Ագաթա Բարբարա

Ագաթա Բարբարա (մալթ.՝ Agatha Barbara, մարտի 11, 1923(1923-03-11), Զաբար, Մալթա, Մեծ Բրիտանիայի թագավորություն - փետրվարի 4, 2002(2002-02-04), Զաբար, Մալթա), մալթացի պետական և քաղաքական գործիչ, Մալթայի նախագահ 1982-1987 թվականներին։


== Կենսագրություն ==

Բարբարան ծնվել է 1923 թվականին Մալթայի Զաբար քաղաքում։ Նրա հայրը թագավորական նավատորմում որպես բուքսիր էր աշխատում և շատ ցածր աշխատավարձ էր ստանում։ Նրա մայրը փորձում էր ինը երեխաներին կերակրել ամուսնու աշխատավարձով։ Ագաթան ընտանիքի երկրորդ երեխան էր և ավագ դուստրը։ Նա խնդրել է ծնողներին ուղարկել իրեն դպրոց և հաճախել Վալետայի վարժարան, սակայն Երկրորդ համաշխարհային պատերազմը նրան խանգարել է շարունակել ուսումը քոլեջում։ Նա ստիպված է եղել հետևել բրիտանացի զինվորականների ստեղծած խոհանոցներից մեկին` բնակչությանը կերակրելու համար։ Պատերազմից հետո նա դարձել է դպրոցի ուսուցչուհի (1942—1947): 1946 թվականից ակտիվորեն զբաղվել է քաղաքականությամբ և անդամակցել Լեյբորիստական կուսակցությանը։ 1947 թվականին դարձել է Մալթայի Լեյբորիստական կուսակցության գործադիր կոմիտեի անդամ և ընտրվել Մալթայի Ներկայացուցիչների պալատում` դառնալով այդ երկրի առաջին կին պատգամավորը։ Հետագայում նա եղել է Մալթայի խորհրդարանի բոլոր գումարումների պատգամավոր առանց բացառության` ընդհուպ մինչև 1982 թվականին պատգամավորական կորպուսից կամավոր կերպով թոշակի անցնելը։
1955 թվականին ստացել է կրթության և մշակույթի նախարարի պորտֆելը` դառնալով Մալթայի առաջին կին նախարարը։ Իրականացրել է կրթության բարեփոխում, որն ուղղված էր բնակչության լայն շերտերի համար այն ավելի մատչելի դարձնելուն։
Մալթայի անկախության համար պայքարող ակտիվ մարտիկ է եղել։ Քարոզելով այդ գաղափարը` բազմաթիվ այցելություններ է կատարել Արևմտյան Եվրոպայի երկրներ և ԱՄՆ, ինչպես նաև այդ հարցով բազմիցս հանդես է եկել ՄԱԿ-ում։
1958 թվականին լեյբորիստական կառավարությունը տապալվում է և Բարբարան թողնում է իր պաշտոնը, իսկ ավելի ուշ դատապարտվում է ազատազրկման Մալթայում բրիտանական տիրապետության դեմ ցույցերին մասնակցելու համար։
1971 թվականին լեյբորիստները կրկին կարողանում են ձևավորել կառավարություն, որտեղ Ագաթա Բարբարան կրկին ստանում է կրթության և մշակույթի նախարարի պորտֆելը։ Այդ պաշտոնում նա մեծ ուշադրություն է դարձրել այդ ոլորտում հետագա բարեփոխումներին, որոնք, նախևառաջ, ուղղված են տեխնիկական կրթության համակարգի ստեղծմանը։
1974-1981 թվականներին եղել է աշխատանքի, զբաղվածության և սոցիալական ապահովության նախարար (1976 թվականից` աշխատանքի, սոցիալական ապահովության և մշակույթի)` կատարելով նաև փոխվարչապետի պարտականությունները։ Զգալի հաջողությունների է հասել աշխատողների սոցիալական երաշխիքների բարձրացման, գործազրկության մակարդակի նվազեցման գործում։ Մեծ ներդրում է ունեցել Մալթայի թանգարանային գործի զարգացման հարցում։ Որպես սոցիալիստական կուսակցության ներկայացուցիչ` պայքարել է Մալթայի մշակութային կյանքի աշխարհիկացման համար։ Ակտիվորեն զբաղվել է բարեգործական գործունեության կազմակերպմամբ։
1981 թվականի ընտրությունները հանգեցրել են սահմանադրական ճգնաժամի, որովհետև դրանց արդյունքներով ազգայնական կուսակցությունը ստացել է ձայների մեծամասնությունը, սակայն խորհրդարանում տեղերի փոքրամասնությունը` 31-ը Լեյբորիստական կուսակցության 34 տեղերի դեմ։ Ազգայնական կուսակցության պատգամավորները բոյկոտել են խորհրդարանը և բողոքի ակցիաներ կազմակերպել։ Այսպիսով, 1982 թվականի փետրվարի 15-ին Մալթայի նախագահի պաշտոնը ստանձնած Բարբարայի խնդիրը Մալթայի երկու հիմնական քաղաքական կուսակցությունների միջև հակամարտության լուծումն էր, և դա նրան հաջողվել է անել` կանխելով իրադրության վատթարացումը։
1987 թվականին ավարտվել է նրա նախագահական  լիազորությունների ժամկետը, և նա վերադարձել է իր հայրենի Զաբար քաղաք, որտեղ և մահացել է 2002 թվականին։


== Հիշատակ ==
Ագաթա Բարբարայի դիմանկարը պատկերված է Մալթայի 1986 թվականի թղթադրամների շարքում։
2006 թվականի ապրիլի 23-ին Մալթայի նախագահ Էդվարդ Ֆենեկ Ադամիի հրամանով Բարբարայի պատվին Զաբարում տեղադրվել է հուշարձան։


== Անձնական կյանք ==
Բարբարան երբեք ամուսնացած չի եղել։ Մալթա-ավստրալիացի գրող Ջոզեֆ Չետկուտին 2009 թվականի Մալթայում ԼԳԲՏ պատմությանը նվիրված գրքում պնդում էր, որ Բարբարան լեսբուհի է եղել` հիմնվելով իր ժամանակակիցների հետ հարցազրույցների վրա։


== Մրցանակներ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
http://www.doi.gov.mt/EN/islands/presidents/barbara_agatha.asp


== Արտաքին հղումներ ==
Official Biography from the Department of Information (Malta)