موضوع مقاله: بهزاد نبوی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # بهزاد نبوی | مقدمه: بهزاد نبوی (زادهٔ تیر ۱۳۲۱) سیاستمدار ایرانی و از اعضای ارشد سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی است. | ## بخش 1: بهزاد نبوی | نبوی دارای مدرک لیسانس الکترونیک از دانشگاه پلی‌تکنیک است و در کارنامهٔ فعالیت‌های اجرایی خود معاون نخست‌وزیر در امور اجرایی در دولت محمدعلی رجایی، محمدرضا مهدوی کنی و میرحسین موسوی، وزیر صنایع سنگین در دولت میرحسین موسوی، نماینده و نایب رئیس مجلس در دورهٔ ششم مجلس شورای اسلامی و ریاست ستاد بسیج اقتصادی در دوران جنگ ایران و عراق را داشته است.صحیفهٔ امام، ج ۲۰، ص ۱۴۲، بخش پانویس. پیش از انقلاب ۱۳۵۷ بهزاد نبوی در تیر ۱۳۲۱ در تهران در خانواده‌ای تحصیل‌کرده اما فاقد گرایش‌های مذهبی به دنیا آمد. عنوان پایان‌نامهٔ پدرش حسن نبوی، از انقلاب مشروطه تا انقلاب سفید بود که وابستگی او به پهلوی را نشان می‌داد. مادرش شیفته هروآبادی پیش از انقلاب رئیس انجمن پرستاران ایران و عضو هیئت داوران پرستاران نمونهٔ شاهنشاهی بود. خود او دربارهٔ خانواده اش می‌گوید: «نسب پدری من به مرحوم حاج ملاهادی سبزواری می‌رسد… ولی در عین حال پدر بنده متخلق به خصوصیات و خلقیات پدر وجدش نبوده و با آنها از نظر فکری و عقیدتی تشابهی نداشت.» نبوی پس از دورهٔ ابتدایی و متوسطه وارد دانشگاه امیرکبیر شد و در رشتهٔ مهندسی الکترونیک از آن دانشگاه فوق‌لیسانس گرفت. نبوی در سال ۱۳۴۷ به همراه سه نفر دیگر از جمله مصطفی شعاعیان، رضا عسگریه و پرویز صدری، جبهه دموکراتیک خلق را تأسیس کرد که تشکلی مخفی و مسلح بود. نبوی تا سال ۱۳۵۱ در سازمان‌هایی مانند آرسی‌ای، آی‌بی‌ام و مایکو مشغول به کار شد. او نحوه بازداشت خود را اینگونه شرح می‌دهد: «یک روز ساعت چهار صبح، قبل از آن که برای نماز بیدار شوم، ناگهان با سرو صدایی از خواب پریدم. یواشکی از پنجره به داخل حیاط نگاه کردم؛ دیدم ساواکی‌ها دور تا دور حیاط خانه، با مسلسل و یوزی ایستاده‌اند. به پشت ساختمان رفتم، متأسفانه خانه را طوری ساخته بودند که اطرافش باز بود و به ساختمان‌های دیگر راه نداشت. آن موقع به همراه خودم اسلحه نداشتم، تنها یک سیانور داشتم، آن را در دهانم گذاشتم و پس از چند لحظه دستگیر شدم. خوشبختانه یا متأسفانه سیانور کار نکرد.» نبوی که تا این زمان مارکسیست بود، در زندان به سازمان مجاهدین خلق ایران گرایش یافت و اعتقادات التقاطی آن‌ها را پذیرفت. او در زندان با افرادی همچون مسعود رجوی، موسی خیابانی و پرویز یعقوبی ارتباط داشت. با اعلام تغییر ایدئولوژی سازمان مجاهدین خلق از اسلام به مارکسیسم، نبوی از آن‌ها جدا شد. | ## بخش 2: بهزاد نبوی | او به مدت بیست ماه در زندان انفرادی بود که یک سال آن را در زندان اوین و بقیه را در زندان قزل قلعه گذراند. بهزاد نبوی دربارهٔ دوران زندان انفرادی‌اش می‌گوید: «زندان اوین شرایط سخت‌تری داشت. روزی ده ساعت در سلول پیاده‌روی می‌کردم تا مقاومت کف پا برای شلاق بالا رود.» در زندان کسانی که بعد از «ارتداد» مجاهدین از آن‌ها جدا شده بودند، تحت عنوان «امت واحده» گروه جدیدی را تشکیل دادند. با پیروزی انقلاب گروه‌های مبارز مسلح با گرایش مذهبی تصمیم به تشکیل سازمانی در مقابل مجاهدین خلق گرفتند. نبوی هم در تأسیس این سازمان، که سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی نام گرفت، شرکت کرد. پس از انقلاب ۱۳۵۷ مسئولیت‌های بعد از انقلاب بهزاد نبوی از بهمن ۱۳۵۷ تا مرداد ۱۳۵۸ عضو کمیته مرکزی انقلاب اسلامی بود. پس از آن تا آبان ۱۳۵۸ به صورت تمام وقت در سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی به فعالیت می‌پرداخت. در آبان ۱۳۵۸ با حکم شورای انقلاب اسلامی به عضویت شورای سرپرستی صدا و سیما درآمد. در شهریور ۱۳۵۹ و با انتخاب محمدعلی رجایی به عنوان نخست‌وزیر، به سمت وزیر مشاور در امور اجرایی منصوب شد. همچنین وی در دولت محمد علی رجایی مسئولیت سخنگوی دولت و رئیس ستاد بسیج اقتصادی را نیز بر عهده داشت. از دیگر فعالیت‌های مهم او در این دوره مدیریت مذاکرات مربوط به آزادسازی گروگان‌های آمریکایی بود که به بیانیه الجزایر منتهی گردید. فعالیت اصلی سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی در آن زمان، کمک به تثبیت نظام از طریق «مبارزهٔ بی‌امان با عوامل ضدانقلاب» بود. نبوی در این زمان، به نمایندگی از سازمان در کمیتهٔ مرکزی انقلاب مشغول فعالیت بود. جناح نبوی و همراهانش که به جناح چپ سازمان معروف شده بودند، در مقابل جناح راست و نیز حسین راستی کاشانی، نمایندهٔ سید روح‌الله خمینی در سازمان قرار گرفتند. | ## بخش 3: بهزاد نبوی | در پس اختلافات گروه نبوی با نمایندهٔ سید روح‌الله خمینی، در دیدار با اعضای سازمان خمینی تصریح کرد که کسانی مایل به همکاری با راستی نیستند، استعفا دهند. بدین ترتیب در ۳۰ دی ۱۳۶۱، چهار ماه پس از اعلام نظر خمینی، جناح چپ سازمان، به رهبری نبوی به‌طور دسته‌جمعی از سازمان استعفا کردند. وی در اواخر دورهٔ جنگ ایران و عراق با معرفی دولت و حکم هاشمی رفسنجانی به عنوان مسئول پشتیبانی ستاد فرماندهی کل قوا منصوب شد. پس از وزارت صنایع سنگین تا خرداد ۱۳۷۶ مشاور مدیرعامل شرکت مپنا و عضو هیئت مدیره شرکت پتروپارس بود. از سال ۱۳۷۹ به مدت چهار سال نماینده و نایب رئیس مجلس ششم بود که در اعتراض به «نظارت استصوابی» به همراه ۱۳۸ نماینده دیگر استعفا کرد.اسامی نمایندگانی که استعفا کردند (بی‌بی‌سی فارسی) بهزاد نبوی به‌همراه علی اکبر محتشمی از جمله پیشروان حرکت اصلاح‌طلبی در ایران بودند که در انتخابات مجلس سال ۱۳۹۴ توسط شورای نگهبان از شرکت در انتخابات منع شدند. وی در ۹ مهر ۱۳۸۸، به دلیل وخامت حالش از زندان روانه بیمارستان شد و تحت عمل جراحی قرار گرفت. در همین حال خبرگزاری ایلنا این خبر را با عنوان «آزادی بهزاد نبوی قوت گرفت» منتشر کرد. وی در روز نخست خرداد ۱۳۹۳ با پایان یافتن دوران محکومیتش از زندان اوین آزاد شد.بهزاد نبوی آزاد شد خبرگزاری انتخاب ولی به دلیل اتهام به فعالیت تبلیغی علیه نظام در زندان، با حکم شعبه ۲۸ دادگاه انقلاب به یک سال حبس تعزیری محکوم شد؛ ولی به تشخیص رئیس دادگاه مبنی بر وضعیت جسمی نابسامان وی، مجازات حبس او را به ۱۰ میلیون تومان جزای نقدی بدل از حبس، تغییر کرد.محکومیت بهزاد نبوی قطعی شد خبرگزاری الف انتشار عکسی از بهزاد نبوی در روز انتخابات ۷ اسفند ۱۳۹۴ درحالی‌که عصازنان برای شرکت در انتخابات مجلس دهم و مجلس خبرگان پنجم به حوزهٔ رای‌گیری می‌رفت بازتاب گسترده‌ای در رسانه‌های فارسی‌زبان داشت. دیدگاه‌ها او معتقد است اعتراضات دی ۱۳۹۶ و آبان ۱۳۹۸ به جامعهٔ مدنی ایران ضرر زده و به کشور آسیب وارد کرده است. نبوی دربارهٔ بازداشت تاج زاده نوشت: حرکت بزرگ اصلاحی مردم در سه دههٔ اخیر نیز، چیزی جز احیا و تقویت همان اهداف متعالی ملت در جریان انقلاب را هدف خود قرار نداده بود و اصلاح‌جویان، در پی زدودن پیرایه‌ها و کژی‌های ایجاد شده در مسیر مستقیم تحقق میثاق‌های اولیه ملت و حاکمیت برآمده از انقلاب بودند و هستند. بهزاد نبوی در واکنش به اعتراضات سال 1401گفت: «به‌رغم شرایط نامساعد برای ادامه فعالیت سیاسی، کماکان باید حرکت اصلاحی را ادامه دهیم. فی‌المثل در ماجرای مهسا امینی جبهه در اولین روز ، بیانیه داد و به رئیس قوه قضائیه نامه نوشت ، ولی قطعاً نمی‌توانیم با معترضان کف خیابان که شعارهای براندازانه میدهند ، همسو شویم». | ## جمع‌بندی | او اصلاح‌طلبی را رویکردی برای تغییر تدریجی و مسالمت‌آمیز از مسیرهای قانونی و در چارچوب نظام معرفی می‌کند و با تأکید صریح بر اینکه این جریان به‌هیچ‌وجه به دنبال انقلاب، سرنگونی یا استفاده از روش‌های خشونت‌آمیز نیست، می‌گوید اصلاح‌طلبی مسیری طولانی، پیچیده و فرسایشی است که ممکن است دهه‌ها به طول بینجامد و در شرایط کنونی و مطالبات نسل جوان جذابیت و کارایی کمتری یافته است.