Ռոբեր Պլանկետ

Ռոբեր Պլանկետ (ֆր.՝ Jean Robert Julien Planquette հուլիսի 31, 1848(1848-07-31)[…], Փարիզ - հունվարի 28, 1903(1903-01-28)[…], Փարիզ), ֆրանսիացի կոմպոզիտոր, կատակերգական օպերաների կամ օպերետների հեղինակ, որոնցից առավել հայտնի են «Կորնևիլյան զանգերը» և «Ռիպ Վան Վինկլը»։  


== Կենսագրություն ==
Պլանկետը ծնվել է երգչի ընտանիքում։ Սովորել է Փարիզի կոնսերվատորիայում, որն անբավարար միջոցների պատճառով չի կարողացել ավարտել։ Այնուհետև որպես դաշնակահար է աշխատել սրճարանում, եղել է երգիչ և գրել է երգեր։ 
1867 թվականին հորինել է «Սամրեի և Մասեի զորամասը» երգը, ըստ Պոլ Սեզանի բանաստեղծության, որը հետագայում շատ հայտնի է դարձել. իր խոստովանությամբ վաճառել է նոտաները հրատարակչին 14 ֆրանկով, քանի որ շատ քաղցած է եղել։       
1872 թվականին գրել է իր առաջին` «Վախեցիր փարավոնից» (Méfie-toi de Pharaon) օպերետը։ Օպերետն ունեցել է միջին հաջողություն։ Դրան հաջորդել են ևս երեք օպերետներ։ 
1876 թվականին «Ֆոլի Դրամատիկ» (Folies Dramatiques) թատրոնի տնօրենն առաջարկում է Պլանկետին օպերետ գրել իր թատրոնի համար։ Հաջորդ տարում այդ օպերետը` հայտնի «Կորնևիլյան զանգերը» (Les cloches de Corneville), հայտնվում է բեմում և սենցիացիոն հաջողություն է ունենում. 408 ներկայացում Փարիզում, 708 ներկայացում` Լոնդոն։ Արդեն 1886 թվականին Փարիզում կայացել է այդ օպերետի հազարերորդ ներկայացումը։ 
«Կորնևիլյան զանգերի» և Պլանկետի մյուս լավագույն օպերետների երաժշտությունը տարբերվում են գեղեցիկ ռոմանտիկությամբ։     
Հաջորդ մի քանի օպերետներ սառնությամբ են ընդունվել, միայն «Les voltigeurs de la 32ème»-ն է լավ ընդունվել Լոնդոն (1880 թվական), որտեղ այդ օպերետը կրել է «Ծեր գվարդիականը» (The Old Guard) անվանումը։   
Միայն 1882 թվականին Պլանկետը կրկնել է հաջողությունը, երբ Լոնդոնում, և ավելի ուշ` Փարիզում, հայտնվում է «Ռիպ Վան Վինկլ» օպերետը։ Լիբրետոյի հիմքում եղել է Վաշինգտոն Իրվինգի համանուն հեքիաթը։ Երկու տարի անց Լոնդոնն ընդունել է «Նելլ Գվին» օպերետը, թեև ավելի քիչ հիացմունքով, քան «Ռիպը». Փարիզում այդ օպերետը ձախողվել է։     
Պլանկետի մյուս օպերետները կարևոր հաջողություն չունեին։ Վերջին օպերետը` «Ռայ Մագոմետը», մնում է անավարտ, 1906 թվականին Լ. Գանը գործիքավորել է այն։   


== Ստեղծագործություն ==
Պլանկետի օպերետների ցանկ`

Méfie-toi de Pharaon (1872 թվական)
Le serment de Mme Grégoire (1874 թվական)
Paille d’avoine (1874 թվական)
Le valet de cœur (1875 թվական)
Կորնևիլյան զանգը Փարիզ, 1877 թվական)
Le chevalier Gaston (Մոնթե Կարլո, 1879 թվական)
Les voltigeurs de la 32ème (Փարիզ, 1880 թվական)
La cantinière (Փարիզ, 1880 թվական)
Les chevaux-légers (Փարիզ, 1882 թվական)
Ռիպ Վան Վինկլ (Rip van Winkle, Լոնդոն, 1882 թվական)
Նելլի Գվինն (Nell Gwynne, Լոնդոն, 1884 թվական)
La crémaillère ((Փարիզ, 1885 թվական)
Սյուրկուֆ (Surcouf, (Փարիզ, 1887 թվական)
Captain Thérèse (Լոնդոն, 1890 թվական)
La cocarde triocolore (Փարիզ, 1892 թվական)
Le talisman (Փարիզ, 1893 թվական)
Panurge (Փարիզ, 1895 թվական)
Mam’zelle Quat’sous (Փարիզ, 1897 թվական)
Le fiancé de Margot (1900 թվական)
Le paradis de Mahomet (Փարիզ, 1906 թվական)


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Музыкальный энциклопедический словарь / Гл. ред. Г. В. Келдыш. — М.: Советская энциклопедия, 1990. — с. 425 — ISBN 5-85270-033-9
Владимирская А. Р. Звёздные часы оперетты. 1-е издание. Л. 1975.
Трауберг Л. З. Жак Оффенбах и другие. М.: Искусство, 1987.
Янковский M. О. Оперетта. Возникновение и развитие жанра на Западе и в СССР., Л. — М., 1937.


== Արտաքին հղումներ ==
«Ռոբեր Պլանկետ»։ Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարան: 86 հատոր (82 հատոր և 4 լրացուցիչ հատորներ)։ Սանկտ Պետերբուրգ։ 1890–1907