aria-haman/haman-fa-wikipedia-articles-186k huggingface dataset:
موضوع مقاله: جنگ داخلی سوم انگلستان | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # جنگ داخلی سوم انگلستان | مقدمه: جنگ انگلیسی–اسکاتلندی (۱۶۵۰ تا ۱۶۵۲) (به انگلیسی: Anglo-Scottish war)، که با نام «جنگ داخلی سوم» نیز شناخته می‌شود، واپسین درگیری در مجموعه‌ی «جنگ‌های سه پادشاهی» و رشته‌ای از نبردهای مسلحانه و کشمکش‌های سیاسی میان ائتلاف‌های متغیرِ گروه‌های مذهبی و سیاسی در انگلستان، اسکاتلند و ایرلند بود. | ## بخش 1: جنگ داخلی سوم انگلستان | تهاجم ۱۶۵۰ انگلستان به اسکاتلند، حمله‌ای پیش‌دستانه از سوی «ارتش مدل نوین» (New Model Army) دولت جمهوری‌خواه انگلستان بود که با هدف جلوگیری از خطر حمله‌ی چارلز دوم به انگلستان در رأسِ سپاهی اسکاتلندی، صورت گرفت. جنگ‌های داخلی اول و دوم انگلستان، که طی آن سلطنت‌طلبانِ وفادار به چارلز یکم برای تسلط بر کشور با پارلمان‌گرایان جنگیدند، میان سال‌های ۱۶۴۲ تا ۱۶۴۸ رخ داد. هنگامی که سلطنت‌طلبان برای بار دوم شکست خوردند، دولت انگلستان که از دو‌رویی و نیرنگ چارلز یکم در جریان مذاکرات خشمگین بود، دادگاه عالی‌ای تشکیل داد که او را به خیانت محکوم کرد و در ۳۰ ژانویهٔ ۱۶۴۹ اعدام نمود. در آن زمان، انگلستان و اسکاتلند دو پادشاهی مستقل بودند که تنها از طریق اتحاد شخصی (Personal Union) به یکدیگر پیوند داشتند − چارلز یکم به‌صورت جداگانه پادشاه هر دو کشور بود. اسکاتلندی‌ها در جنگ داخلی اول انگلستان از پارلمان‌گرایان انگلیسی حمایت کردند، اما در جنگ داخلی دوم، به یاری چارلز یکم سپاهی به خاک انگلستان فرستادند. | ## بخش 2: جنگ داخلی سوم انگلستان | پارلمان اسکاتلند که پیش از اعدام چارلز مورد مشورت قرار نگرفته بود، پسر او، چارلز دوم، را پادشاه بریتانیا اعلام کرد. رهبران دولت جمهوری‌خواه انگلستان احساس خطر کردند و در ۲۲ ژوئیه، ارتش مدل نوین به فرماندهی الیور کرامول به اسکاتلند یورش برد. پس از یک ماه جابه‌جایی و مانور، کرامول در شب سوم سپتامبر ارتش خود را از دانبار (Dunbar) بیرون آورد و با حمله‌ای غافلگیرانه، اسکاتلندی‌ها را سخت شکست داد. انگلیسی‌ها جنوب اسکاتلند را در اختیار گرفتند، اما نتوانستند از استرلینگ فراتر روند. چارلز دوم، که بر این باور بود تنها گزینه‌ی دیگرش تسلیم شدن است، در ماه اوت به انگلستان یورش برد. | ## بخش 3: جنگ داخلی سوم انگلستان | کرامول او را دنبال کرد، اما تنها شمار اندکی از انگلیسی‌ها به آرمان سلطنت‌طلبان پیوستند و در عوض، انگلستان ارتشی بزرگ گرد آورد. کرامول در سوم سپتامبر در ووستر (Worcester) اسکاتلندی‌ها را که به‌شدت از نظر شمار نیرو کمتر بودند، در نبردی قاطعانه شکست داد و این واقعه پایان جنگ‌های سه پادشاهی را رقم زد. این پیروزی نشان داد که مردم انگلستان حاضرند برای دفاع از جمهوری بجنگند و در عمل نیز توان انجام آن را دارند، و همین امر جایگاه دولت جدید را تقویت کرد. | ## جمع‌بندی | پس از مرگ او در ۱۶۵۸، نزاع‌های سیاسی ادامه یافت و سرانجام چارلز دوم در ۲۳ آوریل ۱۶۶۱، دوازده سال پس از تاج‌گذاری‌اش از سوی اسکاتلندی‌ها، در انگلستان نیز تاج‌گذاری کرد.
موضوع مقاله: جنگ اسقف‌ها | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # جنگ اسقف‌ها | مقدمه: جنگ اسقف‌ها یا جنگ‌های اسقف‌ها (به انگلیسی: Bishops' Wars) دو نبرد جداگانه بودند که در سال‌های ۱۶۳۹ و ۱۶۴۰ میان اسکاتلند و انگلستان روی داد و در آن، سلطنت‌طلبان اسکاتلندی با انگلستان هم‌پیمان بودند. | ## بخش 1: جنگ اسقف‌ها | این دو نبرد، نخستین مرحله از مجموعهٔ «جنگ‌های سه پادشاهی» بودند که بعدها جنگ داخلی اول و دوم انگلستان، جنگ‌های کنفدراسیون ایرلند (۱۶۴۱ تا ۱۶۵۳) و جنگ انگلیسی-اسکاتلندی ۱۶۵۲–۱۶۵۰ که با نام جنگ داخلی سوم هم شناخته می‌شود، را نیز دربرگرفت. در سال ۱۶۳۷، چارلز یکم که آن زمان پادشاه هر دو کشور اسکاتلند و انگلستان بود، تغییراتی در آیین‌های دینی کلیسای اسکاتلند اعمال کرد. این اصلاحات با مخالفت شدید بسیاری از اسکاتلندی‌ها روبه‌رو شد که در سال ۱۶۳۸ «میثاق ملی» را امضا کردند و به نام میثاق‌گرایان یا کووِنانترها شناخته شدند. مجمع عمومی کلیسای اسکاتلند سپس اسقف‌ها را از کلیسا اخراج کرد و بدین‌ترتیب، یک مناقشهٔ مذهبی به نبردی برای برتری سیاسی تبدیل شد. | ## بخش 2: جنگ اسقف‌ها | دولت تازهٔ کوونانترها برای جلوگیری از به‌کارگیری زور از سوی چارلز در جهت بازگرداندن اقتدارش، ارتشی تشکیل داد. جنگ نخستِ اسقف‌ها در آغاز سال ۱۶۳۹ آغاز شد، زمانی که در شمال‌شرق اسکاتلند درگیری‌های پراکنده‌ای میان کوونانترها و سلطنت‌طلبان اسکاتلندی رخ داد. در ژوئن همان سال، ارتش‌های انگلیس و اسکاتلند در نزدیکی شهر برویک‌آپان‌تویید صف‌آرایی کردند، اما بدون جنگ و پس از دستیابی به پیمانی موقت، عقب‌نشینی کردند. مفاد این صلح شامل فراخوانِ مجمع عمومی جدید کلیسا و پارلمان اسکاتلند بود؛ اقدامی که چارلز امیدوار بود تصمیمات قبلی آن دو نهاد را لغو کند. | ## بخش 3: جنگ اسقف‌ها | در سال ۱۶۴۰، در آنچه «جنگ دوم اسقف‌ها» نام گرفت، اسکاتلندی‌ها به شمال انگلستان یورش بردند و پس از پیروزی در نبرد نیوبِرن، بخش‌هایی از آن را اشغال کردند. طبق پیمان موقتی ریپون، کوونانترها تا زمان دستیابی به توافق نهایی در مناطق اشغالی باقی ماندند، و چارلز پذیرفت هزینه‌های آنان را بپردازد. برای گردآوری این پول و تصویب رسمی معاهده، او ناچار شد پارلمان انگلستان را دوباره فراخواند. | ## جمع‌بندی | اما اختلافات سیاسی میان چارلز و پارلمان جدید انگلستان چنان بالا گرفت که در اوت ۱۶۴۲ به شعله‌ور شدن جنگ داخلی اول انگلستان انجامید.
موضوع مقاله: شورش ۱۶۴۱ ایرلند | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شورش ۱۶۴۱ ایرلند | مقدمه: خواسته‌های آنان شامل پایان دادن به تبعیض‌های ضدکاتولیکی، افزایش خودگردانی ایرلند و بازگرداندن زمین‌های مصادره‌شدهٔ کاتولیک‌ها بود. | ## بخش 1: شورش ۱۶۴۱ ایرلند | این شورش در ابتدا به‌عنوان یک کودتای سریع برای به‌دست گرفتن کنترل دولت مرکزیِ پروتستان‌محور طرح‌ریزی شده بود، اما در نهایت به سلسله‌جنگ‌های موسوم به جنگ‌های کنفدراسیون ایرلند (۱۶۴۱–۱۶۵۳) انجامید که بخشی از درگیری‌های گسترده‌ترِ جنگ‌های سه پادشاهی بود. با وجود شکست شورشیان در تصرف قلعهٔ دوبلین، نیروهای تحت فرمان فیلیم اُنیل به‌سرعت بخش اعظم ناحیهٔ اولستر را، که مرکز تازه‌ترین مصادره‌های زمین بود، در اختیار گرفتند. اُنیل سپس اعلامیه‌ی دانگانون را منتشر کرد ــ متنی جعلی که در آن ادعا می‌شد چارلز یکمِ انگلستان او را مأمور کرده است تا ایرلند را از مخالفان پادشاه در انگلستان و اسکاتلند حفظ کند. در نتیجه، بسیاری از کاتولیک‌های آنگلو-ایرلندیِ سلطنت‌طلب به شورش پیوستند و قیام در سراسر ایرلند گسترش یافت. | ## بخش 2: شورش ۱۶۴۱ ایرلند | در ماه نوامبر، شورشیان شهر دروهدا را محاصره کردند و نیروهای دولتی را در نبرد جولیانزتاون شکست دادند. به‌ویژه در منطقهٔ اولستر، هزاران مهاجر پروتستان از خانه‌هایشان رانده یا قتل‌عام شدند و در مقابل، کاتولیک‌ها نیز در حملات تلافی‌جویانه کشته شدند. تا آوریل ۱۶۴۲، نیروهای سلطنت‌طلب که به شورش پیوسته بودند، کنترل دوبلین، کورک و مناطق وسیع پیرامون آن‌ها را در دست داشتند، در حالی‌که بیشتر بخش‌های اولستر در اشغال ارتش اسکاتلندیِ «کوونانترها» و شبه‌نظامیان پروتستان محلی بود. او در سال ۱۶۴۲ به کنفدراسیون کاتولیک ایرلند پیوست و در جنگ‌های سه پادشاهی جنگید. | ## بخش 3: شورش ۱۶۴۱ ایرلند | در مه ۱۶۴۲، اسقف‌های کاتولیک ایرلند در شهر کیلکنی گرد آمدند و شورش را «جنگی عادلانه» اعلام کردند. آنان همراه با شماری از اشراف کاتولیک، دولتی جایگزین با نام کنفدراسیون ایرلند تشکیل دادند. | ## جمع‌بندی | در ده سال بعد، این کنفدراسیون درگیر جنگی سه‌جانبه با سلطنت‌طلبان ایرلندی، کوونانترهای اسکاتلندی، و پارلمان‌گرایان انگلیسی بود.
موضوع مقاله: حرمت زندگی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # حرمت زندگی | مقدمه: در دین و فلسفه اخلاق، حرمت زندگی، که گاهی اوقات به عنوان تقدس زندگی توصیف می‌شود، یک اصل حفاظت ضمنی در مورد جنبه‌هایی از زندگی ذی‌شعور بودن است که مقدس، پاک یا دارای چنان ارزشی هستند که نباید مورد تعرض قرار گیرند. | ## بخش 1: حرمت زندگی | این اصل می‌تواند در مورد انسان‌ها، حیوانات یا (در عمل آهیمسا) حتی موجودات ریز و میکروسکوپی نیز اعمال شود. در مسیحیت عبارت حرمت زندگی به این ایده اشاره دارد که انسان‌ها مقدس، پاک و ارزشمند هستند، زیرا زندگی هر انسانی در نهایت به خدا تعلق دارد. اگرچه این عبارت در درجه اول در قرن نوزدهم در گفتمان پروتستان استفاده می‌شد، اما از جنگ جهانی دوم این عبارت در الهیات اخلاقی کاتولیک و پس از رو در برابر وید، در خطابه اخلاقی مسیحیت انجیلی نیز به کار رفته است. تقدس مطلق زندگی، که اغلب در تضاد با ارزش‌گذاری بر کیفیت زندگی قرار می‌گیرد، اساس تمام آموزه‌های کاتولیک در مورد فرمان پنجم (تو نباید بکشی) از ده فرمان است. در یهودیت پیکواچ نفش به فرد یهودی اجازه می‌دهد تا تمامی قوانین و آیین‌های دیگر یهودی را برای حفظ جان انسان کنار بگذارد. | ## بخش 2: حرمت زندگی | این قاعده هم شامل نجات جان یهودیان می‌شود و هم نجات جان غیر یهودیان را در بر می‌گیرد. تمام شاخه‌های یهودیت اجازه سقط جنین را برای نجات جان مادر می‌دهند، اما در مورد سایر شرایطی که ممکن است سقط جنین مجاز باشد، اجماع مشترکی وجود ندارد. از آن‌جا که جنین به عنوان بخشی از بدن مادر تلقی می‌شود و نه به عنوان یک انسان مستقل، این دیدگاه اغلب به عنوان مبنایی برای مجاز دانستن سقط جنین از سوی یهودیان ذکر می‌شود. در اسلام اسلام همه انواع حیات را مقدس می‌داند، اما جایگاه انسان را بالاتر از سایر موجودات زنده قرار می‌دهد. قرآن هرگز به صراحت به سقط جنین اشاره نمی‌کند، اما آموزه‌های دیگری را می‌توان در این مورد به کار برد. | ## بخش 3: حرمت زندگی | پس از حلول روح، همه مکاتب اسلامی سقط جنین را برای نجات جان مادر و در صورت مرگ داخل رحمی (سقط جنین) مجاز می‌دانند، اما به دلایل اندک دیگری. با این حال، جنبش رو به رشدی برای مجاز کردن سقط جنین برای جنین‌های ناقص‌الخلقه که مرگ آنها اندکی پس از تولد اجتناب‌ناپذیر است، وجود دارد. ناتوانی در تأمین هزینه جنین عموماً به عنوان یک دلیل قابل قبول رد می‌شود، اما برخی از مکاتب فکری در این مورد ملایم‌تر هستند. | ## جمع‌بندی | در ادیان شرقی در اندیشه غربی، قداست حیات معمولاً فقط به گونه انسانی اختصاص داده می‌شود (انسان‌محوری که گاه سلطه‌گرایی نیز نامیده می‌شود)، و این نگرش تفاوت چشمگیری با بسیاری از مکاتب فلسفی شرقی دارد که اغلب تمامی حیات حیوانی را مقدس می‌دانند—در برخی موارد تا آن‌جا که، برای نمونه، پیروان آیین جَین با خود برس‌هایی حمل می‌کنند تا حشرات را از مسیر خود کنار بزنند و مبادا به‌طور ناخواسته بر آن‌ها پا بگذارند.
موضوع مقاله: فرهنگ زندگی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # فرهنگ زندگی | مقدمه: فرهنگ زندگی، شیوه‌ای از زندگی را توصیف می‌کند که مبتنی بر این باور است که زندگی انسان از زمان لقاح آغاز می‌شود و در تمام مراحل از لقاح تا مرگ طبیعی مقدس است. | ## بخش 1: فرهنگ زندگی | این فرهنگ با سقط جنین، اتانازی، مجازات اعدام، مطالعات و داروهای مربوط به سلول‌های بنیادی جنینی و پیشگیری از بارداری مخالف است، زیرا آنها را نابودکننده زندگی می‌دانند. این اصطلاح در الهیات اخلاقی، به ویژه کلیسای کاتولیک، ریشه دارد و مورد حمایت پاپ ژان پل دوم قرار گرفته است. این اصطلاح به‌طور گسترده توسط رهبران مذهبی در مسیحیت انجیلی نیز مورد استفاده قرار گرفته است. در ایالات متحده، سیاستمداران سکولار مانند جورج دبلیو بوش نیز از این عبارت استفاده کرده‌اند. | ## بخش 2: فرهنگ زندگی | در سال ۲۰۰۴، حزب جمهوری‌خواه بخشی را در برنامه خود برای «ترویج فرهنگ زندگی» گنجاند. کلیسای کاتولیک مسائلی که در فرهنگ زندگی گنجانده شده‌اند ترویج مخالفت با عشق و نیکوکاری آگاپه سقط جنین جنگ‌های ناعادلانه مجازات اعدام قتل و خودکشی مادر بودن، پدر بودن، ازدواج، پاکدامنی، وفاداری فضیلت پیشگیری از بارداری عقیم سازی انسان اهدای عضو اتانازی شبیه‌سازی انسان تحقیقات سلول‌های بنیادی بزرگسالان تحقیقات سلول‌های بنیادی جنینی و جنین اصطلاح «فرهنگ حیات» در دهه ۱۹۹۰ میلادی توسط پاپ ژان پل دوم وارد زبان رایج شد. او این واژه را نخست در فرمان پاپی سال ۱۹۹۱ با عنوان «سنتسی‌موس آنوس» به کار برد و سپس در فرمان پاپی سال ۱۹۹۵ با عنوان «اوانجلیوم ویتائه» (به معنای «بشارت زندگی») به‌طور کامل‌تر آن را بسط داد. پاپ در این بخشنامه خاطرنشان کرد که حتی کسانی که کاتولیک نبودند «می‌توانند ارزش ذاتی زندگی انسان را درک کنند.» او همچنین «به نام خدا، درخواستی فوری خطاب به تک تک افراد صادر کرد: به زندگی، زندگی هر انسانی، احترام بگذارید، از آن محافظت کنید، دوست داشته باشید و به آن خدمت کنید! | ## بخش 3: فرهنگ زندگی | تنها در این مسیر، عدالت، توسعه، آزادی واقعی، صلح و خوشبختی را خواهید یافت!» ژان پل این را به آموزه‌های کاتولیک مرتبط دانست که معتقدند هر شخصی به صورت و شباهت خدا آفریده شده و مورد محبت عمیق خداوند است. بنابراین، کلیسا باید فرهنگی از زندگی بسازد که به هر شخص به عنوان یک شخص ارزش قائل شود، نه به خاطر آنچه که دارد، انجام می‌دهد یا تولید می‌کند. همچنین باید از زندگی هر انسانی، به ویژه آنهایی که در معرض تهدید یا ضعف هستند، محافظت کند. این دکترین در آموزه‌های اولیه کلیسا مانند بخشنامه پاپ پل ششم در سال ۱۹۶۸ با عنوان «زندگی انسانی»، که موضع کلیسا را در دفاع از زندگی از زمان لقاح تا مرگ طبیعی بیان می‌کرد، و روش‌های پزشکی آسیب‌رسان به جنین متولد نشده را که کلیسا آن را فردی با حق غیرقابل نقض زندگی می‌داند، رد می‌کرد، پایه‌گذاری شده بود. | ## جمع‌بندی | [ نیازمند منبع ] پس از انتشار فرمان پاپی «اوانجلیوم ویتائه»، طرفداران فرهنگ حیات در ایالات متحده بنیاد «فرهنگ حیات» را بنیان‌گذاری کردند تا مفاهیم نهفته در این فرمان را ترویج دهند.
موضوع مقاله: کنفدراسیون ایرلند | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کنفدراسیون ایرلند | مقدمه: این کنفدراسیون به‌دست اشراف، مالکان زمین، روحانیون و فرماندهان نظامیِ کاتولیک، پس از شورش ایرلند در ۱۶۴۱ تشکیل شد و تا دو‌سوم از خاک ایرلند را از پایتخت خود شهر کیلکنی (Kilkenny) تحت کنترل داشت. | ## بخش 1: کنفدراسیون ایرلند | هدف آنان پایان دادن به تبعیض‌های ضدکاتولیکی در چارچوب پادشاهی ایرلند و دستیابی به خودگردانی بیشتر بود؛ بسیاری نیز خواهان لغو طرح‌های مهاجرنشینی در ایرلند(plantations) بودند که زمین‌های ایرلندی‌ها را به مهاجران انگلیسی و اسکاتلندی واگذار کرده بود. بیشترِ اعضای کنفدراسیون وفاداری خود را به چارلز یکمِ انگلستان اعلام کردند، با این باور که در صورت یاری به او برای شکست مخالفانش در جنگ‌های سه پادشاهی، می‌توانند به توافقی پایدار دست یابند. سفیرانی از سوی کنفدراسیون در فرانسه، اسپانیا و ایالات پاپی منصوب شدند و این دولت‌ها آنان را به رسمیت شناختند و برایشان پول و سلاح فرستادند. | ## بخش 2: کنفدراسیون ایرلند | چارلز یکم مذاکرات محرمانه‌ای را مجاز دانست که در سپتامبر ۱۶۴۳ به آتش‌بس میان کنفدراسیون و سلطنت‌طلبان انجامید و زمینه‌ساز گفت‌وگوهای بعدی شد، هرچند بیشتر آن‌ها بی‌نتیجه ماند. در ۱۶۴۴، نیرویی از ارتش کنفدراسیون به اسکاتلند اعزام شد تا از سلطنت‌طلبان آن‌جا حمایت کند. هم‌زمان، کنفدراسیون به نبرد با پارلمان‌گرایان در ایرلند ادامه داد و در نبرد بن‌برب (Benburb)، ارتش کوونانترها را به‌طور قاطع شکست داد. | ## بخش 3: کنفدراسیون ایرلند | این شکست‌ها آنان را واداشت تا با سلطنت‌طلبان پیمان ببندند، اما همین اتحاد موجب شکاف‌های داخلی شد و توان مقاومت‌شان در برابر یورش پارلمان‌گرایان را تضعیف کرد. در اوت ۱۶۴۹، ارتشی بزرگ از پارلمان‌گرایان انگلیسی به فرماندهی الیور کرامول به ایرلند حمله کرد. | ## جمع‌بندی | تا مه ۱۶۵۲، اتحاد کنفدراسیون–سلطنت‌طلب به‌کلی شکست خورد، گرچه گروه‌هایی از سربازان کنفدراسیون تا یک سال دیگر نیز به جنگ چریکی ادامه دادند.
موضوع مقاله: جنگ‌های کنفدراسیون ایرلند | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # جنگ‌های کنفدراسیون ایرلند | مقدمه: این جنگ‌ها صحنه‌ی ایرلندیِ جنگ‌های سه پادشاهی بودند ــ مجموعه‌ای از جنگ‌های داخلی در ایرلند، انگلستان و اسکاتلند، که همگی در آن زمان تحت سلطه‌ی چارلز یکم قرار داشتند. | ## بخش 1: جنگ‌های کنفدراسیون ایرلند | این درگیری‌ها حدود ۲۰۰ هزار کشته بر جای گذاشتند که بخشی از آنان در نبردها و بخش دیگر بر اثر قحطی و بیماری‌های ناشی از جنگ جان باختند. آغاز این جنگ‌ها به شورش ایرلند در سال ۱۶۴۱ بازمی‌گردد، زمانی که کاتولیک‌های بومی کوشیدند اداره‌ی قلعه‌ی دوبلین را به دست گیرند. آنان همچنین می‌خواستند از تهاجم پروتستان‌های ضدکاتولیکِ پارلمان‌گرای انگلیسی و پیمان‌داران اسکاتلندی که از فرمان پادشاه سرپیچی کرده بودند جلوگیری کنند. شورش به‌سرعت به درگیری قومی میان کاتولیک‌های ایرلندی از یک‌سو و مهاجران پروتستان انگلیسی و اسکاتلندی از سوی دیگر تبدیل شد. اختلاف بر سر نحوه‌ی برخورد با شورش در ایرلند، یکی از عواملی بود که به آغاز جنگ داخلی انگلستان در میانه‌ی سال ۱۶۴۲ انجامید. | ## بخش 2: جنگ‌های کنفدراسیون ایرلند | پادشاه در ادامه مذاکرات محرمانه‌ای با کنفدراسیون را مجاز دانست که در سپتامبر ۱۶۴۳ به آتش‌بس کنفدراسیون–سلطنت‌طلبان و گفت‌وگوهای بعدی انجامید. در ۱۶۴۴، سپاهی از کنفدراسیون به اسکاتلند اعزام شد تا به سلطنت‌طلبان آنجا یاری رساند. کنفدراسیون همچنان با پارلمان‌گرایان در ایرلند می‌جنگید و در نبرد بنبِرب (Benburb)، کوونانترهای اسکاتلندی را به‌طور قاطع شکست داد. این شکست‌ها آنان را واداشت تا با سلطنت‌طلبان پیمان ببندند، اما این اتحاد باعث شکاف‌های داخلی شد و آمادگی‌شان برای مقاومت در برابر تهاجم پارلمان‌گرایان را تضعیف کرد. در اوت ۱۶۴۹، ارتشی بزرگ از پارلمان‌گرایان انگلیسی به فرماندهی الیور کرامول به ایرلند یورش برد. | ## بخش 3: جنگ‌های کنفدراسیون ایرلند | نیروهای او بسیاری از شهرهای تحت کنترل اتحاد کنفدراسیون–سلطنت‌طلب را محاصره و تصرف کردند. ارتش کرامول پس از فتح دروهدا (Drogheda) و وکسفورد، شمار زیادی از سربازان و غیرنظامیان را قتل‌عام کرد. پایتخت کنفدراسیون، کیلکنی، در مارس ۱۶۵۰ سقوط کرد و با تسخیر گالوِی (Galway) در مه ۱۶۵۲، اتحاد کنفدراسیون–سلطنت‌طلب سرانجام از میان رفت. این دوره با کشتار گسترده‌ی غیرنظامیان، سوزاندن محصولات غذایی از سوی ارتش انگلیس، و شیوع طاعون خیارکی همراه بود. پس از پایان جنگ، ایرلند به‌طور کامل توسط جمهوری مشترک‌المنافع انگلستان اشغال و ضمیمه شد؛ این جمهوری تا سال ۱۶۶۰ دوام آورد. | ## جمع‌بندی | در این دوره، مذهب کاتولیک سرکوب شد، بیشتر زمین‌های متعلق به کاتولیک‌ها مصادره گردید، و ده‌ها هزار شورشی ایرلندی به‌عنوان کارگر قراردادی (indentured servant) به کارائیب یا ویرجینیا فرستاده شدند یا به ارتش‌های کاتولیک در اروپا پیوستند.
موضوع مقاله: طرح‌های مهاجرنشینی در ایرلند قرون شانزدهم و هفدهم | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # طرح‌های مهاجرنشینی در ایرلند قرون شانزدهم و هفدهم | مقدمه: این طرح‌ها موجب پیدایش بسیاری از شهرها، تغییرات عظیم جمعیتی، فرهنگی و اقتصادی، دگرگونی در مالکیت زمین و سیمای طبیعی کشور، و در نهایت منجر به قرن‌ها درگیری قومی و فرقه‌ای گردیدند. | ## بخش 1: طرح‌های مهاجرنشینی در ایرلند قرون شانزدهم و هفدهم | طرح‌های مهاجرنشینی در ایرلند پیش از نخستین استعمار بریتانیایی در قاره‌ی آمریکا و هم‌زمان با مراحل آغازین آن انجام شدند. از قرن دوازدهم، پس از حمله‌ی آنگلو-نورمانی‌ها، مهاجرت محدود انگلیسی‌ها به ایرلند آغاز شده بود. تا قرن پانزدهم، کنترل مستقیم انگلیسی‌ها تنها به منطقه‌ای کوچک موسوم به «پِیل» (The Pale) در اطراف دوبلین محدود شده بود. | ## بخش 2: طرح‌های مهاجرنشینی در ایرلند قرون شانزدهم و هفدهم | نخستین طرح‌های مهاجرنشینی در دهه‌ی ۱۵۵۰، در دوران حکومت ماری یکم، در نواحی لیش (Laois) و آفیلی (Offaly) ــ که آن زمان به‌ترتیب «شهرستان ملکه» و «شهرستان پادشاه» نامیده می‌شدند ــ اجرا گردید. این طرح‌ها حول دژهای مرزی موجود سازمان یافتند اما به سبب مقاومت سرسخت قبیله‌های بومی ایرلندی تقریباً ناکام ماندند. در دهه‌ی ۱۵۷۰، طرحی خصوصی برای مهاجرنشینی شرق اولستر آغاز شد، ولی آن نیز به‌سبب درگیری با یکی از لردهای محلی ایرلند شکست خورد. | ## بخش 3: طرح‌های مهاجرنشینی در ایرلند قرون شانزدهم و هفدهم | با این حال، سکونتگاه‌ها پراکنده بودند و تعداد مهاجران کمتر از میزان مورد انتظار بود. پس از شکست شورشیان در جنگ نه‌ساله، بسیاری از لردهای شورشی اولستر از ایرلند گریختند و زمین‌هایشان مصادره شد. این طرح بزرگ‌ترین و موفق‌ترین طرح مهاجرنشینی بود و بیشتر استان اولستر را دربرمی‌گرفت. | ## جمع‌بندی | نتیجه‌ی این روند، شکل‌گیری یک جامعه‌ی پروتستان متمایز در اولستر بود که آثار فرهنگی و سیاسی آن تا سده‌های بعد باقی ماند.
موضوع مقاله: حملات هوایی اوت ۲۰۲۳ ترکیه به عراق | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # حملات هوایی اوت ۲۰۲۳ ترکیه به عراق | مقدمه: در ۲۴ اوت ۲۰۲۳، دو حمله پهپادی ترکیه در کردستان عراق منجر به کشته شدن هفت شورشی پ.ک.ک شد، این اتفاق در زمانی رخ داد که مانورهای سیاسی در جریان بود، زمانی که وزیر امور خارجه ترکیه با مقامات ارشد کرد در اربیل دیدار کرد. | ## بخش 1: حملات هوایی اوت ۲۰۲۳ ترکیه به عراق | این همزمان با تهاجم سیاسی ترکیه بود که از عراق خواسته بود پ.ک.ک را به عنوان یک سازمان تروریستی به رسمیت بشناسد. ک هماهنگی و کمین‌هایی را علیه نیروهای ترکیه انجام می‌دهند که برخی از آنها تلفات قابل توجهی به نیروهای مسلح ترکیه وارد کرده است. در پاسخ، ارتش ترکیه حملات هوایی، عمدتاً با پهپاد در عراق، برای از بین بردن گروه‌های پ.ک.ک انجام داده است که عراق آن را محکوم کرد. | ## بخش 2: حملات هوایی اوت ۲۰۲۳ ترکیه به عراق | مقامات کرد و عراقی پیوسته متهم شده‌اند که برای مهار شورش پ.ک.ک به اندازه کافی تلاش نمی‌کنند و این امر منجر به اقدامات فرامرزی ترکیه شده است. حملات دو حمله پهپادی انجام شد که در اولین حمله به یک خودرو، یک مقام پ.ک.ک و دو شورشی دیگر کشته شدند. تنها چند ساعت بعد، حمله پهپادی دیگری ۴ شورشی دیگر، از جمله دو پرسنل پزشکی را کشت. | ## بخش 3: حملات هوایی اوت ۲۰۲۳ ترکیه به عراق | پیامدها وزیر امور خارجه ترکیه، هاکان فیدان، با مقامات عراقی و کرد دیدار کرده و از آنها خواسته بود که حزب کارگران کردستان را به عنوان یک سازمان تروریستی به رسمیت بشناسند. | ## جمع‌بندی | او در دیدار با مسرور بارزانی، نخست‌وزیر اقلیم کردستان عراق، اظهار داشت: «ما این مسئله را یک بار برای همیشه در ترکیه حل کرده‌ایم.
موضوع مقاله: خوزه جری | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # خوزه جری | مقدمه: خوسه انریکه جری اوره (؛ زادهٔ ) سیاستمدار و وکیل اهل پرو است که از ۱۰ اکتبر ۲۰۲۵، پس از استیضاح و برکناری سلف خود، دینا بولوارته، به عنوان رئیس‌جمهور پرو خدمت می‌کند. | ## بخش 1: خوزه جری | پیش از تصدی ریاست‌جمهوری، جری رئیس مجلس جمهوری از ژوئیه تا اکتبر ۲۰۲۵ بود و از سال ۲۰۲۱ به عنوان نمایندهٔ لیما از حزب «ما پرو هستیم» در مجلس جمهوری عضویت داشت. او هشتمین رئیس‌جمهور پرو در کمتر از یک دهه است و در ۳۸ سالگی، سومین رئیس‌جمهور جوان و نخستین رئیس‌جمهور از نسل هزاره در پرو به‌شمار می‌رود. | ## بخش 2: خوزه جری | جری نخستین بار به عنوان جایگزین مارتین ویسکارا، که به دلیل ادعای نوبت‌شکنی برای دریافت واکسن کووید-۱۹ از کرسی خود محروم شده بود، به مجلس جمهوری انتخاب شد. در ۲۶ ژوئیهٔ ۲۰۲۵، با آرای احزاب پروی آزاد، نیروی مردمی، اتحاد برای پیشرفت، اقدام مردمی، پیشرفت کشور و ما پرو هستیم، به عنوان رئیس مجلس جمهوری برای دورهٔ سالانهٔ ۲۰۲۵–۲۰۲۶ انتخاب شد. | ## بخش 3: خوزه جری | پس از استیضاح و برکناری متفق‌القول دینا بولوارته در ۱۰ اکتبر ۲۰۲۵، جری در مقام رئیس شاخهٔ قانونگذاری، ریاست‌جمهوری را بر عهده گرفت. | ## جمع‌بندی | در سخنرانی افتتاحیهٔ خود، جری متعهد شد که «دولتی انتقالی، همدلانه و آشتی ملی را مستقر و رهبری کند» و اظهار داشت که ملت «باید علیه جرم و جنایت اعلام جنگ کند».
موضوع مقاله: حمله پهپادی ۲۰۲۳ به حمص | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # حمله پهپادی ۲۰۲۳ به حمص | مقدمه: در ۵ اکتبر ۲۰۲۳، مراسم فارغ‌التحصیلی نظامیان سوری در آکادمی نظامی حمص هدف حمله پهپادی قرار گرفت و حداقل ۱۱۲ نفر کشته و ۲۷۷ نفر زخمی شدند. | ## بخش 1: حمله پهپادی ۲۰۲۳ به حمص | این حمله پس از افزایش درگیری‌ها در «منطقه کاهش تنش» واقع در شمال غربی سوریه رخ داد. وزارت دفاع و وزارت بهداشت سوریه از ۸۹ تلفات، شامل اکثر سربازان فارغ‌التحصیل، به علاوه ۳۱ زن و ۵ کودک، خبر دادند. گمان می‌رود که این پهپادها از مناطق تحت کنترل شورشیان در شمال غربی حمص برخاسته‌اند. علی محمود عباس، وزیر دفاع سوریه، در مراسم فارغ‌التحصیلی حضور داشت اما پیش از حمله آنجا را ترک کرد. | ## بخش 2: حمله پهپادی ۲۰۲۳ به حمص | او بعداً از بیمارستان نظامی عبدالقادر شقفه که چندین نفر از مجروحان به آنجا منتقل شده بودند، بازدید کرد. در همان روز، اقدامات تلافی‌جویانه آغاز شد و ارتش سوریه حملات موشکی و توپخانه‌ای را به منطقه تحت کنترل اپوزیسیون در استان ادلب انجام داد که منجر به کشته شدن حداقل ۲۴ غیرنظامی و زخمی شدن ۳۷ نفر دیگر شد. مناطق مورد هدف تحت کنترل جناح‌های مختلفی از جمله انصار التوحید، حراس الدین، تحریر شام و حزب اسلامی ترکستان بودند. وزارت امور خارجه سوریه حمله به آکادمی را به عنوان یک «حمله تروریستی بزدلانه» که توسط «گروه‌های تروریستی» تحت حمایت آمریکا برای بی‌ثبات کردن اوضاع سوریه انجام شده است، محکوم کرد. | ## بخش 3: حمله پهپادی ۲۰۲۳ به حمص | به گزارش خبرگزاری عربی سوریه، آرژانتین، الجزایر، ارمنستان، بلاروس، برزیل، مصر، هند، ایران، عراق، اردن، لبنان، کره شمالی ، عمان، ، رومانی، روسیه ، سودان، امارات متحده عربی و ونزوئلا مراتب تسلیت خود را به دولت سوریه ابراز کردند. به گفته استفان دوجاریک، سخنگوی آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، او «عمیقاً نگران» تحولات سوریه است. | ## جمع‌بندی | گیر پدرسن، فرستاده ویژه سازمان ملل متحد در سوریه، این حمله را «وحشتناک» خواند و از همه طرف‌های درگیر خواست تا «نهایت خویشتنداری را به کار گیرند.» نبیه بری، رئیس مجلس نمایندگان لبنان، نیز مراتب تسلیت خود را به بشار اسد، رئیس‌جمهور این کشور، ابراز کرد.