موضوع مقاله: آلودگی ذرات معلق | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # آلودگی ذرات معلق | مقدمه: ذرات معلق یا گرد و غبار موجود در هوا، ذرات دارای جرم (PM) نوعی آلودگی و یکی از مهم‌ترین آلاینده‌های هوا در بسیاری مناطق است؛ PM از ذرات جامد ریز یا قطرات مایع که اندازه‌ای برابر با کسری از ضخامت موی انسان را دارد، تشکیل شده است، که در هوایی که ما تنفس می کنیم شناور هستند. | ## بخش 1: آلودگی ذرات معلق | از آن‌جایی که این ذرات بسیار کوچک هستند، نمی‌توانید آن‌ها را به صورت جداگانه ببینید، اما گاهی اوقات می‌توانید ابر غبار آلودی را ببینید که وقتی میلیون‌ها ذره انتشار نور خورشید را تار می‌کنند، قابل مشاهده است.آلودگی ذرات معلق نوعی آلودگی زیست‌محیطی است که با وجود ذرات معلق در یک محیط ایجاد می‌شود. این نوع آلودگی در سه گروه دسته‌بندی می‌شود: ذرات معلق در جو زمین، زباله‌های دریایی و زباله‌های فضایی. نگرانی اصلی در ذرات معلق در هوا، آلاینده‌های گرد و غبار موجود در صنایع معدن، حفاری و راه سازی است.یندهای انسانی تولید می‌شوند. در واقع، هر ذره گرد و غبار و ذرات معلق در هوا با قطر بین یک تا 100 میکرومتر (0٫001 و 0٫1 میلی متر) می‌تواند دید را کاهش داده و باعث تحریک چشم، گوش، بینی، گلو و پوست شود. گرد و غبار جاده‌ها، مزارع، بسترهای خشک رودخانه‌ها، کارگاه‌های ساختمانی و معادن از انواع PM10 هستند. ذرات ریز و کوچکتر به نام PM2.5 خطرناک‌تر هستند زیرا می‌توانند به قسمت‌های عمیق‌تر ریه‌ها یا حتی خون وارد شوند. آلودگی ذرات می‌تواند هر کسی را تحت تاثیر قرار دهد، اما برخی افراد را بیشتر از دیگران آزار می‌دهد. 1- ذرات درشت قابل استنشاق (PM 10) مانند ذرات معلقی که در مجاورت جاده‌ها یا صنایع مولد غبار یافت می‌شوند و قطرشان بزرگتر از 2.5 میکرون و کوچکتر از 10 میکرون است. 2- ذرات ریز (PM 2.5) مانند ذرات معلقی که در دود و مه‌دود یافت می‌وند و قطرشان 2.5 میکرون یا کمتر است. میانگین توزیع جهانی غلظت ذرات معلق ذرات معلق در اتمسفر، همچنین به عنوان ذرات پی‌ام ۲/۵ (ذراتی با قطر ۲/۵ میکرون یا کمتر) نیز شناخته می‌شوند، اینگونه ذرات جامد معلق در مایع یا یک گاز، معمولاً در جو زمین وجود دارند. ذرات موجود در اتمسفر را بسته به نوع انتشار آنها می‌توان به دو نوع تقسیم کرد: ذرات اولیه مانند گرد‌ و غبار معدنی که در جو منتشر می‌شوند. | ## بخش 2: آلودگی ذرات معلق | منشأ ذرات معلق این ذرات، ریز و جامد هستند که به دلیل فعالیت‌های انسانی مانند معدن، انفجار، حفاری، ساخت و ساز، آتش سوزی و یا پدیده‌های طبیعی مانند آتشفشان‌ها، طوفان‌های گرد و غبار یا امواج دریا به هوای طبیعی اضافه می‌شوند. نگرانی اصلی در ذرات معلق در هوا، آلاینده‌های گرد و غبار موجود در صنایع معدن، حفاری و راه‌سازی است. به عبارتی دیگر، برخی از ذرات به‌طور طبیعی از آتشفشان‌ها، طوفان‌های گرد و غبار، آتش‌سوزی جنگل‌ها و علف‌زارها یا پوشش گیاهی زنده در دریا نشأت می‌گیرند. فعالیت‌های انسانی، مانند سوزاندن سوخت‌های فسیلی در وسایل نقلیه، سوزاندن چوب، سوزاندن کاه (به جای مانده از گندم، جو، برنج…)، در اثر کار نیروگاه‌ها، گرد و غبار جاده‌ها، برج‌های خنک‌کننده رطوبتی در سیستم‌های خنک‌کننده و فرآیندهای مختلف صنعتی نیز مقادیر قابل‌ توجهی ذرات را تولید می‌کنند. احتراق زغال‌سنگ در کشورهای در حال توسعه نیز روش ابتدایی برای گرم‌ کردن خانه‌ها و تأمین انرژی است. از طرفی ترکیبات نمک موجود بر روی اقیانوس‌ها به‌طور عمده رایج‌ترین شکل ذرات در جو را تشکیل می‌دهند. احتراق خانگی و دود آلودگی ناشی از احتراق خانگی، عمدتاً بوسیله سوختن چوب، گاز و زغال در فعالیت‌های گرمایشی، پخت و پز، کشاورزی و آتش‌سوزی‌های جنگلی ایجاد می‌گردد. آلاینده‌های اصلی خانگی حاوی ۱۷ درصد دی‌اکسید کربن، ۱۳ درصد مونوکسید کربن، ۶ درصد مونوکسید نیتروژن، هیدروکربن‌های آروماتیک چندحلقه‌ای و ذرات ریز و فوق‌ریز را تشکیل می‌دهند. ذرات ثانویه معلق در هوا این دسته از ذرات معلق در هوا در اثر واکنش‌های فیزیکی و شیمیایی سایر آلاینده‌ها ایجاد می‌شوند. ذرات معلق به صورت مجدد پس از ته نشین شدن، ذرات معلق می‌توانند به عنوان مثال از طریق باد یا اختلال در ترافیک جاده‌ها در مناطق شهری مجدداً به هوا برگردند. آلاینده‌های گرد و غبار موجود در هوا جامداتی هستند که ذاتاً میکروسکوپی و نانوسکوپی هستند و در جو زمین معلق می‌شوند. | ## بخش 3: آلودگی ذرات معلق | این ذرات جامد با منشأهای مختلف از معدن، حفاری و فعالیت‌های راه‌سازی برای سلامت انسان خطرناک هستند. ترکیبات شیمیایی و اندازه ذرات این انواع مختلف آلاینده‌های گرد و غبار موجود در هوا، میزان آسیب را در انسان تعیین می‌کند. هرچه ذرات کوچک‌تر باشند، عمیق‌تر می‌توانند به سیستم تنفسی نفوذ کنند و تنفس آن‌ها خطرناک‌تر است. ذرات درشت قابل استنشاق ذراتی در محدوده 2٫5 میکرون تا 10 میکرون هستند که معمولاً به عنوان PM10 - PM2.5 شناخته می‌شوند. ذرات ریز در دود و مه ناشی از فعالیت‌هایی مانند انفجار که از مواد منفجره استفاده می‌کنند، هستند و اندازه آن‌ها تا 2٫5 میکرون است و به عنوان PM 2.5 شناخته می‌شوند. گرد و غبار جاده‌ها، مزارع، بسترهای خشک رودخانه‌ها، کارگاه‌های ساختمانی و معادن از انواع PM10 هستند. ذرات ریز و کوچکتر به نام PM2.5 خطرناک‌تر هستند زیرا می‌توانند به قسمت‌های عمیق‌تر ریه‌ها یا حتی خون وارد شوند. آلودگی ذرات می‌تواند هر کسی را تحت تاثیر قرار دهد، اما برخی افراد را بیشتر از دیگران آزار می‌دهد. افرادی که به احتمال زیاد اثرات سلامتی ناشی از آلودگی ذرات را تجربه می‌کنند عبارتند از کسانی که در گروه‌های زیر قرار می گیرند: افراد مبتلا به بیماری‌های قلبی یا ریوی (به عنوان مثال آسم) افراد مسن نوزادان و کودکان اگر آسم دارید، آلودگی ذرات می تواند علائم شما را بدتر کند. علائم مربوط به آلودگی ذرات معلق در هوا نیز به شکل‌های زیر خود را نشان می‌دهند: سوزش چشم تحریک ریه و گلو مشکل در تنفس سرطان ریه مشکلات نوزادان هنگام تولد (مثلاً وزن کم هنگام تولد) اگر بیماری قلبی دارید، تنفس ذرات معلق در هوا می‌تواند باعث مشکلات جدی مانند حمله قلبی شود. علائم در این حالت عبارتند از: درد یا گرفتگی قفسه سینه ضربان سریع قلب احساس تنگی نفس زباله‌های دریایی زباله‌ها و آئروسل‌های دریایی به ذرات معلق و رسوبات موجود در آبهای سطح زمین گفته می‌شود. | ## جمع‌بندی | ذرات جامد معلق در آب نوعی آلوده‌کننده آب محسوب می‌شوند و اندازه‌گیری کیفیت آنها نیز به عنوان یک آلاینده معمولی بر اساس قانون مربوط به استاندارد «آب تمیز» ایالات متحده تعریف شده‌است.