موضوع مقاله: عملیات آن-فار | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # عملیات آن-فار | مقدمه: عملیات آن-فار (به عبری: ، کوتاه‌شدهٔ «ضد فاروق») یک عملیات نظامی بود که از سوی تیپ ۸۴ گیواتی اسرائیل در شب ۸ تا ۹ ژوئیه ۱۹۴۸ در جریان جنگ ۱۹۴۸ اعراب و اسرائیل آغاز شد. | ## بخش 1: عملیات آن-فار | هدف این عملیات به دست آوردن کنترل بر مسیرهای جنوب یهودیه، جلوگیری از پیشروی ارتش مصر و برقراری ارتباط با شهرک‌های یهودی‌نشین در نگو بود. این عملیات بخشی از «نبردهای ده روزه» بود که پس از پایان نخستین آتش‌بس سازمان ملل متحد در جنگ ۱۹۴۸ رخ داد. با وجود دستاوردهای محدود اسرائیلی‌ها در پاکسازی جناحین خود، هدف اصلی یعنی شکافتن خطوط مصری و گشودن راه به سوی نگو محقق نشد و نتیجهٔ نهایی عملیات شکست اسرائیل بود. در بیابان نگو، ارتش مصر از ماه مه ۱۹۴۸ حضور داشت و از آنجا به سوی تل‌آویو پیشروی می‌کرد. پیشروی مصری‌ها به سمت تل‌آویو با عملیات پلشت در آغاز ژوئن متوقف شده بود، اما آن‌ها همچنان کریدور ارتباطی غربی-شرقی خود را حفظ کرده بودند. مصری‌ها در نزدیکی الفالوجه (محل کنونی کریات‌گات) تقاطع کلیدی جاده‌ای را در اختیار داشتند و بدین‌ترتیب منطقهٔ وسیعی از شهرک‌های یهودی‌نشین در جنوب نگو از بقیهٔ خاک اسرائیل جدا مانده بود. نقشهٔ عملیاتی اسرائیل شکستن محاصرهٔ مصری و ایجاد کریدور جاده‌ای به سوی نگو را پیش‌بینی می‌کرد تا بدین‌وسیله خط تدارکاتی غربی-شرقی مصر قطع شود. حمله غافلگیرانه مصری‌ها مصری‌ها پیش‌دستی کرده و در ۸ ژوئیه ۱۹۴۸ در ساعت ۶ صبح، بیش از یک شبانه‌روز پیش از پایان رسمی آتش‌بس، حمله را آغاز کردند. | ## بخش 2: عملیات آن-فار | برای جلوگیری از درگیری با سازمان ملل، مصری‌ها نخست نیروهای سعودی و سودانی را به کار گرفتند تا نقض آتش‌بس به ارتش نظامی مصر نسبت داده نشود. مصری‌ها از مزیت غافلگیری بهره بردند و در مرحلهٔ نخست پاسگاه‌های کاوکبه و حولیقات را تصرف کردند و سربازان تیپ نگب که غافلگیر شده بودند با تحمل تلفات عقب‌نشینی کردند. مصری‌ها همچنین پاسگاه تقاطع ۱۱۳ را که متروک بود اشغال کردند و بدین‌ترتیب انزوای نگو را بیشتر کردند. در همان زمان مصری‌ها با بهره‌گیری از سربازان سودانی حملهٔ غافلگیرانه‌ای به نیروهای گیواتی در بیت‌دراس انجام دادند. در آغاز مزیت غافلگیری با آن‌ها بود و یک پاسگاه پیشین را تصرف کردند، اما نیروهای گیواتی به سرعت به خود آمدند و نیروهای سودانی را با تلفات سنگین پس راندند. در پی این حملهٔ غافلگیرانه، عملیات آن-فار که قرار بود با پایان آتش‌بس آغاز شود، به عنوان ضدحمله در برابر تهاجم مصری جلو افتاد. در ۷ ژوئیه، گردان اول دستور خود را دریافت کرد: «اخراج پناهندگان اردوزده در منطقه به منظور جلوگیری از نفوذ دشمن از شرق به این موضع مهم.» نیروهای تیپ نگب در شب ۸ تا ۹ ژوئیه برای تصرف پاسگاه پلیس عراق‌سویدان حرکت کردند، اما با تأخیر رسیدند و بریدن سیم‌خاردارها تا سپیده‌دم طول کشید و از همین رو عقب‌نشینی کردند. مصری‌ها تلاش کردند به طرح خود ادامه دهند و جولیس را مورد حمله قرار دادند، اما حملهٔ آن‌ها دفع شد. | ## بخش 3: عملیات آن-فار | در سه روز پیاپی حمله‌های بی‌وقفه‌ای با نیروهای پیاده، توپخانه، تانک و هواپیما بر عیبدیس انجام شد، اما نیروهای گیواتی که یگان‌هایی از سه گردان (۵۲، ۵۳ و ۵۴) را جابه‌جا می‌کردند، موفق شدند پاسگاه را نگه دارند. بنا بر گزارش‌های ارتش اسرائیل، مرحلهٔ نخست عملیات که در آن ۱۶ روستا تصرف شد، به آوارگی «بیش از ۲۰٬۰۰۰ نفر» از منطقه انجامید. در ۱۱ ژوئیه شدت نبردها اندکی فروکش کرد و این فرصت را به گردان ۵۱ گیواتی داد تا مناطقی در شفلای جنوبی داخلی، میان کفار مناحم و گات و گلئون را تصرف کند، از جمله تل صافی، قزازه، مسمیه و چند روستای دیگر. نبرد نگبا و رویدادهای پایانی هنگامی که مصری‌ها دریافتند قادر به تصرف عیبدیس نیستند، ضربت اصلی خود را به سوی تصرف نگبا هدایت کردند. در ۱۲ ژوئیه ۱۹۴۸ سربازان گیواتی و مدافعان نگبا (حدود ۱۵۰ نفر) در برابر همهٔ حملات مصری ایستادگی کردند و نزدیک به ۳۰۰ کشته و زخمی بر مصری‌ها وارد آوردند. مصری‌ها در همان شب پاسگاه ۱۰۵ را تصرف و نگبا را از پشتیبانش جدا کردند، اما سربازان گیواتی در حملهٔ شبانهٔ سختی پاسگاه را بازپس گرفتند. پیامدها اسرائیلی‌ها در این عملیات به موفقیت محدودی دست یافتند، به‌ویژه در پاکسازی جناحین خود، اما نتوانستند به هدف اصلی یعنی پیوستن به نیروهای مستقر در بیابان نگو برسند. با وجود این، بنا بر نوشتهٔ بنی موریس، تیپ گیواتی طی ده روز در تصرف مناطقی در شمال نگو و دامنه‌های غربی شهرستان الخلیل کامیاب شد. | ## جمع‌بندی | شکست در گشودن راه نگو به آغاز عملیات مرگ بر مهاجم از ۱۶ ژوئیه انجامید که سرانجام موفق به بازگشایی کریدور باریکی به سمت جنوب شد.