aria-haman/haman-fa-wikipedia-articles-186k huggingface dataset:
موضوع مقاله: خانه علی‌اصغر شوکت سعیدی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # خانه علی‌اصغر شوکت سعیدی | مقدمه: خانه میرزا علی اکبر خان شوکت سعیدی مربوط به دوره پهلوی اول است و در سیرجان، محله بمید، خیابان شیخ فضل ا نوری (امامزاده احمد) واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۶۱۳۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. | ## بخش 1: خانه علی‌اصغر شوکت سعیدی | این تزئینات شامل آجر خفته - راسته، آجرهای تراش و تلفیق آجر و دانه‌های درشت سرباره کوره است که با تلفیق آجر تزئین زیبای را پدیدآورده است. این تلفیق آجر و سرباره سیاهرنگ کوره که معمولاً با طرح‌های هندسی، گلدانی و اسلیمی است در بسیاری از خانه‌های قدیمی محله باغ بمید سیرجان مشاهده می‌شود. | ## بخش 2: خانه علی‌اصغر شوکت سعیدی | نمای شرقی با نمای اصلی بنا شامل یک ایوان است که نمای ایوان با یک ستون با پوشش قوس نیم دایره به ۲ دهنه تبدیل شده‌است و این وضعیت در طبقه همکف و اول موجود است. بر پیشانی طاق‌های زیرین دو قاب آجری با تزئینات هندسی اجرا شده‌است که حد فاصل آن را یک ردیف تزئینات دانه‌های سرباره در نوار عمودی اجرا شده‌است. | ## بخش 3: خانه علی‌اصغر شوکت سعیدی | ## جمع‌بندی | پیشانی و حد فاصل طاق‌های نیم دایره ایوان فوقانی دارای تزئینات آجر تراش و تلفیق دانه‌های سیاه رنگ سرباره کوره با طرح اسلیمی می‌باشد و همچنین طرفین دو دهنه یاد شده دارای دو ستون نیم دایره بوده که تا بالاترین ارتفاع ساختمان کشیده شده‌است.
موضوع مقاله: خانه خلعتی (صدر زاده) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # خانه خلعتی (صدر زاده) | مقدمه: خانه خلعتی (صدر زاده) مربوط به دوره پهلوی اول است و در سیرجان، انتهای خیابان انقلاب، سمت راست واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۶۱۳۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. | ## بخش 1: خانه خلعتی (صدر زاده) | عمارت صدرزاده را با توجه به سبک و عناصر معماری و پلانی که در ان بنا بکار گرفته شده را می‌توان به قدمتی که به اواخر قاجار و اوایل پهلوی بازمی‌گردد نسبت داد، این عمارت زیبا یکی از خانه‌های تاریخی و مکان‌های دیدنی سیرجان به‌شمار می‌رود. | ## بخش 2: خانه خلعتی (صدر زاده) | ساخت این عمارت دو طبقه در وسط باغی پسته که در زمان ساخت بنا موجود بوده قرار داشته و دارای سایه‌بان‌هایی یا همان ایوانهای است که اتاق‌ها را از تابش مستقیم و شدید آفتاب در امان می‌دارد. | ## بخش 3: خانه خلعتی (صدر زاده) | ## جمع‌بندی | بخش‌های اصلی این عمارت شامل اصطبل، حمام، گاوچاه، استخر، باغچه، حوض خانه و شیرسنگی و همچنین انباری بزرگ که برای نگهداری غلات مورد استفاده بوده را شامل می‌شود.می‌شود.
موضوع مقاله: تصفیه‌خانه قند ورامین | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # تصفیه‌خانه قند ورامین | مقدمه: تصفیه‌خانه قند ورامین یا کارخانه قند ورامین یک پالایشگاه شکر مربوط به دوره پهلوی است و در ورامین، بلوار شهید قدوسی، مابین خیابان روغن کشی و خیابان درختی (خیابان شهید چمران) واقع شده‌است. | ## بخش 1: تصفیه‌خانه قند ورامین | کارخانه قند ورامین از ظرفیت‌های فراوانی برخوردار است به طوری که می‌تواند در صورت حمایت و تأمین مواد اولیه، بیش از هفتصد تن در روز تولید کند. محلهٔ کارخانهٔ قند ورامین یکی از محله‌های شهر ورامین محسوب می‌شود که به دلیل پدید آمدن در اطراف این کارخانه در میان مردم بومی به این نام شناخته می‌شود. | ## بخش 2: تصفیه‌خانه قند ورامین | تاریخچه طراحی تصفیه‌خانه قند ورامین را نیکلای مارکف معمار روس در سال ۱۳۱۲ انجام داد اما تجهیز و راه‌اندازی کارخانه به مهندسان اهل چکسلواکی سپرده شد. برای تأمین چغندر مورد نیاز کارخانه، اداره کل فلاحت و صناعت در چهارم آبان ۱۳۱۲ مصوبه‌ای در مجلس شورای ملی گذارند که این روستاهای ورامین که از املاک خالصه دولتی بودند به مدت پانزده سال به اجاره کارخانه قند ورامین در بیاید: رین باجک، امرآباد، احمدآباد (چهاردانگ)، موسی‌آباد (سه دانگ)، خیرآباد، پوئینگ، صالح‌آباد، یوسف‌آباد، شمس‌آباد، کویرآباد، خالدآباد، شهرستان حسن‌آباد، ظهیرآباد، خورین، کتلان، کل عباس (یک دانگ و نیم) طوغان، خاوه و ایجدان. | ## بخش 3: تصفیه‌خانه قند ورامین | ## جمع‌بندی | اما کارخانه قند ورامین سرانجام بعد از ۸۱ سال فعالیت به علت مشکلات اقتصادی و کمبود مواد اولیه، فعالیت خود را با ۲۸۵ کارگر متوقف کرد و تعطیل شد.
موضوع مقاله: آرامگاه سردار مفخم | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # آرامگاه سردار مفخم | مقدمه: آرامگاه سردار مفخم مربوط به دوره پهلوی است و در شهرستان ابرکوه، بخش مهردشت، شهر مهرآباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۶۳۰۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. | ## بخش 1: آرامگاه سردار مفخم | آرامگاه سردار مفخم در شهر مهردشت شهرستان ابرکوه در ابتدای جاده مهرآباد به اسفندآباد قرار دارد. این بنا با پلانی مستطیل شکل و مساحتی بالغ بر ۲۵۰ مترمربع در راستای شرقی – غربی از خشت خام و آجر و گل همراه با پوشش کاهگل و تزئینات گچی ساخته شده‌است. | ## بخش 2: آرامگاه سردار مفخم | قسمتهای شاخص و قابل توجه بنا را صفه‌های سه ضلع و گنبد آجری ترکی که بر پایه‌ای ۸ ضلع قرار گرفته‌است. در زیر گنبد اتاق مربع شکل همراه با گوشه‌سازی و تزئینات گچبری است قرار دارد و قبر علی‌اکبر خان مفخمی مهرآبادی معروف به سردار مفخم در آنجاست (ضلع شمالغربی). | ## بخش 3: آرامگاه سردار مفخم | درب اصلی بنا در ضلع جنوب قرار دارد و رو به خیابان باز می‌شود که با یک حریم (پیاده‌رو) ۲ متری محافظت می‌شود. این بنا از ابتدا جهت مقبره شخصی و حسینیه به فرمان صاحب قبر (علی اکبر خان مفخمی) ساخته شده‌است و به گفته اهالی از قدیم نماز عید فطر در حریم این بنا برگزار می‌شده و به زمین مصلی مشهور است. | ## جمع‌بندی | قدمت این بنا نزدیک به یک قرن می‌باشد؛ سردار مفخم حکم سرداری خود را در سال ۱۳۲۷ هجری از دست احمدشاه قاجار دریافت کرد و وی از جمله خان‌های بود که عده ای از ترکان قشقایی را در مهرآباد یکجانشین کرد و با ناصر خان قشقایی روابط گرمی داشت حتی اینکه با ارسال تفنگ و سرباز و پول به کمک او در مقابل انگلیسی‌ها ایستاد و همچنین اسماعیل خان پسر او می‌باشد.
موضوع مقاله: چهارطاقی چلاقد | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # چهارطاقی چلاقد | مقدمه: بقعه چلاقی (چهارطاقی چلاقی) مربوط به دوره سلجوقیان - دوره تیموریان است و در شهرستان مشهد، بخش رضویه، روستای چلاقی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۶۴۳۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. | ## بخش 1: چهارطاقی چلاقد | این بنا در حدود یک کیلومتری روستای چلاقد در فاصله ۳۰ کیلومتری جنوب شرقی مشهد واقع شده است. | ## بخش 2: چهارطاقی چلاقد | ساختار معماری بنا با زیر بنای تقریبی ۸۶ متر مربع بر روی پلانی ۴ ضلعی با شالوده‌ای از سنگ و دیوارهای آجری شکل گرفته است. | ## بخش 3: چهارطاقی چلاقد | بر فراز این بنا گنبدی مدور و دو پوسته قرار دارد و به نظر می‌رسد بنیان معماری آن در دوره تیموری شکل گرفته باشد. | ## جمع‌بندی | این بنا در حقیقت مقبره‌ای است که بر فراز یک سردابه تدفینی کوچک بنیان گردیده است بنای مزبور دارای چهار درگاهی در طرفین و ورودی اصلی است و گنبدی دو پوشه بر روی آن استوار شده است چهار طاقی چلاغد با بنای جغتین گیسور گناباد قابل مقایسه بوده و انتساب آن را به دوره تیموری نشان می‌دهد.
موضوع مقاله: پل ابراهیم‌آباد | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # پل ابراهیم‌آباد | مقدمه: پل ابراهیم‌آباد مربوط به دوره صفوی است و در اردبیل، محله‌های اوچدکان و ابراهیم‌آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۶۲۳۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. | ## بخش 1: پل ابراهیم‌آباد | «پل ابراهیم آباد ازپل های دوره صفوی اردبیل است که درابتدای کوچه ابراهیم آباد بر روی رودخانه بالیقلوساخته شده است. | ## بخش 2: پل ابراهیم‌آباد | این اثرکه درتاریخ ۷ مهر1۳۸۱ با شماره ثبت ۶۲۳۵ درفهرست آثارملی ایران به ثبت رسیده است دارای ۳۶.۷۵ متر طول ۳ مترعرض و۵ متر بلندی است. | ## بخش 3: پل ابراهیم‌آباد | دوچشمه طاق کوچک جناغی نیز به درون پل راه باز کرده اند که علاوه بر کاهش وزن وارده بر دیواره ها ، بر زیبایی پل نیز افزوده اند. | ## جمع‌بندی | چهارمیل کوتاه راهنما دردو سوی پل آن را دربرگرفته وزیباترکرده اند.پایه ها دارای موج شکن هایی است که در هر دو سوی پل به شکل مثلثی اند مصالح ساختمانی به کار رفته در پایه ها سنگ است و در طاقها آجر به همراه ملات گچ و آهک».فرهنگ جغرافیایی استان اردبیل کیانی ، داود.
موضوع مقاله: برج کبوترخان کسنویه | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # برج کبوترخان کسنویه | مقدمه: برج کبوترخان کِسْنَویّه مربوط به دوره صفوی است و در یزد، محله کسنویه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۶۵۵۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.برج کبوتر خانه محله کسنویه یزد در حال حاضر در بوستان کسنویه واقع است که قبل از ساخت بوستان کنار باغی بنام باغ باغیها و باغ وزیر و دو طرف برج تعدادی ساختمان های خشت و گلی وجود داشته که قسمتی از آن توسط مالکین و قسمتی دیگر از آن توسط شهرداری جهت محوطه سازی پارک تخریب و تنها برج با پیگیری اهالی محل به ثبت میراث فرهنگی رسیده است. | ## بخش 1: برج کبوترخان کسنویه | ارتفاع فعلی برج از کف پارک ۱۵.۴ و ارتفاع آن قبل از محوطه سازی پارک ۱۶.۲ و ارتفاع اصلی برج حدود ۲۱ متر بوده که بر اثر عوامل طبیعی و انسانی تخریب شده است که همت مسئولین میراث فرهنگی جهت بازسازی کامل برج و ارتفاع واقعی آن را می طلبد این اثر باستانی با توجه به خشت و گلی بودن آن در جهان و ایران منحصر به فرد میباشد . | ## بخش 2: برج کبوترخان کسنویه | طبق گزارشات میراث فرهنگی برج کبوترخانه محله کسنویه یزد مربوط به دوره صفویه است و این اثر در تاریخ۸۱/۰۷/۰۷ با شماره ثبت ۶۵۵۲ بعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.این برج در قدیم به نام برج افغان و در دهه های بعد به نام برج باغیها معروف و شامل دوقسمت است که با پلی سنگی به باغ وزیر که توسط میرزا معین منصوب از شاه صفی وزیر یزد که در این مکان برج و عمارتی ساخت و بعدها به میرزا محمد واگذار شد مرتبط میشود. | ## بخش 3: برج کبوترخان کسنویه | برج کبوترخانه کسنویه شامل سه طبقه قطر دایره پلان آن ۹ متر وارتفاعش اولیه اش ۲۱ متر که به مرور زمان و تخریب وهم اکنون تا سطح زمین ۱۵ متر است . | ## جمع‌بندی | در داخل بنا پله هایی به صورت مارپیچ و چسبیده بنا شده که تا پشت بام ادامه داره این برج به صورت مدور بوده و ۲۲۲ متر مربع مساحت آن است ظاهر بنا از بیرون استوانه ای شکل و در قسمت انتهایی کنگره ای شکل کمی پایین تر از کنگره، تزئینات گچی مقرنس دیده می شه که علاوه بر زیبایی ظاهرش، همچون سدی در برابر ورود حشرات موذی بوده است.
موضوع مقاله: پل ساروق | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # پل ساروق | مقدمه: پل ساروق مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان تکاب، نزدیک بند رودخانه ساروق واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۶۱۵۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. | ## بخش 1: پل ساروق | أین پل بطول ۵/۶۲ متر (با احتساب دو انتهای آن) و عرض آن ۴۰/۶ متر می‌باشد و دارای سه دهانه یا چشمه طاق بزرگ و ۲ عدد چشمه طاق کوچک بر روی پایه‌ها با قوس جناغی است. بستر این پل بعلت رسوبی بودن کف رودخانه و سست بودن خاک توسط سنگهای لاشه صاف و تخته سنگهای تراشیده سنگ‌فرش شده است. | ## بخش 2: پل ساروق | اندازه پایه‌های پل ۵/۴ * ۵/۶ متر می‌باشد که دیوارهای خارجی آنها با سنگهای مکعب تراشیده شده چهارگوش در اندازه‌های متفاوت ساخته شده است و داخل دیوارهای پایه‌ها یعنی قسمتهای وسطی پایه را با سنگهای لاشه و قلوه سنگ پرکرده‌اند. سطح گذرگاه بگونه منظمی با سنگ‌های کف رودخانه‌ای فرش شده است و در کنار آن جان پناه‌هایی به ارتفاع ۷۵ سانتیمتر ساخته شده است. | ## بخش 3: پل ساروق | سطح گذرگاه پل به علت نامساوی بودن اندازه چشمه‌ها دارای شیب ملایم بطرف جنوب می‌باشد. پل ساروق دارای سه چشمه یا دهانه است که در هنگام بهار و فصل پرآبی رودخانه آب از هر سه طاق آن عبور می‌کند و در تابستان فقط از چشمه وسطی آن عبور می‌کند. | ## جمع‌بندی | مسیری که پل مزبور روی آن ساخته شده در طول تاریخ یکی از مسیرهای مهم ارتباطی بوده و ساخت پل از همان ابتدا ضروری بوده است .
موضوع مقاله: کاروانسرای خان | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کاروانسرای خان | مقدمه: کاروانسرای خان مربوط به دوره صفوی است و در بافت مرکزی شهر خوی و در مجاورت بازار این شهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۶۲۳۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. | ## بخش 1: کاروانسرای خان | قدمت این کاروانسرا به دورهٔ صفویه مربوط می‌شود؛ که از بناهای قدیمی استان آذربایجان غربی نیز محسوب می‌شود. | ## بخش 2: کاروانسرای خان | ثبت در فهرست میراث جهانی در ۲۶ شهریور ۱۴۰۲ در جریان چهل و پنجمین اجلاس کمیته میراث جهانی یونسکو در ریاض، کاروانسرای خان به‌همراه ۵۳ کاروانسرای تاریخی دیگر (جمعاً ۵۴ کاروانسرا در ۲۴ استان ایران) تحت عنوان کاروانسراهای ایرانی در فهرست میراث جهانی قرار گرفتند. | ## بخش 3: کاروانسرای خان | ## جمع‌بندی | علاوه بر کاروان‌سرای خان خوی، دو کاروانسرای شرکت نفت ارومیه و کاروانسرای شاه‌عباسی قطور خوی نیز گزینه‌های دیگر استان آذربایجان غربی برای ثبت جهانی بودند که سرانجام دو کاروانسرای قطور و خان به ثبت جهانی رسیدند.
موضوع مقاله: امامزاده حیدر | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # امامزاده حیدر | مقدمه: امامزاده حیدر مربوط به دوره صفوی است و در شهر ارجان (بهبهان کنونی)، واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۶۳۰۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. | ## بخش 1: امامزاده حیدر | بنابر شواهد موجود خفته در این مزار حیدر بن داوود بن سجاد بن بدران بن فلاح بن محسن بن محمد المشعشعی نواده بزرگوار محمد بن امام موسی کاظم (علیه السلام) است که ظاهراً امیر بهبهان بوده که در اواسط قرن دهم هجری در بهبهان به شهادت رسیده است. در کتابهای تاریخی و انساب ازاین امامزاده واجب التعظیم معمولا با القابی چون امیرحیدر و امامزاده حیدر و یا آقاپیرحیدر و گاهی نیز با لفظ حیدر بن موسی بن جعفر یاد می شود. همچنین از ایشان بنام امیر حیدر بن موسی کاظم یا امامزاده حیدر فرزند بدون واسطه حضرت موسی کاظم علیه السلام و برادر حضرت فاطمه معصومه نام برده می شود. | ## بخش 2: امامزاده حیدر | و در کتاب کنزالانساب سید مرتضی ص 66 و بحر الانساب ص 56 و کتاب بقاع متبرکه آمده : از برادران حضرت معصومه سلام ا... در کتاب امامزاده های ایران قسمت حاء و امامزاده های خوزستان آمده امامزاده حیدر فرزند امام موسی کاظم در بهبهان است. در کتاب عزاداری سنتی اثر حسین معتمدی آمده امامزاده حیدربن موسی بن جعفر معروف به امامزاده حیدر در بهبهان است. | ## بخش 3: امامزاده حیدر | در گویش محلی بهبهان از امامزاده حیدر (علیه السلام) بنامهای امیرحیدر و آقا پیرحیدر نیز یاد می شود. به قول از کتاب بقعه متبرکه و همچنین روزنامه قدس مورخ 80/1/29 قول مشهور این است امامزاده حیدر فرزند امام موسی کاظم (علیه السلام) از همراهان احمد بن موسی معروف به شاه چراغ بودند و به همراه برادرانش در سال 201 تا 203 عازم ایران شده. | ## جمع‌بندی | اثر پای مبارک ایشان که اثر ضربه زدن با بیل و قطع انگشت مبارک آن حضرت در آن نمایان است و در همین اثر، نشان خاتم مبارک ایشان که به خط کوفی نوشته شده حیدر بن موسی بن جعفر نیز موجود می باشد همچنین درب قدیمی امامزاده حیدر (علیه السلام) که بر روی آن اشعار آقای مهدی مهدوی به خط آیت الله آخوند ملا فتح الله روحی پور نوشته شده است.
موضوع مقاله: حمام لج | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # حمام لج | مقدمه: حمام لج مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان مهاباد، روستای لج واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۶۱۸۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. | ## بخش 1: حمام لج | در منطقه «شار ویران» (شهر ویران) که به دلیل وجود رودخانه جانداران از دیرباز مرکز سکونت بوده و در کنار روستای تاریخی لج بر ساحل شرقی رودخانه، در فاصله بیست و یک کیلومتری شهر مهاباد، بنای حمامی قدیمی از دوره صفویه واقع است که به نام همان روستا، حمام لج خوانده می‌شود. پی‌ها و زیر بنای حمام از سنگ‌های موجود محلی و بقیه بنا از آجر چهار گوش قرمز رنگ است. زیر بنای عمومی این حمام از سنگ ساخته شده و از ارتفاع معینی به صورت آجرهای سرخ رنگ محلی مشابه با آجرهای مسجد جامع مهاباد و پل سرخ - که تخریب شده - است. توجه به تاریخ بنای مسجد و شیوه معماری گنبدهای شبستان آن و هشتیهای زیبا و مراجعه به تاریخ اجتماعی منطقه و سبک هنر معماری اواخر دوره صفوی، قدمت این حمام را به دوران شاه سلیمان صفوی و شاید اندکی قبل از وی و زمان حکمرانی صارم بیگ مکری و نواده او بداق سلطان یعنی سال ۱۰۵۰ تا ۱۱۰۰ ه‍.ق می‌رساند. به نظر می‌رسد که نخستین اتاق رختکن عمومی بوده، که با یک خروجی در سوی مقابل به راهرو انشعابی می‌رسد. | ## بخش 2: حمام لج | طول راهرو انشعابی که در جهت شمالی - جنوبی ساخته شده ۷۰/۴ متر و عرض ۳۰/۲ متر بوده است. در سمت چپ ورودی راهرو طاقداری به ارتفاع فعلی ۱۰/۱ متر به خلوتخانه یا محل نظافت شخصی منتهی می‌شود. خلوتخانه نیز به صورت گنبدی و اضلاع شرقی و غربی آن ۳۰/۳ و اضلاع شمالی و جنوبی ۱۰/۳ متر است. در منتهی‌الیه شمال راهرو در طاقدار دیگری بعد از یک پیچ کوچک به سمت شرق راه می‌یابد و وارد حمام اصلی می‌شود. ارتفاع کنونی این ورودی تا کف حمام اصلی ۳۰/۲ متر است که یقیناً به مرور کاهش یافته و در زیر کف کنونی سنگ‌های یکپارچه دارد. | ## بخش 3: حمام لج | محیط گرمابه اصلی از درون ۳۵ متر مربع است که به صورت سه قسمت پیوسته با خشت بنا شده و ارتفاع فعلی آن از کف زمین تا قسمت آجری ۷۵/۱ متر است که احتمالاً به مرور کم شده است. رو به روی ورودی، حمام قرار دارد که اندازه واقعی آن نامعلوم و ارتفاع فعلی گنبدها تا سطح ۶ متر است. قسمت فوقانی بنا، که آجرهای قرمز رنگ دارد، با نوعی گچ کاری همراه با پودر سنگ ویژه‌ای پوشانده شده که حکایت از کهنگی صدها ساله دارد. مجموعاً فضای عمومی حمام به صورت مستطیل و عرض آن در جنوب و شمال ۱۳ و طول آن در غرب و شرق ۲۰ متر و دارای دو گنبد آجری است که محیط گنبد ورودی ۴۰/۱۴ متر و پیرامون گنبد حمام اصلی ۱۴ متر است. | ## جمع‌بندی | آب مورد استفاده با لوله‌های سفالی به قطر ۱۴ سانتی‌متر و طول ۳۰ سانتی‌متر به حمام راه می‌یافته و احتمالاً از کانالی از رودخانه مهاباد، که در کنار حمام جاری است و در آن زمان به قصد آبیاری بنا شده و بند لج خوانده می‌شود، به داخل حمام منتقل می‌شده است.
موضوع مقاله: قلعه مهر پادین | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # قلعه مهر پادین | مقدمه: قلعه مهر پادین مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان مهریز، مهر پادین واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۶۱۴۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. | ## بخش 1: قلعه مهر پادین | همچنین دورتا دور آن را خندقی عظیم احاطه کرده و فضاهای داخلی قلعه در ۲ حصار به ارتفاع حدوداً ۶٫۵ متر محصور شده است. هر دو حصار به صورت چینه ای از خشت و گل ساخته شده و بخش فوقانی آن‌ها فرم و شکل کنگره ای دارد. برج‌های حصار درونی قلعه نیز با ارتفاع تقریبی ۸٫۵ متر دارای تیرکش‌ها و روزنه‌هایی برای دفاع است. | ## بخش 2: قلعه مهر پادین | دسترسی به قلعه از بخش جنوبی امکان‌پذیر بوده و در ورودی، چوبی و ۲ لته است که با گل میخ‌های فلزی تزئین شده است. سردر ورودی، دارای قوسی خوش فرم و نیزه دار است و ارابه‌های برجسته با نقوش هندسی در ۲ طرف آن دیده می‌شود. فضای داخی قلعه مهرپادین مهریز شامل؛ فضای شاه‌نشین یا ارباب‌نشین قلعه در مرتفع‌ترین و مشرف‌ترین بخش بنا (بالای فضای ورودی)، بخش مسکونی (شاه‌نشین و عام نشین)، فضای عمومی یا مذهبی، انبار نگهداری کالا، اصطبل، دالان‌ها و فضاهای ارتباطی متعدد بوده است که نظم و چیدمان فوق‌العاده و بی نظیر فضاهای مذکور از پیچدگی خاصی برخوردار می‌باشد. | ## بخش 3: قلعه مهر پادین | این قلعه، همچنین اتاق‌های اشکوب هم دارد که طبقه فوقانی آن برای سکونت مردم و طبقه پایین برای نگهداری احشام بوده است. در قسمت شرقی قلعه، چاه قنات عمیقی وجود دارد که احتمالاً آب مورد نیاز قلعه را تأمین می‌کرده است. قلعه تاریخی مهرپادین از نمونه‌های بی نظیر قلعه‌های روستایی دشتی و جلگه ای است که تا چندی پیش فعال و مسکونی بوده و هرکدام از اهالی، مالک اتاقی بوده‌اند و جهت انبار کالا و محصولات کشاورزی و نگهداری آذوقه و دام از آن استفاده می‌کرده‌اند. | ## جمع‌بندی | البته این قلعه برای سکونت دائم نبوده و فقط در مواقعی که احساس خطر می‌شده و حمله قریب‌الوقوعی صورت می‌گرفته، اهالی، روستا را ترک و با اموال با ارزش خود، روزهای موقتی را درون قلعه سپری می‌کرده‌اند.
موضوع مقاله: کاروانسرای جمال‌آباد | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کاروانسرای جمال‌آباد | مقدمه: کاروانسرای جمال آباد مربوط به دوره ایلخانی است اما توسط شاه عباس ثانی در دوره صفوی مرمت شده‌استکتاب میانه تألیف محمدصادق نایبی، تهران، انتشارات جهان جام جم، 1384 و در شهرستان میانه، بخش کاغذکنان، روستای جمال آباد در کنار جاده میانه به آقکند واقع شده‌است، هر چند ساخت بنا را به دوره مغول نسبت داده‌اند ولی کتیبه ای سنگی در بالای دروازه ورودی کاروانسرا نصب شده‌است که حکایت از آن دارد که این کاروانسرا در سال ۱۰۶۵، ه‍.ق به دستور شاه عباس دوم صفوی بنا شده‌است تاورنیه سیاح معروف فرانسوی در مسیر مسافرت از تبریز به اصفهان مدتی در این کاروانسرا اقامت داشته و از آن به عنوان بنایی جدید یاد کرده‌است (پرندی اکبر کاغذکنان در گذرگاه تاریخ چاپ اول ص ۱۴۵). | ## بخش 1: کاروانسرای جمال‌آباد | این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۶۱۵۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. | ## بخش 2: کاروانسرای جمال‌آباد | این کاروانسرا تا اوایل دوره پهلوی که جاده تهران به تبریز از منطقه کاغذکنان و از روستای جمال آباد عبور می‌کرد محل اتراق و استراحتگاه کاروانیان بوده‌است ولی از زمان احداث جاده ترانزیت ماشین رو فعلی که از کناره رودخانه قیزیل اوزن احداث شده این جاده و کاروانسرا متروکه شد. | ## بخش 3: کاروانسرای جمال‌آباد | ## جمع‌بندی | ثبت در فهرست میراث جهانی در ۲۶ شهریور ۱۴۰۲ در جریان چهل و پنجمین اجلاس کمیته میراث جهانی یونسکو در ریاض، کاروانسرای جمال‌آباد به‌همراه ۵۳ کاروانسرای تاریخی دیگر (جمعاً ۵۴ کاروانسرا در ۲۴ استان ایران) تحت عنوان کاروانسراهای ایرانی در فهرست میراث جهانی قرار گرفتند.
موضوع مقاله: قلعه خان بستک | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # قلعه خان بستک | مقدمه: قلعه خان بستک(خانهٔ بنی عباسی) واقع در شهر بستک در بخش مرکزی شهرستان بستک در غرب استان هرمزگان، یکی از آثارهای تاریخی و از نقاط دیدنی استان هرمزگان در جنوب ایران است. | ## بخش 1: قلعه خان بستک | این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۶۱۱۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.لیست آثار ثبت شده استان هرمزگان، اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری و صنایع دستی استان هرمزگان خانه در قسمت شرقی شهر بستک جنب حمام خانی واقع شده‌است. این ساختمان در حدود ۱۱۰ _ ۱۰۰ سال قبل توسط محمد رضا خان (حاکم وقت بستک و جهانگیریه) ساخته شده‌است، ومعماران سازندهٔ بنا، معماران بستکی بوده أند. بنا در حدود ۲۰۰ تا ۲۱۰ أتاق داشته و از سه قسمت مجزا از هم تشکیل می‌شد که هر قسمت دارای حیاط و متعلقات کامل بود. کاربرد بنا این ساختمان، هم محل سکونت خانواده بود وهم قسمتی از آن برای رسیدگی به امور روز مره مردم استفاده می‌شد، ومسائلی را در خصوص شهر ومردم و مناطق اطراف حل وفصل می‌کردند. درب اصلی ورودی وخروجی قلعه در ضلع جنوبی بنا واقع شده، در دوطرف در ورودی، دو برج موجود بوده که ارتفاع آن از سه طبقهٔ ساختمان بیشتر بوده‌است. زیر بنای این عمارت، زمینی است در حدود ۴۵۰۰ متر مربع که دیوار بلندی گرداگرد آن را احاطه کرده و از بیرون ساختمان وبنا، منفرد به نظر می‌رسد در حالی که از درون شامل سه قسمت ابتدایی، میانی وانتهایی می‌باشد. | ## بخش 2: قلعه خان بستک | قسمت ابتدایی که خود دارای حیاط واتاق‌های متعدد مورد نیاز بوده، محل حکومتی و اداری محسوب می‌شد و دو قسمت دیگر بالوازم کامل از جمله حوض و آب‌انبار (برکه)، مختص سکونت اعضای خانواده بود. وجود پنجره‌های مشبک چوبی وفلزی پیچ در پیچ وگچبری‌ها نه تنهابر زیبایی وجذابی بنا افزوده بلکه خود منظری برای ساکنین خانه بود است. اتاق‌ها وتالارهای بزرگ این بنا دارای درب‌های چوبی متعددی بوده که اغلب دو جداره أند. آینه کاری‌هایی که در تمام قسمت‌های تالار اعم از دیوارهای بدنه وسقف، به کار رفته أند. نقوش تزئینی گل و بته، پرندگان، درختان سرو و دیگر نقش‌ها، زیبایی وظرافت خاصی به تالار می‌بخشند. این معماری و تزئینات نشان می‌دهد در زمان قاجار که زمان ساخت این بنا بوده‌است معماران چگونه می‌کوشیدند، با به‌کارگیری حجم‌های گوناگون بر زیبایی بنا بیفزایند، آینه‌های به کار رفته در اندازه‌ها و اشکال گوناگون نور تابیده را با پرتوهای متعدد انعکاس داده به‌طوری‌که حتی با یک چراغ، روشنایی کل اتاق تأمین می‌شده‌است وبر زیبایی وجلوهٔ درونی بنا می‌افزایند. | ## بخش 3: قلعه خان بستک | چرا که هر گونه تزئینات، درون اتاق‌ها وتالارهای داخلی دیده می‌شود، اما بر روی دیوارهای خارجی وقسمت‌های بیرونی بنا هیچ گونه آثاری وجود ندارد. سوانع طبیعی مانند زلزله و به ویژه باران‌های سیل آسا أثری از برج و باروهای نگهبانی که روزگاری نگهبانان بر بالای آن پاسداری می‌دادند، باقی نگذاشته‌است. قبلاً در هر طبقه دو اتاق آینه کاری وجود داشت که این روزه فقط یک تالار آینه کاری باقی مانده‌است. مصالح ساختمان مصالح به کار رفته علاوه بر چوب و سنگ از خشت خام بوده و تقریباً تمام بنا از خشت می‌باشد. | ## جمع‌بندی | این بنا به تدریج ساخته شده‌است یعنی ابتدا طبقهٔ اول و بعد از چند سال طبقهٔ دوم و سپس بعد از گذشت چند سال طبقهٔ سوم، که در حال حاضر قسمت‌های زیادی از این بنا ویران گردیده‌است.