armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Գետակինճեր

Գետակինճեր, տապիրներ (լատ.՝ Tapiridae), միասմբակավորների կարգի կաթնասունների ընտանիք։ Խոշոր կենդանիներ են, քաշը 225-300 կգ է, մարմնի երկարությունը՝ մինչև 250 սմ, մնդավի բարձրությունը՝ 75-120 սմ, պոչը կարճ է (5-10 սմ)։ Գլուխը երկարավուն է, փոքր ու շարժուն կնճիթով։ Աչքերը մանր են, ականջները՝ կարճ։ Առջևի վերջավորություններն ունեն 4-ական, ետինները՝ 3-ական մատ։ Մաշկը հաստ է, պատված կարճ մազերով։ Լսողությունը և հոտառությունը զարգացած են։ Մթնշաղային և գիշերային կենդանիներ են։ Ապրում են ճահճոտ անտառներում ու թփուտներում։ Շարժունակ են, լավ լողում ու սուզվում են։ Սնվում են ծառերի, թփերի տերևներով ու ցողուններով, խոտաբույսերով։ Արուներն ու էգերը ապրում են առանձին, մերձենում միայն զուգավորման ժամանակ։ Ունենում են 1 ձագ, որը մինչև 6-7 ամիս լինում է բծավոր։ Պահպանվել է գետակինճերի 5 տեսակ (մեկը՝ Հարավ-Արևելյան Ասիայում, չորսը՝ Հարավային Ամերիկայում)։ Օգտագործում են միսը և մաշկը։
1260

1260 թվական,  նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է հինգշաբթի օրը։ Սա մեր թվարկության 1260 թվականն է, 
XIII դարի 60-րդ տարին։


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Սաարա դե լոս Ատունեսի ամրոց

Սաարա դե լոս Ատունեսի ամրոց (իսպ.՝ Castillo de Zahara de los Atunes), միջնադարյան ամրոց Իսպանիայում։ Տեղակայված լինելով ծովափնյա Բարբատե քաղաքի և Սաարա դե լոս Ատունես գյուղի մոտ՝ ամրոցը պաշտպանում է տեղական ալմադրաբա թունաների թակարդները և ունի ռազմավարական դեր։
Ամրոցն ունի մի քանի այլընտրանքային անուններ, այդ թվում՝ Ti, Fortaleza o Castillo de la Chanca, Fortaleza y Casa Chanca, Palacio de las Pilas, Castillo de Jadraza & Palacio Real de la Almadraba:


== Պատմություն ==
1294 թվականին Կաստիլիայի թագավոր Սանչո IV-ը, որպես Տարիֆայում հերոսական սխրանքների պարգևատրում, Դոն Ալոնսո Պերես դե Գուսմանին թույլատրում է թունայի ձկնորսության համար կառուցելու թակարդներ։ Այս վայրում ձկնորսության պատմությունը գալիս է դեռևս փյունիկյան և հռոմեական ժամանակներից։ Դարեր շարունակ Սաարա դե լոս Ատունեսում և Կոնիլ դե լա Ֆրոնտերայում գուսման ձկնորսությունը եղել է Եվրոպայում ամենաարդյունավետը, որն առաջ է բերել օժանդակ շինությունների կառուցման անհրաժեշտություն։
Ամրոցը կատարել է երեք գործառույթ`

Եղել է պաշտպանական ամրոց բարբարոս ծովահենների դեմ
Թունայի սեզոնին եղել է պալատական նստավայր
Եղել է թունայի վերամշակման գործարանԳտնվելով Ջիբրալթարի նեղուցի ռազմավարական կետում՝ եղել է տարբեր պատմական իրադարձությունների կիզակետում և պահպանում է ափամերձ քարտեզագրման շարունակական ներկայությունը։
Նախքան զորանոցի վերածվելը՝ 20-րդ դարում շենքն օգտագործվել է ձկնորսական արդյունաբերության համար։
2004 թվականին կառույցն ընդգրկվել է Իսպանիայի մշակութային ժառանգությունների ցանկում (իսպ.՝ Bien de Interés Cultural):


== Կառույց ==
Կառույցը չորս պաշտպանական պատերով քառակուսի շինություն է, որի հյուսիսարևմտյան անկյունը կոչվում է «Torre de poniente», որի բարձր գմբեթավոր տանիքի տակ կա ներքին պալատ։ Հյուսիսարևելքում «Լևանե աշտարակի» (Torre de Levante) մասունքներն են։ Երկու աշտարակներն էլ նախագծվել են որպես բարձակ տարածք՝ շրջանցելու պաշտպանական պատերը։
Գլխավոր դարպասը գտնվում է արևմտյան պատի մոտ, երկու ծովային դարպասները հարավում են, որոնք ի սկզբանե ապահովել են մուտք դեպի մեծ ներքնագավիթ։ 20-րդ դարում հյուսիսային պատի մոտ հավելյալ կառուցվել է «Նոր դարպասը»։
Գործարանը աղյուսե քարակառույց է։ Անկյուններն աչքի են ընկնում ամուր քարե շարվածքով։ Երեք օրիգինալ քարե դռներն ունեն կամարներ և անկյունաքարեր։


== Համայնապատկեր ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Սաարա դե լոս Ատունեսի ամրոց Archived 2011-08-08 at the Wayback Machine.
Վերին Ուելե

Վերի Ուելե՝ Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետության շրջանը, որը տեղակայված է երկրի հյուսիս արևելքում։


== Աշխարհագրական դիրք ==
Մինչև 2005 թվականի սահմանադրության ընդունումն այս շրջանը եղել է Արևելյան նահանգի մի մաս։ Վարչական կենտրոնը Իսիրոն է։ Այս շրջանը իր անվանունը ստացել է Ուելե գետից, որը հոսում է շրջանի տարածքով։

2005 թվականի մարդահամարի տվյալներով Վերին Ուելեի բնակչությունը կազմում է 1 920 867 մարդ։


== Տարածաշրջաններ ==
Դունգու
Ֆարաջե
Նինանգարա
Ռունգու
Բամբա
Վատսա


=== Գյուղեր ===
Մակոմբո


== Ծանոթագրություններ ==
Վայլերսբախ (Վերին Ֆրանկոնիա)

Վայլերսբախ (գերմ.՝ Weilersbach), կոմունա Գերմանիայում, Բավարիա երկրամասի Ֆորխհայմ շրջանում։
Ենթարկվում է Վերին Ֆրանկոնիայի վարչական շրջանին։ Բնակչությունը 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալներով կազմում է 2038 մարդ։ Զբաղեցնում է 8,62 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդը 09 4 74 171 է։
Կոմունան ստորաբաժանվում է 5 գյուղական շրջանների։


== Ծանոթագրություններ ==
Օզյորնայա (Չարիշի վտակ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Օզյորնայա (այլ կիրառումներ)Օզյորնայա (Չարիշի վտակ)  (ռուս.՝ Озёрная), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի երկրամասում, Ալթայի Հանրապետությունում։ Գետաբերանը տեղակայված է Չարիշ գետի աջ ափով՝ 20 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 38 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերխնեոբսկոմի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Օբ գետն է, գետի ենթաավազանը Բիա և Կատուն գետերն են։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի հետ միախառնման կետը։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 13010200312115100010309
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 115101030
Ավազանի կոդը - 13.01.02.003
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 15
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 1


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Լերիկ

Լերիկ (ադրբ.՝ Lerik), քաղաք Ադրբեջանական Հանրապետությունում, Լերիկի շրջանի վարչական կենտրոն։ Բնակչությունը՝ ▲8576 մարդ (2019)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Ադրբեջանի քաղաքներ
Լերիկի շրջան
Սալյուտ (հյուրանոց, Մոսկվա)

«Սալյուտ» հյուրանոց (ռուս.՝ Гостиница «Салют»), չորսաստղանի հյուրանոց Մոսկվայի հարավ-արևմուտքում, որը գտնվում է Տրոպարյովո-Նիկուլինո շրջանի տարածքում։


== Պատմություն ==
«Սալյուտ» հյուրանոցը կառուցվել է 1977-1980 թվականներին` Համամիութենական արհմիությունների խորհրդի կենտրոնական խորհրդի (ՀԱՄԿԽ) և Զբոսաշրջության և էքսկուրսիաների կենտրոնական խորհրդի (ԶՔԿԽ) պատվերով`  Մոսկովյան օլիմպիադայի օտարերկրյա հյուրերին ընդունելու համար։ 24-հարկանի հյուրանոցային շենքը նախագծվել և կառուցվել է միջազգային պահանջներին համապատասխան։ Նման հարկայնություն ունեցող հյուրանոցային շենքն առաջին անգամ կառուցվել է խոշորպանելային կոնստրուկցիաներով։
Հյուրանոցի շենքը կառուցված է օլիմպիական ճարտարապետության ոգով և 1980-ական թվականների սոցռեալիզմի խորհրդանիշներից է։
Շենքի ճարտարապետությունն ու դիզայնը կատարվել է ճարտարապետներ Ա. Բ. Սամսոնովի, Ա. Բ. Բերգելսոնի, Ա. Պ. Զոբնինի նախագծով։
Պաշտոնապես հյուրանոցը բացվել է 1980 թվականի մարտի 6-ին։ Օլիմպիական խաղերի ավարտից հետո «Սալյուտ» հյուրանոցը պատկանել է և օգտագործվել է Մոսկվայի «Ինտուրբյուրո» կազմակերպության կողմից` օտարերկրյա զբոսաշրջիկներին տեղակայելու համար։ 1985 թվականին «Սալյուտ» հյուրանոցն ընդունել է Երիտասարդության և ուսանողների XII համաշխարհային փառատոնի պատվիրակներին։ 2015 թվականի դեկտեմբերին «Սալյուտ» հյուրանոցին շնորհվել է «4 աստղ» կարգավիճակ։


== Վերակառուցում ==
2003 թվականին վերանորոգվել և վերակահավորվել է հյուրանոցի համարների զգալի մասը, 2014-ից 2016 թվականն ընկած ժամանակահատվածում հյուրանոցի վերակառուցումը շարունակվել է։


== Ծանոթագրություններ ==
Չապաևի փողոց (այլ կիրառումներ)

Չապաևի փողոց անվանումը կարող է վերաբերել.

Չապաևի փողոց (Դոնի Ռոստով)
Չապաևի փողոց (Կրասնի Սուլին)
Չապաևի փողոց (Սովետսկ)
Ջավախեցիներ

Ջավախեցիներ (վրաց.՝ ჯავახები), վրացական էթնիկական խումբ, Ջավախքի բնակիչների հիմնական անվանումը։ Բնակվում են հիմնականում Վրաստանի երեք մունիցիպալիտետներում՝ Ասպնջակի մունիցիպալիտետ,Նինոծմինդայի մունիցիպալիտետ, Ախալքալաքի մունիցիպալիտետ։
Ջավախեցիները խոսում են վրացերեն լեզվի մի ճյուղով, որը կոչվում է վրացերենի ջավախյան բարբառ։ Աշխարհում ապրում են ընդհանուր թվով 5 000 ջավախեցիներ։ Որոշ քանակությամբ ջավախեցիներ ապրում են նաև Հայաստանի Հանրապետությունում։


== Գրականություն ==
Институт этнографии имени Н.Н. Миклухо-Маклая Полевые исследования института этнографии, 1982. — Наука, 1982.
Хаханов А.С. Празднование Нового Года у грузин // Этнографическое обозрение, книга I, Москва, 1839.
Мартиросов, Арам Георгиевич. Джавахский диалект грузинского языка. Тбилиси. Мецниереба, 1984
Վալերիանաթթու

Վալերիանաթթու, կատվախոտաթթու, 
  
    
      
        
          C
          
            4
          
        
        
          H
          
            9
          
        
        C
        O
        O
        H
      
    
    {\displaystyle C_{4}H_{9}COOH}
  , միահիմն սահմանային օրգանական թթու։ Հայտնի են վալերիանաթթվի չորս իզոմերները․ վալերիանաթթու՝ 
  
    
      
        C
        
          H
          
            3
          
        
        (
        C
        
          H
          
            2
          
        
        
          )
          
            3
          
        
        C
        O
        O
        H
      
    
    {\displaystyle CH_{3}(CH_{2})_{3}COOH}
  , իզովալերիանաթթու՝ 
  
    
      
        (
        C
        
          H
          
            3
          
        
        
          )
          
            2
          
        
        C
        H
        C
        
          H
          
            2
          
        
        C
        O
        O
        H
      
    
    {\displaystyle (CH_{3})_{2}CHCH_{2}COOH}
  , մեթիլէթիլքացախաթթու՝ 
  
    
      
        C
        
          H
          
            3
          
        
        C
        
          H
          
            2
          
        
        C
        H
        (
        C
        
          H
          
            3
          
        
        )
        C
        O
        O
        H
      
    
    {\displaystyle CH_{3}CH_{2}CH(CH_{3})COOH}
   և եռմեթիլքացախաթթու՝ 
  
    
      
        (
        C
        
          H
          
            3
          
        
        
          )
          
            3
          
        
        C
        C
        O
        O
        H
      
    
    {\displaystyle (CH_{3})_{3}CCOOH}
  ։ Անգույն, բնորոշ հոտով հեղուկներ են։ Վալերիանաթթվի որոշ ածանցյալներ ախտահանիչ են, էսթերները՝ մեծ մասամբ բուրավետ (մրգի, ծաղիկի հոտով) նյութեր։ Իզովալերիանաթթուն ստանում են կատվախոտի արմատներից՝ ջրային գոլորշու հետ թորելով (նաև սինթետիկ եղանակներով)։ Օգտագործվում է դեղամիջոցներ՝ վալիդոլ, բրոմիզովալ և այլն պատրաստելու համար։ Նրա իզոամիլային էսթերը՝ «խնձորի էսենցիա» օգտագործվում է սննդի արդյունաբերությունում։


== Ծանոթագրություններ ==
Ապարների ջրաթափանցություն

Ապարների ջրաթափանցություն, ապարների ջուր անցկացնելու հատկությունը։
Ապարների ջրաթափանցությունը կախված է

ապարների ճեղքերի ու ծակոտիների չափերից ու բնույթից
ջրի ճնշման մեծությունից։Բացարձակ ջրամերժ ապարներ չկան, մեծ ճնշման դեպքում, երկրաբանական երկարատև ժամանակի ընթացքում բոլոր ապարներն էլ ջրաթափանց են։ Սակայն, այն ապարները, որոնց ծակոտիները շատ փոքր են, ընդունված է անվանել ջրամերժ։


== Ապարների ջրաթափանցություն չափում ==
Ապարների ջրաթափանցությունը չափվում է ժամանակի միավորի ընթացքում ապարի միավոր ընդլայնական կտրվածքով անցնող ջրի շարժման արագությամբ և արտահայտվում է ծծանցման գործակցով (միավորներն են՝ սմ/վրկ, մ/օր ևն)։ Ծծանցման գործակիցը որոշվում է Դարսիի օրենքով՝ V = kl, որտեղ V-ն ծծանցման արագությունն Է, k–ն՝ ծծանցման գործակիցը, l-ը՝ ճնշման գրադիենտը, որը հավասար Է ճնշման անկման և ծծանցման ճանապարհի երկարության հարաբերությանը՝ h/l։


== Տեսակներ ==
Ըստ ջրաթափանցության, ապարները բաժանվում են երեք խմբի

ջրաթափանց (գլաքարեր, կոպիճ, ավազ)
կիսաթափանց (լյոս, տորֆ)
ջրամերժ (կավեր, զանգվածային բյուրեղային ապարներ ևն)։Շերտավոր և թերթավոր, ապարները տարբեր ուղղություններով ունեն տարբեր ջրաթափանցություն։ Ծծանցման գործակիցը որոշվում է լաբորատոր և բնական պայմաններում, վերջին դեպքում հետազոտվում է ներծծումը շուրֆերում, կատարվում են փորձնական արտամղումներ հորատանցքերից և շուրֆերից։
Չապաևա (ավան, Չուգուևի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Չապաևա (այլ կիրառումներ)Չապաևա (ուկրաիներեն՝ Чапаєва), ավան Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Չուգուևի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1939 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Չապաևա ավանում բնակվում էր 102 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,11 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 927,27 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Ակիմովկա (գյուղ, Բլիզնյուկովի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԱկիմովկաԱկիմովկա (ուկրաիներեն՝ Якимівка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բլիզնյուկովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1850 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Ակիմովկա գյուղում բնակվում էր 122 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,33 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 369,7 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Պուորոյոյա

Պուորոյոյա (ռուս.՝ Пуоройоя), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կարելական ինքնավար հանրապետությունում և Օլոնեցկի շրջանում։ Գետաբերանը տեղակայված է Տուլոկսա գետի ձախ ափին՝ 47 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 19 կմ է, ավազանի տարածքը 134 կմ2։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Բալթիկ ծովի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ ջրային ավազանային շրջան, գետի ենթաավազանը՝ Նևա և Լադոժսկի լճի ավազան է։ Պատկանում է Նևա ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 01040300212102000011655
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 01040300212102000011655
Ավազանի կոդը - 01.04.03.002
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 02
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Արյունաբանության և ուռուցքաբանության հայկական ասոցիացիա

Արյունաբանության և Ուռուցքաբանության Հայկական Ասոցիացիա (կրճատ՝ ԱՈՒՀԱ, անգլ.՝ Armenian Association of Hematology and Oncology, կրճատ՝ AAHO) արյունաբանների և ուռուցքաբանների մասնագիտական կազմակերպություն, որի նպատակն է զարգացնել արյունաբանությունը, ուռուցքաբանությունը, ինչպես նաև բժշկագիտության հարակից ճյուղերը Հայաստանում։ Հիմնադրվել է 2012 թվականին՝ ք. Երևանում։
ԱՈՒՀԱ նախագահն է բ.գ.թ., դոց. Սամվել Հովհաննեսի Դանիելյանը, ով նաև հանդիսանում է ԵՊԲՀ Ուռուցքաբանության ամբիոնի վարիչը և «Մուրացան» ՀՀ Քիմիաթերապիայի Կլինիկայի ղեկավարը։ Ասոցիացիան ունի Ղեկավար Խորհուրդ և Պատվավոր Խորհուրդ։
Գործում է նաև ասոցիացիայի պաշտոնական անգլիալեզու պարբերականը՝ Արյան և Քաղցկեղի Գաղտնիքները (անգլ՝ Blood and Cancer Secrets Journal, կրճատ՝ BCS Journal)։
2014 թ-ին ԱՈՒՀԱ-ի կողմից սահմանվել է Հաննս Ֆունկի անվան ամենամյան մրցանակ, ի պատիվ գերմանացի հայտնի լրագրող և բարերար Հաննս Ֆունկի, ով տարիներ շարունակ աջակցել է Հայաստանում մանկական արյան քաղցկեղի նորագույն բուժումների ներդրմանը։ Մրցանակը հանձնվում է Հայաստանի արյունաբանության և ուռուցքաբանության բնագավառում նշանակալի ավանդ ունեցող անհատներին։
2015 թ-ին ասոցիացիայի կողմից հիմնադրվել է նաև Մանկական Արյունաբանության և Ուռուցքաբանության Հայկական Խումբը (անգլ.՝ Armenian Pediatric Hematology and Oncology Group), և Հայաստանի Երիտասարդ Ուռուցքաբանների Խումբը (անգլ.՝ Young Oncologists Group of Armenia)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Հաննս Ֆունկ - հայ մանուկների մեծ բարեկամը. Ապագա Բժիշկ, նոյեմբեր 2013, N 15-16 (1291-1292), էջ 7(չաշխատող հղում)
Ստաբնա (գյուղ, Սմոլենսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՍտաբնաՍտաբնա (ռուս.՝ Стабна), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սմոլենսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 128 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Վոլվայի գուշակությունը

Վոլվայի գուշակությունը (իսլ.՝ Völuspá), սկանդինավյան «Ավագ Էդդա» էպոսի առաջին առասպելը։ Völu բառը հին իսլանդերենում նշանակում է գուշակ, իսկ spá նշանակում է գուշակությունը, այսինքն բառացի կլինի գուշակուհու գուշակությունը։


== Նկարագրություն ==
Երգում հիմնական գործող անձինք երկուսն են՝ գուշակուհի Վոլվան և սկանդինավյան դիցարանի գերագույն աստված Օդինը։ Այն գաղտնախորհուրդը, որին տիրապետում է Վոլվան, մի ծածուկ, անդրշիրիմյան  ուսմունք է, որի համաձայն կան բանականությանը անհասանելի խորհրդավոր գերբնական և անդրշիրիմյան ուժեր։ Դրանք կարող են զգացվել միայն ընտրյալների կողմից, ինչպիսին է Օդինը, որի առաջ հասանելի է Վոլվայի աշխարհը։ Գրագիտության ու հզորության հովանավոր գերագույն աստված Օդինը բարձրահասակ է ու հաղթանդամ, նրա կզակը շարունակվում է երկար ճերմակ մորուքով։ Նա հագել է երկար մոխրագույն փարաջա և կրում է կապույտ գլխարկ։ Ձեռքին բռնում է Հունգնիր անունով անվրեպ ու սրբազան նիզակը։ Աստվածների հայրը թեև սովորաբար կրում է արծվակերպ սաղավարտ, սակայն երբ հարցուփորձ անելու համար շրջում է այն ու այնտեղ, ծպտվելու համար կրում է դեմքի կեսը ծածկող լայնեզր գլխարկը։
Վոլվան գտնվում է անդրաշխարհ Հելի մի գերեզմանոցում, որտեղ խորը քնի մեջ պառկած է իր սառը մահճում, և միայն հատուկ կախարդանքը կարող է նրան արթնացնել։ Օդինը տիրապետում է այդ հնարքին և արթնացնում է Վոլվային։ Սա, արթնանալով, ոչ միայն Օդինին, այլև ի լուր աշխարհի սկսում է բազմաթիվ փոխաբերություններով  ու խորհրդանիշներով հաղորդել անհիշելի ժամանակներում տեղի ունեցած արարչագործության մասին, նկարագրել տիեզերքի ու աշխարհի արարումը, ինչպես նաև խորհրդավոր, գերբնական ու անդրաշխարհային ուժերի՝ հսկաների, թզուկների, ալֆերի (անգլիական բանահյուսության մեջ՝ էլֆեր) և այլ էակների մասին։ Վերջում Վոլվան հայտնում է Ռագնարոկ անունով սարսափելի պատերազմի մասին, որի արդյունքում կործանվելու են աստվածները, հսկաներն ու աշխարհը։
Ճիշտ է, ուժեղ են աստվածները, որոնք կառավարում են իրենց կանոնակարգի համաձայն, և ճիշտ է, ուժեղ են նաև հսկաները, որոնք ձգտում են աստվածների հետ հավերժ պայքարի միջոցով կործանել կառավարման պարտադրված եղանակները, սակայն ո՛չ աստվածային ամենակարող զորությունը, ո՛չ էլ հսկաների հրեշային անխորտակելի և կործանարար ուժը չեն կարող խախտել տիեզերքի ամբողջական կառուցվածքը, քանի որ և՛ աստվածների, և՛ հսկաների, և՛ մարդկային սերունդների, և՛ ամենազոր տիեզերքի տերն ու տիրակալը Ճակատագիրն է։ Ահա, սա է գուշակուհու հաղորդած պատգամի բուն էությունը։ Վերջում սկիզբ է առնում աշխարհի երկրորդ ծննդյան նկարագրությունը։


== Աղբյուրներ ==
Ավագ Էդդա, Անտարես հրատարակչություն, Երևան 2018 թ.: Թարգմանիչ՝ Հակոբ Սարգսյան։
Ցողասարի լեռներ

Ցողասարի լեռներ, Ցողասարի լեռնաշղթա, լեռներ Հայաստանի Շիրակի մարզում, Բազումի լեռների արևմտյան ճյուղավորություններից։ Ձգվում է Հողմաջուր և Վարդաղբյուր գետերի վերին հոսանքների ջրբաժանով մինչև Ախուրյան գետի կիրճը։ Ամենաբարձր գագաթը Սեպ լեռն է՝ 2249 մ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ավետիս Սեֆերյան

Ավետիս Սեֆերյան (մոտ 1895-?), հայ անասնաբույժ։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է մոտ 1895 թվականին։ Սովորել է Կ. Պոլ­սի անասնաբուժական վարժարանում։
1914 թվականին՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմի սկզբին, ընդունվել է Կ. Պոլսի զինվորական վարժարանը։ 1915 թվականին որպես քաղաքական հանցագործ ձերբակալվել է, բանտարկվել և աքսորվել։ 1933 թվականին բնակվելիս է եղել ԱՄՆ-ի Մասաչուսետս նահանգի Ուոթըրթաուն քաղաքում։


== Գրականություն ==
Գալուստեան Գրիգոր Հ., Մարաշ, Նիւ Եորք, 1934։


== Աղբյուր ==
Հարություն Մինասյան,  Օսմանյան կայսրությունում և Թուրքիայի Հանրապետությունում բռնաճնշումների և ցեղասպանության ենթարկված հայ բժիշկներ, Երևան, «Լուսաբաց», 2014 — 520 էջ։
Արփալի

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Արփալի (այլ կիրառումներ)Արփալի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Մերալ Աքշեներ

Մերալ Աքշեներ (թուրքերեն՝ Meral Akşener, հուլիսի 8, 1956(1956-07-08), Իզմիթ, Թուրքիա), թուրք քաղաքական գործիչ։ Եղել է Թուրքիայի ներքին գործերի նախարար, խորհրդարանի փոխխոսնակ։ 2016 թվականին Ազգայնական շարժման կուսակցության (MHP) շրջանակներում  ընդդիմադիր խմբին առաջնորդել է կուսակցության ղեկավար Դևլեթ Բահչելիի դեմ։


== Կենսագրություն ==
Մերալ Աքշեները ծնվել է 1956 թվականի հուլիսի 8-ին Իզմիթում, Թահիր Օմերի և Սիդդիկայի ընտանիքում։
Ստամբուլի համալսարանում ուսանել է պատմություն։ Գիտական աստիճան ստացել է Մարմարա համալսարանի Սոցիալական գիտությունների ինստիտուտից։ Նախքան քաղաքականությամբ զբաղվելը դասավանդել է Յիլդիզի տեխնիկական համալսարանում, Իզմիթի և Մարմարայի համալսարաններում։


== Քաղաքականություն ==
Քաղաքականություն մտել է 1995 թվականի ընդհանուր ընտրությունների ժամանակ որպես Ստամբուլի մարզի պատգամավոր Ճշմարիտ ուղի կուսակցությունից (DYP)։ 1996 թվականի նոյեմբերի 8-ից մինչև 1997 թվականի հունիսի 30-ը եղել է Թուրքիայի ներքին գործերի նախարար՝ այդ պաշտոնում փոխարինելով Մեհմեթ Ագարին, որը հրաժարական էր ներկայացրել Սուսուրլուկյան սկանդալի արդյունքում։
Աքշեները վերընտրվել է խորհրդարանում որպես Քոջայելիի մարզի պատգամավոր։ Ավելի ուշ վերընտրվել է 2007 և 2011 թվականների ընդհանուր ընտրությունների ժամանակ՝ որպես Ստամբուլի մարզի պատգամավոր Ազգայնական շարժման կուսակցությունից (MHP).։
2007 թվականի օգոստոսի 10-ից մինչև 2015 թվականի հունիսի 7-ը Աքշեներն եղել է խորհրդարանի փոխխոսնակը։


== Ծանոթագրություններ ==
Հաբիբ Բուլյարես

Հաբիբ Բուլյարես (հուլիսի 29, 1933(1933-07-29), Թունիս - ապրիլի 18, 2014(2014-04-18), Փարիզ), թունիսցի գրող, դիվանագետ, լրագրող և պետական ​​գործիչ։


== Կենսագրություն ==
Նա բարձրագույն բանասիրական կրթություն է ստացել Կահիրեում, Ստրասբուրգում՝ լրագրության և տնտեսագիտության ոլորտներում, սովորել է նաև Փարիզի բարձրագույն ուսումնական դպրոցում։ 1953 թվականին եղել է Կահիրեում՝ որպես քաղաքական փախստական, աշխատել է 1947 թվականին հիմնադրված Արաբական Մագրեբի Թունիսի Բյուրոյի քարտուղարությունում, աջակցել է Ալժիրի ազատագրման պայքարին։
Թունիսի անկախության հռչակումից հետո սկսեց է լրագրողական գործունեություն։
1960-1967 թվականներին եղել է «Էլ Ամալ» օրաթերթի խմբագիր։ 1961-1962 թվականներին եղել է Թունիսի Աֆրիկայի մամուլի լրատվական գործակալության հիմնադիր նախագահ, այնուհետև 1962-1964 թվականներին՝ Թունիսի պետական ​​հեռարձակման գործակալության գլխավոր տնօրեն (Établissement de la radiodiffusion-télévision tunisienne)։ 1970-1971 թվականներին եղել է մշակույթի և տեղեկատվության նախարար։ Թոշակի անցնելուց հետո նա երկար ճանապարհորդության է գնացել, որի ընթացքում անցել է Սահարայի անապատով,1975-1981 թվականներին աշխատել է Բորդոյի մշակութային և տեխնիկական համագործակցության գործակալությունում (EIB ACCT), եղել է միջազգային դպրոցի ղեկավար, տպագրվել է Փարիզի «Jeune Afrique» շաբաթաթերթում։
1981 թվականին ընտրվել է Թունիսի Ազգային ժողովի պատգամավոր։ 1988-1990 թվականներին դարձել է մշակույթի նախարար, 1990-1991 թվականներին՝ Արտաքին գործերի նախարար, 1991 թվականին՝ Պաշտպանության նախարար, 1991-1997 թվականներին՝ Թունիսի Ներկայացուցիչների պալատի նախագահ, 2002-2006 թվականներին՝ Արաբական Մագրեբի միության գլխավոր քարտուղար։ Այդ պաշտոնում նրան հաջորդել է Հաբիբ Բեն Յահիան։
Նա Թունիսի պատմության հնագույն ժամանակներից մինչ օրս ակտիվ հետազոտող էր, Մուրադ III-ի և Հաննիբալի մասին գրքերի հեղինակն է։
Բուլարեսը մահացել է 80 տարեկան հասակում Փարիզում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.kapitalis.com/politique/21836-in-memoriam-l-ecrivain-et-ancien-ministre-habib-boulares-n-est-plus.html
http://www.leaders.com.tn/article/deces-de-habib-boulares?id=13868
Ռոստո

Ռոստո (հոլ.՝ Rosto, փետրվարի 14, 1969(1969-02-14), Լեուվարդեն, Նիդերլանդներ - մարտի 7, 2019(2019-03-07) կամ մարտի 8, 2019(2019-03-08), Ամստերդամ, Նիդերլանդներ), հոլանդացի նկարիչ, ռեժիսոր-անիմատոր։ Բազմաթիվ միջազգային կինոփառատոների դափնեկիր։


== Կենսագրություն ==
Ռոստոն համարվում է Studio Rosto A. D անիմացիոն ստուդիայի, որը գտնվում է Ամստերդամում, հիմնադիր և սեփականատեր։ Բացի կարճամետրաժ անիմացիաներից, ստուդիան նաև նկարահանում է երաժշտական տեսահոլովակներ։ Ռեժիսորը բավականին ակտիվ հասարակական գործունեություն է ծավալում՝ հանդես է գալիս դասախոսություններով, կինոփառատոների ժյուրիի անդամ է, մասնակցում է հեռուստահաղորդումներին։ Հայտնի է ֆիլմերի վրա իր մանրակրկիտ աշխատանքով։ Իր ֆիլմերի սցենարների և երաժշտության հեղինակն է։ Հնչյունավորել է նրանց կերպարները։
Առաջին ֆիլմը «The Rise and Fall of the Legendary Anglobilly Feverson» նկարհանել է 2002 թվականին։ Արժանացել է մրցանակի Ամստերդամի ֆանտաստիկ ֆիլմերի փառատոնում։ Կինոքննադատների և լայն լսարանի ուշադրությունը հրավիրել է «Jona/Tomberry» ֆիլմի վրա, որը ներկայացվել Է Կաննի կինոփառատոնում և արժանացել «Canal+ Award» մրցանակին։ Այս երկու կարճամետրաժ ֆիլմերը մտնում են «Mind My Gap» ռեժիսորի բազմամյա նախագծի մեջ, որը սկսվել է դեռևս 1998 թվականին, որպես գրաֆիկական վեպ (առցանց տարբերակով) և հետագայում համալրվել է երաժշտական և անիմացիոն նախագծերով։
Ռոստոյի պատվախնդիր ու հայտնի ֆիլմն այս պահին «Նիքս գյուղի հրեշը» ֆիլմն է (2011 թվական)։ Այս պոստմոդեռնիզմը երեսուն րոպե անիմացիոն մյուզիքլը պատմում է առեղծվածային հրեշին փոքրիկ տղայի համարձակ դիմակայության մասին, որը ոչնչացնում է աշխարհը և շատ հնարավոր է՝ առևանգել է նրա տատիկին։ Մութ անտառի աշխարհը, որտեղ ուղևորվում է գլխավոր հերոսը, բնակեցված է ֆանտաստիկ տգեղ կերպարներով և լցված է երկընտրանքային մշակույթի տեսիլքներով։ Ֆիլմը նկարահանվել է վեց տարվա ընթացքում երեք երկրների կինեմատոգրաֆիստների (Նիդեռլանդներ, Բելգիա և Ֆրանսիա) մասնակցությամբ, նկարահանումների ժամանակ դերերն հնչունավորել են Արտ հաուսի կուռքային կերպարները՝ կինոռեժիսոր Թերի Գիլիամը, երգիչ Թոմ Ուեյթսը, «Օսկարի» մուլտիպլիկատոր Սյուզի Թեմփլթոնը, «Metropole Orkest», «the Residents» և «The Dø» խմբերը։ Ֆիլմը նվիրված էր Ռոստոյի որդուն՝ Մաքսին, մուլտֆիլմի երաժշտության հեղինակը հենց ռեժիսորն էր։ Հեղինակավոր կինոփառատոններում ֆիլմը մեծ թվով մրցանակների է արժանացել (որոշ ժամանակ ռեժիսորը մտադիր էր լիամետրաժ ֆիլմ ստեղծել դրա հիման վրա, սակայն հրաժարվել է այդ մտքից)։ 2015 թվականի հունվարին նրա վերջին «Splintertime» ֆիլմը ցուցադրվել է Կլերմոն Ֆերան կարճամետրաժ ֆիլմերի փառատոնի շրջանակներում։
Մասնակցել է ռեժիսոր Հանս Պուլի «Allemaal film» վավերագրական ֆիլմի նկարահանումներին (2007 թվական)։
2019 թվականի մարտի 7-ին Ռոստոն մահացել է թոքերի քաղցկեղից, որով նկարիչը տառապում էր կյանքի վերջին մեկ տարվա ընթացքում։


== Ֆիլմոգրաֆիա և մրցանակներ ==


== Ծանոթագրություն ==
Ջան Ջան

«Ջան Ջան»-ը Ինգա և Անուշ Արշակյանների Մենք ենք մեր սարերը ալբոմի 2-րդ սինգլն է, որը ներկայացվել է Եվրատեսիլ 2009-ում։ Երգի հեղինակներն են Մանե Հակոբյանը, Վարդան Զադոյանը և Ավետ Բարսեղյանը։
Երգը գրավել է 10-րդ տեղը, հավաքելով 92 միավոր։


== Հիթ շքերթներում գրաված հորիզոնականներ ==


== Աղբյուրներ ==
Մուեզերսկի

Մուեզերսկի (ռուս.՝ Муезерский, ֆիններեն՝ Mujehd’ärvi), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Կարելիայի հանրապետության Մուեզերսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 3328 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Վիլյամ Թինդեյլ

Վիլյամ Թինդեյլ (անգլ.՝ William Tyndale, 1494, Գլոստեր, Անգլիա - հոկտեմբերի 6, 1536(1536-10-06), Vilvoorde, Բելգիա), անգլիացի ուսումնասիրող։ Նա հայտնի է Աստվածաշնչի իր անգլերեն թարգմանությամբ, ինչպես նաև` իր հետագա դատական հետապնդումներով և մահապատժով։
Նա կրել է Ռոտերդամցու ազդեցությունը, ով Նոր կտակարանը հունարենով հասանելի է դարձրել Եվրոպայում։ Ազդվել է նաև Մարտին Լյութերից։ Վիլյամ Թինդեյլի ճանաչումը հանգեցնում է այն բանին, որ խիստ քայլեր են ձեռնարկվում թարգմանությունները կաթոլիկ եկեղեցու ձեռքում պահելու համար։ Մահվան սպառնալիք կար Սուրբ գրքի անգլերեն չարտոնված տարբերակը պահելու համար, չնայած որ թարգմանությունները եվրոպական մյուս լեզուներով թույլատրված էին :
Թինդեյլի թարգմանությունը Աստվածաշնչի անգլերեն առաջին թարգմանությունն էր, որի տեքստն անմիջապես վերցված էր եբրայերենից և հունարենից, և անգլերենով առաջին տարբերակն էր, որը հայտնվել է տպագիր մամուլում։
Սա դիտվել է որպես ուղղակի մարտահրավեր հռոմեական կաթոլիկ եկեղեցուն։ 1530 թվականին Թինդեյլը նաև գրել է «Բարձրաստիճան հոգևորականների վարքագծի մասին» աշխատությունը` հակադրվելով Հենրի 8-րդի` Սուրբ գրքի կանոնները խախտելու հիմքով ամուսնալուծությանը։
Թինդեյլի «Քրիստոնյա մարդու հնազանդությունը» աշխատության կրկնօրինակն ընկել է Հենրի Ութերորդի ձեռքը։ Դա թագավորին օգնում է գտնել փաստարկված հիմնավորումներ, որոնք նա օգտագործել է 1534 թվականին անգլիական եկեղեցին հռոմեական կաթոլիկ եկեղեցուց անջատելու համար : Միևնույն ժամանակ կանցլեր Թոմաս Մորի գործակալները Եվրոպայում փնտրում էին Թինդեյլին, ով այդ ժամանակ փախստական էր` հուսալով, որ եկեղեցին չի գտնի իրեն։
1535 թվականին նա պատահաբար ձերբակալվում և  1 տարով բանտարկվում է Բրյուսելում։ 1536 թվականին Թինդելը դատապարտվել է հերետիկոսության համար և մահապատժի է ենթարկվել, նրա մարմինը այրվել է խարույկի վրա։ Երկու տարի անց Հենրի Ութերորդը արտոնել է այսպես կոչված մեծ Աստվածաշունչը Անգլիայի եկեղեցու համար։ Դա հիմնականում Թինդելի սեփական աշխատանքն էր։ Այդ ժամանակից ի վեր Թինդեյլի Աստվածաշունչը կարևոր դեր է կատարել Ռեֆորմիստական գաղափարների տարածման գործում։
1611 թվականին 54 ուսումնասիրողներ, ովքեր ներկայացրել էն Հակոբ արքայի տարբերակը, օգտվել են հիմնականում Թինդեյլի աշխատանքից, ինչպես նաև` նրա ժառանգություն հանդիսացող թարգմանություններից։ Մի աշխատություն կարծում է, որ Հակոբ թագավորի Նոր Կտակարանի 83 և Հին Կտակարանի 76 տոկոսը վերցված են Թինդեյլի աշխատությունից :
2002 թվականին Թինդեյլը հայտնվել է BBC-ի 100 մեծագույն բրիտանացիների ցանկի 26-րդ տեղում։


== Ծանոթագրություններ ==
Բրաջուր

Բրաջուր (ադրբ.՝ Kərəmli), նախկին հայկական գյուղ Ադրբեջանի Հանրապետության Գյոյգյոլի (նախկին Խանլարի) շրջանում՝ շրջկենտրոն Շակաշենից 9 կմ հարավ-արևմուտք, Միրզիկ գյուղից 3 կմ հյուսիս, ծովի մակարդակից 980-1040 մ բարձրության վրա։
Բրաջուրում, ի տարբերություն տարածաշրջանի այլ հայկական գյուղերի, գերակշռում էին հիմնականում գետնափոր և հողածածկ տանիքներով տները։ Փողոցները ունեին կանոնավոր տեսք։
Ղարաքեշիշ անվանումով ընդգրկված է եղել Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Ելիզավետպոլի գավառում։


== Անվան ծագում ==
Գյուղի անվանումը կապված է այն հանգամանքով, որ գյուղի տարածքում երկու տեղ ջուրը գետնի տակից բրելով են դուրս բերվել։


== Բնակչություն ==
Բրաջուր գյուղի բնակչությունը անհիշելի ժամանակներից մինչև 1988-1989 թվականների բռնագաղթը եղել է բացառապես հայկական, ընդ որում, կազմված հիմնականում բնիկ հայերից։ 20-րդ դարի վերջին հայերի բռնագաղթից հետո գյուղում բնակություն են հաստատել հիմնականում ադրբեջանցիներ։
Համաձայն վիճակագրական տվյալների՝ 18-ից մինչև 20-րդ դարի սկիզբը գյուղի բնակչությունն հիմնականում ունեցել է աճման միտում։ Նվազման առանձին դեպքերը կապված են արտագաղթի, քաղաքական անկայուն վիճակի, այդ թվում՝ 1905-1906 և 1918-1920 թվականների հայ-թաթարական ընդհարումների, առաջին համաշխարհային պատերազմի հետ։


== Սոցիալ-տնտեսական կյանք ==
Բրաջուրեցիների հիմնական զբաղմունքը եղել է երկրագործությունը, անասնապահություը և մասամբ էլ սայլապանությունը։
Բնակիչներից ոմանք զբաղվել են նաև հանքագործությամբ։ Գյուղի հարավային կողմում եղել է կայծքարի պիտակ քարի հանքեր, որտեղից ստացված հանքանյութը վաճառքի նպատակով ուղարկվում էր Բաքու։
Բրաջուրում զարգացած էր նաև գորգագործությունը, որով զբաղվում էին հիմնականում կանայք և աղջիկները։ Վերջիններիս գործած գորգերն ու գույնզգույն կարպետները մրցում էին տվյալ ժամանակի Պարսկական հայտնի գորգագործական ընկերությունների արտադրանքի հետ։


== Պատմամշակութային հուշարձաններ ==
Բրաջուր գյուղի տարածքում գտնվում են բազմաթիվ պատմամշակութային հուշարձաններ՝ Սուրբ Գաբրիել եկեղեցին, Հովսեփի, Քարե կամուրջները։


== Տես նաև ==
Նոր Բրաջուր


== Ծանոթագրություններ ==
Վիտալի Աբալակով

Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ  Աբալակով ազգանունով այլ մարդկանց մասին:Վիտալի Աբալակով (դեկտեմբերի 31 1905 (հունվարի 13 1906), Կրասնոյարսկ, Ենիսեյսկի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - մայիսի 26, 1986(1986-05-26), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), խորհրդային լեռնագնաց, լեռնագնացության վաստակավոր վարպետ (1934), սպորտի վաստակավոր վարպետ (1940), ԽՍՀՄ վաստակավոր մարզիչ (1961), ինժեներ-կոնստրուկտոր։
Սպորտսմենների մարզավիճակի օբյեկտիվ գնահատման համար օգտագործվող շուրջ 100 սարքերի հեղինակ է։ Լենինի պիկ (Պամիր, 7134 մ) 1934 թվականի և Հաղթանակի պիկ (Տյան Շան, 7439 մ) 1956 թվականի գագաթների առաջին վերելքների ղեկավար։
Նրա ղեկավարած «Սպարտակ» (Մոսկվա) թիմը 12 անգամ դարձել է լեռնագնացության ԽՍՀՄ չեմպիոն, ինչպես նաև լեռնադահուկային սպորտում բրոնզե մեդալակիր։
Նրա եղբայր՝ Եվգենի Աբալակովը հանրահայտ ալպինիստ էր։


== Կենսագրություն ==
1938 թ Վիտալի Աբալակովը ձերբակալվում է Ներքին գործերի ժողկոմիսարիատի կողմից։ Լենինի պիկի հերոս, I խմբի հաշմանդամ (Խան-Տենգրի էքսպեդիցիայի ժամանակ 1936 թվականի հուլիսին կորցրեց ձեռքերի և ձախ ոտքի 3 մատները) Վիտալի Աբալակովը 1938 - 1940 թթ որպես «գերմանացի լրտես» բանտ նստեց, որտեղ նրա ատամները ջարդեցին։ Նրա հետ բանտ ընկած ալպինիստների մեծ մասը գնդակահարվեցին։
Աբալակովի հեղինակած «Ալպինիզմի հիմունքները» դասագիրքը հրատարակվել է բազմաթիվ լեզուներով, այդ թվում՝ հայերեն (1950)։


== Պարգևներ ==
Լենինի շքանշան (1957)
Орден «Знак Почёта» (1972)
Կրասնոյարսկի պատվավոր քաղաքացի


== Հիշատակ ==
Կրասնոյարսկում Աբալակով եղբայրների անվան փողոց կա։ Ինչպես նաև պահպանվել է տունը, որտեղ ապրել է Վիտալի Աբալակովը։


== Գրականություն ==
Абалаков В. М. Автобиография
Абалаков В. М. Неправильное восхождение
Абалаков В. М. «Основы альпинизма» — М.։ ФиС, 1941, 1950, 1958.
Абалаков В. М., Гетье А.Ф, Гущин Д. И. «Высокогорные учебные походы и экспедиции» — М-Л.։ ФиТ, 1937.
Абалаков В. М. «Организация дальних высотных экспедиций» — М.։ ФиТ, 1937.
Абалаков В. М., Я. Г. Аркин «Спортивный инвентарь» — М.։ ФиС, 1949.
Абалаков В. М., Я. Г. Аркин «О длительных технически сложных траверсах» — М.։ ФиС, 1952.
Абалаков В. М., А. Овчинников «Тренировка и восхождения высшей категории трудности» Спутник альпиниста. — М.։ ФиС, 1970.


== Ծանոթագրություններ ==
Կապիտալիզմի զարգացումը Ռուսաստանում (աշխատություն)

Կապիտալիզմի զարգացումը Ռուսաստանում (ռուս.՝ Развитие капитализма в России), Վլադիմիր Լենինի աշխատությունը, ուր հետազոտվում են Ռուսաստանի տնտեսական և սոցիալ-դասակարգային կառուցվածքը, մարքսիստական տնտեսագիտության գաղափարախոսության դիրքերից տրվում 19-րդ դարի վերջին քառորդում կապիտալիզմի զարգացման վերլուծությունը։
Գրվել է 1896—1899 թվականներին, հրատարակվել՝ 1899-ի մարտին, երբ Լենինը տարագրության մեջ էր Սիբիրում։ «Կապիտալիզմի զարգացումը Ռուսաստանում» աշխատությունը խոշորդ ներդրում էր համարվում մարքսիստական տնտեսագիտական տեսության մեջ, ուղղված էր «լեգալ մարքսիզմի» և նարոդնիկության գաղափարների դեմ։ Լենինն առանձնացնում էր կապիտալիզմի պատմական զարգացման երկու փուլ՝ բնատնտեսության վերածումը ապրանքայինի, ապրանքայինը՝ կապիտալիստականի։ Քննարկելով մանրապրանքային արտադրությունը՝ Լենինը փորձում էր ցույց տալ կապիտալիստական հարաբերությունների զարգացման ընթացքը, երբ խորանում էր «դասակարգային շերտավորումը», մի բևեռում առաջանում են արդյունաբերական մանր կապիտալիստները, մյուսում՝ պրոլետարները և կիսապրոլետարները։
Ընդհանրացնելով Ռուսաստանում կապիտալիզմի զարգացման նյութը, Լենինը համակողմանիորեն բացահայտել է ֆեոդալիզմի համեմատ կապիտալիզմի առաջադիմական նշանակությունը, կապիտալիստական տնտեսակարգի հակամարտ հակասությունները, ցույց տվել, որ այդ հակասությունները դրսևորվում են «բուրժուազիայի դեմ պրոլետարիատի դասակարգային պայքարի ուժեղացման», «պրոլետարիատի՝ որպես կապիտալիզմի գերեզմանափորի, կազմակերպվածության և համախմբվածության մեջ»։
Սելեֆրուեն

Սելեֆրուեն (ֆր.՝ Cellefrouin), համայնք Ֆրանսիայի Նոր Ակվիտանիա մարզի Շարանտ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 532 մարդ, բնակչության խտությունը` 13.27 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 40.09 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 370 կմ հարավ-արևմուտք, Պուատիե քաղաքից` 80 կմ հարավ, Անգուլեմ քաղաքից` 33 կմ հյուսիս-արևելք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 331 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 231-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 100։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 69,8 %։ 231 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 207 անձ (115 տղամարդ և 92 կին)։ Գործազուրկ են եղել 24 անձ (11 տղամարդ և 13 կին)։ 100 անաշխատունակներից 15-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 51-ը` թոշակառուներ, իսկ 34-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Շարանտ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Բոբեյան Սխուփեն

Բոբեյան Սխուփեն (հոլ.՝ Bobbejaan Schoepen, մայիսի 16, 1925(1925-05-16), Բոոմ, Անտվերպեն, Անտվերպեն, Բելգիա - մայիսի 17, 2010(2010-05-17)[…], Տյուրնհաուտ, Թյունհաութ, Անտվերպեն, Ֆլանդրիա, Բելգիա), հոլանդացի երգիչ։
1957 թվականին Բոբեյան Սխուփենը մասնակցել է Եվրատեսիլ 1957 երգի մրցույթին։ Նա ներկայացրել է Բելգիան իր «Straatdeuntje» (Փողոցի մեղեդի) երգով։ Երգը մրցույթի եզրափակչում զբաղեցրել է 8-րդ հորիզոնականը 5 միավորով։


== Ծանոթագրություններ ==
Յոհաննես Վալտեր

Յոհաննես Վալտեր (գերմ.՝ Johannes Walther) (հուլիսի 20, 1860(1860-07-20), Նոյշտադտ ան դեր Օրլա, Գերմանիա - մայիսի 4, 1937(1937-05-04), Բադ Հոֆգաշտայն, St. Johann im Pongau District, Զալցբուրգ, Ավստրիա), գերմանացի երկրաբան։
Ավարտել է Ենայի համալսարանը (1882)։ Եղել է Ենայի (1890-1896) և Հալլեի (1896-1929) համալսարանների պրոֆեսոր։ Հիմնական աշխատությունները վերաբերում են լիթոլոգիային, հնէաէկոլոգիային, ֆացիաների մասին ուսմունքին, հնէաաշխարհագրությանը, կենսաբանությանը։ Վալտերը սահմանել է, որ շերտագոյացումը տեղի է ունենում ֆացիաների տեղաշարժման դեպքում (տեղաշարժումը ուղեկցվում է նստվածքի լիթոլոգիական կազմի փոփոխմամբ)։ Վալտերի մեծ ուշադրություն է նվիրում երկրաբանական հետազոտությունների մեթոդների մշակմանը, հատկապես ակտուալիզմի մեթոդին։ Վալտերի՝ ծովի կենսաբաությանը վերաբերող աշխատությունները հիմք են դարձել օվկիանոսագիտության և էկոլոգիայի զարգացման համար։ Նա ընտրվել է ԽՍՀՄ Գիտությունների Ազգային Ակադեմիայի պատվավոր անդամ (1930)։


== Ծանոթագրություններ ==
Մոնտանյա (Իտալիա)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Մոնտանյա (այլ կիրառումներ)Մոնտանյա  (իտալերեն՝ Montagna), քաղաք Իտալիայում, գտնվում է Տրենտինո Ալտո Ադիջե մարզում՝ Բոլցանո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 1482 մարդ (2004 թվականի տվյալներով)։ Խտությունը կազմում է 82 մարդ/կմ²։ Տարածքը 18 կմ² է։ Փոստային ինդեքս` 39040։ Հեռախոսային կոդ` 0471։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության աճ


== Կոմունայի վարչակազմ ==
Հռեախոսահամար։ 0473 819774
Էլեկտրոնային հասցե։ info@comune.montagna.bz.it
Գլխավոր կայք։ http://www.comune.montagna.bz.it/


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի գլխավոր կայք (իտալ.)
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
Պարանոյիկ (հեռուստասերիալ)

«Պարանոյիկ» (անգլ.՝ Paranoid), բրիտանագերմանական քրեական-դրամատիկ հեռուստասերիալ, որի պրեմիերան կայացել է 2016 թվականի սեպտեմբերի 22-ին Մեծ Բրիտանիայի ITV հեռուստաալիքով։ Միջազգային լսարանի համար սերիալը հասանելի դարձավ Netflix սթրիմինգային ծառայությունում 2016 թվականից։ Ինդիրա Վարմանը, Ռոբերրթ Գլենիսթերը և Դինո Ֆետչերը համապատասխանաբար կատարել են Նինա Սուրեշի դետեկտիվ-սերժանտի, դետեկտիվ-կոնստեբլ Բոբի Դայի, և դետեկտիվ-տեսուչ Ալեք Վեյֆելդի գլխավոր դերերը ։


== Սյուժե ==
Դետեկտիվի սյուժեն կենտրոնացված է խուզարկուների խմբի վրա, որոնք աշխատում են հորինված Վադմուր քաղաքում։ Դետեկտիվները ուսումնասիրում են բժշկի սպանությունը, որ տեղի է ունեցել մանկական խաղահրապարակում։ Հեթքերը ոստիկանությանը տանում են գերմանական դեղագործական ընկերություն, և դետեկտիվները օգտվում են Դյուսելդորֆի ոստիկանների օգնությունից, որպեսզի բացահայտեն հանցագործությունը։


== Դերակատարներ ==


=== Հիմնական կազմ ===
Ինդիրա Վարմա՝ դետեկտիվ-սերժանտ Նինա Սուրոշ, Վուդմերի ոստիկանության դետեկտիվ
Ռոբերտ Գլենիստեր՝ դետեկտիվ-կոնստեբլ Բոբի Դեյ, Վուդմերի ոստիկանության դետեկտիվ
Նիլ Սթյուկ՝ դետեկտիվ-կոնստեբլ Մայքլ Նայլս, Վուդմերի ոստիկանության դետեկտիվ
Դինո Ֆեչեր՝ դետեկտիվ-տեսուչ Ալեք Վայֆիելդ, Վուդմերի ոստիկանության դետեկտիվ
Լեսլի Շարփ՝ Լյուսի Քենոնբյուրի, Անջելա Բենթոնի սպանության գլխավոր վկա
Քրիստիան Պաուլ՝ դետեկտիվ Լինդա Ֆելբեր, Դյուսելդորֆի ոստիկանության դետեկտիվ
Մայքլ Մելոուն՝ դոքթոր Քրիս Քոուլի, հոգեբույժ
Քեվին Դոյլ՝ Դետեկտիվ-ուրվական
Դոմինիկ Տիեֆենթայլեր՝ Ուոլթի Մերիան, Դյուսելդորֆի ոստիկանության դետեկտիվ
Փոլի Ուոքեր՝ Մոնիքա Ուեյֆիլդ, Ալեք ոեյֆիլդի մայրը
Անժի Մոհինդրա՝ ոստիկան-կոնստեբլ Մեգան Վոթերս, Վուդմերի ոստիկանության ծառայող
Դենի Հյուսթոն՝ նիք Ոաինգրոու, Rustin Wade Medical Supplies-ի գործադիր տնօրեն


=== Երկրորդ պլանի դերասաններ ===
Ջեյսոն Դուն՝ Դենիս, երկար ժամանակ եղել է Նինա Սուրեշի ընգերը
Ջոն Դութին՝ Էրիկ Բենթոն, Անջելա Բենթոնի հայրը
Շոբան Գուլաթի՝ դոքթոր Պարսիվալ, Բոբի դեյի թերապեվտ
Վիլյամ Էշ՝ Հենրի Էփլի, Ջեյքոբ էփլի եղբայր
Այդա Ֆիլդ՝ Շերի, Ռուբեն Լուքանի ամերիկացի ընգերուհի
Նիքոլ Քոլարս՝ Մարքուիտո Օլիվո, Ռուբեն Լուկանի որդու մայր
Էմմա Բիսֆան՝ Անջելա Բենթոն, սպանության զոհ
Դենիել Դրեվենս՝ Սեդրիք Ֆելբեր, Լինդա Ֆելբերի ամուսին
Իզաբելլա Փափաս՝ Սեդի Վայնգրոու, Նիք Վայնգրոուի դուստր


== Ծանոթագրություններ ==
Քորգեն

Կորգեն,  գյուղ և ինքնավար շրջան Նորվեգիայում` Նուրլանում։ Գյուղը նաև Հեմնես մունիցիպալիտետի վարչական կենտրոնն է։ 
Կորգենը Հեմնեսի ամենամեծ գյուղն է։ Այն ճանապարհով  կապված է Մու ի Ռանայի, (Mo i Rana), Մոսյոյենի (Mosjoen)  և Բլեյքվասսլի (Bleikvassli) հետ։
Կորգեն եկեղեցին խաչաձև եկեղեցի է ` թվագրված 1863 թվականով։  Այն կառուցված էր փայտից և ուներ 450 նստատեղ։ Կորգենի սպորտային ակումբը ուներ ֆուտբոլի, հանդբոլի թիմեր։


== Պատմություն ==
Կորգեն գյուղը երկար ժամանակ է, ինչ գոյություն է ունեցել, բայց ադմինիստրատիվ կենտրոնը ստեղծվել է ավելի ուշ։ Կորգենի մունիցիպալիտետը հիմնադրվել է 1918 թվականի հուլիսին` Հեմնեսի մունիցիպալիտետից առանձնանալուց հետո։
Սկզբում ինքնավար շրջանը ուներ 1369 բնակիչ։ Ավելի քան 45 տարի անց` 1964 թ.-ին, այն դադարեցնում է իր գոյությունը` միանալով Հեմնեսին` Սյոր Ռանայի և Հաթթֆյելլդայի հետ միասին, և ստեղծվում է Հերմեսի նոր, ավելի մեծ միավոր։ Մինչև միանալը Քորգենի վարչական միավորն ուներ 3.033 բնակիչ։
Բեսիսֆյորդը գործածվել է որպես համակենտրոնացման ճամբար Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ, հատկապես Հարավսլավիայի բնակչության համար։


== Արդյունաբերություն ==
Նորվեգիան տնօրինում է էլեկտրաէներգիայի ընկերությունը։ Nedre Rossaga-յի հզոր սարքավորումները տեղադրված են Վեստերլիում` Կորգենում և Օվրե Ռյուսեջում։ Ռյուսեջա հզոր սարքավորումները տեղադրված են Բլեյքվասսլիայում (Bleikvasslia)։ Հիդրոէլեկտրակայանների կառուցումը սկսվել է 1948 թվականին և ավարտվել 1955 թ.-ին։ Statkraft-ը ունի նաև շրջանային գրասենյակ, որը գտնվում է Քորգենի մունիցիպալիտետի շենքի մոտ։


== Աշխարհագրություն ==
Քորգենը գտնվում է խորքային մասում և շրջապատված է սարերով։ Մոսյոյենի հարավարևմտյան ուղղությամբ ընկած է Gorgfjellet Vesterfjellet լեռնաշղթան, դեպի արևելք` Klubben-ն է, իսկ Մո ի Ռանանի հյուսիսային ուղղությամբ Կանգսենն է։


=== Քորգֆյելլե ===
Շատ նորվեգացիներ լսել են Քորգենի մասին, որովհետև հանրահայտ Korgfjellet լեռնաշղթան, գտնվում է Հեմնես և Վեֆսն ինքնավար շրջանների միջև։ Լեռների սահմանը  հյուսիսից-հարավ ուղղությամբ գտնվում է Կորգենի և Էլսֆյորդի միջև։ Կորգֆյելլեթը հաճախ ձմռան ընթացքում շրջանը բաժանում է երկու խղճուկ ճանապարհի` երթևեկության ժամանակ պատճառ  դառնալով դժբախտ պատահարների։ Այս հանգամանքը այժմ վերացել է, քանի որ 2005 թվականին ավարտվել է Քորգֆյելլի թունելի կառուցումը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
.htm  Korgen Church
Korgen Camp
Korgen Mountain Inn Archived 2017-07-09 at the Wayback Machine.
Race from Bleikvasslia to Korgen Archived 2007-09-28 at the Wayback Machine.
[http:/   /www.korgenfotball.com/ Korgen IL (football team)]
Լեգուշի

Լեգուշի (ուկրաիներեն՝ Легуші), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Լիպովա Դոլինայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Լեգուշի գյուղում բնակվում էր 1 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Լևոն Միրախորյան

Լևոն Մանվելի Միրախորյան (նոյեմբերի 17, 1895, Ռոման (Ռումինիա)- օգոստոսի 8, 1978, Բուխարեստ), ռումինահայ նյարդահոգեբույժ, պարահոգեբան։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1925), պրոֆեսոր (1930)։
Մանուել Միրախորյանի որդին։


== Կենսագրություն ==
1922 թվականին ավարտել է Կլուժի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետը, եղել տեղի նյարդային հիվանդությունների կլինիկայի պրոֆեսոր։ 1926 թվականին Կլուժում հիմնել է հոգեբանության և պարահոգեբանության ռումինական ազգային ընկերություն, որի նախագահն է եղել մինչև 1944 թվականը։ Գիտական աշխատանքները վերաբերում են հեռազգայության, ներշնչման, հիպնոսի, հեռաանզգայացման և կատալեպսիայի երևույթների ուսումնասիրություններին, դրանց մեթոդներով նյարդահոգեկան և մի շարք այլ հիվանդությունների ախտորոշման ու բուժման հարցերին։ Եղել է արտասահմանյան (Փարիզ, Լոնդոն և այլն) հոգեբանական և պարահոգեբանական ընկերությունների անդամ։
Սիետ Խաչիկյան

Սիետ Խաչիկյան, պարսից կառավարության պաշտոնատար։ 1660 թվականին շահ Սեֆիի կողմից նշանակվել է որպես դեսպան Անգլիայում ապա Հոլանդիայում։ Սիետ Խաչիկյանի եղբայրն է Կիրակոս Խաչիկյանը, պարսից դեսպանը Օսմանյան սուլթանի, ապա Ֆրանսիայի թագավորի մոտ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ալեքսեյ Ժիտնիկով

Ալեքսեյ Անատոլևիչ Ժիտնիկով (ռուս.՝ Алексе́й Анато́льевич Жи́тников, դեկտեմբերի 7, 1984(1984-12-07), Q16693234?, Ռամենսկի շրջան, Մոսկվայի մարզ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), ռուս ֆուտբոլիստ, պաշտպան։


== Կարիերա ==
Կարիերան սկսել է Ռամենսկոյեի «Սատուրն» ակումբում 2003 թվականին, որտեղ անցկացրել է 18 խաղ՝ Պրեմիեր լիգայում։ 2007 թվականին տեղափոխվել է Բելգոգրադի Սալյուտ ակումբում, որը հանդես է գալիս առաջին դիվիզիոնում։ Ակումբի կազմում անցկացրել է 17 խաղ։ 2007 թվականի երկրորդ կեսին տեղափոխվել է «Խիմկի» ակումբ, հանդես է եկել Պրեմիեր լիգայում և անցկացրել է ընդհանուր 4 խաղ։ Ապա 2008 թվականին տեղափոխվել է Նովոսիբիրսկի Վիտյազ ակումբ, որտեղ անցկացրել է 14 խաղ խփել է 2 գոլ։ 2010 թվականին մեկ մրցաշրջան անցկացրել է Վոլգոգրադի «Ռոտոր» ակումբում, որտեղ խաղացել է 38 խաղ և խփել է 3 գոլ։ 2011 թվականին շարունակել է կարիերան աստրախանյան «Վոլգար Գազպրոմ» ակումբում, անցկացրել է ընդհանուր 2 խաղ առաջին երկու մրցաշարների ժամանակ։ Նույն թվականին տեղափոխվել է Վորոնեժի «Ֆակել» ակումբ։ 2013 թվականի հուլիսի տեղափոխվել է Կուրսկի «Ավանգարդ» ակումբ։


== Վիճակագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Профиль на официальном сайте ФК «Факел» Воронеж Archived 2019-08-05 at the Wayback Machine.
Ֆուտբոլիստի էջը Sportbox.ru կայքում
Ֆուտբոլիստի էջը FootballFacts.ru կայքում
Алексей Житников: «Любой результат, кроме победы, рассматривается как неудач Archived 2019-08-05 at the Wayback Machine.
Նովոդյուրտյուկեևո

Նովոդյուրտյուկեևո (ռուս.՝ Новодюртюкеево, բաշկիրերեն՝ Яңы Дүртекәй), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բալտաչևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 72 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Գլինիկի (գյուղ, Սլավուտայի շրջան)

Գլինիկի (ուկրաիներեն՝ Глинники), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Սլավուտայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Գլինիկի գյուղում բնակվում էր 478 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2,1 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 227,62 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ռոջեր Չաֆի

Ռոջեր Բրյուս Չաֆի (անգլ.՝ Roger Bruce Chaffee, փետրվարի 15, 1935(1935-02-15), Գրանդ Ռապիդս, Միչիգան, ԱՄՆ - հունվարի 27, 1967(1967-01-27), Cape Canaveral Space Force Station, Բրեվարդ շրջան, Ֆլորիդա, ԱՄՆ), ամերիկացի տիեզերագնաց-օդաչու, ռազմածովային ուժերի լեյտենանտ։ 
Ավարտել է Լաֆայեթ քաղաքի (Ինդիանայի նահանգ) Փերդյու համալսարանը (1957)։ Ամերիկյան տիեզերագնացների խմբում ընդգրկվել է 1963 թվականին։ 
Նշանակվել էր առաջին «Ապոլլոն» տիեզերանավի անձնակազմի (Վիրջիլ Գրիսոմի և էդ Ուայթի հետ) անդամ։ Զոհվել է անձնակազմի հետ տիեզերանավի երկրային փորձարկումների ժամանակ (խցիկի հրդեհի հետևանքով)։ Չաֆիի անունով է կոչվում լուսնի չերևացող կողմի խառնարաններից մեկը։


== Ծանոթագրություններ ==
Սան Պիետրո Ինֆինե

Սան Պիետրո Ինֆինե (իտալերեն՝ San Pietro Infine), քաղաք Իտալիայի Կամպանիա մարզի Կազերտա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 1025 մարդ (2007)։ Բնակչության խտություն կազմում է 73 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 14 կմ² մակերես տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 81050, հեռախոսային կոդ՝ 0823։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչություն


== Կապի տվյալներ ==
Հեռախոս՝ 0823 901059


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.
Ազմելյան

Ազմելյան, հայկական ազգանուն։


== Ազգանունը կրողներ ==


== Ծանոթագրություններ ==