Անդրես Ինիեստա

Ինիեստա (Iniesta) կամ Անդրես Ինիեստա Լուխան (Andres Iniesta Lujan, մայիսի 11, 1984(1984-05-11)[…], Fuentealbilla, Ալբասետե, Կաստիլիա-Լա Մանչա, Իսպանիա), իսպանացի ֆուտբոլիստ։
Տասներկուամյա Ինիեստային Բարսելոնայի մասնագետները հայտնաբերել են Ալբասետեի համանուն թիմի կազմում, և շուտով Անդրեսը տեղափոխվել է Բարսելոնա։ Ինիեստան Բարսայի հիմնական կազմում իր դեբյուտը նշել է 2002 թվականի հոկտեմբերի 29-ին Չեմպիոնների Լիգայի խաղում, որտեղ նրա թիմը խաղում էր Բրյուգգեի դեմ։ 2003-2004 թվականների մրցաշրջանում Ինիեստան արդեն անցկացրեց տասնմեկ հանդիպում և խփեց մեկ գոլ։ Այդ ժամանակ նա հիմնականում փոխարինում էր Բարսելոնայի գլխավոր աստղին՝ Ռոնալդինյոյին։ Իսկ հաջորդ՝ 2004-2005 մրցաշրջանում, Անդրես Ինիեստան ամրապնդեց իր տեղը թիմի հիմնական կազմում՝ խաղալով Իսպանիայի առաջնությունում 37 խաղ։ Ինիեստան այդ տարիներին իրեն դրսևորեց որպես բարձրակարգ և տաղանդավոր ֆուտբոլիստ, և նրա հայտնվելը նաև Իսպանիայի ազգային հավաքականի կազմում ոչ ոքի համար անակնկալ չեղավ։ 2006 թվականին նա Իսպանիայի ընտրանու կազմում մասնակցեց աշխարհի առաջնությանը, իսկ 2008 թվականին դարձավ Եվրոպայի չեմպիոն։
Ինիեստան Բարսելոնայի առանցքային ֆուտբոլիստներից մեկն է։ Նրա կարիերայի ամենակարևոր գոլը դարձավ 2008-2009 մրցաշրջանի Չեմպիոնների Լիգայի կիսաեզրափակիչ պատասխան խաղում հանդիպման 90+3-րդ րոպեին Չելսիի դարպասը խփած գնդակը։ Այդ գոլի շնորհիվ Բարսելոնան եզրափակիչի ուղեգիր նվաճեց և հետագայում էլ նվաճեց Չեմպիոնների Լիգայի գավաթը՝ հաղթելով Մանչեստեր Յունայթեդին։ Յունայթեդի դեմ եզրափակիչից առաջ Ինիեստայի մասնակցությունը խաղին կասկածի տակ էր։ Սակայն Անդրեսը արագացված վերականգնողական կուրս անցավ և կարողացավ մասնակցել այդ կարևորագույն խաղին ու օգնեց Բարսելոնային նվաճել Եվրոպայի լավագույն ակումբի կոչումը։


== Բարսելոնա ==
12-ամյա Ինիեստային, իսպանական Բարսելոնայի սկաուտները ուղարկեցին Ալբասետե։ Շուտով նա տեղափոխվեց Կատալոնիա և սկսեց իր ելույթները Բարսելոնայի առաջին թիմում։ Ինիեստայի դեբյուտը Բարսելոնայի հիմնական կազմում տեղի է ունեցել 2002 թվականի հոկտեմբերի 29-ին՝ Չեմպիոնների Լիգայում, Բրյուգեյի դեմ խաղի ժամանակ։ 2003/04 մրցաշրջանում Ինիեստան խաղացել է 11 խաղ և խփել 1 գնդակ՝ Իսպանիայի առաջնությունում։ Այդ մրցաշրջանում Բարսելոնան զբաղեցրեց երկորրդ տեղը Իսպանիայի առաջնությունում։
2004/05 մրցաշրջանում Ինիեստան ապահովեց իր տեղը Բարսելոնայի հիմնական կազմում, խաղալով 38-ից 37 խաղ առաջնությունում — ավելի շատ, քան Բարսելոնայի յուրաքանչյուր խաղացող։ Ինչպես իսկական հարձակվողական կիսապաշտպան, Անդրես Ինիեստան կատարում էր գոլային փոխանցումներ։ Ճիշտ է, թիմի ռմբարկուները՝ Ռոնալդինյոն և Էտոոն էին, սակայն Ինիեստան կարողանում էր գոլեր խփել։ Եվ անգամ երբ թիմ եկավ Դեկուն, Ինիեստան ուներ իր տեղը հիմնական կազմում, իսկ, երբ վնասվածք ստացավ Չավին, այդ ժամանակ Ինիեստան դարձավ թիմի գլխավոր դիսպետչերը։ Այդ ժամանակ Ինիեստան Եվրոպայի ամենախոստումնալից կիսապաշտպաններից էր Եվրոպայում։ Դրա շնորհիվ նա հրավիրվեց հավաքական՝ մասնակցելու 2006 թվականի Աշխարհի առաջնությանը, որտեղ մրցանակակիր չդարձավ։
2006/07 մրցաշրջանը Բարսելոնայի համար ստացվեց անհաջող։ Բարսելոնան հաղթեց Էսպնայոլին՝ Իսպանայի սուպերգավաթի շրջանակներում(0:1 և 3:0), բայց հետո ինչպես պարզվեց, դա Բարսելոնայի համար մրցաշրջանի միակ տիտղոսն էր։ ՈՒԵՖԱ-ի սուպերգավաթում «կատալոնացիները» առանց շանսերի պարտվեցին Սևիլյային 3։0 հաշվով։ Առաջնությունում «Բարսելոնան» զբաղեցրեց 2-րդ տեղը, զիջելով Ռեալին լրացուցիչ ցուցանիշներով։ Ինիեստան խաղաց 36 խաղ (27-ը առաջին, իսկ րոպեներից), խաղադաշտում անցկացրեց 2604 րոպե, խփեց 6 գնդակ և կատարեց 7 գոլային փոխանցում։ Չեմպիոնների Լիգայում «կատալոնացիները» հասան մինչև 1/8 եզրափակիչ փուլ, որտեղ հանդիպեց ապագա փոխչեմպիոն՝ Լիվերպուլին։ Այդ առաջնությունում Անդրեսը խաղաց 8 խաղ(5-ը առաջին, իսկ րոպեներից), անցկացրեց խաղադաշտում 483 րոպե և խփեց 2 գնդակ։ Իսպանիայի գավաթում «Բարսան» հասավ մինչև կիսաեզրափակիչ, որտեղ անսպասելի ձևով պարտվեց «Խետաֆեյին» (5:2 և 0:4)։ Ակումբային աշխարհի առաջնությունում «Բարսելոնան» կիսաեզրափակչում հաղթեց մեքսիական «Ամերիկա» թիմին՝ 4։0 հաշվով։ «Կատալոնացիները» եզրափակչում զիջեցին բրազիլական «Ինտերնասիոնալին»՝ 0:1 հաշվով։

2007/08 մրցաշրջանում «Բարսելոնայի» համար կրկին չստացվեց․ Իսպանիայի առաջնությունում թիմը գրավեց 3-րդ տեղը․ ոչ միայն զիջեց «Ռեալին», այլ նաև՝ «Վիլյառեալին»։ Պրիմերայում Անդրեսը անցկացրեց 31 խաղ (28-ը առաջին, իսկ րոպեներից), խաղաց 2611 րոպե, խփեց երեք գնդակ և կատարեց 3 գոլային փոխանցում։ Չեմպիոնների Լիգայում «կատալոնացիները» հասան մինչև կիսաեզրափակիչ, որտեղ նրանց կանգնեցրեց ապագա գավաթակիրը՝ անգլիական «Մանչեսթեր Յունայթեդը»։ Չեմպիոնների Լիգայում Ինիեստան խաղաց 11 խաղ(9-ը առաջին, իսկ րոպեներից), անցկացրեց 814 րոպե և դարձավ մեկ գոլի հեղինակ։ Իսպանիայի գավաթում «Բարսելոնան» հասավ մինչև կիսաեզրափակիչ, որտեղ զիջեց «Վալենսիային»՝ (1:1 և 2:3 հաշիվներով)։ Չհաջողված մրցաշրջանից հետո թիմի գլխավոր մարզիչ՝ Ֆրանկ Ռայկարդը լքեց թիմը։ Նրա փոխարեն գլխավոր մարզիչ դարձավ թիմի նախկին խաղացող՝ Պեպ Գվարդիոլան։
2008/09 մրցաշրջանում Ինիեստան թիմի առանցքային խաղացողներից մեկն էր։ Առաջնությունում Ինիեստան խաղաց 26 խաղ (22 առաջին, իսկ րոպեներից), խաղադաշտում անցկացրեց 1925 րոպե, խփեց 4 գնդակ և 9 ագնամ կատարեց գոլային փոխանցում։ «Բարսելոնան» առաջնությունը ավարտհեց առաջին տեղով։ Չեմպիոնների Լիգայում «կատալոնացիները» վստահ հասան կիսաեզրափակիչ։ Այնտեղ «Բարսելոնան» հանդիպեց լոնդոնյան Չելսիին։ Առաջին խաղը ավարտվեց 0:0 հաշվով։ Երկրորդում, «Չելսին» գոլ խփեց խաղի սկզբում և գտնվում էր եզրափակչին շատ մոտ, սակայն Անդրես Ինիեստայի գոլի շնորհիվ(որը խփվեց 93-րդ րոպեին), «Բարսելոնան» հաղթեց Չելսիին և հասավ եզրափակիչ։ Եզրափակչում «Բարսան» հանդիպեց «Մանչեսթեր Յունայթեեդին»։ Արդեն 10-րդ րոպեին Սամուել Էտո'Օն՝ Ինիեստայի փոխանցումից հետո գրավեց «Յունայթեդի» դարպասը, իսկ երկրորդ խաղակեսում Լիոնել Մեսսին խաղի վերջնական հաշիվը դարձրեց 2:0։ «Բարսելոնան» նույնիսկ հասավ հաջողության Իսպանիայի գավաթում, եզրափակչում հաղթելով Ատլետիկ Բիլբաոյյին 4։1 հաշվով։
2009/10 մրցաշրջանում «Բարսելոնան» կրկին հաղթեց Իսպանիայի առաջնությունում, հավաքելով այդ պահին՝ ռեկորդային 99 միավոր։ Ինիեստան մասնակցեց 29 խաղի, որից 20-ը մեկնարկային կազմում (1928 րոպե)։ Անդրեսը խփեց մեկ գնդակ և 5 կատարեց գոլային փոխանցում։ Չեմպիոնների Լիգայում Բարսան հասավ մինչև կիսաեզրափակիչ, որտեղ նրան կանգնեցրեց ապագա տիտղոսակիր՝ միլանյան «Ինտերը»։ Այդ մրցաշրջանում «Բարսելոնան» հաղթեց 4 գավաթ՝ Իսպանիայի սուպերգավաթը, ՈՒԵՖԱ-ի սուպերգավաթը, Իսպանիայի առաջնությունը և Աշխարհի ակումբային առաջնությունը։
2010/11 մրցաշրջանը «Բարսելոնայի» և Ինիեստայի համար ստացվեց հաջող։ Առաջնությունում «կատալոնացիները» երրորդ անգամ անընդմեջ հաղթեցին առաջնությունը, իսկ Անդրեսը խաղադաշտ դուրս եկավ 34 անգամ (որից 32-ը մեկնարկային կազմում)։ Ընդհանուր Ինիեստան խաղադաշտում անցկացրեց 2800 րոպե, խփեց 8 գնդակ և կատարեց 2 գոլային փոխանցում։ Չեմպիոնների Լիգայում «Բարսելոնան», ինչպես 2 տարի առաջ, այնպես էլ այս անգամ Չեմպիոնների լիգայի եզրափակչում հաղթեց Մանչեսթեր Յունայթեդին՝ 3։1 հաշվով։ Եզրափակչում Ինիեստան աչքի ընկավ Մեսսիին կատարած գոլային փոխանցմամբ։ ՉԼ-ում անցկացրեց 10 խաղ (բոլորը մեկնարկային րոպեներից), խաղաց 898 րոպե, խփեց մեկ գնդակ և կատարեց 6 գոլային փոխանցում(մեկը եզրափակչի ժամանակ)։ Իսպանիայի գավաթում «Բարսելոնան» հասավ մինչև եզրափակիչ, որտեղ լրացուցիչ ժամանակում պարտվեց Մադրիդի Ռեալին։ Գավաթի շրջանակներում Ինիեստան խաղաց 5 խաղ (4-ը մեկնարկային), խաղադաշտում անցկացրեց 419 րոպե և կատարեց 3 գոլային փոխանցում։ 2011 թվականի հունվարի Անդրես Ինիեստան ճանաչվեց 2010 թվականի երկրորդ լավագույն ֆուտբոլիստ, զիջելով միայն Լիոնել Մեսսիին, ով վաստակել էր 174 միավոր։
2011/12 մրցաշրջանը «Բարսելոնայի» համար ստացվեց հաջող։ թիմը հաղթեց Իսպանիայի սուպերգավաթը, ընդհանուր հաշվով հաղթելով «Ռեալին» 5։4 հաշվով, դրանից հետո նրանց հետևեց հաղթանակը ՈՒԵՖԱ-ի սուպերգավաթում՝ Պորտույի նկատմամբ, որտեղ գրանցվեց 2։0 հաշիվը։ Դեկտեմբերին հաղթեցին ակումբային առաջնությունը, հաղթելով եզրափակչում բրազիլական «Սանթոսին» (4:0)։ Մրցաշրջանի սկզբում Ինիեստան վնասվածք ստացավ, որի շնորհիվ նա քիչ խաղեր բաց չթողեց։ Առաջնությունում «Բարսան» գրավեց երկրորդ տեղը, հետ մնալով միայն «Ռեալին։ Ինիեստան առաջնությունում մասնակցեց 27 խաղի (21-ը մեկնարկային կազմում), խաղադաշտում ընդհանուր առմամբ անցկացրեց 1864 րոպե, խփեփց 2 գնդակ և կատարեց 9 գոլային փոխանցում։ Չեմպիոնների Լիգայում «կատալոնացիներին» կանգնեցրեց անգլիական «Չելսին» (եզրափակչում «Չելսին» առավելության հասավ Բավարիայի նկատմամբ՝ 11 մետրանոցներով)։ ՉԼ-ում Անդրեսը մասնակցեց 8 խաղի (բոլորը մեկնարկային կազմում), խաղադաշտում անցկացրեց 573 րոպե, խփեց 3 գնդակ և աչքի ընկավ ընդամենը մեկ կատարած գոլային փոխանցմամբ։ Իսպանիայի գավաթում «Բարսելոնան» հաղթանակի հասավ, 1/4 եզրափակչում հաղթեց «Ռեալին», կիսաեզրափակչում «Վալենսիային», իսկ եզրափակչում 3։0 հաշվով ջախջախեց «Ատլետիկ Բիլբաոյին»։ Ինիետսան մասնակցեց 4 խաղի (3 մեկանրկային), անցկացրեց 209 րոպե և եզրափակչում աչքի ընկավ Լիոնել Մեսսիին կատարած փոխանցմամբ։
2012 թվականի ամռանը Բարսելոնայի մարզիչ դարձավ Տիտո Վիլանովան։ Առաջին տիտղոսը «կատալոնացիների» համար դարձավ Իսպանիայի սուպերգավաթը։ 2012 թվականի օգոստոսի 30-ին Անդրես Ինիեստան ՈՒԵՖԱ-ի վարկածով ճանաչվեց Եվրոպայի լավագույն ֆուտբոլիստ՝ առաջ անցնելով պորտուգալացի հարձակվող Կրիշտիանու Ռոնալդույին և թիմակից Լիոնել Մեսսիին։ Նոյեմբերի 25-ին Իսպանիայի առաջնությունում «Լևանտեյի» դեմ խաղի ժամանակ Ինիեստան կատարեց 3 գոլային փոխանցում և խփեց 1 գնդակ, ինչով օգնեց կատալոնացիներին հաղթել 4։0 հաշվով։ Նոյեմբերի 29-ին Ինիեստայի թեկնածությունն առաջադրվեց «Ոսկե Գնդակի» խաղարկությունում։ Դեկտեմբերի 9-ին՝ Բետիսի դեմ խաղի ժամանակ, Անդրեսը կատարեց 2 գոլային փոխանցում Մեսսին, ինչի շնորհիվ Բարսելոնան հասավ ոչ այդքան հասարակ հաղթանակի և հաղթեց 2։1 հաշվով։


== Ձեռքբերումներ ==
Եվրոպայի չեմպիոն 2012
Աշխարհի չեմպիոն 2010
Եվրոպայի չեմպիոն 2008
Չեմպիոնների Լիգայի գավաթակիր։ 2005/06, 2008/09, 2010/11, 2014-2015
Իսպանիայի չեմպիոն։ 2004/05, 2005/06, 2008/09, 2009/10, 2010/11, 2013/14
Իսպանիայի գավաթակիր։ 2008/09, 2011/12, 2014/15, 2015/16, 2016/17
Իսպանիայի սուպերգավաթակիր։ 2005/06, 2006/07, 2009/10, 2010/11, 2011/12, 2013/14
Մինչև 16 տարեկանների Եվրոպայի չեմպիոն
Մինչև 19 տարեկանների Եվրոպայի չեմպիոն


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բարսելոնա ՖԱ-ի պաշտոնական կայքէջը (իսպ.), (անգլ.), (արաբ.)
Բարսելոնա ՖԱ-ի հայկական ֆան կայքը (հայ.)