armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Թորոս Եդեսիացի

Թորոս Կուրապաղատ կամ Թորոս Ուռհայեցի (Եդեսիացի) (11-րդ դար - մարտի 9, 1098, Ուռհա), հայ իշխան Եդեսիայի իշխանության կառավարիչ։
Հեթումի որդի Թորոսը հայ քաղկեդոնացի էր, սկզբնապես ծառայության մեջ էր գտնվում Բյուզանդիայում։ 1071 թ. Մանազկերտի ճակատամարտում կրած պարտության և սելջուկյան էքսպանսիայի հետևանքով Բյուզանդիան աստիճանաբար ետ էր մղվում և կորցնում իր դիրքերը։ Դրա հետևանքով առաջանում են մի շարք հայկական իշխանություններ, որոնցից մեկը Փիլարտոս Վարաժնունու պետությունն էր։ Այն ձգվում էր Եփրատի երկայնքով Միջագետքից մինչև Հայաստանի սահմաններ՝ ընդգրկելով Կիլիկիան, Տավրոսը, Սիրիայի և Անտիոքի մի մասը։ Վարուժանի կառավարման շրջանում Թորոսը դառնում է նրա թագավորության մաս հանդիսացող Մալաթիայի կառավարիչը, այնուհետև հռչակվում Եդեսիայի իշխան և այդպիսին մնում մինչ իր մահը։


== Ծանոթագրություններ ==
Ռայն (Լեխ)

Ռայն (գերմ.՝ Rain), կոմունա Գերմանիայում, Բավարիա երկրամասում։
Գտնվում է Ստորին Բավարիա վարչական շրջանի ենթակայության ներքո։ Մտնում է Դոնաու Ռիս շրջանի կազմի մեջ։ Բնակչությունը 8461 մարդ է (2010 թվականի դեկտեմբերի 31–ի տվյալներով)։ Զբաղեցնում է 77.13 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդ՝ 09 7 79 201։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական էջ
Սինոդական ամիս

Սինոդական ամիս (այստեղ՝ միացում, մոտեցում), երկու հաջորդական միատեսակ Լուսնի փուլերի (օրինակ, նորալուսինների) միջև ընկած ժամանակամիջոց։ Սինոդական ամսի տևողությունը փոփոխական է, միջին արժեքը կազմում է 29,530588 միջին արեգակնային օր, շեղումը 13 ժամի սահմաններում է։
Բաղիրբեկլու

Բաղիրբեկլու, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում։ Գտնվում էր Հագարի գետի վերին հոսանքի շրջանում, Գորիս քաղաքից 21 կմ հյուսիս-արելք,  անտառապատ վայրում։ Գյուղը շրջապատված է անտառածածկ լեռներով։


== Բնակչություն ==
1907-1908 թվականին գյուղն ունեցել է 836 բնակիչ՝ մեծամասամբ ադրբեջանցիներ։


== Տես նաև ==
Երևանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Մամուլ

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Մամուլ (այլ կիրառումներ)

Մամուլ, զանգվածային լրատվամիջոցների տարր, որն ուղղված է լայն հասարակությանը կամ թիրախային խմբերին նորություններ հաղորդելուն։ Մամուլի մեջ են մտնում տպագիր մեդիան (թերթեր, լրատվական հանդեսներ), նորությունների հեռարձակումը (ռադիո, հեռուստատեսություն), համացանցը (առցանց լրատվականներ, նորությունների բլոգեր, նորությունների տեսանյութեր, լուրերի ուղիղ հեռարձակում և այլն)։
Ձևավորվել է Եվրոպայում, 15-րդ դարում (գրքեր, բրոշյուրներ, թռուցիկներ և այլն)։ 17-րդ դարում սկսեցին հրատարակվել թերթեր ու ամսագրեր, 19-րդ դարի կեսերին ստեղծվեցին մամուլի գործակալություններ։
Սեսել (Էն)

Սեսել (ֆր.՝ Seyssel)՝ կոմունա Ֆրանսիայում, մտնում է Ռոն Ալպեր մարզի կազմի մեջ։ Մտնում է Սեսել կանտոնի կազմի մեջ։ Կոմունայի օկրուգը Բելլեն է։
Կոմունայի կոդը՝ 01407։


== Աշխարհագրություն ==
Կոմունան Փարիզ քաղաքից գտնվում է 420 կմ հարավ-արևելք, դեպի արևելք՝ Լիոն քաղաք, 80 կմ է և 55 կմ հարավ-արևելք Բուրկ ան Բրեսից։
Կոմունայի արևելյան մասում հոսում է Ռոնա գետը։


== Կլիմա ==
Կլիման ցամաքային է՝ ցուրտ ձմեռներով և տաք ամառներով։ Անձրևներ լինում են հիմնականում ամռանը։


== Բնակչություն ==
Կոմունայի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 942 մարդ։


== Քաղաքապետեր ==


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին աշխատունակ տարիքի (15-64 տարեկան) ունեցող 617 մարդկանցից 485-ը տնտեսապես ակտիվ են եղել, 132-ը՝ պասիվ (ակտիվության ցուցանիշը` 78,6% է, 1999 թվականին՝ 72,4%)։ 485 ակտիվ բնակիչներից աշխատել են 422-ը (242 տղամարդ, 180 կին), գործազուրկ է եղել 63 մարդ (32 տղամարդ և 31 կին)։ 132 պասիվներից 31 հոգի եղել են աշակերտ կամ ուսանող, 51-ը՝ թոշակառու, 50 պասիվ են եղել այլ պատճառներով։


== Եղբայրական քաղաքներ ==
Սիժսել ( Բելգիա)
Ֆրեգոնա ( Իտալիա)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Сесель» (ֆրանսերեն)։ Ֆրանսիայի տվայլների և տնտեսական հետազոտությունների ազգային ինստիտուտ։ Վերցված է 2014-05-20 
«Сесель» (ֆրանսերեն)։ cassini.ehess.fr։ Արխիվացված է օրիգինալից 2014-05-20-ին։ Վերցված է 2014-05-20
Ուրմիա (Կրասնոդարի երկրամաս)

Ուրմիա (ռուս.՝ Урмия), գյուղ Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասի Կուրգանինսկի շրջանի կազմում, Սինյուխա գետի ափին, Կուրգանինսկ քաղաքից 33 կմ հյուսիս-արևելք։ Գտնվում է ծովի մակարդակից 219 մ բարձրության վրա։


== Բնակչությունը ==
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 741 մարդ, հիմնականում ասորիներ։ Ապրում են նաև հայեր և չերքեզներ։


== Տնտեսությունը ==
Բնակիչներն զբաղվում են արևածաղկի, հացահատիկային և բանջարաբոստանային բույսերի մշակությամբ, այգեգործությամբ և անասնապահությամբ։ Գյուղում գործում է դպրոց, գրադարան, ակումբ և բուժկայան։


== Պատմությունը ==
Գյուղը հիմնել են Իրանի Արևմտյան Ադրբեջան օսթանին սահմանակից Թուրքիայի Հաքյարիի մարզից գաղթածները։ 1924 թվականին, 200 գաղթականների տրամադրվել է 300 հեկտար հողատարածք։


== Հայտնի մարդիկ ==
Միխայիլ Սադո - լեզվաբան
Ջունա Դավիթաշվիլի - աստղագուշակ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ուրմիա գյուղի ստեղծման պատմությունը Archived 2010-02-14 at the Wayback Machine.
Կրասնոդարի երկրամասի էթնիկական խմբերը Archived 2008-06-06 at the Wayback Machine.
Ռիոյի կինոփառատոն

Ռիոյի կինոփառատոնը միջազգային կինոփառատոն է Բրազիլիայում` Ռիո դե Ժանեյրոյում։ Ստեղծվել է երկու նախկին փառատոնների` MosrtaRIO-ի և Rio Cine Festival-ի միացումից 1999 թ.։ Լատինական Ամերիկայի խոշոր փառատոններից է։ Ռիոյի կինոփառատոնում պաշտոնապես սահմանված է 11 մրցանակ՝ Լավագույն գեղարվեստական ֆիլմ, Լավագույն վավերագրական ֆիլմե, Լավագույն կարճամետրաժ ֆիլմ, Լավագույն ռեժիսոր, Լավագույն դերասան, Լավագույն դերասանուհի, Երկրորդական դերի ավագույն դերասան երկրորդական, Երկրորդական դերի լավագույն դերասանուհի, Լավագույն սցենար, Լավագույն օպերատորական աշխատանք և Լավագույն մոնտաժ։ Սահմանված են նաև պարգևներ և հատուկ մրցանակներ։ Երեք կատեգորիաներում՝ գեղարվեստական, վավերագրական և կարճամետրաժ ֆիլմերի, մրցանակ է տրվում նաև քվեարկության արդյունքում։


== Աղբյուրներ և հղումներ ==

Կինոփառատոնի պաշտոնական կայքը
Դատավարություն (վեպ)

«Դատավարություն» (գերմ.՝ Der Prozess), Ֆրանց Կաֆկայի վեպը, որը հրապարակվել է հեղինակի մահից հետո։


== Պատմություն ==
Վեպի ստեղծման ամբողջ ընթացքն (1914 թվականի ամռանից մինչև 1915 թվականի) ուղեկցվել է հեղինակի կյանքի կարևոր իրադարձություներով։ 1914 թվականին Կաֆկան բաժանվում է Ֆելիցիա Բաուերից։ Սկսվում է Առաջին համաշխարհային պատերազմը։ Սկսած աշնանից Կաֆկան առաջին անգամ իր ծնողներից առանձին սենյակում է մնում։
«Դատավարությունը» Ֆրանց Կաֆկայի ունիկալ գիրքն է, որում փաստացի, ստեղծեց նրա անունը համաշխարհային պոստմոդեռնիստական թատրոնում ու կինեմատոգրաֆիայում 20-րդ դարի երկրորդ կեսին, ավելի ճիշտ, նրա անունը մտցրեց պոստմոդեռնիստական աբսուրդիզմ։
Հետաքրքիր է, որ Կաֆկան ոչ մի հետգրություն չի գրել, որի շնորհիվ հնարավոր կլիներ հասկանալ վեպի հանգուցալուծումը։ Գլուխները համարակալված չէին ու պահպանվել էին տարբեր ծրարներով։


== Հերոսներ ==


=== Յոզեֆ Կ. ===
Յոզեֆը բանկի հավատարմատար է։ Ամուսնացած չէ։ Հայրը ողջ չէ։


=== Ֆրոյլյայն Բյուրստներ ===
Յոզեֆը վարձով սենյակ էր վերցրել։ Բյուրստները նրա հարևանուհին էր։


=== Փաստաբան Հուլդ ===
Յուզեֆի հեռու հին ծանոթը։ Անկողնային հիվանդ է։ Ծանոթներ ունի դատական համակարգի ոչ այնքան ազդեցիկ շրջաններում։


=== Լենի ===
Փաստաբանի խնամակալուհին։ Յուզեֆի սիրուհին։


=== Վաճառական Բլոկ ===
Մեղադրյալ, ով Յուզեֆին պատմում է իր դատավարության մասին, որը շարունակվում էր արդեն ավելի քան հինգ տարի։


=== Տիտորելլի ===
Նկարիչ, ով նկարում էր դատավորներին։ Նա խորհուրդներով օգնում էր Յուզեֆին։


=== Բանտային հոգևորական ===
Յուզեֆին պատմում է «Օրենքի առաջ» առակը։


== Սյուժե ==
Առավոտյան, իր երեսնամյակի օրը, Յոզեֆ Կ.-ին ձերբակալում են ինչ-որ հիմնարկության երկու աշխատակիցներ,՝Ֆրանցն ու Վիլլեմը, բայց չեն հայտնում ձերբակալման պատճառը։ Բայց Յոզեֆը շարունակում է ապրել իր կյանքն այնպես, ինչպես նախկինում էր, քանի որ նրանք չէին վախենում Յոզեֆի փախուստից։ Նրան դատարան են հրավիրում, տուն ու աշխատավայր են այցելում, հետևում են։ Այդ ամբողջ ընթացքում նա փորձում է ճշտել մեղադրանքի պատճառը, բայց այդպես էլ չի հասնում իր նպատակին իրեն շրջապատող բյուրոկրատիայից։
Տեսարաններից մեկում բանտային հոգևորականը, որին Յոզեֆ Կ.-ն հանդիպում է հավաքի ժամանակ, նրան պատմում է «Օրենքի դարպասների մոտ» առակը, որը խորհրդանշում էր Յոզեֆի` կազմակերպությունից ճշմարտությունը կորզելու փորձերը։


== Հրատարակչություն ==


=== Բնօրինակի լեզվով ===
Kafka F. Der Prozeß. — Բեռլին։ Die Schmiede, 1925։Առաջին ստեղծագործությունը, որը տպագրվել է Կաֆկայի ընկերոջ՝ Մաքս Բրոդի կողմից։ Նա տեսակավորել է գլուխները հիշելով հեղինակի հետ իր խոսակցությունը։


== Էկրանավորումը ==
«Դատավարություն» — Օրսոն Ուելսի 1962 թվականի ֆիլմը։ Յոզեֆ Կ.-ի դերը խաղացել է Էնթոնի Պերկինսը։
Ֆրանց Կաֆկայի «Դատավարություն» — Դեյվիդ Թոմասի 1988 թվականի «Ժամանակակից աշխարհ։ Հարյուր մեծ հեղինակներ» վավերագրական մինի-սերիալի էպիզոդ։ Յոզեֆ Կ.-ի դերը խաղացել է Թիմ Ռոթը։
«Կաֆկա» — Սթիվեն Սոդերբերգի 1991 թվականի ֆիլմը։ Ֆրանց Կաֆկայի դերակատարը Ջերեմի Այրոնս էր։
«Դատավարություն» — Դեյվիդ Ջոնսի 1993 թվականի ֆիլմը։ Յոզեֆ Կ.-ի դերը խաղացել է Կայլ Մաքլահլենը։


== Տես նաև ==
Դարի 100 գրքերն ըստ Լը Մոնդ օրաթերթի


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==

Դատավարություն վեպը գրապահարանում
Չիբիտ (այլ կիրառումներ)

Չիբիտ, կարող է վերաբերել՝

Չիբիտ - գյուղ Ռուսաստանի Ալթայի հանրապետության Ուլագանսկի շրջանի կազմում
Չիբիտ - գետ Ռուսաստանում, Յունգուրի վտակը
Մոլլա-Շիխալի

Մոլլա-Շիխալի, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Արեշի գավառում։


== Բնակչություն ==
1908 թվականին գյուղն ունեցել է 24 կովկասի թաթար բնակիչ։


== Տես նաև ==
Ելիզավետպոլի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Պուետա (գետ)

Պուետա (ռուս.՝ Пуэта), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կարելական ինքնավար հանրապետությունում։ Թափվում է Կեմսկույու ծովախորշ՝ Սպիտակ ծով։ Գետի երկարությունը 13 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Բարենցի Սպիտակ ծովի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Օնեժսկի ծովախորշ, գետի ենթաավազանը բացակայում է։ Գետի գետային ավազանը Կոլսկի թերակղզին և Կարելիի, թափվում է Սպիտակ ծով։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 02020001412102000004838
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 102000483
Ավազանի կոդը - 02.02.00.014
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 02
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
(9081) Հայդեկիանո

(9081) Հայդեկիանո (անգլ.՝ Hideakianno), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1994 թվականի նոյեմբերի 3-ին Ակիմասա Նակամուրայի կողմից Կումա Կոգենում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,969241 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,8756 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0629 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1868,82 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,192635 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 8,82° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(9081) Հայդեկիանո աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Հին խոսք

«Հին խոսք», հայ բանաստեղծ Հովհաննես Թումանյանի հոդվածներից։


== Պատմություն ==
Հովհաննես Թումանյանի հոդվածներից՝ գրված 1914 թվականին։
Առաջին անգամ տպագրվել է 1914 թվականին Թիֆլիսի «Հորիզոն» օրաթերթի (№ 2 ) նոյեմբերի 23-ի համարի գրական-գեղարվեստական պատկերազարդ հավելվածում։ Այնուհետև 1986 թվականին լույս է տեսել Բանբեր Երևանի համալսարանի № 3-ում (89-90)։ Այն հրատարակել է Լ. Կարապետյանը։
Հովհաննես Թումանյանի երկերի լիակատար ժողովածուի 7-րդ հատորում արտատպվել է Թիֆլիսի «Հորիզոն» օրաթերթի հավելվածից։ 


== Ծանոթագրություններ ==
Կլուխորի լեռնանցք

Կլուխորի լեռնանցք, Գլխավոր կամ Մեծ Կովկասյան ջրբաժան լեռնաշղթայում, Տեբերդա և Կոդոր գետերի վերին հոսանքների միջև։ Ունի 2781 մ բարձրություն։ Կլուխորի լեռնանցքով է անցնում Ռազմա-սուխումյան ճանապարհը։
Զրույց (ժանր)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Զրույց (այլ կիրառումներ)Զրույց, գեղարվեստական արձակի մանրապատում ժանր։ Իրապատում ստեղծագործություն է, որով և տարբերվում է թեականություն արտահայտող առասպելական, հեքիաթային, այլաբանական, անեկդոտային և այլ տիպի մանրապատումներից։ Զրույցը եղելության, հնարավոր կամ հավանական պատմության իրապատում արտացոլումն է՝ ամբողջացած փոքր ծավալի մեջ։ Գրավոր երևան է եկել 5-րդ դարից, զարգացման բարձր մակարդակի հասել 13-18-րդ դարերում։ Լինում են պատմական, դավանաբանական, վարքաբանական, առասպելատիպ, առականման, նովելային զրույցներ՝ ազգային և թարգմանական ակունքներում։ Հիմնականում ունի խրատական բնույթ, ծառայում է ազգային, կրոնական, հասարակական-քաղաքական, բարոյակրթական, գեղագիտական նպատակների։ Վիպերգական երկերում զրույցը ունի պատմելու եղանակ, որն արվում է հերոսներից մեկի անունից, նրան բնորոշ լեզվով և ոճով։
Բոգդանովցի (գյուղ, Դերաժնյայի շրջան)

Բոգդանովցի (ուկրաիներեն՝ Богданівці), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Դերաժնյայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Բոգդանովցի գյուղում բնակվում էր 857 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2453 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 349,37 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ժողովածու (1236)

Ժողովածու (1236), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 1236 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 18-րդ դարում Ալիքսան գրիչի կողմից։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 21X15,2 սմ չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 197 թերթից։ Գրված է երկսյուն, միասյուն, նոտրգրով։ Պահպանակը ունի 4 էջ, գրված է՝ մագաղաթի վրա՝ բոլորագիծ երկաթագրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ։ Հիշատակարաններ՝ գրչի՝ 112բ, 168բ, կնիք՝ 106բ (Մարտիրոս վարդապետ)։


== Բովանդակություն ==
Գր. Տաթևացւոյ Մեկնութիւն Եսայեայ։
Կտակ Մեծի ուրբաթին։
Յովհ. Մանդակունւոյ Վասն զգուշութեան մերձենալոյ ի մարմին և յարիւն որդւոյն աստուծոյ։


== Ծանոթագրություններ ==
Թադևոս Գևորգյան

Թադևոս Գերասիմի Գևորգյան (Թոմ) (հոկտեմբերի 19, 1944(1944-10-19), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - հոկտեմբերի 15, 2006(2006-10-15), Երևան, Հայաստան), հայ քանդակագործ։


== Կենսագրություն ==
1966 թվականին ավարտել է Երևանի գեղարվեստի ուսումնարանը, 1972 թվականին՝ Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտը։
1983-1987 թվականներին՝ Հայաստանի նկարիչների միության քարտուղար։


== Ստեղծագործություններ ==
Թադևոս Գևորգյանի քանդակներից են՝

«Արձագանք» (1973, Հայաստանի ազգային պատկերասրահ, բրոնզ)
«Քույրիկ» (1976, Տրետյակովյան պատկերասրահ, Մոսկվա, բրոնզ)
«Ուսանողի դիմաքանդակ» (1976, Արևելքի ժողովուրդների արվեստի պետական թանգարան, Մոսկվա, բրոնզ)
«Առաջին շինարարները» (1979, Վիլնյուսի գեղարվեստի թանգարան, բրոնզ)
«Գարուն» (Երիտասարդական պալատ)
«Հայ դատ», (1988, գիպս),
«Հիմա՞ էլ լռենք» (1989, գիպս)
«Թռչնավաճառ Շողերը» (2002, բրոնզ, Երևան)
Սուրեն Սպանդարյանի հուշարձանը (բրոնզ, 1982),
Սևքարեցի Սաքոյի կիսանդրին Ծաղկաձորում (բրոնզ, 1988),
Հայ ազգային ազատագրական պայքարի գործիչների 15 բրոնզաձույլ դիմաքանդակներով հուշահամալիրը՝ Գյումրիի «Կումայրի» արգելոց-թանգարանում (1988),
Անանիա Շիրակացու արձանը Սպիտակում (բրոնզ, 1990),
1915 թվականի եղեռնի զոհերի հիշատակի «Փյունիկ» հուշարձանը (բրոնզ, գրանիտ, 1997)՝ ԱՄՆ-ի Նյու Ջերսի նահանգի Ռիչֆիլդ քաղաքի Սուրբ Վարդանանց եկեղեցու դիմաց
«Մամիկոն Ֆարսյան» դիմաքանդակ (բրոնզ)


== Մրցանակներ ==
ԽՍՀՄ գեղարվեստի ակադեմիայի 1-ին մրցանակ և ոսկե մեդալ (1975, 1976)
ՀամԼԿԵՄ մրցանակ (1977)


== Պատկերասրահ ==

		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Թադևոս (Թոմ) Գևորգյան
Կրուպսկի (Սալսկի շրջան)

Կրուպսկի (ռուս.՝ Крупский), գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Սալսկի շրջանում։ Մտնում է Սանդատովսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Նեկտար (այլ կիրառումներ)

Նեկտար, կարող է վերաբերել՝

Նեկտար - քաղցրահամ հեղուկ, որն արտադրվում է մեղրատու բույսերի նեկտարանոցներում
Նեկտար - հին հունական առասպելաբանությունում՝ աստվածների ըմպելիք, որը պարգևում էր անմահություն և հավերժական երիտասարդություն
Հուսիկ Ա

Հուսիկ Ա Պարթև (295-347), Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս 341 թվականից։ Գրիգոր Ա Լուսավորչի թոռը։ Հաջորդել է հորը՝ Վրթանես Ա Պարթևին։ 307- թվականին ամուսնացել է Տիրան թագավորի դստեր հետ։ Կաթողիկոս է դարձել կնոջ մահից հետո։ Տիրանի հրամանով բրածեծ է արվել (թագավորին նախատելու պատճառով) և սպանվել Ծոփքի Բնաբեղ բերդում (ենթադրվում է, որ նա դատապարտել է Տիրանին՝ հեթանոսության հանդեպ հանդուրժողականություն ցուցաբերելու համար)։


== Գրականություն ==
Փավստոս Բուզանդ, Հայոց պատմություն, Երևան, 1988։
Ռաեկյուլա

Ռաեկյուլա (էստ․՝ Raeküla), գյուղ Էստոնիայի Լյաենե-Վիրումաա նահանգի Վեյկե-Մաառյա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 31 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Let Me Down Slowly

«Let Me Down Slowly», ամերիկացի երգիչ Ալեք Բենջամինի երգը, սկզբնապես թողարկվել է որպես սոլո սինգլ 2018 թվականին և ներառված է նրա «Narrated for You» միքսթեյփում, իսկ 2019 թողարկվել է որպես դուետ կանադացի երգչուհի Ալեսիա Կարայի հետ։


== Նախապատմություն ==
Բենջամինը այս երգը գրել է 2017 թվականին՝ նախկին ընկերուհու հետ ունեցած փորձի մասին։ Սա այն երգերից մեկն է, որը Atlantic Records-ը լսել է պայմանագիր կնքելուց առաջ։ Երգի պրոդյուսերներ են դարձել Սըր Նոլանը և Aaron Z-ը, իսկ հեղինակներ՝ Բենջամինը, Մայքլ Փոլաքը և Սըր Նոլանը։


== Երաժշտական տեսահոլովակ ==
Սոլո տարբերակի երաժշտական տեսահոլովակը թողարկվել է 2018 թվականի հունիսի 4-ին, իսկ դուետի տեսահոլովակը թողարկվել է 2019 թվականի փետրվարի 6-ին։ Երկու շաբաթ անց Բենջամինը և Կարան երգի ակուստիկ տարբերակի համար հոլովակ են նկարահանել։


== Երգացանկ ==
Թվային ներբեռնում«Let Me Down Slowly» – 2։49Թվային ներբեռնում«Let Me Down Slowly» (Ալեսիա Կարայի հետ համատեղ) – 2։49


== Չարթեր ==


=== Շաբաթական չարթեր ===


=== Տարեվերջյան չարթեր ===


== Հավաստագրումներ ==


== Ծանոթագրություններ ==
Շալամոն (Էն)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Շալամոն (այլ կիրառումներ)Շալամոն  (ֆր.՝ Chalamont), քաղաք և կոմունա Ֆրանսիայում, մտնում է Ռոն Ալպեր մարզի կազմի մեջ։ Էնի դեպրատամենտում։ Մտնում է Շալամոն կանտոնի կազմի մեջ։ Կոմունայի օկրուգը Բուրկ ան Բրեսն է։


== Աշխարհագրական դիրք ==
Քաղաքը գտնվում է Բուրկ ան Բրեսից 25 կիլոմետր հարավ։ Քաղաքի արևելյան մասով է հոսում Վեյլ գետը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք (ֆր.)
քաղաքի պատմություն
Միխայլովսկոե (գյուղ, Դեմիդովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՄիխայլովսկոեՄիխայլովսկոե (ռուս.՝ Михайловское), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դեմիդովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 164 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Սրեդնեուսմանովո

Սրեդնեուսմանովո (ռուս.՝ Среднеусманово, բաշկիրերեն՝ Иҫке Уҫман), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Չիշմինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 159 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ռուանդայի ազգային թանգարանների ինստիտուտ

Ռուանդայի ազգային թանգարանների ինստիտուտ (ռուանդ.՝ Ingoro Ndangamurage z'u Rwanda), հիմնադրվել է 1989 թվականի սեպտեմբերի 18-ին՝ որպես Ռուանդայի պետական հաստատություն, որը նախատեսված է ապահովելու երկրի պատմամշակութային ժառանգության օբյեկտների և թանգարանների ուսումնառությունը, փորձի փոխանակման հարթակ` հավաքելու, պահպանելու, ուսումնասիրելու և ցուցադրելու Ռուանդայի ժամանակակից մշակութային և բնական ժառանգությունը։


== Թանգարան ==
Ռուանդայի ազգային թանգարանների ինստիտուտի կազմում գործում են մի քանի թանգարաններ, այդ թվում՝

Ազգագրական թանգարան,
Ազգային պատկերասրահ,
Թագավորական պալատի թանգարան,
Նախագահական պալատ,
Բնապատմական թանգարան,
Էկոլոգիական թանգարան։


== Տես նաև ==
Ռուանդայի թանգարանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուանդայի ազգային թանգարանների ինստիտուտ Archived 2013-05-21 at the Wayback Machine.
Շավարշ Մաթևոսյան

Շավարշ Մաթևոսի Մաթևոսյան (մարտի 7, 1895(1895-03-07), Երևան, Կովկասի փոխարքայություն, Ռուսական կայսրություն - ապրիլի 16, 1969(1969-04-16), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ խորհրդային կենսաբան, պարազիտոլոգ։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1940), պրոֆեսոր (1947), ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ (1954)։ 
1919 թվականին ավարտել է Մոսկվայի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետը։ Մասնակցել է քաղաքացիական կռիվներին և Հայրենական պատերազմին։ 1921 թվականից աշխատել է Երևանի սանիտարա-բակտերիալոգիական ինստիտուտում։
1925-1941 թվականներին եղել է Տրոպիկական ինստիտուտի մանրէաբանության, ապա պարազիտաբանության բաժնի վարիչ։ 1948 թվականից ղեկավարել է Երևանի բժշկական ինստիտուտի ընդհանուր կենսաբանության և պարազիտաբանության ամբիոնը։ 1958-1963 թվականներին՝ բժշկական ինստիտուտի գիտական գծով պրոռեկտորի տեղակալ։ Գիտական աշխատանքները վերաբերում են ամեոբիազի պարազիտաբանության և համաճարակագիտության, մակաբույծ նախակենդանիների, ընդհանուր կենսաբանության հարցերի ուսումնասիրություններին։ Շ. Մաթևոսյանը եղել է ՀԽՍՀ առողջապահության մինիստրության բժշկական գիտական խորհրդի նախագահության անդամ, Հայաստանի համաճարակագետների, մանրէաբանների, ինֆեկցիոնիստների և հիգիենիստների ընկերության անդամ։
Պարգևատրվել է Լենինի, Կարմիր աստղի շքանշաններով ու մեդալներով։
Մարկովիչի (գյուղ, Գորոխովի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՄարկովիչիՄարկովիչի (ուկրաիներեն՝ Марковичі), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Գորոխովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1545 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Մարկովիչի գյուղում բնակվում էր 391 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 9,9 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 39,49 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ուիլա (Կոկսայի վտակ)

Ուիլա (Կոկսայի վտակ) (ռուս.՝ Уила (приток Коксы)), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի երկրամասում, Ալթայի Հանրապետությունում։ Գետաբերանը տեղակայված է Կոկսա աջ ափով՝ 53 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 19 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Կատուն գետն է, գետի ենթաավազանը Բիա և Կատուն գետերն են։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի հետ միախառնման կետը։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 13010100312115100003786
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 115100378
Ավազանի կոդը - 13.01.01.003
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 15
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 1


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Հազար մահ

«Հազար մահ», Ջեկ Լոնդոնի կարճ պատմվածքներից՝ գրված 1899 թվականին, որը նրա  հրատարակված առաջին աշխատանքն է։ Այն հերոսի միտումնավոր փորձարարաբար առաջացրած մահվան և հարության մասին է, որն իրականացնում է մի խենթ գիտնական՝ այս  փորձերի համար բազմաթիվ մեթոդներ օգտագործելով։


== Ֆիլմի  ադապտացիա ==
Պատմվածքի հիման վրա 1939 թվականին ռեժիսոր Վիկտոր Հալպերինը նկարահանել է «Խոշտանգումների նավը» գեղարվեստական կինոնկարը։
Ռեժիսոր/ սցենարիստ Ադամ Զանզին նկարահանել է կարճամետրաժ կինոնկար, որի պրեմիերան տեղի է ունեցել 2014 թվականին  St. Louis Filmmakers Showcase փառատոնում և արժանացել «Լավագույն դերասան» (Ջոն Բրատկովսկի) և «Լավագույն երաժշտական  ձևավորում» մրցանակների։ Հետագայում ցուցադրվել է 2016 թվականին Խորվաթիայի Վարաժդին քաղաքում տեղի ունեցած Trash Film Festival փառատոնում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
A Thousand Deaths at GASLIGHT
Ջրասամույր

Ջրասամույր (լատ.՝ Lutra lutra), կզաքիսների ընտանիքին պատկանող գիշատիչ կաթնասուն կենդանի։ Մարմինը ճկուն է, մկանոտ, երկարությունը՝ մինչև 70 սմ, պոչի երկարությունը՝ 45 սմ, կենդանի զանգվածը՝ 6-10 կգ։ Թաթերը կարճ են, մատները՝ լողաթաղանթով միացած։ Լավ լողում ու սուզվում է։ Մազածածկը մեջքի մասում մուգ գորշ գույնի է, փորի կողմից՝ բաց արծաթավուն։ Սնվում է հիմնականում ձկներով, գորտերով, երբեմն՝ բադերով։ Սեռահասուն է դառնում կյանքի 2-3-րդ տարում։ Հղիությունը 8-10 ամիս է, էգն ունենում է 2, հազվադեպ՝ 4 ձագ։ Տարածված է Եվրոպայում, Ասիայում, Հյուսիսային Ամերիկայում, Աֆրիկայում։ Ջրասամույր հանդիպում է Հայաստանի շրջանների մեծ գետերում ու լճերում։ Ջրասամույրի մորթին շատ արժեքավոր է․ անխնա ոչնչացման հետևանքով որսը շատ երկրներում արգելված է։


== Տարածվածություն ==
Տեսակը տարածված է Եվրոպայում, Ասիայում և Աֆրիկայում։ Հայաստանում հանդիպում է բոլոր շրջաններում։


== Էկոլոգիա ==
Ապրում են մաքուր ջրով և ձկնապաշարներով հարուստ լճերում, գետերում և գետակներում, բազմացումը սկսում է ձմռանը-գարնանը, երկու տարին մեկ անգամ ունենում են 1-5, ավելի հաճախ՝ 2-3 ձագ։


== Պահպանություն ==
Գրանցված էր նախկին ԽՍՀՄ-ի Կարմիր գրքում։ ԲՊՄՄ Կարմիր ցուցակի չափորոշիչներով գնահատվում է որպես վտանգված տեսակ։
Թվաքանակը և դրա փոփոխման միտումները հայտնի չեն։ Թվաքանակը կրճատվում է բիոտոպերի՝ գետերի աղտոտման, և հիդրոտեխնիկական կառույցների ստեղծման հետևանքով։
Վտանգման հիմնական գործոններն են բրիտոպերի ոչնչացումը, ջրերի աղտոտումը և ձկների գերորսը։
Պահպանվում է «Սևան», «Արևիկ» և «Արփի լիճ» ազգային պարկում։


== Ծանոթագրություններ ==
Հասանսու

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կիրովկա (այլ կիրառումներ)Հասանսու (ադրբ.՝ Həsənsu), գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության Աղստևի շրջանում։
Մինչև 1992 թվականի դեկտեմբերի 29-ը գյուղը կոչվում էր Կիրովկա։


== Բնակչություն ==
2009 թվականի մարդահամարի համաձայն գյուղում բնակվում է 2841 մարդ։


== Տես նաև ==
Աղստևի շրջան


== Ծանոթագրություններ ==
Մեդվեժնի (այլ կիրառումներ)

Մեդվեժնի, կարող է վերաբերել՝

Մեդվեժնի - գետ Ռուսաստանում, Պրուպտայի վտակը
Մեդվեժնի - գետ Ռուսաստանում, Տերսայի վտակը
Իլարիոնովկա

Իլարիոնովկա (ռուս.` Илларионовка), հայաբնակ գյուղ Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասի Մեծ Սոչիի Ադլերի շրջանում։ Գտնվում է Ադլեր շրջկենտրոնից 32 կմ հյուսիս-արևմուտք, իսկ Սոչիի կենտրոնից 13 կմ արևելք, ծովի մակարդակից 330 մ բարձրության վրա։


== Բնակչությունը ==
Համաձայն 2010 թվականի տվյալների, գյուղում ապրում էր 439 մարդ, ովքեր զբաղվում են ծխախոտի, թեյի, եգիպտացորենի մշակությամբ, այգեգործությամբ և բանջարաբուծությամբ։
Գյուղն ունի տարրական դպրոց, ակումբ և հիվանդանոց։


== Պատմությունը ==
Գյուղը հիմնադրել են Տրապիզոնից և Սամսունից եկած հայերը` 1910 թվականին։


== Ծանոթագրություններ ==
Աստերոիդների ցանկ (20301-20400)

Աստերոիդների ցանկ (20201-20300)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (20401-20500)
 Աստերոիդների ցանկ (20201-20300)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (20401-20500)


== Աղբյուր ==
«Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (20001)-(25000)»։ www.minorplanetcenter.net
Պերևոզնոե (գյուղ, Վիբորգսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊերևոզնոեՊերևոզնոե (ռուս.՝ Перевозное), գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Վիբորգսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ալթայի Հանրապետություն

Ալթայի հանրապետություն (հարավային ալթայերեն՝ Алтай Республика), հանրապետություն Ռուսաստանի կազմում, Ռուսաստանի ֆեդերացիայի միավոր։ Մայրաքաղաքն է Գորնո-Ալթայսկ քաղաքը։
Հյուսիս-արևմուտքում սահմանակից է Ալթայի երկրամասի, արևելքում՝ Տիվա հանրապետության և Խակասիայի, հյուսիս-արևելքում Կեմերովոյի մարզի, հարավ-արևմուտքում՝ Ղազախստանի, հարավում՝ Չինաստանի և Մոնղոլիայի հետ։


== Բնակչություն ==

Ազգային կազմը ըստ մարդահամարի (1926—2010)


== Տես նաև ==
Ալթայի հանրապետության սահմանադրություն


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ալթայի հանրապետության պաշտոնական կայք
Ալթայի հանրապետությունով տուրիստական ուղեցույց
Տիել սյուր Ակոլեն

Տիել սյուր Ակոլեն (ֆր.՝ Thiel-sur-Acolin), համայնք Ֆրանսիայում, որը գտնվում է Օվերն մարզի Ալյեի գավառում։ Մտնում է Շևան կանտոնի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Մուլեն շրջանը։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 03283։


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2008 թվականին կազմում էր 973 մարդ։


== Տնտեսություն ==
2007 թվականի տվյալներով 607 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 446-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 161-ը անգործունակ (ակտիվության ցուցանիշը 73,5 %, 1999 թվականին եղել է՝ 65,0 %)։ 446 աշխատունակ բնակիչներից 414-ը աշխատում էին (238 տղամարդ և 176 կին), անաշխատանք էին 32-ը (10 տղամարդ և 22 կին)։ 161 անգործունակ մարդկանցից 35-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 56-ը թոշակառու, 70-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
«Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ՝ Տիել սյուր Ակոլեն» (ֆրանսերեն)։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-09-29-ին։ Վերցված է 2012-7-22 
«Տիել սյուր Ակոլեն» (ֆրանսերեն)։ cassini.ehess.fr։ Արխիվացված օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-31
Ստուժենյոկ

File:Relief Map of Kursk Oblast.png
Ստուժենյոկ  (ռուս.՝ Стуженёк), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Յաստեռբոգա մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Օսկոլ գետի աջ ափին 427 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 26 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության։

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 05010400212107000011722
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 107001172
Ավազանի կոդը - 05.01.04.002
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 07
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Ֆիլիպ Դեգեն

Ֆիլիպ Դեգեն (գերմ.՝ Philipp Degen; փետրվարի 15, 1983(1983-02-15), Լիստալ), շվեյցարացի ֆուտբոլիստ, «Բազել» ակումբի աջ պաշտպան։ Նրա երկվորյակ եղբայր Դավիդը նույնպես պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ է և Ֆիլիպի թիմակիցն է։
Դեգենը 2006 թվականին մասնակցեց աշխարհի գավաթի խաղարկությանը, որպես շվեյցարական ազգային հավաքականի ֆուտբոլիստ։  1/8 եզրափակիչում իր թիմը հանդիպեց Ուկրաինայի հավաքականի հետ և պարտվեց հետխաղյա 11 մետրանոցների արդյունքում
2008 թվականի մայիսի 20-ին Լիվերպուլի պաշտոնական կայքում տեղեկացվել է, որ Ֆիլիպ Դենը հուլիսի 1-ին ակումբի հետ կստորագրի պայմանագիր։ Ենթադրվում էր, որ Դեգենը հիմնական կազմի աջ պաշտպանի դիրքում կխաղա, այդ դիրքում «կարմիրների» կազմում խաղացել էր Ստիվ Ֆանանը։ Այնուամենայնիվ, խաղացողի բարձր տրավմատիզմը թույլ չի տվել, որ ակումբում առաջին մրցաշրջանում անցկացնի լիգայի գոնե մի հանդիպում։


== Ակումբային կարիերա ==


=== Բազել ===
Դեգեն Շվեյցարիայի «Բազել» թիմի հետ պայմանագիր է կնքել 1995 թվականին։  2001 թվականին նա թիմի կազմում առաջին անգամ մասնակցեց երիտասարդական թիմի 5 մրցաշրջանի։  Իր կարիերայի առաջին չորս մրցաշրջանների ընթացքում Շվեյցարիայի ֆուտբոլային լիգան 55 խաղ է անցկացրել և դարձել 4 գոլի հեղինակ։  Այս չորս տարիների ընթացքում նա նվաճեց երեք առաջնության տիտղոսներ և մեկ գավաթ, որը կառավարում էր Կրիստիան Գրոսը։


== Ձեռքբերումներ ==
 «Բազել»

Շվեյցարիայի չեմպիոն։ 2001/02, 2003/04, 2004/05, 2012/13, 2013/14, 2014/15, 2015/16
Շվեյցարիայի գավաթի դափնեկիր։ 2003, 2012


== Ակումբային վիճակագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Официальный сайт братьев Филиппа и Давида Дегенов Archived 2006-04-02 at the Wayback Machine. (գերմ.) (անգլ.)
Профиль и статистика игрока на LFCHistory.net (անգլ.)
Профиль игрока на официальном сайте «Ливерпуля» (անգլ.)
Профиль игрока на Liverbird.ru (ռուս.)
Профиль игрока на LiverpoolFC.ru Archived 2009-03-20 at the Wayback Machine. (ռուս.)
Get Your Heart On – The Second Coming!

Get Your Heart On – The Second Coming!, կանադական փոփ-փանք խումբ Simple Plan-ի մինի-ալբոմը, որը թողարկվել է 2013 թվականի նոյեմբերի 29-ին Ավստրալիայում ։


== Մինի-ալբոմի մասին ==
«Get Your Heart On – The Second Coming!» մինի-ալբոմը իրենից ներակայցնում է երգացանկ, որոնք գրվել են Get Your Heart On! ալբոմի նստաշրջանի ժամանակ։


== Երգացանկ ==


== Ձայնագրման մասնակիցներ ==
Պիեր Բոուվիեր (Pierre Bouvier) - վոկալ
Սեբաստիան Լեֆեբր (Sebastien Lefebvre) - ռիթմ-կիթառ, բեկ-վոկալ
Դեյվիդ Դեզորսիես (David Desrosiers) - բաս-կիթառ, բեկ-վոկալ
Ջեֆֆ Ստինկո (Jeff Stinco) - սոլո-կիթառ
Չարլզ Կոմո (Charles Como) - հարվածային


== Ծանոթագրություններ ==
Իրշլան

Իրշլան (ֆր.՝ Hirschland), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Ստորին Հռենոս գավառում։
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 322 մարդ, բնակչության խտությունը` 30.01 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 10.73 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 350 կմ արևելք, Ստրասբուրգ քաղաքից` 55 կմ հյուսիս-արևմուտք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 224 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 168-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 56։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 75,0 %։ 168 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 148 անձ (79 տղամարդ և 69 կին)։ Գործազուրկ են եղել 20 անձ (8 տղամարդ և 12 կին)։ 56 անաշխատունակներից 18-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 17-ը` թոշակառուներ, իսկ 21-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ստորին Հռենոս գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Բաղդասար Պարսամյան

Բաղդասար Պարսամյան, հայ բժիշկ, դեղագործ։


== Կենսագրություն ==
1889/1899 թվականներին ավարտել է Բեյ­րու­թի Ամե­րի­կյան հա­մալ­սա­րա­նի բժշկական ֆակուլտետի դեղագործական բաժինը։
Մասնագիտությամբ եղել է դեղագործ և աշխատել Այնթապում։
Սպանվել է Թուր­քի­այում իրագործված Մեծ եղեռ­նի ընթացքում։


== Գրականություն ==
Յարման Արսեն, Հայերը օսմանյան առողջապահության ծառայության մեջ և պատմություն սուրբ Փրկիչ հայոց հիվանդանոցի (թուրքերեն), Ստամբուլ, 2001։
Քէստենեան Հրաչ, Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանէն Շրջանաւարտ Եւ Մեծ Եղեռնին Նահատակուած Հայ Բժիշկներ, «Ազ­դակ», 01-11-2012։


== Աղբյուրներ ==
Հարություն Մինասյան,  Օսմանյան կայսրությունում և Թուրքիայի Հանրապետությունում բռնաճնշումների և ցեղասպանության ենթարկված հայ բժիշկներ, Երևան, «Լուսաբաց», 2014 — 520 էջ։
Դիտավանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Տավուշի մարզ)

Այս հոդվածը ներկայացնում է Տավուշի մարզի Դիտավան գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 8 հուշարձան (6 միավոր)։

 


== Տես նաև ==
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Ֆուրման Աբրահամյան

Ֆուրման Աբրահամյան (19 մարտի, 1943, Լենինական, Հայկական ԽՍՀ - 5 օգոստոսի, 1972, Սևանի լեռնանցք, Հայկական ԽՍՀ), սովետական ֆուտբոլիստ, պաշտպան։ ԽՍՀՄ սպորտի վարպետ (1967)։ Ալյոշա Աբրահամյանի եղբայրն է։


== Կարիերա ==
Եղբոր՝ Ալյոշա Աբրահամյանի նման, Ֆուրմանը նորամուտը սկսել է «Արարատի» կազմում 1966 թվականին։ Առաջին մրցաշրջանում խաղացել է առջևի գծում և հեռահար 2 գոլ խփել։ Հետո խաղացել է որպես պաշտպան, հաճախ կենտրոնական հարձակվողներին օգնում էր գոլային փոխանցումներով։ Հիշարժան է այն գոլը, որ Ֆուրմանը 1972 թվականին 30 մետր հեռավորությունից խփել է Կիևի «Դինամոյի» դարպասը, որ պաշտպանում էր Եվգենի Ռիդակովը։ Աչքի էր ընկնում ակտիվությամբ և անկեղծությամբ։ Մահացել է Սևանի ոլորաններում տեղի ունեցած ավտովթարից։
ԽՍՀՄ բարձր առաջնությունում խաղացել է 180 խաղ և խփել է 7 գոլ։


== Նվաճումներ ==
 «Արարատ» (Երևան)
ԽՍՀՄ առաջնության արծաթե մեդալակիր - 1971


== Ծանոթագրություններ ==
Ցմախ շքեղ

Ցմախ շքեղ (Gypsophila elegans), մեխակազգիների ընտանիքին պատկանող միամյա դեկորատիվ բույս։ Հայաստանում հանդիպում է ամենուրեք՝ քարքարոտ լեռնալանջերում և ցանքերում։ Տարածված է նաև Կովկասում, Փոքր Ասիայում, Իրանում։
Բույսի բարձրությունը 40-50 սանտիմետր է, ծաղկում է առատ, սակայն ոչ երկարատև (30-40 օր)։ Ծաղիկների տրամագիծը հասնում է 0,8-1 սմ-ի, սպիտակ են կամ վարդագույն՝ հավաքված հուրանանման ծաղկաբույլերում։ Լուսասեր է, հարաբերական ցրտադիմացկուն։
Լավ է աճում թեթև ավազակավային քարքարոտ, սննդանյութերով հարուստ կրային հողերում։ Երաշտադիմացկուն է։ Վերատնկումը վատ է տանում։ Բազմանում է սերմերի միջոցով։


== Աղբյուրներ ==
Ռուբեն Ոսկանյան

Ռուբեն Հայրապետի Ոսկանյան (հունիսի 1, 1891(1891-06-01) - 1937), Միջին Ասիայի և Անդրկովկասի հեղափոխական շարժումների մասնակից, կուսակցական և պետական աշխատող, ԽՄԿԿ անդամ (1914)։


== Կենսագրություն ==
Ավարտել է Աշխաբադի քաղաքային ուսումնարանը։ 1917 թվականին ղեկավար մասնակցություն է ունեցել Պրիմորիեի մարզի Միլոգրադովո և Օլգա քաղաքներում խորհրդային ռեժիմ մտցնելու համար մղված պայքարին։ Հոկտեմբերյան հեղափոխությունից հետո նշանակվել է Կրասնովոդսկի հեռագրական գրասենյակի կոմիսար։ 1919 թվականին տեղափոխվել է Բաքու, աշխատել բոլշևիկյան կազմակերպությունում, կազմակերպել գործադուլներ, որի համար ձերբակալվել և արտաքսվել է։ 1919 թվականի սեպտեմբերին եկել է Հայաստան, ձեռնամուխ է եղել Ալեքսանդրապոլի (Գյումրի) երկաթուղայինների գործադուլային կոմիտեի կազմակերպմանը, կրկին ձերբակալվել է և արտաքսվել Հայաստանից։ 1920 թվականի հունիսին նշանակվել է ՀամԿ(բ)կ-ի կովկասյան բյուրոյի հրահանգիչ Հյուսիսային Կովկասում։ Եղել է (մինչև 1921 թվականի փետրվարը) ՀԽՍՀ ճանապարհների և կապի ժողկոմ։ Այնուհետև պատասխանատու պաշտոններ է վարել Կովկասի և Միջին Ասիայի երկաթուղիներում, 1923 թվականից՝ կուսակցության Ալթայի և Իվանո-Վոզնեսենսկի նահանգային կոմիտեներում (պատասխանատու քարտուղար, գավկոմի քարտուղար)։ 1927-1928 թվականներին աշխատել է Անդրերկրկոմում (կազմբաժնի վարիչի տեղակալ)։ 1928 թվականի կեսերին գործուղվել է ՀամԿ(բ)կ  Կիրգիզիա (Ղազախստան) երկրկոմ, եղել է կուսակցության Գուրևի օկրուգկոմի քարտուղար (1929-1930), ՀամԿ(բ) կ Կիրգիզիա (Ղազախստան) երկրկոմի Հարավային Ղազախստանյան մարզկոմի առաջին քարտուղար (1932-1933)։ 1934 թվականից ղեկավար աշխատանք է տարել ԱԽՀՄ հաղորդակցության ճանապարհների ժողկոմատում։
Անե Դալ Թորփ

Անե Դալ Թորփ ՝ (նորվ.՝ Ane Dahl Torp, օգոստոսի 1, 1975(1975-08-01), Բերում, Ակերսհուս, Նորվեգիա), նորվեգացի կինոյի և թատրոնի դերասան։


== Կենսագրություն ==
Անե Դալը ծնվել է մանկավարժի ընտանիքում։ Հայրը՝ հայտնի լեզվաբան Արնե Թորփը (ծնվ․1942 թ․) Օսլոյի համալսարանում գերմաներենի դասախոս է։ Մայրը նույնպես դասավանդում է համալսարանում։
Անե Դալ Թորփն ավարտել է Նորվեգիայի ազգային թատերական ակադեմիան (1996—1999)։ Խաղացել է Մոլդե քաղաք-կոմունայի թատրոնում, իսկ 2002 թվականից Օսլոյի նորվեգական թատրոնում։ Տարբեր դերեր է կատարել Սոփոկլեսի,  Ստրինդբերգի, Չեխովի, Թարյե Վեսոսի, Թենեսի Ուիլյամսի, Սառա Քեյնի, Ալեքսանդր Վամպիլովի, Յուն Ֆոսեի և այլ հայտնի գրողների ստեղծագործություններից։
2000 թվականից նկարահանվում է կինոյում և հեռուստատեսությունում։
Ամուսնացել է 2007 թվականի հոկտեմբերի 20-ին ջազի շեփորահար Սյու Միլյեթայգի հետ։ Զույգը բնակվում է Օսլոյում։ Ունեն երկու երեխա․ մեկ տղա (ծնվ․ 2010 թ․) և մեկ աղջիկ (ծնվ․ 2012 թ․)։


== Կարիերա ==
Առաջին անգամ ֆիլմում Անե Դալ Թորփը նկարահանվել է 2003 թվականին։ Դա «Իմ կյանքի կինը» (The Woman of My Life) ֆիլմն էր.։
Դերասանուհին իր երկու՝  Թրյուդ Էրիքսեն  (Trude Eriksen) («Սև փող, սպիտակ սուտ» ֆիլմում)  և  Նինա Սկոտեյ (Nina Skåtøy) («Ուսուցիչ Պեդերսեն» ֆիլմում)  դերերի համար պարգևատրվել է նորվեգական «Ամանդա» կինոփառատոնի մրցանակով, լավագույն դերասանուհի անվանակարգում։
2006 թվականի Բեռլինի կինոփառատոնին դերասանուհուն անվանել են «Նկարահանման աստղ»։
2006 թվականին Թորփը նկարահանվել է «Խառնաշփոթություն» (Uro) ֆիլմում։
2007 թվականին դերասանուհին նկարահանվել է շվեդ-նորվեգական (Kodenavn Hunter) հեռուստասերիալում, որի համար արժանացել է "Gullruten" մրցանակաբաշխության լավագույն դերասանուհի անվանակարգին։


== Ֆիլմագրություն ==
«Իմ կյանքի կինը» / Kvinnen i mitt liv (2003)
«Կաթի գույնը» / Ikke naken (2004)
«Գիմնազիայի ուսուցիչ Պեդերսենը» / Gymnaslærer Pedersen (2006)
«Խառնաշփոթություն» / Uro (2006)
Օպերացիա «Մեռած ձյունը» / Død snø (2009)
«Կյոռլինգի թագավորը» / Kong Curling (2011)
«Բարեգործություն» / Gnade (2012)
«Պիոներ» / Pioneer (2013)
«1001 գրամ» / 1001 gram (2014)
«Ալիք»/ Bølgen (2015)
«Զինյալները» / Okkupert (2015)
«Վարպետ» / Mesteren (2017)


== Պարգևներ ==
Ամանդա մրցանակաբաշխություն - (անգլ.՝ Amanda Award) (Նորվեգական կինոփառատոն) 2004․ (Լավագույն դերասանուհի)
Ամանդա մրցանակաբաշխություն 2006․ (Լավագույն դերասանուհի)
Գյուլրութեն մրցանակաբաշխություն - (անգլ.՝ Gullruten Award ) 2007․ (Լավագույն կին դերասան)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Անե Դալ Թորփ Internet Movie Database կայքում
Յաբլունովկա

Յաբլունովկա (ռուս.՝ Яблуновка, բաշկիրերեն՝ Яблуновка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ստերլիտամակսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 25 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ինջասու (Արճեշի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ինջասու (այլ կիրառումներ)Ինջասու, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Արճեշի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Արարատ Խանզադյան

Արարատ Սերոյի Խանզադյան (մայիսի 20, 1946(1946-05-20), Գորիս, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - ապրիլի 25, 2016(2016-04-25), Երևան, Հայաստան), հայ նկարիչ։ Հայաստանի նկարիչների միության անդամ (1976)։
Սերո Խանզադյանի որդին։
Մայրը Ժենիա Մուսաելյան (Ակունց)


== Կենսագրություն ==
Արարատ Խանզադյանը ծնվել է Գորիս քաղաքում, Սերո Խանզադյանի ընտանիքում։ 1946 թվականին ընտանիքով տեղափոխվել են Երևան։ 1962 թվականին ավարտել է Երևանի Կրուպսկայայի անվան միջնակարգ դպրոցը, 1967 թվականին՝ Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտը։ 1971 թվականից դասավանդել է Երևանի Խաչատուր Աբովյանի անվան պետական մանկավարժական համալսարանի գեղանկարչության ամբիոնում։ 1976 թվականից եղել է Հայաստանի նկարիչների միության անդամ, 1978 թվականից` նկարիչների միության վարչության անդամ և միության գեղանկարչական սեկցիայի նախագահը։
Մասնակցել է միջազգային և հանրապետական տարբեր ցուցահանդեսների։ 2016 թվականին Արարատ Խանզադյանի մահից հետո Հայաստանի նկարիչների միությունում կայացել է նրա և Շիրվան Մկրտչյանի համատեղ ցուցահանդեսը։
Արարատ Խանզադյանի աշխատանքներից գտնվում են Հայաստանի ազգային պատկերասրահում։ Արարատ Խանզադյանի աշխատանքներից կան նաև Երևանի քաղաքապետարանում , գորիսի Սերո Խսնզադյանի տուն թանգարանում և այլն։


== Ընտանիք ==
Ունի 2 զավակ՝ Արեգ և Վահագն, 5 թոռ, կինը՝ Ժաննա Խանզադյան։
Արեգը ունի 4 դուստր Անահիտ, Աստղիկ, Մարիամ, Արիա։
Վահագնը մեկ զավակ՝ Մհերը։


== Ծանոթագրություններ ==
Բեսելաշվիլեբի (Շուախևի շրջան)

Բեսելաշվիլեբի (վրաց.՝ ბესელაშვილები), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Աջարիայի Ինքնավար Հանրապետության Շուախևի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 420 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Շուախևից 3 կմ հեռավորության վրա։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 143 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ջիմմի Աբեգ

Ջիմմի Աբեգ (անգլ.՝ Jimmy Abegg, դեկտեմբերի 29, 1954(1954-12-29), հայտնի է որպես Ջիմմի Էյ), ամերիկացի կիթառահար, երգահան, ռեժիսոր, լուսանկարիչ և արտիստ։ Բնակվում է Նեշվիլում։
1990-ական թվականներին Սթիվ Գրիֆիթի հետ ստեղծել են Vector խումբը։ Հետո սկսել է կիթառ նվագել որպես սոլո-երաժիշտ, իսկ ավելի ուշ միացել է Ռիչ Մուլլինի A Ragamuffin Band խմբին։ Ստեղծել է մի շարք ալբոմների շապիկներ։ Նաև ավարտել է Վանդերբիլտի մանկական հիվանդանոցի հատակագիծը։
Աբեգը տառապում է մակուլոդեգեներացիայով, բայց շարունակում է նկարել։


== Սկավառակագրություն ==
Vector-ի հետ1983 Mannequin Virtue
1985 Please Stand By
1989 Simple Experience
1995 TemptationՍոլո1991 Entertaining Angels
1994 SecretsՉարլի Փիքոքի հետ1984 Lie Down in the Grass
1987 West Coast Diaries: Vol. 1
1988 West Coast Diaries: Vol. 2
1989 West Coast Diaries: Vol. 3
1990 Secret of Time
1991 Love LifeRich Mullins և A Ragamuffin Band խմբերի կազմում1993 A Liturgy, a Legacy & a Ragamuffin Band
1995 Brother's Keeper
1996 Songs
1998 The Jesus Record
2000 Prayers of a Ragamuffin (A Ragamuffin Band only)Որպես աշխատակից1998 Demonstrations of Love
1999 When Worlds Collide: A Tribute to Daniel Amos (Դանիել Ամոսի հետ)
2002 Making God Smile: An Artists' Tribute to the Songs of Beach Boy Brian Wilson (Բրայան Ուիլսոնի հետ)Steve Taylor & The Perfect Foil խմբի կազմում2014 Goliath
2016 Wow to the Deadness (EP; as Steve Taylor & the Danielson Foil)


== Գրականություն ==
Abegg Jimmy (2000)։ Ragamuffin Prayers։ Harvest House։ էջ 157։ ISBN 978-0-7369-0303-5  


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
www.jimmyabegg.com Ջիմմի Աբեգ. պաշտոնական կայք
Բուռնաշեթ (Ծալկայի շրջան)

Բուռնաշեթ ( վրաց.` ბურნაშეთი), հայաբնակ գյուղ Վրաստանի Քվեմո Քարթլիի մարզի Ծալկայի շրջանում` Ծալկայից 32 կմ հարավ-արևմուտք։ Գտնվում է ծովի մակարդակից 1660 մ բարձրության վրա։


== Բնակչությունը ==
Բնակիչներն զբաղվում են հացահատիկի, բանջարեղենի և կարտոֆիլի մշակությամբ անասնապահությամբ և խոզաբուծությամբ։ 2014 թվականի տվյալներով, գյուղն ուներ 305 բնակիչ։
Գյուղում կա ութամյա դպրոց։
Բուռնաշեթը հիմնադրվել է 1840-1848 թվականներին։


== Ծանոթագրություններ ==
Պոպովկա (գյուղ, Կառլովկայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊոպովկաՊոպովկա (ուկրաիներեն՝ Попівка), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կառլովկայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պոպովկա գյուղում բնակվում էր 3 277 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Գեղանիստի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Շիրակի մարզ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Գեղանիստի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (այլ կիրառումներ)Այս հոդվածը ներկայացնում է Շիրակի մարզի Գեղանիստ գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 4 հուշարձան (5 միավոր)։

 


== Տես նաև ==
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Առաքել Գրիչ

Առաքել Գրիչ (անհայտ - անհայտ), XV դարի հայ գրիչ։ Երզնկայի Ավագ վանքի համալսարանի սան է։ Ընդօրինակել է երաժշտական խազգրքեր, շարակնոցներ և գանձարաններ։ Նրանից հայտնի է 10 ձեռագիր՝ 7 շարակնոց, մյուսները՝ գանձարան և մաշտոց։ Վերջինս գտնվում է Երևանի Մեսրոպ Մաշտոցի անվան Մատենադարանում (ձեռ. № 9671), մյուսները՝ Երուսաղեմում, Վենետիկում։


== Ծանոթագրություններ ==
Հագաստե

Հագաստե (էստ․՝ Hagaste), գյուղ Էստոնիայի Հիյումաա նահանգի Պյուհալեպա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 10 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Լեոնիդ Սոբինովի հուշարձան (Յարոսլավլ)

Լեոնիդ Սոբինովի հուշարձան (ռուս.՝ Памятник Леониду Собинову), Լեոնիդ Սոբինովին նվիրված հուշարձան Յարոսլավլի կենտրոնում։ Տեղակայված է Լեոնիդ Սոբինովի անվան համերգասրահի (Յարոսլավլի ֆիլհարմոնիա) դիմաց, քանդակագործ՝ Ելենա Պասխինա։


== Ստեղծման պատմություն ==
ՌԽՖՍՀ ժողովրդական արտիստ, օպերային երգիչ, Ռուսաստանի դասական վոկալ դպրոցի խոշորագույն ներկայացուցիչ (քնարական տենոր) Լեոնիդ Վիտալիևիչ Սոբինովի հուշարձանը Յարոսլավլում։ Մոտակայքում գտնվում է Սոբինովի փողոցը (նախկին՝ Սռուբնայա), որտեղ ծնվել է ապագա երգիչը և անցկացրել իր երիտասարդ տարիները։ Քանդակը տեղակայված է մարզային ֆիլհարմոնիայի շենքի մոտ՝ Մաքսիմով և Տրեֆոլև փողոցների խաչմերուկում։
Ստեղծագործության հեղինակը քանդակագործ, Ռուսաստանի վաստակավոր արտիստուհի Ելենա Պասխինան Սոբինովի բրոնզաձույլ արձանը մտադրվել էր կերտել դեռ 1999 թվականին։ Այդ կապակցությամբ նա հիշում է․ «Ես վերանայեցի այդ ժամանակների հսկայական քանակությամբ նորաձևության ամսագրեր։ Նրա հագուստի մեջ պատահական ոչինչ չկար, ամեն ինչ մանրակրկիտ մտածված էր, մինչև այն կոճակները, որոնք նա պատվիրել էր իր համար»։ Այս հայտնի անձնավորության մասին յուրաքանչյուր մանրուք իմանալու համար Ելենա Վասիլևնան ստիպված էր հաճախակի այցելել գրադարաններ և արխիվներ, ինչպես նաև Մոսկվայում գտնվող Սոբինովի տուն։ «Երբ դիպչում ես այն իրերին, որոնց դիպել է Սոբինովը, նստում ես նույն բազմոցին և նույն սեղանի շուրջը, ապա, անկախ քեզանից, լրացուցիչ հոգևոր սնունդ ես ստանում։ Ես հասկացա, որ նա շատ կրթված ու նուրբ անձնավորություն էր», ասել է Ելենա Պասխինան։


== Հուշարձանի նկարագիր ==
Լեոնիդ Վիտալիևիչի քանդակը բնօրինակ չափերից մեկուկես անգամ ավելի է, այսինքն՝ ավելի քան երկու մետր։ Սոբինովը պատկերված է բեմական տարազով Լենսկու դերում, որը համարվում է երգչի լավագույն ստեղծագործություններից մեկը։ Միևնույն ժամանակ, նայելով հուշարձանին, կարելի է պատկերացնել, որ Լեոնիդ Վիտալիևիչը վերադարձել է իր ծննդավայր և հանգստանում է Վոլգայի ափին գտնվող տաղավարում։ Սոբինովի հուշարձանի պատվանդանն ու արձանը ձուլված են բրոնզից, իսկ հարթակը պատրաստված է բետոնից, որը երեսապատված է փայլեցված գրանիտե սալերով։
Հուշարձանի բացումը կայացել է 2008 թվականի հունվարի 3-ին։


== Ծանոթագրություններ ==