موضوع مقاله: تولید برق در ایتالیا | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # تولید برق در ایتالیا | مقدمه: با این حال، نیاز به برق تنها بخشی از کل نیاز انرژی ملی است، زیرا باید مصرف مربوط به، به عنوان مثال، وسایل نقلیه موتوری، حمل و نقل دریایی و هوایی، گرمایش فضا و بخشی از تولید صنعتی را نیز در نظر گرفت که تا حد زیادی با استفاده مستقیم از سوخت‌های فسیلی، که عمدتاً منشأ خارجی دارند، پوشش داده می‌شود. | ## بخش 1: تولید برق در ایتالیا | تاریخچه آغازها اولین تأسیسات تولید برق در ایتالیا (در اواخر قرن نوزدهم) نیروگاه‌های زغالی بودند که در داخل شهرهای بزرگ قرار داشتند. نخستین نیروگاه در سال ۱۸۸۳ در میلان ساخته شد، در خیابان سانتا رادگوندا، مجاور تئاتر لا اسکالا، برای تأمین برق همان تئاتر. در سیسیل، نخستین نیروگاه زغالی توسط صنعتگر روزولینو گالیاردو در باگریریا ساخته شد، و نخستین نیروگاه هیدروالکتریک توسط لوئیجی رامپولا در پولیتزی جنروزا تأسیس گردید. متعاقباً، توسعه شبکه انتقال ملی، بهره‌برداری از حوضه بزرگ برق‌آبی تشکیل‌شده توسط کوه‌های آلپ را امکان‌پذیر کرد و به لطف انرژی برق‌آبی (که در آن زمان تنها منبع ملی و ارزان بود) اولین توسعه صنعتی کم‌رمق ایتالیا امکان‌پذیر شد. ویژگی‌های منبع برق‌آبی همچنین برای مدت معینی این توهم را ایجاد کرد که ایتالیا می‌تواند از نظر انرژی به‌طور نامحدود خودکفا باشد (گاهی اوقات حتی با زیاده‌روی‌های لفظی در مورد به اصطلاح «زغال‌سنگ سفید» کوه‌های آلپ). منطقه انرژی زمین‌گرمایی لاردرلو حتی امروز نیز سهم خود را در تولید برق ایفا می‌کند، اگرچه به دلیل محدودیت برق نصب‌شده، از نظر تاریخی این سهم هرگز از ۸ درصد تولید ملی فراتر نرفته است. تا پایان دههٔ ۱۹۲۰، چند گروه الیگوپولی مستحکم شدند که شرکت‌های مادر آن‌ها نیز به‌عنوان سرپرست شش بخش مختلف در نظر گرفته می‌شدند: ادیسون کمپانی، SIP, SADE, SME، و لا چنترا له (به عنوان شرکت کنترل‌کنندهٔ SELT-والدارنو و رومانا). ظرفیت انرژی هیدروالکتریک تقریباً به‌طور کامل در دههٔ ۱۹۵۰ مورد بهره‌برداری قرار گرفت تا اینکه، به‌دلیل فجایع زیست‌محیطی عظیم (مانند فاجعهٔ وایتونت)، ساخت نیروگاه‌های جدید از این نوع به‌طور کامل متوقف شد. در ۲۷ نوامبر ۱۹۶۲، مجلس نمایندگان لایحه ملی کردن سیستم برق و تأسیس ENEL (آژانس ملی برق) را تصویب کرد که " تمام فعالیت‌های تولید، واردات و صادرات، حمل و نقل، تبدیل، توزیع و فروش برق از هر منبعی " به آن واگذار شد. بر این اساس، حتی تولیدکنندگان "تاریخی" ملزم به فروش دارایی‌های خود به نهاد جدید شدند. فقط تولیدکنندگان مستقل و شرکت‌های شهری از این اقدام مستثنی شدند و آنها همچنان سهم حاشیه‌ای بازار را حفظ کردند. در آن زمان، به نظر می‌رسید که انتخاب ملی‌سازی (در آغاز دوران موسوم به «عصر چپ میانه») تنها امکان برای برآوردن تقاضای رو به رشد انرژی، در چارچوب توسعهٔ یکپارچه و هماهنگ کل کشور باشد. دوران جدیدی که برای ENEL و کشور در حال طلوع بود، با تحولات اساسی در شبکه انتقال و تولید انرژی مشخص می‌شد؛ کافی است بگوییم که در دهه ۱۹۶۰، تولید برق ایتالیا با نرخ تقریبی ۸ درصد سالانه در حال رشد بود، در مقایسه با تنها ۲ درصد امروز. این رشد تا حد زیادی ناشی از توسعه انرژی ترموالکتریک بود که با قیمت پایین نفت که مشخصه آن دهه بود، تسهیل می‌شد. اما در دهه ۱۹۷۰ «قمار» واقعی روی انرژی هسته‌ای بود: در سال ۱۹۷۵ اولین طرح ملی انرژی آغاز شد که از جمله موارد دیگر، توسعه قوی این منبع را در نظر داشت. ایتالیا در اوایل دهه شصت میلادی شروع به بهره‌برداری از انرژی هسته‌ای کرده بود (در سال ۱۹۶۶، ایتالیا حتی پس از ایالات متحده و بریتانیا، سومین تولیدکننده بزرگ جهان محسوب می‌شد) اما در پایان دهه هفتاد میلادی بود که تغییر تعیین‌کننده‌ای در این مسیر ایجاد شد: نیروگاه‌های قدیمی گاریگلیانو و ترینو ورچلسه به نیروگاه‌های کاورزو، مونتالتو دی کاسترو و دومین نیروگاه ترینو ملحق شدند (یا ساخت آنها آغاز شد) (برای نیروگاه دوم، محل مورد نظر فقط شناسایی و زمین‌شناسی شد و سپس برای ساخت یک نیروگاه توربین گازی ۷۰۰ کیلوواتی مورد استفاده قرار گرفت). ایتالیا همچنین در یک پروژه تحقیقاتی با بودجه جامعه اروپا در مورد انرژی خورشیدی متمرکز (CSP)، نیروگاه خورشیدی ۱ مگاواتی ادرانو، که فناوری آن در آن زمان نویدبخش بود، شرکت کرد. در آن زمان، به نظر می‌رسید که کاهش قابل توجه وابستگی ایتالیا به واردات سوخت امکان‌پذیر است. با این حال، پس از اعتراض عمومی شدید ناشی از فاجعه چرنوبیل در اتحاد جماهیر شوروی، ایتالیا، در نتیجه همه‌پرسی سال ۱۹۸۷، عملاً توسعه انرژی هسته‌ای را رها کرد. | ## بخش 2: تولید برق در ایتالیا | این امر، همچنین به لطف سقوط همزمان قیمت نفت (که اساساً به بحران نفتی که در سال ۱۹۷۳ آغاز شده بود پایان داد) و نتایج ناامیدکننده اورلیوس، منجر به از سرگیری رشد سهم انرژی ترموالکتریک با سوخت فسیلی شد که در سال ۲۰۰۷ به اوج تاریخی خود رسید و با تولید ۲۶۵٫۸ تراوات ساعت، ۸۴٫۷٪ از تولید ملی معادل ۳۱۳٫۹ تراوات ساعت را پوشش داد. دهه نود میلادی چشم‌انداز بازار انرژی در اوایل دهه ۱۹۹۰ دوباره تغییر کرد: در سال ۱۹۹۲، ENEL به یک شرکت سهامی تبدیل شد، البته با سهامدار انحصاری وزارت خزانه‌داری؛ سپس، در ۱۹ فوریه ۱۹۹۹، فرمان قانونی آزادسازی بازار برق، که با نام فرمان برسانی نیز شناخته می‌شود، تصویب شد که یک دستورالعمل اروپایی را در این زمینه اجرا می‌کرد. شرکت‌های جدید می‌توانند دوباره در زمینهٔ تولید انرژی الکتریکی فعالیت کنند؛ فعالیت‌های انل که باید واگذار شوند، بین سه شرکت (که «GenCo» نامیده می‌شوند: یوروژن، الکتروژن و اینترپاور) تقسیم شده و به بازار عرضه می‌شوند. با توجه به ملاحظات اقتصادی ناشی از هزینه مواد اولیه نفتی، هزینه‌های اجتماعی استفاده از زغال سنگ (که استفاده از آن نیز اندکی در حال افزایش است) و حذف تدریجی انرژی هسته‌ای، دو راه حل اصلی اتخاذ شده است: جایگزینی نفت با گاز طبیعی به عنوان سوخت نیروگاه‌های حرارتی، که سوختی با نوسانات قیمت کمتر، دسترسی بیشتر و منشأ آن از مناطق با بی‌ثباتی سیاسی کمتر در نظر گرفته می‌شود؛ سیاست واردات انرژی از خارج از کشور، به ویژه از فرانسه و سوئیس، کشورهایی که در طول شب (دوره‌های غیر اوج مصرف) مازاد تولید زیادی دارند و آن را با قیمت‌های پایین می‌فروشند، بیشتر دنبال می‌شود. با این حال، همان‌طور که در بالا توضیح داده شد، قدرت نصب شده (یعنی ظرفیت تولید) هنوز برای پوشش تقاضای برق ملی کافی است. حال، ملاحظاتی برای آینده دو دهه اول قرن جدید با رشد بسیار پایدار در تولید برق از باد، خورشید و زیست‌توده مشخص می‌شد که سرانجام از قلمرو «حاشیه‌ای» خارج شده‌اند. با این حال، کاهش شدید وابستگی به سوخت‌های فسیلی امروزه بسیار دشوار به نظر می‌رسد، زیرا آنها هنوز اساس دسترسی به انرژی در سراسر جهان صنعتی را تشکیل می‌دهند، حتی در کشورهایی که نیروگاه‌های هسته‌ای بزرگی دارند (به عنوان مثال، فرانسه در مجموع نفت بیشتری نسبت به ایتالیا مصرف می‌کند). باید به خاطر داشت که تولید برق تنها کسری از کل مصرف سوخت‌های فسیلی یک کشور را تشکیل می‌دهد، که به‌طور گسترده و مستقیم در خودروسازی، گرمایش، صنعت پتروشیمی و نیروی محرکه دریایی و هواپیما نیز استفاده می‌شوند. [ بدون منبع ] احتراق زیست‌توده بخش دیگری است که در آن پیشرفت خوبی حاصل شده است، با این حال، مطالعات متعددی این فرضیه را مطرح می‌کنند که اگر این منبع در مقیاس وسیع با انتشار گسترده محصولات انرژی‌زا مورد بهره‌برداری قرار گیرد، نمی‌تواند به عنوان جایگزین کاملی برای سوخت‌های فسیلی در نظر گرفته شود، زیرا بازده کلی نسبتاً کم و سطوح قابل کشت زیادی مورد نیاز است که با توجه به ترکیب خاص قلمرو ایتالیا امکان‌پذیر نیست. 195 del 21 agosto 2008 با فرضیه ساخت ده راکتور جدید برای پوشش حداکثر ۲۵٪ از نیازهای ملی، قصد خود را برای بازگشت به تولید انرژی هسته‌ای ابراز کرد. با این حال، در سال ۲۰۱۱، پس از تأثیر ناشی از حادثه اتمی فوکوشیما، شورای وزیران با تصویب قانونی، اجرای فرمان قانونی شماره ۳۱/۲۰۱۰ در مورد محل سایت‌های هسته‌ای را به حالت تعلیق درآورد و همچنین یک مهلت قانونی ۱۲ ماهه برای برنامه هسته‌ای ایتالیا تعیین کرد. مزایای بیشتر می‌تواند از سیاست‌هایی که با هدف تشویق بهره‌وری انرژی و صرفه‌جویی در مصرف انرژی انجام می‌شوند، حاصل شود. به‌طور خاص، هنوز هم جای بهبود در بهره‌وری نیروگاه‌های حرارتی وجود دارد، با سیاست‌هایی برای از رده خارج کردن یا بازسازی نیروگاه‌هایی با کمترین بازده و گسترش بیشتر نیروگاه‌های سیکل ترکیبی یا گرمایش منطقه‌ای. فرمان شماره ۱۹۹ مورخ ۸ نوامبر ۲۰۲۱، انجمن‌های انرژی تجدیدپذیر را معرفی کرد که علاوه بر قیمت فروش انرژی به GSE، حق دریافت مشوق دولتی برای هر کیلووات ساعت تولید شده را دارند. بر اساس آمار شرکت ترنا، شرکتی که از سال ۲۰۰۵ شبکهٔ انتقال ملی را مدیریت می‌کند، ایتالیا، به عنوان یک سیستم فیزیکی ملی شامل نیروگاه‌ها و ایستگاه‌های تبدیل خود، در سال ۲۰۲۰ حدود ۳۰۲۷۵۱ گیگاوات‌ساعت انرژی الکتریکی مصرف داشته است. این داده به‌عنوان «مصرف یا نیاز ناخالص ملی» شناخته می‌شود و نشان‌دهندهٔ میزان انرژی الکتریکی مورد نیاز کشور برای به‌کار انداختن هرگونه دستگاه یا تجهیزاتی است که نیاز به برق دارند. این مقدار به‌صورت جمع مقادیر ثبت‌شده در ترمینال‌های ژنراتورهای هر نیروگاه تولید به‌علاوهٔ تراز تبادلات با خارج کشور محاسبه می‌شود. این اندازه‌گیری قبل از هرگونه کسر انرژی برای تأمین نیروگاه‌های پمپاژ و بدون در نظر گرفتن مصرف داخلی نیروگاه‌ها (یعنی انرژی مورد استفادهٔ نیروگاه برای عملکرد خود) انجام می‌گیرد. میزان مصرف ناخالص ملی شامل درصدی معادل ۱۰٫۴٪ انرژی وارداتی از خارج کشور است (یعنی به‌استثنای صادرات اندک، حدود ۳۲۲۰۰ گیگاوات‌ساعت در سال ۲۰۲۰)، که ۱۰٫۴٪ از ارزش کل انرژی الکتریکی مورد نیاز کشور را تشکیل می‌دهد. | ## بخش 3: تولید برق در ایتالیا | بر اساس داده‌های منتشر شده توسط ترنا اگر این «مصرف‌های تحمیلی» (خدمات کمکی، تلفات در ترانسفورماتورهای نیروگاه و انرژی الکتریکی مورد نیاز برای ذخیره‌سازی انرژی در شب از طریق نیروگاه‌های پمپاژ آبی) لحاظ نشود، میزان «مصرف ناخالص ملی» یا «تقاضای ملی انرژی الکتریکی» به‌دست می‌آید که در سال ۲۰۲۰ برابر با ۳۰۱۱۸۰ گیگاوات‌ساعت بوده است، کاهش ۵٫۸٪ نسبت به سال قبل، که در چارچوب افزایش متوسط ۲۰ سال گذشته معادل ۰٫۸۷٪ قرار می‌گیرد (با این حال این کاهش عمدتاً به دلیل کاهش مصرف صنعتی به‌خاطر پاندمی کووید-۱۹ است). این مقدار همچنین شامل تلفات شبکه است که حدود ۱۷۳۶۶ گیگاوات‌ساعت (۵٫۸٪) برآورد می‌شود. در مورد برق مورد نیاز، ایتالیا به‌طور متوسط حدود توان الکتریکی ناخالص لحظه‌ای ( توان الکتریکی خالص لحظه‌ای). در سال ۲۰۲۰، ۵۲٪ از نیاز ناخالص ملی به برق توسط نیروگاه‌های حرارتی تأمین شد که عمدتاً سوخت‌های فسیلی تجدیدناپذیر را می‌سوزانند و عمدتاً از خارج از کشور وارد می‌شوند. بخش باقیمانده برای تأمین نیاز ناخالص ملی (۳۳۳۵۹۱ گیگاوات ساعت) با درصد ذکر شده ۱۱٫۴٪ از خارج از کشور وارد می‌شود. طبق داده‌های سال ۲۰۱۰ (زمانی که حداکثر توان خالص بود میانگین توان موجود در اوج تخمینی بود..Dati "Terna" 2010 Impianti di generazione (pdf) تفاوت بین حداکثر توان نظری و تخمین میانگین توان موجود تا حدی به دلیل عوامل مختلف فنی و/یا فصلی است (از جمله این موارد می‌توان به خطاها، دوره‌های تعمیر و نگهداری یا بازتوانی، و همچنین عوامل هیدروژئولوژیکی برای برق آبی یا تخمین‌های مربوط به تصادفی بودن منبع برای باد و فتوولتائیک، و همچنین تأخیر در به‌روزرسانی آمار نیروگاه‌ها اشاره کرد)، در حالی که تا حدی نیز به این دلیل است که برخی از نیروگاه‌ها (به‌ویژه ترموالکتریک) «برای مدت طولانی» بسته نگه داشته می‌شوند، زیرا همان‌طور که گفته شد، برای تأمین تقاضا ضروری نیستند. به‌طور خاص، طبق تعریف ترنا، میانگین توان موجود در اوج مصرف، توانی است که به‌طور متوسط توسط نیروگاه‌های تولید برای مقابله با اوج مصرف روزانه دوره زمستان تأمین شده است. تولید انرژی‌های تجدیدپذیر ایتالیا منحصراً شامل تولید انرژی از طریق احتراق سوخت‌های فسیلی در نیروگاه‌های حرارتی است. این سهم ۶۴٫۶٪ از کل تولید ملی، ۶۰٫۲٪ از انرژی الکتریکی مورد نیاز و ۵۲٫۰٪ از نیاز ناخالص ملی را تشکیل می‌دهد. طبق آمار ترنا، بیشتر نیروگاه‌های حرارتی ایتالیا با گاز طبیعی (۸۲٫۷٪ از کل انرژی حرارتی در سال ۲۰۲۰) و زغال سنگ (۸٫۳٪) سوخت‌رسانی می‌شوند. درصدهای بسیار کمتری به مشتقات نفتی (۲٫۰٪) و مشتقات گازی (گاز کارخانه‌های فولاد، گاز کوره بلند، گاز کوره کک، گاز پالایشگاه - در مجموع ۱٫۲٪) مربوط می‌شود. شایان ذکر است که چگونه درصد سه سوخت اصلی در طول بیست و پنج سال گذشته (۱۹۹۴–۲۰۱۷) به‌طور اساسی تغییر کرده است؛ تنها در سال ۱۹۹۴، گاز طبیعی، زغال سنگ و نفت به ترتیب ۲۲٪، ۱۱٪ و ۶۴٪ «وزن» داشتند. می‌توان اشاره کرد که چگونه، در کنار افزایش اندک استفاده از زغال سنگ، وارونگی اساسی در اهمیت نسبی نفت و گاز طبیعی وجود داشته است، که استفاده از آنها هم از نظر مطلق و هم از نظر درصد به شدت افزایش یافته است.Dati "Terna" 1999 Dati Impianti Termoelettrici (pdf) امروزه، اکثر نیروگاه‌های حرارتی به گونه‌ای طراحی شده‌اند که بتوانند از چندین سوخت استفاده کنند، به طوری که بتوانند منبع سوخت را نسبتاً سریع تغییر دهند (اگرچه در سال‌های اخیر بسیاری از سیکل‌های ترکیبی نمی‌توانند زغال سنگ یا نفت یا هر سوخت دیگری غیر از گاز را بپذیرند). این سیاست با توجه به ملاحظات مربوط به هزینه، نوسانات قیمت و منشأ نفت از مناطق بی‌ثبات سیاسی هدایت می‌شود؛ در واقع، ایتالیا فاقد ذخایر سوخت فسیلی قابل توجه است و بنابراین تقریباً تمام مواد اولیه سوخت مورد استفاده از خارج از کشور وارد می‌شود. علاوه بر این، نباید از تأثیر زیست‌محیطی کمتر گاز در مقایسه با نفت، به ویژه با توجه به مفاد پیمان کیوتو و توافق‌نامه‌های زیست‌محیطی اروپا، غافل شد. سهم اصلی توسط نیروگاه‌های برق آبی (عمدتاً در قوس آلپ و در برخی مناطق آپنین واقع شده‌اند) ارائه می‌شود که ۱۵٫۳٪ از نیاز ناخالص انرژی الکتریکی را تولید می‌کنند؛ هنوز در زمینه انرژی‌های تجدیدپذیر «کلاسیک»، نیروگاه‌های زمین‌گرمایی (اساساً در توسکانی) ۱٫۹٪ از این نیاز را تولید می‌کنند، با وجود اینکه پتانسیل زمین‌گرمایی ایتالیا به‌طور قابل توجهی بیشتر از آن چیزی است که دهه‌ها پیش توسعه یافته بود و برخلاف انرژی برق آبی که در دهه‌های بعد دیگر توسعه نیافت، با وجود اینکه ایتالیا به لطف نیروگاه لاردرلو، اولین نیروگاه زمین‌گرمایی در جهان که سال‌ها رکورد قدرتمندترین نیروگاه زمین‌گرمایی در جهان را در اختیار داشت، پیشگام در تولید انرژی از زمین‌گرمایی بود. این افزایش شدید، به ویژه مربوط به سال‌های بین ۲۰۱۱ و ۲۰۱۲، ناشی از رونق در نصب‌ها بود که عمدتاً به دلیل تغییر رژیم تشویقی از دوم (که توسط فرمان موسوم به "آلکوا " تمدید شد) و سیاست خرید تضمینی برق سوم در رژیم تشویقی چهارم، که دقیقاً در سال ۲۰۱۱ اتفاق افتاد، بود. | ## جمع‌بندی | با این مقادیر، ایتالیا در رتبه دوم اروپا برای برق فتوولتائیک نصب شده قرار دارد پس از آلمان قرار دارد، در حالی که در سطح منطقه‌ای، پولیا بیشترین سهم برق نصب‌شده (۱۳٫۴٪ از کل کشور) را دارد و پس از آن لومباردی (۱۱٫۳٪) قرار دارد.