Միլոռադ Պավիչ

Միլոռադ Պավիչ (սերբ.՝ Милорад Павић, հոկտեմբերի 15, 1929(1929-10-15)[…], Բելգրադ, Հարավսլավիայի Թագավորություն - նոյեմբերի 30, 2009(2009-11-30)[…], Բելգրադ, Սերբիա), հարավսլավացի և սերբ բանաստեղծ, արձակագիր, պոստմոդերնիզմի և մոգական ռեալիզմի ներկայացուցիչ, թարգմանիչ և 17-19-րդ դարերի սերբական գրականության պատմագիր։ Սերբական բարոկկոյի և սիմվոլիզմի քնարերգության մասնագետ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Բելգրադում, սեփական խոսքերով՝ «․․․չորս դրախտային գետերից մեկի ափին, առավոտյան 8:30-ին քանդակագործի և փիլիսոփայության դասախոսի ընտանիքում․․․»։ Պավիչի նախնիների մեջ գրողներ կային, 1766 թվականին, Պավիչներից մեկը՝ Էմերիկ Պավիչը բանաստեղծությունների ժողովածու էր թողարկել, իսկ քեռին՝ Նիկոլա Պավիչը, 20-րդ դարի կեսերի հայտնի գրող էր։
1949-1953 թվականներին սովորել է Բելգրադի համալսարանի փիլիսոփայության ֆակուլտետում, իսկ ավելի ուշ Զագրեբի համալսարանում ստացել է գրականության պատմության ասպարեզի փիլիսոփայության դոկտորի աստիճան։
Դասավանդել է տարբեր համալսարաններում՝ Սորբոնի համալսարանում (Փարիզ), Վիեննայում, Ֆրայբուրգում, Ռեգենսբուրգում և Բելգրադում։ Եղել է սերբ գրող և գրականագետ Սավա Դամյանովի ուսուցիչը։ Նրա առաջին քնարական ժողովածուն («Պալիմպեստի») հրատարակվել է 1967 թվականին։ 1971 թվականին հրատարակվել է բանաստեղծությունների հաջորդ ժողովածուն՝ «Լուսնի քարը»։
Բացի այդ Պավիչը աշխատել է տարբեր թերթերում, գրել է քննադատական գործեր, հին սերբական գրականությանն ու քնարերգությանը վերաբերող մենագրություններ, կատարել եվրոպական տարբեր լեզուներից թարգմանություններ։ Հռչակ է ստացել 1984 թվականին հրատարակած «Խազարական բառարան» վեպով, որը բեսթսելլեր է դարձել։ Այս ստեղծագործության համար Պավիչը ստացել է ՆԻՆ ամսագրի մրցանակը Նրա գիրքը թարգմանվել է 30 լեզուներով։
1991 թվականին ընտրվել է Սերբիայի գիտությունների և արվեստի ակադեմիայի անդամ։
2004 թվականի գրականության գծով առաջադրվել է Նոբելյան մրցանակի, բայց չի ստացել զիջելով Էլֆրիդա Ելինեկին։
Պավիչը տրապետել է ռուսերենին, գերմաներենին, ֆրանսերենին և մի քանի հին լեզուների։ Սերբերեն է թարգմանել Ալեքսանդր Պուշկինի և Ջորջ Բայրոնի ստեղծագործություններից։ «Société Européenne de Culture»-ի և սերբական ՊԵՆ ակումբի անդամ է։
Ամուսնացած է եղել Յասմինա Միխայլովիչի հետ (սերբ գրող, գրականագետ, գրաքննադատ)։ Ունեցել է երկու զավակ։
ղծագործությունների համառոտ ցանկՄահացել Բելգրադում 2009 թվականի նոյեմբերի 30-ին 81 տարեկանում թաղված է Նոր գերեզմանատանը։


== Ստեղծագործությունների համառոտ ցանկ ==
«Երկաթե վարագույր» (սերբ.՝ Гвоздена завеса), 1973
«Սուրբ մարկոսի ձիերը» (սերբ.՝ Коњи светога Марка), 1976
«Ռուսական բարակ» (սերբ.՝ Руски хрт), 1979
«Խազարական բառարան» (սերբ.՝ Хазарски речник), 1984
«Թեյով նկարված բնապատկեր» (սերբ.՝ Предео сликан чајем), 1988
«Շուռ տված ձեռնոց» (սերբ.՝ Изврнута рукавица), 1989
«Բելգրադի կենսագրություն» (սերբ.՝ Кратка историја Београда), 1990
«Քամու ներքին կողմը (Վեպ Գերյի և Լեանդրի մասին)» (սերբ.՝ Унутрашња страна ветра), 1991
«Վերջին սերը Կոստանդնուպոլսում» (սերբ.՝ Последња љубав у Цариграду), 1994
«Ապակե խխունջ» (սերբ.՝ Стаклени пуж), 1998
«Արկղ գրենական պիտույքների համար» (սերբ.՝ Кутија за писање), 1999
«Աստղալի թիկնոց» (սերբ.՝ Звездани плашт), 2000
«Վախենալու սիրային պատմություններ» (սերբ.՝ Страшне љубавне приче), 2001
«Յոթ մահացու մեղք» (սերբ.՝ Седам смртних грехова), 2002
«Անտեսանելի հայելի - Խատուտիկ հաց» (սերբ.՝ Невидљиво огледало – Шарени хлеб), 2003
«Եզակի վեպ» (սերբ.՝ Уникат), 2004
«Վեպը ինչպես միապետություն» (սերբ.՝ Роман као држава), 2005
«Հարսանիք լողարանում» (սերբ.՝ Свадба у купатилу), 2005
«Ուրիշ մարմին» (սերբ.՝ Друго тело), 2006
«Թղթե թատրոն», (սերբ.՝ Позориште од хартије), 2007
«Ճանճախալ» (սերբ.՝ Вештачки младеж, բառացի «Рукотворная молодость»), 2009
«Մահացածների սերբական գիրք» (սերբ.՝ Српска књига мртвих, անավարտ, հրատարուկթյան մասի ոչինչ հայտնի չէ), 2009


== Քաղվածքներ ==
«Ես ամենաանհայտ ազգի՝ սերբերի, ամենահայտնի գրողն եմ եղել» (ռուս.)։
«Եթե շարժվում ես այն ուղղությամբ, որով քո վախն է աճում, ապա ճիշտ ճանապարհին ես»։


== Գրականություն ==
Coover R. He Thinks the Way We Dream // New York Times Book Review. October 20, 1998.
Contemporary World Writers / Ed. by Tracy Chevalier. 1993.
Encyclopedia of World Literature in the 20th Century / Ed. by Steven R. Serafin. 1999. Vol. 3.
Кузнецов, Игорь Робертович Регулярный парк сновидений (По следам Милорада Павича. Фрагменты словаря) // «Иностранная литература». 1995. № 12; Его же. Водяные часы, или Роман времени с вечностью (О Милораде Павиче) // «Ясная Поляна». 1997. № 1; Его же. О Милораде Павиче, который действительно существует // «Новый мир». 1997. № 11.
Гладкова О. В. Славянские древности Милорада Павича (о романе "Пейзаж, нарисованный чаем") // Гладкова О. В. О славяно-русской агиографии. Очерки. М., 2008. С. 204-217.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Цитаты из произведений Милорада Павича (ռուս.)
Александр Соколянский. Интерактивный комплексный обед (ռուս.)
Иван Зорин. Павич Archived 2010-02-17 at the Wayback Machine. (ռուս.)
Павич. Библиография вместо биографии(չաշխատող հղում) (ռուս.)