Մացառեղեգ

Մացառեղեգ (լատ.՝ Sparganium), օձի թուր, մացառեղեգազգիների ընտանիքի բազմամյա ջրաճահճային խոտաբույսերի ցեղ։ Հայտնի է 20 տեսակ։


== Կենսաբանական նկարագիր ==

Ցողունը կանգուն է կամ լողացող, բարձրությունը՝ 30-40 (60) սմ։ Տերևները հերթադիր են, նեղ գծաձև, թեթևակի ուռուցիկ։ Ծաղկաբույլը գնդաձև է, արականները՝ փոքր՝ դասավորված ցողունի վերին մասում, իգականները՝ դրանցից ցած, ավելի խոշոր։ Ծաղկում է մայիս-օգոստոսին։ Պտուղն ընկուզիկանման է, միասերմ։


== Հայաստանում ==
Հայաստանում՝ 4 տեսակ՝ 

Մացառեղեգ ուղիղ (լատ.՝ Տ. erectum),
Մացառեղեգ չնկատված (լատ.՝ Տ. neglectum),
Մացառեղեգ լողացող (լատ.՝ Տ. emersum),
Մացառեղեգ փոքրիկ (լատ.՝ Տ. minimum)։


== Տարածում ==
Տարածված է Վայոց ձորի, Գեղարքունիքի, Լոռու, Սյունիքի մարզերի, Արարատյան գոգավորության գրեթե բոլոր լճերում, լճակներում, դանդաղահոս գետերում և ջրամբարներում (800-2400 մ բարձրություններում)։


== Կիրառում ==
Դրանցով սնվում են ջրլող թռչուններն ու կենդանիները։ Փոքրիկ մացառեղեգները հանդիպում են միայն Լոռու մարգում, աճում են միջին գոտու ծանծաղ լճերում և տորֆային ճահիճներում (1500 մ բարձրություններում). գրանցված է Հայաստանի Կարմիր գրքում։


== Տեսակներ ==

Ցուցակը ներկայացված է հատուկ Կյույի Թագավորական բուսաբանական այգու բազայի տվյալների.

Sparganium americanum Nutt.
Sparganium amplexicaulium D.Yu
Sparganium androcladum (Engelm.) Morong
Sparganium angustifolium R.Br., nom. illeg.
Sparganium angustifolium Michx.
Sparganium arcuscaulis D.Yu & G.T.Yang
Sparganium barrerae Sennen nom. nud.
Sparganium carinatum Falc. nom. nud.
Sparganium choui D.Yu
Sparganium emersum Rehmann
Sparganium × englerianum Graebn.
Sparganium erectum L.
Sparganium erectum subsp. erectum
Sparganium erectum subsp. microcarpum (Neuman) Domin
Sparganium erectum subsp. neglectum (Beeby) K.Richt.
Sparganium erectum nothosubsp. oocarpum (Celak.) Domin
Sparganium erectum subsp. stoloniferum (Buch.-Ham. ex Graebn.) H.Hara
Sparganium eurycarpum Engelm.
Sparganium eurycarpum subsp. coreanum (H.Lév.) C.D.K.Cook & M.S.Nicholls
Sparganium eurycarpum subsp. eurycarpum
Sparganium fallax Graebn.
Sparganium glomeratum (Laest. ex Beurl.) Neuman
Sparganium gramineum Wallr. nom. illeg.
Sparganium gramineum Georgi
Sparganium hyperboreum Laest. ex Beurl.
Sparganium japonicum Rothert
Sparganium kawakamii H.Hara
Sparganium × longifolium Turcz. ex Ledeb.
Sparganium macrocarpum Makino nom. nud.
Sparganium manshuricum D.Yu
Sparganium minimum (L.) Fr. nom. illeg.
Sparganium multiporcatum D.Yu
Sparganium natans L.
Sparganium natans Fr. nom. illeg.
Sparganium × oligocarpon Ångstr.
Sparganium probatovae Tzvelev
Sparganium pubescens Poir. nom. inval.
Sparganium ramosum Huds. nom. illeg.
Sparganium ramosum Curtis nom. illeg.
Sparganium rothertii Tzvelev — а
Sparganium simplex Huds. nom. illeg.
Sparganium × speirocephalum Neuman
Sparganium × splendens Meinsh.
Sparganium subglobosum Morong
Sparganium tenuicaule D.Yu & L.H.Liu
Sparganium tenuifolium Poir. nom. inval.


== Հոմանիշ ==
Sparganion Adans., 1763


== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
Kun Sun & David A. Simpson: Typhaceae: Sparganium, S. 158-160 - textgleich wie gedrucktes Werk online, In: Wu Zheng-yi, Peter H. Raven, Deyuan Hong (Hrsg.)։ Flora of China, Volume 23: Acoraceae through Cyperaceae. Science Press und Missouri Botanical Garden Press, Beijing und St. Louis, 20. August 2010, ISBN 978-1-930723-99-3. (Abschnitt Beschreibung, Verbreitung und Systematik)
Robert B. Kaul: Die Familie Sparganiaceae mit der einzigen Gattung Sparganium in der Flora of North America, Volume 22. (engl.)
Die Familie Sparganiaceae mit der einzigen Gattung Sparganium bei DELTA. Archived 2007-10-15 at the Wayback Machine. (engl.)
Walter Erhardt u. a.: Der große Zander. Enzyklopädie der Pflanzennamen. Band 2. Verlag Eugen Ulmer, Stuttgart 2008. ISBN 978-3-8001-5406-7


== Արտաքին հղումներ ==
Ежеголовник на сайте USDA NRCS(անգլ.) Проверено 8 марта 2009 г.
Sparganium identification key and species descriptions Archived 2015-05-26 at the Wayback Machine.