Եկատերինա Լահնո

Եկատերինա Ալեքսանդրովնա Լահնո (ուկրաիներեն՝ Катерина Олександрівна Лагно, դեկտեմբերի 27, 1989(1989-12-27), Լվով, Ուկրաինական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), արմատներով ուկրաինացի ռուսաստանցի շախմատիստուհի, գրոսմայստեր (2007), Ուկրաինայի սպորտի վաստակավոր վարպետ, Շախմատի Եվրոպայի կրկնակի չեմպիոն (2005, 2008), կանանց կայծակնային շախմատի աշխարհի եռակի չեմպիոն (2010, 2018, 2019), արագ շախմատի կանանց աշխարհի չեմպիոն (2014), Ուկրաինայի կանանց թիմի կազմում Թուրինի շախմատի օլիմպիադայի հաղթող (2006), Աստանայում տեղի ունեցավ կանանց շախմատի աշխարհի թիմային առաջնության հաղթող (2013), Վարշավայում  տեղի ունեցած Եվրոպայի թիմային առաջնության հաղթող, Խանտի-Մանսիյսկում տեղի ունեցած աշխարհի թիմային առաջնության հաղթող (2017), Եվրոպայի բլից առաջնության փոխչեմպիոն (2017), Թրոմսյոյում տեղի ունեցած շախմատի օլիմպիադայի հաղթող (2014), Ռուսաստանի թիմի կազմում դարձել է շախմատի օլիմպիադայի և Եվրոպայի թիմային առաջնության  հաղթող (2017)։
2020 թվականին դարձել է կայծակնային շախմատի  Ստեյնիցի անվան միջազգային առցանց հուշամրցաշարի հաղթող։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Լվովում,  շախմատ խաղալ սովորել է  երկու տարեկանում, հետագայում տեղափոխվել է Դոնեցկ, եղել է Ուկրաինայի կանանց մինչև 10 տարեկանների եռակի չեմպիոն (1997, 1998, 1999) և երեք անգամ անընդմեջ Ուկրաինայի կանանց մինչև 12 տարեկանների չեմպիոն (1999, 2000 2001),  12 տարեկան 4 ամսականում լրացնելով գրոսմայստերի նորման՝ դարձել է կանանց ամենաերիտասարդ գրոսմայստերը շախմատի ողջ պատմության ընթացքում։ Այդ նվաճումը գրանցվել Է Գինեսի ռեկորդների գրքում։ 2003 թվականին լրացրել է տղամարդկանց գրոսմայստերի առաջին նորման, իսկ 2007 թվականին՝ 17 տարեկան հասակում դարձել գրոսմայստեր։

Միջազգային առաջին  հաջողությունը Եկատերինան գրանցել է 15 տարեկանում՝ դարձել կանանց շախմատի Եվրոպայի չեմպիոն։
2006 թվականին Կրասնատուրսկում տեղի ունեցած կանանց խոշոր միջազգային մրցաշարում լրացրել է գրոսմայստերի ամբողջական նորման։ Նույն թվականին դարձել է Թուրինում տեղի ունեցած շախմատաի օլիմպիադայի հաղթող։
2008 թվականին Բուլղարիայի Պլովդիվե քաղաքում տեղի ունեցած մրցաշարի ընթացքում երկրորդ անգամ նվաճել է Եվրոպայի կանանց չեմպիոնի տիտղոսը։
2009 թվականին ամուսնացել է ֆրանսիացի շախմատիստ և հեռուստալրագրող Ռոբեր Ֆոնտենի հետ և տեղափոխվել Ֆրանսիա՝ շարունակելով հանդես գալ Ուկրաինայում։ Որդու ծննդից հետո՝ 2010 թվականին դարձել է կայծակնային շախմատի կանանց աշխարհի չեմպիոն։ Հետագայում շախմատիստներն ամուսնալուծվել են։
2012 թվականին  Ստամբուլում տեղի ունեցած 40-րդ շախմատային օլիմպիադայում առաջին խաղատախտակի վրա հանդես գալու համար  անհատական հաշվարկում նվաճել է բրոնզե մեդալ։
2014 թվականի ապրիլին կանանց արագ շախմատի աշխարհի առաջնությունում 15 հնարավորից հավաքել է 10,5 միավոր, թայ-բրեյքում հաղթել Ալեքսանդրա Կոստենյուկին և դարձել չեմպիոն։
2014 թվականի մարտ ամսին տեղեկություն է հայտնվել, որ Լահնոն փաստաթղթեր է պատրաստում Ռուսաստանի քաղաքացիություն ստանալու համար և պատրաստվում է հետագայում հանդես գալ Ռուսաստանի կազմում։ Ուկրաինայի շախմատի ֆեդերացիան բողոք է ներկայացրել Լահնոյի դեմ՝ ռուսական իրավազորության տակ անցնելու համար։ Նույն թվականի հուլիսի 11-ին Շախմատի միջազգային ֆեդերացիայի նախագահական խորհուրդը թույլ է տվել անցում կատարելու։ 

2014 թվականի հուլիսի 22-ին հրապարակվել է Լահնոյի Ռուսաստանի քաղաքացի ստանալու մասին հրամանագիրը։
Նույն թվականի օգոստոսին ընդգրկվել է Ռուսաստանի հավաքականի կազմում և մասնակցել Թրոմսյոյում տեղի ունեցած 41-րդ շախմատային օլիմպիադային։ Ռուսաստանի հավաքականն այդ առաջնությունում երրորդ անգամ անընդմեջ հաղթող է ճանաչվել։
2016 թվականի մայիսին ունեցել է 2529 վարկանիշ և տեղ է զբաղեցրել աշխարհի ուժեղագույն շախմատիստուհիների տասնյակում։
2018 թվականի նոյեմբերին Լահնոյի վարկանիշն ամենաբարձրն էր Ռուսաստանի շախմատիստուհիների շարքում՝ 2556։
2018 թվականի դեկտեմբերի 30-ին երկրորդ անգամ հաղթող է ճանաչվել արագ և կայծակնային շախմատի կանանց աշխարհի առաջնությունում։
2019 թվականի ապրիլի 1-ին Ռուսաստանի Դաշնության նախագահ Վլադիմիր Պուտինը հրամանագիր է ստորագրել Եկատերինա Լահնոյին «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 1-ին աստիճանի մեդալով պարգևատրելու մասին՝ 2018 թվականին Սանկտ Պետերբուրգում տեղի ունեցած արագ և կայծակնային շախմատի կանանց աշխարհի առաջնությունում Ռուսաստանի հավաքականի կազմում հաջող խաղ ցույց տալու համար։
2019 թվականի դեկտեմբերի 30-ին երրորդ անգամ հաղթող է ճանաչվել արագ և կայծակնային շախմատի կանանց աշխարհի առաջնությունում։
2020 թվականին մասնակցել է կայծակնային շախմատի Ստեյնիցի անվան միջազգային առցանց հուշամրցաշարին, եզրափակչում հաղթել չիննացի Լեյ Թինցզեին և ճանաչվել չեմպիոն։


== Անձնական կյանք ==
2009 թվականին ամուսնացել է ֆրանսիացի շախմատիստ և հեռուստալրագրող Ռոբեր Ֆոնտենի հետ։
Այժմ ամուսնացած է կայծակնային շախմատի աշխարհի եռակի չեմպիոն, գրոսմայստեր Ալեքսանդր Գրիշչուկի հետ, ունի չորս երեխա։


== Վարկանիշի փոփոխության գրաֆիկ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Քարտը ՖԻԴԵ-ի կայքում
Lagno, Kateryna
Ռուսաստանի շախմատի ֆեդերացիա
chessgames.com
365Chess.com
Lagno, Kateryna
«Черно-белый свет олимпийского золота»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2007-02-12-ին։ Վերցված է 2008-08-19  
Մրցախաղն անցկացվում էր Chess.com կայքի կողմից կազմակերպված մրցաշարի շրջանակներում
Հարցազրույց Եկատերինա Լահնոյի հետ