armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Գավաթ (համաստեղություն)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Գավաթ (այլ կիրառումներ)Գավաթ կամ Թաս (լատիներեն՝ Crater), համաստեղություն երկնքի հարավային կիսագնդում՝ Հիդրա, Սեքստան, Առյուծ, Առյուծ, Ագռավ համաստեղությունների միջև։ Դա 2-րդ դարում Պտղոմեոսի նշած 48 համաստեղություններից մեկն է եղել, և ժամանակակից 88 համաստեղություններից մեկն է համարվում։ Ամենապայծառ աստղեր չորրորդ աստղային մեծության են։ Հյուսիսային միջին լայնություններից երևում են ձմռանն ու գարնանը։
Գավաթ համաստեղությունում են գտնվում NGC 3511 և NGC 3981 պարուրաձև գալակտիկաները և NGC 3887-ը։


== Արտաքին հղումներ ==
WIKISKY.ORG: Чаша
Астромиф: Чаша Archived 2008-06-30 at the Wayback Machine.
Կուրնոե (ավան, Չեռվոնոարմեյսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԿուրնոեԿուրնոե (ուկրաիներեն՝ Курне), ավան Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Չեռվոնոարմեյսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կուրնոե ավանում բնակվում էր 863 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 4591 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 187,98 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Դիշքյոյ

Դիշքյոյ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Շապին Գարահիսարի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Դոր (գյուղ, Գագարինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԴորԴոր (ռուս.՝ Дор), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 9 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ռելե

Ռելե (ֆրանս․ relais, relayer-փոխել, փոխարինել) կամ ինքնանջատիչ, ռելեային տարր պարունակող հարմարանք, որը նախատեսված է տրված մուտքի ներգործությունների հետևանքով որևէ էլեկտրական շղթայի վիճակի թռիչքաձև փոփոխություններ իրագործելու համար։
Ըստ կիրառման բնագավառի տարբերում են հեռագրային, հեռախոսային, ավիացիոն և այլ տիպի ռելեներ։ Ռելեն գործի դնող արտաքին երևույթների ֆիզիկական բնույթին համապատասխան լինում են՝ էլեկտրական (հոսանքի, լարման, հզորության, դիմադրության, հաճախականության և այլն), մեխանիկական (տեղափոխման, արագության, արագացման, ճնշման, մակարդակի և այլն), ջերմային, օպտիկական, ձայնային, քիմիական, մագնիսական և այլ ռելեներ։ Կախված կատարող գործառույթից լինում են՝ պաշտպանության, վերահսկման, կառավարման, ազդանշանման և այլ ռելեներ։ Ռելեի անվանման մեջ հաճախ նշվում են նրա հիմնական օրգանների (էլեկտրամագնիսական, մագնիսաէլեկտրական, էլեկտրաջերմային, կոնտակտային, անկոնտակտ, երկմետաղական ևն) կամ ամբողջական կառուցվածքի (հերմետիկ, ոչ հերմետիկ) առանձնահատկությունները։ Ռելեն կարող է միաժամանակ կառավարել մի քանի անկախ էլեկտրական շղթաներ։ Երկար ժամանակ ռելեի կատարող օրգաններ էին համարվում միայն շփման կետերը (կոնտակտները)։ 

1950-ական թվականներին ռելեի կառուցվածքներում կիրառում էին մագնիսահագեցած տարրեր (մագնիսական ուժեղացուցիչներ) և կիսահաղորդչային սարքեր (տրանզիստորներ, տիրիստորներ), որոնք էլեկտրական շղթաների կառավարման համար մեխանիկական տեղափոխություններ չեն պահանջում։ Սկսած 70-ական թվականներից առավել տարածված են էլեկտրամագնիսական ռելեները։ Հատուկ խումբ են կազմում ժամանակի ռելեները, որոնք ռելեային սարքավորումներում կատարում են ժամանակի հապաղման ֆունկցիա՝ ռելեային սարքավորման մեջ կամ դրանից դուրս արտաքին ներգործությունների հաղորդման դեպքում։
Աղվեսասար

Աղվեսասար, լեռնագագաթ Սյունիքի մարզում, Բարգուշատի լեռնահամակարգում, Քարակիտուկձոր գետի աջափնյակում, Կաղնուտ գյուղի հյուսիսային մասում։ Բարձրությունը 1529 մ է։


== Ծանոթագրություններ ==
Darkness and Light (ալբոմ)

Darkness and Light, ամերիկացի երգիչ Ջոն Լեջենդի հինգերորդ ստուդիական ալբոմը։ Ալբոմը թողարկվել է 2016 թվականի հոկտեմբերի 2-ին, Columbia Records լեյբլով։


== Սինգլեր ==
Ալբոմի առաջին երգը Love Me Now-ն է, որը թողարկվել է 2016 թվականի հոկտեմբերի 7-ին։ 2016 թվականի հոկտեմբերի 6-ին թողարկվել է երգի տեսահոլովակը։ Ալբոմի երկրորդ երգը Penthouse Floor-ն է։ 2016 թվականի նոյեմբերի 25-ին թողարկվել է ալբոմի երրորդ երգը՝ I Know Better:


== Վաճառք ==
ԱՄՆ-ում Darkness and Light ալբոմը թողարկվելուց հետո, Billboard 200 չարթում այն զբաղեցրել է 14-րդ տեղը։ Առաջին շաբաթվա ընթացքում ալբոմը վաճառվել է 26,000 օրինակով։ Ալբոմը առաջին շաբաթվա ընթացքում լսվել է 12.5 միլիոն անգամ The album was also streamed 12.5 million times in the first week.: 


== Երգացանկ ==


== Չարթեր ==


== Ծանոթագրություններ ==
(20309) Բատալդեն

(20309) Բատալդեն (անգլ.՝ Batalden), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1998 թվականի մարտի 31-ին ԼԻՆԵԱՐ ծրագրի կողմից Սոկոռոյում։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
Բատալդեն աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Օբերստենբակ

Օբերստենբակ (ֆր.՝ Obersteinbach), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Ստորին Հռենոս գավառում։
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 228 մարդ, բնակչության խտությունը` 24.84 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 9.18 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 390 կմ արևելք, Ստրասբուրգ քաղաքից` 55 կմ հյուսիս։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 154 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 113-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 41։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 73,4 %։ 113 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 103 անձ (58 տղամարդ և 45 կին)։ Գործազուրկ են եղել 10 անձ (4 տղամարդ և 6 կին)։ 41 անաշխատունակներից 6-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 22-ը` թոշակառուներ, իսկ 13-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ստորին Հռենոս գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Սուրեն Աբրահամյան (շախմատիստ)

Սուրեն Աբրահամյան (սեպտեմբերի 22, 1910(1910-09-22), Բաքու, Ռուսական կայսրություն - նոյեմբերի 20, 1982(1982-11-20), Բաքու, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), խորհրդային շախմատիստ, ԽՍՀՄ սպորտի վարպետ (1938 թվական), ԽՍՀՄ վաստակավոր մարզիչ (1960 թվական)։
Կրթությամբ ճարտարագետ-էներգետիկ էր։
Եղել է Բաքվի պիոներների պալատի, շախմատի դպրոցի ղեկավար (1940-70-ականներ)։ Նրա սաներն էին Վլադիմիր Բաղիրովը, Տատյանա Զատուլովսկայան, Նոնա Կարաքաշյանը, Օլեգ Պրիվորոտսկին (Գարրի Կասպարովի առաջին մարզիչը), Լեոնիդ Լիստենգարտենը և ուրիշներ։ 
Հանրապետական ​​թերթում վարել է շախմատի խորագիր։


== Սպորտային նվաճումներ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Асриян В.Առաջին ուսուցիչ. // «64 — Шахматное обозрение». — 1983. — № 10. — С. 20.
Մերցվիլեր

Մերցվիլեր (ֆր.՝ Mertzwiller), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Ստորին Հռենոս գավառում։
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 3550 մարդ, բնակչության խտությունը` 510.06 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 6.96 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 390 կմ արևելք, Ստրասբուրգ քաղաքից` 32 կմ հյուսիս։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 2256 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 1599-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 657։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 70,9 %։ 1599 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 1415 անձ (771 տղամարդ և 644 կին)։ Գործազուրկ են եղել 184 անձ (75 տղամարդ և 109 կին)։ 657 անաշխատունակներից 162-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 236-ը` թոշակառուներ, իսկ 259-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ստորին Հռենոս գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Տեկոր

Տեկոր, գյուղ Արևելյան Հայաստանում, նախկին Կարսի մարզի Կաղզվանի գավառում։ Գտնվում է Նախիջևանի տեղամասում, Կաղզվան քաղաքից 33 կմ հյուսիս֊արևելք, Անի քաղաքից մոտ 20 կմ հարավ֊արևմուտք, Ախուրյանի աջակողմյան վտակ Տեկորի աջ ափին, Տեկորի բերդի մոտ, երեք կողմից լեռներով եզերված տափարակ վայրում։ Գյուղից 3 կմ հյուսիս֊արևելք գտնվում է Տեկոր խարաբա գյուղը։


== Պատմություն ==
Տեկորը ծաղկում է ապրել Բագրատունիների օրոք (հիշատակվում է իբրև գյուղաքաղաք)։ Մեծ եղեռնի ժամանակ Տեկորի հայ բնակիչներից շատերը զոհվել են թուրքական հարձակումների հետևանքով։


== Բնակչություն ==
XVIII դարի վերջին ուներ մոտ 200 բնակիչ, XIX դարի վերջին՝ մոտ 350 բնակիչ, 1913 թվականին՝ 523 (88 ընտանիք) հայ բնակիչ։ XX դարի սկզբին ուներ 75 տուն՝ 572 հայ բնակչով։


== Տնտեսություն ==
Զբաղվում էին երկրագործությամբ, անասնապահությամբ, արհեստներով։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Միջնադարյան հայ մշակույթի կարևոր հուշարձան է Տեկորի տաճարը։  


== Կրթություն ==
Գյուղում կար 1890 թվականից գործող դպրոց։


== Ծանոթագրություններ ==
Լանջառի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Արարատի մարզ)

Այս հոդվածը ներկայացնում է Արարատի մարզի Լանջառ գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 6 հուշարձան (5 միավոր)։

 


== Տես նաև ==
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Գետիկվանք

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Գետիկվանք (այլ կիրառումներ)Գետիկվանք, լքված գյուղ Հայաստանի Վայոց ձորի մարզում, Գետիկվանք գետակի ձորահովտում, Վարդահովտից՝ 4 կմ հյուսիս-արևելք։ Մտնում է Վարդահովիտ համայնքի մեջ։ Գյուղը հանդիսացել է Հայաստանի ամենաբարձրադիր բնակավայրը։


== Բնակչություն ==
Գետիկվանքի ազգաբնակչության փոփոխությունը.


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Գետիկվանքում են գտնվում “Գետիկ” վանքը, 1271 թ.-ի եկեղեցիներ, XIII-XIV դարերի խաչքարեր։


== Տես նաև ==
Գետիկվանքի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Վայոց ձորի մարզ)


== Արտաքին հղումներ ==
2001 թվականի Հայաստանի մարդահամարի արդյունքները, Հայաստանի վիճակագրական կոմիտե
Kiesling, Brady (2005), Rediscovering Armenia: Guide, Yerevan, Armenia: Matit Graphic Design Studio 


== Ծանոթագրություններ ==
Մունաշկինա

Մունաշկինա (ռուս.՝ Мунашкина), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կեմերովոյի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Զալոմնայա գետի ձախ ափին՝ 18 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 12 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Տոմ գետ, գետի ենթաավազանը՝ Տոմ։ Գետի ավազանը՝ Վերին Օբից մինչև Իրտիշ թափվելը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Կերամիկական առարկաների կոմբինատ

Երևանի կերամիկական առարկաներ կոմբինատ, Խորհրդային Հայաստանի շինանյութերի արդյունաբերության նախարարության ձեռնարկություն։ Հիմնադրվել է 1938 թվականին՝ Երևանի աղյուսի գործարանի բազայի վրա։
Արտադրում էր երեսպատման, հատակապատման և միջնորմային սալիկներ, սանիտարատեխնիկական իրեր, խեցե խողովակներ, պեմզաբլոկ։ Ուներ սալիկների, սանիտարատեխնիկական և շինարարական իրերի, խեցե խողովակների արտադրամասեր։ 1876 թվականին թողարկել է 4,250 միլիոն ռուբլի համախառն արտադրանք։
Արտադրանքն իրացվել է ՀԽՍՀ-ում, առաքվել՝ ՌԽՖՍՀ, Ուկրաինա, Բելառուս, Մոլդովա, Վրաստան, միջինասիական հանրապետություններ։ Կոմբինատի թողարկած երեսպատման սալիկը 1977 թվականին ԽՍՀՄ ԺՏՆՑ-ում արժանացել է բրոնզե մեդալի։
I Can (երգ, Blue)

I Can (Ես կարող եմ), անգլիական Blue խմբի երգն է Եվրատեսիլ 2011 երգի մրցույթի համար։ Երգի հեղինակներն են Դունքան Ջեյմսը, Լի Ռայանը, Սայարոն Բելլը, Բեն Կոլլիերը, Յան Հոուլը, Լայամ Կինանը և StarSign-ը։
Երգը մրցույթի եզրափակիչ փուլում զբաղեցրել է 11-րդ հորիզոնականը՝ 100 միավորով։
Պապակ

Պապակ (միջին պարսկերեն՝ 𐭯𐭠𐭯𐭪𐭩, Pāpak/Pābag; պարսկերեն։ بابک Bābak, 150-ականներ, Պարսք, Պարթևստան - 200-ականներ), Իստախրի Անահիտայի մեհյանի քրմապետը, Սասանի որդին և հաջորդը, Պարսքի «մարզպան և շահրդար»։


== Կենսագրություն ==

Պապակը, Սասանի և Պարսք նահանգի իշխան Գոչիհր Բարզանգիի դստեր՝ Ռամբեհիշտի որդին է։ Նա Պարթևստանի գլխավոր սրբարանի՝ Անահիտայի մեհյանի քրմապետի պաշտոնում փոխարինում է իր հորը՝ Սասանին, և միաժամանակ ամրապնդում իր քաղաքական դիրքերը։ 
Պարթևստանի արքա Վաղարշ Դ Պարթևի մահից հետո, հափշտակում է Պարսքի արքայական գահը և դառնում Պարսքի «մարզպան և շահրդար», իսկ 208-209 թվականներին տեղի ունեցած հեղաշրջման շնորհիվ իր որդի Շապուհին հռչակում է Պարսք նահանգի Ստահր մայրաքաղաքի թագավոր։ Այսպիսով, նա ձեռք է բերում նաև քաղաքական իշխանություն, որն էլ հանդիսանում է Սասանյանների ժամանակաշրջանի սկիզբը։ Այս հեղաշրջումը հիմք է հանդիսացել, որպեսզի Մեծ Հայքի արքա Խոսրով Ա-ն համառորեն մարտնչի Սասանյանների առաջին տիրակալների դեմ։


== Ծանոթագրություններ ==
Բեսմարիկա

Բեսմարիկա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Հեքյարիի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Մոկրոուսովի փողոց (Կրասնի Սուլին)

Մոկրոուսովի փողոց (ռուս.՝ Улица Мокроусова), փողոց Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Կրասնի Սուլինի շրջանի և Կրասնոսուլինսկի քաղաքային շրջանի վարչական կենտրոն Կրասնի Սուլին քաղաքում։ Նախկինում կոչվել է 1-ին Պերեեզդնի նրբանցք։ Անվանվել է Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի ակտիվ մասնակից և Հայրենական մեծ պատերազմում պարտիզանական շարժման մասնակից Ա. Վ. Մոկրոուսովի պատվին։


== Պատմություն ==
Մոկրոուսովի փողոցը նախկին 1-ին Պերեեզդնի նրբանցքն է, որը 1965 թվականին քաղաքի գործադիր կոմիտեի որոշմամբ վերանվանվել է ի պատիվ Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի ակտիվ մասնակից և Հայրենական մեծ պատերազմում պարտիզանական շարժման մասնակից Ալեքսեյ Վասիլևիչ Մոկրոուսովի։
Մոկրոուսովի փողոցը սկիզբ է առնում Գագարինի փողոցից և ավարտվում Ռոսիյսկայա փողոցում։
Մոկրոուսովն ապրել է անհանգիստ կյանք։ 1905 թվականին, լինելով հանքափոր Դոնբասում, նա մասնակցել է քաղաքական գործադուլների և զինված ապստամբությունների ինքնակալության դեմ։ 1909 թվականին Բալթյան նավատորմ զորակոչված Մոկրոուսովը հեղափոխական քարոզչություն է անցկացրել «Պրիտկի» ականակրի նավաստիների շրջանում։ Այստեղ նա ձերբակալվել է, բայց կարողացել է փախչել։ Սավինի անունով անձնագրով արտագաղթել է արտասահման, այցելել Շվեդիա, Դանիա, Անգլիա, Արգենտինա, Ավստրալիա։ 1917 թվականի Փետրվարյան հեղափոխությունից հետո Մոկրոուսովը վերադարձել է Ռուսաստան։ Բոլշևիկյան ցուցակով ընտրվել է Սևաստոպոլի խորհրդի պատգամավոր։
Հոկտեմբերյան հեղաշրջումից անմիջապես առաջ Մոկրոուսովը Սևաստոպոլից ուղևորվել է Բալթյան նավատորմ որպես հեղափոխական նավաստիների պատվիրակ։ Պատմական հեղաշրջման ժամանակ նա ղեկավարում էր մայրաքաղաքի հեռագրատունը գրաված ջոկատը։ Սևաստոպոլ Ալեքսեյ Վասիլևիչը վերադարձել է երկրի հարավում հակահեղափոխության դեմ պայքարի ժողովրդական կոմիսարի մանդատով։ 1917 թվականի դեկտեմբերի սկզբին նրա ջոկատը մեկնել է ճակատ։ 1918 թվականի փետրվարի 11-ին նավաստիների ջոկատը Սուլինից դուրս է մղել կալեդինցիներին։ Հետագայում Մոկրոուսովը ղեկավարել է բրիգադ, որը Հյուսիսային Կովկասում և Ուկրաինայում պայքարել է Դենիկինի դեմ, գլխավորել է պարտիզանական շարժումը Վրանգելի թիկունքում։
Քաղաքացիական պատերազմի ավարտից հետո Մոկրոուսովը վարել է դիվանագիտական և տնտեսական աշխատանք։ Երբ սկսվել է Իսպանիայում նացիստների դեմ պատերազմը, նա մեկնել է այնտեղ որպես կամավոր։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Մոկրուսովը սկզբում ղեկավարում էր Ղրիմի թերակղզում պարտիզանական շարժումը, այնուհետև կռվում էր խորհրդային զորքերի շարքերում։ Պատերազմից հետո վետերանը բնակություն է հաստատել Սիմֆերոպոլում, որտեղ մահացել է 1959 թվականին։ Սոցպոսյոլոկ ավանի փողոցներից մեկն այժմ կոչվում է նրա անունով։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Мякинченко, В. Легендарный командир / В.Мякинченко // Власть советов. – 1981. – 1 апреля.
Горная, Л. Пройдусь по Гимназической, сверну на Ярославскую / Л.Горная // Красный бумер. – 2006. - №36.


== Արտաքին հղումներ ==
Улица Мокроусова в Красном Сулине
Զիզառնու գետ

Զիզառնու, գետակ Հայկական լեռնաշխարհում, Արածանի գետի ավազանում, նրա աջակողմյան մասում։ Հոսում է Ծիծեռ գյուղի մոտով։


== Ծանոթագրություններ ==
Սաո

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սաո (այլ կիրառումներ)Սաո, հին հունական դիցաբանությունում նիմփա-ներեուհի։ Ասոցացվել է ծովագնացության հետ։ Նրան դիմում էին որպես «Փրկարար» և «Անվտանգություն»։ Դիցաբանական կերպարի անունով է կոչված Նեպտունի արբանյակներից մեկը։


== Ծանոթագրություններ ==
Նեբա

Նեբա (ճապ.՝   根羽村  'Նեբա-մուրա'), գյուղ Ճապոնիայում։ Գտնվում է Նագանոյի պրեֆեկտուրայում։ Գյուղի ամբողջ մակերեսը կազմում է 89,95 կմ², բնակչությունը՝ 992 մարդ, իսկ խտությունը 11,03 մարդ/կմ²։


== Աշխարհագրական դիրք ==
Գյուղը գտնվում է Հոնսյու կղզում, Նագանոյի պրեֆեկտուրայում Տյուբու տարածաշրջանում։ Այն սահմանակից է Տոյոտա, Էնա քաղաքների, Սիտարա ավանի և Ուրուգի, Հիրայա, Տոյոնե գյուղերի հետ։


== Բնակչություն ==
Բնակչությունը կազմում է 992 մարդ (2014 թվականի օգոստոսի 1), խտությունը՝ 11,03 մարդ/կմ²։


== Սիմվոլիզմ ==
Գյուղի ծառը համարվում է Cryptoméria japónica-ն, ծաղիկը՝ մրտավարդը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք(ճապոներեն)
Կարլ Ռոսսի

Կարլ Իվանովիչ Ռոսսի (դեկտեմբերի 18 (29), 1775 կամ դեկտեմբերի 18 (29), 1777, Նեապոլ, Նեապոլի թագավորություն - ապրիլի 6 (18), 1849, Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսական կայսրություն), ռուս ճարտարապետ, ուշ կլասիցիզմի ներկայացուցիչ։


== Կենսագրություն ==
1796 թվականից աշխատել է Ռուսաստանում գործող իտալացի ճարտարապետ Վ․ Ֆ․ Բրեննայի մոտ։ 1802-1803 թվականներին սովորել է Իտալիայում։ 1809 թվականից աշխատել է Մոսկվայում և Տվերում, 1815 թվականից՝ Պետերբուրգում, 1816 թվականից՝ Կառուցման և ջրաբաշխական աշխատանքների կոմիտեի գլխավոր ճարտարապետներից։ Այդ ժամանակից սկսվել է Ռոսսիի ստեղծագործական ծաղկման շրջանը, որի ընթացքում կերտվել են Պետերբուրգի կենտրոնը կերպավորող մի շարք ճարտարապետական անսամբլներ, որոնք XIX դարի ռուսական կլասիցիզմի քաղաքաշինության գագաթնակետն են։ Ռոսսին կառուցել է Ելագինի կղզու պալատա-պարտեզային համալիրը (1818-1822 թթ.), Միխայլովյան պալատը (1819-1825 թթ., այժմ՝ Ռուսական թանգարան), իր նախագծով իրագործել նույնանուն հրապարակի շինարարությունը, մարտակառքով պսակված կրկնակի հաղթակամարով գլխավոր շտաբի շենքով (1819-1829 թթ.) ավարտել Դվորցովայա հրապարակի անսամբլը։ 1816-1834 թվականներին Ռոսսին կերտել է Պետերբուրգի կենտրոնի լավագույն անսամբլներից մեկը, որն ընդգրկում է Ալեքսանդրյան թատրոնը (1832, այժմ՝ Լենինգրադի Ալեքսանդր Սերգեևիչ Պուշկինի անվան Դրամայի պետական ակադեմիական թատրոն), Թատերական փողոցը (այժմ՝ ճարտարապետ Ռոսսիի անվան), Ալեքսանդրյան (այժմ՝ Օստրովսկու անվան) և Չեռնիշովի կամրջի (այժմ՝ Լոմոնոսովի անվան) հրապարակները։ Վերջին խոշոր գործով՝ Սենատի և Սինոդի շենքերով (1829-1834 թթ.) Ռոսսին ամբողջացրել է Սենատի (այժմ՝ Դեկաբրիստների) հրապարակի ձևավորումը։ Ամպիրի տարբերակի ռուս ստեղծողներից Ռոսսիին բնորոշ է ճարտարապետական խնդիրների ընդգրկման լայնությունը (խոշոր անսամբլների նախագծումից մինչև ինտերիերների հարդարանքի մանրամասն մշակում), արտահայտիչ և ճոխ օրդերային հորինվածքները, ճարտարապետական ձևերի և քանդակային հարդարանքի (քանդակագործներ Մ․ Ս․ Պիմենով, Վ․ Ի․ Դեմուտ-Մալինովսկի և այլք) ներդաշնակ համադրումը, նորարարական կոնստրուկտիվ հնարքների (օրինակ, մետաղական ծածկեր) կիրառումը։ Ռոսսիի գործերում արտացոլվել են 1812 թ.-ի Հայրենական պատերազմի հաղթանակի գաղափարները։ Ռոսսին կառուցել է նաև Պավլովսկում՝ պալատի գրադարանը (1822-1824 թթ.) և Նիկոլաևյան դարպասը (1826 թ.), Նովգորոդում՝ Յուրևի Գլխավոր շտաբի շենքը (1819-1829 թթ.) Լենինգրադում, հատված մենաստանի զանգակատունը (1838-1841 թթ.), Պետերբուրգում՝ Ձմեռային պալատում ձևավորել է 1812 թ.-ի Հայրենական պատերազմի սյունասրահը (1826 թ., որը 1837 թվականի հրդեհից հետո վերականգնել է Վ․ Պ․ Ստասովը)։


== Ծանոթագրություններ ==
Պերվոմայսկոե (քաղաքատիպ ավան, Նիկոլաևի մարզ, Ուկրաինա)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊերվոմայսկոեՊերվոմայսկոե (ուկրաիներեն՝ Первомайське), քաղաքատիպ ավան Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Վիտովսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պերվոմայսկոե քաղաքատիպ ավանում բնակվում էր 3 552 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2,1 կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Ջույբար

Ջույբար (պարսկերեն՝ جویبار) քաղաք Իրանի հյուսիսում՝ Մազանդարան նահանգում։ Տեղակայված է Կասպից ծովից 13 կմ հարավ։ Հանդիասանում է Շահրեստանի վարչական կենտրոններից մեկը։ Բնակչությունը ըստ 2006 թ. տվյալների կազմում է 28900 մարդ։ Քաղաքի մակերեսը կազմում է 7,052 կմ²։
Նովոսելիցի (գյուղ, Նովոգորոդսկի շրջան)

Նովոսելիցի (ռուս.՝ Новоселицы), գյուղ Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Նովոգորոդսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Հասան Դաքաք

Հասան Դաքաք (1956, Դամասկոս, Սիրիա - հուլիսի 13, 2011(2011-07-13), Դամասկոս, Սիրիա), պաղեստինցի ծագում ունեցող սիրիացի դերասան է։ Մասնակցել է բազմաթիվ պիեսների, ֆիլմերի, ռադիոհաղորդումների, ինչպես նաև՝ աշխատել է սիրիական հեռուստատեսությունում՝ մասնակցելով «Հայելիներ» և «Թաղամասի դուռը» սերիայի հինգ մասերին։
Ծնվել է 1956 թվականին, Դամասկոսում։ Ավարտել է Դամասկոսի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը։ 1982 թվականին միացել է Սիրիայի արվեստագետների միությանը։ Մահացել է Դամասկոսում, 2011 թվականի հուլիսի 13-ին։


== Ամենակարևոր գործերը ==


=== Թատերական  ներկայացումներ ===
«Զեյթուն հովտի դատավորը»
«Սիմոն Մաշարի տեսիլքները»
«Ընդհանուր տեսուչը»
«Ալ-Սամրմր»
«Ծաղրածուն»


=== Հեռուստաներկայացում ===
«Քաղաքի երազանքները»
«Գիշերը»
«Ա՜հ, ծով»


=== Սերիալներ ===
«Թաղամասի դուռը»
«Ձմեռվա ծաղիկները»
«Անհայտը»
«Գիշերվա հյուրը»
«Պատերի ետևը»
«Հայելիներ»
«Հարսը»
«Փախուստը»
«Երգիչները»
«Հեռավորությունների մրցույթը»
«Դատապարտյալը»
«Նուշի բլուրը»
«Փորձեր»
«Խճանկար»


== Մահը ==
Մահացել է 2011 թվականի հուլիսի 13-ին, Դամասկոսում՝ սրտի անսպասելի կաթվածի պատճառով։


== Ծանոթագրություններ ==
Ալտու Ալեգրի դու Պինդարե

Ալտու Ալեգրի դու Պինդարե (պորտ.՝ Alto Alegre do Pindaré), համայնք Բրազիլիայում՝ Մարանիան նահանգի կազմում։ Մունիցիպալիտետ Մարանիան նահանգի արևմտյան մարզում։ Մտնում է Պինդարեի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 35 695 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 1 932,317 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 18,5 մարդ/կմ²։


== Պատմություն ==
Քաղաքը հիմնադրվել է 1994 թվականի նոյեմբերի 10-ին։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է 54 656 657,00ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է 1 648,02 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը, 2000 թվականի դրությամբ, կազմում է 0,542 (տվյալները՝ ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)։


== Արտաքին հղումներ ==
Տեղեկություններ Ալտու Ալեգրի դու Պինդարեի մասին
Պյուիլբորո

Պյուիլբորո (ֆր.՝ Puilboreau), համայնք Ֆրանսիայում, Պուատու Շարանտա մարզի Ծովափնյա Շարանտի գավառում։ Մտնում է Լա Ռոշել 5 կանտոնի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Լա Ռոշել շրջանը։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 17291։


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 5361 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
Պյուիլբորոյի վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (ֆր.)
Բոլյաչև

Բոլյաչև (ուկրաիներեն՝ Болячів), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բրուսիլովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1400 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Բոլյաչև գյուղում բնակվում էր 169 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 17339 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 9,75 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Աստերոիդների ցանկ (278601-278700)

Աստերոիդների ցանկ (278501-278600)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (278701-278800)
 Աստերոիդների ցանկ (278501-278600)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (278701-278800)
Մալվաստե

Մալվաստե (էստ․՝ Malvaste), գյուղ Էստոնիայի Հիյումաա նահանգի Կիռգեսաառե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 3 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Մեելակու

Մեելակու (էստ․՝ Meelaku), գյուղ Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Հաանյա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 8 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Կոֆերմենտներ

Կոֆերմենտներ (լատ. co (cum)— միասին և ֆերմենտ), ոչ սպիտակուցային բնույթի օրգանական միացություններ, որոնք մասնակցում են ֆերմենտային ռեակցիային։ Ֆերմենտների մոլեկուլի սպիտակուցային մասի՝ ապոֆերմենտի հետ միացած են ոչ ամուր կապով, որը հեշտությամբ քայքայվում է թթուների, հիմքերի ազդեցությամբ կամ դիալիզով։ Կոֆերմենտների մեծ մասը վիտամինների ածանցյալներ են, պարունակվում են բուսական ու կենդանական հյուսվածքներում։
Սյունիքի մարզի եկեղեցիների ցանկ

Ստորև ներկայացված է Հայաստանի Սյունիքի մարզի եկեղեցիների ցանկը


== Տես նաև ==
ՀՀ վանական համալիրների ցանկ
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ
ՀՀ տաճարների ու եկեղեցական համալիրների ցանկ
Արցախի վանական համալիրների ցանկ
Սյունիքի մարզի լքված գյուղերի ցանկ
Սյունիքի մարզի ամրոցների և բերդերի ցանկ
Սյունիքի մարզի մատուռների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Մենինգիզմ

Մենինգիզմը կլինիկական համախտանիշ է, որի ժամանակ դիտվող ախտանիշերից են պարանոցի մկանների կարկամվածությունը (ծոծրակային կարկամվածություն), լուսավախությունը (ֆոտոֆոբիա) և գլխացավը։ Այն վկայում է ուղեղապատյանների գրգռման մասին, որոնք կարող են պատահել, օրինակ, մենինգիտի, ենթաոստայնային արյունազեղումների և այլ հիվանդությունների դեպքում։ "Մենինգիզմ" եզրույթն օգտագործվում է այն դեպքում, երբ նկարագրված ախտանիշերը պայմանավորված չեն ուղեղապատյանների բորբոքումով․ այն հաճախ է պատահում երեխաների մոտ տարբեր, սուր ընթացքով հիվանդությունների ժամանակ։ Այս դեպքում դիտվող այլ նշաններից են Կեռնիգի ախտանիշը և Բրուձինսկու թվով երեք ախտանիշերը.


== Նշաններ և ախտանիշներ ==
Մենինգիզմի մասին վկայող հիմնական ախտանիշներն են ծոծրակային կարկամվածությունը, Կեռնիկի ախտանիշը և Բրուձինսկու ախտանիշը։ Այս նշանները չունեն բարձր զգայունություն․ մենինգիտի դեպքում չափահաս անձանց մոտ ծոծրակային կարկամվածությունը առկա է 30% դեպքերում, իսկ Կեռնիգի կամ Բրուձինսկու ախտանիշները կարելի նկատել միայն 5% դեպքերում։


=== Ծոծրակային կարկամվածություն ===
Ծոծրակային կարկամվածությունը դա պարանոցը դեպի առաջ ծալելու անկարողությունն է՝ պարանոցային մկանների բարձր լարվածության պատճառով։ Եթե պարանոցի ծալումը ցավոտ է, սակայն հնարավոր է կատարել ամբողջ ծավալով, ապ դա չի գնահատվում որպես ծոծրակային կարկամվածություն։


=== Կեռնիգի ախտանիշ ===
Կեռնիգի ախտանիշը դրական է համարվում, երբ ստորին վերջույթը կոնք-ազդրային և ծնկան հոդերում 90 աստիճան անկյան տակ ծալված դիրքով փորձում են կատարել տարածում ծնկահոդում, սակայն դա լինում է շատ ցավոտ՝ մկանային դիմադրության պատճառով։ Սա վկայում է, օրինակ, ենթաոստայնային արյունազեղման կամ մենինգիտի առկայության մասին։


=== Բրուձինսկու ախտանիշ ===

Յոզեֆ Բրուձինսկին (լեհ.՝  Józef Brudziński, 1874–1917, լեհ մանկաբույժ) առանձնացրել է մի քանի մենինգեալ նշաններ։ Ամենահաճախ օգտագործվող նշանը երբեմն անվանում են Բրուձինսկու վերին կամ պարանոցային ախտանիշ, որի դեպքում հիվանդի պառկած դիրքում պարանոցը դեպի առաջ հարկադրաբար ծալելիս նկատվում է ստորին վերջույթների ակամա ծալում և սեղմում որովայնին։
Բրուձինսկու մյուս ախտանիշներից են.

Բրուձինսկու միջին կամ ցայլային ախտանիշը, որի դեպքում ցայլային համաճոնի շրջանում ճնշում գործադրելիս կարելի է տեսնել ակամա սրունքների զատում և ծալում կոնք-ազդրային և ծնկան հոդերում։
Բրուձինսկու ստորին ախտանիշ կամ Բրուձինսկու ռեֆլեքս, որի դեպքում մի ստորին վերջույթը հարկադրաբար ծալելու և որովայնին սեղմելու դեպքում նկատվում է մյուս ստորին վերջույթի ակամա ծալում և սեղմում որովայնին, իսկ ծալված վերջույթի ուղղման դեպքում մյուս վերջույթը ևս ուղղվում է։
Այտային նշան, երբ այտոսկրից մի փոքր ներքև սեղմելու դեպքում բարձրացնում է բազուկները և ծալում արմնկահոդերը։


== Տես նաև ==
Մենինգիտ
Մենինգոէնցեֆալիտ


== Ծանոթագրություններ ==
Ֆիլիպ Վույանովիչ

Ֆիլիպ Վույանովիչ (չեռնոգոր.՝ Филип Вујановић, Filip Vujanović; սեպտեմբերի 1, 1954(1954-09-01), Բելգրադ, Հարավսլավիա), Չեռնոգորիայի նախագահը 2003 թվականի մայիսից: Վույանովիչը երկրի առաջին նախագահն է` Չեռնոգորիայի անկախությունից ի վեր: Նախագահի պաշտոնում վերընտրվել է 2008 և 2013 թվականներին:


== Կենսագրություն ==
Ֆիլիպ Վույանովիչը ծնվել է 1954 թվականի սեպտեմբերի 1-ին Բելգրադում: 1978 թվականին ավարտել է Բելգրադի համալսարանը: 1978 թվականի մարտից մինչ 1980 թվականի նոյեմբեր աշխատել է Բելգրադի մունիցիպալ դատախազությունում: 1980 թվականի նոյեմբերից մինչ 1981 թվականի հունվար աշխատել է Պոդգորիցայի քաղաքային դատարանի քարտուղարի պաշտոնում: 1982- 1993 թվականներին զբաղվել է փաստաբանական գործունեությամբ: 1993 թվականի մարտից մինչ 1995 թվականի մայիս եղել է Չեռնոգորիայի արդարադատության նախարար: 1995- 1998 թվականներին եղել է Չեռնոգորիայի ներքին գործերի նախարար: 1998 թվականի փետրվարի 3-ից մինչ 2002 թվականի նոյեմբերի 5-ը եղել է Չեռնոգորիայի վարչապետ: 2002 թվականի նոյեմբերի 5-ից մինչ 2003 թվականի մայիսի 11 եղել է Չեռնոգորիայի խորհրդարանի խոսնակ: 2003 թվականի մայիսի 11-ին ընտրվել է Չեռնոգորիայի նախագահ: Նախագահական լիազորությունները ստանձնել է 2003 թվականի մայիսի 22-ին: 2006 թվականի մայիսին Չեռնոգորիան հռչակեց իր անկախությունը: 2013 թվականի ապրիլի 7-ին, հավաքելով ձայների 51.2%-ը, Ֆիլիպ Վույանովիչը վերընտրվեց նախագահի պաշտոնում:
Վույանովիչն աչքի է ընկնում Սերբիայի նկատմամբ կոշտ վերաբերմունքով: Մասնավորապես, Բրատիսլավայում Սերբիայի նախագահ Տոմիսլավ Նիկոլիչի հետ հանդիպման ժամանակ Վույանովիչը նկատողություն էր արել Սերբիայի նախագահին այն բանի համար, որ վերջինս Սլովակիայի թերթերից մեկին տված հարցազրույցի ժամանակ նշել էր, որ էթնիկ առումով ոչ մի տարբերություն չկա սերբերի և չեռնոգորացիների միջև: Նա նաև նշել էր, որ չեռնոգորերեն լեզու գոյություն չունի, այն սերբերենի բարբառներից մեկն է: Վույանովիչն էլ նշել էր, որ չեռնոգորերենը երբեք չի եղել սերբերենի բարբառը և որ չեռնոգորիացիները ունի իրենց ուրույն մշակույթը և արվեստը, որը էականորեն տարբեր է սերբականից: Երկրների միջև հարաբերությունները լարվել էին դեռևս 2008 թվականին, երբ Չեռնոգորիան պաշտոնապես ճանաչեց Կոսովոյի անկախությունը:


== Ընտանիք ==
Ֆիլիպ Վույանովիչը ամուսնացած է, ունի երեք երեխա, որդին` Դանիլոն, դուստրերը` Տատյանան և Նինան:


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վույանովիչի կենսագրությունը Չեռնոգորիայի նախագահի պաշտոնական կայք էջում Archived 2015-09-24 at the Wayback Machine.(անգլ.)
Զարմայր Արվանով

Զարմայր Մամիկոնի Արվանով (ապրիլի 15, 1915(1915-04-15), Թիֆլիս, Ռուսական կայսրություն - փետրվարի 1, 1997(1997-02-01), Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսաստան), խորհրդային բանակի ռազմածովային նավատորմի դերծովակալ (կոնտրադմիրալ) 1960 թվականից։ ԽՄԿԿ անդամ 1942 թվականից։


== Կենսագրություն ==
Զարմայր Արվանովը ծնվել է Թիֆլիսում, հայերի ընտանիքում։ Տոհմածառից հայտնի է միայն, որ նրա նախնիները Արցախից են։
1933 թվականին ընդունվել է և 1938 թվականին ավարտել է Լենինգրադի Ֆրունզեի անվան ռազմածովային բարձրագույն ուսումնարանը՝ ստանալով լեյտենանտի կոչում։ Արվանովը նշանակվում է սուզանավերի բրիգադի «С-1» սուզանավի խմբի հրամանատար։
Հյուսիսային նավատորմի կազմում մասնակցել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի Արևելյան ռազմաճակատի («Հայրենական մեծ պատերազմ», 1941-1945) գործողություններին, 1942 թվականի հուլիսի 19-ին նշանակվել է «К-21» սուզանավի հրամանատար։ Հենց առաջին մարտական արշավի ժամանակ նրա սուզանավը ոչնչացրել է հակառակորդի պահակային երեք նավ։
Որպես Կարմիր դրոշի շքանշանակիր «К-21» հռչակավոր սուզանավի սկզբում հրամանատարի ավագ օգնական, այնուհետև՝ հրամանատար մասնակցել է յոթ մարտական արշավի։
Հետպատերազմյան տարիներին եղել է Լենինգրադի Ձերժինսկու անվան ռազմածովային բարձրագույն ճարատարագիտական ուսումնարանի պետի տեղակալ։
1960 թվականի մայիսին Զարմայր Արվանովին շնորհվել է Խորհրդային Միության դերծովակալի կոչում։
1963 թվականին առողջական խնդիրների պատճառով Արվանովը զորացրվել է։
Մահացել է 1997 թվականին Սանկտ Պետերբուրգում՝ կյանքի 82-րդ տարում։


== Պարգևներ ==
Պարգևատրվել է Կարմիր դրոշի 2, Կարմիր աստղի 2, Հայրենական պատերազմի 1-ին և Նախիմովի 2-րդ աստիճանի շքանշաններով։


== Ծանոթագրություններ ==
Կարապ (համաստեղություն)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կարապ (այլ կիրառումներ)Կարապ, համաստեղություն հյուսիսային երկնքում։ Կարապը հյուսիսային կիսագնդի ամառվա և աշնան ամենանկատելի համաստեղություններից է, քանի որ պարունակում է Հյուսիսային Խաչը։ Գտնվում է Աղվես, Քնար, Վիշապ, Ցեֆեոս, Մողես, Պեգաս համաստեղությունների միջև։ Ամենապայծառ աստղը Դենեբն է։ Սա 2-րդ դարի աստղագետ Պտղամեոսի նշած 48 համաստեղություննեից է, և ժամանակակից 88 համաստեղություններից մեկը։


== Ծանոթագրություններ ==
Հայոց ցեղասպանության խաչքար (Գլենդել, Կալիֆոռնիա)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Հայոց ցեղասպանության խաչքար (այլ կիրառումներ)Հայոց ցեղասպանության խաչքար, խաչքար ԱՄՆ Գլենդել հայաշատ քաղաքում՝ Սուրբ Մարիամ Աստվածածին եկեղեցու բակում։


== Պատմություն ==
Խաչքարը նվիրված է Հայոց Ցեղասպանության զոհերի հիշատակին, ստեղծվել է Արթուր Զաքարյանի ընտանիքի հովանավորությամբ, տեղադրվել է 2000 թվականի հուլիսի 23-ին։


== Տվյալներ ==
Խաչքարը կառուցված է Հայաստանի բերված տուֆ քարից, հիմքը գրանիտ է, որը կազմված է 5 մասից՝ խորհրդանշելով 5 մայրցամաքները։ Խաչքարի կենտրոնից կախված է համընդհանուր սիրո և բարեգործության սիրտը, որից, որպես ցեղասպանության հետևանք, արյուն է կաթում խաչի վրա։ Խաչքարի վրայի 12 դատարկ խոռոչները խորհրդանշում են հայկական 12 գավառները, որտեղից տեղահանվել է հայ բնակչությունը։ Հավերժության ասուպը խորհրդանշում է հայ ժողովրդի ուժեղ և ամուր ապագան։ Խաչքարի վերևի կամարի զանգը ղողանջում է ի նշան փոխհատուցման։ Ցեղասպանությունը չի մոռացվում դարերի ընթացքում։ Խաչքարի վրայի արծիվը բնորոշում է հավերժական արդարությունը։


== Հեղինակ ==
Քանդակագործ՝ Գասպար Ղարիբյան


== Ծանոթագրություններ ==
Ցամաքային շրջափակում

Ցամաքային բլոկադա, տնտեսական շրջափակման քաղաքականություն, որն իրականացրել է նապոլեոնյան Ֆրանսիան իր ախոյան Մեծ Բրիտանիայի նկատմամբ, 1806-1814 թվականներին։ Հայտարարվել է 1806 թվականի նոյեմբերի 21-ին, Նապոլեոն I-ի Բեռլինում ստորագրած դեկրետով։ Նպատակն էր վերջ տալ Անգլիայի համաշխարհային տնտեսական գերիշխանությանը, հարկադրել նրան դադարեցնել ռազմական գործողություն ները Ֆրանսիայի դեմ։ Դեկրետով արգելվում էին առևտրական, տնտեսական, փոստային հարաբերությունները Բրիտանական կղզիների հետ, եվրոպական նավահանգիստները փակվում էին Անգլիայից և նրա գաղութներից ժամանող չեզոք երկրների նավերի առջև և այլն։ Ցամաքային բլոկադան տարածվում էր Ֆրանսիայի բոլոր դաշնակից ու վասալ երկրների վրա։ Ցամաքային բլոկադաn նպաստեց ֆրանսիայի արդյունաբերության որոշ ճյուղերի (մետաղաձուլական, քիմիական, տեքստիլ, վերամշակող և այլն) զարգացմանը։ Սակայն այն բացասաբար անդրադարձավ եվրոպական մի շարք երկրների տնտեսության վրա, որոնք ավանդաբար տնտեսական կապերի մեջ էին Մեծ Բրիտանիայի հետ։ Անգլիան Ցամաքային բլոկադաին պատասխանեց հակաշրջափակումով՝ ծավալելով լայն ծովային առևտրական պատերազմ և մաքսանենգային առևտուր։ 1807 թվականի Տիլզիտի հաշտության պայմանագրով Ռուսաստանը հարկադրված միացավ Ցամաքային բլոկադաին, որի՝ Ռուսաստանի համար ծանր պայմանները սրեցին ֆրանս-ռուսական հարաբերությունները և դարձան 1812 թվականի պատերազմի (տես Հայրենական պատերազմ 1812) կարևորագույն պատճառներից մեկը։ 1814 թվականի ապրիլին, նապոլեոնյան կայսրության անկումից հետո, Ցամաքային բլոկադա վերջնականապես վերացվեց։
Վլադիմիր Դոլգիխ

Վլադիմիր Իվանովիչ Դոլգիխ (ռուս.՝ Владимир Иванович Долгих, դեկտեմբերի 5, 1924(1924-12-05), Իլանսկի, Kanskiy Uyezd, Ենիսեյսկի նահանգ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - հոկտեմբերի 8, 2020(2020-10-08), Մոսկվա, Ռուսաստան), ռուս քաղաքական գործիչ։ 1942 թվականից մինչև 1991 թվականը (ԽՍՀՄ լուծարում)՝ եղել է ԽՄԿԿ անդամ ։ 1941—1943 թվականներին ծառայել է խորհրդային բանակում։ 1949 թ. ավարտել է Իրկուտսկի լեռնամետալուրգիական ինստիտուտը։ Աշխատել է Կրասնոյարսկում, Նորիլսկում։ 1969 թվականին ընտրվել է ԽՄԿԿ Կրասնոյարսկի երկրկոմի առաջին քարտուղար։
1972 թվականից մինչև 1988 թվականը՝ ԽՄԿԿ ԿԿ-ի անդամ, ԽՄԿԿ ԿԿ-ի քարտուղար։ ԽՍՀՄ VII—IX գումարումների Գերագույն սովետի դեպուտատ, 2011-2018 թվականներին՝ ՌԴ պետդումայի անդամ, 2013-2018 թվականներին՝ Ռուսաստանի Դաշնային Խորհրդիի պատգամավար։


== Ծանոթագրություններ ==
Մարկո Բանիչ

Մարկո Բանիչ (անգլ.՝ Marko Banić, օգոստոսի 31, 1984(1984-08-31), Զադար, Խորվաթիայի Սոցիալիստական Հանրապետություն, ՀՍՖՀ), խորվաթ պրոֆեսիոնալ բասկետբոլիստ։ Ունի 2․06 մ․ հասակ և խաղացել է կենտրոնական և ծանր հարձակվողի դիրքերում։


== Մասնագիտական կարիերա ==
Բանիչը խաղացել է «Զադար» և «Բիլբաո» ակումբներում։ Ընտրվել է որպես 2010 թվականի Եվրոգավաթակիր։
2012 թվականի հունիսին եռամյա պայմանագիր է կնքել ռուսական «UNICS Kazan» ակումբի հետ, բայց լուծարել այն ծնկի վնասվածքի պատճառով։
2013 թվականի սեպտեմբերին երկամյա պայմանագիր է կնքել իսպանական «Էստուդիանտես» ակումբի հետ։ 2014 թվականի սեպտեմբերին հեռացել է «Էստուդիանտես» ակումբից և մեկամյա պայամանգիր կնքել գերմանական «Ալբա Բեռլին» ակումբի հետ։
2015 թվականին վերադարձել է «UNICS Kazan» և կնքել 1+1-ամյա պայմանագիր։
2017 թվականի դեկտեմբերի 13-ին պայմանագիր է կնքել թուրքական «Pınar Karşıyaka» ակումբի հետ։
2018 թվականի նոյեմբերի 10-ին նա պայմանագիր է կնքել Խորվաթիայի չեմպիոն «Cedevita Zagreb» ակումբի հետ։


== Խորվաթիայի ազգային հավաքական ==
Բանիչը Խորվաթիայի բասկետբոլի ազգային հավաքականների կազմում մասնակցել է 2007 թվականի բասկետբոլի Եվրոպայի առաջնությանը, 2008 թվականի Օլիմպիական խաղերի բասկետբոլի մրցաշարին, 2009 թվականի բասկետբոլի Եվրոպայի առաջնությանը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներs ==
Marko Banić at euroleague.net
Marko Banić at fiba.com
Պատրոսինիուի գավառ

Պատրոսինիուի գավառ (պորտ.՝ Microrregião de Patrocínio), գավառ Բրազիլիայում՝ Մինաս Ժերայսի նահանգի կազմում։ Մտնում է Տրիանգուլու Մինեյրու ի Ալտու Պարանաիբայի մարզի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 204 279 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Զբաղեցնում է 11 980,072  կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 17,1  մարդ/կմ²։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արտադրանքը կազմել է 1 217 993 933,00 (ըստ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի տվյալների)
Համախառն ներքին արտադրանքը մեկ շնչի հաշվով 2003 թվականին կազմում է 6 250,89 ռեալ (ըստ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի տվյալների)
Մարդկային զարգացման ինդեքսի պոտենցիալը 2000 թվականին կազմել է 0,781


== Գավառի կազմ ==
Գավառի կազմի մեջ են մտնում հետևյալ համայնքները.

Դորադոուակարա
Գրուպիարա
(9143) Բարկհեդ

(9143) Բարկհեդ (անգլ.՝ Burkhead), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1955 թվականի սեպտեմբերի 16-ին Ինդիանայի համալսարանի կողմից Բրուկլինում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,21845 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,7814 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,6555 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1206,9 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,298284 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 4,64° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(9143) Բարկհեդ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Մալցևո (գյուղ, Սաֆոնովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՄալցևոՄալցևո (ռուս.՝ Мальцево), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սաֆոնովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 14 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Երկու հեքիաթ (մուլտֆիլմ)

Երկու հեքիաթ (ռուս.՝ Две сказки), 1962 թվականին նկարահանված խորհրդային մուլտֆիլմ, որը ստեղծել է ռեժիսոր–մուլտիպլիկատոր Լեոնիդ Ամալրիկը` ըստ Վլադիմիր Սուտեևի «Խնձորը» և «Օգնական փայտիկ» հեքիաթների։ Լավագույն բեմադրություններից մեկն է։ «Երկու հեքիաթ»–ում կենդանիները ցույց են տալիս միմիյանց օգնելու առավելությունները։


== Սյուժե ==
Մուլտֆիլմն ներառում է իրկու առանձին պատմություններ, որոնց միացնում է երկու կերպարների` Նապաստակի (Գեորգի Վիցին) և Ոզնու (Յու․ Խրժանովսկի) ներկայությունը։


=== Խնձորը ===
Նապաստակն անտառում ծառի վրա խնձոր է գտնում, բայց չի կարողանում հասնել խնձորին։ Ագռավը այն պոկում է, բայց վայր է գցում։ Ոզնին  խնձորը վերցնում է, բայց չի ուզում տալ ոչ մեկին։ Եվ ոչ մի կերպ վայրի կենդանիները չեն կարողանում խնձորը բաժանել իրար մեջ։ Գործը հասնում է կռվին․․․
Միայն իմաստուն արջ Միխայիլ Իվանովիչն է օգնում նրանց լուծել վեճն արդարության սկզբունքով, ինչի համար որպես պարգև նույնպես ստանում է մի կտոր խնձոր։


=== Օգնական փայտիկը ===
Ոզնին պատրաստվում է տուն գնալ, իսկ Նապաստակը  որոշում է նրան ուղեկցել։ Ճանապարհի նրանք գտնում են սովորական փայտիկ, որը Ոզնին վերցնում է իր հետ։ Սկզբում Նապաստակը ծաղրում է նրան և փորձում է համոզել, թե նա ձայտիկն իզուր է վերցրել։ Սակայն ճանապարհին Նապաստակը հասկանում է, որ փայտիկն իսկապես օգնում է նրանց դժբախտության պահին. Ոզնին այն միշտ հաջողությամբ էր կիրառում։ Մուլտֆիլմի վերջում Նապաստակը շնորհակալություն է հայտնում Ոզնուն`փայտիկը վերցնելու և իրեն օգնելու համար։ Իսկ Ոզնին պատասխանում է, որ փայտիկն այստեղ կապ չունի, այն կարելի է ամենուր գտնել, իսկ ահա օգնականին, որը հենց ինքն է, դժվար է գտնել։


== Տարբերություններ գրքից ==
Մուլտֆիլմում ոզնին փայտիկին դիմում է որոշակի խոսքերով, իսկ գրքում այդպիսի բան չկա։
Մուլտֆիլմում նապաստակի վրա հարձակվում է աղվեսը, իսկ գրքում` գայլը։


== Հեղինակներ ==
Սցենարի հեղինակ՝ Վլադիմիր Սուտեև
Ռեժիսոր՝ Լեոնիդ Ամալրիկ
Բեմադրող նկարիչներ՝ Նադեժդա Պրիվալովա, Տատյանա Սազոնովա
Կոմպոզիտոր՝ Յան Ֆրենկել
Օպերատոր՝ Միխայիլ Դրույան
Հնչյունային օպերատոր – Նիկոլայ Պրիլուցկի
Նկարիչ–մուլտիպլիկատորներ՝ Ռենատա Միրենկովա, Լիդիա Ռեզցովա, Տատյանա Տարանովիչ, Ալեքսանդր Դավիդով, Վլադիմիր Արբեկով, Բորիս Բուտակով, Իվան Դավիդով, Վադիմ Դոլգիխ, Օլգա Ստոլբովա, Յուրի Բաբիչուկ, Յուրի Նորշտեյն, Մ․ Զուբովա
Նկարիչ-դեկորոտոր՝ Օլգա Գամմերլինգ, Իրինա Տրոյանովա, Վերա Վալերիանովա
Խմբագիր՝ Զ․ Պավլովա
Օգնական՝ Գ․ Անդրեևա, Մ. Ռուսանովա, Ն. Նայաշկովա
Ֆիլմի խմբագիր՝ Ֆյոդոր Իվանով


== Դերերը հնչյունավորել են ==
Գեորգի Վիցին – Նապաստակ
Ալեքսեյ Գրիբով – Գորշ արջ
Ելենա Պոնսովա – Աղվես և Ագռավ
Յուրի Խրժանովսկի – Ոզնի


== Հետաքրքիր փաստեր ==
Նապաստակի պոչը նկարված է ավելի մեծ չափով, քան նրա գլուխը։


== Վերաթողարկում ==
Մուլտֆիլմը թողարկվել է DVD ձևաչափով «Տատիկի հեքիաթները 2» մուլտֆիլմերի հավաքածուում։
2009 թվականին կայացել է մուլտֆիլմի պաշտոնական ռելիզի թողարկումը DVD ձևաչափով («Խոշոր պլան», ռուս.՝ Крупный План ընկերություն)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Երկու հեքիաթ» մուլտֆիլմը «Անիմատոր.ռու» կայքում
«Երկու հեքիաթ» «Հայրենական կինոյի հանրագիտարան» կայքում
«Երկու հեքիաթ»(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
«Երկու հեիաթ», կարճ անդրադարձ Archived 2011-11-28 at the Wayback Machine.
Բասկա

Բասկա (ֆր.՝ basque «բասկ»), բասկինա, լայն բոլորածալ կանացի սվիտերի կամ կիսաշրջազգեստի վրա, ինչպես նաև սվիտերի կամ զգեստի կրծկալին կարված ծալք, որը նրանց տալիս է կոստյումի տեսք։
Բասկան եղել է բասկերի հագուստների ավանդական տարր։ Սկզբում այս տարրը օգտագործվել է տղամարդկանց հագուստի մեջ և միայն դրանից հետո օգտագործվել կանացի հագուստներում։
Բասկաների ժամանակակից ժողովրդականությունը պայմանավորված է բասկական ծագումով մոդելավորող Քրիստոբալ Բալենսիագայով։ Վերջինս իր հավաքածուներից շատերի մեջ բասկան դարձրել է հիմնական տարր։ Բասկայով բաճկոնը կարևոր տարր է եղել նաև Dior-ի հավաքածուում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Кирсанова Р. М. Баска // Костюм в русской художественной культуре 18 — первой половины 20 вв.: Опыт энциклопедии / под ред. Т. Г. Морозовой, В. Д. Синюкова. — М.: Большая Российская энциклопедия, 1995. — С. 31. — 383 с.: ил. с. — 50 000 экз. — ISBN 5-85270-144-0
Սան Ֆելիչե Չիրչեո

Սան Ֆելիչե Չիրչեո (իտալերեն՝ San Felice Circeo), կոմունա Իտալիայում, տեղակայված է Լացիո մարզի Լատինա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 8260 մարդ, խտությունը կազմում է 258,13 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 32 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս` 04017, հեռախոսային կոդ` 0773։
Բնակավայրի հովանավոր է համարվում Սուրբ Ֆելքսը։ Տոնն ամեն տարի նշվում է հուլիսի 29-ին։
Քաղաքից ոչ հեռու գտնվում է Չիրչեոյի ազգային պուրակը, որը յուրահատուկ է իր տեսակով Իտալիայում։ Ստեղծված է ոչ միայն ֆլորայի և ֆաունայի, այլ նաև բնական լանդշաֆտների պահպանության համար։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Համդան իբն Մոհամմադ ալ-Մաքթում

Համդան իբն Մոհամմադ ալ-Մաքթումը (արաբ․՝ حمدان بن محمد بن راشد آل مكتوم‎‎, նոյեմբերի 14, 1982(1982-11-14), Դուբայ, ԱՄԷ), Դուբայի թագավորական ընտանիքի անդամ, Մուհամեդ իբն Ռաշիդ ալ-Մաքթումի որդին, 2008 թվականի փետրվարի 1-ից Դուբայի թագաժառանգ։


== Կենսագրություն ==
Համդան իբն Մոհամմադ ալ-Մաքթումը Համդան իբն Մոհամմադ ալ-Մաքթումի տասներեք երեխաներից մեկն է, նրա առաջին կնոջ երկրորդ որդին Ռաշիդ ալ-Մաքթումից հետո։


=== Կրթություն ===
Նա սկսել է իր ուսումը Շեյխ Ռաշիդի անվան մասնավոր դպրոցում, հետո Դուբայի կառավարական դպրոցի, վարչական կառավարում բաժնում։ Այնուհևտև ուսումը շարունակել է Մեծ Բրիտանիայի թագավորական ռազմական ակադեմիայում, այնտեղ են վերապատրաստվել նաև բրիտանական գահի ժառանգորդներ Ուիլյամը և Հարրին։ Որից հետո ավարտել է Լոնդոնի տնտեսագիտական համալսարանը։ Vision ամսագրին տված հարցազրույցում նա նշել է, որ Մեծ Բրիտանիայում ստացած ուսումը նրան տվել է մի շարք ունակություններ, որոնցից են ՝ ինքնակառավարումը, կարգապահությունը, պատասխանատվությունը, նվիրվածությունը, թիմային համատեղ աշխատանքը և այլն։


=== Կարիերա և քաղաքական գործունեություն ===
2006 թվականի սեպտեմբերին, Համդան իբն Մոհամմադը նշանակվել է Դուբայի գործադիր խորհրդի նախագահ։ Ավագ եղբոր Ռաշիդ իբն Մուհամմադի հրաժարականից հետո, 2008 թվականի փետրվարի 1-ից 25 տարեկան հասակում դառնում է Դուբայի թագաժառանգը։ Դառնալով նոր թագաժառանգ նա նշանակվեց մի շարք առանցքային պաշտոնների, ինչպիսիք են օրինակ HN Capital LLP հիմնադրամի ֆոնդի ղեկավարի, իր անունը կրող համալսարանի նախագահի, ինչպես նաև երիտասարդ գործարարներին աջակցող լիգայի ղեկավարի, Դուբայում սպորտի հանձնաժողովի և աուտիզմի հետազոտությունների կենտրոնի անդամի և այլ պաշտոնները։
Forbes ամսագիրը 2011 թվականին պետության թագաժառանգի կարողությունը գնահատեց 18 մլդ դոլլար։


== Արտաքին հղումներ ==
Наследный принц Хамдан бин Мохаммед аль-Мактум. Биография
Как живёт принц Дубая Archived 2016-03-04 at the Wayback Machine.
Սմելա (քաղաք, Ուկրաինա)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՍմելաՍմելա (ուկրաիներեն՝ Сміла), քաղաք Ուկրաինայի Չերկասիի մարզի Սմելայի շրջանում, շրջկենտրոն։ Հիմնադրվել է 1542 թվականին։
2012 թվականի տվյալներով Սմելա քաղաքում բնակվում էր 68 763 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 39,85 կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք (ուկր.)
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Ալպիկ Մկրտչյան

Ալպիկ Ռաֆայելի Մկրտչյան (փետրվարի 16, 1937(1937-02-16), Ծաղկունք - հոկտեմբերի 22, 2019(2019-10-22)), հայ ֆիզիկոս։ Ֆիզմաթ գիտությունների դոկտոր (1983), պրոֆեսոր (1986), ՀՀ ԳԱԱ ակադեմիկոս (1993, թղթակից անդամ՝ 1986 թվականից)։


== Կենսագրություն ==
Ավարտել է Վահան Տերյանի անվան թիվ 60 դպրոցը։ 1959 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանը։ 1979-1980 թվականներին եղել է ԵՊՀ Կոնդենսված միջավայրերի ֆիզիկայի ինստիտուտի փոխտնօրեն, 1980 թվականից՝ ՀՀ ԳԱԱ ֆիզիկայի կիրառական հիմնախնդիրների ինստիտուտի բաժնի վարիչ, 1981-2006 թվականներին` տնօրեն, 1986 թվականից, միաժամանակ` ՀՊՃՀ գիտական սարքաշինության ամբիոնի վարիչ, 1996 թվականից՝ նաև ՀՀ ԳԱԱ նախագահության անդամ։


== Անդամակցություն ==
ՀՀ ԳԱԱ Ֆիզիկայի կիրառական պրոբլեմների ինստիտուտին (ՖԿՊԻ) կից 021 մասնագիտական խորհրդի նախագահ
Միջազգային գիտատեխնիկական կենտրոնի խորհրդակցական կոմիտեի անդամ
Երևանի պետական համալսարանի (ԵՊՀ) Ֆիզիկայի ֆակուլտետի գիտխորհրդի անդամ
«ՀՀ ԳԱԱ Տեղեկագիր, Ֆիզիկա» և «Գիտելիք» ամսագրերի խմբագրական կոլեգիաների անդամ


== Գործունեություն ==
Հայտնաբերել է մյոսբաուերյան քվանտների մոդուլումը կոհերենտ ձայնային ալիքներով, անգստրեմի երկարության ալիքների և նեյտրոնների լրիվ վերամղումը (անցման ուղղություններից դեպի դիֆրակցման ուղղություն), կիզակետումը և դրանց միջոցով տեղեկության հաղորդումը, ուլտրառելյատիվիստական էլեկտրոնների կապուղավորման ժամանակ առաջավող կոշտ ʏ -քվանտների ուժեղացումը հիպերձայնի ազդեցությամբ, ձայնային ալիքների ուժեղացումը և պլազմայի հարաչափերի փոփոխումը դրանցով։ Քվազիչերենկովյան ճառագայթման բնագավառում հայտնաբերել է նոր երևույթ, որը հնարավորություն է ընձեռում ստանալ ցանկացած բյուրեղային ցանցի պատկերը («Ալպիգրամ»)։ Հայտնաբերել է արտաքին էլեկտրամագնիսական դաշտերի առկայությամբ ամորֆ նյութերում անցումային ճառագայթման երևույթը։ Մշակել է կիսահաղորդիչ նյութերի ստացման եղանակ, որի հիման վրա ստեղծվել են իոնացող ճառագայթների գերարագագործ կոորդինատազգայուն գրանցիչներ։


== Պարգևներ, մրցանակներ ==
ԽՍՀՄ ԳԱ Կուրչատովի մրցանակ, 1984
ՀՀ Անանիա Շիրակացու մեդալ, 2003
ԵՊՀ ոսկե մեդալ, 2005
ԿԳՆ ոսկե մեդալ, 2005
«Պատվո նշան» շքանշան
Լենինի շքանշան
«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 1-ին աստիճանի շքանշան, 2017


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՊՐՈՖԵՍՈՐ ԱԼՊԻԿ ՄԿՐՏՉՅԱՆ 75-ԱՄՅԱ ՃԱՆԱՊԱՐՀԸ` ՄԻ ՆՈՐ ՍԿԻԶԲ