موضوع مقاله: کارت زرد مجلس شورای اسلامی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کارت زرد مجلس شورای اسلامی | مقدمه: تعدد کارت زردها به یک وزیر موجب استیضاح وی نمی‌شود و الزامی برای استیضاح وزیر به وجود نمی‌آورد بلکه زمینه‌ساز استیضاح است، تنها زمانی طرح استیضاح به جریان می‌افتد که با امضای حداقل ۱۰ نماینده تحویل هیئت رئیسه مجلس شود. | ## بخش 1: کارت زرد مجلس شورای اسلامی | با این حال عده‌ای از نمایندگان معتقدند در صورتی که کارت زردها به عدد سه برسد وزیر استیضاح خواهد شد. عده‌ای دیگر نیز معتقدند کارت زرد اصطلاحی است که بین نمایندگان مجلس و وزرا رایج شده‌است وگرنه در آیین‌نامه داخلی مجلس چنین عنوان و اصطلاحی وجود ندارد. این اصطلاح اولین‌بار از سوی برخی نمایندگان در مجلس هشتم، طی بازنگری قانون آیین‌نامه داخلی مجلس و به منظور تقویت بعد نظارتی مجلس، رایج شد. فرایند ایجاد کارت زرد مجلس تا قبل از مجلس هشتم، اگر نماینده‌ای سؤالی از یکی از وزرای دولت داشت، در صورت قانع نشدن در کمیسیون‌های تخصصی، موضوع در صحن مجلس مطرح می‌شد و وزیر به سؤال نماینده پاسخ می‌داد و مجلس در یک رأی‌گیری اعلام می‌کرد که آیا از توضیحات وزیر قانع شده‌است یا نه. اما زمان اصلاح آیین نامهٔ مجلس، نمایندگان مجلس به منظور تقویت بعد نظارتی خود بر دولت وقت (دولت اول احمدی‌نژاد) بودند، مقرر کردند تا پس از سؤال وزیر، موضوعِ سؤال به رأی نمایندگان گذاشته شود و کل مجلس دربارهٔ وارد بودن یا نبودن سؤال اظهار نظر کند (نه پاسخ وزیر). آیین‌نامهٔ داخلی مجلس دربارهٔ استیضاح با این تغییرات هرگاه در هر دوره مجلس سه بار با رأی اکثریت نمایندگان حاضر سوالات نمایندگان از هر وزیر وارد تشخیص داده شود طرح استیضاح وزیر در صورت رعایت مفاد اصل ۸۸ قانون اساسی و آیین‌نامه داخلی مجلس در دستور کار مجلس قرار می‌گیرد. اصل ۸۹ قانون اساسی، روش معین و روشنی دربارهٔ نحوه استیضاح وزرا دارد و به صراحت آورده‌است که نمایندگان مجلس می‌توانند در مواردی که لازم می‌دانند وزیر یا هیئت وزرا را استیضاح کنند؛ استیضاح زمانی در مجلس قابل طرح است که به امضای حداقل ۱۰ نفر از نمایندگان مجلس تحویل هیئت رئیسه مجلس شود. | ## بخش 2: کارت زرد مجلس شورای اسلامی | آیین‌نامهٔ داخلی مجلس دربارهٔ کارت زرد همین صراحت قانونی سبب شد که مصوبه اولیه مجلس هشتم دربارهٔ فرجام سوالات نمایندگان از وزرا به استیضاح آنان ختم نشود و شورای نگهبان قانون اساسی با استناد به همین اصل ۸۹ قانون اساسی که سازوکار استیضاح وزرا را روشن کرده‌است، مصوبه را به مجلس بازگرداند تا نمایندگان مجلس با قید عبارت «می‌تواند» اشکال وارده را رفع کنند. از این رو، قانع نشدن نمایندگان از توضیحات وزیر در حین بررسی سؤال در صحن و رأی به وارد بودن سؤال نماینده به خودی خود نمی‌تواند عاملی برای استیضاح وزیر باشد که از آن با قید کارت زرد یا اخطار نام می‌برند. ابهامات و اشکالات کارت زرد مجلس به گفتهٔ محمدرضا میرتاج الدینی، نماینده سابق مجلس و معاون پارلمانی رئیس‌جمهوری در دولت دوم احمدی‌نژاد مبنی بر قانونی نبودن عنوان کارت: بر این اساس اگر در جریان بررسی سؤال از وزیری، نصف به علاوه یک رأی موافق کسب شود یعنی این که نمایندگان مجلس سؤال نماینده را وارد ندانستند و نباید به اصطلاح کارت زردی به وزیر تعلق گیرد. یکی از ابهامات موجود در زمینه رای‌گیری دربارهٔ سؤال از وزرا این است که آیا «وارد بودن سؤال نماینده» به رأی گذاشته شده‌است یا «پاسخ وزیر» زیرا این دو موضوع تفاوت بسیاری دارد و نیاز به رفع ابهام از سوی مجلس است. طبق گفتهٔ عزت‌الله یوسفیان ملا، رئیس کمیسیون آیین‌نامه داخلی مجلس: عبدالرضا مصری، سخنگوی هیئت رئیسه مجلس نیز در این باره گفته: یک نمونه از اشکالات کارت زرد در مجلس نهم در جریان رأی‌گیری دربارهٔ سؤال حمید رسایی از علی جنتی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی مشکلی قانونی پیش آمد زیرا از ۲۲۴ نماینده حاضر در صحن علنی ۱۰۵ رأی موافق اخذ شد در حالی که برای اعلام وارد بودن سؤال نماینده از وزیر، حداقل ۱۱۳ نماینده باید نظر موافق می‌دادند اما در نهایت اعلام شد که مجلس پاسخ وزیر را قانع‌کننده ندانسته‌است.میرتاج الدینی: کارت زرد مجلس به علی جنتی قانونی نیست کارت زردهای دولت دهم از بین وزرای دولت دهم، مسعود میرکاظمی (وزیر سابق نفت)، حمید بهبهانی (وزیر سابق راه و ترابری)، صادق محصولی (وزیر سابق رفاه و تأمین اجتماعی)، مهدی غضنفری (وزیر سابق بازرگانی)، منوچهر متکی (وزیر سابق امور خارجه)، سید محمد حسینی (وزیر سابق فرهنگ و ارشاد اسلامی)، مجید نامجو مطلق (وزیر سابق نیرو)، سید شمس‌الدین حسینی (وزیر سابق امور اقتصادی و دارایی) از افرادی بودند که از مجلس کارت زرد دریافت کردند.کارت قرمز به کارت زرد مجلس خبرگزاری تابناک کارت زردهای دولت روحانی (یازدهم و دوازدهم) این قسمت نیاز به به‌روز رسانی دارد. تا کنون ده وزیر در دولت یازدهم از مجلس نهم کارت زرد دریافت کرده‌اند که از بین آنان رضا فرجی‌دانا در ۲۹ مرداد ۱۳۹۳ استیضاح شد، همچنین، علی جنتی، علی ربیعی و محمدجواد ظریف دو بار از مجلس کارت زرد گرفته‌اند و علی طیب‌نیا، وزیر امور اقتصادی و دارایی و محمدرضا نعمت‌زاده، وزیر صنعت، معدن و تجارت نیز سه بار کارت زرد گرفته‌اند. علی‌اصغر فانی، وزیر آموزش و پرورش دولت یازدهم نیز با دریافت چهار کارت زرد از نهمین دوره مجلس شورای اسلامی از این لحاظ رکورددار است. | ## بخش 3: کارت زرد مجلس شورای اسلامی | اسامی آن‌ها به ترتیب زیر است:فرجی دانا از مجلس کارت زرد گرفت + با آغاز به کار وزیر جدید علوم، وی در همان ماه‌های اولیه جعفر میلی‌منفرد را به‌عنوان معاون آموزشی و جعفر توفیقی را به‌عنوان مشاور عالی خود منصوب کرد. نمایندگان بلافاصله به فرجی دانا اعتراض کردند.جنتی کارت زرد گرفتچهارمین کارت زرد مجلس به فانی رسید کارت زرد مجلس به وزیر کشور به خاطر حجابششمین کارت زرد دولت یازدهم به وزیر صنعت رسید وزیر تعاون از مجلس کارت زرد گرفت کارت زرد مجلس به ربیعی دومین کارت زرد مجلس به وزیر صنعت کارت زرد دوم مجلس به فانی/دولت یازدهم 9 کارته شد دومین کارت زرد مجلس به وزیر اقتصاد فانی چهارمین کارت زرد را از مجلس گرفت/ وزیر آموزش و پرورش یک رای کم آورد کارت زرد مجلس به وزیر جهاد کشاورزیکارت زرد مجلس به وزیر کشور بابت پدیده شاندیزکارت زرد مجلس به وزیر امور خارجه بابت تلاش برای مذاکره با آمریکا پس از ترور سردار سلیمانی و ضعف در دیپلماسی اقتصادی شماره نام وزیر وزارت‌خانه نمایندهٔ سؤال‌کننده تاریخ نمایندگان حاضر در مجلس آرای موافق آرای مخالف آرای ممتنع علت دریافت کارت زرد ۱ علی طیب‌نیا وزیر امور اقتصادی و دارایی قاسم جعفری ۱۷ آذر ۱۳۹۲ ۲۱۷ ۸۲ ۱۰۱ ۱۰ اظهارات ولی‌الله سیف، رئیس کل بانک مرکزی در خصوص تعیین نرخ کف بازار برای دلار ۲ رضا فرجی دانا وزیر علوم، تحقیقات و فناوری ۲۳ نماینده ۸ دی ۱۳۹۲ ۲۴۰ ۷۳ ۱۴۹ ۱۰ انتصاب جعفر توفیقی و جعفر میلی‌منفرد ۳ علی جنتی وزیر فرهنگ و ارشاد حمید رسایی ۱۷ دی ۱۳۹۲ ۲۲۴ ۱۰۵ ۹۷ ۱۸ تسامح و تساهل در برابر توهین به مقدسات و ترویج اباهه‌گری با پرداختن به موضوعات محل اختلاف و غیرضروری ۴ علی اصغر فانی وزیر آموزش و پرورش ۱۵ نماینده ۳۱ فروردین ۱۳۹۳ ۲۰۲ ۷۱ ۱۱۵ ۱۱ به‌کارگیری افرادی که در سن بازنشستگی قرار دارند ۵ عبدالرضا رحمانی‌فضلی وزیر کشور علی مطهری ۳ تیر ۱۳۹۳ ۲۱۸ ۶۴ ۱۳۵ ۱۵ بی‌تفاوتی نسبت به پدیده بانوان ساپورت‌پوش ۶ محمدرضا نعمت‌زاده وزیر صنعت، معدن و تجارت حسن کامران دستجردی ۲۴ تیر ۱۳۹۳ ۲۳۷ ۱۱۱ ۱۰۱ ۱۴ عدم پرداخت مستمری بازنشستگان صنعت فولاد ۷ علی ربیعی وزیر کار و امور اجتماعی محمدرضا پورابراهیمی داورانی ۴ آذر ۱۳۹۳ ۲۱۹ ۹۸ ۹۵ ۱۱ ملاک در انتخاب و انتصاب مدیران صندوق‌های زیر مجموعه وزارت تعاون یعنی صندوق بازنشستگی کشوری و تأمین اجتماعی چیست؟ ۸ محمدرضا نعمت‌زاده وزیر صنعت، معدن و تجارت سید ناصر موسوی لارگانی و زهره طبیب‌زاده نوری ۹ دی ۱۳۹۳ ۲۱۹ ۱۰۲ ۸۷ ۱۵ واردات بی ضابطه کالاهای اساسی و صدور مجوز واردات کالاهای دور و همچنین واردات بی‌رویه برنج و خودروی سواری لوکس. ۹ علی‌اصغر فانی وزیر آموزش و پرورش نادر قاضی‌پور ۷ بهمن ۱۳۹۳ ۲۱۵ ۷۴ ۱۱۴ ۱۴ سؤال در مورد تعیین تکلیف معلمان پیش‌دبستانی و شرکتی، برگزاری آزمون استخدامی و مطالبات فرهنگیان. ۱۰ علی طیب‌نیا وزیر امور اقتصادی و دارایی حمید رسایی ۱۴ بهمن ۱۳۹۳ ۲۱۲ ۱۰۳ ۹۱ ۳ عملکرد وزارت اقتصاد و دارایی و بررسی وعده‌های داده شده در خصوص حمایت از بازار بورس و بسته حمایتی برای جبران خسارت وارده به سرمایه‌گذاران. ۱۱ محمود واعظی وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات نصرالله پژمان‌فر، مرتضی آقاتهرانی ۲۵ فروردین ۱۳۹۴ ۱۹۵ ۷۰ ۹۹ ۱۱ توسعه شبکه و پهنای باند اینترنت توسط وزارت ارتباطات بدون پیوست فرهنگی و قبل از راه‌اندازی شبکه ملی اطلاعات و بی‌توجهی به ظرفیت داخلی. ۱۲ علی جنتی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی حسین طلا، مسعود میرکاظمی، سلیمانی، مرتضی آقاتهرانی، مهرداد بذرپاش، بیژن نوباوه و سید علی طاهری ۱۹ خرداد ۱۳۹۴ ۲۰۴ ۸۴ ۱۱۶ ۴ محدودیت مطبوعات در انتشار اخبار مربوط به کرسنت. | ## جمع‌بندی | ۱۳ علی طیب‌نیا وزیر امور اقتصادی و دارایی مهرداد بذرپاش ۱۸ مرداد ۱۳۹۴ ۲۱۱ ۸۰ ۱۰۵ ۱۰ مالیات اصناف.