موضوع مقاله: فهرست زنان منتخب یا منصوب به ریاست کشور یا دولت | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # فهرست زنان منتخب یا منصوب به ریاست کشور یا دولت | مقدمه: این فهرست زنانی است که از زمان دوران بین دو جنگ جهانی (۱۹۱۸–۱۹۳۹) به سمت رئیس کشور یا رئیس دولت در کشورهای خود انتخاب یا منصوب شده‌اند. | ## بخش 1: فهرست زنان منتخب یا منصوب به ریاست کشور یا دولت | نخستین فهرست شامل رؤسای جمهور زن است که رئیس کشور و گاه نیز رئیس دولت هستند، و همچنین زنان رئیس دولت که هم‌زمان رئیس کشور نیستند، مانند نخست‌وزیران. این فهرست شامل ملکه‌های فرمانروا که رئیس کشور هستند (اما رئیس دولت نیستند) نمی‌شود. خرتک آنچیما، از به‌طور عمده ناشناخته و اکنون منحل‌شدهٔ جمهوری خلق توا، نخستین زن رئیس کشور انتخابی در جهان به‌شمار می‌رود، اگرچه نه در انتخاباتی چندحزبی، آزاد و عادلانه. او که همسر رهبر عالی این کشور بود، نخستین زنی است که به ریاست یک کشور انتخاب شد. نخستین زنی که به نخست‌وزیری کشوری انتخاب شد، سیریماوو بانداراناییکه از سیلان (امروزه سری‌لانکا) بود؛ هنگامی که او حزبش را به پیروزی در انتخابات سراسری ژوئیه ۱۹۶۰ رساند. نخستین زنی که در سمت رئیس‌جمهوری کشوری خدمت کرد، ایزابل پرون از آرژانتین بود که به‌عنوان معاون رئیس‌جمهور خدمت می‌کرد و در ژوئیه ۱۹۷۴ پس از مرگ شوهرش به ریاست‌جمهوری رسید. | ## بخش 2: فهرست زنان منتخب یا منصوب به ریاست کشور یا دولت | در سال ۱۹۷۹، مارگارت تاچر به سمت نخست‌وزیری بریتانیا انتخاب شد و نه‌تنها نخستین زن نخست‌وزیر بریتانیا بلکه نخستین زن رئیس دولت انتخابی اروپا نیز شد. نخستین زنی که به ریاست‌جمهوری یک کشور انتخاب شد، ویگدیس فینبوگادوتیر از ایسلند بود که در انتخابات ریاست‌جمهوری ۱۹۸۰ و سه انتخابات بعدی پیروز شد و در مجموع ۱۶ سال در این سمت ماند، که او را طولانی‌مدت‌ترین رئیس کشور غیرموروثی زن در تاریخ می‌سازد. ویگدیس همچنین نخستین زنی بود که در انتخابات ریاست‌جمهوری‌ای پیروز شد که نامزد دوم نیز یک زن بود: او در انتخابات ریاست‌جمهوری ۱۹۸۸ را شکست داد. نخستین زن نخست‌وزیر منتخب دموکراتیک یک کشور با اکثریت مسلمان، بی‌نظیر بوتو از پاکستان بود که حزبش را به پیروزی در انتخابات سراسری ۱۹۸۸ و سپس ۱۹۹۳ رساند، و با این کار نخستین زن منتخب دموکراتیک یک ملت مسلمان لقب گرفت. بوتو همچنین نخستین تن از تنها دو رهبر زن غیرموروثی جهان است که در دوران تصدی سمت خود فرزندی به دنیا آورد؛ دیگری جاسیندا آردرن از نیوزیلند است. او از ژوئن ۱۹۹۶ تا ژوئیه ۲۰۰۱ و سپس از ژانویه ۲۰۰۹ تا اوت ۲۰۲۴، در مجموع بیش از ۲۰ سال، نخست‌وزیر این کشور بود. | ## بخش 3: فهرست زنان منتخب یا منصوب به ریاست کشور یا دولت | فنلاند نخستین جمهوری بود که در آن زنانی هم‌زمان به‌عنوان رئیس کشور و رئیس دولت خدمت کردند؛ آنلی یاتنماکی و ماری کیویمی هر دو در زمان ریاست‌جمهوری تاریا هالونن نخست‌وزیر بودند. نخست‌وزیران گینه استوایی، موزامبیک، نامیبیا، پرو و اوگاندا در فهرست زنان معاون رئیس دولت منتخب یا منصوب گنجانده شده‌اند ولی در فهرست زنان معاون رئیس کشور منتخب یا منصوب نیستند، چون به‌سبب وجود سمت معاون رئیس‌جمهور در این کشورها، نه رئیس دولت‌اند و نه معاون رئیس کشور؛ در حالی که نخست‌وزیران کره جنوبی و سری‌لانکا (پس از ۱۹۷۸) در هر دو فهرست گنجانده شده‌اند. در حال حاضر، ایسلند و ترینیداد و توباگو تنها جمهوری‌هایی هستند که هم‌زمان رئیس کشور و رئیس دولت در حال خدمتشان زن هستند. جزایر مارشال، مکزیک، نامیبیا، سورینام، تانزانیا و ونزوئلا جمهوری‌هایی هستند که در آن‌ها زن رئیس‌جمهور هم‌زمان رئیس کشور و رئیس دولت است. زنان رئیس‌اجرایی منتخب یا منصوب این فهرست شامل زنانی است که توسط یک کمیته حاکم یا مجلس منصوب شده‌اند، در کشورهایی که رئیس کشور یا رئیس دولت مستقیماً توسط شهروندان انتخاب نمی‌شود. | ## جمع‌بندی | از آنجا که فرمانداران کل، نمایندگان منصوب پادشاه قلمروهای مشترک‌المنافع هستند (در حال حاضر چارلز سوم) و نمایندگان فرانسوی آندورا، نمایندگان منصوب هستند (در حال حاضر امانوئل ماکرون)، آن‌ها به عنوان رئیس کشور عمل می‌کنند و به‌طور منظم وظایف و کارکردهای مرتبط با چنین نقشی را در قلمروهای مشترک‌المنافع (به استثنای بریتانیا که فرماندار کل ندارد، زیرا پادشاه قلمروهای مشترک‌المنافع عمدتاً در آنجا اقامت دارد) و آندورا انجام می‌دهند.