موضوع مقاله: آموزش در آرژانتین | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # آموزش در آرژانتین | مقدمه: آموزش در آرژانتین مسئولیتی مشترک میان دولت ملی، استان‌ها، ناحیه فدرال و نهادهای خصوصی است. | ## بخش 1: آموزش در آرژانتین | نظام آموزشی آرژانتین از چهار سطح تشکیل می‌شود: پیش‌دبستانی (آموزش اولیه)، ابتدایی، متوسطه و عالی. این نظام بر پایه قانون آموزش ملی شماره ۲۶٫۲۰۶ استوار است که آموزش را یک کالای عمومی و حق فردی و اجتماعی تعریف می‌کند و دولت را ملزم به تضمین آن می‌سازد. بر اساس این قانون، آموزش از چهار سالگی تا پایان دوره متوسطه (۱۷ یا ۱۸ سالگی) اجباری است. آرژانتین دومین کشور آمریکای لاتین پس از اروگوئه بود که آموزش ابتدایی، متوسطه و دانشگاهی رایگان و باکیفیت را برقرار کرد. این کشور در زمینه آموزش پیشرفت‌های چشمگیری داشته‌است؛ در سال ۱۸۶۹ میلادی (۱۲۴۸ شمسی) نرخ بی‌سوادی ۸۲ درصد بود، اما بر اساس سرشماری ملی سال ۲۰۱۰ (۱۳۸۹ شمسی)، نرخ باسوادی به ۹۸٫۱ درصد رسید و نرخ بی‌سوادی به ۱٫۹ درصد کاهش یافت که دومین نرخ پایین در آمریکای لاتین است. بر اساس مطالعات یونسکو، نظام آموزشی آرژانتین با برخورداری از ویژگی‌های نهادی که از کالایی‌شدن آموزش جلوگیری می‌کنند، برابری را تضمین می‌کند. آرژانتین در زمینه دستاوردهای علمی نیز جایگاه برجسته‌ای دارد و تاکنون پنج برنده جایزه نوبل از این کشور برخاسته‌اند: برناردو هوسای، لوئیس فدریکو للویر و سزار میلستین در علوم، و کارلوس لاماس و آدولفو اسکیبل در صلح. دانشگاه بوئنوس‌آیرس بزرگ‌ترین دانشگاه کشور و یکی از ده دانشگاه برتر آمریکای لاتین به‌شمار می‌رود. در سال‌های نخست استقرار در سرزمین کنونی آرژانتین، آموزش بر عهده فرقه‌های دینی (فرانسیسکن‌ها، دومینیکن‌ها و بعدها یسوعیان) بود و بر پایه تبلیغ دین و زبان اسپانیایی اجباری استوار بود. یسوعیان اسپانیایی مدرسه سان‌فرانسیسکو (۱۵۹۱) و کالج ایمالکوله کونچسیون (۱۶۱۰) را در شهر سانتافه بنیاد نهادند. در سال ۱۶۱۳ میلادی (۹۹۲ شمسی)، دانشگاه کوردوبا به دست یسوعیان تأسیس شد که کهن‌ترین دانشگاه کشور و یکی از نخستین دانشگاه‌های آمریکاست. اخراج یسوعیان از امپراتوری اسپانیا در سال ۱۷۶۷ (۱۱۴۶ شمسی) ضربه سختی به آموزش وارد کرد، زیرا بیشتر نهادهای آموزشی آن روزگار در دست آنان بود. در دوره ریاست‌جمهوری دومینگو فوستینو سارمینتو (۱۸۶۸–۱۸۷۴ / ۱۲۴۷–۱۲۵۳ شمسی)، تأکید بر به‌روزرسانی کشور بر اساس شیوه‌های کشورهای پیشرفته آغاز شد. سارمینتو مهاجرت آموزگاران اروپایی را تشویق کرد و در سراسر کشور مدارس و کتابخانه‌های عمومی ساخت؛ برنامه‌ای که شمار دانش‌آموزان ثبت‌نام‌شده را در پایان دوره ریاست‌جمهوری او دو برابر کرد. نخستین سرشماری ملی در سال ۱۸۶۹ (۱۲۴۸ شمسی) نشان داد که ۸۲ درصد مردم بی‌سواد بودند. در سال ۱۸۸۱ میلادی (۱۲۶۰ شمسی)، در دوران ریاست‌جمهوری خولیو روکا، شورای ملی آموزش با فرمان ریاست‌جمهوری تأسیس شد و سارمینتو نخستین رئیس آن گردید. سپس در سال ۱۸۸۴ (۱۲۶۳ شمسی)، قانون ۱۴۲۰ آموزش عمومی تصویب شد که برای نخستین بار آموزش ابتدایی را اجباری، دولتی، لائیک و رایگان برای همه کودکان ۶ تا ۱۴ ساله اعلام کرد. ویژگی غیردینی این نظام که مدارس مذهبی را از صدور مدارک رسمی مستقیم محروم می‌ساخت، به روابط میان دولت آرژانتین و کلیسای کاتولیک آسیب رساند و به تعارض با سریر مقدس از طریق نونسیوی پاپی انجامید. در آغاز نخستین دوره ریاست‌جمهوری روکا، ۱۲۱۴ مدرسه دولتی وجود داشت که تا پایان دوره او به ۱۸۰۴ مدرسه رسید و شمار دانش‌آموزان ۱۱۸ درصد افزایش یافت. | ## بخش 2: آموزش در آرژانتین | سده بیستم در آستانه جشن صدساله استقلال در سال ۱۹۱۰ (۱۲۸۹ شمسی)، محتوای میهن‌پرستانه در برنامه‌های درسی تعمیق یافت تا هویت ملی یکپارچه‌ای شکل گیرد. در این چارچوب قانون لائینز به تصویب رسید که نفوذ دولت ملی بر نظام‌های آموزشی استانی را به‌صراحت مشخص کرد. این جنبش اصلاحی که در دانشگاه ملی کوردوبا آغاز شد، راه را برای نوسازی نظام دانشگاهی آرژانتین هموار کرد. در دسامبر ۱۹۴۳ (دی ۱۳۲۲ شمسی)، دیکتاتوری پدرو پابلو رامیرز آموزش دینی را در مدارس دولتی مجدداً برقرار کرد و این تصمیم در ۱۴ مارس ۱۹۴۷ (۲۳ اسفند ۱۳۲۵ شمسی) به قانون مجلس تبدیل شد. در دوران حکومت خوآن پرون (۱۹۴۶–۱۹۵۵ / ۱۳۲۵–۱۳۳۴ شمسی)، گسترش دولت رفاه به افزایش چشمگیر ثبت‌نام در مدارس انجامید. در ۲۲ نوامبر ۱۹۴۹ (اول آذر ۱۳۲۸ شمسی) با امضای فرمان شماره ۲۹٫۳۳۷، دانشگاه‌های ملی آرژانتین رایگان اعلام شدند و این تصمیم مسیر آموزش عالی آرژانتین را برای همیشه دگرگون کرد. در سال ۱۹۵۴ (۱۳۳۳ شمسی)، در چارچوب تعارض میان حکومت پرون و کلیسای کاتولیک، آموزش دینی در مدارس دولتی لغو شد. برنامه مقررات‌زدایی و خصوصی‌سازی که کارلوس منم در واکنش به بحران اجتماعی-اقتصادی سال ۱۹۸۹ (۱۳۶۸ شمسی) دنبال کرد، به تمرکززدایی از نظام آموزش متوسطه انجامید، به‌گونه‌ای که از سال ۱۹۹۲ (۱۳۷۱ شمسی) به بعد، اداره و تأمین مالی مدارس متوسطه به مسئولیت استان‌ها درآمد. هزینه‌های واقعی دولت برای آموزش از بازگشت به دموکراسی در سال ۱۹۸۳ (۱۳۶۲ شمسی) به‌طور پیوسته افزایش یافت و در سال ۲۰۰۷ (۱۳۸۶ شمسی) به بیش از ۱۴ میلیارد دلار آمریکا رسید. آرژانتین تاکنون پنج برنده جایزه نوبل داشته‌است: سه نفر در علوم — برناردو هوسای، لوئیس فدریکو للویر و سزار میلستین — و دو نفر در صلح — کارلوس لاماس و آدولفو اسکیبل. این تعداد از کشورهایی مانند ایرلند و اسپانیا که از نظر اقتصادی پیشرفته‌ترند، بیشتر است. افزون بر این، از سال ۲۰۱۰ (۱۳۸۹ شمسی)، آرژانتینی‌ها تنها آمریکای‌جنوبی‌هایی هستند که دریافت کرده‌اند. قانون آموزش ملی همچنین مقرر می‌دارد که کشور باید ۶ درصد از تولید ناخالص داخلی خود را به آموزش اختصاص دهد. در حال حاضر، نظام‌های آموزشی دولتی و خصوصی در همه سطوح در کنار هم وجود دارند و هر دو توسط دولت ملی تنظیم می‌شوند. نرخ فارغ‌التحصیلی در مقطع متوسطه به‌طور میانگین ۶۰ درصد و در مقطع دانشگاهی ۲۰ درصد است. بسیاری از مدارسی که پیش از سال ۱۹۹۵ (۱۳۷۴ شمسی) هفت سال آموزش ابتدایی ارائه می‌دادند، مجبور شدند پایه‌های هشتم و نهم را نیز بپذیرند. آموزش متوسطه در آرژانتین دو بخش دارد: سال‌های اول تا سوم برای همه مدارس مشترک است (دوره پایه) و سال‌های چهارم تا ششم (در برخی استان‌ها چهارم تا پنجم) بر اساس گرایش‌هایی مانند علوم اجتماعی، علوم طبیعی، هنر، ورزش، طراحی و غیره سازمان‌دهی شده‌است. در بسیاری از استان‌ها، نظام آموزش متوسطه همچنان به سه گروه سنتی تقسیم می‌شود: مدارس «باچیلر» (با تأکید بر علوم انسانی)، مدارس «کومرسیال» (با تمرکز بر علوم اقتصادی) و «اسکوئلاس تکنیکاس» (با تمرکز بر علوم فنی و تجربی، که معمولاً شش یا هفت سال طول می‌کشد). در دسامبر ۲۰۰۶ (آذر ۱۳۸۵ شمسی)، مجلس نمایندگان آرژانتین قانون جدید آموزش ملی را تصویب کرد که آموزش متوسطه را اجباری و حقی مسلم اعلام نمود و مدت آموزش اجباری را به ۱۲ سال افزایش داد. | ## بخش 3: آموزش در آرژانتین | سامانه‌ای از دبیرستان‌های بزرگسالان (معروف به «آثلتیکوس» یا شتاب‌یافته) نیز برای تضمین آموزش متوسطه افراد بالای ۱۸ سال وجود دارد که معمولاً ۲ یا ۳ سال برنامه فشرده را دربرمی‌گیرد. آموزش بین‌المللی بر اساس اطلاعات ژانویه ۲۰۱۵ (دی ۱۳۹۳ شمسی)، مشاوره بین‌المللی مدارس (ISC) آرژانتین را دارای ۱۶۰ مدرسه بین‌المللی فهرست کرده‌است. تعریف ISC از «مدرسه بین‌المللی» مدرسه‌ای است که برنامه درسی خود را کلاً یا جزئاً به زبان انگلیسی برای دانش‌آموزان خارج از کشورهای انگلیسی‌زبان ارائه می‌دهد. ، که در کهن‌ترین دانشگاه کشور یعنی دانشگاه ملی کوردوبا رخ داد، راه را برای نوسازی نظام دانشگاهی آرژانتین هموار کرد. آرژانتین شبکه‌ای از ۵۵ دانشگاه ملی دولتی رایگان را در سراسر کشور اداره می‌کند و ۴۹ دانشگاه خصوصی نیز فعال هستند. دانشگاه‌های خصوصی و دینی نیز فراوانند و در حدود یک‌ششم دانشجویان دوره کارشناسی را می‌پذیرند. در مجموع، بیش از ۱٫۵ میلیون دانشجو سالانه در مؤسسات آموزش عالی آرژانتین تحصیل می‌کنند. مهم‌ترین دانشگاه‌های ملی عبارت‌اند از: دانشگاه بوئنوس‌آیرس (بزرگ‌ترین، با بیش از ۲۵۰٫۰۰۰ دانشجو در سال ۲۰۱۱)، دانشگاه ملی کوردوبا (با ۱۱۰٫۰۰۰ دانشجو و یکی از کهن‌ترین‌های قاره)، دانشگاه ملی لاپلاتا (با ۹۰٫۰۰۰ دانشجو)، دانشگاه ملی روساریو (با ۷۵٫۰۰۰ دانشجو) و (با ۷۰٫۰۰۰ دانشجو). سطوح آموزش عالی به این شکل تعریف می‌شوند: مؤسسات آموزش عالی: دوره‌های ۱ تا ۵ ساله مرتبط با آموزش یا حرفه‌های فنی مانند معلمی، استادی و کاردانی. دانشگاه‌ها: آموزش ۴ تا ۷ ساله حرفه‌ای با درجه‌های گوناگون مانند کارشناسی، مهندسی، پزشکی، حقوق، ترجمه و غیره. دوره‌های تکمیلی: آموزش تخصصی و پژوهش‌محور که شامل دوره‌های تخصصی ۱۲ تا ۱۸ ماهه، کارشناسی ارشد (۲۴ تا ۳۰ ماه) و دکترا می‌شود. نظام ارزشیابی مقیاس نمره‌دهی در بیشتر مدارس ابتدایی و متوسطه آرژانتین از ۱ تا ۱۰ است: ارزشیابی آموزشینمرهنوع ۱۰ عالی، ممتاز ۹ و ۸ بسیار رضایت‌بخش ۷ و ۶ رضایت‌بخش ۵ و ۴ ناکافی (مردود) ۳، ۲، ۱ ناکافی (مردود، معروف به «آپلازو») از ابتدای سال تحصیلی ۲۰۱۹ (۱۳۹۷ شمسی)، در ۱۶ استان از ۲۴ حوزه، نمره ۶ حداقل قبولی است، در حالی که در سایر حوزه‌ها این عدد ۷ است. پوشش و کیفیت در حال حاضر، حدود ۱۱٫۴ میلیون نفر در سال ۲۰۰۵ (۱۳۸۴ شمسی) در آموزش رسمی ثبت‌نام داشتند: سطح مدارس آموزگاران ۱ دانش‌آموزان اولیه ۱۶٬۲۹۸ ۷۹٬۷۲۱ ۱٬۳۲۴٬۵۲۹ ابتدایی ۲۲٬۱۹۶ ۲۸۹٬۸۹۸ ۴٬۶۸۳٬۹۶۳ متوسطه ۲۲٬۰۸۰ ۱۳۳٬۲۲۵ ۳٬۳۷۲٬۴۱۱ حرفه‌ای ۱٬۸۷۰ ۱۵٬۷۴۷ ۵۰۹٬۱۳۴ دانشگاه ۸۵ ۱۱۷٬۳۵۹ ۱٬۵۲۷٬۳۱۰۱ شامل ۱۸۵٫۷۷۶ آموزگار طبقه‌بندی‌نشده نمی‌شود نرخ باسوادی کشور در حال حاضر ۹۹ درصد است (۲۰۱۸ / ۱۳۹۷ شمسی). بر اساس آخرین سرشماری، نرخ بی‌سوادی ۱٫۹ درصد و دومین پایین در آمریکای لاتین است. در دهه ۱۹۸۰ و ۱۹۹۰ (۱۳۶۰ و ۱۳۷۰ شمسی)، دانشگاه‌های دولتی با کاهش بودجه روبه‌رو شدند که به کاهش میانگین کیفیت آموزش انجامید. در حال حاضر تقریباً یک‌نفر از هر چهار دانش‌آموز ابتدایی و متوسطه، و یک‌نفر از هر شش دانشجوی دانشگاه، در مؤسسات خصوصی تحصیل می‌کند. میان سال‌های ۱۸۷۴ و ۱۹۲۱ (۱۲۵۳ تا ۱۳۰۰ شمسی)، ۲٫۶۲۶ آموزگار زن و تنها ۵۰۴ آموزگار مرد فارغ‌التحصیل شدند؛ نسبتی که با گذشت زمان به دلیل پایداری کلیشه‌های جنسیتی نابرابرتر نیز شد. روز معلم روز معلم در آرژانتین در ۱۱ سپتامبر (۲۰ شهریور) برگزار می‌شود و به مناسبت درگذشت دومینگو فوستینو سارمینتو در این روز است. | ## جمع‌بندی | سارمینتو که در دوران ریاست‌جمهوری خود (۱۸۶۸–۱۸۷۴ / ۱۲۴۷–۱۲۵۳ شمسی) پایه‌گذار نظام آموزش مدرن آرژانتین به‌شمار می‌رود، به گسترش مدارس و کتابخانه‌ها در سراسر کشور پرداخت.