biblioteke Srbije» (սերբերեն)։ Վերցված է 2014 թ․ ապրիլի 22
Ռոբ Քարդաշյան

Ռոբերտ Արթուր «Ռոբ» Քարդաշյան (անգլ.՝ Robert Arthur "Rob" Kardashian, մարտի 17, 1987(1987-03-17), Լոս Անջելես, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ), ամերիկահայ հեռուստատեսային դեմք և բիզնեսմեն։ Dancing With The Stars հաղորդման տասներեքերորդ եթերաշրջանի և «Քարդաշյանների ընտանիքը» (Keeping Up with the Kardashians) ռեալիթի շոուի մասնակից։


== Վաղ կյանք ==
Ռոբ Քարդաշյանը ծնվել է 1987 թվականին մարտի 17-ին ԱՄՆ-ի Կալիֆորնիա նահանգի Լոս Անջելես քաղաքում։ Հոր կողմից նա ունի հայկական արմատներ, իսկ մոր կողմից՝ շոտլանդական, հոլանդական և անգլիական արմատներ։ Ռոբի հայրը իրավաբան Ռոբերտ Քարդաշյանն է, իսկ մայրը՝ պրոդյուսեր և հեռուստատեսային դեմք Քրիս Ջեններն է։ Նա ունի երեք քույր՝ Քորթնին, Քիմը և Քլոյին։ Նա նաև ունի երկու խորթ քույր՝ Քենդալ և Քայլի Ջեններները։ Հայրը՝ Ռոբերտ Քարդաշյանը մահացել է 2003 թվականի սեպտեմբերին՝ քաղցկեղից։
Քարդաշյանը 2009 թ.-ին ավարտել է Հարավային Կալիֆորնիայի համալսարանի Բիզնեսի դպրոցը։


== Կարիերա ==
Քարդաշյանը 2011 թվականին մասնակցել է «Պարեր աստղերի հետ» հաղորդման տասներեքերորդ եթերաշրջանին։ Նրա զույգը երկակի չեմպիոն, ամերիկացի պարուհի և մոդել Շերիլ Բերկն էր։ Եթերաշրջանի ընթացքում Ռոբերտը դարձավ ամենալավ պարողը։ Զույգը գրավեց երկրորդ տեղը։
2012 թվականի Օգոստոսին Քարդաշյանը հայտարեց, որ նա կվերադառնա Հարավային Կալիֆորնիայի համալսարան և կսովորի իրավագիտություն։ Սակայն ՀԿՀ-ի Իրավագիտության դպրոցը իր Թվիթերյան էջով ժխտեց և տեղեկացրեց, որ Ռոբը անգամ չի դիմել դպրոցին։


== Անձնական կյանք ==
2007 թվականից մինչև 2009 թվականը Ռոբը հանդիպել է դերասանուհի Էդրիենա Բեյլոնի հետ։ 2012 թվականին Ռոբը Թվիթերով հայտարարեց, որ հանդիպում է երգիչ Ռիտա Օրայի հետ։ Սակայն նույն թվականի հոկտեմբերին պարզվեց, որ հարաբերությունները ավարտվել են։ 2016 թվականին Քարդաշյանը սկսեց հանդիպել մոդել Բլաք Չայնայի հետ։
2015 թվականին հաղորդվեց, որ Ռոբ Քարդաշյանի մոտ ախտորոշվել է շաքարային դիաբետ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ռեշնյովկա (գյուղ, Կրասիլովի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՌեշնյովկաՌեշնյովկա (ուկրաիներեն՝ Решнівка), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Կրասիլովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ռեշնյովկա գյուղում բնակվում էր 179 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3096 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 57,82 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Օնոխոյ

Օնոխոյ (ռուս.՝ Онохой), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Բուրյաթիա հանրապետության Զաիգրաևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 10633 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Հարլան շրջան (այլ կիրառումներ)

Հարլան շրջան, կարող է վերաբերել՝

Հարլան շրջան - ԱՄՆ Կենտուկի նահանգի 105 վարչական միավորներից մեկը
Հարլան շրջան - ԱՄՆ Նեբրասկա նահանգի 93 վարչական միավորներից մեկը
Հելենա Կադարե

Հելենա Կադարե (ալբ․՝ Helena Kadare, 1943, Ֆիերի, Ալբանիա), ալբանացի բանաստեղծուհի, նովելների ու պատմվածքների հեղինակ։


== Կենսագրություն և կարիրերա ==
Հելենա Կադարեն ծնվել է 1943 թվականին ալբանական Վլորա քաղաքում։ Ավարտել է Տիրանայի համալսարանը։ Աշխատանքային գործունեությունը Հելենան սկսել է ծավալել թերթերի խմբագրություններում և հրատարակչություններում։ Առաջին ալբանացի կինն է, ով հրատարակել է վեպ ալբաներենով։ Այդ վեպը կոչվում է «Ծանր ծնունդ» (Një lindje e vështirë,  1970 թվական)։
1990 թվականից, ամուսնու հետ համատեղ, ով հայտնի գրող Իսմայիլ Կադարան է, տեղափոխվում են բնակության Ֆրանսիայի մայրաքաղաք Փարիզ։
Հելենա Կադարեն զբաղվում է նաև թարգմանական գործունեությամբ. հիմնականում ֆրանսերենից ստեղծագործություններ է թարգմանում մայրենի ալբաներենի։


== Ընտիր ստեղծագործություններ ==
Një lindje e vështirë («Ծանր ծնունդ»), վեպ (1970)
Një grua nga Tirana («Կինը Տիրանայից»), վեպ, ISBN 99927-45-13-4 (1990), լույս է տեսել նաև ֆրանսերենով
Bashkëshortët («Ամուսիններ»), роман, ISBN 99927-45-77-0 (2002)
Kohë e pamjaftueshme («Ժամանակի սղություն»), վեպ, ISBN 978-99956-87-51-9 (2011)


== Թարգմանություններ ==
Tanizaki Jun’ichirō: Rrëfim i paturpshëm (Tagebuch eines alten Narren). Doruntina, Tirana 2004
Isaac Bashevis Singer: Shosha (Schoscha). Shtëpia Botuese Onufri, Tirana 2005


== Մրցանակներ ==
2011 — Autorja e Vitit (Ալբանիայի տարվա հեղինակ)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Կաղապար:IMDb
Helena Kadare - Albanien Archived 2016-10-09 at the Wayback Machine.
Helena Kadare Archived 2016-09-23 at the Wayback Machine.
Helena Kadaré – Le temps qui manque
Սամվել Խաչատրյան (ազատամարտիկ, 1962)

Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ  Խաչատրյան ազգանունով այլ մարդկանց մասին:
Սամվել Սերյոժայի Խաչատրյան (մականունը՝ Միայնակ գայլ, ապրիլի 29, 1962, Գյումրի - նոյեմբերի 7, 1991), հայ ազատամարտիկ, Արցախյան ազատամարտի հերոս։
Ծնվել է 1962 թվականի ապրիլի 29-ին Գյումրիում։ Հաճախել է տեղի առաջին մանկապարտեզը, այնուհետև՝ Գյումրու 21-րդ դպրոցը (այժմ «Օյունջյան» վարժարան)։ Դպրոցն ավարտելուն պես ժամանակավոր աշխատանքի է անցել տեքստիլ կոմբինատում՝ որպես բանվոր։ 1980 թ. զորակոչվել է խորհրդային բանակ։ Զորացրվելուց հետո կրկին աշխատանքի է անցել Գյումրու կապի հանգույցում՝ որպես կապավոր։ 1988 թ. Սամվելը մասնակցում է Արցախյան շարժման զանգվածային հանրահավաքներին և զուգընթաց «կարատե-դո» սպորտաձև պարապում։ Այս ժամանակահատվածում՝ 1989 թվականին, Գյումրիում կազմավորվում է «Ուրարտու» կամավորական ջոկատը և Սամվելը ընդգրկվում է նրա կազմում՝ որպես ջոկատի մարտական պարապմունքների մարզիչ։ Չբավարարվելով միայն մարզիչ լինելուվ՝ Սամվել Խաչատրյանը մասնակցում է Գորիսի պաշտպանական մարտերին, այնուհետև՝ Կոռնիձորի, Նոյեմբերյանի, Հադրութի և այլ շրջանների ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին։ 1991 թ. ընդգրկվում է Արկադի Տեր-Թադևոսյանի ղեկավարության տակ գտնվող Գագիկ Գևորգյանի հրամանատարած «Փուշ» ջոկատի կազմում և սեպտեմբեր-նոյեմբեր ամիսներին մասնակցում մի շարք սահմանային պաշտպանական մարտերի։ 1991 թվականի նոյեմբերի 7-ին Հադրութի շրջանի Խրմնջուղ գյուղի համար մղված մարտերի ժամանակ հերոսաբար զոհվում է։
1997 թ. ՀՀ Նախագահի հրամանագրով արժանացել է «Արիության համար» մեդալի, 2002 թ.՝ «Մայրական երախտագիտություն» մեդալի, 2006 թ.՝ ԼՂՀ «Արիության համար» մեդալի, 2007 թ. պարգևատրվել է «Հայաստանի երկրապահ» հուշամեդալով, 2009 թ.՝ «Ռազմիկ Վասիլյան» մեդալով։
(4007) Եուրիալոս

(4007) Եուրիալոս (անգլ.՝ Euryalos), աստերոիդ Յուպիտերի տրոյացիներից։ Հայտնաբերվել է 1973 թվականի սեպտեմբերի 19-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 5,166507 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 4,8693 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 5,4637 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 4289,38 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,083928 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 11,01° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(4007) Եուրիալոս աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
(139) Ժույխուա

(139) Ժույխուա (անգլ.՝ Juewa), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1874 թվականի հոկտեմբերի 10-ին Ջեյմս Վոթսոնի կողմից Պեկինում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,781548 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,2945 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2686 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին Ժույխուա աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 1,3041 ա. մ. հեռավորության վրա։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1694,45 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,212459 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 10,91° անկյուն։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է C դասին։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
Ժույխուա աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Ճառընտիր (4880)

Ճառընտիր (4880), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 4880 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է  17-րդ դարում։ Ստացողը եղել է Տեր Մարգար Գուլմենցը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 32X22 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 316 թերթից։ Գրված է երկսյուն, բոլորգրով։ Ունի լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կտավ, աստառը՝ դրոշմազարդ կտավ։ Հիշատակարաններ ստացողի՝ 6ա, 10բ, 14ա, 18ա և այլուր, հետագայի՝ 238բ (1729 թվականին), 209բ (18-րդ դար)։


== Բովանդակություն ==
Ճառք, Խրատք, (Ներսես Շնորհալի, Ոսկեբերան, Թեոփիլոս, Գեորգ Սկետացի, Եղիշէ, Սարգիս Շնորհալի, Գրիգոր վարդապետ, Վարդան Այգեկցի, Հովհաննես Գառնեցի, Եփրեմ, Բարսեղ Կեսարացի, Անանիա վարդապետ)։
Տեսիլք՝ Աթանասի, Հովհաննես Կողեռնի, Մարիամու, Գրիգոր Լուսավորչի։
Դաշանց թուղթ։
Թուղթ Պիղատոսի առ Տիբերիոս։
Պատմիւնք Գետարդել ս. Նշանին, Խաչին, որ եղև ի ձեռն Մեծին Ներսիսի, Փոխմանն Աստուածածնի, Ծննդեանն Աստուածածնի, Գալստեան մոգուց, Քառասնօրեայ զայստեանն ի տաճար։
Ի Հարանց վարուց։
Հարցմունք Աթանասի և պատասխանիր Կիւրդի։
Պատճառ Աւազ Բ, Գ շաբաթուն։
Խօսք իմաստնոց։
Աւանզութիւն հրէից վասն ողորմութեան։
Ներսես Շնորհալւոյ Վասն վերջին ժամանակին։
Վարք և վկայաբանութիւնք։


== Ծանոթագրություններ ==
Սիմպաթոադրենալային համակարգ

Սիմպաթոադրենալային համակարգ, օրգանիզմի տարբեր հատվածներում քրոմաֆինային բջիջների ամբողջություն, որոնք արտադրում են ադրենալին, նորադրենալին և դոֆամին։ Քրոմաֆինային բջիջները այդ անունը ստացել են քրոմի միացություններով շագանակագույն գույնով ներկվելու պատճառով։ Քրոմաֆինային բջիջներ կան մակերիկամների միջուկում, սրտում, երիկամներում, աորտայում, քնային զարկերակների ճյուղավորման շրջանում և սիմպաթիկ հանգույցներում։ Խոշոր առումով այն ներառում է սիմպաթիկ նյարդային համակարգն ու մակերիկամների միջուկային մասը։
Օրգանիզմի տարբեր հատվածներում քրոմաֆինային բջիջների առկայությամբ է բացատրվում այն, որ մակերիկամների միջուկային մասի հեռացման դեպքում կենդանին չի մահանում, քանի որ նրա բացակայությունը փոխհատուցվում է արտամակերիկամային քրոմաֆինային հյուսվածքի գործունեությամբ։


== Նշանակություն ==
Սիմպաթոադրենալային համակարգի հիմնական հորմոններն են՝ դոֆամինը, ադրենալինը, նորադրենալինը։ Դրանք սինթեզվում են թիրոզին ամինաթթվից և կոչվում են կատեխոլամիններ, քանի որ իրենց կառուցվածքում պարունակում են կատեխոլի (պիրոկատեխինի) կորիզ։ Դրանց առաջացումն ընթանում է հետևյալ փուլերով՝ թիրոզին, դիօքսիֆենիլալանին, ԴՕՖԱ, դոֆամին, նորադրենալին, ադրենալին։
Kատեխոլամինները միաժամանակ նեյրոմիջնորդանյութեր են։ Միջուկային մասում արտադրվող հիմնական կատեխոլամինը ադրենալինն է (շուրջ 80 %-ը), իսկ արտամիջուկային բջիջներում՝ նորադրենալինը։ Ադրենալինն ու նորադրենալինն ավելի հաճախ անվանվում են համապատասխանաբար՝ էպինեֆրին և նորէպինեֆրին։ Կատեխոլամինները հանդիպում են ողնաշարավոր և անողնաշարավոր կենդանիների մեծամասնության և, նույնիսկ, պարզագույնների մոտ։
Մակերիկամների միջուկում և սիմպաթիկ նյարդային վերջույթներում արտադրվող ադրենալինն ու նորադրենալինը վատ են թափանցում արյունաուղեղային պատնեշով։ Սակայն հսկայական քանակով կատեխոլամիններ արտադրվում են նաև ուղեղում, որոնք համակարգային արյան հուն չեն անցնում վերը նշված պատճառով։
Արյան մեջ անցած կատեխոլամինների կիսատրոհման պարբերությունը 2 րոպե է։ Դրանք քայքայվում են մոնոամինոօքսիդազով և կատեխոլ-Օ-մեթիլտրանսֆերազով, իսկ քայքայման արգասիքները հեռացվում են մեզով։ Երկրորդ ֆերմենտը հիմնականում արտադրվում է սինապսները շրջապատող նեյրոգլիայի բջիջների կողմից։ Բացի վերոհիշյալ կատեխոլամիններից մակերիկամների միջուկում սինթեզվում են նաև կենտրոնական նյարդային համակարգի և ստամոքսաաղիքային ուղու վրա ազդող այլ պեպտիդներ ևս. β-էնկեֆալին, P-նյութ, անոթաակտիվ աղիքային պեպտիդ, սոմատոստատին և այլն։


== Արտաքին հղումներ ==
sympathoadrenal
sympathoadrenal
Sympathoadrenal System
Sympathoadrenal System
Բեկանկուր

Բեկանկուր (ֆր.՝ Bécancour), քաղաք Կանադայի Քվեբեկ նահանգում։ Համարվում է Բեկանկուրի տեղական ինքնակառավարման մարմնի ղեկավարի նստավայրը։ Աշխարհագրորեն տեղակայված է Սուրբ Լավրենտիոս գետի հարավային ափին՝ համանուն վտակի հովտում, Տրուա Ռիվիեր քաղաքի շրջակայքում։
Աշխարհագրական մեծ հայտնագործությունների սկզբնահատվածում Բեկանկուրին եղել է աբենակի հնդկացիական ցեղային միավորման կենտրոնը։


== Պատմություն ==
Քաղաքի ներկայիս անվանումը կապված է Նոր Ֆրանսիայի կառավարության օրոք ազդեցիկ դեր ունեցող ազնվականներից մեկի անվան հետ։
Առաջին ֆրանսիացիներն այստեղ հաստատվել են 1758 թվականին։ Դրանք ակադացիներն էին, որոնք բրիտանական իշխանությունների կողմից աքսորվել էին Մյու Բրաունսվիկի նահանգ։


== Բնակչություն ==
Ըստ Կանադայի ազգային վիճակագրական ծառայության հաշվետվության՝ Բեկանկուր քաղաքի բնակչությունը կազմում է 11 134 մարդ։
Հիմնական բնակիչները կանադացիներն են։ Բեկանկուրը տեղակայված է Կանադայի ֆրանսիական Քվեբեկ նահանգում, հետևաբար՝ քաղաքի բնակչության ճնշող մեծամասնությունը ֆրանսախոս է (97,7 %)։ Անգլերեն խոսում են միայն բնակիչների 0,7 %-ը։
Բեկանկուրի բնակչությունը հիմնականում դավանում է կաթոլիկություն։


== Տես նաև ==
Քվեբեկ


== Ծանոթագրություններ ==
Ցելիննի շրջան (Կալմիկիա)

Ցելիննի շրջան (ռուս.՝ Целинный муниципальный район, կալմ. Целинн район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Կալմիկիա հանրապետությունում։
Ստեղծվել է 1938 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Տրոիցկոե։


== Աշխարհագրություն ==
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 5258 կմ²։


== Բնակչություն ==
2012 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 20819 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 3,96 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի Կառավարության կայք. Տարածաշրջանների մասին տարաբնույթ տեղեկություններ։ Անհրաժեշտ է փնտրել ըստ շրջանի անվանման։ (ռուս.)
Օզինի

Օզինի (իտալերեն՝ Osini), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Սարդինիա մարզի Օլիաստրա գավառում։
Բնակչությունը 947 մարդ (2008 թվականի տվյալներով), բնակչության խտությունը 24 կմ²։ Զբաղեցնում է 40 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 8040։ Հեռախոսային կոդ՝ 0782։
Քաղաքի հովանավոր սուրբն է համարվում սոււրբ Գևորգը:


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության աճը


== Կոմունայի վարչակազմ ==
Հեռախոսահամար՝ 0782 79031
Էլեկտրոնային փոստ՝ comune.osini@tiscali.it
Պաշտոնական կայք՝ http://www.comune.osini.nu.it/


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի գլխավոր կայք (իտալ.)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ  (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
Մաքս Լինդեր

Գաբրիել-Մաքսիմիլյեն Լյովել (ֆր.՝ Gabriel-Maximilien Leuvielle [lin.dɛʁ], դեկտեմբերի 16, 1883(1883-12-16)[…] կամ դեկտեմբերի 6, 1883(1883-12-06), Saint-Loubès - հոկտեմբերի 31, 1925(1925-10-31) կամ նոյեմբերի 1, 1925(1925-11-01), Փարիզ), առավել հայտնի Մաքս Լինդեր (Max Linder) բեմական անվամբ, ֆրանսիացի կինոդերասան։
Ծնվել է 1883 թվականի դեկտեմբերի 16-ին Ֆրանսիայի Սեն-Լուբես քաղաքում։ Պատանի հասակից խաղացել է փարիզյան վարիետեներում, ավարտել է Բորդոյի կոնսերվատորիան։ Կինոյում նկարահանվել է 1905 թվականից, խաղալով Լուի Գասնիեի «Մի դպրոցականի առաջին ելքը» կինոնկարում»։ Նրա մասնակցությամբ հայտնի ֆիլմերից են «Երեք հրացանակիրները», «Դժբախտության յոթ տարիներ», «Առաջին սիգարը», «Պոլիշինելի առասպելը», «Կախվածը», «Մի չմշկորդի սկզբնավորությունը» (1907) և այլն։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին Լինդերը զորակոչվում է բանակ։ Ծանր վիրավորվելով, նա ազատվում է հետագա ծառայությունից, վերադառնում է ստուդիա, հիմնականում նկարահանվում է Հոլիվուդում՝ «Էսսենեյ» կինոընկերության ֆիլմերում։ Մեծ ժողովրդականություն են վայելել հատկապես 1910-1913 թվականներին ստեղծված ֆիլմերը՝ «Մաքսը ցլամարտիկ», «Բռնցքամարտի չեմպիոնը», «Մաքսը՝ հիպնոսացնող», «Մաքսն ամուսնանում է»։ «Երեք խաբեբա»-ն նրա վերջին հաջողված ֆիլմն է 1922 թվականին։ 1936 թվականին Լինդերի դուստրը թողարկել է «Մաքս Լինդերի ընկերակցությամբ» ֆիլմը, որն ամփոփում է նրա լավագույն դերակատարումները։
Կարճ ժամանակում նրա ֆիլմերը դադարեցին հաջողություն ունենալ, ինչը Լինդերի ծանր հոգեկան ապրումների պատճառ դարձավ, ի վերջո հանգեցնելով ինքնասպանության։ 1925 թվականին հերթական ծանր հոգեկան դեպրեսիայի ժամանակ նա վերջ տվեց իր բավական կարճ կյանքին։
1963 թվականին Մոդ Մաքս Լինդերը նկարահանեց «Մաքս Լինդերի ընկերակցությամբ» կինոնկարը՝ նվիրված իր հոր հիշատակին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Юткевич С. И. «Макс Линдер [Жизнь — Работа — Смерть]»., М.-Л.,1926
«Комики мирового экрана» (сост. В. С. Головской), М., 1966
Трауберг Л. «Мир наизнанку», М., 1984
Сергей Комаров Немое кино // История зарубежного кино. — Москва: Искусство, 1965. — Т. 1. — 416 с.
Զախիր (մզկիթ)

Զախիր (մալայերեն՝ Masjid Zahir), Մալայզիայի մզկիթներից մեկն է։ Գտնվում է Ալոպ-Սետապ քաղաքում։


== Պատմություն ==
Մզկիթը կառուցվել է 1912 թվականին։ Մզկիթի տարածքում էր գտնվում Կեդախի մարտիկների գերեզմանը, որոնք մահացել էին 1821 թվականին Կեդախի պաշտպանության ժամանակ։ Մզկիթի ճարտարապետության հիմքն է հանդիսանում հյուսիսային Սումատրայի Լանգկատ քաղաքում գտնվող Ազիզ մզկիթը։ Մզկիթից բարձրացել են հինգ հիմնական մեծ գմբեթներ, որոնք խորհրդանշում են իսլամի 5 հիմնասյուները։ Բացման պաշտոնական արարողությունը տեղի է ունեցել ուրբաթ, 1915 թվականի հոկտեմբերի 15-ին Սուլթան Աբդուլ-Համիդ Հալիմ Շախի կողմից։ Ուրբաթօրյա քարոզը կարդացել է Տունկու Մահմուդը։ Զախիր մզկիթի ետևում գտնվում է Շարիաթի դատարանը և մանկական նախադպրոցական հիմնարկը։


== Ճարտարապետություն ==
Զախիր մզկիթը զբաղեցնում է 11558 մ² տարածք։ Աղոթքի դահլիճը 5,8 մ² է և շրջապատված է վերանդաներով։ Գլխավոր գմբեթը գտնվում է մզկիթի հյուսիսարևելյան մասում։ Զախիրը Մալայզիայի ամենամեծ և ամենահին մզկիթն է։ Ամեն տարի մզկիթում տեղի է ունենում Ղուրանի ընթերցողների փառատոն։ Զախիր մզկիթը պատկանում է 10 ամենագեղեցիկ մզկիթների շարքին։


== Հուշադրամներ ==

2008 թվականի մարտի 25-ին Ղազախական դրամահատարանը թողարկել է արծաթե հուշադրամ «Հայտնի մզկիթ» սերիայով, որի վրա պատկերված էր Զախիր մզկիթը։ Մետաղադրամների անվանական արժեքը 100 տենգե էր, իսկ թանկարժեք մետաղը՝ արծաթը։
2012 թվականին թողարկվել է ոսկե մետաղադրամը։ Անվանական արժեքը 500 տենգե էր։ Մետաղադրամը ուներ 3,11 գրամ զանգված և 16 միլիմետր տրամագիծ։ Նման մետաղադրամ թողարկվել է 3000 հատ։


== Ծանոթագրություններ ==
Բոգաչևո (գյուղ, Շումյաչինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԲոգաչևոԲոգաչևո (ռուս.՝ Богачево), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Շումյաչինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմել է 2 մարդ։
Գտնվում է շրջանի հարավ-արևմտյան մասում՝ Շումյաչի քաղաքից 6 կմ հարավ-արևելք, Մոսկվա-Վարշավա A101 մայրուղուց («Ստառայա Պոլսկայա» կամ «Վարշավկա») 1,5 կմ հարավ։ Գյուղից 3 կմ հարավ-արևելք գտնվում է Կրիվոլես երկաթուղային կայարանը Ռոսլավլ-Կրիչև գծի վրա։


== Պատմություն ==
Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին 1941 թվականի օգոստոսին գյուղը գրավվել է նացիստական զորքերի կողմից, ազատագրվել է 1943 թվականի սեպտեմբերին։  


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Բերդյուժկա

Բերդյուժկա (ռուս.՝ Бердюжка), գյուղ Ռուսաստանի Կուրգանի մարզի Պետուխովսկի շրջանի կազմում։
Բերդյուժկա գյուղը գտնվում է Սևերնոյե լճի հյուսիսային ափին։ Հարևան բնակավայրեր՝ Ժիդկի գյուղ (Սևերնոե լճի հարավային ափին) և Գոմզինո գյուղ (հյուսիս-արևմուտք)։


== Բնակչություն ==
1986 թվականին գյուղում բնակվել է մոտ 40 մարդ։ Համառուսաստանյան մարդահամարի 2010 թվականի տվյալներով գյուղում մշտական բնակչություն չի եղել։ 


== Պատմություն ==
Գյուղի անունը, ենթադրաբար, առաջացել է հիմնադիր Բերդյուգինի կամ Տյումենի մարզի Բերդյուժե գյուղի վերաբնակիչների ազգանունից։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ֆրումիստա

Ֆրումիստա (իսպ.՝ Frómista), բնակավայր և համայնք Իսպանիայում՝ Կաստիլիա և Լեոն ինքնավար համայնքի Վալյադոլիդ պրովինցիայի Տեռա դե Կամպոս շրջանում։ Տարածքը՝ 49.59 կմ2, բնակչությունը՝ 816 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 32 կմ հեռավորության վրա։


== Բնակչություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ayuntamiento de Frómista
Turismo en la provincia de Palencia(չաշխատող հղում)
Programa Vida y Calidad. Archived 2008-02-04 at the Wayback Machine.
Información de Frómista Archived 2007-11-05 at the Wayback Machine.
Alimentos de Palencia. Archived 2008-02-13 at the Wayback Machine.
La iglesia de San Martín Archived 2008-02-23 at the Wayback Machine.
Denominaciones de Origen en Castilla y León
Զելյոնի Գայ (գյուղ, Ժովտնևի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Զելյոնի ԳայԶելյոնի Գայ (ուկրաիներեն՝ Зелений Гай), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Վիտովսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1963 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Զելյոնի Գայ գյուղում բնակվում էր 1128 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Նիժնեե Բոլոտնոե

Նիժնեե Բոլոտնոե (ուկրաիներեն՝ Нижнє Болотне), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Իրշավայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Նիժնեե Բոլոտնոե գյուղում բնակվում էր 1 278 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2,73 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 0,47 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Հողի ջերմաստիճան

Հողի ջերմաստիճան, հողի մակերևույթին և տարբեր խորություններում ջերմային ռեժիմը բնութագրող ցուցանիշ։ Հողի ջերմության գլխավոր աղբյուրն արեգակնային էներգիան է։ Հողի ջերմաստիճանը կախված է տարվա եղանակից, տեղանքի բարձրությունից, ռելիեֆի ձևից, հողի մեխանիկական կազմից և խոնավությունից։ Հայաստանի Հանրապետությունում հունվարին մինչև 1000 մ բարձրություններում հողի մակերևույթին ջերմային գրադիենտը բացակայում է, միջին բարձրություններում (մինչև 2000 մ)՝ բացասական է (յուրաքանչյուր 100 մ բարձրանալիս նվազում է 0,5-0,7 °C-ով)։ Ամենաբարձր ջերմային գրադիենտ (1-1,2 °C) դիտվում է մայիսին։ Մեղրիում, հյուսիս-արլևելք շրջանների մինչև 800 մ բարձրություններում հողի մակերևույթի տարեկան միջին ջերմաստիճանը 0-2 °C է, Արարատյան դաշտում՝ մինչև 1200 մ, Գորիս-Կապանում մինչև 1400 մ բարձրություններում՝ 2-ից-4 °C, բարձրլեռներում շրջաններում՝ 14 °C։ Արարատյան դաշտում, Արփայի հովտում, Մեղրիում հուլիսին հողի մակերևույթի միջին ջերմաստիճանը 34-35 °C է, հս-արլ-ում, Գորիս-Կապանում՝ 28-29 °C, բարձրլեռն. գոտում՝ 12 °C։ Վարելաշերտում (մինչև 20 սմ խոր.) բարձրլեռներում շրջաններում ամենացածր ջերմաստիճանը (8 °C) դիտվում է փետրվարին։
Լուքսոր (Լաս Վեգաս)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Լուքսոր (այլ կիրառումներ)
Լաքսոր, եգիպտական հյուրանոց ԱՄՆ-ում։ 1993 թվականին ԱՄՆ-ի Նևադա նահանգի Լաս Վեգաս քաղաքում բացվեց Լաքսոր հյուրանոցը, որի շինարարության համար 375 միլիոն ԱՄՆ դոլար է ծախսվել։ Շենքի բարձրությունը 107 մետր է։


== Կահավորում ==
Այնտեղ են տեղավորված 4400 հյուրանոցային համարները, 1100 տեղանոց հանդիսասրահը, հսկայական խաղատունը, օլիմպիական լողավազանը, ենթադրյալ Նեղոս գետը՝ նավակներով և խորսող մեխանիկական ուղտերով։ Խաղատունը կազմված է 2000 մեքենաներից և 87 սեղաններից։ Հրաշք կարելի է համարել նաև նրա վերելակները, որոնց հորերը տեղակայված են 39 աստիճանի անկյան տակ, որին համապատասխանում է բուրգի պատերի թեքությունը։ Շենքի գագաթին տեղադրված լուսատուն այնքան պայծառ է վառվում, որ ոմանք պնդում են, թե նրա լույսը տիեզերքից երևում է։ Հյուրանոցի ճարտարապետության եզակի դետալներից է մուտքը հսկող սֆինքսը, որի աչքերը լազերային ճառագայթներ են արձակում։


== Ծանոթագրություններ ==
Գրիշկի (գյուղ, Ռեշետիլովկայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԳրիշկիԳրիշկի (ուկրաիներեն՝ Гришки), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Ռեշետիլովկայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Գրիշկի գյուղում բնակվում էր 0 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
(9867) 1991 VM

(9867) 1991 VM, աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1991 թվականի նոյեմբերի 3-ին Ակիրա Նատորիի և Տակեշի Ուրատայի կողմից Յակիիմոյում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,263998 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8316 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,6964 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1244,26 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,289328 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,56° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(9867) 1991 VM աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)