موضوع مقاله: عین حرود | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # عین حرود | مقدمه: این کیبوتص که در سال ۱۹۲۱ بنیان‌گذاری شد به مرکز جنبش کیبوتصی در دوران قیمومت بریتانیا بر فلسطین تبدیل گشت و مقر سازمان بزرگ‌ترین جنبش کیبوتصی به نام هکیبوتص همئوحاد در آن قرار داشت. | ## بخش 1: عین حرود | در سال ۱۹۲۳ بخشی از جامعه ساکن از آن جدا شده و تل یوسف را بنا کردند و در سال ۱۹۵۲ بقیه جامعه به دو کیبوتص عین حرود (ایحود) و عین حرود (مئوحاد) تقسیم شد. نام این کیبوتص از چشمه‌ای در نزدیکی آن گرفته شده که در زبان عربی «عین جالوت» یعنی «چشمه جالوت» نامیده می‌شد و به عبری به «عین حرود» تغییر نام یافت. پیشینه سده‌های میانه کیبوتص اصلی در نزدیکی میدان نبرد عین جالوت در سال ۱۲۶۰ میلادی قرار داشت؛ نبردی که در آن مغولان نخستین شکست خود را از ممالیک متحمل شدند و این شکست احتمالاً سلطنت ممالیک را از نابودی نجات داد. دوران عثمانی و قیمومت بریتانیا در اوایل سده بیستم، چشمه و سرزمین‌های پیرامون آن در مالکیت خاندان سرسق از بیروت بود که زمین را در سال ۱۸۷۲ از دولت عثمانی خریداری کرده و روستای کوچکی در آن منطقه بنا کرده بودند. در سال ۱۹۲۱ هنگامی که زمین توسط خاندان سرسق فروخته شد، نه خانواده‌ای که در آنجا زندگی می‌کردند از دولت بریتانیا درخواست مالکیت دائمی کردند؛ اما تنها اجاره‌نامه کوتاه‌مدت با گزینه خرید به آنها پیشنهاد شد و زمین در نهایت به‌عنوان بخشی از خریدهای سرسق توسط جامعه یهودی به دست آمد. این منطقه که «بلوک نوریس» نامیده می‌شد، توسط فعال صهیونیست یهوشوآ حنکین از طریق شرکت توسعه زمین اسرائیل خریداری شد. نخستین جایگاه کیبوتص کیبوتص در سال ۱۹۲۱ توسط پیشگامان یهودی روسی‌تبار موج سوم مهاجرت (عالیای سوم) بنیان‌گذاری شد. در سال ۱۹۲۱ اعضای گدود هعاوودا («گردان کار»)، در زمانی که کارهای جاده‌سازی‌شان رو به کاهش بود، اردوگاه کاری در دره حرود (بخش شرقی مرج ابن عامر) در دامنه کوه جلبوع برپا کردند. شلومو لاوی، از رهبران گدود، ایده «کِووتصای بزرگ» را طرح کرده بود: شهرکی متشکل از چند مزرعه پراکنده در زمینی وسیع با هر دو بخش کشاورزی و صنعتی. گدود این شهرک را در نزدیکی عین جالوت که نزد یهودیان به عین حرود شناخته می‌شد آغاز کرد. یهودا کوپولویتز آلموگ، یکی از رهبران گدود، نوشته‌است که در نخستین روز، شهرک‌نشینان چادر زدند و اردوگاه خود را با سیم خاردار و سنگرهای دفاعی محصور کردند. نخستین ۷۴ عضو پیشگام به دو گروه تقسیم شدند: یکی از مهاجران موج دوم (عالیای دوم) شامل اعضای پیشین هاشومیر و کووزات کینه‌رت و دیگری از موج سوم. | ## بخش 2: عین حرود | در ماه‌های نخست، ساکنان مزارع را کاشتند، نهالستانی از اکالیپتوس غرس کردند، جاده ساختند و باتلاق‌ها را خشکاندند. پیشگامان گردان کار این کانال‌ها را حفر کردند و لوله‌های سفالین برای جذب آب‌های آلوده باتلاق‌ها کار گذاشتند. پروژه زهکشی باتلاق‌ها را خشکاند و بدین ترتیب پشه‌ها و بلای مالاریا تا اندازه زیادی از بین رفت و به‌جای آنها زمین‌های حاصل‌خیز پدیدار شد. در دسامبر ۱۹۲۱، مزرعه دومی به نام تل یوسف (به یاد یوسف ترومپلدور) توسط اعضای گدود بر تپه قمیه بنا شد. اختلاف بر سر بودجه و سیاست داخلی سبب جدایی عین حرود و تل یوسف در سال ۱۹۲۳ شد و بسیاری از اعضا از اولی به دومی نقل مکان کردند. گروهی که در عین حرود ماند شامل ۱۱۰ عضو بود و به رهبری لاوی، ییتسحاق طابنکین، اهارون تسیسلینگ و داوید مالتس اداره می‌شد. پس از شورش‌های ۱۹۲۹ فلسطین، اعضا تصمیم گرفتند اردوگاه خود را از کنار چشمه به تپه قمیه در کنار تل یوسف منتقل کنند و بدین ترتیب شهرک کنار چشمه رها شد. چشمه همچنان به‌عنوان اردوگاه موقت پیشگامان بِیت هشیطا و دورات پیش از رفتن آنها به مکان‌های دائمی‌شان به کار می‌رفت. بر پایه سرشماری سال ۱۹۲۲ که دولت قیمومت بریتانیا انجام داد، عین حرود ۲۴۴ ساکن یهودی داشت. در سال ۱۹۲۵ به رهبری ییتسحاق طابنکین، عین حرود به مرکز جنبش سراسری کیبوتصی تبدیل شد و اعضایی از یاگور، اشدوت یعقوب و ایلت هشحر به آن پیوستند و پایه هکیبوتص همئوحاد را بنا نهادند. در سال ۱۹۲۶ در پی شکاف ایدئولوژیک درون گدود هعاوودا بین مارکسیست‌ها و چپ‌گرایان میانه‌رو، همکاری نزدیک میان عین حرود و تل یوسف پایان یافت. در ۱۷ آوریل ۱۹۲۶ ویولونیست آمریکایی یاشا هایفتز کنسرتی برای پیشگامان کیبوتص اجرا کرد. | ## بخش 3: عین حرود | مکان دائمی در سال ۱۹۳۰ گروه به مکان دائمی در دامنه تپه کومی نقل مکان کرد و در آن هنگام کیبوتص ۲۳۹ عضو داشت. کیبوتص در دوران شورش اعراب در فلسطین (۱۹۳۶–۱۹۳۹) نقش مهمی در دفاع از منطقه ایفا کرد و پایگاه جوخه‌های شبانه ویژه به فرماندهی آورد وینگیت بود. در سال ۱۹۴۵ هاگانا زندان کوچکی در آنجا داشت که اعضای ایرگون را در دوران «فصل شکار» در آن بازداشت می‌کردند. با این حال در ۲۹ ژوئن ۱۹۴۶ ارتش بریتانیا در جریان عملیات آگاتا کیبوتص را با زور اشغال کرد. شکاف ایدئولوژیک در سال ۱۹۵۲ به دنبال اختلاف‌های ایدئولوژیک میان هواداران دو حزب اصلی سوسیالیستی یعنی ماپای و ماپام، کیبوتص به دو کیبوتص جداگانه تقسیم شد: عین حرود (ایحود) وابسته به ماپای و عضو ایحود هکووتسوت وِهکیبوتصیم، و عین حرود (مئوحاد) وابسته به ماپام و عضو هکیبوتص همئوحاد. در سال ۲۰۰۹ عین حرود (مئوحاد) با ۷۹ درصد آرای موافق فرایند خصوصی‌سازی را آغاز کرد. این موزه در سال ۱۹۳۷ به‌صورت «گوشه هنری» در سال‌های نخست کیبوتص پایه‌گذاری شد؛ با این باور که فرهنگ و هنر از پایه‌های بنیادین یک جامعه هستند. ساختمان نوین و باشکوه موزه که به طراحی معمار ساموئل بیکلس ساخته شد در سال ۱۹۴۸ افتتاح گشت. در جریان ساخت موزه، شکاف ماپای/ماپام در ۱۹۵۲ رخ داد؛ اما موزه به‌عنوان نهاد مشترک هر دو کیبوتص حفظ شد. عین حرود در ادبیات و سینما آورد وینگیت، افسر بریتانیایی و صهیونیست مسیحی که در اواخر دهه ۱۹۳۰ مکرراً به کیبوتص می‌آمد، خود را به داور گدعون در کتاب مقدس نزدیک می‌دانست که داستانش با این منطقه پیوند دارد. | ## جمع‌بندی | مکانی به نام عین حرود در رمان آینده‌نگر «جاده عین حرود» نوشته عاموس کنان (۱۹۸۴) و همچنین در فیلم «آزادی – صدای عین حرود» (۱۹۹۰) به تصویر کشیده شده‌است.