Կարմիր խաչի և կարմիր մահիկի միջազգային շարժում

Կարմիր խաչի և կարմիր մահիկի միջազգային շարժում, տարբեր երկրներում ՝ կամավոր ընկերություններ, որոնք պատերազմի ժամանակ կազմակերպում են օգնություն ռազմագերիներին, վիրավոր և հիվանդ ռազմիկներին, պատերազմական գործողություններում չներգրավված անձանց (ոչ-կոմբատանտներ), իսկ խաղաղ պայմաններում՝ բնական աղետներից տուժածներին և վարակիչ հիվանդություններով տառապողներին։ Ադրբեջանում, Թուրքմենստանում, Ուզբեկստանում, Տաջիկստանում, Աֆղանստանում, Թուրքիայում, Իրանում, Պակիստանում և մի քանի այլ երկրում կոչվում է «Կարմիր մահիկ», Իսրայելում՝ «Դավիթի Կարմիր աստղ» կամ «Կարմիր բյուրեղ» (երկրից դուրս առաքելություն իրականացնելու դեպքում)։


== Պատմություն ==
1863 թվականին Շվեյցարիայում ստեղծվել է «Հիվանդ ու վիրավոր մարտիկների խնամատարության կոմիտե»։ Հաջորդ տարուց սկսած կազմակերպվել են «Կարմիր խաչի» ազգային ընկերություններ, հետագայում հիմնադրվել է միջազգային «Կարմիր խաչ», ստեղծվել նրա միջազգային կոմիտե։ 1965-ի կանոնադրությամբ՝ միջազգային «Կարմիր խաչի» գերագույն օրգանը կոնֆերանսն է, որը գումարվում է չորս տարին մեկ, իսկ կոնֆերանսների միջև ընկած ժամանակաշրջանում՝ մշտական հանձնաժողովը։ Հայկական Կարմիր Խաչի ընկերությունը հիմնադրվել է 1921 թվականին։ Քաղաքներում ու խոշոր բնակավայրերում կազմակերպել է մասնաճյուղեր, կապ հաստատել հայկական գաղութների հետ։ Հիմնել է տրոպիկական կայաններ, ամբուլատորիաներ, վեներական հիվանդներին օգնող բուժկետեր, առաջին օգնության բուժակային ու բժշկական կետեր։ Կազմակերպել է բժշկական ջոկատներ և ուղարկել շրջանները՝ բծավոր տիֆի, տրախոմայի, վեներական հիվանդությունների դեմ պայքարելու։ Բացել է հիվանդանոցներ, ծննդատներ, երկրաշարժի ժամանակ օգնել տուժածներին։


== Խորհրդանշանի այլ տարբերակներ ==


== Տես նաև ==
Կարմիր բյուրեղ


== Գրականություն ==
Bennett, Angela. The Geneva Convention: The Hidden Origins of the Red Cross. Sutton Publishing, Gloucestershire, England, 2005. 0-7509-4147-2
Boissier, Pierre. History of the International Committee of the Red Cross. Volume I: From Solferino to Tsushima. Henry Dunant Institute, Geneva, 1985. 2-88044-012-2
Bugnion, François. The International Committee of the Red Cross and the Protection of War Victims. ICRC & Macmillan (ref. 0503), Geneva, 2003. 0-333-74771-2
Dunant, Henry. A Memory of Solferino. ICRC, Geneva 1986. 2-88145-006-7
Durand, André. History of the International Committee of the Red Cross. Volume II: From Sarajevo to Hiroshima. Henry Dunant Institute, Geneva, 1984. 2-88044-009-2
Farmborough, Florence. With the Armies of the Tsar: A Nurse at the Russian Front 1914–1918. Stein and Day, New York, 1975. 0-8128-1793-1
Favez, Jean-Claude. The Red Cross and the Holocaust, Cambridge University Press, 1999.
Forsythe, David P. Humanitarian Politics: The International Committee of the Red Cross. Johns Hopkins University Press, Baltimore 1978. 0-8018-1983-0
Forsythe, David P. The Humanitarians: The International Committee of the Red Cross. Cambridge University Press, Cambridge 2005. 0-521-61281-0
Haug, Hans. Humanity for All: The International Red Cross and Red Crescent Movement. Henry Dunant Institute, Geneva in association with Paul Haupt Publishers, Bern, 1993. 3-258-04719-7
Handbook of the International Red Cross and Red Crescent Movement. 13th edition, International Committee of the Red Cross, Geneva, 1994. 2-88145-074-1
Hutchinson, John F. Champions of Charity: War and the Rise of the Red Cross. Westview Press, Boulder, Colorado, 1997. 0-8133-3367-9
Moorehead, Caroline. Dunant's Dream: War, Switzerland and the History of the Red Cross. HarperCollins, London, 1998. 0-00-255141-1 (Hardcover edition); HarperCollins, London 1999, 0-00-638883-3 (Paperback edition)
Willemin, Georges; Heacock, Roger. International Organization and the Evolution of World Society. Volume 2: The International Committee of the Red Cross. Martinus Nijhoff Publishers, Boston, 1984. 90-247-3064-3
Водовозов В. В. (1890–1907)։ «Красный крест»։ Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարան: 86 հատոր (82 հատոր և 4 լրացուցիչ հատորներ)։ Սանկտ Պետերբուրգ 
Грибанов Э. Д. Медицина в необычном // М., Советская Россия, 1988.


== Արտաքին հղումներ ==

Международный комитет Красного Креста
Российский Красный Крест
Волонтёры Российского Красного Креста Archived 2012-12-06 at the Wayback Machine..
The International RCRC Movement – Who we are
The magazine of the international RCRC Movement Archived 2007-08-12 at the Wayback Machine.
International Committee of the Red Cross (ICRC)
International Federation of Red Cross and Red Crescent Societies (IFRC)
Standing Commission of the Red Cross and Red Crescent
International Conference of the Red Cross and Red Crescent