Չաուաս էկոլոգիական կայան

Չաուաս էկոլոգիական կայան (պորտ.՝ Estação Ecológica dos Chauás), էկոլոգիական կայան Բրազիլիայի Սան Պաուլու նահանգում։ Այն պաշտպանում է Ատլանտյան անտառի կենսաբազմազանության ծովածոցերի և ճահճուտների տարածքը ու մի քանի անհետացող տեսակների հայրենիքն է։ 


== Տեղագրություն ==
Չաուաս էկոլոգիական կայանը գտնվում է Սան Պաուլու նահանգի Իգուապի մունիցիպալիտետում։ Ունի 2700 հա տարածք։ Նահանգապետ Պաուլո Էգիդիո Մարտինսը 1978 թվականի սեպտեմբերի 26-ին արձակեց 12.327 հրամանագիրը Իգուապիում ազատ հողատարածքը գյուղատնտեսության պետական քարտուղարությանը փոխանցելու մասին։ Չաուաս էկոլոգիական կայանը ստեղծվել է 1987 թվականի փետրվարի 6-ի 26.719 հրամանագրով՝ ազատ հողերի այս տարածքում։ Արգելոցը խստորեն պաշտպանվում է և բաց չէ զբոսաշրջիկների համար։ 
Չաուաս էկոլոգիական կայանն ընդգրկում է Սան Պաուլու նահանգի ծայր հարավում գտնվող Իգուապի Կանանեա ծովածոցի համալիրի մի մասը։ Մոմունա և Կովուչու գետերը հոսում են էկոլոգիական կայանով, որոնք գտնվում են Ռիբեյրա դե Իգուապի գետի ավազանում։ Բաղկացած է գետահովիտներից ու փոքր տեռասներից։ Հյուսիսային ծայրում ավելի բարձր տարածք կա։ Չաուաս էկոլոգիական կայանն Ատլանտյան անտառ կենսոլորտային արգելոցի մի մասն է։ Էկոլոգիական կայանը Լագամար Մոզաիկի մի մասն է։


== Բուսական աշխարհ ==
Հազարավոր կիլոմետրերով ձգվող մանգլենիները, որոնք տարածվում են Պարանա նահանգի Պարանագուա քաղաքում, հանդիսանում են հարավ-ատլանտյան ծովային կյանքի կարևոր բուծման տարածքներ։ Լանջերի և առափնյա հարթավայրերի անտառները տեսակների մեծ բազմազանություն ունեն։ Բուսականությանը բնորոշ է ափամերձ հարթավայրում ու ճահիճներում աճող լայնատերև անտառը։ Այն հիմնականում ծածկված է բարձր ռեստինգային անտառով, որը հարուստ է բրոմելներով ու արմավենազգիներով։ Կա նաև Ատլանտյան անտառ բիոմի ողողատային խոնավ անտառը, այդ թվում՝ արմավենիները, լիաններն ու վերաբուսակները։ Կաքսետան աճում է Մոմունա գետի ափին։ Ողողված տարածքներում աճող այս ծառը ունի փափուկ փայտ, որն օգտագործվում է մատիտներ և կոշիկներ պատրաստելու համար։ Ժուսարան ևս վտանգված է։


== Կենդանական աշխարհ ==
Գետերը ջրային կրիաների ու լայնադունչ կոկորդիլոսների հայրենիքն են։ Կաթնասուններից նեոտրոպիկ ջրասամույրը և ջրախոզուկը ապրում են խոնավ վայրերում։ Ներկա է նաև պուման։ Բացահայտվել է թռչունների 220 տեսակ։ Ներառյալ՝ կապույտ բեբուկը (Chiroxiphia caudata), դեղին ոտքերով տինամը (Crypturellus noctivagus), բծավոր թևավոր լորն (Odontophorus capueira) ու հրավային տամանտուն (Tamandua tetradactyla): Քաղցրահամ ջրեր ունեցող ճահիճներին բնորոշ թռչուններից են ցախսարեկների նման թռչունները (Phleocryptes melanops)։ Վտանգի տակ հայտնված թռչնատեսակներն են՝ կարմրապոչ ամազոնը (Amazona brasiliensis), արակարին ու տինամը (Tinamus solitarius) ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
 (պորտուգալերեն) ESEC dos Chauás, ISA: Instituto Socioambiental, https://uc.socioambiental.org/uc/585432, վերցված է 2016-11-17 
«Estação Ecológica Chauas» (պորտուգալերեն), Ambiente Brasil, http://ambientes.ambientebrasil.com.br/unidades_de_conservacao/estacao_ecologica/estacao_ecologica_chauas.html, վերցված է 2016-11-17 
 (պորտուգալերեն) Estação Ecológica dos Chauás, Governo do Estado de São Paulo, արխիվացված  օրիգինալից 2016-11-17-ին, https://web.archive.org/web/20161117211944/http://www.saopaulo.sp.gov.br/conhecasp/turismo_turismo-ecologico_chauas, վերցված է 2016-11-17 
 (պորտուգալերեն) Estação Ecológica dos Chauás, Via Rural, արխիվացված  օրիգինալից 2016-11-17-ին, https://web.archive.org/web/20161117211645/http://br.viarural.com/servicos/turismo/estacoes-ecologicas-estaduais/estacao-ecologica-dos-chauas/default.htm, վերցված է 2016-11-17 
 (portuguese) Unidades de Conservação - Mosaico do Litoral Sul de São Paulo e do Litoral do Paraná - LAGAMAR, ICMBio, արխիվացված  օրիգինալից 2019-05-27-ին, https://web.archive.org/web/20190527203930/http://www.icmbio.gov.br/portal/mosaicosecorredoresecologicos/moscaicos-reconhecidos-oficialmente/49-menu-o-que-fazemos/1877-unidades-de-conservacao-mosaico-do-litoral-sul-de-sao-paulo-e-do-litoral-do-parana-lagamar, վերցված է 2016-09-19