Ալեքսեյ Դմիտրիև

Ալեքսեյ Վիկտորովիչ Դմիտրիև, հայտնի է նաև Ալյոշա Դմիտրիև (ռուս.՝ Алексей Викторович Дмитриев, հունվարի 31, 1956(1956-01-31), Մոսկվա, ԽՍՀՄ - հունիսի 4, 2015(2015-06-04), Պուգաչյով, Սարատովի մարզ, Ռուսաստան), ռուս բանաստեղծ և գրող, նկարիչ, կինոռեժիսոր և սցենարիստ։ 


== Կենսագրություն ==
Ալեքսեյ Դմիտրիևը ծնվել է Մոսկվայում 1956 թվականին, գիտնականների ընտանիքում։ Սովորել է Մոսկվայի № 444  մաթեմատիկական կողմնորոշմամբ դպրոցում։ 1972 թվականին, 16 տարեկան հասակում, ավարտել է  երեկոյան դպրոցը և ընդունվել Մոսկվայի ինժեներա-շինարարական ինստիտուտ (ՄԻՇԻ)։ 1980 թվականին ընդունվել է Շչուկինյան ուսումնարանի դերասանական ֆակուլտետ, որտեղ սովորել է 3 տարի։ 1983 թվականին ընդունվել է Կինեմատոգրաֆիայի համամիութենական պետական ինստիտուտ (ՎԳԻԿ)՝ Մարլեն Խուցիևի արվեստանոց, 1988 թվականին ավարտել է ինստիտուտը՝ խաղարկային ֆիլմերի և հեռուստատեսության ռեժիսորի դիպլոմով։
Դմիտրիևի դիպլոմային աշխատանքը եղել է «Վերբենա» կարճամետրաժ խաղարկային ֆիլմը, որտեղ գլխավոր դերերը կատարել են այնպիսի ականավոր դերասաններ, ինչպիսիք են Էդդա Ուրուսովան և Ալբերտ Ֆիլոզովը։ Ֆիլմը  ճանաչում է գտել որպես ՎԳԻԿ-ականների տասնամյակի լավագույն դիպլոմային աշխատանքներից մեկը և արժանացել Ֆրանսիայի կինոյի ակադեմիայի բարձր գնահատականին։ 
1990 թվականի սկզբին «Մալիշ» հրատարակչության կողմից հրատարակված Ալեքսեյ Դմիտրիևի մանկական բանաստեղծությունների «Պարոն Սմոկլին և մոնոկլը» գիրքը նկարազարդվել է հեղինակի կողմից և տպագրվել 500,000 օրինակ բացառիկ տպաքանակով։
1990 թվականին Ալեքսեյ Դմիտրիևը արտագաղթել է Իսրայել, որտեղ աշխատել է որպես ռադիոհաղորդավար, ինչպես նաև «Ֆալաֆել» մանկական ծրագրի հեղինակ և վարող։
Երեք տարի Իսրայելում ապրելուց հետո 1993 թվականին տեղափոխվել է Բելգիա, որտեղ մինչև 2014 թվականը բնակվել է Բրյուսելում։ 2014 թվականին վերադարձել է Ռուսաստան, ամուսնացել և բնակվել է Սարատովի մարզի Պուգաչով քաղաքում։
Դմիտրիևը դիմում է ներկայացնում Ռուսաստանի քաղաքացիություն ստանալու համար PEN ակումբի և անձամբ դրա ղեկավար, գրող Անդրեյ Բիտովի աջակցությամբ, բայց չի հասցնում ստանալ այն, քանի որ 2015 թվականի հունիսի 4-ին մահանում է վաղանցիկ քաղցկեղից։ Ալեքսեյ Դմիտրիևը ամուսնացել է երեք անգամ և եղել է  հինգ երեխաների հայր։


== Արձագանքներ ==


== Ստեղծագործական ուղի ==

Լինելով բազմակողմանի շնորհալի  անձնավորություն՝ Ալեքսեյ Դմիտրիևն իրեն դրսևորել է արվեստի բազմաթիվ տեսակների և ժանրերի մեջ։ Պատանեկության տարիներին սիրել է թատրոնը և մտել այսպես կոչված «տագանյան երիտասարդություն» շրջանակի մեջ՝ երիտասարդների մի ընկերություն, ովքեր Տագանկայի թատրոնի աստղերի երկրպագուներ և «զինակիցներ» էին։ Հետագայում նա սերտ բարեկամություն է հաստատել և համահեղինակ դարձել Էդուարդ Ուսպենսկու շրջանակի «մանկական» բանաստեղծներ Անդրեյ Ուսաչովի, Տիմ Սոբակինի և Մարինա Սոբե-Պանեկի հետ։
Դմիտրիևի ստեղծագործական ժառանգությունը ներառում է գրքեր երեխաների և մեծահասակների համար, մի քանի ֆիլմեր, որոնք նա նկարահանել է իր սեփական սցենարների հիման վրա, մեծ թվով նկարներ և գրաֆիկական աշխատանքներ, պիեսներ և բանաստեղծություններ։ Ըստ գրող Անդրեյ Ուսաչովի՝ 2016 թվականի դրությամբ «Ալյոշա Դմիտրիևի ժառանգությունը հրապարակվել է քսան տոկոսով, իսկ ութսուն տոկոսը դեռևս ոչ մեկին հայտնի չէ»։


== Գրականություն ==


=== Ալեքսեյ Դմիտրիևի գրքերը ===
1990 «Лесные музыканты»՝ «Անտառային երաժիշտներ» — Տիմ Սոբակին, Ալեքսեյ Դմիտրիև, Մարինա  Սոբե-Պանեկ (Մոսկվա, «Մալիշ» հրատարակչություն, տպաքանակը՝ 300,000 օրինակ),
1990 «Скромный Кузьма»՝ «Համեստ Կուզման» - Ալեքսեյ Դմիտրիև (Մոսկվա, «Մալիշ» հրատարակչություն, ISBN 5-213-00547-0),
1990 «Мистер Смокли и монокль»՝ «Միստր Սմոկլին և Մոնոկլը» - Ալեքսեյ Դմիտրիև (Մոսկվա, «Մալիշ»  հրատարակչություն, տպաքանակը՝ 500,000 օրինակ),
2011 «Про кошек и мышек»՝ «Կատուների և մկների մասին»-Ալյոշա Դմիտրիև (Մոսկվա, հրատարակչություն «Կլեվեր-Մեդիա-Գրուպ», ISBN 978-5-91982-052-9),
2013 «Английские джентльмены»՝ «Անգլիացի ջենտլմեններ»-Ալյոշա Դմիտրիև (Մոսկվա, «Օկտոպուս»հրատարակչություն  ISBN 978-5-94887-101-1),
2015 «Как поймать мамонта»՝ «Ինչպես բռնել մամոնտին» (Անդրեյ Ուսաչովի հետ) (Մոսկվա, «Ազբուկա» հրատարակչություն, ISBN 978-5-389-08726-2),
2016 «Этот древний-древний-древний мир!»՝ «Այս հին, հնագույն, հնագույն աշխարհը»։ 2 հատորով (Անդրեյ Ուսաչովի հետ միասին) (Մոսկվա, «Վրեմյա» հրատարակչություն, ISBN 978-5-9691-1514-9),
2018 «Как поймать мамонта»՝ «Ինչպես բռնել մամոնտին» (Անդրեյ Ուսաչովի հետ) (Մոսկվա, «Վրեմյա» հրատարակչություն, ISBN 978-5-9691-1732-7)։


=== Աուդիոգրքեր ===
2017 «Պատմության դասեր» (CDmp3, Հեղինակներ՝ Անդրեյ Ուսաչև և Ալյոշա Դմիտրիև, կարդում է Եֆիմ Շիֆրինը) (Մոսկվա, «Արդիս» հրատարակչություն, ISBN 4607031769317)։


== Գեղանկարչություն ==
Դմիտրիևը նկարել և զբաղվել է գեղանկարչությամբ մանկուց։ Նրա աշխատանքների ճշգրիտ թիվը անհայտ է, դրանք շատ են և սփռված են աշխարհով մեկ։ 1975 թվականից մասնակցել է Մոսկվայի քաղաքային գծանկարչական կոմիտեին կից ոչ պաշտոնական նկարիչների ցուցահանդեսներին, 1979 թվականից եղել է «Քաղաքային կոմիտեի» անդամ։ 1980 թվականին Ալեքսեյ Դմիտրիևը ընդունվել է Մոսկվայի նկարիչների միություն  (ՄՆՄ), 1990 թվականին՝ Իսրայելի նկարիչների միություն։
Բելգիայում բնակություն հաստատելուց հետո դարձել է Belgian Society of Authors, Composers and Publishers (SABAM) գեղանկարչական բաժանմունքի անդամ։

Նրա գծանկարներն ու կտավները լայնորեն ցուցադրվել են։ 1990-2013 թվականներին կայացել է Ալեքսեյ Դմիտրիևի գեղանկարչության և գրաֆիկայի 17 անհատական ցուցահանդեսներ՝ Բրյուսելում "Giraffe" և "Sablon"» պատկերասրահներում, ինչպես նաև Saint-Gilles, Ukkel և Forest մշակութային կենտրոններում։ Ցուցահանդեսներ են կազմակերպվել նաև  այլ քաղաքներում՝ Բեռլինում, Թել Ավիվում, Նազարեթում, Երուսաղեմում, Լոնդոնում, Սիդնեյում և Փարիզում։ Անձամբ, նկարչի կարծիքով, իր մասնակցությամբ կոլեկտիվ ցուցահանդեսների ընդհանուր թիվը մոտենում է հարյուրի։ Ալյոշա Դմիտրիևի մոտ 150 գրաֆիկական և գեղանկարչական աշխատանքներ գտնվում են ԱՄՆ-ի, Իսրայելի, Բելգիայի, Լատվիայի և Ռուսաստանի մասնավոր հավաքածուներում։ Բրյուսելի Art Brut թանգարանում պահվում է նրա երկու աշխատանքները, իսկ Պոմպիդու (Փարիզ) կենտրոնը ձեռք է բերել Դմիտրիևի երեք կտավներ։


== Կինեմատոգրաֆիա ==


=== Ալեքսեյ Դմիտրիևի նկարահանված ֆիլմեր ===
«Չորեքշաբթի, ինչպես միշտ ...» (ՎԳԻԿ, կուրսային աշխատանք, 1987),
«Վերբենա» (Գորկու անվան կինոստուդիա, դիպլոմային աշխատանք Մ. Խուցիևի արվեստանոցում, 1988, ռեժիսոր, սցենարիստ)։


==== Աշխատանքը «Ցենտրնաուչֆիլմ» կինոստուդիայում ====
«Ճլորթի, ճլորթի, ճլորթի ...» (1987, կարճամետրաժ երաժշտական ֆիլմ, հետաքրքրաշարժ կերպով երեխաներին բացատրում է ճոճվելու ֆիզիկական բնույթը։ Ռեժիսոր, երգերի հեղինակ),
«Արքայադուստրը և մարդակերը» (1989, երաժշտական ֆիլմ-հեքիաթ երեխաների համար, ռեժիսոր),
«Ինքնանկար» (1989, դերասան, ռեժիսոր, սցենարիստ, բանաստեղծությունների հեղինակ),
«Վերադարձ դեպի սպիտակ ալբոմ» (1990, վավերագրական ֆիլմ, ռեժիսոր, սցենարիստ)։


==== Աշխատանքներ նկարահանված էմիգրացիայում ====
«Save Energy» (կարճամետրաժ խաղարկային ֆիլմ, Բելգիա, 2011, ռեժիսոր, սցենարիստ)։


== Այլ ==
2014 թվականին Ալեքսեյ Դմիտրիևը նկարահանվել է ռեժիսոր Դանիիլ Դուբշինի «ռուսական Վիյոնի» մասին վավերագրական նախագծում բանաստեղծ Սերգեյ Չուդակովի մասին, որին նա ճանաչել է 20-րդ դարի 70-ականներից։
Դմիտրիևն ակտիվորեն աշխատել է ռուսական հեռուստատեսությունում, եղել է «Հասկանալ և ներել», «Դետեկտիվներ», «Դաշնային դատավոր», «Հետք» սերիալների սցենարների համահեղինակ։


== Հիշատակ ==
2016 թվականի հունվարի 31-ին Ռուսաստանի պետական մանկական գրադարանում (ՌՊՄԳ) անցկացվել է Ալեքսեյ Դմիտրիևի 60-ամյակին նվիրված հոբելյանական երեկո։ Ալյոշայի բանաստեղծություններն ու երգերը կարդացել և երգել են բանաստեղծներ Անդրեյ Ուսաչևը և Տիմ Սոբակինը, ցուցադրվել է «Արքայադուստրը և մարդակերը» ֆիլմը։
Պուգաչով քաղաքում պարբերաբար անցկացվում են միջքաղաքային Դմիտրիևյան ընթերցումներ, Ալեքսանդր Դմիտրիևի ստեղծագործություններին նվիրված մշտական ցուցահանդես է գործում տեղի գավառագիտական թանգարանում։


== Ծանոթագրություններ ==