موضوع مقاله: صنایع دستی آلاشت | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # صنایع دستی آلاشت | مقدمه: صنایع دستی از دیرباز در میان اقوام مختلف علاوه بر، برطرف کردن نیازهای اولیه مردم آن حاصل تلفیق روح و خلاقیت سازندگان با عناصر طبیعی آن ناحیه بوده و هست. | ## بخش 1: صنایع دستی آلاشت | از جمله صنایع دستی پشمین مورد توجه کوهستان‌ها که قدیمی‌ترین آن در طبرستان یافت شده و هنوز هم در میانشان رایج است. جوراب‌های پشمین در منطقهٔ آلاشت است که منبع درآمد اهالی (در بازارچه ای در موزهٔ مردم‌شناسی آلاشت عرضه می‌گردد) محسوب می‌شود و از قدیمی‌ترین هنرهای دستی این ناحیه به‌شمار می‌رود. رونق جوراب بافی در این منطقه دلایل متعددی دارد از جمله: شرایط جوی مساعد برای کشت الیاف، کتان، کنف و پرورش دام و در نتیجه پشم فراوان و نیاز مردم آن نواحی به دست بافت‌های گرم، سرمای این مناطق و نیاز مردم به دست بافت‌های پشمین و دوری آن به سایر جاها باعث شده که بکر و سنتی بمانند و البته انس این اقوام با دامپروری (چوپانی و گالشی) در ترویج این هنر تأثیر بسزایی داشته‌است. ظرافت و نقوش متنوعی که نه تنها در جوراب‌ها بلکه در جاجیم، گلیم، گلیج، ساچین تبلور یافته حاکی آن است که این هنر مخصوص زنان بوده که بعد از فارغ شدن از فعالیت‌های روزمره به بافت می‌پرداختند و در بازارهای شهرهای حوالی برای عرضه آماده می‌کردند. این جوراب‌های پشمین متنوع هستند که کفشک‌ها مخصوص زنان و جوراب‌های چکمه ای یا ساق بلند مختص مردان است. | ## بخش 2: صنایع دستی آلاشت | غازی گلی زندگی در دل کوهستان‌های دور افتاده و مرتفع و ارتباط زنان با حیوانات و طبیعت ناخود آگاه در هنر بومی تأثیر گذاشته برای مثال نقش غازی گلی به معنی گردن غاز (غاز از جمله پرندگانی است که گردن درازی دارد) است. این نقش عموماً با طرح کوتری تلفیق می‌شود و از به هم پیوستن دو خط با حرکت s مانند و لوزی‌هایی با رنگ‌متفاوت بافته می‌شود و در حاشیهٔ جوراب به دو نقش کوتری پیچیده‌است. نکتهٔ جالب این جاست که این نقش مایه در نواحی همجوار با نام‌های متفاوتی مثل مهر خفته شناخته شده‌است. درخت مرغی این طرح ترکیبی از درخت و پرنده، پرنده در همه ادوار مظهر ابر و باران بوده باران نیز نمودی از رشد است که برای ادامه حیات ضروری است پس سنبلی از زندگی است و گیاه هم نماد رویش است و این دودر کنار هم یک مفهموم مشترک را شکل می‌دهند که که زندگی در جریان است و این نقش در میان سفالینه‌های ایرانیان بین‌النهرین نیز در دوران اسطوره‌های پیش از تاریخ و تاریخی منعکس شده‌است و در حاشیهٔ این نقوش مهر خفته یا همان مار خوابیده به کار رفته‌است. در طرح مزبور در حاشیه، مار در زیر درخت جلوگری می‌کند و بر روی شاخهٔ درختان پرنودگان جای دارند پس در این‌جا مار که نماد عالم مردگان و جهان زیرین بوده و درخت نیز سنبلی از این عالم است و پرندگان هم نمایانگر آسمان هستند و به خوبی مار و پرنده در واقع جهان مردگان و زندگان در مقابل یکدیگر قرار می‌گیرند. | ## بخش 3: صنایع دستی آلاشت | بلبلک و پاپلی این دو نقش از نظر لغوی به معنی پروانه هستند اما در نقش نمایه خود با یک دیگر تفاوت دارند، نقش نمایه پاپلی از چهار دایره به هم متصل شده تشکیل شده و در مرکز این دایره‌ها نقاط ریز دایره مانندی وجود دارد. اما در نقش بلبلک خط میانی بال‌های دو طرف از ترکیب چهارخانه‌های آبی و سفید تشکیل شده‌است. با این وجود هر یک از این دو نقش در باور طبری‌ها مظهر تولد دوباره، جاودانگی و روح و زنانگی و نشانه ای از خرسندی است هم چنین پروانه در سر تا سر طبرستان همیشه یادآور روح عزیزان از دست رفتهٔ این قوم است که در جهان مادی حضور دارند و نظاره گر اعمال آن‌ها هستند. «یکی از نقش مایه‌های گیاهی گل‌ها هستند، گل‌های گرد این بافته با نقش هندسی دایره ای تو خالی معمولاً با دوازده پر بافته می‌شوند، خط‌های اصلی با رنگ تیره و فضای خالی درون دایره را رنگین می‌کنند.» در واقع نقش مایهٔ گل حاکی از ظرافت و زیبایی افکار زنان بافنده دارد که چگونه طبیعت و محیط اطراف خود را با دستان خود در کاموا و پشم نمایان ساختند. | ## جمع‌بندی | این طرح از لوزی‌های چهار خانه با ترکیب دو رنگ بافته شده که طرح انتزاعی گوسفندان را نشان می‌دهد.