موضوع مقاله: محسن شجاعی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # محسن شجاعی | مقدمه: محسن شجاعی (زادهٔ ۱۳۴۱) مترجم و زبان‌شناس ایرانی و استادیار زبان روسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال است. | ## بخش 1: محسن شجاعی | شجاعی برای تصحیح کتاب فرهنگ فارسی تاجیکی نامزدِ دریافتِ جایزهٔ کتاب سال ایران شد. علاوه بر این نقد وی بر کتاب «تاریخ ایران‌شناسی در روسیه» هم نامزد جایزه بهترین نقد سال در سال ۱۳۹۸ شد. برپایهی تحلیل همایندهای موجود در نمایشنامهی «مرغ دریایی» آنتون چخوف».پنجمین کنگرهٔ بین‌المللی مترجمان ادبی. پژوهش‌های زبان‌شناختی در زبان‌های خارجی [مجله­ی علمی-پژوهشی دانشکده­‌ی زبان­‌های خارجی دانشگاه تهران]. («توصیف خطاهای رایج در میان دانشجویان ایرانیِ زبان روسی از دید ناهمگونی‌های میان‌فرهنگی». مجموعه مقالات فرهنگ‌نگاری دوزبانه: ارائه‌شده در همایش ملّی فرهنگ‌نگاری دوزبانه (اردیبهشت ۱۳۹۸: تهران). («انتخاب معیارهای تحلیل کتاب‌های درسی در زمینهٔ آموزش زبان روسی به عنوان زبان خارجی که در ایران منتشر می‌شوند». تهران: انتشارات دانشگاه تهران، ۱۳۹۷.) «توصیف خطاهای رایج در گفتار روسیِ دانشجویان ایرانی از دید ناهمگونی‌های میان‌فرهنگی (طرح مسئله)». ۲۰۱۴، شمارهٔ ۳۰) «آن که در پاسخ به ندای درون فارسی آموخت»، [شرح حال یوری روبینچیک]. (چاپ پنجم: ۱۴۰۱) «دوّمین کنگرهٔ بین‌المللی مترجمان آثار ادبی روسی»، [گزارش] محسن شجاعی، جهان کتاب، سال هفدهم (۱۳۹۱)، شمارهی ۹ و ۱0 (283-284)، آذر و دی ۱۳۹۱، ص. صحیفهٔ مبین [نشریه­ی پژوهشکده­ی قرآن و عترت دانشگاه آزاد اسلامی]، شماره ۵۰، پائیز و زمستان ۱۳۹۰ [تاریخ انتشار: ۱۳۹۱]، ص. «نگاهی به ترجمهٔ دستور زبان ادبی معاصر فارسی»، دستور (ویژه‌نامهٔ نامهٔ فرهنگستان). «ضرورت‌های عینیِ ویرایش فرهنگ‌های روسیِ موجود در ایران با تکیه بر تجربهٔ ویرایش فرهنگ روسی به فارسی واسکانیان»، کنفرانس: نقش زبان و فرهنگ در توسعهٔ روابط ایران و روسیه. «گزارش هم‌اندیشیِ استادان زبان فارسی در انستیتوی دولتیِ روابط بین‌الملل مسکو» [گزارش] محسن شجاعی، نامهٔ فرهنگستان ]نشریهٔ فرهنگستان زبان و ادب فارسی]، دورهٔ دهم، شمارهٔ اوّل، بهار ۱۳۸۷ ]تاریخ انتشار: بهار ۱۳۸۸[، ص. («ضرورت تعیین سطوح استاندارد در آموزش زبان فارسی به دانشجویان روس برپایهٔ الگوی شورای اروپا». بازچاپ در مجموعه مقالات همان انستیتو، ۲۰۱۱) «المپیاد زبان فارسی و جایزهٔ ادبی فردوسی در روسیه»، [گزارش] محسن شجاعی، نشر دانش [نشریه‌­ی مرکز نشر دانشگاهی]، سال بیست و دوّم، شمارهٔ دوّم، تابستان۱۳۸۵، [تاریخ انتشار: ۱۳۸۶]، ص. ۲۰۰۷، شمارهٔ ۴) «آثار بازیافتهٔ زبان خوارزمی در توپراق‌قلعه (ازبکستان)»، نوشتهٔ سرگی پاولوویچ تالستوف، ترجمهٔ محسن شجاعی. مجلهٔ زبانشناسی [از انتشارات مرکز نشر دانشگاهی]، سال بیست و دوّم، شمارهٔ اوّل ۱۳۸۶، ص. | ## بخش 2: محسن شجاعی | ۲۱۷–۲۴۶ «دو روایت متفاوت از [ترجمة] تاریخ طبری تحریر بلعمی»، پیوتر آفاناسیِویچ گریازْنویچ و آلکساندر نیکُلایِویچ بولدیرِف، ترجمه‌ی: محسن شجاعی، ویرایش علی اشرف صادقی. نامهٔ فرهنگستان [نشریه‌ی فرهنگستان زبان و ادب فارسی]، دورهٔ نهم، شمارهٔ چهارم، زمستان ۱۳۸۶، ص. [بخش کتاب­های روسی در:] کتابشناسی ایران‌شناسی و اسلام‌شناسی برمبنای مجموعة کتابخانة ملّی،۲ جلد، به کوشش شهده سلطانی، شهره طراوتی، محسن شجاعی، واهیک وسکان؛ زیر نظر پوری سلطانی- کامران فانی. ناشر: سازمان اسناد و کتابخانهٔ ملی جمهوری اسلامی ایران و بنیاد ایران‌شناسی، ۱۳۸۶. زیر نظر محمّدجان شکوری … [و دیگران]، دو جلد، برگردان از خط سیریلیک و تصحیحات: محسن شجاعی. «بخش زبان‌شناسی در همایش بین‌المللی «ایران: سنّت، تاریخ و روند توسعه»، [گزارش] محسن شجاعی، نامهٔ فرهنگستان [نشریه‌ی فرهنگستان زبان و ادب فارسی]، دورهٔ هشتم، شمارهٔ اوّل، بهار ۱۳۸۵، ص. مجلّهٔ زبان‌شناسی [از انتشارات مرکز نشر دانشگاهی]، سال بیست و یکم، شمارهٔ اوّل و دوّم ۱۳۸۵، ص. «دستور زبان فارسی ادبی معاصر»، [نقد کتابГрамматика современного пепрсидского литературного языка نوشته‌ی یوری آرونوویچ روبینچیک]، محسن شجاعی. مجلهٔ زبان‌شناسی [از انتشارات مرکز نشر دانشگاهی]، سال نوزدهم، شمارهٔ دوّم، پاییز و زمستان ۱۳۸۳، ص. «فعل‌های کمکی در زبان دری [فارسی افغانستان]»، نوشتهٔ باریس آستروفسکی، ترجمهٔ محسن شجاعی. پژوهش‌های زبان‌شناسی ایرانی، شمارهٔ اوّل: جشن‌نامهٔ دکتر علی‌اشرف صادقی، نشر هرمس، ۱۳۸۲، ص. نامهٔ فرهنگستان [نشریه‌ی فرهنگستان زبان و ادب فارسی]، ضمیمهٔ شمارهٔ ۱۵، دی ۱۳۸۲، ص. «برخی ساخت‌های نحوی قالبی‌شده در زبان فارسی»، نوشتهٔ آلکساندر وِرِتِنّیکوف، ترجمهٔ محسن شجاعی. مجلّهٔ زبان‌شناسی [از انتشارات مرکز نشر دانشگاهی]، سال شانزدهم، شمارهٔ اوّل، بهار و تابستان ۱۳۸۰، ص. نوشتهٔ لازار ساموئیلوویچ پِی‌سیکوف، ترجمهٔ محسن شجاعی، ویراستار علمی دکتر علی اشرف صادقی، فرهنگستان زبان و ادب فارسی، ۱۳۸۰. وقف، میراث جاویدان [نشریه‌ی سازمان اوقاف و امور خیریه]، سال هشتم، شمارهٔ ۲۹، بهار ۱۳۷۹، ص. «پژوهش‌هایی در بارهٔ فقه‌اللّغهٔ ایرانی»، [معرّفی مقالات مندرج در مجموعه­ی Исследования по иранской филологии]، محسن شجاعی. مجلّهٔ زبان‌شناسی [از انتشارات مرکز نشر دانشگاهی]، سال پانزدهم، شمارهٔ اوّل، بهار و تابستان ۱۳۷۹، ص. | ## بخش 3: محسن شجاعی | نوشتهٔ ولادیمیر وولفوویچ ژیرینوفسکی، ترجمهٔ محسن شجاعی، نشر و پژوهش فرزان روز، ۱۳۷۸. «ترکیب‌های ثابت فعلی در زبان فارسی»، [نقد کتابОчерки глагольной фразеологии персидского языка نوشته‌ی آلکساندر وِرِتِنّیکوف]، محسن شجاعی. مجلّهٔ زبان‌شناسی [از انتشارات مرکز نشر دانشگاهی]، سال سیزدهم، شمارهٔ اوّل و دوّم، ۱۳۷۵[تاریخ انتشار: آذر ۱۳۷۷]، ص. «اطّلاعات تازه‌ای از زبان‌های رمزی (آرگو) در آسیای میانه: گروه قومی «قوال» در کولاب و آرگوی آن»، نوشتهٔ یوسیف میخائیلوویچ آرانسکی، ترجمهٔ محس شجاعی. فرهنگ: ویژه‌ی زبان‌شناسی [فصلنامه‌ی علمی و پژوهشی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی]، سال نهم، شمارهٔ اوّل، بهار ۱۳۷۵، ص. «چکیدهٔ پایان‌نامه‌های زبان‌شناسی»، [نقد کتابی به همین نام از نرجس جواندل صومعه‌سرائی]، محسن شجاعی. فصلنامهٔ کتاب[نشریه‌ی کتابخانه‌ی ملّی جمهوری اسلامی ایران]، دورهٔ پنجم، شمارهٔ سوّم و چهارم، پائیز وزمستان ۱۳۷۳، ص. مجلّهٔ زبان‌شناسی [از انتشارات مرکز نشر دانشگاهی]، سال نهم، شمارهٔ دوّم، پائیز و زمستان ۱۳۷۱ [تاریخ انتشار:اسفند ۱۳۷۳]، ص. «فرهنگ‌نویسی برای زبان فارسی»، [نقد کتاب Лексикография персидского языка نوشته‌ی یوری روبینچیک]، محسن شجاعی. مجلّهٔ زبان‌شناسی [از انتشارات مرکز نشر دانشگاهی]، سال نهم، شمارهٔ اوّل، بهار و تابستان ۱۳۷۱ [تاریخ انتشار: خرداد ۱۳۷۳]، ص. «نزاع شیعه و سنّی در بخارا، یک توطئه»، نوشتهٔ صدرالدّین عینی، بازنویسی محسن شجاعی. مجلّهٔ مطالعات آسیای مرکزی و قفقاز [وابسته به دفتر مطالعات سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه]، سال دوّم، شمارهٔ دو، پائیز ۱۳۷۲، ص. فصلنامهٔ کتاب [نشریه‌ی کتابخانه‌ی ملّی جمهوری اسلامی ایران]، دورهٔ چهارم، شمارهٔ چهارم، زمستان ۱۳۷۲، ص. «تاریخچهٔ حضور ایرانیان مهاجر در آسیای مرکزی در نیمهٔ دوّم سدهٔ ۱۹ و آغاز سدهٔ ۲۰ میلادی»، نوشتهٔ آ.م. مجلّهٔ مطالعات آسیای مرکزی و قفقاز [وابسته به دفتر مطالعات سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه]، سال اوّل، شمارهٔ سوّم، زمستان ۱۳۷۱، ص. «وضعیت کتابداری در تاجیکستان و راه‌های بهبود آن»، نوشتهٔ عبدالرّحیم رحیموف، ترجمهٔ محسن شجاعی. | ## جمع‌بندی | فصلنامهٔ کتاب [نشریه‌ی کتابخانه‌ی ملّی جمهوری اسلامی ایران]، دورهٔ اوّل، شماره‌های دوّم تا چهارم، ۱۳۶۹، ص.