موضوع مقاله: آشپزی تبتی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # آشپزی تبتی | مقدمه: این آشپزی بازتابی از چشم‌انداز کوهستانی و فلات‌های تبتی بوده و تحت تأثیر همسایگان خود، از جمله هند و نپال، که بسیاری از تبتی‌ها در آنجا زندگی می‌کنند، قرار دارد. | ## بخش 1: آشپزی تبتی | آشپزی تبتی به خاطر استفاده از نودل‌ها، گوشت بز، یاک، گوشت میش، دامپلینگ، پنیر (که اغلب از شیر یاک یا بز تهیه می‌شود)، کره، ماست (که همچنین از حیوانات سازگار با اقلیم تبتی تولید می‌شود) و سوپ‌ها شناخته شده است. گیاه‌خواری از قرن یازدهم توسط عالمان مذهبی مورد بحث قرار گرفته است، اما به دلیل دشواری در کشت سبزیجات و سنت‌های فرهنگی که مصرف گوشت را ترویج می‌کنند، رایج نیست. محصولات باید قادر به رشد در ارتفاعات بالا باشند، اگرچه چندین منطقه به اندازه کافی در ارتفاع پایین قرار دارند تا محصولاتی مانند برنج، پرتقال، موز و لیمو را کشت کنند. توکپا غذای اصلی شام است که شامل سبزیجات، گوشت و نودل‌های با اشکال مختلف در آبگوشت است. آشپزی تبتی به‌طور سنتی با قاشق و چنگال نقره سرو می‌شود، در حالی که دیگر آشپزی‌های هیمالیا غذا با دست خورده می‌شوند. بیرون از منطقه خودمختار تبت، آشپزی تبتی در ایالت‌های هندی لداخ، هیماچال پرادش، اوتاراکند، سیکیم، و مناطق شمالی نپال مانند مستنگ و همچنین توسط جوامع دیاسپورای تبتی مصرف می‌شود. در شهرها و روستاهای بزرگ تبتی، بسیاری از رستوران‌ها اکنون غذاهای غذای هان چینی به سبک سیچوان را سرو می‌کنند. واردات غربی و غذاهای ترکیبی، مانند یاک سرخ شده و سیب‌زمینی سرخ‌کرده نیز محبوب هستند. با این حال، بسیاری از رستوران‌های کوچک که غذاهای سنتی تبتی را سرو می‌کنند، در شهر و روستا همچنان وجود دارند. فرهنگ غذایی ظروف آشپزی تبتی‌ها از قابلمه‌ها، تابه‌ها، قوطی‌ها، بخارپزها و جعبه‌هایی از مواد مختلف استفاده می‌کنند. زنان تبتی ظروف چوبی بزرگی را حمل می‌کنند که می‌تواند تا ۲۵ لیتر آب را در خود جای دهد و روزی یک بار برای آوردن آب استفاده می‌شود. پس از بازگشت به خانه، آن‌ها آب را در قوطی‌های مسی داخلی می‌ریزند که بیش از ۱۰۰ لیتر ظرفیت دارند. به‌طور سنتی، تابه‌ها به ندرت استفاده می‌شدند، اما به‌طور فزاینده‌ای محبوب می‌شوند. تبتی‌ها از سبدهای بافته شده با دقت و درب‌های هم‌خوان برای نگهداری میوه‌های خشک، برنج و شکر استفاده می‌کنند. ظروف غذاخوری ظروف غذاخوری تبتی به‌طور سنتی از چوب ساخته می‌شوند، اما گاهی از خاک رس لاکی نیز استفاده می‌شود. کسانی که توانایی مالی داشتند، کاسه‌های چینی با کیفیت بالا را از جاهای دیگر خریداری می‌کردند. در زمان‌های مدرن‌تر، انواع دیگر چینی از چین یا جاهای دیگر مورد استفاده قرار می‌گیرد. افراد فقیر و کودکان آن‌ها را به دور گردن خود می‌آویختند تا دسترسی آسان و همیشگی به آن داشته باشند. تبتی‌ها همچنین از کاسه‌های سوپ کوچک استفاده می‌کنند، در حالی که ثروتمندان از کاسه‌های طلا و نقره استفاده می‌کردند. آن‌ها دارای سطحی صاف، الگوی دانه‌ای چشم‌گیر و شکلی متعادل هستند که به ترکیب چوب خام مربوط می‌شود. | ## بخش 2: آشپزی تبتی | فنجان‌های مجلل معمولاً دارای لایه‌ای از نقره درون خود هستند که برای تمیز کردن آسان‌تر طراحی شده‌اند. اشراف و لاماهای عالی از پایه‌ها و درپوش‌هایی استفاده می‌کردند که با موتیف‌های اسطوره‌ای به دقت تزئین شده بودند. گرانبهاترین فنجان‌ها که از استان‌های دیگر ارسال می‌شوند، از یاقوت سفید ساخته شده‌اند و هیچ دسته‌ای ندارند. بهترین فنجان‌های چای از فلز یا نقره ساخته می‌شوند که فقط برای مهمانان و در روزهای جشن استفاده می‌شوند. قوری‌ها معمولاً از چوب یا خاک رس ساخته می‌شوند، در حالی که قوری‌های بهتر از فلزات با تزئینات مجلل مانند مس یا برنج ساخته می‌شوند. یک همزن در سوراخ بالای دانگمو قرار می‌گیرد و با ۱۵–۲۰ حرکت عمودی، چای کره‌ای امولسیون می‌شود. آن‌ها برای خود غذا می‌پزند و با دعا کردن برای کشاورزان و کوچ‌نشینان یا انجام مراسم برای رفاه خانواده‌ها، پول جمع‌آوری می‌کنند. راهب‌های تازه‌کار از بین ردیف‌ها عبور کرده و چای را از قوری‌های با تزئینات غنی می‌ریزند. آداب معاشرت دوستی، مهمان‌نوازی، سخاوت و عددم خودخواهی که از اصول بوداگرایی تبتی نشأت می‌گیرد، پایه‌های آداب و رسوم محلی هستند. رفتارهایی که خودمحور یا خودخواهانه باشند، نامناسب تلقی می‌شوند و کمک به دیگران ایده‌آل محسوب می‌شود. این باورها با اعتقاد به کارما - که هر چیزی که در زندگی اتفاق می‌افتد، منبعی در اعمال انجام شده در گذشته دارد - ترکیب می‌شود و به آن‌ها کمک می‌کند تا از دست دادن، بیماری یا بدبختی‌های بزرگ را به راحتی پردازش کنند، زیرا بر این باورند که این امر آن‌ها را از تأثیرات اعمال گذشته رها می‌کند. هنگام ورود، مهمان یک خاتا - یک شال ابریشمی سفید - دریافت می‌کند که نماد شادی برای بازدید و احترام به مهمان است. پس از ورود، راحتی و آسایش مهمان به هر نحوی مورد توجه قرار می‌گیرد، از جمله در پخت و پز. ممکن است به مهمان چای پیشنهاد شود، اما به جای پذیرش فوری، انتظار می‌رود که مهمان به‌طور مودبانه رد کند - مهمان نیز باید نمونه باشد. میزبان فنجان را با دو دست می‌ریزد و به عنوان نشانه‌ای از احترام به مهمان می‌دهد. اگر مهمان فنجان را پر بگذارد بدون اینکه بنوشد، این به عنوان علامتی از رضایت تلقی می‌شود. بدون اینکه سؤالی شود، فنجان برداشته می‌شود و معمولاً به مهمان چانگ (آبجو جو) پیشنهاد می‌شود. در میز، انتظار می‌رود که افراد به صورت چهارزانو بنشینند و کشیدن پاها نامناسب تلقی می‌شود. اگر به مهمان وعده غذایی پیشنهاد شود، او ممکن است در ابتدا به‌طور مودبانه رد کند. جیورما - سوسیس خونی که با خون یاک یا گوسفند و آرد جو برشته یا برنج به عنوان پرکننده تهیه می‌شود. | ## بخش 3: آشپزی تبتی | سوخام بکس - خمیری سرخ‌شده که با کره و گوشت چرخ‌کرده تهیه می‌شود و گفته می‌شود که مورد علاقه دالایی لاما و پانچن لاما است. ماسان - شیرینی که با تساما، پنیر خشک مکعبی یا پنیر مایع، کره یاک، شکر قهوه‌ای و آب تهیه می‌شود. شوگو مومو - نوعی مومو که با سیب‌زمینی له‌شده و خمیر تهیه می‌شود، به شکل توپک‌ها با پرکننده گوشت چرخ‌کرده، که با خرده نان سرو می‌شود. نان و غذاهای خمیر سرخ شده پاپزا موگو - توپ‌های خمیر با کره ذوب شده، شکر قهوه ای و پنیر کشک خشک. سوپ‌ها د-توک - نوعی فرنی که شامل عصاره یاک یا گوسفند به همراه برنج و انواع مختلف پنیرهای تبتی است. تسام-توک - نوعی فرنی که از عصاره یاک یا گوسفند و آرد جو برشته به همراه انواع مختلف پنیرهای تبتی تهیه می‌شود. غذاهای شیرین دای-سی - یک دسر شیرین تبتی که با برنج پخته شده در کره بدون نمک و مخلوط با کشمش، دروما (ریشه‌ای به شکل کدو) و خرما و آجیل تهیه می‌شود. خاپسی - بیسکویت‌ها یا کلوچه‌های تبتی که سرخ شده و در جشن‌هایی مانند سال نو تبتی یا عروسی‌ها تهیه می‌شوند. برخی با شکر پودر شده تزئین می‌شوند در حالی که شکل‌های دیگری مانند خاپسی‌های به شکل گوش الاغ برای تزئین استفاده می‌شوند. انواع مختلفی از پنیرها وجود دارد که شامل پنیرهای نرم مشابه پنیر کاتیج که از دوغ تهیه می‌شوند و به آن چورا لوانپا (یا سر) گفته می‌شود.غذا در زندگی تبتی، نوشته رینجینگ دورفه، صفحات ۹۳، ۹۶ پنیر سخت به نام چورا کامپو شناخته می‌شود. پنیر بسیار سخت، که از ماست جامد شده تهیه می‌شود، چهورپی نامیده شدهو در سیکیم و نپال نیز یافت می‌شود. نوع دیگری از پنیر به نام شوشا یا چورول وجود دارد که طعمی شبیه به لیمبورگر دارد و نیز خورده می‌شود. به دلیل محتوای بالای کره‌اش، این نوشیدنی در شرایط جوی و جغرافیایی شدید فلات تبتی ایده‌آل است. چای ادویه‌دار در میان تبعیدی‌هایی که در هند و نپال زندگی می‌کنند بسیار محبوب است. این نوع چای تقریباً در تبت ناشناخته است و به احتمال زیاد از فرهنگ هندی اقتباس شده است. نوشیدنی‌های الکلی به‌طور سنتی، بودیسم تبتی مصرف نوشیدنی‌های الکلی را ممنوع می‌کرد. نوشیدنی‌های الکلی عبارتند از: آبجو چانگ، آبجوی است که معمولاً از جو تهیه می‌شود پیجوپو، شراب برنج آرا، الکل غلات مقطر یا تخمیر شده تونگبا، یک نوشیدنی الکلی مبتنی بر ارزن مواد تشکیل دهنده جو از قرن پنجم میلادی به عنوان یک غذای اصلی شناخته شده است. این غله به یک محصول آردی به نام تساپا تبدیل می‌شود که هنوز هم به عنوان یک غذای اصلی محسوب می‌شود. | ## جمع‌بندی | آرد را تفت می‌دهند و با کره و چای کره‌ای مخلوط می‌کنند تا خمیری سفت درست شود که به صورت توپ‌های کوچک خورده می‌شود.