موضوع مقاله: آرامگاه خای دونه | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # آرامگاه خای دونه | مقدمه: آرامگاه خای دونه، به‌طور رسمی معبد ( chữ Hán: 应陵) یک قبر است که برای خنجان، دوازدهم امپراتور خاندان ننگون ویتنام ساخته شده است. | ## بخش 1: آرامگاه خای دونه | تاریخچه در سال ۱۹۱۶، خای دونه پس از تبعید امپراتور پیشین ویتنام توسط دولت استعماری فرانسه، امپراتور ویتنام شد. خای دونه مانند تعدادی از امپراتوران ویتنامی، آرزوی آماده‌سازی مقبره‌ای را در آستانه مرگ خود داشت، اما او آخرین عضو سلسله نگوین بود که این تصمیم را گرفت. ظاهراً خای دونه «مالیات‌ها را سی درصد افزایش داد تا هزینه ساخت مقبره مجلل را تأمین کند.» با این حال، سوارت و تیل استدلال می‌کنند که اگرچه فرانسوی‌ها، که امور مالی کشور را کنترل می‌کردند، «در طول سلطنت امپراتور مالیات‌ها را به میزان قابل توجهی افزایش دادند»، بعید است که این کار را صرفاً به خاطر مقبره انجام داده باشند.Swart, Paula; Till, Barry (2015). ساخت و ساز در ۴ سپتامبر ۱۹۲۰ آغاز شد، اما تا زمان مرگ خای دونه در سال ۱۹۲۵ تکمیل نشد. مراسم تشییع جنازه سه روزه خای دونه در اواخر ژانویه ۱۹۲۶ برگزار شد، که در آن یک دسته تشییع جنازه از شهر امپراتوری به مقبره ناتمام سفر کردند. پس از ۱۱ سال ساخت و ساز و شش سال پس از مرگ خای دین، مقبره در سال ۱۹۳۱ تحت نظر بائو دای، پسر و جانشین خای دین، تکمیل شد. | ## بخش 2: آرامگاه خای دونه | مقبره خای دونه در سال ۱۹۹۳ به همراه دیگر سازه‌های سلسله نگوین در هوآ به عنوان میراث جهانی یونسکو ثبت شد. معماری فراتر از راه، یک محوطهٔ ادای احترام (سان چائو) با دو ردیف از مجسمه‌های سنگی و حیوانات در امتداد مسیر مقبره قرار دارد. مجسمه‌های سنگی، که ریشه در چین دارند، برای محافظت از قبر و هدایت روح متوفی به داخل و خارج از مقبره ساخته شده‌اند. برخلاف سایر مقبره‌های سلسله نگوین که از مجسمه‌های سنگی خام در امتداد ردیف‌های تکی استفاده می‌کردند، مقبرهٔ خای دین دارای مأموران، ملازمان و حیوانات با جزئیات بیشتری است و فضای جمع‌وجورتر آن استفاده از ردیف‌های دوتایی را ضروری می‌کرد.Swart, Paula; Till, Barry (2015). در انتهای مسیر، یک غرفه ستونی بتنی مسلح هشت‌ضلعی دو طبقه (نهه بیا) قرار دارد که در مقایسه با سایر مقبره‌های سلسله نگوین که غرفه‌های مربعی داشتند، منحصر به فرد است . این ساختمان به سبک غربی دارای ورودی‌های ستونی قوسی شکل است و پنل‌های جانبی آن با حروف چینی برای طول عمر، تزئین شده‌اند و با خفاش‌هایی احاطه شده‌اند که نمایانگر نعمت هستند. | ## بخش 3: آرامگاه خای دونه | بر روی این ستون سنگی، زندگینامه‌ای از خای دونه به زبان چینی کلاسیک حکاکی شده است که احتمالاً توسط مقامات ارشد دربار نوشته شده اما به بائو دای، پسر و جانشین خای دونه، نسبت داده می‌شود. کاخ تین دونه در تراس بالایی، کاخ تین دین قرار دارد که سازه اصلی مجموعه آرامگاه است و از پنج تالار متصل به هم تشکیل شده است. نمای بیرونی سفید مایل به خاکستری «دارای پنج ورودی قوسی است که توسط ستون‌های ستونی در دو طرف قرار گرفته و توسط ستون‌های برجسته تقسیم شده‌اند»، که عدد پنج به پنج عنصر اشاره دارد. این بنا به سبک استعماری فرانسه ساخته شده است، با طرح‌های هندسی از صلیب شکسته، اژدها و نمادهای طول عمر که بر روی سنگ حک شده‌اند، همراه با تابلوهایی که عبارات چهار حرفی برگرفته از گزیده‌های کنفوسیوس را به تصویر می‌کشند.Swart, Paula; Till, Barry (2015). سقف با نه اژدهای پیچیده تزئین شده است که در ابتدا توسط نقاش سلطنتی، فان وان تان، نقاشی شده است ، و دیوارهای آن دارای تزئینات شیشه‌ای و چینی با طراحی پیچیده هستند. تالار سمت چپ «شامل مجموعه‌ای از یادگاری‌های شخصی خای دین، از جمله عکس‌ها، هدایای دولت فرانسه، مانند سرویس غذاخوری نقره‌ای و چینی، کمربندهای جواهرنشان، شمشیرها و زیورآلات و همچنین یک مجسمه برنزی واقع‌گرایانه (به اندازه واقعی با ارتفاع ۱۶۰ سانتی‌متر) از یک خای دین با ظاهری رزمی در لباس‌های سلطنتی کامل و در حال حمل شمشیر است.» در مرکز کاخ، اتاق محراب، به نام کاخ خای تان، با سه مجموعه در که به یک سردابه و اتاق عبادت منتهی می‌شوند، قرار دارد. | ## جمع‌بندی | اتاق پشتی کاخ، محل معبدی است که قبر خای دین، محرابی برای او و مجسمه برنزی دیگری از او که با لباس‌های سنتی امپراتوری نشسته و در مارسی ریخته‌گری شده است، در آن قرار دارد.