aria-haman/haman-fa-wikipedia-articles-186k huggingface dataset:
موضوع مقاله: صنیع الله معمار یزدی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # صنیع الله معمار یزدی | مقدمه: صنیع الله معمار یزدی (زاده: ۹۴۷ هجری قمری ۹۱۸ هجری شمسی) از معماران عهد صفوی و معمار مسجد جامع یزد بود. | ## بخش 1: صنیع الله معمار یزدی | آثار مسجد جامع کبیر یزد و مسجد جامع یزد به شیوه یک ایوان در دل کویر می‌باشد و در طی حدود ۱۰۰ سال و سه دوره بنا شده‌است. پایه‌های اصلی مسجد را ساسانیان و بنای فعلی مسجد، از لحاظ شیوه معماری متعلق به دو دوره موسوم به آذری دانسته‌اند. | ## بخش 2: صنیع الله معمار یزدی | بنای گنبد خانه متعلق به دوره ایلخانی و سر در رفیع مسجد را متعلق به زمان شاهرخ و دوره تیموری دانسته‌اند. این بنا از لحاظ خوابیدگی گنبد، سردر رفیع و بلند و همچنین کاشیکاری زیبا و منحصربه‌فرد، شهرت دارد. | ## بخش 3: صنیع الله معمار یزدی | ## جمع‌بندی | ثبت تاریخی ساختمان اصلی مسجد جامع متعلق به قرن ششم هجری قمری لیکن جامع کنونی مربوط به زمان آل مظفر و قرن هشتم و نهم هجری قمری ایجاد در روشنایی غیر مستقیم به وسیله انعکاس نور از گچ سفید گنبد و دیوارها است که معمار و سازندگان بنا در قرن ۸ به این مطلب پی برده‌اند.
موضوع مقاله: حسن شجاعی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # حسن شجاعی | مقدمه: سید حسن شجاعی (۲ فروردین ۱۳۲۰ – ۱۰ خرداد ۱۳۸۸) خوانندهٔ سرشناس موسیقی مردمی و کوچه‌بازاری اهل ایران بود. | ## بخش 1: حسن شجاعی | از آثار شاخص وی می‌توان به ترانه‌های «نامه‌رسان، نامۀ من دیر شد» و «عجب صبری خدا دارد» اشاره کرد. وی پیش از ورود بر عرصۀ خوانندگی، معلم آموزش و پرورش بود و خدمت سربازی خود را به‌عنوان معلم در سپاه دانش گذراند. | ## بخش 2: حسن شجاعی | شجاعی با اجرای ترانه‌های «نامه‌رسان» و «عجب صبری خدا دارد» در ابتدای دههٔ ۱۳۵۰ خورشیدی، به شهرت رسید و موجب شد نامش بر سر زبان‌ها بیفتد. او پس از انقلاب ۱۳۵۷، به ایالات متحدۀ آمریکا و سپس آلمان مهاجرت کرد و در اروپا و آمریکا به ضبط کارهای جدید و اجرای مجدد آثار پیشین خود پرداخت. | ## بخش 3: حسن شجاعی | درگذشت حسن شجاعی در دهم خرداد ۱۳۸۸ در ایالات متحده پس از ماه‌ها تحمل بیماری، زندگی را بدرود گفت. | ## جمع‌بندی | پیکر او پس از حدود یک ماه به ایران منتقل شد و در سکوت کامل خبری، در قطعه هنرمندان بهشت زهرا به خاک سپرده شد.
موضوع مقاله: محرمانگی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # محرمانگی | مقدمه: محرمانگی -بسته به ماهیت یا محتوای راز، اشخاص یا گروه‌های رازدار و نیز انگیزهٔ محرمانگی- معانی و کاربردهای مختلفی دارد. | ## بخش 1: محرمانگی | محرمانگی از سوی دولت‌مردان غالباً به دلیل دامن زدن به سوءمدیریت تقبیح شده‌است، حال اینکه افشاسازی بی‌مورد اطلاعات شخصی ممکن است با رعایت حریم خصوصی یا رازداری در تعارض باشد. محرمانگی در علوم رایانه محرمانگی، رازپنداری یا رازینگی، به پاسداری و حفاظت از داده‌های فرستاده شده در برابر تک‌ها و حملات غیرفعال است. | ## بخش 2: محرمانگی | بدین ترتیب پیام به شکلی ساخته و فرستاده می‌شود که فقط توسط گیرنده‌های مورد نظر قابل شناسایی (یا خواندن) باشد. این کار مستلزم این است که حمله‌کننده نتواند مبدأ، مقصد، تعداد دفعات ارسال پیام، یا سایر ویژگی‌های ترافیک را در امکانات ارتباطی مشاهده نماید. | ## بخش 3: محرمانگی | ## جمع‌بندی | در بحث امنیت ارتباطات: در انتقال اطلاعات مایلیم فقط «فرستنده» و «گیرندهٔ مورد نظر فرستنده» قادر باشند به محتوای اطلاعات رد و بدل شده دست یابند و آن را بفهمند.
موضوع مقاله: تاماگویاکی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # تاماگویاکی | مقدمه: چپ|انگشتدان|250px|تاماگویاکی تاماگویاکی یا املت ژاپنی یک نوع پخت ویژهٔ تخم مرغ در آشپزی ژاپنی است. | ## بخش 1: تاماگویاکی | تاماگویاکی بسیار در اوبنتو (غذای همراه سبک ژاپنی) و همچنین سُوزای (غذای مکمل همراه غذای اصلی) مصرف می‌شود. تاماگویاکی همچنین به عنوان یکی از موادغذایی‌ای که در سوشی بکار می‌رود نیز در خارج از کشور ژاپن معروف است. | ## بخش 2: تاماگویاکی | تاماگویاکی از نظر ظاهری و نوع به داشی‌ماکی تاماگو شبیه است اما با آن تفاوت دارد. به غیر از ناحیه کانسای در تاماگویاکی داشی بکار نمی‌رود و طعم آن با شکر شیرین می‌شود. | ## بخش 3: تاماگویاکی | در ناحیه کانسای داشی نیز به تخم مرغ اضافه می‌شود و داشی‌ماکی تاماگو رواج بیشتری دارد. در ماهی تابه‌ای که داغ شده روغن ریخته تا حدی که فقط چرب شود سپس روغن اضافه را برمی‌داریم. | ## جمع‌بندی | از محلول تخم مرغ مقداری در ماهیتابه ریخته و آن را بعد از کمی پختن لوله کرده در یک طرف ماهیتابه جمع می‌کنیم و باز مقداری دیگر تخم مرغ را به درون ماهیتابه ریخته به همراه تخم مرغی که در لبهٔ ماهیتابه به صورت لوله درآمده‌است، جمع می‌کنیم و بدین ترتیب تمام تخم مرغ‌ها با همدیگر به حالت رولت یا استوانه‌ای شکل در می‌آیند.
موضوع مقاله: کد اصالت‌سنجی پیام | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کد اصالت‌سنجی پیام | مقدمه: در رمزنگاری، یک کد اصالت سنجی پیام یا کد احراز هویت پیام عبارتست از تکهٔ کوچکی از اطلاعات که برای اصالت سنجی یک پیام استفاده می‌شود. | ## بخش 1: کد اصالت‌سنجی پیام | یک الگوریتم MAC - که گاهی تابع درهم ساز رمزنگاری شده نامیده می‌شود - یک کلید رمز و یک پیام دلخواه را به عنوان ورودی برای اصالت سنجی دریافت می‌کند و یک MAC را – که گاهی از آن به عنوان برچسب نیز یاد می‌شود – به عنوان خروجی تحویل می‌دهد. بدین ترتیب که فرد دارای کلید رمز می‌تواند هرگونه تغییرات را در محتوای پیام تشخیص دهد. امنیت گرچه توابع MAC شبیه به توابع درهم ساز رمزنگاری شده هستند، اما نیازمندی‌های امنیتی متفاوتی دارند. برای امن تلقی شدن، یک تابع MAC باید در برابر جعل واقعیت زیر حملات متن آشکار انتخاب شده مقاوم باشد. بدین معنا که اگر یک مهاجم کلید رمز را دارد و می‌تواند MAC را برای متون انتخاب شده تولید کند، اما نتواند بدون انجام حجم غیرقابل دستیابی از محاسبات، MAC را برای پیام‌های دیگر حدس بزند. الگوریتم MAC با امضای دیجیتال تفاوت دارد، چرا که مقادیر MAC تولید شده توسط فرستنده و گیرنده تنها با استفاده از یک کلید ایجاد می‌شود. | ## بخش 2: کد اصالت‌سنجی پیام | و این بدان معناست که فرستنده و گیرنده باید پیش از برقرار کردن ارتباط، روی یک کلید یکتا توافق کنند، همان‌طور که در رمزگذاری متقارن انجام می‌شود. به همین دلیل، MAC ویژگی عدم انکار را - که توسط امضای دیجیتال برای کلید رمز به اشتراک گذاشته شده در سطح شبکه ارائه می‌شود، پشتیبانی نمی‌کند: هر کاربر که بتواند یک MAC را راستی آزمایی کند، می‌تواند برای دیگر پیام‌ها نیز MAC تولید کند. در مقابل، یک امضای دیجیتال با استفاده از کلید خصوصی تولید می‌شود، که رمزگذاری نامتقارن می‌باشد. از آنجا که به این کلید خصوصی فقط دارندهٔ آن دسترسی دارد، امضای دیجیتال ثابت می‌کند که یک سند توسط همان دارندهٔ کلید خصوصی امضا شده است؛ بنابراین امضای دیجیتال از ویژگی عدم انکار پشتیبانی می‌نماید. گرچه برخی از نویسندگان MIC را با معنایی متفاوت از MAC به کار می‌برند؛ در استفاده آن‌ها از عبارت MIC، از کلیدهای رمز استفاده نمی‌شود. این کمبود بدین معناست که هر MIC مورد نظر برای سنجش صحت پیام باید رمزگذاری شود یا در غیر این صورت در برابر مداخلات محافظت شود. | ## بخش 3: کد اصالت‌سنجی پیام | الگوریتم‌های MIC چنین هستند که اگر یک پیام چندین بار به آن‌ها داده شود، با فرض استفاده از همان الگوریتم، همواره یک MIC تولید می‌شود. برعکس، الگوریتم‌های MAC این‌گونه طراحی شده‌اند که برای یک پیام واحد، همان کلید رمز و همان بردار ارزش دهی اولیه، همان الگوریتم MAC یکسان تولید کند. الگوریتم MIC از کلیدهای رمز استفاده نمی‌کند، بنابراین نسبت به MAC قابلیت اعتماد بسیار کمتری برای صحت پیام ایجاد می‌کند. از آنجا که MAC از کلیدهای رمز استفاده می‌کند، لزوماً برای ارائهٔ همان سطح از اطمینان، نیاز به رمزگذاری ندارد. استانداردها استانداردهای گوناگونی وجود دارد که الگوریتم‌های MAC را تعریف می‌کنند. استانداردهای ISO/IEC 9797-1 و ISO/IEC 9797-2 مدل‌ها و الگوریتم‌های عمومی را تعریف می‌کنند که با هر قطعه رمز یا تابع درهم ساز و طیف گسترده‌ای از پارامترهای مختلف، می‌توانند مورد استفاده قرار گیرند. | ## جمع‌بندی | این مدل‌ها و پارامترها امکانی را فراهم می‌کنند که الگوریتم‌های بسیار دقیق با انتصاب پارامترها تعریف شوند.
موضوع مقاله: جنگاوران اخترناو (فیلم) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # جنگاوران اخترناو (فیلم) | مقدمه: جنگاوران اخترناو فیلمی علمی–تخیلی و فرازمینی محصول سال ۱۹۹۷ به کارگردانی پل ورهوفن است. | ## بخش 1: جنگاوران اخترناو (فیلم) | این فیلم اقتباسی از رمان علمی تخیلی، جنگاوران اخترناو اثر رابرت آنسون هاین‌لاین است. | ## بخش 2: جنگاوران اخترناو (فیلم) | در این فیلم کاسپر ون دین، دنیس ریچاردز، دینا میر، جیک بیزی، نیل پاتریک هریس، مایکل ایرون ساید، پاتریک مولدن، کلنسی براون، ست گیلیام، بوروس گری، مارشال بل، برندا استرانگ، امی اسمارت، دین نوریس، رو مک‌کلاناهان، آنتونی روئیویوار، داله دای و رابرت دیوید هال بازی کردند. | ## بخش 3: جنگاوران اخترناو (فیلم) | زمین برای جدال در برابر حشرات غول آسایی از سیارات دیگر که به مایهٔ تهدیدی جدی بدل شده‌اند، آماده می‌شود. | ## جمع‌بندی | «جانی» (وان دین) و «کارمن» (ریچاردز)، هم مدرسه ای‌های دل باختهٔ یک‌دیگر که از هم جدا شده‌اند و به ارتش پیوسته‌اند، دوباره طی علملیات جنگی در فضا یک‌دیگر را می‌یابند.
موضوع مقاله: سامسونگ گلکسی اس پلاس | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # سامسونگ گلکسی اس پلاس | مقدمه: سامسونگ گلکسی اس پلاس یک گوشی هوشمند از شرکت سامسونگ است که در آوریل سال ۲۰۱۱ معرفی شد، این گوشی شباهت‌های بسیاری به مدل نخستین خود یعنی گالکسی اس دارد، با این تفاوت که از چیپست متفاوت و همینطور پردازنده‌ای قوی‌تر ۱٫۴GHz ای بهره می‌برد. | ## بخش 1: سامسونگ گلکسی اس پلاس | سامسونگ با سفارشی‌سازی و ارتقاء سیستم عامل اندروید آن به نسخه ۲٫۳ و استفاده از چیپست Qualcomm MSM 8255 T (حرف T در اینجا به آن معنا است که از Vanilla MSM ۸۲۵۵ که در گوشی‌های آندروید دیده می‌شود سریعتر است) به همراه پردازنده ۱٫۴GHz ای آن سرعت این گوشی را نزدیک به ۴۰٪ افزایش داده و نیز عملکرد آن را نسبت گالکسی اس بهبود داده است در عین حال با شتاب دهنده گرافیکی Adreno ۲۰۵ در گالکسی اس پلاس به جای PowerVR SGX۵۴۰ که در مدل نخستین گالکسی اس استفاده شده‌است عملکرد گرافیکی آن نیز بهبود پیدا کرده باشد و همچنین باتری این گوشی یک باتری ۱۶۵۰ میلی آمپری است که تا ۱۰٪ انرژی بیشتری نسبت به نسخه ی قبلی در اختیار کاربران قرار می‌دهد. | ## بخش 2: سامسونگ گلکسی اس پلاس | ## بخش 3: سامسونگ گلکسی اس پلاس | ## جمع‌بندی | سامسونگ با سفارشی‌سازی و ارتقاء سیستم عامل اندروید آن به نسخه ۲٫۳ و استفاده از چیپست Qualcomm MSM 8255 T (حرف T در اینجا به آن معنا است که از Vanilla MSM ۸۲۵۵ که در گوشی‌های آندروید دیده می‌شود سریعتر است) به همراه پردازنده ۱٫۴GHz ای آن سرعت این گوشی را نزدیک به ۴۰٪ افزایش داده و نیز عملکرد آن را نسبت گالکسی اس بهبود داده است در عین حال با شتاب دهنده گرافیکی Adreno ۲۰۵ در گالکسی اس پلاس به جای PowerVR SGX۵۴۰ که در مدل نخستین گالکسی اس استفاده شده‌است عملکرد گرافیکی آن نیز بهبود پیدا کرده باشد و همچنین باتری این گوشی یک باتری ۱۶۵۰ میلی آمپری است که تا ۱۰٪ انرژی بیشتری نسبت به نسخه ی قبلی در اختیار کاربران قرار می‌دهد.
موضوع مقاله: عمارت صمیمی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # عمارت صمیمی | مقدمه: عمارت صمیمی (باغ صمیمی) یا باغ امیر سپهدار از باغ‌های سکونتی _حکومتی دوره قاجار است که به عنوان حاکم‌نشین شهرستان رامهرمز استفاده می‌شد، و متاًثر از باغ‌های فرنگی ساخته شده‌است. | ## بخش 1: عمارت صمیمی | عمارت به عنوان فضای ورودی بوده و در بیشتر موارد محل استقرار و سکونت نگهبانان و سایر کارکنان خدماتی صاحب باغ و مهمانانش بوده‌است. عمارت اندرونی که همان کوشک میانی می‌باشد در دو اشکوب همکف و زیر زمین بنا شده‌است و محل کارهای حکومتی و دفتر ی بود، در دوران پهلوی این کوشک محل زندگی صاحب وقت باغ اختصاص داشت. طبقه همکف شامل سرسرا، چهار اتاق و یک سفره خانه است دارای سقفهای گنبدی از نوع چهار بخشی و طاق و تویزه می‌باشد. | ## بخش 2: عمارت صمیمی | پیشینه در کتاب تاریخ بختیاری به قلم ابوالفتح اوژن بختیاری چنین آمده‌است: «پس از فوت اسفندیارخان سردار اسعد در سال ۱۳۲۱ هجری قمری، آقایان محمد حسین‌خان سپهدار و حاج علیقلی‌خان (سردار دوم که بعداً از بنیانگذاران مشروطه گردید) ضمن مراجعت از اروپا رهسپار دارالخلافه تهران شدند و در آنجا لقب سردار مفخمی را از مظفرالدین شاه دریافت داشت. ایشان پس از مدتی کوتاهی اقامت به زادگاه خویش مراجعت نمودند و محمدحسین‌خان به سمت ایلخانی و نجفقلی‌خان برادر بزرگتر وی به سمت ایلگری تعیین و مشغول به کار شدند، و در همان زمان با توجه به اینکه سپهدار علاقه مفرطی به رامهرمز داشت پارکی اعلا همراه با تجارت‌خانه‌های زیاد در قریه کیمه که یکی از قسمت‌های مهم رامهرمز بود بناگزارده و به اتمام هم رسانده و در سال قبل نیز دخترامیرزاده بیگ زنگنه را هم که یکی از رؤسای طایفه جانکی گرمسیر بود در حیطه ازدواج درآورد و به دلیل تعلق خاطرش به وی شوق فراوانی داشت که در رامهرمز اقامت گزیند و بنابراین همه روزه با کمال اشتیاق از رفتن به آنجا صحبت می‌نمود. نامبرده قبل از اینکه بتواند در عمارتی که تأسیس نمود استقرار یابد به طرز مشکوکی از دنیا رفت.»تاریخ بختیاری از ابوالفتح اوژن بختیاری کتاب خوانین بختیاری و نفت جنوب علت مرگش را چنین بازگو می‌نماید: ” انگلیسی‌ها در خصوص موضوع نفت با محمد حسین‌خان سپهدار و اسفندیارحان سردار اسعد که در واقع فرمانروای کل بختیاری بودند وارد مذاکره شوند سپهدار پیش‌نویس قرار داد را شخصاً تنظیم و به انگلیسی‌ها پیشنهاد نمود ولی چون گذشته از صد ده که پیشنهاد شده بود موارد مندرجه آن هم بسیار محکم و قانونی حتی از لحاظ قوانین بی‌الملی فوق‌العاده متفن بوده‌است. | ## بخش 3: عمارت صمیمی | انگلیسی‌ها زیر بار نرفتند و فقط مبلغی در سال به نام حق‌الارض به ایلخانی بختیاری می‌دادند ولی همین که اسفندیارخان سردار اسعد درگذشت بلافاصله محمدحسین‌خان سپهدار هم جهان را بدورد گفت و بعید نیست که اولین قربانی نفت در ایران باشد. | ## جمع‌بندی | ”کتاب خوانین بختیاری و نفت جنوب پس از فوت محمدحسین‌خان سپهدار در سال ۱۳۴۰ محمدصمیمی به رامهرمز نقل مکان کرد و در اجرا اصلاحات ارضی عمارت کیمه که بعدها به عمارت صمیمی مشهور گردید به نام وی آمارگیری شد.
موضوع مقاله: شیلدبرت دوم | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شیلدبرت دوم | مقدمه: شیلدبرت دوم (زادهٔ ۵۷۰ – درگذشتهٔ ۵۹۵) پادشاه مروونژی اوسترازیا (شامل پرووانس) از ۵۷۵ و بورگوندی از ۵۹۲ تا هنگام مرگش در ۵۹۵ بود. | ## بخش 1: شیلدبرت دوم | پس از آنکه سیگبرت در سال ۵۷۵ به‌قتل رسید گوندوبالد، یکی از لردهای وفادار به شیلدبرت، او را از پاریس به متز، پایتخت اوسترازیا برد و شیلدبرت در آنجا در حالی‌که ۵ سال بیشتر نداشت بر تخت پادشاهی نشست. از آنجا که شیلدبرت هنوز بسیار خردسال بود، قدرت در دستان مادرش برونهیلدا و نجیب‌زادگانی قرار گرفت که بر سر آن با یکدیگر در مناقشه بودند. از سوی دیگر شیلپریک یکم، پادشاه پاریس و گونترام، پادشاه بورگوندی که خواهان اتحاد با شیلدبرت بودند او را به فرزندخواندگی خود پذیرفتند. اما از آنجا که گونترام خداوندگار نیمی از مارسی بود، ناحیهٔ پرووانس برای مدتی مورد مناقشهٔ دو پادشاه قرار گرفت. | ## بخش 2: شیلدبرت دوم | با قتل شیلپریک در ۵۸۴ و تهدید سلطنت فرانک‌ها در ۵۸۵ از سوی گوندووالد، پسر نامشروع کلوتار یکم و غاصب پادشاهی آکیتن، شیلدبرت توجوان خود را تحت حمایت عمویش گونترام قرار داد. پیمان‌نامهٔ آندولو در ۵۸۷ بین گونترام، پادشاه بورگوندی و برونهیلدا، شهبانوی اوسترازیا امضا شد و شیلدبرت، جانشین گونترام پس از او گردید. شیلدبرت سپس با کمک عمویش توانست شورش‌های نجیب‌زادگان را سرکوب کرده و قلعهٔ Woëwre را تسخیر نماید. در این میان فردگوند، همسر شیلپریک و کسی که گفته می‌شود سیگبرت یکم به‌فرمان او به‌قتل رسید، در صدد بود تا پسر خودش کلوتار دوم را میراث‌دار گونترام نماید و به‌همین دلیل چندین بار تلاش نمود تا شیلدبرت را بکشد. | ## بخش 3: شیلدبرت دوم | گونترام در ۵۹۲ درگذشت و شیلدبرت که اینک جانشین عمویش شده‌بود بورگوندی را به قلمرو خود ضمیمه کرد. او حتی در این اندیشه بود تا قلمرو کلوتار را نیز تصاحب نموده و خود یگانه پادشاه فرانک‌ها شود. | ## جمع‌بندی | شیلدبرت دوم روابطی نیز با امپراتوری بیزانس داشت و چندین بار به‌نام امپراتور موریس علیه لمباردها در ایتالیا جنگیده بود اما موفقیتی به‌دست نیاورده بود.
موضوع مقاله: میلینکو یرگوویچ | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # میلینکو یرگوویچ | مقدمه: میلیِنکو یِرگوویچ (زاده ۲۸ می ۱۹۶۶ در سارایوو ،بوسنی هرزگووین) نویسنده و خبرنگار اهل بوسنی است. | ## بخش 1: میلینکو یرگوویچ | زندگی‌نامه یرگوویچ در دانشکدهٔ فلسفهٔ دانشگاه سارایوو در رشته فلسفه و جامعه‌شناسی تحصیلات خود را به پایان برده‌است. برخی کارشناسان او را با نویسنده برنده جایزه نوبل ادبیات ایوو آندریچ (۱۹۷۵–۱۸۹۲) مقایسه می‌کنند. این کتاب سال بعد به دو زبان ایتالیایی و فرانسوی ترجمه شد و پس از آن نیز به زبان‌های آلمانی، انگلیسی و دیگر زبان‌های جهانی ترجمه شد. | ## بخش 2: میلینکو یرگوویچ | همین کتاب تحت نام «سارایوو و یک چاه آب» توسط ابتهاج نوایی از زبان کرواتی به فارسی برگردانده شده‌است. (چاپ نخست: نشر نیکا، ۱۳۹۳، چاپ دوم: نشر نیکا ۱۳۹۷) کتاب نامبرده با داستان‌های به ظاهر ساده ولی پُر از استعاره‌های بسیار ژرف، از سرگذشت غمناک ولی جذاب سارایوو در زمان جنگ حکایت دارد. سرنوشت قهرمانان یِرگُویچ که انسان‌هایی ساده از سه قومیت گوناگون هستند ما را برآن می‌دارند تا دست کم، لحظات تراژدیِ سارایوو را تا اندازه‌ای درک کنیم. | ## بخش 3: میلینکو یرگوویچ | سبک مالیخولیایی یِرگُویچ و شوخ‌طبعی بُسنیایی او در این کتاب بیهودگی جنگ را به عنوان مفهومی که از مرزهای بالکان هم فراتر می‌رود محکوم می‌کند و درک درست جنگ و صلح را که در اصل کلید کامیابی میلیِنکو یِرگُویچ به عنوان نویسنده است را نشان می‌دهد. | ## جمع‌بندی | بوسهٔ دوم گیتا دانون فری لندر 2007، سردا می‌خواند، در تاریکی، برای ارواح 2007، وُلگا وُلگا 2009، داستان کُرینا 2010، پدر 2010، وقایع نگاری زاگرب 2010، بُسنی هرزگوین، آیندهٔ جنگ ناتمام 2010، آیا جهان اسکار اشمیدت را بیاد می‌آورد 2010، سگ‌های دریاچه 2010، رقص تانگو و دیگر قصه‌ها 2010، جوز هندی، لیمو و زردچوبه 2011، گزیده سروده‌های نانا مازوتا 2011.
موضوع مقاله: متغیرهای تصادفی مستقل با توزیع یکسان | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # متغیرهای تصادفی مستقل با توزیع یکسان | مقدمه: در آمار و احتمال دنباله‌ای از متغیرهای تصادفی، مستقل با توزیع یکسان (i.i.d) نامیده می‌شوند اگر همه آن‌ها دارای توزیع یکسان باشند ونیز دو به دو مستقل باشند. | ## بخش 1: متغیرهای تصادفی مستقل با توزیع یکسان | فرض مستقل با توزیع یکسان (آی‌آی‌دی) بودن متغیرهای تصادفی به ما در ساده‌سازی بسیاری از روش‌های آماری کمک می‌کند ولی در کاربردهای عملی مدل سازی آماری این فرض ممکن است واقعی نباشد. این فرض برای نشان دادن شکل کلاسیک قضیه حد مرکزی بسیار مهم است(این قضیه بیان می‌کند که توزیع احتمال مجموع(یا میانگین) متغیرهای تصادفی مستقل با توزیع یکسان با واریانس متناهی به توزیع نرمال میل می‌کند. | ## بخش 2: متغیرهای تصادفی مستقل با توزیع یکسان | مستقل با توزیع یکسان بودن به این مفهوم است که یک عنصر در یک دنباله مستقل از متغیرهای تصادفی است که قبل از آن ظاهر شده‌اند.با این تعریف متوجه می‌شویم که i.i.d متفاوت با دنباله مارکف است که در آن توزیع احتمال nامین متغیر تصادفی تابعی از n-۱ متغیر تصادفی قبل از آن است. مستقل با توزیع یکسان به این معنا نیست که احتمال وقوع تمام عناصر فضای نمونه‌ای با هم برابر است. | ## بخش 3: متغیرهای تصادفی مستقل با توزیع یکسان | چند مثال کاربرد در مدل سازی دنباله‌ای از نتایج حاصل از چرخش چرخ رولت (یک بازی در کازینو) i.i.d است.به این مفهوم که اگر توپ رولت ۲۰ بار در یک ردیف روی رنگ قرمز بنشیند احتمال نشستن آن روی رنگ سیاه در چرخش بعدی با چرخش‌های دیگر یکسان است.یعنی احتمال نشستن توپ روی رنگ سیاه ربطی به چرخش‌های قبل ندارد. | ## جمع‌بندی | کاربرد در استنتاج یکی از ساده‌ترین آزمایش‌های آماری، آزمون خطای استاندارد میانگین، موسوم به آزمایش z برای آزمایش «فرضیه درباره میانگین متغیرهای تصادفی» است.هنگام این آزمایش فرض می‌شود که تمام مشاهدات آی‌آی‌دی هستند به دلیل اینکه شرط قضیه حد مرکزی برآورده شود.
موضوع مقاله: لئون فوکو | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # لئون فوکو | مقدمه: ژان برنار لئون فوکو (زاده ۱۸ سپتامبر ۱۸۱۹ در پاریس - درگذشته ۱۱ فوریه ۱۸۶۸) فیزیک‌دان اهل فرانسه است. | ## بخش 1: لئون فوکو | وی در آغاز نزد معلم خصوصی تحصیل کرد و سپس برای تحصیل پزشکی، وارد دانشکده طب پاریس شد. اما به دلیل ترسیدن از خون و علاقه فراوان به رشته‌های علمی، به فیزیک گرایش پیدا کرد. فوکو میان هم‌ عصران خود یگانه بود، چراکه تنها با مطالعات و تلاش خستگی‌ناپذیر، مدارج ترقی علمی را پیمود و بی‌بهره از استاد، خود به استادی رسید. وی به زودی دریافت که در فیزیک تجربه کافی ندارد با این حال به مطالعه ریاضیات پرداخت و دامنه دانش و اطلاعات علمی‌اش را توسعه داد. | ## بخش 2: لئون فوکو | اما در اثر دقت کافی نداشتن آزمایش‌هایش و نقص دستگاه‌های اندازه‌گیری، به نتیجه درستی نرسید. فوکو اصل مهمی را در فیزیک بنیاد نهاد و ثابت کرد که سرعت نور در آب، کمتر از سرعتش در هواست. با این نظریه به دانشمندان فهماند که نور برخلاف آنچه تصور می‌شد، ذره‌ نیست و از امواج نورانیِ انرژی‌دار تشکیل شده‌است. فوکو دربارهٔ رابطه انرژی مکانیکی گرما و انرژی مکانیکی و مغناطیس، مطالعات ارزنده‌ای کرد. | ## بخش 3: لئون فوکو | او با کشف جریان گردابی، معروف به جریان فوکو، که در اثر حرکت یک رسانا (مانند مس) در میدان مغناطیسی پدید می‌آید، یکی از مسائل فیزیک جدید را پیش نهاد. برای این کار که در سال ۱۸۵۱ انجام شد، او یک آونگ آهنی ۳۰ کیلوگرمی با نامِ آونگِ فوکو را از گنبد پانتئون آویزان کرد. فوکو به گوی، یک سوزن گرامافون وصل کرده بود و روی زمین (زیرگوی) حلقه‌ای از شن‌های مرطوب قرار داد، در برابر حیرت دیگران نشان داد، بااین‌که حرکت پاندول به جلو و عقب هدایت شده‌بود، پاندول حرکتی دوار می‌کرد. در واقع کفِ پانتئون در حال گردش بود یا به عبارت بهتر زمین در حال چرخیدن حول محورش بود. | ## جمع‌بندی | وی در ادامه، قطب‌نما را تکمیل کرد و با این ابتکار، جهت‌یابی قطب‌نما با تغییر جهت کشتی در دریا تغییر نمی‌کند و از میدان‌های مغناطیسی اثر نمی‌پذیرد.
موضوع مقاله: نیتروژن نارکوسیس | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # نیتروژن نارکوسیس | مقدمه: نیتروژن نارکوسیس یا حالت بی‌حسی و خواب آلودگی نیتروژن نیز از دیگر بیماری‌های شایع است که مکانیسم آن بسیار شبیه به اکسید نیتروژن، یا «گاز خنده» است که به عنوان گاز بیهوشی استفاده می‌گردد و می‌تواند توانائی قضاوت را مختل و غواصی را در حالتی بسیار خطرناک قرار دهد. | ## بخش 1: نیتروژن نارکوسیس | حالت بی‌حسی و خواب الودگی نیتروژن به سرعت رخ داده و به طور معمول در طی بالا آمدن ناپدید می‌شود. با این حال، غواصی با تری میکس یا هلیوکس به طور قابل توجهی اثر بی‌حسی و خواب الودگی گاز را بی اثر می‌کند. | ## بخش 2: نیتروژن نارکوسیس | در این عمق، حالت بی‌حسی و خواب الودگی خود را آشکار نموده و به صورت سرگیجه خفیف بروز می‌نماید. افزایش اثرات آن با افزایش عمق ایجاد می‌شود و تقریباً تمامی غواصان متوجه اثرهای آن در عمق ۱۳۲ فوتی (۴۰ متری) می‌گردند. | ## بخش 3: نیتروژن نارکوسیس | ## جمع‌بندی | در این عمق، ممکن است غواصان احساس سرخوشی، اضطراب، از دست دادن هماهنگی و عدم تمرکز گردند.
موضوع مقاله: کران چرنوف | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کران چرنوف | مقدمه: این نابربری کرانی بهتر نسبت به نامساوی‌های دیگر مانند نابرابری مارکف یا نابرابری چبیشف که بر اساس گشتاورهای مرتبه اول و دوم هستند به دست می‌دهند. | ## بخش 1: کران چرنوف | اگرچه کران چرنوف لازم دارد که متغیرها مستقل باشند، شرایطی که کران‌های مارکف و چبیشف لازم نیست. تعریف زمانی که تابع مولد گشتاور متغیر تصادفی X معلوم باشد، می‌توانیم کرانهای خوبی برای {P{X≤a بدست آوریم. چون کران‌های چرنوف برای همه tهای مثبت و منفی برقرار است، می‌توان بهترین کران برای {P{X≥a را با استغاده از مقداری از t که (e-taM(t را حداقل می‌کند به دست آورد. 'کران‌های چرنوف برای متغیر تصادفی نرمال استاندارد' اگر Z متغیر تصادفی نرمال استاندارد باشد، آنگاه تابع مولد گشتاور آن M(t)=et2/2است. پس کران چرنوف برای {P{Z≥a برای هر t>0 به صورت زیر است: حال مقدار t مثبتی که e(t2/2)-ta را حداقل می‌کند، مقداری است که (t2/2)-ta را حداقل می‌کند، یعنی t=a است؛ بنابراین برای a>0 داریم: حال مثالی از کاربرد این کران را نشان می‌دهیم. | ## بخش 2: کران چرنوف | فرض کنیم X1, … , Xn متغیرهای تصادفی مستقل با توزیع برنولی باشند، که هر کدام دارای احتمال p > 1/2 باشند، احتمال رخداد همزمان بیش از n/2 متغیر تصادفی برابر است با کران چرنوف نشان می‌دهد که رابطهٔ بالا دارای کران پایین زیر است: توجه کنید که برای تعدادی نمونهٔ تصادفی با توزیع برنولی داریم با استفاده از نتایج کران چرنوف (در ادامه) می‌توان نشان داد که باید توجه کرد که با توجه به خواسته‌های مسئله می‌توان از فرم‌های مختلفی از کران چرنوف استفاده کرد. یک مثال جالب left تصور کنید سکه ای اریب داریم (یعنی احتمال رو و پشت با هم یکسان نباشند). جواب ساده این است که سکه را بی نهایب بار پرتاب می‌کنیم و با حساب کردن احتمال هر سمت، آنی که احتمال بیشتری دارد را انتخاب می‌کنیم؛ ولی در عمل چنین کاری انکانپذیر نیست. چگونه می‌توان با تعداد پرتاپ‌های محدود، با احتمالی خوب، حدسی در مورد احتمال سمتی که دارای احتمال رو/پشت بیشتر زد؟ فرض کنیم که متغیری تصادفی باشد که تعیین می‌کند که آیا پرتاب i-ام رو آمده‌است یا خیر. | ## بخش 3: کران چرنوف | به عنوان مثال اگر احتمال موفقیت p = .۶ باشد، اگر بخواهیم با اطمینان ۹۵ درصد، یعنی قضاوت کنیم، باید حداقل بار پرتاب انجام دهیم. یکی از کاربردهای کران چرنوف در بررسی الگوریتم‌های تصادفی (یا در طراحی و بررسی مدل‌های محاسباتی مانند رایانه کوانتومی) برای بررسی حداقل تعداد آزمایش‌های برای رسیدن به درجهٔ مشخصی از اطمینان است. اثبات نابرابری چرنوف با استفاده از نابرابری مارکف داریم به ازای هر t > 0: با داشتن فرض استقلال بین متغیرها داریم: به صورتی مشابه: و تئوری برای مجموع متغیرهای تصادفی تئوری ذیل تئوری چرنوف-هافدینگ نام دارد. | ## جمع‌بندی | در صورتی که در اینصورت تئوری برای حاصلضرب متغیرهای تصادفی تئوری برای حالت‌های خاص در حالت‌های خاص می‌توان از تقارن متغیرها در مسئله استفاده کرد و کران بهتری بدست آورد.