موضوع مقاله: گاه‌شمار خیزش ۱۴۰۱ ایران | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # گاه‌شمار خیزش ۱۴۰۱ ایران | مقدمه: این حوادث از شهرهای تهران و سقز (زادگاه مهسا امینی) شروع شد و توسط ایرانیان ساکن شهرهای مختلف ایران و جهان ادامه داشت. | ## بخش 1: گاه‌شمار خیزش ۱۴۰۱ ایران | این قیام نخستین‌بار پس از انتشار خبر کشته‌شدن مهسا امینی در ۲۶ شهریور ۱۴۰۱ (۱۷ سپتامبر ۲۰۲۲) در حوالی میدان آرژانتین تهران (در نزدیکی بیمارستان کسری) آغاز شد که منجر به بازداشت چندتن از معترضان شد. سپس در روز بعد ۲۷ شهریور ۱۴۰۱ (۱۸ سپتامبر ۲۰۲۲)، اعتراضات در سقز ادامه پیدا کرد و از آن پس بود که شهرهای دیگر از تمامی استان‌ها به این قیام پیوستند و واکنش‌های بسیاری در سطح ایران و جهان ایجاد شد. درمیان این ۸۰۰ نفر، چهره‌های سرشناسی مانند مصطفی رحماندوست، مرضیه برومند و افسانه شعبانژاد دیده می‌شود و در بیانیهٔ خود گفته‌اند «براساس مفاد پیمان‌نامهٔ جهانی حقوق کودک و همین‌طور قانون حمایت از اطفال و نوجوانانِ ایران، پاسخ هیچ معترضی، به ویژه معترض نوجوان گلوله و جای او در زندان نیست. ما مجدانه خواستار آزادی فوری نوجوانان بازداشت‌شده و پایان‌دادن به سرکوب خونینِ معترضان هستیم». | ## بخش 2: گاه‌شمار خیزش ۱۴۰۱ ایران | ۸ مهر در این درگیری بر پایه آمار شورای تأمین سیستان و بلوچستان ۳۵ نفر کشته شدند، اما فعالان بلوچ حدود ۱۰۰ نفر از قربانیان را شناسایی کرده‌اند. ۱۰ مهر ۱۱ مهر به گزارش نت‌بلاکس در ۱۱ مهر یکی از شدیدترین قطعی‌های اینترنت در سراسر ایران اعمال شد و ارتباطات خارجی از طریق اینترنت در بسیاری از مناطق به‌طور کامل قطع شد. ۲۰ مهر ۲۳ مهر ۳۰ مهر در روز ۳۰ مهرماه برابر با ۲۲ اکتبر، به دنبال فراخوان بزرگی توسط انجمن خانواده‌های جانباختگان پرواز پی‌اس ۷۵۲، ایرانیان از سراسر اروپا و خارج از اروپا در تظاهرات عظیم ۸۰ تا ۱۰۰ هزار نفری در مرکز شهر برلین شرکت کردند. کشته‌شدگان سرشناس مهر ۱۰ مهر: خدانور لجه‌ای ۱۳مهر: نیما شفیق‌دوست ۱۷ مهر: یحیی رحیمی ۲۰ مهر: اسرا پناهی نگین عبدالملکی ۳۰ مهر: آرنیکا قائم مقامی آبان ۲ آبان ۴ آبان ۱۲ آبان ۱۳ آبان ۲۴ آبان ۲۵ آبان از ۲۸ آبان کشته‌شدگان سرشناس آبان ۱ آبان: مونا نقیب ۳ آبان: مائده جوانفر ۴ آبان: پریسا بهمنی ۵ آبان: مهرشاد شهیدی فرشته احمدی ۸ آبان: کومار درافتاده ۹ آبان: نسیم صدقی ۱۲ آبان: عرفان زمانی نیما نوری مهدی حضرتی ۱۳ آبان: محمدرضا فردوسی نسرین قادری ۲۵ آبان: کیان پیرفلک ۲۷ آبان: حمیدرضا روحی آذر کشته‌شدگان سرشناس آذر ۷ آذر: عرشیا امام قلی‌زاده ۸ آذر: مهران سماک ۱۷ آذر: محسن شکاری ۲۱ آذر: مجیدرضا رهنورد ۲۲ آذر: آیدا رستمی دی ۳ دی اعتصاب کارکنان ثبت اسناد و کاله تهران سوم دی ماه و در صدمین روز خیزش سراسری، مردم در مشهد، کرج و چند محله در تهران تجمع کردند و علیه خامنه‌ای و جمهوری اسلامی شعار دادنداعتراض با شعار مرگ بر خامنه‌ای در تهران، مشهد و کرج و چند شهر دیگر | ir.voanews.com صدای آمریکاصد روز اعتراضات سراسری در ایران؛ تجمع‌های تازه در شهرهای مختلف | bbc.com/persian بی‌بی‌سی فارسی ۵ دی محمد مرادی دانشجوی ایرانی ساکن فرانسه در اعتراض به سرکوب خشونت‌بار معترضان در ایران خودکشی کرد او در دو ویدیو به زبان فرانسوی و فارسی اعلام کرد که هدف او بیش از هر چیزی جلب توجه افکار عمومی کشورهای غربی، به سرکوب مردم در ایران است. | ## بخش 3: گاه‌شمار خیزش ۱۴۰۱ ایران | ۱۷ دی صبح شنبه ۱۷ دی جمهوری اسلامی، محمدمهدی کرمی و سید محمد حسینی را مانند دو معترض قبلی بعد از اذان صبح اعدام کرد. ۳۰ دی مأموران امنیتی جمهوری اسلامی در مراسم چهلم آیدا رستمی، پزشک کشته‌شده در گرگان به مردم حاضر در گورستان حمله کردند. نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی پس از ضرب و جرح برادر آیدا رستمی و گروهی دیگر از مردم، آن‌ها را هم بازداشت کرده و با دو مینی‌بوس با خود بردند. | ## جمع‌بندی | آیدا رستمی اهل تهران، پزشک مردم دوستی بود که در حین امداد رسانی به مجروحان در خانه‌اش شناسایی و ربوده شد.