موضوع مقاله: تحوتموس سوم | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # تحوتموس سوم | مقدمه: تحوتموس سوم یا توتموس سوم (معنای نام:تحوت زاده می‌شود) (پادشاهی ۱۴۷۹–۱۴۲۵ پیش از میلاد) ششمین فرعون از دودمان هجدهم مصر باستان بود. | ## بخش 1: تحوتموس سوم | او زمانی به سلطنت رسید که فقط ۲ سال بیشتر نداشت و نامادری/عمه‌اش حتشپسوت که در زمان تحوتموس دوم همه زمام امور را در دست داشت، در زمان وی به عنوان شریک وی عمل می‌کرد و بیست و دو سال آغاز فرمانروایی‌اش هم‌زمان در کنار و همراه با نامادری‌اش حتشپسوت پادشاهی می‌کرد که در این ۲۲ سال حکومت مشترک، مادرش حتشپسوت ۷ سال این سلطنت را با مقام نایب‌السلطنه فرعونی کرد و ۱۵ سال دیگرش را حتشپسوت به تنهایی با مقام رسمی و قانونی تنها فرعون مصر حکومت کرد. پس از مرگ حتشپسوت، او به قدرت راستین دست یافت و آنچنان امپراتوری‌ای پدیدآورد که تا آن زمان در مصر دیده نشده بود. او هفده بار لشکرکشی کرد و از شمال سوریه کنونی تا جنوب و چهارمین آبشار بزرگ نیل در نوبه را به زیر پرچم خود درآورد. در دوره پادشاهی او معماری به بالاترین ورزیدگی و هنر خود رسید و چه پیش و پس از پادشاهی او هرگز همانندی نیافت، هر چند که این اصلاحات نیز به دلیل رقابت با نامادری پرقدرتش حتشپسوت بود و تحوتموس می‌خواست اقتداری بیشتر از حتشپسوت داشت باشد و مانند وی فرعونی قدرتمند شود. تاریخ و طول سلطنت تحوتموس سوم طبق گاهشماری مصری مصر باستان از ۱۴۷۹ تا ۱۴۲۵ پیش از میلاد سلطنت کرد. این تاریخ‌ها، درست مثل همه تاریخ‌های دودمان هجدهم مصر، به دلیل عدم اطمینان در مورد شرایط مربوط به ضبط ظهور هلیکال از سوتیس در دوره آمنهوتپ یکم قابل بحث و گفتگو هستند.Grimal, Nicolas. یک پاپیروس از سلطنت آمنهوتپ یکم این مشاهدات نجومی را ثبت می‌کند که از لحاظ نظری می‌تواند برای همبستگی کامل تقویم مصری با تقویم مدرن استفاده شود. با این حال، برای انجام این کار عرض جغرافیایی جایی که مشاهده انجام شده‌است نیز باید شناخته شود. این سند هیچ یادداشتی از محل مشاهده ندارد، اما با خیال راحت می‌توان فرض کرد که آن را در یکی از شهرهای دلتا، مانند ممفیس یا هلیوپولیس یا در تبس گرفته‌اند. این دو عرض جغرافیایی به ترتیب ۲۰ سال از هم فاصله دارند، به ترتیب تقویم‌های مصر علیا و مصر سفلی. تحوتموس سوم که از نظر مورخان به عنوان یک نابغه نظامی شناخته می‌شود، در مدت ۲۰ سال حداقل ۱۶ نبرد را انجام داد. او یک حاکم توسعه‌طلب فعال بود، گاهی اوقات بزرگترین فاتح مصر یا به قول مصرشناس مشهور جیمز بریستد: «ناپلئون مصر» نامیده شده‌است.J.H. وی پس از تحوتموس یکم اولین فرعونی بود که طی مبارزات خود علیه میتانی از فرات عبور کرد. سوابق مبارزات او بر روی دیوارهای معبد آمون در کارناک رونویسی شده و ترجمه شده‌است. تسلیم میان‌رودان غیرقابل تصور است و اینکه آیا ادای احترام آلیشیا (قبرس) بیش از هدیه‌های گاه به گاه بود، هنوز جای سؤال دارد. در بیشتر مبارزات او، دشمنانش شهر به شهر شکست خوردند تا اینکه مورد تسلیم قرار گرفتند. تاکتیک ترجیحی این بود که هر بار یک شهر یا ایالت بسیار ضعیف‌تر تسلیم شود و در نتیجه تسلیم هر شهری باعث شود تا تسلط کامل حاصل شود. دربارهٔ تحوتموس «جنگجو» اطلاعات زیادی در مورد دستاوردهای نظامی وی، بلکه به دلیل کاتب سلطنتی و فرمانده ارتش، تانونی، که در مورد فتوحات و سلطنت خود نوشت، شناخته شده‌است. تحوتموس سوم به دلیل انقلاب و بهبود سلاح‌های نظامی توانست چنین تعداد زیادی از سرزمین‌ها را فتح کند. | ## بخش 2: تحوتموس سوم | هنگامی که هیکسوسها با سلاح‌های پیشرفته‌تری مانند ارابه‌های اسبی به مصر حمله کردند و آن را تصرف کردند، مردم مصر استفاده از این سلاح‌ها را فرا گرفتند. تحوتموس سوم با مقاومت کمی از پادشاهی‌های همسایه مواجه شد، این عدم مقاومت، این امکان را به او می‌دهد تا بتواند قلمروی خود را به راحتی گسترش دهد. این کارزارها بر روی دیوار داخلی اتاق بزرگی که «مقدسین مقدس» در معبد کارناک آمون در آن قرار دارد، نقش بسته‌است. هنگامی که حتشپسوت در دهمین روز از ششمین ماه از بیست و یکمین سال سلطنت تحوتموس سوم درگذشت، بر اساس اطلاعاتی از یک ستون از ارمنت، پادشاه کادش ارتش خود را به مگیدو پیش برد.Redford, Donald B. تحوتموس سوم ارتش خود را جمع‌آوری و مصر را ترک کرد و در بیست و پنجمین روز از ماه هشتم از قلعه مرزی Tjaru (سیله) عبور کرد. تحوتموس نیروهای خود را از طریق دشت ساحلی تا یامنیا، سپس در داخل کشور به یهم، شهر کوچکی در نزدیکی مگیدو رد کرد و در اواسط ماه نهم همان سال به آنجا رسید. را از گردنه کوه آرونا طی کرد، که به گفته وی فقط به اندازه کافی وسعت داشت که ارتش بتواند "اسب پس از اسب و انسان پس از انسان" را پشت سر بگذارد. بنا به دلایلی، نیروهای کنعانی با ظهور ارتش به او حمله نکردند و ارتش وی آنها را قاطعانه نابود کرد.اندازه دو نیرو به سختی قابل تعیین است، اما اگر همان‌طور که ردفورد پیشنهاد می‌کند، برای تعیین اندازه نیروی مصر می‌توان از مدت زمانی که برای انتقال ارتش از طریق گذرگاه استفاده شده‌است استفاده کرد، و اگر تعداد گوسفند و از بزهای دستگیر شده می‌توان برای تعیین اندازه نیروی کنعانی استفاده کرد، سپس هر دو ارتش حدود ده هزار نفر بودند..بیشتر محققان معتقدند که ارتش مصر از تعداد بیشتری برخوردار بوده‌است. به گفته سالنامه تحوتموس سوم در معبد آمون در کارناک، جنگ در "سال بیست و سه، از شمو [روز] ۲۱، روز دقیق جشن ماه نو "، یک تاریخ قمری اتفاق افتاد. این تاریخ مربوط به ۹ مه ۱۴۵۷ پیش از میلاد بر اساس به سلطنت رسیدن تحوتموس سوم در ۱۴۷۹ پیش از میلاد است. تحوتموس با در اختیار گرفتن مگیدو ، کنترل تمام کنعان شمالی را بدست گرفت و شاهزادگان سوریه موظف شدند خراج و فرزندان خود را به عنوان گروگان به مصر بفرستند. حرکت از مصر به رم توسط کنستانتین بزرگ (امپراتور روم، ۳۲۴–۳۳۷) در سال ۳۲۶ آغاز شد، هرچند که او قبل از اینکه از اسکندریه خارج شود، درگذشت. به نظر می‌رسد که لشکرکشی‌های دوم، سوم و چهارم تحوتموس هیچ چیزی جز جمع‌آوری باج شهرهای سوریه و کنعان به ارمغان بیاورد.به‌طور سنتی، مواد به‌طور مستقیم پس از متن اول مبارزات و لشکرکشی به عنوان دومین مبارزه در نظر گرفته شده‌است..این متن خراج منطقه‌ای را که مصریان آن را رتجنو می‌نامیدند (تقریباً معادل کنعان) ثبت می‌کند و همچنین در این زمان بود که آشور دومین «خراج» را به تحوتموس سومBreasted, James Henry. این احتمال وجود دارد که این متون مربوط به سال چهلم تحوتموس یا بعد از آن باشد و بنابراین اصلاً ربطی به کارزار دوم ندارند. مبارزات سوم تحوتموس به اندازه کافی قابل توجه نبود که بتواند در سالنامه دیگری در کارناک ظاهر شود. فتوحات در سوریه لشکرکشی‌های پنجم، ششم و هفتم تحوتموس سوم علیه فنیقیها، شهرهای سوریه و علیه کادش در کناره رود عاصی بود. اگرچه هیچ مدرک مستقیمی در این باره وجود ندارد، اما به همین دلیل است که برخی تصور کرده‌اند که ششمین لشکرکشی تحوتموس، در سی سالگی‌اش، با انتقال نیروها به‌طور مستقیم به بیبلوس و با دور زدن کامل کنعان آغاز شده‌است. پس از ورود نیروها به هر طریقی به سوریه، آنها به دره رود اردن راه یافتند و به سمت شمال حرکت کردند و زمین‌های کادش را غارت کردند..با چرخش دوباره به غرب، تحوتموس سیمیرا را گرفت و در آرداتا شورشی را که ظاهراً دوباره شورش کرده بود سرکوب کرد.Grimal, Nicolas. شهرهای سوریه به همان اندازه که توسط تعداد اندکی از اشراف که با میتانی همسو بودند، بر اساس احساسات مردم هدایت نمی‌شدند: یک پادشاه و تعداد کمی نظامی خارجی. | ## بخش 3: تحوتموس سوم | تحوتموس سوم دریافت که با بردن اعضای خانواده این افراد مهم به مصر به عنوان گروگان، می‌تواند وفاداری آنها را نسبت به خود به شدت افزایش دهد.سوریه در سی و یک سالگی تحوتموس دوباره شورش کرد و او برای هفتمین لشکرکشی خود به سوریه بازگشت، شهر بندری اولازا و فینیقیه کوچک را گرفت و اقدامات بیشتری را برای جلوگیری از شورش‌های بعدی انجام داد. تمام غلات اضافی تولید شده در سوریه در بندرهایی که اخیراً تسخیر کرده بود ذخیره می‌شد و برای حمایت از حضور نظامیان و غیرنظامیان مصری حاکم بر سوریه استفاده می‌شد. حمله به میتانی تحوتموس سوم بعد از تسخیر شهرهای سوریه به فکر حمله به میتانی افتاد، با این حال، برای رسیدن به میتانی، او مجبور شد از رودخانه فرات عبور کند. او از طریق شمال به سمت شهرهای حلب و کارکمیش ادامه داد و به سرعت آنان را تصرف کرد. به نظر می‌رسد که میتانی از حمله ارتش مصر غافلگیر شده، بنابراین هیچ ارتشی برای دفاع از تهاجمات تحوتموس نداشت. غارت ثبت شده بسیار کم است، بنابراین احتمالاً فقط یک حمله جزئی بوده‌است..سوابق دهمین مبارزات او حاکی از درگیری بسیار شدید است. در سی و پنجمین سال سلطنت تحوتموس، پادشاه میتانی ارتش بزرگی تشکیل داده و مصریان را در اطراف حلب درگیر کرده بود. طبق معمول هر پادشاه مصری، تحوتموس به یک پیروزی تمام عیار می‌بالید، اما این بیانیه به دلیل مقدار بسیار کمی غارت شده مشکوک است..سالنامه تحوتموس در کارناک نشان می‌دهد که او در مجموع تنها ۱۰ اسیر جنگی گرفت.. او ممکن است با میتانی‌ها تا بن‌بست جنگیده باشد، در عین حال با دریافت خراج و باج از هیتی بعد از این مبارزه، به نظر می‌رسد نتیجه این نبرد به نفع تحوتموس بود. فرض بر این است که یازدهمین لشکرکشی او در ۳۶ سالگی‌اش اتفاق افتاده‌است و تصور می‌شود دوازدهمین سال او در ۳۷ سالگی و سیزدهم لشکرکشی وی در سال ۳۸ سالگی‌اش در کارناک رخ داده‌است.. بخشی از فهرست دریافت خراج برای دوازدهمین لشکرکشی او دقیقاً قبل از شروع سیزدهمین لشکرکشی او باقی مانده‌است و محتویات ضبط شده، به ویژه بازی وحشی و مواد معدنی خاص با شناسایی نامشخص، ممکن است نشان دهد که این کار در استپ اطراف نوخشه رخ داده‌است، اما این فقط یک حدس و گمان است.. تعیین مکان این لشکرکشی غیرممکن است زیرا شاسوها عشایری بودند که می‌توانستند در هر جایی از لبنان تا اردن و ادوم زندگی کنند.. پس از این کارزار، اعدادی که کاتبان تحوتموس به مبارزات او داده بودند، همگی در ابهام قرار می‌گیرند. در سال چهلم خود، خراج و باج از قدرت‌های خارجی جمع‌آوری شد، اما معلوم نیست که اگر این یک لشکرکشی در نظر گرفته شود (به عنوان مثال اگر شاه با آن رفت یا اگر آن را توسط یک مقام رهبری می‌شد)..فقط لیست دریافت خراج از لشکرکشی بعدی تحوتموس باقی مانده‌است، ,. و هیچ چیز ممکن است در مورد آن به جز آن که احتمالاً حمله دیگری به مرزهای اطراف Niy نتیجه گرفت.. مدتی قبل از ۴۲ سالگی تحوتموس، ظاهراً میتانی شروع به گسترش شورش در میان تمام شهرهای بزرگ سوریه کرد. با این حال، این پیروزی باید تأثیر زیادی داشته باشد، زیرا لیست‌های دریافت خراج بعدی شامل آدانا، یک شهر کیلیکیایی است. | ## جمع‌بندی | اگرچه تاکنون هیچ پادشاهی از مصر با ارتش نفوذ نکرده بود، اما مبارزات قبلی پادشاهان فرهنگ مصر را تا آن زمان گسترش داده بود و اولین سند مصری که در کوه بارکال یافت شد مربوط به سه سال «قبل» از مبارزات تحوتموس سوم است.