armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Բարդեկին (գետ)

Բարդեկինը (անգլ.՝ Burdekin River) գետ է Ավստրալիայի Քվինսլենդ նահանգում ։


== Աշխարհադրական դիրք ==
Բարդեկին գետի ակունքը գտնվում է Սիվյու լեռնաշղթայի արևմտյան մասում, Ինգհեմ քաղաքից ոչ հեռու։ Գետաբերանը գտնվում է Կորալյան ծովի Ապստարտ ծովախորշում, որն էլ իր հերթին Խաղաղ օվկիանոսի ավազանի մաս է կազմում։ Գետի երկարությունը 732 կմ է։
Ինչպես Մուրեյ գետը, Բարդեկինը ևս կորևոր դեր է խաղում Ավստրալիայի տնտեսության մեջ և ունի մեծությամբ չորրորդ ավազանը։ Բացի այդ, Բարդեկինն Ավստրալինայի չորրորդ գետն է համարվում ջրի ծախսման ծավալով, բայց այս թիվը հստակ չէ, քանի որ գետի ջրի ծախսի ծավալը կարող է հասնել Յանցզի գետի միջին ցուցանիշներին, ինչպես եղել է 1958 թվականին, իսկ մյուս դեպքերում ջրի հոսքը կարող է կանգնել մինչև 7 ամիս, ինչպես տեղի է ունեցել 1923 թվականին։ Դրա հիմնական պատճառը տեղումների անհամաչափ բաշխվածությունն է գետի ամբողջ երկայնքով։ Բարդեկինի ավազանի շատ տեղերում տեղումների միջին քանակը կարող է հասնել 200-ից մինջև 1.600 մմ՝ դա կախված է մուսոնների և ցիկլոնների քանակությունից, որոնք հատում են Ավստրալիայի արևելյան ափերը։ Ափային հատավածում տեղումներիի քանակը ավելի շատ է։ Բոուեն քաղաքի մոտ տեղումների միջին քանակը կարող է տատանվել 216-ից (1915 թ․) 2200 մմ-ի (1950 թ․) արանքում։
Բարդեկին գետի հիմնական վտակներից առանձնահատուկ են Քլարքը, Սաթորը, Բոուենը, Բելյանդոն և Քեիփը։ Բելեանդոյի գետաբերանը գտնվում է Բարդեկին գետի գետաբերանից մոտավորապես 500 կմ հեռավորության վրա։
Գետի վրա է կառուցված Քվինսլենդի ամենամեծ ամբարտակը՝ Քվինսլենդի ամբարտակը, որը կառուցվել է 1987 թվականին Էր և Հոմ Հիլլ քաղաքներց արևմուտք։ Բարդեկինի դելտայի շրջանում, Էր քաղաքի մերձակայքում գետի գրունտային ջրերը լայնորեն կիրառվում են շաքարեղեգի դաշտերի ոռոգման համար, սակայն գետի ավազանում հիմնական զբաղմունքը անասնապահությունն է։ Գետի շրջակայքի հիմնական բնակավայրերն են՝ Չարթերս Թաուերս, Էր, Հոմ Հիլլ, Քոլինսվիլ քաղաքները


== Պատմություն ==
Եվրոպացիները գետը հայտնաբերել են 1845 թվականին՝ Լյուդվիք Լայխհարդթի գլխավորած արշավախմբի շնորհիվ։ Գետն անվանակոչվել է գիտարշավը ֆինանսավորած Թոմաս Բարդեկինի պատվին։


== Կենսաշխարհ ==
Բարդեկին գետի ջրերը տուն են լոքոազգի և սաղմոնազգի բազմաթիվ էնդեմիկ և ոչ էնդեմիկ տեսակների համար։


== Ծանոթագրություներ ==
Գոգոշ

Գոգոշ (մոլդ.՝ gogoşi), թխվածքաբլիթի տեսակ, որը պատրաստվում է մոլդովական խոհանոցում։ Գոգոշը պատրաստվում է ալյուրից, ձիթայուղից, շաքարի փոշուց և ձվի դեղնուցներից, որոնցից պատրաստվում է խմորը։ Այն դրվում է շերտերով 1 սմ հաստությամբ, որից շրջանի ձևով կտրվում են բլիթները՝ 2,5 սմ տրամագծով։ Թխվածքաբլիթը պատում են ձվով, շաղ են տալիս մանրացված ընկույզ և թխում ջեռոցում։ Թխվածքաբլիթի կենտրոնում դրվում են բալի մուրաբայի հատիկներ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Գոգոշի բաղադրատոմս
Աշոտ Պետրոսյան (այլ կիրառումներ)

Աշոտ Պետրոսյան անունը կարող է վերաբերել հետևյալ անձանց.

Աշոտ Վեզիրի Պետրոսյան (1930-1998), հայ մաթեմատիկոս։
Աշոտ Գարեգինի Պետրոսյան (1943), հայ ֆիզիկոս։ Ֆիզմաթ գիտությունների դոկտոր։
Աշոտ Սեդրակի Պետրոսյան (1956), ՀՀ բանակի գեներալ-մայոր։
Ֆինն Քիդլենդ

Ֆինն Քիդլենդ (նորվ.՝ Finn Erling Kydland, դեկտեմբերի 1, 1943(1943-12-01), Ålgård, Ռուգլան, Նորվեգիա), նորվեգացի ականավոր տնտեսագետ, Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր՝ դինամիկ մակրոտնտեսագիտության բնագավառում ունեցած ավանդի համար՝ բիզնես ցիկլերի շարժիչ ուժերի հետազոտման և տնտեսական քաղաքականության վրա ժամանակի գործոնի ազդեցության ուսումնասիրման համար (2004)։


== Կենսագրություն ==
Քիդլենդը մեծացել է 6 եղբայրների ու քույրերի հետ Եսդալ ավանում, որը տեղակայված է Նորվեգիայի հարավարևմտյան մասում։ Նրան լիբերալ ձևով են դաստիարակել՝ առանց ակնհայտ սահմանափակումների։ Ֆինն Քիդլենդը սկսեց հետաքրքրվել մաթեմատիկայով և տնտեսագիտությամբ այն բանից հետո, երբ ընկերոջ ջրաքիսների ագարակում որոշ ժամանակ հաշվապահությամբ զբաղվեց։
Հետաքրքրվելով տեսական տնտեսագիտությամբ՝ Քիդլենդը 1968 թվականին Նորվեգիայի տնտեսագիտական դպրոցում ստացավ գիտությունեների բակալավրի աստիճան, իսկ 1973 թվականին Կարնեգի Մելոն համալսարանում՝ փիլիսոփայական գիտությունների թեկնածու։ Աստիճանն ստանալուց հետո վերադարձավ Նորվեգիայի տնտեսագիտական դպրոց որպես ասիստենտ։ 1978 թվականին կրկին տեղափոխվեց Կարնեգի Մելոնի համալսարան որպես դոցենտ։ Այդ թվականից ի վեր ապրում է ԱՄՆ-ում։


== Աշխատություններ ==
Dynamic Optimal Taxation, Rational Expectations and Optimal Control (1980) (Էդվարդ Փրեսքոթի հետ համատեղ)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ինքնակենսագրությունը Նոբելյան մրցանակի կայքում
51-րդ հյուսիսային զուգահեռական

51-րդ հյուսիսային զուգահեռականը Երկրի կենտրոնով և հասարակածի վրայի համապատասխան 
կետերի հետ 51°-ի անկյուն կազմող կետերից կազմված շրջանագիծն է։ 
Անցնում է Խաղաղ օվկիանոսով, Ասիայով, Եվրոպայով, Ատլանտյան օվկիանոսով և Հյուսիսային Ամերիկայով։


== Ցերեկվա տևողությունը ==
Երկրի վրա գտնվող այս լայնության կետերից նայելիս արևը հորիզոնից վերև է գտնվում 16 ժամ 33 րոպե՝ ամառային 
և 7 ժամ 55 րոպե՝ ձմեռային արևադարձերի ժամանակ։


== Բնութագրական տվյալներ ==
Հեռավորությունը հյուսիսային բևեռից 4334 կմ է։
Երկարությունը 25175 կմ է, որը կազմում է հասարակածի երկարության 63%-ը։


== Քաղաքներ ==
 
Վրոցլավ, Լեհաստան
Դյունքերք, Ֆրանսիա


== Աշխարհի շուրջ ==
Ամսաթվի սահմանից սկսած արևելք՝


== Տես նաև ==
50-րդ հյուսիսային զուգահեռական
52-րդ հյուսիսային զուգահեռական
51-րդ հարավային զուգահեռական


== Ծանոթագրություններ ==
Կիկաոյա

Կիկաոյա (էստ․՝ Kikkaoja), գյուղ Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Անցլա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 26 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Էլվա (այլ կիրառումներ)

Էլվա, կարող է վերաբերել՝

Էլվա - կոմունա Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Կունեո գավառում
Էլվա - քաղաք Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Էլվա շրջանում
Գուռնովիտ

Գուռնովիտ, գետակ Հայկական լեռնաշխարհում, Տիգրիսի ավազանում։ Հոսում է Բիթլիսի նահանգի Մոտկանի գավառակի Արփի գյուղի միջով, Բիթլիս քաղաքից արևմուտք։


== Ծանոթագրություններ ==
Բանանի էկվիվալենտ

Բանանի էկվիվալենտ հասկացություն, օգտագործվում է միջուկային էներգիայի կողմնակիցների կողմից, այն  բնութագրում է ռադիոակտիվ աղբյուրի գործունեությունը՝ այն համեմատելով բանանի կալիումի իզոտոպների  մեջ պարունակվող կալիում-40-ի ակտիվության հետ։


== Սահմանում ==
Բազմաթիվ սննդային ապրանքներ բնության կողմից օժտված են ռադիոակտիվությամբ և պարունակում են կալիում-40։ Կալիումի մեկ գրամում միջինում մեկ վայրկյանում  քայքայվում է   32 հատ կալիում-40 (32 բեքերել կամ 865 կյուրի)։ Բանանի էկվիվալենտը սահմանում է նյութի ակտիվությունը, որը օրգանիզմ է մտնում մեկ բանան ուտելով։
Ռադիոակտիվ նյութերի արտահոսքը ատոմային էլեկտրակայաններում չափվում են պիկոկյուրիներով։ Համեմատելով այս գործունեությունը բանանի մեջ պարունակվող ռադիոիզոտոպների գործունեության հետ, թույլ է տալիս ենթագիտակցորեն գնահատել նման արտահոսքերի ռադիոակտիվ վտանգի աստիճանը, չնայած ռադիոակտիվ իզոտոպների տարբեր չափաբաժնի գործոնների, նման համեմատությունը թույլ չի տալիս չափել ռիսկի իրական մակարդակը։ Միջինում բանանը պարունակում է 0,42 գրամ կալիում։ Բանանի մեջ պարունակվող ռադիոիզոտոպների ակտիվությունը հասնում է 3200 պիկոկյուրի՝ մեկ կիլոգրամ բանանում(130 բեքերել) կամ ավելի ստույգ 520 պիկոկյուրի (19բեքերել) 150 գրամ բանանում։ Էկվիվալենտային չափաբաժինը 365 հատ բանանի մեջ պարունակում է 3,6 միլիբեր կամ 36 միկրոզիվերտ (մոտավորապես 0․1 միլիբեր մեկ բանանում)։ Բանանի ռադիոակտիվությունը բազմիցս առաջացրել է  անօրինական ճանապարհով ռադիոակտիվ նյութերի արտահանումը  դեպի ԱՄՆ կանխող սարքի՝ «դետեկտորների իոնացնող ճառագայթման»   մոտ կեղծ տագնապներ։


== Համեմատություն  Թրի-Մայլ-Այլենդի աէկ-ի վթարի հետ ==
Թրի-Մայլ-Այլենդի ատոմակայանի վթարից հետո ԱՄՆ-ի միջուկային էներգիայի հանձնաժողովը տեղի կովերի կաթում հայտնաբերեց յոդ-131՝ 20 պիկոկյուրի մեկ լիտրում։ Այս ռադիոակտիվությունը զգալիորեն քիչ է, քան սովորական բանանում։ Այսպիսի կաթի մեկ բաժակը պարունակում է 1/75 բանանի էկվիվալենտ։


== Սննդի բնական ռադիոակտիվություն ==
Բոլոր բնական սննդամթերքները պարունակում են շատ քիչ ռադիոակտիվ իզոտոպներ։ Միջինում մարդը սննդի միջոցով տարեկան ստանում է մոտ 40 միլիբեր ճառագայթման չափաբաժին, ինչը կազմում է տարեկան ընդհանուր չափաբաժնի 10% -ը։ Որոշ մթերքների բնական ճառագայթման չափաբաժինները միջինից բարձր են։ Այդ սննդամթերքներից են կարտոֆիլը, լոբին, ընկույզը և արևածաղկի սերմերը։ Համեմատաբար ավելի բարձր մակարդակ է նկատվում բրազիլական ընկույզի մեջ(ռադիոակտիվ նուկլիդների պարունակության պատճառով 40 կալիում, 226 ռադիում, 228 ռադիում), որի ռադիոակտիվությունը կարող է հասնել 12 000 պիկոկյուրի մեկ կիլոգրամում(450 բեքերել 1 կիլոգրամում)։


== Հոմեոստատիկ առարկություն ==
Իհարկե, բանան ուտելը չի ​​բարձրացնում մարմնում ճառագայթահարման մակարդակը, քանի որ բանանից ստացված ավելորդ կալիումը դուրս են բերում օրգանիզմից էկվիվալենտային իզոտոպները նյութափոխանակության ժամանակ։Մարդու մարմնում կալիումի ընդհանուր պարունակությունը գնահատվում է 2,5 գրամ մարմնի քաշի համար կամ 175 գրամ 70 կիլոգրամ ունեցող մարմնում։Կալիումի այդպիսի քանակությունը ունի մոտ 4-5 հազար բեքերել(մոտ 3000 բեքերել ավելի քան ածխածնի իզոտոպում)։


== Ծանոթագրություններ ==
Սպեսմիլո

Սպեսմիլո (էսպերանտո՝ spesmilo), հնացած միջազգային դրամական միավոր, որն առաջարկվել էր 1907 թվականին էսպերանտիստ Ռենե դե Սոսսյուրի կողմից։ Այն կիրառվել է մինչև Առաջին համաշխարհային պատերազմը ընդամենը մի քանի շվեյցարական և բրիտանական բանկերի կողմից, անվանումը բառացիորեն թարգմանած նշանակում է «հազար սպեսո»։
Կազմված է 10 սպեսցենտոից, կամ 100 սպեսդեկոից կամ 1000 սպեսոից, արժեքը հավասար է մոտ 0,733 գրամ ոսկու, ինչը այդ ժամանակներում հանասար էր կես ԱՄՆ դոլարի կամ 2½ շվեյցարական ֆրանկի։
Սպեսմիլոի նշանը իրենից ներկայացնում է Sm տառերի համադրություն։ Նշանը առկա է Յունիկոդում (սկսած 5.2 տարբերակից), որտեղ նրան տրվել է U+20B7 կոդը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Streboj al internacia mono» (էսպ.)
Images of Stelo coins
ACBN Article about Esperanto coins Archived 2007-09-26 at the Wayback Machine.
«Օդեսայում ժանտախտը դադարեցնելու համար» մեդալ

«Օդեսայում ժանտախտը դադարեցնելու համար» մեդալ (ռուս.՝ Медаль «За прекращение чумы в Одессе»), Ռուսական կայսրության պետական պարգև, ովքեր պայքարել էին Օդեսայում ժանտախտը դադարեցնելու համար։ Մեդալը ստեղծվել է 1838 թվականի ապրիլի 19-ին՝ Նիկոլայ I-ի հրամանով։ Մեդալն ուներ երկու տարբերակ՝ ոսկե և արծաթե։


== Պարգևատրման կարգ ==
Մեդալով պարգևատրում էին Օդեսայում ժանտախտի դադարեցման աշխատանքներին մասնակցած մարդկանց։ Ոսկե մեդալով պարգևատրում էին սպաներին, բուժակներին, բժիշկներին, բժիշկ պաշտոնյաներին և վաճառականներին։ Արծաթե մեդալով պարգևատրում էին ոստիկանության աշխատողներին, գունդստաբլներին և ուրիշ առևտրականների։


== Մեդալի նկարագրություն ==
Մեդալները պատրաստում էին ոսկուց և արծաթից 28 մմ տրամագծով։ Դիմերեսին պատկերված էր Նիկոլայ I-ի միացագիրը, իսկ միացագրի վերևում կայսերական թագը։ Դարձերեսի կողմում հորիզոնական դիրքով հինգ տողով մակագրված է․

Սանկտ Պետերբուրգի դրամատանը 1838 թվականին հատել է 344 ոսկե մեդալ և 117 արծաթե մեդալ։ Չօգտագործված հինգ ոսկե մեդալները հետագայում ձուլեցին։


== Կրելու կարգ ==
Մեդալը ուներ կանթ շերտաձողիկին կամ ժապավենին ամրացնելու համար։ Մեդալը պետք է կրել կրծքին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Чепурнов Н. И. Наградные медали Государства Российского. — М.: Русский мир, 2000. — С. 324. — 768 с. — ISBN 5-89577-024-X
Изотова М. А., Царёва Т. Б. Ордена и медали России и СССР. — Ростов-на-Дону: ООО ИД «Валдис», 2010. — С. 226—227. — 736 с. — ISBN 978-5-9567-0960-3
Петерс Д. И. Наградные медали Российской империи с надписью «За прекращение чумы в Одессе 1837»: история учреждения и списки награжденных. — М.: Древлехранилище, 2006. — 93 с. — ISBN 5-93646-099-9
Դորինա Բյոցոգիո

Դորինա Բյոցոգիո (փետրվարի 15, 1992(1992-02-15), Orosháza, Békés County, Հունգարիա), հունգարացի մարմնամարզուհի, Հունգարիայի տարվա մարմնամարզուհի տիտղոսի հնգակի դափնեկիր։ 18 անգամ դարձել է Հունգարիայի չեմպիոն։ Մարմնամարզության աշխարհի գավաթի եռակի ոսկե մեդալակիր է։


== Կարիերա ==
Միջազգային ասպարեզում հայտնվել է 2006 թվականին` Եվրոպայի առաջնության ժամանակ, զբաղեցնելով 12-րդ հորիզոնականը։ 2007 թվականին հայտնվել է աշխարհի առաջնությունում, որոշ ձեռքբերումներ նրա կարիերայում շարունակում են մնալ լավագույնը։ 2008 թվականի Օլիմպիադայում հադես է եկել թիմային առաջնությունում, սակայն չի հայտնվել եզրափակչում, իսկ բազմամրցության մեջ զբաղեցրել է 52-րդ տեղը։ Կլերմոն Ֆերան քաղաքում անցկացվող Եվրոպայի առաջնության ժամանակ նրա լավագույն նվաճումը 12-րդ հորիզոնական էր հենակետային ցատկի ժամանակ։
2009 թվականին նա նորից է մասնակցել աշխարհի առաջնությանը, բայց եզրափակիչ չի անցել։ 2010 թվականի Եվրոպայի առաջնությանը չի մասնակցել վնասվացքի պատճառով։ Բեռլինում ընթացող աշխարհի առաջնության ժամանակ նրա լավագույն նվաճումը հենակետային ցատկի 21-րդ տեղն էր։ 2012 թվականին նախաօլիմպիական ստուգատեսային մրցումներում նա նվաճել է Օլիմպիական խաղերի ցանկալի տոմսը` համակողմանի և հենակետային ցատկերի մասնակցելու համար։ Եվրոպայի առաջնություններում նա թիմային առաջնությունում գրավել է 14-րդ տեղը, ցատկերում` 8-րդը և բազմամրցութայինում` 17-րդը։ Օլիմպիական խաղերում չի հաջողվել անցնել բազմամրցութային և հենակետային ցատկերի եզրափակիչ (համապատասխանաբար 49-րդ և 17-րդ տեղեր)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Դորինա Բյոցոգիո – օլիմպիական վիճակագրությունը Sports-Reference.com կայքում(անգլ.)
Հոկտեմբերյան համառուսաստանյան գործադուլ (1905)

Հոկտեմբերյան համընդհանուր (համառուսաստանյան) քաղաքական գործադուլ (ռուս.՝ Октябрьская всеобщая (всероссийская) политическая стачка) քաղաքական, համընդհանուր գործադուլ Ռուսաստանում, 1905-1907 թվականների հեղափոխության ժամանակաշրջանում։ 
Հոկտեմբերի 10-ին գործադուլ հայտարարեցին Մոսկվայից սկիզբ առնող բոլոր հիմնական մայրուղիների երկաթուղայինները։ Նույն օրը բոլշևիկների Մոսկվայի համաքաղաքային կուսակցական կոնֆերանսը որոշում ընդունեց հոկտեմբերի 11-ից հայտարարել ընդհանուր քաղաքային գործադուլ։ Մոսկվայից հետո գործադուլ սկսվեց Պետերբուրգում և Ռուսաստանի խոշոր արդյունաբերական այլ քաղաքներում, աշխատանքը դադարեցրին ֆաբրիկաները, գործարանները, տրանսպորտը, փոստը, հեռագրատները, հիմնարկությունները, խանութները, ուսուսումնական հաստատությունները։ Գործադուլավորների թիվը հասավ 2 միլիոն մարդու։ Գործադուլն ընթանում էր ինքնակալությունը տապալելու, Բուլիգինյան դուման ակտիվորեն բոյկոտելու, Սահմանադիր ժողով հրավիրելու և դեմոկրատական հանրապետություն հաստատելու լոզունգներով։ Բանվոր դասակարգը քաղաքական գործադուլի մեջ հանդես եկավ որպես ամբողջ ժողովրդի առաջավոր դասակարգ, որպես ժողովրդական շարժման ղեկավար։ Գործադուլի ընթացքում Պետերբուրգում, Եկատերինոսլավում, Կիևում և այլուր ստեղծվեցին բանվորների դեպուտատների սովետներ, հիմնվեցին արհմիություններ (Մոսկվայում, Պետերբուրգում, Ցարոսլավլում, Խարկովում, Թիֆլիսում, Ռիզայում, Վիլնյուսում)։ Ռուսաստանի ցարական կառավարությունը փորձեց հալածանքների միջոցով ճնշել Հոկտեմբերյան համառուսաստանյան գործադուլը։ Երկրում ստեղծված դրության մասին Վլադիմիր Լենինը պնդում էր․ «Ցարիզմն արդեն անզոր է, հեղափոխությունը դեռևս անզոր է հաղթելու»։ 
Այդպիսի իրադրության մեջ հոկտեմբերի 17-ին երևան եկավ ցարական մանիֆեստը, որով ցար Նիկոլայ II-ը ժողովրդին շնորհում էր խոսքի, Ժողովների և միությունների ազատություն, անձի անձեռնմխելիություն։ Բոլշևիկները դեմ արտահայտվեցին ցարական դեկրետներին և զանգվածներին կոչ արեցին շարունակել պայքարը «մինչև վերջ»։ Մոսկվայում գործադուլը շարունակվեց մինչև հոկտեմբերի 22-ը և դադարեց ՌԱԴԲԿ Մոսկվայի համաքաղաքային կուսակցական կոնֆերանսի որոշմամբ, որը կոչ արեց պատրաստվել նոր ելույթի ինքնակալության դեմ։ Ինքնակալությունն անցավ վճռական հարձակման։ Ամբողջ երկրով մեկ ծավալվեցին հալածանքներն ու ջարդերը։ 1905 թվականի հոկտեմբերի 14-ին ՌԱԴԲԿ Կովկասյան միութենական կոմիտեի ղեկավարությամբ Անդրկովկասի երկաթուղային բանվորները միացան համառուսաստանյան քաղաքական գործադուլին։ 
Գործադուլներ եղան Թիֆլիսում, Բաքվում Բաթումում, Ալեքսանդրապոլում (այժմ՝ Գյումրի), Երևանում և այլ քաղաքներում։ Տեղի բոլշևիկյան կազմակերպության նախաձեռնությամբ հոկտեմբերի 15-ին գործադուլ հայտարարեցին Սանահին կայարանի և դեպոյի բանվորները, որոնց միացան Ախթալա, Այրում, Հաղպատ, Քոլագերան և Շահալի կայարանների բանվորներն ու ծառայողները։ Հեղափոխական ելույթները մարտական բնույթ ստացան Ալեքսանդրապոլում, Կարսում։ Հայաստանում հեղափոխական շարժումն առավել զանգվածային դարձավ 1905 թվականի հոկտեմբերի վերջին նոյեմբերին։ Հոկտեմբերյան համառուսաստանյան գործադուլը Դեկտեմբերյան զինված ապստամբությունների նախերգանքը եղավ։
Ուտրեխտ (համայնք)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ուտրեխտ (այլ կիրառումներ)Ուտրեխտ (հոլ.՝ Utrecht ( արտասանություն)), համայնք Նիդերլանդների Ուտրեխտ մարզում։ Տարածքը 95,67 կմ² է, բնակչության թվաքանակը՝ 347.574 (2018 թ.) ։  Մեկ շնչի տարեկան միջին եկամուտը 13.600 եվրո է։
Ուտրեխտում է գտնվում Նիդերլանդների ամենամեծ համալսարանը, ինչպես նաև՝ բարձրագույն կրթության մի շարք խոշոր այլ  հաստատություններ։ Գտնվելով երկրի կենտրոնում՝ քաղաքը դարձել է երկաթուղային ու ավտոմոբիլային ճանապարհների կարևորագույն հանգույց։ Ուտրեխտը նաև մշակութային բազում միջոցառումների անցկացման վայր է և դրանց քանակով Նիդերլանդներում զիջում է միայն Ամստերդամին։
Զբոսաշրջային տոմսերի իրացմամբ զբաղվող Lonely Planet ընկերությունը 2012 թվականին Ուտրեխտն ընդգրկել է աշխարհի ամենաուշագրավ տասը վայրերի ցանկում։


== Ծանոթագրություններ ==
Անդրեաս Իսակսոն

Անդրեաս Իսակսոն (շվեդ․՝ Andreas Isaksson, հոկտեմբերի 3, 1981(1981-10-03), Trelleborg, Մալմյոհուս համայնք, Շվեդիա), շվեդ ֆուտբոլիստ, դարպասապահ։ Հանդես է գալիս թուրքական «Կասիմպաշայի» և Շվեդիայի ազգային հավաքականի կազմում։ Հավաքականի կազմում անցկացրած խաղերի թվով երրորդ ֆուտբոլիստն է։


== Ակումբային կարեիրա ==
Անդրեաս Իսակսոնը իր ֆուտբոլային կարիերան հարազատ քաղաքի «Տրելեբորգ» ֆուտբոլային ակումբի կազմում։
1999 թվականին երիտասարդ դարպասապահին գնել է իտալական «Յուվենտուսը»։ Սակայն նա 2 մրցաշրջանի ընթացքում չմասնակցեց ոչ-մի հանդիպման թուրինյան ակումբի կազմում։
2001 թվականին նա վերադարձել է Շվեդիա՝ պայմանագիր կնքելով «Յուրգորդեն»-ի հետ։ Թիմի կազմում նա 2002 և 2003 թվականներին դարձել է Շվեդիայի չեմպիոն, իսկ Շվեդիայի գավաթակիր դարձել է 2003 թվականին։
2004 թվականին նրա ծառայություններով սկսել է հետաքրքրվել ֆրանսիական «Ռեննը», և նա 2004 թվականի ամռանը տեղափոխվել է ֆրանսիական ակումբ։ Թիմի կազմում նա հիմնական կազմում հանդես գալու համար նա պայքար է մղել Կիմ Չելստրյոմի հետ։
2006 թվականի օգոստոսի 15-ին Անդրեասը տեղափոխվել է անգլիական «Մանչեսթեր Սիթի»։ Թիմը նրա համար վճարել է 2 միլիոն ֆունտ ստեռլինգ։ Իր բարձր հասակի շնորհիվ (199 սմ) նա դարձել է Անգլիայի Պրեմիեր Լիգայի ամենաբարձրահասակն դարպասապահը։ Թիմի կազմում իր առաջին հանդիպումն անցկացրել է 2006 թվականի դեկտեմբերի 9-ին, իսկ երկրորդ հանդիպումը 2007 թվականի մարտի 14-ին։
2008 թվականի հուլիսի 2-ին նա տեղափոխվել է հոլանդական «ՊՍՎ»։ Անդրեասը թիմի հետ կնքել 4-ամյա պայմանագիր։ Թիմի կազմում իր դեբյուտը նշել է 2008 թվականի օգոստոսի 23-ին՝ «Ֆեյենորդի» դեմ խաղում։
2012 թվականի հուլիսին Անդրեաս Իսակսոնը ազատ գործակալի կարգավիճակով տեղափոխվել է թուրքական «Կասիմպաշա»։


== Միջազգային կարեիրա ==
Շվեդիայի ազգային հավաքականի կազմում իր դեբյուտը Անդրեասը նշել է 2002 թվականի մարտին՝ Շվեյցարիայի հավաքականի դեմ խաղում։ Նա մասնակցել է Եվրո 2004-ի որակավորման փուլի հանդիպումներին, որոնց արդյունքով Շվեդիայի հավաքականը հադնես է եկել Եվրո 2004-ում։
Եվրո 2004-ում նա եղել է հավաքականի հիմնական դարպասապը։
2012 թվականի հոկտեմբերի 12-ին ֆուտբոլիստը անցկացրել է հավաքականի կազմում իր 100-րդ հանդիպումը՝ Ֆարերյան կղզիների հավաքականի դեմ խաղում։
Նա իր անցկացրած 133 հանդիպումով հավաքականի կազմում երրորդ լավագույն ֆուտբոլիստն է։


== Վիճակագրություն ==


=== Ակումբային ===


=== Միջազգային ===


== Ձեռքբերումներ ==
Շվեդիայի չեմպիոն - 2002, 2003
Շվեդիայի գավաթակիր - 2003
Հոլանդիայի գավաթակիր - 2012
Շվեդիայի լավագույն դարպասապահ - 2002, 2003, 2004, 2005


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրությունը eredivisie.nl կայքում Archived 2008-11-13 at the Wayback Machine.
Վիճակագրությունը national-football-teams.com կայքում
Պեդրախա ամրոց

Պեդրախա ամրոց (իսպ.՝ Castillo de Pedraja), Հերկուլեսի ամրոց (իսպ.՝ Castillo de Hércules) կամ Լիենկրեսի ամրոց (իսպ.՝ Castillo de Liencres) պաշտպանողական ոճի ամրոց է, որը գտնվում է Իսպանիայի Կանտաբրիա պրովինցիայի Լիենկրես բնակավայրի մոտ Լա Պիկոտա (թարգմանաբար նշանակում է «Անարգանքի սյուն») ժայռի վրա։
Իսպանիայի մշակույթի նախարարության կողմից Պեդրախա ամրոց ընդգրկվել է Իսպանիայի պատմամշակութային արժեք ունեցող հուշարձանների ցանկի մեջ՝ RI-55-0000811 գրանցման համարի տակ։
Հավանաբար կառուցվել է 13-րդ դարում՝ Գարցիլասո 1-ին դե լա Վեգայի պատվերով, որը դարձավ Վեգա ընտանիքի սեփականությունը։
Առաջին փաստաթուղթը, որում գրված էր ամրոցի գոյության մասին 1403 թվականի փաստաթուղթն է, որում գրված է, որ ամրոցը դառնում է Վեգայի վարչական և դատական կենտրոնը։
Պեդրախա ամրոցը համարվում է արևելյան հատվածի՝ Աստուրիաս դե Սանտիլանայի, ամենամեծ պաշտպանողական կառույցը։
19-րդ դարում ամրոցը լքվել է։ Վերջին հիշատակությունը նրա մասին կատարել է պադրե Սոտան 1861 թվականին, որը նկարագրում էր նրա ավերվածությունների մասին։ Այն իրենից ներկայացնում էր բավականի հզոր միջնադարյան պաշտպանողական կառույց՝ ամուր աշտարակով, որը բնորոշ էր Կանտաբրիայի մնացած այլ պաշտպանողական կառույցներին։


== Ճարտարապետություն ==
Իր ճարտարապետությամ Պեդրախա ամրոցն իրենից ներկայացնում է հռոմեական և գոթական ոճերի խառնուրդին։ Նա ուներ փոս 5 մ լայնությամբ և 2 մ բարձրությամբ, որը պաշտպանվում էր մոտավորապես 36 մ երկարություն ունեցող պարսպաշարով, որի մուտքը պաշտպանվում էր ուղղանկյուն հատակագիծ ունեցող աշտարակով։ Ներկայումս պահպանվել է փոսի, պարսպաշարի և աշտարակի ավերակները։ 2004 թվականին այն համարվել է հնագիտական վայր և գտնվում է պետության հսկողության տակ։


== Պատկերասրահ ==

		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.museosdecantabria.es/web/cultura-de-cantabria/listado_patrimonio/-/asset_publisher/20Lh/content/castillo-de-pedraja?redirect=http%3A%2F%2Fwww.museosdecantabria.es%2Fweb%2Fcultura-de-cantabria%2Flistado_patrimonio%3Fp_p_id%3D101_INSTANCE_20Lh%26p_p_lifecycle%3D0%26p_p_state%3Dnormal%26p_p_mode%3Dview%26p_p_col_id%3Dcolumn-2%26p_p_col_pos%3D1%26p_p_col_count%3D2(չաշխատող հղում)
http://www.costaquebrada.es/inicio/historia/lugares/castillo_de_pedraja.aspx Archived 2016-01-19 at the Wayback Machine.
Զուբովա Բուդա

Զուբովա Բուդա (ռուս.՝ Зубова Буда), գյուղ Ռուսաստանի, Սմոլենսկի մարզի Շումյաչինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 4 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Սիլվա Կապուտիկյան փողոց (Երևան)

Սիլվա Կապուտիկյան փողոց, փողոց Երևանի Կենտրոնում։


== Պատմություն ==
2007 թվականին Բաղրամյան պողոտայի 1-ին անցուղին ի պատիվ բանաստեղծուհի Սիլվա Կապուտիկյանի վերանվանվեց նրա անունով՝ Սիլվա Կապուտիկյան փողոց։
Այն սկսվում է Բաղրամյան պողոտայից՝ կազմելով Դերենիկ Դեմիրճյան փողոցի շարունակությունը։
Այս փողոցում գտնվող առաջին շենքի 2-րդ մուտքի 4-րդ հարկի 26 բնակարանում է ապրել բանաստեղծուհին, որը 2009 թվականին դարձել է տուն-թանգարան։
Տուն-թանգարանից դեպի աջ ՀՀ Գիտությունների ազգային ակադեմիան է, իսկ դեպի ձախ՝ ՀՀ նախագահի նստավայրը։


== Տես նաև ==
Երևանի փողոցների ցանկ
Երևանի վարչական բաժանում


== Պատկերասրահ ==

		


== Արտաքին հղումներ ==
Սիլվա Կապուտիկյանի տուն-թանգարանի կայքը Archived 2015-02-14 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Գարգանտա դել Վիլյար

Գարգանտա դել Վիլյար (իսպ.՝ Garganta del Villar), քաղաք Իսպանիայում, մտնում է Ավիլա նահանգի կազմի մեջ, Կաստիլիա և Լեոնի ինքնավար համայնքում։ Վարչատարածքային միավորը գտնվում է Էլ Բարկո դե Ավիլա Պեդրիխիտա շրջանում։ Զբաղեցնում է 18,57 կմ² տարածք։ Բնակչությունը՝ 49 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Նահանգի վարչական կենտրոնից ունի 47 կմ հեռավորություն։


== Բնակչություն ==


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Parques Naturales / Municipios situados en el entorno del "Espacio Protegido" Archived 2007-09-27 at the Wayback Machine.
Gredos Norte / Garganta del Villar Archived 2007-09-18 at the Wayback Machine.
Garganta del Villar en el Catastro de Ensenada
Բողոքի գործողություններ Իջևանում (2019)

Բողոքի գործողություններ Իջևանում, զանգվածային բողոքի գործողություններ Հայաստանի Տավուշի մարզի Իջևան քաղաքում, որոնք զուգորդվել են ոստիկանության հետ բախումներով։ Ցույցերը սկսվել են 2019 թվականի հուլիսի 16-ին, երբ Իջևան քաղաքի և հարակից բնակավայրի բնակիչները Իջևանի տարածքում փակել են դեպի Վրաստան տանող միջպետական ավտոճանապարհը, որը բանակցություններից հետո բացվել էր։
Հուլիսի 17-ի երեկոյան ոստիկանության կողմից ավտոճանապարհը բացելու փորձ է ձեռնարկվել, ինչից հետո բախումներ են սկսվել ցուցարարների և ոստիկանության միջև, որի հետևանքով տարբեր տվյալներով մինչև 25 ոստիկան է վիրավորվել։ Դեպքից անմիջապես հետո Իջևան են մեկնել Հայաստանի ոստիկանապետ Վալերիյ Օսիպյանը, ոստիկանական մեծաթիվ ուժեր։ Բանակցություններից հետո որոշ ժամանակ անց ցուցարարները բացել են ճանապարհը։ Նույն օրը Իջևան է ժամանել նաև ՀՀ ԱԱԾ պետ Արթուր Վանեցյանը։
Հուլիսի 17-ի լույս 18-ի գիշերը ոստիկանությունը ձերբակալություններ է սկսել, որոնք, ըստ որոշ տվյալների, ուղեկցվել են քաղաքացիների նկատմամբ բռնությունների կիրառումով։ Բռնությունների մասին լուրերը հերքել է ոստիկանապետ Վ.Օսիպյանը։
Հուլիսի 18-ին Իջևանում մի խումբ քաղաքացիներ որոշ ժամանակով կրկին փակել են ավտոճանապարհը, որը ոստիկանության ուժերի միջամտությունից հետո կրկին բացվել է։


== Ծանոթագրություններ ==
(6723) Քրիսկլարկ

(6723) Քրիսկլարկ (անգլ.՝ Chrisclark), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1991 թվականի փետրվարի 14-ին Էլեանորա Հելինի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,199926 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,7394 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,6604 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2090,78 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,172185 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 17,74° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(6723) Քրիսկլարկ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Կամպոֆիլոնե

Կամպոֆիլոնե  (իտալերեն՝ Campofilone), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Մարկ շրջանում՝ Ֆերմո պրովինցիայում։
Բնակչությունը կազմում է 1896 մարդ (ըստ 2008 թվականի), բնակչության խտությունը կազմում է 154 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 12 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 63016։ Հեռախոսային կոդ՝ 0734։
Քաղաքի հովանավոր սուրբը Սուրբ Բարտոլոմեո Ապոստոն է։


== Ժողովրդագրություն ==


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.provincia.ap.it/Campofilone Archived 2010-04-09 at the Wayback Machine.
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
Մայնի Ֆրանկֆուրտ օդանավակայան

Մայնի Ֆրանկֆուրտ միջազգային օդանավակայան (գերմ.՝ Rhein-Main-Flughafen, ԻԿԱՕ։ EDDF, IATA: FRA), Գերմանիայի ամենամեծ օդանավակայանն է։ Գտնվում է Ֆրանկֆուրտում, Գերմանիայի հինգերորդ խոշոր քաղաքում, որը նաև համարվում է աշխարհի Ֆինանսական և առևտրական խոշոր կենտրոններից մեկը։


== Պատմություն ==
Օդանավակայանի հիմնական մասը բացվել է 1936 թվականին իրականացնելով առևտրային չվերթներ։
Բազայի հյուսիսային մասը օգտագործվել է հիմնական ինքնաթիռների համար, իսկ արտակարգ իրավիճակների համար նախատեսված հարավային մասը  ծառայել է որպես բազա կոշտ դիրիժաբլների  համար։
1940 թվականի մայիսի 6-ին բոլոր ինքնաթիռները ապամոնտաժվել են և հանձնվել են ռազմական օգտագործման համար։ Լյուֆտվաֆեի ինժեներները հետագայում մեծացրել և ընդարձակել են միակ թռիչքուղին և այն դարձրել են գերմանական ռազմական օդանավակայան։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ընթացքում  օդանավակայանը օգտագործել են ռեակտիվ ինքնաթիռիների համար որպես փորձարարական կայան։
Այժմ օդանավակայանը ունի չորս թռիչքուղի, որոնցից երկուսը ասֆալտապատ է, մյուս երկուսը՝ բետոնե։ Երեք թռիչքուղիները - 07R/25L, 07C/25C, 18 - ունեն 4000 մետր երկարություն, մեկը՝ 07L/25R — 2800 մետր երկարություն։
Մոտակա օդանավակայանը Մանհայմի օդանավակայանն է։
Օդանավակայանը ունի երկու մեծ տերմինալ և մեկ փոքր՝ VIP:
Ուղևորափոխադրումների քանակով զբաղեցնում է երրորդ տեղը Եվրոպայում՝ Լոնդոնի Հիթրոու օդանավակայանից և Փարիզի Շառլ դե Գոլ օդանավակայանից հետո։ 2015 թվականի վիճակագրությամբ, 61.032 միլիոն ուղևորափոխադրումով, աշխարհում զբաղեցնում է 12-րդ տեղը։
Բեռնափոխադրման քանակով Եվրոպայում զբաղեցնում է երկրորդ տեղը զիջելով Փարիզի Շառլ դե Գոլ օդանավակայանին։
Օդանավակայանը առաջիններից մեկն է եղել, որ կիրառել է ուղեբեռերի տեսակավորման ավտոմատ համակարգը։


=== Թռիչքուղի ===


== Վիճակագրություն ==


=== Ուղևորափոխադրում ===


=== Երթուղի ===


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		
		
		


== Արտաքին հղումներ ==
 Մայնի Ֆրանկֆուրտ օդանավակայան travel guide from Wikivoyage

Frankfurt Airport (պաշտոնական կայք, (անգլ.))
Մայնի Ֆրանկֆուրտ միջազգային օդանավակայանի պաշտոնական կայք
Аэропорт Гид Всё об аэропорте Франкфурта (ռուս.)
www.frankfurt360.de/flughafen.htm 360°-համայնապատկեր Archived 2005-11-21 at the Wayback Machine.
Fraport.de
Frankfurt Airport — Մայնի Ֆրանկֆուրտ միջազգային օդանավակայան


== Ծանոթագրություններ ==
Վարդան Միրզոյան

Վարդան Միրզոյի Միրզոյան (հուլիսի 10, 1877(1877-07-10) - հունվարի 24, 1968(1968-01-24), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ դերասան, ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստ։


== Կենսագրություն ==
Վարդան Միրզոյանը ծնվել է Հին Նախիջևանի Յարմշա գյուղում, մեծացել է Թիֆլիսում, սովորել է քաղաքի ռեալական, ապա Ներսիսյան դպրոցում, հաճախել է նաև Լոնգի նկարչական դպրոցը։ 1897 թվականից հանդես է եկել տարբեր դերասանական խմբերում, 1903 թվականից եղել է Մոսկվայում և Սանկտ Պետերբուրգում, հաճախել դրամատիկական դասընթացների։
Նա Ավճալյան ժողովրդական թատրոնի հիմնադիրներից է։ 1919 թվականին Երևանում հիմնադրել և ղեկավարել է թատերական ստուդիա, որի սաները հետագայում հայտնի դերասաններ են դարձել։ 1920-ական թվականներին Միրզոյանը խաղացել է Բաքվի, Թիֆլիսի ու Լենինականի թատրոններում։ 1929 թվականից աշխատել է Երևանի Պատանի հանդիսատեսի թատրոնում։
1929 թվականից դասավանդել է Երևանի թատերական ուսումնարանում, տեխնիկումում և ինստիտուտում։ Նկարահանվել է կինոյում։ 1966 թվականին հրատարակել է «Թատերական օրագրեր»-ը։


== Դերերը թատրոնում ==
Ոսկան՝ «Չար ոգի»
Աղան-Մելիքի՝ «Դատաստան»
Անանիա Գլախա՝ «Դավաճանություն»
Սոլոմոն՝ «Քին»
Վասիլ Լեկապեն՝ «Կայսր»
Գրիգոր աղա՝ «Ժայռ»
Դոն Բազիլիո՝ «Սևիլյան սափրիչ»
Լուկա՝ «Հատակում»
Ֆիլիպ արքա՝ «Տիլ Ուլենշպիգել»
Սամսոն աղա, Խեչո բիձա՝ «Կրակե օղակում»
Սոտնիկով՝ «Պայթյուն»


== Ֆիլմեր ==
Բժիշկ՝ Մեր կոլխոզի մարդիկ (1939)
Գիքոր (1934)
Նախարար՝ Երկու գիշեր (1932)
Քրդեր-Եզդիներ (1932)
Լավինա (1928)


== Ծանոթագրություններ ==
Գառլիբ Մերկել

Մերկել, Մերկելիս, Գառլիբ (գերմ.՝ Garlieb Helwig Merkel, հոկտեմբերի 31, 1769(1769-10-31) կամ հոկտեմբերի 19, 1769(1769-10-19), Lēdurga, Լատվիա - մայիսի 9, 1850(1850-05-09), Ռիգա, Ռուսական կայսրություն), լատվիցի լուսավորիչ։ Ազգությամբ գերմանացի։


== Գործունեություն ==
1793-1796 թվականներին գրել է «Լատիշներ․․․» գիրքը (1797 թվականին գերմաներեն հրատարակել է Լայպցիգում), որտեղ հանդես է եկել ճորտատիրության ու եկեղեցու սուր քննադատությամբ, պաշտպանել Լատվիայի գյուղացիությանը հողի հետ ազատագրելու գաղափարը։ 1870 թվականին գիրքը լույս է տեսել ռուս․, 1905 թվականին՝ լատվիերեն, Պետերբուրգում, վերջին հրատարակություն՝ 1953 թվականին, Ոփգայում։ «Լիվոնիան հին դարերում» (հ․ 1-2, 1798-1799) գրքում Մերկելն առաջին անգամ տվել է 11-12 դդ․ լատիշների և էստոնացիների կյանքի ու մշակույթի պատմության տեսությունը։ Մերկելը Գերմանիայում (ուր տեղափոխվել է 1796 թվականին) դարձել է հայտնի հրապարակախոս ու գրաքննադատ։


== Ծանոթագրություններ ==
Չերետո Լացիալա

Չերետո Լացիալա (իտալերեն՝ Cerreto Laziale) քաղաք Իտալիայում, տեղակայված է Լացիո մարզի Հռոմ գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 1156 մարդ (2008 թվական), խտությունը կազմում է 98մարդ/քառ. կմ։ Զբաղեցնում է 12 քառ. կմ տարածք։ Փոստային ինդեքս - 20, հեռախոսային կոդ - 0774։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության դինամիկան։


== Հարևան քաղաքներ ==
 Ֆրանսիա Սիվրիե (Ֆրանսիա)


== Վարչական կենտրոն ==
Հեռախոս։ 0774 798032
Էլեկտրոնային հասցե։ info@comunecerretolaziale.it
Պաշտոնական կայք։ http://www.comunecerretolaziale.it/


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի պաշտոնական կայքը (իտալ.)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Կրապիվնյա (այլ կիրառումներ)

Կրապիվնյա, կարող է վերաբերել՝

Կրապիվնյա - գյուղ, Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Կորոստենի շրջանում
Կրապիվնյա - գյուղ, Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Կորոստիշևի շրջանում
Կրապիվնյա - գյուղ, Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Նովգորոդ-Վոլինսկի շրջանում
Կրապիվնյա - գյուղ, Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Վոլոդարսկ-Վոլինկիի շրջանում
Կրապիվնյա - գյուղ, Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Շառգորոդի շրջանում
Ջիլլ Վագներ

Ջիլլիան Սյուզանա «Ջիլլ» Վագներ (անգլ.՝ Jillian Suzanne "Jill" Wagner, հունվարի 13, 1979(1979-01-13), Ունիստոն-Սեյլեմ), ամերիկացի մոդել, դերասանուհի և հեռուստատեսային շոուի համահաղորդավար։


== Կենսագրություն ==
Վագները ծնվել է Հյուսիսային Կարոլինայի Ուինսթոն Սեյլեմ քաղաքում։ Նրան դաստիարակել են հայրը՝ Դևիդ Ուոգները, որը ամերիկացի ծովային հետևակային է, և տատը։ Ջիլլը սովորել է Ուոլբուրգի (Հյուսիսային Կարոլինա) Ledford Senior High School-ում։ 2001 թվականին բիզնես կառավարման ոլորտում բակալավրի աստիճանով ավարտել է Հյուսիսային Կարոլինա նահանգի համալսարանը։


== Կարիերա ==
Ուսումն ավարտելուց հետո Վագները տեղափոխվել է Կալիֆոռնիա և սկսել մոդելի կարիերան։ 2003 թվականին անցել է MTV-ի Punk’d նախագծի քասթինգը, մասնակցել է մեկ տասնյակից ավելի սկետչերի։ Դրանից հետո նկարահանվել է «Stuff» ամերիկյան ամսագրի համար։ Վագները «Maxim» ամերիկյան ամսագրի Hot 100 Women of 2004 ցանկում զբաղեցրել է 90-րդ հորիզոնականը։
2006 թվականին Ջիլը կեցվածք է ընդունել «FHM» ամսագրի ամերիկյան հրատարակչության համար։ Spike TV ալիքի «Բլեյդ» հեռուստասերիալում խաղացել է գլխավոր դերերից մեկը (Քրիսթա Սթար), ինչպես նաև նկարահանվել է մի շարք այլ սերիալներում՝ ներառյալ «Հնգյակ»-ը և «Ոսկորներ»-ը։
2005-2011 թվականներին նկարահանվել է Lincoln Mercury ավտոմեքենայի հեռուստատեսային գովազդում, ինչպես նաև հայտնի է դարձել որպես The Mercury Girl:
2005 թվականին «Հունիսյան բզեզ» ֆիլմում խաղացել է Միլիսենտի ոչ մեծ դերը, իսկ 2008 թվականին «Փուշ» սարսափ ֆիլմում ստացել է գլխավոր դերերից մեկը (Պոլի Ուոթ)։ Նույն թվականին Ջիլլը դարձել է ABC ալիքի «Ամբողջական ոչնչացում» շոուի համահաղորդավարը։
2011 թվականի ապրիլին Վագները հայտնել է, որ պատրաստվում է լքել Wipeout-ը, որպեսզի կենտրոնանա դերասանական կարիերայի վրա։ Նրան փոխարինել է Վանեսա Լաշեն։ 2011 թվականին Ջիլլը եղել է «Պահեստի ներսում» հեռուստաշոուի համահաղորդավար։
2011 թվականի հունիսին Վագները նկարահանվել է MTV-ի դեռահասների համար «Պատանի գայլը» սերիալում։ 2013-2014 թվականներին վերադարձել է «Պատանի գայլը» սերիալի 3-րդ և 4-րդ եթերաշրջաններին։
2013 թվականի ամռանը Վագները վերադարձել է Wipeout՝ համաձայնելով մասնակցել հեռուստախաղի 6-րդ եթերաշրջանի նկարահանումներին։ Նույն թվականին Ջիլլը նկարահանվել է Youtube-ի «Առասպելական շոու»-ի 3-րդ էպիզոդում։
2014 թվականի գարնանը Վագները մասնակցել է Wipeout հեռուստախաղի 7-րդ եթերաշրջանի նկարահանումներին։ 2014 թվականի մայիսին «Maxim» ամսագրի Hot 100 Women ցանկում զբաղեցրել է 74-րդ հորիզոնականը։


== Անձնական կյանք ==
2017 թվականի ապրիլի 8-ից Վագներն ամուսնացած է պրոֆեսիոնալ հոկեյիստ Դևիդ Լեմանովիչի հետ։ Զույգն ունի աղջիկ՝ Արմի Գրեյ Լեմանովիչը (ծնվ. 2020 թվականի ապրիլի 17-ին)։


== Ֆիլմագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ջիլլ Վագների պաշտոնական կայք Archived 2020-08-12 at the Wayback Machine.
Playboy.com Интервью
Gateship-One Интервью
Talk-Humor հարցազրույց
Վիշապների կամուրջ

Վիշապների կամուրջ (սլովեն.՝ Zmajski most), ավտոմեքենաների համար նախատեսված կամուրջ Լյուբլյանիցա գետի վրա՝ Լյուբլյանայում, Սլովենիայի մայրաքաղաքի ամենահայտնի և ճանաչելի տեսարժան վայրերից մեկը, ճարտարապետության հուշարձան։
Լյուբլյանիցա գետի վրա առաջին փայտե կամուրջը կառուցվել է Վալենտին Վոդնիկի հրապարակի մոտ 1819 թվականին։ Այն խիստ վնասվել է 1895 թվականի երկրաշարժի հետևանքով։ 1901 թվականին ավստրիացի ինժեներ Յոզեֆ Մելանի և ճարտարապետ Յուրի Զանինովիչի ղեկավարությամբ կառուցվել է նոր եռաթռիչք կամարակապ կամուրջ վիեննական մոդեռնի ոճով։ Վիշապի կամուրջը եվրոպական առաջին երկաթբետոնե կամուրջներից մեկն է, շինարարության ավարտի պահին կամրջի կամարը Եվրոպայում եղել է մեծությամբ երրորդ։ Լինելով Լյուբլյանայի վերակառուցման ծավալուն ծրագրի մի մասը՝ այն կոչվել է «կայսր Ֆրանց Իոսիֆ I-ի հոբելյանական կամուրջ» և նվիրված է Ավստրո-Հունգարիայի միապետի կառավարման 40-ամյակին։ Սակայն պաշտոնական անվանումը ժողովրդականություն չի վայելել, այն հայտնի է դարձել որպես Վիշապի կամուրջ՝ կամրջի երկու կողմերում տեղադրված պատվանդանների վրա վիշապների չորս բրոնզե արձանների շնորհիվ։
Արդեն հռոմեացիների ժամանակ Լյուբլյանայի (այն ժամանակ՝ Հռոմեական գաղութ Էմոն) խորհրդանիշն է եղել արծվառյուծը, որը պատկերված է եղել մասնավորապես տեղական մետաղադրամների վրա։ 13-րդ դարում քաղաքային կնիքի վրա պատկերված  է եղել թևավոր առյուծ։ Մինչև 15-րդ դարն այն արդեն վերածվել է կանաչ վիշապի, որը թևերը տարածել է ամրոցի վրա։ Մինչ օրս կանաչ վիշապը (արդեն եռահարկ սպիտակ աշտարակի վրա կանգնած) պատկերված է  Լյուբլյանայի զինանշանի վրա։ Վիշապի մասին հնագույն ավանդությունը սկիզբ է առնում իլլիրացիներից։ Նրա կերպարը կապվում է արգոնավորդների հետ, որոնք ոսկե գեղմը ձեռք բերելուց հետո Կողքիսից  տուն էին վերադառնում Դանուբ գետով և նրա վտակներով։ Հենց այստեղ՝ Լյուբլյանիցայի ափին, Յասոնը՝ արգոնավորդների առաջնորդը, ըստ լեգենդի, հաղթել է թևավոր օձին և ազատագրել տեղացիներին հավերժական վախից։
Գոյություն ունի նաև ավելի նոր լեգենդ՝ կապված կամուրջը պաշտպանող վիշապների հետ. ըստ դրա՝ երբ կամրջով անցնում է կույս աղջիկ, վիշապները սկսում են թափահարել իրենց պոչը։


== Ծանոթագրություններ ==
Ժելանոե Պերվոե

Ժելանոե Պերվոե (ուկրաիներեն՝ Желанне Перше), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Մարյինի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ժելանոե Պերվոե գյուղում բնակվում էր 192 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Հայկական հրաբխային բարձրավանդակ

Հայկական հրաբխային բարձրավանդակ, լեռնագրական ձևաբանական միավոր Հայկական լեռնաշխարհի կենտրոնում։ Տարածքը մոտ 100 հազար կմ² է։


== Դիրք ==
Հրաբխային լեռնաշղթաների ու բարձրադիր լեռնազանգվածների, ընդարձակ սարահարթերի ու սարավանդների, միջլեռնային դաշտերի ու գոգավորությունների համալիր է՝ հյուսիսում եզրավորված Արևելապոնտական, Աջարա-հմերեթյան (Մեսխեթի), արևելքում՝ Փոքր Կովկաս, հարավում՝ Հայկական Տավրոս, արևմուտքում՝ Անտիտավրոս լեռնային համակարգերով։ Բաժանվում է հյուսիսային (Աջարա-հմերեթյան, Կարմիր Փորակ և Բազումի լեռնաշղթաների միջև), կենտրոնական (Սիվրիդաղ, Բազում, Այծպտկունք, Հայկական Պար լեռնաշղթաների միջև) և հարավում (Հայկական Պար ու Հայկական Տավրոս լեռնաշղթաների միջև) մասերի։


== Կազմություն ==
Հայկական հրաբխային բարձրավանդակը կազմված է ևեոգեն-անթրոպոգենի լավաներից, հրաբխաբեկորային նյութերից և 500-1500 մ հաստ, լավային ծածկույթից, որի հիմքում ծալքաբեկորավոր լեռնազանգվածների տարածին մակերևույթներ են։ Ռելիեֆի բացասական ձևերը՝ իջվածքներն ու միջլեռնային գոգավորությունները, լցված են լճագետային նստվածքներով կամ լավաներով։ Բնորոշ են 3000-4000 մ բարձր, լեռնավահանևերը (Գեղամա, Վարդենիսի, Ջավախքի), լեռնազանգվածները (Բյուրակն, Աբուլ-Սամսարի, Ծաղկանց, Արագած, Սյունիքի և այլն), բազմածին հրաբխային կոները (Մասիս, Սիփան, Արագած, Ալաջա, Արայի լեռ, Աժդահակ, Ծղուկ, հշխանասար և այլն), ծխացող ֆումարոլային հրաբուխները (Նեմրութ, Թոնդրակ) և բազմաթիվ արտաժայթուք լեռնազանգվածներ (Հատիս, Սպիտակասար, Արտենի, Սամսար)։ Խոշոր սարահարթերը (Արդահանի, Ախալքալաքի, Կարսի, Ծաղկոտնի, Շամիրամի, Եղվարդի, Կոտայքի և այլն) եզրավորվում են լեռն, համակարգերով ու բարձրադիր լեռնազանգվածներով։ Ընդարձակ դաշտերը (էրզրումի, Տվարածատափի, Ալաշկերտի, Բասենի, Խնուսի, Մշո և այլն) տարածվում են խոշոր գետերի երկայնքով։


== Կլիմա ==
Հայկական հրաբխային բարձրավանդակը բնութագրվում է չոր մերձարևադարձային, ցամաք, կլիմայով, ձմեռը ցուրտ է, ամառը՝ շոգ, տարեկան տեղումները բարձրադիր գոտում՝ 500-900 մմ, ցածրադիր գոտում 300-500 մմ են։


== Ջրագրություն ==
Ջրագրության ցանցը խիտ է։ Գետերը հիմնականում լեռնային բնույթի են։ Խոշոր գետերն են Կուրը, Արաքսը, Արածանին, Արմ. Եփրատը՝ իրենց բազմաթիվ վտակներով, խոշոր լճերը՝ Վանա, Սևանա, Ծովակ և այլն։


== Հողեր ==
Բարձրավանդակի լեռնային ռելիեֆով է պայմանավորված վերընթաց լանդշաֆտային գոտիականությունը՝ կիսաանապատից մինչև լեռնային տունդրա։ Տարածված են լեռնային գորշ, լեռնամարգագետնային, գետաբերուկային հողերն ու լեռնային սևահողերը։


== Բուսական և կենդանական աշխարհ ==
Բուսականությունը հիմնականում տափաստանային ու լեռնատափաստանային է (փետրախոտ, շյուղախոտ, սիզախոտ և այլն), տեղ-տեղ՝ նաև կիսա-անապատային (օշինդր, բարձիկաձև փշոտ բույսեր և այլն)։ Անտառները սակավ են՝ տարածված գետահովիտներում ու լեռնաշղթաների արտաքին, հիմնականում հս. լանջերին։ Կենդ, աշխարհը հարուստ է ու բազմազան։ Բնորոշ են վայրի ոչխարը (մուֆլոն), բեզոարյան այծը, արջը, այծյամը, գայլը, աղվեսը, նապաստակը։ Շատ կան կրծողներ, սողուններ, թռչուններ ու միջատներ։ Գետերն ու լճերը հարուստ են ձկներով։
Պետական դրոշ

Պետական Դրոշ, պետությունների սուվերենությունն արտահայտող պաշտոնական տարբերանշան։ Նկարագրությունը տրվում է օրենսդրությամբ (սովորաբար սահմանադրությամբ)։ Պետական դրոշ բարձրացվում է պետական հիմնարկությունների, դեսպանատների, պառլամենտական և այլ հաստատությունների շենքերի վրա, ինչպես նաև միջազգային կոնֆերանսների, հանդիսավոր արարողությունների ժամանակ, միջազգային մրցանակներ շնորհելիս և բազմաթիվ այլ դեպքերում։ 
Հին հայկական թագավորական տները (Արտաշեսյան, Արշակունի, Բագրատունի) ունեցել են իրենց պետական դրոշը։ Արտաշեսյանների ու Արշակունիների ծիրանագույն դրոշի վրա եղել է երկու արծիվ, մեջտեղում՝ արնի նշան, Բագրատունիների պետական դրոշի վրա՝ մեկ արծիվ, Կիլիկիայի հայկական պետության պետական դրոշի ծիրանագույն ֆոնի վրա պատկերվել է արքայական գավազանով առյուծ (նույն պատկերը կա նաև Լևոն Ա-ի դրամի վրա)։ Հայ նախարարություններն ունեցել են դրոշներ, որոնցով մասնակցել են կռիվների։ 1773 թվականին լույս տեսած Շահամիր Շահամիրյանի «Որոգայթ փառաց» աշխատության մեջ նկարագրված է Հայաստանի ապագա պետական դրոշը (կարմիր, կապույտ և դեղիև)՝ ստեղծվելիք բանակի երեք սպարապետությունների զինվորների համազգեստների գույներին համապատասխան։ 1789 թվականին Հովհաննես Լազարյանը և Հովսեփ Արղությանը Ռուսաստանին ներկայացվելիք ծրագրում Հայաստանի պետական դրոշը նախատեսել են կարմիր, կանաչ, կապույտ գույներով և Նոյան տապանի նշանով։
Ստարոատնագուլովո

Ստարոատնագուլովո (ռուս.՝ Староатнагулово, բաշկիրերեն՝ Иҫке Атнағол), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Միշկինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 80 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Մոխրագույն կետեր

Մոխրագույն կետեր (անգլ.՝ Eschrichtiidae կամ կետոսկրերի ընտանիք։ Անատամ կետերից է Մոխրագույն կետը, որին մի շարք ժողովուրդներ անվանում են «սատանայի ձագ»։ Այս անվանումը ստացել է իր վանող գույնի և տեսքի պատճառով։


== Բնութագրություն ==
Ունի մոտ 20-30 տոննա քաշ։ Մարմնի կառուցվածքը շատ հետաքրքիր է։ Նա իր նախնիներից պահպանել է դնչի մազերը, շարժուն գլուխը, ողնաշարի պարանոցային երկար հատվածը՝ 7 շարժուն ողերով, և վերջապես սերտ կապ ափի ծանծաղուտների հետ։ Հանդիսանում է հարթ և զոլավոր կետերի պատմական զարգացման շղթայի կապող օղակը։ Այս առումով նրան համարում են «կենդանի բրածո»։ Մոխրագույն կետի ստորին ծնոտի և կրծքի լողաթիակների մոտ կան ծալքեր, իսկ փորն ու մեջքը հարթ են։ Մոխրագույն կետերը միջին մեծության կետեր են։ Էգը 15 մետր է, իսկ արուն 11 մետր։ Նրանք շրջում են միասին։ Նույնիսկ վտանգի ժամանակ արուները չեն հեռանում էգերից։ Մոխրագույն կետի մեջքի լողակի փոխարեն պոչնամասում գտնվում են ճարպային փոքրիկ թմբիկներ, ամենամեծի բարձրությունը մինչև 11 սմ է։ Գլուխը բավական մեծ է։ Բերանի խոռոչում քիմքից կախված են 340 թիթեղներ, որոնք դեղնավուն են և ներսի կողմից ունեն կոշտ ծոպեր։ Գլխի վրա կա մեկ անցք, որից արձակում է 3 մետր բարձրությամբ ջրի շատրվան։ Մոխրագույն կետր մաշկի վրա շատ են լինում մակաբույծներ։ Դրանցից ազատվելու համար լողում է դեպի քաղցրահամ ջրերի շրջաններ՝ գետաբերաններ, որտեղ քաղցրահամ գետերը ծովն են լցվում։ Մոխրագույն կետերը լողում են ափամերձ ծանծաղուտներում։ Նրանց ոխերիմ թշնամին խոյադելֆիններն են։


== Ծանոթագրություններ ==
Լևոն Քրիստաֆորյան

Լևոն Շմավոնի Քրիստաֆորյան (հոկտեմբերի 4, 1942(1942-10-04), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ ճարտարապետ։ «Հայնախագիծ» ճարտարապետական արվեստանոցի վարիչ։


== Կենսագրություն ==
Լևոն Քրիստաֆորյանը ծնվել է 1942 թվականին Երևանում։ 1968 թվականին ավարտել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտը։ Նույն թվականից աշխատում է «Հայպետնախագիծ» (1995 թվականից` «Հայնախագիծ») ինստիտուտում, 1999 թվականից` ճարտարապետական արվեստանոցի ղեկավար։


== Ստեղծագործություններ ==
Քրիստաֆորյանի նախագծերով Երևանում կառուցվել են`

Բարձրագույն մարզական վարպետության դպրոց (1972, Գուրգեն Մուշեղյանի հետ)
ՀՀ կենտրոնական բանկի երեք մասնաշենքերը (2003, Վ. Մխչյանի հետ)
Գյումրիի օդանավակայանը (1982, համահեղինակ)
Երևանի «Էրեբունի» օդանավակայան (1983, Ռուբեն Հասրաթյանի հետ, Սոֆիայի «Բիենալե-87»-ի մրցանակ)
Ավտոճանապարհային տեխնիկում Աբովյանում (1973, Գուրգեն Մուշեղյանի հետ)
Պետապի շենքը Թալինում (1980, Ա. Խաչատրյանի հետ)
Բնակելի տներ Սպիտակում (1983)
Բնակելի տներ Ստեփանավանում (2003, համահեղինակ)
Ակումբ Անգեղակոթում (1985)


== Մրցանակներ ==
Երիտասարդ ճարտարապետների ստեղծագործության համամիութենական ստուգատեսների դափնեկիր, 1977 թ.
«Տարվա լավագույն կառույց» համամիութենական ստուգատեսների դափնեկիր, 1984 թ.
Սոֆիայի «Բիենալե-87»-ի մրցանակ


== Ծանոթագրություններ ==
Մախարինցի (այլ կիրառումներ)

Մախարինցի, կարող է վերաբերել՝

Մախարինցի - գյուղ, Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Ստարոկոնստանտինովի շրջանում
Մախարինցի - գյուղ, Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Կազատինի շրջանում
Իվանովկա (գյուղ, Կարմասկալինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԻվանովկաԻվանովկա (ռուս.՝ Ивановка, բաշկիրերեն՝ Ивановка), գյուղ Ռուսաստանի, Բաշկորտոստան հանրապետության Կարմասկալինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 27 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
(3630) Լյուբոմիր

(3630) Լյուբոմիր (անգլ.՝ Lubomir), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1984 թվականի օգոստոսի 28-ին Անտոնին Մրկոսի կողմից Կլետում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,769711 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,2068 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,3326 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1683,64 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,213822 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 7,39° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(3630) Լյուբոմիր աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Հաավակիվի

Հաավակիվի (էստ․՝ Haavakivi), գյուղ Էստոնիայի Յիգևամաա նահանգի Պալա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 67 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Մորոզովկա (գյուղ, Պոգրեբիշչեի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՄորոզովկաՄորոզովկա (ուկրաիներեն՝ Морозівка), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Պոգրեբիշչեի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Մորոզովկա գյուղում բնակվում էր 668 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,277 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 2411,55 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Լա Սարսա (Վալյադոլիդ)

Լա Սարսա (իսպ.՝ La Zarza)՝ մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Վալիադոլիդ պրովինցիայում (Կաստիլիա և Լեոն ինքնավար համայնքում)։ Տարածքը կազմում է 24,03 կմ2։ Բնակչությունը՝ 129 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 40 կմ հեռավորության վրա։
Ակփունար (Արղանա-Մադենի գավառ)

Ակփունար, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Արղանամադենի գավառակում։ Գտնվում էր գավառի հյուսիս-արևելքում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Դիարբեքիրի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Լուկշինո (գյուղ, Դուխովշչինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԼուկշինոԼուկշինո (ռուս.՝ Лукшино), գյուղ Ռուսաստանի, Սմոլենսկի մարզի Դուխովշչինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 0 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ժողովածու (1803)

Ժողովածու (1803), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 1803 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1604 թվականին։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 20.3×13.5 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 154 թերթից։ Գրված է միասյուն նոտրգրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ ստվարաթուղ դրոշմազարդ, աստառը՝ մոխրագույն շերտազարդ կտոր։ Հիշատակարաններ՝ 57բ, հետագայի՝ 149բ (1699 թվական)։


== Բովանդակություն ==
Գիրք Պիտոյից։
Սահմանք իմաստասիրականք իբր հարցմամբ։
Գիր գլխացաւի։
Վասն պատկերի և նմանութեան։
Հմաառօտ հաւաքումն Յաղագս Հոգւոյ (հին թրգմ.)։
Առակ։


== Ծանոթագրություններ ==