aria-haman/haman-fa-wikipedia-articles-186k huggingface dataset:
موضوع مقاله: دلیر | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # دلیر | مقدمه: دلیر نام یکی از روستاهای نزدیک مرزن آباد در استان مازندران است که به دو قسمت دلیر و الیت تقسیم می‌شود. | ## بخش 1: دلیر | روستای دلیر داری چند کوه معروف به نام‌های: لشکرک و کَکی کُت و کاتیلو و نرگس کَش است. دره بسیار ژرفی به نام پِل او (در زبان مازنی به معنای آب قدرتمند و فیل مانند) در نزدیکی آن قرار دارد. فاصله زمانی رسیدن با ماشین به دلیر از چالوس حدود ۲ ساعت و از تهران حدود ۳ ساعت تخمین زده شده است. این روستا بافت روستایی خود را حفظ کرده و کوه‌های آن پر درخت و زیستگاه بسیاری از حیوانات است و روستایی بکر و دست نخورده‌است. | ## بخش 2: دلیر | این قله ۴۲۰۰ متری در زمستان دارای نقاب‌های برفی و احتمال سقوط بهمن است اما برای صعودهای تابستانه می‌توان از مسیرهای دو روزه (صعود از دشت نمه چال) یا یک روزه بهره جست. برای دسترسی به قله در مدت زمان یک روز بایستی پس از رسیدن به قلهٔ ۳۲۰۰ متری نرگس کش با سنگ‌ها و صخره‌های موجود در کاتیلو و سه کنج دست و پنجه نرم کرد. نوع خانه و زندگی خانه‌ها اکثراً از گل و کاهگل و معدودی از سیمان است البته با ساخت و سازهای جدید خانه‌های شهری و غیر روستایی به غیر از آپارتمان در این روستا به وجود آمده. این روستا به دلیل قرار گرفتن خانه‌های آن در دو طرف راهی خاکی بسیار زیبا شده و افرادی که در آن خانه‌ها سکونت دارند منظره بسیار زیبایی را تجربه می‌کنند. | ## بخش 3: دلیر | خانه‌های گاهگلی که از خانهٔ سیمانی بهتر است و در زمان سرما، گرمای لازم و در گرما، سرمای لازم را دارا هستند. آب و هوا دلیر دارای آب و هوای ییلاقی و سرد است و زمستان‌های جانفرسا و بسیار سردی دارد. البته اندک زمانی دارای آفتاب‌های سوزان به دلیل ارتفاعش است ولی در فصول تابستان و بهار دارای هوای مناسب و مناظر دیدنی بسیاری است. | ## جمع‌بندی | روستاهای همسایه این روستا دارای چند روستای همسایه است که نام تعدادی از آنها :فشکور، ناتر، مِچِر، نوکرس، الیت، پولاکوه، گیجان، انگوران و...
موضوع مقاله: حنا (گیاه) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # حنا (گیاه) | مقدمه: این گیاه به صورت درختچه‌ای است که بومی آفریقای شمالی، آسیای جنوبی و غربی، و شمال استرالیا است. | ## بخش 1: حنا (گیاه) | نام حنا همچنین برای جوهر تهیه شده از گیاه به کار می‌رود که برای حنا گذاشتن، نقش انداختن بر بدن و خالکوبی موقت، و مراسم حنابندان استفاده می‌شود. حنا به عنوان ماده‌ای آرایشی در مصر باستان، بخش‌هایی از آفریقای شمالی، آفریقای غربی، شاخ آفریقا، شبه جزیره عربستان، خاور نزدیک، شبه‌قاره هند و آسیای جنوبی استفاده می‌شده است. رنگ حنا که برای رنگ آمیزی پوست ، مو و ناخن ها و همچنین پارچه هایی از جمله ابریشم ، پشم و چرم استفاده می شود. خواص دارویی برای درمان سنگهای کلیوی ، زردی ، ترمیم زخم ؛ جلوگیری از التهاب پوست. | ## بخش 2: حنا (گیاه) | پوست به طور سنتی در درمان زردی و بزرگ شدن طحال ، حساب کلیه ، جذام و بیماری های پوستی لجباز استفاده می شود. ایرانیان ویژگی‌های جادویی حنا را در پزشکی و درمان بیماری‌های پوستی از دیرباز می‌شناخته‌اند. به همین شوند حنا جایگاهی بسیار ویژه در گسترش کشاورزی، بازرگانی، صادرات و تولید کار در ایران داشته است. برای آسیاب کردن برگ‌های حنا آسیاب‌های بسیاری ساخته می‌شد که با آب کار می‌کردند ولی رفته‌رفته که کشتزارها و باغ‌های حنا با فراورده‌های دیگر جایگزین شد همه آسیاب‌ها، صنایع رنگرزی و بازرگانی در پیوند با صنعت حنا نیز رفته‌رفته ناپدید شد. | ## بخش 3: حنا (گیاه) | ماده‌ای در برگ حنا است که نه‌تنها ویژگی رنگی بلکه اثر ضدباکتریایی و ضدقارچی نیز دارد. حنا در بسیاری از جاهای ایران به‌ویژه در جنوب و جنوب خاوری کشور در بلوچستان و کرمان کشت می‌شود و از کیفیت بالایی برخوردارند. | ## جمع‌بندی | در این میان حنای شهداد کرمان از دیگر فراورده‌های موجود دیگرگون است و به حنای آتشین نامور است.
موضوع مقاله: گلف | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # گلف | مقدمه: گُلْف یا گوی‌چال یکی از بازی یا ورزش فضای آزاد است که در آن بازیکنان به‌طور فردی یا تیمی به‌وسیله چوبهای گوناگون ویژه‌ای توپ گلف را درون سوراخی در زمین می‌اندازند. | ## بخش 1: گلف | در آیین‌نامه بازی گلف این بازی را اینگونه تعریف کرده‌اند: «گلف پرتاب یک توپ از نقطه نخست بازی به درون یک سوراخ است که به‌وسیله یک یا چند ضربه پیاپی و بر طبق قانون‌های ویژه‌ای صورت گرفته باشد.» خاستگاه بازی گلف خاستگاه گلف سرزمین اسکاتلند است. مشهورترین و قدیمی‌ترین زمین گلف جهان در شهر سنت اندروز در اسکاتلند قرار دارد و نخستین آیین‌نامهٔ رسمی این رشته در شهر ادینبورگ پایتخت اسکاتلند نوشته شده‌است. واژهٔ «گلف» که از سدهٔ ۱۶ میلادی برای این بازی به کار می‌رود از واژه‌های قدیمی اسکاتلندی «Golve» و «Goff» گرفته شده که در پایه گرفته شده از واژهٔ آلمانی میان‌سده‌ای «Kolf» بوده‌است. این بازی با اینکه معمولاً به عنوان بازی مرفّهان و نخبگان به‌شمار می‌آید، امروزه در میان طبقات دیگر هم طرفدار یافته و بازیگران بیشتری را از سراسر جهان به خود جلب می‌کند. این ساک در زیر خود چرخ‌هایی دارد که به گلف‌باز اجازه می‌دهد تا ساک و چوب‌های خود را به راحتی در سراسر زمین به همراه ببرد. گلف در ایران نخستین زمین گلف کشور در شهر مسجد سلیمان توسط انگلیسی‌ها انحصاراً برای پرسنل خود پایه‌گذاری شد. | ## بخش 2: گلف | یکمین زمین چمن گلف کشور ایران در مجموعهٔ ثامن شهر مشهد با مدیریت خانم بیتا طاهری احداث گردید. تا پیش از سال ۱۳۷۴ گلف در ایران فدراسیون نداشت و از آن سال فدراسیون گلف تشکیل شد و از سال ۸۳ عیسی اسحاقی، سخنگو و معاون پیشین سازمان تربیت بدنی ریاست آن را برعهده دارد. در سال ۱۳۸۳ حدود ۲۰۰ گلف‌باز در ایران مشغول به بازی بودند و هم‌اکنون تعداد بازیکنان به ۱۵ هزار نفر رسیده‌است. در بخش قهرمانی نیز لیگ گلف در دو گروه پیشرفته و نیمه‌پیشرفته با حضور ۱۲ تیم برگزار می‌شود امروزه طرح‌های اجرایی چندی در دست اقدام است تا در محوطهٔ دانشگاه تهران، هتل‌ها و همچنین در زمینی میان چالوس و نوشهر زمین‌های گلف ساخته شود. تیم ملی گلف بانوان ایران از سال ۱۳۸۰ آغاز بکار کرده و دوره‌های مسابقهٔ انتخابی برای تیم ملی نیز میان گلف‌بازان شهرهای گوناگون ایران انجام شده‌است. تا امروز استان‌های خوزستان، تهران، مشهد، اصفهان، فارس و قم دارای باشگاه‌های گلف هستند. | ## بخش 3: گلف | گلف در تهران تنها باشگاه ورزشی تهران که امکاناتی برای بازی گلف دارد، باشگاه انقلاب است. این زمین با شش کیلومتر درازا در برگیرندهٔ ۶۰ هکتار چمن است اما، به سبب نبودن نورافکن کافی استفاده از این زمین به ساعات روز محدود می‌شود. (زمین‌های گلف دیگری نیز در اهواز، مسجد سلیمان، آبادان و اصفهان وجود دارد که همگی خاکی هستند). در زمین گلف باشگاه انقلاب مسابقه‌هایی هم برگزار می‌شود که مسابقه‌های پایان فصل، مسابقه‌های جام دیپلماتیک، مسابقهٔ ردهٔ جوانان و بزرگسالان، مسابقه‌های قهرمانی باشگاه‌های کشور و مسابقهٔ جام فجر از آن جمله است. | ## جمع‌بندی | خاستگاه واقعی این واژه نامشخص است اما در دوران اسکاتلند میانه وجود داشته‌است."Golf".
موضوع مقاله: ارسنجان | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # ارسنجان | مقدمه: اَرسَنجان از شهرهای استان فارس و مرکز شهرستان ارسنجان است.اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران: ۱۳۸۳ خ. | ## بخش 1: ارسنجان | بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این شهر ۱۷٬۷۰۶ نفر بوده است. پیرامون ارسنجان را جنگلهای سرسبز بناب و کوه‌های سربلند با مناظر بدیع احاطه کرده است. از مناظر دیدنی ارسنجان می‌توان به جنگلهای سرسبز طبیعی بناب، فیجان، خلیل بگ، تنگ اشکن و چشمه‌سارها ارتفاعات دال‌نشین کوه‌های قلات، دریاچه طشک، غار ضحاک، چشمه شیرخون، پیر با صفا، مروارید سبز (تک درخت روییده بر سنگ)، دریاچه ارسنجان و باغ‌های سرسبز شمال و غرب جنوب ارسنجان اشاره کرد.ارسنجان قلب سبز استان فارسزبان اصلی مردم ارسنجان فارسی است. جمعیت بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این شهر ۱۷٬۷۰۶ نفر (۵٬۲۸۴ خانوار) بوده است. | ## بخش 2: ارسنجان | وجه تسمیه اسم اولیه این شهرستان ارژنگان یا ارسنگان بوده، که از دو بخش ارسن به‌معنای خوش آب و هوا و گان به‌معنای جا و مکان تشکیل شده. بعد از یورش اعراب به ایران و تغییر زبان ایرانیان نام این شهر به ارسنجان تغییر یافته است. ویژگی‌های تاریخی شهر ارسنجان در کتب گذشته همچون فارسنامه ناصری، آثار العجم فرصت الدوله شیرازی، بستان السیاحه زین العابدین صوفی، دائرةالمعارف علامه دهخدا از آن نام برده‌اند، اما تاریخ صحیح و دقیقی که بتوان بر آن استناد جست و سال بنای این شهر را دانست در دست نیست. شهرستان ارسنجان دارای چندین اثر باستانی، میراث فرهنگی و گردشگری مانند مسجد جامع، مدرسه سعیدیه، ایوان قدمگاه مربوط به دوره هخامنشی، قلاتخوار، جمال آباد، تل مهره‌ای (کمال‌آباد)، قصر منوچهر، مربوط به دوره ساسانی، تل تیموریان و تل کاخ، سد دختر، چشمه گمبان و… شاعرانی چون میرزا محمود خان آغاز، میرزا مصطفی خان انجام، ناصر الدین خان سالار، سکینه آغازی ارسنجانی و دکتر مهدی حمیدی شیرازی از شاعران کهن ارسنجان هستند. | ## بخش 3: ارسنجان | پوشش گیاهی درختان این منطقه شامل درختان کهن بنه (پسته کوهی)، الوک، ارژن بلوط، انجیر کوهی، گز، تنگز را شامل می‌شود و گیاهانی چون جاشیر، آویشن برگ پهن، آویشن برگ نازک، پرسیاوش، کنگر، قارچ کوهی (هکل و دنبل)، بن سرخ، پیازوک، پونه، نعنای وحشی، گل یخ، زعفران و بسیاری از این قبیل می‌باشد. آثار تاریخی از آثار تاریخی این شهرستان می‌توان به آثار زیر اشاره کرد: تل تیموران ایوان قدمگاه قصر منوچهر مدرسه سعیدیه ارسنجان مسجد جامع تل شاه ولی که متأسفانه با بی‌تدبیری از بین رفت و با خاک یکسان شد. از دیگر آثار می‌توان به قلعهٔ گچی مربوط به زمان اسماعیلیه، آسیاب آبی تل سفید، تنوره و برج آسیاب ملکشاه و سد دختر نام برد. | ## جمع‌بندی | تقسیمات کشوری دهستان شوراب دهستان خبریز دهستان علی‌آباد ملک ره‌آورد از سوغات ارسنجان می‌توان اقلامی چون رب انار، حلوای سین، آبنبات ارسنجان، زرد انار، سفیداب، بنه، اناردانه و تک را یاد کرد.
موضوع مقاله: درواه چان | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # درواه چان | مقدمه: درواه چان، یک رودخانهٔ فصلی در جنوب کوخرد از توابع شهرستان بستک در استان هرمزگان ایران است.محمدیان، کوخردی، محمد ، “ (به یاد کوخرد) “، ج۱. | ## بخش 1: درواه چان | چاپ اول، دبی: سال انتشار ۲۰۰۳ میلادی..محمدیان، کوخردی، محمد ، (شهرستان بستک و بخش کوخرد) ، ج۱. در گویش لارستانی در جنوب ایران به پدیده‌های طبیعی دره‌مانندی که بیشتر نقش رود فصلی را دارد دَرواه گفته می‌شود. درواه (دره) یا وادی، گشادگی میان دو کوه‌است که شامل زمینی است دراز و کشیده که غالباً رودی در آن جریان دارد ویا معبر سیل است. | ## بخش 2: درواه چان | این رود فصلی، دره بزرگی است که در جنوب کوخرد در جعفرآباد مؤه مهمد قرار دارد که از کوه پرِرچرچو سرچشمه می‌گیرد. در وسط این دره قدیمی‌های کوخرد سدی به نام سد جابر ایجاد کرده‌اند که قسمتی از آب این دره را به طرف نخلستان‌هایشان در منطقه (کل کادی) و جابر می‌برند. در پشت این سد لمبیری وجود دارد به نام «لمبیر ملکی» در طول سال در لمبیر آب وجود دارد و پرندگان مختلفی و در فصلهای مختلف از سال در این لمبیر دیده می‌شوند. | ## بخش 3: درواه چان | این دره از طرف مشرق «مُؤهِ مُهمَد» بمسافت ۱۰۰ متر واقع است، و از طرف کل کادی بمسافه ۵۰۰ متر قرار دارد. وجه تسمیه وجه تسمیت این درواه (دره) به نام « درواه چان » یا « درواه چُّن » از این قرار است، روایت است که در دوران بسیار دور شخصی در این درواه عمیق نخل کاشته بوده و روزانه برای آبیاری نخلهایش به آنجا می‌رفته‌است، بعد از مدت‌ها در آن منطقه یک «جِن» ظاهر می‌شود، این جِن با آن شخص رابطهٔ دوستی می‌بندد و هر وقتی صاحب نخل به سر نخلهایش می‌رود آن جن هم ظاهر می‌شده‌است، بنا براین این درواه « درواه جِن » نامگذاری کرده‌اند که بعدها به «درواه چان» تبدیل شده‌است، و به گویش محلی «درواه چُن» نامیده می‌شود. | ## جمع‌بندی | محدوده درواه از شمال رودخانه مهران، از جنوب سد جابر و کوه پرِرچرچو، از مغرب جعفرآباد (مؤه مهمد)، و از مشرق به (کل کادی) محدود می‌گردد..
موضوع مقاله: جاذبه‌های جغرافیایی و زمین‌شناختی ایران | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # جاذبه‌های جغرافیایی و زمین‌شناختی ایران | مقدمه: مکان ها و جاذبه های جغرافیایی مکان های طبیعی هستند و ساخته های انسانی نیستند مثالی از مکان های جغرافیایی : مناطق کوهستانی ، مناطق دشت و درختی و کویر ها یا همان صحرا ها هستند و ویژگی آنها در اصل این است که مناطق طبیعی و خدادادی هستند و ساخته انسانی نیستند دریاچه‌ها و چشم‌اندازهای سواحل دریاچه گهر دورود معروف به نگین اشترانکوهبازگیر، فضل اله."استان‌شناسی لرستان"، چاپ چهارم. | ## بخش 1: جاذبه‌های جغرافیایی و زمین‌شناختی ایران | تهران:شرکت چاپ و نشر کتاب‌های درسی ایران،1394.ISBN 978-964-05-2016-1 جزایر آشوراده، سه جزیره کوچک در ساحل دریای خزر گیسوم تالش شبه جزیره میانکاله در مجاورت جزایر آشوراده خلیج حسینقلی یا غازانقلی، ریزشگاه رود اترک در ساحل دریای خزر مرداب انزلی جزیره خارک (از جزایر مرجانی) - دریاچه دوخواهران، شمال دشت لار دریاچه تار و هویر، غرب فیروزکوه و شرق دماوند دریاچه سما (ولشت)، در ناحیه شمالی مرزن‌آباد و بخش کلاردشت دریاچه خلنو، مرز استان تهران و مازندران و انتهای دره بزرگ وارنگرود دریاچه آوان، استان قزوین و شمال دره الموت دریاچه نئور، مرز استان اردبیل و گیلان در دامنه قله‌های تالش دریاچه فصلی گل، جنوب بلداجی در استان سیستان و بلوچستان دریاچه زریبار، استان کردستان بیابان‌ها شهر سوخته کویر بزرک نمک در حد فاصل خور و طبس با نمایی از پلی گون‌های نمک برخان‌های زیبای خور و بیابانک قله‌ها و ارتفاعات قله دماوند، بلندترین نقطه میانی قوس بزرگ شمالی موسوم به البرز، عظیم‌ترین مظهر آتشفشانی قدیم قله سهند قله سبلان آتشفشان تفتان قله الوند همدان قله الوند(گلپایگان) قله تکه‌قیه‌سی قله دوشاخ زنجان قله سندان زنجان چشمه‌های آب گرم معروفترین چشمه‌های آب گرم به قرار زیر می‌باشد: آب گرم لاریجان، چشمه گوگردی اسک،چشمه آب گرم نورآباد ممسنی. | ## بخش 2: جاذبه‌های جغرافیایی و زمین‌شناختی ایران | ## بخش 3: جاذبه‌های جغرافیایی و زمین‌شناختی ایران | ## جمع‌بندی | تهران:شرکت چاپ و نشر کتاب‌های درسی ایران،1394.ISBN 978-964-05-2016-1 جزایر آشوراده، سه جزیره کوچک در ساحل دریای خزر گیسوم تالش شبه جزیره میانکاله در مجاورت جزایر آشوراده خلیج حسینقلی یا غازانقلی، ریزشگاه رود اترک در ساحل دریای خزر مرداب انزلی جزیره خارک (از جزایر مرجانی) - دریاچه دوخواهران، شمال دشت لار دریاچه تار و هویر، غرب فیروزکوه و شرق دماوند دریاچه سما (ولشت)، در ناحیه شمالی مرزن‌آباد و بخش کلاردشت دریاچه خلنو، مرز استان تهران و مازندران و انتهای دره بزرگ وارنگرود دریاچه آوان، استان قزوین و شمال دره الموت دریاچه نئور، مرز استان اردبیل و گیلان در دامنه قله‌های تالش دریاچه فصلی گل، جنوب بلداجی در استان سیستان و بلوچستان دریاچه زریبار، استان کردستان بیابان‌ها شهر سوخته کویر بزرک نمک در حد فاصل خور و طبس با نمایی از پلی گون‌های نمک برخان‌های زیبای خور و بیابانک قله‌ها و ارتفاعات قله دماوند، بلندترین نقطه میانی قوس بزرگ شمالی موسوم به البرز، عظیم‌ترین مظهر آتشفشانی قدیم قله سهند قله سبلان آتشفشان تفتان قله الوند همدان قله الوند(گلپایگان) قله تکه‌قیه‌سی قله دوشاخ زنجان قله سندان زنجان چشمه‌های آب گرم معروفترین چشمه‌های آب گرم به قرار زیر می‌باشد: آب گرم لاریجان، چشمه گوگردی اسک،چشمه آب گرم نورآباد ممسنی.
موضوع مقاله: گیلکی گالشی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # گیلکی گالشی | مقدمه: گیلکی دیلمی یا دعلمی یا دئلمی یا دیلمانی یا گالشی یا دیلمی یا دیلمستانی نام گویشی از زبان گیلکی/دیلمی/دٚعلمی/گیلی/اماردی/کاسپایی است. | ## بخش 1: گیلکی گالشی | این گویش در مناطق کوهپایه‌ای و کوهستانی جنوب و جنوب شرقی گیلان و قزوین و البرز و تهران، شامل نواحی ری، طهران، طالقان، الموت، رودبار، رستم‌آباد، دیلمان، املش، رحیم آباد، اشکورات، قزوین، ابیک، نظراباد، قرچک، دیلمان، شهریار، طالقان، اشتهارد، ملارد و همچنین در غرب مازندران مانند بخشهایی از رامسر و شهسوار و کلاردشت تکلم می‌گردد.«محمود رنجبر» و «رقیه رادمرد»؛ «بررسی و توصیف گویش گالشی»؛ نشر گیلکان ایوب رسایی دیلمی را به عنوان گویشی از منطقه بیه‌پیش در نظر می‌گیرد و گیلکی شرقی را شامل گویش‌های لاهیجان، رودسر، و شهسوار و گیلکی غربی را شامل گویش‌های رشت، فومن و رودبار می‌داند. محمود پاینده لنگرودی از دیلمی با عنوان گویش کوه‌نشینان یاد می‌کند و نام دیگر آن‌ را گالشی ذکر می‌کند. دیلم ‌ها در مناطق کوهستانی البرز در منطقه شرق گیلان و غرب مازندران و غرب تهران و غرب البرز به زبان گیلکی با گویش دیلمی صحبت می‌کنند. دیلم ‌ها به این دلیل که در مناطق دوردست زندگی می‌کردند و به طور کلی مراودات کمتری با مردمان جلگه و سکونتگاه‌های انسانی داشتند، گویش‌شان دست‌نخورده مانده است. | ## بخش 2: گیلکی گالشی | بنابراین گیلکی دیلمی نسبت به گیلکی مناطق جلگه ای با اختلاف کم از اصالت بیشتری برخوردار است. با این حال زبان گیلکی دیلم ‌ها با زبان مردم مناطق شرق گیلان و غرب مازندران، قرابت زیادی دارد. گالش گالِش‌ها یک «گروه شغلی» باقی‌مانده از عصر کوچ‌نشینی و رمه‌گردانی کهن هستند. گالش‌ها در رشته کوه البرز از کوهستان‌های شرق و جنوب استان گیلان، سراسر استان مازندران و قسمت غرب استان گلستان، الموت قزوین و طالقان در استان البرز زندگی می‌کنند. | ## بخش 3: گیلکی گالشی | در شرق مازندران گالش فقط به کسی گفته می‌شود که گاوداری می‌کند و به گوسفنددار کُرد گفته می‌شود. جای انکار نیست که در نواحی کوهستانی جنوب شرقی گیلان، اینان از لحاظ گویش، نوع زندگی، نوع سکونتگاه، واحدهای اندازه‌گیری و مانند آن‌ها از همسایگان گیلک خود متمایزند، اما با این همه جزئی از گیلک‌ها به‌شمار می‌آیند. | ## جمع‌بندی | به گفته حسین احمدی گالش‌ها به احتمال قوی همان کادوسیان هستند که پیش از آریایی‌ها در این منطقه می‌زیستند و زبان ایشان به زبان پارتی نزدیک است.حسین احمدی؛ تالشان (از دورهٔ صفویه تا پایان جنگ دوم ایران و روس)، مرکز اسناد و تاریخ دیپلماسی، تهران ۱۳۸۰.
موضوع مقاله: ویلیام هرشل | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # ویلیام هرشل | مقدمه: او همچنین کاشف تابش فروسرخ (مادون قرمز) نیز هست و تعدادی کشفیات دیگر در زمینهٔ ستاره‌شناسی دارد. | ## بخش 1: ویلیام هرشل | با تلسکوپ بازتابی کوچک ۱۸سانتیمتری ساخت خودش سیاره‌ اورانوس را در سال ۱۷۸۱ کشف کرد. او در سال ۱۸۱۶ لقب سر دریافت کرد.کتاب ریزموج‌ها، نوشتهٔ آیزاک آسیموف، ص ۱۵ کشف دو ماهِ سیارهٔ زحل و دو ماه اورانوس (تیتانیا و اوبرون) نیز از کارهای فردریک ویلیام هرشل است اما او هیچ‌یک از آنها را نام گذاری نکرد. کشف تابش فروسرخ هرشل با گذراندن نور خورشید از منشور تابش فروسرخ (مادون قرمز) را کشف کرد. | ## بخش 2: ویلیام هرشل | به این شکل که دماسنج را زیر قسمت قرمز رنگ منشور که تاریک بود گذاشت و دید که دمای دماسنج به سرعت بالا می‌رود. او این چنین نتیجه گرفت که نوعی اشعه در این بخش وجود دارد که دیده نمی‌شود و نوعی اشعه گرمایی است. پس از آن مشخص شد که بیش از ۵۰٪ انرژی منتشر شده از خورشید، به‌وسیله امواج نامریی مادون قرمز به کرهٔ زمین می‌رسد. | ## بخش 3: ویلیام هرشل | از سوی دیگر انسان نیز بخش قابل توجهی از گرمای بدن خویش را از طریق تابش مادون قرمز با محیط اطراف مبادله می‌کند؛ در واقع شناخت تابش مادون قرمز بود که بعدها مبنای ساخت اولین سامانه‌های گرمایش تابشی مدرن را فراهم نمود. | ## جمع‌بندی | ترسیم نقشه راه شیری ویلیام هرشل اولین کسی بود که نقشه‌ی راه شیری را از منظر کسی که از خارج به آن می‌نگرد ترسیم نمود.تصویر بشقابی آن به عنوان طرح«سنگ آسیاب» مشهور شد.
موضوع مقاله: گدازه | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # گدازه | مقدمه: به تعریف دیگر آن بخش از تفتال که بر اثر کاهش فشار و فوران مقدار زیادی از گازهای محبوس در خود را از داده است گدازه نامیده می‌شود. | ## بخش 1: گدازه | به زمینی مسطح و پهناور که بستر آن از توالی نسبتاً نازک جریان گدازه تشکیل شده و معمولاً بازالتی و ناشی از فوران شکافه‌ای است «دشت گدازه»lava plain می‌گویند.برابرنهاده‌های فرهنگستان زبان فارسی: دفتر هشتم . گدازه‌ها را بر پایه میزان سیلیس (Sio۲) موجود در آن‌ها از نظر میزان گرانروی به سه دسته بخش می‌کنند که این امر به دلیل اختلاف تعداد پیوند بین ملکول‌های سیلیس است: گدازه بازالت: میزان سیلیس کم (حدود۵۰ درصد). اگرچه چسبندگی گدازه می‌تواند تا ۱۰۰۰۰۰ برابر بیشتر از آب باشد، با ویسکوزیته تقریباً مشابه سس کچاپ، گدازه می‌تواند قبل از سرد شدن و جامد شدن فاصله زیادی را طی کند زیرا گدازه‌ای که در معرض هوا قرار می‌گیرد به سرعت پوسته جامدی ایجاد می‌کند که گدازه مایع باقیمانده را عایق می‌کند و آن را به اندازه کافی گرم و چسب‌ناک نگه دارد که بتواند به جریان خود ادامه دهد. | ## بخش 2: گدازه | مهم‌ترین عوامل مؤثر در نوع آتشفشان‌ها عبارتند از ترکیب تفتال-دما و مقدار گازهای محلول در آن‌ها و فشار. فرهنگ جغرافیا، انتشارات امیرکبیر، ۱۳۷۹ اصطلاحات گدازه‌ها برای توصیف بخش‌ها و انواع گدازه‌ها واژگان گوناگونی به کار می‌رود: گدازه ریسمانیPāhoehoe نوعی گدازه بازالتی است که سطحی نرم، موج‌دار و زبانه‌دار و ریسمانی دارد. این گونه گدازه هنگامی به وجود می‌آید که یک گدازه بسیار مایع‌گون بر روی یک سطح سفت‌شده جریان یابد. | ## بخش 3: گدازه | زبانه گدازه:lava toe یکی از زائده‌های کوچک و گِرد در جلوی جریان گدازه ریسمانیِ در حال حرکت خیز گدازه:lava rise بخش کم و بیش سرتخت یک میدان جریان گدازه ریسمانی که در نتیجه فشار گدازه‌های زیر لایه سطحی برآمده شده است. خاکریز گدازه:lava levee ورقه‌های سنگ‌پایی از گدازه که بر روی مسیرهای طبیعی خود جریان یافته و خاکریزی جامد به وجود می‌آورد حفره:vesicle کاواکی با شکل‌های متنوع در گدازه‌ها که بر اثر به دام افتادن حباب گاز در حین سرد شدن گدازه به وجود می‌آید دریاچه گدازه:lava lake دریاچه‌ای از گدازه مذاب معمولاً بازالتی در دهانه آتشفشانی جریان گدازه: عبارت است از خارج شدن گدازه در طول فوران روان. از سوی دیگر، در فوران انفجاری به جای گدازه، مخلوطی از خاکستر آتشفشانی و قطعات دیگری به نام تفرا ایجاد می‌شود. | ## جمع‌بندی | برابر گدازه ریسمانی از: ملکیان، فریدون، فرهنگ زمین‌شناسی و علوم وابسته، تهران: ۱۳۵۰خ.
موضوع مقاله: شکست (امواج) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شکست (امواج) | مقدمه: پیوند= پرتوی از نور در یک بلوک پلاستیکی.|241x241پیکسل در فیزیک، شکست ، تغییر در جهت یک موج عبور کننده از یک محیط به محیط دیگر یا یک محیط با تغییرات تدریجی است. | ## بخش 1: شکست (امواج) | شکست نور متداول‌ترین پدیده مشاهده شده در طبیعت است، اما امواج دیگر مانند امواج صوتی، امواج آب و امواج رادیویی نیز شکست را تجربه می‌کنند. میزان شکست یک موج با تغییر سرعت موج و جهت اولیه انتشار موج نسبت به جهت تغییر سرعت تعیین می‌شود. شکست نور یک پدیده نورشناسی است که در آن نور رسیده از یک منبع نورانی (مانند لامپ، خورشید و ستارگان) به خاطر تغییر سرعت در دو محیط با ضریب شکست متفاوت تغییر مسیر می‌دهد. برای نور، شکست از قانون اسنل پیروی می‌کند، که می‌گوید: برای یک جفت محیط معین، نسبت سینوس‌های زاویه تابش θ1 و زاویه شکست θ2 برابر با نسبت سرعت فاز (v1 / v2) در دو محیط، یا معادل آن، با شاخص‌های شکست (n2 / n1) دو محیط است. | ## بخش 2: شکست (امواج) | پیوند= از قلم که در آب فرورفته به دلیل شکست نور در سطح آب به نظر خمیده می‌آید.|240x240پیکسلمنشورهای نوری و عدسی مانند چشم انسان از شکست برای هدایت نور استفاده می‌کنند. این پدیده پراکنش نامیده می‌شود و باعث می‌شود منشورها و رنگین کمان‌ها نور سفید را به رنگ‌های طیفی تشکیل دهنده آن تجزیه کنند.Carl R. اگر موج تغییر جهت دهد جبهه موج در یک مسیر پیوسته می‌ماند.|238x238پیکسل با استفاده از پدیده شکست نور می‌توان نور سفید یا نورهای مخلوط از چندین طول موج را به امواج تشکیل دهنده آن تجزیه نمود. اساس این پدیده متفاوت بودن سرعت نور در محیط‌های شفاف بر حسب طول موج نور است، به این ترتیب که هرچه طول موج بیشتر باشد سرعت نور در آن محیط نیز بیشتر خواهد بود؛ بنابراین نورهای مختلف با طول موج‌های مختلف مسیرهای متفاوتی را طی کرده و دچار شکست‌های متفاوتی می‌شوند. | ## بخش 3: شکست (امواج) | قطرات آب باران نور خورشید را به طول موج‌های مختلف تجزیه می‌کنند و رنگین کمان در آسمان مشاهده می‌شود. در محیط‌های دیگر مثل آب و شیشه و غیره سرعت نور کمتر از این مقدار است؛ لذا هنگامی که محیط حرکت نور از نظر غلظت تغییر می‌کند سرعت آن نیز تغییر و با افزایش غلظت سرعت کاهش پیدا می‌کند و برعکس. | ## جمع‌بندی | با ورود نور از محیط رقیق به غلیظ (هوا به آب)، با فرض کردن این‌که یک خط عمود بر روی مرز آب و هوا که یک طرف آن در آب و طرف دیگر در هوا هست، نور به خط عمود نزدیکتر می‌شود و برعکس از محیط غلیظ به رقیق باشد (شیشه به هوا) از خط عمود دور تر می‌شود؛ و اگر نور مستقیم بتابد شکستی رخ نمی‌دهد.
موضوع مقاله: پر احمد | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # پر احمد | مقدمه: پَر احمد (با اضافه بعد از ر) حشم‌نشین کوچکی است از توابع بخش کوخرد شهرستان بستک در غرب استان هرمزگان در جنوب ایران واقع شده‌است.محمدیان، کوخردی، محمد ، “ (به یاد کوخرد) “، ج۱. | ## بخش 1: پر احمد | یک باب آب‌انبار برکه دارد.درگاه ملی آمار ایران محدوده پر احمد از طرف شمال رشته کوه ناخ، از طرف جنوب روستای تخت گرو، از طرف مغرب روستای دیخور، و از سمت مشرق به بهر بارو منتهی می‌شود.محمدیان، کوخردی، محمد ، (شهرستان بستک و بخش کوخرد) ، ج۱. | ## بخش 2: پر احمد | گیاهان دارویی در کوه‌های اطراف پَر احمد گیاهان داروئی متعددی وجود دارد.مهندس:، حاتم، محمد ، غریب“ «تَاریخْ عَرَب الّهْولَةـ دراسة تاریخیة وثائقیة» “، دولة الکویت، ج۱. | ## بخش 3: پر احمد | چاپ سوم، القاهرة، مصر ، دار‌الأمین للطباعة والنشر والتوزیع، ۸ شارع أبوالمعالی، سال انتشار ۱۹۹۷ میلادی. | ## جمع‌بندی | عباسی، قلی، مصطفی، «بستک وجهانگیریه»، چاپ اول، تهران : ناشر: شرکت انتشارات جهان معاصر، سال ۱۳۷۲ خورشیدی.