Փոլ Պողոսյան

Փոլ Արթին Պողոսյան (անգլ.՝ Paul Artin Boghossian, հունիսի 4, 1957(1957-06-04), Հայաստան), ամերիկահայ փիլիսոփա, Նյու Յորքի համալսարանի փիլիսոփայության արծաթե պրոֆեսոր է, որտեղ ներկայումս ամբիոնի վարիչ է (այդ պաշտոնը զբաղեցրել է նաև 1994-2004 թվականներին)։ Նրա հետազոտական հետաքրքրությունները ներառում են իմացաբանությունը, մտքի և լեզվի փիլիսոփայությունը։ Նա նաև Նյու Յորքի փիլիսոփայության ինստիտուտի տնօրենն է և Բիրմինգհեմի համալսարանի փիլիսոփայության վաստակավոր հետազոտող պրոֆեսոր։


== Կրթություն և կարիերա ==
Փոլ Պողոսյանն ունի հայկական ծագում։
1976 թվականին Փոլ Պողոսյանը Թրենտի համալսարանում ստացել է փիլիսոփայության բակալավրի աստիճան, իսկ 1987 թվականին Փրինսթոնի համալսարանում՝ դոկտորի աստիճան։ Բացի Նյու Յորքի համալսարանում զբաղեցրած ներկայիս պաշտոնից, նա 1984-1992 թվականներին եղել է Միչիգանի համալսարանի փիլիսոփայության պրոֆեսոր, նա եղել է նաև Փրինսթոնի համալսարանի հրավիրյալ պրոֆեսոր։ Պողոսյանը նախկինում եղել է Հումանիտար գիտությունների ազգային հիմնադրամի, Մագդալեն քոլեջի, Օքսֆորդի, Լոնդոնի համալսարանի և Ավստրալիայի ազգային համալսարանի կրթաթոշակառու։ Նյու Յորքի հումանիտար գիտությունների ինստիտուտի անդամ է։ Philosophical Studies և Philosophers' Imprint ամսագրերի խմբագրական խորհրդի կազմում է։ Պոստմոդեռնիստական շրջանակներում Պողոսյանը հայտնի է Սոկալի կեղծիքին իր արձագանքով։
Պողոսյանը նաև «Գիտելիքների համաշխարհային երկխոսություն» հիմնադրամի Գիտական խորհրդակցական խորհրդի անդամ է։
Նրա «Վախ գիտելիքից» գիրքն արժանացել է «Ընտրություն» մրցանակի, որպես 2006 թվականի լավագույն ակադեմիական գիրք։
2012 թվականին նա ընտրվել է Ամերիկայի արվեստների և գիտությունների ակադեմիայի անդամ։


== Փիլիսոփայական աշխատություններ ==
Վաղ աշխատություններում Պողոսյանը բովանդակության նատուրալիստական տեսությունների խիստ քննադատ էր։
Նրա հետագա աշխատությունների մեծ մասը, ներառյալ «Վախ գիտելիքից» գիրքը, քննադատում է հարաբերականապաշտության տարբեր ձևերը, հատկապես իմացաբանական հարաբերականապաշտությունը, որը պնդում է, որ գիտելիքն ու բանականությունը հիմնովին մշակութային կամ սուբյեկտիվ են, այլ ոչ թե օբյեկտիվ։
«Կույր մտորում» հոդվածում Պողոսյանը պնդում է, որ մենք կույր ենք մեր մտահանգման մեթոդներն արդարացնելու պատճառներում (մտահանգման մեթոդի մարմնացումը համարվում է modus ponens-ը՝ «մտահանգման կանոնը»)։ Քանի որ  ինտերնալիզմը դժվար է ընդունել, նա ընտրում է «ռացիոնալ հասկացության» երրորդ՝ նոր ձևը։ Այս հոդվածը, Պողոսյանի և բրիտանացի փիլիսոփա Քրիսպին Ռայթի շարունակվող նամակագրության հետ մեկտեղ, իմացաբանական հարաբերականապաշտությունից պաշտպանվելու նախագծի մաս է։


== Ընտրված հրատարակություններ ==


=== Գրքեր ===
Content and Justification: Philosophical Papers, Oxford University Press, 2008.
Fear of Knowledge: Against Relativism and Constructivism, Oxford University Press, 2006.


=== Հոդվածներ ===
"How Are Objective Epistemic Reasons Possible?" in Philosophical Studies, Dec 2001, pp. 340–380.
"Inference and Insight," in Philosophy and Phenomenological Research, November, 2001, pp. 633–641.
"On Hearing the Music in the Sound," in The Journal of Aesthetics and Art Criticism (2002).
"The Gospel of Relaxation" (review of The Metaphysical Club by Louis Menand), The New Republic, September 2001.
"What is Social Construction?" in Times Literary Supplement, February 23, 2001, pp. 6–8.
New Essays on the A Priori (co-edited with Christopher Peacocke), Oxford University Press 2000.
"Knowledge of Logic," in New Essays on the A Priori, Oxford University Press 2000.
"Analyticity," in Bob Hale  and Crispin Wright (eds.): The Philosophy of Language (Oxford: Basil Blackwell, 1997), pp. 331–368.


=== Լրատվամիջոցներով ===
'The Secrets of the World': Debate with philosophers Rebecca Roache and Hilary Lawson, and author Rupert Sheldrake.
'The Word and the World': Debate with philosopher Ray Monk and novelist Joanna Kavenna.
'Strange New Worlds': Debate with literary critic Terry Eagleton and Chocolat author Joanne Harris.


== Ծանոթագրություններ ==