armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Կայսրը (ֆիլմ)

Կայսրը (անգլ.՝ Emperor), ռեժիսոր Պիտեր Վեբերի ռազմա-պատմական դրաման` Երկրորդ աշխարհամարտի ավարտից հետո տեղի ունեցած իրադարձությունների մասին։ Ֆիլմը թողարկվել է 2012 թվականին՝ Ճապոնիայի և ԱՄՆ-ի համատեղ ջանքերով։


== Սյուժե ==
Ճապոնիայի գրավման ժամանակ «հոգեբանական գործողությունների» ամերիկացի ղեկավար գեներալ Բոներ Ֆելերսը միութենական օկուպացիոն զորքերի գլխավոր հրամանատար Դուգլաս Մակարտուրից առաջադրանք է ստանում պարզել կայսր Հիրոհիտոյի դերը Երկրորդ աշխարհամարտում, որպեսզի հասկանա, արդյոք նա պետք է մահապատժի ենթարկվի որպես պատերազմական հանցագործ։


== Դերերում ==
Ֆիլմի ամբողջ սյուժետային գիծը` Ֆելլերսի սերը Աե Սիմադեի նկատմամբ, հորինվել է ֆիլմի համար։ Իրականում, 1925 թվականին, Ֆելերսը ամուսնացել է Դորոթի Դայսարտի հետ, ով նրան ուղեկցում էր բոլոր ուղևորություններում, ներառյալ կապիտուլյացիայի ենթակա Ճապոնիա։ Այնուամենայնիվ, Աիի կերպարը հիմնված էր իսկական ճապոնուհու ՝ Յուրի Վատանաբեի վրա, ում հետ Ֆելերսը հանդիպել է Էրլխեմի քոլեջում 1915 թվականին։ Վատանաբեն հաղթահարել է պատերազմը, և Ֆելերսի հետ ամուր բարեկամական հարաբերութունների մեջ էր, որը տևել է մինչև Վատանաբեի մահը` 1954 թվականի հունիսին։


== Թողարկման ամսաթիվ ==
Այն առաջին անգամ ներկայացվել է Տորոնտոյի կինոփառատոնում, 2012 թվականի սեպտեմբերի 14-ին։ 2013 թվականի մարտի 8-ին ֆիլմը թողարկվել է սահմանափակ ցուցադրությամբ Միացյալ Նահանգներում։ Ֆիլմի պրոդյուսերը և անձնակազմի որոշ անդամներ մասնակցել են 2013 թվականի հուլիսի 18-ին Ճապոնիայում կայացած պրեմիերային, որը տեղի է ունեցել հուլիսի 27-ին ֆիլմը վարձույթ հանելուց առաջ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Կայսրը»(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
Շատոնյոֆ Միրավայ

Շատոնյոֆ Միրավայ (ֆր.՝ Châteauneuf-Miravail, օքս.՝ Chastèunòu-Miravalh), համայնք Ֆրանսիայում, որը գտնվում է Պրովանս Ալպեր Լազուր ափ մարզի Վերին Ալպերի Պրովանսի գավառում։ Մտնում է Նուայե սյուր Ժաբրոն կանտոնի կազմի մեջ։ Կոմունայի շրջանը՝ Ֆորկալկե։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 04051։


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2008 թվականին կազմում էր 75 մարդ։


== Տնտեսություն ==
2007 թվականի տվյալներով 45 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 33-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 12-ը անգործ (ակտիվության ցուցանիշը 73,3 %, 1999 թվականին եղել է՝ 65,3 %)։ 33 աշխատունակ բնակիչներից 28-ը աշխատում էին (17 տղամարդ և 11 կին), անաշխատանք էին 5-ը (2 տղամարդ և 3 կին)։ 12 անգործ մարդկանցից 1-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 6-ը թոշակառու, 5-ը չէին աշխատում այլ պատճառներով։


== Տեսարժան վայրեր ==
Գրավ ամրոցի ավերակներ
Սուրբ Մարիամ եկեղեցի
Սեն Միշել եկեղեցի
Սեն Սեբաստիեն աղոթատուն


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ՝ Շատոնյոֆ Միրավայ» (ֆրանսերեն)։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-10-07-ին։ Վերցված է 2012-8-18 
«Շատոնյոֆ Միրավայ» (ֆրանսերեն)։ cassini.ehess.fr։ Արխիվացված օրիգինալից 2013-01-22-ին։ Վերցված է 2013-01-12
Լանգեննոյֆնախ

Լանգեննոյֆնախ (գերմ.՝ Kutzenhausen), կոմունա Գերմանիայում, Բավարիա երկրամասում։
Մտնում է Աուգսբուրգի շրջանի կազմի մեջ։ Գտնվում է Շվաբիա վարչական շրջանի ենթակայության տակ։ Բնակչությունը 1659 մարդ է (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31ի տվյալների) ։ Տարածքը 12,87 կմ² է։ Պաշտոնական կոդը՝ 09 7 72 168։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական էջ (գերմ.)
Ավետարանոցի երկրորդ մելիքական ապարանք

Ավետարանոցի երկրորդ մելիքական ապարանքը, գտնվում է Արցախի Հանրապետության, Ասկերանի շրջանի համանուն գյուղում, գյուղի արևմտյան կողմում, բերդապարիսպի լեռնային մասում։
Երկրորդ ապարանքը նույնպես չի պահպանվել, և հայտնի է, որ ավերվել է դեռևս անցյալ դարավերջին։
Ըստ հիշատակությունների՝ ապարանքը պատկանել է Մելիք-Հուսեյն Ա-ին։ Այս ապարանքը ևս կառուցվել է 18-րդ դարի առաջին տասնամյակներին, առաջին ապարանքից հետո և ենթադրաբար առաջին ապարանքի հետ կազմել է  մի պալատական համալիր։
Հուշարձանի հիշյալ տեղի մոտ, արևմտյան-լեռնամերձ մասում բերդավանի պարիսպների ավերվածությունը հուշում է որ ժայռի անմիջապես ափին գտնվող ապարանքը կառուցված է եղել հենապարիսպով։


== Տես նաև ==
Ասկերանի շրջան


== Ծանոթագրություններ ==
Սկուբի դուն և հրեշը Մեքսիկայում

Սկուբի դուն և հրեշը Մեքսիկայում (անգլ.՝ Scooby-Doo! & The Monster of Mexico), լիամետրաժ անիմացիոն մուլտֆիլմ, որի պրեմիերան տեղի է ունեցել 2003 թվականի սեպտեմբերի 30-ին։


== Սյուժե ==
Ֆրեդը և իր ընկերները՝ Դաֆնան, Վելման, Շեգին և Սկուբի դուն ստանում են հրավեր, դեպի Մեքսիկայի Վերակրուս քաղաք։ Խումբը Մեքսիկա ուղևորվում է մեքենայով, որպեսզի ճանապարհին տեսնեն Մեքսիկան։ Պարզվում է, Վերակրուս քաղաքում ապրում է մի հրեշ՝ Չուպակաբրա անունով, որը հասարակ մարդկանց գողանում է կամ դարձնում է մուտանտ։ Սկուբի դուն և իրենց խումբը ամեն կերպ փորձում են գտնել Չուպակաբրայի գաղտնիքը, սակայն մինչ այդ ուղևորվում են Մեխիկոյի թանգարան։ Այնտեղ նրանք ծանոթանում են Ացտեկների մշակույթին և հանկարծակի հայտնվում է մի հոգի, որի անունն է «Հայր»։ Նա վախեցնում բոլորին և հետո անհետանում։ Կարճ ժամանակ անց հայտնվում է նաև Չուպակաբրան։ Ընկերները հետևում են նրանց և բացահայտում այդ գաղտնիքը՝ հրեշի հագուստի տակ գտնվում էր Մեխիկոյի թանգարանի ղեկավարը։


== Արտաքին հղումներ ==
«Սկուբի դուն և հրեշը Մեքսիկայում»(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
« Սկուբի դուն և հրեշը Մեքսիկայում»(անգլ.) ֆիլմը allmovie կայքում:
Մալայա Տիմոշովկա

Մալայա Տիմոշովկա (ուկրաիներեն՝ Мала Тимошівка), գյուղ Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Նովոուկրաինկայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Մալայա Տիմոշովկա գյուղում բնակվում էր 460 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Սուրբ Աստվածածնի ծննդյան եկեղեցի (Վյազովկա)

Սուրբ Աստվածածնի ծննդյան եկեղեցի (ուկրաիներեն՝ Церква Різдва Пресвятої Богородиці) կամ Բարեխոսության եկեղեցի (ուկրաիներեն՝ Покровська церква), փայտե ուղղափառ եկեղեցի է Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Նարոդիչի շրջանi ժողովրդական համայնքի Վյազովկա գյուղում։ Հանրապետական ​​նշանակության ճարտարապետական ​​հուշարձան է (պահպանություն թիվ 108)։
Կառուցվել է 1862 թվականին, բնակիչների և հոգևորականների ջանքերով։ 150-ամյակի տոնակատարության նախօրեին՝ 2012 թվականին, եկեղեցին թալանել են։
2022 թվականի մարտի 7-ին Ռուսաստանի Ուկրաինա ներխուժման ժամանակ եկեղեցին ավերվել է ռուսականուժերի հարձակման ժամանակ։ Ըստ Օվրուչի թեմի քարտուղար, սարկավագ Սերգեյ Ստրետովիչի, պահպանվել է միայն զանգակատունը։

		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Բաշքյոյ (Էրզրումի գավառ, Լեզագաչայի ափին)

Բաշքյոյ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում։ Գտնվում էր Էրզրում քաղաքից 20 կմ հարավ-արևմուտք, Եփրատի վտակ Թուզլուի ավազանի Լեզագաչայ գետակի ափին՝ Այծպտկունքի հարավային ստորոտում։


== Բնակչություն ==
XX դարի սկզբին ուներ 40 տուն բնակիչ։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Վերխնեսիրովատսկի գյուղական խորհուրդ (Սումսկի շրջան)

Վերխնեսիրովատսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Верхньосироватська сільська рада), Ուկրաինայի Սումիի մարզի Սումսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Վերխնեսիրովատսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 4759 մարդ։ Խորհրդում կա 5 բնակավայր։ 


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Միչուրինի փողոց (այլ կիրառումներ)

Միչուրինի փողոց հասկացությունը կարող է վերաբերել.

Միչուրինի փողոց (Երևան)
Միչուրինի փողոց (Դոնի Ռոստով)
Միչուրինի փողոց (Կրասնի Սուլին)
Միչուրինի փողոց (Յալթա)
Աննա Ֆրանկի ծառը

Աննա Ֆրանկի ծառը (հոլ.՝ Anne Frankboom), ձիակասկ սովորականի օրինակ, գտնվում է Ամստերդամի կենտրոնում և առաջին անգամ հիշատակվում է Աննա Ֆրանկի կողմից։


== Պատմություն ==
Ծառն առաջին անգամ նկարագրվում է Աննա Ֆրանկի օրագրում, որտեղ հիշատակվում է 3 անգամ։ Նկարագրվում է որպես «մերկ շագանակագույն ծառ, որի ճյուղերին անձրևի փոքր փայլող կաթիլները կարծես արծաթյա լինեն»։ Աննա Ֆրանկի հայրը՝ Օտտո Ֆրանկը, օրագիրը կարդալուց հետո 1968 թվականին պատմել է, որ զարմացած է եղել, թե ինչ թանկ է եղել դստեր համար ծառը։


== Հիվանդություն ==

Ծառի առողջության վերաբերյալ անհանգստությունները սկսվել են 1993 թվականին, երբ հողի վերլուծությունը ցույց է տվել, որ վառելիքի արտահոսքը վտանգել է արմատային համակարգը։ Ամստերդամի կառավարությունը շուրջ 160.000 եվրո է ծախսել ծառի փրկության համար։
2005 թվականի մայիսի 26-ին ծառի սաղարթը էտվել է, քանի որ վեցամսյա ուսումնասիրությունը բուսաբաններին ցույց է տվել, որ դա կերաշխավորի նրա առողջությունը, սակայն հիվանդությունը շարունակվել էր զարգանալ դրանից հետո։ Որոշ գիտնականներ արձանագրել են, որ բույսի մահն անխուսափելի է, և Հենրիխ Պոմեսը՝ տերը անշարժ գույքի, որի տարածքում գտնվում էր ծառը, դիմել է նրա հատման համար լիցենզիա ստանալու համար։
2007 թվականի հոկտեմբերի 2-ին Ծառի հոլանդական հիմնադրամը ներգրավված է եղել ծառահատության իրավաչափության վերաբերյալ քննարկման մեջ։ Նոյեմբերի 15-ին այն հաստատվում է՝ հիմնվելով գիտնականների Նևիլ Ֆայի և Ֆրից Գալիզինի այն եզրահանգումների վրա, որ ծառը բավականին առողջ է և իրենից վտանգ չի ներկայացնում։ Այնուհանդերձ, 2007 թվականի նոյեմբերի 13-ին կառավարությունը հայտարարում է, որ ծառը պետք է հատվի նոյեմբերի 21-ին։ Նոյեմբերի 20-ին տեղի է ունենում դատական նիստ, որի ընթացքում որոշվում է ժամանակավորապես հետաձգել հատումը։ Հաջորդ մամուլի ասուլիսի ժամանակ «Աննա Ֆրանկի հիմնադրամը» կրկնում է պահանջը՝ պնդելով, որ գոյություն ունի սուր վտանգ, և խնդրում է Ամստերդամի քաղաքապետին տրամադրել լիցենզիա։
2007 թվականի դեկտեմբերի 17-ին Աննա Ֆրանկի ծառի փրկության կոմիտեն ներկայացնում է ծառի պահպանման ծրագիր․ կոմիտեն առաջարկում է կառուցել հենարան, որը կպաշտպաներ բունը։ Նախագիծը հաստատվում է փորձագետների կողմից, և, ըստ նրանց եզրակացության, ծառը կարող էր ապրել ևս 5-15 տարի։ Շինարարությունն ավարտվում է 2008 թվականի մայիսին։


== Տապալում ==
2010 թվականի օգոստոսի 23-ի փոթորկի պատճառով ծառը տապալվում է՝ վնասելով մի քանի ցախանոց։
2011 թվականի վերջի դրությամբ՝ ծառի շատ կլոններ աճում են Եվրոպայում․ 11-ը՝ Միացյալ Թագավորությունում, 150-ը՝ Ամստերդամի այգում, և այլ ծառեր Եվրոպայի բազմաթիվ երկրներում։


== Տես նաև ==
Աննա Ֆրանկի տունը


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ծառի նկարագրություն և պատկերասրահ (անգլ.)
Թրինիտի շրջան (Տեխաս)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Թրինիտի շրջան (այլ կիրառումներ)Թրինիտի շրջան (անգլ.՝ Trinity County), ԱՄՆ Տեխաս նահանգի 254 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.795 կմ² է, բնակչությունը՝ 13.779 մարդ (2000 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Գրովտոն բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1850 թ.։
Երկրաշարժ Իրանում (2017)

Երկրաշարժ Իրանում (պարսկերեն՝ زمین‌لرزه ۱۳۹۶ ازگله), աղետալի երկրաշարժ, որը տեղի է ունեցել 2017 թվականի նոյեմբերի 12-ին Իրանի և Իրաքի պետական սահմանի մոտ։ Երկրաշարժը տեղի է ունեցել Թեհրանի ժամանակով 21։48-ին (Երևանի ժամանակով 21։18-ին, Գրինվիչի ժամանակով՝ 18։18-ին)։ Երկրաշարժը տեղի է ունեցել Իրանի Քիրմանշահ օսթանում (նահանգում)։ Երկրաշարժի ուժգնությունը Ռիխտերի սանդղակով կազմել է 7,3 մագնիտուդ (9-10 բալ)։ Երկրաշարժի էպիկենտրոնը գտնվել է Իրաքի Հալաբջա քաղաքից 32 կիլոմետր դեպի հարավ-արևմուտք։ Ցնցումները զգացվել են նաև Իրաքում, Իրանում, այդ թվում նաև ԱՄԷ-ում, Թուրքիայում, Հայաստանում և Իսրայելում։ Ըստ պաշտոնական տվյալների զոհվել է 339 մարդ, վիրավորվել՝ 2530 մարդ, ովքեր ստացել են տարբեր աստիճանի վնասվածքներ։ Մի քանի հարյուր մարդ համարվում է անհետ կորած։


== Զոհեր ==
Իրանի Քերմանշահ նահանգում, մահացել է առնվազն 300 մարդ, իսկ մոտ 1500 մարդ վիրավորվել է։ Ամենաշատ զոհերը գրանցվել է հենց այս նահանգում։ Ամենաքիչը 6 մարդ զոհվել և ևս 500-ը վիրավորվել են հարևան Իրաքում։ Իրաքի վերաբերյալ տեղեկատվությունը լրատվամիջոցների տրամադրել են Իրաքյան Քուրդիստանի պաշտոնական ներկայացուցիչները։


== Հետևանքներ ==
Թուրքիայի արտակարգ իրավիճակների նախարարությունը իր օգնությունն է առաջարկել՝ հայտարարելով, որ պատրաստ է ուղարկել 92 փրկարարներ, 4000 վրաններ և 7000 ծածկոցներ։
Հայաստանի նախագահ Սերժ Սարգսյանը ցավակցական հեռագիր է ուղղել Իրանի նախագահ Հասան Ռոհանիին։ Սարգսյանը խորին վշտակցություն և զորակցություն է հայտնել Իրանի նախագահին և բարեկամ ժողովրդին՝ զոհվածների ընտանիքներին և հարազատներին մաղթելով համբերություն, ուժ և կորով, իսկ վիրավորներին՝ շուտափույթ ապաքինում։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Նիդերլանդական Անտիլներ

Նիդերլանդական Անտիլներ (հոլ.՝ Nederlandse Antillen), նախկին ինքնավարություն (մինչ 2010 թվականի հոկտեմբերի 10-ը) Նիդերլանդների Թագավորության կազմում, աշխարհագրորեն կազմված երկու կղզեխմբից՝ Կարիբյան ծովում գտնվող Փոքր Անտիլյան կղզիների կազմում։


== Աշխարհագրություն ==
Երեք խոշոր կղզիներից՝ Արուբայից, Կյուրասաոյից և Բոնեյրեից կազմված կղզախումբը տեղակայված է Փոքր Անտիլյան կղզիների հարավային մասում, Վենեսուելայի ափի մոտ։ Ավելի փոքր կղզիներից՝ Սինտ Մաարտենից, Սինտ Էվստատիուսից և Սաբայից կազմված խումբը գտնվում է կղզեխմբի հյուսիսային մասում, գլխավոր կղզիներից մոտավորապես 1000 կմ հեռավորության վրա։
Սինտ Էվստատիուսն արևելքում ծովով սահմանակցում է Սենտ Քիթս և Նևիս պետության, Սինտ Մաարտենը ցամաքով սահմանակցում է Ֆրանսիայի անդրծովյան համայնքի՝ Սեն Մարտենի, հարավ-արևմուտքում ծովով սահմանակցում է բրիտանական Անգիլիա անդրծովյան տարածքի, հարավ-արևելքում՝ ֆրանսիական անդրծովյան Սեն Բարթելմիի համայնքի հետ։
Արուբան 1986 թվականի հունվարի 1-ին դուրս եկավ Նիդերլանդական Անտիլյան կղզիների կազմից՝ դառնալով ինքնավար պետություն Նիդերլանդների թագավորության կազմում։ 2010 թվականի հոկտեմբերի 10-ին Նիդերլանդական Անտիլյան կղզիների սահմանադրական բերափոխումների արդյունքում Կյուրասաոն և Սինտ Մաարտենը նույնպես դարձան ինքնավար պետություններ Նիդերլանդների Թագավորության կազմում, նույն ժամանակ Բոնայրեն, Սինտ Էվստատիուսը և Սաբան դարձան Թագավորության հատուկ համայնքներ։
Նիդերլանդական Անտիլների ընդհանուր տարածքը (առանց Արուբայի) կազմում է 800 կմ² տարածք, բնակչությունը՝ 225 հազար (2008)։ Վարչական կենտրոնը Կյուրասո կղզում գտնվող Վիլեմստադ քաղաքն է։


== Ծանոթագրություններ ==
Իտալիայի սահմանադրություն

Իտալիայի սահմանադրություն, Իտալիայի հիմնական օրենք, որն ընդունվել է 1947 թվականին Սահմանադրական հանձնաժողովի կողմից, ուժի մեջ է մտել 1948 թվականի հունվարի 1-ից։ Բաղակացած է հիմնական սկզբունքներից (1-12 հոդվածներ) և երկու մասերից։ Սահմանադրությունն ունի 134 հոդված (սկզբնապես 139)։ 1947 թվականից սկսած փոփոխվել է 15 անգամ։ Սահմանում է խորհրդարանական հանրապետությունը, ճանաչում է Լատերանի համաձայնագրերը որպես հռոմեական կաթոլիկ եկեղեցու հետ հատուկ հարաբերությունների հիմք։


== Սահմանադրության կառուցվածք ==
Մաս I` Քաղաքացիների իրավունքներ և պարտականություններ

Գլուխ I` Քաղաքացիական հարաբերություններ
Գլուխ II` Էթնիկ-սոցիալական հարաբերություններ
Գլուխ III` Տնտեսական հարաբերություններ
Գլուխ IV` Քաղաքական հարաբերություններՄաս II` Հանրապետության կառուցվածք

Գլուխ I` Խորհրդարան
Բաժին II` Կազմ
Գլուխ II` Հանրապետության նախագահ
Գլուխ III` Կառավարություն
Բաժին I` Նախարարների խորհուրդ
Բաժին II` Պետական վարչակազմ
Բաժին III` Օժանդակ մարմիններ
Գլուխ IV` Մագիստրատուրա
Բաժին I` Դատավարության
Բաժին II` Դատավարության դրույթներ
Գլուխ V` Մարզեր, գավառներ և համայնքներ
Գլուխ VI` Սահմանադրական երաշխիքներ
Բաժին I` Սահմանադրական դատարան
Բաժին II` Սահմանադրական վերանայում։ Սահմանադրական օրենքներ։


== Բովանդակություն և նշանակություն ==
Իտալիայի Սահմանադրությունն ամրագրում է խորհրդարանական ժողովրդավարական հանրապետություն, օրենսդիր մարմին է հռչակել խորհրդարանը, որը բաղկացած է Սենատից և Պատգամավորների պալատից, որոնք ընտրվում են ժողովրդի կողմից, պետության ղեկավարին՝ ընտրված խորհրդարանի նախագահին, գործադիր մարմին՝ նախարարների խորհուրդը, որը բաղկացած է նախարարների խորհրդի նախագահից. նա նշանակվում է նախագահի կողմից և պատասխանատվություն է կրում խորհրդարանի առջև։ Սահմանադրությունը հռչակում է մարզերի ինքնավարությունը, ներառյալ մարզային օրենքներ ընդունելու համար ընտրված մարզային խորհուրդների իրավունքը։ Սահմանադրությունը հիմնադրել Սահմանադրական դատարանը և Մագիստրատուրայի բարձրագույն խորհուրդը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Իտալիայի Հանրապետության սահմանադրությունը Սենատի պաշտոնական կայքում (իտալ.)
Իտալիայի Հանրապետության սահմանադրությունը Սենատի պաշտոնական կայքում (անգլ.)
Guide to Italian Legal Research and Resources on the Web
Խորհրդարանի անդամներ (իտալ.)
Archive footage of the Signing of the Constitution (իտալ.)
Ախուրյանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Շիրակի մարզ)

Այս հոդվածը ներկայացնում է Շիրակի մարզի Ախուրյան գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 6 հուշարձան (8 միավոր)։

 


== Տես նաև ==
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Գրսա Գյադուկ

Գրսա Գյադուկ, լեռնանցք Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի նահանգի Մուշի գավառի Բուլանըղի գավառակում, Քեռս գյուղի մոտակայքում։


== Ծանոթագրություններ ==
Մարտին Սայդիկ

Մարտին Սայդիկ (գերմ.՝ Martin Sajdik, հունվարի 14, 1949(1949-01-14), Վիեննա, Ավստրիայի բռնազավթումը դաշնակիցների կողմից) , ավստրիացի դիվանագետ, 2012 թվականից ՄԱԿ-ում Ավստրիայի մշտական ներկայացուցիչ։ 2015 թվականի հունիսի 22-ից ԵԱՀԿ գործող նախագահի հատուկ ներկայացուցիչ՝ որպես Ուկրաինայի արևելքում խաղաղության ծրագրի իրագործման վերաբերյալ եռակողմ շփման խմբի մաս։


== Կենսագրություն ==
Սովորել է իրավագիտություն Վիեննայի համալսարանում (1967-1971), միջազգային կապեր՝ Մոսկվայի պետական համալսարանում (1972-1973) միջազգային իրավունք՝ Ջոնս Հոփքինսի համալսարանում (1973-1974)։
1975 թվականին միանալով Ավստրիայի դիվանագիտական ծառայությանը՝ 1978 թվականին պաշտոններ է զբաղեցրել Արտաքին գործերի նախարարության տարբեր գերատեսչություններում։ 1978-1980 թվականներին եղել է Ժնևում Միավորված ազգերի կազմակերպության գրասենյակին կից Ավստրիայի մշտական ներկայացուցչության երկրորդ քարտուղար։ 1980-1985 թվականներին աշխատել է Մոսկվայում Ավստրիայի դեսպանատանը որպես խորհրդական և մամուլի կցորդ։
Սայդիկը եղել է Վիեննայում Եվրոպայի անվտանգության և համագործակցության հանձնաժողովի մամուլի դեպարտամենտի ղեկավար (1986-1987), Մոսկվայի Creditanstalt-Bankverein ավստրիական բանկի ներկայացուցչության ղեկավար (1987-1989) և Մոսկվայում Ավստրիայի դեսպանատան (1989–1991) առաքելության ղեկավարի խորհրդական ու տեղակալ։
1994-1997 թվականներին ղեկավարել է գույքի կառավարման վարչությունը։ Ավելի վաղ (1991-1994) Maculan Group ավստրիական շինարարական ընկերությունում աշխատել է միջազգային բիզնեսի գծով տնօրեն։ Նա նաև եղել է Maculan International GmbH-ի տնօրենների խորհրդի անդամ և Յակուտսկում համատեղ ձեռնարկության գլխավոր տնօրեն։
2003-2007 թվականներին Սայդիկն աշխատել է արտաքին գործերի նախարարությունում որպես տնտեսական հարցերի և եվրոպական ինտեգրման գծով գլխավոր տնօրեն։ 1997-2003 թվականներին եղել է Եվրամիության ընդլայնման, առևտրի, առևտրային հարաբերությունների բաժնի պետ ԵՄ-ից և Կենտրոնական Ասիայից դուրս։
2007 թվականից Սայդիկը աշխատում է որպես Ավստրիայի դեսպան Չինաստանում, Մոնղոլիայում և ԿԺԴՀ-ում։
Նա ամուսնացած է, ունի չորս երեխա։ Տիրապետում է անգլերենի, ռուսերենի, ֆրանսերենի և իտալերենի։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Curriculum Vitae Martin Sajdik, Ambassador (Lebenslauf, mit Publikationen, englisch, pdf, bmeia.gv.at; 69 kB)
Lebenslauf: Dr. Martin Sajdik (pdf, ealiz.eu)
New Permanent Representative of Austria Presents Credentials . Biographical Note // United Nations, BIO / 4341, 10 January 2012
Martin Sajdik: Austria’s Diplomat on Central Park A conversation with UN Ambassador Martin Sajdik, now an 'insider' in New York // Կաղապար:Не переведено , by Dardis McNamee on February 8, 2012
His Excellency Martin Sajdik
OSCE CiO Dačić receives Martin Sajdik, candidate for his Special Representative in Ukraine Archived 2020-10-30 at the Wayback Machine.
Վահանակերպ տափակապատիճակ

Վահանակերպ տափակապատիճակ (լատ.՝ Peltariopsis planisiliqua), խաչածաղկավորների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։


== Նկարագրություն ==
30-60 սմ բարձրությամբ երկամյա խոտաբույս է։ Ցողունն ճիպոտանման է, միջին մասից ճյուղավորված։ Ստորին տերևները ցողունի հիմքում վարդականման խմբված են, հակաձվաձև են, մսալի, կարմրավուն, թիթեղին հավասար կոթուններով։ Ողկույզները նոսր են, իսկ ծաղիկները՝ սպիտակ, քառատիպ։ Պտուղը պատիճակ է, 7-8 (10) մմ երկարությամբ, 3-5 մմ լայնությամբ, թելանման կոթուններով։


== Տարածվածություն ==
Հայաստանում հանդիպում է Դարեղեգիսի (Աուշ, Շատին, Թերփ, Խաչիկ, Բարձրունի, Ալայազի կիրճ, Հերհեր) և Զանգեզուրի (Անգեղակոթ) ֆլորիստիկական շրջաններում։ Աճում է նաև Նախիջևանում, Հյուսիսարևելյան Անատոլիայում, Հյուսիսարևմտյան Իրանում։


== Էկոլոգիա ==
Աճում է միջին լեռնային գոտում՝ ծովի մակարդակից 1300-1900 մ բարձրությունների վրա, լեռնալանջերի քարքարոտ, երբեմն ավազոտ տեղերում, չոր նոսր անտառներում։ Ծաղկում է ապրիլ-մայիս ամիսներին, պտղակալում՝ մայիս-հունիսին։


== Պահպանութոյւն ==
Վտանգված տեսակ է։ Տարածման շրջանի մակերեսը 5000 կմ²-ից պակաս է, բնակության շրջանի մակերեսը՝ 500 կմ²-ից պակաս։ Տեսակին սպառնում է անհետացման վտանգ։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված է որպես հազվագյուտ տեսակ։ CITES-ի Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում բացակայում է։
Պահպանության միջոցառումներ չեն իրականացվում։


== Ծանոթագրություններ ==
Պոբոիշնա

Պոբոիշնա (ռուս.՝ Побоишна), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վոլոգդայի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Իխալիցա գետի ձախ ափում՝ 67 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 21 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դոնի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Հյուսիսային Դոն գետն է։ Գետի ենթաավազանը Սուխոնան գետն է։ Գետի գետային ավազանը՝ Հյուսիսային Դոն։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 03020100312103000007469
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 103000746
Ավազանի կոդը - 03.02.01.003
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Շավիղ (գետ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Շավիղ (այլ կիրառումներ)Շավիղ, գետ Հայաստանի Սյունիքի մարզում։ Սկիզբ է առնում Մեղրու լեռների արևելյան լանջերից և ձախից միախառնվում Արաքս գետին։ Երկարությունը 13 կմ է։


== Ծանոթագրություններ ==
Դինտեմ-Բոդյա

Դինտեմ-Բոդյա (ռուս.՝ Динтем-Бодья), գյուղ Ռուսաստանի Ուդմուրթական հանրապետության Զավյալովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2003 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 260 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ջեյմս Վուլֆենսոն

Ջեյմս Վուլֆենսոն (անգլ.՝ James David Wolfensohn, դեկտեմբերի 1, 1933(1933-12-01), Սիդնեյ, Ավստրալիա - նոյեմբերի 25, 2020(2020-11-25), Նյու Յորք շրջան, Նյու Յորք, Նյու Յորք, ԱՄՆ), Համաշխարհային բանկի 9-րդ նախագահը։


== Կենսագրություն ==
Վուլֆենսոնը ծնվել է 1933 թվականի դեկտեմբերի 5-ին Սիդնեյում՝ հրեաների ընտանիքում, որը Մեծ ճգնաժամի տարիներին Անգլիայից արտագաղթել է Ավստրալիա։
1956 թվականին Մելբուռնում կայացած ամառային Օլիմպիական խաղերում եղել է Ավստրալիայի սուսերամարտի հավաքականի անդամ։ Եղել է նաև Ավստրալիայի Թագավորական ռազմաօդային ուժերի սպա։
Սիդնեյի համալսարանում ստացել է բակալավրի աստիճան։ 1959 թվականին Հարվարդի բիզնես դպրոցում ստացել է բիզնեսի կառավարման մագիստրոսի աստիճան։
Ամուսնացած է, ունի երեք զավակ։ 1980 թվականից ԱՄՆ-ի քաղաքացի է։ 2010 թվականին վերականգնել է Ավստրալիայի քաղաքացիությունը։
2020 թվականի նոյեմբերի 25-ին մահացել Է Նյու Յորքի Մանհեթենի շրջանում գտնվող իր տանը։ Մահվան պատճառ է հանդիսացել թոքաբորբի բարդությունը։


== Գործունեությունը Համաշխարհային բանկում ==
Վուլֆենսոնը պաշտոնապես ստանձնել է Համաշխարհային բանկի նախագահի պաշտոնը 1995 թվականի հուլիսի 1-ին։ Այդ պաշտոնում նա առաջադրվել է Միացյալ Նահանգների նախագահ Բիլ Քլինթոնի կողմից։ 2000 թվականին երկրորդ հնգամյա ժամկետով նրան միաձայն աջակցել է բանկի տնօրենների խորհուրդը, միաժամանակ դարձել է երրորդ անձը, որը երկու ժամկետով զբաղեցրել է բանկի նախագահի պաշտոնը` Յուջնի Բլեքից և Ռոբերտ ՄաքՆամարայից հետո։


== Մրցանակներ ==
Բրիտանական կայսրության շքանշանի ասպետ-հրամանատար։
Ավստրալիայի շքանշանի սպա։
Բարեկամության շքանշան (2004 թվականի հունվարի 17, Ռուսաստան)՝ միջազգային համագործակցության ամրապնդման գործում ունեցած մեծ ավանդի համար։
Ոսկե Ռունի շքանշան (1999 թվականի հունիսի 1, Վրաստան)՝ վրացական պետության կառուցման, տնտեսության բարեփոխման և Վրաստանի մշակութային ժառանգության փրկության գործում ներդրած հատուկ ավանդի համար։


== Ծանոթագրություններ ==
Դեն Ֆրիդկին

Թոմաս Դեն Ֆրիդկին (անգլ.՝ Thomas Dan Friedkin), ամերիկացի ձեռնարկատեր, միլիարդատեր և կինոռեժիսոր։ Նա The Friedkin Group-ի և նրա դուստր ձեռնարկության՝ Gulf States Toyota-ի սեփականատերն ու տնօրեն է։ Վերջինս հիմնադրվել է հայրը՝ Թոմաս Հ․ Ֆրիդկինը։ Դեն Ֆրիդկինը համարվում է իտալական Ռոմա ֆուտբոլային ակումբի սեփականատերը և նախագահը։ 2021 թ․ օգոստոսի դրությամբ նրա կարողությունը գնահատվում է 4,4 միլիարդ դոլլար։


== Կենսագրություն ==
Դեն Ֆրիդկինը ծնվել է ԱՄՆ-ի Կալիֆոռնիա նահանգի Սան Դիեգո քաղաքում։ Նա ունի բակալավրի աստիճան Ջորջթաունի համալսարանից և մագիստրոսի աստիճան Ռայսի համալսարանից։


== Ծանոթագրություններ ==
Սագիտովո (գյուղ, Խայբուլինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՍագիտովոՍագիտովո (ռուս.՝ Сагитово, բաշկիրերեն՝ Сәғит), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Խայբուլինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2002 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 353 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Էլսիու Ալվարեշ

Էլսիու Ալվարեշ (պորտ.՝ Élcio Álvares, օգոստոսի 28, 1932(1932-08-28), Ubá, Մինաս Ժերաիս, Բրազիլիա - դեկտեմբերի 9, 2016(2016-12-09), Վիտորիա, Բրազիլիա), բրազիլացի իրավաբան, լրագրող, պետական գործիչ, Էսպիրիտու Սանտու նահանգի նահանգապետ (1975-1979), դաշնային տեղակալ և սենատոր (համապատասխանաբար 1971-1975 և 1991-1998), արդյունաբերության, առևտրի և զբոսաշրջության նախարար ( 1994-1995), Բրազիլիայի պաշտպանության նախարար (1999-2000)։


== Կենսագրություն և կարիերա ==
Ծնվել է մեխանիկի ընտանիքում։ 1937 թվականին իր ծնողների հետ տեղափոխվել է Էսպիրիտու Սանտու նահանգի Վիտորիա համայնք։ 
1955 թվականին ավարտել է Էսպիրիտու Սանտուի Դաշնային համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը՝ ստանալով իրավագիտության բակալավրի աստիճան։ 
Ուսման ընթացքում, 1953 թվականի մայիսին ամուսնացել է Իրեն Ռոզինդո դա Սիլվայի հետ։ Ավելի ուշ ամուսիններն ունեցել են երկու երեխա՝ Ալեքսանդր Ռոսինդու Ալվարեսը և Էլսիու Ալվարեսը կրտսերը։
1966 թվականին առաջին անգամ Էսպիրիտու Սանտու նահանգից մասնակցել է Դաշնային օրենսդիր ժողովի ներկայացուցիչների պալատի ընտրություններին՝ ներկայացնելով ռազմական բռնապետության իշխող կուսակցությունը՝ Ազգային վերածննդի դաշինքը, սակայն դրանք կորցրել է, բայց նշանակվել է պատգամավոր։ 1970 թվականին կրկին սկսել է նախընտրական քարոզարշավը, սակայն մինչ ընտրությունների արդյունքների ամփոփումը, նրան կոչ են արել զբաղեցնել փոխնախագահի պաշտոնը՝ կապված Անդրադեի ինքնասպանության հետ։ Մի քանի օրից ընտրությունների արդյունքները նաև ցույց են տվել, որ նա ստացել է ձայների մեծամասնությունը իր ընտրատարածքում, ինչը նրան ապահովել է 1971-1974 թվականների գումարման պատգամավորական մանդատը։
1974 թվականի հունիսին Բրազիլիայի նորընտիր նախագահ Էռնեստա Հայզելը նրան նշանակել է Էսպիրիտու Սանտու նահանգի նահանգապետ։ Այդ պաշտոնը զբաղեցրել է մինչև 1979 թվականի մարտը։ 
Երկու կադենցիաների ընթացքում (1991—1994 և 1995—1999) եղել է Էսպիրիտու Սանտուի դաշնային սենատոր (1991—1994, 1995—1999)։
1994-1995 թվականներին եղել է Իտամար Ֆրանկուի կառավարության արդյունաբերության, առևտրի և զբոսաշրջության նախարար։
1999 թվականին նախագահ Ֆերնանդու Կորդոզուն հիմնադրել է Բրազիլիայի պաշտպանության նախարարությունը։ Պաշտոնի մյուս թեկնածուներից հրաժարվելուց հետո, դարձել է Բրազիլիայի պաշտպանության առաջին նախարարը (1999-2000)։ Նրա նշանակումը որպես «կողմնակի անձ» փոքր պետությունից և առանց զգալի քաղաքական կշռի, հանդիպել է քննադատությունների, մեղադրվել է կոռուպցիայի և հովանավորչության մեջ, ինչպես նաև Էսպիրիտու Սանտու նահանգում կազմակերպված հանցավորության հետ կապ ունենալու մեջ։ 2000 թվականի հունվարին թոշակի է անցել և նախարարի պաշտոնում նշանակվել է Գերալդ Մագելան։
2006-2014 թվականներին եղել է Էսպիրիտու Սանտու նահանգի տարածաշրջանային օրենսդիր մարմինների պատգամավոր։
2015 թվականի փետրվարի 23-ից զբաղեցրել է Banestes Seguros ապահովագրական ընկերության գլխավոր տնօրենի / նախագահի պաշտոնը։
Թաղված է Jardim da Paz գերեզմատանը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Jornalista diz que Élcio Alvares mentiu ao afirmar que não perseguiu Miriam Leitão» (պորտուգալերեն)։ Século Diário։ 2014-08-27։ Արխիվացված է օրիգինալից 2016-01-16-ին։ Վերցված է 2016-12-15
Սուկավետ

Սուկավետ (թուրքերեն՝ Kösedağ ― Քյոշեդաղ, քրդ.՝ Mîrê Çiyaya), հրաբխային մեկուսի լեռ (3445 մ)։ Գտնվում է Հայկական Պար լեռնաշղթայի արևմուտքում (լեռնաշղթայի ամենաբարձր գագաթն է)։ Հիմքի շրջագիծը մոտ 16 կմ է, հարաբերական բարձրությունը՝ 1200 մ։
Կազմված է անդեզիտաբազալտներից և անդեզիտներից։ Լանջերը զառիթափ են, տեղ-տեղ՝ քարակարկառներով, կան ոչ մեծ պարազիտային կոներ։ Սուկավետից սկիզբ են առնում Շարիան գետի (Արածանիի վտակ) ձախափնյա վտակները։ Բուսածածկույթը լեռնատափաստանային է։ Գագաթային մասում ալպյան մարգագետիններ են։


== Պատկերասրահ ==
Նագարև

Նագարև (վրաց.՝ ნაგარევი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Իմերեթի մարզի Թերջոլայի շրջանում։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 279 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Արաբական Միացյալ Էմիրությունների դրոշ

Արաբական Միացյալ Էմիրությունների դրոշը Արաբական Միացյալ Էմիրությունների պետական խորհրդանիշներից է։ Այն սահմանված է Արաբական Միացյալ Էմիրությունների սահմանադրությամբ և դրոշի մասին օրենքով։ Կազմված է սր, կարմիր, սպիտակ, կանաչ գույներից լայնքի և երկայնքի 1։2 հարաբերակցությամբ։ Դրոշը ընդունվել է 1971 թ.-ի դեկտեմբերի 22-ին։
Սերիշևո

Սերիշևո (ռուս.՝ Серышево), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Ամուրի մարզի Սերիշևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 11992 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Մինեսոտա Թիմբերվուլվզ

«Մինեսոտա Թիմբերվուլվզ» (անգլ.՝ Minnesota Timberwolves), ամերիկյան պրոֆեսիոնալ բասկետբոլային ակումբ։ Հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) Արևմտյան կոնֆերենցիայի հյուսիսարևմտյան դիվիզիոնում։
Ստեղծվել է 1989 թվականին՝ լիգայի ընդլայնման ծրագրի շրջանակներում։ Ինչպես մի շարք նորաստեղծ ակումբներ՝ «Թիմբերվուլվզը» նույնպես խնդիրներ է ունեցել լիգայում հաջող հանդես գալու համար, սակայն իրադարձությունները կտրուկ փոխվում են NBA-ի 1995 թվականի դրաֆթի ժամանակ, երբ ակումբը ձեռք է բերում Քևին Գառնեթին, ում շնորհիվ 8 անգամ անընդմեջ դուրս է գալիս փլեյ-օֆֆ՝ չնայած 7-ի ժամանակ դուրս մնում առաջին իսկ ռաունդում։ 2004 թվականին ակումբին հաջողվում է նվաճել առաջին դիվիզիոն տիտղոսը և հասնել մինչև կոնֆերենցիայի եզրափակիչ։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք(անգլ.)
Աստերոիդների ցանկ (287401-287500)

Աստերոիդների ցանկ (287301-287400)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (287501-287600)
 Աստերոիդների ցանկ (287301-287400)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (287501-287600)
Տուգայ (գետ)

Տուգայ (ռուս.՝ Тугай), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կեմերովոյի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Ուղիղ Ուսկատ գետի աջ ափին՝ 12 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 14 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Տոմը գտնվում է Նովոկուզնեցկ քաղաքից մինչև Կեմերովո քաղաք, գետի ենթաավազանը՝ Տոմ։ Գետի ավազանը՝ Վերին Օբից մինչև Իրտիշ թափվելը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Անաստասիևկա (Կրասնոդարի երկրամաս)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Անաստասիևկա (այլ կիրառումներ)Անաստասիևկա (ռուս.՝ Анастасиевка), գյուղ Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասի Տուապսեի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 1999 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 236 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Գրիգորի Շայն

Գրիգորի Աբրամովիչ Շայն (ռուս.՝ Григорий Абрамович Шайн, ապրիլի 7 (19), 1892, Օդեսա, Ռուսական կայսրություն - օգոստոսի 4, 1956(1956-08-04), Մոսկվա, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), խորհրդային աստղաֆիզիկոս, ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոս (1939)։
Ավարտել է Դորպատի համալսարանը (1919)։ 1921-1925 թվականներին աշխատել է Պուլկովոյի աստղադիտարանում, 1925-1952 թվականներին՝ Ղրիմի աստղադիտարանում (1945-1952 թվականներին՝ տնօրեն)։ Հիմնական աշխատանքները վերաբերում են աստղային սպեկտրոսկոպիային և գազային միգամածություններին։ Վլադիմիր Ալբիցկու հետ որոշել է մոտ 800 աստղերի ճառագայթային արագությունները։ Հայտնաբերել է (Վասիլի Ստրուվեի հետ) վաղ սպեկտրային դասերի աստղերի արագ պտտման երևույթը (1928), աստղերի մթնոլորտում C13 իզոտոպի մեծ պարունակությունը, մոտ 150 նոր միգամածություններ։ Ուսումնասիրել է նաև կրկնակի աստղերը, փոքր մոլորակները, ասուպային հոսքերը, արևապսակը, հայտնաբերել է նոր գիսավոր (Շայնի գիսավոր) և մի քանի տասնյակ սպեկտրային կրկնակի աստղեր։ 
ԽՍՀՄ պետական մրցանակ (1950)։ Պարգևատրվել է Լենինի 2 շքանշանով։ 
Մահացել է Մոսկվայում, աճյունն ամփոփված Լիմենա քաղաքում (Ղրիմ)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Колчинский И. Г., Корсунь А. А., Родригес М. Г. Астрономы. Биографический справочник. Киев: Наукова думка, 1977.
Григорий Абрамович Шайн
Գրամինո (գյուղ, Լեբեդինի շրջան)

Գրամինո (ուկրաիներեն՝ Грамине), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Լեբեդինի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Գրամինո գյուղում բնակվում էր 160 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ազնալկինո

Ազնալկինո (ռուս.՝ Азналкино, բաշկիրերեն՝ Аҙналы), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բելորեցկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 508 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ամպարու դու Սեռա

Ամպարու դու Սեռա (պորտ.՝ Amparo do Serra), համայնք Բրազիլիայում՝ Մինաս Ժերայս նահանգի կազմում։ Գտնվում է Զոնա դա Մատա նահանգի Հարավ-արևելյան մարզում։ Մտնում է Վիսոզա գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 4919 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 145,811 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում է՝ 33,7 մարդ/կմ2։


== Պատմություն ==
Քաղաքը հիմնադրվել է 1962 թվականի դեկտեմբերի 30-ին։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 17 757 660,00 ռեալ (տվյալները Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 3 431,43 ռեալ (տվյալները Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը, 2000 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 0,675 (տվյալները ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)։
99 (թիվ)

99 (իննսունինը), բնական թիվ է։


== Մաթեմատիկայում ==
992=9801, 98+01=99;
180°-ով շրջելիս ստացվում է՝ 66;
ամենամեծ երկնիշ թիվն է;
99-ի թվանշանների գումարը հավասար է 18-ի
99-ի թվանշանների արտադրյալը հավասար է 81-ի
99-ը կենտ երկնիշ թիվ է


== Գիտության մեջ ==
Էյնշտեյնիումի ատոմային համարը
99 կարգային թիվն ունի Դիկե աստերոիդը։


== Այլ ոլորտներում ==
99 թ., մ.թ.ա. 99 թ.
9910 ASCII-ում «c» նշանի կոդը
Տարվա 99-րդ օրը ապրիլի 9-ն է (նահանջ տարիներին՝ ապրիլի 8-ը)
«99 ֆրանկ»՝ Ֆրեդերիկ Բեգբեդերի վեպերից
«99 գարեջրի գավաթ»՝ ամերիկյան հայտնի ժողովրդական երգ
Հոկեյիստ Ուեյն Գրետցկիի համարը
Ֆուտբոլիստ Խորխե Լորենսոյի համարը
Ջասպեր (ազգային պարկ)

Ջասպեր (անգլ.՝ Jasper National Park), ազգային պարկ Կանադայում։ Բացվել է 1905 թվականին։ Գտնվում է Թդմոնտոն քաղաքից 320 կմ արևմուտք։ Մտնում է Կանադայում ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկի մեջ։ Տարածքը՝ 10 878 կմ2։


== Պատկերասրահ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Jasper National Park 100 Year Centennial website Archived 2007-10-11 at the Wayback Machine.
Hiking Trails in Jasper
An article on Jasper National Park from The Canadian Encyclopedia Archived 2011-09-11 at the Wayback Machine.
Jasper Rockies - a short movie featuring Jasper N.P. beauties
Շուշանիկ Պռոշյան

Շուշանիկ Պերճի Պռոշյան (1881 - 1943), հայ մանկավարժ։
Պերճ Պռոշյանի կրտսեր դուստրը։


== Կենսագրություն ==
Սովորել է Թիֆլիսի Հովնանյան դպրոցում, ապա Թիֆլիսի արքունի գիմնազիայում։ Շուշանիկը փորձում է նաև բժշկական մասնագիտություն ձեռք բերել, սակայն ուսման վարձի պատճառով չի կարողանում շարունակել ուսումը։


== Տես նաև ==
Պերճ Պռոշյանի տուն-թանգարան


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
«Հայրենիքի ձայն» շաբաթաթերթ, 30 սեպտեմբերի, 1987, թիվ 40, էջ 5․
«Նյութեր Պերճ Պռոշյանի կենսագրության համար», Պ․Հ․ Հակոբյան․
Լ’Էսկարեն

Լ՛Էսկարեն (ֆր.՝ L'Escarène), կոմունա Ֆրանսիայի հարավ-արևելքում՝ Պրովանս Ալպեր Լազուր ափ շրջանի Ծովափնյա Ալպեր դեպարտամենտի Գրաս շրջանի Կոնտ կանտոնում։ Մինչև 2015 թվականի մարտը կոմունան վարչականորեն ընդգրկված էր Լ’Էսկարեն լուծարված կանտոնի կազմում (Նիցցա շրջան)։
Կոմունայի տարածքը կազմում է 10.67 կմ², 2006 թվականին բնակչությունը կազմել է 2259 մարդ աճի միտումով, 2012 թվականին՝ 2449 մարդ, բնակչության խտությունը՝ 229.5 մարդ/կմ²։


== Բնակչություն ==
Կոմունայի բնակչությունը  2011 թվականին կազմել է 2414 մարդ, 2012 թվականին՝ 2449 մարդ
Բնակչության թվաքանակի դինամիկան։


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին աշխատունակ տարիքի (15-64 տարեկան) 1482 բնակիչներից 1103-ը եղել են տնտեսապես ակտիվ, 379-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության գործակիցը կազմել է 74.4 %, 1999 թվականին եղել է 68.5 %: Աշխատունակ տարիքի 1103 ակտիվ բնակիչներից աշխատում էին 988-ը (539 տղամարդ և 449 կին), 115 հաշվառված էին որպես գործազուրկ (50 տղամարդ և 65 կին)։ Աշխատունակ տարիքի 379 ոչ ակտիվ բնակիչներից 105-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 145-ը՝ թոշակառուներ, իսկ 129-ը՝ ոչ ակտիվ են եղել այլ պատճառներով։
2010 կոմունայում հաշվառված են եղել 893 հարկատու տնային տնտեսություններ, որտեղ ապրում էր 2071 մարդ։ Մեկ հարկատուին բաժին ընկնող շահույթը կազմել է 18369.5 եվրո։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Լ՛Էսկարեն կոմունայի քաղաքապետարանի պաշտոնական կայք (ֆր.)
Սահմանադրականության կանխավարկած

Սահմանադրականության կանխավարկած (անգլ.՝ Presumption of constitutionality), սկզբունք, համաձայն որի օրենքի հակասահմանադրականության ապացուցման պար­տականությունը կրում է քաղաքացին, այլ ոչ թե պետությունը։
Ալեքսանդր Համիլթոնը իր Ֆեդերալիստ 78 էսսեյում գրել է, դատարանները պետք է հնարավորություն ունենան չեղարկել օրենքը որպես հակասահմանադրական միայն այն դեպքում, եթե վիճարկվող օրենքի և սահմանադրության միջև կա «անհաշտելի տարբերություն»։ Հակառակ դեպքում օրենքը պետք է մնա ուժի մեջ։
Նմանապես, 1787 թվականին Ֆիլադելֆիայի համագումարի ժամանակ Վիրջինիայի պատվիրակ Ջորջ Մենսոնը ասել է, որ դատավորները «կարող են հակասահմանադրական օրենքը անվավեր ճանաչել։ Սակայն այդ նկարագրությանը չհամապատասխանող ցանկացած օրենք, որքան էլ այն անարդար, ծանր և կործանարար լինի, նրանք որպես դատավորներ պարտավոր են ազատ թողնել»։
Ամերիկացի իրավաբան, պրոֆեսոր Ռենդի Բարնեթը կարծում է, որ նման կանխավարկածը ինքն իրենով հակասահմանադրական է և ենթադրում է, որ պետությունը պարտավոր է ապացուցել, որ ազատությունը սահմանափակող օրենքները անհրաժեշտ են, ինչ Բարնեթը անվանում է «ազատության կանխավարկած»։


== Տես նաև ==
Դատական հսկողություն
Դատական հսկողությունը ԱՄՆ-ում
Իրավական դոկտրին


== Ծանոթագրություններ ==
Բերնրիդ (Վերին Բավարիա)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Բերնրիդ (այլ կիրառումներ) Բերնրիդ (գերմ.՝ Bernried), կոմունա Գերմանիայի Բավարիա երկրամասում։
Ենթարկվում է Վերին Բավարիա շրջանին։ Գտնվում է Վայլհայմ Շոնգաու շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 2232 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի)։ Տարածքը կազմում է 13,79 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 09 1 90 115։
Կոմունան բաժանված է 2 գյուղական համայնքի։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական էջ
Էքրեմ Իմամօղլու

Էքրեմ Իմամօղլու (թուրքերեն՝ Ekrem İmamoğlu, հունիսի 4, 1970(1970-06-04), Cevizli, Աքչաաբաթ, Տրապիզոնի մարզ, Թուրքիա), թուրք քաղաքական գործիչ, որը 2019 թվականի մարտի 31-ին կայացած տեղական ինքնակառավարման մարմինների ընտրության ժամանակ ընտրվել է Ստամբուլի քաղաքապետ՝ կարողանալով հաղթել իր հիմնական մրցակցին՝ Թուրքիայի մեջլիսի նախկին խոսնակ, Արդարություն և զարգացում կուսակցության թեկնածու Բինալի Յըլդըրըմին։ Նախկինում եղել է Ստամբուլի Բեյլիքդյուզյու շրջանի ղեկավար։ Ավելի ուշ, ընտրությունները չեղարկվել են, սակայն Իմամօղլուն վերընտրվել է այդ պաշտոնում 2019 թվականի հունիսի 23-ին։


== Կենսագրություն ==
Իմամօղլուն ծնվել է 1970 թվականին Թուրքիայի Տրապիզոնի մարզի Աքչաաբաթ գյուղում։ Ավարտելով Տրապիզոնի ավագ դպրոցը՝ սովորել է Ստամբուլի համալսարանի բիզնես կառավարման բաժնում (բակալավր), իսկ մագիստրոսական կրթությունն ստացել է նույն համալսարանի մարդկային ռեսուրսների կառավարման բաժնում։ Համալսարանն ավարտելուց հետո՝ նա միացել է ընտանեկան բիզնեսին, որն զբաղվում էր շինարարական գործունեությամբ։
2008 թվականին միացել է Ժողովրդահանրապետական կուսակցությանը։ Հավաքելով ձայների 50.44%-ը 2014 թվականին տեղական ինքնակառավարման մարմինների ընտրությունների ժամանակ, Իմամօղլուն ընտրվել է Ստամբուլի Բեյլիքդյուզյու շրջանի ղեկավար։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք էջ
Լիգատուրա (այլ կիրառումներ)

Լիգատուրա (ուշ. լատ. ligatura – կապ, < լատ. ligo – կապել, միացնել),

Մետալուրգիայում, օժանդակ համաձուլվածքներ, որոնց օգնությամբ հալված մետաղը հարստացնում են անհրաժեշտ լեգիրող տարրերով՝ մետաղին (հալված կամ պինդ վիճակում) որոշակի հատկություններ հաղորդելու նպատակով (տես Լեգիրում)։ Լիգատուրը օգտագործվում է այն դեպքում, երբ դժվար է առանձին լեգիրող տարրերի անմիջական ներմուծմամբ ստանալ պահանջվող բաղադրության համաձուլվածք։ Օրինակ՝ ազտիվ մետաղներին ամրություն տալու համար օգտագործում են պղնձի կամ անագի համաձուլված։
Պոլիգրաֆիայում, մեկ ընդհանուր ոտքի վրա ձուլված երկու տպագրական նշան։
Բժշկության մեջ կապ, անոթակապ (մետաքսաթելից)
լեզվաբանության մեջ՝ կցագիր
երաժշտական ​​նոտագրության մեջ գրաֆեմա, սիմվոլ, որը ցույց է տալիս մի քանի նշանների միակցված կատարումը
սաքսոֆոնի, կլառնետի և այլ փայտային փողային երաժշտական ​​գործիքների մունդշտուկը լեզվակին (трость) ամրացնելու մետաղալար-հարմարանք
ատամնաբուժության մեջ հարակից ատամները մետաղալարով ամրացում՝ կապան
սոցիոլոգիայում՝ ըստ Ռալֆ Դարենդորֆի, անձի պատկանելիություն և կապեր, առանց որոնց սոցիալական կյանքն անհնար է թվում։


== Տես նաև ==
Գարոտա


== Ծանոթագրություններ ==
Լենա Անթառանյան

Լենա Սարգսի Անթառանյան (օգոստոսի 12, 1950(1950-08-12)), հայ բանաստեղծուհի, 1989 թվականից Հայաստանի գրողների միության անդամ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1950 թվականի օգոստոսի 12-ին, Լոռու մարզի շրջանի Օձուն գյուղում։ Ավարտել է Կիրովականի տեխնոլոգիական տեխնիկումը։
Ավելի քան երեք տասնամյակ աշխատել է քաղաքի կերպարվեստի թանգարանում որպես գիտաշխատող։ Եղել է Հայաստանի գրողների միության պրոպագանդայի բյուրոյի Կիրովականի բաժանմունքի ներկայացուցիչ, ՀԳՄ Լոռու մարզային բաժանմունքի քարտուղար (2003 թվականից)։ Այժմ Ստեփան Զորյանի տուն-թանգարանի տնօրենն է (2006 թվականից)։
Նրա ստեղծագործությունները տպագրվել են գրական մամուլում և «Նոր ձայներ», «Հայուհիներ», «Գրական Լոռի», «Հայ արդի քնարերգություն» անթոլոգիաներում։
Թարգմանվել է նաև ռուսերեն, տպագրվել Մոսկվայի «Լիտերատուրնայա գազետա» և ԱՊՀ երկրների գրողների ռուսալեզու տարեգրքում։


== Երկեր ==
Վերջին ժպիտ, Երևան, 2013։
Թափուր կառամատույց, Երևան, 2000։
Հայաստան, բարության փորձաքար, 1999։
Մոռացվածների երգը, Երևան, 1990։
Ծառեր, Երևան, 1977։


== Պարգևներ և մրցանակներ ==
2010 թվականին արժանացել է Հայաստանի գրողների միության «Գրական վաստակի համար» մեդալի։


== Տես նաև ==
Հայաստանի գրողների միության անդամների ցանկ


== Աղբյուրներ ==
Հայկ Խաչատրյան (1986)։ Գրական տեղեկատու։ Երևան: «Սովետական գրող»
Ցզյանսի

Ցզյանսի, նահանգ Արևելյան Չինաստանում, Յանցզի գետի աշափնյա մասում։ Տարածությունը 160 հազար կմ2 է, բնակչությունը՝ 45,2 մլն (2013)։ Վարչական կենտրոնը՝ Նանչան։ Նահանգի ներքին մասը Պոյանհու լճի ավազանի ցածր հարթավայրն է, եզրերն զբաղեցնում են լեռնաշղթաները։ Տիրապետում են 300-900 մ բարձրությունները։ Կլիման մերձարևադարձային է, մասսոնային։ Տարեկան տեղումները 1400-1700 մմ են։ Տնտեսության գլխավոր ճյուղը գյուղատնտեսությունն է։ Մշակվում է տարածքի ավելի քան 16%-ը։ Ցանքատարածությունների 80%-ը ոռոգելի է։ Մշակվող հիմնական կուլտուրան բրինձն է։ Մշակվում են նաև ցորեն, գարի, բաթաթ, ընդավորներ, թեյ, ցիտրուսային կուլտուրաներ, բամբակ, ջուտ, ծխախոտ, ռամի, շաքարեղեգ, ձիթատուներ։ Զբաղվում են խոզաբուծությամբ, խոշոր եղջերավոր անասնապահությամբ, թռչնաբուծությամբ, ձկնորսությամբ։


== Ծանոթագրություններ ==
Վլադիմիր Տրուխանովսկի

Վլադիմիր Տրուխանովսկի (ռուս.՝ Влади́мир Влади́мирович Трухано́вский, փետրվարի 24, 1953(1953-02-24)), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։


== Կենսագրություն ==
197 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Մոսկվայի Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանը։ Տիրապետում է իսպաներենին և անգլերենին։
1975 թվականից զբաղվում է դիվանագիտական գործունեությամբ։

1995 թվականից մինչև 1998 թվականը Չիլիում եղել է Ռուսաստանի դեսպանատան խորհրդական-դեսպանորդ։
1998-2002 թվականներին եղել է Ռուսաստանի Դաշնության արտաքին գործերի նախարարության լատինամերիկյան դեպարտամենտի գլխավոր խորհրդական։
2002 թվականի մայիսի 2-ից մինչև 2004 թվականի հունիսի 24-ը եղել է Ռուսաստանի Դաշնության արտաքին գործերի նախարարության լատինամերիկյան դեպարտամենտի տնօրենի տեղակալ։
2004 թվականի հունիսի 24-ից մինչև 2011 թվականի փետրվարի 21-ը Կոլումբիայում եղել է Ռուսաստանի Դաշնության արտակարգ և լիազոր դեսպան։
2011 թվականի սեպտեմբերի 9-ից մինչև 2015 թվականի դեկտեմբերի 17-ը եղել է Ռուսաստանի Դաշնության արտաքին գործերի նախարարության հատուկ հանձնարարականների դեսպան։
2015 թվականի դեկտեմբերի 17-ին՝ Ռուսաստանի Դաշնության արտաքին գործերի նախարարության հատուկ հանձնարարականների դեսպան։
2015 թվականի դեկտեմբերի 17-ից Չիլիում համարվում է Ռուսաստանի Դաշնության արտակարգ և լիազոր դեսպան։


== Դիվանագիտական աստիճան ==
2-րդ դասի արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ (1996 թվականի հոկտեմբերի 19)
1-ին դասի արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ (2006 թվականի փետրվարի 1)
Արտակարգ և լիազոր դեսպան (2016 թվականի մայիսի 5)


== Ծանոթագրություններ ==
Աստերոիդների ցանկ (108201-108300)

Աստերոիդների ցանկ (108101-108200)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (108301-108400)
 Աստերոիդների ցանկ (108101-108200)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (108301-108400)
Կոհգիլուի և Բոյերահմեդ

Կոհգիլուի և Բոյերահմեդ  (պարս.՝ کهگیلویه و بویراحمد‎` Kohgiluyeh o Buyer-Ahmad), Իրանի 31 մարզերից (օսթաններից) մեկը։ Տեղակայված է երկրի հարավ-արևմուտքում։ Վարչական կենտրոնը Յասուջ քաղաքն է, մյուս խոշոր քաղաքներն են` Դոգոնբեդանը կամ Գաչսարանը (83 հզ.), Դեհդեշտ (52 հզ.), Լիկակ (13 հզ.), Չերամ (13 հզ.), Լանդե (11 հզ.), Բաշտ (10 հզ.): Մարզի տարածքը կազմում է 15 504 կմ²։ Բնակչությունը, ըստ 2006 թվականի մարդահամարի, կազմում է 634 299 մարդ, մեծամասնությունը` լոռեր, պարսիկներ և քաշքայներ։


== Պատմություն ==
Նախկինում Կոhգիլուիը և Բոյերահմեդը եղել են Ֆարսի նահանգի և (մինչև 1963 թվականի հունիսի 23-ը) Խուզեսթան նահանգի կազմի մեջ։ Առանձնացումն եղել է 1963 թվականի հունիսի 13-ին տեղի ունեցած անկարգությունների արդյունքում։ Անկախ նահանգի վերջնական ձևավորումն ավարտվեց 1974 թվականի մարտին։
Մարզն ունի պատմամշակութային արժեք ունեցող 132 գրանցված տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Նահանգի տարածքը հիմնականում զբաղեցնում են Զագրոսի լեռները։ Ամենաբարձր կետը տեղակայված է Դենայի լեռնաշղթայում (4409 մ)։ Կոhգիլուիը և Բոյերահմեդը նահանգի լեռները ծածկված են կաղնու անտառներով։ Բնական աղբյուրները, երգեցիկ թռչունները և մաքուր օդը գրավում են մեծ թվով բնության սիրահարների։


== Վարչական բաժանում ==


== Տնտեսություն ==
Տնտեսության հիմնական ճյուղերն են նավթավերամշակումը, սննդային, մանրագործական, փայտամշակման արդյունաբերությունը, շինանյութերի, առևտրի արտադրությունը, գյուղատնտեսությունը, զբոսաշրջությունը։ Յասուջ քաղաքում տեղակայված է «Նեշնլ Իրանին Օյլ Ռեֆայնինգ էնդ Դիստրիբյուշն» ընկերության նավթավերամշակման գործարանը։


== Ուսումնական հաստատություններ ==
Յասուջի համալսարան
Յասուջի բժշկական համալսարան
Islamic Azad University of Gachsaran


== Տեսարժան վայրեր ==
Յասուջ քաղաքում է գտնվում հնագույն Պաթավեհ կամուրջը և Պայ-ե Չոլ գերեզմանոցը, Խոսրավի բլուրը՝ Աքեմենյան դարաշրջանի ավերակներով։ Յասուջայի մերձակայքում՝ Ֆարս տանող ճանապարհին, կա Թանգ-էլ Մեյրան («Պարսկաստանի դարպաս») անցուղին, որտեղ Ալեքսանդր Մակեդոնացին հաղթեց Աքեմենյան զորքերին։ 
Յասուջայի շրջակայքում են գտնվում նաև կաղնու անտառները և Թանգ-ե Թամորադին ջրվեժները։ Սիսախթ քաղաքի մոտակայքում են գտնվում Սասանյան և Սաֆավիդ դարաշրջանների ավերակները ու Դենա լեռան արգելոցը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Официальный сайт администрации Кохгилуйе и Бойерахмед(պարս.)
Ուուեմաա

Ուուեմաա (էստ․՝ Uuemaa), գյուղ Էստոնիայի Պյարնումաա նահանգի Հյաադեմեեստե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 20 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)