موضوع مقاله: مورتیس و تنون | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # مورتیس و تنون | مقدمه: کارگران نجاری در سراسر جهان هزاران سال است که از آن برای اتصال قطعات چوب استفاده کرده اند، مخصوصا زمانی که قطعات متصل شونده در زوایای عمود به هم متصل می‌شوند. | ## بخش 1: مورتیس و تنون | اتصالات کام و زبانه اتصالات محکم و پایداری هستند که می توانند در پروژه های زیادی استفاده شوند. آنها یک نتیجه قوی حاصل می کنند و با چسباندن یا قفل کردن در محل به هم وصل می شوند. یکی از مشکلات این اتصال سختی ساخت آن است زیرا اندازه گیری دقیق و برش محکم نیاز دارد. انواع مختلفی از این نوع مفاصل وجود دارد و کام و زبانه ساده دارای دو جزء است: سوراخ کام (مورتیس) و زبانه (تنون) زبانه که در انتهای بخشی که معمولا ریل نام دارد، به وجود می آید و در یک سوراخ بریده شده به شکل مربع یا مستطیل در عضو متناظر دیگر قرار می‌گیرد. معمولاً شانه هایی دارد که زمانی که مفصل به طور کامل وارد سوراخ کام می شود قرار می گیرند. مفصل ممکن است چسب زده شود، میخ زده شود یا با گوه نگه داشته شود تا در جای خود قفل شود. علم اشتقاق لغات کلمه انگلیسی "mortise" که به معنای "سوراخ یا شیاری که چیزی در آن قرار می‌گیرد تا اتصالی را تشکیل دهد"، از حدود سال ۱۴۰۰ میلادی و از کلمه فرانسوی قدیم 'mortaise' (قرن ۱۳) گرفته شده است، که احتمالاً از کلمه عربی 'مرتز' به معنای "محکم شده"، صیغه ماضی مشارکتی فعل 'رزّ' به معنای "برای ایجاد مرتز در چیزی بریدن" آمده است. کلمه "tenon" که از اواخر قرن ۱۴ میلادی به عنوان اسم در انگلیسی استفاده شده، معنای "برآمدگی که برای ایجاد اتصال درج می‌شود" را از کلمه فرانسوی قدیم tenir به معنای "نگه داشتن" گرفته است. یکی از قدیمی‌ترین نمونه‌های آن به ۷۰۰۰ سال پیش و فرهنگ همودو در استان ژجیانگ چین بازمی‌گردد. | ## بخش 2: مورتیس و تنون | مثال های بسیاری مشاهده می‌شوند، برای نمونه، در ویرانه‌های خانه‌های سلطنتی جاده ابریشم کادوتا ، مربوط به قرن اول تا چهارم قبل از میلاد. در معماری سنتی چینی ، بخش های چوبی مانند تیرها، براکت‌ها، قاب‌های سقف و پایه‌ها به گونه‌ای ساخته می‌شدند که با تناسب کامل، بدون استفاده از چفت ها یا چسب‌ها به هم وصل می‌شدند و این امکان را به چوب می دادند که بر اساس رطوبت منبسط و منقبض شوند. شواهد باستان شناسی از اماکن چینی نشان می دهد که در پایان دوران نوسنگی، اتصال فاق و زبانه در ساخت و ساز چینی استفاده شده است. سی سنگ سارسن استون هنج قبل از اینکه بین سال های 2600 تا 2400 قبل از میلاد بنا شوند، با مفاصل فاق و زبانه مزین و ساخته شده بودند. این یک تکنیک قفل‌شده (میخ‌دار) است که شامل برش دو مرتز در لبه‌های دو تخته؛ سپس یک زبانه مستطیلی جداگانه در دو فاق قرار داده می‌شود. مجموعه سپس با فرو بردن یک میله از طریق یک یا چند سوراخ حفر شده از دیواره کناری فاق و زبانه، در جای خود قفل می‌شود. روش خوبی است که زبانه را به اندازه یک سوم ضخامت ریل یا تا جایی که ممکن است نزدیک به آن باشد، تقسیم کرد. بند، قسمت بریده شده یک اتصال گوشه ارسی که مانع از شل شدن زبانهمی شود، یک سوم طول زبانهو یک ششم عرض زبانهدر عمق آن است. دو سوم باقیمانده ریل، شانه های زبانه، با نیروهای جانبی که ممکن است زبانهرا از فاق جدا کند مقابله می کند تا استحکام آن کمک کند. | ## بخش 3: مورتیس و تنون | دم کبوتری گوه‌دار: دم‌کبوتری که در آن پشت آن از جلو یا بازتر بازتر، یا بلندتر است. چند نوع زبانه وجود دارد: ساقه ی خرد: یک ساقه ی کوتاه که عمق آن به اندازه ی چوب بستگی دارد. همچنین تنونی که کوتاه‌تر از پهنای قطعه خراشیده شده است، بنابراین زبانه نشان داده نمی‌شود (برخلاف یک "از طریق"). از طریق طناب: شمشی که به طور کامل از قطعه چوبی که در آن وارد شده است عبور می کند و در قسمت عقب به وضوح قابل مشاهده است. زبانه شل: تنونی که قسمتی جدا از مفصل است، در مقابل زبانه ثابتی که جزء لاینفک یکی از قطعاتی است که باید به هم متصل شوند. بیسکویت تنون: یک تکه چوب بیضی شکل نازک، به شکل یک بیسکویت زبانه میخ دار (یا سنجاق دار): مفصل با عبور دادن یک میخ یا سنجاق رولپلاک ( نخ درخت ) از طریق یک یا چند سوراخ حفر شده از طریق دیواره جانبی فاق و ساقه محکم می شود. زبانه تاسک: نوعی مفصل خرطومی و زبانه که از یک کلید گوه ای شکل برای نگه داشتن مفصل استفاده می کند. تیزلی (یا تیزلی): اصطلاحی است که برای زبانه در بالای میله ی تیرآهن یا قلاب دار استفاده می شود که معمولاً در قسمت زیرین تیر بند به کار می رود. | ## جمع‌بندی | زبانه سر چکشی : روشی برای تشکیل مفصل زبانه زمانی که شانه ها را نمی توان با گیره سفت کرد.