موضوع مقاله: بوئینگ اف-۱۵ ئی-ایکس ایگل ۲ | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # بوئینگ اف-۱۵ ئی-ایکس ایگل ۲ | مقدمه: این هواپیما حاصل مطالعات وزارت دفاع ایالات متحده (DoD) در سال ۲۰۱۸ برای نوسازی ناوگان هوانوردی تاکتیکی نیروی هوایی ایالات متحده (USAF) است که به دلیل مدرنیزاسیون محدود، به ویژه تولید محدود لاکهید مارتین اف-۲۲ رپتور، ناشی از کاهش بودجه پس از جنگ سرد، فرسوده شده بود. | ## بخش 1: بوئینگ اف-۱۵ ئی-ایکس ایگل ۲ | اف-۱۵ ئی-ایکس (F-15EX) گونه‌ای از اف-۱۵ ایگل پیشرفته (F-15 Advanced Eagle) است که توسعه بیشتری از طراحی اف-۱۵ئی است که در ابتدا برای صادرات در نظر گرفته شده بود و شامل ساختار داخلی، سیستم کنترل پرواز و اویونیک بهبود یافته است. این هواپیما توسط بخش سنت لوئیس بوئینگ (که قبلاً مک‌دانل داگلاس بود، بعدها توسط بوئینگ خریداری شد) تولید می‌شود. طرح ایگل پیشرفته با F-15SA (سعودی پیشرفته) آغاز شد که اولین پرواز خود را در سال ۲۰۱۳ انجام داد و پس از آن F-15QA (قطری پیشرفته) در سال ۲۰۲۰ به کار گرفته شد. F-15EX اولین پرواز خود را در سال ۲۰۲۱ انجام داد و از خط تولید صادراتی فعال برای کاهش هزینه‌ها و تسریع تحویل به نیروی هوایی ایالات متحده بهره برد؛ این جنگنده در ژوئیه ۲۰۲۴ وارد خدمت عملیاتی شد. انتظار می‌رود F-15EX جایگزین F-15C/D باقی‌مانده در نیروی هوایی و گارد ملی هوایی ایالات متحده برای انجام مأموریت‌های دفاع هوایی و داخلی شود و همچنین به عنوان یک پلتفرم مقرون به صرفه برای به‌کارگیری سلاح‌های بزرگ دورایستا برای تقویت F-22 و F-35 خط مقدم عمل کند. در دهه ۲۰۱۰، نیروی هوایی ایالات متحده (USAF) به دلیل برنامه‌های نوسازی به تعویق افتاده و کوچک‌شدن ناوگان ناشی از کاهش بودجه پس از پایان جنگ سرد در سال ۱۹۹۱، و تمرکز بر جنگ‌های نامتقارن ضد شورش پس از حملات تروریستی ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱، با کمبود قریب‌الوقوع در اندازه ناوگان جنگنده‌های خود در دهه ۲۰۲۰ مواجه بود. نیاز نیروی هوایی ایالات متحده به خرید ۳۸۱ فروند F-۲۲ تولیدی برای جایگزینی ناوگان جنگنده‌های برتری هوایی F-15A تا D در سال ۲۰۰۹ به تنها ۱۸۷ فروند کاهش یافت. به منظور حفظ تعداد کافی از جنگنده‌های برتری هوایی، این نیرو قصد داشت خدمت ۱۷۹ فروند F-15C/D را تا دهه ۲۰۳۰ تمدید کند، که بسیار فراتر از تاریخ بازنشستگی برنامه‌ریزی‌شده اولیه آن بود. این جت‌ها که با نام‌های F-15 2040C یا «عقاب طلایی» نیز شناخته می‌شوند، دارای سیستم‌های اویونیک ارتقا یافته، از جمله رادار آرایه اسکن الکترونیکی فعال (AESA)، جستجو و ردیابی مادون قرمز (IRST) و یک مجموعه جنگ الکترونیکی جدید به نام سیستم هشدار غیرفعال/فعال ایگل (EPAWSS) خواهند بود. برخی از این ارتقاها با ناوگان F-15E، مانند EPAWSS که قرارداد توسعه آن در سال ۲۰۱۵ به بوئینگ و بی.ای. از سرگیری تولید F-22 به دلیل هزینه‌های بالای راه‌اندازی غیر تکراری برای بازسازی خط تولید و یافتن فروشندگان قطعات جایگزین، بسیار پرهزینه تلقی می‌شد. در همین حال، بوئینگ در حال توسعه ارتقاءهایی برای F-15E برای مشتریان صادراتی بود و به‌روزرسانی قابل توجهی در طراحی این وسیله نقلیه هوایی منجر به تولید F-15 ایگل پیشرفته شد؛ F-15SA (سعودی پیشرفته) اولین نوع این هواپیما بود که اولین پرواز خود را در ۲۰ فوریه ۲۰۱۳ انجام داد و پس از آن F-15QA (قطری پیشرفته) در سال ۲۰۱۷ سفارش داده شد. در سال ۲۰۱۸، پس از یک سری مطالعات ارزیابی هزینه و ارزیابی برنامه (OSD CAPE) که نشان می‌داد ترکیبی از جنگنده‌های نسل چهارم و پنجم به نیروی هوایی ایالات متحده اجازه می‌دهد تا ناوگان جنگنده‌های خود را با هزینه کمتری بازسازی کند، نیروی هوایی ایالات متحده و بوئینگ شروع به بحث در مورد F-15X یا پیشرفته F-15 کردند، یک نوع تک سرنشین پیشنهادی بر اساس F-15QA برای جایگزینی F-15C/Dهای نیروی هوایی ایالات متحده. در نهایت، هر دو نوع تک سرنشین و دو سرنشین پیشنهاد شدند که به ترتیب F-15CX و F-15EX نامیده شدند و قابلیت‌های یکسانی داشتند. نیروی هوایی ایالات متحده برای کاهش هزینه‌ها، تنها مدل EX را انتخاب کرد، زیرا تنها مدل‌های دو سرنشینه F-15 در حال تولید باقی مانده بودند و در سال ۲۰۱۹، هشت هواپیما در درخواست بودجه سال مالی ۲۰۲۰ گنجانده شده بودند. این امر امکان استفاده از خط تولید موجود F-15 را با حداقل هزینه‌های راه‌اندازی غیرمتعارف برای به خدمت گرفتن سریع جنگنده‌های بیشتر فراهم می‌کرد و همچنین راهی برای پشتیبانی از بخش سنت لوئیس بوئینگ به منظور حفظ تنوع در پایگاه صنعتی جنگنده‌های ایالات متحده بود. در ژوئیه ۲۰۲۰، وزارت دفاع ایالات متحده هشت فروند F-15EX را طی سه سال به قیمت ۱٫۲ دلار سفارش داد. لایحه بودجه دفاعی سال مالی ۲۰۲۱، خرید F-15EX را با مبلغ ۱٫۲۳میلیارد دلار تأمین کرد که برای ۱۲ فروند هواپیما، که مجموع سفارشات را به ۲۰ فروند هواپیما می‌رساند و در مجموع ۱۴۴ فروند برنامه‌ریزی شده است. بودجه پیشنهادی نیروی هوایی برای سال مالی ۲۰۲۴ شامل بودجه‌ای برای خرید ۲۴ فروند F-15EX دیگر است، که ناوگان برنامه‌ریزی شده را به ۱۰۴ فروند می‌رساند. در بودجه پیشنهادی برای سال مالی ۲۰۲۶، ۳ میلیارد دلار برای F-15EX کنار گذاشته شده است که مجموع آن را به ۱۲۹ فروند می‌رساند. ایگل پیشرفته چندین ارتقاء را در F-15E که برای مشتریان صادراتی توسعه داده شده بود، ادغام کرد، از جمله ادغام کامل موتور جنرال الکتریک F110-GE-129 (دارای پس سوز) و سیستم جنگ الکترونیک دیجیتال (DEWS) AN/ALQ-239 که جایگزین TEWS قدیمی شد، و یک ساختار بال اصلاح شده برای افزایش عمر مفید، یک کابین خلبان بهبود یافته که در ابتدا برای F-15SE سایلنت ایگل (عقاب ساکت) پیشنهاد شده بود و سیستم کنترل دیجیتال هدایت برقی پرواز که جایگزین سیستم ترکیبی الکترونیکی/مکانیکی (اویونیک) اصلی شده بود و امکان فعال سازی دو پایلون بال اضافی را فراهم می‌کند. هدایت برقی حالت‌های لرزش را که باعث مشکلات پایداری می‌شدند و منجر به غیرفعال شدن دو پایلون بال بیرونی در انواع قبلی F-15 می‌شد، حذف کرد. | ## بخش 2: بوئینگ اف-۱۵ ئی-ایکس ایگل ۲ | برخلاف برخی دیگر از گونه‌های ایگل پیشرفته، F-15EX نیروی هوایی ایالات متحده فاقد سامانه هشدار موشکی مشترک (CMWS) ساخت بی.ای. ئی سیستمز است، اگرچه برجستگی‌های این حسگرها به منظور به حداقل رساندن تغییرات تولید و حفظ همان مشخصات آیرودینامیکی برای سامانه پرواز هدایت شده برقی، حفظ شده‌اند. در یک پیکربندی معمول برتری هوایی یا اسکورت، ایگل پیشرفته می‌تواند دوازده موشک هوا به هوا، چه موشک‌های کوتاه‌برد ایم-۱۲۰ آمرام یا ایم-۹ سایدوایندر، را حمل کند؛ همچنین می‌توان ای جی ام-۸۸ هارم را نیز حمل کرد. با استفاده از محفظه‌های توسعه‌یافته پیشنهادی و جایگاه‌های تسلیحاتی CFT، این جنگنده می‌تواند به‌طور بالقوه شانزده موشک ایم-۱۲۰، چهار موشک ایم-۹ و دو موشک هارم را حمل کند، اگرچه این مورد آزمایش یا تأمین مالی نشده است. (قادر به ذکر است که ظرفیت حمل در سایر جت‌ها کمتر از این عدد است، برای مثال در جنگنده برتری هوایی لاکهید مارتین اف-۲۲ رپتور، تعداد آمرام قابل حمل ۶ عدد است، البته باید محدودیت ایجاد شده به دلیل محفظه داخلی سلاح برای پنهانکاری را نیز در نظر گرفت) اگرچه ساختار تقویت‌شدهٔ ایگل پیشرفته آن را سنگین‌تر از انواع اولیهٔ F-15 می‌کند، اما سیستم کنترل دیجیتال پرواز هدایت برقی و افزایش پوشش رانش دینامیکی موتورهای F110-129، مانورپذیری و ویژگی‌های هندلینگ آن را نسبت به F-15های قدیمی به‌طور قابل توجهی بهبود می‌بخشد و خلبان را قادر می‌سازد تا بدون محدودیت زاویه حمله، مانورهای تهاجمی انجام دهد. پرواز با سیم همچنین باعث می‌شود هواپیما در برابر خروج از باند بسیار مقاوم‌تر و در برابر بارهای نامتقارن تحمل بیشتری داشته باشد. اویونیک اگرچه F-15EX به اندازه F-22 یا F-35 قابلیت بقا ندارد (به دلیل عدم پنهانکاری)، اما با این وجود از سیستم‌های پیشرفته اویونیک یکپارچه و سیستم‌های اقدامات متقابل حفاظتی برای بهبود آگاهی موقعیتی خلبان و افزایش بقاپذیری بهره می‌برد. هم خلبان و هم افسر ارشد مأموریت می‌توانند از سیستم نشانه‌گیری دیجیتال متصل به کلاه ایمنی (D-JHMCS) در ایچ. دی دریافت کرد) علاوه بر حسگرهای فرکانس رادیویی، F-15EX می‌تواند غلاف لژیون را با حسگر ASG-34(V)1 IRST21 نصب کند که ابزاری غیرفعال برای تشخیص تهدید، به‌ویژه در برابر تهدیدهای کم‌رؤیت در طیف فرکانس رادیویی، فراهم می‌کند. در حالی که این هواپیما می‌تواند توسط یک خلبان برای مأموریت‌های اولیه برتری هوایی هدایت شود (استرایک ایگل قابلیت هدایت تک نفره را نداشت)، صندلی عقب به‌طور کامل برای پشتیبانی از افسر تسلیحات برای مأموریت‌های پیچیده مأموریت یافته است و به‌طور بالقوه می‌تواند از هماهنگی تیمی سرنشین‌دار-بدون سرنشین با هواپیماهای رزمی مشارکتی بدون سرنشین پشتیبانی کند. ناوگانی متشکل از شش هواپیما، نیروی آزمایش را برای پشتیبانی از توسعه و آزمایش پرواز عملیاتی تشکیل دادند. دو هواپیمای اول آزمایش‌های جداسازی سلاح را انجام دادند و به ترتیب در ماه مه ۲۰۲۱ و اوت ۲۰۲۳ در «لبه شمالی» و «چکش نبرد» شرکت کردند. هواپیمای سوم به تجهیزات ارتباطی اضافی، بدنه جلویی بازطراحی شده مخصوص نیازهای نیروی هوایی ایالات متحده مجهز شد و اولین هواپیمای مجهز به EPAWSS بود. مرحله ۱ آزمایش و ارزیابی یکپارچه F-15EX، که شامل آزمایش سلاح‌ها، ادغام با جنگنده‌های نسل پنجم و آزمایش سیستم‌های مأموریتی بود، در اوت ۲۰۲۳ تکمیل شد. فاز ۲ به دلیل ارتقاء برنامه‌ریزی‌شده هواپیماها برای دسته‌های بعدی لغو شد و یک آزمایش و ارزیابی عملیاتی (FOT&E) بعدی برنامه‌ریزی شده است. در ۱۸ آوریل ۲۰۲۳، نیروی هوایی ایالات متحده اعلام کرد که گارد ملی هوایی کالیفرنیا و لوئیزیانا ناوگان F-15C/D خود را با F-15EX جایگزین خواهند کرد. در ۲۵ مه ۲۰۲۳، اعلام شد که ۱۷۳مین اسکادران جنگنده در فرودگاه گارد ملی کینگزلی فیلد، اورگان، به جای F-15EX به یک واحد آموزش رسمی (FTU) برای F-35A تبدیل خواهد شد. آموزش‌های پایه F-15، برای هر دو F-15E و F-15EX، از سال ۲۰۲۶ به بعد در پایگاه هوایی سیمور جانسون، کارولینای شمالی انجام خواهد شد. در ۵ ژوئن ۲۰۲۴، اسکادران ۱۴۲ ارتش اورگان اولین فروند F-15EX خود را با فرود جنگنده در پایگاه گارد ملی هوایی پورتلند دریافت کرد، در حالی که دومین فروند یک ماه بعد رسید. اسرائیل نیروی هوایی اسرائیل در دسامبر ۲۰۲۵ قراردادی برای خرید ۲۵ جنگنده F-15IA بر اساس F-15EX با امکان خرید ۲۵ فروند دیگر امضا کرد. این نیرو پیش از این درخواست کیت‌های ارتقاء برای ۲۵ فروند F-15I به استاندارد F-15IA در سال ۲۰۲۳ را داشت، اما هنوز سفارش آنها ثبت نشده است. اگر این معامله انجام شود، عربستان سعودی به دنبال ارتقاء ناوگان F-15SA خود به همان استاندارد EX خواهد بود. | ## بخش 3: بوئینگ اف-۱۵ ئی-ایکس ایگل ۲ | در ۶ نوامبر ۲۰۲۵، گزارش شد که مصر در حال مذاکره با ایالات متحده برای خرید حداکثر ۴۶ جنگنده F-15EX Eagle II است و تحویل اولیه آنها از اوایل سال ۲۰۲۸ آغاز خواهد شد. لهستان در نمایشگاه بین‌المللی صنایع دفاعی لهستان (MSPO) در سپتامبر ۲۰۲۳، بوئینگ F-15EX را به لهستان معرفی کرد. تایلند نیروی هوایی سلطنتی تایلند به دنبال جنگنده‌های چندمنظوره برای جایگزینی F-16A/Bهای در حال خدمت خود است. در ۳۱ دسامبر ۲۰۲۱، فرمانده کل نیروی هوایی سلطنتی تایلند اعلام کرد که نیروی هوایی پیشنهاد خرید ۸ تا ۱۲ فروند لاکهید مارتین اف-۳۵ لایتنینگ ۲ را در سال ۲۰۲۳ دارد. در ۲۲ مه ۲۰۲۳، یک منبع نیروی هوایی سلطنتی تایلند اظهار داشت که وزارت دفاع ایالات متحده تلویحاً اعلام کرده است که پیشنهاد تایلند برای خرید F-35A را رد خواهد کرد و در عوض جنگنده‌های F-16 Block 70 و F-15EX Eagle II را ارائه خواهد داد. پیشنهادهای ناموفق اندونزی در فوریه ۲۰۲۲، وزارت امور خارجه ایالات متحده فروش حداکثر ۳۶ فروند F-15ID و تجهیزات مرتبط با آن را به اندونزی تأیید کرد. همان‌طور که وزیر دفاع اندونزی اعلام کرد، تا ۲۱ نوامبر ۲۰۲۲، خرید برنامه‌ریزی‌شده F-15 توسط اندونزی در مراحل پیشرفته‌ای قرار دارد و منتظر تأیید نهایی دولت است. پرابووو سوبیانتو پس از دیدار با همتای آمریکایی خود لوید آستین در جاکارتا، گفت که بوئینگ با پیشنهاد مالی پیشنهادی موافقت کرده است و او مطمئن است که این بسته مقرون به صرفه است. در ژوئن ۲۰۲۳ طی یک کنفرانس مطبوعاتی وزارت دفاع اعلام شد که قرارداد خرید هواپیماهای F-15 هنوز در مرحله مذاکره با دولت ایالات متحده است. در ۲۱ آگوست ۲۰۲۳، بوئینگ و دولت اندونزی تفاهم‌نامه‌ای برای خرید ۲۴ جنگنده F-15EX امضا کردند. یک مقام رسمی شرکت بوئینگ در ژانویه ۲۰۲۶ اظهار داشت که برنامه تهیه F-15 برای اندونزی «دیگر فعال نیست». تی ۲۰۲۴ این نمونه اولیه ایگل پیشرفته برای نیروی هوایی پادشاهی سعودی است که از آن اف-۱۵ ئی-ایکس توسعه می‌یابد. در ژوئن ۲۰۱۷، قطر قراردادی برای خرید ۳۶ فروند F-15QA به قیمت ۱۲ میلیارد دلار آمریکا (~ دلار در سال ۲۰۲۱) امضا کرد. که شامل سلاح، پشتیبانی، تجهیزات و آموزش بود و تا ۷۲ مورد آن توسط وزارت امور خارجه ایالات متحده تأیید شده بود. انواع پیشنهادی اف-۱۵سی‌اکس مدل تک سرنشین پیشنهادی برای نیروی هوایی ایالات متحده با قابلیت معادل F-15EX. اف-۱۵جی‌ای بوئینگ ۹۰ جنگنده F-15GA (آلمانی پیشرفته) را به عنوان جایگزین برای پاناویا تورنادو و ECRهای خود به آلمان پیشنهاد داد. لوفت وافه به جای آن ۳۵ فروند اف-۳۵ ای و ۱۵ فروند یوروفایتر تایفون (نوع ECR EW) را انتخاب کرد. برای کاربران مدل‌های قدیمی‌تر و مبتنی بر اف-۱۵ و اف-۱۵ای، مانند اف-۱۵ای/بی/سی/دی، اف-۱۵ای، اف-۱۵آی، اف-۱۵اس، اف-۱۵کی، اف-۱۵اس‌جی، به مک‌دانل داگلاس اف-۱۵ ایگل و مک‌دانل داگلاس اف-۱۵ئی استرایک ایگل مراجعه کنید. نیروی هوایی امارت قطر - ۳۳ فروند F-15QA از ۴۸ فروند برنامه‌ریزی شده تا ژوئیه ۲۰۲۳ به قطر تحویل داده شد (دو فروند برای آزمایش در ایالات متحده نگهداری می‌شوند) وینگ پروازی ۵ – پایگاه هوایی العدید اسکادران ۵۱ اسکادران ۵۲ اسکادران ۵۳ نیروی هوایی سلطنتی عربستان سعودی - ۸۴ فروند F-15SA وینگ شماره ۳ – پایگاه هوایی ملک عبدالعزیز اسکادران شماره ۹۲ وینگ شماره ۵ – پایگاه هوایی ملک خالد اسکادران شماره ۶ اسکادران شماره ۵۵ وینگ شماره ۷ - پایگاه هوایی ملک فیصل اسکادران شماره ۲۹ نیروی هوایی ایالات متحده - ۱۷ فروند از ۱۲۹ فروند برنامه‌ریزی شده تحویل داده شد هجدهمین هنگ (PACAF) - پایگاه هوایی کادنا، اوکیناوا، ژاپن (برنامه‌ریزی شده) اسکادران ۴۴ جنگنده اسکادران ۶۷ جنگنده وینگ ۵۳ام (ACC) – پایگاه نیروی هوایی اِگلین، فلوریدا اسکادران ۸۵ آزمایش و ارزیابی نود و ششمین گروه آزمایشی (AFMC) – پایگاه نیروی هوایی اگلین، فلوریدا اسکادران چهلم آزمایش پرواز رسته هوایی ۱۲۷ (ANG) - پایگاه هوایی گارد ملی سلفریج، میشیگان (برنامه‌ریزی شده) اسکادران جنگنده ۱۰۷ گروه جنگنده ۱۴۲ (ANG) – پایگاه گارد ملی هوایی پورتلند، اورگانChapman, Khalem (6 March 2023). تی حداکثر جرم برخاست: ۳۶۷۴۱ کیلوگرم (۸۱۰۰۰ پوند) ظرفیت سوخت: ۶۱۵۰ کیلوگرم (۱۳۵۵۰ پوند) ظرفیت داخلی، ۱۶۱۰۰ کیلوگرم (۳۵۰۰۰ پوند) به همراه ۳ تانکر خارجی ۶۰۰ گالنی موتور: ۲ موتور اف-۱۱۰ جی-ئی-۱۲۹ جنرال الکتریک به همراه پس سوز عملکرد حداکثر سرعت: ماخ ۲٫۵ (۲۶۵۵ کیلومتر بر ساعت، ۱۶۵۰ مایل بر ساعت) در ارتفاع بالا، ماخ ۱٫۲ (۱۴۸۲ کیلومتر بر ساعت، ۸۰۰ گره، ۹۲۱ مایل بر ساعت) در ارتفاع کم (سریعترین جنگنده سری اف) شعاع عملیاتی: ۱۲۷۲ کیلومتر (۷۹۱ مایل) حداکثر مسافت پروازی: ۳۹۰۰ کیلومتر (۲۴۰۰ مایل) سقف پروازی: ۶۰۰۰۰ فوت (۱۸ کیلومتر) تحمل شتاب جاذبه : ۹جی (۹ برابر شتاب جاذبه گریز از مرکز) نرخ صعود: ۵۰۰۰۰ فوت در دقیقه (۲۵۰ متر بر ثانیه) رانش بر جرم: ۰٫۹۳ تجهیزات توپ‌ها: ۱ عدد مسلسل چرخشی ام۶۱ای۱ ولکان ۶ لوله ۲۰ میلیمتری با ۵۰۰ گلوله اام-۵۶ یا پی.جی. تی، ۹ روی مخزن سوخت) با ظرفیت ۱۳۴۰۰ کیلوگرم (۲۹۵۰۰ پوند) موشک‌ها: موشک‌های هوا به هوا : * ایم-۹ سایدوایندر * ایم-۱۲۰ آمرام *ایم-۲۶۰ جی.ای.تی. | ## جمع‌بندی | کیو-۲۵۰ ایگل هشداردهنده فعال/منفعل سیستم بقا - ترکیب شده با جنگ الکترونیک برای اقدام متقابل * تجهیزات پرتاب اقدام متقابل نیروی ضربت هوایی بی.ای.