armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Ռենե Ֆլեմինգ

Ռենե Ֆլեմինգ (անգլ.՝ Renée Fleming, փետրվարի 14, 1959(1959-02-14)[…], Ինդիանա, Փենսիլվանիա, Փենսիլվանիա, ԱՄՆ), ամերիկացի օպերային երգչուհի, քնարերգական (լիրիկական) սոպրանո։ Հանդես է եկել աշխարհի հայտնի օպերային թատրոններում (Լա Սկալա, Քովենտ Գարդեն, Գլայնդբորն, Մետրոպոլիտեն օպերա և այլն)։ Առավել հայտնի է Մոցարտի, Ռիխարդ Շտրաուսի և Վերդիի օպերաներում գլխավոր դերերգերի կատարմամբ։
2008 թվականին արժանացել է «Մուզա» մրցանակի։


== Կենսագրություն ==
Ռենե Ֆլեմինգը ծնվել է 1959 թվականի փետրվարի 14-ին ԱՄՆ-ի Փենսիլվանիա նահանգի Ինդիանա քաղաքում, երաժիշտների ընտանիքում։ Սովորել է Իսթմենյան երաժշտական դպրոցում։
Դեբյուտը կայացել է 1986 թվականին («Առևանգում հարեմից», Մոցարտ)։ Ռենե Ֆլեմինգի միջազգային կարիերայի սկիզբը դրվել է 1996 թվականին՝ սկավառակի ձայնագրմամբ։ Մասնակցություն է ունեցել տարբեր մրցանակաբաշխություններում։


== Հետաքրքիր փաստեր ==
Բացի Ռենե Ֆլեմինգից Պոկիարյան երաժշտական մրցանակ է ստացել նաև Pink Floyd ռոք-խումբը (2008 թվական)։ Ռենե Ֆլեմինգը իր հերթին, շատ լավ ծանոթ է Pink Floyd-ի երաժշտությանը։
Ի պատիվ Ռենե Ֆլեմինգին են անվանվել ֆրանսիական «La Voce» օծանելիքը և ամերիկյան «La Diva Renee» աղանդերը։
Ռենե Ֆլեմինգը 2003 թվականին մասնակցություն է ունեցել «Մատանիների տիրակալը. Արքայի վերադարձը» ֆիլմի սաունդթրեքի ձայնագրման աշխատանքում։
Ռենե Ֆլեմինգը շատ երգեր է կատարել «Մատանիների տիրակալ» և «Հոբիթ» ֆիլմերի երաժշտական մասերը ապահովելու համար։


== Ծանոթագրություններ ==
Օֆիդա

Օֆիդա (իտալերեն՝ Offida), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Մարկե մարզի Ասկոլի Պիչենո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 5318 մարդ (2008), բնակչության խտությունը՝ 108 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 49 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 63035։ Հեռախոսային կոդ՝ 0736։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները


== Համայնքի վարչակազմ ==
Հեռախոսահամար։ 0736 889381
Էլեկտրոնային փոստ։ info@comune.offida.ap.it
Պաշտոնական կայք։ http://www.comune.offida.ap.it/


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի պաշտոնական էջ (իտալ.)
Վիճակագրության Ազգային Ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Սու Շի

Սու Շի (հունվարի 8, 1037, Meishan, Սուն դինաստիա - օգոստոսի 24, 1101, Չանգժոու, Սուն դինաստիա, հանդես է եկել Սու Դունպո կեղծանունով), չինացի բանաստեղծ, էսսեիստ, նկարիչ, գեղանկարիչ և թեյի վարպետ,
Սոնգ կայսրության պետական գործիչ։                                                                                                          
Սու Շին ծնվել է Մեյզհոյում՝ Էմեյհան լեռան ստորոտում, հայտնի գիտնականի ընտանիքում։ Կեցզյույի (կոնֆուցիական կրթական համակարգի անբաժան մաս) անցնելու ընթացքում երիտասարդ Սու Շին զարմացրել է քննիչներին իր իմաստնությամբ։ Երկար գործունեության ընթացքում նա զբաղեցրել է բարձրաստիճան բազմաթիվ պաշտոններ, ղեկավարել է տարբեր նահանգներում, մասնակցել է պետական ​​կառավարման համակարգի բարեփոխման ծրագրերի քննարկմանը։
Սու Շին շատ այլ ժամանակակիցների նման չի ընդունել նախարար Վանգ Անիշի «նոր քաղաքական ընթացք» կուրսը, որի համար 1079թվականին նա աքսորվել է գյուղ 5 կամ 7 տարով։ Աղքատության համար սգալու փոխարեն Սու Շին հիանում էր Հեբեյ նահանգի հիասքանչ բնությամբ և գրում բանաստեղծություններ, որոնք չինական պոեզիայի մարգարիտներից են։ Նրանց տարբերակիչ առանձնահատկություններն են լավատեսական վերաբերմունքը  և պաշտոնական նորարությունը։
Պալատ վերադառնալուց հետո Սու Շին հաշտվել է Վանգ Անիշի հետ և նույնիսկ նրա հետ բանաստեղծական հաղորդագրություններ փոխանակել։ Շեն Կոյի հետ նա ներգրավված էր դեղաբույսերի վերաբերյալ տրակտատի կազմման մեջ։ 1094 թվականին նա կրկին հեռացվել է պալատից, այս անգամ հարավային Գուանգդոնգ նահանգ, որտեղ բնակություն է հաստատել Դոնգպո քաղաքում («արևելյան լանջ»), որի անունն էլ հետագայում դարձրել է իր կեղծանունը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Су Дун-по. Стихи, мелодии, поэмы. М.: Художественная литература, 1975.
Cу Ши. Лес записей Дун-по. Записки из Чоучи / Перевод и комментарии И. А. Алимова // Алимов И. А. Лес записей: Китайские авторские сборники X—XIII вв. в очерках и переводах. СПб.: Петербургское Востоковедение, 2009. С. 459—516; 516—527. — ISBN 978-5-85803-407-0
Cюй Юаньчун ; 許淵冲 Xu Yuanchong (translator). Selected Poems of Su Shi. [ Chinese with English translations ]. Hunan: Hunan People’s Publishing House, 2007.
Watson, Burton (translator). Selected Poems of Su Tung-p’o. [ English translation ]. Copper Canyon Press, 1994.
Голубев И. О. Су Дун-по и его поэзия // Су Дун-по. Стихи, мелодии, поэмы. М., 1975.
Голубев И. О. Обвинители и защитники поэта Су Ши // Проблемы Дальнего Востока, 1973. № 1.
Лапина 3. Г. Политическая борьба в средневековом Китае: 40—70 гг. XI в. М.: Наука, 1970.
Мартынов А. С. Буддизм и конфуцианцы: Су Дун-по и Чжу Си // Буддизм, государство и общество в странах Центральной и Восточной Азии в средние века [: сб.]. М.: Наука, ГРВЛ, 1982. С. 206—316.
Egan, Ronald. Word, Image, and Deed in the Life of Su Shi. Cambridge (Mass.): Harvard University Press, Harvard-Yenching Institute Monograph Series, 1994. — ISBN 0-674-95598-6.
Yang, Vincent. Nature and Self: A Study of the Poetry of Su Dongpo, With Comparisons to the Poetry of William Wordsworth. Peter Lang, 1989. (American University Studies, Series III) — ISBN 0-8204-0939-1


== Արտաքին հղումներ ==
Սու Շիի «Դուն Պո» ժողովածուից հատված
Բաշկիրսկայա Ուրգինկա

Բաշկիրսկայա Ուրգինկա (ռուս.՝ Башкирская Ургинка, բաշկիրերեն՝ Башҡорт Үргене), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Զիանչուրինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1030 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
(2228) Սոյուզ-Ապոլոն

(2228) Սոյուզ-Ապոլոն (անգլ.՝ Soyuz-Apollo), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1977 թվականի հուլիսի 19-ին Նիկոլայ Չեռնիխի կողմից Նաուչնիում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,135836 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,5547 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,717 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2028,28 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,17749 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,99° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(2228) Սոյուզ-Ապոլոն աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Մելենկիի շրջան

Մելենկիի շրջան (ռուս.՝ Меленковский район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Վլադիմիրի մարզում։
Ստեղծվել է 1929 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Մելենկի։


== Աշխարհագրություն ==
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 2221 կմ²։


== Բնակչություն ==
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 36464 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 16,42 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի Կառավարության կայք. Տարածաշրջանների մասին տարաբնույթ տեղեկություններ։ Անհրաժեշտ է փնտրել ըստ շրջանի անվանման։ (ռուս.)
Սենկովո (գյուղ, Կուպյանսկի շրջան)

Սենկովո (ուկրաիներեն՝ Сенькове), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Կուպյանսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1685 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Սենկովո գյուղում բնակվում էր 1 272 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3,08 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 412,99 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Իրանի օլիմպիական կոմիտե

Իրանի Օլիմպիական կոմիտե (պարս.՝ کمیته ملی المپیک جمهوری اسلامی ایران‎), ընկերություն, որը ներկայացնում է Իրանը միջազգային օլիմպիական մրցույթներում։ Ընկերությունը հիմնադրվել և դարձել է ՄՕԿ-ի անդամ 1947 թվականին։ Շտաբ-բնակարանը գտնվում է Տեգերանում։ Հանդիսանում է ՄՕԿ-ի, Ասիայի օլիմպիակաան խորհրդի և մի շարք այլ օլիմպիական կազմակերպությոնների անդամ։


== Տես նաև ==
Իրանը Օլիմպիական խաղերում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայքը
Ռադյանսկոե (այլ կիրառումներ)

Ռադյանսկոե, կարող է վերաբերել՝

Ռադյանսկոե - ավան, Ուկրաինայի Սումիի մարզի Բուրինի շրջանում
Ռադյանսկոե - ավան, Ուկրաինայի Սումիի մարզի Սումիի շրջանում
Ռադյանսկոե - գյուղ, Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Թելմանովսկի շրջանում
Ռադյանսկոե - գյուղ, Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բերդիչևի շրջանում
Ռադյանսկոե - գյուղ, Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Կորոստենի շրջանում
Ռադյանսկոե - գյուղ, Ուկրաինայի Լուգանսկի մարզի Կրասնոդոնի շրջանում
Ռադյանսկոե - գյուղ, Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Իզյումի շրջանում
Ռադյանսկոե - գյուղ, Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Լոզովայայի շրջանում
Ռադյանսկոե - գյուղ, Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վոլչանսկի շրջանում
Ռադյանսկոե - գյուղ, Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Դերաժնյայի շրջանում
Ռադյանսկոե - գյուղ, Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանում
Ռադյանսկոե - գյուղ, Ուկրաինայի Սումիի մարզի Բելոպոլիեի շրջանում
Ռադյանսկոե - գյուղ, Ուկրաինայի Սումիի մարզի Լեբեդինի շրջանում
Ռադյանսկոե - գյուղ, Ուկրաինայի Սումիի մարզի Վելիկա-Պիսարևկայի շրջանում
Ռադյանսկոե - գյուղ, Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Լիտինկայի շրջանում
Ռադյանսկոե - գյուղ, Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Կռիժոպոլի շրջանում
Ռադյանսկոե - գյուղ, Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Յամպոլի շրջանում
Բորա Բորա

Բորա Բորա, կղզի Օվկիանիայում, Ֆրանսիական Պոլինեզիայի կղզեխմբի կղզիներից։ Այն պատկանում է Ֆրանսիային։ Տարածքը՝ 29.3 կմ2 է։ Կղզին գտնվում է Տահիտիի մայրաքաղաք Պապետեից 230 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Կղզին շրջապատված է կորալյան խութերով, իսկ կղզու կենտրոնում է գտնվում գործող հրաբուխ Պահիան (727 մ)։
Բորա Բորան ամենահայտնի տուրիստական կենտրոններից մեկն է աշխարհում։ Ամենամեծ քաղաքը Վայտապն է, որը գտնվում է կղզու արևելյան հատվածում։ Բնակչությունը՝ ըստ 2008 թ. մարդահամարի 8880 է։ Տնտեսությունը բացառապես հիմնված է տուրիզմի, ինչպես նաև կոկոսի արտադրության վրա։


== Անվան ստուգաբանությունը ==
Կղզու իրական անվանումը տահիտերենով ավելի ճիշտ արտասանվում է Պորա Պորա, որը նշանակում է Առաջին Ծնունդ։


== Պատմություն ==
Կղզին առաջինը բնակեցվել է Պոլինեզիան գաղութարարների կողմից Ք. ա. 4-րդ դարում։ Եվրոպայում կղզու գոյությունը հայտնի է դարձել 1722 թ. Յակոբ Ռոգգեվենի շնորհիվ։ Իսկ 1770 թ. Ջեյմս Կուկը ոտք է դրել այս կղզու վրա։ Բորա Բորան, մինչև 1888 թ. անկախ պետություն էր, սակայն ֆրանսիացիների ճնշումից խուսափելու համար Բորա Բորայի վերջին թագուհի Տերիմաեվաուրա 3-րդը այն հանձնեց ֆրանսիացիներին։


== Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին ==
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ընթացքում Միացյալ նահանգները ընտրել է Բորա Բորան, որպես Հարավային խաղաղ օվկիանոսի ռազմական մատակարարման բազա և նավթի պահեստ։ Այստեղ այդ տարիներին 7000 տղամարդիկ այստեղ պատրաստվում էին պատերազմին։


== Տուրիզմ ==
Այսօր կղզու տնտեսությունը զարգանում է գրեթե միայն զբոսաշրջության շնորհիվ։ Վերջին մի քանի տարիների ընթացքում այստեղ կառուցվում են մի շարք հանգստավայրեր;Մեծ մասը զբոսաշրջիկների գնում է Աքուա հանգստավայր։ Բորա Բորայի օդանավակայանը ապահովում է ամենօրյա թռիչքները դեպի Պապետե և Թահիթի։ Հասարակական տրանսպորտը այստեղ բացակայում է առաջարկում են վարձակալել ավտոմեքենա և հեծանիվ։ Կղզու շրջապատող տարածքի ջրում բնակվում են շնաձկներ և ձկների շատ տեսակներ։
Կլինովկա (այլ կիրառումներ)

Կլինովկա, կարող է վերաբերել՝

Կլինովկա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ալշեևսկի շրջանի կազմում
Կլինովկա - գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Սիմֆերոպոլի շրջանում
Բոլոզոն

Բոլոզոն (ֆր.՝ Bolozon)՝ կոմունա Ֆրանսիայում, մտնում է Ռոն Ալպեր մարզի կազմի մեջ։ Մտնում է Իզերնոր կանտոնի կազմի մեջ։ Կոմունայի օկրուգը Նանտյուան է։
Կոմունայի INSEE կոդը՝ 01051։


== Աշխարհագրություն ==
Կոմունան Փարիզ քաղաքից գտնվում է 380 կմ հարավ-արևելք, Դեպի հյուսիս-արևելք՝ Լիոն քաղաք, 70 կմ է և 19 կմ արևելք Բուրկ ան Բրեսից։
Կոմունայի տարածքով հոսում է Էն գետը։


== Կլիմա ==
Կլիման ցամաքային է՝ ցուրտ ձմեռներով և տաք ամառներով։ Անձրևներ լինում են հիմնականում ամռանը։


== Բնակչություն ==
Կոմունայի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 94 մարդ։


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին աշխատունակ տարիքի (15-64 տարեկան) ունեցող 66 մարդկանցից 50-ը տնտեսապես ակտիվ են եղել, 16-ը՝ պասիվ (ակտիվության ցուցանիշը` 75,8% է, 1999 թվականին՝ 66,1%)։ 50 ակտիվ բնակիչներից աշխատել են 46-ը (25 տղամարդ, 21 կին), գործազուրկ եղել են 4-ը (1 տղամարդ, 3 կին)։ 16 պասիվներից 5 հոգի եղել են աշակերտ կամ ուսանող, 9-ը՝ թոշակառու, 2 պասիվ են եղել այլ պատճառներով։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Болозон» (ֆրանսերեն)։ Տնտեսական և վիճակագրական հետազոտությունների Ֆրանսիայի ազգային ինստիտուտ։ Վերցված է 2014-04-05 
«Болозон» (ֆրանսերեն)։ cassini.ehess.fr։ Վերցված է 2014-04-05
Սուլան Ստորին

Սուլան Ստորին, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Խարզանի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ագրոկիպիա

Ագրոկիպիա (հուն․՝ Αγροκηπιά), գյուղ Կիպրոսի Հանրապետության Նիկոսիայի շրջանում։ Տեղակայված է Կլիրու գյուղից 3 կմ դեպի արևմուտք։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2001 թվականի տվյալների գյուղի բնակչությունը կազմել է 431 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Պախոտնի Ուսադ

Պախոտնի Ուսադ (ռուս.՝ Пахотный Усад), գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Պոչինկովսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Իսկենդերբեյլի

Իսկենդերբեյլի, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում, հետագայում գյուղ Զանգելանի շրջանում, իսկ ապա լքված գյուղ Արցախի Քարվաճառի շրջանում։ Ներկայումս օկուպացված է Ադրբեջանի կողմից։ Գտնվում է Որոտան գետի ստորին հոսանքի աջ աձին, Կովսական քաղաքից հարավ, անտառապատ վայրում։ Այգեվետ գյուղ էր։


== Անվանումներ ==
Գյուղն ունեցել է հետևյալ անվանումները. Դամիրչիլար, Դեմուրչիլար, Դամուրչիլար, Դեմիրչիլար, Դեմուրչիլար, Էսկանդերբեգլու, Իսկանդարբեգլու, Իսկնեդերբեգլու, Ինսկենտերբեկլու, Տեմիրճիլեր, Տեմիրչիլեր։


== Բնակչություն ==
1907 թվականին գյուղն ունեցել է 484 ադրբեջանցի բնակիչ։


== Տես նաև ==
Ելիզավետպոլի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ժողովածու (752)

Ձեռագրի անվանումը (752), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 752 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1314 թվականին Ղազար եպիսկոպոս (Բ) գրիչի կողմից։ Ստացողը եղել է Ստեփանոս քահանան (Ա)։ Գրված է մագաղաթի վրա, որն ունի 14x9,5 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 182 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով։ Ունի կիսախորան և լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Պահպանակը՝ մագաղաթ 1, բոլորագիծ երկաթագիր, Ավետարան։ Հիշատակարաններ՝ գրչի՝ 145բ (1314 թ․), 180ա (15-րդ դար), ստացողի՝ 42ա, 104բ։


== Բովանդակություն ==
Մանրուսմունք։
Տօնացոյց։
Կերպ թանաք պատրաստելոյ։


== Ծանոթագրություններ ==
Սառա Չիլդրես Փոլկ

Սառա Չիլդրես Փոլկ (անգլ.՝ Sarah Childress Polk, սեպտեմբերի 4, 1803(1803-09-04), Մերֆրիսբորո, Թենեսի, ԱՄՆ - օգոստոսի 14, 1891(1891-08-14), Նաշվիլ, ԱՄՆ), ԱՄՆ 11-րդ նախագահ Ջեյմս Փոլկի կինը և ԱՄՆ առաջին տիկինը 1845 թվականի մարտի 4-ից մինչև 1849 թվականի մարտի 3-ը։


== Կենսագրություն ==
Սառան՝ վեց երեխաներից երրորդը, ծնվել է 1803 թվականին վաճառական և պլանտացիաների տեր Ջոել Չիլդրեսի և Էլիզաբեթ Ուիթսեթ-Չիլդրեսի ընտանիքում։ Իր ժամանակի համար լավ կրթված էր, այցելել է Հյուսիսային Կարոլինայի Սալեմ քաղաքում գտնվող բացառիկ ծովային կանանց ակադեմիա։ Ինպես նաև Սառան սովորել է Հյուսիսային Կարոլինայի Ուինսթոն Սալեմում գտնվող Սեյլեմի քոլեջում, որը 19-րդ դարի սկզբին կանանց համար հասանելի բարձրագույն կրթություն ստանալու համար մի քանի ուսումնական հաստատություններից մեկն էր։
Առաջին անգամ Սառան Ջեյմս Փոլկի հետ ծանոթացել է 1815 թվականին։ Մի քանի տարի անց նրանք ռոմանտիկ հարաբերություններ են ունեցել։ 1824 թվականի հունվարի 1-ին Սառա Չիլդրեսն ամուսնացել է Ջեյմս Փոլկի հետ։ Պսակադրության արարողությունը տեղի է ունեցել հարսնացուի ծնողների տանը։ Փոլկը, որը երեխաներ չուներ, դաստիարակում էր իր եղբորորդուն՝ Մարշալ Թեյթ Փոլկին (1831-1884 թվականներին)։ Ամուսնու մահից հետո Սառան իր խնամակալության տակ է առել որբացած զարմուհուն՝ Սառա Փոլկ Ջեթոնին (1847-1927 թվականներին)։
Սառա Փոլկին բնութագրել են որպես կենդանի, հմայիչ, խելացի և լավ զրուցակից։ Ամուսնու նախագահության ժամանակ հաճախ նրա հետ քաղաքական հարցեր էր քննարկում։ Լինելով առաջին տիկին և բարեպաշտ երիցական՝ նա արգելել է պարերն ու թունդ սպիրտային խմիչքները Սպիտակ տան պաշտոնական ընդունելությունների ժամանակ և հրաժարվել է այցելել մրցարշավներ և թատրոն։ Նրա օրոք Գոհաբանության օրը տեղի են ունեցել ամենամյա ճաշկերույթներ։
Նախագահական լիազորությունների ժամկետը լրանալուց հետո Սառան ամուսնու հետ բնակություն է հաստատել Թենեսի նահանգի Նեշվիլ քաղաքում։ Քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ նա աջակցում է կոնֆեդերացիային։ Սառա Փոլկը մահացել Է 1891 թվականի օգոստոսի 14-ին, թաղվել է ամուսնու կողքին։


== Ծանոթագրություններ ==
Սահմանային վիճակների մեթոդ

Սահմանային վիճակների մեթոդ - շինարարական կառույցների նախագծային հաշվարկի մեթոդ, որի իմաստն այն է, որ նախագծման փուլում կառույցների համար նախատեսվում են սահմանային վիճակներ, որոնց նրանք չպետք է հասնեն բեռնվածքների ամենաանբարենպաստ ազդեցության և նյութերի ամրության բնութագրերի ամենափոքր արժեքների դեպքում։
Հաշվարկի խնդիր այն է, որ նյութի հնարավոր նվազագույն ծախսումով ապահովվի կառույցի նորմալ ու հուսալի աշխատանքը ինչպես շինարարության ժամանակ, այնպես էլ կառույցի շահագործման ամբողջ ընթացքում։ Այս սկզբունքը վերաբերում է բոլոր շինարարական կառույցներին, այդ պատճառով էլ հաշվարկի դրույթները ընդհանուր են բոլոր տիպի կառույցների համար։


== Պատմություն ==
Երկար ժամանակ շինարարական, մասնավորապես ամրանաբետոնե կառույցների հաշվարկը կատարվում էր նյութերի դիմադրության բանաձևերով և կոչվում էր թույլատրելի լարումների մեթոդ։
1930-ական թվականների սկզբներին ամրանաբետոնե կառույցների հաշվարկի համար Խորհրդային Միությունում մշակվեց քայքայող ճիգերի մեթոդը, որում հաշվի էր առնվում ամրանաբետոնի առաձգապլաստիկ աշխատանքը։ 1938 թ. ընդունված նորմերի հիման վրա, 1939 թ. սկսած ամրանաբետոնե կառույցների հաշվարկը և նախագծումը կատարվում էր քայքայող ճիգերի մեթոդով։
Քայքայող ճիգերի մեթոդի հետագա զարգացման արդյունքը եղավ սահմանային վիճակների մեթոդը, որով հաշվի էր առնվում ոչ միայն ամրանաբետոնի առաձգապլաստիկ աշխատանքը, այլ նաև բեռնվածքների և նյութերի դիմադրությունների պատահական փոփոխելիությունը։
1955 թվականից սկսած Խորհրդային Միությունում շինարարական կառույցների (մետաղե, ամրանբետոնե և այլն) հաշվարկը կատարվում է սահմանային վիճակների մեթոդով։
ԱՄՆ-ում և արևմտաեվրոպական մի շարք երկրներում (Մեծ Բրիտանիա, Ֆրանսիա և այլն) քայքայող ճիգերի մեթոդը, սահմանային բեռնվածքների մեթոդ անվանումով, սկսվեց կիրառվել միայն 1950 ական թվականների կեսերից հետո, իսկ 1970 ական թվականների կեսերից սկսած այդ երկրներում կիրառվեց է նաև սահմանային վիճակների մեթոդը։ Հետագայում այդ մեթոդը տարածվեց աշխարհի բոլոր երկրներում, ներկայում այն օգտագործվում է ամբողջ աշխարհում որպես մի միասնական մեթոդ, ոչ միայն շինարարական կառույցների հաշվարկի համար, այլև ինժեներական գործունեության գրեթե բոլոր բնագավառներում։


== Գրականություն ==
Գևորգ Տեր-Պետրոսյան և Իոսիֆ Պալյան, «Կիրառական մեխանիկա և շինարարական կոնստրուկցիաներ» - մոդուլային ուսումնական ձեռնարկ տեխնիկ-շինարարի համար, Երևան, Նոյյան Տապան, 2008
Քվեմո Խվեդուրեթի

Քվեմո Խվեդուրեթի (վրաց.՝ ქვემო ხვედურეთი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մարզի Քարելի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 640 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Քարելից հեռու է 3 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 941 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Օլուքլու

Օլուքլու, լեռ Հայկական լեռնաշխարհում, Հայկական Պար լեռնաշղթայում, Սուրմալուի շրջանում։ Բարձրություն 1630 մ։


== Ծանոթագրություններ ==
Պլատոնական սեր

Պլատոնական սեր, ցանկասիրությունից զերծ, ոչ մարմնական, զուտ հոգևոր սեր։ Արտահայտությունը կապվում է Պլատոնի ուսմունքի հետ։ Նրա իմացության տեսության մեջ գաղափարի նկատմամբ սիրո հիացմունքը և ճանաչողությունը կազմում են անքակտելի ամբողջություն։ Պլատոնը գեղարվեստական վառ գույներով ներկայացրել է սիրո վեր բարձրանալը մարմնականից դեպի հոգու և մաքուր գաղափարների աշխարհը։ Սիրո («էրոս») և իմացության համադրությունը Պլատոնը ըմբռնել է որպես յուրատեսակ մոլուցք և զմայլանք, որպես սիրային խանդավառություն։
Բավարիայի ռադիո

Bayerischer Rundfunk (գերմ.՝ Բավարիայի ռադիո), Գերմանիայի Բավարիա մարզի ազգային հեռուստառադիոընկերություն ARD ազգային մեդիաընկերության կազմում։ Կենտրոնը գտնվում է Մյունխեն քաղաքում։ Ընկերությունը հիմնվել է 1949 թվականին, և 1950 թվականին միացել է ARD ընկերությանը։
Ֆինանսավորվում է բյուջեյի կողմից (84 %), գովազդի ցուցադրման հասույթից (3 %) և այլ եկամուտներից (13 %)։ Ընկերությունը ունի 2930 աշխատակից։


== Հեռուստատեսություն ==

«Bayerisches Fernsehen» հեռուստաալիքն առաջին անգամ եթեր է դուրս եկել 1964 թվականի սեպտեմբերի 22-ին։ 2012 թվականի ապրիլի 30-ից հեռարձակվում է բարձր պարզության ֆորմատով (BR HD):
Սեփական հեռուստաալիքներ

Bayerisches Fernsehen - Բավարիայի ազգային հեռուստաալիք. Բավարաիայի համար՝ երրորդ ազգայի հեռուստաալիքը.
BR-alpha - ուսուցողական հեռուստաալիքՀամատեղ հեռուստաալիքներ

Das Erste
Phoenix
KI.KA
Arte
3sat


== Ռադիո ==

Բավարայի ռադիոն հիմնվել է 1949 թվականին. Ներկայում գործում են 5 մարզային և 3 թվային ռադիոկայաններ։

Bayern 1 - երաժշտություն, տեղեկատվություն, քաղաքականություն
Bayern 2 - ջազ, ֆոլկ, ազգային երաժշտություն
Bayern 3 - ժամանակակից երաժշտություն, երիտասարդական հաղորդումներ
BR-Klassik - դասական երաժշտություն
B5 aktuell - լրատվությունթվային ռադիոկայաններ`BR Plus - երաժշտություն, տեղեկատվություն
BR Verkehr (BR Traffic) - լրատվություն
on3radio - ալտերնատիվ երաժշտություն


== Երաժշտական համույթնր ==
BR ունի երեք երաժշտական համույթ՝

Բավարաիայի ռադիոյի սիմֆոնիկ նվագախումբ, հիմնվել է 1949 թվականին։ 2003 թ.-ից գլխավոր ռեժիսորն է Մարիս Յանսոնսը։
Մյունխենի ռադիոյի սիմֆոնիկ նվագախումբ, գործում է 1920-ական թվականներից, BR-ի կողմից վերակազմավորվել է 1952 թվականին։ Կազմակերպում է կիրակնօրյա համերգներ, մանկական և երիտասարդական համերգներ, ազգային փոքրամասնությունների ելույթներ։
Բավարիայի ռադիոյի երգչախումբ - հիմնվել է 1946 թվականին որպես «Մյունխենի ռադիոյի երգչախումբ»։ Երգչախումբը առաջին անգամ կատարել է Ռաֆայել Կուբելիկի և Հանս Պֆիցնեռի ստեղծագործությունները։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք Archived 2013-01-14 at the Wayback Machine. (գերմ.)


== Ծանոթագրություններ ==
Շապկինո (գյուղ, Սավինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՇապկինոՇապկինո (ռուս.՝ Шапкино), գյուղ Ռուսաստանի Իվանովոյի մարզի Սավինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 28 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ֆրանսիական Ֆլանդրիա

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ֆլանդրիա (այլ կիրառումներ)
Ֆրանսիական Ֆլանդրիա (ֆր.՝ Flandre française, արևմտ․ ֆլամանդ․՝ Frans-Vloandern, հոլ.՝ Frans-Vlaanderen), նաև կոչվում է Հարավային Ֆլանդրիա, պատմական (ոչ վարչական) տարածաշրջան Ֆրանսիայի հյուսիսում։ Իրենից ներկայացնում է 1678 թվականին Նեյմեյխենյան հաշտության պայմանագրով Ֆրանսիային անցած նախկին Ֆրանդրիա (Ֆլանդերս) դքսության մի մասը։
Ներկայումս կազմում է Օ-դե-Ֆրանս (Նոր և Պա դը Կալե) տարածաշրջանի մի մասը։ Բաժանվում է 3 ենթաշրջանի՝ Վեստհուք կամ Ծավափնյա Ֆլանդրիա, ռոմանական Ֆլանդրիա և Ֆլամանդական Արտուա։
Գլխավոր քաղաքներն են Լիլը, Դուեն, Դյունքերքը, Ազբրուկը, Բայյոլը, Արրասը, Բետյունը, Սենտ Աման լեզ Օն, Լանսը, Սենտ Օմերը, Բուլոն սյուր Մերը։


== Խոսվող լեզուներ ==
Պատմականորեն այս տարածաշրջանը երկլեզու է․ այստեղ խոսում էին ֆրանսերեն (պիկարդական բարբառ) և նիդերլանդերեն (արևմտաֆլամանդական բարբառ), չնայած 21-րդ դարի սկզբին ֆլամանդական բարբառը փաստացի դուրս էր եկել գործածումից։


== Ծանոթագրություններ ==
Գուդիսոն Պարկ

Գուդիսոն Պարկ  (անգլ.՝ Goodison Park), ֆուտբոլային մարզադաշտ Լիվերպուլում, Անգլիա, Էվերթոն ՖԱ-ի տնային մարզադաշտ։
Կառուցվել է 1892 թ., և դարձել աշխարհի ամենամեծ մարզադաշտերից մեկը։ Վերակառուցվել է 1971 թ., և դարձել առաջին ջեռուցվող մարզադաշտը։
1966 թ. աշխարհի առաջնությանը ընդունել է 5 խաղ։


== Հետաքրքիր փաստեր ==
1948 թ. դեկտեմբերի 18-ին, Լիվերպուլի դեմ կայացած խաղում ստադիոնը ընդունել է 78299 երկրպագու.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.toffeeweb.com/club/goodison/gp-history.asp Ստադիոնի պատմությունը Toffeeweb կայքում
Ստադիոնի պռոֆիլը [https://web.archive.org/web/20131224111519/http://allstadium.org/stadium/item/goodison_park Archived 2013-12-24 at the Wayback Machine. allstadium.org կայքում
Բարբադոս

Բարբադոս (անգլ.՝ Barbados), պետություն Վեստ Ինդիայում, Փոքր Անտիլյան կղզիների խմբի մեջ մտնող համանուն կղզու վրա, Կարիբյան ծովի արևելքում։ Գտնվում է Հարավային Ամերիկա մայրցամաքին համեմատաբար մոտ, Վենեսուելայից 434,5 կմ դեպի հյուսիս-արևելք։ Բրիտանական համագործակցության անդամ է։
Բուստային խութերով շրջապատված հրաբխային ծագման կղզի է։ Կլիման արևադարձային է։ Մինչև եվրոպացիների մուտքը կղզում բնակվում էին հնդկացիների տարբեր ցեղեր։ 1518 թվականին առաջինը այստեղ եկան իսպանացիները, որոնք էլ երկրին տվեցին Բարբադոս (իսպաներեն նշանակում է մորուքավոր բույս) անունը՝ այստեղ տարածված մորուքանման բույսերով պարուրված թզենիների պատճառով։ 1605 թվականին կղզի թափանցեցին անգլիացիները և հիմնեցին իրենց գաղութը, իսկ 1628 թվականին՝ Բրիջթաուն քաղաքը։ 17-րդ դարի 30-ական թվականներին այստեղ աշխատելու համար Աֆրիկայից բերվեցին սևամորթ ստրուկներ, որոնք հետագայում կազմեցին կղզու բնակչության մեծամասնությունը։ Երկիրն անկախություն է ձեռք բերել 1966 թվականին։ Բարբադոսի տնտեսության հիմքը հյուրեկ զբոսաշրջությունն ու գյուղատնտեսությունն են։ Մշակում են շաքարեղեգ, բամբակենի, բատատ, բանան, մանգո, ավոկադո և այլն։ Կան շաքարի, մրգահյութերի, շինանյութերի, ոգելից խմիչքների արտադրության ձեռնարկություններ։ Կլիման Բարբադոսում արևադարձային է, կղզու եղանակը ուղղորդվում է մշտական քամիներով՝ պասսատներով, որոնք կղզի են ներթափանցում Ատլանտյան օվկիանոսից։


== Ծագումնաբանություն ==
«Բարբադոս» անվանումը ծագում է կամ պորտուգալերեն Os Barbados  բառից, կամ իսպաներեն Los Barbados  բառից այս երկու բառերն էլ թարգմանաբար նշանակում են «մորուքավոր»։ Համաձայն մի տեսակետի Բարբադոս բառը ծագում է կղզում վեր խոյացող թզենիների պատճառով (ficus citrifolia), համաձայն մեկ այլ տեսակետի Բարբադոս (մորուքավոր) բառը ծագել է այստեղ բնակություն հաստատած կարիբների պատճառով, որոնք եղել են մորուքավոր։ Կա նաև տեսակետ որ այս անվանումը Բարբադոսը ստացել է կղզում գտնվող մանգրային (մշտադալար ճահճային անտառներ, որոնք առաջանում են ափամերձ տարածքներում) ճահճային անտառների պատճառով, որոնք հիշեցնում էին տղամարդու մորուք։


=== Պաշտոնական տոներ ===
Հունվարի 1 — Նոր Տարի
Հունվարի 21 — Վարչապետ Էրրոլա Բարրոի
Մարտի ավարտ — ապրիլի սկիզբ — սուրբզատիկյան երկուշաբթիпасхальный понедельник
Մայիսի 1 — աշխատանքի օր
Օգոստոսի առաջին երկուշաբթի — կադումենտի տոն
Հոկտեմբերի առաջին երկուշաբթի — միացյալ ազգի օրдень объединённых наций
Նոյեմբերի 30 — անկախության օր
դեկտեմբերի 25 — սուրբ ծնունդ
Դեկտեմբերի 26 — սուրբ ծննդյան նվերներ ստանալու օր


== Ծանոթագրություններ ==
Holiday (երգ, Green Day)

«Holiday», ամերիկյան փանկ ռոք խումբ Green Day-ի յոթերորդ ստուդիական ալբոմի՝ American Idiot-ի երրորդ սինգլ։ Սինգլը թողարկվել է 2005 թվականի մարտի 14-ին Մեծ Բրիտանիայում, իսկ ԱՄՆ-ում՝ 2005 թվականի մայիսի 7-ին։ 


== Երգացանկ ==

7" picture disc

Vinyl Boxset


== Հիթ-շքերթներ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Սինգլի ամբողջական բառերը metrolyrics կայքում Archived 2015-09-06 at the Wayback Machine.
Շառլ-Մարի Վիդոր

Շառլ-Մարի Վիդոր (ֆր.՝ Charles-Marie Widor, փետրվարի 21, 1844(1844-02-21)[…], Լիոն, Հուլիսյան միապետություն - մարտի 12, 1937(1937-03-12)[…] կամ 1937, Փարիզ), ֆրանսիացի երգեհոնահար, կոմպոզիտոր և  երաժիշտ-մանկավարժ։


== Կենսագրություն ==
Վիդորի հայրը երգեհոնահար և երգեհոն պատրաստող է եղել, նա ընկերություն է արել XIX֊րդ դարի մեծ վարպետ, երգեհոնահար Արիստիդա Կավայե֊Կոլյայի հետ, որի առաջարկությամբ էլ Վիդորն ընդունվել է Բրյուսելի կոնսերվատորիան, որտեղ սովորել է երգեհոնահար Ժակ Նիկոլյա Լեմենսի և Ֆրանսուա Ժոզեֆ Ֆետիի մոտ։ Դասընթացի ավարտից հետո 1869 թվականին Վիդորը հրավիրվել է ժամանակավորապես զբաղեցնելու Փարիզի Սեն֊Սյուլպիս եկեղեցու երգեհոնավարի պաշտոնը՝ մահացած Լեֆեբյուրա֊Վելի փոխարեն և այդ պաշտոնում մնացել է մինչև 64 տարեկանը, չնայած նրա հետ այդպես էլ մշտական պայմանագիր չեն ստորագրել (1934 թվականին Վիդորին փոխարինել է նրա ամենանշանավոր աշակերտը՝ Մարսել Դյուպրեն)։
1890 թվականից Վիդորը եղել է երգեհոնի պրոֆեսոր, իսկ 1896 թվականից Փարիզի կոնսերվատորիայի կոմպոզիտոր։ Վիդորի աշակերտներից են եղել ֆրանսիական և համաշխարհային երաժշտության այնպիսի ներկայացուցիչներ, ինչպիսիք են Լուի Վերնը, Դարիուս Միյոնը, Էդգար Վարեզը, Ալբերտ Շվայցերը, Դիմիտրիե Կուկլինը։


== Ստեղծագործական կյանք ==
Վիդորի կոմպոզիտորական ժառանգությունը շատ մեծ է և ներառում է՝

երգեհոնի համար տաս սիմֆոնիաներ
չորս օպերա
մի շարք նվագախմբային ստեղծագործություններ (որոնցից ամենահայտնին է սիմֆոնիկ պոեմ «Վալպուրգյան գիշեր», դաշնամուրի և ջութակի կոնցերտը)։
երգեր և սիրերգերՍակայն Վիդորի ստեղծագործության հիմքը կազմում են երգեհոնային ծավալային գործերը, որոնք Վիդորն անվանել էր սիմֆոնիաներ (պայմանավորված նրանով, որ Կավայե֊ Կոլի կողմից անցկացված երգեհոնաշինության ռեֆորմը էականորեն մեծացրել է այդ գործիքի դիապազոնն ու արտահայտչական հնարավորությունները)։
Վիդորը տասնամյակների ընթացքում  վերադարձել է իր սիմֆոնիայի երաժշտությանը. դրանցից մի քանիսը ներկայացվել է ութ տարբեր  խմբագրմամբ։
Երգեհոնի համար գրված Վիդորի տաս սիմֆոնիաներից ամենանշանավորն ու հաճախ կիրառվողը հինգերորդն է (որն ավարտվել է հայտնի Տոկկատայով) և վեցերորդը (երկուսն էլ հրապարակվել են  1887 թվականին)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Category:Widor, Charles-Marie
Դեմիրջի

Դեմիրջի, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Ջանիկի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Տրապիզոնի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Լոոմսե

Լոոմսե (էստ․՝ Loomse), գյուղ Էստոնիայի Պյարնումաա նահանգի Հալինգա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 20 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Վիլնոքս լա Գրանդ

Վիլնոքս լա Գրանդ (ֆր.՝ Villenauxe-la-Grande), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Օբ գավառում։
Բնակչությունը 2012 թվականի դրությամբ կազմում է 2794 մարդ, բնակչության խտությունը` 154.79 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 18.05 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 95 կմ արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից` 75 կմ հարավ-արևմուտք, Տրուա քաղաքից` 55 կմ հյուսիս-արևմուտք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 1865 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 970-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 895։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 52,0 %։ 970 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 829 անձ (454 տղամարդ և 375 կին)։ Գործազուրկ են եղել 141 անձ (66 տղամարդ և 75 կին)։ 895 անաշխատունակներից 86-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 152-ը` թոշակառուներ, իսկ 657-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Օբ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Վիշնյովկա (գյուղ, Լյուբոմլի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՎիշնյովկաՎիշնյովկա (ուկրաիներեն՝ Вишні́вка), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Լյուբոմլի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Վիշնյովկա գյուղում բնակվում էր 133 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,57 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 233,33 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ահեկան (հանդես)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ահեկան (այլ կիրառումներ)«Ահեկան», մշակութային եռամսյա հանդես, որը լույս է տեսել 1966-1970 թթ. (երկրորդ համարը հրատարակվել է «Նավասարդ-66» անունով)։ Խմբագիրն է եղել Գրիգոր Շահինյանը։ Խմբագրական աշխատանքներին մասնակցել են Պիեռ Ադդարյանը, Վազգեն Ալեքսանյանը, Սիլվիա Աճեմյանը, Ժան Գարագաշյանը։ Լուսաբանել է երիտասարդական և ժամանակակից մշակութային ձգտումները, հայությանը հուզող խնդիրները, արտացոլել սփյուռքահայ, հատկապես լիբանանահայ հոգևոր կյանքը։ Լույս է ընծայել արձակ և չափածո գեղարվեստական ստեղծագործություններ, լիբանանյան արաբագիր և ֆրանսագիր հեղինակների գործերից թարգմանություններ, գրականագիտական, բանասիրական ուսումնասիրություններ։ Անդրադարձել է հայկական և միջազգային կինոյին, թատրոնին, նկարչությանը, երաժշտությանը, ճարտարապետությանը։ Աշխատակցել են Հարություն Քյուրքճյանը, Գրիգոր Պլտյանը, Գառնիկ Ադդարյանը, Արմեն Դարյանը, Գևորգ Աճեմյանը, Վահե Օշականը, Հարություն Թորոսյանը, Պողոս Ճելալյանը, Գրիգոր Տիշը, Պեպո Սիմոնյանը, Զոհրապ Գիրեջյանը, Րաֆֆի Սեթյանը, Կարո և Հարություն Արմենյանները, Հովհաննես Փիլիկյանը, Թալին Ոսկերիչյանը, Նիկողոս Սարաֆյանը, Ժագ Հակոբյանը, Զահրատը, Զարեհ Խրախունին, Ռոպեր Հատտեճյանը, Մարկ Նշանյանը և ուրիշներ։ «Ահեկանը» տպագրել է նաև հայաստանյան հեղինակների գործերից։


== Տես նաև ==
Լիբանանի հայկական մամուլ
Խորհրդա-իտալական հարաբերություններ

Խորհրդա-իտալական հարաբերություններ, պատմական դիվանագիտական հարաբերությունները Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետությունների Միության (ԽՍՀՄ) և Իտալիայի միջև։
Երկրներր միջև դիվանագիտական հարաբերությունները հաստատվեցին Վլադիմիր Լենինի մահվանից հետո՝ 1924 թվականի փետրվարին, միաժամանակ ստորագրվեց առևտրի և ծովագնացության վերաբերյալ պայմանագիր (որին նախորդել էր նախնական համաձայնագիր [1921], որը նշանակում էր Խորհրդային Ռուսաստանի դե ֆակտո ճանաչումը)։ 1933 թվականի «բարեկամության, չհարձակման և չեզոքության» պայմանագիրը ձևականորեն ուժի մեջ մնաց մինչև 1941 թվականի հունիսի 22-ը, երբ Ֆաշիստական Իտալիան պատերազմ հայտարարեց ԽՍՀՄ-ին, չնայած հարաբերությունները մեծապես տուժել էին Երկրորդ իտալա-եթովպական պատերազմի, ինչպես նաև Իսպանիայի քաղաքացիական պատերազմում Իտալիայի մասնակցության պատճառով։ 
Իտալիայի կապիտուլյացիայից 1943 թվականի սեպտեմբերի 29) հետո երեք տերությունների ներկայացուցիչների Մոսկովյան խորհրդակցությունում (1943 թվականի հոկտեմբեր) ընդունվեց «Իտալիայի մասին դեկլարացիա», որտեղ շարադրված էին Իտալիայի նկատմամբ քաղաքականության հիմնական սկզբունքները։ 1944 թվականի հոկտեմբերին Խորհրդային Միությունը վերականգնեց դիվանագիտական հարաբերությունները Իտալիայի հետ։ Հաշտության պայմանագրի կնքումից (1947 թ.-ի փետրվարի 2) հետո ստորագրվեցին առևտրի և ծովագնացության պայմանագիր (1948), մշակութային (1960), ատոմային էներգիայի խաղաղ օգտագործման (1965), տնտեսական և գիտատեխնիկական համագործակցության (1966), ԽՍՀՄ-ում մարդատար ավտոմոբիլների գործարան կառուցելու (1966, որի շրջանակում իտալական «ՖԻԱՏ» ավտոգործարանը մասնաճյուղ կառուցեց Տոլյատի քաղաքում), հյուպատոսական (1967), Իտալիային խորհրդային բնական գազ և խորհրդային գազարդյունաբերության համար իտալական խողովակներ մատակարարելու (1969) համաձայնագրեր և այլն։ 1970-ական թվականներին կնքվեցին նոր պայմանագրեր ու համաձայնագրեր երկարաժամկետ առևտրի 1970 թ., առևտրական նավագնացության 1972 թ., գիտատեխնիկական համագործակցության (1974, 1975, 1979  և 1980—1985) թվականների տնտեսական համագործակցության վերաբերյալ։


== Ծանոթագրություններ ==
Պատառաքաղ (շախմատ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Պատառաքաղ (այլ կիրառումներ)

Պատառաքաղ շախմատում, դիրք շախմատային պարտիայում, երբ մի խաղացողի երկու կամ ավելի խաղաքարեր գտնվում են մյուս խաղացողի խաղաքարերից մեկի հարվածի տակ։ Մեծ նշանակություն ունի, եթե հարվածի տակ հայտնված խաղաքարերից երկուսն ավելի մեծ արժեք ունեն, քան գրոհող խաղաքարը, և չկա այն հարվածելու հնարավորություն։ Այդ դեպքում հնարավոր է ձեռնտու փոխանակում, քանի որ մեկ քայլով հնարավոր չէ հարվածի տակից հեռացնել միաժամանակ երկու խաղաքար։
Ամենամեծ նշանակությունն ունի այն պատառաքաղը, երբ գրոհի տակ է հայտնվել մրցակցի արքան, այսինքն՝ հայտարարվել է շախ։
Պատառաքաղը շատ է կիրառվում որպես շախմատային խնդիրների և էտյուդների թեմա։


== Աղբյուրներ ==
Պատառաքաղ շախմատում
Գրոհ. պատառաքաղ Archived 2011-10-12 at the Wayback Machine.
WWE դիվաների չեմպիոնատ

WWE դիվաների չեմպիոնատ (անգլ.՝ WWE Divas Championship), պրոֆեսիոնալ ըմբշամարտի (ռեստլինգ) նախկին չեմպիոնական տիտղոս «WWE» կազմակերպության իգական սեռի մարզուհիների (WWE դիվաներ) դիվիզիոնում։ Հանրությանն առաջին անգամ ներկայացվել է 2008 թվականին՝ որպես WWE կանանց չեմպիոնական տիտղոսի այլընտրանք։ Կանանց տիտղոսի հետ է միավորվել 2010 թվականին։
Դուրս է եկել գործածությունից 2016 թվականին՝ «Ռեսլմանիա 32»-ի ժամանակ, WWE փառքի սրահի անդամ Լիտայի կատարած հայտարարությունից հետո։ Համաձայն հայտարարության, շոուի ժամանակ անցկացվող կանանց մրցաշարից հետո դիվաների տիտղոսը փոխարինվելու էր WWE կանանց չեմպիոնական տիտղոսով։ Շառլոթը դառնում է տիտղոսի վերջին կրողը։
Գործածվել է գլխավորապես պրոֆեսիոնալ ըմբշամարտի հանդիպումներում, որոնցում մասնակիցները կատարում են նախապես մշակված սցենարներ և ուղղակիորեն չեն մրցակցում միմյանց հետ։


== Արտաքին հղումներ ==
Դիվաների տիտղոսի պատմությունը(անգլ.)
Էգենհաուզեն

Էգենհաուզեն (գերմ.՝ Egenhausen), կոմունա Գերմանիայի Բադեն-Վյուրթեմբերգ երկրամասում։ Ենթարկվում է Կարլսրուե շրջանին։ Մտնում է Կալվ կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է՝ 1913 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի)։ Տարածքը կազմում է՝ 10,01 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 08 2 35 022։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Միշել Տրախտենբերգ

Միշել Քրիստին Տրախտենբերգ (անգլ.՝ Michelle Christine Trachtenberg, հոկտեմբերի 11, 1985(1985-10-11), Նյու Յորք, Նյու Յորք), ամերիկացի դերասանուհի։ Հանդիսատեսին առավել հայտնի է «Եվրոտուր», «Հայրիկը կրկին 17 տարեկան է» և այլ ֆիլմերով, ինչպես նաև «Բաֆի» (2000–03) հեռուստասերիալում հանդես գալով։


== Վաղ տարիներ ==
Տրախտենբերգը ծնվել է Նյու Յորքում։ Լանա և Մայքլ Տրախտենբերգների թվով երկրորդ աղջիկն է։ Հայրը գերմանացի է, իսկ մայրը ծնվել է Ռուսաստանում։ Միշելը վարժ տիրապետում է ռուսերենին։ Նրա ընտանիքի անդամները հրեա են, և տատիկն ու պապիկը բնակվում են Իսրայելում։ Տրախտենբերգն ավագ քրոջ՝ Իռենի հետ մեծացել է Նյու Յորքի Բրուքլին թաղամասում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==

IMDb էջ
Տոմտոր (գյուղ, Օյմյակոնսկի ուլուս)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՏոմտորՏոմտոր (ռուս.՝ Томтор), գյուղ Ռուսաստանի Սախա-Յակուտիայի հանրապետության Օյմյակոնսկի ուլուսի կազմում։
Բնակչությունը վերջին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1000 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Զապլավսկայա (Օկտյաբրսկի շրջան)

Զապլավսկայա (ռուս.՝ Заплавская), ավան Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Օկտյաբրսկի շրջանում։ Մտնում է Կոմունարսկովո գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Ֆուգա է Բարինյոֆ

Ֆուգա է Բարինյոֆ (ֆր.՝ Fougax-et-Barrineuf), համայնք Ֆրանսիայում, որը գտնվում է Միջին Պիրենեյան մարզի Արյեժ գավառում։ Մտնում է Լավլանե կանտոնի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Ֆուա շրջանը։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 09125։


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2008 թվականին կազմում էր 513 մարդ։


== Տնտեսություն ==
2007 թվականի տվյալներով 293 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 167-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 126-ը անգործ (ակտիվության ցուցանիշը 57,0 %, 1999 թվականին եղել է՝ 65,0 %)։ 167 աշխատունակ բնակիչներից 145-ը աշխատում էին (78 տղամարդ և 67 կին), անաշխատանք էին 22-ը (9 տղամարդ և 13 կին)։ 126 անգործ մարդկանցից 30-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 49-ը թոշակառու, 47-ը չէին աշխատում այլ պատճառներով։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
«Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ՝ Ֆուգա է Բարինյոֆ» (ֆրանսերեն)։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-05-18-ին։ Վերցված է 2012-1-18 
«Ֆուգա է Բարինյոֆ» (ֆրանսերեն)։ cassini.ehess.fr։ Արխիվացված օրիգինալից 2013-02-03-ին։ Վերցված է 2013-01-24
Պոպովսկի գյուղական խորհուրդ (Վելիկոպիսարևսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Պոպովսկի գյուղական խորհուրդ (այլ կիրառումներ)Պոպովսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Попівська сільська рада), Ուկրաինայի Սումիի մարզի Վելիկոպիսարևսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պոպովսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 1708 մարդ։ Խորհրդում կա 3 բնակավայր։ 


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Մ.թ.ա. 10–րդ դար


== Դեպքեր և իրադարձություններ ==
Սպարտայի հիմնումը
Եթովպիայի թագավորության հիմնումը՝ Մենելիկ I-ի կողմից։
Ամենավաղ բնակավայրի ստեղծումը Անգլիայում։
Արմենները ստեղծում են իրենց իշխանությունը և նրան միացնում շուպրի ցեղն ու նրա երկրամասը։
Խնձորեկ (Խնուսի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Խնձորեկ (այլ կիրառումներ)Խնձորեկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Խնուսի գավառում։  


== Պատմություն ==
Խնձորեկի հայերը բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է բռնագաղթի ճանապարհին։ 


== Բնակչություն ==
1909 թվականին ուներ 55 տուն, որից 30-ը՝ հայ։


== Տնտեսություն ==
Զբաղվում էին երկրագործությամբ և անասնապահությամբ։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Նովայա Իվանովկա (այլ կիրառումներ)

Նովայա Իվանովկա, կարող է վերաբերել՝

Նովայա Իվանովկա - գյուղ, Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Իզյումի շրջանում
Նովայա Իվանովկա - գյուղ, Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Լոզովայայի շրջանում
Նովայա Իվանովկա - գյուղ, Ուկրաինայի Օդեսայի մարզի Արցիզի շրջանում
NGC 7

NGC 7, գալակտիկա Քանդակագործ համաստեղությունում։
Այս օբյեկտը մտնում է «Նոր ընդհանուր կատալոգի» բնօրինակ հրատարակության մեջ ներառվածների թվում։


== Տես նաև ==
Նոր ընդհանուր կատալոգ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Տեղեկատվություն անգլերենով և ֆրանսերենով բնօրինակ «Նոր ընդհանուր կատալոգից»
Տեղեկատվություն(անգլ.) Նոր ընդհանուր կատալոգի վերանայված տարբերակից
SIMBAD(անգլ.)
VizieR(անգլ.)
NASA/IPAC Extragalactic Database(անգլ.)
GC-ին նվիրված հրատարակությունների ցանկ 7
Աբուսահլ Սենեքերիմի Արծրունի

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Աբուսահլ (այլ կիրառումներ)Աբուսահլ Արծրունի (անհայտ - 1080 կամ անհայտ), Վասպուրականի արքայազն-իշխան և Սեբաստիայի իշխան, 1035 թվականից եղբոր՝ Ատոմ Արծրունու գահակից, Վասպուրականի թագավոր այնուհետև Սեպաստիայի կառավարիչ-իշխան Սենեքերիմ Արծրունու որդին, սերում է Արծրունիների թագավորական տոհմից։


== Կենսագրություն ==
Աբուսահլ Արծրունին հոր՝ Վասպուրականի վերջին թագավոր Սենեքերիմ Արծրունու հետ 1021 թվականին գաղթել է Սեբաստիա, որը ճանաչվել է Արծրունիների ժառանգական տիրույթը։ 1026 թվականին, Սենեքերիմ Արծրունու մահից հետո նրան հաջորդում է ավագ որդին՝ Դավիթ Արծրունին, որին էլ 1035 (1036 կամ 1037) թվականին հաջորդում է նրա մյուս եղբայրը՝ Ատոմ Արծրունին, Աբուսահլը դառնում է եղբոր՝ Ատոմի գահակիցը Սեբաստիայի իշխանությունում մինչև մահ։
XI դարի առաջին կեսին, սելջուկյան արշավանքից քիչ առաջ, մի շարք հայ իշխաններ, ընդառաջելով Բյուզանդական կայսրության քաղաքականությանը, իրենց կալվածքները «փոխանակում են» կայսրության այլ հողերի հետ։ Աբուսահլը չի գնում այդ ճանապարհով՝ իր դեմ գրգռելով Բյուզանդիային։ Երբ Ալփ–Արսլանը հարձակվում է Փոքր Ասիայի վրա, Ռոմանոս Դիոգենես կայսրն անձամբ Արևելք է գալիս և Աբուսահլին ու նրա եղբորը զրկում իշխանությունից՝ մեղադրելով «թշնամուն գործակցելու» մեջ։ Աբուսահլը պայքար է սկսում բյուզանդացի իշխանների դեմ, սակայն՝ անհաջող։


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
«ժամանակագրություն», Մատթեոս Ուռհայեցի, էջ 55, 83, 133, 138, 160, 161, 198, 220. (Ապուսահլ). 179 (Ապուսահլի)
«ժամանակագրություն», Անանուն Զրուցագիր, էջ 16 (Ապուսահլ)
«Յայսմաւուրք», հուլիսի հրատարակչություն, էջ 30 (Ապուսահլ)
«Տարեգիրք», Սմբատ Սպարապետ, էջ 49, 73, 75, 79, 86 (Ապուսահլ)
«Պատմութիւն», Առաքել Դավրիժեցի, էջ 479 (Ապուսահլ)
«Ցուցակ հայերէն ձեռագրաց մատենադարանին Մխիթարեանց ի Վիեննա», Հակովբոս Տաշյան, 100 բ. (Ապուսահլի)
«Յայսմաւուրք», հունիսի հրատարակչություն, էջ 1 (Աբուսահլայ)
Պատմուիւն Հայոց», Միքայել Չամչյան, հատոր Բ, էջ 902, 909, 915-916, 970, 984, 991, 1004-1005 (Աբուսահլայ)
Բիլ Բուլան

Բիլ Բուլան, լեռ Արդահանի շրջանում, Արդահան քաղաքից մոտ 23 կմ հարավ-արևմուտք։ Բարձրությունը 3012 մետր։


== Ծանոթագրություններ ==
Օնժոն

Օնժոն (ֆր.՝ Onjon), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Օբ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 243 մարդ, բնակչության խտությունը` 10.89 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 22.31 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 155 կմ արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից` 65 կմ հարավ, Տրուա քաղաքից` 19 կմ հյուսիս-արևելք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 159 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 123-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 36։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 77,4 %։ 123 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 107 անձ (62 տղամարդ և 45 կին)։ Գործազուրկ են եղել 16 անձ (5 տղամարդ և 11 կին)։ 36 անաշխատունակներից 11-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 16-ը` թոշակառուներ, իսկ 9-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Օբ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Պողոս Օտյան

Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ  Օտյան ազգանունով այլ մարդկանց մասին:Պողոս Օտյան, 18-19-րդ դարի հասարակական գործիչ, բարեգործ, քաղաքական ժողովի անդամ, մանկավարժ, Օտյանների հայտնի ընտանիքից։


== Կենսագրություն ==
Հայ հասարակական գործիչ Պողոս Օտյանը ծնվել է 1795 թվականի դեկտեմբերի 9-ին, Կեսարիայի Մանճուսուն գյուղում։ Տասներկու տարեկանում գնում է Պոլիս և աշխատում ճարտարապետ Գ. Պալյանի մոտ։ Մեծ ընդունակությունների և աշխատասիրության շնորհիվ դառնում է Գ.Պալյանի գործընկերը և նրա մահից հետո, 1933 թ վից ստանձնում է ճարտարապետի պաշտոնը։ Ողջ կյանքի ընթացքում կատարել է բարեգործական աշխատանքներ հատկապես աշակերտների կրթական, տնտեսական վիճակը, մանկավարժների աշխատանքային, սոցիալական պայմանները, հիվանդանոցների հիվանդների խնամքն ու բուժումը բարելավելու գործում։ Օգնել է Խրիմյանին՝ Վարագա վանքում հիմնելում գյուղատնտեսական դպրոց ու տպարան։ Չնայած հայերին արգելվում էր գավառներում տպարան ստեղծելը՝ Պ. Օտյանը թերթ տպելու արտոնություն է ստանում, և Խրիմյանը 1857 թվականից սկսում է հրատարակել «Արծիվ Վասպուրականի» թերթը։ Քաղաքական ժողովի անդամ Պ. Օտյանը 1860 թվականին առաջին ազգային սահմանադրության ջատագովներից էր։ Իր տանը դպրոց է բացում, որտեղ սովորեցնում է գրագիտություն, հոգեբանություն, գեղագրություն, հին և նոր հայերեն, ֆրանսերեն և այլ առարկաներ։ Իր կնոջ՝ Թագուհու հետ իրենց տան վերնահարկում կազմակերպել է փոքրիկ թատրոն, որը արևմտահայության մեջ նորություն էր։ Բեմադրել են Ռասինի, Կոռնելիի, Վոլտերի, Մոլիերի պիեսները։ Վախճանվել է 1862 թվականի հոկտեմբերի 24-ին։


== Օտյանների ակունքները ==
Օտյան գերդաստանի ակունքների մասին պատմում է այդ ընտանիքի հետնորդ Ալիս Օտյանը։ Նա գրում է, որ այս ընտանիքի ակունքները գալիս են Տրդատ Գ-ի ժամանակներից և կապվում են Օտա Ամատունի իշխանի հետ։ Վերջինս թագավորի բացակայության ժամանակ պաշտպանել է Անի բերդը, ինչպես նաև արքունի բոլոր գանձերը, Անահիտի և Արամազդի ոսկյա արձանները։ Օտա Ամատունին հասել է մինչև նախարարապետի պաշտոնի։ Օտա անունից առաջ է եկել Օտյան ազգանունը, որը շատ հազվադեպ է հայերի մեջ։ Այս ընտանիքից են սերում Գրիգոր Օտյանը, երկիծաբան Երվանդ Օտյանը։


== Տես նաև ==
Օտյաններ


== Աղբյուրներ ==