aria-haman/haman-fa-wikipedia-articles-186k huggingface dataset:
موضوع مقاله: مسجد سید هاشم | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # مسجد سید هاشم | مقدمه: مسجد سید هاشم (به عربی: ؛ ) یکی از بزرگ‌ترین و کهن‌ترین مسجدهای غزه در کشور فلسطین است که در محله الدرج در بخش شمالی شهر قدیم غزه و در کنار خیابان وحده جای دارد. | ## بخش 1: مسجد سید هاشم | بر پایه روایات اسلامی، آرامگاه هاشم بن عبد مناف — نیای بزرگ پیامبر اسلام محمد که در جریان سفری بازرگانی در غزه درگذشت — زیر گنبد این مسجد قرار دارد. این مسجد دارای مدرسه بود و در سده نوزدهم و بخشی از سده بیستم میلادی کانون آموزش دینی به‌شمار می‌رفت. بازرگانان و مسافرانی از مصر، شبه‌جزیره عربستان و مراکش به این مسجد رفت‌وآمد داشتند. پیشینه بر پایه موسوعه فلسطینیه، به احتمال زیاد مملوکان نخستین سازندگان این مسجد بودند. | ## بخش 2: مسجد سید هاشم | نام مسجد برگرفته از هاشم بن عبد مناف است که بنا بر روایات تاریخی متعدد در این مکان به خاک سپرده شده‌است. مسجد سید هاشم دارای مدرسه‌ای بود که مجلس اسلامی شرعی اعلای فلسطین آن را از درآمد موقوفات تأسیس کرده بود و در سده نوزدهم و بخشی از سده بیستم مرکز آموزش دینی به‌شمار می‌آمد. بازرگانان مصری، عرب و مراکشی از میان مسافرانی بودند که به این مسجد رفت‌وآمد داشتند. تاق‌های متقاطع سالن اصلی نماز را که مربع‌شکل است پوشانده‌اند و مسجد دارای سه رواق نماز است که حیاطی مربع و روباز در میان آن‌ها قرار دارد. | ## بخش 3: مسجد سید هاشم | بازسازی‌ها ساختمان کنونی مسجد در سال ۱۸۵۰ به فرمان سلطان عثمانی عبدالمجید یکم بازسازی شد. بخشی از مصالح کهنه‌ای که در این ساخت‌وساز به کار رفت از مسجدها و ساختمان‌هایی برداشته شده بود که سربازان ناپلئون بناپارت ویران کرده بودند. مناره اصلی عثمانی در سال ۱۹۰۳ از نو ساخته شد و رواق‌های شمالی و غربی نیز در همان دوره بنا گردیدند. در جریان جنگ جهانی اول بمبی به مسجد اصابت کرد و آن را ویران ساخت؛ اما مجلس اسلامی اعلای فلسطین مسجد را بازسازی کرد و به وضعیتی بهتر از پیش بازگرداند. | ## جمع‌بندی | آسیب‌دیدگی در جنگ ۲۰۲۳ مسجد سید هاشم در اکتبر ۲۰۲۳ بر اثر حمله هوایی اسرائیل در جریان بمباران نوار غزه آسیب جدی دید.
موضوع مقاله: ساریس | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # ساریس | مقدمه: ساریس (به عربی: ) روستایی عرب فلسطینی بود که در جریان عملیات نخشون در ۱۶ آوریل ۱۹۴۸ از سکنه تخلیه شد. | ## بخش 1: ساریس | این عملیات بزرگ که از سوی هاگانا پیش از خروج بریتانیا از فلسطین آغاز شد، هدف تصرف روستاهای واقع میان اورشلیم و دشت ساحلی را برای شکستن محاصره یهودیان اورشلیم دنبال می‌کرد. ساریس بر بلندی‌ای مشرف بر جاده اورشلیم–یافا قرار داشت و از جایگاه راهبردی مهمی برخوردار بود. این روستا در نیمه راه اورشلیم و رمله واقع بود و جمعیت آن در آخرین سرشماری پیش از تخلیه (۱۹۴۵) به ۵۶۰ نفر می‌رسید که همگی مسلمان بودند. پس از جنگ ۱۹۴۸ و ادغام منطقه در دولت اسرائیل، شهرک‌های شورش و شوئوا بر زمین‌های این روستا بنا شدند. پیشینه یاقوت حموی در دهه ۱۲۲۰ میلادی دربارهٔ ساریس نوشت که «روستایی از ناحیه اورشلیم است. 531 دوره عثمانی در سال ۱۵۹۶ میلادی، ساریس روستایی در ناحیه اورشلیم از لوای اورشلیم بود و ۵۳ خانوار مسلمان با جمعیت تخمینی ۲۹۲ نفر داشت. ساکنان بابت فرآورده‌های کشاورزی گوناگون از جمله گندم، جو، زیتون، میوه و خرنوب و همچنین بز، کندوهای عسل و تاکستان‌ها مالیات می‌پرداختند؛ مجموع مالیات ۷٬۰۹۸ آقچه بود. | ## بخش 2: ساریس | 153–156 در ۱۸۶۳ کاوشگر فرانسوی ویکتور گِرن در ساریس چاهی یافت که ظاهراً کهن بود و خانه‌ها را «فرسوده» توصیف کرد.Guérin, 1868, pp. 62, 281−283 فهرست روستاهای عثمانی در حدود سال ۱۸۷۰ شمار خانه‌ها را ۵۷ و جمعیت (فقط مردان) را ۱۶۹ نفر ثبت کرد.Socin, 1879, p. 14 در سرشماری ۱۹۳۱ فلسطین این رقم به ۴۷۰ نفر (همگی مسلمان) در ۱۱۴ خانه رسید.Mills, 1932, p. ۱۹۴۸ در ۱۳ آوریل ۱۹۴۸، پیش از حمله به روستا، اسرائیل گالیلی به یوسف وایتس از صندوق ملی یهود نوشت و خواستار تأسیس هرچه‌زودتر یک شهرک در ساریس شد.Khalidi, 1992, p. روزنامه اسکاتسمن گزارش داد: «یهودیان مسجد، مدرسه روستا و ۲۵ خانه را ویران کردند و سه زن را در حمله به روستای عربی ساریس در بامداد امروز (۱۶ آوریل) کشتند. نزدیک به ۵۰۰ مهاجم حضور داشتند.» نیویورک تایمز همان گزارش را با شمار هفت کشته عرب منتشر کرد. بیانیه هاگانا بیان می‌داشت که گردان پنج ساعت در روستا ماند، ۲۵ ساختمان را منفجر و ساختمان‌های دیگری را به آتش کشید.Khalidi, 1992, pp. | ## بخش 3: ساریس | بر پایه منبع عبری، نیروهای هاگانا بر اساس بیانیه رسمی ۴۲ خانه را ویران کردند؛ در حالی که گزارش رسمی بریتانیایی از تخریب ۲۵ خانه به همراه مسجد و مدرسه سخن گفت. بنی موریس به تلگرام رسمی بریتانیایی استناد کرده که نشان می‌دهد بخشی از ساکنان ساریس به دنبال کشتار دیر یاسین (۹ آوریل) گریخته بودند.Morris, 2004, pp. 234–235, 240 منبع فرانسوی می‌افزاید که آوری بن‌آری فرمانده واحد مهندسی بود که روستا را با مواد منفجره تخریب کرد، بدون آنکه جلوی غارت آن را بگیرد. ساکنان شبانه و پنهانی برای برداشت محصول بازمی‌گشتند و در معرض خطر تیراندازی ارتش اسرائیل بودند. شهرک شورش در ۱۹۴۸ در یک کیلومتری جنوب غربی ویرانه‌های ساریس و شوئوا در ۱۹۵۰ در ۵۰۰ متری شمال شرقی آن بنیاد نهاده شدند؛ هر دو بر زمین‌هایی که به ساریس تعلق داشت.Khalidi, 1992, p. 316 وضعیت کنونی روستا ولید خالدی، مورخ فلسطینی، زمین‌های روستا را در ۱۹۹۲ چنین توصیف کرد: «محل با آوار سنگی پوشیده شده؛ میله‌های آهنی از سقف‌های فروریخته بیرون زده‌است. | ## جمع‌بندی | چندین گور بزرگ دارد که یکی از آن‌ها را حصاری کوچک و بی‌سقف دربرگرفته؛ درخت بادامی در مرکز آن روییده‌است.» او همچنین یادآور شد که صندوق ملی یهود و مرکز یهودیت اروپایی دو جنگل در این منطقه ایجاد کرده‌اند.
موضوع مقاله: صیدون (روستای ویران‌شده فلسطینی) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # صیدون (روستای ویران‌شده فلسطینی) | مقدمه: صیدون (به عربی: ) روستایی فلسطینی در بخش رمله از قیمومت بریتانیا بر فلسطین بود که در جریان عملیات نخشون در ۶ آوریل ۱۹۴۸ از سکنه تخلیه شد. | ## بخش 1: صیدون (روستای ویران‌شده فلسطینی) | صیدون بر روی زمینی هموار در بخش شرقی دشت ساحلی مرکزی فلسطین و در ارتفاع نزدیک به ۱۵۵ متر از سطح دریا بنا شده بود. راه‌های خاکی آن را به روستاهای ابوشوشه، نعانی، دیرمحیسن و خلده پیوند می‌داد و از طریق همین راه‌ها به جاده‌های اصلی قدس–رمله–یافا و رام‌الله–غزه دسترسی داشت. پیشینه در سال ۱۸۳۸ ادوارد رابینسون صیدون را روستایی بزرگ با ساکنان مسلمان توصیف کرد. در سال ۱۸۶۳ ویکتور گرن از روستا بازدید کرد و جمعیت آن را نزدیک به ۲۰۰ نفر برآورد نمود. او نوشت که روستا بر فراز تپه‌ای کم‌ارتفاع قرار داشت و خانه‌هایش از خشت ساخته شده بود. ساکنان به دلیل نبود چوب و زغال از سرگین خشک‌شدهٔ گاو برای سوخت بهره می‌گرفتند و آب آشامیدنی خود را از چاهی نو تأمین می‌کردند؛ زیرا چاه کهن خشکیده بود. | ## بخش 2: صیدون (روستای ویران‌شده فلسطینی) | فهرست روستاهای عثمانی در حدود سال ۱۸۷۰ شمار خانه‌ها را ۳۵ و جمعیت را ۱۴۸ نفر (تنها مردان) ثبت کرد. در سال ۱۸۸۲ پیمایش فلسطین غربی که از سوی صندوق اکتشاف فلسطین انجام شد، صیدون را «روستایی کوچک از همان گونه» (همانند شحمه) وصف کرد. دورهٔ قیمومت بریتانیا بر پایهٔ سرشماری ۱۹۲۲ فلسطین، صیدون ۱۲۴ ساکن داشت که همگی مسلمان بودند. در سرشماری ۱۹۳۱ فلسطین جمعیت به ۱۷۴ نفر افزایش یافت؛ همه مسلمان و در مجموع ۳۵ خانه. بر اساس آمار سال ۱۹۴۵ جمعیت روستا به ۲۱۰ مسلمان رسید و مساحت کل اراضی ۷٬۴۸۷ دونوم بود. دستورهای عملیاتی مرحلهٔ نخست بر تصرف صیدون به همراه خلده و دیرمحیسن برای کنترل ورودی غربی گذرگاه قدس تأکید داشت. | ## بخش 3: صیدون (روستای ویران‌شده فلسطینی) | جزئیات دقیقی از چگونگی اشغال روستا در دست نیست، اما بر پایهٔ گزارش بنی موریس این رویداد به احتمال زیاد در ۶ آوریل ۱۹۴۸ و پس از آغاز عملیات رخ داد. موریس اشاره می‌کند که ساکنان منطقه پیش از رسیدن نیروها یا در حین حمله گریختند و نیازی به صدور فرمان اخراج نبود. روستا احتمالاً مدت کوتاهی پس از اشغال ویران شد، همان‌گونه که برای بیشتر روستاهای همجوار مانند خلده و دیرمحیسن رخ داد. وضعیت کنونی در سال ۱۹۹۲ ولید خالدی وضعیت محل روستا را چنین شرح داد: بوته‌های کاکتوس و تاک‌های فراوانی در محل می‌رویند و تنها یک خانهٔ سنگی با سقف تخت و دری طاق‌دار باقی مانده که به انبار تبدیل شده‌است. | ## جمع‌بندی | در سال ۱۹۹۸ شمار آوارگانی که خانواده‌هایشان به صیدون تعلق داشتند نزدیک به ۱٬۴۹۶ نفر برآورد شد.
موضوع مقاله: مرکز فرهنگی رشاد الشوا | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # مرکز فرهنگی رشاد الشوا | مقدمه: این مرکز نخستین مرکز فرهنگی ساخته‌شده در فلسطین به‌شمار می‌رفت و هدف از بنای آن پایان دادن به انزوای فرهنگی و تمدنی فلسطینیان زیر اشغال بود. | ## بخش 1: مرکز فرهنگی رشاد الشوا | مرکز به نام بنیان‌گذارش رشاد الشوا، شهردار فلسطینی غزه که ۱۱ سال در این سمت خدمت کرد، نام‌گذاری شد. این ساختمان در دوران انتفاضه اول گشایش یافت و میزبان رویدادهای فرهنگی، هنری و سیاسی گوناگونی بود. رهبران بین‌المللی از جمله نلسون ماندلا، ژاک شیراک و بیل کلینتون در این مکان سخنرانی کردند و گفت‌وگوهای روند صلح اسلو میان یاسر عرفات و بیل کلینتون در دهه ۱۹۹۰ در آن برگزار شد. مرکز فرهنگی رشاد الشوا در نوامبر ۲۰۲۳ در جریان جنگ غزه بر اثر حملات هوایی اسرائیل به‌طور کامل ویران شد. طراحی ساختمان را معمار سوری سعد محفل انجام داد و مهندسان محمد ابوشعبان و زهیر الخضری بر ساخت آن نظارت کردند. محفل از معماری گرمسیری و نزدیکی به دریای مدیترانه الهام گرفته بود؛ طراحی ساختمان بر محور غربی-شرقی استوار بود تا تهویه طبیعی فراهم شود، ایوان سایه‌دار جنوبی برای محافظت در برابر آفتاب و سقف کاذب مشبک برای گردش هوا در نظر گرفته شده بود. | ## بخش 2: مرکز فرهنگی رشاد الشوا | محفل بتن را به‌عنوان مصالح اصلی ساختمان انتخاب کرد؛ هم به دلیل زیبایی‌شناسی و هم از آن رو که مقرون‌به‌صرفه‌ترین مصالح موجود در غزه بود. او بر این باور بود که سازندگان محلی غزه فرصت فراگیری فنون تخصصی کار با بتن را نداشته‌اند و مشارکت آن‌ها در این پروژه به پیشرفت مهارت‌های حرفه‌ای در جامعه کمک خواهد کرد. هنرمند فلسطینی لیلا شوا پنل‌های شیشه رنگی (ویترای) بزرگ ورودی و کتابخانه را طراحی کرد. رویدادها و اجراها صحنه مرکز میزبان اجراهای محمد اسعد، ریم تلحمی و دیگر نوازندگان و هنرمندان سرشناس فلسطینی بود. رهبران بین‌المللی از جمله نلسون ماندلا رئیس‌جمهور آفریقای جنوبی، ژاک شیراک رئیس‌جمهور فرانسه و بیل کلینتون رئیس‌جمهور آمریکا در این مکان سخنرانی کردند. در دهه ۱۹۹۰ این مکان محل گفت‌وگوهای روند صلح اسلو میان یاسر عرفات و بیل کلینتون بود. | ## بخش 3: مرکز فرهنگی رشاد الشوا | در سپتامبر ۲۰۰۹ جشنواره سه‌روزه‌ای در مرکز برگزار شد که شامل کارگاه‌های آموزشی برای فیلم‌سازان بود تا از فیلم‌های به نمایش درآمده بیاموزند. در جریان جنگ ۲۰۲۳ و پیش از ویرانی، مرکز فرهنگی برای پناه دادن به هزاران آواره‌ای که خانه‌هایشان بر اثر بمباران ویران شده بود به کار گرفته شد. بلدیه غزه به خبرنگاران اعلام کرد که نیروهای اسرائیلی عمداً نشانه‌های شهری را هدف قرار داده‌اند. حسنی مهنا، سخنگوی بلدیه غزه، اعلام کرد که ارتش اسرائیل مرکز را از طریق بمباران هوایی و توپخانه به‌طور کامل ویران کرده و اسرائیل به‌عمد آن را نابود ساخته تا پیشینه شهر را محو کند، در حالی که آگاه بود این مکان هیچ تهدید نظامی ندارد. | ## جمع‌بندی | ویرانی مرکز فرهنگی رشاد الشوا بخشی از روند گسترده‌تر تخریب میراث فرهنگی در نوار غزه بود که برخی ناظران از آن به‌عنوان «نسل‌کشی فرهنگی» یاد کرده‌اند.
موضوع مقاله: راس علی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # راس علی | مقدمه: این روستا در جنوب شهر شفا عمرو و در حوزه شورای منطقه‌ای زولون در استان حیفا جای دارد. | ## بخش 1: راس علی | این روستا بر فراز تپه‌ای کم‌ارتفاع به نام گیوات الیل در جلیل سفلی قرار گرفته و رودخانه نحال صیفوری از سه سو آن را دربرمی‌گیرد. جغرافیا راس علی در جلیل سفلی بر روی تپه‌ای برجسته به نام گیوات الیل واقع شده که از سه سو با پیچ رودخانه نحال صیفوری محصور است. روستا در فاصله نزدیک به ۱۰ کیلومتری ساحل خلیج حیفا، نزدیک به ۸۳ کیلومتری شمال شرقی مرکز تل‌آویو و در حدود ۱۵ کیلومتری جنوب شرقی مرکز حیفا قرار دارد. در غرب روستا، در دره زبولون و مجموعه شهری حیفا، جمعیت یهودی‌نشین غالب است و در پشته‌های شرقی و شمال شرقی، روستاهای عرب‌نشین متعددی از جمله شهر شفا عمرو در فاصله نزدیک به ۴ کیلومتری وجود دارد. | ## بخش 2: راس علی | راس علی از طریق بزرگراه شماره ۷۰ و جاده محلی عبوری از روستای همسایه حوالید به شبکه راه‌ها متصل است. گمان می‌رود نخستین ساکنان آن از روستاهای حارس المجدل و کفرتا (که امروزه بخشی از کریات آتا است) آمده باشند. این روستاییان پس از آنکه زمین‌هایشان در سال ۱۹۲۵ از خاندان سرسق لبنانی خریداری شد، به این منطقه بازگشتند و روستای جدیدی را بنیاد نهادند. بر پایه آمار روستایی سال ۱۹۴۵، راس علی در شمار حومه‌های شفا عمرو به‌شمار آمد و جمعیت آن ۸۰ نفر مسلمان ثبت شد. | ## بخش 3: راس علی | بر پایه آمار سال ۲۰۱۴ میلادی، جمعیت روستا ۵۵۵ نفر بود که نسبت به سال پیش از آن ۳٫۸ درصد افزایش یافته بود. + روند دگرگونی جمعیت راس علیسال۱۹۸۳۱۹۹۵۲۰۰۱۲۰۰۳۲۰۰۴۲۰۰۵۲۰۰۶۲۰۰۷۲۰۰۸۲۰۰۹۲۰۱۰۲۰۱۱۲۰۱۲۲۰۱۳۲۰۱۴جمعیت ۲۲۶ ۳۱۲ ۴۲۵ ۴۶۱ ۴۹۱ ۵۰۵ ۵۲۳ ۵۴۰ ۵۴۳ ۵۲۵ ۵۲۳ ۵۱۴ ۵۳۰ ۵۳۵ ۵۵۵ آموزش و اقتصاد بیشتر ساکنان روستا به کشاورزی مشغول‌اند یا برای کار به بیرون از روستا رفت‌وآمد می‌کنند. در راس علی مدرسه‌ای وجود دارد که از مرحله پیش‌دبستانی تا کلاس هشتم را پوشش می‌دهد و کودکان روستای همسایه حوالید (که مدرسه ندارد) نیز در آن درس می‌خوانند. | ## جمع‌بندی | در بستر رودخانه نحال صیفوری بازمانده‌های آسیاب‌های آبی قدیمی یافت شده که از جاذبه‌های گردشگری منطقه به‌شمار می‌رود.
موضوع مقاله: کلیسای جامع مونستر | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کلیسای جامع مونستر | مقدمه: این بنا که به سنت پاول (پولس رسول) تقدیم شده، یکی از مهم‌ترین بناهای مذهبی در ایالت نوردراین-وستفالن و نماد اصلی شهر مونستر محسوب می‌شود. | ## بخش 1: کلیسای جامع مونستر | ساختمان فعلی که «کلیسای سوم» در این مکان است، ترکیبی خیره‌کننده از سبک‌های رومانسک و گوتیک را به نمایش می‌گذارد و به دلیل داشتن ساعت نجومی مشهور و گنجینه‌های هنری سده‌های میانی شهرت جهانی دارد.Körner, Hans-Joachim. 24 تاریخچه و مراحل ساخت نخستین کلیسا در این مکان در سال ۸۰۵ میلادی توسط «سنت لودگر»، اولین اسقف مونستر، پایه‌گذاری شد. ساخت بنای فعلی (کلیسای سوم) در سال ۱۲۲۵ میلادی آغاز شد و در سال ۱۲۶۴ به پایان رسید. معماران این دوره توانستند با ظرافت خاصی، دیوارهای ستبر رومانسک را با پنجره‌های وسیع و تاق‌های تیز گوتیک ترکیب کنند. | ## بخش 2: کلیسای جامع مونستر | در جریان جنگ جهانی دوم، بخش‌های زیادی از سقف و فضای داخلی کلیسا در اثر بمباران تخریب شد، اما در دهه‌های ۱۹۴۰ و ۱۹۵۰ با دقت بسیار بازسازی گردید.Lobbedey, Uwe. 58 ساعت نجومی مونستر یکی از خیره‌کننده‌ترین ویژگی‌های داخلی این کلیسا، ساعت نجومی متعلق به سال‌های ۱۵۴۰ تا ۱۵۴۲ میلادی است. این ساعت نه تنها زمان، بلکه موقعیت سیارات، مراحل ماه و تقویم مذهبی را تا سال ۲۰۷۱ نشان می‌دهد. نکته منحصربه‌فرد این ساعت، جهت حرکت عقربه‌های آن است که برخلاف ساعت‌های مدرن، به سمت چپ (پادساعتگرد) می‌چرخد. | ## بخش 3: کلیسای جامع مونستر | 14 معماری و آثار هنری کلیسای جامع مونستر دارای دو برج دوقلو در سمت غرب و یک ساختار صلیبی‌شکل با دو بازوی عرضی است. «بهشت» نام ورودی جنوبی کلیساست که با مجسمه‌های سنگی بسیار ظریف از حواریون و قدیسان متعلق به سده ۱۳ میلادی تزیین شده است. 192 اهمیت معاصر و مقبره فون گالن این کلیسا محل دفن کاردینال «کلمنس آگوست گراف فون گالن» است که در زمان آلمان نازی به دلیل سخنرانی‌های شجاعانه علیه برنامه‌های اوتانازیبرنامه‌های اتانازی نازی‌ها (عملیات تی-۴): یکی از تاریک‌ترین نمونه‌های تاریخی، برنامه‌ای است که در زمان آلمان نازی اجرا شد. | ## جمع‌بندی | نازی‌ها افراد دارای ناتوانی‌های جسمی و ذهنی را "بار اضافی" بر دوش جامعه می‌دانستند و تحت پوشش "مرگ از سر ترحم"، اقدام به قتل‌عام سازمان‌یافته آنها کردند.
موضوع مقاله: سبلان (روستای ویران‌شده فلسطینی) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # سبلان (روستای ویران‌شده فلسطینی) | مقدمه: سبلان (به عربی: ، ) روستایی عرب‌نشین فلسطینی در بخش صفد بود که در ۱۵٫۵ کیلومتری شمال‌غربی شهر صفد قرار داشت. | ## بخش 1: سبلان (روستای ویران‌شده فلسطینی) | این روستا در ارتفاع ۸۰۰ متری از سطح دریا و مشرف بر روستای دروزی‌نشین حرفیش جای گرفته بود. سبلان در جریان جنگ ۱۹۴۸ عرب و اسرائیل و در ۳۰ اکتبر ۱۹۴۸ در چارچوب عملیات حیرام به تصرف نیروهای اسرائیلی درآمد و ساکنانش آواره شدند. آرامگاه نبی سبلان که در مرکز روستا قرار داشت از زیارتگاه‌های مقدس دروزیان به‌شمار می‌رود. پیشینه بر پایه روایت محمد فحور، یکی از ساکنان پیشین سبلان، روستا در دوران لشکرکشی فرانسوی به شام (۱۷۹۸–۱۸۰۱) بنیان نهاده شد. سلیمان البحیری، افسری مصری از خدیونشین مصر، پس از آنکه ناپلئون بناپارت به مصر اعلان جنگ کرد تصمیم به گریز به فلسطین گرفت و به دنبال خوابی که بارها دیده بود بر فراز کوه سبلان ساکن شد. در سال ۱۸۸۱ میلادی، گزارش «بررسی فلسطین غربی» از سوی صندوق اکتشاف فلسطین «نبی سبلان» را چنین توصیف کرد: «روستایی سنگی که پیرامون آرامگاه نبی سبلان ساخته شده، نزدیک به ۱۰۰ مسلمان دارد و بر بالای تپه‌ای بلند با درختان انجیر و زیتون و زمین‌های کشاورزی قرار گرفته‌است. | ## بخش 2: سبلان (روستای ویران‌شده فلسطینی) | چهار چشمه خوب در شرق آن و نیز آب‌انبارهایی وجود دارد.» برخی بر این باورند که نبی سبلان همان زبولون پسر یعقوب است، در حالی که دیگران او را یک «داعی» (مبلّغ) می‌دانند که به کیش دروزی پیوست و در گسترش آن در منطقه نقش داشت. فهرست جمعیتی مربوط به حدود سال ۱۸۸۷ جمعیت «نبی ابو سبلان» را نزدیک به ۷۵ نفر نشان می‌دهد که همگی مسلمان بودند. دوره قیمومت بریتانیا در دوران قیمومت بریتانیا بر فلسطین، سبلان نقشه‌ای دایره‌ای داشت و بیشتر خانه‌هایش به‌هم فشرده بودند. تا سال ۱۹۴۵ جمعیت روستا ۷۰ نفر مسلمان بود و بر پایه بررسی رسمی زمین و جمعیت، مساحت کل زمین‌های روستا ۱٬۷۹۸ دونم بود. از این میان ۴۲۱ دونم به کشت غلات، ۱۴۴ دونم به باغ‌ها و زمین‌های آبیاری‌شده و ۱۴ دونم به بافت مسکونی اختصاص داشت. منبع عبری نشان می‌دهد که در سال ۱۹۴۰ بر اساس کتاب سفید، فروش زمین‌های این روستا به یهودیان ممنوع اعلام شد. | ## بخش 3: سبلان (روستای ویران‌شده فلسطینی) | یگان‌های تیپ ۱ گولانی با پشتیبانی تیپ شِوا و در حین پیشروی در جاده‌ای که از سُحماتا و ساسا می‌گذشت روستا را اشغال کردند. به گفته ولید خالدی، مورخ فلسطینی، «تنها یک خانه روستایی و یک چاه باقی مانده‌است.» خانه باقی‌مانده در اختیار نگهبانان و خادمان دروزی آرامگاه نبی سبلان قرار گرفت و ساختمان‌های تازه‌ای برای پذیرایی زائران و بازدیدکنندگان ساخته شد. بنا بر منبع عبری، از ۲۱ خانوار روستا تنها ۷ خانوار در اسرائیل ماندند و بقیه آواره شدند. در سال ۱۹۶۵ فعالان جوان دروزی به رهبری شاعر سمیح القاسم به مصادره زمین‌های پیرامون آرامگاه از سوی دولت اسرائیل که آن‌ها را «زمین‌های دولتی» اعلام کرده بود اعتراض کردند. رهبری دینی دروزیان در سال ۱۹۷۱ عید النبی سبلان (جشن پیامبر سبلان) را برقرار کرد. از سال ۱۹۶۲ نیز دروزیان خواستار واگذاری زمین‌های روستا برای گسترش زیارتگاه شدند و سرانجام این زمین‌ها با اجاره‌بهای نمادین به آن‌ها واگذار شد. | ## جمع‌بندی | امروزه زمین‌های روستا از جمله زیارتگاه مقدس به شهرک دروزی حرفیش الحاق شده و محله‌ای برای سربازان پایان‌خدمت در آنجا ساخته شده‌است.
موضوع مقاله: سامر ابو دقه | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # سامر ابو دقه | مقدمه: سامر ابو دقه (به عربی: ؛ حدود ۱۹۷۸ – ۱۵ دسامبر ۲۰۲۳) خبرنگار بلژیکی-فلسطینی بود که برای شبکه الجزیره کار می‌کرد. | ## بخش 1: سامر ابو دقه | او در جریان جنگ غزه پس از بمباران گروه خبری الجزیره توسط ارتش اسرائیل در خان یونس در ۱۵ دسامبر ۲۰۲۳ کشته شد. ابو دقه زادهٔ شهر عبسان الکبیره در نوار غزه بود و مدرک کارشناسی روزنامه‌نگاری و رسانه را از دانشگاه الازهر غزه دریافت کرده بود. او از سال ۲۰۰۴ به الجزیره پیوست و یکی از بنیان‌گذاران دفتر این شبکه در نوار غزه بود. زندگی‌نامه و آموزش سامر خلیل سلمان ابو دقه در سال ۱۹۷۸ در عبسان الکبیره در نوار غزه زاده شد. او مدرک کارشناسی در رشته روزنامه‌نگاری و رسانه از دانشگاه الازهر در غزه دریافت کرد. کار حرفه‌ای ابو دقه کار روزنامه‌نگاری خود را در روزنامه الشعب آغاز کرد و سپس در سال ۲۰۰۴ به شبکه الجزیره پیوست. او یکی از بنیان‌گذاران دفتر الجزیره در نوار غزه بود و بیش از نوزده سال به‌عنوان عکاس و فنی برای این شبکه کار کرد. | ## بخش 2: سامر ابو دقه | جوایز ابو دقه در سال ۲۰۰۴ جایزه روزنامه‌نگار برجسته عرب را از اتحادیه روزنامه‌نگاران عرب و در سال ۲۰۰۷ جایزه روزنامه‌نگار بین‌المللی برجسته را از سازمان گزارشگران بدون مرز دریافت کرد. کشته شدن در ۱۵ دسامبر ۲۰۲۳ در جریان جنگ غزه، ابو دقه بر پیامد حمله هوایی پیشین به مدرسه حیفا در شهر خان یونس که دست‌کم ۲۰ نفر را کشته بود گزارش تهیه می‌کرد. این مدرسه از سوی آژانس پناهندگان سازمان ملل متحد به‌عنوان پناهگاه بهره‌برداری می‌شد. وائل الدحدوح، رئیس دفتر الجزیره در غزه، نیز در این حمله از ناحیه دست و شکم زخمی شد اما توانست پیاده از محل خارج شود. سامر ابو دقه پس از زخمی شدن توان حرکت نداشت و بیش از پنج ساعت به خونریزی ادامه داد تا سرانجام جان باخت. در طول این پنج ساعت، الجزیره تلاش کرد با ارتش اسرائیل هماهنگی کند و با سازمان‌های بشردوستانه برای نجات او یا فرستادن آمبولانس تماس بگیرد. صدها فلسطینی از جمله ده‌ها همکار روزنامه‌نگارش در مراسم تشییع جنازه که از بیمارستان ناصر آغاز شد شرکت کردند. | ## بخش 3: سامر ابو دقه | پیکر او با جلیقه و کلاه خبرنگاری در گوری که همکاران روزنامه‌نگارش حفر کرده بودند در گورستان شهر خان یونس دفن شد. واکنش‌ها و پیگرد حقوقی شبکه رسانه‌ای الجزیره تصمیم گرفت پرونده کشته شدن سامر ابو دقه را به‌صورت «فوری» به دیوان کیفری بین‌المللی ارجاع دهد. پسر ابو دقه، یزن ابو دقه، نیز از بلژیک اعلام کرد که خانواده قصد دارد شکایتی نزد دیوان کیفری بین‌المللی مطرح کند. الجزیره اعلام کرد که «اسرائیل را مسئول هدف قرار دادن و کشتن سامانمند روزنامه‌نگاران الجزیره و خانواده‌هایشان می‌داند.» ریاض منصور، نماینده فلسطین در سازمان ملل، در نشست مجمع عمومی دربارهٔ جنگ اظهار داشت که اسرائیل «کسانی را هدف قرار می‌دهد که می‌توانند جنایات آن را مستند و به جهان اطلاع‌رسانی کنند؛ یعنی روزنامه‌نگاران». بر پایه گزارش کمیته حفاظت از روزنامه‌نگاران، پیش از کشته شدن ابو دقه ۶۴ فعال رسانه‌ای از آغاز جنگ غزه کشته شده بودند. بنا بر اعلام الجزیره، با درگذشت ابو دقه شمار روزنامه‌نگاران و کارکنان رسانه‌ای کشته‌شده در جنگ از ۹۰ نفر فراتر رفت. | ## جمع‌بندی | در ۲۲ دسامبر ۲۰۲۳، سازمان گزارشگران بدون مرز شکایتی نزد دیوان کیفری بین‌المللی دربارهٔ کشته شدن هفت روزنامه‌نگار فلسطینی از جمله ابو دقه تسلیم کرد.
موضوع مقاله: سده داوید | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # سده داوید | مقدمه: این روستا در منطقهٔ حِوِل لاخیش واقع شده و از نظر اداری زیر نظر شورای منطقه‌ای لاخیش قرار دارد. | ## بخش 1: سده داوید | این موشاو به نام زالمان داوید لوونتین، بانکدار روس و پیشگام شهرک‌سازی یهودی در سرزمین فلسطین و بنیان‌گذار بانک انگلو-فلسطین (که بعدها به بانک لومی تبدیل شد) نام‌گذاری شده‌است. سده داوید در جلگهٔ ساحلی جنوبی میان شهرهای کریات گات و سدروت جای گرفته و در ارتفاع نزدیک به ۹۵ متری از سطح دریا قرار دارد. این روستا ۱۶ کیلومتر از ساحل دریای مدیترانه، نزدیک به ۵۵ کیلومتر جنوب تل‌آویو و نزدیک به ۵۷ کیلومتر جنوب غربی بیت‌المقدس و ۹ کیلومتر جنوب غربی شهر کریات گات فاصله دارد. سده داوید از طریق جادهٔ محلی شمارهٔ ۳۵۲ به شبکهٔ حمل‌ونقل متصل است و در شمال آن خط آهن باری کریات گات–اشکلون از شرق به غرب کشیده شده‌است. | ## بخش 2: سده داوید | پیشینه موشاو سده داوید در سال ۱۹۵۵ میلادی به عنوان بخشی از طرح یکپارچهٔ شهرک‌سازی در منطقهٔ حوِل لاخیش توسط مهاجران یهودی از جنبش جوانان «هَنوعار هَصیونی» در مراکش بنیان‌گذاری شد. این روستا به نام زالمان داوید لوونتین، بانکدار روسی، پیشگام شهرک‌سازی یهودی و بنیان‌گذار و مدیر بانک انگلو-فلسطین (که بعدها به بانک لومی تبدیل شد) نام‌گذاری شده‌است. بیشتر بنیان‌گذاران موشاو پیش از مهاجرت به بازرگانی و پیشه‌وری اشتغال داشتند و تجربه‌ای در کشاورزی نداشتند؛ از این رو سازگاری با کار کشاورزی برایشان دشوار بود. در سال ۲۰۱۶ محلهٔ جدیدی در موشاو ساخته شد که جمعیت جوان‌تر و متنوع‌تری را به خود جذب کرد. | ## بخش 3: سده داوید | اقتصاد بخش‌های اصلی اقتصاد سده داوید سبزیکاری، کشاورزی دیم و گلخانه‌های پرورش گل هستند. در این موشاو کودکستان، باشگاه جوانان، کنیسه، فروشگاه مواد غذایی، میکوه و درمانگاه وجود دارد. | ## جمع‌بندی | بر پایهٔ داده‌های مرکز آمار اسرائیل، جمعیت روستا در سال ۱۹۶۱ برابر ۴۲۰ نفر، در سال ۱۹۸۳ برابر ۴۴۸ نفر، در سال ۱۹۹۵ برابر ۳۷۳ نفر و در سال ۲۰۱۴ برابر ۳۸۰ نفر بوده‌است.