armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Բոկայուվա

Բոկայուվա (պորտ.՝  Bocaiúva), համայնք Բրազիլիայում՝ Մինաս Ժերայս նահանգի կազմում։ Գտնվում է Զոնա դա Մատայի հարավարևմտյան մասում։ Բնակչությունը կազմում է 45 349 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 3 232,660 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում է՝ 14,0 մարդ/կմ2։


== Պատմություն ==
Քաղաքը հիմնադրվել է 1890 թվականի հունիսի 4-ին։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արդյունքը, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 187.310.131,00 ռեալ (տվյալները Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)
Համախառն ներքին արդյունքը մեկ շնչի հաշվով, 2003 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 4.239,42 ռեալ (տվյալները Բրազիլիայի աշխարհագրության և վիճակագրության ինստիտուտի)
Մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսը, 2000 թվականի դրությամբ, կազմում է՝ 0,736 (տվյալները ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի)։
Միլևցի

Միլևցի (ուկրաիներեն՝ Мілівці), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Կամենեց-Պոդոլսկիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Միլևցի գյուղում բնակվում էր 408 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,934 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 436,83 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ադնականց

Ադնականց, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Վանի գավառում։ Գտնվում էր Վան քաղաքից 17 կմ հյուսիս, Սև ջուր գետի ձախ ափին, հարթավայրում։
Գյուղը քարտեզների վրա նշվում է նաև Աբլակոնց անվանումով։
XX դարի սկզբին ուներ 23 տուն հայ բնակիչ։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Մայնի Գեմյունդեն

Մայնի Գեմյունդեն  (գերմ.՝ Gemünden am Main), կոմունա Գերմանիայում, Բավարիա երկրամասում։
Ենթարկվում է Միջին Ֆրանկոնիա վարչական շրջանին։ Գտնվում է Մայն Շպեսարտ շրջանում։ Բնակչությունը կազմում է 10 652 մարդ (2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալներով)։ Տարածքը 75,09 կմ² է։ Պաշտոնական կոդը՝ 09 6 77 131։


== Պատկերասրահ ==

		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք
Էստոնիայի երաժշտության և թատրոնի ակադեմիա

Էստոնիայի երաժշտության և թատրոնի ակադեմիա (էստ․՝ Eesti Muusika- ja Teatriakadeemia), բարձրագույն երաժշտա-մանկավարժական ուսումնական հաստատություն և երաժշտագիտության, բանահյուսության, գեղագիտության, երաժշտության մանկավարժության գիտական կենտրոն Էստոնիայի մայրաքաղաք Տալլինում։ Հիմնադրվել է 1919 թվականին։


== Պատմություն ==
Տալլինի բարձրագույն երաժշտական դպրոցը (էստոներեն` Tallinna Kõrgem Muusikakool) հիմնադրվել 1919 թվականի սեպտեմբերի 28-ին որպես մասնավոր ուսումնական հաստատություն։ 1923 թվականին վերանվանվել է Տալլինի կոնսերվատորիա։ 1925 թվականին տվել է առաջին շրջանավարտները։ Ազգայնացվել է 1935 թվականին։
1940 թվականին Խորհրդային միության կողմից Էստոնիայի անեքսիայով` երաժշտական ​​կրթությունը իրականացվել է համաձայն Խորհրդային գաղափարների, որի հետևանքով վերացվել է եկեղեցական երաժշտության ուսումնասիրությունը որպես մասնագիտություն, սկսվել է քաղաքական առարկաների ուսուցանումը։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի սկզբից կոնսերվատորիայի խորհրդային ղեկավարությունը տարհանվել է և կոնսերվատորիա է վերադարձել նախկին ուսուցչական խումբը՝ Յուհան Աավիկի գլխավորությամբ։ Կոնսերվատորիան շրջանավարտներ է տվել նույնիսկ 1944 թվականին, չնայած այն հանգամանքին, որ 1944 թվականի մարտի 9-ին օդային հարձակման հետևանքով քանդվել է կոնսերվատորիայի շենքը։
1944 թվականին կոնսերվատորիայում դասընթացներն անցել են արդեն իսկ խորհրդային ղեկավարության ներքո։ Հատկապես դժվար գաղափարական ճնշում կոնսերվատորիայի վրա եղել է 1950 թվականին՝ Էստոնիայի կոմունիստական ​​կուսակցության 8-րդ պլենումից հետո։ Ձերբակալվել են երեք պրոֆեսորներ՝ Ռիխո Պյատսը, Ալֆրեդ Կարինդին և Տուուդուր Վետիկը։ 1950-ականների կեսերից իրավիճակը կոնսերվատորիայում սկսել է կարգավորվել։ 1957 թվականին բացվել է դրամատիկական ֆակուլտետը, 1970-ականներին վերաբացվել է 1950 թվականին փակված երգեհոնային դասարանը։ 1989 թվականին վերականգնվել է Տալլինի կոնսերվատորիայի նախկին անունը, 1993 թվականին այն վերանվանվել է Էստոնիայի երաժշտության ակադեմիա։
1999 թվականին ակադեմիան տեղափոխվել է նոր շենք։ 1997 թվականից Տարտուում գործում է ակադեմիայի մասնաճյուղը։


== Ակադեմիայի ղեկավարներ ==
Միխկել Լյուդվիգ (1919-1923)
Յան Տամմ (1923-1933)
Յուհան Աավիկ (1933-1940)
Պիխո Պյատս (1940.)
Քսենյա Այզենշտադտ (1940-1941)
Վլադիմիր Ալումյաէ (1941), (1964-1970)
Յուհան Աավիկ (1941-1944)
Վլադիմիր Ալումյաէ (1944-1948)
Բրունո Լուկ (1948-1951)
Գևորգ Օտս (1951-1952)
Էուգեն Կապ (1952-1964)
Վիկտոր Գուրև (1970-1982)
Վենո Լաուլ (1982-1992)
Պեէպ Լասման (1992 թվականից)


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայքը (անգլերեն)
Լիվերպուլի համալսարան

Լիվերպուլի համալսարան (անգլ.՝ University of Liverpool), համալսարան Անգլիայի Լիվերպուլ քաղաքում։ Հիմնադրվել է 1881 թվականին որպես Լիվերպուլի համալսարանական քոլեջ։ 1884 թվականին դարձել է Վիկտորյայի համալսարանի մասնաճյուղը։ 1903 թվականին դարձել է անկախ համալսարան` կրթական աստիճաններ շնորհելու իրավունք ստանալով։ Հենց այդ ժամանակ էլ ստացել է «Լիվերպուլի համալսարան» անվանումը։ Համալսարանն ընդգրկված է «կարմիր աղյուսից համալսարանների» խմբում, որի բոլոր անդամները նախապես հիմնադրվել են որպես քոլեջներ և համալսարանի կարգավիճակ են ստացել մինչև Առաջին համաշխարհային պատերազմը։ Համալսարանը մտնում է նաև Մեծ Բրիտանիայի լավագույն 20 համալսարանների «Ռասել» խմբում։
Լիվերպուլի համալսարանների շրջանավարտներից ինը Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրներ են գիտության, բժշկության և խաղաղության հաստատման ոլորտներում։ Նրանք են` բժիշկ Ռոնալդ Ռոս, ֆիզիկայի պրոֆեսոր Չարլզ Գլովեր Բարկլա, ֆիզիոլոգ Չարլզ Սկոտ Շերինգթոն, ֆիզիկոս Ջեյմս Չադվիկ, քիմիկոս Ռոբերտ Ռոբինսոն, ֆիզիոլոգ Հար Գոբինդ Կորանա, ֆիզիոլոգ Ռոդնի Ռոբերտ Պորտեր և ֆիզիկոս Ջոզեֆ Ռոտբլատ։
Լիվերպուլի համալսարանն առաջինն էր աշխարհում, որ ստեղծել է օվկիանոսագիտության, քաղաքացիական դիզայնի բաժիններ։ 2006 թվականին այն առաջինն էր Մեծ Բրիտանիայում, որ ստեղծեց անկախ համալսարան Չինաստանում` դառնալով բրիտանաչինական առաջին համալսարանը։  2014-2015 թվականներին համալսարանի շրջանառությունը կազմել է £480.4 միլիոն` ներառյալ  £102 միլիոնի հետազոտական դրամաշնորհն ու պայմանագրերը։


== Մասնաշենքեր և ֆակուլտետներ ==

Համալսարանը հիմնականում կենտրոնացված է քաղաքային մեկ մասնաշենքի շուրջ, որը գտնվում է քաղաքի կենտրոնական մասում և զբաղեցնում է 100 հա տարածք։ Համալսարանն ունի 3 ֆակուլտետ` առողջապահություն ու գիտական կյանք, հումանիտար ու սոցիալական գիտություններ և գիտություն ու տեխնիկա։
Համալսարանական քաղաքում և նրա մոտակայքում տեղակայված բնակելի 51 շենքերը ուսանողների համար ապահովում են շուրջ 3.385 սենյակներ։ Համալսարանական քաղաքի կենտրոնը կարմիր աղյուսից ինքնատիպ շենքն է (Victoria Building), որը բացվել է 1892 թվականին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Համալսարանի պաշտոնական կայք
Էռնեստ Զեյդել

Էռնեստ Զեյդել (1850-1922), գերմանացի բժիշկ, թարգմանիչ։
Բժշկական կրթությունը ստացել է Լայպցիգի համալսարանում։ Տիրապետել է արաբերենին, թուրքերենին և հայերենին։ Զեյդելը հետաքրքրվել է Մխիթար Հերացու «Ջերմանց մխիթարություն» աշխատությամբ և ձեռնամուխ եղել դրա թարգմանությանը, որը 1908 թ.-ին արժանացել է Պուշմանովսկու մրցանակի։ Ավելի ուշ, երբ ձեռքն է ընկել Կ․ Գալենի մի աշխատության հայերեն տպագրված թարգմանությունը, Զեյդելը կրկին անդրադարձել է Հայաստանի բժշկագիտության հարցերին։ Կատարած ուսումնասիրությունները տպագրվել են Վիեննայի Մխիթարյան միաբանության 100-ամյակի և «Հանդես ամսօրյա»-ի 25-ամյակի առթիվ լույս տեսած ժողովածուում։
Ատավիզմ

Ատավիզմ (լատ.՝ atavus-հեռավոր նախնին, առհավություն, հետասերում) - հեռավոր նախնիներին բնորոշ հատկանիշների դրսևորումը կենդանական և բուսական օրգանիզմներում։ Ատավիզմ օրգանական աշխարհի միասնական ծագման և օրգանիզմների պատմական զարգացման ապացույց է։ Ատավիզմի օրինակներ են մարդու դեմքի և մարմնի վրա կենդանիների բուրդը հիշեցնող մազածածկը, պոչանման ելուստի զարգացումը, կովի կուրծի վրա երբեմն երրորդ զույգ պտուկների առկայությունը, հետագա սերունդների կառուցվածքում, վաղուց մեռած նախնիների կազմաբնախոսական և հոգեկան գծերի ի հայտ գալը։


== Մարդու ատավիզմ ==
Ատավիզմի դրսևորում է համարվում օրինակ կույր աղիքի գոյությունը, որը վաղուց մարդու օրգանիզմում որևէ գործառույթ չի իրականացնում, սակայն շարունակում է իր գոյությունը։ Այդպես կարող է նաև մարդկանց վրա ի հայտ գալ օրինակ ավելորդ մատ, կամ մեկ այլ գոյացություն, որի գոյությունը ոչ միայն օգտակար չէ այլև տհաճ է ու անցանկալի։ Հայտնի գրականություններում ատավիզմն հաճախ անվանում են երևույթներ, որոնց համար ժամանակակից գիտությունը ստեղծել է ուրիշ բնություն, օրինակ միկրոցեֆալյուն և ճեղքված շուրթերը։.


== Ծանոթագրություններ ==
Աննա Բլայ

Աննա Մարիա Բլայ (անգլ.՝ Anna Maria Bligh, հուլիսի 14, 1960(1960-07-14), Warwick), ավստրալիացի պետական և քաղաքական գործիչ, 2007 թվականից մինչև 2012 թվականը Քվինսլենդ նահանգի 37-րդ վարչապետը, Ավստրալիայի լեյբորիստական կուսակցության անդամ։


== Կենսագրություն ==
Աննա Մարիա Բլայը ծնվել է 1960 թվականի հունիսի 14-ին Ուորիքում՝ փոխծովակալ Ուիլյամ Բլայի հետնորդների բարեպաշտ ընտանիքում։ Մանկության տարիներին երազում էր միանձնուհի դառնալ, սակայն սառել է կրոնից այն բանից հետո, երբ մորը՝ ամուսնալուծության համար հաղորդությունից հեռացրել էին։ Ավարտել Է Քվինսլենդի համալսարանը։ Ուսանելու տարիներին մասնակցել է երիտասարդական ցույցերի։ 1995 թվականին Բլայն ընտրվել Է Քվինսլենդի խորհրդարան։ 1998 թվականին նա անցել է տարածաշրջանային կառավարություն։ Զբաղեցրել է ընտանիքի հարցերով նախարարի, կրթության նախարարի, մշակույթի նախարարի, ֆինանսների նախարարի և փոխվարչապետի պաշտոնները։
2007 թվականին նշանակվել է նահանգի վարչապետ՝ դառնալով այդ պաշտոնը զբաղեցրած առաջին կինը։ Նրա կառավարումը համընկել է պատուհասած ուժեղ ջրհեղեղներին։ 2012 թվականին լեյբորիստները պարտվել են հերթական ընտրություններում, որից հետո Բլայը հայտարարել է քաղաքականությունից հեռանալու մասին։
Ամուսնացած է, ունի երկու որդի։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Official Website
Campaign Website
Parliamentary Biography
Anna Bligh's response to the 2008 Apology Archived 2006-09-14 at the Wayback Machine.
Bligh, Anna Maria in The Encyclopedia of Women and Leadership in Twentieth-Century Australia
Սավերդեն (այլ կիրառումներ)

Սավերդեն, կարող է վերաբերել՝

Սավերդեն - համայնք Ֆրանսիայում
Սավերդեն - կանտոն Ֆրանսիայում
272

272 թվական,  նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է երկուշաբթի օրը։ Սա մեր թվարկության 272 թվականն է, 
III դարի 72-րդ տարին։


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==
Փետրվարի 27 - Կոստանդիանոս Ա Մեծ, Հռոմի կայսր


== Մահեր ==
Խորուժևսկի գյուղական խորհուրդ (Նեդրիգայլովսկի շրջան)

Խորուժևսկի գյուղական խորհուրդ  (ուկրաիներեն՝ Хоружівська сільська рада), Ուկրաինայի Սումիի մարզի Նեդրիգայլովսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Խորուժևսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 1168 մարդ։ Խորհրդում կա 6 բնակավայր։ 


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում բնակավայրերի ամբողջական ցանկ։ (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
AU:AUՈւկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
Ռիտտո

Ռիտտո (ճապ.՝ 栗東市 Ռիտտո-սի), Ճապոնիայի Սիգա պրեֆեկտուրայում գտնվող քաղաք։ Քաղաքի մակերեսը կազմում է 52,75 կմ², բնակչությունը՝ 65 904 մարդ, բնակչության խտությունը՝ 1249,36 մարդ/կմ²։


== Աշխարհագրական դիրք ==
Քաղաքը տեղակայված է Հոնսյու կղզու վրա՝ Կինկի տարածաշրջանի Սիգա պրեֆեկտուրայում։ Այս քաղաքի հետ սահմանակցում են Յասու, Կոնան (Սիգա), Կոկա, Օցու, Կուսացու, Մորիյամա քաղաքները։


== Բնակչություն ==
Քաղաքի բնակչությունը կազմում է 65 904 մարդ (2014 թվականի հուլիսի 1-ի տվյալների համաձայն), իսկ խտությունը՝ 1249,36 մարդ/կմ²։ Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունը՝ 1980-2005 թվականներին.


== Սիմվոլիկա ==
Քաղաքը խորհրդանշող ծառը համարվում էJuniperus chinensis-ը, ծաղիկը՝ կալենդուլան, թռչունը՝ Zosterops japonicus-ը։


== Քույր քաղաքներ ==
 Բիրմինգհեմ, Միչիգան, ԱՄՆ
 Հենյան, Հունան, Չինաստան


== Տես նաև ==
Կոկա
Կոնան
Յասու
Օմիհատիման
Մորիյամա
Կոմոնո
Ռյուո


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռիտտո քաղաքի պաշտոնական վեբկայքը (ճապոներեն)
Յուդիթ Պոլգար

Յուդիթ Պոլգար (հունգ՝ Polgár Judit., հուլիսի 23, 1976(1976-07-23), Բուդապեշտ, Հունգարական Ժողովրդական Հանրապետություն), հունգարացի շախմատիստուհի, գրոսմայստեր (1991), Գինեսի գրքի ռեկորդակիր։


== Կենսագրություն ==
Յուդիթ Պոլգարը ծնվել է Բուդապեշտում՝ հրեական ընտանիքում։ Ընտանիքի երեք երեխաները՝ Ժուժա, Սոֆյա և Յուդիտ քույրերը ստացել են տնային կրթություն։ Երեխաների կրթությամբ զբաղվել է մայրը՝ Կլարա Պոլգարը, ծննդյամբ Ալտբերգեր, ծնվ. 1946 թ.: Կլարան ծնվել է Վիլոկ գյուղում (այժմ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզ), Ուժգորոդի համալսարանի շրջանավարտ։ Մանկուց երեխաներին շախմատ խաղալ սովորեցնում էր հայրը՝ Լասլո Պոլգարը, որը հոգեբան և մանկավարժ էր։ Մեծ քույրերը նույնպես դարձել են ուժեղ շախմատիստուհիներ՝ Ժուժա Պոլգարը միջազգային գրոսմայստեր է ԱՄՆ-ում, իսկ Սոֆյա Պոլգարը (Կոսաշվիլի) միջազգային վարպետ է Իսրայելում։ Սակայն ամենամեծ հաջողությունների հասավ կրտսեր քույրը՝ Յուդիթ Պոլգարը։
Գրոսմայստերի կոչում Պոլգարը ստացել է 15 տարեկան, 4 ամսական և 28 օրական հասակում։ Յուդիթը դարձել է ամենաերիտասարդ գրոսմայստերը՝ անցնելով Ռոբերտ Ֆիշերի նվաճումները։
Իր շախմատային կարիերայի սկզբից Յուդիթ Պոլգարը, ի տարբերություն մեծ քույրերի, խաղում էր գրեթե միայն տղամարդկանց մրցաշարերում։ Նա դարձավ Վերա Մենչիկի հետևորդը։ Սակայն ոչ մի կնոջ չի հաջողվել հասնել այդպիսի առաջադիմության տղամարդկանց դեմ պայքարում։ 90-ական թվականների սկզբում նա հավասարը հավասարի պես մարտնչում էր աշխարհի առաջատար գրոսմայստերների հետ։


== Վարկանիշի փոփոխության գծապատկեր ==


== Գրականություն ==
How I Beat Fischer’s Record, 2012, ISBN 978-1-907982-19-4


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Յ. Պոլգարի անձնական վեբ-կայքը Archived 2015-01-02 at the Wayback Machine.
Հարցազրույց Յ. Պոլգարի հետ Archived 2014-03-14 at the Wayback Machine.
Յուդիթ Պոլգարի անձնական քարտը ՖԻԴԵ-ի կայքում (անգլ.)
Յուդիթ Պոլգարի պարտիաները (անգլ.)
Յուդիթ Պոլգարի անձնական քարտը 365chess.com կայքում
Նովոտրոիցկոե (գյուղ, Ֆյոդորովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՆովոտրոիցկոեՆովոտրոիցկոե (ռուս.՝ Новотроицкое, բաշկիրերեն՝ Яңы Троицкий), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ֆեոդորովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 47 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Օլխովկա (գյուղ, Գորոխովի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՕլխովկաՕլխովկա (ուկրաիներեն՝ Вільхівка), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Գորոխովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1500 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Օլխովկա գյուղում բնակվում էր 711 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 7,53 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 94,42 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ինջա (Բայազետի գավառ)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ինջա (այլ կիրառումներ)Ինջա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Բայազետի գավառում։ Գտնվում էր Հոլլաջու գյուղից արևմուտք։


== Բնակչություն ==
XX դարի սկզբին ուներ 23 տուն բնակիչ։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ավթանդիլ Ճրիկիշվիլի

Ավթանդիլ Ճրիկիշվիլի (վրաց.՝ ავთანდილ ჭრიკიშვილი, ծնվել է՝ 18 մարտի, 1991, Նորիո, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), վրացի ձյուդոիստ, աշխարհի ու Եվրոպայի առաջնությունների ու Եվրոպայի խաղերի չեմպիոն։ 2014 թվականին Վրաստանի սպորտի և երիտասարդության նախարարության կողմից ճանաչվել է «2014 թվականի վրացի լավագույն մարզիկ»։


== Կենսագրություն ==
Ավթանդիլ Ճրիկիշվիլին ծնվել է 1991 թվականի մարտի 18-ին Նորիո գյուղում (ներկայում՝ Քվեմո Քարթլի երկրամասի Գարդաբանի մունիցիպալիտետում)։ 2011 թվականին Եվրոպայի առաջնությունում թիմի կազմում դարձել է բրոնզե մեդալակիր։ 2012 թվականին Եվրոպայի թիմային առաջնությունում արժանացել է ոսկե մեդալի, իսկ Ամառային Օլիմպիական խաղերի երրորդ փուլում վնասվածքի պատճառով պարտություն է կրել ամերիկացի Թրավիս Սթիվենսից և զբաղեցրել 9-րդ տեղը։ 2013 թվականին Եվրոպայի անհատական ու թիմային առաջնություններում դարձել է ոսկե մեդալակիր, աշխարհի անհատական առաջնությունում արժանացել է արծաթե, իսկ թիմային առաջնությունում՝ ոսկե մեդալի։ 2014 թվականին Եվրոպայի և՛ անհատական, և՛ թիմային առաջնություններում, ինչպես նաև աշխարհի անհատական առաջնությունում արժանացել է ոսկե մեդալի, իսկ աշխարհի թիմային առաջնությունում՝ բրոնզե մեդալի։ 2015 թվականին դարձել է Եվրոպայի խաղերի չեմպիոն։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ավթանդիլ Ճրիկիշվիլի Archived 2012-12-13 at the Wayback Machine. - օլիմպիական վիճակագրությունը Sports-Reference.com կայքում (անգլ.)
Georgian Official website
Ավթանդիլ Ճրիկիշվիլի
Իսլամգուլովո (գյուղ, Միյակինսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԻսլամգուլովոԻսլամգուլովո (ռուս.՝ Исламгулово, բաշկիրերեն՝ Исламғол), գյուղ Ռուսաստանի, Բաշկորտոստան հանրապետության Միյակինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 287 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Հոգեկան հատկություններ

Հոգեկան հատկություններըբնորոշվում են առավել կայունությամբ։ Ընդունված է այստեղ դիտարկել անձի առավել էական հատկությունները, որոնք ապահովվում են մարդու վարքի և գործունեության որոշակի քանակական և որակական մակարդակ։ Այս առանձնահատկությունների զարգացվածության մակարդակը կանխորոշում են մարդու անկրկնելիությունը, նրա անհատականությունը։ Այստեղ ներառված են ուղղվածությունը, ընդունակությունները, խառնվածքը, բնավորությունը։
Հոգեկան ձևավորումները կան տեսաբաններ, ովքեր չեն առանձնացնում որպես առանձին խումբ՝ այն միացնելով հոգեկան առանձնահատկություններին։ Ձևավորումներին վերաբերում են պահանջմունքները,  արժեքները, հետաքրքրությունները, հոբբին, իմաստը, դրդապատճառները և այլն։
Աթինյան

Աթինյան, հայկական ազգանուն։


== Ազգանունը կրողներ ==


== Ծանոթագրություններ ==
Կարույարվ

Կարույարվ (էստ․՝ Karujärv, «Արջի լիճ»), լիճ Էստոնիայում, գտնվում է Սաարեմաա կղզու արևմտյան մասում, Լյաենե Սաարե շրջանումː


== Նկարագիր ==
Կարույարվ լիճը տեղակայված է Կյարլ ավանից մոտ 4,5 կմ դեպի հյուսիսː Կարույարվ լճի հյուսիսային ափին է գնտվում Դեեվո ավանը, արևելյան ափին տեղակայված են քեմփինգները (ավտոտուրիստների ճամբար) ː Հյուսիս-արևելյան ափով անցնում է ավտոճանապարհ, որտեղից անցնում են 2304, 2310 և 2314 երթուղիների ավտոբուսները։
Բարձրությունը ծովի մակարդակից  կազմում է 32 մ ː Լճում կան հինգ փոքրիկ կզղիներ ː Լճի մակերեսը կազմում է 345,6 հա (կզվիների հետ միասին 349,9 հա)ː Ափի երկարությունը 12,276 կմ է ː Լճի երկարությունը կազմում է 2,8 մ, լայնությունը՝ 2,2 կմ։ Ամենամեծ խորությունը 6 մ է։ Լճի ափերը հիմնականում ծածկված են խիտ անտառներով։ Հատակը ավազոտ է, ճամբարների տարածքում կա նաև ավազոտ լողափեր։
Լիճն առատ է խեցգետիններով։ Ձկներից այստեղ հանդիպում է՝ պերկես, գայլաձուկ, յազ, կարմրալողաթևիկ, լին, սիգ, բիչոկ գետաձկնիկ։


== Պատմություն ==
Կարույարվների կղզին ձևավորվել է մոտ 8 հզար տարի առաջ, առանձնանալով ծովից, և համարվում է Սաարեմաա կղզու ամենահին կզղին։ Սովետական ժամանակաշրջանում «Կյարլի» կոլտնտեսությունը այստեղ ստեղծես քեմփինգները։ ԽՍՀՄ-ի ժամանակ այստեղ տեղակայված էին ռազմաօդային ուժերի հրաձգարանները։ Այդ պատաճառով էլ լճում պարբերաբար գտնում են չպայթած ավիառումբեր։ Այսպիսով 2009-ից մնչև 2017 թվականը լճից հանվել է մոտ 50 ռումբ։


== Առասպելներ ==
«Կարույարվ» անվանումը թարգմանաբար նշանակում է «Արջի լիճ»։ Գոյություն ունի առսպել, որ այն առաջացել է այն ճամանակ, երբ իրար հետ վիճել են յոթ արջեր։ Նրանց բաժանելու համար, բնության ուժերը արջերին ջրել են անձրևով, ինչից էլ առաջացել է լիճը։ Իսկ քանի, որ արջերը գնացել են տարբեր ուղղություններով, լիճն ունի յոթ ծովախորշ։


== Մշակույթ ==
Կուրյարվ լիճին է նվիրված էստոնացի գրող Հակոբ Մյանդմետսի «Լիճ» պատմվածքը։


== Ծանոթագրություններ ==
Eastside (երգ)

«Eastside» (անգլ. թարգմանաբար՝ «Արևելյան կողմ»)՝ ամերիկացի երաժշտական պրոդյուսեր Բենջամին Լևինի (Բենի Բլանկո) ձայնագրած երգը՝ Հոլզիի և Քալիդի մասնակցությամբ։ Երգը թողարկվել է, որպես Բենի Բլանկոյի դեբյուտային սինգլ՝  2018 թվականի հունիսի 12-ին։ Երգը գլխավորել է Մեծ Բրիտանիայի, Իռլանդիայի, Նոր Զելանդիայի հիթ շքերթները և ամերիկյան Mainstream Top 40 (Billboard) չարթը։


== Պատմություն ==
Երգը, 2018 թվականի հուլիսի 28-ին, 56-րդ հորիզոնականով դեբյուտ է կատարել Billboard Hot 100 չարթում, ապա բարձրացել է 9-րդ հորիզոնական, դառնալով Բլանկոյի առաջին հիթը, որը, որպես կատարող, հայտնվել է չարթի թոփ10-ում։ Իսկ, որպես համահեղինակ, Բլանկոն թոփ 10-ում հայտնվում է 27-րդ անգամ։


== Համերգային ելույթներ ==
Բլանկոն, Հոլզին և Քալիդը այս երգը կատարել են American Music Awards of 2018 մրցանակաբաշխության արարողությանը։ Հոլզին նաև այն միայնակ կատարել է իր՝ 2018 թվականի համերգային շրջագայության ընթացքում։ 2019 թվականի փետրվարին Հոլզին այս երգով ելույթ է ունեցել Saturday Night Live շոուի ժամանակ։ Կատարելու ընթացքում Հոլզին՝ բեմի հատակին, կնոջ դիմանկար է պատկերել։


== Չարթեր ==


== Հավաստագրում ==


== Թողարկման պատմություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Տերնովոյ (Միլլերովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Տերնովոյ (այլ կիրառումներ)Տերնովոյ (ռուս.՝ Терновой), գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Միլլերովսկի շրջանում։ Մտնում է Տրենևսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Նիսիկի-է

Նիսիկի-է (ճապ.՝ 錦絵, «դիպակե նկարներ», հայտնի է նաև որպես էդո-է), ճապոնական արվեստի ուկիյո-է ժանր, որն իրենից ներկայացնում է  բազերանգ պատկերների փայտափորագրություն։ Նիսիկի-է տեխնոլոգիան հայտնագործվել է 1760-ական թվականներին և մասսայականություն է ձեռք բերել նկարիչ Սուձուկի Հարունոբուի շնորհիվ, որը ստեղծել է նիսիկի-է տեխնիկայով բազմաթիվ աշխատանքներ 1765 թվականից հետո։

Մինչև  նիսիկի-է տեխնոլոգիայի հայտնագործումը ուկիյո-է ժանրի բազմաթիվ աշխատանքներ տպագրվել են սև-սպիտակ տարբերակով, այնուհետև նկարազարդվել ձեռքով։ Նիսիկի-է-ի երևան գալով փորագրությունները դարձան ավելի իրատեսական և արտահայտիչ։ Նիսիկի-է-ի համար օգտագործվում էին ջրային և բուսական հիմքով ներկանյութեր, որը հնարավորություն էր տալիս ստեղծել տարբեր բազմաթիվ երանգներ։    Դրա շնորհիվ նկարիչները կարողանում էին պատկերել տարբեր նրբերանգներ և նուրբ գունային անցումներ, օրինակ արտացոլումը ջրում կամ հայելում, թափանցիկ գործվածքի տակ թաքցված առարկաների պատկերումը։  Նիսիկի-է-ի ստեղծման համար յուրաքանչյուր գույնի համար ստեղծվում է փայտի առանձին հատված, այնուհետև այն օգտագործվում է որպես դրոշմ։ Կինրոկու ազգանունով փորագրողը համարվում է ծաղիկների առանձին տեսակների պատկերման համար օգտագործվող բազմաթիվ գույների համադրման տեխնոլոգիայի հայտնագործողը։  Նիսիկի-է տեխնիկայով առաջին աշխատանքները դարձան Էդոյի հարուստ արիստոկրատների խմբի կողմից պատվիրված օրացույցները։ Այս ոճը և  տեխնիկան երբեմն անվանում են նաև Էդո-է (ճապ.՝  江戸絵) ի պատիվ Էդո քաղաքի։ Ուկիյո-է-ի վարպետներ Կացուշիքա Հոքուսայի և Ուտագավա Հիրոշիգեի ժամանակ  դրոշմվածքների ստեղծման համար օգտագործվում էր շուրջ 20 տարբեր գույներ։ Նկարիչները փորձում էին միմյանց գերազանցել ոչ միայն գույներին տիրապետելու, այլև կատարյալ կոմպոզիցիաների ստեղծման գործում։
Մեյձիի ժամանակաշրջանում նիսիկի-է տեխնիկայով աշխատանքներ էին կատարվում նորաձևության ուղղությունների, այլ երկրներից բերված ապրանքների, իրադարձությունների և այլ թեմաներով ստեղծագործությունների նկարազարդումների համար։ Այդ ժամանակ մեծ կիրառություն ուներ թերթային նիսիկի-է  (ճապ.՝ 新聞錦絵 սիմբուն նիսիկի-է) ոճը։ Նկարիչ- փորագրիչները նկարազարդումներ էին կատարում Տոկիո Նիթինիթի Սիմբուն կամ Յուբին Հոթի Սիմբուն թերթերի հոդվածների համար։
Փայտափորագրական նկարազարդումները մեծ պահանջարկ ունեին առաջին ճապոնա-չինական պատերազմի տարիներին (1894-1895), պատերազմի  9 ամիսների ընթացքում ստեղծվեցին շուրջ 3 հազար փորագրություններ։ Այս նկարազարդումներում հիմնականում գովաբանում էին ճապոնական բանակին և նվաստացնում չինական զորքերին։ Վառ գույները, հրապուրիչ սյուժեները և կատարման մատչելիությունը նիսիկի-է-ին դարձնում էին այլընտրանքային մրցակից այդ ժամանակներում նոր ի հայտ եկող սև և սպիտակ լուսանկարչության համար։


== Գրականություն ==
Forbes, Andrew ; Henley, David (2012). Suzuki Harunobu: 100 Beauties. Chiang Mai: Cognoscenti Books. ASIN: B00AC2NB8Y
Munsterberg, Hugo (1957). "The Arts of Japan: An Illustrated History." Tokyo: Charles E. Tuttle Company.
Paine, Robert Treat and Alexander Soper (1955). "The Art and Architecture of Japan." New Haven: Yale University Press.


== Ծանոթագրություններ ==
Լեջանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Լոռու մարզ)

Այս հոդվածը ներկայացնում է Լոռու մարզի Լեջան գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 10 հուշարձան (7 միավոր)։

 


== Տես նաև ==
Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ


== Ծանոթագրություններ ==
OnePlus 6T

OnePlus 6T 'Andorid սմարթֆոնը 2018 թվականի հոկտեմբերի 29-ին Նյու Յորքում ներկայացվել է OnePlus- ի գլխավոր տնօրեն Փիթ Լաուի (Պիտ Լաու) կողմից։ OnePlus 6T շարքը OnePlus 5T շարքի իրավահաջորդն է։
Հնդկաստանում ներկայացման ընթացքում սահմանվել է Գինեսի ռեկորդ, տարբեր քաղաքներում 559 մարդ միաժամանակ բացել են տուփերը նոր OnePlus 6T- ով։
2018 թվականի դեկտեմբերին թողարկվեց OnePlus 6T McLaren Edition տարատեսակը։


== Տեխնիկական տվյալներ ==


=== Տեսախցիկ ===
DxOMark- ը գնահատեց OnePlus 6T ֆոտոխցիկը 101 միավորով։ Միևնույն ժամանակ, սմարթֆոնը գրավեց 11-րդ տեղը DxOMark վարկանիշում ՝ առաջ անցնելով iPhone X- ից։ 


=== Խնդիրներ ===
2019 թվականի հունիսին հայտնի դարձավ OnePlus 6 և OnePlus 6T սեփականատեր օգտագործողների անձնական տվյալների լայնածավալ արտահոսքի մասին։ Խոցելիությունը հայտնաբերվել է Shot on OnePlus հավելվածում։ OnePlus- ը անվտանգության պահոց է հրապարակել 2019 թվականի հուլիսին։ 


== Վաճառք ==
OnePlus 6T- ը OnePlus- ի առաջին սմարթֆոնն է, որը պաշտոնապես է վաճառքի հանվել Միացյալ Նահանգներում։ 
OnePlus 6T McLaren Edition- ի առաջին խմբաքանակը Չինաստանում վաճառվել է վաճառքի սկսվելուց առաջի 60 վայրկյանում։


== Հղումներ ==
OnePlus 6T


== Ծանոթագրություններ ==
Բեսկորբնայա

Բեսկորբնայա (ռուս.՝ Бесскорбная), ստանիցա Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասի Նովոկուբանսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2002 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 5762 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ահաբեկչություն Չեհբեհարում

Ահաբեկչական գործողություն Չեհբեհարում (պարսկերեն՝ بمب‌گذاری در چابهار (۱۳۸۹)), գործողություն, որը տեղի է ունեցել 2010 թվականի դեկտեմբերի 15-ին Իրանի Չեհբեհար քաղաքում։ Ահաբեկչության արդյունքում զոհվել է ամենաքիչը 39 մարդ։


== Իրադարձությունների ընթացք ==
Հարձակումն իրագործվել է ուխտավորների վրա Շախսեյ-վախսեյի օրը (շիաների մոտ այդ օրը 680 թվականին Քերբելայում սպանված Հուսեին իմամի հիշատակման օրն է)։ Զոհերի թվում կային նաև կանայք և երեխաներ։
Ահաբեկիչների թիվը եղել է երկու։ Նրանցից մեկը ձերբակալվել է։ Սուննի իսլամի հետևորդ Ջունդալլա ահաբեկչական խմբավորումը ստանձնել է պայթյունի պատասխանատվությունը։


== Սիստան ու Բելուջիստան ==
Սիստանն ու Բելուջիստանը համարվում է Իրանի ամենաաղքատ գավառներից մեկը։ Դրա տեղադրությունը նաև առանցքային դեր է խաղում թմրանյութերի միջազգային առևտրի երթուղում։


== Ծանոթագրություններ ==
Նիկոլաևկա (գյուղ, Լիտինկայի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՆիկոլաևկաՆիկոլաևկա (ուկրաիներեն՝ Миколаївка), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Լիտինկայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Նիկոլաևկա գյուղում բնակվում էր 466 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,141 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 3304,96 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Նովիե Դրաչինցի

Նովիե Դրաչինցի (ուկրաիներեն՝ Нові Драчинці), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Կիցմանի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Նովիե Դրաչինցի գյուղում բնակվում էր 615 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
(5733) 1989 AQ

(5733) 1989 AQ, աստերոիդ աստերոիդների գոտու արտաքին մասում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի հունվարի 4-ին Սեյձի Ուեդայի և Հիրոսի Կանեդայի կողմից Կուշիրոյում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,20257 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6912 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,7139 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2093,37 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,171971 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,98° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(5733) 1989 AQ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Շենիկ (Արագածոտնի մարզ)

Շենիկ, լքված գյուղական բնակավայր Արագածոտնի մարզում։ Այն գտնվում է Մաստարա գյուղից 3 կմ արևելք։ Շենիկում է գտնվում 5-րդ դարի Սուրբ Ամենափրկիչ և 7-րդ դարի Սուրբ Աստվածածին եկեղեցիները։
Գյուղի տարածքում է գտնվում նաև Շենիկի ջրամբարը։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==
Kiesling, Rediscovering Armenia, p. 19, available online at the, Հայաստանում ԱՄՆ դեսպանատանը կայքում
Թրոմսյո

Թրոմսյո (նորվ.՝ Tromsø), կոմունա Նորվեգիայի Թրոմս ֆյուլքեյում։ Կոմունայի վարչական կենտրոնը Թրոմսյո քաղաքն է։ Պաշտոնական լեզուների ընտրության ժամանակ 3 լեզուներից որևէ մեկը չի ընտրել, այսինքն՝ չեզոք է։ Զբաղեցնում է 2480.34 կմ² տարածք։


== Պատմություն ==
Թրոմսյո բնակավայրը գոյություն է ունեցել դեռևս վերջին սառցե դարաշրջան և երկաթե դարում։ Առաջին եկեղեցին կառուցվել է 1252 թվականին։ Թրոմսյո քաղաքը այդ կարգավիճակը ստացել է 1794 թվականին։ 19-րդ դարում քաղաքի դերը մեծացավ եպիսկոպոսական թեմի հիմնումով, ուսումնական հաստատությունների բացումով, ինչպես նաև նավավերանորոգման կառամատույցի կառուցումով։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ այստեղ ժամանակավոր տեղափոխվել է Նորվեգիայի կառավարությունը։ Քաղաքը պատերազմի հետևանքով չի վնասվել։ Քաղաքի ափից ոչ հեռու կռվի ժամանակ խարտակվել է գերմանական Տրիպս ռազմական հացանավը, որի վրա եղել են մոտ 1000 գերմանացի զինծառայող։ 1964 թվականին բացվել է օդանավակայանը, իսկ 1972 թվականին՝ Թրոմսյոյի համալսարանը։


== Թրոմսյոյի զինանշանը ==
Թրոմսյո կոմունայի զինանշանը իրենից ներկայացնում է դեղին գույնով ներկված վահան, ներքևի մասը սուր, որի վրա պատկերված է սև գույնի արջ։


== Բնակչություն ==
Համաձայն 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ Թրոմսյո կոմունայում բնակվում է 59 590 մարդ։ Այստեղ ապրում են շուրջ 100 էթնիկ խմբեր, ինչպիսիք են նորվեգացիները, սաամները, քվենները, ֆինները և այլն։ Սաամական համայնքը քաղաքում ունի սաամական մանկապարտեզ և սաամերենի դպրոց։


== Սպորտ ==
Թրոմսյոյում գործում են մի քանի ֆուտբոլային ակումբներ, որոնցից ամենահայտնին «Թրոմսյո» ակումբն է,որը խաղում է Նորվեգիայի ֆուտբոլի առաջնությունում։ Գործում է նաև կանանց ֆուտբոլի թիմ։ Տարածված են նաև ձմեռային սպորտաձևերը։


== Տեսարժան վայրերը ==
Սուրբ Մարիամ Աստվածածնի եկեղեցի — հանդիսանում է աշխարհի ամենահյուսիսային կաթոլիկ եկեղեցին։
Արկտիկայի մայր տաճար — մոդեռն ոճի մեջ 1965 թվականին կառուցված լյութերական եկեղեցի։
Թրոմսյոյի կամուրջ — Նորվեգիայի առաջին շրջանակակոնսոլային կամուրջ, որը իր տեսակի մեջ Եվրոպայի ամենամեծ կամուրջներից է։


== Քույր քաղաքներ ==


== Պատկերասրահ ==

		
		
		


== Աղբյուրներ ==
Store norske leksikon. (նորվեգերեն)


== Արտաքին հղումներ ==
Կոմունայի վիճակագրական տվյալները վերցված Նորվեգիայի վիճվարչությունից: Archived 2009-01-12 at the Wayback Machine. (նորվեգերեն)
Карта города Тромсё. (ռուսերեն)
Тромсё — «Северный Париж». (ռուսերեն)
Арктическо-альпийский ботанический сад в Тромсё. (ռուսերեն)
Путеводитель по Тромсё на портале whatusee.ru. (ռուսերեն)


== Ծանոթագրություններ ==
Նիրոմկա

Նիրոմկա (ռուս.՝ Ныромка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Վիլեդ գետի աջ ափին՝47 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 22 կմ է։


== Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը - 03020200212103000024990
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը - 103002499
Ավազանի կոդը - 03.02.02.002
Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը - 03
Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների - 0


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.
Լա Բերլիեռ

Լա Բերլիեռ (ֆր.՝ La Berlière), համայնք Ֆրանսիայի Շամպայն-Արդեն մարզի Արդեններ գավառում։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 47 մարդ, բնակչության խտությունը` 4.46 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 10.54 կմ² տարածք։


== Աշխարհագրություն ==
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 210 կմ արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից 75 կմ հյուսիս-արևելք, Շառլվիլ Մեզիեր քաղաքից 32 կմ հարավ-արևելք։


== Բնակչություն ==
Բնակչության քանակը ըստ տարիների

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ


== Տնտեսություն ==
2010 թվականին ուներ 32 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 17-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 15։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 53,1 %։ 17 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 14 անձ (11 տղամարդ և 3 կին)։ Գործազուրկ են եղել 3 անձ (0 տղամարդ և 3 կին)։ 15 անաշխատունակներից 0-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 4-ը` թոշակառուներ, իսկ 11-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։


== Տես նաև ==
Արդեններ գավառի համայնքների ցանկ


== Արտաքին հղումներ ==
INSEE


== Ծանոթագրություններ ==
Ես չորրորդն եմ

«Ես չորրորդն եմ» (անգլ.՝ I Am Number Four), ֆանտաստիկ արկածային մարտաֆիլմ Դի Ջեյ Քարուզոյի կողմից, որ հիմնված է Ջեյմս Ֆրեյի և Ջոբի Հյուզի նույնանուն վեպի վրա։ Համաշխարհային պրեմիերան տեղի է ունեցել 2011 թվականի փետրվարի 18-ին։


== Սյուժե ==
Ֆիլմը սկսվում է ինը այլմոլորակայինների սպանությամբ, ովքեր եկել էին երկիր մոլորակ Լորիան մոլորակից, որը ավերվել էր մոգադորիան տիեզերական զավթիչների ուժերով։ Երբ մեկը մահանում է, այդ նույն մոլորակից մեկ այլ այլմոլորակային ստանում է այրվածք իր ոտքին։ Գլխավոր հերոսի ոտքին առաջանում է երրորդ այրվածքը, որը նշանակում է, որ նա կլինի հաջորդը։ Նա դրա մասին հայտնում է իր պահապան Հենրիին։ Նրանք երկուսով մաքրում են իրենց հետքերն և փոխում բնակության վայրերն, որպեսզի կորչեն մոգադորիանների աչքից։
Նոր բնակության վայրում՝ Օհայոյի փոքրիկ քաղաքում, գլխավոր հերոսն ունի նոր անուն՝ Ջոն Սմիթ և նոր պատմություն։ Նա ծանոթանում է Սառայի հետ, ով աշխարհին նայում է իր տեսախցիկով և Սեմի հետ, ում հետ ընկերությունն «չի բարձրացնում նրա ռեյթինգը»։ Որոշ ժամանակ անց Ջոնը ձեռք է բերում արտառոց ունակություններ՝ տելեկինեզ, ուժ և ճարպիկություն, իսկ ֆիլմի վերջում նա իմանում է, որ կարող է լիցքավորել իր ուժով իր խմբի մյուս անդամներին։ Սակայն մոգադորիաններն գտնում են Ջոնին, և առաջին կռվի ժամանակ մահանում է Հենրին։ Ջոնն ու Սառան փախչում են և պատսպարվում դպրոցում։
Շուտով դպրոց են հասնում նաև մոգադորիանները և պատրաստվում դպրոց ներխուժմանը։ Երբ դպրոց են մտնում նրանցից երկուսը, Ջոնին ու Սառային փրկում է Ջեյնը, ով հանդես էր գալիս Լորիան մոլորակից փրկված «Համար վեցը»։ Ջեյնը կարողանում էր դառնալ անտեսանալի և դիմադրել կրակին։ Միասնական ուժերով նրանք հաղթահարում են մոգադորիաններին։ Ֆիլմը ավարտվում է նրանով, որ Ջոնը, Ջեյնը ու Սեմը մեկնում են Սեմի հորը և ողջ մնացած մյուս այլմոլորակայիններին փնտրելու։


== Դերասանական կազմ ==
Դերերում.

Ալեքս Պետիֆեր - Ջոն Սմիթ/ Չորրորդ/ Դենիել
Դիաննա Էյգրոն - Սառա
Տիմոտի Օլիֆանտ - Հենրի
Թերեզա Պալմեր - Ջեյն/ Վեցերորդ
Քեյվին Դյուրանդ - մոգադորիան հրամանատար
Կալան Մակոլիֆ - Սեմ Գուդ
Ջեյք Աբել - Մարկ Ջեյմս
Ջուդիտ Հոագ - Սառայի մայր


== Հետաքրքիր փաստեր ==
Նկարահանումներն տեղի են ունեցել Պիտսբուրգում, որտեղ որպես ավագ դպրոց հանդես էր գալիս Ֆրանկլինի մարզային դպրոցը
Մոգադորիանների դեր տանող դերասաններն հագել են 15 սանտիմետրանոց կոշիկներ՝ իրենց քայլերն ավելի հանգիստ դարձնելու համար
Ջեյնի մոտոցիկլետը Ducati 848 էր
Շան ցեղատեսակը՝ Բիգլ էր


== Երաժշտություն ==
Ֆիլմում հնչել են հետևյալ երգերը.

«Adele» - «Rolling in the Deep»
Civil Twilight - «Letters From the Sky»
«Jimmy Eat World» - «Invente»
«Kings of Leon» - Radioactive
«Rockwel and Michael Jackson» - «Somebody’s Watching Me»
«The Black Keys» - «Tighten Up»
«The Temper Trap» - «Soldier On»
«The XX» - «Shelter»
«Zac Brown Band & Alan Jackson» - «As She’s Walking Away»


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
The Lorien Legacies official site
Պաշտոնական կայք Archived 2013-01-13 at the Wayback Machine.
«Ես չորրորդն եմ»(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
ԼՕԿԱՖ

ԼՕԿԱՖ (ЛОКАФ, ռուսերեն տառային հապավում՝ Литературное Объединение Красной Армии и Флота - Կարմիր բանակի և նավատորմի գրական միավորում), գոյություն է ունեցել 1930-34 թվականին։
Միավորման նախաձեռնողներն են եղել Նիկոլայ Ասեևը, Դեմյան Բեդնին, Ալեքսանդր Բեզիմենսկին, Վսեվոլոդ Բիշնևսկին, Յանկա Կուպալան, Յուրի Լեբեդինսկին, Մատե Զալկան, Վլադիմիր Ստավսկին, Ալեքսեյ Սուրկովը, Ստեպան Շչիպաչևը և այլք, ինչպես նաև բանակային ղեկավարության ներկայացուցիչներ։
Կազմակերպություններ է ունեցել Մոսկվայում, Լենինգրադում, Ուկրաինայում, Բելառուսում, Հյուսիսային Կովկասում, Միջին Ասիայում, Պովոլժիեում, Սևծովյան նավատորմում, Հեռավոր Արևելքում և այլուր։


== Աղբյուրներ ==
Սերգեևա Բալկա

Սերգեևա Բալկա (ուկրաիներեն՝ Сергієва Балка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բլիզնյուկովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1956 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Սերգեևա Բալկա գյուղում բնակվում էր 7 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,4 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 17,5 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ֆերիտին

Ֆերիտին (լատ.՝ ferrum - երկաթ), լյարդի, փայծաղի, ոսկրածուծի և այլ հյուսվածքների երկաթ պարունակող բարդ սպիտակուց։
Մոլեկուլային զանգվածը՝ 747000։ Ունի անտիգենային ակտիվություն։ Մարդու և կենդանիների օրգանիզմում պահեստավորում է երկաթը, կարգավորում վերջինիս ներծծումն ու անցումն արյան մեջ։
2001 թվականին հայտնագործվել է միտոքոնդրային ֆերիտին (գեն FTMT).


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
ԱՄՆ բժշկության ազգային գրադարանի կայքում
Lab Tests Online կայքում
Մարման դեկրեմենտ

Մարման դեկրեմենտ, մարման լոգարիթմական դեկրեմենւո (<լատ․ decrementum — փոքրացում, նվազում), գծային համակարգերում տատանումների մարման քանակական բնութագիր։ Մարման դեկրեմենտի կապը մարման ցուցչի (a) և պարբերության (T) հետ արտահայտվում է ɗ = aT առնչությամբ։ Մարման դեկրեմենտի մեծությունը հակադարձ է տատանումների այն թվին, որոնց ընթացքում ամպլիտուդը նվագում է е անգամ։ Մարման դեկրեմենտի բնորոշ արքներն են․ ձայնային տատանողական համակարգինը՝ 0,1, էլեկտրական տատանողական համակարգինը՝ t0,02—0,05, կամերտոնինը՝ 0, 001։
Վիսենտե Լոպես

Վիսենտե Լոպես (իսպ.՝ Vicente López), քաղաք, տեղակայված է համանուն շրջանի Բուենոս Այրես պրովինցիայում։
Վիսենտե Լոպեսը սահմանափակվում է Ավենիդա Հեներալ Պաս, Ավենիդա Մայպու, Ավենիդա Մալավեր փողոցներով։ Վիսենտե Լոպեսը արևմուտքում սահմանակցում է Ֆլորիդային, հյուսիսում՝ Օլիբոսին, հարավում՝ Բուենոս Այրես շրջանի Նունիես քաղաքին, իսկ արևելքում ողողում է Ռիո դե լավ Պլատայի ջրերը։
Վինսենտե Լոպեսը, ինչպես համանուն շրջանը, իրենց անունը ստացել են ի պատիվ Վինսենտե Լոպեսի և Պլանեսայի։
Ռիո դե լա Պլատայի ափերին զուգահեռ, ձգվում է Ավենիդա դել Լիբերտադորը, Բուենոս Այրեսի հիմնական մայրուղիներից մեկը, որը կապում է մայրաքաղաքային շրջան Ռետիրոն Սան Ֆեռնանդո քաղաքին։


== Արտաքին հղումներ ==
Պաշտոնական կայք (իսպ.)
Կատամարկա (դեպարտամենտ)

Կատամարկա (իսպ.՝ Departamento de Catamarca(Capital), դեպարտամենտ Արգենտինայում, Կատամարկա պրովինցիայի կազմում։ Տարածքը՝ 684 կմ2։ Ըստ վիճակագրության Ազգային ինստիտուտի և Արգենտինայի բնակչության 2010 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ դեպարտամենտի բնակչությունը կազմում է 159703 մարդ՝ 2001 թվականի 141260-ի փոխարեն, որը կազմում է 13,1% աճ։ Բնակչության խտությունը՝ 233,48 մարդ/կմ2։ Վարչական կենտրոնը Սան-Ֆեռնանադո-դել-Վալիե-դե-Կատամարկան է։


== Աշխարհագրություն ==
Դեպարտամենտը գտնվում է Կատամարկա պրովինցիայի հարավ-արևելքում։ Սահմանակից է՝

հյուսիսում` Ֆրայ-Մամերտո-Էսկույու դեպարտամենտին,
արևելքում` Պակլին դեպարտամենտին,
հարավում՝ Վալիե-Վիեխո դեպարտամենտին,
արևմուտքում՝ Կապայան դեպարտամենտին։


== Խոշորագույն բնակավայրեր ==


== Ծանոթագրություններ ==
Ժողովածու (1870)

Ժողովածու 1870, Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 1870 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1602-1618 թվականներին Ավետիք մահտեսի գրիչի կողմից։ Ստացողը եղել է Ավետիք մահտեսին։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 21,3×14,6 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 359 թերթից։ Գրված է երկսյուն, նոտրգրով և բոլորգրով։ Ունի կիսախորան լուսանցազարդ մանրանկարներ, նկարիչ՝ Միքայել Ասորի։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ։ Հիշատակարաններ՝ 1ա, 109ա, 210ա, 257ա, 351ա, 358բ, 359բ, հետագայի՝ 252բ (1633 թվական)։


== Բովանդակություն ==
Միխ․ Ասորւոյ Ժամանակաց զրոյցք։
Վարդ․ Արևելցւոյ Յիշատակարան թարգմանութեան Միխ․ Ասորւոյ։
Աւետիք գրչի Ոտանաւորք։
Ցանկ գրոցն Ստ․ Օրբելեան։
Գրառաջք։
ՅԱսորի գրոց վասն ԺԲ նախապետաց։
Վասն ՀԲ առաքելոցն։
Հարցմունք Կ Պօլսոյ պատրիարգին և պատասխանիք Եղիսէի Հայոց վրդ-ին։
Նեղոսի Պատուէր առ մանկունս։
Գր․ Նարեկացւոյ Աղօթք։
Խրատ ի թղթոյն Մովսէսի առ Ամոն։
Ստ․ Օրբելեան Ողբ վասն աւերման աշխարհիս հայոց


== Ծանոթագրություններ ==
Զառտուն

Զառտուն, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Արճեշի գավառակում։ Գտնվում էր Արճեշ քաղաքից 10 կմ արևմուտք, Զելանդերե գետի աջ կողմում։


== Պատմություն ==
Եղել է հայաբնակ գյուղ մինչև 1915 թվականի Մեծ եղեռնը։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Զառտունն ուներ հայկական եկեղեցի։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Ստարայա Գուտա (գյուղ, Նովոուշիցկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ստարայա ԳուտաՍտարայա Գուտա (ուկրաիներեն՝ Стара Гута), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Նովոուշիցկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ստարայա Գուտա գյուղում բնակվում էր 278 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1111 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 250,23 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Ոզմի բարբառ

Ոզմի բարբառ, հայերենի կը ճյուղին պատկանող բարբառ, որը Հրաչյա Աճառյանի կողմից նախապես դիտվել է իբրև Վանի բարբառի ենթաբարբառ, թեև ունի մի շարք հնչյունական և ձևաբանական էական տարբերություններ։ Խոսվել է Ոզմ գյուղում։
Բաղաձայնական համակարգը քառաստիճան է (բ՛, բ, պ, փ), սեռական հոլովը ստանում է հոդ (խացէյն), բացառական հոլովն ունի էն վերջավորությունը (խացէն), հարկադրական եղանակը և ապառնին կազմում են կըպա կամ տը մասնիկով (տըսիմ, տըսիս)։


== Ծանոթագրություններ ==
Շագարկա

Շագարկա (ռուս.՝ Шагарка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Բաշկորտոստանով։ Գետաբերանը գտնվում է Մինդյակ գետի ձախ ափից 3,3 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 28 կմ։


== Ջրագրության տվյալներ ==
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Ուրալ ավազանային շրջանին, գետը ջրատնտեսային տեղամաս չունի, գետը ենթաավազան չունի, գետի գետային ավազանը Ուրալ։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝

Ջրային օբյեկտի կոդը հանրային գրանցմամբ — 12010000112112200001528
Կոդը ըստ հիդրոլոգիական հետազոտության (ՌԴ) — 112200152
Ավազանի կոդը — 12.01.00.001
Ծավալի համարը ըստ ՌԴ-ի — 12
Թողարկումը ըստ ՌԴ-ի — 2


== Ծանոթագրություններ ==
Ալլա Միքայելյան

Ալլա Անատոլիի Միքայելյան (օրիորդական ազգանունը՝ Կապչիկաևա, դեկտեմբերի 19, 1969(1969-12-19), Karakoksha, Չոյսկի շրջան, Gorno-Altai Autonomous Oblast, Ալթայի երկրամաս, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), խորհրդային դահուկորդուհի, մարզիչ։ 1998 թվականի Ձմեռային օլիմպիական խաղերի մասնակից։


== Կենսագրություն ==
Ալլա Անատոլևնան դահուկավազքով զբաղվել սկսել է տսնմեկ տարեկանից։ Իր կարիերայի հիմնական հաջողություններին հասել է պատանեկան տարիքում։ 1988 թվականի ԽՍՀՄ առաջնությունում  նվաճել է բրոնզե մեդալ Պրոֆմիության թիմի կազմում։
1995 թվականին ընտանիքի հետ տեղափոխվել է Հայաստան, ինչից հետո համաձայնել է վերսկսել կարիերան և ներկայացնել երկիրը 1998 թվականին Նագանոյում անցկացվող Օլիմպիական խաղերում, որտեղ եղել է հավաքականի դրոշակակիրը խաղերի բացման արարողության ժամանակ։ Օլիմպիական խաղերի ժամանակ իր միակ մրցավազքում (30 կմ ազատ ոճով) զբաղեցրել է վերջին՝ 58-րդ տեղը։
Ամուսնու՝ Արթուր Միքայելյանի հետ զբաղվել է մարզչական գործունեությամբ, նրանց «ենթակաների» թվում եղել են Օլիմպիական խաղերի մասնակիցներ, ինչպիսիք են նրանց որդիներ Սերգեյը (1992) և Միքայելը (1999), ինչպես նաև Արթուր Եգոյանը։


== Ծանոթագրություններ ==
Մասգուտ Այուխանով

Մասգուտ Բայանովիչ Այուխանով (ռուս.՝ Масгут Баянович Аюханов, օգոստոսի 28, 1924(1924-08-28), Belebeyevskiy Canton, Բաշկիրական Խորհրդային Սոցիալիստական Ինքնավար Մարզ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - մարտի 10, 2000(2000-03-10), Ուֆա, Բաշկորտոստան, Ռուսաստան), խորհրդային տնտեսագետ, Բաշկորտոստանի Հանրապետության գիտությունների ակադեմիայի պատվավոր ակադեմիկոս (1995), տնտեսագիտության դոկտոր (1980), պրոֆեսոր (1982), Բաշկիրական ինքնավար խորհրդային սոցիալիստական հանրապետության (1980) գիտության վաստակավոր գործիչ։


== Կենսագրություն ==
Մասգուտ Բայանովիչ Այուխանովը ծնվել է 1924 թվականի հուլիսի 24-ին Նովոայուխանովո գյուղում։ 
Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից է։
1955 թվականին ավարտել է Բաշկիրիայի գյուղատնտեսական ինստիտուտը։ 1961 թվականից աշխատել է ինստիտուտում, 1980-1990 թվականներին եղել է Բաշկիրիայի գյուղատնտեսական ինստիտուտի ամբիոնի վարիչ։
Մասգուտ Այուխանովն աշխատել Է ագրոարդյունաբերական արտադրության կազմակերպման ոլորտում։ Բացի այդ, նպաստել է Ռուսաստանի արևելյան շրջաններում ձիթատու մշակաբույսերի արտադրության և վերամշակման ձեռնարկությունների ռացիոնալ տեղաբաշխման, անասնապահության կերային բազայի ամրապնդման, կոոպերացիայի կատարելագործման և ինտեգրման խնդիրների մշակմանը։
Բաշկորտոստանի Հանրապետության գիտությունների ակադեմիայի պատվավոր ակադեմիկոս (1995), եղել է ԲՀ ԳԱ գյուղատնտեսական գիտությունների բաժանմունքում։


== Աշխատանքներ ==
100-ից ավել գիտական աշխատանքների հեղինակ է։

Аюханов М. Б. Подсолнечник — выгодная культура. — Уфа, 1968.
Аюханов М. Б. Производство масличных культур. — Уфа, 1975.
Аюханов М. Б. Хозрасчет в колхозах и совхозах. — Уфа, 1987.


== Պարգևներ ==
Պարգևատրվել է Հայրենական պատերազմի II աստիճանի շքանշանով (1985)։ 


== Գրականություն ==
Башкирская энциклопедия. — Уфа, 2007.


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Аюханов Масгут Баянович Archived 2013-12-02 at the Wayback Machine.
Զալուժիե (գյուղ, Տեպլիկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԶալուժիեԶալուժիե (ուկրաիներեն՝ Залужжя), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Տեպլիկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1177 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Զալուժիե գյուղում բնակվում էր 957 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2,16 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 443,06 մարդ/կմ²։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Վակարիյա

Վակարիյա (պորտ.՝ Vacaria), համայնք Բրազիլիայում, մտնում է Ռիու Գրանդի դու Սուլ նահանգի մեջ։ Մի մաս է կազմում Ռիու Գրանդի դու Սուլ նահանգի հյուսիսարևելյան մարզը։ Մտնում է տնտեսական կարգավիճակ ունեցող Վակարիայի գավառի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 62 261 մարդ, ըստ 2006 թվականի տվյալների։ Տարածքը կազմում է 2 123,674 կմ2։ Բնակչության խտությունը՝ 29,3 մարդ/կմ²։


== Վիճակագրություն ==
Համախառն ներքին արտադրանքը կազմել է 552 880 882,00 (ըստ Բրազիլիայի ինստիտուտի աշխարհագրության և վիճակագրության տվյալների)։
Համախառն ներքին արտադրանքը մեկ շնչի հաշվով 2003 թվականին կազմում է 9 213,91 ռեալ (ըստ Բրազիլիայի ինստիտուտի աշխարհագրության և վիճակագրության տվյալների)։
Մարդկային զարգացման ինդեքսի պոտենցիալը 2000 թվականին կազմել է 0,805։


== Պատմություն ==
Քաղաքը հիմնադրվել է 1850 թվականի հոկտեմբերի 21։
Զովունի (այլ կիրառումներ)

Զովունի, կարող է վերաբերել՝

Զովունի՝ գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Կոտայքի մարզում, սահմանակից է Երևան քաղաքին,
Զովունի՝ ժամանակավոր ջրհոսք Հայաստանում՝ Քասաղ գետի ավազանում։