موضوع مقاله: نورمن کوهن | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # نورمن کوهن | مقدمه: نورمن کوهن (; – ) مورخ، نویسنده اهل بریتانیا عضو فرهنگستان، مورخ و نویسنده بریتانیایی بود که ۱۴ سال را به عنوان استاد دانشگاه و به عنوان استاد آستور ولفسون در دانشگاه ساسکس گذراند. | ## بخش 1: نورمن کوهن | این کتاب به جنبش‌های هزاره‌گرای انقلابی و «آنارشیست‌های عارف» در اروپای غربی میان سده‌های میانه می‌پردازد. استدلال اصلی کتاب کوهن نشان می‌دهد که میان سده‌های یازدهم تا شانزدهم در اروپای غربی، جنبش‌های انقلابی هزاره‌گرا پدید آمدند که پنج ویژگی مشترک داشتند: نجاتِ جمعی، زمینی، قریب‌الوقوع، کامل و معجزه‌آسا. او این جنبش‌ها را نمونه‌ای از پیوند میان اضطراب‌های آخرالزمانی و مطالبات اجتماعی فرودستان می‌داند. فصل اول: ریشه‌های یهودی و مسیحی کوهن ریشه‌های سنت هزاره‌گرایی را در یهودیت باستان جستجو می‌کند. به‌زعم او، کتاب دانیال (نزدیک ۱۶۵ پیش از میلاد) نخستین نمونهٔ کامل این نوع اندیشهٔ آخرالزمانی است که در آن قدرت شیطانی حاکم نابود می‌شود و «مقدسان» وارث زمین می‌گردند. با تشدید ستم رومی، تصویر مسیح از یک پادشاه عادل به یک جنگجوی فراطبیعی دگرگون شد. او همچنین به تأثیر باورهای ایرانیِ مزدایی بر شکل‌گیری تصویر ضدمسیح اشاره می‌کند؛ انتظاری برای نابودی اهریمن در آخرالزمان که در یهودیت و مسیحیت انعکاس یافت. | ## بخش 2: نورمن کوهن | فصل دوم و سوم: منجیان اولیه و فقرای سردرگم کوهن در این فصل‌ها الگوی اصلی کتاب را صورت‌بندی می‌کند: فرودستان خودْ این ایمان‌های هزاره‌گرا را نمی‌ساختند، بلکه آن‌ها را از پیامبران یا مسیح‌های خودخوانده دریافت می‌کردند. او با الهام از ماکس وبر نشان می‌دهد که هرچه در ساختار اجتماعی به طبقات پایین‌تر نزدیک می‌شویم، نیاز به منجی شخصی‌تر و شدیدتر می‌شود و این منجی‌گرایی به‌ویژه در میان فقرایی رشد می‌کند که نظم سنتی زندگی‌شان فروپاشیده است. فصل چهارم: مقدسان در برابر لشکر ضدمسیح کوهن در این فصل رابطهٔ مستقیم میان تحت سلطه بودن و منجی‌گرایی را روشن می‌کند. او استدلال می‌کند که تصویر یهودیان و روحانیون به‌عنوان ابزار ضدمسیح بیش از آنکه محصول نفرت اقتصادی باشد، ریشه در سنت‌های آخرالزمانی دارد و هرچه شدت سرکوب افزایش یافته، تصویر منجی نیز خشن‌تر و قاطع‌تر شده است. فصل ششم: یوآخیم فیوره و سه عصر تاریخ یکی از فصل‌های مهم کتاب به یوآخیم فیوره (۱۱۴۵–۱۲۰۲) اختصاص دارد. او نظامی تأثیرگذار بنا کرد که در آن تاریخ به سه دوره تقسیم می‌شود: «عصر پدر» (دورهٔ قانون و عهد عتیق), «عصر پسر» (دورهٔ عهد جدید و فیض) و «عصر روح» (دورهٔ آزادی، عشق و شادی کامل). کوهن این نظام را «تأثیرگذارترین فلسفهٔ تاریخ تا ظهور مارکسیسم» می‌داند و ردّ آن را در اندیشهٔ هگل، کنت، کارل مارکس و حتی ایدئولوژی «رایش سوم» دنبال می‌کند. | ## بخش 3: نورمن کوهن | فصل هفتم: تازیانه‌زنان کوهن در این فصل به جنبش تازیانه‌زنان می‌پردازد و نشان می‌دهد که چگونه آیین خودتازیانه‌زنی، هنگامی که از کنترل کلیسا خارج شد، به جنبشی آخرالزمانی تبدیل گردید. در دوران مرگ سیاه (۱۳۴۸–۱۳۴۹) بزرگ‌ترین موج این جنبش شکل گرفت و افرادی چون کنراد اشمید، رهبر تازیانه‌زنان در تورینگیا، خود را هم امپراتور فردریک دومِ بازگشته و هم خدای متجسّد معرفی کردند و پیروانش موظف بودند او را «پدر ما» خطاب کنند. کوهن این جریان را پیش‌درآمد برخی گرایش‌های رادیکال مدرن، از جمله نزد میخائیل باکونین و فریدریش نیچه، می‌بیند و یادآور می‌شود که در سدهٔ چهاردهم برخی پیروان خواستار لغو مالکیت خصوصی شدند؛ به‌زعم او، این تنها دکترین اجتماعیِ واقعاً انقلابی در قرون وسطی بود. فصل یازدهم: هزارهٔ برابری‌خواهانه — تابوریت‌های بوهم در فصل یازدهم، کوهن بررسی خود را بر تابوریت‌ها در بوهم متمرکز می‌کند. تابوریت‌ها در شهر تابور کوشیدند جامعه‌ای اشتراکی پدیدآورند، اما هنگامی که صندوق‌های مشترک تهی شد، به غارت روستاها رو آوردند و در عمل دهقانانی را که قرار بود آزاد شوند، بیش از پیش استثمار کردند. نتیجه‌گیری کلی کتاب کوهن در جمع‌بندی خود استدلال می‌کند که جنبش‌های هزاره‌گرای قرون وسطایی را می‌توان پیش‌درآمدی بر انقلاب‌های مدرن دانست. به نظر او، الگوی مشترک این جنبش‌ها معمولاً شامل بحران اقتصادی و فروپاشی نظم سنتی، ظهور پیامبر یا منجی کاریزماتیک، تقسیم عالم به خیر مطلق و شر مطلق، وعدهٔ دگرگونی کامل و قریب‌الوقوع و تعیین دشمنانی مشخص (مانند یهودیان، روحانیون یا ثروتمندان) است. | ## جمع‌بندی | کوهن تأکید می‌کند که این پدیده‌ها نه صرفاً محصول فقر، بلکه محصول سردرگمی و فروپاشی هویت جمعی‌اند و همین امر باعث می‌شود در دوره‌های تاریخی گوناگون بارها بازتولید شوند.