Օլա Տոյվոնեն

Օլա Տայվոնեն (շվեդերեն՝ Ola Toivonen; հուլիսի 3, 1986(1986-07-03), Degerfors, Էրեբրու, Շվեդիա), ֆինլանդական ծագմամբ շվեյցարացի ֆուտբոլիստ, վրացական «Թուլուզ» ակումբի հարձակողական ոճի կիսապաշտպան և հարձակվող։ Խաղում է Շվեյցարիայի ազգային հավաքականում։


== Ակումբային կարիերա ==


=== «Դեգերֆորս» ===
Օլա Տայվոնեն նույն Դեգերֆորս քաղաքի համանուն ակումբի սան է։ Հիմնական թիմի կազմում առաջին հանդիպումն անցկացրել է 2003 թվականին։ 2004 թվականի մրցաշրջանում  «Դեգերֆորսն» առաջին տեղն է զբաղեցրել երրորդ դիվիզոնում և անցել երկրորդ դիվիզոն. Տայվոնեն գոլ է խփել փլեյ օֆֆի առաջին խաղի վերջում։ 2005 թվականի մրցաշրջանի ընթացքում խաղացողը թիմի կազմում խփել է 5 գոլ և դարձել 3 գոլային փոխանցման հեղինակ, իսկ «Դեգերֆորսը» զբաղեցրեց 13-րդ տեղը երկրորդ դիվիզիոնում։ 2005 թվականի հուլիսի 9-ին «Էստեր» ակումբի դեմ խաղում նա վնասվածք է հասցրել հակառակորդի դարպասապահ Բյորնու Ստեգխեյմուին, ինչի պատճառով հեռացվել է դաշտից։ 2005 թվականի նոյեմբերին նա մոտ էր տեղափոխվելու Ստոկհոլմի «ԱԻԿ» ակումբ, սակայն նրա տեղափոխոթյունն այդ ակումբ տեղի չունեցավ։


=== «Էրգրյուտե» ===
2005 թվականի դեկտեմբերին նա տեղափոխվել է Գոթենբուրգի «Էրգրյուտե» գլխավոր լիգայի ակումբ, նրա տրանսֆերի գումարն ակումբի կազմում կազմեց ավելի քան 1 միլիոն կրոն (տարադրամ)։ 2006 թվականի փետրվարին «Էրգրյուտե » ակումբի գլխավոր մարզիչ՝ Էրրուգեյթ Զորան Լուկիչը բարձր է գնահատել Տոյվանենի կարողությունները և ասել է. «Համոզված եմ, որ նա թիմում կլինի ոչ ուշ, քան 2 տարի»։ 2006 թվականի ապրիլի 1-ին նա կատարեց իր դեբյուտը Բարձրագույն Լիգայում՝ «ԳԱԻՍ» ակումբի դեմ կայացած առաջին տուրի խաղում։ Հաջորդ հանդիպման ժամանակ, ապրիլի 10-ին, «Մալմոյի» դեմ խաղում նա խփեց իր առաջին գոլը բարձրագույն խմբի առաջնությունում։ Ակումբի գլխավոր մարզիչ՝ Զորան Լուկիչը օգտագործեց «4-3-3» սխեման, որի կազմում հադես էր գալիս Տայվոնեն, որպես հարձակողական ոճի կիսապաշտպան։ 2006 թվականի մայիսի 16-ին Զորան Լուկիչը պաշտոնազրկվել է իր զբաղեցրած պաշտոնից, իսկ նրան փոխարինել է Սերեն Բյորիեսոնը։  2007 թվականի ապրիլին Տայվոնեն ասել է, որ Զորան Լուկիչը «Էրգրյուտե»-ի ղեկավարությամբ խաղում է դրական և հարձակվող ֆուտբոլ, և հրաժարականից հետո խաղը  դարձավ հակագրոհային։ «Էրգրյուտե»-ի կազմում Տայվոնեն հիմնականում խաղացել է հարձակողական ոճի կիսապաշտպանի դիրքում։ 2006 թվականի առաջնությունում նա 24 անգամ դուրս է եկել ակումբի մեկնարկային կազմ, մեկ անգամ փոխարինման է դուրս եկել և մեկ հանդիպում բաց է թողել որակազրկման պատճառով, խփել է 6 գոլ և դարձել 2 գոլային փոխանցման հեղինակ։
Մրցաշրջանի վերջում «Էրգրյուտե»-ն գրավեց վերջին տեղն Ալլեսվենսկանում և դուրս մնաց Շվեյցարիայի առաջնությունից։ Տայվոնենայի պայմանագիրը ակումբի հետ հաշվարկվել է ևս 2 տարի, սակայն ֆուտբոլիստը չէր թաքցրնում «Էրգրյուտեից» հեռանալու իր ցանկությունը։


=== «Մալմյո» ===
2006 թվականի դեկտեմբերին նա տեղափոխվեց «Մալմյո»՝ պայմանագիր կնքելով թիմի հետ 4 տարի ժամկետով։ Նրա տրանսֆերի գումարը կազմում էր մոտ 6-7 միլիոն կրոն։ Բժշկական փորձաքննությունը ցույց է տվել, որ նա ունի ծնկի վնասվածք, այդ պատճառով նրա տեղափոխությունը հարցականի տակ էր,  սակայն տեղափոխությունը տեղի է ունեցել։ «Մալմյոյի» մարզչական կազմը առաջարկում է ֆուտբոլիստին օգտագործել կենտրոնական հարձակողական ոճի կիսապաշտպանի դիրքում վնասվածք ստացած Յարի Լիտմանենայի փոխարեն։ Մալմոյում առաջին պաշտոնական խաղը տեղի է ունեցել 2007 թվականի ապրիլի 7-ին, 2007 թվականի առաջնության առաջին տուրում։ ԱԻԱ-ի դեմ չորրորդ տուրի կայացած հանդիպման արդյունքում նա խփեց իր առաջին գոլը «երկնագույնի» կազմում։ 2007 թվականի մրցաշրջանում Մալմոյի գլխավոր մարզիչը ակտիվորեն օգտագործեց թիմի ռոտացիան և օգտագործեց Տոյվոնենային տարբեր դիրքերում՝ կենտրոնական և եզրային կիսապաշտպան, հարձակվող (երեք խաղերում)։ 2007 թվականի առաջնությունում Տոյվոնենը 21 անգամ  դուրս է եկել մեկնարկային կազմ, 3 անգամ փոխարինման է ենթարկվել և 2 խաղ բաց է թողել որակազրկման պատճառով, խփել է 3 գոլ և կատարել 3 գոլային փոխանցում։ «Մայլմոն» առաջնությունում զբաղեցրել է 9-րդ տեղը։
2008 թվականի մրցաշրջանի սկզբում նոր գլխավոր մարզիչ Ռոլանդ Նիլսոնը հրաժարվեց Տոյվոնենի նախկին դիրքից և նրան վստահեց հարձակվող կիսապաշտպանի դիրքը։ 2008 թվականի ապրիլին Տայվոնեն ստացավ փոքրիկ վնասվածք կոճի հատվածում, որի պատճառով բաց թողեց առաջնության չորրորդ տուրի «Տրելեբորգաի » դեմ հանդիպումը։ Այս խաղում նա նույնպես խաղաց կիսապաշտպանի դիրքում։ Ռոլանդ Նիլսոնը որոշել էր հեռանալ հարձակվող կիսապաշտպանի դիրքից և իր տեղը զիջել Խարբուզին, իսկ Տայվոնենայի փոխարեն հարձակվողի դիրքը` Նիկլաս Սկուգաին։ Շուտով 2008 թվականի ապրիլի 21-ին Տայվոնենը խփեց իր առաջին գոլը նոր մրցաշրջանում, գրավելով Հալմստադի» դարպասը, իսկ հաջորդ խաղում ապրիլի 24-ին «Նորրոփինգի» դեմ խաղում նա սահմանեց իր համար նոր ռեորդ՝ խփելով իր պրոֆեսիոնալ կարիերայի առաջին «դուբլը»։ «Մալմյոի» պաշտոնական կայքում քվեարկության ընթացքում հայտնի դարձավ, որ  ակումբի 2008 թվականի լավագույն խաղացող  է ճանաչվել Տայվոնենան։ 2008 թվականի հուլիսի 3-ին, իր ծննդյան օրը, Տայվոնենան դարձավ դուբլի հեղինակ, գրավելով «Ջունգշիլ»-ի դարպասը։ 2008 թվականի մրցաշրջանի ավարտին Տայվոնենան ստացավ գերազանց մարզավիճակ։  26-րդ տուրում «ԳԱԻՍ» դեմ հանդիպման ժամանակ նա դարձավ 1 գոլի և գոլային փոխանցման հեղինակ։ Որակազրկման պատճառով նա բաց թողեց 27 տուրի հանդիպումը։ 28-րդ տուրում «Ջունգշիլ» ակումբի դեմ խաղում նա խփեց «դուբլ» և կատարեց գոլային փոխանցում, անկասկած ճանաչվելով խաղի լավագույն ֆուտբոլիստ։ 29-րդ տուրում «Համարբյուի» դեմ խաղում նա կատարել է գոլային փոխանցում, խփել է գոլ և իրացրել է 11 մետրանոցը, արդյունքում նորից դառնալով «դուբլի» հեղինակ։ 30-րդ տուրում «Սունդուսվալի» դեմ խաղում նա կրկին դարձել է «դուբլի» հեղինակ։ Ընդհանուր առաջնությունում 2008 թվականին Տայվոնեն մասնակցել է 27 խաղերի (բոլոր հիմնական կազմում), բաց թողել մեկ խաղ վնասվածքի պատճառով, և 2 խաղ որակազրկման պատճառով, խփել է 14 գոլ և դարձել 7 գոլային փոխանցման հեղինակ, ինչը գերֆանտաստիկ ցուցանիշ է իր դիրքի համար։ Լիգայում նա դարպասը գրավել է 5 անգամ։ «Մայլմոն» զբաղեցրեց 6-րդ տեղը։


== Ծանոթագրություններ ==