Զանգվածային սպանություն № 175 գիմնազիայում

Զանգվածային սպանություն № 175 գիմնազիայում (Կազան, Թաթարստան) տեղի է ունեցել 2021 թվականի մայիսի 11-ի առավոտյան։ Պայթյունի և հրաձգության հետևանքով 9 մարդ Է զոհվել, 32-ը՝ վիրավորվել։ Ենթադրյալ հանցագործը ձերբակալվել է։


== Իրադարձությունների ընթացք ==

ՏԱՍՍ-ի աղբյուրի տվյալներով՝ արտակարգ պատահարի մասին տեղեկությունը ոստիկանությունը հայտնել է 9:18-ին, թեև ուսանողը շենք է մտել 9:19-ին: Հավանաբար, նա սկսել է կրակել դպրոցի բակում։ Երկրորդ հաղորդումը ստացվել է ժամը 9:19-ին: Զանգահարողը հայտնել է կրակոցների և պայթյունների մասին։ Ականատեսը պատմել է դպրոց մտած զինված մարդու մասին։ Այնուհետև ոստիկանությունը ամեն րոպե զանգեր էր ստանում սկզբում աշակերտներից, իսկ ավելի ուշ նրանք ծնողներից։ Ժամը 9:27-ին հայտնվել են տուժածների մասին առաջին տվյալները։ «Կրակոցներ են լսվում, կան վիրավորներ, ու արյուն»,-ասել է 8-րդ դասարանցիներից մեկը։ Դրանից հետո հարևան տների բնակիչները սկսել են հայտնել այն մասին, որ դպրոցի պատուհաններից երեխաները փողոց են նետվում։ Ժամը 9։33-ին այնտեղ են ժամանել ոստիկանները, նրանք գրեթե անմիջապես ձերբակալել են հանցագործին։ Նա դուրս է եկել նախասրահից՝ ձեռքերը վեր պարզած։ Այդ պահին գիմնազիայում գտնվել է ավելի քան 700 երեխա և շուրջ 70 ուսուցիչ ու աշխատակից։ Գիմնազիայում ըստ վկայությունների պայթյուն է լսվել։ Դեպքի վայր են ժամանել Ռոսգվարդիայի աշխատակիցները, որոնք տարհանել են գիմնազիայի աշակերտներին և աշխատակիցներին։
Մոտ 11 ժամ գիմնազիայի մոտ է եղել Թաթարստանի Հանրապետության նախագահը։
Ժամը 11-ին Ռուսաստանի ՆԳՆ մամուլի ծառայությունը հայտնել է հանցագործի ձերբակալության և հակաահաբեկչական գործողության ռեժիմի սահմանման մասին։
Հարուցվել է քրեական գործ ՌԴ ՔՕ 105-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով (երկու կամ ավելի անձանց սպանություն մասայական վտանգավոր եղանակով)։


== Կասկածյալի ինքնություն ==
Ենթադրյալ հանցագործը հանձնվել է, որից հետո ձերբակալվել է։ Լրատվամիջոցները հայտնել են, որ կասկածյալը ավարտել է այս նույն գիմնազիան 2018 թվականին, որից հետո ուսանել է «ՏԻՍԲԻ» համալսարանի քոլեջում։ Թաթարստանի նախագահ Ռուստամ Միննիխանովը հայտնել է, որ ենթադրյալ հանցագործը 19 տարեկան է եղել, և իր մոտ պաշտոնապես գրանցված զենք է ունեցել։ Պետական դումայի պատգամավոր Ալեքսանդր Խինշտեյնը հայտնել է, որ կասկածյալը զենք պահելու թույլտվություն է ստացել ապրիլի 28-ին՝ հարձակումից 13 օր առաջ։
Մի շարք անանուն Տելեգրամյան ալիքներ տարածել են ոստիկանության բաժնում ձերբակալվածի տեսագրությունը, որում նա հայտարարել է, որ ինքն Աստված է, և հայտնել է, որ իր մեջ հրեշ է արթնացել և այդ հրեշը բոլորի հանդեպ ատելություն է սերմանում։ ՏԱՍՍ-ի աղբյուրի տվյալներով՝ հարձակվողին համալիր հոգեբանա-հոգեբուժական փորձաքննություն կնշանակվի։
Հաղորդվում էր երկրորդ կասկածյալի սպանության մասին, սակայն Թաթարստանի ՆԳՆ-ն հերքել է հարձակվողի հանցակիցների առկայությունը։


== Զոհեր և վիրավորներ ==
Հարձակման հետևանքով սպանվել է 9 մարդ՝ 7 հոգի 8-րդ դասարանցիներ և 2 կին։
Մայիսի 11-ի դրությամբ հոսպիտալացվել է 3 մեծահասակ և 18 երեխա, որոնցից 6-ը գտնվում են վերակենդանացման բաժանմունքում ծայրահեղ ծանր վիճակում։
Տարածաշրջանի կառավարությունը կազմակերպում է զոհվածների և վիրավորների ընտանիքներին վճարումներ։ Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հանձնարարականի համաձայն՝ նաև աջակցություն կցուցաբերվի տուժածներին և զոհվածների հարազատներին, ինչպես նաև կապահովվի բժշկական և հոգեբանական օգնություն։
Մայիսի 12-ը Թաթարստանում հայտարարվել է սգո օր՝ ի հիշատակ զանգվածային սպանության զոհերի։


== Օրենսդրական նախաձեռնություններ ==
ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը ցավակցություն է հայտնել զոհվածների հարազատներին և կառավարությանը կարգադրել խստացնել երկրում զենքի մասին օրենքները։ Ռուսաստանի Պետական Դումայի անվտանգության և կոռուպցիայի հակազդման կոմիտեի նախագահ Վասիլի Պիսկարևը հայտարարել է, որ զենքի լիցենզիա ստանալու սահմանափակումների խստացման մասին օրինագիծը կքննարկվի մայիսի 12-ին։
Միասնական Ռուսաստանի գլխավոր խորհրդի քարտուղար Անդրեյ Տուրչակն ընդգծել է զենքի ապօրինի շրջանառության մասին օրենսդրությունը խստացնելու և դպրոցների պաշտպանության ավելի արդյունավետ մոտեցումներ գտնելու անհրաժեշտությունը։
Մարդու իրավունքների հանձնակատար Տատյանա Մոսկալկովան առաջարկել է զենքի ստացման տարիքը բարձրացնել մինչև 21 տարեկան։ Նման առաջարկ նույնպես արվել է 2018 թվականին։


== Ծանոթագրություններ ==