Թոմաս Շեդվել

Թոմաս Շեդվել (անգլ.՝ Thomas Shadwell, 1642[…], Նորֆոլկ, Անգլիա - նոյեմբերի 19, 1692(1692-11-19)[…], Մեծ Լոնդոն, Անգլիա), անգլիացի բանաստեղծ, գրող, դրամատուրգ։ 1689 թվականից նա ուներ ցմահ բանաստեղծ -դափնեկրի կոչում՝ պալատական ​​բանաստեղծի կոչում, որը հաստատվել էր անգլիական միապետի կողմից և ավանդաբար պարտավոր էր հիշարժան համարներով պատասխանել թագավորական ընտանիքի և պետության կյանքի իրադարձություններին։


== Կենսագրություն ==
Կրթություն ստացել է Քեմբրիջի համալսարանի Բյուրի Սենթ Էդմունդսի դպրոցում և Կայուս քոլեջում, որը ընդունվել է 1656 թվականին։ Ավարտելուց հետո նա սկսել է աշխատել Լոնդոնի Միջին տաճարի դատարանում։


== Ստեղծագործություն ==
1668 թվականին նա գրել է Կորուստ սիրահարները կամ Անկատարողները արձակ կատակերգությունը, որը հիմնված էր Մոլիերի Ձանձրացողները  ֆր.՝ Les Fâcheux պիեսի վրա։ Նա ընդօրինակաել էր Բեն Ջոնսոնի ոճը։ Իր կատակերգությունում Շադվելը բեմ է դուրս բերել երկու գլխավոր հերոսների։ Նրանցից մեկը պարոնն է Դրական է ամեն ինչում, մյուսը՝ Աննկատ անձնավորություն։ Առաջինը ներկայացված է այնքան խորապես դրական ամեն ինչում, որ նա չի կարող իրեն թույլ տալ սխալներ, նույնիսկ ամենափոքրը, երկրորդը՝ «Իզուր բանաստեղծ, որը միշտ շեղում է մարդկանց գործից պոեզիայի վերաբերյալ ոչ պատշաճ փաստարկներով»։ 1669 թվականին նա հրատարակել է Արքայական հովիվը պիեսը, 1671 թվականին՝ Կատակերգներ և սերը դեպի մթնշաղը կամ աստղագուշակ վանականը կատակերգությունները։ Թոմաս Շադվելիի լավագույն աշխատանքը համարվում է 1672 թվական Էփսոմ Ուելս անգլ.՝ Epsom Wells և 1688 թվական Էլզայի երիտասարդ ազնվականը անգլ.՝ The Squire of Alsatia պիեսները։ Հայտնի է որպես Ջոն Դրայդենի կողմից որպես երգիծանքի թիրախ ընտրվելու համար, ի պատասխան արհամարհական արատավոր զրպարտության Ջոն Բեյզայի մեդալի։ Երբ Դրայդենին զրկեցին իր քաղաքական համոզմունքների համար բանաստեղծի դափնեկրի կոչումից, 1689 թվականին Թոմաս Շադվելին շնորհվեց այդ կոչումը։ Դրայդեն երգիծաբան Մակ Ֆլեկնո բանաստեղծությունը երկար տարիների մարտերի արդյունք էր։ Անձնական միավորներն այստեղ միահյուսված են ժամանակի գրական պայքարների հետ։ Դրայդենը և Շադվելը տպագրության մեջ են հայտնվել երկար տարիներ՝ միմյանց հետ վիճելով դրամատիկական արվեստի որոշակի հարցերի շուրջ։ Մտքերի փոխանակումը նախաձեռնել է Թոմաս Շադվելը՝ 1668 թվական Զայրացած սիրահարներ կատակերգության ներածության մեջ։ Այստեղ նա ծաղրում էր հերոսական պիեսները, որոնք, նրա կարծիքով, սեր ու պատիվ են բարձրացնում այնքան «ծիծաղելի բարձունքների» վրա, որ ներկայացումը դառնում է բուռլեսկ։ Նա հիանում է Բեն Ջոնսոնի կատակերգություններով և մերժում է այն գրողների (առաջին հերթին ՝ Ջոն Դրայդենի) գործերը, ովքեր հայտարարում էին, որ Բեն Ջոնսոնը գրում է նույնիսկ իր լավագույն պիեսները առանց խելքի։ Նկատելով, որ Մոլիերի սյուժեն որոշ չափով օգտագործվել է Զայրացած սիրահարների ստեղծման ժամանակ, Շեդվելը, այնուամենայնիվ, զայրացավ նրա վրա, որը, նրա կարծիքով, ուղղակի գրագողություն էր անում։ 


== Ընտրված աշխատանքներ ==
1669 թվական, Արքայական հովիվուհին անգլ.՝ The Royal Shepherdess
1671 թվական, Հումորիստ անգլ.՝ The Humorist
1672 թվական, Խղճուկը անգլ.՝ The Miser
1675 թվական, Հոգեբանություն անգլ.՝ Psyche
1676 թվական, Ազատությունը անգլ.՝ The Libertine
1676 թվական, Վիրտուոզը անգլ.՝ The Virtuoso
1678 թվական, Աթենքի մարդասեր Թիմոնի պատմությունը անգլ.՝ The history of Timon of Athens the Man-hater
1679 թվական, Մի ճշմարիտ այրի անգլ.՝ A True Widow
1680 թվական, անգլ.՝ The Woman Captain
1682 թվական, անգլ.՝ The Lancashire Witches и Teague O’Divelly, the Irish Priest
1689 թվական, անգլ.՝ Bury Fair
1690 թվական, Սիրահար բիգոտը անգլ.՝ The Amorous Bigot
1691 թվական, անգլ.՝ The Scowerers
1693 թվական, Կամավորները կամ Ստոկհոբերները անգլ.՝ The Volunteers, or Stockjobbers


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ShadwellThomasShadwellShadwell 1726566Q1230771Thomas, poet _ThomasEnglish, playwright։ «Thomas Shadwell - Wikisource, the free online library»։ en.wikisource.org (անգլերեն)։ Վերցված է 2021-04-26 
«Internet Archive Search: %28%28subject%3A%22Shadwell%2C%20Thomas%22%20OR%20subject%3A%22Thomas%20Shadwell%22%20OR%20creator%3A%22Shadwell%2C%20Thomas%22%20OR%20creator%3A%22Thomas%20Shadwell%22%20OR%20creator%3A%22Shadwell%2C%20T%2E%22%20OR%20title%3A%22Thomas%20Shadwell%22%20OR%20description%3A%22Shadwell%2C%20Thomas%22%20OR%20description%3A%22Thomas%20Shadwell%22%29%20OR%20%28%221642-1692%22%20AND%20Shadwell%29%29%20AND%20%28-mediatype:software%29»։ archive.org։ Վերցված է 2021-04-26 
«LibriVox»։ librivox.org։ Վերցված է 2021-04-26 
«English Prose Drama»։ archive.is։ 2012-12-12։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-12-12-ին։ Վերցված է 2021-04-26