Ալանին

Ալանին (2-ամինոպրոպիոնային թթու), ալիֆատիկ ամինաթթու։ α-Ալանինը մտնում է շատ սպիտակուցների, β-Ալանինը՝ մի շարք կենսաբանորեն ակտիվ նյութերի կազմի մեջ։ Ալանինը լյարդում հեշտությամբ վերափոխվում է գլյուկոզի և հակառակը։ Այս գործընթացը կոչվում է գլյուկոզ-ալանինային ցիկլ և համարվում է լյարդում գլյուկոգենեզի հիմնական եղանակը։


== Քիմիական հատկություններ ==
փոխազդեցությունը հիմքերի հետ
  
    
      
        
          
            C
            
              H
              
                3
              
            
            
              -
            
            C
            H
            (
            N
            
              H
              
                2
              
            
            )
            
              -
            
            C
            O
            O
            H
            +
            N
            a
            O
            H
            →
            C
            
              H
              
                3
              
            
            
              -
            
            C
            H
            (
            N
            
              H
              
                2
              
            
            )
            
              -
            
            C
            O
            O
            N
            a
            +
            
              H
              
                2
              
            
            O
          
        
      
    
    {\displaystyle {\mathsf {CH_{3}{\text{-}}CH(NH_{2}){\text{-}}COOH+NaOH\rightarrow CH_{3}{\text{-}}CH(NH_{2}){\text{-}}COONa+H_{2}O}}}
  փոխազդեցությունը թթուների հետ
  
    
      
        
          
            C
            
              H
              
                3
              
            
            
              -
            
            C
            H
            (
            N
            
              H
              
                2
              
            
            )
            
              -
            
            C
            O
            O
            H
            +
            H
            C
            l
            →
            [
            C
            
              H
              
                3
              
            
            
              -
            
            C
            H
            (
            N
            
              H
              
                3
              
            
            )
            
              -
            
            C
            O
            O
            H
            
              ]
              
                +
              
            
            C
            
              l
              
                −
              
            
            +
            D
          
        
      
    
    {\displaystyle {\mathsf {CH_{3}{\text{-}}CH(NH_{2}){\text{-}}COOH+HCl\rightarrow [CH_{3}{\text{-}}CH(NH_{3}){\text{-}}COOH]^{+}Cl^{-}+D}}}
  փոխազդեցությունը սպիրտների հետ (Էթերիֆիկացման ռեակցիաներ)
  
    
      
        
          
            C
            
              H
              
                3
              
            
            
              -
            
            C
            H
            (
            N
            
              H
              
                2
              
            
            )
            
              -
            
            C
            O
            O
            H
            +
            C
            
              H
              
                3
              
            
            O
            H
            →
            C
            
              H
              
                3
              
            
            
              -
            
            C
            H
            (
            N
            
              H
              
                2
              
            
            )
            
              -
            
            C
            O
            O
            
              -
            
            C
            
              H
              
                3
              
            
            +
            
              H
              
                2
              
            
            O
          
        
      
    
    {\displaystyle {\mathsf {CH_{3}{\text{-}}CH(NH_{2}){\text{-}}COOH+CH_{3}OH\rightarrow CH_{3}{\text{-}}CH(NH_{2}){\text{-}}COO{\text{-}}CH_{3}+H_{2}O}}}
  պեպտիդային կապի առաջացումը
  
    
      
        
          
            C
            
              H
              
                3
              
            
            
              -
            
            C
            H
            (
            N
            
              H
              
                2
              
            
            )
            
              -
            
            C
            O
            O
            H
            +
            C
            
              H
              
                3
              
            
            
              -
            
            C
            H
            (
            N
            
              H
              
                2
              
            
            )
            
              -
            
            C
            O
            O
            H
            →
            C
            
              H
              
                3
              
            
            
              -
            
            C
            H
            (
            N
            
              H
              
                2
              
            
            )
            
              -
            
            C
            O
            
              -
            
            N
            H
            
              -
            
            C
            H
            (
            C
            
              H
              
                3
              
            
            )
            
              -
            
            C
            O
            O
            H
            +
            
              H
              
                2
              
            
            O
          
        
      
    
    {\displaystyle {\mathsf {CH_{3}{\text{-}}CH(NH_{2}){\text{-}}COOH+CH_{3}{\text{-}}CH(NH_{2}){\text{-}}COOH\rightarrow CH_{3}{\text{-}}CH(NH_{2}){\text{-}}CO{\text{-}}NH{\text{-}}CH(CH_{3}){\text{-}}COOH+H_{2}O}}}
  


== Սինթեզ ==
Առաջին անգամ ալանինը սինթեզվել է Շտեկկերի կողմից 1850 թվականին՝ ացետալդեհիդի և կապտաթթվի հիդրոլիզի արդյունքում առաջացած α-ամինոնիտրիլից։

Լաբորատոր պայմաններում ալանինը սինթեզվում է ամիակի և α-քլորի կամ α-բրոմպրոպիոնական թթվի փոխազդեցության արդյունքում։


== Տես նաև ==
Գլիցին


== Ծանոթագրություններ ==