armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Հիթ Սլեյտեր

Հիթ Ուոլես Միլլեր III (անգլ.՝ Heath Wallace Miller III, ծնվ.՝ հուլիսի 15, 1983(1983-07-15), Փայնվիլ, Արևմտյան Վիրջինիա, ԱՄՆ), ամերիկացի պրոֆեսիոնալ ըմբշամարտիկ (ռեստլեր)։ Ներկա պահին հանդես է գալիս «WWE» կազմակերպության «Smackdown» ապրանքանիշում՝ Հիթ Սլեյտեր (Heath Slater) ռինգային անվամբ։
Կարիերայի ընթացքում մեկ անգամ նվաճել է Smackdown թիմային տիտղոսը (Ռայնոյի հետ), ինչպես նաև երեք անգամ ճանաչվել է WWE թիմային չեմպիոն (Ջասթին Գեբրիելի հետ)։ Եղել է «Nexus», «The Corre» և «3MB» խմբավորումների անդամ։ Հայտնի նաև «Florida Championship Wrestling» նախկին կրտսեր առաջնությունում ունեցած ելույթներից, որտեղ 1-ական անգամներ ճանաչվել է FCW Ֆլորիդայի ծանրքաշային, FCW հարավային ծանրքաշային և FCW թիմային չեմպիոն։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Էջը WWE.com կայքում(անգլ.)
Էջը IMDb կայքում(անգլ.)
Շախմատային օլիմպիադա 2008

Շախմատային 38-րդ օլիմպիադան տեղի է ունեցել 2008 թվականի նոյեմբերի 12-ից նոյեմբերի 25-ը Գերմանիայի Դրեզդեն քաղաքում։
Թիմերը բաղկացած են 4 խաղացողներից (գումարած մեկ պահեստային)։ Մրցաշարն անցկացվել է շվեյցարական մրցակարգով, 11 փուլով։
Մրցաշարին մասնակցել է 146 թիմ (Գերմանիան ներկայացրել է 3 թիմ)։
Մրցաշարին մասնակցել է ընդհանուր թվով 729 մասնակից (243 գրոսմայստեր, 132 միջազգային վարպետ, 81 ՖԻԴԵ-ի վարպետ, 22 սպորտի վարպետ)։ Նաև մասնակցել են կանայք՝ 1 գրոսմայստեր, 1 միջազգային վարպետ, 1 ՖԻԴԵ-ի վարպետ։
Խաղացվել է 3024 պարտիա։


== Արդյունքների աղյուսակ ==
Մ - տեղը արդյունքների աղյուսակում
Բ - Բուխգոլցի գործակից
Միավոր - բոլոր հավաքած միավորները (1- շախմատիստի հաղթանակ, ½- ոչ-ոքի, 0- շախմատիստի պարտություն)
Կո - ոչ պաշտոնական թիմային միավոր (2- հաղթանակ թմին, 1- ոչ ոքի, 0- պարտություն)
Կ - լրացուցիչ ցուցանիշներ։


== Ծանոթագրություններ ==
Քյոշք (Գավառի գավառ)

Քյոշք, գյուղակ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Գավառի գավառակում։ Գտնվում էր Դիզա ավանից 22 կմ հարավ-արևմուտք, Գավառ գետի ձախակողմյան վտակներից մեկի հովտում։


== Բնակչություն ==
1901 թվականին ուներ 3 տուն քուրդ բնակիչ։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Պինդ ընկույզ։ Հիանալի օր է մեռնելու համար

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Պինդ ընկույզ (այլ կիրառումներ)«Պինդ ընկույզ։ Հիանալի օր է մեռնելու համար» (անգլ.՝ A Good Day to Die Hard), ռեժիսոր Ջոն Մուրի ֆիլմերից, որի գլխավոր դերերը մարմնավորում են Բրյուս Ուիլիսը, Ջեյ Քորթնին, Մերի Էլիզաբեթ Ուինսթեդը, Պատրիկ Ստյուարտը, Մեգալին Էչիկանվոկեն, Յուլիա Սնիգիրը, Կոուլ Հաուզերը, Ամորի Նոլասկոն, Նիկոլետ Բարաբասը, Մայք Դոպուդը։


== Սյուժե ==
Մաքլեյնը գալիս է Մոսկվա, որպեսզի բանտից ազատի իր որդուն, որը նույնպես վատ «պինդ ընկույզ» չէ, որքան որ իր լեգենդար հայրը։ Նրանք երկուսով կարողանում են տակն ու վրա անել այնտեղի հանցագործական որջերից մեկը, բայց նույնիսկ սառը դատողությունը և անհավանական կամքի ուժը չի կարող օգնել Մաքլեյններին հաղթանակ տանելու գործում, քանի որ նրանք հաշվի չեն առել ռուսական բյուրոկրատիան և կամայականությունները։
Միջազգային մասշտաբի աղետի վտանգ է ծագում և դրա համար էլ հայրն ու որդին մի կողմ են գցում հանցագործության դեմ պայքարի մեթոդներում իրենց ունեցած տարաձայնությունները և սկսում են համագործակցել միմյանց հետ։ Իհարկե, էլ ինչ պատմություն առանց ճակատագրական գեղեցկուհու, որն ի վիճակի է անգամ խելքահան անել ամենակայուն տղամարդուն։ Հուսահատ և հանդուգն թոկից փախած Իրինան պաշտում է մոտոցիկլետով մրցավազքերը և կարողանում է վիրտուոզ ձևով շախմատային պարտիաներ անցկացնել։ Նենգամիտ սրահերը չափից դուրս շատ բան գիտի, և դա նրան թույլ է տալիս կատարելու անկանխատեսելի «ձիով քայլը»։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պինդ ընկույզ։ Հիանալի օր է մեռնելու համար(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
«Պինդ ընկույզ։ Հիանալի օր է մեռնելու համար»(ռուս.) ֆիլմը ԿինոՊոիսկ կայքում։
Թորսա

Թորսա (վրաց.՝ თორსა), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մարզի Խոբի շրջանում։


== Դիրք ==
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 10 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Խոբիից հեռու է 10 կմ։


== Բնակչություն ==
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 535 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==
Սան Պոլ դե Մար

Սան Պոլ դե Մար (իսպ.՝ San Pol de Mar), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Մտնում է Կատալոնիա ինքնավար համայնքի մեջ՝ Բարսելոնա պրոինցիայում։ Գտնվում է Մարեսմե շրջանում։ Զբաղեցնում է 7,49 կմ² մակեերես։ Բնակչությունը կազմում է 4904 (2007 թվական)։


== Ժողովրդագրություն ==


== Տեսարժան վայրեր ==
Տորե Մարտինայի աշտարակ (Torre Martina)
Սենտ Պաու եկեղեցի (Iglesia de Sant Pau)
Սենտ Ժաումե եկեղեցի (Iglesia de Sant Jaume)
Կան Պլանիոլի տուն (Can Planiol)


== Քույր քաղաքներ ==
Անդորրա լա Վելյա (Andorra la Vella)։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղում ==
Información de la Generalitat de Catalunya Archived 2007-09-29 at the Wayback Machine. (կատ.)
Página web del Ayuntamiento de Sant Pere de Riudebitlles Archived 2008-02-21 at the Wayback Machine. (կատ.)
Información del Institut d'Estadística de Catalunya (կատ.)
Información del Institut d'Estadística de Catalunya
Página web del Ayuntamiento (իսպ.)
http://www.poblesdecatalunya.cat/municipi.php?m=082359 Patrimonio arquitectónico de Sant Pol de Mar (en catalán) (իսպ.)
Ձամպոնե

Ձամպոնե  (իտալերեն՝ zampone՝ «տոտիկներ»), իտալական Մոդենա քաղաքի ազգային ուտեստ, համեմված խոզի միս։ Ձամպոնեն Իտալական հայտնի կերակրատեսակ է։
Սովորաբար մատուցվում է Ամանորի նախօրեին ոսպի հետ։


== Պատմություն ==
1510 թվականին՝ Միրանդոլա քաղաքի շրջափակման օրերին, սպառվել էր երշիկների արտադրման համար նախատեսված խոզի աղիները, բայց միսն ու ճարպը բավարարում էին։ Այդուհետև բնակիչները որոշեցին երևան հանել խոզի տոտիկները և լցոնեն այն։ Պատերազմից հետո աս կերակրատեսակը չանհետացավ և ավելին՝ ձեռք բերեց ժողովրդականություն։


== Պատրաստում ==
Խոզի թիակների, այտերի միսը աղում են, ավելացնում են համեմունքներ։ Ստացած զանգվածը լցոնում են խոզի հետևի տոտիկներից առանձնացված մաշկի մեջ՝ պահպանելով տոտիկի ձևը։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ձամպոնեի պատրաստման կանոնները Archived 2012-08-18 at the Wayback Machine.
Օգնի (գյուղ, Ռազդոլնոյեի շրջան)

Օգնի (ուկրաիներեն՝ Вогні, Ղրիմի թաթարերեն՝ Bay Oğlu Qıpçaq), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Ռազդոլնոյեի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Բայ-Օղու-Կիպչակ։
2001 թվականի տվյալներով Օգնի գյուղում բնակվում էր 676 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Իմ ընկեր լուսացույցը

Իմ ընկեր լուսացույցը (ռուս.՝ Мой приятель светофор), խորհրդային կարճամետրաժ նկարված մուլտֆիլմ, որը նկարահանվել է 1978 թվականին։ Ռեժիսոր Ֆաինա Եպիֆանովան ստեղծել է կրթական մուլտֆիլմ, որը երեխաներին պատմում է ճանապարհային երթևեկության կանոնների մասին։ Գայլի կերպարը շատ նման է «Դե, սպասիր» մուլտֆիլմի գայլի կերպարին։ Մուլտֆիլմը նկարահանվել է Էկրան ստեղծագործական միությունում, տևողությունը 8 րոպե է։


== Սյուժե ==
Մուլտֆիլմը պատմում է ճանապարհային երթևեկության կանոնների մասին։ Ամբողջ ֆիլմի ընթացքում Գայլը միշտ վազում է Նապաստակի հետևից` ամբողջ ընթացքում ճանապարհին ընկնելով անհարմար իրավիճակների մեջ։ Վերջում նրան «Շտապ օգնության» մեքենայով տանում են երկու սպիտակ արջ-բուժակներ։


== Հեղինակներ ==
Ռեժիսոր` Ֆաինա Եպիֆանովա
Սցենարի հեղինակներ` Սոֆյա Պրոկոֆևա, Հենրիխ Սապգիր
Բեմադրող նկարիչ` Բորիս Ակուլինիչև
Կոմպոզիտոր` Միխայիլ Զիվ
Օպերատոր` Էռնստ Գաման


== Դերերը հնչյունավորել են ==
Ալեքսանդր Գրավե` Փիղ, Գայլ, Շուն
Վսևոլդ Աբդուլով


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Էկրան» ստեղծագործական միավորում
Արտոս (այլ կիրառումներ)

Արտոս, կարող է վերաբերել՝

Արտոս - լեռ Հայկական լեռնաշխարհում, Հայկական Տավրոս լեռնային համակարգում, Վանա լճից հարավ
Արտոս - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Կամախի գավառակում
Ժողովածու (2215)

Ժողովածու (2215), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 2215 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 18-րդ դար։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 21X16,5 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 114 թերթից։ Գրված է միասյուն, նոտրգիրով։ Կազմը` կաշվեպատ տախտակ դրոշմազարդ։


== Բովանդակություն ==
Սիմ․ Երևանցւոյ Քարոզք։
Պաղտասարի Դպրի Յաղագս տրամաբանութեան։


== Ծանոթագրություններ ==
Կոստաս Սիմիտիս

Կոստաս Սիմիտիս (հուն․՝ Κωνσταντίνος Σημίτης, հունիսի 23, 1936(1936-06-23), Պիրեյոս, Հունաստան), հույն քաղաքական գործիչ, Հունաստանի նախկին վարչապետ։ 1996-2004 թվականներին Համահունական սոցիալիստական շարժման առաջնորդ։


== Կենսագրություն ==
Սիմիտիսը ծնվել է 1936 թվականի հունիսի 23-ին, Պիրեյոսում։ Նա Գերմանիայի Մարբուրգի համալսարանում սովորել է իրավունք, իսկ Լոնդոնի տնտեսագիտության դպրոցում՝ տնտեսագիտություն։ Ամուսնացած է Դաֆնի Արկադիուի հետ, ունի երկու դուստր։ Որպես պրոֆեսոր իր դասախոսական գործունեությունը սկսել է Գերմանիայի Կոնստանցայի համալսարանում։
1965 թվականին վերադարձել է Հունաստան։ Ակտիվ մասնակցություն է ունեցել երկրում ռազմական ռեժիմի դեմ պայքարին (1967-1974), դատապարտվել է 2 տարվա ազատազրկման։ 1969 թվականին լքել է երկիրը և տեղափոխվել Գերմանիա։ Նրա կինը երկու ամիս անցկացրել է ճաղերի հետևում։ 1970 թվականին Սիմիտիսը դարձել է Գերմանիայում ստեղծված Համահունական ազատագրական շարժման անդամ։
1974 թվականին վերադարձել է Հունաստան և դարձել Համերկրային սոցիալիստական շարժում կուսակցության հիմնադիրներից մեկը։ Նա ընտրվել է կուսակցության գործադիր բյուրոյի և կենտրոնական կոմիտեի անդամ։ 1977 թվականից պրոֆեսոր էր Աթենքի Պանդիոն համալսարանում։ 1981 թվականի ընտրություններում տարած հաղթանակից հետո նշանակվել է գյուղատնտեսության նախարար։ Տարբեր ժամանակներում եղել է ազգային Էկոնոմիկայի, կրթության և արդյունաբերության նախարարներ։
1996 թվականի հունվարի 18-ին Անդրեաս Պապանդրեուի պաշտոնաթողությունից հետո, նա Համերկրային սոցիալիստական շարժման խորհրդարանական խմբի կողմից ընտրվել է վարչապետ։ Նույն թվականի հունիսի 30-ին Համերկրային սոցիալիստական շարժման 4-րդ համագումարում, Սիմիտիսն ընտրվեց կուսակցության նախագահ։ Կուսակցությունը հաղթեց 1996 թվականի սեպտեմբերի 22-ի խորհրդարանական ընտրություններում, և Սիմիտիսը կրկին ընտրվեց վարչապետ։ Հինգերորդ Կոնգրեսում (1999) կրկին ընտրվել է կուսակցության նախագահ։ 2000 թվականի ապրիլի 9-ի ընտրություններում Սիմիտիսը և իր կուսակցությունը հաղթեցին ձայների շատ չնչին տարբերությամբ։ 2001 թվականի հոկտեմբերին կուսակցության 6-րդ համագումարում Սիմիտիսը վերընտրվել է կուսակցության նախագահ։
2004 թվականի հունվարի 7-ին Կոստաս Սիմիտիսը հայտարարեց կուսակցության նախագահի պաշտոնից իր հրաժարականի մասին։ 2004 թվականի փետրվարի 8-ին Գեորգիոս Պապանդրեուն ընտրվեց կուսակցության նախագահ։ Չնայած Պապանդրեուի ժողովրդականությանը, 2004 թվականի մարտի 7-ի ընտրություններում հաղթել է պահպանողական «Նոր ժողովրդավարություն» կուսակցությունը, և վարչապետ է դարձել Կոստաս Կարամանլիսը։
Կոնստանտինոս Սիմիտիսը 2003 թվականի առաջին կեսին Եվրոպական խորհրդի նախագահն էր` որպես Հունաստանի վարչապետ։
2009 թվականին Կոստաս Սիմիտիսը հայտնվել է Հունաստանում «Siemens» ընկերության հետ կոռուպցիոն սկանդալի կենտրոնում։ 2011 թվականի հունվարին խորհրդարանական քննչական հանձնաժողովը հրապարակել է Սիմիտիսի գլխավորած կառավարության նախկին նախարարների քրեական պատասխանատվության վերաբերյալ հանձնարարականները։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ով ով է ՆԱՏՕ-ում, Կոստաս Սիմիտիս (անգլ.)
Կոստաս Սիմիտիս (հուն.)
Դիզդար

Դիզդար, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Արճեշի գավառակում։ Գտնվում էր Արճեշ քաղաքից 25-26 կմ հարավ-արևմուտք, Վանա լճի հյուսիսային ափին, սարավանդի վրա, այգեվետ վայրում։


== Բնակչություն ==
Գյուղը նախկինում եղել է զուտ հայաբնակ։ XX դարի սկզբին ուներ 12 տուն քուրդ բնակիչ։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Մինչև XX դարի սկզբները պահպանվել էր գյուղի հայկական եկեղեցին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ռատնիցա

Ռատնիցա (ռուս.՝ Ратница), գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Կիրովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2011 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 12 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Հալշտատ

Հալշտատ (գերմ.՝ Hallstatt, բավ․՝ Hoistod), կոմունա Ավստրիայում, Վերին Ավստրիա դաշնային հողում։
Մտնում է Գմունդեն շրջանի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 788 մարդ (2014)։ Զբաղեցնում է 60 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդը՝ 40709։
Հալշտատյան մշակույթի կենտրոնը ՅՈւՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության հուշարձան է։ Տեղակայված է Հալշտատի լճի դժվարամատչելի ալպյան տեղանքում։


== Պատմություն ==

Հալշտատի աղի հանքերն ամենահինն են Եվրոպայում․ շահագործվում են ավելի քան 3 հազար տարի։ Բնակավայրի մասին տեղեկություններ գրավոր աղբյուրներում հայտնվել են 1311 թվականին։ Միջնադարյան Հալշտատի պատմության մասին գրեթե ոչինչ չի պահպանվել, քանի որ գտնվում էր կապի ուղուց բավականին հեռու։
1595 թվականից լուծվող աղը աշխարհի ամենահին խողովակաշարով տեղափոխվում է Էնբենզե, որը գտնվում է Հալշտատից 40 կմ հեռավորության վրա։


== Սովորույթներ ==
Չնայած իր պատկառելի տարիքին՝ բնակավայրի զարգացումը սահմանափակվում է լճի և ժայռերի միջև տարածությամբ։ Այդ իսկ պատճառով Հալշտատում կա հողի սուր պակաս, այդ թվում նաև գերեզմանոցի։ Յուրաքանչյուր 10 տարին մեկ մահացածների ոսկորները դուրս են բերվում հողից, կեղտազրկում են, գրանցվում (նրանց վրա նշվում է անունը, մասնագիտությունը և մահացածի մահվան թվականը) և դրվում են տեղի մատուռում՝ հանրային ցուցադրման։ Ազատված տարածքում իրականացվում են նոր թաղումներ։


== Չինական կրկօրինակ ==
2012 թվականին Գուանդուն նագանգի Լոյան քաղաքում Մինիմետալս հանքարդյունաբերական և մետաղների ընկերությունը կառուցել է գյուղի կրկնօրինակը։ Շինարարությունը կազմել է մոտավորապես 700-940 միլիոն ԱՄՆ դոլլար։
2013 թվականին այնտեղ անշարժ գույքի գինը կազմել է 240-600 000 եվրո, ավելի թանկ, քան օրիգինալ Հալշտատի միջնադարյան տները։


== Պատկերասրահ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք (գերմ.)
Պոդոլսկի (այլ կիրառումներ)

Պոդոլսկի, կարող է վերաբերել՝

Պոդոլսկի - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իգլինսկի շրջանի կազմում։
Պոդոլսկի - խուտոր Ռուսաստանի Կրասնոդարի երկրամասի Ապշերոնսկի շրջանի կազմում։
Կումա (այլ կիրառումներ)

Կումա, կարող է վերաբերել՝

Կումա - գետ Հյուսիսային Կովկասում, սկիզբ է առնում Մեծ Կովկասի Ժայռոտ լեռնաշղթայի հյուսիսային լանջերից, կորչում Մերձկասպյան դաշտավայրում՝ չհասնելով Կասպից ծով
Կումա - գյուղ Էստոնիայի Ռապլամաա նահանգի Կեհտնա շրջանում
Ժովտնևոե (գյուղ, Վլադիմիր-Վոլինի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԺովտնևոեԺովտնևոե (ուկրաիներեն՝ Жовтневе), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Վլադիմիր-Վոլինի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1952 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Ժովտնևոե գյուղում բնակվում էր 626 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1,96 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 0,32 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Սանդու շրջան

Արևելյան Ֆուլադու (անգլ.՝ Fulladu East [Ֆուլադու Իսթ]), Գամբիայի Հանրապետության 37 շրջաններից մեկը, որը գտնվում է երկրի արևելյան մասում տեղակայված Վերին գետ մարզում։ Սանդուն հյուսիսում սահմանակցում է Սենեգալի հետ։ Բնակչությունը 2013 թվականի տվյալներով կազմում է 107,442 մարդ։


== Տես նաև ==
Գամբիայի վարչական բաժանում
Էրիխ ֆոն Մանշթայն

Էրիխ ֆոն Մանշթայն (գերմ.՝ Erich von Manstein, նոյեմբերի 24, 1887, Բեռլին, Պրուսիայի թագավորություն – հունիսի 10, 1973, Իքինգ, Բավարիա, Գերմանիայի Ֆեդերատիվ Հանրապետություն, գերմանացի գեներալ-ֆելդմարշալ, Առաջին և Երկրորդ համաշխարհային պատերազմների մասնակից։
Գեներալ-ֆելդմարշալ Պաուլ ֆոն Հինդենբուրգի եղբորորդին է։ Առավել հայտնի է եղել որպես ստրատեգ և ոչ գերմանական գեներալական կազմի (գեներալիտետի) ֆորմալ առաջնորդ։ Եղել է Գերդ ֆոն Ռունդշտեդտի հրամանատարության գտնվող «Հարավ» բանակային խմբի շտաբի պետը և 1939 թվականին մասնակցել է Լեհաստանի գրավմանը։
Նա առաջադրել է Ֆրանսիա ներխուժելու հիմնական պլանի մտահղացումը։ 1944 թվականին պաշտոնից ազատվել է Երրորդ Ռայխի ֆյուրեր Ադոլֆ Հիտլերի հետ շարունակ տարաձայնությունների պատճառով։ Պատերազմի ավարտից հետո դատապարտվել է բրիտանական դատարանի կողմից՝ 18 տարի ազատազրկմամբ։ 1953 թվականին բանտից ազատվել է՝ առողջական խնդիրերի պատճառով։
Դրանից հետո Արևմտյան Գերմանիայում աշխատել է որպես ռազմական խորհրդական։


== Վաղ տարիներ ==
Ծնվել է Բեռլինում՝ գերմանացի գեներալ Ֆրից Էրիխ ֆոն Լևինսկիի ընտանիքում։ Ծնվելու պահից հետո միանգամից որդեգրվել է գեներալ Գեորգ ֆոն Մանշթայնի կողմից, ով եղել է Ալբրեխտ Գուստավի որդին։
Երբ ծնվել է Էրիխը, գեներալ Լևինսկին հեռագիր է ուղարկել Մանշթայնին և այնտեղ գրել.

Մանշթայնի 16 տոհմական հաջորդական նախնինները եղել են պրուսա-գերմանական կամ ռուսական բանակի գեներալներ։ 1900-1902 թվականներին Էրիխը սովորել է կադետական դպրոցում, 1902-ից 1906 թվականներին՝ ռազմական ուսումնարանում։
1906 թվականի մարտից ծառայել է 3-րդ պրուսիական հետևակային գվարդիական գնդում՝ ֆենրիխի կոչումով։ 1907 թվականին ստացել է գերմանական բանակի լեյտենանտի կոչում։ 1913-1914 թվականներին եղել է ազատ ունկնդիր ռազմական ակադեմիայում։


== Առաջին համաշխարհային պատերազմ ==
1914 թվականի հուլիսի 28-ին բռնկված Առաջին համաշխարհային պատերազմի ընթացքում Էրիխը եղել է 2-րդ գվարդիական պահեստային գնդի գումարտակի համհարզը (ադայուտանտ)՝ լեյտենանտի կոչումով։
Կռվել է Բելգիայում, ապա նաև Էստոնիայում, Սերբիայում և Լեհաստանում, որտեղ էլ 1914 թվականի նոյեմբերին ծանր վնասվել է։
1915 թվականին ստանում է կապիտանի կոչում։ Ծառայել է համհարզ 12-րդ բանակի շտաբում, իսկ հետո՝ 2-րդ և 1-ին գենշտաբերում՝ որպես սպա։
Վերդենի ճակատամարտից հետո (1916, փետրվարի 21–դեկտեմբերի 18) եղել է 4-րդ հեծելազորային դիվիզիայի զորահրամանատարը։ 1918 թվականի մայիսին զբաղեցրել է նույն պաշտոնը 213-րդ հարվածային հետևակային դիվիզիայում։
Առաջին համաշխարհային պատերազմի ավարտից հետո (նոյեմբերի 11, 1918) պարգևատրվել է Երկաթե խաչով, 1-ին (հոկտեմբեր, 1914) և երկրորդ աստիճանի (նոյեմբերի, 1915), ինչպես նաև Պրուսիայի ասպետական խաչով (1918)։


== Երկրորդ համաշխարհային պատերազմ ==


=== Արևմտյան ճակատ ===
Լեհաստանի պատերազմի ընթացքում (1939 թվական, սեպտեմբեր-հոկտեմբեր) եղել է «Հարավ» բանակային խմբի շտաբի պետը՝ գեներալ-լեյտենանտի կոչումով։
Ստացել է 1-ին և 2-րդ աստիճանի երկաթե խաչի պարգև (Կրկնակի)։ 1940 թվականի փետրվարից եղել է 38-րդ բանակային կորպուսի զորահրամանատարը՝ հետևազորի գեներալի կոչումով (1940 թվականի հունիսի 1-ից)։
Հենց Մանշթայնը առաջարկեց այն միտքը, որ անհրաժեշտ է տանկային հարված հասցնել Արդենյան լեռների ուղղությամբ։


== Նշումներ ==


== Ծանոթագրություններ ==
(6947) Էնդրյուդևիս

(6947) Էնդրյուդևիս (անգլ.՝ Andrewdavis), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1981 թվականի մարտի 1-ին Շելտ Բասի կողմից Սայդինգ Սփրինգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,397846 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,2451 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,5506 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1356,22 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,265443 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,88° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(6947) Էնդրյուդևիս աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Վարդան Բունի

Վարդան Գևորգի Բունի (Բունիաթյան, (փետրվարի 15 (փետրվարի 27), 1888, Վաղարշապատ - հունիսի 5, 1960, Երևան), հայ խորհրդային կոմպոզիտոր։ ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1952)։


== Կենսագրություն ==
Վարդան Բունիաթյանը ծնվել է Վաղարշապատում։ Նրա հայրը՝ Եգոր Բունիաթյանը, եղել է Էջմիածնի մայր տաճարի փորագրիչներից։ Սովորել է Գևորգյան ճեմարանում, նրան դասավանդել է Խաչատուր Աբովյանի որդին՝ Վարդան Աբովյանը։ Երգել Կոմիտասի երգչախմբում։ Հավաքել և մշակել է ժողովրդական երգեր ու պարեղանակներ։ Գրել է երգեր, գործիքային պիեսներ, խմբերգեր, որոնցից հայտնի է «Սասունցի Դավիթ» էպիկական երգաշարը (ժողովրդական գործիքների նվագախմբի նվագակցությամբ)։ 1908 թվականից կազմակերպել և ղեկավարել է երգչախմբեր, վոկալ-գործիքային անսամբլներ, համերգներով հանդես եկել Հայաստանում, Ռուսաստանի հայաշատ կենտրոններում։ Ժողովրդական գործիքների նվագախմբի հնչունածավալն ընդարձակելու և սիմֆոնիկ նվագախմբին մոտեցնելու նպատակով ստեղծել է սազի, թառի, քամանչայի, քամանի, թութակի, բլուլի, դուդուկի և զուռնայի ռեգիստրային տարատեսակներ, որոնք արժանացել են Ալեքսանդր Սպենդիարյանի դրվատանքին։ Բունիի «Արևելյան վերակառուցված սիմֆոնիկ նվագախումբը» գործել է Երևանում, 1925-1936 թվականներին։ Բունիի երաժշտական գործիքները օգտագործվում են Դաղստանում և Տաջիկստանում, նմուշները պահվում են Սանկտ Պետերբուրգում (թատրոնի, երաժշտության և կինեմատոգրաֆիայի ինստիտուտի թանգարան)։


== Ծանոթագրություններ ==
Տարվա եղանակների ընկերություն

Տարվա եղանակների ընկերություն (ֆր.՝ «La société des saisons»), գաղտնի հեղափոխական կազմակերպություն, որ գործել է Փարիզում 1837-1839 թվականներին։
Հիմնադրել են Օգյուստ Բլանկին, Արման Բարբեսը և Մարտին Բեռնարը Հուլիսյան միապետությունը վերացնելու, հանրապետություն հաստատելու նպատակով։ 1830-ական թվականների սկզբի գաղտնի այլ ընկերությունների համեմատ «Տարվա եղանակների ընկերությունը» առավել հետևողականորեն է պաշտպանել հավասարապաշտական-հեղափոխական գաղափարները։ 1839 թվականին կազմակերպությունն ունեցել է ավելի քան հազար անդամ, հիմնականում բանվորներ և արհեստավորներ։
Տուրունդա

Տուրունդա, գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի երկրամասում, Ալթայի Հանրապետությունում։ Գետաբերանը տեղակայված է Կատուն գետի ձախ ափով՝ 412 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 18 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Բիա գետն է, գետի ենթաավազանը Բիա և Կատուն գետերն են։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 13010100312115100004158
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 115100369
Ավազանի կոդը - 13.01.01.003
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 15
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 1


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Սվեն-Օլոֆ Վալդոֆֆ

Սվեն-Օլոֆ Վալդոֆֆ (շվեդերեն՝ Sven-Olof Walldoff, մայիսի 2, 1929, Լերբեկ, Էրեբրու, Շվեդիա - հունիսի 10, 2011, Գյոտեբորգ), շվեդ կոմպոզիտոր, դիրիժոր, դերասան։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1929 թվականի մայիսի 2-ին Լլերբեկկ գյուղում (շվեդերեն՝ Lerbäck), Ասքերսունդ քաղաքի մոտ (շվեդերեն՝ Askersund) կենտրոնական Շվեդիայում։ 1950-ականների կեսերին սկսեց պրոֆեսիոնալ կերպով զբաղվել երաժշտությամբ, այդ ժամանակահատվածում խաղացել է ֆիլմերում որոշ էպիզոդային դերերում։ Հետագայում կարողացավ ստեղծել սեփական երգչախումբը(Sven-Olof Walldoffs Orkester), որով մտնում էր հայտնի շվեդ արտիստների շարքերը, ներառելով խմբում Բրիթ Բորգին, Լենա Անդերսոնին և այն ժամանակ դեռ երիտասարդ Ագնետա Ֆելթսկոգին։
1960-ականների սկզբում գրել է երգեր ֆիլմերի համար։ 1969 թվականին Någon att älska ֆիլմի (որը նաև հայտնի է Inga II և The Seduction of Inga անվանումներով) երաժշտության վրա աշխատելիս, Վալդոֆֆը համագործակցել է Բյորն Ուլվեուսի և Բեննի Անդերսենի հետ։ Եվ չնայած Բյորնի և Բեննի առաջին աշխատանք «She's My Kind of Girl»-ը (երգի սաունդթրեք է դարձած և հետագայում հրապարակված որպես դուետի սինգլ), սկզբում ոչ այնքան հաջողված էր թվում, սակայն դա չխանգարեց Վալդոֆֆի համագործակցությանը նրանց հետ. նա մասնակցություն է ունեցել։ Եվ երբ երկու տարի անց Անդերսսոնին և Ուլվեուսին օգնություն էր հարկավորRing Ring ալբոմի թողարկման համար, օգնության հասավ հենց նույն Վալդոֆֆը։ Ուստի տարօրինակ չէ, որ երբ 1974 թվականի ապրիլի 6-ին ABBA խումբը «Waterloo» եգով Բրայթոնում հաղթանակ տարավ Եվրատեսիլ մրցույթում, երգչախուբը ղեկավարում էր հենց Սվեն-Օլոֆ Վալդոֆֆը։
Խմբի ելույթը չհիշվեց ամենավերջին հերթին շնորհիվ նրա, որ դիրիժորը «լի էր» Նապոլեոնով, երգի տեքստի բառերի ալլյուզիայով։
Սվեն-Օլոֆ Վալդոֆֆը մահացել է Գյոտեբորգում 83 տարեկանում, 2011 թվականի հունիսի 10-ին։


== Ծանոթագրություններ ==
Ոսկեղնիկ շիկավուն

Ոսկեղնիկ շիկավուն (լատ.՝ Hemerocalis fulva), շուշանազգիների ընտանիքին պատկանող բազմամյա կոճղարմատավոր բույս է։ Վայրի վիճակում տարածված է Չինաստանում և Հեռավոր Արևելքում։ Բարձրությունը հասնում է մինչև 1 մետրի, ծաղկակիր ցողունը զուրկ է տերևներից, ծաղիկները խոշոր են, մուգ նարնջագույն։ Ունի նաև լիաթերթիկ ծաղկավոր և շերտավոր գունավորված տերևներով այլատեսակներ։ Տերևները գծանման են, սրածայր, ուղղաձիգ կամ աղեղնաձև թեքված։ Պահանջկոտ չէ աճման պայմանների նկատմամբ․ գերադասում է հումուսով հարուստ բավականին խոնավ հողեր։ Լուսասեր է, սակայն լավ է աճում նաև կիսաստվերում։ Կոճղարմատները մշտապես դեպի վեր են աճում, ուստի և անհրաժեշտ է հողով դրանք մշտապես ծածկել,  3-4 տարին մեկ անգամ ամռան վերջում վերատնկել՝ կոճղարմատների մի մասն օգտագործելով բազմացման նպատակով։ Կարելի է բազմացնել նաև սերմերով` ցանքը կատարելով աշնանը կամ գարնանը ստրատիֆիկացիայից հետո։ Մեր հանրապետությունում մեծ կիրառում ունի (բացառությամբ բարձր լեռնային շրջանների) որպես հեշտ բազմացվող և դեկորատիվ բարձր արժանիքներ ունեցող ծաղկաբույս։ Կարելի է օգտագործել լանդշաֆտային ոճի ծաղկադեկորատիվ բոլոր ձևավորումներում, հատկապես միքսբորդերներում, եզրաշերտերում, գազոնի ֆոնի վրա՝  խմբերով, քարապարտեզներում, ջրամբարների ու գետակների ափերին և այլն։ Միանգամայն պիտանի է նաև կտրած ծաղիկներ ստանալու համար, որոնք կարելի է օգտագործել ինչպես ծաղկեփնջերում, այնպես էլ ծաղկակոմպոզիցիոն վերադաշնակումներում։


== Ծանոթագրություններ ==
Առաքինության և արատի այլաբանություն (Վերոնեզե)

«Առաքինության և արատի այլաբանություն»  (իտալերեն՝ Allegory of Virtue and Vice), Վերածննդի դարաշրջանի իտալացի նկարիչ Պաոլո Վերոնեզեի կտավ, որը վրձնել է 1565 թվականին՝ յուղաներկով, կտավի վրա։ Չափերը կազմում է 219х170 սմ։ Նկարն այժմ պահվում է Նյու Յորքի Ֆրիկի հավաքածուի մեջ (ԱՄՆ)։ Այս լայնածավալ այլաբանական նկարը պատկերում է Հերկուլեսի ընտրությունը առաքինության և արատի միջև՝ կտավում մարմնավորված երկու կանանց կողմից, որոնք ֆիզիկապես քաշում են նրան տարբեր ուղղություններով։


== Նկարագրություն ==
Կտավի կոմպոզիցիայում կարող է թվալ, որ Առաքինությունը հաղթել է Հերկուլեսի համար պայքարում, սակայն Արատը պատռել է նրա գուլպաները և դեռևս ձգում է իր ձեռքը դեպի նա։ Արատի  փեշի ետևում թաքնված է դաշույնը և Սֆինքսի արձանը։ Բեմի վերևում գտնվող քարե շարքի վրա (նկարի վերին ձախ անկյունում) գտնվում է գրություն, որն ասում է. «[HO]NOR ET VIRTUS/[P]ՕՍՏ MORTE FLORET» (պատիվն ու առաքինությունը ծաղկում են մահից հետո)։ Նկարի այլաբանությունը կայանում է արատի նկատմամբ առաքինության գերազանցության մասին բարոյական ուղերձի հաղորդման մեջ։
Ալեգորիայի ժանրը հակադրվում է Վերոնեզեի Հայտնի նկարների հետ, որոնք նվիրված են պատմական և աստվածաշնչյան սյուժեներին, ինչպիսիք են «ամուսնությունը Գալիլեայի Կանայում»։ Այս աշխատանքը, «Իմաստության և ուժի այլաբանության» հետ միասին, որը նույնպես ընդգրկված է Ֆրիկի հավաքածուի մեջ, համարվում է Վերոնեզեի առաջին աշխատանքը  այս ոճով։


== Պրովենանս ==
«Առաքինության և արատի այլաբանություն»-ը և «Իմաստության և զորության այլաբանություն»-ը ճամփորդել են դրանց ստեղծման պահից ի վեր՝ փոխելով բազմաթիվ հայտնի տերերի և հավաքածուների։ Դրա պատճառով շատ գիտնականներ ենթադրել են, որ Վերոնեզեն դրանք ստեղծել է որպես զույգ նկարներ։ 1970 թվականին Էդգար Մանհոլն առաջին գիտնականն էր, ով առաջ էր քաշել այն վարկածը, որ դրանք պարզապես գրված էին միևնույն ժամանակ և զույգ չէին։ 2000-ական թվականներին Մետրոպոլիտեն թանգարանում մասնագետների կողմից անցկացված հետազոտությունը հաստատել է այդ գաղափարը ։
Վենետիկում իր ստեղծման պահից ի վեր այս նկարը հասցրել է լինել Սուրբ Հռոմեական կայսրության կայսր Ռուդոլֆ II-ի, Շվեդիայի թագուհի Քրիստինայի, Օդեսալչիի ընտանիքի սեփականությանը, Ֆիլիպ II Օռլեանսկու հայտնի հավաքածուի մի մասը, իսկ հետո անցել է տարբեր անգլիացիների և արվեստի գործերի առևտրականների ձեռքերով՝ նախքան Ֆրիկի հավաքածուի մեջ հայտնվելը, որտեղ պահվում է մինչ օրս։


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
David Rosand, Painting in Sixteenth-Century Venice: Titian, Veronese, Tintoretto, 2nd ed 1997, Cambridge UP 0521565685
The Frick and La Serenissima: Arts from the Venetian Republic
Վերենչանկա

Վերենչանկա (ուկրաիներեն՝ Веренчанка), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Զաստավնայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Վերենչանկա գյուղում բնակվում էր 3 701 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Վալդենսներ

Վալդենսներ (լատ.՝ valdenses, հայտնի էին նաև «Լիոնի աղքատներ» անունով), կրոնական շարժում միջնադարյան Եվրոպայում։ XII դարի վերջին քառորդին վալդենսների շարժումը սկզբնավորվել է Հարավային Ֆրանսիայի չքավոր գյուղացիության և արհեստավորների մեջ, այնուհետև տարածվել Հյուսիսային Իտալիայում, Գերմանիայում, Չեխիայում, Իսպանիայում։
Շարժման հիմնադիրն ու անվանադիրն է լիոնցի վաճառական Պիեռ Վալդոն, որի հիմնած (1176 թ.) «կատարյալներ» կոչվող համայնքը ուխտել է ձերբազատվել ընտանիքից ու մասնավոր սեփականությունից, չմտահոգվել գալիք օրերի մասին։ Ավելի ուշ ձևավորված «հավատացյալների» համայնքը պահպանել է ընտանիքն ու սեփականությունը։
Վալդենսների աղանդն իր մեջ պարունակում էր կաթոլիկ եկեղեցու և ֆեոդալական շահագործման դեմ հասարակական-քաղաքական բողոքի տարրեր։ Վալդենսների ուսմունքը շատ ընդհանրություններ ունի կաթարների, մասնավորապես՝ ալբիգոյցիների ուսմունքի հետ։ Գոյություն ունեցող աշխարհը համարում էին չարի ծնունդ, պապին անվանում էին սատանայի տեղապահ, մերժում կաթոլիկ հոգևորականությունը, խաչի երկրպագությունը, մկրտությունը և այլն։ Կոչ էին անում վերականգնել քրիստոնեության նախնական սկզբունքները, համայնքի անդամների միջև հավասարությունը, քարոզում էին ոչ թե ընդունված լատիներենով, այլ մայրենի լեզուներով։
Վալդենսների ուսմունքը դատապարտել է Լատերանի IV տիեզերական ժողովը (1215 թ.)։ Սեքստոս IV պապը (XV դ.) խաչակրաց դաժան արշավանք է ձեռնարկել նրանց դեմ։ Վալդենսների համատարած կոտորածներն ու հալածանքները կրկնվել են 1545 թ., 1655 և 1865 թթ.-ին։ Վալդենսների փոքրաթիվ խմբեր տակավին գոյատևում են Ֆրանսիայում, Շվեյցարիայում և Իտալիայում։ Վալդենսյան եկեղեցին համարում է իրեն բողոքական եկեղեցիների ճյուղերից մեկը՝ հարելով կալվինիզմին։


== Ծանոթագրություններ ==
Հայաստան (այլ կիրառումներ)

Հայաստան եզրը կարող է վերաբերել.


== Աշխարհագրություն ==
Պատմական Հայաստան, պատմաաշխարհագրական տարածք, որն ընդգրկում է Հայկական լեռնաշխարհը։
Մեծ Հայք, հայկական պետություն հելլենիստական շրջանում և վաղ միջնադարում, ինչպես նաև Պատմական Հայաստանի մասերից մեկը։
Փոքր Հայք, հայկական պետություն հելլենիստական շրջանում և վաղ միջնադարում, ինչպես նաև Պատմական Հայաստանի մասերից մեկը։
Կիլիկիայի հայկական թագավորություն, հայկական պետություն միջնադարում, ինչպես նաև Պատմական Հայաստանի մասերից մեկը։
Հայաստանի Հանրապետություն, պետություն Հարավային Կովկասում (1991-ից)։
Հայաստանի Հանրապետություն, պետություն Հարավային Կովկասում (1918-1920)։
Հայկական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետություն, հանրապետություն ԽՍՀՄ կազմում (1920-1991)։


== Մշակույթ ==
Հայաստան, հայազգի նկարչուհի Ջեքի Ղազարյանի՝ Հայոց ցեղասպանության 100-ամյա տարելիցին նվիրված կտավ։
Հայաստան, հրատարակչություն է Երևանում։


=== Թերթեր ===
Հայաստանի Հանրապետություն, Հայաստանի Հանրապետությունում լույս տեսնող օրաթերթ։ Ստեղծվել է ՀՀ Գերագույն խորհրդի 1990 թվականի սեպտեմբերի 6-­ի որոշմամբ։
Հայաստան, երկշաբաթաթերթ, ապա՝ ամսաթերթ։ Լույս է տեսել Լոնդոնում 1888-92 թթ., հայերեն և ֆրանսերեն։
Հայաստան, ազգային, գրական, քաղաքական կիսաշաբաթաթերթ, հետագայում՝ շաբաթաթերթ։ Լույս է տեսել 1915 թվականին, 1919-1920 թվականներին՝ Սոֆիայում, 1920-1925 թվականներին՝ Պլովդիվում։
Հայաստան, Հայաստանի ազատագրության հայ գաղտնի բանակի պաշտոնաթերթ։
Հայաստան, օրաթերթ, լույս է տեսել 1920 թվականի դեկտեմբերի 5-ին Երևանում։
Հայաստան, հասարակական-քաղաքական օրաթերթ։ Կրում էր «Անդրանիկի օրգան» տիտղոսագիրը։ Լույս է տեսել 1917-1918 թթ․-ին, Թիֆլիսում։


== Կազմակերպություններ ==
Հայաստան համահայկական հիմնադրամ, Հայաստանի հիմնադրամ, առաքելությունն է համահայկական համակարգի ձևավորումը


== Այլ ==
Հայաստան, հայկական իգական անուն։
Christmas Interpretations

Christmas Interpretations, Սուրբ ծննդյան ալբոմ, թողարկել է «Boyz II Men» խումբը 1993 թվականին։ Մի քանի երգեր գրել են խմբի անդամները և լեյբլի հովանավորները՝ Brian McKnight և այլն։


== Երգերի ցանկ ==
«Silent Night (Intro)»
«Let It Snow» при участии Brian McKnight
«Share Love»
«You’re Not Alone»
«A Joyous Song»
«Why Christmas»
«Cold December Nights»
«Do They Know»
«Who Would Have Thought»
«Silent Night»
Կյուրեղի և Մեթոդիոսի անվան Բուլղարիայի ազգային գրադարան

Կյուրեղի և Մեթոդիոսի անվան Բուլղարիայի ազգային գրադարան (բուլղար․՝ Национална библиотека „Свети Свети Кирил и Методий“), Բուլղարիայի մայրաքաղաք Սոֆիայում գտնվող ազգային գրադարան։


== Պատմություն ==
Գրադարանը հիմնադրվել է 1875 թվականի ապրիլի 4-ին։ 1878 թվականին ստացել է ազգային գրադարանի կարգավիճակ։ 1924 թվականին գրադարանին է միավորվել Բուլղարիայի ազգային վերածնունդ արխիվը։
Գրադարանը կոչվում է Կյուրեղ և Մեթոդիոս լուսավորիչների անունով։
Գրադարանի ներկայիս շենքն ընդգրկված է Սոֆիայի հուշարձանների շարքում։ Շենքի նախագիծը կազմել են բուլղարացի ճարտարապետներ Իվան Վասիլյովի և Դիմիտր Ցոլովի ճարտարապետական թիմերը։ Շենքը կառուցվել է 1940-1953 թվականներին։


== Հավաքածու ==
Բացի հիմնական ֆոնդերը, գրադարանն ունի 11 հատուկ հավաքածու։

Սլավոնական և օտարալեզու ձեռագրերի հավաքածու
Հին, հազվագյուտ և թանկարժեք հրատարակումների հավաքածու
Բուլղարիայի պատմական արխիվի հավաքածու
Արևելյան բաժնի հավաքածու
Քարտերի և գրաֆիկայի հավաքածու
Կառավարական հրապարակումների պաշտոնական հավաքածու
Երաժշտական հավաքածու
Բուլղարիայի գրականության հավաքածու
Օտարերկրյա գրքերի և պարբերականների հավաքածու
Տեղեկատվական հավաքածու
Գրադարանային գործի բնագավառի հատուկ հավաքածու


=== Արժեքավոր հավաքածու ===
Սլավոնական ձեռագրեր, 11-19-րդ դարերի 1700 բնօրինակներից կազմված հավաքածու
9-19-րդ դարերի հունական և օտարերկրյա շուրջ 200 հուշարձաններ
Արևելյան ձեռագրեր, 11-19-րդ դարերի 3,100 արաբական, 500 օսմանյան, 150 պարսկական կոդավորումներ
Օսմանական, արաբական և պարսկական փաստաթղթերի տարբեր արխիվներ արևելյան արխիվի և նոր թուրքական արխիվի հավաքածուներում 328 առանձին ֆոնդերում, 15-20-րդ դարեր, հավաքածուներն ընդգրկում են ավելի քան 500,000 միավոր, 714 գրանցումներ (մատյաններում)
Հազվագյուտ, արժեքավոր, հին տպագրություն, 15-20-րդ դարերի 300 000 ծավալով հավաքածու՝ ներառյալ մինչև 1878 թվականի բուլղարական վերածննդի մամուլը
Արևելքի հին տպագիր գրքեր, շուրջ 2000 ծավալի արաբերեն, թուրքերեն և պարսկերեն հավաքածու, 1593 թվականից մինչև 20-րդ դար
Բուլղարիայի պատմական արխիվ, 1.5 միլիոն ծավալով 700 առանձին արխիվային աշխատանքներ՝ 18-րդ դարի սկզբից մինչև 20-րդ դարի հեղափոխականների, տնտեսական, մշակութային, հանրայի բնագավառի ներկայացուցիչների
80 000 նմուշից կազմված դիմանկարների և լուսանկարների հավաքածու


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայքը
Գրադարանի վեբ կատալոգը Archived 2004-09-24 at the Wayback Machine.
Արևելյան հավաքածուի բաժին
Տիգրան Ա (Արտաշեսյան արքայատոհմ)

Տիգրան Ա, (մ.թ.ա. մոտ 181 – մ.թ.ա. 95), Մեծ Հայքի Արտաշեսյան թագավոր մոտ մ.թ.ա. 115 թվականից։ Արտաշես Ա–ի որդին։ Հաջորդել է ավագ եղբորը՝ Արտավազդ Ա–ին։ Մովսես Խորենացին նրան հիշատակում է Տիրան անունով։
Տիգրան Ա–ի գործունեության վերաբերյալ տեղեկությունները սակավ են ու կցկտուր։ Հայտնի է, որ Արտաշես Ա–ի օրոք վարել է Հայաստանի արևմտյան զորավարությունը։ Արտավազդ Ա–ի հետ դավով սպանել է կրտսեր եղբորը՝ քրմապետ Մաժանին։ Անզավակ Արտավազդ Ա–ի օրոք կարգվել է գահաժառանգ։ Տիգրան Ա գահակալել է համեմատաբար խաղաղ ժամանակաշրջանում։ Ապահովելով երկրի անկախությունն ու անվտանգությունը՝ զարկ է տվել տնտեսական զարգացմանը, հատել դրամներ։
Տիգրան Ա–ի անունով պահպանվել են պղնձյա դրամներ, որոնց մի երեսին դրոշմված է նրա դիմանկարը՝ հայկական թագով, դեմքով դեպի ձախ, իսկ հակառակ երեսին՝ կենաց ծառի, Արամազդ աստծո պատկերները։ Ըստ ավանդության, Տիգրան Ա մահացել է ճանապարհորդության ժամանակ։ Նրան հաջորդել է որդին՝ գերությունից ազատված Տիգրան Մեծը։


== Արտաշեսյան հարստություն ==

Արտաշեսյան արքաայտոհմը Հայաստանում կառավարել է 2 դար։ Նրա հիմնադիրը՝ Արտաշես Ա-ն, իշխանությունը օրինական դարձնելու նպատակով իրեն ներկայացնում էր Երվանդունիների ներկայացուցիչ՝ որդի Զարեհի, Երվանդյան։ Իրականում նա հիմնադրել է նոր թագավորական հարստություն։
Չհարմահալ և Բախտիարի

Չհարմահալ և Բախտիարի նահանգը (պարսկերեն՝ استان چهارمحال و بختیاری) Իրանի Իսլամական Հանրապետության նահանգներից մեկն է։


== Աշխարհագրություն ==
Նահանգի կենտրոնը Շահրեքորդ քաղաքն է։ Շահրեքորդը գտնվում է Սպահան քաղաքից 97 կմ դեպի հարավ-արևմուտք։ Սպահանում է գտնվում Սբ. Ամենափրկիչ վանք Archived 2017-02-20 at the Wayback Machine. ը (Նոր Ջուղա)։
Նահանգի մակերեսը 16532 քկ է։ Չհարմահալ և Բախտիարին՝ Իրանի կենտրոնական բարձրավանդակի լեռնային շրջաններից է։ Բախտիարի Զարդ քուհը (հայերեն՝ Դեղին սար) 4222 մետր բարձրությամբ նահանգի ամենաբարձր գագաթն է։ Նահանգի կարևոր քաղաքներն են՝ Շահրեքորդը, Բորուջենը, Հաֆշեջանը, Ֆառոխշահրը և Լորդեգանը։ Հյուսիսից և արևելքից հարևան է Սպահան, արևմուտքից՝ Խուզեսթան, հարավից՝ Քոհքիլուէ և Բոյեր-Ահմադ և հյուսիս-արևմուտքից Լոռեսթան նահանգներին։


== Տեսարժան վայրեր ==
Նահանգի տեսարժան վայրերից են.-

Ջղախորի լճակ
Շալամզարի աղբյուր
Քուհռանգի աղբյուր
Աթաշգահ ջրվեժ
Դառեյէ Էշղ ջրվեժ
Փիռ ղառԵվ այլն։


== Ժողովրդագրություն ==
2011 թ. դրությամբ նահանգի բնակչության թիւը եղել է 895263 հոգի։
Ըստ 2010 թ. տեղի ունեցած ուսումնասիրման, Չհարմահալ և Բախտիարի նահանգում ապրում են բախտիյարիներ (56.3%), ֆարսեր (30.5%), ղաշղայի թուրքեր (12.1%) և այլ (0.6%)։ 0.5% պատասխանել են, թե չգիտեն, թե ինչ էթնիկ խմբի են պատկանում կամ չեն պատասխանել հարցումին։ Չհարմահալ և Բախտիարի նահանգի ժողովուրդը հիմնականում բաղկացած է երկու մասից՝ չարմահալցիներ և բախտիյարցիներ։


== Չարմահալ նահանգի հայազգի բնակչություն ==
Շահ Աբբաս Ա. կազմակերպած բռնագաղթի հետևանքով 17-րդ դարից սկսյալ հայերը բնակություն են հաստատել Չհարմահալ և Բախտիարի նահանգում։
Ըստ Առաքել Դավրիժեցու հայերը Չհարմահալ և Բախտիարի նահանգ են բռնագաղթեցվել Մեծ Հայքի Բասեն գավառից։ Հայերը հատկապես հաստատված են եղել նահանգի արևելյան շրջաններում, ընդորում Շահրեքորդ և Բորուջեն քաղաքներում և այդ քաղաքների շրջակա գյուղերում։ Ներկայիս մատահաշիւ հայեր են ապրում այնտեղ։ Նահանգի հայաբնակ գյուղերից կարելի է հիշատակել Սիրաք, Լիւասյան, Գիշնիգան, Գյանդուման, Ահմադաբադ, Վաստիգան, Շալամզար, Մամուքա, Մահամռա, Ներքին Քոնարք, Վերին Քոնարք, Աղբուլաղ գյուղերը։


== Այլ ==
Չարմահալ բառը որոշ աղբյուրներում և հեղինակների մոտ գրվում է նաև Չհարմհալ ձևով։
Հայերենում տարածված է նաև Չարմահալ գավառ ձևակերպումը՝ որպես հոմանիշ նահանգի։


== Տես նաև ==
Հայերը Չարմահալում


== Գրականություն ==
Իրանի Չհարմհալ գավառը, Ավ. Քահ. Եդգարյան, 1963 թ., Տպարան Անի, Թեհրան
Յարութիւն Թ. Տէր Հովհանեանց, Պատմութիւն Նոր Ջուղայու որ յԱսպահան, հատոր առաջին, Նոր Ջուղա, 1880
Առաքել Դաւրիժեցի, Գիրք պատմութեանց, Եւ վերակացութեամբ Տեառն Ոսկանայ Երևանցւոյ բանի սպասաւորի, Յամսթէլօդամ, Տպ. Սբ. Էջմիածին և Սուրբ Սարգիսի զօրավար, 1669


== Ծանոթագրություններ ==
Audacious

Audacious–ը ամերիկացի ռեփեր Քափքեյքի դեբյուտային ստուդիական ալբոմն է, որը թողարկվեց 2016 թվականի կոկտեմբերի 14–ին։ Սրան նախորդել են երկու միքսթեյփներ՝ S.T.D (Shelters to Deltas) և Cum Cake ։ Քափքեյքը ալբոմը թողարկել է ինքնուրույն։ Ալբոմի առաջին սինգլն է «Picking Cotton»–ը։


== Թողարկում և գովազդում ==
Սեպտեմբերին The Fader էլեկտրոնային ամսագիրը թողարկեց Քափքեյքի հետ անցկացված հարցազրույցը, որտեղ վերջինս քննարկում էր իր սպասվող ալբոմը, որը կլիներ «բռնաբարության և ամեն ինչի մասին»։
2016 թվականի հոկտեմբերի 11–ին Քափքեյքը Ինստագրամյան իր էջում ներբեռնեց լուսանկար, որտեղ պատկերված էր ալբոմի երգացանկը։ Օրեր անց՝ հոկտեմբերի 14–ին, ալբոմը թողարկվեց Spotify–ում, Apple Music–ում և Google Play–ում, սակայն ոչ SoundCloud–ում՝ ի տարբերություն իր նախկին միքսթեյփների։


== Կոմպոզիցիա ==
«Lgbt» երգը էլեկտրոնիկ երգ է։ Ալբոմը պարունակում է ռաունչ–ռեփ երգեր, օրինակ՝ «Spider-Man Dick» և «Picking Cotton», որոնք խոսում են ռասայական անարդարության մասին։


== Սինգլներ ==
«Picking Cotton»–ը թողարկվեց 2016 թվականի սեպտեմբերի 30–ին և ծառայեց որպես ալբոմի գլխավոր սինգլ։ Երկրորդ սինգլ «Spider-Man Dick»–ը թողարկվեց նույն թվականի նոյեմբերի 9–ին։ «Lgbt»–ն դարձավ ալբոմի վերջին սինգլը, որը թողարկվեց դեկտեմբերի 11–ին։


== Տեսահոլովակներ ==
«Picking Cotton» սինգլի տեսահոլովակը թողարկվեց հոկտեմբերի 13–ին, 2016ճ։ «Spider-Man Dick»–ի տեսահոլովակը՝ նոյեմբերի 9–ին, 2016։ «Budget» նույնպես ունեցավ հոլովակ, որը թողարկվեց նոյեմբերի 27–ին, 2016։ «Lgbt»–ն ստացավ տեսահոլովակ դեկտեմբերի 11–ին, 2016։ «Ace Hardware»–ի համար նկարահանված տեսահոլովակը թողարկվեց հունվարի 9–ին, 2017։ Տեսահոլովակը «Homework» երգի համար լույս տեսավ հունվարի 19–ին, 2017։ 2017 թվականի փետրվարի 6–ին «Mistress»–ը դարձավ ալբոմի վերջին երգը, որը ստացավ տեսահոլովակ։


== Երգացանկ ==
Ալբոմի երգացանկը թողարկվեց Genius–ի, iTunes–ի և հենց Քափքեյքի կողմից՝ Ինստագրամ սոցցանցի միջոցով։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայքէջ Archived 2017-10-20 at the Wayback Machine.
Իրոի-կոմիկական պոեմ

Իրոի-կոմիկական պոեմ (ֆր.՝ Héroï-comique), կլասիցիզմի պոեզիայի ժանր։ Այս ժանրի առանձնահատկությունը էպիկական (հերոսական, «իրոիական» պոեմի ոճաձևերը, հնարքները ծաղրելն է։ Այսպիսի պոեմի հիմքում ընկած են գրական բառախաղերը, կատակները, զվարճանքները։ Կոմիկական ոճը իրոի-կոմիկական պոեմին հաճախ հնարավորություն է տալիս դառնալու գրական բանավեճի գործուն միջոց։


== Տեսակները ==
Պատմականորեն ձևավորվել է իրոի-կոմիկական պոեմի երկու տեսակ

Բուռլեսկյան պոեմ (Բուռլեսկ), որտեղ շրջվում է առասպելական սյուժեն և «վեհ» հերոսների (օլիմպիական աստվածներ և այլն) արարքներն ու գործերը շարադրվում են ցածր, «սովորական» ոճով։
Բուն իրիո-կոմիկական պոեմ, ուր բոլորովին էլ ոչ էպիկական (ոչ հերոսական) կերպարների արարքների մասին պատմվում է էպիկական պոեմի լեզվով։Իրոի-կոմիկական պոեմի երկու տեսակների արմատներն էլ հասնում են մինչև անտիկ ժամանակները (օրինակ`հին հունական «Մկների ու գորտերի կռիվը»պոեմը)։


== Աղբյուրներ ==
Մելս Սանթոյան, Արեն Սանթոյան, Գրականագիտական բառարան, Երևան 2006, էջ 69-70։
Ամերզեի Էխինգ

Ամերզեի Էխինգ (գերմ.՝ Eching am Ammersee), կոմունա Գերմանիայում, Բավարիա երկրամասում։
Գտնվում է Լեխի Լանդսբերգի վարչական շրջանի ենթակայության տակ։ Մտնում է Կրոնախ շրջանի կազմի մեջ։ Բնակչությունը 1654 մարդ է (2010 թվականի դեկտեմբերի 31–ի տվյալներով)։ Զբաղեցնում է 6.15 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդ՝ 09 1 81 115։


== Ծանոթագրություններ ==
Քարոզգիրք (2314)

Քարոզգիրք (2314), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 2314 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1755-1775 թվականների միջև Սարգիս Պետ գրիչի կողմից։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 33.5x23 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 407 թերթից։ Գրված է երկսյուն, նոտրգրով։ Կազմը` կաշեպատ ստվարաթուղթ դրոշմազարդ։ Հիշատակարաններ՝ հեղինակի 6ա, գրչի 387ա, հետագայի 374բ (1775 թվական)։


== Բովանդակություն ==
Քարոզք (Սիմ․ Երևանցի․ Յակ․ Նալեան)


== Ծանոթագրություններ ==
Մոնտե դի Մալո

Մոնտե դի Մալո (իտալերեն՝ Monte di Malo), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Վենետո մարզում՝ Վիչենցա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 2699 մարդ (2008), բնակչության խտություն՝ 117 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 23 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս 36030։ Հեռախոսային կոդ՝ 0445։
Կոմունայի հովանավորն է Սուրբ Հովսեփը։ Տոնակատարությունը մարտի 19-ին է։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրի պաշտոնական կայքը (իտալ.)
Գևորգ Խատիսյան

Գևորգ Խատիսյան (հայտնի է նաև որպես՝ Գիգա Խատիսյան, 1876, Թիֆլիս, Կովկասի փոխարքայություն, Ռուսական կայսրություն - 1932, Մոսկվա, ԽՍՀՄ), հայ իրավաբան, փաստաբան, քաղաքական և պետական գործիչ, Հայաստանի Հանրապետության Խորհրդարանի 2-րդ գումարման պատգամավոր։
Ալեքսանդր Խատիսյանի և Կոստանդին Խատիսյանի կրտսեր եղբայրը։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1876 (որոշ տվյալներով՝ 1879) թվականին Թիֆլիսում։


=== Կրթություն ===
Ավարտել է Մոսկվայի համալսարանը։


=== Աշխատանքային գործունեություն ===

Թիֆլիսում աշխատել է որպես փաստաբան, զբաղվել հասարակական-քաղաքական գործունեությամբ։


=== Դաշնակցականների գործ ===

«Դաշնակցության գործը» Ս.Պետերբուրգի սենատում լսելու ժամանակ Գևորգ Խատիսյանը 1911 թվականի դեկտեմբերի 9-ին նշանակվել է այդ գործով մեղադրյալ, կալանքի տակ գնտվող Հովհաննես Թումանյանի պաշտոնական դատապաշտպան։ Հովհաննես Թումանյանը դստերը` 1912 թվականի փետրվարի 23-ին Նվարդին ուղղված նամակում գրում է. 

1912-1913 թվականների ընթացքում Հովհաննես Թումանյանն ու Գևորգ Խատիսյանը քանիցս դիմել են Թիֆլիսի նահանգի Գյուղատնտեսության և Պետական գույքերի վարչությանը` Բորչալուի գավառի Խաչիգեղ բնակավայրի մերձակայքում հողամաս ձեռք բերելու նպատակով, որտեղ նրանք մտադիր էին օխրայի հանքանյութի հայտնաբերման հետախուզական աշխատանքներ ծավալել։ Ի վերջո նրանց խնդրանքը մերժվել է։
Եղել է Թիֆլիսի քաղաքային դումայի պատգամավոր (1912)։ Մասնակցել է Անդրկովկասի վարչական վերաբաժանման հանձնաժողովի աշխատանքներին (1916 — 1918), հեղինակ` առաջարկվող մի նախագծի ու քարտեզի, կամավորական շարժման գործուն կազմակերպիչներից։ Հայաստանի Առաջին հանրապետության պաշտոնյա՝ Կառավարության գործերի կառավարիչ (1919 — 1920), Կարսի մարզի Պետական գույքերի վարչության լիազոր (1920), Խորհրդարանի պատգամավոր (1919)։
Առաջին համաշխարհային պատերազմի (1914-1918) ժամանակ գործուն կերպով մասնակցել է կամավոր շարժմանը։ 1917 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբերին մասնակցել է Արևելահայերի ազգային համախորհրդակցությանը։ 1919 թվականին նշանակվել է Հայաստանի Հանրապետության (1918-1920) Նախարարների խորհրդի գործերի կառավարիչ, ընտրվել Հայաստանի Հանրապետության Խորհրդարանի 2-րդ գումարման պատգամավոր, 1920 թվականի դեկտեմբերից՝ խորհրդային կարգերի հաստատումից հետո եղել է Թիֆլիսի համալսարանի դոցենտ։
Զոհվել է երկաթուղու վթարից 1932 թվականին Մոսկվայում։ Թաղված է Թիֆլիսում։


== Ընտանիք ==
Ամուսնացած է եղել Հովհաննես Թումանյանի Աշխեն դստեր հետ, ունեցել են մի որդի, որը կրել է բանաստեղծ պապի ազգանունը՝ Հովիկ Թումանյան (1914 — 1945):


== Հետաքրքիր փաստեր ==
Հովհաննես Թումանյանը Գևորգ Խատիսյանին ընտանեվարի անվանել է Գիգա։


== Տես նաև ==
Հայաստանի Հանրապետության Խորհրդարանի (1918-1920) 2-րդ գումարման պատգամավորների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Ստեփանավանի պետական գյուղատնտեսական քոլեջ

Ստեփանավանի պրոֆ. Ա. Քալանթարի անվան պետական գյուղատնտեսական քոլեջ, պետական քոլեջ, որը ստեղծվել է 1926 թ. Ստեփանավանում։


== Պատմություն ==
Ստեփանավանի պետական գյուղատնտեսական քոլեջը «Անասնաբուծական-անասնաբուժական տեխնիկում» անվամբ ստեղծվել է 1929 թ.-ին։ 1946 թվականին ուսումնական հաստատությանը շնորհվել է նշանավոր գիտնական, կաթնատնտես պրոֆեսոր Ավետիս Քալանթարի անունը, 1965 թ միանալով Ստեփանավանի կաթնապրանքային տնտեսությանը, վերանվանվեց «Անասնաբուծական-անասնաբուժական սովխոզ տեխնիկում»։ 1995 թվականին վերակազմավորվեց որպես «Գյուղատնտեսական» քոլեջ [1]:


== Ամբիոններ ==
«Ստեփանավանի պրոֆ. Ա. Քալանթարիր անվ. պետական գյուղատնտեսական քոլեջ» ՊՈԱԿ-ում գործում են հետևյալ ամբիոնները՝

Զոոանասնաբուժական ամբիոն
Հանրակրթական առարկաների ամբիոն
Տեխնիկական առարկաների ամբիոն
Տնտեսագիտական առարկաների ամբիոն


== Ծանոթագրություններ ==
Կախարդական սրինգ

Կախարդական սրինգ (գերմ.՝ Die Zauberflöte) (K.620), ավստրիացի երգահան Վոլֆգանգ Ամադեուս Մոցարտի օպերա (զինգշպիլ) երկու գործողությամբ։ Գրվել է Վիեննայի «Աուֆ դեր Վիդեն» թատրոնի տնօրեն Էմանուել Շիկանեդերի պատվերով նրա իսկ հեղինակած գերմաներեն լիբրետտոյի վրա։ Առաջնախաղը կայացել է 1791 թ. սեպտեմբերի 30-ին։ Համարվում է Մոցարտի ստեղծած լավագույն օպերաներից մեկը։ Ներկայումս ընդգրկված աշխարհի օպերային թատրոնների խաղացանկերում, բազմիցս ձայնագրվել և թողարկվել է ձայնապնակների ու ձայնասկավառակների վրա։
Ներկայումս ընդգրկված է Երևանի Օպերայի և բալետի պետական ակադեմիական թատրոնի խաղացանկում։ Սա առաջին անգամն է, որ հայկական օպերայի թատրոնը բեմադրում է այն։ Բեմադրող ռեժիսորն է Պաոլո Միչիգեն, դիրիժոր՝ Հարություն Արզումանյան, դերերում՝ Լիպարիտ Ավետիսյան, Մերի Մովսիսյան, Կիմ Սարգսյան, Ալինա Փահլևանյան, Հասմիկ Թորոսյան։
Սերեսթ

Սերեսթ (ֆր.՝ Céreste, համայնք Ֆրանսիայի Պրովանս-Ալպեր-Լազուր ափ մարզի Վերին Պրովանսի Ալպերի գավառում։ Համայնքի շրջանը՝ Ֆորկալկե։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 004045:


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2008 թվականին կազմում էր 1208 մարդ։


== Տնտեսություն ==
2007 թվականի տվյալներով 689 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 463-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 226-ը անգործ (ակտիվության ցուցանիշը 67.2 %, 1999 թվականին եղել է՝ 62.6 %)։ 463 աշխատունակ բնակիչներից 381-ը աշխատում էին (212 տղամարդ և 169 կին), անաշխատանք էին 82-ը (40 տղամարդ և 42 կին)։ 226 անգործ մարդկանցից 37-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 102-ը թոշակառու, 87-ը չէին աշխատում այլ պատճառներով։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==