armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Ուղուր Մումջու

Ուղուր Մումջու (թուրքերեն՝ Uğur Mumcu; օգոստոսի 22, 1942(1942-08-22), Կըրշեհիր, Թուրքիա - հունվարի 24, 1993(1993-01-24), Անկարա, Թուրքիա), թուրք լրագրող։


== Կենսագրություն ==
Եղել է ընտանիքի երրորդ զավակը։ Դպրոցական կրթությունը ստացել է Անկարայում։ 1965 թվականին ավարտել է Անկարայի համալսարանի իրավագիտության ֆակուլտետը։ 1965- 1969 թվականին աշխատել է որպես իրավաբան։ 1969- 1972 թվականներին աշխատել է Անկարայի համալսարանում։
1971 թվականին Թուրքիայում տեղի ունեցած պետական հեղաշրջումից հետո, Մումջուն ձերբակալվել է։ Բանտում ենթարկվել է տանջանքների։ Ավելի ուշ, Մումջուն նշել է, որ իրեն տանջած մարդիկ ասել են, որ իրենք կոնտրգերիլիա են և անգամ Թուրքիայի նախագահը չի կարող իրենց հրամայել։
1974 թվականից սյունակագիր է եղել «Yeni Ortam»ում, իսկ 1975 թվականից սյունակագիր է եղել նաև «Ջումհուրիյեթում»։


== Գործունեություն ==
Զբաղվել է լրագրողական հետաքննությամբ։ Հրատարակել է մի քանի գրքեր։ Մահվան պահին զբաղվում էր Քրդական բանվորական կուսակցության և Թուրքիայի ազգային հետախուզական ծառայության (MIT) միջև կապերի ուսումնասիրությամբ։ Մահվանից առաջ նա հետաքննում էր այն փաստը, թե ինչպես է Թուրքիայի զինված ուժերին պատկանող 100 000 միավոր զինամթերքը հայտնվել Իրաքի քրդերի առաջնորդ Ջալյալ Թաալաբանի ձեռքում։ Մումջուի մահվանից 25 օր անց, ավտովթարից մահացել է գեներալ Էշլեֆ Բիթլիսը, ով նույնպես զբաղվում էր այս գործի հետաքննությամբ։ 1993 թվականի հունվարի 8-ին «Ջումհուրիյեթում» Մումջուն տպագրել էր հոդված, որտեղ նշել էր, որ շուտով գիրք կտպագրի, որտեղ կբացահայտի քուրդ զինյալների և թուրքական հատուկ ծառայությունների միջև եղած գաղտնի կապերի մասին։
Մումջուի որդու խոսքերով, 1993 թվականի հունվարի 27-ին հայրը պետք հանդիպեր երկրի նախկին դատախազ Բաքի Թուղայի հետ։ Մումջուն ցանկանում էր նրա հետ քննարկել Աբդուլլահ Օջալանի և թուրքական գաղտնի ծառայությունների միջև եղած կապերի փաստը։ 1972 թվականին, երբ Օջալանը սովորում էր Անկարայի համալսարանում, նրան մի խումբ ուսանողների հետ ձերբակալել են։ Նրանց գործը հետաքննում էր Բաքի Թուղան։ Որոշ ժամանակ անց, քննիչին ծանուցագիր է գալիս, որտեղ նշվում էր, որ բոլոր ձերբակալվածներին բաց թողնեն, քանի որ նրանցից մեկը հանդիսանում է MIT-ի գործակալ։ Ավելի ուշ, Թուղան նշել է, թե, չի հիշում, թե ով է եղել գործակալը Հավանաբար, խոսքը գնացել է Աբդուլլահ Օջալանի մասին։


== Մահ ==
1993 թվականի հունվարի 24-ին Ուղուր Մումջուն, դուրս գալով տնից, նստել է Renault 12 մակնիշի ավտոմեքենան։ Երբ գործի է դրել շարժիչը, տեղի է ունեցել պայթյուն։ Ռումբը եղել է C-4 տեսակի։
Սպանությունը մինչ օրս բացահայտված չէ։


== Ծանոթագրություններ ==
Գապոնովկա (գյուղ, Կրասնոպոլիեի շրջան)

Գապոնովկա (ուկրաիներեն՝ Гапонівка), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Կրասնոպոլիեի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Գապոնովկա գյուղում բնակվում էր 2 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Կանաս (Օրտոնի վտակ)

Կանաս (ռուս.՝ Камзас), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կեմերովսկի մարզում։ Գետի երկարությունը 10 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Տոմ գետն է, գետի ենթաավազանը Տոմ գետն է։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի.


== Ծանոթագրություններ ==
Արևաբույր

Արևաբույր (մինչև 1978 թ.` Խառատլու),
գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Արարատի մարզի Մասիսի տարածաշրջանում, մարզկենտրոն Արտաշատից մոտ 9 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Գյուղը հիմնադրվել է 1831 թ.:


== Բնակչություն ==
Ըստ ՀՀ 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների` Արևաբույրի մշտական բնակչությունը կազմել է 1026, առկա բնակչությունը` 1010 մարդ։ Նախկինում եղել է ադրբեջանաբնակ։
Արևաբույրի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում` ստորև.


== Տնտեսություն ==
Բնակչությունը զբաղվում է բանջարաբուծությամբ, խաղողագործությամբ, հացահատիկի և կերային կուլտուրաների մշակությամբ։


== Հասարակական կառույցներ ==
1980 թվականի դրությամբ ունեցել է ութամյա դպրոց, ակումբ, գրադարան, կինոթատրոն, կապի բաժանմունք, մանկապարտեզ, բուժկայան։


== Ծանոթագրություններ ==
Ծաղիկներով աղջիկ (նկար, Մուրիլյո)

«Ծաղիկներով աղջիկ» (իսպ.՝ Muchacha con flores), իսպանացի նկարիչ Բարտոլոմե Էստեբան Մուրիլյոյի ժանրային կտավը, որը նկարվել է մոտավորապես 1665-1670 թվականներին։ Կտավը գտնվում է Լոնդոնի Դալիջի պատկերասրահում (Մեծ Բրիտանիա)։ Գույների առումով այն համարվում է նկարչի լավագույն կտավներից մեկը։


== Նկարագիր ==
Նկարում պատկերված է նստած ժպտացող աղջիկ՝ ծաղիկները շալի վրա։ Այս նկարում Մուրիլյոն օգտագործել է իմպրեսիոնիզմի տեխնիկան, իսկ գունային ներդաշնակության առումով այն ճանաչվել է որպես նկարչի կտավներից ամենագեղեցիկը։


== Ստեղծագործության պատմություն ==

18-րդ դարից սկսած քննարկումներ են ընթանում «Էսկորիալի կուսական հղիությունը» նկարում պատկերված անձի վերաբերյալ, որի մի մասը գտնվում է «Ծաղիկներով աղջիկ» նկարի առաջին շերտի տակ։ 
Նրան են վերագրվում գարնան ծաղիկներ վաճառողի, գնչուի կամ կուրտիզանուհու կերպարները։ Նկարի ռենտգեն հետազոտության արդյունքում պարզվել է, որ առաջին շերտի տակ առկա է մեկ այլ պատկեր։ Եթե նկարը շրջում ենք 90 աստիճանով, ապա երկրորդ շերտում երևում է Մարիամ Աստվածածնի ստորին կեսը, որը նման է նույն նկարչի մեկ այլ՝ «Էսկորիալի կուսական հղիությունը» նկարին (պահվում է Պրադոյի թանգարանում, Մադրիդ)։ Հետազոտողները կարծում են, որ Մուրիլյոն վերանկարել է կտավները, այսպիսով, պահպանված նկարերից հայտնի է դառնում, որ նկարիչը 1664 թվականից նկարել է այս կոմպոզիցիայի այլ տարբերակներ։ Ցրված լուսավորությունը, աղջկա զգեստի կտրտված թևքերի հստակ պատկերը բնորոշ են Մուրիլյոյի կարիերայի գագաթնակետին, այսինքն՝ մոտավորապես  1665-1670 թվականներին։
1671 թվականին Մուրիլյոյի միակ դուստրը՝ Ֆրանցիսկա Մարիան (1655-1710), որը խուլ էր ծնվել, մեկնում է  դոմինիկյան վանք՝ ստանալով քույր Ֆրանցիսկա Մարիա դե Սանտա Ռոզա անունը։ Ամսաթվերի համընկնումից ելնելով ՝ ենթադրվում էր, որ այս նկարը նկարչի դստեր դիմանկարն է ՝ ծաղկավաճառ աղջկա տեսքով։ Այս դեպքում վարդերը խորհրդանշում են նրա նոր անունը։ Հավանաբար ստեղծագործությունը  համատեղել է կրոնական և ընտանեկան իրադարձությունները Մուրիլյոյի կյանքում։
18-րդ դարի վերջին նկարը գնել է Ֆրենսիս Բուրժուան (1753-1811, անգլիացի նկարիչ, հնաոճ իրեր վաճառող և պատկերասրահի տեր) Լեհաստանի թագավոր Ստանիսլավ II Ավգուստի (1732-1798) պատվերով, որը ցանկանում էր Սանկտ Պետերբուրգի կայսերական Էրմիտաժի նմանությամբ թանգարան ստեղծել Վարշավայում։ Նախագծին  վիճակված չէր իրականանալ, քանի որ 1795 թվականին Ստանիսլավ Երկրորդը հրաժարվեց գահից։ Կտակի համաձայն՝ 1811 թվականին Բուրժուայի մահից հետո «Ծաղիկներով աղջիկ» կտավը մնացած ցուցանմուշների հետ միասին տեղափոխվել է Դալիջի պատկերասրահ։


== Տես նաև ==
Փոքրիկ մուրացիկը
Երկու կին պատուհանի մոտ


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Nina A. Mallory El Greco to Murillo: Spanish Painting in the Golden Age, 1556—1700, Harper & Row, 1990. 9780064355315
Albert Frederick Calvert, Murillo C. Scribner’s sons, 1908.
Իլյա Ֆրանկ

Իլյա Միխայլովիչ Ֆրանկ (ռուս.՝ Илья Михайлович Франк, հոկտեմբերի 10 (23), 1908, Սանկտ Պետերբուրգ, Սանկտ Պետերբուրգի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - հունիսի 22, 1990(1990-06-22)[…], Մոսկվա, ԽՍՀՄ), սովետական ֆիզիկոս, ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոս (1968 թ.)։ Գլեբ Ֆրանկի եղբայրը։


== Կենսագրություն ==
1930 թվականին ավարտել է Մոսկվայի համալսարանը։ 1930-1934 թվականներին աշխատել է Օպտիկայի պետական ինստիտուտում, 1934-1970 թվականներին՝ ՍՍՀՄ ԳԱ ֆիզիկայի ինստիտուտում։ Միջուկային հետազոտությունների միացյալ ինստիտուտի նեյտրոնային ֆիզիկայի լաբարատորիայի կազմակերպիչ և տնօրեն (1957 թվականից)։ Մոսկվայի համալսարանի պրոֆեսոր (1940 թվականից)։ Աշխատանքները վերաբերում են ֆիզիկական օպտիկային և միջուկային ֆիզիկային։ 1937 թվականին Ի. Ե․ Տամմի հետ միասին բացատրել է Վավիլով-Չերենկովի էֆեկտը։ Այս աշխատանքի համար Ի․ Ե․ Տամմի և Պ․ Ա․ Չերենկովի հետ արժանացել է ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ (1958 թ.)։ Վ․ Լ․ Գինզբուրգի հետ առաջինն է դիտարկել անցումային ճսոագայթումը։ Զարգացրել է Դոպլերի էֆեկտի տեսությունը։ Լ․ Վ․ Գրոշևի հետ փորձերով հետազոտել է γ-քվանտներից էլեկտրոն-պոզիտրոն զույգերի առաջացման երևույթը։ Ունի թեթև միջուկների հետ կապված ռեակցիաների հետազոտման մի շարք աշխատանքներ։ Առաջարկել և մշակել է նեյտրոնների տարածումը հետազոտելու իմպուլսային մեթոդ և հայանագործել, այսպես կոչված, նեյտրոնների դիֆուզիոն հովացումը։


== Մրցանակներ ==
ԽՍՀՄ պետական մրցանակ (1946, 1954 և 1971 թթ.)
Ս․ Ի․ Վավիլովի անվան ոսկե մեդալ (1980 թ)
Լենինի 3 շքանշան
Ստալինյան մրցանակ
Հոկտեմբերյան Հեղափոխության շքանշան
ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ


== Ծանոթագրություններ ==
Pierce the Veil

Pierce the Veil-ը ամերիկական ռոք խումբ է Սան Դիեգոյից, Քալիֆորնիա։ Այն ստեղծվել է 2006 թվականին եղբայրներ Վիք և Մայք Ֆուենտեսների կողմից, նրանց Before Today փանք ռոք խմբի (նախկինում՝ Early Times) կազմալուծումից հետո։ Խմբի մյուս անդամներն են Ջեյմի Փրեսիադոն (բաս կիթառ) և Թոնի Փերրին (կիթառ)։ Pierce the Veil-ը թողարկել է երեք ստուդիո ալբոմներ և 2007 թվականին առաջին դեբյուտային ալբոմի՝ A Flair for the Dramatic-ի թողարկումից հետո հաճախ է մասնակցել շրջագայությունների։ Խումբը թողարկել է երկրորդ ալբոմը, որը կոչվում էր Selfish Machines, 2012 թվականին։ Նրանց երրորդ և ամենավերջին ալբոմը՝ Collide with the Sky-ը, թողարկվել է 2012 թվականին, և սա նրանց առաջին ալբոմն է Fearless Records-ի հետ համագործակցության շրջանակներում, որի մեջ էր մտնում առաջին հիթ սինգլը՝ "King for a Day"-ը,որը Billboard 200-ի 12 հորիզոնականում է գտնվել։


== Պատմություն ==


=== Վաղ տարիները և A Flair for the Dramatic-ը (2007, 2013, 2009) ===
Pierce the Veil-ը ստեղծվել է Մայք Ֆուենտեսի և Վիք Ֆուենտեսի կողմից 2006 թվականին, Before Today խմբի կազմալուծումից հետո։ Եղբայրները շարունակեցին միասին երգեր գրել և հետագայում մի ամբողջ ալբոմի համար բավական երգեր գրեցին։ Դեռ իրենց լեյբլ Equal Vision Records-ի հետ աշխատելիս, նրանք ինքնուրույն, պրոդյուսեր Քեյսի Բեյտսի հետ Սիեթլում, Վաշինգտոնում գրեցին և ձայնագրեցին նոր ալբոմ։ Եղբայրները թողարկեցի այս ալբոմը՝ A Flair for the Dramatic-ը Pierce the Veil նոր անվան տակ 2007 թվականի հունիսի 26-ին։ Խմբի անվանումը առաջացել է Before Today-ի ալբոմ՝ A Celebration of an Ending-ի մեջ զետեղված երկու երգերից։ Որոշ ժամանակ անց Pierce the Veil խմբին միացան երկու նոր անդամներ՝ Թոնի Փերրին (կիթառ) և Ջեյմի Փրեսիադոն (բաս կիթառ). Pierce the Veil խումբը ալբոմի թողարկումից հետո 3 ամիս ակտիվորեն շրջագայությունների մասնակցեց։ Նրանք համագործակցեցին A Day to Remember, Chiodos, From First to Last, Emery, All Time Low, Sleeping with Sirens, The Devil Wears Prada և Mayday Parade խմբերի հետ։
2007 թվականի նոյեմբերին, Pierce the Veil-ը մասնակցեց Vans Warped Tour 2007 թվականին և նաև 2008 թվականի շրջագայությանը։ Նրանք նաև 2008 թվականին մասնակցեցին Bamboozle Left փառատոնին։ Նրանց առաջին շրջակայությանը, որը կրում էր The Delicious Tour խորագիրը, մասնակցում էին Breathe Carolina, Four Letter Lie և Emarosa խմբերը։ Նրանք Bring Me the Horizon, Thursday, Four Year Strong և Cancer Bats խմբերի հետ մասնակցեցին Taste of Chaos 2009 շրջագայությանը։ Վիք և Մայք Ֆուենտեսները, ինչպես նաև Այրտոն Հարան, հաստատեցին նոր Isles & Glaciers ծրագրին մասնակցելը, որի շրջանակներում նրանք համագործակցեցին D.R.U.G.S. խմբի վոկալիստ Քրեյգ Օուենսւ և Emarosa, Dance Gavin Dance խմբերի վոկալիստ Ջոնի Քրեյգի հետ։ Isles & Glaciers-ը թողարկեց իր առաջին ալբոմը, որը կոչվում էր The Hearts of Lonely People, 2010 թվականի մարտի 9-ին։ Այնուամենայնիվ, Isles & Glaciers կազմալուծվեց, քանի որ նրան երկար կյանք չէր նախատեսված։


== Ծանոթագրություններ ==
Մակարովկա (գյուղ, Բոբրովիցայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՄակարովկաՄակարովկա (ուկրաիներեն՝ Макарівка), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Բոբրովիցայի շրջանում։
2006 թվականի տվյալներով Մակարովկա գյուղում բնակվում էր 659 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 486,71 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ասիական շագանակագույն ամպ

Ասիական շագանակագույն ամպ, կամ Հսկայական շագանակագույն ամպ, աղտոտված մթնոլորտի շերտ, որը պարբերաբար ծածկում է Հարավային Ասիայի մի մասը՝ ներառյալ Հնկական օվկիանոսը, Հնդկաստանը և Պակիստանը՝ տարածվելով մինչև Չինաստան։ Հարավային Ասիայի վրա մթնոլորտի աղտոտված հսկայական շագանակագույն շրջանը արբանյակներից արված նկարներից երևում է դեկտեմբեր-ապրիլ ամիսներին։ «Ասիական շագանակագույն ամպ» տերմինը առաջին անգամ հայտնվել է ՄԱԿ-ի շրջակա միջավայրի ծրագրի զեկույցում 2002 թվականին՝ 1999 թվականի անցկացված «Փորձ Հնդկական օվկիանոսում» նախագծի շրջանակներում։


== Պատճառներ ==
Տիեզերքից դիտվող մշուշը իրենից ներկայացնում է փոքր չափերի հավասարակշռված մասնիկների խառնուրդ, որոնք կարող են մնալ օդում բավականին երկար ժամանակ։ Այն կազմված է մի քանի աղտոտիչներից, հիմնականում մրից, սուլֆատներից, նիտրատներից, օրգանական նյութերից,  մոխրից և հանքային փոշուց, որն առաջանում է գյուղական շրջաններում վառելիքի և կենսազանգվածի այրման արդյունքում։ Քանի որ հունվար-մարտ ամիսներին այս շրջաններում չորային եղանակ է, օդի բնական մաքրում տեղի չի ունենում։


== Հետազոտություններ ==
Օդի հսկայածավալ ծխային աղտոտումը առաջին անգամ արձանագրվել է 1999 թվականին «Փորձեր Հնդկական օվկիանոսում» նախագծով անցկացված հետազոտության արդյունքում։ Այն գրանցվել է որպես աշխարհի մթնոլորտի ամենախոշոր աղտոտումը, որը հասնում է 2-3 կմ բարձրության և զբաղեցնում է ԱՄՆ-ի տարածքին հավասար մակերես։ ՄԱԿ-ի շրջակա միջավայրի ծրագրի աջակցությամբ սկսել է իրագործվել ծրագիր, որն ստացել է «Ասիական շագանակագույն ամպ» անվանումը։ Նրա նպատակն էր հետազոտել ծխային աղտոտման ազդեցությունը մի շարք պարամետրերի վրա՝ ներառյալ մուսսոնային ռեժիմը, ջրային հաշվեկշիռը, գյուղատնտեսական արտադրությունը և առողջ բնակչության վիճակը։ ՆԱՍԱ-ն գրանցել է հսկայական շագանակագույն ամպ 2004 և 2007 թվականներին։


== Կլիմայի վրա ազդեցություն ==
Ծխային աղտոտումը Հնդկական օվկիանոսի մակերեսի արևային լուսավորումը նվազեցնում է 10%-ով և առաջացնում է լուսավորության ավելի մեծ կրճատում մայրցամաքների նկատմամբ։ Ենթադրվում է, որ ծխային աղտոտումը կարող է ուժեղ ազդեցություն ունենալ մուսսոնային շրջանառության, տեղումների շրջանային բաշխման և մթնոլորտում ջերմաստիճանի ուղղահայաց բաշխման վրա։


== Տես նաև ==
Ասիական փոշոտ փոթորիկներ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Качество воздуха(չաշխատող հղում)
Гигантское коричневое облако окажет воздействие на атмосферу в масштабах всей планеты
Pollution and global warming. Climate change in black and white. The Economist, Feb 17th 2011
Վելիկի Մոլոդկով

Վելիկի Մոլոդկով (ուկրաիներեն՝ Великий Молодьків), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Նովգորոդ-Վոլինսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1862 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Վելիկի Մոլոդկով գյուղում բնակվում էր 832 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2441 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 340,84 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ժողովածու (2492)

Ժողովածու (2492), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 2492 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1661 թվականին։ Գրված է թղթի վրա, որն ունի 14.1X10.3 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 118 թերթից։ Գրված է միասյուն նոտրգրով։ Ունի կիսախորան մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ ստվարաթուղթ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 116ա։


== Բովանդակություն ==
Վարդ. Արևելցւոյ Աշխարհացոյց։
Ան. Շիրակացւոյ Յաղագս բարձրութեան երկնից, Պատճէն տոմարի։
Մովս. Խորենացւոյ Աշխարհացոյց։
Կարապետի Բադիշեցւոյ Աշխարհացոյց։
Պատմութիւն գեղարգեան։
Դարագլուխք։
Նշանացոյց դարուցն։
Բացայայտումն և անունակոչութիւն առաքելոցն և իւղաբերից։
Յակ. Ռշտունցւոյ Ներբող ի Յովհ. Որոտնեցի։
Յաղագս է բաժին աշխարհիս։
Վասն հաշուի տարւոյ և այլոց։
Յաղագս տոմարական արհեստի։
Առակ։
Տաղ։
Պատճէն հայոց տոմարի։
Ի տոմարական բանից Յովհ. Ստրկաւագի։
Յովասափի Սեբաստացւոյ Վասն տոմարական արհեստի (չափ.)։
Գր. Կեսարացւոյ Անուանք քաղաքաց։
Անուանք քաղաքաց և գիւղից Հայաստանեայց։
Անուանք թագաւորաց։
Գուշակութիւնք։
Ներս. Շնորհալւոյ Յիշատակարան Յիսուս որդի գրոց։
Խրատք Խիկարայ։
Վիճակացոյց։
Մանունք։


== Ծանոթագրություններ ==
Ռյուկհոլց

Ռյուկհոլց  (գերմ.՝ Rückholz), կոմունա Գերմանիայի Բավարիա երկրամասում։
Ենթարկվում է Շվաբիա վարչական շրջանին։ Գտնվում է Արևելյան Ալգոյ շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 790 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի)։ Տարածքը կազմում է 17,21 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 09 7 77 168։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Բադ Վիլդբադ

Բադ Վիլդբադ (գերմ.՝ Bad Wildbad) , կոմունա Գերմանիայում, Բադեն Վյուրտեմբերգի տարածքում։
Մտնում է Կալվ շրջանի կազմի մեջ։ Բնակչությունը 10 521 մարդ է (2010 թվականի դեկտեմբերի 31–ի տվյալներով)։ Զբաղեցնում է 105,26 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդը՝ 08 2 35 079։
Քաղաքը բաժանվում է 6 գյուղական շրջանների։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
պաշտոնական կայք
(9916) Կիբիրև

(9916) Կիբիրև (անգլ.՝ Kibirev), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1978 թվականի հոկտեմբերի 3-ին Նիկոլայ Չեռնիխի կողմից Նաուչնիում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,852477 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6128 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0921 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1759,67 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,204584 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,02° անկյուն։
Կիբիրև աստերոիդը պատկանում է Կորոնիսի աստերոիդների ընտանիքին, որի մեջ ներառված են այս պահին հայտնի ավել քան 300 անդամներ։ Բավականին անսովոր է հանդիսանում այն փաստը, որ այս ընտանիքի անդամները շարժվում են գործնականորեն մի ուղեծրով։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է S դասին։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(9916) Կիբիրև աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Վիլա (գյուղ, Նարոդիչի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՎիլաՎիլա (ուկրաիներեն՝ Вила), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Նարոդիչի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Վիլա գյուղում բնակվում էր 36 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,399 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 90,23 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Աստերոիդների ցանկ (250101-250200)

Աստերոիդների ցանկ (250001-250100)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (250201-250300)
 Աստերոիդների ցանկ (250001-250100)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (250201-250300)
Աբու Մուհամմադ ալ Ադնանի

Թահա Սուբհի Ֆալահա, առավել հայտնի որպես Աբու Մուհամմադ ալ Ադնանի (1977, Բիննիշ, Իդլիբի գավառ, Իդլիբի մարզ, Սիրիա - օգոստոսի 30, 2016(2016-08-30), Հալեպի մարզ, Սիրիա) (արաբ․՝ طه صبحي فلاحة‎‎), Իրաքի և Լևանտի իսլամական պետություն (ԻԼԻՊ) ահաբեկչական խմբավորման «պաշտոնական ներկայացուցիչն» ու մամլո խոսնակը։ 2016 թվականի օգոստոսի 30-ին միջազգային մամուլը հաղորդագրություն տարածեց այն մասին, որ Աբու Մուհամմադ ալ Ադնանին զոհվել է Հալեպում` կոալիցիոն ուժերի ավիահարվածների արդյունքում։ Ծագմամբ Սիրիայի արաբ է։ Ծնվել է Իդլիբի մարզի Բինիշ բնակավայրում։ 2005 թվականից կռվում է Իրաքում, այնուհետև միացել է Իրաքի և Լևանտի իսլամական պետություն ահաբեկչական խմբավորմանը։ Իրաքում նա կռվել է նաև Իրաքի իսլամական պետություն խմբավորման կազմում։ Ժամանակին ձերբակալվել է ամերիկացիների կողմից` ահաբեկչական գործողություն կատարելու փորձի համար։ 2012 թվականից հանդիսանում է Իրաքի և Լևանտի իսլամական պետություն ահաբեկչական խմբավորման «շարիաթի պաշտոնական ներկայացուցիչը»։ Հիմնականում թողարկում էր աուդիոձայնագրություններ, որտեղ հայտնում էր ահաբեկիչների կյանքում տեղի ունեցող փոփոխությունների վերաբերյալ։ 2014 թվականի օգոստոսի 18-ին Ադնանին ներառվել է ահաբեկչության իրականացման մեջ կասկածվողների ցուցակը։ Նա համարվում է ԻԼԻՊ-ի երկրորդ դեմքը։ Շատ հաճախ նա փոխարինել է ԻԼԻՊ-ի առաջնորդ Աբու Բաքր ալ-Բաղդադիին։ Նախկինում նույնպես հայտարարվել էր, որ ալ Ադնանին սպանվել էր, սակայն այս լուրը չէր հաստատվում ոչ կոալիցիոն ուժերի, և ոչ էլ ԻԼԻՊ-ի գրոհայինների կողմից։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Կենսագրություն
Ուրֆայի գավառ

Ուրֆա, գավառ Կիլիկիայում` Հալեպի նահանգում։ Վարչական կենտրոնը Ուռհա քաղաքն է։
Նախկինում մտնում էր Հայոց Միջագետքի մեջ և կոչվում էր Եդեսիայի գավառ։


== Աշխարհագրություն ==
1913 թ.-ին ուներ 32 600 բնակիչ։


== Վարչական բաժանում ==
XIX դարի վերջին ուներ 5 գավառակներ։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Կիլիկիայի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Լա Գարդ (Վերին Պրովանսի Ալպեր)

Լա Գարդ (ֆր.՝ La Garda), համայնք Ֆրանսիայի Պրովանս-Ալպեր-Լազուր ափ մարզի Վերին Պրովանսի Ալպեր գավառում։ Մտնում է Լա Մոտ դյու Կեր կանտոնի կազմի մեջ։ Համայնքի շրջանը՝Կաստելան։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 04092.։


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2008 թվականին կազմում էր 241 մարդ։


== Տնտեսություն ==
2007 թվականի տվյալներով 64 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 44-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 20-ը անգործ (ակտիվության ցուցանիշը 68.8 %, 1999 թվականին եղել է՝ 80.6 %)։ 44 աշխատունակ բնակիչներից 38-ը աշխատում էին (19 տղամարդ և 19 կին), անաշխատանք էին 6-ը (3 տղամարդ և 3 կին)։ 20 անգործ, 2-ը թոշակառու, 12-ը չէին աշխատում այլ պատճառներով։


== Արտաքին հղումներ ==
«Национальный институт статистики — Ла-Гард» (ֆրանսերեն)։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-10-02-ին։ Վերցված է 2012-8-13 
«Ла-Гард» (ֆրանսերեն)։ cassini.ehess.fr։ Արխիվացված օրիգինալից 2013-01-22-ին։ Վերցված է 2013-01-11 


== Ծանոթագրություններ ==
Քեշիշ Վերին

Քեշիշ Վերին, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Վանի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Մաքթաուն

Մաքթաուն (անգլ.՝ Mack Town), քաղաք Բահամյան Կղզիների Արևմտյան Գրենդ Բահամա շրջանում։


== Տեսեք նաև ==
Նասաու
Գրենդ Բահամա
Իվանկովցի (այլ կիրառումներ)

Իվանկովցի, կարող է վերաբերել՝

Իվանկովցի - գյուղ, Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բերդիչևի շրջանում
Իվանկովցի - գյուղ, Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Ժիտոմիրի շրջանում
Իվանկովցի - գյուղ, Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Լյուբարսկի շրջանում
Իվանկովցի - գյուղ, Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Գորոդոկի շրջանում
Իվանկովցի - գյուղ, Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Դունաևցիի շրջանում
Իվանկովցի - գյուղ, Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Խմելնիցկիի շրջանում
Իվանկովցի - գյուղ, Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Յարմոլինի շրջանում
Իվանկովցի - գյուղ, Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Նովոուշիցկի շրջանում
Իվանկովցի - գյուղ, Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Ստարոսինյավսկի շրջանում
Իվանկովցի - գյուղ, Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Զնամենկայի շրջանում
Իվանկովցի - գյուղ, Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Կիցմանի շրջանում
Իվանկովցի - գյուղ, Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Կազատինի շրջանում
Իվանկովցի - գյուղ, Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Տիվրովի շրջանում
Բութադիեն

Բութադիեն-1,3 (դիվինիլ), СН2=СН—СН=СН2 քիմիական բանաձևով չհագեցած ածխաջրածին, զուգորդված դիենների առաջին ներկայացուցիչը։


== Ֆիզիկական հատկություններ ==
Բութադիենը իրենից ներկայացնում է բնորոշ հոտով գազ, որի եռման ջերմաստիճանը` -4,5 °C, հալման ջերմաստիճանը` −108,9 °C, բռնկման ջերմաստիճանը` −40 °C, սահմանային թույլատրելի կոնցենտրացիան օդում(ՍԹԿ)` 0,1 գ/մ3, խտությունը՝ 0,650 գ/սմ3 (−6 °C)։
Բութադիենը վատ է լուծվում ջրում, բայց լավ է լուծվում ացետոնում, սպիրտում և եթերում։


== Քիմիական հատկություններ ==
Բութադիենը ընդունակ է պոլիմերվելու։ Այն հեշտ օքսիդացվում է օդով, հանգեցնելով պերօքսիդային միացությունների առաջացմանը, որոնք արագացնում են պոլիմերումը։


== Ստացում ==
Բութադիեն ստանում են Լեբեդևի եղանակով. էթիլ սպիրտը անց են կացնում կատալիզատորի վրայով։2CH3CH2OH → CH2=CH—CH=CH2 + 2H2O + H2Բութադիեն հնարավոր է ստանալ նաև սիլիցիումի կատալիզատորի ներկայությամբ էթանոլի և քացախալդեհիդի միջև ընթացող ռեակցիայով։CH3CH2OH + CH3CHO → CH2=CH–CH=CH2 + 2 H2OՆավթաքիմիական արդյունաբերությունում բութադիեն հիմնականում ստանում են ալյումին-քրոմային կատալիզատորով բութենի դեհիդրոգենացումից։CH3-CH2—CH2—CH3 → CH2=CH—CH=CH2 + 2Н2


== Կիրառություն ==
Բութադիենի պոլիմերացումից ստանում են կաուչուկներ
Բութադիենի, ակրիլոնիտրիլի և ստիրոլի սոպոլիմերումից ստանում են ակրիլոնիտրիլ բութադիեն ստիրոլ (ABS, C8H8)x· (C4H6)y·(C3H3N)z)


== Տես նաև ==
Ցիկլոբութադիեն
Բութեն
Բութին
Բութան


== Ծանոթագրություններ ==
Դինգիր

Դինգիր , Հին Միջագետքի մի շարք ազգությունների մոտ տարածված  սեպագիր նշան, որը հիմնականում արտահայտում է «աստված» իմաստը։ Որպես որոշիչ  բառ չի արտասանվում և գրադարձվում  է  «D» տառի տեսքով, որը դրվում է  որոշյալ բառի տողավերևում, օրինակ՝  D Inanna:  Ընդհանուր առմամբ նշանակում է աստված, կամ աստվածուհի .:
Դինգիրը հին շումերերերնում արտասանվում էր որպես «an», որը շումերական դիցաբանությունում գերագույն աստծու անունն է։ Աքքադական սեպագրության մեջ այն նաև հանդիսանում էր «աստված» բառի գաղափարագիրը (ilum), կամ օգտագործվում էր որպես նույն իմաստը կրող որոշիչ բառ (an կամ ìl-): Խեթական սեպագրության մեջ այն նույնպես արտասանվում է որպես «an»:


== Շումերերեն ==

Շումերական սեպագրությունում դինգիրի նշանը առաջացել է աստղի պատկերանկարից, որը լայնորեն կիրառվող և աստվածներին բնորոշող գիր էր։ Այն մասնավորպես  շումերակակն  Անու աստծու խորհրդանիշն էր։ Ի հակադրություն երկրի (ki), դինգիրը կարող էր կրել  «երկինք» իմաստը։ Էմեսալ հին բարբառում սեպագիր նշանը արտասանվում էր որպես dimer:


== Աքքադերեն ==
 
Աքքադական  սեպագրության մեջ դինգիրը կարող է նշանակել.

il- արմատը, որը նշանակում էր աստված կամ աստվածուհի։
Անու աստծուն։
šamû բառը, որը նշանակում է երկինք։
an կամ il վանքերը։
Որոչիշ բառ, որը ցույց է տալիս, որ նրանից հետո եկող հաջորդ բառը աստծո անուն է։
Արտահայտել «դեպի» կամ «մեջ» իմաստները։


== Յունիկոդ ==
Յունիկոդում այս նշանին տրված է U+1202D համարը։


== Ծանոթագրություններ ==
Բլագա Ալեքսովա

Բլագա Ալեքսովա (մակեդոներեն՝ Блага Алексова, հունվարի 24, 1922(1922-01-24), Տետովո, Tetovo Municipality, Հյուսիսային Մակեդոնիա - հուլիսի 12, 2007(2007-07-12), Սկոպիե, Հյուսիսային Մակեդոնիա), մակեդոնացի գիտնական, ակադեմիկոս։ Համարվում է Հյուսիսային Մակեդոնիայի առաջին կին-հնագետը։


== Կենսագրություն ==
Բլագա Ալեքսովան ծնվել է 1922 թվականի հունվարի 24-ին Տետովոյում (այն ժամանակ՝ Հարավսլավիայի Թագավորություն)։ Ավարտել է Սկոպյեի սուրբ Կյուրեղի և Մեթոդիոսի անվան համալսարանի գեղարվեստի ֆակուլտետը։ Դոկտորական աստիճանը պաշտպանել է Լյուբլյանայի համալսարանում։ Շնորհիվ հետևողական ուսումնասիրությունների՝ նա Վարդարյան Մակեդոնիայում հայտնաբերել է բազմաթիվ պատմական հուշարձաններ (հիմնականում սրբավայրեր)։
1975—1983 թվականներին նա աշխատել է Արվեստի պատմության ինստիտուտում՝ որպես միջնադարի և վաղբյուզանդական հնագիտության պրոֆեսոր։ Այդ ժամանակ Բլագան հիմնականում զբաղվել է միջնադարյան պատմական հուշարձանների, խեցեղենի, սովորույթների և ավանդույթների ուսումնասիրությամբ։ Բացահայտել և ուսումնասիրել է հնագույն Ստոբի քաղաքի եպիսկոպոսական հին բազիլիկան (շենքի տիպ, որի ներսը երկայնակի բաժանված է երկու սյունաշարով)։ Հնագիտական աշխատանքներ է կատարել է Բարգալա, Դեմիր Կապիա, Կրուպիշչե, Ստրումիցա, Պոլոգ, Օխրիդ, Պրեսպա, Դոյրան, Օրիզարի, Ստոբի, Ռոդոլիշչե և այլ քաղաքներում և գյուղերում։
Ղեկավարել է միջազգային հետազոտական նախագծեր Բարգալայում և Ստոբիում։ Մասնակցել է բազմաթիվ գիտական հանդիպումների Հյուսիսային Մակեդոնիայում, ԱՄՆ-ում, Ավստրիայում, Միացյալ Թագավորությունում, Ռուսաստանում, Ռումինիայում, Թուրքիայում, Բուլղարիայում, Իտալիայում, Խորվաթիայում, Սերբիայում, Հունաստանում, Ալբանիայում։
Եղել է Մակեդոնիայի գիտությունների և արվեստի ակադեմիայի անդամ (1997)։ Հետագայում դարձել է Սկոպյեի սուրբ Կյուրեղի և Մեթոդիոսի անվան համալսարանի պրոֆեսոր, հրատարակել է բազմաթիվ հետազոտություններ Մակեդոնիայում և արտերկրում։
Բլագա Ալեքսովան մահացել է 2007 թվականի հուլիսի 12-ին Սկոպյեում։


== Մատենագրություն ==
Prosek – Demir Kapija: Slovenska nekropola i slovenske nekropole u Makedoniji, Բելգրադ – Սկոպյե, 1966,
Епископијата на Брегалница, Պրիլեպ, 1989,
Loca Sanctorum Macedoniae: култот на мартирите во Македонија од IV до VI век, 384 էջ, ISBN 9989-48-009-5, Սկոպյե, 1995։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բաշ-Սինակ

Բաշ-Սինակ, գյուղ Արևելյան Հայաստանում, Երևանի նահանգի Սուրմալուի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Երևանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Սամի Բեքիր

Սամի Բեքիր (օսերեն՝ Къуындыхаты Муссæйы фырт Бечир, թուրքերեն՝ Bekir Sami Kunduh, 1865, Saniba, Պրիգորոդնի շրջան, Ռուսաստան - հունվարի 16, 1933(1933-01-16), Ստամբուլ, Թուրքիա), ազգությամբ օսեթ, թուրք քաղաքական գործիչ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Հյուսիսային Օսեթիայում, ռուսական գեներալ-մայոր Մուսա Կունդուխովի ընտանիքում։ Հոր կազմակերպել է մուհաջիրություն, որի արդյունքում մի քանի հազար օսեր, չեչեններ և կարաբուլակներ Հյուսիսային Օսեթիայից տեղափոխվել են Օսմանյան Թուրքիա։ Սովորել է Գալաթասարայի ճեմարանում։ Ավարտել է Փարիզի քաղաքական գիտությունների դպրոցը։ Թաղված է Ստամբուլում։


== Քաղաքական գործունեություն ==
Դիվանագիտական ծառայություն է կատարել Ռուսաստանում օսմանյան դեսպանությունում, ապա եղել Վանի, Տրապիզոնի և այլ ի վիլայեթների նահանգապետ։ Անտանտի զորքերի Կոստանդնուպոլիս մուտք գործելուց (1919) հետո հարել է քեմալական շարժմանը։
1920-1921 թվականներին եղել է Անկարայի կառավարության արտաքին գործերի առաջին նախարարը։ 1920 թվականի նոյեմբերին գլխավորել է թուրքական պատվիրակությունը Ալեքսանդրապոլի հայ-թուրքական բանակցություններում։ Դեմ էր խորհրդային Ռուսաստանի հետ Թուրքիայի մերձեցման, հանդես է եկել Անտանտի հետ դաշինքի օգտին։ Թուրքական պատվիրակության կազմում Մոսկվայում մասնակցել է բանակցություններին, որոնք ավարտվել են կողմերի հակահայկական պայմանագրի կնքմամբ


== Ծանոթագրություններ ==

Մուհաջիրություն
Եվրատեսիլ 1997 երգի մրցույթ

«Եվրատեսիլ 1997 երգի մրցույթը» դարձել է Եվրատեսիլի 42-րդ մրցույթը և տեղի է ունեցել 1997 թվականի մայիսի 3-ին Իռլանդիայի մայրաքաղաք Դուբլինի Point Theatre-ում։ Մրցույթի ազգային հեռարձակող կազմակերպությունը եղել է Raidió Teilifís Éireann (RTÉ)։


== Հղումներ ==
Եվրատեսիլի պաշտոնական կայք
Քաղցր կյանք

«Քաղցր կյանք» (իտալերեն՝ La Dolce Vita), 1960 թվականին ռեժիսոր Ֆեդերիկո Ֆելինիի կողմից նկարահանված իտալական կատակերգական դրամա։ Նկարահանված է սև-սպիտակ ժապավենի վրա։ Գլխավոր դերում հանդես է գալիս Ֆելինիի ընտրյալ դերասան և մտերիմ ընկեր Մարչելո ՄաստրոյանինՖիլմը բաղկացած է 13 դրվագներից (6 կարճ և 7 երկար), որոնցում նկարագրվում են դեղին մամուլի լրագրող Մարչելո Ռուբինիի ամենօրյա կյանքը մայրաքաղաք Հռոմում, ով հրապուրված քաղաքի «քաղցր կյանքով», գտնվում էր սիրո և երջանկության անպտուղ որոնման մեջ։ Դրվագները ոչ մի կերպ միմյանց կապակցված չեն։
Ֆիլմն արժանացել է «Ոսկե արմավենու» 1960 թվականի Կաննի կինոփառատոնի ժամանակ, առաջադրվել 4 Ակադեմիայի մրցանակի՝ հաղթելով «հագուստի լավագույն դիզայն» կատեգորիայում։
Ֆիլմը ներկայումս հաճախ դիտվում է որպես համաշխարհային կինոյի լավագույն գործերից մեկը։


== Դերերում ==


== Գրականություն ==
Costa, Antonio (2010) . Federico Fellini. 'La dolce vita'. Lindau: collana Universale film.
Fellini, Federico, and Joseph-Marie Lo Duca (1960). La dolce vita. Paris: Jean-Jacques Pauvert Editeur.
Kezich, Tullio (2005). "Federico Fellini and the Making of 'La Dolce Vita . in Cineaste, Volume 31, no. 1, 2005, pp. 8–14.
'La Dolce Vita' di Federico Fellini. Bologna: Cappelli editore, collana Fellini Federico: dal soggetto al Film, 1960.
Su 'La Dolce Vita' con Federico Fellini. Venice: Marsilio, 1996.
Ricciardi, Alessia  (2000). "The Spleen of Rome: Mourning Modernism in Fellini's 'La Dolce Vita. in Modernism/Modernity, Volume 7, no. 2, 2000, pp. 201–219.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էջը IMDb.com կայքում(անգլ.)
Էջը «Rotten Tomatoes» կայքում(անգլ.)
Կվերնաուլա (Թիանեթի շրջան, Ղուլելեբի)

Կվերնաուլա (վրաց.՝ კვერნაულა), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Մցխեթ-Մթիանեթ մարզի Թիանեթի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 1050 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Թիանեթից հեռու է 32 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 74 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Տատյանա Ժուկ

Տատյանա Ժուկ (ռուս.՝ Татьяна Алексеевна Жук, հունվարի 1, 1946(1946-01-01), Լենինգրադ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - մարտի 21, 2011(2011-03-21), Օրեխովո-Զուևո, Մոսկվայի մարզ, Ռուսաստան), խորհրդային գեղասահորդուհի, հանդես է եկել զուգասահքում։ Ալեքսանդր Գորելիկի հետ 1968 թվականի Օլիմպիական խաղերի արծաթե մրցանակակիրներ են։ ԽՍՀՄ սպորտի վաստակավոր վարպետ։
Տատյանա Ժուկը խորհրդային ճանաչված մարզիչ Ստանիսլավ Ժուկի փոքր քույրն է։


== Կարիերա ==
Գեղասահքով սկսել է զբաղվել Լենինգրադում՝ Իգոր Մոսկվինի ղեկավարությամբ։ Առաջին զուգընկերոջ՝ Ալեքսանդր Գավրիլովի հետ դարձել է Աշխարհի (1963 թվական) և Եվրոպայի (1963-64 թվականներ) առաջնությունների բրոնզե մրցանակակիր։ Բացի դրանից, 1963 թվականի ԽՍՀՄ առաջնությանը հանդես է եկել որպես մենասահորդ և եղել է երկրորդը։
1964 թվականի ապրիլին տեղափոխվել է Մոսկվա՝ ԲԿՄԱ, սկսել է մարզվել եղբոր՝ Ստանիսլավ Ժուկի ղեկավարությամբ և զույգ է կազմել Ալեքսանդր Գորելիկի հետ։ Նրանք հասակի մեծ տարբերությամբ առաջին սպորտային զույգն էին։
1965 թվականին Ժուկ/Գորելիկ զույգը դարձել է բրոնզե մեդալակիր, իսկ 1966 և 1968 թվականների Աշխարհի առաջնություններին՝ արծաթե մեդալակիր։ Եվրոպայի առաջնություններին 1965 թվականին դարձել են բրոնզե մեդալակիրներ, իսկ 1966 թվականին՝ արծաթե մեդալակիրներ։
1966 թվականին Տատյանա Ժուկը լուրջ վնասվածք է ստանում։ Բժիշկներն արգելում են նրան սառույց դուրս գալ առնվազն մեկ տարի։ Զույգն ամբողջապես բաց է թողնում 1966-67թթ. մրցաշրջանը։ Այնուամենայնիվ, գեղասահորդները կարողանում են վերադառնալ սպորտ և 1968 թվականին Գրենոբլում կայացած օլիպիադայում նվաճում են արծաթե մեդալ։
1965 թվականին Տատյանա Ժուկը ամուսնանում է բանակի հանրահայտ ֆուտբոլիստ Ալբերտ Շեստերնյովի հետ, իսկ 1968 թվականին որոշում է ավարտել սպորտային կարիերան՝ երեխա ունենալու համար։ Ֆիզարձակուրդից վերադառնալուց հետո զուգընկերոջ հետ հանդես է եկել սառույցի վրա կրկեսում։ Ա. Շեստերնյովի հետ նրանք ապրեցին վեց տարի և ամուսնալուծվեցին 1970-ականների սկզբներին։ Մյուս ամուսնությունից ևս մեկ դուստր ունի։


== Սպորտային ձեռքբերումներ ==
Ա. Գորելիկի հետԱ․ Գավրիլովի հետ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Профиль на сайте В.Соловьёва
Современный музей спорта
Вторая высота (Шелухин А.)
Վեսյոլի Պոդոլ (այլ կիրառումներ)

Վեսյոլի Պոդոլ, կարող է վերաբերել՝

Վեսյոլի Պոդոլ - գյուղ, Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Ելանեցի շրջանում
Վեսյոլի Պոդոլ - գյուղ, Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Նովի Բուգի շրջանում
Վեսյոլի Պոդոլ - գյուղ, Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Նովի Բուգի շրջանում
Ռավիլովո

Ռավիլովո (ռուս.՝ Равилово, բաշկիրերեն՝ Рауил), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Աբզելիլովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 518 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Տպավորություն. Ծագող արև

«Տպավորություն. Ծագող արև» (ֆր.՝ Impression, soleil levant), Կլոդ Մոնեի նկարը, որը ստեղծվել է 1872 թվականին։ Բնօրինակ տարածքը Հավրի հին նավահանգիստն է։ Նկարը պատկանում է իմպրեսիոնիզմի ոճին։


== Պատմություն ==
Կտավն առաջին անգամ ցուցադրվել է 1874 թվականին լուսանկարիչ Նադարի արվեստանոցում։ Լրագրող Լուի Լերուան իր «Իմպրեսիոնիստների ցուցահանդեսը» (Le Charivari, 1874 թիվ) թերթում գրում է. «Պատկերներն առավել ավարտուն կլինեին, քան այս «Տպավորությունը»»։
Այս աշխատանքը ցուցադրվում է Փարիզի Մարմոտան թանգարանում, որտեղից 1985 թվականին գողացվել էր նկարչի այլ կտավների հետ։ Գողացվածների շարքում էին նաև Օգյուստ Ռենուարի և Բերտա Մորիզոյի կտավները։
Կտավը գտնվել է հինգ տարի հետո միայն։ Իսկ 1991 թվականին բերվել է թանգարան և ցայսօր էլ ցուցադրվում է մյուս նմուշների հետ միասին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Musée Marmottan-Monet, Monet's Impression Sunrise, The Biography of a Painting, P. de Carolis, M. Mathieu, D. Lobstein, 18 September 2014 - 18 January 2015
"Monet's 'Impressionism' birth dated by Texas State's 'Celestial Sleuth'", University News Service, 2 September 2014 Archived 3 December 2016 at the Wayback Machine.
Impressionism : A Centenary Exhibition, the Metropolitan Museum of Art, December 12, 1974-February 10, 1975, fully digitized text from The Metropolitan Museum of Art libraries
Հրանտ Եպիսկոպոսյան (այլ կիրառումներ)

Հրանտ Եպիսկոպոսյան կարող է վերաբերել՝

Հրանտ Լևոնի Եպիսկոպոսյան, հայ փիլիսոփա
Հրանտ Միքայելի Եպիսկոպոսյան, ՀՀ հատուկ ծառայությունների գործիչ, ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ տնօրենի առաջին տեղակալ, գեներալ-մայոր
Սատանի քաղաք

Սատանի քաղաք (Սերբական կիրիլիցա`Ђавоља варош, անգլ.՝ Devil's Town, լատ.՝ Đavolja varoš ), յուրօրինակ ժայռերի փունջ, գտնվում է հարավային Սերբիայում, Րադան լեռան մոտ, Կուրշումլիա քաղաքի հարևանությամբ։ Նրա առավելություններն են՝ 202 էկզոտիկ գոյացած շերտերը, որոնք նկարագրվում են երկրի բուրգեր կամ «աշտարակներ»։ Բարձրությունը՝ 2-15 մ., լայնությունը՝ 4-6 մ.: Այդ շերտերը ստեղծված են հողի ուժգին էրոզիայից, որը ուներ ինտենսիվ հրաբխային ակտիվություն միլիոնավոր տարիներ առաջ։ Աշտարակների մի մասը ունի «խոյակներ» կամ «գլուխ», որոնք հետագայում նրանց կպաշտպանեն էրոզիայից։
1959 թվականից այն համարվում է արգելոցային տարածք և պաշտպանվում է պետության կողմից, 1995 թվականին Սերբիայի կառավարության որոշմամբ հայտարարվեց, որ դա ենթակա է առաջին աստիճանի պաշտպանության։ Բնական աղբյուրները գտնվում են շերտերի տակ և ունեն բարձր հանքային կոնցենտրացիա։
Այնտեղ կան երկու աղբյուրներ՝ Đavolja voda (Սատանի ջուր), որը պարունակում է թթվային մաս(pH 1.5) և բարձր հանքային կոնցենտրացիա, երկրորդը՝ Crveno vrelo(Լավ կարմիր)։
Ժայռը նոմինացվել է աշխարհի յոթ նոր հրաշալիքներից մեկը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Սատանի քաղաք»-ի մասին About Devil՝S Town
«Սատանի քաղաք»-ի ձայնը Archived 2013-11-05 at the Wayback Machine.
Պաշտոնական վիրտուալ տուր «Սատանի քաղաք»-ում
Տեսանյութ «Սատանի քաղաք»-ի մասին
BeWelcome - ուսումնասիրել «Սատանի քաղաք»-ը և հյուրնկալվել
Կոսթարայներա

Կոսթարայներա (իտալերեն՝ Costarainera), կոմունա Իտալիայի Լիգուրիա մարզի Իմպերիա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 802 մարդ (2008)։ Բնակչության խտությունը՝ 326 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 2 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 18017։ Հեռախոսային կոդ՝ 0183։
Քաղաքի հովանավորն է հանդիսանում San Giovanni Battista առաքյալը։ Տոնակատարությունը հունիսի 24-ին է։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության դինամիկան.


== Համայնքի վարչակազմ ==
Հեռախոսահամար՝ 0183 98008
Էլեկտրոնային հասցեն՝ costarainera@libero.it


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ  (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
Վասիլի Արդամատսկի

Վասիլի Արդամատսկի (ռուս.՝ Василий Иванович Ардаматский, սեպտեմբերի 25 (հոկտեմբերի 8), 1911, Դուխովշչինա, Սմոլենսկի գավառ, Ռուսական կայսրություն - փետրվարի 20, 1989(1989-02-20), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), ռուս լրագրող, կինոսցենարիստ, հայրենասիրական թեմայով գրված պատմական, արկածային ստեղծագործությունների հեղինակ։ ԽՄԿԿ անդամ (1943), ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ (1949)։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է ուսուցչի ընտանիքում։ Սովորել է Սմոլենսկի բժշկական ինստիտուտում։ 1929 թվականից աշխատել է տեղական ռադիոթերթում։ 1931-1932 թթ. Կարմիր բանակում ծառայելուց հետո տեղափոխվել է Մոսկվա և երեսուն տարի կյանքը կապել ռադիոլրագրությանը։ Գեղարվեստական արձակի առաջին գիրքը՝ «Уменье видеть ночью» (1942), պատմվածքների ժողովածուն է։ Հայրենական Մեծ պատերազմի ժամանակ եղել է զինվորական թղթակից:։
Վասիլի Արդամատսկու ակնարկների, պատմվածքների և վիպակների հիմնական թեման Հայրենական Մեծ պատերազմի տարիներին չեկիստների կատարած աշխատանքն է։


== Վասիլի Արդամատսկին հայերեն ==
«Սատուրնը» գրեթե չի երևում (վեպ), Ե., Հայպետհրատ, 1966, 751 էջ։ Ռուսերենից թարգմ.՝ Մ. Թութխալյան։


== Ծանոթագրություններ ==
Lay Me Down

Lay Me Down, բրիտանացի երգիչ Սեմ Սմիթի առաջին ալբոմի՝ In the Lonely Hour-ի երգերից է։ Թողարկվել է 2013 թվականի փետրվարի 15-ին։


== Տեղեկություն երգի մասին ==
«Lay Me Down» երգի հեղինակներն են՝ Սեմ Սմիթը, Էլվին Սմիթը և Ջեյմս Նապեռը։ Այս երգը առաջին անգամ հնչեց 134-րդ Մեծ Բրիտանիայի հիթ շքերթում։ Երգի երկրորդ տարբերակը ստեղծեց Ջոն Լեջենդը և ներկայացրեց «Comic Relief» բրիտանական բարեգործական հեռուստամարաթոնին։ 2015 թվականի մարտին այն դարձավ լավագույնը Միացյալ Թագավորությունում։


== Չարթեր ==


== Ծանոթագրություններ ==
Մամինսկայա

Մամինսկայա (ռուս.՝ Маминская ), գետ Ռուսաստանում, հոսում Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Ռևաժ գետի ձախ ափին՝ 14 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 11 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը -  03020300112103000025391 
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 103002539
Ավազանի կոդը - 03.02.03.001
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Անբուն կկուն (բալլադ)

Անբուն կկուն, բալլադ, որը մշակել է հայ գրող Հովհաննես Թումանյանը։


== Պատմություն ==
«Չարի վերջը» բալլադի ընդարձակ մշակումն է. այստեղ հեղինակն օգտվել է ժողովրդական տարբեր առարկաներից` ստեղծելով նոր, ինքնուրույն ստեղծագործական արժեք ունցող բալլադ։ Թումանյանը բալլադը գրելուց օգտագործել է տարբեր, ինչպես հայերեն, այնպես էլ` օտարալեզու աղբյուրներ։
Մեծապես օգտվել է Հյուսիսային Դաղստանում գրված «Волк, Лисица и Куклухай»  հեքիաթից և Մ. Աբեղյանի «Ուղղագրական հոդվածներ, Գայլ և գայլի պատահարներ» գրքում առկա նյութերից։
Թումանյանի Երկերի առաջին գիտական հրատարակության մեջ «Անբուն կըկուն» համարվում  է 1922 թվականի գրված ստեղծագործություն, իսկ Ա. Ինճիկյանը ենթադրում է, որ այն պետք է գրված լինի «ոչ ուշ, քան մինչև 1915 թվականը»։
Ե. Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի Թումանյանի համար 90 ֆոնդում պահվում է երեք ինքնագիր, որոնցից մեկը հիմք է դարձել Երևանում լույս տեսնող «Նորք» հանդեսի տպագրության համար։ Առաջին ինքնագրի վրա կան մի քանի նշումներ։
Թումանյանի ընտանիքի արխիվում պահվում է երրորդ ինքնագրի շարունակությունը, որն արտագրել է Աշխեն Թումանյանը` Հովհաննես Թումանյանի սևագրությունից։ Բալլադը գրված է արձակ երկխոսությունների ձևով։ Վերջում Աշխենը բացատրություն է տվել` գրելով. «Արտագրել եմ հայրիկի ձեռագրից նույնությամբ` և թուղթը և թանաքը նույնն է, մատիտով գրածն էլ նույն գույնն եմ վերցրել։ Արտագրել եմ 23 թվին, երբ մերոնք բոլորը Դիլիջան էին ամառը. ես մնացի մայրիկի հետ, Հովիկն էլ հետս էր»։
Այս հատվածն առաջին անգամ հրապարակել է Ա. Ինճիկյանը, Թումանյանի ընտանիքի արխիվում պահվում են հատվածին վերաբերող պատառիկներ, գրառումներ։
Բալլադի առաջին և երկրորդ մասերը մեզ հասել է մշակման տարբեր աստիճաններով։ Առաջին մասը գրեթե վերջացրած էր` չհաշված մի քանի տասնյակ տողեր և բառեր։ Երկրորդ մասը մեզ հասել էր գրեթե անմշակ վիճակում։ Այդ մասերը հետագա հրատարակություններում միացվել են՝ ստեղծագործության ամբողջությունը պատկերացնելու համար։
Ստեղծագործության ձեռագրերում բաց են թողնված մի քանի տողերը, որը գրողը չի հասցրել գրել։
Առաջին անգամ առանց Աշխեն Թումանյանի արտագրած հատվածի տպագրվել է Երևանի «Նորք» հանդեսի 1923 թվականի 3-րդ համարի 35 էջում, այնուհետև` Վիեննայի «Արեգ» ամսագրի 1924 թվականի համար 7-ի 401 էջում, համար 8-ի, 461 էջում, ապա` Երկերի ժողովածու առաջին հատորի 596-669 էջերում։


== Տե՛ս նաև ==
Չարի վերջը (բալլադ)


== Ծանոթագրություններ ==
Դժգույն գարշասունկ

Դժգույն գարշասունկ (լատ.՝ Amanita phalloides), Amanitaceae ընտանիքին պատկանող սունկ, որը գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։


== Նկարագրություն ==
Մահացու թունավոր սունկ է, որի 5-15 սմ տրամագծով, ձիթապտղագույն, կանաչավուն, սպիտակավուն, մեջտեղում ավելի մուգ գունավորված, կիսագնդաձև, հարթ եզրերով, մետաքսանման գլխարկը ընդհանուր ծածկոցի մնացորդներով է։ Սունկն ունի սպիտակ պտղամիս, թիթեղներ և ոտիկ։ Հասուն և չորացած պտղամարմիններն ունեն տհաճ հոտ։   Սպիտակ թաղանթանման օղակով ոտիկը 6-12 x 1,5-2 սմ է, հիմքի մոտ՝ ուռուցիկ, ազատ պարկաձև պատյանի (վոլվա) մնացորդներով։ Սպորափոշին սպիտակ է։ 8-12 x 7-9 մկմ, անգույն, օվալաձև սպորները հարթ են, ամիլոիդ։


== Տարածվածություն ==
Ընդհանուր արեալն ընդգրկում է Եվրոպան, Ամերիկան, Աֆրիկան, Ավստրալիան, Նոր Զելանդիան, Ասիան, Հարավային Կովկասը (Ադրբեջան, Վրաստան, Հայաստան)։ Լայն տարածում ունի աշխարհի մի շարք երկրներում, սակայն Հայաստանում հանդիպում է հազվադեպ, եզակի առանձնյակներով։ Հայաստանում այս սնկի եզակի պտղամարմինները հայտնաբերված են Լոռու ֆլորիստիկական շրջանում՝ Ստեփանավան քաղաքի շրջակայք, Իջևանի ֆլորիստիկական շրջանում, Զանգեզուրի ֆլորիստիկական շրջանում և Ապարանի ֆլորիստիկական շրջանում։


== Էկոլոգիա ==
Հանդիպում է հողի վրա, լայնատերև, փշատերև և խառը անտառներում, 1100-1800 մ բարձրության վրա, հուլիսից մինչև հոկտեմբեր ամիսներին։ Միկոռիզա գոյացնող սունկ է՝ համակեցության մեջ է մտնում փշատերև և սաղարթավոր անտառների ծառատեսակների, հիմնականում կաղնու հետ։ Օգտագործվում է բժշկության մեջ։


== Պահպանություն ==
Հայաստանում պահպանվում է Դիլիջան ազգային պարկի համապատասխան էկոհամակարգերի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==
Պեչենեգի (քաղաքատիպ ավան, Ուկրաինա)

Պեչենեգի (ուկրաիներեն՝ Печеніги), քաղաքատիպ ավան Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Պեչենեժսկի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Նովո-Բելգորոդ։
2001 թվականի տվյալներով Պեչենեգի քաղաքատիպ ավանում բնակվում էր 6 033 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 7,85 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 768,54 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Սերգեյ Բազարևիչ

Սերգեյ Վալերյանովիչ Բազարևիչ, (ռուս.՝ Сергей Валерьянович Базаревич, ծնվ.՝ մարտի 16, 1965(1965-03-16), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), խորհրդային և ռուս բասկետբոլիստ, մարզիչ, աշխարհի կրկնակի չեմպիոն, Ռուսաստանի Դաշնության սպորտի վաստակավոր վարպետ (1994)։
Երկար ժամանակ եղել է Ռուսաստանի հավաքականի առաջատարը։ 1994 թվականին Բազարևիչը պայմանագիր է կնքել Ատլանտա Հոքսի հետ և դարձել Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայում խաղացող առաջին ռուսը։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական էջը ՌԲՖ պաշտոնական կայքում(չաշխատող հղում)(ռուս.)
Մուկաուկիս

Ալ-Մուկաուկիս (արաբ․՝ المقوقس‎‎) հիշատակվում է իսլամի պատմության մեջ որպես Եգիպտոսի տիրակալ, ով նամակագրություն է ունեցել Մուհամեդ մարգարեի հետ։ Նա հաճախ նույնացվում է Ալեքսանդրիայի պատրիարք Կյուրոսի հետ, ով կառավարել է Եգիպտոսը Բյուզանդական կայսրության անունից։ Սակայն այդ նույնականացումը վիճարկվում է, քանի որ այն հիմնված է ոչ հավաստի ենթադրությունների վրա։ Ըստ այլընտրանքային տեսակետի՝ Մուկաուկիսը Եգիպտոսի սասանյան նահանգապետ էր, ուներ հունական ծագում և հայտնի էր որպես ղպտիների առաջնորդ Կիրոլոս։


== Ծանոթագրություններ ==
Ինդոնեզիայի համալսարան

Ինդոնեզիայի համալսարան (Universitas Indonesia), բարձրագույն կրթական առաջատար պետական ինստիտուտ Ինդոնեզիայում։ Երկրում գիտական մտքի հիմնական կենտրոններից մեկը։


== Պատմություն ==
Հիմնադրվել է 1950 թվականին Ջակարտայում՝ 1849 թվականի հոլանդացիների կողմից հիմնադրված Ջավենսավայի բժշկական դպրոցի հիման վրա։ 2000 թվականից ի վեր ունի ինքնավար կարգավիճակ։ 2010 թվականին այնտեղ սովորել է ավելի քան 47․000 ուսանող, աշխատել է 7․300 ուսուցիչ։ Այն բաղկացած է 15 ֆակուլտետներից՝ հումանիտար, հասարակական-քաղաքական գիտություններ, տնտեսագիտություն, իրավաբանություն, հոգեբանություն, բժշկություն, ատամնաբուժություն, հանրային առողջապահություն, մաթեմատիկական և բնական գիտություններ, տեխնոլոգիա, ճարտարագիտություն, համակարգչային, դեղագիտական, նախադպրոցական կրթություն, ասպիրանտուրա։
Համալսարանները տեղակայված են Սալեմբում և Դեպոկում։
Դրա հիման վրա ստեղծվել են տնտեսագիտական և սոցիալական հետազոտությունների, կառավարման, սոցիոլոգիական հետազոտությունների, ժողովրդագրության, զանգվածային լրատվության միջոցների, կիրառական հոգեբանության, պատմության, հնագիտության, մարդաբանության, տեխնոլոգիայի, քրեագիտության հաստատություններ, ինչպես նաև, համակարգչային, բնապահպանական և մարդկային ռեսուրսների, նաև լեզվական ռեսուրսների կենտրոններ։ Պահում է ակտիվ հարաբերություններ ազգային, տարածաշրջանային, միջազգային համալսարանների և հետազոտական կենտրոնների, ներառյալ ԱՄՆ-ի,Ճապոնիայի, Հոլանդիայի, Գերմանիայի, Հարավարևելյան Ասիայի պետությունների ասոցիացիայի հետ։


== Հայտնի շրջանավարտներ ==
Ակբար Տանջունգ
Ամիր Շամսուդդին
Արիֆ Բուդիման
Կոսմաս Բատուբարա
Կուսումաատմաջա, Մոխտար
Սոֆյան Վանանդի
Տարիգանու
Տաուֆիկ Իսմաիլ
Տուտի Խերատի
Ումար Յունուս
Յուսուֆ Վանանդի


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Համալսարանի կայքը