Միլորադ Դոդիկ

Միլորադ Դոդիկ (սերբ.՝ Милорад Додик, մարտի 12, 1959(1959-03-12), Լակտաշի, Բոսնիայի և Հերցեգովինայի Սոցիալիստական Հանրապետություն, ՀՍՖՀ), Բոսնիա և Հերցեգովինայի Հանրապետության նախագահ 2010 թվականի նոյեմբերից, 1998-2001 թվականներին և 2006-2010 թվականներին եղել է Սերբական Հանրապետության վարչապետ։ Անկախ սոցիալ-դեմոկրատների միության ղեկավար։
Բելգրադում ավարտել է քաղաքական գիտությունների ֆակուլտետը։ «Պարտիզան» բասկետբոլային ակումբի պատվավոր նախագահ։


== Քաղաքական կարիերա ==
1986 թվականից 1990 թվականը եղել է Լակտաշի մունիցիպալ վեհաժողովի գործադիր կոմիտեի նախագահ։ 1990 թվականին   Բոսնիայի և Հերցեգովինայի առաջին բազմակուսակցականների  ընտրությունների ընթացքում ընտրվել է ժողովրդական սկուպշչինայի պատգամավոր։ Բոսնիա-Հերցեգովինայում պատերազմի ժամանակ եղել է  Սերբական Հանրապետության Ժողովրդական սկուպշչինայի  անդամ։ Նա Սկուպշչինայում հիմնադրել է անկախ  պատգամավորների ակումբ, որի անդամները հանդես են եկել Սերբական դեմոկրատական կուսակցության քաղաքականության դեմ, որն իշխում էր պատերազմական շրջանում։
Դեյտոնի համաձայնագրի ստորագրումից հետո, 1996 թվականին ակումբից  ձևավորվեց անկախ սոցիալ-դեմոկրատների կուսակցությունը, և Դոդիկը դարձավ առաջին նախագահը։ 1997 թվականին Դոդիկը Պլավշիչի կողքին էր, որին աջակցում էին նաև միջազգային կառույցները։ Սերբական Հանրապետության Ժողովրդական սկուպշչինայի ընտրություններում Դոդիկի կուսակցությունը ստացավ միայն երկու մանդատ, և նա 1998 թվականին դարձավ Սերբական Հանրապետության վարչապետ։
Դոդիկը առաջին անգամ եղել է Սերբական Հանրապետության վարչապետ 1998-2001 թվականներին։ 1998 թվականին նա վերացրել է նորությունների ՍՌՆԱՆ հանրապետական գործակալությունը։ Շուտով Սերբական Հանրապետության նախագահ Նիկոլա Պոպլաշենի և Դոդիկի միջև սսկանդալ է հասունանում որը 1999 թվականի մարտի 8-ին վարչապետի պաշտոնից հանելու մասին հրամանագիր է ստորագրել։ Սակայն պայքարին միջամտել է Բոսնիա և Հերցեգովինայի Գերագույն ներկայացուցիչը, որը իր որոշմամբ հանեց Պոպլաշենին Սերբական Հանրապետության նախագահի պաշտոնից։ Նույն ամսին՝ ի նշան բողոքի Սերբական Հանրապետությունից Բրչկոյի շրջանի բաժանմանը, Դոդիկը ինքը հրաժարական տվեց, բայց այն  Բոսնիա և Հերցեգովինայի Գերագույն ներկայացուցիչը չնդունեց։
2006-2010 թվականներին կրկին դարձել է Սերբական Հանրապետության վարչապետ։ Սերբական Հանրապետության նախագահական ընտրություններում 2010 թվականի հոկտեմբերի 3-ին Սերբական Հանրապետության նախագահ է ընտրվել, ստանալով 615 319 ձայն (50,52 %-ով)։ 2006-2014 թվականներին նա արգելափակել է Բոսնիա և Հերցեգովինայի առաջխաղացման փորձերը ՆԱՏՕ-ում։
2014 թվականի հունիսին, Սարաևի սպանության 100-րդ տարելիցին նվիրված, Իստոչնո Սարաևում հանդիսավորությամբ կանգնեցվեց Գավրիլո Պրինցիպի հուշարձանը։ Ներկա գտնվելով բացման արարողությանը Միլորադ Դոդիկը հայտարարել է, որ «սերբերը հպարտանում են նախնիներով, որոնք պայքարում են իրենց ինքնության պահպանման համար»։


== Շքանշաններ ==
Նեմանիչի շքանշան,
Սերբական Հանրապետության շքանշան ժապավենի վրա,
Բարեկամության շքանշան (Ռուսաստան, նոյեմբերի 22 2011 թվական)՝ Ռուսաստանի Դաշնության հետ Բոսնիա և Հերցեգովինայի համագործակցության ավանդի համար
Սուրբ Սավայի շքանշան I աստիճանի (Սերբ ուղղափառ եկեղեցի)
Սուրբ Միլուտինի շքանշան (Սերբ ուղղափառ եկեղեցի, հունիսի 29 2014 թվական)
Սուրբ Կոնստանտինի շքանշան (Սերբ ուղղափառ եկեղեցի, 2013 թվական)
Սուրբ Տիրոջ գերեզմանի շքանշան (Երուսաղեմի ուղղափառ եկեղեցի).
Սուրբ Նիկոլայ Լելիչեսկու շքանշան (Սերբ ուղղափառ եկեղեցու Վալեվոյի թեմ, 2015 թվական)


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Энгельгардт Г. Н. Республика Сербская в Боснии и Герцеговине. Возникновение и эволюция (1990—2006 гг.) / Дисс. … канд. ист. наук. — М., 2015..


== Արտաքին հղումներ ==
Официальная биография на сайте Президента Республики Сербской(սերբ.)