aria-haman/haman-fa-wikipedia-articles-186k huggingface dataset:
موضوع مقاله: غار قلعه‌جوق | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # غار قلعه‌جوق | مقدمه: غار قلعه جوق واقع در استان همدان و شهرستان فامنین در روستایی به نام قلعه جوق می‌باشد. | ## بخش 1: غار قلعه‌جوق | زمان دقیق حفر و ایجاد آن مشخص نیست ولی به احتمال قوی تاریخ ایجاد آن بنا به قبل از میلاد به دورهٔ مادها یا پیش از آن می‌رسد و به عنوان پناهگاه شاهکان کوچک ایرانیدر دوران پس از اسلام مکانی برای زندانیان سیاسی بوده‌است ولی سند قطعی وجود ندارد. مشخصات غار این غار در دیواره سنگی مشرف به دره سرسبز فرد جام قلعه جوق واقع گردیده‌است که دهانهٔ ورودی آن در حدود بیست متر از سطح زمین ارتفاع دارد و در شیب قایم دیواره سنگی ایجاد شده‌است. در ابتدای ورود دهانه‌غار حدود دو متر قطر دارد که باید از سوراخ بالای دهانه وارد بخش اصلی غار شد. | ## بخش 2: غار قلعه‌جوق | حفره ورودی به قطر حدود نیم متر الی ۷۵ سانتیمتر می‌باشد به‌طوری‌که امکان خروج ۲ نفر از آن وجود ندارد. پس از عبور از این حفره وارد بخش اصلی غار می‌شویم که عبارت است از دالانی بزرگ که در دو طرف آن اتاقهای کوچکی تعبیه شده‌است. شایع است که بوعلی سینا مدتی در این غار زندانی بوده‌است و ابونصر امام همدانی، طاهربن محمد بن ابوالحسین نوه عبدالرحمن امام معروف همدان در این غار درگذشت و جنازه‌اش به همدان منتقل شد و در آنجا دفن گردید. | ## بخش 3: غار قلعه‌جوق | در قله کوه مقابل به این غار برجی وجود دارد که برای دیدبانی از آن استفاده می‌شده‌است. | ## جمع‌بندی | درگذشته دارای نردبان چوبی بلندی جهت دیدن داخل غار بود ولی به سبب آزار واذیتی که برای اهالی روستا داشته آن را برداشتند و در سال ۱۳۷۰ توسط اهالی، تیر چوبی بلندی جهت ورودبه غار تعبیه شد که به مرور ازبین رفت و اکنون بدون وسیله ورودی است.
موضوع مقاله: مروج‌الذهب و معادن‌الجوهر | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # مروج‌الذهب و معادن‌الجوهر | مقدمه: مُروج‌الذَهَب و معادن‌الجوهر کتابی است تاریخی نوشته علی بن حسین مسعودی، تاریخ‌نویس و جغرافی‌دان سدهٔ ۴ هجری. | ## بخش 1: مروج‌الذهب و معادن‌الجوهر | نام کتاب (که برخی به اشتباه مروّج الذهب می‌خوانند) به معنی گذرگاه‌ها و معدن‌های گوهر است (مروج جمع مَرج به معنای چمنزار یا مرغزار است). مروج‌الذهب که در ۱۳ جلد به نگارش درآمده، به ضبط و ثبت تاریخ بشر، داستان‌های تاریخی و مسائل قوم‌شناسی مللی می‌پردازد که مسعودی در مسیر مسافرتهای خود از مصر تا هندوستان آن‌ها را ملاقات کرده بود. | ## بخش 2: مروج‌الذهب و معادن‌الجوهر | چکیدهٔ کتاب مروج‌الذّهب آخرین اثر مسعودی و حاصل یک عمر جهانگردی و مطالعه عمیق وی در حوزه اندیشه‌ها و رفتار اقوام مختلف است. او این کتاب را در سال ۳۳۲ هجری قمری نگاشته و در سال ۳۳۶ هجری در آن تجدید نظر کرده‌است. | ## بخش 3: مروج‌الذهب و معادن‌الجوهر | این کتاب که نزد اروپائیان آواز قوی مسعودی نیز نامیده می‌شود، در ۱۳۲ باب تنظیم و به دو بخش قبل از اسلام و بعد از اسلام تقسیم شده‌است. مسعودی در بخش نخست به خلقت جهان و توصیف زمین و ذکر سرزمین‌ها و دریاها و رودها و کوه‌ها پرداخته و همچنین از تاریخ انبیا و اخبار ملت‌ها اعم از یهودی، مسیحی، هندی، ایرانی، یونانی و رومی و عرب مطالبی سخن گفته و در بخش دوم مطالبی از ولادت پیامبر اکرم، تاریخ بعثت و هجرت و خلفای راشدین، اموی و عباسی تا سال ۳۳۶ ه قمری مطرح کرده‌است. | ## جمع‌بندی | کشف الظنون عن أسامی الکتب والفنون، حاجی خلیفة، الناشر: مکتبة المثنی - بغداد ودار إحیاء التراث العربی، ودار الکتب العلمیة.
موضوع مقاله: دستگاه عصبی سمپاتیک | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # دستگاه عصبی سمپاتیک | مقدمه: دستگاه عصبی سمپاتیک در حالت استرس فعال‌تر شده، انسان را برای نبرد یا فرار آماده‌تر می‌کند و به پاسخ جنگ و گریز می‌پردازد؛ البته به صورت همیشگی نیز فعال بوده، در تنظیم سوخت‌وساز پایهٔ بدن نقش دارد. | ## بخش 1: دستگاه عصبی سمپاتیک | افزون بر آن، دستگاه عصبی سمپاتیک، باعث افزایش فشارخون، افزایش تعداد تنفس، افزایش ضربان قلب و گشاد شدن مردمک می‌شود. این هورمون‌ها بر روی اندام‌هایی مانند ماهیچه‌ها، قلب، مغز و کبد تأثیر می‌گذارد و موجب فراهم آوردن نوعی حالت آماده‌باش برای بدن است تا شخص بتواند در عواملی مانند ستیز و گریز، دعوا یا مسابقات ورزشی آمادگی قبلی را داشته باشد. رشته‌های عصبی سمپاتیک رشته‌های عصبی سمپاتیک در بخش سمپاتیک، جسم سلولی نورون پیش‌گِرِهی (گانگلیون) در گرهِ کناری نخاع قرار گرفته و آکسون آن به نام رشته پیش‌گرهی پس از برون‌رفت از نخاع وارد گرهِ سمپاتیک در نزدیکی مهره‌ها یا نزدیک روده شده، با نورون پس‌گرهی سیناپس می‌دهد. | ## بخش 2: دستگاه عصبی سمپاتیک | در رشته‌های عصبی سمپاتیک رشته پیش‌گرهی بیشتر کوتاه بوده، رشتهٔ پس‌گرهی بلند می‌باشد. از آنجایی که رشته‌های عصبی سمپاتیک در ناحیه سینه‌ای–کمری از نخاع بیرون می‌آیند، بخش سینه‌ای–کمری نیز نامیده می‌شوند. در رشته‌های عصبی سمپاتیک پیام‌های عصبی (نوروترانسمیتر) تراوش‌شونده از رشتهٔ پیش‌گرهی استیل کولین و از رشته‌های پس‌گرهی نوراپی‌نفرین می‌باشد (ماده‌ای که از بخش مرکزی غُدد فوق کلیوی نیز تراوش می‌شود) و از این روی رشته‌های عصبی سمپاتیک را رشته‌های عصبی آدرنرژیک نیز می‌نامند. | ## بخش 3: دستگاه عصبی سمپاتیک | البته استثنائاً از انتهای رشته‌های سمپاتیک واقع در غده فوق کلیوی و غدد عرق استیل کولین ترشح می‌شود. | ## جمع‌بندی | البته به هنگام تحریک دستگاه عصبی سمپاتیک در بخش مرکزی غده فوق کلیوی (مدولا) هورمون‌های به نام آدرنالین یا نور آدرنالین که همان (اپینفرین یانور اپی نفرین) را ترشح می‌کند.
موضوع مقاله: دستگاه عصبی پاراسمپاتیک | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # دستگاه عصبی پاراسمپاتیک | مقدمه: دستگاه عصبی پادآسیمیک یا دستگاه عصبی پاراسمپاتیک (به انگلیسی: parasympathetic nervous system یا PSNS) یکی از سه بخش دستگاه عصبی خودگردان می‌باشد که رشته‌های عصبی پاراسمپاتیک در بخش پاراسمپاتیک، همانند بخش سمپاتیک، جسم سلولی نورون پیش‌گانگلیونی در شاخ پهلویی نخاع قرار گرفته و آکسون (انتقال‌دهندۀ پیام عصبی به بیرون) آن به نام رشتۀ پیش‌گانگلیونی وارد گانگلیون پاراسمپاتیک (بیشتر در نزدیکی یا دیوارۀ اندام واکنشگر) شده و با نورون پس‌گانگلیونی همایه (محل نزدیک شدن رشته‌های عصبی) می‌دهد. | ## بخش 1: دستگاه عصبی پاراسمپاتیک | آکسون نورون پس‌گانگلیونی در فاصلۀ کوتاهی پس از ترک گانگلیون به اندام واکنشگر می‌رسد. بدین سان در رشته‌های عصبی پاراسمپاتیک برخلاف رشته‌های عصبی سمپاتیک رشته پیش‌گره‌ای بسیار بلند و رشته پس‌گره‌ای کوتاه می‌باشد. | ## بخش 2: دستگاه عصبی پاراسمپاتیک | از آنجا که رشته‌های عصبی پاراسمپاتیک در ناحیه جمجمه‌ای-خاجی از نخاع بیرون می‌آیند، بخش جمجه‌ای-خاجی نامیده می‌شوند. در رشته‌های عصبی پاراسمپاتیک میانجی‌های عصبی تراوش‌شونده از رشته‌های پیش‌گانگلیونی و پس‌گانگلیونی، استیل کولین است و از این روی، رشته‌های عصبی پاراسمپاتیک را رشته‌های عصبی کولینرژیک نیز می‌نامند. | ## بخش 3: دستگاه عصبی پاراسمپاتیک | ## جمع‌بندی | گیرنده‌های کولینرژیک در نورون پس‌گانگلیونی، اغلب، نیکوتینی و در اندام هدف، اغلب، موسکارینی هستند.
موضوع مقاله: داروشناسی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # داروشناسی | مقدمه: داروشناسی شامل دو بخش فارماکودینامیک و فارماکوکینتیک است.دکتر متولیان-فارماکولوژی پایه. | ## بخش 1: داروشناسی | ۱۳۸۰ ریشهٔ تاریخی فارماکولوژی بالینی به سده‌های میانه و به کتاب پزشکی قانون نوشتهٔ ابن سینا و گزارش اسحاق نوشته پترس ایسپانوس و همچنین ژان اهلِ سَن‌آمان بازمی‌گردد. فارماکودینامیک و فارماکوکینتیک داروشناسی مطالعهٔ تعامل بین جاندار و دارو یا مواد شیمیایی دریافت‌شده‌است که بر عملکرد طبیعی یا غیرطبیعی بیوشیمیایی اثر می‌گذارد. به‌طور خلاصه فارماکودینامیک مطالعهٔ اثرات داروها بر بدن، و فارماکوکینتیک، اثر و رفتار بدن بر روی داروها است. | ## بخش 2: داروشناسی | به بیان دیگر، فارماکودینامیک، مبحث فعل‌وانفعالات دارو در مواجهه با گیرنده‌های بیولوژیک، و فارماکوکینتیک، بحث و تعریف دربارهٔ جذب، توزیع، متابولیسم و دفع دارو در سیستم‌های بیولوژیکی است. فارماکولوژی چگونگی رفتار متقابل دارو و سامانه زیستی (بدن) است؛ ولی داروسازی در رابطه با مواد اولیه، آماده‌سازی، توزیع، مقدار (دوز) در استفاده از داروهای بی‌خطر و مؤثر است. بخش‌های تخصصی فارماکولوژی فارماکولوژی به زیربخش‌های تخصصی‌تر زیر، تقسیم می‌شود: فارماکولوژی بالینی: با زمینهٔ پزشکی بالینی و مطالعهٔ اثر دارو بر روی انسان و حیوانات است. | ## بخش 3: داروشناسی | نوروفارماکولوژی: اثر دارو بر عملکرد سلول‌های دستگاه عصبی مرکزی و پیرامونی که به دو دسته رفتاری و مولکولی تقسیم می‌شود. روان داروشناسی (سایکوفارماکولوژی): اثر دارو بر روان و مغز، مشاهده تغییر رفتار مغز است. | ## جمع‌بندی | فارماکوژنتیک: آزمایش بالینی ژنتیکی دربارهٔ تفاوت بین افراد در پاسخ به داروها از نظر اثر درمانی یا عارضه جانبی.
موضوع مقاله: دستگرد | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # دستگرد | مقدمه: دستگرد محله‌ای در منطقه ۱۳ شهرداری اصفهان است.اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران: ۱۳۸۳خ. | ## بخش 1: دستگرد | محله دستگرد اصفهان از شمال به رودخانه زاینده رود و در بخشی به محله (دنبه) و از غرب به دامنه کوه که اکنون منطقه مسکونی گلزار در آن واقع شده و از جنوب در امتداد کوه صفه، شهر ابریشم، کوی امیریه و شهرک ولی عصر و از شرق به خیابان باغ فردوس، سیمین (سهروردی) و بزرگراه شهید کاظمی محدود می‌باشد. معنای دستگرد دستگرد به معنای باستانی آن دسته‌گرد است یعنی یک دسته یا گروه گشت نظامی و امنیتی. این واژه در فرهنگ دهخدا به معنی زمین زراعی است که از چهار طرف با دیوار محصور شده در زمان ساسانیان در معنای زمین‌های شاهی کاربرد یافت. شاهان ساسانی زمین‌های بایر را به کشاورزان واگذار کرده تا آنها خود در آبادی آن املاک کوشش کنند. گرد کردن به معنی ساختن هست و دستگرد معنای دست‌ساز یا زمین بایری است که با دست آباد شده و همچنین بنایی مانند کوشک که گرد آن خانه‌ها باشد.واژه‌نامه دهخدا، تحت واژه دستگرد. | ## بخش 2: دستگرد | همچنین در فرهنگ فارسی معین، دستگرد به معنای زمین پست و هموار و در لغت‌نامه دهخدا، به زمین هموار، زمین و ملک زراعی و بنائی مانند کوشک که خانه‌ها به دور آن باشد، معنی شده است. بیشتر نقاطی که در ایران و کشورهای پیرامون آن با نام‌های دستگرد و دستجرد معروفند، همان زمین‌های شاهی ساسانی هستند. مناطقی با اسم دستگرد بسیاری از مناطق در سرزمین ایران، با نام دستگرد شناخته می‌شوند. ازجمله مشهورترین آن‌ها دستگرد ساسانی: خسروپرویز که در تیسفون نشیمن داشت، سنت شاهان ایران را که همیشه کاخ و محل اقامت تابستانی خود را در فلات ایران می‌ساختند، کنار گذاشت و در جایی در شمال شرقی تیسفون، تابستانگاهی به نام دستگرد ساخت. دستگرد (بیرجند): روستایی است در دهستان القورات از توابع بخش مرکزی شهرستان بیرجند، واقع در استان خراسان جنوبی که بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این روستا ۳۳۶۵ نفر (در ۸۹۸ خانوار) بوده است. | ## بخش 3: دستگرد | دستگرد (برخوار) اصفهان: دستگرد برخوار در کنار گز برخوار از قدیمی‌ترین شهرهای اطراف اصفهان به‌شمار می‌رود و بنا به روایتی محل جمع‌آوری لشکریان برای دفاع از شهراصفهان بوده است.برای اطلاعات بیشتر به کتاب تاریخچه گز برخوار مراجعه شود دستگرد امامزاده: روستای است در ۲۸ کیلومتری شهرکرد، مرکز استان چهارمحال و بختیاری. به این دلیل دستگرد را دستگرد امامزاده می‌گویند که مقبره امامزاده محمداکبر، فرزند علی در آن مدفون شده است. تاریخچه مردم بومی آن داری لهجه اصفهانی می‌باشند، شغل اولیه مردم آن کشاورزی و دامپروری بوده است لیکن با توسعه شهرنشینی و گذر اتوبان ذوب‌آهن در سال‌های پایانی دهه ۱۳۴۰ به مرور از حجم روستا نشینی کاسته و به میزان شهرنشینی آن افزوده گردیده است تا جایی که امروز شهرک‌های امیر حمزه، ولی عصر، کوی گلزار، پردیس و چندین مجموعه بزرگ و کوچک دیگر در حاشیه آن ایجاد گردیده است. | ## جمع‌بندی | جاذبه‌گردشگری از جاذبه‌های موجود در دستگرد خیار می‌توان باغ‌های سرسبز آن، باغ پرندگان، آکواریوم بزرگ اصفهان که در این منطقه قرار گرفته است، باغ خزندگان، باغ پروانه‌ها، درخت چندصد ساله چنار، ساحل زیبای زاینده رود و… اشاره نمود.
موضوع مقاله: باذان | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # باذان | مقدمه: باذان پسر ساسان فرماندار ایرانی در دوره ساسانی بر یمن به هنگام دوره آغاز اسلام بود. | ## بخش 1: باذان | نام او را گاه باذام هم نوشته‌اند.باذان از سوی خسرو پرویز بر یمن فرمان می‌راند و بر سرزمین‌های حجاز و تهامه نیز سرپرستی داشت. تبار او را به صورت باذان بن ساسان بن بلاش، ابن جاماسب، بن فیروز بن یزدگرد بن بهرام گور پادشاه فارس نوشته‌اند. وی در سال ۱۰ هجری کشته شد و پسرش (شهر) از سوی پیامبر در همان سمت ابقا گردید.مطابق روایت‌های اسلامی، باذان از سوی خسرو پرویز فرمان گرفت تا گزارشی درباره محمد، پیامبر اسلام به او بدهد. | ## بخش 2: باذان | در آن هنگام باذان دو ایرانی به نام‌های بابویه و خُرَّه‌خسرو را به مدینه فرستاد تا محمد را دستگیر کنند. محمد از آمدن همراه آن دو نفر سر باز زد و به آنان کشته‌شدن خسرو پرویز به دست پسرش را گفت. او تا رخدادن این پیش‌بینی صبر کرد، پس از آن که درست بودن آن ثابت شد، باذان و گروهی از ایرانیان یمن (برخی از اسواران و آزادگان) مسلمان شدند و اینان نخستین گروه ایرانی بودند که به اسلام گرویدند. | ## بخش 3: باذان | هرچند باذان را در زمره صحابه پیامبر ذکر کرده‌اند؛ ولی او چنانکه در روایات اسلامی آمده، مسلمان‌شدن خود را تنها با نامه به محمد اعلام کرد و ملاقات حضوری با وی نداشته‌است. | ## جمع‌بندی | اغلب مورخان از جمله ابن حجر عسقلانی؛ طبری، ابن هشام، مسعودی، قلقشندی، مجمل التواریخ ، وی را از صحابه دانسته‌اند.نام دو پسر باذان شهر و مهران است.
موضوع مقاله: یوهان آدام راینکن | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # یوهان آدام راینکن | مقدمه: در سال ۱۶۵۴، راینکن برای تحصیل نزد هاینریش شایدمان به «کاترین‌کیرشه» (کلیسای کاترین قدیس) در هامبورگ رفت. | ## بخش 1: یوهان آدام راینکن | زمانی که شیدمان در سال ۱۶۶۳ درگذشت، راینکن در سِمَتِ وی قرار گرفت و تا پایان زندگی ۹۹ساله‌اش در آن سمت باقی ماند. در سال ۱۷۰۵، عده‌ای از بزرگان کلیسا تصمیم گرفتند که یوهان ماته‌سون را به‌عنوان جایگزین راینکن مطرح کنند، اما راینکن از این کار پیشگیری کرد. شاهدی بر این مدعا نقاشی رنگ روغنی است که در سال ۱۶۷۴ توسط یوهان وورهوت خلق شده و نشانگر دو نوازنده در کنار یکدیگر است. راینکن همچنین، به دلیل تأثیر عمیقی که بر یوهان سباستیان باخ جوان داشته‌است، مشهور است. | ## بخش 2: یوهان آدام راینکن | گفته شده که راینکن در اواخر عمر، پس از شنیدن بداهه‌نوازی باخ از آواز لوتری «بر ساحل آبراه بابل»، گفته‌است: «فکر می‌کردم این هنر مرده‌است، اما می‌بینم که در تو می‌زید.». بیشترین آثار تصنیفیِ راینکن برای سازهای کلاویه‌ای بر روی تم این آواز بوده‌است؛ بنابراین، اگر این داستان صحت داشته باشد، این موضوع را مشخص می‌کند که باخ به مهارت هنرمندانهٔ راینکن احترام می‌گذاشته‌است. از برجسته‌ترین آثار او می‌توان به موارد زیر اشاره کرد: توکاتا در سل مینور – یکی از قطعات مشهور ارگ که مهارت کنترپوانی او را نشان می‌دهد. فانتزی بر اساس آواز لوتری "بر ساحل آبراه بابل" – قطعه‌ای تأثیرگذار که بعدها باخ نیز بر اساس همین تم بداهه‌نوازی کرد. | ## بخش 3: یوهان آدام راینکن | مجموعه‌ای از قطعات برای کلاویه – شامل پرلودها، فانتزی‌ها و فوگ‌هایی با ساختار پیچیده و آزاد. آثارش اغلب با ساختار آزاد و بیان شخصی همراه بودند و تأثیر مستقیمی بر آهنگسازان بعدی از جمله دیتریش بوکسته‌هود و یوهان سباستیان باخ داشتند. تأثیر بر باخ در سال ۱۷۲۰، یوهان سباستیان باخ جوان در هامبورگ قطعه‌ای بداهه بر اساس آواز «بر ساحل آبراه بابل» اجرا کرد. راینکن که در آن زمان پیر و باتجربه بود، پس از شنیدن این اجرا گفت: «فکر می‌کردم این هنر مرده است، اما می‌بینم که در تو زنده است.» این جمله به‌عنوان نشانه‌ای از احترام عمیق راینکن به استعداد باخ ثبت شده‌است. | ## جمع‌بندی | همچنین، شباهت‌های ساختاری میان آثار راینکن و فوگ‌های اولیهٔ باخ نشان‌دهندهٔ تأثیر مستقیم او بر سبک آهنگسازی باخ است.
موضوع مقاله: اینشوشی‌ناک | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # اینشوشی‌ناک | مقدمه: او با پادشاهی در ارتباط بود و در نتیجه در نام‌ها و القاب چندین فرمانروای ایلامی ظاهر می‌شود. | ## بخش 1: اینشوشی‌ناک | در شوش او خدای اصلی پانتئون محلی بود، اگرچه وضعیت او در سایر نقاط ایلام ممکن است متفاوت باشد. دو خدای بین‌النهرینی که در سنت ایلامی گنجانده شده بودند، لاگامال و ایشمکاراب، به‌عنوان دستیاران او در نظر گرفته می‌شدند. او به‌طور عمده در شوش، جایی که معابد بسیاری وجود داشت که به او اختصاص داده شده بودند، پرستش می‌شد. او در به‌اصطلاح متن‌های تدفینی شوش ایفای نقش می‌کند، که با وجود پیدا شدن در شوش به زبان اکدی نوشته شده و ممکن است حاوی دستورالعمل‌هایی برای ورود مردگان به عالم اموات باشد. این نام وام‌واژهای است که در زبان سومری و با حذف آغازی سرچشمه گرفته است و در غیر از اینجا به ندرت در این زبان گواهی می‌شود؛ در نتیجه حذف آغازی از dnin-šušinak به اینشوشیناک تغییر کرده است. | ## بخش 2: اینشوشی‌ناک | همانطور که توسط فرانس ویگرمن پیشنهاد شده است، نام اینشوشیناک ممکن است در اصل در دوره اوروک شکل گرفته باشد، زمانی که به گفته وی بین النهرینی‌ها مستعمره‌ای در شوش ایجاد کردند. او پیشنهاد می‌کند که در کنار نینازو، نینگیشزیدا، ایشتاران و تیشپاک می‌توان او را یکی از اعضای دسته‌ای از خدایان به حساب آورد که او از آن به‌عنوان «خدایان مار ماوراء دجله» یاد می‌کند، که به‌احتمال زیاد در مرز بین حوزه‌های فرهنگی میان‌رودان و ایلام توسعه یافته‌اند. خدای عدالت جنبه دیگری از اینشوشینک که به خوبی از آن اسنادی به دست آمده است، جایگاه او در مقام داوری الهی است که او را با عدالت مرتبط می‌کند. ارتباط با سایر خدایان لاگامال و ایشمکاراب لاگامال و ایشمکاراب که هر دو در اصل به خدایان بین‌النهرین تعلق داشتند، دستیاران اینشوشینک بودند و همچون او در سفر فرد مرده به دنیای پس از مرگ در دین ایلامی نقش داشتند. در جریان قضاوت مردگان، لاگامال به احتمال زیاد در جایگاه دادستان و ایشمکاراب در جایگاه وکیل مدافع عمل می‌کردند و این موضوع با معانی نام‌های آنها، «او که رحم ندارد» و «او که دعا را می‌شنود» مرتبط است. | ## بخش 3: اینشوشی‌ناک | در گذشته به‌طورمعمول تصور می‌شد که ایشمکاراب همسر اینشوشیناک است، اگرچه این پیشنهاد بر این فرض تکیه دارد که اولی یک خدای مونث بوده است، موضوعی که هنوز نامشخص است. یک سند وراثت حاکی از آن است اعتقاد بر این بود که اینشوشیناک و ایشمکاراب مسئول ایجاد این دیدگاه عرفی بودند که مقام برادر از طریق فرزندپذیری برابر با برادر بیولوژیکی است. ۱۶۰۰ تا ۱۵۰۰ پیشا دوران مشترک تخمین زده می‌شود گرچه احتمالِ ۱۴۰۰ پیشا دوران مشترک نیز مطرح شده است. | ## جمع‌بندی | اینشوشینک، تنها خدای ایلامی ست که نام او در آنان ذکر شده است و این نظر وجود دارد که زبان، فرم و محتوای متن‌ها، بازتاب پدیده‌ای رایج است که نویسندگان شوش، در فرهنگ ادبی میان‌رودان، رواج می‌دادند.
موضوع مقاله: لطیفی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # لطیفی | مقدمه: لطیفی شهری از توابع بخش مرکزی شهرستان لارستان در جنوب استان فارس در ایران، و در چند کیلومتری شمال شرقی شهر لار واقع شده است. | ## بخش 1: لطیفی | ساکنان شهر ساکنان این شهر از دو قسمت شیعه و سنی تشکیل می‌شوند، از منظر دیگر شهروندان لطیفی را می‌توان به دو گروه با اصلیت «چرخوی» و «لطیف بو» تقسیم کرد. دو گروه دیگر جهرمی‌ها و ترک‌ها هستند که در زمان سیاست یکجانشینی رضا خان همانند آنچه در شهر لار اتفاق افتاد در لطیفی سکونت گزیده‌اند. | ## بخش 2: لطیفی | وجه تسمیه چرخاب احتمالاً از پیرمردها و پیرزنها لطیفی یا روستاهای اطراف اصطلاح<چرخوی>یا <چرخ آب>را شنیده باشید، <چرخاو> همان <چرخاب> فارسی است و <چرخاب> مخفف <چرخ آب> یعنی همان وسیله‌ای است که در قدیم با آن آب را از چاه بیرون می‌کشیده اندو دلیل این نام‌گذاری نیز این بوده است که مردم این روستا از این وسیله استفاده می‌کردند. این موضوع در سفرنامه <ژان پاتیست تارونیه> سیاح و مؤلف فرانسوی که در زمان صفویه به لار مسافرت کرده است چنین نقل شده است:اول ماه آوریل ۵ ساعت بعد از نیمه شب به لار حرکت کردیم تا ۳ ساعت بعد از ظهر رفتیم و تمام در سنگلاخ ره سپردیم بیایان خشک و بی آب و علفی بود فقط یک قریه در این راه دیده شد، موسوم به <چرخاب> که درخت خرمای زیاد و قدری هم زراعت گندم داشت. | ## بخش 3: لطیفی | در سیصد سال پیش خالی از سکنه بود و تعدادی از اجداد و ساکنان فعلی لطیفی در سیصد سال پیش در فاصله ده کیلومتری خاوری لار در زیارتگاهی بنام <درویش عالی> زندگی می‌کردند، و ساکنان و ساکنان این منطقه از دو قوم <حسن چرخابی>و <باقر چرخابی> بودند و به آنان<چرخاب>می‌گفتند و از طریق کشاورزی و باغداری و به وسیله چاه‌های و چرخهای آبکش امرار معاش می‌نمودند و چرخاب به علت تخریب حوادث طبیعی یا شاید از زمان حمله افغان‌ها یا هنگام تسلط محمد خان بلوچ یا بالاخره در زمان نادر شاه افشار و لشکر کشی وی این قریه خراب، و مردم آن را کوچانده باشند. | ## جمع‌بندی | لازم به توضیح است: که علت انتخاب نام لطیفی به عنوان محل سکونت به خاطر وجود آبی بوده که از قنوات<نیمه سال> لار به طرف لطیفی سرازیر شده بود.
موضوع مقاله: نوذر | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # نوذر | مقدمه: نوذَرْ (به اوستایی: 𐬥𐬀𐬋𐬙𐬀𐬭𐬀 ؛ به پارسی میانه: )، پسر منوچهر، یکی از شاهان پیشدادی در شاهنامه است. | ## بخش 1: نوذر | پشنگ پادشاه توران پس از اطلاع از مرگ منوچهر، پسر خود افراسیاب را به کین‌خواهی تور به جنگ ایرانیان فرستاد. نوذر دو پسر به نام‌های توس و گستهم داشت که به تشخیص بزرگان ایران هیچ‌یک لایق پادشاهی نبودند. | ## بخش 2: نوذر | منوچهر هنگام مرگ حمله تورانیان را پیش‌بینی می‌نمود و به همین سبب می‌دانست که ایرانیان به تنهایی از پس دشمنی چون توران برنخواهند آمد و ایران زیر پای ستوران بیگانه ویران خواهد شد؛ لذا به نوذر توصیه کرد که در هنگام بحران فقط از سام نریمان کمک بطلبد و بجز او به هیچ‌کس اعتماد ننماید. شاهنامه تلویحاً به این موضوع اشاره داشته اذعان می‌نماید که سام پیشوای زابلی تحت فرامین شاه ایران بود ولی سام در زمان نوذر پیر و فرتوت شده بود که هنگام حمله عظیم سپاه پشنگ به فرماندهی افراسیاب از دنیا رفت و به همین سبب پسرش زال نیز از یاری ایرانیان بازماند چون سرگرم ساختن مقبره برای سام بود. | ## بخش 3: نوذر | شاهنامه پادشاهی نوذر را هفت سال ذکر می‌کند و در این مدت شاه توران از مرگ منوچهر خبر یافت و دانست که شاه جدید تدبیر و توان مقابله با سپاه توران را نخواهد داشت لذا سران و فرماندهان کشور را فرا خواند و موضوع حمله به ایران و انتقام تور - نیای زادشم - را مطرح و اجماع به حمله شد. | ## جمع‌بندی | پشنگ در پایتخت مانداحتمالاً به خاطر کهولت سن و سپهسالاری لشکر را به پسرش افراسیاب سپرد.
موضوع مقاله: سلول واحد | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # سلول واحد | مقدمه: ساختار جامدات کریستالی نشان می‌دهد که گروه کوچکی از اتم‌ها یک الگوی تکراری را در سه بعد تشکیل می‌دهند؛ بنابراین در توصیف ساختارهای بلوری، اغلب راحت است که ساختار را به واحدهای تکراری کوچکی به نام سلول واحد تقسیم کنیم. | ## بخش 1: سلول واحد | سلول واحد، واحد ساختاری جامدات کریستالی است که تمامی خواص و تقارن‌های کل ماده را دارد. همچنین ساختارهای بلوری گوناگون براساس هندسه و موقعیت اتم ها در سلول واحد تعریف می‌شوند. نتیجه‌ی این تحقیقات موجب شد تا سلول‌های واحد به ۷ گروه و ۱۴ دسته‌ی مختلف تقسیم شوند. Cubic در این ساختار اندازه‌ی تمام اضلاع مکعب با هم برابر است و اندازه‌ی هر سه زاویه‌ی موجود در یک راس مکعب ۹۰ درجه هستند. Rhombohedral در این ساختار تمام اضلاع مکعب با هم برابر هستند، همچنین هر سه زاویه‌ در یک راس با هم برابرند اما مقدار آن‌ها مخالف ۹۰ درجه و کوچکتر از ۱۲۰ درجه است. به‌طوری‌که اضلاع شش ضلعی با هم برابر هستند و ارتفاع استوانه با اضلاع قاعده برابر نیست. Triclinic این ساختار به شکل مکعبی است که هیچ یک از اضلاع همرس در یک راس آن با هم برابر نیستند، همچنین هیچ یک از زوایا ۹۰ درجه نمی‌باشند. | ## بخش 2: سلول واحد | سلول واحد در فلزات بررسی و مطالعه‌ی ساختار فلزات نشان می‌دهد که تنوع ساختارهای سلول واحد در فلزات محدود است، به‌طوری‌که اکثر فلزات یکی از سه ساختار مکعب مرکز پر، مکعب وجوه پر و یا شش ضلعی فشرده را دارند. در بین این سه ساختار، دو ساختار مکعب وجوه پر و شش ضلعی فشرده تراکم یکسان و بیش‌تری نسبت به ساختار مکعب مرکز پر دارند و تنها تفاوت این دو ساختار در ترتیب روی هم قرار گرفتن لایه‌های اتمی است. هر سلول واحد در این ساختار دارای دو عدد اتم می‌باشد، در واقع هشت تا یک‌هشتم از هر اتم در گوشه‌های مکعب و یک اتم کامل در مرکز مکعب. باید به این نکته نیز توجه کنیم که برخی از فلزات در اثر تغییر دما، تغییر ساختار می‌دهند. در دمای بالاتر از ۹۱۲ درجه سانتی‌گراد، ساختار FCC دارد و در دمای بالاتر از ۱۴۰۰ درجه سانتی‌گراد، به ساختار BCC بازمی‌گردد. چهار اتم به صورت هشت تا یک‌هشتم از هر اتم در گوشه‌های مکعب و شش تا یک‌دوم در وجه‌های مکعب قرار دارند. به‌طوری‌که هر سلول واحد شامل دوازده تا یک‌ششم اتم، دو تا یک‌دوم اتم و سه اتم کامل می‌باشد. | ## بخش 3: سلول واحد | تراکم اتمی در ساختار مکعب مرکز پر APF of BCC در این نوع سلول واحد، بر روی قطر مکعب سه عدد اتم قرار گرفته است. به عبارتی اندازه‌ی قطر مکعب که رادیکال سه برابر ضلع مکعب است، با چهار برابر اندازه‌ی شعاع یک اتم برابر است. تراکم اتمی در ساختار مکعب وجوه پر APF of FCC در این نوع سلول واحد، بر روی قطر وجه مکعب سه عدد اتم قرار گرفته است. به عبارتی اندازه‌ی قطر وجه مکعب که رادیکال دو برابر ضلع مکعب است، با چهار برابر اندازه‌ی شعاع یک اتم برابر است. هرچه فضای خالی بیش‌تری در یک ساختار وجود داشته باشد امکان نفوذ در آن ساختار بیش‌تر می‌شود. برای مثال نفوذ کربن در آهن آلفا که ساختار BCC دارد، سریع‌تر از نفوذ کربن در آهن گاما است که ساختار FCC دارد. تاریخچه علیرغم نام پیشنهادی آن، سلول واحد (مثلاً برخلاف بردار واحد) لزوماً اندازه واحد یا حتی اندازه خاصی ندارد. | ## جمع‌بندی | در عوض، سلول اولیه نزدیکترین قیاس به یک بردار واحد است، زیرا اندازه مشخصی برای یک شبکه معین دارد و بلوک اصلی ساختمانی است که سلولهای بزرگتر از آن ساخته می‌شوند.