Ղրիմի հարթակ

«Ղրիմի հարթակ» (ուկրաիներեն՝ Кримська платформа),  Ուկրաինայի նախագահի դիվանագիտական նախաձեռնություն ուղղված ընդդեմ Ռուսաստանի Դաշնության, որի նպատակ է հռչակվել Ուկրաինայի միջազգային գործընկեր երկրների խորհրդակցությունների և գործողությունների համակարգման միջոցով Ռուսաստանին Ղրիմը միացման հետևանքների հակազդումն ու թերակղզին Ուկրաինայի վերահսկողության տակ վերադարձնելը։


== Նպատակներ ==
«Ղրիմի հարթակը» հռչակել է, որ իր գործունեությունն կիրականացվի հինգ գերակա ուղղություններով՝

Ղրիմի կարգավիճակի փոփոխության չճանաչման միջազգային քաղաքականության համախմբում,
պատժամիջոցների արդյունավետությունը, դրանց ամրապնդումը և շրջանցման ուղիների արգելափակում,
մարդու իրավունքների և միջազգային մարդասիրական իրավունքի պաշտպանություն,
Ազով և Սև ծովերի տարածաշրջանում և դրանից դուրս անվտանգության ապահովում, նավագնացության ազատության սկզբունքի պաշտպանություն,
«օկուպացիայի» բնապահպանական և տնտեսական հետևանքների հաղթահարում։Ըստ նախաձեռնողները՝ «Ղրիմի հարթակը» բաց է հետագա համագործակցությունների համար։


== Ստեղծում ==
«Ղրիմի հարթակը» ստեղծվել է Ուկրաինայի արտաքին գործերի նախարարության կողմից՝ Ուկրաինայի նախագահ Վլադիմիր Զելենսկու և իր գրասենյակի նախաձեռնությամբ և աջակցությամբ։ Նման հարթակի պլանների մասին հայտարարվել է Ժամանակավորապես օկուպացված տարածքների վերաինտեգրման հարցերով նախարարությունում։ 2020 թվականի սեպտեմբերին ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասամբլեայի 75-րդ նստաշրջանում, Նախագահ Զելենսկին մասնակից երկրներին կոչ է արել միանալ նման հարթակի ստեղծմանը։
2021 թվականի փետրվարի 26-ին Վլադիմիր Զելենսկին հրամանագիր ստորագրեց «Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության և Սևաստոպոլ քաղաքի ժամանակավորապես օկուպացված տարածքի դեօկուպացման և վերաինտեգրմանն ուղղված առանձին միջոցների մասին», որով նա որոշեց ստեղծել Կազմակերպչական կոմիտե՝ Ղրիմի պլատֆորմի հիմնադիր գագաթնաժողովի պատրաստում և անցկացում Ուկրաինայում։ Համաձայն փաստաթղթի՝ ԱԳՆ-ն ապահովում է Ուկրաինայի մասնակցության համակարգումը «Ղրիմի հարթակի» աշխատանքներում։ «Ղրիմի հարթակի» հիմնադիր գագաթնաժողովի նախապատրաստման կազմակերպչական կոմիտեի Նախագահը հանդիսանում էր Ուկրաինայի արտաքին գործերի Նախարար՝ Դմիտրի Կուլեբան։
«Ղրիմի հարթակի» հիմնադիր գագաթնաժողովն անցկացվել է 2021 թվականի օգոստոսի 23 -ին Կիևում։ Այն դարձավ Հարթակի առաջին միջոցառումն ամենաբարձր քաղաքական մակարդակով և պաշտոնապես սկսեց իր գործունեությունը։ Գագաթնաժողովին ելույթ ունեցան Ուկրաինայի Նախագահը, Գերագույն Ռադայի Նախագահը, Վարչապետը, Ղրիմի թաթար ժողովրդի առաջնորդը, արտասահմանյան պատվիրակությունների ղեկավարները, «Ղրիմի հարթակի» փորձագիտական ցանցի ներկայացուցիչը։ Գագաթնաժողովին մասնակցեցին 46 երկիր և միջազգային կազմակերպություններ։
Գագաթնաժողովի ընթացքում անցկացվեց 4 պանելային քննարկումներ, հետևյալ թեմաներով.

Չճանաչման և պատժամիջոցների քաղաքականություն
Անվտանգության մարտահրավերներ
Ժամանակավորապես օկուպացված Ղրիմում մարդու իրավունքների պաշտպանությունը
Ղրիմի թաթար ժողովրդի իրավունքների վերականգնումը«Ղրիմի հարթակի» գործունեությունը չի ավարտվի, այլ միայն կսկսվի Գագաթնաժողովից հետո։ Այն զուգահեռաբար տեղի կունենա մի քանի մակարդակներով. միջկառավարական, խորհրդարանական, փորձագիտական։


== Ղրիմի հարթակի մասնակիցներ ==
«Ղրիմի հարթակի» Գագաթնաժողովին մասնակցել է 46 պաշտոնական պատվիրակություն, որից 14-ը ղեկավարել են պետությունների և կառավարությունների ղեկավարները, 2-ը՝ խորհրդարանների ղեկավարները, տասից ավելի նախարարների և կառավարության անդամների մակարդակով, 4-ը՝ միջազգային կազմակերպությունների ղեկավարներ։«Ղրիմի հարթակի» էությունը կայանում է այս համակարգման և խորհրդատվական ձևաչափի նորարարական ճարտարապետության մեջ, այն է` նրա երեք ուղիները` միջկառավարական, միջխորհրդարանական և փորձագիտական։
Այս միջազգային ձևաչափը ներառում է իր մեջ խորհրդարանական և փորձագիտական դիվանագիտության բաղադրիչներ։
Փորձագիտական ցանցն արդեն համախմբել է աշխարհի 33 երկրների ավելի քան 200 վերլուծաբանների, փորձագետների և գիտնականների Միջոցառման համար հավատարմագրվել է 370 լրագրող, որից 170-ը՝ օտարերկրյա։


== Ղրիմի հարթակի մասնակիցների մասին ==
Օգոստոսի 23-ին Կիևում «Ղրիմի հարթակի» հիմնադիր Գագաթնաժողովին մասնակցեց 46 երկիր և միջազգային կազմակերպություն, այդ թվում՝

եվրոպական մայրցամաքի երկրների 3/4
Մեծ յոթնյակի 7/7 երկրներ (G7)
ԵՄ 27/27 երկրներ
30/30 ՆԱՏՕ
Լյուբլինյան եռանկյունի (Ուկրաինա, Լեհաստան, Լիտվա)
Ասոցիացված եռյակ (Ուկրաինա, Վրաստան, Մոլդովա)
Ուկրաինայի բոլոր հարևանները (բացառությամբ Բելառուսի և Ռուսաստանի Դաշնության)
4/7 մայրցամաքներՊատվիրակությունների բոլոր ղեկավարները, անկախ նրանց մակարդակից, լիազորված են պաշտոնապես միացնել իրենց պետությունները «Ղրիմի հարթակին» և ընդունել Հռչակագիրը։ «Ղրիմի հարթակի» Հռչակագիրը մնում է բաց միանալու համար գագաթնաժողովից հետո։ Գագաթնաժողովը պաշտոնապես սկսեց «Ղրիմի հարթակի» գործունեությունը՝ բոլոր մակարդակներում (միջկառավարական, միջխորհրդարանական և փորձագիտական), որը կտևի մինչև թերակղզու վերադարձն Ուկրաինայի կառավարության վերահսկողության ներքո։


== Տես նաև ==
Ղրիմի բռնակցումը Ռուսաստանի Դաշնությանը
Ղրիմի պատկանելության խնդիր
Ուկրաինայի արտաքին քաղաքականություն
Միջազգային պատժամիջոցներ Ռուսաստանի նկատմամբ (2014)
Ռուս-ուկրաինական պատերազմ (2014-այժմ)
Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետություն
Ռուս-ուկրաինական հարաբերություններ


== Ծանոթագրություններ ==