موضوع مقاله: فهرست اولین‌های زنان ایرانی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # فهرست اولین‌های زنان ایرانی | مقدمه: این فهرستی از اولین‌های زنان ایرانی است و به مواردی اشاره دارد که برای اولین بار یک زن یا زنان ایرانی به دستاوردی تاریخی، مهم و توجه‌شدنی دست یافته‌اند و یک یا چند منبع معتبر به اول بودن آن زن ایرانی اشاره کرده است. | ## بخش 1: فهرست اولین‌های زنان ایرانی | این فهرست در سطح بالا بر پایهٔ تاریخ دقیق یا تقریبی دستیابی به دستاورد چیده شده است. دوران باستان ماندانا همسر کمبوجیه یکم، نخستین ملکه پادشاهی هخامنشی بود که نخستین مدرسه ایران را تأسیس کرد. کاساندان همسر کوروش بزرگ، نخستین شهبانوی شاهنشاهی هخامنشی بود که ملکه ۲۸ کشور آسیایی و قدرتمندترین زن در شاهنشاهی هخامنشی به‌شمار می‌رفت. آرتمیس یکم نخستین و تنها زن دریاسالار جهان بود که در دوره هخامنشی فرمان دریاسالاری خود را از سوی خشایارشا دریافت کرد. پوران‌دخت نخستین پادشاه زن دنیا و نخستین زن ایرانی بود که به صورت رسمی در ایران تاج‌گذاری کرد و از سال ۶۳۰ تا ۶۳۲ میلادی با فاصله‌ای چندماهه شاهنشاه سلسله ساسانی بود. سده‌های میانه رابعه دختر کعب قُزداری که با نام رابعه بلخی هم شناخته شده است، نخستین شاعر زن پارسی‌گوی نیمه نخست سده چهارم هجری (۹۱۴–۹۴۳ میلادی) است. براون به رابعه به عنوان یک شاعر برجسته زن اشاره می‌کند و داستان عاشقانه افسانه‌ای او با غلام بکتاش را نقل می‌کند، که منبع اصلی آن روایات عطار نیشابوری در «الهی‌نامه» و محمد عوفی در «لباب الالباب» است.تاریخ ادبیات ایران» نوشته ادوارد براون (ترجمه فارسی، انتشارات مروارید) سیدهٔ شیرین شاهدخت باوندی، اولین نایب‌السلطنه و حاکم زن مسلمان ایرانی بود. او در دوران صغر سن پسرش، مجدالدوله (حکومت ۹۹۷–۱۰۲۹ میلادی)، نایب‌السلطنهٔ بیشتر منطقهٔ جبال بود و پس از پایان دورهٔ رسمی نیابت سلطنتش در دوران سلطنت پسرش، نیز عملاً به عنوان حاکم جبال خدمت کرد. مهستی گنجوی یکی از اولین شاعران زن فارسی‌زبان بود که بنا به گزارش‌ها یکی از اولین شاعرانی بود که رباعیات را به زبان مادری خود سرود. سدهٔ شانزدهم میلادی آمنه بیگم مجلسی از تک‌شمار فقیهان شیعهٔ زن و قاضیان شرعی زن در دورهٔ صفوی بود. اَمینه اقدس از همسران ناصرالدین‌شاه قاجار، اولین زن ایرانی بود که در آن دوره بدون شوهر به خارج از ایران سفر کرد و در سال ۱۲۶۸ ه‍.ش/۱۸۸۹ میلادی برای درمان به اروپا رفت. بی‌بی‌فاطمه استرآبادی اولین زن طنزنویس ایرانی و از نخستین زنان مقاله‌نویس ایرانی بود. او از راه نوشته‌هایش در باب عیوب مردان با کتاب معایب الرجال چاپ ۱۲۷۳ ه‍.ش/۱۸۹۴ م. او پیش از این نیز مقالاتی در باب زنان نوشته بود و اولین مقاله‌اش در روزنامهٔ تمدن در ۱۲۸۶ش/ ۱۹۰۷م منتشر شد. او همچنین مؤسس اولین دبستان دخترانه ایران به نام «مدرسه دوشیزگان» در تهران در سال ۱۲۸۵ ه‍.ش/۱۹۰۶ م. طاهره قُرَّةُ العین، شاعر و مبلغ بابی، در ژوئن-ژوئیهٔ ۱۸۴۸/ تیر ۱۲۲۷ در گردهمایی بدشت بی‌پرده و بی‌روبنده پدیدار می‌شود و سخنرانی می‌کند. سپس فعالیت‌های خود را در کربلا ادامه داد، چهرهٔ خود را آشکار کرد، بر منبر رفت و خطبه خواند و به مناظره پرداخت؛ این رخداد، نخستین نمونه از این دست در تاریخ ایران و عراق بود. عموماً از او به عنوان اولین زن ایرانی که حجاب (با تعریف همروزگارانش) برداشت، یاد می‌شود. سدهٔ بیستم میلادی دههٔ ۱۹۰۰ م/۱۲۸۰ ه‍.ش زابل استپانیان بارتو اولین تلگراف‌چی زن ایرانی بود. با ورود پیانو به ایران، او به‌طور مخفیانه نواختن آن را آموخت و بعدها برای شاه اجرا کرد.کتاب یادداشت‌هایی از زندگانی خصوصی ناصرالدین شاه، نویسنده: دوستعلی خان معیرالممالک، انتشارات: تاریخ ایران اِولین باغچه‌بان اولین زن ایرانی که معلم اپرا بود. او از مدرسهٔ آمریکایی اصفهان دیپلم خود را گرفت؛ پیش از او، تحصیلات در مدارس خارجی، منحصر به دختران مسیحی ایرانی بود.همچنین نخستین طراح یونیفرم برای دانش‌آموزان دختر در ایران بود. او در سال ۱۲۸۴ش/ ۱۹۰۵م با همیاری پدرش مدرسه‌ای دخترانه در محلهٔ عرب‌ها در تهران بازگشایی کرد و پس از مدتی آن را به کوچهٔ صدراعظم نوری در خیابان پامنار منتقل کرد. در سال ۱۳۰۲ش/ ۱۹۲۳ م او مدرسهٔ دیگری به نام درة المدارس در کوچهٔ ناظم الدوله پشت مسجد سپهسالار با هزینهٔ شخصی خود باز کرد. دههٔ ۱۹۱۰ م/۱۲۹۰ ه‍.ش ماهرخ گوهرشناس از پیشگامان آموزش زنان در ایران، مدرسهٔ ترّقی بنات را در سال ۱۹۱۱م/ ۱۲۹۰ش تأسیس کرد که مدرسه‌ای مختلط بود و معلمان آن، زن و مرد بودند. در سال ۱۹۱۳م/ ۱۲۹۲ش فعالیت فرهنگی خود را با انتشار روزنامهٔ شکوفه و تأسیس مدرسهٔ دخترانهٔ «دار العلوم و الصنایع مزینیه» رسماً آغاز کرد. این نخستین بار بود که به مدیریت یک زن در ایران، روزنامهٔ ویژهٔ زنان منتشر می‌شد. فروغ آذرخشی مؤسس اولین مدرسهٔ دخترانه در مشهد به نام «مدرسهٔ فروغ» بود که آن را در سال ۱۹۱۷م/ ۱۲۹۶ش تأسیس کرد. صدیقه دولت‌آبادی مؤسس اولین مدرسهٔ دخترانه در اصفهان به نام «مکتبخانهٔ شرعیات» در سال ۱۹۱۷م/ ۱۲۹۶ش و مؤسس اولین نشریهٔ زنان ایران به نام «زبان زنان» در ۱۹۱۹م/ ۱۲۹۸ش در اصفهان بود. پس از تأسیس دبستان و دبیرستان زنان بزرگسال در جوار کانون بانون تهران در ۱۹۳۵م/ ۱۳۱۴ش که سرپرستی آن را بر عهده گرفت، او برای نخستین بار آموزش زنان بزرگسال را هموار کرد. همچنین با نگهداری از فرزندان زنان دانش‌آموز آن کانون، می‌توان او را پایه‌گذار مهد کودک در ایران دانست. در ۲۵ دسامبر ۱۹۱۸/ ۳ دی ۱۲۹۷ نخستین شناسنامهٔ ایرانی با شمارهٔ یک در تهران به نام «فاطمه ایرانی» صادر شد و او اولین شهروند زن ایرانی بود که به‌شکل رسمی شناسنامه‌اش را دریافت کرد. دههٔ ۱۹۲۰ م/۱۳۰۰ ه‍.ش ساتنیک آقابابیان اولین زن ایرانی که دارای تحصیلات آکادمیک در آواز بود. بی بی مریم بختیاری، مادر علی‌مردان‌خان بختیاری از زنان مبارز عصر مشروطه و جنگ جهانی اول، اولین زن ایرانی و تنها زن در دنیا، که بالاترین نشان نظامی آلمان (تمثال میناکاری و الماس نشان و صلیب آهنین را به دستور ویلهلم دوم (به پاس حفاظت از جان کاردار آلمان در خلال جنگ جهانی اول)، دریافت کرد. محترم اسکندری مؤسس اولین سازمان زنان ایرانی به نام جمعیت نسوان وطنخواه (فعالیت از ۱۳۰۱ تا ۱۳۱۲ ه‍.ش/۱۹۲۲–۱۹۳۳ میلادی) بود. او در سال ۱۳۰۲ش/ ۱۹۲۳م امتیاز تأسیس آن را از وزارت فرهنگ دریافت کرد و هفده سال هزینهٔ ادارهٔ آن را شخصاً تأمین کرد. تا زمان انتقال این مدرسه به وزارت فرهنگ در سمت مدیر آن فعالیت کرد که در سال ۱۳۲۵ش/ ۱۹۴۶م به «هنرستان بانوان» تغییر نام یافت. ملوک ضرابی یکی از اولین خوانندگان زن در ایران، اولین آهنگساز زن ایرانی نیز شمرده می‌شود. پیش از او، زنان دیگری در ایران بودند که در آهنگسازی تجربه داشتند اما اثری از آنان بر جای نماند، به جز سلطان خانم که آهنگ بتابتا به او منسوب است. او در طول سال‌های خوانندگی بیش از ۳۰۰ صفحه پر کرد که آهنگ بیشتر ترانه‌هایش از خود اوست. ضرابی همچنین اولین خوانندهٔ زن ایرانی بود که صدایش در صفحات گرامافون ضبط شد و به به بازار آمد. نصرت امین اولین زن مسلمان شیعهٔ ایرانی بود که اجازه گرفت و به اجتهاد رسید، در سال ۱۳۰۵ ه‍.ش/۱۹۲۶ م. برسابه هوسپیان مؤسس اولین کودکستان در ایران بود.او در سال ۱۳۰۸ش/ ۱۹۲۹م به درخواست انجمن ارامنهٔ بندر پهلوی، مأمور بازگشایی نخستین کودکستان آن شهر شد. سپس کودکستان «برسابه» را در تهران بنیان گذاشت که در سال ۱۳۱۰ ه‍.ش/۱۹۳۱ م بازگشایی شد. به گفتهٔ ایرانیکا، او اولین نویسندهٔ زن ایرانی بود که حساسیت شاعرانهٔ خود را به نثر منتقل کرد و اثری پدیدآورد که به‌طور گسترده به‌عنوان نخستین رمان ایرانیِ نوشته‌شده به‌دست یک زن شناخته می‌شود. اولین اثر ادبی منتشرشدهٔ او، «دختر تیره‌بخت و جوان بوالهوس» نام داشت که در سال ۱۹۳۰م/ ۱۳۰۹ش در تهران چاپ شد، زمانی که او تنها پانزده سال داشت.تیمورتاش، پس از آن، دیگر رمان ننوشت. روح‌انگیز سامی‌نژاد اولین بازیگر زن ایرانی بود که در فیلم ناطق دختر لر (۱۹۳۳ م/۱۳۱۲ش) بازی کرد. او در سال ۱۹۳۳م/ ۱۳۱۲ش استادی دانشگاه تهران را در رشتهٔ ادبیات فرانسه و تاریخ هنر به عهده گرفت. او در رشتهٔ پزشکی در شوروی تحصیل کرد و در سال ۱۹۳۳م/ ۱۳۱۲ش در سن ۳۱ سالگی در رشتهٔ جراحی و سرطان‌شناسی تخصص گرفت. پروین اعتصامی اولین شاعر زن مهم ایرانی در قرن بیستم و اولین شاعر زن ایرانی بود که در جایگاهی برابر با مردان در ادبیات فارسی درخشید. اشرف پهلوی از پیشگامان حقوق زنان در ایران، به همراه خواهر بزرگترش شمس و مادرشان تاج‌الملوک، از اولین زنان مهم ایرانی بودند که پوشیدن حجاب سنتی در اوائل دههٔ ۱۹۳۰م/۱۳۱۰ ه‍.ش را کنار گذاشتند و بدون حجاب در ملاء عام ظاهر شد. آنان در ۸ ژانویهٔ ۱۹۳۶، با شرکت در مراسم فارغ‌التحصیلی دانشسرای عالی تهران که بدون حجاب برگزار شد، نقش نمادین مهمی در کشف حجاب ایفا کردند. اشرف سپس در سال ۱۹۶۷م اولین نمایندهٔ زن ایران در سازمان ملل متحد و کمیسیون حقوق بشر شد. خدیجه کشاورز با صدور پروانهٔ وکالتش در ۱۰ آوریل ۱۹۳۷/ ۲۱ فروردین ۱۳۱۶، اولین وکیل زن ایرانی شد. مریم اردلان اولین رئیس و مدیر اولین هنرستان دخترانه سنندج در سال ۱۳۱۷ ه‍.ش/۱۹۳۸ م. او جامهٔ پشمین اثر آنری بردو را از فرانسوی به فارسی در دوران دبیرستان ترجمه کرد که در ۱۹۳۸م/ ۱۳۱۷ش از سوی انتشارات کلالهٔ خاور چاپ شد.او همچنین اولین زن مدیرکل امور اداری در ایران بود، در سال ۱۹۴۶م/ ۱۳۲۵ش، به استخدام وزارت کار درآمد و یک سال بعد به ریاست ادارهٔ امور زنان و کودکان همین وزارت‌خانه گمارده شد. طوسیه حائری اولین گویندهٔ زن رادیوی ملّی ایران بود که کارش در سال ۱۳۱۹ ه‍.ش/ ۱۹۴۰ م. او همچنین از اولین زنان راه‌یافته به دانشگاه تهران، اولین زن فارغ‌التحصیل ادبیات از این دانشگاه، از اولین زنان ایرانی که برای تحصیل به خارج کشور رفتند و اولین زن ایرانی بود که دکتری ادبیات تطبیقی از دانشگاه سوربن گرفت. او که به عنوان اولین داوطلب زن برای آموزش فن خلبانی در باشگاه هواپیمایی کشوری ایران در سال ۱۹۳۸م/ ۱۳۱۸ش ثبت نام کرده بود، در ۲۹ اکتبر ۱۹۴۰ ۷ آبان ۱۳۱۹ نخستین پرواز مستقل تمرینی خود را انجام داد. او همچنین بنیانگذار اولین بوتیک ایرانی بود و خیاط‌خانهٔ خود را در سال ۱۹۴۴۳م/ ۱۳۲۲ش بازگشایی کرد و اولین فشن شو در تهران در همان سال برگزار کرد. او پس از دو سال تحصیل در رشتهٔ معماری، دانشکدهٔ هنرهای زیبا دانشگاه تهران حدود سال‌های ۱۹۴۳–۱۹۴۵م /۱۳۲۲–۱۳۲۴ش، به فرانسه رفت و در «مدرسه هنرهای زیبا» پاریس و «دانشگاه بوزار» این شهر ده سال به تحصیل معماری پرداخت. او اولین زن ایرانی عضو گروه شرکت‌کننده در جامعهٔ ملل در ژنو بود.سیاح همچنین نخستین منتقد ادبی زن ایرانی شمرده می‌شد. او نخستین ترانه‌اش با عنوان «شب مهتاب» را در چهارده‌سالگی، ۱۹۴۴م/ ۱۳۲۳ش، برای آهنگی به همین نام از علی تجویدی نوشت. منیر مهران (اصفیا) اولین زن ایرانی است که همراه با شوهرش موفق به پایه‌گذاری نشریه‌ای ورزشی، نیرو و راستی در ۱۳۲۳ش/ ۱۹۴۴م شد. اشرف‌الملوک فخرالدوله اولین کسی است که سامانهٔ تاکسیرانی در تهران را برقرار کرد.به دستور او، در سال ۱۳۲۶ش/ ۱۹۴۷م، پنجاه دستگاه تاکسی معروف به «تاکسی ب. صغرا آزرمی نخستین پزشک زن آسیب‌شناس ایرانی و نخستین مسئول پایگاه سیتولوژی در ایران بود. او در سال ۱۳۲۶ش/ ۱۹۴۷م پس از پایان دورهٔ دانشکدهٔ پزشکی به آمریکا رفت و کار پزشکی خود را در بیمارستان زنان شیکاگو شروع کرد و پس از دو سال با تخصص آسیب‌شناسی به ایران بازگشت. | ## بخش 2: فهرست اولین‌های زنان ایرانی | او در انستیتوی تاج وابسته به دانشگاه تهران مشغول به کار شد و به زودی به ریاست درمانگاه رسید. او در سال ۱۳۲۲ش/ ۱۹۴۷م از دانشگاه تهران با پایان‌نامه‌ای با عنوان «سبک ادبی تواریخ ایران بعد از اسلام تا قرن نهم» به راهنمایی محمدتقی بهار درجه دکترا گرفت. پس از نوشتن رسالهٔ دکترای خویش با موضوع «تحقیق در افسانه‌سرایان ایرانی بعد از حمله عرب تا هجوم مغول» در ۲۶ دی ۱۳۲۳/ ۱۷ ژانویه ۱۹۴۸ از آن دفاع کرد و به گرفتن درجهٔ دکترا در ادبیات فارسی نایل شد. او در تبریز، نخستین هنرستان باله را تأسیس کرد و سپس به تهران رفت و فعالیت‌های خود در آنجا از سرگرفت. آلنوش طریان اولین زن ایرانی که استاد فیزیک در ایران بود و به عنوان «مادر بنیان‌گذار نجوم مدرن ایران» شناخته می‌شود. سیمین دانشور اولین داستان‌نویس کوتاه زن ایرانی بود.او نخستین مجموعهٔ داستان کوتاهش آتش خاموش را در سال ۱۳۲۷ ه‍.ش/۱۹۴۸ م و نخستین رمانش سووشون را در سال ۱۳۴۸ ه‍.ش/۱۹۶۹ م. او همچنین نخستین رئیس کانون نویسندگان ایران و همچنین نخستین زن ایرانی بود که توانست آثار داستانی حرفه‌ای خلق کند. دههٔ ۱۹۵۰ م/۱۳۳۰ ه‍.ش لیلی اوپال اولین زن ورزشکار ایرانی بود که توانست در یک تورنمنت بین‌المللی شرکت کند. او نخستین عکاس زن ایرانی بود که با تأسیس استدیو و آتلیه به شکلی حرفه‌ای به کارش ادامه داد و به عنوان یکی از پیشگامان عکاسی خبری در ایران شناخته می‌شود. پس از گرفتن دکترا در حوالی سال ۱۹۵۱م/ ۱۳۳۰ش، یک بیمارستان به نام «بازرگانان» در خیابان «ری» برپا کرد و اولین زنی است که به استخدام پزشکی قانونی ایران درآمد و بخش زنان را نیز در نظام پزشکی قانونی راه‌اندازی کرد. فروغ فرخزاد هرچند اولین شاعر زن اثرچاپ‌کردهٔ ایرانی شمرده نمی‌شود اما به‌عنوان پیشگامِ شعر زنانهٔ معاصر، اولین شاعر زن در تاریخ شعر فارسی بود که با شکستن هنجارهای سنتی و باورهای موروثی، زبانی آزاد آفرید. اهمیت تاریخی او در این است که برای نخستین‌بار «سوژهٔ زن» را نه به‌مثابهٔ موضوع، بلکه به‌عنوان گوینده‌ای مستقل و آگاه وارد شعر فارسی کرد و مسیر تازه‌ای برای نسل‌های بعدی گشود. فاخره صبا نخستین زن ایرانی که در کنسرواتوار پاریس در رشتهٔ اپرا تحصیل کرد و نخستین مؤسس کلاس آواز در ایران به همراه اِولین باغچه‌بان بود. در هنرستان عالی موسیقی به تدریس پرداخت و با شروع به کار تالار رودکی به گروه اپرای تهران پیوست. پیشتر در یکی از تالارهای تهران به ایفای نقش پرداخت و نخستین بار همراه دو هنرمند دیگر، اِولین باغچه‌بان و منیر وکیلی برنامهٔ مشترکی را اجرا کردند. ویدا قهرمانی به خاطر اولین بوسهٔ عاشقانه‌ای که در سینمای ایران به تصویر کشیده شد، شناخته می‌شود، زمانی که در فیلم چهارراه حوادث (۱۳۳۳م/ ۱۹۵۵م) ساختهٔ ساموئل خاچیکیان در مقابل ناصر ملک مطیعی بازی کرد. در فیلمنامه، بوسه‌ای وجود نداشت؛ ملک مطیعی به‌طور بداهه در این صحنه از فیلم، بازیگر نقش مقابل خود را بوسید. مرضیه اولین زنی است که در برنامهٔ موسیقی رادیویی گل‌ها آواز خواند، برنامه‌ای که به مدت ۲۳ سال از ۱۳۳۵ تا ۱۳۵۷ش/ ۱۹۵۶ تا ۱۹۷۹م از رادیو ملی ایران پخش می‌شد. از دانشکدهٔ هنرهای زیبای دانشگاه تهران فارغ‌التحصیل شد و دکترای خود را از پاریس گرفت. عباس مشهدی زاده او را «نخستین زن نوگرا ایرانی در نقاشی» نامیده است.عباس مشهدی زاده شهلا ریاحی اولین کارگردان فیلم زن ایرانی بود که فیلم مرجان را در سال ۱۳۳۵ ه‍.ش/۱۹۵۷ م. پروین برزین اولین باستان‌شناس زن ایرانی و «مادر موزه‌داری» در ایران شمرده می‌شود و اولین زنی است که در ایران کاوش‌گر میراث فرهنگی شد. در سال ۱۳۳۶ش/ ۱۹۵۷م دانشنامهٔ خود را در رشتهٔ موزه‌داری و حفاری از دانشگاه پنسیلوانیا دریافت کرد. بهجت صدر اولین نقاش زن ایرانی که در سبک‌های انتزاعی، کُلاژ و انستلاسیون برجسته شد.در سال ۱۳۳۶ ه‍.ش/ ۱۹۵۷ م. ظفردخت اردلان از اولین فارغ‌التحصیلان زن دانشکدهٔ حقوق دانشگاه تهران، اولین نماینده ایران در کمیسیون مقام زن سازمان ملل نیز بود. لیلی ایمن نخستین و تنها زن ایرانی بود که به عضویت شورای عالی فرهنگ ایران برگزیده شد. هما دارابی، یکی از اولین پزشکان زن متخصص اطفال و از اولین روانشناسان کودک در ایران بود. دارابی همچنین اولین زن ایرانی عضو بورد تخصصی روان‌پزشکی و عصب‌شناسی آمریکا و به همراه پروانه فروهر از اولین اعضای زن جبهه ملی بود. برای اولین بار در ایران، زنی به نام گلنار یبلوئی در ۲۷ اوت ۱۹۶۳/ ۵ شهریور ۱۳۴۲ به سمت کدخدای دهکدهٔ خمسلو از قرای فریدن اصفهان منصوب شد. او یکی از چهار زن از اولین گروه زنان فارغ‌التحصیل از دانشکدهٔ حقوق دانشگاه تهران در سال ۱۳۲۷ش/ ۱۹۴۸م بود. پس از ایجاد رشتهٔ دکترای حقوق در ایران، او اولین و تنها زنی بود که در کنکور سال ۱۳۳۴ش/ ۱۹۵۵م شرکت کرد و به‌همراه همسرش، حسین‌قلی حسینی‌نژاد، در دورهٔ دکترا نفر اول شد و به‌عنوان اولین زن ایرانی از دانشگاه تهران دکترای حقوق گرفت. او همچنین اولین ایرانی برندهٔ جایزه حقوق بشر سازمان ملل در سال ۱۳۴۷م/ ۱۹۶۸م بود. گیتی دیهیم اولین زبان‌شناس زن ایرانی بود که دکترای خود را در حوزه زبان‌شناسی از دانشگاه سوربون فرانسه در سال ۱۳۴۴ ه‍.ش/ ۱۹۶۵م گرفت. او در سال ۱۹۶۵م/ ۱۳۴۴ش با امتیاز نصرت امین، اولین حوزهٔ علمیهٔ زنان در ایران را در اصفهان به نام «مکتب فاطمه» تأسیس کرد. او پیشتر، در سال ۱۹۶۳م/ ۱۳۴۲ش اولین دانشجوی زن رشتهٔ الهیات در دانشکدهٔ وعظ و تبلیغ دانشگاه تهران بود که البته تحصیلش ناتمام ماند. آلنوش طریان اولین ستاره‌شناس زن ایرانی بود که در سال ۱۹۶۶م/ ۱۳۴۵ش درخواست راه‌اندازی رصدخانه خورشیدی را داد و این رصدخانه با نظارت خود او افتتاح شد؛ در سال ۱۹۶۹م/ ۱۳۴۸ش به ریاست گروه تحقیقات فیزیک خورشیدی مؤسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران رسید و رصدخانه فیزیک خورشیدی کار خود را آغاز کرد. او به دلیل پایه‌گذاری رشتهٔ اخترفیزیک ستارگان در دانشگاه‌های ایران به عنوان «مادر ستاره‌شناسی نوین ایران» شناخته می‌شود. فرخ‌رو پارسا اولین وزیر زن در دولت شاهنشاهی ایران بود که در سال‌های ۱۳۴۷–۱۳۵۳ ه‍.ش/۱۹۶۸–۱۹۷۴ م. پس از گذراندن یک سال کارآموزی با احراز رتبهٔ چهارم بین تمام شرکت‌کنندگان و رتبهٔ اول بین زنان، به عنوان اولین قاضی زن ایرانی در سال ۱۳۴۸ ه‍.ش/ ۱۹۶۹ م سوگند قضایی با ادای احترام به قرآن به جا آورد و به عنوان دادرس علی‌البدل دادگاه بخش تهران مشغول به کار شد. قدسی صوفی سیاوش (۱۳۲۰–۱۸ آبان ۱۳۹۴) یا قدسی صوفی املش از زنان فعال ایران در دورهٔ پهلوی، در سال ۱۹۶۸م/ ۱۳۴۷ش به عنوان اولین فرماندار زن ایران در شهرستان صومعه‌سرای گیلان منصوب شد. او به عنوان تهیه‌کننده در مجمع تولیدکنندگان با پروانهٔ رسمی و تخصصی وزرات فرهنگ از سال ۱۳۵۰ ه‍.ش/۱۹۷۰ م در تلویزیون ملی ایران با مجموعهٔ آفتاب مهتاب شروع به کار کرد. در ۱ اکتبر ۱۹۷۱/ ۹ مهر ۱۳۵۰ به‌عنوان اولین زن ایرانی در جریان یک رویارویی مسلحانه با ساواک کشته شد. مهین‌دخت گرگانی اولین نمایندهٔ زن ترکمن ایرانی در مجلس شورای ملی (از ۲۵ آذر ۱۳۵۲ تا ۱۶ شهریور ۱۳۵۴/ ۱۶ دسامبر ۱۹۷۳–۷ سپتامبر ۱۹۷۵) بود. او همچنین اولین پزشک زن ترکمن ایرانی شمرده می‌شود، در سال ۱۳۳۷ش/ ۱۹۵۸م از دانشکدهٔ پزشکی دانشگاه تهران با تخصص زنان و مامایی فارغ‌التحصیل شد. در سال ۱۹۷۴م/ ۱۳۵۳ش مدرک کارشناسی ارشد رهبری کر را از دانشگاه ویسکانسین-مدیسن در شهر مدیسون، ایالت متحده آمریکا دریافت نمود. مهرانگیز دولتشاهی اولین سفیر زن ایرانی و از نخستین زنان نمایندهٔ مجلس شورای ملی بود. او در سال ۱۳۵۴ش/ ۱۹۷۵م به عنوان سفیر ایران در دانمارک منصوب شد، پیشتر در سال ۱۳۴۲ش/ ۱۹۶۳م همراه پنج زن دیگر به مجلس شورای ملی راه یافت و در دوره‌های ۲۱، ۲۲ و ۲۳ نمایندهٔ کرمانشاه بود. او اولین و تا مدت‌ها تنها زن ایرانی بود که نه‌فقط گواهی‌نامه پایهٔ یک داشت، بلکه تنها زن راننده تریلی و ماشین‌های سنگین بود. مهناز افخمی اولین وزیر مشاور در امور زنان در ایران بود که در سال ۱۳۵۵ ه‍.ش/۱۹۷۶ م. منیره گرجی اولین و تنها نمایندهٔ زن مجلس خبرگان قانون اساسی (۲۸ مرداد ۱۳۵۸ – ۲۴ آبان ۱۳۵۸/ ۱۵ اوت ۱۹۷۹ – ۱۵ نوامبر ۱۹۷۹) بود. آریانا برکشلی اولین پیانیست ایرانی و اولین ایرانی است که موسیقی‌درمانی آموخت و برای اولین بار در ایران در کنسرتی، برای گروهی از کودکان معلول از این شیوه بهره برد. دههٔ ۱۹۸۰ م/۱۳۶۰ ه‍.ش مریم کاظم‌زاده اولین خبرنگار و عکاس زن جنگ ایران و عراق شمرده می‌شود. او انتشارات کتابسرا در سال ۱۳۵۹ش/ ۱۹۸۰م راه‌اندازی کرد ولی پس از مدتی از ادامهٔ کار در آنجا منصرف شد و انتشارات شباویز را در ۱۷ شهریور ۱۳۶۳/ ۸ سپتامبر ۱۹۸۴ به ثبت رساند البته گرفتن مجوز کسب آن آسان نبود و به عنوان یک زن نمی‌توانست آن را کسب کند. در سال ۱۳۶۹ش/ ۱۹۹۰م وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی پروانهٔ نشر رسماً برای او صادر کرد. در سال ۱۳۶۱ش/ ۱۹۸۲م مسئولیت ورزش بانوان و کمیتهٔ والیبال به وی واگذار شد و به مدت پنج سال خدمت کرد. شهلا لاهیجی یکی از اولین ناشران کتاب زن ایرانی پس از انقلاب ۱۳۵۷ بود که با بیشترین مؤلفان و مترجمان زن همکاری کرده است. امیلی امرایی روزنامه‌نگار در هم‌میهن نوشت که فقط یک زن در ایران پیش از او [پس از انقلاب ۱۳۵۷] ناشر شده بود که سیما کوبان، مؤسس انتشارات دماوند بود اما مجوز او را به زودی باطل کردند. نوشین احمدی خراسانی دربارهٔ او گفته است که «می‌توان او را اولین ناشر زنان در ایران محسوب کرد.» زهرا طاعتی اصل، اولین زن جراح مغز و اعصاب ایرانی است. پس از پایان تحصیلات خود در دانشکدهٔ پزشکی دانشگاه ملّی (شهید بهشتی بعدی) در سال ۱۹۸۳م/ ۱۳۶۲ش به مرتبهٔ استادیاری ارتقا یافت. پوران درخشنده اولین فیلمساز و کارگردان زن ایرانی پس از انقلاب ۱۳۵۷ شمرده می‌شود، او فیلم رابطه را در سال ۱۳۶۵ ه‍.ش/۱۹۸۶ م. او در شهریور ۱۳۶۸/ سپتامبر ۱۹۸۹ به‌عنوان اولین دستیار زن ایرانی در رشتهٔ اورولوژی در دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی پذیرفته و در بیمارستان شهید لبافی نژاد مشغول به فعالیت شد. دههٔ ۱۹۹۰ م/۱۳۷۰ ه‍.ش نوشین احمدی خراسانی از اولین ناشران زن کتاب پس از انقلاب ۱۳۵۷ است که در سال ۱۳۶۹ش/ ۱۹۹۰م انتشارات توسعه را پایه‌گذاری کرد و آن را اداره می‌کند. او موفق به پژوهش، آماده‌سازی و چاپ نخستین «سالنامه زنان ایران» شده که در سال‌های ۱۳۷۷–۱۳۷۸ش/ ۱۹۹۸–۱۹۹۹م در تهران منتشر شد. از اوایل دههٔ ۱۳۷۰ش/ ۱۹۹۰م در چارچوب ادبیات کودکانه فعالیت‌های خویش را شروع کرده است. او از ۷ دی ۱۳۷۰ تا ۲۶ مهر ۱۳۷۶ / ۲۸ دسامبر ۱۹۹۱ تا ۱۸ اکتبر ۱۹۹۷ به عنوان مشاور رئیس‌جمهور رفسنجانی در امور زنان و رئیس دفتر امور زنان در نهاد ریاست‌جمهوری خدمت کرد. زهرا پیشگاهی‌فرد اولین زن ایرانی است که توانست در رشتهٔ جغرافیای سیاسی، مدرک دکتری دریافت کند. او در سال ۱۳۷۱ش/ ۱۹۹۲م از دانشگاه آزاد واحد تهران مرکز در رشتهٔ جغرافیای سیاسی دکترای خود را گرفت. | ## بخش 3: فهرست اولین‌های زنان ایرانی | او که رانندهٔ کمکی همسرش بود، در سال ۱۳۷۲ش/ ۱۹۹۳م اولین سفر مستقل خود را به بندرعباس انجام داد. در ۲۸ آبان ۱۳۷۵/ ۱۸ نوامبر ۱۹۹۶ غلامحسین کرباسچی او را برای ادارهٔ منطقهٔ ۷ شهرداری تهران منصوب کرد و تا سال ۱۳۸۲ش/ ۲۰۰۳م در این سمت باقی ماند. لیدا فریمان اولین پرچمدار زن کاروان ایران در بازی‌های المپیک و اولین زن ایرانی بود که از زمان انقلاب اسلامی در بازی‌های المپیک تابستانی ۱۹۹۶ شرکت کرد. وی برای نخستین بار در انتخابات ۱۳۷۶ش/ ۱۹۹۷م نامزد ریاست جمهوری شد اما صلاحیتش تأیید نشد و همواره برای تفسیر «رجل سیاسی» در قانون اساسی مبارزه کرد. او همچنین اولین زن مسلمان انقلابی ایرانی بود که به حبس ابد محکوم شد، در شهریور ۱۳۵۴/ سپتامبر ۱۹۷۵. معصومه ابتکار اولین زن ایرانی است که پس از انقلاب ۱۳۵۷ وارد هیئت دولت شد و اولین زن معاون رئیس‌جمهور ایران (۲۳ اوت ۱۹۹۷ – ۷ سپتامبر ۲۰۰۵/ ۱ شهریور ۱۳۷۶ – ۱۶ شهریور ۱۳۸۴) بود. در رشتهٔ دکترای زراعت در دانشگاه آیداهو به تحصیل پرداخت و یک سال و نیم از دورهٔ تحصیلی‌اش سپری شده بود که به دلیل بازگشت همسرش به ایران، تحصیل در آمریکا را نیمه تمام رها کرد. در سال ۱۳۶۷ش/ ۱۹۸۸م در رشتهٔ دکترای زراعت در خارج از کشور پذیرفته شد ولی به دلیل مخالفت همسرش، موفق به حضور نشد. سرانجام در سال ۱۳۷۲ش/ ۱۹۹۳م در اولین آزمون دکترای زراعت در دانشگاه فردوسی مشهد پذیرفته شد و توانست به عنوان اولین فارغ‌التحصیل زن در رشتهٔ دکترای زراعت از دانشگاه‌های ایران، از دانشکدهٔ کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد در سال ۱۳۷۸ش/ ۱۹۹۹م فارغ‌التحصیل شد. سدهٔ بیست و یکم میلادی دههٔ ۲۰۰۰ م/۱۳۸۰ ه‍.ش طاهره صفارزاده اولین زن مترجم قرآن ایرانی بود. در ۱۳۵۹ش/ ۱۹۸۰م به ریاست دانشگاه ملّی ایران (شهید بهشتی) منصوب شد که نخستین بار بود زنی به این سمت گمارده می‌شد، اما به دلیل آنکه رئیس پیشین دانشگاه حاضر به ترک سمت خود نشد، از تصدی ریاست دانشگاه صرف نظر کرد و ریاست دانشکدهٔ ادبیات آن را برعهده گرفت. او ترجمهٔ دوزبانهٔ خود از قرآن را به دو زبان فارسی و انگلیسی در سال ۱۳۸۰ش/ ۲۰۰۱م منتشر کرد که اولین ترجمه دو زبانهٔ قرآن و یکی از اولین ترجمه‌های قرآن به انگلیسی توسط یک زن است. عبادی پیشتر یکی از اولین قاضیان زن ایرانی بود که در اسفند ۱۳۴۸/ فوریهٔ ۱۹۷۰ شروع به کار کرد و اولین زنی بود در تاریخ دادگستری ایران به ریاست دادگاه در سال ۱۳۵۴ه‍.ش/ ۱۹۷۵م رسید. شیرین نوبهاری اولین زن بدنساز ایرانی است که به‌طور حرفه‌ای فعالیت خود را در رشتهٔ پروش اندام از حدود سال ۲۰۰۶ آغاز کرد. او ۱۸ سپتامبر سال ۲۰۰۶ از پایگاه فضایی بایکونور در قزاقستان با فضاپیمای سایوز به فضا رفت و در سحرگاه ۷ مهر ۱۳۸۵/ ۲۹ سپتامبر ۲۰۰۶م. به همراه پاول وینوگرادف روسی و جفری ویلیامز آمریکایی، دو تن از فضانوردان ساکن ایستگاه، به زمین بازگشت. شهره آغداشلو نخستین زن ایرانی و نخستین بازیگر ایرانی است که نامزد دریافت جایزه اسکار شد. پریرخ دادستان نخستین زن روان‌شناس ایرانی، ملقب به «مادر روان‌شناسی ایران»، با بنیان‌گذاری روان‌شناسی تحولی در ایران نقشی ماندگار ایفا کرد. این سفر، که با پشتیبانی مالی انوشه انصاری، به انجام رسید، بر ابعاد آموزشی و محیط‌زیستی تأکید داشت و تجربیات گران‌سنگ آن، الهام‌بخش پژوهش‌های بعدی او گردید. لیلا اسفندیاری اولین زن ایرانی بود که نانگا پاربات ۸۱۲۶ متری را در سال ۲۰۰۸م/ ۱۳۸۷ش فتح کرد. سارا خوش‌جمال فکری با شرکت در المپیک تابستانی ۲۰۰۸، اولین زن تکواندوکار ایرانی شد که در المپیک شرکت کرد. سامانتا تاجیک اولین زن ایرانی که عنوان میس یونیورس (ملکهٔ زیبایی) کانادا را در سال ۲۰۰۸ از آنِ خود کرد. گلشیفته فراهانی اولین بازیگر زن ایرانی بود که پس از انقلاب ۱۳۵۷ در یک فیلم هالیوودی بازی کرد و اولین بازیگر زن ایرانی بود که در یک فیلم اسرائیلی ظاهر شد. او در فیلم یک مشت دروغ (۲۰۰۸) به کارگردانی ریدلی اسکات، در کنار لئوناردو دی‌کاپریو بازی کرد و به اولین بازیگر زن ایرانی تبدیل شد که از زمان انقلاب ۱۳۵۷ در یک محصول هالیوودی بازی می‌کند. در سال سال ۲۰۲۳، او در فیلم لولیتاخوانی در تهران که توسط اران ریکلیس کارگردان اسرائیلی ساخته شده و تولید مشترک ایتالیا و اسرائیل است، بازی کرد. فاطمه اختصاری از اولین زنان داخل ایران بود که در سال ۱۳۸۷ در شبکه‌های اجتماعی بدون حجاب ظاهر شد. او همچنین اولین زنی بود که در سال ۱۳۹۱ با لباس و گریم مردانه در ورزشگاه آزادی حضور پیدا کرد و عکس او در رسانه‌ها منتشر شد. مرضیه وحید دستجردی در ۳ سپتامبر ۲۰۰۹/ ۱۲ شهریور ۱۳۸۸ به عنوان وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی رأی اعتماد گرفت و اولین وزیر زن در جمهوری اسلامی ایران شد. طنّاز بهرمند فروزانفر در سال ۲۰۰۹ به‌عنوان نخستین زن ایرانی در ایالات متحدهٔ آمریکا به مقام کانتور منصوب شد. دههٔ ۲۰۱۰ م/۱۳۹۰ ه‍.ش مرجان کلهر اولین اسکی‌باز زن ایرانی شرکت‌کنندهٔ در المپیک زمستانی بود و در المپیک زمستانی ۲۰۱۰ حضور یافت. مریم میرزاخانی اولین زن برندهٔ مدال فیلدز و اولین زن ایرانی برندهٔ این جایزه که معتبرترین جایزه جهانی در ریاضیات در سال ۲۰۱۴ بود و پیش از او برای ۷۸ سال آن را فقط مردان را کسب کرده بودند.<ref></ref</ref> لیلا حاتمی اولین زن ایرانی است که به هیئت داوران جشنوارهٔ فیلم کن پیوست. او در روزهای ۱۴ – ۲۵ مه ۲۰۱۴/ ۲۴ اردیبهشت – ۴ خرداد ۱۳۹۳ در شصت و هفتمین دوره جشنواره فیلم کن حضور داشت. حمیده عباسعلی اولین زن ایرانی است که در مسابقات جهانی کاراتهٔ زنان مدال کسب کرد. او در ۱۷ آبان ۱۳۹۳/ ۸ نوامبر ۲۰۱۴ در بیست و دومین دوره رقابتهای کاراته قهرمانی جهان، مدال نقره گرفت. مرضیه افخم اولین زنی است که در جمهوری اسلامی ایران و دومین زنی است که در تاریخ دیپلماسی ایران به عنوان سفیر برگزیده می‌شود. او در المپیک تابستانی ۲۰۱۶ ریو توانست با پیروزی در مقابل حریف سوئدی‌اش، نیکیتا گلاسنویچ، مدال برنز تکواندوی بانوان را در دستهٔ ۵۸ کیلوگرم از آن خود کند. اشرف بروجردی اولین زنی بود که به ریاست سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (۱۸ مارس ۲۰۱۷ – ۱۲ دسامبر ۲۰۲۱/ ۲۸ اسفند ۱۳۹۵ – ۲۱ آذر ۱۴۰۰) رسید. پیشتر در سال ۱۹۹۷م/ ۱۳۷۶ش، او در دورهٔ اول ریاست جمهوری محمد خاتمی، به عنوان اولین زن معاون وزیر کشور در تاریخ سیاسی ایران منصوب شده بود. گلی فرانسیس دهقانی اولین زن ایرانی که به مقام اسقفی رسید، در ۳۰ نوامبر ۲۰۱۷/ ۹ آذر ۱۳۹۶ طی مراسمی در کلیسای جامع اسقف اعظم کانتربری، به دست جاستین ولبی تقدیس شد. در ۶ دی ۱۳۹۶/ ۲۷ دسامبر ۲۰۱۷، او بر روی یک سکوی برق در خیابان انقلاب، تقاطع وصال، تهران رفت و با آویختن روسری خود بر روی یک تکه چوب، مخالفت خود را با حجاب اجباری اعلام کرد. مهسا قربانی اولین داور فوتبال زن ایرانی است که توانست بازی فوتبال مردان را قضاوت کند و اولین داور زن است که مجوز فیفا را برای سیستم کمک‌داور ویدیویی دریافت کرده است. او به عنوان رهبر میهمان ارکستر ملی ایران اجرای را ۳۰ اوت ۲۰۱۸/ ۸ شهریور ۱۳۹۷ را در تالار وحدت رهبری کرد. رایکا زهتابچی اولین زن ایرانی-آمریکایی برندهٔ اسکار است که آن را برای فیلم کوتاه مستند خود پریود. پوپک بسامی اولین وزنه‌بردار زن ایرانی است که در مسابقات جهانی وزنه‌برداری شرکت کرد، قهرمانی وزنه‌برداری جهان ۲۰۱۹. صدف خادم اولین بوکسور زن ایرانی شرکت‌کنندهٔ در یک مسابقهٔ رسمی و اولین زن بوکسور پیروز ایرانی شمرده می‌شود. او نخستین مبارزه رسمی خود را در ۲۵ فروردین ۱۳۹۸/ ۱۴ آوریل ۲۰۱۹ برگزار کرد، جایی که او آن شووین از فرانسه را شکست داد که این مبارزه او را به اولین زن ایرانی تبدیل کرد که در یک مسابقهٔ رسمی بوکس شرکت می‌کند و پیروز می‌شود. دههٔ ۲۰۲۰ م/۱۴۰۰ ه‍.ش مریم شیخعلی‌زاده اولین زن شناگر ایرانی المپیک پس از انقلاب ۱۳۵۷ که به عنوان نمایندهٔ کشور جمهوری آذربایجان در المپیک تابستانی ۲۰۲۰ حضور داشت. او در ۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۱ (۱۲ تیر ۱۴۰۰) سهمیهٔ المپیک توکیو را گرفت اما به دلیل مصدومیت به این مسابقات اعزام نشد. الناز رکابی اولین سنگنورد زن ایرانی است که در مسابقات جهانی این رشته مدال گرفته است. رکابی از ایران در مسابقات سنگنوردی قهرمانی جهان ۲۰۲۱ به مدال برنز بخش کمباین (مجموع سه رشته سرعت، سرطناب و بولدرینگ) دست یافت. او در ۱۷ سالگی در مسابقات قهرمانی جوانان جهان در تاشکند ۲۰۲۱ به ۳ مدال برنز جهان دست پیدا کرد. هاجر صفرزاده اولین زن ایرانی که مدال طلای ایران در پارادوومیدانی زنان جهان را کسب کرد. زر امیرابراهیمی اولین زن ایرانی برندهٔ جایزهٔ بهترین بازیگر زن جشنواره فیلم کن است که برای بازی در عنکبوت مقدس (۲۰۲۲) این جایزه را گرفت. افسانه حسامی‌فرد اولین زن ایرانی فاتح قلهٔ ۸٬۶۱۱ متری کی۲ در ۲۲ ژوئیهٔ ۲۰۲۲/ ۳۱ تیر ۱۴۰۱ است. ۱۴ اکتبر ۲۰۲۵، او اولین زن ایرانی شد که به هر ۱۴ قلهٔ بالای ۸۰۰۰ متر صعود کرده است: ماناسلو، اورست، کی۲، برودپیک، آناپورنا ۴۱ لوتسه، گاشربروم ۱، گاشربروم ۲، نانگاپاربات، ماکالو، شیشاپانگما، دائولاگیری، کانگچن‌چونگا و چو اویو. پریا شهریاری اولین زن ایرانی است که به عضویت فیفا در ۳ سپتامبر ۲۰۲۲/ ۱۲ شهریور ۱۴۰۱ درآمد. ناهید کیانی اولین تکواندوکار زن ایرانیِ مدالِ طلاگرفته است، با شرکت در مسابقات قهرمانی تکواندو جهان ۲۰۲۳. ستاره مظهری اولین موج‌سوار زن ایرانی است، او با رقابت در بازی‌های جهانی موج‌سواری آی‌اس‌اِی ۲۰۲۳ در ۱۲ ژوئن/ ۲۲ خرداد ۱۴۰۲، اولین زن ایرانی و اولین زن مسلمان شد که در این رویداد بین‌المللی شرکت کرد و چهره‌ای پیشگام برای موج‌سواری زنان در ایران شمرده می‌شود. ۱۶ آتش‌نشان زن در دو ایستگاه آتش‌نشانی ۱۳۵ و ۱۳۸ تهران به عنوان اولین آتش‌نشانان زن در پایتخت، فعالیت خود را از ۶ فوریه ۲۰۲۴/ ۱۷ بهمن ۱۴۰۲ آغاز کردند. فاطمه مهاجرانی نخستین زن ایرانی که سخنگوی دولت ایران شد و کارش را در دولت چهاردهم از ۷ شهریور ۱۴۰۳ ه‍.ش/۲۸ اوت ۲۰۲۴ م. او از حزب دموکرات و از حوزه انتخابیه سوم آریزونا در نوامبر ۲۰۲۴ به کنگرهٔ آمریکا راه پیدا کرد. فرشته اقتداری، اولین زن ایرانی برندهٔ مدال طلای اسکواش در یک رویداد بین‌المللی است. آتوسا گلشادنژاد اولین زن ایرانی دارندهٔ مدال طلای کاراته جهانی است که آن را در مسابقات قهرمانی کاراتهٔ جهان ۲۰۲۵، ۳۰ نوامبر/ ۹ آذر ۱۴۰۴ کسب کرد. ریحانه مبینی اولین زن ایرانی برندهٔ مدال طلا در رقابت‌های قهرمانی دوومیدانی آسیا است. | ## جمع‌بندی | در ۳۱ مه ۲۰۲۵/ ۱۰ خرداد ۱۴۰۴، او در بیست و ششمین دوره رقابت‌های قهرمانی آسیا، نشان طلا و مقام «قهرمانی آسیا» را در رشتهٔ پرش طول به دست آورد.