موضوع مقاله: بادام | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # بادام | مقدمه: میوهٔ بادام، از نوع شفت است که از یک پوستهٔ بیرونی نرم و یک پوستهٔ سخت، زیر آن تشکیل شده‌است. | ## بخش 1: بادام | ارتفاع درخت بادام ۴ تا ۱۰ متر است و قطر آن نیز می‌تواند به بیش از ۳۰ سانتی‌متر برسد. ۴۹٪ دانه بادام را روغن تشکیل می‌دهد که ۶۲٪ آن اولئیک اسید غیر اشباع، ۲۴٪ لینولئیک اسید غیراشباع، و ۶٪ آن پالمیتیک اسید اشباع است. واژهٔ بادام ریشهٔ در فارسی دارد و از فارسی به زبان‌های ترکی، عربی، هندی و اردو راه یافته‌است. درخت بادام درختی است خزان‌کننده با شاخه‌های اصلی قوی که در شرایط مساعد به ارتفاع چندین متر می‌رسد. برگ‌ها باریک و مخروطی با سطح بالایی براق و فرورفتگی‌های جزئی در امتداد حاشیه هستند. پوسته پوشاننده میوه مخملی و سبز ملایم است و با بالغ شدن میوه، دانه، پوسته و بافت پوسته آن متمایز می‌شود. شکوفه از وضعیت گل اطلاعات بسیار مهمی در مورد برداشت محصول در آن سال به دست می‌آید؛ بنابراین، هر مرحله از وضعیت گل نام به‌خصوصی دارد: تراشه سبز، به جوانه‌های سبز بادام گفته می‌شود. شکوفه، شکوفایی کامل پتال فول، ریزش گلبرگ ژاکت، گلبرگها ریخته‌است و تنها کاسه گل باقی‌مانده‌است. الزامات رشد خاک درختان بادام در خاک‌های رستی و شنی با زهکشی خوب بهتر رشد می‌کنند. داشتن زهکشی خوب برای درخت بادام ضروری است، به همین دلیل خاک‌های سطحی رسی کم عمق قرارگرفته بر روی زیر خاک‌های رسی سنگین، برای کشت این درخت مناسب نیستند. درجاییکه زیرخاک سطحی یک لایه سخت وجود داشته باشد که مانع زهکشی مناسب آب گردد، توصیه می‌شود از خاک‌ورزی عمیق استفاده گردد. خاک‌های بسیار شنی می‌توانند به دلیل فرسایش بادی و حفظ ضعیف رطوبت و مواد غذایی، نامناسب باشند. اگر قرار باشد درخت بادام در خاک‌های بسیار شنی کاشته شود، باید قبل از کاشت با افزودن مقادیر زیادی مواد آلی و چمن‌زنی منظم پوشش گیاهی، زمین جهت افزایش محتوای آلی خاک، اصلاح شود. وجود لایه‌های آهکی در خاک بسیاری از مناطق برای کشت بادام یک مشکل محسوب می‌شود و باید از کشت درخت در جایی که نیم متر بالای خاک دارای پی‌اچ بالاتر از ۸ است اجتناب شود. با این حال، تحقیقات در کالیفرنیا نشان می‌دهد که رشد و تولید میوه در خاک‌هایی با سطح شوری کمتر از ۱٫۵ دسی زیمنس بر متر و آبیاری با آبی که سطح شوری آن کمتر از ۱٫۱ دسی زیمنس بر متر است، مختل نمی‌شود (هدایت الکتریکی آب آبیاری بر حسب دسی زیمنس بر متر در ۲۵ درجه سلسیوس (dSm-1) بیان می‌شود). این تحقیق بر این فرض استوار است که آبیاری امکان شستشوی کافی را برای جلوگیری از تجمع نمک در خاک فراهم می‌کند. آب و هوا سرمای زمستان درختان بادام به یک دوره سرمای زمستانی نیاز دارند تا از گلدهی خوب و رشد بهاره اطمینان حاصل شود. درحالی‌که نیازهای سرمایی انواع بادام کمی متفاوت است، برای تولید تجاری به ۳۰۰ تا ۵۰۰ ساعت سرمایش زیر ۱۰ درجه سلسیوس نیاز است. سرمازدگی سرمازدگی یکی از بزرگ‌ترین خطرات برای محصول بادام به ویژه در زمان گلدهی و رشد میوه در اواخر زمستان و اوایل بهار محسوب می‌شود. حساسیت گل بادام به یخبندان با بالغ شدن گل افزایش می‌یابد و سرمای خفیف در هنگام ریزش گلبرگ ممکن است محصول را از بین ببرد. خاک مرطوب شدت سرمازدگی را کاهش می‌دهد و آبیاری از طریق آبپاش‌های زیر درخت اغلب برای کاهش خسارت وارد شده توسط سرما استفاده می‌شود. با این حال، ایمن‌ترین استراتژی این است که از کاشت در مکان‌هایی مانند دره‌ها که مستعد زهکشی هوا و یخبندان در اواخر زمستان و اوایل بهار هستند، اجتناب شود. زهکشی هوا (Air drainage) اصطلاحی است که به جریانی از هوای سرد که از یک شیب به سمت پایین حرکت می‌کند و در پایین دره منطقه یخبندان ایجاد می‌کند گفته می‌شود. وجود رطوبت کم و هوای خشک به ویژه از بهار تا پاییز، برای تولید تجاری بادام ضروری است تا فشار بیماری را در سطح قابل کنترل نگه دارد. هوای آفتابی خشک در هنگام گلدهی نیز فعالیت زنبور عسل و تشکیل میوه را افزایش می‌دهد. وجود یک دوره بدون باران در تابستان و پاییز برای رسیدن میوه و همچنین خشک شدن آجیل و اطمینان از کیفیت مغز بسیار مهم است. نیازهای آبی از آنجایی که تولید بادام مرغوب نیاز به آب و هوای گرم و خشک دارد، نیاز به آبیاری در طول فصل رشد زیاد است. مقدار آب مورد نیاز بر اساس محل و سن درخت متفاوت است، اما گفته شده که هر هکتار باغ بادام برای تولید بهینه تقریباً به ۱۴ میلیون لیتر آب در سال برای آبیاری نیاز دارد. بادشکن باید قبل از کاشت درخت ایجاد شود، زیرا درختان جوان بیشتر مستعد آسیب توسط باد هستند. بادشکن‌های موقت ممکن است کافی باشند و کشت سورگوم سریع الرشد بین بلوک‌های باغ یک بادشکن کوتاه مدت مؤثر است. اگرچه یک باغ زمانی که درختان به رشد مناسب می‌رسند و سایبان‌ها متراکم هستند، سرپناه خود را ایجاد می‌کند، اما شاخه‌های درختان باربر زمانی که بار محصول سنگین است در معرض آسیب باد هستند. تکثیر و روش‌های کاشت تکثیر برای شروع جوانه زنی، بذر بادام را در ماسه مرطوب یا ورمیکولیت قرار داده و آن را در یخچال یا سردخانه قرار می‌دهند. ساقه بالای پایه برای تحریک رشد جوانه، هرس می‌شود و تمام ساقه‌های کناری قطع می‌شود. | ## بخش 2: بادام | در اوایل زمستان که درخت خواب است، آن را برای کاشت مجدد در باغ از زمین درمی‌آورند. اوایل زمستان بهترین زمان برای کاشت درخت بادام است زیرا جوانه زنی بادام می‌تواند تا اواخر زمستان شروع شود. پس از آماده شدن خاک، سیستم آبیاری نصب شده و ردیف‌های باغ و فاصله درختان مشخص می‌شود. در مناطقی که مستعد ابتلا به گال طوقه هستند، درختان ریشه برهنه در یک ماده تلقیح کننده ضد گال غوطه‌ور می‌شوند که از آنها در برابر گال طوقه محافظت می‌کند. در جاهایی که خرگوش‌ها حضور دارند و احتمال آفتاب سوختگی تنه وجود دارد، هنگام کاشت، آستین‌های محافظ درخت در اطراف تنه قرار می‌گیرند. این کار ممکن است شامل ترکیبی از وجین دستی در اطراف درختان و استفاده از علف‌کش در امتداد ردیف درختان و اطراف تجهیزات آبیاری باشد. با اینکه معمولاً در باغ‌های جوان از یک کود نیتروژن‌بالا استفاده می‌شود، تعادل کافی از پتاسیم نیز ضروری است. کارآزمایی‌ها نرخ رشد قابل‌توجهی را از کاربردهای بسیار مکرر با دوز پایین از طریق سیستم کوددهی نشان داده‌اند. هرس سبک برای درختان جوان توصیه می‌شود زیرا سطح برگ بزرگتری برای حمایت از درخت در حال رشد باقی می‌گذارد. این دستگاه‌ها در اعماق مختلف قرار می‌گیرند و فعال‌ترین عمق ناحیه ریشه حدود ۶۰ سانتی‌متر است. در حالی که اوج تقاضای آب در اکثر مناطق پرورش بادام در ماه‌های آذر و دی است، رطوبت بهار و اواخر تابستان نیز بسیار مهم است. باغ بادام برای مدت کوتاهی قبل از برداشت آبیاری نمی‌شود تا محیط خشکی برای ریزش آجیل تضمین شود. آبیاری قطره‌ای کارآمدترین روش آبیاری برای بادام است و ممکن است قطره چکان‌های زیادی برای هر درخت (بسته به ظرفیت قطره چکان) مورد نیاز باشد تا اطمینان حاصل شود که سطح مناسبی از ناحیه ریشه آبیاری می‌شود. با این حال، در جایی که آبیاری یک محصول پوششی بین ردیفی مورد نیاز است، میکرو آبپاش‌ها مناسب‌تر هستند. از آنجایی که محصول بادام از روی زمین برداشت می‌شود، نصب خطوط آبیاری و قطره چکان‌ها به گونه‌ای که مانعی برای ماشین آلات برداشت ایجاد نکنند، مهم است. کود دهی در یک باغ تولیدی، مقدار کود مورد نیاز به عوامل بسیاری از جمله مقدار ماده مغذی حذف شده از باغ در هنگام برداشت بستگی دارد. بررسی وضعیت مواد مغذی درختان با انجام تجزیه و تحلیل برگ به صورت سالانه انجام می‌شود. نیتروژن و پتاسیم، مواد مغذی مورد نیاز در باغ‌های بادام هستند و در حالی که می‌توان از هر کود نیتروژن‌داری استفاده کرد، اوره یا نیترات آمونیوم اغلب توصیه می‌شود. معمولاً سالانه ۲۰۰ کیلوگرم نیتروژن واقعی در هر هکتار باغ بادام بارور مصرف می‌شود. تجزیه و تحلیل برگ بادام نشان داده‌است که عنصر روی در بسیاری از مناطق کشت بادام و به ویژه در ماسه‌های عمیق و خاک‌های کم عمق حاوی آهک آزاد، دچار کمبود است. کود سوپرفسفات در پاییز مصرف می‌شود و هر چند سال یک بار مصرف آن در بسیاری از باغات کافی بوده‌است. برای ارزیابی وضعیت عناصر غذایی درخت، انجام تجزیه و تحلیل برگ به صورت سالانه توصیه می‌شود. هرس درختان باربر در صورت لزوم هرس می‌شوند تا چوب‌های قدیمی حذف شده و تولید چوب جدید ترویج شود. هدف از هرس ارتقای چوب بارده، اجازه نفوذ نور خورشید به تاج پوشش، حفظ بنیه درخت و امکان دسترسی ماشین آلات است. برش‌های هرس باید با هدف نازک شدن شاخه‌ها و حذف اندام‌های ضعیف، شلوغ یا بد شکل باشد. تکان دادن اندام‌های بلند شلاقی نسبت به اندام‌های کوتاه‌تر کاملاً باردار دشوارتر است. هرس باید پس از برداشت در پاییز در هوای خشک انجام شود تا خطر بیماری به حداقل برسد. می‌توان از پرچین‌ها برای بالای تاج درخت یا پرچین کناره‌های تاج پوشش استفاده کرد، اما این کار باعث کاهش عملکرد دانه در فصل بعد می‌شود. سایر کشورهای اصلی تولیدکننده شامل اسپانیا، استرالیا ایران ترکیه و مراکش مجموعاً ۲۶٪ از تولید جهانی این محصول را به خود اختصاص داده‌اند. بادام برای رشد و تولید میوه به آفتاب کامل، آب و هوای گرم و مقدار زیادی آب نیاز دارد. از آنجا که بادام در معرض هوای سرد بسیار آسیب‌پذیر است، مکان‌هایی مانند کالیفرنیا برای پرورش بادام ایدئال هستند. منطقه تولید عمدهٔ بادام، کالیفرنیا در آمریکا است، بین فوریه و مارس، شکوفه‌هایی که شباهت زیادی به شکوفهٔ گیلاس دارند، شکوفا می‌شوند. نوع آب و هوا در این زمان، میزان تولید بادام در آن سال را به شدت تحت تأثیر قرار خواهد داد. | ## بخش 3: بادام | طی چند سال گذشته، تولید بادام در سراسر جهان افزایش یافته‌است، و از ۱٫۰۳ میلیون تن در سال ۲۰۱۴/۲۰۱۵ به ۴٬۱۴ میلیون تن در سال ۲۰۲۰ رسیده‌است. کاربردها بادام اغلب به تنهایی به‌صورت خام یا برشته‌شده مصرف می‌شود و همچنین از مواد اولیهٔ غذاهای مختلفی است که به اشکال مختلفی مانند کامل، خلال‌شده و آرد شده در دسترس است و از خلال آن، برای مصارف خاصی مانند تزئین انواع خوراکی‌ها استفاده می‌شود. میوهٔ جوان و در حال رشد درخت بادام را می‌توان در زمانی که هنوز از بیرون، سبز و گوشتی است و پوستهٔ داخلی آن هنوز سفت نشده، به‌طور کامل خورد (بادام سبز). این میوه تا حدودی ترش است، اما یک میان‌وعدهٔ محبوب در بخش‌هایی از خاورمیانه است که برای متعادل کردن طعم ترش، به‌صورت آغشته به نمک مصرف می‌شود. تهیهٔ دسرها پیوند= خامه‌ای بادام بادام، یک مادهٔ اصلی جهت تهیهٔ طیف گسترده‌ای از شیرینی‌های کلاسیک مانند خمیر بادام و در تهیهٔ برخی نان‌ها، کره بادام، کیک‌ها، پودینگ‌ها و شیرینی‌های مختلف مانند نوقا، ماکارون، بیسکویت، قرابیه و استرهازی، مورد استفاده است. در ایران، بادام سبز را در نمک دریایی آغشته می‌کنند و به‌عنوان میان‌وعده در بازارهای خیابانی می‌خورند که به آن، چقاله بادام می‌گویند. همچنین از بادام شیرین برای تهیهٔ غذای مخصوص نوزادان به نام حریر بادام استفاده می‌شود. بادام به برخی غذاها، کلوچه‌ها و دسرها اضافه می‌شود و برای تزئین غذاها استفاده می‌شود. مردم در ایران، بادام را در کنار سایر آجیل‌ها به‌صورت بوداده در مراسم جشن‌های نوروزی، مصرف می‌کنند. این فرآورده، به‌ویژه مورد استفادهٔ افراد مبتلا به عدم تحمل لاکتوز و وگان‌ها است. روغن بادام پیوند= بادام تلخ|166x166px بادام یک منبع غنی از روغن است که ۵۰ درصد تودهٔ خشک مغز آن، به‌صورت چربی است. روغن بادام خالص، حاوی ۳۲ درصد اولئیک اسید غیراشباع (یک اسید چرب امگا ۹)، ۱۳ درصد اسید لینولئیک (یک اسید چرب ضروری امگا ۶) و ۱۰ درصد اسید چرب اشباع‌شده است. از روغن بادام شیرین، به‌عنوان یک روغن حامل در رایحه‌درمانی و محصولات زیبایی استفاده می‌شود. روغن بادام تلخ که حاوی بنزالدهید است، به‌عنوان طعم‌دهندهٔ غذاها و در تولید عطرها استفاده می‌شود. بادام تلخ پیوند= درخت بادام شیرینپیوند= بادام تلخبادام تلخ، مانند دانه‌های هلو، زردآلو، آلو، سیب، به و گیلاس حاوی آمیگدالین است که می‌تواند در بدن تبدیل به سیانید شود. بادام تلخ باید به منظور از بین رفتن مواد شیمیایی سمی موجود در آن حرارت داده شود یا پاستوریزه شود. بادام شیرین سرشار از پروتئین، ویتامین ئی، کلسیم، منیزیم، پتاسیم و آهن است که برای بدن مفید است؛ اما مصرف بادام تلخ، توصیه نمی‌شود. بادام تلخ کمی پهن‌تر و کوتاه‌تر از بادام شیرین است و حاوی حدود ۵۰ درصد چربی موجود در بادام شیرین است. عصارهٔ بادام تلخ زمانی به‌عنوان دارو مورد استفاده قرار می‌گرفت، اما حتی در مقادیر کم، اثرات شدید یا کشنده، به‌ویژه در کودکان دارد و سیانید باید پیش از مصرف، حذف شود. دوز کشنده مصرف خوراکی سیانید برای انسان بالغ گزارش شده‌است؛ بنابراین مصرف تقریباً ۵۰ بادام تلخ در بزرگسالان، یا مصرف ۵ تا ۱۰ بادام تلخ برای کودکان، ممکن است کشنده باشد. تمام بادام‌های تجاری خوراکی که در ایالات متحده به فروش می‌رسند، ارقام شیرین هستند. سازمان غذا و داروی آمریکا در سال ۲۰۱۰ گزارش داد که مقداری از بادام شیرین وارداتی، به بادام تلخ آلوده شده‌است و هشدار داد که خوردن چنین بادام‌هایی می‌تواند منجر به سرگیجه و سایر اثرات مسمومیت با سیانور شود. ارزش غذایی مغز بادام تلخ به مقدار کم حاوی سیانور دو پتاس و اسید سیاندریک و ویتامین D است که اگر فردی به مقدار زیاد آن را مصرف کند، مسموم می‌شود. مصرف پنج تا ده عدد مغز بادام تلخ در کودکان می‌تواند مسمومیت شدید به همراه داشته باشد، در بزرگسالان این تعداد به ۵۰ عدد می‌رسد. بادام به عنوان منبع خوبی برای دریافت پروتئین در بین غذاهای سالم توسط وزارت کشاورزی ایالات متحده آمریکا توصیه شده‌است. پژوهش‌ها در سال ۲۰۱۶ یک بررسی بالینی نشان داد که مصرف منظم بادام باعث می‌شود سطح کلسترول LDL خون و همچنین خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی کاهش یابد. بادام منبع غنی ویتامین ئی و آنتی‌اکسیدان‌هایی است که پوست را تغذیه کرده و علائم پیری را کاهش می‌دهند. پژوهش‌ها نشان می‌دهند که بادام حاوی مقادیر بالای آنتی‌اکسیدانهای کاتچین، اپی‌کاتچین و فلاونول است. این آنتی‌اکسیدان‌ها با سرطان و آسیب‌های پوستی ناشی از رژیم غذایی نامناسب، آلودگی و اشعه مضر خورشید مبارزه می‌کنند. چربی‌های خوب موجود در این آجیل علاوه بر بهبود گردش خون، به آب‌رسانی به پوست و توانایی بهبود زخم‌ها کمک می‌کنند. این آجیل به جلوگیری از آسیب به جداره‌های شرایین بدن کمک کرده و از آن‌ها در برابر پلاک‌های خطرناک محافظت می‌کند. یکی دیگر از مزایای مصرف این آجیل محافظت از کلسترول خوب و سطوح مناسب فشارخون است. | ## جمع‌بندی | علائم بروز حساسیت، می‌تواند از علائم موضعی (به‌عنوان مثال، سندرم حساسیت دهان و کهیر تماسی) تا علائم و نشانه‌های سیستمیک از جمله آنافیلاکسی (مانند کهیر، آنژیوادم و علائم گوارشی و تنفسی) متغیر باشد.