armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Կարմիր քարանձավներ

Կարմիր քարանձավներ կամ Կիզիլ-Կոբա (ուկրաիներեն՝ Червоні печери, Кизил-Коба, Ղրիմի թաթարերեն՝ Qızıl Qoba, Къызыл Къоба), մի քանի քարանձավներից կազմված համակարգ, որը գտնվում է Ղրիմի լեռներում, Դոլգորուկովի յայլայի ծերպերում, Սիմֆերոպոլի շրջանի Պերեվալնի (Անգարա) գյուղից 3 կմ հեռավորության վրա։ Մուտքը գտնվում է 44°51′59″ հս․. լ. 34°20′54″ ավ. ե. կոորդինատներում։
Կիզիլ-Կոբան ամենամեծ քարանձավն է Ղրիմում։ Նրա հետազոտված մասի ընդհանուր երկարությունը այս պահին կազմում է մոտ 25 կմ, մակերեսը՝ 64000 մ², ծավալը՝ 270000 մ³, բարձրությունների տարբերությունը՝ 275 մ։ Առանձին սրահների երկարությունը կազմում է 70 - 80 մ, բարձրությունը մինչև 145 մ (Աղավնիների անձրևի սրահ)։ Ներքևի հարկերի միջին ջերմաստիճանն է 8,1 — 9,0 °C։ Այստեղ կան մի քանի քարանձավներ, իրար հետ նրանք կազմում են բարդ լաբիրինթոս, որը բաղկացած է վեց հարկերից, այդ պատճառով քարանձավի այցելությունը թույլատրվում է միայն ուղեկցողների հետ միասին։
Առաջին հարկով հոսում է ստորերկրյա Կիզիլկոբինկա գետը։ Քարանձավում կան լճեր, ջրվեժներ և սիֆոններ։ Այս քարանձավում է գտնվում Եվրոպայում հայտնի ամենամեծ ստալակտիտներից մեկը։ Նրա երկարությունն է մոտ 8 մետր, իսկ տարիքը գնահատվում է մոտ 8000 տարի։
Քարանձավը ստեղծվել է Կիզիլկոբինկա գետի միջոցով, որը արտահոսելով քարանձավից առաջացնում է Սու-Ուչկան ջրվեժը։
Կիզիլ-Կոբան հայտնի է որպես հնէաբանության կոթող։ Այստեղ, մոտ 2,5 հազար տարի առաջ ապրել են մարդիկ, որոնց գիտնականները հատկացնում են այսպես կոչված, կիզիլկոբայան մշակույթին (կիմերացիների հնարավոր հետնորդներ)։
1989 թվականից քարանձավում գործում է էքսկուրսիոն ուղի, որի երկարությունը կազմում է 500 մ։
Այս պահին քարանձավի ակտիվ հետազոտությունները կատարվում են Ուկրաինական սպելեոլոգիական ասոցիացիայի և Ռուսական աշխարհագրական միության համատեղ ծրագրով։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Արտաքին հղումներ ==
Ա. Ա. Շչեպինսկի, «Կարմիր քարանձավներ» (գիտահանրամատչելի նկարագիր և ուղեցույց, 1987) Archived 2009-03-22 at the Wayback Machine.
Ճանապարհորդություններ - Կարմիր քարանձավ (տեղեկություններ, լուսանկար) Archived 2012-06-02 at the Wayback Machine.
Ադրբեջանի օպերայի և բալետի պետական ակադեմիական թատրոն

Ադրբեջանի օպերայի և բալետի պետական ակադեմիական թատրոնը (ադր.՝Azərbaycan Dövlət Akademik Opera və Balet Teatrı) օպերայի և բալետի թատրոն է Բաքվում՝ Ադրբեջանի մայրաքաղում։ 1959 թվականից թատրոնը համարվում է ակադեմիական։


== Պատմություն ==
Թատրոնը հիմնադրվել է 1920 թ մայիսին Ադրբեջանի ՍՍՀ կառավարության հրամանագրով Բաքվում, որպես Միացյալ (ադրբեջանական, հայկական և ռուսական) թատրոնի ադրբեջանական օպերային խումբ։ Թատրոնը տեղակայվել է 1910-1911 թթ. ճարտարապետներ Գաբրիել Տեր-Միքելյանի և Նիկոլայ Բաևի կառուցած շինությունում։ 1910 թ Մայիլով եղբայրները որոշեցին Բաքվում իրենց սեփական հողակտորի վրա կառուցել ավելի մեծ, ժամանակակից ձևով հագեցած նոր թատրոնի շենք։ Կրտսեր եղբայրը՝ Իլյա Մայիլովը, մասնագիտությամբ բժիշկ էր, ավագը՝ Դանիել Մայիլովը՝ գործարար, առևտրային և արտադրական վարկերի հանձնաժողովի անդամ։ Հանդիսասրահը տեղավորում էր 1281 մարդ։ Թատրոնում բեմադրվում էին օպերային, բալետի, դրամատիկական ներկայացումներ ինչպես ադրբեջաներեն, այնպես էլ ռուսերեն լեզվով։ Բեմադրվել են նաև օպերետաներ։
Առաջին տարիներին թատրոնում բեմադրվել են Ուզեիր Հաջիբեկովի «Լեյլի և Մեջնուն» և Մուսլիմ Մագոմաև ավագի «Շահ Իսմայիլ», Զուլֆուգար Հաջիբեկովի «Աշուղ Ղարիբը», «Սատանա», Պյոտր Չայկովսկու «Մազեպա» և «Եվգենի Օնեգին», Ալեքսանդր Բորոդինի «Իշխան Իգոր», Ջուզեպպե Վերդիի «Աիդա», Շառլ Գունոյի «Ֆաուստ», Ժորժ Բիզեի «Կարմեն», Ջակոմո Պուչինիի «Տոսկա» օպերաները, Պյոտր Չայկովսկու «Կարապի լիճը», Ադոլֆ Ադանի «Ժիզել», Լեո Դելիբի «Կոպելիա» բալետները։
1924-ին անջատվելով՝ միավորվել է ռուսական օպերային խմբի հետ։ Հիմնադիր կազմում էին ադրբեջանական երաժշտական թատրոնի լավագույն ուժերը։
1924-1925 թթ խաղաշրջանում թատրոնի բալետային և օպերային թատերախմբերը առանձնացվեցին։ Այնտեղ հավագրվեցին ադրբեջանական երաժշտական թատրոնի լավագույն վարպետները, այդ թվում. Բյուլ-բյուլը, Սարաբսկին, Հաջիբաբաբեկովը, Բաղիրովը, Թերեգուլովը, Մամեդովը, Հաջիվան, Մուխթարովան, Ռզաևան1924-1929 թթ խաղաշրջանում բեմադրվել են Ուզեիր Հաջիբեկովի «Լեյլի և Մեջնուն», «Արշին մալ ալան» և Մուսլիմ Մագոմաև ավագի «Շահ Իսմայիլ», Զուլֆուգար Հաջիբեկովի «Աշուղ Ղարիբը» օպերաները։
1930 թ թատրոնը կոչվել է Միրզա Ֆաթալի Ախունդովի (Ախունդզադե) անունով։
1938 թ թատրոնին շնորհվել է Լենինյան մրցանակ։
1940 թ բեմադրվել է առաջին ադրբեջանական բալետը՝ Աֆրասիյաբ Բադալբեյլիի «Աղախնական աշտարակ» («Девичья башня») բալետը։
Թատրոնում բեմադրված ներկայացումները բազմիցս արժանացել են Ստալինյան մրցանակի՝

1941 թ.-ին Ուզեիր Հաջիբեկովի «Քյորօղլի» օպերան
1958 թ.-ին Ս. Հաջիբեկովի «Գյուլշեն» (երկրորդ աստիճանի Ստալինյան մրցանակ)


=== Թատերախումբ ===
1960 թ թատերախմբում ընդգրկված էին երգիչներ՝ ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստներ՝ Բյուլբյուլը, Ռաշիդ Բեյբուտովը, Շովկետ Մամեդովան, դիրիժոր Նիյազի Զուլֆուգար օղլի Տագիզադե-Հաջիբեկովը։ Թատրոնի գլխավոր ռեժիսորն էր Ադրբեջանական ՍՍՀ-ի ժողովրդական արտիստ Մ․ Մամեդովը։


=== Անցած տարիների ակնառու բեմադրությունները ===
Օպերաներ

Ռեյնոլդ Գլիերի «Շահ-Սենեմ»
Մուսլիմ Մագոմաև ավագի «Նարգիզ»
Ուզեիր Հաջիբեկովի «Քյորօղլի»


== Ծանոթագրություններ ==


== Հղումներ ==
Министерство культуры и туризма Азербайджанской Республики
Գլեբովսկոե (գյուղ, Պերեսլավսկի շրջան)

Գլեբովսկոե (ռուս.՝ Глебовское), գյուղ Ռուսաստանի Յարոսլավլի մարզի Պերեսլավսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 583 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Կարտուզով

Կարտուզով (ռուս.՝ Картузов), աուլ Ռուսաստանի Խակասիա հանրապետության Ասկիզսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2004 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 4 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Էմանուել Մկրտումով

Էմանուել Բոգդանի Մկրտումով (ծնվել է 1909 թվականին Թիֆլիսում — մահացել 1971 թվականին Մոսկվայում), հայ խորհրդային ինժեներ-գնդապետ։ Տեխնիկական գիտությունների թեկնածու (1947), դոցենտ (1948)։ 
Ավարտել է Ն․ Ե․ Ժուկովսկու անվան ռազմաօդային ինժեներական ակադեմիան (1939) և դասավանդել նույն տեղում։ ԽՍՀՄ առաջին ավիամոդելիստներից էր։ Եղել է «Կռիլյա ռոդինի» ամսագրի խմբագրության և Ավիամոդելային սպորտի ֆեդերացիայի անդամ։ 
Պարգևատրվել է Լենինի, Կարմիր դրոշի, Կարմիր աստղի շքանշաններով։
Սուլինոն

Սուլինոն (ֆր.՝ Soulignonne  ), համայնք Ֆրանսիայում, Պուատու Շարանտա մարզի Ծովափնյա Շարանտի գավառում։ Մտնում է Սեն Պորշեր կանտոնի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Սենտ շրջանը։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 17431։


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 728 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
Սուլինոնի վիճակագրության ազգային ինստիտուտ (ֆր.)
Ահնիձոր

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ահնիձոր (այլ կիրառումներ)Ահնիձոր,
գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Լոռու մարզի Ալավերդու տարածաշրջանում՝ մարզկենտրոն Վանաձորից 52 կմ հյուսիս-արևելք։ Գյուղը գտնվում է Ալավերդու տարածաշրջանում, Ալավերդի քաղաքից 26 կմ հարավ-արևելք։ Գյուղը տեղակայված է լեռնային անտառապատ վայրում՝ ծովի մակարդակից 1500 մ բարձրության վրա։
Գյուղի ներկայիս բնակիչների նախնիները XIX դարի երկրորդ կեսին եկել են Հաղպատ և Սանահին գյուղերից։ Նրանք հիմնականում վանքի կալվածքները լքած բնակիչներ են եղել։
Գյուղում կա XIII դարի եկեղեցի։ Ահնիձորում է ծնվել գրող Հրանտ Մաթևոսյանը։


== Կլիմա ==
Կլիման բարեխառն լեռնային է, տևական, ցուրտ ձմեռներով։ Ամեն տարի հաստատվում է կայուն ձնածածկույթ։ Ամառները տաք են, համեմատաբար խոնավ։ Տարեկան թափվում են 600-700 մմ մթնոլորտային տեղումներ։ Ագրոկլիմայական տեսակետից ընկած է մասնակի ոռոգման գոտում։


== Բնակչություն ==
Ըստ ՀՀ 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների` Ահնիձորի մշտական բնակչությունը կազմել է 218 (110 տղամարդ և 108 կին), առկա բնակչությունը` 212 մարդ։ Հիմնադրման պահից ի վեր բնակիչները հայեր են, որոնց նախնիները 19-րդ դարի երկրորդ կեսին եկել են Հաղպատից և Սանահինից։
Ահնիձորի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում` ստորև.


== Գյուղատնտեսություն ==
Գյուղատնտեսությունում մեծ բաժին են կազմում խոտհարքերը (317 հա), իսկ հետո վարելահողերը (70 հա)։ Պետական հողերը հիմնականում օգտագործվում են որպես արոտավայրեր, խոտհարքեր՝ կազմելով համապատասխանաբար 762 և 99 հա։ Գյուղի մասնագիտացման ուղղությունը անասնապահությունն է։ Զբաղվում են խոշոր եղջերավոր անասնաբուծությամբ, մեղվաբուծությամբ։ Բացի դրանից զբաղվում են նաև դաշտավարությամբ, պտղաբուծությամբ (տանձ, խնձոր, սալոր), մշակում են հացահատիկային, կերային, բանջարաբոստանային կուլտուրաներ։


== Հասարակական կառույցներ ==
2013 թ.-ի դրությամբ գյուղն ունի դպրոց, գրադարան, բուժկետ և կապի հանգույց։


== Տես նաև ==
Ահնիձորի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Լոռու մարզ)


== Ծանոթագրություններ ==
Նովայա Օրյա

Նովայա Օրյա (ռուս.՝ Новая Орья, բաշկիրերեն՝ Яңы Уръя), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Յանաուլսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 160 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Բուտիե Սեն Տրոժան

Բուտիե Սեն Տրոժան (ֆր.՝ Boutiers-Saint-Trojan), համայնք Ֆրանսիայի Նոր Ակվիտանիա մարզի Շարանտ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 1351 մարդ, բնակչության խտությունը` 189.48 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 7.13 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 410 կմ հարավ-արևմուտք, Պուատիե քաղաքից` 110 կմ հարավ-արևմուտք, Անգուլեմ քաղաքից` 37 կմ արևմուտք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 864 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 639-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 225։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 74,0 %։ 639 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 570 անձ (311 տղամարդ և 259 կին)։ Գործազուրկ են եղել 69 անձ (30 տղամարդ և 39 կին)։ 225 անաշխատունակներից 65-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 106-ը` թոշակառուներ, իսկ 54-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Շարանտ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Ձորաղբյուրի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Կոտայքի մարզ)

Այս հոդվածը ներկայացնում է Կոտայքի մարզի Ձորաղբյուր գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 32 հուշարձան (12 միավոր)։

 


== Տես նաև ==
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
Ֆլեր սյուր Նուա

Ֆլեր սյուր Նուա (ֆր.՝  Flers-sur-Noye), համայնք Ֆրանսիայի Պիկարդիա մարզի Սոմ գավառում:
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 372 մարդ, բնակչության խտությունը` 80.00 մարդ/կմ²: Բնակավայրը զբաղեցնում է 4.65 կմ² տարածք:


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 100 կմ հյուսիս, Ամյեն քաղաքից 19 կմ հարավ:


== Բնակչություն ==


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 270 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 210-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 60: Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 77,8 %: 210 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 202 անձ (103 տղամարդ և 99 կին): Գործազուրկ են եղել 8 անձ (3 տղամարդ և 5 կին): 60 անաշխատունակներից 28-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 13-ը` թոշակառուներ, իսկ 19-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով:


== Տես նաև ==
Սոմ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Ռախով

Ռախով (ուկրաիներեն՝ Рахів), քաղաք Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Ռախովի շրջանում, շրջկենտրոն։
2005 թվականի տվյալներով Ռախով քաղաքում բնակվում էր 17 000 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Ռեշվե

Ռեշվե, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Ալաշկերտի գավառակում։ Գտնվում էր Շառիան լեռնաշղթայի հարավարևմտյան կողմում, Ալաշկերտ քաղաքից 45 կմ հարավ-արևմուտք։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Բերդաձոր կամավորական ջոկատ

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Բերդաձոր (այլ կիրառումներ)Բերդաձոր կամավորական ջոկատ, կազմավորվել է 1992 թվականին, Երևանում՝ ՀՀ-ում բնակվող բերդաձորցիներից։ 1992-1994 թվականներին ջոկատը մասնակցել է Արցախի Հանրապետության Լաչինի («Մարդասիրական միջանցք»), Կուբաթլուի, Քարվաճառի շրջանների, Շուշիի Բերդաձորի ենթաշրջանի ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին։ Հրամանատար՝ Գ. Շաքարյան։ «Բերդաձորից» զոհվել է 35 ազատամարտիկ։
Air Europa

Air Europa երրորդ խոշորագույն ավիաընկերություն է Իսպանիայում, հիմնականում կատարում է ներքին չվերթներ ողջ Եվրոպայում։ Անդամ է SkyTeam դաշինքում։ Ներառված է «Globalia» ընկերությանի խմբում։ Ավիաընկերության գրասենյակը գտնվում է Լյուկմաժոր քաղաքում։ Հիմնված է Պալմա դե Մալլորկա օդանավակայանում, և դրա հետ մեկտեղ ունի խոշորագույն հանգույց Մադրիդի Բարժաս օդանավակայանում։


== Պատմություն ==
Ավիաընկերությունը հիմնադրվել է 1986 թվականին, որպես բրիտանական ընկերության ILG-Air Europe Group դաշինքում։ Air Europa-ն դարձավ առաջին մասնավոր Իսպանիայի ավիաընկերությունը, երբ իրականացրեց կանոնավոր չվերթներ։


== Ուղղություններ ==

Մալագա
Մադրիդ
Աթենք
Բարսելոնա
Բիլբաո
Բուենոս Այրես
Վալենսիա
Վենետիկ
Հավանա
Գրանադա
Դակար
Կանկուն
Կարակաս
Միլան
Փարիզ
Պրահա
Հռոմ
Թել Ավիվ
Անապա
Սոչի
Մոսկվա
Ուֆա
Սամարա
Եկատերինբուրգ
Չելյաբինսկ
Պերմ
Դոնի Ռոստով
Կրասնոդար
Բելգորոդ


=== Ավիաընկերության պայմանագրերը ===
Ավիաընկերությունը դաշինք է կնքել հետևյալ ավիաընկերությունների հետ՝


== Չվերթը ==
2014 թվականին ավիաընկերության միջին տարիքը կազմում է 7.5 տարի, և բաղկացած է հետևյալ օդանավերից՝


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ավիաընկերության պաշտոնական էջը (անգլերեն)
Մելքիադես (Հռոմի պապ)

Հռոմի Պապ Սուրբ Մելիքադես Հռոմի Կաթոլիկ եկեղեցու Պապը 311 թ.-ից մինչև իր մահ՝ 314 թ.: Իր կառավարման ժամանակ Հռոմի կայսր Կոստանդիանոս Ա Մեծը հրապարակեց Միլանի էդիկտը (313 թ.), որով քրիստոնեությունը Հռոմեական կայսրությունում իրավական կարգավիճակ ստացավ։


== Ծագում ==
Մելիքադեսի ծննդյան տարեթիվը հայտնի չէ։ Նա Հյուսիսային Աֆրիկաձից է, ունի Բերբերական ծագում, բայց Ռիչարդ Մաքբրայենի պնդմամբ նա Հռոմեական կայսրությունից է։


== Պոնտիֆիկատ ==
Նրա կառավարման սկիզբը նշանավորվեց Sede Vacante դարաշրջանի ավարտով։
Մելիքադեսի հովանու ներքո՝ 312թ.-ի հոկտեմբերին, Կոստանդիանոս I-ը հաղթեց Մաքսենտուսին և վերահաստատեց Հռոմի իշխանությունը։ Կոստանդիանոսը Հռոմի Պապին հանձնեց Լաթերանյան պալատը, որն այնուհետև դարձավ պապական նստավայր և եկեղեցական վարչության կենտրոն։ 313թ.-ի փետրվարին Հռոմի կայսր Կոստանդիանոսն ու նրա համախոհ Լիկինինուսը համաձայնության եկան Միլանում, կազմելով Միլանի էդիկտը, որով քրիստոնեությունը Հռոմեական կայսրությունում իրավական կարգավիճակ ստացավ։ Նաև պետք է քրիստոնյաները և այլ կրոնական ներկայացուցիչները ստանային ազատություն և եկեղեցական գույքի վերականգնում։


== Սրբացում ==
Նրա տոնը նշվում է IV դարից սկսած՝ ամեն տարի հունվարի 10-ին։ XIII դարում Սուրբ Մելիքադեսի տոնը ընդգրկվեց «նահատակի» որակավորմամբ տոնակատարություններին և նշվում էր դեկտեմբերի 10-ին։ Սակայն 1969 թվականին այն հեռացվեց Կաթողիկե պարտադիր եկեղեցական տոնակատարությունների օրացույցից և տեղափոխվեց իր մահվան օրը հունվարի 10-ին։


== Տես նաև ==
Հռոմի Պապ
Հռոմի պապերի և հակապապերի ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
«Мильтиад» (անգլերեն)։ Encyclopædia Britannica։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-05-15-ին։ Վերցված է 2012-04-25
Օշան Թամամշյանի

Օշան Թամամշյանի (լատ.՝ Salsola tamamschjanae), թելուկազգիների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։


== Նկարագրություն ==
Բաց կանաչ, սպիտակավուն ակոսավոր ցողուններով, հիմքից ճյուղավորված միամյա բույս է։ Տերևները մերկ են, փշոտ, թելանման-գծային։ Ծաղկապատի մասերը նշտարաձև են, ունեն 2,8-3,8 մմ երկարություն, գագաթում սուր են, պտղի ժամանակ՝ մեծ, բաց դարչնագույն, թաղանթային թևերով, պարզորոշ դուրս ցցված մուգ ջղերով։ Սերմի տրամագիծը 3 մմ է։


== Տարածվածություն ==
Հայաստանում հանդիպում է միայն Երևանի ֆլորիստիկական շրջանում (Արմավիր, Գոռավան, Երասխ, Երևան, Զվարթնոց)։ Աճում է նաև Նախիջևանում (Օրդուբադ, Ջուլֆա) և Արևմտյան Իրանում (Ուրմիա լճի ավազան)։


== Էկոլոգիա ==
Աճում է ստորին լեռնային գոտում՝ ծովի մակարդակից 700-1000 մ բարձրությունների վրա, անապատում և կիսաանապատում, ավազային հողերում, երրորդական դարաշրջանի գիպսակիր կարմիր կավերի վրա։ Ծաղկում է հուլիս-սեպտեմբեր ամիսներին, պտղաբերում՝ սեպտեմբեր-նոյեմբերին։


== Պահպանություն ==
Վտանգված տեսակ է։ Տարածման շրջանի մակաերեսը 5000 կմ²-ից պակաս է, իսկ բնակության շրջանի մակերեսը 500 կմ²-ից է պակաս։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված էր որպես ոչնչացման սպառնալիքի ենթակա տեսակ։ Ընդգրկված չէ CITES–ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում։
Պոպուլյացիայի մի մասը պահպանվում է «Խոսրովի անտառ» պետական արգելոցի տարածքում։


== Ծանոթագրություններ ==
(4108) Ռակոս

(4108) Ռակոս (անգլ.՝ Rakos), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1977 թվականի հոկտեմբերի 16-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,645553 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3142 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9769 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1571,71 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,229049 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,46° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(4108) Ռակոս աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Վանտուզ (Շարանտի գավառ)

Վանտուզ (ֆր.՝ Ventouse), համայնք Ֆրանսիայի Նոր Ակվիտանիա մարզի Շարանտ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 121 մարդ, բնակչության խտությունը` 11.92 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 10.15 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 370 կմ հարավ-արևմուտք, Պուատիե քաղաքից` 80 կմ հարավ, Անգուլեմ քաղաքից` 32 կմ հյուսիս-արևելք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 76 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 52-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 24։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 68,4 %։ 52 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 45 անձ (27 տղամարդ և 18 կին)։ Գործազուրկ են եղել 7 անձ (3 տղամարդ և 4 կին)։ 24 անաշխատունակներից 6-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 9-ը` թոշակառուներ, իսկ 9-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Շարանտ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Էտրուսա

Էտրուսա (ֆր.՝ Étroussat) համայնք Ֆրանսիայում, որը գտնվում է Օվերն մարզի Ալյեի գավառում։ Մտնում է Շանտել կանտոնի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Մուլեն շրջանը։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 03112։


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2008 թվականին կազմում էր 701 մարդ։


== Տնտեսություն ==
2007 թվականի տվյալներով 408 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 291-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 117-ը անգործունակ (ակտիվության ցուցանիշը 71,3 %, 1999 թվականին եղել է՝ 66,3 %)։ 291 աշխատունակ բնակիչներից 264-ը աշխատում էին (156 տղամարդ և 108 կին), անաշխատանք էին 27-ը (10 տղամարդ և 17 կին)։ 117 անգործունակ մարդկանցից 28-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 36-ը թոշակառու, 53-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով։


== Տեսարժան վայրեր ==
Դուզոն դղյակ (XIV և XVIII դարեր)


== Ծանոթագրություններ ==


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
«Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ՝ Էտրուսա» (ֆրանսերեն)։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-09-29-ին։ Վերցված է 2012-7-18 
«Էտրուսա» (ֆրանսերեն)։ cassini.ehess.fr։ Արխիվացված օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-31
Գիշատչություն

Գիշատչություն, տրոֆիկական ձև կամ կենսակերպ, որը բնորոշ է կենդանի օրգանիզմներին։ Այս գործողության էությունը կայանում է նրանով, որ առաջանում է փոխհարաբերություն գիշատչի և զոհի միջը։ Հաճախ թվում է, թե նման փոխազդեցությունների էությունը շատ պարզ է՝ մի առանձնյակը սպանում է մյուսին և ուտում նրա մարմինը։ Այս գործառույթները ընթանում են շատ բարդ և բազմազան եղանակներով։
Գիշատչությունը սովորաբար հատկանշական է գիշատիչ կենդանիներին (օրինակ՝ վագր, առյուծ, կոկորդիլոս, արջ), գիշատիչ բույսերին և գիշատիչ սնկերին (արտրոբոտրիս սակավասպոր, արտրոբոտրիս անկանոն, արտրոբոտրիս հոծ, արտրոբոտրիս սեպաձև)։
Գիշատիչ և լեշակեր կենդանիներին բնորոշ է որսորդական բարդ վարք։ Գոյություն ունեն գիշատիչ օրգանիզմների մի մեծ խումբ, որոնք սննդառություն կատարելու համար որոնում են իրենցից ավելի թույլ կենդանի օրգանիզմներ։ Օրինակ՝ առյուծը կամ առյուծների փրայդը իր սեփական կարիքները հոգալու կամ իր կորյունին կերակրելու համար հարկադրաբար փնտրում է համապատասխանաբար ավելի թույլ կճղակավորների խումբ և հարձակում գործում նրանց վրա։
Բացի այն, որ զոհը ձեռք է բերում հարմարանքներ գիշատչից պաշտպանվելու համար, որպես կանոն գիշատիչը որսում է հիվանդ կամ թույլ առանձնյակներին։ Տվյալ պարագայում գիշատիչը նպաստում է իր զոհի բնական ընտրությանը և կատարելագործմանը։ Տվյալ պարագայում գիշատիչների միջև տեղի է ունենում բնականոն ընտրութուն (գոյության կռիվ), որի արդյունքում ողջ են մնում ավելի ուժեղ առանձնյակներ։


== Գիշատչության տեսություն ==
Համատեղ էվոլյուցիայի արդյունքում դիտվում է երկու փոխազդող տեսակների՝ գիշատիչների և զոհերի առաջադիմական էվոլյուցիան։ Էվոլյուցիայի արդյունք է նաև այն հանգամանքը, երբ գիշատիչ օրգանիզմը սնվում է փոքր և թույլ տեսակներով։ Ըստ գոյության կռվի տեսության՝ այս գործընթացի արդյունքում մահանում են այն առանձնյակները, որոնց գիշատիչը հասցնում է տեսնել և որսալ։
Շահում են քիչ նկատելի տեսակները, որի արդյունքում առաջանում է հովանավորող գունավորում, մարմնի ամուր ծածկույթներ, ինչպես նաև պաշտպանության համակարգներ, օրինակ՝ փշեր (ոզնիներ) և պատիան (կրիա, զրահակիր)։
Քանակական հարաբերակցությունը ունի մեծ նշանակություն գիշատչության մեջ, քանի որ զոհի և գիշատի փոխազդեցությունները առաջին հերթին կախված են նրանց քանակական հարաբերությունից։ Գիշատչության երևույթը կարող է նպաստել նաև զոհի պոպուլյացիայի թվաքանակի կտրուկ նվաչմանը և նույնիսկ տեսակի ոչնչացմանը։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Չալա

Չալա, գյուղ Արևելյան Հայաստանում, Կարսի մարզի Արդահանի գավառում։ Գտնվում էր Ծովակ Հյուսիսո լճից արեևլք, լիճը թափվող փոքրիկ գետակի ափին։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն


== Տես նաև ==
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Ծանոթագրություններ ==
(4168) Միլան

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Միլան (այլ կիրառումներ)(4168) Միլան (անգլ.՝ Millan), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1979 թվականի մարտի 6-ին Ֆելիքս Ագիլարի աստղադիտարանի կողմից Էլ Լիոնսիտոյում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,567494 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9611 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1739 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1502,67 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,239574 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 12,33° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(4168) Միլան աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Գերսթայմ

Գերսթայմ (ֆր.՝ Gerstheim), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Ստորին Հռենոս գավառում։
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 2965 մարդ, բնակչության խտությունը` 180.57 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 16.42 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 400 կմ արևելք, Ստրասբուրգ քաղաքից` 23 կմ հարավ։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 2043 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 1580-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 463։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 77,3 %։ 1580 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 1427 անձ (754 տղամարդ և 673 կին)։ Գործազուրկ են եղել 153 անձ (70 տղամարդ և 83 կին)։ 463 անաշխատունակներից 174-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 177-ը` թոշակառուներ, իսկ 112-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ստորին Հռենոս գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Քմքաձոր

Քմքաձոր, գյուղ Արցախի Մարտակերտի շրջանում։ Քմքաձորը Մաղավուզ գյուղի հետ կազմում է Մաղավուզի համայնքը։ 


== Պատմություն ==


== Աշխարհագրություն ==
Քմքաձոր գյուղը գտնվում է Արցախի լեռնաշղթայի Կաթողիկեսարի լեռնաճյուղի հարավ-արևելյան լեռնալանջին, Թարթառ գետի աջ ափին։ Մարտակերտից գտնվում է 18 կմ դեպի հյուսիս-արևմուտք։ Հեռավորությունը Ստեփանակերտից 71 կմ է, իսկ Մաղավուզ գյուղից 2 կմ դեպի հարավ-արևելք։ Դիրքը նախալեռնային է, բարձրությունը ծովի մակերևույթից` 500 մ է։ 


== Ընդհանուր տեղեկություններ ==
1970 թվականին այստեղ կար 45 տուն, 184 բնակիչ, 1987 թվականին` 60 տուն, 247 բնակիչ։ Կոլտնտեսությունը կազմակերպվել է 1929 թվականին։ Էլեկտրիֆիկացվել է 1948 թվականին։ Մշտական բնակչության թվաքանակը 2005 թվականի տվյալներով կազմում է 75 հոգի։ Նախկինում գյուղը կոչվել է Մինգրելսկ։ Գյուղում և նրա շրջակայքում պահպանվել են միջնադարյան եկեղեցու, գյուղատեղի մնացորդները, գերեզմանոցը։


== Հայտնի քմքաձորցիներ ==
Այս գյուղում է ծնվել Խորհրդային Միության հերոս Գուրգեն Հայրապետյանը։


== Մասնակցությունը Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին ==
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմում Խորհրդային Միության կողմից գյուղից մասնակցել է 78 մարդ, զոհվել է 34-ը։


== Ծանոթագրություններ ==
Օրգանոիդ

Օրգանոիդներ կամ օրգանելներ (լատ.՝ organella,հունարեն՝ opvavov  - գործարան, օրգան բառի նվազականը), կոչվում են ցիտոպլազմայի մասնագիտացված մասերը, որոնք ունեն որոշակի կառուցվածք և կատարում են բջջի այս կամ այն գործառույթը։ Էլեկտրոնային մանրադիտակի օգնությամբ պարզվել են օրգանոիդների կառուցվածքի բոլոր մանրամասները։
Օրգանոիդներն են՝

Էնդոպլազմային ցանց
Գոլջիի համալիր
Ռիբոսոմներ
Միտոքոնդրիումներ
Ցետրիոլներ
Լիզոսոմներ
Պլաստիդներ
Վակուոլներ
Ներառուկներ
Բջջակորիզ
Կորիզակ


== Ֆունկցիաներ ==
Կատարում են զանազան ֆունկցիաներ։ Տարբերում են՝

կմախքային
հենարանային օրգանելներ, որոնք ապահովում են օրգանիզմի պաշտպանությունը մեխանիկական,  քիմիական և այլ վնասակար ազդեցություններից (խեցիներ, զրահներ), շարժական և կծկողական օրգանելներ (օրինակ, մտրակիկներ, թարթիչներ, միոնեմներ), զգայական կամ ռևցնպաորային օրգանելներ (լուսազգայուն «աչքեր»), հարձակողական և պաշտպանական օրգանելներ (մարմնից դուրս նետվող ձողիկաձև գոյացություններ՝ տրիխոցիստներ), մարսողական օրգանելներ, որոնքկատարում են սնունդը որսալու,  բջիջ տեղափոխելու և մարսելու ֆունկցիա (մարսողական վակուոլները), ներզատական և արտազատական օրգանելներ։
Լի Լի Հուա

Լի Լի Հուա (անգլ.՝ Li Li-Hua, հուլիսի 17, 1924(1924-07-17), Շանհայ, Ցզյանսու, Beiyang Government - մարտի 19, 2017(2017-03-19), Հոնկոնգ, Չինաստան), չինացի դերասանուհի և երգչուհի, շանհայական (1940-ականներ) և հոնգկոնգյան (1950-70-ականներ) կինեմատոգրաֆի ամենահայտնի և հաջողակ դերասանուհիներից մեկը, «Shaw Brothers» ստուդիայի աստղերից ավագը, որը կրում էր «ասիական կինոյի թագուհի» տիտղոսը։ Իր չթառամող երիտասարդության համար երկրպագուների կողմից կոչվել է «Մշտադալար ծառ»։
Ի տարբերություն չինական կինեմատոգրաֆի վաղ շրջանի շատ այլ դերասանուհիների՝ Լի Լի Հուան, նախքան կինոյում նկարահանվելը, պեկինյան օպերայի դերասանական վարպետություն է սովորել։ 1930-ական թվականների վերջին նա դարձավ շանհայական կինեմատոգրաֆի «ոսկե դարի» վերջին նոր դերասանուհիներից մեկը։ Ճապոնական շրջափակման տարիներին Լի Հուան ակտիվորեն համագործակցում էր ճապոնացիների հետ, որի համար պատերազմի ավարտից հետո մեղադրվեց «մշակութային լրտեսության» մեջ։ 1940-ական թվականների վերջին Լին տեղափոխվում է Բրիտանական Հոնգկոնգ, որտեղ դառնում է ժամանակի ամենապահանջված դերասանուհին։ Այդ ժամանակ նա ակտիվորեն համագործակցում է մի քանի առաջատար կինոստուդիաների հետ, նկարահանվում է ոչ միայն Հոնգկոնգում, այլև Թայվանում, Ճապոնիայում և ԱՄՆ-ում։ Լի Լի Հուան դարձավ առաջին հայտնի չինացի դերասանուհին, որը հրավեր ստացավ նկարահանվելու Հոլիվուդում։ 1950-ական թվականների կեսերին, երբ Հոնգկոնգի կինեմատոգրաֆ եկավ դերասանուհիների նոր սերունդ, Լի Լի Հուայի դիրքերը զգալիորեն թուլացան։ Այդուհանդերձ, դերասանուհուն հաջողվեց պահպանել իր հանրահայտությունը մինչև իր կարիերայի ավարտը՝ 1982 թվականը։


== Ծանոթագրություններ ==
Ուրազաևո (գյուղ, Բալտաչևսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՈւրազաևոՈւրազաևո (ռուս.՝ Уразаево, բաշկիրերեն՝ Уразай), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բալտաչևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 449 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Բոգդանովո (գյուղ, Միյակինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԲոգդանովոԲոգդանովո (ռուս.՝ Богданово, բաշկիրերեն՝ Боғҙан), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Միյակինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 600 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Մարֆոնտեն

Մարֆոնտեն (ֆր.՝ Marfontaine), Ֆրանսիայում գտնվող համայնք, որը մտնում է Պիկարդիա մարզի և Էնա գավառի կազմի մեջ։ Համայնքը մտնում է նաև Մարլ կանտոնի կազմի մեջ։ Համայնքի շրջանն է հանդիսանում Վերվենը։
Համայնքի INSEE ծածկագիրն է 02463։


== Բնակչություն ==
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմել է 84 մարդ։ 


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին 52 աշխատունակ մարդկանցից (15-64 տարեկան) 33-ը եղել են առավել ակտիվ տնտեսվարողներ, 19-ը եղել են համեմատաբար ոչ ակտիվ (ակտիվության ցուցանիշը կազմել է 63,5 %, 1999 թվականին եղել է 48,1 %)։ 33 ակտիվ քաղաքացիներից 27-ը աշխատել են տարբեր ձեռնարկություններում (19 տղամարդ և 8 կին), անաշխատունակների թիվը կազմել է 6 մարդ (2 տղամարդ և 4 կին)։ 19 ոչ ակտիվ մարդկանցից 2-ը եղել են կամ աշակերտ կամ էլ ուսանող, 7-ը եղել են թոշակառու, 10-ը եղել է ոչ ակտիվ այլ պատճառներով։


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ. Մարֆոնտեն (ֆր.)
Սպրեդ (սննդատեսակ)

Սպրեդ (անգլերեն` to spread - տարածել բառից), կարագին ոչ լիարժեքորեն փոխարինող և ցածր արժեք ունեցող սննդամթերք, որի բաղադրությունն իրենից ներկայացնում է կաթնային յուղի համակցությունը բուսական յուղի տարբեր տեսակների հետ։
Սփրեդ ապրանքային դասը վաղուց է եղել շուկայում, սակայն անվանման մաս էր կազմում «կարագ» բառը, «համակցված կարագ», «лёгкое масло», «мягкое масло» և այլն։ Տերմինը լայն տարածում գտավ ԱՊՀ շուկայում դրա վերաբերյալ ռուսական ազգային ստանդարտի ԳՈՍՏ-ի ստեղծմամբ (ГОСТ Р 52100-2003, «սփրեդներ և հալեցված խառնուրդներ։ Ընդհանուր տեխնիկական պայմաններ» ОКС 67.200.10. գործում է 2004 թ. Հուլիսի 1-ից )։
Սփրեդ բառը առաջացել է անգլերեն spread-տարածել, քսել բառից և անգլերենում այն կիրառվում է նկարագրելու համար ցանկացած արտադրանք, որը կարելի է տարածել հացի վրա՝ կարագ, ջեմ, մեղր, աջիկա և այլն։ Սակայն այլ լեզուներում, այդ թվում նաև հայերենում սփրեդ ընդունված է անվանել սերուցքա-բուսական յուղերի կոնկրետ տեսակը։


== Ենթատեսակներ ==
Ըստ ԳՈՍՏ Р 52100-2003, «սփրեդներ և հալեցված խառնուրդներ։ Ընդհանուր տեխնիկական պայմաններ» ստանդարտի սփրեդները բաժանվում են 3 ենթատեսակների.

Սերուցքա-բուսական, որոնք պարունակում ոչ պակաս, քան 50% կաթնային յուղեր և առավել մոտ են սերուցքային կարագին
Բուսա-սերուցքային, որոնք պարունակում են 15-49% կաթնային յուղեր
Բուսա-ճարպային, որոնք չեն պարունակում կաթնային յուղեր, բացառապես բուսական են, և գրեթե նույնացվում են մարգարինի հետ։Ըստ յուղայնության սփրեդները լինում են.

1.	Բարձր յուղայնությամբ, որոնց մեջ յուղերը կազմում են 70-90%,
2.	Միջին յուղայնությամբ, որոնց մեջ յուղերը կազմում են 50-69.9%
3.	Ցածր յուղայնությամբ, որոնց մեջ յուղերը կազմում են 39-49.9%


== Տարբերությունը մարգարինից ==
Մարգարինի և սփրեդի հիմնական տարբերությունն այն է, որ սփրեդների բաղադրության մեջ հստակ սահմանափակում է դրած հիդրոգենացված յուղերի և տրանս-իզոմերների քանակության վրա։ ԳՈՍՏ-ի ընդունումից հետ սփրեդի վրա արգելվում է գրել կարագ, պետք է հստակ նշվի դրա պատկանելությունը վերոնշյալ 3 տեսակներից որևէ մեկին և պետք է նշվի բուսական և կաթնայուղի տոկոսը բաղադրության մեջ։ Տրանս-իզորմերների քանակը սփրեդներում չպետք է գերազանցի 8%-ը ինչը կարգավորվում է Մաքսային միավորումների տեխնիկական կանոնակարգերով։


== Սննդային կազմը ==
Կարևոր է, թե սփրեդի բաղադրության մեջ ինչ բուսական յուղեր են օգտագործվում, հիմնականում օգտագործվում են արմավենու և արևածաղկի յուղեր։
Ի տարբերություն սերուցքային կարագի սփրեդը պատրաստվում է վերջինիս բուսական յուղեր ավելացնելով, ուստի այն պարունակում է ավելի քիչ խոլեստերին, և հագեցված է վիտամիններով (A, D, E)։
Սփրեդում գերակշռում են չհագեցած ճարպաթթուներ (մոնոթթուներ, կամ պոլիթթուներ), մինչդեռ կարագում գերակշռում են հագեցած թթուները։ «Համաշխարհային առողջապահության կազմակերպությունը» 2005 թ. հորդորել է մարդկանց նվազեցնել հագեցած ճարպաթթուների օգտագործումը, որոնք կարող են առաջացնել սրտանոթային հիվանդություններ։


== Աղբյուր ==
Թարգմանված Ռուսերեն Վիքիպեդիայի համանուն հոդվածից (ռուսերեն)
Արմեն Մարտիրոսյան (եռացատկորդ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Արմեն Մարտիրոսյան (այլ կիրառումներ)Արմեն Մարտիրոսյան (ծնվել է օգոստոսի 6, 1969, Լենինական, Հայկական ԽՍՀ), հայ եռացատկորդ։ Փակ մարզասրահում Եվրոպայի առաջնության բրոնզե մեդալակիր (1996), 1996 թվականի Ուսանողական խաղերի արծաթե մեդալակիր։ 1996 թվականի ամառային Օլիմպիական խաղերում զբաղեցրել է հինգերորդ տեղը, 2000 և 2004 թվականների ամառային Օլիմպիական խաղերի մասնակից տղամարդկանց եռացատկի մրցումներում։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1969 թվականին, Լենինականում (այժմ՝ Գյումրի)։
Մարզվել է Հայաստանի վաստակավոր մարզիչ Ռոբերտ Բենիամինի  Քարամյանի գլխավորությամբ։
1996 թվականին Ստոկհոլմում կայացած փակ մարզասրահում Եվրոպայի առաջնության բրոնզե մեդալակիր է։ Նրա անձնական ռեկորդը եռացատկում 17,41 մետր է (1998 թվականի հունիս, Գյումրի)։ Մարտիրոսյանի անձնական ռեկորդը փակ մարզասրահում 17,21 մետր է (1999 թվականի հունվարի 17, Երևան)։ Երկու արդյունքներն էլ Հայաստանի ռեկորդներ են։
Արմեն Մարտիրոսյանը մասնակցել է նաև հեռացատկի մրցումներին, սակայն էական հաջողություններ չի գրանցել։


== Մարզական նվաճումներ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Արմեն Մարտիրոսյանի էջը Աթլետիկայի միջազգային ֆեդերացիայի կայքում
Sports-Reference.com Archived 2011-05-19 at the Wayback Machine.
Արմեն Մարտիրոսյանի(չաշխատող հղում) էջը all-athletics.com կայքում
Օձունի կոթող (կոթող-մահարձան)

Օձունի կոթող (կոթող-մահարձան), հուշակոթող Լոռու մարզի Օձուն գյուղում։ Ընդգրկված է Օձունի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկում։


== Պատմություն ==
Գտնվում է Օձուն գյուղի գմբեթավոր բազիլիկ եկեղեցուց (5-6-րդ դդ.) մոտ 10 մ հյուսիս-արևելք։ Հայաստանում քրիստոնեության հաղթանակը նշանավորող հոյակապ հուշակոթող է։ Կարծիք կա, որ Օձունի կոթողը խորհրդանշում է քրիստոնեության ընդունումը ոչ միայն Հայաստանում, այլև՝ Վրաստանում և Աղվանքում։ Կառուցման ստույգ ժամանակը հայտնի չէ։ Ավանդության համաձայն՝ այստեղ է թաղված Դվինում սպանված Հայոց Սմբատ Ա Բագրատունի թագավորը (892-914 թթ.)։ Ըստ կառուցողական արվեստի և պատկերագրական ոճի՝ ոչ ուշ, քան 6-րդ դարի կառույց է։ Ժամանակակից է գմբեթավոր բազիլիկ եկեղեցուն։
Կառուցված է բաց շագանակագույն ֆելզիտի սրբատաշ քարերով։ Աստիճանավոր, 2.4 մ բարձրությամբ պատվանդանի վրա վեր են խոյանում երեք մույթեր, որոնց կամարակապ բացվածքներում տեղադրված են միակտոր քարի 4-մետրանոց մեկական սյուներ (ստելա)։ Կամարներից վերև գեղաքանդակ քիվն է։ Կոթողը հավանաբար պսակված է եղել թևավոր խաչով, որի մասին են վկայում վերին քիվի հարթակում պահպանված ելուստները։ Քառակող նիստերն ամբողջովին քանդակազարդ են։ Թեմատիկ պատկերաքանդակները ներկայացնում են տեսարաններ Հայոց Տրդատ Գ արքայի, Գրիգոր Լուսավորչի, Հռիփսիմյան կույսերի, Գրիգոր Լուսավորչին հալածող նույն Տրդատ արքայի՝ խոզակերպ դառնալու և քրիստոնեություն ընդունելուց հետո վերստին մարդկային կերպարանք ստանալու վերաբերյալ, նաև որոշ դրվագներ Հին և Նոր Կտակարաններից` Իսահակի զոհաբերության տեսարանը, «Երեք մանուկները հրե վառարանում», Տիրամայրը՝ մանուկ Հիսուսը գրկում, գահին նստած, Կույս Մարիամը՝ ժայռից բխող աղբյուրի մոտ ավետիս ստանալիս և այլն։ Պատկերաքանդակները զետեղված են կոթողի արևելյան և արևմտյան նիստերին՝ ուղղանկյուն շրջանակների մեջ։ Հյուսիսային և հարավային նիստերը հարդարված են բուսական և երկրաչափական պատկերաքանդակներով։
1938, 1950 թթ. կատարվել են կոթողի նորոգման, ամրակայման աշխատանքներ։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		


== Գրականություն ==
Ջալալեանց Ս., Ճանապարհորդութիւն ի Մեծն Հայաստան, Տփխիս, հ. 1, 1842։
Հասրաթյան Մ., Տաշիրի սրահավոր միանավ հուշարձանները, «Լրաբեր հասարակական գիտությունների», Եր., 1974, N 3։
Շախկյան Գ., Օձունի եկեղեցին, Եր., 1983։


== Ծանոթագրություններ ==
Ալեքսանդրովկա

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ալեքսանդրովկա (այլ կիրառումներ)Ալեքսանդրովկա, գյուղ Արևելյան Հայաստանում, Կարսի մարզի Կարսի գավառում։ Գտնվում էր Կարս քաղաքից 6-7 կմ հարավ-հարավարևմտյան հարթավայրում։ Ունեցել է երկաթուղային կայան։
Գյուղը 1878 թ.-ին հիմնադրվել է ռուս մոլականների կողմից։
XX դարի սկզբին ուներ 557 բնակիչ։
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահությունն ու դաշտավարությունն էր։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Կարսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Տաուֆերս ամրոց

Տաուֆերս ամրոց (իտալերեն՝ Castello di Tures, գերմ.՝ Burg Taufers), Հարավային Տիրոլում (Իտալիա) Կամպո Տուրեսից հյուսիս-արևմուտք գտնվող ընդարձակ ամրոցի համալիր։ Ամրոցը վերահսկում էր Արնթալի լեռնանցքը։


== Պատմություն ==

Ամրոցի առաջին հիշատակումը թվագրվում է 1224 թվականին, երբ այն գտնվում էր Թաուֆերսների ֆեոդալական տոհմի տիրապետության ներքո։ Սկզբնապես զառիթափ ժայռի վրա կառուցվել են բարձր պահակային աշտարակ (բնակելի), տիրոջ տուն և մի քանի այլ շինություններ։ Բոլոր շինությունները ծածկված էին քարե պատով։
Լուրջ փոփոխություններ են տեղի ունեցել այն բանից հետո, երբ 15-րդ դարում ամրոցը դարձել է ֆոն Ֆիգեր տոհմի սեփականությունը։ Այդ ազնվականները ավստրիացի դքսուհիների վասալներն էին։ Տաուֆերս ամրոցի պաշտպանական կառույցները զգալիորեն ամրապնդվել և արդիականացվել են։ Այդ ժամանակից ի վեր ամրոցի նկատմամբ մոտեցումները պաշտպանում էին մի քանի աշտարակներ՝ դարպասներով և բաժանելի կամուրջներով։
17-րդ դարից հետո ամրոցը սկսել է անկում ապրել։ Շատ շինություններ քանդվել են։ Վերածննդի կարծրությունը սկսվել է 20-րդ դարում։ Ավերակները գնել է Լյուդվիգ Լոբմայերը՝ «J. & L. Lobmeyr» ընկերության սեփականատերը, և սկսել վերականգնել ամրոցը։


== Ժամանակակից վիճակ ==
Ներկայումս ամրոցի 64 ներքին տարածքներից բացվել են ավելի քան 20-ը։ Գլխավոր գլուխգործոց են համարվում ամրոցի մատուռի որմնանկարները։ Բացի այդ, հետաքրքրություն են ներկայացնում ամրոցի սեփականատերերի սենյակները, իզրազցի բուխարիով մեծ գրադարան, զենքի պալատ, դատարանի դահլիճ, բանտ և խոշտանգումների տեսախցիկ։
Կարևոր մշակութային արժեք ունեն դիմանկարները ասպետական դահլիճում։


== Նկարագրում ==
Ամրոցը գտնվում է լեռան բարձունքու՝ Ար գետի հովտի վրա՝ ծովի մակարդակից մոտ 957 մետր բարձրության վրա։
Տաուֆերսն ունի օվալային դասավորությունը։ Այստեղ էին գտնվում դոնժոնը, բնակելի շինությունները, ախոռները, դարբնոցն ու ջրի ցիստեռնը։


== Հետաքրքիր փաստեր ==
Ամրոցը բազմիցս ֆոն է հանդիսացել կինոֆիլմերի համար։ Այստեղ նկարահանվել է Ռոման Պոլանսկու «Վամպիրների պարահանդես» ժապավենի գործողությունը։ Բացի այդ, ամրոցում տեղի են ունեցել «Կարմիր ջութակ», «Նորապսակներ» և այլ ֆիլմերի նկարահանումներ։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		


== Գրականություն ==
Alexander von Hohenbühel: Taufers. Eine Dynastenburg. Schnell und Steiner, Regensburg 2006, ISBN 978-3-7954-1836-6.
Erika Kustatscher, Magdalena Hörmann-Weingartner: Taufers. In: Magdalena Hörmann-Weingartner (Hrsg.), Tiroler Burgenbuch. IX. Band: Pustertal. Verlagsanstalt Athesia, Bozen 2003, ISBN 978-88-8266-163-2, S. 281–316.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Südtiroler Burgeninstitut Sito ufficiale dell'istituto sudtirolese proprietario del castello
Վերվեն

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Վերվեն (այլ կիրառումներ)Վերվեն (ֆր.՝ Vervins), Ֆրանսիայի հյուսիսում գտնվող քաղաք, որը մտնում է Պիկարդիա երկրամասի կազմի մեջ, և Էնա գավառի մասն է հանդիսանում։ Քաղաքի շրջանը հանդիսանում է Վերվենը։ Քաղաքը գտնվում է Լան քաղաքից 37 կմ դեպի հյուսիս-արևելք։
Քաղաքի բնակչությունը ըստ 2012 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմել է 2561 մարդ։


== Տեսարժան վայրեր ==
Նոտր Դամի եկեղեցին, որը գործել է X—XIII դարերին


== Տնտեսություն ==
Զբաղված բնակչության կառուցվածքը.

գյուղատնտեսություն — 1,4 %
արդյունաբերություն — 24,9 %
շինարարություն — 2,6 %
առևտուր, տրանսպորտ և ծառայությունների ոլորտ — 35,1 %
պետական և տեղական ինքնակառավարման ծառայություններ — 36,0 %Անաշխատունակների մակարդակը (2011 թվականին) — 21,2 % (ամբողջ Ֆրանսիայում — 12,8 %, Էնայի գավառում — 15,9 %)։
1 մարդու տարեկան եկամուտը, եվրոյով (2011 թվական) — 17 552 (ամբողջ Ֆրանսիայում — 25 140, Էնայի գավառում — 21 148)։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվի դինամիկան


== Վարչակազմ ==
Քաղաքապետի պաշտոնը 2008 թվականից զբաղեցնում է Ժան Մարկ Պրինսը (Jean-Marc Prince)։


== Անվանի մարդիկ ==
Մարկ Լեկարբո (1570—1641) — XVII դարի ֆրանսիացի օրենսգետ, ճանապարհորդ, գրող, բանաստեղծ և պատմաբան


== Տես նաև ==
Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==


== Աղբյուրներ ==
Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ Վերվեն
Մունիցիպալիտետի ընտրությունների արդյունքներ 2014 թվական
Փութկու Սուրբ Գևորգ վանք

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս Սուրբ Գևորգ եկեղեցի (այլ կիրառումներ) և Զորավանք (այլ կիրառումներ):Փութկու Սուրբ Գևորգ վանք, (նաև՝ Զորավանք, Մոկաց Սուրբ Գևորգ վանք, Սարի վանք և այլն), հայկական առաքելական վանական համալիր Վասպուրական նահանգի Մոկաց գավառում, Արտոս լեռնաշղթայի Եղերով լեռան արևելյան լանջին (ծովի մակերևույթից 2400 մ բարձրության վրա)։
։


== Պատմություն ==
Հիմնել են Վասպուրականի Արծրունյաց թագավորները՝ 10-11-րդ դարերում։ 14-15-րդ դարերում վանքում գործել է դպրոց, որտեղ ուսանել են գրիչներ, ընդօրինակվել ձեռագրեր։ 16-րդ դարի սկզբին դպրոցը փակվել է, սակայն գրչատունը գոյատևել է մինչև 17-րդ դարը։ Հայտնի են գրիչներ Աստվածատուրը և նրա որդիներ Ստեփանոսն ու Հովհաննեսը։ 
1601 թվականին Ստեփանոս եպիսկոպոսի նախաձեռնությամբ վանքը նորոգվել է, թաղածածկ դահլիճի հորինվածքով Սուրբ Գևորգ եկեղեցուն արևմուտքից կցվել է երկմույթ գավիթ։ 1839 թվականին շրջակայքում բնակվող քրդերը ներխուժել են վանք, սպանել վանահորը։ 1887 թվականին Աղթամարի կաթողիկոս Խաչատուր Բ Շիրոյանը նորոգել է վանքը, կառուցել եկեղեցուն հարավից կից մատուռ (որտեղ պահվում են ս. Գևորգի մասունքները), հյուրատուն։ 19-րդ դարի վերջին Մոկաց Սուրբ Գևորգ վանքի ձեռագրերը տեղափոխվել են Աղթամարի վանք։


== Ավանդությունը ==
Ըստ Ղուկաս Ինճիճյանի այն մենաստան էր իր հայտնի գուշակ-աքաղաղով, որն ընտրվում էր և միշտ պահվում էր այնտեղ։ Աքաղաղի մահից հետո հայոց եկեղեցու ծիսակարգի համաձայն հուղարկավորում էին։ Գարեգին Սրվանձտյանն էլ նշում է, որ մենաստանը գտնվում էր բարձր լեռան վրա և ձնաբքի ժամանակ ճամփորդները ապաստան էին գտնում այնտեղ։ Եթե աքաղաղը լուռ էր, ապա ճանապարհ ընկնելը վտանգավոր էր։ Հ․ Օրբելին նշում է, որ վանքի  հյուրատունը հիմնել է  Հասան անունով մի իշխան Ս․ Գևորգի պահանջով։ Եղնիկ որսալիս իշխանը մոլորվում է և նրան օգնության է գալիս Ս․ Գևորգը։ Օրբելին նշում է Փութկի անվանումն առաջացել է պուտուկ բառից։ Այն արբավայր է թե՛ հայերի, թե՛ քրդերի համար։ Այստեղ էր պահվում Ս․ Գևորգի մասունքներից ականջները, մեկ այլ տեսակետի համաձայն մասունքներ Սրբի ծնոտից և Աջից։ Այդ առումով էլ ուխտատեղին զորավոր էր։


== Տես նաև ==
Սարի վանքի դպրոց


== Ծանոթագրություններ ==
Զամոշկի (գյուղ, Գագարինսկի շրջան)

Զամոշկի (ռուս.՝ Замошки), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի կազմում։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Դոբրոտիմոֆեևկա

Դոբրոտիմոֆեևկա (ուկրաիներեն՝ Добротимофіївка), գյուղ Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Դոբրովելիչկովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Դոբրոտիմոֆեևկա գյուղում բնակվում էր 40 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,27 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 148,15 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Բելգորոդ-Դնեստրովսկիի շրջան

Բելգորոդ-Դնեստրովսկիի շրջան (ուկրաիներեն՝ Білгород-Дністровський район), շրջան Ուկրաինայի Օդեսայի մարզում։
Ստեղծվել է 1944 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Բելգորոդ-Դնեստրովսկի։


== Աշխարհագրություն ==
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 1852 կմ²։


== Բնակչություն ==
2013 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 60637 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 32,74 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Պետական վիճակագրական ծառայության կայքը (ուկր.)
Շլապան

Շլապան (ուկրաիներեն՝ Шлапань), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Լյուբեշովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Շլապան գյուղում բնակվում էր 163 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2085 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 0,08 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Շենքերի վերնածածկ

Շենքերի վերնածածկ, վերին պատող կոնստրուկցիա, որը շենքը բաժանում է արտաքին միջավայրից և պաշտպանում մթնոլորտային տեղումներից ու արտաքին այլ ազդեցություններից։ Ժամանակակից շինարարության մեջ «շինարարական վերնածածկ» տերմինն օգտագործվում է գլխավորապես արդեն շենքերի համար, իսկ բնակարանաքաղաքացիական շենքերի համար կիրառում են «համատեղված տանիք» կամ «անձեղնահարկ վերնածածկ» տերմինները, ընդգծելով ձեղնահարկային ծածկով և տանիքի առանձին սարքավորումով ձեղնահարկ ունեցող շենքերի տարբերությունը։ Շենքերի վերնածածկը, որպես կանոն, բաղկացած է տանիքից, տաքացուցիչից (ջերմաշոգեմեկուսիչ շերտեր) և կրող կոնստրուկցիաներից, որոնց մի մասը (օրինակ, թեթև և բջջավոր բետոններից վրաքաշի սալիկներ) կարող է միաժամանակ կատարել ջերմապաշտպանիդ իսկ երբեմն նաև խոնավամեկուսիչ ֆունկցիա։ Կրող կոնստրուկցիաները (շենքերի վերնածածկի հիմնական տարրերն են) որոշում են շենքի վերնածածկիի ձևը (հարթ, տարածական և այլն), շենքի ներքին և արտաքին տեսքը։ Կրող կոնստրուկցիաների տեսակները բազմազան են, հեծանների, ծպեղաֆերմաների (հարթ կամ տարածական) վրա տեղադրվող վրաքաշի սալիկներ (հարթ, կողավոր, սնամեջ), բարակապատ թաղանթներ, ծալքավոր, կախովի, պնևմատիկ և այլ կոնստրուկցիաներ։ Պատրաստվում են երկաթբետոնից է հավաքովի և միաձույլ, մետաղից, ասբեստացեմենտից։ Տաքացուցիչը ավելի հաճախ պատրաստում են սալիկային կամ սորուն նյութերից, հազվադեպ՝ միաձույլ բջջավոր բետոնից։ Տաքացուցիչը շենքերից (գլխավորապես արդեն շենքերից) թափանցող ջրային գոլորշիների խոնավությունից պաշտպանելու համար շենքերի վերնածածկերի կոնստրուկցիաներում նախատեսվում է շոգեմեկուսացում։
Վայդենշտեթեն

Վայդենշտեթեն  (գերմ.՝ Weidenstetten), կոմունա Գերմանիայի Բադեն Վյուրտեմբերգ երկրամասում։
Մտնում է Ալբ Դունայ շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 1268 մարդ(ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի)։ Տարածքը կազմում է 17,21կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 08 4 25 130։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական էջ
Կիրա Կոսարին

Կիրա Կոսարի (հոկտեմբերի 7, 1997(1997-10-07), Բոկա Ռաթոն, Պալմ Բիչ շրջան, Ֆլորիդա, ԱՄՆ), ամերիկացի դերասանուհի և երգչուհի է, ով ներկա պահին Նիկելոդեոնի Թանդերմենները շոուի Ֆիբիի դերակատարն է։


== Վաղ կյանք և դերասանական կարիերա ==
Կոսարինը իր վաղ տարիները անցկացրել է Բոկա Ռատոն, Ֆլորիդայում, այնտեղ էլ այցելել է բալետի Բոկա Բալետ Թատրոնում և այցելել է Փայն Քրեստ միջնակարգ դպրոցը։
Կոսարինը նոմինացվել է 2015 թ. «Kids Choice Award» ին, որպես լավագույն հեռուստատեսային դերասանուհի։


== Երաժշտական կարիերա ==
2013 թ. Կոսարինը ձայնագրվեց «Ամերիկյան տիկնիկ» անիմացիոն ֆիլմում։ Նա նաև ունի Յութուբյան էջ, որտեղ տեղադրում է քավրներ և օրիգինալ երգեր, ինչպիսին է՝ «Ամանորյա սեր» երգը։ Էջը ունի 19,500 - ից ավել հետևորդներ և 750,000-ից ավել դիտում։


== Ծանոթագրություններ ==
Յակուշինցի

Յակուշինցի (ուկրաիներեն՝ Якушинці), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Վիննիցայի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1600 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Յակուշինցի գյուղում բնակվում էր 2 463 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2,83 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 870,32 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Իզոպերիմետրական խնդիրներ

Իզոպերիմետրական խնդիրներ (իզո... և հուն. περίμετρον — պարագիծ), երկրաչափության և մաթեմատիկական անալիզի խնդիրներ։ Պարզագույն իզոպերիմետրական խնդիրներ հայտնի էին դեռևս Հին Հունաստանի գիտնականներին (Արքիմեդ, Զենոդոր և ուրիշներ)։ 
Դասական իզոպերիմետրական խնդիրներ են՝ տված երկարության պարագիծ ունեցող ուռուցիկ տիրույթների դասում որոշեք ամենամեծ մակերես ունեցողը (շրջանն է), տված մակերեսով մակերևույթ ունեցող եռաչափ ուռուցիկ տիրույթների դասում որոշել ամենամեծ ծավալ ունեցողը (գունդն է)։ Արդի մաթեմատիկայում իզոպերիմետրական խնդիրները մաթեմատիկական անալիզի և երկրաչափության խնդիրների լայն դաս են կազմում և լուծվում են վարիացիոն հաշվի և ինտեգրալ երկրաչափության մեթոդներով։