Ֆլորենս Այիսի

Ֆլորենս Այիսի (անգլ.՝ Florence Ayisi, 1962, Կումբա, Հարավարևմտյան շրջան, Կամերուն), կամերունցի կինոռեժիսոր, գիտական գործիչ, մանկավարժ, պրոֆեսոր:


== Կենսագրությունը և գործունեությունը ==
Ֆլորենս Այիսին ծնվել է Կամերունի Հանրապետության Կումբա քաղաքում, 1964 թվականին (ըստ որոշ աղբյուրների՝ 1962 թվականին): Միջնակարգ կրթությունն ստացել է հայրենի բնօրրանում, ապա ուսումը շարունակել է Մեծ Բրիտանիայում, որտեղ հիմնավոր բարձրագույն կրթություն է ստացել՝ ավարտելով մի շարք հեղինակավոր կրթօջախներ, այդ թվում՝ Սանդերլենդի համալսարանը, Լիդսի Մետրոպոլիտեն համալսարանը, Հալլի համալսարանը, Լոնդոնի հեռուստատեսության ուսումնափորձարարական կենտրոնը: 1986 թվականին ավարտել է նաև հայրենի Կամերունի մայրաքաղաք Յաունդեի համալսարանը: Ֆլորենս Այիսիի «Հարսնացուներ» կինոնկարը արժանացել է շուրջ երեսուն միջազգային կինոմրցանակների, այդ թվում՝ Կաննի 2005 թվականի կինոփառատոնի մրցանակին՝ «Արվեստ և էսսե» անվանակարգում, ինչպես նաև՝ ոչ պակաս հեղինակավոր Peabody մրցանակի)։ Բացի այդ, «Հարսնացուներ» ֆիլմը 2006 թվականին ներկայացվել է ամերիկյան կինոակադեմիայի «Օսկար» մրցանակի:
2008 թվականին Այիսիին շնորհվել է Մեծ Բրիտանիայի Թագավորության կինեմատոգրաֆիայի խորհրդի Breakthrough Brits մրցանակը՝ նրա «Տաղանդ» կինոնկարի համար։ Դրանից մեկ տարի առաջ նա արժանացել էր բարձր ընդունելության՝ հանդիպում ունենալով Մեծ Բրիտանիայի թագուհու հետ այս անգամ էլ գնահատել էին նրա ներդրած ավանդը բրիտանական համագործակցության երկրների միջև կապերի ամրապնդմանն ուղղված աշխատանքներում:
Սկսած 2000 թվականից՝ Ֆլորենս Այիսին դասավանդում է Հարավային Ուելսի համալսարանում։ Նրան շնորհվել է պրոֆեսորի պատվավոր կոչում: Հայրենի Կամերունում նրան ընտրել են գիտությունների ազգային ակադեմիայի անդամ:
2005 թվականին Ֆլորենս Այիսին հիմնադրել է կինոարտադրության Iris Films ընկերությունը:


== Որակավորումներ, հավաստագրեր ==
Բարձրագույն կրթության հավաստագիր (Cert Ed) (1997 թ.) – School of Education, University of Sunderland, U.K
Արվեստի վարպետ կինոարտադրությունում - (1992) Northern School of Film and Television, Leeds Metropolitan University, U.K
Արվեստի վարպետ թատրոնում և զանգվածային լրատվության բնագավառում -  University of Hull, U.K
Ժուռնալիստիկայի և հեռուստատեսային արտադրության մասնագետի դիպլոմ -  (1987 թ.), Television Training Centre, Fulham Studios, London
Անգլերենի մասնագետ - (1986 թ.) - Faculty of Modern Letters and Social Sciences – University of Yaoundé, Cameroon, Central Africa


== Ֆիլմագրություն ==
Zanzibar Soccer Dreams (Florence Ayisi & Catalin Brylla, 2016 թ., տևողությունը՝ 64 րոպե) -
Transforming Lives: PNDP and Rural Development in Cameroon (2014 թ., 35 րոպե)
Handing Down Time – Cameroon (2012 թ., 55 րոպե)
Cameroonian Women in Motion (2012 թ., 10 րոպե)
Art of this Place: Women Artists in Cameroon (2011 թ., 40 րոպե)
Zanzibar Soccer Queens (2007/2008 թթ., 87 և 52 րոպե)
Our World in Zanzibar (2007 թ., 35 րոպե)
My Mother: Isange (2005 թ., 7 րոպե)
Sisters in Law (2005 թ.)  (Florence Ayisi և Kim Longinotto, 2005 թ., 104 րոպե)
Reflections (2003 թ.)


== Կարծիքներ ==
Մարշա Մաքսիմոնն ու Դորոթի Ք. Ռոյը, ծանոթանալով Ֆլորենս Այիսիի ստեղծագործությանը, գրել են. «Այիսին, պատկերելով ժամանակակից աֆրիկացի կանանց կյանքը, կոտրում է բոլոր պարզունակ կարծրատիպերը և առաջ մղում այն գաղափարը, որ գլոբալ աշխարհում չի կարելի թեթև ու հեշտ բաժանումներ կատարել միմիայն ըստ պետություններ-ազգություններ, արևելք-արևմուտք կամ «զարգացած երկրներ»-«զարգացող երկրներ» բաժանարար գծերի»: 2012 թվականին հրատարակած իր մի հոդվածում Օլիվիե Ժան Չուաֆեն գրել է. «Ֆլորենս Այիսին և Քիմ Լոնգինոթոն իրենց ստեղծած «Հարսնացուներ» կինոնկարում աչքի են ընկնում ինքնատիպությամբ՝ յուրօրինակ կերպով պատկերելով ետգաղութային ժամանակաշրջանի դատավորին՝ իր անվստահ պահվածքով և միաժամանակ կերտելով երկու ուժեղ կանանց կերպարներ՝ որպես ապահովության և կայուն արդարադատության տիպարներ»:
Գրախոսական մեկ այլ հոդվածում «Հարսնացուներ» կինոնկարը բնութագրվում է իբրև «լավ մտածված և վարպետորեն նկարահանված մի ֆիլմ, որը անկեղծ ու տպավորիչ խոսակցություն է բացում մի ուրիշ, դեռևս քիչ ծանոթ մի մշակույթի և այն կերտող ժողովրդի, մարդկանց մասին»: Իսկ Black Camera հանդեսում լույս ընծայված գրախոսությունում «Հարսնացուներ»-ը բնորոշվում է որպես մի ֆիլմ, որը «համընդհանրացնում է փորձը՝ առանց համընտրման փորձ անելու»:


== Գրականություն ==
Ayisi Florence, Brylla Catalin (2013-05-08)։ «The Politics of Representation and Audience Reception: Alternative Visions of Africa»։ Research in African Literatures 44 (2): 125–141։ ISSN 1527-2044 


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Florence Ayisi at Women Make Movies
Florence Ayisi at Internet Movie Database
Florence Ayisi on YouTube