موضوع مقاله: دلتاچت | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # دلتاچت | مقدمه: دلتا چت (به انگلیسی: Delta Chat) یک کارخواه برای پیام‌رسانی فوری است که برای تلفن‌های هوشمند و رایانه‌های شخصی توسعه یافته است. | ## بخش 1: دلتاچت | این نرم‌افزار برای سیستم‌عامل‌های اندروید، آی‌اواس، لینوکس، ویندوز و مک‌اواس در دسترس است. پروتکل ارتباطی این پیام‌رسان بر پایه پروتکل‌های استاندارد رایانامه (ایمیل) یعنی IMAP و SMTP بنا شده است. کاربر در استفاده از این پیام‌رسان محدود به مخاطبانی نیست که حتماً همین نرم‌افزار را نصب کرده باشند؛ بلکه می‌تواند با هر کاربری که دارای آدرس ایمیل است ارتباط برقرار کند، زیرا قرارداد زیربنایی آن استاندارد باز ایمیل است. از زمان انتشار در فوریه ۲۰۱۹ تا ژوئن ۲۰۲۵، این برنامه در گوگل پلی بیش از ۵۰۰٬۰۰۰ بار دانلود شده است. ویژگی‌ها علاوه بر پیام‌رسانی فوری متنی، امکان تبادل عکس، مخاطبین، پیام‌های ناپدیدشونده (موقت)، پیام‌های صوتی، موقعیت مکانی زنده و سایر فرمت‌های فایلی که توسط رایانامه پشتیبانی می‌شوند، وجود دارد. با این حال، به دلیل ماهیت رایانامه، امکان تماس صوتی و تصویری مستقیم در بستر خود قرارداد وجود ندارد، اما می‌توان سرویس‌های تماس ویدیویی خارجی (مانند جیتسی) را در آن ادغام کرد. با استفاده از برنامه‌های تحت وب اختصاصی توسعه‌یافته به نام «WebXDC" و مفهوم باز آن‌ها، امکانات برنامه تقریباً نامحدود قابل گسترش است. دلتا چت از قابلیت چند-کارخواهی (Multi-client) پشتیبانی می‌کند؛ به این معنی که پیام‌های ارسالی و دریافتی بین دستگاه‌های مختلف کاربر همگام‌سازی می‌شوند. | ## بخش 2: دلتاچت | برای این منظور، کلید خصوصی رمزنگاری می‌تواند به صورت امن از طریق قرارداد آتوکریپت (Autocrypt) به سایر دستگاه‌ها منتقل شود. این برنامه فاقد تبلیغات است و توسعه آن از طریق بودجه‌های NLnet، اتحادیهٔ اروپا و کمک‌های مالی تأمین می‌شود. دسترس‌پذیری بسته‌های نصب دلتا چت را می‌توان به صورت رایگان از طریق گوگل پلی، اف-دروید، اپ‌گالری هواوی، اپ استور اپل، مک اپ استور، مایکروسافت استور و همچنین مستقیماً از وبگاه دلتا چت دریافت کرد. توسعه این نرم‌افزار ابتدا با نسخه اندروید آغاز شد، اما نسخه‌های مربوط به اپل، ویندوز و لینوکس نیز بدون تأخیر زمانی زیاد عرضه شدند. پیاده‌سازی پروتکل‌های ایمیل دلتا چت در لایه انتقال، پروتکل IMAP را که برای رایانامه رایج است، پیاده‌سازی می‌کند. روش کار بدین صورت است که نرم‌افزار در صندوق پستی کاربر، پوشه‌ای مجزا ایجاد می‌کند تا پیام‌های چت در آن ذخیره شوند. این کار باعث می‌شود که صندوق ورودی (Inbox) اصلی کاربر با پیام‌های چت اشغال نشود و بتوان از آدرس ایمیل برای مکاتبات عادی نیز استفاده کرد. برای جلوگیری از گم شدن پیام‌ها توسط فیلترهای سمت سرور یا انتقال به پوشه اسپم، دلتا چت در بازه‌های زمانی منظم تمام پوشه‌های IMAP را بررسی می‌کند. | ## بخش 3: دلتاچت | وبگاه گولم (Golem) اشاره کرده است که رایانامه نمونه بارز ارتباطات آسنکرون است، در حالی که برنامه‌های چت نیازمند ارتباط بی‌درنگ هستند؛ بنابراین جایگزینی کامل پیام‌رسان‌های معمول با «چت بر بستر IMAP» امری چالش‌برانگیز است. جفت‌کلید رمزنگاری در هنگام راه‌اندازی اولیه به صورت خودکار تولید می‌شود یا می‌توان کلید موجود را وارد کرد. به صورت پیش‌فرض، تمام پیام‌ها بین کارخواه‌هایی که از آتوکریپت پشتیبانی می‌کنند، رمزنگاری و امضا می‌شوند. اینکه علاوه بر رمزنگاری سرتاسر، از امنیت لایه انتقال (TLS) نیز استفاده شود، به ارائه‌دهنده رایانامهٔ کاربر بستگی دارد. بازخوردها مجله آلمانی س ت در سال ۲۰۱۹ این پیام‌رسان را «پیام‌رسان مردمی» (Volks-Messenger) نامید، زیرا برخلاف پیام‌رسان‌های معمول که کاربر را در «باغ‌های محصور» نگه می‌دارند، دلتا چت این محدودیت را از بین می‌برد. اینگا پوتینگ در دی تسایت اشاره کرد که دلتا چت بدون سرور مرکزی کار می‌کند و رابط کاربری آن بصری و ساده است. | ## جمع‌بندی | کاتارینا نیکل در فیوچرزون (Futurezone) نوشت که دلتا چت «بهترین جایگزین برای واتس‌اپ در مدت‌زمان طولانی» است، هرچند فقدان نمایش وضعیت آنلاین و نگرانی‌هایی در مورد رمزنگاری فایل‌های پشتیبان را از معایب آن برشمرد.