Պավել Ռիկով

Պավել Սերգեևիչ Ռիկով (ռուս.՝ Павел Сергеевич Рыков, հոկտեմբերի 7 (19), 1884, Մոսկվա, Ռուսական կայսրություն - մարտի 26, 1942(1942-03-26), Ussuriysk, Ussurijckaya Oblast, Պրիմորիեի երկրամաս, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), խորհրդային հնագետ, պատմաբան, թանգարանային աշխատող և երկրաբան, պրոֆեսոր։
Սարատովի համալսարանի պրոֆեսոր (1922), ՆՄՊՊԱ անդամ (1931), Արվեստագիտության պետական ակադեմիայի անդամ (1932)։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է հաշվապահի ընտանիքում։
Ավարտել է Մոսկվայի 4-րդ գիմնազիան, ապա՝ Մոսկվայի համալսարանի պատմա-բանասիրական ֆակուլտետը, որտեղ սովորել է 1905-1910 թվականներին, ինչպես նաև միաժամանակ Մոսկվայի հնագիտական ինստիտուտը, որտեղ ունկնդիր է եղել 1907-1910 թվականներին։ Աշակերտել է Վասիլի Գորոդցովին։
1920 թվականից Սարատովում սկսել է աշխատել համալսարանում՝ դոցենտ և հնագիտության ամբիոնի վարիչ (իր նախաձեռնությամբ հիմնադրվել է մանկավարժական ֆակուլտետին կից), պրոֆեսոր (հաստատվել է 1922՝ թվականինմագիստրոսական քննությունների հանձնմամբ), մանկավարժական ֆակուլտետի դեկան (1924-1927 թվականներին, տեղակալ՝ 1923 թվականից), ռեկտորի տնտեսական աշխատանքի գծով տեղակալ (մինչև 1932 թվական), 1935 թվականին արվեստի ֆակուլտետի վերականգնումից մինչև իր ձերբակալությունը՝ ֆակուլտետի առաջին դեկան և Հին աշխարհի պատմության և հնագիտության ամբիոնի վարիչ։ Կոմունիստական կուսակցության անդամ է եղել 1930 թվականից։
1924 թվականից՝ Նիժնի-Վոլժսկի երկրամասագիտության ինստիտուտի տնօրեն, 1931 թվականից՝ պրոֆեսոր, 1932 թվականից՝ Սարատովի մանկավարժական ինստիտուտի համընդհանուր պատմության ամբիոնի վարիչ (ստեղծվել է 1931 թվականին՝ Սարատովի համալսարանի մանկավարժական ֆակուլտետի հիման վրա)։
Նախաձեռնել է Սարատովում (1922 թվականին) Հարավվոլգյան մարզի ուսումնասիրության երկրագիտական ինստիտուտի (մինչև 1924 թվականը՝ Գիտահետազոտական հնագիտական ինստիտուտ) հիմնադրումը և եղել նրա անփոփոխ տնօրենը (մինչև 1937)։ Եղել է Սարատովի մարզային երկրագիտական թանգարանի տնօրեն (1922-1937), ազգագրագետ, պրոֆեսոր Բ. Մ. Սոկոլովի իրավահաջորդը։
Կալմիկիայի առաջին ազգային թանգարանի (1931) հիմնադիրն է եղել։ Տարիներ շարունակ եղել է Սարատովի երկրագիտական ընկերության նախագահը։
Ձերբակալվել է 1937 թվականի օգոստոսի 14-ին։ 1938 թվականի հունվարի 24-ին Սարատովում ԽՍՀՄ զինված ուժերի գերագույն խորհրդի արտագնա նստաշրջանում դատապարտվել է 10 տարվա ճամբարների։ Մահացել է Վլադիոստոկի ուղղիչ-աշխատանքային  ճամբարում։
Արդարացվել է հետմահու 1956 թվականին։


=== Ընտանիք ===
Կինը՝ Նադեժդա Ալեքսանդրովնա Ռիկովա։ Ունեցել են երկու երեխաները՝ Սերգեյ, Ելենա։


== Մատենագիտություն ==
Հրատարակել է ավելի քան 70 գիտական աշխատություններ։

Кольчуга Виленского музея. — М.: тип. Г. Лисснер и Д. Собко, [1916]
Древности Летгалии: Вып. 1. — Режица: тип. Комиссара в Петрограде, 1917
Юго-Восточные границы Радимичей (Раскопки курган. могильника близ с. Гочева, Обоян. у., Кур. губ.) — Саратов, [1923]
Сусловский курганный могильник / П. Рыков Нижне-Волжское обл. науч. о-во краеведения при Саратовском гос. ун-те. — Саратов, 1925


== Մրցանակներ ==
Սուրբ Ստանիսլավի 3-րդ աստիճանի շքանշան (1914)։


== Հիշողություն ==
Պավել Ռիկովի հիշատակին Սարատովում 1990-ականների սկզբից պարբերաբար անցկացվում են պատմության և հնագիտության վերաբերյալ Ռիկովյան ընթերցումներ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Рыков Павел Сергеевич // Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред.  А. М. Прохоров. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978.
Рыков Павел Сергеевич // Люди и судьбы: Биобиблиографический словарь востоковедов — жертв политического террора в советский период (1917—1991). — СПб.: Петербургское Востоковедение, 2003.
Рыков Павел Сергеевич (1884-1942 // Историки Курского края : биографический словарь / Сост. и отв. ред. С.П. Щавелев. — Курск: Флинта, 2011. Архивировано из первоисточника 4 փետրվարի 2016.
Павел Сергеевич Рыков (1884—1942) : Биобиблиографический указатель / Сост.: Л. В. Гусева, Л. С. Павлова, Н. С. Растокина. — Саратов: ЗНБ СГУ, 2009. — 32 с.


== Արտաքին հղումներ ==
«Рыков Павел Сергеевич»։ Саратовская областная универсальная научная библиотека։ Վերցված է 2016-02-04