موضوع مقاله: تن‌زیبایی‌شناسی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # تن‌زیبایی‌شناسی | مقدمه: تن‌زیبایی‌شناسی (به انگلیسی: Somaesthetics) یک زمینه تحقیقاتی بین رشته‌ای است، که با هدف ترویج و ادغام رشته‌های نظری، تجربی و عملی مرتبط با ادراک بدنی، کارکرد داشته و مفاهیمی را ارائه می‌دهد. | ## بخش 1: تن‌زیبایی‌شناسی | شوسترمن در تعدادی از آثار خود گزارش داده‌است که سوما را به جای اصطلاحات آشناتر، برای جلوگیری از تداعی مشکل‌ساز واژه بدن (که می‌تواند یک چیز بی‌جان و بی‌ذهن باشد) و گوشت (که تنها قسمت‌های گوشتی بدن را مشخص می‌کند و به شدت با مفاهیم مسیحی گناه مرتبط است) به‌کار برده است و تأکید می‌کند که این پروژه به جای صرفاً یک بدن فیزیکی، به بدن زنده، حساس و هدفمند مربوط می‌شود. تن‌زیبایی‌شناسی «Somaesthetics» پروژه‌ای است برای قدردانی و پرورش بدن، نه تنها به‌عنوان یک شیء که زیبایی، تعالی، لطف و سایر ویژگی‌های زیبایی‌شناختی را به نمایش می‌گذارد، بلکه به‌عنوان ذهنیتی که این ویژگی‌ها را درک می‌کند و زیبایی‌شناسی همراه با لذت جسمی را تجربه می‌کند. پیدایش و توسعه تن‌زیبایی‌شناسی در ابتدا از پروژه‌ای تحقیقاتی توسط ریچارد شوسترمن، در اواسط دهه ۱۹۹۰، و در پاسخ به آنچه که او تحولات مورد نیاز در دو شیوه اصلی تحقیق خود تلقی می‌کرد: زیبایی‌شناسی پراگماتیست و فلسفه به‌عنوان هنر تجسم‌یافته زندگی، نشأت گرفت. در حالی‌که به گفته شوسترمن، زیبایی‌شناسی پراگماتیست از مشارکت فعال‌تر و خلاقانه‌تر از زیبایی‌شناسی سنتی دفاع می‌کند، او معتقد بود که باید به این نکته نیز توجه داشت که کنش هنری، عملی و سیاسی به ابزار اولیه بشریت یعنی بدن نیاز دارد. به همین ترتیب، زندگی فلسفی را نیز می‌توان از طریق تسلط بیشتر بر سوما - وسیله‌ای برای زندگی - بهبود بخشید. | ## بخش 2: تن‌زیبایی‌شناسی | او علاوه بر این از تقلیل زیبایی‌شناسی (و همچنین خود فلسفه) از «هنر اصیل زندگی، به یک رشته دانشگاهی تخصصی و جزئی» که به‌شدت به زیبایی و هنرهای زیبا می‌پردازد ابراز تأسف کرد. بنابراین شوسترمن برای احیای "ایده الکساندر گوتلیب باومگارتن در زیبایی‌شناسی به‌عنوان یک رشته شناختی بهبودبخش زندگی، که فراتر از مسائل زیبایی و هنرهای زیبا است و شامل تئوری و تمرین عملی است، و برای پایان دادن به غفلت از بدنی که باومگارتن به‌طرز فاجعه‌باری وارد زیبایی‌شناسی کرد، این ایده را مطرح کرد. او پیشنهاد کرد، پروژه تن‌زیبایی‌شناسی «سوما - بدن زنده، و هدفمند - را به‌عنوان وسیله‌ای ضروری برای همه ادراک بازگرداند». چنین افزایش آگاهی جسمانی نه‌تنها آفرینش هنری را افزایش می‌دهد، بلکه آگاهی ادراکی از معانی و احساساتی را افزایش می‌دهد که پتانسیل ارتقای تجربه روزمره را به هنر زندگی دارند. شوسترمن سه بعد اساسی از حوزه نوظهور خود را این‌گونه پیشنهاد کرد: تن‌زیبایی‌شناسی تحلیلی، به‌عنوان تئوریک‌ترین این سه بعد، «ماهیت اساسی ادراکات و اعمال بدنی و همچنین کارکرد آن‌ها را در دانش و ساخت ما از واقعیت توصیف می‌کند». | ## بخش 3: تن‌زیبایی‌شناسی | تن‌زیبایی‌شناسی عمل‌گرایانه، بعد تحلیلی را پیش‌فرض می‌گیرد و «از طریق پیشنهاد روش‌های خاص بهبود جسمانی و درگیر شدن در نقد تطبیقی آن‌ها، دارای ویژگی هنجاری و تجویزی مشخصی است». تن‌زیبایی‌شناسی عملی، بر روی تمرین مراقبت‌های جسمی «از طریق کار بدنی منظم و هوشمندانه با هدف خودسازی جسمی (در حالت نمایشی، تجربی یا اجرایی) تمرکز دارد.» در طول دو دهه گذشته، تن‌زیبایی‌شناسی به یک تلاش بین رشته‌ای تبدیل شده‌است. در ابتدا توسط شوسترمن، و زیر چتر فلسفه، و حتی شاخه‌ای از زیبایی‌شناسی تصور شد، اما تن‌زیبایی‌شناسی به «میدانی باز برای تحقیقات مشارکتی، میان‌رشته‌ای و فرافرهنگی» با کاربردهایی از «هنر، طراحی محصول، و سیاست» به مد، سلامت، ورزش، هنرهای رزمی و استفاده از داروهای توهم‌زا در آموزش و پرورش، تبدیل شده‌است. هوک، کریستینا، آنا استال، مارتین جانسون، یوهانا مرکوریو، آنا کارلسون، و ایوا-کارین بانکا جانسون. «تن‌زیبایی‌شناسی اجرایی: اصول و دامنه.» مجله تربیت زیبایی‌شناسی ۴۰.4 (1385): ۱۰۴–۱۱۷. | ## جمع‌بندی | «تن‌زیبایی‌شناسی به‌مثابه رشته‌ای بین فلسفه پراگماتیست و انسان‌شناسی فلسفی.» پراگماتیسم امروز: مجله انجمن پراگماتیست اروپای مرکزی ۳٫۲ (زمستان ۲۰۱۲): ۶–۱۲.