Երվանդ Երզնկյան

Երվանդ Դավթի Երզնկյան (հունիսի 19, 1947(1947-06-19), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ կոմպոզիտոր, դիրիժոր, ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (2006), ՀՀ ժողովրդական արտիստ (2015)։


== Կենսագրություն ==

Երվանդ Դավթի Երզնկյանը ծնվել է 1947 թվականի հունիսի 19-ին Երևանում։ 

1954-1965 թվականներին սովորել է Երևանի Նելսոն Ստեփանյանի անվան թիվ 71 միջնակարգ դպրոցում։ Զուգահեռ ստացել է երաժշտական կրթություն Երևանի Սայաթ-Նովայի անվան երաժշտական դպրոցում
1969-1972 թվականներին Լևոն Մալխասյանի, Ալեքսանդր Զաքարյանի, Արմեն Թութունջյանի հետ նվագել է ջազ քառյակում, որին բախտ էր վիճակված առաջինը ներկայացնել հայկական ջազը Հայաստանի սահմաններից դուրս
1972 թվականից նվագել է Հայաստանի հեռուստատեսության և ռադիոյի Պետական կոմիտեի էստրադային-սիմֆոնիկ նվագախմբում՝ Մելիք Մավիսակալյանի ղեկավարությամբ
1974 թվականին ավարտել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի տեխնիկական կիբեռնետիկայի ֆակուլտետը։ Ուսանողական տարիներին լրջորեն զբաղվել է երաժշտությամբ, նվագել բաս-կիթառ՝ ինստիտուտի «Երազողներ» վոկալ-գործիքային նվագախմբում և 1967 թվականից «Պատանեկություն» համույթում
1974-1975 թվականներին ծառայել է խորհրդային բանակում, այնուհետև շարունակել աշխատանքը նվագախմբում
1978-1983 թվականներին սովորել է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի ստեղծագործական բաժնում՝ կոմպոզիտոր Էդգար Հովհաննիսյանի դասարանում
1984 թվականին դարձել է Հայաստանի կոմպոզիտորների միության անդամ
1986 թվականից առ այսօր աշխատում է նույն նվագախմբի գեղարվեստական ղեկավար և գլխավոր դիրիժոր
1997 թվականին Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայում ստեղծվեց էստրադային-ջազային երաժշտության ամբիոն, որը և ղեկավարում է առ այսօր
2009 թվականին ընտրվել է «Հայ հեղինակ» ՀԿ-ի հեղինակային խորհրդի նախագահ, որը ղեկավարում է առ այսօր
2013 թվականից դասավանդում է Խաչատուր Աբովյանի անվան մանկավարժական համալսարանումՀեղինակ է մի շարք սիմֆոնիկ, կամերային և էստրադային ստեղծագործությունների, որոնց զգալի մասը ընդգրկված են Հայաստանի ռադիոյի ոսկե ֆոնդում։ Մի շարք ֆիլմերի և թատերական բեմադրությունների երաժշտության հեղինակ է և բազմաթիվ կոմպոզիտորական մրցույթների դափնեկիր։


== Ստեղծագործական գործունեություն ==
Գրել է «Մուսա լեռ» պոեմը կոնցերտ սիմֆոնիկ նվագախմբի համար, լարային կվարտետ, ռոմանս ձայնի և թավջութակի համար, սոնատներ, էստրադային երգեր, կինո և թատերական երաժշտություն։
Հյուրախաղերով շրջագայել է Հունգարիայում, Գերմանիայում, Ֆրանսիայում, Իտալիայում, ԱՄՆ-ում։


=== Ստեղծագործությունների ցանկ ===
«Մուսա լեռ» սիմֆոնիկ պոեմ, 1983 թ., Ֆոնդային ձայնագրություն
Կոնցերտ սիմֆոնիկ նվագախմբի համար, 1981 թ.
Լարային կվարտետ, 198 թ., Ֆոնդային ձայնագրություն
Պիեսներ լարային քառյակի համար, 1979 թ.
Փողային կվինտետ, 2002 թ., Հրատարակված
Դուետ ֆլեյտայի և թավջութակի համար, 1987 թ.
Սոնատա սոլո ֆլեյտայի համար, 1988 թ.
Սոնատ սոլո հոբոյի համար, 1988 թ.
«Ցողե երկինք» ռոմանս ձայնի և թավջութակի համար	2002 թ., Ֆոնդային ձայնագրություն, հրատարակված
Մյուզիքլ Ե. Շվարցի «Վիշապ»-ը պիեսի հիման վրա, 1986 թ., Կատարված
Մյուզիքլ Ե. Շվարցի «Երկու նետ»-ը պիեսի հիման վրա, 1987 թ., Կատարված
Երաժշտություն Շարլ Պերոյի «Մոխրոտը» պիեսի հիման վրա, 1988 թ., Կատարված
Մյուզիքլ Հ. Կոտոյանի և Վալերի «Լուսանկարիչ» պիեսի հիման վրա, 1994 թ.
Երաժշտություն «Արձակուրդ ծովի մոտ» գեղարվեստական ֆիլմի համար, 1989 թ.
Երաժշտություն «Մոլորակ 888», մոլտֆիլմի համար, 1984 թ.
Պոպուրի «Սուրբ ծննդյան թեմաներով», նվագախմբային պիես սիմֆո-ջազ նվագախմբի համար, 1996 թ., Ֆոնդային ձայնագրություն
«Աշնանային օր», նվագախմբային պիես սիմֆո-ջազ նվագախմբի համար, 1985 թ., Ֆոնդային ձայնագրություն
«Էլեգիա», նվագախմբային պիես սիմֆո-ջազ նվագախմբի համար, 1987 թ., Ֆոնդային ձայնագրություն
«Հանդիպում», խոսք Գարիկ Բանդուրյանի, էստրադային երգ, 1989 թ., Ֆոնդային ձայնագրություն
«Ձմեռ պապի նվերը», խոսք Սուրեն Մուրադյանի, մանկական երգ, 1990 թ., Ֆոնդային ձայնագրություն
«Բարի գիշեր», խոսք Սուրեն Մուրադյանի, մանկական երգ, 1990 թ., Կատարված
«Գարնան կանչով», խոսք Սուրեն Մուրադյանի, մանկական երգ, 1984 թ., երիտասարդ կոմպոզիտորների համամիութենական մրցույթի մրցանակաբաշխության 3-րդ մրցանակ
«Գարնանային երգ», խոսք Լևոն Բլբուլյանի, մանկական երգ, 2005 թ., Ֆոնդային ձայնագրություն
«Բիզնեսմեն», խոսք Ս. Մարտիրոսյանի, էստրադային կատակերգ, 1997 թ., Կատարված, CD
«Սիրո գնացք», խոսք Բ. Դարիբալթայանի, էստրադային երգ, 1998 թ.	, Կատարված, CD
«Կանչ», խոսք Բ.Դարիբալթայան էստրադային երգ, 1998 թ., Կատարված, CD
«Հայաստան», խոսք Լևոն Բլբուլյանի էստրադային երգ, 2001 թ., Ֆոնդային ձայնագրություն
«Դու շողա հավերժ», խոսք Գարիկ Բանդուրյանի, երգ երգչախմբի համար, 2002 թ., Հրատարակված
«Հայոց վեհափառներին», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2002 թ., Ֆոնդային ձայնագրություն
«Խառնվել ենք,  ո՞ւր գնացե», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2002 թ., Ֆոնդային ձայնագրություն
«Չեմ բողոքի», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2002 թ., Ֆոնդային ձայնագրություն
«Սերդ սիրտս միշտ կվառի», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2003 թ., «Սայաթ-Նովա» մրցանակաբաշխության գլխավոր մրցանակ
«Հայրենիքի կանչ», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2004 թ., Ֆոնդային ձայնագրություն
«Վառվող կրակ», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2004 թ., Ֆոնդային ձայնագրություն
«Կյանք ես դու տալիս», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2004 թ., Ֆոնդային ձայնագրություն
«Նոր Նոյան Տապան», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2003 թ., «Սայաթ-Նովա» մրցանակաբաշխության պատվոգիր
«Աստված մեզ հայ է ծնել», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2005 թ., Կատարված, CD
«Մի խաղա սրտիս հետ այդպես», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2005 թ., Կատարված, CD
«Դու գերել ես իմ հոգին», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2005 թ., Կատարված, CD
«Կարոտ», խոսք Լևոն Բլբուլյանի, էստրադային երգ, 2005 թ., Կատարված, CD
«Կարոտ ունեմ սրտում պահած», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2006 թ., Կատարված, CD
«Հենց գնում եմ, կարոտում ես», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2006 թ., Կատարված, CD
«Դարդոտ խոսքեր», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2006 թ., Կատարված, CD
«Հայոց երգի իշխանուհի», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2006 թ., Կատարված, CD
«Դու էլ ինձ պես», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2007 թ., Կատարված, CD
«Հայոց երգի թագավոր», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ,	2006 թ., Կատարված, CD
«Հայ ոստիկանի քայլերգ», խոսք Գ. Շիրմազանի, 2006 թ., Կատարված
«Դու ինձ խոստացար», խոսք Մ. Բաղդասարյանի,	2006 թ., Կատարված, CD
«Դու իմ կյանքն ես», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, 2006 թ., Կատարված, CD
«Սերս քեզ լուսնի կամար», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, 2006 թ., Կատարված, CD
«Սիրում եմ քեզ անդադար», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2007 թ., Կատարված, CD
«Սիրո տենչ», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2007 թ., Կատարված, CD
«Դու սեր ես ինձ համար», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ,	2007 թ., Կատարված, CD
«Քայլում ենք միասին», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2007 թ., Կատարված, CD
«Վանա ծով», խոսք Մ. Բաղդասարյանի, էստրադային երգ, 2008 թ., Կատարված, CD
Երևանի «Պոլիտեխնիկի օրհներգ», խոսք Ա. Սահակյանի, 2008 թ., Կատարված, հրատարակված
Գեղեցիկ արվեստների ակադեմիայի օրհներգ, խոսք Է. Բարսեղյանի, 2008 թ., Կատարված, հրատարակված
«Բարի եթեր», խոսք Ա. Սահակյանի էստրադային երգ, 2008 թ., Կատարված, հրատարակված
«20 տարի անց», խոսք Ա. Վատյանի, 2008 թ., Կատարված
«Մոռացված երազ» խոսք Ա. Բարսեղյանի, 2009 թ., Կատարված
«Գարնան շունչ», խոսք Ա. Բարսեղյանի, 2009 թ., Կատարված


== Պարգևներ, կոչումներ և մրցանակներ ==
1970 թ. Համամիութենական ջազ փառատոնի դափնեկիր, Կույբիշև
1978 թ. Երիտասարդ կոմպոզիտորների համամիութենական մրցույթ, «Երրորդ մրցանակ», Մոսկվա
1988 թ. Սովետական միության «Մշակույթի հիմնադրամ», «Հատուկ մրցանակ», Մոսկվա
1996 թ. ՀՀ պաշտպանության նախարարության և Կոմպոզիտորների միության զինվորական երգի համատեղ մրցույթ, «Առաջին մրցանակ», Երևան
1999 թ. «Կռունկ» երգի փառատոնի դափնեկիր, Երևան
2002 թ. Բնության-հասարակության մասին գիտությունների միջազգային ակադեմիայի իսկական անդամ
2003 թ. «Սայաթ Նովա» երգի մրցույթ, «Գլխավոր մրցանակ», Երևան
2006 թ. ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ
2007 թ. ՀՀ մշակույթի նախարարության «Ոսկե մեդալ», Երևան
2008 թ. Երևանի Կառլ Մարքսի անվան պոլիտեխնիկական ինստիտուտի «Ոսկե մեդալ», Երևան
2008 թ. Հայկական միջազգային «Կարոտ» փառատոն, «Ոսկե մեդալ», Մոսկվա
2011 թ. Հայաստանի «Երաժշտական մրցանակաբաշխություն», «Հատուկ մրցանակ», Երևան
2013 թ. Երևանի քաղաքապետի «Ոսկե մեդալ»
2015 թ. ՀՀ ժողովրդական արտիստ
2015 թ. Երևանի պատվավոր քաղաքացի


== Համերգներ ==
1967 թ. Երևանի «Պատանեկություն» համույթ, Լեհաստան
1970 թ. Լ. Մալխասյանի քառյակ, Կույբիշև
1976 թ. Հայաստանի արվեստի վարպետների խումբ, Հունգարիա
1983 թ. Հայաստանի արվեստի վարպետների խումբ, Բուլղարիա, Գերմանիա
1985 թ. ԷՍՆ-ի մենակատարների համույթ, Արգենտինա
1987 թ. ԷՍՆ-ի մենակատարների համույթ, ԱՄՆ, Կանադա
1988 թ. ԷՍՆ-ի մենակատարների համույթ, Արգենտինա, Բրազիլիա, Ուրուգվայ
1989 թ. Էստրադային Սիմֆոնիկ Նվագախումբ, Ֆրանսիա
1990 թ. Հայաստանի երգիչներ, Ֆրանսիա
1991 թ. ԷՍՆ-ի մենակատարների համույթ, Արգենտինա, Բրազիլիա, Ուրուգվայ
1994 թ. ԷՍՆ-ի մենակատարների համույթ, Իտալիա
1995 թ. ԷՍՆ-ի մենակատարների համույթ, Իտալիա, Գերմանիա
2002 թ. Հեղինակային երեկո, ԱՄՆ
2007 թ. Հեղինակային համերգ, Երևան
2008 թ. Հեղինակային համերգ, Սիրիա
2009-2010 թթ. Համերգներ, Լիբանան, ԱՄՆ
2014 թ. Հեղինակային համերգ-երեկո, Երևան


== Հրատարակումներ ==
Զինվորական երգերի ժողովածու
Հայ կոմպոզիտորների ռոմանսներ «Ցողե երկինք» (ձայնի և թավջութակի համար)


== Ընտանիք ==
Հայր՝ Դավիթ Ավետիքի Երզնկյան, արվեստի վաստակավոր գործիչ, դիրիժոր
Մայր՝ Ջանիբեկյան Ցողիկ Գուրգենի, երաժիշտ
Կին՝ Տոնոյան Կարինե Մեսրոպի, ինժեներ-կիբեռնետիկ
Դուստր՝ Երզնկյան Զարուհի Երվանդի, ջազային երգչուհի
Թոռ՝ Զաքարյան Դավիթ Սամվելի, ջազային սաքսոֆոնահար


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Երվանդ Երզնկյանը Էյ Վի Փրոդաքշն կայքում