موضوع مقاله: فشار هم‌سالان | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # فشار هم‌سالان | مقدمه: فشار همتایان یا فشار همسالان تأثیر مستقیم یا غیرمستقیم بر همسالان است؛ یعنی اعضای گروه‌های اجتماعی با علایق، تجربیات یا وضعیت‌های اجتماعی مشابه. | ## بخش 1: فشار هم‌سالان | اعضای یک گروه همسال بیشتر احتمال دارد که بر باورها، ارزش‌ها، دین و رفتار یک فرد تأثیر بگذارند. ممکن است یک گروه یا فرد، شخصی را ترغیب کند و او بخواهد با تغییر نگرش، ارزش‌ها یا رفتارهای خود با گروه یا فرد تأثیرگذار همنوایی پیدا کند. برای فردی که تحت تأثیر فشار همسالان قرار می‌گیرد، این امر می‌تواند هم پیامدهای مثبت و هم منفی داشته باشد. گروه‌های اجتماعی شامل هم گروه‌های عضویتی هستند که در آن‌ها افراد عضویت «رسمی» دارند (مانند حزب سیاسی، سندیکاها و مدارس) و هم گروهک‌هایی که در آن‌ها عضویت به‌روشنی تعریف نشده است. با این حال، برای آنکه فردی تحت تأثیر فشار همسالان قرار گیرد، لازم نیست عضو یک گروه باشد یا در پی عضویت در آن باشد. یک فرد می‌تواند در یک جمع یا میان چندین خرده‌گروه قرار داشته باشد و همچنان تحت تأثیر فشار همسالان واقع شود. پژوهش‌ها نشان می‌دهند که نه‌تنها افراد، بلکه سازمان‌ها نیز در برابر فشار همسالان آسیب‌پذیر هستند. برای مثال، یک سازمان ممکن است تصمیمی را بر اساس روندهای رایج اتخاذ کند تا محبوبیت بیشتری کسب کند یا گروهی از پیروان را جذب کند. فشار همسالان می‌تواند افراد از همه گروه‌های قومی، جنسیت‌ها و سنین را تحت تأثیر قرار دهد. پژوهشگران اغلب تأثیرات فشار همسالان را بر کودکان و نوجوانان بررسی کرده‌اند و در گفتار عمومی نیز اصطلاح «فشار همسالان» بیشتر در اشاره به این گروه‌های سنی به کار می‌رود. درک این نکته مهم است که کودکان در سنین نوجوانی با مسئله یافتن هویت خود روبه‌رو هستند. اریکسون، جامعه‌روان‌شناس، توضیح می‌دهد که هویت با سردرگمی نقش همراه است؛ به این معنا که این افراد در تلاش‌اند حس تعلق پیدا کنند و بیش از دیگران در معرض فشار همسالان به‌عنوان راهی برای پذیرش قرار دارند. در مورد کودکان، موضوعاتی که بیشتر بررسی می‌شوند شامل توانایی آن‌ها در تصمیم‌گیری مستقل است. در مورد نوجوانان، رابطه فشار همسالان با آمیزش جنسی و سوءمصرف مواد به‌طور گسترده‌ای پژوهش شده است. فشار همسالان می‌تواند هم از طریق ارتباطات انسانی و هم از طریق تعاملات دیجیتال تجربه شود. رسانه‌های اجتماعی فرصت‌هایی را برای نوجوانان و بزرگسالان فراهم می‌کنند تا هر روز فشار را القا کنند یا آن را تجربه نمایند. پژوهش‌های مربوط به شبکه‌های اجتماعی به بررسی ارتباطات میان اعضای گروه‌های اجتماعی، از جمله استفاده آن‌ها از رسانه‌های اجتماعی، می‌پردازند تا سازوکارهایی مانند اشتراک‌گذاری اطلاعات و اعمال تحریم یا تنبیه از سوی همسالان را بهتر درک کنند. این تحریم‌ها می‌توانند از نگاه‌های ظریف حاکی از نارضایتی تا تهدید و خشونت فیزیکی متغیر باشند. اینکه این فشار چه تأثیری داشته باشد، تا حد زیادی به انتظارات اعضا و نوع مجازات‌هایی که واقعاً اعمال می‌شود بستگی دارد. افرادی که در مرکز یک شبکه اجتماعی قرار دارند، به نظر می‌رسد بیشتر احتمال دارد رفتارهای همکارانه از خود نشان دهند، شاید به‌دلیل نحوه شکل‌گیری شبکه‌ها. با این حال، این وضعیت دوطرفه است و چنین افرادی همچنین بیشتر در معرض مشارکت در رفتارهای منفی نیز هستند؛ امری که می‌تواند ناشی از فشارهای اجتماعی مکرری باشد که در شبکه‌های خود تجربه می‌کنند. کودکی و نوجوانی کودکان تقلید نقش بزرگی در زندگی کودکان ایفا می‌کند؛ برای فراگیری مهارت‌ها و فنونی که در زندگی خود به کار می‌برند، کودکان همواره در جست‌وجوی رفتارها و نگرش‌هایی در اطراف خود هستند که بتوانند آن‌ها را اقتباس کنند. به بیان دیگر، کودکان از افرادی که در زندگی‌شان مهم هستند تأثیر می‌پذیرند، مانند دوستان، والدین، سلبریتی‌ها (از جمله یوتیوبرها)، خوانندگان، رقصندگان و غیره. این موضوع می‌تواند توضیح دهد که چرا کودکانی که والدینی با تغذیه ناسالم یا سبک زندگی کم‌تحرک دارند، ممکن است در بزرگسالی عادت‌هایی مشابه والدین خود پیدا کنند، و نیز چرا کودکان در سنین بسیار پایین تلاش می‌کنند راه رفتن را بیاموزند. کودکان از سنین پایین نسبت به جایگاه خود در سلسله‌مراتب اجتماعی آگاه هستند؛ گرایش طبیعی آن‌ها این است که به قضاوت بزرگسالان و نظر اکثریت تمکین کنند. مشابه آزمایش همنوایی اش، پژوهشی که بر روی گروه‌هایی از کودکان پیش‌دبستانی انجام شد نشان داد که آن‌ها تحت تأثیر گروه همسالان خود قرار می‌گیرند تا نظرشان را به پاسخی آشکارا نادرست تغییر دهند. به هر کودک کتابی داده می‌شد که در هر صفحه دو مجموعه تصویر داشت: در صفحه سمت چپ گروهی از حیوانات با اندازه‌های متفاوت و در صفحه سمت راست یک حیوان تنها. همه کتاب‌ها یکسان به نظر می‌رسیدند، اما کودک آخر گاهی کتاب متفاوتی دریافت می‌کرد. کودکان به نوبت قضاوت خود دربارهٔ اندازه را بیان می‌کردند و کودک مورد آزمایش در آخر پاسخ می‌داد. پیش از او، گروهی از کودکان که با پژوهشگران همکاری داشتند، گاهی همگی پاسخ نادرست می‌دادند. اما زمانی که اجازه داشت پاسخ خود را به‌صورت خصوصی به پژوهشگر بگوید، مقاومت بسیار بیشتری در برابر فشار همسالان نشان می‌داد؛ این امر اهمیت حضور فیزیکی همسالان در شکل‌گیری نظر را نشان می‌دهد. مشاهده شده است که کودکان می‌توانند رفتار همسالان خود را از طریق فشار اجتماعی پایش و حتی اصلاح کنند. هیل» در دانشگاه کانزاس انجام شد تا بررسی کند کودکان چگونه می‌توانند از طریق یک نظام دو مرحله‌ای رفتارهای مختل‌کننده همسالان خود را کاهش دهند. پس از توضیح مجموعه‌ای از وظایف کلاسی مانند رفتن به دستشویی، جمع‌کردن وسایل و رفتار عمومی کلاس، معلمان و پژوهشگران عملکرد کودکان را مشاهده کردند. تمرکز مطالعه بر سه کودک بود که به‌وضوح رفتارهای مخرب‌تری نسبت به همسالان داشتند. در این نظام دو مرحله‌ای، ابتدا هر دانش‌آموز برای انجام درست وظایف با کمترین اختلال از سوی معلم امتیاز دریافت می‌کرد (برای مثال، نشستن روی زیرانداز در زمان خواندن)، و اگر تا پایان روز به سه امتیاز می‌رسید، جایزه می‌گرفت. در مرحله دوم، تعامل همسالان وارد می‌شد: دانش‌آموزانی که سه امتیاز کسب می‌کردند به‌عنوان «ناظران همسال» منصوب می‌شدند و وظیفه داشتند گروه‌های کوچک خود را هدایت کرده و در پایان روز امتیاز بدهند. نتایج نشان داد که میزان رفتارهای مخرب در دانش‌آموزان هدف زمانی که فقط نظام امتیازدهی معلم اجرا می‌شد کاهش یافت، اما با ورود ناظران همسال این کاهش چشمگیرتر شد؛ به‌طوری‌که میزان اختلال به حدود ۱٪ برای دانش‌آموز C1، ۸٪ برای C2 و ۱۱٪ برای C3 رسید (در مقایسه با ۳۶٪، ۶۲٪ و ۵۹٪ پیشین). بنابراین حتی کودکان خردسال نیز در برابر فشار همسالان آسیب‌پذیرند و این فشار می‌تواند برای ایجاد تغییرات مثبت در محیط‌های آموزشی و اجتماعی به کار گرفته شود. نوجوانی نوجوانی دوره‌ای است که فرد بیشترین آسیب‌پذیری را در برابر فشار همسالان دارد، زیرا همسالان در این مرحله به عاملی مهم در شکل‌دهی رفتار تبدیل می‌شوند و فشار همسالان یکی از ویژگی‌های شاخص تجربه نوجوانی دانسته شده است. کودکانی که وارد این دوره از زندگی می‌شوند، برای نخستین‌بار نسبت به دیگران در اطراف خود آگاه می‌شوند و اهمیت ادراک دیگران را در تعاملاتشان درمی‌یابند. بر اساس یک مطالعه جدید دربارهٔ افکار خصوصی، با عنوان شاخص فشار اجتماعی، دانشجویان دانشگاه کمترین احساس راحتی را در بیان دیدگاه‌های خصوصی خود در جمع دارند. فشار همسالان معمولاً با رفتارهای پرخطر در نوجوانی مرتبط است، زیرا این فعالیت‌ها اغلب در حضور همسالان رخ می‌دهند. ارتباط با دوستانی که در رفتارهای پرخطر مشارکت دارند، یکی از پیش‌بینی‌کننده‌های قوی رفتار خود نوجوان است. با این حال، فشار همسالان می‌تواند آثار مثبتی نیز داشته باشد؛ برای نمونه زمانی که نوجوانان توسط همسالان خود به رفتارهای مثبت مانند داوطلبی در امور خیریه، موفقیت تحصیلی، یا مشارکت در پروژه‌های خدماتی ترغیب می‌شوند. با اینکه کودکانی که از نظر اجتماعی پذیرفته‌شده‌تر هستند، بیشتر در معرض تجربه‌های مثبت و فرصت‌های گوناگون قرار دارند، پژوهش‌ها نشان می‌دهد که پذیرش اجتماعی (مثلاً قرار داشتن در گروه‌های محبوب) بسته به هنجارهای گروه می‌تواند احتمال درگیر شدن در رفتارهای پرخطر را نیز افزایش دهد. | ## بخش 2: فشار هم‌سالان | گروه‌های کودکان محبوب، زمانی که چنین رفتارهایی در گروهشان مورد تأیید قرار گیرد، گرایش بیشتری به رفتارهای پرخطر، مرتبط با مواد و بزهکارانه نشان می‌دهند. فشار همسالان در میان کودکان محبوب بیشتر بود، زیرا آن‌ها بیش از دیگران نسبت به قضاوت همسالان خود حساس هستند و در نتیجه بیشتر در معرض فشار گروهی قرار می‌گیرند. جنسیت نیز تأثیر آشکاری بر میزان فشار همسالانی که نوجوان تجربه می‌کند دارد: دختران به‌طور معناداری فشار بیشتری برای همنوایی با گروه خود گزارش می‌کنند، به‌ویژه در قالب انتخاب پوشش یا الگوهای گفتاری. همچنین دختران و پسران میزان متفاوتی از فشار را در حوزه‌های مختلف زندگی خود تجربه می‌کنند که احتمالاً بازتابی از تفاوت در ارزش‌ها و اولویت‌های آنان است. هر دو گروه در برابر فشار همسالان آسیب‌پذیرند، اما موضوع این فشار متفاوت است: برای دختران معمولاً به ظاهر فیزیکی و انتخاب‌های مرتبط با مد (مانند پوشیدن شورت بندی) مربوط می‌شود، در حالی که برای پسران بیشتر به ایده‌آل‌های مردانه مانند توانایی‌های ورزشی یا توانایی‌های ذهنی مربوط می‌شود. در هر صورت، فشار همسالان معمولاً از روندها و گرایش‌های رایج در جامعه پیروی می‌کند. فشار همسالان به‌طور گسترده به‌عنوان یکی از عوامل اصلی در آغاز مصرف مواد، به‌ویژه در میان نوجوانان، شناخته می‌شود. این موضوع برای طیف گوناگونی از مواد، از جمله نیکوتین و الکل نیز نشان داده شده است. با وجود اینکه این ارتباط به‌خوبی تثبیت شده است، عوامل تعدیل‌کننده‌ای نیز وجود دارند. برای مثال، نظارت والدین با مصرف مواد رابطه منفی دارد؛ با این حال، زمانی که این نظارت کم باشد، نوجوانان در مرحله آغاز مصرف بیشتر در معرض تسلیم شدن در برابر فشار همسالان قرار می‌گیرند، هرچند این امر در گذار از مصرف آزمایشی به مصرف منظم کمتر دیده می‌شود. همچنین در: کالدول و همکاران نشان دادند که فشار همسالان به‌ویژه در موقعیت‌هایی مانند گردهمایی‌های اجتماعی با نظارت اندک والدین، و در مورد افرادی که خود را در برابر فشار همسالان آسیب‌پذیر می‌دانند، با افزایش خطر همراه است. در مقابل، برخی پژوهش‌ها نشان داده‌اند که فشار همسالان می‌تواند نقش محافظتی در برابر مصرف مواد نیز داشته باشد. آلن و همکاران نشان دادند که میزان آسیب‌پذیری در برابر فشار همسالان در سنین ۱۳ و ۱۴ سالگی نه‌تنها پیش‌بینی‌کننده واکنش‌های بعدی به این فشار است، بلکه با ابعاد گسترده‌تری از کارکرد فردی نیز مرتبط است. برای مثال، در نوجوانانی که آسیب‌پذیری بیشتری داشتند، نشانه‌های افسردگی بیشتر، کاهش محبوبیت، رفتارهای جنسی بیشتر و رفتارهای برون‌ریزانه بیشتر مشاهده شد. همچنین، مصرف مواد نیز با این آسیب‌پذیری قابل پیش‌بینی بود؛ به‌طوری‌که هرچه فرد بیشتر در برابر فشار همسالان حساس بود، احتمال مصرف الکل و مواد مخدر در او بیشتر بود. فشار همسالان و رفتارهای نوجوانان مصرف مواد مصرف نیکوتین مصرف مواد احتمالاً تنها به فشار همسالان نسبت داده نمی‌شود. شواهدی از آمادگی‌های ژنتیکی برای مصرف مواد وجود دارد و برخی پژوهش‌ها به بررسی تعامل ژن و محیط در زمینه تأثیر همسالان پرداخته‌اند. در یک نمونه نماینده ملی، نوجوانانی که دارای آمادگی ژنتیکی بودند، بیشتر احتمال داشت دوستان نزدیکی داشته باشند که مصرف‌کننده سنگین مواد هستند و همچنین در برابر تأثیر منفی این دوستان آسیب‌پذیرتر بودند. برای مثال، در مطالعه‌ای دربارهٔ مصرف نیکوتین، جانسون و همکاران نشان دادند که تأثیر سیگار کشیدن همسالان بر وابستگی به نیکوتین در افرادی که دارای آلل پرخطر (CHRNA5) بودند، کمتر است. این یافته نشان می‌دهد که زمینه‌های اجتماعی در آغاز و تداوم مصرف مواد برای برخی افراد نقش کمتری دارند و مداخلات برای این گروه‌ها باید عوامل ژنتیکی را نیز در نظر بگیرد. استفاده از سیگارهای الکترونیکی در حال افزایش است و طی چهار سال، مصرف ویپ در میان نوجوانان حدود نه برابر شده است. در ایالات متحده، نوجوانان معمولاً در سال‌های راهنمایی و دبیرستان با سیگارهای الکترونیکی و ویپ آشنا می‌شوند؛ تقریباً ۶٪ از دانش‌آموزان این گروه سنی گزارش کرده‌اند که از نوعی سیگار الکترونیکی استفاده کرده‌اند. سازوکارهای گرایش نوجوانان به ویپ عمدتاً به مفاهیم روان‌شناسی اجتماعی مانند همنوایی و پذیرش در گروه‌های اجتماعی مربوط است. این همنوایی و پذیرش می‌تواند با عواملی مانند نیاز به تعلق، کاهش درد عاطفی یا جسمی، و کنجکاوی مرتبط باشد. آغاز و تداوم استفاده از سیگارهای الکترونیکی در برخی گروه‌های اجتماعی به‌عنوان رفتاری هنجاری تلقی می‌شود و افراد با تطبیق رفتار خود با این هنجارها، پذیرش و تأیید همسالان را به دست می‌آورند. افزون بر این، سوءمصرف نیکوتین در زمینه‌های اجتماعی اغلب به افرادی و مکان‌هایی مرتبط است که فرد در آن‌ها احساس راحتی بیشتری دارد. محل‌های آغاز مصرف، یعنی نخستین مکان‌هایی که ماده مصرف می‌شود، معمولاً فضاهای آشنایی مانند مدارس و خانه‌ها هستند، زیرا این مکان‌ها برای افراد آشنا بوده و خطر پیامدهای منفی در آن‌ها کمتر تلقی می‌شود. مصرف الکل با وجود آنکه تأثیر نفوذ همسالان در دوره نوجوانی به‌خوبی تثبیت شده است، مشخص نبود این اثر از چه سنی شروع به کاهش می‌کند. به‌طور کلی پذیرفته شده است که چنین فشارهایی برای مصرف الکل یا مواد غیرقانونی در دوره دبستان و اوایل نوجوانی کمتر وجود دارد، زیرا دسترسی و مواجهه محدودتر است. با استفاده از «مقیاس مقاومت در برابر نفوذ همسالان»، سامتر و همکاران نشان دادند که مقاومت در برابر فشار همسالان با افزایش سن در مطالعه‌ای بزرگ بر روی افراد ۱۰ تا ۱۸ ساله افزایش می‌یابد. این مطالعه همچنین نشان داد که دختران به‌طور کلی نسبت به پسران در برابر نفوذ همسالان مقاوم‌تر هستند، به‌ویژه در میانه نوجوانی (حدود ۱۳ تا ۱۵ سالگی). آسیب‌پذیری بیشتر پسران نوجوان در برابر فشار همسالان با نرخ بالاتر مصرف مواد در میان آنان سازگار است. برای دختران، رفتارهای مثبت والدین (مانند حمایت اجتماعی و انضباط منسجم) نقش مهمی در افزایش توانایی مقاومت در برابر فشار همسالان برای مصرف مواد دارد. باور بر این است که فشار همسالان مرتبط با مصرف الکل در دانشگاه‌ها تحت تأثیر عوامل متعددی از جمله الگوبرداری، هنجارهای اجتماعی و تعارف یا پیشنهاد الکل شکل می‌گیرد. تعارف الکل ممکن است به‌عنوان یک رفتار دوستانه تلقی شود، اما در برخی موارد جنبه اجبارآمیز نیز دارد. دانشجویان ممکن است احساس کنند اگر از رفتار همسالان خود پیروی نکنند، جایگاه اجتماعی‌شان به خطر می‌افتد. این وضعیت با مفهوم «الگوبرداری» مرتبط است، یعنی تقلید از رفتار دیگران برای پذیرفته شدن در جمع. این امر معمولاً زمانی رخ می‌دهد که دانشجویان برای جذاب‌تر به نظر رسیدن در برابر اکثریت، تسلیم فشار همسالان می‌شوند. همچنین، هنجارهای رایج و پذیرفته‌شده اجتماعی در محیط دانشگاه—مانند مصرف الکل—نقش مهمی دارند. با ورود به دانشگاه، به‌ویژه برای کسانی که دیگر با خانواده زندگی نمی‌کنند، افزایش مصرف الکل رایج است، زیرا منبع نفوذ از والدین به همسالان تغییر می‌یابد و دانشجویان برای سازگاری با محیط اجتماعی بیشتر به الگوبرداری روی می‌آورند. سایر مواد علاوه بر الکل و تنباکو، فشار همسالان در مصرف سایر مواد مانند ماری‌جوانا و مواد مخدر قوی نیز نقش دارد. یکی از عوامل مؤثر در این زمینه، روندهای قانونی‌سازی ماری‌جوانا است؛ قانونی شدن مصرف تفریحی می‌تواند دسترسی نوجوانان را افزایش داده و انگ اجتماعی را کاهش دهد، که در نتیجه احتمال مواجهه و فشار همسالان افزایش می‌یابد. این وضعیت چالش‌هایی مانند کاهش نظارت و کنترل بر ایمنی مواد را نیز به همراه دارد. در مقیاس جهانی، ورود آلاینده‌هایی مانند فنتانیل به بازارهای کمتر کنترل‌شده مواد افیونی، خطر مسمومیت و مرگ را به‌طور چشمگیری افزایش داده است. فشار همسالان و انتخاب گروه اجتماعی می‌توانند یک چرخه بازخورد مثبت در سوءمصرف ماری‌جوانا و سایر مواد ایجاد کنند. بر اساس مفهوم جامعه‌شناختی «همگنی» (homophily)، افراد تمایل دارند با کسانی ارتباط برقرار کنند که شبیه خودشان هستند؛ در نتیجه، نوجوانان و بزرگسالان مصرف‌کننده مواد، به‌طور انتخابی با افرادی که رفتارهای مشابه دارند معاشرت می‌کنند. | ## بخش 3: فشار هم‌سالان | مشابه نیکوتین، احساس راحتی و آشنایی با افراد و مکان‌های آغاز مصرف، از عوامل پیش‌بینی‌کننده مصرف مواد هستند. مصرف مواد افیونی نیز به‌شدت با فشار همسالان، احساس راحتی اجتماعی و سایر عوامل خطر مرتبط است. این نوع مصرف با مصرف تنباکو همبستگی بالایی دارد، و «آزمایش» مواد مختلف در دوره نوجوانی با سوءمصرف بلندمدت مرتبط است. افزون بر این، رفتارهای بزهکارانه و انتخاب همسالان با مصرف مواد افیونی ارتباط نزدیکی دارند؛ مصرف و توزیع غیرقانونی این مواد اغلب با جرم همراه است و حضور چنین افرادی در گروه‌های همسال می‌تواند خطر سوءمصرف گروهی را افزایش دهد. پیشگیری برنامه‌های پیشگیری و مداخله در زمینه مصرف مواد از روش‌های متعددی برای مقابله با تأثیر فشار همسالان استفاده کرده‌اند. با توجه به ارتباط شناخته‌شده میان مصرف مواد و ارتباط با افرادی که مصرف‌کننده هستند، این مهارت‌ها هدفی طبیعی برای مداخله به‌شمار می‌آیند. این نوع آموزش‌ها به افراد کمک می‌کند تا ضمن حفظ عضویت در گروه همسالان، از مشارکت در مصرف مواد خودداری کنند. مداخلات دیگر شامل رویکردهای «آموزش هنجاری» (برای آگاه‌سازی دانش‌آموزان از میزان واقعی شیوع و میزان پذیرش مصرف مواد)، آموزش دربارهٔ خطرات بالقوه مصرف مواد، برنامه‌های آگاهی‌بخشی دربارهٔ الکل، و مدیریت رفتار در کلاس درس است. برای مثال، مطالعه‌ای در شهرستان‌های لس‌آنجلس و اورنج که به ایجاد هنجارهای محافظه‌کارانه و اصلاح باورهای کودکان دربارهٔ میزان مصرف مواد در میان همسالان پرداخت، کاهش معناداری در مصرف الکل، تنباکو و ماری‌جوانا نشان داد. با این حال، برخی مرورهای نظام‌مند از برنامه‌های مدرسه‌محور برای پیشگیری از سوءمصرف الکل در کودکان، الگوی مشخص و ثابتی از موفقیت یا شکست نشان نداده‌اند. یک مرور نظام‌مند دیگر توسط اونراست و همکاران نشان داد که برنامه‌های اجراشده در مقطع دبستان تا حدی احتمال مصرف مواد را کاهش می‌دهند، اما این اثر در برنامه‌های مربوط به دانش‌آموزان بزرگ‌تر کاهش می‌یابد. برنامه‌های هدف‌گرفته برای پایه‌های هشتم و نهم مصرف سیگار را کاهش دادند، اما تأثیری بر مصرف الکل و سایر مواد نداشتند، و برنامه‌های مربوط به سنین بالاتر عملاً بی‌اثر بودند. در زمینه‌هایی غیر از مصرف مواد، پژوهش‌ها نشان داده‌اند که آموزش مهارت‌های تصمیم‌گیری می‌تواند به بهبود ملموس در درک خطر و توانایی تصمیم‌گیری، به‌ویژه در میان نوجوانان دارای اوتیسم، منجر شود. در این برنامه‌ها، که در چند جلسه کوتاه اجرا شدند، به کودکان آموزش داده شد چگونه خطر را از سوی همسالان تشخیص دهند و به‌طور مناسب واکنش نشان دهند. فشار همسالان و آمیزش جنسی شواهدی وجود دارد که نشان می‌دهد نگرش‌های والدینیِ مخالف روابط جنسی معمولاً با کاهش میزان بارداری ناخواسته در نوجوانان مرتبط است. این تفاوت‌ها تنها ناشی از نگرش والدین نیست، بلکه به کیفیت ارتباط نیز مربوط می‌شود. مطالعه‌ای در کیپ‌تاونِ آفریقای جنوبی که بر روی دانش‌آموزان چهار دبیرستان انجام شد، نشان داد که برخی رفتارهای ناسالم ناشی از فشار همسالان هستند: تمسخر استفاده از کاندوم، تهدید به تحقیر در صورت پرهیز از رابطه جنسی، و مشارکت در روابط جنسی با چند شریک به‌عنوان نماد منزلت (به‌ویژه برای پسران). دانش‌آموزان به‌صورت عامیانه افرادی را که پرهیز را انتخاب می‌کردند «umqwayito» (به معنای میوه یا گوشت خشک‌شده) می‌نامیدند. یکی از راه‌حل‌های مهم این مشکلات، برقراری ارتباط با بزرگسالان است؛ امری که این مطالعه نشان داد در میان گروه‌های نوجوانی به‌شدت ناکافی است. پژوهش دیگری در سال ۲۰۱۱ تأثیر فشار همسالان بر رفتارهای جنسی در میان جوانان مکزیکی‌تبار در ایالات متحده و مکزیک را بررسی کرد. نتایج نشان داد که نوجوانان متولد ایالات متحده بیشتر از همتایان متولد مکزیک در برابر فشار همسالان—به‌ویژه در زمینه روابط جنسی—آسیب‌پذیر هستند. این تفاوت تا حدی به ساختار خانوادگی قوی‌تر در میان نوجوانان متولد مکزیک نسبت داده می‌شود، که موجب ارتباط بیشتر با خانواده و در نتیجه تأثیر کمتر همسالان می‌گردد. مرورهای پژوهشی در این حوزه تلاش کرده‌اند هنجارهای مؤثر بر تصمیم‌گیری‌های جنسی را تحلیل کنند. در یک فراتحلیل، سه نوع هنجار همسالان شناسایی شد: هنجارهای توصیفی، هنجارهای تجویزی، و فشار مستقیم همسالان. هنجارهای توصیفی و تجویزی هر دو شکل‌های غیرمستقیم فشار هستند: اولی به رفتارهای واقعی همسالان اشاره دارد، در حالی که دومی به نگرش‌ها و میزان تأیید یا عدم تأیید آن رفتارها مربوط می‌شود. نوع سوم، یعنی «فشار همسالان»، به تشویق یا فشار مستقیم برای مشارکت در رفتار جنسی اشاره دارد. این بررسی نشان داد که هنجارهای غیرمستقیم (توصیفی و تجویزی) تأثیر قوی‌تری بر تصمیم‌گیری افراد نسبت به فشار مستقیم دارند. در میان آن‌ها، هنجارهای توصیفی اثر بیشتری داشتند؛ یعنی افراد بیشتر تمایل دارند رفتارهایی را انجام دهند که تصور می‌کنند همسالانشان انجام می‌دهند، نه صرفاً رفتارهایی که فکر می‌کنند مورد تأیید گروه است. همچنین مطالعات نشان داده‌اند که میان خودتنظیمی و احتمال درگیر شدن در رفتارهای جنسی پرخطر رابطه وجود دارد. افرادی که در خودکنترلی و تنظیم رفتار خود در دوران رشد با مشکل مواجه بوده‌اند، بیشتر در معرض تأثیر فشار همسالان برای ورود به رفتارهای پرخطر قرار دارند. بر این اساس، پیشگیری از این رفتارها می‌تواند از طریق آموزش مهارت‌های تصمیم‌گیری یا تقویت توانایی خودتنظیمی در نوجوانان انجام شود. قشر پیش‌پیشانی میانی زمانی فعال می‌شود که فرد در حال ارزیابی «اشیای دارای برچسب اجتماعی» باشد؛ یعنی چیزهایی که همسالان دربارهٔ آن‌ها نظر داده‌اند. در آزمایشی که توسط میسن و همکاران با استفاده از تصویربرداری fMRI انجام شد، از افراد خواسته شد مشخص کنند آیا نمادی خاص به‌صورت متوالی ظاهر می‌شود یا نه. پیش از آزمایش، افراد در معرض مرحله‌ای از «تأثیر اجتماعی» قرار گرفتند که در آن آموختند کدام نمادها مورد ترجیح دیگران هستند (در حالی که این «دیگران» در واقع وجود نداشتند). نتایج نشان داد که تعیین ارزش اجتماعی یک شیء به ترکیب اطلاعات حاصل از mPFC و جسم مخطط وابسته است؛ بدون عملکرد همزمان این دو، ارزیابی کنش‌ها در زمینه‌های اجتماعی دشوار خواهد بود. آزمایش مشابهی توسط استالن، اسمیدتس و سنفری با استفاده از رویکرد پارادایم گروه حداقلی انجام شد. در این مطالعه، ۲۴ نفر بدون اطلاع خود در «گروه درون» قرار داده شدند، در حالی که یک «گروه برون» نیز تعریف شده بود. سپس از شرکت‌کنندگان خواسته شد تعداد نقاط روی صفحه را تخمین بزنند، در حالی که اطلاعاتی دربارهٔ انتخاب اعضای گروه درون یا برون دریافت می‌کردند. نتایج نشان داد که افراد بیشتر تمایل دارند با تصمیم‌های گروه درون هم‌نوایی کنند تا گروه برون. این آزمایش اهمیت جسم مخطط را در نفوذ اجتماعی تأیید کرد و نشان داد که همنوایی با گروه درون با یک سیگنال بنیادی ارزش—یعنی پاداش—واسطه‌گری می‌شود. همچنین، ناحیه شیار گیجگاهی فوقانی خلفی (pSTS) که با توانایی اتخاذ دیدگاه دیگران مرتبط است، فعال شد و این فعالیت با میزان اعتماد گزارش‌شده افراد به گروه درون همبستگی داشت. در یک آزمایش، پژوهشگران نوجوانان پسر در سن رانندگی را بررسی کردند و میزان ریسک‌پذیری آن‌ها را در شرایطی که یک همسال (هم‌سن) به‌عنوان سرنشین حضور داشت یا نداشت، اندازه‌گیری کردند. یک شبیه‌ساز رانندگی طراحی شد که موقعیت‌های پرخطر—مانند زرد شدن چراغ راهنمایی هنگام نزدیک شدن خودرو—را بازسازی می‌کرد. نتایج نشان داد افرادی که در حضور همسالان بیشتر ریسک می‌کردند (و در غیاب آن‌ها کمتر)، هنگام انجام فعالیت به‌تنهایی نیز فعالیت بیشتری در سامانه‌های مغزی اجتماعی-شناختی و اجتماعی-عاطفی نشان می‌دادند. بُعد اجتماعی-شناختی به توانایی درک افکار دیگران مربوط است و عمدتاً توسط mPFC، پیوندگاه گیجگاهی-جداری راست و قشر سینگولیت خلفی کنترل می‌شود. بُعد اجتماعی-عاطفی به نظام پاداش مرتبط است که رفتارهای پذیرفته یا ردشده از سوی دیگران را تقویت یا تضعیف می‌کند. | ## جمع‌بندی | یکی از مؤلفه‌های این نظام «درد اجتماعی» است، یعنی درد هیجانی ناشی از طرد شدن توسط گروه، که با افزایش فعالیت در قشر جزیره‌ای و قشر سینگولیت قدامی زیرزانو همراه است.