Սոլսբերի (Անգլիա)

Սոլսբերին (անգլ.՝  Salisbury, New Sarum), քաղաք է Մեծ Բրիտանիայում, Անգլիայի Ուիլթշիր կոմսության հարավարևելքում։ Այն տեղակայված է Սոլսբերյան հարթավայրում՝ Էյվոն գետի ափին։ Սոլսբերի վարչական շրջանի կենտրոնն է։ Բնակչությունը 2011 թ. մարդահամարի տվյալների համաձայն՝ մոտ 40000 է։


== Պատմություն ==
Սոլսբերի քաղաքը հիմնադրվել է 1220 թվականին, սակայն նախկինում քաղաքի վայրում բնակավայր է եղել։ Օլդ Սերամ բլրի վրա նեոլիթյան շրջանի բնակավայրի հետքեր են հայտնաբերվել։ Բլուրը Երկաթե դարում ամրոց է եղել։ Հռոմեացիներն ամրոցը կոչել են “Sorviodunum”։ Քաղաքի տարածքում հաստատված սաքսոններն այն կոչել են "Searesbyrig", իսկ նորմանները կառուցել են "Seresberi" ամրոցը։
Սոլսբերիի առաջին տաճարը կառուցվել է արքեպիսկոպոս Օսմունդի կողմից 1075-1092 թվականներին։ Նույն վայրում ավելի մեծ շենք է կառուցվել 1120 թվականին։ Այդուհանդերձ, հոգևորականության և զինվորականության միջև վատ հարաբերությունների պատճառով որոշվել է տաճարի կառուցումը տեղափոխել այլ վայր։
1219 թվականին Օլդ Սերամի արքեպիսկոպոս Ռիչարդ Փուրը որոշել է նոր քաղաք ու տաճար կառուցել իր հողատարածքում՝ Էյվոն գետի ափին։ 1220 հիմնվել է Նյու Սերամ բնակավայրը, որն էլ հայտնի է Սոլսբերի անունով։
Նոր տաճարի շինարարությունը սկսել է Փուրը 1221 թվականին։ Շինարարության հիմնական մասն ավարտվել է 38 տարում։ Այն անգլիական վաղ ճարտարապետության գլուխգործոցներից մեկն է։


== Աշխարհագրություն ==

Սոլսբերին տեղակայված է հովտային վայրում։ Երկրաբանական կառուցվածքում, ինչպես Ուիլթշիրի և Հեմփշիրի մեծ մասում, գերակշռում է կավճային շերտը։
Քաղաքի միջով հոսող գետերի հունը փոխվել է հանրային այգիները ոռոգելու նպատակով։ Այգիները, հատկապես Եղիսաբեթ թագուհու այգին, մեծ ժողովրդականություն են վայելում։
Սոլսբերին Սաութհեմփթոն նավահանգստից 30 կմ հեռավարության վրա է։


== Բնակչություն ==
2011 թվականի մարդահամարի համաձայն՝ Սոլսբերիի բնակչությունը 40.302 մարդ է՝ չհաշված քաղաքի մի շարք արվարձանների բնակչությունը։
Բնակչության 95.73%-ը սպիտակ է (91%-ը՝ սպիտակ բրիտանացի), 2.48%-ը՝ ասիացի, 0.45%-ը՝ սև, 1.15%-ը՝ խառը։ Քաղաքի բնակիչների 86.43%-ը ծնվել է Անգլիայում։
Սոլսբերիի բնակիչների 62.49%-ն իրեն համարում քրիստոնյա, 27.09%-ը կրոն չունի, իսկ 8.02%-ը հրաժարվել է նշել դավանանքը։ Մուսուլմանների, բուդդիստների, հինդուիստների թիվը չի գերազանցում մեկական տոկոսը։
Բնակչության 95.89%-ի մայրենի լեզուն անգլերենն է, 1.2%-ինը՝ լեհերենը։


== Տնտեսություն ==

1226 թվականին Հենրիխ 3-րդ արքան Սոլսբերիի եպիսկոպոսին իրավունք է տվել քաղաքում և դրա շրջակայքում տոնավաճառ անցկացնել։ 1227 թվականից սկսած կանոնավոր կերպով տոնավաճառներ են անցկացվում։
15-րդ դարում շուկայում քարե խաչեր են տեղադրվել, որոնք ցույց էին տալիս, թե արհեստագործական ու գյուղատնտեսական ինչ ապրանքներ կարելի է գտնել տվյալ հատվածում։ Ներկայիս դրությամբ պահպանվել է միայն ընտանի թռչունների պատկերով խաչը։ Ներկայում էլ տոնավաճառն անց է կացվում հոկտեմբերի երրորդ երկուշաբթիից սկսած և տևում է 3 օր։
Քաղաքի տնտեսությանն ու առևտրին նպաստում է հանրահայտ Սթոունհենջ մեգալիթյան հուշարձանը, որը Սոլսբերիից 13 կմ հեռավորության վրա է։
Տեղի բնակչության հիմնական գործատուներն են Salisbury District Hospital-ը, Friends Life-ը։


== Կլիմա ==
Սոլսբերիում, ինչպես Մեծ Բրիտանիայի մեծ մասում, գերիշխող է օվկիանոսային կլիման։


== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
Salisbury հոդվածը Curlie-ում (ըստ DMOZ-ի)
Այցելիր Ուիլթշիր, պաշտոնական կայք
Let Me Tell You: Salisbury- a BBC film about life in the city in 1967 at BBC Wiltshire
Historic Salisbury photos at BBC Wiltshire