موضوع مقاله: روز پدر | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # روز پدر | مقدمه: روز پدر روز بزرگداشت پدر و پدرانگی است و از پدران و اهمیتی که آن‌ها در جامعه دارند، تجلیل می‌شود. | ## بخش 1: روز پدر | این روز در سراسر جهان تاریخ‌های مختلفی دارد و مناطق مختلف سنت‌های خود را برای گرامیداشت پدر حفظ می‌کنند. در برخی از کشورهای کاتولیک اروپا، از قرون وسطی در ۱۹ مارس به‌عنوان روز سنت جوزف جشن گرفته می‌شود. در ایران پیش از انقلاب، زادروز رضاشاه در ۲۴ اسفند بر اساس تقویم ایرانی، روز پدر نامیده می‌شد. پس از انقلاب، این روز به ۱۳ رجب، زادروز علی بن ابی‌طالب، نخستین امام شیعیان تغییر یافت. پیشینهٔ جهانی و سنت‌ها در شماری از کشورهای کاتولیک روز پدر را در ۱۹ مارس، روز جشن یوسف مقدس، گرامی می‌دارند. روز عروج مسیح به آسمان به عنوان روز پدر در نظر گرفته شده‌است (روز سه شنبه، چهل روز پس از عید پاک). این روز، تعطیل رسمی است و در برخی مناطق آلمان به آن «روز مرد» یا «روز آقایان» نیز می‌گویند. در شمال و شرق آلمان سنت بر این است که در این روز تعدادی از مردان (افراد جوان و میانسال و نه نوجوانان) به صورت گروهی به پیاده‌روی و گردش بیرون شهر از می‌روند و یک یا چند ارابهٔ کوچک که باید با دست آن را کشید به دنبال خود می‌برند. این سنت‌ها احتمالاً ریشه در آیین‌ها و نمایش‌های (بازسازی) روز عروج مسیح و حرکت آن‌ها به سوی کشتزار دارد. برخی از مردان مانند نقش شخصیت‌های ولگرد و می‌خوار در نمایش‌های قرن ۱۷، به خوردن شراب و مست کردن می‌پردازند. بعضی نیز نقش افراد «آقازاده» را انتخاب می‌کنند و در مناطق شهری و خیابان‌ها به ویژه در برلین به ایفای نقش خود می‌پردازند (از سده ۱۹ به این سو چنین بوده‌است). با این حال بسیاری از پدران ترجیح می‌دهند به جای بیرون رفتن و سرمستی در کنار خانوادهٔ خود بمانند. ایالات متحده آمریکا در ایالات متحده آمریکا روز پدر در سومین یکشنبهٔ ماه ژوئن جشن گرفته می‌شود. دختر او سونورا، بسیار تحت تأثیر تلاش‌های آنا جارویز برای جااندازی روز مادر قرار گرفته بود، برای همین او روز ۵ ژوئن زادروز پدرش را به عنوان روز پدر معرفی کرد اما آمادگی لازم برای برگزاری مراسم بزرگداشت را نداشت، در نتیجه مراسم به سومین یکشنبهٔ ژوئن منتقل شد. | ## بخش 2: روز پدر | در ۱۹۱۶ خانوادهٔ وودرو ویلسون رئیس‌جمهور وقت نیز برای او مراسم بزرگداشت روز پدر را برگزار کرد. در ۱۹۲۴ کالوین کولیج رئیس‌جمهور آن دوران پیشنهاد کرد که روز پدر به عنوان یک روز ملی شناخته شود. در ۱۹۶۶ رئیس‌جمهور لیندون بینز جانسون روز پدر را تعطیل اعلام کرد و دستور داد باید در سومین یکشنبهٔ ژوئن جشن گرفته شود، اما تا سال ۱۹۷۲ این روز به عنوان روز تعطیل به رسمیت شناخته نشده بود تا اینکه در دوران ریاست جمهوری ریچارد نیکسون پذیرفته شد. در سالیان گذشته خرده فروشان در این روز به فروش کارت‌های تبریک و هدیههای مردانه مانند ابزار الکترونیکی می‌پرداختند. در مدرسه‌ها و مکان‌های مربوط به کودکان نیز تلاش می‌کردند تا برنامه‌هایی برای بزرگداشت پدران از سوی فرزندانشان ترتیب داده شود یا اینکه فرزندان با همکاری یکدیگر هدیه‌هایی را برای پدرانشان آماده می‌کردند. در کل، شمار تماس‌های تلفنی، کارت تبریک‌های خریداری شده و هدیه‌های آماده در روز مادر نسبت به روز پدر بیشتر است و این بدین معنی است که شمار فرزندانی که با مادر خود زندگی می‌کرده‌اند (می‌کنند) نسبت به‌شمار پدرها بیشتر است. استرالیا مردم در استرالیا، در اولین یکشنبهٔ سپتامبر روز پدر را گرامی می‌دارند، این روز تعطیلی عمومی نیست. هر ساله در ۳۲ شهرستان ایالت ویکتوریا برای بزرگداشت پدران و نشان دادن اهمیت نقشی که آن‌ها در تربیت فرزندان دارند، جشنی برگزار می‌شود و به پدران برگزیده «جایزهٔ پدر سال» داده می‌شود. ایتالیا در ایتالیا، مطابق سنت‌های کاتولیک روم، روز پدر را در ۱۹ مارس، «روز یوسف مقدس» گرامی می‌دارند. ایرلند در جزیرهٔ ایرلند (هم ایرلند شمالی و هم خود ایرلند) نیز سومین یکشنبهٔ ماه ژوئن را به عنوان روز پدر جشن می‌گیرند. ایران در ایران پیش از انقلاب، روز ۲۴ اسفند زادروز رضا شاه بر پایهٔ تقویم ایرانی روز پدر نامیده می‌شد. پس از انقلاب سال ۵۷ این روز به ۱۳ رجب سال قمری زادروز علی بن ابی‌طالب امام نخست شیعیان تغییر یافت. انجمن موبدان تهران به خاطر اینکه برخی از زرتشتیان جشن بهمن‌گان را روز جانور اهلی می‌دانند، تصمیم گرفت تا روز پدر را به جشن شهریورگان منتقل کند. برزیل در برزیل، روز پدر را سه ماه پس از روز مادر در دومین یکشنبهٔ ماه اوت گرامی می‌دارند. | ## بخش 3: روز پدر | (این روز برابر است با روز پدرخوانده در میان کاتولیک‌ها) بریتانیا و شمال ایرلند در بریتانیا روز پدر را در سومین یکشنبهٔ ژوئن فرخنده می‌دارند. فقط گروهی مطابق فرهنگ آمریکایی‌ها سومین یکشنبهٔ ژوئن را به عنوان روز پدر خجسته می‌دارند. پرتغال در پرتغال در ۱۹ مارس (مطابق سنت کلیسای کاتولیک)، روز پدر را جشن می‌گیرند. دانمارک در دانمارک در ۵ ژوئن هم‌زمان با روز قانون اساسی، روز پدر نیز گرامی داشته می‌شود. رومانی رومانی تنها کشور از ۲۷ کشور اتحادیهٔ اروپا بود که روزی ویژهٔ پدران نداشت. از سال ۲۰۱۰ تصمیم بر این شده‌است که در دومین یکشنبهٔ ماه مه این روز را به صورت رسمی گرامی دارند. سیشل در سیشل در ۱۶ امین روز ژوئن روز پدر را مبارک می‌دارند که تعطیلی عمومی نیست. جهان عرب روز پدر در جهان عرب در ۲۱ ژوئن هر سال، نخستین روز تابستان گرامی داشته می‌شود. انتخاب این روز به این دلیل است که در این کشورها روز مادر در نخستین روز بهار جشن گرفته می‌شود. کانادا روز پدر در کانادا در سومین یکشنبهٔ ماه ژوئن است و این روز یک تعطیلی عمومی نیست. معمولاً افراد در این روز، روز خود را با پدر خانواده سپری می‌کنند، جشن کوچکی می‌گیرند و هدیه می‌دهند. روز پدر در دیگر نقاط جهان تقویم میلادی رویداد روز کشور۲۳ فوریه (روز دفاع از میهن)۱۹ مارس (Dia del Pare) (Festa del Papà) (Dia do Pai) (Día del Padre, Dia del Pare, Día do Pai) (بلژیک)دومین یکشنبهٔ ماه مه۹ مه در سال ۲۰۱۰ ۸ مه در سال ۲۰۱۱ ۱۳ مه در سال ۲۰۱۲(Ziua Tatălui)۸ مه (روز پدر و مادر)سومین یکشنبهٔ مه۱۶ مه در سال ۲۰۱۰ ۱۵ مه در سال ۲۰۱۱ ۲۰ مه در سال ۲۰۱۲روز عروج مسیح۱۳ مه در سال ۲۰۱۰ ۲ ژوئن در سال ۲۰۱۱ ۱۷ مه در سال ۲۰۱۲اولین یکشنبهٔ ژوئن۶ ژوئن در سال ۲۰۱۰ ۵ ژوئن در سال ۲۰۱۱ ۳ ژوئن در سال ۲۰۱۲ (Tevo diena)۵ ژوئن (هم‌زمان با روز قانون اساسی)دومین یکشنبهٔ ژوئن۱۳ ژوئن در سال ۲۰۱۰۱۲ ژوئن در سال ۲۰۱۱۱۰ ژوئن در سال ۲۰۱۲سومین یکشنبهٔ ژوئن۲۰ ژوئن در سال ۲۰۱۰ ۱۹ ژوئن در سال ۲۰۱۱ ۱۷ ژوئن در سال ۲۰۱۲ (June 15, 2008 was third Sunday of June) (June 15, 2008 was third sunday of June)۱۷ ژوئن اولین روز تابستان۲۱ ژوئن۲۳ ژوئندومین یکشنبهٔ ژوئیه۱۱ ژوئیه در سال ۲۰۱۰ ۱۰ ژوئیه در سال ۲۰۱۱ ۸ ژوئیه در سال ۲۰۱۲آخرین یکشنبهٔ ژوئیه۲۵ ژوئیه در سال ۲۰۱۰ ۳۱ ژوئیه در سال ۲۰۱۱ ۲۹ ژوئیه در سال ۲۰۱۲دومین یکشنبهٔ اوت۸ ماه اوت در سال ۲۰۱۰ ۱۴ ماه اوت در سال ۲۰۱۱ ۱۲ ماه اوت در سال ۲۰۱۲۸ ماه اوتاولین یکشنبهٔ سپتامبر۵ سپتامبر در سال ۲۰۱۰ ۴ سپتامبر در سال ۲۰۱۱ ۲ سپتامبر در سال ۲۰۱۲دومین یکشنبهٔ سپتامبر۱۲ سپتامبر در سال ۲۰۱۰۱۱ سپتامبر در سال ۲۰۱۱ ۹ سپتامبر در سال ۲۰۱۲سومین یکشنبهٔ سپتامبر۱۹ سپتامبر در سال ۲۰۱۰ ۱۸ سپتامبر در سال ۲۰۱۱ ۱۶ سپتامبر در سال ۲۰۱۲اولین یکشنبهٔ اکتبر۳ اکتبر در سال ۲۰۱۰ ۲ اکتبر در سال ۲۰۱۱ ۷ اکتبر در سال ۲۰۱۲۱۲ نوامبر اندونزیدومین یکشنبهٔ نوامبر۱۴ نوامبر در سال ۲۰۱۰ ۱۳ نوامبر در سال ۲۰۱۱ ۱۱ نوامبر در سال ۲۰۱۲۵ دسامبر (روز تولد شاه پومیپون ادونیده)۲۶ دسامبر گاه‌شمار هندو تعریف روز کشور/منطقهبهادراپادا آماواسیا۲۹ ماه اوت در سال ۲۰۱۱ Buwaako Mukh Herne Din or बुवाको मुख हेर्ने दिन (कुशे औंशी) گاه‌شمار اسلامی تعریف روز کشور/منطقهتولد علی بن ابی طالب۱۳ رجب هجری قمری تلاش‌ها برای لغو روز پدر فعالان فمینیست فعالیت‌هایی برای لغو روز پدر انجام داده‌اند. لینا دانم هنرپیشهٔ فمینیست آمریکایی به مناسبت روز پدر در ژوئن ۲۰۱۶ در پیامی در توئیتر خود نوشت: «شما به پدر نیازی ندارید. اما اگر یکی از آن‌ها (پدر) دارید، بهتر است از میان برود» پس از انتشار این توئیت، به سرعت با واکنش‌های متعددی از سوی کاربران مواجه شد و وی توئیت خود را پاک کرد. | ## جمع‌بندی | در سال ۲۰۱۵ فعالان فمینیست در دانشگاه یورک با تجمع و جمع‌آوری امضا موفق به لغو مراسم روز پدر در این دانشگاه شدند.