Լինա Բասքեթ

Լինա Բասքեթ (անգլ.՝ Lina Basquette, ի ծնե Լինա Կոուպլենդ Բասքեթ (անգլ.՝ Lena Copeland Baskette), ապրիլի 19, 1907(1907-04-19), Սան Մատեո, ԱՄՆ - սեպտեմբերի 30, 1994(1994-09-30), Wheeling, Արևմտյան Վիրջինիա, ԱՄՆ), 75 տարվա աշխատանքային կարիերայով ամերիկյան դերասանուհի։ Նա սկսել է իր գործունեությունը համր կինոյից։


== Կենսագրություն ==


=== Վաղ տարիներ ===
Ծնվել է Կալիֆոռնիայում։ Ծնողները դեղատան սեփականատերեր էին։ Մանկուց զբաղվել է պարերով և բալետով, ինչի շնորհիվ ութ տարեկանում դարձել է «RCA Records» ընկերության գովազդի մոդել։ 1916 թվականին նրա հետ պայմանագիր է կնքել «Universal Studios» կինոընկերությունը՝ կարճամետրաժ ֆիլմաշարում նկարահանվելու համար, որից հետո սկսվել է նրա կարիերան կինոյում։ Լինայի հայրը ինքնասպան է եղել, իսկ երեք տարի անց նրա մայրը կրկին ամուսնացել է։ Այդ ամուսնությունից է ծնվել Մարջ Չեմպիոնը, որը նույնպես դերասանուհի է դարձել։
16 տարեկանում Բասքեթը որպես պարուհի ընդունվել է «Զիգֆելդի խելագարություն» (անգլ.՝ Ziegfeld Follies) հայտնի երաժշտական շոուի թատերախումբ։ Իր պարային տաղանդի շնորհիվ պրոդյուսերները նրան ավանել են Ամեիկայի պրիմա-բալերինա, նույնիսկ բալետի արտիստուհի Աննա Պավլովան ցանկացել է դառնալ նրա ուսուցիչը։ Մայրը մերժել է Պավովնային, կարծելով, որ բալերինայի կարիերան աղջկան մեծ եկամուտ չի տա, ինչի մասին ինքը՝ Լինա Բասքեթը, հետագայում զղջացել է։


=== Դերասանական կարիերա ===
1925 թվականին «Զիգֆելդի խելագարություն» (անգլ.՝ Ziegfeld Follies) շոուի ժամանակ նրան նկատել է «Warner Bros.» ստուդիայի համահիմնադիրներից մեկը՝ Սեմ Վորները։ Նա սիրահարվել է երիտասարդ արտիստուհուն և ամուսնության առաջարկություն է արել։ Բասքեթը մերժում է առաջարկը, քանի որ Ուորները տարիքով մեծ էր, բայց մայրը պնդում էր հավատացնում էր, որ նրանց ամուսնությունը հաջող կլինի, քանի որ Ուորները հարուստ է։ 1925 թվականի ամռանը տեղի է ունեցել նրանց հարսանիքը, իսկ մեկ տարի անց ծնվել է նրանց դուստրը։
1928 թվականին Լինա Բասքեթը վերադառնում է կինեմատոգրաֆիա՝ մեկ տարվա ընթացքում նկարահանվելով չորս կինոնկարներում, որոնց թվում էր «Ծուղակ» ֆիլմը։ Նույն թվականին նա հայտնվում է «Wampas Baby Stars» -ի ցուցակում՝ որպես տարվա ամենահեռանկարային դերասանուհիներից մեկը։ 1929 թվականին դերասանուհին նկարահանվում է Սեսիլ Բլաունտ դե Միլլի «Անաստվածուհին» (անգլ.՝The Godless Girl ) դրամայում, որը դառնում է նրա կարիերայի ամենապայծառ և հիշարժան ֆիլմերից մեկը։ Ֆիլմը մեծ հաջողություն չի ունեցել ԱՄՆ-ում, սակայն հիացմունքով է ընդունվել Ավստրիայում և Գերմանիայում։ Ավելի ուշ Բասքեթը խոստովանել է, որ նույնիսկ նամակ է ստացել Ադոլֆ Հիտլերից, որտեղ նա իրեն անվանել է իր սիրելի կինոաստղ։
1930-ականների սկզբին Բասքեթի կարիերան աստիճանաբար անկում է ապրում՝ հիմնականում Ուորներ ընտանիքի հետ թշնամանքի պատճառով։ 1937 թվականին, նացիստների իշխանության գալուց հետո, նրան պայմանագիր է առաջարկել գերմանական «Universum Film AG» կինոստուդիան։ Գերմանիա ժամանելուց հետո նա հանդիպում է ունենում Հիտլերի հետ, որտեղ, Բասքեթի պնդմամբ, ֆյուրերը փորձել է խաղալ իր զգացնուքների հետ։ Երբ Հիտլերը շարունակել է համառել, դերասանուհին հարվածել է նրա աճուկային հատվածին և հայտարարել, որ իր մայրական պապը հրեա է եղել, վերադարձել է ԱՄՆ։ Մինչև 1930 ականների վերջը կինոյում նրա կարիերան շարունակում է մարել։ Լինան վերադառնում է պարերին՝ ելույթ ունենալով գիշերային ակումբներում և մասնակցելով երաժշտական ռևյուին։ Այդ ժամանակ նա արդեն 5-րդ անգամ ամուսնացել էր և ամուսնու՝ բրիտանացի դերասան Հենրի Մոլիսի հետ թատերական բեմադրություններով շրջել էր ԱՄՆ-ում, Ավստրալիայում և Նոր Զելանդիայում։ 1943 թվականին «Հանցագործությունների գիշեր» ֆիլմի նկարահանումից հետո դերասանուհին ավարտում է իր կարիերան կինոյում։
1943 թվականի օգոստոսին նրան բռնաբարել և կողոպտել է 22-ամյա զինծառայող Ջորջ Փոլ Ռիմքը։ Նա դատարանում հերքում է բոլոր մեղադրանքները, սակայն մեղավոր է ճանաչվում և դատապարտվել ցմահ ազատազրկման :


== Շնաբուծություն ==
1947 թվականին Բասքեթը Փենսիլվանիայում ֆերմա է ձեռք բերում, որտեղ 1950 թվականին, իր վեցերորդ ամուսնու՝ Ուորներ Գիլմորի հետ, զբաղվում է գերմանական բուլդոգերի բուծմամբ։ Հետագա տարիներին Բասքեթը դառնում է հիանալի շնաբույծ, իսկ նրա շները բազմաթիվ մրցանակներ են նվաճում մասնագիտական ցուցահանդեսներում։ Նա նաև մի քանի գիրք է գրել շների թմասին։ 1983 թվականին, թոշակի անցնելուց հետո, նա դադարել է զբաղվել շների բուծմամբ՝ դառնալով մրցույթի ժյուրիի անդամ։


=== Ուշ տարիներ ===
1989 թվականին «The New Yorker» ամսագրում հրապարակվել է դերասանուհուն նվիրված հոդված, որն էլ նպաստել է նրա ֆիլմերի նկատմամբ հետաքրքրության վերականգնմանը։ Նրա մասնակցությամբ ֆիլմերը ցուցադրվել են Վաշինգտոնի ազգային արվեստի պատկերասրահում և Լոս Անջելեսի համր կինոյի թատրոնում։ 1991 թվականին հրատարակվել է նրա ինքնակենսագրականը։
Լինա Բասքեթը մահացել է 1994 թվականի աշնանը՝ 87 տարեկան հասակում՝ լիմֆոմայից, Արևմտյան Վիրջինիայի իր տանը։ Նրա ութ ամուսնություններից նա ունեցել է երկու երեխա, թոռ և ծոռ։ ԱՄՆ կինոարտադրության մեջ ունեցած ներդրումների համար Հոլիվուդյան փառքի ծառուղում արժանացել է աստղի։


== Ծանոթագրություններ ==