موضوع مقاله: غرر الحکم و درر الکلم | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # غرر الحکم و درر الکلم | مقدمه: غُرَرُالحِکَم و دُرَرُالکَلِم کتابی است شامل گفتاوردهای علی بن ابی طالب که به شیوه الفبایی چیدمان شده و تعدادشان ۱۰۷۶۰ می‌باشد. | ## بخش 1: غرر الحکم و درر الکلم | عبدالواحد تمیمی آمِدی گرداورنده آن است که کتاب را در ۹۱ بخش (باب) فهرست بندی کرده‌است. آمدی غررالحکم و دررالکلم را به کمک کتاب‌های نهج البلاغه، صد کلمه جاحط، تحف العقول ابن شعبه حرانی و دستور معالم الحکم قاضی قضاعی، به رشته تحریر درآورده است.فهرست الفبایی نسخ خطی کتابخانه آستان قدس؛ بخش مقدمه غررالحکم و دررالکلم، ترجمه انصاریریاض العلماء، جلد سوم، ص ۲۸۱ و ۲۸۲ مقدمه غررالحکم و دررالکلم، ترجمه انصاری. پاره‌ای دیگر از دانشمندان علوم دینی، آمدی را از عالمان امامیه برشمرده‌اند.مناقب آل ابیطالب، جلد اول، صفحه ۳۴معالم العلماء، صفحهٔ ۸۱ علامه مجلسی از دانشمندان مذهب شیعه در آغاز کتاب بحار، آمدی را از حکیمان امامیه محسوب می‌کند.بحارالانوار، جلد اول، صفحه ۱۶ و ۳۴ ابن شهر آشوب و حاج میرزا حسین نوری نیز در آثار خود از آمدی تجلیل نموده‌اندخاتمه مستدرک، جلد سوم، صفحه۹۲–۹۶. الاحکام من قصة سید الانام و جواهرالکلام فی الحکم از آثار دیگر آمدی می‌باشند.الذریعة، جلد پنجم، صفحهٔ ۲۷۸ سرشناسی آمدی به سبب نگارش کتاب غررالحکم و دررالکلم می‌باشد. نگارنده، در ابتدای کتاب، هدف خویش را از تألیف آن، چنین بیان می‌دارد: به گفته آمدی، خود علی بن ابی طالب درباره دانش خویش نقل کرده‌اند: روش گردآوری کتاب آمدی، روش گردآوری و تدوین خود را بر اساس ترتیب حروف بیست و نه‌گانه قرار داده است و بسیاری از بخش‌های کتابش را بر مبنای واژه آغازین گفتاورد بنیاد کرده‌است. مثلاً: فصل ششم: واژه الا فصل هفتم: واژه أین فصل چهل و شش: واژه طوبی فصل هشت و یک: واژه نعم فصل هشتاد و هفت: واژه ینبغی کهن‌ترین نوشتار کهن‌ترین نوشتار غررالحکم و دررالکلم، نسخه شماره ۱۱۶۸ کتابخانه آستان قدس رضوی است، که به سال ۵۱۷ هجری قمری استنساخ گردیده است.فهرست الفبایی نسخه‌های خطی کتابخانه آستان قدس، مقدمه غررالحکم، صفحه "ش" ترجمه انصاری. | ## بخش 2: غرر الحکم و درر الکلم | نوشتارهای خطی غررالحکم و دررالکلم غررالحکم و دررالکلم کتابی است که دانشمندان اسلامی در طی قرون گذشته، نوشتارهایی از آن برداشته‌اند که فعلاً در کتابخانه‌های بزرگ از جمله ایران موجود هستند، که به برخی از آن‌ها عبارتند از: نوشتاری بسیار گرانقدر با جلد و سرفصل‌های طلاکاری شده در کتابخانه علی بن موسی الرضا موجود است که در بین هر یک از گفتاوردها، یک ستاره طلا قرار گرفته‌است و در سال ۹۶۱ هجری قمری در شهر مکه به دست خطاط آن بهاءالدین حسین، به پایان رسیده‌است و شماره ثبتی آن ۱۸۶ می‌باشد. نوشتار دیگری در همان کتابخانه است، طی شماره ۱۱۶۸ که تاریخ نگارشش ۵۱۷ هجری قمری و به زمان خود نگارنده بسیار نزدیک است. نوشتار دیگری در کتابخانه مدرسه سپهسالار است، که به تاریخ ماه رمضان ۹۹۵ هجری قمری و شماره آن ۲۸۴۲ می‌باشد. نوشتار با ارزش دیگری با خط نسخ با جلد طلاکاری شده ولی بدون تاریخ طی شماره ۳۰۹۲ در کتابخانه مجلس شورای ملی موجود است. گفته می شود که کلمات قصار غررالحکم و دیگر آثار منسوب به علی در طول تاریخ عرفان اسلامی تأثیر بسزایی داشته است. گزیده گزیدۀ سخنان علی در غررالحکم: حکمت را ، از هرکه برایت آورد ، فراگیر، و به گفتار بنگر و به گوینده منگر . | ## بخش 3: غرر الحکم و درر الکلم | بر بلنداى اهداف نرسد ، مگر کسى که خود را مهذّب ساخته و با نفس خویش ، جهادها کرده باشد . صاحبان عیب دوست دارند عیب هاى مردم فاش شود تا مجال عذرخواهى از عیب هایشان فراخ شود . لغزش عالم ، مانند شکستن کشتى است : خود غرق مى شود و با خود ، دیگران را غرق مى کند . دین خود را با دنیایت حفظ کن تا هر دو را ببرى ، و دینت را وسیله حفظ دنیایت قرار مده ، که هر دو را مى بازى . گناه کارى که به گناهش اعتراف مى کند ، بهتر است از طاعت کننده اى است که به عملش مى بالد . | ## جمع‌بندی | هیچ کس پرهیزکارى پیشه نکرد ، مگر این که خدا راه برون شدن از سختى ها را برایش آسان کرد .