موضوع مقاله: تأثیر هند بر دوران طلایی اسلام | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # تأثیر هند بر دوران طلایی اسلام | مقدمه: دوران طلایی اسلام، که شاهد شکوفایی علوم به ویژه ریاضیات و اخترشناسی، به خصوص در سده‌های نهم و دهم میلادی بود، تأثیر قابل توجهی از هند پذیرفت. | ## بخش 1: تأثیر هند بر دوران طلایی اسلام | در این دوران، بغداد به عنوان برجسته‌ترین مرکز فعالیت‌های فکری جهان اسلام شناخته می‌شد. رهبران عباسی در بغداد به سرعت دریافتند که دانش مردم آن‌ها در زمینه‌هایی مانند اخترشناسی، ریاضیات و پزشکی محدود است. در اختیار داشتن سند راهی حیاتی را برای عباسیان جهت دسترسی به تخصص هندی فراهم آورد. در این دوره، یک اخترشناس-ریاضی‌دان و دیپلمات هندی از سند به نام کانکه به دربار خلیفه منصور (۷۵۴–۷۷۵ میلادی) سفر کرد. خلیفه که مجذوب اخترشناسی و ریاضیات هندی شده بود، به ابراهیم فزاری و یعقوب بن طارق دستور داد تا متون مهم برهماگوپتا یعنی براهما اسفوتا سیدهانتا و خندا کهیاداکا را ترجمه کنند. این ترجمه‌ها که با نام‌های سند هند و ارکند شناخته شدند، مفهوم اعداد هندی را به جهان اسلام معرفی کردند. به طور مشابه، زیج‌های ایرانی متأثر از اخترشناسی هندی، مانند زیج شهریار، با عنوان «زیج الشهریار» به عربی ترجمه شدند. محمد بن موسی خوارزمی، دانشمند سدهٔ نهم میلادی که زبان سانسکریت را آموخته بود، نقشی کلیدی در انتشار جهانی دستگاه عددنویسی هندی ایفا کرد. تعداد زیادی از متون پزشکی سانسکریت به عربی ترجمه شدند که توسط خالد برمکی، وزیر منصور، حمایت مالی می‌شدند. خالد که اصالتاً از یک خانوادهٔ بودایی در بلخ بود، پس از فتح عربستان به اسلام گروید. | ## بخش 2: تأثیر هند بر دوران طلایی اسلام | خانوادهٔ او، معروف به برامکهٔ بغداد، علاقهٔ زیادی به نوآوری‌های هندی نشان دادند. در زمان خلیفه هارون الرشید (۷۸۸–۸۰۹ میلادی)، ترجمهٔ سوسروتا سمهیتا به عربی سفارش داده شد. تاریخچه برای بخش بزرگی از یک هزاره، از دوران سلوکی تا دورهٔ ساسانی، تبادل دانشی میان حوزه‌های فرهنگی یونان، ایران و هند وجود داشت. خاستگاه عدد صفر و دستگاه ارزش مکانی به طور قابل توجهی به این دوره بازمی‌گردد؛ استفادهٔ اولیه از آن در ریاضیات هندی سدهٔ پنجم میلادی (لوکاویباگا) پدیدار می‌شود و بر دانشمندان ایرانی دوره ساسانی در سدهٔ ششم میلادی تأثیر می‌گذارد.D. Reidel, The Arithmetic of Al-Uqlîdisî, Dordrecht, 1978: "به نظر محتمل می‌رسد که [نشانه‌گذاری دهدهی] به تدریج، احتمالاً پیش از سدهٔ هفتم، از دو مسیر، یکی از سند آغاز شده و با عبور از ایران، در منطقه‌ای که امروزه خاورمیانه نامیده می‌شود گسترش یافت، و دیگری از سواحل اقیانوس هند آغاز شده و تا سواحل جنوبی مدیترانه ادامه یافت." فتح ناگهانی ایران توسط مسلمانان در دههٔ ۶۴۰ میلادی، شکافی میان سنت‌های مدیترانه‌ای و هندی ایجاد کرد، اما انتقال دانش به زودی از سر گرفته شد و ترجمهٔ آثار یونانی و سانسکریت به عربی در سدهٔ هشتم میلادی صورت گرفت. این امر باعث شکوفایی دانش در دوره عباسی متمرکز در بغداد در سدهٔ نهم میلادی شد و در نهایت، انتقال مجدد دانش به غرب از طریق اسپانیای مسلمان و سیسیل در سدهٔ دهم میلادی از سر گرفته شد. ارتباط مستمری میان دانش هندی و ایرانی-عربی در طول سده‌های نهم تا یازدهم میلادی وجود داشت، در حالی که فتح مسلمانان در هند به مدت ۴۰۰ سال متوقف شده بود. اخترشناسی متن ریاضی-اخترشناسی براهما سیدهانتا نوشتهٔ برهماگوپتا (۵۹۸–۶۶۸ میلادی) به دربار منصور (۷۵۳–۷۷۴ میلادی) رسید. این ترجمه وسیله‌ای بود که توسط آن ارقام هندی از سنت سانسکریت به سنت عربی منتقل شدند. به گفتهٔ ابوریحان بیرونی، ادوارد زاخاو، مترجم و ویراستار آثار بیرونی، نوشته است: «این برهماگوپتا بود که به اعراب ریاضیات را پیش از آنکه با علم یونانی آشنا شوند، آموخت.» فزاری همچنین خندا کهیاداکا (ارکند) اثر برهماگوپتا را ترجمه کرد. | ## بخش 3: تأثیر هند بر دوران طلایی اسلام | از طریق ترجمه‌های عربی حاصل از سند هند و ارکند، استفاده از ارقام هندی در جهان اسلام تثبیت شد. ریاضیات ریشه‌شناسی واژهٔ "سینوس" (sine) از ترجمهٔ نادرست لاتینی واژهٔ جیبا می‌آید که خود نویسه‌گردانی عربی واژهٔ سانسکریت جیا-آردها به معنای نیم‌وتر است.ویکتور جی. توابع سینوس و کسینوس در مثلثات، مفاهیم مهم ریاضی بودند که از دوره گوپتا در اخترشناسی هندی، یعنی توابع جیا و کوتی-جیا، از طریق ترجمهٔ متونی مانند آریابهاتیا و سوریا سیدهانتا، از سانسکریت به عربی و سپس از عربی به لاتین و بعداً به دیگر زبان‌های اروپایی وارد شدند.اوتا سی. ابوالحسن احمد بن ابراهیم اقلیدسی، دانشمندی در خلافت عباسی، کتاب الفصول فی الحساب الهندی (فصل‌هایی در حساب هندی) را برای پرداختن به دشواری رویه‌های محاسبه از اصول اقلیدس نوشت و استفاده از حساب هندی را تأیید کرد. این اثر چندین بار در قرون بعدی دوباره ترجمه شد، مولر به یک ترجمه عربی مربوط به سال ۱۳۸۱ اشاره می‌کند. 7000 BC to AD 1200 By بورجر آواری page 220 جغرافیا دانش جغرافیایی هندی که به اعراب منتقل شد و بر آن‌ها تأثیر گذاشت، شامل دیدگاه آریابهاتا مبنی بر چرخش ظاهری روزانهٔ آسمان‌ها ناشی از چرخش زمین به دور محور خود، این ایده که نسبت خشکی و آب در سطح زمین نصف به نصف است و تودهٔ خشکی به شکل گنبدی است و از همه طرف توسط آب احاطه شده است، بود. اعراب از سیستم نقشه‌کشی هندی استفاده کردند که در آن نیمکرهٔ شمالی بخش مسکونی زمین در نظر گرفته می‌شد و به نه بخش تقسیم می‌گردید. چهار محدودهٔ جغرافیایی آن، جمکوت در شرق، روم در غرب، سیلان به عنوان گنبد و سیدپور بود. هندیان بر این باور بودند که نصف‌النهار مبدأ از اوجائین می‌گذرد و طول جغرافیایی خود را از سیلان محاسبه می‌کردند. | ## جمع‌بندی | اعراب این ایده را که سیلان گنبد زمین است پذیرفتند، اما بعدها به اشتباه تصور کردند که اوجائین گنبد زمین است.