Խաղաղության զանգ (Բեռլին)

Խաղաղության զանգ Բեռլինում, սիմվոլ-հուշարձան, որը նախազգուշացնում Է զերծ մնալ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ողբերգության կրկնվելուց։ Գտնվում է Ֆրիդրիխսհայն ազգային այգում։


== Նախապատմություն ==

Գաղափարի հեղինակը ճապոնացի Տիյոձի Նակագավան է (1905-1972), որն անձամբ վերապրել է Հիրոսիմայի ատոմային ռմբակոծությունը 1945 թվականին։ Խորհրդանիշ-զանգերի ստեղծման համար նա ընկերների հետ հորինել է այդ ժամանակ ՄԱԿ-ում ներկայացված 104 երկրներում հավաքված մետաղադրամների և Հիրոսիմայից բերված մետաղի ջարդոն հատուկ ձուլվածք։
Ձևի օրինակ է դարձել Ճապոնիայի Bonshō բուդդայական տաճարների զանգը, որին խփում են հաստ փայտով։ ռաջին անգամ խաղաղության զանգը հայտնվել է Նյու Յորքում 1954 թվականին ՄԱԿ-ի շենքի առջև։ Տիյոձի Նակագավայի մահից տասը տարի անց՝ 1982 թվականին, հիմնադրվել է World Peace Bell Association համաշխարհային կազմակերպությունը, որը տարածում է խորհրդանիշ-զանգերը տարբեր մայրցամաքներում գտնվող բազմաթիվ քաղաքներում։
Ամեն տարի սեպտեմբերի 1-ին, հիշեցնելով պատերազմի սկզբի մասին, տարբեր երկրներում հնչում է զանգի ղողանջը՝ որպես Երկրի վրա խաղաղության կոչ։


== Բեռլինում ==
1988 թվականին World Peace Bell Association համաշխարհային կազմակերպությունը դիմել է Ճապոնիայում ԳԴՀ դեսպան Մանֆրեդ Շմիդտին՝ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի 50-ամյա տարելիցի կապակցությամբ Բեռլինում զանգ-խորհրդանիշ տեղադրելու առաջարկով։ Արևելյան Բեռլինի մագիստրատը համաձայնել է և հուշարձանի համար տեղ ընտրել Ֆրիդրիխսհայմ այգում՝ Մեծ լճակի (գերմ.՝ Großer Teich)  մոտ։
Ճապոնիայում պատրաստված և Բեռլին ուղարկված զանգը կշռում է 365 կգ, ունի 1 մետր բարձրություն և 60 սմ տրամագիծ։ Բացի ռելիեֆային դեկորատիվ նախշերից, այն զարդարված է արձանագրություններով. ուղղահայաց ճապոներեն գրված է  平和の鐘, հորիզոնական՝ գերմաներեն  Weltfriedensglocke: Զանգակատան համար ճապոնական ձևով տաճարային տաղավար են կառուցել գերմանացի մասնագետները. նախագիծը մշակել է ճարտարապետ Կլաուս Վայան (գերմ.՝ Klaus Weija), պղնձե տանիքն ստեղծել է բրոնզագործ Վիլֆրեդ Շուխովը  (գերմ.՝ Wilfried Schuchow), իսկ փայտե կառուցվածքները՝ վարպետներ  Holz des VEB Denkmalpfleger-ից.
1989 թվականի սեպտեմբերի 1-ին տեղի ունեցած հանդիսավոր բացման ժամանակ զանգի առաջին ղողանջները հնչեցնելու պատիվը վերապահվել է Բերբել Շինդլեր-Զեֆկովին (գերմ.՝ Bärbel Schindler-Saefkow)՝ գերմանացի հայտնի հակաֆաշիստ Անտոն Զեֆկովի դստերը, ինչպես նաև ճապոնացի տիկին Սատիկո Վակիձակեն՝ World Peace Bell Association-ից։ Խաղաղության մասին երգի հնչյունների ներքո բաց են թողնվել խաղաղություն խորհրդանշող հարյուրավոր սպիտակ աղավնիներ։
Հուշահամալիրի հիմնադրումից տասը տարի անց՝ 1999 թվականի հոկտեմբերի 7-ին, Պրենցլաուեր Բերգ շրջանում հիմնադրվել է Բեռլինի Friedensglockengesellschaft Berlin e.V միությունը։ Նրա նախաձեռնությամբ զանգի տակ գետնի մեջ մոնտաժվել են երկու մետաղական սալիկներ՝ 1945 թվականի օգոստոսի 6-ին Հիրոսիմա և Նագասակի քաղաքներում ամերիկյան ատոմային ռմբակոծությունների տասնյակ հազարավոր զոհերի հիշատակին նվիրված գրությամբ։ Այդ ժամանակից ի վեր այգում ակցիաներ են անցկացվում թե այդ օրերին, թե հակապատերազմական ակտուալ նախաձեռնությունների, թե Երեխաների պաշտպանության օրվա կապակցությամբ։
2015 թվականի օգոստոսի 6-ին ՝ Հիրոսիմայի ատոմային ռմբակոծությունից 70 տարի անց, զոհվածների հիշատակին նվիրված արարողություններ են տեղի ունեցել տարբեր երկրներում  և Բեռլինի Ֆրիդրիխսհայն ազգային այգում, որտեղ հուշարձանի մոտ մարդիկ ծաղկեփնջեր են դրել, մոմեր վառել, լռության րոպեից հետո հնչել է Խաղաղության զանգը։


== Պատկերասրահ ==


== Տես նաև ==
Խաղաղության զանգ


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Heinz Warnecke Der Volkspark Friedrichshain gestern und heute. — Berlin: Die Linke. Friedrichshain-Kreuzberg, 2015. — ISBN 107892550X S. 37–38 (գերմ.)


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք(գերմ.)
Պատկերասրահ(գերմ.)
Friedensglockengesellschaft Berlin e.V. միության կայք(գերմ.)