موضوع مقاله: سید رضا بهاءالدینی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # سید رضا بهاءالدینی | مقدمه: سید رضا بهاءالدینی (زادهٔ ۹ فروردین ۱۲۸۷، قم – درگذشتهٔ ۲۸ تیر ۱۳۷۶، قم) فقیه، عارف شیعه و مدرّس اخلاق اهل ایران بود. | ## بخش 1: سید رضا بهاءالدینی | وی شاگرد افرادی چون عبدالکریم حائری یزدی، سید محمد حجت کوه‌کمری، سید محمدتقی خوانساری و سید حسین طباطبایی بروجردی بود. از جمله فعالیت‌های وی برگزاری مجالس بحث مربوط به درس اخلاق به صورت عمومی یا خصوصی بود که شهرت خاصی داشت و تا آخرین روزهای عمرش برقرار بود. تولد و نسب سید رضا بهاءالدینی در ۹ فروردین ۱۲۸۷، مطابق عید غدیر ۱۳۲۷ قمری، در قم زاده شد. پدرش سید صفی‌الدین مردی متدیّن و از خادمان حرم فاطمه معصومه بود، تحصیلات حوزوی اسلامی داشت و به مطالعه قرآن مسلط بود. تحصیلات و فعالیت‌ها از دو سالگی به مکتبخانه فرستاده شد تا سوره‌های قرآن را بیاموزد. استادان اخلاق او که از نوجوانی از آنها بهره برده، ابوالقاسم قمی و علی صفایی بودند. | ## بخش 2: سید رضا بهاءالدینی | به علّت هوش غنی و فوق‌العاده‌اش، از همان ابتدا مورد توجه استادانش قرار گرفت و یادگیری مباحث تخصصی را زیر نظر مدرّسانی چون ابوالقاسم قمی (درگذشتهٔ ۱۳۱۳) و محمدتقی بافقی (درگذشتهٔ ۱۳۲۵) آغاز کرد. وی همچنین دوره‌های سطح حوزوی را نزد محمدعلی ادیب تهرانی (درگذشتهٔ ۱۳۲۸)، محمد رازینی همدانی (درگذشتهٔ ۱۳۷۸)، علی معصومی همدانی (درگذشتهٔ ۱۳۵۷) و سید صدرالدین صدر (درگذشتهٔ ۱۳۳۲) گذراند. بهاءالدینی در ۱۹ سالگی دروس خارج فقه (بالاترین سطح دروس حوزوی) را زیر نظر عبدالکریم حائری یزدی (وفات ۱۳۱۵) آغاز کرد و پس از وی نزد سید محمد حجت کوه‌کمری (درگذشتهٔ ۱۳۳۱)، سید محمدتقی خوانساری (درگذشتهٔ ۱۳۳۱) و سید حسین طباطبایی بروجردی (درگذشتهٔ ۱۳۴۰) درست فراگرفت. به کفتهٔ خودش، سید محمد تقی خوانساری، اجازهٔ اجتهادش در بیست و پنج سالگی صادر کرد. پس از مدتی، تدریس دروس عمومی مانند ادبیات، فقه و اصول فقه را شروع کرد و تا چند سال آن را ادامه داد. پس از کامل کردن تحصیلاتش، تدریس دروس خارج فقه را در حوزه علمیه قم شروع کرد و نزدیک به بیست سال در این زمینه فعالیت داشت. | ## بخش 3: سید رضا بهاءالدینی | بیشترین فعالیت بهاءالدینی در طول زندگی، تدریس علوم حوزوی اسلامی بوده‌است و افراد زیادی در درس او شرکت کرده‌اند. تالیفات دست‌نوشته‌ها و رساله‌هایی از سید رضا بهاءالدینی به جا مانده‌است: تقریرات درس حاج شیخ عبدالکریم حائری یزدی در فقه و اصول، به ویژه بحث زکات تقریرات درس آقا ضیاءالدین عراقی در مباحث خارج فقه تقریرات درس آیت‌الله میرزا محمدحسین نایینی در خارج فقه و اصول تقریرات درس آیت الله بروجردی در مباحث پیشرفته فقهی حواشی بر مواردی از کتاب ریاض المسائل تقریرات درس آیت الله سید محمد حجت کوه‌کمری حواشی و تعلیقات بر کتاب العروةالوثقی از سید محمدکاظم یزدی حواشی بر مکاسب شیخ انصاری تعلیقات و توضیحات بر کفایة الاصول آخوند خراسانی شرحی بر فرازهایی از دعاهای صحیفه سجادیه شرح بخش‌هایی از نهج‌البلاغه به ویژه خطبه اول و نیز نامه امام به مالک اشتر مباحث تفسیری ذیل سوره‌های عصر، انشراح، نصر، کوثر و بخشی از سوره عنکبوت و یوسف شرح دعای ابوحمزه ثمالی بررسی‌هایی در زبان و ادبیات عرب و مقایسه بین نظم و نثر جاهلیت و عصر ظهور اسلام یادداشت‌هایی در فقه و اصول تأملی در افکار و عقاید فرقه وهّابی مجموعه اشعار هیچ‌یک از نوشته‌های پراکندهٔ سید رضا بهاءالدینی دربارهٔ نهج‌البلاغه و تفسیر قرآن و یادداشت‌های وی دربارهٔ تفاسیر فقهی برخی از استادانش، به‌طور گسترده منتشر نشده‌است. با این حال، برخی از بحث‌های درس اخلاق وی و چند مصاحبه از او در دو کتاب زیر منتشر شده‌است: سلوک معنوی: گفتارها، مصاحبه‌ها و خاطره‌هایی از فقیه وارسته و عارف فرزانه حضرت آیة الله بهاءالدینی - تدوین اکبر اسدی نردبان آسمان: مجموعه‌ای از درس‌های اخلاق فقیه وارسته و عارف فرزانه، حضرت آیةالله بهاءالدینی - تدوین اکبر اسدی ازدواج و فرزندان سید رضا بهاءالدینی در سن هفده سالگی ازدواج کرده بود و دو فرزند پسر و هشت فرزند دختر داشت. درگذشت وی در بیست و هشتم تیرماه سال ۱۳۷۶ هجری شمسی در شهر قم درگذشت و در حرم فاطمه معصومه و در کنار قبر استادش عبدالکریم حائری یزدی به خاک سپرده شد. | ## جمع‌بندی | یک روز پس از درگذشت او، رهبر جمهوری اسلامی ایران، سید علی خامنه‌ای با صدور بیانیه‌ای درگذشت وی را به همگان تسلیت گفت.