موضوع مقاله: مقیاس در علوم اجتماعی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # مقیاس در علوم اجتماعی | مقدمه: مقیاس در علوم اجتماعی : در علوم اجتماعی، «مقیاس‌سازی» فرایند اندازه‌گیری یا مرتب‌سازی فراوانیها با توجه به ویژگی‌ها یا صفات کمّی است. | ## بخش 1: مقیاس در علوم اجتماعی | برای مثال، یک تکنیک مقیاس‌سازی ممکن است شامل برآورد سطوح برون‌گرایی افراد یا میزان کیفیت محصولات باشد. روش‌های خاصی از مقیاس‌سازی، تخمین بزرگی‌ها را در پیوستگی مجاز می‌سازد در حالی که سایر روش‌ها فقط ترتیب نسبی فراوانی‌ها را ارائه می‌دهند. واژه مقیاس، از جمله در ادبیات دانشگاهی، گاهی برای اشاره به معیار مرکب دیگری یعنی شاخص استفاده می‌شود. تصمیم ساخت مقیاس چه سطحی (سطوح سنجش) از داده‌ها درگیر است: (اسمی، ترتیبی، فاصله‌ای، نسبی)؟ چند تقسیم‌بندی یا دسته‌بندی مقیاس باید استفاده شود: (۱ تا ۱۰، ۱ تا ۷ و ۳- تا ۳+)؟ (فرد ارزش مرکزی خنثی می‌دهد؛ حتی پاسخ دهندگان را مجبور می‌کند موضعی غیرخنثی بگیرند) ماهیت و توصیفی بودن برچسب‌های مقیاس چگونه باید باشد؟ روش ساخت مقیاس ممکن است چیزی شبیه به مقیاس یک نفر از قبل وجود داشته باشد، بنابراین گنجاندن آن مقیاس(ها) و متغیرهای وابسته احتمالی در نظرسنجی ممکن است اعتبار مقیاس فرد را افزایش دهد. انجام نظرسنجی؛ هر چه نمونه نماینده تر و بزرگتر باشد، اعتماد فرد در مقیاس بیشتر خواهد بود. میانگین و انحراف استاندارد را برای آیتم‌ها بررسی کنید، هر موردی را که دارای میانگین اریب یا واریانس بسیار کم است، حذف کنید. تجزیه و تحلیل مؤلفه‌های اصلی را با چرخش اریب روی مؤلفه‌های خود و سایر موارد برای مقیاس‌ها اجرا کنید - مهم است که از خود متمایز شوید. مولفه‌ها را با مقدار ویژه (برای محاسبه مقدار ویژه برای هر عامل مجذور بارگذاری عامل و جمع ستون‌ها) بزرگتر از ۱ درخواست کنید. هرچه موارد دیگر متمایزتر باشند، شانس بیشتری برای بارگیری مؤلفه‌ها در مقیاس شخصی وجود دارد. مؤلفه‌های بارگیری شده به‌طور تمیز مواردی هستند که تجزیه و تحلیل عاملی حداقل ۰/۴۰ روی یک جزء و بیش از ۰/۱۰ بیشتر روی آن مؤلفه نسبت به سایر مؤلفه‌ها است. مؤلفه‌ها را فقط با چند مورد که مفاهیم واضحی را نشان نمی‌دهند شناسایی کنید، اینها «مقیاس‌های غیرقابل تفسیر» هستند. مثلاً، اگر یک مؤلفه که از نظر مفهومی مهم است قرار است فقط برای یک جزء از بارگذاری حذف شود، بهتر است آن را برای دور بعدی نگه دارید. مؤلفه‌ها را رها کنید و دوباره اجرا کنید و از برنامه بخواهید پس از حذف اجزای غیرقابل تفسیر و تک موردی، فقط تعداد اجزا را بدهد. (همه اجزاء دارای موارد کاملاً بارگذاری شده هستند.) برنامه آلفای کرونباخ را اجرا کنید. (در صورت حذف هر مورد، آلفاها را درخواست می‌کند.) هر مقیاس با آلفای ناکافی باید حذف شود و این روند از مرحله ۳ تکرار شود. ['ضریب آلفا=تعداد موارد2 x میانگین همبستگی بین مؤلفه‌های مختلف/مجموع همه همبستگی‌ها در ماتریس همبستگی (شامل 1s)'] برای اعمال بهتر، اجزای نهایی و همه بارگذاری‌های خود و مقیاس‌های مشابه را برای استفاده در ضمیمه مقیاس انتخاب کنید. برخی از داده‌ها در سطح اسمی اندازه‌گیری می‌شوند یعنی هر عددی که استفاده می‌شود، صرفاً برچسب است و هیچ ویژگی ریاضی را بیان نمی‌کند. برخی از داده‌ها در سطح ترتیبی اندازه‌گیری می‌شوند یعنی اعداد بیانگر موقعیت نسبی مؤلفه‌ها هستند ولی نه میزان تفاوت. برخی از داده‌ها در سطح فاصله‌ای اندازه‌گیری می‌شوند یعنی اعداد بیانگر میزان اختلاف بین گویه‌ها است ولی نقطه صفر مطلق وجود ندارد. برخی از داده‌ها در سطح نسبی اندازه‌گیری می‌شوند یعنی اعداد بیانگر بزرگی اختلاف هستند و یک نقطه صفر مطلق وجود دارد و نسبت‌ها قابل محاسبه است. | ## بخش 2: مقیاس در علوم اجتماعی | مثال‌ها عبارتند از: سن، درآمد، قیمت، هزینه‌ها، درآمد فروش، حجم فروش و سهام بازار بورس. سنجش‌های مرکب سنجش مرکب متغیرها با ترکیب دو یا چند شاخص مجزا تجربی در یک معیار ایجاد می‌شوند. معیارهای مرکب مفاهیم پیچیده را به اندازه کافی نسبت به شاخص‌های منفرد اندازه‌گیری می‌کنند و دامنه امتیازات موجود را گسترش می‌دهند و در مدیریت چندین مورد کارآمدتر هستند. علاوه بر مقیاس، دو نوع دیگر از معیارهای ترکیبی وجود دارد: شاخصها شبیه به مقیاس‌ها هستند به جز اینکه چندین شاخص یک متغیر در یک اندازه‌گیری ترکیب می‌شوند. شاخص‌ها با گردآوری نمرات اختصاص داده شده به ویژگی‌های فردی ولی مقیاس‌ها از طریق تخصیص نمرات به الگوی ویژگی‌ها ساخته می‌شوند. در حالی که شاخص‌ها و مقیاس‌ها معیارهای یک بُعد را ارائه می‌دهند، گونه‌شناسی اغلب برای بررسی تقاطع دو یا چند بُعد به کار می‌رود. گونه‌شناسی‌ها ابزارهای تحلیلی بسیار مفیدی هستند و به آسانی می‌توان از آنها به عنوان متغیر مستقل استفاده کرد، البته چون یک بُعدی نیستند، استفاده از آنها به عنوان یک متغیر وابسته، دشوار است. مقیاس مقایسه‌ای و غیرمقایسه‌ای در مقیاس مقایسه‌ای، مؤلفه‌ها به‌طور مستقیم با یکدیگر مقایسه می‌شوند. (مثال: پپسی را ترجیح می‌دهد یا کوکاکولا را؟) در مقیاس غیرمقایسه‌ای هر مؤلفه مستقل از بقیه بررسی می‌شود. (مثال: در مورد کوکاکولا چه احساسی دارید؟) تکنیک‌های مقیاس مقایسه‌ای مقیاس مقایسه زوجی: به یک پاسخگو در یک زمان دو مقوله ارائه می‌شود و از او خواسته می‌شود یکی را انتخاب کند. (مثال: آیا پپسی را ترجیح می‌دهد یا کوکاکولا را؟) سطح این تکنیک، ترتیبی است زمانی که یک مدل اندازه‌گیری اعمال نمی‌شود. مدل برادلی-تری-لوس یا (BTL برادلی و تری، ۱۹۵۲؛ لوس، ۱۹۵۹) را می‌توان به منظور استخراج سنجش‌ها اعمال کرد، مشروط بر اینکه داده‌های حاصل از مقایسه‌های زوجی دارای ساختار مناسب باشند. قانون مقایسه داوری لوئی لئون ترستون (۲۹ مه ۱۸۸۷–۳۰ سپتامبر ۱۹۵۵) را نیز می‌توان در چنین زمینه‌ای بکار برد. مقیاس مدل راش: پاسخگویان با مقوله‌ها تعامل دارند و مقایسه‌ها بین مقوله‌ها از پاسخ‌ها برای کسب مقادیر مقیاس استنباط می‌شود. متعاقباً پاسخگویان نیز بر اساس پاسخ‌هایشان به گویه‌ها با توجه به مقادیر مقیاس مقوله، مقیاس‌سازی می‌شوند. مقیاس رتبه‌ای: به پاسخگو چندین مقوله به‌طور همزمان ارائه و از او خواسته می‌شود آنها را رتبه‌بندی کند. مقیاس فاصله اجتماعی بوگاردوس: میزان تمایل فرد به معاشرت با یک طبقه یا نوع افراد را می‌سنجد. مقیاس رتبه‌ای Q: تا بالای ۱۴۰ مقوله بر اساس روش رتبه‌ای به گروه‌ها طبقه‌بندی می‌شوند. مقیاس گاتمن: روشی است برای تعیین اینکه آیا مجموعه‌ای از مقوله‌ها را می‌توان در مقیاس تک بعدی مرتب کرد یا خیر. مقیاس مجموع ثابت: به پاسخگو مقدار ثابتی از پول، فیلمنامه، اعتبارات یا امتیازات داده می‌شود و از او خواسته می‌شود تا آنها را به مقوله‌های مختلف اختصاص دهد. (مثال: اگر کسی ۱۰۰ ین برای خرید محصولات غذایی داشت، چقدر برای نان و برنج و گوشت و میوه هزینه می‌کند) سطح این تکنیک، ترتیبی است. مقیاس تخمین بزرگی: در روش روان‌فیزیک که توسط استنلی اسمیت استیونز رائه شده‌است، افراد به سادگی اعداد را به بعد قضاوت اختصاص می‌دهند. در تطبیق متقابل به جای تخصیص اعداد، افراد بعد دیگری مانند بلندی صدا یا روشنایی را برای مطابقت با موارد دستکاری می‌کنند. | ## بخش 3: مقیاس در علوم اجتماعی | معمولاً توان تابع روان‌سنجی را می‌توان از روی نماهای تخمین بزرگی هر بعد پیش‌بینی کرد. تکنیک‌های مقیاس غیرمقایسه‌ای مقیاس آنالوگ بصری (که «مقیاس رتبه‌ای پیوسته» و «مقیاس رتبه‌ای گرافیکی» نیز نامیده می‌شود): پاسخگویان با گذاشتن یک علامت روی یک خط به موارد امتیاز می‌دهند. نمره گذاری و کدنویسی برای مقیاس‌های کاغذی و مدادی دشوار است ولی نه برای مقیاس‌های آنالوگ بصری کامپیوتری و مبتنی بر اینترنت.یو. فونکه، (۲۰۰۸): سنجش سطح فاصله ای با مقیاس‌های آنالوگ بصری در تحقیقات مبتنی بر اینترنت: VAS Generator; مقیاس لیکرت: از پاسخگویان خواسته می‌شود میزان موافقت یا مخالفت را (از کاملاً موافقم تا کاملاً مخالفم) در مقیاس پاسخ پنج تا نه درجه‌ای (با مقیاس لیکرت اشتباه نگیرید) نشان دهند. این روش مقیاس سازی طبقه‌بندی شده را می‌توان به آسانی به یک روش تخمین بزرگی گسترش داد که از مقیاس کامل اعداد به جای دسته‌بندی‌های کلامی استفاده می‌کند. مقیاس تکمیل عبارت: از پاسخگویان خواسته می‌شود تا عبارتی را در مقیاس پاسخ ۱۱ درجه‌ای تکمیل کنند که در آن ۰ بیانگر عدم وجود ساختار نظری و ۱۰ بیانگر حداکثر مقدار نظریه سازه در حال سنجش است. مقیاس دیفرانسیل معنایی: از پاسخگویان خواسته می‌شود تا در یک مقیاس ۷ درجه‌ای یک مورد را با ویژگی‌های مختلف رتبه‌بندی کنند. مقیاس ترستون: اثر لوئی لئون ترستون (۲۹ مه ۱۸۸۷-۳۰ سپتامبر ۱۹۵۵) یک تکنیک مقیاس‌سازی است که ساختار شدت را در بین شاخص‌ها ترکیب می‌کند. مقیاس مشتق شده ریاضی: پژوهشگران ارزیابی‌های پاسخگویان را به صورت ریاضی استنباط می‌کنند. ارزیابی مقیاس مقیاس‌ها باید از نظر قابلیت اعتماد، قابلیت تعمیم‌پذیری و قابلیت روایی آزمایش شوند. تعمیم‌پذیری با توجه به مقیاس انتخاب شده‌، توانایی نسبت دهی یافته‌های یک نمونه مورد بررسی به کل جامعه آماری است. پایایی آزمون-آزمون مجدد بررسی می‌کند اگر پژوهش در شرایط مشابه تکرار شود، چقدر نتایج شبیه هم هستند. پایایی فرم‌های جایگزین بررسی می‌کند اگر پژوهش با استفاده از اشکال مختلف مقیاس تکرار شود، چقدر نتایج شبیه هم هستند. پایایی سازگاری داخلی بررسی می‌کند معیارهای فردی که در مقیاس گنجانده شده‌است چقدر به سنجش ترکیبی تبدیل شده‌اند. مقیاس‌ها و شاخص‌ها باید اعتبارسنجی شوند: اعتبار داخلی رابطه بین معیارهای فردی موجود در مقیاس و خود مقیاس ترکیبی را بررسی می‌کند. اعتبار خارجی رابطه بین مقیاس ترکیبی و سایر شاخص‌های متغیر را بررسی می‌کند، شاخص‌هایی که در مقیاس گنجانده نشده‌اند. اعتبار محتوا (که اعتبار صوری نیز نامیده می‌شود) بررسی می‌کند که مقیاس چقدر آنچه را که قرار است اندازه‌گیری شود، می‌سنجد. اعتبار معیار میزان معناداری معیارهای مقیاس نسبی را به سایر معیارهای ممکن بررسی می‌کند. سه نوع روایی سازه وجود دارد که عبارتند از: روایی همگرا، روایی تمایز، روایی نام‌شناسیکمپبل و فیسک، ۱۹۵۹؛ کروس و نی، ۱۹۷۸. ضریب تکرارپذیری نشان می‌دهد چگونه می‌توان داده‌های معیارهای فردی موجود در مقیاس را از مقیاس ترکیبی بازسازی کرد. (۱۹۵۹): اعتبارسنجی همگرا و متمایز توسط ماتریس چند صفتی-چند روشی، بولتن روان‌شناسی، شماره ۵۶، صص ۸۱–۱۰۵. | ## جمع‌بندی | (۲۰۰۳): تکمیل عبارت: جایگزینی برای مقیاس لیکرت، پژوهش‌های مددکاری اجتماعی، شماره ۲۷ (۱)، صص ۴۵–۵۵.