موضوع مقاله: عمارت سلطنتی کرسهلم | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # عمارت سلطنتی کرسهلم | مقدمه: وسط|باروهای کرسهلم، مرکز املاک سلطنتی عظیم کرسهلم را تشکیل می‌دادند، که شامل املاکی از والگراند تا لای‌هیا می‌شد. | ## بخش 1: عمارت سلطنتی کرسهلم | وظیفه این عمارت سلطنتی که در منطقه واسای قدیم واقع شده بود، این بود که به عنوان یک مزرعه نمونه برای دهقانان منطقه عمل کند. این عمارت در پریش موستاساری (Mustasaari) در منطقه تاریخی اوستروبوتنیا، درست خارج از مرکز آن به همین نام قرار داشت (مرکزی که در سال ۱۶۰۶ حقوق شهری دریافت کرد و در سال ۱۶۱۱ به واسا تغییر نام داد). عمارت سلطنتی دقیقاً در بیرون دروازه عوارضی جنوبی شهر واقع شده بود و محل اقامت ضابطان (fogde)، کنت‌ها و فرمانداران اوستروبوتنیا بود. قلعه کرسهلم از ساختمان‌های چوبی در پشت یک حصار دفاعی (پالیساد) تشکیل شده بود، اما با بالا آمدن سطح خشکی، این استحکامات اهمیت نظامی خود را از دست داد و در عوض به عنوان عمارت سلطنتی به فعالیت خود ادامه داد. تاریخچه عمارت سلطنتی و مزرعه پرورشی برای تأمین مواد غذایی مورد نیاز فرماندار و زیردستان قلعه، در همان اوایل یک انبار و مزرعه دامپروری در کنار قلعه ایجاد شد. در دورانی که این منطقه به عنوان عمارت سلطنتی فعالیت می‌کرد، اغلب به دو یا چند بخش تقسیم می‌شد که گاهی مستأجران متفاوتی داشتند. خاکریزهای کرسهلم و ساختمان‌های اداری واقع در آن، مرکز مزرعه جنوبی را تشکیل می‌دادند. مزرعه شمالی ظاهراً زمانی شکل گرفت که گوستاو واسا در سال ۱۵۵۶ پروژه مزارع پرورشی (مزارع نمونه برای تولیدات بالا) را آغاز کرد و کرسهلم را نیز در این سیستم گنجاند. ایده این بود که شبکه‌ای از مزارع نمونه با بازدهی بسیار بالا ایجاد شود که بتواند از جمله توسط ارتش مورد استفاده قرار گیرد. بر اساس این اسناد می‌توان دریافت که در عمارت سلطنتی کرسهلم محصولاتی چون چاودار، جو، نخود و رازک کشت می‌شد. همچنین گله بزرگی از حیوانات در آنجا نگهداری می‌شد؛ برای مثال در سال ۱۵۵۹، وجود ۷۹ گاو و ۱۵۱ گوسفند ثبت شده است. | ## بخش 2: عمارت سلطنتی کرسهلم | این حیوانات حداقل تا حدودی از طریق جمع‌آوری مالیات از کشاورزان محلی تأمین می‌شدند. ماهیگیری یکی از شاخه‌های بسیار مهم اقتصادی بود و هم با تور و هم با تورهای دسته‌دار در نهرهای منطقه انجام می‌گرفت. عناوین شغلی آن‌ها از ضابط و کاتب تا سرباز، کارگر مزدور، دوشنده شیر و «نانوا» متغیر بود و دستمزدها نیز از ۶۰ مارک برای ضابط تا ۱ مارک برای خدمتکار زن تفاوت داشت. علاوه بر این، ساکنان پریش موستاساری موظف بودند سالانه سه روز کار اجباری در عمارت سلطنتی انجام دهند. از جمله در اواسط قرن هجدهم، یک کوره آجرپزی نسبتاً بزرگ در منطقه فعالیت می‌کرد که تولید آن به ۱۰۰٬۰۰۰ آجر در سال می‌رسید. چندین آسیاب مختلف نیز احداث شد، کارخانه تقطیر سلطنتی در زمین‌های عمارت فعالیت می‌کرد، زندان شهرستان دقیقاً در شمال خاکریزهای کرسهلم قرار داشت و چند تلاش ناموفق برای استخراج معدن نیز صورت گرفت. مازاد تولید به تاج‌وتخت تعلق می‌گرفت و زمانی که عمارت اجاره داده می‌شد، مبلغ اجاره مستقیماً به خزانه‌داری سلطنتی پرداخت می‌گردید. این عمارت همچنین به عنوان یک مرکز اداری عمل می‌کرد که نمایندگان تاج‌وتخت در آن مستقر بودند. گوستاو دوم آدولف در کودکی در سال ۱۶۰۲ به همراه والدینش دوک کارل و کریستینا از هولشتاین-گوتورپ و برادر کوچکترش کارل فیلیپ از این عمارت بازدید کرد. در سال ۱۶۱۴، تنها این دو برادر از عمارت دیدن کردند و در همان زمان به مردم محلی فرصت داده شد تا مسائل خود را با پادشاه در میان بگذارند. او به توطئه‌های کاتولیکی متهم شده و به کایانه‌بورگ تبعید شده بود، اما کشتی او آسیب دید و مجبور شد زمستان را در واسا بگذراند. | ## بخش 3: عمارت سلطنتی کرسهلم | فرماندار کل پر براهه نیز در سال ۱۶۴۹ در دوران فرمانداری هانس کیله (Hans Kyle)، هنگام بازدید از شهر برای مشاوره و قضاوت، در این عمارت اقامت داشت. عمارت سلطنتی کرسهلم گاه یک ملک سلطنتی و گاه یک تیول (املاک واگذارشده به اشراف) بود. در سال ۱۶۳۳، مزرعه شمالی به شهر واسا واگذار شد (که در ۲ اکتبر ۱۶۰۶ در زمین‌های روستای موستاساری تأسیس شده بود)، و در سال ۱۶۴۷ ملکه کریستینا مزرعه جنوبی را نیز به شهر اهدا کرد، که بدین ترتیب شهر واسا مالک تمام زمین‌های کرسهلم شد. در سال ۱۶۵۳، عمارت سلطنتی با کنت‌نشین (شهرستان) کرسهلم و واسا ادغام شد، که در ۲۶ مارس ۱۶۵۱ به خزانه‌دار ارشد گابریل بنگتسون اکسنستیرنا (که با آنا، خواهر مالک قبلی یعنی سوانته بانر ازدواج کرده بود) واگذار شده بود. در ۱۷ آوریل ۱۶۵۲ این شهرستان گسترش یافت و در ۱۸ اوت ۱۶۵۳ اکسنستیرنا اجازه یافت عمارت سلطنتی کرسهلم را نیز (که در ۲۳ ژوئیه ۱۶۵۱ از شهر واسا در ازای بخش‌هایی از زمین‌های کنت‌نشین در موستاساری معاوضه کرده بود) به آن ملحق کند. در فرمان تأسیس شهرستان، نام آن موستاساری تعیین شد، اما در ۱۸ اوت ۱۶۵۳ اکسنستیرنا حق یافت خود را کنت کرسهلم و واسا بنامد (لقبی که قبلاً در ۱۷ آوریل ۱۶۵۲ به او داده شده بود). در جریان استرداد املاک در سال ۱۶۷۴، این شهرستان لغو و به تاج‌وتخت بازگردانده شد و شهر واسا مجدداً بخش بزرگی از زمین‌های عمارت سلطنتی سابق را پس گرفت. احتمالاً گابریل گابریلسون اکسنستیرنا سازنده آن بوده و گفته می‌شود که او زمان زیادی را در آنجا سپری می‌کرده است. نهایتاً در این مرحله، آخرین آثار ساختمان‌های قرون وسطایی روی خاکریزها ناپدید شدند. هیچ تصویر هم‌عصری از این ساختمان باقی نمانده است، اما در نقشه‌ها یک ساختمان L شکل دقیقاً در بیرون حصار شهر واسا دیده می‌شود. در همان زمان، اداره استرداد ادعا کرد که خاندان اکسنستیرنا مالیاتی معادل ۱۶۰٬۰۰۰ ریکزدیلر را به تاج‌وتخت پرداخت نکرده است و دارایی‌های به جا مانده از گابریل گابریلسون در سال ۱۶۸۵ ورشکسته اعلام شد. | ## جمع‌بندی | کاخ اکسنستیرنا پس از آن به اقامتگاه فرماندار اوستروبوتنیا تبدیل شد و تا زمان تخریبش در سال ۱۷۴۸ در همین کاربری باقی ماند.