موضوع مقاله: آرشیدوک فرانتس فردیناند | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # آرشیدوک فرانتس فردیناند | مقدمه: فرانتس فردیناند کارل لودویگ یوزف ماریا فون آرشیدوک اتریش و دارای لقب استه (زادهٔ ۱۸ دسامبر ۱۸۶۳ - درگذشتهٔ ۲۸ ژوئن ۱۹۱۴) از ۱۸۹۶ تا روز مرگش وارث تاج و تخت پادشاهی اتریش-مجارستان بود. | ## بخش 1: آرشیدوک فرانتس فردیناند | ترور او در سارایوو جرقه‌ای بود که اتریش بر اساس آن با صربستان اعلام جنگ کرد و جنگ جهانی اول به این ترتیب آغاز شد. او بزرگ‌ترین پسر کارل لودویگ (برادر کوچک‌تر فرانتس یوزف) و ماریا آنونچاتای سیسیل بود. او فرانتس فردیناند را با شرط این‌که واژهٔ «استه» را به عنوان مقام اضافه کند وارث خود کرده بود. در هنگام تولد کسی فکرش را هم نمی‌کرد که او روزی ولیعهد پادشاهی اتریش-مجارستان خواهد بود. به او تحصیلات معمولی یک آرشیدوک، به ویژه تحصیل تاریخ و اخلاق داده شد و اونو کلوپ، تاریخ‌دان معروف، از ۱۸۷۶ تا ۱۸۸۵ معلم او بود. در ۱۸۸۳ او برای اولین بار به ایتالیا رفت تا املاکی که از دوک مودنا برایش به جا مانده بود را بازدید کند. در این سال ولیعهد رودلف، پسرعموی او درگذشت و پدر فرانتس فردیناند، آرشیدوک کارل لودویگ به مقام ولیعهدی رسید. ازدواج و خانواده در ۱۸۹۵ فرانتس فردیناند در مجلس رقصی در پراگ با سوفی خوتک آشنا شد. | ## بخش 2: آرشیدوک فرانتس فردیناند | گرچه سوفی از خانواده‌ای اشرافی از بوهِم می‌آمد، ولی عضو هیچ‌یک از خانواده‌های سلطنتی معاصر یا پیشین اروپایی (که شرایط ازدواج با کسی از خاندان هابسبورگ را داشتند) نبود. سوفی دستیار آرشیدوشس ایزابلا، همسر آرشیدوک فردریش، دوک تِشِن بود و فرانتس فردیناند به ویلای آنها در براتیسلاوا رفت‌وآمد می‌کرد. پس ازاین‌که فرانتس فردیناند برای گذراندن دورهٔ نقاهت بیماری سل به جزیرهٔ لوشینی در دریای آدریاتیک رفت، سوفی به نوشتن برای او پرداخت. آرشیدوشس ایزابلا سراغ ساعت رفت و انتظار داشت که عکس یکی از دخترانش را در آن بیابد که عکس سوفی را یافت. سوفی بلافاصله اخراج شد و فرانتس فردیناند از ازدواج با کسی به غیر از سوفی سرباز زد. پاپ لئون سیزدهم، تزار روسیه نیکلای دوم و امپراتور آلمان ویلهلم دوم همه به دیدار امپراتور اتریش فرانتس یوزف رفتند تا به او بگویند که اختلاف بین فرانتس یوزف و فرانتس فردیناند پایه‌های پادشاهی را متزلزل خواهد کرد. بالاخره در ۱۸۹۹ امپراتور فرانتس یوزف قبول کرد که به فرانتس فردیناند اجازهٔ ازدواج با سوفی را بدهد به شرطی که ازدواجی ناهم‌تراز باشد و فرزندان آن‌ها حقی برای تاج و تخت نداشته باشند. سوفی هیچ‌یک از مقام‌ها یا امتیازات شوهرش را کسب نمی‌کرد و در عموم در کنار او ظاهر نمی‌شد. | ## بخش 3: آرشیدوک فرانتس فردیناند | تنها اعضای خانوادهٔ سلطنتی که در مراسم حضور داشتند نامادری فرانتس فردیناند، ماریا ترزای پرتغال و دو دختر او بودند. پس از ازدواج، سوفی مقام شاهدخت هُهنبرگ را دریافت کرد و در ۱۹۰۹ به مقام والاتر دوشس هُهنبرگ رسید ولی این مقام نیز هنوز از تمام آرشیدوشس‌ها پایین‌تر بود. فرزندان فرانتس فردیناند عبارت بودند از: ۱- شاهدخت سوفی هُهنبرگ (زاده ۱۹۰۱ - درگذشته ۱۹۹۰) که با کنت فردریش نوستیتز-رینک (زادهٔ ۱۸۹۱-درگذشته ۱۹۷۳) ازدواج کرد. ۲- ماکسیمیلیان، دوک هُهنبرگ (زادهٔ ۱۹۰۲ - درگذشته ۱۹۶۲) که با کنتس الیزابت فون والدبرگ زو ولفک آوند والدسی (زادهٔ ۱۹۰۴ - درگذشته ۱۹۹۳) ازدواج کرد. ۳- شاهزاده ارنست هُهنبرگ (زاده ۱۹۰۴ - درگذشته ۱۹۴۵) که با ماری ترز وود (زاده ۱۹۱۰ - درگذشته ۱۹۸۵) ازدواج کرد. ملی‌گراهای مجارستان مخالف طرفداری او از حق رای عمومی بودند زیرا نفوذ مجارها در امپراتوری مجارستان را زیر سؤال می‌برد. بعضی از غیر کاتولیک‌ها و ضد روحانیون با او بر سر همکاری‌اش با انجمن مدارس کاتولیک و پذیرفتن قیمومیت آن در ۲۲ آوریل ۱۹۰۰ مخالف بودند. ترور در ۲۸ ژوئن ۱۹۱۴ حوالی ساعت ۱۱ صبح فردیناند و همسرش سوفی خوتک در سارایوو به ضرب گلوله گاوریلو پرینسیپ از اعضای گروه دست سیاه به قتل رسیدند. | ## جمع‌بندی | این واقعه که به واقعهٔ ترور سارایوو مشهور است از جرقه‌های آغاز جنگ جهانی اول بود و از همین رو از مهم‌ترین واقعه‌های تاریخ جهان است.