موضوع مقاله: صندله | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # صندله | مقدمه: این روستا در نزدیکی عفوله قرار دارد و زیر نظر شورای منطقه‌ای گلبوع اداره می‌شود. | ## بخش 1: صندله | ساکنان روستا همگی مسلمان هستند و به قبیلهٔ «العمری» تعلق دارند که خود را از نسل خلیفهٔ دوم راشدین عمر بن خطاب می‌دانند. صندله به کشاورزی شناخته شده و محصولاتی چون ملوخیه، هندوانه، خیار و اسفناج در آن کشت می‌شود. پیشینه نام بر پایهٔ روایت محلی، نام روستا از درخت صندل گرفته شده که چوبی خوشبو دارد. در گذشته مسیری بازرگانی از این منطقه می‌گذشت و نام صندل به چاهی در روستا نسبت داده شده‌است. سفالینه‌هایی از دورهٔ بیزانس و نیز سفالینه‌هایی از سده‌های هفتم و هشتم میلادی در این مکان یافت شده‌اند. در هستهٔ مرکزی روستای کهن در نزدیکی مسجد، کاوش‌های باستان‌شناسی قطعه‌های سفالی متعلق به دوره‌های آغازین اسلامی و مملوکی را آشکار ساخته‌است. دورهٔ عثمانی در سال ۱۵۱۷ صندله همراه با سراسر فلسطین به قلمرو امپراتوری عثمانی پیوست. در سده‌های شانزدهم و هفدهم، روستا به امارت طوربای (۱۵۱۷–۱۶۸۳) تعلق داشت که مرج ابن عامر، حیفا، جنین، دره بیت شیان، شمال جبل نابلس، بلاد الروحا و بخش شمالی دشت شارون را دربرمی‌گرفت. | ## بخش 2: صندله | بنا بر روایت محلی، روستای کنونی در سدهٔ هجدهم در اواخر دورهٔ عثمانی به دست دو برادر از روستای مجاور عرانه که اکنون بخشی از کرانه باختری است بنیاد نهاده شد. در سال ۱۸۸۲ بررسی فلسطین غربی (صندوق اکتشاف فلسطین) صندله را چنین وصف کرد: «روستایی کوچک در لبهٔ دشت که از سنگ و خشت ساخته شده، آبش از آب‌انبارها تأمین می‌شود و زمین‌های کشاورزی آن را فراگرفته است.» دورهٔ قیمومت بریتانیا در سرشماری ۱۹۲۲ فلسطین که به دست مقامات قیمومت بریتانیا انجام شد، جمعیت صندله ۱۴۶ نفر و همگی مسلمان بودند. در سرشماری ۱۹۳۱ فلسطین این رقم به ۱۸۹ نفر در ۳۶ خانه رسید که همچنان همگی مسلمان بودند. از این میزان، ۲ دونم باغ و زمین آبی، ۳٬۱۰۹ دونم زمین غلات و ۷ دونم زمین ساخته‌شده بود. پس از ۱۹۴۸ در جریان جنگ ۱۹۴۸ اعراب و اسرائیل، در مارس ۱۹۴۸ یگان‌های پالماخ شماری از خانه‌های روستا را ویران کردند. سرانجام، به دلیل قرارگیری در درون خط سبز و بر اساس قراردادهای آتش‌بس رودس در سال ۱۹۴۹ به اسرائیل واگذار شد. او مسجد نوساختی را در مرکز روستا توصیف کرد که ظاهراً بر پایه‌های قدیمی‌تر بنا شده بود. بخشی از هستهٔ قدیمی روستا پیرامون مسجد ویران شده بود و بخش باقی‌مانده نیز برای تخریب برنامه‌ریزی شده بود. | ## بخش 3: صندله | برخی از خانه‌های متروک دربرگیرندهٔ سازه‌های کهن‌تر بودند از جمله قوس‌های عرضی و اتاق‌های طاق ضربدری که احتمالاً ریشهٔ سده‌های میانه داشتند. کشتار صندله (۱۹۵۷) در ۱۷ سپتامبر ۱۹۵۷ پانزده کودک از روستای صندله هنگام بازگشت از مدرسه‌شان در روستای مقیبله جسمی مشکوک در کنار جاده یافتند که کنجکاوی‌شان را برانگیخت. راشد حسین، شاعر فلسطینی، این رویداد را در قصیدهٔ مشهور «الغلة الحمراء» جاودان کرد. ساکنان صندله هر ساله با بازدید از گورستان شهیدان یاد این رویداد را گرامی می‌دارند. آموزش در آغاز، دانش‌آموزان صندله در مدرسهٔ مشترک جلمه درس می‌خواندند که دانش‌آموزان روستاهای جلمه، مقیبله و صندله را پوشش می‌داد. امروزه روستا دارای دبستانی تا پایهٔ ششم است و دانش‌آموزان دوره‌های راهنمایی و دبیرستان را در مدرسهٔ الاخوه واقع میان روستاهای ناعوره و طمرهٔ زعبیه می‌گذرانند. جمعیت سال جمعیت ۱۹۲۲ ۱۴۶ ۱۹۳۱ ۱۸۹ ۱۹۴۵ ۲۷۰ ۲۰۱۳ نزدیک به ۱٬۸۰۰ جغرافیا صندله در ارتفاع ۲۱۱ متری از سطح دریا جای گرفته‌است. زمین‌های اطراف روستا با زمین‌های روستاهای عربی مجاور از جمله عربونیه، المزار و الجلمه هم‌مرز است. | ## جمع‌بندی | در شمال صندله منطقه‌ای ناهموار به نام «وعرة التینة» وجود دارد که آثار رومی از جمله کارگاه‌های شراب‌سازی در آن یافت شده‌است.