موضوع مقاله: یحیی مافی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # یحیی مافی | مقدمه: یحیی مافی (۱۳۰۲–۱۳۹۲) یکی از اعضای مؤسس و عضو هیئت مدیره شورای کتاب کودک، از پایه‌گذاران مجتمع آموزشی مهران، آموزگار، کارشناس و پژوهشگر مسائل آموزشی و تربیتی بود. | ## بخش 1: یحیی مافی | او به همراه همسرش، معصومه سهراب، از پیشگامان گشایش مدرسه‌های ملی در ایران بودند. اجداد او، در دوره حکومت قاجار به دلیل سرپیچی از حکام قاجاری به سه نقطه از ایران (خراسان، خرم‌آباد و روستاهای تاکستانِ قزوین) کوچانده شدند. عموی یحیی، در دوره حکومت رضاشاه به یکی از روستاهای اطراف چالوس تبعید شده بود و خود فرزندی نداشت. از آنجا که امکانات تحصیل برای کودکان در هم جای ایران وجود نداشت، عموی تبعیدی در نامه‌ای از پدر یحیی خواست او را برای تحصیل نزد او بفرستد. یحیی دورهٔ ابتدایی و سه سال اول دبیرستان را در شهسوار گذراند، در یکی از مدارس نوبنیادی که پایه‌گذار آن علی‌اصغر حکمت بود. اما چون دورهٔ دوم دبیرستان در شهسوار وجود نداشت، راهی تهران شد، تا هم کار کند و هم ادامهٔ تحصیل دهد. چاپخانه‌ای که یحیی در آن مشغول به کار شد، چاپخانهٔ ابوالحسن عمیدی نوری، از پایه‌گذاران جبهه ملی و از یاران مصدق، بود و روزنامهٔ داد را منتشر می‌کرد. به این ترتیب، مافی با گروهی از برجسته‌ترین روزنامه نگاران و سیاست مداران ایران در دهه ۲۰ شمسی آشنا شد. | ## بخش 2: یحیی مافی | ازدواج با معصومه (فرنگیس) سهراب در سال ۱۳۲۹ هم سبب شد که انگیزه‌های هر دو برای کار در گستره آموزش و پرورش بیشتر شود. فعالیت‌های آموزشی در سال ۱۳۳۲ یحیی مافی با همکاری همسرش، معصومه سهراب کودکستان مهر و سپس در سال ۱۳۳۴ دبستان مهران را پایه گذاشتند که تا سال ۱۳۵۸ (که به دستور شورای انقلاب، همهٔ مدارس ملی به دولتی تبدیل شدند) به کار خود ادامه داد. در این انجمن، مدیران مدارس عضو، تجربیات خود را با هم مبادله می‌کردند، از مشکلاتشان می‌گفتند و برای پیدا کردن راهکارهای آموزشی و مدیریتی در سطح خرد و کلان هم‌اندیشی می‌کردند. مدرسه مهران از پیشگامان ترویج کتابخوانی در میان کودکان بود و ادارهٔ کتابخانه‌های آن با مشارکت کودکان انجام می‌شد. از آنجا که در آن دوره کتاب برای کودکان محدود بود، کتاب‌های خارجی ترجمه و در مدرسه تکثیر می‌شد. کتابخانه‌ای که در سال ۱۳۳۶، تنها ۱۴ کتاب کودک داشت، در سال ۱۳۵۷، زمانی که مدیریت آن تغییر کرد، مشتمل بر یازده هزار کتاب بود. یکی دیگر از شاخص‌ترین کارهایی که در کودکستان مهر انجام می‌شد و سپس در مدرسه مهران گسترش یافت، آموزش‌های هنری بود. نقاشی، مجسمه‌سازی، موسیقی و نمایش از فعالیت‌های هنری کودکان در این مجتمع آموزشی بود. | ## بخش 3: یحیی مافی | یحیی مافی و معصومه سهراب در کنار مطالعه معتقد بودند برای شناخت نظام آموزش و پرورش در کشورهای دیگر ضرورت دارد که به این کشورها سفر کنند و از نزدیک شیوه‌های آموزشی در کشورهای پیشرفته یا کشورهایی با الگوهای سوسیالیستی را مشاهده کنند. به همین منظور به آمریکا، اروپا و اتحاد جماهیر شوروی آن زمان مسافرت کردند و تجربه‌هایی به دست آورند. مافی به همراه همسرش تجربه مدرسه‌داری خود را در کتابی با عنوان «تجربه‌های مدرسه‌داری مجتمع آموزشی مهران» نوشته است. فعالیت در حوزه ادبیات کودک یحیی مافی همچون همسرش کار اجتماعی و فرهنگی را در گسترهٔ ادبیات کودکان با حضور در هیئت مدیرهٔ شورای کتاب کودک ادامه داد و در پیشبرد امر فرهنگنامه کودکان و نوجوانان نقش بسیار سازنده‌ای داشت. طی سالهای ۱۳۹۰–۱۳۶۶ عضو هیئت مدیره شرکت تهیه و نشر فرهنگنامه کودکان و نوجوانان شد. یحیی مافی در سال ۱۳۶۰ با همکاری همسرش انتشارات کتاب کودک و نوجوان را که ناشری تجربی بود تأسیس کرد. ویژگی کتاب‌های تهیه شده توسط این مؤسسه چاپ کتاب به زبان‌های کردی، ترکی و فارسی به‌صورت همزمان بود. | ## جمع‌بندی | مدرسه ای که با اهدای کتاب ثبت نام می‌کرد - گفتگو با یحیی مافی، مدیر مدارس پرسابقه و مشهور مهر و مهران.