موضوع مقاله: تاهیتی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # تاهیتی | مقدمه: تاهیتی بزرگ‌ترین جزیره در گروه جزایر بادگیر از مجمع‌الجزایر انجمن (سوسایتی) در پلی‌نزی فرانسه است. | ## بخش 1: تاهیتی | این جزیره در بخش مرکزی اقیانوس آرام واقع شده است و نزدیکترین خشکی بزرگ به آن استرالیا است. تاهیتی به دو بخش تاهیتی نوی (بزرگتر، در شمال غربی) و تاهیتی ایتی (کوچکتر، در جنوب شرقی) تقسیم می‌شود. این جزیره از فعالیت‌های آتشفشانی تشکیل شده، مرتفع و کوهستانی است و صخره‌های مرجانی آن را احاطه کرده‌اند. جمعیت تاهیتی در سال ۲۰۱۷ برابر با ۱۸۹٬۵۱۷ نفر بود که آن را به پرجمعیت‌ترین جزیره در پلی‌نزی فرانسه تبدیل می‌کند و ۶۸٫۷ درصد از کل جمعیت این منطقه را شامل می‌شود. تنها فرودگاه بین‌المللی در این منطقه، فرودگاه بین‌المللی فاآ، در تاهیتی و نزدیک به پاپت قرار دارد. آن‌ها حدود ۷۰ درصد از جمعیت جزیره را تشکیل می‌دهند و بقیه شامل اروپایی‌ها، چینی‌ها و افراد با نژاد مختلط هستند. این جزیره تا سال ۱۸۸۰ که توسط فرانسه ضمیمه خاک این کشور شد، بخشی از پادشاهی تاهیتی بود. در آن زمان تاهیتی به عنوان مستعمره فرانسه اعلام شد و ساکنان آن به شهروندان فرانسوی تبدیل شدند. زبان فرانسه تنها زبان رسمی این جزیره است گرچه زبان تاهیتیایی نیز رواج گسترده‌ای دارد. این جزیره ۴۴۰۰ کیلومتر در جنوب هاوایی، ۷۹۰۰ کیلومتر از شیلی و ۵۷۰۰ کیلومتر از استرالیا واقع شده است. این جزیره در عریض‌ترین نقطه خود ۴۵ کیلومتر وسعت دارد و مساحتی برابر با ۱۰۴۵ کیلومتر مربع را پوشش می‌دهد. در جنوب شرقی جزیره نیز کوه روونوئی یا کوه رونوی (موئا رونوی) وجود دارد که ۱۳۳۲ متر ارتفاع دارد. این جزیره از دو قسمت تقریباً گرد تشکیل شده است که روی کوه‌های آتشفشانی متمرکز شده‌اند و توسط یک باریکه خشکی به نام تاراوائو به هم متصل می‌شوند. بخش شمال غربی به عنوان تاهیتی نویی ("تاهیتی بزرگ") شناخته می‌شود، در حالی که بخش جنوب شرقی بسیار کوچکتر با نام تاهیتی ایتی ("تاهیتی کوچک") یا تایاراپو شناخته می‌شود. تاهیتی نویی دارای جمعیت زیادی در امتداد ساحل است، به ویژه در اطراف پایتخت، پاپت. چشم‌انداز تاهیتی دارای جنگل‌های بارانی سرسبز و رودخانه‌ها و آبشارهای پرشمار، از جمله رودخانه پاپنوئو در سمت شمال و آبشار فاوتائوا در نزدیکی پاپِه ته است. مجمع‌الجزایر انجمن یک زنجیره آتشفشانی با منشأ تفتگاهی است که شامل ۱۰ جزیره و آبسنگ حَلقَوی (خوست) می‌شود. با توجه به حرکت این صفحه بر روی نقطه داغ (تفتگاه) انجمن، سن جزایر از ۵ میلیون سال پیش در جزیره مائوپیتی تا صفر میلیون سال پیش در مِه هِه تی ئا کاهش می‌یابد. مِه هِه تی ئا فعلاً موقعیت حدس زده شده برای این نقطه داغ است و شواهدی مثل فعالیت‌های لرزه‌ای اخیر آن را تأیید می‌کنند. مائوپیتی، کهن‌سال‌ترین جزیره در این زنجیره، یک آتشفشان سپری با فرسایش زیاد است که حداقل ۱۲ لایه نازک از گدازه دارد. این لایه‌ها به‌طور نسبتاً سریعی بین ۴٫۷۹ تا ۴٫۰۵ میلیون سال پیش روی‌هم انباشته شده‌اند. بورا بورا یکی دیگر از آتشفشان‌های سپری به شدت فرسایش یافته است که از گدازه‌های بازالت بین ۳٫۸۳ تا ۳٫۱ میلیون سال پیش تشکیل شده است. تاهائا از بازالت‌های مرحله‌سپری با قدمت ۳٫۳۹ میلیون ساله ایجاد شده که بعد از ۱٫۲ میلیون سال، فوران‌های اضافی را نیز تجربه کرده است. رایاتئا هم شامل بازالت‌های مرحله‌سپری و پس از آن جریان‌های گدازه‌ای زبره‌سنگی است که همگی بین ۲٫۷۵ تا ۲٫۲۹ میلیون سال پیش شکل گرفته‌اند. هواهین از دو آتشفشان سپری بازالتی به هم پیوسته، یعنی هواهین نویی و هواهین ایتی، با چندین جریان گدازه تشکیل می‌شود. بعد از این جریان‌ها، گنبدهای گدازه‌ای (از نوع زبره‌سنگ صدفی) بین ۳٫۰۸ تا ۲٫۰۶ میلیون سال پیش، مرحله پساسپری این آتشفشان را رقم زده‌اند. موئورئا حداقل از ۱۶ جریان گدازهٔ بازالتی سپری و گدازه‌های دوره پساسپری تشکیل می‌شود که از ۲٫۱۵ تا ۱٫۳۶ میلیون سال قدمت دارند. تاهیتی متشکل از دو آتشفشان سپری بازالتی به نام‌های تاهیتی نویی و تاهیتی ایتی است که بازهٔ سنی آن‌ها از ۱٫۶۷ تا ۰٫۲۵ میلیون سال تفاوت دارد. آب و هوا نوامبر تا آوریل فصل مرطوب است، مرطوب‌ترین ماه آن ژانویه با ۳۴۰ میلی‌متر (۱۳ اینچ) باران در پاپت است. میانگین دما بین ۲۱ تا ۳۱ درجه سانتیگراد (۷۰ و ۸۸ درجه فارنهایت) با تغییرات فصلی کمی متغیر است. تاریخ تاهیتی تاریخچه زمین‌شناسی حدود ۱٫۴ میلیون تا ۸۷۰ هزار سال پیش، جزیره تاهیتی به عنوان یک آتشفشان سپری شکل گرفت. اولین ساکنان تاهیتی نخستین آدمیان ساکن این جزیره پولینزیایی‌ها هستند که بین سال‌های ۲۱۶ تا ۷۵۹ میلادی از فیجی، ساموآ یا تونگا به آن وارد شدند.P. | ## بخش 2: تاهیتی | شواهد زبانی، زیست‌شناختی و باستان‌شناختی همگی نشان دهندهٔ یک مهاجرت طولانی از جنوب شرقی آسیا از طریق مجمع‌الجزایر فیجی، ساموآ و تونگا با استفاده از قایق‌های کانوی بازویی (ویژه اقیانوس آرام) است. مومیایی‌های فرمانروایان تاهیتی قبلاً در این کوه که مقدس به‌شمار می‌آید، قرار داده می‌شدند. تمدن پیش از ورود اروپایی‌ها پیش از ورود اروپایی‌ها، این جزیره به قلمروهایی تقسیم شده بود که هر کدام تحت سلطه یک قبیله واحد بودند. اشراف همچنین رهبران مذهبی بودند و به دلیل نیروی معنوی (مانا) که به عنوان نوادگان خدایان به ارث برده بودند، مورد احترام قرار داشتند. با این وجود، برای اعمال قدرت سیاسی، شوراها یا مجامع عمومی متشکل از اشراف و زیردستان رئیس باید تشکیل می‌شد، به ویژه در مواقع جنگ. قدرت معنوی رئیس هم محدود بود؛ هر قبیله آیین‌های مذهبی مخصوص خود را داشت که حول محور مارائه و کاهنان آن سازماندهی می‌شد. 169 دریانورد پرتغالی، پدرو فرناندز د کیروش که به پادشاهی اسپانیا خدمت می‌کرد، در سفری به سرزمین ناشناخته جنوبی، شاید اولین اروپایی بود که تاهیتی را دیده باشد. 222 با این حال، گفته شده است که او در واقع جزیره رکارکا در جنوب شرقی تاهیتی را دیده است. از این رو، اگرچه اسپانیایی‌ها و پرتغالی‌ها با جزایر مجاور تماس گرفتند، ممکن است به تاهیتی نرسیده باشند. مرحله بعدی بازدید اروپایی‌ها از این منطقه، در دوره رقابت شدید انگلیس و فرانسه انجام شد که در فاصله دوازده ساله بین جنگ هفت‌ساله و جنگ استقلال آمریکا بود. یکی از این اولین دیدارها و شاید اولین دیدار اروپایی‌ها از تاهیتی، توسط کاپیتان ساموئل والیس بود. 181 جزیره ای که والیس به افتخار پادشاه وقت بریتانیای کبیر آن را «جزیره شاه جرج سوم» نامید. سپس در خلیج ماتاوای بین قلمروی حاکمیت پیرائه-آرو (که توسط رئیس توو (Tu-nui-e-aʻa-i-te-Atua) و نایب الحکومه او توتاها اداره می‌شود) و حاکمیت هاآپاپه که توسط آموو و همسرش اوبریا (پورِآ) اداره می‌شد، اقامت گزیدند. 44–45 اما برای جلوگیری از جنگ همه‌جانبه پس از نمایش قدرت بریتانیا، اوبریا پیشنهادهای صلح را ارائه نمود. (کیثیرا ، جزیره‌ای در یونان باستان است که به عنوان زادگاه الهه عشق، آفرودیت، شناخته می‌شود. او در ۱۳ آوریل ۱۷۶۹ با کشتی خود اندور در خلیج ماتاوی، حدود ۱۰ کیلومتری شمال پاپت امروزی، لنگر انداخت. او مأموریت داشت تا عبور زهره از مقابل خورشید را رصد کند و برای این منظور یک رصدخانه موقت ساخت. جوزف بنکس، گیاه‌شناس، با کوک سفر می‌کرد و در طول سه ماه اقامت آنها در تاهیتی، مطالعات گسترده‌ای در مورد گیاهان این جزیره انجام داد. هدف از این سفر، آوردن گیاهان نان از تاهیتی بود، زیرا بنکس معتقد بود که میوه‌های این گیاه می‌توانند به عنوان غذای ارزان برای برده‌های مزارع استفاده شوند. در ۱۲ نوامبر ۱۷۷۲، ناو جنگی اسپانیایی ال آگیلا در خلیج تائوتیرا در تاهیتی ایتی لنگر انداخت. دومینگو د بوئنچیا، کاپیتان این ناو، مأموریت داشت تا تاهیتی را به نام اسپانیا ضمیمه خاک این کشور کند. او نام این جزیره را به ایسلا د آمات، به افتخار مانوئل د آمات ای د جونیِنت، فرماندار شیلی و نایب السلطنه پرو، تغییر داد. گزارش‌های کاشفان اولیه تا مدت‌ها (و تا حدی هنوز هم) دیدگاه اروپاییان را از اقیانوس آرام جنوبی تاهیتی از سال ۱۸۸۰ مستعمرهٔ فرانسه شد و در ۱۹۴۶ بخشی از کشور فرانسه گردید و بومیان آن شهروندان قانونی فرانسه شدند. روایت‌های رمانتیک از سفر به تاهیتی، به‌ویژه سفرنامه دور دنیا اثر لوئیس آنتوان دو بوگنویل و سفر دور دنیا اثر گئورگ فورستر که در سال ۱۷۷۷ منتشر شد، به نظر می‌رسد تصویر ایده‌آلیستی ژان-ژاک روسو از «انسان نجیب وحشی» را تأیید می‌کردند. فیلیبرت کامرسون، گیاه‌شناس سفر اکتشافی بوگنویل، از جامعه‌ای که در تاهیتی در صلح و صفا و در طبیعتی بهشتی زندگی می‌کرد، شگفت‌زده شده بود. او در نامه‌ای به دوست خود، ستاره‌شناس ژروم لالاند، تاهیتی را «اتوپیای واقعی» توصیف کرد. در واکنش به این روایت‌های پرشور، رمان‌های متعددی در دوره رمانتیسم منتشر شد که به سرعت تصویر نادرست اما مطلوب «بهشت اقیانوس آرام جنوبی» را رواج داد. نیکلاس بریکره د لا دیکسمری، نویسنده فرانسوی، مانند بسیاری دیگر، بر جنبه‌های عاشقانه این جامعه آرمانی «وحشیان» تأکید کرد. او به دعوت یک رئیس قبیله در یک مراسم مذهبی در مارا (محل عبادت باستانی پولینزی) شرکت کرد که با قربانی انسان به پایان رسید. این خلیج که والیس آن را «خلیج سلطنتی» نامیده بود، به پادشاهی قبیله‌ای پاره تعلق داشت. اروپاییان او را به عنوان «پادشاه» کل جزیره می‌شناختند، در حالی که او فقط یکی از هشت پادشاه قبیله‌ای مستقل بود. از آنجایی که برای اروپاییان مفید بود که فقط با یک شخص طرف باشند، دودمان پوماره را در درگیری‌های قبیله‌ای خود حمایت نظامی می‌کردند. | ## بخش 3: تاهیتی | جنگ‌های فتح پوماره و بیماری‌هایی که توسط اروپاییان به جزیره آورده شده بود، منجر به کاهش شدید جمعیت شد. اس) در سال ۱۷۹۶ تصمیم به تجهیز کشتی داف تحت فرماندهی ناخدا جیمز ویلسون برای فرستادن مبلغان مذهبی به تاهیتی، تونگا، جزایر مارکیز، هاوایی و پالائو کرد. گزارشی که هشت سال بعد به دفتر مرکزی انجمن ارسال شد، موفقیت تمدن و مأموریت «بومیان» تاهیتی را بسیار کم توصیف کرد. حدود سال ۱۸۰۰، صیادان نهنگ شروع به استفاده از تاهیتی به عنوان پایگاه در طول سفرهای چند ساله خود برای شکار نهنگ در اقیانوس آرام کردند. پاپته که در سال ۱۸۱۸ توسط مبلغ مذهبی ویلیام کروک تأسیس شد، به بندر اصلی تدارکات برای کشتی‌های صیادان نهنگ در جنوب شرقی اقیانوس آرام تبدیل شد. در سال ۱۸۰۱، نیروی دریایی سلطنتی بریتانیا بریگ پورپویز را از پورت جکسون به تاهیتی فرستاد تا گوشت خوک نمک‌سود برای مستعمره نیو ساوت ولز خریداری کند. در همین حال، ملوانان فراری، صیادان نهنگ، بازرگانان و ماجراجویان، که به بیچ‌کامبر معروف بودند، در جزیره ساکن شده بودند و الکل و اسلحه به ساکنان می‌فروختند. جنگ‌های قبیله‌ای سنتی با این تجارت جدید کیفیت جدید و فاجعه‌بار پیدا کردند که منجر به کاهش بیشتر جمعیت شد. تاهیتی در دوران پادشاهی پوماره دوم و پوماره چهارم پوماره دوم از سال ۱۸۰۳ جنگ‌ها را برای تثبیت قدرت خود ادامه داد، اما در سال ۱۸۰۸ شکست خورد و به موئورئا فرار کرد. او در سال ۱۸۱۲ تعمید یافت و در سال‌های بعد دیگر رهبران آریکی نیز به مسیحیت گرویدند. مخالفان پوماره دوم، پیروان دین باستانی، در اطراف اوپوهاارا، آریکی پاپارا، جمع شدند. در سال ۱۸۱۹، او کاتالوگ مجازات نوشته شده توسط مبلغان را معرفی کرد که برای تمام اعمال غیر مسیحی مجازات‌های سنگینی در نظر می‌گرفت. به عنوان مثال، برای «کفرگویی، بت‌پرستی و بازگشت به بت‌پرستی» مجازات اعدام و برای «زنا (یعنی روابط جنسی خارج از ازدواج)، انجام شده، پنهان شده یا از مبلغان پنهان شده» چندین سال کار اجباری در نظر گرفته می‌شد. پسرش تریتاریا، که هنوز در سنین کودکی بود، به عنوان پوماره سوم فقط شش سال حکومت کرد. به دلیل عدم وجود وارث تاج و تخت مرد، خواهر پوماره سوم از سال ۱۸۲۷ به عنوان ملکه پوماره واهینه چهارم حکومت کرد. در جزایر گامبیر، مبلغان کاتولیک فرانسه تحت نظم «پدران و راهبه‌های قلب مقدس پیکپوس» (به اختصار: پیکپوسیان) تأسیس شده بود. در سال ۱۸۳۶، مبلغان فرانسوی لاوال و کاره برای تبلیغ دین کاتولیک به تاهیتی رسیدند. جورج پریچارد، کنسول فرانسه در تاهیتی، اخراج آنها را به دلیل عدم موفقیت آنها در ترویج کاتولیک، صادر کرد. فرمانده آن، کاپیتان لاپلاس، ملکه پوماره را با تهدید به آتش گشودن به شهر مجبور به امضای تعهدنامه‌ای کرد که به فرانسویان اجازه می‌داد تاهیتی را آزادانه و بدون مانع بازدید کنند و مذهب خود را تبلیغ کنند. تاهیتی در دوران استعمار فرانسه در ۱۵ نوامبر ۱۸۳۶، چارلز داروین در طول سفر دریایی خود به دور دنیا (۱۸۳۱ تا ۱۸۳۶) به تاهیتی رسید. دانشمندان همراه او به ویژه مطالعات انسان‌شناسی، قوم‌شناسی و گیاه‌شناسی انجام دادند. ویلیام رینولدز، افسر اول، در خاطرات خود به نکته جالبی دربارهٔ رابطه مردم با مسیحیت اشاره می‌کند: «تنها نشانه‌ای از دین که در بومیان مشاهده نمودم، رعایت ظواهر و ترس از مبلغان بود.» در سال ۱۸۴۲، فرانسه دوباره مداخله کرد و آبل اوبر دوپتی-توآر، فرمانده فرانسوی، در ۹ سپتامبر ۱۸۴۲ حکومت موقت فرانسه را در تاهیتی اعلام کرد. کنسول فرانسه، مورنهوت، قبلاً چهار رئیس محلی را متقاعد کرده بود که درخواستی برای حمایت فرانسه از تاهیتی را امضا کنند. در نوامبر ۱۸۴۳، این تحت‌الحممایه با توافقاتی بین دوپتی-توآر و ملکه پوماره چهارم تأیید شد و در سال ۱۸۴۴ توسط فرانسه به‌طور رسمی به رسمیت شناخته شد. در نتیجه، کل مجمع الجزایر به فرانسه واگذار شد و در ۳۰ دسامبر همان سال به‌طور رسمی به مستعمره فرانسه تبدیل شد. جزایر جامعه به «تأسیسات فرانسوی اقیانوسیه» (EFO) تبدیل شدند، مستعمره‌ای از جمهوری فرانسه. در سپتامبر ۱۸۴۲، هرمان ملویل، نویسنده، به دلیل امتناع از خدمت ("شورش و امتناع از وظیفه") به همراه ده نفر دیگر از خدمه کشتی نهنگ‌بان استرالیایی لوسی آن در پاپته زندانی شد. در این دوره، او نقاشی‌های متعددی خلق کرد که تصویر «بهشت اقیانوس آرام جنوبی» را در اروپا تثبیت کرد. اختلافاتی با دولت استعماری و مبلغان به وجود آمد و گوگن در سال ۱۹۰۱ مجبور به مهاجرت به آتونوا در جزیره هیوا اوآ شد و در سال ۱۹۰۳ در آنجا درگذشت. مردم تاهیتی مرکز سیاسی، اقتصادی و فرهنگی پولینزی فرانسه است و جمعیت آن در سرشماری سال ۲۰۱۲ بالغ بر ۱۸۳٬۶۴۵ بود که آن را پرجمعیت‌ترین جزیرهٔ پولینزی فرانسه با ۶۸٫۶٪ کل جمعیت منطقه می‌سازد. | ## جمع‌بندی | هم‌اکنون حدود ۷۰٪ جمعیت تاهیتی را تاهیتیایی‌ها تشکیل می‌دهند و بقیه اروپایی‌تبار، چینی‌تبار و چندنژادی هستند.