موضوع مقاله: فتح آسیای میانه توسط روسیه | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # فتح آسیای میانه توسط روسیه | مقدمه: حمله روسیه به آسیای میانه، که فتح آسیای مرکزی توسط روسیه نیز اطلاق می‌شود، مجموعه‌ای از لشکرکشی‌های امپراتوری روسیه به آسیای مرکزی طی چندین دهه و جزئی از جنگ‌های توسعه‌طلبانه ارضی روسیه بود. | ## بخش 1: فتح آسیای میانه توسط روسیه | این تلاش تا قرن نوزدهم و تحت امپراتوری روسیه ادامه یافت، زمانی که ارتش امپراتوری روسیه موفق به تصرف تمام آسیای مرکزی شد. با مشاهده جذب امپراتوری‌های مختلف آسیای مرکزی توسط روسیه، امپراتوری بریتانیا به دنبال تقویت هند بود که منجر به بازی بزرگ شد. این بازی زمانی پایان یافت که هر دو طرف در نهایت افغانستان را به عنوان یک منطقه حائل بی طرف تعیین کردند. اگرچه امپراتوری روسیه در طول جنگ جهانی اول فروپاشید، اما حوزه نفوذ روسیه در آسیای مرکزی شوروی تا سال ۱۹۹۱ باقی ماند. این منطقه اکنون شامل کشورهای قزاقستان در شمال، ازبکستان در مرکز، قرقیزستان در شرق، تاجیکستان در جنوب شرقی و ترکمنستان در جنوب غربی است. زمینه در قرن نوزدهم، امپراتوری روسیه کنترل خود را بر سبزدشت قزاقستان افزایش داد. در سال های ۱۸۴۷ تا ۱۸۵۳، روس ها خطی از قلعه ها را از شمال دریای آرال به سمت شرق در امتداد رود سیردریا ساختند. در سال های ۱۸۴۷ تا ۱۸۶۴، آنها از شرق سبزدشت قزاقستان عبور کردند و خطی از قلعه ها را در امتداد مرز شمالی قرقیزستان ساختند. | ## بخش 2: فتح آسیای میانه توسط روسیه | در سال های ۱۸۵۴ تا ۱۸۶۸، آنها از قرقیزستان به سمت جنوب حرکت کردند، تاشکند و سمرقند را تصرف کردند و بر خانه نشین‌های خوقند و بخارا تسلط یافتند. آنها اکنون مثلثی را در اختیار داشتند که نقطه جنوبی آن ۱۶۰۰ کیلومتر ( ۹۹۰ مایل) در جنوب سیبری و ۱۹۲۰ کیلومتر ( ۱۱۹۰ مایل) در جنوب شرقی پایگاه های تامین آنها در رود ولگا قرار داشت. در سال ۱۸۷۳، روس ها خیوه را فتح کردند و در سال ۱۸۸۱، غرب ترکمنستان را تصرف کردند. در سال ۱۸۸۵، گسترش بیشتر آنها به سمت جنوب به سمت افغانستان توسط بریتانیا مسدود شد. جغرافیا آسیای مرکزی از غرب توسط دریای کاسپین، از شمال توسط جنگل های سیبری و از شرق توسط کوه های امتداد مرز سابق چین و شوروی محدود شده بود. این مرز حدود ۲۱۰۰ کیلومتر ( ۱۱۰۰ مایل) از شمال به جنوب، ۲۴۰۰ کیلومتر ( ۱۵۰۰ مایل) عرض در شمال و ۱۴۰۰ کیلومتر ( ۹۰۰ مایل) عرض در جنوب بود. از آنجایی که گوشه جنوب شرقی (قرقیزستان و تاجیکستان) کوهستانی است، کشور استپ بیابانی مسطح فقط حدود ۱۱۰۰ کیلومتر ( ۷۰۰ مایل) عرض در جنوب دارد. با استفاده از مرزهای امروزی، این منطقه ۴ میلیون و ۳۴۰۰ کیلومتر مربع (1,545,730 مایل مربع) بود، حدود نیمی از اندازه ایالات متحده بدون آلاسکا. | ## بخش 3: فتح آسیای میانه توسط روسیه | بین آنها دره فرغانه پرجمعیت قرار دارد که تقریباً "بریدگی" در سمت غربی قرقیزستان است. در شمال این برآمدگی، مرز کوه-استپ در امتداد مرز شمالی قرقیزستان حدود ۶۴۰ کیلومتر ( ۴۰۰ مایل) امتداد دارد و سپس کوه ها دوباره به سمت شمال امتداد می یابد. نهرهایی که از کوه های شرقی سرازیر می شوند، از جمعیت نسبتاً متراکمی به ویژه در دره فرغانه پشتیبانی می کنند. رود آمو از مرز افغانستان سرچشمه می گیرد و به سمت شمال غربی به دریای آرال جریان می یابد و دلتای بزرگی را تشکیل می دهد که توسط خان نشین خیوه اداره می شود. رود سیر از دره فرغانه سرچشمه می گیرد و به سمت شمال غربی و سپس غرب جریان می یابد و به گوشه شمال شرقی آرال می ریزد. بیابان های جنوب به اندازه کافی علف دارند تا از جمعیت کم کوچ نشینان پشتیبانی کنند. هنگامی که روس ها وارد شدند، قلمروهای حاضر در آسیای مرکزی عبارت بودند از خان نشین خیوه در دلتای رود آمو در جنوب دریای آرال، خان نشین بخارا در امتداد رودهای آمو و زرافشان و خان نشین خوقند مستقر در دره فرغانه. | ## جمع‌بندی | بخارا با دو قلمرو دیگر مرز داشت و همه آنها سعی کردند بر سایرین کنترل و مالیات وضع کنند.