موضوع مقاله: محمدتقی جعفری | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # محمدتقی جعفری | مقدمه: محمّدتقی جعفری تبریزی (۱ مرداد ۱۳۰۲ – ۲۵ آبان ۱۳۷۷) مشهور به علّامه جعفری مفسر نهج‌البلاغه، فقیه، عارف، فیلسوف و مولوی‌شناس معاصر ایران و از بنیانگذاران حقوق بشر اسلامی و اعلامیه حقوق بشر در اسلام بود. | ## بخش 1: محمدتقی جعفری | زندگی محمّدتقی جعفری در ۱ مرداد ۱۳۰۲ (۹ ذیحجه ۱۳۴۱) در شهر تبریز به دنیا آمد و کودکی خویش را در کنار پدر و مادرش گذراند. تحصیلات تحصیلات مقدماتی حوزوی محمدتقی جعفری با ورود به مدارس جدید و تعلیماتی که در تبریز آن زمان، تازه دایر شده بود، آموزش خود را آغاز کرد. او چون خواندن و نوشتن را پیش از آغاز دبستان، از مادر خویش مقداری مقدمات دروس و قرآن فرا گرفته بود، به صلاحدید مدیر مدرسه جواد اقتصادخواه درس و تحصیل را در مدرسه اعتماد تبریز از کلاس چهارم ابتدایی آغاز کرد. پس از پایان دروس ابتدایی، محمدتقی وارد مدرسه طالبیه تبریز شد، سپس راه تهران و قم را در پیش گرفت. وی در تهران و قم از محضر فقها و حکمایی چون: میرزا مهدی آشتیانی، محمدرضا تنکابنی و میرزا محمدتقی زرگر تبریزی بهره برد. | ## بخش 2: محمدتقی جعفری | تحصیلات عالی حوزوی در سال ۱۳۲۰ در ۱۸ سالگی، زادگاه خویش را به قصد اقامت در تهران ترک کرد و در مدرسه مروی نزد استادان تحصیل متن رسائل و مکاسب را پی گرفت. پس از سه سال، در سال ۱۳۲۲ به شهر قم مهاجرت کرد و ضمن تحصیل در مدرسه دارالشفای قم ملبس به لباس روحانیت شد و درس خارج را در آنجا آغاز کرد. بیست و سه ساله بود که به درجهٔ اجتهاد رسید و در سال ۱۳۳۶ یا ۱۳۳۷ پس از یازده سال اقامت در نجف به ایران بازگشت. استادان از استادان محمدتقی جعفری می‌توان از شیخ محمدکاظم شیرازی، سید عبدالهادی شیرازی، سید ابوالقاسم خویی، مرتضی طالقانی، علی‌محمد بروجردی، میرزا حسن یزدی، سید جمال‌الدین گلپایگانی، سید محمدهادی میلانی، میرزا حسن موسوی بجنوردی، شهیدی (صاحب حاشیه بر مکاسب) و سید محسن حکیم و آقا میرزا علی اکبر اهری نام برد. نامه‌نگاری با برتراند راسل محمدتقی جعفری مکاتباتی در زمینه‌هایی همچون عمومیت جست‌وجوی کمال و تناقض بین آزادی انسان با عشق و صلح و در پاره‌ای از موارد دربارهٔ کلّیات فیزیک کوانتوم با ریاضیدان و متفکر انگلیسی برتراند راسل داشته است. | ## بخش 3: محمدتقی جعفری | افتخارات دریافت اجازه اجتهاد خود از شیخ محمدکاظم شیرازی دریافت نشان دانش درجه یک از سید محمد خاتمی به تاریخ ۱۰ مهر ۱۳۷۶ برگزاری مراسم تکریم توسط بنیاد ملی نخبگان استان تهران با حضور جمعی از چهره‌های علمی و فرهنگی کشور، شاگردان ایشان و استعدادهای برتر سال ۱۳۹۵ درگذشت محمدتقی جعفری در سال ۱۳۷۷ به دلیل ابتلا به سرطان، ابتدا در ایران تحت درمان قرار گرفت و سپس به انگلستان منتقل شد ولی پس از یک جراحی بر اثر سکتهٔ مغزی در ۲۵ آبان ۱۳۷۷ درگذشت. کتاب‌شناسی مجموعه آثار پس از مرگ جعفری مؤسسه نشر کرامت به مؤسسه تدوین و نشر آثار علامه جعفری تغییر نام داد و یکی از اهداف آن تهیه مجموعه آثار او بود؛ به‌طوری که شامل تمام آثار او بشود. شمول و گسترش این کتاب از فلسفه تا سیاست، از عرفان تا ادیان، از اخلاق‌پژوهی تا جامعه‌شناسی و روان‌شناسی، ادبیات و شعر و متدولوژی را شامل می‌شود. این مجموعه که تا چند سال گذشته در ۲۷ مجلد منتشر می‌شد، اخیراً با ویراست جدید در ۱۱ مجلد توسط دفتر نشر فرهنگ اسلامی به بازار نشر عرضه شده است. در چاپ جدید این مجموعه، شرح و تفصیل برخی موضوعات و حواشی آن‌ها از مجلدات استخراج و در ذیل مجموعه آثار منتشر شده و برخی دیگر، از جمله مباحث: «انسان‌شناسی»، فلسفه اخلاق، تعلیم و تربیت»، «دین‌شناسی» و… در قالب ترتیب همان مجموعه آثار در حال آماده‌سازی است. | ## جمع‌بندی | جلد یازدهم این مجموعه، تفسیر فرمان علی ابن ابی‌طالب به مالک اشتر است ترجمه کامل نهج البلاغه فکر وارهٔ نهج‌البلاغه پرسش و پاسخ تکاپوی اندیشه‌ها (۲ مجلد) در محضر حکیم حیات معقول کلیات مجموعه مقالات.