موضوع مقاله: شهرستان شهرکرد | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شهرستان شهرکرد | مقدمه: شهرستان شهرکرد، یکی از شهرستان‌های استان چهارمحال و بختیاری است که با نزدیک به ۱۴۰۰ کیلومتر مربع گستردگی، بالغ بر ۹٪ از کل مساحت چهارمحال و بختیاری را تشکیل داده است.سالنامه آماری استان چهارمحال و بختیاری ۱۳۹۱. | ## بخش 1: شهرستان شهرکرد | شهر شهرکرد دارای ۲ منطقه و ۴ ناحیه می باشد که هر ناحیه شهرداری جدا برای خود دارد . جمعیت بر اساس سرشماری سال ۱۳۹۵ خورشیدی، شهرستان شهرکرد دارای ۲۷۸٬۹۱۲(۸۲٬۱۷۰ خانوار) جمعیت بوده است. موقعیت جغرافیایی این شهرستان در طول شرقی ۴۹ درجه و ۲۲ دقیقه تا ۵۰ درجه و ۴۹ دقیقه و از نظر عرض جغرافیایی در عرض شمالی ۳۲ درجه و ۲۰ دقیقه تا ۳۳ درجه و ۳۱ دقیقه قرار گرفته است. به لحاظ وضعیت توپوگرافی این شهرستان در بخش شرقی رشته‌کوه زاگرس و در حاشیه گسل زاگرس قرار گرفته و مهم‌ترین ارتفاعات آن کوه جهان بین است که با ارتفاع بیش از ۳۳۰۰ متر آن را پوشانیده است. شهرستان شهرکرد از شمال به شهرستان‌های سامان و بِن، از شرق به استان اصفهان، از غرب به شهرستان فارسان و از جنوب به شهرستان فرخ‌شهر و شهرستان کیار محدود می‌گردد. فواصل بین رشته‌کوه‌ها را دشت‌های وسیعی فرا گرفته است از عمده‌ترین دشتهای منطقه می‌توان به دشت لار و دشت بن اشاره نمود. تقسیمات کشوری شهرستان شهرکرد دارای ۲ بخش، ۴ دهستان و ۸ شهر به شرح زیر است: شهرستان شهرکرد شهر شهرکرد نیز از نواحی چهارگانه تشکیل شده که ناحیه ۱ و ۲ ناحیه ۳ میرآباد و منظریه و ناحیه ۴ مهدیه و چالشتر می باشد . بخشمرکز بخشجمعیت بخش ۱۳۹۵نام دهستانجمعیت دهستان ۱۳۹۵شهرجمعیت شهر ۱۳۹۵مرکزیشهرکرد۲۴۶٬۰۴۶ نفرحومه ۵٬۳۶۰ نفرشهرکرد هفشجان شهرکیان طاقانک نافچ ۱۹۰٬۴۴۱نفر ۲۱٬۳۵۲ نفر ۱۲٬۹۴۸ نفر ۶٬۱۷۰ نفر ۴٬۰۵۹ نفرطاقانک ۵٬۷۱۶ نفرلارانسورشجان۳۲٬۸۶۳ نفرلار ۹٬۶۵۶ نفرسورشجان سودجان هارونی ۱۲٬۳۰۸ نفر ۵٬۵۸۱ نفر ۳٬۶۰۱ نفرمرغملک ۲٬۲۹۸ نفر فرمانداری شهرکرد فرمانداری شهرکرد یک نهاد دولتی وابسته به استانداری چهارمحال و بختیاری و نمایندهٔ دولت جمهوری اسلامی ایران در شهرستان شهرکرد است که در شهر شهرکرد واقع شده است. زبان شهرستان شهرکرد ب گویش شهرکردی در شهرهایی مثل طاقانک و شهرک گویش ترکی چهارمحالی .در مناطقی همچون شهرکرد ، هفشجان ، مهدیه و چالشتر مردم به زبان فارسی لهجه دار تکلم می‌نمایند و در برخی از مناطق همچون شهرکیان، طاقانک و سودجان مردم به زبان ترکی چهارمحالی و در برخی مناطق دیگر همچون بخش لاران سورشجان و سودجان وهارونی مردم به گویش بختیاری تکلم می‌نمایند. لازم بذکر است که نواحی شرقی استان چهارمحال و بختیاری شامل شهرستان‌های شهرکرد و بروجن از دیرباز سکونت گاه گروه‌هایی از ارمنی‌ها بوده است. هر چند در دهه‌های اخیر تعداد بسیاری از ارمنی‌ها چهارمحال به اصفهان مهاجرت کردند. آثار تاریخی تپه اسکندری و تپه‌های اطراف آن تپه اسکندری مربوط به دوران پیش از تاریخ است و در نزدیکی شهر هفشجان واقع شده است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۸۸۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. | ## بخش 2: شهرستان شهرکرد | قدمت این دولت شهر تاریخی به ۹۰۰۰ سال قبل برمی‌گردد و جزو اولین سکونتگاه‌های دوره نوسنگی محسوب می‌گردد. وجود سفالینه‌های پیش از تاریخ و وفور ابزار سنگی همچون فِلینت و اُبسیدین از استقرار این مکان از هزاره هفتم قبل از میلاد خبر می‌دهد و بیانگر توالی تمدنی منطقه است.Zagarell, A. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۸۸۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. کتیبه گر نوشته هفشجان مربوط به هزاره چهارم قبل از میلاد و ۶۰۰۰ سال پیش است و در هفشجان، کوه جهان بین شهرستان شهرکرد واقع شده است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۵۹۹۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. گورگای تپه شهرکیان محوطه باستان شناختی گورگای تپه (تپه شهر کهنه) درتاریخ با شماره ۸۸۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران ثبت شده است. گورگای تپه در شمال شهرکیان و در مجاورت جاده شهرکیان-شهرکرد قرار دارد و پیشینه این محوطه متعلق به دوره پیش از تاریخ و خصوصاً دوره نوسنگی به بعد است. این تپه باستانی برای اولین بار در سال ۱۳۵۶ خورشیدی توسط آلن زاگارل، باستان‌شناس آلمانی، مورد بررسی و گمانه زنی باستان شناختی قرار گرفت. تپه سراب (گنبدک) شهرکیان مدیر کل میراث فرهنگی گفت: تپه سراب شهرکیان، مهم‌ترین سایت دوره نوسنگی در زاگرس جنوبی و قدیمی‌ترین سکونت‌گاه انسانی در استان چهارمحال و بختیاری است. تپه سراب با قدمت ۱۰۰۰۰ ساله مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان است و در شمال شهرکیان واقع شده است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت۲۹۰۷۸به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. قلعه چالشتر قلعه چالشتر مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان شهرکرد، منطقه چالشتر واقع شده است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۱۰۱ و همچنین در تاریخ ۲۰ آذر ۱۳۷۹ با شماره ثبت ثبت ۲۹۲۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. | ## بخش 3: شهرستان شهرکرد | مسجدجامع محبعلی بیگ شهرکیان مسجدجامع محب علی بیگ مربوط به دوره افشار است و در مرکز شهرکیان واقع شده و در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است، این اثر توسط محبعلی بیگ سردار بزرگ نادرشاه افشار تأسیس گردید. جاذبه‌های گردشگری گردشگاه چشمه‌زنه گردشگاه چشمه زنه هفشجان در دامنه رشته کوه جهان بین و ۲ کیلومتری هفشجان و ۲۰ کیلومتری شهرکرد واقع شده است. در روز طبیعت هرسال بیش از ۱۰ هزار نفر از گردشگاه چشمه زنه و طبیعت زیبای آن دیدن می‌کنند. این گردشگاه از مهم‌ترین جاذبه‌های گردشگری نزدیک به شهرکرد مرکز کنونی استان چهارمحال و بختیاری است و آب معدنی و لاله‌های واژگون آن از مهم‌ترین ویژگی‌های آن می‌باشد. به منظور تأمین بخشی از آب کشاورزی دشت هفشجان، سدی در ۲۰ کیلومتری جنوب شهرکرد و شمال کوه جهان بین و ۳ کیلومتری شهر هفشجان بر روی این چشمه احداث شده است. طول تاج سد ۴۱۰ متر و عرض تاج آن ۸ متر و ارتفاع از روی پی در عمیق‌ترین ناحیه ۴۲ متر است. در وجه تسمیه نام چشمه زنه باید توجه داشت که نام زنه به علت زایش چشمه‌ای جوشان در کوه جهان بین هفشجان می‌باشد. کوه جهان بین به طول ۳۰ کیلومتر از جنوب روستای شمس‌آباد شروع و تا غرب روستای مصطفی آباد در حومه شهر هفشجان امتداد دارد. بلندترین قلل آن به نام‌های دالانک با ۳۳۴۲ متر، هفشجان با ۳۳۱۵ متر و شمس‌آباد با ۳۱۳۸ متر ارتفاع می‌باشد. چون از فراز قله دالانک، مرتفع‌ترین قله رشته جهان بین، منطقه عظیمی شامل شهرکرد و شهرهای نجف‌آباد و اصفهان کاملاً دیده می‌شود به همین مناسبت به آن نام جهان بین داده‌اند. این کوه دارای جاذبه‌های طبیعی فراوانی است که از آن جمله می‌توان به گردشگاه و سد چشمه زنه، چشمه حسن، چشمه شعبان و وقت و ساعت و نیز منطقه یورتیچه جهان‌بین اشاره کرد که در اواسط بهار مملو از لاله‌های واژگون می‌باشد. غار جهان‌بین غار جهان‌بین در دامنه کوه جهان‌بین و در غرب شهر هفشجان و ۲۰ کیلومتری شهرکرد قرار دارد. | ## جمع‌بندی | این غار با بیش از ۱۴۰ متر عمق و متراژ عمودی عمیق‌ترین چاه‌غار طبیعی کشف شده در ایران محسوب می‌گردد.