موضوع مقاله: محاصره سارد | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # محاصره سارد | مقدمه: محاصره سارد نبردی بود در سارد پایتخت امپراتوری لیدیه که در سال ۵۴۷ پیش از میلاد، بین کوروش بزرگ و کرزوس روی داد. | ## بخش 1: محاصره سارد | کرزوس پادشاه لیدی ضعف دولت ماد را فرصت مناسبی برای کشورگشایی دید او پس از عبور از کاپادوکیه به ناحیهٔ پتریا (بغازکوی امروزی) رسید و جنگی میان دو سپاه پارسی و لیدی درگرفت. با فرا رسیدن زمستان هر دو سپاه عقب‌نشینی کردند و کرزوس به امید کمک گرفتن از متحدان خود (مصر-بابل-اسپارت) سپاهیان را منحل و به لیدیه فرستاد زیرا گمان می‌کرد عبور از کوه‌ها آن هم در فصل سرما برای ایرانیان دشوار باشد فارغ از آن که کوروش به تعقیب سپاه لیدی پرداخت و سپاهیان مجبور به عقب‌نشینی تا سارد پایتخت لیدیه شدند و ایرانیان شهر را یه مدت دو هفته محاصره کردند و سپس شهر سقوط کرد. در یکی از رویدادنامه‌های بابلی زمان حرکت لشکر پارسیان به سوی لیدی سال‌های ۵۴۷ و ۵۴۶ ق.م ذکر شده‌ است اما تاریخ دقیق فتح سارد مشخص نیست زیرا بخشی‌هایی از رویداد نامه که حاوی این مضامین بوده باقی نمانده است. پس از فتح سارد کوروش به همراه کرزوس به هگمتانه برگشت و طبق سنت تسامح با ملل شکسن خورده او را به سمت مشاور دربار منسوب گردانید و یکی از مقامات لیدی به نام پاکتیاس را به خزانه‌داری سارد گماشت تا تحت فرمان تابالوس فرماندهٔ ایرانی باشد اما افزایش قدرت و ثروت به پاکتیاس این فرصت را داد تا با کمک شهرهای یونان شورشی ترتیب دهد. کوروش در پاسخ سردار خود مازارس را به تعقیب آن فرستاد او توانست پری ین را فتح کند اما به دست خیوس کشته شد. پس آن سپاه ایران به فرماندهی هارپاگ شهرهای یونانی کاریا-کائونیا و لیسیا را تصرف کند و این گونه لیدی به مرکزیت سارد به یکی از ساتراپی‌های ایران درآمد. پیشینه سال پیش از آن، کرزوس، پادشاه لیدیه، به دلایل مختلف، به پادشاهی کوروش بزرگ حمله کرد. | ## بخش 2: محاصره سارد | کرزوس امیدوار بود که قدرت رو به رشد هخامنشیان را سرکوب کند، قلمرو خود را گسترش دهد و انتقام عزل برادر همسرش، آستیاگ، را بگیرد. همچنین، کرزوس خود را از موفقیت مطمئن می‌دانست، زیرا با اطمینان‌های مبهم پیشگوی ظاهراً قابل اعتماد آپولون در دلفی فریب خورده بود.Herodotus, I. او انتظار داشت که کوروش پس از نبرد خونین در کاپادوکیه عقب‌نشینی کند، اما کوروش پرانرژی، به محض شنیدن خبر پراکندگی نیروهای کرزوس، از هالیس عبور کرد و با چنان سرعتی پیش رفت که قبل از اینکه کرزوس از نزدیک شدن او مطلع شود، به پایتخت لیدیه، سارد، رسید.Herodotus, I., p. 72 کرزوس بدون ترس، نیروهای موجود خود را جمع کرد و در نبرد تیمبرا در بیرون دیوارها با کوروش روبرو شد. کوروش پیروز شد و با ترفندی، لیدیایی‌ها را از آخرین منبعشان، یعنی سواره‌نظامشان (که ظاهراً در آن زمان از همه ملت‌های دیگر پیشی گرفته بودند) محروم کرد، آن هم با دیدن شترهایش که اسب‌هایشان را ترسانده بود. 73 محاصره کرزوس هنوز به شانس خود اطمینان داشت زیرا سارد شهری مستحکم بود که طبق پیشگویی‌های باستانی هرگز فتح نمی‌شد. علاوه بر این، او از اسپارت، قوی‌ترین دولت‌شهر یونان و متحد سرسخت خود، درخواست کمک فوری کرده بود و امیدوار بود که مصری‌ها، بابلی‌ها و دیگران را نیز در ائتلاف خود علیه ایران جذب کند. | ## بخش 3: محاصره سارد | با این حال، در واقع، اسپارتی‌ها در آن زمان درگیر جنگ با آرگوس همسایه بودند و نه آنها و نه هیچ یک از متحدان کرزوس به موقع گرد هم نمی‌آمدند.Herodotus, I. به گفته هرودوت، شهر در نهایت توسط یک سرباز پارسی سقوط کرد، که از بخشی از دیوارها بالا رفت که نه به اندازه کافی پادگان داشت و نه توسط آیین‌های باستانی محافظت می‌شد، آیین‌هایی که بقیه استحکامات شهرها را به تسخیرناپذیری اختصاص داده بودند. هیروئادس، سرباز پارسی، یک سرباز لیدیایی را دید که برای برداشتن کلاه خود افتاده از دیوارها پایین می‌آمد و سعی کرد از او الگو بگیرد. شهرهای آئولیس و ایونیه در سواحل آسیای کوچک، که قبلاً خراجگزار لیدیه بودند، نیز اندکی پس از آن فتح شدند. این امر، همراه با تأسیس ساتراپی‌ها توسط داریوش اول، فضایی از درگیری بین یونان و ایران ایجاد کرد که تا آغاز جنگ‌های ایران ادامه یافت. سارد همچنین به عنوان پایانه بزرگراه شاهی که از تخت جمشید، پایتخت هخامنشیان، آغاز می‌شد، عمل می‌کرد. | ## جمع‌بندی | پس از این، شورش ایونی‌ها در سال ۴۹۹ پیش از میلاد رخ داد و به دنبال آن محاصره دوم در سال بعد در ۴۹۸ پیش از میلاد رخ داد.