aria-haman/haman-fa-wikipedia-articles-186k huggingface dataset:
موضوع مقاله: سید عباس الموسوی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # سید عباس الموسوی | مقدمه: سیّد عبّاس الموسوی (۲۶ اکتبر ۱۹۵۲ – ۱۶ فوریه ۱۹۹۲)، روحانی شیعه لبنانی، از مؤسسان و دومین دبیرکل حزب‌الله لبنان بود. | ## بخش 1: سید عباس الموسوی | سید عباس موسوی که در ۱۶ فوریه ۱۹۹۲ برای شرکت و سخنرانی در مراسم سالگرد راغب حرب به روستای جبشیت رفته بود، در راه بازگشت خودروی حامل او مورد حمله هلی‌کوپترهای اسرائیل قرار گرفت که در نتیجه آن وی، فرزند و همسرش ترور شدند. تحصیلات حوزوی خود را در شهر صور آغاز نمود و برای ادامه آن به حوزه علمیه نجف رفت. موسوی در سال ۱۹۶۶ در شهر صور با سید موسی صدر آشنا شد و به خواست او به حوزه علمیه صور (کانون تحقیقات اسلامی) که مؤسس آن موسی صدر بود رفت و به ادامه تحصیل پرداخت. در سال ۱۹۶۷ برای پیگیری تحصیلات علوم دینی به حوزه علمیه نجف رفت و نزد استادان بزرگ آن حوزه به تحصیل در رشته‌های علوم اسلامی پرداخت. وی در کلاس‌های درس سید ابوالقاسم خویی و سید محمد باقر صدر می‌رفت و با سید محمد باقر صدر روابط نزدیک فکری و سیاسی برقرار کرد. | ## بخش 2: سید عباس الموسوی | بازگشت به لبنان موسوی در این مدت ازدواج نمود، و این بار به همراه همسرش به نجف رفت. او با مشاهده ظلم صدام حسین بر مردم عراق در مقابل حکومت حاکم به فعالیت سیاسی پرداخت. در سال که ۱۹۷۷ موسوی برای شرکت در مراسم عاشورا به لبنان آمده بود، نیروهای سازمان امنیت حزب بعث عراق چندین بار به محاصره و بازرسی منزل وی در نجف پرداختند و قصد دستگیری او را داشتند. چندی بعد به علت فشارهای مداوم پلیس عراق سید عباس موسوی به توصیه سید محمدباقر صدر به لبنان بازگشت. حزب‌الله لبنان به دنبال اشغال لبنان توسط اسرائیل در سال ۱۹۸۲ سازمانی به نام بسیج عمومی مستضعفین شکل گرفت که بعدها به مقاومت اسلامی معروف شد. | ## بخش 3: سید عباس الموسوی | حزب‌الله در همین سال با توزیع اعلامیه‌ای به مناسبت کشتار صبرا و شتیلا و نیز یک سال بعد، به مناسبت کشته شدن راغب حرب، ضمن اعلام موجودیت، اهداف و طرح‌های خود را برای مسائل گوناگون لبنان اعلام کرد و خواستار تغییر نظام سیاسی این کشور شد. با تشکیل نظام جمهوری اسلامی در ایران توسط سید روح‌الله خمینی، موسوی با همفکری جمعی از روحانیون شیعه و تعدادی از شاگردان خود، با جدا شدن از جنبش امل که آن روزها پس از ربوده شدن موسی صدر و کشته شدن مصطفی چمران وارد جنگ داخلی با نیروهای مقاومت فلسطین شده بود، اقدام به تشکیل گروهی شبه نظامی به نام حزب‌الله لبنان در سال ۱۹۸۲ کرد. ترور عبّاس موسوی در صبح روز یکشنبه ۱۶ فوریه ۱۹۹۲ میلادی برای شرکت در مراسم هشتمین سالگرد کشته شدن راغب حرب به سمت روستای جبشیت سفر کرد و پس از شرکت در مراسم و سخنرانی به سمت بیروت در حرکت بود. | ## جمع‌بندی | هلی‌کوپترهای اسراییلی به کاروان اتومبیل‌های سید عباس موسوی حمله کردند و با هدف قرار دادن خودروی وی، باعث کشته شدن او و فرزند و همسرش شدند.
موضوع مقاله: ام‌اچ‌پی آرنا | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # ام‌اچ‌پی آرنا | مقدمه: این ورزشگاه که در سال ۱۹۳۳ ساخته شده ۵۸ هزار نفر گنجایش دارد و ورزشگاه اختصاصی تیم باشگاه فوتبال اشتوتگارت در بوندسلیگا است. | ## بخش 1: ام‌اچ‌پی آرنا | زمانی که تیم اشتوتگارتر کیکرز در بوندسلیگا بود این تیم نیز از این ورزشگاه استفاده می‌کرد. در اواخر ۱۹۸۰ و اوایل دهه ۱۹۹۰ مرمت و بازسازی بزرگی در ورزشگاه صورت گرفت و هزینه‌های این کار بخشا توسط کارخانه دایملر-بنز تأمین شده بود. از همین رو «شورای شهر اشتوتگارت» آن را تقدیم به گوتلیب دایلمر (از اولین مخترعان صنعت ماشین که در دهه ۱۸۸۰ اختراعاتش را در این منطقه امتحان کرده بود) کرد و نامش را به نام او تغییر داد. | ## بخش 2: ام‌اچ‌پی آرنا | تاریخ برگزاری بازی‌های مهم ورزشگاه در ۱۹۵۹ میزبان دیدار «فینال جام باشگاه‌های اروپا» بود که بین رئال مادرید و «استاد ده ریم» و با پیروزی رئال مادرید خاتمه یافت. ورزشگاه گوتلیب دایملر اولین بار در جام جهانی ۱۹۷۴ میزبان چهار بازی (سه تا مرحله اول و یکی مرحله دوم) بود. یکی بازی ایرلند و انگلستان در مرحله اول که با پیروزی ۱-۰ ایرلند خاتمه یافت و یکی بازی حساس شوروی و ایتالیا در نیمه نهایی که با پیروزی ۲-۰ شوروی و راه یافتن این تیم به فینال خاتمه یافت. | ## بخش 3: ام‌اچ‌پی آرنا | این بار تیم‌های پی‌اس‌وی آیندهوون و بنفیکا فینال را برگزار کردند و پس از تساوی ۰-۰ آیندهوون در ضربات پنالتی برنده شد و جام را به خانه برد. | ## جمع‌بندی | در جام جهانی ۲۰۰۶ این ورزشگاه میزبان ۶ بازی بود و یکی از مهم‌ترین ورزشگاه‌های جام بود.
موضوع مقاله: نبرد گالیپولی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # نبرد گالیپولی | مقدمه: نبرد گالیپولی یا نبرد چناق‌قلعه ، نام جنگی است که در جنگ جهانی اول بین امپراتوری عثمانی و نیروهای ائتلافی (انگلستان، فرانسه و اَنزَکها) در تنگه داردانل درگرفت. | ## بخش 1: نبرد گالیپولی | این نبرد که بیش از هشت ماه طول کشید در ۲۵ آوریل سال ۱۹۱۵ میلادی آغاز شد و سرانجام در دسامبر سال ۱۹۱۵ با شکست نیروهای ائتلافی به پایان رسید. و در پایان از هر دو جبههٔ متفقین و متحدین بیش از نیم میلیون نفر کشته و زخمی برجای ماند. در این نبرد کشتی‌های نیروی دریایی متفقین آسیب زیادی دیدند اما در پایان آنان فاتح جنگ جهانی اول شدند. مصطفی کمال آتاترک، افسر ترک در جنگ گالیپولی به شهرت رسید و پس از پایان جنگ و فروپاشی امپراتوری عثمانی بنیان‌گذار ترکیه نوین شد. در برخی کشورها مانند استرالیا، نیوزلند و ترکیه هر ساله، خاطره این نبرد گرامی داشته می‌شود. تاریخچه جنگ در سال ۱۹۱۴ نیروهای متفقین، به فکر تصرف تنگه داردانل افتادند اما با اعلام بی‌طرفی دولت عثمانی، حمله‌ای به آن صورت نگرفت. | ## بخش 2: نبرد گالیپولی | پس از ورود دولت عثمانی به جنگ، وینستون چرچیل که در آن زمان وزیر دریانوردی بریتانیا بود، به نقش کلیدی این منطقه برای تسخیر استانبول اشاره کرد و در نهایت توانست نظر خود را به کابینه و ارتش بریتانیا بقبولاند. نخستین بار، در نوزدهم فوریه ۱۹۱۵، ناوگان دریائی مشترک بریتانیا و فرانسه با محاصره منطقه، به مدت یک ماه نیروهای عثمانی مستقر در دو سوی تنگه را گلوله‌باران کردند. نبرد ۱۸ مارس، آخرین برگ این حمله بود که نتیجه را در پایان به سود عثمانی‌ها رقم زد. متفقین در این روز تمام نیروی خود را به کار بستند تا کنترل تنگه داردانل را به دست آورند اما با دفاع عثمانی‌ها، دست آخر هفت کشتی آنان در این روز غرق شد که منجر به عقب‌نشینی این نیروها شد. متفقین برای جبران این شکست و اعاده حیثیت، تدارک نبرد همه‌جانبه‌ای را با حضور نیروی دریایی و زمینی دیدند. در ۲۵ آوریل، لشکر هفتاد هزار نفری متفقین، در چناق‌قلعه پیاده شدند و آنان را ۱۰۹ ناو جنگی و صدها شناور دیگر از دریا حمایت کردند. | ## بخش 3: نبرد گالیپولی | سرانجام، به دلیل تلفات سنگین، نیروهای متفق در ماه دسامبر آغاز به تخلیه منطقه کردند و کنترل منطقه در دست عثمانی باقی‌ماند. زخمی شدگان نیز به ترتیب ۹۷ و ۱۶۴ هزار نفر بوده‌اند که جمع تلفات (کشته شدگان و زخمی‌ها) به سیصد و هفتاد و پنج هزار نفر می‌رسد. دیگر موضوعات مصطفی کمال آتاترک خود مستقیماً فرماندهی ترک‌ها را بر عهده داشته و در تهییج نیروهای عثمانی مؤثر بوده‌است. چرچیل نیز از سوی دیگر نقش عمده‌ای را در بریتانیا در به راه‌اندازی این جنگ داشته‌است. این نبرد در استرالیا و نیوزلند با نام نبرد آنزاک نیز شناخته می‌شود و هر ساله مراسم یادبودی در روز آنزاک برای آن برگزار می‌شود. | ## جمع‌بندی | آتاترک در یکی از سخنرانی‌ها به نیروهای زیر فرمانش گفته بود: «من به شما دستور نمی‌دهم که بروید و بجنگید، دستور می‌دهم بروید و شهید شوید».
موضوع مقاله: زیارتگاه خواجه خضر | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # زیارتگاه خواجه خضر | مقدمه: زیارتگاه خواجه خضر واقع در بخش مرکزی از توابع شهرستان بندرعباس در استان هرمزگان و یکی از نقاط دیدنی استان هرمزگان در جنوب ایران است. | ## بخش 1: زیارتگاه خواجه خضر | «خواجه خضر» در کنار جاده بندرعباس به سورو به سمت اسکلهٔ بندرعباس، در سمت راست جاده و به فاصله دویست و پنجاه متری، گنبد مخروبه‌ای بر جای مانده‌است که به «زیارتگاه خضر» یا «خواجه خضر»معروف است و محل ادای نذورات مردم می‌باشد. از باقی مانده بنا و ترکیب ابتدایی آن، تقلید زیگورات ایلامی‌ها و بابلی‌ها و سبک گنبدسازی مضرس جنوب ایران به خوبی آشکار است. | ## بخش 2: زیارتگاه خواجه خضر | گنبد بر مکعبی که اضلاع جانبی مستطیل شکل دارد، بر روی چند ردیف پلکان مانند استوار شده بود که به منزله سکوی عمارتی بوده که اکنون از بین رفته‌است. سبک ساختمان این بقعه، به «بقعه خضر» در بندر کنگ و «بقعه خضر» جزیره هرمز بسیار شباهت دارد. | ## بخش 3: زیارتگاه خواجه خضر | به نظر می‌رسد که در اطراف این زیارتگاه، قبرستان قدیمی متروکه‌ای وجود دارد که هم‌اکنون در اعماق ماسه‌های دریایی مدفون گشته‌است. خضر و الیاس که زیارتگاه‌های بسیاری در جنوب ایران دارند، هر دو در افسانه‌های ایران مشهورند. | ## جمع‌بندی | از این رو، هرگاه صید کم شود یا خطری در دریا پیش‌بینی شود، ماهیگیران در بقاع «خضر» و «الیاس» نذر و قربانی می‌کنند.
موضوع مقاله: جنگ اصفهان | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # جنگ اصفهان | مقدمه: جُنگ اصفهان که آن را حلقه اصفهان نیز می‌نامند، یک حلقه ادبی است که در آغاز دهه ۱۳۴۰ (خورشیدی) توسط تعدادی نویسنده جوان و نواندیش در اصفهان پایه‌گذاری شد. | ## بخش 1: جنگ اصفهان | آغاز اوایل دههٔ ۴۰ خورشیدی هوشنگ گلشیری و همفکرانش برای طرح دیدگاه‌های تازه خود در مقابل جریانات ادبی و سنت‌گرای انجمن شعر صائب در اصفهان سلسله جلساتی را تشکیل دادند که بعدها جنگ اصفهان نام گرفت. از دل همین جلسات بود که نویسندگان و نظریه‌پردازان ادبی دهه چهل و پنجاه شمسی در ایران بیرون آمدند. هستهُ اصلی اصحاب جنگ به ترتیب الفبا عبارت بودند از: محمد حقوقی، اورنگ خضرایی، روشن رامی، رستمیان، جلیل دوستخواه، محمد کلباسی، هوشنگ گلشیری و احمد گلشیری. | ## بخش 2: جنگ اصفهان | از شمارهُ دوم ابوالحسن نجفی، احمد میرعلایی، ضیاء موحد و بعدتر تعدادی از نویسندگان و شاعران جوان به حلقهُ همکاران پیوستند. جنگ اصفهان که این جمع را به عنوان قطبی در ادب معاصر شناساند کمابیش با همین ترکیب تا سال ۱۳۶۰ در یازده شماره منتشر شد. بهرام صادقی، امیرحسین افراسیابی، محمود نیکبخت، احمد اخوت، رضا فرخفال، محمد کلباسی، مجید نفیسی و یونس تراکمه از دیگر یاران جنگ اصفهان بودند. | ## بخش 3: جنگ اصفهان | برخی از بهترین آثار ادبیات معاصر ایران اولین بار در این جلسات خوانده و نقد شدند. | ## جمع‌بندی | به گفته محمد حقوقی از اعضای اصلی جنگ اصفهان، فصلنامه زنده‌رود ادامه منطقی جنگ اصفهان است.
موضوع مقاله: بندر باسعیدو | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # بندر باسعیدو | مقدمه: بندر باسعیدو واقع در روستای باسعیدو در بخش شهاب از توابع شهرستان قشم و از نقاط دیدنی استان هرمزگان در جنوب ایران است. | ## بخش 1: بندر باسعیدو | «اسکلهٔ باسعیدو قشم» یک اسکله صیادی در آخرین مرز باختری جزیره قشم و در ۱۴۴ کیلومتری شهر قشم قرار دارد. طول پیشانی اسکله ۱۴۵ متر و طول موج شکن آن یک هزار و ۱۳۰ متر می باشد و ۱۲۵ هزار متر مکعب لایروبی برای ساخت حوضچه آن با عمق آب چهارمتر در شرایط جزر دریا انجام شده است. | ## بخش 2: بندر باسعیدو | ب پیشینه تاریخی و ویژگی های معماری یک اسکله قدیمی که از دوران ساسانی است و در دوره‌های بعد نیز از آن استفاده شده‌است. در دوره مغول نیز از چنین سنگ‌ها و ملاتی استفاده می‌شده اما در بناهای مغول، قلوه سنگ‌های کوچک‌تری به کار می‌رفته‌است. | ## بخش 3: بندر باسعیدو | در اواخر دوره تیموری و اوایل صفوی، این اسکله تعمیر شده و دو رویه خاوری و باختری آن را با دو دیوار به کلفتی ۲ متر و با سنگ‌های رودخانه‌ای تراشیده شده، روسازی و سپ سبا ساروج بندکشی کرده‌اند، به همین دلیل پهنای اسکله به ۶ متر رسیده‌است. | ## جمع‌بندی | این گونه تعمیر و روسازی، در دژهای تیموری لافت و آرامگاه پیر خضر، در بندرعباس نیز انجام شده‌است.
موضوع مقاله: جزیره شیخ اندرآبی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # جزیره شیخ اندرآبی | مقدمه: جزیره شیخ اندر آبی نام جزیره‌ای کوچک و غیرمسکونی در خلیج فارس است که جزئی از شهرستان قشم استان هرمزگان محسوب می‌شود. | ## بخش 1: جزیره شیخ اندرآبی | این جزیره بسیار کوچک که وسعتی در حدود ۸هزار مترمربع دارد در شمال جزیره قشم در فاصله سه کیلومتری از روستای بندرلافت است و در محدوده‌ای بین بندر لافت (از شرق)، جنگل‌های حرا از غرب و بندر پل از شمال قرار گرفته است. مسطح بودن و وسعت کم این جزیره باعث می‌شود هنگام مد و بالاآمدن آب دریا، قسمت‌هایی از آن به زیر آب برود. | ## بخش 2: جزیره شیخ اندرآبی | فاصله بین بندر لافت و جزیره شیخ اندرآبی را می‌توان با یک قایق موتوری در ۵ دقیقه طی کرد. در حاشیه شمالی جزیره شیخ اندر آبی که سطح آن از سایر قسمت‌های جزیره پایین‌تر است، تعداد زیادی درخت حرا و در جنوب شرقی آن نیز گنبد سفیدی موسوم به زیارتگاه شیخ اندرآبی یا قدمگاه شیخ وجود دارد. | ## بخش 3: جزیره شیخ اندرآبی | ## جمع‌بندی | در هنگام جزر دریا، بر وسعت جزیره افزوده می‌شود و در موقع مد و بالا آمدن آب دریا، مساحت آن کاهش می‌یابد.
موضوع مقاله: مسجد جامع بندر عباس | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # مسجد جامع بندر عباس | مقدمه: مسجد جامع اهل‌سنت بندرعباس یا مسجد جامع دلگشا یکی از مساجد قدیمی شهر بندرعباس مرکز استان هرمزگان در جنوب ایران است. | ## بخش 1: مسجد جامع بندر عباس | این مسجد که در بلوار طالقانی (ساحلی) بندرعباس رو به دریا قرار دارد، دارای دو طبقه، یک مناره، صحن و ۱۲ستون است که از طرح قدیمی این مسجد باقی مانده‌است. تاریخچه مسجد جامع اهل‌سنت بندرعباس به عنوان یکی از قدیمی‌ترین مساجد شهر بندرعباس دارای سابقه‌ای طولانی است و قدمت آن به ۲۶۴سال پیش برمی‌گردد که اولین بار توسط خیّر بزرگ «حاج زین‌العابدین ابوالقاسم اوزی» ساخته شد. بازسازی مسجد جامع اهل سنت بندر عباس در دوره جدید از سال ۱۳۸۲ شروع شد و با حمایت خیّر بزرگ منطقه جنوب حاج عبدالله رستمانی، کار ساخت آن به اتمام رسید. | ## بخش 2: مسجد جامع بندر عباس | مسجد جامع اهل سنت بندرعباس پس از بازسازی که ۵ سال به طول انجامید روز جمعه ۳۱ خرداد ۱۳۸۷ با حضور سیدعبدالباعث قتالی امام جمعه اهل‌سنت و جماعت بندرعباس و آیت‌الله غلامعلی نعیم‌آبادی امام‌جمعه اهل تشیع بندرعباس و نماینده ولی‌فقیه و شرکت پرشور نمازگزاران افتتاح شد. معماری شبستان این مسجد در دو طبقه ساخته شده و زیربنای کل مسجد حدود ۴۹۰۰ مترمربع است. شبستان حدود ۲۰ درب بزرگ دارد که به ایوان‌های شمالی، شرقی و جنوبی مسجد باز می‌شوند. | ## بخش 3: مسجد جامع بندر عباس | بنای قدیمی مسجد مشتمل بر شبستان ستون‌دار با ۱۲ ستون در میانه و ایوان‌های ستون‌داری در سه جبهه باختری، جنوبی و خاوری بوده‌است. این بخش از شبستان دارای ۱۲ ستون با ساقه‌ای استوانه‌ای و پایه‌ای مکعبی که ستون‌ها در بالا توسط قوس‌های جناغی به همدیگر متصل شده و زمینه را برای برپا داشتن مسطح تیر پوش فراهم ساخته‌است. | ## جمع‌بندی | طراحی معماری این مسجد توسط شهاب‌الدین ارفعی و همکارانش مسعود منصوری، ناصر مجاور، امیر حمزه انجام شده‌است.
موضوع مقاله: سد دم قشم | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # سد دم قشم | مقدمه: سد دم قشم واقع در دره کولغان بخش شهاب از توابع شهرستان قشم و از نقاط دیدنی استان هرمزگان در جنوب ایران است. | ## بخش 1: سد دم قشم | در آبریز شمالی این کوه‌ها ، بریدگی‌های بسیاری وجود دارد که آب باران‌های موسمی را در جبهه‌های شمالی و جنوبی به خلیج فارس می‌ریزد. دومین بریدگی، در جنوب روستای گیاهدان است که در زمان صفویان، سدی که مردم محل آن را «دِرهاش» می‌خوانند، در دهانهٔ آن بنا کرده‌اند ولی سد به دلیل رعایت نکردن جنبه‌های فنی ویران شده‌است. | ## بخش 2: سد دم قشم | سومین بریدگی، در باختر روستای پی پشت قرار دارد که تا لافت ۱۵ کیلومتر فاصله دارد. در این بریدگی، ساسانیان سدی سنگی به نام «دَم» ساخته‌اند، که سرتاسر پایه و دیوارهای اصلی آن هنوز پابرجاست. | ## بخش 3: سد دم قشم | ## جمع‌بندی | ابزارهای سد دم از سنگ‌های تراش و با ملات ویژه دوران ساسانی گچ، ساروج و قلوه سنگ است، که همانند تمامی آثار این دوران، در برابر سیلاب‌های تند به همان استحکام، بازمانده‌است و با این که در دوره‌های بعد، به ویژه در دوران صفوی، تأسیساتی به آن افزوده شد، با این حال به دلیل رعایت ننمودن جنبه‌های فنی تعمیرات و پیوستگی‌ها، ویران شده و در حال حاضر تنها پایه‌ها و دیوار استوار و کانال خروج آب که در درون لایه‌های کلفت سنگی کنده شده، پابرجاست .
موضوع مقاله: گردنه آهوان | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # گردنه آهوان | مقدمه: این منطقه دارای زمستان‌های سختی می‌باشد که در اغلب موارد به بسته شدن جاده می‌انجامد.این جاده دارای سرازیری خطرناک میباشد. | ## بخش 1: گردنه آهوان | ریشه نام آهوان در سمنان آهوان نام روستایی است در حد فاصل 15 تا 30 کیلومتری جاده سمنان _ دامغان واقع شده است. صاحب تحفة الرضویه می‌ نویسد: چون حضرت امام رضا به نزدیک دامغان که در حال حاضر به آهوان مشهور است رسید آهویی چند به خدمت آن حضرت رسیدند و عرض کردند یا بنَ رسولِ اللّه مخالفان قصد کشتن شما را دارند خوب است معاودت فرمائید. | ## بخش 2: گردنه آهوان | آن حضرت فرمود: از اجل نتوان گریخت و برای آن‌ها دعای خیر فرمود و بدین جهت آن محل را آهوان می ‌گویند. برخی نیز گویند امام رضا هنگام سفر از مدینه به مرو در این جایگاه درنگ می‌کند و می‌بیند که شکارچی‌ای آهوی ماده‌ ای را در بند انداخته و خیال کشتن آن را دارد. | ## بخش 3: گردنه آهوان | حضرت از دیدن پستان‌های پرشیر آهو در می یابد که آهوی شکار شده دارای بچه ‌هایی می ‌باشد که در اثر گرفتار شدن مادرشان آن‌ها بی شیر مانده ‌اند. | ## جمع‌بندی | بدین ترتیب آهو به ضمانت حضرت رضا آزاد می ‌گردد و آن جایگاه «آهوان» نامیده می‌ شود.
موضوع مقاله: شکل شاه | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شکل شاه | مقدمه: شکل شاه اثری تاریخی است در منطقهٔ لاریجان شهرستان آمل که به دستور ناصرالدین‌شاه قاجار از شمایل وی و تنی چند از ملازمانش بر دل صخره‌ای بر سر راه تاریخی هراز (تنگه بند بریده) و در نزدیکی چشمهٔ آب معدنی استراباکو، در تاریخ ۱۲۹۵ ه‍.ق حجاری شده‌است.سیمای میراث فرهنگی مازندران. | ## بخش 1: شکل شاه | ۱۳۸۱ شابک تهران اطلاعات کتیبه و نام رجال حاضر در کتیبه این اثر کتیبه و شکل کنده‌کاری‌شده در دل کوه است و اثر مشابهش در تنگه واشی است که تصویر فتحعلی‌شاه قاجار را نمایش داده‌است. رکن‌الاسفار، از معاصران ناصرالدین‌شاه که هردو اثر و هر دو پادشاه را دیده‌است نیز نظر مشابهی دارد. با به قدرت رسیدن قاجاریان و انتخاب تهران به‌عنوان پایتخت، به دستور ناصرالدین‌شاه قاجار مسیرهای قدیمی و مال‌رو در دره‌های هراز و چالوس تعمیر و به راه ارابه‌رو تبدیل گشتند. در سال ۱۲۹۰ ه‍.ق)، ناصرالدین‌شاه مجدداً دستور به بهسازی مسیر لاریجان (جادهٔ هراز) داده و «حسنعلی‌خان وزیر» را به سرپرستی این کار منصوب نمود. وی نیز با همکاری «گاستیگیرخان»، مهندس اتریشی که در خدمت دولت ایران بود، جاده را به اندازه‌ای پهن کرد که دو ارابه بتوانند از آن عبور کنند. | ## بخش 2: شکل شاه | در سال ۱۲۹۵ ه‍.ق) و با اتمام عملیات ساخت این راه، به عنوان یادبود نقشی از شاه قاجار در یکی از صعب‌العبورترین نقاط این مسیر به نام «تنگهِ بندِ بریده» به مناسبت بازسازی و ساخت جادهٔ قدیم مازندران حجاری شده‌است. این نقش برجسته در بستری مستطیل شکل، آراسته به اشعاری در قاب‌های سجاده‌ای دیده می‌شود. در این تصویر ناصرالدین‌شاه سوار بر اسب در وسط و ده تن از ملازمان کشوری و لشکری ملبس به پوشاک رسمی «سرداری» که در ترنج‌های نزدیک به سر هر یک از آن‌ها معرفی شده‌اند و در دو سوی او به نمایش درآمده، دیده می‌شوند. در دورادور نقش برجسته که حدود ۸ متر طول و ۴ متر ارتفاع دارد، کتیبه‌های حجاری شده در قاب‌هایی تعبیه شدند که شامل چند بیت شعر در مدح ناصرالدین‌شاه، سختی عبور و مرور راه لاریجان و فرمان شاه در خصوص تعمیر و مرمت آن است. در وسط نقش و زیر سم اسب ناصرالدین‌شاه عبارت “عمل کمترین علی اکبر فی سنه ۱۲۹۵” و در بالای سر افرادی که نقش آن‌ها حک شده، القاب یا سمت آنان با قلم ریز و خط شکسته نقر شده‌است. | ## بخش 3: شکل شاه | بالای سر ناصرالدین‌شاه این عبارت؛ تمثال بی‌مثال همایونی و بالای سر ده نفر از درباریان عبارت نواب وجیه الله میرزا مقرب‌الخاقان آجودان مخصوص (رضاخان اقبال‌السلطنه عکاس‌باشی) وزیر فواید (حسنعلی‌خان امیرنظام گروسی) جناب سپهسالار اعظم (میرزا حسین‌خان سپهسالار) جناب آقا (میرزا یوسف‌خان مستوفی‌الممالک) آقای نایب‌السلطنه (کامران میرزا) اعتضادالسلطنه (علیقلی میرزا) جناب عضدالملک قوانلو (علیرضاخان) جناب امین‌الممالک (علی‌خان) مقرب‌الخاقان مهدی‌قلی‌خان مجدالدوله نوشته شده‌است. موقعیت از جادهٔ کنونی هراز، نسبت به این اثر تاریخی دیدی وجود ندارد چرا که پشت تونل وانا (تونل طویلی بعد از روستای بایجان و قبل از منطقهٔ امیری در مسیر آمل به تهران) قرار دارد. امروزه ساده‌ترین راه دسترسی به آن حرکت پیاده از جبههٔ جنوبی تونل وانا به سمت شمال پس از گذر از رودخانه و با حدود ۱۰ دقیقه پیاده‌روی است. | ## جمع‌بندی | در خلال جنگ جهانی دوم بخشی از این اثر تاریخی به جهت تیراندازی سربازان شوروی سابق به آن از بین رفته‌است.
موضوع مقاله: هنری دیوید ثورو | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # هنری دیوید ثورو | مقدمه: هنری دیوید ثورو (۱۲ ژوئیه ۱۸۱۷ – ۶ مه ۱۸۶۲) فیلسوف، نویسنده، شاعر، طبیعت‌گرا، اصلاح‌طلب و ریاضت‌کش آمریکایی بود که بیشتر برای یکی از کتاب‌هایش به نام والدن شناخته شده‌است. | ## بخش 1: هنری دیوید ثورو | او نظریه‌پرداز نافرمانی مدنی و یکی از مهم‌ترین چهره‌های نظریه تعالی و عشق به بدویت، سراسر زندگی کوتاهش را در شهر کونکورد در ایالت ماساچوست گذراند.نافرمانی مدنی و عشق به بدویت | رادیو زمانه |Radiozamaneh درباره سعدی هنری دیوید ثرو میگوید که من همان سعدی هستم که بعداز ۶۰۰ سال آمده‌ام شهرت وی که البته پس از حیات وی اتفاق افتاد به دلیل مقاله نافرمانی مدنی اوست؛ شخصیت‌هایی چون مهاتما گاندی، مارتین لوتر کینگ و لئو تولستوی تحت تأثیر این مقاله قرار گرفته‌اند. وی عقیدهٔ توماس جفرسون را در مورد حکومت قبول داشت: زندگی تولد و تحصیل ثورو بیشتر عمر ۴۵ ساله‌اش را در کونکورد گذراند. در ۱۸۴۵ حدود دو سال و دو ماه اقامتش را در جنگل‌های حوالی دریاچه والدن آغاز کرد و به زندگی بدوی روی آورد. خود انگیزه‌اش از رفتن به جنگل را اینگونه توصیف کرده‌است: «عزم کرده‌ام از پیش روی نظرات جامعه اثاث‌کشی کنم؛ از دولت، از دین، از آموزش، از جامعه و نیز می‌خواهم خود را رو در رو ببینم.» والدین پدرش فرزند یک مهاجر پروتستان از جزایر شانل بود و مادرش دختر یک کشیش محلی. | ## بخش 2: هنری دیوید ثورو | ثورو دربارهٔ زندگی خود نوشته‌است: «من در مناسب‌ترین نقطه از زمین زاده شدم؛ درست بر لبهٔ زمان». ثورو با بزرگانی چون ادگار آلن پو، ناتانیل هاوثورن، ویتمن، ملویل و رالف والدو امرسون معاصر بوده و روابط نزدیکی با امرسون داشته‌است. دختر که می‌پنداشت پدرش از «عقاید غیرمتعارف» پروا دارد، علی‌رغم میل ابتدایی دست رد به سینهٔ هنری زد. ثورو شش سال پس از این واقعه با اشاره‌ای شوخ‌طبعانه به معلم سرخانهٔ فرزندان امرسون، خطاب به او نوشت: «او به‌راستی می‌خواهد -تردید می‌کنم بنویسم- با من ازدواج کند. | ## بخش 3: هنری دیوید ثورو | من یک «نه» روشن، به همان صورتی که بعد از تمرین بسیار تلفظ آن را آموخته‌ام حواله‌اش کردم و مطمئنم این نه کارش را ساخت. من واقعاً با روبه‌رو شدن با دشمنی اینچنین را در مسیر زندگی‌ام پیش‌بینی نکرده بودم.» ثورو هرگز ازدواج نکرد. | ## جمع‌بندی | والدن مجموعه از نوشته‌های کوتاه مقاله‌وار است که ثورو در آن‌ها به اقتصاد، سرمایه‌داری، انقلاب صنعتی، زندگی بر پایهٔ طبیعت و اخلاق انسانی وابسته و متأثر بر تغییرات جهانی پرداخته‌است.
موضوع مقاله: زنی که مردش را گم کرد | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # زنی که مردش را گم کرد | مقدمه: زنی که مردش را گم کرد نام داستان کوتاهی از صادق هدایت است که در سال ۱۳۱۲ در مجموعهٔ سایه‌روشن به چاپ رساند. | ## بخش 1: زنی که مردش را گم کرد | این داستان به امور و روابط جنسی زنی مازوخیست می‌پردازد و سرانجام آن را در جامعهٔ فرودست معاصرِ نویسنده به تصویر می‌کشد. خلاصه داستان در مراسم انگورچینی در دهی از توابع تهران، «زرین‌کلاه» دختری از اهالی همان ده شیفته جوانی اهل شمال به نام «گل ببو» می‌شود و به‌رغم مخالفت مادرش سرانجام با او ازدواج می‌کند. سپس برای شروع زندگی‌شان عازم تهران می‌شوند آنها زندگی سعادتمندانه‌ای دارند تا اینکه گل ببو تحت تأثیر دوستان به شراب و تریاک روی می‌آورد و اخلاقش به کلی عوض می‌شود. او هر شب نشئه و مست به خانه می‌آید و زرین‌کلاه را به بهانه‌های واهی به شدت کتک می‌زند. | ## بخش 2: زنی که مردش را گم کرد | اما زرین‌کلاه نه تنها این درد و عذاب را تحمل می‌کند و لب به اعتراض نمی‌گشاید بلکه از اینکه چنین مرد قدرتمند و توانایی دارد احساس رضایت هم می‌کند. پس از مدتی گل ببو به بهانه کار، خانه را ترک می‌کند۔ زمان زیادی از موعد بازگشتش می‌گذرد ولی از گل ببو هیچ خبری نمی‌رسد۔ سرانجام زرین‌کلاه؛ پس از پرس‌و‌جو از دوستان گل ببو به همراه نوزادش به جستجوی او به روستای زادگاهش در مازندران می‌رود۔ او به سختی خود را به خانه پدری گل ببو می‌رساند؛ اما گل ببو که همراه با همسر جدیدش در را به روی او باز می‌کند؛ مدعی می‌شود که او را نمی‌شناسد۔ زرین‌کلاه هم که حالا سرگردان و بی‌کس و بی‌پول شده به ناچار بچه را در خانه ناشناسی می‌گذارد و بر می‌گردد. نقد و تحلیل داستان هدایت، تصویری کاریکاتورگونه و هجوآمیز از زندگی دختر ساده روستایی، روابط او با خانواده‌اش که بی‌دلیل با او بدرفتاری می‌کنند عاشق شدنش و زندگی مشترکش به‌دست می‌دهد. لحن داستان و ویژگیهای شخصیتهای داستان نشان‌دهنده نفرت و انزجار عمیق هدایت از جهل و خرافات است. | ## بخش 3: زنی که مردش را گم کرد | شخصیت‌های داستان آنچنانکه در قصه‌ها و افسانه‌ها می‌ببینیم بسیار سطحی و تک‌بعدی ترسیم شده‌اند. به عنوان نمونه، هدایت در بزرگنمایی شخصیت ساده و مطیع دختر به عنوان نمونه‌ای از دختران روستایی تا آن جا پیش می‌رود که ما عملاً با شخصیتی مازوخیستی مواجه می‌شویم که از کتک خوردن توسط شوهر نیرومندش لذت می‌برد. او حتی در پایان داستان زمانی که رانده از شوهر و مانده از خانه پدری آواره و سرگردان است؛ از جوانی که همان ویژگی‌های «گل ببو» مرد روستایی را دارد خوشش می‌آید. | ## جمع‌بندی | او دختری است خرافاتی که برای رسیدن به مرد مورد علاقه‌اش به نذر و نیاز متوسل می‌شود و هنگامی هم که برای یافتن شوهرش عازم سفر می‌شود برای دلگرمی خود به نذر و نیاز روی می‌آورد۔ او به واقع نماد زنان سنتی و خرافاتی است که هدایت سعی دارد با ارائه تصویری غلو‌شده از آنان، بدبختی و فلاکتی را که به آن مبتلا هستند برجسته سازد۔ زنانی که به طور کامل مطیع شوهر هستند و در تنگناها و مشکلات زندگی پناهگاهی جز عقاید و باورهای خرافی‌شان ندارند۔ اما شوهر او گل ببو ، مرد روستایی زمخت و خشن و بی‌عاطفه ای ترسیم می‌شود که زندگی در شهر و مراوده با دوستان نااهل به تدریج او را به فردی عیاش و رفیق‌باز تبدیل ساخته و سرانجام زندگی این زوج ظاهراً خوشبخت روستایی را متلاشی می‌کند.