Ցվետա Կարայանչևա

Ցվետա Վալչևա Կարայանչևա (անգլ.՝ Tsveta Valcheva Karayancheva, փետրվարի 25, 1968(1968-02-25), Bolyarovo, Յամբոլի մարզ, Բուլղարիա), բուլղարացի ինժեներ և քաղաքական գործիչ, որը եղել է Բուլղարիայի Ազգային ժողովի նախագահը 2017 թվականի նոյեմբերից մինչև 2021 թվականի մարտը։


== Վաղ կյանք, կրթություն ու վաղ գործունեություն ==
Ցվետա Վալչևա Կարայանչևան ծնվել է 1968 թվականի փետրվարի 25-ին Յամբոլի մարզի Բոլյարովո ավանում։ Սովորել է Քարջալիի մեքենաշինական քոլեջում, որից հետո ավարտել է Սոֆիայի տեխնիկական համալսարանի ինժեներության ու Նոր բուլղարական համալսարանի մենեջմենտի բաժինները։
Կարայանչևան աշխատել է  Քարջալիի «Ֆորմպլաստ» կոչվող պլաստմասսայե իրեր պատրաստող գործարանում, դարձել դրա գլխավոր դիզայներն ու գործարանի մենեջերը։ Աշխատել է նաև Ղրղզստանի արդյունաբերության ոլորտում։


== Քաղաքական գործունեություն ==
Կարայանչևան հանդիսանում է «Գերբ» կուսակցության անդամ և 2007 թվականին դարձել է Քարջալիի տարածաշրջանային համակարգողը։ 2009 թվականի խորհրդարանական ընտրություններում ընտրվել է Քարջալիի ընտրատարածքը ներկայացնող Ազգային ժողովի պատգամավոր։ Վերընտրվել է 2013, 2014 և 2017 թվականներին։ 2017 թվականի մայիսից մինչև նոյեմբեր եղել է խորհրդարանի հինգ փոխնախագահներից մեկը։
2017 թվականի նոյեմբերի 17-ին ընտրվել է խորհրդարանի նախագահ 138 կողմ, 3 դեմ ու 71 ձեռնպահ ձայներով։ Փոխարինել է Դիմիտար Գլաչևին, որը հրաժարական էր տվել «քաղաքական ցնցումներից» խուսափելու համար, երբ Բուլղարիան ստանձնել է Եվրամիության խորհրդի նախագահությունը։
2018 թվականի նոյեմբերին հովանավորել է Քրեական օրենսգրքում ընտանեկան բռնության դեմ ուղղված փոփոխությունը։ 2019 թվականի հունիսին պաշտոնական այցով եղել է Մոսկվայում։ 2020 թվականի մայիսի 9-ին COVID-19 համավարակին ի պատասխան արգելել է բոլոր պատգամավորների արտասահմանյան այցերը։ Մարտի 26-ին առաջարկել է, որ խորհրդարանը դադարեցնի կանոնավոր նիստերը և գումարվի միայն հրատապ կամ արտակարգ դրդապատճառների համար, իսկ նախարարներին ուղղված հարցերը լինեն բացառապես գրավոր։
Ի պատասխան 2020 թվականի սեպտեմբերին կառավարության դեմ բողոքի ցույցերի՝ Կարայանչևան ասել է․ «Իհարկե, մենք լեգիտիմ ենք։ Մենք այս իշխանությունը նվաճել ենք 2017 թվականին, երբ ընտրությունները կազմակերպել էր Ռումեն Ռադևի ժամանակավոր կառավարությունը»։ Նա ասել է, որ բողոքի ակցիաները ֆինանսավորվել են մաֆիայի կողմից, և որ լրագրողների մուտքը խորհրդարան չի վերականգնվի։ Կարայանչևան ավելի վաղ ասել էր, որ խորհրդարանում միայն պետական հաստատությունների ներկայացուցիչներին թույլ տալու որոշումը COVID-19-ի տարածումը կանխելու միջոցառումների մի մասն է կազմել։
2020 թվականի հոկտեմբերին խորհրդարանը քննարկել է Բուլղարիայի սոցիալիստական կուսակցության և «Իրավունքների և ազատությունների շարժման» 96 անդամների կողմից ներկայացված խնդրանքը՝ նրան հեռացնելու մասին, պատճառաբանելով, որ նա խախտել է օրենսդրական գործընթացի կանոնները և անտեղյակ է Սահմանադրությանը։ «Գերբ» խորհրդարանական խմբի փոխնախագահ Կրասիմիր Ցիպովը մերժել է խնդրանքը։
Կարայանչևան հրավեր է ուղարկել Եվրահանձնաժողով, Եվրոպայի խորհրդի խորհրդարանական վեհաժողով, Եվրոպայի անվտանգության և համագործակցության կազմակերպություն, «Ժողովրդավարություն իրավունքի միջոցով» Եվրոպական հանձնաժողով ու Կոռուպցիայի դեմ պայքարող պետությունների խումբ՝ արդարության մասին շահարկումներից հետո 2021 թվականի ընտրություններին դիտորդներ ուղարկելու համար։ 2021 թվականի հունվարին քննադատել է նախագահ Ռումեն Ռադևին 2021 թվականի ընտրական գործընթացի նկատմամբ վստահությունը խաթարող խոսակցությունների համար։ Նա վարչապետ Բոյկո Բորիսովի մերձավորներից է ու երբ լուրեր են տարածվել, որ Իսպանիայում նա հետաքննվում է փողերի լվացման համար, նա սկզբում դա հերքել է որպես «կեղծ լուրեր»։


== Անձնական կյանք ==
Ավելի քան երեսուն տարի ամուսնացած է Իլյա Կարայանչևի հետ, որին հանդիպել է դեռևս ուսանողության տարիներին։ Երկու թոռնիկների տատիկ է։ 2019 թվականի սեպտեմբերի 15-ին Խիտրինոյի մոտ Կարայանչևայի վարած մեքենան բախվել է մեկ այլ մեքենայի, որի վարորդը կորցրել էր կառավարումը։ Կարայանչևան կոտրված ողնաշարով և վնասված ողերով տեղափոխվել է հիվանդանոց։ Վարորդին մեղադրանք է առաջադրվել, սակայն գործը կարճվել է այն բանից հետո, երբ Կարայանչևան ցանկություն է հայտնել, որ նա չպատժվի։


== Ծանոթագրություններ ==