armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Բզակտուցավորներ

Բզակտուցավորներ (լատ.՝ Recurvirostridae), քարադրանմանների կարգի թռչունների ընտանիք։ Տեսակների ընդհանուր թիվը հայտնի չէ, Հայաստանում հանդիպում է 2 տեսակ՝ ոտնացուպիկ և բզակտուց։ Խոշոր թռչուններ են։ Կտուցը շատ երկար է՝ ուղիղ կամ կեռ, փետրածածկը՝ խայտաբղետ։ Բնադրում են ոչ մեծ գաղութներով։
Ռոոսնա

Ռոոսնա (էստ․՝ Roosna), գյուղ Էստոնիայի Յարվամաա նահանգի Ամբլա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 89 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Վինովո

Վինովո (իտալերեն՝ Vinovo), կոմունա Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Թուրին գավառում։
Բնակչությունը՝ 13.595 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 768 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 18 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 10048։ Հեռախոսային կոդ՝ 011։
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում սուրբ Բարդուղիմեոս առաքյալը։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Կոմունայի վարչակազմ ==
Հեռախոսահամար։ 011 9620411
Պաշտոնական կայք։ http://www.comune.vinovo.to.it/


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի պաշտոնական կայք (իտալ.)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
Առյու

Առյու (էստ․՝ Arju), գյուղ Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Օռիսաառե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 3 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Ներքին Ոսկեպար

Ներքին Ոսկեպար, նախկին բնակավայր հայ-ադրբեջանական շփման գծի Ոսկեպար գյուղի հատվածում։ Ներկայում բնակավայրի ավերակները գտնվում են Հայաստանի զինված ուժերի և Ադրբեջանի զինված ուժերի մարտական դիրքերի միջև։ 
Ներքին Ոսկեպար նախկին բնակավայրի տարածքը հարավ-արևմուտքից սահմանակից է Հայաստանի Հանրապետության Տավուշի մարզի Ոսկեպար, հյուսիսից՝ Բաղանիս, հարավ-արևելքից՝ Կիրանց, հյուսիս-արևելքից՝ Ադրբեջանի Հանրապետության Ղազախի շրջանի Ղուշչու Այրում, հարավ-արևելքից՝ Մազամ գյուղերին։


== Բնակավայրի անուն ==
Նախկին բնակավայրի հայկական անունն է Ներքին Ոսկեպար, որն առաջացել է հարևանությամբ գտնվող և առնվազն 6-րդ դարում հիմնադրված Ոսկեպար բնակավայրի անունից։ Բնակավայրի ադրբեջանական անունը հայկական «Ոսկեպար» անվան աղավաղված տարբերակն է՝ Աշաղի Ասկիպարա (ադրբ.՝ Aşağı Əskipara)։


== Պատմություն ==
Ներքին Ոսկեպարի տարածքը պատմամշակութային առումով անմիջականորեն կապված է եղել Ոսկեպար գյուղի հետ։
Խորհրդային տարիներին գյուղը ընդգրկված է եղել Ադրբեջանական ԽՍՀ-ի Ղազախի շրջանի կազմում։ Խորհրդային Միության փլուզման և 1991-1994 թվականների Արցախյան պատերազմի հետևանքով 1992 թվականի հունիսի 14-ին գյուղը փաստացի անցել է նորանկախ Հայաստանի Հանրապետության զինված ուժերի վերահսկողության ներքո։ Հետագայում հայկական զինված ուժերը մարտական դիրքեր են տեղադրել նախկին բնակավայրի եզրին, ինչի հետևանքով այն դարձել է չեզոք գոտի։


== Տես նաև ==
Ոսկեպար
Վերին Ոսկեպար


== Ծանոթագրություններ ==
(508) Պռինսետոնիա

(508) Պռինսետոնիա (անգլ.՝ Princetonia), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1903 թվականի ապրիլի 20-ին Ռայմոնդ Դուգանի կողմից Հայդելբերգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,160074 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 3,1226 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1975 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին Պռինսետոնիա աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 2,1146 ա. մ. հեռավորության վրա։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2051,84 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,175452 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 13,36° անկյուն։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է C դասին։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(508) Պռինսետոնիա աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Կոմյա

Կոմյա (ռուս.՝ Комья), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վոլոգդայի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Լուխտա գետի աջ ափում՝ 3 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 39 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դոնի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Հյուսիսային Դոն գետն է։ Գետի ենթաավազանը Սուխոնան գետն է։ Գետի գետային ավազանը՝ Հյուսիսային Դոն
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 03020100312103000006912
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 103000691
Ավազանի կոդը - 03.02.01.003
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Բոլշայա Կուզմինկա

Բոլշայա Կուզմինկա (ռուս.՝ Большая Кузьминка), գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Լիպեցկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Վոլովսկի շրջան (այլ կիրառումներ)

Վոլովսկի շրջան, կարող է վերաբերել.

Վոլովսկի շրջան - մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Տուլայի մարզում։
Վոլովսկի շրջան - մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզում։
Սաշա Ստարովիչ

Սաշա Ստարովիչ (սերբ.՝ Саша Старовић / Saša Starović, հոկտեմբերի 19, 1988(1988-10-19), Գացկո, Սերբական Հանրապետություն, Բոսնիա և Հերցեգովինա), սերբ վոլեյբոլիստ, առանցքային. Եվրոպայի չեմպիոն (2011)։


== Մարզական կարիերա ==
Սաշա Ստարովիչն իր մարզական կարիերան սկսել է բոսնիական «Գացկո» ակումբում։ 2006 թվականից հանդես է եկել Չեռնոգորիայի մայրաքաղաքի՝ Պոդգորիցայի «Բուդուչնոստ» թիմում։ 2009 թվականին պայմանագիր է ստորագրել իտալական Մաչերատա քաղաքի «Լուբե» ակումբի հետ, սակայն մեկ մրցաշրջան վարձակալությամբ խաղացել է Ռուսաստանի տղամարդկանց վոլեյբոլի առաջնությանը մասնակցող Ուֆայի «Ուրալ»-ում, որից հետո տեղափոխվել է իտալական «Լատինա» ակումբ։ 2010/11 մրցաշրջանի արդյունքներով ճանաչվել է Իտալիայի տղամարդկանց վոլեյբոլի A1 սերիայի առաջնության ամենաարդյունավետ խաղացող և արժանացել Անդրեյ Կուզնեցովի հուշամրցանակի։
2012 թվականին Մաչերատայի թիմի կազմում դարձել է Իտալիայի սուպերգավաթակիր, գավաթի ազգային խաղարկության եզրափակիչ հանդիպման մասնակից։ Հետագայում հանդես է եկել «Վերոնա»-ում, «Միլան»-ում։ 2015/16 մրցաշրջանում «Վերոնա»-ի կազմում նվաճել է «Մարտահրավերի գավաթը», 2017 թվականին, արդեն Սալոնիկի ՊԱՕԿ-ի կազմում դարձել Հունաստանի չեմպիոն։ 2019 թվականի փետրվարին, որոշ ընդմիջումից հետո, վերսկսել է մարզական կարիերան, պայմանագիր կնքել Ռուսաստանի Յարոսլավլ քաղաքի «Յարոսլավիչ» թիմի հետ։
Սաշա Ստարովիչը մարզական նվաճումներ է ձեռք բերել նաև Սերբիայի տղամարդկանց վոլեյբոլի ազգային հավաքականի կազմում մասնակցելով Եվրոպայի, աշխարհի առաջնությունների, Համաշխարհային լիգայի մրցաշարերի։ Այդ հավաքականի կազմում նա մասնակցել է նաև 2008 և 2012 թվականների ամառային օլիմպիական խաղերին։


== Մարզական նվաճումներ ==


=== Հավաքականի կազմում ===
Աշխարհի առաջնության բրոնզե մեդալակիր - 2010
Եվրոպայի չեմպիոն - 2011, Եվրոպայի առաջնությունների բրոնզե մրցանակակիր - 2007, 2013
Համաշխարհային լիգայի արծաթե մեդալակիր - 2008, 2009, 2015 թթ. և բրոնզե մրցանակակիր - 2010 թ.


=== Ակումբների կազմում ===
Չեռնոգորիայի չեմպիոն (2006/07, 2007/08), Չեռնոգորիայի առաջնության արծաթե մրցանակակիր (2008/09).
Չեռնոգորիայի գավաթակիր (2007, 2008).
Իտալիայի վոլեյբոլի առաջնության բրոնզե մեդալակիր - 2012/2013.
Իտալիայի գավաթի խաղարկության արծաթե մրցանակակիր - 2012.
Իտալիայի սուպերգավաթակիր 2012.
Հունաստանի չեմպիոն - 2016/17.
«Մարտահրավերի գավաթի» խաղարկության հաղթող (2015/16), «Մարտահրավերի գավաթի» խաղարկության եզրափակիչ հանդիպման մասնակից (2013/14):


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Профиль на сайте Международной федерации волейбола(անգլ.)
Профиль на сайте итальянской лиги(իտալ.)
««В Россию приехал зарабатывать»»։ Gorobzor.ru։ 2009-10-16։ Վերցված է 2012-10-04
Վասակ Պահլավունի (այլ կիրառումներ)

Վասակ Պահլավունի, կարող է վերաբերել՝

Վասակ Պահլավունի - հայ իշխան և զորավար։ Գրիգոր Մագիստրոս Պահլավունու որդին
Վասակ Պահլավունի - Հայոց սպարապետ։ Գրիգոր Համզեի և Շուշանի որդին
Հայոց ցեղասպանության խաչքար (Վրոցլավ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Հայոց ցեղասպանության խաչքար (այլ կիրառումներ)Հայոց ցեղասպանության խաչքար, խաչքար Լեհաստանի Վրոցլավ քաղաքի Դոմինիկյան եկեղեցու տարածքում։


== Պատմություն ==
Խաչքարը նվիրված է հայ և լեհ ժողովուրդների դարավոր բարեկամությանը և Հայոց Ցեղասպանության զոհերի հիշատակին։ Տեղադրվել է 2012 թվականի սեպտեմբերի 21-ին Աշխարհի հայ նկարիչների միության և «ԱրմենՏել» ընկերության աջակցությամբ։
Խաչքարի բացման արարողությանը ներկա են գտնվել Լեհաստանի խորհրդարանի նախագահը, մշակույթի նախարարը, պետական և հոգևոր գործիչներ, Աշխարհի հայ նկարիչների համանախագահները և «ԱրմենՏել» ընկերության գլխավոր տնօրենը։


== Տվյալներ ==
Հուշարձանն իրենից ներկայացնում է 4.5 և 3.5 մետր բարձրությամբ բնական կարմիր տուֆից պատրաստած խաչքար։


== Հեղինակներ ==
Տարոն Մարտիրոսյան
Բագրատ Բալաբեկյան


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Wrocław, pl. Dominikański, Chaczkar
Արշանովո

Արշանովո (ռուս.՝ Аршаново, խակ.՝ Аршаннар аалы), գյուղ Ռուսաստանի Խակասիա հանրապետության Ալթայսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2004 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1497 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Աբաս (Լինկեոսի որդին)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Աբանտ (այլ կիրառումներ)Աբաս (հին հունարեն՝ Ἄβας), հին հունական դիցաբանության կերպար։ Արգոսի թագավոր։ Լինկեոսի և Հիպերմնեստրայի որդին, Պերսևսի նախապապը։ Երբ Դանայոսը մահացավ, Աբանտը դրա մասին առաջինը տեղեկացրեց Լինկեյուսին, ով նրան նվիրեց վահան, որը Դանայը շուտ նվիրել էր Հերային։ Կինն Ագլայան էր, որդիները Ակրիսին և Պրետոսը։ Նրա որդիները բաժանեցին թագավորությունը։ Արգիվների կառավարման ժամանակ հիմնեց Ֆոկիդայում Աբա քաղաքը։ Հետո նա Արգոսից տեղափոխվեց Ֆեսալիա և դաշտավայրն անվանեց «պեսասգյական Արգոս»։ Արգոսը անվանեցին «Աբանտովական ասպարեզ»։


== Ծանոթագրություններ ==
Վերբովկա (Բոկովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Վերբովկա (այլ կիրառումներ)Վերբովկա (ռուս.՝ Вербовка), գյուղ Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Բոկովսկի շրջանում։ Մտնում է Զեմցովսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Իվանովկա (գյուղ, Նովոուշիցկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԻվանովկաԻվանովկա (ուկրաիներեն՝ Іванівка), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Նովոուշիցկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Իվանովկա գյուղում բնակվում էր 281 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,895 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 313,97 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Վելեցո Լոմելինա

Վելեցո Լոմելինա (իտալերեն՝ Velezzo Lomellina), քաղաք Իտալիայում, գտնվում է Լոմբարդիա մարզի Պավիա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 103 մարդ (2004 թվականի տվյալներով)։ Խտությունը կազմում է 13 մարդ/կմ²։ Տարածքը 8 կմ² է։ Էլեկտրոնային փոստ՝ 27020։ Հեռախոսային կոդ՝ 0384։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության աճը։


== Կոմունային վարչակազմ ==
Հեռախոսահամար։ 0384 43072


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Ժողովածու (3197)

Ժողովածու (3197), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 3197 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 16-րդ դարում։ Գրված է թղթի վրա, որն ունի 16.5×10 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 224 թերթից։ Գրված է միասյուն, նոտրգրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դրոշմազարդ կտավ։ Հիշատակարան գրչի՝ 215ա, հետագայի՝ 224բ, 225ա (1738 թվական)։


== Բովանդակություն ==
Բառք Քերթողականք, Եբրայեցւոյ, Քերականի, Գաղիանոսի, Փիլոնի, Վարդան գրոց, Հանդէս բանաստեղծաց։
Համառոտ լուծմունք Ժ Ստորոգութեանցն Արիստոստէլի։
Եզնկայ Վասն արարչութեան աւուրց։
Դիոնեսիոսի Յաղագս դասուց հրեշտակաց։
Հերմեսի Եռամեծի առ Ասկղեպիոս Սահմանք։
Եպիփանու Կիպրացւոյ Յաղագս ականց պատուականաց։
Նշանագիրք իմաստնոց։
Աւանդութիւնք Հրէից վասն ողորմութեան։
Մանունք։


== Ծանոթագրություններ ==
Ժողովածու (1697)

Ժողովածու (1697), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 1697 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 17-րդ դարում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 15․2X10․7 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 364 թերթից։ Գրված է նոտրգիր, բոլորգիր։ Պահպանակը ունի մագաղաթ 4 էջ, գրված է՝ մագաղաթի վրա՝ ուղղագիծ երկաթագիրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ կապույտ կտավ։


== Բովանդակություն ==
Գր․ Տաթևացւոյ Համառօտ տեսութիւն ի գիրս Պորվիտի, Լուծմունք ի տեսութիւն Դաւթի, Առաքինութեանցն Արիստոտէլի։
Յովհ․ Որոտնեցւոյ վերլուծութիւնք Ստորագութեանցն, Պերի արմենիասին Արիստոտէլի։
Բարթողիմէոսի Հաւաքումն ի զիալեթիկէն, որ է Տրամաբանութիւն։
ՅԱշխարհացն լուծմունք։
Առածք Հինգ։
Դաւթի Վասն բաժանման։
Տիեզերագիտական։


== Ծանոթագրություններ ==
Սուդովայա Վիշնյա

Սուդովայա Վիշնյա (ուկրաիներեն՝ Судова Вишня), քաղաք Ուկրաինայի Լվովի մարզի Մոստիսկայի շրջանում, շրջանային նշանակության քաղաք։
Չճշտված տվյալներով Սուդովայա Վիշնյա քաղաքում բնակվում էր 6 655 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2,81 կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Զալեսցի (գյուղ, Տուրիի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԶալեսցիԶալեսցի (ուկրաիներեն՝ Залісці), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Տուրիի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1511 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Զալեսցի գյուղում բնակվում էր 65 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,663 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 98,04 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Պոտոկովսկի գյուղական խորհուրդ (Կրեմենչուգսկի շրջան)

Պոտոկովսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Потоківська сільська рада), Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կրեմենչուգսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պոտոկովսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 3297 մարդ։ Խորհրդում կա 4 բնակավայր։ 


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Բրիենցա

Բրիենցա (իտալերեն՝ Brienza), կոմունա Իտալիայում, Բազիլիկատա մարզում՝ Պոտենցա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 4055 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 49 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 82,69 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքսն է՝ 85050։ Հեռախոսային կոդը՝ 0975։


== Ծանոթագրություններ ==
Գայլասար

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Գայլասար (այլ կիրառումներ)Գայլասար, լեռնագագաթ Սյունիքի մարզում, Մեղրու լեռնահամակարգում, Ողջի գետի աջափնյակում, Ներքին Գիրաթաղ գյուղից 4 կմ հարավ-արևելք։ Բարձրությունը 2669 մ է։


== Ծանոթագրություններ ==
Սամարսկոե (գյուղ, Աբզելիլովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՍամարսկոեՍամարսկոե (ռուս.՝ Самарское, բաշկիրերեն՝ Һамар), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Աբզելիլովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 215 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Պիչուգինո (գյուղ, Դուվանսկի շրջան)

Պիչուգինո (ռուս.՝ Пичугино, բաշկիրերեն՝ Пичугин), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Դուվանսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2002 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ամրացված ճամբար

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ճամբար (այլ կիրառումներ)Ամրացված ճամբար - զորքերը կենտրոնացնելու (տեղաբաշխելու) և հակառակորդի հավանական հարձակումն անդրադարձնելու համար նախատեսված տեղանքի հատված։ Տարբեր խնդիրներ կատարելու համար ելակետ է հանդիսանում։ Առաջին դաշտային ամրաշինական կառույցներից է։


== Ծանոթագրություններ ==
61

61 թվական, ոչ նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է ուրբաթ օրը։ Սա մեր թվարկության 61 թվականն է, 
I դարի 61-րդ տարին։


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Դենիս Մալյուսկա

Դենիս Մալյուսկա (ուկրաիներեն՝ Денис Леонтійович Малюська, նոյեմբերի 19, 1981(1981-11-19), Դունաևցի, Խմելնիցկիի մարզ, Ուկրաինական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), ուկրաինացի իրավաբան և բիզնեսմեն։ BRDO/World Bank Group վարչության նախագահ։ Ուկրաինայի 9-րդ գումարման Ժողովրդական պատգամավոր «Ժողովրդի ծառա» կուսակցությունից։ 2019 թվականի օգոստոսի 29-ից Ուկրաինայի արդարադատության նախարար։


== Կենսագրություն ==
Սովորել է Կիևի Տարաս Շևչենկոյի անվան ազգային համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետում (2004) և Լոնդոնի համալսարանում (2016)։ Իրավունքի մագիստրոս։
Երկար ժամանակ աշխատել է որպես իրավաբան՝ մասնագիտանալով ձեռնարկատիրական գործունեության կարգավորման, վեճերի կարգավորման և սնանկության հարցերում։ 2004 թվականին հիմնադրել է «Բիզնես-իրավունք» փաստաբանական ընկերություն։ «Ռոդնիկ Պրեսս» ՍՊԸ-ի հիմնադիր և ղեկավար (հրատարակչական գործունեություն)։
2010 թվականին նշանակվել է Համաշխարհային բանկի խմբի մասնավոր հատվածի զարգացման գծով խորհրդատու։ Այդ պաշտոնում նա տեխնիկական աջակցություն է ցուցաբերել Ուկրաինայի և Կենտրոնական Ասիայի երկրների կառավարություններին։ Հետագայում ընտրվել է BDO/World Bank Group-ի վարչության նախագահի տեղակալ՝ անկախ ոչ կառավարական փորձագիտական-վերլուծական կենտրոն, որը ստեղծվել է տնտեսական զարգացման և առևտրի նախարարության և արևմտյան գործընկերների՝ Համաշխարհային բանկի և Կանադայի կառավարության նախաձեռնությամբ։
2019 թվականի նախագահական ընտրություններում «Ժողովրդի ծառա» կուսակցությունից ժողովրդական պատգամավորության թեկնածու, № 21-ը՝ ցուցակում։ Ընտրությունների ժամանակ՝ Համաշխարհային բանկի խմբի մասնավոր հատվածի զարգացման մասնագետ, անկուսակցական։
2019 թվականի օգոստոսի 29-ից Ուկրաինայի արդարադատության նախարարը Գոնչարուկի կառավարությունում։


== Ընտանիք ==
Կին՝ Լյուդմիլա Սերգեևնա Ռաբչինսկայա
Երեխաներ՝ Ելիզավետա, Ուլյանա, Սոլոմիա, Նեստոր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Դենիս Մայլուսկինը Ֆեյսբուքում
Ուկրաինայի Գերագույն ռադա Archived 2019-08-30 at the Wayback Machine.(ուկր.)
Ռոգատիցա (համայնք)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ռոգատիցա (այլ կիրառումներ)Ռոգատիցա համայնք (սերբ.՝ Општина Рогатица), համայնք Բոսնիա և Հերցեգովինայի Սերբական Հանրապետություն վարչական կազմավորման արևելյան հատվածում։ Վարչական կենտրոնը համարվում է Ռոգատիցա քաղաքը։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2013 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ համայնքի բնակչությունը կազմում է 11603 մարդ։

Համայնքի բնակչության էթնիկ խումբը՝


== Բնակավայրեր ==
Համայնքի կազմի մեջ են մտնում 118 բնակավայրեր, որոնց թվում է Ռոգատիցա քաղաքը։


== Ծանոթագրություններ ==
Ստեփան Շալաև

Ստեփան Ալեքսեևիչ Շալաև (ռուս.՝ Степан Алексеевич Шалаев, հունվարի 5, 1929(1929-01-05), Mordovskaya Polyana, Զուբովո-Պոլյանսկի շրջան, Mordovsk Okrug, Միջինվոլգյան երկրամաս, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - հունվարի 18, 2022(2022-01-18), Մոսկվա, Ռուսաստան), խորհրդային քաղաքական գործիչ, ԽՄԿԿ անդամ (1954)։
1951 թվականին ավարտել է Մոսկվայի անտառային տնտեսության ինստիտուտը։ 1951 թվականից եղել է Ուդմուրտական ԻԽՍՀ Պաստուխովյան անտառատնտեսության գլխավոր ինժեները, 1955 թվականից՝ տարբեր անտառատնտեսությունների տնօրեն Ուդմուրտական ԻԽՍՀ-ում, Կալինինի և Նովգորոդի մարզերում։ 1963-64 թվականներին՝ ՀԱՄԿ-ի անտառանյութի, թաղանթանյութի-թղթի և փայտամշակման արդյունաբերության աշխատողների արհմիության Կենտկոմի նախագահը։ 1968-80 թվականներին՝ ՀԱՄԿԽ-ի քարտուղար, 1980-82 թվականներին՝ ԽՍՀՄ անտառանյութի, թաղանթանյութի-թղթի և Փայտամշակման արդյունաբերության մինիստր։ 1982-90 թվականներին՝ ՀԱՄԿԽ-ի նախագահը։ 
Եղել է ԽՄԿԿ Կենտկոմի անդամության թեկնածու 1981 թվականից, անդամ՝ 1982 թվականից։ Եղել է նաև  ԽՍՀՄ 10-րդ գումարման գերագույն խորհրդի պատգամավոր։
(2018) Շուստեր

(2018) Շուստեր (անգլ.՝ Schuster), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1931 թվականի հոկտեմբերի 17-ին Կառլ Ռեյնմուտի կողմից Հայդելբերգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,183923 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,7641 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,6037 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1178,84 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,305385 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,56° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(2018) Շուստեր աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Տուեխարի ամրոց

Տուեխարի ամրոց (իսպ.՝ Castillo de Tuéjar), ամրություն է, որ գտնվում է Իսպանիայի Վալենսիայի տարածաշրջանում։ Կառուցված է մոտակա բնակավայրի հյուսիսային մասում գտնվող բլրի վրա և ունի տարածքի նկատմամբ գերիշխում։ 2006 թվականի հոկտեմբերի 25-ին ամրոցն ընդգրկվել է Իսպանիայի մշակութային ժառանգությունների ցանկում R-I-51-0011542 գրանցման համարի ներքո։


== Պատմություն ==
Արխիվային փաստաթղթերից պարզ է դառնում, որ 1236 թվականի ապրիլի 22-ին Տուեխարի բնակավայրի մոտ դեռ այդ ժամանակ կար ամրոցը։ 20-րդ դարի սկզբներին ամրոցը արդեն համարվել է ավերված։


== Նկարագրություն ==
Գտնվում է ծովի մակերևույթից 666 մետր բարձրության վրա։ Քառանյուն փոքրիկ բլրակի վրա, որը երկու կողմը իրար զուգահեռ են և ունեն համապատասխանաբար 20մ և 30մ երկարություն։ Պատերը դեպի արևելյան կողմ սկսում են ցածրանալ։ Արեմտյան և հարավային կողմերում են գտնվում պարսպի ամենաբարձր հատվածները։ Հյուսիսային կողմում գտնվում է ամրոցի ավելի հին հատվածները և հենց այնտեղ է ամենալավ պահպանված հատվածները։
Բլրի ստորոտում գտնվում են այլ կառույցների մնացորդներ, որը ենթադրել է տալիս որ ամրոցի պարսպաշարը ձգվել է նաև այդ ուղղությամբ։ Իրականացված աշխատանքների արդյունքում պահպանվել է ավելի խոշոր պարսպի պատերի հատվեծներ, որոնք կազմում էին ներքին հատվածի պաշտպանական գիծը։ Սարալանջին եղել են նաև աշտարակներ։


== Ծանոթագրություններ ==
Սան Ֆեռնանդոյի ամրոց (Բերգա)

Սան Ֆեռնանդոյի ամրոց (իսպ.՝ Castillo de San Fernando) կամ Սան Ֆեռանի ամրոց (կատ.՝ Castell de Sant Ferran), պաշտպանական կառույց Իսպանիայի Կատալոնիա ինքնավար համայնքի Բարսելոնա պրովինցիայի Բերգա քաղաքում՝ Կերալտ լեռան ստորոտին։ Ներառված է Կատալոնիայի ճարտարապետական ժառանգության կադաստրում և պահպանվում է որպես մշակութային հուշարձան, որ արժեքավոր է ազգային տեսակետից։


== Պատմություն ==
Բերգայի ամրոցը, ամենայն հավանականությամբ, կառուցվել է այն տարածքում, որը մ.թ. 2-րդ դարի հռոմեացի ժամանակագիրները կոչել են castrum vergium. դա իբերների պաշտպանական համակարգ է, ովքեր ապրել են այդ տարածաշրջանում։ Այդ ռազմական կառույցի պաշտպանության ներքո սկսել է տարածվել բնակավայր, որը հետագայում վերածվել է Բերգա քաղաքի, որն էլ իր հերթին նպաստել է ամրոցի ընդարձակմանն ու նրա նշանակության մեծացմանը։ Ամրոցի վերաբերող առաջին փաստաթղթերը վերաբերում են 1095 թվականին։ 1190 թվականին ամրոցը պատկանել է Բերգա քաղաքի սենյորներին (թագավորող իշխան)։ 12-13-րդ դարերում ամրոցը զգալիորեն ընդարձակվում է։ 14-րդ դարում ամրոցի պատերը միանում են քաղաքի պարիսպներին։ Միաժամանակ կառուցվում է գոթական ոճի նոր եկեղեցի, որն ավերվել է 17-րդ դարում։ Նոր ժամանակներում ամրոցը եղել է ընդհարումների ու բախումների թատերաբեմ։ Այդ պատճառով էլ այն ստիպված են եղել վերակառուցել 18-րդ, իսկ հետո նաև 19-րդ դարերում, որովհետև Բերգա քաղաքը մասնակցել է Կառլական պատերազմներին։ Նույն դարի վերջին իսպանական բանակն ամրոցը հանձնել է մունիցիպալիտետին, իսկ վերջինս էլ 1928 թվականին այն փոխանցել է մասնավոր անձանց։ 1940 թվականին ամրոցի տարածքը վերածվել է բնակելի տարածքի։ Ավելի ուշ կառուցվել է հյուրանոց՝ փոփոխելով ամրությունների սկզբնական համակարգը։ 1988 թվականից ամրոցի տարածքը պատկանում է Բերգեդա կոմարկայի խորհրդին։ Ամրոցի ժամանակակից անունը Սան Ֆեռնանդո է։


== Նկարագրություն ==
Սան Ֆեռնանդոյի ամրոցը միջնադարյան կառույց է, որ տեղակայված է Բերգա քաղաքի հին թաղամասից վերև։ Հյուսիսային կողմից ամրոցը պաշտպանված է գետի զառիթափ ափով, հարավային կողմից՝ բարձր պարսպով։ 1928 թվականին ամրոցը վաճառվել է մասնավոր անձի։ Այդ ժամանակ այն դեռ պահպանում էր իր կառուցվածքն ու հիմնական կառույցները։ 1940 թվականին ամրոցի օրիգինալ ճարտարապետական կառուցվածքի մի մասն ավերվել է այդտեղ զբոսաշրջային կենտրոն ստեղծելու նպատակով։ Ներկայում պահպանվել են պարսպի միայն մի քանի հատվածներ, որոնք ունեն 9 մետր երկարություն, 2 մետր բարձրություն և 0,5 մետր հաստություն։ Այդ վայրը կոչվում է Bonete (ամրաշինության ամենաբարձր մասերից մեկը)։ Պատերը շինված են քիչ մշակված քարերից, բացառությամբ դուրս ցցված հատվածների, որտեղ դեռ պահպանվել են մի շարք մշակված քարեր (sillares): Վերակառուցման ժամանակ այնտեղ աշխատած բանվորները նշել են, թե իրենք տեսել են գերեզմաններ այն վայրում, որտեղ հիմա ջրավազանն է։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Իսպանիայի ամրոցներ․ Բերգեդայի ամրոց; castillosnet.org (իսպ.)
Միջնադարյան Կատալոնիա․ Սան Ֆեռանի ամրոց; catalunyamedieval.es (կատ.)
Միջնադարյան Բերգա․ Սան Ֆեռանի ամրոց; murallaberga.blogspot.com (կատ.)
Պատկերասրահ; turismeberga.cat (կատ.)
Տամբոլես

Տամբոլես (ռուս.՝ Тамболе́с), գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Վիկսունսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Բորկի (գյուղ, Լյուբոմլի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԲորկիԲորկի (ուկրաիներեն՝ Бі́рки), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Լյուբոմլի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1799 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Բորկի գյուղում բնակվում էր 723 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2,3 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 314,35 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Բանիբաշ

Բանիբաշ (ռուս.՝ Банибаш, բաշկիրերեն՝ Бәнибаш), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Յանաուլսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 181 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Կաչկովկա (գյուղ, Յամպոլի շրջան)

Կաչկովկա (ուկրաիներեն՝ Качківка), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Յամպոլի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1600 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Կաչկովկա գյուղում բնակվում էր 1 974 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 5,47 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 360,88 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Դավիթ Քոբայրեցի

Դավիթ Քոբայրեցի (մոտ 1150, Թումանյան, Հայաստան - մոտ 1220, Հաղպատավանք, Հաղպատ, Վրաց թագավորություն), հայ աստվածաբան և փիլիսոփա, XII դարի ականավոր եկեղեցական գործիչ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է XII դարի կեսերին Քոբայր գյուղում (այժմ Թումանյան քաղաքի վարչական տարածքում)։ Կրթություն ստացել է Հաղպատավանքում՝ Պետրոս և Վարդան վարդապետերի մոտ։ Այնուհետև ինքն է արժանացել վարդապետի կոչման, դարձել իր ժամանակի մշակույթի խոշորագույն գործիչներից մեկը։ Ժամանակակիցները մեծարում էին նրան «հարգարժան և իմաստուն վարդապետ»։ 1198-1203 թվականներին ճամփորդում է Կիլիկյան Հայաստանով, որտեղ գաղափարական կռիվ է մղել կաթոլիկամետ հոգևորականների դեմ։ Մասնակցել է Լոռիի (1205 թվական) և Անիի (1207 թվական) եկեղեցական ժողովներին։ Թողել է հարուստ գրական ժառանգություն. նրա հեղինակած աշխատություններից 17-ը հասել են մինչ մեր օրերը։ Քոբայրեցու շատ աշխատություններ իրենցից ներկայացնում են մեկնություններ՝ հիշատակարաններ, որոնք բացահայտում են այս կամ այն աշխատության գրելու անհրաժեշտության մասին։ Քոբայրեցու շատ հիշատակարաններ հասել են մեզ «Հիշատակարանների գիրք» ժողովածուում՝ կազմված Գրիգոր Որդի Աբասայի կողմից († 1221): Մեծ կարևորություն ունի 1179 թվականին Դավիթի գրած հիշատարականը, որտեղ մանրամասն նկարագրում է Անդրկովկասում իր ժամանակի իրադարձությունները։ Այս գրառումը կարևոր աղբյուր է 1177 թվականին վրացական արքա Գեորգի III-ի դեմ Օրբելի իշխանների ապստամբությունն ուսումնասիրելիս։
Մահացել է մոտավորաես 1220 թվականին և թաղված է Հաղպատավանքի զանգակատան մոտ։ Տապանագիրը վկայակոչում է. «Աստ շիրիմն է մր հոգևոր հոր, Դավիթի, Քոբայրեցի վարդապետի»։ Քոբարեցու շիրիմը ներառված է Հայաստանի Հանրապետության կողմից պահպանվող պատմական հուշարձանների ցանկում։


== Դավիթ Քոբայրեցու մեկնությունները ==
«Մեկնություն Հոբի գրքի»
«Մեկնություն Եսայու գրքի»
«Մեկնություն Մատթեոսի ավետարանի»
«Պատճառներ և խոսքի մեկնություն Գրիգոր Նազիանզացիի»
«Խոսքի պատճառներ Գրիգոր Նյուսացիի»
«Սկիզբ և պատճառ Գրիգոր Նյուսացիի «Մանկության մասին» ստեղծագործության մասին»
«Սկիզբ և պատճառ Գրիգոր Նյուսացիի «Մարդու կառուցվածքի մասին» ստեղծագործության մասին»
Փիլոն Ալեքսանդրացու աշխատությունների մեկնություններ
Բարսեղ Կեսարացու աշխատությունների մեկնություններ
Դավիթ Անհաղթի աշխատությունների մեկնություններ
Կեղծ-Դիոնոսյան արեոպագի աշխատությունների մեկնություններ


== Ծանոթագրություններ ==
Մանկական էքսկուրսիոն-տուրիստական կայան

Մանկական էքսկուրսիոն-տուրիստական կայան ռուս.՝ Детская экскурсионно-туристическая станция , խորհրդային շրջանի արտադպրոցական հիմնարկ սովորողների հետ տարվող էքսկուրսիոն-տուրիստական և հայրենագիտական աշխատանքի կազմակերպման ու հրահանգչա-մեթոդական կենտրոն։ Աշխատել է ժողկրթության մարմինների ղեկավարությամբ, սերտ հարաբերության մեջ եղել կոմերիտական կոմիտեների, պիոներական կազմակերպության խորհուրդների, տուրիզմի գծով խորհուրդների հետ։ 
Երեխաների հետ տարվող էքսկուրսիոն-տուրիստական աշխատանքի խորհրդային առաջին հիմնարկը՝ ՌԽՖՍՀ լուսժողկոմատին կից դպրոցական էքսկուրսիաների բյուրոն, ստեղծվել է Մոսկվայում, 1918 թվականին։ Հետագայում վերափոխվել է լուսժողկոմատի Կենտրոնական փորձացուցադրական էքսկուրսիոն բազայի, որի հիմքի վրա 1936 թվականին բացվել է առաջին կենտրոնական մանկական էքսկուրսիոն-տուրիստական կայանը։ 
Խորհրդային իշխանության տարիներին Մանկական էքսկուրսիոն-տուրիստական կայաններ ստեղծվեցին բոլոր միութենական հանրապետություններում, մարզերում, երկրամասերում։ Մանկական էքսկուրսիոն-տուրիստական կայաններում ու դրանց օժանդակությամբ դպրոցներում կազմակերպվում են զբոսաշրջիկների, հայրենագետների, ճանապարհորդների խմբակներ, ակումբներ ու ընկերություններ, վարձութային բազաներ ու տուրիստական հանդերձանքի կետեր։ 
Մանկական էքսկուրսիոն-տուրիստական կայանի աշխատանքում կարևոր տեղ էին գրավում տարբեր կազմակերպությունների, հիմնարկների, ձեռնարկությունների հանձնարարությամբ կազմակերպվող արշավներն ու էքսպեդիցիաները։ Մանկական էքսկուրսիոն-տուրիստական կայանը մշակում էր էքսկուրսիոն-տուրիստական աշխատանքի բովանդակության, ձևերի, մեթոդների հարցերը։
Մերենիա

Մերենիան սփռված է անտառածածկ լեռների մեջտեղում։ Ախալքալաքից 15 կմ հյուսիս-արևելք, ծովի մակարդակից 1,690-1,720 մ բարձրության վրա։ Գյուղն հիմնադրվել է միջին դարերում,1595 թ.Թուրքական իշխանություն է եղել և նրանք անվանել են Մեռոնիա, գյուղն ունեցել է ընդամենը 6 տուն։ Այդ օրերին գյուղապետն է եղել Իբրահիմը։ Հայերն այստեղ են տեղափոխվել և վերաբնակվել XVIII դարից սկսած Կարինի Սալնաձոր, Օզնի, Մառզա, Բայբուրդ և այլ գյուղերից։ Գյուղի ծխական դպրոցը գործել է եկեղեցուն կից։


=== Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին ===
Եկեղեցին կառուցվել է 1830-ական թվականներին, այն քարե կառույց է փայտյա տանիքով,,բայց 1899-ի դեկտեմբերի XIX-ի երկրաշարժի ժամանակ այն փլվում է։ Բայց մի քանի տարվա ընթացքում այն նորից վերակառուցվում է։ Գյուղի մեջտեղում կա նաև խաչքար, որը XVII-XVIII դարերի է։ Գյուղից 2 կմ դեպի հարավ-արևմուտք գյուղի տեսարաններից Խիդիսջվարին է (որը վրացերենից թարգմանաբար նշանակում է կամուրջ)։ Գյուղի գեղեցիկ տեսարաններից է «Կոտրած Ժամը»-ը։ Այն հիշատակվում է XIII-XIV դարերի, չափերն են 8,20x4,25։
Մերենիայի Մեսրոպ Մաշտոցի անվան  դպրոցը
Մերենիա գյուղի դպրոցը հիմնադրվել է 1865թ-ին:Դպրոցը եղել է եկեղեցական-ծխական:Հայտնի է քահանա ուսուցիչ Տեր Հարությունի անունը:Սակայն 1930-ականների սկզբին գյուղում կառուցվում է քարաշեն դպրոց:Շրջանում ճանաչված բժիշկ Նիկո Ասլանյանի կողմից,ում 1936թ. աքսորում են…
Դպրոցը երկար տարիներ աշխատելուց հետո 1986թ. մայիսի 13-ին Ջավախքում տեղի ունեցած երկրաշարժից հետո տնօրեն Աստղիկ Ղուշչյանի,Գևորգ Կուկույանի (Հայասա) և դպրցի տնտեսվար Սլավիկ Ղուկասյանի ջանքերով կառուցվեց եռահարկ և ժամանակակից պահանջներին համապատասխան դպրոց։ Նոր դպրոցի կառուցումը սկսվել է 1987թ. և ավարտվել 1992թ.


== Ծանոթագրություններ ==
Ուչխոզա Սելխոզտեխնիկումա

Ուչխոզա Սելխոզտեխնիկումա (ռուս.՝ Учхоза сельхозтехникума, բաշկիրերեն՝ Сельхозтехникум учхозы), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կուշնարենկովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 38 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Կլավդիա Բոյարսկիխ

Կլավդիա Սերգեևնա Բոյարսկիխ (ռուս.՝ Кла́вдия Серге́евна Боя́рских, 11 նոյեմբերի, 1939, Վերին Պիշմա, Սվերդլովսկի մարզ, ՌՍՖՍՀ, ԽՍՀՄ - 12 դեկտեմբերի, 2009, Եկատերինբուրգ, Ռուսաստան), ռուս դահուկորդ։ Օլիմպիական խաղերի եռակի չեմպիոն (5 կմ մրցատարածությունում՝ 1964 թվականին, 10 կմ մրցատարածությունում՝ 1964 թվականին, փոխանցավազք 3х5 կմ 1964 թվականին), աշխարհի կրկնակի չեմպիոն (10 կմ մրցատարածությունում՝ 1966 թվականին, փոխանցավազք 3х5 կմ՝ 1966 թվականին) և ԽՍՀՄ վեցակի չեմպիոն (5 կմ մրցատարածությունում՝ 1964, 1966, 1967 թվականներին, 10 կմ մրցատարածությունում՝ 1966 թվականին), փոխանցավազք 4х5 կմ՝ 1964, 1967 թվականներին)։ ԽՍՀՄ սպորտի վաստակավոր վարպետ (1964)։


== Կենսագրություն ==
Կլավդիա Բոյարսկիխը ծնվել է 1939 թվականի նոյեմբերի 11-ին։ 1964 թվականին նա հաղթել է ԽՍՀՄ առաջնությունում ու ընդգրկվել երկրի օլիմպիական հավաքականում։ Ինսբրուքում անցկացված 1964 թվականի Ձմեռային օլիմպիական խաղերի ժամանակ Կլավդիա Բոյարսկիխն արժանացել է դահուկավազքի տարբեր ձևերում շնորհվող բոլոր հնարավոր ոսկե մեդալներին (դահուկավազք 5 և 10 կմ մրցատարածություններում, ինչպես նաև փոխանցավազք 3х5 կմ մրցատարածությունում)։ Ընդ որում՝ նա դառնում է օլիմպիական առաջին չեմպիոնը 5 կմ մրցատարածությունում, որ առաջին անգամ էր ներկայացված Օլիմպիական խաղերում։ 1966 թվականի աշխարհի առաջնությունում, որ անցկացվում էր Օսլոյում, Կլավդիա Բոյարսկիխը հաղթել է 10 կմ մրցատարածությունում ու 3х5 կմ փոխանցավազքում, իսկ 5 կմ մրցատարածությունում արժանացել է արծաթե մեդալի (վերջնագծին է հասել Ալևտինա Պավլովա Կոլչինայից հետո)։
Կլավդիա Բոյարսկիխը պարգևատրվել է «Պատվո նշան» շքանշանով (1965)։ Հանդես է եկել «Труд» (Սվերդլովսկ) ակումբի կազմում։ Բոյարսկիխն ավարտել է Սվերդլովսկի պետական մանկավարժական ինստիտուտի ֆիզիկական դաստիարակության ֆակուլտետում (ներկայում՝ Եկատերինբուրգի Ուրալի պետական մանկավարժական համալսարանի ֆիզկուլտուրայի ինստիտուտ)։
Մարզական կարիերան Կլավդիա Բոյարսկիխն ավարտել է 1968 թվականին։ Դրանից հետո որպես մարզիչ աշխատել է «Լոկոմոտիվ» (Եկատերինբուրգ) ակումբում, դասավանդել է Ուրալի ճարտարագիտական ինստիտուտում։
Կլավդիա Բոյարսկիխը մահացել է 2009 թվականի դեկտեմբերի 12-ին Եկատերինբուրգում։
Եկատերինբուրգի «Լոկոմոտիվ» դահուկասպորտի բազայում ամեն տարի անցկացվում են Կլավդիա Բոյարսկիխի անվան գավաթի մրցություններ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Интервью с Клавдией Боярских в 2006 году
В Екатеринбурге скончалась легендарная лыжница Клавдия Боярских Archived 2010-06-29 at the Wayback Machine.
Прерван жизненный путь олимпийской чемпионки Клавдии Боярских
Спортивный некрополь(չաշխատող հղում)
Հովհաննես Գասպարյան (այլ կիրառումներ)

Հովհաննես Գասպարյան անուն-ազգանունը կարող է վերաբերել՝

Հովհաննես Գասպարյան (1826-1867), թատերական գործիչ։
Հովհաննես Աստվածատուրի Գասպարյան (1835-1918), բժիշկ։
Հովհաննես Բոգդանի Գասպարյան (1907-՞), նկարիչ։


== Ծանոթագրություններ ==
Շոկը և Շերը

«Շոկը և Շերը» (ղազ.՝ «Шоқ пен Шер»), խորհրդային գունավոր մանկական գեղարվեստական ֆիլմ, որը նկարահանել է ռեժիսոր Կանիմբեկ-Կանո Կասիմբեկովը 1972 թվականին «Ղազախֆիլմ» կինոստուդիայում։


== Սյուժե ==
Ֆիլմը պատմում է փոքրիկ տղայի՝ Շերի և Շոկ անունով քուռակի ընկերության մասին։ Շերը երազում է քուռակի մասին և թույլ չի տալիս ավագ եղբորը վաճառել ձիուն։ Ձին ծնում է քուռակ, որին կոչում են Շոկ։ Շերն ու Շոկը այնքան են կապվում միմյանց հետ, որ տղան չէր պատկերացնում իր կյանքն առանց քուռակի։ Բայց մի օր Շոկն ընկնում է ձիուց և հայտնվում հիվանդանոցում, և մինչ նա պառկած էր այնտեղ, ավագ եղբայրը վաճառում է  Շոկին, իսկ ստացված գումարով գնում է սայլակով մոտոցիկլ։ Շերը չի կարողանում մոռանալ ընկերոջը և գնում է Շոկին որոնելու։


== Դերերում ==
Թալգաթ Ուկիմով – Շեր (հնչյունավորող՝ Մարիա Վինոգրադովա)
Կամբար Վալիև – Գալիմժան
Թամարա Կոսուբաևա – Շերի մայրը
Գուլզիպա Սիզդիկովա – Գալիմժանի տատը
Նուրկանաթ Ժակիպբաև – Տուրսուն, Շերի եղբայրը
Սերալի Կոժամկուլով – պահակ այգում (հնչյունավորող՝ Ի. Ռիժով)
Մուխտար Բախտիգերեև – էպիզոդ
Թանատ Ժայլիբեկով – էպիզոդ
Կասիմ Ժակիբաև – էպիզոդ
Չապայ Զուլխաշև – էպիզոդ
Գինայաթ Կասիմխանով – էպիզոդ
Նուրժուման Իխտիմբաև – էպիզոդ


== Նկարահանող խումբ ==
Ռեժիսոր՝ Կանիմբեկ-Կանո Կասիմբեկով
Սցենարի հեղինակ՝ Սատիբալդի Նարիմբետով
Գլխավոր օպերատոր՝ Վիկտոր Օսեննիկով
Բեմադրող նկարիչ՝ Վիկտոր Լեդնև
Կոմպոզիտոր՝ Դունգենբայ Բոտբաև
Հնչյունային օպերատոր՝ Զ. Աբիկենովա
Երկրորդ ռեժիսոր՝ Կ. Մերգազիև
Մոնտաժող՝ Մ. Դոբրյանսկայա
Օպերատորներ՝ Ե. Դաուլբաև, Ա. Նիլով
Նկարիչ-գրիմարար՝ Վ. Մորյակովա
Նկարիչ-դեկորատոր՝ Ռ. Քարիմով
Ռեժիսորի օգնականներ՝ Ի. Օսպանով, Վ. Ուսպանովա
Օպերատորի օգնականներ՝ Ա. Լևկովիչ, Գ. Բելյանին
Խմբագիր՝ Գ. Խոմենչուկ
Ղազախստանի հեռուստատեսության և ռադիոյի էստրադային նվագախումբ
Դիրիժոր՝ Ա. Գուրյանով
Ղազախական ժողովրդական գործիքների անսամբլ՝ Բ. Սարիբաևի ղեկավարությամբ
Ֆիլմի գեղարվեստական ղեկավար՝ Գրիգորի Չուխրայ
Ֆիլմի տնօրեն՝ Զեթ Բաշաև


== Մրցանակներ ==
Մոնտե Կառլոյի միջազգային կինոփառատոնի «Արծաթե Նիմֆ» մրցանակ լավագույն մանկական ֆիլմի համար, 1972 թվական,
1973 թվականին Տաշքենդի հեռուստատեսային ֆիլմերի համամիութենական կինոփառատոնում արժանացել է ԽՍՀՄ կինեմատոգրաֆիստների միության մրցանակի,
1974 թվականին «Շոկը և Շերը» ֆիլմի համար ռեժիսոր Կանիմբեկ-Կանո Կասիմբեկովն արժանացել է Ղազախստանի Լենինյան կոմերիտմիության մրցանակի։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Շոկը և Շերը»
Ռուչ Յոլ

Ռուչ Յոլ (ռուս.՝ Руч-Ёль), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Ռուչ Յու գետի ձախ ափին՝ 11 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 11 կմ։


== Ջրագրության տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Վիչեգդա գետն է, սկսած ակունքից մինչև Սիկտիվկար քաղաք, գետի ենթաավազանը՝ Վիչեգդա, գետի գետային ավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝

Ջրային օբյեկտի կոդը հանրային գրանցմամբ — 03020200112103000016354
Կոդը ըստ հիդրոլոգիական հետազոտության (ՌԴ) — 103001635
Ավազանի կոդը — 03.02.02.001
Ծավալի համարը ըստ ՌԴ-ի — 03
Թողարկումը ըստ ՌԴ-ի — 0


== Ծանոթագրություններ ==
Շիշքար դայկա

«Շիշքար» (Բաղաքար) դայկա, երկրաբանական բնության հուշարձան Հայաստանի Հանրապետությունում։ Բնության հուշարձանը գտնվում է Սյունիքի մարզում, Բաղաքար գետի աջ և ձախ կողմերում։ Այն գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Բնապահպանության նախարարության բնության պետական հուշարձանների ցանկում։ Բնության պետական հուշարձանների ցանկում ներառվել է 2008 թվականի օգոստոսի 14-ին ընդունված «Հայաստանի Հանրապետության բնության հուշարձանների ցանկը հաստատելու մասին» ՀՀ Կառավարության որոշման համաձայն։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Հայաստանի բնության հատուկ պահպանվող տարածքներ
Բնության պետական հուշարձաններից ցանկը Վիքին սիրում է Երկիրը հուշարձանների ցանկում
Իսմագիլովո (այլ կիրառումներ)

Իսմագիլովո, կարող է վերաբերել՝

Իսմագիլովո - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Աուրգազինսկի շրջանի կազմում։
Իսմագիլովո - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բելեբեևսկի շրջանի կազմում։
Իսմագիլովո - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Դաոլեկանովսկի շրջանի կազմում։
Բզզաններ

Բզզաններ (լատ.՝ Syrphidae), կարճաբեղիկ երկթևանի միջատների ընտանիք։ Հայաստանում հայտնի է 120 տեսակ՝ տարածված ամենուրեք։


== Արտաքին կառուցվածք ==
Միջին մեծության կամ խոշոր ճանճեր են, արտաքին տեսքով՝ նման կրետներին, մեղուներին։
Մարմնի երկարությունը 5-15 (հազվադեպ՝ 25) մմ է։ Մարմինը վառ գունավորված է կամ սև, որոշ տեսակներինը թավշոտ է՝ պատված խիտ մազիկներով։ Դեմքի վրա կան լավ զարգացած ելուններ։ Բեղիկները 3-հատվածանի են, վերջին հատվածը կրում է մազանման հավելված։ Փորը վերևից հաճախ բծերով է։ Հասուն բզզանները հիմնականում ապրում են ծաղիկների վրա, սնվում ծաղկափոշով ու նեկտարով։ Թրթուրների մարմնի ձևն ու կենսակերպը խիստ բազմազան են։ Որոշ տեսակների թրթուրները սնվում են լվիճներով, որոշներն ապրում են բույսերի ցողուններում, սոխուկներում, կան նաև տիղմի և ջրի մեջ ապրողներ։


== Տնտեսական նշանակություն ==
Հայաստանում կարևոր նշանակություն ունի սոխի բզզանը (Eumerus strigatus), որի վնասակարությունը հայտնաբերված է Արարատյան դաշտում, լուրջ վնաս է հասցնում սոխի, սխտորի, գազարի, ճակնդեղի և կարտոֆիլի պալարներին։ Թրթուրները (մինչև 100) հայտնվում են վնասված սոխուկներում։ Ճանճերի առաջին սերնդի թռիչքը սկսվում է հունիսի սկզբին և շարունակվում է 1 ամիս։


== Բազմացում և զարգացում ==
Էգերը ձվադրում են փոքր կույտերով՝ սոխուկների և դրանց մոտիկ հողի վրա։ Հարսնյակավորվում են հողում։ 2-րդ սերնդի թռիչքը՝ հուլիսի վերջից սեպտեմբեր։ Տարեկան տալիս են 3 սերունդ։ Հասունի մարմնի երկարությունը 58 մմ է։ Դեմքը բեղիկների տակ խորացած չէ։ Փորիկը թույլ արտահայտված մոխրագույն բծերով է։ Թրթուրի գլխի հատվածում կան լավ արտահայտված ծնոտներ։
Օսավա

Օսավա (ուկրաիներեն՝ Осава), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Խուստի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Օսավա գյուղում բնակվում էր 324 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Շկելյուկ

Շկելյուկ (ռուս.՝ Шкелюк), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կրասնոդարի երկրամասում։ Գետաբերանը տեղակայված է Պչաս գետի ձախ ափին՝ 33 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 32 կմ է, ավազանի տարածքը 123 կմ2։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Կուբանի ավազանային շրջանին, ջրատնտեսային տեղամասը՝ Կուբան, ենթաավազանը՝ բացակայում է։ Գետի գետային ավազանը՝ Կուբան։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 06020001312108100005354
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 108100535
Ավազանի կոդը - 06.02.00.013
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 08
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 1


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Ուլրիխ Զայդլ

Ուլրիխ Զայդլ (գերմ.՝ Ulrich Seidl, նոյեմբերի 24, 1952(1952-11-24), Վիեննա, Ավստրիայի բռնազավթումը դաշնակիցների կողմից), ավստրիացի ռեժիսոր, սցենարիստ, գրող և պրոդյուսեր։
Սերում է թունդ կաթոլիկ ընտանիքից, ծնողները մասնագիտությամբ բժիշկներ էին։ Մանկության տարիներն անց է կացրել Ստորին Ավստրիա նահանգում։
Շուրջ մեկուկես տասնյակ ֆիլմերի հեղինակ է, բազմաթիվ միջազգային կինոփառատոների դափնեկիր։ Զայդլի գեղարվեստական ֆիլմերը դրամաներ են, որոնց բնորոշ է ընդգծված անաչառ ենթադրյալ վավերագրականություն։
Կինոարտադրությունում իր աշխատանքը սկսել է որպես կարճամետրաժ, ապա և վավերագրական ֆիլմերի ռեժիսոր. «Լավ լուրեր» (1990 թ.), «Սեր առ կենդանիներ» (1995 թ.), «Մոդելներ» (1999 թ.)։
Իր 2001 թ-ի «Շան օր» առաջին գեղարվեստական կինոնկարի համար արժանացել է Վենետիկի կինոփառատոնի մրցանակի։
2003 թ-ին հիմնադրել է «Ulrich Seidl Filmproduktion GmbH» կինոընկերությունը և այդ պահից ի վեր հանդես է գալիս նաև որպես պրոդյուսեր։
2007 թ-ի նրա «Ներմուծում/Արտահանում» կինոնկարը արժանացել է «Ոսկե ծիրան» երևանյան միջազգային կինոփառատոնի գլխավոր մրցանակի, ինչպես նաև ներկայացվել է Կաննի կինոփառատոնում։
2012-2013 թթ-ին էկրան բարձրացավ Զայդլի «Դրախտ» եռապատումը։ Դրանցից առաջինը «Դրախտ. Սեր» (2012 թ.) կինոնկարը պատմում է ավստրիացի մոտավորապես 50 տարեկան կանանց մասին, որոնք մեկնում են Քենիա սեքս-զբոսաշրջության։ Երկրորդը՝ «Դրախտ. Հավատք» (2012 թ.), նվիրված է ռենտգենոլոգ-բուժքրոջը, ով դարձել է կաթոլիկ միսիոներուհի, իսկ երրորդը՝ «Դրախտ. Հույս» (2013 թ.), պատմում է նիհարելու նպատակով հատուկ սննդակարգով ճամբար մեկնած դեռահաս աղջկա մասին։
2013 թ-ին կրկին այցելել է Երևան, որտեղ «Ոսկե ծիրան» կինոփառատոնի «Երևանյան պրեմիերաներ» ծրագրի շրջանակներում ցուցադրվեց նրա «Դրախտ. Սեր» ֆիլմը։
Զայդլն ամուսնացած է լրագրող Վերոնիկա Ֆրանցի (ծնվել է 1965 թ-ին) հետ, ով մասնակցել է նրա վերջին ֆիլմերի ստեղծմանը որպես սցենարի համահեղինակ։ Նրանց ընտանիքը բնակվում է Վիեննայում, ունեն երկու երեխա։


== Ծանոթագրություններ ==
Օրեխովկա (Վոլգայի վտակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Օրեխովկա (այլ կիրառումներ)Օրեխովկա (ռուս.՝ Ореховка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Իվանովոյի մարզում, Յուրևեցկի շրջանում։ Գետաբերանը տեղակայված է Վոլգա գետի աջ ափին 2353 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 8,5 կմ է, ավազանի տարածքը 52,3 կմ2։ Գետի ակունքը գտնվում է Ֆիլինկա գյուղի մոտ, Յուրևեց քաղաքից 15 կմ դեպի հարավ-արևմուտք։ Գետը հոսում է հարավ, ապա հարավ-արևելք։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Վոլգա գետն է։ Գետի ենթաավազանը (Վերին) Վոլգայի վտակների ավազաններն են՝ մինչև Ռիբինսկի ջրամբար։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Վոլգա գետն է՝ մինչև Կույբիշևի ջրամբար (առանց Օկա գետի ավազանի)։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 08010300412110000016934
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 110001696
Ավազանի կոդը - 08.01.03.004
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 10
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Արթուր Փինաջյան

Արթուր Փինաջյան (մարտի 28, 1914(1914-03-28), Նյու Ջերսի, ԱՄՆ - օգոստոսի 19, 1999(1999-08-19), Bellport, Սաֆոլկ շրջան, Նյու Յորք, ԱՄՆ), ամերիկացի հայազգի նկարիչ։


== Կենսագրություն ==
Արթուր Փինաջյանը ծնվել է 1914 թվականին Նյու Ջերսիում, ցեղասպանությունից մազապուրծ եղած, Նյու-Յորքում բնակություն հաստատած ընտանիքում։
1930-ական թվականներին աշխատել է որպես անիմատոր՝ ստեղծելով կոմիքսներ։ Նրա աշխատանքների մեծ մասը տպագրվել է «New York Daily News»-ում։
Մասնակցել է Երկրորդ աշխարհամարտին և արժանացել է «Բրոնզե աստղի» արիության համար։


== Ստեղծագործական ուղի ==
Նրա աշխատանքները կարելի է բաժանել երկու ժամանակաշրջանի՝ Վուդսթոքյան (1950 - 1973) և Բելփորթյան (1974 - 1999)։ Առաջին շրջանի աշխատանքներն աչքի են ընկնում ավելի հագեցած գունային գամմայով, իսկ երկրորդ շրջանը՝ ավելի նոսր և թույլ գույներով։
2013 թվականին ԱՄՆ-ի Կալիֆոռնիա նահանգի Սուրբ Լևոն հայկական եկեղեցու Զորյան թանգարանում բացվելու է գեղանկարչի կտավների ցուցահանդես-վաճառքը։


== Հետմահու հռչակ ==
Փինաջյանի արվեստը համաշխարհային ճանաչում է ստացել նրա մահվանից տասնյակ տարիներ անց։ Նկարիչը քրոջն ասել է իր մահից հետո դեն նետել բոլոր նկարները, բայց քույրը չի գնացել այդ քայլին։ Իսկ 2005 թվականին քրոջ մահից հետո նկարչի հարազատները որոշել են տունը վաճառել։ Գնորդներ Թոմաս Շուլցն ու Լորենս Ջոզեֆը դրա համար վճարել են 300 հազար դոլար։ Տունը գնելուց հետո ձեղնահարկում ու ավտոտնակում նրանք հայտնաբերել են Փինաջյանի՝ 3000-ից ավելի ստեղծագործություններ, որոնք միլիոնավոր դոլարներ են գնահատվում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Տան նկուղում ամերիկացին հայտնաբերել է Արթուր Փինաջյանի նկարները, որոնք գնահատվել են 30 միլիոն դոլար
Արթուր Փինաջյան... Անհայտության մեջ մնաց մինչև մահը