Հիջաբ

Հիջաբ (արաբ․՝ حجاب‎‎ - Ծածկոց), իսլամում ընդունված ցանկացած հագուստ (գլխից մինչև ոտքեր), որը ծածկում է կնոջ մարմինը։ Արևմտյան երկրներում հիդջաբ անվան տակ ընկալվում է իսլամադավան կնոջ ավանդական գլխաշորը։


== Ղուրանն ու Սուննան հիդջաբի մասին ==
Հիջաբը միայն գլխաշոր չէ, այլ հագուստ է, որը ամբողջովին համապատասխանում է Շարիաթի պահանջներին։ Այն կարվում է չձգվող կտորից և երկար է։ Ավանդաբար հիդջաբի կրումը կապված է Ղուրանի հետ (հատկապես՝ 33:59, 24:31), չնայած այս սովորությունը ունի մինչիսլամական ծագում։

Ղուրանում ասվում է. «Օ Մարգարե։ Ասա Քո կանանց, աղջիկներին և հավատացյալ մարդկանց կանանց, որ նրանք ամուր կապեն իրենց ծածկոցները։ Այդպես նրանց լավ կտարբերեն [այլ կանանցից] և չեն վիրավորի։ Ալլահը ներողամիտ է, փափկասիրտ»։
«Ասա հավատացյալ կանանց, որ նրանք իջեցնեն իրենց հայացքները և պահեն իրենց սեռական օրգանները։ Թող նրանք ի ցույց չդնեն իրենց բարեմասնությունները, բացառությամբ նրանց, որոնք տեսանելի են և թող իրենց զգեստներով ծածկեն իրենց կրծքերը և ցույց չտան իրենց գեղեցկությանը ոչ մեկին, բացի իրենց ամուսնուց, հայրերից, սկեսրայրից, կամ իրենց որդիներից, կամ իրենց ամուսինների որդիներից, եղբայրներից և եղբայրների որդիներից և երեխաներից, ովքեր դեռ չափահաս չեն։ Օ հավատցյալներ, դիմեք Ալլահին բոլորդ միասին և հնարավոր է կհասնեք»։
Իմամ Ահմեդը և հադիսների մնացած գիտակները փոխանցում էին, որ Մուհամմադ մարգարեն ասել է. «Եթե կինը հանում է հագուստը ոչ իր ամուսնու տանը, ապա մեծ և հզոր Ալլահը կխայտառակի նրան»։Անհրաժեշտ է նշել, որ այս հայաթներից և ոչ մեկում, ինչպես նաև վերը նշված հադիսում չի նշվում, որ կինը պարտավոր է ծածկել գլուխը։ Չնայած որ, գրեթե բոլոր իսլամադավան աստվածաբանները նշում են, որը մարմինը պետք է ծածկվի, բացառությամբ դեմքի և դաստակի։


== Ղեկավարում ==
Որոշ կառավարություններ խրախուսում և նույնիսկ պարտադրում են կանանց կրել հիդջաբ, իսկ որոշները՝ արգելում են։ Հիջաբ կրելը պարտադիր է Աֆղանստանում, Սաուդյան Արաբիայում, Իրանում և Եմենում։ Սուդանի քրեական օրենսգիքը թույլատրում է տուգանել բոլոր այն կականց, ովքեր խախտել են կանացի հագուստ կրելու կանոնները։
Թուրքմենիան, Տաջիկստանը, Ուզբեկստանը, Ղազախստանը և Ադրբեջանը, չնայած որ հիմնականում իսլամադավան են, արգելում են իրենց քաղաքացիներին կրելու հիդջաբ պետական հաստատություններում, դպրոցներում և համալսարաններում։
Առաջին անգամ հիդջաբից ցուցադրական հրաժարումը տեղի է ունեցել 1870-ական թվականներին Եգիպտոսում։ Առաջին մուսուլմանական երկիրը, որը պաշտոնապես արգելք է դրել հիդջաբ կրելու վրա, Թուրքիան է։ Այն տեղի է ունեցել 1925 թվականին։ Սակայն 2008 թվականին այդ արգելքը հանվեց, քանի որ ըստ թուրք պատգամավորների այն հակասում է քաղաքացիների իրավունքներին և ազատություններին։
2004 թվականի մարտի 15-ին Ֆրանսիայում ընդունվեց օրենք, որը արգելում էր կրել «նշան կամ հագուստ, որը անմիջականորեն ցուցադրում է կրոնական պատկանելիությունը»։ Կատարվածը դիտարկվեց մուսուլմանների իրավունքների խախտում։
2016 թվականին Միջազգային հարաբերությունների Մոսկվայի պետական ինստիտուտի պահակներից մեկը չի թողել հիդջաբով աղջկան մտնելու համալսարանի շենքը։ Իրավական հարցերով պրոռեկտորի միջամտության արդյունքում միայն թույլատրվեց աղջկան մասնակցելու նախապատրաստական կուրսերի։ Շուտով Ռուսաստանի ԿԳՆ-ն քննադատեց պահակի գործողությունըշ։
2012 թվականի հոկտեմբերին Ստավրոպոլի երկրամասում հասունացավ սկանդալ մուսուլմանաբնակ շրջանների դպրոցներում հիդջաբ կրելու արգելքի հետ կապված։


== Ծանոթագրություններ ==