aria-haman/haman-fa-wikipedia-articles-186k huggingface dataset:
موضوع مقاله: زبان چکی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # زبان چکی | مقدمه: زبان چِک یا چِکی (به چکی: čeština، تلفظ: چِشتینا) یکی از زبان‌های اسلاوی و در کنار زبان‌های اسلوواک، لهستانی، پومرانی و سورابی از شاخهٔ باختری اسلاوی است. | ## بخش 1: زبان چکی | نام و تاریخچه نام بومی این زبان «čeština» از نام چک‌ها که از تیرهٔ اسلاوی بودند گرفته شده‌است. اینان در مرکز بوهم جاگیر شدند و با دیگر گروه‌های اسلاو همسایه زیر فرمان دودمان پرژمیسلید هم‌پیمان گشتند. برپایه یک اسطوره این نام از نیا چک -کسی که این قبیله را به سرزمینشان رساند- گرفته شده‌است. زبان چکی از زبان پیشااسلاوی در نزدیک به هزاره یکم (پیش از میلاد) پرورش یافته‌است. | ## بخش 2: زبان چکی | زبان‌های چک و اسلواک چک‌زبانان و اسلوواک‌زبانان به خوبی زبان یکدیگر را می‌فهمند، البته به جز کسانی که در دو دهه پیش زاده‌شده‌اند که کمی سخت‌تر زبان هم را درک‌می‌کنند. دلیل آسانی فهم این دو زبان به پیشینه کشور چکسلواکی برمی‌گردد که تا پیش از ۱۹۹۳ که دو کشور چک و اسلواکی از هم جدا شدند مردمان چک و اسلواک‌زبان با هم پیوند روزمره داشتند و تلویزیون و رادیوی ملی برای هر دو زبان برنامه‌های فهم‌پذیر داشت. هم‌اکنون هم برنامه‌های تلویزیون چک به ویژه در زمینه برنامه‌های اقتصادی برای اسلواک‌زبانان به آسانی درک‌پذیر است. ریخت‌شناسی مانند بسیاری دیگر از زبان‌های اسلاوی (به جز نام‌های عادی در بلغاری و مقدونی) واژه‌ها (به ویژه نام‌واژه‌ها، کارواژه‌ها و صفت‌ها) ریخت‌های گوناگونی در زبان چکی دارند. | ## بخش 3: زبان چکی | به این دید زبان‌های اسلاوی و از آن دسته زبان چک نزدیکی بیشتری به خاستگاه هند و اروپایی خود به نسبت دیگر زبان‌های این خانواده دارند. افزون بر این دستورهای ریخت‌شناسی واژگان به شدت بی‌قاعده هستند و بسیاری از واژگان دگرش‌های رسمی، گفتگویی و نیمه‌رسمی دارند. صداشناسی زبان چکی برای گویش‌وران دیگر زبان‌ها می‌تواند بسیار دشوار باشد زیرا املای برخی واژگان در این زبان دارای حرف صداداری نیست. | ## جمع‌بندی | همچنین حرف ř که آوایی یگانه در زبان چکی است و بیان آن برای ناچکی‌زبانان بسیار دشوار است و آوایی است میان ر و ژ.
موضوع مقاله: شعله | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شعله | مقدمه: در گذشته‌های بسیار دور انسان‌های اولیه از شعله ایجاد شده توسط صاعقه می‌ترسیدند که بعدها نقش مهمی در زندگی بشر یافت. | ## بخش 1: شعله | شعله‌ها انواع مختلفی دارند و هر شعله با سوختن یک گاز یا ترکیب چند گاز پدید می‌آید یا سوختن زغال‌سنگ (زغال آنتراسیت)و چوب که دمای سوخت اکسیژن و گاز lpg حدود ۱۴۰۰ درجه و شعله چوب حدود ۶۰۰ درجه و شعله حاصل از زغال سنگ در مواقعی به ۱۵۰۰ درجه هم می‌رسد؛ که در گذشته تا به امروز برای ریخته‌گری از آن استفاده می‌شده. شعله زمانی ایجاد می‌شود که در اثر گرم شدن یک نقطه یا محل، گازهایی ایجاد شوند و این گازها بسوزند. جنس آتش و شعله فیلسوفان شرقی معتقد بودند که در جهان چهار عنصر بنیادی وجود دارد و همه چیزی که اطراف ما وجود دارند از این چهار عنصر:خاک، آب، هوا و آتش ساخته شده‌اند. | ## بخش 2: شعله | اگر چه ما در حال حاضر می‌دانیم که در عوض چهار عنصر بیش از ۱۱۸ عنصر وجود دارد، ولی با این وجود تقسیم‌بندی گذشتگان نیز با تقسیم‌بندی امروزی حالت‌های ماده شامل :جامد، مایع ، گاز و پلاسما بسیار شبیه هم هستند. به تعبیر ساده‌تر، آتش واکنش شیمیایی است که مخلوطی از گازهای درخشان رخ می‌دهد، به‌طور معمول درخشش همراه گرما. در حال حاضر ما می‌دانیم که آتش از تعداد زیادی عنصر ساخته شده و یقیناً یک تعریف بنیادی ندارد! | ## بخش 3: شعله | در اکثر موارد آتش مخلوط داغی از گازهاست؛ و شعله نتیجه یک واکنش شیمیایی، که عمدتاً بین اکسیژن هوا و یک ماده سوختی انجام می‌شود. معمولاً قسمت آبی رنگ شعله دمای بیشتری دارد و گرمترین بخش آتش را می‌سازد و بعد از آن بخش‌های زرد و قرمز هستند. این گسترش موجب سرد شدن آن می‌شود و زمانی که به اندازه کافی سرد شد دیگر توانایی تولید نور قابل مشاهده را نخواهد داشت. | ## جمع‌بندی | برخی معتقدند که گاز به‌طور کلی از پلاسما تشکیل شده‌است، ولی همان‌طور که گفتیم تنها بخشی از آتش که دمای کافی را داشته باشد می‌تواند موجب یونیزه شدن گازها شده و پلاسما بسازد.
موضوع مقاله: منصور یکم | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # منصور یکم | مقدمه: منصور بن نوح سامانی یکی از پادشاهان سلسله سامانیان بود که از سال ۳۵۰ تا ۳۶۵ هجری قمری (۹۶۱ تا ۹۷۵ میلادی) حکومت کرد. | ## بخش 1: منصور یکم | دوره حکومت منصور بن نوح با رشد علمی و فرهنگی همراه بود و بخشی از دوران طلایی سامانیان محسوب می‌شود. سامانیان به‌عنوان یک سلسله ایرانی، نقش مهمی در حفظ فرهنگ و زبان فارسی در دوران بعد از ورود اسلام به ایران ایفا کردند. | ## بخش 2: منصور یکم | منصور یکم، جانشین عبدالملک، در طی فرمانروایی پانزده ساله‌اش ٬به سنّت پیشینیان خود به پشتیبانی و پروردن دانشوران و شاعران و مفسران همت گماشت. به فرمان این امیر، که به تفسیر راغب بود، ابوعلی محمّد بن عبدالله، از سال ۳۵۲ هجری به ترجمه تاریخ الامم و الملوک طبری مبادرت کرد. | ## بخش 3: منصور یکم | از این رو، این کتاب از صورت ترجمه بیرون آمد و رنگ و شکل تألیف به خود گرفت و به تاریخ بلعمی نام‌ور گشت. هم‌زمان با همان تاریخی که تاریخ طبری به فارسی برگردانده شد، به امر منصور یکم، گروهی از دانشوران اقدام به ترجمه جامع البیان فی التفسیرالقرآن به زبان پارسی کردند. | ## جمع‌بندی | از وجوه اهمیّت این کتاب، یکی عظمت آن و دیگری اشتمال آن است بر مقدار فراوانی» از واژگان و مفردات فارسی که در برابر ترجمه مفردات و ترکیبات قرآن آورده شده‌است.مدرسی، فاطمه: نقش سامانیان در احیای فرهنگ و ادب پارسی.
موضوع مقاله: گذرگاه مرزی چذابه | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # گذرگاه مرزی چذابه | مقدمه: این گذرگاه در ۱۲ کیلومتری غرب شهر بستان و در ۱۱۰ کیلومتری شمال غرب اهواز در استان خوزستان قرار دارد. | ## بخش 1: گذرگاه مرزی چذابه | در سالهای اخیر پایانه مسافربری و تجاری در این گذرگاه پایه‌ریزی شده است.موقعیت جغرافیای مرز چذابه تنگه چذابه بین تپه‌های ماسه‌ای و تالاب هویزه قرار گرفته و در کنار مرز ایران و عراق جای دارد. این تنگه که از دید رزمی بسیار راهبردی می‌باشد جاده‌ی چذابه را به فکه و جاده‌ی دیگر این منطقه را به العماره در عراق می‌پیوندد. ارتش عراق پس از سه روز درگیری در نوار مرزی در تاریخ ۳ مهر ۱۳۵۹ از تنگه چذابه عبور کرده و به طرف تپه‌های الله اکبر و بستان پیشروی کردند. این منطقه در تصرف نیروهای عراقی قرار داشت تا اینکه در تاریخ ۸ آذر ۱۳۶۰ در جریان عملیات طریق‌القدس نیروهای ایرانی این نقطه را بازپس گرفتند. | ## بخش 2: گذرگاه مرزی چذابه | ۲۵ روز پس از پایان این نبرد و در آستانه عملیات فتح‌المبین، نیروهای عراقی با هدف تصرف مجدد شهر بستان و به تأخیر انداختن عملیات فتح‌المبین، حملۀ سنگینی را در تاریخ ۱۷ بهمن ۱۳۶۰ به مواضع نیروهای ایرانی در تنگ چذابه و تپه‌های رملی نبعه در شمال این تنگه آغاز کردند. در این عملیات ۱۰ روزه ارتش عراق که "عملیات تنگه چذابه" نام داشت صدام حسین رئیس‌جمهور عراق به‌طورشخصی در منطقه (پاسگاه فرماندهی عملیات در منطقۀ شیب) حضور یافت و هدایت عملیات را به‌عهده گرفت. این عملیات که تا ۲۷ بهمن ادامه داشت یکی از خونین‌ترین صحنه‌های جنگ ایران و عراق بود. نیروهای ایرانی در تنگه چذابه سه خاکریز به‌منظور عمق دادن به پدافند ایجاد نموده بودند که در﻿ خاکریز اول که از دو خاکریز دیگر کوتاه‌تر بود عناصر سپاه پاسداران که می‌توان گفت نقش﻿ نیروی فراهم‌کننده را داشتند، مستقر شده و خاکریزهای دوم و سوم را گردان۱۲۵ مکانیزه تیپ۲ لشکر۱۶ اشغال﻿ نموده بود که نیروی اصلی پدافندی را تشکیل می‌داد. | ## بخش 3: گذرگاه مرزی چذابه | عراقی‌ها برخلاف تبلیغات گسترده‌ای که‌ درباره این عملیات به‌راه انداخته بودند و حتی ادعای تصرف مجدد بستان را مطرح می‌کردند، تنها توانستند با آتش سنگین توپخانه، رخنه کوچکی به عمق ۳۰۰ متر در مواضع نیروهای ایرانی ایجاد کرده و نخستین خاکریز نیروهای ایرانی را تصرف نمایند. مقاومت گردان ۱۲۵ پیاده مکانیزه لشکر ۱۶ زرهی قزوین به فرماندهی سرهنگ غلامرضا مخبری و عناصری از نیروهای سپاه و بسیج به فرماندهی ولی‌الله چراغچی (محور نبعه) و حسن علیمردانی (محور تنگه چذابه) در مقابل دوازده گردان کماندویی عراق، باعث شد نیروهای عراقی بدون هیچ دستاورد قابل توجهی دست از حملات خود بردارند. ۴ روز بعد در تاریخ ۱ اسفند ۱۳۶۰ نیروهای سپاه پاسداران به فرماندهی حسن باقری به‌منظور بازپس گرفتن خاکریز از دست دادۀ خود در تنگه چذابه و سه تپه رملی نبعه، تک محدودی را با شرکت چهار گردان از نیروهای خود و تیپ ۱ پیاده لشکر۷۷ به ‌نام عملیات "مولای متقیان" یا جنگ چذابه از منطقه رملی شمال تنگه (تپه نبعه) به اجرا درآورده و با یورش به نیروهای عراقی ضمن بازپس گرفتن نقاط از دست رفته، آنان را از تنگه دور کردند. | ## جمع‌بندی | نام‌گذاری درخصوص چگونگی نام‌گذاری این منطقه می‌توان گفت شبه صحرا بودن این منطقه باعث به‌وجود آمدن سراب‌هایی برای بیننده می‌شود و این موضوع باعث ظن و گمان غلط برای بیننده می‌شود.
موضوع مقاله: دهلاویه | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # دهلاویه | مقدمه: این روستا بر پایه سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۹۰، دارای ۳۳۲ نفر جمعیت بوده‌است که از این میان ۱۴۹ نفر مرد و ۱۸۳ نفر زن بوده‌اند. | ## بخش 1: دهلاویه | این روستا در جریان جنگ ایران و عراق به دلیل موقعیت راهبردی خود و نیز کشته شدن مصطفی چمران در این محل اهمیت یافت و امروزه محل یادمانی مرتبط با جنگ ایران و عراق است. پس از بازسازی روستا در دوران پس از جنگ، کشاورزی همچنان محور اقتصادی روستا باقی مانده است. حضور زائران مناطق جنگی نیز به عنوان منبع درآمدی مکمل برای برخی از ساکنان نقش دارد.درگاه ملی آمار ایران، داده‌های جمعیت‌شناختی شهرستان دشت آزادگان. | ## بخش 2: دهلاویه | این روستا در ناحیه‌ای دشتی با آب‌وهوای گرم و خشک واقع شده و رود کرخه در نزدیکی آن جریان دارد که در کشاورزی و زندگی مردم نقش دارد. با آغاز جنگ در شهریور ۱۳۵۹ و به دلیل نزدیکی به مرز، این روستا به یکی از نقاط درگیری تبدیل شد. نیروهای عراقی در نخستین ماه‌های جنگ وارد منطقه شدند و دهلاویه در خط مقدم قرار گرفت. | ## بخش 3: دهلاویه | در ۲۴ آبان ۱۳۵۹ نبرد شدیدی میان نیروهای ایرانی و ارتش عراق در این روستا روی داد. در ادامه، ستاد جنگ‌های نامنظم به فرماندهی مصطفی چمران برای جلوگیری از پیشروی نیروهای عراقی در این منطقه مستقر شد.اطلس جغرافیای حماسی ۱ (خوزستان در جنگ)، مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی. دهلاویه سرانجام همراه با بستان در عملیات طریق‌القدس در آذر ۱۳۶۰ آزاد شد.تارنمای راهیان نور، «معرفی مناطق عملیاتی و یادمان‌های دفاع مقدس». | ## جمع‌بندی | این مجموعه شامل مسجد، موزه و فضاهای فرهنگی است و در چارچوب برنامه‌های راهیان نور مورد بازدید قرار می‌گیرد.
موضوع مقاله: فکه | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # فکه | مقدمه: بخش جنوبی آن جزو استان خوزستان است و شامل بخش‌هایی از شهرستان‌های شوش و دشت آزادگان می‌شود. | ## بخش 1: فکه | منطقهٔ فکه، سرزمین شن‌های روان است که در بخش جنوبی آن، شن‌های روان بیشتر است به گونه‌ای که حرکت کردن بر روی آن بسیار سخت و طاقت‌فرساست. خاک فکه شمالی سخت‌تر است و در بخش‌هایی از آن خاک‌های رس و خاک‌های قابل کشت وجود دارد. بارندگی در فکه بسیار کم است، به گونه‌ای که بیشتر مناطق آن خشک و بی‌آب و علف است، در منطقهٔ فکه جنوبی، تعداد روستاها به تعداد انگشتان دست هم نمی‌رسد و تنها عده‌ای از عشایر در آن زندگی می‌کنند. در منطقهٔ فکه شمالی به علت وجود رودخانه دویرج و باران‌های فصلی؛ روستاهای معدودی وجود دارد و منطقه قابل تحمل‌تری است. جنگ ایران و عراق فکه یکی از محورهای اصلی حملهٔ ارتش بعثی عراق به محور شمال خوزستان بود. | ## بخش 2: فکه | اما مقاومت تیپ ۳۷ زرهی شیراز و همین‌طور سپاه پاسداران موجب شد عراقی‌ها به سختی و با تأخیر از فکه عبور کنند. ارتش عراق با عبور از محور فکه توانست خود را تا کنار رودخانهٔ کرخه نزدیک جادهٔ اهواز-اندیمشک برساند. پس از عملیات فتح‌المبین که به آزادسازی بخش اعظمی از منطقهٔ غرب شوش انجامیدـ منطقهٔ فکه هم‌چنان در اشغال نیروهای عراقی باقی ماند. در ۱۷/۱۱/۶۱ عملیات والفجر مقدماتی در جنوب فکه انجام شد و رزمندگان ایرانی توانستند با شکستن خطوط پی‌درپی ارتش عراق به عمق مواضع آن نفوذ کنند، اما بر اثر مقاومت شدید عراقی‌ها، رزمندگان ایرانی به مواضع قبلی بازگشتند. تعداد زیادی از نیروهای ایرانی به علت لو رفتن عملیات و تجهیزات فراوان دشمن و میدان‌ها مین بسیار در منطقه شهید و زخمی شدند، عده‌ای عقب‌نشینی کردند، اما عدهٔ زیادی در این سرزمین جاماندند. | ## بخش 3: فکه | برخی بر اثر تشنگی در بیابان سوزان فکه شهید شدند و عده‌ای هم به طرزی فجیع توسط نیروهای بعثی به شهادت رسیدند حتی عراقی‌ها برخی از مجروحین را زنده‌به‌گور کردند. این سرزمین علاوه‌بر آن‌که محل شهید شدن تعداد قابل توجهی از رزمندگان ایرانی است، شاهد شهید شدن سه فرماندهٔ بزرگ جنگ «حسن باقری، مجید بقایی» نیز بود. فکه تا آخر جنگ در دست نیروهای عراقی باقی ماند و برخی پیکرها هم‌چنان در میدان‌های مین باقی ماندند. | ## جمع‌بندی | سید مرتضی آوینی کارگردان و مستندساز حوزه دفاع مقدس نیز زمان ساخت مستند شهری در آسمان در اثر برخورد مین در این منطقه به شهادت رسید.
موضوع مقاله: مایکروسافت پاورپوینت | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # مایکروسافت پاورپوینت | مقدمه: مایکروسافت پاورپوینت یک برنامه ارائه حاضر در همه جا توسعه یافته برای سیستم‌عامل‌های مایکروسافت ویندوز و Mac OS می‌باشد. | ## بخش 1: مایکروسافت پاورپوینت | در بسیاری از موارد به همراه کسب و کار برای آموزش و پرورش استفاده می‌شود، از جمله متداول‌ترین شکل‌های قانع‌سازی برای استفاده از تکنولوژی است. از مزیت‌ها و برتری‌های این نرم‌افزار به دیگر نرم‌افزارهای گروه آفیس شرکت مایکروسافت ابزار اصلاح خودکار غلط‌های املایی می‌باشد. به‌طور کلی هر برنامهٔ رایانه‌ای که بتوان با آن متن و تصویر و فیلم و مانند آن را بر روی پرده نمایش داد را پاورپوینت یا پرده‌نگار می‌نامند.برابرنهاده فره گست پاورپوینت در ابتدا توسط کمپانی «فورثاوت» و با نام اولیه «پرزنتر» و برای سیستم عامل مکینتاش در سال ۱۹۸۷ طراحی شد. در اوت همان سال، مایکروسافت فورثاوت را با قیمت ۱۴ میلیون دلار خریداری کرد و به این ترتیب پاورپوینت تبدیل به بخش گرافیکی مایکروسافت شد. این نرم‌افزار به‌طور رسمی در ۲۲ می ۱۹۹۰ و مصادف با تاریخ انتشار ویندوز ۳٫۰ انتشار یافت و تاکنون نسخه‌های فراوانی از آن برای سیستم عامل‌های ویندوز و مکینتاش منتشر شده‌است که جدیدترین آن‌ها نسخه ۱۶٫۰ است که همراه با آفیس ۲۰۱۶ به بازار جهانی راه یافت. پاورپوینت نرم‌افزاریست که هم‌اکنون ۹۵ درصد سهم نرم‌افزارهای ارائه کنفرانس در بازار جهانی را داراست؛ همچنین قابل توجه است که بیش از یک میلیارد نسخه از آن بر روی رایانه‌های جهان نصب شده و تخمین زده می‌شود که در جهان در هر ثانیه ۳۵۰ بار مورد استفاده قرار می‌گیرد. | ## بخش 2: مایکروسافت پاورپوینت | وقتی می‌خواهیم عکس متحرکی در پاورپوینت بگذاریم باید ابتدا عکس را دانلود کنیم و بعد در پاورپوینت روی ریبون یا سربرگ INSERT کلیک می‌کنیم سپس روی کلمه PICTURES کلیک کرده تصویر متحرک را گرفته و وارد صفحه می‌کنیم. با کلیک بر روی یک شی در اسلاید (مانند تصویر، متن، شکل و…) و سپس کلیک بر روی یکی از انیمیشن‌ها، آن شی انیمیشن می‌گیرد (مثلاً انیمیشن به وجود آمدن یا انیمیشن حرکت، تغییر رنگ و…). از پاورپوینت ۲۰۱۰ زبانه انیمیشن شکل تازه ای به خود گرفت و انیمیشن‌های جدیدی افزوده شد. به‌طور کلی انیمیشن‌هایی که می‌توان روی تصاویر، متن‌ها و… ایجاد کرد به ۴ دسته تقسیم می‌شوند. انیمیشن‌های تأکید کارهایی مانند تغییر رنگ، اندازه، چرخش و… را روی شی انجام می‌دهند. مانند حرکت روی شعاع یک دایره، حرکت روی محیط شکل‌های مختلف مانند قلب، رعدوبرق و…. | ## بخش 3: مایکروسافت پاورپوینت | انیمیشن‌های پویشگر بیشتر برای شکل‌ها کاربرد دارند و کاربرد زیادی برای متن ندارند. قالب آماده پاورپوینت که توسط وب سایت‌های خدماتی آماده می‌شود ممکن است دارای این انیمیشن‌ها باشند. انیمیشن‌ها مانند ترنزیشن‌ها (جلوه حرکت اسلایدها) می‌توانند افکت‌های صوتی نیز همراه خود داشته باشند. برای مثال خود شرکت مایکروسافت در نسخه ۲۰۱۰ پاورپوینت، انیمیشن کوتاهی طراحی شده با همین نسخه پاورپوینت قرار داده که موضوعش قوانین یک ارائه (کنفرانس) است. | ## جمع‌بندی | ترنزیشن‌ها افکت‌هایی هستند که هنگام تغییر اسلاید پخش می‌شوند؛ مثلاً اسلایدها می‌توانند هنگام تغییر، مانند صفحات یک کتاب ورق بخورند یا هنگام تغییر اسلاید، اسلایدی که از آن رد می‌شویم مانند کاغذی مچاله شود یا مانند شیشه بشکند و ...
موضوع مقاله: کچل کفترباز | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کچل کفترباز | مقدمه: کچل کفتر باز ماجرای پسر جوان کچلی است که به همراه ننهٔ پیرش، یک بز و تعدادی کفتر زندگی می‌کند و وضعیت مالی خوبی هم ندارند. | ## بخش 1: کچل کفترباز | در این داستان به ماجرا کچل و عشق دختر پادشاه به او پرداخته می‌شود و می‌توان قصه را منتقد شرایط اقتصادی جامعه و اختلاف طبقاتی و نگاهی به شرایط دشوار زندگی دهقانان در نظام ارباب رعیتی دانست. در ابتدای داستان، بهرنگی در مقدمه‌ای با عنوان چند کلمه خطاب به بچه‌های مخاطب داستان می‌نویسد: به نوشتهٔ میرعلی حسن‌زاده و عبدالملکی قنبری، مهدی اخوان ثالث در آغاز شعر قصهٔ شهر سنگستان، تلمیحی به کبوترهای کتاب کچل کفترباز دارد. در هر دو روایت کفترهای روی درخت، مردی گرفتار و به بن‌بست رسیده را که زیر درخت آرمیده‌است، به شیوهٔ هم گفتمانی راهنمایی می‌کنند و به او راهکار نشان می‌دهند. روبروی خانه آنها یک قصر با شکوهی بود که در آن قصر یک دختر زیبا بود عاشق کچل قصه ما بود کچل هم آن دختر را دوست داشت اما پدر آن دختر راضی به ازدواج دخترش با کچل نمی‌شد. | ## بخش 2: کچل کفترباز | پدر دختر وقتی از این قضیه با خبر شد به وزیر خود دستور داد تا تمام کفترهایش را بکشد. کچل چندین شب از غصه کفترهایش خوابش نمی برو تا اینکه یک شب در خواب ندا به او گفت که بلندترین برگ درخت را بکن و به همراه کمی چوب به بزت بده و شیر بز را بگیر و به سر کفترهای مرده ات بمال کچل دستور را انجام داد و کفترهایش زنده شدند. او برای اینکه پادشاه نبیند دارد کفتر بازی می‌کند هنگام کفتر بازی کلاه را روی سرش می‌گذاشت و نا پدید می‌شد. یک روز که دختر در خانه نشسته بود و افسوس می‌خورد که دیگر نمی‌تواند کچل را ببیند کچل به صورت پنهانی به اتاق دختر رفت و رازش را به او گفت. | ## بخش 3: کچل کفترباز | پادشاه که می‌دید کفترها خودشان حرکت می‌کنند با وزیر خود صحبت کرد و به خانه کچل حمله کردند. دختر به سرعت پیش پدرش رفت و راز کچل را به پدرش گفت پدر کمی بعد از کمی فکر درخواست ازدواج کچل را قبول کرد. | ## جمع‌بندی | اقتباس در سال ۱۳۶۰ ایرج کریمی نمایش و فیلمی بر اساس کچل کفترباز ساخت و این کار اولین اثر او محسوب می‌شد.
موضوع مقاله: روانامه | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # روانامه | مقدمه: رَوانامه (به فارسی افغانستان:اگزواتور) فرمانی است که رئیس کشوری به کنسول های کشور بیگانه می‌دهد و آن‌ها را برای انجام مأموریت مجاز می‌کند. | ## بخش 1: روانامه | در پیمان وین برپایه ماده ۱۹ پیمان وین: در صورتی که قوانین و مقررات دولت فرستنده ایجاب کند- این دولت می‌تواند جهت مأمور کنسولی که رئیس پست کنسولی نباشد- از دولت پذیرنده تقاضای صدور روانامه نماید. و هرگاه قوانین و مقررات دولت پذیرنده ایجاب کند- این دولت می‌تواند به مأمور کنسولی که رئیس پست کنسولی نباشد- روانامه اعطا نماید. | ## بخش 2: روانامه | برپایه ماده ۱۶ پیمان وین دربارهٔ روابط کنسولی، تقدم روسای پست‌های کنسولی در هر طبقه به ترتیب تاریخ اعطای روانامه خواهد بود. با این حال هرگاه رئیس یک پست کنسولی پیش از دریافت روانامه برای انجام وظایف خود به‌طور موقت پذیرفته شود- حق تقدم او طبق تاریخ پذیرش موقت تعیین خواهد شد و این حق بعد از اعطای روانامه محفوظ خواهد ماند. | ## بخش 3: روانامه | ترتیب تقدم بین دو یا چند رئیس پست کنسولی که در یک تاریخ روانامه یا پذیرش موقت دریافت داشته‌اند طبق تاریخی که حکم مأموریت اسناد مشابه یا اعلامیه انتصاب (مذکور در بند ۳ ماده ۱۱ پیمان وین) به دولت پذیرنده تقدیم شده- تعیین می‌گردد. ۱- دولت پذیرنده می‌تواند در هر زمان به دولت فرستنده اطلاع دهد که یکی از مأموران کنسولی را شخصی نامطلوب می داند یا هر یک از کارکنان دیگر کنسولی را غیرقابل قبول می شمارد در این صورت دولت فرستنده حسب مورد شخص مورد نظر را فرا خوانده یا به مأموریت او در آن پست کنسولی پایان می‌دهد. | ## جمع‌بندی | ۲- اگر دولت فرستنده انجام تعهدات ناشی از بند اول این ماده امتناع ورزد یا این تعهدات را در ظرف مهلتی معقول انجام ندهد- دولت پذیرنده می‌تواند حسب مورد روانامه شخص مورد نظر را لغو کند- یا دیگر او را جز کارکنان پست کنسولی تلقی ننماید.
موضوع مقاله: دژ بهرام چوبینه | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # دژ بهرام چوبینه | مقدمه: دژ بهرام چوبینه واقع در تنگ بهرام چوبین در فاصله ۱۴ کیلومتری جاده دره شهر به روستای ارمو استان ایلام قرار گرفته‌است. | ## بخش 1: دژ بهرام چوبینه | در مسیر این دره از رشته عظیم کبیر کوه آثار بسیاری شامل:پل و سد بهرام چوبین، دژ و قلعه، غار و سکونتگاه و برج‌های دیده‌بانی از ادوار گذشته به یادگار مانده‌است. شرح اثر آثار یک قلعه نسبتاً بزرگ در داخل تنگه و در کنار صخره‌های عظیم آن به چشم می‌خورد. | ## بخش 2: دژ بهرام چوبینه | شواهد موجود نشان می‌دهد که این قلعه قبلاً شاه‌نشین بوده اما بر اثر حفاریهای غیر مجاز آسیب کلی دیده است. برجک‌های دیده بانی بر خط‌الراس یال‌های جانبی دره بهرام چوبین و برخی تأسیسات دیگر در محدوده ورودی به دره، اهمیت قلعه و موقعیت آن را در گذشته نشان می‌دهد. | ## بخش 3: دژ بهرام چوبینه | مصالح بکار رفته در بنای قلعه سنگ و گچ است اما به دلیل تخریب بنا و فرسایش، ثبت اطلاعات دقیق در مورد سبک معماری این اثر امکان‌پذیر نبوده‌است. | ## جمع‌بندی | در محدوده قلعه آثاری از حوضچه‌های پلکانی بر روی صخره‌های قلعه دیده می‌شود که با ظرافت خاصی حجاری گشته و به‌وسیله سوراخ‌هایی به یکدیگر متصل و مرتبط شده‌اند.
موضوع مقاله: سیکان (دژ) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # سیکان (دژ) | مقدمه: قلعه میر غلام هاشمی (قلعه سیکان) قلعه میر غلام هاشمی یکی از بناهای دوران قاجاریه در ایلام می‌باشد که طبق سنگ نوشته نصب شده بر دیوار ورودی بنا، در سال ۱۳۰۳هجری قمری، توسط میرغلام هاشمی درروستای فرخ‌آباد ساخته شده‌است. | ## بخش 1: سیکان (دژ) | بنای قلعه به سبک دوره ساسانی و به شکل چهار ایوانی و با مصا لحی از سنگ و ملات گچ ساخته شده که در زمان خود کاربرد نظامی-مسکونی داشته‌است. با توجه به گذشت قریب به یکصد سال از ساخت قلعه سیکان، وضعیت ظاهری این بنای تاریخی به دلیل سبک معماری و نوع مصالح به کار رفته از استحکام قابل توجه‌ای برخوردار است به طوریکه اسکلت ظاهری بنا سالم باقی مانده است. | ## بخش 2: سیکان (دژ) | در مجموع قلعه دارای سی و پنج اتاق بوده‌است و به صورت تو در تو به یکدیگر مرتبط هستند. از دیگر خصوصیات این قلعه می‌توان به وجود سه عدد اتاقک نگهبانی در دو راس ضلع غربی و بالای سر در ورودیهای ضلع شمالی اشاره نمود که احتمالا محلی برای دیده بانی بوده‌است و علاوه بر آن دور تا دور قلعه در قسمت بالای پشت بام با ارتفاع حدود یک متر جان پناه داشته که به شکل کنگره مانند بوده‌است و این خود نشان دهنده این است که قلعه هم کاربرد نظامی و هم کاربرد مسکونی داشته‌است. | ## بخش 3: سیکان (دژ) | نمای بیرونی قلعه با گل و گچ اندود کاری شده و هیچ فضای خالی در دیوارهای بیرونی آن به چشم نمی‌خورد. | ## جمع‌بندی | در وسط حیاط قلعه همانند سایر قلاع موجود در ایلام یک حوض تقریباً مربع شکل دارد که آب آن از طریق کانالی که از رودخانه سیکان منشعب می‌شود تأمین می‌گردد که پس از گذر از زیر دیوار ضلع جنوبی قلعه وارد حوض شده و از ضلع شمالی قلعه نیز به خارج هدایت می‌گردد.
موضوع مقاله: جاجرم | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # جاجرم | مقدمه: شهر جاجرم یکی از مهم‌ترین شهر‍‍‍‮های این خطه از ۰۰۴ سال پیش تا گذشته‌های دور بوده است. | ## بخش 1: جاجرم | پیشینه شهر جاجرم، مرکز ولایت قدیم جاجرم، به عنوان یکی از ولایت‌های دوازده‌گانه ربع نیشابور (خراسان غربی)، شناخته می‌شود و به گفته یاقوت حموی، سرزمینی است که در ناحیه میان نیشابور و جوین و جرجان قرار گرفته است. ولایت جاجرم قدیم، دارای شهری به همین نام است که در مسیر راه جرجان قرار گرفته؛ یاقوت حموی آن را با تعبیر «شهر زیبا» یاد می‌نماید و محمد مقدسی، شهر جاجرم را شهری بزرگ با بارو و مسجد جامعی زیبا توصیف کرده است. شهر قدیمی جاجرم، در مسیر جاده کهن فلات مرکزی ایران-خراسان قرار گرفته که ظاهراً از شاخه‌های جاده ابریشم به‌شمار می‌آمد و چنان‌که در فرهنگ انجمن‌آرای ناصری آمده است ظاهراً نام نخستین آن، «جای گرم» بوده است. صالحی‌ها تیره‌هایی از محولاتی‌ها هستند که در زمان آقا محمد خان قاجار به اینجا کوچ کرده‌اند. مقصودی‌ها و رمضانلوها دو طایفه بزرگ و قدیمی جاجرم هستند که برطبق اسناد تاریخی در زمان نادرشاه از استرآباد به جاجرم مهاجرت کردند.کتاب تاریخ جاجرم، نوشته حسین علیزاده جاجرم گنجه‌ای‌ها یا همان نایب‌ها «گرایلی» یکی از بزرگ‌ترین طوایف جاجرم هستند که به تبعیت از بزرگِ طایفهٔ خود حاج دوست محمد توسط نادر شاه از منطقه گنجه و قره باغ به جاجرم کوچ اجباری داده شدند. | ## بخش 2: جاجرم | این طایفه بعدها به دلیل به دست گرفتن مناصب حکومتی مثل نایب الحکومهٔ جاجرم به نایب‌ها معروف شدند. طایفه ادهم (دهقانها_دوقونا) یکی بزرگ‌ترین طایفه‌های جاجرم می‌باشند که متشکل از طوایف محمودی، ادهمی، خواجه، بشارتی، طالبی، بهرامی، قانع و چند فامیل دیگر می‌باشد و شغل اجدادی آنها نیز کشاورزی بوده است. سادات طایفه بزرگ شیخ الاسلامی یکی از قدیمی‌ترین و بزرگ‌ترین طایفه‌های جاجرم می‌باشند که متشکل از فامیلهای شیخ الاسلامی، اسلامی، سیدی، صداقت، رضائیان و چندین فامیل دیگر می‌باشد، شغل اجداد این طایفه تجارت، مکتبداری، دامداری و کشاورزی بوده است ازبکها از خوارزم و شاکری‌ها نیز از بخارا به این منطقه آمده‌اند. این ایستگاه در دورهٔ پهلوی ساخته شده و در فاصله ۰۳ کیلومتری در جنوب شهر جاجرم در مجاورت روستای امیرآباد واقعا شده است. این ایستگاه تنها ایستگاه اصلی قطار در خراسان شمالی می‮باشد که بین دو ایستگاه اصلی شاهرود و نقاب قرار گرفته است. | ## بخش 3: جاجرم | فرهنگ مراسم آیینی اجرای تعزیه در جاجرم یک سنت قدیمی است که هر ساله در دوره محرم در محل ثابتی به صورت روباز برای عموم مردم اجرا می‮شود. همچنین مراسم عزاداری امام سوم شیعیان به صورت مفصل همراه با حرکت دسته های عزاداری و مراسم نخل گردانی اجرا می شود. همه ساله از شهرهای اطراف برای تماشای این مراسم جمعیت قابل توجهی وارد جاجرم می‮شود. | ## جمع‌بندی | این معدن بزرگ ترین معدن بوکسیت ایران می‮باشد که در ۹۱ کیلومتری شمال شرق شهر واقع شده است.