aria-haman/haman-fa-wikipedia-articles-186k huggingface dataset:
موضوع مقاله: قبله‌یابی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # قبله‌یابی | مقدمه: روشهای قبله‌یابی قبله یا نمازسوی را از راه‌های گوناگونی می‌توان یافت: قبله‌نما: دقیق‌ترین روش تعیین قبله، به‌وسیله قبله‌نماست، که آن هم با یک قطب‌نما انجام می‌گیرد. | ## بخش 1: قبله‌یابی | قطب‌نما: هرگاه با قطب‌نما جهت شمال را مشخص کردیم، و با نقشه اختلاف زاویهٔ جهت قبله با قطب را اندازه‌گیری نمودیم -مطابق شکل- می‌توانیم جهت قبله را به صورت تقریبی بیابیم. این روش به دلیل در نظر نگرفتن انحنای زمین می‌تواند بسیار نادقیق باشد؛ مثلاً در آمریکای شمالی جهت قبله به سمت شمال یا شمال شرقی است، در صورتی که این روش جهت جنوب شرقی را نشان خواهد داد. سایه روزانهٔ شاخص: در هر نقطه کره زمین هر روز زمان خاصی سایه شاخص به سمت قبله امتداد پیدا می‌کند که گاه توأم با جدول تعیین اوقات شرعی محاسبه می‌شود. | ## بخش 2: قبله‌یابی | سایه شاخص در دو روز خاص که خورشید دقیقاً بالای کعبه قرار می‌گیرد در زمان یکنواختی در تمام کره زمین به طرف قبله می‌باشد، یعنی اگر رو به خورشید بایستید، رو به قبله ایستاده‌اید. این دو زمان هنگام ظهر شهر مکه، یکی روز ۷ خرداد (۲۸ مه) ساعت ۱۳:۴۸ به وقت تابستانی ایران (۹:۱۸ گرینویچ)؛ و دیگری روز ۲۵ تیرماه (۱۶ ژوئیه) ساعت ۱۳:۵۷ به وقت تابستانی ایران (۹:۲۷ گرینویچ)؛ که ایندو تاریخ در بعضی سال‌ها بندرت یکروز متفاوت را نشان می‌دهد، البته برای قبله‌نمایی در مقیاس معمولی تفاوت چشمگیری در روز قبل یا بعد این دو تاریخ وجود ندارد و روزهای همجوار تنها یک دقیقه تفاوت زمانی و یا کسری ناچیزی تفاوت زاویه خورشید را نشان می‌دهد. این دو روز معمولاً سالانه در پایگاه اینترنتی مرکز تقویم ایران ذکر می‌شود.مرکز ژئوفیزیک تهران، مرکز تقویم، قسمت اخبار محراب مسجد: محراب مساجد به طرف قبله‌است. | ## بخش 3: قبله‌یابی | پس اگر شما طوری ایستاده باشید که نوشته‌های سنگ قبر را به درستی می‌خوانید، سمت چپ‌تان قبله‌است. دستشویی: از آن‌جا که شرعاً قضای حاجت رو به قبله نباید باشد، معمولاً در مناطق مسلمان نشین که مستراح‌ها را متقاطع قبله می‌سازند می‌تواند کمک‌کار باشد. نقشه با دانستن جهات جغرافیایی محل، به کمک نقشه‌های انحراف قبلهٔ جهانی یا کشورها یا شهرها می‌توان جهت قبله را تعیین کرد. | ## جمع‌بندی | جدول با دانستن جهات جغرافیایی محل، به کمک جدولهای انحراف قبلهٔ مناطق یا شهرها می‌توان جهت قبله را تعیین کرد.
موضوع مقاله: تلسکوپ فضایی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # تلسکوپ فضایی | مقدمه: رصدگرهای فضایی برخی مشکلات رصدخانه‌های زمینی در رصدگری مانند آلودگی نوری و انتشار تابش الکترومغناطیسی (سوسو زدن) را ندارند. | ## بخش 1: تلسکوپ فضایی | تلسکوپ فضایی جیمز وب جایگزین تلسکوپ‌ فضایی هابل شد این تلسکوپ‌ فضایی در مدار L2 قرار گرفت. تلسکوپ‌های فضایی یا در مداری به دور زمین در چرخش هستند یا در یکی از نقاط لاگرانژی زمین-ماه یا زمین-خورشید قرار گرفته‌اند. | ## بخش 2: تلسکوپ فضایی | از مزایای تلسکوپ‌های فضایی می‌توان موارد زیر را نام برد: نبود گرد و غبار در مسیر دید نبود پراکنش نور خورشید و ماه در اثر مولکول‌های جو سیاره نبود آلودگی نوری ناشی از مظاهر تمدن بشری نبود آلودگی جوی یا رطوبت در هوا امکان رصد در طول موج‌های نامرئی (جو جلوی پرتوهای ایکس، فرابنفش، فروسرخ و … را می‌گیرد) تعریف کلی تلسکوپ فضایی یا رصدخانه فضایی یا فرابینواژه مصوب فرهنگستان فارسی تلسکوپی (فرابینی) در فضای بیرونی کره زمین است که برای رصد اجرام نجومی استفاده می‌شود. مخترع اولیه آن لیمن اسپیتزر آمریکایی بود که در سال ۱۹۴۶ نمونه ابتدایی آنرا ساخت، اولین تلسکوپ‌های عملیاتی؛ رصدخانه نجومی مداری آمریکایی، OAO-2 که در سال ۱۹۶۸ پرتاب شد، و تلسکوپ فرابنفش اوریون یک شوروی در ایستگاه فضایی سالیوت یک در سال ۱۹۷۱ بودند. | ## بخش 3: تلسکوپ فضایی | همچنین از تشعشعات الکترومغناطیسی که این تلسکوپ‌‌ها رصد می‌کنند و از آلودگی نوری که رصدخانه‌های زمینی با آن مواجه می‌شوند نیز اجتناب می‌کنند. آنها به دو نوع تقسیم می‌شوند: ماهواره‌هایی که کل آسمان را نقشه‌برداری می‌کنند (بررسی نجومی)، و ماهواره‌هایی که بر روی اجرام منتخب نجومی یا قسمت‌هایی از آسمان و فراتر از آن تمرکز می‌کنند. | ## جمع‌بندی | تلسکوپ‌های فضایی از ماهواره‌های تصویربرداری زمین متمایز هستند که برای تصویربرداری ماهواره‌ای از زمین کاربرد زیادی دارند و برای تجزیه و تحلیل آب و هوا، جاسوسی و دیگر انواع جمع‌آوری اطلاعات استفاده می‌شوند.
موضوع مقاله: نیزه | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # نیزه | مقدمه: انگشتدان|چپ|250px|نیزه‌های ایرانی فولادی با روکش زرین، روزگار قاجار، سدهٔ نوزدهم، در موزه متروپولیتن نیویورک. | ## بخش 1: نیزه | نیزه سلاحی بلند با نوک فلزی تیزی است که برای جنگ‌های تن به تن بوده‌است اما سلاح مشابه سبک‌تر و کوتاه‌تری با نام زوبین نیز وجود داشت که به عنوان یک سلاح پرتابی برای جنگ از مسافت‌های دور استفاده می‌شد. از نیزه امروزه در ورزش پرش با نیزه و از زوبین در ورزش پرتاب نیزه استفاده می‌شود. | ## بخش 2: نیزه | در آغاز نیزه‌ها را از نی می‌ساختند و نوکش را تیز می‌کردند یا فلز نوک‌تیزی را به سرش می‌بستند. نیزه از سلاح‌های مؤثر در نبردهای تن به تن قدیمی بوده و سربازان مسلح به نیزه تأثیر مستقیمی در پیروزی جنگ‌ها و شکست دشمن داشته‌اند. | ## بخش 3: نیزه | داریوش بزرگ شاهنشاه مقتدر هخامنشی در یکی از کتیبه‌های خود در نقش رستم می‌گوید: «آنگاه خواهی دانست که نیزهٔ مرد پارسی تا دوردست رفته‌است» که این جمله به منزلهٔ بیان فتوحات او در خارج از مرزهای ایران است. به هر صورت مشکل اصلی این روش از دست رفتن سلاح و امکان به‌کارگیری آن توسط دشمن علیه خود پرتابگر می‌باشد. | ## جمع‌بندی | رومی‌ها با ابداع نیزه‌ای با نام پیلوم که قسمتی نسبتاً طولانی از انتهای آن آهنی بود و در هنگام اصابت خم می‌شد و استفاده مجدد را غیرممکن می‌کرد، این مشکل را حل کردند.
موضوع مقاله: ارزش افزوده | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # ارزش افزوده | مقدمه: ارزش افزوده به ارزشی که در فرایند تولید به ارزش کالاهای واسطه‌ای افزوده می‌شود، گفته می‌شود. | ## بخش 1: ارزش افزوده | مالیات بر ارزش افزوده نوعی مالیات عام (بر عموم کالاها و خدمات مگر موارد معاف تعلق می‌گیرد) است که به صورت چند مرحله‌ای از اضافه ارزش کالاهای تولید شده یا خدمات ارائه شده در مراحل مختلف تولید و توزیع اخذ می‌شود. به عبارت دیگر مالیاتی است که در طول فرایند تولید و خدمات از محل تولید تا فروش کالا به مشتری نهائی، مرحله به مرحله گرفته می‌شود. | ## بخش 2: ارزش افزوده | تفاوت میان ارزش افزوده و سود سود عبارت است از فروش خالص منهای هزینه‌ها (شامل هزینه‌های پرسنلی) که به مدیریت تعلق دارد. این طرز تفکر این احتمال را می‌دهد که میان مدیریت و شاغلان تضاد منافع به وجود آورد. | ## بخش 3: ارزش افزوده | ارزش افزوده برابر است با فروش خالص منهای ارزش مواد و خدمات خریداری شده از خارج که به مدیران و شاغلان تعلق می‌گیرد. | ## جمع‌بندی | چون ارزش افزوده منافع مشترک مدیریت و شاغلان می‌باشد، از این رو این دو گروه را به یکدیگر نزدیک می‌کند.
موضوع مقاله: سده ۲۱ (پیش از میلاد) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # سده ۲۱ (پیش از میلاد) | مقدمه: - سده‌های دیگر) قرن بیست و یکم پیش از میلاد از سال ۲۱۰۰ پیش از میلاد تا ۲۰۰۱ پیش از میلاد ادامه داشت. | ## بخش 1: سده ۲۱ (پیش از میلاد) | رخدادها حدود ۲۱۰۰ تا ۲۰۰۰ پیش از میلاد: اشعار حماسی به زبان سومری سروده شده است، از جمله حماسه گیلگمش. حدود ۲۱۰۰ تا ۲۰۰۰ پیش از میلاد: در اروپای دوره مس‌سنگی، دو دایره از سنگ‌های کبود که قسمت داخلی استون‌هنج را تشکیل می‌دهند، برپا شده‌اند. حدود ۲۱۰۰ تا ۱۹۰۰ پیش از میلاد: آغاز تمدن مینوسی میانه در کرت.متالورژی برنز و چرخ سفالگری معرفی می‌شوند،همانطور که هیروگلیف‌های کرتی چنین هستند. | ## بخش 2: سده ۲۱ (پیش از میلاد) | حدود ۲۱۰۰ تا ۱۸۰۰ پیش از میلاد - فرهنگ سینتاشتا در استپ اوراسیای شمالی پدیدار شد. ۲۰۴۰ (پیش از میلاد)؛ مرگ فرعون مریکاره و پایان دهمین دودمان پادشاهی مصر باستان، آغاز پادشاهی فرعون منتوهوتپ دوم و یازدهمین دودمان مصر. ۲۰۳۴-۲۰۰۴ (پیش از میلاد)؛ جنگهای اور-اموری‌ها ۲۰۰۹-۱۹۹۷ (پیش از میلاد)؛ نمونه‌ای از یک خانه و باغ از شهر تب، از دودمان یازدهم؛ امروزه در موزه هنر متروپولیتن در نیویورک نگهداری می‌شود. | ## بخش 3: سده ۲۱ (پیش از میلاد) | ۲۰۰۰ (پیش از میلاد)؛ جابه‌جایی کشاورزان و چوپانان از اتیوپی به سوی جنوب و ساکن شدن در کنیا. حدود ۲۰۰۰ پیش از میلاد - قدیمی‌ترین آثار باستانی عصر برنز در جنوب شرقی آسیا که در محوطه باستانی بان چیانگ در تایلند یافت شده‌اند، نشان‌دهنده عدم وجود یک دولت نظامی یا شهری هستند. | ## جمع‌بندی | ابراهیم (شاید!) برپایه باورهای هندو، زندگی راما هفتمین آواتارِ ویشنو نوآوری‌ها، یافته‌ها، آشنایی‌ها ۲۰۳۷ (پیش از میلاد)؛ برپایه اسطوره‌ها امپراتور شن‌نونگ با جوشیدن برگهای تازه به نخستین نوشیدنی چای دست یافت.
موضوع مقاله: شولگی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شولگی | مقدمه: کتیبه چنین می‌خواند:«به نوسکا، وزیر ارشد انلیل، پادشاهش، برای زندگی شولگی، قهرمان نیرومند، شاه اور، شاه سومر و اکد، اور-نانیبگال، فرماندار نیپور، پسر لوگال-انگاردوگ، فرماندار نیپور، این را تقدیم کرد.»موزه لوور. | ## بخش 1: شولگی | تاریخ پادشاهی او را در تاریخ نویسی‌ها ۲۰۹۴-۲۰۴۷ (پیش از میلاد) طبق سالشماری میانه یا ۲۱۶۱-۲۱۱۳ (پیش از میلاد) مطابق سالشماری قدیم نوشته‌اند. اگرچه از چند و چون کار او چیز چندانی دانسته نیست ولی شعرهایی در ستایش او به جا مانده است. | ## بخش 2: شولگی | او خود را خدا می‌دانست و دربارهٔ تواناییهای دویدن فاصله‌ها خودش خودستایی می‌نمود، برای نمونه دویدن میان نیپور تا اور را که کمتر از صد مایل نیست را ادعا می‌کرد. پس از مرگ پدر شولگی به کینخواهی پدر یک رشته کارهای تنبیهی را برای گوتیها برنامه‌ریزی کرد. | ## بخش 3: شولگی | او برای پیشگیری از تازش کوهنشینان دیوار بلندی را فراهم آورد و آنگاه که خیالش از آن آسوده شد در اندیشه توسعه‌جویی افتاد. | ## جمع‌بندی | او همچنین نیرو، هزینه و انرژی بسیاری را برای نگهداری، گسترش و بهبود راه‌ها صرف کرد.
موضوع مقاله: معادله دیفرانسیل با مشتقات جزئی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # معادله دیفرانسیل با مشتقات جزئی | مقدمه: به این دسته از معادلات دیفرانسیل، «معادلات دیفرانسیل پاره‌ای»، «معادلات دیفرانسیل با مشتقات جزئی» یا «معادلات دیفرانسیل جزئی» گفته می‌شود. | ## بخش 1: معادله دیفرانسیل با مشتقات جزئی | معادلات دیفرانسیل در علوم پایه نظیر ریاضی، علوم کامپیوتر، فیزیک، شیمی، زیست‌شناسی و ستاره شناسی و همچنین علوم مهندسی نظیر مکانیک، برق، مواد و مهندسی شیمی کاربردی گسترده و حضوری چشمگیر دارند. معادله دیفرانسیل یک دسته از معادلات ریاضی است که بیانگر رابطه بین یک تابع مجهول از یک یا چند متغیر مستقل و مشتق‌های مرتبه‌های مختلف آن نسبت به متغیرهای مستقل است. | ## بخش 2: معادله دیفرانسیل با مشتقات جزئی | بسیاری از قوانین عمومی طبیعت (در فیزیک، شیمی، زیست‌شناسی و ستاره‌شناسی) طبیعی‌ترین بیان ریاضی خود را در زبان معادلات دیفرانسیل می‌یابند. با توجه به اینکه اغلب معادلات دیفرانسیل که به واقعیت پدیده‌ها نزدیک هستند، دارای ترم‌های غیرخطی و پیچیده می‌باشند و یافتن جواب تحلیلی برای آنها امری دشوار یا غیرممکن است. | ## بخش 3: معادله دیفرانسیل با مشتقات جزئی | عدم وجود پاسخ تحلیلی برای این گونه معادلات پیچیده و غیرخطی، منجر به ایجاد و گسترش روش‌های حل عددی شده‌است. | ## جمع‌بندی | با توجه به ارتقاء چشمگیر سرعت و ظرفیت پردازش اطلاعات در پردازنده‌ها و کامپیوترها در اواخر قرن نوزدهم، روشهای حل عددی نیز گسترده‌تر شدند و همچنان نیز این ارتقاء و گستردگی ادامه دارد.
موضوع مقاله: میرصالح مظفرزاده | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # میرصالح مظفرزاده | مقدمه: او در ضمن تحصیل در مدارس رشت، به فراگیری زبان روسی پرداخت و در آغاز کار به منشی گری و مترجمی در تجارتخانه‌های رشت می‌پرداخت. | ## بخش 1: میرصالح مظفرزاده | او در جوانی به نهضت جنگل پیوست و خیلی زود در شمار نزدیکان میرزا کوچک خان قرار گرفت. در سال ۱۲۹۹ ه‍.ش به عضویت کمیته انقلاب سرخ گیلان درآمد ولی اندکی بعد از طرف میرزا کوچک خان مأمور شد تا به همراه گائوک آلمانی به روسیه برود و نارضایتی نامبرده از خودسری‌های بلشویک‌های گیلان را به اطلاع دولت سویت شوروی برساند. مظفرزاده پس از بازگشت به ایران، بار دیگر از طرف میرزا مأمور شد تا به همراه میرزا محمدی انشایی به تهران برود و با نمایندگان مجلس و میرزا احمد قوام (قوام السلطنه) رئیس الوزرای وقت مذاکره کند. | ## بخش 2: میرصالح مظفرزاده | وی پس از سرکوب نهضت جنگل مغضوب هیئت حاکمه شد و به کار نویسندگی در روزنامه طلوع و مجله فرهنگ و ترجمه کتاب روی آورد. پس از چندی به استخدام شهرداری رشت درآمد و سپس به سازمان ثبت اسناد و املاک کشور منتقل شد و سال‌ها ریاست ادارات ثبت رشت و قزوین و کرمانشاه را بر عهده داشت. مظفرزاده پس از بازگشت به گیلان در سال ۱۳۲۰ و پس از استعفای رضا شاه پهلوی، «حزب جنگل» را در گیلان تشکیل داد و در سال ۱۳۲۲ ه‍.ش از رشت به نمایندگی دوره ۱۴ مجلس شورای ملی انتخاب شد. | ## بخش 3: میرصالح مظفرزاده | او پس از اتمام دوره نمایندگی، ریاست یکی از دفاتر رسمی ثبت را عهده‌دار شد و در ضمن به چای‌کاری و روزنامه‌نگاری و ترجمه می‌پرداخت. | ## جمع‌بندی | میر صالح مظفرزاده ۳ دختر و ۲ نوه و ۳ نتیجه دارد که مقیم کشورهای آمریکا، انگلستان و هلند هستند.
موضوع مقاله: مهدی احمد | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # مهدی احمد | مقدمه: مهدی احمد(۱۳۰۲ رشت-) وکیل دادگستری، نماینده دوره بیست و سوم مجلس سورای ملی و نایب رئیس کمیسیون امور استخدام و سازمان‌های اداری هیئت‌رئیسه این دوره از مجلس بود. | ## بخش 1: مهدی احمد | خانواده وتحصیلات مهدی احمد فرزند آقا شریف و احمد از و نوه میرزا حسن مجتهد از روحانیون سرشناس گیلان بود. احمد دوره تحصیلات متوسطه و خود را در رشت به پایان رسانده و از دانشگاه تهران لیسانس حقوق قضائی دریافت نمود.نمایندگان گیلان از انقلاب مشروطه تا انقلاب اسلامی- م پ جکتاجی، هومن یوسفدهی- 1394رجال پارلمانی ایران- منوچهر نظری- 1388 فعالیتهای ادرای و سیاسی مهدی احمد در دوره دانشجویی از هواداران دکتر مصدق و جبهه ملی بوده و در رشت جمعیت فدائیان مصدق را تأسیس کرد و در جریان کودتای ۲۸ مرداد در زد و خورد با کودتاچیان مضروب شد. | ## بخش 2: مهدی احمد | او پس از فارغ‌التحصیلی از دانشگاه به استخدام سازمان برنامه و بودجه درآمده و در دولت امینی به ریاست اداره حقوقی این سازمان منصوب شد. احمد در انتخابات دوره بیستم از منطقه تالش نازمرد حضور در مجلس شد که از هلاکو رامبد در انتخابات شکست خورد. | ## بخش 3: مهدی احمد | وی پس از آن به وکالت دادگستری مشغول شد و ریاست انجمن شهر رشت را نیز بر عده گرفت. مهدی احمد در سال ۱۳۵۰ از حوزه انتخابیه رشت به مجلس بیست و سوم شورای ملی راه یافت و پس از اتمام نماینده نیز به کار وکالت پرداخت. | ## جمع‌بندی | وی مالک هتل ایران در رشت می‌باشد که یکی از قدیمی‌ترین هتل‌های رشت بوده و در میدان شهرداری رشت واقع می‌باشد.
موضوع مقاله: شاخص قیمت | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شاخص قیمت | مقدمه: انواع شاخص قیمت به طریق گوناگون محاسبه می‌گردد که بسته به طریقه محاسبه آن به دسته‌های زیر تقسیم می‌گردد: شاخص بهای مصرف‌کننده (CPI) شاخص بهای تولیدکننده (PPI) شاخص بهای کالاهای صادراتی (XPI) شاخص بهای کالاهای وارداتی (MPI) شاخص بهای خرده‌فروشی (RPI) شاخص بهای عمده‌فروشی (WPI) شاخص بهای هسته‌ای (COPI): با کنار گذاشتن قیمت کالاهایی که تغییرات بسیار شدید دارند محاسبه می‌شود. | ## بخش 1: شاخص قیمت | محاسبهٔ شاخص لاسپیرز به این شکل است: و محاسبهٔ شاخص پاشه به این صورت است: که در آن‌ها و قیمت و مقدار در سال پایه را نشان می‌دهند در حالیکه و قیمت و مقدار را در سال مورد بررسی t هستند. | ## بخش 2: شاخص قیمت | ## بخش 3: شاخص قیمت | ## جمع‌بندی | اما باید دقت شود که این شاخص‌ها دارای محدودیت‌هایی می‌باشند از جمله نقاط ضعف این دو شاخص این است که سطح عمومی قیمت‌ها را غیرواقعی نشان می‌دهند شاخص پاشه کمتر از واقع و شاخص لاسپیرز بیش از واقع نشان می‌دهد.
موضوع مقاله: کاروانسرای گدوک | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کاروانسرای گدوک | مقدمه: این بنا با شماره ثبت ۲۷۹۵ در تاریخ ۱۶ مهر ۱۳۷۹ در آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. | ## بخش 1: کاروانسرای گدوک | این بنا در ۲۵ کیلومتری جنوب ورسک، در گردنه کوهی معروف به گدوک یا همان گدیکلغت‌نامه دهخدا که به معنی گردنه‌است واقع شده و مربوط به دوران حکومت شاه عباس صفوی است و به همین مناسبت به کاروانسرای شاه عباس نیز معروف می‌باشد. بعد از ورودی اصلی صفحه هائی در طرف ساخته شده و اتاق‌های متعددی در ضلع شمالی و جنوبی برای استراحت مسافران در نظر گرفته بودند. روبروی در ورودیی اصلی نیز سه اتاق منفرد وجود دارد که احتمالاً شاه‌نشین بوده‌است. کاروانسرای گدوک از اواخر دوره قاجار رها و رو به ویرانی رفته، تا اینکه در سال ۱۳۳۸ اداره راه و ترابری استان مازندران کاروانسرا را از مالکش خریداری و آن تبدیل به راهدارخانه گدوک شده‌است و در مجاورت پلیس راه گدوک سوادکوه قرار دارد. | ## بخش 2: کاروانسرای گدوک | تاریخچه بنا کاروانسرای گدوک؛ در دوره صفوی و در سال ۱۰۰۰ ه‍.خ یعنی ۳۹۲ سال پیش به دستور شاه عباس در گردنه‌ای که نادرشاه ترور شد و فرزندش کور، بنا شد، کاروانسرای گدوک محل استقرار و شکست نیروهای محمدعلی شاه قاجار پس از خلع سلطنت توسط مشروطه خواهان، کاروانسرای گدوک یا همان پناهگاه رضاخانی باعث زنده ماندن بنیان‌گذار دودمان پهلوی شد، رضاشاه پهلوی در چهلمین روز زندگی، پدرش را از دست می‌دهد، مادر رضا پهلوی (نوش آفرین) از آلاشت به تهران مهاجرت می‌کند، در این سفر رضای نوزاد، به شدت بیمار شده و با رسیدن به گردنه و کاروانسرای گدوک، یخ می‌زند و مادر وی را مرده می‌پندارند؛ بنابراین به علت سرمای زیاد و عدم امکان کندن زمین، برای دفن در زمان مناسب، او را در اصطبل حیوانات کاروانسرای گدوک قرار می‌دهند و رضا پهلوی با گرمای محیط احیاء و به زندگی بر می‌گردد. کاربری این کاروانسرا در ابتدای ساخت برای کاروان‌ها و مرکب‌هایشان به عنوان مکان استراحت بوده و از اواخر دوره قاجار بلااستفاده شده و در سال ۱۳۳۸ تبدیل به راهدارخانه گدوک سوادکوه شد. کاروانسرای گدوک با توجه به موقعیت جغرافیایی و سرمای شدید از نوع کاروانسراهایی با معماری کوهستانی است، کاروانسراهایی که کاملاً پوشیده هستند. کاروانسراهای پوشیده کوهستانی از اتاق‌های گنبد دار مرکزی یا یک ردیف گنبد دار و تعدادی اصطبل که در همان ردیف قرار دارند تشکیل شده‌اند. | ## بخش 3: کاروانسرای گدوک | مناقشه مالکیت بر سر مالکیت این کاروانسرا در بین دو شهرستان سوادکوه و فیروزکوه مناقشه‌ای وجود دارد. کاروانسرای گدوک با تلاش سازمان میراث فرهنگی استان مازندران در تاریخ ۱۶ مهرماه سال ۱۳۷۹ و با وضعیت نیاز به مرمت فوری، در آثار ملی ایران ثبت گردید. این کاروانسرا از سال ۱۳۳۸ به راهدارخانه گدوک تبدیل شده و در مالکیت راهداری استان مازندران است. | ## جمع‌بندی | کاروانسرای گدوک در سال ۱۳۵۳ بوسیلهٔ اداره راه و ترابری استان مازندران مرمت گردید.
موضوع مقاله: اور | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # اور | مقدمه: اور (به انگلیسی: Ur) نام شهری باستانی در جنوب بین‌النهرین (میان‌رودان) در دهانه دو رود دجله و فرات آنجا که به سوی خلیج فارس می‌ریزند و چسبیده به اریدو. | ## بخش 1: اور | این مکان به عنوان یکی از شهرهای تمدن سومر و اکد، یکی از مناطق باستانی پرابهت در عراق به حساب می‌آید. این شهر که از آن چندین بار در کتاب مقدس به عنوان زادگاه ابراهیم، پیامبر عبرانی و جد اسرائیل، نامبرده شده یکی از مهم‌ترین شهرهای تمدن سومر در ربع اول هزاره سوم پیش از میلاد، از زنده‌ترین و فعالترین مراکز شهری در جنوب بین‌النهرین در قرونِ ذکر شده بود. به دلیل پسرفت دریا سرزمینی که امروزه بخشی از عراق خوانده می‌شود پدید آمد، جنوب بستر راست فرات، که تل‌المقیر خوانده می‌شود و نزدیک شهر ناصریه در ۳۶۵ کیلومتری جنوب بغداد. در دهه ۱۹۳۰ میلادی طی کاوش‌های باستان‌شناسی بقایایی از زیگورات اور در این منطقه کشف شد. این نیایشگاه که در ارتفاع ۲۱ متری بناشده و از آن ننا خدای ماه در اسطوره‌های سومری است دارای دو اشکوب می‌باشد و از آجر ساخته شده‌است. | ## بخش 2: اور | در اشکوب پایینی آجرها با قیر به هم چسبانده شده‌اند و در طبقه بالا برای چسباندنشان از ساروج بهره گرفته شده‌است. تاریخ در جنوب بین‌النهرین در دوره عبید گروهی در این سرزمین جاگیر شدند و نخستین تمدن روستایی را پایه‌ریزی نمودند. بررسیها نشان از خشک شدن آب و هوا در هزاره سوم پیش از میلاد می‌دهد و این روستانشینان نیاز به آبیاری کشتزارهایشان داشته‌اند. به هر روی در نزدیک ۲۶۰۰ (پیش از میلاد) در سومر این شهر دوباره آبادان شد و ویژه ننا خداوند ماه گشت. در این آرامگاه‌ها چیزهایی به دست آمد که بر روی آنها نام پادشاهان مسکالامدوگ و آکالامدوگ نوشته شده بود. | ## بخش 3: اور | پادشاهان اور در سومر نفوذ داشتند، از آنها می‌توان از مس‌آنیپادا بنیانگذار نخستین دودمان فرمانروایی اور نام برد. دودمان نخست اور با تازش سارگون بزرگ در نزدیک به سال ۲۳۴۰ (پیش از میلاد) نابود شد. پنداشته می‌شود که میان سالهای ۲۰۳۰–۱۹۸۰ پیش از میلاد اور بزرگ‌ترین شهر زمان خود بوده باشد و جمعیت آن هم در آن زمان نزدیک به شصت و پنج هزار نفر برآورد می‌شود. او پرستشگاه‌ها را زینت داد و زیگورات ننا را سراسر تعمیر کرد و بلندی آن را ۷ طبقه اضافه نمود و آن را مانند پرستشگاه مردوک بابل ساخت. | ## جمع‌بندی | اور از ۵۵۰ پیش از میلاد در سراشیب رکود افتاد و تا ۵۰۰ پیش از میلاد کسی در آن نمی‌زیست.
موضوع مقاله: سده ۱۹ (پیش از میلاد) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # سده ۱۹ (پیش از میلاد) | مقدمه: - سده‌های دیگر) قرن نوزدهم پیش از میلاد، قرنی بود که از ۱۹۰۰ پیش از میلاد تا ۱۸۰۱ پیش از میلاد ادامه یافت. | ## بخش 1: سده ۱۹ (پیش از میلاد) | رخدادها امپراتوری هیتی در خاتوشا، آناتولی حدود ۱۹۰۰ پیش از میلاد: دوره کاخ قدیمی مینوسی (پروتوپالاتیال) در کرت آغاز می‌شود. حدود ۱۹۰۰ پیش از میلاد: آغاز مرحله پایانی تمدن هاراپا در دره سند حدود ۱۹۰۰ پیش از میلاد: قوم موکایا در امتداد ساحل اقیانوس آرام در چیاپاس امروزی، مکزیک، نوشیدنی‌های کاکائویی تهیه می‌کردند. ۱۸۹۵ (پیش از میلاد)؛ سنووسرت دوم(دوازدهمین دودمان پادشاهی مصر باستان) بر سر کار آمد. | ## بخش 2: سده ۱۹ (پیش از میلاد) | ۱۸۷۵ (پیش از میلاد)؛ آغاز پادشاهی فرعون سنوورست سوم (دودمان دوازدهم) ۱۸۷۶ (پیش از میلاد)؛ پس از دو سال خشکسالی بنی‌اسرائیل به مصر رفتند. (بر پایه تورات) حدود ۱۸۶۰ پیش از میلاد: سنوسرت سوم از مرز نوبی‌ها بازدید می‌کند و چهار لشکرکشی تنبیهی علیه نوبی‌ها انجام می‌دهد. حدود ۱۸۶۰ پیش از میلاد: آمنمحات سوم آغاز به حکومت کرد ۱۸۴۲ (پیش از میلاد)؛ سنوورست سوم درگذشت. | ## بخش 3: سده ۱۹ (پیش از میلاد) | ۱۸۲۹-۱۸۱۸ (پیش از میلاد)؛ جنگ میان نوبه و مصر حدود ۱۸۲۵ پیش از میلاد: قدیمی‌ترین متن پزشکی شناخته‌شده در تاریخ مصر، پاپیروس زنان و زایمان کاهون، نوشته شد. ۱۸۱۸ (پیش از میلاد)؛ لشکرکشی مصریها به اسرائیل ۱۸۱۳ (پیش از میلاد)؛ اموری‌ها بر شمال میانرودان چیره شدند. | ## جمع‌بندی | حدود ۱۸۰۸ (پیش از میلاد)؛ شمشی-ادد یکم آشور را فتح کرد و به عنوان اولین پادشاه عموری‌ها آشور ظهور کرد.
موضوع مقاله: هاینریش هرتز | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # هاینریش هرتز | مقدمه: هاینریش رودلف هرتز یا هاینریش رودلف هرتس (۲۲ فوریهٔ ۱۸۵۷ – ۱ ژانویهٔ ۱۸۹۴) فیزیک‌دان آلمانی بود. | ## بخش 1: هاینریش هرتز | زندگی پدرش گوستاو فردیناند هرتز (دیوید گوستاو هرتز) (۱۸۲۷–۱۹۱۴)، که از یهودیت به مسیحیت تغییر دین داده بود، با یک بانوی مسیحی به نام آنا الیزابت پفِفِرکُرن ازدواج کرد. او در زمانی که در هامبورگ به مدرسه می‌رفت، استعداد زیادی در زمینهٔ علم و یادگیری زبان‌های عربی و سانسکریت نشان داد. در سال ۱۸۸۰ مدرک دکترا گرفت، ولی تا سال ۱۸۸۳، هنگامی که خود به استادیِ فیزیک نظری در دانشگاه کیل درآمد، دانشجوی هلمهولتز باقی ماند. | ## بخش 2: هاینریش هرتز | در سال ۱۸۸۵ استاد دانشگاه کارلسروهه شد؛ جایی که امواج الکترومغناطیسی را کشف کرد. او در سال ۱۸۹۲ به بیماری سرطان استخوان مبتلا شد و با اینکه چند بار عمل جراحی شد دست آخر در سن ۳۷ سالگی در گذشت. به افتخار او یکی از دهانه‌های آتشفشانی ماه را که در طرف دیگر آن است، به نام وی نامیدند. | ## بخش 3: هاینریش هرتز | هواشناسی هرتس همیشه علاقهٔ عمیقی به علم هواشناسی داشت، که شاید به خاطر ارتباط با ویلهلم فون بتسولد، استاد آزمایشگاه هرتز در دانشگاه صنعتی مونیخ، بوده باشد. به هر صورت، او خود کمک قابل توجهی در این زمینه نکرد به جز چند مورد که بیشتر جنبهٔ تفریحی داشت؛ به هلمهولتس در برلین کمک کرد که شامل تحقیقاتی در زمینهٔ تبخیر مایعات، و ساخت یک نوع جدید رطوبت‌سنج می‌شد. | ## جمع‌بندی | خود او در این زمینه گفته‌است: «من فکر نمی‌کنم که امواج بی‌سیمی که من کشف کردم هیچ استفادهٔ عملی داشته باشد.» در صورتی که ما امروزه استفادهٔ غیرقابل انکاری از این امواج می‌کنیم.
موضوع مقاله: دشتی (پارسیان) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # دشتی (پارسیان) | مقدمه: دَشتی شهری از توابع بخش مرکزی شهرستان پارسیان در استان هرمزگان واقع در جنوب ایران است. | ## بخش 1: دشتی (پارسیان) | این شهر در ۴ کیلومتری جنوب پارسیان، و در ۲ کیلومتری شمال کوه شاهین‌کوه واقع شده‌است، مردم این شهر از نژاد اچمی هستند و همگی به زبان لارستانی سخن می‌گویند.از مناطق دیدنی این شهر ساحل بسیار زیبای دستیر که محل زندگی و تخم ریزی لاک پشت های پوزه عقابی می باشدو از بکر ترین و زیبا ترین سواحل دنیا است که طول ساحل نزدیک به 6 کیلومتر می باشد و باغ ها و قله کلات سرخ که از دیر باز محل زندگی شیوخ و حاکمان منطقه بوده است جمعیت جمعیت آن در سال ٩۵ در حدود ۵۰۰۰ نفر و ٩۵۰خانوار می‌باشند که اکثرا از اهل سنت از شاخه شافعی هستند اقلیتی هم شیعه هستند . پیشه کار مردم این شهر آموزش و پرورش،ماهی‌گیری، دامداری و کشاورزی است، گروهی برای کار و بازرگانی به آن سوی خلیج فارس می‌روند. آثار در حدود 100 خانه قدیمی وجود دارد که از سنگ و کاهگل ساخته شده‌است، آثار ارگی بزرگ در جنوب دهستانوجود داشت که در دوران گذشت مقر حاکم بوده‌است، این ارگ به نام دژ شیخ حارب بن مذکور یا کلات سرخ معروف است که در سده دوازده هم هجری قمری بنا شده‌است. | ## بخش 2: دشتی (پارسیان) | الوحیدی الخنجی، حسین بن علی بن احمد، «تاریخ لنجه» ، چاپ دوم، دبی: دارالأمة للنشر والتوزیع، ۱۹۸۸ میلادی. محمد صدیق، عبدالرزاق، «صهوة الفارس فی تاریخ عرب فارس» ، چاپ اول، شارجه: چاپ خانه المعارف، ۱۹۹۳ میلادی. العصیمی، محمد بن دخیل، عرب فارس ، چاپ اول، دمام (عربستان سعودی): انتشاراتی الشاطیء الحدیثة، ۱۴۱۸ هجری قمری. | ## بخش 3: دشتی (پارسیان) | حاتم، محمد بن غریب، تاریخ عرب الهولة، چاپ اول، قاهره: دارالعرب للطباعة والنشر والتوزیع، ۱۹۹۷ میلادی. | ## جمع‌بندی | کامله، القاسمی، بنت شیخ عبدالله، (تاریخ لنجة) مکتبة دبی للتوزیع، الامارات:، چاب دوم، انتشار سال ۱۹۹۳ میلادی.