موضوع مقاله: سید احمد خمینی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # سید احمد خمینی | مقدمه: سیّد احمد مصطفوی ( – ) معروف به سیّد احمد خمینی، مجتهد شیعهٔ ایرانی و دومین پسر سید روح‌الله خمینی، نخستین رهبر جمهوری اسلامی بود. | ## بخش 1: سید احمد خمینی | خمینی در سال‌های پیش و پس از انقلاب در سازماندهی روابط پدرش با مسئولان نقش مهمی داشت. او نمایندهٔ دورهٔ دوم در مجلس خبرگان رهبری، عضو حقیقی مجمع تشخیص مصلحت نظام و عضو شورای عالی امنیت ملی و شورای عالی انقلاب فرهنگی بود. حمایت از ریاست‌جمهوری ابوالحسن بنی‌صدر و عزل او، نزدیکی با سازمان مجاهدین خلق، اشغال سفارت آمریکا در تهران، عزل حسینعلی منتظری، انتصاب ریاست صدا و سیما، نقش او در تخریب آرامگاه رضاشاه و اعدام‌های سال ۱۳۶۷ و اتهام جعل دست‌خط پدرش از موارد مورد توجهی هستند که پیرامون خمینی مطرح شده‌اند. کودکی و نوجوانی سیّد احمد مصطفوی، فرزند سیّد روح‌الله خمینی و خدیجه ثقفی، در روز جمعه ۲۴ اسفند ۱۳۲۴ (برابر با ۱۱ ربیع‌الثانی ۱۳۶۵ ه‍.ق)، در شهر قم زاده شد. او به ورزش فوتبال روی آورد و هم‌زمان با تحصیل، عضو تیم فوتبال قم شد و مدتی نیز کاپیتان این تیم بود. البته پیش از آن و توأم با تحصیل علوم جدید نیز به فراگیری مقدمات علوم حوزوی پرداخته بود. احمد خمینی دو دورهٔ مقدماتی و سطح حوزهٔ علمیه را طی کرد و هم‌زمان با تحصیل به تدریس سطوح قبلی نیز اشتغال داشت و پس از آن دروس خارج فقه و اصول را فرا گرفت. برخی از استادان حوزوی او سید روح‌الله خمینی (درس خارج فقه)، سید مصطفی خمینی (خارج اصول)، محمد فاضل لنکرانی (خارج فقه) سید موسی شبیری زنجانی (خارج فقه) محمد محمدی گیلانی (شرح منظومه)، غلامرضا رضوانی (اسفار)، سید محمد ابطحی کشانی (سطح و خارج)، صادق خلخالی (سطح) و سید محمدباقر سلطانی بودند. ازدواج و فرزندان خمینی در روز جمعه ۱۱ مهر ۱۳۴۸ (برابر با ۲۰ رجب ۱۳۸۹ ه‍.ق)، با فاطمه طباطبایی، دختر سید محمدباقر سلطانی طباطبایی ازدواج نمود. نتیجهٔ این ازدواج سه فرزند پسر به نام‌های: سید حسن خمینی، سید یاسر خمینی و سید علی خمینی بود که همگی روحانی هستند. حضور در عراق در دوران تبعید روح‌الله خمینی، احمد خمینی بیشتر عمرش را در قم و لبنان گذراند. وی در آغاز حضور روح‌الله خمینی در تبعید، برای حضور در عراق و دیدار پدرش به‌صورت غیرقانونی از مرز خارج می‌شد که این امر حساسیت ساواک را برانگیخته بود. در یکی از نامه‌های ساواک در خصوص حضور وی در سال ۱۳۴۴ در عراق و دیدار با پدرش چنین آمده‌است: «۱۹/۸/۴۴ – خیلی محرمانه به: ریاست شهربانی کل کشور (اداره اطلاعات) درباره: احمد مصطفوی خمینی فرزند روح‌الله خواهشمند است دستور فرمایید چنانچه نامبرده بالا تقاضای صدور یا تمدید گذرنامه و پروانه خروج نمود قبل از هر گونه اقدام مراتب را به این سازمان اعلام نمایند. ارتشبد نصیری» چندین فقره بخشنامه و دستورالعمل مشابه از رئیس کل ساواک، اداره سوم و اداره نهم و ساواک شهر قم، در رابطه با پرونده سید احمد خمینی وجود دارد.شرح زندگانی حجت الاسلام سید احمد خمینی به روایت اسناد ساواک مرتضی شریف‌آبادی، فصلنامه مطالعات تاریخی هنگامی ساواک مرکز از سفر احمد خبردار شد که تلفنگرام فوری از ساواک همدان بدین شرح رسید: «روز گذشته سید احمد خمینی فرزند روح‌الله خمینی از عراق وارد و… در منزل شهاب‌الدین اشراقی سکونت اختیار نموده‌است.» در ذیل همین تلفنگرام، ساواک کل در مرکز نوشت: «آقای صابری به ساواک قم بنویسید. این شخص در هفته گذشته از عراق به قم مراجعت نموده و پس از ورود به قم جهت ملاقات اشراقی به همدان رفته، ضمن اینکه ساواک قم در این زمینه اطلاعی نداده، این فعالیت‌ها را نموده – دستور مراقبت بدهید. اعمال وی دقیقاً تحت نظر باشد هدف از آمدن وی روشن گردد.» متعاقب این گزارش و دستورالعمل‌های بعدی، ساواک قم، مراقبت از منزل خمینی و رفتارهای احمد را افزایش داد. احمد در نخستین اقامت خود در نجف در سال (۴۴ و ۴۵) تکمیل آموزش دینی نزد پدر و برادرش را ادامه داد و حدود ۵ ماه بعد مخفیانه به ایران برگشت. اسناد و در پرونده‌های ساواک نشان می‌دهند او در بازجویی‌هایش مأموران را فریب داد و هویت او در مرز برای ساواک شناخته نشد و پس از آزادی، از طریق کرمانشاه و همدان راهی قم شد. احمد پس از بازگشت از عراق، به تحصیل علوم دینی و دیدار از خانواده‌های زندانیان و تبعیدیان و انتقال پیام‌ها و سفارش‌های پدرش به منسوبان و نمایندگان شرعی خمینی در ایران و تنظیم امور بیت پدرش در قم می‌پرداخت. در پایان سال ۱۳۴۵ دوباره عازم عراق شد و این بار مخفیانه از طریق خرمشهر به آن سوی مرز رفت و پس از یک هفته، خود را به نجف رساند. در همین سفر بود که او رسماً به سلک روحانیت درآمد و عمامه را به دست پدرش بر سر نهاد. سید احمد خمینی در دوران هویدا با گرفتن پاسپورت و به‌صورت قانونی از کشور خارج و به عراق و لبنان سفر می‌کرد. او در سال ۱۳۵۲ به عراق و لبنان رفته و در لبنان با امام موسی صدر مسائل منطقه و وضعیت شیعیان و مبارزه‌ای که در پیش روی داشتند صحبت کرد و با مصطفی چمران نیز دیدار داشته و زیر نظر وی آموزش نظامی دید.احمد خمینی؛ مبارزه با شاه و لیبرال‌ها تا ترور به‌دست منافقین خبرگزاری دانشگاه آزاد اسلامی (آنا) و در اواخر سال ۱۳۵۲ به ایران بازگشت. بعد از مرگ مصطفی خمینی، سید احمد خمینی مسئولیت بیت و دفتر روح‌الله خمینی را در نجف به عهده گرفت. وی در سال‌های زندگی در عراق با افرادی آشنا شد که او را پس از پیروزی انقلاب در عرصه‌های گوناگون یاری کردند. از جمله این افراد می‌توان به محمد منتظری، محمد حسین شریعتی و اردستانی اشاره کرد. در دورهٔ تبعید روح‌الله خمینی به پاریس در پی تبعید روح‌الله خمینی از نجف به پاریس، احمد همراه پدرش بود. | ## بخش 2: سید احمد خمینی | سید احمد خمینی در پاریس علاوه بر برنامه‌ریزی برای تنظیم امور بیت و دفتر خمینی در نوفل‌لوشاتو و برگزاری مصاحبه‌های مطبوعاتی و ترجمه مصاحبه‌ها و پیام‌های او و جلوگیری از تحریف آنها، عهده‌دار برقراری ارتباط‌های گسترده و لازم بین گروه‌های مختلف با روح‌الله خمینی بود. پس از انقلاب ورود به ایران به همراه خمینی خمینی در روز پنج‌شنبه ۱۲ بهمن ۱۳۵۷ (برابر با ۳ ربیع‌الاول ۱۳۹۹ ه‍.ق)، همراه با روح‌الله خمینی و در پرواز انقلاب به تهران بازگشت و در مدرسهٔ علوی و مدرسه رفاه تهران مستقر شد. سید احمد خمینی در روز پنج‌شنبه ۱۰ اسفند ۱۳۵۷ (برابر با ۲ ربیع‌الثانی ۱۳۹۹ ه‍.ق)، همراه با پدرش عازم قم شد و وسایل و زمینه‌های لازم را برای هدایت امور انقلاب و تنظیم امور بیت و دفتر روح‌الله خمینی و تأمین شرایط برای ارتباط‌های گسترده با مردم و مسئولان که روزانه در نوبت‌های متوالی به دیدار روح‌الله خمینی در قم می‌رفتند، فراهم نمود. دوران یک‌سالهٔ اقامت روح‌الله خمینی در قم در فاصلهٔ اسفند ۱۳۵۷ تا بهمن ۱۳۵۸ بود که پس از آن بر اثر بیماری قلبی عازم بیمارستان قلب تهران (شهید رجائی) شد، دوران تحولات اساسی در نظام سیاسی و اجتماعی ایران بود. در همین مقطع، رفراندوم جمهوری اسلامی و انتخابات مجلس خبرگان قانون اساسی و انتخابات نخستین دورهٔ مجلس شورای اسلامی برگزار شدند. امام موسی صدر در کتاب سفر اسارت نوشتهٔ محسن کمالیان نوشته شده که خمینی از پیگیری مسئلهٔ ربایش‌ امام موسی صدر خشنود نبوده و برایش مانع‌تراشی می‌کرده است. نقش در تخریب آرامگاه رضاشاه صادق خلخالی در خاطرات خود گفته بود در شب نخست عملیات تخریب آرامگاه رضاشاه، احمد خمینی، به آرامگاه شاه آمد و خلخالی این سر زدن را به عنوان نشانی از موافقت رهبر جمهوری اسلامی دانست. ترور ناموفق خمینی در روز پنج‌شنبه ۲۸ مرداد ۱۳۶۱ (برابر با ۲۸ شوال ۱۴۰۲ ه‍.ق) از ترور سازمان مجاهدین خلق جان سالم به در برد. دولت بنی‌صدر احمد خمینی نقش مهمی در پشتیبانی از ریاست جمهوری ابوالحسن بنی‌صدر و عزل او داشت. او پس از انتخاب بنی‌صدر به ریاست جمهوری، از سوی رئیس‌جمهوری به عنوان نامزد نخست‌وزیری پیشنهاد شد که با مخالفت پدرش از این امر نهی شد. دوران جنگ ایران و عراق اخبار جنگ ایران و عراق از طریق احمد به روح‌الله خمینی می‌رسید و علاوه بر آن، ابلاغ پیام‌های سرّی و علنی خمینی در رابطه با امور نظامی و ارتباط با شورای عالی دفاع و فرماندهان نظامی و شرکت در جلسات شورا و برنامه‌ریزی دیدار رزمندگان ارتشی و سپاهی و بسیجی با فرمانده کل قوا از دیگر مسئولیت‌های او بودند. نقش دقیق او در مدیریت امور جنگ یا تنها، رابط بودن میان خمینی و فرماندهان جنگ مورد بحث است. مصطفی چمران در آخرین سفر خود به تهران، تلاش کرد با خمینی دیدار کند و مشکلات جبهه را به اطلاع او برساند. او با قصد عدم بازگشت به تهران، به مناطق جنگی بازگشت و یکی دو روز بعد در روز یک‌شنبه ۳۱ خرداد ۱۳۶۰ (برابر با ۱۸ شعبان ۱۴۰۱ ه‍.ق) در دهلاویه کشته شد. احمد خمینی به حسن روحانی گفته بود: «اگر به من باشد، الان سوار هواپیما می‌شوم و می‌روم بغداد و با صدام حسین ملاقات می‌کنم و به جنگ خاتمه می‌دهم، ولی ملاقات با امام ثمری ندارد.» هم‌چنین پس از بازپس‌گیری شبه جزیره فاو در اردیبهشت ۱۳۶۵ گفته بود امکان پیروزی ایران در جنگ وجود ندارد. مانع‌شدن دیدار ابراهیم یزدی با خمینی مهدی نوربخش، داماد ابراهیم یزدی گفته که پس از استعفای دولت موقت ایران، ابراهیم یزدی بارها درخواست دیدار با روح‌الله خمینی را داشته است. تا اینکه خمینی در آخرین سال‌های زندگی خود به دفترش دستور می‌دهد ابراهیم یزدی را برای دیدار دعوت کنند. وقتی یزدی به خانه خمینی رفت احمد خمینی با اصرار از او خواست تا درباره درخواست‌های مکرر ملاقات و رد آنها، به خمینی چیزی نگوید.» نقش در اعدام‌های سال ۱۳۶۷ سید احمد خمینی بعد از مدتی از مخالفان شدید مجاهدین خلق شده و پس از حوادث سال شصت در برابر این گروه قرار گرفت. حسینعلی منتظری در دیدار خود با هیئت مرگ از نقش سید احمد خمینی در این ماجرا گفته بود که هیئت مرگ به‌ جای انتقال پیام وی به خمینی موضوع را به احمد خمینی گفته و او در پاسخ گفته توجه نکنید و به کارتان ادامه دهید. منتظری در دیدار نخست در مرداد ۱۳۶۷ با هیئت مرگ هم به آن‌ها گفته بود: او همچنین در کتاب خاطرات خود دو نامه روح‌الله خمینی برای اجرای اعدام‌ها را دستخط احمد خمینی می‌داند. پس از مرگ روح‌الله خمینی وی پس از مرگ روح‌الله خمینی قدرت خود را از دست داد و با وجود انتصاب و عضویت در مجمع تشخیص مصلحت نظام و شورای عالی امنیت ملی و شورای عالی انقلاب فرهنگی بر اساس حکم سید علی خامنه‌ای دیگر آن نفوذ سابق را نداشت. او در همین زمان متنی بلند به نام رنج‌نامه در مورد عزل حسینعلی منتظری از قائم مقامی رهبری منتشر کرد. احمد خمینی در دومین دوره مجلس خبرگان رهبری نمایندگی استان تهران را بر عهده داشت. اتهام جعل دست خط روح‌الله خمینی در سال ۱۳۶۸ پس از مرگ خمینی، نامه‌ای منتشر شد که در پاسخ به نامه علی‌اکبر محتشمی‌پور وزیر کشور وقت اعلام شده بود حضور اعضای نهضت آزادی ایران در عرصه‌های مختلف سیاسی ممنوع است متعاقب انتشار این نامه مهدی بازرگان این نامه را جعلی دانسته و سید احمد خمینی را به جعل این نامه متهم کرد. پس از آن اعضای بیت حسینعلی منتظری نیز با تأیید این ادعا اعلام کردند که این نامه جعلی بوده و سید احمد خمینی برخی از نامه‌های منسوب به خمینی را می‌نوشته‌است. بنا به اعلام مجید انصاری رئیس مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی در سال‌های بعد با تکرار این اتهام از سوی ابراهیم یزدی قوه قضائیه ماجرا را رسیدگی کرده و با شکایت متقابل مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی به عنوان متولی این آثار و تأیید اصل این دست خط مطابق با قانون توسط مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، حزب نهضت آزادی و دبیرکل وقت آن ابراهیم یزدی به شلاق و سپس به جریمه نقدی محکوم شدند. از سوی دیگر نهضت آزادی با رد این ادعا اعلام کرد که در زمان حیات مهدی بازرگان جلسه دادگاه با وجود حضور کارشناسان خط شهربانی به علت عدم حضور سید احمد خمینی و بعد از آن طولانی شدن دادگاه تشکیل نشده و نظر کارشناس مستقل در این مورد به ثبت نرسید و در دادگاه دوم نیز صرفاً مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی به عنوان متولی و شاکی نظر خود را تأیید کرد. | ## بخش 3: سید احمد خمینی | سید حسین موسوی تبریزی و احمد منتظری برخی از نامه‌های منسوب به خمینی را نوشته سید احمد یا سید هاشم رسولی محلاتی اعلام کرده و گفتند که صرفاً امضای روح‌الله خمینی پای آن بوده‌است. گزارش‌های بعدی حاکی از آن بودند که بیماری قلبی و تنفسی ناگهانی در حالت خواب سبب ایست کامل قلب و تنفس او برای لحظاتی شده و همین امر موجب بروز سکتهٔ مغزی شده است. پس از پنج روز، تلاش تیم پزشکی نتیجه نداشت و خمینی در شامگاه پنج‌شنبه ۲۵ اسفند ۱۳۷۳ (برابر با ۱۵ شوال ۱۴۱۵ ه‍.ق)، درست یک روز بعد از سالروز تولد ۴۹ سالگی‌اش درگذشت. خاک‌سپاری پیکر خمینی، در صبح روز شنبه ۲۷ اسفند ۱۳۷۳ (برابر با ۱۷ شوال ۱۴۱۵ ه‍.ق)، درست دو روز بعد از مرگ خمینی، با شکوه فراوان در میان انبوه جمعیت میلیونی سوگواران، از دانشگاه تهران به سوی بهشت زهرا تشییع و در جوار مزار پدرش به خاک سپرده شد. عمادالدین باقی از چهره‌های مطبوعاتی در یک جلسه گفتگو و مناظره در جمع دانشجویان در اصفهان که قرار بود علی فلاحیان هم در آن شرکت کند مدعی شد که سید حسن خمینی به وی گفته‌است که محمد نیازی، رئیس دادگاه نیروهای مسلح، که پرونده رسیدگی به این ماجرا به وی سپرده شده بود، در دیداری با فرزند او سید حسن خمینی گفته‌است که مجرمان قتل‌های زنجیره‌ای گفته‌اند که خمینی توسط محفل قتل‌های زنجیره‌ای کشته شده‌است. عمادالدین باقی از سید حسن خمینی خواست که در زمینهٔ درستی یا نادرستی گفته‌های او اظهار نظر کند که سید حسن خمینی در نامه‌ای درستی اظهارات عمادالدین باقی را تأیید کرد.رادیو فرانسه، ۲ مهر ۱۳۷۹. در متن بازجویی‌های معاون امنیتی وزیر اطلاعات وقت و متهم قتل‌های زنجیره‌ای آمده‌است که وی با اشاره به برخی انتقادات خمینی به وضعیت موجود، گفته: «متأسفانه حاج احمد آقا به راه یک طرفه بدی وارد شده بود که برگشت نداشت.» از آنجایی که اعترافات عاملان قتل‌های زنجیره‌ای در زندان تحت فشار و شکنجه بوده‌است، معتبر بودن آن‌ها مورد تردید است. برخی از آن‌ها به عامل سیا و موساد بودن و نیز قصد انجام عملیاتی ضدحکومتی در حد ترور محمد یزدی، رئیس سابق قوه قضاییه، را اعتراف کردند. اکبر هاشمی رفسنجانی در خاطرات خود در این باره چنین نوشته بود: «دربارهٔ شایعات مربوط به مرگ احمد آقا صحبت بود. خیلی شایعات نادرست به خاطر مرگ نابهنگام وجود دارد و به نظر می‌رسد، ضدانقلاب در پشت شایعات باشد. رادیو اسرائیل هم شیطنت می‌نماید.» در پی اعتراض و ایجاد اختلال در سخنرانی فرزندش سید حسن خمینی در سالگرد روح‌الله خمینی، مهدی کروبی در روز دوشنبه ۱۷ خرداد ۱۳۸۹ (برابر با ۲۴ جمادی‌الثانی ۱۴۳۱ ه‍.ق)، در اعتراض به این واقعه تهدید کرد که اگر چنین رویدادهایی تکرار شوند، او نیز در مورد وقایعی که بر پدر او سید احمد خمینی رفته بود به روشنگری خواهد پرداخت. محمدجواد اکبرین پژوهشگر علوم اسلامی در گفتگو با بی‌بی‌سی فارسی گفت که خانوادهٔ خمینی «صحبت از وجود شبهه دربارهٔ مرگ او کردند.» مصرف بی‌رویهٔ دارو اظهارات منتشر نشده‌ای از اکبر هاشمی رفسنجانی دلیل مرگ احمد خمینی را اوردوز خوانده است. دادگاه تجدید نظر حسین دهباشی نیز در حکم خود به طور تلویحی دلیل مرگ او را بر اثر مصرف بی‌رویهٔ دارو اعلام کرده است. آثار، تألیفات و پیرامون او آیینهٔ آفتاب تدوین: مؤسسهٔ تنظیم و نشر آثار امام خمینی آیینهٔ آفتاب، گزیده‌ای از سخنرانی‌ها، پیام‌ها، مصاحبه‌های سید احمد خمینی است که عمدتاً در دیدارهای مردمی، سمینارها و مصاحبه‌ها ارائه شده و بیان‌گر برخی از مواضع و دیدگاه‌های اخلاقی، فقهی، سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی وی است. دلیل آفتاب تدوین: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی این کتاب به مناسبت دومین سالگرد درگذشت سید احمد خمینی منتشر شده و حاوی برگزیده‌ای از خاطرات او می‌باشد. فرزند روح‌الله تدوین: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی این کتاب برگرفته از مجموعه آثار دو جلدی است که پیرامون زندگی او مطالبی را از زبان و قلم خود وی بیان داشته است. گنجینه دل تدوین: مؤسسهٔ تنظیم و نشر آثار امام خمینی دیباچهٔ کتاب به قلم سید حسن خمینی و کتاب حاوی مصاحبه‌هایی با سید علی خامنه‌ای، هاشمی رفسنجانی، مادر و همسر سید احمد خمینی و ده‌ها مصاحبهٔ دیگر با دوستان و همفکران و همراهان وی از جمله مطالب خواندنی و ویژه این مجموعه می‌باشد. مجموعهٔ آثار یادگار امام تدوین: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی این مجموعه شامل کلیهٔ سخنرانی‌ها و مصاحبه‌ها و پیام‌ها و نامه‌های سید احمد خمینی است که از سال ۱۳۵۷ تا اسفند ۱۳۷۳ است. دیدگاه‌های سید احمد خمینی تدوین: مؤسسهٔ تنظیم و نشر آثار امام خمینی برگزیده‌ای از مواضع و نظرهای سید احمد خمینی دربارهٔ مسائل فرهنگی، سیاسی و اجتماعی است که در مقطع زمانی درگذشت بنیان‌گذار جمهوری اسلامی ایران تا آخرین روزهای زندگی‌اش در دیدار با گروه‌های مختلف مردم و در مجامع گوناگون ابراز شده است و این کتاب به زبان‌های اردو، انگلیسی و عربی نیز ترجمه شده است. آثار دربارهٔ وی مهاجر قبیله ایمان اثر: حمید انصاری مهاجر قبیلهٔ ایمان زندگی‌نامه اوست که توسط مؤسسهٔ تنظیم و نشر آثار امام خمینی به قلم حمید انصاری و با مقدمهٔ فرزندش سید حسن خمینی منتشر شده است. این کتاب شامل بیان مطالب ناگفته از زندگی سید احمد خمینی، اسناد و مدارک ساواک، نامه منتشر نشده همراه با عکس‌های چاپ نشده از او می‌باشد. یاد باد آن روزگاران به اهتمام: کاظم رحیمی این کتاب، دفتر خاطراتی از سید احمد خمینی است، مؤلف مدتی در کنار وی سپری کرد و از شیوهٔ زندگی و اخلاقی او مطالبی را بازگو کرده است. یاد یادگار امام تدوین: علی اصغر شعردوست این مجموعه کوششی است در بازشناسی اندیشه و رفتار و کردار و شخصیت او. یادگار ماندگار اثر: منوچهر اکبری عنوان مجموعه مقالاتی است که نویسنده دربارهٔ افکار، اندیشه و مواضع سید احمد خمینی نوشته است. دیدگاه‌ها مخالفت با گروه‌های ملی‌گرا و نهضت آزادی سید احمد خمینی در نامه‌ای به عموی خود سید مرتضی پسندیده ضمن انتقاد شدید از ملی‌گرایان، چنین نظری را بیان کرد:متن نامه سید احمد خمینی به آیت‌الله پسندیده درباره نهضت آزادی مجموعه آثار یادگار امام (ره)، جلد اول ص ۶۳۲ وی همچنین در این نامه از نهضت آزادی انتقاد کرد. | ## جمع‌بندی | حمایت از عزل حسینعلی منتظری حمایت از رهبری علی خامنه‌ای سید احمد خمینی در اظهارنظرهایی در سال ۱۳۶۹ با نام بردن از سید علی خامنه‌ای به عنوان شاگرد روح‌الله خمینی و بیان اینکه هیچ‌کس حق شکستن حریم رهبری را ندارد، حرمت رهبری نظام اسلامی را از اصول خدشه‌ناپذیر انقلاب اسلامی دانست و از همه خواست تا به دستورهای رهبری عمل کنند.