aria-haman/haman-fa-wikipedia-articles-186k huggingface dataset:
موضوع مقاله: بابک اطمینانی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # بابک اطمینانی | مقدمه: اطمینانی عضو شورای انتخاب و داوری ششمین بینال نقاشی تهران، مشاور کمیته داوری و آموزش انجمن نقاشان ایران بوده‌است و در دانشکده‌های هنر ایرانی نقاشی تدریس می‌کند. | ## بخش 1: بابک اطمینانی | او در نمایشگاه‌های فردی و گروهی زیادی شرکت کرده‌است، از جمله سومین دوسالانه نقاشی داکا (بنگلادش)، و نمایشگاه نقاشان ایرانی مقیم آمریکا، دانشگاه کالیفرنیا. او جایزه اول و لوح تقدیر چهارمین دوسالانه نقاشی جهان اسلام در سال ۱۳۸۵ را دریافت کرده‌است. | ## بخش 2: بابک اطمینانی | پیش از نقاشی رشته‌های گوناگونی را تجربه کرد از جمله مقدمات پزشکی، مهندسی معدن و ادبیات انگلیسی. تا اینکه در ۲۸ سالگی، در زمستان ۱۹۸۴ با دیدن منظره‌ای در طبیعت و احساس کشف و شهود به نقاشی علاقمند شد. | ## بخش 3: بابک اطمینانی | او کارشناسی ارشد خود را در رشته طراحی و نقاشی از کالج هنرهای کالیفرنیا گرفته‌است. | ## جمع‌بندی | سبک او به دوره‌های کاری گوناگونی تقسیم می‌شود: دورهٔ دانشگاهی که شامل کارهای فیگوراتیو می‌شود و کارهایی که با چند سطح ساده با تکه‌های بریده کاغذ اجرا شده‌اند، دورهٔ فی‌البداهه‌ها، دورهٔ تم‌های ایرانی (پروژه فوق لیسانس او)، و دورهٔ آفرینش.
موضوع مقاله: برخوردار ترکمان | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # برخوردار ترکمان | مقدمه: تاریخ تولد و مرگ او روشن نیست، تنها اطلاعات بدست آمده از او برگرفته از دیباچه کتاب محبوب القلوب است که در آن شرح حال خود را به دست داده‌است. | ## بخش 1: برخوردار ترکمان | او در فراه زاده شد و در همانجا به فراگیری ادب و دانش پرداخت و در جوانی به نویسندگی و شاعری روی آورد. در اصفهان به محافل ادبی راه یافت و به تدوین مجموعه داستانهای «رعنا و زیبا» پرداخت . بعدها با تشویق اهل ادب، داستانهای جدیدی به این مجموعه افزود و آن‌ها را تقسیم بندی محتوایی کرد و محفل آرا نامید (فراهی، ص ۷ـ۱۱؛ صفا، ج ۵، بخش ۳، ص ۱۸۰۲). برخوردار چندی بعد به فراه بازگشت و مدتی به منشیگری پرداخت، آنگاه به هرات و مشهد و سرانجام به اُلکای «دُرون » ـ از توابع درگز ـ رفت (فراهی، ص ۱۱ـ۱۲). و ملازم منوچهرخان قَرَچغای شد که در ۱۰۳۵ ـ سی و نهمین سال سلطنت شاه عباس ـ به حکومت خراسان رسیده بود (اسکندر منشی، ج ۳، ص ۱۰۴۰). | ## بخش 2: برخوردار ترکمان | بنابراین گفته برخی که او را از منشیان سده دوازدهم دانسته‌اند، صحیح نیست (رجوع کنید به صفا، همانجا). در یورش کردهای چَمِشْکَزَک به قلعة درون، کتاب محفل آرای برخوردار ترکمان غارت شد (فراهی، ص ۱۸ـ۱۹). او پس از چندی در خبوشان (قوچان کنونی) آن را بازنگاری کرد و محبوب القلوب نامید (همان، ص ۲۰). این کتاب در یک مقدمه، پنج باب و خاتمه تنظیم شده (همان، ص ۲۱) و به مناسبت حکایات «شمسه و قهقهه»، در باب دوم، به شمسه و قهقهه نیز شهرت یافته‌است. نثر کتاب محبوب القلوب مصنوع و دشوار است، اما در روایت داستانها سخن نویسنده شیرینی دیگری می‌یابد و روان تر می‌شود ( رجوع کنید به صفا، ج ۵، بخش ۳، ص ۱۸۰۳). | ## بخش 3: برخوردار ترکمان | این کتاب بارها در بمبئی و تهران چاپ شده و آخرین بار در ۱۳۳۷ ش در تهران منتشر شده‌است (مشار، ج ۲، ستون ۲۹۴۳). افزون بر محبوب القلوب، کتاب تاریخی احسن السیر، منسوب به اوست که در فاصله سال‌های ۹۳۰ یا ۹۳۷ قمری نگاشته شده‌است (ایرانیکا، ذیل «برخوردار ترکمان »). به گفته استوری (ج ۱، بخش ۱، ص ۵۳۵) به نقل از ویلیامز این اثر ظاهراً در چهار جلد تألیف شده بوده که تنها جلد چهارم آن در دست است و رویدادهای سلطنت شاه اسماعیل و بابر پادشاه را دربر می‌گیرد و نویسنده آن را به شاه اسماعیل صفوی تقدیم کرده‌است. زمان تألیف احسن السیر (۹۳۰ـ۹۳۷) و تحریر مجدد محبوب القلوب پس از ۱۰۳۵ (فراهی، ص ۲۰ـ۲۱) نشان می‌دهد که فاصلة نگارش این دو کتاب حدود یکصد سال است؛ ازینرو در صحت ادعای استوری باید تردید کرد؛ به ویژه آنکه برخوردار ترکمان، خود از آن یاد نکرده‌است. | ## جمع‌بندی | میرزا برخوردار شعر نیز می‌سروده و از او اشعاری، با تخلّص «ممتاز»، به صورت پراکنده در میان داستانهای محبوب القلوب آمده‌است .
موضوع مقاله: طاق نصرت | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # طاق نصرت | مقدمه: چپ|انگشتدان|260px|تاق پیروزی دسته‌جات محله شتربان و ششگلان تبریز در سالگرد جشن مشروطه، ۱۳۲۵ قمری. | ## بخش 1: طاق نصرت | طاق‌نصرت، تاق پیروزی، تاق نصرت یا خوازه تاق یا سازه‌ای چوبی یا فلزی است که برای سرداران و پادشاهان پیروز هنگام بازآمدن از سفر یا جنگ آذین‌بندی کنند. همچنین به هنگام بازدید شاهان و بزرگان از منطقه‌ای گاه در جایگاه ورود آن‌ها تاق پیروزی بسته می‌شود. | ## بخش 2: طاق نصرت | در برخی کشورها به یادبود شاه یا رویدادی بزرگ گاه تاق پیروزی‌های برپا می‌کنند مانند تاق پیروزی تیتوس در رم ایتالیا و تاق پیروزی پاریس. طاق پیروزی ساختاری برجسته است که به شکل یک آرامگاه با یک یا چند گذر طاقدرا پیچیده است که اغلب بر روی جاده طراحی شده اند. | ## بخش 3: طاق نصرت | ## جمع‌بندی | در ساده ترین شکل، یک طاق پیروزی از دو قله عظیم متصل به یک طاق است که با انتساب مسطح یا اتاق زیر شیروانی که در آن یک مجسمه نصب می شود یا دارای کتیبه های یادبود می باشد ساخته می شود.
موضوع مقاله: ای‌تی‌پاز | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # ای‌تی‌پاز | مقدمه: این واکنش فسفات‌زدایی منجر به آزاد شدن انرژی می‌شود که توسط آنزیم برای انجام واکنش‌های شیمیایی که در حالت عادی اتفاق نمی‌افتند استفاده می‌شود. | ## بخش 1: ای‌تی‌پاز | بعضی از این آنزیم‌ها پروتئین‌های غشائی درونی هستند که به درون غشاء سلولی متصل شده‌اند و مواد حل شدهٔ دو طرف غشاء را جابه‌جا می‌کنند. یکی از مثال‌های مهم جابه‌جاگر سدیم-پتاسیم (یا ATPase سدیم/پتاسیم) است که تعادل غلظت یونی لازم برای حفظ پتانسیل سلول را ایجاد می‌کند. در تمام این خانواده اسیدآمینه ای که فسفریله می‌شود آسپارتیک اسید است که در تکامل حفظ شده است موتیفی که در طی تکامل در این خانواده حفظ شده موتیف DKTGT (آسپارتیک اسید، لیزین، ترئونین، گلایسین،ترئونین) است و منبع فسفات، گروه فسفات γ ،ATP است. | ## بخش 2: ای‌تی‌پاز | ارگانیسم ها حدود 70 درصد از انرژی که تولید می کنند صرف مصرف این فوق خانواده ی P-Type می شود. کاری که این فوق خانواده انجام می دهد 1- انتقال موادغذایی به داخل سلول، 2- خارج کردن سموم از داخل به خارج و ایجاد گرادیان یونی با مصرف ATP. این کلاس در پمپ کردن یون ها نقش دارند و دارای دو زیرواحد A که جایگاه فعال پمپ بوده و به ATP متصل می شوند و دو زیرواحد B می باشد که نقش تنظیمی دارد. | ## بخش 3: ای‌تی‌پاز | ویژگی های ساختاری این فوق خانوده : در همه ی آنها دارای یک دمین ترانس ممبران (TM) اند.که حدود 8 تا 10 بار از عرض غشاء عبور کرده است و 3 تا دمین سیتوپلاسمی دارد. | ## جمع‌بندی | بنابراین این خانواده دارای دوتا کانفورماسیون اصلی اند : 1-کانفورماسیونی که به سمت داخل سیتوزول است (E_1) ، 2- کانفورماسیونی که کانال به سمت خارج سیتوزول ایجاد شده است (E_2).
موضوع مقاله: پروتئین‌های غشای سراسری | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # پروتئین‌های غشای سراسری | مقدمه: توده‌های کروی‌شکل که در لایهٔ دوطبقه چربی شناورند، اینها پروتئین‌های غشا هستند که بخش اعظم آنها را گلیکو پروتئین‌ها تشکیل می‌دهند. | ## بخش 1: پروتئین‌های غشای سراسری | دو گونه پروتئین در غشا وجود دارد: پروتئین غشای درونی یا سرتاسری که در همهٔ قطر غشا نفوذ می‌کنند و پروتئین‌های خارجی که فقط به یک سمت غشا می‌چسبند و در آن نفوذ نمی‌کنند. شمار بسیاری از پروتئین غشای درونی مجراهای ساختاری ایجاد می‌کنند که از راه آنها مولکول‌های آب و مواد محلول درآب به ویژه یون‌ها می‌توانند بین مایع بیرون‌سلولی و درون‌سلولی انتشار یابند. این مجراهای پروتئینی دارای ویژگی‌های انتخابی نیز هستند که واپخش گزینشی برخی مواد به میزان بیشتر از مواد دیگر را امکان‌پذیر می‌سازند. | ## بخش 2: پروتئین‌های غشای سراسری | شمار دیگر از پروتئین غشائی درونی به عنوان پروتئین‌های حامل برای جابجایی موادی عمل می‌کنند که در غیر این صورت نمی‌توانستند از لایهٔ دوطبقه چربی نفوذ کنند. گاهی نیز این پروتئین‌های حامل مواد را در جهتی خلاف جهت پخش طبیعی آنها جابجا می‌کنند که «انتقال فعال» نامیده می‌شوند. پروتئین‌های پیرامونی بیشتر روی سطح درونی پوسته وجود دارند و غالباً به یکی از پروتئین غشائی درونی چسبیده‌اند. | ## بخش 3: پروتئین‌های غشای سراسری | این پروتئین‌های پیرامونی تقریباً به‌طور کامل نقش آنزیمی یا نقش دیگر سازمان دهنده‌های درون‌یاخته‌ای را دارا می‌باشند. پروتئین سراسری به پروتئین‌هایی اشاره دارد که در داخل سلول‌ها وجود دارند و در فرآیندهای متابولیک اصلی مانند سنتز DNA، تولید انرژی و متابولیسم مواد مغذی شرکت دارند. | ## جمع‌بندی | چنین پروتئین‌هایی را تنها می‌توان به کمک زداینده‌ها، حلال‌های غیرقطبی، یا عوامل واسرشتنده از پوستهٔ یاخته جدا کرد.
موضوع مقاله: زین‌العابدین اصفهانی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # زین‌العابدین اصفهانی | مقدمه: زین العابدین بن محمدتقی اصفهانی (۱۱۸۷–۱۳۰۰ه‍.ق/۱۷۷۳–۱۸۸۲م) معروف به اشرف‌الکتاب از استادان مسلم خط نسخ در سده سیزدهم هجری و از خوشنویسان در بار ناصرالدین شاه قاجار بود.فضایلی ص۳۶۳پیدایش و سیر تحول هنر خط ص ۸۴شکیباپور وی در سال ۱۱۸۷ هجری قمری در اصفهان دیده به جهان گشود و فرزند محمد تقی اصفهانی است. | ## بخش 1: زین‌العابدین اصفهانی | بستگان محمد خوشنویس خوانساری (فرزند زین العابدین اصفهانی)، غلامحسین خوشنویس خوانساری (نوه زین العابدین اصفهانی)، احمد اشرف الکتابی (فرزند اول غلامحسین خوشنویس)، محمود اشرف الکتابی (فرزند دوم غلامحسین خوشنویس)، عبدالوهاب اشرف الکتابی (فرزند چهارم غلامحسین خوشنویس)، محمد رضا اشرف الکتابی (فرزند پنجم غلامحسین خوشنویس)، محمد جواد اشرف الکتابی (فرزند ششم غلامحسین خوشنویس)، محمد علی اشرف الکتابی (فرزند سوم غلامحسین خوشنویس)، محمد باقر اشرف الکتابی (فرزند اول محمد علی اشرف الکتابی)؛ ابوالقاسم اشرف الکتابی (فرزند دوم محمد علی اشرف الکتابی) القاب آقا زین‌العابدین اصفهانی لقب اشرف‌الکتاب را از ناصرالدین شاه دریافت کرد و همچنین برخی از آثارش را سلطانی رقم یا امضاء می‌کرده است.مهدی بیانی ص ۱۰۷۱ تا ۱۰۷۵ همچنین او از سوی استادان و خطاطان زمان خود به لقب «سلطان الخطاطین» گرفته بود. استادان استادان او آقا محمود خوشنویس اصفهانی و آقا عبدالغفار اصفهانی بوده‌اند و از روی آثار میرزا احمد نیریزی هم بسیار مشق کرده است.مهدی بیانی ص ۱۰۷۱ تا ۱۰۷۵ شاگردان از شاگردان وی نیز می‌توان از شرف المعالی سید محمد اصفهانی مشهور به بقا، میرزا محمد علی خوشنویس (جد خاندان قدسی)، میرزا علی‌رضا معروف به آقا جان پرتو، زین‌العابدین محلاتی و میرزا محمد علی سلطان الکتاب اصفهانی نام برد.مهدی بیانی ص ۱۰۷۱ تا ۱۰۷۵ همچنین زین‌العابدین محلاتی، میرزا محمد علی تنباکو فروش، میرزا محمد علی مطلق و سید علی‌اکبر اردستانی را از جمله شاگردان او نام برده‌اند. | ## بخش 2: زین‌العابدین اصفهانی | معاصران هم عصران نسخ‌نویس وی نیز میرزا غلام‌علی اصفهانی خوشنویس پرتوان عهد قاجاریه و آقا هاشم و محمد حسن نسخ نویس بوده‌اند.مهدی بیانی ص ۱۰۷۱ تا ۱۰۷۵ درگذشت اشرف الکتاب عمری طولانی داشته و تذکره نویسان سن وی را بیش از صد سال و حداقل ۱۰۲ سال ذکر کرده‌اند که ظاهراً تا سنین بالا هم به کتابت و مشق اشتغال داشته است. قرآنی از وی که به تاریخ ۱۲۷۸ و در کهولت سن و ضعف جسمانی، به گواه خود در رقم انتهای آن، باقی مانده از کثرت هم و لطافت طبعش خبر می‌دهد. | ## بخش 3: زین‌العابدین اصفهانی | البته قرآنی نیز در نهایت زیبایی از وی بجا مانده که تاریخ اتمام آن سال ۱۲۴۸ قمری، و مشهور به مصحف زرین است که احتمالاً در موزه ملک نگهداری می‌شود.مهدی بیانی ص ۱۰۷۱ تا ۱۰۷۵ مدفن او در اصفهان است تشابهات اسمی قابل ذکر است که در نسخ نویسان مشهور ایرانی، کاتبان و خوشنویسان دیگری نیز به نام زین العابدین بوده‌اند مانند زین‌العابدین محلاتی، زین‌العابدین قزوینی معروف به معجزنگار، زین‌العابدین شریفی قزوینی معروف به صدرالکتّاب و ملک‌الخطاطین، زین‌العابدین خوانساری، زین‌العابدین حسینی، زین‌العابدین یزدی، زین‌العابدین گرگانی یا جرجانی. | ## جمع‌بندی | همچنین یک زین‌العابدین اصفهانی دیگر هست که در سال ۱۳۰۲ قمری در گذشته و نقاش و قلمدان ساز بوده و معروف به میرآقا و میر زین العابدین که جد حاج مصورالملکی اصفهانی بود.
موضوع مقاله: اولین خون | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # اولین خون | مقدمه: اولین خون نخستین فیلم از سری فیلم‌های رمبو می‌باشد که در سال ۱۹۸۲ به کارگردانی تد کاچف و بازیگری سیلوستر استالونه به روی پردهٔ سینماها رفت. | ## بخش 1: اولین خون | قهرمان اصلی داستان جان رمبو سرباز کهنه‌کاری است که به تازگی از جنگ ویتنام برگشته و طی یک سری اتفاق در جریان فیلم قرار می‌گیرد. خلاصه داستان داستان این فیلم در ارتباط با سرباز فوق حرفه‌ای می‌باشد که برای زندگی به شهری می‌رود اما پلیس آن شهر به او تهمت زده و او را اذیت می‌کند و ناخواسته او را در مسیری قرار می‌دهد که مجبور به دفاع از خود و درگیری با ارتش و پلیس می‌کند. مشروح داستان در دسامبر ۱۹۸۱، جان رمبو، کهنه‌سرباز ارتش ایالات متحده و از بازماندگان جنگ ویتنام، درمی‌یابد که آخرین بازمانده از یگان خود است، پس از آن‌که متوجه می‌شود یکی از دوستان قدیمی‌اش بر اثر عوارض ناشی از تماس با عامل نارنجی درگذشته است. رمبو، بی‌هدف و سرگردان، پیاده به شهر کوچکی به‌نام هوپ در ایالت واشینگتن می‌رسد، جایی که با کلانتر محلی، ویل تیزل، روبه‌رو می‌شود. رمبو که احساس تحقیر شده، تلاش می‌کند به شهر بازگردد، اما تیزل به‌سرعت او را دستگیر کرده و به بازداشتگاه منتقل می‌کند، جایی که معاون بی‌رحم کلانتر، آرت گالت، مسئول رسیدگی به اوست. گالت و دیگر نیروهای کلانتری با رمبو بدرفتاری می‌کنند و این رفتار باعث به یادآوری صحنه‌هایی از شکنجه‌های دوران اسارت رمبو در ویتنام می‌شود. | ## بخش 2: اولین خون | تیزل با همکاری نیروهایش، از جمله بالگرد و سگ‌های شکاری، عملیات جست‌وجو را آغاز می‌کند. گالت بر خلاف دستور تیزل تلاش می‌کند از داخل بالگرد به رمبو شلیک کند، اما رمبو با پرتاب سنگ موجب از دست رفتن کنترل خلبان شده و گالت از بالگرد سقوط کرده و کشته می‌شود. تیزل درمی‌یابد که رمبو یکی از سربازان نیروهای ویژه ارتش ایالات متحده و دارندهٔ نشان افتخار است، اما همچنان از توقف عملیات خودداری می‌کند. رمبو که نمی‌خواهد خشونت بیشتری رخ دهد، سعی می‌کند تسلیم شود، اما مورد شلیک قرار می‌گیرد و به جنگل می‌گریزد. او با استفاده از مهارت‌های بقاء در طبیعت تله‌هایی برای نیروهای تعقیب‌کننده می‌گذارد و تیزل را با چاقو تهدید می‌کند تا از تعقیب او دست بکشد، سپس به عمق جنگل فرار می‌کند. نیروهای پلیس ایالتی واشینگتن و گارد ملی واشینگتن نیز به عملیات جست‌وجو می‌پیوندند و سرهنگ ساموئل تروتمن، فرمانده پیشین و مربی رمبو نیز وارد ماجرا می‌شود. | ## بخش 3: اولین خون | رمبو نیز از طریق بی‌سیم از تسلیم شدن امتناع کرده و تأکید می‌کند که «آن‌ها بودند که نخستین گلوله را شلیک کردند.» رمبو به یک معدن متروکه پناه می‌برد، اما نیروهای گارد ملی با استفاده از موشک M72 LAW و پس از ناکامی در شلیک‌های سرکوب‌گر، ورودی معدن را فرومی‌ریزند. با وجود تصور اولیه مبنی بر مرگ رمبو، او از طریق یک کانال تهویه می‌گریزد و پس از ربودن یک کامیون نظامی، به شهر بازمی‌گردد تا با تیزل روبه‌رو شود. تروتمن بار دیگر تلاش می‌کند او را متوقف کند، ولی رمبو با انفجار یک پمپ بنزین و قطع برق شهر، حواس نیروها را پرت می‌کند و یک اسلحه‌فروشی را نیز منفجر می‌کند. سپس به ادارهٔ کلانتری حمله کرده و تیزل را با شلیک از مسلسل ام۶۰ که از کامیون به دست آورده، از ناحیهٔ پا زخمی می‌کند. رمبو سرانجام پس از فروپاشی روحی و بیان خاطرات تلخ جنگ و بی‌مهری جامعه نسبت به خود، تسلیم می‌شود. | ## جمع‌بندی | تروتمن او را دلداری می‌دهد و به همراهش به بازداشت فدرال می‌برد، در حالی‌که رمبو هنگام خروج نگاهی کوتاه به تیزل، که برای انتقال به بیمارستان در آمبولانس قرار دارد، می‌اندازد.
موضوع مقاله: یاروسلاو هاشک | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # یاروسلاو هاشک | مقدمه: پدر هاشک آموزگار بود و پس از مرگ وی در سیزده‌سالگی با خانواده‌اش در فقر گذران زندگی می‌کرد. | ## بخش 1: یاروسلاو هاشک | هاشک به سختی می‌توانست در مقابل وسوسه‌اش به گشت و گذار مقاومت کند و کارل چاپک در مورد او می‌نویسد: «هاشک آدمی بود که دنیا را دیده‌بود، دیگران فقط راجع به آن می‌نویسند.» سرزمین چک در آن هنگام تحت سلطهٔ امپراتوری اتریش بود و دشمنی چک‌ها با آلمانی‌ها و اتریشی‌های مقیم پایتخت به درگیری مستقیم رسیده بود. نخستین نوشته‌های هاشک در سالهای آغازین قرن بیستم در مطبوعات چک پدیدار شد و عمدتاً خاطرات سفرهایش به اسلواکی و کشورهای دیگر و نیز نوشته‌های فکاهی دربارهٔ مسائل روز را شامل می‌شد. | ## بخش 2: یاروسلاو هاشک | با شروع جنگ جهانی اول، هاشک به ارتش اتریش فرا خوانده شد، ولی خیلی زود خود را تسلیم نیروهای روس کرد و به واحد نظامی چکسلواکی که در روسیه تشکیل شده بود پیوست. هاشک در سال ۱۹۲۰ به میهنش بازگشت و به نوشتن شاهکار خود، رمان سرباز خوب شوایک پرداخت و تا زمان مرگش در ۱۹۲۳ مشغول همین کار بود. | ## بخش 3: یاروسلاو هاشک | ## جمع‌بندی | این اثر که ترجمه‌های مختلفی هم از آن به زبان فارسی وجود دارد، برای او شهرت جهانی به ارمغان آورد و فیلم‌ها و نمایشنامه‌های پرشماری از روی آن ساخته شد.
موضوع مقاله: شاه‌محمود نیشابوری | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شاه‌محمود نیشابوری | مقدمه: انگشتی|نمونه‌ای از خط شاه محمود نیشابوری شاه‌محمود نیشابوری ملقب به زرین قلم از خوشنویسان سده دهم است. | ## بخش 1: شاه‌محمود نیشابوری | او در خط نستعلیق استادی بی‌همتا بوده و از این نظر مولانا عبدی عمو و استاد خود را که در درآغاز سلطنت شاه تهماسب بهترین خطاط سلطنتی محسوب می‌شده تحت‌الشعاع قرار داد و از او لقب زرین قلم را گرفت.بازیل گری ص۱۲۵ شاه اسماعیل برای او احترام خاصی دارا بود. ش) چنان نگران سلامتی او بود که دستور داد این خوشنویس بزرگ و نیز نقاش معروف، کمال‌الدین بهزاد را همچون گنجی گران‌بها در غاری امن پنهان کردند.مکتب تبریز (۸۷۷ تا ۹۶۴ ه‍. ش)زندگی نامه هنرمندان مکتب هرات گفته می‌شود پس از جنگ، شاه پیش از هر چیز سلامتی این دو استاد را جویا شد. | ## بخش 2: شاه‌محمود نیشابوری | شاه محمود نیشابوری از جمله خوشنویسانی بود که همراه با خوشنویسان صاحب نامی چون مولانا مالک دیلمی و تنی چند از نستعلیق‌نویسان دیگر مانند محب‌علی (سرپرست کتابخانه)، ملا عیشی هروی و مولانا رستم علی که در ابتدا برای بهرام میرزا صفوی کار می‌کرد، مشغول نوشتن نسخه خطی هفت اورنگ جامی شد. این کتاب از مشهورترین نسخه‌های خطی است و اکنون در نگارخانه فری‌یر در واشینگتن است. اتمام این کتاب با بیست و هشت مینیاتوری که دارد نه سال طول کشید.بازیل گری ص۱۲۹ در جوانی از ملازمان شاه تهماسب صفوی شد و همراه خوشنویسان و نقاشان دیگر در کتابخانه سلطنتی در تبریز مشغول کتابت بود. | ## بخش 3: شاه‌محمود نیشابوری | گفته می‌شود در سال ۹۷۲ در مشهد درگذشته و در جوار مزار سلطان‌علی مشهدی به خاک سپرده شده،فضایلی ص ۴۸۹–۴۹۱ اما آثار تاریخ دار وی پس از این تاریخ هم موجود است.شاه محمود نیشابوری. | ## جمع‌بندی | وب‌گاه تبیان بازدید ۱۵ شهریور ۱۳۸۹ زندگی‌نامه هنرمندان مکتب هرات بازدید ۱۵ شهریور ۱۳۸۹ شاه محمود نیشابوری.
موضوع مقاله: عبدی نیشابوری | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # عبدی نیشابوری | مقدمه: مولانا عبدی نیشابوری از خوشنویسان و نستعلیق‌نویسان و شاعران بزرگ قرن دهم هجری است. | ## بخش 1: عبدی نیشابوری | او به ملا عبدی قلندر نیز شهرت دارد چرا که امیرعلی‌شیر نوایی او را چنین خوانده و خود نیز با این نسبت رقم دارد. عبدی نیشابوری از خوشنویسان ملازم دربار شاه تهماسب صفوی بود که ظاهراً در دربار شاه اسماعیل نیز به امر کتابت اشتغال داشته و به همین مناسبت «شاهی» رقم می‌کرده است. | ## بخش 2: عبدی نیشابوری | همچنین او عمو و استاد شاه‌محمود نیشابوری ملقب به زرین قلم خوشنویس بزرگ دربار شاه طهماسب بود. آثار برخی از آثار او عبارتند از: «دیوان» شعر؛ یک نسخه «حال‌نامهٔ»عارفی، به قلم کتابت خوش، با رقم: «تمّت... | ## بخش 3: عبدی نیشابوری | علی یدالضعیف عبدی نیشابوری»؛ دو قطعه از مرقع شاه اسماعیل، به قلم دودانگ و نیم دودانگ و کتابت خفی خوش، با رقم‌های: «مشقه... | ## جمع‌بندی | عبدی‌بن حسن قلندر ۹۹۶» آثار مختلف دیگر که در کتاب «احوال و آثار خوشنویسان» به آنها اشاره شده است.
موضوع مقاله: قالب شعر | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # قالب شعر | مقدمه: طول هر مصرع، چیدمان هجاهای هر مصرع، تعداد بیت‌ها، آرایش مصرع‌ها، قافیه آرایی آن‌ها و حتی عاطفه انتقالی شاعر به خواننده، از دیگر عامل‌های تعیین‌کننده قالب ظاهری شعر هستند.آرایه‌های ادبی (قالب‌های شعر، بیان و بدیع). | ## بخش 1: قالب شعر | رشته ادبیات و علوم انسانی (ISBN 964-05-0036-4)ت در شعر سپید و شعر نوی فارسی، عنصری مهم‌تر و عمیق‌تر وجود دارد با عنوان شکل درونی (شکل ذهنی). شکل ذهنی عبارت است از: محیطی که شعر در آن حرکت می‌کند، و پیش می‌رود و اشیاء و احساس‌ها را با خود به پیش می‌برد. شکل ظاهری شامل وزن یا بی‌وزنی، تساوی مصرع‌ها یا کوتاهی و بلندی آنها، قافیه‌ها - در صورتی که قافیه‌ای وجود داشته باشد- و صداها و حرکات ظاهری کلمه می‌باشد. عوامل تعیین قالب شعری قافیه آرایی به محل قرارگیری قوافی در یک شعر، قافیه آرایی آن شعر گفته می‌شود. برای مثال قالب مثنوی دارای قوافی مشابه در انتهای هر مصرع است و قافیه هر بیت ممکن است با قافیه دیگر بیت‌ها تفاوت داشته باشد. | ## بخش 2: قالب شعر | لیکن در یک قصیده، قافیه در پایان تمام ابیات و همچنین انتهای مصرع اول به صورت مشابه تکرار می‌شود. حال اگر در دو مصرع اولا تعداد هجاها با هم برابر بوده و ثانیاً هجاهای کوتاه و بلند آن‌ها در مقابل هم قرار داشته باشند، آن دو مصرع هم وزن نامیده می‌شوند. مثال: در—د--مز—یا—رس—ت--در—مان—نیز—هم دل—ف--دا—ی--او—ش--دو—جان—نیز—هم قالب مستزاد، در میان قالبهای کلاسیک شعر فارسی تنها قالبی است که در آن بخش‌های غیر هم وزن وجود دارد. کلاسیک با وجود آنکه با چنین تعریفی بی‌نهایت قالب شعری می‌توان ارائه داد، لیکن اکثر شعرای کلاسیک پارسی گوی، تلاش کرده‌اند تا از قالبهای معروف شعر فارسی خارج نشوند. قالبهای کلاسیک معروف شعر فارسی به شرح زیرند: مثنوی قصیده غزل مسمط مستزاد ترجیع بند ترکیب بند قطعه رباعی دو بیتی تک بیت چهارپاره مُخَمّس بحر طویل نورباعی قالب شعر نو نیما یوشیج (علی اسفندیاری) در قالب شعر کلاسیک تغییراتی ایجاد کرد و آن را به شکل شعر نو درآورد. | ## بخش 3: قالب شعر | نیز در این نوع شعر قافیه‌ها می‌توانند متفاوت باشند و نیازی به نظم و هماهنگی در قافیه‌بندی نیست. وزن کلمات به این نوع شعر قالب درونی یا شکلی ذهنی می‌دهد و به این دلیل قالب شعر سپید از قالب شعر نیمایی متفاوت است. آنچه دربارهٔ قالب شعر مهم است وحدت ذهنی است که چه در قالب کلاسیک و چه در قالب شعر نوی نیمایی و شعر سپید باید رعایت شود. | ## جمع‌بندی | همان‌قدر که شعر موزون باید از وحدتی ذهنی برخوردار باشد شعر آزاد یا بی‌وزن نیز باید از یکپارچگی برخوردار گردد.
موضوع مقاله: محمدحسین شیرازی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # محمدحسین شیرازی | مقدمه: وی از بهترین خوشنویسان قرن سیزدهم ه ق و ازجمله معدود نستعلیق نویسانی است که خطوط مختلف را از شش دانگ جلی (بسیار درشت) تا کتابت خفی و غبار (بسیار ریز) به خوبی می‌نوشته‌است. | ## بخش 1: محمدحسین شیرازی | نام وی را فرصت الدوله شیرازی درکتاب اثار عجم در صفحه ۵۴۶ در معرفی خوشنویسان برتر شیراز اورده ٬وبا توجه به درج نامش در این کتاب وتاریخ چاپ سنگی در مطبع ناصری که در سال ۱۲۷۲ خورشیدی نشر یافته می‌توان با در نظر گرفتن زمان نشر این کتاب ونوشته فرصت که اینگونه مینویسد. ( میرزا محمد حسین کاتب السلطان از نستعلیق نویسانست وسال‌ها ساکن تهران ) ٬ از این رو می‌توان با توجه به درج لقب کاتب السلطان در این کتاب تخمین زد که ایشان از اواسط دهه۱۲۶۰ ه ق در دارالخلافه تهران مشغول به کتابت بوده. او احتمالا حدود سال۱۲۲۰ ه ق در شیراز متولد شده و بنا به نوشته خود درایام جوانی پس از اینکه خطش سرو سامانی یافت در تهران به فعالیت پرداخت وتوسط یکی از خاصان دربار به حضور ناصرالدین شاه رسیده وصفحه‌هایی از مثنوی مولوی را که در حال کتابت بوده به شاه عرضه داشت ٬شاه نیز از هنر وی تمجید و او را به تکمیل ان کتاب مامور می‌کند . | ## بخش 2: محمدحسین شیرازی | از وی آثاری بین ۱۲۵۱ تا ۱۳۱۶ قمری دیده شده و کتاب‌هایی به خط او وی در دربار ناصرالدین شاه دارای قرب و مقام بوده و پس از قتل او به دربار مظفرالدین شاه راه یافت. یکی از قدیمی‌ترین اثار بر جای مانده از خط ناخنی متعلق به وی محمد حسین شیرازی است که در تاریخ ۱۲۷۹ه ق خلق گردیده و در جلد دوم کتاب (مرقع رنگین)به چاپ رسیده. نسخه ٔ شش دفتر مثنوی که برای ناصرالدین شاه کتابت کرده یکی از نفیس‌ترین آثار به خط نستعلیق است. | ## بخش 3: محمدحسین شیرازی | وی تا زمان جلوس مظفرالدین شاه نیز از کتّاب سرکاری بوده و در کتابی که به امر مظفرالدین شاه کتابت کرده «کاتب الحضرةالسلطانی، مستوفی دیوان اعلی» رقم کرده‌است. نسخه کامل از (نگارستان جامی )با کتابت فاخر نستعلیق با رقم محمد حسین شیرازی سنه ۱۲۷۹ه ق. آثار او تا تاریخ ۱۳۱۶ نیز دیده شده و پس از آن معلوم نشد تا چه زمانی می‌زیسته‌است. | ## جمع‌بندی | ص ۱۹۴ (به نقل از دکتر بیانی) لغت‌نامه دهخدا اثار عجم( فرصت الدوله شیرازی ) چاپ سنگی سال ۱۲۷۲ جلد دوم (مرقع رنگین) کتابت بر روی درب شاهچراغ سفارش (ظل السلطان) به سال۱۲۵۱خورشیدی محل نگهداری موزه شاهچراغ.
موضوع مقاله: میرزا فتحعلی حجاب | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # میرزا فتحعلی حجاب | مقدمه: او مردی باکمال، ادیب، هنرمند و شاعر بوده، در شعر «حجاب» تخلص می‌کرد و در خوشنویسی «فتحعلی» رقم می‌کرده است.پیدایش و سیر تحول هنر خط میرزا فتحعلی حجاب شیرازی از نستعلیق‌نویسان طراز اول دوره قاجار بود. | ## بخش 1: میرزا فتحعلی حجاب | در شیراز متولد شد و نزد میرزا کوچک وصال شاگردی کرد و کمال و اخلاق و هنر و دانش آموخت . وی شش قلم نستعلیق را کامل می‌نوشت و خطش چنان استادانه بود که گاه با میرعماد اشتباه می‌گرفتند. | ## بخش 2: میرزا فتحعلی حجاب | منظور از شش قلم نستعلیق یا شش دانگ، اندازهٔ سطح مقطع قلم است که از ریزترین تا درشت‌ترین اندازه تراشیده می‌شود. ریزترین اندازه را در سطح مقطع قلم خوشنویسی، غبار گویند و اندازه‌های بعدی تا درشت‌ترین قلم به ترتیب عبارتند از: کتابت خفی، کتابت، قلم (دانگ) سرفصلی، قلم (دانگ) مشقه، قلم (دانگ) جلی.صریر قلم عمر حجاب چندان طولانی نبود و گویا به پنجاه نرسید. | ## بخش 3: میرزا فتحعلی حجاب | ## جمع‌بندی | از آثار میرزا فتحعلی حجاب شیرازی می‌توان این نمونه‌ها را برشمرد: یک نسخه شش دفتر مثنوی مولوی متعلق به کاخ موزهٔ گلستان؛ یک نسخه لوایح جامی و تاریخ معجم در همان کتابخانه؛ تعداد ده اثر در موزه اسناد وکتابخانه ملی شیراز؛ یک جلد کتاب در موزه هنرهای اسلامی تهران.