Քսենյան՝ Ֆեոդորի սիրելի կինը

«Քսենյան՝ Ֆեոդորի սիրելի կինը» (ռուս.՝ «Ксения, любимая жена Фёдора»), խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ, որը նկարահանել է ռեժիսոր Վիտալի Մելնիկովը 1974 թվականին։


== Սյուժե ==
Ամուսինները տասնհինգ տարի շարունակ թափառել են շինհրապարակներում՝ սպասելով սեփական բնակարանի։ Վերջապես ընտանիքին տրվում է առանձին բնակարան, և Քսենյան երեխայի է սպասում։ Սակայն ի հայտ են գալիս նոր խնդիրներ։


== Դերերում ==
Ալլա Մեշչերյակովա - Քսենյա Անդրեևնա Իվանովա
Ստանիսլավ Լյուբշին - Ֆեոդոր Պետրով
Լև Դուրով - Սիդորով, տեղամասի պետ
Լյուդմիլա Զայցևա - Վալենտինա
Վասիլի Մերկուրև - կադրերի բաժնի պետ
Ազատ Շերենց - Սուրեն, վարորդ
Վլադիմիր Թաթոսով - Կոնդրատև
Լորենց Առուշանյան - թղթակից


== Ստեղծողներ ==
Բեմադրող ռեժիսոր՝ Վիտալի Մելնիկով
Սցենարիստներ՝ Ալեքսանդր Գելման, Տատյանա Կալեցկայա
Բեմադրող օպերատոր՝ Յուրի Վեկսլեր
Բեմադրող նկարիչներ՝ Բելլա Մանևիչ-Կապլան, Ռիմա Նարինյան
Կոմպոզիտոր ՝ Օլեգ Կարավայչուկ
Հնչյունային ռեժիսոր՝ Կոնստանտին Լաշկով


== Ստեղծման պատմություն ==
Մելնիկովի հիշողությունների համաձայն՝ նա սկսել է նոր ֆիլմի նկարահանումները նախորդի՝ «Բարև և մնաս բարով» ֆիլմի ավարտից անմիջապես հետո։ Սցենարը, որը գրել է Ալեքսանդր Գելմանն իր կնոջ հետ համահեղինակությամբ, պատմում էր հերոսուհու մասին, որը շինհրապարակի ֆոնին պատրաստվում է երեխայի ծնունդին, և դա նրա համար դառնում է ամենակարևորը կյանքում։ Ռեժիսորը Մեշչերյակովային ընտրել է այն պատճառով, որ նրա մեջ տեսել է «խելացի, նուրբ զգայունությամբ մարդու»։ Հերոսուհու ամուսնու դերի համար նա վերցրել է Լյուբշինին, որը կասկածում էր, որ կկարողանա խաղալ «ժլատի», և ռեժիսորն էլ վախենում էր, որ կհաղթի հերոսի ռոմանտիկական «լուսապսակը», որը Լյուբշինի շուրջ ձևավորվել էր «Վահան և սուր» ֆիլմից հետո։ Նկարահանումները տեղի են ունեցել Հայաստանում՝ ԱԷԿ-ի կառուցման ժամանակ։
Մելնիկովն այն ժամանակ նկատել է, որ իր ֆիլմերում՝ «Մայրիկն ամուսնացել է» մինչև «Քսենիան...», ձևավորվել է «կանանց դիմանկարների և ճակատագրերի կինոպատկերասրահ», որը նա որոշել է համալրել նաև հետագայում։


== Քննադատություն ==
Քննադատ Վ. Սոլովյովը «Искусство кино» ամսագրում նշել է, որ արտադրական ֆոնը՝ Հայկական ԱԷԿ-ի շինարարությունը, ֆիլմում օգտագործվել է գեղարվեստական, այլ ոչ թե դեկորատիվ նպատակներով։ Գովելով Մեշչերյակովայի և Լյուբշինի ճշգրիտ խաղը՝ նա նախապատվությունը տալիս է Դուրովի խաղին, քանի որ արտադրական կոնֆլիկտը, ինչպես պարզվում է, ավելի հետաքրքիր է, քան գլխավոր հերոսների մանր ընտանեկան կոնֆլիկտը։ Սոլովյովը ֆիլմը համեմատում է «Դրամական պարգև» (ռուս.՝ «Премия») «սկզբունքային» ֆիլմի հետ (նույնպես նկարահանվել է Գելմանի սցենարով) և կարծում է, որ «Քսենյան՝ Ֆեոդորի սիրելի կինը» փոխզիջումային ֆիլմ է, որը «խրված է ընտանեկան իդիլիայի և հրապարակախոսական էսսեի միջև»։
Քննադատ Վ. Դյոմինը «Սովետսկի էկրան» ամսագրում կշտամբում է հեղինակներին, որ հետաքրքիր մտահղացված այս ֆիլմը կիսատ է մնում՝ հավելելով, որ այն, այնուամենայնիվ, ավելի լավ է, քան «տպավորիչ ավարտը մեկ այլ օպերայից»։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Дёмин В. Или-или? // Советский экран. — 1975. — № 14. — С. 8—9.
Мельников В. В. Жизнь. Кино. — СПб.: БХВ-Петербург, 2011. — 363 с. — (Лаборатория творчества). — ISBN 978-5-9775-0669-4
Соловьёв В. Необходимый разговор(ռուս.) // Искусство кино. — 1975. — № 9. — С. 37—46.
Москва. — № 5—8. — Государственное издательство художественной литературы, 1976. — С. 195.
Ленинградский экран. — Л.: Искусство, Ленинградское отделение, 1979. — С. 148.