موضوع مقاله: یوجین نایدا | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # یوجین نایدا | مقدمه: یوجین آلبرت نایدا زبانشناسی بود که نظریه هم ارزی پویا در ترجمه انجیل را توسعه داد. | ## بخش 1: یوجین نایدا | او وقتی که جوان بود در کلیسای محلش، بنا به گفته خودش، «با پذیرفتن مسیح به عنوان ناجی اش» مسیحی شد. او برای مدت کوتاهی در بین سرخپوستان تاراهومارایی در چیچوانای مکزیک کار می‌کرد، تا اینکه بخاطر مشکلات جسمانی ناشی از رژیم غذایی نامناسب و ارتفاع زیاد منطقه مجبور به ترک آنجا شد. در برهه‌ای از همین زمان، نایدا عضوی صاحب نظر در مترجمین وایکلیفی انجیل شد که یک سازمان خواهرخواندهٔ مؤسسه "Summer Institute of Linguistics" بود.(موسسه‌ای که انجیل را در سطح جهانی ترجمه می‌کند.) در سال ۱۹۳۷، نایدا مطالعاتی را در دانشگاه کالیفرنیای جنوبی بر عهده گرفت؛ جایی که او بعدتر یعنی در سال ۱۹۳۹ مدرک کارشناسی ارشدش را در رشته زبانشناسی یونانی نوین گرفت. در همان سال، پس از استعفای کشیش اصلی در سال ۱۹۳۹، یوجین نایدا کشیش موقت کلیسای کالواری در سانا آنای کالیفرنیا شد. نایدا برخلاف پیشینه محافظه کارانه خود، در سال‌های بعد به‌طور روزافزونی جهانی و با گرایش به مسیحیت جدید شد. در سال ۱۹۴۳، نایدا مدرک دکترای زبانشناسی خود را از دانشگاه میشیگان دریافت نمود؛ او به عنوان کشیش تعمید دهنده برگزیده شد، و با آلثی لوسیل اسپراگ ازدواج کرد. در سال ۱۹۹۷ نایدا با دکتر ماریا النا فرناندز میراندا ازدواج کرد که یک وکیل و دیپلمات بود. | ## بخش 2: یوجین نایدا | نایدا در اوایل دهه ۸۰ میلادی بازنشسته شد، هرچند که به سخنرانی در دانشگاه‌های سراسر دنیا ادامه می‌داد و در شهرهای مادرید اسپانیا و بروکسل بلژیک زندگی کرد. او خیلی زود به سِمت معاونت رئیس نسخه‌های انجیل انتخاب شد و سپس به عنوان رئیس بخش ترجمه تا پایان کار و بازنشستگی اش به کار خود ادامه داد. نایدا در طراحی کار گروهی بین واتیکان و انجمن‌های انجیل متحد برای ترجمه انجیل‌های فرقه‌ای در سراسر دنیا بسیار مؤثر بود. نظریه هم ارزی پویا ی نایدا اغلب در مقابل دیدگاه‌های فیلولوژیست@12@ها قرار می‌گیرد که مدعی اند درک متن منبع(ST) با ارزیابی الهامات روی یک صفحه بدست میاید، و اینکه معنا در متن پنهان است.(به عبارت دیگر، تمرکز آن‌ها بیشتر روی رسیدن به هم ارزی معنایی یا Semantic Equivalence است.) این نظریه، به همراه سایر نظریه‌های تطابق نایدا، در مقاله‌اش به نام Principles of Correspondence تشریح شده‌است که آن را با این ادعا شروع می‌کند که "هیچ دو زبانی یکجور نیستند، نه در معنای داده شده با نماد مورد نظر و نه در نوع قرار گرفتن نمادها در عبارات و جملات"؛ این ادعا نتیجه می‌دهد که هیچ دو زبانی به‌طور تمام عیار، یکسان و مشابه نیستند. درحالیکه تأثیر متن ترجمه شده ممکن است نزدیک به اثرگذاری متن اصلی باشد ولی هیچ هویت و اصلیتی در تفصیل وجود ندارد. نایدا تفاوت‌های ترجمه را برپایه عوامل تأثیرگذار در ۳ نوع اساسی ذکر می‌کند(اضافه شده: ترجمه بر این سه اساس متفاوت است): (۱)ذات پیام؛ در برخی پیام‌ها محتوا از اهمیتی بیشتر برخوردار است و در برخی دیگر باید به فرم اولویت داد. (۲)هدف مولف و مترجم؛ اینکه بخواهند هم از محتوا و هم از فرم اطلاعات بدهند، یا بخواهند طوری متن را به خواننده بفهمانند که او تمام وجوه و اهداف پیام را دریابد، یا هدفشان الزامی باشد یعنی نه تنها تمام پیام را به خواننده منتقل کنند بلکه اجازه هیچگونه کج فهمی از ترجمه را هم ندهند. | ## بخش 3: یوجین نایدا | (۳)نوع مخاطب؛ مخاطبی که درآینده مؤثر خواهد بود هم در توانایی رمزگشایی و هم در علایق بالقوه متفاوت از بقیه خواهد بود. نایدا ضمن اینکه متذکر می‌شود که در ترجمه هیچ هم ارز یا معادل یکسانی وجود ندارد، کاری که یک مترجم باید به دنبالش باشد این است که به دنبال نزدیکترین معادل طبیعی باشد(معادلی که در زبان مقصد استفاده‌اش عادی و طبیعی باشد). بنابراین، قواعد حکمفرما بر ترجمهٔ F-E عبارتند از: باز ساخت واحدهای دستوری، هماهنگی در استفاده واژگان، و معنا با توجه به متن مبدا. رابطه بین دریافت‌کننده زبان مقصد و پیام اساساً باید مشابه رابطه موجود بین دریافت‌کننده زبان اصلی(مبدا) و پیام باشد. بنابراین، قواعد حکمفرما بر ترجمهٔ D-E عبارتند از: پیروی(تطابق با) زبان فرد دریافت‌کننده و فرهنگ به عنوان یک کُل، و ترجمه باید مطابق متن (یا محتوا یا Context) پیام باشد که این، گزینش سبک شناسانه و مرتب کردن اجزای اصلی پیام را درگیر می‌کند. نایدا و لارنس ونوتی ثابت کرده‌اند که مطالعات ترجمه، نظامی پیچیده تر از آنست که در نگاه اول بنظر می‌رسد، بدین معنی که مترجم باید بدنبال چیزی ورای خود متن باشد تا متن را خُرد کرده و به محتوای درون متنی برسد و در سطح ارجاعی رمزگشایی کند_با ارزیابی آیتم‌های منحصر به فرهنگی خاص، اصطلاحات و زبان مَجاز، تا به درکی از متن مبدا(متن اصلی) دست یابد و شروع به ترجمه‌ای کند که نه تنها معنای واژه‌ها را در یک متن مشخص منتقل می‌کند بلکه تأثیر متن اصلی را بازتولید می‌کند در محدودیت‌های نظام زبانی خود مترجم. | ## جمع‌بندی | وقتی بخواهیم به زبانی که بین "برای اولین بار ملاقات کرد"، "معمولاً ملاقات میکرد" و "ملاقات کرد" ساده تفاوت قائل می‌شود با دقت زیادی ترجمه کنیم.