Ռիչարդ Լի Պետի

Ռիչարդ Լի Պետի (անգլ.՝ Richard Lee Petty,հուլիսի 2, 1937(1937-07-02), Level Cross, Randolph County, North Carolina, Հյուսիսային Կարոլինա, ԱՄՆ) հայտնի ամերիկացի ավտոարշավորդ, յոթ անգամ «NASCAR» շարքի չեմպիոն։ Իր երկրպագուների շրջանում հայտնի է որպես «Արքա» (անգլ.՝ the King), որը 43 համարի ներքո հանդես եկող մեքենայի խորհրդանիշ է դարձել։ Իր շարունակական գործունեության ընթացքում (1189 մեկնարկ) հաղթել է 200 մրցավազք, սահմանելով տասնյակ տարբեր ռեկորդներ և նվաճումներ։


== Առաջին քայլեր ==
Տասներկու տարեկանում Ռիչարդի հայրը՝ մեկ այլ հայտնի մրցարշավորդ Լի Պետին, իր որդուն տարել է պատմության մեջ առաջին՝ «NASCAR» մրցավազքին։ Ընտանեկան «Buick Roadmaster» ավտոմեքենան ամբողջ մրցարշավի ընթացքում եղել է երկրորդ հորիզոնականում, սակայն վերջնամասից քիչ առաջ մեքենան սահել ու չորս անգամ շրջվել է։ Պետին հազիվ է փրկվել մահից, և ջարդվել էր ոչ հարուստ ընտանիքի տեղաշարժի միակ միջոցը։ Տեսածի տպավորությամբ՝ տասներկուամյա Ռիչարդն առաջին անգամ մտածել է ավտոպորտում գործունեություն ծավալելու մասին։ Դրանից հետո նա երկար ժամանակ աշխատել է հոր թիմում, իսկ 19 տարեկանում առաջին անգամ մասնակցել է մրցավազքին։ Ընդ որում, հոր հետ մրցապայքարում նա շրջադարձերից մեկում բախվել է պատին և ստիպված է եղել դադարեցնել մրցարշավը։ Մեկ տարի անց՝ 1959 թվականին, Պետի կրտսերը ստացել է ««NASCAR»-ի լավագույն նորեկի» կոչումը։ 1960 թվականին երիտասարդ մրցարշավորդն արդեն տոնում էր իր առաջին հաղթանակը, սակայն հայրը մրցավարների ուշադրությունը հրավիրել է նրա վրա, որ իր որդին մյուսներից պակաս շրջան է վերցրել։ Արդյունքում, Ռիչարդը ստիպված է եղել բավարարվել ընդամենը չորրորդ հորիզոնականով։


== Պետին «NASCAR»-ի աստղ ==

1965 թվականին Պետին դարձել է «Daytona 500»-ի հաղթող, իսկ հետո նաև՝ ընդհանուր առաջնությունում։ Այդ նվաճումը  նա կրկնել է 2 տարի անց։ 1967 թվականին Պետին 48 մրցաշրջանից 27-ում առաջինն է եղել։ Նրա ռեկորդը եղել է 10 անընդմեջ հաղթանակը հենց այդ ժամանակ։ 1967 թվականին Պետին երկրորդ անգամ «Sprint Cup Series»-ում չեմպիոն է դարձել։ Պետիի շնորհիվ հովանավորները սկսել են ավելի ու ավելի շատ ուշադրություն դարձնել մրցարշավային շարքին։ Մրցարշավորդը գրանցել է բազմաթիվ հաղթանակներ, սակայն ամենահիշարժան և գլխավոր մրցարշավը նա պարտվել է։ 1976 թվականին «Daytona 500» մրցավազքում Պետին առաջին տեղի համար մրցում էր այդ ժամանակի մեկ այլ տաղանդավոր ավտոարշավորդ Դեյվիդ Պիրսոնի հետ։ Այս մրցավազքում, երկարատև և սուր պայքարի արդյունքում Պիրսոնի ավտոմեքենան դուրս է եկել վազքուղուց և սահքի հետևանքով հայտնվել է հակառակ վազքուղու վրա։ Իսկ Պետիի մեքենան բախվել է պատին և շարժիչը լռել է։ Պիրսոնն էլ հասցրել է սեղմել կցորդիչը և շարժիչը փրկել վնասվելուց, և մինչ Պետին անհաջող փորձում էր շարժիչը գործի դնել, նա հաղթականորեն հատել է գիծը։ Դա նրա առաջին և վերջին հաղթանակն էր «Daytona 500»-ում, իսկ Պետին այս տիտղոսը ստացել է յոթ անգամ։ Իր վերջին մրցավազքը Ռիչարդն անցկացրել է 1992 թվականին, որից հետո հեռացել է սպորտից։ Նրա ձեռքբերումները գերազանցող չի եղել մի քանի տասնյակ տարի, մինչև նրան կգերազանցեր մեկ այլ լեգենդ՝ Դեյլ Էրնհարդտը։


== Այսօր ==
Ներկայումս Պետին ունի մեկ մեքենա, որը ծառայում է «Monster Energy NASCAR Cup Series»-ում։ Այն վարում է Դարել «Բաբա» Ուոլես կրտսերը։ Բացի այդ, Պետին հիմնել է էքստրեմալ վարորդական դպրոց, որտեղ իր հնարքներն է սովորեցնում իր երկրպագուներին։


== Ֆիլմագրություն ==
Պետին մասնակցել է 1989 թվականի «Արագության գոտի» ֆիլմին՝ ինքն իր դերում։ Հնչեցրել է «Արքա» մեքենայի դերը «Ավտոմեքենաներ» մուլտֆիլմում։


== Գործունեության արդյունքեր ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Краткая биография на all-biography.ru
Статья к 71-летию пилота на carclub.ru