Խավարի ասպետը (ֆիլմ)

«Խավարի ասպետը» (անգլ.՝ The Dark Knight), 2008 թվականի ֆիլմ սուպերհերոսների մասին։ Ֆիլմի ռեժիսորը, պրոդյուսը և համահեղինակն է Քրիստոֆեր Նոլանը։ Հիմնված է DC Comics ընկերության Բեթմեն հերոսի վրա, ֆիլմը Նոլանի «Խավարի ասպետը եռապատման» երկրորդ մասին է և հաջորդում է 2005 թվականի Բեթմեն։ Սկիզբը ֆիլմին։ Ֆիլմում նկարահանվել են Քրիստիան Բեյլը, Մայքլ Քեյնը, Հիթ Լեդջերը, Գարի Օլդմենը, Աարոն Էկհարտը, Մեգի Ջիլենհոլը և Մորգան Ֆրիմանը։ Ֆիլմում Բրյուս Ուեյնը / Բեթմենը (Բեյլ), ոստիկանության լեյտենանտ Ջեյմս Գորգոնը (Օլդմեն) և շրջանի փաստաբան Հարվի Դենթը (Էկհարտ) միավորվում են Գոթամ քաղաքում կազմակերպված հանցագործության դեմ պայքարելու համար, բայց բախվում են անարխիստ Ջոկերին (Լեդջեր), որը փորձում է թուլացնել Բեթմենի ազդեցությունը և քաղաքը վերածել քաոսի։
Ֆիլմի համար Նոլանին ոգեշնչել է Ջոկերի առաջին կոմիքսները (1940 թվական), 1988 թվականի «Սպանող կատակը» գրաֆիկական վեպը և 1996 թվականի «Երկար հելոուինը» սերիալը, որը վերապատմում էր Հարվի Դենթի ծագումը։ «Խավարի ասպետը» մականունը Բեթմենին առաջին անգամ վերագրվել է 1940 թվականի Բեթմեն #1 կոմիքսում, որի հեղինակը Բիլ Ֆինգերն էր։ Խավարի ասպետը հիմնականում նկարահանվել է Չիկագոյում, ինչպես նաև Միացյալ Նահանգների մի քանի այլ վայրերում, Միացյալ Թագավորությունում և Հոնկոնգում։ Առաջին մեյնսթրիմ լիամետրաժ ֆիլմն է, որը մասնակիորեն՝ ֆիլմի 28 րոպեն, այդ թվում Ջոկերի առաջին տեսարանը, կիրառել է IMAX 70 մմ տեսախցիկներ։ Warner Bros. կինոընկերությունը ակտիվորեն գովազդել է ֆիլմը՝ ստեղծելով գովազդային կայքեր թրեյլերներ։ Լեդջերը մահացել է նկարահնումներից մի քանի ամիս 2008 թվականի հունվարի 22-ին՝ ֆիլմի նկարահանումներից մի քանի ամիս և թողարկումից վեց ամիս առաջ, դեղատոմսով դեղամիջոցների թունավոր համադրության պատճառով՝ հանգեցնելով մամուլի և կինոհանրության ուժգին ուշադրության։
Ֆիլմը էկրան է բարձրացել 2008 թվականի հուլիսի 18-ին, ինչից հետո ունեցել է էական կոմերցիոն հաջողություն և բարձր գնահատական է ստացել քննադատներից։ Ֆիլմի եկամուտը գերազանցել է $1 միլիարդը՝ դառնալով 2008 թվականի ամենաշահութաբեր և բոլոր ժամանակների 46-րդ ամենաշահութաբեր ֆիլմը՝ ինֆլացիան հաշվի չառած (2008 թվականի դրությամբ 4-րդը աշխարհում), նաև $158 միլիոն շահույթով դարձել է ներքին բացման ռեկորդագիր՝ պահապանելու առաջին հորիզոնականը երեք տարի։ Օսկարի 81-րդ մրցանակաբաշխությունում ֆիլմը առաջադրվել է ութ անվանակարգում, հաղթել Օսկար ձայնի լավագույն մոնտաժի համար անվանակարգում, իսկ Լեդջերը հետմահու ստացել է Օսկար երկրորդ պլանի լավագույն դերասանի համար։ «Խավարի ասպետը» համարվում է իր տասնամյակի լավահույն ֆիլմերից և բոլոր ժամանակների լավագույն սուպերհերոսների մասին ֆիլմերից։ Եռապատման վերջին մասը՝ «Խավարի ասպետը։ Լեգենդի վերածնունդը», էկրան է բարձրացել 2012 թվականի հուլիսի 20-ին։


== Սյուժե ==
Սյուժեն նախորդ ֆիլմի (Բեթմեն. Սկիզբը) շարունակությունն է։ Ֆիլմը սկսվում է այն տեսարանով, երբ Ջոկերը մի խումբ անձանց հետ թալանում է Գոթեմ քաղաքի կենտրոնական բանկը։ Բեթմենը, հանդիպելով Հարվի Դենթի և Ջիմ Գորդոնի հետ, փորձում է հասկանալ, թե ինչպես կարելի է կանգնեցնել Ջոկերին։ Սակայն Ջոկերը արդեն սկսել է իր խաղը։
Խավարի լիգայի՝ Գոթեմի վրա հարձակումից մի քանի տարի հետո հայտնվում է Ջոկերը։ Հարվի Դենթը (Գոթեմի «սպիտակ ասպետը») քայլեր է ձեռնարկում օրինական ճանապարհով ազատվելու քաղաքի մաֆիայից և հանցավորությունից։ Բեթմենը (Քրիստիան Բեյլ) Հարվիի մեջ տեսնում է Գոթեմի նոր պաշտպանին՝ մտածելով, որ քաղաքին ինքն այլևս պետք չի գա որպես Բեթմեն և հնարավորություն կունենա միանալ Ռեյչիլի (Մեգի Ջիլենհոլ) հետ։


== Դերերում ==


== Արձագանքը ==
Ֆիլմը IMDB կայքում 4-րդ տեղն է զբաղեցնում լավագույն 250 ֆիլմերի մեջ։
Ջոկերը` Հիթ Լեջերի դերակատարմամբ, հանդիսանում է 2-րդ չարագործը 100 լավագույնների մեջ։
Ֆիլմը արգելված է Չինաստանում։


== Պարգևներ ==
2008 - Օսկար
Երկրորդ պլանի լավագույն դերասան - Հիթ Լեջեր (հետմահու)
Լավագույն երաժշտություն
2008 - ԲԱՖՏԱ
Երկրորդ պլանի լավագույն դերասան - Հիթ Լեջեր (հետմահու)
2008 - Ոսկե գլոբուս
Երկրորդ պլանի լավագույն դերասան - Հիթ Լեջեր (հետմահու)


== Հետաքրքիր փաստեր ==
Ֆիլմը կրումեր "Առաջին համբույրը Ռորին" անվանումը, երբ նկարահանումները ընդանում էին գաղտնի։ Ի դեպ Ռորը Քրիստոֆեր Նոլանի որդին է։
Հարվի Դենթի դերի համար սկզբում ֆավորիտ համարվում էր Մեթ Դեյմոնը։
Հիթ Լեջերը Ջոկերի դերին պատրաստվելու համար մեկ ամիս ապրել է միայնակ` հոթելում։
Սա առաջին ֆիլմն է, որտեղ Բեթմենի հագուստի պարանոցի հատվածը ազատ շարժվում է։
Ֆիլմը նվիրվում է Հիթ Լեջերի և Կոնուեյ Ուիկլիֆի (հատուկ էֆֆեկտների մասնագետ, որը մահացել է նկարահանումների ժամանակ) հիշատակին։
Սթիվեն Քինգը այս ֆիլմը համարում է սուպերհերսի մասին պատմող լավագույնը ֆիլմը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Խավարի ասպետը(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
«Խավարի ասպետը»(ռուս.) ֆիլմը ԿինոՊոիսկ կայքում։