Մարտին Վադովիտա

Մարտին Վադովիտա կոչված լատ.՝ Vadovius Campinus Martinus, (1567, Վադովիցե, Վադովիցե, Wadowice County, Lesser Poland Voivodeship, Լեհաստան - հունվարի 27, 1641(1641-01-27), Կրակով, Ռեչ Պոսպոլիտա), լեհ աստվածաբան, քահանա, կրոնական գրող, աստվածաբանության դոկտոր, Կրակովի ակադեմիայի (այժմ՝ Յագելոնյան համալսարան) փոխկանցլեր և աստվածաբանության բաժնի դեկան։


== Կենսագրություն ==
Նա Վադովիցից մի աղքատ գյուղացու որդի էր, ուստի նրա անվանը սովորաբար ավելանում էր «Կամպինուս» մականունը, այսինքն՝ «գյուղական».
Ունենալով մեծ կարողություններ՝ 1583 թվականից նա սովորել է Կրակովի ակադեմիայում։
Եղել է պիարիստների կաթոլիկ վանական կարգի անդամ։
Նա անցել է իր ակադեմիական և հոգևոր կարիերայի բոլոր փուլերը՝ Կրակովի Սբ. Ֆլորիանոս եկեղեցու ռեկտորից մինչև Կրակովի համալսարանի փոխկանցլեր։
1590 թվականին ստանալով արվեստի մագիստրոսի կոչում, այնուհետև ակադեմիայի բոլոր մյուս գիտական ​​կոչումները՝ նա դարձել է նախ պրոֆեսոր, ապա՝ պրոռեկտոր։ Աստվածաբանության դոկտորի կոչում է ստացել Հռոմի ճիզվիտական ​​քոլեջն ավարտելուց հետո։ Բայց հայրենիք վերադառնալուց հետո նա խոսել է սատարելու համալսարանին այս կարգի դեմ պայքարում։
Երբ 1598 թվականին ուսանողները հարձակվել են Լեհաստանում Սոսինյան աղանդի հիմնադիր Ֆ.Սոցինի վրա, այրել են նրա գրությունները և ցանկացել նետել Վիստուլան, Վադովիտան փրկել է նրան կատաղած ամբոխից։
Գրեթե կես դար Մ.Վադովիտայի կյանքը կապված է եղել Կրակովում գտնվող Ակադեմիայի հետ։ Մ.Վադովիտայի գործունեությունը զգալի զարգացում է բերել համալսարանին։
Ժամանակակիցները գնահատում էին նրան իր ուրախ տրամադրության, լայն գիտելիքների և խելացիության համար։ Արագ մտքով և հիշողությամբ օժտված  Վադովիտան հայտնի էր որպես փիլիսոփայության և աստվածաբանության հմուտ ուսուցիչ և բոլորի կողմից սիրված ու հարգված էր։
Սիքստոս V Հռոմի պապը այսպես է արտահայտվել Վադովիտայի մասին. «Նրա գիտելիքները հրեշտակային են, ձայնը` սատանայական, և գրավչությունը՝ գյուղացիական» («Eruditio angelica, vox diabolica et mores rusticales»): 
1535 թվականին Սիգիզմունդ I թագավորը նրան ազնվականություն է շնորհել աստվածաբանության զարգացման գործում նշանակալի ավանդի համար և որպես ակադեմիայի աստվածաբանության դոկտոր։
1641 թվականին իր կտակում նա 3000 զլոտի է նվիրել լեհ ուսանողների պաշարների պահպանման համար, ինչպես նաև իր հայրենի քաղաք Վադովիցենին՝ երկու սեռերի աղքատ մարդկանց համար հիվանդանոց և այնտեղ դպրոց հիմնելու համար։
Երկարատև հիվանդությունից հետո նա մահացել է Կրակովում։ Թաղվել է Կրակովի Սուրբ Ֆլորիան եկեղեցում։


== Ստեղծագործություններ ==
Նա լատիներեն տրակտատների հեղինակ է, որը, ի թիվս այլ բաների, վերաբերում է մարմնավորման սուրբ հաղորդության, էսխատոլոգիայի, ճգնավորության, եկեղեցու բնույթին և հատկություններին։ Բողոքականների հետ վեճերում նա, մասնավորապես, պնդում էր, որ ճշմարիտ Եկեղեցին ճանաչվում է որոշ արտաքին հատկանիշներով։


== Ընտրված աշխատանքներ ==
Questio de Incarnatione (1603 թվական)
Quaestio de Christi meritis (1604 թվական)
Quaestio de divina voluntate (1608 թվական)
Poemata (1609 թվական)
De hypostasi aeternae felicitatis (1616 թվական)
Disputatio theologica (1620 թվական)
De evidentia misterii (1622 թվական)
Questio de divinissimo Ss Eucharistiae (1626 թվական)
De authoritate ecclesiae (1634 թվական)
Questio de invenienda […] vera […] Ecclesia (1636 թվական)
Questio de visione Beata… (1638 թվական)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Վադովիտա, Մարտին»։ Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարան: 86 հատոր (82 հատոր և 4 լրացուցիչ հատորներ)։ Սանկտ Պետերբուրգ։ 1890–1907