موضوع مقاله: زبان‌های آفریقا | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # زبان‌های آفریقا | مقدمه: |318x318پیکسل زبان‌های آفریقا به خانواده زبانی بزرگ پرشماری تقسیم می‌شوند: نیجر-کنگو یا شاید زبان‌های اطلس-کنگو (بانتو و غیربانتو، حضور مانده و چند گروه دیگر مورد اختلاف است) که در غرب، مرکز، جنوب شرق و جنوب آفریقا رایج هستند. | ## بخش 1: زبان‌های آفریقا | زبان‌های آفروآسیایی که در آسیای غربی، شمال آفریقا، شاخ آفریقا و بخش‌هایی از ساحل صحرا پراکنده هستند. زبان‌های هندواروپایی در آفریقای جنوبی و نامیبیا (آفریکانس، انگلیسی، آلمانی) رایجند و به عنوان زبان میانجی در مستعمرات پیشین بریتانیا و لیبریا که بخشی از جامعه استعماری آمریکا بود (انگلیسی)، مستعمرات پیشین فرانسه و و بلژیک (فرانسوی)، مستعمرات پیشین پرتغال (پرتغالی)، مستعمرات پیشین ایتالیا (ایتالیایی)، مستعمرات پیشین اسپانیا (اسپانیایی) و مناطق سئوتا، ملیلیه و جزایر قناری (اسپانیایی) نیز به کار می‌روند. خانواده‌های گوناگون نیلوصحرایی (وحدت مورد اختلاف است) که از تانزانیا تا اریتره و سودان و از چاد تا مالی گویش می‌شوند. علاوه بر این، در آفریقا چندین خانواده کوچک دیگر؛ زبان تک‌خانواده و همچنین کریول‌ها و زبان‌های دسته‌بندی‌نشده وجود دارد. آفریقا همچنین دارای زبان‌های اشاره متنوعی است که بسیاری از آن‌ها تک‌خانواده هستند. بر اساس بیشتر برآوردها، آفریقا شامل ۱۲۵۰ تا ۲۱۰۰ زبان است، برخی این رقم را تا بیش از سه‌هزار تخمین زده‌اند. نیجریه به تنهایی بیش از ۵۰۰ زبان دارد (مطابق اتنولوگ) و یکی از متمرکزترین تنوع‌های زبانی در جهان در این کشور واقع شده‌است. آفریقا عمده‌ترین قاره چندزبانه در جهان است؛ و افراد بسیاری را می‌توان یافت که نه تنها به زبان‌های مختلف آفریقایی، بلکه یک یا دو زبان اروپایی نیز به روانی تکلم می‌نمایند. با این حال، یکی از تفاوت‌های قابل توجه بین آفریقا و سایر مناطق زبانی یکنواختی نسبی آن است. در پی استعمار، تقریباً تمام کشورهای آفریقایی زبان‌های رسمی را بکار گرفتند که در خارج از این قاره ریشه داشت، اما این روزها کشورهای متعددی از زبان‌های گوناگون با ریشه بومی (همچون سواحلی) به عنوان زبان رسمی استفاده می‌نمایند. در شماری از کشورها، انگلیسی و فرانسوی برای برقراری ارتباطات در حوزه عمومی همچون دولت، بازرگانی، آموزش و رسانه‌ها استفاده می‌کنند. عربی، پرتغالی، آفریکانس (با ریشه هلندی) و مالاگاسی نمونه‌های دیگری از زبان‌های اصولاً غیرآفریقایی هستند که امروزه توسط میلیون‌ها آفریقایی در هر دو حوزه عمومی و خصوصی بکار می‌روند. | ## بخش 2: زبان‌های آفریقا | در این قاره زبان‌های عربی، سومالیایی، بربری، امهری، اورومو، ایگبو، سواحلی، هوسه، ماندینگ، فولانی و یوروبایی توسط ده‌ها میلیون نفر تکلم می‌شوند. دوازده زنجیره گویشی (که ممکن است تا صد گونه زبانی باشند) توسط ۷۵ درصد و ۱۵ تا توسط ۸۵ درصد از آفریقایی‌ها به عنوان زبان نخست یا دوم تکلم می‌شوند. اگرچه بسیاری از زبان‌های متوسط در رادیو، روزنامه‌ها و آموزش در مدارس ابتدایی مورد استفاده قرار می‌گیرند و برخی از زبان‌های بزرگ زبان ملی محسوب می‌شوند، فقط شمار کمی در سطح ملی رسمی هستند. زبان‌های آفروآسیایی زبان‌های آفروآسیایی در سرتاسر شمال آفریقا، شاخ آفریقا، آسیای غربی و بخش‌هایی از ساحل صحرا تکلم می‌شوند. گسترده‌ترین شاخه خانواده، سامی، (شامل عربی، امهری و عبری) تنها شاخه خانواده است که بیرون از آفریقا نیز گویش می‌شود. پرسخنگوترین زبان‌ها شامل عربی (سامی)، سومالیایی (کوشی)، بربری (بربری)، هوسه (چادی)، امهری (سامی) و اورومو (کوشی) هستند. از بین خانواده‌های زبانی دنیا که باقی مانده‌اند، آفروآسیایی با وجود زبان‌های اکدی (بین‌النهرین) و مصری باستان دارای طولانی‌ترین تاریخ مکتوب است. این خانواده پیشنهادی شامل زبان‌هایی از نیل تا شمال تانزانیا، نیجریه و جمهوری دموکراتیک کنگو و در امتداد میانه رودخانه نیجر می‌شود. زبان‌های نیجر-کنگو زبان‌های نیجر-کنگو بزرگترین خانواده زبانی را در غرب آفریقا و از نظر شمار زبان‌ها شاید در جهان تشکیل می‌دهند. بیشتر زبان‌های این خانواده همچون یوروبایی، ایگبو، اکانی و اوه‌ای نواخت‌بر هستند. دیگر خانواده‌ها آسترونزیایی زبان مالاگاسی به خانواده زبان‌های آسترونزیایی تعلق دارد و غربی‌ترین زبان خانواده به‌شمار می‌رود. این زبان، زبان ملی و یکی از زبان‌های رسمی ماداگاسکار است و یکی از گویش‌های آن در مایوت نیز تکلم می‌شود. | ## بخش 3: زبان‌های آفریقا | مالاگاسی با بیش از ۲۰ میلیون سخنگو، یکی از پرسخنگوترین زبان‌های آسترونزیایی است. اجداد قوم مالاگاسی حدود ۱۵۰۰ سال پیش از جنوب شرق آسیا، به ویژه جزیره بورنئو، به ماداگاسکار مهاجرت کردند. ریشه نحوه ورود آن‌ها به ماداگاسکار همچنان یک راز است، با این حال آسترونزیایی‌ها به فرهنگ دریانوردی معروف هستند. هندواروپایی آفریکانس یک زبان هندواروپایی است که از هلندی محاوره‌ای هلند جنوبی ریشه گرفتهK. در نامیبیا این زبان یک زبان میانجی و در بوتسوانا و زیمبابوه زبان اقلیت حدود ۱۰ هزار نفر است. از دوران استعمار زبان‌های هندواروپایی همچون آفریکانس، انگلیسی، فرانسوی، ایتالیایی، پرتغالی و اسپانیایی در بسیاری از کشورها دارای وضعیت رسمی بوده و به‌طور گسترده‌ای تکلم می‌شوند (بیشتر به صورت زبان میانجی). آلمانی نیز مدتی در مستعمرات آلمان از اواخر قرن نوزدهم تا جنگ جهانی اول (که بریتانیا مستعمرات آلمان را اشغال کرد) در آفریقا رسمی بود. اگرچه وضعیت رسمی خود را در دهه ۱۹۹۰ از دست داد، اما به عنوان یک زبان ملی مطرح شده‌است. در دوره‌های تاریخی پیشین، زبان‌های دیگر هندواروپایی را می‌توان در مناطق مختلف قاره یافت، مانند پارسی باستان و یونانی در مصر، لاتین و وندالی در شمال آفریقا و فارسی نوین در شاخ آفریقا. خانواده‌های کوچک در آفریقا خانواده‌های مختلف دیگری نیز وجود دارد که تعلق آن‌ها به یکی از خانواده‌های بالا اثبات نشده‌است. | ## جمع‌بندی | سودان، تونس و زنگبار (تانزانیا) بربری در مراکش و الجزایر زبان امهری در اتیوپی سومالیایی در سومالی، جیبوتی و اتیوپی تیگرینیا در اریتره و تیگرای (اتیوپی) آسترونزیایی مالاگاسی در ماداگاسکار کریول فرانسوی کریول سیشلی در سیشل هندواروپایی آفریکانس در آفریقای جنوبی نیجر-کنگو چوایی در مالاوی و زیمبابوه قمری در اتحاد قمر زبان رواندایی در رواندا زبان روندی در بوروندی سوتو در لسوتو، آفریقای جنوبی و زیمبابوه ستسوانا/تسوانا در بوتسوانا و آفریقای جنوبی شونا، سیندبله در زیمبابوه زبان سوتوی شمالی در آفریقای جنوبی اندبله در آفریقای جنوبی"The languages of آفریقای جنوبی" .