موضوع مقاله: لرستان صفوی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # لرستان صفوی | مقدمه: لرستان صفوی یا ولایت لرستان صفوی یکی از استان‌های غربی ایران در دوره صفویه منطبق بر استان‌های ایلام و لرستان کنونی بود. | ## بخش 1: لرستان صفوی | لرستان یکی از ولایت های پنج‌گانه (استان نیمه خودمختار) کشور بود و از این رو توسط والی («نایب السلطنه» یا «فرماندار») اداره می‌شد. والی‌ها عموماً متعلق به خانواده‌های برجسته محلی بودند و به‌طور رسمی توسط شاه به عنوان مصالحه ای برای خودمختاری منطقه انتخاب می‌شدند. این استان از سه فرمانداری رده پایین خاوه (منظور کل دلفان و حومه)، سیمره و خرم‌آباد تشکیل شده بود که خرم‌آباد نیز تحت کنترل والی لرستان بود. این منطقه که از قرن شانزدهم به بعد به نام لرستان نیز شناخته می‌شود (البته باید متذکر شد که منظور قدمت نام لرستان نمی‌باشد زیرا تا پیش از قرن شانزدهم و حتی قرن‌ها قبل نیز نام لرستان وجود داشت)، با استان‌های ایلام و لرستان امروزی مطابقت دارد. وی پس از بازگشت از بغداد، فرمانروای خورشیدی شاه، رستم عباسی را به عنوان والی لرستان که شامل نواحی سیمره، هارون آباد (اسلام‌آباد غرب، کرمانشاه) و سیلاخور بود را تأیید کرد. از آنجا که والی لرستان در شهر خرم‌آباد سکونت داشت، به «والی خرم‌آباد و لرستان» نیز شهرت داشت. | ## بخش 2: لرستان صفوی | در پی سرکوب شورش شاهوردی عباسی و سپس اعدام وی، شاه عباس اول همه اعضای مذکر خانواده خورشیدی یا کور یا زندانی شدند و بدین ترتیب پایان آنها رقم خورد. حسین خان سلورزی، پسر عموی شاهوردی عباسی به والی لرستان و طهماسپ‌قلی خان اینانلو به فرمانداری برخی از مناطق نزدیک به بغداد مانند سیمره و هندمینی منصوب شدند. اما در دهه ۱۶۷۰ شاه سلیمان فرمانداری لرستان را به غیر لری داد که بعداً توسط مردم محلی مجبور به اخراج شد. علی‌مردان‌خان فیلی والی لرستان در جریان آشوب‌های ناشی از ورود افغان‌ها به اصفهان یعنی پایتخت صفوی نقش بسزایی داشت. با وجود اینکه او به عنوان فرمانده کل ارتش ایران انتخاب شده بود، سایر خان‌ها از دستورات او سرپیچی کردند. در سال ۱۷۲۵ امپراتوری عثمانی به ایران حمله کرد و خرم‌آباد را تصرف کرد و در نتیجه علی مردان خان فیلی را مجبور به عقب‌نشینی به خوزستان کرد که درنتیجه وی در آنجا حملاتی را علیه بغداد انجام داد و نیروهای عثمانی که برای رسیدن به فیروزان از قلمرو بختیاری عبور کردند، مجبور به عقب‌نشینی شدند. | ## بخش 3: لرستان صفوی | فهرست حاکمان این فهرستی از چهره‌های شناخته شده حاکم بر لرستان یا بخش‌هایی از آن است. –۱۵۴۰میر اغور بن شاه روستمحاکم لرستان۱۵۴۱–۱۵۴۲میر جهانگیرحاکم لرستان و خرم‌آباد؟ –۱۵۴۹رستم خانحاکم لرستان و سیمره۱۵۶۸غیب سلطان استاجلوحاکم لرستان و کردستان۱۵۶۸–۱۵۸۵محمد لریحاکم نیمی از لرستان یعنی خرم‌آباد و اطراف آن۱۵۶۸–۱۵۷۵شاه رستم دومحاکم نیمی از لرستان یعنی خاوه (منظور کل دلفان و حومه) و الشتر۱۵۷۸–۱۵۸۷حکومت عثمانی۱۵۸۹–۱۵۹۳سلطان محمد شاهحاکم لرستان۱۵۹۳شاهوردی عباسیحاکم لرستان۱۵۹۳–۱۵۹۴سطان حسین بن شاه روستمحاکم لرستان به جز خرم‌آباد۱۵۹۳–۱۵۹۵مهدی‌قولی‌خان شاملوحاکم خرم‌آباد۱۵۹۴–۱۵۹۸شاهوردی عباسیبرای بار دوم. حاکم کل لرستان (شامل خرم‌آباد) از ۱۵۹۵ به بعد۱۵۹۸–?طهماسپ‌قلی‌خان اینانلوحاکم سیمره، هندمین و سرزمین‌های نزدیک به بغداد در خاک عراق امروزی۱۵۹۸–۱۶۳۱حسین خان سلورزیدر ابتدا حاکم بخش‌هایی از لرستان بود، بعداً به بگلربیگی از کل استان لرستان قدیم درآمد. | ## جمع‌بندی | همچنین به عنوان میر بختیاری‌ها درآمد و خدمت کرد.۱۶۳۱–۱۶۴۱شاهوردی خانپسر فرماندار سابق بیگلربیگی لرستان۱۶۴۱–۱۶۴۸–?علی‌قلی خانپسر فرماندار سابق بیگلربیگی لرستان۱۶۵۱–?منوچهر خانعموی فرماندار سابق.