Իմիտացիայի խաղ

«Իմիտացիայի խաղ» (անգլ.՝ The Imitation Game), բրիտանացի հայտնի ծածկագիր Ալան Թյուրինգի մասին պատմական դրամա, ով երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ընթացքում ջարդել էր Նացիստական Գերմանիայի Էնիգմայի ծածկագիրը և հետագայում ենթարկվել էր քրեական պատասխանատվության իր հոմոսեքսուալիզմի պատճառով։
Ֆիլմում Թյուրինգին մարմնավորել է Բենեդիկտ Քամբերբեչը, իսկ ֆիլմի ռեժիսորն է Մորտեն Տիլդումը, սցենարի հեղինակն է Գրեհեմ Մուրը, ֆիլմը նկարահանվել է Էնդրյու Հյուջի «Ալան Թյուրինգ։ Էնիգմա» վեպի հիման վրա։
Ֆիլմի պրեմիերան կայացել է 2014 թվականի օգոստոսի 29-ին Թելուրիդում կայացած կինոփառատոնի ընթացքում։ Ֆիլմն հանդիսանում է 2014 թվականի Տորոնտոյի կինոփառատոնի գլխավոր մրցանակակիր։ Ֆիլմի սցենարը գլխավորել է 2011 թվականին արտադրության չհանված հոլիվուդյան ֆիլմերի Սև ցուցակը։
Իմիտացիայի խաղը արժանացել է քննադատների բարձր գնահատականներին և բազմաթիվ կազմակերպություններ այն համարում են 2014 թվականի 10 լավագույն ֆիլմերից մեկը։ Ամերիկյան կինոակադեմիայի «Օսկարի» 87-րդ մրցանակաբաշխությանը Իմիտացիայի խաղը, զիջելով միայն ամերիկյան արտադրության «Բըրդմեն» և ««Գրանդ Բուդապեշտ» հյուրանոց» ֆիլմերին, նոմինացվել է 8 տարբեր անվանակարգերում՝ լավագույն ֆիլմ, լավագույն ռեժիսոր, լավագույն դերասան, երկրորդ պլանի լավագույն դերասանուհի, լավագույն օրիգինալ սցենար։ Այն նոմինացվել է 72-րդ Ոսկե Գլոբուսի մրցանակաբաշխությանը 5 տարբեր անվանակարգերում (լավագույն ֆիլմ (դրամա), լավագույն դերասան (դրամա), լավագույն երկրորդ պլանի դերասանուհի լավագույն երաժշտություն)։
2015 թվականի հունվարի դրությամբ ֆիլմի շահույթը կազմում է ավելի քան 110.8 միլիոն $։


== Սյուժե ==
Պատկերը նկարագրում է Ալան Թյուրինգի կյանքի տարբեր ժամանակահատվածներ։ 1951 թվականին մաթեմատիկայի պրոֆեսորի բնակարան են ներխուժում կողոպտիչներ, որն էլ գրավում է ոստիկանության և դետեկտիվ Նոկի ուշադրությունը Թյուրինգի անձի նկատմամբ։ Իրադարձությունները հանդիսատեսին հետ են տանում 1939 թվական, երբ Միացյալ Թագավորությունը մտնում է Երկրորդ Համաշխարհային պատերազմի մեջ։ Բլեթչլի պարկի գաղտնի նստավայրում հավաքում են անգլիացի մասնագետների խումբ, ներառյալ Թյուրինգի։ Նրանք պետք է հասկանային «Էնիգմա» հաղորդագրություններ վերլուծող մեքենայի խնդիրները, որն օգտագործում էին նացիստները։
Թյուրինգը գալիս է այն եզրահանգման, որ մեքենայի կոդը կոտրելու համար բավարար չեն մարդու հնարավորությունները և անհրաժեշտ է այլ մեքենա։ Քանի որ նրա վարիչը՝ Դեննիսթոնը, դեմ էր այդ մտքին, Ալանը նամակ է գրում Չերչիլին՝ բացատրելով նախագծի խնդիրները՝ կապված անբավարար ֆինանսավորման և ցածր որակավորում ունեցող խմբի մասնակիցների մասին։ Շուտով նրան նշանակում են գաղտնի որոնման ղեկավար և տալիս են միջոցներ, որն անհրաժեշտ է «Քրիստոֆերի» ստեղծման համար։ Հենց այդպես է Թյուրինգն անվանում իրենց կողմից ստեղծված էլեկտրամեխանիկական սարքը՝ ի հիշատակ իր դասընկերոջ՝ Քրիստոֆեր Մորկոմի, ով մահացել էր անժամանակ։ Երկու աշխատողներին ազատելով, Թյուրինգը նոր աշխատակիցներ ընդունելու համար հայտարարում է խաչբառերի լուծման մրցույթ, որի արդյունքում գտնում է նախագծի համար աշխատակիցներ՝ Ջոան Կլարկին և Ջոն Գուդին։
Ամեն օր խումբն ուներ ընդամենը 18 ժամ ծածկագրի գաղտնազերծելու համար․ առավոտյան ժամը 6-ից, երբ սկսում են հայտնվել առաջին հափշտակված ռադիոգրամանները, և մինչև կեսգիշեր, քանի որ կեսգիշերին գերմանացիները փոխում են գաղտնաբառը։ Թյուրինգը հասկանում է, որ նույնիսկ «Քրիստոֆերը» առանց որևէ հավելյալ հուշման անզոր է վերլուծել ծածկագրված հաղորդագրությունները։ Երբ վերջին հույսերը մարեցին, Թյուրինգը աղջկա հետ ռադիոօպերատորով պատահական զրույցի ժամանակ ստանում է հուշում, որ բոլոր ծածկագրված հաղորդագրությունները պարունակում են մշտական կրկնվող բառերը եղանակի տեսության վերաբերյալ։ Այդ և մի քանի այլ հուշումներ օգնում են վերջապես բացահայտել «Էնիգմայի» գաղտնիքը, բայց մասնագետների մոտ անմիջապես ծագում է մեկ այլ խնդիր։ Անհրաժեշտ էր թույլ չտալ նացիստներին հասկանալ, որ ծածկագիրը բացահայտված է, որի համար Ալանը առաջարկում է օգտագործել մաթեմատիկական վիճակագրություն և այլ մեթոդներ, որպեսզի գերմանացիների մոտ առաջանա տպավորություն, որ նրանք բացահայտում են անգլիացիների ռազմական գործողությունների պլանները, ոչ թե «Էնիգմայի» ծածկագրի գաղտնազերծման պատճառով, այլ անգլիական հետախուզության այլ տվյալներով։ Թյուրինգը ներգրավվում է հետախուզական բարդ խաղի մեջ, երբ իմանում է, որ իր ենթականերից մեկը՝ Ջոն Կերնկրոսը, խորհրդային լրտես է։ Այնուամենայնիվ նրան հրամայում են ձեռք չտալ նրան, որպեսզի Ռուսաստանին տան այն տեղեկությունը, որը Միացյալ Թագավորության գաղտնի հետախուզական ծառայությունը անհրաժեշտ էր համարում։ Ալանին շանտաժի են ենթարկում այն տեղեկությունով, որ նա հոմոսեքսուալ է, նրա էության այն կողմով, որը նա հանգամանորեն թաքցնում էր։ Թյուրինգին Ջոանի հետ կապում են բարդ հարաբերություններ։ Մի պահ աղջիկը սպառնում էր խմբից դուրս գալ և ծնողների կամքին ենթարկվելով վերադառնալ տուն։ Ալանը ստիպված գնում է ծայրահեղ քայլերի, միայն խմբի կարևոր անդամին պահելու նպատակով։
Պատերազմը վերջանալուց հետո Միացյալ Թագավորության գաղտնի հետախուզական ծառայության ղեկավար Ստյուարտ Մենզիսը Ալանին հայտարարում է, որ նրանց խմբի գործունեությունը դադարեցված է և նրանք կարող են վերադառնալ տուն, բայց պայմանով, որ նրանք պետք է մոռանան թե ինչով են զբաղվել այնտեղ։ Գործողւթյունները հետ են վերադառնում 1950 թվական։ Դետեկտիվ Նոկը պրոֆեսոր Թյուրինգին կանչում է հարցաքննության, փորձելով պարզի թե Թյուրինգը ինչով է զբաղվել պատերազմի տարիներին։ Թյուրինգը խորհուրդ է տալիս փորձել գուշակել, պատասխանում է արդյոք նրա հարցերին մեքենան կամ մարդը (Թյուրինգի թեստ)։ Ոստիկանը բաց է թողնում Թյուրինգին, սակայն դրանից հետո նա հանգիստ չուներ։ Նրա սեքսուալ հակումների մասին տեղեկությունը թերթեր ընկնելուց հետո Թյուրինգին մեղադրում են անվայել պահվածքի մեջ։ Նրան սպառնում է բանտը և միակ հնարավորությունը ազատության մեջ մնալու համաձայնելն է հորմոնալ պրեպարատներվ քիմիական կրտումն է։ Դեղամիջոցների ընդունումից հետո Թյուրինգի հոգեկան վիճակը գտնվում էր ծայրահեղ քայքայված։
Պատկերը վերջանում է այն խոսքերով, որ 1954 թվականին Թյուրինգի կյանքը վերջանում է ինքնասպանությամբ։ «Էնիգմայի» ծածկագրի գաղտնազերծումը մասնագետների կողմից համարվում է պատերազմում հաղթանակի օրվա մոտեցում երկու տարով և դրա շնորհիվ խնայվեց միլիոնավոր մարդկանց կյանք։


== Ստեղծում ==
Մինչև Բենեդիկտ Քամբերբեչի Black Bear Pictures նախագծին միանալը, Warner Bros-ը ձեռք էր բերել սցենարը Լեոնարդո ԴիԿապրիոյի համար, ինչպես հայտնել էր, բավականին մեծ գումարով։ Ավելի ուշ Լեոնարդո ԴիԿապրիոն հրաժարվում է սցենարի իր իրավունքից և իրավունքը հետ անցնում է սցենարիստին։ 

Նախագծի մշակմամբ հետաքրքրված են եղել տարբեր ռեժիսորներ, այդ թվում Ռոն Խովարդը և Ջ․ Բլեյքսոնը։ 2012 թվականի դեկտեմբերին պաշտոնապես հայտարարվում է, որ ժապավենի վրա աշխատանքները կգլխավորի «Գլխակերները» ֆիլմի ռեժիսոր Մորտեն Թիլդումը։
Հիմնական նկարահանումները սկսվեցին Անգլիայում 2013 թվականի դեկտեմբերի 15-ից։ Նկարահանումները տեղի են ունեցել Թյուրինգի դպրոցում՝ Շերբորնում և Պլետչի պարկում, որտեղ Թյուրինգը և նրա գործընկերները աշխատում էին պատերազմի ժամանակ։


== Ընդունում ==
Ֆիլմը արժանի է համաշխարհային բարձր գնահատականի։ Rotten Tomatoes կայքում նրա ռեյտինգը 90% է, 217 գրախոսության հիման վրա։ Metacritic կայքում ստացավ 100 բալից 72-ը, 47 քննադատների գրախոսության հիման վրա։ ԱՄՆ-ի Ազգային կինոքննադատների խորհուրդը և Ամերիկայի կինոարվեստի ինստիտուտը «Իմիտացիայի խաղը» ներառեցին 2014 թվականի թոպ 10 ֆիլմերի ցանկին։


== Դերերում ==
Բենեդիկտ Քամբերբեչ - Ալան Թյուրինգ
Քիրա Նայթլի - Ջոան Կլարկ
Մեթյու Գուդ - Ալեքսանդր Հյու Օ'Դոննել
Մարկ Սթրոնգ - Ստյուարտ Մենզիս
Չարլզ Դենս - Ալասթաիր Դենիսթոն
Ալեն Լիչ - Ջոն Քերնքրոս
Մեթյու Բըրդ - Պիտեր Հիլթոն
Ռորի Կինիր - խուզարկու Նոք
Ալեքս Լոութեր - երիտասարդ Ալան
Ջեկ Բենոն - Քրիստոֆեր Մորքոմ
Վիկտորիա Ուիկս - Դորոթի Կլարկ
Դեյվիդ Չարկխեմ - Ուիլյամ Կեմփ Լոութեր Կլարկ
Թուփենս Միդլթոն - Հելեն
Ջեյմս Նորտկոտ - Իրվինգ Ջոն Գուդ
Սթիվեն Վեդինգտոն - Սուփթ Սմիթ


== Ընտանիք ==
2014 թվականի հոկտեմբերին կայացած Լոնդոնի կինոփառատոնին այս ֆիլմը դիտելուց հետո, չնայած տարածված սխալ լուրերին, Թյուրինգի զարմիկը՝ Մանչեստրի BBC Radio-յի հաղորդավար Ալան Բեսվիքին ասել է, որ ֆիլմը իրոք գնահատում է իր հորեղբորը և նրա կատարած աշխատանքը։ Նույն հարցազրույցում Թյուրինգի զարմիկը՝ Դերմոնտ Թյուրինգը, նշել է, որ Քամբերբեչը խաղացել է Թյուրինգի դերը անթերի ձևով։ Ջեյմս Թյուրինգը՝ Թյուրինգի զարմիկներից տարեցը, նշել է, որ այժմ Քամբերբեչը գիտի այնպիսի բաներ, որ նույնիսկ ինքը՝ Ջեյմսը չգիտի։


== Երաժշտություն ==
2014 թվականի հունիսին հայտարարվել էր, որ ֆիլմի երաժշտությունը ստեղծելու էր Ալեքսանդր Դեպլան։ Դեպլան ստեղծեց ֆիլմի ամբողջ երաժշտությունը երեք շաբաթվա ընթացքում։ Ֆիլմի սաունդթրեքը թողարկել է Sony Classical ընկերությունը 2014 թվականի նոյեմբերի 24-ին։ Այն ձայնագրել է Լոնդոնի սիմֆոնիկ նվագախումբը Լոնդոնի Abbey Road Studios ձայնագրման ընկերությունում։


== Մրցանակներ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
«Իմիտացիայի խաղ» ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
«Իմիտացիայի խաղ» ֆիլմը Box Office Mojo կայքում
«Իմիտացիայի խաղ» ֆիլմը Rotten Tomatoes կայքում
«Իմիտացիայի խաղ» ֆիլմը Metacritic կայքում
«Իմիտացիայի խաղ» ֆիլմը History vs. Hollywood կայքում