armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Շիպկա (զենք)

Շիպկա, բուլղարական գնդացիր-ատրճանակ։


== Նկարագրություն ==
1990-ական թվականների կեսերից մինչ օրս զենքը կատարելագործվել և թողարկվում է «Arsenal Ltd.» գործարանում՝ Կազանլիկ քաղաքում։
Ավտոմատիկան ունի ազատ շարժվող փակաղակ։
Ձգանի հարվածային մեխանիզմը միայն ավտոմատ կրակահերթի հնարավորություն է տալիս։ Ձախ կողմում գտնվում է փակաղակի բռնատեղը։
Գնդացիր-ատրճանակն ունի ավտոմատ ապահովիչ։
Գնդացիր-ատրճանակի կոթը միացված է ատրճանակային բռնատեղին, պատրաստված է պլաստիկից։
Պահեստատուփի սողնակը տեղադրված է պահեստատուփի պահոցի մոտ։
Գնդացիր-ատրճանակի կոթը պատրաստված է մետաղյա լարից։ Ունի բաց նշանառություն։
Զենքի վրա կարելի է տեղադրել կրակոցի խլացուցիչ և թիրախի որոնման լազերային ցուցիչ։
Համաձայն արտադրողի՝ զենքի ռեսուրսը կազմում է 5000 կրակոց։


== Տեխնիկական բնութագիր ==
Գնդացիր-ատրճանակի կշիռը 2-2,2 կգ (առանց պահեստատուփի)
Երկարությունը 338/625 մմ ծալված/բացված կոթով
Փողի երկարությունը
Փողի երկարությունը 150 մմ
Փամփուշտ 9х18/9×19 մմ
Տրամաչափ 9 մմ
Աշխատանքի սկզբունքը ազատ փակաղակ
Հրաձգության հասողությունը 600-650 կրակոց/ր  (9х18 մմ) և 700 կրակոց/ր (9х19 մմ)
Սկզբնական արագությունը 320 մ/վ (9х18 մմ) և 360 մ/վ (9х19 մմ)
Թռիչքի տևողությունը առավելագույն հեռավորության դեպքում 150 մ
Մարտամթերքի մատակարարումը կամարաձև պահեստատուփ՝ նախատեսված 32 (9×19 մմ փամփուշտի դեպքում՝ 25) փամփուշտի համար
Նշանառություն-բաց


== Ծանոթագրություններ ==


== Հղումներ ==
Մ. Պոպենկար Շիպկա (Shipka) (Բուլղարիա) / сайт «Աշխարհի ժամանակակից հրազենային զինատեսակը»
Arsenal Shipka / Internet Movie Firearms Database (զենքի գործածությունը ֆիլմերում և հեռուստասերիալներում)
Չառլզ շրջան (Մերիլենդ)

Չառլզ շրջան (անգլ.՝ Charles County), ԱՄՆ Մերիլենդ նահանգի 24 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.665 կմ² է, բնակչությունը՝ 146.551 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Լա Պլատա բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1658 թ.։
Պուշկարի (գյուղ, Միխայլովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊուշկարիՊուշկարի (ռուս.՝ Пушкари), գյուղ Ռուսաստանի Ռյազանի մարզի Միխայլովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 380 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Աբըլնղի

Աբըլնղի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի նահանգում։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Զալեսնոե (քաղաքատիպ ավան, Ուկրաինա)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԶալեսնոեԶալեսնոե (ուկրաիներեն՝ Залісне), քաղաքատիպ ավան Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Սնեժնոեի քաղաքային խորհուրդում։
2011 թվականի տվյալներով Զալեսնոե քաղաքատիպ ավանում բնակվում էր 2 432 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Մարգարիտ Խաչիկյան

Մարգարիտ Լևոնի Խաչիկյան (փետրվարի 25, 1949(1949-02-25), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ լեզվաբան։ Բանասիրական գիտությունների դոկտոր (1999)։ Լևոն Խաչիկյանի դուստրը։


== Կենսագրություն ==
Մարգարիտ Խաչիկյանը ծնվել է Երևանում ՀԽՍՀ ԳԱ ակադեմիկոս Լևոն Խաչիկյանի ընտանիքում։ 1966-1968 թվականներին սովորել է Երևանի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետում, 1972 թվականին ավարտել Լենինգրադի պետական համալսարանի արևելագիտության ֆակուլտետը։ 1976 թվականից՝ ՀՀ ԳԱԱ Արևելագիտության ինստիտուտի գիտաշխատող, 1996 թվականից՝ առաջատար գիտաշխատող։ Դասախոսություններ է կարդացել Սորբոնի համալսարանում (1996), Լեյդենի հետազոտությունների (1997) և Արևելյան լեզուների քաղաքակրթությունների պետական ինստիտուտներում (2001, Փարիզ)։
Աշխատությունները վերաբերում են խուռիերենի, ուրարտերենի, էլամերենի, շումերերենի քերականության և տիպաբանության խնդիրներին («Խուռիերեն և ուրարտերեն լեզուները», 1985, ռուսերեն, «Էլամերեն լեզու», անգլերեն, 1998)։


== Ծանոթագրություններ ==
Անալիտիկ ավտոմորֆիզմ

Անալիտիկ ավտոմորֆիզմ, մեկ կամ մի քանի չափանի կոմպլեքս տարածության Օ տիրույթի այնպիսի փոխմիարժեք արտապատկերումն ինքն իր վրա, որի դեպքում պատկերների կոորդինատները նախապատկերների կոորդինատների անալիտիկ ֆունկցիաներն են։
Տված Օ տիրույթի բոլոր հնարավոր անալիտիկ ավտոմատիզմի խմբի ուսումնասիրությունը սկզբունքային դեր է կատարում անալիտիկ ֆունկցիաների տեսության մի շարք կարևոր բնագավառներում։
Մատոկսա

Մատոկսա (ռուս.՝ Матокса), գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Վսևոլոժսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 140 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Գորոդոկ (գյուղ, Վյազմա-Բրյանսկոե գյուղական բնակավայր)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԳորոդոկԳորոդոկ (ռուս.՝ Городок), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1336 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Էլք Գրով (Կալիֆոռնիա)

Էլք Գրով  (անգլ.՝ Elk Grove) քաղաք, որը գտնվում է Սակրամենտո շրջանում (Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ)։ Բնակչությունը կազմում է 153,015 մարդ՝ ըստ 2010 թվականի մարդահամարի տվյալների։


== Աշխարհագրությունը ==
ԱՄՆ-ի մարդահամարի բյուրոյի տվյալներով Էլք Գրովը  ունի 109 398 կմ² տարածք, որից 109 271 կմ²-ին հողային տարածք է, իսկ 0,127 կմ²-ին՝ ջուր։ Ջրային ռեսուրսների մակերեսը կազմում է նրա ամբողջ տարածքի 0,12% -ը :
Էլք Գրով քաղաքը գտնվում է ծովի մակարդակից 15 մ բարձրության վրա :


== Ժողովրդագրություն ==
Ըստ 2010 թվականի մարդահամարի տվյալների  Էլք Գրովում բնակվում է 153 015 մարդ։ Բնակչության միջին խտությունը կազմում էր շուրջ 1400 մարդ/կմ²։
Ըստ մարդահամարի, Էլկ Գրովսի ռասայական կազմը ձևավորվել է հետևյալ կերպ՝ 70 478 (46,1%) սպիտակամորդներ, 17,172 (11,2%)՝  սև կամ աֆրոամերիկացիներ, 965 (0,6%)՝  տեղաբնիկ ժողովուրդներ, 40 261 ( 26,3%)՝  ասիացիներ, 1807 (1,2%)՝  Խաղաղ օվկիանոսի կղզիներից ներգաղթածներ, 12 101-ը (7,9%)՝ խառը ցեղերի ներկայացուցիչներ, 10 231-ը (6,7%)` այլ ազգություններ։ Իսպանացիները կամ լատինամերիկացիները կազմում էին 29 810 մարդ` բոլոր բնակիչների 38,8% -ը։
47 927 ընտանիքներից 49,5% -ը երեխաներին դաստիարակիում է մինչև 18 տարեկան, 61,2% -ը համատեղ ապրող ամուսնական զույգեր են, ընտանիքների 13,7% -ը առանց ամուսինների կանայք  են, 19,5% -ը չունեն ընտանիքներ։ Մարդահամարի տվյալներով ընտանիքների ընդհանուր թվի 15,1% -ը ապրում են ինքնուրույն, իսկ 4,5%-ը միայնակ տարեցներ են՝ 65 տարեկան և ավելի մեծ։ Տնային տնտեսության միջին չափը կազմել է 3,18 մարդ, ընտանիքում ապրողների միջին չափը` 3,54 մարդ։
Համաձայն 2010 թվականի մարդահամարի, բնակչությունը ըստ տարիքային միջակայքի հետևյալն է․ 18 տարեկանից ցածր բնակիչներ թիվը կազմում է 46 128 մարդ (30,1%), 18-ից 24 տարեկանների թիվը՝ 13 129 մարդ (8,6%) , 25-ից 44 տարեկանների թիվը՝ 42 688 մարդ (27, 9%), 45-ից 64 տարեկանը՝ 38 326 մարդ (25%) և 65 տարեկան և ավելի բարձր տարիքայինների թիվը կազմում է՝ 12 744 մարդ (8.3%)։ Բնակիչների միջին տարիքը 34,3 տարեկան է։ Էլք Գրովում յուրաքանչյուր 100 կնոջը ընկնում է 93,9 տղամարդ, մինչդեռ 18 տարեկան և ավելի բարձր յուրաքանչյուր 100 կնոջ համար՝ 89,2 տղամարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Մորիս Չիկս

Մորիս Էդվարդ Չիկս (անգլ.՝ Maurice Edward Cheeks, սեպտեմբերի 8, 1956(1956-09-08), Չիկագո, Իլինոյս, ԱՄՆ), ամերիկացի պրոֆեսիոնալ բասկետբոլիստ և մարզիչ, այժմ աշխատում է Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի «Օկլահոմա Սիթի Թանդեր» ակումբում՝ որպես գլխավոր մարզչի օգնական։ 2018 թվականից Բասկետբոլի փառքի սրահի անդամ։


== Վաղ տարիներ ==
Մորիս Չիկսը ծնվել է 1956 թվականի սեպտեմբերի 8-ին Իլինոյս նահանգի Չիկագո քաղաքում, սովորել է Դուսեյբլի դպրոցում, որում հանդես է եկել տեղի բասկետբոլային ակումբի կազմում։


== Խաղացողի կարիերա ==
Խաղացել է խաղարկողի դիրքում։ Սովորել է Արևմտյան Տեխասի համալսարանում։ 1978 թվականի NBA դրաֆթի ժամանակ ընտրվել է «Ֆիլադելֆիա-76» ակումբի կողմից՝ 36-րդ համարի ներքո։ Հետագայում հանդես է եկել «Սան Անտոնիո Սփըրս», «Նյու Յորք Նիքս», «Ատլանտա Հոքս» և «Նյու Ջերսի Նեթս» ակումբների կազմում։ NBA-ում, ընդհանուր առմամբ, անցկացրել է 14 մրցաշրջան։ 1982-83 թվականների մրցաշրջանին Չիկսը Ֆիլադելֆիայի կազմում դարձել է NBA չեմպիոն։ Չորս անգամ մասնակցել է NBA բոլոր աստղերի խաղին (1983 և 1986-1988)։ Չորս անգամ ընգրկվել է NBA բոլոր աստղերի պաշտպանության առաջին հավաքականի կազմում (1983-1986), ինչպես նաև մեկ անգամ NBA բոլոր աստղերի պաշտպանության երկրորդ հավաքականի կազմում (1987)։ 1986 թվականին Չիկսը դարձել է NBA պարբերական առաջնության հարթակի վրա անցկացրած րոպեների առաջնորդ։ «Սևնթի Սիքսերս»-ում նրա կողմից անմահացված է 10-րդ համարրը։ NBA կարիերայի ընթացքում, ընդհանուր առմամբ, խաղացել է 1101 խաղ, որոնց ժամանակ հավաքել է 12195 միավոր (11,1 մ/խ), կատարել 3088 անդրադարձ, 7392 փոխանցում, 2310 խլում և 294 բլոկշոտ։


== Մարզչի կարիերա ==
Խաղացողի կարիերայի ավարտից հետո մարզել է «Պորտլենդ Թրեյլ Բլեյզերս», «Ֆիլադելֆիա-76» և «Օկլահոմա Սիթի Թանդեր» (օգնական) ակումբները։ 2013 թվականի հունիսի 10-ին դարձել է «Դետրոյթ Փիստոնս» ակումբի գլխավոր մարզիչը, իսկ 2014 թվականի փետրվարի 4-ին հեռացվել է այդ պաշտոնից, իսկ գլխավոր մարզչի ժամանակավոր պարտակունությունները կատարել է նրա օգնական Ջոն Լոյերը։


== NBA կարիերայի ցուցանիշներ ==


=== Ամենամյա մրցաշրջան ===


=== Փլեյ օֆ ===


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրությունը Basketball-Reference.com կայքում(անգլ.)
Վիճակագրությունը NBA.com կայքում(անգլ.)
Մարզչի կարիերան Basketball-Reference.com կայքում(անգլ.)
Մոկրայա Ելմուտա (Պրոլետարսկի շրջան)

Մոկրայա Ելմուտա (ռուս.՝ Мокрая Ельмута), գյուղ Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Պրոլետարսկի շրջանում։ Մոկրոելմուտյանսկի գյուղական համայնքի վարչական կենտրոնն է։
Պարկավոր առյուծ

Պարկավոր առյուծ (լատ.՝ Thylacoleo carnifex), գիշատիչ պարկավորների վերացած տեսակ։ Պարկավոր առյուծ, հայտնաբերված մնացորդները, որը գտել են պլեյստոցենի հողային շերտում, եղել են Ավստրալիայի խոշոր գիշատիչ կաթնասուններ իրենց ժամանակաշրջանում։ Վերջին տեղեկություններով, ելնելով քարանձավի մեջ գտնված պարկավոր առյուծի նկարի, վերջին պարկավոր առյուծները ապրել են միաժամանակ Ավստրալիայի տեղաբնակների հետ 1 600 000 - 46 000 տարի առաջ։


== Նկարագրություն ==

Պարկավոր առյուծը կարող էր հասնել մոտ մեկ ու կես մետր երկարության, իսկ բարձրությունը բաշից 70 սմ է (կմախքի ամենակարևոր մասը՝ ողնաշարն է)։ Կենդանու քաշը հասնում էր մոտ 110 կգ, սակայն հայտնաբերված գանգոսկրը թույլ է տալիս խոսել այն մասին, որ գոյություն են ունեցել պարկավոր առյուծներ, որոնց քաշը հասել է 150 կգ։ Պարկավոր առյուծը եղել է չափազանց ամուր կառուցվածքով գիշատիչ, որի մկանային համակարգը լավ զարգացած էր, ինչի պատճառով՝ չնայած փոքր չափերին, ունենեցել է մեծ զանգված։
Առանձնահատուկ լավ էր զարգացած գոտկատեղի հատվածը՝ հաստ ոսկրերով և վառ արտահայտված մկանային համկարգով։ Գոտկատեղի մեջ տեղում գտնվում էր կանոնավոր աճող ելուստ, որին կպել էր ուժեղ մկանային համակարգը, թույլ տալով կենդանուն հարձակվել և պահել ճանկերով մեծ և լավ պաշտմանված որսը։ Արմունկների ոսկրերի համեմատությունը ցույց է տվել, որ պարկավոր առյուծի օրգանները կառուցվածքով տարբերվում են այժմյան ապրող գիշատիչ կաթնասունների կառուցվածքից։ Պարզվեց, որ պարկավոր առյուծը կարող էր մեծ տարածությամբ «շպրտել» իր առջևի վերջույթները։ Դա, և ցցված մեծ մատը օգնում էին գիշատիչին բռնել և սպանել մեծ զոհերին ճանկերով, այլ ոչ թե ատամներով։ Զոհը մասնատվում էր արմատային ատամներով։ Առյուծը հաշված վայրկյաններում զոհին սպանում էր։ Նրան նույնպես պետք էր կիսել տարածքը այլ խոշոր գիշատիչների հետ՝ պարկավոր գայլի, մեծամողեսների, մեգալանյաների և կվինկանաների հետ։


== Ծանոթագրություն ==


== Արտաքին հղումներ ==
Thylacoleo — Australia’s Marsupial Lion
Thylacoleo Imagery
Элементы — новости науки: Изменения климата не были причиной массового вымирания австралийских животных
Австралийцы видели сумчатого льва — Прошлое: Наука / infox.ru
(6847) Կունց-Հալշտեյն

(6847) Կունց-Հալշտեյն (անգլ.՝ Kunz-Hallstein), աստերոիդ Մարսի ուղեծիրը հատող աստերոիդների խմբում։ Հայտնաբերվել է 1977 թվականի սեպտեմբերի 5-ին Հանս-Էմիլ Շուստերի կողմից Լա Սիլյայում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,321315 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,6523 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9903 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1291,81 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,278678 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 24,6° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(6847) Կունց-Հալշտեյն աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Նևլյա (Չերյոխի վտակ)

Նևլյա (ռուս.՝ Невля), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Յարոսլավլի մարզով։ Գետաբերանը գտնվում է Չերյոխա գետի ձախ ափից 95 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 12 կմ։


== Ջրագրության տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Վադնիյե, գետը ենթաավազան չունի, գետի գետային ավազանը
Նարվա։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝

Ջրային օբյեկտի կոդը հանրային գրանցմամբ — 01030000212102000029263
Կոդը ըստ հիդրոլոգիական հետազոտության (ՌԴ) — 102002926
Ավազանի կոդը — 01.03.00.002
Ծավալի համարը ըստ ՌԴ-ի — 2
Թողարկումը ըստ ՌԴ-ի — 0


== Ծանոթագրություններ ==
Չիրիկի

Չիրիկի (վրաց.՝ ჩირიკი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Մցխեթ-Մթիանեթ մարզի Դուշեթի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 1200 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Դուշեթից հեռու է 62 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 35 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Պալե Պրաչա (այլ կիրառումներ)

Պալե Պրաչա կարող է վերաբերվել.

Պալե Պրաչա, քաղաք Բոսնիա և Հերցեգովինայի Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնություն վարչական կազմավորման համանուն համայնքում։
Պալե Պրաչա, համայնք Բոսնիա և Հերցեգովինայի Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնություն վարչական կազմավորմում։
Bitch I'm Madonna

«Bitch I'm Madonna», ամերիկացի երգչուհի Մադոննայի երգն է, համագործակցությամբ ռեփեր Նիքի Մինաժի հետ։ Երգը թողարկվել է 2015 թվականի հունիսի 15-ին՝ որպես Մադոննայի «Rebel Heart» կոչվող թվով 13–րդ ալբոմի երրորդ սինգլ։ Երգը գրվել է Մադոննայի, Diplo-ի, Արիել Ռաքշադի, MoZella-ի, Թոբի Գադի, Նիքի Մինաժի և Սոֆիի կողմից։


== Տեսահոլովակ ==
Երգի տեսահոլովակը, որի ռեժիսորն է Յունաս Օկերլունդը, նկարահանվել է Նյու Յորք քաղաքի The Standard հյուրանոցում։ Պրեմիերան կայացել է 2015 թվականի հունիսի 17-ին Tidal երաժշտական կայքում, իսկ հաջորդ օրը տեղադրվել է նաև երգչուհու VEVO ալիքում։ Տեսահոլովակի տարբեր կադրերում հայտնվում են այնպիսի աստղեր, ինչպիսիք են՝ Ռիտա Օրա, Քրիս Ռոք, Քեյթի Փերրի, Մայլի Սայրուս, Բիյոնսե և Քանյե Ուեսթ։ Երաժշտական քննադատները տեսահոլովակը համեմատել են երգչուհի Թեյլոր Սվիֆթի «Bad Blood» երգի տեսահոլովակի հետ, որում նույնպես հայտնի աստղեր են նկարահանվել։


== Հետաքրքիր փաստեր ==
Հայաստանում որոշ լրատվամիջոցներ երգի անվանումը թարգմանել են «Ա՛յ լիրբ, ես Մադոննան եմ»։


== Երգացանկ ==
Թվային ներբեռնում (Ալբոմի տարբերակ)«Bitch I'm Madonna» – 3։47Թվային ներբեռնում (Ռեմիքսներ)«Bitch I'm Madonna» (Fedde Le Grand Remix) – 3։55
«Bitch I'm Madonna» (Rosabel’s Bitch Move Mix) – 7։05
«Bitch I'm Madonna» (Sander Kleinenberg Remix) – 4։58
«Bitch I'm Madonna» (Junior Sanchez Remix) – 5։10
«Bitch I'm Madonna» (Oscar G 305 Dub) – 8։44
«Bitch I'm Madonna» (Sick Individuals Remix) – 5։07
«Bitch I'm Madonna» (Dirty Pop Remix) – 5։11
«Bitch I'm Madonna» (Flechette Remix) – 3։21
«Bitch I'm Madonna» (Oscar G Bitch Beats) – 8։44
«Bitch I'm Madonna» (Rosabel’s Bitch Move Dub) – 7։35


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Երգի տեսահոլովակը ՅուԹուբում
Արևելյան թատրոն (Թուրքիա)

«Արևելյան թատրոն», հայ առաջին պրոֆեսիոնալ դրամատիկական թատրոնը նոր ժամանակներում։


== Պատմություն ==
Հիմնադրվել է 1861 թվականին, Կ․Պոլսում՝ Ս․ և Ա․ Ալթունյան եղբայրների ջանքերով։ Առաջին ներկայացումը (Ռոթայի «Երկու հիսնապետներ») տեղի է ունեցել 1861 թվականի դեկտեմբերի 14-ին և նշանավորվել Միքայել Նալբանդյանի «Ազգային թատրոն Պոլսի մեջ» ծրագրային ճառով։ Թատրոնի գաղափարական հովանավորությունն ստանձնել է Հ․ Սվաճյանի «Մեղու» պարբերականը։ Թատերախումբը առաջին թատերաշրջանում գործել է իտալացի ռեժիսոր Ասթիի հետ, 1862-1864 թվականներին Զմյուռնիայում՝ դերասաններ Հ. Վարդովյանի ու Մ․ Մնակյանի, ապա՝ Ս. Էքշյանիգլխավորությամբ։ Իսկ 1869-1871 թվականները թատրոնը գլխավորում է Պետրոս Մաղաքյանը։
1865-1868 թվականներին «Արևելյան թատրոն» կոչվել է «Հայ դերասանական ընկերություն»՝ Ս․ Հեքիմյանի տնօրինությամբ։ Թատրոնի խաղացանկը կազմված է եղել տարբեր ժանրերի ու ժամանակների պիեսներից, մեծ տեղ են գրավել ֆրանսիական ռոմանտիկական դրաման (Վիկտոր Հյուգո, Ալեքսանդր Դյումա-հայր), իտալական կլասիցիզմի ներկայացուցիչների (Պ․ Մետաստազիո, Վ․ Մոնթի, Վ․ Ալֆիերի), Մոլիերի գործերը և իտալական ավանդական սյուժեներով կատակերգությունները։ Հայ ազգային դրամատուրգիայից «Արևելյան թատրոն» բեմադրել է Մ․ Վանանդեցու «Միհրդատ»-ը, «Մեծն Ներսես»-ը, Թովմաս Թերզյանի «Սանդուխտ»-ը, Մկրտիչ Պեշիկթաշլյանի «Արշակ Բ»-ն, Սրապիոն Հեքիմյանի «Վահրամ»-ը, Դ․ Տեր-Պողոսյանի «Մխիթար դյուցագն»-ը։ Այստեղ է սկզբնավորվել արևմտահայ դերասանական դպրոցը՝ ի դեմս Ա․ Փափազյանի, Ս․ Էքշյանի, Պետրոս Մաղաքյանի, Հ. Վարդովյանի, Մ․ Մնակյանի, Հ․ Աճեմյանի, Ե․ Գարագաշյանի, Դավիթ Թրյանցի, Թովմաս Ֆասուլաճյանի։
1869-1876 թվականներին որոշ ընդհատումներով թատրոնը գործել է Պետրոս Մաղաքյանի գլխավորությամբ։ Խմբի առաջատար դերասաններն են եղել Պետրոս Ադամյանը, Ա․ Հրաչյան, Աստղիկը, Դ․ Թրյանցը, Սիրանույշը, Մարի Նվարդը։ Այս շրջանում է վերջնականապես ձևավորվել և պրոֆեսիոնալ բարձր մակարդակի հասել արևմտահայ դերասանական դպրոցը՝ ռոմանտիկ-սենտիմենտալ և մելոդրամային խաղաոճի որոշակիորեն արտահայտված տարրերով։ «Արևելյան թատրոն» նպաստել է 1860-1870-ական թվականներին արևմտահայ լուսավորական շարժմանը և ազգային-ազատագրական ձգտումներին, զգալի ավանդ ներդրել ազգային թատերական արվեստի զարգացման մեջ։


== Գրականություն ==
Շարասան, Թրքահայ բեմն և իր գործիչները, ԿՊ, 1914։
Ասատուր Հ․, Բերայի «Արևելյան թատրոն»-ին աաաջին երկու տարեշրջանները, «Ըն արձակ տարեցույց», ԿՊ, 1926։
Ստեփանյան Գ․,Արուսյակ Փափազյան, Ե․, 1955։ Նույնի, Ուրվագիծ արևմտահայ թատրոնի պատմության, հ․ 1, Ե․, 1962։
Հովհաննիսյան Հ․ Վ․, Մարտիրոս Մնակյան, Ե․, 1969։
Ուսպեխ (գյուղ, Միյակինսկի շրջան)

Ուսպեխ (ռուս.՝ Успех, բաշկիրերեն՝ Успех), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Միյակինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 59 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Զամթարեթի

Զամթարեթի (վրաց.՝ ზამთარეთი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Ռաճա-Լեչխում և Քվեմո Սվանեթ մարզի Օնի շրջանում։ Գտնվում է Հարավային Օսիայի տարածքում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 1600 մետր բարձրության վրա։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2015 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 11 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Գեղարքունիքի մարզի լքված գյուղերի ցանկ

Ստորև ներկայացվում է Գեղարքունիքի մարզի լքված գյուղերի ցանկը


== Տես նաև ==
ՀՀ վանական համալիրների ցանկ
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ
ՀՀ քաղաքատեղիների ցանկ
ՀՀ քարավանատների ցանկ
ՀՀ տաճարների ու եկեղեցական համալիրների ցանկ
Արցախի վանական համալիրների ցանկ
ՀՀ ձիթհանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պիժմա (գյուղ, Գատչինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Պիժմա (այլ կիրառումներ)Պիժմա (ռուս.՝ Пижма), գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Գատչինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 96 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Գենադի Շիկին

Գենադի Շիկին (ռուս.՝ Генна́дий Серафи́мович Ши́кин, օգոստոսի 30, 1938(1938-08-30) - օգոստոսի 25, 2006(2006-08-25)), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։


== Կենսագրություն ==
Ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Մոսկվայի Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանը։
1962 թվականից զբաղվում է դիվանագիտական գործունեությամբ։

1976 թվականից մինչև 1986 թվականը եղել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության եվրոպական երրորդ բաժնի վարիչի տեղակալ։
1986 թվականի հոկտեմբերի 24-ից մինչև 1990 թվականի մայիսի 24-ն Ավստրիայում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
1990 թվականի մայիսի 24-ից մինչև 1990 թվականի հոկտեմբերի 3-ը Գերմանիայի դեմոկրատական հանրապետությունում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
1991 թվականի սեպտեմբերի 20-ից մինչև 1996 թվականի հունվարի 29-ը Հարավսլավիայում եղել է ԽՍՀՄ, իսկ 1991 թվականից հետո՝ Ռուսաստանի Դաշնության արտակարգ և լիազոր դեսպան։


== Անձնական կյանք ==
Ամուսնացած է, ունի մեկ որդի։


== Դիվանագիտական աստիճան ==
2-րդ դասի արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ (1993 թվականի հունվարի 28)
1-ին դասի արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ (2005 թվականի մարտի 5)
Արտակարգ և լիազոր դեսպան (2013 թվականի հունիսի 13)


== Ծանոթագրություններ ==
Վարժինիա (Մինաս Ժերայս)

Վարժինիա  (պորտ.՝ Varginha), համայնք Բրազիլիայում՝ Մինաս Ժերայս նահանգի կազմում։ Գտնվում է Մինաս Ժերայս նահանգի Հարավ-արևմտյան մասում։ Մտնում է Անդրելանդիյա գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 123 081 մարդ՝ 2010 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 395,647 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում է՝ 314,7 մարդ/կմ2։


== Պատմություն ==
Քաղաքը հիմնադրվել է 1882 թվականին։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 1.372.083.000,00 ռեալ (տվյալները Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 11.456,00 ռեալ (տվյալները Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը, 2000 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 0,824 (տվյալները ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)։


== Պատկերասրահ ==
Մարիամ Գումբասյան

Մարիամ Գումբասյան (ՄարիամԾաղիկյան, 1831, Ստամբուլ, Օսմանյան կայսրություն - 1909), հայ դերասանուհի։
Ծնվել է Կոստանդնուպոլիսում։ Բեմական ասպարեզ է մտել 1862 թվականին, անդրանիկ հայ դերասանուհի Արուսյակից ընդամենը մի քանի տարի հետո, «Արևելյան թատրոնում»։ Նրա փակումից հետո խաղացել է Հակոբ Վարդովյանի խմբում, կատարել գերազանցապես մայրական դերեր։ 1884 թվականին թողել է թատրոնը։


== Աղբյուրներ ==
Hold Me Closer (երգ, Էլթոն Ջոն և Բրիթնի Սփիրս)

«Hold Me Closer», բրիտանացի երգիչ Էլթոն Ջոնի և ամերիկացի երգչուհի Բրիթնի Սփիրսի երգը։ Թողարկվել է որպես սինգլ 2022 թվականի օգոստոսի 26-ին EMI և Mercury լեյբլներում։ Երգը միավորում է Ջոնի «Tiny Dancer» (1971), «The One» (1992) և «Don’t Go Breaking My Heart» (1976) երգերի կատարումները։


== Նախապատմություն և թողարկում ==
Համագործակցության մասին նորություններն առաջին անգամ հայտնվել են 2022 թվականի օգոստոսի սկզբին։ Էլթոն Ջոնը համագործակցությունը հաստատել է օգոստոսի 8-ին։ Օգոստոսի 23-ին Էլթոն Ջոնը կատարել է երգի մի հատված Կաննից ոչ հեռու գտնվող «La Guérite» ռեստորանում հյուրերի առջև որպես անակնկալ։ Հաջորդ օրը Բրիթնի Սփիրսը սոցցանցերում հրապարակել է երգի մի հատված և շնորհակալություն հայտնել Ջոնին այն բանի համար, որ նա հրավիրել է իրեն՝ մասնակցելու ձայնագրությանը։ Թողարկմանը ընդառաջ Սփիրսը ձայնագրությունը նկարագրել է որպես «հիանալի», և նշել, որ իրեն բախտ է վիճակվել «երգել մեր ժամանակների ամենադասական տղամարդկանցից մեկի հետ»։ Նա խոստովանել է, որ իրեն «ճնշված» է զգացել։ Հաղորդվում Է, որ Սփիրսը երգի համար իր վոկալի ձայնագրությունն ավարտել է երկու ժամից էլ քիչ ժամանակում։
Շապիկին երկու կատարողներն էլ պատկերված են մանուկ հասակում. Սփիրսը բալետային կոստյումով է, իսկ Ջոնը նստած է դաշնամուրի մոտ։


== Երգացանկ ==
Digital download and streaming"Hold Me Closer" – 3:22Digital download (Joel Corry remix)"Hold Me Closer" (Joel Corry remix) – 4:08Streaming (Joel Corry remix)"Hold Me Closer" (Joel Corry remix) – 4:08
"Hold Me Closer" – 3:22Digital download (Purple Disco Machine remix)"Hold Me Closer" (Purple Disco Machine remix) – 3:38
"Hold Me Closer" (Purple Disco Machine extended mix) – 5:54Streaming (Purple Disco Machine remix)"Hold Me Closer" (Purple Disco Machine remix) – 3:38
"Hold Me Closer" (Purple Disco Machine extended mix) – 5:54
"Hold Me Closer" – 3:22Digital download (Pink Panda remix)"Hold Me Closer" (Pink Panda remix) – 3:01
"Hold Me Closer" (Pink Panda extended mix) – 3:52Streaming (Pink Panda remix)"Hold Me Closer" (Pink Panda remix) – 3:01
"Hold Me Closer" (Pink Panda extended mix) – 3:52
"Hold Me Closer" – 3:22Digital download (acoustic)"Hold Me Closer" (acoustic) – 3:22Streaming (acoustic)"Hold Me Closer" (acoustic) – 3:22
"Hold Me Closer" – 3:22


== Հիթ-շքերթներ ==


== Հավաստագրեր ==


== Թողարկման պատմություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
Պարոն Լազար

«Պարոն Լազար» (ֆր.՝ Monsieur Lazhar), կանադական դրամատիկ ֆիլմ, որի ռեժիսորն է Ֆիլիպ Ֆալարդոյը։ Էկրաններին է հայտնվել 2011 թվականին։ Ջինի (կինոմրցանակ)ի մի քանի անվանակարգերում դարձել է դափնեկիր, Օսկար (մրցանակ)ի նոմինանտ։ Պրեմիերան տեղի է ունեցել Լոկարնո կինոփառատոնի ժամանակ՝ 2011 թվականի օգոստոսի 8-ին։ Ըստ պիեսի «Բաշիր Լազարը» Էվելին դե լա Շենելեն է, ով էլ կատարել է երկրորդական դերերից մեկը։


== Սյուժե ==
Մոնրեալի տարրական դպրոցներից մեկում, երիտասարդ ուսուցչուհին կյանքին վերջ է տալիս ինքնասպանությամբ։ Նրա փոխարեն իրեն առաջարկում է Բաշիր Լազարը, ով փախստական էր Ալժիրից։ Հասկանալով, որ նոր ուսուցիչ գտնելը տարվա կեսին հեշտ չի լինի, տնօրենը համաձայնվում է։ Սկզբում աշխատանքը հեշտ չտրվեց Լազարին, նա պետք է հաղթահարեր երկրների միջև մշակութային տարբերությունները, բացի դրանից, նա նոր էր կորցրել ընտանիքին․ կինը և երեխան մահացել էին Ալժիրում։ Բացի դրանից նրան անընդհատ հաջողվում էր շփում հաստատել երեխաների հետ, ովքեր դեռ վերապրում էին ուսուցչուհու մահը։ Լազարը շոկ ապրեց, երբ իմացավ, թե ինչու է իրենց առաջվա ուսուցչուհին ինքնասպան եղել։
Շուտով դրանից հետո նրան հայտնում են, որ նա այլևս չի կարող աշխատել դպրոցում, քանի որ հայտնի է դարձել, որ նա երբեք չի եղել ուսուցիչ, իսկ Ալժիրում նա ռեստորան էր պահում։ Ոսուցչուհի եղել է իր կինը, և իր գրությունները նա օգտագործել է, որ սովորեցնի երեխաներին։ Լազարը խնդրեց ևս մեկ օր, որ հրաժեշտ տա իր աշակերտներին, հիշեցնելով, որ երեխաներն արդեն կորցրել են մի ուսուցչուհու, առանց որևէ հրաժեշտի։ Տնօրենը, ով կադրային սխալների պատճառով, հենց ինքն էր հեռացման շեմին կանգնած, տալիս է իր համաձայնությունը։


== Դերերում ==
Մուհամեդ Ֆելագ — Բաշիր Լազար, դպրոցի ուսուցիչ
Սոֆի Նելիս — Ալիսա Լ’Էկյունե, աշակերտուհի
Էմիլեն Ներոն — Սիմոն
Դանիել Պրու — տիկին Վայանկուր
Բրիժիտ Պուպար — Կլեր Լաժու
Ժյուլ Ֆիլիպ — Գաստոն
Լուի Շամպայն — դռնապան
Էվելին դե լա Շենելե — Ալիսա Լ’Էկյուեի մայրը


== Հատուկ մրցանակներ և նոմինացիաներ ==
2011 — երկու մրցանակ Վալյադոլիդի կինոփառատոնի ընթացքում և մրցանակ՝ լավագույն սցենարի համար (Ֆիլիպ Ֆալարդո)։
2011 — Variety Piazza Grande Award մրցանակ և հեռուստադիտողների հավանության մրցանակ
2011 — Տորոնտոյի կինոփառատոնի մրցանակ՝ լավագույն լայնամետրաժ կանադական ֆիլմի համար։
2012 — 6 Ջինի» մրցանակ, լավագույն ֆիլմ (Լյուկ Դերի, Կիմ Մակկրոու), լավագույն ռեժիսուրա (Ֆիլիպ Ֆալարդո), լավագույն ադապտացված սցենար (Ֆիլիպ Ֆալարդո), լավագույն տղամարդու դերակատար (Մուհամեդ Ֆելագ), լավագույն կանացի դերակատար (Սոֆի Նելիս), լավագույն մոնտաժ (Ստեֆան Լաֆլյոր)։ Բացի դրանից ժապավենը ստացել է երեք անվանակարգ․ լավագույն օպերատորական աշխատանք (Ռոնալդ Պլանտ), լավագույն երաժշտություն (Մարտին Լեոն), լավագույն ձայն (Պյեր Բերտրան, Շոն-Նիկոլաս Գալախեր,Բերնար Գարեպի Ստրոբլ).
2012 — Օսկար անվանակարգ՝ լավագույն օտար լեզվով ֆիլմ։
2012 — հեռուստադիտողի համակրանք մրցանակ Սիդնեի կինոփառատոնի ընթացքում, լավագույն պատմողական, գեղարվեստական ֆիլմի համար։
2012 — հեռուստադիտողի համակրանք մրցանակ Ռոտերդամի կինոփառատոնի ընթացքում։


== Ծանոթագրություններ ==
Կալասարա

Կալասարա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ուրֆայի նահանգում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Կիլիկիայի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Պուռցա

Պուռցա (էստ․՝ Purtsa), գյուղ Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Լեիսի շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 6 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Կովալևկա (գյուղ, Կրեմենչուգի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԿովալևկաԿովալևկա (ուկրաիներեն՝ Ковалівка), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կրեմենչուգի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կովալևկա գյուղում բնակվում էր 178 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Պավլե Փրանգիշվիլի

Պավլե Փրանգիշվիլի (վրաց.՝ პავლე ფრანგიშვილი, իսկական ազգանունը՝ Կանդինաշվիլի, 5 (17) հոկտեմբերի, 1897, Թբիլիսի - 22 հունիսի, 1966, Թբիլիսի), վրացի ռեժիսոր և դերասան։ Վրացական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ (1941)։


== Կենսագրություն ==
Պավլե Փրանգիշվիլին ծնվել է 1897 թվականի հոկտեմբերի 5-ին (հոկտեմբերի 17) Թիֆլիսում (այժմ՝ Թբիլիսի)։ 1911 թվականից խաղացել է Թիֆլիսի ժողովրդական թատրոնում, 1913 թվականից՝ Թիֆլիսի դրամատիկական թատրոնում, իսկ հետագայում՝ Քութայիսի, Փոթիի, Գորիի թատրոններում։ 1929—1939 և 1949—1958 թվականներին ղեկավարել է Ճիաթուրայի թատրոնը, իսկ 1939-1949 թվականներին՝ Գորիի թատրոնը։
Պավլե Փրանգիշվիլու խաղացանկում գերակշռել են հերոսական-դրամատիկական դերերը, այդ թվում՝ Օթելլոյի դերը Շեքսպիրի համանուն պիեսում, Կառլո Մոորի դերը Ֆրիդրիխ Շիլլերի «Ավազակներ» պիեսում, Խիմշիաշվիլու դերը Դավիթ Էրիսթավիի «Հայրենիք» պիեսում։
Փրանգիշվիլին բեմադրել է Մաքսիմ Գորկու «Վասա Ժելեզնովա», Ալեքսանդր Աֆինոգենովի «Վախ», Բորիս Լավրենյովի «Բեկում», Ալեքսանդր Կորնեյչուկի «Պլատո Կրեչետ», Սոֆոկլեսի «Էդիպ արքա», Ավքսենտի Ցագարելիի «Խանումա», Պոլիկարպ Կակաբաձեի «Կվարկվարե Թութաբերի» և «Կոլխոզնիկի հարսանիքը», Իլո Մոսաշվիլու «Ջրասույզ քարեր» ստեղծագործությունները և այլն։
Հրատարակել է «Ինչպես տիրապետել բեմական արվեստին։ Օգնություն թատերական կոլեկտիվներին» (վրաց.՝ როგორ დავეუფლოთ სასცენო ხელოვნებას, 1955) ձեռնարկը և «Տեսածը և ապրածը» (1963) հուշերի գիրքը։
Ամուսնացած է եղել դերասանուհի Վարվառա Գվազավայի հետ։ Նրանց որդին է դերասան Թենգիզ Կանդինաշվիլին։
Պավլե Փրանգիշվիլին մահացել է 1966 թվականի հունիսի 22-ին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
კევლიშვილი, ნ. პავლე ფრანგიშვილი : მონოგრაფია. — [თბ.] : ხელოვნება, 1956 (პოლიგრაფკომბინატი «კომუნისტი»). — 72გვ. (վրաց.)


== Արտաքին հղումներ ==
Прангишвили, Павел Яковлевич // Театральная энциклопедия.
Հակոբ Կոտոյան

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կոտոյան (այլ կիրառումներ)Հակոբ Գևորգի Կոտոյան կամ Հաճի (1864, Մուշ - հուլիսի 1, 1915(1915-07-01), Մուշ), հայ ազգային-ազատագրական շարժման գործիչ, ֆիդայի։


== Կենսագրություն ==
Հակոբ Կոտոյանը սովորել է Մուշի կենտրոնական վարժարանում և Դիարբեքիրում։ 1894 թվականին գործակցել է հնչակյան հայտնի գործիչ, ապագա Կիլիկիայի Հանրապետության (1921-1923) նախագահ Միհրան Տամատյանի հետ։
Հակաթուրքական գործունեության համար դատապարտվել է 15 տարվա բանտարկության և աքսորվել Սինոպ (Տրապիզոնի վիլայեթ)։ 1895 թվականին ընդհանուր ներմամբ վերադարձել է աքսորավայրից։ 1890-ական թվականներին Տարոնում (Բիթլիսի վիլայեթ) մասնակցել է հայ ազատագրական շարժումներին։
1901 թվականի զինված հակամարտության ժամանակ Անդրանիկ Օզանյանի ղեկավարությամբ Առաքելոց վանքի շրջանում մասնակցել է թուրքական 4-5 հազարանոց զորքի դեմ տեղի ունեցած ճակատամարտին, որը տևել է 21 օր։ 1903-1904 թվականներին մասնակցել է սասունցիների ազատագրական պայքարին, 1906-1908 թվականներին, Եփրեմ Խանի հետ՝ Իրանի հեղափոխական շարժումներին՝ 1905-1907 թվականներին։
1912-1914 թվականներին ընտրվել է Մուշի քաղաքային ժողովի անդամ։ 1915 թվականի հուլիսի 13-ին, եռօրյա արյունահեղ մարտերից հետո, Կոտոյանը և նրա մի քանի զինակիցներ ընտանիքներով այրվել են թուրքերի հրդեհած շենքերում։
Պոժոգա (գյուղ, Վաչսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊոժոգաՊոժոգա (ռուս.՝ Пожога), գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Վաչսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Մարալիխա (Զելյոնկայի վտակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Մարալիխա (այլ կիրառումներ)Մարալիխա (ռուս.՝ Маралиха), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի երկրամասում, Ալթայի Հանրապետությունում։ Զելյոնկա տեղակայված է Նենյա աջ ափով՝ 24 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 15 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Օբ գետն է, Բարնաուլ քաղաքից մինչև Նավարասիսկի հէկը։ Գետի գետային ավազանը Չումիշ գետն է՝ մինչև Տոմի։ Ինչպես նաև գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի հետ միախառնման կետը։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 13010100312115100003267
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 115100326
Ավազանի կոդը - 13.01.01.003
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 15
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 1


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Մեծ Բոբրովկա (Սուխոնայի վտակ)

Մեծ Բոբրովկա  (ռուս.՝ Большая Бобровка ), գետ Ռուսաստանում։ Գետաբերանը տեղակայված է Սուխոնու գետի աջ ափում՝ 128 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 63 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Կոստրոմա գետն է։։ Գետի գետային ավազանը՝ Վերին Վոլգայից մինչև Կույբիշևի։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության։

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 03020100312103000009340
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 103000934
Ավազանի կոդը - 03.02.01.003
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Օժ (Արդենների գավառ)

Օժ (ֆր.՝ Auge), համայնք Ֆրանսիայի Շամպայն-Արդեն մարզի Արդեններ գավառում:
Բնակչությունը 2010 թվականի դրությամբ կազմում է 52 մարդ, բնակչության խտությունը` 11.56 մարդ/կմ²: Բնակավայրը զբաղեցնում է 4.5 կմ² տարածք:


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 180 կմ հյուսիս-արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից 105 կմ հյուսիս, Շառլվիլ Մեզիեր քաղաքից 34 կմ արևմուտք:


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 35 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 30-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 5: Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 85,7 %: 30 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 28 անձ (18 տղամարդ և 10 կին): Գործազուրկ են եղել 2 անձ (1 տղամարդ և 1 կին): 5 անաշխատունակներից 0-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 2-ը` թոշակառուներ, իսկ 3-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով:


== Տես նաև ==
Արդեններ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Ասլը Էրդողան

Ասլը Էրդողան (թուրքերեն՝ Aslı Erdoğan, մարտի 8, 1967(1967-03-08), Ստամբուլ, Թուրքիա), թուրք գրող, իրավապաշտպան, Özgür Gündem օրաթերթի ներկայիս և Radikal թերթի նախկին սյունակագիր։ Նրա երկրորդ վեպը թարգմանվել է նաև անգլերեն։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Ստամբուլում։ 1983 թվականին ավարտել է Ռոբերտ քոլեջում, իսկ 1988 թվականին ավարտել է Բոսֆորի համալսարանը։ 1991- 2003 թվականներին աշխատել է ՑԵՌՆ-ում։ Էրդողանը Բոսֆորի համալսարանում ստացել է ճշգրիտ գիտությունների մագիստրոսի կոչում։ Այնուհետ Ասլը Էրդողանը զբաղվել է ֆիզիկայով Ռիո դե Ժանեյրոում, իսկ 1996 թվականին վերադարձել է Թուրքիա և զբաղվել գրական աշխատանքով։
Ասլը Էրդողանի առաջին ստեղծագործությունը՝ «Հրաժեշտի վերջին գրառումը» 1990 թվականին զբաղեցրել է երրորդ հորիզոնականը՝ Յունուս Նադիի գրական մրցույթի ժամանակ։ Իր առաջին վեպը՝ «Քաբուք ադամը» տպագրվել է 1994 թվականին, իսկ 1996 թվականին տպագրել է «Mucizevi Mandarin» ստեղծագործությունների ժողովածուն։
1998- 2000 թվականներին Էրդողանը անդամակցել է բանտում նստած գրողների ակումբի անդամ։ 1998 թվականից դարձել է «Radikal» թերթի սյունակագիր։
2011 թվականից եղել է «Özgür Gündem» թերթի սյունակագիր, որտեղ հիմնականում գրել է կանանց դեմ բռնությունների, բանտարկյալների և քրդերի իրավունքների մասին։
Էրդողանի ստեղծագործությունների մեծ մասը թարգմանվել են ֆրանսերեն։ Ասլը Էրդողանի որոշ ստեղծագործություններ թարգմանվել են նաև բոսնիերեն, դանիերեն, բուլղարերեն, ֆլամանդերեն, գերմաներեն, շվեդերեն, հոլանդերեն և հայերեն։


=== Ձերբակալություն ===
2016 թվականին հեղաշրջման փորձից «Özgür Gündem» օրաթերթը մեղադրվեց Ֆեթուլլահ Գյուլենի հետ ունեցած կապերի մեջ և նույն տարվա օգոստոսին այն փակվել է։ Արդյունքում օրաթերթի 20 աշխատակիցներ ձերբակալվել է։ Մի մասը ազատ է արձակվել, բայց չորսի նկատմամբ, այդ թվում նաև Ասլը Էրդողանը, մեղադրանք է առաջադրվել։ Նրան մեղադրել են Քրդական բանվորական կուսակցության հետ կապերի մեջ։ Վերջինս Թուրքիայում համարվում է որպես ահաբեկչական կազմակերպություն։
«Ջումհուրիյեթ» օրաթերթին տված հարցազրույցի մեջ Ասլը Էրդողանը, ով տառապում է շաքարային դիաբետով, ասթմայով և թոքերի քրոնիկ հիվանդությամբ, հայտարարել է, որ նա չի ստանում անհրաժեշտ դեղորայքը։
2016 թվականի նոյեմբերի 17-ին հայտնի դարձավ, որ ֆրանսիացի մի շարք գրողներ կոչով դիմել են ֆրանսիական իշխանություններին՝ օգնելու ազատ արձակելու Ասլը Էրդողանին և Նեջմիե Ալփային։ Անիես Դեզերթը կոչով դիմել է Ֆրանսիայի նախագահ Ֆրանսուա Օլանդին։
2016 թվականի դեկտեմբերի 30-ին Ասլը Էրդողանը ճանաչվել է անմեղ՝ ազատ արձակվելով «Özgür Gündem»-ի ևս երկու աշխատակիցներ՝ Նեջմիե Ալփայի և Կայե Զանայի հետ միասին 30 декабря 2016 года Аслы Эрдоган была признана невиновной и выпущена из тюрьмы вместе с двумя другими бывшими сотрудниками «Özgür Gündem» Неджмие Алпай и Каей Заной:


== Ծանոթագրություններ ==
Յոզեֆ Տերբովեն

Յոզեֆ Տերբովեն (գերմ.՝ Josef Heinrich Terboven, մայիսի 23, 1898(1898-05-23), Էսսեն, Դյուսելդորֆ, Հռենոսի պրովինցիա, Պրուսիայի թագավորություն, Գերմանական կայսրություն - մայիսի 8, 1945(1945-05-08), Ասքեր, Ակերսհուս, Նորվեգիա), գերմանացի պետական, քաղաքական գործիչ և կուսակցական առաջնորդ։
Եղել է Նորվեգիայի ռազմակալումից հետո ստեղծված Նորվեգիայի ռայխսկոմիսարիատի առաջին պաշտոնական ղեկավարը, որն ինքնին համարվում է Ադոլֆ Հիտլերի խամաճիկը։


== Կենսագրություն ==
Յոզեֆ Տերբովենը ծնվել է 1898 թվականի մայիսի 23-ին Գերմանիայի Էսսեն քաղաքում։ Միջնական դպրոցն ավարտելուց հետո Յոզեֆը 1915 թվականին կամավոր կերպով գերմանական բանակում անցել է ծառայության։ Մասնակցել է Առաջին համաշխարհային պատերազմին և պատերազմից հետո ստացել լեյտենանտի զիվորական կոչում։
1918 թվականին զորացրվել է, իսկ 1923-1925 թվականներին աշխատել է բանկում։ Այդ ընթացքում 1923 թվականին նա միացել է Նացիոնալ-սոցիալիստական ​​գերմանական բանվորական կուսակցությանը։
1928 թվականին նշանակվել է հայրենի Էսսեն քաղաքի կառավարիչ։ 1930 թվականի սեպտեմբերի 14-ին դարձել է Գերմանիայի Ռայխստագի պատգամավոր Արևմտյան Դյուսելդորֆից, իսկ 1933 թվականից՝ պրուսական խորհրդարանական է։ Համարվում է Ադոլֆ Հիտլերի առավել մոլեռանդ կողմնակիցներից մեկը։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին մասնակցել է, որպես ռազմական առաջնորդ։ 1940 թվականի ապրիլի 19-ին նշանակվել է Նորվեգական ռազմագործողության հանձնակատար։ Նորվեգիայի գրավումից հետո Հիտլերի որոշմամբ դարձել է նորաստեղծ Նորվեգիայի ռայխկոմիսարիատի առաջին կոմիսարը։
Սակայն նրա իշխանավարությունը երկար չի տևում։ 1945 թվականին Անտանտի դաշնակից ուժերը ներխուժում են Նորվեգիա։ Վախենալով վերահաս գերությունից նա ինքնասպան է լինում՝ նռնակի միջոցով պայթեցնելով իրեն։ Մահացել է մայիսի 8-ին։


== Գրականություն ==
Залесский К.А. Вожди и военачальники Третьего рейха: Биографический энциклопедический словарь.. — М.: «Вече», 2000. — С. 358—359. — 576 [16 илл.] с. — ISBN 5-7838-0550-5.
Залесский К.А. Кто был кто в Третьем рейхе: Биографический энциклопедический словарь.. — М.: ООО «Издательство АСТ»: ООО «Издательство Астрель», 2002. — С. 593—595. — 942 (2) с. — ISBN 5-17-015753-3
Залесский К.А. НСДАП. Власть в Третьем рейхе. — М.: Эксмо, 2005. — С. 506—507. — 672 с. — ISBN 5-699-09780-5.
Կլաինո կոն Օստենո

Կլաինո կոն Օստենո (իտալերեն՝ Claino con Osteno), կոմունա Իտալիայում, տեղակայված է Լոմբարդիա մարզի Կոմո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 527 մարդ, խտությունը՝ 41 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 13 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 22010։ Հեռախոսային կոդ՝ 0344։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Համայնքի վարչակազմ ==
Հեռախոսահամար։ 0344 65111


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Կուպյանսկի քաղաքային խորհուրդ (Խարկովի մարզ)

Կուպյանսկի քաղաքային խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Куп'янська міська рада), Ուկրաինայի ի [[Խարկովի մարզում։
2001 թվականի տվյալներով Կուպյանսկի քաղաքային խորհրդում բնակվում էր 62705 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 34,4 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 1823 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 3 բնակավայր։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Պեալ դե Բեսեռո

Պեալ դե Բեսեռո (իսպ.՝ Peal de Becerro), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Խաեն պրովինցիայում (Անդալուսիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Սիեռա դե Կասորլա շրջանում։ Տարածքը կազմում է՝ 147 կմ2։ Բնակչությունը՝ 5523 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Հեռավորությունը պրովինցիայի վարչական կենտրոնից՝ 87 կմ։


== Արտաքին հղումներ ==
պաշտոնական կայք
Web Exmo. Ayuntamiento de Peal de Becerro
(9017) Բաբաջանյան

(9017) Բաբաջանյան (անգլ.՝ Babadzhanyan), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1986 թվականի հոկտեմբերի 2-ին Լյուդմիլա Ժուրավլյովայի կողմից Նաուչնիում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,572881 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9776 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1682 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1507,4 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,238822 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,81° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(9017) Բաբաջանյան աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Մանսկի շրջան

Մանսկի շրջան (ռուս.՝ Манский район Красноярского края), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոյարսկի երկրամասում։
Ստեղծվել է 1924 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Շալինսկոե։


== Աշխարհագրություն ==
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 5976 կմ²։


== Բնակչություն ==
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 17463 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 2,92 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի Կառավարության կայք. Տարածաշրջանների մասին տարաբնույթ տեղեկություններ։ Անհրաժեշտ է փնտրել ըստ շրջանի անվանման։ (ռուս.)
Նովայա Բախմուտովկա (Օկտյաբրսկի շրջան)

Նովայա Բախմուտովկա (ռուս.՝ Новая Бахмутовка), գյուղակ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Օկտյաբրսկի շրջանում։ Մտնում է Արտեմոսկովո գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Բնակչությունը կազմում է 365 մարդ։
Ֆիրդուսին կարդում է «Շահ-Նամե» պոեմը Շահ Մահմուդ Ղազնևիին

«Ֆիրդուսին կարդում է «Շահ-Նամե» պոեմը Շահ Մահմուդ Ղազնևիին», նկարիչ Վարդգես Սուրենյանցի կտավը։ 1913 թվականին այս նկարը Սուրենյանցը ցուցադրում է Շարժական գեղարվեստական ցուցահանդեսների ընկերության 42-րդ ցուցահանդեսում։ Այժմ գտնվում է Հայաստանի ազգային պատկերասրահում, ներկայացված է մշտական ցուցադրության։ 


== Պատմություն ==
Սուրենյանցի ստեղծագործության մեջ առանձնանում են պարսկական թեմաներով կատարված աշխատանքները, որոնք նկարչի կողմից դեպի արևելքն ունեցած մեծ հետաքրքրության արդյունք են։ Պարսկական էտտյուդների շարքը, որը բերել էր 1885-1886 թվականներին Պարսկաստան կատարած ճանապարհորդությունից, նա ցուցադրում է 1892-1893 թվականներին Մոսկվայում «Արվեստը սիրողների ընկերության» ցուցահանդեսում։ Այդ էտյուդների որոշ մասն է հասել մեզ՝ «Պարսկական տան ճակատ Ջուղայում», «Էտյուդ խաչքարով», «Դուռ ստալակտիտով», «Երիտասարդ պարսիկի դիմանկարը» և այլն։ Սրանք հետագայում խոշոր կտավներ ստեղծելու նպատակով կատարած էտյուդներ են։

Հետագայում Սուրենյանցը շարունակում է ստեղծագործել արևելյան թեմաներով՝ վրձնելով «Հաֆիզի երգը», «Սերենադ» մեծարժեք կտավները։ Սուրենյանցին հուզում է նաև արևելյան անմահ երգիչներից մեկի՝ Ֆիրդուսու կյանքն ու ստեղծագործությունը։ Ֆիրդուսուն անդրադառնալով նա անմիջականորեն արծարծել է նաև իրանական վիպերգությունը՝ ի դեմս Շահնամե պոեմի։ Նշվում է, որ մոտ 35 տարի աշխատելուց հետո Ֆիրդուսին Մահմուդ Ղազնևիին է ուղարկում պոեմը և սպասում խոստացված վարձատրությանը։ Չստանալով վարձատրությունը՝ նա ի դժգոհություն երգիծական տողեր է գրում շահի հասցեին։ Սուրենյանցը պատկերել է այն պահը, երբ Ֆիրդուսին կարդում է Շահի համար «Շահ-Նամե»-ն՝ պատմական կերպարների հետ հավերժացնելով նաև պոեմը։ Նկարի ստեղծման պատմությունը լրացնելու տեսանկյունից կարևոր է այդ ստեղծագործությանը նախատիպ ծառայած պատկերներից մեկի՝ «Շահի հանգիստը» կտավի հիշատակությունը։ Շահին պատկերող նկարները Սուրենյանցի մոտ աստիճանական զարգացում են ապրում։


== Նկարագրություն ==
Ֆիրդուսին Շահի առջև ծնկաչոք կարդում է իր Թագավորների գիրքը։ Կտավում Ֆիրդուսու դեմքը չի երևում, սակայն դիտողը զգում է այդ պահին նրան համակած ոգևորությունը։ Պալատականների խորամանկ, իսկ երբեմն ոչինչ չասող, բութ հայացքները, գահին բազմած խստափայլ աչքերով շահը, և որպես նրա ուժի հզորության սիմվոլ՝ ոտքերի տակ նստած հովազը, հետևում կանգնած զինված թիկնապահները հայելու նման արտացոլում են այն կյանքը, որի մասին արևելյան բազմերանգ գույներով շարադրված է Ֆիրդուսու ձեռքին բռնած թերթիկներում։ Գահի, զգեստների բազմագույն խայտաբղետ զարդանկարները, ծառերի ճյուղերն ու տերևները պատկերված են հորիզոնական դիրքով։ Ընդհանուր կապույտի, կարմիրի, կանաչի և նարնջագույնի մեջ Ֆիրդուսու կերպարը միակ ամբողջական մոխրագույն գիծն է աշխատանքում։
Սուրենյանցը, հարազատ մնալով կատարման ռեալիստական սկզբունքներին՝ միաժամանակ կիսում է պուանտելիզմին բնորոշ հնարքներ, որոնք հիմնականում օգտագործվել են զգեստների, գորգերի և գահի զարդանկարների պատկերման ժամանակ։ Դեմքերը պատկերված են զուսպ ռեալիստական ուժով։


== Աղբյուրներ ==
Ղազարյան Մանյա, «Վարդգես Սուրենյանց», Երևան, 1960
Զոհրաբյան Շուշանիկ, Վարդգես Սուրենյանցի նկարների կոմպոզիցիոն-տարածաչափական առանձնահատկությունները, Երևան, 2014


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Սուրենյանց Վարդգես/Հայագիտական հետազոտությունների ինստիտուտ
Վարդգես Սուրենյանց/Կենսամատենագիտություն
489

489 թվական, ոչ նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է ուրբաթ օրը։ Սա մեր թվարկության 489 թվականն է, 
V դարի 89-րդ տարին։


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Էնդի Ուորհոլի թանգարան

Էնդի Ուորհոլի թանգարան (անգլ.՝ The Andy Warhol Museum), Էնդի Ուորհոլի կյանքին և ստեղծագործությանը նվիրված փոփ արտ թանգարան, որը գտնվում է ԱՄՆ-ի Փիթսբուրգ քաղաքում։ ԱՄՆ-ի այս խոշորագույն թանգարանը նվիրված է արվեստի մեկ գործչի։


== Պատմություն ==
Թանգարանի ստեղծման վերաբերյալ առաջին պլանները բարձրաձայնվել են 1989 թվականի հոկտեմբերին՝ Ուորհոլի մահից երկուսուկես տարի անց։ 1993 թվականի սկզբին ապագա թանգարանի առաջին տնօրեն է նշանակվել Թոմաս Արմսթրոնգը՝ Ամերիկյան արվեստի Ուիթնի թանգարանի 1974-1990 թվականների տնօրենը։ Որոշվել է օգտագործել նաև թանգարանի շենքի տակ գտնվող արդյունաբերական պահեստը։ 1913 թվականի Սենդասկի փողոց տուն 117 հասցեով կառույցի վերանորոգուման և վերասարքավորման համար ծախսվել է 12 միլիոն դոլար։
Թանգարանը բացվել է 1994 թվականի մայիսի 13-ին և առաջին ուիքենդի համար այնտեղ են այցելել շուրջ 25 հազար մարդ։ 1995 թվականի մարտի մեկին Թոմաս Արմսթրոնգը հեռացվել է թանգարանի տնօրենի պաշտոնից։
«Նա իմ լիգայից չէ» ֆիլմի (2010) գլխավոր տեսարաններից մեկը տեղի է ունեցել Էնդի Ուորհոլի թանգարանում։


== Նկարագրություն ==
Թանգարանի մակերեսը 8200 մ² է։ Այն զբաղեցնում է յոթ հարկ և կազմված է 17 կանոնավոր վերադասավորվող պատկերասրահներից։ Այցելուներին ներկայացված են շուրջ 900 պատկեր և Ուորհոլի նկարները, 77 քանդակ, 4000 լուսանկարչական աշխատանք, անձնական նամակագրություն, 4350-ից ավելի տեսահոլովակային և ֆիլմային աշխատանքներ, նրա 30-ից ավելի կեղծամներ և այլն։ 1996 թվականից կայացել է 56 արտագնա էքսպոզիցիա, որոնց հաճախել են տարբեր երկրների 153 քաղաքներից 8 900 000 մարդ։ Թանգարանի անձնակազմը բաղկացած է 73 մարդուց։


== Պատկերասրահ ==

		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Թանգարանի պաշտոնական կայք(անգլ.)
Էնդի Ուորհոլի թանգարան Archived 2015-10-30 at the Wayback Machine.(անգլ.)
Էնդի Ուորհոլի թանգարան(անգլ.)
Էնդի Ուորհոլի թանգարան Archived 2016-09-10 at the Wayback Machine.(ռուս.)
Էնդի Ուորհոլի թանգարան(ռուս.)
Ակոսմիզմ

Ակոսմիզմ (հունարեն՝ ա - ժխտող մասնիկ և κόσμος - տիեզերք), աշխարհի ոչնչության մասին դավանող կրոնա-փիլիսոփայական ուսմունք։ Առավել զտված վիճակով հանդիպում է հնդկական փիլիսոփայության մեջ՝ վեդանտայում, սակայն տարածված է նաև քրիստոնեության մեջ։ Ակսոմիզմ ենվանում նաև արտաքին աշխարհի իրական լինելը մերժող սպիրիտուալիստական ուսմունքը։