Ֆահդ իբն Աբդուլ-Ազիզ Ալ Սաուդ

Ֆահդ իբն Աբդուլ-Ազիզ Ալ Սաուդ (արաբ․՝ فهد بن عبد العزيز بن عبد الرحمن آل سعود‎‎, հունվարի 1, 1921(1921-01-01), 1919 կամ 1920, Ալ-Ռիադ, Սաուդյան Արաբիա - օգոստոսի 1, 2005(2005-08-01)[…], Ալ-Ռիադ, Սաուդյան Արաբիա), 1982-2005 թվականներին Սաուդյան Արաբիայի հինգերորդ թագավորը և «Երկու սրբավայրերի պահապանը» 1986 թվականի հոկտեմբերի 27-ից։


== Կենսագրություն ==
Ֆահդը Սաուդյան Արաբիայի հիմնադիր Աբդուլ Ազիզ Ալ Սաուդի 37 որդիներից 8-րդն է, «Սուդայրիի յոթնակ»-ի ավագ անդամը։
Ծնվել է 1921 թվականի մարտի 6-ին։
Ֆահդը ուներ 6 կրտսեր եղբայր և 4 քույր։ Նրա եղբայրներն էին․ արքայազն Սուլթանը (1930-2011), արքայազն Աբդուրրահման (1931-2017), արքայազն Նաիֆը (1933-2012), արքայազն Թուրքը (1934-2016), թագավոր Սալմանը (ծնված. 1935) և արքայազն Ահմեդը (1942) իսկ քույրերը։ արքայադուստր Լուլուվախը (մահ․ 2008), արքայադուստր Լաթիֆան, արքայադուստր Ալ-Ջավհարա (մահ․ 2019) և արքայադուստր Ջավահիրը (մահ․ 2015)։
Ստացել է կրոնական և աշխարհիկ կրթություն։
1953 թվականին գահակալած իր խորթ եղբորը՝ Սաուդ թագավորին, նշանակվել է երկրում առաջին անգամ հիմնադրված լուսավորության նախարար։ 1962 թվականից՝ ներքին գործերի նախարար։ 1967 թվականից՝ երկրորդ փոխվարչապետ։
1975 թվականի մարտին Ֆեյսալի թագավորի սպանությունից հետո հայտարարվել է թագաժառանգ և վարչապետի առաջին տեղակալ։ Արդեն նույն թվականի ապրիլի 3-ին նրա եղբայր թագավոր Խալիդը հրամանագիր ստորագրեց ներքին և արտաքին քաղաքականության ոլորտում իր լիազորությունները նրան հանձնելու մասին՝ սեփական ծանր հիվանդության պատճառով։ Այդ ժամանակից ի վեր Ֆահդը փաստացի գլխավորել է երկիրը։
1982 թվականի հունիսի 13-ին եղբոր մահից հետո ժառանգել է գահը։
1984 թվականին արժանացել է Ֆեյսալ թագավորի Միջազգային մրցանակին։
1986 թվականի հոկտեմբերի 27-ին հրաժարվել է «Նորին Մեծություն» տիտղոսից՝ ընդունելով «Երկու սրբությունների պահապան» տիտղոսը։
1995 թվականի նոյեմբերի 29-ին տեղի ունեցած ծավալուն կաթվածից հետո հիմնականում երկրի կառավարումը հանձնել է իր արյունակից եղբորը՝ արքայազն Աբդալլային։
2003 թվականի հունիսի 25-ին այցով ժամանել է Ռուսաստան, որտեղ հանդիպում է ունեցել հայտնի իրավաբան, հրապարակախոս Սեմյոն Եվգենևիչ Դրոբոտի հետ։
Ֆահդի մահից հետո 2005 թվականի օգոստոսի 1-ին գահը ժառանգել է նրա եղբայրը՝ արքայազն Աբդալլահը։
Ֆահդ թագավորը պատմության մեջ է մտել նրանով, որ 1992 թվականին ընդունել Է թագավորության հիմնական օրենքը, որը կոչվում է Սաուդյան Արաբիայի կառավարման հիմնական նիզամ։ Նրա օրոք երկիրը վերածվել է նավթի գլխավոր արտադրողներից մեկը և տարածաշրջանի ու իսլամական աշխարհի խոշոր առաջատար տերություն։
Նրա որդին՝ արքայազն Մուհամմեդ իբն Ֆահդը, 1985-2013 թվականներին զբաղեցրել Էշ-Շարքիա նահանգի նահանգապետի պաշտոնը։


== Ընտանիք ==
Ունեցել է 6 որդի և 4 դուստր․ առաջին կնոջ՝ արքայադուստր Անուդ Բինթ Աբդելազիզ Բինթ Մուսադի որդիները 

արքայազն Ֆեյսալը (1945-1999), մահացել է ինֆարկտից պետական նախարարի պաշտոնում, որը զբաղեցրել է 1977 թվականից,
արքայազն Սաուդ (1950), 1985-2005 թվականներին՝ երկրի հետախուզական ծառայության ղեկավարի տեղակալ,
արքայազն Սուլթան (1951), 1999-2011 թվականներին երիտասարդության բարեկեցության հիմնադրամի և երկրի օլիմպիական կոմիտեի ղեկավար
արքայազն Խալիդ (1958), բարերար։Երկրորդ կնոջ՝ արքայադուստր Ջավզա բինտ Աբդալլահ բինտ Աբդուլ Ռահմանորդի որդին

արքայազն Մուհամեդ (1950), 1985-2013 թվականներին արևելյան նահանգի նահանգապետ։Չորրորդ կնոջ՝ արքայադուստր Ջավարա Ալ-Իբրահիմի որդին

արքայազն Աբդուլ-Ազիզ (1973) սիրելի որդի և նախարար առանց պորտֆելի մինչև 2011 թվական։ Ենթադրվում էր, որ սպանվել է 2017 թվականի նոյեմբերին, սակայն ավելի ուշ այդ լուրը սուտ է եղել։


== Հիշատակ ==
Նրա պատվին կոչվել է Սաուդյան Արաբիային և Բահրեյնին կապող Ֆահդ թագավորի կամուրջը։
Նրա պատվին անվանակոչվել է փողոց, Ղազախստանի Հանրապետության մայրաքաղաք Նուր-Սուլթան քաղաքում։
Նրա պատվին անվանվել է Սուրբ Ղուրանի հրատարակման համալիրը Մադինա քաղաքում (Սաուդյան Արաբիա)։
Նրա պատվին անվանվել է ֆուտբոլային մրցաշար, որը հետագայում վերանվանվել է Կոնֆեդերացիաների գավաթ։


== Ծանոթագրություններ ==