موضوع مقاله: نبرد سوبراون | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # نبرد سوبراون | مقدمه: نبرد سوبراون در ۲۱ بهمن ۱۲۲۴ خورشیدی، بین نیروهای کمپانی هند شرقی بریتانیا و ارتش خالصه سیک، ارتش رو به زوال امپراتوری سیک پنجاب، درگرفت. | ## بخش 1: نبرد سوبراون | سیک‌ها کاملاً شکست خوردند و این نبرد به عنوان نبرد سرنوشت‌ساز نخستین جنگ انگلستان و سیک تبدیل شد. لیتوگرافی بر اساس طرح اصلی شاهزاده والدمار پروس و منتشر شده در 'در یادبود سفرهای شاهزاده والدمار پروس به هند ۱۸۴۴–۱۸۴۶' (جلد دوم). راجا لال سینگ، که نیروهای سیک را در طول نخستین جنگ انگلستان و سیک، ۱۸۴۶، علیه بریتانیا رهبری کرد. لیتوگرافی بر اساس طرح اصلی شاهزاده والدمار پروس و منتشر شده در 'در یادبود سفرهای شاهزاده والدمار پروس به هند ۱۸۴۴–۱۸۴۶' (جلد دوم) نخستین جنگ انگلستان و سیک در اواخر سال ۱۲۲۴ خورشیدی آغاز شد، پس از ترکیبی از افزایش بی‌نظمی در امپراتوری سیک به دنبال مرگ رنجیت سینگ در سال ۱۲۱۸ خورشیدی و تحریکات کمپانی هند شرقی بریتانیا که منجر به حمله ارتش خالصه سیک به قلمرو بریتانیا شد. بریتانیایی‌ها در دو نبرد اصلی اول جنگ از طریق ترکیبی از شانس، استواری واحدهای بریتانیایی و بنگال و خیانت تج سینگ و لال سینگ، فرماندهان ارتش سیک، پیروز شده بودند. در طرف بریتانیا، فرماندار کل، سر هنری هاردینج، از تاکتیک‌های حمله مستقیم فرمانده کل ارتش بنگال، سر هیو گاف، ناراحت بود و به دنبال برکناری او از فرماندهی بود. با این حال، هیچ فرمانده‌ای به اندازه کافی ارشد برای جایگزینی گاف نمی‌توانست برای چندین ماه از انگلستان برسد. سپس روحیه ارتش با پیروزی سر هری اسمیت در نبرد علیوال، که در آن تهدید خطوط ارتباطی ارتش را از بین برد، و رسیدن نیروهای کمکی از جمله توپخانه سنگین مورد نیاز و دو گردان گورخا، احیا شد. سیک‌ها به‌طور موقت از شکست خود در نبرد فیروزشاه مأیوس شده بودند و بیشتر نیروهای خود را از طریق رودخانه سوتلج عقب کشیده بودند. نایب‌السلطنه جیند کور که به نام پسر خردسالش، مهاراجه دولیپ سینگ، حکومت می‌کرد، ۵۰۰ نفر از افسران خود را به بزدلی متهم کرده بود، حتی یکی از لباس‌های خود را به صورت آنها پرتاب کرد. خالصه از مناطق غرب لاهور تقویت شده بود و اکنون با قدرت به یک سرپل در عرض سوتلج در سوبراون حرکت کرد و اردوگاه خود را مستحکم و تقویت نمود. هرگونه تردیدی پس از شکست‌های قبلی آنها با حضور رهبر محترم و کهنه‌کار، شم سینگ عطاریوالا، از بین رفت. متأسفانه برای خالصه، تج سینگ و لال سینگ همچنان فرماندهی کلی ارتش سیک را در اختیار داشتند. | ## بخش 2: نبرد سوبراون | همچنین، موقعیت آنها در سوبراون توسط یک پل موقت آسیب‌پذیر به ساحل غربی، ساحل پنجابی، رودخانه متصل بود. سه روز باران مداوم قبل از نبرد، رودخانه را متورم کرده بود و تهدید می‌کرد که این پل را با خود ببرد. نبرد گاف قصد داشت به محض پیوستن دوباره لشکر اسمیت از لودیانا به ارتش سیک حمله کند، اما هاردینج او را مجبور کرد تا رسیدن یک قطار توپخانه سنگین صبر کند. شروع نبرد به دلیل مه سنگین به تأخیر افتاد، اما با برطرف شدن آن، ۳۵ قبضه توپ سنگین و خمپاره‌انداز بریتانیا آتش گشودند. به گاف گفته شد که مهمات توپ‌های سنگین او در حال اتمام است و گفته می‌شود که پاسخ داده است: «خدا را شکر! (اعتقاد بر این است که لال سینگ این اطلاعات را در اختیار سرگرد هنری لارنس، مأمور سیاسی در مقر گاف، قرار داده بود) با این حال، لشکر دیک پس از کسب جای پاهایی در داخل خطوط سیک، با ضدحملات سیک‌ها به عقب رانده شد. با عقب‌نشینی بریتانیایی‌ها، برخی از سربازان خشمگین سیک به مجروحان بریتانیایی که در خندق جلوی استحکامات رها شده بودند حمله کردند و سربازان بریتانیایی را به خشم آوردند. هنگ‌های بریتانیا، گورخا و بنگال حملات خود را در طول کل جبهه استحکامات از سر گرفتند و در چندین نقطه رخنه کردند. در جناح آسیب‌پذیر راست سیک، مهندسان یک رخنه در استحکامات ایجاد کردند و سواره‌نظام و توپخانه سواره بریتانیا از آن عبور کردند تا سیک‌ها را در مرکز مواضعشان درگیر کنند. در بسیاری از گزارش‌های سیک ادعا می‌شود که او عمداً پل موقت را تضعیف کرده، قایق در مرکز آن را رها کرده، یا به توپخانه خود در ساحل غربی دستور داده است که به بهانه جلوگیری از تعقیب بریتانیا به پل شلیک کند. گزارش‌های بریتانیایی ادعا می‌کنند که پل، که توسط رودخانه متورم تضعیف شده بود، به سادگی زیر وزن تعداد سربازانی که سعی در عقب‌نشینی از آن داشتند، شکست. هر کدام از این گزارش‌ها که صحیح باشد، پل شکست، و تقریباً ۲۰٬۰۰۰ نفر از ارتش خالصه سیک را در ساحل شرقی به دام انداخت. بسیاری از گروه‌ها، از جمله گروهی به رهبری شم سینگ عطاریوالا، تا سرحد مرگ جنگیدند. | ## بخش 3: نبرد سوبراون | توپخانه سواره بریتانیا در امتداد ساحل رودخانه صف کشیده و به شلیک به سوی جمعیت در آب ادامه داد. تا زمانی که تیراندازی متوقف شد، سیک‌ها بین ۸٬۰۰۰ تا ۱۰٬۰۰۰ نفر تلفات داده بودند. اولین واحدهای بریتانیایی در غروب روز نبرد شروع به عبور از رودخانه کردند و در ۲۴ بهمن، ارتش گاف تنها از لاهور، پایتخت امپراتوری سیک، فاصله داشت. اگرچه گروه‌هایی از خالصه در مناطق مرزی دور افتاده پنجاب دست نخورده باقی ماندند، اما نمی‌توانستند به سرعت کافی برای دفاع از لاهور متمرکز شوند. دربار مرکزی پنجاب، گلاب سینگ، حاکم مؤثر جامو، را برای مذاکره در مورد شرایط تسلیم نامزد کرد. طبق پیمان لاهور، سیک‌ها زمین‌های کشاورزی با ارزش بیست دوآب (جلندر دوآب) (بین رودخانه‌های بیئاس و سوتلج) را به کمپانی هند شرقی واگذار کردند و اجازه دادند یک نماینده مقیم بریتانیایی در لاهور با زیردستان در دیگر شهرهای اصلی حضور یابد. این نمایندگان مقیم و مأموران به‌طور غیرمستقیم پنجاب را، از طریق سرداران سیک، اداره می‌کردند. از آنجایی که آنها به راحتی نمی‌توانستند این مبلغ را تأمین کنند، به گلاب سینگ اجازه داده شد تا با پرداخت ۷۵۰٬۰۰۰ پوند به کمپانی هند شرقی، کشمیر را از پنجاب خریداری کند. چند سال پس از نبرد، گاف نوشت: «کشتار، سردرگمی و وحشت هولناک به حدی بود که اگر نیروهای خالصه در بخش‌های اولیه عملیات، شجاعت خود را با کشتن و مثله کردن وحشیانه هر سرباز مجروحی که در فراز و نشیب‌های حمله، بخت جنگ به دست آنها می‌سپرد، آلوده نکرده بودند، در دل فاتحان سخاوتمند خود نیز ترحم برمی‌انگیخت.» پس از شنیدن خبر نبرد، همسر شم سینگ عطاریوالا، خود را در آتش سوزاند بدون اینکه منتظر خبر همسرش بماند، با این باور (درست) که او هرگز زنده از چنین شکستی باز نخواهد گشت. برخی گزارش‌ها بیان می‌کنند که لال سینگ در میدان نبرد حضور داشت و تج سینگ را در عقب‌نشینی‌اش همراهی کرد. یک دوستی دیرینه بین دهمین هنگ پیاده‌نظام (لینکولن‌شایر) و ۲۹مین هنگ پیاده‌نظام (ورچست‌شایر) در این نبرد هنگامی تقویت شد که دو گردان آنها در سنگرهای تسخیر شده‌ای که گرفتنشان جان‌های بسیاری گرفته بود، به هم رسیدند. برای سال‌ها پس از آن، رسم بود که گروهبان‌ها و افسران اعضای افتخاری مِس‌های یکدیگر بودند و آجودان‌های دو هنگ در مکاتبات رسمی یکدیگر را 'پسرعموی عزیز من' خطاب می‌کردند. | ## جمع‌بندی | فرهنگ عامه این نبرد اوج رمان جرج مک‌دونالد فریزر، فلاشمن و کوه نور را فراهم می‌کند.