Կատալոնիայի ձախ հանրապետականներ

Կատալոնիայի ձախ հանրապետականներ (կատ.՝ Esquerra Republicana de Catalunya, կրճատ՝ ERC), Կատալոնիայի ձախ կուսակցություն, որի գլխավոր քաղաքական նպատակը Իսպանիայից և Ֆրանսիայից կատալոնական երկրների անկախության ձեռք բերումն է։ Կուսակցության գաղափարախոսությունը համարվում է դեմոկրատական-սոցիալիստական կամ սոցիալ-դեմոկրատական, ազգայնական և անկախության ձգտող։ Կուսակցության պաշտոնական գույնը նարնջագույնն է։ Կուսակցությունը ղեկավարում է Օրիոլ Ժունկերասը, ով 2017 թվականի նոյեմբերից գտնվում է իսպանական բանտում ապստամբության կազմակերպման մեղադրանքով. ընթացիկ ղեկավարումը գտնվում է կուսակցության գլխավոր քարտուղար Մարթա Ռովիրայի ձեռքում, ով իսպանական օրինապահ մարմիններից թաքնվում է Շվեյցարիայում։


== Պատմություն և գաղափարախոսություն ==
Կուսակցության գլխավոր քաղաքական սկզբունքները ամրագրված էին Գաղափարախոսական սկզբունքների հռչակագրում (կատ.՝  Declaració Ideològica), որը մշակվել է 1992 թվականին, ընդունվել՝ 1993 թվականի դեկտեմբերին կուսակցության XIX ազգային կոնգրեսի ժամանակ։ Համաձայն դրա՝ Կատալոնիայի ձախ հանրապետականների հիմնական նպատակները տարածքային ամբողջականությունը և Կատալոնիայի ժողովրդի անկախությունն են, սեփական ժողովրդավարական պետության ստեղծումն է, որը կդառնա «Եվրոպական տան» մի մասը, շրջակա միջավայրի, մարդու իրավունքների պաշտպանությունը, սոցիալական զարգացումը և կատալոնացիների ազգային համերաշխությունն է։
Վերոնշյալ սկզբունքները սահանվում են այն բառերով, որոնք կուսակցության անվան բաղկացուցիչ մասն են. «հանրապետական կառուցվածք», որը տարբերվում է իսպանական սահմանադրական միապետությունից, «ձախեր»՝ սոցիալիստական ծրագրեր, «Կատալոնիա»՝ բոլոր կատալոնական երկրների անկախություն։
Չնայած նրան, որ ծրագրային սկզբունքների մեջ խոսվում է Կատալոնիայի անկախության մասին, 2006 թվականին կուսակցությունը դեմ արտահայտվեց Կատալոնիայի ինքնավար մարզի կանոնադրության մեջ փոփոխություններ կատարելուն, որոնք նախատեսում էին ինքնավարության ընդլայնում, քանի որ հարցը լիարժեք անկախությանը չէր վերաբերում։ Այս դիրքորոշումը հանգեցրեց քաղաքական ճգնաժամի և Կատալոնիայի խորհրդարանական արտահերթ ընտրությունների անցկացման հենց նույն տարում։
2006 թվականի նոյեմբերի 1-ի ընտրությունների արդյունքներով Կատալոնիայի խորհրդարանում կուսակցությունը ունեցավ 21 պատգամավոր (պատգամավորների երրորդ խոշոր խումբը)։ Կատալոնիայի ձախ հանրապետականներ կուսակցությունը հանդիսանում է իշխող խորհրդարանական կոալիցիայի մի մասը, որը կոչվում է Տրիպարտիդ (կատ.՝ tripartit): Իսպանական խորհրդարանում ներկայացված է 3 պատգամավորներով (պատգամավորների հինգերորդ խոշոր խումբը), եվրոպական խորհրդարանում՝ 1 պատգամավորով։ Կուսակցությունը Բարսելոնայի քաղաքային խորհրդում ներկայացված է 4 խորհրդականներով (պատգամավորներ)։
Կուսակցությունը ներկայացված է նաև այլ ինքնավար կատալաներեն խոսող տարածքներում. 1 պատգամավոր Բալեարյան կղզիերում (տիկին Ասպարանսա Մարի, կատ.՝ Esperança Marí) և 1 խորհրդական Մալյորկա կղզում (Ժուան Լյազո, կատ.՝ Joan Lladó): Կուսակցությունը ներկայացված է Մալյորկա կղզու 8 քաղաքապետարաններում և Իվիսա կղզու քաղաքապետարաններից մեկում։


== Ընտրությունների արդյունքներ ==


=== Պատգամավորների կոնգրեսի ընտրություններ ===


=== Ընտրություններ Կատալոնիայի խորհրդարանում ===


=== Բալեարյան կղզիների խորհրդարանական ընտրություններ ===


=== Ընտրություններ վալենսիական կորտեսներում ===


== Մասնակցությունը հանրաքվեներում ==
1931 — Կատալոնիայի ինքնավարության ստատուտի հաստատման հարցով հանրաքվե — «Այո»։
1976 — Քաղաքական բարեփոխումների օրենքի հարցով հանրաքվե — չկարողացան մասնակցել արշավին, քանի որ դեռ չէին օրինականացվել։
1978 — Իսպանիայի սահմանադրության վավերացման հարցով հանրաքվե — «Ոչ»։
1979 — Կատալոնիայի ինքնավարության ստատուտի հարցով հանրաքվե — «Այո»։
1986 — Իսպանիայի՝ ՆԱՏՕ-ին անդամակցելու հարցով հանրաքվե — «Ոչ»։
2005 — ԵՄ սահմանադրության հարցով իսպանական հանրաքվե — «Ոչ»։
2006 — Կատալոնիայի ինքնավարության ստատուտում փոփոխությունների հարցով հանրաքվե — «Ոչ»։
2017 — Կատալոնիայի անկախության հանրաքվե — «Այո»։


== Ղեկավարներ ==
Գլխավոր քարտուղարներ։

մարտ 1931—ապրիլ 1931 — Ժոան Լուիս Պույոլ
ապրիլ 1931—մարտ 1932 — Ժոզեֆ Տերադելյաս
մարտ 1932—1938 — Ժոան Տաուլեր
1938—1957 — Ժոզեֆ Տերադելյաս
1957—1976 — Ժոան Սաուրետ
1976—1987 — Էրիբերտ Բառերա
1987—1989 — Ժոան Օրտալա
1989—1996 — Անժել Կոլոմ
1996—2004 — Ժոզեֆ-Լուիս Կարոդ-Ռովիրա
2004—2008 — Ժոան Պուչսերկոս
2008—2011 — Ժոան Ռիդարո
2011—ներկայումս — Մարտա ՌովիրաՆախագահներ։

1931—1932 — Ժոակիմ Լյորես Աբելյո
1932—1933 — Ֆրանսես Մասիա
1933—1935 —
Լուիս Կոմպանիս
Կարլես Պի և Սյուներ
1936—1940 — Լուիս Կոմպանիս
1991—1995 — Էրիբերտ Բառերա
1995—1996 — Ժաումե Կամպաբադալ
1996—2004 — Խորդի Կարբոնել
2004—2008 — Ժոզեֆ-Լուիս Կարոդ-Ռովիրա
2008—2011 — Ժոան Պուչսերկոս
2011—ներկայումս — Ուրիոլ Ժունկերաս


== Քննադատություն ==
2009 թվականին Իսպանիայի գլխավոր դատախազ Կանդիդո Կոնդե-Պումպիդուն հայտնեց քաղաքական կուսակցությունների պաշտոնատար անձանց առնչվող կոռուպցիայի մասին դատական հետապնդման 730 դեպքի մասին, որոնցից 5-ը վերաբերում էր Կատալոնիայի ձախ հանրապետականներ կուսակցության անդամներին։
Կուսակցությանն առնչվող կոռուպցիոն հարցերի մեջ ամենախոշորներից մեկը Կատալոնիայի քաղաքապետարանների դաշնության գործն էր (Caso de la FMC): Քաղաքապետարանների դաշնության կողմից անօրինական կերպով բոնուսներ ստանալու մեջ մեղադրվում էին ձախ հանրապետականներից 4 գործող քաղաքապետեր (Դավիդ Ռոդրիգես Գոնսալես, Սոլսոնես (7 500 եվրո), Խուան Միգել, Մոնիստրոլ դե Մոնսերատ (3 333 եվրո), Մարտի Պույոլ, Լինարս դել Վալյես (3 333 եվրո), Խավիեր Կասոլիվա, Գիսոնա  (3 333 եվրո)) և երկու պաշտոնաթող քաղաքապետեր (Թերեզա Ժորդան՝ Ռիպոլ քաղաքի նախկին քաղաքապետը, ով ավելի ուշ դարձավ իսպանական խորհրդարանի պատգամավոր և Ժոզեֆ Կոսկոներան՝ Գիսոն քաղաքի նախկին քաղաքապետը, ով ավելի ուշ դարձավ կատալոնական խորհրդարանի պատգամավոր)։ Ի վերջո բոլոր կասկածյալների վրայից մեղադրանքները հանվեցին։


== Հղումներ ==
Կատալոնիայի ձախ հանրապետականների պաշտոնական կայքէջ(կատ.)
Կատալոնիայի ձախ հանրապետականների երիտասարդական թև(կատ.)