موضوع مقاله: زاکسن | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # زاکسن | مقدمه: زاکسن یا ساکسونی (; )، با نام رسمی ایالت آزاد زاکسن , (به سوربی علیا: ) در شرق آلمان واقع شده و از شمال به ایالت براندنبورگ و زاکسن-آنهالت، از غرب به تورینگن، از جنوب یه بایرن و جمهوری چک و از شرق به لهستان محدود است. | ## بخش 1: زاکسن | ایالت زاکسن با مساحتی برابر با ۱۸٬۴۱۳ کیلومتر مربع از نظر وسعت دهمین ایالت آلمان و با بیش از چهار میلیون نفر جمعیت ششمین ایالت پرجمعیت آلمان است.‌ [نیازمند منبع] زاکسن بیش از هزار سال قدمت دارد و در طول تاریخ خود دوک‌نشین قرون وسطاییدر زمان اتو کبیر دوکنشین زاکسن چندین برابر بزرگتر از ایالات زاکسن فعلی می بود و از شمال غربی آلمان تا شرق آلمان فعلی امتداد داشت. در واقع ایالتهای نیدر زاکسن، زاکسن آنهالت و زاکسن، تورینگن و قسمتهای زیادی از ایالت هسن امروزی آلمان از دل این سرزمین بیرون آمدند. این سرزمین بارها بین فرزندان حکمرانان تجزیه شد و به ایالتهای کوچکتر و سرزمینهای کوچکتر خیلی زیاد تقسیم شد و دوباره به هم پیوستند و ایالات جدیدی بوجود آمدند.، انتخابگرنشین امپراتوری مقدس روم، پادشاهی و دو بار جمهوری را تجربه کرده است. اولین ایالت آزاد زاکسن در سال ۱۹۱۸ به عنوان یک ایالت تشکیل دهنده جمهوری وایمار تأسیس شد. پس از جنگ جهانی دوم، قبل از اینکه بخشی از آلمان شرقی کمونیستی شود، تحت اشغال شوروی بود و در سال ۱۹۵۲ توسط دولت المان شرقی منحل شد. با اتحاد دوباره آلمان در سال ۱۹۹۰، زاکسن دوباره با کمی تغییر در مرزها، به صورت ایالت آزاد تشکیل و جزو یکی از ۵ ایالت جدید در جمهوری فدرال آلمان شد. محل جغرافیایی این ایالت نباید با محدوده زاکسن قدیم اشتباه گرفته شود که محل زندگی اقوام ساکسون بود. | ## بخش 2: زاکسن | مرزهای زاکسن قدیم بر ایالت‌های فعلی نیدرزاکسن، زاکسن آنهالت و بخش‌های وستفالی در ایالت نوردراین وستفالن منطبق است. ایالت زاکسن به ۱۰ فرمانداری تقسیم شده است: باوتسن (BZ) ارتس‌گبیرگس‌کرایس (ERZ) گرلیتس (GR) لایپزیگ (L) مایسن (MEI) میتل‌زاکسن (FG) نوردزاکسن (TDO) زکزیشه شوایتس-اوسترتسگبیرگه (PIR) فوگتلاندکرایس (V) تسویکاو (Z) منطقهٔ ارتس‌گبیرگس‌کرایس، کوه‌های ارتس را شامل می‌شود. همچنین کوهستان سوییس زاکسن، منطقه سوییس زاکسن و شرق کوه‌های ارتس را در بر می‌گیرد. در بین سال‌های ۱۹۹۰ تا ۲۰۰۸، ایالت زاکسن به سه فرمانداری کمنیتس، لایپزیگ و درسدن تقسیم می‌شد. اما در حال حاضر نیز، علاوه بر ۱۰ فرمانداری، سه منطقه شهری نیز هستند که خود نقش فرمانداری را دارند:زاکسن ، زادگاه صنعت و هنر ( دویچه وله فارسی) کمنیتس (C) درسدن (DD) لایپزیگ (L) شهرهای مهم بزرگ‌ترین شهرهای ایالت زاکسن در آمار ۳۱ دسامبر سال ۲۰۱۲: رتبه شهر جمعیت ۱ درسدن ۵۲۵٬۱۰۵ ۲ لایپزیگ ۵۲۰٬۸۳۸ ۳ کمنیتس ۲۴۱٬۲۱۰ ۴ تسویکاو ۹۲٬۲۲۷ ۵ پلاون ۶۴٬۱۱۵ ۶ گرلیتس ۵۴٬۱۱۴ ۷ فرایبرگ ۴۰٬۰۸۳ ۸ بواتزن ۳۹٬۷۴۳ ۹ فرایتال ۳۸٬۷۵۷ ۱۰ پیرنا ۳۷٬۶۸۸ فرهنگ مذهب از سال ۲۰۰۹، کلیسای پروتستان با ۲۰٫۵٪ جمعیت، بیشترین اعتقاد را در ایالت داشته است. نامهای بسیاری از شهرهای واقع در شرق زاکسن از زبان سوربی گرفته شده‌اند متداولترین گویش در ایالت زاکسن، ترکیبی از گویش تورینجین و آلمانی بالا است. استفاده نادرست از گویش زاکسنی در محاوره و اضافه شدن تدریجی برخی ویژگی‌ها به آن، آلمانی بالا را از آلمانی قدیم و آلمانی پایین متمایز کرده است. | ## بخش 3: زاکسن | بقیه زبان‌ها و گویش‌های مورد استفاده در زاکسن همگی گویش‌های متفاوتی از زبان مردمان کوه‌های ارتس هستند؛ که تحت تأثیر گویش‌های آلمانی علیا و فوکتلند قرار گرفته‌اند که آن‌ها نیز پیشتر تحت تأثیر زبان‌های فرانکی شرقی قرار گرفته بودند. زبان سوربی بالا (جز زبان‌های اسلاوی) هم هنوز در برخی نقاط لوساتسیا (بخشی از ایالات زاکسن) که محل زندگی اقلیت صرب است، استفاده می‌شود. تحصیل دانشگاه صنعتی درسدن ، تأسیس شده در سال ۱۸۲۸، یکی از قدیمیترین دانشگاه‌های آلمان است. با داشتن ۳۶۰۶۶ دانشجو در سال ۲۰۱۰، بزرگ‌ترین دانشگاه ایالت زاکسن و یکی از ده دانشگاه بزرگ آلمان است. این دانشگاه از اعضای TU9، ائتلافی متشکل از نه مؤسسه پیشرو در فناوری در آلمان می‌باشد. توریسم به غیر از درسدن و لایپزیگ (و قلعه کلدیتز)، ایالت زاکسن مقصد خاصی برای توریست‌های خارجی نیست. مناطق در امتداد مرز جمهوری چک مانند کوه‌های لوساتسیا، کوه‌های ارتس، پارک ملی سوییس زاکسن و فوکتلند هر ساله مقدار قابل توجهی توریست، که اکثراً آلمانی هستند را به خود جذب می‌کنند. | ## جمع‌بندی | همچنین این ایالت، شهرهای تاریخی مانند مایسن، فرایبرگ، بواتزن، پیرنا و گرلیتس را شامل می‌شود که به خوبی حفظ شده‌اند.