موضوع مقاله: حمیدآباد (رفسنجان) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # حمیدآباد (رفسنجان) | مقدمه: تاریخچه تاریخچه حمیدآباد قدمت حمیدآباد به دوره قاجاریه و حدود ۱۷۰ سال پیش برمی‌گردد. | ## بخش 1: حمیدآباد (رفسنجان) | در پیدا کردن مسیر قنات‌ها مهارت خاصی داشته‌ و در طول عمرش حدود پنجاه قنات را در رفسنجان به بهره‌برداری رسانده‌اند. داستانی از حاج‌آقاعلی‌آمحمدصالح نقل شده زمانی یک شتر افتاده بود توی یکی از قنات‌ها و مسیر آب را می‌بندد، ایشان متوجه می‌شود و شتر را بیرون می‌آورند، در جریان خارج کردن شتر بر اثر ریزش خاک یک گنج پیدا می‌شود که گنج را هم به ایشان می‌دهند. پدربزرگ آقامحمدصالح شخصی بوده‌ است به نام آقامحمدجعفر که او را آقابابا‌خان می‌نامیده‌اند که کاشانی بوده. این خانواده از کاشان به کرمان می‌آیند بعد از کرمان به یزد می‌روند و از یزد به رفسنجان می‌آیند. آقامحمدصالح در انتهای حکومت کریم خان زند به دنیا آمده‌ و سیزده همسر در طول عمر خود اختیار کرده است. ایشان از بزرگان شهر رفسنجان بوده و آن زمان متداول بوده که با خانواده‌های مختلف وصلت داشته باشند. یکی از همسران ایشان دختر حاج‌آقاعلی‌زعیم‌الله(حاج‌آقاعلی بزرگ) بوده است که از ایشان فرزندان زیادی هم داشته است. حاج‌آقاعلی آقامحمدصالح سه زن داشته، ۳ پسر از یک زن و ۲ پسر از دو زن دیگر ۵ پسر و ۷ دختر داشته است. آقامحمدحسین آقامهدی آقامحمدتقی آقا یحیی آقا محمدعلی حاج بی بی یا بی بی فاطمه زن آمحمد شیخی که بعداً زن سید عبدالله شده بی بی فرخنده زن آ قاسم زند اشرف خانم زن آمیرز احمد نظری بی بی رخساره زن حاج علی آقا صالحی پسر عموشان بوده که مهدی‌آباد بوده. یه خواهر دیگه او کرولال بوده بی‌بی نیره و زن آقای عباس خان شوشتری که خلبانم بوده یه دفعه با یه هلی کوپتر به حمید آباد اومده کنار باغای احمدیه نشسته همه مردم رفتن تماشای این پرنده آهنی بی بی صدیقه هم زن آنصرالله سلطون پدر علی خان سلطانی بوده یکی از دختراشم زن حسن زاده پدر دکتر رفیعی بوده آقامحمدحسین کل ملکش را به حاجی میزانی و آقا محمدتقی به محمود یزدی(خانه فعلی حاج‌علی بهرام‌آبادی) فروخته است. احمدیه بین هفت دختر تقسیم شده و آقای حسن‌زاده ملکش را به اکبرآقا نظری فروخته و فردوسیه آزادگان را خریده. همچنین لازم به ذکر است: ملاحسن ملایی و امرالله رضایی کدخداهای حمیدآباد بوده‌اند. اولین مدرسه، اولین معلّمها و اولین دانش‌آموزان حمیدآباد اولین مدرسه حمیدآباد از اوّل مهرماه سال ۱۳۳۹ شروع به کار نمود. | ## بخش 2: حمیدآباد (رفسنجان) | مدرسه در کوچه کنار خانه خانه کدخدا و باغ آب‌نما (خانه عباس‌خان شوشتری) قرار داشت. ایشان شش کلاس سواد داشتند و انسانی بسیار مسلمان بودند و تاثیر به سزایی در نمازخوان کردن بچه‌ها داشتند. آقای حسینی رئیس مدرسه شد و کلاسهای اول و دوم را درس می‌داد و آقای نورالدینی کلاسهای سوم و چهارم را درس می‌داد. ایشان وقتی که به حمیدآباد آمد اتاقی در خانه حاج‌جوادعسکری گرفت و سه سال در حمیدآباد حضور داشت. با حضور آقای سیستانی و پیگیری ایشان بود که در مدرسه حمیدآباد اولین کلاس ششمی‌ها پرورش یافتند. آقای سیستانی بچه‌هایی از جمله محمد بازدار را حتی در خانه خودش درس داد و با گرفتن امتحان، بچه‌ها مدرک کلاس ششم خود را گرفتند. خانم خاتمی که پدرشون در رفسنجان کفاشی داشت و یک خانم دیگر نیز با ایشان بود که نام او را در خاطر ندارم.معلمین بعدی حمیدآباد بودند. خانم شجاعی هم چندین سال در حمیدآباد بود و با بچه‌های قاسم قلی و کل‌صغری قوم و خویش بود. دانش‌آموزان اولین کلاس دبستان حمیدآباد اولین دانش آموزان مدرسه حمیدآباد یا به قولی ورودی‌های مهر ۱۳۳۹ تعدادشان ۲۸ نفر بوده که از حمیدآباد و روستاهای اطراف مثل ملک‌آباد، حسین آباد برای تحصیل به حمیدآباد می‌آمدند. نام ایشان: علی رضایی، عباس صالحی، پسر محمد شیخ حسین، علی علیزاده، ابوالقاسم شعبانی، حسین رمضانی، محمد غلامی، معصومه قلی‌بیگی، غلامحسین بالاور، علی شعبانی، محمدجعفری (یوسف)، محمد پورقاسم (کل‌حسین)، فاطمه پورقاسم (کل حسین)، بی‌بی جان ملایی، بتول رضایی، طاهره رضایی، شکرالله بندی(از ملک‌آباد)، تراز الله موهبتی(از ملک‌آباد)، خانم بلوچ پور (همسر حاج علی پورمحمدحسینی)، حسین عسکری، محمود عسکری، محمد حسنی (علی حاج اسماعیل)، بچه های اسدالله اسدی، اصغر پورمحمدحسینی، حسن پورمحمدحسینی، طاهره نجفی. مسئولان آموزش و پرورش وقتی این تعداد دانش آموز و یک کلاس کامل از دانش آموزان را در حمیدآباد دیدند تعجب کردند. کلاس دوپایه که حدودا ۶۰ نفر دانش آموز داشت، کلاس اولی‌ها یک طرف و کلاس دومی ها که ما بودیم در طرف دیگر می‌نشستیم. مطالب بالا را آقای غلامرضا عسکری که جزء اولین ورودی این مدرسه بوده ذکر کرده‌اند. | ## بخش 3: حمیدآباد (رفسنجان) | وضعیت فعلی در حال حاضر حمیدآباد جاده اصلی آسفالته به مرکز شهرستان دارد و بیشتر خیابان‌ها و کوچه‌های روستا نیز آسفالته هستند. و شورای اسلامی و دهیاری فعال‌ترین و موثرترین نهادی است که از ابتدای تاسیس بیشترین تاثیر را در آبادانی ده داشته است. ناموران مهندس حسین صالحی مهندسی کشاورزی که بیست سال رئیس اداره کشاورزی کرمان بوده. وی در سال ۱۳۱۲ وارد دانشکده کشاورزی کرج می‌شود و در این دانشکده با اسدالله علم (نخست‌وزیر و وزیردربار محمدرضا شاه پهلوی) هم‌کلاس بوده است که ظاهرا رابطه خوبی هم تا پایان عمر با ایشان داشته است. دکتر علی اسماعیلی ندیمی متخصص قلب و عروق و فلوشیپ اینترونشن که هشت سال ریاست دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان را برعهده داشته است. محمد شکیبا دبیر زیست‌شناسی، ریاست اداره آموزش و پرورش رفسنجان را در سابقه خود دارد. دکتر اکبر حسینی‌پور دکترای کشاورزی عضو هیئت علمی دانشکده کشاورزی دانشگاه باهنر کرمان. آثار باستانی بیشتر ساختمان‌های قدیم حمیدآباد از بناهای دوره قاجاریه می‌باشند که تعدادی از آنها کاملا تخریب شده و تعدادی نیز هنوز باقی مانده‌اند. خانه حاج‌میزانی که بهتر است بگوییم موقوفه حاج‌میزانی حاج‌فرج‌الله میزانی مردی که در سال‌های نه چندان دور در حمیدآباد زندگی می‌کرده است. حاج میزانی از آقامحمدتقی یا آقامحمدحسین صالحی طلبکار بوده که در ازای این طلب مقداری(احتمالا یک دانگ) از حمیدآباد و خانه‌ای که الان می‌بینیم رو به ایشان می‌دهند. در طی سکونتش در حمیدآباد مسجد و آب‌انبار ، بهداری و غسالخانهِ کنار قلعه را می‌سازد که همه از مکانهای عام‌المنفعه بوده‌اند و منشاء خدمات بسیاری برای حمیدآباد و روستاهای اطراف شده‌اند. در پایان عمر هم اموال خود را وقف ولیعهد می‌کند که به همین دلیل این موقوفه فعلا در اختیار استانداری کرمان قرار دارد. برج تاریخی برج در قدیم داخل مجموعه خانه حاج‌بی‌بی قرار داشته که به علت تخریب قسمت بیشتر این خانه برج تنها مانده و به همت شورای ده و دهیاری در حال مرمّت خانه حاج‌بی‌بی خانه زیبایی که فقط قسمت کوچکی از آن باقی مانده است.سردر زیبا، قسمت بیشتر ساختمان و مسجد کنار برج برای بزرگ کردن کوچه اصلی ده حدود چهل سال قبل تخریب شدند.این خانه در مرکز روستا قرار دارد و در ورودی آن نزدیک چهارکوچه و مسجد سیدعبدالله قرار داشت. | ## جمع‌بندی | خانه سید‌عبدالله و آقامحمدحسین باغ آب‌نما آسیاب روغن‌گیری حاجی غلام قلعه ورودی حمیدآباد رفسنجان در لغتنامه دهخدا حمیدآباد.