موضوع مقاله: جیمز بار (پژوهشگر کتاب مقدس) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # جیمز بار (پژوهشگر کتاب مقدس) | مقدمه: جیمز بار (; – ) زبان‌شناس، استاد دانشگاه، نویسنده غیر داستانی، و استاد اهل بریتانیا بود. | ## بخش 1: جیمز بار (پژوهشگر کتاب مقدس) | یک محقق اسکاتلندی عهد عتیق بود که به دلیل انتقادش از این تصور که واژگان و ساختار زبان عبری ممکن است منعکس کننده یک طرز فکر الهیاتی خاص باشد، شهرت داشت. او در دانشگاه آکسفورد، او از سال ۱۹۷۶ تا ۱۹۷۸ استاد تفسیر کتاب مقدس و از سال ۱۹۷۸ تا ۱۹۸۹ استاد زبان عبری بود. وی در طول دوران حرفه‌ای خود، کرسی‌های استادی متعددی را در دانشگاه‌های معتبری چون دانشگاه ادینبرو، دانشگاه منچستر، مدرسه الهیات پرینستون و دانشگاه وندربیلت در ایالات متحده آمریکا بر عهده داشت. او همچنین پس از بازنشستگی از آکسفورد، از سال ۱۹۸۹ تا ۱۹۹۸ به عنوان استاد کتاب مقدس عبری در دانشگاه وندربیلت تدریس کرد. بار در طول زندگی خود افتخارات علمی فراوانی کسب کرد؛ او به عنوان رئیس انجمن مطالعات عهد عتیق (۱۹۷۳) و رئیس انجمن بریتانیایی مطالعات یهود (۱۹۷۸) خدمت کرد و به عضویت آکادمی هنر و علوم آمریکا و انجمن فلسفی آمریکا نیز درآمد. پژوهش‌های علمی و کلامی کتاب مشهور او با عنوان معناشناسی زبان کتاب مقدس (۱۹۶۱) تأثیر بسزایی در رشته دین‌پژوهی بر جای گذاشت. او در این کتاب از دانشمندانی که در تفاسیر خود به استدلال‌های زبان‌شناختی نادرست (مانند ریشه‌شناسی‌های ذوقی یا فرضیات غلط درباره رابطه تفکر عبری و زبان) اتکا می‌کردند، به شدت انتقاد کرد. | ## بخش 2: جیمز بار (پژوهشگر کتاب مقدس) | در پژوهش مهم دیگری به نام واژه‌شناسی تطبیقی و متن عهد عتیق (۱۹۶۸)، او این گرایش را که برای معنا کردن واژگان دشوار عبری به واژه‌های مشابه در دیگر زبان‌های سامی (مانند اوگاریتی) متوسل شوند، نقد کرد و واژه‌شناسی تطبیقی سامی را در مسیر علمی دقیق‌تری قرار داد. او همچنین از منتقدان صریح بنیادگرایی مسیحی بود و در کتاب خود به نام بنیادگرایی (۱۹۷۷)، نظریه «عصمت کتاب مقدس» (خطاناپذیری متن) را که توسط برخی الهی‌دانان محافظه‌کار تبلیغ می‌شد، به چالش کشید. دیدگاه انتقادی جیمز بار جیمز بار در پژوهش‌های خود، به‌ویژه در مقاله محوری «مسئله تأثیر مذهبی: نمونه مزدیسنا و یهودیت»، رویکردی بسیار منتقدانه و روش‌شناختی نسبت به ادعاهای وام‌گیری کلان یهودیت از مزدیسنا اتخاذ کرده است. او استدلال می‌کند که بسیاری از شباهت‌های ظاهری میان این دو دین، ناشی از ادعاهای غلوآمیز و تفاسیر مبالغه‌آمیز دین‌پژوهان مدرن است و نباید آن‌ها را به معنای وابستگی مطلق متنی یا کلامی یهودیت به ایران باستان تعبیر کرد. بار نقد خود را بر چند محور اساسی استوار می‌کند: نقد روش‌شناسی تطبیقی و شباهت‌های تصادفی بار معتقد است وجود شباهت در مفاهیم کلامی میان دو فرهنگ، لزوماً به معنای «تأثیرگذاری مستقیم» (Influence) یکی بر دیگری نیست. او استدلال می‌کند که ساختارهای ذهنی و الهیاتی جوامع به طور مستقل نیز می‌توانند در پاسخ به پرسش‌های وجودی یکسان (مانند مسئله عدل الهی، رنج و پاداش اخروی)، پاسخ‌های موازی و مشابهی تولید کنند. او روش‌شناسانی که بدون داشتن شواهد متنی مستقیم، هرگونه تحول در یهودیت پسا-تبعید را به نفوذ زرتشتی نسبت می‌دهند، به «موازی‌سازی ذوقی» متهم می‌کند. | ## بخش 3: جیمز بار (پژوهشگر کتاب مقدس) | مسئله ناهماهنگی زمانی متون اوستایی یکی از قوی‌ترین استدلال‌های تاریخی بار، متوجه «تاریخ‌گذاری متون مقدس زرتشتی» است. او یادآور می‌شود که اگرچه هسته اولیه آیین زرتشت (گاتها) کهن است، اما بخش اعظم متون فقهی و اسطوره‌شناختی زرتشتی (مانند وندیداد و متون پهلوی نظیر دینکرد) در اواخر دوره شاهنشاهی ساسانی یا حتی قرن‌ها پس از فتح اسلام مکتوب و تدوین شده‌اند. از نظر بار، استفاده از متونی که در قرون نهم و دهم میلادی نهایی شده‌اند برای اثبات تأثیرگذاری بر کتاب مقدس عبری در قرن پنجم پیش از میلاد، از نظر علمی و کرونولوژیک (گاه‌شماری) نامعتبر و معکوس است. حفظ هسته یکتاپرستی در برابر ثنویت بار تأکید دارد که کاتبان یهودی در دوران شاهنشاهی هخامنشی کاملاً نسبت به حفظ مرزهای عقیدتی خود هشیار بودند. او با استناد به متونی مانند کتاب اشعیا (فصل ۴۵) نشان می‌دهد که الهیات یهودی به طور فعال در برابر ثنویت (دوگانه‌گرایی خیر و شر) ایرانی مقاومت کرده است. | ## جمع‌بندی | در حالی که در مزدیسنا آفرینش شر و تاریکی به اهریمن نسبت داده می‌شود، یهودیت بر این باور پافشاری کرد که یهوه به تنهایی خالق هم‌زمان نور، تاریکی، خیر و شر است؛ این امر نشان‌دهنده اصالت درون‌زای توحید یهودی و نفی پذیرش ساختار کلامی ایرانی است.