موضوع مقاله: محمدرضا خاتمی بروجردی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # محمدرضا خاتمی بروجردی | مقدمه: محمدرضا خاتمی بروجردی فقیه اصولی و فیلسوف سینوی از علماء مبرز معاصر شیعه ایران است. | ## بخش 1: محمدرضا خاتمی بروجردی | زندگینامه محمدرضا خاتمی بروجردی در سال ۱۳۴۱ قمری مطابق با ۱۳۰۲ شمسی در بروجرد متولد شد. جد او مولا محمد تقی کمره‌ای معروف به ملا حاتم عالم و حاکم متنفذ کمره در اواخر دوران قاجار و پدرش حسن خاتمی کمره‌ای بروجردی از شاگردان مبرز آخوند خراسانی و از مجتهدان بروجرد بود. محمدرضا تحصیلات ابتدایی و مقدمات را در بروجرد به پایان رساند و در دوازده سالگی بدستور پدرش به قم رفت و به تحصیلات دوره سطح در علوم حوزوی پرداخت ولی چون در آن زمان نجف پایگاه اصلی فقه و علوم اسلامی بود در سن چهارده سالگی به نجف عزیمت نمود و مراتب علمی را با موفقیت و سرعت طی کرد و در مدت شش سال اقامت از محضر استادان بزرگ چون غلامحسین اردبیلی و ابوالقاسم خویی (صاحب تقریرات) و محمدعلی کاظمینی (صاحب تقریرات)، کاظم شیرازی، محمد حسین غروی اصفهانی و سید ابوالحسن اصفهانی استفاده نمود و بدرجه اجتهاد رسیده و در سن بیست سالگی موفق به اخذ درجه اجتهاد مطلق و تام از سید ابوالحسن اصفهانی -مرجع شیعیان در آن زمان- و کاظم شیرازی و محمدعلی کاظمینی و سید حسین طباطبایی بروجردی و ابوالقاسم خویی و حجت کوه کمری شد و از ایشان و سایر رجال علمی عصر خود اجازات جامع در فقاهت و روایت دریافت. | ## بخش 2: محمدرضا خاتمی بروجردی | در همان سال‌ها کرسی استادی فقه جعفری در داشگاه الازهرمصر به او پیشنهاد شد اما به در خواست پدرش که خواستار بازگشت او به ایران بود آن را رد کرد و در سال ۱۳۶۵قمری مطابق ۱۳۲۴ شمسی به ایران مراجعت نمود و یکسال در بروجرد اقامت کرد و در این سال با عزیزة السادات فاطمه دختر میرزا ابوالمجد مواهبی طباطبایی فرزند میرزا سید محمود طباطبایی بروجردی فقیه برجسته دوران ناصرالدین شاه و صاحب کتاب مشهور مواهب السنیه ازدواج کرد وسال بعد به قم عزیمت کرد و چند سالی در قم به تدریس فقه و اصول پرداخت و سپس مجاور حسنی شد و نظارت بر حوزه علمیه را به عهده گرفت و به تدریس علوم و فلسفه اسلامی پرداخت. علامه خاتمی در دوران تحصیل در نجف اشرف علاوه بر تحصیل علوم متداول حوزوی به تحصیل فلسفه نیز پرداخت و بخصوص از محضر محمد حسین غروی معروف به کمپانی که فیلسوفی صدرایی مشرب بود استفاده کرد اما در واقع خود به فلسفه ابن سینا راغب و فیلسوفی سینوی بود و در آثار فلسفی و طبی او استادی کم‌نظیر بود و مدتی نیز برای خواص شفا و اشارات و قانون ابن سینا را تدریس کرد و بر آن‌ها تعلیقه داشت؛ و برای نخستین بار کتاب اشارات و تنبیهات شیخ را به همراه شرح خواجه نصیر طوسی از روی کهنترین نسخه‌ها ویرایش و منتشر کرد و مقدمه‌ای مفصل بر فلسفه ابن سینا نوشت. علامه بروجردی همچنین متکلم و اصولی متبحری بود و مناظرات متعدد در زمینه‌های مختلف با اخباریون و اهل حدیث داشت. | ## بخش 3: محمدرضا خاتمی بروجردی | از جمله مناظرات معروف او در تابستان ۱۳۵۲ بود که ضمن چندین جلسه طولانی در تهران با سرکردگان مشهور این جریان در حوزه‌ها انجام گرفت و در همه مناظرات با حجت و برهان قاطع بطلان مواضع آنان را نشان داد و صحت رهیافت اصولی و عقلی را اثبات کرد. سرانجام در خردادماه ۱۳۵۷ به دلیل ابتلاء به سرطان مغز به سن ۵۵ سالگی در شهرری دار فانی را وداع گفت و روح او به دیار حق شتافت. سید احمد خوانساری فقیه نامدار که از دوستان او بود بر او نماز خواند و جسم او در جوار حضرت عبدالعظیم و امامزاده حمزه، در مقبره مفسر بزرگ شیعه ابوالفتوح رازی- که اکنون به رواق ابوالفتوح معروفست- به خاک سپرده شد. | ## جمع‌بندی | فرزندان او احمد خاتمی (استاد دانشگاه) مورخ و نویسنده کتب تاریخی از جمله فرزندان خاتمی بروجردی می‌باشد.