موضوع مقاله: نئوژن | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # نئوژن | مقدمه: نئوژن در مقیاس زمانی کمیسیون بین‌المللی چینه‌نگاری دوره‌ای است که از ۰٫۰۵ ± ۲۳٫۰۳ میلیون سال پیش آغاز شد و تا ۲٫۵۸۸ میلیون سال پیش ادامه داشت. | ## بخش 1: نئوژن | به عنوان دومین دوره در دوران نوزیستی، نئوژن پس از دوره پالئوژن شکل گرفت و به دوره کواترنری ختم شد. در طی این دوره، پستانداران و پرندگان به حرکت فرگشتی خود در رسیدن به شکل‌های نوین‌تر ادامه دادند؛ در حالی که دیگر گروه‌ها به نسبت تغییرنکرده باقی‌ماندند. دگرگونی‌های قاره‌ای چندی نیز در این دوره پدید آمدند که از آن جمله می‌توان به متصل شدن آمریکای شمالی به آمریکای جنوبی توسط باریکه پاناما در پلیوسن پسین و در پی آن صورت گرفتن تبادل بزرگ آمریکا اشاره کرد. این باعث قطع شدن جریان‌های اقیانوسی میان اقیانوس‌های آرام و اطلس شد، دگرگونی‌های اقلیمی پدید آورد، و منجر به ایجاد جریان گلف استریم شد. دمای جهان در طی این دوره به میزان قابل ملاحظه‌ای کاهش یافت و باعث پدید آمدن چندین یخبندان قاره‌ای در دوره کواترنری شد. تقسیم‌بندی‌ها در اصطلاح‌شناسی ICS، از بالا (پسین‌تر، جدیدتر) به پایین (پیشین‌تر): دور پلیوسن به دو عصر تقسیم می‌شود: عصر پیاسنزین، پیش از آن: عصر زانکلین دور میوسن به شش عصر تقسیم می‌شود: عصر مسینین، پیش از آن: عصر تورتونین عصر سراوالین عصر لانگین عصر بوردیگالین عصر آکیتانین در مناطق مختلف ژئوفیزیکی جهان، نام‌های منطقه‌ای دیگری نیز برای همین عصرها یا تقسیم‌بندی‌های زمانی هم‌پوشان استفاده می‌شود. | ## بخش 2: نئوژن | اصطلاحات «سامانه نئوژن» (رسمی) و «سامانه ترشیاری فوقانی» (غیررسمی) سنگ‌های نهشته شده در طول «دوره نئوژن» را توصیف می‌کنند. سطح دریاها پایین آمد و پل‌های خشکی بین آفریقا و اوراسیا و بین اوراسیا و آمریکای شمالی ایجاد شد. اقلیم اقلیم جهانی فصلی‌تر شد و روند کلی خشک شدن و سرد شدن را که در طول پالئوژن آغاز شده بود، ادامه داد. میوسن پیشین نسبتاً سرد بود؛ Alt URL دمای آب دریاهای عرض‌های جغرافیایی میانی و شیب‌های حرارتی قاره‌ای در میوسن پیشین در حال حاضر بسیار شبیه به وضعیت امروزی بود. در طول میوسن میانه، زمین وارد یک فاز گرم موسوم به «بهینه اقلیمی میوسن میانه» (MMCO) شد، که ناشی از استقرار گروه بازالت رودخانه کلمبیا بود. در حدود ۱۱ میلیون سال پیش، بازه گرم میوسن میانه جای خود را به میوسن پسین بسیار سردتر داد. | ## بخش 3: نئوژن | کلاه‌های یخی در هر دو قطب شروع به رشد و ضخیم شدن کردند، فرآیندی که با بازخوردهای مثبت حاصل از افزایش تشکیل یخ‌های دریایی تقویت شد. بین ۷ تا ۵٫۳ میلیون سال پیش، کاهشی در دمای جهانی با نام «سرمایش میوسن پسین» (LMC) رخ داد که ناشی از کاهش غلظت دی‌اکسید کربن بود. در طول پلیوسن، از حدود ۵٫۳ تا ۲٫۷ میلیون سال پیش، بازه گرم دیگری رخ داد که با نام «بازه گرم پلیوسن» (PWI) شناخته می‌شود و روند سرمایش طولانی‌مدت را متوقف کرد. در طول پلیوسن، فازهای صحرای سبز با شرایط مرطوب در شمال آفریقا مکرر بودند و تقریباً هر ۲۱ هزار سال یک بار رخ می‌دادند، به‌ویژه زمانی که خروج از مرکز مدار زمین بالا بود. بازه گرم پلیوسن دارای سطوح دی‌اکسید کربن اتمسفری مشابه با دوران معاصر بود و اغلب به عنوان اقلیم مشابه با اقلیم پیش‌بینی‌شده برای آینده نزدیک در نتیجه گرمایش جهانی انسان‌زاد نگریسته می‌شود. در اواخر پلیوسن، کاهش انتقال گرما به سمت قطب جنوب ناشی از تضعیف جریان گذاره اندونزی (ITF) زمین را سرد کرد، فرآیندی که در یک بازخورد مثبت با کاهش سطح دریاها و کاهش بیشتر جریان گذاره اندونزی تشدید شد و انتقال گرما به سمت جنوب توسط جریان لیووین را محدودتر کرد. | ## جمع‌بندی | تا پایان این دوره، نخستین یخبندان از مجموعه‌ یخبندان‌های عصر یخبندان کنونی آغاز شد.