موضوع مقاله: گیکیو ایتو | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # گیکیو ایتو | مقدمه: گیکیو ایتو (، ؛ ۲۳ فوریه ۱۹۰۹ – ۲۳ اکتبر ۱۹۹۶) ایران‌شناس و اوستاشناس ژاپنی و استاد برجسته دانشگاه کیوتو بود. | ## بخش 1: گیکیو ایتو | او استاد و پژوهشگر زبان‌های سانسکریت، اوستایی، پهلوی و نیز دین زرتشت در دانشگاه‌های کیوتو و اوساکا بود که آثار ارزشمندی درباره‌ی مزدیسنا در ژاپن برجای گذاشت. او دوره نخست دبیرستان را در دبیرستان فوکوی و دوره دوم آن را در رشته ادبیات دبیرستان هیمه‌جی گذراند. در سال ۱۹۳۰ در دانشکده ادبیات دانشگاه امپراتوری کیوتو در رشته زبان سانسکریت مشغول تحصیل شد و در سال ۱۹۳۵ فارغ‌التحصیل گردید. گیکیو ایتو در دوره دانشجویی به جز زبان سانسکریت که رشته تحصیلی او بود به شکل خودآموز زبانه‌های اوستایی، پهلوی و آرامی را فراگرفت. او پس از اخذ مدرک کارشناسی ارشد با پایان‌نامه «تکمیل گاتاهای اوستا با توجه به ریگ‌ودا» از همان دانشگاه، در سال ۱۹۴۰ دستیار آموزشی و عضو پژوهشی دانشکده ادبیات دانشگاه کیوتو گردید و از سال ۱۹۴۱ به عنوان استادیار در همان دانشگاه به پژوهش و تدریس زبان پهلوی و آیین زرتشت مشغول گشت. در سال ۱۹۵۳ دکتری عالی ادبیات را از دانشگاه کیوتو برای رساله «رمزگشایی از مجموعه نامه‌های منوچهر» دریافت کرد. در سال ۱۹۶۸ به درجه علمی استادی رسید و کرسی زبان و ادب سانسکریت را تصدی کرد؛ تا آنکه در بهار سال ۱۹۷۲ از آن دانشگاه بازنشسته شد. | ## بخش 2: گیکیو ایتو | در میان سال‌های ۱۹۶۷ تا ۱۹۷۸ گیکیو ایتو در دانشگاه مطالعات خارجی اوساکا زبان‌های اوستایی، فارسی باستان و پهلوی را تدریس می‌کرد، و پژوهشگران بسیاری را برای جامعه علمی ژاپن بار آورد. در سال ۱۹۷۷ استاد دانشکده مطالعات خارجی دانشگاه کیوتو سانگیو شد و در سال ۱۹۸۰ از همان دانشگاه به مقام استاد برجسته دست یافت. او دانشمندی پوینده، پرکوشش، وارسته، دانش‌دوست و مورد احترام جامعه دانشگاهی ژاپن بود و تا پایان زندگانیش از تدریس در دانشگاه و پژوهش در زمینه آیین زرتشت و پهلوی‌شناسی دست نکشید. در میان پژوهشگران ژاپنی، بیش از همه گیکیو ایتو و ایموتو ئه‌ایچی کوشیده‌اند تا نشانه‌هایی از آمدن ایرانیان (بازماندگان شاهنشاهی ساسانی پس از حمله اعراب) به ژاپن و تأثیر فرهنگ ایران بر دوره آسوکا در روزگار امپراتریس سویکو (۵۹۳-۶۲۸ م) در سده هفتم میلادی پیدا کنند. در گنجینه معبد بودایی هوریوجی نوشته‌هایی به زبان‌های پهلوی و سغدی روی الواح چوبی کشف گردید که گواه دیگر بر آمدن ایرانیان به ژاپن در آن زمان می‌باشد. دستاوردهای علمی گیکیو ایتو گوناگون و فراوان بود، پژوهش در زبان‌شناسی سانسکریت و اوستایی، خواندن و معنی نوشته‌ یافت شده به زبان پهلوی، شرح تازه‌ای از آئین زرتشت، ترجمه سنگ‌نوشته‌های فارسی باستان و پهلوی، تنها بخشی از دستاوردهای ایشان می‌باشد. او در آیین بودا که از قلمرو فرهنگ ایرانی در آسیای میانه به آسیای شرقی آمد و در شمال ژاپن تبلیغ شد، عناصر ایرانی بسیاری پیدا کرد. | ## بخش 3: گیکیو ایتو | (آن شی گائو شاهزاده اشکانی و آن سوآن بازرگان پارتی نخستین بار نوشته‌های بودایی را در سال ۱۴۸ میلادی به زبان چینی ترجمه کردند و موجب آشنایی چین به آیین بودا شدند. در سال ۵۵۲ میلادی آیین بودا وارد ژاپن شد.) او دریافت که سهم فرهنگ ایران در مناسبات شرق و غرب بسیار مهم بوده است، و فرهنگ‌ و مردم ایران در فرهنگ آسیای خاوری اثرگذار بوده‌اند. او همچنین هفدهمین کاهن ارشد معبد میون‌جی از فرقه جودو شینشو هونگانجی در شهر میسومی (ناگاتو کنونی)، استان یاماگوچی بود. از میان کتاب‌ها و ترجمه‌ها و مقاله‌های فراوانش می‌توان به موارد زیر اشاره کرد: «کتیبه‌ها و ادبیات ایران باستان» انتشارات ایوانامی شوتن ۱۹۷۴، ترجمه اصلی «نگرشی در انتقال فرهنگ ایرانی» انتشارات ایوانامی شوتن ۱۹۸۰/انتشارات چیکوما گاکوگی بونکو ۲۰۰۱. تفسیر آکینوری اوکادا «زرتشت‌شناسی» انتشارات ایوانامی شوتن ۱۹۷۹ «رساله‌های زرتشتی» انتشارات هیراکاوا ۲۰۰۱. چاپ پس از مرگ ترجمه‌ها «وداها، اوستا» جلد ۳ از مجموعه ۵۰ جلدی «آثار کامل ادبیات کلاسیک جهان» انتشارات چیکوما شوبو ۱۹۶۷، تجدید چاپ ۱۹۸۲، ۲۰۰۵، ترجمه بخش اوستا «ترجمه اصلی اوستا»، نسخه اصلاح شده، انتشارات چیکوما گاکوگی بونکو ۲۰۱۲. | ## جمع‌بندی | تفسیر کوساکو مائدا «ادبیات پهلوی کتابی زرتشتی:دینکرد سوم» مجله پژوهشگاه فرهنگ شرق ۲۰۰۴، ترجمه با آوانگاری.