موضوع مقاله: حبیب | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # حبیب | مقدمه: حبیب محبیان (۴ مهر ۱۳۲۶ – ۲۱ خرداد ۱۳۹۵) خواننده، آهنگساز، نوازنده و ترانه‌سرای ایرانی بود. | ## بخش 1: حبیب | جنس صدای تنور حبیب، استفاده‌اش از گیتار ۱۲ سیمی و آهنگسازی متأثر از موسیقی راک غربی، او را به‌عنوان یک هنرمند متفاوت به موسیقی پاپ ایران معرفی کرد. دوران نوجوانی حبیب مصادف با پیدایش گروه بیتلز در دههٔ ۶۰ میلادی اروپا شد و این باعث علاقهٔ بیشتر وی به موسیقی گردید. با پذیرفته‌شدن در آزمون صدا و سیما، زیر نظر مرتضی حنانه به فراگیری اصول و تدابیر آهنگسازی روی آورد. وی بعد از ۲ سال از استخدام در رادیو و تلویزیون به خدمت سربازی رفت و در آنجا نیز خوانندهٔ باشگاه افسران بود.وی از معدود خوانندگانی بود که در اجرای آهنگ‌هایشان از گیتار ۱۲ سیم استفاده می‌کرد. احمدرضا محبیان ثمرهٔ ازدواج حبیب و شادی است که در ایران زندگی می‌کند شادی در دی‌ماه ۱۳۵۴ به‌دلیل آسیب در ناحیهٔ پا که به بیمارستان رضا پهلوی (شهدای فعلی) مراجعه کرده‌بود، به‌دلیل تزریق آمپول پنی‌سیلین که برایش حساسیت‌زا بود، درگذشت. واقعهٔ فوت همسر حبیب، و به فاصلهٔ دو ماه فوت مادر او، باعث شد که در اولین آلبومش یعنی «مرد تنهای شب» که در سال ۱۳۵۶ انتشار یافت بیشتر آهنگ‌ها را به‌یاد ایشان بخواند. آهنگ‌های «مادر» و «خرس کوکی» را به‌یاد مادرش، «شهلای من» و «خواب سرخ بوسه‌ها» را به‌یاد همسرش و «نگاهم» و «مرد تنهای شب» را به‌یاد هر دوی ایشان خواند. همسر دوم حبیب، ناهید بسیم نام دارد که «محمد محبیان»، خواننده و همکار پدر ثمرهٔ ازدواج با اوست. بازگشت به ایران حبیب در سال ۱۳۶۲ به‌دلیل ممنوعیت خواندن وی در ایران، ایران را ترک کرد و در سال ۱۳۶۴ در لس آنجلس در ایالات متحده آمریکا ساکن شد. او در سال ۱۳۸۸ با نگاشتن نامه‌ای به رئیس‌جمهور وقت، محمود احمدی‌نژاد، خواستار حضور در کشور شد و با موافقت ضمنی و پذیرفتن رعایت برخی شرایط به‌همراه خانواده‌اش به ایران بازگشت و در رامسر، چهارصد دستگاه اقامت کرد. همکاری هنری حبیب با هنرمندانی همچون لیلا کسری، مسعود فردمنش، همایون هوشیارنژاد، سعید قائم‌مقامی، بیژن سمندر، پاکسیما زکی‌پور، سیاوش قمیشی، منوچهر چشم‌آذر، ناصر چشم‌آذر، اروین خاچیکیان و... اسفندیار رحیم مشایی (رئیس دفتر محمود احمدی‌نژاد)، در واکنش به حضور حبیب در ایران گفت: «این‌که یک ایرانی بخواهد فعالیتی در داخل و خارج از کشور داشته باشد، مطابق چارچوب و قوانین آزاد است و مشکلی ندارد. | ## بخش 2: حبیب | فعالیت هنری در همهٔ بخش‌ها از جمله موسیقی برای همهٔ هنرمندان در داخل و خارج از کشور آزاد است و برگشت به ایران برای کسی مشکلی ندارد.» اما حمید شاه‌آبادی معاون هنری وزیر ارشاد (دولت دهم) در سال ۱۳۹۱ گفت: «خواننده‌ای که به ایران بازگشته از وزارت ارشاد مجوزی ندارد و آنچه گفته و شنیده‌شده شایعه است.» در سال ۱۳۹۳ حسین نوش‌آبادی (سخنگوی وزارت ارشاد دولت یازدهم) گفت: «ایشان می‌تواند با توجه به نگاه و رویکرد دولت یازدهم به محتوای آثار فرهنگی و هنری، مجدداً به ارائهٔ آلبوم خود برای اخذ مجوز اقدام کند. ارائهٔ مجوز به آثار هنری ربطی به تولید در دولت قبل ندارد و ویژگی‌های اثر ارائه‌شده در شرایط حاضر ملاک است.» سید احمد خاتمی (امام جمعه موقت تهران) در واکنش به‌این موضوع (حضور حبیب در ایران) گفت: «ایران جای خواننده‌های لس‌آنجلسی نیست.» حبیب در آخرین مصاحبهٔ خود اعلام کرد که با اختیار خود به ایران برگشته و قطعه‌ای به‌نام «عشق‌های خدایی» را در آلبوم جدید خود ساخته است.مصاحبه با حبیب در وبگاه بهارنیوز او در ژانویهٔ ۲۰۱۲ نماهنگی به‌همراه سمیر زند، منتشر کرد که عناصری از تکنو، ترنس و هاوس دارد. بازداشت در سال ۱۳۹۳ حبیب در جادهٔ ماسوله و شهرک تاریخی ماسوله درحال تولید نماهنگ ترانهٔ «خرچنگ‌های مردابی» بود که توسط نیروی انتظامی بازداشت شد و به‌واسطهٔ شهرت و همچنین عدم به‌همراه داشتن مجوزهای لازم برای ضبط فیلم، به دادسرا معرفی شد تا روند قضایی معمول پیگیری شود. حبیب پس از آزاد شدن، یک نامه سرگشاده با عنوان «من در سرزمین مادری‌ام بدون دلیل بازداشت شدم و بدون دلیل هم آزاد!» نوشت. انتشار کتاب مرد تنهای شب در سال ۱۳۹۳ کتاب «مرد تنهای شب» به کوشش بهروز دره‌قایدی، پویا یحیوی و میلاد زیدآبادی؛ توسط انتشارات نصیرا انتشار یافت و در نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران همان سال ارائه شد. این کتاب برگزیده‌ای از آثار و ترانه‌های حبیب در همهٔ سال‌های فعالیت‌اش را تشکیل داده است. در طول مراسم ختم همسر بنیامین بهادری شایعه شده بود که حبیب در مراسم حضور داشته است. وی در سومین جشن موسیقی ما در ۱۸ مهر ۱۳۹۴ در تهران حضور یافت و مسئولیت اهدای جایزه به ناصر فرهودی را برعهده گرفت. (آخرین حضور وی در مجامع رسمی) در تاریخ ۲۹ دی ۱۳۹۶ شبکه استانی اصفهان برای اولین بار آهنگ «مرگ قو» از حبیب محبیان را پخش کرد. گفتگو با مجله ایده‌آل حبیب در مهر ۱۳۹۴ با مجلهٔ زندگی ایده‌آل برای اولین‌بار در ایران گفتگو کرد. در آن گفتگو او از ابتدای زندگی، شروع فعالیت‌هایش تا زندگی امروز خود صحبت کرد و از اختلافاتش با سمیر زند پرده‌برداری کرد. تدفین پس از درگذشت حبیب در روستای نیاستهٔ رامسر، خانهٔ موسیقی ایران از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی درخواست کرد تا مراسم تشییع حبیب از مقابل تالار وحدت به‌سمت قطعهٔ هنرمندان بهشت زهرا صورت بگیرد. | ## بخش 3: حبیب | اما پس از چند ساعت، داریوش قانع رئیس ادارهٔ فرهنگ و ارشاد اسلامی شهرستان رامسر اعلان کرد که تدفین حبیب در شهرستان رامسر و در امامزاده محمد تشییع و در همین محل به خاک سپرده خواهد شد. این به خاک‌سپاری در شرایطی صورت گرفت که حبیب هیچ‌گونه تعلقی به شهر رامسر نداشت و فقط ویلای شخصی‌اش را در روستای نیاسته رامسر اجاره کرده‌بود. در نهایت تاریخ و مکان برگزاری مراسم هفتمین روز درگذشت حبیب محبیان در تهران روز یکشنبه ۳۰ خرداد ماه از ساعت ۱۰:۳۰ تا ۱۲:۳۰ صبح در مسجد جامع (قدس)، شهرک غرب در میان خیل عظیم مردم و در حضور رسانه‌ها برگزار شد. مراسم چهلمین روز درگذشت حبیب نیز قرار بود در تهران صورت بگیرد اما با مخالفت وزیر ارشاد و حوادثی که در آن موقع رخ داده بود، مراسم چهلم نیز در رامسر برگزار شد. در شب ۴ مهر ۱۳۹۵ مراسم تولد ۶۹ سالگی حبیب نخست در خانهٔ او و سپس بر سر آرامگاه او در حضور طرفدارانش برگزار شد. برای دومین‌بار سالگرد حبیب در ۱۷ خرداد ۱۳۹۷ با حضور هوادارانش بر سر آرامگاه حبیب و سخنرانی پسرش محمد محبیان در مسجد قدس نیاسته برگزار شد. سومین مراسم میلاد حبیب با حضور جمعی از هوادارانش در تاریخ ۴ مهر ۱۳۹۷ بر سر آرامگاه او برگزار شد. مجوز پس از مرگ در سال ۱۳۹۶، یک‌سال‌ونیم پس از درگذشت حبیب، نماهنگ «دیره» با صدای پسرش، احمدرضا محبیان و سمیر زند و همچنین با تصویر و صدای نه چندان شفاف «حبیب» از دفتر موسیقی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مجوز انتشار گرفت. این درحالی است که فروردین‌ماه همان سال قطعهٔ صوتی «دیره» از دفتر موسیقی مجوز انتشار گرفته‌بود؛ و ویدئوی مربوط به این اثر که در بخش‌هایی از آن بریده‌هایی از فیلم‌های مربوط به حبیب محبیان و صدای نه چندان شفاف او استفاده شده مجوز انتشار دریافت کرد. به‌گفتهٔ سمیر زند قرار بود که این آهنگ را حبیب و او بخوانند که اختلافات حبیب با سمیر زند موجب شد تا این اتفاق نیفتد. در زمستان ۱۳۹۶ در پی حادثه نفت‌کش سانچی، قطعهٔ مرگ قو با صدای حبیب برای اولین‌بار از صدا و سیما به‌یاد جان‌باختگان سانچی پخش شد. | ## جمع‌بندی | ترانه‌شناسی آلبوم‌ها #نام آلبومسال انتشارشرکت پخش‌کننده۱مرد تنهای شب۱۳۵۶ / ۱۹۷۷شرکت ترانه۲سلام همسایه۱۳۵۷ / ۱۹۷۸۳دوست خوب بچه‌ها۱۳۵۹ / ۱۹۸۰۴آفتاب‌ مهتاب۱۳۶۳ / ۱۹۸۴پارس ویدیو۵همراز۱۳۶۶ / ۱۹۸۸شرکت ترانه۶خورشید خانوم۱۳۶۷ / ۱۹۸۸پارس ویدیو۷عروس فرنگی (مشترک با فرزین و فتانه)۱۳۶۸ / ۱۹۸۹شرکت ترانه۸بی‌نظیر (مشترک با هایده، ستار و...)۱۳۶۹ / ۱۹۹۱۹آخه عزیزم چی می‌شه۱۳۷۱ / ۱۹۹۲پارس ویدیو۱۰صفر۱۳۷۳ / ۱۹۹۴شرکت ترانه۱۱بزن باران۱۳۷۵ / ۱۹۹۶پارس ویدیو۱۲کویر باور۱۳۷۸ / ۱۹۹۹۱۳خداوندا ۱۳۸۰ / ۲۰۰۱۱۴خانهٔ کوچک۱۳۸۱ / ۲۰۰۲شرکت ترانه۱۵جوونی (مشترک با محمد محبیان)۱۳۸۳ / ۲۰۰۴آونگ موزیک۱۶خودشه (مشترک با محمد محبیان)۱۳۸۵ / ۲۰۰۶۱۷ایران بانو۱۳۸۷ / ۲۰۰۸مترونوم حبیب در سال ۱۳۸۸ قصد انتشار آلبوم دیگری را بعد از عید نوروز داشت، اما پس از بازگشت به ایران هیچ‌گاه موفق به انتشار آن نشد.