Մուսոնի

Մուսոնի, փոքր քաղաք Կանադայի Օնտարիո նահանգում։ Այն մտնում է Կոխրան շրջանի մեջ։ Բնակչությունն 2006 թվականի մարդահամարի արդյունքներով կազմել է 2006 մարդ։ Մուսոնին անվանում են «Արկտիկայի դարպասներ» (անգլ.՝ the Gateway to the Arctic):


== Աշխարհագրություն ==
Մուսոնի քաղաքը տեղակայված է Մուս գետի ափին, Ջեյմս ծոցի ափից 19 կմ հարավ։ Մուսոնի նավահանգիստը Օնտարիոյի միակ նավահանգիստն է, որի ափերը ծովային, աղի ջրերով են ողողվում։


=== Կլիմա ===
Մուսոնին ունի խոնավ ցամաքային կլիմա (Կյոպպենի կլիմաների դասակարգում), տաք ամառներով և ցուրտ ձմեռներով։ Մուսոնիում երբևէ գրանցված ամենաբարձր ջերմաստիճանը եղել է 37,8 °C (100 °F), 1975 թվականի հուլիսի 31-ին։ Երբևէ գրանցված ամենացուրտ ջերմաստիճանը եղել է −48.9 °C (−56 °F), 1935 թվականի հունվարի 24-ին։
Միջին տարեկան տեղումները կազմում են մոտավորապես 682 միլիմետր (26,9 դյույմ), իսկ միջին տարեկան ձյան տեսքով տեղումները` մոտավորապես 213 սանտիմետր (83,9 դյույմ)։ Ժամանակ առ ժամանակ կարող է տեղի ունենալ ուժեղ ամպրոպ։ Մուսոնին նախկինում ունեցել է ենթարկտիկական կլիմա՝ տարեկան միջին ջերմաստիճանը -1,3 °C (29,7 ° F), սակայն գլոբալ տաքացման պատճառով այդ ջերմաստիճանը բարձրացել է։


== Պատմություն ==

Մուսոնին հիմնադրվել է 1903 թվականին փարիզյան «Revillon Frères» (անգլ.՝ Revillon Brothers) ընկերության կողմից, որպես առևտրային բազա` այս տարածաշրջանում իր հիմնական մրցակցի` Հուդզոնի ծոցի ընկերության (անգլ.՝ Hudson's Bay Company, HBC), հետ մրցելու համար։ Չնայած սրան, ռաջին վերաբնակիչներն այստեղ հայտնվել են երեք տարի շուտ` 1900 թվականին։
1872 թվականին այստեղ հայտնվեց անգլիական եկեղեցու ծխական համայնքը։
1932 թվականին Մուսոնիում կառուցվեց երկաթուղի։ 1961 թվականից մինչև 1975 թվականը ընկած ժամանակահատվածում քաղաքի տարածքում կար ռազմական ավիաբազա։
1968 թվականին Մուսոնին ստացավ միջհամայնքային տարածքի կարգավիճակ (անգլ.՝ unorganized territory)։ 2000 թվականին Մուսոնիի կարգավիճակը բարձրացվեց մինչև փոքր քաղաքի (անգլ.՝ town)։ Հրամանագիրն ուժի մեջ մտավ 2001 թվականի հունվարի 1-ից։ Հենց այդ ժամանակ էլ նոր քաղաքն ունեցավ առաջին քաղաքապետն ու քաղաքային խորհուրդը։


== Տեղական իշխանություն ==
Մուսոնիի քաղաքապետը Վիկտոր Միտչելն է։ Նա գլխավորում է նաև քաղաքային խորհուրդը, որի անդամ բացի իրենից համարվում են ևս 4 անձ՝ Ռոբերտ Գրեվելը, Սանդրա Լինկլեյթերը, Արթուր Մակքոումը և Պոլին Սեքքենին։
Տեղացիների հետաքրքրությունները Օնտարիոյի օրենսդիր ժողովում ներկայացնում է Ժիլ Բիսսոնը (անգլ.՝ Gilles Bisson), Կանադայի խորհրդարանում՝ Չարլի Ագնուսը (ընտրվել է Թիմմինզ-Ջեյմս Բեյ (անգլ.՝ Timmins—James Bay) ընտրատարածքից)։


== Բնակչություն ==
2006 թվականի մարդահամարի համաձայն Մուսոնիի բնակչությունը 2006 մարդ է եղել։ 2010 թվականի գնահատմամբ քաղաքի բնակչություն թիվը մոտավորապես աճել է մինչև 3500 մարդ։ Համեմատության համար նշենք, որ 2001 թվականի մարդահամարի տվյալներով այստեղի բնակչությունը եղել է 936 մարդ։


== Տրանսպորտ ==

Մուսոնին նշվում է, որպես «a major transportation hub for Ontario’s Far North» (հիմնական տրանսպորտային հանգույց Օնտարիոյի հեռավոր հյուսիսում)։
2020 թվականի դրությամբ «MV Niska 1» լաստանավը գործում էր Մուսոնիի և Մուս Ֆակտորի կղզու միջև՝ փոխադրելով ուղևորներ և տրանսպորտային միջոցներ։
Քաղաքը հանդիսանում է Հյուսիսային Օնտարիո երկաթգծի վերջնակետը։ Կոխրան քաղաքի շրջկենտրոնից մինչև Մուսոնի կարելի է հասնել «Polar Bear Express» գնացքով։
Մուսոնիում կա օդանավակայան, որի չվերթները սպասարկում է «Air Creebec» ընկերությունը։ Օդանավակայանի մակերեսը 212 հեկտար է։
Քաղաքում կա նաև ջրային օդանավակայան։ Բացի սրանից սառցե ճանապարհ կա, որը իրար է կապում Մուսոնի և Մուս Ֆակտորի քաղաքները, իսկ ձմեռնուղին ապահովում է կապը Ֆորտ Օլբանիի հետ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Նշումներ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Moosonee. Community profile» (pdf) (անգլերեն)։ Wakenagun Community Futures Development Corporation։ 1999։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-05-15-ին։ Վերցված է 2011-08-09