Մերի Դերոս

Մերի (Մարիա) Դերոս (հունարեն՝ Μαρία Δέρος, անգլ.՝ Mary Deros, 1951, Աթենք, Հունաստան), հայկական արմատներով կանադացի քաղաքական գործիչ, Մոնրեալի փոխքաղաքապետ, Մոնրեալի քաղաքային խորհրդի անդամ Պարկ-Էքստանսիոն ընտրատարածքից և Մոնրեալի գործադիր կոմիտեի անդամ (1998 թվականից)։ Équipe Denis Coderre կուսակցության անդամ (2013 թվականից)։ Տիրապետում է հունարենին, ֆրանսերենին և անգլերենին։ Ակտիվ գործիչ Կանադայի հունական համայնքում և ամբողջ հունական սփյուռքում։


== Կենսագրություն ==


=== Վաղ տարիներ, ընտանիք և կրթություն ===
Մարիա Դերոսը ծնվել է Աթենքում (Ատտիկա, Հունաստան) հույնի և հայուհու ընտանիքում։ Հայոց ցեղասպանության ժամանակ նրա հայրը փախել է Թուրքիայից՝ հաստատվելով հունական Սամոս կղզում (Արևելյան Սպորադներ)։ 1958 թվականին, երբ Մերին 7 տարեկան է եղել, ընտանիքը ներգաղթել է Կանադա՝ հաստատվելով Մոնրեալում։
1970 թվականին Դերոսն ավարտել է Լասալ քոլեջը՝ ստանալով ճանապարհորդության և զբոսաշրջության մասնագիտության դիպլոմ։


== Կարիերա ==


=== Մունիցիպալ քաղաքականություն ===


==== Պիեռ Բուրկի վարչակազմ ====
1998 թվականին, առաջին անգամ մասնակցելով Մոնրեալի մունիցիպալ ընտրություններին «Vision Montreal» կուսակցությունից, որի ղեկավարն է եղել քաղաքապետ Պիեռ Բուրկը, Դերոսն ընտրվել է քաղաքային խորհրդի անդամ Պարկ-Էքստենսի շրջանից։ Նոյեմբերին նշանակվել է գործադիր կոմիտեի կազմում, որտեղ զբաղվել է սպորտի, հանգստի, սոցիալական զարգացման և քաղաքային շրջանների հետ կապված հարցերով։ Նաև ծառայել է Մոնրեալի տարածաշրջանային առողջապահական մարմնի գործադիր կոմիտեում։
2000 թվականին նա վերահսկել է որոշ մունիցիպալ բեյսբոլի դաշտերի վերափոխումը ֆուտբոլի դաշտերի՝ պնդելով, որ Մոնրեալում ֆուտբոլը դառնում է ավելի տարածված սպորտաձև։ Նույն թվականի սեպտեմբերին նշանակվել է քաղաքի ներկայացուցիչ նորաստեղծ Մեծ Մոնրեալի շրջանային կառավարությունում։ Նույն ժամանակահատվածում նա աջակցել է քաղաքապետ Բուրկի արշավին՝ միավորելու Մոնրեալ կղզու բոլոր համայնքները մեկ համայնքային կառավարության մեջ։
2001 թվականին մեծ դեր է խաղացել Հունաստանի անկախության օրվա կապակցությամբ Մոնրեալում տոնական շքերթի կազմակերպման գործում։


==== Ժերալդ Թրամբլեի վարչակազմ ====
2001 թվականին Դերոսը վերընտրվել է։ Այդ ընտրություններում «Vision Montreal»-ը պարտվել է քաղաքապետ Ժերալդ Թրամբլեի «Montreal Island Citizens Union» (MICU) կուսակցությանը։ Նա թողել է գործադիր կոմիտեն Բուրկի վարչակազմի մնացած անդամների հետ միասին՝ դառնալով ընդդիմադիր պատգամավոր։
2005 թվականին նա վերընտրվել է երրորդ ժամկետով։
2007 թվականին Դերոսը հաջող արշավ է կազմակերպել՝ կանխելու Մոնրեալի պատմական Պարկ ավենյուի (Park Avenue) անվանափոխությունը՝ ի պատիվ Քվեբեկի նախկին վարչապետ Ռոբերտ Բուրասի։ Նույն թվականի դեկտեմբերին «Vision Montreal»-ի հետ ինը տարի անց, նա տեղափոխվել է Թրամբլեյի «Union Montreal» կուսակցություն (նախկին MICU):
2009 թվականին նա կրկին նշանակվել է Մոնրեալի գործադիր կոմիտեում, որտեղ այս անգամ վերահսկել է համայնքի, սոցիալական զարգացման և ընտանիքների խնդիրները։ Նույն թվականին նա վերընտրվել է չորրորդ ժամկետով, իսկ կոմիտեի վերափոխումից հետո սկսում է զբաղվել համայնքների մշակութային խնդիրներով, ավելի ուշ (2011 թվականից)՝ երիտասարդության հարցերով։


==== Մայքլ Ապպելբաումի և Լորան Բլանշարի վարչակազմեր ====
2012 թվականին Մոնրեալի քաղաքապետ է ընտրվել Մայքլ Ապպելբաումը։ Դերոսը մնացել է գործադիր կոմիտեի անդամ՝ միաժամանակ հրաժարվելով վերահսկել երիտասարդության խնդիրները։ Նույն թվականի դեկտեմբերին նա հեռացել է «Union Montreal»-ից։
2013 թվականին Մոնրեալի քաղաքապետի ընտրություններում Լորան Բլանշարի հաղթանակից հետո նա պահպանել է իր պաշտոնը կոմիտեում։
Մոնրեալի քաղաքային խորհրդում ի պաշտոնե նա նաև հանդիսացել է Վիլրի-Սեն-Միշել-Պարկ-Էքսթանսիոն շրջանի մունիցիպալ խորհրդի անդամ (2005 թվականից) և փոխքաղաքապետ։


==== Պոնտոսի հույների ցեղասպանության ճանաչում ====
2017 թվականի մայիսի 15-ին Մերի Դերոսի և Պիերֆոնդս-Ռոքսբորո վարչական օկրուգի քաղաքապետ Դիմիտրիոս Ջիմ Բեյսի (նույնպես  ծագումով հույն) համատեղ նախաձեռնության և մեկամյա ջանքերի շնորհիվ, Մոնրեալի քաղաքային խորհուրդը միաձայն ճանաչել է Պոնտոսի հույների ցեղասպանությունը որպես պատմական փաստ՝ մայիսի 19-ը հռչակելով Պոնտոսի հույների ցեղասպանության զոհերի հիշատակի օր։ Մինչ այդ նույն տարվա սկզբին սենատորներ Լեո Հուսակոսը և Պանա Պապաս-Մերչանտը Օշավա քաղաքում (Օնտարիո) ինչպես նաև մունիցիպալ խորհրդի անդամներ Վասիլիոս Կարիդոյանիսն ու Ագլայա Ռևելակին Լավա քաղաքում հասել են  նմանատիպ արդյունքների։ Ընդհանուր առմամբ, Պոնտոսի հույների ցեղասպանությունը Կանադայում ճանաչվել է 13 քաղաքների կողմից՝ Օտտավան (2016 թվական՝ Ջիմ Կարյանիսի ջանքերի շնորհիվ), Տորոնտոն (2016 թվական՝ Ջիմ Կարյանիսի և Մերի Ֆրագեդակիսի շնորհիվ), Լա Սալը, Օշավան, Մոնրեալը, Վանկուվերը, Էդմոնտոն, Ռեջայնա, Վոնը, Կոտ Սեն Լյույը (2017), Վիլրեյ-Սեն-Միշել-Պարկ-Էքստանսիոնը, Լավալը և Կալգարին (2018)։


== Ծանոթագրություններ ==