موضوع مقاله: قدری طوقان | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # قدری طوقان | مقدمه: پس از اتمام دبیرستان در زادگاهش نابلس، به دانشگاه آمریکایی بیروت پیوست و به مدت چهار سال در رشتهٔ ریاضیات تحصیل کرد. | ## بخش 1: قدری طوقان | پس از فارغ‌التحصیلی به مدرسه ملی النجاح در نابلس پیوست و در آنجا معاون و سپس مدیر شد. در سال ۱۹۳۶، او برای اولین بار مجموعه‌ای از مقالات در مورد فرهنگ عمومی عرب نوشت و توجه خود را بر تاریخ علم و اهمیت دانشمندان عرب متمرکز کرد. قدری طوقان علاوه بر علاقه به جنبهٔ علمی تاریخ عرب، وقت خود را به مطالعهٔ نکبت فلسطین و تأثیر آن بر جهان عرب اختصاص داد. وی به عنوان نمایندهٔ پارلمان اردن به نمایندگی از شهر نابلس (۱۹۵۱–۱۹۵۵) انتخاب شد، سپس از ۶ ژوئیه ۱۹۴۶ تا ۱۲ فوریه ۱۹۶۵ به عنوان وزیر امور خارجه منصوب شد. قدری طوقان به سراسر جهان عرب سفر کرد و همیشه با نویسندگان و ادبای بزرگ عرب در تماس مستقیم بود. قدری طوقان یکی از باورمندانی بود که راه غلبه بر نکبت فلسطینی را، توسعهٔ سبک زندگی عربی بر پایهٔ دانش و مبارزه با نادانی می‌دانست. زندگی و پیشه او در سال ۱۹۱۰ در شهر نابلس، سنجق نابلس، ولایت بیروت، امپراتوری عثمانی، در خانواده‌ای قدیمی به دنیا آمد. تحصیلات ابتدایی و متوسطه خود را در مدرسه ملی النجاح نابلس گذراند و در سال ۱۹۲۴ از آنجا فارغ‌التحصیل شد. او تحصیلات دانشگاهی خود را در دانشکدهٔ علوم دانشگاه آمریکایی بیروت ادامه داد و در آنجا با مدرک لیسانس در رشته ریاضیات فارغ‌التحصیل شد، سال ۱۹۲۹. پس از بازگشت از بیروت به نابلس، به استادی ریاضیات در مدرسه النجاح منصوب شد و به آموزش دربارهٔ علوم نزد مردم عرب پرداخت، رشته‌ای که از معدودی از عرب‌های برجسته در آن ظهور کرده بود. | ## بخش 2: قدری طوقان | فعالیت‌های ملی خود را از اوایل دههٔ ۱۹۳۰ علیه سرپرستی بریتانیا و جنبش صهیونیستی آغاز کرد. در سال ۱۹۳۶ مقامات انگلیسی او را دستگیر کردند و به مدت ۹ ماه به الحفیر در نقب و سپس به صرفند در جنوب حیفا تبعید کردند. او به وظیفهٔ روشنفکران فلسطینی برای ایفای نقش عمده در جامعهٔ خود باور داشت که به پرورش «جوانان باورمندی که برای ارتقای سطح کشور تلاش می‌کنند، تحصیلکرده و میهن‌دوست باشند و می‌دانند چگونه به ملت خدمت کنند» بپردازند. هنگامی که اساتید دانشگاه و مدارس در ایالات متحده آمریکا، پس از پایان جنگ جهانی دوم، نامه ای به رئیس‌جمهور فرانکلین روزولت ارائه کردند و خواستار باز شدن درهای مهاجرت یهودیان به فلسطین شدند، او در مقام دانشمند و عضوی از انجمن ریاضی آمریکا، ابتکار عمل برای پاسخ به نامهٔ آن اساتید را بر عهده گرفت. وی خطاب به آنها گفت: سپس تأکید کرد که عرب‌ها در فلسطین هیچ تقصیری ندارند «تا طعم عذاب را بچشند و وجودشان با مهاجرت مردمی که هیچ ارتباطی با مصائب و ظلم‌هایی که به آنان رسیده ندارند، به خطر بیفتد.» او درد خود را «از بی‌عدالتی‌هایی که بر یهودیان می‌آید» و احساس اندوه خود را از مصیبت‌هایی که «بر آن‌ها وارد می‌شود» و نکوهش نازیسم «و روش‌های آن برای نابودی یهودیان»، ابراز کرد. از اساتید آمریکایی همکارش خواست که اگر «علاقه‌مند به منافع یهودیان و تأمین نهادی برای آنها هستند»، کشورشان را به روی پناهندگانشان یهودی باز کنند. در سال ۱۹۴۵، قدری طوقان به همراه اسحاق موسی الحسینی و دیگران در تأسیس کمیتهٔ فرهنگ عربی در فلسطین و سازماندهی نخستین نمایشگاه کتاب عربی فلسطین در باشگاه اتحادیهٔ عرب ارتدکس در قدس در سال ۱۹۴۶ کمک کرد که شامل حدود ۸۰۰ کتاب به زبان عربی و ده‌ها کتاب به زبان‌های خارجی بود. پس از نکبت و صدور تصمیم الحاق کرانه باختری رود اردن به پادشاهی هاشمی اردن، طوقان برای انتخابات مجلس نمایندگان اردن در آوریل ۱۹۵۰ شرکت کرد و به عنوان نمایندهٔ شهر نابلس در دورهٔ دوم مجلس انتخاب شد. او در انتخاباتی که در اوایل سپتامبر ۱۹۵۱ برگزار شد، مجدداً برای مجلس سوم انتخاب شد و تا ژوئن ۱۹۵۴ که دولت تصمیم به انحلال پارلمان گرفت، نمایندهٔ شهر خود باقی ماند. طوقان در نابلس فعالانه در مبارزاتی که اردن در اواسط دههٔ پنجاه میلادی علیه معاهدهٔ اردن و بریتانیا شاهد آن بود، برای عربی‌سازی ارتش اردن شرکت کرد. | ## بخش 3: قدری طوقان | در ژوئیه ۱۹۶۴ قدری طوقان به عنوان وزیر امور خارجهٔ اردن در دولت بهجت التلهونی منصوب شد و تا ۱۳ فوریهٔ ۱۹۶۵ که استعفا داد در این سمت خدمت کرد. قدری طوقان به عنوان عضو شورای عالی آموزش در اردن انتخاب شد و از سال ۱۹۵۵ تا زمان مرگش ریاست انجمن علوم اردن را بر عهده داشت. وی همچنین به عضویت فرهنگستان زبان عربی در دمشق برگزیده شد و به عنوان نایب رئیس اتحادیهٔ علمی عربی و عضو فرهنگستان زبان عربی در قاهره نیز انتخاب شد. طوقان به مطالعهٔ میراث علمی عربی به ویژه در زمینه‌های ریاضی و نجوم توجه زیادی داشت و صدها مقالهٔ سیاسی و فکری در روزنامه‌ها و مجلات فلسطینی و عربی منتشر کرد. همچنین سخنرانی‌های علمی زیادی در قاهره، دمشق، بیروت، عمان و بغداد و غیره ایراد کرد و در بسیاری از کنفرانس‌های علمی عربی و بین‌المللی شرکت داشت. زندگی شخصی طوقان مجرد زیست.عمویش عبدالفتاح بود که پسرانش دو شاعر برجسته، ابراهیم و فدوی هستند. از جمله: نشان استقلال درجهٔ یک از پادشاهی هاشمی اردن در سال ۱۹۵۷؛ نشان درجهٔ یک جمهوری توسط جمال عبدالناصر در دهمین روز جشن علم جمهوری متحدهٔ عربی که در سال ۱۹۶۴ در دانشگاه قاهره برگزار شد، نشان درجهٔ یک الکوکب اردن ۱۹۶۴؛ نشان کارآمدی مراکش، درجهٔ ممتاز، ۱۹۶۱؛ مدرک دکترای افتخاری از دانشگاه پنجاب پاکستان در سال ۱۹۶۷ به پاس قدردانی از تلاش‌های برجسته او در خدمت به اندیشه و میراث بشری. پس از مرگ او، در سال ۱۹۹۰، سازمان آزادیبخش فلسطین نشان برای فرهنگ، هنر و ادبیات را به او اعطا کرد. درگذشت قدری طوقان در ۲۶ فوریه ۱۹۷۱ در بیروت در راه قاهره بر اثر سکتهٔ قلبی شدید درگذشت. | ## جمع‌بندی | پیکرش را از طریق هوایی به عمان و سپس به نابلس منتقل کردند و در قبرستان شرقی در کنار پسر عمویش، ابراهیم طوقان، در شهری که بیشتر عمر خود را در آنجا گذراند به خاک سپردند.