Հայաստանի Հանրապետության դատախազություն

Հայաստանի Հանրապետության դատախազություն միասնական, կենտրոնացված համակարգ, որը ղեկավարում է գլխավոր դատախազը։   
Այն գործում է Սահմանադրությամբ իրեն վերապահված լիազորությունների շրջանակում, դատախազության մասին օրենքի հիման վրա։ Ղեկավարում է ՀՀ գլխավոր դատախազը։  
Գործում է 1918 թ. դեկտեմբերի 6-ից։  


== Դատախազության լիազորությունները ==
Դատախազության լիազորություններն ամրագրված են ՀՀ Սահմանադրության 176-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:Դատախազությունն օրենքով սահմանված դեպքերում և կարգով՝

հարուցում է քրեական հետապնդում.
հսկողություն է իրականացնում մինչդատական քրեական վարույթի օրինականության նկատմամբ.
դատարանում պաշտպանում է մեղադրանքը.
բողոքարկում է դատարանների վճիռները, դատավճիռները և որոշումները.
հսկողություն է իրականացնում պատիժների և հարկադրանքի այլ միջոցների կիրառման օրինականության նկատմամբ։Դատախազությունն օրենքով սահմանված բացառիկ դեպքերում և կարգով պետական շահերի պաշտպանության հայց է հարուցում դատարան։ 
Դատախազությունը գործում է ՀՀ Սահմանադրությամբ իրեն վերապահված լիազորությունների շրջանակում՝ օրենքի հիման վրա։ 


== Դատախազության համակարգը ==
Դատախազությունը կազմված է`

ՀՀ գլխավոր դատախազություն.
Երևան քաղաքի դատախազությունից.
Երևան քաղաքի վարչական շրջանների դատախազություններից (Աջափնյակ և Դավթաշեն, Ավան և Նոր Նորք, Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն, Էրեբունի և Նուբարաշեն, Կենտրոն և Նորք-Մարաշ, Մալաթիա-Սեբաստիա, Շենգավիթ վարչական շրջանների դատախազություններ).
Արարատի մարզի դատախազությունից, կենտրոնը` քաղաք Արտաշատ.
Արմավիրի մարզի դատախազությունից, կենտրոնը` քաղաք Արմավիր.
Արագածոտնի մարզի դատախազությունից, կենտրոնը` քաղաք Աշտարակ.
Գեղարքունիքի մարզի դատախազությունից, կենտրոնը` քաղաք Գավառ.
Լոռու մարզի դատախազությունից, կենտրոնը` քաղաք Վանաձոր.
Կոտայքի մարզի դատախազությունից, կենտրոնը` քաղաք Հրազդան.
Շիրակի մարզի դատախազությունից, կենտրոնը` քաղաք Գյումրի.
Սյունիքի մարզի դատախազությունից, կենտրոնը` քաղաք Կապան.
Վայոց ձորի մարզի դատախազությունից, կենտրոնը` քաղաք Եղեգնաձոր.
Տավուշի մարզի դատախազությունից, կենտրոնը` քաղաք Իջևան.
Հայաստանի Հանրապետության զինվորական դատախազությունից։


== Ղեկավար կազմը ==
ՀՀ գլխավոր դատախազ

Աննա ՎարդապետյանՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալներ

Արթուր Պողոսյան
Գևորգ Բաղդասարյան
Սրբուհի Գալյան
Անահիտ Մանասյան
Գրիգոր ԷլիզբարյանՀՀ զինվորական դատախազ - ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ


== Դատախազության նախկին ղեկավարները ==
Աբրահամ Գյուլխանդարյան` ՀՀ դատախազ 1919-1920թթ. 
Արտաշես Չիլինգարյան` ՀՀ դատախազ 1920թ. մայիս-նոյեմբեր 
Դանիել (Դանուշ) Շահվերդյան` ՀԽՍՀ դատախազ 1922-1923թթ. 
Լևոն Վարդապետյան` ՀԽՍՀ դատախազ 1923-1927թթ. 
Զայրմայր Աշրաֆյան` ՀԽՍՀ դատախազ 1927-1929թթ. 
Արմենակ Հովսեփյան` ՀԽՍՀ դատախազ 1929-1930թթ. 
Սարգիս Խանոյան` ՀԽՍՀ դատախազ 1930-1933թթ. 
Պետիկ Թորոսյան` ՀԽՍՀ դատախազ 1933-1937թթ. 
Արամ Հարությունյան` ՀԽՍՀ դատախազ 1937-1939թթ.
Հայկ Մեղավորյան` ՀԽՍՀ դատախազ 1939-1948թթ.
Վռամշապուհ Թադևոսյան` ՀԽՍՀ դատախազ 1948-1949թթ.
Իսահակ Իսագուլով` ՀԽՍՀ դատախազ 1949-1954թթ.
Կադմոս Իոաննիսյան` ՀԽՍՀ դատախազ 1954-1959թթ.
Արտավազդ Գևորգյան` ՀԽՍՀ դատախազ 1959-1961թթ., ՀՀ գլխավոր դատախազ 1990-1997թթ.
Վարդգես Մուսախանյան` ՀԽՍՀ դատախազ 1961-1971թթ.
Սուրեն Օսիպյան` ՀԽՍՀ դատախազ 1971-1988թթ.
Վլադիմիր Նազարյան` ՀԽՍՀ դատախազ 1988-1990թթ.
Հենրիկ Խաչատրյան` ՀՀ գլխավոր դատախազ 1997-1998թթ.
Բորիս Նազարյան` ՀՀ գլխավոր դատախազ 1999-2001թթ.
Արամ Թամազյան` ՀՀ գլխավոր դատախազ 2001-2004թթ.
Աղվան Հովսեփյան` ՀՀ գլխավոր դատախազ 1998-1999թթ., 2004-2013թթ.
Գևորգ Կոստանյան` ՀՀ գլխավոր դատախազ 2013-2016թթ.
Արթուր Դավթյան՝ ՀՀ գլխավոր դատախազ 2016-2022թթ.


== Դատախազության աշխատողի օրը ==
«Հայաստանի Հանրապետության տոների և հիշատակի օրերի մասին» ՀՀ օրենքի  18-րդ հոդվածին համապատասխան, ՀՀ կառավարության որոշմամբ,  Հայաստանի Հանրապետությունում հուլիսի 1-ը սահմանվել է դատախազության աշխատողի օր։


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
ՀՀ Սահմանադրություն
«Դատախազության մասին» ՀՀ օրենք
ՀՀ դատախազության պաշտոնական ինտերնետային կայք


== Հղումներ ==