Շանթ Մկրտչյան

Շանթ Խաժակի Մկրտչյան (հունիսի 10, 1953(1953-06-10), Արթիկ, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ գրող, բանաստեղծ, թարգմանիչ։
ԿԵՆՍԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ 

Բանաստեղծ-թարգմանիչ Շանթ Խաժակի Մկրտչյանը ծնվել է 1953 թվականին Արթիկ քաղաքում։ 1970 թ. Ավարտել է Շիրվանզադեի անվ. միջնակարգ դպրոցը։
1982 թ. ավարտել է ԵՊՀ բանասիրական ֆակուլտետը։ Երկար տարիներ որպես խմբագիր աշխատել է ՀՀ տարբեր թերթերում և գրական-գեղարվեստական ամսագրերում,ինչպես նաև ՀՀ հեռուստատեսության <<Մշակույթ>> միավորումում որպես գլխավոր խմբագիր 1992-1994 թթ.-ին։ Ներկայումս <<ՀԳՄ հրատարակչության>> տնօրենն է, ՀԳՄ թարգմանական բաժանմունքի ղեկավարը։ 
Հեղինակային գրքերը
«Խառնարան», Բանաստեղծությունների ժողովածու,Եր.,ՙՙ<<Նաիրի>> հրատ., 1989 թ.:

«Դարձի փուլեր», Բանաստեղծությունների և պոեմների ժողովածու, Եր., <<Էդիթ պրինտ>> հրատ., 2003 թ.:

«Երեքնուկ», Պատմվածքների ժողովածու, Եր.,<<Աղբյուր>> հրատ.,2004 թ.:

«Գիշերային արևներ», Բանաստեղծությունների ժողովածու,Եր.,<<Գրական էտալոն>> հրատ.,2008 թ.:

«Արտացոլանքը հեռու, բազմադեմ», Բանաստեղծությունների ժողովածու,Եր., <<Գրական էտալոն>> հրատ., 2012թ.:

«Հատընտիր», Բանաստեղծությունների ժողովածու,Եր.,<<Գրական էտալոն>> հրատ., 2013 թ.:

«Հնգանվագ», Բանաստեղծությունների ժողովածու, հայերեն-անգլերեն,Եր.,<<ՀԳՄ հրատարակչություն>>, 2017 թ.:

«Էության խորքում նվիրականի» Բանաստեղծությունների ժողովածու, Եր., ՀԳՄ հրատարակչություն, 2018 թ.:

«Պատմվածքներ և էսսեներ», արձակ, Եր., ՀԳՄ հրատարակչություն, 2021 թ.:
Թարգմանական գրքերը
Իոսիֆ Բրոդսկի, «Հռոմեական էլեգիաներ»,Եր.,<<Ուխտատուն>> հրատ., 1997 թ.:
«Հայր մեր» հայրապաշտական պոեզիայի անթոլոգիա,Եր.,<<Վան Արյան>> հրատ., 2000 թ.: 
Շեյմաս Հինի, Բանաստեղծությունների ժողովածու,Եր.,<<Գրական էտալոն>> հրատ., 2010 թ.: 
Չեսլավ Միլոշ, Բանաստեղծություններ,Եր.,<<Գրական էտալոն>>հրատ., 2011 թ.: 
Օկտավիո Պաս, Մենության լաբիրինթոսում,Եր., <<Գրական էտալոն>> հրատ.,
2012 թ.: 
«100 բանաստեղծություն», լեհ Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրներ և ժամանակակից այլ բանաստեղծներ,Եր.,<<Տիգրան մեծ>> հրատ., 2012 թ.: 
Իոսիֆ Բրոդսկի, Բանաստեղծություններ և Նոբելյան բանախոսություն,Եր., <<Գրական էտալոն>> հրատ.,2015 թ.: 
Եվգենի Վոդոլազկին, «Լավր», վեպ,Ստեփանակերտ, <<Ոգի-Նաիրի>> հրատ., 2015 թ.: 
Տատյանա Դանիլյանց, <<Կամիր աղմուկ>>, բանաստեղծություններ,<<Վան արյան>>հրատ, 2016 թ.: 
Անդրեյ Վոլոս, «Վերադարձ Փանջիռուդ», պատմավեպ, Ստեփանակերտ,<<Ոգի-Նաիրի>> հրատ., 2017 թ.: 
Սերգեյ Բիրյուկով, <<Բանաստեղծություններ>>, <<ՀԳՄ>> հրատ,2018 թ.:ՙ 
Ֆեrնանդո Պեսսոա, «Քնարերգություն», <<ՀԳՄ>> հրատ, 2019 թ.: 
Ելենա Շիrոկովա, «Հայկական տեսիլներ», <<ՀԳՄ>> հրատ, 2020 թ.:

Շանթ Մկրտչյանի թարգմանությամբ գրական մամուլում լույս են տեսել նաև աշխարհի տարբեր ժողովուրդների բազմաթիվ բանաստեղծերի ստեղծագործություններ, ինչպես Ալեքսանդր Պուշկինի, Լի Բայի, Սոհրաբ Սեփերու, Փարվին Էթեսամիի, Անդրեյ Բիտովի, Եվգենի Ռեյնի, Աննա Լիսնյանսկայայի, Յուրի Կուբլանովսկու,Պյոտր Վեգինի, Կամիլ Բաչինսկու,Վյաչեսլավ Կուպրիյանովի, Գեորգի Կռուժկովի, Գենադի Այգիի, Սերգեյ Բիրյուկովի, Ուոլթ Ուիթմենի, Չարլզ Սիմիչի, Դերեք Ուոլքըթի, Ռիչարդ Ուիլբեռի, Թումաս Տրանսթրյոմերի  և այլոց։
Գրական մրցանակները
2008 թ. «Գիշերային արևներ» ժողովածուի համար արժանացել է ՀԳՄ պոեզիայի ամենամյա մրցանակի։
2009 թ. «Նարցիսում» տպագրված չափածո թարգմանությունների համար արժանացել է «Նարցիս» հանդեսի ամենամյա մրցանակի։

2013 թ. արժանացել է Հայ առաքելական եկեղեցու և ՀԳՄ ամենամյա «Կանթեղ» թարգմանական մրցանակի։

2018 թ. արժանացել է Բուռլյուկի անվան միջազգային «ЗАУМЫ» մրցանակին։

2019 թ. արժանացել է Հովհաննես Խան-Մասեհյանի անվան մրցանակի։

2021 թվականին արժանացել է Նիկոլ Աղբալյանի անվան մրցանակի։

Պարգևատրվել է <<Սուրբ Գրիգոր Նարեկացի>> մեդալով։  
Թարգմանվել է

Անգլերեն, ֆրանսերեն, գերմաներեն, իսպաներեն, ռուսերեն, բուլղարերեն, սերբերեն, լեհերեն, սլովակերեն, բոսնիերեն, վրացերեն, պարսկերեն, քրդերեն, չինարեն, պորտուգալերեն։


== Կենսագրություն ==
Ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի բանասիրական ‎ֆակուլտետը։ Որպես խմբագիր աշխատել է բազմաթիվ թերթերում և ամսագրերում։ 2006 թվականից «Նարցիս» գրական-գեղարվեստական հանդեսի փոխխմբագիրն է։ 1997 թվականից Հայաստանի գրողների միության անդամ է։ Նրա բանաստեղծությունները թարգմանվել են ‎ֆրանսերեն, անգլերեն, գերմաներեն, պարսկերեն, ռուսերեն, սերբերեն և սլովակերեն։ 6 գրքի հեղինակ է։


== Երկեր ==
Հատընտիր, Երևան, 2013։
Արտացոլանքը հեռու, բազմադեմ, Երևան, 2012։
Գիշերային արևներ, Երևան, 2008։
Երեքնուկ։ Պատմվածքներ պատանիների համար, 2004։
Դարձի փուլեր (բանաստեղծություններ և պոեմներ), Երևան, 2003։
Խառնարան, Երևան, 1989։


=== Թարգմանություններ ===
Իոսի‎ֆ Բրոդսկի, Հռոմեական էլեգիաներ, Երևան, 1996։
Շեյմաս Հինի, Բանաստեղծություններ, Երևան, 2010։
Չեսլավ Միլոշ, Բանաստեղծություններ, Երևան, 2011։
Օկտավիո Պաս, Մենության լաբիրինթոսում, Երևան, 2012։
Գենադի Այգի, «Հարազատը», «Ճանապարհ», «Լռությունը», «Մարդիկ», «Ձյունը», «Ուռիները» «Տարվա առաջին ծիածանը», «Այգի-թախիծ», «Ժողովուրդն իբրև տաճար», «Վաղուց էր», «Դաշտը գարնանը», «Այն նույն հրաժեշտը», «Մինչև ընկերոջս հասնելը»։ Արդի ռուսական վերլիբռ, Ստեփանակերտ, «Ոգի-Նաիրի», 2015, էջ 15-29։
Սերգեյ Բիրյուկով, «Կոնցեպտուալ», «Սկյութները», «Դինոզավրերի թռիչքը», «Մագրիտտի տանը», «Նոր փաստեր Պետրարկայի և Լաուրայի մասին», «Գիյոմ Ապոլիներ», «Անտիկ սյուժե», «Խլեբնիկովի թանգարանը», «Ժամացույցը», «Նոտայով»։ Արդի ռուսական վերլիբռ, Ստեփանակերտ, «Ոգի-Նաիրի», 2015, էջ 63-75։


== Պարգևներ ==
Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի և ՀԳՄ ամենամյա «Կանթեղ» թարգմանական մրցանակ, 2013 թվական
«Նարցիսում» տպագրված չափածո թարգմանությունների համար արժանացել է «Նարցիս» հանդեսի մրցանակին, 2009 թվական
«Գիշերային արևներ» գիրքն արժանացել է ՀԳՄ պոեզիայի ամենամյա մրցանակի, 2008 թվական


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Սա պոետական բանավեճ չէ, որ Ալիևի ռազմատենչ հայտարարություններին քառատողով ես պատասխանում