Հեռուստացմփորիկներ

Հեռուստացմփորիկներ (անգլ.՝ Teletubbies), մանկական տիկնիկային հեռուստատեսային ծրագիր։ Արտադրել է  բրիտանական BBC մեդիաընկերությունը։ Հեղինակներն են Էն Վուդը և Էնդի Դևենպորտը։ Նախատեսված է  մինչև 7 տարեկան երեխաների համար։ Մուտլսերիալի շնորհանդեսը տեղի է ունեցել 1997 թվականի մարտի 31-ին։ Ինքնին «Հեռուստացմփորիկները» հեռուստասերիալի չորս հերոսներն են, գլուխներին ալեհավաք ունեցող մարդանման էակներ են։ Ցուցադրությունն ավարտվել է 2001 թվականի հունվարի 5-ին, ընդհանուր առմամբ ցուցադրվել է 365 սերիա։
Պատմում է Թիմ Ուինթալ։ Սերիալը մեծ հաջողություն է ունեցել ինչպես առևտրային առումով, այնպես էլ Մեծ Բրիտանիայի և այլ երկրների կինոքննադատների շրջանում։
2014 թվականին սկզբին հեռուստասերիալը ձեռք է բերվել Հյուսիսային Կորեայում ցուցադրվելու համար։
Հեռուստացմփորիկներին հաճախ ծաղրում են երգիծական սերիալներում, ինչպիսիք են «Գրիֆինների ընտանիքը» և «Հարավային այգի»։ Հեռուստացմփորիկներ ընտանիքի բոլոր անդամները մարմնավորում են մարդու զարգացման տարբեր փուլերու գտնվող և տարբեր ազգության անձանց։


== Կերպարներ ==
Հեռուստասերիալի գլխավոր հերոսները չորս մարդանման արարածներ են՝ Տինկի-Վինկի, Դիփսի, Լյալյա և Պո։ Նրանց հիմնական զբաղմունքներն են խաղալը, պարելը, ուտել պուզի-բլիթներ և պուզի-սնունդ։ Հեռուստացմփորիկներից զատ սերիալում հայտնվում է փոշեկուլ Նու-Նուն, մանկան դեմքով արևը և Հեռուստացմփորիկներին կարգադրություն տվող ձայնը։


=== Տինկի-Վինկի ===
Տինկի-Վինկի (անգլ.՝ Tinky Winky, խաղացել են Դեյվ Թոմփոսնը, Մարկ Հինիհանը, Սայմոն Շելթոնը), ամենախոշոր և ավագ Հեռուստացմփորիկը, ունի վարդագույն գույն և եռանկյունաձև ալեհավաք գլխում։ Սիրելի խաղալիք՝ կարմիր պայուսակ։


=== Դիփսի ===
Դիփսի (անգլ.՝ Dipsy, խաղացել է Ջոն Սմիթը), առանցքաձև ալեհավաք ունեցող դեղին Հեռուստացմփորիկ։ Շատ է սիրում իր սև-սպիտակ փափուկ ցիլինդրը։ Ամենահամառ Հեռուստացմփորիկն է։


=== Լյալյա ===
Լյալյա (անգլ.՝ Laa-Laa, խաղացել է Նիքի Սմեդլին), պարուրաձև ալեհավաք ունեցող դեղին Հեռուստացմփորիկ։ Սիրում է երգել և պարել։ Սիրելի խաղալիքը մեծ գնդակն է։


=== Պո ===
Պո (անգլ.՝ Po, խաղացել է Պուի Ֆան Լին), ամենափոքրը և ամենակրտսերը։ Գլխին օղակաձև ալեհավաք ունեցող կարմիր Հեռուստացմփորիկ։


== Քննադատություն ==
Բրիտանական BBC հեռուստառադիոկորպորացիայի ղեկավարությունն իր աշխատակիցներին թույլատրել է թմրանյութ օգտագործել, այդ մասին խոստովանել է Children’s BBC հեռուստաալիքի նախկին պրոդյուսեր Սարա Գրեմը «The Daily Mail» լրատվամիջոցին տված հարցազրույցի ժամանակ։ Այսպիսով BBC-ի ստեղծած և երեխաների սիրելի հանրաճանաչ սերիալները («Մազզի» և «Հեռուստացմփորիկներ») կարող են արդյունք լինել թմրանյութային զառանցանքի։
Հոգեբանական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, ՌԱԿ նախադպրոցականների հոգեբանական զարգացման լաբորատորիայի վարիչ Ելենա Սմիրնովան կարծում է, որ մի շարք նախանշաններով, սերիալը մոդելավորված է մանկական գիտակցության տակ։ Դրա հետ մեկտեղ, հոգեբանը նշում է Հեռուստացմփորիկների արտաքին տեսքը՝ անշարժ դեմք, դեմքի միմիկայի բացակայություն, ապակյա աչքեր, անինքնուրույնության պայմաններում Հեռուստացմփորիկների ծնողների բացակայություն, միևնույն ժամանակ նրանք ենթարկում են վերևի ձայնի վերահսկողությանը։ Պրոֆեսորը նշում է նաև, որ նրանք տարբերվում են մանկական ենթամշակույթի դասական օրինակներից։
Լեհաստանում երեխաների իրավունքների լիազոր Եվա Սովինսկին «Հեռուստացմփորիկների» ստեղծողներին մեղադրել է նույնասեռականության քարոզչությամբ  զբաղվելու մեջ՝ հիմք ընդունելով, որ Տինկի-Վինկին կրում է կանացի պայուսակ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Телепузики на IMDB
Маркова Н. Е. Феномен Телепузиков // Народное образование, № 2, 2002, с. 191—198.
Сотрудники BBC, в том числе авторы «Телепузиков», работали под кокаином
I was offered cocaine on my first day at the BBC: Former producer reveals how executives were praised for drug use