موضوع مقاله: کشاورزی در ترکیه | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کشاورزی در ترکیه | مقدمه: گندم، چغندر قند، شیر، مرغ، پنبه، سبزیجات و میوه از محصولات اصلی هستند و ترکیه بزرگ‌ترین تولیدکننده فندق، زردآلو و پونه کوهی در جهان به‌شمار می‌آید. | ## بخش 1: کشاورزی در ترکیه | نیمی از زمین‌های ترکیه کشاورزی است و حدود ۱۵٪ نیروی کار در این بخش مشغول به کار هستند، اما کمتر از نیم میلیون کشاورز فعالند. کشاورزی حدود ۱۰٪ از صادرات کشور و بیش از ۵٪ از تولید ناخالص داخلی را تأمین می‌کند. برای سال ۲۰۲۴، بیش از ۳۸۰ میلیارد لیر بودجه برای یارانه‌های کشاورزی اختصاص یافته است. با وجود آنکه ترکیه یکی از تولیدکنندگان عمده مواد غذایی در جهان به‌شمار می‌آید، همچنان واردکننده خالص گندم است که بخش عمده آن از روسیه و اوکراین تأمین می‌شود. همچنین، ترکیه به‌عنوان چهارمین تأمین‌کننده بزرگ سبزیجات و هفتمین تأمین‌کننده بزرگ میوه در اتحادیه اروپا شناخته می‌شود و تمایل دارد توافقنامه اتحادیه گمرکی با این اتحادیه را شامل محصولات کشاورزی نیز نماید. تقریباً نیمی از انتشار گازهای گلخانه‌ای بخش کشاورزی ترکیه ناشی از فعالیت‌های گاوداری است. بر اساس گزارش بانک جهانی، این بخش نیازمند سازگاری بیشتر با تغییرات اقلیمی در کشور و بهره‌گیری از پیشرفت‌های فنی می‌باشد. برنامه‌ریزی استراتژیک این حوزه بر عهده وزارت کشاورزی و جنگلداری قرار دارد، با این حال تاکنون هیچ برنامه‌ای برای سال ۲۰۲۴ و سال‌های پس از آن منتشر نشده است. آتاتورک، بنیان‌گذار جمهوری در اوایل قرن بیستم، اعلام کرده بود که کشاورزی اساس و پایه اقتصاد کشور است. دولت‌های مختلف پروژه‌های متعددی را آغاز کردند، از جمله پروژه بحث‌برانگیز آناتولی جنوب شرقی، اما در ادامه بخش عمده‌ای از فعالیت‌های کشاورزی به بخش خصوصی واگذار شد. جمعیت ترکیه در قرن بیستم به‌طور قابل توجهی افزایش یافت و در نتیجه، تقاضا برای مواد غذایی و اراضی کشاورزی بیشتر شد. بین سال‌های ۱۸۸۰ تا ۱۹۵۰، رشد تولیدات کشاورزی به‌طور متوسط حدود ۱ درصد در سال بود که با افزایش جمعیت و دسترسی به زمین‌های جدید هماهنگ بود. پس از آن، رشد تولیدات شتاب گرفت، زیرا اراضی بیشتری قابل کشت شدند و استفاده از ماشین‌آلات کشاورزی، از جمله تراکتور، افزایش یافت؛ به‌عنوان نمونه، این روند در پی طرح مارشال تسریع شد. تا دهه ۱۹۷۰، انواع گندم با عملکرد بالا در زمین‌ها کاشته می‌شد، با این حال، گندم تک‌دانه همچنان توسط جوامع محلی مصرف می‌گردید. | ## بخش 2: کشاورزی در ترکیه | افزایش مساحت اراضی کشاورزی در ترکیه تا دهه ۱۹۹۰ ادامه یافت و پس از آن روند کاهش آن آغاز شد. ترکیه نیز همانند بسیاری از کشورهای دیگر، فرایند صنعتی شدن و شهرنشینی را تجربه کرد و تا پایان قرن بیستم، تنها ۳۵ درصد از اشتغال و ۱۳ درصد از تولید ناخالص داخلی کشور به بخش کشاورزی اختصاص داشت. کشت تریاک، که پیش‌تر در مناطق غربی و مرکزی کشور رایج بود، در سال ۱۹۳۳ به‌طور جدی تحت کنترل قرار گرفت. در طول قرن بیستم، کشت تنباکو در استان‌هایی مانند سامسون از اهمیت اقتصادی بالایی برخوردار بود و با حمایت دولت انجام می‌شد، اما در اوایل قرن بیست و یکم، دولت‌هایی که به کاهش مصرف دخانیات در ترکیه اهتمام داشتند، این فعالیت را ممنوع کردند. همچنین، در آغاز قرن بیست و یکم، کشاورزان به جای تمرکز بر گندم و ذرت، به کشت محصولات با بازده اقتصادی بالاتر از جمله میوه و سبزیجات روی آوردند. از حداقل سال ۱۹۹۰، تخمیر روده‌ای (گاوها و گوسفندان که متان تولید می‌کنند) بزرگ‌ترین منبع انتشار گازهای گلخانه‌ای از کشاورزی بوده است و پس از آن خاک‌های کشاورزی قرار دارند. طبق گزارش بانک جهانی، این بخش باید بیشتر با تغییرات اقلیمی در ترکیه سازگار شود و پیشرفت‌های فنی داشته باشد. در سال ۲۰۱۶، ۱۴٪ از مواد غذایی در طول فرآوری محصولات کشاورزی از بین رفت، در حالی که ۲۳٪ توسط مصرف‌کنندگان قبل از خوردن دور ریخته شد و ۵٪ باقی‌مانده غذا بود. سوزاندن کاه و کلش در ترکیه غیرقانونی است، اما کشاورزان همچنان به‌طور غیرقانونی به این کار ادامه می‌دهند. با در دسترس بودن تقریباً ۱۳۰۰ متر مکعب آب شیرین به ازای هر نفر در سال، ترکیه در وضعیت کم‌آبی قرار دارد و با خطر کمبود آب مواجه است که عمدتاً به دلیل شیوه‌های نادرست آبیاری است. پدیده بیابان‌زاییمدل‌سازی شده و خطرات مرتبط آن نقشه‌برداری شده است، به‌طوری که مناطق پرخطر شامل دشت‌های کاراپینار، آرالیک، جیلان‌پینار و دریاچه توز شناسایی شده‌اند. گاه از انرژی خورشیدی برای پمپاژ آب به‌منظور مقابله با خشکسالی استفاده می‌شود، که می‌تواند باعث کاهش کشت محصولاتی مانند ذرت و سیب‌زمینی شود. کشاورزان عمدتاً از آبیاری سطحی استفاده می‌کنند که در اثر تبخیر، نفوذ و نشت، بین ۳۵ تا ۶۰ درصد آب را از دست می‌دهد. این مسئله می‌تواند منجر به افزایش تغذیه‌ای شود که تهدیدی برای حیات آبزیان است و پروژه‌ای برای نقشه‌برداری و مقابله با آن در جریان است. | ## بخش 3: کشاورزی در ترکیه | کشاورزان به دلیل هزینه نصب قطره‌ای مقاومت نشان می‌دهند و پیشنهاد شده است که حمایت‌های دولتی افزایش یابد. کوچک شدن دریاچه‌ها هم به کاهش بارش ناشی از تغییرات اقلیمی و هم به کشت نادرست محصولاتی که آب بیشتری مصرف می‌کنند، مانند ذرت و چغندر قند، نسبت داده شده است. محصولات کشاورزی در تمامی مناطق قابل کشت هستند و دامداری در ارتفاعات بلند و مناطق خشک انجام می‌شود. گندم، چغندر قند، پنبه، سبزیجات و میوه‌ها از مهم‌ترین محصولات کشاورزی به‌شمار می‌روند؛ همچنین ترکیه بزرگ‌ترین تولیدکننده فندق، زردآلو، اورگانو و کشمش در جهان است. غلات در سال ۲۰۲۱، این کشور تقریباً در زمینه غلات خودکفا بود، و بیشترین صادرات در سال ۲۰۲۲ به عراق، ایالات متحده و سوریه بود. حدود ۲۰ میلیون تن در سال گندم کشت می‌شود، اما کمتر از نصف این مقدار برای جو و ذرت است. گندم به‌طور متوسط ۲٫۵ تن در هکتار محصول می‌دهد، و تغییرات آب و هوایی هم بر بهره‌وری گندم و هم بر محل کشت آن تأثیر می‌گذارد. میوه، سبزیجات و حبوبات میوه‌های مرکبات عمدتاً در مناطق مدیترانه‌ای و اژه کشت می‌شوند. گلخانه‌ها به دلیل هزینه‌های کمتر نسبت به نمونه‌های اروپایی، از مزیت رقابتی برخوردارند. در سال ۲۰۲۲، یک‌سوم گلخانه‌های جهان که از انرژی زمین‌گرمایی برای گرمایش استفاده می‌کردند، در ترکیه قرار داشتند. در سال ۲۰۲۳، سیستم هیدروپونیک در این گلخانه‌های زمین‌گرمایی به تدریج مورد استفاده قرار گرفت. اگرچه کشت موز در منطقه مدیترانه در حال افزایش است، برخی کشاورزان به دلیل سودآوری بالاتر و نیاز کمتر به آب، به کشت آووکادو روی آورده‌اند. این کشور پنجمین منطقه بزرگ تاکستان را دارد، و حدود ۳٪ از برداشت برای شراب ترکیه استفاده می‌شود. | ## جمع‌بندی | تقریباً ۲۰۰ میلیون درخت زیتون وجود دارد، و ترکیه سالانه حدود ۲۰۰ هزار تن روغن زیتون تولید می‌کند، که به‌طور متوسط ۱ کیلوگرم به ازای هر درخت در سال.