Պամպլոնա տաճար

Պամպլոնայի տաճար (իսպ.՝ Catedral de Santa María la Real de Pamplona), Հռոմի կաթոլիկ եկեղեցի, Իսպանիայի Պամպլոնա քաղաքում։ Ներկայիս 15-րդ դարի գոթական ճարտարապետությամբ կառուցված եկեղեցին փոխարինել է ռոմանական ճարտարապետության ոճով կառուցված եկեղեցուն։ Հնագիտական պեղումները բացահայտել են նախկին երկու եկեղեցիների գոյությունը։ Տաճարի ճակատը նախագծվել է 1783 թվականին Վենտուրա ռոդրիգուեսի (Ventura Rodríguez) կողմից՝ նեոդասական ճարտարապետության ոճով։ Տաճարն ունի 13-րդ և 14-րդ դարերին կառուցված գոթական վանք։ Նավառայի միջնադարյան թագավորները թագադրվել են այնտեղ, ինչպես նաև նրանցից ոմանք հուղակավորված են այնտեղ։ Նավառայի խորհրդարանն այնտեղ անցկացվում էր նույնիսկ վաղ ժամանակներում։


== Եկեղեցի ==

Պամպլոնայի տարածքը կազմում է հռոմեական Պոմպաելոյի ամենահին մասը։ Հնագիտական պեղումները 1994 թվականին հայտնաբերեցին մ․թ․ա 1-ին դարի փողոցներ և շենքեր։ Ամենահին տաճարը քանդվեց 924 թվականին՝ Աբդ Ար Ռախման III-ի գլխավորությամբ, Կորդովայի խալիֆայության ներխուժման ժամանակ։ Պամպլոնայի թագավոր Սանչո III-ի (1004-1035 թվականներ) թագավորության ժամանակաշրջանում եկեղեցին վերակառուցվեց։ Այդ եկեղեցին քանդվել է 1083-1097 թվականներին, և ռոմանական տաճարը կառուցվել է 1100-1127 թվականներին։ Այն փլուզվել է 1391 թվականին, մնացել է միայն ճակատը։ Ներկայիս գոթական եկեղեցու կառուցումը սկսվել է 1394 թվականին, և ավարտվել է 1501 թվականին։ Եկեղեցու հատակագիծը խաչաձև է, կենտրոնում նավն է և չորս կարճ ենթակողմերը։ Ոճը մեծ ազդեցություն ունի ֆրանսիական մոդելների վրա։
Եկեղեցու ներսում գտնվող քանդակը Կառլ III-ի դամբարանն է՝ Խեհան Լոմե դե Տոուրնայի (1419 թվական) կողմից, և մյուսը Սուրբ Մարիամ Աստվածածնի քանդակն է։ Երգչախմբի վերածննդյան տաղավարը (1541 թվական) նավից առանձնանում է գոթական վանդակով (1517 թվական)։ Ժամատան ներսում գտնվում է Վերածննդի խորանի զարդը, այժմ այն գտնվում է Սուրբ Միքայել Պամպլոնա եկեղեցում։ Կողային մատուռներում կան երկու Գոթական խորանի զարդեր՝ իտալական Վերածննդի (16-րդ դար) և ուշ Վերածննդի խորանի զարդ (1610 թվական), և հինգ Բարոկկո խորանի զարդեր (1642, 1683, 1685 թվականներ)։


== Վանք ==

Ամենայն հավանականությամբ, տաճարի ամենահին տարրը 13-րդ դարի վանքն է։ Որպես տաճար, վանքի ոճը նման է Ֆրանսիայի գոթական ճարտարապետության ոճին, իսկ քանդակագործությունը շատ հարուստ է։ Վանքում կան մի քանի գերեզմանատներ։


== Թեմական թանգարան ==
Նախկին սենյակներից կառուցվում է թեմական թանգարանը։ Հարևան խոհանոցում գտնվում է բետոնե քարից կառուցված բուխարի։ Թանգարանում ցուցադրվում են կրոնական արվեստի կտորներ տաճարից, և բազմաթիվ այլ արվեստներ Նավառայի եկեղեցիներից, որոնցից շատերն այսօր լքված են։ Ցուցադրվում են գոթական, վերածննդի և բարոկկո ոճով արված քանդակներ, գոթական և բարոկկո նկարներ, և 13-րդ և 18-րդ դարերի ոսկերչության և արծաթագործության օրինակներ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Cathedral of Pamplona's web page
(Իսպաներեն) Catálogo monumental de Navarra:
The temple Archived 2016-03-03 at the Wayback Machine.
Façade Archived 2016-03-03 at the Wayback Machine.
Juan de Anchieta's Crucified Christ Archived 2016-03-03 at the Wayback Machine.
Choir stalls Archived 2014-10-12 at the Wayback Machine.
Main retable, now in the church of Saint Michael of Pamplona Archived 2016-03-03 at the Wayback Machine.
Charles III's sepulcher Archived 2016-03-03 at the Wayback Machine.
The 'Precious Door' Archived 2016-03-03 at the Wayback Machine.
Holy Sepulcher reliquary Archived 2016-03-03 at the Wayback Machine.
Processional monstrance Archived 2012-02-11 at the Wayback Machine.
The Art of medieval Spain, A.D. 500-1200