Զադի Սմիթ

Զադի Սմիթ, ծնունդով՝ Սադի Սմիթ (անգլ.՝ Zadie Smith, Sadie Smith, հոկտեմբերի 25, 1975(1975-10-25) կամ հոկտեմբերի 27, 1975(1975-10-27), Լոնդոն, Անգլիա), անգլիացի գրող։


== Կենսագրություն ==
Զադի Սմիթի ծննդյան անունը Սադի Սմիթ է։ Նա ծնվել է Բրենտում։ Սմիթի մայրը՝ Իվոնե Բեյլին (Yvonne Bailey) ծնունդով Ճամայկա կղզի-պետությունից էր։ 1969 թվականին տեղափոխվել էր Անգլիա։ Հայրը՝ Հարվի Սմիթը (Harvey Smith), անգլիացի էր։ 
Նախքան Իվոնա Բեյլիի հետ ամուսնանալը Հարվի Սմիթն իր առաջին ամուսնությունից ուներ որդի ու դուստր։ Զադին ծնվել է իր հոր երկրորդ ամուսնությունից։ Ընտանիքում ծնվել են իրենից փոքր երկու եղբայրները՝ ռեփեր և սթենդ ափ կատակերգու Դոկ Բրաունը (Doc Brown) և Լյուկ Սկիզը (Luc Skyz): Նրանք իրենց կարիերան կերտել են ռեփ երաժշտության մեջ։ 
Սմիթը փոքր տարիքից սիրել է չեչոտկա պարել, այնուհետև երաժշտական թատրոնում դերասանուհի է եղել։ Համալսարանում սովորելու տարիներին աշխատել է որպես ջազային երգչուհի։ Սմիթը ցանկացել է նաև աշխատել լրագրության ոլորտում։ 14 տարեկանում նա փոխել է իր «Սադի» անունը՝ վերցնելով «Զադի» կեղծանունը։ Դեռահասության տարիքում նա ծանր ապրումներ է ունեցել ծնողների բաժանման պատճառով։ 
Զադի Սմիթը ավարտել է Քեմբրիջի համալսարանը և ստացել «անգլիական գրականություն» մասնագետի որակավորում։ Դեռևս ուսանողական տարիներից սկսել է պատմություններ հրապարակել։ Գրել է էսսե գրականության, կինոյի և ժամանակակից երաժշտության վերաբերյալ։


== Գործունեություն ==
Զադի Սմիթը 1997 թվականին հրատարակչական աշխարհին է ներկայացրել անավարտ ձեռագիր «Սպիտակ ատամներ» վեպը։ Վեպի հրապարակման աճուրդի իրավունքը շահել է Խեմիշ Համիլթոն (Hamish Hamilton) հրատարակչական տունը: Սմիթը վեպի վրա աշխատանքն ավարտել է Քեմբրիջում սովորելու վերջին տարում։ Գիրքը լույս է տեսել 2000 թվականին և անմիջապես դարձել բեսթսելլեր։ Այն ստացել է միջազգային համբավ և արժանացել մի շարք մրցանակների։ Գրքի հիման վրա 2002 թվականին  անգլ.՝ Channel 4 ալիքը սերիալ է թողարկել։ Զադի Սմիթը հարցազրույցում խոստովանել է, որ իր առաջին գրքի շուրջ պտտվող խոսակցությունները հանգեցրել են ստեղծագործական ճգնաժամի։ 2002 թվականին լույս է տեսել Սմիթի երկրորդ վեպը՝ «Ինքնագրեր հավաքողը», որը խաղարկային հաջողություն է ունեցել, չնայած նրան, որ քննադատների կողմից այն ավելի սառն է ընդունվել, քան «Սպիտակ ատամներ» վեպը։


=== Վեպեր ===
2000 թվական «Սպիտակ ատամներ» (անգլ.՝ White Teeth), Կոստայի մրցանակ դեբյուտային վեպի համար
2002 թվական «Ինքնագրեր հավաքող» (անգլ.՝ The Autograph Man)
2005 թվական «Գեղեցկության մասին» (անգլ.՝ On Beauty) մտել է Բուքերյան մրցանակների մեջ, 2006 թվականին  արժանացել է Սոմերսեթ Մոեմի անվան անգլերեն գրականության մրցանակի և Գեղարվեստական գրականության կանանց մրցանակի։
2005 թվական «Մարթան և Հանվելը» (անգլ.՝ Martha and Hanwell)
2012 թվական անգլ.՝ NW
2013 թվական «Կամբոջայի դեսպանատուն» (անգլ.՝ The Embassy of Cambodia)
2016 թվական «Ռիթմի ժամանակ» (անգլ.՝ Swing Time)։


=== Պատմություններ ===
«Հանվելլը դժոխքում» (ռուս.՝ Хэнвелл в аду)
«Աղջիկը խոպոպով» (ռուս.՝ Девчонка с челкой)


=== Խոստովանություն ===
Զադի Սմիթի դեբյուտային վեպն անվանվել է նոր հազարամյակի առաջին գրական սենսացիա։ Նրա բոլոր երեք վեպերն էլ դարձել են բեսթսելլեր, որոնք արժանացել են մի շարք մրցանակների և թարգմանվել մի քանի լեզուներով։


=== Խաղ ===
«Ուիլեսդենի կինը» (անգլ.՝ The Wife of Willesden), 2019 թվական


=== Ճանաչում ===
2002 թվականին Սմիթն ընտրվել է Գրականության Թագավորական ընկերության անդամ։ 2004 թվականին մշակութային հետազոտողների BBC- ի հարցման արդյունքում ճանաչվել է բրիտանական մշակույթի ամենաազդեցիկ մարդկանց քսանյակում։
2003 թվականին նա ընդգրկվել է Գրանտայի՝ 20 լավագույն երիտասարդ հեղինակների ցանկում, ինչպես նաև 2013 թվականի ցուցակում։ Նա 2010 թվականի սեպտեմբերի 1-ին միացել է Նյու Յորքի համալսարանի «Ստեղծագործություն գրելու ծրագրին» որպես վարձված պրոֆեսոր։ Նրա «Սպիտակ ատամներ» վեպը ընդգրկվել է «Թայմ» ամսագրի մեջ՝ 1923 թվականից 2005 թվականների անգլերեն լավագույն 100 վեպերի շարքում։


== Մրցանակներ ==


== Հրատարակություն ռուսերեն լեզվով ==
«Սպիտակ ատամներ» 2005 թվական, էջ 672
«Ինքնագրեր հավաքող» 2006 թվական, էջ 494
«Գեղեցկության մասին» 2010 թվական, էջ 560
«Ժամանակի ռիթմ» 2018 թվական, էջ 510


== Նշումներ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Զեյդի Սմիթ. Խենթ են ինձ կոչում
Զադի Սմիթ (անգլ.) Internet Movie Database կայքում