موضوع مقاله: آموزش در لتونی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # آموزش در لتونی | مقدمه: تحصیلات اجباری در این کشور دو سال پیش‌دبستانی (معمولاً از پنج‌سالگی) و نه سال آموزش ابتدایی (معمولاً تا پانزده یا شانزده‌سالگی) را دربرمی‌گیرد. | ## بخش 1: آموزش در لتونی | دولت لتونی آموزش متوسطه و دانشگاهی را نیز در چارچوب ظرفیت مدارس و دانشگاه‌های دولتی تأمین می‌کند. نظام آموزشی لتونی پس از استقلال این کشور از شوروی، به‌ویژه پس از پیوستن به اتحادیه اروپا در سال ۲۰۰۴، دگرگونی‌های چشمگیری یافته‌است. دانشگاه‌های این کشور، که بیشترشان در ریگا جای دارند، بخشی از فرایند بولونا به‌شمار می‌روند. یکی از چالش‌های اصلی نظام آموزشی لتونی، جایگاه زبان‌های اقلیت‌های قومی، به‌ویژه زبان روسی، در مدارس بوده‌است. قوانین مصوب ۲۰۱۸ گذار کامل به زبان لتونیایی را در تمام مراحل آموزشی، از جمله آموزش عالی، پیش‌بینی کرده‌است. ساختار نظام آموزشی آموزش پیش‌دبستانی و ابتدایی آموزش در لتونی با دوره پیش‌دبستانی (به لتونی: ) در سنین پنج یا شش‌سالگی آغاز می‌شود. دوره اجباری به دو بخش تقسیم می‌شود: آموزش ابتدایی (به لتونی: و به لتونی: ، پایه‌های اول تا چهارم) و آموزش متوسطه پایین (به لتونی: ، پایه‌های پنجم تا نهم)، که با گواهینامه‌ای (به لتونی: ) پایان می‌پذیرد. در سال ۱۹۹۶، نرخ ناخالص ثبت‌نام در آموزش ابتدایی ۹۵٫۸ درصد و نرخ خالص آن ۸۹٫۵ درصد بود."Latvia" . از سال ۲۰۰۱، شمار کودکانی که دبستان را ترک می‌کردند رو به افزایش بود و در مناطق روستایی، شماری از مدارس تعطیل شدند. آموزش متوسطه پس از پایان دوره اجباری و دریافت گواهینامه پایه، دانش‌آموزان می‌توانند به مدارس متوسطه عمومی (به لتونی: ، پایه‌های دهم تا دوازدهم) یا مدارس متوسطه حرفه‌ای (به لتونی: ) بروند. گواهینامه پایان این مرحله (دیپلم دبیرستان یا ) دسترسی به دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی را فراهم می‌کند. در آموزش متوسطه، دو گونه برنامه درسی وجود دارد: برنامه عمومی که دانش‌آموز را برای ادامه تحصیل آماده می‌کند و یک دوره سه‌ساله است، و برنامه حرفه‌ای که هدف آن کسب مهارت شغلی است. | ## بخش 2: آموزش در لتونی | در نتایج پژوهش پیزا (PISA) ۲۰۱۸ که حدود ۶۰۰ هزار دانش‌آموز پانزده‌ساله از ۷۹ کشور در آن شرکت کردند، لتونی در جایگاه بیست‌وچهارم قرار گرفت — در حالی که استونی در جایگاه نخست ایستاد؛ با این که هر دو کشور سرمایه‌گذاری یکسانی در آموزش ابتدایی و متوسطه داشتند.«Образовательное чудо»: в ОЭСР эстонские школьники первые, латвийские — 24-е // LSM.lv, 3 دسامبر ۲۰۱۹ از جمله ویژگی‌های نظام آموزشی لتونی آن است که دانش‌آموزان این کشور طولانی‌ترین تعطیلات تابستانی اروپا را دارند (اول ژوئن تا اول سپتامبر). نمرات از پایه چهارم آغاز می‌شوند و بهترین نمره ۱۰ (به لتونی: به معنای «عالی») و نمره ۱ نمره مردودی است. ساعت درسی ۴۰ دقیقه است و کلاس‌ها معمولاً از دوشنبه تا جمعه، بین ۸:۳۰ تا ۱۵:۰۰ برگزار می‌شوند. به‌طور سنتی، در اول سپتامبر (روز آغاز سال تحصیلی) دانش‌آموزان به معلمان گل و هدیه می‌دهند. آموزش دینی آموزش دینی تنها بنا به درخواست والدین در برنامه درسی مدارس گنجانده می‌شود. بزرگ‌ترین فرقه دینی کشور لوتری‌ها (۳۳ درصد) هستند؛ در منطقه لاتگاله کاتولیک‌ها (۲۲ درصد) غالب‌اند و ساکنان روس‌تبار بیشتر به کلیسای ارتدکس (۲۰ درصد) تعلق دارند. آموزش در مدارس دولتی در دوره تحصیل اجباری رایگان است و عمدتاً به زبان لتونیایی انجام می‌شود. مدارس خصوصی می‌توانند به زبان‌های دیگر نیز تدریس کنند، از جمله انگلیسی؛ همچنین مدارس لهستانی، استونیایی، لیتوانیایی، یهودی و یک مدرسه آلمانی ریگا نیز وجود دارند. جایگاه زبان‌های اقلیت در آموزش متوسطه، پس از اصلاحات آموزشی ۲۰۰۴ که آموزش دوزبانه (۶۰ درصد لتونیایی و ۴۰ درصد زبان اقلیت) را اجباری کرد، موضوع اعتراض‌های گسترده‌ای در سال‌های ۲۰۰۳–۲۰۰۴ بود. با اصلاحات قانونی ۲۰۱۸ در قوانین «آموزش»، «آموزش عمومی» و «دانشگاه‌ها»، آموزش در تمام مراحل — از جمله در مؤسسات خصوصی و دانشگاه‌ها — به زبان لتونیایی منتقل شد. برای زبان‌های اقلیت‌های قومی، چارچوبی تعریف شد که حداقل ۵۰ درصد آموزش در پایه‌های اول تا ششم، ۸۰ درصد در پایه‌های هفتم تا نهم و ۱۰۰ درصد در دوره متوسطه باید به زبان لتونیایی انجام شود. بر اساس آمار وزارت خارجه لتونی در سال ۲۰۱۸، آموزش در این کشور به هفت زبان اقلیت‌های قومی در دسترس بود: روسی، بلاروسی، لهستانی، اوکراینی، لیتوانیایی، استونیایی و عبری. | ## بخش 3: آموزش در لتونی | در سال تحصیلی ۲۰۱۷–۲۰۱۸، در مدارس پایه دارای برنامه اقلیت‌های قومی ۴۹٬۳۸۰ دانش‌آموز (۲۷٫۹ درصد از مجموع ۱۷۶٬۶۷۵ نفر) و در مدارس متوسطه دارای این برنامه ۹٬۲۷۱ دانش‌آموز (۲۵٫۳ درصد از مجموع ۳۶٬۶۹۳ نفر) تحصیل می‌کردند. در ۲۳ آوریل ۲۰۲۴، دولت لتونی تغییراتی در آیین‌نامه استاندارد آموزش پایه تصویب کرد که بر اساس آن، از سال تحصیلی ۲۰۲۶–۲۰۲۷، حذف تدریج زبان روسی به عنوان زبان خارجی دوم آغاز خواهد شد. در آغاز سال ۲۰۲۴، زبان روسی به عنوان زبان خارجی دوم در نزدیک به نیمی از مدارس لتونی تدریس می‌شد. دانشگاه‌های لتونی، که تقریباً همه در ریگا واقع‌اند، بخشی از فرایند بولونا هستند. بر اساس داده‌های یونسکو در سال ۲۰۱۰، ۴٬۷۲۰ دانش‌آموز لتونیایی در آموزش دانشگاهی خارج از کشور (عمدتاً در بریتانیا، روسیه و آلمان) ثبت‌نام کرده بودند؛ در همان سال، ۱٬۷۶۰ دانشجوی خارجی (عمدتاً از روسیه، اوکراین و لیتوانی) در مؤسسات آموزش عالی لتونی تحصیل می‌کردند. در پی اصلاحات دینی در سال‌های ۱۵۲۷–۱۵۲۸، این مدرسه به یک مدرسه لوتری شهری تبدیل شد. این مؤسسه در جنگ بزرگ شمال (۱۷۱۰–۱۷۱۱) تعطیل شد اما در سال ۱۷۳۳ توسط امپراتریس آنا بازگشایی شد. در دوران کشیش یوهان کریستف بروتسه، این لیسه در سال ۱۸۰۴ به ژیمناز فرمانداری امپراتوری برای کل لیوونیا ارتقا یافت و در جریان روسی‌سازی در سال ۱۸۹۰ به نام «ژیمناز نیکولایی» تغییر نام داد. در سال ۱۷۷۴، زیر نظارت لهستان، آکادمیا پترینا را در میتاو (جلگاوای کنونی) تأسیس کرد. دولت روسیه این مؤسسه را در سال ۱۷۹۵ تصاحب کرد و در سال ۱۸۰۴ آن را به ژیمناز فرمانداری برای کل کورلند تبدیل کرد. | ## جمع‌بندی | همزمان با تأسیس جمهوری لتونی در سال ۱۹۱۹، و نیز پایه‌گذاری شدند؛ در این آکادمی اخیر، نوازنده ویولن گیدون کرمر تحصیل کرد.