موضوع مقاله: ادبیات چکی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # ادبیات چکی | مقدمه: ادبیات نوین چکی را می‌توان دوره‌های بیداری ملی در سده نوزدهم؛ دوره پیشرو بین دو جنگ؛ دوره کمونیسم و بهار پراگ؛ و ادبیات پساکمونیستی جمهوری چک تقسیم کرد. | ## بخش 1: ادبیات چکی | به خاطر چیرگی زبان آلمانی بر فرهنگ قرون گذشته این منطقه، ادبیات چک به اندازه‌ای که انتظار می‌رود گسترده نبوده‌است، به ویژه با توجه به اینکه در جمهوری چک ادبیات از محبوبیت زیادی برخوردار است و واتسلاو هاول از نویسندگان معروف، در این کشور به ریاست جمهوری برگزیده شد. فرانتس کافکا، نویسنده معروف، کتاب‌های خود را به آلمانی نوشت و خود نیز اقلیت یهودی جمهوری چک بود. میلان کوندرا که از دیگر نویسندگان معروف این کشور است در فرانسه زندگی می‌کند و از سال ۱۹۸۹ کتاب‌های خود را به فرانسوی می‌نویسد. اولین متن باقی مانده امروزی چک، از سرودهای مذهبی است که در سده ۱۳ نوشته شده‌اند. در قرن ۱۴ متن‌هایی مربوط به زندگی‌نامه‌های قدیسان به چکی نوشته شده و فضای ادبی کاملاً وابسته به کلیسا است. قدیمی‌ترین اثر غیردینی در زبان چکی دربارهٔ اسکندر مقدونی نوشته شده که از یک شعر فرانسوی وام گرفته شده‌است. در این عرصه هم موضوع اول زندگی‌نامه قدیسان است و بعد به مضامین دیگر پرداخته می‌شود. بعد تعارض مذهبی بین دو شاخه دینی کاتولیک و پروتستان باعث به وجود آمدن یک رشته آثار ادبی جدید می‌شود. این آثار اجتماعی اغلب پایه دینی داشتند.ابوالحسنی، زهرا: «اسکندر، قدیمی‌ترین اثر غیردینی در زبان چکی است». (برداشت با ذکر منبع بلامانع.) در سده شانزدهم جنبه تعلیمی آثار، سویه غالب است و هیچ‌یک برای لذت نوشته نشده‌اند. | ## بخش 2: ادبیات چکی | در سده هفده کسانی آمدند که دست‌نشانده‌های امپراتوری اتریش بودند؛ از ملت و گذشته چک اطلاعات خاصی نداشتند و سعی کردند آثار ادبی تولید کنند. تا ۱۸۷۰ ادبیات چک دیگر به ادبیاتی جاافتاده بدل شده بود و در همان زمان درام نیز برای اولین بار نوشته شد. یکی از این دو گروه به رگه‌های اروپایی و به ادبیات جهان‌وطن توجه می‌کردند و گروه دیگر به جنبه بومی بیشتر دقت می‌کرد، افزود: همین تعارض باعث خلق ادبیات جدید شد. شاعرانی هم بودند که بحث‌های دینی مسیحی یا مباحث دین شخصی‌شان را از طریق زبان ادبیات و با شعر بازنشر می‌کردند. هنگامی که در ۱۹۱۸ کشور چکسلواکی تأسیس شد، ادبیات چک شکوفا شد و درام‌های چکی در صورت نمایشنامه‌های انتقادی نوشته شدند. اما پس از استقرار کمونیسم، تنها آثار واقعیت‌محور سوسیالیستی امکان ارائه داشتند و بنابراین ادبیات چک دوباره افول کرد. در ۱۹۶۰ با کاهش فشار حکومتی، رمان‌ها و نمایشنامه‌هایی تولید شد که توجه‌های جهانی را جلب کرد. در ۱۹۶۸ بسیاری از نویسنده‌ها دوباره سرکوب شدند اما شهرت‌شان در بیرون مرزهای این کشور بیشتر شد. سه جریان ادبی بعد از ۱۹۸۹ در چک ایجاد شد: ادبیات رسمی، ادبیات خانگی ممنوع و ادبیات در تبعید. موج یا جریان رسمی، معمولاً به خاطر اینکه مردم و به‌تبع ناشران به آن علاقه ندارند، امروز کنار گذاشته شده‌است. | ## بخش 3: ادبیات چکی | آنها توافقی نیمه با حکومت وقت داشتند و می‌توانستند آثاری آزادتر تولید کنند، اما آثارشان جنبه زیبایی‌شناسی قدرتمندی نداشت. نویسندگان بزرگ‌سالی بودند که چون ناشری پیدا نمی‌کردند، ناچار به ادبیات کودک روی آوردند. کارل سیس هم که به عنوان ویراستار ارشد کار می‌کرد و خودش نمی‌توانست آثارش را منتشر کند؛ بنابراین کتاب‌هایش بیشتر در تبعید و در مونیخ منتشر شده‌اند. با انقلاب ۱۹۸۹ و فروپاشی کمونیسم، پس از پنجاه سال ادبیات آزاد شد؛ اما پس از آن دیگر مقدر نبود نویسنده‌ها را در قالب نسل‌های معین یا چارچوب‌های زمانی طبقه‌بندی کرد. بعد از فروپاشی شمار نویسنده‌ها به اندازه‌ای زیاد شد که چارچوب‌های زمانی یا سبک‌های نوشتار از بین رفت. گروه سوم که از کارشان جلوگیری می‌شد، نسل ۱۹۶۰ هستند که به دلیل اشغال شدن کشور به دست شوروی، آسیب زیادی دیدند. در نیمه دوم دهه ۱۹۹۰ با گشودگی فضای باز کتاب، رونق به بازار کتاب آمد و کیفیت کتاب‌هایی که نوشته می‌شد بهتر از گذشته شد. در همان دهه ناشران می‌توانستند آثار متعددی را از هرابال تا شاعران مورد علاقه مردم به چاپ برسانند. | ## جمع‌بندی | اگرچه موج فمینیسم در چک به قدرت غرب اروپا نبود، کم‌کم این جریان در این کشور هم پا گرفت.روژیچکوا، مونیکا: ادبیات رسمی، ادبیات خانگی ممنوع و ادبیات در تبعید.