armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Սերբիայի խորհրդարան

Սերբիայի խորհրդարան (սերբ.՝ Народна скупштина Србије), Սերբիայի բարձրագույն օրենսդիր և սահմանադրական մարմին։ Խորհրդարանը միապալատ է և բաղկացած է 250 պատգամավորներից։ Նրանք ընտրվում են համամասնական ընտրակարգով, 4 տարի ժամկետով։ Երկրում վերջին անգամ խորհրդարանական ընտրություններ եղել են 2012 թվականի մայիսի 7-ին։ Ամենաշատ քանակությամբ մանդատ ունի Սերբիայի առաջադիմական կուսակցությունը (73 մանդատ)։ Կուսակցության առաջնորդն Իվիցա Դաչիչն է։
Մուտք Պալերմոյի նավահանգիստ լուսնկա գիշերով (նկար)

«Մուտք Պալերմոյի նավահանգիստ լուսնկա գիշերով» (ֆր.՝ Entrée du port de Palerme au clair de lune), ֆրանսիացի նկարիչ, ծովանկարչության կարկառուն ներկայացուցիչ Կլոդ Ժոզեֆ Վերնեի նկարներից։ Հեղինակը կտավը վրձնել է 1769 թվականին։ Յուղաներկով կտավի չափերն են՝ 99,5 × 138 սմ։ «Մուտք Պալերմոյի նավահանգիստ լուսնկա գիշերով» ստեղծագործությունն այսօր պահպանվում և ցուցադրվում է Էրմիտաժում (Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսաստան)։


== Նկարագիր ==
«Մուտք Պալերմոյի նավահանգիստ լուսնկա գիշերով» ստեղծագործությունում հեղինակը՝ Կլոդ Ժոզեֆ Վերնեն պատկերել է ծավային տեսարան։ Առաջին պլանում հեղինակը վրձնել է մարդկանց ստաֆաժային ֆիգուրներ, որոնք զբաղված են նավահանգստային զանազան գործերով։ Ձկնորսը քաշում է որսը, բեռնակիրները հանգստանում են հակերի ու տակառների վրա։ Խարույկի հարևանությամբ կերակրաման է կախ տված։ Ձախ կողմում հեղինակը նկարել է իտալական  Պալերմո քաղաքի նավահանգստային ամրոցի աշտարակը՝ Կաստելամարեն։ Երկնքում կույտավոր ամպեր են պատկերված, որոնց միջից երևում է լուսավոր Լուսինը։ Ձախ կողմի ներքևի հատվածում երևում է Կլոդ Ժոզեֆ Վերնեի ստորագրությունն ու կտավի ստեղծման տարեթիվը՝ «J. Vernet f 1769»: Աջ կողմի ներքևի հատվածում վարդագույն ներկով նշված է 3392 թիվը, որն Էրմիտաժի առաջին գույքագրման ու համարակալման ժամանակ։


== Պատմություն ==
«Մուտք Պալերմոյի նավահանգիստ լուսնկա գիշերով» ստեղծագործությունը ստեղծվել է 1769 թվականին։ Առաջին գնորդը դարձել է ֆրանսիացի ազնվական՝ Լոնգվիլիեն՝ Մոնտրյոյից։ Մինչև 1790 թվականը կտավը գտնվել է Բուայե դը Ֆոնսկոլոմբի հավաքածուում։ Սկսած 1803 թվականից նկարը Սանկտ Պետերբուրգում է։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Cinq siècles de peinture française, Musée Pouchkine/Musée de l'Ermitage, Léningrad, éd. Aurora, 1990, n° 151
Diderot, Salons de 1767-1769, éd. Bukdahl, Delon, Lorenceau, Hermann, 1990, Texte p. 609 et note 118


== Արտաքին հղումներ ==
(անգլերեն) Description sur le site du musée de l'Ermitage
Projet Utpictura18 du Centre interdisciplinaire d’étude des littératures d’Aix-Marseille (CIELAM, EA4235)
Ընձքար

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ընձքար (այլ կիրառումներ)Ընձքար, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Խութ-Բռնաշենի գավառակում։ Գտնվում էր Խուլփ գյուղի հարավ-արևմուտքում, Դարկոշ լեռան փեշերին, Բաթման գետի օժանդակներից մեկի ափին՝ լեռնային վայրում։ Հանդիսանում է գավառակի ամենախոշոր հայաբնակ գյուղեր։


== Անվան ստուգաբանություն ==
Գյուղի անվանումը ծագել է անցք-քար բառերի աղավաղումից ու կրճատումից։ Այն սկզբում վեր է ածվել ընց-քարի, իսկ այնուհետև ընձքարի։ Այս անվանումը կապ ունի գյուղում գտնվող ծակ ունեցող քարի հետ, որի միջով կանայք անցնելով իբր հղիանում էին։


== Բնակչություն ==
XX դարի սկզբին ուներ 120-240 տուն բնակիչ։


== Տնտեսություն ==
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը երկրագործություն, շերամապահություն և անասնապահություն էր։ Բուծում էին խոշոր եղջերավոր անասուններ։


== Պատմություն ==
Գյուղն ավերվել, իսկ բնակիչները տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Ընձքարն ուներ Սբ. Գևորգ անունով հայկական եկեղեցի։ Ըստ XV դարի եկեղեցական մատյանների գյուղը պատկանելիս է եղել Եղրդուտի Սբ. Հովհաննես վանքին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Սևա (այլ կիրառումներ)

Սևա, կարող է վերաբերել՝

Սևա - մունիցիպալիտետ Իսպանիայում
Սևա - գետ Ռուսաստանում, Վախվինա Լևայայի վտակը
Բաբնի (գյուղ, Սմոլենսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԲաբնիԲաբնի (ռուս.՝ Бабны), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սմոլենսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 174 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Նովոնիկոլաևսկի գյուղական խորհուրդ (այլ կիրառումներ)

Նովոնիկոլաևսկի գյուղական խորհուրդ, կարող է վերաբերել՝

Նովոնիկոլաևսկի գյուղական խորհուրդ - Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բարվենկովսկի շրջանում
Նովոնիկոլաևսկի գյուղական խորհուրդ - Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Շևչենկովսկի շրջանում
Պայուսակների թանգարան (Ամստերդամ)

Պայուսակների թանգարան (հոլ.՝ Tassenmuseum Hendrikje, անգլ.՝ Museum of Bags and Purses ), թանգարան Ամստերդամում, որը նվիրված է պատմական պայուսակներին, ձեռնապայուսակներին և ճամպրուկներին։ Թանգարանի հավաքածուն կազմում է ավելի քան 4000 ցուցանմուշ, որոնցից ամենահները վերաբերում են 16-րդ դարի սկզբին։
Այս թանգարանի այցելուների մեծամասնությունը կազմում են կանայք, սակայն ամենաթանկ թանգարանային նմուշը համարվում է տղամարդու գոտկավոր դրամապանակը՝ պատրաստած այծի կաշվից, որն ագուցած է երկաթյա սողնակներով. այն պատրաստվել է 16-րդ դարում։


== Պատմություն ==
Մոտավորապես 30 տարի առաջ անտիկ իրերի վաճառքով զբաղվող Ամստելվեեինի (Amstelveen) բնակչուհի Հենդրիկյե Իվոն (Hendrikje Ivo) Անգլիայում գնեց մի անտիկ պայուսակ՝ կրիայի պատյանից պատրաստված, զարդարված սադափով։ Այդ պայուսակը պատրաստվել է Գերմանիայում 1820 թվականին : Հենդրիկյեի հետաքրքրությունը այդ առաջին պայուսակի նկատմամբ նրան դրդեց, որ սկսի հավաքել կանացի անտիկ պայուսակներ։ Այսպիսով նրա հավաքածուն մեծացավ՝ հասնելով ավելի քան 3000 պայուսակի։ Նա որոշեց ցուցադրել իր հավաքածուի մի մասը հանրության համար։ Սկզբնական շրջանում նրա թանգարանը գործում էր Ամստելվեենի վիլլայի երկու սրահներում։ Սակայն հավաքածուն անընդհատ համալրվելու հետևանքով մեծացավ և տերը սկսեց նոր տարածքներ փնտրել ցուցադրության նպատակով։ 2007 թվականի հունիսից թանգարանը գործեց Ամստերդամի Հերենգրախտ (Herengracht) ջրանցքի էլիտար հատվածում՝ պատրիարքարանի շենքում, որը կառուցված է 17-րդ դարում։

Այսօր պայուսակների և ձեռնապայուսակների թանգարանը լուրջ կառույց է համարվում և ունի մշտական ցուցադրություն։
Թանգարանը մաս է կազմում հետևյալ կառույցների՝ Ամստերդամի թանգարանների ասոցիացիայի և Թանգարանների միջազգային խորհրդի։


== Հավաքածու ==
Հնատիպ պայուսակները հիմնականում փոքր չափերի են. դրանք օգտագործվել են մետաղադրամներ, բանալիներ և կարուձևի պարագաներ տեղավորելու նպատակով։ Ինչպես կանայք, այնպես էլ տղամարդիկ կիրառել են այդպիսի պայուսակներ՝ թաքցնելով դրանք հագուստի տակ, որպեսզի չգրավեն ավելորդ հետաքրքրասիրություն և խուսափեն գողերից։ Տղամարդկանց տաբատների վրա գրպանների հայտնվելուց հետո, իսկ կանանց մոտ ուռուցիկ ու փքված հագուստները ավելի կիպ դառնալուց հետո պայուսակները դարձան կանանց բնորոշ աքսեսուարներ, որոնք ավելի շատ զարդարանքի նպատակ ունեին։
18-րդ դարում, արդյունաբերական հեղափոխության սկզբնավորումով և երկաթուղային ճամփորդությունների աճը միջին դասի մարդկանց համար հասանելի դառնալուց հետո, սկսեցին ավելի խոշոր պայուսակներ պատրաստել, որոնք հիմնականում ամուր կաշվից էին։
Նորաձև դիզայներների կողմից պատրաստված պայուսակները ի հայտ եկան արդեն 20-րդ դարի կեսերին. դրանք նույնպես ցուցադրվում են թանգարանում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Ուռենի բաբելոնական

Ուռենի բաբելոնական (լատ.՝ Salix babylonica), ուռազգիների ընտանիքի, ուռենի ցեղի բույս։


== Նկարագրություն ==
Արտակարգ գեղեցիկ, լացող սաղարթով տերևաթափ ծառ է 10-12 մ բարձրությամբ և 50-60 սմ բնի տրամագծով։ Ճկուն, երկար, կարմրավուն կամ դեղնականաչավուն, ընձյուղները սուր անկյան տակ թեքվելով իջնում են մինչև գետին։ Տերևները երկարավուն են կամ նեղ-նշտարաձև, ձգված, թեք սրածայր գագաթով, հիմքում աստիճանաբար սեղմվող, 9-16 սմ երկարությամբ և 1-2,5 սմ լայնությամբ, մանր-սղոցաեզր, ծածկված գեղձիկներով, վերևից մուգ, ներքևից' կապտականաչավուն, նոր բացված ժամանակ ծածկված են թույլ աղվամազով, ավելի ուշ մերկ են։ Տերևակիցները թեք-նշտարաձև են, ատամնաեզր կամ մախաթանման, երբեմն վերածվում են փշերի։ Տերևակոթունը հասնում է մինչև 1 սմ-ի, հաճախ ծածկված է գեղձիկներով և միշտ մազմզուկապատ է։ Առէջները երկուսն են, ազատ, նեկտարանոցները իգական ծաղկաբույլերում մեկ հատ են, արականում՝ երկուսը։ Ջերմասեր է և խոնավասեր, բավականին լուսասեր, պահանջկոտ է հողի նկատմամբ։


== Տարածվածություն ==
Հայրենիքը հայտնի չէ, ենթադրում են, որ ծագել է հին Պարսկաստանից։ Ներկայումս հանդիպում է միայն Երևանում, որտեղ արտակարգ ցուրտ և երկարատև ձմռան դեպքում խիստ ցրտահարվում է։


== Կիրառություն ==
Հնուց օգտագործվում է Մերձավոր Արևելքի և Առաջավոր Ասիայի, այդ թվում նաև Հայաստանի տարածքում։ Մշակվել է որպես գեղեցիկ սոլիտեր հատկապես ջրային մակերեսների ձևավորման համար։


== Ծանոթագրություններ ==
Փրինս Պատրիկ (կղզի)

Փրինս Պատրիկ (կղզի) (անգլ.՝ Prince Patrick Island), կղզին  գտնվում է Կանադական արկտիկական կղզեխմբի կազմում, պատկանում է Կանադային և ամենաարևելյանն է Եղիզաբեթ Թագուհու Կղզիների խմբում։ Պատկանում է Կանադայի հյուսիսարևմտյան տարածքներին։ Փրինս Պատրիկ կղզին անմարդաբնակ է (2012)։


== Աշխարհագրություն ==

Կղզու մակերեսը կազմում է 15 848 կմ², մեծությամբ զբաղեցնում է 55-րդ տեղը երկրագնդի բոլոր կղզիների շարքում և 14-րդը Կանադայում։ Ամբողջ տարին ծածկված է ձյան և սառույցի շերտով և այն Կանադայի ամենադժվարանցանելի վայրերից մեկն է։ Բարձրությունը ծովի մակերևույթից կազմում է ընդամենը 279 մ։ Կղզին գտնվում է ակտիվ սեյսմիկ գոտում։ Ափի երկարությունը կազմում է 1672 կմ։


== Պատմություն ==
Փրինս Պատրիկ կղզին հետազոտվվել է 1853 թվականին (շատ ավելի ուշ) և անվանվել է ի պատիվ արքայազն Արթուր Վիլհեմ Պատրիկի, հերցոգ՝ Կոնաուտի և Ստրաթհերնի։ Նա 1911-1916 թվականներին համարվում էր գեներալ նահանգապետ։
1948 թվականի Կանադայի և Ամերիկայի ռազմական գերատեսչություններ աջակցությամբ կղզում բացվում է լայնամասշտաբ արկտիկական օդերևութաբանական կայան (ԼԱՕԿ), Մոլդ Բեյ անվանումով։ Կայանի աշխատակազմը կազմում էր 40-50 մարդ։ 1997 թվականին կայանը փակվում է ֆինանսական սղության պատճառով, որն էլ փոխարինվում է ավտոմատացված կայանով։ 2007 թվականի տվյալներով՝ կայանի շինությունները դեռևս կանգուն են։


== Ծանոթագրություններ ==
(8399) Վակամացու

(8399) Վակամացու (անգլ.՝ Wakamatsu), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1994 թվականի հունվարի 2-ին Տակաո Կոբայաշիի կողմից Օիզումիյում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,432339 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1351 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7296 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1385,59 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,259817 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,18° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(8399) Վակամացու աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Սիպկար

Սիպկար, գյուղ Արևելյան Հայաստանում, Կարսի մարզի Կարսի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Հայերը բռնությամբ տեղահանվել են 1920 թվականի հայ-թուրքական պատերազմի ժամանակ և բնակություն հաստատել Արևելյան Հայաստանում։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Կարսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Աբու (լեռ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Աբու (այլ կիրառումներ)Աբու կամ Գուրու-Սիկկար, Արավալի լեռնաշղթայի ամենաբարձր գագաթն է. բարձրությունը՝ 1722 մետր։ 12-րդ դարից ջայնիզմի կրոնական շարժման կենտրոն է։ Լեռը հայտնի է իր տաճարական համալիրներով, որոնցից են Վիմալա-Վասաին, Նեմինաթհան և Ադանահթան։ Տաճարները հետաքրքիր են իրենց սպիտակաքար ինտերիերով, ջայնիստական նրբատաշ արձաններով։


== Ծանոթագրություններ ==
(8356) Վադհվա

(8356) Վադհվա (անգլ.՝ Wadhwa), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի սեպտեմբերի 3-ին Կարոլին Շումեյկերի և Յուջին Շումեյկերի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,430643 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,7134 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1479 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1384,14 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,260089 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 23,12° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(8356) Վադհվա աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Հայաստանի ֆուտբոլի գավաթ 2012-13

«Հայաստանի ֆուտբոլի գավաթ 2012-13»-ը Հայաստանի ֆուտբոլի գավաթի 22-րդ խաղարկությունն է։ Այն սկսվել է 2011 թվականի նոյեմբերի 14-ին և կավարտվի 2013 թվականի մայիսի 8-ին։ 2012 թվականի գավաթի խաղարկությանը կմասնակցեն բարձրագույն խմբի 8 թիմերը, ինչպես նաև առաջին խմբում հանդես եկող թիմերից միակ ոչ դուստր թիմը՝ Մարտունու «Ալաշկերտը»։ 1/8 եզրափակիչում կհանդիպեն Մարտունու «Ալաշկերտը» և նոյեմբերի 7-ի դրությամբ բարձրագույն խմբում վերջին տեղում ընթացող թիմը՝ Երևանի «Բանանցը»։ Վիճակահանության ժամանակ ՀՖՖ-ի մրցումների կազմակերպման բաժինը 2012/13 թվականների առաջնությունում նոյեմբերի 7-ի դրությամբ 1-4-րդ տեղերը գրաված թիմերին նախապես բաժանեց իրարից, որպեսզի նրանք միմյանց հետ չհանդիպեն 1/4 եզրափակիչում։ Առաջին անգամ գավաթի խաղարկությունը կմեկնարկի նախորդ տարի։


== Արդյունքներ ==


=== 1/8 եզրափակիչ ===


=== 1/4 եզրափակիչ ===


==== 1/2 եզրափակիչ ====


==== Եզրափակիչ ====


== Ծանոթագրություններ ==
Վիդիկոն

Վիդիկոն (լատ.՝ videre - նայել, տեսնել և հուն․՝ elxcov - պատկեր), հաղորդիչ հեռուստատեսային խողովակ, որի աշխատանքը հիմնված է լուսային ազդանշաններն էլեկտրականի փոխակերպելու (լույսի ազդեցությամբ լուսազգայուն շերտի դիմադրությունը փոփոխելով) համար լիցքերի կուտակման վրա։ Կիրառվում է արդյունաբերական հեռուստատեսության դյուրատար տեղակայանքներում։
Վերխովե (գյուղ, Դորոգոբուժսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՎերխովեՎերխովե (ռուս.՝ Верховье), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դորոգոբուժսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 6 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Զաալեի Զաալ

Զաալեի Զաալ (գերմ.՝ Saal an der Saale), կոմունա Գերմանիայում՝ Բավարիա երկրամասում։
Ենթարկվում է Ստորին Ֆրանկոնիայի վարչական կենտրոնին։ Մտնում է Ռյոն Գրաբֆելդ շրջանի կազմի մեջ։ Բնակչությունը՝ 1514 մարդ (դեկտեմբերի 31, 2010 թվական)։ Զբաղեցնում է 21,57կմ² տարածք։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Սենտ Ռադեգոնդ (Ծովափնյա Շարանտի գավառ)

Սենտ Ռադեգոնդ (ֆր.՝ Sainte-Radegonde), համայնք Ֆրանսիայում, Պուատու Շարանտա մարզի Ծովափնյա Շարանտի գավառում։ Մտնում է Սեն Պորշեր կանտոնի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Սենտ շրջանը։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 17389։


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 541 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
Սենտ Ռադեգոնդի վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (ֆր.)
Շառլ Պերսիե

Շառլ Պերսիե, (ֆր.՝ Percier) (օգոստոսի 22, 1764(1764-08-22)[…], Փարիզ, Ֆրանսիայի թագավորություն - սեպտեմբերի 5, 1838(1838-09-05)[…], Փարիզ, Ֆրանսիայի թագավորություն), ֆրանսիացի ճարտարապետ։ Պերսիեն և Պ․ Ֆոնտենը (համատեղ աշխատել են 1794—1814 թթ.) Նապոլեոն I-ի կայսրության ժամանակ եղել են ճաշակի օրենսդիրներ և ամպիրի առաջատար ներկայացուցիչներ։ Նրանց գործերը (Փարիզի Կառուզել հրապարակի հաղթակամարը, 1806 թ., կահույքի, ներսի հարդարանքի, տոնակատարությունների ձևավորման բազմաթիվ նախագծեր) ուշագրավ են կերպարների հանդիսավորությամբ, ճարտարապետական և դեկորատիվ արվեստի սինթեզի ձգտումով։


== Ծանոթագրություններ ==
Չինական վարդ

Չինական վարդ կամ հիբիսկուս չինական (լատ.՝ Hibiscus rosa-sinensis), պատկանում է տուղտազգիների ընտանիքին, ցածր ծառեր են, թփեր, խոտաբույսեր։ Ցեղն ընդգրկում է մոտ 150 տեսակ։
Մշտադալար թուփ է մինչև 3 մ բարձրությամբ, հարթ փայլուն մուգ կանաչ տերևներով, ծաղիկների տրամագիծը կազմում է 16 սմ։
Չինական վարդի հայրենիքը հարավային Չինաստանն է և հյուսիսային Հնդկաստանը։


== Կենսաբանական նկարագիր ==

Մինչև 4 մ բարձրությամբ ծառ է կամ թուփ։ Ծաղիկները խոշոր են, միայնակ, վառ կարմիր, նարնջագույն կամ դեղին, թույլ բուրավետ։
Ծաղկաթերթերը հինգն են, ձագարաձև, միաձուլված, բազմաթիվ ոսկեգույն առէջները կազմում են սնամեջ գլան, որն ավելի երկար է, քան ծաղկի տրամագիծը՝
10-16 սմ։
Սենյակային բույսերի բարձրությունը կարող է հասնել 11,5 մ։ Բույսի գեղեցիկ ծաղիկների կյանքի տևողությունն ընդամենը 36 ժամ է։ Դրանց գրեթե անմիջապես փոխարինում են նորերը։


== Պատմություն ==
Մալազիայում համարում են, որ սերտաճած ծաղկաթերթերը խորհրդանշում են իսլամի հինգ պատվիրանները, համարվում է ազգային ծաղիկ, որը խորհրդանշում է երկիրը, նկարազարդված է մետաղադրամի վրա, հնդիկները հյուսում են ծաղիկը հարսանեկան պսակի մեջ։ Բույսի տարածվածության մասին են վկայում բազմաթիվ այլ անվանումները՝ «փարավոնների ըմպելիք», «Սուդանի վարդ», «Վենետիկի տուղտ», «Կարմիր ավելուկ»։


== Քիմիական կազմ ==

Պարունակում են սպիտակուցներ, պեկտին, կիտրոնաթթու և խնձորաթթու, վիտամիններ, մեծ քանակությամբ հականեխիչ նյութեր, բուսական ներկանյութեր, հակաօքսիդանտներ, ռուտին, այլ ֆլավոնոիդներ։ Տերևը նույնպես հարուստ է օգտակար նյութերով. պատրաստում են աղցաններ։


== Կիրառություն ==
Չինական վարդի ծաղկաթերթերից են պատրաստում Եգիպտոսում կարկադե թեյը։ Ըստ «ֆենշույ» ուսմունքի՝ չինական վարդը լցնում է բնակարանը դրական էներգիայով, պաշտպանում է ընտանիքն անախորժություններից, ամրացնում է ամուսնական կապերը։ Այն խթանում է ֆիզիկական և մտավոր ակտիվությունը, տրամադրում ստեղծագործ աշխատանքի։ Հայտնի է, որ բույսերը հաղորդակցվում են միմյանց հետ որոշակի հաճախականություն և երկարություն ունեցող էլեկտրական ալիքների և ֆիտոնցիդների միջոցով։
Սերմերն օգտագործում են հրուշակեղենի վրա ցանելու համար, խառնում են սուրճին և ապուրներին։ Ունի լուծողական ներգործություն։


== Բժշկության մեջ ==
Տերևը և ծաղիկները հնագույն ժամանակներից կիրառվել են աղեստամոքսային համակարգի հիվանդությունների, թութքի, դիզենտերիայի, մաշկի սուր բորբոքումների բուժման համար։ Թեյի կանոնավոր օգտագործումը պարգևում է հանգիստ քուն և բարի երազներ։ Տաք թեյը հանգստացնում է նյարդային համակարգը, մաքրում լյարդը և երիկամները։ Այն անփոխարինելի է ալերգիկ հիվանդություններ ունեցող անձանց համար՝ այն կարելի է խմեցնել նույնիսկ 1,5-2 տարեկան երեխաներին։


== Պատկերասրահ ==
Ծաղկի տարբեր գույները օգտագործվում են որպես դեկորատիվ բույսերի։

		
		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Ya Tang, Michael G. Gilbert & Laurence J. Dorr։ Malvaceae in der Flora of China, Volume 12, S. 264։ Hibiscus rosa-sinensis - Online.
Sultanul Abedin։ Malvaceae in der Flora of Pakistan։ Beschreibung von Hibiscus rosa-sinensis - Online.


== Արտաքին հղումներ ==
Уход за Гибискусом китайским
The American Hibiscus Society.
The Australian Hibiscus Society Inc.
Ասիվ Վոժ (Ժեժիմ Յուի վտակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ասիվ Վոժ (այլ կիրառումներ)Ասիվ Վոժ (ռուս.՝ Асыв-Вож), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Ժեժիմ Յու գետի ձախ ափին՝ 8 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 16 կմ։


== Ջրագրության տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դոնի Ռոստով ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթավազանը՝ Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը Պեչորա։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝

Ջրային օբյեկտի կոդը հանրային գրանցմամբ — 03020200112103000015159
Կոդը ըստ հիդրոլոգիական հետազոտության (ՌԴ) — 103001515
Ավազանի կոդը — 03.02.02.001
Ծավալի համարը ըստ ՌԴ-ի — 03
Թողարկումը ըստ ՌԴ-ի — 0


== Ծանոթագրություններ ==
Դեր (Սղերդի գավառ)

Դեր, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Սղերդի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ակտանիշի շրջան

Ակտանիշի շրջան (ռուս.՝ Актанышский муниципальный район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Թաթարստան հանրապետությունում։
Ստեղծվել է 1930 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Ակտանիշ։


== Աշխարհագրություն ==
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 2037,8 կմ²։


== Բնակչություն ==
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 31161 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 15,29 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի Կառավարության կայք. Տարածաշրջանների մասին տարաբնույթ տեղեկություններ։ Անհրաժեշտ է փնտրել ըստ շրջանի անվանման։ (ռուս.)
Գենադի Գատիլով

Գենադի Գատիլով (ռուս.՝ Генна́дий Миха́йлович Гати́лов , օգոստոսի 25, 1950(1950-08-25), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), ռուս դիվանագետ։


== Կենսագրություն ==
1972 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Մոսկվայի Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանը։
1972 թվականից զբաղվում է դիվանագիտական գործունեությամբ։

1972-1977 թվականներին՝ Եգիպտոսում ԽՍՀՄ դեսպանատան երրորդ քարտուղար, ատտաշե։
1977-1980 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության միջազգային կազմակերպությունների բաժնի երրորդ քարտուղար։
1980-1984 թվականներին՝ երկրորդ քարտուղար, Հորդանանում ԽՍՀՄ դեսպանատան առաջին քարտուղար։
1984-1992 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության միջազգային կազմակերպությունների վարչության առաջին քարտուղար, խորհրդական, փորձագետ, բաժնի պետ։
1992-1997 թվականներին՝ ՄԱԿ-ում Ռուսաստանի մշտական ներկայացուցչության խորհրդական, քաղաքական ռեֆերենտուրայի վարիչ։
1997-1999 թվականներին՝ Ռուսաստանի Դաշնության արտաքին գործերի նախարարության միջազգային կազմակերպությունների դեպարտամենտի փոխտնօրեն։
1999-2004 թվականներին՝ ՄԱԿ-ում Ռուսաստանի մշտական ներկայացուցչի առաջին տեղակալ։
2004 թվականի մարտից մինչև հուլիսը եղել է ՄԱԿ-ում Ռուսաստանի մշտական ներկայացուցչի պաշտոնակատար։
2004-2008 թվականներին՝ ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարի գրասենյակի ավագ խորհրդական։
2008 թվականի ապրիլից մինչև 2011 թվականի հունվարը եղել է Ռուսաստանի արտաքին գործերի նախարարության միջազգային կազմակերպությունների դեպարտամենտի տնօրեն։
2011 թվականի հունվարի 24-ից մինչև 2018 թվականի հունվարի 31-ը եղել է Ռուսաստանի արտաքին գործերի նախարարաի տեղակալ։
2018 թվականի հունվարի 31-ից հանդիսանում է Ժնևում ՄԱԿ-ի և այլ միջազգային կազմակերպությունների բաժանմունքին առընթեր Ռուսաստանի Դաշնության մշտական ներկայացուցիչը, ինչպես նաև Ժնևում զինաթափման խորհրդաժողովին առընթեր մշտական ներկայացուցիչը։


== Անձնական կյանք ==
Ամուսնացած է, ունի մեկ դուստր։


== Դիվանագիտական աստիճան ==
2-րդ դասի արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ (1999 թվականի փետրվարի 20)։
1-ին դասի արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ (2000 թվականի հունիսի 18)։
Արտակարգ և լիազոր դեսպան (2010 թվականի հուլիսի 12)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Կենսագրությունը Ռուսաստանի ԱԳՆ կայքում
Մաքս Քարվեր

Մաքս Քարվեր (Անգլ.՝ Max Carver, օգոստոսի 1, 1988(1988-08-01), Սան Ֆրանցիսկո, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ), ամերիկայն դերասան հայտնի դարձած MTV հեռուստաալիքի «Պատանի գայլը» սերիալից (Էյդան)։


== Կենսագրություն ==

Մաքս Քարվերը ծնվել է 1988 թվականի օգոստոսի 1-ին, Կալիֆոռնիա նահանգի Սան Ֆրանցիսկո քաղաքում։ Մաքսի ծնողները՝ Ռոբերտ Մարտենսեն և Էնն Քարվեր։ Մաքսը ունի նաև երկվորյակ եղբայր՝ Չարլի Քարվեր։ Մաքսի և Չարլիի ծնունդը եղել է բավականին հետաքրքիր՝ Չարլին ծնվել է հուլիսի 31-ին, երեկոյան, իսկ Մաքսը օգոստոսի 1-ին, առավոտյան։ 
Մաքսը կրթություն է ստացել «St. Paul's School» դպրոցում։


== Կարիերա ==
2008 թվականից սկսած մինչ 2012 թվականը Մաքսը նկարահանվել է ABC հեռուստաալիքի «Հուսահատ տան տիրուհիներ» սերիալում։ 2009-2012 թթ նկարահանվել է տարբեր սերիալների մի քանի սերիաներում («Օֆիս», «Վիկտորիա՝ հաղթող», «Լավագույն ընկերներ ընդմիշտ», «Հաջողությու՛ն, Չարլի՛» ) 
2013 թվականից Մաքսը սկսում է նկարահանվել «Պատանի գայլը» սերիալում, որպես Էյդան։ Մաքսն այդ սերիալում նկարահանվում էր ֆիլմում եղբոր՝ Չարլիի հետ։ Սերիալը մեծ ճանաչում բերեց Մաքսին։ Սերիալի 3-րդ սեզոնի ֆինալում Մաքսի կերպարը մահանում է (2014 թ.)։
2014 թվականից նկարահանվում է «Լքվածները» սերիալում։


== Անձնական կյանք ==
2014 թվականի մայիսից Մաքս Քարվերը հանդիպում է «Պատանի գայլը» սերիալի աստղ Հոլլանդ Ռոդենի հետ։


== Ֆիլմագրություն ==


==== Ֆիլմ ====


==== Սերիալներ ====


== Ծանոթագրություններ ==
Ֆրից Հաբեր

Ֆրից Հաբեր (գերմ.՝ Fritz Haber, դեկտեմբերի 9, 1868(1868-12-09)[…], Վրոցլավ, Սիլեզիա, Պրուսիայի թագավորություն - հունվարի 29, 1934(1934-01-29)[…], Բազել, Շվեյցարիա), գերմանացի քիմիկոս-անօրգանիկ, Կարլսրուեի պոլիտեխնիկ ինստիտուտի պրոֆեսոր (1898-1911)։
1904 թվականից ուսումնասիրել է բարձր ջերմաստիճանների և ճնշումների պայմաններում ազոտից ն ջրածնից ամոնիակի առաջացման ռեակցիայի հավասարակշռությունը։ 1908 թվականին կիսագործարանային սարքավորմամբ Հաբերը առաջինն է ստացել հեղուկ ամոնիակ, իսկ 1913 թվականին նրա ղեկավարությամբ կազմակերպվել է մթնոլորտային ազոտի ֆիքսացման գործարան (Նոբելյան մրցանակ, 1918)։ 1911 թվականից ղեկավարել է Բեռլին-Գալեմի ֆիզիկական քիմիայի և էլեկտրաքիմիայի ինստիտուտը։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին Հաբերը Գերմանիայի ռազմաքիմիական արդյունաբերության, մասնավորապես թունավոր նյութերի մշակման կազմակերպիչներից էր։ Ֆաշիստների իշխանության հաստատումից հետո՝ 1933 թվականի գարնանը, Հաբերը հեռացել է Գերմանիայից։


== Ծանոթագրություններ ==
Լիխտենֆելս (Վերին Ֆրանկոնիա)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Լիխտենֆելս (այլ կիրառումներ)Լիխտենֆելս  (գերմ.՝ Lichtenfels ), կոմունա Գերմանիայում, Բավարիա համայնքում։ 
Գտնվում է Վերին Ֆրանկոնիա վարչական շրջանի ենթակայության ներքո։ Կոմունան գտնվում է Լիխտենֆելսի շրջանում։ Բնակչությունը կազմում է 555 մարդ, (2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալներով)։ Տարածքը` 32,91 կմ²։ Պաշտոնական կոդը` 09 4 78 139։


== Նկարագրություն ==
Քաղաքը գտնվում է Մայն գետի վերին ափին, Կոբուրգից մոտ 15 կիլոմետր հարավ-արևելք և Բամբերգից 30 կիլոմետր հյուսիս-արևելք, «Աստծո այգիներ Վերին Մայնի վրա» կոչվող տարածքում։ 19-րդ դարի կեսերին Լիխտենֆելսը դարձել է զամբյուղների արտադրության և վաճառքի կենտրոն։ Վերին Մայնի բոլոր ծայրերից զամբյուղներ պատրաստողներն իրենց արտադրանքը վաճառքի են հանել Լիխտենֆելսում, որը (և դեռ մնում է) հյուսած գործի և այլնի ամենամեծ մանրածախ շուկան է։ Այդ ժամանակ զամբյուղ վաճառող առաջատար է եղել Ջոզեֆ Քրինքլին։ 1904 թվականից քաղաքում գործում է տեխնիկական քոլեջը, որը մասնագիտացած է զամբյուղագործության մեջ, իսկ 1912 թվականից ջուլհակություն է դասավանդվում կանանց։ Քաղաքը սկսել է զանգվածաբար զամբյուղներ արտադրել «ամբողջ ընտանիքով»։ 
Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո քաղաքը կոչվել է «գերմանական հյուսած աթոռների քաղաք»։ Մինչ օրս իրերի այս վիճակը պահպանվել է, քաղաքը ջուլհակագործական արտադրամասի արտադրանքի բացառիկ ներկրողն է։ Լիխտենֆելսը զամբյուղագործության մայրաքաղաքն է ողջ ժամանակակից Գերմանիայում, և իր տեսակի մեջ միակ քոլեջը, որը սովորեցնում է միայն այս արհեստը։ Ամեն տարի սեպտեմբերի վերջին անցկացվում է զամբյուղների տոնավաճառ (գերմ.՝ Korbmarkt - կորբմարկտ), այդ օրերին քաղաքը ողողվում է աշխարհի շատ երկրներից բերված զամբյուղների վաճառքով։ Քաղաքապետարանի դիմացի շուկայի հրապարակում կարելի է տեսնել աշխարհի ամենամեծ նվերների զամբյուղը։


== Բնակչություն ==
2015 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալներով Լիխտենֆելսի մունիցիպալիտետի բնակչությունը կազմել է 20169 մարդ։


== Քաղաքի քաղաքապետներ ==
2002 թվականից - դոկտոր Բիանկա Ֆիշեր
1991-2002 - Ուինֆրեդ Բոգդան (Բավարիայի քրիստոնեա-սոցիալական միություն)
1959-1991 - դոկտոր Գյունթեր Հաուպտման (Բավարիայի քրիստոնեա-սոցիալական միություն)
1958 - Օտտո Բեց (Բավարիայի քրիստոնեա-սոցիալական միություն)
1951-1958 - Յոհան Ունրեյն (Բավարիայի քրիստոնեա-սոցիալական միություն)
1945-1951 - Ջուլիան Վիտման (Բավարիայի քրիստոնեա-սոցիալական միություն)
1945 - Բապտիստ Հոֆման
1938-1945 - Վիլհելմ Կրաուտհեյմ (NSDAP)
1930-1938 - Յոզեֆ Ուլենբերգեր
1928-1930 - Նորբերտ Շիեր
1912-1928 - Անդրեաս Մար


== Քույր քաղաքներ ==
 Վանդալիա, Օհայո նահագ (Վանդալիա)
 Կուռնոն-դ' Օվեռն
 Պրեստվիկ
 Արիչչա (Ariccia)
 Ռայնիկենդորֆ - Բեռլինի վարչական շրջան
 Բադ Բերգզաբերն


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Պախոմով (Տոբիշի վտակ)

Պախոմով (ռուս.՝ ППахомов), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով, Նենեցյան ինքնավար օկրուգով։ Գետաբերանը գտնվում է Տոբիշ գետի աջ ափին՝ 32 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 28 կմ։


== Ջրագրության տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը՝ Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը՝ Պեչորա։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝

Ջրային օբյեկտի կոդը հանրային գրանցմամբ — 03050300212103000080444
Կոդը ըստ հիդրոլոգիական հետազոտության (ՌԴ) — 103008044
Ավազանի կոդը — 03.05.03.002
Ծավալի համարը ըստ ՌԴ-ի — 03
Թողարկումը ըստ ՌԴ-ի — 0


== Ծանոթագրություններ ==
Մեմելսոֆեն

Մեմելսոֆեն (ֆր.՝ Memmelshoffen), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Ստորին Հռենոս գավառում։
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 327 մարդ, բնակչության խտությունը` 179.67 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1.82 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 410 կմ արևելք, Ստրասբուրգ քաղաքից` 45 կմ հյուսիս։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 215 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 167-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 48։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 77,7 %։ 167 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 157 անձ (85 տղամարդ և 72 կին)։ Գործազուրկ են եղել 10 անձ (6 տղամարդ և 4 կին)։ 48 անաշխատունակներից 12-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 12-ը` թոշակառուներ, իսկ 24-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ստորին Հռենոս գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Բիչանակ (այլ կիրառումներ)

Բիչանակ, կարող է վերաբերել՝

Բիչանակ - գետակ Արաքսի ավազանում, Շահբուզ գետի վտակներից մեկը
Բիչանակ - լեռ Հայկական լեռնաշխարհում, Զանգեզուրի լեռնահամակարգում
Գուրգեն Մուշեղյան

Գուրգեն Ներսեսի Մուշեղյան (օգոստոսի 14, 1934(1934-08-14), Լենինական, Հայկական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - հոկտեմբերի 18, 2020(2020-10-18)), ճարտարապետ։ Հայաստանի վաստակավոր ճարտարապետ (1981)։ ՀՃԱ ակադեմիկոս (1996)։ ՌԴ ճարտարապետության և շինարարության ԳԱ արտասահմանյան անդամ (1999)։
Ջազային երգչուհի Արաքսյա Մուշեղյանի հայրը։


== Կենսագրություն ==

1959 թվականին ավարտել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի շինարարական ֆակուլտետի ճարտարապետական բաժինը։ 1959-1962 թվականներին եղել է Հայպետնախագիծ ինստիտուտի ավագ ճարտարապետ, 1962-1964 թվականներին՝ Գյումրիի գլխավոր ճարտարապետը, 1964-1967 թվականներին՝ Երևանի գլխավոր ճարտարապետի տեղակալը։ 1982-1990 թվականներին զբաղեցրել է Երևանի գլխավոր ճարտարապետի պաշտոնը։ 2001-2009 թվականներին եղել է Երևաննախագիծ ՓԲԸ գործադիր տնօրենը։ Դասավանդել է Երևանի ճարտարապետաշինարարական ինստիտուտում (պրոֆեսոր)։ 1963 թվականից Հայաստանի ճարտարապետների միության անդամ է, Ռուսաստանի ճարտարապետության և շինարարական ԳԱ օտարերկրյա անդամ, Հայաստանի ճարտարապետության ակադեմիայի ակադեմիկոս։
Համահեղինակել է մի շարք հայտնի շինություններ՝

Երևանի Հրազդան մարզադաշտը, 1971, ՀԽՍՀ պետական մրցանակ, 1979
Գյումրու օդանավակայանը, 1982
Մարզահամերգային համալիրը, 1984, ԽՍՀՄ պետական մրցանակ, 1987Մուշեղյանի ղեկավարությամբ 1991-1995 թվականներին կազմվել են ՀՀ քաղաքների վճարովի հողօգտագործման, սեյսմիկ գոտիներում քաղաքաշինության համակարգերի կայունության ու հուսալիության նախագծեր, Երևանի 2006-2020 թվականների գլխավոր հատակագիծը (2001-2005)։ Համահեղինակ է «Քաղաքային հողօգտագործումը շուկայական տնտեսության պայմաններում» ուսումնական ձեռնարկի, 1990։


== Պարգևներ ==
ՀՀ պետական մրցանակի դափնեկիր, 1979
«Տարվա լավագույն ստեղծագործություն» համամիութենական ստուգատեսի դափնեկիր, 1986
ԽՍՀՄ պետական մրցանակի դափնեկիր, 1987
ԽՍՀՄ բազմակի չեմպիոն սուսերամարտի ոլորտում, Խորհրդային Միության սպորտի վարպետ
ՀՀ «Անանիա Շիրակացի» մրցանակ, 2007
Հայնախագիծ ինստիտուտի պատվոգիր, 2014
Հայաստանի շինարարների, ճարտարապետների միությունների և Երևանի ճարտարապետության և շինարարության համալսարանի պատվոգիր և բուհի ոսկե հուշամեդալ
ՀՀ վարչապետի շնորհակալագիր (2014)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Նորվեգիայի վարչական բաժանում

Նորվեգիան բաժանվում է 19 մարզերի (ֆյուլքեների), որոնք միավորվում են 5 ոչ պաշտոնական տարածաշրջանների մեջ․


== Ծանոթագրություններ ==
Կաստելետո Չերվո

Կաստելետո Չերվո (իտալերեն՝ Castelletto Cervo), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Պիեմոնտ մարզի Բիելլա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 898 մարդ (2008 թվականի տվյալներով), բնակչության խտությունը կազմում է՝ 61 մարդ/կմ²։ Մակերեսը՝ 14 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 13851. Հեռախոսային կոդ՝ 0161.
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում սուրբեր Պետրոսը, Պողոսը և Ֆոման։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Կոմունայի վարչակազմ ==
Հեռախոսահամար։ 0161 859116
Էլեկտրոնային հասցե։ urp.castelletto@ptb.provincia.biella.it
Պաշտոնական կայք։ http://www.comune.castellettocervo.bi.it/


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի պաշտոնական կայք (իտալ.)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
Գատ (գյուղ, Բերեգովոյի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԳատԳատ (ուկրաիներեն՝ Гать, հունգ.՝ Gát), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Բերեգովոյի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Գատ գյուղում բնակվում էր 3 122 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 4,15 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 752,29 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
(4552) Նաբելեկ

(4552) Նաբելեկ (անգլ.՝ Nabelek), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1980 թվականի մայիսի 11-ին Անտոնին Մրկոսի կողմից Կլետում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,152983 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8195 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,4865 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1153,88 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,311992 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,23° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(4552) Նաբելեկ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Լաֆաժ

Լաֆաժ (ֆր.՝ Lafage), համայնք Ֆրանսիայի Օկսիտանիա մարզի Օդ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 94 մարդ, բնակչության խտությունը` 7.40 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 12.71 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 640 կմ հարավ, Մոնպելիե քաղաքից` 170 կմ արևմուտք, Կարկասոն քաղաքից` 40 կմ արևմուտք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 61 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 32-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 29։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 52,5 %։ 32 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 27 անձ (16 տղամարդ և 11 կին)։ Գործազուրկ են եղել 5 անձ (2 տղամարդ և 3 կին)։ 29 անաշխատունակներից 6-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 13-ը` թոշակառուներ, իսկ 10-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Օդ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Սլիմա

Սլիմա (մալթայերեն՝ Tas-Sliema), նավահանգստային քաղաք Մալթայի հյուսիսային մասում, մայրաքաղաք Վալետայից 6 կիլոմետր հեռավորության վրա։ Առևտրի և հանգստի կարևոր կենտրոն է։ Զբոսաշրջությունը եկամտի կարևոագույն աղբյուրներից է։ 2014 թվականի տվյալներով բնակչության թվաքանակը եղել է 12 786։ Բնակավայրը կառուցվել է ռազմավարական տեսակետից կարևոր վայրում։ Պահպանվել է Tigné Point ամրոցը։ Պատմամշակութային կարևոր հուշարձաններից է նաև 1855 թվականին կառուցված ու օծված Stella Maris ծխական եկեղեցին։
Ծնունդով Սլիմայից են շվեյցարական Krokus երաժշտախմբի երգիչ Մարկ Ստորացը, Եվրատեսիլ-2002-ում և Եվրատեսիլ-2016-ում Մալթան ներկայացրած երգչուհի Իռա Լոսկոն, մալթացի մի շարք քաղաքական գործիչներ։
Քաղաքի Sliema Wanderers ֆուտբոլային թիմը շուրջ 30 անգամ հռչակվել է Մալթայի չեմպիոն։


== Ստուգաբանություն ==
Sliema բառը մալթայերեն նշանակում է խաղաղություն, հանգստություն և գործածվել է մեկմեկու բարևելիս, ողջունելիս։
Ենթադրվում է, որ բնակավայրն իր անվանման համար պարտական է ներկայումս այլևս գոյություն չունեցող Բարի ճանապարհորդության Աստվածամոր մատուռին, որը երկար տարիներ կողմնորոշիչ դեր է կատարել նավաստիների ու ձկնորսների համար։ Մատուռի կառուցման տարեթիվը հայտնի չէ, սակայն հայտնի է, որ այն նշված է եղել Սուրբ Հովհաննեսի ասպետական ուխին տրված քարտեզի վրա՝ դեռ նախքան Մալթայի կղզեխումբը նրանց տնօրինմանը հանձնելը։


== Տեսարժան վայրեր ==
Stella Maris եկեղեցին
Սուրբ սրտի՝ Sacro Cuor եկեղեցին
Հիսուս Նազովրեցի՝ Gesu' Nazzarenu եկեղեցին
Սուրբ Գրիգոր՝ San Girgor եկեղեցին
Our Lady of Graces մատուռը
Տիգնե բերդը՝ Fort Tigné-ն
Tigné Point-ը
Sliema Point մարտկոցը (Il-Fortizza)
Սուրբ Ջուլիանի աշտարակը
Կապուա պալատը (Palazzo Capua)
Savoy Hotel շքեղ հյուրանոցը
Preluna Hotel-ը (եղել է Մալթայի ամենաբարձր շինությունը)


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		


== Քույր քաղաքներ ==
Սլիման բարեկամական ու գործընկերային սերտ կապեր է հաստատել հետևյալ քաղաքների հետ.

 Բելոստոկ, Լեհաստան
 Լը Սաբլե դ՛Օլոն, Ֆրանսիա


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.heartofmalta.com/en/malta/sliema/guide.aspx
http://www.malta.cz/clanky/letoviska/sliema.html Archived 2014-02-02 at the Wayback Machine.
Բաթումի դելֆինարիում

Բաթումի դելֆինարիում (վրաց.՝ ბათუმის დელფინარიუმი), դելֆինարիում, որը գտնվում է Վրաստանի Աջարիա երկրամասի Բաթում նավահանգստային քաղաքում։ Համարվում է առաջին դելֆինարիումը խորհրդային հանրապետությունների շարքում։


== Պատմություն ==
Բաթումի քաղաքային դելֆինարիումը բացվել է 1975 թվականին՝ Վրաստանի ԽՍՀ-ում։ Այն առաջին դելֆինարիումն էր խորհրդային պետությունների շարքում և խոշորագույններից մեկն աշխարհում։ 1990-ական թվականներին երկրում տիրող քաղաքական և տնտեսական ծանր դրության պատճառով դելֆինարիումի գործունեությունը որոշ ժամանակահատվածով կասեցվել է։
Այն վերաբացվել է միայն քսան տարի անց՝ 2011 թվականի մայիսի 6-ին՝ Բաթումի քաղաքապետարանի և բարեգործական ընկերությունների աջակցությամբ։ Նոր դելֆինարիումը գրեթե ամբողջությամբ տարբեր էր նախորդից։
Դելֆինարիումի ամֆիթատրոնի դիզայնով զբաղվել են վրացական բարձրակարգ ընկերություններ։ Ամֆիթատրոնը բաղկացած է 4 ոլորտներից և տեղավորում է ավելի քան 795 հանդիսական։ Ամֆիթատրոնների կենտրոնում ցուցադրությունների համար նախատեսված լողավազաններն են։ Դելֆինարիումը ունի հատուկ հարմարանքներ՝ սայլակներ և վերելակներ, հաշմանդամություն ունեցող անձանց համար։


== Տես նաև ==
Թբիլիսիի կենդանաբանական այգի
Օդեսայի դելֆինարիում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք Archived 2017-08-20 at the Wayback Machine.
Յարխուշտա

Յարխուշտա, Մուշի և Սասունի շրջանների հայ ազգաբնակչության ռազմական պար, որը պարում էին տղամարդիկ։ Պատկանում է ծափ պարերի տեսակին։


== Անվան ստուգաբանություն ==
Պարի անվանումը ունեցել է տարբեր մեկնաբանություններ։ Դրանցից մեկն է, որ «Յարխուշտա» նշանակում է զենքի ընկեր։ Պարսկերենից «յար», բացի սիրեցյալից նշանակում է ընկեր, իսկ «խըշտ», «խըշտիկ» ՝ կարճ նիզակ, զենք։


== Պատմություն ==
«Յարխուշտան» այն յուրօրինակ ավանդական պարերից է, որը շատ քիչ փոփոխությունների է ենթարկվել։ Այն տարածված է եղել նաև բեմական պարարվեստում։ Դեռևս 20-րդ դարի 30-ական թթ. այն բեմականացրել են Սրբուհի Լիսիցյանը և Վահրամ Արիստակեսյանը։


== Պարի շարժումները ==
Պարեղանակի չափը 2/4։ Ունի կլոր, կիսաշրջանաձև, ուղիղ դասավորումներ։ Պարի ընթացքում ձեռքերը բռնելու ձևը, դիրքերն ու դասավորումներն անընդհատ փոփոխվում են։ Պարողների թիվը պետք է զույգ լինի։ Բաժանվում են երկու խմբի, որոնցից մեկը հարձակվում է, մյուսը՝ դիմադրում։ Ձեռքերը ազատ են, առաջ ու ետ, աջ ու ձախ շարժումներ են կատարում, ծափեր են զարկում։ Իրար դեմ հանդիման գալիս՝ ձեռքերը բարձրացնում են գլխից վեր և ափերով զարկում իրար, որը խորհրդանշում է զենքերի իրար զարկվելը։ Շարժումների տեմպը գնալով արագանում է, ծափերը դառնում են կտրուկ։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Յարխուշտան «Կարին» խմբի կատարմամբ
Ուսուցողական հոլովակ
(3727) Մաքսհել

(3727) Մաքսհել (անգլ.՝ Maxhell), աստերոիդ աստերոիդների գոտու արտաքին մասում։ Հայտնաբերվել է 1981 թվականի օգոստոսի 7-ին Անտոնին Մրկոսի կողմից Կլետում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,31909 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,8365 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,8017 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2208,65 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,162995 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,31° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(3727) Մաքսհել աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Լիա (Ծալենջիխայի շրջան)

Լիա (վրաց.՝ ლია), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մարզի Ծալենջիխայի շրջանում։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 1523 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Մոսկվայի Պետական Ակադեմիական Սիմֆոնիկ Նվագախումբ

Մոսկվայի Պետական Ակադեմիական Սիմֆոնիկ Նվագախումբը (ռուսերեն ՝Московский государственный академический симфонический оркестр) Ռուսաստանի ամենագլխավոր նվագախմբերից մեկն է։ Այն հիմնվել է 1943 թվականին և համարվում է երկրի ամենահին հինգ նվագախմբերից մեկը։ Առաջին դիրիժորը եղել է Լև Շթայնբերգը։ Այժմ գլխավոր դիրիժորը Պավել Կոգանն է։
Համառոտ Պատմություն
Նվագախումբը հիմնվել է 1943 թվականին։ Շթայնբերգի մահվանից հետո դիրիժորի պաշտոնը ստանձնել է Նիկոլայ Անոսովը։ Հետագա դիրիժորներն են եղել՝
Լեո Գինսբուրգը (1950 - 1954), Միխայիլ Տերիանը (1954 - 1960), Վերոնիկա Դուդարովան (1960 - 1989)։ 
1989 թվականից մինչ այսօր նվագախմբի դիրիժորը Պավել Կոգանն է։
Նվագախմբի դերը երաժշտական ասպարեզում
Համարվելով ակտիվ նվագախումբ, կոլեկտիվը տարեկան 20-50 համերգ նվագում է երկրից դուրս։ Ռուսաստանում նվագախումբը հանրությանն է ներկայանում մոտ հարյուր անգամ։ Նվագախմբի հետ հանդես են եկել շատ երաժիշտներ՝ Եվգենի Սվետլանով, Էմիլ Գիլելս, Դավիդ Օյստրախ, Մաքսիմ Վենգերով և այլք։ 
Համերգների հիմնական վայր համարվում է Մոսկվայի Կոնսերվատորիայի Մեծ Դահլիճը։ 
Նվագախումը հաճախ մասնակցում է երաժշտական փառատոների՝ Ռուսաստանում և Ռուսաստանից դուրս։
Օզերեչնյա (գյուղ, Սաֆոնովսկի շրջան)

Օզերեչնյա (ռուս.՝ Озеречня), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սաֆոնովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 6 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Լեղաքարային հիվանդություն

Լեղաքարային հիվանդություն, խոլելիթիազ (հուն.  χολή – լեղի և  λίθος – քար), մարդկանց հիվանդություն, բնորոշվում է լեղապարկում, երբեմն լեղուղիներում, քարագոյացմամբ։ 
Ըստ կառուցվածքի լեղաքարերը լինում են միատարր (խոլեսթերինային, պիգմենտային, կրային, սպիտակուցային) և խառը։ Լեղաքարերը գոյանում են լեղու հիմնական բաղադրիչ մասերի բյուրեղացումից և նստվածքագոյացումից։ Լեղու մեջ բիլիռուբինի ավելացման դեպքում գոյանում են մաքուր պիգմենտային՝ բիլիռուբինային քարեր։ Լեղաքարերի առաջացումը հաճախ կապված է նյութափոխանակության խանգարումների հետ, որին նպաստում են ժառանգական նախատրամադրվածությունը և սնման առանձնահատկությունները (առատ և խոլեսթերինով հարուստ սնունդ)։ Լեղաքարային հիվանդությունը երբեմն զուգակցվում է ճարպակալման, շաքարային հիվանդության հետ։ Կոլոիդային համակարգի խանգարմանը առավել նպաստում են լեղու հոսքի դանդաղումը (խոլեստազ) և լեղապարկի բորբոքումը։ Լեղաքարերը երբեմն ցավեր չեն առաջացնում (քարակրություն) և ախտորոշվում են պատահականորեն։ Լեղաքարային հիվանդությունը դրսևորվում է ուղեկցող այլ հիվանդությունների (լեղապարկի և լեղուղիների բորբոքում) և լեղուղիներով քարերի տեղաշարժման ժամանակ։ Բնորոշվում է նոպայաձև ցավերով (լյարդային խիթ՝ կոլիկա), դեղնախտով, լեղապարկում և լեղածորանում ճնշման բարձրացմամբ։


== Բուժումը ==
Լեղաքարերը լուծող դեղամիջոցներ դեռևս չկան։ Բուժումը հիմնականում տարվում է հետագա քարագոյացումը և նոպաները կանխելու նպատակով։ Լեղամուղ միջոցներ, նոպայի ժամանակ՝ սպազմոլիտիկ դեղանյութեր, վարակի միացման դեպքում՝ անտիբիոտիկներ, սուլֆանիլամիդային պատրաստուկներ։ Հաճախակի նոպաների և բարդությունների դեպքում՝ վիրաբուժական միջամտություն։


== Ծանոթագրություններ ==
Վարդգես Թաթիկյան

Վարդգես Թաթիկյան (հուլիսի 5, 1888(1888-07-05), Տրապիզոն, Օսմանյան կայսրություն - ապրիլի 6, 1973(1973-04-06), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ բանաստեղծ, դրամատուրգ, լրագրող, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1934 թվականից։ ԽՄԿԿ անդամ 1918 թվականից։
Կրել է նաև Ցոլակ, Մոծակ, Մկրատ, Վագր-Թաթ ծածկանունները։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Տրապիզոն քաղաքում։ Ավարտել է տեղի ազգային դպրոցը։ 1907 թվականին աշխատել է Թիֆլիսում որպես «Մշակ» թերթի գրաշար։ 1910 թվականին նրա խմբագրությամբ Տրապիզոնում հրատարակվել է «Մոծակ» շաբաթաթերթը։ 1918 թվականին Հյուսիսային Կովկասում մասնակցել է քաղաքացիական կռիվներին, ապա Եսենտուկիում աշխատել է որպես ազգությունների հայկական գործերի կոմիսար։ 1925 թվականին աշխատել է ՀԿԿ Կենտկոմում իբրև մամուլի սեկտորի վարիչ։ Եղել է «Անաստված» միության պատասխանատու քարտուղար, հետո «Անաստված» ամսագրի խմբագիր, 1936-1952 թվականներին՝ Երևանի պատմության թանգարանի տնօրեն։ Նրա առաջին բանաստեղծությունը տպագրվել է 1909 թվականին, Կ. Պոլսի «Կոհակ» ամսագրում։ Մահացել է Երևանում։ Թաղված է Երևանի Նուբարաշենի գերեզմանատանը։


== Վ. Թաթիկյանի երկերի մատենագրություն ==
Մտքեր և պատկերներ, Իզմիր, 1919, 15 էջ։
Կոլխոզի հաղթանակի (պիես), Երևան, Պետհրատ, 1930, 27 էջ։
Պատկերներ, Երևան, Պետհրատ, 1931, 64 էջ։
Դեպքեր և դեմքեր (հիշողություններ), Երևան, Հայպետհրատ, 1961, 138 էջ։
Փոթորկալի ճամփաներով, Երևան, «Հայաստան», 1970, 212 էջ։


== Ծանոթագրություններ ==
Հեռգլա

Հեռգլա (էստ․՝ Härgla), գյուղ Էստոնիայի Ռապլամաա նահանգի Յուուռու շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 61 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Պահարան

Պահարան,  ի սկզբանե օգտագործվել է որպես բաց դարակներով կողային սեղան` սպասք, ավելի կոնկրետ՝ ափսեներ, բաժակներ ցուցադրելու համար։ Այն ժամանակ այս բաց պահարանները, որպես կանոն, ունեցել են մեկից երեք ցուցադրման շերտեր, և դրանց վրա տեղադրված են եղել  գզրոց կամ  գզրոցներ։ Պահարան բառը ժամանակի ընթացքում նշանակել  է կահույք, որտեղ տեղավորում են ճաշատեսակներ կամ ապրանքներ, որոնք պահվում են տանը։


== Պահարանների տեսակներ ==


=== Օդափոխվող պահարան ===
Օդափոխվող պահարանը (կամ տաք մամլիչը) ներկառուցված պահեստային տարածք է միջանցիկ չափերով, որը պարունակում է ջրատաքացուցիչ կամ տաք հոսող ջրի համար նախատեսված տաքացուցիչ կամ կենտրոնական ջեռուցման ջրի կաթսա (հետևաբար՝ նաև «կաթսայի պահարան»)։ Դարակները, որոնք սովորաբար շերտում են, որպեսզի թույլ տան ջերմության շրջանառությունը, տեղադրված են ջեռուցիչի վերևում կամ շրջակայքում՝ հագուստի համար տեղ հատկացնելու համար։ Նպատակն է թույլ տալ, որ օդը շրջանառվի պահեստավորված գործվածքների շուրջը` խոնավ ձևավորումը կանխելու համար։
Օդափոխման պահարանների որոշ տարբերակներ նաև ծառայում են որպես սպիտակեղենի պահարան, տան մաքուր սավանների և սրբիչների պահեստային տարածք։
Մեկ այլ տարբերակում օդափոխվող պահարանը ծառայում է որպես ժամանակավոր չորացման տարածք՝ լվացքի կամ բացօթյա թաց հագուստի և կոշիկի համար։ Դրա դարակները կարող են օգտագործվել որպես չորացրած հագուստից խոնավության հետքերը լիովին հեռացնելու համար, նախքան իրերը գզրոցներում,  զգեստապահարաններում կամ այլ տեղում դնելը։ Դրա շարժական էլեկտրական տարբերակը չորացման պահարանն է։


=== Ներկառուցված պահարան ===
Ներկառուցված պահարանը պահեստային տարածք է, որը կազմում է սենյակի դիզայնի մի մասը և ազատ կանգնած կամ շարժական չէ։ Դա նույնը չէ, ինչ պահարանը։ Միացյալ Թագավորությունում տները հաճախ աստիճանների տակ ունեն ներկառուցված պահարան։


=== Սպիտակեղենի պահարան ===
Սպիտակեղենի պահարանը սենյակի փակ պատուհան է, որն օգտագործվում է տնային սպիտակեղենի (օրինակ՝ սավաններ, սրբիչներ, սփռոցներ) և պահեստավորման այլ իրեր պահելու համար, սովորաբար դարակներով կամ ազատ կահույքով։


=== Գրասենյակային պահարան ===
Գրասենյակների մեծ մասն ունի կողպվող պահեստ` թանկարժեք իրերի համար։ Սրա նպատակը սովորաբար գրենական պիտույքների մատակարարումն է։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==