Տրանսպորտը Հորդանանում

Տրանսպորտը Հորդանանում ներկայանում է հանրային և մասնավոր տրանսպորտի զարգացած համակարգով, սակայն երկաթուղային տրանսպորտը միակ ուղին է Հիջազի երկաթուղու հորդանյան հատվածում։ Երկիրն ունի միջազգային երեք օդանավակայաններ և ավտոմոբիլային ճանապարհների ցանց։


== Ավտոմոբիլային ճանապարհներ ==
2009 թվականի տվյալներով Հորդանանում ասֆալտապատ ավտոմոբիլային ճանապարհների երկարությունը կազմում էր 7891 կմ։ Հորդանանի հիմնական ավտոմայրուղիներն են՝

Ավտոմայրուղի 15 («Անապատային ավտոմայրուղի»)՝ միացնում է սիրիական սահմանը Ամմանի և Աքաբա նավահանգստային քաղաքի հետ։ Համարյա ամբողջ երկարությամբ՝ սիրիական սահմանից մինչ Պետրայի շրջադարձը, քառուղի է։
Ավտոմայրուղի 35 («Արքայական ավտոմայրուղի»)՝ երկրի հյուսիսային մասում միացնում է Իրբիդը Աքաբայի հետ։ Անվանումը ստացել է ի պատիվ հնագույն առևտրային երթուղու։ Քառուղի է Իրբիդից Ամման ընկած հատվածը։
Ավտոմայրուղի 65 («Մեռյալ ծովի ավտոմայրուղի»)՝ Աքաբան կապում է Հորդանանի հյուսիս-արևմուտքի հետ։
Ճանապարհի առաջին հատվածը (Սաֆի-Աքաբա) կառուցվել է 1978 թվականին որպես «Կարմիր ծով- Մեռյալ ծով» երթուղու մի մաս։ Կապում է Մեռյալ ծովի հարավում գտնվող Սաֆին Կարմիր ծովի հյուսիսում գտնվող Աքաբայի հետ։
Հորդանանյան ավտոմայրուղի՝ Ամմանի շուրջը գտնվող շրջանցիկ ճանապարհ, որը կապում է մայրաքաղաքը Ջարաշի և Իրբիդի հետ։


== Երկաթուղի ==
2008 թվականի տվյալներով՝ Հորդանանում երկաթուղու ընդհանուր երկարությունը 507  կմ է։ Ռելսամեջը հիմնականում նեղ է՝ 1050 մմ: Հորդանանում գործում են երկաթուղային ընկերություններ՝

Հիջազի հորդանանյան երկաթուղի՝ միակ երկաթուղին, որը հասանելի է ուղևորների համար։ Կապում է Ամմանն ու Սիրիայի մայրաքաղաք Դամասկոսը, անցնում է Էզ-Զարկուի և Էլ-Մաֆրաքի միջով։ Ռելսամեջը՝ 1050 մմ։
Աքաբական երկաթուղին՝ ռելսամեջը ստանդարտ է՝ 1435 մմ։


=== Հեռանկարային զարգացում ===
Հորդանանի կառավարությունը ձեռնամուխ է եղել նոր երկաթուղային երթուղիների համար հողատարածքների գնմանը։ Ըստ BNP Paribas ընկերության նախագծային ուսումնասիրության արդյունքների՝ պատրաստված էր երեք երթուղի, որոնք առաջարկվում էին մրցույթի ներկայացնել 2010 թվականի ավարտին։ Երթուղիները հետևյալն են՝ 

Սիրական սահմանից Էզ-Զարուքի միջով դեպի Սաուդյան Արաբիայի սահմանը. մասնակիորեն կփոխարինի Հիջազի երկաթուղուն։
Առաջին երթուղուց ճյուղավորում դեպի Աքաբան, Էլ-Մաֆրաքի միացում Իրբիդին, որը կփոխարինի նաև Հիջազի երկաթուղու հատվածին։
Ճյուղավորում դեպի Իրաքի հետ սահմանը։Բայց 2010 թվականի վերջում կառավարությունը հայտարարեց տնտեսական մեղմացումների միջոցառումների մասին և 2011 թվականին տեղի ունեցած հուզումներից հետո ազգային երկաթուղու ցանցում  եռամյա պլանում կապիտալ ներդրումների ծավալը կրճատվեց 72 %-ով, որպեսզի ազատ միջոցներն ուղղվեն կիրառվող միջոցառումների ֆինանսավորմանը։ Այսպիսով, երկաթուղային ցանցի վերականգման և ընդլայնման նախագծի կատարման ժամկետները դարձան անորոշ։


== Խողովակային տրանսպորտ ==
Հորդանանով անցնում է 473 կմ գազամուղ և 49 կմ նավթամուղ։


== Ծովային տրանսպորտ ==
Աքաբայի նավահանգիստը Աքաբա ծովածոցում  Հորդանանի միակ նավահանգիստն է։


== Առևտրային նավատորմ ==
Հորդանանի առևտրային նավատորմը կազմված է ավելի քան 1000 տ ջրատարողությամբ 7 նավերից, ընդամենը 42 746 տ/59 100 տ դեդվեյթ։
1999 թվականի դրությամբ տորմիղի կազմի մեջ մտնում էին՝

2 բալքեր,
2 բեռնանավ,
1 բեռնարկղանավ;
1 անասնանավ,
1 ռոլքեր։Հորդանանի, Եգիպտոսի և Իրաքի կառավարությունները համատեղ  սեփականությամբ կառավարում են Arab Bridge Maritime ընկերությունը, որն ամենախոշոր ուղևորատար տրանսպորտային ընկերությունն է Կարմիր ծովում։


== Օդանավակայաններ ==
2012 թվականի դրությամբ Հորդանանն ուներ 18 օդանավակայան, այդ թվում՝ 16-ը բետոնային ծածկով։ Կա 1 ուղղաթիռակայան։


=== Հիմնական օդանավակայաններ ===
Թագուհի Ալիայի միջազգային օդանավակայան Ամմանում
Հուսեյին թագավորի միջազգային օդանավակայան Աքաբայում
Ամմանի քաղաքացիական օդանավակայան
Մուվաֆաք Սալթի ռազմաօդային բազան Ազրակում


== Ծանոթագրություններ ==