موضوع مقاله: رنسانس بنگالی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # رنسانس بنگالی | مقدمه: رنسانس بنگالی یا رنسانس بنگال، ( ؛ Bānglār nabajāgaraān) یک جنبش فرهنگی، اجتماعی، روشنفکری و هنری بود که در منطقه‌ی بنگال در دوران راج بریتانیا در بخش شرقی شبه‌قاره هند در دوره امپراتوری هند، از اواخر قرن هجدهم تا اوایل قرن بیستم میلادی رخ داد. | ## بخش 1: رنسانس بنگالی | زمینه در طول این دوره، بنگال شاهد نوزایی فکری بود که به رنسانس قرن شانزدهم اروپا شباهت داشت، گرچه اروپایی‌های آن دوره با چالش‌های استعمارگران مواجه نبودند. در طی این نوزایی فکری، سنت‌ها و کلیشه‌های فرهنگی و اجتماعی به خصوص در رابطه با زنان، ازدواج، سیستم پاداش، نظام کاستی و دین، مورد تردید قرار گرفت. یکی از اولین جنبشهای اجتماعی که در طول این زمان ظهور کرد، جنبش جوان بنگال بود که خردگرایی و خداناباوری به عنوان مخرج مشترک رفتار مدنی در میان هندوها تحصیل کرده بود. رهبران بعدی برهمو سماج مانند کشوب چاندر سن، به همان اندازه که از برهما، کریشنا و بودا تأثیر پذیرفته بودند، از عیسی نیز تأثیر گرفته بودند. برخی محققان معتقدند که جنبش برهمو ساماج هیچ‌گاه حمایت توده‌های مردم را به دست نیاورد و تنها در میان نخبگان باقی ماند. همچنین باید اشاره کرد که بسیاری از اعضای این جنبش بعدها به رهبران جنبش استقلال‌طلبی هند تبدیل شدند. نخستین رمان بنکم چاندرا چترجی «آناندامات» نام داشت و تاثیری شگرف بر ادبیات هنر و بنگلادش گذاشت. خانواده تاگور، از جمله رابیندرانات تاگور، رهبران این دوره بودند و علاقه خاصی به اصلاحات آموزشی داشتند.Kathleen M. | ## بخش 2: رنسانس بنگالی | این مردان در خارج از خانه، آرمان‌های پیشگامانه‌ی رنسانس بنگالی را تبلیغ می‌کردند، اما در زندگی خانوادگی و شخصی خود از عمل کردن به این آرمان‌ها در قبال همسرانشان باز می‌ماندند و به سنت‌های ظالمانه و محدودیت‌های زنان بی‌توجهی می‌کردند. آثار رابیندرانات تاگور، به ویژه اشعار و ترانه‌هایش، عمیقاً از روح اوپانیشادها تأثیر پذیرفته است. اشعار او بارها به مفاهیم کلیدی اوپانیشادها مانند "آزادی روح"، "تناسخ" و به طور اساسی‌تر، به "روحی که تمام خلقت را فرا می‌گیرد" می‌پردازد. این روح، متفاوت از مفهوم برهمن در فلسفه یونانی است، که در حقیقت به وحدت وجود یا همان برهمن هندی نزدیک‌تر است. ترجمه انگلیسی مجموعه اشعار او، گیتانجالی، جایزه نوبل ادبیات را در سال ۱۹۱۳ برایش به ارمغان آورد. با دریافت این جایزه، تاگور به اولین شخص آسیایی و اولین فرد غیر اروپایی/غیر سفیدپوست تبدیل شد که موفق به کسب جایزه نوبل در هر رشته‌ای می‌شود. مقایسه با رنسانس اروپا کلمه «رنسانس» در تاریخ اروپا به معنای زایش دوباره بود و به احیای دانش و فرهنگ یونانی-رومی در قرن‌های پانزدهم و شانزدهم پس از دوران طولانی و تاریک قرون وسطی اشاره دارد. در هند نیز می‌توان شباهت‌های قابل توجهی میان شخصیت‌های کلیدی رنسانس بنگالی مانند کشوب چاندرا سن، بیپین چاندرا پال و ام.ان. | ## بخش 3: رنسانس بنگالی | بنگال در طول یک قرن، از نظر آگاهی و پذیرش جهان مدرن، از سایر مناطق هندوستان پیشی گرفت. به همین دلیل، نقش بنگال در بیداری هند مدرن قابل مقایسه با جایگاه ایتالیا در رنسانس اروپاست. این جنبش نیز، درست مانند رنسانس ایتالیایی، یک جنبش عمومی و توده‌ای نبود و عمدتاً به طبقات بالا محدود می‌شد. اگرچه رنسانس بنگالی «اوج فرآیند ظهور ویژگی‌های فرهنگی مردم بنگالی بود که از دوره حسین‌شاه آغاز شده بود»، اما این جنبش عمدتاً هندو بود و تنها بخش کوچکی از مسلمانان را در بر می‌گرفت. با این وجود، روشنفکران مسلمانی مانند سید امیر علی، میر مشرف حسین، قاضی نذرالاسلام و روکیا سخاوت حسین نیز در این دوره حضور داشتند. علم و تکنولوژی از دانشمندان حوزه‌ی علوم تجربی در دوران رنسانس بنگال می‌توان از افرادای مانند: ساتیندرا بوز، آنیل کومار گین، رسانات چاندرا ماهالنوبیس، جگادیش چاندرا بوز و مقناد ساها نام برد. او در سال ۱۹۰۴ اولین شخصی بود که از شبه قاره هند گواهی کسب ثبت اختراع آمریکا را به دست آورد. ساتیندرا بوز که متخصص ریاضی فیزیک بود، برای کارهای خود در زمینه‌ی مکانیک کوانتومی در اوایل دهه ۱۹۲۰ در سراسر جهان شناخته شده‌است مفاهیم علمی آمار بوز-انیشتین و چگالش بوز-اینشتین نیز به افتخار دستاوردهای علمی او و آلبرت اینشتین نام‌گذاری شده‌اند. | ## جمع‌بندی | همچنین نام بوزون در فیزیک ذرات نیز اشاره به اسم او دارد، اما با وجود این دستاوردها ساتیندرا بوز هیچ‌گاه جایزه نوبل دریافت نکرد.