aria-haman/haman-fa-wikipedia-articles-186k huggingface dataset:
موضوع مقاله: عصب زند زبرین | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # عصب زند زبرین | مقدمه: این عصب از تنه خلفی یا پشتی شبکه بازویی (C5, C6, C7, C8 و T1) خارج شده و در بازو موجب فعالیت عضله سه سر بازویی می‌شود. | ## بخش 1: عصب زند زبرین | این عصب از زیربغل عبور کرده در قسمت‌های بالایی بازو در سمت داخل بازو قرار دارد سپس هر چه پایین‌تر می‌آید به سمت پشت استخوان بازو می‌رود. چسبیده به استخوان کم‌کم استخوان را دور زده و در قسمت‌های پایین‌تر در سمت خارجی آرنج و سر استخوان زند زبرین (رادیوس) قرار می‌گیرد. این عصب در پایین‌تر از آرنج موجب حرکت تعدادی از عضلات ساعد و حس‌رسانی به قسمتی از دست می‌شود. | ## بخش 2: عصب زند زبرین | بخش اصلیِ عصب زند زبرین، عصب میان‌استخوانی پشتی است که کنترل حرکتی عضلات بازکننده (اکستانسور) ساعد، کنترل مچ دست، انگشت شست و سایر انگشتان را بر عهده دارد. کالبدشناسی عصب زند زبرین با سوراخ کردن دیواره بین‌عضلانی جانبی بازو در پایین بازو، از خلف به قدام (از پشت به جلو) آمده و در جلوی اپیکوندیل خارجی در حفره آرنج (کوبیتال) بین ماهیچه بازویی (براکیالیس) و ماهیچه بازویی-زند زبرین (براکیورادیالیس) قرار می‌گیرد. شاخه‌های جانبی عصب رادیال در ساعد شامل شاخه‌های ماهیچه‌ای (موسکولار) و مفصلی (برای مفصل آرنج) است. | ## بخش 3: عصب زند زبرین | شاخه سطحی عصب رادیال، شاخه‌ای حسی است که از زیر ماهیچه بازویی-زند زبرین پایین می‌رود، سپس به پشت دست رفته و به پوست ناحیه پشتی دست حس‌رسانی می‌کند. | ## جمع‌بندی | شاخه عمقی عصب رادیال شاخه‌ای حرکتی است که با عبور از بین الیاف ماهیچه برون‌گردان (سوپیناتور) به خلف ساعد رفته و به عضلات این ناحیه عصب می‌دهد..
موضوع مقاله: دستگاه فعال‌کننده مشبک | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # دستگاه فعال‌کننده مشبک | مقدمه: دستگاه فعال‌کننده مشبک یا به اختصار ARAS، قسمتی از دستگاه عصبی مرکزی است که ساختمانی پراکنده و شبکه مانند دارد و از رشته‌های ریز با تعداد فراوانی هسته تشکیل یافته‌است. | ## بخش 1: دستگاه فعال‌کننده مشبک | کارکرد تشکیلات مشبک از طریق ارتباط با بخش حرکتی سیستم عصبی بر فعالیت‌های ارادی و واکنش‌های بدن اثر مستقیم می‌گذارد. اگر این دستگاه صدمه ببیند، براساس آسیب ایجاد شده منجربه درجاتی از اختلال هوشیاری می‌گردد. این بخش اطلاعات را از گیرنده‌های حسی با روش‌های مختلف دریافت می‌کند که از طریق مسیرهای اسپینورتیکولار و اعصاب جمجمه (عصب سه قلو، مسیرهای چند وجهی، عصب بویایی، عصب بینایی، عصب دهلیزی و مسیرهای تک وجهی) منتقل می‌شود. | ## بخش 2: دستگاه فعال‌کننده مشبک | فرایند تنظیم این مسیرها به‌طور مستقیم یا غیرمستقیم از طریق ستون میانی هسته‌های تشکیل شبکه (هسته‌های مغناطیسی و هسته‌های مشبک تگمنتوم پونتین) به تالاموس می‌رسند. سیستم فعال کننده شبکه ای از قسمت پشتی مغز میانی خلفی و پل مغزی شروع می‌شود، تا دی انسفالون ادامه می‌یابد و سپس به دو قسمت تقسیم می‌شود و به تالاموس و هیپوتالاموس می‌رسد و سپس به قشر مغز می‌ریزد. برآمدگی تالاموس تحت سلطه نورون‌های کولینرژیک است که از هسته تگمنتال پدانکولوپونتین پونز و مغز میانی (PPT) و هسته تگمنتال لاترودورسال پونز و هسته‌های مغز میانی (LDT) منشأ می‌گیرند. | ## بخش 3: دستگاه فعال‌کننده مشبک | برجستگی هیپوتالاموس شامل نورون‌های نورآدرنرژیک لوکوس سرولئوس (LC) و نورون‌های سروتونرژیک هسته‌های رافه پشتی و میانی (DR) است که از هیپوتالاموس جانبی عبور کرده و به آکسون‌های هسته توبرو پستانی هیستامینرژیک (TMN) می‌رسند و با هم یک مسیری که به جلوی مغز، قشر مغز و هیپوکامپ گسترش می‌یابد. برانگیختگی قشری همچنین از نورون‌های دوپامینرژیک جسم سیاه (SN)، ناحیه تگمانتی شکمی (VTA) و ناحیه خاکستری دور قناتی (PAG) بهره می‌برد. | ## جمع‌بندی | تعداد کمتری از نورون‌های کولینرژیک پونز و مغز میانی، برجستگی‌هایی را به سمت جلوی مغز در امتداد مسیر شکمی ارسال می‌کنند و تالاموس را دور می‌زنند.
موضوع مقاله: آنالیز فوریه | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # آنالیز فوریه | مقدمه: آنالیز فوریه در ریاضیات مطالعه چگونگی نمایش یا تخمین تابع‌های عمومی به وسیله مجموعی از تابع‌های مثلثاتی است. | ## بخش 1: آنالیز فوریه | این تحلیل از مطالعات مربوط به سری فوریه آغاز گردید و به بزرگداشت ژوزف فوریه که نشان داد که نمایش یک تابع به کمک تابع‌های مثلثاتی به ساده شدن مسئلهٔ انتقال گرما کمک می‌کند، فوریه نام گرفت. در علوم و مهندسی، تجزیهٔ یک تابع به قسمت‌های ساده‌تر معمولاً تحلیل فوریه و روند بازسازی تابع از این قسمت‌های ساده را ترکیب فوریه می‌نامند. این تبدیل‌ها نیز با توجه به دامنه و ویژگی‌های مختلف تابعی که تبدیل می‌شود، نام‌های جزئی‌تری به خود می‌گیرند. علاوه بر این، مفهوم کلی تحلیل فوریه در طول زمان گسترده‌تر شده و به موضوعات انتزاعی و عمومی دیگری نیز تعلق می‌گیرد؛ این مسائل به‌طور کلی تحلیل هارمونیک نامیده می‌شوند. | ## بخش 2: آنالیز فوریه | هر تبدیلی که برای تحلیل استفاده می‌شود (فهرست تبدیل‌های مرتبط با تبدیل فوریه را مشاهده کنید) یک تبدیل معکوس نیز دارد که به‌عنوان ترکیب کاربرد دارد. تبدیل فوریه (پیوسته) در بیشتر اوقات عبارت کلی تبدیل فوریه به این نوع تبدیل اشاره دارد. این تبدیل یک تابع با متغیر حقیقی را به یک تابع پیوسته (با متغیر حقیقی) تصویر می‌کند. تبدیل فوریه یک تابع (در حالت کلی) مختلط است و چنین به دست می‌آید: اگر متغیر t نشان‌دهنده زمان باشد، متغیر f دارای بعد بسامد (فرکانس) خواهد بود. | ## بخش 3: آنالیز فوریه | تابع اولیه از تبدیل فوریهٔ خود با استفاده از معکوس تبدیل بالا چنین به دست می‌آید: سری فوریه تبدیل فوریه یک تابع متناوب با دورهٔ تناوب یک تابع دیراک کام می‌شود که توسط یک سری از ضرایب پیچیده تعدیل شده‌است. در واقع برای تمام اعداد صحیح داریم: که در آن نشان‌دهندهٔ انتگرال بر روی هر بازه‌ای با طول است. | ## جمع‌بندی | تبدیل معکوس که با نام سری فوریه شناخته می‌شود، یک نمایش از است که با مجموع بی‌نهایت تابع سینوسی مرتبطِ هارمونیک یا تابع‌های نمایی پیچیده که هرکدام دامنه و فازی با توجه به ضرایب دارند، مشخص می‌شود.
موضوع مقاله: پیرکشی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # پیرکشی | مقدمه: پیرکشی به دو معنا به کار می‌رود:۱- زمانی که یک فرد مسن اقدام به خودکشی کند و ۲- زمانی که یک فرد مسن به دست کسی به قتل برسد یا به‌طور مثال توسط خانواده اش در جایی رها شده تا از گرسنگی و تشنگی بمیرد. | ## بخش 1: پیرکشی | تاریخچه رم و یونان باستان پیرکشی در ادیان پیرکشی در فلسفه پیرکشی در فرهنگ هرولی هرولی یکی از قبایل ژرمن بوده است که در ۴۰۰ تا ۸۰۰ پس از میلاد می‌زیسته‌اند. پروکوپیوس در کتاب خود به نام «جنگ ها» می‌آورد که قوم هرولی همه اشخاص بیمار و پیران را روی یک سکوی چوبی بلند قرار می‌داده و پیش از به آتش کشیدنشان، آنان را با خنجر به قتل می‌رسانده‌اند. در این مراسم، صبح خیلی زود فرد مسن را به حمام برده و بدنش را با یک نوع روغن خاص می‌شویند. | ## بخش 2: پیرکشی | سپس به او مقدار زیادی آب نارگیل داده می‌شود که این سبب ایجاد نارسایی کلیه، تب بالا، بیهوشی و سپس مرگ در ۱ یا ۲ روز بعد می‌گردد. اینویت عده‌ای را عقیده بر این است که اقوام اینوئیت پیران قبیله را در برف و سرما رها می‌کرده‌اند تا از سرما بمیرند. در این رسم فرد بیمار یا پیر را به کوهی دورافتاده می‌بردند و در همان‌جا رها می‌کردند تا از گرسنگی و سرما بمیرد. | ## بخش 3: پیرکشی | این رسم الهام بخش رمان داستان نارایاما (رمان) نوشته شیچیرو فوکازاوا و فیلم‌های داستان نارایاما (فیلم ۱۹۵۸) و داستان نارایاما (فیلم ۱۹۸۳) بوده است. ایرانی‌تبارها از یونانیان نقل شده است که در میان مردم دربیک‌ها رسمی بوده است مبتنی بر آنکه مردان و زنانی را که به سن ۷۰ سالگی می‌رسیدند می‌کشتند و گوشت‌شان را میان خویشاوندان تقسیم کرده و می‌خوردند. البته در اغلب اوقات از خوردن زنان خودداری کرده و در این موارد بعد از خفه کردن آنان دفن‌شان می‌کردند. | ## جمع‌بندی | همچنین نقل شده است که در بین کاسپی‌ها هم رسم بود که کسانی که سنی بیش از 70 سال داشتند را با گرسنگی می کشتند و بعد لاشه آنها را در بیابان می انداختند تا طعمه درندگان و حیوانات گوشتخوار شود اگر جسد را کرکس می خورد او را خوشبخت ترین مردمان می دانستند و اگر جسد طعمه سگ یا گرگ یا حیوانات وحشی می شد خوشبختی او را کمتر از کسی که توسط کرکس خورده می شد می دانستند و اگر جسد می گندید بدون اینکه خورده شود او را بدفرجام ترین فرد می دانستند.
موضوع مقاله: فاتمیر آلوشی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # فاتمیر آلوشی | مقدمه: فاتمیر لیرا بایرامای (زادهٔ ۱ آوریل ۱۹۸۸) یک فوتبالیست بازنشسته آلمانی با اصلیتی آلبانیایی است. | ## بخش 1: فاتمیر آلوشی | او به عنوان هافبک نفوذی برای تیم اف.اف.سی فرانکفورت و تیم ملی فوتبال زنان آلمان بازی می‌کرد. او در سال ۲۰۱۰ نامزد دریافت توپ طلا توسط فیفا که به بهترین بازیکن سال اهدا می‌شود بود و مقام سوم را از آن خود کرد. وی از سال ۱۹۹۷ تا ۲۰۰۴ و پیش از پیوستنش به اف سی آر ۲۰۰۱ دویسبورگ و بازی در بوندس‌لیگا برای تیم مونشن‌گلادباخ بازی می‌کرد.اولین حضور او در بوندس‌لیگا در سپتامبر ۲۰۰۴ بود و اولین گل خود را یک ماه پس از اولین حضورش در بوندس‌لیگا به ثمر رساند. او برای چهار فصل پی در پی همراه با دویسبورگ عنوان نایب قهرمانی را از فصل ۲۰۰۵ تا ۲۰۰۸ بدست آورد. او همچنین مدعی کسب عنوان جام حذفی فوتبال زنان آلمان در فصل ۲۰۱۰–۲۰۰۹ نیز بود و موفق به گلزنی در فینال نیز شد. پس از پنج فصل حضور در دویسبورگ بایرامای برای فصل ۲۰۱۰–۲۰۰۹ به تیم رقیب یعنی اف.اف.سی توربین پوتسدام پیوست.در این باشگاه او قهرمان بوندس‌لیگا در سال ۲۰۱۰ و ۲۰۱۱ شد. در فصل ۲۰۱۰–۲۰۰۹ تیم پوتسدام قهرمان لیگ قهرمانان اروپا شد که بایرامای نیز موفق به گلزنی در ضربات پنالتی در فینال شد. | ## بخش 2: فاتمیر آلوشی | یک سال بعد نیز فاتمیر با این تیم دوباره به فینال فینال این مسابقات رسد اما در مقابل تیم المپیک لیون شکست خورد. پس از آن وی اعلام کرد که برای فصل ۲۰۱۲–۲۰۱۱ به تیم اف.اف.سی فرانکفورت می‌پیوندد. بین‌المللی فاتمیر اولین بازی خود را برایتیم بزرگسالان آلمان در اکتبر ۲۰۰۵ و در مقابل تیم ملی فوتبال زنان اسکاتلند انجام داد. یک سال بعد او مسابقات فوتبال زنان زیر ۱۹ سال اروپا را در سال ۲۰۰۶ و ردهٔ جوانان بدست آورد. در مسابقات فوتبال زنان زیر ۲۰ سال اروپا و در سال ۲۰۰۶ تیم آلمان در یک چهارم نهایی از دور مسابقات حذف شد. بایرامای در هر چهار بازی از ابتدا به میدان رفت و سه گل را در این تورنمنت به ثمر رساند. گل‌های ملی فهرست آمار گلزنی در تیم ملی زنان آلمان و نتایج آن: بایرامای– گل‌های زده در تیم ملی آلمان # تاریخ مکان حریف گل نتیجه بازی 1. | ## بخش 3: فاتمیر آلوشی | ۱۷ سپتامبر ۲۰۱۱ آوگسبورگ، آلمان سوئیس 1–0 4–1 مسابقات مقدماتی زنان جام یوفا ۲۰۱۳ 10. ۱۹ نوامبر ۲۰۱۱ ویسبادن، آلمان قزاقستان 11–0 17–0 مسابقات مقدماتی زنان جام یوفا ۲۰۱۳ 13. ۱۹ سپتامبر ۲۰۱۲ دویسبورگ، آلمان ترکیه 8–0 10–0 مسابقات مقدماتی زنان جام یوفا ۲۰۱۳ 14. ۲۱ سپتامبر ۲۰۱۳ کتبوس، آلمان روسیه 5–0 9–0 مسابقات مقدماتی جام جهانی زنان ۲۰۱۵ 15. پدران هر دوی آنها بایکدیگر به عنوان افسر پلیس در کوزوو همکاری می‌کردند.در سال بعد این زوج ازدواج خود را اعلام کردند. در مدت کوتاهی پس از آن و در سپتامبر ۲۰۱۲ هر دوی آنها از ناحیهٔ رباط متقاطع جلویی دچار مصدومیت شدند و به مدت ۷۲ ساعت مصدوم بودند. | ## جمع‌بندی | افتخارات باشگاهی اف سی آر ۲۰۰۱ دویسبورگ قهرمانی لیگ قهرمانان اروپا زنان ۲۰۰۹–۲۰۰۸ بوندس‌لیگا: نایب قهرمان ۲۰۰۴–۲۰۰۵ ۲۰۰۶–۲۰۰۵ ۲۰۰۷–۲۰۰۶ و ۲۰۰۸–۲۰۰۷ قهرمانی جام حذفی فوتبال آلمان ۲۰۰۹–۲۰۰۸ نایب قهرمان ۲۰۰۷–۲۰۰۶ توربین پوتسدام قهرمانی لیگ قهرمانان زنان اروپا :۲۰۱۰–۲۰۰۹ بوندس‌لیگا:۲۰۱۰–۲۰۰۹ و ۲۰۱۱–۲۰۱۰ اف.
موضوع مقاله: فراچاهش | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # فراچاهش | مقدمه: فراچاهش یا جریان فراچاهنده یا خیزش آب ، پدیده‌ای اقیانوسی است که به حرکت آب متراکم، خنک تر و معمولاً سرشار از غذا از عمق پایین‌تر آب به سوی سطح اقیانوس گفته می‌شود. | ## بخش 1: فراچاهش | این آب سرشار از مواد مغذی با حرکت به سوی سطح رشد و تولیدمثل فرآورنده‌های نخستین مانند فیتوپلانکتونها را افزایش می‌دهد. با توجه به زیست‌توده فیتوپلانکتون‌ها و وجود آب خنک در این مناطق نواحی ای که خیزش آب در آن صورت گرفته می‌توانند به وسیله مشاهدهٔ دمای خنک سطح دریا و تمرکز بالای کلروفیل آ شناسایی شوند. دسترسی بیشتر به نواحی ای که خیزش آب در آن پدید می‌آید منجر به بالا رفتن سطح فرآوری نخستین و در نتیجهٔ آن رشد تولید صنعت شیلات می‌شود. تقریباً ۲۵ درصد از کل شیلات دریایی جهان از پنج ناحیهٔ خیزش آب انجام می‌شود که فقط ۵ درصد از کل اقیانوس‌ها را تشکیل می‌دهند. | ## بخش 2: فراچاهش | در مقابل جریان فراچاهنده، جریان‌های فروچاهنده (Downwelling) وجود دارد که برخلاف جریان فراچاهنده، آب پُراکسیژن سطح را به لایه‌های عمیق‌تر هدایت می‌کند. سازوکار سه محرک اصلی که با همدیگر پدیده خیزش آب را ایجاد می‌کنند عبارتند از باد، اثر کوریولیس و ترابرش اکمن. در فرایند خیزش آب، باد در امتداد ساحل روی سطح دریا و در جهت مشخص می‌وزد که در نتیجهٔ آن برهم کنش باد-آب پدید می‌آید و در نتیجهٔ این برهم کنش آب در یک زاویهٔ ۹۰ درجه با جهت طبق نیروی کوریولیس و ترابرش اکمن حرکت می‌کند. ترابرش اکمن باعث می‌شود که لایهٔ سطحی آب با زاویهٔ ۴۵ درجه از سمت آب حرکت کند و برخورد میان آن لایه و لایهٔ زیر آن باعث می‌شود که لایهٔ جایگزین در آن جهت حرکت کند. | ## بخش 3: فراچاهش | در نیمکرهٔ شمالی آب به سمت راست جهت باد ترابرده می‌شود و در نیمکرهٔ جنوبی به سمت چپ. انواع فراچاهش خیزش‌های اصلی آب در اقیانوس با انشعاب جریان‌هایی مربوط است که آب‌های ژرف‌تر، سردتر و مغذی تر را به سطح آب می‌آورند. | ## جمع‌بندی | دست کم پنج نوع خیزش آب وجود دارد: خیزش آب ساحلی، خیزش آب با مقیاس گسترده در مرکز اقیانوس، خیزش‌های آب گردابی، خیزش آب توپوگرافیک و خیزش آب پراکنده و گسترده در مرکز اقیانوس.
موضوع مقاله: کالمان کلوتچی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کالمان کلوتچی | مقدمه: کالوچای، که در بیست‌سالگی زبان اسپرانتو را آموخت، چهره‌ای اصلی در جهانِ ادبیات اسپرانتو محسوب می‌شود. | ## بخش 1: کالمان کلوتچی | وی از خود یک میراث غنی از زبان و فرهنگ اسپرانتو بر جای گذاشت، از آن جمله است اشعاری که به زبان اسپرانتو سروده شده و همچنین ترجمه‌هایی که از زبان مجارستانی و دیگر زبان‌های اروپا به اسپرانتو انجام داده‌است. دکتر کالوچای نخستین مجموعه شعری خود را به زبان اسپرانتو در سال ۱۹۲۱ با عنوان یک جهان و یک دل انتشار داد. | ## بخش 2: کالمان کلوتچی | در طول دهه ۳۰، وی سردبیر مجلهٔ ادبی دنیای ادبیات به زبان اسپرانتو بود، این مجله محفل مؤلفین تأثیرگذاری بود که مجموعاً تحت عنوان مکتب بوداپست شناخته می‌شدند. از میان انبوه آثار باارزش او به ذکر چند عنوان در این‌جا بسنده می‌شود: یک جهان و یک دل ، ۱۹۲۱ تارِ کشیده‌شده ، ۱۹۳۱ که حاویِ اشعار اصیل اوست تراژدیِ انسان ، ۱۹۲۴ و ۱۹۶۵ که ترجمهٔ نمایش‌نامه‌ای منظوم است طنینِ جهانی ، ۱۹۸۱ که مجموعه‌ای از اشعار ترجمه‌شده از تعداد بسیار زیادی از کشورهای دنیا، در ۶۶۴ صفحه و شاملِ ۵۸۱ شعر از ۱۸۵ شاعر، است کالوچای با همکاریِ پروفسور گاستون وارینگی‌یِن ادیب و اسپرانتیست فرانسوی، کتاب راهنمای پارناس را، که در بارهٔ شعر و اوزان شعری در اسپرانتو است، در سال ۱۹۳۲ و کتاب دستور زبان جامع اسپرانتو را در سال ۱۹۳۵، ۱۹۳۸ تألیف و منتشر کرد. | ## بخش 3: کالمان کلوتچی | ## جمع‌بندی | چاپ چهارم این منبعِ جامع و تشریحیِ گرامر اسپرانتو با ویرایش و اضافات جدید در سال ۱۹۸۰ انجام شد.
موضوع مقاله: نمگتوسور | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # نمگتوسور | مقدمه: در نگاه اول، این جمجمه شبیه جمجمه‌ی دیکرائوسور، دوتیرکی‌سانِ ژوراسیکی، به‌نظر می‌رسد و به همین سبب در ابتدا نمگتوسور را نوعی دوتیرکی‌سان متأخر تصور می‌کردند. | ## بخش 1: نمگتوسور | اما پژوهش‌های جدیدتر نشان داده‌اند که این دایناسور در واقع تیتانوسور بوده و بنابراین با جانورانی مثل سالتاسور خویشاوندی نزدیک‌تری داشته‌است. بعضی تیتانوسورها دندان‌هایی قطور و قاشق‌شکل و جمجمه‌ای کوتاه داشتند، اما نمگتوسور دندان‌هایی مدادی و پوزه‌ای کشیده داشت. | ## بخش 2: نمگتوسور | بعضی کارشناسان در بازآفرینی‌هایشان سر این دایناسور را با برآمدگی استخوانی و گِردی روی جمجمه به‌تصویر کشیده‌اند. تازه‌ترین پژوهش‌ها نشان می‌دهند که پشت جمجمه‌ی نمگتوسور در مقایسه با پوزه‌اش بسیار بلند بوده و کل جمجمه هم کشیده و جعبه‌مانند بوده‌است. | ## بخش 3: نمگتوسور | ## جمع‌بندی | همه‌ی تیتانوسورها بدن‌هایی پهن داشتند و گردن‌های منعطفشان به آن‌ها امکان می‌دادند از شاخه‌های مرتفع درختان تغذیه کنند.
موضوع مقاله: کفتاردندان | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کفتاردندان | مقدمه: کفتاردندان یا هاینودون یک سرده منقرض‌شده از پستانداران گوشت‌خوار و همچنین سرده شاخص خانواده کفتاردندانان است که میان اواخر ائوسن تا میانه میوسن در آمریکای شمالی، اوراسیا و آفریقا می‌زیست. | ## بخش 1: کفتاردندان | طبقه‌بندی به طور سنتی کفتاردندان و بسیاری از پستانداران درنده نخستین در راسته‌ای بزرگ به نام گوشت‌دندان‌سانان طبقه‌بندی می‌شوند. جمجمه به طور کلی بلند و باریک بود و در مقایسه با گوشت‌خوارسانان امروزی بسیار بزرگ‌تر بود. | ## بخش 2: کفتاردندان | گردن از جمجمه کوتاه‌تر بود، در حالی که بدن طولانی و تنومند بود و به یک دم بلند ختم می‌شد. وزن متوسط ​​افراد بالغ در گونه کفتاردندان هولناک بزرگ‌ترین گونه این سرده در آمریکای شمالی حدود ۴۰ کیلوگرم بود و احتمالاً وزن بزرگ‌ترین افراد این گونه از ۶۰ کیلوگرم تجاوز نمی‌کرد. | ## بخش 3: کفتاردندان | گونه‌های ابتدایی مربوط به آمریکای شمالی عهد الیگوسن حدود ۱۰ تا ۲۵ کیلوگرم وزن داشته‌اند. | ## جمع‌بندی | ۳ تا ۴ سال طول می‌کشید تا دندان‌های دائم کاملاً جایگزین دندان‌های شیری شوند که این خود نشان دهنده دوره طولانی رسیدن به سن بلوغ است.
موضوع مقاله: نیمراویدها | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # نیمراویدها | مقدمه: شمشیردندان‌نمایان ، بانام دیگر گربه‌های دندان‌خنجری دروغین، یک خانواده منقرض‌شده از گوشت‌خوارسانان پستاندار، از زیرراسته گربه‌سانان هستند. | ## بخش 1: نیمراویدها | خانواده شمشیردندان‌نما (Barbourofelidae) درگذشته زیرخانواده‌ای از شمشیردندان‌نمایان طبقه‌بندی می‌شد، اما درسال ۲۰۰۴ میلادی به‌عنوان یک خانواده مستقل و متمایز از خانواده شمشیردندان‌نمایان شناخته شد. برخلاف گربه‌سانان امروزی، شمشیردندان‌نمایان ساختار استخوانی متفاوتی در استخوانچه‌های گوش خود داشتند. گوش میانی گربه‌ایان امروزی در یک ساختار خارجی به نام بخش صماخی قرار دارد که توسط یک سپتوم به دوبخش جدا تقسیم شده‌است. بقایای شمشیردندان‌نمایان اما چنین چیزی را نشان نمی‌دهد و فرض براین است که آن‌ها دارای محفظه‌ای غضروفی در گوش بودند. پاهای این جانوران کوتاه بود و این موضوع نشان می‌دهد که آن‌ها تاحدودی کف‌رو و نیمه‌پنجه‌رو بوده‌اند، برخلاف گربه‌سانان امروزی که کاملاً پنجه‌رو هستند. هرچند برخی گونه‌های شمشیردندان‌نمایان دارای ساختار بدنی مشابه شبیه گربه‌های دندان‌خنجری حقیقی مانند چاقودندان بودند، اما این شباهت‌ها نتیجه فرگشت همگرا و نه رابطه نزدیک خویشاوندی است. | ## بخش 2: نیمراویدها | شمشیردندان‌نمایان دارای جداریختی در ساختار مربوط به جمجمه، آرواره و دندان‌ها با خانواده شمشیردندان‌نما بودند. فک پایین دارای یک جفت غلاف استخوانی بود که وظیفه محافظت از دندان‌های نیش فک بالا را برعهده داشتند. تیلاکوسمیلوس، گونه‌ای درنده پیشاتاریخی نزدیک به کیسه‌داران نیز دارای این ویژگی بوده‌است. آب‌وهوای جهانی در آن زمان گرم و مرطوب بود، اما در پایان ائوسن هوا سردتر و خشک‌تر شد؛ درنتیجه جنگل‌های پرتراکم به جنگل‌های بازتر و کم‌درخت‌تری تبدیل شدند. این روند در الیگوسن نیز ادامه پیدا کرد و شمشیردندان‌نمایان درچنین زیستگاه‌هایی شکوفا شدند. آمریکای شمالی و آسیا درآن زمان متصل بوده و جانوران مشترک بسیاری در هردو قاره وجود داشتند. | ## بخش 3: نیمراویدها | اروپا در الیگوسن بیشتر یک مجمع‌الجزایر بود تا قاره، هرچند پل‌های خشکی میان جزایر اروپا و دیگر خشکی‌ها باید وجود می‌داشت، زیرا شمشیردندان‌نمایان در آن سرزمین‌ها نیز گسترش یافتند. سنگواره‌های گیاه‌خواران مربوط به میوسن نشان می‌دهند که دراین زمان بسیاری از گیاه‌خواران سازگار با بیشه‌زارها و دشت‌ها توانستند جایگزین گیاه‌خواران جنگل‌زی شوند. این نشان می‌دهد که گرم‌دشت‌ها دربخش پهناوری از قاره آمریکای شمالی و آسیا گسترده شدند. در اروپا اما این جانوران به‌دلیل شرایط پایدارتر زیستگاه‌ها، مدت بیشتری دوام آورند. | ## جمع‌بندی | هنگامی که وضعیت اقلیمی در اروپا نیز تغییر یافت، آخرین بازماندگان این خانواده حدود ۹ تا ۷ میلیون سال پیش منقرض شدند.
موضوع مقاله: تیلاکوسمیلوس | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # تیلاکوسمیلوس | مقدمه: تیلاکوسمیلوس (نام علمی: Thylacosmilus) به معنی کیسه‌دار دندان‌خنجری سرده‌ای منقرض‌شده از پستانداران پس‌دد گوشت‌خوار است که از اواخر میوسن تا اواخر پلیوسن و پیش از وقوع رویداد تبادل بزرگ آمریکا در آمریکای جنوبی زندگی می‌کرد. | ## بخش 1: تیلاکوسمیلوس | با این حال این جانور برخلاف چاقودندان که یک گوشت‌خوارسان بود نوعی از اسپاراسودنت محسوب می‌شد و دلیل وجود شباهت‌هایی میان آن‌ها نتیجه فرگشت همگرا بوده‌است. سرده تیلاکوسمیلوس در سال ۱۹۳۳ به وسیله ریگگس نام‌گذاری شد و تنها گونه شناخته شده آن تیلاکوسمیلوس آتروکس نامیده می‌شود. سنگواره‌های تیلاکوسمیلوس به صورت خاص در استان‌های کارتامارکا، انتره ریوس و لا پامپا واقع در کشور آرژانتین شناسایی شده‌است. | ## بخش 2: تیلاکوسمیلوس | سلاح اصلی تیلاکوسمیلوس در شکار طعمه دو دندان نیش بلند و خنجری‌شکل در فک بالای آن بود که به منظور حفاظت از آن‌ها قسمت جلویی فک پایین حالتی غلاف‌مانند به خود گرفته بود. قدرت آرواره تیلاکوسمیلوس چندان زیاد نبود و این جانور از دندان‌های نیش بلند و خنجری خود برای دریدن قسمت‌های نرم بدن طعمه مانند شکم استفاده می‌کرد تا طعمه در اثر خونریزی شدید جان دهد. دندان‌های پیش این جانور به طور کامل از بین رفته بودند و دندان‌های نیش فک پایین و همچنین دندان‌های آسیاب به مقدار قابل توجه‌ای تحلیل‌رفته بودند. | ## بخش 3: تیلاکوسمیلوس | همچون کیسه‌داران امروزی تیلاکوسمیلوس نیز به احتمال زیاد از کیسه‌ای برای پرورش نوزادان خود استفاده می‌کرده‌است. | ## جمع‌بندی | با این وجود پژوهش‌های اخیر نشان می‌دهند که تیلاکوسمیلوس پیش از رسیدن گونه‌های مهاجم احتمالاً به دلیل وقوع سرمایش جهانی که به یخبندان کواترنری منتهی شد منقرض شده‌است.
موضوع مقاله: تهم‌کفتاران | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # تهم‌کفتاران | مقدمه: تهم‌کفتاران کیسه‌داران واقعی نیستند، بلکه عضوی از یک تاکسون خواهر به نام اسپاراسودونتا محسوب می‌شوند. | ## بخش 1: تهم‌کفتاران | مانند بیشتر پس‌ددان، تصور می‌شود که تهم‌کفتاران و دیگر اعضای اسپاراسودونتا کیسه‌ای برای حمل فرزندان خود داشته‌اند. تهم‌کفتاران دارای آرواره‌های بسیار قوی و قدرتمندی برای خرد کردن استخوان بودند، شبیه به آنچه در جفت‌داران غیرمرتبطی مانند هینودون و اندروزاکوس دیده می‌شود. | ## بخش 2: تهم‌کفتاران | بیشترین تهم‌کفتاران مطالعه‌شده، آرایه‌های مربوط به میوسن پیشین هستند، به ویژه از سایت‌های فسیل در جنوبی‌ترین بخش پاتاگونیا. سوابق فسیلی این گروه پس از میوسن پیشین ضعیف است و تنها بقایای تکه‌تکه حضور آن‌ها را در میوسن پسین تأیید می‌کند. | ## بخش 3: تهم‌کفتاران | ## جمع‌بندی | با این حال، تنها نمونه تهم‌کفتار شناسایی شده با اطمینان از میوسن پسین، یعنی Stylocynus paranensis، از سایتی به دست آمده است که فسیل‌های میوسن پیشین با فسیل‌های میوسن پسین در آن مخلوط شده‌اند، بنابراین ممکن است این گروه تا پایان میوسن پیشین زنده نمانده باشند.
موضوع مقاله: اندروسارکوس | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # اندروسارکوس | مقدمه: بقایای یافت شده از اندروسارکوس شامل تنها یک جمجمه بزرگ و چند دندان است که این بقایا در سال ۱۹۲۳ میلادی توسط روی چپمن اندروز کاوشگر آمریکایی در مغولستان داخلی چین کشف و به افتخار وی در سال ۱۹۲۴ میلادی توسط هنری فرفیلد آزبورن دیرینه‌شناس آمریکایی اندروسارکوس نام‌گذاری شد. | ## بخش 1: اندروسارکوس | طبقه‌بندی اندروسارکوس در گذشته در راسته میان‌پنجه‌سانان طبقه‌بندی می‌شد اما اکنون اعتقاد بر این است که این جانور به راسته جفت‌سم‌سانان تعلق دارد و نزدیک‌ترین خویشاوندان آن کامل‌دندانان منقرض‌شده هستند. اندروسارکوس همچنین با نسبتی دورتر با اسب‌آبیان و آب‌بازسانان ارتباط خویشاوندی دارد. | ## بخش 2: اندروسارکوس | این جانور به احتمال قوی مانند سم‌داران امروزی به جای پنجه‌های تیز دارای سم بر روی انگشتانش بوده و از آرواره و دندان‌های بزرگ و کفتارمانند خود برای شکار استفاده می‌کرده‌است. جمجمه اندروسارکوس حدود ۸۳ سانتی‌متر طول و ۵۶ سانتی‌متر عرض داشت که این مقادیر دو برابر بزرگ‌تر از جمجمه بزرگ‌ترین خرس‌های امروزی است. | ## بخش 3: اندروسارکوس | ## جمع‌بندی | در هر طرف از آرواره این جانور ۳ دندان پیش، ۱ دندان نیش، ۴ دندان آسیای کوچک و ۳ دندان آسیای بزرگ قرار داشت.
موضوع مقاله: خرس کوتاه‌چهره | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # خرس کوتاه‌چهره | مقدمه: خرس کوتاه‌چهره (نام علمی: Arctodus) یک سرده منقرض‌شده و پیشاتاریخی از خانواده خرس است که در طول دور پلیستوسن و از حدود ۱٫۸ میلیون سال پیش تا حدود ۱۲٫۰۰۰ سال پیش در آمریکای شمالی می‌زیست. | ## بخش 1: خرس کوتاه‌چهره | simus شناسایی‌شده که گونه دوم با حدود ۴٫۵ متر طول، ۲ متر ارتفاع و ۱ تن وزن از بزرگ‌ترین پستانداران گوشت‌خوار خشکی‌زی در تاریخ محسوب می‌شود. | ## بخش 2: خرس کوتاه‌چهره | ## بخش 3: خرس کوتاه‌چهره | ## جمع‌بندی | خرس‌ کوتاه‌چهره رایج‌ترین خرس اولیه در آمریکای شمالی محسوب می‌شد و سرانجام در پایان پلیستوسن احتمالاً به دلیل وقوع رویداد زمین‌شناسی یانگر درایاس که منجر به تغییرات اقلیمی گسترده وشدید و پایان عصر یخبندان شد از میان رفت.خرس کوتاه چهره از اجداد خرس های قهوه ای امروزه است که به نظر می رسد زیرگونه ای پیشاتاریخی از خرس های قهوه ای بوده است اما درواقع این خرس ها به رده دیگری تعلق داشته اند که هنوز دانشمندان نام آن رده را مشخص نکرده اند.
موضوع مقاله: شوگو | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شوگو | مقدمه: موقعیت آنان راه را برای ظهور دایمیو (اربابان فئودالی) در اواخر قرن پانزدهم فراهم کرد. | ## بخش 1: شوگو | شوگوها با ضعیف شدن قدرت شوگون‌ها به جای خدمت یا نمایندگی آنان شروع به ادعا بر زمین‌های تحت فرماندهی خود کردند. این منصب توسط میناموتو نو یوریتومو (نخستین شوگون از شوگون‌سالاری کاماکورا) در سال ۱۱۸۵ میلادی به وجود آمد. | ## بخش 2: شوگو | برخی از آنان قدرت خود را از دست دادند و جای خودشان را به زیردستان خود شوگُودای‌ها دادند، در حالی که برخی دیگر کنترل خود را بر سرزمین‌های تحت فرماندهی تقویت کردند. در نتیجه، در پایان قرن ۱۵ میلادی و آغاز دوره سنگوکو، قدرت در کشور در بین اربابان فئودالی از انواع مختلف ( شوگو، شوگُودای، و غیره)، تقسیم شده بود که این عنوان‌ها بعداً جای خود را به دایمیو داد. | ## بخش 3: شوگو | ## جمع‌بندی | خاندان‌های مشهور شوگو و دایمیو در دوره موروماچی در زیر فهرستی از برخی از خاندان‌های بزرگ شوگو و دایمیو است که در در طول دوره موروماچی به وجود آمدند، و همچنین مناطق که آن‌ها بر آن حکومت می‌کردند.