armvectores/hy_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Դյուլա Գրոշիչ

Դյուլա Գրոշիչ (հունգ.՝ Gyula Grosics, [ˈɟulɒ ˈɡroʃitʃ], 4 փետրվարի, 1926, Դորոգ – 13 հունիսի, 2014, Բուդապեշտ, Հունգարիա), հունգարացի ֆուտբոլիստ, Հունգարիայի հավաքականի դարպասապահ։ Ստացել է «Սև հովազ» մականունը, որովհետև խաղալիս կրել է սև մարզահագուստ։


== Կենսագրություն ==
Դյուլա Գրոշիչը ծնվել է 1926 թվականի փետրվարի 4-ին Հունգարիայի Դորոգ քաղաքում։ Նրա մայրը ցանակնում էր, որ որդին դառնա քահանա։ Սակայն Գրոշիչն սկսում է ֆուտբոլային կարիերա՝ խաղալով Դորոգ քաղաքի ֆուտբոլային ակումբում։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին մի կարճ ժամանակ կռվել է Առանցքի ուժերի կողմից և գերի ընկել ամերիկացիների մոտ։
Հունգարիայի ազգային հավաքականում իր դեբյուտը կատարել է 1947 թվականին։ 1948 թվականին սկսում է հավաքականն սկսում է հաջող ելույթների շարքը, որ շարունակվում է մինչև 1954 թվականի աշխարհի առաջնությունը։ 1949 թվականին Դյուլա Գրոշիչը փորձել է փախչել երկրից, սակայն ձերբակալվել է։ Նա մեղադրվել է լրտեսություն կատարելու ու պետական դավաճանության մեջ և ենթարկվել տնային կալանքի։ Հետագայում մեղադրանքները հանվել են ապացույցների բացակայության պատճառով, սակայն Գրոշիչին երկու տարի արգելվել է խաղալ ազգային հավաքականում։ Այնուամենայնիվ, մեկ տարի անց նա վերադարձել է ազգային հավաքական։ 1950 թվականին նա սկսել է խաղալ նաև «Հոնվեդ» ակումբում։ Հունգարիայի առաջնության բարձրագույն դիվիզիոնում անցկացրել է 390 խաղ։
1952 թվականին Գրոշիչն ազգային հավաքականի կազմում դարձել է օլիմպիական չեմպիոն։ 1953 թվականին Հունգարիան հաղթել է Անգլիային, այսպես կոչված, «Դարի խաղում»։ Այդ հանդիպման ժամանակ Հունգարիան հաղթել է 6։3 հաշվով և դարձել ոչ Մեծ Բրիտանիայից եկած առաջին թիմը, որ հաղթել է Անգլիային տնային խաղում։ 1954 թվականին Դյուլա Գրոշիչն ընտրվել է Աշխարհի գավաթի աստղերի թիմի դարպասապահ։
1954 թվականի հուլիսից մինչև 1956 թվականի փետրվար Հունգարիայի հավաքականը 19 խաղերից 16-ում հաղթել է, իսկ երեքն ավարտել է ոչ-ոքի։ Սակայն Հունգարական հեղափոխությունից հետո «Ոսկե թիմը» անկում է ապրել։ Հեղափոխությունից հետո Դյուլա Գրոշիչն իր ընտանիքի հետ մեկնել է երկրից, սակայն հետագայում ստիպված է եղել վերադառնալ և ուղարկվել է «Տատաբանյա» ակումբ։ Նա մասնակցել է 1958 և 1962 թվականների աշխարհի առաջնություններին, որոնք անհաջող են եղել Հունգարիայի հավաքականի համար։ Ընդհանուր առմամբ հավաքականի կազմում նա անցկացրել է 86 խաղ։
1962 թվականի մրցաշրջանից հետո Խորհրդային Հունգարիայի սպորտի նախարարությունը թույլ չի տվել Գրոշիչին տեղափոխվել «Ֆերենցվարոշ» և նա որոշել է ավարտել իր ֆուտբոլային կարիերան։
Իմանալով, որ 82ամյա Դյուլա Գրոշիչը գտնվում է ֆինանսական վատ դրության մեջ, «Ֆերենցվարոշի» ղեկավարությունը նրա հետ կնքել է ցմահ պայմանագիր։ 2008 թվականին Գրոշիչը մի քանի րոպեով խաղադաշտ է դուրս եկել «Շեֆիլդ Յունայթեդի» դեմ ընկերական խաղում և արժանացել հոտնկայս ծափահարությունների։
2011 թվականին Տատաբանյայի ֆուտբոլային մարզադաշտը կոչվել է Դյուլա Գրոշիչի պատվին։
Դյուլա Գրոշիչը մահացել է 2014 թվականի հունիսի 13-ին Բուդապեշտում։


== Ձեռքբերումներ ==


=== Թիմային ===
Օլիմպիական չեմպիոն - 1952
Աշխարհի փոխչեմպիոն - 1954
Կենտրոնական Եվրոպայի գավաթի դափնեկիր - 1953
Հունգարիայի չեմպիոն - 1950, 1952, 1954, 1955


=== Անհատական ===
Տարվա ֆուտբոլիստ Հունգարիայում - 1949, 1950
Ընդգրկվել է 20-րդ դարի աշխարհի 100 լավագույն դարպասապահների ցանկում (№ 18)


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Мой друг Яшин
Անդրեաս Առաքյալի հուշարձան (Բատայսկ)

Սուրբ Անդրեաս Առաքյալի հուշարձան (ռուս.՝ Памятник Андрею Первозванному), հուշարձան Ռուսաստանի Դաշնության Բատայսկ քաղաքի պատմական կենտրոնում, Սուրբ Երրորդություն եկեղեցու մոտ, որը կանգնեցված է տասներկու առաքյալներից մեկի` Անդրեասի պատվին։ 


== Պատմություն ==
Հուշարձանի բացումը տեղի է ունեցել 2003 թվականի սեպտեմբերի 27-ին` Խաչվերացի տոնակատարության օրը։ Ռուսաստանի վաստակավոր նկարիչ և քանդակագործ Սերգեյ Իսակովի հեղինակած վեցմետրանոց քանդակի պատրաստման և տեղադրման աշխատանքները ֆինանսավորել է Նիկողայոս Հրաշագործի բարեգործական հիմնադրամը, որը և հանդես է եկել նախագծի նախաձեռնողի դերում։ Արժեքի մի մասը հատուցվել է մասնավոր նվիրատվությունների և Դոնի կազակական զորքի միջոցներով։ Հուշարձանն օրհնել և օծել է Ռոստովի և Նովոչերկասկի մետրոպոլիտ Պանտելեյմոնը։ Բացման արարողությանը ներկա են եղել ատաման Նիկոլայ Կոզիցինը, Բատայսկի բնակիչներ, Դոնի և Զապորոժիեի կազակներ, Ռոստովի ծովագնացության քոլեջի ուսանողներ։ Հուշակոթողը սուրբ Անդրեաս Առաքյալի միակ հուշարձանն է Ռուսաստանի հարավում։


== Ընդհանուր տեղեկություններ ==
Դոն գետից 10 կիլոմետր հեռու կանգնած է եկեղեցական պարեգոտով վեցմետրանոց բրոնզե առաքյալը, որը դեպի վեր է պարզել քառաթև մեծ խաչը։ Անդրեասը միակն է Հիսուսի տասներկու առաքյալներից, որին վերագրվում է իրական այցելությունը Հին Ռուսիա։ Եվ այդ ճանապարհորդությունը սկսվել է հենց հարավային սահմաններից, որտեղ բոլոր ժամանակներում եղել է և լեզուների, և կրոնների բազմազանություն։
Քանդակի պատվանդանը պատրաստած է սև լաբրադորիտից։ Նրա չորս կողմերում փորագրված են բառեր վարք սրբոցից։ Պատվանդանն իր հերթին կանգնած է յոթանկյուն փոքր բարձրության վրա, որի պարագծով կա հինգ աստիճանով սանդուղք։ Հուշարձանի շուրջ տարածքը սալարկված է մայթի սալիկներով, կահավորված է նստարաններով։ Հոկտեմբերի 50-ամյակի և Կույբիշևի փողոցների հատման այս վայրը անվանվել է Անդրեաս Առաքյալի հրապարակ։ Բատայսկի բնակիչները հատուկ այս հուշարձանի համար բարեկարգել են քաղաքի գեղատեսիլ վայրերից մեկը` այն ժամանակ կառուցվող Սուրբ Երրորդության տաճարի հարևանությամբ, որի շինարարությունն ավարտվել է 2004 թվականին։


== Ծանոթագրություններ ==


== Հղումներ ==
Памятник Святому Андрею Первозванному Archived 2016-03-04 at the Wayback Machine.
Հրաչիկ Աբգարյան

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Հրաչիկ Աբգարյան (այլ կիրառումներ)Հրաչիկ Ստեփանի Աբգարյան (մայիսի 23, 1957(1957-05-23), Արագած, Էջմիածնի շրջան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ բռնցքամարտիկ, «Վաղարշապատ» մարզակումբի նախագահ։ Էջմիածնի քաղաքապետ (2003-2005), Արցախյան ազատամարտի մասնակից։ Պրոֆեսիոնալ բռնցքամարտի ինտերնացիոնալ ասոցիացիայի նախագահ (2007 թվականից)։


== Կենսագրություն ==
Հրաչիկ Աբգարյանը ծնվել է 1957 թվականի մայիսի 23-ին Արագած համայնքում, ծառայողի ընտանիքում։ 1976-1978 թվականներին ծառայել է Խորհրդային բանակում։ 1978-1983 թվականներին սովորել և ավարտել է Երևանի անասնաբուծական-անասնաբուժական ինստիտուտը։ 1983 թվականին աշխատել է Ակնալճի կուղբաբուծական տնտեսությունում՝ որպես ինժեներ-անասնաբույժ։ 1991 թվականին հիմնել է Գոռ ՍՊԸ, որն իրականացնում է գյուղմթերքների արտադրություն։ 1988-2000 թվականներին աշխատել է Էջմիածնի մարզադպրոցում և արտադրության տարբեր բնագավառներում։ 1990 թվականից եղել է Արցախյան շարժման ակտիվ մասնակիցներից և Էջմիածնի շրջանի երկրապահ ջոկատի «Արագած» ջոկի հրամանատար, մասնակցել է Երասխի պաշտպանական մարտերին, Լաչինի և մի շարք այլ բնակավայրերի ազատագրմանը։ 1992-1993 թվականներին իր ջոկատով ապահովել է Գորիս-Ղափան ճանապարհի անվտանգությունը։
1996 թվականին ընտրվել է Էջմիածին քաղաքի ավագանու անդամ։ 1997 թվականից Հայաստանի Հանրապետական կուսակցության անդամ է, 2000 թվականից՝ Արմավիրի մարզային կազմակերպության նախագահ։ 2000-2003 թվականներին աշխատել է ՀՀ կառավարության աշխատակազմի գործերի կառավարիչ։ 2003 թվականին ընտրվել է և մինչև 2005 թվականն աշխատել է որպես Էջմիածնի քաղաքապետ։


== Մարզական գործունեություն ==
2004 թվականին հիմնել է «Վաղարշապատ» մարզական ակումբը։ 2007 թվականից պրոֆեսիոնալ բռնցքամարտի ինտերնացիոնալ ասոցիացիայի նախագահն է։ Որպես առաջակարգ բռնցքամարտիկ ունի միջազգային ճանաչում, ԽՍՀՄ գավաթի տիտղոսակիր և ԽՍՀՄ սպորտի վարպետ է, միջազգային բազմաթիվ մրցաշարերի հաղթող և Հայաստանի բազմակի չեմպիոն է։


== Ընտանիք ==
Ամուսնացած է, ունի երեք որդի։


== Արտաքին հղումներ ==
«Քաղաքական դիմագիծս, կաշիս փոխողներից չեմ ու չեմ էլ եղել»
Մի մեդալի պատմություն, Հրաչիկ Աբգարյան
(3202) Գրաֆ

(3202) Գրաֆ (անգլ.՝ Graff), աստերոիդ աստերոիդների գոտու արտաքին մասում։ Հայտնաբերվել է 1908 թվականի հունվարի 3-ին Մաքս Վոլֆի կողմից Հայդելբերգում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,931565 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 3,4772 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 4,3859 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2847,39 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,126432 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 11,11° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(3202) Գրաֆ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Բժշկական սպիրտ

Սպիրտներ, տարբեր ձևերով օգտագործվում են բժշկության մեջ, որպես հակասեպտիկներ, ախտահանիչներ և հակաթույներ։ Սպիրտները կիրառվում են մաշկի վրա ախտահանելու նպատակով՝ ներարկումից և վիրահատությունից առաջ։ Այն կարող է օգտագործվել և՛ մաշկի ախտահանման համար, և՛ բուժանձնակազիմի ձեռքերի ախտահանման համար։ Այն կարող օգտագործվել նաև այլ տեղեր մաքրելու, և բերանի ողողումների համար։ Բերանով ընդունած կամ ներերակային ճանապարհով ներմուծված էթանոլը օգտագործվում է մեթանոլային կամ էթիլեն գլիկոլային թունավորման ժամանակ, երբ ֆոմեպիզոլը հասանելի չէ։
Սպիրտիների կողմնակի ազդեցությունն է մաշկի գրգռումը։ Պետք է պահպանել էթանոլը էլեկտրականությունից, քանի որ այն դյուրավառ է։ Սպիրտների տեսակների օգտագործումը ներառում է էթանոլ, բնազրկված էթանոլ, 1-պրոպանոլ, իզոպրոպիլ ալկոհոլ։ Այն արդյունավետ է մի շարք միկրոօրգանիզմների դեմ, չնայած անօգուտ է սպորների դեմ։ Ամենալավը աշխատում են 60-90%-անոց կոնցենտրացիաները։
Սպրիտը օգտագործվել է որպես հակասեպտիկ դեռ 1363 թվականին, բայց օգտագործման արդյունավետությունը ապացուցվել և հասանելի է դարձել հեռավոր 1800-ականներին։ Այն ներառված է Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության հիմնական դեղերի ցանկում՝ շատ արդյունավետ և ապահով դեղամիջոցներ, որոնք անհրաժեշտ են առողջապահության համակարգում։ 70%-անոց բնազրկված էթանոլի 1 լիտրը մեծածախ գներով զարգացող երկրներում արժե մոտ 1,8-9,5 ԱՄՆ դոլար։ Միացիալ Թագավորության Ազգային առողջապահական ծառայությունում 1 լիտր 99%-անոց բնազրկված սպիրտը արժե 3,90 ֆունտ։ Սպրիտի վաճառքային ձևեր կիրառվում են ձեռքերի սպիրտային քսուքների կամ քլորհեքսիդինի ձևով։


== Բժշկական կիրառում ==
Կիրառվում է մինչ ներարկումը կամ վիրահատությունը մաշկը ախտահանելու համար։ Այն կարող է օգտագործվել և՛ մաշկի ախտահանման համար, և՛ բուժանձնակազիմի ձեռքերի ախտահանման համար։ Այն կարող օգտագործվել նաև այլ տեղեր մաքրելու, ինչպես նաև բերանի ողողումների համար։ Խմելով կամ ներերակային ճանապարհով ներմուծված էթանոլը օգտագործվում է մեթանոլային կամ էթիլեն գլիկոլային թունավորման ժամանակ, երբ ֆոմեպիզոլ օգտագործելը այդ պահին անհնար է։
Բացի սրանցից էթանոլը չունի այլ ճանաչված բժշկական կիրառություններ։ Սա ամբողջական չէ, քանի որ էթանոլի թերապևտիկ ինդեքսը 10։1 է։


== Մեխանիզմ ==
Երբ էթանոլը օգտագործվում է թունավոումների ժամանակ, մրցակցում է այլ սպիրտների հետ ալկոհոլ դեհիդրոգոնազա ֆերմենտի ակտիվ կենտրոնի համար, նվազեցնելով փոխակերպումը թունավոր ալդեհիդի և քացախաթթվի, և կանխում է ավելի լուրջ թունավոր ազդեցություններ, ինչպիսին է գլիկոլների կրիստալիզացիան երիկամներում։


== Պատմություն ==
Սպիրտը օգտագործվել է որպես ախտահանիչ դեռ 1363 թվականին և հեռավոր 1800-ականներին նրա բերած օգուտը փաստացի ապացուցվել է։ Հին ժամանակներում՝ նախորդելով ժամանակակից նյութերին, սպրիտը օգտագործվել է որպես ընդհանուր անզգայացնող։


== Ծանոթագրություններ ==
Բեր Լեյկ շրջան (Այդահո)

Բեր Լեյք շրջան (անգլ.՝ Bear Lake County), ԱՄՆ Այդահո նահանգի 44 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 2.515 կմ² է, բնակչության թվաքանակը՝ 5.986. (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Փերիս բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1893 թ.։


== Ժողովրդագրություն ==
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Կոնստանտինովսկայա (Կրասնոդարի երկրամաս)

Կոնստանտինովսկայա (ռուս.՝ Константиновская), ստանիցա Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասի Կուրգանինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 4008 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Ստարշևկա (այլ կիրառումներ)

Ստարշևկա, կարող է վերաբերել՝

Ստարշևկա - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ելնինսկի շրջանի կազմում։
Ստարշևկա - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Շումյաչինսկի շրջանի կազմում։
Էնտոմոպաթոգեն սնկեր

Էնտոմոպաթոգեն սնկեր՝ (լատ.՝ Entomophthorales), ներառում են տեսակներ սնկերի բոլոր դասերից։ Միջատների և տզերի հիվանդությունների հարուցիչներ են։ Հայտնի է մոտ 530 տեսակ, հիմնականում պատկանում են էնտոմոֆտորայինների (Entomophthorales) մոնիլինայինների (Moniliales) կարգերին։


== Տարածում ==

Բնության մեջ ճնշում են միջատների բազմացումը։ Ախտածին սնկերը թափանցում են միջատի մարմնի մեջ, 32-48 ժամ հետո նրա խոռոչը լցնում միցելիումի միաբջիջ հատվածներով՝ շրջափակելով արյան և ավշի շրջանառությունը։ Սնկից արտազատվող թունավոր նյութերը մահացու են միջատների համար։ Այդ հատկությունն օգտագործվում է որպես վնասակար միջատների դեմ կենսավանական պայքարի միջոց։ Թթենու շերամի թրթուրների, կոլորադյան բզեզի, կարտոֆիլի զատիկի, մարգագետնային և եգիպտացորենային թիթեռների մակաբույծներ են։


== Տեսակներ ==
Առավել տարածված են բովերիա (Beauveria) ցեղի մակաբույծ տեսակները՝ մուսկարիդների հարուցիչները։ Էնտոմոֆտորա ճանճի (Entomophthora muscae) տեսակը սենյակային ճանճերի աշնանային հիվանդության հարուցիչ է։ Կենդանի հյուսվածքների վրա կարող են զարգանալ և սպորներ առաջացնել նաև ասպերգիլ ցեղի թույներ առաջացնող տեսակները։ Հայաստանում էնտոմոպաթոգեն սնկերը ուսումնասիրված են մասնակի։

Basidiobolus ranarum,
Conidiobolus coronatus,
Entomophaga maimaiga,
Entomophthora muscae,
Massospora:


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Тарасов К. Л. Порядок эндогоновые — Endogonales // Белякова Г. А., Дьяков Ю. Т., Тарасов К. Л. Ботаника: в 4 томах. — изд. центр «Академия», 2006. — Т. 1. Водоросли и грибы. — С. 168—169. — ISBN 5-7695-2731-5
Гарибова Л. В., Лекомцева С. Н. Основы микологии: Морфология и систематика грибов и грибоподобных организмов. — Товарищество научных изданий КМК, 2005. — С. 62—64. — ISBN 5-87317-265-X
Ячевский А. А., Энтомофторовые // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.


== Արտաքին հղումներ ==
G. Benny. Entomophthorales section of Zygomycetes.org
Ջեբրաիլի շրջան (Ադրբեջանական ԽՍՀ)

Ջեբրաիլի շրջանը (ադրբ.՝ Cəbrayıl rayonu) Խորհրդային Ադրբեջանի վարչական շրջան էր, որ գոյություն է ունեցել 1930-1993 թթ․։ Նրա վարչական կենտրոնը Ջեբրաիլ (Մեխակավան) քաղաքն էր։ Սահմանակից է Իրանին հարավից և արևմուտքից։
1993 թ․ օգոստոսի վերջին հայկական զինված ուժերը ազատագրել են Ջեբրաիլի շրջանը։ Այն այժմ Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության Հադրութի շրջանի մասն է կազմում։ Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության վարչական բաժանման համաձայն՝ Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետությունում վերացվել են այդ կարգի ադրբեջանական վարչական միավորները։
Խորհրդային Ադրբեջանի նախկին տասնմեկ վարչական միավորները փոխարինվել են յոթով, որոնց տրվել են պատմական անուններ՝ Շահումյանի շրջան (Գյուլիստան՝ նախկին Շահումյանի և Քարվաճառի շրջաններ), Մարտակերտի շրջան (Ջրաբերդ՝ նախկին Մարտակերտի շրջան), Ասկերանի շրջան (Խաչեն՝ նախկին Ասկերանի և Աղդամի շրջաններ), Մարտունու շրջան (Վարանդա՝ նախկին Մարտունու շրջան և Աղդամի շրջանի մի մասը), Հադրութի շրջան (Դիզակ՝ նախկին Հադրութի և Ջեբրաիլի շրջաններ, Ֆիզուլիի շրջանի ազատագրված հատվածը), Քաշաթաղի շրջան (նախկին Լաչինի, Կուբաթլուի և Զանգելանի շրջաններ) և առանձին Շուշիի շրջան ու քաղաք Ստեփանակերտ։


== Տես նաև ==
Ադրբեջանի վարչական բաժանում
Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետություն
 Քաշաթաղի շրջան


== Աղբյուրներ ==
Ավետում (Լեոնարդո դա Վինչիի կտավ)

«Ավետում» (իտալերեն՝ Annunciazione), աստվածաշնչյան սյուժեով նկար, որը վրձնել է Վերածննդի իտալացի նկարիչ Լեոնարդո դա Վինչին։ «Ավետումը» ստեղծվել է 1472-1475 թվականներին երիտասարդ Լեոնարդոյի կողմից, ով այդ ժամանակ աշխատում էր իր ուսուցչի՝ Անդրեա դել Վերոկկիոյի արվեստանոցում։ 1867 թվականից մինչև մեր օրերը այս ստեղծագործությունը պահպանվում է Ուֆֆիցի թանգարանում։
«Ավետման» սյուժեում ընկած է աստվածաշնչյան այն հատվածը, երբ Գաբրիել Հրեշտակապետը Կույս Մարիամին ավետում է այն մասին, որ շուտով սուրբ հոգուց հղիանալու է և ծնելու է Հիսուս Քրիստոսին:


== Նկարագիր ==
Լեոնարդո դա Վինչիի ստեղծագործության ֆոնին կենտրոնում հայտնվում է Մոնտե Սան Մարտինոն Կոմո լճի, ենթադրվում է, որ նկարն արվել է Լիերնա փոքրիկ գյուղում, Fiumelate-ի մոտ։
Ստեղծագործությունը պարզ է, բայց միևնույն ժամանակ նաև ավանդական ու հստակ։ Առաջին պլանում նկարիչը պատկարել է ծնկաչոք հրեշտակապետին՝ Գաբրիելին՝ ձախ ձեռքին սպիտակ շուշան (Կույս Մարիամի անարատության խորհրդանիշը)։ Աջ ձեռամբ Գաբրիել Հրեշտակապետը օրհնում է իր տան մեջ նստած նստած Մարիամին։ Հրեշտակի զգեստի քղանցքը տարածված է խոտերից և ծաղիկներից կազմված գորգի վրա, որը պատկերված է խիստ պայմանական։ Մարիամ Աստվածածնին նկարիչը, որպես կանոն ու ավանդույթ, պատկերել է Աստվածաշնչով, որը դրված է Մարիամի առջև գտնվող սպիտակ, ճոխ, դրվագազարդ գրակալի վրա։
Հորիզոնական մեծածավալ ստեղծագործությունը թույլ է տալիս, որ հետին պլանում նկարիչը ցուցադրի լայն բնապատկեր։ Այստեղ տեղ են գտել ծառերի ուրվագծեր, դեպի հեռուն գնացող գետ, որի վրա նավարկում են նավերը։ Կան նաև նավահանգստային քաղաքի աշտարակներ, պարիսպներ՝ շրջապատված թույլ երկնագույն ծխի շերտի մեջ գտնվող լեռնագագաթներով։


== Նկարի հատվածներ ==

		
		
		
		


== Տե՛ս նաև ==
Ավետում (Ռոսսետտիի նկար)
Ավետում (Վան Էյքի նկար)


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
AA.VV. Galleria degli Uffizi. — Roma, 2003. — (I Grandi Musei del Mondo).
Milena Magnano Leonardo. — Milano: Mondadori Arte, 2007. — (I Geni dell’arte). — ISBN 978-88-370-6432-7
Gloria Fossi Uffizi. — Firenze: Giunti, 2004. — ISBN 88-09-03675-1


== Արտաքին հղումներ ==
Leonardo da Vinci: anatomical drawings from the Royal Library, Windsor Castle
(602) Մարիաննա

(602) Մարիաննա (անգլ.՝ Marianna), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1906 թվականի փետրվարի 16-ին Ջոել Մետկալֆի կողմից Թաունտոնում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,089264 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,331 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,8475 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1983,27 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,181519 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 15,08° անկյուն։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է C դասին։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(602) Մարիաննա աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Յուլդաշևո (գյուղ, Բելոկատայսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ՅուլդաշևոՅուլդաշևո (ռուս.՝ Юлдашево, բաշկիրերեն՝ Юлдаш), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բելոկատայսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը վերջին գրանցված տվյալներով կազմում էր 129 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
68

68 թվական,  նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է կիրակի օրը։ Սա մեր թվարկության 68 թվականն է, 
I դարի 68-րդ տարին։


== Դեպքեր ==


== Ծնունդներ ==


== Մահեր ==
Ալադին (կերպար)

Ալադին (անգլ.՝ Aladdin, արաբ․՝ علاء الدين‎‎), Ալադինին մարմնավորող դիսնեյի պրոտագոնիստ հերոս։ Նա անօթևան երիտասարդ էր, որը հանդիպում է մի ջինի և փրկում արքայադուստր Ժասմինին Ջաֆար սուլթանի չար վեզիրից։ Իր բնույթով Ալադինը բարյացակամ ու կենսուրախ տղա է, ազնիվ, անվախ, կարիքավորներին միշտ պատրաստ օգնելու և չարագործներին դաս տալու։ Ալադինին չի հրապուրում առասպելական հարստությունն ու զորությունը, նրա համար ամենաթանկ «գանձը» նրա սիրելի Ժասմինն է։ Նա շատ է գնահատում իր հավատարիմ ընկերներին։ Նա նախընտրում է գիշերել իր հին համեստ տանը, և լավ հարաբերությունների մեջ լինել սուլթանի հետ, երբեմն ժամանակ անցկացնել պալատում։ Բնօրինակում նրա ձայնը հնչյունավորել են դերասան Սքոթ Ուինգերն ու երգիչ Բրեդ Քեյնը (վոկալ համարներ)։


== Ստեղծում ==
Ալադինի ստեղծումը մուլտֆիլմի հեղինակների ամենակարևոր խնդիրներից մեկն էր. ոչ ոք չգիտեր, թե ինչպիսին պետք է լինի Ալադինը։ Ալադինի ստեղծող Ջոն Մուսկերի խոսքերով.Սկզբում Ալադինը մի փոքր ավելի երիտասարդ էր, քան ինչպես երևում է մուլտֆիլմում։ Մենք նաև նրան ավելի բարձրահասակ, բայց պակաս հաջողակ ենք դարձրել։ Սյուժեում նրա համար մայր ենք ավելացրել։ Ավելի ուշ որոշում ենք ընդունել նրան ավելի չափահաս դարձնել, ավելի մկանուտ ու հաջողակ։ Ի սկզբանե նա պետք է տասներեք տարեկան լիներ, սակայն մենք նրա տարիքը հասցրել ենք տասնութի։Ալադինը նկարահանվել է անիմատոր Գլեն Քինի կողմից։ Քինն օգտագործել է հայտնի դերասանների և դեռահասների արտաքին տեսքը՝ կերպարի ստեղծման համար։ Ալադինի գլխավոր նախատիպը դերասան Մայքլ Ջեյ Ֆոքսն էր, բայց հետո կինոռեժիսորները որոշել են, որ Ալադինի նոր կերպարը չափազանց տղայական է և ոչ այնքան գրավիչ։ Քինը հետագայում նկարահանել է Թոմ Քրուզի և Քելվին Քեյնի արտաքինի հիման վրա։ Ալադինի տաբատների դիզայնը փոխառվել է ռեփեր MC Hammer-ից։


=== Հնչյունավորում ===
Սկզբում Ալադինին պետք է հնչյունավորեր երգիչ Բրեդ Քեյնը, սակայն հետագայում ֆիլմ ստեղծողները նրան հանձնարարել են կերպարի ձայնավորումը.


== Արտաքին ==


=== Ալադին (մուլտֆիլմ) ===


=== Ջաֆարի վերադարձը ===


=== Ալադին (մուլտսերիալ) ===


=== Ալադինը և ավազակների արքան ===


=== Մի անգամ հեքիաթում ===
Ալադինը, Ժասմինը, Ջաֆարը և այլ հերոսներ հայտնվում են «Մի անգամ հեքիաթում» ամերիկյան հեռուստասերիալի վեցերորդ եթերաշրջանում։
Նաև «Ալադին» հեքիաթի որոշ կերպարներ հայտնվում են «Մի անգամ հեքիաթում» սերիալի կողմնակի պատմության մեջ։ Մասնավորապես Ջիննը «Մի անգամ հրաշքների աշխարհում» սերիալի գլխավոր հերոսներից է, իսկ Ջաֆարը՝ գլխավոր հակառակորդը։


== Այլ տեղեր ==
Ալադինն իր փոքր դերն է ունեցել «Մկան տունը» մուլտսերիալում և երկու լիամետրաժ մուլտֆիլմում։ Նա նաև հանդես է եկել որպես «Հերկուլես» անիմացիոն սերիալի կրոսովերի դրվագում գլխավոր հերոսներից մեկը։

ՎիդեոխաղերԱլադինը հանդես է գալիս համակարգչային խաղերում, որոնք ստեղծվել են  Disney’s Aladdin (Capcom), Disney’s Aladdin (Virgin Interactive), Disney's Aladdin in Nasira’s Revenge, Aladdin’s Magic Carpet Racing, Aladdin’s Chess Adventures մուլտֆիլմերի հիման վրա։

Թագավորական սրտերԱլադինը հանդես է է գալիս «Թագավորական սրտեր» խաղերի շարքում։ Առաջին խաղում Ժասմինին առևանգում են Ջաֆարը և չար կախարդ Մալեֆիսենտան, իսկ Ալադինը Սորայի օգնությամբ փորձում է փրկել նրան։


== Ծանոթագրություններ ==
Գեորգի Խուբով

Խուբով Գեորգի Մկրտչի (ապրիլի 26, 1902(1902-04-26), Կարս, Կարսի մարզ, Կովկասյան երկրամաս, Ռուսական կայսրություն - նոյեմբերի 11, 1981(1981-11-11), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), հայ սովետական երաժշտագետ։ ՌՍՖՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1969)։ 1952—1957 թվականներին եղել է «Սովետսկայա մուզիկա» («Coветская мызыка») ամսագրի խմբագիրը և ՍՍՀՄ կոմպոզիտորների միության քարտուղարը։ Իր գործունեությամր նշանակալի դեր է խաղացել սովետական երաժշտական արվեստի զարգացման գործում։ Գրել է հոդվածներ, մենագրություններ՝ «Ա. Պ. Բորոդին» (1933), «Սեբաստիան Բախ» (1936), «Երաժշտության և երաժիշտների մասին» (1959), «Արամ Խաչատուրյան» (1962), «Մ. Պ. Մուսորգսկի» (1969)։


== Երկեր ==
Արամ Խաչատրյան։ Մենագրություն / Գ. Խուբով, թարգմ. ռուս. 2-րդ հրատ.` Վ. Վարդանյան, խմբ.՝ Ա. Արևշատյան, Երևան, «Սովետական գրող» , 1977։


== Ծանոթագրություններ ==
Գրավիտացիոն դաշտ

Գրավիտացիոն դաշտ, մոդել ֆիզիկայում, որն օգտագործվում է բացատրելու համար այն երևույթը, որ զանգված ունեցող մարմինը իր ազդեցությունը տարածում է իր շուրջը՝ ուժ կիրառելով ուրիշ մարմինների վրա։ Այսպիսով գրավիտացիոն դաշտը օգտագործվում է՝ բացատրելու գրավիտացիոն երևույթները։ Այլ կերպ ասած, գրավիտացիոն դաշտը ֆիզիկական դաշտ է, որի միջոցով տեղի է ունենում մարմինների գրավիտացիոն փոխազդեցությունը։ Չափվում է նյուտոն-կիլոգրամներով (Ն/կգ)։


== Տես նաև ==
Տիեզերական ձգողություն


== Ծանոթագրություններ ==
Դուբկի (քաղաքատիպ ավան, Կազբեկովսկի շրջան)

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ ԴուբկիԴուբկի (ռուս.՝ Дубки), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Դաղստան հանրապետության Կազբեկովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 5540 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում (անգլ.)
Hipster Whale

Hipster Whale, ավսրալիական անկախ ընկերություն, որը զաղվում է համակարգչային խաղերի մշակմամբ և հրապարակմամբ։ Ընկերությունը հիմնադրվել է 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ին, Էնդի Սումի և ՄԷթթ Հոլլի կողմից։ Ընկերությունը մշակել է այնպիսի խաղեր, ինչպիսիք են Shooty Skies, Pac-Man 256 և Disney Crossy Road։


== Պատմություն ==
Էնդի Սումը և ՄԷթթ Հոլլը հանդիպելով Game Center: Asia Pacific 2013-ի ժամանակ որոշեցին հիմնադրել ընկերություն։ Անվանումը ընտրվեց free-to-play մոդելի խաղերի մասին քննարկման ժամանակ, երբ խոսքի մեջ օգտագործվեց կետ բառը։ Քննարկման ընթացքում Սումը նկարեց մի կետ, որը արդյունքում դարձավ ընկերության լոգոտիպը։ Հետագայում հիմնադիրները կետը պահիցին, որպես թալիսման։
Առաջին խաղ՝ Crossy Road-ի համար ընկերությունը որոշել էր ծախսել ընդհամենը 6 շաբաթ, սակայն նկատելով խաղի պոտենցիալը, մշակողները որոշեցին խաղի համար ծախսեցին ավելի քան 12 շաբաթ։ Crossy Road խաղը՝ պլատֆորմային խաղ է, որը մշակված էր նոր շարժիչով։ Անվանումը և խաղի կոնցեպտը վերցված է հայտնի կատակից՝ «Ինչու՞ հավը անցավ ճանապարհը»։
2015 թվականի մայիսի 22-ին Bandai Namco Entertainment և Hipster Whale ընկերությունները ներկայացրեցին Pac-Man 256 խաղը, որում Պակմանը փորձում էր փախչել հոգիներից։ Խաղը թողարկվեց օգոստոսի 20-ին, իսկ 2016 թվականի հուլիսի 22-ին թողարկվեց խաղի տարբերակը՝ Windows, PlayStation 4 և Xbox One-ի համար։
2016 թվականի մարտին Hipster Whale-ը հայտարարեց Crossy Road — Disney Crossy Road խաղի ստեղծման մասին, որը հրպարակվելու էր Disney Interactive Studios-ի կողմից։ Հուլիսի 20-ին ընկերությունը հայտարարեց, որ սկսում էր զբաղվել խաղերի հրապարակմամբ և Atari և Krome Studios Melbourne-ի նախկին աշխատակից Կլաուր Ռիվզին նշանակեց ընկերության նախագահ։ Սեպտեմբերի 7-ին ընկերությունը թողարկեց Disney Crossy Road-ի թարմացված տարբերակը, որում ավելացվել էր կերպարներ Հրեշների կորպորացիայի և նոր ռեժիմ «Weekend Challenge» անունով։
2020 թվականին թողարկեց Crossy Road խաղի շարունակությունը  Crossy Road Castle անունով։ Խաղը հասանելի է միայն Apple Arcade-ում]։ Խաղը կարելի է խաղալ ինչպես սենսորի, այնպես էլ խաղային վահանակի միջոցով։


== Խաղերի ցանկ ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
{{{1}}} Hipster Whale. պաշտոնական կայք
(3448) Նարբուտ

(3448) Նարբուտ (անգլ.՝ Narbut), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1977 թվականի օգոստոսի 22-ին Նիկոլայ Չեռնիխի կողմից Նաուչնիում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,192308 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9337 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,4509 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1185,63 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,303635 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,39° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(3448) Նարբուտ աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Քումար

Քումար, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ուրֆայի նահանգում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Կիլիկիայի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Զինվորական կիվիվ

Զինվորական կիվիվ (լատ.՝ Vanellus miles) քարադրների ընտանիքին պատկանող թռչուն (Charadriidae):


== Արտաքին տեսք ==
Զինվորական կիվիվի մարմնի երկարությունը հասնում է մինչև 35 սմ և քաշը՝ 450 գրամ, թևի երկարությունը հասնում է մոտ 85 սմ։ Նրանց արուները և էգերը տեսքից նույնն են։


== Տարածվածությունը ==
Այս տեսակներն  ապրում են Ավստրալիայում, Թասմանիայում, Նոր Զելանդիայում և Նոր Գվինեայում։ Դրանց բնակավայրերը հիմնականում ներառում է բաց մարգագետինները, դաշտերը և ճահճուտները։ Նրանք չեն վախենում մարդկային բնակավայրերի հարևանությամբ բնակվել և հաճախ հանդիպում են քաղաքային զբոսայգիներում։


== Վարքը ==
Զինվորական կիվիվները հիմնականում կերակրվում են  միջատներով, սարդերով, ճիճուներով, խեցգետնիններով, ինչպես նաև բույսերի սերմերով։ Նրանք ապրում են հիմնականում մակերեսի վրա, որոնք  բնակվում են զույգերով կամ փոքր խմբերով։ Զուգավորումը տեղի է ունենում ամբողջ տարվա ընթացքում։  Ձվադրելու համար անհրաժեշտ է կառուցել բներ, և այդ ժամանակ դնում են 3-4 ձու։ Մոտ չորս շաբաթ տևողությամբ ձվադրումից  հետո նրանցից կիվիվներ են դուրս գալիս, որոնք մեկ տարի անց չափսերով նմանվում են մեծահասակ թռչունների չափսերին։ Զինվորական կիվիվների կյանքի տևողությունը 20 տարի է:.


== Սպառնալիքները ==
Վայրի բնության մեջ, Զինվորական կիվիվի ոչնչացմանը վտանգ չի սպառնում։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		


== Ծանոթագրություններ ==


== Հղումներ ==
Կաղապար:The IBC
Կաղապար:IUCN
(9228) Նակահիրոշի

(9228) Նակահիրոշի (անգլ.՝ Nakahiroshi), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1996 թվականի փետրվարի 11-ին Տակաո Կոբայաշիի կողմից Օիզումիյում։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,081498 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 3,0191 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1439 ա. մ.։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1975,79 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,182205 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,81° անկյուն։


== Տես նաև ==
Աստերոիդների ցանկ
Աստերոիդների սպեկտրալ դասեր
Աստերոիդների ընտանիքներ
Աստերոիդների խմբեր


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Շմադել Լուց (2003)։ Փոքր մոլորակների անունների բառարան (5-րդ վերանայված և ընդլայնված հրատարակություն ed.)։ Գերմանիա: Սփրինգեր։ ISBN 978-3-540-00238-3  (անգլ.)
(9228) Նակահիրոշի աստերոիդը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում (ուղեծրի տվյալները և դիտարկումները) (անգլ.)
Յանչենկի (գյուղ, Բելոպոլիեի շրջան)

Յանչենկի (ուկրաիներեն՝ Янченки), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Բելոպոլիեի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Յանչենկի գյուղում բնակվում էր 208 մարդ։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում, www.rada.gov.ua (ուկր.)
2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները, ukrcensus.gov.ua (ուկր.)
Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարներ և քարտեզներ, maps.vlasenko.net (ուկր.)
Գեորգի Վիլկովիչ

Գեորգի Վիլկովիչ (բուլղար․՝ Георги Вълкович, 1833, Ադրիանուպոլիս, Օսմանյան կայսրություն - փետրվարի 14, 1892(1892-02-14), Կոստանդնուպոլիս, Օսմանյան կայսրություն), բուլղարացի բժիշկ, քաղաքական գործիչ և դիվանագետ։ Բուլղարիայի արտաքին գործերի և Կրոնների նախարար (1881-1883), Բուլղարիայի պետական խորհրդի նախագահ (1883)։
19-րդ դարի 60-ական թվականներին եղել է Կոստանդնուպոլսի առաջատար վիրաբույժներից մեկը։ Օսմանյան տիրապետությունից Բուլղարիայի ազատագրումից հետո դարձել Է Պահպանողական կուսակցության առաջնորդներից մեկը։ Օսմանյան կայսրությունում Բուլղարիայի դիվանագիտական ներկայացուցիչն էր, որտեղ սպանվեց քաղաքական հակառակորդների կողմից։


== Կենսագրություն ==
Ծնվել է 1833 թվականին Էդիրնում։ Նրա հայրը Կոպրիվշտիցայի Չալիկովների հարուստ և ազդեցիկ ընտանիքից է։ Վիլկովիչը ուսումը սկսել է Պլովդիվում, իսկ 1857 թվականին ավարտել է Կոստանդնուպոլսի ռազմաբժշկական ուսումնարանը։ Ուսումնարանն ավարտելուց հետո աշխատել է որպես վիրաբույժ և դասավանդել ռազմաբժշկական ուսումնարանում։ 1860-1863 թվականներին մասնագիտացել է վիրաբուժության մասնագիտությամբ Փարիզում, իսկ 1865 թվականին՝ որպես գլխավոր բժիշկ Դամասկոսի կենտրոնական հիվանդանոցում։ 1870-1871 թվականներին աշխատել է Կոստանդնուպոլսի Հայդար փաշա հիվանդանոցի տնօրեն։ 1872 թվականին Ուլկովիչն արդեն ունեցել է Օսմանյան բանակի գնդապետի կոչում։ 1875 թվականից ի վեր թղթակից անդամ է, իսկ 1884 թվականից Բուլղարիայի գրական ընկերության, այժմ Բուլղարիայի գիտությունների ակադեմիայի իսկական անդամ է։ 1876 թվականին սերբ-թուրքական պատերազմի ժամանակ գլխավորել է զինվորական հոսպիտալը։ Ռուս-թուրքական պատերազմի սկսվելուց հետո 1877 թվականին տեղափոխվել է Դամասկոս, իսկ բանակից հեռանալուց հետո վերադարձել Բուլղարիա։
Բուլղարիայում Գեորգի Վոլկովիչը դարձել Է Պահպանողական կուսակցության առաջնորդներից մեկը։ 1879 թվականին ընտրվել է հիմնադիր ժողովի անդամ և ընդգրկվել տասներկու պահպանողականների խմբում, որոնք հրաժարվել են ստորագրել Տիռնովյան սահմանադրությունը։ Եղել է առաջին մեծ ժողովրդական ժողովի (1879) և երրորդ ժողովրդական ժողովի (1882-1883) պատգամավոր։ 1879 թվականին նշանակվել է գյուղատնտեսության, առևտրի և հասարակական շենքերի տնօրինության ղեկավար, իսկ 1881 թվականին՝ Արևելյան Ռումելիայի փոստային և հեռագրական ծառայության տնօրեն։ Բատենբերգի լիազորությունների ժամանակահատվածում (1881-1883) եղել է արտաքին գործերի և Կրոնների նախարար և պետական խորհրդի նախագահ (1883)։
1885 թվականի սերբ-բուլղարական պատերազմի ժամանակ Գեորգի Վոլկովիչը զինվորական հոսպիտալների կառավարիչ էր։ 1886 թվականին ծառայել է որպես Սոֆիայի Ալեքսանդրովյան հիվանդանոցի տնօրեն։ 1887 թվականին նշանակվել է Կոստանդնուպոլսում Բուլղարիայի դիվանագիտական ներկայացուցիչ և այդ պաշտոնում մնացել մինչև մահ։ Վիլկովիչը եղել է Ստեֆան Ստամբոլովի կառավարության վարած քաղաքականության նախաձեռնողներից մեկը՝ Օսմանյան կայսրությունում բուլղարների վիճակի բարելավման համար։
1892 թվականի փետրվարի 12 (24)-ին Գեորգի Վոլկովիչը ենթարկվել է վարձու մարդասպանների հարձակմանը և մահացել որովայնի շրջանում դանակի հարվածից երկու օր անց։ Թաղված է Պլովդիվում։


== Ծանոթագրություններ ==
Բաստուրմա

Բաստուրմա, Չորմիս, հատուկ եղանակով մշակված և չորացրած միս։ Բաստուրմա են անվանում նաև խորովածի համար նախապես քացախով, աղով, սոխով ու պղպեղով համեմած միսը։


== Պատրաստման եղանակը ==
Տավարի սուկին և մեջքամասի փափուկ միսը լվանում են, բաժանում 30 սմ երկարությամբ, 12 սմ լայնությամբ և 6 սմ հաստությամբ կտորների, դնում ամանի մեջ, վրան ցանում աղի, նատրիումի նիտրիտի (0,6 %) խառնուրդ, շորով ծածկում և պահում 2 օր, որից հետո միսը շրջում և դարձյալ պահում 2 օր։
Աղատոգորված միսը սառը ջրով թեթևակի լվանում են, ցամաքացնում փայտե ցանցի վրա, դնում սեղանին փռած շորի վրա, շորի եզրերը ձգելով միացնում այնպես, որ միսը մնում է շորի երկու շերտերի արանքում, շորի վրա դնում տախտակ, վրան՝ որևէ ծանրություն։ 5 ժամ հետո շորը փոխում են, միսը դարձյալ մամլում (ևս 12 ժամ)։ Այնուհետև մսի կտորները լարանով ամուր կապում են, կախում ստվերում և թողնում չորանալու (12 ժամ)։
Չամանի սերմերն ընտրում են, լվանում և ծեծում, խառնում ծեծած սխտորի, աղացած կարմիր պղպեղի հետ, ավելացնում այնքան ջուր, որ ստացվի նոսր թթվասերի թանձրության զանգված։
Մսի կտորները պատում են ստացված խառնուրդով, շարում ամանի մեջ և պահում 4 օր, որից հետո նշված գործողությունը կրկնում երեք անգամ՝ 3-4 օր ընդմիջումով։ 10-12 օր հետո միսն ամանից հանում են, կախում ստվերում և պահում տասը օր չորանալու։

		
		


== Աղբյուրներ ==
Ընդհանրական նամակներ

Ընդհանրական նամակներ կամ Կաթողիկե թղթեր, Նոր Կտակարանի գրքերից յոթը՝ Հակոբոսի, Պետրոսի Ա և Բ, Հովհաննեսի Ա, Բ և Գ, Հուդայի նամակները, կոչվում են Ընդհանրական նամակներ։ Այս անվանումը կապված է այն հանգամանքի հետ, որ սրանց հասցեատերերը կոնկրետ անձինք կամ համայնքներ չեն, ի տարբերություն Պողոսի նամակների, այլ ուղղված են Ընդհանուր եկեղեցուն։ Երկրորդ դարից սկսած Հովհաննեսի երկրորդ նամակն արդեն անվանվել է Ընդհանրական (հուն. καθολική)։ Առաջին անգամ յոթ նամակները միասին Ընդհանրական են կոչվել Եվսեբիոս Կեսարացու կողմից։ Հնագույն ձեռագրերում այս նամակները դրված են Գործք Առաքելոցից հետո և Պողոսի թղթերից առաջ։
Այսօրվա տպագրություններում Ընդհանրական նամակները հաջորդում են Պողոսի թղթերին։


== Գրականության ցանկ ==
Նոր Կտակարան, Ս. Էջմիածին, 1986։
Եզնիկ ծ. վրդ. Պետրոսյան, Ներածություն Նոր Կտակարանի, Էջմիածին, 1996, էջ 118։


== Աղբյուրներ ==
Ա. Գայայան, Նոր Կտակարանի ընդհանուր ներածություն, 2003։
Ուդո Շնելլե, Ներածություն Նոր Կտակարանի, Գյոթինգեն, 2005։


== Արտաքին հղումներ ==
Ռադիո Վեմ


== Տես նաև ==
Հակոբոս առաքյալի ընդհանրական նամակը
Պետրոս առաքյալի առաջին ընդհանրական թուղթը
Պետրոս առաքյալի երկրորդ ընդհանրական թուղթը
Հովհաննես առաքյալի առաջին թուղթը
Հովհաննես առաքյալի երկրորդ թուղթը
Հովհաննես առաքյալի երրորդ թուղթը
Հուդայի ընդհանրական թուղթը
Շեն

Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Շեն (այլ կիրառումներ)Շեն, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Խոզաթի գավառակում։ Գտնվում էր Խոզաթ գյուղաքաղաքից 24 կմ հյուսիս-արևելք։


== Բնակչություն ==
XX դարի սկզբին ուներ 35 տուն՝ 350 հայ և 40 տուն՝ 240 քուրդ բնակչով։


== Տնտեսություն ==
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահությունն ու երկրագործությունն էր։


== Պատմամշակութային կառույցներ ==
Շենն ուներ հայկական եկեղեցի։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Խարբերդի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Կոստանտինոս Գալանոպուլոս

Կոստանտինոս Գալանոպուլոս (հուն․՝ Κωνσταντίνος Γαλανόπουλος, դեկտեմբերի 28, 1997(1997-12-28), Աթենք, Հունաստան), հույն ֆուտբոլիստ, որ խաղում է հենակետային կիսապաշտպանի դիրքում։ Ներկայում հանդես է գալիս հունական ԱԵԿ ակումբում։


== Ակումբային կարիերա ==
Կոստանտինոսն ԱԵԿ ակումբի սան է, որի ակադեմիա տեղափոխվել է 2011 թվականին։ Այն ավարտել է 2015 թվականին։ Օգոստոսի 21-ին ստորագրել է իր առաջին պրոֆեսիոնալ պայմանագիրը երեք տարի ժամկետով։ 2016 թվականի մայիսի 31-ին կատարել է իր նորամուտը հունական առաջնությունում՝ Պանիոնիոս ակումբի դեմ հանդիպման ընդմիջումից հետո փոխարինելով Բրունո Զուկուլինիին։
2016 թվականի հուլիսի 28-ին կատարել է իր նորամուտը միջազգային մակարդակում՝ Եվրոպայի լիգայի որակավորման երրորդ փուլի՝ «Սենտ Էտիեն» ակումբի դեմ խաղի 67-րդ րոպեին փոխարինելով Ռոնալդ Վարգասին։


== Կարիերան հավաքականում ==
Հանդես է եկել Հունաստանի պատանեկան հավաքականի տարբեր տարիքային խմբերում։ Մինչև 19 տարեկանների հավաքականի հետ մասնակցել է 2016 թվականի Եվրոպայի մինչև 19 տարեկանների պատանեկան առաջնության ընտրական խաղերին։


== Ձեռքբերումներ ==
 Հունաստանի առաջնության արծաթե մրցանակակիր – 2015/2016


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Ֆուտբոլիստի էջը soccerway.com կայքում(անգլ.)
Պրոֆիլը transfermarkt.com կայքում(անգլ.)
Գնարբուկ սրտատերև

Գնարբուկ սրտատերև (լատ.՝ Primula cordifolia), գնարբուկազգիների ընտանքին պատկանող ծածկասերմ բույս։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։


== Նկարագրություն ==
Բազմամյա բույս է, որն ունի 10-20 (40) սմ բարձրություն։ Տերևաթիթեղը սրտաձև հիմքով է, հանկարծակի  լայն թևավոր կոթունի անցնող, համարյա մերկ։ Պսակը լիմոնի դեղին է։


== Տարածվածություն ==
Հայաստանում հանդիպում է միայն Լոռու (Պուշկինի լեռնանցք) ֆլորիստիկական շրջանում։ Աճում է նաև Մեծ Կովկասում և Անդրկովկասում։


== Էկոլոգիա ==
Աճում է ենթալպյան գոտում՝ ծովի մակարդակից 2000-2400 մ բարձրությունների վրա, մարգագետիններում։ Ծաղկում է մայիս ամսին, պտղաբերում՝ մայիս-հունիսին։


== Պահպանություն ==
Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակ է, Կովկասի էնդեմիկ, որի տարածման և բնակության շրջանների մակերեսը 10 կմ²-ից պակաս է։ Բույսին սպառնացող վտանգներն են՝ որպես գեղազարդային բույս ինտենսիվ հավաքը և ինտենսիվ արածեցման, կլիմայի գլոբալ փոփոխության հետևանքով  աճելավայրերի կորուստը կամ դեգրադացիան։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված էր որպես հազվագյուտ տեսակ։ Ընդգրված չէ CITES-ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում։
Պահպանության գործողություններ չեն իրականացվում։


== Ծանոթագրություններ ==
Աթոքյան

Աթոքյան, հայկական ազգանուն։


== Ազգանունը կրողներ ==


== Ծանոթագրություններ ==
Ներքին այրման շարժիչ

Ներքին այրման շարժիչը (ICE) ջերմային շարժիչի տեսակ է, որի դեպքում վառելիքի խառնուրդը այրվում է անմիջապես շարժիչի ներսում։ Այրման արտադրանքները կազմում են աշխատանքային հեղուկը։ Նման շարժիչը առաջնային է, քիմիական է և վառելիքի այրման էներգիան վերածում է մեխանիկական աշխատանքի [1]։ Գոյություն ունեն մեծ թվով տարբեր ներքին այրման շարժիչներ, որոնք տարբերվում են նպատակներով, էներգիայի մատակարարման եղանակով և այլ պարամետրերով։
Շոգեշարժիչն աշխատում է երկու փուլով, կրակը կաթսայի մեջ առաջացնում է գոլորշի, որը գլանի մեջ ընդարձակվելով՝ աշխատեցնում է մեքենան։


== Պատմություն ==
Մինչև 19-րդ դարի կեսերը մարդիկ փորձում էին ստեղծել փոքրածավալ և արդյունավետ շարժիչներ՝ վառելիքն այրելով հենց գլանի մեջ։ Սակայն պիտանի վառելիք գտնելու, շարժիչի մեջ լցնելու և այրելու խնդիրները դեռևս լուծված չէին։ Դա արեց գերմանացի ճարտարագետ Նիկոլաուս Օտտոն (1832-1891), որը 1861 թվականին ստեղծեց բենզինով աշխատող առաջին շարժիչը, իսկ 1876 թվականին՝ քառատակտ շարժիչը՝ ժամանակակից մեքենաների շարժիչների նախատիպը։
Օտտոն վառելիքի և օդի խառնուրդը բոցավառելու համար օգտագործեց էլեկտրական կայծը։ 1893 թվականին գերմանացի մեկ այլ ճարտարագետ՝ Ռուդոլֆ Դիզելը (1858-1913), ստեղծեց այնպիսի շարժիչ, որի մեջ խառնուրդը բռնկվում է սեղմվելով։ Թեև դիզելային շարժիչր ծանր է, սակայն առավել հուսալի ու խնայողական է, քան բենզինային շարժիչը։
Շարժիչների մեծ մասն աշխատում է քառատակտ շրջապտույտով, քառագլան շարժիչում յուրաքանչյուր պտույտի ընթացքում բոցավառումը կատարվում է երկու անգամ։ Առավել սահուն շարժում ապահովելու համար գլաններից ամեն մեկն աշխատում է մյուսներին ոչ համաքայլ։


== Ներարկում ==
Երբ ծնկաձև լիսեռը մխոցը ձգում է ներքև, բռնցքավոր լիսեռը բացում Է ներարկման կափույրը, և օդը զտիչով ներս Է լցվում։ Վառելիքի ճշգրիտ չափավորված քանակությունն էլեկտրոնային վերահսկողությամբ ներարկվում Է օդի հոսքի մեջ։


== Սեղմում ==
Ծնկաձև լիսեռի հաջորդ կիսապտույտի ժամանակ երկու կափույրն էլ փակ են։ Մխոցը հրվում է վեր՝ սեղմելով վառելիքի և օդի խառնուրդը։ Հենց որ մխոցը հասնում է վերին կետին, բռնկման համակարգը բարձր լարում է ստեղծում վառոցքամոմի վրա՝ առաջացնելով կայծ։


== Էներգիա ==
Վառելիքի և օդի խառնուրդը կայծից բռնկվում է և պայթյունով այրվում, առաջացնելով ջերմաստիճանի կտրուկ բարձրացում։ Հենց այդ պահին ջերմային էներգիան փոխարկվում է մեխանիկական էներգիայի, մխոցը հրվում է ներքև՝ պտտելով ծնկաձև լիսեռը։


== Արտանետում ==
Արտանետման կափույրը բացվում է, և ծնկաձև լիսեռը շարժվում է ծանր թափանիվում պահեստավորված էներգիայով (իսկ բազմագլան շարժիչի դեպքում՝ նաև այլ գլանի ուժով) ու նորից մխոցը հրում վեր։ Գլանն արտամղում է այրված գազերը։
Քյուրդեմլիկ

Քյուրդեմլիկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բալուի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Դիարբեքիրի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
1723

1723 թվական, ոչ նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է ուրբաթ օրը։ Սա մեր թվարկության 1723 թվականն է, 
XVIII դարի 23-րդ տարին։


== Դեպքեր ==
Գարուն՝ թուրքերը ներխուժում են Վրաստան, գրավում են Թիփղիսը։
Հուլիս՝ ռուսական զորքերը գրավում են Բաքուն։
Ձևավորվում է Հայ-վրացական միացյալ էսկադրոնը։


== Մահեր ==
Օգոստոսի 21 - Դիմիտրիե Կանտեմիր, պատմաբան, արևելագետ, փիլիսոփա, երաժշտագետ, պետական-քաղաքական գործիչ


== Ռուսական կայսրություն ==
Նոյեմբերի 18՝ Վասիլի Տատիշչևը Василий Татищев հիմնադրում է Եկատերինբուրգ քաղաքը։


== Մշակույթ ==
Անտոնիո Վիվալդին ստեղծում է իր «Տարվա եղանակները» Le quattro stagioni ստեղծագործությունը։


== Ծնունդներ ==
Հունիսի 5 (մկրտվել է)՝ Ադամ Սմիթ, շոտլանդացի տնտեսագետ (մ. 1790);
Պոլ Անրի Հոլբախ, ֆրանսիացի փիլիսոփա (մ. 1789);
Շահամիր Շահամիրյան, հայ հասարակական գործիչ (մ. 1799);
Մարտի 23՝ Աղա Մոհամմադ խան Ղաջար, Իրանի թագավոր (մ. 1778)
Մարտի 31՝ Ֆրեդրիք V, Դանիայի և Նորվեգիայի թագավոր (մ. 1766)
Դեկտեմբերի 22 Քարլ Ֆրիդրիխ Աբել Carl Friedrich Abel, գերմանացի կոմպոզիտոր (մ. 1787)


== Մահեր ==
Փետրվարի 25՝ Քրիսթոֆեր Րեն Sir Christopher Wren, անգլիացի ճարտարապետ, աստղագետ (մ. 1632)
Օգոստոսի 10՝ Գիյոմ Դյուբուա Guillaume Dubois, ֆրանսիացի կարդինալ և քաղաքական գործիչ (մ. 1656)
Օգոստոսի 26՝ Անթոն վան Լևենհուք Anton van Leeuwenhoek, հոլանդացի գիտնական (մ. 1632)
Լաուրա Սպելման Ռոքֆելլեր

Լաուրա Սելեստիա «Սետտի» Սպելման Ռոքֆելլեր (սեպտեմբերի 9, 1839(1839-09-09), Wadsworth, Medina County, Օհայո, ԱՄՆ - մարտի 12, 1915(1915-03-12), Կիկվիտ, Մաունտ Փլեզանտ, Վեստչեստեր շրջան, Նյու Յորք, ԱՄՆ), ամերիկացի աբոլիցիոնիզստ, բարեգործ, ուսուցչուգի և Ռոքֆելլերների ընտանիքի հայտնի անդամ։
Եղել է Standard Oil-ի համահիմնադիր Ջոն Դևիսոն Ռոքֆելլերի կինը։ Նրա անունն են ստացել Ատլանտայում Սփելման քոլեջը և Լորա Սփելման Ռոքֆելլերի հուշահամալիրը։


== Վաղ կյանք ==
Լաուրա Սելեստիա Սպելմանը ծնվել է Օհայո նահանգի Ուադսվորթ քաղաքում՝ Հարվի Բուել Սպելմանի (1811–1881) և Լյուսի Հենրիի (1818–1897) ընտանիքում ովքեր Մասաչուսեթսից Օհայո էին տեղափոխվել։ Հարվին աբոլիցիոնիստ էր, որը ակտիվ գործունեություն էր ծավալում Միաբանության եկեղեցում և քաղաքական ոլորտում։ Սպելմանն ունեցել է ավագ որդեգրված քույր՝ Լյուսի Մարիա «Լյութ» Սփելման (մոտ 1837-1920)։


== Անձնական կյանք և կարիերա ==
Քլիվլենդում Լյութն ու Սպելմանը ծանոթացել են Ջոն Դեվիսոն Ռոքֆելերի հետ, երբ միասին հաշվապահական հաշվառման դասընթացներ էին հաճախում։ Ջոնը Ուիլյամ Էյվերի «Բիլլ» Ռոքֆելլերի (1810-1906) և Էլիզա Դևիսոնի (1813-1889) ավագ որդին էր։
Ավելի ուշ վերադարձել է Նոր Անգլիա, որպեսզի անդամագրվեր Օրիդեի ինստիտուտին, դպրոցական ուսուցիչ դառնալու նպատակով։ Վերադառնալով Օհայո դասավանդելու, ամուսնացել է Ջոնի հետ 1864 թվականին։ Իր հարսանիքից հետո Սպելմանը շարունակել է ակտիվ աշխատել եկեղեցում (միացել է Ռոքֆելլերի միաբանությանը, Հյուսիսային բապտիստներին)։ Standard Oil ընտանեկան բիզնեսի զարգանալուն պես,սկսել է ավելի շատ ժամանակ տրամադրել բարեգործությանը և երեխաներին։
Ամուսինները ունեցել են 5 երեխա՝

Դուստրը՝ էլիզաբեթը (1866-1906)
Դուստրը՝ Ալիսան (1869-1870)
Դուստրը՝ Ալտան (1871-1962)
Դուստրը՝ Էդիտը (1872-1932)
Միակ որդին՝ Ջոն Ռոքֆելլեր Ջունիորը (1874-1960), խոշոր բարերարԻրենց ողջ կյանքի ընթացքում Ռոկֆելլերների ընտանիքը շարունակել է իրենց եկամտի տասը տոկոսը նվիրաբերել բարեգործությանը, ներառյալ զգալի նվիրատվություններ Սպելման քոլեջին, որը հիմնադրվել է սևամորթ կանանց կրթելու համար։ Լորա Սպելման Ռոքֆելլերը մահացել է 1915 թվականի մարտի 12-ին` 75 տարեկան հասակում սրտի կաթվածից։


== Ծանոթագրություններ ==
Աճման կոն

Աճման կոն, ցողունի, արմատի կամ ճյուղի գագաթ, որը կազմված է գոյացնող հյուսվածքից (առաջնային մերիսթեմա)։
Աճման կոնի ծայրում գտնվում են մեկ կամ մի քանի սկսնակ (ինիցիալ) բջիջներ, որոնց անընդհատ կիսվելով է պայմանավորված տվյալ օրգանի աճումը։ Ցողունի աճման կոնը ծածկված է բողբոջներ կազմող մանր, նուրբ տերևիկներով, իսկ արմատինը պաշտպանված է ծայրապատյանով։
Բարձրակարգ բույսերի ցողունի, կենտրոնական մասը՝ իրան։ Աճման կոնից ցած գոյանում են առաջնային թմբիկներ, որոնցից կազմավորվում են տերևները։ Առաջնային թմբիկների ծոցերում առաջանում են երկրորդային թմբիկներ, որոնցից Էլ զարգանում են կողքային ընձյուղները։
Էլս Ալամուս

Էլս Ալամուս (կատ.՝ Els Alamús, բասկ.՝ Els Alamus), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, մտնում է Լեյդա նահանգի մեջ և Կատալոնիա ինքնավար միության կազմի մեջ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Սեգռիյա համայնքի մեջ։ Տարածքը զբաղեցնում է 20, 21 կմ2 ։ Բնակչությունը ՝ 739 մարդ (ըստ 2010 թվականի)։


== Բնակչություն ==


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Pàgina oficial de l'Ajuntament Archived 2006-08-04 at the Wayback Machine.
Informació de la Generalitat de Catalunya Archived 2007-09-29 at the Wayback Machine.
Informació de l'Institut d'Estadística de Catalunya
Ալեքսանդր Շորին

Ալեքսանդր Ֆեոդորովիչ Շորին (ռուս.՝ Александр Фёдорович Шорин, նոյեմբերի 23 (դեկտեմբերի 5), 1890, Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսական կայսրություն - հոկտեմբերի 21, 1941(1941-10-21), Ուլյանովսկ, Սամարայի մարզ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), ռադիոյի, հեռագրության և ձայնագրման բնագավառի խորհրդային գյուտարար։ 1919 թվականին ավարտել է Պետերբուրգի էլեկտրատեխնիկական ինստիտուտը և դասավանդել նույն տեղում։ 1919-1922 թվականներին աշխատել է Նիժնի Նովգորոդի ռադիոլաբորատորիայում, 1922-1927 թվականներին՝ ղեկավարել թույլ հոսանքով աշխատող գործարանների տրեստի ռադիոբաժինը, 1934 թվականից՝ Ավտոմատիկայի և հեռուստամեխանիկայի ինստիտուտի տնօրեն։ 
Հեղինակ է մի շարք գյուտերի, ստարտստոպային հեռագրական ապարատ, ռադիոտառատպման տրանսլյացիոն տեղակայանք և այլն։ Շորինի անվան հետ է կապված ԽՍՀՄ-ում հնչյունային կինոյի ծնունդն ու զարգացումը։ Արժանացել է ԽՍՀՄ պետական մրցանակի (1941), պարգևատրվել է Լենինի շքանշանով։


== Ծանոթագրություններ ==
Սակս

Սակս, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Մոկսի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։


== Աղբյուրներ ==
«Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն


== Տես նաև ==
Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր


== Ծանոթագրություններ ==
Կամեն (այլ կիրառումներ)

Կամեն, կարող է վերաբերել՝

Կամեն - գյուղ, Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Ռոմանովսկի շրջանում
Կամեն - գյուղ, Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Օվրուչի շրջանում
Կամեն - գյուղ, Ուկրաինայի Սումիի մարզի Կրոլևեցի շրջանում