armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Միխայիլ Մինասբեկյան

Միխայիլ Սերգեյի Միսաբեկյան (ապրիլի 11, 1934(1934-04-11) - հունվարի 15, 2018(2018-01-15), Մոսկվա, Ռուսաստան), խորհրդային հայ գիտնական, կուսակցական և պետական գործիչ, գործարար։ ԽՄԿԿ Երևանի գործկոմի առաջին քարտուղար (1988-1990 թթ.), ԽՍՀՄ ժողովրդական պատգամավոր (1989-1991 թթ.):


== Կենսագրություն ==
Միխայիլ Միսաբեկյանը ծնվել է 1934 թվականի ապրիլի 11-ին։ Ավարտել է Երևանի Մռավյանի անվան դպրոցը (1952) և Մոսկվայի Ն. Բաումանի անվան պետական տեխնիկական համալսարանի (1958)։ Կրթությունն ավարտելուց հետո մի քանի տարի աշխատել է Մոսկվայում՝ № 16 պաշտպանական կոնստրուկտորական բյուրոյում, ապա 1960-ական թվականներին վերադարձել Հայաստան ակադեմիկոս Անդրանիկ Իոսիֆյանի հրավերով և սկսել աշխատել «Հայէլեկտրոգործարանի» հիմքի վրա ստեղծված Կոմպլեքս էլեկտրասարքավորումների համամիութենական գիտահետազոտական ինստիտուտում, հասել մինչև բաժնի պետի պաշտոնի։ Զբաղվել է ներքին այրման շարժիչների կատարելագործմամբ, գազատուրբինային սարքավորումներով։ Մասնակցել է Հայաստանում ավիացիոն գործիքաշինության գործարանի (Երևանի «Հրազդան» ավտոմատ համակարգերի գործարան) հիմնադրմանը, աշխատել է որպես «Արմավիակոմպլեքս» միավորման տնօրեն։
1975 թվականից աշխատել է որպես ԽՄԿԿ Երևանի քաղկոմի քարտուղար, հետևել գիտության, արդյունաբերության, տրանսպորտի, կապի, շինարարության հարցերին։ 1980 թվականից եղել է Հայաստանի կոմունիստական կուսակցության կենտկոմի տրանսպորտի, կապի և ճանապարհաշինության բաժնի վարիչ։ Նրա ղեկավարությամբ վերակառուցվել է Երևանի «Զվարթնոց» օդանավակայանը, որը եղել է ԽՍՀՄ միակ օդանավակայանը, որ Մինասբեկյանի նախաձեռնությամբ ստացել է անվանում ազգային լեզվով։
1988 թվականին Միխայիլ Մինասբեկյանն ընտրվել է կուսակցության Երևանի քաղկոմի առաջին քարտուղար։ Այդ պաշտոնում նա զբաղվել է նաև Լեռնային Ղարաբաղի հետ տնտեսական կապերի հաստատմամբ, մասնակցել Սպիտակի երկրաշարժի հետևանքների լիկվիդացման կազմակերպմանը։
1989 թվականին ընտրվել է ԽՍՀՄ ժողովրդական դեպուտատ Երևանից՝ Օրջոնիկիձեի № 388 ազգային-տարածքային շրջանից, ընդ որում՝ նա առաջադրվել է ոչ թե ԽՄԿԿ-ի կողմից, այլ որպես անկախ թեկնածու։ Դարձել է պատգամավորների «Արդարություն» խմբի և «Համաձայնություն» միջխմբավորումային միության կազմակերպիչ։ 1990 թվականից աշխատել է նաև որպես ԽՍՀՄ ազգային հարցերով պետական կոմիտեի նախագահի տեղակալ։
ԽՍՀՄ անկումից հետո ապրել է Մոսկվայում։ Աշխատել է որպես Ռուսաստանի Դաշնության ձեռնարկատիրության ու ներդրումների զարգացման տնտեսական խորհրդի նախագահ, մոսկովյան-հայկական «ՄԱԿօ» (ռուս.՝ «МАКо») առևտրաարդյունաբերական ընկերության ղեկավար։ 1990-ական թվականներին ընդգրկվել է Դեմոկրատական բարեփոխումների շարժման քաղխորհրդի կազմում։ Ռուսաստանի բնական գիտությունների ակադեմիայի ակադեմիկոս է, Հայաստանի գիտությունների ինժեներական ակադեմիայի ակադեմիկոս։
Միխայիլ Մինասբեկյանը մահացել է 2018 թվականի հունվարի 15-ին Մոսկվայում, 84 տարեկանում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
МИХАИЛУ МИНАСБЕКЯНУ 80 ЛЕТ
Վիտորոգ (լեռ)

Վիտորոգ (սերբ.՝ Виторог), Դինարյան բարձրավանդակի լեռներից մեկը Բոսնիա և Հերցեգովինայի Սերբական Հանրապետություն վարչատարածքային կազմավորումում։ Տեղակայված է Շիպովո համայնքի տարածքում։ Լեռան մերձակայքը անցնում է Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնության հետ սահմանով։ Բարձրությունը ծովի մակարդակից կազմում է 1 907 մետր։
Գագաթին հանդիպում են Շիպովո, Գլամոչ և Կուպրես համայնքների սահմանները։ Այստեղ է գտնվում նաև ստորգետնյա կառույց, որը կառուցվել է Հարավսլավիայի ազգային բանակի կողմից։ Այժմ այն օգատագործվում է լեռնագնացների ակումբի կողմից։


== Տես նաև ==
Բոսնիա և Հերցեգովինայի լեռների ցանկ


== Գրականություն ==
Статистички годишњак Републике Српске. — Бања Лука: Републички завод за статистику, 2017. — 525 с.


== Ծանոթագրություններ ==
Մարիանիս

Մարիանիս, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Խարզանի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Աստերոիդների ցանկ (230301-230400)

Աստերոիդների ցանկ (230201-230300)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (230401-230500)
 Աստերոիդների ցանկ (230201-230300)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (230401-230500)
Զայվանովո

Զայվանովո (ուկրաիներեն՝ Заіванове), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Ռատնովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Զայվանովո գյուղում բնակվում էր 28 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,297 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 94,28 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Գերմանական ազգային թանգարան

Գերմանական ազգային թանգարան (գերմ.՝ Germanisches Nationalmuseum) Նյուրնբերգում, արվեստի և պատմության ամենամեծ թանգարանը գերմանախոս Եվրոպայում։ Թանգարանում ցուցադրվում է ավելի քան 1,3 միլիոն ցուցանմուշ։ Այն որպես Գերմանական թանգարան (Germanisches Museum) 1852 թվականին հիմնադրել է Հանս Ֆիլիպ ֆոն Աուֆզեսը։ Ժամանակակից թանգարանային համալիրը (վերջին անգամ վերանորոգվել է 1996 թվականին) ընդգրկում է նյուրնբերգյան կարտեզյան միաբանության մեծ եկեղեցու շինությունը (նաև գավիթը)։


== Թանգարանային ցուցադրություն ==
Առավել նշանակալից են գեղանկարների և քանդակների հավաքածուները։ Գեղանկարչության հավաքածուն ներառում է Ալբրեխտ Դյուրերի, Հանս Հոլբայն Ավագի, Լուկաս Կրանախ Ավագի, Պիտեր Բրեյգել Ավագի, Ռեմբրանդի և բազմաթիվ նկարիչների գործեր։
Քանդակների հավաքածուն հայտնի է Ֆայտ Շտոսի և Ադամ Կրաֆտի աշխատանքներով։ 
Թանգարանում ցուցադրված են նաև պատմական երաժշտական գործիքներ, խաղալիքներ, ինտերիերի և կահույքի տարրեր, աստղագիտական, աշխարհագրական և վիրաբուժական գործիքների գիտական պարագաներ, նաև՝ Մարտին Բեհայմի Երկրային խնձորը, դրամներ, կնիքներ, շքանշաններ, տեքստիլի նմուշներ, ոսկերչական զարդեր, զենքեր և որսորդական պարագաներ։
Թանգարանի արխիվում պահպանվում են ավելի քան 10000 հին ձեռագրեր և փաստաթղթեր։


=== Երաժշտական գործիքներ ===
Գերմանական թանգարանում է գտնվում Եվրոպայում պատմական երաժշտական գործիքների ամենամեծ հավաքածուն։ Ցուցադրությունից բացի՝ թանգարանը, Բավարական ռադիոյի հետ համատեղ, կազմակերպում է «Musica Antiqua» շարքի համերգներ, որոնց մասնակցում են հայտնի երաժիշտներ՝ թանգարանային հավաքածուի նվագակցությամբ։
Ցուցանմուշներից առավել հայտնի երաժշտական գործիքներից են․ 

1551 թվականով թվագրված լավ պահպանված հնագույն տենորային տրոմբոնը
զարդարուն բասային վիոլա (1563) վարպետ Հանս Ֆոգելի աշխատանքը
վիրգինալ (ֆլամանդացի վարպետ Մ. վան դեր Բիստ, 1580)
փղոսկրից ֆլեյտա (վարպետ Յակոբ Դեններ)
կոնտրաբասային ֆլեյտա (բլոկֆլեյտա) (վարպետ՝ Հիերոնիմ Կյունզեկեր)
Կլավեսին, մոտ․ 1750 (Յոհան Դանիել Դուլկեն)
XVII դարավերջի հնգալար կիթառ (վարպետ՝ Հոակիմ Տիլկե)
ջութակ, մոտ․ 1680 (վարպետ՝ Մաթիաս Գումել)
մուրճիկավոր դաշնամուր, 1749 (վարպետ՝ Գոտֆրիդ Զիլբերման)
սպինետ, 1767 (վարպետ՝ Յոհան Հենրիխ Զիլբերման)
մուրճիկավոր դաշնամուր, 1788 (վարպետ՝ Յոհան Անդրեաս Շտայն)Հավաքածուն ներառում է նաև մասնավոր հավաքածուներ, որոնցից վերջինը (2000 թվականին) Կառլ և Հելգա Հախենբերգների պղնձե փողային գործիքների հավաքածուն է։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Культура Германии: лингвострановедческий словарь (GERMANISCHES NATIONALMUSEUM ГЕРМАНСКИЙ НАЦИОНАЛЬНЫЙ МУЗЕЙ) 338—338


== Արտաքին հղումներ ==
Официальный веб-сайт
Обзор Германского Национального Музея в Нюрнберге
Ժամուշի

Ժամուշի (վրաց.՝ ჟამუში), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մարզի Մեստիայի շրջանում։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 25 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Playgirl

«Playgirl» (անգլ.՝ Playgirl Magazine), ամսօրյա հրատարակություն կանացի լսարանի համար, որը շատ հայտնի է դարձել նաև գեյերի մեջ։ Ամսագրում տեղադրվում են ընդհանուր բնավորությամբ հոդվածներ, աստղերի կյանքից նորություններ և մերկ տղամարդկանց նկարներ։


== Ամսագրի պատմություն ==
Ամսագիրը հիմնվել է 1973 թվականին ֆեմինիստական շարժումների մեծ թափ հավաքելուց հետո, որպես պատասխան Playboy և Penthouse ամսագրերին, որտեղ տեղադրվում էին մերկ կանանց նկարներ։ 2009 թվականի մարտից մինչև 2010 թվականի փետրվար ամսագիրը թողարկվում էր էլեկտրոնային ձևով, իսկ տպագրական հրատարակությունը վերադարձել է 2010 թվականի մարտին։ Ամսագիրը լուսաբանել է այնպիսի հարցեր, ինչպիսիք են աբորտները, հավասար իրավունքները և ցուցադրել է տղամարդկան սեռական լուսանկարները։ Այն մեծ դեր է ունեցել կանանց սեռական հեղափոխության մեջ։
Blue Horizon Media հրատարակությունը գտնվում է Նյու Յորքում, և տեղադրում է էրոտիկ և պոռնոգրաֆիկ բնույթի ամսագրեր՝ High Society, Celebrity Skin, Hawk, Chéri և այլն։


== Նշանավոր դեմքեր ==
Ամսագրի ֆոտոսեսիաներում մասնակցել են այնպիսի նշանավոր դեմքեր, ինչպիսիք են Քրիստոֆեր Աթքինսը, Սքոթ Բակուլան, Սթիվ Բոնդը, Թայրիզ Գիբսոնը, Բրեդ Փիթը, Վիկտոր Ուեբսթերը, Կևին Սորբոն, Փիթեև Սթիլը, Ռոկո Սիֆրեդին, Շոն Մայքլզը, Քիտ Ուրբանը, Լևի Ջոնսթոնը, Բրայան Բիանկինին, Բիլի Հերինգթոնը և ուրիշները։


== Տես նաև ==
Playboy


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Demand կայքում
MySpace կայքում
Ամսագրի արխիվ Archived 2010-11-25 at the Wayback Machine.
(3266) Բեռնարդուս

(3266) Բեռնարդուս (անգլ.՝ Bernardus), աստերոիդ աստերոիդների գոտի ներքին մասում։ Հայտնաբերվել է 1978 թվականի օգոստոսի 11-ին Հանս-Էմիլ Շուստերի կողմից Լա Սիլյայում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 1,908305 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,6984 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,1182 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 962,88 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,37388 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 26,37° անկյուն։
Բեռնարդուս աստերոիդը պատկանում է Հունգարիայի աստերոիդների ընտանիքին։ Այս ընտանիքի աստերոիդները շարժվում են Արեգակի շուրջ 1,78 - 2,00 ա. մ. միջակայքում ընկած մեծ կիսաառանցքներով, ունեն 16-34° ուղեծրի թեքում և ոչ ավելին քան 0,18 էքսցենտրիսիտետ։ Հունգարիայի աստերոիդների ընտանիքը ունի միանգամից երկու մոլորակների հետ ուղեծրային ռեզոնանս՝ Մարսի հետ 3:2 և Յուպիտերի հետ 9:2։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(3266) Բեռնարդուս աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Սանտ Էուֆեմիա ա Մաելլա

Սանտ Էուֆեմիա ա Մաելլա (իտալերեն՝ Sant'Eufemia a Maiella), քաղաք Իտալիայում, գտնվում է Աբրուցո մարզում՝ Պեսկարա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 312 մարդ (2004-ի տվիալերով)։ Խտությունը՝ 8 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 40 կմ²։ Փոստային ինդեքս` 65020։ Հեռախոսային կոդ` 085։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության աճ


== Կապի տվյալներ ==
Հեռախոս ̀ 085 920116


== Արտաքին տվյալներ ==
Պաշտոնական կայք (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
1593

1593 թվական, ոչ նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է ուրբաթ օրը։ Սա մեր թվարկության 1593 թվականն է, 
XVI դարի 93-րդ տարին։


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Պաուլ Բրայտներ

Պաուլ Բրայտներ (գերմ.՝ Paul Breitner; սեպտեմբերի 5, 1951(1951-09-05)[…], Մյունխեն, Գերմանիայի Ֆեդերատիվ Հանրապետություն), գերմանացի ֆուտբոլիս, որը խաղացել է Գերմանիայի հավաքականում։ Ֆուտբոլի համաշխարհային պատմության լավագույն պաշտպաններից մեկը։ 1974 թվականի ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության չեմպիոն, 1972 թվականի Եվրոպայի առաջնության չեմպիոն։
Ներկայում որպես մարզական լրագրող աշխատում է գերմանական հեռուստատեսությունում։
1970-1974 թվականներին Մյունխենի «Բավարիայի» կազմում մասնակցել է Բունդեսլիգային։ 1974 թվականի աշխարհի առաջնությունից հետո տեղափոխվել է «Ռեալ Մադրիդ»։  1977 թ.-ին վերադարձել է Բունդեսլիգա՝ խաղալով մեկ մրցաշրջան «Այնտրախտ Բրաունշվայնգ», իսկ 1978 թվականին կրկին սկսել է հանդես գալ «Բավարիայում»։ 1983 թվականին ավարտել է իր կարիերան որպես ֆուտբոլիստ։ Նա խաղացել է հարձակողական ոճի պաշտպանի (1970-ական թվականների սկիզբ) և կիսապաշտպանի դիրքերում։
Ընդհանուր Բունդեսլիգա-յում անցկացրել է 285 խաղ և խփել 93 գոլ։
Գերմանիայի ազգային հավաքականում հաջող կարիերա է ունեցել։ Հավաքականում նրա փորձառու գործընկեր Բերտի Ֆոգտսը 1972 թվականի Եվրոպայի առաջնությունից հետ 20-ամյա Բրայտների մասին ասել է. «Պաուլը արդեն այսօր ինձնից ավելի լավն է»։


== Ձեռքբերումները ==
ԱկումբԲավարիա

Գերմանիայի չեմպիոն - 1972, 1973, 1974, 1980, 1981
Գերմանիայի ֆուտբոլի գավաթի դափնեկիր - 1971, 1982
Եվրոպայի չեմպիոնների գավաթի խաղարկության հաղթող - 1974
Եվրոպայի չեմպիոնների գավաթի խաղարկության եզրափակչի մասնակից - 1982Ռեալ Մադրիդ

Իսպանիայի ֆուտբոլի առաջնություն - 1975, 1976
Իսպանիայի ֆուտբոլի գավաթի դափնեկիր - 1975Գերմանիայի հավաքականՖուտբոլի Եվրոպայի առաջնություն - 1972
Ֆուտբոլի աշխարհի առաջնություն։ 1974
Աշխարհի փոխ-չեմպիոն։ 1982ԱնհատականԳերմանիայի տարվա ֆուտբոլիստ - 1981
Յուրահատուկ ձեռքբերում՝ գոլ է խփել աշխարհի 2 առաջնությունների եզրափակիչներում 1974 և 1982 թվականներին։
2004 թվականի Պելեի կողմից ընդգրկվել է «ՖԻՖԱ 100» ցանկում, որում ներառված են 125 կենդանի ֆուտբոլիստներ։


== Ելույթների վիճակագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.fussballdaten.de/spieler/breitnerpaul/
http://german.imdb.com/name/nm0107000/
Կուպու (գյուղ, Կուուսալու շրջան)

Կուպու (էստ․՝ Kupu), գյուղ Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Կուուսալու շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 24 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Յամանակակո

Յամանակակո (ճապ.՝  山中湖村  Յամանակակո -տե:), գյուղ Ճապոնիայում։ Գտնվում է Յամանասի պրեֆեկտուրայում։ Գյուղի ամբողջ մակերեսը կազմում է 52,81 կմ², բնակչությունը՝ 5233 մարդ, իսկ խտությունը 13,41 մարդ/կմ²։


== Աշխարհագրական դիրք ==
Գյուղը գտնվում է Հոնսյու կղզում, Յամանասի պրեֆեկտուրայում Տյուբու տարածաշրջանում։ Այն սահմանակից է Օսինո գյուղին։


== Բնակչություն ==
Բնակչությունը կազմում է 5233 մարդ (2014 թվականի օգոստոսի 1), խտություն 13,41 մարդ/կմ²։


== Սիմվոլիզմ ==
Գյուղի ծաղիկը համարվում է Rosa hirtula-ը, ծառը՝ Taxus cuspidáta-ն, իսկ թռչունը՝ կարապ-ը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք Archived 2015-12-11 at the Wayback Machine.(ճապոներեն)
Բոգդանովկա (գյուղ, Իշիմբայսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԲոգդանովկաԲոգդանովկա (ռուս.՝ Богдановка, բաշկիրերեն՝ Богдановка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իշիմբայսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Պարտիզակ (հանդես)

«Պարտիզակ» - կիսամյա հանդես էր, բողոքականների Պարտիզակի գիշերօթիկ բարձրագույն վարժարանի հրատարակություն։ Լույս է տեսել 1909-1912 թթ., Կոստանդնուպոլսում։ Խմբագիրն էր Հ. Տեր-Մինասյանը։


== Ուղղվածություն ==
Անդրադարձել է համիդյան տիրապետության շրջանում հայ ժողովրդի արևմտյան հատվածի ճակատագրին, ներկայացրել ազգային-ազատագրական պայքարի դրվագներ։ Ջատագովել է ակտիվ և կազմակերպված պայքարի գաղափարը, հեղափոխական շարժումները դիտել որպես բնականոն երևույթ կեղեքման դեմ, քննադատել է դեպի ԱՄՆ արևմտահայության գաղթը։ Գրական-բանասիրական հարցերում պաշտպանել է ինքնուրույն, ազգային ռեալիստական գրականության զարգացման անհրաժեշտությունը։ Աշխատակցել են հիմնականում վարժարանի սաներն ու ուսուցիչները։
Կոլվեզի

Կոլվեզի (ֆր.՝ Kolwezi), քաղաք Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետության Լուալաբա նահանգում, նրա վարչական կենտրոնը, տեղակայված է Լիկասիի արևմուտքում։ Քաղաքում կա երկաթուղային հանգույց և օդանավակայան։ Բնակչությունը կազմում է մոտավորապես 418 000 մարդ։
Կոլվեզին պղնձի և կոբալտի արդյունահանման կարևոր կենտրոն է։ Այստեղ կան նաև ուրանի, ռադիումի և կրաքարի հանքավայրեր։


== Պատմություն ==
Քաղաքը հիմնադրվել է 1937 թվականին՝ որպես High Katanga Mining Association (UMHK) կորպորացիայի շտաբ-բնակարան։
1960-ական թվականների կեսերից քաղաքում աշխատել է հույն վանական Կոսմա Գրիգորիատի Գրիգորիատ վանքի ուղղափառ առաքելությունը, 1978 թվականինին ձեռնադրվել է քահանա,  այդ տարվա հոկտեմբերից վերադարձել Զաիր և կյանքի մնացած մասն անցկացրել այդ քաղաքում։Կոլվեզիում ակտիվորեն աշխատել է տղաների գիշերևթիկ դպրոց, բացվել է 55 ծխական դպրոց, մկրտվել է ավելի քան 1500 աբորիգեն․ այն բանից հետո, երբ 1989 թվականի հունվարի 27-ին Կոսման մահացել է ավտովթարից, միսիոներական գործունեությունը շարունակել է Մելեթիյ աբեղան։
1978 թվականի մայիսի 13-ին ապստամբները Անգոլայի աջակցությամբ գրավել էին քաղաքը։ Կարգերը վերականգնելու համար Զաիրի կառավարությունը օգնություն է խնդրել ԱՄՆ-ից, Ֆրանսիայից, Մարոկկոյից և Բելգիայից։ Ապստամբներին դուրս մղելու և պատանդներին փրկելու համար այդ շրջան են ուղարկվել Ֆրանսիայի արտասահմանյան լեգեոնի դեսանտավորները՝ գնդապետ Էրուլենի հրամանատարությամբ։ Բելգիական բանակը նույնպես 750 զինվոր է ուղարկել։ Մարտական ​​գործողությունների արդյունքում զոհվել է 700 աֆրիկացի, այդ թվում՝ 250 ապստամբ, 170 եվրոպացի պատանդ և 6 դեսանտավոր։


== Պատկերասրահ ==

		


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Roger Rousseau The French Foreign Legion in Kolwezi. — Broken Promise. — ISBN 2-9526927-1-8
Կուլմաս

Կուլմաս (ռուս.՝ Кулмас, բաշկիրերեն՝ Ҡолмас), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բելորեցկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 23 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Լա Լոժ Պոմբլեն

Լա Լոժ Պոմբլեն (ֆր.՝ La Loge-Pomblin), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Օբ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 68 մարդ, բնակչության խտությունը` 13.03 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 5.22 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 155 կմ հարավ-արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից` 105 կմ հարավ, Տրուա քաղաքից` 28 կմ հարավ։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 38 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 27-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 11։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 71,1 %։ 27 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 19 անձ (12 տղամարդ և 7 կին)։ Գործազուրկ են եղել 8 անձ (4 տղամարդ և 4 կին)։ 11 անաշխատունակներից 1-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 6-ը` թոշակառուներ, իսկ 4-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Օբ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Մեսսա

Մեսսա (իտալ․ messa, ուշ լատ․ missal լատ mitto—հղել, ներել), վոկալ- խմբերգային (հաճախ՝ մեներգիչներով) կամ վոկալ-գործիքային բազմամաս երաժշտական ստեղծագործության ժանր, լիթուրգիայի՝ կաթոլիկական եկեղեցու կողմից ընդունված անվանումը (համապատասխան է ուղղափառ եկեղեցու պատարագին)։ Մեսսայի կազմն ու արարողության կարգը ստեղծվել են դարերի ընթացքում։ Սիմվոլիկ իմաստը կապված է հացն ու գինին Հիսուսի մարմին ու արյուն դարձնելու ծեսի հետ։ Սկզբում եղել է միաձայն, XIV դարից՝ բազմաձայն (Գիյոմ դե Մաշո) և ցիկլային։ Մասերի քանակն ու հաջորդման կարգը հաստատվել է Տրիդենտյան տիեզերական ժողովում (1545—1563) Վատիկանի 2-րդ տիեզերական ժողովը (1962—1965) թույլատրել է արարողությունը վարել ոչ միայն լատիներեն, այլ նաև տեղական լեզուներով։ Մեսսայի 5 հիմնական մասերն են Kyrie eleison (Տեր ողորմեա), Gloria (Փառք ի բարձունս), Credo (Հավատամք), Sanctus (Սուրբ) և Benedictus (Օրհնեալ է), Agnus Dei (Գառն Աստծո)։ Տարբերում են կարճ Մեսսա (missa brevis)՝ 2—3 մասանի, հանդիսավոր Մեսսա (missa solemnis), որի մասերը բաղկացած են առանձին, այդ թվում՝ Քրիստոսի մարմնառությանը («Etincar- natus»), խաչելությանը («Crucifixus»), հարությանը («Et resurrexit») վերաբերող և այլ բաժիններից։ Վերածննդի դարաշրջանում մեսսան երաժշտական ստեղծագործության առավել մոնումենտալ ժանրն էր։ Մեսսաներ են գրել Գ․ Դյուֆային, Ժոսքեն Դեպրեն, Օ․ Լասսոն, Պալեստրինան։ Առանձնապես բարձր գնահատելի են Յո․ Ս․ Բախի սի-մինոր «Բարձր Մ․» (24 մասից), Մոցարտի դո-մինոր «Մեծ Մ․» (18 մասից), Բեթհովենի ռե-մաժոր «Հանդիսավոր Մեսսա» («Missa solemnis»)։ Սրանցում Մեսսայի ժանրը վճռականապես հեռացել է կրոնական-հոգևոր երաժշտությունից և ձեռք բերել խորապես մարդկային բովանդակություն։ Հոգեհանգստյան մեսսա կոչվում է ռեքվիեմ։
Վալերիկ Բակլաչյան

Վալերիկ Արտավազդի Բակլաչյան (օգոստոսի 7, 1950(1950-08-07), ք. Տույմազի, Բաշկիրյան ԻԽՍՀ), ՀՀ պետական գործիչ, ՀՀ Կոտայքի մարզպետի տեղակալ։


== Կրթություն ==
1957-1967 թթ. - սովորել և ավարտել է Հրազդանի թիվ 5 միջնակարգ դպրոցը։
1967-1973 թթ. - սովորել և ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի տնտեսագիտական ֆակուլտետը։


== Աշխատանքային գործունեությունը ==
1973-1974 թթ. - աշխատել է Տուրիզմի հանրապետական խորհրդում որպես վերստուգիչ։
1974-1975 թթ. - ծառայել է Խորհրդային բանակում։
1975-1981 թթ. - աշխատել է Հրազդանի շրջանային խորհրդի գործադիր կոմիտեում որպես հրահանգիչ, ապա՝ պլանային հանձնաժողովի նախագահ։
1981-1993 թթ. - եղել է Տուրիզմի հանրապետական խորհրդի վերստուգիչ բաժնի պետ։
1993-1995 թթ. - Արդշինբանկի Հրազդանի մասնաճյուղի կառավարչի տեղակալ։
1995-1997 թթ. - Հրազդանի «Կեչառք» գործարանի տնօրեն։
1998-1999 թթ. - ՀՀ Կոտայքի մարզպետարանի ֆինանսատնտեսագիտական վարչության պետի տեղակալ։
1999-2000 թթ. - ՀՀ Կոտայքի մարզպետարանի ֆինանսատնտեսագիտական վարչության պետ։
2000 թ. ՀՀ վարչապետի որոշմամբ նշանակվել է Հայաստանի Կոտայքի մարզպետի տեղակալ։
2014 թ. հուլիսի 29-ին ՀՀ վարչապետի որոշմամբ ազատվել է Հայաստանի Կոտայքի մարզպետի տեղակալի պաշտոնից։
2015 թ. ապրիլի 14-ին Հայաստանի վարչապետի որոշմամբ նշանակվել է Հայաստանի Կոտայքի մարզպետի տեղակալ։Ամուսնացած է, ունի երկու զավակ։ Հայաստանի հանրապետական կուսակցության անդամ է։


== Ծանոթագրություններ ==
Ինդիանապոլիսի գեղարվեստի թանգարան

Ինդիանապոլիսի գեղարվեստի թանգարան (անգլ.՝ Indianapolis Museum of Art, կրճատ՝ IMA), թանգարան ԱՄՆ-ի Ինդիանապոլիս քաղաքում։  Զբաղեցնում է 152 ակրա (0,62կմ²) տարածք Ինդիանապոլիսի հյուսիս-արևմուտքում ընկած Կամպուս քաղաքի մոտակայքում և գտնվում է Crown Hill Cemetery գերեզմանատնից ոչ հեռու։


== Պատմություն ==

Հիմնադրվել է 1883 թվականին «Art Association of Indianapolis» ստեղծագործական միության կողմից, սկզբում բացվել է 1906 թվականին որպես John Herron  Art-ի մաս։  1969 թվականին տեղափոխվել է ներկայիս վայր՝ Ինդիանապոլիսի մոտ։ 2009 թվականին Ինդիանապոլիսի գեղարվեստի թանգարանը արժանացել է «National Medal for Museum and Library Service» մրցանակի։ 
Թանգարանի հիմնական նպատակը հանրությանը վիզուալ արվեստի մասին տեղեկացնելն ու գեղարվեստական կրթություն տալն է եղել։ 1883 թվականի նոյեմբերի 7-ին «Art Association of Indianapolis » միությունը կազմակերպել է ցուցահանդես, որում ընդգրկված էին 137 նկարիչների  453 արվեստի գործեր։ 1895 թվականին Ինդիանապոլիսի ամենահարուստ բնակիչը՝ Ջոն Հերրոնը (անգլ.՝ John Herron), մահվանից հետո իր կտակի համաձայն՝ թանգարանին է թողել  միջոցներ, որոնք պետք է օգտագործվեին թանգարանի և իր անունը կրող դպրոցի համար։ Ջոն Հերրոնի անվան արվեստի ինստիտուտը բացվել է 1902 թվականին 16-րդ փողոցի և Փնսիլվանիայի փողոցի անկյունում, իսկ առաջին տնօրենը 1905 թվականին եղել է  Ուիլյամ Հենրի Ֆոկսը (անգլ.՝ William Henry Fox):
Հետագա տարիներին թանգարանի հավաքածուն համալրվել է նոր գործերով՝ անընդհատ հարստանալով։ Շուտով  թանգարանի տարածքն ընդլայնելու  անհրաժեշտություն է առաջացել, և ինդիանապոլիսեցի «Lilly» ընտանիքի ժառանգները 1966 թվականին «Art Association of Indianapolis» ասոցացիային են փոխանցել իրենց Oldfields կալվածքը։ 1969 թվականին՝ նոր վայր տեղափոխվելուց հետո, Ինդիանապոլիսի արվեստի ասոցացիան պաշտոնապես փոխել է իր անունը և կոչվել Ինդիանապոլիսի գեղարվեստի թանգարան։ 
Այսօր այն Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների իններորդ հնագույն և ութերորդ ամենամեծ գեղարվեստի թանգարանն է, որն ունի ավելի քան 54000 աշխատանքների մշտական հավաքածու ամբողջ աշխարհից։ 2010 թվականին նրա այցելուների թիվը կազմել է ավելի քան չորս հարյուր հազար մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Официальный сайт(անգլ.)
Indianapolis Museum of Art to charge general admission Archived 2016-06-03 at the Wayback Machine.(անգլ.)
Индианаполис. Художественный музей Archived 2016-08-16 at the Wayback Machine.
Իսպանիայի ազգային գրադարան

Իսպանիայի ազգային գրադարան, (իսպ.՝ Biblioteca Nacional de España) Իսպանիայի գլխավոր գրադարանը և գրքերի պահոցը։ Իսպանիայի ազգային գրադարանը գտնվում է մայրաքաղաք Մադրիդում։ Համարվում է Իսպանիայի ազգային մատենագրության կենտրոններից մեկը։


== Պատմություն ==
Իսպանիայի ազգային գրադարանը հիմնադրվել է 18-րդ դարում` 1712 թվականին Իսպանիայի թագավոր Ֆիլիպ V-ի կողմից` որպես թագավորական գրադարան, սակայն պաշտոնապես բացումը կատարվել է միայն 1716 թվականին։
Գրադարանի մուտքը բաց է բոլորի համար, սակայն թանգարանի հիմնական հաճախորդները Իսպանիայի արիստոկրատիան է։ 1761 թվականին ավագ գրադարանավար Յուան դե Սանտանդերի օգնությամբ Իսպանիայի թագավորը հայտարարել է գրադարանի կանոնադրությունը, որը գրեթե չի փոփոխվել մինչ օրս։ Գրադարանը հիմնվել է թագավորական տպարանի վրա։
1836 թվականին մասնավոր գրադարանը ստացել է ազգային գրադարանի կարգավիճակ՝ դառնալով Իսպանիայի և Մադրիդի մատենագրության կարևոր կենտրոններից մեկը։
1896 թվականին ավարտվել է գրադարանի շենքի շինարարությունը և գրադարանին ավելացել է թանգարանային և արխիվի բաժինները։
1936-1939 թվականների քաղաքացիական պատերազմից հետո գրադարանի հարստացել է նոր ստեղծագործություններով, որը նվիրված է Իսպանական հեղափոխությանը։
1991 թվականին ստեղծվել է գրադարանի մեկ այլ մասնաճյուղ Մադրիդից դուրս։


== Արտաքին հղումներ ==

Իսպանիայի ազգային գրադարանի պաշտոնական էջը իսպաներեն լեզվով Archived 2014-06-04 at the Wayback Machine. (իսպ.)
Գրադարանի պաշտոնական հավաքածուի նկարներ (անգլ.)
Խնձորուտ (Խիզանի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Խնձորուտ (այլ կիրառումներ)Խնձորուտ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Խիզանի գավառակում` Կարկառի գյուղախմբում։ Գտնվում էր Մոկս գյուղաքաղաքից 4-5 կմ հյուսիս, Մոկսի գետի հյուսիսային ակունքների խառնման վայրում։
Գյուղից արևելք գտնվում էր Խնձորուտի Ս. Գևորգ վանքը, իսկ Ս. Կիրակոս եկեղեցին գտնվում էր գյուղում։
1850-ական թվականներին ուներ 18 տուն` 172 բնակչով, իսկ 1896 թվականին 25 տուն, 1909 թվականին՝ 13 տուն հայ բնակիչ։
1896 թվականին Խնձորուտը ենթարկվում է կողոպուտի և ավերվածության։ Սպանվում է 9 հայ, իսկ մնացածը բռնի մահմեդականացվում է։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ավագտիկին

Ավագտիկին, հայկական իգական անուն։ Առաջացել է հայերեն ավագ և տիկին բառերից։ Ավագպարոն անվան իգական տարբերակն է։ Գործածվել է 13-16-րդ դարերում, այնուհետև դուրս է եկել գործածությունից։


== Գործածություններ ==
Ավագտիկին, դուստր Գորգկան, ով 1207 թվականին իր օժիտի մի մասը նվիրաբերեց Արջոյառիճի վանքին։
Ավագտիկին, կին Խաչոտի Շեխեանց, ով 1221 թվականին Խծկոնից վանքին մի տուն և խանութ նվիրեց։
Ավագտիկին, կին Պետևինի, ով 1265 թվականին մի խաչքար կանգնեցրեց Քանաքեռում։
Ավագտիկին, կին Հովհաննես քահանայի և մայր Հայրապետ գրչի, որ Փոսի անապատում (Կիլիկիա) 1329 թվականին ընդօրինակեց «Սանդուղք աստուածային ելից»-ը։
Ավագտիկին, կին Սահնի և մայր Հովհաննեսի։
Ավագտիկին, կին Մարտիրոսի, ով 1410 թվականին ստացավ մի Ավետարան։
Ավագտիկին, կին Հովհաննեսի և մայր Ստեփանոս քահանայի, ով 1420 թվականին Ծերուն քահանայի համար ընդօրինակեց մի Ավետարան։
Ավագտիկին, կին Անդրեասի և մայր Մեծխաթունի, ով 1431 թվականին Երզնկայում Ղազար աբեղային գրել տվեց մի Ավետարան։
Ավագտիկին, կին Ստեփանոսի՝ եղբոր տանուտեր Հովհաննեսի, ով 1455 թվականին Աղթամարում Դանիել քահանային գրել տվեց մի Ավետարան։
Ավագտիկին, վաղամեռիկ դուստր Ստեփանոսի՝ եղբորորդու Մանկտավագի, ով 1512 թվականին Մրցի գյուղում Ղազար քահանայի համար գրել տվեց մի Ավետարան։
Ավագտիկին, դուստր Աստնվորի և եղբայր Գուլպակիի, ով 1512 թվականին Կսկիմում վրացիներից գնված մի Ավետարան գնեց։
Ավագտիկին, հիշատակված է անթվական 3 հիշատակարաններում։


== Ծանոթագրություններ ==
Սերգեյ Լազարև

Սերգեյ Վյաչեսլավի Լազարև (, ապրիլի 1, 1983(1983-04-01), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), ռուս երգիչ, թատրոնի և կինոյի դերասան։ Նախկին Smash!! խմբի մասնակից։ Ռուսաստանի ներկայացուցիչն է «Եվրատեսիլ-2016» երգի մրցույթում։


== Կենսագրություն ==
Սերգեյ Վյաչեսլավի Լազարևը ծնվել է 1983 թվականի ապրիլի 1-ին Մոսկվայում։ Չորս տարեկանից զբաղվել է սպորտային մարմնամարզությամբ։ Ծնողները Վյաչեսլավ Յուրիի և Վալենտինա Վիկտորի Լազարևները ամուսնալուծվել են, երբ նա դեռ փոքր էր, եւ նրան իր եղբոր Պավելի հետ դաստիարակել է մայրը։ Աստիճանաբար Լազարևը դադարեցրել է այցելությունը սպորտային սեկցիաներում և շարունակեց պարապմունքները տարբեր մանկական երաժշտական համույթներում։ 9-ից մինչեւ 11 տարեկանը երգիչը երգում էր Վլադիմիր Լոկտևաի անվան համույթում իր եղբոր հետ միասին։ Այդ նույն ժամանակ խաղացել է նա Բորիս Պոսկովսկոի անվան թատրոնում։ 1995 թվականին դարձել է "Непоседы" անսամբլի մասնակիցներից մեկը։ "Непосед" կազմում մասնակցել է հայտնի հեռուստատեսային ծրագրերում ու փառատոններում։ Նույն թվականին նկարահանվել է հեռուստատեսային հումորային "ամսագրում -Ералаш":


=== Կրթություն ===
Ավարտել է (սովորել է սկսած հինգերորդ դասարանից) մոսկովյան №1061 դպրոցը։ Դպրոցում ստեղծել են թանգարան, որը նվիրված է նրան:1999 թվականին Սերգեյ Լազարևը դարձել է թատերական բուհի դպրոց-ստուդիայի (ՄԽԱՏ) ուսանող, իսկ 2003 թվականին ավարտել է այն։


=== «Եվրատեսիլ-2016» երգի մրցույթ ===
2015 թվականի դեկտեմբերին Սերգեյ Լազարևը ընտրվել է համառուսաստանյան պետական հեռուստաընկերությունում Ռուսաստանի Եվրատեսիլ-2016 -ի ներկայացուցիչ:


== Ընտանիք ==
հայրը - Վյաչեսլավ Յուրիի Լազարև
խորթ հայրը - Միխայիլ Ալեքսանդրովիչ
մայրը - Վալենտինա Վիկտորի Լազարևա (31.10.1957)
եղբայր - Պավել Լազարև (15.03.1978 - 23.03.2015)
զարմուհին - Ալինա Լազարևա (25.01.2004)


== Սկավառակագրություն ==


=== Smash կազմում!! ===
2003: Freeway
2004: 2nite


=== Սոլո ալբոմներ ===
2005: don ' t Be Fake
2007: TV Show
2010: Electric Touch
2012-ը։ Լազարևը:


=== Հավաքածուներ ===
2015: The Best (Russian + English Edition)


=== Վիդիոալբոմներ ===
2012-ը։ Շոու "Սրտերի բաբախումը": Live in Moscow
2014: Շոու "Լազարեւը": Live in Moscow


== Տեսագրություն ==


== Սինգլներ ==


== Ֆիլմագրություն ==
1995 - "Երալաշ". Թողարկումը 124, մաս 1. "Սուտասան" - գեղարվեստի դպրոցի աշակերտ
2001 - Կայսրության տերը - Պավլիկ
2006-2008 - Ակումբ - Կամեո, "առաջին սեր", Վասիլիսի
2008 -Պահանջվում է գեղեցկություն...
2008 - Եղբայրներ-խուզարկություն
2009 - Լավագույն ֆիլմը-2 - Կամեո, բռնցքամարտիկ
2010 - Խնամի - Կամեո
2011 - Ամանորյա խնամի
2011 - Ալադդինի նոր արկածները - անհաջողակ փեսան 
2012 - Զոլուշկա - Կամեո
2012 - Հայրիկի աղջիկները - Կամեո


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք Սերգեյ Լազարևի
Սերգեյ Լազարևը ֆեյսբուքում
Ավետարան (4827)

Ավետարան (4827), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 4827 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1430 թվականին Վարդան աբեղա գրչի կողմից Հոսրովա վանքում, ծաղկողը ևս ենթադրաբար եղել է Վարդան աբեղան։ Ստացողը եղել է Ստեփաննոս կրոնավորը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 276x18 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 289 թերթից։ Գրված է երկսյուն, բոլորգրով։ Բաղկացած է 22 տողից։  Ունի տերունական 12, ավետարանիչ 4, խորան 10, նկար 1, կա խորան և լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ կարմիր կտավ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 7բ, 8ա, 91բ, 285բ, հետագայի` 13բ (1672 թ.), 289ա (1808 թ.):


== Ծանոթագրություններ ==
Մեթյու Բրոդերիկ

Մեթյու Բրոդերիկ (անգլ.՝ Matthew Broderick, մարտի 21, 1962(1962-03-21)[…], Նյու Յորք շրջան, Նյու Յորք), ամերիկացի դերասան, ռեժիսոր, պրոդյուսեր։ Հանդիսատեսին հայտնի է «Գոձիլա», «Տեսուչ Գաջեթը», «Բարի գալուստ կամ հարևաններին մուտքն արգելվում է», «Գտնել Ամանդային», «Ֆերիս Բյուլլերի ազատ օրը» ֆիլմերից։ Նրա ձայնով է խոսում «Առյուծ արքան» մուտլֆիլմի գլխավոր հերոս Սիմբան։


== Ֆիլմագրություն ==


=== Դերակատարումներ ===


=== Ռեժիսոր և պրոդյուսեր ===


== Ծանոթագրություններ ==
Կակատին

Կակատին, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Հեքյարիի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ծավալք (Շահումյանի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ծավալք (այլ կիրառումներ)
Ծավալք, գյուղական համայնք Արցախի Հանրապետության Շահումյանի շրջանում։ 1990-ական թվականների հայ-ադրբեջանական պատերազմից հետո չի վերաբնակեցվել։
Արցախի 2000 թվականի հոկտեմբերի 3-ի օրենքով Զիվելը վերանվանվել է Ծավալք։
Գյուղը Ծավալք անունով ընդգրկված է եղել Ելիզավետպոլի նահանգի Ջևանշիրի գավառի մեջ։


== Ծանոթագրություններ ==
Շիրշեմա

Շիրշեմա (ռուս.՝ Ширшема), գետ Արխանգելսկ մարզի հյուսիսում, Ռուսաստան։ Հոսում է Պրիմորսկի շրջանում։
Նեյզնակկա լիճի ակունք, հոսում է հյուսիսային ուղղությամբ։ Հոսում է Շիրշեմսկ, Միջին Տրեստյան, Ստորին Տրեստյան լճերից։ Թափվում է Կուդմա գետ։ Գետի երկարությունը՝ 49 կմ։ Ավազանի տարածքը՝ 100 կմ²։ Ստորին հոսանքում գետը հատում է Սևերոդվինսկ-Կյանդա ավտոչանապարհի կամուրջը և Կուդեմսկ երկաթուղային կամուրջը։
Վտակներ. Մակսոզերսկի վտակ, Ռասսոխա, Պոզդյակ։


== Արտաքին հղումներ ==
Ջրային գրանցամատյանի տվյալները։ Շիրշեմա գետ


=== Քարտեզներ ===
Տեղագրական քարտեզ Q-37-128,129,130. Արխանգելսկ - 1 ։ 100 000
Տեղագրական քարտեզ Q-37-33_34 Archived 2013-05-02 at the Wayback Machine.
Շիրշեմա գետի վտակ
Ռեիկում

Ռեիկում, հին օվկիանոս, որը գտնվել է Գոնդվանայի (Աֆրիկա, Ավստրալիա, Անտարկտիկա և Հարավային Ամերիկա) և Լավրասիայի (Լավրենտիա, Ֆենոսարմատիա և Ավալոնիա) միջև։ Սահմանակից է եղել Թետիս օվկիանոսին, ինչի պատճառով երբեմն դիտվում է որպես նրա արևմտյան մաս։ Այսօրվա դրությամբ նրա սուտուրները ձգվում են 10 հազար կիլոմետր Մեքսիկայից մինչև Թուրքիա։ Օվկիանոսի փակումը տեղի է ունեցել Պանգեայի ձևավորման ժամանակ, որ ուղեկցվել է հերցինյան, ալլեգանյան և ուաշիտո ծալքավորությունների ձևավորմամբ։


== Ստուգաբանություն ==
Օվկիանոսը, որը գտնվում էր Գոնդվանայի և Լավրենտիայի միջև վաղ քեմբրիի ժամանակաշրջանում, ստացել է Յապետուս անվանումը՝ ի պատիվ հին հունական Հապետոս աստծո՝ Ատլասի հոր, քանի որ իրականում եղել է Ատլանտյան օվկիանոսի նախորդը։ Իր հերթին, օվկիանոսը, որը գտնվել է Գոնդվանայի և Լավրուսիայի միջև ուշ քեմբրիի ժամանակաշրջանում և վաղ օրդովիկում, կոչվել է Ռեիկում՝ ի պատիվ Հռեայի՝ Հապետոսի քրոջ։


== Պատմություն ==
Պալեոզոյան դարաշրջանի սկզբում (540 մլն տարի առաջ) Երկրի Հարավային բևեռի շուրջ տեղակայված է եղել խոշորագույն մայրցամաքը՝ Գոնդվանա։ Երկու ավելի փոքր մայրցամաքներ՝ Լավրենտիան և Ֆենոսարմատիան, Գոնդվանայից առանձնացել են Յապետուս օվկիանոսով։ Էդիակարյան ժամանակաշրջանի (635-541 մլն տարի առաջ) ընթացքում Գոնդվանայի հյուսիսային շրջանում ձևավորվել է կադոմյան ծալքավորությունը՝ հանգեցնելով կորդիլերյան տիպի հրաբխային աղեղի ձևավորմանն այն վայրում, որտեղ օվկիանոսային կեղևն անցել է Գոնդվաննայի տակ։ Երբ Միջինօվկիանոսային լեռնաշղթան սուբդուցավորվել է թեք անկյան տակ, Գոնդվանայի հյուսիսային եզրի երկայնքով ձևավորվել են էքստենսիոնալ ավազաններ։ Ուշ քեմբրիի և վաղ օրդովիկի ընթացքում նրանք հանգեցրել են Գոնդվանայի հյուսիսային եզրի երկայնքով ռիֆտերի առաջացմանը։ Ռիֆթը, իր հերթին, վերածվել է Միջինօվկիանոսային լեռնաշղթա, որը փոքր մայրցամաքային բեկորներով, ինչպիսիք են Ավալոնիան և Կարոլինան, առանձնացել է Գոնդվանայից
Հենց որ Միացյալ Ավալոնիա-Կարոլինան սկսել է իր շարժումը Գոնդվանայից դեպի հյուսիս, ձևավորվել է Ռեիկում օվկիանոս։ Սիլուրի ժամանակաշրջանում նա հասել է իր առավելագույն լայնությանը՝ 4 հազար կմ։ Յապետուս օվկիանոսն այդ ժամանակ փակվել է Ավալոնիա-Կարոլինայի և Լավրենտիայի կոլիզիայի ժամանակ, որը հանգեցրել է ալլեգանյան ծալքավորության ձևավորմանը։
Վաղ դեվոնից մինչև վաղ քարածխային ժամանակաշրջանը տեղի է ունեցել Ռեիկում օվկիանոսի փակումը, որն ավարտվել է Գոնդվանայի և Լավրենտիայի՝ Պանգեայի վերածվելով և հանգեցրել է խալեոզոյի խոշոր ծալքավորությունների՝ հերցինյան և ալլեգանյան ծալքավորությունների առաջացմանը Գոնդվանայի Արևմտաաֆրիկայի մասի, Ֆենոսարմատիայի հարավային մասի և Լավրենտիայի արևելյան մասի միջև, ինչպես նաև ուաշիտո ծալքավորության առաջացմանը Գոնդվանայի Ամազոնյան մասի և Լավրենտիայի հարավային մասի միջև։


== Ծանոթագրություններ ==
Սալայիե

Սալայիե (էստ․՝ Salajõe), գյուղ Էստոնիայի Լյաենեմաա նահանգի Օռու շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 30 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Աստերոիդների ցանկ (14501-14600)

Աստերոիդների ցանկ (14401-14500)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (14601-14700)
 Աստերոիդների ցանկ (14401-14500)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (14601-14700)


== Աղբյուր ==
«Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (10001)-(15000)»։ www.minorplanetcenter.net
Լաատռե (այլ կիրառումներ)

Լաատռե անունը կամ տերմինը կարող է վերաբերել հետևյալ հոդվածներին․

Լաատռե - գյուղ Էստոնիայի Աբյա շրջանի կազմում։
Լաատռե - գյուղական ավան Էստոնիայի Տիլլիստե շրջանի կազմում։
Սյունիք օդակայան

Սյունիքի օդակայանը Հայաստանի հարավային օդակայանն է։ Այն գտնվում է Կապանից ոչ հեռու, այն նաև հայտնի է որպես Կապանի օդակայան։
Հայտնի է, որ օդակայանը նույնիսկ ԽՍՀՄ-ի ժամանակ կիրառվում էր ներքին ավիացիայում։


== Վերականգնում ==
Օդակայանի մասին շատ տեղեկություն չկա, սակայն այն մեր օրերում հանրությանը ներկայացրեց «Կապանի օդանավակայանի վերակառուցումը մեկնարկեց» տեսահոլովակը։ 27 տարի անց Երևան - Կապան առաջին չվերթը իրականացավ 2017 թվականի հունիսի 8-ին։ Piper M500 օդանավի վայրէջքի պահին օդակայանում են գտնվել Հայաստանի Սյունիքի մարզպետ Վահե Հակոբյանը, Քաղավիացիայի վարչության ներկայացուցիչները, ինչպես նաև ուժային կառույցների մի շարք պատասխանատուներ։ Փորձնական վայրէջքն իրականացվել է օդանավակայանի վիճակը գնահատելու, առկա թերությունները շտկելու նպատակով։ Տվյալ պահին ընդանում են շինարարական աշխատանքներ և նշվում է, որ արդեն մեկնարկել է օդանավակայանի մասնաշենքի կառուցման շինարարական աշխատանքները։ Բացումը նախատեսվում է 2018 թվականին։ Օդակայանը սպասարկելու է ներքին չվերթները։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Հայաստանի Քաղաքացիական Ավիացիայի Գլխավոր Վարչություն
Կաշուեյրու դի Իտապեմիրին

Կաշուեյրու դի Իտապեմիրին (պորտ.՝ Cachoeiro de Itapemirim), համայնք Բրազիլիայում՝ Էսպիրիտու Սանտու նահանգի կազմում։ Ընկած է Իտապեմիրին գետի ափերին, Էսպիրիտու Սանտու նահանգի հարավային մասում:։Այդ տարածաշրջանի կարևորագույն տնտեսական կենտրոնն է, Բրազիլիայում գրանիտի ու մարմարի խոշորագույն արտադրողը։ Մտնում է Կաշուեյրու դի Իտապեմիրինի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 195 288 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 876,792 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 222,7 մարդ/կմ²։ Կաշուեյրու դի Իտապեմիրինն ստացել է A capital oculta do mundo մականունը, որը նշանակում է «Աշխարհի գաղտնի մայրաքաղաք»։
Համայնքի սահմաններում են ընկած 2002 թվականին ստեղծված Պոկոտուբա ազգային անտառի, Frade e a Freira Natural Monument և Itabira Natural Monument անվանումները կրող պահպանվող տարածքների որոշ հատվածներ։


== Պատմություն ==
Քաղաքը հիմնադրվել է 1890 թվականի նոյեմբերի 11-ին


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը, 2005 թվականի դրությամբ, կազմում է 1.747.357.528,00 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով, 2005 թվականի դրությամբ, կազմում է 8.979,00 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը, 2000 թվականի դրությամբ, կազմում է 0,770 (տվյալները՝ ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)։


== Անվանի անձինք ==
Բուժիկա (Մարսելու Ռիբեյրու), նախկին պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ
Ռոբերտու Կարլուս, երգիչ , հռչակվել է Բրազիլական երաժշտության արքա 
Մաքսվել Կաբելինու Անդրադի, ֆուտբոլիստ, հանդես է գալիս «Պարի Սեն Ժերմեն» թիմում
Ռուբեն Բրագա, գրող
Լուզ դել Ֆուեգու, դերասանուհիIMDB
Նոեմի Կավալկանտի, դերասանուհի IMDB
Սերժիու Սամպայու, դերասան IMDB
Ռաուլ Սամպայու, դերասան IMDB
Կարլոս Իմպերիալ, դերասան
Կարլես Ֆրիքս, դերասան IMDB
Կարլոս Նեմեր, ճարտարապետ
Ռամոն դի Մորայիս Մոտտա, ֆուտբոլիստ
Անդերսոն Ֆրեյրի, երգիչ


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Քաղաքի պրեֆեկտուրայի կայքէջը (պորտուգալերեն)
Քաղաքային խորհրդի կայքէջը Archived 2017-10-31 at the Wayback Machine., Câmara Municipal (պորտուգալերեն)
Մեցանուռգա (այլ կիրառումներ)

Մեցանուռգա անունը կամ տերմինը կարող է վերաբերել հետևյալ հոդվածներին․

Մեցանուռգա - գյուղ Էստոնիայի Վիհուլա շրջանի կազմում։
Մեցանուռգա - գյուղ Էստոնիայի Կեռնու շրջանի կազմում։
Մեցանուռգա - գյուղ Էստոնիայի Կիիլի շրջանի կազմում։
Մեցանուռգա - գյուղ Էստոնիայի Պալա շրջանի կազմում։
Մեցանուռգա - գյուղ Էստոնիայի Հաասլավա շրջանի կազմում։
(4232) Ապարիցիո

(4232) Ապարիցիո (անգլ.՝ Aparicio), աստերոիդ աստերոիդների գոտի ներքին մասում։ Հայտնաբերվել է 1977 թվականի փետրվարի 13-ին Ֆելիքս Ագիլարի աստղադիտարանի կողմից Էլ Լիոնսիտոյում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 1,936265 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,7751 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,0974 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 984,11 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,365811 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 21,7° անկյուն։
Ապարիցիո աստերոիդը պատկանում է Հունգարիայի աստերոիդների ընտանիքին։ Այս ընտանիքի աստերոիդները շարժվում են Արեգակի շուրջ 1,78 - 2,00 ա. մ. միջակայքում ընկած մեծ կիսաառանցքներով, ունեն 16-34° ուղեծրի թեքում և ոչ ավելին քան 0,18 էքսցենտրիսիտետ։ Հունգարիայի աստերոիդների ընտանիքը ունի միանգամից երկու մոլորակների հետ ուղեծրային ռեզոնանս՝ Մարսի հետ 3:2 և Յուպիտերի հետ 9:2։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(4232) Ապարիցիո աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Պոկրովկա (գյուղ, Կոլոմակի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊոկրովկաՊոկրովկա (ուկրաիներեն՝ Покровка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Կոլոմակի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Վարվարովկա։ Հիմնադրվել է 1675 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Պոկրովկա գյուղում բնակվում էր 350 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1,08 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 324,07 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Մեգան Թրեյնոր

Մեգան Էլիզաբեթ Թրեյնոր (անգլ.՝ Meghan Elizabeth Trainor, դեկտեմբերի 22, 1993(1993-12-22), Նանթաքետ, Nantucket, Մասաչուսեթս, ԱՄՆ), ամերիկացի երգչուհի-երգահան և երաժշտական պրոդյուսեր։ Համաշխարհային ճանաչում է ձեռք բերել իր «All About That Bass» երգի շնորհիվ, որը գլխավորել է միջազգային մի շարք հիթ շքերթներ և դարձել է 2014 թվականի ամենավաճառված սինգլներից մեկը։ Կոմերցիոն մեծ հաջողություններ է գրանցել նաև նրա «Lips Are Movin» երգը։ Երգչուհու «Title» ստուդիական ալբոմը թողարկել է 2015 թվականի հունվարին և գլխավորել է Billboard 200 ալբոմների հիթ շքերթը։


== Սկավառակագրություն ==


=== Ստուդիական ալբոմներ ===
«Meghan Trainor» (2009)
«I'll Sing with You» (2011)
«Only 17» (2011)
«Title» (2015)
«Thank You» (2016)


=== Մինի ալբոմներ ===
«Title» (2014)
«Spotify Sessions» (2015)


=== Սինգլներ ===


==== Սեփական սինգլներ ====


==== Մասնակցությունը այլ կատարողների սինգլներում ====


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Շախմատի Հայաստանի առաջնություն

Շախմատի Հայաստանի առաջնությունը ինչպես տղամարդկանց, այնպես էլ կանանց շրջանում առաջին անգամ անցկացվել է 1934 թվականին։


== Կանանց հաղթողներ ==
Ամբողջական ցանկը


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
Շախմատի Հայաստանի տղամարդկանց չեմպիոններ Archived 2012-01-20 at the Wayback Machine.
Շախմատի Հայաստանի կանանց չեմպիոնուհիներ Archived 2011-09-30 at the Wayback Machine.
Ռոդնիկի (ավան, Ամվրոսիևսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՌոդնիկիՌոդնիկի (ուկրաիներեն՝ Родники), ավան Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Ամվրոսիևսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ռոդնիկի ավանում բնակվում էր 522 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Միջազգային ջրանցքներ

Միջազգային ջրանցքներ՝ ծովային տարածությունները միացնող և միջազգային նավարկության համար օգտագործվող ջրային արհեստական ուղիներ։ Ծովային նավարկության ուղիները կրճատելու շնորհիվ խոշոր դեր են խաղում միջազգային ծովային առևտրում ու ծովագնացության մեջ։ Ունեն ռազմաստրատեգիական կարևոր նշանակություն (օրինակ, Քիլի ջրանցքը, Սուեզի ջրանցքը, Պանամայի ջրանցքը)։ Համարվում են այն պետության տարածքի անբաժանելի մասը, որով անցնում են, ենթարկվում են տվյալ պետության իրավասությանը՝ հաշվի առնելով դրանց միջազգային իրավական ռեժիմը։ Միջազգային ջրանցքներ կարող են վարձով տրվել այս կամ այն պետությանը։ Միջազգային ջրանցքներով նավարկելու իրավական ռեժիմը կարգավորվում է միջազգային կոնվենցիաներով։ Ըստ այդ ռեժիմի՝ նավարկության իրավունքը բոլոր պետությունների համար ազատ է, նավարկող պետությունները պարտավորվում են հարգել այն պետության իրավունքները, որի տարածքով անցնում է ջրանցքը, զինված բախման դեպքում Միջազգային ջրանցքները զերծ պահել ռազմական գործողությունների ոլորտից, վճարել նավարկության համար սահմանված տուրքը։
Ռաս ալ-Խաշուֆայի շրջան

Ռաս ալ-Խաշուֆայի շրջան (արաբ․՝ ناحية رأس الخشوفة‎‎) Սիրիայի Արաբական Հանրապետության շրջանի կարգավիճակ ունեցող վարչական միավոր, որը հանդիսանում է Սաֆիթայի գավառի 6 շրջաններից մեկը։
Վարչական կենտրոնն է Ռաս ալ-Խաշուֆա քաղաքը։ 2004 թվականի մարդահամարի տվյալներով շրջանը ունի 19 915 բնակչություն։
Ունի 15 գյուղեր և ավաններ՝

Բայթ Սալամի (արաբ․՝ بيت سلامي‎‎)
Բունիահ (արաբ․՝ بونياح‎‎)
Ալ-Բուսթան (արաբ․՝ البستان‎‎)
Բաշբատա (արաբ․՝ بشبطة‎‎)
Դահր Շիհա (արաբ․՝ ضهر شيحا‎‎)
Ալ-Հիդադիաթ (արաբ․՝ الحداديات‎‎)
Հաքր Ալ-Շայխ Մահմուդ (արաբ․՝ حكر الشيخ المحمود‎‎)
Ալ-Ջրուբա (արաբ․՝ الجروبة‎‎)
Մաջդ Ալ-Բուսթան (արաբ․՝ مجد البستان‎‎)
Մաշրաֆա Ալ-Քահլա (արաբ․՝ مشرفة كحلة‎‎)
Ալ-Ասկուֆ (արաբ․՝ الأسقف‎‎)
Ռաս Մինդու (արաբ․՝ رأس مندو‎‎)
Ռաս Ալ-Հայեք (արաբ․՝ رأس الحايك‎‎)
Ռուսա Համդան (արաբ․՝ روسة حمدان‎‎)
Ալ-Սուր (արաբ․՝ السور‎‎)


== Ծանոթագրություններ ==
Ամագասակի

Ամագասակի (ճապ.՝ 尼崎市 Ամագասակի-սու), քաղաք և նավահանգիստ Ճապոնիայում` Հոնսյու կղզու հարավային ափին։ Օսակա քաղաքի արվարձանն է։ Ունի 532 հազար բնակիչ (1968)։ Օսակա-Կոբե ինդուստրիալ շրջանի ծանր արդյունաբերության կարևոր կենտրոններից է։ Կան նաև սև մետալուրգիայի, մեքենաշինության, քիմիական, ապակու, խեցեղենի, տեքստիլ արդյունաբերության ձեռնարկություններ, խորոր ՋԷԿ։


== Քույր քաղաքներ ==
Ամագասակի քաղաքը «ունի» երկու քույր քաղաք.

 Աուգսբուրգ, Գերմանիա (7 ապրիլի, 1959 թ.)
 Անշան, ՉԺՀ (2 փետրվարի, 1983 թ.)


== Ծանոթագրություններ ==
Դերենիկ Դեմիրճյանի հուշակոթող (Երևան)

Դերենիկ Դեմիրճյանի հուշակոթող, գտնվում է Երևանի Կենտրոն համայնքում՝ Աբովյան փողոցի թիվ 29 բնակելի շենքի մոտ՝ դեպի գրողի տուն-թանգարան տանող ճանապարհին։ Այդ շենքում 1929-1956 թվականներին բնակվել է գրողը։ Հուշակոթողը տեղադրվել է 1977 թվականին։ Ընդգրկված է Երևանի Կենտրոն վարչական շրջանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկում։


== Հեղինակ ==
Ճարտարապետ՝ Ռազմիկ Ալավերդյան


== Ծանոթագրություններ ==
Ամժերոնկա

Ամժերոնկա (ռուս.՝ Амжеронка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կալուգայի մարզում։


== Աշխարհագրություն ==
Գետաբերանը տեղակայված է Կուբենա գետի աջ ափում՝ 106 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 15 կմ է,ավազանի տարածքը 43,4 կմ2։ Գետի ակունքը գտնվում է արևմուտքում Դուբնա գյուղի մոտ։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Օկա ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Օկա գետն է։ Գետի ենթաավազանը Օկի և Մոկշի գետերն են։ Գետի գետային ավազանը՝ Օկա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 09010100512110000019975
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 110001997
Ավազանի կոդը - 09.01.01.005
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 10
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Մանա (այլ կիրառումներ)

Մանա անվանումը կարող է ունենալ հետևյալ կիրառումները․

Մանա - վաղ ստրկատիրական պետական կազմավորում մ.թ.ա. 9-6-րդ դարերում Հայկական լեռնաշխարհում՝ Կապուտան (Ուրմիա) լճի ընդարձակ ավազանում,
Մանա (անձնանուն) - հայկական իգական անուն։
Աստերոիդների ցանկ (22001-22100)

Աստերոիդների ցանկ (21901-22000)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (22101-22200)
 Աստերոիդների ցանկ (21901-22000)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (22101-22200)


== Աղբյուր ==
«Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (20001)-(25000)»։ www.minorplanetcenter.net