موضوع مقاله: فرقه آخرالزمانی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # فرقه آخرالزمانی | مقدمه: فرقه آخرالزمانی ، یک فرقه است که به آخرالزمان‌باوری و هزاره‌گرایی اعتقاد دارد، از جمله گروه‌هایی که فاجعه را پیش‌بینی می‌کنند و گروه‌هایی که تلاش می‌کنند کل جهان را نابود کنند. | ## بخش 1: فرقه آخرالزمانی | جامعه‌شناس جان لوفلند این اصطلاح را در مطالعه‌ای در سال ۱۹۶۶ با عنوان فرقه آخرالزمانی: مطالعه‌ای در تغییر دین، تبلیغ دین و حفظ ایمان دربارهٔ گروهی از اعضای کلیسای اتحاد ایالات متحده ابداع کرد. در سال ۱۹۵۸، لئون فستینگر مطالعه‌ای دربارهٔ گروهی با پیش‌بینی‌های فاجعه‌آمیز منتشر کرد: وقتی پیشگویی شکست می‌خورد: مطالعه‌ای اجتماعی و روان‌شناختی دربارهٔ گروهی مدرن که نابودی جهان را پیش‌بینی کرد. پدیده تعهد مستمر به «فرقه آخرالزمانی»، حتی پس از شکست پیشگویی، به روش مقابله‌ای کاهش ناهماهنگی شناختی، که نوعی دلیل‌تراشی (روان‌شناسی) است، نسبت داده شده است. اعضا اغلب پس از شکست یک پیشگویی، با انرژی تازه‌ای خود را وقف آرمان گروه می‌کنند و با توضیحاتی مانند این باور که اقدامات‌شان از وقوع فاجعه جلوگیری کرده، یا ایمان مستمر به رهبر هنگامی که تاریخ فاجعه به تعویق می‌افتد، این امر را توجیه می‌کنند. برخی پژوهشگران بر این باورند که استفاده از این اصطلاح توسط دولت و رسانه‌ها می‌تواند به یک پیشگویی خودبرآورنده منجر شود، که در آن اقدامات مقامات باورهای آخرالزمانی گروه را تقویت می‌کند و این امر به نوبه خود می‌تواند اقدامات بحث‌برانگیز بیشتری را برانگیزد. رهبران گروه‌ها خود با مقایسه گروه‌شان با دیگری مخالفت کرده‌اند، و میان مفهوم پیشگویی خودبرآورنده و نظریه مارپیچ تقویت انحراف موازی‌هایی کشیده شده است. ریشه‌شناسی اصطلاح «فرقه آخرالزمانی» برای نخستین بار در عنوان یک مطالعه علمی در سال ۱۹۶۶ دربارهٔ گروهی از اعضای کلیسای اتحاد توسط جان لوفلند به کار رفت، با عنوان: فرقه آخرالزمانی: مطالعه‌ای در تغییر دین، تبلیغ دین و حفظ ایمان. در سال ۱۹۵۸، لئون فستینگر مطالعه‌ای دربارهٔ گروهی با پیش‌بینی‌های فاجعه‌آمیز منتشر کرد: وقتی پیشگویی شکست می‌خورد: مطالعه‌ای اجتماعی و روان‌شناختی دربارهٔ گروهی مدرن که نابودی جهان را پیش‌بینی کرد. 1 جیمز ریچاردسون در دانشنامه دین و جامعه می‌نویسد که پس از انتشار اثر لوفلند، «اصطلاح فرقه آخرالزمانی بخشی از زبان روزمره شده و رسانه‌ها آن را برای اشاره به گروه‌های دینی آخرالزمانی به کار می‌برند.»Exploring the climate of doom , Rich Lowry, 2009-12-19 مطالعات روان‌شناختی یک مطالعه تحقیق روان‌شناختی توسط فستینگر، ریکن و شاختر نشان داد که مردم پس از شکست‌های مکرر در یافتن معنا در جنبش‌های اصلی، به یک جهان‌بینی فاجعه‌آمیز روی می‌آورند. لئون فستینگر و همکارانش چندین ماه اعضای گروه را زیر نظر گرفتند و مکالمات آن‌ها را هم پیش و هم پس از شکست پیشگویی رهبر کاریزماتیک‌شان ثبت کردند. این گروه حول یک نظام اعتقادی شکل گرفته بود که پیش‌بینی می‌کرد بیشتر نیم‌کره غربی در ۲۱ دسامبر ۱۹۵۵ در سیلی فاجعه‌بار نابود خواهد شد. دانشمندان علوم اجتماعی دریافته‌اند که در حالی که برخی از اعضا پس از گذشت بی‌حادثه تاریخ پیش‌بینی‌شده گروه را ترک می‌کنند، برخی دیگر در واقع احساس می‌کنند ایمان و تعهدشان به گروه تقویت شده است. | ## بخش 2: فرقه آخرالزمانی | اغلب وقتی پیشگویی‌های آخرالزمانی گروه محقق نمی‌شوند، رهبر گروه صرفاً تاریخ جدیدی برای قیامت تعیین می‌کند، یا نوع دیگری از فاجعه را در تاریخ متفاوتی پیش‌بینی می‌کند. نیدرهوفر و کنر می‌گویند: «وقتی تا این اندازه پیش رفته‌اید و این همه کس دنبال شما آمده‌اند، و هزینه‌های از دست رفته زیادی وجود دارد، اذعان به اشتباه دشوار است.» فستینگر و دیگر پژوهشگران تلاش کرده‌اند تعهد اعضا به فرقه آخرالزمانی‌شان را پس از اثبات کذب پیشگویی‌های رهبر توضیح دهند. فستینگر این پدیده را به روش مقابله‌ای کاهش ناهماهنگی شناختی، که نوعی دلیل‌تراشی (روان‌شناسی) است، نسبت داد. اعضا اغلب پس از شکست یک پیشگویی با انرژی تازه‌ای خود را وقف آرمان گروه می‌کنند و با توضیحاتی مانند این باور که اقدامات‌شان از وقوع فاجعه جلوگیری کرده، یا ایمان مستمر به رهبر هنگامی که تاریخ فاجعه به تعویق می‌افتد، این امر را توجیه می‌کنند. ابلسون، فری و گرگ در کتاب آزمایش‌هایی با مردم: رازهایی از روان‌شناسی اجتماعی این موضوع را بیشتر توضیح می‌دهند: «... ادامه دادن به تبلیغ برای یک فرقه آخرالزمانی که پیشگویی‌هایش رد شده، هرچند از نظر منطقی معنایی ندارد، اما از نظر روان‌شناختی کاملاً معنا دارد اگر افراد ماه‌ها برای این فرقه تبلیغ کرده باشند. پایداری به آن‌ها امکان می‌دهد از شرمندگی اشتباه اولیه‌شان فرار کنند.» باور مشترک به وقوع یک رویداد فاجعه‌بار در آینده می‌تواند حس تمایز و هدفمندی را در پیروان ریشه‌دار کند. افزون بر این، پس از شکست یک پیشگویی، اعضا ممکن است تلاش کنند نتیجه را از طریق دلیل‌تراشی (روان‌شناسی) و کاهش ناهماهنگی شناختی توضیح دهند. توضیحات ممکن است شامل این باشند که اعضای گروه طرح اصلی رهبر را اشتباه تفسیر کرده‌اند، که رویداد فاجعه‌بار خود توسط رهبر به تاریخ دیرتری موکول شده، یا این که فعالیت‌های خود گروه مانع از وقوع فاجعه شده است. در مورد مطالعه فستینگر، هنگامی که پیشگویی سیل فاجعه‌بار کذب ثابت شد، اعضا اعلام کردند که ایمان‌شان به خدا از وقوع آن جلوگیری کرده است. اریک کارلتون در کتاب پولیتیا: چشم‌اندازهایی از جامعه عادلانه بحث می‌کند که آیا این اصطلاح برای توصیف این نوع گروه‌ها مناسب است یا خیر. کارلتون می‌نویسد که این رویداد تنها برای «بدکاران و توبه‌نکردگان» «روز قیامت» به نظر می‌رسد، در حالی که اعضای خود گروه اغلب آن را «روز رهایی» یا «تجدید جهان» می‌دانند. | ## بخش 3: فرقه آخرالزمانی | او این گروه‌ها را «اوج انحصارگرایی» می‌داند و در حالی که آینده برای غیرمؤمنان به دلیل فجایع آخرالزمانی تیره خواهد بود، اعضای گروه وعده زندگی در یک آرمان‌شهر جدید را دریافت می‌کنند. پوشش رسانه‌ای برینیار لیا در جهانی‌شدن و آینده تروریسم می‌نویسد که «فرقه‌های آخرالزمانی پدیده تازه‌ای نیستند»، اما همچنین بیان می‌کند که «نسبتاً نادر» هستند. جنکینز در عارفان و مسیحاها می‌نویسد که در نتیجه رویدادهای میان ۱۹۹۳ تا ۱۹۹۷ از جمله واقعه ویکو با فرقه داودیه، خشونت مرتبط با فرقه معبد خورشیدی، حادثه حمله با گاز سارین در متروی توکیو توسط اوم شینریکو، و ماجرای دروازه بهشت (گروه آیینی)، «گزارش‌دهی دربارهٔ به اصطلاح فرقه‌های آخرالزمانی به رکن اصلی رسانه‌ها تبدیل شد، درست همان‌طور که فرقه‌های شیطانی یک دهه پیش بودند.» جنکینز فرقه معبد خورشیدی را بیشتر نمونه‌ای از جرائم سازمان‌یافته می‌داند تا یک فرقه آخرالزمانی. در یاکوزا: دنیای جنایی زیرزمینی ژاپن، نویسندگان نیز مقایسه‌ای با جرائم سازمان‌یافته انجام می‌دهند و می‌نویسند که اوم شینریکو «... اغلب بیشتر شبیه یک باند اخاذی سودجو بود تا یک فرقه آخرالزمانی متعصب.» در اثر جیمز آر. لوئیس فرقه معبد خورشیدی، ژان-فرانسوا مایر می‌نویسد که رسانه‌ها از اصطلاح فرقه آخرالزمانی برای توصیف این جنبش استفاده کردند، هرچند اعضای سابق و افراد خارج از گروه نمی‌دانستند چه نوع رویدادی رخ خواهد داد. برخی استفاده از خود این اصطلاح را نوعی پیشگویی خودبرآورنده می‌دانند، جایی که توصیف به عنوان فرقه آخرالزمانی ممکن است واقعاً بر نتیجه رویدادهای خشونت‌آمیز مرتبط با گروه تأثیر بگذارد. تحریم‌های اعمال‌شده توسط مقامات اغلب توسط جنبش به عنوان اقدامی خصمانه علیه موجودیتش تفسیر می‌شود، که باورهای آخرالزمانی آن‌ها را تقویت کرده و به انزوای بیشتر، بسیج و اقدامات انحرافی منجر می‌شود، که به نوبه خود تحریم‌های سنگین‌تری از سوی مقامات را در پی می‌آورد. این امر یک مارپیچ تقویتی را آزاد می‌کند، چرا که هر اقدام اقدام دیگری را تشدید می‌کند، و استفاده از خشونت تسهیل می‌شود زیرا گروه بر این باور است که این امر در نهایت سناریوی آخرالزمانی‌اش را محقق خواهد کرد. آیلین بارکر این مفاهیم را با مفهوم مارپیچ تقویت انحراف در رسانه‌ها و تأثیرات آن بر جنبش‌های نوپدید دینی مقایسه کرده، و جیمز ریچاردسون نیز این تأثیر را مورد بحث قرار داده است. در مورد مسیحیان نگران، استفاده از اصطلاح «فرقه آخرالزمانی» به عنوان توصیف گروه به عنوان توجیهی برای اخراج اعضای آن توسط دولت اسرائیل عمل کرد. در ۵ سپتامبر ۲۰۰۲، آرنو موسی به پیروانش که در نانت مستقر بودند گفت که منتظر سیاحانی از زهره باشند که پیش از پایان جهان در ۲۴ اکتبر ۲۰۰۲ آن‌ها را جمع‌آوری خواهند کرد. | ## جمع‌بندی | هرچند موسی هرگونه برنامه‌ای برای خودکشی گروهی را رد کرد، هم پلیس و هم رسانه‌ها موازی‌هایی با فرقه معبد خورشیدی کشیدند.