aria-haman/haman-fa-wikipedia-articles-186k huggingface dataset:
موضوع مقاله: بوداداتا | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # بوداداتا | مقدمه: بوداداتا راهب، نویسنده و شارح ترواده در سدهٔ پنجم میلادی بود که از جنوب هند و به‌احتمال بسیار از شهر اوراگاپورا، که با اورایورِ امروزی یکسان دانسته می‌شود، برخاست. | ## بخش 1: بوداداتا | او از چهره‌های آغازین و اثرگذار در ادبیات پالی به‌شمار می‌آید و نامش بیش از همه با نگارش رساله‌های آموزشی و خلاصه‌نویسانه در زمینهٔ ابهیدارما و وینه‌یه پیوند خورده‌است. بوداداتا در روزگاری می‌زیست که دادوستد فکری میان هند جنوبی و بودایی‌گرایی در سری‌لانکا رونق داشت. در سنت ترواده، او را هم‌روزگار بوداگوسا دانسته‌اند و برخی گزارش‌ها از سفر او به انورادهاپورا برای بررسی و برگردان شرح‌های سینهالی به زبان پالی یاد می‌کنند. نوشته‌های او، به‌ویژه ابهیدهمّاواتارا، در تاریخ آموزش ترواده جایگاهی برجسته دارد. زندگی دربارهٔ زندگی بوداداتا داده‌های اندکی در دست است و بیشتر آگاهی‌های موجود از اشاره‌های درون‌متنی آثار او و نیز از پژوهش‌های نوین دربارهٔ ادبیات پالی به‌دست می‌آید. زادگاه زادگاه بوداداتا را اوراگاپورا دانسته‌اند؛ شهری که پژوهشگران آن را معمولاً با اورایور در ناحیهٔ تریچی در جنوب هند همانند می‌دانند. | ## بخش 2: بوداداتا | این شهر در قلمرو دودمان چولا قرار داشت و از مراکز شناخته‌شدهٔ جنوب هند در آن روزگار به‌شمار می‌رفت. این گزارش نشان می‌دهد که نگارش آثار بودایی در جنوب هند در آن دوره با پشتیبانی سیاسی و درباری نیز همراه بوده‌است. سفر به سری‌لانکا در سنت روایی ترواده آمده‌است که بوداداتا برای بررسی آموزش‌های بودایی و برگردان شرح‌های موجود بر تعالیم بودا از زبان سینهالی به زبان پالی به مهاویهارهٔ انورادهاپورا در سری‌لانکا رفت. این سفر، اگرچه با داده‌های اندک تاریخی شناخته می‌شود، نشان‌دهندهٔ پیوند نیرومند مراکز بودایی جنوب هند و سری‌لانکا در سدهٔ پنجم میلادی است. پیوند با بوداگوسا در برخی گزارش‌های سنتی آمده‌است که بوداداتا در راه بازگشت از سری‌لانکا، در دریا با بوداگوسا دیدار کرد؛ در زمانی که کار او هنوز ناتمام بود. بر پایهٔ همین روایت، او از بوداگوسا خواست که برگردان‌ها و شرح‌های خود را برایش بفرستد و سپس از آن‌ها در نگارش برخی آثارش بهره گرفت. | ## بخش 3: بوداداتا | ابهیدهمّاواتارا ابهیدهمّاواتارا از کهن‌ترین و مهم‌ترین دستنامه‌های ابهیدارما در سنت ترواده دانسته می‌شود. این اثر، چکیده‌ای سامان‌یافته از آموزه‌های ابهیدهمّه‌پیتکه است و بیشتر آن در ۲۴ فصل منظوم تنظیم شده‌است. در پژوهش‌های جدید گفته شده‌است که این کتاب در دوره‌های بعد تا اندازه‌ای زیر سایهٔ ابهیدهمّتّه‌سنگههه قرار گرفت، هرچند از دیدگاه پیشینهٔ آموزش ترواده همچنان اثری بنیادی به‌شمار می‌آید. وینه‌یه‌نویسی وینیاوینیچّهایا و اوتّراوینیچّهایا هر دو در پیوند با ادبیات سانگها و قواعد رهبانی ترواده جای می‌گیرند. این دو اثر را می‌توان بخشی از کوشش بوداداتا برای تدوین و آموزش فشردهٔ مباحث دشوار وینه‌یه دانست؛ کوششی که در کنار آثار بوداگوسا به استوار شدن سنت شرح‌نویسی پالی یاری رساند. جایگاه در ادبیات پالی بوداداتا در تاریخ ادبیات پالی از نخستین مؤلفانی است که کوشید مباحث بلند و پیچیدهٔ شرح‌ها و متون آموزشی را در قالبی فشرده‌تر و آموزشی‌تر بازنویسی کند. | ## جمع‌بندی | از این رو، او را در کنار بوداگوسا از چهره‌های مهم شکل‌گیری سنت شارحانهٔ ترواده در سدهٔ پنجم میلادی دانسته‌اند.
موضوع مقاله: پارک بودا | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # پارک بودا | مقدمه: بودا پارک یا شیانگ خوان شناخته می‌شود، یک باغ تندیس در لائوس است که ۲۵ کیلومتر جنوب شرقی وینتیان، در یک میدان کنار رود مکونگ قرار دارد. | ## بخش 1: پارک بودا | این مکان علاوه بر تعداد زیادی تندیس هندو و بودایی، جایگاهی برای بازدیدکنندگان به‌عنوان یک مکان گردشگری و پارک عمومی است. او در تلفیق هندوئیسم و بودیسم نقش داشت و تحت تأثیر یک ریشی هندو در ویتنام قرار گرفت. پس از انقلاب لائوس در سال ۱۹۷۵، به تایلند فرار کرد و در نونگ خای پارک تندیس دیگری ساخته‌است. تندیس‌ها از بتن مسلح ساخته شده‌اند و ظاهری سال‌ها دارند، اگرچه این تندیس‌ها جدید هستند. تندیس‌های بسیاری از گوتاما بودا، اولوکیتشوره و شخصیت‌های از اساطیر هندویی مانند شیوا، ویشنو و ارجن وجود دارد. | ## بخش 2: پارک بودا | یکی از تندیس‌های برجسته، یک پمپ‌کوی ریخته‌گری است که سه سطح وجود دارد: دوزخ، زمین و بهشت. بازدیدکنندگان می‌توانند از طریق دهان یک سر و صورت شیطانی با ارتفاع ۳ متر وارد شوند و از طریق پل‌هایی از دوزخ به بهشت صعود کنند. بررسی کلی این باغ تندیس توسط لوانگ پو بونلوآ سولیلات، کشیش و شمن، در سال ۱۹۵۸ آغاز شد. او در تلفیق هندوئیسم و بودیسم نقش داشت و تحت تأثیر یک ریشی هندو در ویتنام قرار گرفت. پس از انقلاب لائوس در سال ۱۹۷۵، به تایلند فرار کرد و در نونگ خای پارک تندیس دیگری ساخته‌است. | ## بخش 3: پارک بودا | تندیس‌ها از بتن مسلح ساخته شده‌اند و ظاهری سال‌ها دارند، اگرچه این تندیس‌ها جدید هستند. تندیس‌های بسیاری از گوتاما بودا، اولوکیتشوره و شخصیت‌های از اساطیر هندویی مانند شیوا، ویشنو و ارجن وجود دارد. یکی از تندیس‌های برجسته، یک پمپ‌کوی ریخته‌گری است که سه سطح وجود دارد: دوزخ، زمین و بهشت. | ## جمع‌بندی | بازدیدکنندگان می‌توانند از طریق دهان یک سر و صورت شیطانی با ارتفاع ۳ متر وارد شوند و از طریق پل‌هایی از دوزخ به بهشت صعود کنند.
موضوع مقاله: ایام روزه مسیحی (لنت) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # ایام روزه مسیحی (لنت) | مقدمه: ایام روزه مسیحی یا چله روزه یا لنت (به انگلیسی: ؛ به لاتین: ) یک دوره چهل‌روزه در تقویم مسیحی است که به دعا، توبه، خودداری از مادیات و روزه‌داری اختصاص دارد. | ## بخش 1: ایام روزه مسیحی (لنت) | این دوره به یاد چهل روزی که عیسی مسیح در بیابان روزه گرفت و با وسوسه‌های شیطان مبارزه کرد، برگزار می‌شود. چله روزه در سنت مسیحیت غربی از چهارشنبه خاکستر آغاز شده و به جشن عید پاک ختم می‌گردد. آداب و سنن مذهبی هدف اصلی این دوره، آماده‌سازی معنوی مؤمنان از طریق تمرکز بر زندگی، مرگ و رستاخیز عیسی است. | ## بخش 2: ایام روزه مسیحی (لنت) | مسیحیان در این مدت معمولاً از خوردن برخی غذاها (مانند گوشت یا شیرینی) پرهیز کرده یا عادت‌های لذت‌بخش خود را کنار می‌گذارند. علاوه بر روزه، تأکید زیادی بر خواندن کتاب مقدس، شرکت منظم در مراسم کلیسا و کمک به مستمندان (صدقه) وجود دارد تا فرد بتواند بر نفس خود غلبه کرده و به خدا نزدیک‌تر شود. چهل روز نمادین عدد چهل در کتاب مقدس اهمیت نمادین بسیاری دارد؛ علاوه بر چهل روز روزه مسیح، این عدد یادآور چهل سال سرگردانی بنی‌اسرائیل در بیابان و چهل روز حضور موسی در کوه سینا است. | ## بخش 3: ایام روزه مسیحی (لنت) | در محاسبه این دوره در کلیساهای غربی، روزهای یکشنبه (که روز پیروزی مسیح تلقی می‌شوند) جزو چهل روز روزه محسوب نمی‌شوند؛ بنابراین بازه زمانی بین چهارشنبه خاکستر تا عید پاک عملاً ۴۶ روز طول می‌کشد. هفته مقدس و پایان لنت آخرین هفته از چله روزه، هفته مقدس نام دارد که با یکشنبه نخل آغاز می‌شود. این هفته شامل روزهای مهمی چون پنج‌شنبه فرمان (یادبود شام آخر) و جمعه نیک (یادبود مصلوب شدن عیسی) است. | ## جمع‌بندی | این دوره با فرا رسیدن یکشنبه عید پاک و جشن رستاخیز مسیح به پایان می‌رسد که بزرگ‌ترین عید در آیین مسیحیت به شمار می‌رود.
موضوع مقاله: فرمان ساکسونیا | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # فرمان ساکسونیا | مقدمه: فرمان ساکسونیا (به لاتین: ) یکی از سخت‌گیرانه‌ترین و مشهورترین قوانین مذهبی و مدنی صادر شده توسط شارلمانی در جریان جنگ‌های ساکسون است. | ## بخش 1: فرمان ساکسونیا | این فرمان که احتمالاً پس از شکست فرانک‌ها در نبرد سونتل و به منظور تثبیت قدرت در مناطق شورشی صادر شده، مجازات‌های سنگینی را برای کسانی که از پذیرش مسیحیت سرباز می‌زدند یا به سنت‌های پاگانی وفادار می‌ماندند، در نظر گرفته بود. مفاد و مجازات‌های مرگ این فرمان شامل ۳۴ ماده قانونی است که هدف اصلی آن نابودی کامل ساختارهای مذهبی قدیم ساکسون‌ها بود. برای نمونه، هر کس که به زور وارد کلیسا می‌شد، از غسل تعمید خودداری می‌کرد، مردگان را به سبک قدیم می‌سوزاند یا گوشت را در ایام روزه مسیحی (لنت) مصرف می‌کرد، محکوم به مرگ می‌شد. | ## بخش 2: فرمان ساکسونیا | این اقدامات به عنوان ابزاری برای ارعاب و تسلیم کامل ساکسون‌ها در برابر اقتدار امپراتوری فرانک به کار می‌رفت. سازماندهی کلیسا و نظام طبقاتی علاوه بر مجازات‌ها، این فرمان به سازماندهی جدید اجتماعی و کلیسایی در زاکسن می‌پرداخت. طبق این قانون، کلیساها به جای معابد قدیمی ساکسون‌ها ساخته شدند و مردم موظف به پرداخت ده‌یک (مالیات مذهبی) به کلیسا شدند. | ## بخش 3: فرمان ساکسونیا | همچنین این فرمان تلاش می‌کرد تا نظام طبقاتی ساکسون‌ها را حفظ کند و اشراف وفادار به شارلمانی را در قدرت نگه دارد، در حالی که هرگونه مجمع عمومی (Thing) که بدون اجازه نمایندگان فرانک برگزار می‌شد را ممنوع اعلام کرد. پیامدها و لغو فرمان شدت عمل به کار رفته در این فرمان منجر به بروز نفرت عمیق و تداوم شورش‌ها به رهبری ویدوکیند شد. با این حال، پس از تسلیم نهایی ساکسون‌ها در اواخر سده ۸ میلادی، شارلمانی دریافت که سیاست مشت آهنین همیشه کارساز نیست. | ## جمع‌بندی | در سال ۷۹۷ میلادی، این قانون با فرمان ملایم‌تری به نام جایگزین شد که در آن مجازات‌های مرگ به جریمه‌های نقدی تبدیل گشت و تلاش شد تا با احترام بیشتر به حقوق سنتی ساکسون‌ها، صلح پایدارتری برقرار شود.
موضوع مقاله: شورای پادربورن | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شورای پادربورن | مقدمه: شورای پادربورن یکی از مهم‌ترین نشست‌های سیاسی و مذهبی در جریان جنگ‌های ساکسون بود که در سال ۷۸۵ میلادی به فرمان شارلمانی برگزار شد. | ## بخش 1: شورای پادربورن | این شورا نقطه عطفی در تاریخ اروپا محسوب می‌شود، زیرا نشان‌دهنده پایان مقاومت سازمان‌یافته ساکسون‌ها و آغاز ادغام آن‌ها در امپراتوری مسیحی فرانک بود. پیش‌زمینه و اهمیت سیاسی پس از سال‌ها نبرد خونین و صدور قوانین سخت‌گیرانه‌ای مانند فرمان ساکسونیا، مقاومت ساکسون‌ها به رهبری ویدوکیند در هم شکسته شد. شارلمانی این شورا را در پادربورن، که به تازگی به یکی از مراکز اصلی قدرت او در شرق تبدیل شده بود، فراخواند تا تسلیم نهایی سران ساکسون را رسماً اعلام کند. | ## بخش 2: شورای پادربورن | در این تجمع، بسیاری از نجیب‌زادگان ساکسون که پیش از این در شورش‌ها شرکت داشتند، سوگند وفاداری یاد کردند و متعهد شدند که به دین مسیحیت درآیند. تسلیم ویدوکیند و صلح مهم‌ترین دستاورد شورای پادربورن، اعلام آمادگی ویدوکیند برای صلح و پذیرش غسل تعمید بود. اگرچه او شخصاً در تمام جلسات شورا حضور نداشت، اما مذاکرات نهایی برای پایان جنگ در این مکان نهایی شد. | ## بخش 3: شورای پادربورن | این تصمیم به معنای پایان دوره‌ای از خون‌ریزی‌های مداوم و آغاز دوران ثبات نسبی در مناطق شمالی آلمان بود. شارلمانی نیز در مقابل، وعده داد که از شدت عمل نظامی علیه قبایلی که داوطلبانه تسلیم شوند، بکاهد. پیامدهای مذهبی و اداری در این شورا، ساختار جدید اسقف‌نشین‌های زاکسن مورد بحث قرار گرفت و پادربورن به عنوان یکی از پایگاه‌های اصلی کلیسا برای تبشیر مسیحیت در میان قبایل ژرمن تثبیت شد. | ## جمع‌بندی | علاوه بر جنبه‌های مذهبی، شورا به تنظیم امور مالیاتی و قضایی مناطق فتح شده پرداخت تا اطمینان حاصل شود که نجیب‌زادگان ساکسون (مانند اکبرت) به عنوان نمایندگان امپراتور، نظم را در منطقه حفظ خواهند کرد.
موضوع مقاله: فرمان عمومی، شارلمانی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # فرمان عمومی، شارلمانی | مقدمه: این سند که شامل ۸۲ ماده است، نه تنها بر امور مذهبی، بلکه بر آموزش، اخلاق و ساختار اجتماعی جامعه کارولنژی تأکید داشت و هدف آن ایجاد یک «جامعه مسیحی نمونه» بود. | ## بخش 1: فرمان عمومی، شارلمانی | اهداف و محتوای اصلاحات شارلمانی در این فرمان، خود را به عنوان یک «داوود جدید» (پادشاهی که مسئول هدایت معنوی مردمش است) معرفی کرد. بخش بزرگی از مواد این فرمان از قوانین شوراهای کلیسایی قدیمی و متون مقدس اقتباس شده بود. تأکید اصلی بر اصلاح رفتار کشیشان، ریشه‌کنی باورهای عامیانه و خرافی، و ترویج آموزه‌های ارتدکس مسیحی بود. | ## بخش 2: فرمان عمومی، شارلمانی | همچنین قوانینی برای جلوگیری از بی‌نظمی در بازارها، ممنوعیت رباخواری و اجرای عدالت توسط قضات تعیین شده بود. تأثیر بر آموزش و نوزایی کارولنژی یکی از ماندگارترین بخش‌های این فرمان، ماده ۷۲ آن است که دستور تأسیس مدارس در هر اسقف‌نشین و صومعه را صادر می‌کند. شارلمانی تأکید داشت که پسران (حتی از طبقات پایین‌تر) باید خواندن، نوشتن، موسیقی مذهبی و دستور زبان را بیاموزند. | ## بخش 3: فرمان عمومی، شارلمانی | این دستور زیربنای حرکتی شد که امروزه به عنوان «نوزایی کارولنژی» شناخته می‌شود و منجر به بازیابی متون کلاسیک لاتین و استانداردسازی خط (مانند خط کارولنژی) در اروپا گشت. پیامدهای سیاسی و مذهبی صدور این فرمان نشان‌دهنده اتحاد عمیق بین قدرت سلطنتی و کلیسا بود. شارلمانی با این کار نشان داد که وظیفه پادشاه تنها حفاظت نظامی نیست، بلکه باید بر آموزش صحیح و اخلاق عمومی نظارت کند. | ## جمع‌بندی | این سند به الگویی برای تمام پادشاهان بعدی اروپای قرون وسطی تبدیل شد تا قدرت خود را از طریق اصلاحات قانونی و مذهبی مشروعیت بخشند.
موضوع مقاله: خط کارولنژی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # خط کارولنژی | مقدمه: این خط به دستور شارلمانی و با تلاش محققانی چون آلکوئین توسعه یافت تا متون مذهبی و علمی با وضوح و هماهنگی بیشتری در سراسر امپراتوری رونویسی شوند. | ## بخش 1: خط کارولنژی | خط کارولنژی به دلیل خوانایی بالا و ساختار منظم، زیربنای حروف کوچک در الفبای لاتین مدرن قرار گرفت. خاستگاه و نوزایی کارولنژی پیش از ابداع این خط، نسخه‌های خطی در اروپا با خط‌های محلی و شکسته نوشته می‌شدند که خواندن آن‌ها بسیار دشوار و پر از اشتباه بود. شارلمانی در جریان اصلاحات آموزشی خود معروف به نوزایی کارولنژی، نیاز به خطی واحد داشت که در تمام صومعه‌ها و مدارس امپراتوری قابل درک باشد. | ## بخش 2: خط کارولنژی | آلکوئین، مشاور فرهنگی شارلمانی در دیر سنت‌مارتین در تور، نقش کلیدی در استانداردسازی این خط ایفا کرد تا متون مقدس مانند انجیل ولگاته بدون غلط بازنویسی شوند. ویژگی‌های فنی و ظاهری خط کارولنژی با حروف گرد، واضح و جدا از هم شناخته می‌شد که سرعت خواندن را به شدت افزایش می‌داد. برخلاف خط‌های پیشین، در این شیوه از فاصله‌گذاری منظم بین کلمات، نشانه‌های نگارشی ابتدایی و حروف بزرگ (Majuscule) برای آغاز جملات استفاده شد. | ## بخش 3: خط کارولنژی | این ویژگی‌ها باعث می‌شد که کاتبان مختلف بتوانند با سبکی مشابه بنویسند و نسخه‌های خطی از نظر بصری یکدست به نظر برسند. استفاده از این خط باعث صرفه‌جویی در مصرف پارچمنت (پوست) نیز می‌شد، زیرا حروف با وجود خوانایی، فضای کمتری اشغال می‌کردند. میراث و تأثیر بر تایپوگرافی مدرن با ظهور ٫٫خط گوتیک٫٫ در سده ۱۲ میلادی، خط کارولنژی به تدریج کنار گذاشته شد؛ اما در دوره رنسانس، انسان‌گرایان ایتالیایی که به دنبال احیای متون کلاسیک بودند، به اشتباه تصور کردند نسخه‌های خطی کارولنژی متعلق به دوران باستان هستند. | ## جمع‌بندی | بعدها، نخستین چاپخانه‌داران از این سبک برای طراحی حروف چاپی خود استفاده کردند و به همین دلیل، حروف کوچک الفبای لاتین که امروزه در رایانه‌ها و کتاب‌ها می‌بینیم، مستقیماً از خط کارولنژی شارلمانی مشتق شده است.
موضوع مقاله: معاون رئیس‌جمهور عراق | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # معاون رئیس‌جمهور عراق | مقدمه: معاون رئیس‌جمهور عراق جایگاهی سیاسی در نظام حکومتی عراق است که دارنده آن در نبود یا ناتوانی رئیس‌جمهور وظایف او را بر عهده می‌گیرد. | ## بخش 1: معاون رئیس‌جمهور عراق | این سمت از زمان تأسیس جمهوری عراق در سال ۱۹۵۸ وجود داشته و در دوره‌های گوناگون دستخوش دگرگونی‌های ساختاری شده‌است. در عراق پس از سال ۲۰۰۳ و بر پایه قانون اساسی این کشور، شورای ریاست‌جمهوری متشکل از رئیس‌جمهور و دو یا سه معاون تشکیل شد تا نمایانگر سه گروه بزرگ جمعیتی عراق یعنی اعراب شیعه، اعراب سنی و کردها باشد. بر اساس مادهٔ ۶۶ قانون اساسی عراق، رئیس‌جمهور مجاز است یک یا چند معاون برای خود برگزیند و در صورت خالی شدن کرسی ریاست‌جمهوری به هر دلیلی، معاون رئیس‌جمهور جانشین او می‌شود و مجلس نمایندگان باید ظرف سی روز رئیس‌جمهور جدیدی انتخاب کند. در ۱۱ اوت ۲۰۱۵ مجلس نمایندگان عراق در چارچوب بسته اصلاحات دولت حیدر العبادی با حذف این سمت موافقت کرد، اما دادگاه عالی فدرال عراق در ۱۰ اکتبر ۲۰۱۶ این تصمیم را مغایر قانون اساسی اعلام کرد و جایگاه معاون رئیس‌جمهور بازگردانده شد. با این حال از ۲ اکتبر ۲۰۱۸ تاکنون هر سه کرسی معاونت ریاست‌جمهوری بلاتصدی مانده‌است. پیشینه و ساختار حقوقی جایگاه معاون رئیس‌جمهور در عراق با برپایی نظام جمهوری پس از انقلاب ۱۴ ژوئیه ۱۹۵۸ پدید آمد. | ## بخش 2: معاون رئیس‌جمهور عراق | در دوران حکومت حزب بعث، رئیس‌جمهور به صلاحدید خود معاون یا معاونانی را منصوب می‌کرد؛ هرچند این سمت به اندازهٔ معاونت شورای فرماندهی انقلاب نفوذ و قدرت نداشت. پس از سقوط صدام حسین در سال ۲۰۰۳ و تدوین قانون اساسی جدید عراق، نظام شورای ریاست‌جمهوری سه‌نفره ایجاد شد. این شورا متشکل از رئیس‌جمهور و دو معاون بود و هر سه عضو می‌بایست به‌صورت هماهنگ عمل کنند. هدف از این ساختار، نمایندگی سه گروه عمدهٔ جمعیتی عراق بود: اعراب سنی، اعراب شیعه و کردها. بر اساس مقررات انتقالی قانون اساسی، پس از آغاز دور دوم نشست‌های مجلس نمایندگان، شورای ریاست‌جمهوری سه‌نفره می‌بایست جای خود را به یک رئیس‌جمهور واحد با تنها یک معاون می‌داد. حذف و بازگرداندن سمت در سپتامبر ۲۰۱۴ سه معاون جدید رئیس‌جمهور انتخاب شدند: نوری مالکی و ایاد علاوی (نخست‌وزیران پیشین) و اسامه نجیفی (رئیس پیشین مجلس نمایندگان). | ## بخش 3: معاون رئیس‌جمهور عراق | در ۱۱ اوت ۲۰۱۵ مجلس نمایندگان عراق طرح پیشنهادی دولت حیدر العبادی برای حذف سمت‌های معاون رئیس‌جمهور و معاون نخست‌وزیر را تصویب کرد. اما این تصمیم با مخالفت روبه‌رو شد؛ اسامه نجیفی شکایتی قانون‌اساسی تقدیم دادگاه کرد و نوری مالکی نیز بر حفظ سمت خود پافشاری نمود. در ۱۰ اکتبر ۲۰۱۶ دادگاه عالی فدرال عراق حذف سه کرسی معاونت ریاست‌جمهوری را مغایر قانون اساسی اعلام کرد و این سمت‌ها بازگردانده شدند. در پی آن، نوری مالکی، اسامه نجیفی و ایاد علاوی تا ۲ اکتبر ۲۰۱۸ در سمت خود باقی ماندند. | ## جمع‌بندی | فهرست معاونان رئیس‌جمهور دوران جمهوری و حکومت بعث (۱۹۵۸–۲۰۰۳) در دوران پیش از حزب بعث و همچنین در سال‌های حکومت بعثی احمد حسن البکر و صدام حسین، سمت معاون رئیس‌جمهور به صلاحدید رئیس‌جمهور واگذار می‌شد.
موضوع مقاله: شرکت دولتی بندرهای عراق | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شرکت دولتی بندرهای عراق | مقدمه: شرکت دولتی بندرهای عراق (به عربی: ) یک شرکت دولتی عراقی وابسته به وزارت حمل‌ونقل جمهوری عراق است که در ۹ اکتبر ۱۹۱۹ بنیان‌گذاری شد. | ## بخش 1: شرکت دولتی بندرهای عراق | این شرکت در زمینهٔ مدیریت بندرهای عراقی، ناوبری در آب‌های سرزمینی و انجام کارهای نگهداری و لایروبی در آبراه‌های ناوبری فعالیت دارد. شرکت دولتی بندرهای عراق مدیریت بندر ام‌القصر، بندر خورالزبیر، بندر المعقل و بندر ابوفلوس را بر عهده دارد. دفتر مرکزی این شرکت در شهر بصره جای دارد و از مهم‌ترین نهادهای زیرساختی بخش حمل‌ونقل دریایی عراق به‌شمار می‌رود. بندر از یک بندر نظامی متعلق به نیروهای بریتانیایی به بندری بازرگانی زیر نظارت عراقی تبدیل شد. در این دوره اسکله‌ها بازسازی شدند، تجهیزات کاملی برای بهره‌برداری فراهم آمد، انبارها و سوله‌ها ساخته شدند، محوطهٔ بندر با حصار فلزی محصور گردید و یگان پلیس ویژه‌ای برای حفظ امنیت درون بندر تشکیل شد.التقریر السنوی لعام ۲۰۰۸، ص. | ## بخش 2: شرکت دولتی بندرهای عراق | در سال ۱۹۳۱ ساختمان مدیریت بندرهای عمومی در منطقهٔ المعقل بصره با حضور ملک فیصل یکم گشایش یافت. سپس در سال ۱۹۵۶ سازمان بندرهای عراقی به‌موجب قانون شمارهٔ ۴۰ به نهادی مستقل تبدیل گردید. در سال ۱۹۷۶ بندرها به‌موجب قانون شمارهٔ ۷ به صورت مؤسسه درآمدند و در سال ۱۹۸۷ به «منشأت» (بنگاه) تغییر وضعیت دادند. سرانجام، در سال ۱۹۹۷ شرکت دولتی بندرهای عراق به‌موجب قانون شرکت‌ها شمارهٔ ۲۲ تأسیس شد. پس از ۲۰۰۳ پس از حملهٔ نظامی به عراق در سال ۲۰۰۳، زیرساخت‌های بندری عراق آسیب‌های شدیدی دید. | ## بخش 3: شرکت دولتی بندرهای عراق | بسیاری از تأسیسات و تجهیزات بندری در پی بمباران‌ها و عملیات نیروهای ائتلاف بر بخش‌های دریایی و حوضچه‌های بندری در آب‌های سرزمینی عراق تخریب یا غارت شدند. بندرهای تحت مدیریت شرکت دولتی بندرهای عراق مدیریت چندین بندر را بر عهده دارد: بندر ام‌القصر — بزرگ‌ترین بندر بازرگانی عراق بندر خورالزبیر بندر المعقل بندر ابوفلوس بندر خورالعمیه بندر نفتی بصره بندر بزرگ الفاو بندر الواصلیه ساختار سازمانی ساختار سازمانی شرکت دربرگیرندهٔ بخش‌ها و واحدهای گوناگونی است: بخش کشتی‌سازی و صنایع دریایی بخش امور مهندسی بخش امور اداری و مالی بخش امور دریایی بخش لایروبی و نقشه‌برداری دریایی بخش برنامه‌ریزی و پیگیری بخش انبارها و خرید بخش پژوهش و بررسی‌ها بخش حسابداری الکترونیکی بخش بازرسی و نظارت درونی بخش حقوقی مرکز آموزش دریایی بخش نجات دریایی پژوهشکدهٔ بندرهای عراقی درآمدها بر پایهٔ گزارش سالانهٔ شرکت، درآمد آن در سال ۲۰۰۸ حدود ۱۳۷٫۹ میلیارد دینار عراقی بود.التقریر السنوی لعام ۲۰۰۸، ص. ۴ این رقم در سال ۲۰۲۳ به نزدیک ۹۸۵ میلیارد دینار رسید که افزایشی ۱۰۰ درصدی در مقایسه با درآمدهای سال ۲۰۲۰ را نشان می‌دهد. کارکنان شمار کارکنان شرکت در سال ۲۰۰۸ بالغ بر ۱۰٬۱۱۴ نفر بود.التقریر السنوی لعام ۲۰۰۸، ص. | ## جمع‌بندی | ۵۹ بندر بزرگ الفاو بندر بزرگ الفاو یکی از پروژه‌های کلان زیرساختی عراق است که زیر نظر شرکت دولتی بندرهای عراق در حال ساخت می‌باشد.
موضوع مقاله: معماری کارولنژی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # معماری کارولنژی | مقدمه: معماری کارولنژی (به انگلیسی: ) سبکی از معماری پیشارومانسک در اروپای شمالی است که در دوره نوزایی کارولنژی (اواخر سده ۸ و ۹ میلادی) تحت حمایت شارلمانی و جانشینانش شکوفا شد. | ## بخش 1: معماری کارولنژی | این سبک تلاشی آگاهانه برای احیای شکوه معماری رومی و بیزانسی در قالب مسیحیت غربی بود و زیربنای ظهور معماری رومانسک در سده‌های بعد را فراهم کرد. ویژگی‌های ساختاری و نوآوری‌ها معماران کارولنژی با ترکیب پلان‌های باسیلیکایی رومی و پلان‌های مرکزی بیزانسی، سبک جدیدی را پدید آوردند. یکی از مهم‌ترین ابداعات این دوره، معرفی وست‌ورک یا نمای غربی برج‌دار بود؛ سازه‌ای چندطبقه در ورودی کلیسا که فضایی را برای حضور امپراتور و تشریفات سلطنتی فراهم می‌کرد. | ## بخش 2: معماری کارولنژی | استفاده از طاق‌های نیم‌دایره رومی، دیوارهای سنگی بسیار ضخیم و ستون‌های بازیافتی از بناهای قدیمی ایتالیا از دیگر ویژگی‌های بارز این سبک است. کلیسای پالاتین آخن: شاهکار سبک مهم‌ترین بنای باقی‌مانده از این دوران، کلیسای پالاتین آخن (بخشی از کلیسای جامع آخن) است که بین سال‌های ۷۹۲ تا ۸۰۵ میلادی ساخته شد. پلان هشت‌ضلعی این بنا مستقیماً از کلیسای سن ویتاله در راونا الگوبرداری شده بود تا پیوند میان شارلمانی و امپراتوران روم شرقی را به نمایش بگذارد. | ## بخش 3: معماری کارولنژی | فضای داخلی این کلیسا با مرمرهای گران‌بها، موزائیک‌های زرین و نرده‌های برنزی تزئین شده بود که نشان‌دهنده اوج قدرت مالی و فرهنگی دربار کارولنژی است. صومعه‌ها و کاخ‌های امپراتوری معماری کارولنژی تنها محدود به کلیساها نبود؛ صومعه‌ها در این دوره به مراکز بزرگ اقتصادی و آموزشی تبدیل شدند. "نقشه صومعه سنت گال" که از این دوران باقی مانده، الگوی ایده‌آل یک دیر کارولنژی شامل کلیسا، کتابخانه، خوابگاه و کارگاه‌ها را نشان می‌دهد. | ## جمع‌بندی | همچنین کاخ‌های پالاتین در شهرهایی چون اینگلهایم و نیم‌اگن با تالارهای پذیرایی بزرگ و ستون‌های باشکوه، بازتاب‌دهنده شکوه امپراتوری بازسازی شده غرب بودند.
موضوع مقاله: پیمان پروم | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # پیمان پروم | مقدمه: این پیمان که در صومعه پروم منعقد گشت، قلمرو فرانک میانی را که بر اساس پیمان وردون شکل گرفته بود، میان سه پسر لوتار تقسیم کرد. | ## بخش 1: پیمان پروم | این تقسیم‌بندی به دلیل بیماری سخت و کناره‌گیری لوتار از قدرت پیش از مرگش صورت گرفت. تقسیم قلمروها بر اساس مفاد این پیمان، پادشاهی لوتار به سه بخش زیر تقسیم شد: لوئی دوم: پسر ارشد، عنوان امپراتوری را حفظ کرد و پادشاهی ایتالیا به او واگذار شد. | ## بخش 2: پیمان پروم | لوتار دوم: بخش شمالی قلمرو از دریای شمال تا کوه‌های آلپ را دریافت کرد که به نام او «لوتارینگیا» (لورن امروزی) نامیده شد. شارل پرووانس: پسر کوچک‌تر، پادشاهی پرووانس و بخش‌هایی از بورگوندی سفلی را به دست آورد. | ## بخش 3: پیمان پروم | با مرگ شارل پرووانس در سال ۸۶۳ و لوتار دوم در سال ۸۶۹، قلمروهای آن‌ها به موضوع منازعه میان عموهایشان، شارل تاس و لوئی ژرمن تبدیل شد. این وضعیت در نهایت منجر به امضای پیمان مرسن در سال ۸۷۰ شد که نقشه سیاسی اروپای غربی را دوباره تغییر داد. | ## جمع‌بندی | کناره‌گیری لوتار یکم لوتار یکم تنها چند روز پس از امضای این پیمان، تاج و تخت را رها کرد و به عنوان راهب در صومعه پروم معتکف شد.
موضوع مقاله: نبرد آندرناخ ۸۷۶ | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # نبرد آندرناخ ۸۷۶ | مقدمه: نبرد آندرناخ نبردی بود که در ۸ اکتبر ۸۷۶ میلادی میان پادشاه فرانک غربی، شارل تاس، و پسر برادرش، لوئی جوان از فرانک شرقی در نزدیکی آندرناخ رخ داد. | ## بخش 1: نبرد آندرناخ ۸۷۶ | این نبرد تلاشی از سوی شارل تاس برای تصرف قلمرو لوتارنژی پس از مرگ برادرش لوئی ژرمن بود که با شکست سنگین او به پایان رسید. پیش‌زمینه و جاه‌طلبی شارل پس از مرگ لوئی ژرمن در ۲۸ اوت ۸۷۶، برادرش شارل تاس که پادشاه فرانک غربی و امپراتور بود، فرصت را برای تصرف بخش شرقی لوتارنژی مناسب دید. او با وجود توافقات قبلی در پیمان مرسن، با لشکری بزرگ به سمت قلمرو برادرزاده‌هایش حرکت کرد. شارل امیدوار بود پیش از آنکه پسران لوئی ژرمن بتوانند نیروهای خود را منسجم کنند، منطقه را ضمیمه خاک خود کند. | ## بخش 2: نبرد آندرناخ ۸۷۶ | شرح نبرد و پیروزی لوئی جوان لوئی جوان با نیروهای خود که عمدتاً از ساکسون‌ها و تورینگی‌ها تشکیل شده بودند، در نزدیکی آندرناخ موضع گرفت. او تلاش کرد با مذاکره از وقوع جنگ جلوگیری کند، اما شارل که به برتری عددی خود اطمینان داشت، حمله شبانه‌ای را تدارک دید. در طول شب، باران سنگین و زمین گل‌آلود باعث اختلال در آرایش نظامی نیروهای شارل شد. لوئی جوان با استفاده از این هرج‌ومرج، ضدحمله‌ای غافلگیرانه انجام داد که منجر به فروپاشی کامل ارتش فرانک غربی گشت. | ## بخش 3: نبرد آندرناخ ۸۷۶ | پیامدها و تثبیت مرزها این شکست قاطعانه به جاه‌طلبی‌های شارل تاس برای اتحاد دوباره امپراتوری شارلمانی پایان داد. این نبرد نشان‌دهنده قدرت نظامی فرانک شرقی و تثبیت جدایی میان قلمروهای فرانسه و آلمان آینده بود. | ## جمع‌بندی | پس از این واقعه، مرزهای تعیین شده در پیمان مرسن تا حدود زیادی ثابت ماند و لوئی جوان موقعیت خود را به عنوان حاکم مقتدر شرق تثبیت کرد.