armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Նաուրու

Նաուրու (նաուրուերեն՝ Naoero), պաշտոնապես Նաուրուի Հանրապետություն և նախկինում ճանաչված որպես Հաճելի կղզի, կղզի պետություն է Միկրոնեզիայում՝ Խաղաղ օվկիանոսում։ Նրա ամենամոտ հարևանը Բանաբա կղզին է Կիրիբատիում 300 կմ արևելքում։ Նաուրուն աշխարհի ամենափոքր կղզի պետությունն է՝ ունենալով 21 կմ2 մակերես։
Բրիտանական համագործակցության «հատուկ անդամ» է (չի մասնակցում Համագործակցության երկրների կառավարությունների ղեկավարների մակարդակով անցկացվող խորհրդակցություններին)։
Դեկտեմբերի 15 և 16, 2009 թվականներին, Նաուրուն դարձել է չորրորդ երկիրը, որ ճանաչել է Աբխազիան և Հարավային Օսիան՝ որպես Վրաստանից անկախ պետություններ։
Կղզին հայտնաբերել են անգլիացիները 1798 թ.-ին։ 19-րդ դարում այստեղ բնակություն են հաստատել առևտրականներ, մարգարիտ որոնողներ։ Կղզին բազմիցս նվաճել են Գերմանիան, Ավստրալիան, Մեծ Բրիտանիան, Ճապոնիան։ Հանուն անկախության շարժումն սկսվել է 1950-ական թվականներին։ Անկախություն է ձեռք բերել 1968 թ.-ի հունվարի 31-ին։
Բնակչության կեսից ավելին նաուրուցիներն են, բնակվում են նաև չինացիներ, Եվրոպայից և Խաղաղօվկիանոսյան կղզիներից ներգաղթածներ։


== Մակերևույթը ==
Մակերևույթը մինչև 65 մետր բարձրության սարահարթ է, ափերը շրջապատված են բուստային խութերով։ Հարավ-արևմուտքում Բուադա լճակն է։ Կլիման հասարակածային է։ Խմելու ջուրը ներմուծվում է։ Ծովափնյա ցածրադիր դարավանդները պատված են կոկոսյան արմավենու տնկարկներով։ Շատ են ծովային թռչունները։ Նաուրուի հարստությունը ֆոսֆորիտների հանքավայրերն են, որոնց անխնա շահագործման հետևանքով երկրի տարածքի 1/3-ը վերածվել է համատարած բացահանքի։


== Տնտեսություն ==
Տնտեսության հիմքը ֆոսֆորիտների հանույթն է։ Մշակում են կղզու հողատարածքի միայն 1%-ը (արևադարձային մշակաբույսեր, հիմնականում` կոկոսյան արմավենի)։
Զարգացած են նաև ձկնորսությունը և տնայնագործությունը։


== Աղբյուրներ ==


== Արտաքին հղումնեՆաուրուն հայկական հանրագիտարանում ==
Նաուրուի կառավարություն
Ալեքսանդր I (Իմերեթի արքա)

Ալեքսանդր I (վրաց.՝ ალექსანდრე I, 14-րդ դար - 1389), արևմտավրացական Իմերեթի թագավորության արքա 1387-1389 թվականներին՝ Բագրատիոնիների արքայատոհմից։
Մինչ արքա դառնալը եղել է Վրաց թագավորության էրիսթավին։ Ալեքսանդրը ծնվել է մոտավորապես 1358 թվականին Իմերեթի թագավոր Բագրատ I-ի և Սամցխեում կառավարող Ջաղելիների տոհմի արքայադստեր ընտանիքում։
Օգտվելով Լենկթեմուրի Վրաստան կատարած արշավանքներից՝ 1387 թվականին Գելաթի վանքում Ալեքսանդրը իրեն հռչակել է Իմերեթի արքա։ Չնայած սրա՝ Քութայիսը մնաց Բագրատ V-ի զորքերի վերահսկողության ներքո։ Մեգրելիայի, Գուրիայի, Աբխազիայի և Սվանեթի էրիսթավիները ևս հրաժարվեցին միանալ նրան։ Ալեքսանդրին հաջողվեց խլել մի քանի ամրոցներ Իմերեթից, սակայն Քութայիսը մնաց իր վերահսկողությունից դուրս։
Ալեքսանդր I-ը մահացավ 1389 թվականին և նրան փոխարինեց իր եղբայրը՝ Գեորգի I-ը։ Հայտնի է, որ Ալեքսանդր I-ը ամուսնացած է եղել Աննա անունով ազնվականի հետ։ Նրանք ունեցել են երկու երեխա՝ արքայազն Դեմետրիոսը և Թամար թագուհին։


== Ծանոթագրություններ ==
Աստերոիդների ցանկ (48301-48400)

Աստերոիդների ցանկ (48201-48300)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (48401-48500)
 Աստերոիդների ցանկ (48201-48300)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (48401-48500)


== Աղբյուր ==
«Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (45001)-(50000)»։ www.minorplanetcenter.net
Կուլիկամ

Կուլիկամ (վրաց.՝ გულიკამი), հայաբնակ գյուղ Ջավախքում, Վրաստանի Սամցխե-Ջավախք մարզի Ախալքալաքի շրջանում։ Գտնվում է Ախալքալաքից 2 կմ հեռավորության վրա՝ դեպի հյուսիս-արևելք, ծովի մակարդակից 1730 մետր բարձրության վրա` ջրառատ Աբլար վտակի աջ ու ձախ ափերին։


== Պատմական ակնարկ ==
Համաձայն 1595 թ. կազմված թուրքական հարկացուցակի՝ գյուղն ունեցել է ընդամենը մեկ տուն, սակայն հարկվել է 14.000 աչկե։ Գյուղը տնտեսական առավել բարվոք վիճակում էր մինչև 1860-ական թվականների վերջերը, որից հետո ենթարկվելով կալվածատերերի կեղեքումներին, հասել է աղքատության եզրին. «․․․Այս փոքրիկ գիւղը պատկանում է չորս հայ և թուրք կալուածատէրերի, որոնք ամեն ջանք են թափում խլել խեղճ աշխատասէր գիւղացուց նրա վերջին օրական ապրուստը»։


== Բնակչություն ==
Ներկայիս բնակիչների նախնիները փոխադրվել են Էրզրումի նահանգի Սնկառիճ գյուղից` 1830 թվականին։ Շնորհիվ բնակավայրի միջով հոսող ջրառատ Աբլար վտակի վրա կառուցված բազմաթիվ ջրաղացների՝ կուլիկամցիների համար ջրաղացպանությունը համարվել է գլխավոր զբաղմունքներից մեկը. «Բնակիչները պարապում են երկրագործութեամբ, անասնապահութեամբ, բայց գլխաւորապէս ջրաղացպանութեամբ։ Այս գիւղը նշանավոր է իր սառը և քաղցր աղբիւրներով ու կարմրախայտ համեղ ձկներով...»:
Կուլիկամը շրջանի խոշոր բնակավայրերից մեկն է, որտեղ բնակիչները ներկայումս զբաղվում են անասնապահությամբ և երկրագործությամբ։


== Գյուղի անվան ստուգաբանությունը ==
Կուլիկամ, «կուլի» նշանակում է «ջրաման, ջրկիր» կամ «ջուր վաճառող»։ Այս բոլորը ոչ մի առնչություն չունեն գուլի բառի հետ, որը վրացերեն նշանակում է «սիրտ»։ Հին ասացվածք կա՝ ով խմում է Աբլարի ակունքին մոտ գտնվող սառնորակ ջրից, դառնում է իմաստուն ու պայծառամիտ։


== Մշակույթ և կրոն ==
Կուլիկամի Սուրբ Երրորդություն եկեղեցին կառուցվել է 1865 թվականին։ Գյուղում գործում է միջնակարգ դպրոց և գրադարան։


== Աբլար ==
Աբլար գյուղատեղին պատկանում է Կուլիկամ գյուղին և գտնվում է գյուղից հյուսիս-արևելք` 3 կմ հեռավորության վրա։ Գրավոր աղբյուրներում միջնադարյան գյուղի մասին առաջին հիշատակություններից մեկը վերաբերվում է 1595 թվականին, որպես ռայաներից ազատ և 2500 աչկե հարկ մուծող գյուղ։ Աբլարի տարածքում պահպանվել են կիսավեր, միանավ եկեղեցին (11.50-6.11մ) և գերեզմանոցը։ Վերջինում առկա են քառակող կոթողների պատվանդաններ և խոյաձև տապանաքարեր։


== Արտաքին հղում ==
Կուլիկամի մասին տեղեկագիր RAA կայքում


== Ծանոթագրություններ ==
(8905) Բանկակուկո

(8905) Բանկակուկո (անգլ.՝ Bankakuko), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1995 թվականի նոյեմբերի 16-ին Տակաո Կոբայաշիի կողմից Օիզումիյում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,609745 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9074 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,312 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1539,91 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,23378 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,7° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(8905) Բանկակուկո աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Արագոնյան ամրոց (Իսկիա)

Արագոնյան ամրոց (իտալերեն՝ Castello Aragonese), պաշտպանական ամրություն Իտալիայում, Իսկիա կղզու հարևանությամբ գտնվող փոքրիկ կղզու վրա։ Մտնում է Կամպանիա վարչական շրջանի կազմի մեջ։ Նախկինում պատկանել է  Ավալոս հայտնի իտալական ընտանիքին։


== Պատմություն ==
մ․թ․ա․ 474 թվական՝ առաջին հիշատակումը։ Հերոն I-ը կառուցում է առաջին պաշտպանական շինությունը։
14-րդ դար՝ Անժու սիցիլիական ընտանիքը կառուցում է Մաշինո աշտարակը։
15-րդ դար՝ ամրոցը և Իսկիա կղզին կամրջի միջոցով միանում են իրար։
18-րդ դար՝ ամրոցում ծովահեններից թաքնվում է Իսկիա կղզու բնակչությունը (1892 ընտանիք)։Ամրոցը ծաղկում է ապրել 16-րդ դարում։ Այդ ծամանակ նրա տարածքում էին գտնվում կլարիսինյան եկեղեցին, հունական եկեղեցին, եպիսկոպոսի նստավայրը, որի ենթակայության տակ էին գտնվում 12 եկեղեցիներ։
Ներկայումս ամրոցը անձնական սեփականություն է, որը բաց է տուրիստների համար։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Արագոնյան ամրոցը "Мире замков "
Ռիո Մոլ

Ռիո Մոլ, առևտրի և զվարճանքի կենտրոն Երևանի Արաբկիր վարչական շրջանում՝ Վահրամ Փափազյան և Հրաչյա Քոչար փողոցների անկյունում։ Կենտրոնի ընդգրկման գոտում բնակվում է ավելի քան 600 հազ. մարդ:


== Պատմություն ==
Ռիո առևտրի և զվարճանքի կենտրոնը բացվել է 2017 թվականի նոյեմբերի 13-ին։ Ռիո առեւտրի եւ զվարճանքի կենտրոնը գտնվում է Երևան քաղաքի Արաբկիր վարչական շրջանում։ Կենտրոնի ընդհանուր մակերեսը 24000 մ² է, իսկ առևտրային տարածքը 16500 մ²։ Այն Հայաստանում բացված չորրորդ առևտրի և զվարճանքի կենտրոնն է։ Այցելուների համար նախատեսված է վերգետնյա ավտոկայանատեղի 250 ավտոմեքենայի տեղով։ Այստեղ են տեղակայված մթերային սուպերմարկետ, կինոթատրոն, «Էկզոտարիում», «Խաղերի Լաբարատորիա», ֆուդքորթի գոտի, միջազգային, ռուսական և տեղական խանութներ և այլն։


== «Զուլանդիա» էկզոտարիում ==
«Զուլանդիա» Էկզոտարիումում ներկայացված են ավելի քան 30 տեսակ էկզոտիկ կենդանիներ` կապիկներ, կոկորդիլոսներ, թութակներ, գաճաճ կենգուրուներ, իգուանաներ, օձեր, սարդեր, կարիճներ, ֆենեկ աղվեսներ և այլն։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Դալմա Գարդեն Մոլ
Երևան Մոլ
Բելգրադի ազգային թատրոն

Բելգրադի ազգային թատրոն (սերբ.՝ Народно позориште у Београду / Narodno Pozorište u Beogradu), պետական թատրոն Սերբիայում։ Հիմնադրվել է 19-րդ դարի երկրորդ կեսին։ Գտնվում է Բելգրադի Հանրապետության հրապարակում` Սերբիայի ազգային թանգարանի հարևանությամբ։ Այստեղ համադրված են երեք արտիստիկ կառույցներ` օպերա, դրամա, բալետ։
1983 թվականից թատրոնն ընդգրկված է Սերբիայի պատմամշակութային արժեքների ցանկում և պահպանվում է Սերբական պետության կողմից։


== Պատմություն ==
1868 թվականին Նովի Սադի Սերբական ազգային թատրոնը Բելգրադում հանդես է եկել ներկայացմամբ։ Սերբիայի արքայազն Միխայիլ Օբրենովիչը, տպավորված ներկայացմամբ, հրավիրել է Նովի Սադի Սերբիական ազգային թատրոնի հիմնադիր Յովան Ջորջևիչին հիմնադրելու նմանատիպ հաստատություն Սերբիայում։ Դերասանական խմբի հետ Բելգրադ ժամանելով՝ Ջորջևիչը Բելգրադում հիմնադրել է Ազգային թատրոն՝ Նովի Սադի թատրոնի հիմնադրումից յոթ տարի հետո։


=== Թատրոնի շենքը ===

Բելգրադի ազգային թատրոնի շենքը կառուցվել է 1869` ըստ 19-րդ դարի Բելգրադի նշանավոր ճարտարապետ Ալեքսանդր Բուգարսկիի նախագծի։ Թատրոնի համար հատուկ շենք ունենալու որոշումն ընդունվել է Միխայիլ Օբրենովիչի կողմից։ Շենքը կառուցվել է ժամանակին համահունչ Միլանի Լա Սկալայի թատրոնի նմանությամբ։ Հետագա վերակառուցումների ժամանակ շենքի բնօրինակ տեսքը լիովին փոխվել է։ Լայնածավալ վերակառուցումներ են իրականացվել 1986 թվականին, երբ թատրոնը վերգտել է իր 1922 թվականի արտաքին տեսքը, ինչպես նաև կառուցվել է հավելյալ մաս դեպի Բրաչե Յուգովիչա փողոց։ Բացի թատերական նպատակներից, թատրոնը ծառայել է նաև բարեգործական նպատակով. 19-րդ դարում այստեղ տեղի են ունեցել բարեգործական պարահանդեսներ ու համերգներ։ Մեծ Սահմանադիր Ժողովը 1888 թվականի հռչակավոր սահմանադրությունն ընդունել է հենց այս շենքում։


==== Բեմական հնարավորություններ ====
Թատրոնն ունի կատարողական արվեստի երկու սրահներ։

Գլխավոր բեմՄեծ սրահն ունի 3 մակարդակ։ Առաջին մակարդակն ունի 219 նստատեղ և դիմացի շարքերի տոմսերն ունեն բարձր արժեք։ Ունի երեք օթյակ, որոնցից առաջինը համարվում է բարձր արժեքի տոմսեր ունեցող։
Մեծ սրահում են ներկայացվում մեծածավալ օպերաները, դրամաներն ու բալետները։

Ռասա Պլաովիչ բեմԱյս բեմահարթակն ունի 281 նստատեղ, օթյակ չունի։ Մեծ սրահի համեմատ սա փոքր է, զիջում է նաև արտաքին տեսքով։ Այստեղ ներկայացվում են փոքրամասշտաբ դրամաներ։


==== 1999 թվականի իրադարձություններ ====
Սերբիայի պատմության թեժ ժամանակահատվածներից մեկի ընթացքում` ՆԱՏՕ-ի ռմբակոծության ժամանակ, թատրոնն առաջինն էր, որ օդային հարձակման 78-րդ օրը դռները բացեց հանրության առջև։ Մուտքի արժեքը կազմում էր 1 հարավսլավական դինար, գործում էր ժամը 15։00-18:00։ Այս ամենը հնարավոր էր, քանի որ ՆԱՏՕ-ի օդային հարվածները Բելգրադի ուղղությամբ չէին։ Ըստ համաշխարհային դիրիժոր մաեստրո Ալբերտո Զեդայի այդ սարսափելի օրերին Բելգրադի օպերային թատրոնը հպարտորեն կերտում էր իր «պատմության արժանապատիվ էջերը»։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.narodnopozoriste.rs Բելգրադի ազգային թատրոն. պաշտոնական կայք
Ստեպնոե (գյուղ, Պերվոմայսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՍտեպնոեՍտեպնոե (ուկրաիներեն՝ Степне, Ղրիմի թաթարերեն՝ Muniy), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Պերվոմայսկի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Մունի։
2001 թվականի տվյալներով Ստեպնոե գյուղում բնակվում էր 1 968 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ռադիշչև (քաղաքատիպ ավան, Նիժնելիմսկի շրջան)

Ռադիշչև (ռուս.՝ Радищев), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Իրկուտսկի մարզի Նիժնելիմսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2011 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1140 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
173

173 թվական, ոչ նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է ուրբաթ օրը։ Սա մեր թվարկության 173 թվականն է, 
II դարի 73-րդ տարին։


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Բհիվանդի

Բհիվանդի (անգլ.՝ Bhiwandi,), քաղաք Հնդկաստանի արևմուտքում, Մահարաշտրա նահանգում, որը գտնվում է Թանա նահանգի տարածքում։  Նույնանուն թալուկի վարչական կենտրոնն է։ Քաղաքը Մեծ Մումբայի ագլոմերացիայի մաս է կազմում։


== Աշխարհագրություն և կլիմա ==
Քաղաքը գտնվում է Մախարաշտարի արևմտյան մասում՝ Ուլհաս գետի հովտում։ Ծովի մակարդակից բացարձակ բարձրությունը 23 մետր է։
Բհիվանդին գտնվում է Մումբայից մոտ 20 կմ հյուսիս-արևելք, իսկ նահանգի վարչական կենտրոնից և երկրի մայրաքաղաքից՝ Դելիից 1110 կմ հարավ-արևմուտք։ Տարեկան միջին տեղումների քանակը 3224 մմ է։


== Ժողովրդագրություն ==
2001 թվականի վերջին պաշտոնական մարդահամարի համաձայն՝ բնակչությունը կազմում էր 598 741 մարդ, որից 54.05%-ը տղամարդիկ էին , իսկ 45.95%-ը կանայք։ Գրագիտության մակարդակը կազմել է 66% (միջինը՝ 59,5% Հնդկաստանում)։
Քաղաքի բնակչության դինամիկան ըստ տարիների.


== Տնտեսություն ==
Բհիվանդին Հնդկաստանի տեքստիլ արդյունաբերության խոշորագույն և նշանակալի կենտրոններից է,  այդ պատճառով, քաղաքը հայտնի է նաև «Հնդկական Մանչեստր» ոչ պաշտոնական անունով։ Բացի այդ, քաղաքում տեղակայված են դեղագործական արդյունաբերության մի շարք ձեռնարկություններ։


== Տրանսպորտ ==
Մումբայը և Ագրան քաղաքները միացնող մայրուղին անցնում է Բհիվանդիի միջով։ Մոտակա օդանավակայանը գտնվում է Մումբայում։


== Ծանոթագրություններ ==
Հառաջ, նահատակ

Հառաջ, նահատակ, հայկական քայլերգ։ Խոսքի հեղինակն է Գևորգ Կառավարենցը, երաժշտության՝ Բարսեղ Կանաչյանը։ Հայաստանի զինված ուժերի բանակային քայլերգն է։


== Հետաքրքիր փաստեր ==
Հառաջ, նահատակ քայլերգը Ցեղակրոն Ուխտերի առաջին պատգամավորական ժողովում ընդունվել է իբրև կազմակերպության քայլերգ։


== Ծանոթագրություններ ==
Շատոդյոն (դղյակ)

Շատոդյոն դղյակ (ֆր.՝ Château de Châteaudun), Դյունա կոմսերի նստավայրը Էր և Լուար դեպարտամենտի Շատոդյոն քաղաքում։ Կառուցվել է 12-16-րդ դարերում, պատկանում է Լուարայի դղյակների ընտրյալ շարքին։ Գտնվում է Շարտրից ոչ հեռու, այն առաջինն է Լուարայի դղյակների ցանկում՝ Փարիզից ճանապարհվելիս։


== Պատմություն ==
Թիբո 5-րդ դե Բլուա կոմսի ժամանակ՝ 1170 թվականին կառուցվել է դոնժոնը։ Մեծ մատուռը կառուցվել է 1451-ից 1493 թվականների միջակայքում։ Բեմը և վերին մատուռը կառուցվել են 1451-ից 1454 թվականներն ընկած ժամանակահատվածում, նավը և հարավային աղոթարանը՝ 1460-1464 թվականներն։ Նշանավոր զորահրամանատար Ժան դե Դյունուան արևմտյան թևը կառուցել է 1459-ից 1498 թվականներին։ Զանգակատունը վեր են բարձրացրել 1493 թվականին։ Ժանի թոռը՝ Ֆրանսուա 1-ին դ'Օռլեան-Լոնգլվիլը, 1469 - 1491 թվականների միջև հյուսիսային թևի պատվանդանային հարկի վրա կառուցում է Լոնգվիլի թևը։ Այս թևի հարկերը 16-րդ դարի առաջին քառորդին ավարտին են հասցնում Ֆրանսուա 2-րդ դե Լոնգվիլի և Լոնգվիլների տոհմի նրա ժառանգները։


== Ճարտարապետություն ==
Շատոդյոն դղյակը ներառում է.

Դոնժոն աշտարակ (բարձրությունը՝ 31 մ, տրամագիծը՝ 17 մ),
Մեծ մատուռը,
Դյունուա թևը,
Լոնգվիլ թևը։Դղյակի որմնանկարների մեջ առանձնանում է Մեծ մատուռի հարավային աղոթատան պատերից մեկին արված Վերջին դատաստանը պատկառազդու որմնանկարը։ Փորձագետներն այն թվագրում են 1500 թվականին։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
(ֆր.), (անգլ.) О замке на сайте государственных исторических памятников
(ֆր.) Официальный сайт города Archived 2011-02-02 at the Wayback Machine.
Նուկատովո

Նուկատովո (ռուս.՝ Нукатово, բաշկիրերեն՝ Ноҡат), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բելորեցկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 245 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Սթիվ Մատին

Սթիվ Մատին (հոկտեմբերի 29, 1964(1964-10-29), Բեդֆորդ, Bedford, Բերդֆորդշիր, Անգլիա, Միացյալ Թագավորություն), բրիտանացի ավտոարտադրող, այժմ `AvtoVAZ-ի դիզայներ։ Հայտնի է նաև Mercedes-Benz-ի և Volvo- ի դիզայներ։


== Կենսագրություն ==
Սթիվ Մատինը ծնվել է 1964 թվականի հոկտեմբերի 29-ին Բեդֆորդում (Անգլիա), մեծացել է Բեդերֆորդի նահանգի Վոթոնի շրջանում։
1987 թվականին ավարտել է Կովենտրիի համալսարանը։
1987 թվականին Մատինը որպես դիզայներ աշխատեց Mercedes-Benz ընկերությունում։ 1990 թվականին նշանակվել է ավագ դիզայներ։ Երեք տարի անց, 1993 թվականին նշանակվել է որպես նախագծման մենեջեր (Design Manager):  Mercedes-Benz A-class-ի դիզայներ լինելու համար նա 1997 թվականին ստացել է լավագույն դիզայների տիտղոսը։ Այս պաշտոնում նա մնաց մինչև 2000 թվականը, որից հետո նշանակվեց ավագ դիզայներների ղեկավար (Senior Design Manager):
2003 թվականից մինչև 2005 թվականը նա զբաղվում էր S-Class, M-Class, SL, SLK, SLR McLaren, Mercedes Maybach մեքենաների նախագծման աշխատանքներով։
2004 թվականին Մատինը սկսեց աշխատել Volvo Car Corporation ընկերության հետ հետ, որպես գլխավոր դիզայներ։ 2005-2009 թվականներին աշխատել է փոխնախագահ, նախագծի տնօրեն և ընկերության խորհրդի անդամ։ Նա ղեկավարել է Volvo S60, V60 և XC60 կոնցեպտի մեքենաների ստեղծումը։
2010 թվականին նա դասավանդում է Umeå համալսարանում (Շվեդիա), ինչպես նաև հանդես է գալիս անկախ խորհրդատվական ծառայությունների բրենդի զարգացման և նախագծման նախագծերում։
2011 թվականին Սթիվ Մատինը սկսել է աշխատել որպես Renault-Nissan Alliance- ի AvtoVAZ-ի Lada ավտոմեքենաների գլխավոր դիզայներ։
2012 թվականի օգոստոսին Մոսկվայի ավտոսրահում ներկայացվել է Steve Mattina LADA XRAY տեսակի հայեցակարգային ավտոբուսը։
2015 թվականի ապրիլի 1-ին Սանկտ-Պետերբուրգում կայացած «Ավտոմոբիլների աշխարհը» միջազգային ցուցահանդեսում Սթիվ Մատինը ներկայացրեց նորացված AvtoVAZ-ի լոգոն, որը կթողարկվի «Vesta» մոդելի հետ։
2016 թվականի հունվարին Մատինը մասնակցեց Սոչիի ավտոմայրուղու համակարգում LADA XRAY-ի փորձարկմանը։ Նույն տարվա մարտին նա արժանացել է «Անիվի ետևում» ավտոմոբիլային ամսագրի կողմից «Տարվա մարդ» մրցանակին։


== Պատկերասրահ ==


=== Mercedes-Benz ===

		
		
		
		
		
		
		


=== Maybach ===

		


=== Volvo ===

		
		
		


=== LADA ===

		


== Ծանոթագրություններ ==
Ստարովարվարովկա (գյուղ, Ալեքսանդրովի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ստարովարվարովկա (այլ կիրառումներ)Ստարովարվարովկա (ուկրաիներեն՝ Староварварівка), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Ալեքսանդրովիում։
2001 թվականի տվյալներով Ստարովարվարովկա գյուղում բնակվում էր 849 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Հայ Արշակունիների թագավորության արքաների ցանկ

Ստորև ներկայացված է Արշակունիների թագավորության արքաների ցանկը։ Հայ Արշակունիների արքայատոհմը սերել է պարթև Արշակունիների արքայատնից, թագավորել է Մեծ Հայքում 66–428 թվականներին։ Թագավորությունը հիմնադրելու համար հայ-պարթևական ուժերը տարիներ շարունակ պատերազմել են հռոմեացիների դեմ․ այդ պատերազմը հայտնի է Տասնամյա պատերազմ անվամբ։ Ի վերջո, Հռանդեայի ճակատամարտի արդյունքում Հռոմն ընդունել է իր պարտությունը և Տրդատին կանչել Հռոմ, որպեսզի վերջինս թագ ստանա Ներոն կայսեր կողմից։ Արշակունիների թագավորության օրոք տեղի է ունեցել 2 կարևորագույն իրադարձություն՝ քրիստոնեության ընդունումը Հայաստանում որպես պետական կրոն (301) և հայ գրերի ստեղծումը Մեսրոպ Մաշտոցի կողմից (405)։


== Արքայացանկ ==


== Ծանոթագրություններ ==
Լարի Փեյջ

Լոուրենս Լարի Փեյջ (անգլ.՝ Larry Page, մարտի 26, 1973(1973-03-26), Իսթ Լենսինգ), ամերիկացի համակարգչային գիտնական և համացանցային ձեռնարկատեր, ով Սերգեյ Բրինի հետ հիմնադրել է Գուգլը։ Գուգլի մայր կազմակերպության՝ Alphabet-ի գործադիր տնօրենը։ 2001 թվականի օգոստոսին հեռացավ պաշտոնից՝ այն թողնելով Էրիկ Շմիդտին, սակայն կրկին զբաղեցրեց գործադիր տնօրենի պաշտոնը 2011 թվականի ապրիլին։ 2015 թվականի հուլիսին նա հայտնեց գործադիր տնօրենի պաշտոնից կրկին հեռանալու իր մտադրության մասին։ Փեյջի ղեկավարությամբ Alphabet-ը ձգտում է մեծ ձեռքբերումների հասնել տարբեր ոլորտներում։ Փեյջը PageRank-ի գյուտարարն է, որը Գուգլի հղումների դասակարգման հայտնի ալգորիթմներից մեկն է։
Փեյջը նաև X Prize հիմնադրամի խորհրդի անդամն է և 2004 թվականին ընտրվել է Ճարտարագիտության ազգային ակադեմիայի անդամ։ 2004 թվականին ստացել է Մարկոնի մրցանակի։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Լարի Փեյջի համառոտ կենսագրությունը Գուգլում
Անձնական էջը Ֆորբսի աշխարհի ամենահարուստ մարդկանց ցուցակում
Փարմեր շրջան (Տեխաս)

Փարմեր շրջան (անգլ.՝ Parmer County), ԱՄՆ Տեխաս նահանգի 254 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 2.284 կմ² է, բնակչությունը՝ 10.016 մարդ (2000 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Ֆարուել բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1876 թ.։
Շլիբեն

Շլիբեն  (գերմ.՝ Schlieben), կոմունա Գերմանիայի Բրանդենբուրգ երկրամասում։
Մտնում է Էլբա Էլստեր շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 2665 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի)։ Տարածքը կազմում է 78,22 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 12 0 62 445։
Քաղաքը ստորաբաժանվում է 6 քաղաքային թաղամասերի։
Միջնադարում պատկանել է ֆեոդալական Շլիբենների ընտանիքին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական էջ
Մոսկիանո

Մոսկիանո (իտալերեն՝ Moschiano), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Կամպանիա մարզի Ավելինո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 1658 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 128 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 13 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 83020, հեռախոսային կոդ՝ 081։
Կոմունայի հովանավորներն են՝ Սուրբ Աստվածածինը և Սուրբ Բարդուղիմեոս Առաքյալը։ Տոնը նշվում է օգոստոսի 24-ին։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները


== Ծանոթագրություններ ==
Խոստեկ ծառանման

Խոստեկ ծառանման (լատ.՝ Caragana arborescens Lam), բակլազգիների ընտանիքի, խոստեկ ցեղի բույս։ 


== Նկարագրություն ==
Տերևաթափ թուփ է, 2-5 մ (երբեմն` 7 մ) բարձրությամբ, բնի և բազմամյա ճյուղերի վրա հարթ, կանաչամոխրավուն, անջատվող կեղևով։ Ընձյուղները և երիտասարդ
ճյուղերը կանաչ են, գորշականաչ կամ մոխրականաչ, բարակ, ճկուն, մեծ մասամբ պառկած մազմզուկապատ։ Տերևները կազմված են 4-7 (երբեմն` 8) տերևիկներից և ունեն մինչև 10 սմ երկարություն, հակառակ ձվաձև են, երկարավուն, էլիպսաձև, 0,8-3,5 սմ երկարությամբ և 0,5-1,3 սմ լայնությամբ, երկու կողմից էլ կլորավուն, երբեմն` լայն սեպաձև հիմքով, գագաթին փշիկով, բաց կանաչավուն, նոր բացված ժամանակ ծածկված են մետաքսանման աղվամազով, իսկ հետո գրեթե մերկանում են։ Տերևի առանցքը բարակ է, փողրակավոր` 7-9 սմ երկարությամբ, մեծ մասամբ շուտ թափվող մազմզուկներով պատված։ Տերևակիցները փշանման են, մինչև 1 սմ երկարությամբ, սրածայր, հետագայում կոշտացող։ Ծաղիկները միայնակ են, երբեմն` զույգերով, կամ 2-5- ական`հավաքված փնջերում։ Բաժակը զանգականման է, մազմզուկապատ, լայն և կարճ ատամներով։ Պսակը դեղին է` մինչև 2 սմ երկարությամբ։ Սերմնարանը մերկ է կամ ծածկված մետաքսանման, հպված մազմզուկներով։ Ունդերը գծագլանաձև են, 3,5-6,5 սմ
երկարությամբ, պարունակում են 5-8 երկարավուն, երիկամաձև, բաց դեղնավուն սերմեր։ Ծաղկում է մայիս-հունիս ամիսներին, պտուղները հասունանում են հուլիս-օգոստոս ամիսներին։


== Տարածվածություն ==
Տարածված է Արևմտյան Սիբիրում, Արևելյան Ղազախստանում, Մոնղոլիայում։ Աճում է անտառային գոտում, գետահովիտներում, անտառաեզրերում, բացատներում, ձորերի լանջերին, քարքարոտ, թեք լանջերում։ Տափաստանային գոտում հանդիպում է չոր, անբերրի վայրերում, ժայռուտներում և քարքարոտ լանջերում։


== Կիրառություն ==
Ունի դեկորատիվ և տնտեսական բավական մեծ նշանակություն։ Լայնորեն օգտագործվում է կանաչապատման և անտառապատման բնագավառում։ Բնային մացառներ տալու շնորհիվ օգտագործվում է թեք լանջերում մացառուտներ առաջացնելու համար։ Հայաստանում մշակվում է ամենուրեք, ստորինից մինչև բարձր լեռնային գոտիներում։ Բնափայտը օգտագործում են մանր խառատային իրեր և փայտյա մասեր պատրաստելու համար։ Կեղևը և նուրբ ճյուղերը օգտագործում են զամբյուղներ հյուսելու համար։ Մեղրատու է։ Մեկ ծաղիկը տալիս է 1-4 մգ նեկտար, որը պարունակում է 18% շաքար։ 1 հա տնկարկից մեկ սեզոնում ստանում են 350 կգ մեղր։ Սերմերը պարունակում են 12-15 % շուտ չորացող յուղեր, հրաշալի կեր են թռչունների համար։ Տերևները պարունակում են կապույտ գույնի ներկանյութեր։ Ունի մի շարք պարտիզային ձևեր, որոնք աչքի են ընկնում սաղարթի ձևով (լացող, թզուկ), տերևների սկզբնական գույնով (բացվելիս՝ ոսկեդեղին) և այլ հատկանիշներով։


== Ծանոթագրություններ ==
Սլավուտա (այլ կիրառումներ)

Սլավուտա, կարող է վերաբերել՝

Սլավուտա - գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Վինկովեցկի շրջանում
Սլավուտա - քաղաք Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Սլավուտայի շրջանում, շրջկենտրոն
Խոլմիստի

Խոլմիստի (ռուս.՝ Холмистый), գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Կոնստանտինովսկի շրջանում։ Մտնում է Գապկինսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Նանե (աստվածուհի)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Նանե (այլ կիրառումներ)Նանե, իմաստության և ողջախոհության դիցուհին հայոց հեթանոսական կրոնում։
Համարվել է Արամազդի դուստրը։ Նույնացվել է հունական Աթենաս դիցուհուն։ Նանեի տաճարը, որը եղել է Թիլ ավանում, ավերել է Գրիգոր Լուսավորիչը՝ Հայաստանում քրիստոնեություն տարածելու ժամանակ։ Հունական դիցաբանությյունում կա Նանեի անվամբ հավերժահարս (համարվել է Սանգարիս գետի դուստրը և ծննդաբերության ոգին)։
Հայոց դիցարանի ազդեցիկ դիցուհիներից է Արամազդի դուստրը՝ Նանեն՝ ընտանիքի պահապանը, իմաստության, ողջախոհության և ռազմի աստվածուհին։ Նանեի պաշտամունքը սերտորեն կապված էր Անահիտի պաշտամունքի հետ։ Նանեի տաճարը Եկեղյաց գավառի Թիլ ավանում էր՝ Անահիտի տաճարի մոտակայքում։ Հիմա էլ հաճախ մեծ մորը՝ տատին, ասում են նաև նանե, նան, որը վկայում է Նանե դիցուհու՝ մարդաստվածության հետ կապի և ժողովրդի մեջ նրա անվան ու պաշտամունքի տարածվածության մասին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Հայկական դիցաբանություն
Edouard Selian (2010). The Immortal Spirit of the Goddess Nané
Edouard Selian (2009). The Pomaks: an Islamized People of Europe
Բալկա (այլ կիրառումներ)

Բալկա, կարող է վերաբերել՝

Բալկա - գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Մատվեևո-Կուրգանսկի շրջանում
Բալկա - գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վելիկոբուրլուկիի շրջանում
Դեպի անտառը, որտեղ շողշողում են լուսատտիկները

Hotarubi no Mori e (ճապ.՝ 蛍火の杜へ Հոտարուբի նո մորի է, Անտառում, որտեղ շողշողում են լուսատտիկները)՝ Միդորիկավա Յուկիի շոջո-մանգան առաջին անգամ լույս է տեսել 2002 թվականի հուլիսին, LaLa DX ամսագրում:Այն նաև 2003 թվականի հուլիսին և 2011 թվականի սեպտեմբերին վերահրատարակվել է, որպես երկու տարբեր նորավեպ։ «Hotarubi no Mori e» պատմությունը հետագայում ռեժիսոր Տակախիրո Օմորիի և Brain’s Base ստուդիայի ջանքերով ստացել է անիմացիոն ֆիլմի տեսք, որը էկրանիզացվել է ճապոնիայում 2011 թվականի սեպտեմբերին։


== Սյուժե ==
Հոտարու վեցամյա աղջիկը մոլորվել է կախարդված անտառում։ Այնտեղ նա հանդիպում է մի դիմակով երիտասարդ, որի անունը Գին է։ Գինը անտառային հոգի է, որը մեկ մարդու հպումից կարող է հալվել։ Շնորհիվ իր նոր ընկերոջ Հոտարուն դուս է պրծնում անտառից, բայց հաջորդ օրը կրկին վերադառնում, որ հանդիպի Գինի հետ...


== Հերոսներ ==
Հոտարու Տակեգավա (ճապ.՝ 竹川 蛍 Տակեգավա Հոտարու)՝ գլխավոր հերոսուհին։ Անիմեի սկզբում նա վեցամյա աղջիկ էր։ Կորչելով անտառում, հանդիպեց Գինին։ Այդ պահից սկսած նա ամեն տարի՝ ամռանը ժամանում է իր պապիկի տուն, որպեսի գնա անտառ Գինի մոտ։ Ժամանակի հետ փոքրիկ աղջիկը մեծանում է և դառնում  գեղեցիկ օրիորդ։ Նա սիրահարվում է Գինին։ Բայց ամառային կառնավալի ժամանակ մի հոգի– երեխա է ընկնելուց լինում և Գինը նրան փրկում է, բայց պարզվում է, որ այդ երեխան մարդ է լինում։ Գինը սկսեց կորչել, հալվել և նրանք առաջին ու վերջին անգամ գրկախառնվեցին։
Սեյու՝ Սակուռա Այանե
Գին (ճապ.՝ ギンԳին)՝ գլխավոր հերոս։ Մարդ։ Վաղ մանկության հասակում նրան թողել են անտառում, բայց անտառային աստվածը խղճալով նրան՝ կերպարանափոխեց հոգու։ Սակայն կախարդանքը թույլ է լինում և, եթե Գինին մարդ դիպչի նա անհետանա։ Նա մենակ էր, մինչև որ անտառում չհանդիպեց աղջկան՝ Հոտարուին։ Ժամանակի ընթացքում սիրեց նրան։ Երբ նա դիպչեց մարդու, նա ուրախ էր, որ վերջապես կարող էր գրկել Հոտարուին։
Սեյու՝ Ուտիյամա Կոկո


== Երաժշտություն ==
Օտակա Սիդզուրու (ճապ.՝ おおたか静流)– «Ամառվա տեսիլքներ» (ճապ.՝ 「夏を見ていた」 Նացու օ միտեիտա)


== Ծանոթագրություններ ==

Պաշտոնական կայք
Andy Hanley Anime Review: In the Forest of the Fireflies Light UK Anime Network (2011 թ. հոկտեմբերի 15)Ստեղծագործության տվյալների բազաներ

«Անտառում, որտեղ շողշողոմ են լուսատտիկները»
«Անտառում, որտեղ շողշողոմ են լուսատտիկները»
ՖԻՖԱ Աշխարհի առաջնություն 2014 Խումբ B

ՖԻՖԱ Աշխարհի առաջնություն 2014-ի B խմբում խաղերը անցկացվում են 2014 թվականի հունիսի 12-ից հունիսի 23-ը։ Խումբը բաղկացած է 4 հավաքականներից՝ Բրազիլիա, Նիդերլանդներ, Չիլի, Ավստրալիա։
Հաջորդ փուլ դուրս են գալիս առաջին երկու տեղերը զբաղեցրած հավաքականները։ 1-ին տեղը զբաղեցրած հավաքականը հանդիպելու է A խմբում 2-րդ տեղը զբաղեցրած հավաքականի հետ, իսկ B խմբում երկրորդ տեղը զբաղեցրած հավաքականը կհանդիպի A խմբում 1-ին տեղը զբաղեցրած հավաքականի հետ։


== Հավաքականներ ==


== Աղյուսակ ==
Հովհաննես Քռնեցի

Հովհաննես Քռնեցի (ծնվել է մոտավորապես 1290-1292 թվականին, մահացել՝ 1347 թվականին, Քռնայում), ունիթորության տեսաբան և պարագլուխ, թարգմանիչ, քերական։ Ավարտել է Գլաձորի համալսարանը, աշակերտել է Եսայի Նշեցուն։ Վերջինիս հանձնարարությամբ մեկնել է Մարաղա՝ հետամուտ լինելու նշանավոր աստվածաբան Բարդուղիմեոս եպիսկոպոսի վարդապետությանը։ 1330 թվականին Հովհաննես Քռնեցին կաթոլիկ եկեղեցու հայրերի կողմից պաշտոնապես նշանակվել է Երնջակի դոմինիկյանների առաջնորդ՝ դառնալով հայքարոզող եղբայրների տեսաբանն ու ղեկավարը։ Հովհաննես Քռնեցին լատիներենից հայերեն է թարգմանել ծիսական ու իմաստասիրական մի շարք գրքեր, այդ թվում՝ Թովմա Աքվինացու «Աստվածաբանության հանրագումարի» առանձին բաժիններ։ Հովհաննես Քռնեցու ինքնուրույն գործերից մեզ են հասել «Առ միաբանեալ եղբայրքս Հայոց» շրջաբերական թուղթը, որտեղ տրված է Երնջակում միարարական (ունիթորական) կենտրոն հիմնելու և կաթոլիկ եկեղեցու հետ միաբանելու պատմությունը, և «Համառոտ հավաքումն յաղագս քերականին» (1977 թվականի հրատարակչություն) աշխատությունը, որը նորություն էր հայ քերականագիտության մեջ։
Հովհաննես Քռնեցին չէր հետևում Դիոնիսիոս Թրակացու «Քերականական արուեստի» նախորդ հայ մեկնիչներին, նա տալիս էր հայերենի ամբողջական նկարագիրը՝ առավելապես հիմնված լատիներենի քերականական ավանդների վրա։ Խոսքի մեջ բառերի կապակցությունների կառուցվածքի ուսմունքն առաջին անգամ քննված է այս երկում, որը կարելի է համարել հայերենի շարահյուսության առաջին համակարգված դասընթացը։ Այն երկար ժամանակ ծառայել է իբրև ուսումնական ձեռնարկ և զգալի ազդեցություն թողել լատինաբան քերականների վրա։


== Ծանոթագրություններ ==
Տարխատա (այլ կիրառումներ)

Տարխատա։

Տարխատա (Ուրսուլի վտակ), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի Հանրապետությունում,Ալթայի շրջանում։
Տարխատա (Չույայի վտակ), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի Հանրապետությունում,Ալթայի շրջանում։
Երանոսի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Գեղարքունիքի մարզ)

Այս հոդվածը ներկայացնում է Գեղարքունիքի մարզի Երանոս գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 105 հուշարձան (18 միավոր)։

 


== Տես նաև ==
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Տերսկո-Օրլովսկի Մայակ

Տերսկո-Օրլովսկի Մայակ (ռուս.՝ Терско-Орловский Маяк), գյուղ Ռուսաստանի Մուրմանսկի մարզի Օստրովնոյ քաղաքային օկրուգի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 9 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Հապալասենի սովորական

Հապալասենի սովորական (լատ.՝ Vaccínium vítis-idaéa), պատկանում է հապալասզգիների ընտանիքին։ Պահանջկոտ բույս է, ունի 10-30 սմ երկարություն։ Տերևներն ունեն 1.5 սմ երկարություն։ Ծաղիիները մանր են, պտուղները գնդաձև մինչև 8-12 մմ տրամագծով։ Ծաղկում է մայիս-հունիս ամիսներին, իսկ պտուղները հասունանում են օգոստոս-սեպտեմբերին։
Տարածված է Հյուսիսային Եվրոպայի շրջաններում։
Տերևները պարունակում են իրենց մեջ ֆենոլյին գլյուկոզիդներ, վկցինին, լիկոպին, ուրսոլաթթու, գինեթթու, գալաթթու և այլն։ Պտուղներում կան մեծ քանակությամբ շաքարներ, ասկորբինաթթուներ, օրգանական նյութեր։ Սերմերը հարուստ են յուղերով։ Հապալասենու տերևների եփուկը օգտագործվում է միզաքարային հիվանդությունների, երիկամի թարախաբորբի, ցիստիտի, ռևմատիզմի դեմ։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Արտաքին հղումներ ==
Հապալասենի սովորական


== Աղբյուրներ ==
Ս.Ա. Միրզոյան, Ա.Ս. Ստեփանյան, Ա.Վ. Միրզոյան, Հայաստանի դեղատու և բուժիչ ծառերը, 126 էջ։
1424

1424 թվական,  նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է հինգշաբթի օրը։ Սա մեր թվարկության 1424 թվականն է, 
XV դարի 24-րդ տարին։


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Հույս (անձնանուն)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Հույս (այլ կիրառումներ)Հույս, հայկական արական անուն։ Առաջացել է հայերեն հույս բառից։ Այս անվանը համապատասխանում են հունական Ελπίς և ռուսական Надежда անձնանունները, որոնք երկուսն էլ իգական են։


== Գործածություններ ==
Հույս, որդի Արամ հայկազն նահապետի, ով, ըստ Չամչյանի, իշխել է մ․ թ․ ա․ 1827-1769 թվականներին։
Հույս եպիսկոպոս Գողթան, ժամանակակից Ներսես Բ կաթողիկոսի (548-557), ում հետ, ինչպես և բազմաթիվ կրոնավորների և իշխանների հետ ստորագրում է նեստորականների դեմ գրված միաբանական ուխտին։
Հույս եպիսկոպոս Կամսարական տան, հաջորդ Մովսեսի (597-598)։
Հույս, հիշատակված է որպես գրիչ մի Ավետարանի՝ 14-րդ դարից։
Հուիս, ոմն մեկն այս անվամբ հիշատակված է 18-րդ դարում։


== Ծանոթագրություններ ==
Վլադիմիր Վորոնկով

Վլադիմիր Վորոնկով (ռուս.՝ Влади́мир Ива́нович Воронко́в, հունիսի 21, 1953(1953-06-21), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), ռուսական դիվանագետ։


== Կենսագրություն ==
Ավարտել է Մոսկվայի Մ․ Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանը (1975)։ Դիվանագիտական գործունեությամբ սկսել է զբաղվել 1989 թվականից։ Տիրապետում է անգլերեն և լեհերեն լեզուներին։ Պատմական գիտությունների թեկնածու։

2000-2002 թվականներին՝ Լեհաստանի Հանրապետությունում Ռուսաստանի դեսպանատան դեսպանորդ խորհրդական
2002-2005 թվականներին՝ ՌԴ ԱԳՆ կադրերի դեպարտամենտի փոխտնօրեն։
2005-2008 թվականներին՝ ԵԱՀԿ-ում Ռուսաստանի մշտական ներկայացուցչի տեղակալ։
2008 թվականի սեպտեմբերից-2011 թվականի հուլիսը՝ Ռուսաստանի ԱԳՆ Համաեվրոպական համագործակցության դեպարտամենտի տնօրեն։2011 թվականի հուլսիի 26-ից՝ Վիեննայի (Ավստրիա) միջազգային կազմակերպություններում Ռուսաստանի մշտական ներկայացուցիչ։
2017 թվականի հունիսի 21-ին Վլադիմիր Վորոնկովը նշանակվել է ՄԱԿ-ի նոր կառույցի՝ Հակաահաբեկչական վարչության ղեկավար՝ գլխավոր քարտուղարի տեղակալի մակարդակով։
ՌԴ նախագահի 2017 թվականի օգոստոսի 7-ի թիվ 368 հրամանագրով ազատվել է Վիեննայում (Ավստրիայի Հանրապետություն) միջազգային կազմակերպություններում Ռուսաստանի մշտական ներկայացուցչի պարտականություններից։
Ամուսնացած է։ Ունի դուստր։


== Պարգևներ ==
«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» IV աստիճանի շքանշան (2017 թվականի հունիսի 27)՝ միջպետական տնտեսական համաձայնագրերի նախապատրաստման և իրականացման գործում ունեցած մեծ ավանդի և երկարամյա բարեխիղճ աշխատանքի համար։
Բարեկամության շքանշան (2013 թվականի դեկտեմբերի 21)՝ Ռուսաստանի Դաշնության արտաքին քաղաքական կուրսի իրականացման գործում ունեցած մեծ ավանդի, գիտամանկավարժական գործունեության մեջ ունեցած վաստակի և երկարամյա բարեխիղճ աշխատանքի համար։


== Դիվանագիտական աստիճան ==
2-րդ դասի արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ (2002 թվականի հունվարի 15)
1-ին դասի արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ (2006 թվականի մայիսի 25)
Արտակարգ և լիազոր դեսպան (2011 թվականի հունվարի 17)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Կենսագրությունը Ռուսաստանի ԱԳՆ կայքում
Կենսագրությունը Վիեննայում միջազգային կազմակերպություններին առընթեր Ռուսաստանի մշտական ներկայացուցչության կայքում
Պաչուկա

Պաչուկա (իսպ.՝ Pachuca, ( pa't͡ʃuka)՝ պաշտոնական անվանումը՝ Պաչուկա դե Սոտո, Մեքսիկայի Իդալգո նահանգի մայրաքաղաքը։ Գտնվում է նահանգի հարավ-կենտրոնական մասում։ Պաչուկա դե Սոտո անվանումով կա նաև համայնք, որտեղ էլ գտնվում է համանուն քաղաքի նստավայրը։ Պաչուկան գտնվում է Մեխիկոյից 90 կմ հեռավորության վրա։

Պաչուկա անվան ծագումը հայտնի չէ։ Pachuca pachoa ` թարգմանաբար ուղիղ, բացվող, Pachoacan ` կառավարման վայր, արծաթի և ոսկու վայր և patlachuican` գործարանների վայր, արցունքների վայր։ Պաչուկայի պաշտոնական անվանումը Պաչուկա դե Սոտո է` ի պատիվ կոնգրեսական Մանուել Ֆեռնանդո Սոտոյի, ով մեծ ավանդ ունի Պաչուկա նահանգի ստեղծման գործում։ “La bella airosa” (Գեղեցիկ օդային քաղաք) անվանումն առաջացել է ուժեղ քամիների պատճառով, որոնք գալիս են քաղաքի հյուսիսային կիրճերից։ Օտոմի լեզվով Պաչուկան հայտնի է որպես Nju̱nthe։
Տարածքը հայտնի է եղել իր կանաչ օբսիդիանով, մինչև 16-րդ դարի կեսերին՝ իսպանական գաղութային տիրապետության օրերին, այստեղ սկսվեց հանքագործությունը, և Պաչուկան մինչև 20-րդ դարի կեսերը հայտնի էր որպես խոշոր հանքագործական քաղաք, այնուհետև տնտեսության այս ճյուղը փոխարինվեց արդյունաբերությամբ։ Ներկայումս հանքագործությունն արդյունաբերության մի մասն է կազմում։


== Տեսարժան վայրեր ==

		
		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ayuntamiento de Pachuca de Soto Official website
Club de Futbol de Pachuca Pachuca Football Club
Pachuca.tv - Pachuca regional portal with news and local information Archived 2015-10-11 at the Wayback Machine.
Pachuca and Real del Monte (Mineral del Monte) links with Cornwall
The Cornish in Latin America
Ստարոտովկա (Մատվեևո-Կուրգանսկի շրջան)

Ստարոտովկա (ռուս.՝ Староротовка), գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Մատվեևո-Կուրգանսկի շրջանում։ Մտնում է Մատվեևո-Կուրգանսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Ասպեն (կղզի)

Ասպեն (անգլ.՝ Aspen Island), արհեստական՝ մարդակերտ կղզի Ավստրալիայում՝ Ավստրալիական մայրաքաղաքային տարածքում (Կանբերայում) գտնվող Բրլի Գրիֆին ջրամբարում
Ասպեն կղզին ընկած է Բրլի Գրիֆին լճի կենտրոնական ավազանի հարավարևելյան մասում, Քինգս Փարքին կից։ Կղզին գտնվում է Կանբերայի հանդիսությունների տեղամասում, որը կոչվում է Խորհրդարանական Եռանկյուն։ Ավստրալիայի ազգային զանգը գտնվում է կղզու վրա, որը Քինգս Փարքում միանում է մայրցամաքի հետ կամրջի միջոցով։ Կամուրջը կոչվել է Ջոն Դուգլաս Գորդոնի անունով, ով ասել էր բացման խոսքը։
Ասպեն կղզու անունը հայտարարվել է 1963 թվականի նոյեմբերի 21ին. այն կոչվել է կաղամախի (Aspen) ծառատեսակի անունով։
Ասպեն կղզին ամենամեծն է այն երեք կղզիներից, որոնք գտնվում են Բրլի Գրիֆին լճի կենտրոնական ավազանի հարավարևելյան ծայրամասում։ Մյուս երկու կից կղզիները անանուն են։

		


== Ծանոթագրություններ ==
Դուբրովկա (գյուղ, Կուզմիչսկոե գյուղական բնակավայր)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԴուբրովկաԴուբրովկա (ռուս.՝ Дубровка), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Երշիչսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 32 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Վրեժ և օրենք (ֆիլմ)

Վրեժ և օրենք (հինդի` शोले (Sholay), բառացի թարգմանությամբ` «Այրվող ածուխներ»), հնդկական կինոնկար, որը նկարահանվել է 1975 թվականին` ռեժիսոր Ռամեշ Սիպպիի կողմից։ Բնօրինակը նկարահանվել է հինդի լեզվով։
Կինոնկարը Բոլիվուդի պատմության մեջ համարվում է ամենախոշորագույն հիթերից մեկը։ Այն Բոմբեյի «Միներվա» կինոթատրոնում առանց դադարի ցուցադրվել է ավելի քան 286 շաբաթ (շուրջ հինգ տարի)։ Շահույթը կազմել է 300 միլիոն հնդկական ռուփի, որն այժմյան հաշվարկով հավասար է 16,3 միլիարդի։ 1999 թվականին հնդկական BBC-ի կողմից այն համարվել է «հազարամյակի ֆիլմ»։ 2005 թվականին Filmfare Awards մրցանակաբաշխության կազմկոմիտեն, կինոմրցանակի 50-ամյա գոյության ընթացքում, կինոնկարին արժանացրել է պարգևի` որպես լավագույն ֆիլմի։


== Սյուժեն ==
Ոստիկանության տեսուչ Թհակուրը (Սանջիվ Կումար), ձերբակալել էր գողությամբ զբաղվող Վիրուին (Դհարմենդրա) և Ջային (Ամիթաբհ Բաչչան)։ Սակայն նրանց բանտ ուղեկցելու ճանապարհին, ավազակներից փրկվելու նպատակով, նրանք երեքով միավորվում են։ Կռվի ժամանակ Թհակուրը վիրավորվում է, բայց Վիրուն և Ջայը չեն օգտվում նման առիթից և փախուստի չեն դիմում, այլ մնալով վիրավորի հետ, ուղևորվում են բանտ։
Որոշ ժամանակ անց Թհակուրը որոնում է Վիրուին և Ջային, քանի որ նրանց օգնության կարիքն ուներ։ Մինչ նրանք գտնվում էին բանտում, Թհակուրը ձերբակալել էր անողորմ ավազակապետ Գաբար Սինգհին (Ամջադ Խան), սակայն վերջինս փախուստի դիմելով բանտից, միացել էր իր ավազակախմբին և ապաստանել այն գյուղի մոտակայքում, որտեղ ապրում էր Թհակուրն իր ընտանիքով։ Գաբար Սինգհը սպանում է Թհակուրի ընտանիքի անդամներին, իսկ նրան դարանակալելուց և գերեվարելուց հետո` դաժանորեն կտրում է ձեռքերը։ Դրանից հետո ավազակները սկսում են անպատիժ ահաբեկել գյուղի բնակիչներին։
Թհակուրը ցանկանում է միայն մի բան` դեմ առ դեմ, միայնակ հանդիպել Գաբար Սինգհին և մենամարտելով վրեժ լուծել նրանից։ Վիրուի և Ջայի խնդիրը Գաբար Սինգհի ենթականերին ոչնչացնելն ու գյուղի բնակիչների անդորրն ապահովելն է։ Սակայն ավազակների հետ անհավասար կռվի ժամանակ զոհվում է նաև Ջայը։


== Դերերում ==


== Նկարահանող խումբ ==


== Երգեր ==


== Լրացուցիչ փաստեր ==
Ամիթաբհ Բաչչանն ու Ջայա Բհադուրին ֆիլմում կատարում են սիրահար զույգերի դերերը, որոնց վիճակված չէ միասին լինել։ Իրական կյանքում, ֆիլմի նկարահանումների ժամանակ նրանք արդեն իսկ ամուսնացած էին։ Հետագայում ամուսնացել են նաև Դհարմենդրան և Հեմա Մալինին։
Ֆիլմում Թհակուրի և Գաբար Սինգհի մենամարտը նկարահանվել է երկու տարբերակով։ Առաջինում ` Գաբար Սինգհը մեջքով ընկնում է սյունի վրա ցցված փշամեխի վրա և սպանվում, իսկ երկրորդում ` Թհակուրը վայր է գցում Գաբարին և փորձում ոտքով կոտրել նրա պարանոցը, սակայն հանկարծ հայտնվում են ոստիկանները և կանգնեցնելով Թհակուրին, ձերբակալում են Գաբար Սինգհին։


== Ծանոթագրություններ ==
Պլեստեն լե Գրև (կանտոն)

Պլեստեն լե Գրև (ֆր.՝ Plestin-les-Grèves), Ֆրանսիայի կանտոն է, գտնվում է Բրետան շրջանում։ Կոտ դ'Արմոր դեպարտամենտի կանտոնն է։ Մտնում է Լանյոն օկրուգի մեջ։ Համաձայն 2006 թվականի մարդահամարի կանտոնի բնակչությունը 9803 մարդ էր։Կանտոնի համարը 2233 է։ Կանտոնում կա 9 կոմունա։


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի կոմունաներ
Ֆրանսիայի օկրուգներ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրության ազգային կոմիտե Archived 2007-06-29 at the Wayback Machine. (ֆր.)
Էլդրիդ Լունդեն

Էլդրիդ Լունդեն (նորվ.՝ Eldrid Lunden; հոկտեմբերի 5, 1940(1940-10-05), Նյոուսթդալ, Sogn og Fjordane, Նորվեգիա), նորվեգացի գրող և գրական վարպետության պրոֆեսոր։ Գրում է հիմնականում նյունորսկով։ Էլդրիդ Լունդենը հրատարակել է բանստեղծությունների 10 ժողովածու։ Նորվեգացի գրաքննադատները և մամուլը դասել է Լունդենին նորվեգական պոեզիայի ականավոր դեմքերի շարքում։ Նրա բանաստեղծությունները իրենց ուրույն տեղն ունեն ժամանակակից նորվեգական գրականության մեջ՝ արժանանալով ինչպես երկրպագուների, այնպես էլ գրաքննադատների ուշադրությանը։
Էլդրիդ Լունդենի վրա գրական ազդեցություն են ունեցել այնպիսի բանաստեղծուհիներ, ինչպիսին Էդիթ Սյոդերգրանը, և հատկապես Հալդիս Մուրեն Վեսոսը, ով ստեղծագործել է նյունորսկով, ինչպես Լունդենը։ Նրա ստեղծագործությունները իրենց վրա կրել են նաև ֆեմինիզմի երկրորդ ալիքը, որը տեղի է ունեցել 1960- 1970 թվականներին։ Նրա ստեղծագործություններում առկա քաղաքական գիծը մշտապես եղել է պրովոկացիոն և քննադատական, ներառյալ նաև բուն ֆեմինիստական շարժմանը ուղղված քննադատությունները։ Իր ստեղծագործություններում, էսսեներում և քննադատություններում Լունդենը մեծապես անդրադառնում է գենդերի հետ կապված խնդիրներին։
Էլդրիդ Լունդենը աշխատել է որպես ուսուցչուհի միջնակարգ դպրոցում և քոլեջում, ինչպես նաև 1982 թվականին իր կողմից հիմնադրված Բեյի գրական վարպետության ակադեմիայում։ Նա տարեբր գրական ամսագրերում զբաղեցրել է խմբագրական պաշտոններ, այդ թվում նաև շվեդական «Café Existens» ամսագրում։


== Ծանոթագրություններ ==
Ջալաբաշվիլեբի (Քեդայի շրջան)

Ջալաբաշվիլեբի (վրաց.՝ ჯალაბაშვილები), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Աջարիայի Ինքնավար Հանրապետության Քեդայի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 780 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Քեդայից 20 կմ հեռավորության վրա։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 310 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Ճերմակ Կատար

Ճերմակ Կատար, լեռնագագաթ Հայաստանի Սյունիքի մարզի և Արցախի սահմանագլխին, Մեղրու լեռնաշղթայի հարավարևելյան մասում, Ներքին Հանդ գյուղից 1 կմ արևելք։  Բարձրությունը՝ 1333 մետր։


== Ծանոթագրություններ ==
Նոթինգհեմ Ֆորեստ

Նոթինգհեմ Ֆորեստ (անգլ.՝ Nottingham Forest Football Club) անգլիական պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլային ակումբ Նոթինգհեմ քաղաքից։ Տնային խաղերն անցկացնում է «Սիթի Գրաունդ» մարզադաշտում, որի տարողունակությունը 30 602 նստատեղ է։ Ակումբի մարզադաշտը գտնվում է «Նոթս Քաունթիի» մարզաբազայի հարևանությամբ։ Այս երկու ակումբներն Անգլիայում միմյանց ամենամոտն են։
«Նոթինգհեմ Ֆորեստ» անվանումը գալիս է «Forest Recreation Ground» հանրային հանգստի գոտուց, որտեղ ստեղծվել է ակումբը։ Ակումբը շատ հաճախ անվանում են «Ֆորեստ»։ Այս անվանումը գրված է ակումբի պատկերանիշի վրա և մարզաշապիկներին։
Այս պահին «Նոթինգհեմ Ֆորեստը» մասնակցում է Չեմպիոնշիպին։


== Ծանոթագրություն ==


== Արտաքին հղումներ ==
Նոթինգհեմ Ֆորեստի պաշտոնական կայքը
Պոման (դեպարտամենտ)

Պոման (դեպարտամենտ)(իսպ.՝ Departamento de Poman), դեպարտամենտ Արգենտինայում, Կատամարկա պրովինցիայի կազմում։ Տարածքը՝ 4859 կմ2։ Ըստ վիճակագրության Ազգային ինստիտուտի և Արգենտինայի բնակչության 2010 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ դեպարտամենտի բնակչությունը կազմում է 10776 մարդ՝ 2001 թվականի 9543-ի փոխարեն, որը կազմում է 12,9% աճ։ Բնակչության խտությունը՝ 2,2 մարդ/կմ2։ Վարչական կենտրոնն է Սաուխիլը։


== Աշխարհագրություն ==
Դեպարտամենտը գտնվում է Կատամարկա պրովինցիայի կենտրոնում։ Սահմանակից է՝

հյուսիսում` Անդալգալա դեպարտամենտին,
արևելքում` Ամբատո դեպարտամենտին,
հարավ-արևելքում` Կապայան դեպարտամենտին,
հարավ-արևմուտքում` Լա Ռիոխա պրովինցիային,
արևմուտքում` Տինոգաստա դեպարտամենտին,
հյուսիս-արևմուտքում` Բելեն դեպարտամենտին։


== Խոշորագույն բնակավայրեր ==


== Ծանոթագրություններ ==
Վելյամինովո (գյուղ, Դոմոդեդովո քաղաքային օկրուգ)

Վելյամինովո (ռուս.՝ Вельяминово), գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Դոմոդեդովո քաղաքային օկրուգի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Հավակատար պոչավոր

Հավակատար պոչավոր, հավակատարազգիների ընտանիքին պատկանող միամյա ծաղկաբույս, որն ունի 75-150 սմ բարձրություն։


== Նկարագրություն ==
Բույս ունի հաստ, մսալի, կարմրավում ցողուն, ուղղաձիգ կամ խոնարհված ծաղկաբույլերում հավաքված ծիրանակարմիր կամ դեղնականաչավուն ծաղիկներ։ Տերևները վառ կանաչ են, երբեմն՝ գորշակարմրավուն։ Ունի բազմաթիվ պարտիզային այլատեսակներ, որոնք միմյանցից տարբերվում են ծաղկաբույլերի ձևով և տերևների գույնով։ Չափազանց ջերմասեր, լուսասեր, խոնավության և հողի նկատմամբ պահանջկոտ բույս է, գերադասում է բաց, արևոտ հողամասերը։ Սերմերը ցանում են ջերմոցներում մարտ ամսին։ Ուշ գարնանային ցրտահարությունների վտանգն անցնելուց հետո սածիլները բաց գրունտ են տեղափոխում։ Աճում է հզոր, սննդանյութերով հարուստ, ավազակավային, ստրուկտուրային հողերում։ Մշակվում է ծովի մակերևույթից 1600 մ բարձրության վրա։
Տարածված է Միջին և Հարավային Ասիայում։
Օգտագործվում է ծաղկադեկորատիվ ձևավորումներում և կտրած ծաղիկ ստանալու համար։Որպես դեկորատիվ բույս գործածվում է նաև Ռուսաստանի միջին գոտիներում, որտեղ հավակատարը սովորաբար չի հասցնում հասունանալ։
Կարևոր հացահատիկային մշակաբույս է, որի շատ մասեր ուտվում են՝ ներառյալ տերևները և սերմերը։ Հնդկաստանում, Հարավային Ամերիկայում, որտեղ բույսը հայտնի կիվիչա անվամբ, օգտագործում են սննդի մեջ։ Բույսի մեջ սոսնձանյութի բացակայությունը և սպիտակուցների բարձր քանակությունը այն դարձնում են արժեքավոր բուսակերների համար։
Անգլախոս երկրներում հայտնի է «սեր-սուտ-արնահոսություն» (անգլ.՝ love-lies-bleeding) անվամբ։ Վիկտորյական ծաղիկների լեզվում գործածվել է որպես անհույս սրիրո խորհրդանիշ։


== Ծանոթագրություններ ==
Իզվեստկովոե (գյուղ, Կրասնոգվարդեյսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԻզվեստկովոեԻզվեստկովոե (ուկրաիներեն՝ Ізвесткове, Ղրիմի թաթարերեն՝ Samav), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Կրասնոգվարդեյսկի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Սամավ։
2001 թվականի տվյալներով Իզվեստկովոե գյուղում բնակվում էր 314 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Սաղիձոր

Սաղիձոր, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Կյուրինի գավառակում։


== Բնակչությւոն ==
Եղել է հայաբնակ մինչև 1915 թվականի Մեծ եղեռնը։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Հարբած անտառ

Հարբած անտառ (անգլ.՝ drunken forest), ծառերի ծռված, թեքված բներով անտառ։ Այսպիսի անտառն առաջանում է ծառերի աճման ընթացքում գրունտի դեֆորմացիայի և խառնման հետևանքով։ Հարբած անտառները առավել շատ հանդիպում են հավերժական սառցույթի, մերձարկտիկական տայգայի շրջաններում։ Ծառերի բները թեքվում են հավերժական սառցույթի հալման արդյունքում։ Հարբած անտառներում սովորաբար գերիշխում են փշատերև ծառերը։ Այդ ծառերն ունեն արմատների զարգացած համակարգ, որոնք առավելապես տարածվում են երկրի մակերևույթին մոտ, քանի որ հավերժական սառցույթը չի թողնում նրանց տարածվել խորությամբ։
Հարբած անտառ կարող է առաջանալ սողանքների կամ հողի ոչ համաչափ նստելու հետևանքով։
Շինություններ, ճանապարհներ, խողովակաշարեր կառուցելիս անհրաժեշտ է ուշադրություն դարձնել հարբած անտառի առկայությանը։ Դրանց գոյության փաստը տվյալ տեղանքում կարող է վկայել գրունտի դեֆորմացիայի մասին։ Հավերժական սառցույթի շրջանում ծառերի բների թեքումը հողի դեգրադացիայի վկայություն է։ 20-րդ դարի վերջին և 21-րդ դարի սկզբին հարբած անտառներ են ի հայտ եկել Սիբիրում և Ալյասկայում։
Երբեմն հավերժական սառցույթի հետևանքով դիտարկվում է ծառերի մահ։ Ծառերի օղակների ուսումնասիրումը կարող է ցույց տալ, թե երբ է սկսվել ծառի բնի թեքումը, հետևաբար և հողի դեգրադացիան։


== Տես նաև ==
Պարող անտառ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Նեդ Ռոզել, «Հարբած անտառների ձևավորումը հավերժական սառցույթում»Archived 2012-04-27 at the Wayback Machine.
Հարբած անտառ. աշխարհագրական բառարան