موضوع مقاله: مار مولگا | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # مار مولگا | مقدمه: مار مولگا گونه‌ای از مارهای زهرآگین خانواده کفچه‌ماران است که بومی شمال، غرب و آلیس اسپرینگز استرالیا می‌باشد. | ## بخش 1: مار مولگا | نام رایج جایگزین آن «مار مولگا» است، اگرچه در زیستگاه‌های بسیاری جدا از مولگا زندگی می‌کند. این مار که برای اولین بار توسط جانورشناس انگلیسی جان ادوارد گری در سال ۱۸۴۲ توصیف شد، ماری تنومند با طول حداکثر ۳٫۳ متر است. ظاهر آن متغیر است، به طوری که نمونه‌های شمال استرالیا دارای قسمت‌های بالایی برنزه هستند، در حالی که نمونه‌های جنوب استرالیا قهوه‌ای تیره تا مایل به سیاه هستند. این مار طبق اتحادیه بین‌المللی حفاظت از طبیعت، کمترین نگرانی در نظر گرفته می‌شود، اگرچه ممکن است با گسترش وزغ نیشکر کاهش یافته باشد. زهر آن به اندازه دیگر مارهای خطرناک استرالیا قوی نیست، اما اگر در مقادیر کافی تزریق شود، همچنان می‌تواند اثرات شدیدی ایجاد کند. تأثیر اصلی آن بر روی بافت عضلانی مخطط است که باعث فلج کامل ناشی از آسیب عضلانی می‌شود و همچنین معمولاً بر لخته شدن خون (اختلال انعقاد خون) تأثیر می‌گذارد. مرگ و میر ناشی از گزش این مار ثبت شده است که آخرین مورد آن در سال ۱۹۶۹ بوده است. australis_ بر اساس داشتن دندان‌های کامی و بالی با شیارهای قدامی و داشتن برجستگی‌ها و تیغه‌های صاف روی پولک‌های پشتی تشخیص داد. در سال ۱۹۵۵، روی مک‌کی، متخصص خزندگان استرالیایی، به این نتیجه رسید که چندین گونه که قبلاً توصیف شده بودند، مترادف با _P. ریچارد دبلیو ولز و سی راس ولینگتون، متخصصان خزندگان استرالیایی، در سال ۱۹۸۵ _Cannia centralis_ را از یک نمونه ۱٫۳ متری که در ۸ کیلومتری شمال تننت کریک در سال ۱۹۷۷ جمع‌آوری شده بود، توصیف کردند و آن را بر اساس سر باریک از سایر گونه‌ها تشخیص دادند. این توصیفات در ابتدا به دلیل سطح پایین شواهد ارائه شده در توصیفات اصلی با شک و تردید مواجه شد. محقق پزشکی استرالیایی، استراون ساترلند، اشاره کرد که نام «مار قهوه‌ای پادشاه» یک مشکل است، زیرا سم آن توسط پادزهر مار قهوه‌ای خنثی نمی‌شود، که می‌تواند جان قربانیان گزش مار را به خطر بیندازد؛ او توصیه کرد که این نام و اصطلاح قدیمی «مار قهوه‌ای داروین» را کنار بگذارند و به جای آن از «مار مولگا» استفاده کنند. موضوع را پیچیده‌تر می‌کند، این واقعیت است که اصطلاح «مار قهوه‌ای پادشاه» به هر مار قهوه‌ای بزرگی اطلاق شده است. گلن شیا، متخصص مارهای استرالیایی، همچنین اشاره کرده است که «مار مولگا» نیز مشکلاتی دارد زیرا این گونه علاوه بر مولگا در طیف وسیعی از زیستگاه‌ها زندگی می‌کند. اصطلاح «قهوه‌ای پادشاه» به اندازه بزرگ افراد در شمال و شمال غربی استرالیا اشاره دارد که می‌تواند بیش از ۳ متر طول داشته باشد؛ این بزرگ‌ترین و خطرناک‌ترین کفچه‌مار در آن مناطق است. مار مولگا، بزرگ‌ترین مار سمی استرالیا، می‌تواند به طول ۲ تا ۲٫۵ متر و وزن ۳ تا ۶ کیلوگرم برسد، و نرها حدود ۲۰٪ بزرگتر از ماده‌ها هستند. این مار تنومند است، سر آن کمی پهن‌تر از بدنش است، گونه‌های برجسته و چشمان کوچکی با عنبیه‌های قرمز-قهوه‌ای و یک زبان تیره دارد. پولک‌های روی قسمت‌های بالایی، پهلوها و دم دو رنگ هستند - زرد کم‌رنگ یا مایل به سبز در پایه و سایه‌های مختلف برنزه یا مسی، یا تمام سایه‌های قهوه‌ای از روشن تا مایل به سیاه به سمت عقب. مارهای شمال استرالیا برنزه هستند، آن‌هایی که از بیابان‌های استرالیای مرکزی هستند دارای علامت‌های سفید برجسته‌ای روی هر پولک هستند که ظاهری طرح‌دار به آن‌ها می‌دهد، و آن‌هایی که از قسمت‌های جنوبی محدوده پراکنش آن‌ها هستند تیره‌تر هستند، حتی مایل به سیاه. پولک‌ها تعداد و نحوه قرارگیری پولک‌ها بر روی بدن مار عناصر کلیدی برای شناسایی گونه هستند. مار قهوه‌ای پادشاه دارای ۱۷ ردیف پولک پشتی در وسط بدن، ۱۸۵ تا ۲۲۵ پولک شکمی، ۵۰ تا ۷۵ پولک‌های زیردمی (همه بدون تقسیم، یا نمونه‌های قدامی بدون تقسیم و نمونه‌های خلفی تقسیم‌شده، یا همه تقسیم‌شده) و یک پولک مقعدی تقسیم‌شده است. پراکندگی و زیستگاه مارهای مولگا در تمام ایالت‌های استرالیا به جز ویکتوریا و تاسمانی یافت می‌شوند. حد شرقی محدوده پراکنش آن از گلدستون در مرکز کوئینزلند شروع می‌شود و از جنوب از طریق گایندا، دالبی، وارومبونگلز، به سمت جنوب غربی به کندوبولین و اطراف بالرانالد و سپس به بندر پیری در استرالیای جنوبی می‌رسد. | ## بخش 2: مار مولگا | حد جنوب غربی محدوده آن از سدونا در استرالیای جنوبی، از غرب از طریق دشت نولاربور شمالی به کالگورلی، ناروگین و در دشت‌های ساحلی شمال پرت می‌گذرد. مارهای مولگا در زیستگاه‌های متنوعی زندگی می‌کنند، از جمله جنگل‌ها، علفزارهای تپه‌ای، بوته‌زارهای چنوپود و بیابان‌های گیبر یا شنی که تقریباً بدون پوشش گیاهی هستند. با این حال، در بخش‌های خشک و نیمه‌خشک محدوده خود، مناطق مرطوب‌تری مانند آبراهه‌ها را ترجیح می‌دهند. آنها اغلب در زیستگاه‌های تغییر یافته مانند مزارع گندم، توده‌های زباله و ساختمان‌های خالی مشاهده می‌شوند. تحقیقات میدانی در نزدیکی آلیس اسپرینگز نشان داد که آنها مناطقی را با علف بوفل (Cenchrus ciliaris)، یک علف هرز رایج معرفی شده در استرالیای مرکزی، ترجیح می‌دهند، احتمالاً به دلیل پوشش متراکم و همیشگی که فراهم می‌کند. رفتار مار مولگا عمدتاً هنگام غروب فعال است و در اواسط روز و بین نیمه‌شب تا سپیده دم کمتر فعال است و به شکاف‌های خاک، لانه‌های قدیمی حیوانات، یا زیر صخره‌ها یا کنده‌ها پناه می‌برد. در سراسر محدوده پراکنش خود، در آب و هوای خنک‌تر در طول روز و در آب و هوای گرم‌تر در شب فعال‌تر است. زادآوری فصل تولید مثل با نبرد کشتی گرفتن نرها آغاز می‌شود که هر کدام سعی می‌کنند دیگری را به زمین بزنند تا حق جفت‌گیری با ماده را داشته باشند. جفت‌گیری در اوایل بهار نیمکره جنوبی در جنوب غربی استرالیای غربی، اواسط بهار در شبه جزیره ایر، و با فصل مرطوب در شمال این کشور انجام می‌شود. ماده‌ها ۴ تا ۱۹ تخم می‌گذارند، به‌طور متوسط حدود ۱۰ تخم، ماده‌های بزرگتر تعداد تخم بیشتری می‌گذارند، معمولاً ۳۹ تا ۴۵ روز پس از جفت‌گیری. دمای مناسب برای جوجه‌کشی بین ۲۲ تا ۳۲ درجه سانتیگراد (۷۲ و ۹۰ درجه فارنهایت) ثبت شده است. تخم‌ها به‌طور متوسط ۴۰٫۱ میلی‌متر (۱۵/۸ اینچ) طول و ۲۲٫۹ میلی‌متر (۷/۸ اینچ) عرض دارند و هر کدام ۱۳٫۱ گرم (۰٫۴۶ اونس) وزن دارند. طول مارهای نوزاد به‌طور متوسط ۲۲٫۶ سانتی‌متر (۸۷/۸ اینچ) و وزن ۹٫۴ گرم (۰٫۳۳ اونس) در هنگام بیرون آمدن از تخم است. گزارش شده است که این گونه از لاشه جاده و همچنین پوست‌های ریخته شده خزندگان دیگر تغذیه می‌کند و مشخص شده است که همنوع‌خواری می‌کند. با وجود این، تحقیقات میدانی قبل و بعد از ورود وزغ‌های نیشکر به دشت سیلابی رود آدلاید در قلمرو شمالی، کاهش تعداد مارهای مولگا را نشان نداد، اگرچه این می‌توانسته تصادفی باشد. زهر مار مولگا عامل ۴٪ از موارد شناسایی شده گزش مار در استرالیا بین سال‌های ۲۰۰۵ تا ۲۰۱۵ بوده است و هیچ مرگی ثبت نشده است. آخرین مورد مرگ ثبت شده در سال ۱۹۶۹ رخ داد، زمانی که یک مرد ۲۰ ساله هنگام برداشتن یک پاکت سیگار از زیر تخت خود در ثری اسپرینگز مورد گزش قرار گرفت. این مرد به مدت دو روز تحت درمان قرار گرفت و دو بار در روز تزریق پادزهر افعی‌های مرگبار، مار قهوه‌ای و مار ببری دریافت کرد، اما با وجود این مراقبت‌های پزشکی در عرض ۳۷ ساعت جان خود را از دست داد. قبل از این، یک مورد مرگ در اوایل دهه ۱۹۶۰ تأیید شده بود و یک مورد دیگر مشکوک بود. با این حال، اشاره شده است که مارهای مولگا افرادی را که در آن زمان خواب بودند گاز گرفته‌اند. مار مولگا توسط سازمان جهانی بهداشت به عنوان یک مار با اهمیت پزشکی طبقه‌بندی شده است. در سال ۱۹۹۸، فردی که ۹ تا ۱۲ بار روی بازویش گاز گرفته شده بود، نیاز به قطع عضو مسموم داشت. او بعداً گزارش داد که به‌طور ناگهانی تصمیم گرفته است با قرار دادن دست خود در کیسه‌ای که یک مار مولگا در آن قرار داشت و تحریک آن، خودکشی کند. | ## بخش 3: مار مولگا | عوامل سمی اصلی زهر مار مولگا، میوتوکسین‌هایی هستند که برای ماهیچه‌های مخطط و سلول‌های کلیه خطرناک‌اند. علائم غیراختصاصی مسمومیت شایع هستند و شامل تهوع و استفراغ، درد شکم، اسهال، عرق‌کردنعرق کردن عمومی و سردرد می‌شود. اختلال در لخته شدن (اختلال انعقاد خون) شایع است و با افزایش زمان نسبی ترومبوپلاستین (aPTT) قابل تشخیص است. علائم میوتوکسیسیته (آسیب عضلانی) شامل درد و ضعف عضلانی در حضور کراتین کیناز (CK) بالا است. زهر مار مولگا دارای برخی فعالیت‌های همولیز (پزشکی) است و برخی از بیماران به‌طور کوتاه مدت دچار کم‌خونی می‌شوند. جزء اصلی زهر مار مولگا آنزیم‌های فسفولیپاز ای۲ هستند که اثرات متنوعی دارند و معمولاً در زهر مارها یافت می‌شوند. این پروتئین‌ها به دلیل حجم زیادشان در زهر، مستقیماً برای بافت عضلانی سمی هستند و غشاهای سلولی را تخریب می‌کنند و لیزوفسفولیپیدها (درگیر در لیز سلولی) و آراشیدونیک اسید (پیش‌ساز در پاسخ التهابی) را آزاد می‌کنند. زهر مار مولگا با وجود داشتن تعدادی عامل با فعالیت فسفولیپاز A2، سمیت عصبی کمی از خود نشان می‌دهد. سودکوتوکسین و سودسین دو پروتئینی هستند که کانال یونی دارای دروازه نوکلئوتیدی حلقویl، از جمله آن‌هایی که در گیرنده‌های نوری شبکیه و نورون های گیرنده بویایی وجود دارند، مسدود می‌کنند. قربانیان باید تا حد امکان کم حرکت کنند و به بیمارستان یا درمانگاه منتقل شوند، جایی که باید حداقل ۲۴ ساعت تحت نظر باشند. کریستوفر جانستون و همکارانش پیشنهاد می‌کنند در صورت مشکوک بودن به مسمومیت با مار مولگا، بلافاصله پادزهر تجویز شود، زیرا تأخیر بیش از دو ساعت از آسیب عضلانی در بررسی قربانیان گزش مار تحت درمان جلوگیری نکرده است. آنها اضافه می‌کنند که منطقی است فرض کنیم که اگر فردی که دچار گزش مار شده است aPTT بالا و علائم همولیز داشته باشد، مقصر مار مولگا است. شهاب رزوی و همکارانش اضافه می‌کنند که در صورت شدید بودن مسمومیت، ممکن است بیش از یک ویال پادزهر مورد نیاز باشد. در اسارت مارهای مولگا به راحتی در استرالیا از طریق پرورش در اسارت در دسترس هستند. آنها به دلیل احتمال کم گاز گرفتن و سمیت نسبتاً کم زهرشان، نگهداری آسانی دارند، اگرچه مقدار زیاد تزریق شده بالقوه آن را خطرناک‌تر می‌کند. حفاظت و تهدیدات مار مولگا طبق اتحادیه بین‌المللی حفاظت از طبیعت به عنوان کمترین نگرانی در نظر گرفته می‌شود. در اینجا، کونیا با زدن چوب حفاری خود به لیرو، انتقام مرگ برادرزاده‌اش را که توسط لیرو با نیزه کشته شده بود، گرفت. مار مولگا که به عنوان «darrpa» برای مردم بومی شرق آرنهم‌لند شناخته می‌شود، از لحاظ تاریخی مسئول مرگ و میر در آنجا بوده است. درمان سنتی شامل گرفتن مار و تماشای خونریزی آن بود که ظاهراً باعث بهبودی قربانی می‌شد. یکی دیگر از درمان‌های محلی شامل دمیدن دود از طریق یک شاخه توخالی یا برگ نخل‌پیچ به سمت قربانی نشسته در کنار آتش کمپ بود. قبیله Kurulk در فصل مرطوب از یک محل رنگ سفید جمع‌آوری نمی‌کرد، زیرا آنها معتقد بودند که این مدفوع مار است و از خشم آن می‌ترسیدند. جادوگران محلی با قرار دادن یک تکه لباس قربانی احتمالی در سوراخی در صخره یا تیز کردن یک چوب و صدا زدن نام آنها در حالی که آن را در سطح صخره فرومی‌کردند، طلسم می‌کردند. | ## جمع‌بندی | فقط مردانی که از جد مار مولگا هستند می‌توانند جادوگر باشند، اگرچه دیگران ممکن است آنها را استخدام کنند.