armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Խաղաղություն աշխարհին

Խաղաղություն աշխարհին, հայտնի քաղաքական նշանաբան։ Խորհրդային մամուլում կարգախոսը ստեղծվել է 1951 թվականի մայիսին, իսկ ավելի վաղ ձևով ՝ «Խաղաղություն աշխարհին»՝ 1949 թվականի մայիսից։


== Նշանաբանի ծագում ==
Ըստ պատմաբան Կոնստանտին Դուշենկոյի ուսումնասիրությունների` 1795 թվականին ներբողը առաջին անգամ հիշատակել է Գավրիլ Դերժավինը «Կարապ» ներբողում`«Եվ խաղաղություն քարոզելով աշխարհին...» տողերում։ 1814 թվականի ապրիլին կարգախոսի տեսքով տեղադրվել է Մոսկվա (գետ)ի զինանշանի վրա՝ Փարիզըի գրավման կապակցությամբ։ Նշանաբանի աղբյուրն է ուղղափառ «Մեծ էկթենիան» («Խաղաղություն տվեք աշխարհին»),  նաև «Հայցողական էկթենիան»-ն՝ «Համաշխարհային խաղաղություն ենք խնդրում Տիրոջից»։
Նշանաբանները՝ «Ամբողջ աշխարհի խաղաղությունը», «Ամբողջ աշխարհի խաղաղության համար», «Խաղաղություն ամբողջ աշխարհին», սովորական են դառնում փետրվարյան հեղափոխությունից հետո։ «Առաջ նետվենք ամբողջ աշխարհի խաղաղության համար»՝ կոչ է արել Կերենսկին Օդեսայում, 1917 թվականի մայիսի 16-ին։ Դեմյան Բեդնինը միաժամանակ գրել է. «խաղաղության աշխարհին» դա բարբաջանք է՝ չենք հաշտվի առանց կռիվ։
192 թվականին Վլադիմիր Մայակովսկին ավարտել է «Պրոլետարիա՛ սաղմնավորվիր, խեղդիր պատերազմը» բանաստեղծությունը՝ «Խաղաղությանը՝ խաղաղություն, պատերազմին՝ պատերազմ։
«Խաղաղություն աշխարհին» կոչով Իլյա Էրենբուրգն իր ելույթը ավարտել է 1949 թվականի ապրիլի 23-ին Փարիզի խաղաղության կողմնակիցների համաշխարհային կոնգրեսում։  Նույն կարգախոսով ստորագրահավաք էր ընթանում Ստոկհոլմի դիմումում 1950 թվականին։
Խորհրդային մամուլում այս կարգախոսը հաստատվել է 1951 թվականի մայիսին։


== Գրականության մեջ ==
Նմանատիպ արտահայտություն է օգտագործել նաև Լուիշ դի Կամոենսին Օվչարենկոյի բանաստեղծության թարգմանության մեջ (Հնդկաստանի պորտուգալացիներից նվաճվելու կապակցությամբ. «Եվ բարբարոսը կկործանի իր կուռքերը,  և Լուզի որդիները խաղաղություն կպարգևեն աշխարհին»):  Բնօրինակում այս ձևակերպումը բացակայում է (պորտ. Que cítara jamais cantou vitória, / Que assim mereça eterno nome e glória)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Иванов К. К., 1952
Каракашев В. С., 1965 г.
Беломлинский М.
mir-miru.org Одноимённый сайт, посвященный современным мировым проблемам и путям их решения
Նատրիումի ցիկլամատ

Նատրիումի ցիկլամատ, սինթետիկ ծագման քիմիական նյութ։ Օգտագործում են քաղցր համ ստանալու համար։ Նատրիումի ցիկլամատը 30-50 անգամ քաղցր է շաքարից։ Ավելի շատ օգտագործում են սննդամթերք, ըմպելիք, դեղանյութ քաղցրացնելու համար։ Նատրիումի ցիկլամատը չի մնում օրգանիզմի մեջ այլ դուրս է գալիս մեզի հետ։ Օրական անվտանգ չափաբաժինն է 1 կգ մարմնին 10 մգ։ Ըստ հետազոտությունների նատրիումի ցիկլամատը կարող է առաջացնել միզապարկի քաղցկեղ առնետների մոտ, իսկ մարդկանց մոտ նատրիումի ցիկլամատը ոչ մի վնաս չի հասցնում մարդուն։ Գազավորված ըմպելիքների մեջ նյութը նշվում է՝ E952:


== Սննդային հավելում ==
Նատրումի ցիկլամատը գրանցված է որպես սննդային հավելում` E952: Թույլատրվում է 55 երկրներում ընդ որում ԵՄ։ 1969 թվականին նատրումի ցիկլամատը ԱՄՆ-ում արգելված էր օգտագործել մինչ այսօր այդ հարցը դեռ քննարկվում է։ Արգելվում է օգտագործել հղի կանանց։


== Որոշ նյութերի համեմատական քաղցրությունը ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
European Commission Revised Opinion On Cyclamic Acid
FDA Commissioner's Decision on Cyclamate, 45 FR 61474
Խաղաղության պաշտպանության համաշխարհային կոնգրեսներ և կոնֆերանսներ

Խաղաղության պաշտպանության համաշխարհային կոնգրեսներ և կոնֆերանսներ, սկսել են գումարվել XIX դարի կեսից՝ պատերազմի հակառակորդներին միավորելու նպատակով։ Մինչև XX դարի 70-ական թթ. սկիզբը տեղի են ունեցել շուրջ 150 համաշխարհային կոնգրես և կոնֆերանս։ Դրանցից մոտ 40-ը տեղի է ունեցել մինչև Առաջին համաշխարհային պատերազմը (1914 - 1918), 60-ից ավելին՝ երկու համաշխարհային պատերազմների միջև ընկած ժամանակամիջոցում, և մնացածները՝ երկրորդ համաշխարհային պատերազմից (1939 - 1945) հետո։
Խաղաղության պաշտպանության առաջին համաշխարհային կոնգրեսները միավորում էին առանձին անհատների և սակավաթիվ իդեալիստ-պացիֆիստների խմբեր, որոնք խաղաղությունն ամրապնդելու ուղին գլխավորապես տեսնում էին կրոնական դոգմաներ տարածելու մեջ։ Այնուամենանիվ, 19-րդ դարի վերջին, 20-րդ դարի սկզբին խաղաղության պաշտպանության կոնգրեսներում և կոնֆերանսներում մեծամասնություն էին կազմում պացիֆիստները։
Երկու համաշխարհային պատերազմների միջև ընկած ժամանակաշրջանում տեղի ունեցած կոնգրեսներն ու կոնֆերանսները պատերազմի, միլիտարիզմի, ֆաշիզմի դեմ մղվող պայքարում տարբեր քաղաքական հայացքներ և կրոնական համոզմունքներ ունեցող մարդկանց միավորվելու հիմքերը դրեցին։ Ֆաշիզմի տապալումից հետո ձևավորվեց զանգվածային համաշխարհային խաղաղության կողմնակիցների շարժումը։ Դրա մասնակիցները ստեղծեցին մշտական միջազգային կազմակերպություն (1950 թվականից՝ Խաղաղության համաշխարհային խորհուրդ), որը ղեկավարում էր շարժումը կոնգրեսների միջև ընկած ժամանակահատվածում։
Ետպատերազմյան շրջանում խաղաղության պաշտպանության կոնգրեսներ տեղի են ունեցել 1948 թվականի օգոստոսին Վրոցլավում, 1949 թվականի ապրիլին Փարիզում (ինչպես նաև Պրագայում, որտեղ նիստ էին անում կոնգրեսի այն մասնակիցները, որոնց Ֆրանսիայի կառավարությունը Փարիզ գալ չէր թույլատրել), 1950 թվականի նոյեմբերին Վարշավայում, 1952 թվականի դեկտեմբերին Վիեննայում, 1955 թվականի հունիսին և 1965 թվականի հուլիսին Հելսինկիում, 1958 թվականի հուլիսին Ստոկհոլմում։ 1962 թվականի հուլիսին Մոսկվայում կայացել է համընդհանուր զինաթափմանը և խաղաղության պաշտպանությանը նվիրված կոնգրես, որի աշխատանքին մասնակցել են նաև այլ հասարակական կազմակերպություններ։ 1967 թվականի հուլիսին և 1968 թվականի մարտին Ստոկհոլմում տեղի են ունեցել Վիետնամին նվիրված կոնֆերանսներ՝ միջազգային և ազգային կազմակերպությունների բազմաթիվ ներկայացուցիչների մասնակցությամբ։ 1969 թվականի հունիսին Բեռլինում կայացած Խաղաղության համաշխարհային ասամբլեայում ներկայացված էին տարբեր կազմակերպություններ և շարժումներ։ Ամենաներկայացուցչականը 1973 թվականի հոկտեմբերին Մոսկվայում տեղի ունեցած Խաղաղության պաշտպանության համաշխարհային կոնգրեսն էր, որը մեծ դեր խաղաց համաշխարհային պատերազմի վտանգի դեմ մղվող պայքարի ուժեղացման, խաղաղասեր ուժերի համախմբման գործում։
Ահարոն

Ահարոն, հայկական տղամարդու անուն է։ Ըստ Հայկազյան բառարանի առաջացել է եբրայերեն «լեռնական», «ուսուցանող. կամ «իմացող» բառերից։ Սրա կրճատ ձևն է Հարոնը։ Սրանից է Ահարոնյան ազգանունը։ Այսօր ևս օգտագործվող անուն է։


== Հայտնի կրողներ ==
Ահարոն Ադիբեկյան


== Ծանոթագրություններ ==
Կասպարով (այլ կիրառումներ)

Կասպարով, ազգանուն։

Սուրեն Կասպարով, գվարդիայի սերժանտ, Խորհրդային Միության հերոս (1924-1999)։
Վլադիսլավ Կասպարով, անդրկովկասյան և ռուսական հեղափոխական շարժման գործիչ (1884-1917)։
Պուլգար (Տոլեդո)

Պուլգար (Տոլեդո)(իսպ.՝ Pulgar), քաղաք և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, գտնվում է Տոլելդո պրովինցիայում՝ Կաստիլի-Լա Մանչ ինքնավար համայքնի կազմում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Տոռիխոս շրջանի կազմում։ Տարածքը կազմում է 38 կմ²։ Բնակչությունը՝ 1669 մարդ (ըստ 2010 թվականի)։


== Բնակչություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
պաշտոնական կայք(չաշխատող հղում)
Դրոխիչին

Դրոխիչին (լեհ.՝ Drohiczyn, ուկրաիներեն՝ Дорогичин), քաղաք Լեհաստանում։ Մտնում է Պոդլասկի նահանգի Սիեմիատիչենսկի շրջանի կազմի մեջ։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Արևմտյան Բուգիի բարձր աջ ափին։ Զբաղեցնում է 15,68 կմ² տարածք։


== Բնակչություն ==
Բնակչությունը 2012 թվականի հունիսի 30-ի դրությամբ կազմում էր 2129 մարդ։ 2004 թվականին եղել է 2111 մարդ։


== Պատմություն ==
Հին ռուսական Դորոգիչինը առաջին անգամ հիշատակվել է Կիևյան Ռուսիաի մատյանում մինչև 1142 թվականը, երբ Կիևի իշխան Վսեվոլոդ Օլգովիչը Բրեստյեին Դորոգիչինի հետ միասին տվեց Չեռնիգովյան իշխաններ Դավիդովիչին։ Հնագիտական հետազոտությունները հիմք են տվել ենթադրելու, որ Դրոխիչյան դետինցին կառուցվել է XI դարի երկրորդ կեսին։
Գալիսիա-Վոլին իշխանության արևմտյան սահմանին գտնվող քաղաքը կարևոր դեր է խաղացել Լեհաստանի և Արևմտյան Եվրոպայի երկրների՝ ներառյալ Մեծ սաթի ճանապարհի հետ Ռուսաստանի խոշոր տարանցիկ առևտրում։ Դրոխիչինը ծառայում էր որպես հիմնական սովորույթներից մեկը։
Դրոխիչինի շրջանակներում հայտնաբերվել են մի քանի հազար կապարի կնիքներ (ըստ տարբեր աղբյուրների `ոչ պակաս, քան 8,5-ից ոչ ավելի, քան 15 հազար)։ Կնիքների գտածոների քանակով (ավելի քան 400 կնիք) Մեծ Նովգորոդը զբաղեցնում է երկրորդ տեղը, երրորդը Դուբնայի Ռատմինսկոյե բնակավայրն է (մոտ 50 կնիք), իսկ չորրորդը Կուրսկն է (40 կնիք)։ Շատ դեպքերում կնիքները կրկնակի թեքված կապարի թիթեղներ են, որոնց միջով անցել է ժանյակը։ Դրոխիչինից կնիքների վրա հայտնաբերվել են Ռուրիկովիչների նշաններ՝ թեք և եռանախ, ինչպես նաև երկրաչափական գծեր, թվեր, լատինական և սլավոնական տառեր։ Դրոխիչինի կապարի կնիքների վրա Ռուրիկովիչների նշանների մեծ մասը Դրոխիչինի սահմաններից դուրս չի հայտնաբերվել․ ըստ երևույթին, դրանք պատկանել են փոքր Արևմտյան Ռուսաստանի իշխաններին։ Դրոխիչինը փոքր ուդելային իշխանության կենտրոնն էր։
13-րդ դարի առաջին կեսին քաղաքը ժամանակավորապես գրավել են լեհերը։ 1237 թվականի մարտի 3-ի պատվոգրով Մազովացի Կոնրադ I-ը Դոբժինյան ասպետներին հանձնեց Արևմտյան Բագի և Նուրա գետի միջև նշանակալի տարածք ունեցող Վոլին քաղաքում գտնվող Դրոխիչին (Դրոխիչին)։ 1238-ին (կամ 1237 թվականին) Դանիլ Ռոմանովիչը ետ գրավեց ասպետներից, ենթադրաբար Դոբժինսկի շքանշանով (Գալիցիա-Վոլին տարեգրության մեջ անվանվեց «Տեմպլիչս-Սողոմոնիչ», քանի որ կարգը կազմվել էր ըստ տաճարականների միաբանության)։
Դրոխիչինում Դանիիլ Ռոմանովիչը ստացավ արևմտյան դեսպանատներ, այստեղ նա թագադրվեց Ռուսաստանի թագավորի թագով 1253 թվական։ XIV դարում Վոլինի իշխան Լյուբարտը Դրոխոչինի հողերը տեղափոխեց Կեյստուտ։


== Պատկերսրահ ==

		
		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Շատ լուսանկարներ քաղաքից Archived 2020-03-26 at the Wayback Machine.
Դրոխիչին պատմություն, հուշարձաններ, լուսանկրաներ
Դրոխիչինի տեսակի լցոնումների տարածումը
426

426 թվական, ոչ նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է հինգշաբթի օրը։ Սա մեր թվարկության 426 թվականն է, 
V դարի 26-րդ տարին։


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Չորչանա

Չորչանա (վրաց.՝ ჩორჩანა), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մարզի Խաշուրի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 900 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Խաշուրից հեռու է 33 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 62 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ստարոե Կուրգանե

Ստարոե Կուրգանե (ռուս.՝ Старое Курганье), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 9 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
1

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ 1 (այլ կիրառումներ)Այս հոդվածը 1 թվականի մասին է։ Տես նաև 1 թվի մասին հոդվածը։
1 թվական, ոչ նահանջ տարի, որն, ըստ Գրիգորյան օրացույցի, սկսվում է երկուշաբթի օրը։ Այն մեր թվարկության 1-ին տարին է, 1-ին հազարամյակի 1-ին տարին, 1-ին դարի 1-ին տարին, 1-ին դարի 1-ին տասնամյակի 1-ին տարին։


== Դեպքեր ==
Արտաշեսյան դինաստիայի վերացումը
Հայոց Տիգրան Դ արքայի մահը


=== Կրոն ===
Հիսուս Քրիստոսի ծնունդը։


== Ծնունդներ ==
Քվինտիլիոս Վարոս Կրտսեր, Քվինտիլիոս Վարոս ավագի և Կլավդիա Պուլհրայի որդին։


== Մահեր ==
Բոլշիե Կոկովիչի

Բոլշիե Կոկովիչի (ռուս.՝ Большие Коковичи), գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Լոդեյնոպոլսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 50 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Բուդյանկա (գյուղ, Պոչինկովսկի շրջան)

Բուդյանկա (ռուս.՝ Будянка), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Պոչինկովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 72 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Տիշինո (այլ կիրառումներ)

Տիշինո, կարող է վերաբերել՝

Տիշինո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Նովոդուգինսկի շրջանի կազմում։
Տիշինո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սմոլենսկի շրջանի կազմում։
Տիշինո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի կազմում։
Ջենյուարի Ջոնս

Ջենյուարի Քրիստեն Ջոնս (անգլ.՝ January Kristen Jones, հունվարի 5, 1978(1978-01-05), Sioux Falls), ամերիկացի դերասանուհի և ֆոտոմոդել։


== Վաղ տարիներ ==
Ջենյուարի Քրիստեն Ջոնսը ծնվել է 1978 թվականի հունվարի 5-ին, Հարավային Դակոտայի Սու Ֆոլս քաղաքում։ Ծնողները նրան այդպես են անվանել Ժակլին Սյուզանի «Once Is Not Enough» վեպի հերոսուհի Ջենյուարի Ուեյնի պատվին։ Սու Ֆոլսի Roosevelt High School դպրոցը ավարտելուց հետո սկսել է իր մոդելային կարիերան։ Երկար ժամանակ եղել է «Abercrombie & Fitch» ապրանքանիշի դեմքը։


== Կարիերա ==
1999 թվականին Ջենյուարին նկարահանվել է «Կանանց հասարակություն» հեռուստաֆիլմում։ Առավել հայտնի է դարձել «Խելագարներ» հեռուստասերիալի դերի շնորհիվ, որում նկարահանվել է 2007-2015 թվականներին։
2009 թվականի ապրիլից Ջենյուարի Ջոնսը «Oceana» խոշորագույն օվկիանոսային ընկերության խոսնակն է, որը պայքարում է շնաձկների անհետացող տեսակների համար։


== Անձնական կյանք ==
2011 թվականի սեպտեմբերի 13-ին ունեցել է որդի, որին անվանել է Քսանդեր Ջեյն Ջոնս։


== Մրցանակներ և անվանակարգեր ==
2002 թվականին «Maxim» ամսագիրը Ջենյուարիին ընդգրկել է «100 ամենագեղեցիկ կանանց» ցանկում։
2009 թվականին «Ոսկե գլոբուս» մրցանակի «Լավագույն կանացի դեր դրամա հեռուստասերիալում» անվանակարգում «Խելագարներ» սերիալի համար։
2010 թվականին «Ոսկե գլոբուս» մրցանակ «Լավագույն կանացի դեր դրամա հեռուստատեսային սերիալում» անվանակարգում «Խելագարներ» սերիալի համար։
2010 թվականին «Էմմի» մրցանակ «Լավագույն կանացի դեր դրամատիկ սերիալում» անվանակարգում «Խելագարներ» սերիալի համար։
2010 թվականին «Սպուտնիկ» մրցանակ «Լավագույն կանացի դեր դրամա հեռուստասերիալում» անվանակարգում «Խելագարներ» սերիալի համար։
3 անվանակարգ (2008, 2011, 2016) և 2 մրցանակ (2009, 2010) «ԱՄՆ կինոդերասանների Գիլդիա» «Լավագույն դերասանական կազմ դրամատիկ սերիալում» «Խելագարներ» սերիալի համար։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ջենյուարի Ջոնս (անգլ.) Internet Movie Database կայքում
Ներքին Աբասթուման

Ներքին Աբասթուման, գյուղ Թիֆլիսի նահանգի Ախալցխայի գավառում, Ախալցխա-Աբասթուման ճանապարհի վրա։


== Ծանոթագրություններ ==
Ուլսան

Ուլսան (հանգըլ՝ 울산, հանջա՝ 蔚山), քաղաք Հարավային Կորեայի հարավարևելյան մասում, Ճապոնական ծովի ափին, Բուսան քաղաքից 70 կմ հյուսիս։ Երկրի արդյունաբերական խոշորագույն քաղաքն է, հայտնի է որպես «Կորեայի Հանրապետության տնտեսության մայրաքաղաք» կամ «Կորեայի Հանրապետության արդյունաբերության մայրաքաղաք»։ Պաշտոնական անվանումն է Ուլսան քաղաք-մետրոպոլիտ (հանգըլ՝ 울산광역시, հանջա՝ 蔚山廣域市 ― Ուլսան կվանգյոկշի)։ Աշխարհագրական կոորդինատներն են՝ 35°33′ հս․ լ. 129°19′ ավ. ե.։
Նախկինում քաղաքը եղել է կետորսական արդյունաբերության կենտրոն, իսկ 2005 թվականին այստեղ տեղի է ունեցել Կետորսության միջազգային հանձնաժողովի նիստը։


== Վարչական բաժանում ==
Ուլսանը բաժանվում է 4 շրջանի («կու») և 1 գավառի («կուն»).


== Զբոսաշրջություն և տեսարժան վայրեր ==
Ուլսանի մեծ այգի՝ Կորեական հանրապեըության մեծ այգիներից,
Կանջոլգոտ ծովացոց,
Յոննամ-Ալպեր լեռներ,
Տխեխվագան այգի,
Սոսենպխո-վեսոն ամրոց,
Խակսոնի այգի,
Օնյան-իպսոն քաղաքի պատը,
Տեվանամ ժայեռ,
Կենպխոսոն ամրոքցի ավերակները,
Չխոյոնամ ժայեռ,
Ուլգիի փարոս։


== Ծանոթագրություններ ==
Կոդիմա (այլ կիրառումներ)

Կոդիմա, կարող է վերաբերել՝

Կոդիմա - գետ Ռուսաստանում, Հյուսիսային Դվինայի վտակը
Կոդիմա - գետ Ռուսաստանում, Ստորին Տոյմայի վտակը
Կոդիմա - քաղաք Ուկրաինայի Օդեսայի մարզի Կոդիմայի շրջանում, շրջկենտրոն
Կոլմենար դել Առոյո

Կոլմենար դել Առոյո (իսպ.՝ Colmenar del Arroyo), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, գտնվում է Մադրիդ շրջանում՝ Մադրիդի ինքնավար մարզերի կազմում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Սերրա Օեստե դե Մադրիդ շրջանում։ Բնակչությունը՝ 1446 մարդ (ըստ 2010 թվականի)։ Տարածքը՝ 50,57 Կմ²։


== Ժողովրդագրություն ==


== Արտաքին հղումներ ==
Colmenar del Arroyo Archived 2011-01-22 at the Wayback Machine.
Sierra Oeste Archived 2011-01-22 at the Wayback Machine.
Un Paseo por Colmenar del Arroyo
[1] Archived 2020-11-01 at the Wayback Machine.
Զաբորե (գյուղ, Դեմիդովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԶաբորեԶաբորե (ռուս.՝ Заборье), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դեմիդովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 438 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Նեյտրոնային անդրադարձիչ

Նեյտրոնային անդրադարձիչ, ռեակտորի ակտիվ գոտին շրջապատող, չտրոհվող, ցրման մեծ և կլանման փոքր կտրվածքներ ունեցող նյութի շերտ, որի նպատակն է փոքրացնել նեյտրոնների արտահոսքը ակտիվ գոտուց։ Նեյտրոնային անդրադարձիչն էապես փոքրացնում է ռեակտորի կրիտիկական զանգվածը և հնարավորություն տալիս տնտեսելու տրոհվող նյութը։ Նեյտրոնային անդրադարձիչի շնորհիվ նեյտրոնների հոսքի, հետևաբար և ջերմաանջատման խտության բաշխումը ակտիվ գոտու ծավալում դառնում է ավելի հավասարաչափ, մեծանում է ռեակտորի հզորության մակարդակը, ավելի արդյունավետ են օգտագործվում ակտիվ գոտու եզրային մասերը։ Հաստությունից կախված՝ նեյտրոնային անդրադարձիչի արդյունավետությունը սկզբից աճում է, ապա՝ ընդունում հաստատուն արժեք։ Արագ նեյտրոններով ռեակտորներում նեյտրոնային անդրադարձիչը միաժամանակ վերարտադրության գոտու դեր է կատարում։


== Տես նաև ==
Միջուկային ռեակտոր
Սելիսկի

Սելիսկի (ուկրաիներեն՝ Селіски), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Վլադիմիր-Վոլինի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Սելիսկի գյուղում բնակվում էր 81 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2,22 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 36,49 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Մեզերեկ

Մեզերեկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Սպերի գավառակում։ Գտնվում էր Սպեր քաղաքից հարավ, Ճորոխի աջ ափին։


== Անվան ստուգաբանություն ==
Գյուղի անվանումը հայերենով նշանակում է Մեծ ագրակ։ Գյուղի անվանումը առաջացել է «Մեծ ագրակ» անվանման աղավաղումներից։


== Բնակչություն ==
1872-1873 թվականներին ուներ 13 տուն հայ և 13 տուն թուրք բնակիչ, իսկ 1890-ական թվականներին՝ 15 տուն հայ և 16 տուն թուրք բնակիչ։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Մեզերեկն ուներ Ս. Աստվածածին անունով եկեղեցի։


== Կրթություն ==
Գյուղն ուներ տղաների հայկական դպրոց։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Վիլլանովա դ’Աստի

Վիլլանովա դ’Աստի  (իտալերեն՝ Villanova d'Asti), կոմունա Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Աստի գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 5341 մարդ (2008)։ Բնակչության խտությունը՝ 127 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 42 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 14019։ Հեռախոսային կոդ՝ 0141։
Բնակավայրի հովանավորն է հանդիսանում սուրբ Իսիդորոն։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները


== Կոմունայի ադմինիստրացիան ==
Հեռախոսահամար՝ 0141 946085
Էլեկտրոնային հասցե՝ villanova.dasti@reteunitaria.piemonte.it
Պաշտոնական կայք՝ http://www.comune.villanova.at.it/


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի պաշտոնական կայք (իտալ.)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Յուպիտեր LXIII

Յուպիտեր LXIII, Յուպիտերի անկանոն բնական արբանյակներից է, ունի հակադարձ շարժում։ Հայտնաբերվել է Սքոթ Շեփարդի ղեկավարած խմբի կողմից 2017 թվականին, սկզբում արբանյակը ստացել է S/2017 J 2 ժամանակավոր անվանումը։
Յուպիտեր LXIII արբանյակը ունի մոտ 2 կմ տրամագիծ, և պտտվում է Յուպիտերի շուրջ միջինում 23 303 335 միլիոն կմ հեռավորության վրա, 723,1 օրվա ընթացքում։ Արբանյակի ուղեծրի թեքումը կազմում է 166,4° խավարածրի հարթության նկատմամբ, իսկ էքսցենտրիսիտետը 0,236 է։
Յուպիտեր LXIII արբանյակը պատկանում է Կարմեի խմբին, որի արբանյակները ունեն հակադարձ շարժում, հեռավորությունը մոլորակից ընկնում է 23 - 24 գիգամետր միջակայքում, իսկ ուղեծրի թեքումը մոտ 165° է։


== Տես նաև ==
Յուպիտերի արբանյակներ


== Ծանոթագրություններ ==
Խորուժևկա (գյուղ, Նեդրիգայլովի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԽորուժևկաԽորուժևկա (ուկրաիներեն՝ Хоружівка), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Նեդրիգայլովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Խորուժևկա գյուղում բնակվում էր 813 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ակդաղ (լեռ, Կիլիկիա)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ակդաղ (այլ կիրառումներ)Ակդաղ, Ագդաղ, լեռնագագաթ Լեռնային Կիլիկիայում, Սարոս գետի և նրա վտակ Քորքանի գետահովտի հյուսիսում, Բուլղար լեռնաշղթայի արևելյան մասում։


== Ծանոթագրություններ ==
Նիկոլայ Կելին

Նիկոլայ Կելին (ռուս.՝ Николай Андреевич Келин, հոկտեմբերի 31, 1896(1896-10-31) կամ 1896, Կլետսկայա, Կլետսկի շրջան - հունվարի 9, 1970(1970-01-09) կամ 1970, Ժելիվ), բանաստեղծ, արձակագիր (արտագաղթի առաջին ալիք), բժիշկ, դոնի կազակ։ Առաջին համաշխարհային և Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմների մասնակից։


== Կենսագրություն ==
Նիկոլայ Կելինը ծնվել է 1896 թվականին Վոյսկա Դոնի մարզի Ուստ-Մեդվեդիցկոե շրջանի Կլետսկայա ստանիցայում։ 1908 թվականին ընդունվել է ատաման, իշխան Մ. Ի. Պլատովի անվան ռեալական ուսումնարանը, այնուհետև՝ Սանկտ Պետերբուրգի Ռազմաբժշկական ակադեմիան, որը Առաջին համաշխարհային պատերազմի պատճառով չի ավարտել։ Ընդունվել է Կոնստանտինովսկի հրետանային ուսումնարան, որն ավարտելուց հետո ստացել է սպայական կոչում, ծառայել է Հյուսիսային ռազմաճակատի 12-րդ բանակում՝ որպես մարտկոցի հրամանատար։ Կոնտուզիայի ենթարկվելուց հետո վերադարձել է Դոն և մասնակցել կարմիրների դեմ քաղաքացիական պատերազմին։ Դրանից հետո արտագաղթել է, 1920 թվականից բնակվել Չեխոսլովակիայում, ավարտել Պրահայի Կարլովի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետը, որպես բժիշկ աշխատել Չեխոսլովակիայի Ժելիվ ավանում:
Գրել է բանաստեղծություններ, որոնք տպագրվել են էմիգրանտական հրատարակությունները, «Կազակի խոստովանությունը» գրքի հեղինակն է։ Այս գրքում Նիկոլայ Անդրեևիչը պատմում է իր ճակատագրի, ինչպես նաև Միխայիլ Ալեքսանդրովիչ Շոլոխովի հետ նամակագրության և հանդիպումների մասին։ 1957 թվականին Կելին Նիկոլայ Անդրեևիչը եկել է ԽՍՀՄ՝ հարազատների հետ հանդիպելու համար։ Նա հիշեց իր «Կազակի խոստովանությունը» գրքի մասին և, ցանկացավ տեսնել գրող Միխայիլ Շոլոխովին, զանգահարեց նրան, և Շոլոխովը նրան հրավիրեց Վյոշենսկայա ստանիցա։ Կելինի և Շոլոխովի հանդիպումը տևեց առնվազն վեց ժամ։ Հաջորդ օրը Նիկոլայ Անդրեևիչը մեկնեց հայրենի Կլեցկայա ստանիցա. ուղևորությունը կազմակերպել էր Միխայիլ Շոլոխովը։ Կլեցկայա ստանիցայում Կելինը հանդիպեց իր 90-ամյա մորաքրոջ հետ։ Նիկոլայ Անդրեևիչը իր «Կազակի խոստովանությունը» գրքում գրել է.

1960 թվականին Կելինը կրկին այցելել է Միխայիլ Շոլոխովին Վյոշենսկայա ստանիցայում։
Մահացել է 1970 թվականի հունվարի 9-ին, Չեխոսլովակիայի Ժելիվ ավանում։ Թաղված է ուղղափառ Օլշանսկոե գերեզմանատանը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Шолоховская энциклопедия/ Колл. авторов; глав. ред. Ю. А. Дворяшин; вступ. ст. М. М. Шолохов. — М.: Издательский дом «СИНЕРГИЯ», 2013. — С. 304. — 1216 с.: ил. ISBN 978-5-94238-022-9.


== Արտաքին հղումներ ==
Библиография на РГБ
Николай Келин
Николай Келин. Казачья исповедь
Келин Николай Андреевич
Նեղոսի դելտա

Նեղոսի դելտա (արաբ․՝ دلتا النيل‎‎‎‎), աշխարհի խոշորագույն գետերից մեկի՝ Նեղոսի, դելտան, որը ձգվում է Միջերկրական ծովի երկայնքով 240 կմ՝ Ալեքսանդրիայից մինչև եգիպտական Պորտ Սաիդ նավահանգիստ։ Նեղոսի դելտան ընդհանուր հաշվով զբաղեցնում է մոտ 24 հազար քառ․ կմ տարածք։
Եգիպտոսի Արաբական Հանրապետության մայրաքաղաք Կահիրեից փոքր-ինչ ներքև՝ ծովի թափվելու վայրից 160 կմ հարավ Նեղոսը բաժանվում է մի քանի ճյուղերի։ Նեղոսի դելտա եզրույթն առաջին անգամ իրենց խոսքում կիրառել են հին հույն աշխարհագրագետները։ Նրանք նշել են, որ Նեղոսի դելտան ունի եռանկյունաձև տեսք, այն նմանեցնելով հունական այբուբենի «դելտա» (հին հունարեն՝ Δ) տառի հետ։ Հենց այստեղից էլ առաջացել է Նեղոսի դելտա եզրույթը։
Ներկայումս Նեղոսի դելտայի շրջակայքում բնակվում է ամբողջ Եգիպտոսի Արաբական Հանրապետության բնակչության կեսը՝ մոտ 80 միլիոն մարդ։ Դելտայի ափին կառուցված են մի շարք խոշոր քաղաքներ, որոնք ունեն բնակչության բարձր խտության ցուցանիշ։ Նեղոսի դելտայի շրջակայքում բնակչության միջին խտության ցուցանիշը գերազանցում է 1000 մարդ մեկ քառակուսի կիլիոմետրի վրա։
Նեղոսի դելտայի ափին գտնվող ամենամեծ և ամենահայտնի քաղաքն Ալեքսանդրիան է, որը նաև Եգիպտոսի խոշորագույն նավահանգիստն է։ Այստեղ են գտնվում նաև ժամանակակից Եգիպտոսի մի շարք վարչատարածքային միավորներ։
Դեռևս հնագույն ժամանակներից՝ Հին Եգիպտոսի պետական միավորման գոյության օրոք, այն ունեցել է կարևոր տնտեսական նշանակություն։ Բացի Ալեքսանդրիայից և Կահիրեից, դելտայի շրջակայքում եղել են նաև մի շարք հնագույն քաղաքներ, որոնց մի մասը հիմա գոյություն չունի։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Նեղոսի դելտան(չաշխատող հղում) — Նեղոսը Եգիպտոսի համար
դելտայի տնտեսական նշանակությունը Եգիպտոսի համար
Նեղոս գետի և վերջինիս դելտայի մասին Archived 2010-08-02 at the Wayback Machine.
Բուրգհայմ

Բուրգհայմ (գերմ.՝ Burgheim), կոմունա Գերմանիայում, Բավարիա երկրամասում։
Ենթարկվում է Վերին Բավարիա երկրամասին։ Գտնվում է Նոյբուրգ Շրոբենհաուզեն շրջանում։ Բնակչությունը կազմում է 4523 մարդ (2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալներով)։ Տարածքը 49.73 կմ² է։ Պաշտոնական կոդը՝ 09 1 85 125։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք(չաշխատող հղում)
(4814) Կասաչի

(4814) Կասաչի (անգլ.՝ Casacci), աստերոիդ աստերոիդների գոտու արտաքին մասում։ Հայտնաբերվել է 1978 թվականի սեպտեմբերի 1-ին Նիկոլայ Չեռնիխի կողմից Նաուչնիում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,226246 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,613 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,8395 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2116,63 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,170082 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,44° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(4814) Կասաչի աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Սեկիգահարա

Սեկիգահարա (ճապ.՝ 関ケ原町 Սեկիգահարա-տյո), Ճապոնիայի Գիֆու պրեֆեկտուրայի Ֆիվու գավառում գտնվող ավան։ Ավանի մակերեսը կազմում է 49,29 կմ², բնակչությունը՝ 7 587 մարդ, բնակչության խտությունը՝ 153,93 մարդ/կմ²։


== Աշխարհագրական դիրք ==
Ավանը տեղակայված է Հոնսյու կղզու Տյուբու տարածաշրջանի Գիֆու պրեֆեկտուրայում։ Այս ավանի հետ սահմանակցում են Օգակի, Մայբարա քաղաքները և Տարուի, Իբիգավա ավանները։


== Բնակչություն ==
Ավանի բնակչությունը կազմում է 7 587 մարդ (2014 թվականի հուլիսի 1-ի տվյալների համաձայն), իսկ խտությունը՝ 153,93 մարդ/կմ²։ Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունը՝ 1980-2005 թվականներին.


== Պատմություն ==
Այս շրջանում 1600 թվականին տեղի է ունեցել Սեկիգահարայի ճակատամարտը։


== Սիմվոլիկա ==
Ավանը խորհրդանշող ծառ է համարվում կրիպտոմերիան, ծաղիկ՝ ճապոնական ծիրանի ծաղիկը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք(ճապոներեն)
Լաստիխութ

Լաստիխութ, Լաստի Խութ, Լաստի Կալ, լեռ Հայաստանի Սյունիքի մարզում, Սյունիքի բարձրավանդակում Գորիս քաղաքի հարավարևելյան մասում։ Բարձրությունը 1535 մ է։ Անվանափոխվեց Ластихут-ից 31 օգոստոսի 2006-ին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Լաստիխութ mapcarta.com կայքում
(300) Ջերալդինա

(300) Ջերալդինա (անգլ.՝ Geraldina), աստերոիդ աստերոիդների գոտու արտաքին մասում։ Հայտնաբերվել է 1890 թվականի հոկտեմբերի 3-ին Օգյուստ Շարլուայի կողմից Նիցայում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,209571 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 3,0286 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,3905 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2100,24 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,171409 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 0,73° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(300) Ջերալդինա աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Եվգենի Բարատինսկի

Եվգենի Բորատինսկի, (ռուս.՝ Евге́ний Абра́мович Бараты́нский, փետրվարի 19 (մարտի 2), 1800[…], Մարա, Կիրսանովյան վարչաշրջան, Տամբովի նահանգ, Ռուսական կայսրություն և Մարինկա, Կիրսանովյան վարչաշրջան, Տամբովի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - հուլիսի 11, 1844(1844-07-11)[…], Նեապոլ, Իտալիա[…]), ռուս բանաստեղծ։
1819-1826-ական թվականներին ծառայել է բանակում։ Տպագրվել է 1819 թվականից։ Սկզբնական շրջանում գրել է եղերերգեր և ուղերձներ։ Անձամբ և գաղափարներով մոտ է եղել Ալեքսանդր Սերգևիչ Պուշկինին (1828 թվականին միասին լույս են ընծայել «Երկու չափածո վիպակ» գիրքը, ուր մտել են Պուշկինի «Կոմս Նուլին» և Բորատինսկի «Պարահանդես» պոեմները)։ Դեկաբրիստների ապստամբության պարտությունից հետո գրել է անկումային բանաստեղծություններ։ Վերջին տարիների գործերում կրկին հնչել են կենսահաստատ մոտիվներ։ Վ․ Գ․ Բելինսկին Բորատինսկուն համարել է Պուշկինի հետ հանդես եկած բանաստեղծներից առաջինը։ Բորատինսկսու քնարերգությանը հատուկ է խոհականությունը։ Թաղված է Պետերբուրգում։


== Ծանոթագրություններ ==
Միհրի տաճար (Վաղարշապատ)

Միհրի տաճար, Միհր դիցին նվիրված հին հայկական հեթանոսական տաճար Մեծ Հայքի Այրարատ նահանգի Արագածոտն գավառի Վաղարշապատ քաղաքում։ 4-րդ դարում Հայաստանում քրիստոնեությունն պետական կրոն ընդունելիս տաճարը քանդվել է և տեղը կառուցվել է Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցին։


== Ծանոթագրություններ ==
Նադեժդա Բեգլարյան

Նադեժդա Պետրոսի Բեգլարյան (ապրիլի 4, 1927(1927-04-04), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ կենսաբան-գենետիկ։ Կենսաբանական գիտությունների դոկտոր (1971), պրոֆեսոր (1974):


== Կենսագրություն ==
Նադեժդա Բեգլարյանը ծնվել է 1927 թվականի ապրիլի 4-ին, Երևանում։ 1949 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի կենսաբանության ֆակուլտետը։ 1953 թվականց աշխատում է ԵՊՀ կենսաբանության ֆակուլտետում։ 1980-1990 թվականներին եղել է գենետիկայի և բջջաբանության ամբիոնի վարիչ, 1981-1991 թվականներին` «Գենետիկական միջտարածաշրջանային գիտական խորհրդի նախագահ»։
Ուսումնասիրել է բարձրակարգ բույսերի ժառանգականության և փոփոխականության վրա ֆիզիկական և քիմիական գործոնների ազդեցությունը, բացահայտել գիբերելինի գենետիկական ակտիվությունը, նրա դերը բույսի ժառանգական ապարատում (ներդրվել է գործնական գյուղատնտեսության մեջ)։ Ստացել է ընտրասերման տեսակետից հեռանկարային, գեղազարդիչ և գյուղատնտեսական բույսերի բազմաթիվ մուտանտ ձևեր։


== Երկեր ==
Ձեռքբերովի հատկությունների և հատկանիշների ժառանգման պրոբլեմը միչուրինյան բիոլոգիայի լույսի տակ, Երևան, 1954։
Ձեռքբերովի հատկությունների և հատկանիշների ժառանգման պրոբլեմը, Երևան, 1956։
Մատերիալիզմի պայքարը իդեալիզմի դեմ բիոլոգիայում։ Բեգլարյան Նադեժդա Պետրոսի, ՀՍՍՌ Քաղաքական և գիտական գիտելիքների տարածման ընկերություն, Երևան, Ա. հ., 1957:
Չարլզ Դարվին։ [Կյանքն ու գործունեությունը], Բեգլարյան Նադեժդա Պետրոսի, Երևանի պետական համալսարան, Երևան, ԵՊՀ հրատարակչություն, 1958։
Ժան Բատիստ Լամարկ։ Բեգլարյան Նադեժդա Պետրոսի, Երևան, Ա. հ., 1975:
Գիբերելինները դեկորատիվ ծաղկաբուծության սելեկցիայում, Երևան, 1992։
Էվոլյուցիոն տեսություն։ (Ուսումնական ձեռնարկ), Բեգլարյան Նադեժդա Պետրոսի, Երևան, Երևանի համալսարանի հրատարակչություն, 1998։
Ընդհանուր կենսաբանություն։ (Դասագիրք), Բեգլարյան Նադեժդա Պետրոսի, Թռչունյան Արմեն Համբարձումի,  [խմբ.] | Երևանի պետական համալսարան, Երևան,  Երևանի համալսարանի հրատարակչություն, 2005։
Գյուղատնտեսության մեջ ծխախոտի մշակման գործում՝ բուսական հորմոն գիբերելաթթվի (ԳԹ) կիրառման հեռանկարները։ Բեգլարյան Նադեժդա Պետրոսի, Մկրտչյան  Մելանյա Ժորայի, Երևանի պետական համալսարան, Երևան, Երևանի համալսարանի հրատա(ակչություն, 2006։


== Ծանոթագրություններ ==
Ճառագայթ (թերթ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ճառագայթ (այլ կիրառումներ)«Ճառագայթ», հասարակական-քաղաքական, գրական շաբաթաթերթ։ Լույս է տեսել 1947-1952 թվականներին, Ստամբուլում։ Արտոնատեր-խմբագիր՝ Խ. Ամիրյան։
Լուսաբանել է ստամբուլահայ համայնքի հասարակական ֊մշակութային կյանքը։ Կառավարության ուշադրությունն է հրավիրելազգային փոքրամասնությունների (մասնավորապես հայերի) վերաբերյալ միջազգային համաձայն ագրերի (մասնավորապես 1923 թվականի Լոզանի դաշնագրի) կատարման անհրաժեշտությանը, պահանջել Ազգային սահմանադրությամբ (1860) ստեղծված վարչական մարմինների վերականգնումը։ Լայն տեղ է հատկացրել հայ գրողների արձակ և չափածո ստեղծագործություններին, տպագրել լուրեր Հայաստանի կյանքի տարբեր բնագավառներից, սփյուռքահայության կյանքից։
Լայն տեղ է հատկացրել հայ սովետական գրողների արձակ և չափածո ստեղծագործություններին, տպագրել լուրեր ՀԽՍՀ կյանքի տարբեր բնագավառներից, սփյուռքի գաղթավայրերից։
PhpPgAdmin

phpPgAdmin, PHP լեզվով գրված բաց կոդով վեբ-հավելված, որն իրենից ներկայացնում է վեբ-միջերես PostgreSQL տվյալների բազաների կառավարման համակարգի համար։
phpPgAdmin-ը թույլ է տալիս բրաուզերի միջոցով կառավարել MySQL սերվերը, գործարկել SQL հրամաններ և դիտել աղյուսակների ու տվյալների բազաների բովանդակությունը։ Հավելվածը վեբ-մշակողների կողմից մեծ ճանաչման է արժանացել, քանի որ թույլ է տալիս առանց SQL հրամանների գրառման կառավարել PostgreSQL ՏԲԿՀ-ը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Հղումներ ==
phpPgAdmin-ի պաշտոնական էջը
Իսլամական պետություն (այլ կիրառումներ)

Իսլամական պետություն

Իսլամական պետություն՝ պետության հայեցակարգ, որում հասարակության և պետության կյանքի հիմքում ընկած է իսլամը։ Իսլամական պետության տիպերն են՝ սուլթանություն, ամիրայություն, իմամաթ, խալիֆայություն, իսլամական հանրապետություն։
«Իրաքի և Լևանտի իսլամական պետություն»՝ ահաբեկչական խմբավորում և ինքնահռչակ պետություն։


== Տես նաև ==
Աֆղանստանի իսլամական պետություն
«Ազավադի իսլամական պետություն»
«Իրաքի իսլամական պետություն»
Տեչա (Ուգրայի վտակ)

Տեչա (ռուս.՝ Теча), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կալուգայի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Ուգրա գետի աջ ափին՝ 75 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 52 կմ է, ավազանի տարածքը 945 կմ2։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Օկա ավազանային շրջանին, ջրատնտեսային տեղամասը՝ Ուգրա, ենթաավազանը՝ Օկի և Մոկշի գետերն են։ Գետի գետային ավազանը՝ Օկա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 09010100412110000021368
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 110002136
Ավազանի կոդը - 09.01.01.004
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 10
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


=== Վտակներ (կմ ակունքից) ===
6 կմ. Մեծ Բերեզույ գետ (աջ)
23 կմ. Պրոկուդինկա գետ (ձախ)
36 կմ. Օլշանկա գետ (աջ)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Կրասնոկոմիսարովկա (Տացինսկի շրջան)

Կրասնոկոմիսարովկա (ռուս.՝ Краснокомиссаровка), գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Տացինսկի շրջանում։ Մտնում է Վերխնեօբլիվսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։ 
Բնակչությունը կազմում է 87 մարդ։ 2010 թվականին բնակչությունը կազմել է 62 մարդ։
Գտնվում է շրջանի հյուսիսում՝ Գնիլայա գետի (Բիստրայայի վտակ) աջ ափին, Տացինսկայա գյուղից 35 կմ հեռավորության վրա։ Մոտակայքում են գտնվում Լեսնոյ և Կալմիկով գյուղերը։
Հերթ որմնաքանդակ

Հերթ որմնաքանդակ, երկրաբանական բնության հուշարձան Հայաստանի Հանրապետությունում։ Գտնվում է Սյունիքի մարզի Սիսիան քաղաքից 3 կմ հյուսիս-արևմուտք, «Շաքի» ջրվեժի մոտ։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Բնապահպանության նախարարության բնության պետական հուշարձանների ցանկում։ Բնության պետական հուշարձանների ցանկում ներառվել է 2008 թվականի օգոստոսի 14-ին ընդունված «Հայաստանի Հանրապետության բնության հուշարձանների ցանկը հաստատելու մասին» ՀՀ Կառավարության որոշման համաձայն։ 


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Հայաստանի բնության հատուկ պահպանվող տարածքներ
Բնության պետական հուշարձաններից ցանկը Վիքին սիրում է Երկիրը հուշարձանների ցանկում
Նազարավա

Նազարավա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Վանի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Պոալ

Պոալ (իսպ.՝ Poal, կատ.՝ El Poal) մունիցիպալիտետ Իսպանիայոմ, մտնում է Լեյդա պրովինիցիայի մեջ (Կատալոնիայի ինքնավար համայնք)։ Մունիցիպալիտետը Պլա դը Ուրժել մարզի կազմում է։ Զբաղեցնում է 8.9կմ2։ 2010 թվականի տվյալներով ունի 622 բնակչություն։


== Արտաքին հղումներ ==
պաշտոնական կայք Archived 2012-06-27 at the Wayback Machine.
Página oficial del Ayuntamiento Archived 2012-06-27 at the Wayback Machine.
Información de la Generalitat de Catalunya Archived 2007-09-29 at the Wayback Machine.
Información del Institut d’Estadística de Catalunya
Página de la Diputación de Lérida dedicada a Poal Archived 2006-07-15 at the Wayback Machine.
Ժուգինո (գյուղ, Դեմիդովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԺուգինոԺուգինո (ռուս.՝ Жугино), գյուղ Ռուսաստանի, Սմոլենսկի մարզի Դեմիդովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 15 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
(3259) Բրաունլի

(3259) Բրաունլի (անգլ.՝ Brownlee), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1984 թվականի սեպտեմբերի 25-ին Ջոն Պլատի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,160958 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,7579 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,5641 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2052,7 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,175378 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 15,52° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(3259) Բրաունլի աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Բորգո Վերչելլի

Բորգո Վերչելլի (իտալերեն՝ Borgo Vercelli) կոմունա Իտալիայում, Պիեմոնտ մարզում։ Մտնում է Վերչելի գավառի կազմի մեջ։ Զբաղեցնում է 19 կմ² տարածք։ Բնակչությունը 2008 թվականի տվյալներով 2158 մարդ է։ Հեռախոսային կոդը՝ +39 01611։ Փոստային ինդեքս 13031։ Խտությունը՝ 114 մարդ/կմ²։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Տվյալներ ==
Հեռախոսային համար - 16186114
Էլեկտրոնային փոստ - protocollo@comuneborgovercelli.it
Պաշտոնական կայք - http://www.comuneborgovercelli.it


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
Չևիրմե (Սեբաստիայի գավառ)

Չևիրմե, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
(9483) Շագաս

(9483) Շագաս (անգլ.՝ Chagas), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1960 թվականի սեպտեմբերի 24-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,10418 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,566 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,6423 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1997,65 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,180212 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 8,74° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(9483) Շագաս աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Մահվան իրավունք

Մահվան իրավունք, բարոյական սկզբունք, որի համաձայն մարդն իրավունք ունի ինքնասպանություն գործել կամ ենթարկվել կամավոր էֆտանազիայի։ Այս իրավունքի տակ սովորաբար հասկանում են, որ հիվանդության վերջնական փուլում գտնվող հիվանդին պետք է թույլատրել ինքնասպանություն գործել կամ օգնել ինքնասպանություն գործել և կամ էլ մերժել ամբողջ կյանքի ընթացքում բուժում տրամադրելը, այն դեպքում, երբ հիվանդությունը ամեն դեպքում տանջելու է հիվանդին։ Մահվան իրավունքը շատ հաճախ քննարկումների ու վեճերի առարկա է դառնում։
Այս իրավունքի կողմնակիցները մահվան իրավունքը սովորաբար կապում են այն գաղափարի հետ, որ մարդու մարմինն ու կյանքը իր սեփականությունն են։ Այնուամենայնիվ, անտրամաբանական ինքնասպանությունները կանխելու իշխանության օրինական հետաքրքրությունը հաճախ կասկածի տակ է առնվում։ Պիլպելը և Ամսելը գրում են՝ «Գիտակցական ինքնասպանության կամ մահվան իրավունքի ներկայիս կողմնակիցները, գտնում են, որ մեկին սպանելու որոշումը պետք է լինի միաժամանակ և այդ մարդու ինքնակամ որոշումը, և ստոիկների ու ուտիլիտարիստների կողմից պահանջած՝ տվյալ պայմաններում ամենաճիշտ որոշումը»։
Հինդուիզմում ընդունվում է մարդու մահվան իրավունքը, այն դեպքում, երբ հիվանդությունն իր վերջնական փուլում է կամ երբ անձը չունի ապրելու ցանկություն, նպատակ կամ պատասխանատվություններ։ Հնդուիզմը թույլ է տալիս ոչ բռնի մահը՝ սովամահության ճանապարհով (պրայոպավեստա)։ Ջայնիզմն ունի նմանատիպ պրակտիկա, որն անվանվում է սանթարա։ Մյուս կրոններում հայացքները տարբերվում են ըստ կրոնի տոլերանտության։ Ժամանակակից քրիստոնեական հավատքում ինքնասպանություն գործելը համարվում է մահացու մեղք։


== Էթիկա ==
Կենսաբարոյականության մեջ վիճում են՝ արդյո՞ք մահվան իրավունքն ունիվերսալ է, այն գոյություն ունի՞, թե՞ կիրառելի է միայն հատուկ պայմաններում, ինչպես օրինակ հիվանդության վերջին շրջանն է։ Ինքնասպանության կողմնակից Լյուդվիգ Մինելին, էվտանազիայի մասնագետ Սին Աշերը և կենսաբարոյականության պրոֆեսոր Ջեյկոբ Էպելը գտնում են, որ մահվան իրավունք ունեն բոլոր իրավազոր մարդիկ։ Էպելը գտնում է, որ մահվան իրունքը կարող է բնութագրել հասարակության ազատականությունը։


== Երկրներ ==
2016 թվականի հունիսի դրությամբ, կամավոր էվտանազիայի որոշ ձևեր օրինական են Կանադայում, Բելգիայում, Լյուքսեմբուրգում, Հոլանդիայում և Շվեյցարիայում։


== Ծանոթագրություններ ==
Կորոպի (այլ կիրառումներ)

Կորոպի, կարող է վերաբերել՝

Կորոպի - գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Խարկովի շրջանում
Կորոպի - գետ Ռուսաստանում
Toheart (խումբ)

Toheart (հանգըլ՝ 투하트, երբեմն հանդիպում է նաև որպես ToHeart), հարավկորեական դուետ, կազմվել է 2014 թվականին Infinite խմբի Ուհյոնից և SHINee խմբի Քիից։ Սա համգործակցություն է SM Entertainment-ի և Woollim Entertainment-ի միջև։


== Պատմություն ==
Մասնակից Ուհյոնը խմբի անվան մասին․ 

2014 թվականի փետրվարի 20-ին S.M. Entertainment-ը թողարկել է անոսն, հայտարարելով Toheart-ը՝ որպես հատուկ դուետ՝ կազմված Infinite խմբի Ուհյոնից և SHINee խմբի Քիից։ Փետրվարի 27-ին հրապարակվեց երկրորդ անոնսը։ Toheart-ը դեբյուտ է ունեցել Delicious մինի ալբոմով, իսկ գլխավոր սինգլի տեսահոլովակը թողարկվել է մարտի 10-ին։ Հենց նույն օրը դուետը անցկացրեց իր առաջին ելույթը COEX Artium-ում։ Առաջատար ելույթ ունեցան խմբի գործնկերներ Մինհոն և Սոնգ Կյու։ Billboard երաժշտական ամսագրի աշխատակից Ջեֆ Բենջամինը գովաբանեց դուետի վոկալը, ինչպես նաև պարարվեստը և խարիզման։
Ուհյոնը և Քին հայտարարել են, որ երաժշտական միավոր ստեղծելը եղել է նրանց գաղափարը, քանի որ նրանք ընկերներ են և նրանց հետաքրքիր է միասին աշխատելը։ Նրանք չէին մտածում այն մասին, որպեսզի համատեղ ստեղծեն երգեցիկ նախագիծ, այլ միայն նկարահանումների և նման բաների մասին։ 2014 թվականի ապրիլի 7-ին դուետը ելույթ է ունեցել երաժշտական «Tell Me Why» տեսահոլովակով, որում իրենց մասնակցությունն են ունեցել Infinite խմբի Սոն Յոլի փոքր եղբայրը, Լի Դե Յոլը, և դերասանուհի Մուն Գա Յոնը։ Տեսահոլովակը պատմում է տղամարդու մասին, որը ցանկություն չունի թողնել սիրած աղջկան։


== Սկավառակագրություն ==


=== Մինի ալբոմներ ===


=== Սինգլներ ===


=== Այլ երգեր ===


== Երաժշտական տեսահոլովակ ==


=== SBS MTV Best of the Best ===


== Ծանոթագրություններ ==
Շնաձկներ

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Շնաձկներ (այլ կիրառումներ)

Շնաձկներ (լատ.՝ Selachii), կռճիկային ձկների ենթակարգ։ Բնորոշ հատկանիշներից են երկարուկ ու ձիգ մարմնի տորպեդանման ձևը, պոչային հետերոցերկալ մեծ լողաթևը, մեծ քանակությամբ սրածայր ատամների առակայությունը զույգ ծնոտներին։
Ներկայումս հայտնի է շնաձկների 450 տեսակ՝ 17 սմ երկարություն ունեցող Etmopterus perryi տեսակից մինչև 20 մետրանոց կետային շնաձուկը (որն աշխարհի ամենամեծ ձուկն է)։ Այս ենթակարգի տեսակները տարածված են ծովերում և օվկիանոսներում։ Չնայած շնաձկների մեծամասնությունը բնակվում է աղի ջրերում, որոշ տեսակներ հարմարվել են քաղցրահամ ջրում ապրելուն։ Շնաձկների մեջ գերակշռում են գիշատիչները, սակայն 3 տեսակ, այդ թվում կետային շնաձուկը, սնվում են փոքր ձկներով և պլանկտոնով։
Շնաձկների ամենահին ներկայացուցիչները գոյություն են ունեցել դեռևս 420-450 միլիոն տարի առաջ։


== Գրականություն ==
Губанов Е. П.Акулы Индийского океана : Систематика, биология, промысел: диссертация … доктора биологических наук в форме науч. докл. : 03.00.10. — Б. м., 1997. — 48 с.
Губанов Е. П. и др. Акулы Мирового океана: справочник-определитель. — 1986.
Акулы / Г. В. Никольский // А — Ангобая советская энциклопедия. — М. : Советская энциклопедия, 1969. — (Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред.  А. М. Прохоров ; 1969—1978, т. 1).
Осипов В. Г. Акулы//Биологические ресурсы Тихого океана. — М.: Наука, 1986. — С. 94-118.
Царство животных. Акулы / [ведущий ред. Е. Бендрышева; пер. с англ. О. В. Ивановой]. — М.: Мир кн., 2004 (АООТ Твер. полигр. комб.). — 28 с. -ISBN 5-8405-0708-3
Пинчук В. И. Определитель акул Мирового океана. — М., 1972.
Мягков Н. А. Акулы. Мифы и реальность. — М., 1982.
Подсевалов В. Н. Заготовка акул для пищевых целей. — Калининград, 1966.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ReefQuest Centre for Shark Research(անգլ.) — исследовательский центр по изучению акул
sharks.org.za(անգլ.)
Shark Trust(անգլ.) — некоммерческая организация, занимающаяся защитой акул
BlueSphereMedia(անգլ.) — подборка фотографий последствий охоты за плавниками акул
Florida Museum of Natural History(անգլ.) — акулы на сайте Флоридского музея естествознания
Shark Foundation(անգլ.) — некоммерческая организация, занимающаяся защитой акул
sharkiologist.com(անգլ.) — сайт Lauren Elizabeth Smith (доктор морской биологии), занимающейся изучением акул
sharks-world.com/(անգլ.)
Канадская лаборатория исследования акул(անգլ.) — текстовой информации немного, но есть хорошие фотографии по анатомии акул
Արթիկ (լճակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Արթիկ (այլ կիրառումներ)Արթիկ, լճակ Արագածի լեռնազանգվածի արևմտյան լանջին, Շիրակի մարզում։


== Ծանոթագրություններ ==
Վասիլի Քաթանյան (այլ կիրառումներ)

Վասիլի Քաթանյան անունը կարող է վերաբերել հետևյալ անձանց.

Վասիլի Քաթանյան (1902-1980) հայազգի ռուսալեզու գրականագետ, դրամատուրգ։
Վասիլի Քաթանյան (ռեժիսոր) (1924 - 1999) կինոռեժիսոր։