Շիպկայի հերոսները

«Շիպկայի հերոսները»,  (ռուս.՝ Герои Шипки), 1954 թվականին նկարահանված  խորհրդաբուլղարական ֆիլմ, նվիրված 1877-1878 թվականների ռուս-թուրքական պատերազմին և բուլղարների թուրքական լծից ազատվելուն։
1955 թվականին Կաննի կինոփառատոնում ֆիլմը ստացել է մրցանակ՝ լավագույն ռեժիսոր անվանակարգում։


== Նկարագրություն ==
XIX դարում 1870-ական թվականներին Բալկանյան թերակղզին գտնվում էր  Օսմանյան կայսրության տիրապետության տակ։ 1876 թվականի ապրիլյան ապստամբության  արյունալի ճնշումներից հետո ռուս  առաջատար մտավորականների մոտ առաջանում է վրդովման լայն ալիք, այդ թվում նաև բանաստեղծ Գարշինի և վիրաբույժ Պիրոգովի։ Ռուսաստանում լարված իրավիճակը հանգստացնելու համար, 1877 թվականին Ցարական կայսրությունը  Թուրքիային։ Մի քանի խոշոր տերությունների շահեր ունեին այս պատերազմից․Անգլիային անհրաժեշտ էր նեղուցներ, իսկ Գերմանիան և Ավստրիան սպասում էին ապագա թշնամու թուլացմանը ի դեմս Ռուսաստանի․․․
Ռուսական բանակը ձգտում էր Դանուբով անցնել Բուլղարիայի տարածք։ Ֆիլմում արտացոլվում  են 1877-1878 թվականների ռուս-թուրքական պատերազմը՝ Շիպկայի պաշտպանությունը, Պլևնայի պաշարուման երրորդ գրոհը, Շեյնովոյի ճակատամարտը։ Նկատելի են նաև  բազմաթիվ պատմական կերպարներ՝ զինվորականներ, դիվանագետներ և հասարակական գործիչներ։
Ֆիլմն իր մեջ  կրում է ճակատագրական֊պատմական ֆիլմ֊էպոսի տարրեր։ Ֆիլմի գլխավոր հերոսը Գեորգի Յումատովը վերջին հարցազրույցի ժամանակ ասել է, որ ֆիլմը նկարահանվել է Բուլղարիայի այն վայրերում, որտեղ իրական պատմական իրադարձություններ են տեղի ունեցել։ Նկարահանումներին  ընդգրկվել են խորհրդային և բուլղարական բանակի մի քանի հազար մարդ։


== Դերերում ==
Ռուս զինվորականներ՝
Իվան Պերևերզև֊Կատորժին
Վիկտոր Ավդյուշկո֊Օզնոբիշին
Գեորգի Յումատով֊Սաշկո Կոզիր
Կոնստատին Սորոկին֊Մակար Լիզյուտա
Ստեփան Կռիլով֊ռուս զինվոր, թմբկահար
Բուլղարական աշխարհազորներ
Պետկո Կարլուկովսկի֊Բորիմեչկա
Ապոստոլ Կարամիտև֊Պետկո
Ալեքսանդր Ալեքսեև֊Տիմոֆեյ
Ստեփան Պեյչև֊Պանայոտ
Ռուս գեներալներ
Սերգեյ Պապով֊Իոսիֆ Վլադիմիրովիչ Գուրկո
Եվգենի Սամոյլով֊Միխայիլ Դմիտրևիչ Սկոբելև
Ալեքսանդր Կիրեև֊Ֆյոդոր Ֆյոդորովիչ Ռադեկցի
Գեորգի Գրոմով֊Միխայիլ Իվանովիչ Դրագիմիրով
Վոլդեմեր Չոբուր֊Նիկոլայ Գրիգորևիչ Ստոլետով
Սերգեյ Կուրիլով֊Ռազմական նախարար՝ Դմիտրի Ալեքսեևիչ Միլյուտին
Ալեքսանդր Սմիրնով֊Ալեքսանդր Պետրովիչ Ստրուկով
Աթանաս Խրիստով֊Էդուարդ Իվանովիչ Տոտլեբեն
Էդգար Գարրիկ֊Կազիմիր Վասիլեևիչ Լեվիցկի
Միխայիլ Տրայանովսկի֊Արտուր Ադամովիչ Նեպոկոյչիցկի
Ալեքսեյ Սավոստյանով֊գլխավոր հրամանատար մեծ իշխան Նիկոլայ Նիկոլաևիչ
Այլ դերեր
Նիկոլայ Սիմոնով-Օտտո ֆոն Բիսմարկ
Վասիլի Սոֆրանով-Հելմուտ ֆոն Մոլտկե Ավագ
Բրունո Ֆրեյնդլիխ-Դյուլա Անդրաշի Ավագ
Վլադիմիր Տասկին-Բենջամին Դիզրայելի
Իվան Կոնոնենկո-Կոզելսկի-կայսր՝ Ալեքսանդր II
Նիկոլայ Մասալիտինով-գործերի մինիստր՝ Ալեքսանդր Գորչակով
Վլադիմիր Գայդարով-լորդ՝ Ռոբերտ Արթուր Թոլբոթ Գասքոյն-Սեսիլ Սոլսբերի
Վասիլի Լեոնով-նկարիչ֊մարտանկարիչ Վասիլի Վերեշչագին
Դակո Դակովսկի-սուլթան Աբդուլ Համիդ
Կոնստանտին Կիսիմով-Սուլեյման֊փաշա
Էնչո Թագարով-Օսման Նուրի֊փաշա
Գեորգի Ստամատով-Վեսսել֊փաշա
Կոնստանտին Ստարոստին-մայոր՝ Ֆյոդոր Գորտալով


== Ֆիլմի անձնակազմը ==
Սցենարի հեղինակ՝ Արկադի Պերվենցև
Բեմադրող֊ռեժիսոր՝ Սերգեյ Վասիլեև
Բեմադրող֊օպերատոր՝ ՄիխայիլԿիրիլլով
Օպերատորներ՝Ա․ Զավյալով, Յ․ Ռազումով, Ի․ Շեկերդժիրսկի
Նկարիչներ՝ Մ․ Բաղդանով, Գ․ Ա․ Մյասնիկով, Գ․ Պոպով
Կոմպոզիտոր՝ Ն․ Ն․ Կրյուկով
Մոնտաժ՝ Ե․ Պ․ Բաժենովա


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Военная историческая драма о бесстрашных героях Русско-турецкой войны 1877 года. Archived 2018-12-14 at the Wayback Machine.