Սաջիդ Ջավիդ

Սաջիդ Ջավիդ (անգլ.՝ Sajid Javid, դեկտեմբերի 5, 1969(1969-12-05), Ռոչդեյլ, Մեծ Մանչեսթեր, Միացյալ Թագավորություն), բրիտանացի գործարար և քաղաքական գործիչ, Մեծ Բրիտանիայի ներքին գործերի նախարար (2018 թվականից մինչև 2019 թվականը)։ 2019 թվականի հուլիս 24-ից մինչև 2019 թվականի հուլիսը Բորիս Ջոնսոնի աշխատասենյակում եղել է Գանձապետարանի կանցլեր։
2014-2016 թվականներին եղել Է Քեմերոնի առաջին և երկրորդ կաբինետներում, 2016-2018 թվականներին Թերեզա Մեյի առաջին և երկրորդ կաբինետներում զբաղեցրել է համայնքների և տեղական ինքնակառավարման գործերի նախարարի պաշտոնը։


== Կենսագրություն ==
Սաջիդ Ջավիդը ծնվել է 1969 թվականին Ռոչդեյլում, որը Պակիստանից ներգաղթած, ավտոբուսի վարորդ՝ Աբդուլ Ջավիդի հինգ որդիներից միջնեկն է։ Երբ Սաջիդը դարձել է չորս տարեկան, հայրը Բրիստոլում գնել է կանանց հագուստի խանութ և ամբողջ ընտանիքը տեղափոխվել է այդտեղ, որն ուներ երկու ննջասենյակ։ Ննջարաններից մեկը նրա երեք եղբայրներինն էր, Իսկ Սաջիդը և նրա կրտսեր եղբայրը քնում էին ծնողների հետ։ Էքսեթերի համալսարանում սովորել է տնտեսագիտություն ու քաղաքականությունը, որն ավարտել է 1991 թվականին։
Համալսարանն ավարտելուց հետո մոտ 20 տարի բանկային ոլորտում զբաղվել է բիզնեսով՝ աշխատելով միլիոնանոց կարողություն. սկզբում Նյու Յորքի Chase Manhattan Bank-ում, ապա ՝ Deutsche Bank-ի լոնդոնյան գրասենյակում, որտեղ գործունեություն է ծավալել. մտել է տնօրենների խորհրդի մեջ և պատասխանատու է եղել ասիական շուկաներում գործառնությունների համար (2006 թվականին գլխավորել Է Սինգապուրի Global Credit Trading, Asia բանկի ստորաբաժանումը և այնտեղ մնացել մինչև բիզնեսից հեռանալը)։


=== Քաղաքական գործունեության սկիզբ ===
2010 թվականի խորհրդարանական ընտրություններում Բրոմսգրոուվ ընտրատարածքում (Վուստերշիր) առաջադրվել Է Պահպանողական կուսակցության թեկնածու և հաղթել է 43,7% արդյունքով՝ 7,3%-ով վատացնելով այդ շրջանում կուսակցության ցուցանիշները նախորդ ընտրությունների արդյունքների համեմատ։
2010-2011 թվականներին եղել է պրոֆեսիոնալ կրթության կրտսեր նախարար Ջոն Հեյզի խորհրդարանական անձնական քարտուղարը, իսկ 2011-2012 թվականներին նույն պաշտոնը զբաղեցրել է Գանձապետարանի կանցլեր Ջորջ Օսբորնի մոտ։ 2012-2013 թվականներին եղել է Գանձապետարանի տնտեսական քարտուղար, 2013-2014 թվականներին՝ Գանձապետարանի ֆինանսական քարտուղար։


=== Ջեյմս Քեմերոնի կաբինետների նախարար ===
2014 թվականի ապրիլի 9-ին մշակույթի, ԶԼՄ-ների և սպորտի նախարար Մարիա Միլերի կամավոր հրաժարականից հետո, Սաջիդ Ջավիդը Դևիդ Քեմերոնի առաջին կաբինետում զբաղեցրել է ազատված աթոռը։ Ընդ որում, Միլերի կանանց և իրավահավասարության հարցերով նախարարի երկրորդ պաշտոնը կիսվել է։ Ջավիդը դարձել է իրավահավասարության նախարար, իսկ Նիկի Մորգանը՝ կանանց հարցերով նախարար։
2015 թվականին հաջողության է հասել նախկին ընտրատարածքում նոր խորհրդարանական ընտրություններում՝ ստանալով ձայների 53,8%-ը։
2015 թվականի մայիսի 11-ին Ջավիդը Քեմերոնի երկրորդ կաբինետում ստացել է ձեռներեցության նախարարի պորտֆելը։
2016 թվականի հուլիսի 13-ին Դևիդ Քեմերոնը հրաժարական է տվել վարչապետի պաշտոնից, կապված Մեծ Բրիտանիայի անդամակցության դուրս գալուց Եվրամիությունից, որտեղ բրիտանացիները քվեարկել են ԵՄ-ից Մեծ Բրիտանիայի դուրս գալու օգտին։
Ջավիդը պաշտպանել է աշխատանքի և կենսաթոշակների նախարար Սթիվեն Քրեբի հայտը, որը պայքարի մեջ է մտել կուսակցությունում առաջնորդության համար և նրա հաղթանակի դեպքում պետք է ստանար Գանձապետարանի կանցլերի պորտֆելը։ Նրանք իրենց պահպանողականների շարքերում ներկայանում էին որպես «կապույտ մանյակ», բայց նրանց արշավը վաղ փուլում ավարտվել է պարտությամբ և Ջավիդը հանդես է եկել Թերեզա Մեյի թեկնածության օգտին։


=== Ահաբեկչության համար նպատակ ===
Իրաքի և Լևանտի իսլամական պետության «Դաբիք» ամսագրի թողարկման ժամանակ 2016 թվականի ապրիլին կոչվել է մուրթադ և դատապարտվել մահվան։


=== Թերեզա Մեյի կաբինետների նախարար ===
Քեմերոնի իրավահաջորդը դարձել Է Մեծ Բրիտանիայի ներքին գործերի նախարար․ Մեյը և նրա աշխատասենյակում Ջավիդը նշանակվել է համայնքների և տեղական ինքնակառավարման գործերի նախարարի պաշտոնում՝ 2017 թվականին պահպանելով այն Մեյի երկրորդ կաբինետի ձևավորման ժամանակ։
2018 թվականի ապրիլի 30-ին սկանդալային հրաժարականից հետո ստանձնել է ներքին գործերի նախարարի պաշտոնը։ Ջավիդը դարձել է պատմության մեջ ազգային փոքրամասնության առաջին ներկայացուցիչը պետության բարձրագույն պաշտոնյաներից մեկի պաշտոնում և հայտարարել Բրիտանական ներգաղթի քաղաքականությունը փոխելու մտադրության մասին, որպեսզի այն լինի արդար, իսկ մարդկանց դիմեն «արժանապատվությամբ և հարգանքով»։ Ջավիդի նշանակումը պաշտպանել են այնպիսի հասարակական կազմակերպություններ, ինչպիսիք են Թրասթի անվտանգության համայնքը, Բրիտանական հրեաների պատգամավորների խորհուրդը և հրեական առաջնորդների խորհուրդը, որոնք հակասեմիտիզմի դեմ պայքարում նշել են նոր նախարարի դերը բրիտանական հասարակության մեջ, Հոլոքոստի պատմության մասին տեղեկատվության տարածման և Իսրայելին բոյկոտելու փորձերի դեմ հակազդման գործում։
2019 թվականի փետրվարին, Ջավիդի որոշումը՝ արգելել 19-ամյա Շամիմա Բեգումի վերադարձը Մեծ Բրիտանիա, հակասական հասարակական արձագանք է առաջացրել, որը 2015 թվականին մեկնել էր Սիրիա և միացել Իսլամական պետությանը։ Նրա փոքրիկ որդին՝ Ջարահը, մահացել և մարտի 8-ին թաղվել է սիրիացի փախստականների ճամբարում, իսկ ինքը հայտարարել է տուն վերադառնալու ցանկության մասին, բայց Ջավիդը կարգադրել է զրկել Բեգումին քաղաքացիությունից։
Թերեզա Մեյի հրաժարականից հետո Ջավիդը մասնակցել Է Պահպանողական կուսակցությունում առաջնորդության համար մղվող պայքարին և 2019 թվականի հունիսի 20-ին դուրս է մնացել դրանից՝ պահպանողական խորհրդարանականների քվեարկության չորրորդ փուլում զբաղեցնելով մնացած թեկնածուների շարքում վերջին տեղը (նրա թեկնածությունը պաշտպանել են հինգ պատգամավորներ)։


=== Բորիս Ջոնսոնի կառավարությունում ===
2019 թվականի հուլիսի 24-ին Բորիս Ջոնսոնի աշխատասենյակում նշանակվել է գանձապետարանի կանցլեր։


== Անձնական կյանք ==
Սաջիդ Ջավիդը ամուսնացած է, չորս երեխաների հայր (Սոֆիա, Ռանիա, Մայե, Սուլի)։ Ընտանիքի հիմնական տունը (մոտ 4 մլն ֆունտ ստեռլինգ) գտնվում է Ֆուլհեմում (հարավ-արևմտյան Լոնդոն), կա նաև տուն Չելսիում, ինչպես նաև Բրիստոլում և ընտրատարածքում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Rt Hon Sajid Javid MP» (անգլերեն)։ UK Parliament։ Վերցված է 2015-06-21 
«Rt Hon Sajid Javid MP» (անգլերեն)։ UK Government։ Վերցված է 2015-06-21 
«Sajid Javid» (անգլերեն)։ Conservative Party։ Արխիվացված է օրիգինալից 2016-03-04-ին։ Վերցված է 2015-06-21