موضوع مقاله: اعدام‌های ایران در دوره جمهوری اسلامی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # اعدام‌های ایران در دوره جمهوری اسلامی | مقدمه: اعدام افراد در ایران پس از انقلاب ۱۳۵۷ به موج گستردهٔ اعدام‌ها به اتهام‌ها و بهانه‌های مختلف، عمدتاً با رأی دادگاه انقلاب اسلامی صورت پذیرفت. | ## بخش 1: اعدام‌های ایران در دوره جمهوری اسلامی | در ۸ اردیبهشت ۱۴۰۱ دو سازمان حقوق بشری ایرانی و فرانسوی از افزایش صد درصدی اجرای حکم اعدام در ایران پس از روی کار آمدن ابراهیم رئیسی به‌عنوان رئیس‌جمهور جمهوری اسلامی خبر دادند که حاکی از اعدام ۳۳۳ تن در سال ۲۰۲۱ و افزایش ۲۵ درصدی نسبت به سال قبل می‌باشد. سه‌شنبه ۳۱ خرداد ۱۴۰۱ معاون حقوق بشر دبیرکل سازمان ملل در پنجاهمین جلسه شورای حقوق بشر سازمان ملل، موارد بسیاری از نقض حقوق بشر توسط سوی جمهوری اسلامی را گزارش کرد و اعلام کرد که حکومت ایران در سه‌ماهه اول سال ۲۰۲۲ میلادی دست‌کم ۱۰۵ نفر را اعدام کرده است.گزارش سازمان ملل: حکومت ایران در سه‌ماهه اول ۲۰۲۲ بیش از ۱۰۰ نفر را اعدام کرده است با گذشت زمان، تعداد اعدام‌هایی که جمهوری اسلامی ایران انجام می‌دهد، رو به افزایش است. در سال ۲۰۲۴، دست‌کم ۹۷۵ تن در ایران اعدام شدند که نسبت به سال گذشته ۱۷ درصد افزایش داشته است.گزارش سالانه اعدام در ایران؛ ۲۰۲۴ در سال ۲۰۲۵ جمهوری اسلامی دست‌کم ۱۶۳۹ نفر را اعدام کرد، افزایشی ۶۸ درصدی نسبت به سال پیش. این اعدام‌ها عموماً واکنش شدید جوامع جهانی و به‌ویژه سازمان عفو بین‌الملل را برانگیخت. صادق خلخالی در صدور حکم اعدام‌ها نقش پررنگی داشت که در سال ۱۳۵۹ به دست بهشتی برکنار شد. در ۲۷ بهمن ۱۳۵۷ نخستین گروه از سران حکومت شاهنشاهی که شامل ۴ امیر نیروهای مسلح شاهنشاهی ایران بود با حکم دادگاه انقلاب به ریاست صادق خلخالی به اعدام محکوم شدند. بنا به گزارش سازمان عفو بین‌الملل از پیروزی انقلاب تا اسفند ۱۳۵۸ تعداد ۴۳۸ نفر توسط دادگاه انقلاب اعدام گردیده‌اند.حقوق بشر ایران محل خدمت برخی از امرای اعدام شده پس از انقلاب تا سال ۶۱ به این شرح بود: رؤسای ساواک و اداره دوم ۱۰ نفر فرماندهان حکومت نظامی ۱۵ نفر فرماندهان نیروهای سه‌گانه ۱ نفر دادرسی ارتش ۳ نفر، شهربانی ۱۱ نفر ژاندارمری ۳ نفر معاونین ستادها ۶ نفر فرماندهان یگان‌های عمده نیز ۷ نفر اعدام بهائیان از ابتدای انقلاب ۵۷ ایران تا به حال، ۲۰۲ نفر از بهائیان به خاطر اعتقاد به دین بهائی، یا ترویج و تبلیغ آن، توسط حکومت اسلامی اعدام شده‌اند. آن‌ها معمولاً به دو شیوه، کشته می‌شوند، یا به حکم دادگاه انقلاب یا به دست مأموران حکومتی (بدون صدور حکم دادگاه). آمار کشتار بهائیان تنها از سال ۱۳۵۷ تا مرداد ۱۳۸۴ بیش از ۲۲۰ بهائی توسط نظام جمهوری اسلامی ایران کشته شده‌اند. سال ۱۳۵۷: ۱۰ تن؛ سال ۱۳۵۸: ۸ تن؛ از بهمن ۱۳۵۸ تا خرداد ۱۳۶۰: ۳۵ تن؛ از خرداد ۱۳۶۰ تا مهر ۱۳۶۰: ۳۹ تن؛ از مهر ۱۳۶۰ تا مرداد ۱۳۶۷: ۱۲۰ تن؛ از مرداد ۱۳۶۷ تا مرداد ۱۳۶۸: ۳ تن؛ از مرداد ۱۳۷۶ تا ۱۳۸۴: ۵ تن… اعدام‌های زندانیان سیاسی-عقیدتی در سال ۱۳۶۰ اعدام‌های سال ۱۳۶۰ که پس از فتوای خمینی و تظاهرات ۳۰ خرداد ۱۳۶۰ شدت گرفت؛ به گفته جاوید رحمان، گزارشگر ویژهٔ حقوق‌بشر سازمان ملل در امور ایران، گسترده‌ترین قتل‌عام انجام‌شده توسط جمهوری اسلامی است. اعدام‌های زندانیان عقیدتی-سیاسی در سال ۶۷ اعدام زندانیان عقیدتی-سیاسی در تابستان ۱۳۶۷ واقعه‌ای بود که طی آن، به‌فرمان سید روح‌الله خمینی، چندین هزار زندانیان سیاسی در زندان‌های نظام جمهوری اسلامی ایران در ماه‌های مرداد و شهریور ۱۳۶۷ خورشیدی به‌شکلی مخفیانه، اعدام و در گورهای دسته‌جمعی دفن شدند.دفاع مجلس خبرگان رهبری از اعدام‌های سال ۶۷، رادیو فردا به‌طور کلی، جُرم زندانیان را همکاری با سازمان‌های مخالف نظام جمهوری اسلامی به‌ویژه سازمان مجاهدین خلق ایران و همچنین، طیف‌های مختلفی از گروه‌های چپ، یعنی کمونیست دانستند. این امر، در پی حمله گروه مجاهدین خلق در تاریخ ۴ مرداد ۱۳۶۷ از خاک عراق به استان کرمانشاه و اشغال چندین شهر این استان، روی داد. این عملیات در ۸ مرداد با کشته شدن تعداد زیادی از اعضای این سازمان به پایان رسید (عملیات مرصاد). پس از آن حکومت تصمیم به اعدام تعدادی از اعضای زندانی مجاهدین خلق گرفت.فهرست ۱۴۳۲ نفر از اعدامیان سال ١٣۶٧ در زندان‌های جمهوری اسلامی (جنایت مقدس)گورستان خاوران؛ مدفن بی‌نام و نشان اعدامیان، بی‌بی‌سی فارسی تعداد اعدامیان این واقعه نزد مراجع مختلف متفاوت و بین ۳۰۰۰پس‌لرزه‌های انتشار فایل صوتی آیت‌الله منتظری، رادیو فردا تا ۴۴۸۲صد فعال و دانشگاهی خواستار شناسایی اعدام‌های ۶۷ به عنوان جنایت علیه بشریت شدند، بی‌بی‌سی فارسی نفر تخمین زده می‌شوند. گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل متحد تعداد زندانیان اعدام‌شده را دست‌کم ۱۸۷۹ نفر اعلام کرده است.انتشار فایل اظهارات آیت‌الله منتظری درباره اعدام‌های تابستان ۶۷ در دیدار با مسئولان قضایی، رادیو فردا کشتار زندانیان عقیدتی و سیاسی (چه آنانی که حکمشان پایان یافته بود یا نیافته بود)، از مدت‌ها پیش (از عملیات مرصاد/فروغ جاویدان)، برنامه‌ریزی شده بود؛ افزون بر اینکه زندانیانِ قتل‌عام شده، فقط جزو سازمان مجاهدین خلق ایران نبودند؛ بلکه از گروه‌های چپ و غیر مسلمان (کمونیست...) هم بودند. دادگاه‌های صحرایی و آویزان کردن اجساد پس از عملیات مرصاد (فروغ جاویدان)، محمد سلیمی در دادگاه‌هایی صحرایی، حکم اعدام اعضای اسیر شدهٔ سازمان مجاهدین خلق ایران را صادر می‌کرد و سپس آن‌ها را از درختان، تیرهای چراغ برق و اسکلت‌های فلزی ساختمان‌های نیمه‌تمام آویزان می‌کردند. اعدام‌های گروهی در نظام جمهوری اسلامی ایران، اعدام‌های گروهی، از جمله، بر ضد زندانیان عقیدتی و سیاسی…، انجام می‌شود. اعدام‌های پنهانی در نشست شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد، از اعدام‌های پنهانی در حکومت جمهوری اسلامی، به شدت، ابراز نگرانی شد. اعدام‌های سال ۱۳۹۴ بنا بر گزارش عفو بین‌الملل، ۶۹۴ تن در نیمهٔ اول سال ۱۳۹۴ خورشیدی در جمهوری اسلامی ایران، اعدام شدند و در کل سال ۱۳۹۴، ۱۴۷۱ تن، اعدام گشتند. اعدام برخی معترضان خیزش دی ۱۳۹۶ در پی اعتراضات دی ۱۳۹۶، دست‌کم، چندین تن، توسط نظام جمهوری اسلامی ایران، اعدام شدند. اعدام برخی معترضان خیزش آبان ۱۳۹۸ در پی اعتراضات آبان ۱۳۹۸ نیز (دست‌کم)، چندین تن، توسط نظام جمهوری اسلامی ایران در زندان، اعدام شدند. چهارشنبه ۱ آذر ۱۴۰۲ غلام‌رسول حیدری زندانی بلوچ، اهل جاسک از بازداشت‌شدگان اعتراضات آبان ۹۸ پس از ۴ سال زندان در زندان عادل‌آباد شیراز اعدام شد. وی به اتهام سردادن شعارهای اعتراضی و همراه داشتن کتب سیاسی در هنگام برگشت از ترکیه بازداشت شده بود. سه‌شنبه ۷ آذر ۱۴۰۲ هانی آلبوشهبازی اهل فلاحیه (شادگان) در زندان سپیدار اهواز به اتهام محاربه و قتل یک نیروی انتظامی و یک بسیجی اعدام شد. حکم این زندانی سیاسی پس از ۴ سال که در زمان خیزش آبان ۱۳۹۸ در حین درگیری با نیروهای حکومتی در شهر فلاحیه (شادگان) دستگیر شده بود، اجرا شد. روز پنج‌شنبه ۹ آذر ۱۴۰۲ کامران رضایی، یک زندانی سیاسی و معترض آبان ۹۸ به اتهام «قتل عمد» یک بسیجی در زندان مرکزی شیراز (عادل آباد) اعدام شد. وی که از آبان ۹۸ در زندان به‌سر می‌برد همواره بر بی‌گناهی خود تأکید داشته و امیدوار بوده است که آزاد شود. احکام اعدام در خیزش ۱۴۰۱ ایران ۲۱ خرداد ۱۴۰۴ مجاهد کورکور اعدام شد، این حکم قوه قضائیه در حالی به اجرا درآمد که خانواده پیرفلک بارها انتساب این اتهام به شهروندان ایذه از جمله مجاهد کورکور را رد کرده و بر تیراندازی از سوی مأموران تأکید کرده‌اند. صبح ۵ مرداد ۱۴۰۴ دو زندانی سیاسی بهروز احسانی و مهدی حسنی از اعضای «کارزار سه‌شنبه‌های نه به اعدام» را به‌صورت ناگهانی اعدام کردند. ۱۵ شهریور ۱۴۰۴ مهران بهرامیان، از بازداشت‌شدگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۱ در سمیرم اصفهان، اعدام شد. او پس از ماه‌ها بازداشت و شکنجه با وثیقه سنگین آزاد شده بود، در مردادماه سال جاری دوباره بازداشت و به اعدام محکوم شد. احکام اعدام معترضان خیزش ۱۴۰۴ ایران به گزارش گروه حقوق بشری هرانا (HRANA)، جمهوری اسلامی ایران در جریان اعتراضات، دست‌کم ۵۲ اعدام را در فاصلهٔ ۱۵ تا ۲۴ دی (۵ تا ۱۴ ژانویه) انجام داده است. در واکنش به اظهارات دونالد ترامپ دربارهٔ لغو احکام اعدام معترضان در ایران، علی صالحی، دادستان تهران، در ۲۷ دی ۱۴۰۴ (۱۷ ژانویه) این ادعاها را «حرف مفت و بی‌اساس» خواند و تأکید کرد که قوهٔ قضاییه هیچ‌گونه توقف یا لغو گسترده‌ای در اجرای احکام اعدام اعلام نکرده است. او افزود که پرونده‌های مرتبط با اعتراضات طبق روال قضایی در حال رسیدگی است و دستگاه قضایی با متهمان، آن‌گونه که «قانون» اقتضا می‌کند، برخورد خواهد کرد. مقامات دولتی در ۲۸ دی اعلام کردند که ممکن است روند اعدام افراد بازداشت‌شده در جریان اعتراضات را ادامه دهند. غلامحسین محسنی اژه‌ای، رئیس قوه قضائیه ایران، اظهار داشت که اجرای سریع احکام به عنوان یک عامل بازدارنده عمل خواهد کرد. در ۲۷ دی، معترض دیگری به نام امیرحسین قادرزاده، ۱۹ ساله، به اعدام با چوبه دار محکوم شد و زمان اجرای حکم وی برای ۱ بهمن تعیین گردید. در ۲ بهمن، گزارش شد که علی رهبر، ۳۳ ساله، در مشهد اعدام شده است؛ وی از جمله نخستین معترضانی است که خبر اعدامشان منتشر شد. به‌گفتهٔ فعالان، مدافعان حقوق بشر و نهادهای اطلاعاتی خارجی، جمهوری اسلامی به‌طور مخفیانه معترضان زندانی را اعدام کرده و در عین حال، مرگ آنان را به‌عنوان تلفات اعتراضات یا خودکشی جلوه داده است. همچنین گزارش‌هایی از تزریق مواد ناشناخته به بازداشت‌شدگان منتشر شده است که به مرگ آنان انجامیده است. در ۶ فوریه، روزنامهٔ ایندیپندنتگزارش داد که اعدام‌های مخفیانهٔ معترضان بازداشت‌شده در تهران، اصفهان، شیراز و مشهد رخ داده و جمهوری اسلامی در نظر دارد پس از پایان مذاکرات با ایالات متحده، اقدام به اعدام‌های گسترده کند. در ۱ اسفند ۱۴۰۴ سازمان عفو بین‌الملل اعلام کرد که دست‌کم ۳۰ نفر، از جمله چند کودک، در ارتباط با اعتراضات سراسری دی‌ماه ۱۴۰۴ با خطر اعدام روبه‌رو هستند و خواستار توقف فوری اجرای احکام شد. به گفته این سازمان، هشت نفر تنها چند هفته پس از بازداشت در بهمن‌ماه به اعدام محکوم شده‌اند و دست‌کم ۲۲ نفر دیگر، از جمله دو نوجوان ۱۷ ساله، در حال دادرسی یا در انتظار محاکمه‌اند. عفو بین‌الملل تأکید کرده این پرونده‌ها با نقض جدی دادرسی عادلانه، از جمله اعترافات تحت شکنجه و محرومیت از دسترسی به وکیل مستقل همراه بوده و احتمال می‌دهد شمار واقعی افراد در معرض اعدام بسیار بیشتر است. بنابر اخبار رسیده به رادیو فردا دو زندانی سیاسی کرد به نام‌های دیاکو رسول‌زاده و صابر شیخ عبدالله در بامداد روز سه‌شنبه ۲۴ تیر ۱۳۹۹ در زندان ارومیه اعدام شدند. رها بحرینی، پژوهشگر سازمان عفو بین‌الملل گفت که این دو زندانی تحت شکنجه و اعتراف اجباری قرار گرفتند ولی بارها گفته‌اند که در هیچ اقدام بمب‌گذاری شرکت نداشتند.صابر شیخ عبدالله و دیاکو رسول‌زاده در زندان ارومیه «اعدام شدند» در ۱۵ مرداد ۱۳۹۹ مصطفی صالحی، ۳۰ ساله، یکی از معترضان اعتراضات دی ماه ۱۳۹۶ که تا کنون در بازداشت بوده، در زندان دستگرد اصفهان اعدام شد. وی به اتهام کشتن یک پاسدار به اعدام محکوم شده، اما در جریان محاکمه این اتهام را رد کرده بود.مصطفی صالحی از معترضان دی ۹۶ اعدام شدمصطفی صالحی، از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی ۹۶، اعدام شد در ۶ دی ۱۳۹۹ عبدالحمید میربلوچ‌زهی، زندانی بلوچ، به اتهام شرکت در یک تیراندازی که منجر به کشته شدن دو پاسدار انجامید، اعدام شد. در حالی که دو روز قبل از اعاده دادرسی او خبر داده شده بود.عبدالحمید میربلوچ زهی در زندان زاهدان اعدام شد صبح روز پنج‌شنبه ۱۱ دی ۱۳۹۹ سه زندانی اهل سنت به نام‌های «حمید راست‌بالا، کبیر سعادت جهانی و محمدعلی آرایش» به اتهام «بَغی از طریق عضویت در گروه سَلَفی حزب الفرقان و عضویت در جبهه همبستگی ملی اهل سنت ایران» در زندان وکیل‌آباد مشهد اعدام شدند. این اعدام‌ها به‌صورت ناگهانی بود و خانواده آنها از ملاقات آخر محروم شدند.اعدام سه زندانی سنی‌مذهب در مشهد؛ پنج زندانی دیگر در خطر اعدامسه زندانی سنی‌مذهب در ایران اعدام شدند جاوید دهقان‌خلد، زندانی سیاسی ۳۱ ساله بلوچ که در کیفرخواست «به محاربه و همکاری مؤثر با گروه‌های ضدنظام» متهم بود، بامداد شنبه ۱۱ بهمن ماه در زندان مرکزی زاهدان اعدام شد. روز یکشنبه ۱۰ اسفند ۱۳۹۹ علی خسرجی، حسین سیلاوی، جاسم حیدری و ناصر خفاجیان زاده از سلول‌های انفرادی زندان شیبان به زندان سپیدار اهواز منتقل شده و به‌طور ناگهانی اعدام شدند. بنا بر گفته خانواده این اعدام‌شدگان آثار کبودی ناشی از شکنجه در نواحی مختلف بدن آن‌ها وجود داشته است.فعال حقوق بشر در مصاحبه با صدای آمریکا: چند زندانی سیاسی عرب اهل اهواز پیش از اعدام «شکنجه شده بودند» یکشنبه ۱۴ آبان ۱۴۰۲ زندانی عقیدتی کرد، قاسم آبسته را در زندان قزلحصار کرج بعد از ۱۴ سال زندان به اتهام «افساد فی‌الارض» اعدام کردند. صبح ۲ آذر ۱۴۰۲ میلاد زهره‌وند از بازداشت‌شدگان مراسم چهلم مهسا امینی در ملایر بدون اطلاع خانواده‌اش و مخفیانه به اتهام کشتن یک نیروی سپاه پاسداران در زندان مرکزی همدان اعدام شد. شنبه ۴ آذر ۱۴۰۲ زندانی سیاسی گداعلی (هرمز) صابرمطلق در زندان مرکزی رشت به اتهام قتل یکی از مسئولان جمهوری اسلامی، به رغم فقدان مدارک اعدام شد. | ## بخش 2: اعدام‌های ایران در دوره جمهوری اسلامی | این زندانی سیاسی دهه ۶۰ خورشیدی در ۶ شهریور ۱۳۶۰ به اتهام عضویت در سازمان مجاهدین خلق ایران و قتل یکی از مسئولان جمهوری اسلامی بازداشت و پس از مدتی به‌دلیل فقدان مدارک آزاد شده بود. وی پس از آزادی به خارج رفت و مدتها در آنجا بود ولی پس از بازگشت به ایران در ۱۳۹۹ مجدداً به همان اتهام بازداشت و این بار حکم اعدام برای او صادر شد. چهارشنبه ۸ آذر ۱۴۰۲ زندانی کرد اهل سنت، ایوب کریمی به همراه شش زندانی دیگر که هویت آنها مشخص نیست در زندان قزل‌حصار اعدام شدند. چهارشنبه ۲۲ آذر ۱۴۰۲ محمدرضا حبیبیان در زندان بابل به اتهام کشتن عباسعلی سلیمانی نماینده مجلس خبرگان از مازندران و نماینده پیشین خامنه ای در کاشان اعدام شد. محمدرضا حبیبیان نگهبان بانکی در بابلسر بود، در ۶ اردیبهشت ۱۴۰۲، در حالی که عباسعلی سلیمانی با رئیس بانک بر سر دریافت سه میلیارد و چهارصد میلیون تومان مشاجره می‌کرد، به وی شلیک کرد. سه‌شنبه ۱۲ دی ۱۴۰۲ داوود عبداللهی بعد از تحمل ۱۴ سال زندان و حبس به اتهام «اقدام علیه امنیت ملی»، «تبلیغ علیه نظام»، «عضویت در گروه‌های سلفی» و «محاربه و افساد فی‌الارض» اعدام شد. در آذر ۱۳۸۸ او به همراه قاسم آبسته، ایوب کریمی، انور خضری، فرهاد سلیمی، کامران شیخه و خسرو بشارت به اتهام قتل ماموستا عبدالرحیم تینا دستگیر و تحت بازجویی قرار گرفتند. سه‌شنبه ۳ بهمن ۱۴۰۲ فرهاد سلیمی، روحانی کرد اهل تسنن بعد از ۱۴ سال زندان و حبس به اتهام قتل عبدالرحیم تینا امام جمعه خامنه‌ای، «اقدام علیه امنیت ملی»، «تبلیغ علیه نظام»، «عضویت در گروه‌های سلفی» و «افساد فی‌الأرض» در زندان قزلحصار کرج اعدام شد. سحرگاه چهارشنبه ۲۶ اردیبهشت ۱۴۰۳ خسرو بشارت زندانی کرد اهل سنت پس از ۱۵ سال زندان و شکنجه به اتهام ساخته و پرداخته شده وزارت اطلاعات، «محاربه» و «افساد فی الارض»، «اقدام علیه امنیت ملی»، «تبلیغ علیه نظام»، «عضویت در گروه‌های سلفی» در زندان قزلحصار اعدام شد. بامداد سه‌شنبه ۱۶ مرداد ۱۴۰۳ رضا رسایی در زندان مرکزی کرمانشاه (دیزل‌آباد) بدون اطلاع به خانواده اعدام شد. وی در جریان اعتراضات ۱۴۰۱ در شهرستان صحنه کرمانشاه دستگیر و با اعتراف اجباری در زیر شکنجه به قتل رئیس اداره اطلاعات شهرستان «صحنه» متهم شد. ۳۰ شهریور ۱۴۰۳ دو زندانی سیاسی، بهروز احسانی و مهدی حسنی، از هواداران سازمان مجاهدین خلق ایران در زندان اوین به اتهام عضویت در این سازمان با اتهام بغی و محاربه به اعدام محکوم شدند. مهدی حسنی ۵۲ ساله هنگام خروج از کشور در زنجان و بهروز احسانی ۶۴ ساله در آذر همان سار در خانه‌اش در تهران بازداشت شدند. ۱۹ فروردین ۱۴۰۴ پنج زندانی سیاسی -عقیدتی اهل سنت به نام‌های فرهاد شاکری، عبدالرحمن گرگیج، عبدالحمید عظیم گرگیج، مالک فدایی‌نسب و تاج‌محمد خرمالی به اتهام بغی در زندان وکیل آباد مشهد اعدام شدند. این زندانیان در دی ۱۴۰۳ در نامه‌ای به سازمان ملل و نهادهای حقوق بشری از شکنجه‌های وحشیانه برای گرفتن اعتراف اجباری از آنان پرده برداشتند. ۱ اردیبهشت ۱۴۰۴ زندانی سیاسی حمید حسین‌نژاد حیدرانلو در زندان ارومیه به اتهام بغی به‌صورت مخفیانه اعدام شد. در ۲۴ فروردین ۱۴۰۴ توسط نیروهای امنیتی بازداشت شد و چندین ماه تحت شکنجه شدید جسمی و روانی بود و تحت این شکنجه‌ها به اعتراف اجباری و پذیرش شرکت در درگیری مسلحانه مجبور شد. وی هنگام آخرین ملاقات با خانواده‌اش با پابند و زنجیر فریاد «می‌زد که من بی‌گناهم.» در ۲۶ خرداد ۱۴۰۴ جمهوری اسلامی اسماعیل فکری توسط جمهوری اسلامی اعدام شد پس از آنکه در دسامبر ۲۰۲۳ به اتهام همکاری با موساد اسرائیل دستگیر شده بود. طبق کیفرخواست او سعی داشت اطلاعات محرمانه و حساس دربارهٔ ایران را در ازای دریافت پول به اسرائیل منتقل کند و در طول فعالیت خود با دو مأمور موساد در تماس بود. در تاریخ ۲ تیر ۱۴۰۴ همچنین محمد امین مهدوی شایسته، زندانی سیاسی، به اتهام همکاری با موساد اسرائیل اعدام شد. ۱۲ مهر ۱۴۰۴ جمهوری اسلامی شش نفر را در خوزستان به نام‌هایعدنان غبیشاوی، محمدرضا مقدم، حبیب مجدم، حبیب دریس، معین خنفری و سالم موسوی بنا بر گفته قوه‌قضائیه جمهوری اسلامی به اتهام کشتن مأموران فراجا در زندان سپیدار اهواز اعدام کرد. ۱۲ مهر ۱۴۰۴ قوه‌قضائیه جمهوری اسلامی زندانی سیاسی سامان محمدی خیاره را به اتهام کشتن نماینده کردستان در مجلس خبرگان در ۲۶ شهریور ۱۳۸۸ در زندان قزلحصار کرج اعدام کرد. ۱۰ فروردین ۱۴۰۵ دو زندانی سیاسی محمد تقوی سنگدهی و اکبر دانشورکار به اتهام عضویت و همکاری با سازمان مجاهدین خلق ایران و تلاش برای سرنگونی جمهوری اسلامی، در زندان قزلحصار کرج اعدام شدند. ۱۱ فروردین ۱۴۰۵ دو زندانی سیاسی بابک علیپور و پویا قبادی بیستونی به اتهام عضویت و همکاری با سازمان مجاهدین خلق ایران و تلاش برای سرنگونی جمهوری اسلامی، در زندان قزلحصار کرج اعدام شدند. ۱۱ فروردین ۱۴۰۵ زندانی سیاسی امیرحسین حاتمی یکی از معترضان اعتراضات دی ۱۴۰۵ به اتهام حمله به یک پایگاه بسیج در تهران برای تصاحب سلاح و «محاربه» در زندان قزلحصار کرج اعدام شد. حکم وی به همراه شش معترض و هم پرونده‌ای در ۱۸ بهمن ۱۴۰۴ توسط قاضی صلواتی (قاضی مرگ) صادر شده بود. ۱۵ فروردین ۱۴۰۵ دو زندانی سیاسی وحید بنی‌عامریان و ابوالحسن منتظر به اتهام عضویت و همکاری با سازمان مجاهدین خلق ایران و تلاش برای سرنگونی جمهوری اسلامی، در زندان قزلحصار کرج اعدام شدند. ۱۶ فروردین ۱۴۰۵ دو زندانی سیاسی شاهین واحدپرست و محمدامین بیگلری، دو معترض اعتراضات دی ۱۴۰۵ که در ۱۸ دی بازداشت شده بودند، به اتهام شرکت در حمله به یک مرکز بسیج، آتش زدن آن و تلاش برای دسترسی به انبار مهمات آن در زندان قزلحصار کرج اعدام شدند. حکم این دو زندانی سیاسی به همراه پنج معترض و هم پرونده‌ای دیگر در ۱۸ بهمن ۱۴۰۴ توسط قاضی صلواتی (قاضی مرگ) صادر شده بود. ۱۷ فروردین ۱۴۰۵ زندانی سیاسی علی فهیم یکی دیگر از معترضان اعتراضات دی ۱۴۰۴ به اتهام شرکت در حمله به یک مرکز بسیج و تلاش برای دسترسی به انبار مهمات آن در زندان قزلحصار کرج اعدام شد. حکم وی و دیگر متهمین این پرونده در ۱۸ بهمن ۱۴۰۴ توسط قاضی صلواتی (قاضی مرگ) صادر شده بود. ۳۱ فروردین ۱۴۰۵ دو زندانی سیاسی حامد ولیدی و محمد معصوم شاهی از اعضای سازمان مجاهدین خلق به اتهام «محاربه»، «تبلیغ علیه نظام» و ارتباط با سازمان مجاهدین خلق اعدام شدند. ۱ اردیبهشت ۱۴۰۵ زندانی سیاسی امیرعلی میرجعفری، ۲۴ ساله دانشجو و تکنسین کامپیوتر یکی دیگر از معترضان اعتراضات دی ۱۴۰۴ به اتهام «تخریب اموال عمومی، حمل سلاح سرد، همراه داشتن مواد آتش‌زا، لیدری اعتراضات، انسداد معابر با سوزاندن سطل‌های زباله و موتور، به آتش کشیدن محل بسیجیان در مسجد قلهک و حمله به مأموران» در تهران اعدام شد. ۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ زندانی سیاسی عرفان کیانی یکی دیگر از معترضان اعتراضات دی ۱۴۰۴ به اتهام «نقش لیدری در اعتراضات، ایجاد آتش‌سوزی، حمل و استفاده از کوکتل مولوتف، حمل سلاح سرد، مسدود کردن مسیر خودروها و حمله به مأموران» در اصفهان اعدام شد. ۱۰ اردیبهشت ۱۴۰۵ زندانی سیاسی ساسان آزادوار یک از معترضان اعتراضات دی ۱۴۰۴ در اصفهان به اتهام «حمله به ماموران نیروی انتظامی، تخریب خودروی نیروی انتظامی و تحریک و تشویق مردم به حضور در صحنه و آشوب و اغتشاش با هدف براندازی نظام» اعدام شد. ۱۳ اردیبهشت ۱۴۰۵ زندانی سیاسی محراب عبدالله‌زاده، یکی از بازداشت‌شدگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۱ به اتهام مشارکت در کشتن عباس فاطمیه از نیروهای بسیج در زندان ارومیه اعدام شد. محمد عباسی یکی دیگر از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ بر علیه حکومت ایران، در روز چهارشنبه ۲۳ اردیبهشت ۱۴۰۵ به اتهام محاربه و کشتن یک مأمور نیرویی انتظامی به نام شاهین دهقانی کاکاوندی در شهرستان ملارد توسط جمهوری اسلامی ایران اعدام شد. دختر وی، فاطمه عباسی که همراه وی در ۲۰ دی ۱۴۰۴ دستگیر شده بود، به ۲۵ سال حبس محکوم شد. ۴ خرداد ۱۴۰۵ عباس اکبری که در جریان اعتراضات ۱۸ و ۱۹ دی‌ماه دستگیر شده بود، به اتهام «تیراندازی به سوی نیروهای امنیتی»، «رهبری شورش‌های مسلحانه در شهر نائین»، «حمل کلت کمری»، «حمله به ساختمان فرمانداری، مقرهای امنیتی با نیت مقابله با نظام» توسط جمهوری اسلامی ایران اعدام شد. محکومان به اعدام ۲۰ اردیبهشت‌ماه ۱۴۰۴ احسان فریدی، دانشجوی ۲۲ ساله دانشکده فنی دانشگاه تبریز، زندانی سیاسی زندان تبریز به اتهام «محاربه» به اعدام محکوم شد. اعدام دین‌ناباوران و نوکیشان به گواهی یکی از جان به در بردگان قتل‌عام ۱۳۶۷، یکی از زندانیان (عقیدتی-سیاسی) به نام حسین طالقانی به دلیل اینکه به پرسش «آیا مسلمان هستی؟» پاسخ منفی داد اعدام شد. هوشنگ منتظرالظهور، قهرمان کشتی و عضو تیم ملی ایران در المپیک هم، یکی دیگر از اعدام شدگان دههٔ ۶۰ است. وی سابقه بازی در باشگاه فوتبال هما و ۱۸ بازی در تیم ملی و ۲ گل ملی نیز در کارنامه‌اش داشت. خبیری در سال ۱۳۶۰ دستگیر و پس از مدت کوتاهی آزاد شد و در سال ۱۳۶۲ به اتهام عضویت در سازمان مجاهدین خلق ایران بار دیگر دستگیر و یک سال بعد اعدام شد. نوید افکاری سنگری کشتی‌گیر ایرانی و از معترضان اعتراضات مرداد ۱۳۹۷ ایران بود که در صبح روز شنبه ۲۲ شهریور ۱۳۹۹ به‌طور ناگهانی و بدون اینکه آخرین دیدار را با خانواده خود داشته باشد، بر اساس گفتهٔ قوهٔ قضائیه، در زندان عادل‌آباد شیراز اعدام شد.نوید افکاری، کشتی‌گیر ایرانی اعدام شدنوید افکاری اعدام شد وی در هنگام اعدام ۲۷ سال داشت و در گذشته دارای چند عنوان قهرمانی کشتی کشوری بوده است. نوید افکاری در نامه‌ای که منتشر کرد، نوشته بود که همهٔ اعترافات وی تحت شکنجهٔ روحی و جسمی بوده، از جمله اینکه «روی صورتش پلاستیک کشیده بودند»، او «تا مرز خفگی و مرگ پیش رفته» و در این شرایط «مجبور به اقرار به مطالب ساختگی» شده است. نازنین عظیم‌زاده، قهرمان تیم ملی ژیمناستیک زنان ایران و نیز از هواداران سازمان مجاهدین خلق ایران، در سال ۱۳۶۰ در یکی از زندان‌های تهران، اعدام شد. وی زاده ۱۳۴۱ در گرگان و جوان‌ترین ژیمناست عضو تیم ملی بود که در بازی‌های آسیایی تهران ۱۹۷۴ شرکت کرد.زندانیان سیاسی اعدام شده به دست جمهوری اسلامی علاءالدین عترتی کوشالی زاده ۱۳۳۱ بازیکن فوتبال سابق تیم‌های ملوان بندر انزلی، سپیدرود رشت، دارایی و پرسپولیس تهران، با سابقه عضویت در تیم منتخب ایران در ۷ دی ۱۳۶۰ به اتهام عضویت در سازمان مجاهدین خلق ایران در لاهیجان پس از تحمل شکنجه‌های بسیار اعدام شد.علاءالدین کوشالی عترتی روز پنج‌شنبه ۹ بهمن ۱۳۹۹ علی مطیری، بوکسور ایرانی ۳۰ ساله در زندان شیبان اهواز، به اتهام‌های «محاربه، افساد فی‌الارض و قتل دو تن از اعضای بسیج این شهرستان» اعدام شد.سازمان ملل اعدام علی مُطیری، بوکسور ایرانی، را محکوم کردسازمان ملل اعدام یک ورزشکار عرب ایرانی را محکوم کرد اعدام زنان جمهوری اسلامی ایران رکورددار اعدام زنان در جهان است. طبق سازمان حقوق بشر ایران بین سال‌های ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۴ میلادی (۱۳۸۹ تا ۱۴۰۳ شمسی) دست کم ۲۴۱ زن در ایران اعدام شدند (این آمار شامل زنانی که سنگسار شده‌اند نمی‌شود). در ۲۹ آذر ۱۴۰۲ سمیرا سبزیان یکی از قربانیان کودک همسری در جمهوری اسلامی به اتهام قتل همسرش در ۱۳۹۳ به دار آویخته شد. اعدام کودکان و نوجوانان در نشست شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد، اعدام کودکان، از جمله، دختران ۹ ساله، تکان دهنده، دانسته شد. روز پنجشنبه ۲۳ دی ۱۴۰۰ شماری از گزارشگران سازمان ملل از جمله جاوید رحمان، گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور حقوق بشر ایران در ژنو اعلام کردند که حکم اعدام علیه حسین شهبازی باید بر اساس موازین حقوق بشر بین‌المللی لغو شود، زیرا او در زمان ارتکاب جرم ۱۷ ساله و زیر سن قانونی بوده است. آنان از مقامات قضایی جمهوری اسلامی خواسته‌اند احکام اعدام علیه کودک-مجرمان را متوقف کنند.کارشناسان حقوق بشر سازمان ملل خواستار توقف اعدام حسین شهبازی شدندکارشناسان سازمان ملل از ایران خواستند اعدام حسین شهبازی را متوقف کند جمعه ۳ آذر ۱۴۰۲ حمیدرضا آذری نوجوان در سن ۱۷ سالگی، به اتهام قتل یک بسیجی به نام حمیدرضا الداغی در زندان مرکزی سبزوار اعدام شد. | ## بخش 3: اعدام‌های ایران در دوره جمهوری اسلامی | اعدام همجنس‌گرایان آمار دقیقی از شمار اعدام‌شدگان انسان‌های همجنس‌گرا در دورهٔ نظام جمهوری اسلامی ایران، در دست نیست؛ ولی کنشگران حقوق بشر باورمندند که بیش از ۴٫۰۰۰ (چهار هزار) مرد و زن همجنس‌گرا، در این دوره، در ایران، اعدام شده‌اند.همجنس‌گرای ایرانی موفق به گرفتن پناهندگی شد (بی‌بی‌سی فارسی) در تاریخ ۵ سپتامبر ۲۰۲۲، خبرگزاری رسمی ایران، ایرنا، گزارش داد که دو زن فعال حقوق همجنس‌گرایان، زهرا صدقی همدانی و الهام چوبدار، به اتهام «افساد فی‌الارض» و قاچاق انسان به اعدام محکوم شده‌اند. اعدام‌های کیفری سازمان عفو بین‌الملل در گزارشی اعلام کرد که در سال ۲۰۰۷ (۸۶–۱۳۸۵ خورشیدی) حداقل ۲۴ نفر در هر هفته اعدام و بیش از ۶۴ نفر محکوم به مرگ شده‌اند، و ایران با ۳۱۷ اعدام در این سال، رتبه دوم را در این زمینه دارد.عفو بین‌الملل: ایران رتبه دوم جهان را در زمینه اعدام دارد، وبگاه رادیو فردا در سال ۱۳۸۷ در جمهوری اسلامی ایران، ۷۰ تا ۸۰ مجرم در انتظار اعدام به سر می‌بردند. در سال ۲۰۰۵ (۸۴–۱۳۸۳) یک دختر شانزده ساله به جرم آنچه «روابط جنسی نامشروع» خوانده شد، در ملأ عام در شهرستان نکا اعدام شد. بر اساس قوانین اسلام که در ایران اجرا می‌شود، همجنسگرایان در صورت اثبات همجنس‌گرایی با مجازات اعدام مواجه می‌شوند و قاضی می‌تواند از میان پنج روش ازجمله پرتاب مجرم از بلندی یا خراب کردن دیوار بر سر وی، نحوه اعدام مجرم را انتخاب کند. استفاده از این‌گونه روش‌ها پس از انقلاب ۱۳۵۷ گزارش نشده است، اما یک مرد در استان قزوین به جرم زنا سنگسار شد.ایران: کودکان مجرم در انتظار اعدام چهارشنبه ۱۷ مرداد ۱۴۰۳ در اعدام جمعی ۲۲ نفر را در زندان قزل‌حصار کرج اعدام کرد. چهارشنبه ۱۸ مهر ۱۴۰۳ جمهوری اسلامی دست‌کم ۱۰ مرد و یک زن را در زندان قزل‌حصار کرج اعدام کرد. طی روزهای ۲۵ و ۲۶ مهر ۱۴۰۳ شش زندانی به نام‌های محمدعلی نجفی، عباس کریمی، محسن مختاری، نور مراد گراوند، سنجری و محمود بامری در در زندان‌های دستگرد اصفهان، عادل‌آباد شیراز، قزوین، کهنوج اعدام شدند. یکشنبه ۲۱ اردیبهشت ۱۴۰۴، دو زندانی در زندان زاهدان به نام‌های فریدون محمدی، حدوداً ۳۶ ساله و محمدعلی میری به اتهام قتل اعدام شدند. دوشنبه ۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۴ مهران نصری زر، ۳۰ ساله، اهل سنندج در زندان قزلحصار به اتهام قتل اعدام شد. اعدام به دلیل نوشیدن مشروبات الکلی در ۱۸ تیر ۱۳۹۹ فردی به نام مرتضی جمالی به جرم نوشیدن الکل در زندان وکیل‌آباد مشهد اعدام شد، وی دارای دو فرزند و ۵۵ ساله بوده است. اداره کل دادگستری استان خراسان رضوی روز جمعه ۲۰ تیر از این اعدام تحت عنوان اینکه این فرد حدفاصل سال‌های ۸۶ تا ۹۷، بارها به اتهام نوشیدن و نگهداری مشروب بازداشت شده، دفاع کرد. از طرفی دیگر روز جمعه ۲۰ تیر ۱۳۹۹ سازمان عفو بین‌الملل اعدام این فرد را به اتهام نوشیدن الکل نمونه‌ای از «بی رحمی و غیرانسانی بودن» نظام قضایی جمهوری اسلامی دانسته است. در بیانیه‌ای دایانا الطحاوی، مدیر بخش خاورمیانه و آفریقای شمالی در سازمان عفو بین‌المل گفت: «مقام‌های ایران بار دیگر با اعدام مردی به سادگی به خاطر نوشیدن الکل، بیرحمی مطلق و عریان و غیرانسانی بودن نظام قضایی خود را به نمایش گذاشتند.» همچنین عفو بین‌الملل از استمرار اعدام در ایران ابراز تاسف کرده و تأکید کرد که هیچ توجیهی برای این مجازات بی‌رحمانه و غیرانسانی وجود ندارد و خواهان لغو تمامی اعدام‌ها در ایران شد. در راستای بهائی‌ستیزی، برخی از بهائیان شهمیرزاد سمنان، در اوایل انقلاب ۱۳۵۷، سوزانده شدند. واکنش‌ها روز سه‌شنبه ۲۱ آوریل ۲۰۲۰ عفو بین‌الملل گزارشی دربارهٔ اعدام‌ها در جهان انتشار داد. در این گزارش در سال ۲۰۱۹ ایران بعد از چین بالاترین آمار اعدام‌ها را با ۲۵۱ اعدام داشته و مسئول بیش از یک‌سوم اعدام‌های ثبت‌شده در جهان است.عفو بین‌الملل: ایران مسئول یک‌سوم کل اعدام‌ها در جهان است میشل باچله، کمیسر عالی حقوق بشر در سازمان ملل متحد در چهارشنبه ۳ اردیبهشت ۱۳۹۹، اعدام دو نوجوان به نام‌های شایان سعیدپور و مجید اسماعیل‌زاده که در زمان ارتکاب جرم کمتر از ۱۸ سال داشته‌اند را به شدت محکوم کرد.کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل اعدام «کودک مجرمان» در ایران را محکوم کرداعتراض میشل باچله و گزارشگران سازمان ملل به اعدام شایان سعیدپور روز پنج‌شنبه ۲۲ خرداد ۱۳۹۹ عفو بین‌الملل اعدام مخفیانه هدایت عبدالله‌پور، زندانی کرد را محکوم کرد. روز چهارشنبه ۲۱ خرداد رئیس مرکز اجرای احکام در زندان ارومیه به خانواده عبدالله‌پور اطلاع داد که وی سه هفته قبل در اشنویه اعدام شده است؛ بنابراین عفو بین‌الملل از مقامات جمهوری اسلامی خواسته است در این باره به سرعت شفاف‌سازی کنند.عفو بین‌الملل خواستار توضیح مقامات ایران درباره «اعدام مخفیانه هدایت عبدالله‌پور» شد روز جمعه ۲۰ تیر ۱۳۹۹ سازمان عفو بین‌الملل اعدام فردی به‌نام مرتضی جمالی، دارای دو فرزند و ۵۵ ساله، به اتهام نوشیدن الکل را محکوم کرد و آن را نمونه‌ای از «بی رحمی و غیرانسانی بودن» نظام قضایی جمهوری اسلامی دانسته است. همچنین عفو بین‌الملل از استمرار اعدام در ایران ابراز تاسف کرده و تأکید کرد که هیچ توجیهی برای این مجازات بی‌رحمانه و غیرانسانی وجود ندارد و خواهان لغو تمامی اعدام‌ها در ایران شد.عفو بین‌الملل: مجازات اعدام برای نوشیدن الکل نمایش بیرحمی مطلق نظام قضایی ایران استبازتاب اعدام یک نفر در مشهد به خاطر نوشیدن مشروب | عفو بین‌الملل: نظام قضایی ایران «ظالمانه و غیرانسانی» است در ۲۳ تیر ۱۳۹۹ سازمان عفو بین‌الملل با انتشار بیانیه‌ای اجرای حکم اعدام دیاکو رسول‌زاده و صابر شیخ عبدالله را محکوم کرد، در بیانیه آمده است که این دو زندانی کرد در یک روند قضایی «به‌شدت ناعادلانه» و «تنها بر اساس اعترافاتی که زیر شکنجه گرفته شده بود» به اعدام محکوم شدند. وی در یک محاکمه ۳۰ دقیقه‌ای و به شدت ناعادلانه و در حالی که هیچ‌گاه اجازه دسترسی به وکیل موردنظر خود را نداشته به اعدام محکوم شده است.عفو بین‌الملل: ارسلان خودکام، زندانی کُرد ایرانی، در خطر اعدام استعفو بین‌الملل: ارسلان خودکام در معرض اعدام قرار دارد در پنج‌شنبه ۱۶ مرداد ۱۳۹۹ سازمان عفو بین‌الملل اجرای حکم اعدام مصطفی صالحی، یکی از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی ۹۶ در زندان اصفهان را محکوم کرد و تأکید کرد که اجرای این حکم بار دیگر نشان می‌دهد که مقامات جمهوری اسلامی بیشتر به دنبال انتقام جویی هستند، نه عدالت. در ادامه در این بیانیه نگرانی خود را نسبت به سرنوشت پنج معترض دیگر اعتراضات دی ماه ۱۳۹۶ به نام‌های، محمد بسطامی، هادی کیانی، عباس محمدی، مجید نظری و مهدی صالحی ابراز داشت و از مقامات جمهوری اسلامی خواست که احکام اعدام آنها را سریعاً لغو کند.اعتراض سازمان عفو بین‌الملل به اعدام مصطفی صالحی: جمهوری اسلامی به دنبال انتقام جویی است ۵ شهریور ۱۳۹۹ دفتر عفو بین‌الملل در انگلیس خواستار اقدام فوری طرفداران حقوق بشر برای جلوگیری از اجرای قریب‌الوقوع حکم اعدام هوشمند علیپور، زندانی کرد ایرانی شد. وی از شرایط محاکمه عادلانه برخوردار نبوده و در بازداشتگاه سپاه پاسداران زیر شکنجه اعتراف کرده و به اتهام «شورش مسلحانه علیه دولت» به اعدام محکوم شده است.عفو بین‌الملل خواستار اقدام فوری برای توقف حکم اعدام هوشمند علیپور زندانی کُرد شد بنا بر گفته صدای آمریکا، روز چهارشنبه ۱۹ شهریور ۱۳۹۹ سازمان عفو بین‌الملل با انتشار بیانیه‌ای، پنهانکاری رژیم جمهوری اسلامی در مورد محل دفن زندانیان سیاسی اعدام شده، از جمله رامین حسین پناهی، زانیار مرادی و لقمان مرادی را مصداق نقض میثاق‌های بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی دانست و از مقامات جمهوری اسلامی خواست «به پنهانکاری و تحمیل رنج و درد به خانواده‌های اعدام‌شدگان پایان دهند.»عفو بین‌الملل با اشاره به سالگرد اعدام سه زندانی کُرد: مخفی‌کردن محل دفن زندانیان سیاسی اعدام شده، اقدام خلاف دیگری از سوی رژیم ایران است روز سه‌شنبه ۱ مهر ۱۳۹۹ عفو بین‌الملل ابراز نگرانی خود را نسبت به حکم اعدام حیدر قربانی، زندانی سیاسی کُرد که به «بغی» متهم شده است ابراز داشت و گفت: «حیدر قربانی، ۴۷ ساله، که در زندان سنندج است، تقاضای اعاده دادرسی پرونده‌اش از سوی دیوان عالی کشور در ۱۶ شهریور سال جاری رد شده و هم‌اکنون هر لحظه در معرض خطر اجرای حکم اعدام قرار دارد.»عفو بین‌الملل: حیدر قربانی، زندانی سیاسی کُرد در معرض خطر اعدام قرار دارد روز دوشنبه ۳۱ شهریور ۱۳۹۹ عفو بین‌الملل ضمن اظهار نگرانی از اجرای قریب‌الوقوع حکم اعدام علی خسرجی، زندانی عرب ایرانی، پس از یک محاکمه به شدت ناعادلانه و بر اساس «اعترافات» اجباری که تحت شکنجه بوده، خواستار لغو حکم اعدام وی شد.یک «محاکمه ناعادلانه» و حکم اعدام دیگر؛ عفو بین‌الملل خواستار توقف حکم اعدام علی خسرجی، زندانی عرب ایرانی شد ۱۸ مهر ۱۳۹۹ در آستانهٔ روز جهانی مبارزه با حکم اعدام، فدراسیون بین‌المللی حقوق بشر در گزارشی اجرای احکام اعدام در ایران را «لکه غیرقابل انکاری در سابقه حقوق بشر در این کشور» توصیف کرد و تأکید کرد که جمهوری اسلامی در سال گذشته میلادی دست‌کم ۲۵۱ نفر را اعدام کرده و در ۹ ماه اول سال جاری میلادی نیز ۱۹۰ نفر اعدام شده‌اند. در این گزارش به اعدام افرادی که در زیر سن قانونی مرتکب جرم شده‌اند اشاره کرده و آن را مغایر قوانین و تعهدات بین‌المللی ایران خوانده است.فدراسیون بین‌المللی حقوق بشر از اعدام‌های بدون دادرسی عادلانه در ایران انتقاد کرد ۱۹ مه ۱۳۹۹ کانون مدافعان حقوق بشر در ایران و گزارشگران بدون مرز در بیانیهٔ مشترکی به مناسبت روز جهانی مبارزه برای لغو مجازات اعدام، از مقامات حکومت جمهوری اسلامی خواستار پایان دادن به اعدام زندانیان عقیدتی و از جمله روزنامه‌نگاران در این کشور شدند. این دو سازمان برای نجات جان زندانیان عقیدتی و روزنامه‌نگاران در ایران، از همه شهروندان می‌خواهند در ۱۰ اکتبر در همه شبکه‌های اجتماعی با هشتگ «# نه_به_اعدام ـ notoexecution#»، نسبت به اجرای «مجازات غیرانسانی اعدام» اعتراض کنند.دو سازمان حقوق بشری: به اعدام زندانیان عقیدتی در ایران پایان دهیدکانون مدافعان حقوق بشر در ایران و گزارشگران بدون مرز خواستار توقف اعدام‌ها در ایران شدند روز سه‌شنبه ۶ آبان ۱۳۹۹ بنا بر گزارش جروزالم پست، جاوید رحمان، گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد در امور حقوق بشر ایران، در مجمع عمومی سازمان ملل گفت: «الگوی آشکاری از تلاش برای خاموش کردن مخالفت همگانی نسبت به شرایط اقتصادی، سیاسی، و اجتماعی در ایران وجود دارد.» وی ادامه داد: «در ماه‌های اخیر مواردی از صدور احکام اعدام و اجرای آن علیه افرادی که متهم به شرکت در اعتراضات بودند، روی داده است.»گزارشگر ویژه سازمان ملل اقدام ایران در اعدام نوید افکاری را «نقض فاحش حق زندگی» دانست؛ انتقاد از تلاش برای خاموش کردن صدای معترضان ۲۹ آذر ۱۳۹۹ عفو بین‌الملل اعلام کرد، مقام‌های جمهوری اسلامی قصد دارند جوان ۳۰ ساله‌ای به نام محمدحسن رضایی را اعدام کنند. این جوان در زیر شکنجه مجبور به اعتراف شده و به استناد همین اعتراف به اعدام محکوم شده است. دیانا الطحاوی، معاون دفتر خاورمیانه و شمال آفریقای عفو بین‌الملل گفت: «پس از گذراندن بیش از یک دهه در صف اعدام، محمد حسن رضایی روز پنجشنبه به سلول انفرادی در زندان لاکان رشت منتقل شد و به خانواده وی اعلام شد که او «یک هفته دیگر» اعدام خواهد شد. مقام‌های ایران دیگر باره حمله‌ای منزجرکننده به حقوق کودک به راه انداخته‌اند و عدالت کیفری نوجوان را به سخرهٔ کامل گرفته‌اند.»جمهوری اسلامی قصد دارد جوانی را که در ۱۶ سالگی دستگیر و شکنجه کرد، اعدام کند سحرگاه روز پنج‌شنبه ۱۱ دی ۱۳۹۹ محمدحسن رضایی پس از سپری کردن دستکم ۱۴ سال در زندان مرکزی رشت (لاکان) اعدام شد. پژوهشگر امور ایران در عفو بین‌الملل، رها بحرینی: «دو هفته پیش با فشارهای بین‌المللی و دیپلماتیک اعدام محمد حسن رضایی متوقف شد. اما فریب دادند و امروز، او را به صورت ناگهانی و در آخرین روز سال میلادی اعدام کردند.»اعدام یک کودک-مجرم در زندان رشت؛ عفو بین‌الملل: فریب دادند و او را به صورت ناگهانی اعدام کردند روز پنجشنبه ۱۱ دی ۱۳۹۹ اتحادیه اروپا ضمن مخالفت با مجازات اعدام تحت هر شرایطی، اجرای حکم اعدام محمدحسن رضایی را شدیداً محکوم کرد.اعدام یک کودک-مجرم در زندان رشت؛ عفو بین‌الملل: فریب دادند و او را به صورت ناگهانی اعدام کردند روز پنجشنبه ۱۱ دی ۱۳۹۹ سازمان ملل حکومت ایران را به خاطر اعدام محمدحسن رضایی پس از سپری کردن دستکم ۱۴ سال در زندان مرکزی رشت که در کودکی متهم شده بود شدیداً محکوم کرد. میشل باچله، کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل ضمن محکوم کردن اعدام حسن رضایی گفت: «قوانین بین‌المللی قویاً اعدام کودکان مجرم را منع کرده و حکومت ایران وظیفه دارد که این ممنوعیت را به رسمیت شناخته و اجرا کند.» میشل باچله ابراز تأسف کرده که برغم همهٔ تلاش‌های آن برای جلوگیری از اعدام حسن رضایی، حکومت اسلامی ایران عاقبت حکم او را به اجرا گذاشت.سازمان ملل بار دیگر از جمهوری اسلامی ایران خواست که به اعدام کودکان خاتمه دهد روز جمعه ۲۴ بهمن ۱۳۹۹ عفو بین‌الملل در نامه‌ای به مقامات جمهوری اسلامی، حکم اعدام سه شهروند از اقلیت عرب جنوب ایران به نام‌های علی خسرجی، حسین سیلاوی، جاسم حیدری و ناصر خفاجیان را محکوم کرد و خواستار اطلاع‌رسانی دربارهٔ محل نگهداری ناصر خفاجیان شد.عفو بین‌الملل خواستار لغو حکم اعدام چهار شهروند عرب شد روز چهارشنبه ۱ اردیبهشت ۱۴۰۰ عفو بین‌الملل در گزارش سالانه خود اعلام کرد، آمار مجازات اعدام در ایران تغییر چندانی نداشته و جمهوری اسلامی به تنهایی مسئول نیمی از کل اعدام‌های ثبت‌شده در جهان در سال گذشته میلادی است.کاهش ۲۶ درصدی اعدام در جهان در سال ۲۰۲۰؛ ایران مسئول نیمی از کل اعدام‌هاگزارش سازمان عفو بین‌الملل از کاهش ۲۶ درصدی اعدام در جهان؛ ایران بعد از چین همچنان دوم است در سه‌شنبه ۱ تیر ۱۴۰۰ سازمان عفو بین‌الملل نسبت به اعدام قریب‌الوقوع حسین شهبازی ۲۰ ساله در ۷ تیر هشدار داد. این سازمان اعلام کرد که بخشی از اعترافات این جوان که در زمان وقوع جرم ۱۷ ساله بوده است در زیر شکنجه گرفته شده است و اعدام او ناقض قوانین بین‌المللی حقوق بشر می‌باشد.هشدار عفو بین‌الملل: حسین شهبازی، کودک-مجرم، در خطر اعدام قریب‌الوقوع استنگرانی عفو بین‌الملل از خطر قریب‌الوقوع اجرای حکم اعدام یک کودک‌مجرم در ایران عفو بین‌الملل خواستار توقف فوری اجرای اعدام بهاالدین قاسم‌زاده که در زمان ارتکاب جرم ۱۵ ساله بوده است، شده است. وی به همراه برادرش و یک زندانی دیگر برای اجرای حکم اعدام به سلول انفرادی برده شده‌اند.عفو بین‌الملل: اجرای حکم اعدام بهاالدین قاسم‌زاده فوراً متوقف شود با وجود هشدار عفو بین‌الملل حکم اعدام این سه زندانی صبح روز یک‌شنبه ۱۳ تیر، به اجرا درآمد. سومین زندانی انور عبداللهی، شهروند اهل مهاباد، بوده است که در پی ضرب و شتم در زمان بازداشت دچار آسیب‌دیدگی در ستون فقرت و نخاع شده بود.ایران: اجراء حکم اعدام یک کودک-مجرم در زندان ارومیه روز دوشنبه ۲۵ اکتبر ۲۰۲۱ جاوید رحمان، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل متحد در امور ایران وضعیت اعدام‌ها در ایران را وخیم نامید و ادامه داد: «جمهوری اسلامی ایران همچنان به اعدام افراد ادامه می‌دهد و در یکسال گذشته بیش از دویست نفر اعدام شدند.» وی افزود: «برخی از این احکام اعدام براساس اعترافات اجباری و اعتراف تحت شکنجه صورت گرفته است. این احکام بر اساس عدالت صادر نشده‌اند.» وی در ادامه صحبت‌هایش گفت: «جمهوری اسلامی ایران همچنان به اعدام کسانی که در زیر ۱۸ سال مرتکب جرم شده‌اند، ادامه می‌دهد. ایران عضو کنوانسیون حقوق کودک است و نباید کودک مجرمان با اعدام مجازات شوند.»جاوید رحمان: جمهوری اسلامی مجازات اعدام را به ابزار سیاسی تبدیل کرده استجاوید رحمان: سال گذشته ۲۰۰ نفر در ایران اعدام شدند روز چهارشنبه ۲۵ خرداد ۱۴۰۱ سازمان حقوق بشر ایران، مستقر در نروژ، از اعدام هشت زندانی در زندان رجایی‌شهر در این روز خبر داد و اعدام حدود ۵۰ نفر در ایران در طی دو هفته گذشته خبر داد.روند فزاینده اعدام‌ها در ایران؛ اجرای ۲۸ حکم اعدام در چهار روز روز سه‌شنبه ۳۱ خرداد نادا النشیف، معاون حقوق بشر دبیرکل سازمان ملل، در گزارشی در پنجاهمین جلسه شورای حقوق بشر سازمان ملل گفت: «در حالی که در سال ۲۰۲۰ تعداد ۲۶۰ نفر در ایران اعدام شدند، این رقم در سال ۲۰۲۱ به دست‌کم ۳۱۰ نفر رسید که حداقل ۱۴ نفر از آن‌ها زن بودند.» و ادامه داد: «این روند افزایشی همچنان ادامه یافته و تنها در سه‌ماهه اول سال ۲۰۲۲ یعنی بین ۱ ژانویه تا ۲۰ مارس ۲۰۲۲، دست‌کم ۱۰۵ نفر در جمهوری اسلامی اعدام شده‌اند که بسیاری از آن‌ها متعلق به گروه‌های اقلیت بودند.» ۲ شهریور ۱۴۰۱ گزارش جاوید رحمان به مجمع عمومی سازمان ملل فرستاده شد که در آن به موج جدید اعدام‌ها از اول ژانویه تا ۳۰ ژوئن سال ۲۰۲۲ که دست‌کم ۲۵۱ نفر بوده است، اشاره کرده است.گزارش جاوید رحمان از ایران به مجمع عمومی سازمان ملل رفت؛ افزایش دوبرابری اعدام‌ها ۱۳ آذر ۱۴۰۲ پنج سندیکای فرانسوی در واکنش به تشدید سرکوب‌ها و افزایش اعدام‌ها در ایران بیانیه‌ای را امضا کردند که در آن آمده است: «اخباری که از ایران به ما می‌رسد بسیار نگران‌کننده است. رژیم دیکتاتوری در مواجهه با افزایش خشم اجتماعی و مردمی مرتبط با بحران اقتصادی، با سوءاستفاده از توجه افکار عمومی جهان به جنگ فعلی غزه، سرکوب را تشدید کرده است.» در اسفند ۱۴۰۲ جاوید رحمان، گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد در امور حقوق بشر ایران، در جدیدترین گزارشی که برای پنجاه‌وپنجمین نشست شورای حقوق بشر تنظیم کرده است به افزایش صدور و اجرای احکام اعدام در ایران، دست‌کم ۸۳۴ تن در سال ۲۰۲۳ با ۴۳ درصد افزایش نسبت به سال پیش، توسط دستگاه قضایی جمهوری اسلامی اشاره و ابراز نگرانی کرده است. سازمان عفو بین‌الملل روز جمعه ۲۶ سپتامبر ۲۰۲۵ در بیانیه‌ای اعلام کرد که جمهوری اسلامی از شروع سال جدید میلادی بیش از ۱۰۰۰ نفر را اعدام کرده است و نوشت: «در کمتر از ۹ ماه، شمار اعدام‌شدگانی که تاکنون توسط مقامات ایرانی در سال جاری انجام گرفته، از رقم هولناک ۹۷۲ اعدام سال گذشته فراتر رفته است.» این سازمان از مقامات جمهوری اسلامی خواسته است که بی‌درنگ اعدام‌ها را در نخستین گام تعلیق کند و از سایر کشورها خواست تا در یک اقدام فوری برای توقف اعدام‌ها به مقامات جمهوری اسلامی فشار بیاورند. آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، با ابراز نگرانی شدید نسبت به وضعیت حقوق بشر در ایران، خواستار توقف فوری اعدام‌ها، آزادی زندانیان سیاسی و پایان دادن به شکنجه و رفتار غیرانسانی در زندان‌ها شد. وی بار دیگر نقض گسترده حقوق بشر در ایران را برجسته کرده و اقدامات بین‌المللی برای فشار بر سران حاکم بر ایران را مورد تأکید قرار داده است. آمار اعدام‌ها و کشتارها در جمهوری اسلامی از سال ۱۳۵۷ تا ۱۳۹۹ خورشیدی بیش از ۴۴۶۰۰ (چهل و چهار هزار و ششصد) انسان در نظام جمهوری اسلامی ایران، با شیوه‌های همچون: حلق‌آویز شدن، ترور شدن، کشته شدن در اعتراضات خیابانی و شکنجه در زندان…، کشته شده‌اند: از بهمن ۱۳۵۷ تا اسفند ۱۳۵۸: ۴۳۸ اعدام؛ در سال ۱۳۵۹: ۶۲۴ تن؛ از سال ۱۳۶۰ تا ۱۳۶۴: ۱۴۷۹۴ اعدام؛ در سال‌های ۱۳۶۵ و ۱۳۶۶: از ۱۴۵۶ تا ۱۶۷۱ اعدام؛ کودکان و زنان اعدام شده از سال ۱۳۶۰ تا ۱۳۶۷: ۳۲۰۰ تن؛ در سال ۱۳۶۷: ۴۴۸۴ اعدام (اعم از: دین‌باور و دین‌ناباور)؛ در جریان قتل‌های زنجیره‌ای ایران: بیش از ۸۰ نویسنده، مترجم، شاعر، فعال سیاسی و شهروند عادی…؛ از سال ۱۳۶۷ تا ۱۳۷۷: ۶۷۸۳ اعدام؛ در حمله به کوی دانشگاه تهران (۱۸–۲۳ تیر ۱۳۷۸): ۷ کشته؛ از سال ۱۳۷۸ تا ۱۳۸۷: ۵۲۲۰ اعدام؛ از خرداد ۱۳۸۸ تا تیر ۱۳۸۹: ۱۵۲ اعدام؛ در سال‌های ۱۳۹۱ و ۱۳۹۲: ۸۱۴ اعدام (۱۶ تن کودک، ۱۹ تن زن، ۶۹۷ تن نیز اعدام به گونهٔ گروهی)؛ در سال ۱۳۹۳: ۹۶۶ اعدام؛ در سال ۱۳۹۴: ۱۴۷۱ اعدام؛ در سال ۱۳۹۵: ۹۶۹ اعدام؛ اعدام بهائیان: ۲۰۲ تن؛ کشتگان فقط اعتراضات دی ۱۳۹۶: ۵۰ تن (در خیابان و زندان)؛ در سال ۱۳۹۶ (۲۰۱۸–۲۰۱۷): ۴۴۶ اعدام؛ در سال ۱۳۹۷ (۲۰۱۹–۲۰۱۸): ۲۳۶ اعدام؛ در سال ۱۳۹۸ (۲۰۲۰–۲۰۱۹): ۲۴۸ اعدام؛ کشتگان فقط اعتراضات آبان ۱۳۹۸: ۱۵۰۰ تن (در خیابان و زندان) و بر پایه برخی بررسی‌ها (ی تخمینی): بیش از ۵۰۰۰ تا ۷۵۰۰؛ در سال ۱۳۹۹ (۲۰۲۱–۲۰۲۰): ۲۷۶ اعدام؛سازمان «حقوق بشر ایران» می‌گوید در سال گذشته میلادی بیش از ۲۶۰ زندانی در ایران اعدام شدند در سال ۱۴۰۰ (۲۰۲۲–۲۰۲۱): ۲۵۴ اعدام (از جمله، کودکان)؛ در سال ۲۰۲۳: ۸۵۳ اعدام (۷۴ درصد از کل اعدام‌های ثبت‌شده در جهان بوده است). در سال ۲۰۲۴: دست‌کم ۹۷۵ اعدام (۶۴ درصد از کل اعدام‌های ثبت‌شده در جهان بوده است). در ماه مارس ۲۰۲۵، دست‌کم حکم اعدام ۵۸ زندانی در زندان‌های جمهوری اسلامی ایران اجرا شده است. این رقم نسبت به ماه مارس ۲۰۲۴، که در آن احکام اعدام ۱۸ زندانی به اجرا درآمد، دست‌کم ۴۰ مورد افزایش داشته و افزایشی معادل ۲۲۲ درصد را نشان می‌دهد. از کل ۱۵۲ اعدام مستندشده، رسانه‌های رسمی فقت دربارهٔ ۱۵ مورد (۱۰ درصد) خبر دادند. از میان اعدام‌شدگان ۴ زن، ۵ تبعه افغانستان، ۱۹ شهروند بلوچ و ۹ شهروند کُرد هستند. از میان اعدام‌شدگان یک زن، هشت تبعه افغانستان، ۱۰ شهروند بلوچ، پنج شهروند کُرد و یک شهروند عرب هستند. بر اساس امارهای دفتر حقوق بشر سازمان ملل متحد، در شش ماه اول سال ۲۰۲۵ حداقل ۶۱۲ نفر در ایران اعدام شده‌اند. این تعداد بیش از دو برابر تعداد اعدام‌ها در مدت مشابه در سال گذشته است که طی آن، حداقل ۲۹۷ نفر در ایران اعدام شده‌اند. ۲۹۳ نفر با اتهامات مربوط به «مواد مخدر»، ۲۶۸ نفر به اتهام «قتل عمد»، ۳۳ نفر به اتهام «محاربه و افساد فی الارض» و ۱۹ نفر به اتهام «تجاوز به عنف» اعدام شدند. این آمار در ۷ شهریور ۱۴۰۴ توسط دفتر حقوق بشر سازمان ملل اعلام شد که از اول سال ۲۰۲۵ تا ۲۸ اوت ۲۰۲۵ به ۸۴۱ نفر اعدامی افزایش یافت و این دفتر هشدار داد که «با توجه به فقدان شفافیت، ممکن است آمار واقعی متفاوت و بدتر باشد». آمار سنگسار بر پایه گزارش روزنامه فرانسوی فیگارو، در تاریخ جمهوری اسلامی، ۱۵۰ (صد و پنجاه) حکم سنگسار، اجرا شده است. اعدام به جای سنگسار یک مرد به نام میثم و یک زن به نام ساره به اتهام رابطه پنهانی غیر دینی (زنای محصنه) به اعدام محکوم شدند. آمار کشتار دگرباشان جنسی آمار دقیقی از شمار اعدام‌شدگان انسان‌های همجنس‌گرا در دورهٔ نظام جمهوری اسلامی ایران، در دست نیست؛ ولی کنشگران حقوق بشر باورمندند که بیش از ۴٫۰۰۰ (چهار هزار) مرد و زن همجنس‌گرا، در این دوره، در ایران، اعدام شده‌اند.همجنس‌گرای ایرانی موفق به گرفتن پناهندگی شد (بی‌بی‌سی فارسی) آمار کشتگان، ناپدیدشدگان و زخمیان جنگی آمار کشتگان و ناپدیدشدگان در جنگ ۸ سالهٔ ایران و عراق (از شهریور ۱۳۵۹ تا ۱۳۶۷ و بر پایهٔ آمار جمهوری اسلامی): ۱۹۰۰۰۰ (صد و نود هزار) کشته و ۶۷۲۰۰۰ (ششصد و هفتاد و دو هزار) زخمی. آمار کشته‌شدگان در زندان شمار قابل توجهی از زندانیان در زندان‌های حکومت جمهوری اسلامی ایران، زیر شکنجه، کشته شده‌اند. | ## جمع‌بندی | نام‌های برخی از آنان عبارت است از: کاووس سیدامامی (۱۳۹۶)، وحید حیدری (۱۳۹۶)، سینا قنبری (۱۳۹۶)، سارو قهرمانی (۱۳۹۶)، زهرا بنی‌یعقوب (۱۳۸۶)، ابراهیم لطف‌اللهی (۱۳۸۶) و زهرا کاظمی (۱۳۸۲)...