armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Եվրոպական գավաթ 1968–69

Եվրոպական գավաթ 1968–69 Եվրոպական գավաթի տասնչորսերորդ մրցաշրջանն էր, որում հաղթեց Միլանը՝ եզրափակչում պարտության մատնելով Այաքսին 4–1 հաշվով։ 
Եզրափակիչը կայացավ Մադրիդի Սանտյագո Բերնաբեու մարզադաշտում 1969 թվականի մայիսի 28-ին, խաղը դիտում էին 31 782  հանդիսական։
Այս մրցաշրջանում Միլանը դուրս թողեց գործող չեմպիոն Մանչեստեր Յունայթեդին կիսաեզրափակիչում։
Այս տարվա մրցաշարում է մտցվել երկու փոխարինման հնարավորությունը, ինչպես նաև միևնույն թիմերի միջև կայանալիք հանդիպումների ամսաթվերը ֆիքսվել են, և իրարից հեռու պետք է լինեին երկու շաբաթով։ Այս տարում է նաև պարտադրվել խաղերի չորեքշաբթի օրը անցկացնելու կանոնը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
ՈՒԵՖԱ
ՈՒԵՖԱ Չեմպիոնների Լիգա


== Արտաքին հղումներ ==
Եվրոպական գավաթի արդյունքները Rec.Sport.Soccer վիճակագրություն հիմնադրոմում
1968-69 Եվրոպական գավաթ - արդյունքներ (արխիվ)
Բոլոր գոլ խփողները 1968–69 Եվրոպական գավաթի մրցաշարում (բացառությամբ նախնական շրջանը) protocols UEFA
Ղռմաղելե (Լանչխութի շրջան)

Ղռմաղել (վրաց.՝ ღრმაღელე), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Գուրիայի մարզի Լանչխութի շրջանում։


== Դիրք ==
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 25 մետր բարձրության վրա։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 835 մարդ, մեծամասնությունը՝ վրացիներ։


== Տրանսպորտ ==
Գյուղը շրջկենտրոն Լանչխութի հետ կապված է ավտոխճուղով։ Այդտեղով է անցնում Թբիլիսի-Բաթում երկաթուղին։
Ամենամոտ նավահանգիստը Փոթին է, իսկ ամենամոտ օդանավակայանը գտնվում է Քութայիս քաղաքում։


== Ծանոթագրություններ ==
Սադուկյուլա

Սադուկյուլա (էստ․՝ Saduküla), գյուղ Էստոնիայի Յիգևամաա նահանգի Պուուռմանի շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 160 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Դուկի դի Կաշիաս

Դուկի դի Կաշիաս (պորտ.՝ Duque de Caxias), քաղաք և համայնք Բրազիլիայում՝ Ռիո դե Ժանեյրո նահանգի կազմում։ Գտնվում է Ռիո դե Ժանեյրոյի ագլոմերացիա (մեզոշրջան)ում։ Մտնում է Ռիո դե Ժանեյրոյի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 842 686 մարդ՝ 2007 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 464,573 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 1.813,9 մարդ/կմ²։


== Պատմություն ==
Քաղաքը հիմնադրվել է 1943 թվականի դեկտեմբերի 31-ին։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը, 2005 թվականի դրությամբ, կազմում է 18.309.545 միլիոն ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով, 2005 թվականի դրությամբ, կազմում է 21.727,60 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը, 2007 թվականի դրությամբ, կազմում է 0,803 (տվյալները՝ ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)։


== Աշխարհագրություն ==
Տեղանքի կլիման արևադարձային է։


== Արտաքին հղումներ ==
Տեղեկություններ Դուկի դի Կաշիասի մասին


== Տես նաև ==
Դուկի դի Կաշիաս (Ֆուտբոլային ակումբ)
Մաքսիմ Կովալևսկի

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կովալևսկի (այլ կիրառումներ)Մաքսիմ Մաքսիմովիչ Կովալևսկի (ռուս.՝ Максим Максимович Ковалевский, սեպտեմբերի 8, 1851(1851-09-08), Խարկովի նահանգ, Մալոռուսական գեներալ-նահանգապետություն, Ռուսական կայսրություն - ապրիլի 5, 1916(1916-04-05), Պետրոգրադ, Ռուսական կայսրություն), ռուս պատմաբան, իրավաբան, սոցիոլոգ, ազգագրագետ, Պետերբուրգի ԳԱ ակադեմիկոս (1914)։
1906 թվականին հիմնել է սահմանադրական-միապետական՝ դեմոկրատական բարեփոխումների կուսակցությունը։ 1909 թվականից տնօրինել է «Վեստնիկ Եվրոպի» («BecraHK EBponu») ամսագիրը։ Ունեցել է պոզիտիվիստական հայացքներ, միաժամանակ կրել Մարքսի և Էնգելսի (որոնց ճանաչել է անձամբ) ազդեցությունը։
Խոշոր նշանակություն ունեն մարքսիզմի կլասիկների կողմից բարձր գնահատված համայնքի վերաբերյալ Կովալևսկու աշխատությունները։ Կազմակերպել է 3 արշավախումբ դեպի Կովկաս (1883, 1885, 1887 թվականներ) և հավաքած նյութերի հիման վրա (առավելապես՝ օսերի և Դաղստանի ժողովուրդների վերաբերյալ) ուսումնասիրություններ է գրել։
Հասարակական հաստատությունների զարգացման աստիճանական կատարելագործման գաղափարը Կովալևսկին հակադրել է մարքսիզմին։ Կովալևսկու սոցիոլոգիայի հիմնական օրենքը համարում էր սոցիալական համերաշխության աճի վրա հիմնված առաջադիմությունը։ Դասակարգային պայքարը դիտում էր որպես այս կամ այն հասարակական կարգի ոչ հասունության կամ «վերասերման» նշան։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Ольшанка, слобода Харьковской губернии // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона։ В 86 томах (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.
Ковалевский, Максим Максимович // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона։ В 86 томах (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.
Кони А. Ф. М. М. Ковалевский в законодательной деятельности. — Санкт-Петербург, [1916].
Гуревич П. В. Максим Максимович Ковалевский // Правоведение. — 1971. — № 5. — С. 127-130.
Карпачёв С. П. М. М. Ковалевский (1857—1916) // Масонство и масоны։ Сб. статей. Вып. 1 / Отв. ред. С. П. Карпачёв. — М.։ Эра, 1994. — С. 76-90.
Долгова Е. А. «Ввиду вредного влияния М. М. Ковалевского на студентов…»։ Из официальной переписки о судьбе Русской школе высших общественных наук в Париже (1901—1904 гг.)// Исторический архив. 2011. № 3. С. 9-25.
Долгова Е. А. Документы Русского социологического общества имени М. М. Ковалевского (1916—1923 гг.) // Социологические исследования (СОЦИС). 2011. № 6. С. 135—143.
わ

Հիրագանայում՝ わ, կատականայում՝ ワ, ճապոներենի վանկային այբուբենի վանկ։ Օգտագործվում է մեկ մորայի գրելաձևի համար։ Համապատասխանում է հայերեն «վա» տառակապակցությանը և Միջազգային հնչյունական այբուբենի /va/ ձայնին։
Ժամանակակից ճապոներենի վանկային աղյուսակում գտնվում է հիրագանայի を(վօ) կանայից առաջ։ Իսկ կատականայում՝ ヲ(վօ) կանայից առաջ։
Վաբր լ'Աբբե

Վաբր լ'Աբբե (ֆր.՝ Vabres-l'Abbaye), համայնք Ֆրանսիայի Օկսիտանիա մարզի Ավերոն գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 1106 մարդ, բնակչության խտությունը` 26.74 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 41.36 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 550 կմ հարավ, Թուլուզ քաղաքից` 120 կմ արևելք, Ռոդեզ քաղաքից` 55 կմ հարավ-արևելք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 740 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 557-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 183։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 75,3 %։ 557 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 522 անձ (282 տղամարդ և 240 կին)։ Գործազուրկ են եղել 35 անձ (16 տղամարդ և 19 կին)։ 183 անաշխատունակներից 60-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 88-ը` թոշակառուներ, իսկ 35-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ավերոն գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Ալչալու

Ալչալու, գյուղատեղի ՀՀ Սյունիքի մարզի Գորիսի շրջանում` Աղբուլաղ գյուղից մոտ 1 կմ հարավ-արևելք` ձորալանջին։ 1960-ական թվականներին մնացել էին գերեզմանատան հետքերը, շինությունները բոլորովին անհետացած էին։ Ալչալուի ավերման մասին տեղեկություններ չեն պահպանվել։ Վայրը կրում է թուրքական անվանում և նշանակում է սալորուտ։


== Ծանոթագրություններ ==
Պրեոբրաժենովկա (գյուղ, Դոբրովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊրեոբրաժենովկաՊրեոբրաժենովկա (ռուս.՝ Преображеновка), գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Դոբրովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2006 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 351 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Վլադիմիր Եպիսկոպոսյան

Վլադիմիր Առուստամի Եպիսկոպոսյան (հունվարի 21, 1950(1950-01-21), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ դերասան։ ՌԴ վաստակավոր արտիստ (2002)


== Կենսագրություն ==
Վլադիմիր Եպիսկոպոսյանը ծնվել է 1950 թվականին, Երևանում։ Ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը։ Ուսումնառության տարիներին նկարահանվել է «Հայֆիլմ» կինոստուդիայի «Ախթամար» ֆիլմում։ Հետագայում ավարտել է նաև Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտի դերասանական ֆակուլտետը և աշխատանքի է անցել Երևանի Ստանիսլավսկու անվան պետական ռուսական դրամատիկական թատրոնում` որպես դերասան։ Բասկետբոլի սպորտի վարպետ է։ Աշխատում է Մոսկվայի «Բուֆֆ» թատրոնում։
Նկարահանվել է «Եռալաշ», ֆիլմ-ալմանախում, «Իմպերիալ» բանկի տեսահոլովակում։


== Ֆիլմեր ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վլադիմիր Եպիսկոպոսյանի մասին  kinopoisk.ru կայքում
Վլադիմիր Եպիսկոպոսյանի մասին kino-teatr.ru կայքում
Վլադիմիր Եպիսկոպոսյանի մասին imdb.com կայքում
Վիլիս Տոմ

Վիլիս Տոմ (ռուս.՝ Вылыс-Том), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Տուժինսկի շրջան Կիրովի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Իժմա գետի աջ ափին՝ 158 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 20 կմ է։
Գետի ակունքը գտնվում է արևելքում Նիկոլա գյուղում, Յրանսկա գյուղից 18 կմ հյուսիս-արևելք։ Գետը հոսում է հյուսիս-արևմուտք։

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 03050300112103000077469
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 103007746
Ավազանի կոդը - 03.05.03.001
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Պիլիպի (գյուղ, Բառի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊիլիպիՊիլիպի (ուկրաիներեն՝ Пилипи), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Բառի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պիլիպի գյուղում բնակվում էր 101 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 5,5 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 18,36 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Պորեցկոե (գյուղ, Սուզդալսկի շրջան)

Պորեցկոե (ռուս.՝ Порецкое), գյուղ Ռուսաստանի Վլադիմիրի մարզի Սուզդալսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Արսեն Գոմցյան

Արսեն Մկրտիչի Գոմցյան (1919, Հեշտիա, Նինոծմինդայի մունիցիպալիտետ, Սամցխե-Ջավախեթի մարզ, Վրաստան - 1945), հայ մանկավարժ, մարզիկ, բանաստեղծ, մաթեմատիկոս, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի Արևելյան ռազմաճակատի («Հայրենական մեծ պատերազմ», 1941-1945) մասնակից։


== Կենսագրություն ==
Արսեն Գոմցյանը ծնվել է 1919 թվականին ՎԽՍՀ Բոգդանովկայի շրջանի Հեշտիա գյուղում։ Գյուղի դպրոցում յոթնամյա կրթություն ստանալուց հետո մեկնել է Թբիլիսի, ընդունվել մանկավարժական ուսումնարան։ 1939 թվականին ավարտել է և աշխատանքի նշանակվել շրջանի Ժդանով գյուղի յոթնամյա դպրոցում։ 1939 թվականի աշնանը զորակոչվել է կարմիր բանակ և ընդունվել Ռոստովի հրետանային ուսումնարան, որն ավարտելուց հետո դասավանդել է նույն ուսումնարանում։ 
1942 թվականին, երբ սկսվել է Գերմանա-խորհրդային պատերազմը, Գոմցյանը մեկնել է ռազմաճակատ։ Մի քանի անգամ վիրավորվել է, ապաքինվելուց հետո նորից վերադարձել է գործող բանակ։ Ցուցաբերած խիզախության համար Գոմցյանը պարգևատրվել է Կարմիր աստղի երկու, «Հայրենական պատերազմի» երկրորդ աստիճանի շքանշաններով, մի շարք մարտական մեդալներով։
Արսենը Գոմցյանը մահացել է 1945 թվականին, հաղթանակից տասն օր առաջ։ 
Տարիներ հետո Արսենի եղբայրը՝ Եգոր Գոմցյանը № 29 դպրոցի ինտերնացիոնալ բարեկամության ակումբի անդամների շնորհիվ գտել է եղբոր պանթեոն-հուշարձանը, որը գտնվել է Բեռլինից 45 կմ հեռու, № 109 ճանապարհի վրա գտնվող Կլոնսերֆիլդ քաղաքի կենտրոնական պուրակներից մեկում։


== Պարգևներ ==
Կարմիր աստղի կրկնակի շքանշան
Հայրենական պատերազմի երկրորդ աստիճանի շքանշան


== Ծանոթագրություններ ==
Սոսնովսկի գյուղական խորհուրդ (Գլուխովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սոսնովսկի գյուղական խորհուրդ (այլ կիրառումներ)Սոսնովսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Соснівська сільська рада), Ուկրաինայի Սումիի մարզի Գլուխովսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Սոսնովսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 904 մարդ։ Խորհրդում կա 2 բնակավայր։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Օգոստոս կայսեր ոսկե մեդալիոն

Օգոստոս կայսեր ոսկե մեդալիոն (իսպ.՝ Medallón de Oro de Augusto), 4 ոսկեդրամին համարժեք մետաղադրամ, հատվել է Պերգամոնի արհեստանոցներում Հին Հունաստան (այժմ՝ Թուրքիա)՝ խորհրդանշելու Եգիպտոսի նվաճումը հռոմեական կայսեր Օկտավիանոս Օգոստոսի (մ.թ.ա. 63, սեպտեմբերի 23, Հռոմ - մ.թ.ա. 14, օգոստոսի 19, Նոլա) կողմից։


== Պատմություն ==
Համարվում է եզակի նմուշ, քանի որ նման արժեղությամբ հատվել են 2 մետաղադրամներ, որոնք ցուցադրվում են իտալական թանգարաններում։ Գտնվում է Մադրիդի ազգային հնագիտական թանգարանում 1921/9/1 համարի ներքո: Կիրառվել է բարձրաստիճան ռազմական պաշտոնյաներին, դիվանագետներին պարգևատրելու համար։


== Նկարագրություն ==
Ստեղծում՝ Պերգամոն
Ձևը՝ մետաղադրամ, մեդալիոն
Նյութը՝ ոսկի
Ոճը՝ հռոմեական
Դիմաց՝ Օկտավիանոս Օգոստոս կայեր գլուխը
Հակադարձ կողմ՝ կանգնած ռնգեղջյուր
Տրամագիծը՝ 30 սմ
Քաշը՝ 32 գրամ


== Տես նաև ==
Հռոմեական կայսրություն
Օկտավիանոս Օգոստոս
Ոսկե հատում
Մեդալիոն
Դրամահատարան
Ազգային հնագիտական թանգարան (Մադրիդ)


== Գրականություն ==
Luttwak, Edward. The grand strategy of the Roman Empire: from the first century A.D. to the third. 1a ed. (en anglès). Johns Hopkins University Press, 1979. ISBN 0801821584.


== Ծանոթագրություններ ==
Լա Սելվա դել Կամպ

Լա Սելվա դել Կամպ (իսպ.` La Selva del Camp), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում` Տառագոնա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Էլ Բած Կամպ շրջանում։ Զբաղեցնում է 35.30 կմ2 տարածք։ Բնակչությունը՝ 5477 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։


== Բնակչություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
պաշտոնական կայք
Información general Archived 2008-05-13 at the Wayback Machine.
Información de la Generalitat de Catalunya Archived 2007-09-29 at the Wayback Machine.
Información del Institut d’Estadística de Catalunya
Խոջաբեգ

Խոջաբեգ (վրաց.՝ ხოჯაბეგი), գյուղ Վրաստանի Սամցխե-Ջավախեթի մարզի Նինոծմինդայի մունիցիպալիտետում։


== Տես նաև ==
Սամցխե-Ջավախք
Նինոծմինդայի մունիցիպալիտետ


== Ծանոթագրություններ ==
Բելինյո

Բելինյո (ֆր.՝ Bâgé-le-Châtel) համայնք Ֆրանսիայում։ Գտնվում է Ֆրանսիայի Ռոն Ալպեր մարզում և Էն գավառի կազմում։ Համարվում է Մոնլյուել շրջանի մաս։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2010 թվականի մարդահամարի տվյալների, կոմունայի բնակչությունը կազմում է 2905 մարդ։


== Եղբայրական քաղաքներ ==
 Օսթֆիլդերն, Գերմանիայի Դաշնային Հանրապետություն


== Աշխարհագրություն ==
Կոմունան գտնվում է 400 կմ դեպի հարավ-արևելք Ֆրանսիայի մայրաքաղաք Փարիզից և 25 հյուսիս-արևելք Լիոնից։ Կլիման բարեխառն է և բնորոշ է տաք ամառները և ցուրտ ձմեռները։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==

Պաշտոնական կայք (ֆր.)
«Բելինյո» (ֆրանսերեն)։ Ֆրանսիայի տնտեսական հետազոտությունների և վիճակագրության ազգային ինստիտուտ։ Վերցված է 2014-05-09 
«Բելինյո» (ֆրանսերեն)։ cassini.ehess.fr։ Վերցված է 2014-05-09
Կոդիլա-Մեցկյուլա

Կոդիլա-Մեցկյուլա (էստ․՝ Kodila-Metsküla), գյուղ Էստոնիայի Ռապլամաա նահանգի Ռապլա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 20 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Նելլի Խոստիկյան

Նելլի Գուրգենի Խոստիկյան (մայիսի 25, 1940(1940-05-25), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - հոկտեմբերի 12, 2020(2020-10-12), Երևան, Հայաստան), հայ ախտաբան-անատոմ։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1990), պրոֆեսոր (1990)։ ՀՀ ԲԳԱ անդամ (2003)։ ԱՄՆ կենսագրական ինստիտուտի կողմից ճանաչվել է «Տարվա կին» (2001) և «Տարվա կին մասնագետ» (2001)։


== Կենսագրություն ==
Նելլի Խոստիկյանը ծնվել է 1940 թվականի մայիսի 25-ին, Երևանում։ 1963 թվականին Նելլի Խոստիկյանն ավարտել է Երևանի բժշկական ինստիտուտը։ 1965 թվականից աշխատում է Երևանի պետական բժշկական համալսարանի ախտաբանական անատոմիայի ամբիոնում, 1990 թվականից, միաժամանակ՝ կլինիկական ախտաբանության դասընթացի ղեկավար։ 2006 թվականից ղեկավարում է Երևանի պետական համալսարանի բժշկական ֆակուլտետի ախտաբանական անատոմիայի ամբիոնը։ Ղեկավարում է նաև «Հայ ախտաբան-անատոմների և ախտահյուսվածքաբանների ասոցիացիա» հասարակական կազմակերպությունը։
Աշխատանքները վերաբերում են ռևմատիկ հիվանդությունների և տորեպտոստաֆիլոկոկային վարակների ժամանակ նյարդաներգատ. համակարգի ձևաբանական փոփոխություններին։
Հեղինակ է ուսումնամեթոդական ձեռնարկների։


== Անդամակցություն ==
«Архив Патологии» խմբագրական կազմի անդամ
Հայկական պաթոլոգանատոմների գիտական ասոցիացիայի նախագահ


== Պարգևներ ==
ԵՊԲՀ ոսկե մեդալ (2000)
ԱՄՆ նոր հազարամյակի պատվո ոսկե մեդալ (2001)
ՀՀ առողջապահության նախարարության պատվոգրեր (2015, 2017)
«Տարվա կին» (ԱՄՆ կենսագրական ինստիտուտ, 2001)
«Տարվա կին մասնագետ» (ԱՄՆ կենսագրական ինստիտուտ, 2001)


== Ընտանիք ==
Նելլի Խոստիկյանի նախնիները եղել են Արևմտյան Հայաստանից` Վանից։ Մայրը՝ Գեղանուշ Խոստիկյանը, ճատարապետ էր, աշխատել է Ալեքսանդր Թամանյանի արհեստանոցում, հայրը` Գուրգեն Խոստիկյանը, դեղագետ, դեղաբան։ Դերասան Արմեն Խոստիկյանը Նելլիի հորեղբոր որդին է եղել։ Նելլի Խոստիկյանի որդիները՝ Արմեն Ավոյանը, ավարտել է ԵՊԲՀ-ը, ուրոլոգ, Հովհաննես Ավոյանը տեղեկատվական տեխնոլոգիաների բնագավառի մասնագետ է։


== Երկեր ==
«Կլինիկական մորֆոլոգիա»։ Դասագիրք 6-րդ կուրսի ուսանողների համար, Երևան (2016)։


== Ծանոթագրություններ ==
Ալիսիա Պենալբա

Ալիսիա Պենալբա (իսպ.՝ Alicia Penalba օգոստոսի 9, 1913(1913-08-09)[…], Սան Պեդրո, Բուենոս Այրես, Արգենտինա - նոյեմբերի 4, 1982(1982-11-04)[…], Saint-Geours-de-Maremne),  արգենտինացի քադակագործուհի, որը երկար տարիներ ապրել ու աշխատել է Ֆրանսիայում։ Համարվում է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին հաջորդած ժամանակաշրջանի աբստրակտ արվեստի խոշորագույն ներկայացուցիչներից մեկը։


== Կենսագրություն ==
Ալիսիա Պենալբան ծնվել է 1913 թվականին Բուենոս Այրեսի պրովինցիայի Սան Պեդրո քաղաքում։ Նկարչական ձիրքը նրա մոտ ի հայտ է եկել դեռևս դպրոցական տարիներին։ Սկզբնապես մտադրվել էր արվեստագետի իր կարիերան անել գեղանկարչության և գրաֆիկայի ասպարեզներում և ուսումը շարունակելու համար դրամաշնորհ ստանալով ֆրանսիական կառավարությունից՝ 1948 թվականին եկել է Ֆրանսիա, սովորել դը լա Գրան Շոմիեր ակադեմիայի Օսիպ Ցադկինի դասարանում, ապա ուսումը շարունակել Բուենոս Այրեսում՝ գեղարվեստի արգենտինական ակադեմիայում (Academie Argentina de Bellas Artes), որտեղ բացի գեղանկարչությունից, նաև քանդակագործություն է ուսումնասիրել։
Իր կյանքի զգալի մասը Պենալբան անց է կացրել Ֆրանսիայում՝ Մոնռուժում և Փարիզում։ Հենց այստեղ էլ 1950 թվականին վերջնականապես վճռել է իրեն ամբողջությամբ նվիրել քանդակագործությանը։ Մասնագիտացել է ուղղահայաց օրգանական ձևեր քանդակելու մեջ՝ ներշնչվելով Էտիեն Մարտենի և Էտիեն Հաջդուի ստեղծագործություններից։ Նրա աշխատանքները մաս են կազմում արվեստի մեջ ոչ ֆիգուրատիվ աբստրակտ շարժման։ Պենալբան ստեղծել է զանազան չափերի ու կերպերի բազմաթիվ արձաններ ու արձանիկներ, սակայն հռչակվել է առավելապես իր մոնումենտալ կոթողներով, որոնք տեղադրված են աշխարհի տարբեր երկրներում։

Առաջին անգամ նրա աշխատանքներից մի քանիսը ցուցադրվել են 1955 թվականին, Փարիզի Նոր իրականոթյան սալոնում (Salon des Réalités Nouvelles), իսկ ստեղծագործությունների առաջին անհատական ցուցահանդեսը կազմակերպվել է Փարիզի մեկ այլ ցուցասրահում՝ Galerie du Dragon-ում։
1950-ական թվականների վերջերին դրվել են Ալիսիա Պենալբայի միջազգային ճանաչման հիմնաքարերը. 1959 թվականին նրան հրավիրել են մասնակցելու Կասսել քաղաքում անցկացված ժամանակակից արվեստի documenta 2 ցուցահանդեսին։ 1964 թվականին մասնակցել է այդ նույն քաղաքում անցկացված documenta 3 ցուցահանդեսին, իսկ մինչ այդ՝ 1961 թվականին մրցանակի էր արժանացել բրազիլական Սան Պաուլուի բիենալեում։ Եվ, ընդհանրապես, պետք է ասել, որ Ալիսիա Պենալբայի քանդակագործական աշխատանքները, որոնք, որպես կանոն, բնության արարումների բրոնզե աբստրակտ նմանակումներ են, ցուցադրվել են եվրոպական ու ամերիկյան հեղինակավոր բազում ցուցահանդեսներում, տեղադրվել խոշոր քաղաքների աչքի զարնող վայրերում, պատկերասրահներում, թանգարաններում, ինչպես, օրինակ, Le Grand Double-ը, որի 1962-1964 թվականների ստեղծված նմուշօրինակը տեղադրվել է Նիդերլանդների Կրյոլլեր-Մյուլլեր թանգարանում, իսկ 1972 թվականի հեղինակային կրկնօրինակը՝ ամերիկյան Միլուոկի քաղաքի MGIC երկնաքերի մոտ։ She died in Paris in 1982.
Ալիսիա Պենալբան մահացել է 69 տարեկան հասակում՝ 1982 թվականին, Փարիզում։


== Պարգևներ ==
Գալուստ Գուլբենկյան հիմնադրամի մրցանակ, Փարիզ, Ֆրանսիա (1974 թ.)
Արդի քանդակի Hakone միջազգային առաջին ցուցահանդեսի հատուկ մրցանակ, Նինոտաիրա, Ճապոնիա (1969 թ.)
Քանդակի միջազգային մրցանակ, Սան Պաուլուի վեցերորդ բիենալե, Բրազիլիա (1961 թ.)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Alicia Penalba website
Սպեսարտիտ

Սպեսարտիտ, մուգ գույնի երակային ապար, բաղկացած միջին պլագիոկլազից (անդեզին), եղջրախաբից կամ մոնոկլինային պիրոքսենից (դիոպսիդ-ավգիտ)։ Մանրահատիկ է, միատարր։ Երբեմն հանդիպում են խոշոր բյուրեղներ (պորֆիրային ցաներ)։ Սպեսարտիտ մտնում է լամպրոֆիրների խմբի մեջ։ Առաջանում է փոքր խորության գրանիտային զանգվածների բյուրեղացման վերջին փուլերում։ Հավանաբար ներկայացնում է ջրով հարուստ, համեմատաբար ցածր ջերմաստիճանային մագմայի բյուրեղացման նյութ։
Քրիստին Քլեյբյորգ

Քրիստին Քլեյբյորգ (անգլ.՝ Christine Clayburg, մայիսի 26, 1973(1973-05-26), Պասո Ռոբլես, Սան Լուիս Օբիսպո շրջան, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ), ամերիկացի լրագրող, օդերևութաբան, դերասանուհի, սցենարիստ, պրոդյուսեր և ռեժիսոր։


== Կենսագրություն և կարիերա ==
Քրիստին Քլեյբյորգը ծնվել է 1973 թվականի մայիսի 26-ին, ԱՄՆ-ի Կալիֆորնիա նահանգի Պասո Ռոբլես քաղաքում։ Ընտանիքի հինգ դուստրերից ավագն է։
Լինելով Սակրամենտոյի պետական համալսարանի գլխավոր երկրաբանը` նա հայտնի է դարձել որպես առավոտյան եթերի օդերևութաբան Մինեապոլիսի WCCO-TV ալիքով։ Որպես օդերևութաբան ու գիտական թղթակից է աշխատել Լոս Անջելեսի KABC-TV, Բոստոնի WHDH-TV, Սպոքենի KHQ-TV, Միզուլայի KPAX-TV և KMSP-TV հեռուստաալիքներում։ Նա հայտնվել է Fox News Channel և The Weather Channel հեռուստաալիքներում։ 2003 թվականին առաջադրվել է «Էմմի» մրցանակի` «Եղանակի տեսության լավագույն հաղորդավարուհի» անվանակարգում։     
Որպես դերասանուհի նկարահանվել է հայտնի հեռուստասերիալներում և անկախ ֆիլմերում։ Գլխավոր դերն է խաղացել 2005 թվականին նկարահանված «Մինեապոլիս» կարճամետրաժ ֆիլմում, եղել է նաև ֆիլմի համասցենարիստը։ 2006-2012 թվականներին «Հուսահատ տնտեսուհիները» հեռուստասերիալում խաղացել է լուրերի հաղորդավարուհու երկրորդական դերը։ Տարբեր դերեր է մարմնավորել «Մինդիի նախագիծը», «90210: Նոր սերունդ» և «Փնտրողը» հեռուսասերիալներում։
Ակտիվորեն զբաղվում է ռազմական կարիերայով։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Քրիստին Քլեյբյորգ Internet Movie Database կայքում
Դրախտ (աղբյուր)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Դրախտ (այլ կիրառումներ)Դրախտ, աղբյուր Հայկական Լեռնաշխարհում, Ակնի շրջանում, Ակն գյուղաքաղաքից հյուսիս-արևմուտք, Նարվեր գյուղում։


== Ծանոթագրություններ ==
Լուխովկա

Լուխովկա (ռուս.՝ Луховка), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի, Մորդովիա հանրապետության Սարանսկ քաղաքային օկրուգի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 8986 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Վոսկրեսենսկոե (գյուղ, Դանկովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՎոսկրեսենսկոեՎոսկրեսենսկոե (ռուս.՝ Воскресенское), գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Դանկովսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Գառնիկ Գրիգորյան

Գառնիկ Լևոնի Գրիգորյան (հոկտեմբերի 2, 1939(1939-10-02)), հայ քիմիկոս։ Քիմիական գիտությունների դոկտոր (1990), պրոֆեսոր (1994)։


== Կենսագրություն ==
Գառնիկ Գրիգորյանը ծնվել է Իրանի Փերիայի գավառի Ազնավուլ գյուղում։ 1961 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանը։ 1971 թվականին նույն համալսարանում պաշտպանել է թեկնածուական («Բենզոլի ֆոտոքիմիական օքսիդացումը գազային ֆազում»), 1989 թվականին Կիևի ֆիզիկական քիմիայի ինստիտուտում՝
դոկտորական («Ջրածնի պերօքսիդով հարուցված հետերոգեն - հոմոգեն ռադիկալային ռեակցիաներ») ատենախոսություններ։
1961-1963 թվականներին աշխատել է ՀՀ ԳԱԱ Նուրբ օրգանական քիմիայի ինստիտուտում,
1963-1994 թվականներին՝ Քիմիական ֆիզիկայի ինստիտուտում, 1994 թվականից՝ ԵՊՀ քիմիայի ֆակուլտետի կատալիզի ամբիոնում։
Բացահայտել է ջրածնի գերօքսիդի տարասեռ քայքայման ռադիկալային բնույթը և այդ ռեակցիան որպես ռադիկալների մատչելի աղբյուր օգտագործել այլ փոխարկումների իրականացման և ուսումնասիրման համար։ Բյուրեղային նյութերի (աղեր, օքսիդներ) և գերօքսիդների գոլորշիների փոխազդեցությամբ ստացել է բազմաթիվ նոր միացություններ։


== Պարգևներ ==
ԵՊՀ ոսկե մեդալ


== Հոդվածներ ==
Գ. Ս. Գրիգորյան, Գ. Գ. Պետրոսյան, Գ. Լ. Գրիգորյան, Մ. Գ. Հարությունյան, Ս. Կ. Գրիգորյան
Комплекс купри-иона с лейцином как гомогенный катализатор распада гидропероксида кумола в водной среде (Կուպրի–իոնի կոմպլեքսը լեյցինի հետ որպես հոմոգեն կատալիզատոր կումոլի հիդրոպերօքսիդի քայքայման համար ջրային միջավայրում) | ԵՊՀ գիտական տեղեկագիր, Քիմիա և կենսաբանություն, 2012 #1(227) էջ 26-31 (ռուսերեն) |
Ս. Կ. Գրիգորյան, Մ. Գ. Թոռչյան, Գ. Լ. Գրիգորյան, Ժ. Ի. Աբրահամյան
Получение алюмин¬аммониевых квасцов из алюминийсодержащих отходов (Ալյումին պարունակող թափոններից ալյումինամոնիումային շիբի ստացումը) | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր։ Քիմիա և կենսաբանություն,2011 #1, էջ 57-60 (ռուսերեն) |
Tohidi S. H., Grigoryan G. L., Sarkeziyan V. A., Ziaie F.
Effekt of concentration and thermal treatment on the properties of Sol-gel derived CuO/SiO2 nanostrukture | Iran. J. Chem Eng 2010, v.29, p. 105 - 112
Tohidi S. H., Beglaryan A. A., Nevinrooz A. J., Grigoryan G. L.
Catalytic characterization of CuO/SiO2 nanocomposite modified by means of ChTR | II Международная конференция по химии и химической технологии, 13 - 17 сентября; Ереван, 2010; с. 313 - 315.
Tohidi S. H., Beglaryan A. A., Nevinrooz A. J., Grigoryan G. L.
Catalytic characterization of CuO/SiO2 nanocomposite modified by means of ChTR | II Международная конференция по химии и химической технологии, 13 - 17 сентября; Ереван, 2010; с. 313 - 315.


== Ծանոթագրություններ ==
Օմուտինսկի շրջան (այլ կիրառումներ)

Օմուտինսկի շրջան, կարող է վերաբերել՝

Օմուտինսկի շրջան - մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Տյումենի մարզում
Օմուտինսկի շրջան - մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Կիրովի մարզում
Լուկովսկայա (ստանիցա, Մոզդոկսկի շրջան)

Լուկովսկայա (ռուս.՝ Луковская, օսերեն՝ Луковскæй), ստանիցա Ռուսաստանի, Հյուսիսային Օսիա-Ալանիա հանրապետության Մոզդոկսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2002 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 5206 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Տրոյանովկա (այլ կիրառումներ)

Տրոյանովկա, կարող է վերաբերել՝

Տրոյանովկա - գյուղ, Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Տեոֆիպոլի շրջանում
Տրոյանովկա - գյուղ, Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Զենկովի շրջանում
Տրոյանովկա - գյուղ, Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Մանևիչի շրջանում
Բակուրխևի (Դուշեթի շրջան)

Բակուրխևի (վրաց.՝ ბაკურხევი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Մցխեթ-Մթիանեթ մարզի Դուշեթի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 1980 մետր բարձրության վրա։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 2 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Սերգեյ Եմելին

Սերգեյ Ալեքսանդրովիչ Եմելին (ռուս.՝ Сергей Александрович Емелин, հունիսի 16, 1995(1995-06-16), Ռուզաևկա, Մորդովիա, Ռուսաստան), դասական ոճի ռուս ըմբիշ, Տոկիոյի Օլիմպիական խաղերի բրոնզե մեդալակիր, 2018 թվականի աշխարհի չեմպիոն, Եվրոպայի կրկնակի չեմպիոն, Ռուսաստանի պատանիների առաջնությունների չեմպիոն և մեդալակիր, 2014 թվականի պատանիների աշխարհի առաջնության բրոնզե մեդալակիր, 2015 թվականի պատանիների աշխարհի առաջնության չեմպիոն։


== Կենսագրություն ==
Երբ Եմելինը եղել է 10 տարեկան, նրա դպրոց է գնացել Նիկոլայ Վիկտորովիչ Սլեսարևը, որը տղաներին հրավիրել է հունահռոմեական ըմբշամարտի խմբակ։ Տասնհինգ տարեկանում Եմելինը հաղթել է առաջին համառուսաստանյան մրցումներում։ 2018 թվականի մայիսին Կասպիյսկում  կայացած Եվրոպայի առաջնությունում դարձել է չեմպիոն մինչև 60 կգ քաշային կարգում։ Բուդապեշտում կայացած 2018 թվականի աշխարհի առաջնության եզրափակչում   (մինչև 60 կգ քաշային կարգ) վաղաժամ հաղթանակ է տարել մոլդովացի Վիկտոր Չոբանուի նկատմամբ։ Բուխարեստում 2019 թվականի ապրիլին անցկացված Եվրոպայի առաջնությունում մինչև 60 կգ քաշային կարգում զիջել է Չոբանուին։
2019 թվականին Ղազախստանում կայացած աշխարհի նախաօլիմպիական առաջնությունում մինչև 60 կգ քաշային կարգում նվաճել է արծաթե մեդալ և ստացել օլիմպիական ուղեգիր ազգային օլիմպիական կոմիտեի համար։
Վարշավայում ընթացող ըմբշամարտի Եվրոպայի 2021 թվականի առաջնությունում մինչև 60 կգ քաշային կարգում նվաճել է ոսկե մեդալ՝ եզրափակիչում հաղթելով Կերեմ Քեմալին։
2021 թվականի օգոստոսի 2-ին Տոկիոյի 2020 թվականի Օլիմպիական խաղերում 3-րդ տեղի համար գոտեմարտում հաղթել է Վիկտոր Չոբանուին՝ նվաճելով բրոնզե մեդալ։


== Մարզական արդյունքներ ==
 2020 թվականի Օլիմպիական խաղեր
 Ռուսաստանի հունահռոմեական ոճի ըմբշամարտի առաջնություն
 Դան Կոլովի և Նիկոլա Պետրովի 2019 մրցաշար
 Լյուբոմիր Իվանովիչ-Գեջիի հուշամրցաշար 2018
 Քրիստիան Պալուսալուի հուշամրցաշար 2018
 Իվան Օոդդուբնիի Գրան պրի-2018
 ըմբշամարտի աշխարհի երիտասարդական առաջնություն 2017
 Վլադիսլավ Պիտլյասինսկու գավաթ 2017
 Գրան-2017 2017
 Օլեգ Կարավաևի հուշամրցաշար 2016
 ԱԼՌՕՍԱ միջմայրցամաքային գավաթ 2016
  Ըմբշամարտի աշխարհի գավաթ 2016
 Եվրոպայի ըմբշամարտի երիտասարդական առաջնություն 2016
 Օլեգ Կարավաևի հուշամրցաշար 2015
 Ըմբշամարտի աշխարհի պատանեկան առաջնություն 2014
 Գերման Կարեի մրցաշար 2014


== Պարգևներ ==
«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 2-րդ աստիճանի շքանշան (2021 թվականի օգոստոսի 11) – հայրենական սպորտի զարգացման գործում ունեցած մեծ ավանդի, սպորտային բարձր նվաճումների, հաղթանակի կամքի, տոկունության և նպատակասլացության համար, որոնք դրսևորվել են 2020 թվականի 20-րդ Օլիմպիական խաղերի ժամանակ Տոկիոյում (Ճապոնիա)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Սերգեյ Եմելինը Ռուսաստանի մարզական ըմբշամարտի ֆեդերացիայի կայքում Archived 2019-05-06 at the Wayback Machine.
Կիսախումբ

Կիսախումբը հանրահաշվական կառուցվածք է՝ բաղկացած բազմությունից, որի վրա սահմանված է ասոցիատիվ բինար գործողություն։ Կիսախմբից սերում է մոնոիդը, որում առկա է նաև միավոր տարրը։ Նրանից սերում է նաև խումբը, որում ցանկացած տարր հակադարձելի է։
Կիսախումբը արդի հանրահաշվի հիմնական գաղափարներից է։ Կ. է կոչվում զուգորդական երկտեղանի գործողությամբ օժտված բազմությունը։ Մի կողմից Կ. կարելի է դիտել որպես խմբակերպի մասնավոր դեպք, մյուս կողմից՝ խմբի ընդհանրացում։ Կ–ի պարզագույն օրինակ է բնական թվերի բազմությունը գումարման գործողության նկատմամբ։ Կ–ի հետևյալ օրինակը որոշ իմաստով ամենաընդհանուրն է։ Դիցուք՝ X-ը որևէ բազմություն է, Տ–ը՝ X-ն իր մեջ արտապատկերումների (ձևափոխությունների) որևէ համախմբություն։ Եթե կամայական երկու ձևափոխությունների հետ Տ–ը պարունակում է նաև հաջորդաբար կիրառման արդյունք հանդիսացող ձևափոխությունը, ապա Տ–ը այդպիսի գործողության նկատմամբ կազմում է Կ.: Կամայական Կ. իզոմորֆ է ձևափոխությունների որոշակի Կ–ի։ Կ–երի տեսությունը ֆունկցիոնալ անալիզի, դիֆերենցիալ երկրաչափության, գրաֆների տեսության և մաթ. այլ ասպարեզների հետ կապվում է հատկապես ձևափոխությունների Կ–ի միջոցով։
Եթե Տ–ը X բազմության (այբուբենի) բոլոր վերջավոր կարգավորված ենթաբազմությունների (բառերի) համախմբությունն է, և բառերի յուրաքանչյուր կարգավորված զույգին համապատասխանեցվել է դրանց համադրումից առաջացած բառը, ապա Տ–ը նշվսծ երկտեղանի գործողության նկատմամբ կազմում է Կ., որը կոչվում է X այբուբենով ազատ Կ.:
Կամայական Կ. որևէ ազատ Կ–ի հոմոմորֆ պատկերն է։ Կ–երի տեսությունը ուսումնասիրում է Կ–երի կառուցվածքը, դասակարգումը, ներկայացումները (մատրիցներով, օպերատորներով, ձևափոխություններով), Կ–երի հատուկ դասերը (պարզ, ինվերս, ինվոլյուտիվ, տոպոլոգիական ևն)։


== Սահմանում ==

  
    
      
        S
      
    
    {\displaystyle S}
   բազմությունը կոչվում է կիսախումբ, եթե
1. 
  
    
      
        ∀
        a
        ,
        b
        ∈
        M
      
    
    {\displaystyle \forall a,b\in M}
   
  
    
      
        a
        ⋅
        b
        ∈
        M
      
    
    {\displaystyle a\cdot b\in M}
   ( փակ է "
  
    
      
        ⋅
      
    
    {\displaystyle \cdot }
  " գործողության նկատմամբ)
2. 
  
    
      
        (
        a
        ⋅
        b
        )
        ⋅
        c
        =
        a
        ⋅
        (
        b
        ⋅
        c
        )
        
        ∀
        a
        ,
        b
        ,
        c
        ∈
        S
      
    
    {\displaystyle (a\cdot b)\cdot c=a\cdot (b\cdot c)\,\forall a,b,c\in S}
   ( ասոցիատիվ է )
734

734 թվական, ոչ նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է երկուշաբթի օրը։ Սա մեր թվարկության 734 թվականն է, 
VIII դարի 34-րդ տարին։


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Հարվի Կետչինգս

Հարվի Լի Կետչինգս (անգլ.՝ Harvey Lee Catchings; սեպտեմբերի 2, 1951(1951-09-02), Ջեքսոն), ամերիկացի պրոֆեսիոնալ բասկետբոլիստ։


== Վաղ տարիներ ==
Հարվի Կետչինգսը ծնվել է 1951 թվականի սեպտեմբերի 2-ին Միսսիսիպի նահանգի Ջեքսոն քաղաքում։ Սովորել է տեղական՝ Ջիմ Հիլի անվան միջնակարագ դպրոցում, որտեղ խաղացել է տեղի բասկետբոլային ակումբի կազմում։


== Խաղացողի կարիերա ==
Խաղացել է կենտրոնականի և ծանր հարձակվողի դիրքերում։ Սովորել է Ուիտերֆորդի քոլեջում և Գարդին Սիմսոնի համալսարանում։ 1974 թվականի NBA դրաֆթի ժամանակ ընտրվել է «Ֆիլադելֆիա 76» ակումբի կողմից 42-րդ համարի ներքո։ Հետագայում հանդես է եկել «Բրուքլին Նեթս», «Միլոուքի Բաքս», «Լոս Անջելես Կլիպերս» և «Սեգաֆրեդո Գորիցիա» ակումբների կազմում։ Ընդհանուր իր NBA կարիերայի ընթացքում խաղացել է 725 խաղ, որոնցում հավաքել է 2335 միավոր (3,2 մ/խ), կատարել է 3639 անդրադարձ, 608 փոխանցում, 261 խլում և 1226 բլոկշոտ։


== Սեփական կյանք ==
Քառակի օլիմպիական չեմպիոն Տամիկա Կենտչինգսի հայրը (2004, 2008, 2012 և 2016), որը հանդես է գալիս Կանանց բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի «Ինդիանա Ֆիվեր» ակումբի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրությունը Basketball-Reference.com կայքում(անգլ.)
Վիճակագրությունը NBA.com կայքում(անգլ.)
Դմիտրովկա (գյուղ, Ռոսլավլսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԴմիտրովկաԴմիտրովկա (ռուս.՝ Дмитровка), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 26 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Աստերոիդների ցանկ (294901-295000)

Աստերոիդների ցանկ (294801-294900)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (295001-295100)
 Աստերոիդների ցանկ (294801-294900)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (295001-295100)
Ֆրանսիական Հնդկաստան

Ֆրանսիական Հնդկաստան, Հնդկաստանում ֆրանսիական տիրույթների միասնական անվանումը։ Դրանցից էին Պոնդիշերրին, Կարայկալը, Յանամը Կորոմանդելյան ափին, Մախեն Մալաբարյան ափին և Չանդաննագարը Բենգալիայում։ Նրանց ընդհանուր մակերեսը կազմում էր 526 կմ2, որից 293 կմ2-ին (56 %) ընկնում էր Պոնդիշերրիին։


== Տես նաև ==
Ֆրանսիական Հնդկաչին
Պորտուգալական Հնդկաստան
Հոլանդական Հնդկաստան
Ջոն Կիրակոսյանի անվան թիվ 20 դպրոց

Ջոն Կիրակոսյանի անվան թիվ 20 դպրոց, հանրակրթական դպրոց Երևանի Կենտրոն վարչական շրջանում։


== Պատմություն ==
Դպրոցը հիմնադրվել է 1943 թվականին։ Կրել է Ֆելիքս Ձերժինսկու անունը։ 1999 թվականից դպրոցը կոչվում է հայազգի պատմաբան, պատմական գիտությունների դոկտոր, քաղաքական գործիչ Ջոն Կիրակոսյանի անունով։


== Շրջանավարտներ ==
Ալեն Սիմոնյան
Արիս Ղազինյան
Արման Ռևազյան
Արմեն Աբաղյան
Գրիգորի Օկոև
Դավիթ Սարապյան
Էդուարդ Շախիկյան
Էդվարդ Չուբարյան
Ժակ Ենգիբարյան
Կոստանդին Խուդավերդյան
Յուրի Թունյան
Ռուբեն Մելիքյան
Ռուբեն Չայլախյան


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայքը
Նորամարգ

Նորամարգ (նախկին անվանումը` Կալինինի անվան ավան, Հաբիլքենդ),
գյուղ Հայաստանի Հանրապետության  Արարատի մարզի Մասիսի տարածաշրջանում` Հրազդան գետի ստորին հոսանքի աջափնյակում, Երևանից 24 կմ (Մասիս քաղաքից 7 կմ) հարավ, մարզկենտրոնից 22 կմ հյուսիս-արևմուտք, ծովի մակարդակից 830-840 մ բարձրության վրա։ Վերանվանվել է Նորամարգ 1991 թ. ապրիլի 3-ին։


== Կլիման ==
Կլիման չոր է, խիստ ցամաքային։ Օդի տարեկան միջին ջերմաստիճանը կազմում է 10-12 °C։ Մթնոլորտային տեղումների տարեկան միջինը 280-300 մմ։ Գարնանային ցրտահարություններ լինում են ապրիլի կեսերին, իսկ աշնանային ցրտահարությունները դիտվում են արդեն հոկտեմբերի վերջերին։
Գերակշռում են աղուտները, իսկ գետամերձ հատվածներում՝ ճահճուտները։ Գյուղի տարածքի հողերը բնութագրվում են բաց շագանակագույն գունավորումներով, միջին և ցածր կավ-ավազային կազմով, միջին հզորությամբ և ուժեղ կարբոնատվությամբ։ Գրունտային ջրերը գտնվում են 1,5-2,5 մ խորության վրա։ Տարածված է կիսաանապատային գոտուն բնորոշ բուսական և կենդանական աշխարհ։ Շատ են կրծողները, սողունները և ջրլող թռչունները։
Գյուղի հարևանությամբ կան արհեստական խոշոր լճեր։


== Բնակչություն ==
Ըստ ՀՀ 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների` Նորամարգի մշտական բնակչությունը կազմել է 2069, առկա բնակչությունը` 1963 մարդ։ Նախկինում բնակեցված է եղել ադրբեջանցիներով։ Նորամարգի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում` ստորև.


== Տնտեսություն ==
Բնակչությունը զբաղվում է բանջարաբուծությամբ և այգեգործությամբ։


== Տես նաև ==
Նորամարգի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Նորամարգ Archived 2014-09-12 at the Wayback Machine.
Արարատի մարզպետարան Archived 2014-11-03 at the Wayback Machine.
Ենդովսկի (խուտոր, Ալեկսեևսկի շրջան)

Ենդովսկի (ռուս.՝ Ендовский), խուտոր Ռուսաստանի Վոլգոգրադի մարզի Ալեկսեևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը ըստ վերջին գրանցված տվյալների կազմում էր 10 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Նովի Բիտ (գյուղ, Կիրովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Նովի ԲիտՆովի Բիտ (ռուս.՝ Новый Быт), գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Կիրովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2011 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 224 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Օրիբո սյուր Սյան

Օրիբո սյուր Սյան (ֆր.՝ Auribeau-sur-Siagne), կոմունա Ֆրանսիայի հարավ-արևելքում՝ Պրովանս Ալպեր Լազուր ափ շրջանի Ծովափնյա Ալպեր դեպարտամենտի Գրաս շրջանի Մանդելյո լա Նապուլ կանտոնում։ Մինչև 2015 թվականի մարտը կոմունան վարչականորեն ընդգրկված էր Հարավային Գրաս լուծարված կանտոնի կազմում (Գրաս շրջան)։
Կոմունայի տարածքը կազմում է 5.48 կմ², 2006 թվականին բնակչությունը կազմել է 2710 մարդ աճի միտումով, 2012 թվականին՝ 3049 մարդ, բնակչության խտությունը՝ 556,4 մարդ/կմ²։


== Բնակչություն ==
Կոմունայի բնակչությունը  2011 թվականին կազմել է 3035 մարդ, 2012 թվականին՝ 3049 մարդ.

Բնակչության թվաքանակի դինամիկան։


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին աշխատունակ տարիքի (15-64 տարեկան) 2035 բնակիչներից 1490-ը եղել են տնտեսապես ակտիվ, 545-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության գործակիցը կազմել է 73.2 %, 1999 թվականին եղել է 71.4 %: Աշխատունակ տարիքի 1490 ակտիվ բնակիչներից աշխատում էին 1377-ը (713 տղամարդ և 664 կին), 113 հաշվառված էին որպես գործազուրկ (54 տղամարդ և 59 կին)։ Աշխատունակ տարիքի 545 ոչ ակտիվ բնակիչներից 181-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 190-ը՝ թոշակառուներ, իսկ 174-ը՝ ոչ ակտիվ են եղել այլ պատճառներով։
2010 կոմունայում հաշվառված են եղել 1184 հարկատու տնային տնտեսություններ, որտեղ ապրում էր 3092.0 մարդ։ Մեկ հարկատուին բաժին ընկնող շահույթը կազմել է 22282 եվրո։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Օրիբո սյուր Սյան կոմունայի քաղաքապետարանի պաշտոնական կայք (ֆր.)
Բորիս Համբարձումով

Բորիս Վլադիմիրի Համբարձումով (սեպտեմբերի 29, 1974(1974-09-29), Բաքու, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - հունվարի 31, 2020(2020-01-31)), հունահռոմեական ոճի հայկական արմատներով ռուսաստանցի ըմբիշ, Ռուսաստանի քառակի չեմպիոն (1995, 1997, 1998, 2000), Իվան Պոդդուբնու միջազգային հուշամրցաշարի հաղթող (1996), Աշխարհի գավաթակիր (1997), Եվրոպայի չեմպիոն (1998)։ Ռուսաստանի միջազգային կարգի սպորտի վարպետ (1995)։


== Կենսագրություն ==
Բորիս Համբարձումովը հունահռոմեական ոճի ըմբշամարտով սկսել է զբաղվել 1987 թվականին Բաքվում՝ Անատոլի Պետրոսյանի ղեկավարությամբ։ 1989 թվականին, Արցախյան ազատամարտի սկսվելու պատճառով ստիպված տեղափոխվել է Մոսկվա, որտեղ շարունակել է մարզվել ավագ եղբոր՝ Կամո Համբարձումովի ղեկավարությամբ։
1992 թվականին դարձել է Ռուսաստանի պատանիների չեմպիոն, իսկ 1994 թվականին՝ երիտասարդների չեմպիոն։ 1995 թվականին նա առաջին անգամ նվաճել է Ռուսաստանի մեծահասակների առաջնության հաղթողի կոչումը (մինչև 54 կգ քաշային կարգ)։ 1997 թվականին նա կրկնել է այդ հաջողությունը, ինչպես նաև դարձել է աշխարհի գավաթակիր։ 1998 թվականին Բորիս Համբարձումովն ընդգրկվել է Ռուսաստանի հավաքականում՝ մասնակցելով Մինսկում կայացած Եվրոպայի առաջնությանը և վստահորեն հաղթել այնտեղ։ Այս մրցաշարի չորս գոտեմարտերում նա մրցակիցներին տվել է ընդամենը մեկ միավոր։ 2000 թվականին Համբարձումովը երկրորդ տեղն է զբաղեցրել Մոսկվայում կայացած Եվրոպայի առաջնությունում, և Ռուսաստանի հավաքականի մարզչական շտաբը նրան չի ընդգրկել Սիդնեյի օլիմպիական խաղերի մասնակիցների շարքում։ Դրանից հետո Բորիս Համբարձումովը որոշել է ավարտել մարզական կարիերան։
Հետագայում զբաղվել է մարզչական աշխատանքով։ 2005-2006 թվականներին մարզիչ է աշխատել Իվան Յարիգինի անվան ըմբշամարտի պալատում։
Հանկարծամահ է եղել 2020 թվականի հունվարի 31-ին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բորիս Համբարձումովի էջը Infosport.ru կայքում
Բորիս Համբարձումովի հարցազրույցը «Սպորտ-Էքսպրես» թերթին (1998)
Բորիս Համբարձումովի էջը International Wrestling Database կայքում
Բուժարի

Բուժարի  (պորտ.՝ Bujari), համայնք Բրազիլիայում՝ Ակրի նահանգի կազմում։ Գտնվում է Վալի դու Ակրիի ագլոմերացիայի մարզում։ Մտնում է Ռիու Բրանկուի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 6 543 մարդ՝ 2007 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 3467,681 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 1,9 մարդ/կմ²։


== Պատմություն ==
Քաղաքը հիմնադրվել է 1992 թվականին։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը 2005 թվականի դրությամբ կազմում է 78 651 հազար ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով 2005 թվականի դրությամբ կազմում է 9338 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը 2000 թվականի դրությամբ կազմում է 0,639 (տվյալները՝ ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)
Մյոթցինգ

Մյոթցինգ (գերմ.՝ Mötzing), կոմունա Գերմանիայում՝ Բավարիա երկրամասում։
Ենթարկվում է Վերին Պֆալցի վարչական կենտրոնին։ Մտնում է Ռեգենսբուրգ շրջանի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 1661 մարդ (դեկտեմբերի 31, 2010 թվական)։ Զբաղեցնում է 36,18 կմ² մակերես տարածք։ Պաշտոնական կոդ՝ 09 3 75 171։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Նիկոլաևկա (գյուղ, Կրասնինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՆիկոլաևկաՆիկոլաևկա (ռուս.՝ Николаевка), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Կրասնինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 201 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ռուսլանա Գևորգյան

Ռուսլանա Ասիլի Գևորգյան (հունիսի 22, 1941(1941-06-22), Թբիլիսի, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ սրտաբան, կլինիկական դեղաբան։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1990)։


== Կենսագրություն ==
Ռուսլանա Գևորգյանը ծնվել է 1941 թվականին Թիֆլիսում։ 1965 թվականին ավարտել է Երևանի բժշկական ինստիտուտը։ 1966-1989 թվականներին աշխատել է Սրտաբանության գիտահետազոտական ընկերությունում, 1985-1989 թվականներին եղել է կենսաախտորոշման կլինիկալաբորատոր բաժանմունքի վարիչ, 1989-1992 թվականներին՝ ՀՀ առողջապահության նախարարության գիտաբժշկական տեղեկատվության հանրապետական բաժնի վարիչ, 1992 թվականից՝ ՀՀ առողջապահության նախարարի խորհրդական, 1998 թվականից՝ առողջապահության քաղաքականության վարչության գլխավոր մասնագետ, 1999-2006 թվականներին՝ ԶԼՄ-ի հետ կապերի գծով ՀՀ առողջապահության նախարարի խորհրդական, 2006 թվականին՝ մամուլի խոսնակ։ 2000 թվականին Ռուսլանա Գևորգյանի մասին հոդված է զետեղվել ամերիկյան Մատենագիտության ինստիտուտի «Ով ով է» միջազգային հավաքածուի կին մասնագետների և բիզնեսմենների բաժնում։
Աշխատանքները վերաբերում են մոլեկուլյար բջջային և կլինիկական սրտաբանության և դեղաբանության հարցերին, առողջապահական բնագավառի բարեփոխումների մշակմանը։ Հեղինակ է ավելի քան 60 հրատարակությունների։


== Պարգևներ ==
«Տարվա կին» (ԱՄՆ Մատենագիտության ինստիտուտի միջազգային հետազոտական խորհրդի որոշմամբ), 2000
«Medal of Honor» (արիության մեդալ), 2000


== Գրականություն ==
Айриян А.П. Армянские учёные-медики // Ер., 1998.
«Деловой Экспресс» - Экономический еженедельник Армении / Интервью с советником министра здравоохранения РА Русланой Геворкян.


== Ծանոթագրություններ ==
Մորդովսկայա Իվանովկա (գյուղ, Լենինոգորսկի շրջան)

Մորդովսկայա Իվանովկա (ռուս.՝ Мордовская Ивановка), գյուղ Ռուսաստանի Թաթարստան հանրապետության Լենինոգորսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 1997 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 61 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
(20574) Օչիներո

(20574) Օչիներո, աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Այս աստերոիդը հայտնաբերվել է 1998 թվականի սեպտեմբերի 9-ին ԼԻՆԵԱՐ ծրագրի կողմից Սոկոռոյում։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(20574) Օչիներո աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Անդրկովկասյան բազմագույն մողեսիկ

Անդրկովկասյան խայտաբղետ մողեսիկ (լատ.՝ Eremias arguta transcaucasica), իսկական մողեսների ընտանիքի, անապատային մողեսիկների (Eremias) ցեղի սողուն։ Որոշ հետազոտողների կողմից դասվում է Ommateremias ենթացեղին կամ ցեղին։ Արևմտյան Անդրկովկասի էնդեմիկ ենթատեսակ է։ Հայաստանում տարածված է Գեղարքունիքի մարզում։ Բնակվում է լեռնատափաստանային բուսականությամբ ծածկված ավազուտային ու քարքարոտ վայրերում։ Գրանցված է ՀՀ Կարմիր գրքում։


== Արտաքին կառուցվածք ==
Մարմնի երկարությունը 2,5-9,6 սմ է, պոչը՝ գրեթե նույն երկարության։ Գլուխը բարձր է՝ ծածկված խոշոր վահանիկներով, դիմային հատվածը՝ նեղ։ Որովայնային մակերեսը ծածկված է մանր վահանիկների բազմաթիվ երկայնակի շարքերով։ Մեջքը գորշամոխրագույն է՝ սև եզրագծով և բաց գույնի կենտրոնական հատվածներով խոշոր խալերով, որոնք կազմում են 6-8 երկայնակի զոլեր։ Խալերը, միմյանց ձուլվելով, առաջացնում են լայնակի զոլերից բաղկացած խայտաբղետ նախշ։ Բաց գույնի կլորավուն խալեր կան նաև վերջույթների վրա։ Որովայնային մակերեսը սպիտակավուն է կամ բաց դեղնավուն։


== Սննդառություն ==
Անվում է մանր հոդվածոտանիներով։ Ձմեռում է սեպտեմբերի վերջից ապրիլի սկիզբ։


== Բազմացում և զարգացում ==
Զուգավորումը տեղի է ունենում ապրիլ-հունիսին։ Ձվադրում է 1-2 անգամ՝ մայիսի վերջից հուլիս, դնում 4-6 ձու (13-14x8 մմ)։ Ձագերը ծնվում են հուլիսի կեսից սեպտեմբերի սկիզբ։
Օգտակար է՝ կարգավորում է միջատների թվաքանակի աճը։


== Տարածվածություն ==
Տեսակը լայնորեն տարածված է Հյուսիսարևելյան Ռումինիայից՝ արևմուտքում, մինչև Հարավարևմտյան Մոնղոլիա և Հյուսիսարևմտյան Չինաստան՝ արևելքում, ինչպես նաև մինչև Թուրքիա և Իրան՝ հարավում։ Հյուսիսային Եվրասիայի սահմաններում հանդիպում է Մոլդովայում, Ուկրաինայում, Ռուսաստանի եվրոպական մասում, Ղազախստանում, Միջին Ասիայի երկրներում, Հյուսիսային Կովկասում և Անդրկովկասում։
Հայաստանում միակ հայտնի պոպուլյացիան գտնվում է Սևանա լճի հարավային ափին և Նորադուզ գյուղի շրջակայքում։


== Պահպանություն ==
Խիստ սակավաթիվ և հիմնական արեալից կտրված, միայն Հայաստանում հանդիպող անհետացող ենթատեսակ է, որը ԲՊՄՄ Կարմիր ցուցակի չափորոշիչներով գնահատվում է որպես կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակ։
1961 թվականին Մարտունի գյուղի շրջակայքում պահպանված վերջին 27 հասուն մողեսիկները որսվել են նեղ հողաշերտում՝ դաշտերի և Սևանա լճի ափի միջև և բաց են թողնվել Նորադուզ գյուղի մոտակայքում։ Այդ առանձնյակներն առաջացրել են նոր պոպուլյացիա, որն աստիճանաբար լայնացնում է իր սահմանները։ Ներկայումս դրանց թվաքանակը կազմում է 80-150 առանձնյակ։
Սպառնացող վտանգներից է ընտանի կենդանիների գերարածեցումը և գյուղատնտեսական նպատակներով ապրելավայրերի մշակումը։
Պահպանվում է «Սևան» ազգային պարկում։


== Ծանոթագրություններ ==
Աշխարհի առաջնության եզրափակիչ 1974

Աշխարհի առաջնության եզրափակիչ 1974, Աշխարհի առաջնության եզրափակիչ հանդիպում։ Տեղի է ունեցել 1974 թվականի հուլիսի 7-ին, Մյունխեն քաղաքի Օլիմպիական մարզադաշտում։ Խաղը տեղի է ունեցել Հոլանդիայի և Գերմանիայի հավաքականների միջև։ Չեմպիոն է դարձել Գերմանիայի հավաքականը, որը Հոլանդիայի հավաքականին հաղթել է 1։2 հաշվով։


== Խաղի հաշիվը ==


== Տես նաև ==
Ֆուտբոլի աշխարհի առաջնություն 1974


== Ծանոթագրություններ ==
Աստերոիդների ցանկ (21901-22000)

Աստերոիդների ցանկ (21801-21900)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (22001-22100)
 Աստերոիդների ցանկ (21801-21900)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (22001-22100)


== Աղբյուր ==
«Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (20001)-(25000)»։ www.minorplanetcenter.net