موضوع مقاله: آموزش در مالت | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # آموزش در مالت | مقدمه: دولت مسئول ترویج آموزش و تضمین دسترسی همگانی به آن برای تمامی شهروندان مالتی است. | ## بخش 1: آموزش در مالت | هدف‌های آموزش در مالت شامل پرورش فکری و اخلاقی و آماده‌سازی هر شهروند برای مشارکت سازنده در اقتصاد ملی است. ورود شماری از فرقه‌های دینی در سده‌های میانه، آموزش مذهبی را برای خانواده‌های ثروتمند به این جزیره آورد. با ورود شوالیه‌های مهمان‌نواز، دانشگاه مالت تأسیس شد و پیرامون آن نهادهای ابتدایی، متوسطه و پیش‌دانشگاهی متعددی شکل گرفت. آموزش در سطح ابتدایی از زمان اخراج شوالیه‌های مهمان‌نواز توسط فرانسویان در سال ۱۷۹۸ (۱۱۷۷ شمسی) و استقرار آموزش ابتدایی دولتی، برای همگان در دسترس بوده‌است. در سال ۱۸۷۸ (۱۲۵۷ شمسی)، زبان انگلیسی جایگزین ایتالیایی به عنوان زبان اصلی تدریس شد و در سال ۱۹۴۶ (۱۳۲۵ شمسی)، آموزش اجباری اعلام گردید. این تصمیم در پاسخ به پدیده عدم حضور شماری از کودکان در مدرسه به دلیل فقر در فاصله میان دو جنگ جهانی اتخاذ شد. دستگاه آموزشی مالت به چهار مرحله تقسیم می‌شود: پیش‌ابتدایی (۳ تا ۵ سالگی)، ابتدایی (۵ تا ۱۱ سالگی)، متوسطه (۱۱ تا ۱۶ سالگی) و آموزش عالی. در سال ۲۰۰۸ (۱۳۸۷ شمسی)، در مجموع ۲۶٬۷۱۱ دانش‌آموز ابتدایی، ۲۵٬۷۹۳ دانش‌آموز متوسطه، ۵٬۷۱۹ دانش‌آموز پیش‌دانشگاهی، ۹٬۴۷۲ دانشجوی آموزش عالی و ۶٬۲۶۸ دانش‌آموز آموزش فنی‌وحرفه‌ای در دوره‌های آموزشی مالت ثبت‌نام داشتند. حدود ۳۰ درصد از دانش‌آموزان ابتدایی و متوسطه در مدارس خصوصی تحصیل می‌کنند که بیشتر آن‌ها توسط کلیسای کاتولیک اداره می‌شوند. بالاترین نهاد آموزش عالی مالت، دانشگاه مالت است که از سال ۱۵۵۲ (۹۳۱ شمسی) فعال بوده‌است. دوران حکومت عرب‌ها بر مالت میان سال‌های ۸۷۰ تا ۱۰۹۰ میلادی، پایه‌های زبان مالتی را پی‌ریخت. ورود فرانسیسکن‌ها در سال ۱۳۵۰، کرملی‌ها در ۱۴۱۸، دومینیکن‌ها در ۱۴۵۰، آگوستینیان در ۱۴۶۰ و فرقه فرانسیسکن در ۱۴۹۲، آموزش دینی را به جزیره آورد. اعضای این گروه‌ها ابتدا به عنوان معلم خصوصی برای فرزندان خانواده‌های ثروتمند خدمت می‌کردند و سپس کلاس‌هایی برای تدریس زبان ایتالیایی، لاتین و حساب برپا کردند. در سال ۱۵۹۲ (۹۷۱ شمسی)، کالجیوم ملیتنسه (که بعدها به دانشگاه مالت تبدیل شد) توسط یسوعی‌ها به دستور مستقیم کلمنت هشتم تأسیس شد و پیرامون آن نهادهایی چون مدرسه دستور زبان، مدرسه مقدماتی و مؤسساتی برای مطالعه نقشه‌نگاری، معماری دریایی و دریانوردی پا گرفتند. در طول سده شانزدهم، فلسفه، الهیات، دستور زبان و علوم انسانی در کالجیوم تدریس می‌شد و پس از بهبود نسبی اروپا از مرگ سیاه در سال ۱۶۷۵ (۱۰۵۴ شمسی)، شوالیه‌های مهمان‌نواز استادی جدید در آناتومی و جراحی در ساکرا اینفرمریا منصوب کرد و بدین ترتیب دانشکده پزشکی دانشگاه مالت به صورت رسمی پایه‌گذاری شد. با این حال، کلیسای کاتولیک با آموزش طبقات پایین‌تر مخالف بود و تنها بر کسانی که توانایی پرداخت هزینه داشتند تمرکز می‌کرد. این وضعیت به بی‌سوادی گسترده در پایان دوره فرمانروایی نظام سنت یوحنا انجامید و تا نیمه دوم سده نوزدهم، در دوران حکومت بریتانیا، طول کشید تا گام‌هایی جدی برای گسترش آموزش برداشته شود. در دوران حکومت پونسونبی در سال ۱۸۳۳ (۱۲۱۲ شمسی)، کلیسای کاتولیک در مالت سخت مخالف آموزش عمومی بود؛ تنها اقدام روحانیون این بود که از مردم می‌خواستند آموزش را نپذیرند وگرنه با تکفیر و پیامدهای دینی دیگر مواجه خواهند شد. تمرکز بر آموزش دینی و کنار گذاشتن مسائل مهم دیگر، موجب شد بیش از ۹۷ درصد از مردم کشور بی‌سواد بمانند. نقش فورتوناتو پانزاوکیا به عنوان مدیر مدارس، او را فردی ناشایست و مانع پیشرفت نشان داد؛ او حتی اسناد دینی نامربوطی دربارهٔ پیشرفت‌های ادعایی جعل کرد. بریتانیایی‌ها دریافتند که مدیر بیشتر به شکست آموزش توده مردم علاقه دارد و برای این مسئولیت مناسب نیست. در سال ۱۸۴۷ (۱۲۲۶ شمسی)، آموزش ابتدایی بر اساس الگوی بریتانیایی بازسازی شد، در هر روستا مدرسه‌ای گشوده شد و آموزش رایگان اعلام گردید. | ## بخش 2: آموزش در مالت | در سال ۱۸۷۸ (۱۲۵۷ شمسی)، پس از انتشار دو گزارش دربارهٔ زبان آموزش، زبان ایتالیایی جای خود را به زبان انگلیسی داد و کاربرد زبان مالتی در سال‌های ابتدایی تشویق شد. با این حال، در تمام مراحل آموزشی پس از دوره ابتدایی، انگلیسی زبان تدریس باقی ماند. بحث دربارهٔ اینکه کدام زبان باید در آموزش مالت به کار رود — ایتالیایی یا انگلیسی — تا دهه ۱۹۳۰ (۱۳۱۰ شمسی) ادامه داشت. در طول جنگ جهانی اول، دوره میان‌دوجنگ و جنگ جهانی دوم، فقر گسترده در مالت مانع از ادامه تحصیل کودکان طبقات پایین‌تر می‌شد؛ آن‌ها به جای رفتن به مدرسه در خانه می‌ماندند و به کارهای کشاورزی و دیگر فعالیت‌های درآمدزای خانواده کمک می‌کردند. برای مقابله با این پدیده، در اول فوریه ۱۹۴۶ (۱۲ بهمن ۱۳۲۴)، آموزش تا سن ۱۴ سالگی اجباری اعلام شد. در سال ۱۹۶۴ (۱۳۴۳ شمسی)، مالت به استقلال دست یافت و در سال ۱۹۸۸ (۱۳۶۷ شمسی)، قانون جدید آموزش به تصویب رسید که سن آغاز آموزش اجباری را به پنج سال کاهش داد، تصمیم‌گیری آموزشی را غیرمتمرکز کرد و حق هر فرد برای درخواست مجوز تأسیس مدرسه را مقرر نمود. آمار در سال ۲۰۰۸ (۱۳۸۷ شمسی)، در مجموع ۲۶٬۷۱۱ دانش‌آموز ابتدایی، ۲۵٬۷۹۳ دانش‌آموز متوسطه، ۵٬۷۱۹ دانش‌آموز پیش‌دانشگاهی، ۹٬۴۷۲ دانشجوی آموزش عالی و ۶٬۲۶۸ دانش‌آموز آموزش فنی‌وحرفه‌ای در دوره‌های آموزشی مالت ثبت‌نام داشتند. حدود ۳۰ درصد از دانش‌آموزان سنین مدرسه در مدارس خصوصی تحصیل می‌کنند که بیشترشان توسط کلیسای کاتولیک اداره می‌شوند. در سال ۲۰۰۹ (۱۳۸۸ شمسی)، ۳۴٫۹ درصد از جمعیت ۱۸ تا ۲۴ ساله تحصیلات متوسطه خود را ناتمام رها کرده بودند، در حالی که در سال ۲۰۰۸ (۱۳۸۷ شمسی)، ۹۲ درصد از جمعیت باسواد شناخته می‌شدند. دوره تحصیلات اجباری در مالت از زمان تصویب قانون آموزش ۱۹۸۸ (۱۳۶۷ شمسی) میان پنج تا شانزده سالگی بوده‌است. این بازه در مقایسه با سن دوازده سالگی در سال ۱۹۲۴ (۱۳۰۳ شمسی) — که در آن سال حضور در مدرسه (نه ثبت‌نام) برای افراد ثبت‌نام‌شده اجباری شد — و چهارده سالگی در سال ۱۹۴۶ (۱۳۲۵ شمسی) که آموزش اجباری برای همه دانش‌آموزان اعمال گردید، گسترش یافته‌است. ساختار آموزش مدرسه‌ای آموزش از سن پنج سالگی اجباری است، هرچند کودکستان رایگان از سن سه سالگی برای همه فراهم است. کودکستان‌های دولتی مالت موظفند به ازای هر ده کودک یک کارمند داشته باشند، در حالی که این نسبت در مراکز خصوصی به ۱:۲۰ کاهش می‌یابد. پس از کودکستان، دانش‌آموزان وارد مدرسه ابتدایی می‌شوند که از سن پنج سالگی اجباری است. از سال ۱۹۸۰ (۱۳۵۹ شمسی)، تمام دبستان‌های دولتی مختلط شده‌اند و بسیاری از مدارس خصوصی نیز از این الگو پیروی کرده‌اند. کلاس‌ها معمولاً حداکثر سی دانش‌آموز دارند و نسبت حداقلی معلم به دانش‌آموز در همه مدارس — چه دولتی، چه کلیسایی و چه خصوصی — ۱:۱۹ تعیین شده‌است. آزمون‌های رسمی پایان‌سال از سال چهارم ابتدایی برگزار می‌شوند تا بندبندی کلاسی سال بعد را مشخص کنند. دانش‌آموزان در درس‌های انگلیسی، مالتی، ریاضیات، دین و مطالعات اجتماعی ارزیابی می‌شوند. با آنکه نابرابری و کاستی‌هایی دارد و کارشناسان آن را ابزاری ناکارآمد می‌دانند، مالت همچنان از این آزمون‌ها بهره می‌گیرد. در سال ششم ابتدایی، که اکثر دانش‌آموزان یازده ساله می‌شوند، آزمون یازده‌ساله برگزار می‌شود تا مشخص شود هر دانش‌آموز به کدام مدرسه متوسطه خواهد رفت. دانش‌آموزان در درس‌های زبان انگلیسی، زبان مالتی، ریاضیات، مطالعات اجتماعی و دین آزمون می‌دهند؛ دین برای کسانی که پیرو آیین تدریس‌شده در مدارس نیستند، اختیاری است. در حالی که ۷۳ درصد از دانش‌آموزان یازده‌ساله در سال ۲۰۰۱ در این آزمون شرکت کردند، تنها حدود ۵۴ درصد آن را سالانه با موفقیت پشت سر می‌گذارند. | ## بخش 3: آموزش در مالت | دانش‌آموزان موفق در این آزمون به «لیسه‌های جونیور» معتبر می‌روند، در حالی که دیگران وارد «مدارس متوسطه ناحیه‌ای» می‌شوند. لیسه‌های جونیور به دو مرحله تقسیم می‌شوند: مرحله مقدماتی که دو سال نخست متوسطه را دربرمی‌گیرد و مرحله تخصصی سه‌ساله که در آن دانش‌آموزان یک برنامه درسی مشترک به همراه تعدادی از درس‌های اختیاری می‌گذرانند. در مدارس متوسطه ناحیه‌ای نیز همین الگو دنبال می‌شود، با این تفاوت که مرحله مقدماتی سه ساله و مرحله تخصصی دو ساله است. آزمون‌های سن ۱۶ سالگی، گواهینامه آموزش متوسطه (SEC) هستند که از سال ۱۹۹۴ (۱۳۷۳ شمسی) به کار رفته‌اند؛ پیش از آن از استفاده می‌شد. عملکرد روزانه شماری از دانش‌آموزان برای رفت‌وآمد به مدرسه از کشور بهره می‌گیرند که برای دانش‌آموزان مدارس دولتی رایگان است. مدارس مالت معمولاً روز درسی را ساعت ۸:۳۰ صبح آغاز و ساعت ۲:۴۰ بعدازظهر به پایان می‌رسانند. دانش‌آموزان سه روز تعطیل در نوامبر، پانزده روز تعطیل در کریسمس، دو روز تعطیل در مارس و هشت روز تعطیل در آوریل دارند، افزون بر تعطیلات رسمی. دانش‌آموزان مالتی بیشترین روزهای تعطیل را در میان همه دانش‌آموزان اروپا دارند؛ در سال تحصیلی ۲۰۱۰–۲۰۱۱، ۹۰ روز آموزشی نبوده‌اند که ۱۴ روز بیشتر از میانگین اروپایی ۷۶ روز است. تقریباً همه مدارس دولتی مالت دارای هستند، در حالی که برخی مدارس متوسطه کافه‌تریا دارند. مدارس دولتی کتاب‌های درسی را به صورت رایگان در اختیار دانش‌آموزان می‌گذارند، در حالی که مدارس خصوصی معمولاً هزینه کتاب را از دانش‌آموزان می‌گیرند و از این رو امکان تغییر کتاب‌های درسی و ویراست‌های آن‌ها را بیشتر دارند. همه دبستان‌ها دست‌کم چهار رایانه، یک چاپگر، یک نمایشگر بزرگ و یک لپ‌تاپ معلم در کلاس‌های درس دارند. به طور میانگین، ۲۲٫۵ دانش‌آموز در هر کلاس دبستان و ۲۴٫۳ دانش‌آموز در هر کلاس متوسطه ثبت‌نام دارند. معلمان دبستان موظفند هر هفته پنج ساعت به درس زبان مالتی، پنج ساعت به زبان انگلیسی و پنج ساعت به ریاضیات، یک ساعت به علوم، دو ساعت به هنر و صنایع دستی، دو ساعت به مطالعات اجتماعی، یک ساعت و ربع به مطالعات اجتماعی (تکمیلی) و دو ساعت و نیم به تربیت بدنی و دین اختصاص دهند. برنامه‌های درسی مدارس دولتی در سطح متوسطه توسط نهادهای آزمون محلی تعیین می‌شوند. آموزش عالی بر اساس قانون آموزش ۱۹۸۸ (۱۳۶۷ شمسی)، موظف است آموزش دانشگاهی رایگان را برای افراد واجد شرایط و دارای صلاحیت علمی لازم فراهم کند. با این حال، به دلیل محدودیت‌های بودجه‌ای، برخی دوره‌ها را یک سال در میان برگزار می‌کند تا با بهینه‌سازی بودجه، بیشترین تنوع دوره‌ای را ممکن سازد. همچنین مقاطع کارشناسی و کارشناسی ارشد در زمینه پزشکی دور افتاده را در مالت ارائه می‌دهد. آموزش فنی‌وحرفه‌ای در مالت توسط کالج مالتی هنر، علوم و فناوری (MCAST) ارائه می‌شود. مدت دوره‌های فنی‌وحرفه‌ای متفاوت است؛ برخی چند ماه و برخی دیگر چند سال به طول می‌انجامند. دوره اصلی پیش‌دانشگاهی دو سال است و پس از آن دانش‌آموز می‌تواند وارد دانشگاه شود. وزیر آموزش اختیار صدور دستورالعمل‌ها یا «اعلامیه‌های قانونی» مرتبط با اداره آموزش در سراسر کشور را دارد. وزیر آموزش توسط رئیس‌جمهور به پیشنهاد نخست‌وزیر منصوب می‌شود و مسئول شماری از کارکردهای دولتی مرتبط با آموزش (از جمله اداره مدارس و کتابخانه‌ها) و آموزش عالی کشور است. | ## جمع‌بندی | وزارت آموزش، نهاد دولتی ملی مسئول آموزش در مالت، به ریاست یک دبیر دائمی اداره می‌شود.