موضوع مقاله: علی‌اکبر رشاد | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # علی‌اکبر رشاد | مقدمه: علی‌اکبر رَشادی (زادهٔ ۱۳۳۵ خورشیدی/ ۱۳۷۵ قمری)، معروف به علی‌اکبر رشاد، محقق اسلامی، عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی، بنیان‌گذار و رئیس و عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، مؤسس و رئیس حوزهٔ علمیهٔ امام رضا، رئیس شورای حوزه‌های علمیهٔ استان تهران و عضو پیوسته فرهنگستان علوم می‌باشد. | ## بخش 1: علی‌اکبر رشاد | زندگی‌نامه علی‌اکبر رشاد، دانش‌آموختهٔ حوزه‌های علمیهٔ تهران و قم است؛ وی دورهٔ مقدمات و سطح یک حوزه را طی سال‌های ۱۳۴۶ تا ۱۳۴۹، نزد آقایان کمالی، محمدزادهٔ مزینانی، علی افخمی (افخم‌رضایی)، مجتهد زنجانی نجفی، عبدالصمد خویی در تهران فراگرفت. سپس برای ادامهٔ تحصیل در ۱۳۴۹، به حوزهٔ علمیهٔ قم مهاجرت کرد و در مدرسهٔ علمیهٔ سیدمحمد رضاگلپایگانی ـ که نخستین مرکز آموزشی تحت برنامه و به شیوهٔ جدید حوزهٔ قم قلمداد می‌شد ـ پذیرفته و مشغول به تحصیل شد. وی پایه‌های سطح دو را نزد باکویی، حسن تهرانی، مختار امینیان گیلانی، سید جواد احمدی طالقانی، اشتهاردی، محمودی اشتهاردی، و صلواتی اراکی در این مدرسه سپری کرد. همچنین در همین دوره در دروس تفسیر و عقاید اسلامی شب‌زنده‌دار شیرازی، و دروس ادیان و فرق (یهودیت و مسیحیت، وهابیت و بهائیت) عبدالقائم شوشتری شرکت کرد. رشاد سطح سه حوزه را نزد آقایان علی‌پناه اشتهاردی، محسن حرم‌پناهی قمی، مرتضی مقتدایی اصفهانی، مصطفی اعتمادی خواجوی تبریزی، سیدابوالفضل موسوی تبریزی (ریحانی)، مرتضی بنی‌فضل، آقا رسول موسوی تهرانی، ستودهٔ اراکی، قافی یزدی، سیدعلی محقق داماد و جعفر سبحانی تبریزی طی کرد. وی پس از اتمام سطوح سه‌گانهٔ حوزه، مجموعاً بیست و پنج سال در دروس خارج فقه و اصول آقایان حسین وحید خراسانی، علی مشکینی، حسینعلی منتظری (در قم) و سید علی خامنه‌ای و مجتبی تهرانی (در تهران) شرکت جست. ایشان مقارن فراگیری فقه و اصول، سطوح مختلف فلسفه را نیز نزد استادان احمد بهشتی، مرتضی مطهری، سید محمد بهشتی، یحیی انصاری شیرازی و محمد محمدی گیلانی، فراگرفت.حوزه، علی‌اکبر رشادرزومه علمی، علی‌اکبر رشاد مرتبهٔ علمی او استاد و در حوزه مدرس خارج فقه و اصول است. او مباحثاتی با جان هیک داشته‌است.انتشار «مباحثه با جان هیک» به قلم رشاد/ نقد پلورالیسم دینی جان هیک فعالیت‌های علمی علی‌اکبر رشاد، در سه دههٔ گذشته به تدریس سطوح عالیهٔ فقه و اصول، فلسفهٔ دین، فلسفه و عرفان در حوزهٔ تهران، و فلسفهٔ دین و کلام، تفسیر قرآن و منطق فهم دین، در دانشگاه‌های تهران و مشهد اشتغال داشته‌است. همچنین وی پنجاه عنوان مقاله در زمینه‌های فلسفه، فلسفهٔ دین، کلام، علوم و معارف قرآنی، اندیشهٔ سیاسی، شعر و ادبیات، فقه، اصول، فلسفهٔ اصول تألیف و منتشر نموده‌است. رشاد مؤسس و رئیس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشهٔ اسلامی است، که از بزرگ‌ترین مراکز تحقیقاتی دینی و علمی غیردولتی ایران قلمداد می‌شود. این پژوهشگاه دارای پنج پژوهشکده و پنج مؤسسهٔ وابسته می‌باشد و مجموعاً مشتمل بر بیست گروه علمی در زمینه‌های فلسفه، معرفت‌شناسی، عرفان، قرآن‌پژوهی، فلسفهٔ دین، کلام، منطق فهم دین؛ اخلاق، فقه و حقوق، سیاست، اقتصاد، مدیریت اسلامی؛ غرب‌شناسی، تاریخ و تمدن، فرهنگ‌پژوهی، انقلاب اسلامی، ادبیات اندیشه و… است. رشاد مؤسس و رئیس حوزهٔ علمیهٔ امام رضا در تهران است که متشکل از چهار مدرسهٔ علمیه (رضائیه، ثامنیه، محمدیه، و مؤسسهٔ آموزش عالی) می‌باشد، یک مجتمع حوزوی جامعِ همهٔ پایه‌ها و سطوح آموزشی حوزوی و رشته‌های تخصصی (فلسفه، کلام، حقوق عمومی، حقوق خصوصی، جزا و…) است. | ## بخش 2: علی‌اکبر رشاد | علی اکبر رشاد اکنون عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی، رئیس هیئت حمایت از کرسی‌های نظریه‌پردازی، رئیس شورای حوزه‌های علمیه استان تهران است و عضو شورای عالی الگوی اسلامی ـ ایرانیِ پیشرفت است؛ همچنین مؤسس انجمن جهانی فلسفهٔ دین اسلامی و عضو مؤسس انجمن علمی اصول فقه حوزه است. سال ۱۳۸۸ نظریه وی با عنوان نظریه ابتنا از سوی دبیرخانه کرسی‌های نظریه پردازی به جشنوارهٔ بین‌المللی فارابی معرفی شد و آن جشنواره کرسی وی را با عنواننظریه ابتناءبه عنوان کرسی برتر معرفی و بر اساس ساختار جشنواره جایزه مالی معین و تقدیرنامه‌هایی از سوی یونسکو، آیسسکو و ریاست جمهوری اسلامی ایران و وزارت علوم تحقیقات و فناوری ایران، به وی اعطا شد. ایشان جهت ارائهٔ مقاله و سخن رانی در کنفرانس‌ها و مجامع علمی و فلسفی، به کشورهای مختلف از جمله: آلمان، آمریکا، اتریش، اسپانیا، الجزایر، امارات، انگلستان، ایتالیا، بوسنی، پاکستان، ترکیه، تونس، روسیه، سریلانکا، سوئیس، سودان، سوریه، عراق، عربستان، فرانسه، قبرس، لبنان، واتیکان، هند، یونان و … سفر کرده‌است. تالیفات کتاب‌ها الهیات فلسفی: (دروس الهیات بالمعنی الأخص منظومهٔ حکیم سبزواری منتشر نشده). تقریرات دروس فقه (صلوهً، ولایت فقیه، بخشی از مکاسب محرمه، ربا، خمس) مجتبی تهرانی؛ (منتشر نشده) تقریرات دروس فقه حسینعلی منتظری؛ (منتشر نشده). تلویحات (سروده‌های وی دربارهٔ خمینی)؛ مؤسسهٔ تنظیم و نشر آثار امام خمینی؛ ۱۳۸۸ ش. تماشای جمال (دیوان اشعار استاد)؛ مؤسسه انتشاراتی اطلاعات؛ چاپ اول: ۱۳۷۲ / چاپ سوم ۱۳۸۶. حریت و مدارات (اندیشه سیاسی)؛ مؤسسهٔ امیرکبیر؛ چاپ اول: بهار ۱۳۸۶/ چاپ دوم ۱۳۹۰ حوزه؛ سه نگاه (مجموعهٔ سخنرانی‌ها و گفتگوها / منتشر نشده) خشونت و مدارا؛ کانون اندیشهٔ جوان؛ چاپ اول: پاییز ۱۳۷۹ / چاپ دوم ۱۳۸۷. دانشنامهٔ امام علی (سیزده‌جلد)؛ سرپرستی و ویراستاری علمی؛ پژوهشگاه فرهنگ و اندیشهٔ اسلامی؛ چاپ اول: ۱۳۸۰ش/ ۲۰۰۱ م. دانشنامهٔ فرهنگ فاطمی؛ سرپرستی و ویراستاری علمی؛ پژوهشگاه (در شرف چاپ) دانشنامهٔ قرآن‌شناسی؛ سرپرستی و ویراستاری علمی؛ (در دست تألیف) دروس فلسفهٔ اصول؛ پژوهشگاه فرهنگ و اندیشهٔ اسلامی؛ (در شرف چاپ) دموکراسی قدسی: (اندیشه و فلسفهٔ سیاسی)؛ پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی؛ چاپ اول: بهار ۱۳۷۹/ چاپ دوم ۱۳۸۲. دین‌پژوهی معاصر (ارزیابی گفتمان‌های دینی سه‌گانه ایران)؛ پژوهشگاه فرهنگ و اندیشهٔ اسلامی؛ چاپ اول: ۱۳۸۳ش/ چاپ سوم ۱۳۸۸. دیوان امام خمینی (نسخهٔ اول)؛ سرپرستی تدوین و تهیهٔ ملحقات؛ مؤسسهٔ تنظیم و نشر آثار امام خمینی؛ چاپ اول: خرداد ۱۳۷۲/ چاپ‌های مکرر. | ## بخش 3: علی‌اکبر رشاد | دیوان امام خمینی (نسخهٔ دوم)؛ مقدمه، اضافات و تعلیقات؛ مؤسسهٔ چاپ و نشر عروج؛ بهار ۱۳۷۷ ش/ ۱۹۹۸ م. سوگنامهٔ ۱؛ سرپرستی گزینش و تدوین؛ مؤسسهٔ تنظیم و نشر آثار امام خمینی؛ چاپ اول: بهار ۱۳۶۹ ش/۱۹۹۰ م. شریعهٔ خرد (تدوین با همکاری دیگران)؛ پژوهشگاه فرهنگ و اندیشهٔ اسلامی؛ چاپ اول، تابستان ۱۳۷۶ ش/ ۱۹۹۷ م. شور اشراق (مجموعهٔ مقالات در زمینهٔ شعر و ادب)؛ حوزهٔ هنری؛ چاپ اول: ۱۳۷۶ ش/۱۹۹۷ م. علم‌النفس، جلد هشتم اسفار صدرالمتألهین محمد شیرازی؛ تحقیق، تصحیح انتقادی و مقدمه؛ بنیاد حکمت اسلامی صدرا؛ چاپ اول: ۱۳۸۲ ش / ۲۰۰۳ م. فلسفهٔ دین؛ پژوهشگاه فرهنگ و اندیشهٔ اسلامی؛ چاپ اول: ۱۳۸۳ ش/ ۲۰۰۴ م/ چاپ دوم ۸۵. گزیدهٔ غزل‌های حکیم فیاض لاهیجی؛ گزینش، تصحیح و مقدمه؛ مؤسسهٔ امیرکبیر؛ چاپ اول: تابستان ۱۳۷۲ ش/ ۱۹۹۳ م. مباحثه با جان هیک؛ سازمان انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشهٔ اسلامی، چاپ اول، ۱۳۹۱ معراج سبز: (چهل حدیث نماز)؛ گزینش و ترجمه؛ چاپ و نشر ستاد اقامهٔ نماز؛ تابستان ۱۳۷۲ش /۱۹۹۳ م و چاپ مکرر. منطق فهم دین: دیباچه‌واره‌ای بر روش‌شناسی اکتشاف گزاره‌ها و آموزه‌های دینی؛ تصنیف؛ پژوهشگاه فرهنگ و اندیشهٔ اسلامی؛ چاپ اول ۱۳۸۹. میخانهٔ عشق (شرح غزل عرفانی «چشم بیمار» امام خمینی)؛ تألیف؛ سازمان تبلیغات اسلامی؛ چاپ اول: ۱۳۶۸ ش/ ۱۹۹۰م. | ## جمع‌بندی | نمونهٔ مقالات آزادی اهانت!؛ زمانه؛ شماره‌های ۴۱و۴۲ آزادی؛ فصلنامه الهیات / دانشگاه آزاد؛ شماره یک زمستان۸۲ اجتهادگرائی و قرائت پذیرانگاری دین؛ بینش سبز؛ شماره ۶ و۷ اردیبهشت و خرداد ۸۰ اجتهادگرایی و قرائت‌پذیرانگاری؛ قبسات؛ ش ۴۹ پاییز ۸۷ احیای دین و اصلاح دینداری؛ قبسات؛ شماره ۲۲ زمستان ۸۰ اهداف و قواعد گفتگوی دینی و تمدنی؛ ماهنامهٔ ارتباط فرهنگی؛ مهر ۸۵ بررسی انتقادی مبادی‌پژوهی اصولیون؛ کتاب نقد؛ (در دست چاپ) پلورالیزم دین و چالش معیار؛ مجله الوحده؛ ش ۲۷۳ شعبان ۱۴۲۵ ق.