armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Բելառուսի Հանրապետության նախագահ

Բելառուսի Հանրապետության նախագահ (բելառուս․՝ Прэзідэнт Рэспублікі Беларусь), հանդիսանում է պետության գլուխը, Բելառուսի Հանրապետության սահմանադրության, մարդու իրավունքների, ազատությունների և քաղաքացու  երաշխավորը։ Նա ներկայացնում է Բելառուսի Հանրապետությունը  այլ պետությունների և միջազգային կազմակերպությունների հետ հարաբերություններում։
Նախագահ կարող է ընտրվել ծննդով Բելառուսի Հանրապետության  քաղաքացի, ոչ փոքր, քան 35 տարեկան, ընտրական իրավունք ունեցող և Բելառուսի Հանրապետությունում մշտապես բնակվող,  ոչ պակաս, քան տասը տարի, անմիջապես ընտրություններից առաջ։
Նախագահը պաշտոնապես ընտրվում է 5 տարի ժամկետով։
Բելառուսի Սահմանադրության համաձայն, նախագահը  ամբողջ լիազորությունների ժամանակահատվածում դադարում է անդամակցել քաղաքական կուսակցություններին և այլ հասարակական միավորումներին, որոնք հետապնդում են քաղաքական նպատակներ։


== Պատմություն ==
1991-1993 թվականներին Գերագույն Խորհրդում քննարկվել է Բելառուսի նախագահի պաշտոնի ներածման գաղափարը։ Առանձնապես այս գաղափարին աջակցում էին այս  պատգամավորներ Վիկտոր Գոնչարը, Անատոլի Լեբեդկոն, Դմիտրի Բուլախովը, Լեոնիդ Սինիցինը։ 1993 թվականի մայիսին  Գերագույն Խորհրդի տասներկուերորդ նստաշրջանի օրակարգում ընդգրկված են եղել  երկրի Սահմանադրությունում փոփոխություններ, լրացումներ կատարելու և նախագահի պաշտոնի սահմանման մասին հարցեր։ Այնուհետև որոշվել է ներկայացնել նախագահի պաշտոնը, նշանակվել է ընտրության օրըԲելառուսի նախագահական առաջին ընտրությունները տեղի են ունեցել հունիսի 23-ին (առաջին փուլ) և 1994 թվականի հուլիսի 10-ին, (երկրորդ փուլ), այդ ժամանակ էլ ներկայացվել են սահմանադրական առաջին փոփոխությունները, որոնք թույլ էին տալիս 35 տարեկանից բարձր թեկնածուներին մասնակցելու ընտրություններին։ Մասնակցում էին 6 թեկնածուներ։ Առաջին փուլում առաջատարների եռյակը հավաքել էր՝ Ալեքսանդր Լուկաշենկոն՝  44,82 %, Վյաչեսլավ Կեբիչը՝ 17,32 %, Զենոն Պոզնյակը՝ 12,82 %: Երկրորդ փուլում հաղթում է մոտ 80 %-ով հաղթում է Ալեքսանդր Լուկաշենկոն։
1996 թվականի նոյեմբերի 24-ին Բելառուսում անցկացվեց հանրաքվե, որոնցում կատարվել են փոփոխություններ, ընդլայնել են գործադիր իշխանության և նախագահի լիազորությունները և մի շարք այլ հարցեր։ Փոփոխությունների ընդունմանը կողմ են արտահայտվել ընտրողների մեծամասնությունը։ Տվյալ հանրաքվեն և Բելառուսի Հանրապետության հետագա բոլոր նախագահական ընտրությունները միջազգային հանրության կողմից չեն ճանաչվել ժողովրդավարական և կանոններին համապատասխան ։


== Ծանոթագրություններ ==
Եռացող (աղբյուր)

Եռացող, աղբյուր Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզում, Քարագետիկ  գետի ձախափնյակում, Աղբերք գյուղից 3,5 կմ հյուսիս-արևելք։


== Ծանոթագրություններ ==
Վեստֆիրդիր

Վեստֆիրդիր (իսլ.՝ Vestfirðir  - «Արևմտյան ֆիորդ»), թերակղզի Իսլանդիայի հյուսիսային մասում, որը նաև 8 տարածաշրջաններից մեկն է։ Վարչական կենտրոնը Իսաֆյորդյուր է։


== Բնակչություն ==


== Տես նաև ==
Իսլանդիայի վարչական բաժանում
Իմաբեցու

Իմաբեցու (ճապ.՝ 今別町 Imabetsu-machi), քաղաք Ճապոնիայում՝ Աոմորի պրեֆեկտուրայում։ 2017 թվականի նոյեմբեր ամսի տվյալների համաձայն՝ քաղաքի բնակչությունը կազմում է 2 763 մարդ, իսկ բնակչության խտությունը՝ 22 մարդ/կմ2։ Քաղաքը զբաղեցնում է 125,27 կմ2 տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Իմաբեցուն տեղակայված է Աոմորի պրեֆեկտուրայում։ Քաղաքի մեծ մասը գտնվում է «Ցուգարու Պենինսուլա» ազգային պարկի տարածքում։


=== Քույր քաղաքներ ===
Աոմորի պրեֆեկտուրա
Գոսոգավարա
Սոտոգահամա


== Բնակչություն ==
Իմաբեցուի բնակչության աճը ներկայացված է աղյուսակում։


=== Կլիմա ===
Իմաբեցուում ցուրտ մերձարևադարձային մուսսոնային կլիմա է՝ կարճ և տաք ամառներով և ցուրտ և երկար, ձնառատ ձմեռներով ։


== Կրթություն ==
Իմաբեցուն ունի մեկ նախնական, մեկ միջանկարգ և մեկ ավագ դպրոց։


== Տրանսպորտ ==


=== Երկաթգիծ ===
East Japan Railway Company՝ Ցուգարուի երկաթգիծ
 Hokkaidō Railway Company՝ Հոկայդո Սինկանսեն


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
http://www.town.imabetsu.lg.jp/ Իմաբեցու. պաշտոնական կայք
Քինգ Վիդոր

Քինգ Ուելլիս Վիդոր (անգլ.՝ King Wallis Vidor, փետրվարի 8, 1894(1894-02-08)[…], Գալվեսթոն, Տեխաս, ԱՄՆ - նոյեմբերի 1, 1982(1982-11-01)[…], Պասո Ռոբլես, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ), ամերիկացի ռեժիսոր, սցենարիստ։


== Կենսագրություն ==
Քինգ Վիդորը ծնվել է 1894 թ. ԱՄՆ-ում։ Դպրոցն ավարտելուց հետո հեռացել է տնից։ Մեկ տարի անց վերադարձել է տուն և ծնողները ուղարկել են նրան սովորելու ռազմական ակադեմիա։ 1915 թվականին տեղափոխվել է Հոլիվուդ, որտեղ սկսել է աշխատել կինոխրոնիկայում։ Աշխատել է կինոյում որպես տոմսավաճառ, ապա փորձել է իր կինեմատոգրաֆիական հմտությունները աշխատելով որպես կինոժապավենի երևակող, կինոմեխանիկ, օպերատոր, մոնտաժող ապա նաև ռեժիսոր։
Երկու անգամ ամուսնացած է եղել, ուենեցել 3 երեխա։ 1926-1931 թթ. դերասանուհի Էլինոր Բորդմանի հետ (երկու դուստր), ումից բաժանվելուց հետո ամուսնացել է Ֆլորին Վիդորի հետ (նորից ամուսնալուծվել է, 1 երեխա)։


== Կարիերան ==
1918 թ. նկարահանել է իր առաջին ֆիլմը՝ «Ճանապարհի շրջադարձ»։ 1926 թ. նկարահանել է իր նշանավոր ֆիլմերից մեկը՝ «Մեծ շքերթ»։ 1928 թ. նկարահանել է ևս մեկ իր հայտնի ֆիլմ՝ «Ամբոխ», իսկ մինչ այդ նկարահանել է 2 զվարճալի ֆիլմ։ Նրա մյուս հայտնի ֆիլմերից են «Մենամարտ արևի տակ» և «Պատերազմ և խաղաղություն»։
Քինգ Վիդորը համարվում է ամերիկյան կինեմատոգրաֆիայի հիմնադիրներից մեկը։ Նա ամերիկյան ռեժիսորներից առաջին հնչյունային ֆիլմերի հեղինակներից մեկն է։ Նրա առաջին հնչյունային ֆիլմը «Ալելուիա» ֆիլմն էր, որտեղ Հոլիվուդի պատմության մեջ առաջին անգամ նկարահանվեցին սևամորթ դերասաններ։


== Ֆիլմագրություն ==
Ընդհանուր առմամբ մոտ 75 ֆիլմի ռեժիսոր է, 27 ֆիլմերի սցենարի հեղինակ, 23 ֆիլմերի պրոդյուսեր և խաղացել է նաև 4 ֆիլմում։ 
Առավել նշանավոր ֆիլմերն են.

1919 - Ճանապարհի շրջադարձ / The Turn in the Road
1919 - Ուրիշ կեսը / The Other Half
1920 - Ընտանիքի պատիվը / The Family Honor
1923 - Բրոնզե կինը / The Woman of Bronze
1923 - Երեք խելոք հիմարներ / Three Wise Fools
1924 - Վայրի նարինջ / Wild Oranges
1924 - Երիտասարդ գինի / Wine of Youth
1924 - Նրա ժամը / His Hour
1924 - Կենտավրոսի կինը / The Wife of the Centaur
1925 - Մեծ շքերթ / The Big Parade
1926 - Բոհեմ / La Bohème
1926 - Բարդուղեմիոս Հիանալին / Bardelys the Magnificent
1928 - Ամբոխ / The Crowd
1928 - Արվեստի մարդիկ / Show People
1929 - Ալելիուա / Hallelujah!
1930 - Ոչ այնքան հիմար / Not So Dumb
1931 - Չեմպիոն / The Champ
1933 - Անծանոթուհու վերադարձը / The Stranger’s Return
1935 - Ամուսնական գիշեր / The Wedding Night
1936 - Տեխասյան ռեյնջերներ / The Texas Rangers
1937 - Ստելլա Դալլաս / Stella Dallas
1938 - Ցիտադել / The Citadel
1940 - Հյուսիս-արևմտյան անցում / Northwest Passage
1940 - Ընկեր Իքս / Comrade X
1946 - Մենամարտ արևի տակ / Duel in the Sun
1949 - Աղբյուր / The Fountainhead
1949 - Անտառի հետևում / Beyond the Forest
1955 - Մարդ առանց աստղի / Man Without a Star
1956 - Պատերազմ և խաղաղություն / War and Peace
1959 - Սողոմոնը և Սաբայի թագուհին / Solomon and Sheba


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==

King Vidor: The Editor's Director, Peter Tonguette, Senses of Cinema 59
King Vidor at Virtual History
Ռուսական վարգուն

Ռուսական վարգուն, ռուսական վարգաձի, թեթև լծկան ձիերի ցեղ։ Ստացվել է նախկին ԽՍՀՄ-ում օրլովյան և ամերիկյան վարգաձիերի վերարտադրական տրամախաչումից։ Հաստատվել է 1949 թվականին։ Ունի ամուր կոնստիտուցիա և լավ զարգացած մկանունք։ Գլուխը՝ չոր, պարանոցը՝ մկանուտ, կրծքավանդակը՝ խոր, իրանը՝ ուղիղ, վերջավորությունները՝ չոր և ամուր։ Թույրը՝ առավելապես աշխետ, սև, շիկավուն և մոխրագույն։ Հովատակների մարմնի միջին չափերն են մնդավի բարձրությունը՝ 161, 6, իրանի թեք երկարությունը՝ 162,5, կրծքավանդակի փաթը՝ 184, դաստակինը՝ 20։
Ռուսական վարգաձիերն արժեքավոր տոհմային և սպորտային ձիեր են։ օգտագործվում է լծկան ձիերի ցեղերի բարելավման գործում, ինչպես նաև ձիասպորտում։ Բուծվում է Կուրսկում, Պոլտավայում, Սարատովում, Սմոլենսկում։
Պերինյակ (Շարանտի գավառ)

Պերինյակ (ֆր.՝ Pérignac), համայնք Ֆրանսիայի Նոր Ակվիտանիա մարզի Շարանտ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 530 մարդ, բնակչության խտությունը` 20.77 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 25.52 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 420 կմ հարավ-արևմուտք, Պուատիե քաղաքից` 130 կմ հարավ, Անգուլեմ քաղաքից` 22 կմ հարավ։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 329 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 246-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 83։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 74,8 %։ 246 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 224 անձ (126 տղամարդ և 98 կին)։ Գործազուրկ են եղել 22 անձ (9 տղամարդ և 13 կին)։ 83 անաշխատունակներից 25-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 32-ը` թոշակառուներ, իսկ 26-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Շարանտ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Շանտել (այլ կիրառումներ)

Շանտել, կարող է վերաբերել՝

Շանտել - կանտոն Ֆրանսիայում
Շանտել - համայնք Ֆրանսիայում, որը գտնվում է Օվերն մարզի Ալյեի գավառում
Լեոնովկա (գյուղ, Լուգինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԼեոնովկաԼեոնովկա (ուկրաիներեն՝ Леонівка), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Լուգինսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1880 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Լեոնովկա գյուղում բնակվում էր 233 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1,42 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 164,08 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Իգդալու Ֆարաջբեկլու

Իգդալու Ֆարաջբեկլու, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում։


== Բնակչություն ==
1907-1908 թվականներին գյուղն ունեցել է 168 քուրդ բնակիչ։


== Տես նաև ==
Ելիզավետպոլի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ուկի Աժիև

Ուկի Աժիև (ռուս.՝ Ажиев, Уки Ажиевич), (դեկտեմբերի 23, 1924(1924-12-23), Dzhetysuy Governorate, Kirghiz Autonomous Socialist Soviet Republic, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - մայիսի 7, 2015(2015-05-07), Ալմաթի, Ղազախստան), խորհրդային և ղազախստանցի նկարիչ, ջրաներկի վարպետ։ Ղազախական ԽՍՀ-ի արվեստի վաստակավոր գործիչ (1985 թվական), Չոքան Վալիխանովի անվան պետական և «Թարլան» անկախ մրցանակների դափնեկիր (2006 թվական)։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է Ալմաթիի շրջանում, գյուղական ընտանիքում։ Ծագումով Ավագ ժուզի դուլատների տոհմից էր։ 1938-1939 թվականներին Աժիևը դարձել է Ալմաթիի գեղարվեստական ուսումնարանի ուսանող։ 1939 թվականին որպես առավել շնորհալի աշակերտ ուղարկվել է Լենինգրադի նկարիչների Ակադեմիայի դպրոց։ Հայրենական մեծ պատերազմից սկսվելուց հետո մեկնել է ռազմաճակատ, մասնակցել է Լենինգրադի պաշտպանությանը։ 1948-1950 թվականներն համաշխարհային պատերազմից հետո սովորել է Ալմաթիի գեղարվեստական ուսումնարանում գեղանկարչության դասարանում։ 1959 թվականից եղել է ԽՍՀՄ նկարիչների միության անդամ։       


== Ստեղծագործություն ==
Ջրաներկի գեղանկարչության վարպետ։ Նկարների, հայտնի մարդկանց, աշխատավորների, գյուղական աշխատավորների, գիտնականների, ժամանակակից երիտասարդների դիմանկարների հեղինակ է։ «Ա. Կաստաևի դիմանկարը», «Ղազախստանյան տիրամայր», «Ինքնանկար», «Չոկան Վալիխանովի ճանապարհորդությունը» (1959 թվական), «Պրոֆեսոր Մ. Բալակաևը» (1962 թվական), «Բակիտ ուսանողուհին» (1965 թվական), «Մանգիլշակի տափաստանում» (1976 թվական), «Երամակապան» (1980 թվական), «Իմ կողակցի նկարը» (1995 թվական), «Սարերի նկարը» (1997 թվական) և այլ նկարների հեղինակ է։   
Աժիևի ստեղծագործությունները գտնվում են Տրետյակովյան պատկերասրահում, Լոնդոնի ճարտարապետության և արվեստի թանգարանում, Ա. Կաստեևի անվան Ղազախստանի արվեստի պետական թանգարանում, հանրապետության և ԱՊՀ երկրների, Կիևի, Բաքվի, Վիլնյուսի, Ռիգայի տարբեր այլ թանգարաններում ինչպես նաև` Ֆրանսիայում, Իտալիայում, Գերմանիայում, ԱՄՆում, Շվեյցարիայում, Հարավային Կորեայում։ Ըստ փորձաքննական հաշվարկների` նա ստեղծել է մոտավորապես 10.000 ստեղծագործություն։ 


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Любовь Шашкова (2006-01-09)։ «Маэстро акварели Уке Ажиев»։ megapolis.kz։ Արխիվացված է օրիգինալից 2014-04-18-ին։ Վերցված է 2015-02-10
Ալիբեկ Հաջի Ալդամով

Ալիբեկ Հաջի Ալդամով (ռուս.՝ Алибек-Хаджи Алдамов, 1850 - մարտի 9, 1878(1878-03-09), Գրոզնի), կովկասցի զինվորական գործիչ, Չեչնիայի իմամաթ։


== Կենսագրություն ==
Ալիբեկ Հաջի Ալդամովը ծնվել է 1850 թվականին Հյուսիսային Կովկասում, հավանաբար՝ Չեչնիայի Զանդակ գյուղում։ Կազմակերպել է Չեչնիայի 1877 թվականի ապստամբությունը՝ ընդդեմ Ռուսական կայսրության։
Մինչ 1877-1878 թվականների Ռուս-թուրքական պատերազմը ղեկավարել է հակառուսական ապստամբությունը, որի նպատակն էր վերականգնել Շամիլի օրոք ստեղծված Կովկասյան իմամաթը։
Ռուս-թուրքական պատերազմում կռվում է Թուրքիայի կողմում և գլխավորում չեչնիական բանակը։ Սակայն պատերազմի կեսից Ալիբեկը հանձնվում է։
1878 թվականի մարտի 9-ին Գրոզնի քաղաքում մահապատժի է ենթարկվել՝ կախաղանի միջոցով։


== Նշումներ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ալիբեկ Հաջի Ալդամով — Չեչնիայի իմամաթ(չաշխատող հղում)
1877 թվականի Չեչնիաի ապստամբությունը
Դաղստանի և Չեչնիայի ապստամբություններ
Չեչնիացիների ապստամբությունը ընդդեմ Ռուսական կայսրության Archived 2012-05-05 at the Wayback Machine.
Գորկի (գյուղ, Լոխովիցայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Գորկի (այլ կիրառումներ)Գորկի (ուկրաիներեն՝ Гірки), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Լոխովիցայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Գորկի գյուղում բնակվում էր 59 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,567 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 104,06 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Մ.թ.ա. 67


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Բորիսով (գյուղ, Իզյասլավի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Բորիսով (այլ կիրառումներ)Բորիսով (ուկրաիներեն՝ Борисів), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Իզյասլավի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Բորիսով գյուղում բնակվում էր 1 491 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Կոյլավ

Կոյլավ (Coilav), Կոյլավյան, ռումինահայ ազնվական գերդաստան XVII—XX  դարերում։


== Պատմություն ==
Տոհմում պահպանված ավանդության համաձայն, Կոյլավների նախնիները գաղթել են Հայաստանի Անի քաղաքից։ Նախ անցել են Ղրիմ, ապա՝ Գալիցիա, Հունգարիա և ի վերջո հանգրվանել Մոլդովայի Սուչավա (այժմ՝ Ռումինիայում) մայրաքաղաքում։ Սակայն մայրաքաղաքը Յասսի (այժմ՝ Ռումինիայում) փոխադրելու ժամանակ (XVI դ.) տեղափոխվել և վերջնականապես հաստատվել են Բոտոշան քաղաքում։ Կոյլավների նախապապ Աստվածատուրը (Բոտոշան, 1667-?) զբաղվել է գյուղատնտեսությամբ, անասնաբուծությամբ և առևտրով։ Նրա սերունդներից Կոյլավ Դավիթը (Բոտոշան, 1748—1821) երկրին մատուցած ծառայությունների համար Մոլդովայի իշխան Ալեքսանդրու Մորուզիից ստացել է (1804) ազնվականության տիտղոս և նշանակվել իշխանական պալատի կլուչեր (մատակարար)։ 1845-ին ազնվականական աստիճաններ ու նշանակումներ են ստացել Դավթի որդի Խաչերեսը (Քրիստեա, 1802—1883)՝ սերդար (զորքի հրամանատար), Կոյլավ Գասպարը՝ սպըտար (իշխանի թիկնապահ և բանակի հրամանատար) և ուրիշներ։ 1865-ին Կոյլավները ձեռք են բերել Ռնգիլեշտի կալվածքը (Պրուտի ափին), զբաղվել անասնաբուծությամբ, խաղողագործությամբ, հացահատիկի մշակությամբ (ցորեն են արտածել նույնիսկ Անգլիա), կառուցել ջրաղացներ, սպիրտի գործարան և զարկ տվել Բոտոշան գավառի ու քաղաքի տնտեսական կյանքի բարգավաճմանը։ Հատկապես մեծ դեր են կատարել տեղի հայ գաղութի մշակութային կյանքում։ Սերնդեսերունդ ստանձնել են Բոտոշանի հայոց եկեղեցիների հոգաբարձությունն ու հայկական դպրոցների վերատեսչությունը (Գասպար, Ստեփան, Հարություն, Գրիգոր և այլն), նորոգել Ս. Աստվածածին (1826), Ս. Երրորդություն (1829—1838) եկեղեցիները, կառուցել արական (1839—1840) և իգական (1866—1867) դպրոցների շենքերը, հայոց գերեզմանատան Ավետում Ս. Աստվածածին մատուռը (1884), հիմնադրել (1866) «Բարեգործական ընկերություն»։ Կոյլավների գործունեությունն առավել ծավալվել է Մոլդովայի հայերի՝ քաղաքացիական իրավունքներ ստանալուց (1856) հետո, երբ նրանք մուտք են գործել երկրի հասարակական-քաղաքական կյանք, տարածվելով Մոլդովայի և Ռումինիայի 44 տարբեր բնակավայրերում։ XIX դ. երկրորդ կեսին միայն Բոտոշանում հաշվվել է 70 Կոյլավ, իսկ ամբողջ երկրում՝ հարյուրավոր Կոյլավներ։
Կոյլավների շառավիղները հիմա էլ ապրում են Բոտոշանում, Սուչավայում, Բուխարեստում, Պիատրայում, Գալացում և այլուր։ Նրանց մեջ կան իրավաբաններ, ուսուցիչներ, բժիշկներ, ճարտարապետներ և այլն։


== Հայտնի Կոյլավներ ==
Կոյլավ Ժան (Հովհաննես, 1851—1926), իրավաբան, քաղաքական գործիչ։ Հայեցի կրթություն է ստացել Թեոդոսիայի խալիբյան վարժարանում, ապա՝ ուսանել Ստրասբուրգում և Ժնևի ու Բրյուսելի համալսարաններում. վերջինում էլ ստացել է իրավաբանության դոկտորի աստիճան։ Եղել է Դորոհոյի (Ռումինիայում) դատական ատյանի նախագահ, Ռումինիայի պահպանողական կուսակցության, պառլամենտի անդամ և սենատոր։
Կոյլավ Դիոնիսիե (Բոտոշան, 1861-1926), բժիշկ, հասարակական-քաղաքական գործիչ։ Սովորել է Վիեննայի համալսարանում, որտեղ և ստացել է դոկտորի աստիճան։ Եղել է Բոտոշանի քաղաքապետ և Ռումինիայի պառլամենտի անդամ։
Կոյլավ Պայ Մարի (Մարիե, 1887—1929), երաժիշտ, թարգմանիչ։ Սովորել է Մյունխենում և Իռլանդիայում։ Կազմել է Կոյլավների տոհմածառը (1930)։
Կոյլավ Բոգդան (1890—1974), թարգմանիչ, լրագրող, հասարակական գործիչ։ Հրատարակել է (1916) «Երկրի լոզունգը՝ ոչ մի դեպքում Ռուսաստանի դեմ» գրքույկը։


== Տես նաև ==
Գրիգոր Կոյլավ
Բուրջի

Բուրջի, լեռ Հայկական լեռնաշխարհում, Զանգեզուրի լեռնաշղթաում, Կապան քաղաից 5 կմ հարավ։ Բարձրությունը ծովի մակարդակից 2400 մ է։ Անտառապատ է։


== Ծանոթագրություններ ==
Դիլանօղլի

Դիլանօղլի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Չարսանջակի գավառակում։ Գտնվում էր Բոլոմոր ջրի աջ ափին, Մեծկերտ գյուղաքաղաքի մոտակայքում։
Տարածքը լեռնային էր։


== Պատմություն ==
Բնակիչները բռնությամբ տեղահանվել են 1915-ին, Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Մեծ մասը զոհվել է գաղթի ճանապարհին։ Սակավաթիվ փրկվածներն ապաստանել են տարբեր երկրներում։


== Բնակչություն ==
Հնում եղել է զուտ հայաբնակ գյուղ։ XX դարի սկզբներին ուներ 128 հայ և 50 քուրդ բնակիչ։


== Տնտեսություն ==
Զբաղվում էին հացահատիկի մշակությամբ, այգեգործությամբ, անասնապահությամբ, արհեստներով։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Դիլանօղլիի անշուք եկեղեցին կիսախարխուլ վիճակով պահպանվել էր մինչև XX դարի սկզբները։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն


== Տես նաև ==
Խարբերդի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Դանիիլ Գրիդնև

Դանիիլ Անատոլևիչ Գրիդնև (ռուս.՝ Даниил Анатольевич Гриднев, փետրվարի 2, 1986(1986-02-02), Վորոնեժ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), ռուս ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։ Ռուսաստանի սպորտի վարպետ։


== Կարիերա ==


=== Ակումբային ===
Վորոնեժի «Էներգիա» մանկապատանեկան սպորտային դպրոցի սան է։ Կարիերան սկսել է Գերմանական «Շտուտգարտի» երիտասարդական թիմում, որի կազմում դարձել է երկրի չեմպիոն։ 2006 թվականին Դանիիլը վերադարձել է Ռուսաստան՝ պայմանագիր կնքելով Վորոնեժի «Ֆակել» ակումբի հետ, որտեղ մայիսի 25-ին հեղինակել է 2006 թվականի առաջին դիվիզիոնի առաջնության ամենաուշ խփված գոլը։ Դա տեղի է ունեցել Տոլյատիի «Լադա» ակումբի դեմ խաղի հիմնական ժամանակին ավելացված հինգերորդ րոպեին։
2007 թվականի փետրվարին տեղափոխվել է «Անժի»։ Մախաչկալայի թիմի հիմնական կազմում Դանիիլն արժանացել է փոքր ոսկե մեդալի՝ հաղթելով 2009 թվականի առաջին դիվիզիոնի առաջնությունում։ Միջմրցաշրջանում հեռացել է «Անժիից»՝ դառնալով Սամարայի «Կռիլյա Սովետով» ակումբի խաղացող, բայց շուտով փոխվել է ակումբի մարզիչը, և Դանիիլը դադարել է ընդգրկվել թիմի կազմում, ինչը նպաստել է ֆուտբոլիստի հետ պայմանագիրը ժամանակից շուտ խզելուն։
Մրցաշրջանի ավարտին տեղափոխվել է Նալչիկ՝ տեղի ակումբի հետ կնքելով մեկ տարվա պայմանագիր։ 2011 թվականի հոկտեմբերի 24-ին Դանիիլը խփել է իր առաջին գոլը «Սպարտակի» կազմում։ Այդ գնդակը մնում է միակը Գրիդնևի կարիերայում, որը նա խփել է Ռուսաստանի ֆուտբոլի բարձրագույն դիվիզիոնում։ Նալչիկի թիմի կազմում Դանիիլն ընդհանուր առմամբ անցկացրել է 22 հանդիպում:.
2012 թվականի փետրվարի 4-ին Դանիիլը պայմանագիր է կնքել Յարոսլավլի «Շիննիկ» ամուկբի հետ։ 2012/13 մրցաշրջանի երկրորդ կեսը ֆուտբոլիստն անցկացրել է «Վոլգարի» կազմում։ 2013 թվականի հուլիսին՝ Աստրախանի ակումբի՝ երկրորդ լիգա անցնելուց հետո, պայմանագիր է կնքել Վլադիվոստոկի «Լուչ» ակուբի հետ։ 2014 թվականի փետրվարի 14-ին հայտարարվել է խաղացողի հետ պայմանագիրը երկողմանի համաձայնությամբ խզելու մասին։
2014 թվականի հունվարի 27-ին պայմանագիր է կնքել Նիժնեկամսկի «Նեֆտեխիմիկ» ակումբի հետ։ Դանիիլի նորամուտը նոր ակումբում կայացել է 2014 թվականի մարտի 10-ին ՖԱԼ առաջնության 26-րդ տուրի՝ «Տորպեդո» ակումբի դեմ խաղում։ Նիժնեկամսկի թիմի՝ երկրորդ փուլ անցնելուց հետո Դանիիլը վերադարձել է Յարոսլավլ՝ դառնալով «Շիննիկ» ակումբի ֆուտբոլիստ։
2015 թվականի ամռանը վերադարձել է Վորոնեժի «Ֆակել» ակումբ։ Մեկ տարի անց տեղափոխվել է Վլադիվոստոկի «Լուչ-Էներգիա» ակումբ։ 2017 թվականին խաղացել է Մոսկվայի «Տորպեդո» ակումբում, 2018/19 մրցաշրջանն անցկացրել է «Նեֆտեխիմիկում»։
Մասնակցել է ՊՖԼ «Հույս» գավաթի խաղարկությանը 2006, 2008 և 2009 թվականներին։


=== Հավաքականում ===
Հանդես է եկել Ռուսաստանի պատանեկան և երիտասարդական հավաքականներում։ Երիտասարդական հավաքականում անցկացրել է 8 խաղ, որտեղ խփել է մեկ գոլ։


== Ձեռքբերումներ ==
Առաջին դիվիզիոնի հաղթող – 2009
ՊՖԼ առաջնության հաղթող – 2018/2019 (Ուրալ-Պրիվոլժիե խումբ)
ՊՖԼ «Հույս» գավաթի խաղարկության լավագույն խաղացող – 2009


== Անձնական կյանք ==
Կինը՝ Տատյանա։


== Ելույթների վիճակագրություն ==
(2014 թվականի ապրիլի 15-ի տվյալներով)


== Ծանոթագրություններ ==
Ստարոսելե (գյուղ, Յարցևսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՍտարոսելեՍտարոսելե (ռուս.՝ Староселье), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Յարցևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 345 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Նիկոլայ Ժիրնով

Նիկոլայ Նիկոլաևիչ Ժիրնով (ուկրաիներեն՝ Микола Миколайович Жирнов, մայիսի 2, 1966(1966-05-02), Ստեփանավան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), Ուկրաինայի զինված ուժերի գեներալ-մայոր, ԶՈւ աջակցության ուժերի հրամանատարության նախկին ղեկավար։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1966 թվականի մայիսի 2-ին Ստեփանավան քաղաքում (Հայկական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետություն)։ 1987 թվականին կրթություն է ստացել Կամենեց-Պոդոլսկի բարձրագույն ռազմատեխնիկական հրամանատարական ուսումնարանում։ 2001-2002 թվականներին ծառայության է եղել Լիբանանում ՄԱԿ-ի խաղաղապահ զորակազմում (ՅՈւՆԻՖԻԼ)։ 
2009 թվականին ավարտել է Իվան Չերնյախովսկու անվան Ուկրաինայի պաշտպանության ազգային համալսարանը։ 2020 թվականի փետրվարից մինչև 2021 թվականի օգոստոսը ղեկավարել է Ուկրաինայի ԶՈւ աջակցության ուժերի հրամանատարությունը։ 
2022 թվականի մարտի 1-ին ռուսական զորքերից Կիևի ինքնապաշտպանության ժամանակ Ուկրաինայի նախագահ Վոլոդիմիր Զելենսկին Ժիրնովին նշանակել է Կիևի քաղաքային ռազմական վարչակազմի ղեկավար։ Այդ պաշտոնում նա մնացել է մինչև 2022 թվականի հոկտեմբերի 21-ը։


== Պարգևներ ==
Բոգդան Խմելնիցկու շքանշան, II աստիճան (2014 թվականի նոյեմբերի 27)` «Ուկրաինայի պետական ինքնիշխանության և տարածքային ամբողջականության պաշտպանության ժամանակ անձնական արիության և հերոսության ցուցաբերման ու ռուս-ուկրաինական պատերազմի ժամանակ զինվորական երդմանը հավատարիմ լինելու համար»։
Բոգդան Խմելնիցկու շքանշան, III աստիճան (2008 թվական)։


== Ծանոթագրություններ ==
Կենտուրիոնը՝ Հռոմի պաշտպանը

Կենտուրիոնը՝ Հռոմի պաշտպանը (անգլ.՝ Centurion: Defender of Rome) համակարգչային քայլային ստրատեգիական խաղ է։ Խաղը թողարկվել է Էլեկտրոնիք Արթսի կողմից 1990 թ., DOS համատեղելի օպերացիոն համակարգերի համար։ Հետագայում խաղը նաև հարմարացվել է Ամիգա և Մեգա Դրայվ պլատֆորմների համար։


== Բովանդակությունը ==
Խաղը սկսվում է Հին Հռոմում մ․թ․ա․ 275 թվին, որտեղ խաղացողը դառնում է կենտուրիոն՝ լեգիոնի հրամանատար։ Խաղացողի նպատակն է դառնալ Կեսար, գրավելով ամբողջ հայտնի աշխարհը, վարելով դիվանագիտություն, հարկային քաղաքականություն ինչպես նաև կազմակերպելով կրկեսներ։ Խաղում կան պատմական Հռոմի հիմնական ախոյանները՝ Կարթագեն, Գալիա, Պարթևներ, Գերմաններ ինչպես նաև Հայաստանը։


== Ծանոթագրություններ ==
Սեսիլ Ջոն Ռոդս

Սեսիլ Ջոն Ռոդս (անգլ.՝ Rhodes) (հուլիսի 5, 1853(1853-07-05)[…], Բիշոպս Սթորտֆորդ, Հարթֆորշիր, Անգլիա, Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն - մարտի 26, 1902(1902-03-26)[…], Muizenberg, Քեյփթաուն, Արևմտյան Կապ, ՀԱՀ), անգլիական գաղութային գործիչ։
19-րդ դարի 1980-1990-ական թվականների սահմանագծին Սեսիլ Ջոն Ռոդսը ոգեշնչել և կազմակերպել է անգլիական գաղութարարների նվաճումները Հարավային և Կենտրոնական Աֆրիկայում, զավթած հսկայական տարածքների մի մասը կազմելով գաղութ (1895)՝ նրա անունով կոչվել է Ռոդեզիա։ Ռոդսը եղել է ալմաստ և ոսկի արդյունահանող հարավաֆրիկյան մի շարք կոմպանիաների հիմնադիրներից և համատերերից։ 1890-1896-ին Կապի գաղութի պրեմիեր մինիստրն էր։ 1899-1902 թվականների անգլո-բուրական պատերազմի նախաձեռնողներից։


== Ծանոթագրություններ ==
Ռուտանա շրջան

Ռուտանա շրջանը (Ֆրանսերեն՝ Province de Rutana) մեկն է Բուրունդիի Հանրապետության 17 շրջաններից մեկն է։ Տարածքը կազմում է մոտ 2,000 քառ. կմ, իսկ բնակչությունը անցնում է 333 հազարից։


== Համայնքները ==
Կարուզի շրջանը բաժանված է հետևյալ համայնքների.

Բուկեմբա համայնք
Գիհարո համայնք
Գիտանգա համայնք
Մպինգա-Կավոյե համայնք
Մուսոնգատի համայնք
Ռուտանա համայնք


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
[https://en.wikipeր}}
Աստերոիդների ցանկ (110101-110200)

Աստերոիդների ցանկ (110001-110100)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (110201-110300)
 Աստերոիդների ցանկ (110001-110100)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (110201-110300)
Ողորմություն

Ողորմություն, ըստ Աստվածաշունչ Աստծո ողորմածության արդյունք, շնորհ, սիրուց ու գթությունից բխող արարմունք. քրիստոնեական առաքինություններից մեկը։ Ողորմությամբ, Արարչից զատ, կարող է տոգորվել նաև մարդը։ Ըստ «Հայկազեան բառարանի» նշանակում է «գթութիւն», որի բացատրությունը և իմաստը «փափուկ սիրտ, ողորմած սիրտ» ունենալն է։ Ողորմության մասին շատ ենք կարդում Սուրբ Գրքում, բայց շեշտված ձևով հանդիպում ենք Հիսուսի Լեռան քարոզի երանիների մեջ. «Երանի՜ ողորմածներին, որովհետև նրանք ողորմութիւն պիտի գտնեն»։ Ողորմություն կամ գթությունը, ավետարանական ոգու համաձայն, հավատացյալի ներքին իղձն է՝ օգնելու և բարձրացնելու իր նմանին, որը ընկերային կյանքի խախտված ներդաշնակության պատճառով հայտնվել է ծանր վիճակում։ Ողորմություն կամ գթություն անող քրիստոնյայի մոտ բացառվում է վրեժի, չարամտության, ատելության, քինախնդրության ոգին։ Հիսուսը հորդորել է Ողորմություն կատարել գաղտնաբար, ոչ ի ցույց մարդկանց. «...թող քո ձախ ձեռքը չիմանա, թե ինչ է անում քո աջը, որպեսզի քո ողորմությունը ծածուկ լինի, և քո Հայրը, որ տեսնում է, ինչ որ ծածուկ է, կհատուցի քեզ հայտնապես»։
Անտուան Բերեզովսկի-Օլգինսկի

Անտուան Բերեզովսկի-Օլգինսկի (ռուս.՝ Антуан Березовский-Ольгинский) հայտնի նաև Տ. Օլգենին  (Т.Ольгенин) ծածկանվամբ, ռուս հրապարակախոս, Պետերբուրգի «Բիրժեիե վեդոմոստի» ("Биржевые ведомости") թերթի թղթակից։
Այցելել է Բալկաններ, ականատես եղել պատերազմական գործողություններին։ 1912 թվականի վերջին և 1913 թվականի սկզբին եղել է Թիֆլիսում։ Իր դասախոսություններում անդրադառնալով հայկական հարցին Օլգենինը նշել է, որ դա հերթական քաղաքական հարցն է (բալկանյան խնդիրներից հետո), որը պետք է լուծվի։ Եղել է Արևմտյան Հայաստանում և ուսումնասիրել արևմտահայերի սոցիալ-տնտեսական և քաղաքական վիճակը։ Իր տպավորությունները ներկայացրել է «Անհետացող Հայաստանը» խորագիրը կրող հոդվածաշարով, որը տպագրվել է «Բիրժևիե վեդոմոստիում»։ Օլգենինի գործունեությունից անհանգստացած՝ թուրքական իշխանությունները մեղադրել են նրան հակաթուրքական քարոզչության մեջ և հարկադրել հեռանալ երկրից։ Օլգենինը Թիֆլիսում և Բաքվում հանդես է եկել հայկական հարցի մասին դասախոսություններով՝ նշելով, որ Հայաստանը տնտեսական, քաղաքական և ռազմական առումներով չափազանց էական դեր է խաղում Ռուսաստանի համար, ուստի «Հայկական հարցը լուծելու նախաձեռնությունը պետք է իր վրա վերցնի Ռուսաստանը։ Այդ են պահանջում ինչպես նրա պետական շահերը, այնպես էլ նրա բարոյական պարտքը։ Ռուսաստանը պետք է ուղղի իր անցյալի սխալները, եթե այսօր էլ Հայկական հարցը չստանա իր լուծումը, ռուսական պետությանը ապագայում կսպառնա շատ մեծ վտանգ... հապաղումն այս հարցում մահացու հարված կլինի ինչպես Ռուսաստանի, այնպես էլ հայերի համար» («Բաքվի ձայն», 11.6.1913)։


== Գրականություն ==
Զաքարյան Ա, Ռուս հրապարակախոս Տ. Օլգենինը Հայաստանի և Հայկական հարցի մասին, ՊԲՀ, 1989, N4։


== Ծանոթագրություններ ==
Բոժոնկա (գյուղ, Խոլմ-Ժիրովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԲոժոնկաԲոժոնկա (ռուս.՝ Божонка), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խոլմ-Ժիրովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 17 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Էրին Կարպլակ

Էրին Կարպլակ (անգլ.՝ Erin Karpluk, հոկտեմբերի 17, 1978(1978-10-17), Jasper, Ալբերտա, Կանադա), ուկրաինական ծագումով կանադացի դերասանուհի։


== Կենսագրություն ==
Էրին Կարպլակը ծնվել է 1978 թվականի հոկտեմբերի 17-ին Ջասպերում՝ Ալբերտայում։ Նրա մայրը միջնակարգ դպրոցի տնоրեն է եղել, իսկ հայրը աշխատել է երկաթուղիում։ Ունի ուկրաինական արմատներ։ Սովորել է Վիկտորիա համալսարանի թատերական ֆակուլտետում, որտեղ և ստացել է արվեստների բակալվարի աստիճան։ Համալսարանը ավարտել է 2000 թվականին։


== Կարիերա ==
Նա սկսել է իր կարիերան  Վանկուվերում, որտեղ 2000-2005 թվականներին նկարահանվել է ավելի քան տասնյակ հեռուստասերիալներում և ֆիլմերում, նախքան «Godiva’s»  հեռուստասերիալում Քեյթի դերը ստանալը։ 2002 թվականին Էրինը նկարահանվել է «Glory Days» կարճ սերիալում։ 2004 թվականին նա նկարահանվել է այնպիսի ֆիլմերում, ինչպիսին են «Միջերկրական ծովի կախարդը» և «Դահիճ Ջեկի վերադարձումը 2», որտեղ խաղացել է սերիական մարդասպանի դերը։ Կարպլակը առաջադրված է եղել որպես «Leo» մրցանակակիր «Godiva’s» առաջին սեզոնի համար և 2006 թվականաին՝ «Gemini» որպես կնոջ ամենալավ դերակատարող (Գլխավոր դրամատիկական դեր)։ 2009 թվականին նա հաղթել է «Gemini» մրցանակը կնոջ լավագույն դրամատիկական կերպարի համար «Լինել Էրիկա» սերիալում։
«Godiva’s» սերիալից հետո Էրինը շարունակեց աշխատել հեռուստատեսությունում և նկարահանվել կարճամետրաժ ֆիլմերում։ 2007 թվականին նա նկարահանվեց «Bionic Woman», «Ֆլեշ Գորդոն» և «The L Word» սերիալներում։ 2008 թվականին Կարպլակը «Smokejumpers» ֆիլմում ստացավ գլխավոր դերը (ռեժիսոր Ջոն Թերլեսկի)։ 2009 թվականին նա նկարահանվեց «Լինել Էրիկա» սերիալում, որը նրան մեծ ճանաչում բերեց։ Նրան առաջարկեցին գլավոր Էրիկա Սթրենջ դերը, երբ նա Լոս-Անջելեսում նկարահանվում էր «The L Word» սերիալում։ 2010 թվականին Կարպլակը երկրորդական դերով նկարահանվեց «Կյանքը անկանխատեսելի է» սերիալի առաջին եթերաշրջանում, որտես նա մարմնավորում էր ռադիոկայանի ղեկավարին՝ Էրիսին։


== Մրցանակներ ==
2009 թվական - Gemini Award մրցանակ որպես լավագույն ներկայացում անընդհատ դրամատիկական դերակատարման համար (Լինել Էրիկա)
2010 թվական - Leo Award մրցանակ որպես լավագույն գլխավոր դերասանուհի (Լինել Էրիկա)


== Ֆիլմագրություն ==


== Ծանոթագրություններ ==
208

208 թվական,  նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է ուրբաթ օրը։ Սա մեր թվարկության 208 թվականն է, 
III դարի 8-րդ տարին։


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==
Հոկտեմբերի 1 - Ալեքսանդր Սևերոս, Հռոմի կայսր 222 առ 235 թթ., Սևերոսների հարստության վերջին շառավիղը


== Մահեր ==
Շարաշ

Շարաշ  (ռուս.՝ Шараш), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի երկրամասում, Ալթայի Հանրապետությունում։ Գետաբերանը տեղակայված է Չուգունա գետի ձախ ափով՝ 5 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 10 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Կատուն գետն է, գետի ենթաավազանը Բիա և Կատուն գետերն են։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 13010100312115100006039
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 115100603
Ավազանի կոդը - 13.01.01.003
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 15
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 1


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Չիուաուա (նահանգ)

Չիուաուա (իսպ.՝ Chihuahua, ( tʃiˈwawa), պաշտոնական անվանումը՝ Չիուաուայի ազատ և ինքնիշխան նահանգ (իսպ.՝ Estado Libre y Soberano de Chihuahua), Մեքսիկայի 31 նահանգներից մեկն է, Դաշնային օկրուգի հետ միասին համալրում են Մեքսիկայի վարչական կազմը։ Ունի 67 համայնք, մայրաքաղաքը՝ Չիուաուա (քաղաք)։


== Տվյալներ ==
Նահանգը գտնվում է Հյուսիս-արևմտյան Մեքսիկայում։ Արևմուտքում սահմանակից է Սոնորա նահանգին, հարավ-արևմուտքում՝ Սինալոային, հարավում՝ Դուրանգոյին, արևելքում՝ Կոաուիլային, հյուսիսում և հյուսիս-արևելքում՝ ԱՄՆ-Մեքսիկա սահմանին՝ Նյու Մեքսիկո նահանգին և Տեխասին։
Տարածքով Մեքսիկայի ամենամեծ նահանգն է, զբաղեցնում է 247,455 կմ 2, ավելի մեծ է, քան ՄԹ։ Այս նահանգը հաճախ անվանում են El Estado Grande («Մեծ նահանգ»)։


== Վարչական բաժանում ==

Չիուաուան բաժանվում է 67 համայնքների՝


== Կրթություն ==
Համաձայն Instituto Nacional de Estadística, Geografía e Informática (INEGI) տվյալների՝ 15 տարեկանից բարձր բնակչության 95,6 % կարողանում են կարդալ և գրել իսպաներեն, 8-14 տարեկան երեխաների 97,3%-ը նույնպես կարդում և գրում է իսպաներեն, 6-14 տարեկանների 93,5 %-ը հաճախում են կրթական հաստատություններ։

Բարձրագույն ուսումնական հաստատություններից են՝

Instituto Tecnológico de Chihuahua
Instituto Tecnológico de Chihuahua II
Universidad Autónoma de Chihuahua
Instituto Tecnólogico y de Estudios Superiores de Monterrey Campus Chihuahua
Universidad La Salle
Universidad Tecnológica de Chihuahua


== Հանցագործություններ ==
Արևմտյան կիսագնդի սպանությունների ամենաբարձր թիվը Չիուաուայում է՝ 100 000 մարդուց՝ 134։ Վերջին տարիներին Խուարես քաղաքը նարկոկարտելների ամենաթեժ բախումների վայրն է։


== Չիուաուայի կենդանական և բուսական աշխարհը ==


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
(Իսպաներեն) Chihuahua state government
(Իսպաներեն) Secretariat of Industrial Development of Chihuahua State Government Archived 2007-06-08 at the Wayback Machine.
(Իսպաներեն) Chihuahua's municipal governments Archived 2007-06-14 at the Wayback Machine.
(Իսպաներեն) Chihuahua photos Archived 2008-05-13 at the Wayback Machine.
(անգլերեն) Encyclopaedia Britannica, Chihuahua
(անգլերեն) Chihuahuan Frontier Archived 2011-02-02 at the Wayback Machine.
Միլջինո

Միլջինո (ռուս.՝ Мыльджино), գյուղ Ռուսաստանի Տոմսկի մարզի Կարգասոկսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2012 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 419 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Պիլիպի (գյուղ, Կրասիլովի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՊիլիպիՊիլիպի (ուկրաիներեն՝ Пилипи), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Կրասիլովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պիլիպի գյուղում բնակվում էր 169 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,908 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 186,12 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ալյանդրա (Պարաիբա)

Ալյանդրա (պորտ.՝ Alhandra), համայնք Բրազիլիայում՝ Պարաիբա նահանգի կազմում։ Գտնվում է Զոնա դա Մատա Պարաիբանայի մարզում։ Մտնում է Լիտորալ Սուլի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 17 868 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 182,656 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 97,8 մարդ/կմ²։


== Պատմություն ==
Քաղաքը հիմնադրվել է 1959 թվականի ապրիլի 24-ին։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է 174.347.688,00 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է 10.272,67 ռեալ (տվյալները՝ Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)։
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը, 2000 թվականի դրությամբ, կազմում է 0,605 (տվյալները՝ ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)։
Նոխածանա

Նոխածանա, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Տրապիզոնի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Տրապիզոնի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Շաշկի (այլ կիրառումներ)

Շաշկի, կարող է վերաբերել՝

Շաշկի - խաղ բազմավանդակ տախտակի վրա երկու խաղացողի միջև
Շաշկի - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խիսլավիչսկի շրջանի կազմում
Marvel Comics

Marvel Comics (անգլ.՝ marvel - հրաշք), կոմիքսներ թողարկող ամերիկյան ընկերություն, «Marvel Entertainment»-ի դուստր ընկերությունն է։ Երկրպագուները նրան անվանել են «Մտքերի տուն», «Marvel»-ը հայտնի է իր կոմիքսների շարքով՝ «Ֆանտաստիկ քառյակը», «Սարդ մարդը», «Հալք», «Երկաթե մարդը (ֆիլմ, 2008)», «Երկաթե մարդը 2», «Վրիժառուները», «Երկաթե մարդը 3», «Ուրվական հեծնող», «Բժիշկ Սթրենջ», «Թոր», «Կապիտան Ամերիկա», «Իքս մարդիկ», «Պատժիչ» և «Դեդփուլ».«Marvel»-ի կոմիքսների կերպարների մեծամասնությունը ապրում է հորինված տիեզերքում, որի անունն է Երկիր մոլորակ-616.
1960-ականներից Marvel Comics ընկերությունը կոմիքս թողարկող ամերիկյան երկու ամենամեծ ընկերություններից մեկն է։
2009 թվականի օգոստոսի վերջին «Ուոլթ Դիսնեյ ընկերությունը» հայտարարեց, որ գնում է «Marvel» ընկերությունը։ Գործարքը կատարվեց 2009 թվականի դեկտեմբերին, և նրա գինը կազմում էր $4,24 միլիարդ.


== Ծանոթագրություններ ==
Ռաֆայել Մամիկոնյան

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Մամիկոնյան (այլ կիրառումներ)Ռաֆայել Սամվելի Մամիկոնյան (մարտի 20, 1927, Թիֆլիս), հայ խորհրդային թերապևտ, բժշկական գիտությունների դոկտոր (1967), պրոֆեսոր (1969)։ Նեֆրոլոգիայի հիմնադիրներից է ՀԽՍՀ-ում։ ՀՀ գիտության վաստակավոր գործիչ (1990)։
Վարդան Ռաֆայելի Մամիկոնյանի հայրը։


== Կենսագրություն ==
1950 թվականին ավարտել է Երևանի բժշկական ինստիտուտը։ 1955 թվականից աշխատում է նույն ինստիտուտի ֆակուլտետային թերապիայի ամբիոնում, 1968 թվականից՝ ամբիոնի վարիչ։ 1973-1780 թվականներին եղել է բուժական ֆակուլտետի դեկան։ 1970 թվականին Ռաֆայել Մամիկոնյանի նախաձեռնությամբ ֆակուլտետային թերապիայի ամբիոնին կից հիմնվել է նեֆրոլոգիայի լաբորատորիա, ուր մշակվել են երիկամների քրոնիկական անբավարարության, երիկամաավազանաբորբերի և երիկամաքարային հիվանդության պահպանողական բուժման հրատապ հարցերը։ Նրա գիտական աշխատանքները նվիրված են ներքին հիվանդություններին, հիմնականում՝ երիկամային ախտաբանությանը։
ՀՀ առողջապահության նախարարության գլխավոր նեֆրոլոգ (1983-1995):


== Երկեր ==
Շաքարախտ և շաքարախտային անգիոպաթիաներ, Երևան, 1971 (համահեղինակ)
Կալանա (այլ կիրառումներ)

Կալանա անունը կամ տերմինը կարող է վերաբերել հետևյալ հոդվածներին․

Կալանա - գյուղ Էստոնիայի Կիռգեսաառե շրջանի կազմում։
Կալանա - գյուղ Էստոնիայի Պայուսի շրջանի կազմում։
Մեթյու Հոլման

Մեթյու Հոլման (անգլ.՝ Matthew J. Holman, ծնվել է 1967 թ., Աստղաֆիզիկոս Սմիթսոնյան աստղաֆիզիկական աստղադիտարանում), դասավանդում է Հարվարդի համալսարանում։ 
Սովորել է Մասսաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտում, որտեղ էլ ստացել է մաթեմատիկայի բակալավրի աստիճան 1989 թ. և փիլիսոփայություն դոկտորի աստիճան մոլորակագիտություն բնագավառում 1994 թ.։
Գիտնականների թիմում աշխատելով իր ներդրումն է ունեցել մի շարք հայտնագործությունների մեջ՝ Յուպիտերի մի շարք անկանոն արբանյակներ, Սատուրնի Ալբիորիկս արբանյակը, Ուրանի Պրոսպերո, Սետեբոս, Ստեֆանո, Տրինկուլո, Մարգարիտա, Ֆրանցիսկո, Ֆերդինանդ արբանյակները և Նեպտունի Հալիմեդե, Սաո, Լաոմեդեյա, Նեսո։
Նրա պատվին անվանել են 3666 Հոլման (1979 HP) աստերոիդը։


== Ծանոթագրություններ ==
Լը Բուսքե

Լը Բուսքե (ֆր.՝ Le Bousquet), համայնք Ֆրանսիայի Օկսիտանիա մարզի Օդ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 47 մարդ, բնակչության խտությունը` 1.81 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 25.99 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 680 կմ հարավ, Մոնպելիե քաղաքից` 170 կմ հարավ-արևմուտք, Կարկասոն քաղաքից` 55 կմ հարավ։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 23 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 14-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 9։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 60,9 %։ 14 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 13 անձ (8 տղամարդ և 5 կին)։ Գործազուրկ են եղել 1 անձ (0 տղամարդ և 1 կին)։ 9 անաշխատունակներից 1-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 6-ը` թոշակառուներ, իսկ 2-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Օդ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Կաստի (գյուղ, Մյառյամաա շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԿաստիԿաստի (էստ․՝ Kasti), գյուղ Էստոնիայի Ռապլամաա նահանգի Մյառյամաա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 179 մարդ։


== Տես նաև ==
Էստոնիայի վարչական բաժանում


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էստոնիայի բնակավայրերի անվանումները (հետխորհրդային շրջանի անվանափոխումներից հետո), http://www.eki.ee կայքում։ (անգլ.) և (էստոներեն)
Էստոնիայի բնակչության վիճակագրությունը; «Էստոնիայի վիճակագրություն» պետական գործակալության կայքում։ (էստոներեն)
Բանյիցայի համակենտրոնացման ճամբար

Բանյիցայի համակենտրոնացման ճամբար (սերբերեն՝ Logor Banjica, գերմ.՝ KZ Banjica), Հարավսլավիայի մայրաքաղաք Բելգրադի Բանյիցա արվարձանում 1941 թվականի հունիսին Երրորդ ռայխի բացած համակենտրոնացման ճամբար, որը գործել է մինչև 1944 թվականի սեպտեմբեր ամիսը։ Ստեղծվել է ռազմագերիներին պահելու սկզբնական նպատակադրումով, սակայն հետագայում այստեղ կալանքի տակ գտնվել են նաև հրեաներ, սերբ կոմունիստներ, գնչուներ, պարտիզաններ։ Գրանցված կալանավորների թվաքանակը կազմել է 23 637։ Ճամբարի պարետը գեստապոյի սպա Վիլլի Ֆրիդրիխն էր, նրա օգնականները՝ սերբ պոլիցայներ Սվետոզար Վույկովիչը (սերբ.՝ Svetozar Vujković) և Ջորջե Կոսմայացը (սերբ.՝ Đorđe Kosmajac), որոնք վատահամբավվել են կալանավորների նկատմամբ դրսևորած սադիստական վերաբերմունքով։
Առաջին զանգվածային կոտորածը կազմակերպվել է 1941 թվականի դեկտեմբերի 17ին. այդ օրը գնդակահարվել են 170 կալանավոր։
Զանգվածային կոտորածների իրականացման վայր էր ընտրվել մոտակա Յաինցի գյուղի մերձակայքը։ 1944 թվականի կեսերին գնդակահարել են ողջ մնացած բոլոր կալանավորներին և ճամբարը լուծարել։
Համակենտրոնացման ճամբարի տեղում 1969 թվականին թանգարան է բացվել։


== Գրականություն ==
Sima Begović, Logor Banjica 1941–1944, 1–2, ISI, Beograd, 1989.
Mesta stradanja žrtava fašističkog terora na području grada Beograda, Beograd, 2008.
Logor Banjica: Logoraši, knjige zatočenika Koncentracionog logora Beograd-Banjica 1941–1944. I–II, (pr. Evica Micković i Milena Radojčić), Beograd, 2009.
Глишић Венцеслав (1970)։ ТЕРОР И ЗЛОЧИНИ НАЦИСТИЧКЕ НЕМАЧКЕ У СРБИЈИ 1941-1945։ Београд: Институт за историју радничког покрета Србије, Рад։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-01-22-ին։ Վերցված է 2020-09-17 
Petranović Branko (1992)։ Srbija u Drugom svetskom ratu 1939—1945։ Beograd: Vojnoizdavački i novinski centar 
Архив града Београда (бањичке књиге логораша)
Сима Беговић, Логор Бањица, књиге 1 и 2, Београд, 1989.
Група аутора, Бањица, Београд, 1978.
J. Дорбић, Живи Љешеви у кући смрти на Бањици, Београд 1945.
В. Глигорић, Кућа смрти, Београд 1945.
Д. Д. Дрча, Специјална полиција Бањица, Јајинци, Сарајево 1947.
Д. Азањац, Само на пролазу, Београд 1952.
С-С, Милинчевић, Хроника мога времена, 1953.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Музеј Бањичког логора
Милорад Митрашиновић: Жртве бањичког логора 1941—1944. pp. 69–87, у часопису „Гласник“, број 6, Историјски архив Ваљево, 1971. године.
Војна академија/Сећање на логор Archived 2014-02-02 at the Wayback Machine.
Републички завод за заштиту споменика културе - Београд
Листа споменика
Републички завод за заштиту споменика културе-Београд/База непокретних културних добара
Ստայցելե

Ստայցելե (լատիշ․՝ Staicele), քաղաք Լատվիայի Ալոյայի շրջանում։
Գտնվում է Ռիգա մայրաքաղաքից 130 կմ հեռավորության վրա, Վալմիերա քաղաքից՝ 62 կմ, Լիմբաժի քաղաքից՝ 45 կմ, իսկ Այնաժի քաղաքից՝ 30 կմ։ Քաղաքի մակերեսը կազմում է 5.16 կմ²։
Ստայցելե, արագիլների քաղաքն է, որտեղ արագիլը համարվում է քաղաքի գլխավոր խորհրդանիշերից մեկը։


== Տեսարժան վայրեր ==
Պրոֆեսորի բույնը այն բույնն է, որի մեջ ծնվում է Ստայցելե քաղաքի խորհրդանիշը՝արագիլը։
Քարի քանդակի ցուցադրություն դրսում։ Հնարավորություն է տալիս ծանոթանալ Լատվիայի հայտնի քանդակագործների աշխատանքներին։ Ցուցադրությունը բացվել է 1999 թվականից մինչև 2000 թվականը։
Հուշարձան։ Քանդակը խորհրդանշում է լատվիացիներին և էստոնացիներին։


== Տրանսպորտ ==


=== Ավտոճանապարհներ ===
Ստայցելե քաղաքի միջով ընթանում է տարածաշրջանային դժվարանցանելի Այնաժի - Մատիշի ավտոճանապարհը։
Տեղական ավտոճանապարհների շարքում հարկ է նշել Մազսալացա - Ստայցելե ավտոճանապարհը։


=== Միջքաղաքային ավտոբուսների գործունեություն ===
Հիմնական երթուղիներն են՝ Ստայցելե - Լիմբաժի - Ռիգա, Ստայցելե - Այնաժի - Սալացգրիվա, Ստայցելե - Ալոյա - Վալմիերա։


== Քույր քաղաքներ ==
 Բուսկ (ուկրաիներեն՝ Буськ), Ուկրաինա
 Կոմարովցե (սլովակ.՝ Komárovce), Սլովակիա
 Լուկա- նադ- Յիգլավիի (չեխ․՝ Luka nad Jihlavou), Չեխիա
 Շտորկի (գերմ.՝ Storkow), Գերմանիա


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Официальный сайт Стайцеле (լատիշերեն)Информация о Стайцеле на туристическом портале mesta.lv (ռուս.)
Информация о Стайцеле в топонимической базе данных (լատիշերեն)
Դառնուկ

Դառնուկ (լատ.՝ Rhodeus sericeus), ծածանազգիների ընտանիքի ձուկ։ Հայաստանի ջրամբարներում հայտնաբերվել և նկարագրվել Է 1996-ին։ Հանդիպում է Արաքս, Հրազդան, Մեծամոր գետերում և նրանց հարող ջրանցքներում։ Մանր ձուկ է։


== Արտաքին կառուցվածք ==
Մարմինը լայն է՝ կողքերից սեղմված, երկարությունը՝ 4-5 (երբեմն՝ մինչև 8) սմ, զանգվածը՝ 6 գ և ավելի։ Արուները սովորաբար էգերից խոշոր են։ Բերանը փոքր է, գտնվում է դնչի ծայրին։ Թեփուկները խոշոր են, 1 երկայնական շարքում՝ 30-38 հատ։ Կողագիծն արտահայտվում է միայն առաջին 1-7 թեփուկների վրա կամ ընդհանրապես բացակայում է։ Կլանային ատամները միաշարք են, յուրաքանչյուր կողմում՝ 5-ական։ Պոչային լողակը մկրատաձև, է, մեջքային լողակը՝ 12-13-ճառագայթանի, հետնալողակը՝ 11-13։ Մեջքը մոխրականաչավունից սև. է, կողքերը՝ արծաթափայլ, փորիկը՝ սպիտակ։
Մարմնի միջին մասից մինչև պոչային լողակի հիմքը ձգվում է սև՝ կանաչավուն նրբերանգով նեղ շերտ։ Լողակները բաց մոխրագույն են։ Աչքի ծիածանաթաղանթը դեղին է, վերին մասում՝ կարմիր։ Հարսանեկան շրջանում արուների մարմնի գունավորումը հիմնովին փոխվում է. կողքերը ձեռք են բերում ծիածանային գունավորում՝ վարդագույն, երկնագույն և կանաչ նրբերանգներով, մեջքային լողակը և հետնալողակը մոխրագույնից վերածվում են վառ կարմրի, բերանի անկյունային մասերում հայտնվում է սպիտակավուն մաշկային ցան։ Էգերի գունավորումն այդ ընթացքում չի փոխվում, նրանց մոտ հայտնվում է երկար ձվադիր, որը կարող է հասնել մարմնի երկարությանը։ 


== Բազմացում և զարգացում ==
Սեռահասուն է դառնում 1 տարեկանում։ Բազմանում է գարնանից մինչև աշնան սկիզբը։ Յուրաքանչյուր առանձնյակ կարող Է ձվադրել մինչև 9 անգամ՝ որոշակի ընդմիջումներով և փոքր քանակներով։ Ընդհանուր բեղունությունը հասնում է մինչև 600 ձկնկիթի։ Երկարավուն ձվադիրի օգնությամբ էգերը դեղնավուն ձկնկիթը դնում են երկփեղկանի փափկամարմինների՝ անատամիկների սիֆոնի մեջ, որտեղ և կատարվում է նրա բեղմնավորումը։ Ձկնկիթի զարգացումը, մանրաձկների կյանքի առաջին փուլերն ընթանում են փափկամարմնի թիկնոցային խոռոչում։ Հասնելով մոտ 1 սմ երկարության՝ երիտասարդ ձկները թողնում են իրենց ապաստարանը և սկսում ինքնուրույն կյանք վարել։ 
Բնակվում է վտառներով՝ գետերի և ջրանցքների դանդաղահոս և բույսերով հարուստ տեղամասերում։ 


== Սննդառություն ==
Սնվում է բույսերով, ինչպես նաև մանր անողնաշարավորներով՝ միջատներով և նրանց թրթուրներով, ստորակարգ խեցգետնակերպներով, որդերով։ 


== Տնտեսական նշանակություն ==
Արդյունաբերական նշանակություն չունի։ Կարող է որոշակի վնաս հասցնել՝ սնվելով արժեքավոր ձկնատեսակների (ծածան, հաջամ, ճանար, կողակ) ձկնկիթներով և թրթուրներով։
Աստերոիդների ցանկ (48601-48700)

Աստերոիդների ցանկ (48501-48600)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (48701-48800)
 Աստերոիդների ցանկ (48501-48600)  • Աստերոիդների ցանկ  • Աստերոիդների ցանկ (48701-48800)


== Աղբյուր ==
«Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (45001)-(50000)»։ www.minorplanetcenter.net
Գիշանգղ

Գիշանգղ, եգիպտական անգղ (լատ.՝ Neophron percnopterus), ճուռակների ընտանիքի գիշատիչ թռչուն, որը գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։


== Նկարագրություն ==
Փետրավորումը սպիտակ գույնի է։ Թռչելիս երևում են թևերի եզրերի երկար սև փետուրները։ Կոկորդի մոտ փետուրներն ունեն դեղնավուն երանգ։ Գլուխը վառ դեղին է, երբեմն՝ նարնջագույն։ Նույն գույնի են կտուցի հիմքը և թաթերը։ Կտուցի ծայրը սև է։ Աչքերի եղջերաթաղանթը կարմրադարչնագույն է։ Չափահաս անգղի երկարությունը 60-70 սմ է, քաշը՝ 1,5-2,2 կգ։ Թևերի բացվածքը 165 սմ է։


== Բազմացում ==
Բնադրվում են ժայռերի վրա, որտեղ որպես բույն են ծառայում ճեղքերն ու անցքերը, ինչպես նաև փոքր անձավները։ Գիշանգղն ածում է դարչնագույն պուտերով երկու ձու և երկու ծնողները թուխս են նստում 42 օր։ Ծնվելուց 80 օր հետո ձագերը սկսում են թռչել։


== Տարածվածություն ==
Հանդիպում են Եվրասիա մայրցամաքի բարեխառն գոտիներում, հիմնականում միջերկրածովյան տարածաշրջանում և Հնդկաստանում, Աֆրիկայում և Պակիստանում։
Հայաստանում հանդիպում է համարյա ամբողջ տարածքում։


== Պահպանություն ==
Սակավաթիվ և վտանգված տեսակ է, որն ընդգրկված է ԲՊՄՄ Կարմիր ցուցակում և գնահատվում է որպես վտանգված տեսակ։
Ենթադրվում է, որ թվաքանակը կազմում է 40-60 բնադրող զույգ։ 8 առանձնյակ պահվում է Երևանի կենդանաբանական այգում, 73 առանձնյակ էլ Եվրասիական տարածաշրջանային ասոցիացիայի կենդանաբանական այգիներում։
Սպառնացող վտանգներից է գյուղատնտեսական և անտառային տնտեսություններում վնասատուների դեմ պայքարի նպատակով թունաքիմիկատների օգտագործումը, ապօրինի որսը և սպանելը, թակարդներով բռնելը և թակարդներում դրված կերով թունավորումը, ինչպես նաև կերային ռեսուրսների կրճատումը։
10 զույգը բնադրում են «Խոսրովի անտառ» և «Շիկահող» արգելոցներում, «Դիլիջան» և «Սևան» ազգային պարկերում։ Գրանցված է CITES-ի Հավելված 2-ում և Բեռնի կոնվենցիայի Հավելված 2-ում։


== Գիշանգղը եգիպտական հիերոգլիֆներում ==


== Ծանոթագրություններ ==