موضوع مقاله: حمله سایبری به نوبیتکس | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # حمله سایبری به نوبیتکس | مقدمه: حمله سایبری به نوبیتکس (Nobitex) در تاریخ ۲۸ خرداد ۱۴۰۴ (۱۸ ژوئن ۲۰۲۵) صورت گرفت و منجر به سرقت مبلغی معادل ۳.۷۶ تریلیون ریال از دارایی‌های کاربران شد (معادل ۴۷ میلیون دلار). | ## بخش 1: حمله سایبری به نوبیتکس | این حمله توسط گروه هکری مشکوک به ارتباط با اسرائیل انجام شد و تأثیرات زیادی بر عملکرد و اعتبار این پلتفرم معاملاتی گذاشت. تاریخچه حمله چپ حمله سایبری به نوبیتکس (Nobitex) در تاریخ ۲۸ خرداد ۱۴۰۴ (۱۸ ژوئن ۲۰۲۵) رخ داد. این گروه که پیش از این نیز حملات مشابهی را انجام داده است، تهدید کرد که اطلاعات حساس و کدهای منبع پلتفرم نوبیتکس را منتشر خواهد کرد. این گروه در گذشته نیز به‌دلیل حملات سایبری به پلتفرم‌های دولتی و خصوصی شناخته شده است. این حمله باعث مختل شدن خدمات صرافی نوبیتکس شد و سیستم‌های امنیتی آن را به‌طور موقت غیرقابل دسترس ساخت. این تهدیدها در نهایت به‌واقعیت تبدیل شد و اطلاعات داخلی شرکت و کدهای منبع پلتفرم در دسترس هکرها قرار گرفت. در نتیجه این حمله، بیش از ۴۷ میلیون دلار (حدود ۳.۷۶ تریلیون ریال) از دارایی‌های کاربران نوبیتکس سرقت شد. طبق گزارش‌های رسمی، نوبیتکس اعلام کرد که تمامی دارایی‌های ذخیره‌شده در کیف پول‌های سرد از این حمله مصون مانده‌اند و تنها دارایی‌های موجود در کیف پول‌های گرم مورد حمله قرار گرفته‌اند. نوبیتکس پس از شناسایی حمله، تمامی دسترسی‌ها به پلتفرم خود را مسدود کرد و به کاربران خود اطلاع داد که در حال بررسی جزئیات دقیق‌تر حمله است. علاوه بر این، مسئولان نوبیتکس اعلام کردند که از طریق صندوق بیمه خود، تلاش خواهند کرد تا خسارات وارده را جبران کنند. همچنین تیم امنیتی نوبیتکس اعلام کرد که در حال تقویت تدابیر امنیتی خود برای جلوگیری از حملات مشابه در آینده است. واکنش نوبیتکس پس از شناسایی حمله سایبری به سیستم‌های خود در تاریخ ۲۸ خرداد ۱۴۰۴ (۱۸ ژوئن ۲۰۲۵), نوبیتکس بلافاصله اقدام به مسدود کردن تمامی دسترسی‌ها به وب‌سایت و اپلیکیشن‌های خود کرد. این تصمیم به‌منظور جلوگیری از گسترش بیشتر آسیب و محافظت از دارایی‌های کاربران اتخاذ شد. نوبیتکس در اطلاعیه‌ای رسمی اعلام کرد که در حال بررسی جزئیات دقیق‌تر حمله و علت آن است تا بتواند از وقوع حملات مشابه در آینده جلوگیری کند. طبق گزارش‌ها، تیم امنیتی نوبیتکس به‌طور فوری اقدامات امنیتی جدیدی را برای تقویت سیستم‌ها و حفاظت از اطلاعات کاربران آغاز کرده است. علاوه بر این، نوبیتکس اعلام کرد که تمامی دارایی‌های کاربران که در کیف پول‌های سرد (Cold Wallet) ذخیره شده‌اند، کاملاً امن هستند و تحت هیچ‌گونه تهدیدی قرار نگرفته‌اند. این اعلامیه از آن جهت مهم بود که کاربران نگران از دست دادن دارایی‌های خود در پی حمله سایبری بودند. نوبیتکس تأکید کرد که تنها کیف پول‌های گرم (Hot Wallet) که برای تسهیل معاملات روزانه استفاده می‌شوند، هدف حمله قرار گرفته‌اند و دارایی‌های ذخیره‌شده در آن‌ها مورد دستبرد قرار گرفته‌اند. نوبیتکس همچنین به کاربران خود اطمینان داد که این صرافی از طریق صندوق بیمه‌ای که برای پوشش خسارت‌های ناشی از چنین حملاتی در نظر گرفته است، در تلاش است تا خسارات وارده را جبران کند. طبق اطلاعات موجود، نوبیتکس مشغول برآورد میزان دقیق خسارات و آغاز فرآیند پرداخت آن‌ها به کاربران است. همچنین نوبیتکس اعلام کرد که اقداماتی را برای تقویت امنیت پلتفرم خود به‌ویژه در زمینه ذخیره‌سازی دارایی‌ها، رمزنگاری اطلاعات و شناسایی سریع حملات سایبری انجام خواهد داد. هدف از این اقدامات افزایش اعتماد کاربران به این پلتفرم و جلوگیری از تکرار چنین حوادثی در آینده است. این اقدامات شامل همکاری با شرکت‌های امنیت سایبری بین‌المللی و به‌کارگیری تکنولوژی‌های پیشرفته برای بهبود زیرساخت‌های امنیتی می‌باشد. | ## بخش 2: حمله سایبری به نوبیتکس | اطلاعات مرتبط با خسارات طبق گزارش‌های رسمی، خسارت وارد شده به نوبیتکس در پی حمله سایبری در تاریخ ۲۸ خرداد ۱۴۰۴ (۱۸ ژوئن ۲۰۲۵) حدود ۴۷ میلیون دلار بوده است. با توجه به نرخ رسمی ۴۲,۰۰۰ ریال به دلار، این معادل ۱.۹۷۴ تریلیون ریال و با استفاده از نرخ بازار آزاد ۸۰,۰۰۰ ریال به دلار، معادل ۳.۷۶ تریلیون ریال می‌باشد. این گروه در پیامی در شبکه اجتماعی X (توییتر سابق) اعلام کرد که در ۲۴ ساعت آینده کد منبع و اطلاعات داخلی نوبیتکس را منتشر خواهد کرد و هر دارایی باقی‌مانده در این صرافی در معرض خطر خواهد بود. صرافی نوبیتکس نوبیتکس در سال ۱۳۹۶ با هدف ایجاد بستری بومی برای تبادل رمزارز توسط گروهی از فارغ‌التحصیلان دانشگاه‌های کشور راه‌اندازی شد. به‌گفتهٔ این شرکت، نوبیتکس به‌صورت خصوصی اداره می‌شود و اعلام کرده است که وابستگی سازمانی به نهادهای حکومتی ندارد. خدمات و محصولات بازارهای معاملاتی نوبیتکس دو بازار اصلی ریالی و تتری دارد که امکان خرید و فروش گسترده‌ای از رمزارزها را برای کاربران فراهم می‌کند. بر اساس گزارش سال ۲۰۲۳، تعداد بازارهای فعال این پلتفرم به ۱۹۶ رسید و بیش از ۶۸ میلیون سفارش منجر به معامله شد. خدمات مالی و معاملاتی در سال‌های اخیر ابزارهای جدیدی مانند معاملات تعهدی، استیکینگ، استخر مشارکت و ییلد فارمینگ به نوبیتکس افزوده شده‌است. اقدامات امنیتی برای ارتقای امنیت، نوبیتکس برنامهٔ باگ بانتی را اجرا کرد که طی یک‌ونیم سال بیش از ۲۰۰ گزارش امنیتی دریافت کرد و بخشی از آن‌ها به اصلاح فوری آسیب‌پذیری‌های زیرساخت منجر شد. خدمات عمومی علاوه بر مواردی که در رسانه‌ها بازتاب یافته‌است، نوبیتکس همانند بسیاری از صرافی‌های رمزارزی امکانات عمومی مانند اپلیکیشن موبایل برای معاملات، کیف‌پول داخلی برای نگهداری دارایی‌ها و ابزارهای تحلیلی برای کاربران حرفه‌ای را نیز ارائه می‌دهد. حملهٔ سایبری ۲۰۲۵ در ۲۸ خرداد ۱۴۰۴ (۱۸ ژوئن ۲۰۲۵) نوبیتکس هدف یک حملهٔ سایبری گسترده قرار گرفت. به گزارش رسانه‌های بین‌المللی، در این حمله بیش از ۹۰ میلیون دلار از دارایی‌های کاربران نابود شد و گروه هکری «گنجشک درنده» مسئولیت آن را بر عهده گرفت. دارایی کاربران به کیف پول‌هایی منتقل شده که فاقد کلید خصوصی هستند و قابل بازیابی نیستند. اقدامات نوبیتکس پس از هک امن‌سازی سیستم و بازگشت مدیرعامل نوبیتکس در گفتگویی با زومیت، در حمله سایبری اخیر ترکیبی از ضعف‌های سخت‌افزاری و نفوذ شبکه‌ای نقش داشته و به همین دلیل بازگردانی کامل سامانه چند هفته زمان برد. او توضیح داده که این تأخیر به‌دلیل بازطراحی زیرساخت بوده و اکنون معماری جدید به‌صورت چندلایه و ایزوله طراحی شده تا در صورت وقوع حملات مشابه، دامنه آسیب محدود بماند. بازگردانی مرحله‌ای خدمات به گزارش فرارو، نوبیتکس اعلام کرد که بازگشت کامل و ایمن خدمات حدود ۴ تا ۵ روز زمان می‌برد و این فرایند به‌صورت مرحله‌ای انجام شد. اولویت‌بندی کاربران احراز هویت‌شده به نوشتهٔ Cointelegraph، در نخستین مرحله پس از حمله، برداشت دارایی برای کاربران احراز هویت‌شده فعال شد و سپس سایر خدمات به‌تدریج بازگردانده شد. اجرای برنامهٔ باگ‌بانتی و ارتقای امنیت طبق گزارش پیوست، نوبیتکس پس از حمله توجه ویژه‌ای به برنامهٔ باگ‌بانتی داشت. در این برنامه طی یک‌ونیم سال بیش از ۲۰۰ گزارش امنیتی ثبت شد و بخشی از آن‌ها به اصلاح فوری آسیب‌پذیری‌های زیرساخت منجر شد. انتقال دارایی‌ها به کیف‌پول‌های امن‌تر رسانه‌های داخلی گزارش کردند که بخشی از دارایی‌های کاربران برای افزایش امنیت به کیف‌پول‌های سرد منتقل شد. البته کیف پول‌های سرد نوبیتکس از سال ۱۴۰۰ راه‌اندازی شده است و دارایی کاربران در این کیف پول‌ها نگه‌داری می‌شود. جبران کامل خسارت کاربران بر اساس گزارش رسانه‌ها و براساس اطلاعیه نوبیتکس، خسارت هک بین ۹۰ تا ۱۰۰ میلیون دلار برآورد شده است و نوبیتکس ادعا کرده است که تمام دارایی کاربران بازگردانده شده و هیچ ضرری به کاربران وارد نشده است. این موضوع را رئیس پلیس فتا نیز تأیید کرده که کاربران توانسته‌اند پس از هک به دارایی خود دسترسی پیدا کنند. | ## بخش 3: حمله سایبری به نوبیتکس | تعداد کل سفارش‌هایی که منجر به معامله شده‌اند در سال ۲۰۲۳: بیش از ۶۸ میلیون سفارش. انتقادات و دیدگاه‌ها دور زدن تحریم‌ها بنابر گزارش ارز دیجیتال به نقل از رویترز، ادعا شده که با وجود تحریم‌های آمریکا، از سال ۲۰۱۸ حدود ۸ میلیارد دلار تراکنش میان بایننس و کاربران ایرانی انجام شده و ۹۷٫۵ درصد این رقم از طریق نوبیتکس بوده است؛ رقمی که در گزارش رویترز به‌عنوان نشانه‌ای از نقش صرافی‌های ایرانی در دورزدن تحریم‌ها مطرح شده است. نوبیتکس این گزارش را گمراه‌کننده دانست و اعلام کرد که رقم مورد اشاره، مجموع تراکنش‌های رفت‌وبرگشتی کاربران میان صرافی داخلی، بایننس و کیف‌پول‌هاست و خروج خالص سرمایه را نشان نمی‌دهد. این صرافی همچنین تأکید کرد که داده‌های رویترز تصویر دقیقی از رفتار کاربران ارائه نمی‌دهد و تفسیر این تراکنش‌ها به‌عنوان تلاش برای دور زدن تحریم‌ها نادرست است، زیرا پلتفرم‌هایی مانند بایننس با قوانین سخت‌گیرانهٔ شناسایی کاربر، مقصد مناسبی برای چنین فعالیت‌هایی نیستند. به گزارش ایسنا به نقل از ایرنا، مطرح شد که برخی کاربران پس از انتقال رمزارز از نوبیتکس با RED FLAG شدن کیف‌پول‌ها، مسدود شدن مبالغ و مشکلات حقوقی مواجه می‌شوند و این وضعیت می‌تواند موجب نارضایتی و کوچ کاربران به صرافی‌های خارجی شود. نوبیتکس در پاسخ، این ادعاها را ناشی از اطلاعات ناقص پلتفرم‌های تحلیلی دانست و تأکید کرد که قابل‌مشاهده بودن آدرس‌ها در بلاک چین امری طبیعی است و به‌معنای ناامنی یا انسداد نیست؛ همچنین اعلام کرد که از ابزارهای معتبر تحلیل بلاکچین استفاده می‌کند، دارایی کاربران را ایمن نگه می‌دارد و شایعهٔ رد فلگ شدن را نادرست خواند. این در حالی است که منبع اصلی این خبر خبرگزاری ایرنا بود که وقتی به لینک این خبر مراجعه می‌کنید نوشته است «این صفحه به دلیل ملاحظات حقوقی و یا خطای حرفه‌ای در تنظیم و درج خبر، موقتاً از دسترس خارج شده و محتوای آن در حال بررسی مجدد است.» صفحات جعلی در گزارشی از راسخون اشاره شده که بخشی از نگرانی‌ها و ادعاهای مطرح‌شده درباره «کلاهبرداری نوبیتکس» نه به عملکرد خود صرافی، بلکه به فعالیت وب‌سایت‌ها و صفحات جعلی بازمی‌گردد که با سوءاستفاده از نام و ظاهر نوبیتکس، کاربران را به وارد کردن اطلاعات یا انتقال دارایی ترغیب کرده‌اند. این موارد که عمدتاً از جنس فیشینگ توصیف شده‌اند، باعث شده برخی کاربران تصور کنند از سوی نوبیتکس متضرر شده‌اند، در حالی‌که این صرافی بارها اعلام کرده چنین اتفاقاتی خارج از بستر رسمی آن رخ داده و نسبت به شناسایی دامنه‌های جعلی هشدار داده است. لو رفتن آدرس کیف‌پول‌های نوبیتکس به‌نقل از تابناک، برخی رسانه‌ها ادعا کرده‌اند که لو رفتن آدرس‌ کیف‌پول‌های صرافی‌های داخلی از جمله نوبیتکس می‌تواند باعث از دست رفتن دارایی کاربران هنگام انتقال رمزارز به پلتفرم‌های خارجی شود. امیرحسین راد، مدیرعامل نوبیتکس، در پاسخ این موضوع را رد کرده و با تأکید بر شفاف‌بودن ماهیت بلاک چین گفته است که قابل‌مشاهده بودن آدرس‌ها نشانهٔ ضعف امنیتی نیست و نوبیتکس با هشدارهای مکرر، اطلاع‌رسانی درباره ریسک انتقال به صرافی‌های خارجی و رصد مستمر ریسک‌های تحریمی، از دارایی کاربران هنگام نگهداری در پلتفرم محافظت می‌کند. او همچنین تصریح کرده که فریز دارایی تنها درصورتی رخ می‌دهد که تراکنش ماهیت مجرمانه داشته باشد و صرفاً ایرانی‌بودن یا استفاده از صرافی داخلی، موجب مسدودسازی نمی‌شود. تأثیرات این حمله حمله سایبری به نوبیتکس تأثیرات گسترده‌ای بر بازار ارز دیجیتال ایران و اعتماد کاربران به صرافی‌های داخلی داشت. این حمله نه تنها موجب کاهش اعتماد به نوبیتکس شد، بلکه بر کل اکوسیستم ارز دیجیتال در ایران نیز تأثیر منفی گذاشت. کاهش اعتماد کاربران به صرافی‌های ایرانی پس از افشای حمله به نوبیتکس، بسیاری از کاربران نسبت به امنیت صرافی‌های داخلی تردید کردند. این امر باعث شد تا برخی از کاربران به سمت صرافی‌های خارجی یا پلتفرم‌های غیرمتمرکز (DEX) روی آورند. طبق گزارش‌ها، حجم معاملات در برخی صرافی‌های خارجی افزایش یافت و کاربران ایرانی به دنبال راه‌های جایگزین برای معامله ارزهای دیجیتال بودند. تأثیر منفی بر بازار ارز دیجیتال ایران حمله به نوبیتکس باعث کاهش قیمت برخی از ارزهای دیجیتال در بازار ایران شد. به‌ویژه، قیمت تتر (USDT) در بازار آزاد با کاهش مواجه شد، زیرا بسیاری از کاربران برای محافظت از دارایی‌های خود به فروش تتر پرداختند. افزایش نظارت‌های دولتی بر صرافی‌های ارز دیجیتال پس از حمله به نوبیتکس، مقامات دولتی ایران اعلام کردند که نظارت‌ها بر فعالیت صرافی‌های ارز دیجیتال را افزایش خواهند داد. این اقدام به‌منظور جلوگیری از تکرار چنین حوادثی و حفاظت از دارایی‌های کاربران صورت گرفت. برخی از صرافی‌ها نیز اعلام کردند که در حال تقویت تدابیر امنیتی خود هستند تا از حملات مشابه جلوگیری کنند. افزایش توجه به امنیت در صرافی‌های ارز دیجیتال حمله به نوبیتکس باعث شد تا توجه بیشتری به مسائل امنیتی در صرافی‌های ارز دیجیتال جلب شود. بسیاری از کارشناسان امنیتی بر لزوم استفاده از کیف پول‌های سرد (Cold Wallet) و تقویت سیستم‌های شناسایی و احراز هویت تأکید کردند. | ## جمع‌بندی | این رویداد به‌عنوان یک هشدار برای سایر صرافی‌ها و کاربران عمل کرد تا اقدامات امنیتی خود را بهبود بخشند.