موضوع مقاله: داستان گودام | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # داستان گودام | مقدمه: داستان گودام که به نام‌های حماسه گودام یا اینانا و گودام نیز شناخته می‌شود، اسطوره‌ای بین‌النهرینی است که از آن دو نسخهٔ بابلی باستان از شهر نیپور به‌دست آمده است. | ## بخش 1: داستان گودام | گودام اوروک را به آشوب می‌کشد؛ خنیاگری به نام لوگالگاباگال از رفتار او انتقاد می‌کند اما اظهاراتش فقط او را بیشتر عصبانی می‌کند. خود الهه پس از آن که گودام شروع به التماس می‌کند، جانش را می‌بخشد و او را به خندقی در نزدیکی زابالام (شهری در سومر باستان) برای زندگی می‌فرستد. بسیاری از جنبه‌های داستان، از جمله ماهیت گودام و هویت ماهیگیر، موضوع بحث در آشورشناسی است. به طور مشخص، بیلگمس و نرگاو آسمان بسیار مشابه آن در نظر گرفته می‌شود و برخی از نویسندگان صریحاً آنها را دو گونه از یک روایت می‌دانند. تاریخچه داستان گودام متنی به خط میخی است که در دورهٔ بابلی باستان و به زبان سومری مکتوب شده است؛ در آشورشناسی به عنوان اسطوره طبقه‌بندی شده است. نسخه CBS 13859 یک لوح کامل است اما نسخه Ni 4409 قطعه‌ای شکسته‌شده از سمت چپ یک لوح است. علاوه بر این، به احتمال زیاد یک کاتالوگ ادبی به بابلی باستان شامل اولین سطرِ این اثر است که در هیچ‌یک از دو لوح حفظ نشده است. در کاتالوگ، این اثر در بین نخستین سطرهای بیلگمس و آککا و بیلگمس و هوواوا (نسخه ب) قرار دارد. مطالعات اندک دیگری در طول قرن بیستم به این متن پرداخت؛ اگرچه، در سال ۱۹۷۶ ساموئل نوح کرامر یک قطعهٔ اضافی، Ni 4409، را شناسایی کرد که تنها نسخهٔ شناخته‌شدهٔ دیگرِ باقی‌مانده است. داستان داستان گودام حول موجود نام‌بخش، گودام، می‌چرخد که در هیچ منبع دیگری ذکر نشده است. طبق تعبیر بنت آلسترBendt Alster، این متن به احتمال زیاد با توصیفی از آمادگی برای جشن اینانا شروع می‌شود که گودام در آن شرکت می‌کند؛ اگرچه، نقش دقیق او در آن مشخص نیست. او متعاقباً وارد انباری می‌شود و به جستجوی آبجو و مشروب می‌پردازد اما به‌دلیل از بین رفتن سطرهای اول روایت، مشخص نیست که این اقدامات در چه شرایطی آغاز شده است. سپس گودام توسط ساکنان مسلح اوروک محاصره می‌شود و سخنرانی لوگالگاباگالِ خنیاگر را می‌شنود که در آن حرص و ولع او محکوم می‌شود: زنی که او نام می‌برد، احتمالا اینانا است. او اعلام می‌کند که معبد اینا Eanna را در اوروک و معبدی در زابالام Zabalam را ویران خواهد کرد و شروع به کشتن مردمی که در اطرافش حضور دارند، با سلاح خود (šar2-ur2) می‌کند؛ تا اینکه یک قهرمان مداخله می‌کند. گودام شروع به گریه می‌کند و به اینانا التماس می‌کند که از او درگذرد و در ازای آن به او پیشنهاد می‌دهد که برایش گاو و گوسفند از کوه بیاورد. | ## بخش 2: داستان گودام | بخش پایانی داستان به خوبی حفظ نشده است؛ اگرچه، ظاهراً اینانا پیشنهاد او را می‌پذیرد و او را می‌فرستد تا در خندقی در مزرعه‌ای نزدیک زابالام زندگی کند. متن با ستایشDoxology اینانا به پایان می‌رسد: تفسیر با توجه به معنای نام گودام، «او گاو نر است»، احتمالاً او موجودی گاونما بوده باشد. بنت آلستر بعید دانست که گودام یک گاو نر باشد و ترجیح می‌دهد با او به‌عنوان شخصیتی شبیه انسان‌ها و خداییان رفتار کند. او چنین فرض کرد که گودام ممکن است بازتابی طنزآمیز از دشمن واقعی شهر اوروک، برای مثال، عیلام باشد. با این حال، او به طور امتحانی از این پیشنهاد حمایت کرد که ممکن است با موتیفِ بسیار گواهی‌شده در هنر بین‌النهرین، گاو-مرد،Kusarikku مرتبط باشد. پژوهشگران همچنین نقش لوگالگاباگال را متفاوت تفسیر می‌کنند؛ آلهنا گادوتیAlhena Gadott معتقد است که او در خدمت اینانا بوده است؛ زیرا او مستقیماً در زمان صحبت با گودام بیان می‌کند که از طرف یک زن عمل می‌کند. اگرچه، او استدلال می‌کند که نوازنده خدمتکارِ گودام است و سعی می‌کرد میان او و اینانا میانجیگری کند اما در نهایت به او توهین کرد. دوموزی ماهیگیر پادشاه افسانه‌ای اوروک و اهلِ کواراKuara است که در فهرست پادشاهان سومری نام او ذکر شده، اما در متن‌های ادبی غایب است. (از آنجایی که آغاز دو علامت re و zi شبیه به هم هستند، در صورت آسیب‌د‌یدگی ممکن است اشتباه گرفته شوند.) با این حال، آلهنا گادوتی در عوض پیشنهاد می‌کند که این عبارت به‌عنوان šu-peš tur خوانده شود و می‌گوید که ممکن است کنایه‌ای از پشتور، خواهر گیلگمش باشد که از طریق داستان گیلگمش و هومبابا شناخته می‌شود؛ اگرچه، او به عدم وجود دینگیر («معرفDeterminative الهی») اعتراف می‌کند که در جای دیگری مقدم بر نام او وجود دارد و این مسئله را مانعی برای این تفسیر می‌داند. بنت آلستر در مقابل معتقد است که Šupeštur یک نام شخصی است و پیشنهاد می‌کند که این شخصیت با ماهیگیرانی ارتباط دارد که در اسطوره اینانا و آن هنگام مواجههٔ او با باد جنوبی به اینانا کمک می‌کنند. با این حال، او فرض می‌کند که «ماهی‌گیر کوچک»، علی‌رغم ارتباط احتمالی با اسطوره فوق که به گفته او ممکن است با چنین موضوعاتی سروکار داشته باشد، هیچ اهمیت کیهان‌شناسی ندارد. موضوع دیگری که موضوع بحث بوده، اصطلاحی است که برای اشاره به سلاح گودام، šarur، استفاده می‌شود. این نام در جای دیگر، تنها در ارتباط با نینگیرسو و نیز در ارتباط نزدیک با نینورتا و سایر خداییانِ مرتبط با آنها، مانند زابابا، گواهی شده است و داستان گودام یک استثنای بالقوه از این قاعده است. لورا فلدت استدلال می‌کند که می‌توان آن را یک اشارهٔ آگاهانه در نظر گرفت؛ زیرا داستان گودام احتمالاً بازتابی طنزآمیز از اسطوره‌هایی است که بر نینورتا متمرکز شده‌اند؛ مانند لوگاله،Lugal-e انجیمAngim یا حماسه آنزو. با این حال، او این احتمال را رد می‌کند که این داستان انعکاس یک افسانهٔ فرضی شامل نبرد بین اینانا و نینورتا باشد. | ## بخش 3: داستان گودام | این واقعیت که گودام زنده رها شده است، احتمالاً نشان‌دهندهٔ ندامت او است؛ برخلاف آنتاگونیست اسطوره دیگری که بر اینانا متمرکز شده است، شوکالیتودا.Shukaletuda بنت آلستر می‌گوید که اشاره به خرید یک الاغ و یک گونی برای گودام توسط مادرش، نشان‌دهندهٔ این است که سرنوشت نهایی او تحقیرآمیز است؛ زیرا نشان‌دهندهٔ وارونه‌سازی بن‌مایهٔ رایجِ مادری است که قهرمان پیروز را ستایش می‌کند. در این داستان، جایگاه گودام از یک «قهرمان سرافراز» به دستفروشی مسافر کاهش می‌یابد. با این حال، به گفته آلهنا گادوتی، این قطعه باید به عنوان نشانه‌ای در نظر گرفته شود که گودام اکنون مانند یک کودک درمانده است و به همین دلیل باید به مادرش وابسته باشد. ست ریچاردسون استدلال می‌کند که سرنوشت گودام شخصیت «زمخت» او را منعکس می‌کند و نشان می‌دهد که او برای زندگی در شهر مناسب نبوده است و آن را نمونه‌ای از قطعه‌ای می‌داند که تلقی ناامن بودن نواحی روستایی را در مقایسه با مناطق شهری نشان می‌دهد. ارتباط‌های احتمالی با سایر اسطوره‌ها وجود ارتباطی بین داستان گودام و اسطوره‌های درباره گیلگمش مطرح شده است؛ هرچند، این قهرمان در آن غایب است. در یک کاتالوگ بابلی باستان که شامل متن‌های ادبی است، داستان گودام در کنار تصنیف‌هایِ متمرکز بر گیلگمش فهرست شده است. شباهت‌های روایی آن به ویژه با شعر بیلگمس و نرگاو آسمان مورد اشاره قرار گرفته است. برخی از نویسندگان تا آنجا پیش می‌روند که آنها را به عنوان دو گونه از یک روایت توصیف می‌کنند؛ اگرچه، به گفته آلهنا گادوتی، با وجود ارتباط بینامتنی قابل قبول بین این دو متن، غیر قابل قبول است که داستان گودام صرفاً یک نسخهٔ جایگزین یا قدیمی‌تر از اسطورهٔ گیلگمش باشد و به عوض برخی از عناصر آن به سایر آثار ادبی بین‌النهرین شباهت دارند. همچنین به این موضوع اشاره شده است که لوگالگابال نقشی مشابه در هر دو متن ایفا می‌کند؛ زیرا دخالت او قبل از مداخلهٔ یک قهرمان در برابر موجودی گاونما است؛ او در هیچ منبع دیگری ذکر نشده است و نام او به عنوان یک اسم کوچکِ رایج در خارج از متن‌های ادبی ذکر نشده است. شباهت‌هایی بین التماس‌های گودام و هومبابا در اسطورهٔ بیلگمس و هوواوا نیز ذکر شده است. با این حال، دومی ناموفق بود؛ زیرا در حالی که گیلگمش مایل بود از او درگذرد، انکیدو از او خواست تا هومبابا را بکشد. توافق بر این است که تغییری بین تصنیف اشعار سومری به‌صورت انفرادی و حماسه گیلگمش رخ داده است؛ زیرا انکیدو که در ابتدا به عنوان یک انسان و خدمتکار گیلگمش به تصویر کشیده شده بود، مبدل به انسان وحشیWild man ماوراء طبیعی شد که به گفتهٔ اندرو آر. جورج احتمالاً منعکس‌کنندهٔ ادغام عناصر منبع دیگری است که در حال حاضر نامشخص است. آلهنا گادوتی صحنه‌ای را که در آن شهروندان اوروک گودام را احاطه کرده‌اند، با توصیف ورود انکیدو به اوروک در نسخهٔ معیار بابلی حماسه گیلگمش مقایسه می‌کند. با این حال، او خاطرنشان می‌کند که به دلیل ضروریاتِ پی‌رنگ اثر اخیر، انکیدو در تضاد با گودام به عنوان یک شخصیت خیرخواه به تصویر کشیده شده است. | ## جمع‌بندی | این موجود که به نام e-ne (احتمالاً یک نام شخصی) شناخته می‌شود، به یک گاو نر تشبیه شده و قبل از نابودی شهر در اثر جنگ و «طوفان» که موضوع اصلی مرثیه است، شهر را از سوی خدایان در گذشته‌های دور ویران کرده است.