موضوع مقاله: پویش شبه‌نظامی فلسطین ۲۰۱۰ | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # پویش شبه‌نظامی فلسطین ۲۰۱۰ | مقدمه: پویش شبه‌نظامی فلسطین ۲۰۱۰ تلاشی هماهنگ از سوی ۱۳ گروه شبه‌نظامی فلسطینی به رهبری گروه اسلام‌گرای حماس بود که هدف آن کارشکنی در گفت‌وگوهای صلح مستقیم میان اسرائیل و تشکیلات خودگردان فلسطین بود. | ## بخش 1: پویش شبه‌نظامی فلسطین ۲۰۱۰ | این پویش شامل حملاتی به اسرائیلی‌ها در کرانه باختری تحت اشغال و نیز در داخل اسرائیل بود و بر پایهٔ اعلام حماس در آغاز سپتامبر ۲۰۱۰ «همهٔ گزینه‌ها باز» بودند. گروه‌های شرکت‌کننده افزون بر حماس عبارت بودند از جهاد اسلامی فلسطین، کمیته‌های مقاومت مردمی و یک گروه انشعابی ناشناس از فتح. برخی از مقام‌ها و تحلیل‌گران اسرائیلی و فلسطینی آشنا با حماس بر این باور بودند که هدف راستین این پویش نه صرفاً اسرائیل بلکه تشکیلات خودگردان فلسطین به رهبری محمود عباس از فتح بود. حملات این دوره دربرگیرندهٔ تیراندازی‌های خودرویی در جاده‌های کرانه باختری و نیز حملات موشکی از نوار غزه بود و سرانجام به فروپاشی گفت‌وگوهای مستقیم صلح در اواخر سپتامبر ۲۰۱۰ انجامید. بیانیه‌ها و واکنش‌های حماس محمود زهار، از رهبران حماس، بنا بر گزارش شبکهٔ سی‌بی‌اس‌نیوز گفت مسلمانان وظیفهٔ اخلاقی و دینی دارند سرزمین میان دریای مدیترانه و رود اردن را آزاد کنند و مقاومت مسلحانه راه دستیابی به این هدف است. زهار از محمود عباس خواست فوراً از مذاکرات صلح با اسرائیل کناره‌گیری کند و تأکید کرد «مبارزهٔ مسلحانه تنها راه برخورد با دولت یهود است». ابوعبیده، سخنگوی بازوی نظامی حماس، به روزنامهٔ واشینگتن پست در سپتامبر گفت بازوی نظامی «در هماهنگی با موضع بال سیاسی» مستقر در دمشق سوریه عمل می‌کند. وی افزود: «اعلام می‌کنیم که اقدامات مقاومت وارد مرحله‌ای نوین و پیشرفته از همکاری میدانی در بالاترین سطوح شده‌است تا حملات مؤثرتری علیه دشمن انجام شود.» بر پایهٔ ارزیابی تشکیلات خودگردان فلسطین و مقام‌های امنیتی اسرائیل، حماس توانایی انجام حملات بیشتر در کرانه باختری به‌ویژه تیراندازی‌های خودرویی را داشت (چون این حملات نیاز به برنامه‌ریزی و نیروی انسانی اندکی دارند) اما احتمالاً توان حمله در داخل خط سبز را نداشت زیرا نظارت امنیتی و دیوار حائل کرانه باختری مانع از آن می‌شد. خالد مشعل اعلام کرد «مقاومت» تا زمانی که اسرائیل به مرزهای ۱۹۶۷ عقب‌نشینی نکند ادامه خواهد یافت و حماس «کشتن شهرک‌نشینان غیرقانونی بر سرزمین ما» را از سر خواهد گرفت. به گفتهٔ جاناتان فیگل، پژوهشگر ارشد مؤسسهٔ بین‌المللی ضدتروریسم، این پویش بیانگر تصمیم راهبردی رهبری حماس در دمشق برای آغاز موج تازه‌ای از خشونت علیه شهرک‌نشینان اسرائیلی بود: «این یک تصمیم راهبردی و سیاسی از سوی رهبری حماس در دمشق است تا نارضایتی و رد خود را نسبت به مذاکرات صلح جاری در واشینگتن نشان دهند… آنها نشان می‌دهند که توانایی عملیاتی و اراده برای عمل دارند.» واکنش خبرگزاری‌ها و تشکیلات خودگردان خبرگزاری فلسطینی پال‌تایمز حملات را ستود و آنها را به مذاکرات پیوند زد و نوشت: «آنجا در واشینگتن، عباس با بهبود چهرهٔ اشغال از راه مذاکرات بیهوده به آن پاداش می‌دهد، در حالی که در الخلیل گردان‌های قسام جز انتقام خون شهدا را نپذیرفتند.» حملات مایهٔ شرمساری تشکیلات خودگردان فلسطین شد و محمود عباس حملات الخلیل و رام‌الله را محکوم کرد. محمود هباش، وزیر اوقاف تشکیلات خودگردان، ایران را مسئول حملات حماس برای کارشکنی در مذاکرات صلح دانست و به کفر خالد مشعل کنایه زد. زینب رشید، اصلاح‌طلب فلسطینی، در مصاحبه‌ای در اکتبر ۲۰۱۰ از سوریه و ایران انتقاد کرد و گفت این حکومت‌ها عمداً کوشیدند روند صلح را خراب کنند تا توجه را از مشکلات داخلی خود منحرف سازند و ابتکارهای مردم‌سالاری شدن را سرکوب کنند. | ## بخش 2: پویش شبه‌نظامی فلسطین ۲۰۱۰ | او گفت: «حماس که تصمیمش در دست رژیم‌های سوری و ایرانی است به دستور آنها دو حملهٔ مسلحانه در کرانه باختری پیش از نخستین نشست مذاکرات انجام داد تا کل روند صلح را تخریب کند.» حملات تیراندازی ۱۴ ژوئن در ۱۴ ژوئن ۲۰۱۰ در تیراندازی خودرویی نزدیک الخلیل در کرانه باختری، یهوشوا سوفر افسر پلیس اسرائیل کشته و سه افسر دیگر زخمی شدند. گردان‌های شهدای الاقصی، بازوی مسلح حزب فتح به رهبری رئیس تشکیلات خودگردان محمود عباس، مسئولیت حمله را برعهده گرفت و گفت این اقدام در واکنش به حمله ۲۰۱۰ به ناوگان غزه بوده‌است. در ژوئیهٔ ۲۰۱۰ در پی عملیات مشترک ارتش اسرائیل، شاباک و پلیس اسرائیل، فردی فلسطینی به نام بهاء العدم به‌عنوان تیرانداز شناسایی و بازداشت شد. ۳۱ اوت نخستین حملهٔ برجستهٔ پویش حماس در ۳۱ اوت ۲۰۱۰ رخ داد که در آن ۴ اسرائیلی به ضرب گلوله کشته شدند. ابوعبیده سخنگوی گردان‌های قسام گفت: «این عملیات حلقه‌ای از زنجیرهٔ عملیات‌هاست؛ برخی اجرا شده و برخی دیگر در پی خواهد آمد.» وکالة معاً گزارش داد که یک مقام امنیتی اسرائیلی این حمله را بخشی از زنجیره‌ای از حملات برای ناکام‌سازی مذاکرات صلح ۲۰۱۰ دانست. خالد البطش از رهبران جهاد اسلامی فلسطین کشتار را تأیید کرد و گفت: «مذاکرات را تنها رگبار گلوله‌ها متوقف می‌سازد.» روزنامه‌نگار داوود کتّاب حملهٔ ۳۱ اوت را «آشکارا زمان‌بندی‌شده برای برهم زدن مذاکرات و تضعیف جایگاه هیئت فلسطینی» توصیف کرد. بان کی‌مون دبیرکل سازمان ملل متحد روز پس از رویداد گفت: «این حمله باید همان‌گونه که هست شناخته شود: تلاشی بدبینانه و آشکار برای تضعیف مذاکرات مستقیم اسرائیلی-فلسطینی که فردا آغاز می‌شود.» در ۸ اکتبر نیروهای ویژهٔ اسرائیل یک فرماندهٔ ارشد حماس در کرانه باختری را که مسئول این حمله بود کشتند. سربازان اسرائیلی وارد چند ساختمان در الخلیل شدند که شبه‌نظامیان فلسطینی در آنها سنگر گرفته بودند و دو نفر از آنان را کشته و شش نفر را بازداشت کردند. ۱ سپتامبر خاخام موشه و شیرا مورانو، زوج اسرائیلی سی‌ساله از معالیه افرایم در درهٔ رود اردن، هنگام رانندگی در جادهٔ ۶۰ میان تقاطع ریمونیم و شهرک کوخاو هشاحار هدف تیراندازی افراد مسلح فلسطینی قرار گرفتند. قربانیان پس از گیر کردن اسلحهٔ خودکار یکی از مهاجمان از خودرو بیرون پریده و در گودالی پناه گرفتند و با تلفن همراه درخواست کمک کردند. امدادگران ستاره داوود سرخ آنان را در محل درمان کرده و سپس به بیمارستان هداسا در عین‌کارم منتقل کردند. خاخام مورانو گفت خودرویی نزدیک به پنج دقیقه آنها را تعقیب کرد و با نور بالا چشمانشان را خیره ساخت. | ## بخش 3: پویش شبه‌نظامی فلسطین ۲۰۱۰ | سپس در یک پیچ از کنارم رد شد و تیراندازی آغاز شد… یکی از سلاح‌ها گیر کرد و همین به ما فرصت داد. در را باز کردم و همسرم را بیرون کشیدم و به گودال غلتیدیم.» حماس مسئولیت حمله را پذیرفت. سخنگوی حماس گفت: «این حمله پیامی بود به کسانی که به دشمن صهیونیستی تعهد دادند دیگر حمله‌ای صورت نخواهد گرفت.» محمود عباس حمله را محکوم نکرد اما گفت: «ما خواهان ریختن خون اسرائیلی نیستیم. می‌خواهیم دو ملت در صلح واقعی زندگی عادی داشته باشند.» یک مقام تشکیلات خودگردان حماس را به تلاش برای «بازگرداندن کرانه باختری به وضعیت هرج‌ومرج برای خنثی‌سازی روند سیاسی» متهم کرد. هفتهٔ بعد مقام‌های امنیتی تشکیلات خودگردان دو عضو حماس را در ارتباط با این حمله بازداشت کردند. ۲۶ سپتامبر در ۲۶ سپتامبر ۲۰۱۰ تیراندازی نزدیک تنه عمریم در جادهٔ ۶۰ کرانه باختری رخ داد. نِتا شوکِر، زن اسرائیلی باردار نُه‌ماهه، و همسرش شارون هر دو ۳۵ ساله هنگام رانندگی هدف تیراندازی افراد مسلح از خودروی فلسطینی قرار گرفتند. پلیس اسرائیل اعلام کرد خودروی مهاجمان به سمت جنوب گریخت و سربازان اسرائیلی ایست‌بازرسی در ورودی روستای فلسطینی ظاهریه برپا کردند و خانه‌ها را گشتند. بازوهای نظامی فتح (حزب محمود عباس) و جهاد اسلامی فلسطین مسئولیت حمله را برعهده گرفتند و در بیانیه‌ای اعلام کردند «حمله به مناسبت پانزدهمین سالگرد کشتن بنیان‌گذار جهاد اسلامی فتحی الشقاقی انجام شده‌است.» با این حال برخی اعضای هر دو سازمان از داشتن هرگونه آگاهی از بیانیه ابراز بی‌اطلاعی کردند. در اکتبر سازمان امنیت اسرائیل (شاباک) سه عضو فتح الانتفاضه (گروه انشعابی فتح) را به ظن انجام این حمله بازداشت کرد. مظنونان به بازجوها گفتند ۲۵ هزار دلار برای خرید سلاح دریافت کرده و قصد حملات بیشتری داشتند. در ۱۴ سپتامبر احمد جعبری، فرماندهٔ ارشد حماس، تهدید کرد حملات علیه اسرائیل را برای برهم زدن مذاکرات صلح تشدید خواهد کرد و گفت: «با نیروی ایمان، سلاح و موشک، تونل و نیروهای تکاور به پیروزی فلسطین دست خواهیم یافت.» روز بعد دو گلولهٔ خمپاره حاوی فسفر سفید (White phosphorus) از غزه به داخل اسرائیل شلیک شد. | ## جمع‌بندی | ده موشک در منطقهٔ اشکول فرود آمد و یک موشک ۱۲۲ میلی‌متری کاتیوشا در شمال اشکلون برخورد کرد.