armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Մուսսոն

Մուսսոն (արաբերեն՝ «موسم» («մաուսիմ») - սեզոն), սեզոնային կայուն քամիներ երկրագնդի որոշ մարզերում, որոնք տարին երկու անգամ փոխում են իրենց ուղղությունը (դառնում հակադիր կամ հակադիրին մոտ)։ Պարբերական, սեզոնային քամիներ են, որոնք գերազանցապես փչում են Հարավային և Հարավարևելյան Ասիայի արևադարձային և մերձարևադարձային երկրներում՝ հասնելով մինչև Ճապոնական ծովի ափերը։
Մուսսոնները փոխում են իրենց ուղղությունը՝ ամառը ծովից դեպի ցամաք, իսկ ձմռանը՝ ցամաքից ծով։ Սրանցից առաջինը՝ ծովից փչողը, բերում է խոնավություն, և հիմնական առանձնահատկությունը ամառային առատ տեղումներն են։ Ձմեռային մուսոնները հաճախ ուղղված են ցամաքից դեպի օվկիանոս (մայրցամաքային մուսոններ), իսկ ամառայինը՝ օվկիանոսից դեպի ցամաք (օվկիանոսային մուսոններ)։ Պայմանավորված են հիմնականում մայրցամաքի և օվկիանոսի տաքացման անհամաչափությամբ։ Իսկ մյուսը՝ ցամաքից փչողը բերում է չոր օդ։
Մուսսոնային կլիմայի հիմնական առանձնահատկությունը ամառային առատ տեղումներն են և չոր ձմեռը։ Մուսոնները լավ են արտահայտված արևադարձային լայնություններում, գլխավորապես Հնդկական օվկիանոսի ավազանում։ Լինում են նաև արտաարևադարձային մուսոններ։


== Հայաստանում ==
Հայաստանում մուսսոններ գրեթե չեն դիտվում, նման տպավորություն առաջացնում են ձմռանը ՀՀ տարածքից դեպի Սև և Կասպից ծովերը տարածվող, իսկ ամռանը հիշյալ ծովերից հանրապետության տարածք ներթափանցող քամիները։


== Աղբյուրներ ==
Կամսար Ավետիսյան, Արևելքի մարգարիտը, Երևան, Հայպետհրատ, 1964, էջ 13։
Ֆրունզե (այլ կիրառումներ)

Ֆրունզե, կարող է վերաբերել՝


== Բնակավայրեր ==
Ֆրունզե - ավան, Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Խարկովի շրջանում
Ֆրունզե - գյուղ, Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Բոբրինեցի շրջանում
Ֆրունզե - գյուղ, Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Նիժնեգորսկի շրջանում
Ֆրունզե - գյուղ, Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Պերվոմայսկի շրջանում
Ֆրունզե - գյուղ, Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Սակիի շրջանում
Ֆրունզե - գյուղ, Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Դոմանյովկայի շրջանում
Ֆրունզե - գյուղ, Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանում
Ֆրունզե - գյուղ, Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Զավետինսկի շրջանում


== Անձեր ==
Ֆրունզե Վաղինակի Դովլաթյան (1927–1997), հայ կինոռեժիսոր, սցենարիստ և դերասան, ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1983)
Միխայիլ Վասիլևիչ Ֆրունզե (ռուս.՝ Михаи́л Васи́льевич Фру́нзе կուսակցական ծածկանունը՝ Արսենի, Տրիֆոնիչ) (1885–1925), ԽՄԿԿ անդամ, ԽՍՀՄ պետական և ռազմական գործիչ, ռազմական տեսաբան։
Թիմուր Միխայլովիչ Ֆրունզե (1923—1942) — կործանիչ ավիացիայի օդաչու, Խորհրդային Միության հերոս (հետմահու), Միխայիլ Ֆրունզեի որդին։
Տառակո

Տառակո - Հին քաղաք Իսպանիայում, Միջերկրական ծովի ափին (Տարրագոնի մոտ)։ Մ.թ.ա. 218 թվականին նվաճվել է հռոմեացիների կողմից և դարձել Ռիմական պռովինցիայի մայրաքաղաքը։ Կայսրը Տառակոյում հիմնադրեց ռիմական գաղութներ (Colonia Tarraco)։ Մ.թ.ա. 1-ին դարում Գալիցիային միացավ Տառակոյի պրովինցիային։
Կատաբրսկի պատերազմի Բարեհաջող ավարտից հետո Տառակոն ղեկավարեց Ավգուստ Օկտավիան, քաղաքում կառուցելով բազմաթիվ շենքեր ի պատիվ հաղթանակի։
Հռոմեական ավերակները Իսպանիայում 2000 թվականին ընդգրկվել են ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության ցուցակում։


== Արտաքին հղումներ ==
UNESCO website
Tarraco, World heritage site
Museu Nacional Arqueològic de Tarragona Archived 2008-01-08 at the Wayback Machine.
Վասյուգան (գետ)

Վասյուգան (ռուս.՝ Васюган), գետ Ռուսաստանում (Տոմսկի մարզ)։


== Աշխարհագրություն ==
Վասյուգան գետը սկիզբ է առնում Վասյուգանյան ճահճուտներից և թափվում է Օբ։ Գետը պատկանում է Հյուսիսային Սառուցյալ օվկիանոսի ավազանին։ Գետի ափին են գտնվում Նոր Վասյուգան, Նոր Թևրիզ, Միջին Վասյուգան, Հին Բերյոզովկա, Ուստ-Չիժապկա, Նաունակ, Մեծ Գրիվա, Ստարոյուգինո, Նովոյուգինո, Բոնդարկա գյուղերը։


== Հիդրոգրաֆիա ==
Վասյուգան գետի երկարությունը կազմում է 1082 կմ, ավազանի մակերեսը՝ 61800 կմ2 է։ Գետի ջրի ծախսը միջինում կազմում է 381 մ3։


== Վտակներ ==
Վասյուգան գետի վտակներն են աջից՝ Ելիզարովկա, Պետրյակ, Պոլովինկա, Երշովկա, Կալգանակ, Պյոնորովկա, Նյուրոլկա, Զիմնյայա, Չիժապկա, Պասիլ, Սիլգա, Նաուշկա, Կոչեբիլովկա, Լոզունգա, ձախից՝ Մեծ Պետրյակ, Լիստվենկա, Կորովյա, Ստարիցա, Գարչակ, Կին, Նալիմիա, Գլուխայա, Չերտալա, Յագիլյախ, Եգոլյախ, Օլենևկա, Կելվատ, Լոնտինյախ, Կատիլգա, Չերեմշանկա, Պրուդովայա, Մախնյա, Կեդրովկա, Մարտինովկա, Վարեն-Եգան, Յոխոմյախ, Չեբաչյա, Կաչարմա, Փոքր Կուլետկա գետերը։


== Տես նաև ==
Գետ
Ակունք և Գետաբերան
Թուղթք Առաքելոց

Թուղթ Առաքելոց, վաղ քրիստոնեական շրջանի նամակագրական բնույթի գրական տեսակ։ Գրվել են 1-ին դարի վերջերից մինչև 2-րդ դարի կեսերը։ Կանոնականացված և Նոր կտակարանում ընդգրկված են 21 Թուղթ Առաքելոց, որոնցից 14-ը վերագրված են Պողոս, 3-ը՝ Հովհաննես, 2-ը՝ Պետրոս, մեկական՝ Հակոբոս և Հուդա առաքյալներին։ Թուղթ Առքելոցն ուղղված են քրիստոնեական նորակազմ տարբեր համայնքներին, եկեղեցիներին, առանձին անձանց և դավանափոխ հրեաներին։ Թուղթ Առաքելոցը պատկերացում է տալիս քրիստոնեության տարածման, վաղ շրջանի համայնքային-եկեղեցական կյանքի ու գաղափարախոսության մասին։
Ռոչեգդա

Ռոչեգդա (ռուս.՝ Рочегда), գյուղ Ռուսաստանի Արխանգելսկի մարզի Վինոգրադովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1989 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ապուչեխ (լեռ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ապուչեխ (այլ կիրառումներ)Ապուչեխ, լեռ Հայկական լեռնաշխարհում, Բյուրակն-Մնձուրյան լեռնահամակարգում, Ակն քաղաքի հարավ֊արևելյան կողմում։


== Ծանոթագրություններ ==
Մուրզիցի (գյուղ, Սեչենովսկի շրջան)

Մուրզիցի (ռուս.՝ Мурзицы), գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Սեչենովսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Փխունդավի

Փխունդավի (վրաց.՝ ფხუნდავი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Մցխեթ-Մթիանեթ մարզի Դուշեթի շրջանում։


== Դիրք ==
Գտնվում է ծովի մակարդակից 1040 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Դուշեթից հեռու է 25 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 9 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Քիթի (ռեփեր)

Կետրին-Լեյ Բեկվիզ (անգլ.՝ Kathryn-Leigh Beckwith; փետրվարի 25, 1993(1993-02-25), Դեյտոնա-Բիչ, Վոլուսիա շրջան, Ֆլորիդա, ԱՄՆ), ավելիհայտնի է Քիթի (անգլ.՝ Kitty նաև ոճավոչված է ♡kitty♡, ավելի վաղ ժամանակահատվածում Քիթի Պրայդ (անգլ.՝ Kitty Pryde)) բեմական անունով, ամերիկյան ռեփեր Ֆլորիդա նահանգի Դեյտոնա-Բիչ քաղաքից։ Դեռևս լինելով Jokers in Trousers քամեդի ռեփ խմբի մսսնակից` ճանաչում է ձեռք բերեց ռեփեր Րիֆֆ Րաֆֆի կողմից։ Միասին իրենք ձայնագրել են «Orion’s Belt» երգը, որը թողարկվել է 2012 թվականի հունիսին։
Կլերկ է աշխատել Դեյտոնա-Բիչի ''Claire’s'' ընկերությունում։ 16 տարեկանում ընդունվել է կոլեջ հետագայում ուսումը շարունակել է Կենտրոնական Ֆլորիդայի Համալսարանում։
«Okay Cupid» Քիթիի երգը զբաղեցնում է 17 տեղը Rolling Stone ամսագրի «2012 թվականի 50 լավագույն երգեր» բաժնում։
2015 թվականին փակու էր VanFest Five փառատոնըref>«Seattle News and Events | Can a Persistent 21-Year-Old Named Van Wolfe Put»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2016-08-28-ին։ Վերցված է 2016-11-17  </ref>։
2016 թվականի մայիսի 25-ին ամուսնացել է Սեմ Ռեյի հետ։ 2016 թվականի հուլիսին զույգը կազմեց 56colors EDM երաժշտական երկերգ։ Իրենք թողարկում են ինչպես բնօրինակ երգեր, այնպես էլ ռեմիքսներ SoundCloud-ի օգնությամբ։
2011 և 2014 թվականներին մի շարք մինի ալբոմներ թողարկելուց հետո, 2017 թվականի օգոստոսի 25-ին Քիթին թողարկում է իր դեբյուտային լիամետրաժ Miami Garden Club ալբոմը։
2018 թվականին միացել է American Pleasure Club ինդի ռոք խմբի։


== Սկավառակագրություն ==


=== Ալբոմ ===
Miami Garden Club (2017 թվական)


=== Միքսթեյփ ===


=== Փոքր ալբոմներ ===


=== Սինգլներ ===


==== Որպես առաջատար երաժիշտ ====


==== Որպես հրավիրված երաժիշտ ====


=== Հայտնվել է որպես հյուր ===


=== Ռեմիքսեր ===


=== Երաժշտական տեսահոլովակներ ===


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
daisyrage.com Քիթի (ռեփեր). պաշտոնական կայք
Nothing Happens

Nothing Happens, ամերիկյան Wallows խմբի առաջին ստուդիական ալբոմ։ Այն թողարկվել է 2019 թվականի մարտի 22-ին՝ «Atlantic Records» լեյբլով։


== Նախապատմություն ==
2019 թվականի փետրվարի 1-ին «Wallows»-ը թողարկել է ալբոմի առաջին սինգլը՝ «Are You Bored Yet?», Clairo-ի մասնակցությամբ։ Երգի տեսահոլովակը թողարկվել է նույն օրը՝ Նոյ Սենթինեոյի կամեոյով։
Ալբոմի երկրորդ սինգլը՝ «Scrawny»-ն թողարկվել է 2019 թվականի փետրվարի 18-ին, իսկ երրորդ սինգլը՝ «Sidelines»-ը՝ մարտի 8-ին։ «Scrawny» երգի տեսահոլովակը թողարկվել է ալբոմի հետ մեկտեղ մարտի 22-ին։
«Wallows»-ը սկսել է աշխատել «Nothing Happens» ալբոմի վրա 2018 թվականին՝ «Spring» մինի ալբոմը թողարկելուց հետո։


== Քննադատում ==
Nothing Happens-ը ստացել է հիմնականում դրական արձագանք երաժշտական քննադատների կողմից։ «Album of the Year» վեբ կայքում ալբոմը ստացել է 100 հնարավոր միավորներից միջինում 68 միավոր՝ հիմնվելով քննադատների ակնարկների վրա։


== Երգերի ցանկ ==
Բոլոր երգերի հեղինակն է Դիլան Մինեթը, Քոլ Փրեսթոնը և Բրեյդեն Լեմասթերը. 


== Չարթեր ==


== Ծանոթագրություններ ==
Երուսաղեմի օր

Երուսաղեմի օր (եբրայերեն՝ יום ירושלים‎), պետական տոն Իսրայելում՝ նվիրված արաբա-իսրայելական «Վեցօրյա պատերազմում» Իսրայելի տոնած հաղթանակին։
Երուսաղեմի օրը նշվում է նաև, որպես մեծ հաղթանակի օր՝ երկու հազարտարի անց Մերձավոր Արևելքի սրբավայրերում պետականության ստեղծման կապակցությամբ։
Քաղաքի  տոնը խորհրդանշում է հնագույն հրեա ժողովրդի պատմական կապը Երուսաղեմ քաղաքի հետ և նրանց անցած պատմական ճամփան։


== Պատմություն ==
ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասաբլեայի 1947 թվականի նոյեմբերի 29-ին ընդունված «Պաղեստինի կառավարության ապագան»   թիվ 181 բանաձևի համաձայնը Պաղեստինը բաժանվեց արաբական և հրեական տիրապետության գոտիների։ Երուսաղեմը ՄԱԿ-ի խնամակալության խորհրդի կողմից վերածվեց վերահսկողության գոտու։
Սակայն Գլխավոր ասաբլեայի այս բանաձևի իրականացումը չի հաջողվել։ Հրեական կողմը միաձայն ընդունել է ծրագիրը, սակայն արաբական կողմը՝ ի դեմս արաբական բարձրագույն կոմիտեի մերժել է այն, ասելով, որ իրենք պարտավոր չեն ընդունել օրինագիծը, քանի որ չեն ընդունում իրենց պարտությունը։ Հակամարտությունում կողմերի անհաղթահարելի տարբերութունները հանգեցրեցին նրան, որ 1948 թվականին փլուզվեց Պաղեստինի բրիտանական մանդատը։ Պաղեստինում սանձազերծվեց արաբ-իսրեյալական պատերազմը։ Պատերազմի սկզբնական շրջանում և՛ հրեաները, և՛ արաբները փորձում էին վերահսկողություն սահմանել նախ և առաջ Երուսաղեմում՝ այն համարելով կարևոր ռազմավարական օբյեկտ։ Պատերազմը ավարտվեց իսրայելական կողմի հաղթանակով։ Իսրայելը ստացավ իր երկար սպասված անկախությունը։
Համաձայն արաբա-իսրայելական համաձայնագրի՝ հրեական իշխանությունը տարածվում էր Երուսաղեմի արևմտյան մասում, իսկ Հորդանանի կառավարությանը բաժին էր հասնում արևելյան Երուսաղեմը, այդ թվում հին քաղաքը։ Զինադադարի պայմանագրով Հորդանանի կառավարությունը խոստացել է հրեաներին տալ ազատ ելքի և մուտքի իրավունք, ինչպես նաև Արևմտյան պատում աղոքերու իրավունք։ Սակայն համաձայնագիրը չի հարգվել հորդանանյան կողմի կողմից և 19 տարի անընդմեջ արաբական իշխանությունները արգելել են հրեաների մուտքը հին քաղաք։


== Տոնակատարություն ==
Միջոցառումը սկսվում է Իսրայելի ռազմական շքերթով, որտեղ ցուցադրվում են Իսրայելի ցամաքային զորքերը։ Այնուհետև տեղի է ունենում ծիսակատարություն Հերցլա լեռան վրա՝ ի հիշատակ արաբ-իսրայելական պատերազմում զոհված հրեա զինվորների։
«Դրոշներով երթի» ժամանակ հրեաների երիտասարդ բազմությունը սյուներով ուղևորվում է դեպի Երուսաղեմի Հին քաղաք՝ ծածանելով Իսրայելի դրոշը։ Երթը ուղեկցվում է ազգային երգով ու պարով։
Երթը ավարտվում է արևմտյան պատի մոտ։ Երուսաղեմի օրվա ավարտին մասնակիցները արտասանում են բազմաթիվ սաղմոսներ և կրոնական երգեր, որով էլ նշանավորվում է տոնական օրվա ավարտը։
Երուսաղեմի օրը շարժական տոն է։ 2016 թվականին այն նշվել է հունիսի 5-ին, իսկ 2017 թվականին կնշվի մայիսի 24-ին։


== Տե՛ս նաև ==
Երուսաղեմի հին քաղաք
Իսրայել


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Телушкин Йосеф. Еврейский мир: Важнейшие знания о еврейском народе, его истории и религии. — М.: Лехаим, 1998.- 574 с.
Ջեյմս Մակկարտի

Ջեյմս Մակկարտի, (նոյեմբերի 12, 1990(1990-11-12), Գլազգո, Շոտլանդիա, Միացյալ Թագավորություն), իռլանդացի և շոտլանդացի ֆուտբոլիստ։ «Էվերթոն» ֆուտբոլային ակումբի և Իռլանդիայի ազգային հավաքականի կիսապաշտպան։ Մակկարտիի պրոֆեսիոնալ կարիերայի առաջին ակումբը եղել է Գամիլտոն Ակադեմիկալ ակումբը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական էջը «Էվերթոն» կայքում Archived 2013-11-10 at the Wayback Machine.
Պաշտոնական էջը Sports.ru կայքում
Պաշտոնական էջը Թվիթեր-ում
Սոտերել

Սոտերել (ֆր.՝ Sauterelle), լրիվ անունը ֆրանսերենով՝ Arbalète sauterelle type A D’Imphy (А տիպի արբալետ «Մորեխ» դ՛Իմֆի), ֆրանսիական հաստոցային արբալետ, նախատեսված նռնակներ նետելու համար։  Օգտագործել են Ֆրանսիայի, Մեծ Բրիտանիայի և Գերմանիայի զորքերը Առաջին համաշխարհային պատերազմի Արևմտյան ճակատում։ Հատուկ խրամատային մարտերի համար նախագծել է ֆրանսիական բանակի սպա Էլի Անդրե Բրոկը։ Զենքը հնարավորություն է տվել  բարձր հետագծով նռնակները նետել հակառակորդի խրամատ։ Բանակում օգտագործվել է բանակի գեներալ Անրի Բերտլոյի առաջարկով։


== Նկարագիր ==
Նախագծողը ֆրանսիական բանակի հրետանու սպա Էլի Անդրե Բրոկն (ֆր.՝ Elie André Broca) էր, ով մինչև պատերազմը գիտնական էր և զբաղվում էր բժշկական ասպարեզի, օպտիկայի և ռազմական տեխնիկայի (գաղտնալսման համար նախատեսված դիրժաբլներ և ստորջրյա նավեր)  հետազոտություններով։ 1915 թվականի մարտ ամսին նա պատենտավորել է իր գյուտը  (ֆրանսիական պատենտ № 502,158)։ Չնայած նախնական ոչ դրական կարծիքին, բանակի գեներալ Անրի Բերտլոյի առաջարկով զենքը մտել ֆրանսիական բանակի զինանոց։ Բրոկը հասել է դրան, որ մի ընկերություն սկսել է արտադրել արբալետները, և դրանք արժանացել են զինվորների հավանությանը։
Սոտերելը բրիտանական Լիչի խրամատային կատապու;տից թեթև և դյուրաշարժ էր, բայց բավարար հզորություն չուներ։ Արբալետի քաշը 24 կգ էր։ Սոտերելով հնարավոր էր ֆրանսիական F1 կամ բրիտանական Միլսի նռնակները և հատուկ տեսակի 14 նռնակը նետել 110-140 մ։ Պատրաստված էր ամբողջովին մետաղից ուներ ռեսորային կառուցվածք և պողպատե լարից աղեղ։ Աղեղը ձգվում էր հատուկ պտտվող մեխանիզմով։
Կրակելու համար հարկավոր է արբալետը խրամատում տեղադրել  45° անկյան տակ։ Աղեղի լարման աստիճանից կարելի էր իմանալ, թե նռնակը ինչ հեռավորություն կանցնի։ Կար հատուկ սանդղակ, որը ցույց էր տալիս թե երբ դադարեցնել աղեղ ձգելը։ Հաշվարկը երկու անձից էր։ Մեկ րոպեում հնարավոր էր չորս անգամ կրակել.։
Բրիտանացիները այս արբալետը օգտագործել են մինչև 1916 թվականը, մինչև որ չեն հայտնվել 2 դյույմանոց միջին և Սթոքսի ականանետերը։


== Ծանոթագրություններ ==
Այվալի

Այվալի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Շլյախովոե (այլ կիրառումներ)

Շլյախովոե, կարող է վերաբերել՝

Շլյախովոե - գյուղ, Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Կեգիչևի շրջանում
Շլյախովոե - գյուղ, Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Կոլոմակի շրջանում
Շլյախովոե - գյուղ, Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վելիկոբուրլուկիի շրջանում
Շլյախովոե - գյուղ, Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Բոբրինեցի շրջանում
Շլյախովոե - գյուղ, Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Նովոարխանգելսկի շրջանում
Ավելի արդար աշխարհը հնարավոր է

Ավելի արդար աշխարհը հնարավոր է (թուրքերեն՝ Daha Adil Bir Dünya Mümkün), 2021 թվականին յոթ լեզվով լույս տեսած Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի գիրքը։


== Թեման ==
Գրքում ներկայացված է Աշխարհը մեծ է, քան հինգը գաղափարը, որի միտքը այն է, թե սխալ է աշխարհի ապագան թողնել միայն հինգ պետությանը (խոսքը ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի 5 մշտական անդամ պետության մասին է)։ Գիրքը շոշափում է ՄԱԿ-ի պարտականությունները «ավելի կայուն և արդար աշխարհի» ապահովման գործում։
Էրդողանը գրքում անդրադառնում է այնպիսի գլոբալ խնդիրների, ինչպիսիք են անարդարությունը, կաշառակերությունը, փախստականների ճգնաժամը, Մերձավոր Արևելքում կատարվող իրադարձությունները, միջազգային ահաբեկչությունը և իսլամատյացությունը։


== Ծանոթագրություններ ==
(8500) Հորի

(8500) Հորի (անգլ.՝ Hori), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1990 թվականի հոկտեմբերի 10-ին Կին Էնդատեի և Կաձուրո Վատանաբեի կողմից Կիտամիում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,99718 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,5702 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,4242 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1895,25 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,189948 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 12,34° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(8500) Հորի աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Հարթ համակարգ

Հարթ համակարգ, շինարարական մեխանիկայում, կոնստրուկցիաների համակարգ, որի բոլոր տարրերի սիմետրիայի առանցքները և արտաքին ուժերի ազդման գծերը գտնվում են միևնույն հարթության մեջ։ Շինարարական պրակտիկայում հարթ համակարգերը (կոնստրուկցիաները) մեկուսիչ են կիրառվում, դրանք, որպես կանոն, տարածականորեն իրար հետ կապված են։ Սակայն, ինժեներական հաշվարկները պարզեցնելու համար, շատ կառույցներ հաշվարկային սխեմաներում դիտարկում են որպես առանձին հարթ համակարգերի համախումբ։ Օրինակ, արդյունաբերական կամ հասարակական շենքի կարկասը, որը տարածական համակարգ է, հաշվարկներում փոխարինում են հարթ շրջանակների համակարգով։
Լոձ

Լոձ (լեհ.՝ Łódź, բառացի՝ «նավ»), Լեհաստանի երրորդ մեծ քաղաքը։ Գտնվում է երկրի կենտրոնական մասում և 2009 թ դեկտեմբերի մարդահամարի տվյալներով ունի 742,387 բնակչություն։ Լոձը Լոձի վոևոդության մայրաքաղաքն է, գտնվում է Վարշավայից մոտ 135 կմ հարավ արևմուտք. Քաղաքի զինանշանը նավակի տեսքով թեք զենք է, ի նշան քաղաքի անվան, որ բառացիորեն թարգմանվում է նավակ։


== Անվանում ==
Անվանումը կապված է քաղաքի հիմնադիրի գերբի վրա պատկերված նավակի հետ․ լեհերեն Lodz նշանակում է «նավակ»։


== Պատմություն ==
Լոձը գրառումներում առաջին անգամ հիշատակվում է 1332 թ. փաստաթղթում, որով Լոձիա գյուղը հանձնվում է եպիսկոպոս Վլոցլավեկին։ 1423 թ. Վլադիսլավ Յագիետո թագավորը Լոձ գյուղին շնորհում է քաղաքի կարգավիճակ։ Մինչև 18-րդ դարը քաղաքը փոքրիկ բնակավայր էր Մազովիա և Սիլեսիա միջև ընկած առևտրական ճանապարհին, 16-րդ դարում Լոձն ուներ 800 բնակիչ, որն հիմնականում զբաղված էր մոտակա հացահատիկային տնտեսություններում։
1793 թ. Լեհաստանի երկրորդ բաժանումով Լոձը դարձավ Պրուսիայի թագավորության մաս, Հարավային Պրուսիայի մարզ և գերմաներեն կոչվում էր «Լոդշ»։ 1798 թ Պրուսիան ազգայնացրեց քաղաքը, որով և այն կորցրեց Կույավիա արքեպիսկոպոսի քաղաք կարգավիճակը։ 1806 թ Լոձը միավորվեց Նապոլեոնի դքսությանը Վարշավայում և 1810 թ ուներ 190 բնակիչ։ 1815 Վիենայի կոնգրեսի պայմանագրով այն դարձավ Լեհաստանի կոնգրեսի մաս, որը Ռուսաստանի Կայսրությանն էր ենթարկվում։


=== Մասնատման դար ===
Ըստ 1815 թ պայմանագրի նախատեսվում էր վերակառուցել կիսաքանդ քաղաքը և ըստ 1816 թ ցարի դեկրետի մի շարք գերմանացի ներգաղթյալներ տարածքի ձեռքբերման փաստաթուղթ ստացան, որպեսզի հողը մաքրեն և գործարաններ ու տներ կառուցեն։


== Ծանոթագրություններ ==
(3335) Գուանչժոու

(3335) Գուանչժոու (անգլ.՝ Quanzhou), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1966 թվականի հունվարի 1-ին Մանուշակագույն լեռան աստղադիտարանի կողմից Նանկինում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,610654 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,2828 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9385 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1540,72 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,233658 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 13,3° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(3335) Գուանչժոու աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Օբշչինա (գյուղ, Բլագովարսկի շրջան)

Օբշչինա (ռուս.՝ Община, բաշկիրերեն՝ Община), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բլագովարսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 66 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Արգավանդ (Արմավիրի մարզ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Արգավանդ (այլ կիրառումներ)Արգավանդ (նախկին անվանումը` Ուզունոբա), գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Արմավիրի մարզի Արմավիրի տարածաշրջանում՝ մարզկենտրոն Արմավիրից մոտ 9 կմ հարավ-արևելք։ Տեղակայված է ծովի մակերևույթից 850 մ բարձրության վրա՝ Արաքս գետից 2 կմ հեռավորության վրա։ Վերանվանվել է Արգավանդ 1947 թ.:


== Բնակչություն ==
1831 թ.-ին ուներ 146 բնակիչ, որոնցից 66-ը (10 տուն)` տեղացիներ, իսկ 80-ը (17 տուն)` Սալմաստից գաղթածներ։
Արգավանդի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում` ստորև.


== Տնտեսություն ==
Բնակչությունը զբաղվում է այգեգործությամբ և անասնապահությամբ։


== Պատմամշակութային հուշարձաններ ==
Ունեցել է Սբ. Աստվածածին եկեղեցի, որն ավերված է։


== Տես նաև ==
Արգավանդի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Արմավիրի մարզ)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էջը Արմավիրի մարզպետարանի կայքում(չաշխատող հղում)
Համայնքի ղեկավարի Էջը Արմավիրի մարզպետարանի կայքում(չաշխատող հղում)
Յան Մակշեյն

Իան Մակշեյն, (անգլ.՝ Ian McShane, սեպտեմբերի 29, 1942(1942-09-29), Բլեկբերն, Լանկաշիր, Անգլիա, Միացյալ Թագավորություն), բրիտանացի թատրոնի, կինոյի դերասան։ «Ոսկե Գլոբուս»-ի դափնեկիր։


== Կենսագրություն ==


=== Վաղ կյանք ===
Յան Մակշեյնը ծնվել է Բլեքբեռնում, բայց մեծացել է Ուրմսթոն քաղաքում, Մանչեստրի մոտակայքում, Իրենի (մինչև Կոուլիի հետ ամուսնանալը) և Հարրիի Մակշեյնի հետ։ Նրա հայրը Հարրի Մակշեյնը (անգլ.՝ Harry McShane) եղել է պրոֆեսիոնալ շոտլանադական ֆուտբոլիստ և խաղացել է «Մանչեսթեր Յունայթեդ» ակումբում։ Ինքը՝ Յանը մանուկ ժամանակ զբաղվել է ֆուտբոլով, բայց հոր ճանապարհով չի գնացել, այլ դարձել է դերասանական վարպետ։ Ավարտելով Սթրեթֆորդի միջին դպրոցը (անգլ.՝ Stretford Grammar School), որտեղ իրենց հետաքրքրություն առաջացրած թատրոնը, Յանը ընդունվեց «Թագավորական» ակադեմիա, դրամատիկական արվեստ։


== Կարիերա ==
Դեռ ուսանող ժամանակ Մակշեյնը ստացավ Ռալֆա Տոմասի ռեժիսորությամբ «Վայրի և ծարավ» (1962) ֆիլմի գլխավոր դերերից մեկը։ Հաշվի չառնելով այն ուսմանը մնացել է մեկ կիսամյակ Յանը հանուն ֆիլմի թողեց ուսումը։
Հետևելով հաջող դեբյուտին Յանը սկսեց նկարահավժնվել տարբեր բրիտանական հեռուսասերիալներում։ 1960 թվականի կեսերին դուրս եկավ նրա մասնակցությամբ Ջոնա Միլզայի «Ցիգան աղջիկը» ֆիլմը։
Բացի այդ ֆիլմերի նկարահանումները նա խաղում էր նաև թատրոնում՝ Բեստ-էնդա և Բրոդվեում, որտեղ 1967 թվականի նոյեմբերին (Անգլիայի ցուցատրությունից հետո) «Խոստմունք» թատրոնում։ Թատրոնում խաղացել են Մակշեյնը (Մարատայի դերում), Յան Մաքկելեն (Լեոնիդիկ) և Էյլին Ատկինս (Լիկա)։


== Անձնական կյանք ==
Յան Մակշեյնը առաջին կինը եղել է դերասանուհի Սյուզեն Ֆարմերը (անգլ.՝ Suzan Farmer, 1965—1968), ով նրա հետ միասին նկարահանվել է «Վայրի և ծարավ» ֆիլմում։ Երկրորդ անգամ ամուսնացել է 1970 թվականին Ռուտ Փոսթի հետ, նրանք ունեցան մեկ աղջիկ՝ Քեյն և մեկ տղա՝ Մորգան։ Նրանք բաժանվեցին 1976 թվականին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«The Ian McShane picture pages»։ SuperiorPics: Celebrity Profiles (անգլերեն)։ Արխիվացված է օրիգինալից 2011-08-14-ին։ Վերցված է 2009-10-15 
Иэн Макшейн (անգլ.) Internet Movie Database կայքում
«About Ian McShane» (անգլերեն)։ Արխիվացված է օրիգինալից 2011-08-14-ին։ Վերցված է 2009-10-15 
«Ian McShane»։ BBC — Drama Faces (անգլերեն)։ Արխիվացված օրիգինալից 2011-08-14-ին։ Վերցված է 2009-10-15 
Ian McShane (16 января 2005)։ Ian McShane — Deadwood (Видеозапись) (անգլերեն)։ Golden Globes։ Վերցված է 2009-10-15։ «Церемония «Золотой глобус»: выступление Иэна Макшейна после вручения премии» 
Ian McShane (25 марта 2008)։ A Conversation with Actor Ian McShane (Видеозапись) (անգլերեն)։ The Charlie Rose Show։ Արխիվացված է օրիգինալից 2008-03-29-ին։ Վերցված է 2010-01-19։ «Интервью с Иэном Макшейном о его роли в спектакле «Возвращение домой»» 
«Ian McShane: 'I don't even like antiques'»։ Independent.co.uk (անգլերեն)։ հոկտեմբերի 9, 2010։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-12-19-ին։ Վերցված է 2012-12-17
Հյուսիսային Մակեդոնիայի նախագահական ընտրություններ (2019)

Հյուսիսային Մակեդոնիայում նախագահական ընտրությունները տեղի են ունեցել 2019 թվականի ապրիլի 21-ին։ Այդ քվեարկությունը 1991 թվականից ի վեր անկախ հանրապետության պատմության մեջ վեցերորդ նախագահական ընտրություններն էին։  2009 և 2014 թվականների ընտրություններում հաղթել է Գեորգե Իվանովը, որն իրավունք չունի իր թեկնածությունն առաջադրել երրորդ ժամկետով։
Առաջին փուլում աննշան առավելությամբ հաղթեց Պենդարովսկին։ Քանի որ թեկնածուներից ոչ մեկը չի անցել 50 %-ի շեմը, Հյուսիսային Մակեդոնիայում 2019 թվականի մայիսի 5-ին կկազմակերպվի ընտրությունների երկրորդ փուլ։


== Նախապատմություն ==
Հյուսիսային Մակեդոնիայի գործող նախագահ Գեորգե Իվանովն առաջին անգամ ընտրվել է 2009 թվականին՝ աջակցելով այն ժամանակ իշխող Ներքին մակեդոնական հեղափոխական կազմակերպություն-Մակեդոնական ազգային միասնության դեմոկրատական կուսակցություն։ Գեորգի Իվանովը վերընտրվել է 2014 թվականին՝ երկրորդ փուլում հաղթելով Մակեդոնիայի սոցիալ-դեմոկրատական միության թեկնածու Սթևո Պենդարովսկուն։
2015 և 2016 թվականներին լայնածավալ քաղաքական ճգնաժամը և զանգվածային բողոքները հանգեցրել են 2016 թվականի արտահերթ խորհրդարանական ընտրությունների։ Չնայած նրան, որ իշխող Ներքին մակեդոնական հեղափոխական կազմակերպություն-Մակեդոնական ազգային միասնության դեմոկրատական կուսակցությունն առաջինն է դարձել խորհրդարանում ձայների և ստացած տեղերի թվով (51 մանդատ 120-ից), կառավարության ստեղծման նախաձեռնությունը գրավել է Մակեդոնիայի ընդդիմադիր Սոցիալ-դեմոկրատական միությունը։ Նոր իշխող կոալիցիայի մեջ են մտել Մակեդոնիայի սոցիալ-դեմոկրատական միությունը (49 մանդատ) և ալբանական փոքրամասնությունը ներկայացնող կուսակցությունները՝ հանուն ինտեգրման ժողովրդավարական միությունը (10 մանդատ), ալբանացիների դեմոկրատական կուսակցությունը (2 մանդատ), Բեսա շարժում խմբակցության մի մասը (5 պատգամավորից 3-ը)։ Վարչապետ նշանակվեց Զորան Զաևը։
2019 թվականի ընտրություններն անցկացվում են տարածաշրջանային կազմակերպություններին, մասնավորապես Հյուսիսատլանտյան պայմանագրի կազմակերպությանը և Եվրամիությանը Հյուսիսային Մակեդոնիայի ինտեգրման գործընթացի ակտիվացման ֆոնին, որոնց միանալու շուրջ բանակցությունները երկար ժամանակ սառեցվել էին երկիրը անվանելու չլուծված հարցի պատճառով։ 2018 թվականի սեպտեմբերի 30-ին երկրում հանրաքվե Է անցկացվել, որը վերաբերում էր Հունաստանի հետ հարաբերությունների կարգավորման մասին պայմանագրի (Պրեսպանյան համաձայնագիր) հավանությանը։ Համաձայնագրին աջակցել է ընտրողների 91,5 %-ը, որոնք քվեարկությանը մասնակցել են 36,9 %-ով։ 2019 թվականի հունվարի 11-ին Հյուսիսային Մակեդոնիայի խորհրդարանն ընդունեց Պրեսպանյան համաձայնագրով նախատեսված սահմանադրական փոփոխությունները, ինչն ապաշրջափակեց տարածաշրջանային կազմակերպություններին Հանրապետության միանալու շուրջ բանակցությունների գործընթացը։ Համաձայնագրի ակտիվ կողմնակիցներ են եղել իշխող կոալիցիայի մաս կազմող կուսակցությունները։


== Ծանոթագրություններ ==
Արեգ (այլ կիրառումներ)

Արեգ անունը կարող է ունենալ հետևյալ կիրառումները՝

Արեգ, Հայկական աստված,
Արեգ (անձնանուն), հայկական տղամարդու տարածված անուն է,
Արեգակ, արեգակնային համակարգի աստղ.
Արեգ, Հայկական տոմարի ութերորդ ամիս.
Արեգ, Հայկական տոմարի բոլոր ամիսների առաջին օրը.
Արեգ, Հայկ Աղեղնավորի դուստր,
Արեգ, գյուղ Հայաստանի Արագածոտնի մարզում։
Արեգ - քաղաքական և տնտեսական շաբաթաթերթ։ Լույս է տեսել 1932-1933-ին, Մարսելում
Արեգ - գրական, գիտական, հասարակական ամսագիր։ Լույս է տեսել 1922-1924-ին (1924-ի հունվար-հունիսին՝ երկշաբաթաթերթ), Վիեննայում, Բեռլինում, ապա նորից՝ Վիեննայում
Արեգ - լեռ Արագածի հարավարևմտյան լանջին
Պոմպիանո

Պոմպիանո  (իտալերեն՝ Pompiano) կոմունա Իտալիայում, Լոմբարդիա մարզի Բրեշիա գավառում։
Բնակչությունը ըստ 2008 թվականի տվյալների կազմում է 3382 մարդ, խտությունը՝ 225 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 15 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 25030։ Հեռախոսային կոդ՝ 030։
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում է՝ Անդրեյ առաջինը։


== Արտաքին հղումներ ==
Քաղաքի գլխավոր կայք (իտալ.)


== Ծանոթագրություններ ==
Կուզինո (Իտալիա)

Կուզինո (իտալերեն՝ Cusino), կոմունա Իտալիայում, տեղակայված է Լոմբարդիա մարզի Կոմո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 260 մարդ, խտությունը՝ 29 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 9 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 22010։ Հեռախոսային կոդ՝ 0344։
Կուզինոն սահմանակից է Կառլացո, Կառզենո, Գրանդոլա էդ Ունիտի, Սան Բարթոլոմեո Վալ Կավարգնա մունիցիպալիտետներին։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.


== Արտաքին հղումներ ==
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (իտալ.)
http://www.istat.it/english/ Archived 2009-12-07 at the Wayback Machine.


== Ծանոթագրություններ ==
Ալեքսեևկա (գյուղ, Բիժբուլյակսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ալեքսեևկա (այլ կիրառումներ)Ալեքսեևկա (ռուս.՝ Алексеевка, բաշկիրերեն՝ Алексеевка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բիժբուլյակսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 310 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Կտտկենի սովորական

Կտտկենի սովորական (լատ.՝ Sambucus racemosa), ցախեկեռասազգիներ ընտանիքի, կտտկենի ցեղի բույս։


== Նկարագրություն ==
Թուփ կամ փոքր ծառ է՝ մինչև 5 մ բարձրությամբ, խիստ ճյուղավորված սաղարթով։ Բունը հիմքի մոտ հաստացած է։ Ընձյուղները բաց դարչնագույն են, մերկ, ծածկված բաց գույնի ոսպնյակներով։ Միջուկը փափուկ է, սպունգանման, բաց գորշավուն։ Բնի կեղևը գորշ է, ծածկված երկարավուն կնճիռներով։ Բողբոջները խոշոր են, 1-1,2 սմ երկարությամբ, գնդաձև կամ ձվաձև։ Տերևները կազմված են 3-8 ձվաձև, երկարավուն-ձվաձև կամ էլիպսաձև տերևիկներից, որոնք գագաթում երկարավուն սրված են, 5-8 սմ երկարությամբ և 3-4 սմ լայնությամբ, մերկ, երբեմն ներքևի կողմից մազմզուկապատ, հիմքի մոտ սղոցաատամնաեզր։ Դեղնասպիտակ ծաղիկները հավաքված են խիտ, ձվաձև կամ կոնաձև ծաղկաբույլերում, ունեն 5-7 սմ երկարություն։
Պսակը սպիտակ է կամ դեղնականաչ, 4-5 մմ տրամագծով։ Սռնակը գնդաձև է, 3 կարմիր սպիներով։ Պտուղը կարմիր է, մոտ 0,5 սմ տրամագծով, հավաքված խիտ ողկույզներում, 3 կնճռոտ կորիզակներով։ Սերմերը տափակացած են, բաց դեղնավուն։ Ծաղկում է մայիսին, պտուղները հասունանում են հուլիս-նոյեմբեր ամիսներին։


== Տարածվածություն ==
Տարածված է Ռուսաստանի եվրոպական մասում, Արևմտյան Եվրոպայի լեռներում, որտեղ աճում է անտառներում և թփուտներում։ Աճում է Բբավարար խոնավ, բերրի, ավազակավային հողերում։


== Կիրառություն ==
Առատ բնային մացառներ է տալիս։ Պտուղները թռչունների համար հրաշալի կեր են։ Բարձր է գնահատվում որպես հողապաշտպան թփատեսակ։ Տերևները շատ հարուստ են մոխրանյութերով։ Ծաղկաբույլերը և ծաղիկները ժողովրդական բժշկության մեջ օգտագործվում են որպես քրտնաբեր միջոց, իսկ կեղևը և պտուղները՝ որպես լուծողական։
Պտուղներից սպիրտ են ստանում։ Լավ մեղրատու է։ Օգտագործվում է որպես դեկորատիվ թուփ, որն առանձնապես գեղեցիկ է պտղաբերման շրջանում։ Ունի մի շարք այլատեսակներ և պարտիզային ձևեր, որոնք բարձր են գնահատվում կանաչապատման բնագավառում (կտրտված տերևավոր, ծաղիկները բացվելիս ծիրանագույն են, պտուղները դեղին են, ծաղկումը երկարատև է և այլն)։


== Ծանոթագրություններ ==
Հոպակ

Հոպակ (ուկրաիներեն՝ гопа́к), ուկրաինական ժողովրդական տղամարդկանց պար։ Անունը հավանաբար առաջացել է պարելու ժամանակ «հոպ» բացականչությունից։ Իմպրովիզացիոն բնույթի պար-մրցույթ է։ Պարաձևին հատուկ են բարձր թռիչքները, չաթմայի տարբեր տեսակները։ Այժմ պարում են նաև կանայք։ Հոպակը ունի բազմաթիվ տարբերակներ, որոնք կատարվում են մենապարի, զուգապարի ու խմբապարի տարբեր դասավորումներով։ Պարեղանակի չափը՝ 2/4։ Պարաձևով և պարեղանակով մտել է շատ օպերա-բալետային ստեղծագործությունների մեջ, մշակվել կոմպոզիտորների կողմից (Մ. Մուսորգսկի, Պ. Չայկովսկի, Ն. Ռիմսկի-Կորսակով, Ս.Գուլակ-Արտեմովսկի, Ա. Խաչատրյան)։
Անգենբիտեն

Անգենբիտեն (ֆր.՝ Hangenbieten), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Ստորին Հռենոս գավառում։
Բնակչությունը 2014 թվականի դրությամբ կազմում է 1515 մարդ, բնակչության խտությունը` 368.61 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 4.11 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 390 կմ արևելք, Ստրասբուրգ քաղաքից` 11 կմ արևմուտք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 1032 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 812-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 220։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 78,7 %։ 812 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 767 անձ (391 տղամարդ և 376 կին)։ Գործազուրկ են եղել 45 անձ (24 տղամարդ և 21 կին)։ 220 անաշխատունակներից 88-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 78-ը` թոշակառուներ, իսկ 54-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ստորին Հռենոս գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Շեժամկա

Շեժամկա (ռուս.՝ Шежамка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետի երկարությունը կազմում է 77 կմ։


== Ջրագրության տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը՝ Պեչորա գետի ավազանների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը՝ Պեչորա։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝

Ջրային օբյեկտի կոդը հանրային գրանցմամբ — 03050300212103000081854
Կոդը ըստ հիդրոլոգիական հետազոտության (ՌԴ) — 103008185
Ավազանի կոդը — 03.05.03.002
Ծավալի համարը ըստ ՌԴ-ի — 03
Թողարկումը ըստ ՌԴ-ի — 0


== Ծանոթագրություններ ==
Սազոնովո (այլ կիրառումներ)

Սազոնովո, կարող է վերաբերել՝

Սազոնովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի կազմում։
Սազոնովո - քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Վոլոգդայի մարզի Չագոդոշչենսկի շրջանի կազմում։
Դոբոշ (տորթ)

Դոբոշ(հունգ.՝ dobostorta), ավանդական հունգարական տորթ, որը բաղկացած է վեց շերտերից, շոկոլադե կրեմից և կարամելային գլազուրից։


== Պատմություն ==

Տորթի անունը առաջացել է իր հեղինակի անունից։ Հեղինակը եղել է հունգարական հրուշակագործ Յոժեֆ Դոբոշը։ 1885 թվականին Հունգարիայի ազգային ցուցահանդեսի ժամանակ նա հորինել է իր գլուխգործոց տորթը, որը չի փչանում առնվազն 10 օր։ Դա նրա ժամանակներում սառնարանային տեխնոլոգիայի զարգացման մակարդակի համար շատ կարևոր էր։ Դոբոշ տորթի բաղադրատոմսը նա հրապարակել է 1906 թվականին, իսկ ներկայից Հունգարիայում դոբոշ տորթը պատրաստում են օրիգինալ բաղադրատոմսով։
«Դոբոշը» համարվում էր Ավստրո-Հունգարական կայսրության կայսրուհի Էլիզաբեթ Բավարացու սիրած տորթը։ «Դոբոշ» տորթը արտահանվել է հարևան երկրներ՝ հատուկ պատրաստված փայտե տուփերով։
Սենտենդրում է գտնվում հրուշակագործ Դոբոշի թանգարանը։
Նուրբ բիսկվիթ՝ մոկկոյի և կարամելի շերտերով, վերին շերտը ծածկված է ամուր գլազուրով, որի վրա նույնիսկ թմբուկը հիմնական հունգարական աղանդերներից է։
«Դոբոշ» տորթը առաջին անգամ ներկայացվել է 1885 թվականին Բուդապեշտում կայացած ցուցահանդեսի ժամանակ, որից հետո այն ճաշակեց կայսերական զույգը՝ Ֆրանց Յոզեֆ I-ը և Էլիզաբեթ Բավարացին։
Եվրոպայի լավագույն սրճարանները իրենց մենյուի մեջ նույնպես ներառում են այս լեգենդար աղանդերը:«Դոդոս» («դոդոշ») բառը հունգարերեն նշանակում է «թմբուկ»։
Յոժեֆ Դոբոշը մահացել է 1924 թվականին։ Նա երբեք այս գլուխգործոցը չի պատրաստել իր երկրպագուների համար։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Դոբոշ տորթի բաղադրատոմսը. «Խոհարարական արվեստ և հունգարական խոհանոց», Է. Մեդյար, 1961 թվական։
Մ.թ.ա. 595


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Մենաշնորհային ռենտա

Մենաշնորհային ռենտա, առաջանում է այն ​​ժամանակ, երբ ապրանքները վաճառվում են մրցակցային միջավայրի բացակայության պայմաններում, այնուհետև վաճառողն օգտագործում է իր՝ հատկապես բարենպաստ շուկայական պայմանները (ապրանքի յուրահատկությունը, տարբեր բաժնետոմսերը և այլն) գինը բարձրացնելու համար։ Գյուղատնտեսության մեջ մենաշնորհային ռենտա կարող է առաջանալ այնպիսի հողակտորներում, ուր մշակվում են հազվագյուտ մշակաբույսեր (խաղողի, թեյի, ծխախոտի հատուկ սորտեր և այլն),  արդյունահանող արդյունաբերության մեջ՝ հազվագյուտ մետաղներ հայթայթելիս և վաճառելիս։ Քանի որ հազվագյուտ ապրանքների արտադրության առանձնապես նպաստավոր պայմաններ ունեցող հողակտորները սահմանափակ են, իսկ այդ ապրանքների պահանջարկը մեծ է, ուստի հնարավորություն է առաջանում ավելի կամ պակաս տևական ժամանակաընթացքում շուկայում դրանք վաճառել իրենց արժեքից բարձր գներով։
Սրունք

Սրունք մարդու, ստորին վերջույթի միջին հատվածը՝ ծնկային հոդից մինչև սրունք-վեգային հոդը։ Սրունքի ոսկրային հենքը կազմում են մեծ ու փոքր ոլոքները (ոլոք, նրբոլոք)։ Մեծ ոլոքը գտնվում է միջային, իսկ նրբոլոքը՝ դրսային կողմում։ Ոլոքն ունի եռանիստ մարմին և 2 ծայր, որոնցից վերինը հաստ է և կրում է 2 կոճ՝ ազդրոսկրի հետ հոդավորվելու համար։ Ստորին ծայրը վերջանում է դեպի վար ուղղված ելունով (միջային պճեղ)։ Նրբոլոքը խողովակավոր ոսկր է, որի վերին ծայրին գտնվում է գլխիկը, ստորին ծայրին՝ դրսային պճեղը։ Մեծ ու փոքր ոլոքները վերին ծայրերով հոդավորվում են միմյանց հետ, իսկ ստորիններով միանում են շարակցական հյուսվածքով։ Սրունքի մկանները դասավորված են 3 խմբով՝ առաջային, ետին և կողմնային։ Առաջային խմբի մկաններն սկսվելով Սրունք ոսկրերից, անցնում են ոտի մեջքային երեսը և իրենց ջլերով կպչում թաթոսկրերին կամ մատոսկրերին։ Կողմնային խմբում գտնվում են նրբոլոքային երկար ու կարճ մկանները։ Ետին կամ ծալիչների խումբը դասավորված է երկու շերտով՝ մակերեսային, ուր գտնվում է սրունքի եռագլուխ մկանը, որի ջիլը կպչում է կրունկոսկրին (կրունկոսկրային կամ աքիլլեսյան ջիլ)։ Այս մկանի զույգ գլուխները կոչվում են երկվորյակներ, իսկ կենտը՝ ձկնամկան։ Խորանիստ շերտը կազմում են՝ ոլոքային ետին մկանը, մատերի ընդհանուր ծալիչը և բթի երկար ծալիչը։ Սրունքի մկանները և մաշկը նյարդավորվում են նստանյարդի ճյուղերով։ Սրունքը անոթավորվում է ծնկափոսային զարկերակի ճյուղերով։ Սրունքի երակներն ուղեկցում են համապատասխան զարկերակներին և կոչվում են նույն անուններով։ Սրունքի վրա կան նաև ենթամաշկային մակերեսային երակներ, որոնք չունեն իրենց համապատասխան զարկերակները։
Բորշչովսկի գյուղական խորհուրդ (Պեչենեժսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Բորշչովսկի գյուղական խորհուրդ (այլ կիրառումներ)Բորշչովսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Борщівська сільська рада), Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Պեչենեժսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Բորշչովսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 471 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 46.67 կմ²։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 10.09 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 5 բնակավայր։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Օտնոգա (Բուրլուկի վտակ)

Օտնոգա (ռուս.՝ Отнога), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վոլգոգրադի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Բուրլուկ գետի ձախ ափին՝ 19 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 11 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դոնի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Մեդվեդիցա գետն է, գետի ենթաավազանը Խոպա և հյուսիսային Դոնցա գետերն են։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դոն։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը -  05010300312107000008953
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 107000895
Ավազանի կոդը - 09.01.03.008
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 07
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Բին Տուն Տուն և Սուե Ռոն Ռոն

Բին Տուն Տուն (չինարեն՝  冰墩墩, փինյին Bīng Dūn Dūn) և Սուե Ռոն Ռոն, (չինարեն՝  雪容融, փինյին Xuě Róng Róng) 2022 թվականի 24-րդ ձմեռային Օլիմպիական խաղերի և 13-րդ ձմեռային Պարաօլիմպիկ խաղերի պաշտոնական թալիսմաներ։


== Դիզայն և սիմվոլիզմ ==
«Բին Տուն Տուն»-ի դիզայներական թիմի ղեկավարն է պրոֆեսոր Ցաո Սուեն (չինարեն՝  曹雪; փինյին Cáo Xuě), ով ավարտել է Գուանչժոույի գեղարվեստի ակադեմիայի վիզուալ արվեստի և դիզայնի դպրոցը։ Բին Տուն Տունը հիմնված է Պանդայի նախատիպի վրա, որը Չինաստանի ազգային հարստությունն է։ Այն համատեղում է պանդայի պատկերը և սառցե բյուրեղյա պատյանը՝ արտացոլելով սառցե սպորտային տեսակները և ժամանակակից տեխնոլոգիաները։ Գլխի ձևը գալիս է ձմեռային մարազաձևերում սովորաբար օգտագործվող սաղավարտից։ Ձախ թաթի վրա սրտաձև նշանը ներկայացնում է Չինաստանի հյուրընկալությունը Օլիմպիական խաղերի բոլոր մասնակիցներին և հանդիսատեսներին։
«Սուե Ռոն Ռոն»-ի դիզայները Ծիան Յուֆանն (չինարեն՝ 姜宇帆, փինյին  Jiāng Yǔ Fān) է՝ Ծիլինի արվեստի ինստիտուտի դիզայնի դպրոցի վիզուալ հաղորդակցության կրտսեր մասնագետը։ Թալիսմանի դիզայնի նախատիպը չինական լապտերն է, իսկ հիմնական գույնը՝ կարմիրը։ Գլխին շարունական նախշը կազմված է աղավնիներից և դրախտի տաճարից, որը խորհրդանշում է խաղաղությունը, ընդգծելով հյուրընկալող քաղաքի՝ Պեկինի առանձնահատկությունները, ադյպես լապտերը դարձնելով ավելի դինամիկ և կենսունակ։ Ձյունը դեմքի վրա ներկայացնում է «բարենպաստ ձյուն, որն իր հերթին ազդարարում է լավ տարի»։


=== Անվան ծագում ===

Բին Տուն Տուն անվան ծագումը․ «Սառույցը» (չինարեն՝  冰, փինյին bīng) խորհրդանշում է մաքրություն և ուժ, ինչն էլ բնորոշ է Ձմեռային Օլիմպիական խաղերին։ «Տուն Տուն» (չինարեն՝  墩墩, փինյին dūn dūn) նշանակում է անկեղծ, դուրեկան, որը համահունչ է պանդայի կերպարին և խորհրդանշում է Օլիմպիական Խաղերի մարզիկների ուժը, անպարտելի կամքը և օլիմպիական ոգեշնչող ոգին։

Սուե Ռոն Ռոն անվան ծագումը․ «Ձյուն» (չինարեն՝  雪, փինյին xuě) խորհրդանշում է գեղեցկությունն և ճերմակությունը, որը բնորոշ է սառույցի և ձյան սպորտի առանձնահատկություններին։ «Ռոն» (չինարեն՝  容, փինյին róng) նշանակում է հանդուրժողականություն և փոխադաիձ ուսուցում։ «Ռոն» (չինարեն՝  融, փինյին róng) նշանակում է միաձուլում, ջերմություն և փոխըմբռնում։ Ռոն Ռոնը արտահայտեց համաշխարհային քաղաքակրթության փախանակման, փոխադարձ ուսուցման և զարգացման հայցեկարգը, ինչպես նաև մարմնավորեց պարալիմպիկ շարժման միջոցով ավելի ներառական աշխարհ ստեղծելու և մարդկության համար ընդհանուր ապագա ունեցող համայնք ստեղծելու հրաշալի տեսլականը։


== Արտադրող ընկերություններ ==
Ներկայում երեք ձեռնարկություններ դարձան Պեկինի Ձմեռային Օլիմպիական Խաղերի համար սառցե սյուների և Ռոն Ռոնի խաղալիքների լիցենզավորված արտադրողներ։


== Պահանջարկ ==
Ձմեռային Օլիմպիական խաղերի բացման արարողությամբ սկեցին ողջունել ձմեռային օլիմպիական խաղերի թալիսմանները։ Նմանատիպ արտադրանքները, ինչպիսիք են՝ կրծքանշանները, բանալիների կախազարդերը և այլ ապրանքներ հայնտի են ամբողջ Չինաստանում, սակայն շուկայում ապրանքների մեծ պակաս է նկատվում։ Պեկինի կազմակերպչական կոմիտեն հայտարերել է, որ համակարգում և ավելացնում են առաքումները, սական ապրանքները կվաճառվեն առնվազն 2022 թվականի հունիսի վերջին։


== Ծանոթագրություններ ==
Ուլիտկինո (գյուղ, Շչոլկովսկի շրջան)

Ուլիտկինո (ռուս.՝ Улиткино), գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Շչոլկովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը վերջին գրանցված տվյալներով կազմում էր 256 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Հակյալա

Հակյալա (էստ․՝ Hakjala), գյուղ Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Կաառմա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 47 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
342

342 թվական, ոչ նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է հինգշաբթի օրը։ Սա մեր թվարկության 342 թվականն է, 
IV դարի 42-րդ տարին։


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Եպիսկոպոսություն

Եպիսկոպոսություն, սա հայոց մեջ ընկալվել և ընկալվում է երկու ձևով.
1․ Եպիսկոպոսի աստիճանը, կոչումը, պաշտոնը քրիստոնեական եկեղեցում,
2․ Տեսչություն, եկեղեցական թեմ։


== Ծագում ==
Եպիսկոպոսությունները ձևավորվել են վաղ քրիստոնեական համայնքների հիման վրա և նրանց համեմատ տարածքային ու իրավավարչական ավելի կայուն, ընդարձակ ու հաստատուն եկեղեցական կազմակերպություններ են։ 2-րդ դարի կեսից աստիճանաբար ձեռք են բերել եկեղեցավարչական ավելի լայն լիազորություններ՝ կազմակերպելով ու տնօրինելով թեմի ոչ միայն հոգևոր-եկեղեցական ու ծիսական խնդիրները, այլև հաճախ՝ ազգային-հասարակական, իրավաքաղաքական ու կրթական գործերը։


== Կառուցվածք ==
Եպիսկոպոսության տարողությունն ու աստիճանը կախված է եկեղեցական ու պետական իշխանությունների եպիսկոպոսություններին ընձեռած տարածության ու հասարակական-քաղաքական կշռի չափից։ Եպիսկոպոսությունները ավատապետական հարուստ, ազդեցիկ կենտրոններ են եղել, այժմ հատկապես կաթոլիկ ու անգլիկան եկեղեցիներում, իշխում են կապիտալ հարստությունների, երբեմն էլ՝ կալվածների, և սոցիալ-քաղաքական մեծ ուժ են ներկայացնում։


== Տեսակներ ==
Բաժանվում են երեք հիմնական կարգի, մայրաքաղաքային կամ գլխավոր քաղաքային (մետրոպոլիտություն), մեկ կամ մի քանի քաղաքների և գավառային շրջանների տեսչության, որոնց համապատասխանաբար գլխավորում են՝ մետրոպոլիտը, արքեպիսկոպոսը կամ եպիսկոպոսը և քորեպիսկոպոսը։


== Եպիսկոպոսությունը Հայաստանում ==
Հայ եկեղեցին անհրաժեշտության դեպքում եպիսկոպոսության ղեկավարությունը վստահում է դեռևս եպիսկոպոսական աստիճան չունեցող հոգևորականի (վարդապետ), որին սակայն շուտով տրվել է այդ կոչումը։ Հայ եկեղեցական թեմերը եպիսկոպոսություններ են (միայն Սյունյաց թեմն է ճանաչված եղել մետրոպոլիտություն)։ Եպիսկոպոսության ղեկավարը՝ առաջնորդը, ընտրվում է կաթողիկոսի հավանությամբ և հաստատվում նրա կողմից։
Օսիպենկո (գյուղ, Բերդյանսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՕսիպենկոՕսիպենկո (ուկրաիներեն՝ Осипенко), գյուղ Ուկրաինայի Զապորոժիեի մարզի Բերդյանսկի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Նովոսպասովկա։ Հիմնադրվել է 1805 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Օսիպենկո գյուղում բնակվում էր 4 667 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 11621 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 401,6 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Նալիմովկա (գետ, թափվում է Բայկալ)

Նալիմովկա (ռուս.՝ Налимовка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Բուրյաթիա հանարապետությունում, Մերձբալթյան շրջանում։ Գետաբերանը տեղակայված է Բայկալ գետի ափում։ Գետի երկարությունը 23 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անգրո Բայկալյան ավազանային շրջանին։ Գետի գետային ավազանը՝ Բայկալ։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 16040000212116300006016
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 116300601
Ավազանի կոդը - 16.04.00.002
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 16
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 3


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Մ.թ.ա. 730


== Դեպքեր ==
Սիրակուզայի հիմնադրումը


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Հայաստան (պաշտոնաթերթ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Հայաստան (այլ կիրառումներ)«Հայաստան», Հայաստանի ազատագրության հայ գաղտնի բանակի պաշտոնաթերթ։ Լույս է տեսել 1980-1987-ին, հրատարակությունը վերսկսվել է 1991 թ․-ից։ Հրատարակող կազմակերպության ընդհատակյա գործելակերպի հետևանքով տպագրության վայրը, խմբագիրների, հոդվածագիրների անունները չեն նշվում։ Պարբերականությունն անորոշ է, մոտավորապես՝ ամենամսյա։
Սկզբում «Հայաստան»-ում հայերենի կողքին լույս էին ընծայվում նաև անգլերեն, ֆրանսերեն, արաբերեն, ռուսերեն, թուրքերեն և իսպաներեն հոդվածներ։
1983-1987 թթ-ին հայերեն, արաբերեն, անգլերեն, ֆրանսերեն և թուրքերեն թողարկումները լույս են տեսել առանձին-առանձին։ 1991 թ․-ից հրատարակվում է միայն հայերեն։
Կարգախոսներն են «Կեցցե իրավազրկված ժողովուրդներու հեղափոխական միասնությունը», «Զինյալ պայքարը և քաղաքական ճիշտ գիծը ուղին Են Հայաստանի»։ Հրապարակում է Հայաստանի ազատագրության հայ գաղտնի բանակի պաշտոնական հաղորդագրությունները, տեղեկություններ ու մեկնաբանությաններ նրա զինված գործողությունների, նահատակ ու ձերբակալված անդամների մասին։ Անդրադառնում է սփյուռքահայ հասարակական կյանքին, միջազգային, հատկապես՝ մերձավորարլևելյան քաղաքական անցուդարձին։
Իմեկ

Իմեկ (ռուս.՝ Имек, խակ.՝ Имҷек), գյուղ Ռուսաստանի, Խակասիա հանրապետության Տաշտիպսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2004 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1250 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Մուշեղ Բ Մամիկոնյան

Մուշեղ Մամիկոնյան (6-րդ դար - 593), Բյուզանդական Հայաստանի իշխաններից, 6-րդ դարի վերջին - 7-րդ դարի սկզբին։ Հայոց մարզպան Հայաստանի երկրորդ բաժանման ժամանակ՝ 591 թվականին։ Զինակցել էր Սմբատ Բագրատունու հետ։
Երբ 589 թվականին Պարսկաստանում բռնկեց Բահրամ (Վահրամ) Չուբինի ապստամբությունը, վերջինս օգնություն խնդրեց Մուշեղ Մամիկոնյանից՝ խոստանալով հաջողության դեպքում վերականգնել Հայոց թագավորությունն ընդարձակ սահմաններում։ Մուշեղ Մամիկոնյանը մերժեց և բյուզանդական ու հայկական զորամասերի գլուխն անցած ճնշեց ապստամբությունը, Խոսրով II-ին հաստատեց Սասանյանների գահին (591)։ Այնուհետև գլխավորեց հայոց այրուձին ընդդեմ Թրակիա ներխուժած ավարների, մի քանի հաղթանակ տարավ, բայց գերվեց նրանցից և սպանվեց։


== Ծանոթագրություններ ==
Աստերոիդների ցանկ (293901-294000)

Աստերոիդների ցանկ (293801-293900)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (294001-294100)
 Աստերոիդների ցանկ (293801-293900)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (294001-294100)