armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Հովհաննես Չամուռճյան

Հովհաննես Սերովբեի Չամուռճյան, Պրուսացի, Տեր-Կարապետյան (օգոստոսի 8, 1801 թվական Բուրսա (Բրուսա, Պրուսա)- հունիսի 6 1888 թվական, Կ․ Պոլիս), հայ հրապարակախոս, կրոնական գործիչ, բանասեր, թարգմանիչ։ Նախնական կրթությունն ստացել է ծննդավայրում, 1817-1819 թվականներին սովորել է Արմաշի վանքում։ Տիրապետել է 12 հին ու նոր լեզուների։ 1819 թվականից դասավանդել է Բուրսայում, զբաղվել թարգմանական աշխատանքով։ 1830 թվականին տեղափոխվել է Կ․ Պոլիս։ 1838-1849 թվականներին (որոշ ընդմիջումով) դասախոսել է Սկյուտարի ճեմարանում, եղել նրա տնօրենը։ 1841-1846 թվականներին գրաբարից աշխարհաբարի է վերածել մի շարք գրքեր։ 1846 թվականին հիմնել և խմբագրել է պատրիարքարանի առաջին պարբերաթերթը՝ «Հայաստան»-ը (մինչև 1848 թվականը՝ Մ․ Աղաթոնի հետ, 1850-1852 թվականներին՝ մենակ)։ 1855-1856 թվականներին լույս է ընծայել «Զոհալ» հայատառ թուրք, հանդեսը․ 1857 թվականից այն թարգմանաբար վերանվանվել է «Երևակ» և տպագրվել հայերենով։ Հանդեսը հիմնականում արծարծել է հոգևոր-կրոնական բնույթի հարցեր։ Լինելով կղերաամիրայական պահպանողական հոսանքի պարագլուխը՝ Չամուռճյանը հանդես է եկել որպես հայ իրականության մեջ ազատասիրական արտահայտությունների մոլեռանդ թշնամի, այդ դիրքերից էլ գործուն մասնակցություն է ունեցել Երուսաղեմի պատրիարքական ընտրությունների առթիվ ծավալված «Ներսեն-Դուրսեն» հայտնի պայքարին։ Չամուռճյանը հակամարտության մեջ է եղել սահմանադրական շարժման կողմնակիցների, մասնավորապես՝ «Մեղու»-ի շուրջը համախմբված հայ գործիչների և Մ․ Նալբանդյանի հետ։ Ամբաստանագրի կշիռ ունեցող Չամուռճյանի հոդվածներին պատասխանել է Մ․ Նալբանդյանը «Երկու տող» պամֆլետում։


== Ծանոթագրություններ ==
Ջուլ (Նախիջևան)

Ջուլ, նախկին հայկական գյուղ Երևանի նահանգի Նախիջևանի գավառում։ Տեղակայված է եղել Նախիջևան քաղաքից հյուսիս-արևելք։ Համաձայն 1865 թվականին հրատարակված «Ռուսասկան կայսրության աշխարհագրական-վիճակագրական բառարանի»՝ գյուղում եղել է հայկական կիսաավերված եկեղեցի, որը կառուցված է եղել շուրջ 200 կիսավեր տների միջև։ 1833 թվականին հրատարակված «Նախիջևանի գավառի վիճակագրական նկարագրի» համաձայն՝ գյուղի մոտ եղել է կաղնու պուրակ։ Համաձայն 1908 թվականին հրատարակված «Կովկասյան օրացույցի»՝ գյուղում ապրել են 1222 թաթարներ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ճիորա

Ճիորա (վրաց.՝ ჭიორა), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Ռաճա-Լեչխում և Քվեմո Սվանեթ մարզի Օնի շրջանում։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 116 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Իոսեբ

Իոսեբ (վրացերեն՝ იოსებ), աստվածաշնչային (հրեական) ծագման հայկական Հովսեփ անվան վրացական տարբերակն է։


== Անունը կրողները ==
Իոսեբ Գրիշաշվիլի (իսկական ազգանունը՝ Մամուլաիշվիլի, 1889 թ. Թիֆլիս-1965 թ. Թբիլիսի) •იოსებ გრიგოლის ძე გრიშაშვილი• վրացի խորհրդային բանաստեղծ
Իոսեբ Ջուղաշվիլի (Իոսիֆ Ստալին)(1879 թ. Գորի, Թիֆլիսի գուբերնիա, Ռուսական կայսրություն-1953 թ. Կունցևո) •იოსებ ჯუღაშვილი• 1930-ականների սկզբից մինչև մահանալը եղել է Խորհրդային Միության միանձնյա ղեկավարը
Ժողովածու (2680)

Ժողովածու 2680, Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 2680 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1371-1378 թվականներին Մատթեոս երեց գրիչի կողմից Անկեղակոյտում։ Ստացողը եղել է Մատթեոս երեցը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 26,7X17,5 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 586 թերթից։ Գրված է երկսյուն, բոլորգիրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ, աստառը՝ շերտազարդ մետաքս։ Հիշատակարաններ՝ գրչի 42ա, 369բ, 361ա, հետագայի՝ 58բ (1580 թվական), 418բ (1607 թվական), 563բ (1655, 1724 թվականներ), աստառ Ա (1729 թվական), 276ա, 371ա (1733 թվական), 1բ (1734 թվական)։


== Բովանդակություն ==
Վարք Հարանց։
ՅԸնդհանրական թղթոյ Ներսես Շնորհալւոյ։
Ճառք, Խրատք (Թաթուլ, Յովհաննէս Մանդակունի, Յովհաննէս Գառնեցի, Եփրեմ, Նեղոս Ոսկեբերան, Ան․ Շիրակացի, Ան․ Նարեկացի, Ան․ Սանահնեցի, Թէոփիլոս, Սերապիոն եպս, Եզնիկ Կողբացի, Պայիս, Զենովբ, Եղիշէ, Եւագր, Ներս․ Լամբրոնացի)։
Գր․ Նարեկացւոյ Կարգ և կանոն աղօթից։
Աղօթք (Յովհ․ Գառնեցի, Յովհ․ Պլուզ, Անաստաս, Մեսրոպ, Գր․ Նարեկացի, Մովս․ Քերթող, Մխ․ Գօշ, Յովսեփ վրդ, Բենիկ, Յովհ․ Սարկաւագ, Եփրեմ, Մեղրիկ, անանուն)։
Փելիքսիանոսի Բանք։
Ի Յաճախապատում ճառից։
Անանիայի վրդ-ի Բանք պատանիք, Թուղթ ապաշխարութեան
Հարցումն Արձանայ և պատասխանիք Եզնկայ։
Մովս․ Միայնակեցի Թուղթ աս Ամոն։
Պատմութիւն դժոխոցն։
Վասն արքայութեան։
Յաղագս Հաւտոյ։
Եփրեմի Կտակ։
Օրհնութիւնք։
Յաղագս պատւոյ իմաստութեան։
Թուղթ Աբասու առ Ամոն։
Վարք Եւադրեայ։
Խոստովանութիւն (Վարդ․ Արևելցի, Մեղրիկ, անանուն)։
Գր․ Մարաշեցւոյ Մեղայք, Վայք ողբոց։
Ներս․ Շնորհալւոյ Հաւատով խոստովանիմ։
Դաւանութիւնք հաւատոյ։
Գր․ Հառիճեցւոյ Թուղթ առ Յովսէփ։
Տեսիլ Բենկայ։
Յաղագս վարուց Մաշտոցի Եղիվարդեցւոյ։
Վարք Յովհ․ Սարկաւագի։


== Ծանոթագրություններ ==
Բագրատ Եսայան

Բագրատ Եսայան (հունիսի 8, 1965,  Երևան, Հայաստան) ՀՅԴ անդամ, քաղաքական գործիչ, «Երկիր» օրաթերթի գլխավոր խմբագիր։


== Կենասգրություն ==
2011 թվականից մինչ 2013 թվական Եվրասիայի տարածաշրջանային սկաուտական կոմիտեի նախագահ։ Համաշխարհային սկաուտական կոմիտեի 12 ընտրված անդամներից, և համաշխարհային սկաուտական շարժման գլխավոր գործադիր մարմինն է։ Զարգացնում է սկաուտական մշակույթը Հայաստանում և սփյուռքում։ Գլխավորել է Հայ մարմնակրթական ընդհանուր միությունը։
Եսայանը 1988 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանը։ Եսայանն ամուսնացած է, Հայ Յեղափոխական Դաշնակցություն կուսակցության անդամ է, «Երկիր» օրաթերթի գլխավոր խմբագիրն է։ 
2022 թվականի հունիսի 10 ձերբակալվել է, իսկ հունիսի 11, դատարանի որոշմամբ, արգելանքից ազատ է արձակվել, քանի որ դատարանը մերժեց մեղադրող կողմի կալանավորման միջնորդությունը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Իշխան Սաղաթելյան
Հրանտ Մարգարյան


== Արտաքին հղումներ ==
https://www.youtube.com/watch?v=0DeRjlSEdyc Ասպարեզը Բագրատ Եսայանի հետ (հարցազրույց հայերեն)
http://armenianweekly.com/2015/12/03/demonstrations-against-reforms/bagrat-yesayan/ (հարցազրույցը բացակայում է, պատկեր)
Դրոբիշի (գյուղ, Վյազեմսկի շրջան)

Դրոբիշի (ռուս.՝ Дробыши), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 0 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Անազ

Անազ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ուրֆայի նահանգում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Կիլիկիայի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Կուրսոն (այլ կիրառումներ)

Կուրսոն, կարող է վերաբերել՝

Կուրսոն - համայնք Ֆրանսիայում, Պուատու Շարանտա մարզի Ծովափնյա Շարանտի գավառում
Կուրսոն - Ֆրանսիայի կանտոն
Լենտևո (գյուղ, Սմոլենսկի շրջան)

Լենտևո (ռուս.՝ Лентево), գյուղ Ռուսաստանի, Սմոլենսկի մարզի Սմոլենսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 9 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Արտաղբյուր (աղբյուր)

Արտաղբյուր, երկրաբանական հուշարձան բնության հուշարձան Հայաստանի Հանրապետությունում, որը աղբյուր է։ Բնության հուշարձանը գտնվում է Վայոց ձորի մարզի Եղեգիս գյուղից 2.7 կմ հյուսիսարևելյան, Եղեգիս գետի աջ ափին, ծովի մակարդակից 1840 մ բարձրության վրա։ Այն գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Բնապահպանության նախարարության բնության պետական հուշարձանների ցանկում։ Բնության պետական հուշարձանների ցանկում ներառվել է 2008 թվականի օգոստոսի 14-ին ընդունված «Հայաստանի Հանրապետության բնության հուշարձանների ցանկը հաստատելու մասին» ՀՀ Կառավարության որոշման համաձայն։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Հայաստանի բնության հատուկ պահպանվող տարածքներ
Բնության պետական հուշարձաններից ցանկը Վիքին սիրում է Երկիրը հուշարձանների ցանկում
Շեմենի

Շեմենի (ռուս.՝ Шемени), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ուգրանսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 0 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Գյունսելի Բաշար

Գյունսելի Բաշար (թուրք. Günseli Başar, հունվարի 22, 1932(1932-01-22), Դիարբեքիր, Թուրքիա - ապրիլի 19, 2013(2013-04-19), Ստամբուլ, Թուրքիա), «Միսս Թուրքիա» և «Միսս Եվրոպա» մրցույթների հաղթող։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1932 թվականի հունվարի 22-ին Դիարբեքիրում։ Նրա հայրը զինվորական էր։ Նախնիներից է Խալիլ Ռիֆաթ փաշան։ Գյունսելին ռումելական, չերքեզական և վրացական արմատներ ունի։
Ավարտել է Ստամբուլում գտնվող Էրենկեյի դպրոցը։ Ստամբուլի գեղարվեստի ակադեմիայում ուսումնասիրել է քանդակագործություն։ Ուսումնառության ընթացքում Գյունսելին մասնակցել է «Cumhuriyet» թերթի կողմից կազմակերպված գեղեցկության մրցույթին, և 1951 թվականի հոկտեմբերի 13-ին նրան շնորհվել Է «Միսս Թուրքիա» տիտղոսը։ Հաջորդ տարի նա ներկայացրել է Թուրքիան իտալական Նեապոլ քաղաքում անցկացված «Միսս Եվրոպա» մրցույթում։ 1952 թվականի օգոստոսի 20-ին Գյունսելին ճանաչվեց հաղթող, դառնալով Թուրքիայի առաջին հաղթող ներկայացուցիչը այդ մրցույթում։
Մրցույթում հաղթող ճանաչվելուց հետո նա թողել է ուսումը և 23 տարեկանում ամուսնացել գործարար Մեհմեթ Քութսի Բեգդեշի հետ։ 1959 թվականին Գյունսելին ամուսնացել է երկրորդ անգամ, նրա ընտրյալը եղել է Իզմիրի քաղաքապետ Ֆարուկ Թունջանը։ Գյունսելիի երկու ամուսնությունները երկար չեն տևել։ Երկրորդ ամուսնությունից նա ունի դուստր՝ Ասլին։ Գյունսելին ունի երկու թոռնիկ։
1977 թվականին «Hürriyet»-ի սեփականատիրոջ առաջարկով թերթում սկսել է վարել «Günseli Oradaydı» խորագիրը։ Մեկ տարի անց Գյունսելին վթարի է ենթարկվել և լուրջ վնասվածքներ է ստացել։ Վթարից հետո ստիպված է եղել ընդհատել լրագրողուհու իր կարիերան։
Մահացել է 2013 թվականի ապրիլի 20-ին՝ 81 տարեկան հասակում։


== Ծանոթագրություններ ==
Սերտան դի Կիշերամոբինի գավառ

Սերտան դի Կիշերամոբինի գավառ (պորտ.՝ Microrregião do Sertão de Quixeramobim)՝ գավառ Բրազիլիայում, մտնում է Սեարա նահանգի մեջ։ Մտնում է Սերտոյնս Սեարենսիս նահանգի մարզի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 247 472 մարդ 2006 թվականի տվյալով։ Զբաղեցված տարածքը 11 940,207  կմ²։ Բնակչության խտությունը 20,7  մարդ/կմ²։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արտադրանքը կազմել է 528 870 165,00 (ըստ Բրազիլիայի ինստիտուտի աշխարհագրության և վիճակագրության տվյալների)
Համախառն ներքին արտադրանքը մեկ շնչի հաշվով 2003 թվականին կազմում է 2 188,25 ռեալ (ըստ Բրազիլիայի ինստիտուտի աշխարհագրության և վիճակագրության տվյալների)
Մարդկային զարգացման ինդեքսի պոտենցիալը 2000 թվականին կազմել է 0,637։


== Գավառի կազմ ==
Գավառի կազմի մեջ են մտնում հետևյալ համայնքները.

Բանաբույու
Շորո
Մալոտազեևո

Մալոտազեևո (ռուս.՝ Малотазеево, բաշկիրերեն՝ Кесе Тәжәй), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իլիշևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 41 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Lockheed C-130 Hercules

«Lockheed C-130 Hercules»-ը ամերիկյան չորս շարժիչով տուրբոշարժիչային ռազմական տրանսպորտային ինքնաթիռ է, որը նախագծվել և կառուցվել է Lockheed-ի (այժմ՝ Lockheed Martin) կողմից։ Կարողանալով օգտագործել անպատրաստ թռիչքուղիներ թռիչքների և վայրէջքների համար, C-130-ն ի սկզբանե նախագծված էր որպես զորքերի, medevac և բեռնափոխադրող ինքնաթիռ։ Բազմակողմանի օդանավը օգտագործել է այլ դերերում, այդ թվում՝ որպես հրազենային նավ (AC-130), օդային հարձակման, որոնման և փրկության, գիտահետազոտական ​​աջակցության, եղանակի հետախուզման, օդային լիցքավորման, ծովային պարեկության և օդային հրդեհաշիջման համար։ Այն այժմ հիմնական մարտավարական օդանավն է բազմաթիվ ռազմական ուժերի համար ամբողջ աշխարհում։ Hercules-ի ավելի քան 40 տարբերակներ, ներառյալ քաղաքացիական տարբերակները, որոնք վաճառվում են որպես Lockheed L-100, գործում են ավելի քան 60 երկրներում։


== Դիզայն և զարգացում ==
Կորեական պատերազմը ցույց տվեց, որ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակաշրջանի մխոցային շարժիչներով փոխադրումները՝ Fairchild C-119 Flying Boxcars, Douglas C-47 Skytrains և Curtiss C-46 Commandos, այլևս բավարար չէին։ Այսպիսով, 1951 թվականի փետրվարի 2-ին Միացյալ Նահանգների ռազմաօդային ուժերը թողարկեցին «Ընդհանուր գործառնական պահանջներ» (GOR) նոր փոխադրումների համար դեպի Boeing, Douglas, Fairchild, Lockheed, Martin, Chase Aircraft, North American, Northrop և Airlifts Inc.
Նոր փոխադրամիջոցը կունենա 92 ուղևոր, 72 մարտական ​​կամ 64 դեսանտային տարողություն՝ մոտավորապես 41 ֆտ (12 մ) երկարություն, 9 ֆտ (2,7 մ) բարձրություն և 10 ֆտ (3,0 մ) լայնություն բեռնախցիկում։ Ի տարբերություն մարդատար ինքնաթիռներից ստացված փոխադրամիջոցների, այն պետք է նախագծվեր հատուկ որպես մարտական ​​տրանսպորտային միջոց՝ ֆյուզելաժի հետևի մասում գտնվող կախովի բեռնման թեքահարթակից բեռնվածությամբ։ Խոշոր ինքնաթիռների համար ուշագրավ առաջընթացը տուրբոէլեկտրակայանի՝ Allison T56-ի ներդրումն էր, որը մշակվել էր C-130-ի համար։ Այն օդանավին ավելի մեծ հեռահարություն է տվել, քան տուրբոռեակտիվ շարժիչը, քանի որ այն ավելի քիչ վառելիք էր ծախսում։ Turboprop շարժիչները նույնպես արտադրում էին շատ ավելի մեծ հզորություն իրենց քաշի համեմատ, քան մխոցային շարժիչները։ Այնուամենայնիվ, T56-ի համար ընտրված տուրբոպրոպի կոնֆիգուրացիան, որի պտուտակը միացված է կոմպրեսորին, կարող էր առաջացնել օդանավի կառուցվածքային խափանում, եթե շարժիչը խափանվեր։ Անվտանգության սարքերը պետք է ներառվեին հողմաղաց պտուտակի ավելորդ քաշքշուկը նվազեցնելու համար[4]:


== Ծանոթագրություններ ==
Ֆրանսիյի Սելանսի

Ֆրանսիյի Սելանսի (ֆր.՝ Francilly-Selency), համայնք Ֆրանսիայում, գտնվում է Պիկարդիայի մարզում՝ Էնա գավառում։ Մտնում է Սեն Կանտեն 1 կանտոնի կազմի մեջ։ Համայնքի շրջանը՝ Սեն Կանտեն:
Համայնքի INSEE կոդը 02330:


== Բնակչություն ==
2010 թվականի տվյալներով՝ համայնքի բնակչությունը կազմում է 465 մարդ:


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին համայնքի 295 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչներից 204-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 91-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության ցուցանիշը կազմել է 69,2%, 1999 թվականին եղել է 68,6%)։ 204 տնտեսապես ակտիվ բնակիչներից աշխատում էին  187-ը (102 տղամարդ և 85 կին), գործազուրկ էին 17 մարդ (6 տղամարդ և 11 կին)։ 91 տնտեսապես ոչ ակտիվ բնակիչներից 27-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 45-ը՝ թոշակառուներ, 19-ը տնտեսապես ոչ ակտիվ էին այլ պատճառներով:

Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Ծանոթագրություն ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ - Ֆրանսիյի Սելանսի (ֆր.)
Չերն (այլ կիրառումներ)

Չերն, կարող է վերաբերել՝

Չերն - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ուգրանսկի շրջանի կազմում։
Չերն - քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Տուլայի մարզի Չերնսկի շրջանի կազմում։
Վարդ Շիկահեր

Վարդ Թովմայի Շիկահեր (դեկտեմբերի 26, 1926(1926-12-26), Ստամբուլ, Թուրքիա - հուլիսի 16, 2020(2020-07-16), Ստամբուլ, Թուրքիա), գրող, մանկավարժ, սրտաբան։ Բժշկական գիտությունների դոցենտ (1968)։


== Կենսագրություն ==
Վարդ Շիկահերը ծնվել է Ստամբուլում։ Դպրոցական տարիներին թղթակցել է ստամբուլյան «Մարմարա» թերթին։ 1944 թվականին ավարտել է Վենետիկի Մխիթարյան վարժարանը, 1951-1957 թվականներին սովորել է Ստամբուլի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետում՝ ստանալով սրտի և ներքին հիվանդությունների մասնագետի որակավորում։ 1944-1981 թվականներին դասավանդել է Ստամբուլի Մխիթարյան, Եսայան և Ֆերիգյուղի միջնակարգ վարժարաններում։ Շիկահերը երգում է բնությունը, սերը («Լուսաբաց», 1980, «Չորս տող միայն», 1993, «Բարի աստղի տակ», 1999, ժողովածուներ)։ Շիկահերի ստեղծագործություններին բնորոշ է հակվածությունը խոհափիլիսոփայական մտածողությանը («Նոյն արեւուն տակ», 1996)։ Հրատարակել է նաև բժշկագիտական («Կիսադարեայ պատմութիւն թրքահայ բժշկութեան», 1923-1975, «Մեր կենսաբանական ցաւերը եւ Աննա Ասլանի նիւթ Н-3», 1964) և հուշագրական ուսումնասիրություններ («Մխիթարեանի պարտէզէն», 1992)։
Մահացել է 2020 թվականի հուլիսի 16-ին Ստամբուլում։


== Պարգևներ ==
«Սուրբ Սահակ և Սուրբ Մեսրոպ» շքանշան
Մովսես Խորենացու մեդալ, 2016։


== Երկեր ==
«Լուսայգ», 1989։
«Մխիթարեանի պարտէզէն», 1992։
«Չորս տող միայն», 1993։
«Նոյն արեւուն տակ», 1996։
«Բարի աստղի տակ», 1999։
«Հերկ ու բերք», 2001։
«Իմացումներ և ապրումներ», 2006։
«Երեք ահաւոր փորձանք», 2007։
«Թառէ թառ», 2008։
«Սպիտակ ամպեր», 2010։


== Ծանոթագրություններ ==
Բազմաքանակ Կատերիններ

«Բազմաքանակ Կատերիններ» (անգլ.՝ An Abundance of Katherines), Ջոն Գրինի դեռահասային գրականության վեպերից։ Հրատարակվելով 2006 թվականին՝ այն ներկայացվել է Մայքլ Լ․ Փրինց մրցանակին։ Վեպը բաղկացած է նաև հավելվածից՝ գրված Ջոն Գրինի մտերիմ ընկեր Դանիել Բիսսի կողմից, որը բացատրում է որոշ բարդ մաթեմատիկական հավասարումներ, որոնք գլխավոր հերոսը՝ Քոլինը, հաճախ օգտագործում է։


== Գլխավոր կերպարներ ==
Քոլին Սինգլեթոն․ Քոլինը 17-ամյա պատանի է, որը վեպի հենց սկզբում սթրեսային վիճակի մեջ է հայտնվում։ Չնայած նա զարմանալի կարողությունների տեր էր՝ 200-ից բարձր IQ-ով, նա իրեն դեռևս «հանճար» չէր համարում։ Քոլինն ամեն ինչ հետաքրքիր է համարում, հատկապես բոլոր այն բաները, որոնք սովորական մարդկանց առանձնապես չեն հուզում։ Տարիներ շարունակ սիրելով նույն՝ Կատերինա անունն ունեցողներին՝ Քոլինը խախտում է ավանդույթը՝ սիրահարվելով Լինդսի Լի Վելլսին, ում հանդիպել էր ընկերոջ՝ Հասսանի հետ կատարած ճամփորդության ժամանակ։ Քոլինն իր ամբողջ կյանքում ձգտել է բացառիկ լինել, բայց Լինդսիի օգնությամբ հանգում է այն մտքին, որ ինքը «հնարավոր լավագույն ձևով սովորական պատանի է»։
Հասսան Հարբիշ․ Հասսան Հարբիշը Քոլինի ծույլ, զվարճալի, փոքր-ինչ գեր, բայց միակ ու լավագույն ընկերն է։ Չնայած որ բավական խելացի է և ընդունվել է համալսարան, Հասսանը համալսարանից մեկ տարվա արձակուրդ է վերցնում։ Սկզբում Հասսանն անգամ չի էլ ցանկանում շարունակել իր ուսումը։ Նա Քոլինին համոզում է արձակուրդ վերցնել և գնալ ճանապարհորդության, որպեսզի Քոլինը հաղթահարի իր դեպրեսիան։ Հասսանը մուսուլման է և իր հավատքը չափազանց շատ է կարևորում, ցուցաբերում է խիստ կրոնականություն, մինչև հանդիպում է Կատրինային։ Իսլամական հավատքին հակառակ է սիրել մեկին, ով քո նույն դավանանքից չէ, բայց Հասսանը խորացնում է իր և Կատրինայի հարաբերությունները։ Հասսանը Քոլինի՝ իր ինքնությունը գտնելու ճանապարհի անբաժան մասն է։
Լինդսի Լի Վելլս․ Լինդսի Լի Վիլլսը հանդիպում է Հասսանին և Քոլինին, երբ նրանք ճամփորդում էին Գաթշոթով, Թեննեսսի։ Լինդսին սովորում է բժշկություն և միաժամանակ շրջագայություններ կազմակերպում Գաթշոթի տարածքում։ Երբ Լինդսին սկզբում հայտնվում է վեպում, նա սիրահարված է մի այլ տղայի՝ Քոլին անունով։ Քոլին Սինգլեթոնի նման Լինդսին ևս ջանում է գտնել իր ինքնությունը։ Քոլինի՝ իրական «եսը» պահելու վճռականությունից ոգեշնչված՝ Լինդսին վերջապես վերագտնում է իր ինքնությունը։
Հոլլիս Վելլս․ Լինդսիի ծայրահեղ աշխատասեր մայրը։ Շատ բարեհամբույր է իր գործարանում աշխատողների նկատմամբ։


== Ծանոթագրություններ ==
Փուչիկ

Փուչիկ, առաձգական-փչովի պարկ, որը հիմնականում լցված է լինում գազով (օդ, հելիում, ջրածին, թթվածին և այլն)։ Պատրաստվում է բարակ ռեզինից, փչվում է բերանով կամ հատուկ օդամղիչ սարքով։ Օգտագործվում է որպես խաղալիք, տոնական դեկորացիա, երբեմն նաև պրակտիկ օգտագործման համար, օրինակ օդերևութաբանական դիտարկում կատարելու համար։


== Պատմություն ==
Առաջին ռեզինե փուչիկը պատրաստել է բնագետ Մայքլ Ֆարադեյը 1824 թ.։ Նա այն օգտագործում է ջրածնային գազով գիտափորձեր կատարելու համար։


== Գազալցում ==
Փուչիկը մեծ մասամբ լցնում են օդից թեթև որևէ գազով, որպեսզի այն օդ բարձրանա։ Նախկինում հաճախ օգտագործվում էր ջրածին կամ բնական գազ։ Հրավտանգության պատճառով, այժմ թույլատրելի է համարվում միայն հելիումը, որը ավելի թանկ է, սակայն չի այրվում։
Օդից թեթև գազով լցված փուչիկը կարող է մի քանի ժամ սավառնել օդում՝ կախված եղանակային պայմաններից։ Հատուկ, ավելի ամուր նյութից պատրաստված և հելիումով լցված փուչիկը կարող է քանի որ օդում մնալ։


== Մրցույթներ ==
Փուչիկներով կարող են կազմակերպվել մրցույթներ։ Փուչիկի պարանով կապվում է բացիկ, որի վրա գրված է մրցույթի մասնակցի անունը և հասցեն։ Գտնողին խնդրվում է բացիկը հետ ուղարկել այդ հասցեով և նշել գտնելու վայրը։ Նա, ում փուչիկը ամենահեռուն է հասել, համարվում է մրցույթի հաղթող։


== Միջավայրի աղտոտում ==
Օդ բաց թողված փուչիկները վնաս են հասցնում բնությանը։ Դրանցից մոտավորապես 90%-ից 95%-ը հասնելով 8 կմ բարձրության, պայթում են և իվերջո հայտնվում ծովում կամ ցամաքում։ Լատեքսից պատրաստված փուչիկը ծովում քայքայվում է շուրջ 4 տարի հետո։ Այդ ընթացքում այն կարող է հայտնվել կենդանիների մարմնի և դառնալ նրանց մահվան պատճառը (օրինակ արգելափակելով կերակրափողը կամ ստամոքսը)։
Օսորգինո (այլ կիրառումներ)

Օսորգինո, կարող է վերաբերել՝

Օսորգինո - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ալշեևսկի շրջանի կազմում։
Օսորգինո - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ուֆիմսկի շրջանի կազմում։
Քուլունջակ

Քուլունջակ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Արթիկի ջրանցք

Արթիկի ջրանցք, ջրանցք Շիրակի մարզում։ Վերցված է Գեղաձոր գետի ձախ ափից և ոռոգում է Շիրակի մարզի հողերը։ Երկարությունը 7 կմ է։


== Ծանոթագրություններ ==
Նաիսսաառե

Նաիսսաառե (էստ․՝ Naissaare), գյուղ Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Վիիմսի շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 3 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Աստերոիդների ցանկ (182801-182900)

Աստերոիդների ցանկ (182701-182800)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (182901-183000)
 Աստերոիդների ցանկ (182701-182800)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (182901-183000)
(918) Իթա

(918) Իթա (անգլ.՝ Itha), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1919 թվականի օգոստոսի 22-ին Կառլ Ռեյնմուտի կողմից Հայդելբերգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,868717 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3304 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,407 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1774,72 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,202849 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 12,05° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(918) Իթա աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
(6924) Ֆուկուի

(6924) Ֆուկուի (անգլ.՝ Fukui), աստերոիդ աստերոիդների գոտու արտաքին մասում։ Հայտնաբերվել է 1993 թվականի հոկտեմբերի 8-ին Կին Էնդատեի և Կաձուրո Վատանաբեի կողմից Կիտամիում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,387683 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 3,0535 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,7219 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2277,47 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,15807 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 12,21° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(6924) Ֆուկուի աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Ժողովածու (5148)

Ժողովածու (5148), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 5148 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1617, 1616 թվականներին, 17-րդ դարում (1618 թ.) Կարապետ Եւդոկիացի (Ա), Ստեփանոս դպիր (Բ) գրիչների կողմից։ Ստացողը եղել է Կարապետ վարդապետը (Ա, Բ)։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 21X15 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 275 թերթից։ Գրված է երկսյուն, նոտրգրով։ Ունի կիսախորան և լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ, աստառը՝ սպիտակ, կապույտ կտավ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 170ա (1617 թ.), 216բ, 224ա, 235բ (1618 թ.), հետագայի՝ 170ա, 225բ (1621 թ.), 235բ (17-րդ դար), 170բ (1904 թ.), 170ա (1906 թ.), կնիք՝ 275 (1718 թ., Կարապետ վարդապետ)։


== Բովանդակություն ==
Կանոնագիրք Հայոց։
Աւանդութիւն Հրէից վասն ողորմութեան։
Վարդ. Արևելցւոյ Լուծմունք ի Ս. Գրաց (Ժղլանք)։
Աշխարհացոյց։
Սկիզբն տնօրինութեան Քրիսոտսի։


== Ծանոթագրություններ ==
Հեքսագոնային համակարգ

Հեքսագոնային համակարգ, ընդգրկում է համաչափության հինգ տեսակ, որոնք բնորոշվում են վեցերորդ կարգի մեկ առանցքի և երկրաչափական հաստատունների (a= = b=£c։ a=3=90°։ 7=120°) առկայությամբ։ Որոշ բյուրեղագետներ Հեքսագոնային համակարգի մեջ են ներառում նաև համաչափության արիգոնային համակարգի յոթ տեսակ։ Հեքսագոնային համակարգի մեջ են մտնում համաչափության հետևյալ տեսակները.
1. հեքսագոնա- պիրամիդային (մասնակցում է վեցերորդ կարգի միայն մեկ առանցք՝ Լ6),
2. հեքսագոնա-տրապեցոէդրային (վեցերորդ կարգի մեկ առանցք և նրան ուղղահայաց երկրորդ կարգի վեց առանցք՝ Լ66Լ2),
3. հեքսագոնադիպիրամիդային (վեցերորդ կարգի մեկ առանցք և նրան ուղղահայաց համաչափության մեկ հարթություն, նրանց հատման կետում համաչափության կենտրոն՝ L6PC),
4. դիհեքսագոնա-պիրամիդային (վեցերորդ կարգի մեկ առանցք և նրա հետ հատվող համաչափության վեց հարթություն՝ L66P),
5․ դիհեքսագոնա-դիպիրամիդային (վեցերորդ կարգի մեկ առանցք, նրան ուղղահայաց երկրորդ կարգի վեց առանցք, համաչափության յոթ հարթություն, որոնցից մեկը ուղղահայաց է գլխավոր առանցքին, իսկ մնացած վեցը հատվում են այդ առանցքի հետ, առկա է նաև համաչափության կենտրոն՝ L66L27PC)։ Հեքսագոնային համակարգին են պատկանում, տրիգոնայինի հետ մեկտեղ, բյուրեղագիտական տեսակետից ուսումնասիրված բոլոր միներալների և այլ նյութերի մոտ 7, 5% -ը, այդ թվում՝ քվարցը, բերիլը, ապատիտը և այլն։
Չերկասի (գյուղ, Ելեցկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՉերկասիՉերկասի (ռուս.՝ Черкассы), գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Ելեցկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2008 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 990 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Հայկ Հակոբյան (այլ կիրառումներ)

Հայկ Հակոբյան անունը կարող է վերաբերել.

Հայկ Հակոբյան, հայ հնագետ։
Հայկ Հակոբյան (Հայկո), հայ երգիչ։
Հայկ Հակոբյան, ազատամարտիկ։
Հայկ Հակոբյան, հայ ֆուտբոլիստ։
Աստերոիդների ցանկ (124901-125000)

Աստերոիդների ցանկ (124801-124900)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (125001-125100)
 Աստերոիդների ցանկ (124801-124900)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (125001-125100)
Ռուսնակ

Ռուսնակ (ֆր.՝ Roussennac), համայնք Ֆրանսիայի Օկսիտանիա մարզի Ավերոն գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 496 մարդ, բնակչության խտությունը` 28.72 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 17.27 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 490 կմ հարավ, Թուլուզ քաղաքից` 115 կմ հյուսիս-արևելք, Ռոդեզ քաղաքից` 29 կմ հյուսիս-արևմուտք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 298 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 239-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 59։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 80,2 %։ 239 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 230 անձ (119 տղամարդ և 111 կին)։ Գործազուրկ են եղել 9 անձ (4 տղամարդ և 5 կին)։ 59 անաշխատունակներից 16-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 37-ը` թոշակառուներ, իսկ 6-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ավերոն գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Մորիս Բլանշո

Մորիս Բլանշո (ֆր.՝ Maurice Blanchot;, սեպտեմբերի 22, 1907(1907-09-22)[…], Ֆրանսիա - փետրվարի 20, 2003(2003-02-20)[…], Փարիզ), ֆրանսիացի գրող, գրական տեսաբան, քննադատ, փիլիսոփա։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Սոն և Լուար դեպարտամենտի Դևրուզ քաղաքում։ Ավարտել է Ստրասբուրգի համալսարանը, ապա նաև Սորբոնը։ Աշխատել է լրագրող և խմբագիր, մինչև երկորդ համաշխարհային պատերազմը աշխատակցել է ֆրանսիական ազգայնական պարբերականների։  1940-ական թվականներից ամբողջովին նվիրվում է գրականությանը, 1941 թվականին հրատարկում է առաջին վեպը՝ «Թովմաս մթագինը», 1942 թվականին «Ամինադաբ» վեպը։ Հեղինակ է Գրականության վերաբերյալ բազմաթիվ տեսական, փիլիսոփայական, քննադատական գրությունների։ 
Ինքնագիր գրական ակումբը հրատարակել է հայերեն Մարկ Նշանեանի  թարգմանությամբ և վերջաբանով երեք վիպակից բաղկացած «Վիպումներ» գիրքը (Մահավճիռը (1948), Պատո ՞ւմ մը (1949), Վերջին մարդը (1957), Մարկ Նշանեանի թարգմանությամբ «Գրականութիւնը և մահուան մեր իրաւունքը» գրական֊փիլիսոփայական փորձագրությունը Նշանեանի մեկնաբանությամբ՝ «Գրական հանգանակ մը»։
Մորիս Բլանշոն մահացել է 95 տարեկան 2003 թվականին։


== Հայերեն մատենագրություն ==
Մորիս Բլանշո Վիպումներ [Ժողովածու] / թարգմ, ֆր. և վերջաբանը Մարկ Նշանեանի, Ինքնագիր գրական ակումբ, Երևան, 2013, ISBN 978-99941-2-880-8
Մորիս Բլանշո Գրականութիւնը և մահուան մեր իրաւունքը / թարգմ, ֆր. և վերջաբանը Մարկ Նշանեանի, Ինքնագիր գրական ակումբ, Երևան, 2018, ISBN 978-9939-9193-0-0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Րաֆֆի Աճեմեան, ԱՂԷՏԻ ՀՈՐԻԶՈՆԻՆ՝ ՊԱՏՈՒՄ ԵՒ ՎԵՐԱՊՐՈՂ ԲԼԱՆՇՈՅԻ ԱՐՁԱԿԻՆ ՄԷՋ
Բելիցա (այլ կիրառումներ)

Բելիցա, կարող է վերաբերել՝

Բելիցա - քաղաք Բուլղարիայում
Բելիցա - գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Յամպոլի շրջանում
Կապույտ լապտեր (պատմվածք)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կապույտ լապտեր (այլ կիրառումներ)«Կապույտ լապտեր» (ռուս.՝ «Синий фонарь»), ռուս ժամանակակից գրող Վիկտոր Պելևինի պատմվածքը, որն իր անունն է տվել նրա առաջին՝ «Կապույտ լապտեր» ժողովածուին։ 2000 թվականին «Կապույտ լապտեր» պատմվածքի հիման վրա նկարահանվել է «Սարսափելի բան չկա» կարճամետրաժ գեղարվեստական ֆիլմը (ռեժիսոր՝ Ուլյանա Շիլկինա)։


== Բովանդակություն ==
Պիոներական ճամբարում հանգստացող երեխաները քնելուց առաջ միմյանց սարսափելի պատմություններ են պատմում։ Այդ պատմությունները լսելիս նրանք սկսում են լուրջ փիլիսոփայական հարցեր քննարկել՝ կյանքի իմաստի, մահից հետո կյանքի մասին։ Վերջում հանգուցալուծում տեղի չի ունենում, հարցերն այդպես էլ մնում են անպատասխան, և երեխաները քնում են։
«Կապույտ լապտեր» պատմվածքը, ըստ էության, ինքնակենսագրական է։ Անանուն պատմողը, որն անվանվում է «ես» դերանունով, կա՛մ հիշում է, կա՛մ էլ ոտքի վրա հորինում է խորհրդավոր սարսափելի պատմություններ։ Նա այդ զվարճանքին մասնակցում է իր կամքին հակառակ, միայն իրավիճակը ցրելու նպատակով։
Կապույտ լապտերի պատկերը, ինչպես նաև կապույտ գույնն առհասարակ պատմվածքում հանդես են գալիս որպես հանդերձյալ աշխարհի խորհրդավոր խորհրդանիշներ։ Երեխաները սարսափելի պատմությունները պատմում են էլեկտրական կապույտ լապտերի լույսի ներքո։ Կոստիլ (Հենակ) մականունով տղան պատմողին կապտավուն բռունցք է ցույց տալիս, Վասյայի պատմության վամպիր կնոջ մաշկը կապտում է։ Կապույտ լապտերի պատկերը սկսում և ավարտում է պատմվածքը։


== Հրապարակում ==
Պատմվածքն առաջին անգամ հրապարակվել է Պելևինի առաջին հեղինակային «Կապույտ լապտեր» ժողովածուում (1991)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Щучкина Т. В. Рассказовое творчество Виктора Пелевина. — СПб. : фак-т филологии и искусств СПбГУ, 2010. — 60 с. — (Сер. «Лит. направления и течения»; Вып. 37)


== Արտաքին հղումներ ==
«Կապույտ լապտեր» պատմվածքը Վիկտոր Պելևինի ստեղծագործությունների կայքում
Մ.թ.ա. 766


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Սարգիս Վանանդեցի

Սարգիս Գրիգորի (Տեր Մարգարի) Վանանդեցի (Միրզայան, Սարգիս Միրզա Վանանդեցի, 1830-ականներ, Իզմիր, Օսմանյան կայսրություն - ապրիլի 27, 1871(1871-04-27), Իզմիր, Զմյուռնիայի սանջակ, Այդինի վիլայեթ, Օսմանյան կայսրություն), հայ դրամատուրգ, բանասեր, դերասան, հասարակական-թատերական գործիչ, խմբագիր։


== Գործունեություն ==
Եղել է Զմյուռնիայի Հաշտենից, Վասպուրական ընկերությունների անդամ, Աղքատասիրաց ընկերության ատենադպիր, Հաշտենից ընկերության «Միություն» հանդեսի և «Իրավունք» (1868 թ.) թերթի խմբագիր, «Վասպուրական թատրոն»-ի հիմնադիրներից, ղեկավարներից ու առաջատար դերասաններից մեկը։ Առաջին պիեսը՝ «Մեծն Ներսես կամ Հայաստանի բարերարը» ողբերգությունը, գրել է 1857 թվականին (հրատարակել է 1858 թվականին, բեմադրել է 1861 թվականին Զմյուռնիայում, իսկ 1871 թվականին՝ Բաքվում), առաջին անգամ բեմադրվել է 1859 թվականին, Մոսկվայում, «Արիստակես» անունով։ Այնուհետև գրել է «Միհրդատ» (1858 թվականին, բեմականացրել է 1859 թվականին, Թիֆլիս, Կ․ Պոլիս, 1870 թվականին, Երևան), «Վիրգինեա» (1858 թվականին, բեմադրել է 1862 թվականին, Զմյուռնիա) ողբերգությունները։ 1861-1862 թվականին «Վասպուրական թատրոն»-ում կատարել է Արշակի (Մկրտիչ Պեշիկթաշլյանի «Արշակ Բ»), Ներսեսի և Միհրդատի (իր «Մեծն Ներսես» և «Միհրդատ» պիեսներում), Աավուղի (Վ․ Ալֆիերիի «Մավուղ») և այլ դերեր։ 1866 թվականին Զմյուռնիայում անգլերեն և հայերեն լեզուներով հրատարակել է «Նորին մեծություն Վիկտորյա թագուհու հայոց Արշակունիներից սերված լինելը» աշխատությունը։
Թոռն է գրական-մշակութային գործիչ Հովահաննես Վանանդեցու (1772-1841)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
«Ծագումով հայ են», Արծվի Բախչինյան, Երևան, 1993, էջ 4.
Զիարեթ (Արղանա-Մադենի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Զիարեթ (այլ կիրառումներ)Զիարեթ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Արղանամադենի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Դիարբեքիրի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Մանկավարժական պոեմ (ֆիլմ)

«Մանկավարժական պոեմ» (ռուս.՝ «Педагогическая поэма»), 1955 թվականի խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ, որը բեմադրել են ռեժիսորներ Մեչիսլավա Մայևսկայան և Ալեքսեյ Մասլյուկովը՝ դաստիարակ և մանկավարժ Անտոն Մակարենկոյի համանուն գրքի հիման վրա։ 1956 թվականին ֆիլմը մասնակցել Է Կաննի կինոփառատոնի մրցութային ծրագրին։


== Սյուժե ==
Ֆիլմի գործողությունները ծավալվում են 1920 թվականներին։ Անապաստան երեխաների առաջին գաղութը ստեղծվել է Պոլտավայի մոտ՝ Ռակիտնո գյուղում։ Տղաները անցնում են դժվար ճանապարհ է բարձիթողի վիճակից մինչև համակարգված կոլեկտիվի ձևավորում, մեծահասակների հետ միասին հաղթահարում դժվարությունները։


== Դերերում ==


== Նկարահանող խումբ ==
Սցենարի հեղինակներ՝ Ի. Մանևիչ, Ա. Մասլյուկով
Խորհրդատու՝ Գ. Մակարենկո
Բեմադրությունը՝ Ա. Մասլյուկովի, Մ. Մաևսկայայի
Գլխավոր օպերատոր՝ Ի. Շեկեր
Ռեժիսոր՝ Ա. Բոչարով
Օպերատոր՝ Վ. Տիշկովեց
Կոմպոզիտոր՝ Ա. Սվեչնիկով
Հնչյունային օպերատոր՝ Ն. Ավրամենկո
Նկարիչներ՝
Դեկորացիաների՝ Մ. Լիպկին
Կոստյումների՝ Գ. Նեստերովսկայա
Գրիմի՝ Ն. Տիխոնովա
Ռեժիսորի օգնական՝ Վ. Բուզիլևիչ
Մոնտաժի օգնական՝ Ի. Կարպենկո
Երգի տեքստի հեղինակ՝ Ս. Վասիլևա
Խմբագիր՝ Ա. Պերեգուդա
Համակցված նկարահանումներ․
Օպերատոր՝ Ի. Տրեգուբովա
Նկարիչ՝ Ս. Ստարով
ԽՍՀՄ մշակույթի նախարարության նվագախումբ (դիրիժոր՝ Կ. Սիմեոնով)
Ֆիլմի տնօրեն՝ Մ. Ռոտլեյդեր


== Տես նաև ==
Կյանքի ուղեգիր (ֆիլմ)


== Ծանոթագրություններ ==
Կուենկա դե Կամպոս

Կուենկա դե Կամպոս (իսպ.՝ Cuenca de Campos), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Վալիադոլիդ պրովինցիայում (Կաստիլիա և Լեոն ինքնավար համայնքում)։ Տարածքը կազմում է 47,93 կմ2։ Բնակչությունը՝ 254 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 64 կմ հեռավորության վրա։
Արյունոտ գյադուկ

Արյունոտ գյադուկ, լեռնանցք Արցախի Մարտունու շրջանում։ Այստեղով է անցնում Ճարտար քաղաքից դեպի Սոս, Հերհեր, Կարմիր Շուկա տանող ճանապարհը։


== Ծանոթագրություններ ==
Օ դը Սեն

Օ դը Սեն (ֆրանսերեն՝ Hauts-de-Seine), դեպարտամենտ Փարիզի արևմտյան արվարձաններում։

Օ դը Սեն դեպարտամենտի կարգային թիվն է՝ 92։


== Պատմություն ==

Օ դը Սենը փոքրիկ և խիտ ձևավորված դեպարտամենտ է, իր մեջ ունի ժամանակակից գրասենյակներ, թատրոններ, առևտրի կենտրոններ հայտնի է որպես Լը-Դեֆանս։Լը-Դեֆանսը Եվրոպայի ամենահարուստ տարածքներից մեկն է։
Բնակչությունը մեկ միլիոն 536.1 հազար մարդ է։


== Աշխարհագրական տվյալներ ==
Օ դը Սենը երկու այլ դեպարտամենտների՝ Սեն-Սեն-Դենիի և Վալ-դը-Մարնի հետ միասին օղակի մեջ են առնում Փարիզը և հայտնի են «Փոքր թագ» անունով։
Օ դը Սենը ստեղծվել է 1968 թվականին Սեն և Սեն-է-Ուազ դեպարտամենտների մասերից։
1990-ականներին և 2000-ականներին Օ-դը-Սենը հայտնվել է կոռուպցիոն սկանդալների կենտրոնում, որոնք կապված էին դեպարտամենտի կառուցապատման միջոցների աննպատակ օգտագործման հետ։

Տարածքը 176 քառ.կմ է, կազմված է արոնդիսմենթից, ունի կանտոն համայնք։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Ղրան-Մադեն

Ղրան-Մադեն, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Տրապիզոնի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Տրապիզոնի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Նովոիլիկովո (գյուղ, Բակալինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՆովոիլիկովոՆովոիլիկովո (ռուս.՝ Новоиликово, բաշկիրերեն՝ Яңы Илек), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բակալինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 404 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Գրտնակիչ հաստոց

Գրտնակիչ հաստոց, ալրաղաց մեքենա։ Օգտագործվում է նաև աղի և այլ սորուն նյութերի մանրման համար։ Աշխատանքային օրգանները մեկ կամ երկու զույգ գրտնակներն են (հարթ կամ ակոսավոր մակերևույթով), որոնք տարբեր շրջանային արագություններով պտտվում են հանդիպակաց ուղղությամբ։
Միսս Տիեզերք 1954

Միսս Տիեզերք, երրորդ «Միսս Տիեզերք» գեղեցկության մրցույթը, որը անցկացվել է 1954 թվականի հուլիսի 24-ին, ԱՄՆ-ի Կալիֆորնիա նահանգի Լոնգ Բիչ քաղաքի «Long Beach Municipal Auditorium» դահլիճում։ Հաղթանակի համար պայքարել է 33 երկրի գեղեցկուհիներ։ Հաղթող է ճանաչվել ԱՄՆյի ներկայացուցիչ՝ 21 ամյա Մարիամ Ստիվենսոնը։


== Արդյունքներ ==


=== Տեղ ===


== Մասնակիցներ ==


== Ծանոթագրություն ==


=== Դեբյուտ ===


=== Վերադարձել են ===
Չիլի, Կուբա, Հոնկոնգ և Իսրայել վերջին անգամ մասնակգել է Միսս Տիեզերք 1952։


=== Մերժում ===
 Ավստրիա
 Դանիա
 Շվեյցարիա
 Վենեսուելա


=== Չի մասնակցում ===
 Հավայի - Kapiolani Miller


== Արտաքին հղումներ ==
Miss Universe official website
Pageantopolis — Official result of Miss Universe 1954 Archived 2012-02-07 at the Wayback Machine.
Սարինա Ավթանդիլյան

Սարինա Բենիկի Ավթանդիլյան (հոկտեմբերի 25, 1967(1967-10-25), Մարտակերտ, Մարտակերտի շրջան, ԼՂԻՄ, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ խմբավար, երաժշտագետ։ «Սպեղանի» կամերային երգչախմբի գեղարվեստական ղեկավար և գլխավոր դիրիժոր, խմբավար։


== Կենսագրություն ==
Սարինա Ավթանդիլյանը ծնվել է 1967 թվականի հոկտեմբերի 25-ին, Մարտակերտ քաղաքում։ 1993 թվականին ավարտել է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիան, 1999 թվականին՝ նույն կոնսերվատորիայի ասպիրանտուրան։ 1994-2002 թվականներին եղել է Հայաստանի երաժշտական ընկերության Արամ Տեր-Հովհաննիսյանի անվան երգչախմբի խմբավար, 1993 թվականից, միաժամանակ դասավանդում է Երևանի Անուշավան Տեր-Ղևոնդյանի անվան երաժշտական դպրոցում, 2001 թվականից՝ Երևանի Ռոմանոս Մելիքյանի անվան երաժշտական ուսումնարանում։ 1996 թվականին հիմնադրել ու ղեկավարում է զոհված և անհայտ կորած ազատամարտիկների զավակներից կազմված «Սպեղանի» երգչախումբը։ Դասավանդում է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայում։


== Ընտանիք ==
Սարինա Ավթանդիլյանի ամուսինը՝ Գագիկ Օսիպյանը, զոհվել է 1992 թվականին՝ Շուշիի ազատագրման ժամանակ։ Նույն թվականի հուլիսի 4-ին Մարտակերտի տեղահանության ժամանակ նրա մայրը, տատը և պապն անհայտ կորել են, իսկ տունն ամբողջովին այրվել է ռումբի պայթյունից։


== «Սպեղանի» կամերային երգչախումբ ==
1996 թվականին Սարինա Ավթանդիլյանը որբացած երեխաներից ստեղծել է երգչախումբ և այն անվանել «Սպեղանի»՝ դեղամիջոց հոգու վերքերից։

2005 թվականի ապրիլի 24-ին Հայոց եղեռնի նահատակների հիշատակին Շուշիի Սուրբ Ղազանչեցոց վանքում երգչախումբը կատարել է Կոմիտասի «Պատարագը»։ «Սպեղանու» կատարմամբ Հայաստանում առաջին անգամ հնչել են Բերտրանի, Անիմուչյանի, Մարենցիոնի, Կոստելեյի, Սուինի, Ռաուտավարանի ստեղծագործությունները, ինչպես նաև հայ ժամանակակից կոմպոզիտոր Երվանդ Երկանյանի «Սիրիուս» ստեղծագործությունը։
2004 թվականին Արեցո քաղաքում անցկացվող Concorso Polifonico Internationale փառատոնում «Սպեղանին» ստացել է երկրորդ մրցանակը։


== Պարգևներ ==
Մովսես Խորենացու մեդալ, 2011
Արցախի մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարության Երախտագիտություն մեդալ


== Ծանոթագրություններ ==
Չերկասկիե Տիշկի

Չերկասկիե Տիշկի (ուկրաիներեն՝ Черкаські Тишки), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Խարկովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1656 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Չերկասկիե Տիշկի գյուղում բնակվում էր 1 165 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2,63 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 442,97 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Սկոլկովո (գյուղ, Ֆիլինսկի գյուղխորհուրդ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՍկոլկովոՍկոլկովո (ռուս.՝ Сколково), գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Վաչսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ալահլու ներքին

Ալահլու ներքին, գյուղ Երևանի նահանգի Էջմիածնի գավառում։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն


== Տես նաև ==
Ելիզավետպոլի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ֆարմակոֆոբիա

Փարմակոֆոբիա (հուն․՝ φάρμακον՝ դեղ φόβος ՝ վախ), սևռուն վախ դեղամիջոց ընդունելու նկատմամբ։ Առաջանում է ցանկացած դեղամիջոց ընդունելիս վախի ձևով՝ անկախ դեղաբանական պրոֆիլից։


== Առաջացման պատճառներ ==
Դեղամիջոցների նկատմամբ բացահայտ ալերգիա,
դեղերով թունավորվելու փորձառություն,
ֆարմակոֆոբիայով տառապող հեղինակությունների վարքագծին հետևելը:


== Հիվանդի փաստարկներ ֆարմակաֆոբիայից հրաժարվելու դեպքում ==
Ինչպես ցանկացած այլ ֆոբիայի դեպքում, այս դեպքում ևս վախը իռացիոնալ է և հաճախ ոչ մի կերպ չի հիմնավորվում հիվանդի կողմից կամ շատ թույլ է հիմնավորվում։ Սակայն հաճախ հանդիպող «բացատրությունների» մեջ գերիշխում է քիմիական ծագման նյութերի նկատմամբ անբարյացակամությունը՝ որպես բնության մեջ օտար նյութերի նկատմամբ, որի հետևանքն է ցանկացած տեսակի բնական պատրաստուկների բուժման նկատմամբ կապվածությունը։ Դրանցից շատերը իրականում դեղամիջոցներ են, սակայն դրանց արդյունավետությունը և թերապևտիկ դիապազոնը շատ դեպքերում սահմանափակ է։ Բացի այդ, ֆարմակոֆոբների շրջանում տարածված են դատողությունները մարդու օրգանիզմի՝ ռեգեներացման նկատմամբ անսահմանափակ ունակության մասին:


== Ախտորոշում ==
Ֆոբիայի վախի սրացման դեպքում, որը կարող է առաջացնել որոշակի հանգամանքներ (օրինակ՝ այց դեղատուն), կարող են ի հայտ գալ հոգեբանական և միզիոլոգիական խանգարումներ, ինչպես ընդհանուր թուլություն, գլխապտույտ, արյան հոսքը դեպի դեմքը, բարձր քրտնարտադրություն, սրտխառնոց։ Ծանր դեպքերում կարող են առաջանալ նաև ոչ ադեկվատ վարքագիծ, առիթմիա, արյան ճնշման տատանումներ և ուշագնացություն։ Նման խանգարումների հայտնաբերման դեպքում անհրաժեշտ է վերացնել գրգռիչ գործոնները, հիվանդին ցուցաբերել առաջին բուժօգնություն և խորհուրդ տալ դիմել բժշկի:


== Բուժում ==
Ֆարմակոֆոբիայի բուժմամբ պետք է զբաղվի որակավորված հոգեթերապևտը։ Դեղամիջոցներ օգտագործելու անհնարինության պատճառով բուժման հիմնական մեթոդներն են կոգնիտիվ-վարքային թերապիան, ռելաքսացիայի տարբեր մեթոդներն ու սիստեմատիկ դեսենսիբիլիզացիան (կամ իմպլոզային թերապիա): Սովորաբար բուժումը շարունակվում է 7-10 օր:
Ֆարմակոֆոբիան պոտենցիալ վտանգավոր է առողջության համար, քանի որ այդ հիվանդությունն ուղեկցվում է վեգետատիվ խանգարումներով, որոնք կարող են հանգեցնել լուրջ սոմատիկ բարդությունների։


== Ծանոթագրություններ ==
Վերխնի Տաշբուկան

Վերխնի Տաշբուկան (ռուս.՝ Верхний Ташбукан, բաշկիրերեն՝ Үрге Ташбүкән), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Գաֆուրիյսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 64 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Կոս Սյոննոյ

Կոս Սյոննոյ (ռուս.՝ Кос-Сённой), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Ռասյու գետի ձախ ափին՝ 94 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 11 կմ։


== Ջրագրության տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը Պեչորա գետն է մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը 
Պեչորա։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝

Ջրային օբյեկտի կոդը հանրային գրանցմամբ — 03050100112103000059935
Կոդը ըստ հիդրոլոգիական հետազոտության (ՌԴ) — 103005993
Ավազանի կոդը — 03.05.01.001
Ծավալի համարը ըստ ՌԴ-ի — 03
Թողարկումը ըստ ՌԴ-ի — 0


== Ծանոթագրություններ ==
Նովոտրոևկա (գյուղ, Ուֆիմսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՆովոտրոևկաՆովոտրոևկա (ռուս.՝ Новотроевка, բաշկիրերեն՝ Яңы Троевка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ուֆիմսկի շրջանի կազմում։ Մտնում է Շեմյակսկի գյուղական խորհրդի կազմում։


== Աշխարհագրական դիրք ==
Հեռավորությունը մինչև՝

Շրջանի կենտրոն (Ուֆա)՝ 57 կմ,
Գյուղխորհրդի կենտրոն (Օկտյաբրսկի)՝ 7 կմ,
Մոտակա երկաթուղային կայարան (Ալկինո)՝ 10 կմ։


== Բնակչություն ==
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմել է 227 մարդ, 2010 թվականին՝ 236 մարդ։


== Ազգային կազմ ==
2002 թվականի մարդահամարի տվյալներով գերակշռող ազգությունը ռուսներ են (66%)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Մեծ տարին

«Մեծ տարի» (անգլ.՝ The Big Year), ամերիկյան կատակերգություն է։ Համաշխարհային պրեմիերան տեղի է ունեցել 2011 թվականի հոկտեմբերի 14-ին։
Ֆիլմի սցենարը հիմնված է Մարկ Oբմաչիկի նույնանուն վեպի վրա, որն էլ իր հերթին հիմնված է իրական իրադարձությունների վրա ։


== Սյուժե ==
Ստյու Պրիսլերը, Քենի Բոստիկը և Բրեդ Հարրիսը (պատմությունը ներկայացվում է վերջինիս կողմից), հայտնի թռչնադիտողներ են։ Երեքն էլ որոշում են (անկախ պատճառներով) այսպես կոչված «մեծ տարի» անցկացնել՝ մասնակցել 365 օր տևողությամբ ոչ ֆորմալ մրցույթին։ Հաղթողը նա է, ով տեսնում կամ լսում է ավելի շատ թռչնատեսակների բնական միջավայրում։ Հատկապես պատիվ է հետևել այնպիսի թռչունների, որոնց շատ դժվար է հանդիպել Հյուսիսային Ամերիկայում, ինչպիսին օրինակ՝ բևեռային բուն։
Ստյու Պրիսլերը մեծ կորպորացիայի ղեկավարն է, որը պետք է անցներ թոշակի, բայց նրան մեծ գործարք է սպասվում։ Քենի Բոստիկին խանդում է կինը, իսկ Բրեդ Հարիսին լքել էր կինը, և նա ատում է իր աշխատանքը։ Ուշադրություն չդարձնելով անձնական կյանքին՝ երեքն էլ ընդգրկվում են մրցույթում, որը պահանջում էր լիակատար ինքնակառավարում։ Մրցակցությունը նրանց խնդիրների այլաբանությունն է։ Նրանք մի քանի անգամ անցնում են ամերիկյան մայրցամաքի մի ծայրից մյուսը, այցելում այնպիսի հեռավոր անկյուններ, ինչպիսին է Ալեուտյան կղզիները՝ որոնելով հազվագյուտ թռչնատեսակներ։ Մարաթոնի վերջում Պրիսլերն ու Հարիսը, հասկանալով, որ պարտվում են, որոշում են միավորել իրենց ուժերը։ Հարիսը հարուստ չէ, նրա տարեց ծնողներն հոգածության կարիք ունեն, ուստի օգնությունը տեղին է, չէ որ մրցակցության պատճառով, նա գրեթե սնանկացել էր։
Նույնիսկ միավորվելով՝ մրցակիցները չեն կարողանում առաջ անցնել Բոստիկից։ Վերջինս 755 թռչունների համաշխարհային ռեկորդով հաղթում է «մեծ տարին»։ Հարիսը վիրավորված չէ։ Մրցույթի ընթացքում նա և Ստյուն դառնում են մտերիմ ընկերներ և, ի լրումն, նա հանդիպելում է մի հիանալի աղջկա՝ Էլիի հետ։


== Դերերում ==
Ստիվ Մարտին — Ստյու Պրիսլեր
Ջեք Բլեք — Բրեդ Հարիս
Օուեն Ուիլսոն — Քենի Բոստիկ
Ռոզամունդ Փայկ — Ջեսիկա
Ռաշիդա Ջոնս — Էլլի
Ջո Բեթ Ուիլյամս — Էդիթ
Բրայան Դեննի — Ռեյմոնդ Հարիս
Դայան Ուիսթ — Բրենդա Հարիս
Անժելիկա Հյուսթոն — Էննի Օքլետ
Ջիմ Փարսոնս — Քրեյն
Էնթոնի Անդերսոն — Բիլլ Կլմենս
Տիմ Բլեյք Նելսոն — Ֆիլ
Ջոել Մաքհեյլ — Բարրի Լումիս
Քևին Պոլակ — Ջիմ Գիթելսոն
Քելում Ուորտի — Կոլին Դեբս
Վինա Սուդ — Կետի քույրը
Քորբին Բերնսեն — Գիլ Գորդոն
Ստեյսի Սքոուլի — Վիկի
Ջեսս Մոսս — Ջեք Լուսաս
Բարրի Շաբակա Հենլի — Դոկտոր Նիլ Քրեմեր
Ալ Ռոկեր — եղանակի տեսության հաղորդավար


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Official website Archived 2012-01-04 at the Wayback Machine.
The Big Year(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
«The Big Year»(անգլ.) ֆիլմը allmovie կայքում:
The Big Year(անգլ.) ֆիլմը Rotten Tomatoes կայքում
Обзор и критика фильма / By Mark Rabinowitz, CNN
Պարտանուս

Պարտանուս, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Օմե (այլ կիրառումներ)

Օմե, կարող է վերաբերել՝

Օմե - քաղաք Ճապոնիայում՝ Տոկիոյի պրեֆեկտուրայում
Օմե - կոմունա Իտալիայում՝ Լոմբարդիա մարզում
Աստերոիդների ցանկ (227401-227500)

Աստերոիդների ցանկ (227301-227400)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (227501-227600)
 Աստերոիդների ցանկ (227301-227400)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (227501-227600)