aria-haman/haman-fa-wikipedia-articles-186k huggingface dataset:
موضوع مقاله: شهرستان بندر انزلی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شهرستان بندر انزلی | مقدمه: شهرستان بندر انزلی (به گیلکی: أنزلی شأرستان) یکی از شهرستان‌های استان گیلان در ایران است. | ## بخش 1: شهرستان بندر انزلی | موقعیت شهرستان بندر انزلی از شمال با دریای کاسپین، از جنوب با شهرستان صومعه‌سرا، از شرق با شهرستان خمام، از جنوب شرق با شهرستان رشت و از غرب با شهرستان رضوانشهر همسایه است. جغرافیا شهرستان بندرانزلی در ناحیه‌ای کاملاً جلگه‌ای به صورت طولی و در ساحل دریای کاسپین واقع شده و دارای تابستان‌های گرم و مرطوب و زمستان‌های ملایم وگاهی سرد می‌باشد. مرکز آن بندر انزلی از گذشته عنوان پر باران‌ترین شهر ایران را داشته است.ایرنا/انزلی پرباران‌ترین شهر ایران بخشی از محیط زیست طبیعی این شهرستان را دریا (۴۷ کیلومتر نوار ساحلی) و بخش مهم دیگر را اکوسیستم ارزشمند تالاب انزلی تشکیل می‌دهد. تقسیمات کشوری بخش مرکزی شهرستان انزلی دهستان چهار فریضه دهستان لیجارکی حسن رود شهر: بندر انزلی جمعیت بنابر سرشماری مرکز آمار ایران، جمعیت شهرستان بندر انزلی در سال ۱۳۹۵ برابر با ۱۵۹٬۰۱۶ بوده است. | ## بخش 2: شهرستان بندر انزلی | مردم بومی شهر بندرانزلی گیلک هستند و به زبان گیلکی با گویش بیه‌پس و لهجه مخصوص به انزلیگویش گیلکی لاهیجان. میزان بارندگی شهرستان بسیار بالا بوده به‌طوری‌که سالیانه متوسط ۱۸۹۲ میلی‌متر بارندگی دارد بیشترین بارندگی در ماه‌های شهریور و مهر با ۴۴۰٫۹ میلی‌متر گزارش گردیده است. میزان رطوبت نسبی سالیانه به‌طور متوسط حدود ۷۱ تا ۹۷ درصد و درجه حرارت محیط زیست بین ۲/۵ تا ۲۸ درجه سانتی گراد در نوسان بوده است. جاذبه‌های گردشگری بندر انزلی یکی از زیباترین شهرهای ایران است که در آن تالاب انزلی، دریا، ساحل و چمن‌زار با یکدیگر تلاقی می‌کنند و چشم‌اندازی بدیع و خیال‌انگیز می‌آفریند. | ## بخش 3: شهرستان بندر انزلی | بندر انزلی با داشتن جاذبه‌های دل‌انگیز و طبیعی سالانه پذیرای میلیون‌ها گردشگر از اقصی نقاط کشور و جهانگردان خارجی است. سوغات انواع ماهیان خزری عمده‌ترین سوغات خوراکی این شهرستان است ولی انواع سبزیجات محلی، زیتون، سیر و ترشیجات محلی نیز برای عرضه به مسافران وجود دارد. | ## جمع‌بندی | بازار ماهی و بازار محلی شنبه بازار فرصتی برای خرید سوغات یا تهیه خوراکی‌های محلی برای ایام اقامت در این شهر ساحلی است.
موضوع مقاله: شهرستان سیاهکل | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شهرستان سیاهکل | مقدمه: شهرستان سیاهکَل یکی از شهرستان‌های استان گیلان در شمال ایران به مرکزیت شهر سیاهکل است. | ## بخش 1: شهرستان سیاهکل | نام اصلی سیاهکل، سی کل بوده‌است که به معنی آبادی کنار کوه‌ است، زیرا سی به معنی کوه سینه بریده و با شیب تند است و دامنه دلفک به سوی سیاهکل شیبی بیش از ۶۰ درجه دارد و کل یا کلاً به معنی آبادی است و ترکیب آن‌ها معنی آبادی کنار کوهی با شیب تند را می‌سازد. این منطقه از گذشته قشلاق دیلمان محسوب می‌گردید و مردم منطقه دیلمان در فصول سرما به این محدوده کوچ می‌نمودند. سکونت به صورت ثابت و یکجانشینی در شهر سیاهکل در حدود ۱۵۰ سال پیش با کوچ بدون بازگشت مردمان کوهستان این ناحیه یعنی دیلمان به محدوده فعلی سیاهکل آغاز شد لذا قدمتی بیش از ۱۵۰ سال ندارد و در هیچ سند تاریخی متعلق به زمانی بیش از ۱۵۰ سال این نام مشاهده نمی‌شود. | ## بخش 2: شهرستان سیاهکل | شهر سیاهکل امروز ترکیبی از فاضل خان محله به همراه روستاهای کلسر و برفجان و کدوبنک است و سیاهکل در واقع آبادی شکل گرفته با محوریت فاضل خان محله به انضمام این چند روستاست که به مرور آن سه روستا را در خود گرفته‌ است. این نام امروزه بر شهرستانی با وسعتی بیش از ۱۰۰۰ کیلومترمربع نهاده شده‌است که بخش دیلمان را در خود دارد. شهرستان سیاهکل از شمال به شهرستان‌های لاهیجان، از شرق به شهرستان‌های لنگرود و رودسر و املش و از جنوب به شهرستان رودبار و منطقهٔ الموت و از غرب به شهرستان رشت محدود است. | ## بخش 3: شهرستان سیاهکل | جمعیت بنابر سرشماری مرکز آمار ایران،جمعیت شهرستان سیاهکل در سال ۱۳۹۵ برابر با ۴۶٬۹۷۵ بود. و در ارتفاعات این شهرستان مانند بخش دیلمان، گویش گالشی از زبان گیلکی«محمود رنجبر» و «رقیه رادمرد»؛ «بررسی وتوصیف گویش گالشی»؛ نشر گیلکان رایج است. | ## جمع‌بندی | زبان مردم بخش مرکزی سیاهکل گویش شرقی گیلکی و زبان مردم کوهستان گونه‌ی گالشی (دیلمی) از زبان گیلکی است.
موضوع مقاله: شهرستان شفت | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شهرستان شفت | مقدمه: این شهرستان دارای ۲ بخش و ۴ دهستان است و جمعیت آن طبق آخرین سرشماری ۵۴٬۲۲۶ نفر است. | ## بخش 1: شهرستان شفت | این شهرستان در ناحیه غربی استان گیلان واقع گردیده و از شمال به شهرستان‌های رشت و صومعه‌سرا، از جنوب و جنوب شرقی به استان زنجان و شهرستان رودبار و از غرب به شهرستان فومن محدود می‌شود. جمعیت شهرستان شفت پس از جدا شدن از فومن، بالغ بر ۷۲٬۰۰۰ بوده که در دهه‌های اخیر با توجه به مهاجرت مردم به سایر شهرستان‌های گیلان خصوصا رشت، با کاهش مواجه شده است. این شهرستان، پایین‌ترین درصد شهرنشینی را نسبت به سایر شهرستان‌های استان گیلان دارا می‌باشد و تنها ۱۹ درصد از جمعیت ۵۴ هزار نفره این شهرستان در شهرهای شفت و احمدسرگوراب زندگی می‌کنند. روستایی بودن این شهرستان سبب شده تا بیشتر جاذبه‌های گردشگری آن نیز از نوع طبیعی و روستایی باشد. از مناطق گردشگری و دیدنی این شهرستان می‌توان به امام‌زاده ابراهیم و امام‌زاده اسحاق، آبشار دودوزن، پارک جنگلی چناررودخان و روستاهای واقع در بخش احمدسرگوراب نظیر چوبر، شالما، گنجار، محرمان، ویسرود، لاسک، درودخان و سیاهمزگی اشاره کرد. | ## بخش 2: شهرستان شفت | قسمتی از کوه‌های تالش که دنباله رشته‌کوه البرز می‌باشد، در این شهرستان واقع شده و ناحیه بزرگی را در جنوب این شهرستان شامل می‌گردد. به جز مناطق کوهستانی، این شهرستان مناطق جلگه‌ای و کوهپایه‌ای نیز دارد که برای مثال شهر شفت در منطقه کاملاً جلگه‌ای واقع شده است. برنج از جمله محصولات کشاورزی این منطقه و باغداری، چای، پرورش دام و طیور و زنبور عسل، شیلات و پرورش آبزیان و کرم ابریشم از دیگر فعالیت‌های این شهرستان می‌باشد. عمده مردمی که در شهر ساکن هستند به گیلکی و در روستاها به زبان تالشی صحبت می‌کنند. همچنین وجود داشتن روستاهای متعددی با نام‌های آتشکده و آتشگاه، وجود داشتن مراکز مذهبی بسیاری در قبل از اسلام در منطقه شفت، فومن و رودبار نشان می‌دهد. | ## بخش 3: شهرستان شفت | محمد حامدی، اولین مقام‌آور شفتی در قهرمانی کاراته آسیا و اقیانوسیه کشور اندونزی (جاکارتا) آیت نجدباقری، قهرمان پرورش اندام ایران و جهان جهادگرشهید حسن زکالاب، مسئول انجمن اسلامی شهر شفت بازار هفتگی شفت یکی از مناطق چند گانه فومنات قدیم می‌باشد؛ به همین خاطر و به رسم دیرباز این منطقه، بازارهای هفتگی در قسمت‌های مختلف این شهرستان وجود دارد. لازم است ذکر شود که نمونه این بازارها را در بیشتر شهرهای استان گیلان از جمله فومن، صومعه‌سرا و رشت نیز می‌بینیم. فلسفه این بازارها با توجه به نوع محصول کِشتی در هر شهر و برنامه‌ریزی اجتماعی، ایجاد می‌شده‌است. | ## جمع‌بندی | در شفت روز دوشنبه (دوشنبه بازار)، در نصیرمحله روز چهارشنبه (چهارشنبه بازار) و در چوبر (یکشنبه بازار).
موضوع مقاله: شهرستان فومن | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شهرستان فومن | مقدمه: شهرستان فومَن از شهرستان‌های استان گیلان در شمال ایران است که از شمال به شهرستان صومعه‌سرا و شهرستان ماسال، از جنوب و جنوب غربی به خط‌الرأس رشته‌کوه‌های البرز (استان‌های زنجان و اردبیل) که مرز حوزه‌های آبخیز کوهستان مزبور حد طبیعی فومن و طارم است و از شرق به شهرستان شفت محدود می‌شود. | ## بخش 1: شهرستان فومن | شهرستان فومن یکی از چهار شهرستان اولیهٔ استان گیلان در کنار رشت، طالش و انزلی بوده‌است.پورتال وزارت کشور ، جمعیت این شهرستان ۱۰۳٬۱۹۰ نفر (سال ۱۳۸۳ خورشیدی) و مرکز آن شهر فومن است. در فومن زبان تالشی با گویش جنوبی و گیلکی با گویش بیه‌پس و لهجه فومنی رایج است .گویش گیلکی فومنات، دکتر ایوب رسایی گیلکی لاهیجان. از جاذبه‌های دیدنی این شهرستان می‌توان به شهرک تاریخی ماسوله، دژ قلعه رودخان و همچنین شهر تاریخی فومن اشاره کرد. همچنین چشم‌اندازها، دشت‌ها، رودخانه‌ها و کوهستان‌های بسیار زیبایی نیز در این شهرستان قرار دارند. | ## بخش 2: شهرستان فومن | سوغات از سوغاتی‌های معروف این شهرستان می‌توان به کلوچهٔ فومن، برنج، چای، توتون، مرکبات، صیفی‌جات، حصیر ،گَمَج (نوعی ظرف گلی پخت‌وپز غذا) و عروسک‌های سنتی ماسوله اشاره کرد. فومنات فومنات یا بیه‌پس منطقه‌ای باستانی در گیلان است که اقوام مختلفی همچون گیل‌ها و تالش‌ها در آن زندگی می‌کردند. فومنات امروزه بخشی از رشت، فومن، شفت، ماسال و صومعه‌سرا است که در ابتدا با بیه‌پیش (قسمت شرقی گیلک‌نشین) و طالش (قسمت غربی تالش‌نشین) ۳ قسمت ولایت گیلان را تشکیل می‌داده‌اند. در سال ۹۸۰ ه‍.ق به دستور شاه تهماسب صفوی مرکزیت گیلان از فومن به رشت که در آن زمان قریه‌ای در فومنات بود واگذار شد و به تدریج دیگر مناطق فومنات اهمیت خود را از دست دادند. | ## بخش 3: شهرستان فومن | در دوران قاجاریه منطقهٔ فومنات به شهرستان رشت ملحق شد و تا سال ۱۳۲۳ جزئی از شهرستان رشت به حساب می‌آمد که پس از آن به شهرستان فومنات تبدیل شد که شهرستان‌های امروزی صومعه‌سرا، شفت و فومن را شامل می‌شد و به مرکزیت شهر فومن بود. در ۱۶ آبان ۱۳۳۸ صومعه‌سرا و دهات توابع آن تحت نام شهرستان صومعه‌سرا از شهرستان فومنات جدا شده و نام شهرستان فومنات نیز به شهرستان فومن تغییر کرد. | ## جمع‌بندی | بخش‌ها بخش مرکزی شهرستان فومن دهستان رودپیش دهستان گشت دهستان گوراب‌پس دهستان لولمان شهر: فومن بخش سردار جنگل دهستان آلیان دهستان سردار جنگل شهر: ماسوله، ماکلوان غذاها از غذاهای این شهرستان می‌توان به میرزا قاسمی، فسنجان، باقالا قاتوق و سیرابیج اشاره کرد.
موضوع مقاله: اطاقور | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # اطاقور | مقدمه: شهر اطاقوَر یا اتاقوَر (otaqvar)از توابع شهرستان لنگرود در استان گیلان و در شمال ایران قرار دارد. | ## بخش 1: اطاقور | جمعیت براساس سرشماری سال ۱۳۹۵ جمعیت اتاقور برابر با ۱٬۹۳۸ نفر بوده‌است.زبان مادری مردم آن گیلکی است و با گویش بیه پیش صحبت می‌کنند. موقعیت شهر اطاقور در مختصات جغرافیایی ۳۷ درجه و ۶ دقیقه عرض شمالی از خط استوا و ۵۰ درجه و ۶ دقیقه طول شرقی از نصف النهار مبدأ در شرق استان گیلان واقع شده‌است. از شمال به شهرهای کومله و لنگرود و دریای خزر، از شمال شرق به شهرستان املش و شلمان و رودسر، از جنوب به رشته کوه‌های البرز و از شمال غربی به لاهیجان محدود می‌شود. | ## بخش 2: اطاقور | وجه تسمیه اتاقور «اطاقور» از دو بخش «اطاق» (شکل محلی و کهن‌تر «اتاق»، به‌معنای خانه یا محل استراحت) و تشکیل شده است. این نام به‌معنای «جایگاه خانه‌ها»است و در گذشته محل استقرار دائم مردمان این نواحی بوده و خانه‌های پراکنده در دل طبیعت این ناحیه بوده است جاذبه‌های گردشگری این شهر دارای دو پارک جنگلی خرما و بلوردکان می‌باشد که جمعیتی از گردشگران را به این شهر جذب نموده‌است. احداث مرکز تجاری و تفریحی و گردشگری به مساحت ۵ هکتار برای این شهر در نظر گرفته شده‌است. | ## بخش 3: اطاقور | همچنین احداث پارک ساحلی در این شهر مورد توافق استانداری استان گیلان قرار گرفته‌است و توسط شهرداری اتاقور در حال اجراست. | ## جمع‌بندی | منطقه توریستی سیسکوه دارای پتانسیل بالا در گردشگری می‌باشد و مراکز متعدد اقامتی و توریستی در آن در حال احداث می‌باشد.
موضوع مقاله: شفت (گیلان) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شفت (گیلان) | مقدمه: این شهر با جمعیت ۸،۱۸۴ نفر (برآورد ۱۳۹۵) مرکز شهرستان شفت است.اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران ۱۳۸۳خ. | ## بخش 1: شفت (گیلان) | شفت در سال ۱۳۷۴ از شهرستان فومن جدا گردید و پس از تشکیل شهرستان شفت، به عنوان مرکز آن تعیین شد. این شهر دارای موقعیت جلگه‌ای و در فاصله ۳۰ کیلومتری جنوب باختری رشت و ۵ کیلومتری جنوب خاوری شهر فومن واقع شده که با توجه به نزدیکی کوهستان‌های تالش دارای اقلیم معتدل کوهپایه ای است. | ## بخش 2: شفت (گیلان) | رودخانه سیامزگی از کنار و کانال پشتِ جاده از قلب آن می‌گذرد.صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران، مرکز گیلان ، بازدید: ۹ اکتبر ۲۰۰۸. مردم و زبان در شفت مردم گیلک و تالش در کنار هم زندگی می‌کنند و زبان‌های گیلکی با گویش بیه‌پسگویش گیلکی لاهیجان. | ## بخش 3: شفت (گیلان) | مرکز شفت، گوراب شفت خوانده می‌شد که در نزدیکی روستای نصیرمحله امروزی قرار داشت و آثاری از آن به‌جای مانده‌است.همشهری آن‌لاین، ۱۸ مهر ۱۳۸۷ ، بازدید: ۹ اکتبر ۲۰۰۸. لغتنامهٔ دهخدا از قول چند منبع قدیمی‌تر می‌نویسد: شفت قصبه و مرکز دهستان شفت از دهستان‌های چهارگانهٔ بخش مرکزی شهرستان فومن است. | ## جمع‌بندی | قریه‌ای است از گیلان واقع در نه هزار گزی جنوب شرقی فومن که در آنجا ظروف مانند کاسه و حقه و مرتبان کاشی نیک سازند.
موضوع مقاله: ناخهری | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # ناخهری | مقدمه: ناخهری منطقه‌ای زراعتی در منطقه گوده از توابع بخش مرکزی شهرستان بستک در غرب استان هرمزگان در جنوب ایران واقع شده‌است.محمدیان، کوخردی، محمد، (شهرستان بستک و بخش کوخرد) ، ج۱. | ## بخش 1: ناخهری | قنات یک رشته قنات در دره‌ای بنام « ناخهری » وجود دارد که در حدود ۲۰۰ من (۸۰۰ کیلوگرم) زیر کشت دارد. همچنین دوخانه مسکونی که از سنگ و گِل ولای ساخته شده‌است وجود دارد.محمد، صدیق «تارخ فارس» صفحه‌های (۵۰ ـ ۵۱ ـ ۵۲ ـ ۵۳)، چاپ سال ۱۹۹۳ میلادی. | ## بخش 2: ناخهری | جمعیت ناخهری دو خانوار با جمعیت ۱۰ نفری دارد که از اهل سنت و از شاخه شافعی هستند یعنی از پیروان امام محمد ادریس شافعی می‌باشند و به زبان فارسی و به گویش محلی تکلم می‌کنند. عباسی، قلی، مصطفی، «بستک وجهانگیریه»، چاپ اول، تهران: ناشر: شرکت انتشارات جهان معاصر، سال ۱۳۷۲ خورشیدی. | ## بخش 3: ناخهری | ## جمع‌بندی | بختیاری، سعید، «اتواطلس ایران» ، “ مؤسسه جغرافیایی وکارتگرافی گیتاشناسی، بهار ۱۳۸۴ خورشیدی.
موضوع مقاله: بنگر بیخ | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # بنگر بیخ | مقدمه: بنگر بیخ یا ( لَرد مَحیا ) تفریحگاهی است از توابع بخش مرکزی شهرستان بستک در غرب استان هرمزگان در جنوب ایران واقع شده‌است. | ## بخش 1: بنگر بیخ | بنگر بیخ در چند کیلومتری جاده ارتباطی بستک به لار، و در سمت جنوب غربی کوه گردنه پاسخند به گویش محلی «کُتَل پاسخند» واقع شده‌است، به صورتی‌که اگر از روی گردنه پاسخند (راه اتومبیل رو) به سوی قبله نظر نمائید کاروانسرا و آب‌انبار (برکه) «بنگر بیخ» یا «لَرد مَحیا» مشاهده می‌شوند. | ## بخش 2: بنگر بیخ | تفریحگاه سید محیا «بنگر بیخ» جای بسیار معروفی است در منطقهٔ لارستان و بستک، این مکان جایگاه تفریح و شکار «سید محیا» شاعر شهرستان بستک وجنوب بوده‌است، محیا با دوستان ورفیقان خود در اینجا به شکار وتفریح به گویش محلی (گشت و طبخ) می‌رفته‌اند در اوائل قرن یادهم هجری قمری. | ## بخش 3: بنگر بیخ | ## جمع‌بندی | چنانکه از این بیت شعر که سروده خود سید محیا است نشان می‌دهد: منظور از سِت و اربعین و الف تاریخ: سال ۱۰۴۶ هجری قمری می‌باشد که محیا با رفیقانش در اینجا بنگر بیخ به شکار رفته بودند.
موضوع مقاله: لیسار | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # لیسار | مقدمه: لیسار یکی از شهرهای استان گیلان در شمال ایران و مرکز بخش کرگان‌رود در شهرستان تالش است. | ## بخش 1: لیسار | این شهر با جمعیت ۳،۶۴۷ نفر (برآورد ۱۳۹۵) در بخش کرگان‌رود شهرستان تالش قرار دارد. این شهر بر سر راه ترانزیت تهران - رشت - آستارا قرار داشته و به واسطه قلعه تاریخی صلصال شهرت دارد. مردم لیسار و بخش کرگان‌رود به زبان ترکی آذربایجانی چهارگوشه و زبان تالشی سخن می‌گویند. | ## بخش 2: لیسار | علت نامگذاری وجه تسمیه این شهر را که در ریشه در زبان تالشی دارد، به دلیل وجود درختان نارون در آن می‌دانند. نارون در زبان تالشی لی گفته می‌شود و نام لیسار از وجود فراوان این درختان در این محل بوده‌است. در لغت نامه دهخدا از لیسار به دهستانی یاد می‌شود که در شهرستان طوالش واقع شده و در ۱۸ هزار گزی شمال هشتپر بین شوسه انزلی به آستارا قرار دارد. | ## بخش 3: لیسار | موقعیت و آب و هوا شهر لیسار به‌دلیل حضور قلعه تاریخی صلصال و به‌دلیل واقع شدن در میان شالیزارهای برنج و باغ‌های گیلاس و نزدیکی به دریای خزر، دارای آب و هوای خاص با قابلیت بالای جذب گردشگر است. | ## جمع‌بندی | اجرای یک طرح گردشگری - اقامتی در این منطقه، بخشی از نوار ساحلی دریای خزر واقع در شهر لیسار، قلعه تاریخی صلصال، منطقه ییلاقی سوباتان (سووتن) و روستای قدیمی اگری‌بوجاق به‌عنوان طرح جامع ملی گردشگری صلصال لیسار به تصویب دولت رسیده‌است.به نقل از خبرگزاری ایسکانیوز، بازدید: اکتبر ۲۰۰۸.جهاد کشاورزی گیلان ، بازدید: اکتبر ۲۰۰۸.
موضوع مقاله: تولم‌شهر | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # تولم‌شهر | مقدمه: شهرداری این شهر در سال ۱۳۷۲ تأسیس شده‌ است.آمار درجه، جمعیت و سال تأسیس شهرداریهای کشور مهرماه ۸۷، بازدید: نوامبر ۲۰۰۹. | ## بخش 1: تولم‌شهر | بازار هفتگی تولم شهر که در گذشته به جمعه‌بازار نیز معروف بوده و محل تشکیل بازارهفتگی بزرگی است که یک بار در هفته، روز های پنجشنبه در این شهر تشکیل می‌شود. این بازار تقریبا تا مرکز شهر ادامه دارد و شامل میوه و سبزیجات، برنج و جو، انواع لباس، کیف، کفش و وسایل دیگر است. | ## بخش 2: تولم‌شهر | پرندگانی از جمله مرغ، اردک، غاز محلی و پرندگان شکاری از جمله مهم‌ترین و شناخته شده ترین جنس معامله شده در پنج شنبه بازار هستند که کشاورزان و محلی ها از همه نقاط گیلان برای فروش به این بازار می‌آیند، در کنار آن شکارچی‌ها هم برای فروش در کوچه‌ها و معابر بازار دیده می‌شوند. دام‌ها و طیور و ماهی سه محصول اصلی و مهم بازار هستند که بیشتر از هر محصولی در این بازار به فروش می‌رسند و جمعیت زیادی از مردم هم از همه نقاط گیلان برای خرید به این شهر و این بازار مراجعه می‌کنند. | ## بخش 3: تولم‌شهر | ## جمع‌بندی | نگارخانه در قدیم لغت‌نامه دهخدا به قول فرهنگ جغرافیایی ایران ج ۲ می‌نویسد: مرجغل دهی است از دهستان تولم بخش مرکزی شهرستان فومن، در ۷هزارگزی شمال فومن بر کنار راه صومعه سرا به رشت، در جلگه مرطوب معتدل هوائی واقع و دارای ۲۷۸ تن سکنه‌است.
موضوع مقاله: تونه مصلی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # تونه مصلی | مقدمه: تونهِ مُصَلی نام کشتزاری است در جنوب دهستان کوخرد از توابع بخش کوخرد شهرستان بستک و در غرب استان هرمزگان در جنوب ایران. | ## بخش 1: تونه مصلی | این کشتزار زمین پهناوری دارد که در حدود ۳۰ من بذر افکن دیم دارد، در مواسم باران و در دوران گذشته و در قدیم‌الزمان در زمینهایش جو و گندم می‌کاشته‌اند.محمدیان، کوخردی، محمد، “ (به یاد کوخرد) “، ج۱. بعلت وجود درختهای گوناگون و تنومند مانند سمر و کنار و نزدیک بودن به چشمه‌های آب شیرین که در نهرهای کوچک (آودون)های گری امبرو وجود دارد، در فصل‌های گوناگون پرندگان روی شاخه‌های آن درختها لانه می‌سازند، از انواع پرندگان که در کشتزار تونهِ مُصَلی زندگی می‌کنند می‌توان از کبک، قُمری، بادخور، تیهو، خضیری (کراشکین)، بوکلو و «مرغ سلیمان» یا هدهد، بلبل وصدها انواع پرنده کوچک وکوهستانی نام برد که به‌ویژه در فصل زمستان و بهار با آواز دلنشین خود این منطقه کوهستانی را شاد می‌کنند. | ## بخش 2: تونه مصلی | فصل زمستان و بهار در فصل زمستان و بعد از باریدن باران گل‌های زیبائی در تونهِ مُصَلی می‌روید، و در فصل بهار بعد از اینکه گل‌ها شکوفه‌های خود را باز می‌کنند جلوه و زیبایی دیگری به کشتزار می‌دهند. گل‌های «هلول» بارنگ بنفشه‌ای اش سرتاسر تونهِ مُصَلی را نیلگون می‌سازد و یک منظره‌ای دل‌انگیز و شاعرانه به وجود می‌آورد. | ## بخش 3: تونه مصلی | در فصل زمستان و بهار در آنجا خوردنی‌هایی مانند تُرُشُه و کُمپُر و مِیَل به گونه‌ای بسیار لذیذ درست می‌شود. | ## جمع‌بندی | گیاهان دارویی همچنین گیاهان دارویی و مفید نیز در تونهِ مُصَلی بعد از باریدن باران می‌روید مانند: استقدوس، بَرزو، پوده، خارشتر، خاکشیر، آویشن دریمه، زرو، سره برزه، شربتو، گنیس، کریشکو، کمو، گل عالی عمر، و همچنین گل‌های دیگری نیز مانند گُل زَرد و شَبنَبُو نیز وجود دارد.محمدیان، کوخردی، محمد، (شهرستان بستک و بخش کوخرد) ، ج۱.
موضوع مقاله: رودلف کرویتزر | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # رودلف کرویتزر | مقدمه: اولین معلم موسیقی او پدرش بود که از ویلنیست‌های رویال باند محسوب می‌شد و پس از پدرش نزد آنتون استامیتز به یادگیری موسیقی پرداخت.وی در سیزده سالگی اولین کنسرتو ویلن خود را تصنیف کرد و به دنبال نوشتن کنسرتوهای بعدی دست به کار آفرینش قطعات دیگری زد. | ## بخش 1: رودلف کرویتزر | در شانزده سالگی (سال 1782) به عنوان نوازندة اولِ ویلن در "رویال ارکستر" جایی که پدرش در آن می‌نواخت انتخاب شد. او از مشهورترین ویولنیست‌های زمان خودش بود و تا ۱۸۱۰ به‌عنوان تک‌نواز فعالیت می‌کرد. | ## بخش 2: رودلف کرویتزر | پس از کنسرت‌هایی که او در وین اجرا کرد، بتهوون سونات ویولن شماره ۹ (۱۸۰۳) برای ویولن و پیانوی خود را در زمان بازگشت کرویتزر به پاریس به او تقدیم و کرد و نام آن را سونات کرویتزر گذاشت. کرویتزر، جووانی باتیستا ویوتی، پی‌یر رُد و پی‌یر بایلوت از سردمداران مکتب پاریس هستند. | ## بخش 3: رودلف کرویتزر | آثار کرویتزر شامل ۱۹ کنسرتو ویولن و نزدیک به چهل اپرای فرانسوی است، اما مشهورترین اثر او ۴۲ اتود (کاپریس) برای ویولن است. | ## جمع‌بندی | کتاب مشهور اتود و کاپریس‌های کرویتزر برای ویلن، از دروس آکادمیک موسیقی و جزو کتاب‌‌های مطرح در مکتب ویلن نوازی در جهان است.
موضوع مقاله: کناردان شرقی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کناردان شرقی | مقدمه: کناردان شرقی، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان پارسیان در استان هرمزگان ایران است. | ## بخش 1: کناردان شرقی | محدوده کناردان از شمال لامرد، از جنوب مقام، از مغرب شهرپارسیان، و از سمت مشرق به بهده محدود می‌گردد. جمعیت این روستا در دهستان مهرگان قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۹۵، جمعیت آن۱۵۰۰نفر (۲۵۰)خانوار بوده مردم اهالی این روستا از اهل سنت و از پیروان امام محمد ادریس شافعی هستند وبزبان فارسی به گویش محلی تکلم می‌کنند. مردم این روستا به کشاورزی و دامداری اشتغال دارند، باضافه صید مروارید و ماهی‌گیری است. | ## بخش 2: کناردان شرقی | محمد صدیق، عبدالرزاق، «صهوة الفارس فی تاریخ عرب فارس» ، چاپ اول، شارجه: چاپ خانه المعارف، ۱۹۹۳ میلادی. الکوخردی، محمد، بن یوسف، (کُوخِرد حَاضِرَة اِسلامِیةَ عَلی ضِفافِ نَهر مِهران) چاپ سوم، دبی: سال انتشار ۱۹۹۷ مبلادی به (عربی). العصیمی، محمد بن دخیل، عرب فارس ، چاپ اول، دمام (عربستان سعودی): انتشاراتی الشاطیء الحدیثة، ۱۴۱۸ هجری قمری. | ## بخش 3: کناردان شرقی | حاتم، محمد بن غریب، تاریخ عرب الهولة، چاپ اول، قاهره: دارالعرب للطباعة والنشر والتوزیع، ۱۹۹۷ میلادی. | ## جمع‌بندی | کامله، القاسمی، بنت شیخ عبدالله، (تاریخ لنجة) مکتبة دبی للتوزیع، الامارات:، چاب دوم، انتشار سال ۱۹۹۳ میلادی.
موضوع مقاله: شهرستان ابوموسی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شهرستان ابوموسی | مقدمه: شهرستان ابوموسی دارای ۸ جزیره بزرگ طبیعی ابوموسی، تنب بزرگ، تنب کوچک، سیری، فارور بزرگ و زردکوه و اریانا و فارور کوچک است. | ## بخش 1: شهرستان ابوموسی | پیشینه نام پیشینه نام این منطقه به بوموسی که به معنای بو و رایحه سرسبزی یا بوم سُوْ که به معنای بوم سبز در گویش محلی است، بازمی‌گردد. از دیگر نام‌های پیشین این منطقه می‌توان به بوموسی، باباموسی، بوموف و گپ سبزو اشاره کرد. | ## بخش 2: شهرستان ابوموسی | تقسیمات کشوری شهرستان ابوموسی دارای ۲ بخش، ۲ دهستان و ۲ شهر به شرح زیر است: شهرستان ابوموسی بخشمرکز بخشجمعیت بخش ۱۳۹۵دهستانمرکز دهستانجمعیت دهستان ۱۳۹۵شهرجمعیت شهر ۱۳۹۵مرکزیابوموسی ۶٬۲۵۴ نفرسیریسیری ۲٬۰۴۱ نفرابوموسی ۴٬۲۱۳ نفرتنبتنب بزرگ۱٬۱۴۸ نفرتنبتنب بزرگ۴۵۸ نفرتنب بزرگ ۶۹۰ نفر جمعیت بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت شهرستان ابوموسی برابر با ۷٬۴۰۲ نفر بوده‌است. بندر ابوموسی بندر ابوموسی یک بندر چند منظوره در جزیره ابوموسی شهرستان ابوموسی در استان هرمزگان در ایران است. | ## بخش 3: شهرستان ابوموسی | ## جمع‌بندی | این بندر شامل احداث ۱۵ هکتار حوضچه، ایجاد ۱۱ هکتار پسکرانه بندر، احداث ساختمان مرجع دریایی به منظور ارائه خدمات مطلوب و افزایش ضریب ایمنی شناورهای درحال تردد، در سال ۱۴۰۲ احداث شده است.در این بندرگاه چندمنظوره همچنین ۶ پست اسکله با قابلیت پهلوگیری شناورهای حمل کالای عمومی به ظرفیت ۲ هزار تن و با عمق آبخور مناسب برای کاربری تجاری، مسافری و شیلاتی وجود دارد.
موضوع مقاله: شهرستان حاجی‌آباد | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شهرستان حاجی‌آباد | مقدمه: البته دوره گرما در حاجی‌آباد به دلیل نزدیکی به استان کرمان نسبت به بقیه شهرهای هرمزگان کمتر است. | ## بخش 1: شهرستان حاجی‌آباد | شهر حاجی‌آباد نسبت به بقیه مراکز شهرستان‌های هرمزگان از ارتفاع بیشتری از سطح دریا برخوردار است. گویش و پوشش خاص هرمزگانی دارند در این‌میان با نزدیک شدن به روستاهای حاشیه استان فارس و استان کرمان گویش‌ها و فرهنگ مردم به سمت گویش و فرهنگ مردم این استان‌ها نزدیک شده‌است؛ که این موارد خود از ظرفیت‌های بالای فرهنگی این شهرستان حکایت دارد.زبان مردم حاجی آباد اچمی وگویش های آن است .و در بر گیرنده دو گویش و فرهنگ یکی هرمزگانی و دیگری گرمانی است . با نگاهی به پوشش جنوب شهرستان حاجی‌آباد گویش (فارغانی) و پوشش هرمزگان بیشتر نمایان است. | ## بخش 2: شهرستان حاجی‌آباد | موقعیت ارتباطی شهر حاجی‌آباد در مسیر ترانزیتی کشور واقع شده‌است و محور اصلی جنوب به شمال کشور از این شهر عبور می‌کند. راه و حمل و نقل حاجی‌آباد به وسیله راه‌های آسفالته به شهرهای زیر دسترسی دارد: بزرگراه حاجی‌آباد- سیرجان: (جنوب به شمال) بزرگراه حاجی‌آباد- بندرعباس: (شمال به جنوب) محور حاجی‌آباد-ارزوئیه - بافت: (غرب به شرق) فاصله تا شهرها فاصله تا بندرعباس: ۱۶۵ کیلومتر فاصله تا سیرجان (استان کرمان): ۱۴۰ کیلومتر فاصله تا ارزوئیه (استان کرمان): حدود ۶۵ کیلومتر تقسیمات کشوری شهرستان حاجی‌آباد شامل ۳ بخش، ۶ دهستان و ۳ شهر به نام‌های زیر است: شهرستان حاجی‌آباد بخشمرکز بخشجمعیت بخش ۱۳۹۵نام دهستانمرکز دهستانجمعیت دهستان ۱۳۹۵شهرجمعیت شهر ۱۳۹۵مرکزیحاجی‌آباد۴۵٬۵۰۴ نفرطارمطاشکوییه۱۰٬۱۴۵ نفرحاجی‌آباد۲۸٬۹۷۷ نفردرآگاهدهستان بالا۶٬۳۸۲ نفرفارغانفارغان۱۲٬۳۸۶ نفرآشکاراشمیل بالا۸٬۱۲۱ نفرفارغان۱٬۷۷۳ نفرفارغانفارغان۲٬۴۹۲ نفراحمدیسرگز۱۰٬۳۲۱ نفرکوهشاهپور۶٬۰۸۲ نفرسرگز۱٬۱۵۷ نفراحمدیسرگز۳٬۰۸۲ نفر جمعیت جمعیت شهرستان حاجی‌آباد براساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ برابر با ۶۴٬۸۹۷ نفر بوده‌است. آثار تاریخی قلعه تاریخی حاجی‌آباد یکی از این آثار است که متأسفانه سال هاست در حال تخریب است اما به تازگی درحال بازسازی است، می‌باشد. | ## بخش 3: شهرستان حاجی‌آباد | در سایر روستاهای این شهرستان نیز قلعه‌های تاریخی موجود است از جمله این روستاها می‌توان به سیاهک و فارغان و نسا اشاره کرد که متأسفانه این آثار نیز رو به نابودی می‌باشند. جاذبه‌های طبیعی می‌توان به چشمه سبز پوشان برغنی که در روزهای تعطیلی از تمام حاجی آباد برای شنا و آبتنی به این چشمه می ایند و آبشار تزرج در روستای تزرج اشاره کرد و روستاهای زیبای دهنه بخوان و دهنه میمند که اهالی این منطقه در دل کوه درختان مرکبات کاشته‌اند و از اب و هوای بسیار مطبوعی برخوردار هستند. همچنین چشمه‌های آبگرمی شامل آبگرم دهشیخ:ابگرم معدنوئیه در این شهرستان موجود است که سالانه نظر گردشگران زیادی را به خود جلب می‌کند. | ## جمع‌بندی | بختیاری، سعید، «اتواطلس ایران» ، “ مؤسسه جغرافیایی وکارتوگرافی گیتاشناسی، بهار ۱۳۸۴ خورشیدی.