موضوع مقاله: فهرست سانحه‌های هوایی در ایران | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # فهرست سانحه‌های هوایی در ایران | مقدمه: از زمانی که ایران نخستین تأسیسات هوانوردی خود را تأسیس کرد، این صنعت در زمان‌های مختلفی درگیر سوانح هوایی بوده است. | ## بخش 1: فهرست سانحه‌های هوایی در ایران | آمار سوانح هوایی در ایران یکی از بالاترین میزان وقوع حوادث هوایی در جهان را شامل می‌شود. سرنگونی پرواز شماره ۷۵۲ هواپیمایی بین‌المللی اوکراین به وسیله موشک پدافندی سپاه پاسداران، آخرین سانحهٔ هوایی منجر به مرگ در خاک ایران است که ۱۷۶ کشته برجای‌گذاشت. آمار هواپیماهای غیرنظامی بر اساس آمار شبکه ایمنی هوانوردی ایران، ۱۵۳۱ سانحه هوایی در میان هواپیماهای ایران رخ داده است که بین پنجاه تا هفتاد سانحه آن مرگبار بوده‌اند. پس از انقلاب سال ۱۳۵۷، بیش از ۱۴۰۰ نفر در سوانح هوایی غیرنظامی که در خاک ایران برای شرکت‌های مختلف هواپیمایی اتفاق افتاده‌اند، جان خود را از دست داده‌اند. سقوط هواپیمای ایرباس آ-۳۰۰ در پرواز شماره ۶۵۵ ایران ایر، به‌وسیله شلیک موشک توسط ناو جنگی وینسنس آمریکا در خلیج فارس، هشتمین حادثه هواپیمائی در دنیا از لحاظ آمار تلفات است که تمام ۲۹۰ سرنشین آن کشته شدند. این سانحه را نمی‌توان در دستهٔ سوانح هوایی عادی به‌شمار آورد، چرا که در یک حملهٔ نظامی رخ داده است. هواپیماهای نظامی همچنین آمار سوانح هوایی هواپیماهای نظامی نیز در ایران قابل توجه است. باید توجه داشت که هواپیماهای نظامی تنها شامل جنگنده‌ها نیستند و هواپیماهای باربری نیز در این دسته جا می‌گیرند که با آن‌ها جابه‌جایی ادوات نظامی، نیروی انسانی و بار انجام می‌شود. به عنوان نمونه، سقوط هواپیمای نظامی ایلوشین ۷۶ متعلق به سپاه پاسداران با ۲۷۶ کشته، بزرگ‌ترین سانحه هوایی جهان بین سال‌های ۱۹۹۸ تا ۲۰۰۴ میلادی بوده است.[ فرود اضطراری هواپیمای ایرانی در فرودگاهلع بمبئی وبگاه رادیو فردا فهرست سانحه‌های هوایی مهم ایران از سال ۱۳۵۸ تا کنون سال ۱۴۰۴ ۱ اسفند ۱۴۰۴: یک فروند هواپیمای اف-۴ مطلق به نیروی هوایی ارتش در حین اجرای مأموریت آموزشی شبانه در استان همدان دچار سانحه شد. در این حادثه یکی از خلبانان، سرهنگ مهدی فیروزمند این هواپیما کشته شد و خلبان دیگر سالم ماند. ۵ اسفند ۱۴۰۴: در پی سقوط یک بالگرد بل ای‌اچ-۱ کبرا ارتش جمهوری اسلامی در محدوده میدان میوه‌وتربار شهر درچه اصفهان،.سرهنگ حامد سروآزاد و سرگرد مجتبی کیانی، خلبان و کمک خلبان این بالگرد و دو نفر از غرفه‌داران میدان میوه کشته شدند. سال ۱۴۰۳ ۱۴ آذر ۱۴۰۳: یک فروند هواپیمای یاسین که قرار بود در نمایشگاه هوایی کیش در آذر ۱۴۰۳ به نمایش درآید در حین پرواز آزمایشی در ۱۴ آذر ۱۴۰۳ به دلیل مشکلات ناوبری و برخورد با ارتفاعات فیروزآباد سقوط کرد و از بین رفت. براثر این حادثه سرهنگ خلبان حمیدرضا رنجبر و سرهنگ خلبان منوچهر پیرزاده جان خود را از دست دادند. ۳۰ اردیبهشت ۱۴۰۳: بالگرد بل ۲۱۲ حامل سید ابراهیم رئیسی، در جریان سفر به استان آذربایجان شرقی برای افتتاح سد مرزی قیزقلعه‌سی، در منطقه آزاد ارس دچار سانحه شد و بعد از چند ساعت جستجو، روز بعد، لاشه بالگرد و پیکر سید ابراهیم رئیسی به همراه هفت تن دیگر نیز پیدا شد. حدود یک سال پس از مرگ رئیسی، در رسانه‌های ایران گزارش شد که به‌دلیل نوع حادثه بخش‌هایی از بدن رئیسی هنوز در محل سقوط یافت می‌شود. سال ۱۴۰۲ ۹ مرداد ۱۴۰۲: بر اثر سقوط یک فروند هواپیمای آموزشی در فرودگاه پیام کرج، استاد خلبان و دانشجوی خلبانی جان باختند. سال ۱۴۰۱ ۴ اسفند ۱۴۰۱: سقوط بالگرد در بافت واقع در جنوب استان کرمان که منجر به کشته شدن یکی از کارکنان وزارت ورزش و جوانان شد. ۲۷ شهریور ۱۴۰۱: یک فروند سوخو ۲۲ نیروی هوافضای سپاه در هرمزگان دچار نقص فنی شد و خلبان آن پس از هدایت هواپیما به خارج از محل مسکونی ایجکت کرد. ۲۸ خرداد ۱۴۰۱: یک فروند اف-۱۴ نیروی هوایی ارتش در مأموریت آموزشی ابتدای باند پایگاه هشتم شکاری به علت از دست دادن موتور سقوط و هواپیما به کل نابود شد. ۳ خرداد ۱۴۰۱:یک فروند چنگدو جی-۷ یا اف-۷ نیروی هوایی ارتش در انارک اطراف شهرستان نائین اصفهان سقوط کرد و دو خلبان این هواپیما به نام‌های سرهنگ دوم زمانی و ستوان یکم بای از پایگاه هشتم شکاری اصفهان کشته شده‌اند. ۲۹ فروردین ۱۴۰۱: لاستیک یک فروند بوئینگ ۷۳۷ متعلق به شرکت هواپیمایی کاسپین با رجیستر EP-CAR که از اصفهان به مقصد مشهد تیک‌آف کرده بود، در زمان فرود در فرودگاه مشهد لاستیک هواپیما ترکید و هواپیما را از باند منحرف کرد. سال ۱۴۰۰ ۲ اسفند ۱۴۰۰: یک فروند جنگنده اف-۵ با دو سرنشین در حوالی پایگاه دوم شکاری شهید فکوری تبریز و در نزدیکی یک مدرسه سقوط کرد که در این حادثه دو نفر کادر پرواز این هواپیما و یک شهروند عادی که سرنشین خودرو بوده و هواپیما با آن برخورد کرده کشته شدند. ۱۵ دی ۱۴۰۰: در پرواز ۶۹۰۴ مشهد-اصفهان هواپیمایی کاسپین، هواپیمای بوئینگ ۷۳۷ در هنگام فرود روی باند پس از شکستن قسمت چرخَش دچار سانحه شد. ۲۹ خرداد ۱۴۰۰: یک فروند بالگرد بل-۲۱۴ حامل صندوق‌های اخذ رای که به‌سمت دزفول پرواز می‌کرد، سقوط کرد و یک سرنشین آن کشته و یازده نفر زخمی شدند. ۱۱ خرداد ۱۴۰۰: یک فروند اف-۵ نیروی هوایی ارتش در پایگاه هوایی دزفول به دلیل نقص فنی در سیستم صندلی پران هردو خلبان به سقف آشیانه برخورد و جانشان را از دست دادند. سال ۱۳۹۸ ۱۲ بهمن ۱۳۹۸: یک فروند هواپیمای ایرباس ۳۱۹ شرکت هواپیمایی ایران‌ایر پس از فرود در فرودگاه کرمانشاه از باند خارج شد این سانحه هیچ مصدوم و جان‌باخته‌ای در پی نداشت. ۷ بهمن ۱۳۹۸: یک فروند هواپیمای مسافربری از نوع MD-83 متعلق به هواپیمایی کاسپین که از تهران به سوی ماهشهر در حرکت بود، به هنگام فرود از باند فرودگاه ماهشهر از باند خارج شد و وارد منطقهٔ شهری شد. این سانحه هیچ مصدوم و جان‌باخته‌ای در پی نداشت اما هواپیما پس از سانحه دیگر قابل استفاده نبود. طبق خبرگزاری‌های جمهوری اسلامی علت حادثه شلیک پدافند هوایی توسط سپاه پاسداران بود. اعلام علت واقعی فاجعه با چهار روز تأخیر اعلام شد و نامه عذرخواهی رئیس‌جمهور را در پی داشت. ۴ دی ۱۳۹۸: یک فروند میگ ۲۹ ارتش جمهوری اسلامی ایران پس از بلند شدن از پایگاه دوم شکاری تبریز در دامنه‌های سبلان سقوط کرد و خلبان آن درگذشت. ۲۴ مرداد ۱۳۹۸ :در ساعت حدود ۹ صبح ۲۴ مرداد ماه ۱۳۹۸ یک فروند هواپیمای آموزشی فوق سبک حدود ۲۰۰ متر قبل از فرود در فرودگاه افلاک آسیای ایوانکی دچار حادثه شد و سقوط کرد در این حادثه دو نفر جان خود را از دست دادند. یکی از سرنشینان این هواپیما مجید فتحی‌نژاد خلبان برجسته و مسئول کمیته فوق سبک سازمان هواپیمایی بود که به‌همراه دانشجوی خلبانی همراهش کشته شد. ۱۳ مرداد ۱۳۹۸: صبح روز ۱۳ مرداد ۱۳۹۸ یک فروند جنگنده بمب‌افکن چندمنظوره اف-۴ئی نیروی هوائی ارتش ایران، در پی وقوع آتش‌سوزی در موتور سمت چپ خود در ساحل تنگستان بوشهر سقوط کرد. سال ۱۳۹۷ ۱۳ اسفند ۱۳۹۷:در ساعت ۱۱:۱۹ صبح ۱۳ اسفند ۱۳۹۷ یک فروند بالگرد بل ۲۱۴ ارتش، برای کمک‌رسانی به مادری باردار در روستای دهدلی از استان چهارمحال و بختیاری ارسال شد که قبل از رسیدن به مأموریت در ۳۰ کیلومتری شهرکرد در روستای سرتشنیز سقوط کرد. در این حادثه سرهنگ خلبان مسعود خواجوی، سروان خلبان علی ودعی، کروچیف بالگرد علی اشرفی، و دو تکنسین اورژانس رسول طاهری و ستار کاویانی جان خودشان را از دست دادند. این بالگرد با پنج سرنشین در حال انجام مأموریت اورژانس بوده که دچار سانحه شده است. ۲۶ بهمن ۱۳۹۷:در ساعت حدود ۱۱ صبح ۲۶ بهمن ماه ۱۳۹۷ یک فروند هواپیمای آموزشی فوق سبک به رجیستر EP-1298 در منطقه بهاریه کاشمر سقوط کرد که در این حادثه دو نفر جان خود را از دست دادند. سرنشینان این هواپیما آقایان استاد خلبان مهدی زارعی و دانشجوی خلبانی سید مهدی سیدی بودند و هواپیما جهت آموزش در حال پرواز بوده است. ۲۴ دی ۱۳۹۷: حدود ساعت ۸ و ۳۰ دقیقه بامداد دوشنبه، یک فروند بوئینگ ۷۰۷ باری حامل گوشت متعلق به نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران که از بیشکک قرقیزستان عازم فرودگاه پیام کرج بود، به اشتباه در فرودگاه فتح به زمین نشست و به علت کوتاه بودن طول باند فرود (۱۲۰۰ متر)، هواپیما به دیوار انتهای باند برخورد می‌کند. این هواپیما پس از خروج از باند و برخورد به دیواره انتهای باند وارد شهرک مسکونی زیبادشت شد و آتش گرفت. به علت خالی از سکنه بودن این بخش از شهرک، کسی از شهروندان آسیب ندید ۱۲ خرداد ۱۳۹۷:حدود ساعت ۱۲:۳۰ امروز یک فروند هواپیمای جنگنده شکاری اف۷ در حوالی ۲۰ کیلومتری شهر حسن‌آباد جرقویه علیا (محدوده مزرعه رضائیه اصفهان) سقوط کرد. نوع این جنگنده آموزشی بوده و قبل از سقوط هواپیما ۲ نفر سرنشین آن بیرون پریده‌اند. ۲۸ فروردین ۱۳۹۷:سخنگوی سازمان هواپیمایی کشوری با تأیید سقوط یک فروند بالگرد آب‌های خلیج فارس از آغاز عملیات تجسس سرنشیان خبرداد. رضا جعفرزاده در گفتگو با خبرنگار مهر، دربارهٔ سقوط یک فروند بالگرد در جزیره لاوان گفت: حدود ساعت ۲۱:۳۰ دقیقه امشب یه فروند بالگرد ۲۱۲ متعلق به شرکت هلیکوپتری ایران هنگام انتقال بیمار از سکوی نفتی لاوان عازم جزیره کیش بود. وی ادامه داد: متأسفانه در حین انتقال بیمار از سکوی نفتی لاوان، بعد از بلند شدن بالگرد از سکوی نفتی مذکور، دچار سانحه شد و در آب‌های خلیج فارس سقوط کرد. سخنگوی سازمان هواپیمایی کشوری با بیان اینکه از لحظه مخابره این خبر عملیات تجسس و نجات آغاز شده است افزود: این بالگرد ۵ سرنشین داشته است که تاکنون ۳ سرنشین پیدا شده که در مورد وضعیت آن‌ها اطلاعی نداریم. سال ۱۳۹۶ ۲۰ اسفند ۱۳۹۶: یک فروند هواپیمای بمباردیه چلنجر ۶۰۰ سریز شخصی متعلق به ترکیه که از شارجه عازم استانبول بود با ۱۱ سرنشین (۸ نفر از آن‌ها مسافر و ۳ نفر دیگر خدمه پرواز) در حدود ساعت ۱۸:۰۹ به وقت محلی در حوالی شهرکرد ارتفاعات هلن از توابع شهرستان کیار، سقوط کرد. ۲۹ بهمن ۱۳۹۶: یک فروند هواپیمای ATR 72-212 (پرواز شماره ۳۷۰۴ هواپیمایی آسمان) که از تهران عازم یاسوج بود بر فراز سمیرم سقوط کرد. این هواپیما متعلق به شرکت هواپیمایی آسمان بود و ۶۰ مسافر و ۶ خدمه (دو مهماندار، دو نفر امنیت پرواز و دو نفر خلبان و کمک خلبان) داشت. یک مقام مسوول از شرکت هواپیمایی آسمان اعلام کرد که این هواپیما با کوه دنا برخورد کرده است. این حادثه در حوالی روستای کهنگان از توابع پادنا در یکصد و بیست کیلومتری سمیرم رخ داد. ۲۷ بهمن ۱۳۹۶: غروب جمعه یک هواپیمای فوکر ۱۰۰ قشم ایر هنگام فرود در باند فرودگاه مشهد به دلیل باز نشدن چرخ‌ها، دچار سانحه شد، اما به۱۰۴ مسافر و خدمه آن آسیبی وارد نیامد. ۸ آبان ۱۳۹۶: یک فروند هواپیمای فوق‌سبک از نوع آموزشی TECNAM و به علامت ثبت: EP-1239 در فرودگاه گلبهار مشهد دچار سانحه شد. در طی این حادثه خلبان و کمک خلبان آن مصدوم شدند ۲۰ آبان ۱۳۹۶:یک فروند سوخو ۲۲ سپاه در منطقه سروستان در ۸۴ کیلومتری شیراز سقوط کرد و خلبان آن کشته شد. سال ۱۳۹۵ ۱۷ آذر ۱۳۹۵: سقوط یک فروند هواپیمای آموزشی در اقلید نزدیکی روستای خنجشت. ۱۶ آذر ۱۳۹۵: ساعت یازده و سی دقیقه روز ۱۶ آذر، یک فروند هلیکوپتر متعلق به شرکت پن‌ها در دریاچهٔ چیتگر تهران سقوط کرد. ۷ آذر ۱۳۹۵: نیمه شب یکشنبه هفت آذر ۹۵ یک فروند بالگرد MI17 متعلق به شرکت نفت خزر به هنگام انتقال مصدوم، پس از چند ثانیه برخاستن از سکوی نفتی امیرکبیر در دریای خزر دچار نقص فنی شد و سقوط کرد. ۲۰ تیر ۱۳۹۵:یک فروند جنگنده سوخو ۲۴ ارتش صبح روز بیستم تیر ماه حوالی روستای قشقاوی در کنار دریاچه بختگان در منطقه خیر شهرستان استهبان دچار سانحه شد. خلبانان این جنگنده پیش از وقوع سانحه با موفقیت ایجکت کرده و هردو نفر هم‌اکنون در سلامت کامل به سر می‌برند و با بالگرد به شیراز منتقل شده‌اند. ۸ اردیبهشت ۱۳۹۵: به گزارش خبرگزاری فارس از شهرستان نائین، یک فروند هواپیمای F7 که با دو نفر سرنشین ساعت ۹:۱۵ دقیقه صبح از پایگاه هشتم شکاری اصفهان برای پرواز آموزشی برخاسته بود ساعت ۹:۵۸ دقیقه دچار حادثه شد و در حوالی شهرستان نائین سقوط کرد. خوشبختانه خلبان و کمک خلبان آن با پرش از سانحه نجات یافتند این هواپیما در ۴۰ کیلومتری نائین در حوالی روستای کِجان با کوه برخورد کرده و منهدم شده است. ۶ فروردین ۱۳۹۵: در پی سقوط یک فروند بالگرد اورژانس در نزدیکی دریاچه مهارلو در اطراف شهرستان کوار استان فارس تمامی ۹ سرنشین این بالگرد جان باختند. سخنگوی اورژانس کشور دربارهٔ جزئیات این حادثه گفت: این بالگرد در حال انتقال بیمار از شهرستان خنج به شیراز بود که در نزدیکی دریاچه مهارلو در اطراف شهرستان کوار استان فارس سقوط کرد. | ## بخش 2: فهرست سانحه‌های هوایی در ایران | سال ۱۳۹۴ ۸ بهمن ۱۳۹۴: یک فروند هواپیمای ام دی ۸۳ متعلق به هواپیمایی زاگرس هنگام فرود از باند فرودگاه مشهد خارج شد. ۲۲ دی ۱۳۹۴: یک فروند هواپیمای آموزشی F4 به علت نقص فنی در حوالی یکی از روستاهای منطقه کهیری شهرستان کنارک سقوط کرد و منجر به کشته شدن خلبان (سرهنگ خلبان حمید عفیفی پور) و کمک خلبان (سروان خلبان بلورخانی) آن شد. ۲۲ تیر ۱۳۹۴: یک فروند بالگرد شب‌پر مربوط به شرکت نفت فلات قاره که از سکوی ابوذر یک مصدوم را به بوشهر انتقال می‌داد، ۱۰ دقیقه پس از پرواز از صفحه رادار ناپدید شد. سال ۱۳۹۳ ۷ اسفند ۱۳۹۳: یک فروند بالگرد متعلق به «شرکت پنها» که برای امداد رسانی به پرواز درآمده بود، به دلیل وضعیت نامساعد جوی با دیواره کوه برخورد و منفجر می‌شود. ۵ اسفند ۱۳۹۳: یک فروند هواپیمای آموزشی از نوع TB و متعلق به شرکت آموزش هوانوردی پارسیس در فرودگاه پیام کرج به دلیل باز نشدن چرخ‌ها و در حالی که خلبانان مجید یوسفی مهر و محمد مهدی طارمی در حال انجام مانورهای مربوط برای باز کردن چرخ‌ها با استفاده از نیروی گرانش بودند و ارتفاع بسیار کمی با زمین داشتند، به دلیل از دست دادن موتور دچار سانحه شده و سقوط کرد؛ که در این سانحه خلبان طارمی قبل از برخورد با زمین خود را از هواپیما به بیرون پرتاب می‌کند و دچار شکستگی شدید می‌شود و خلبان یوسفی مهر یک هفته بعد به علت سوختگی شدید در بیمارستان سوختگی فوت می‌نماید ۹ دی ۱۳۹۳: یک فروند هواپیمای آموزشی از نوع TECNAM به علامت ثبت EP-SCN و متعلق به شرکت آموزش هوانوردی پارسیس در زمان برگشت از زنجان حوالی فرودگاه زنجان به دلیل از دست دادن کامل موتور با مهارت خلبان محمد مهدی جهاد و حسن عبداللهی در جاده روستای سارم سقلو فرود اضطراری کردند در این سانحه هیچ‌گونه آسیبی به هواپیما و دو خلبان آن وارد نشد. ۱۹ مهر ۱۳۹۳: در سانحه هوایی روز شنبه نوزدهم مهر ماه ۱۳۹۳ ۷ نفر از مسئولان و کادر پروازی نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران در مسیر عزیمت به منطقه مرزی و عملیاتی شرق کشور کشته شدند. ۱۹ مرداد ۱۳۹۳: در ساعت ۹:۳۰ روز یکشنبه ۱۹ مرداد یک فرورند هواپیمای آنتونوف-۱۴۰، ایران ۱۴۰، متعلق به شرکت سپاهان ایر (هواپیمایی هسا) که حامل ۴۸ مسافر و خدمه بود، از تهران به مقصد طبس، از فرودگاه مهرآباد بلند شد و چند دقیقه پس از بلند شدن از باند، در بلوار شیشه مینا واقع در غرب تهران سقوط کرد. ۲۴ تیر ۱۳۹۳: یک فروند هواپیمای اف-۴ نیروی هوایی ارتش ایران دقایقی پس از پرواز ازپایگاه هوایی شهید دوران در شیراز، منطقه دریاچه بختگان سقوط کرد که در پی آن دو خلبان این هواپیما کشته شدند. ۶ خرداد ۱۳۹۳: یک فروند هواپیمای آنتونوف متعلق به نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در پرواز آموزشی، هنگام فرود در فرودگاه یزد به دلیل نقص فنی دچار آتش‌سوزی شد. در پی این سانحه با تلاش عوامل امداد و گروه‌های آتش‌نشانی نسبت به خاموش کردن آتش اقدام شد. در این سانحه خوشبختانه هیچ گونه آسیبی به کادر پرواز و سرنشینان هواپیما وارد نشد. ۲۰ اردیبهشت۱۳۹۳: هواپیمای فوکر ۱۰۰ پرواز شماره ۸۰۵۳ متعلق به شرکت هواپیمایی آسمان که از مشهد عازم فرودگاه بین‌المللی زاهدان بود، در ساعت ۱۳٫۱۰ دقیقه روز ۲۰ اردیبهشت به دلیل عدم باز شدن چرخ سمت چپ عقب درخواست فرود اضطراری کرد و به ناچار با وجود یک چرخ بسته به حالت اضطرار در باند فرودگاه بین‌المللی زاهدان فرود آمد و با وجود اینکه این هواپیما از باند پرواز خارج و لاستیک آن دچار ترکیدگی شد اما همه ۱۱۳ مسافر این پرواز جان سالم به در بردند. سال ۱۳۹۲ ۱۳ اسفند ۱۳۹۲: سقوط یک فروند فالکن ۲۰ سازمان هواپیمایی کشوری در آب‌های خلیج فارس که شامل ۴ نفر بود.جزئیات تازه حادثه سقوط هواپیما در خلیج فارس/ اسامی جانباختگان اعلام شد ۱ مهر ۱۳۹۲: یک فروند هواپیمای شکاری اف-۴ فانتوم متعلق به پایگاه هفتم شکاری شیراز، در هنگام فرود با ترکیدگی لاستیک از باند خارج و دچار سانحه شد. در این حادثه هر ۲ خلبان اقدام به ایجکت کردند که خلبان کابین جلو سرگرد خلبان آرش رضایی به علت باز نشدند چتر جان خود را از دست داد و خلبان کابین عقب سروان هادی بیات با ایجکت به موقع نجات پیدا کرد. ۸ اردیبهشت: یک فروند هواپیمای جنگنده اف-۵ نیروی هوایی ارتش که از پایگاه چهارم شکاری دزفول به پرواز درآمده بود در حوالی شهرستان اندیمشک سقوط کرد. ۱ اردیبهشت: یک هواپیمای آموزشی اف-۵ تایگر در شهر سراب باغ (اردیبهشت ۹۲) متعلق به پایگاه چهارم شکاری دزفول، در اثر برخورد با کوه فیلمان سقوط کرد که موجب جان باختن هر دو خلبان آن شد. سال ۱۳۹۱ ۲۴ آبانماه ۱۳۹۱: این بالگرد برای امدادرسانی به حادثه تصادف یک مینی‌بوس در محدوده «ملک‌آباد» به محل حادثه اعزام شده بود. این بالگرد حامل پنج مصدوم حادثه تصادف و چهار روز از و یک تکنیسین اورژانس بود که در منطقه «خین عرب» در نزدیکی بیمارستان طالقانی مشهد، دچار سانحه شد و سقوط کرد. جانباختگان ارتش و اورژانس این حادثه: ۱- هوبان مرتضوی (کمک خلبان پرواز) ۲- علیرضا پیرمفان (کادر پروازی) ۳- مسعود شاه ویسی زاده (خلبان پرواز) ۵- جعفر قاری (امنیت پرواز) ۶- مهدی مهدی‌زاده (پرسنل اورژانس) ۱۸ مهر ۱۳۹۱:یک فروند میگ۲۹ ارتش جمهوری اسلامی ایران در نزدیکی ورامین سقوط کرد و خلبان آن کشته شد. سال ۱۳۹۰ ۶ بهمن ۱۳۹۰: یک فروند هواپیمای اف-۱۴ نیروی هوایی ارتش ایران، سه دقیقه پس از برخاستن از پایگاه ششم شکاری بوشهر در نزدیکی بوشهر دچار سانحه هوایی شد و خلبان و کمک‌خلبان این هواپیماجان باختند. ۲۶ مهر: پرواز شماره ۷۴۳ ایران‌ایر پروازی از مبدأ مسکو به مقصد تهران بود که در آن به‌دلیل نقص در چرخ جلو، هواپیما در فرودگاه مهرآباد بدون بازشدن چرخ جلو فرود آمد. ویدیوی این فرود به‌سرعت همه‌گیر شد و از خلبان پرواز، کاپیتان هوشگ شهبازی، تجلیل شد. ۱۲ شهریور: هواپیمای ایرباس شرکت هواپیمایی ماهان که از تهران عازم مشهد بود در در ساعت ۲۲:۳۰ در فرودگاه شهید هاشمی‌نژاد مشهد این شهر دچار سانحه شد. این هواپیما به شماره پرواز ۶۱۳ که محسن رضایی دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام هم یکی از سرنشینان آن بود، حدود ساعت ۲۴، به هنگام فرود در باند فرودگاه به علت ترکیدگی چرخ جلو، با مشکل مواجه شد و به سختی فرود آمد. ۱۹ شهریور: یک هواپیمای نظامی اف-۵ در حین رزمایش فداییان حریم ولایت در تبریز سقوط کرد. این هواپیما در میدان آذربایجان تبریز که در کنار فرودگاه این شهر قرار دارد واژگون شد. به گفته شاهدان عینی خلبان هواپیما توانست قبل از سقوط خود را با چتر به بیرون پرتاب کند. فروردین: ۱۳۹۰ یک جنگنده سوخو-۲۴ در استان فارس سقوط کرد که ۲ خلبانش از هواپیما بیرون پریدن که چتر یکی از آنان باز نشد که منجر به مرگ آن خلبان شد. سال ۱۳۸۹ ۱۹ دی ۱۳۸۹: یک فروند بوئینگ ۷۲۷ متعلق به شرکت ایران ایر که از تهران به سمت ارومیه در حرکت بود حدود ساعت ۱۹:۴۵ در نزدیکی ارومیه سقوط کرد و ۷۸ نفر از ۱۰۵ مسافر و خدمه آن کشته شدند. ۲۶ تیر ۱۳۸۹ یک فروند فانتوم اف-۴ نیروی هوایی ارتش ایران که از پایگاه ششم شکاری بوشهر برخاسته بود، دقایقی پس از پرواز به دلیل نقص فنی در نزدیکی شهر چغادک در ۲۵ کیلومتری بوشهر سقوط کرد. سال ۱۳۸۸ ۴ بهمن ۱۳۸۸: یک فروند توپولف تی یو-۱۵۴ با ۱۵۷ مسافر پس از فرود روی باند فرودگاه مشهد آتش گرفت. ۳۱ شهریور ۱۳۸۸: یک فروند هواپیمای نظامی ایلیوشین-۷۶ دارای سیستم آواکس در حین مانور هوایی ارتش در جنوب قرچک در نزدیکی ورامین سقوط کرد. ۱۰ شهریور ۱۳۸۸: سقوط یک فروند هواپیمای آموزشی از نوع تک نام به علت اشتباه خلبان در انتخاب باک تغذیه‌کننده موتور در چند مایلی فرودگاه پیام که منجر به آسیب دیدگی شدید خلبان زن از ناحیه سر و فوت وی به علت مرگ مغزی بعد از بیست و چهار ساعت شد. این هواپیما متعلق به شرکت هواپیمایی آموزشی ایران زمین پس از بلند شدن از فرودگاه پیام به صورت فورمیشن در نزدیکی حدوداً ۶۰ کیلومتری فرودگاه رشت به دلیل QRF تصمیم برگشت به فرودگاه پیام کرج را داشتند که به‌علت خاموش شدن موتور هواپیما قبل از رسیدن به باند سقوط می‌کند. ۲۵ مرداد ۱۳۸۸: یک فروند بالگرد آموزشی نظامی متعلق به هوانیروز در شهرک اندیشه شهرستان شهریار واقع در ۴۵ کیلومتری غرب تهران سقوط کرد و سه سرنشین آن کشته شدند. این هلیکوپتر قبل از اصابت به زمین هنگام پرواز در آسمان دچار نقص فنی و آتش‌سوزی شده بود. ۲۴ مرداد ۱۳۸۸: یک فروند هواپیمای تک موتوره آموزشی صبح شنبه ۲۴ مرداد ۱۳۸۸ پشت پمپ بنزین منطقه «پلنگ آباد» ماهدشت کرج سقوط کرد. براساس اعلام سازمان آتش‌نشانی کرج، در این حادثه هر دو سرنشین این هواپیما جان خود را از دست دادند. این هواپیما که از فرودگاه پیام کرج برخاسته بود پس از سقوط در نزدیکی همین فرودگاه دچار آتش‌سوزی شد که توسط آتش نشانان خاموش گردید. به گزارش سازمان آتش‌نشانی، این حادثه ساعت ۸:۱۲ دقیقه صبح به این سازمان اطلاع داده شد و مأموران آتش‌نشانی و دستگاه‌های مسئول بلافاصله در محل حادثه حضور یافتند. ۲۰ مرداد ۱۳۸۸: یک فروند هواپیمای فوکر ۱۰۰ در پرواز شماره ۷۲۹ هواپیمایی آسمان در فرودگاه اصفهان دچار سانحه شد. درهای این هواپیما بسته بوده و در حالی که مسافران داخل بودند مأموران فرودگاه به اطفای حریق مشغول شدند و سرانجام پس از خاموش کردن آتش مسافران از هواپیما خارج شدند. ۱۹ مرداد ۱۳۸۸: بر اثر سقوط بالگرد نیروی انتظامی سه نفر از سرنشینان آن کشته شدند. این بالگرد در حین بازگشت از مأموریت حدود ساعت ۱۶ روز دوشنبه ۱۹ مرداد در ۳۰ کیلومتری ارتفاعات شرق کرمان به دلیل نقص فنی در حوالی «ده‌مرتضی سیرچ» با زمین برخورد کرد. این بالگرد در بازگشت از عملیات گشت و تعقیب اشرار در منطقه سیرچ کرمان به دلیل نقص فنی دچار مشکل شده است و با زمین برخورد کرده که در این حادثه خلبان و دو نفر از سرنشینان بالگرد کشته شدند. کمک خلبان به همراه دو سرنشین دیگر مجروح شدند و برای درمان به مراکز درمانی منتقل شدند. ۲ مرداد ۱۳۸۸: پرواز شماره ۱۵۲۵ هواپیمایی آریا تور که از تهران به مشهد حرکت می‌کرد ساعت ۱۸:۰۵ دقیقه در فرودگاه مشهد، در نتیجه باز نشدن چرخ جلو و همچنین اشکال در چرخ‌های عقب در هنگام فرود از باند خارج شد و به دیوار فرودگاه برخورد نمود. در این حادثه حداقل ۱۷ نفر (۳ مسافر و ۱۴ خدمه پرواز) کشته و ۲۰ نفر نیز مجروح شدند. خبرگزاری فارس، به نقل از سخنگوی سازمان هواپیمایی، سرعت بالای هواپیما را علت سانحه عنوان نمود. پرواز شماره ۱۵۲۵ هواپیمایی آریا تور) ۲۴ تیر ۱۳۸۸: یک فروند هواپیمای مسافربری از نوع توپولف تی یو-۱۵۴ متعلق به شرکت هواپیمایی کاسپین که عازم ارمنستان بود دقایقی پس از بلند شدن از فرودگاه امام خمینی تهران در در ۱۲ کیلومتری جنوب قزوین بین منطقه فارسیان و جنت‌آباد در بخش مرکزی قزوین سقوط کرد که منجر به کشته شدن تمامی ۱۶۸ نفر سرنشین (مسافر و خدمه) این هواپیما شد. پرواز شماره ۷۹۰۸ هواپیمایی کاسپین) ۳ تیر ۱۳۸۸: در طول رزمایش نیروی هوایی ارتش در حوالی چابهار، یک فروند جنگنده اف-۵ دچار سانحه شد و خلبان آن، قادر اسدی، جان باخت. سال ۱۳۸۷ ۲۷ بهمن ۱۳۸۷: هواپیمای مسافربری ایران ۱۴۰ در حوالی فرودگاه شاهین شهر اصفهان سقوط کرد و تمامی پنج سرنشین هواپیما جان باختند. سانحه سقوط هواپیمای مسافربری ایران ۱۴۰ هنگامی رخ داد که خلبانان یکی از شرکت‌های هواپیمایی شامل یک استاد خلبان و ۴ خلبان در حال آموزش، در حال گذراندن آموزش‌های تایپ (نوع) این هواپیمای دوموتوره جهت ورود به ناوگان این شرکت بوده‌اند. ۱۰ شهریور ۱۳۸۷: سقوط هلیکوپتر ۲۰۶ آموزشی هوانیروز در حوالی شهرستان لنجان زرین شهر از توابع اصفهان سقوط کرد و یکی از خلبانان جان باخت؛ علت حادثه مشخص نشد. ۳ شهریور ۱۳۸۷: سقوط هواپیمای بوئینگ ۷۳۷ ایرانی در اجاره شرکت هواپیمایی آیتک ایر قرقیزستان با ۹۰ مسافر که ۷۰ نفر از آنان جان باختند. ۱۶ تیر ۱۳۸۷: یک فروند هواپیمای شکاری اف-۵ ارتش ایران در حین انجام مأموریت در پایگاه هوایی امیدیه خوزستان سقوط کرد و خلبان و کمک‌خلبان آن کشته شدند.سقوط هواپیمای شکاری ارتش ایران، بی‌بی‌سی فارسی ۲۳ خرداد ۱۳۸۷: یک فروند کایت موتوردار نظامی حین بارریزی با چتر سقوط کرد و ۲ سرنشین آن در دم جان باختند. ۲۶ فروردین ۱۳۸۷: یک فروند هواپیمای سوخو ۲۴ متعلق به نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران حوالی ساعت ۱۹ هنگام فرود دچار نقص فنی شد و سقوط کرد. ۹ فروردین۱۳۸۷: سقوط هلیکوپتر نیروی انتظامی آذربایجان شرقی در نزدیکی کوه‌های «اوشان» در محدوده شهرستان ورزقان. در این پیش‌آمد هوایی سرتیپ نیازی رئیس پلیس راهور و سرهنگ جلالی رئیس پلیس پیشگیری آذربایجان شرقی به همراه دیگر سرنشینان و کادر پروازی بالگرد بل ۲۱۲ متعلق به نیروی انتظامی کشته شدند سال ۱۳۸۶ ۱۲ دی ۱۳۸۶ (۲ ژانویه ۲۰۰۸): یک فروند هواپیمای فوکر ۱۰۰ شرکت ایران ایر ساعت هنگام برخاستن از باند فرودگاه مهرآباد دچار حادثه شد. این هواپیما که حدود صد مسافر داشت، قرار بود از تهران به مقصد شیراز پرواز کند، اما چرخ‌های هواپیما هنگام برخاستن به علت انحراف از باند فرودگاه کنده شد و بال هواپیما آتش گرفت.کنده نشدن چرخ هواپیما هنگام برخاستن از مهرآباد (تابناک) ۵ آذر ۱۳۸۶ (۲۶ نوامبر ۲۰۰۷): یک فروند هواپیمای نظامی اف-۴ فانتوم ارتش ایران به علت نقص فنی در منطقه کنارک چابهار سقوط کرد و دو سرنشین آن کشته شدند.جنگنده نظامی ایران در دریای عمان سقوط کرد (بی‌بی‌سی فارسی) ۲۸ مهر: یک هلیکوپتر کبرا هوانیروز در کرمانشاه سقوط کرد که علت حادثه مشخص نشد. ۱۹ شهریور ۱۳۸۶: یک فروند هواپیمایی آموزشی حوالی ساعت ۱۳ در بخش گله دان شهر شیراز سقوط کرد. در پی آن استاد پرواز این هواپیما (سرهنگ خلبان کاپیتان کاظم زوارئی) در دم جان سپرد و سرنشین دیگر که در حال فراگیری خلبانی بود پس از انتقال به بیمارستان درگذشت. ۱۶ مرداد: یک هلیکوپتر نظامی در اطراف فرودگاه میرزا کوچک خان رشت بر اثر نقص فنی سقوط کرد. ۱۵ اردیبهشت :صبح روز شنبه در حوالی اتوبان زنجان-قزوین یک فروند هواپیمای سبک تک موتوره آموزشی به نام پرندهٔ آبی سقوط کرد که در این سانحه دلخراش خلبان هواپیمای مزبور در دم جان خود را از دست داد. | ## بخش 3: فهرست سانحه‌های هوایی در ایران | ۲۳ فروردین :یک هواپیمای آموزشی گلایدر در فرودگاه تفریحی – آموزشی واقع در جاده کهریزک به دلیل شرایط نامناسب جوی، در ساعت ۱۰ صبح سقوط کرد که در اثر آن، خلبان و دانشجوی وی، جان خود را از دست دادند سال ۱۳۸۵ ۵ اسفند: سقوط هلیکوپتر هوانیروز ارتش و مرگ سعید قهاری و ۱۳ تن دیگر. مأموریت این هلیکوپتر انتقال باقی‌مانده بدنه هلیکوپتری بود که دو روز قبل در همین مکان سقوط کرده بود. ۲۵ بهمن:سقوط هلیکوپتر در دریاچه نمک مهارلو شیراز متعلق به یک شرکت وابسته به وزارت نفت که در اجاره سازمان زمین‌شناسی بر اثر نقص فنی. ۲۹ دی:سقوط هلیکوپتر هلال احمر که برای نجات دو کوهنورد در ارتفاعات علم کوه اعزام شده بودند. این هلیکوپتر وقتی قصد داشت در نزدیکی پناهگاه کوهستانی سرچال فرود بیاید دچار سانحه شده و واژگون شد. ۶ آذر ۱۳۸۵ (۲۷ نوامبر ۲۰۰۶): یک فروند هواپیمای آنتونوف ۷۴ متعلق به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در فرودگاه مهرآباد سقوط کرد. ۱۰ شهریور ۱۳۸۵ (۱ سپتامبر ۲۰۰۶): سقوط هواپیمای توپولوف-۱۵۴ شرکت ایران ایرتور در فرودگاه مشهد. ۲۰ مرداد:سقوط هلیکوپتر کاموف اجارهٔ فدراسیون کوهنوردی که در حال انتقال تجهیزات و نیرو به قله دماوند بود. ۲۹ فروردین: فرود اضطراری هلیکوپتر شنوک هوانیروز در اصفهان به علت نقص فنی و شکسته شدن یکی از ملخ‌ها در اثر ضربه هنگام فرود. ۸ فروردین:سقوط هواپیمای باری آنتونف ۱۲ در حوالی فرودگاه پیام بلافاصله پس از برخاستن از فرودگاه پیام بدون تلفات سال ۱۳۸۴ ۱۹ دی ۱۳۸۴ (۹ ژانویه ۲۰۰۶): یک هواپیمای فالکن-۲۰ متعلق به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در شمال غرب ایران سقوط کرد و تعدادی از مقامات ارشد سپاه، از جمله احمد کاظمی، فرمانده نیروی زمینی سپاه، کشته شدند.سقوط هواپیمای فرماندهان ارشد سپاه پاسداران در ایران (بی‌بی‌سی فارسی) ۱۴ آذر ۱۳۸۴ (۵ دسامبر ۲۰۰۵): یک فروند هواپیمای سی-۱۳۰ ارتش ایران که حاوی خبرنگاران و پرسنل ارتش بود، بر روی منطقه‌ای مسکونی در تهران سقوط کرد که بیش از ۱۱۰ کشته برجای گذاشت.سقوط هواپیمای حامل خبرنگاران در تهران (بی‌بی‌سی فارسی ر.ک. سقوط هواپیما در تهران، ۱۴ آذر ۱۳۸۴) ۳۱ فروردین ۱۳۸۴: یک فروند بوئینگ ۷۰۷ هواپیمایی ساها که در مسیر کیش به تهران در حرکت بود هنگام نشستن در فرودگاه مهرآباد از مسیر منحرف شد و وارد رودخانه کن شد. این هلیکوپتر حامل استاندار قزوین بود که برای بازدید از مناطق زلزله زده مأموریت داشت. سال ۱۳۸۲ ۲۱ بهمن ۱۳۸۲ (۱۰ فوریه ۲۰۰۴): یک فروند فوکر۵۰ متعلق به هواپیمایی کیش ایر در هنگام فرود آمدن در فرودگاه شارجه به زمین برخورد کرد و ۴۳ نفر از ۴۵ مسافر آن کشته شدند. سال ۱۳۸۱ ۳۰ بهمن ۱۳۸۱ (۱۹ فوریه ۲۰۰۳): یک ایلیوشین-۷۶ متعلق به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در ارتفاعات استان کرمان سقوط کرد و تمام ۲۷۶ سرنشین آن جان باختند. ۲ دی ۱۳۸۱(۲۳ دسامبر ۲۰۰۲):یک آنتونوف ۱۴۰ اوکراینی به کوهی در مرکز ایران برخورد کرد و ۴۹ نفر از سرنشینان آن کشته شدند. این گروه که از مقامات اوکراینی و روسی بودند برای افتتاح کارخانه هواپیما سازی در شاهین شهر عازم این شهر بودند. سال ۱۳۸۰ ۲۷ اردیبهشت ۱۳۸۰ (۱۷ مه ۲۰۰۱): هواپیمای روسی یاک-۴۰ متعلق به شرکت فراز قشم در ساعت ۷ بامداد در جنگل‌های منطقه خرچنگ در حوالی ساری سقوط نمود. در این حادثه رحمان دادمان وزیر راه و ترابری به همراه تعدادی از مقامات ایران از جمله مهندس ارسلان راحمی و جمعی از نمایندگان استان گلستان و تمامی خدمه هواپیما جان خود را از دست می‌دهند. (رجوع کنید به: حادثه هواپیمای یاک ۴۰) ۲۳ بهمن ۱۳۸۰ (۱۲ فوریه ۲۰۰۲): هواپیمای توپولوف-۱۵۴ شرکت ایران ایرتور در نزدیکی خرم‌آباد با کوه برخورد کرد و ۱۱۹ نفر کشته شدند. علت حادثه سهل انگاری اداره هواشناسی در ارائه به موقع اطلاعات هواشناسی (ارتفاع ابرها) و مکث بیش از حد خلبان در افزایش ارتفاع هواپیما با وجود هشدار برخورد هواپیما با کوه بوده است. (افراد محلی از آتش گرفتن قسمتی از هواپیما چند دقیقه قبل از برخورد با کوه مشاهده کرده بودند) ۵ اسفند ۱۳۸۰ هواپیمای ایلیوشین-۷۶ نیروی هوایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی پس از برخاستن از فرودگاه مشهد به مقصد اصفهان دچار سانحه آتش‌سوزی در موتور خود شد و به قصد فرود اضطراری به سمت فرودگاه مشهد بازگشت. پس از فرودی سخت و اطفاء آتش کلیه مسافران و خدمه از هواپیما خارج شدند و به کسی آسیب جدی وارد نشد. سال ۱۳۷۹ ۲۶ بهمن ۱۳۷۹ یک فروند بالگرد آموزشی متعلق به هوانیروز ارتش جمهوری اسلامی ایران در ساعت ۹ صبح در طی یک پرواز آموزشی به دلیل نقص فنی در حوالی شرق اصفهان روی یک گاوداری سقوط نمود و خلبان سرگرد غلامرضا فروتن و کمک خلبان ستوان دوم محسن گودرزی کشته شدند. سال ۱۳۷۸ ۱۴ بهمن ۱۳۷۸ (۲ فوریه ۲۰۰۰): یک فروند هواپیمای سی-۱۳۰ متعلق به نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران در فرودگاه مهرآباد با یک ایرباس آ-۳۰۰ در حال توقف، تصادف کرد و همه ۸ سرنشین هواپیمای سی-۱۳۰ کشته شدند. در این حادثه از ۸ نفر سرنشین بالگرد، ۳ نفر از جمله سردار سرتیپ یوسف‌رضا ابوالفتحی، فرمانده انتظامی استان فارس، درگذشت. سال ۱۳۷۶ ۱۲ مهر ۱۳۷۶ یک فروند هواپیمای اف ۵ به دلیل نقص فنی در حوالی دریاچه ارومیه در ساعت ۱۰:۴۳ سقوط کرد و خلبان این هواپیما، سعید جباریان، درگذشت. ۲۵ دی ۱۳۷۶(۱۵ ژانویه ۱۹۹۸): هواپیمای فوکر ۱۰۰ به دلیل سرعت باد و دلایل نامشخص دیگر بر بستر یک رودخانه خشک در فاصله ۱۰ کیلومتری اصفهان به زمین نشست. این هواپیمای آسیب دیده به دلیل بازسازی پس از آن به استرالیا فرستاده شد و در آن هیچ‌کس آسیب جدی ندید. سال ۱۳۷۵ ۲۳ اسفند ۱۳۷۵ (۱۳ مارس ۱۹۹۷): یک فروند هواپیمای سی-۱۳۰ متعلق به نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران که از دزفول عازم مشهد بود در کوه شیرباد نیشابور سقوط کرد و ۸۶ سرنشین آن کشته شدند. ۱۳ اسفند ۱۳۷۵ (۳ مارس ۱۹۹۷): یک فروند هواپیمای فالکن-۲۰ ارتش ایران در اردبیل سقوط کرد و همه ۴ سرنشین آن کشته شدند. ۲۰ خرداد ۱۳۷۵ (۹ ژوئن ۱۹۹۶): بوئینگ ۷۲۷ ایران ایر در فرودگاه رشت دچار سانحه شد و در اثر آن ۴ نفر کشته شدند.Aviasion Safety Network (انگلیسی) سال ۱۳۷۳ ۱۵ دی ۱۳۷۳ (۵ ژانویه ۱۹۹۵): هواپیمای جت لاکهید ارتش ایران در نزدیکی اصفهان چند دقیقه پس از برخاستن از پایگاه شهید بابایی، سقوط کرد و همه ۱۲ سرنشین آن از جمله سرتیپ منصور ستاری، فرمانده نیروی هوایی ارتش و سرتیپ علیرضا یاسینی کشته شدند. ۱۸ مهر ۱۳۷۳ (۱۰ اکتبر ۱۹۹۴): هواپیمای فوکر-۲۸ شرکت هواپیمایی آسمان که در مسیر اصفهان به تهران در حرکت بود در کوه‌های کرکس در نزدیکی نطنز سقوط کرد و همه ۶۶ سرنشین آن کشته شدند. سال ۱۳۷۲ ۲۶ اسفند ۱۳۷۲: سرنگونی سی-۱۳۰ نیروی هوایی ایران-۱۹۹۴ یک هواپیمای هرکولس حمل و نقل سی ۱۳۰ که حامل دیپلماتها و خانواده‌های آنها از ایران بود در منطقه مورد مناقشه قره باغ توسط ارمنی‌ها سرنگون ۱۹ تن مسافر و همچنین ۱۳ سرنشین این هواپیما کشته شدند. ۲۴ آبان ۱۳۷۲ (۱۵ نوامبر ۱۹۹۳): هواپیمای آنتونوف-۱۲۴ روسی (متعلق به ایران نبوده از دبی به مسکو پرواز می‌کرد) در نزدیکی کرمان سقوط کرد و همه ۱۷ سرنشین آن کشته شدند. سال ۱۳۷۱ ۱۹ بهمن ۱۳۷۱ (۸ فوریه ۱۹۹۳): هواپیمای توپولوف-۱۵۴ شرکت ایران ایرتور با یک هواپیمای سوخو-۲۴ متعلق به نهاجا در نزدیکی تهران تصادف کرد. ۶ اردیبهشت ۱۳۷۱ (۲۶ آوریل ۱۹۹۲): هواپیمای فوکر-۲۷ نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران در نزدیکی ساوه سقوط کرد و ۳۹ سرنشین آن کشته شدند. سال ۱۳۷۰ ۳ خرداد ۱۳۷۰ (۲۴ مه ۱۹۹۱): هواپیمای ایلیوشین-۷۶ در نزدیکی کرمانشاه سقوط کرد و ۴ سرنشین آن کشته شدند. ۱۲ تیر ۱۳۶۷ (۳ ژوئیه ۱۹۸۸): هواپیمای ایرباس آ-۳۰۰ در پرواز شماره ۶۵۵ ایران ایر، به‌وسیله ناو جنگی وینسنس آمریکا در خلیج فارس هدف قرار گرفت و تمام ۲۹۰ سرنشین آن کشته شدند. سال ۱۳۶۵ ۱۱ آبان ۱۳۶۵ (۲ نوامبر ۱۹۸۶): یک فروند هواپیمای سی ۱۳۰ نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران در زاهدان سقوط کرد، ۱۰۳ کشته در این سانحه هوایی به جای ماند، این هواپیما که از مشهد به زاهدان رفته بود و نیروهای جبهه را در مراجعت حمل می‌کرد به کوه اصابت کرد خلبان آن نیز سرگرد حسین سیاح پور بود. ۲۳ مهر ۱۳۶۵، (۱۵ اکتبر ۱۹۸۶): یک فروند هواپیمای بوئینگ ۷۳۷ در فرودگاه شیراز به دلیل درگیری جنگی مورد حمله جنگنده عراقی قرار گرفت و ۲۳ مسافر با غافلگیری در این سانحه هوایی کشته شده‌اند. سال ۱۳۶۴ ۱ اسفند ۱۳۶۴، یک فروند اف۲۷ فرندشیپ به خلبانی عبدالباقی درویش در ۲۵ کیلومتری شمال اهواز در محاصره دو فروند میگ-۲۳ عراقی قرار گرفت و تمام ۵۱ سرنشین آن کشته شدند. این هواپیما حامل فضل‌الله محلاتی نماینده خمینی در سپاه و به همراه جمعی از نمایندگان مجلس و قضات عالی‌رتبه قضایی بود. سال ۱۳۶۳ ۱ اسفند ۱۳۶۳ یک فروند هواپیمای سی ۱۳۰ نیروی هوایی ارتش در فرودگاه مهرآباد سقوط کرد و در پی آن هفت نفر از سرنشینان هواپیما درگذشتند. سال ۱۳۶۲ ۱۷ دی ۱۳۶۲ (۷ ژانویه ۱۹۸۳): یک فروند بوئینگ ۷۲۷ متعلق به شرکت ایران ایر هنگام تاکسی کردن در فرودگاه مهرآباد تهران دچار سانحه شد و به کلی منهدم گردید. سال ۱۳۶۰ ۷ مهر ۱۳۶۰ (۲۹ سپتامبر ۱۹۸۱): یک فروند هواپیمای سی-۱۳۰ ارتش ایران که حامل جمعی از فرماندهان ارتش و سپاه بود در کهریزک سقوط کرد و ۸۰ سرنشین آن از جمله ولی‌الله فلاحی. سال ۱۳۵۸ ۱ بهمن ۱۳۵۸: هواپیمای بوئینگ ۷۲۷ ایران ایر که در مسیر مشهد-تهران پرواز می‌کرد سقوط کرد و ۱۲۸ نفر از سرنشینان آن کشته شدند. فهرست سانحه‌های هوایی مهم ایران پیش از ۱۳۵۷ سال ۱۳۵۲ در ۲۴ اسفند ۱۳۵۲، پرواز ۹۰۱ خطوط هوایی استرلینگ، یک هواپیمای سود اویاسیون کاراوله حین برخاستن از باند فرودگاه مهرآباد دچار نقص در چرخ‌ها شد که این نقص منجر به پاره‌شدنمخزن سوخت هواپیما شد. در ۲ خرداد ۱۳۵۲ یک هواپیمای بمب‌افکن آورو والکان متعلق به نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا حین فرود در فرودگاه شیراز دچار سانحه شد و پس از خروج از باند، کاملا آسیب دید. این سانحه این سانحه به دلیل کف‌پاشی باند فرودگاه و اقدامات سریع پرسنل زمینی و خلبان تلفات جانی نداشت. سال ۱۳۳۱ در ۲۵ دسامبر ۱۹۵۲ (پنجشنبه، ۴ دی ۱۳۳۱)، یک فروند هواپیمای داگلاس دی سی ۳ با شماره هواپیما EP-ACJ از مبدأ شیراز به مقصد مهرآباد و با ۲۵ سرنشین در نزدیکی تهران سقوط کرد، در اثر این حادثه ۲۴ نفر از ۲۵ سرنشین جان باختند. سال ۱۳۲۹ در ۱۴ سپتامبر۱۹۵۰ (پنجشنبه، ۲۳ شهریور ۱۳۲۹)، یک فروند هواپیمای داگلاس دی سی ۳ با شماره هواپیما EA-AAG از مبدأ مهرآباد به مقصد عربستان و با ۹ سرنشین بلافاصله پس از بلند شدن از فرودگاه مهراباد سقوط کرد و همه سرنشینان جان باختند. در ۱ دسامبر ۱۹۵۰(جمعه، ۱۰ آذر ۱۳۲۹)، یک فروند هواپیمای داگلاس دی سی ۳ با شماره هواپیما EA-AAJ از مبدأ تبریز به مقصد مهرآباد و با ۸ سرنشین با کوه برخورد کرد، سقوط کرد و همه سرنشینان جان باختند. جدول سوانح هوایی منجر به سقوط هواپیماهای مسافربری سالنوع هواپیما مکان حادثهتعداد کشته‌شدگاننام شرکت هواپیمایی مقاله اصلی ۱۳۵۸بوئینگ ۷۲۷ حوالی تهران ۱۲۸ ایران ایر پرواز شماره ۲۹۱ ایران ایر ۱۳۶۵بوئینگ ۷۳۷ فرودگاه شیراز (حمله جنگنده‌های عراقی) ۲۳ ایران ایر -۱۳۶۷ایرباس آ-۳۰۰ خلیج فارس (حمله ناو آمریکایی)۲۹۰ ایران ایر پرواز شماره ۶۵۵ ایران ایر۱۳۷۱توپولف-۱۵۴ تهران (برخورد با هواپیمای نظامی)۱۳۴ ایران ایرتورسانحه برخورد توپولوف ۱۵۴ ایران‌ایرتور با سوخو ۲۴۱۳۷۳فوکر ۲۸ کوه کرکس، نزدیکی نطنز ۶۶ هواپیمایی آسمان پرواز ۷۴۶ هواپیمایی آسمان۱۳۷۵بوئینگ ۷۲۷ فرودگاه رشت ۴ ایران ایر -۱۳۸۰یاکوولف یاک-۴۰منطقه خرچنگ، حوالی ساری ۲۵ فراز قشم حادثه هواپیمای یاک ۴۰۱۳۸۰توپولف-۱۵۴خرم‌آباد ۱۱۹ ایران ایرتور پرواز شماره ۹۵۶ ایران ایرتور۱۳۸۲فوکر ۵۰شارجه ۴۳ کیش ایر -۱۳۸۴بوئینگ-۷۰۷ فرودگاه مهرآباد ۲ هواپیمایی ساها -۱۳۸۵توپولف-۱۵۴مشهد ۲۸ ایران ایرتور -۱۳۸۷ ایران ۱۴۰حوالی فرودگاه شاهین‌شهر ۵ هواپیمایی هسا -۱۳۸۷ بوئینگ ۷۳۷حوالی بیشکک ۶۸ هواپیمایی آسمان پرواز شماره ۶۸۹۵ هواپیمایی آسمان۱۳۸۸توپولف-۱۵۴ قزوین ۱۶۸ هواپیمایی کاسپین پرواز شماره ۷۹۰۸ هواپیمایی کاسپین۱۳۸۸ایلیوشین-۶۲ فرودگاه مشهد ۱۷ هواپیمایی آریا پرواز شماره ۱۵۲۵ هواپیمایی آریا تور۱۳۸۹بویینگ ۷۲۷ ارومیه ۷۸ ایران‌ایر پرواز شماره ۲۷۷ ایران‌ایر۱۳۹۳ایران-۱۴۰تهران۳۹هواپیمایی هساپرواز شماره ۵۹۱۶ هواپیمایی سپاهان۱۳۹۶ای‌تی‌آر ۷۲سمیرم۶۶هواپیمایی آسمانپرواز شماره ۳۷۰۴ هواپیمایی آسمان۱۳۹۸بوئینگ ۷۳۷شهریار۱۷۶هواپیمایی بین‌المللی اوکراینپرواز شماره ۷۵۲ شرکت هواپیمایی اوکراینمجموع تلفات۱۴۷۹شامل تمامی سرنشینان با ملیت‌های مختلف آمار سوانح بر اساس نوع هواپیما (بجز سوانح ناشی از حملات نظامی) نوع هواپیما تعداد سانحهتعداد کشته‌شدگانتوپولف-۱۵۴ ۴ ۴۴۹هسا ایران-۱۴۰۲۴۴ایلیوشین-۶۲ ۱ ۱۷فوکر ۵۰ ۱ ۴۳فوکر ۲۸ ۱ ۶۶بوئینگ ۷۲۷ ۳ ۲۱۰بوئینگ ۷۳۷ ۲ ۲۴۴بوئینگ ۷۰۷ ۱ ۲یاک ۴۰ ۱ ۲۵ای‌تی‌آر ۷۲ ۱ ۶۶ ایرباس ای۳۰۰۱۲۹۰ هواپیماهای نظامی سالنوع هواپیما مکان حادثهتعداد کشته‌شدگانمالک مقاله اصلی ۱۳۳۶هواپیمای نظامیبه دنبال تعقیب دادشاه و افرادش۴نیروی هوایی ارتش شاهنشاهی - ۱۳۴۸برخورد ۲ هواپیمای هواپیمای جتدزفول۲نیروی هوایی ارتش شاهنشاهی -۱۳۶۰لاکهید سی-۱۳۰کهریزک۸۰ نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامیپرواز هرکولس سی-۱۳۰ نیروی هوایی ارتش ایران ۱۳۶۰۱۳۶۳سی-۱۳۰فرودگاه مهرآباد۷نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی -۲۱ بهمن ۱۳۶۳لاکهید پی-۳ اوریونپایگاه هفتم شکاری. شیراز۱۱نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی - ۱۳۶۴فوکر ۲۷حوالی اهواز۵۱نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی - ۱۳۶۵لاکهید سی-۱۳۰زاهدان۹۸نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی -۱۳۷۰ایلیوشین-۷۶ کرمانشاه۴ ؟ -۱۳۷۱فوکر-۲۷حوالی ساوه۳۹نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی -۱۳۷۳لاکهید سی-۱۳۰حوالی اصفهان۱۲نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی -۱۳۷۵لاکهید سی-۱۳۰نیشابور۸۶نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی -۱۳۷۵فالکن-۲۰اردبیل۴نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی -۱۳۷۶اف ۵حوالی دریاچه ارومیه۱نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی -۱۳۷۸لاکهید سی-۱۳۰فرودگاه مهرآباد۸نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی - ۱۳۸۱ایلیوشین-۷۶بلندی‌های استان کرمان۲۷۶نیروی هوایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامیسانحه سقوط هواپیمای ایلیوشین ایل-۷۶ سپاه۱۳۸۴لاکهید سی-۱۳۰تهران۱۱۰نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامیپرواز هرکولس سی-۱۳۰ نیروی هوایی ارتش ایران ۱۳۸۴۱۳۸۴فالکن-۲۰حوالی ارومیه۱۱نیروی زمینی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی -۱۳۸۵ آنتونوف-۷۴فرودگاه مهرآباد۳۶نیروی هوایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی -۱۳۸۶ اف-۴ فانتومکنارک۲نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی -۱۳۸۷ اف-۵پایگاه هوایی امیدیه، خوزستان۲نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی -۱۳۸۸ایلیوشین-۷۶قرچک۷نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی -۱۳۸۸اف-۵حوالی چابهار۱نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی -۱۳۹۰اف-۱۴حوالی بوشهر۲نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی -۱۳۹۰سوخو-۲۴استان فارس۱نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی -۱۳۹۱میگ-۲۹ورامین۱نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی -۱۳۹۲فالکن ۲۰حوالی جزیره کیش۴نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی -۱۳۹۲اف-۴حوالی پایگاه ششم شکاری بوشهر۱نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی -۱۳۹۲اف-۵حوالی شهرستان آبدانان۲نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی -۱۳۹۳توربو کوماندورحوالی زاهدان۷نیروی انتظامی جمهوری اسلامی -۱۳۹۳اف-۴حوالی دریاچه بختگان۲نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی-۱۳۹۴اف-۴شهرستان کنارک۲نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی-۱۳۹۵اف۷حوالی نائین۰نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی-۱۳۹۵سوخو-۲۴دریاچه بختگان۰نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی-۱۳۹۶سوخو-۲۲سروستان شیراز۱نیروی هوافضای سپاه پاسداران-۱۳۹۷چنگدو جی-۷حوالی اصفهان۰ نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی-۱۳۹۷بوئینگ ۷۰۷کرج۱۵نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی-۱۳۹۸اف-۴بوشهر۰نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی-۱۳۹۸میگ-۲۹اردبیل۱نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی-۱۴۰۰نورثروپ اف-۵تبریز۳نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران۱۴۰۱اف-۷اصفهان۲نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران۱۴۰۱اف-۱۴اصفهان۰نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران۱۴۰۱سوخو-۲۲شیراز۰نیروی هوافضای سپاه پاسداران۱۴۰۱سوخو۲۲هرمزگان۰نیروی هوافضای سپاه پاسداران آمار سوانح هواپیماهای نظامی بر اساس نوع هواپیما (بجز سوانح هنگام عملیات) نوع هواپیما تعداد سانحهتعداد کشته‌شدگان لاکهید سی-۱۳۰ ۶ ۳۹۴ایلیوشین-۷۶ ۳ ۲۸۷بوئینگ ۷۰۷۱۱۵ آنتونوف-۷۴ ۱ ۳۶فالکن ۲۰ ۳ ۱۹فوکر۲۷۲۹۰اف ۴ ۷ ۹اف ۵ ۴ ۸اف۷۳۲اف ۱۴ ۲ ۲سوخو-۲۴ ۳ ۳سوخو۲۲۳۱میگ۲۹۲۲مجموع۴۱فروند۸۶۶نفر نیروی هوایی ارتش در دهه ۱۳۹۰ تاریخ نوع جنگنده خلبان کمک خلبان محل حادثه توضیحات۲۱ فروردین ۱۳۹۰ سوخو ۲۴ فنسر علیرضا فغانی سروستان، شیراز کمک خلبان ایجکت کرده و دچار مصدومیت شدید می‌شود، اما خلبان کشته می‌شود ۶ بهمن F-14 تامکت علیرضا کریمایی مصطفی فصیحی اطراف جزیرهٔ شیف، خلیج فارس هر دو سرنشین کشته می‌شوند. ۱۸ مهر ۱۳۹۱ میگ ۲۹ فالکروم آرش شاه محمدی اطراف قم چند دقیقه پس از تیک آف، ارتباط هواپیما قطع می‌شود و سقوط می‌کند و خلبان کشته می‌شود. رضا فانی اطراف پایگاه بندرعباس هر دو سرنشین پس از عملیات گشتزنی کشته می‌شوند.۱ اردیبهشت ۱۳۹۲ آموزشی F-5D حسین طحان نضیف مرتضی پور حبیب اطراف آبدانان بر اثر برخورد هواپیمای آموزشی F-5 به کوه، هر دو سرنشین کشته می‌شوند. ۱ مهر F-4E فانتوم آرش رضایی پایگاه هوائی بوشهر به دلیل متوقف نشدن هواپیما روی باند، خلبان و کمک خلبان، هر دو ایجکت می‌کنند اما خلبان کشته می‌شود. ۲۴ تیر ۱۳۹۳ F-4E فانتوم سعید ذوالفقاری یاسر محمدیان اطراف روستای سهل آباد، شیراز خلبان قصد دور کردن هواپیما از روستا را داشت، اما هواپیما به زمین برخورد می‌کند و هر دو سرنشین هنگام ایجکت بر اثر انفجار هواپیما کشته می‌شوند.۲۲ دی ۱۳۹۴ F-4D فانتوم حمید عفیفی پور علی بلورخانی اطراف چابهار خلبان قصد فرود اضطراری روی جاده را دارد اما برای حفظ جان سرنشینان خودروهای در حال عبور، تغییر جهت می‌دهند و بر اثر برخورد با موانع، هر دو سرنشین کشته می‌شوند. ۴ خرداد ۱۳۹۵ آموزشی میگ ۲۹ یوبی علی گلی پور روزبه ناظریان گلی پور قبل از فرود ایجکت می‌کند و دچار مصدومیت شدید می‌شود، اما ناظریان هنگام فرود روی باند پایگاه نوژه همدان، دچار مرگ مغزی می‌شود و همان شب درگذشت. هواپیمای آسیب دیده پس از تعمیر دوباره برای آموزش استفاده خواهد شد.۲۰ تیر سوخو ۲۴ فنسر حوالی دریاچه بختگان، شیراز جنگنده دچار سانحه می‌شود، اما هردو سرنشین ایجکت می‌کنند و سالم می‌مانند. ۱۲ خرداد ۱۳۹۷ آموزشی F-7 محل حادثه: استان اصفهان جنگنده دچار سانحه می‌شود اما هر دو سرنشین ایجکت می‌کنند و سالم می‌مانند. ۲۴ دی ۱۳۹۷ در ساعت نه و سی دقیقه روز، یک فروند هواپیمای ترابری بوئینگ ۷۰۷ نیروی هوایی، پس از فرود اضطراری در فرودگاه فتح کرج دچار سانحه شد و ۱۵ نفر کشته شدند. | ## جمع‌بندی | ۴ دی ۱۳۹۸ میگ ۲۹ فالکروم استان اردبیل هواپیما دچار حادثه می‌شود، در ناحیه سبلان سقوط می‌کند و سرهنگ خلبان محمّدرضا رحمانی کشته می‌شود.