aria-haman/haman-fa-wikipedia-articles-186k huggingface dataset:
موضوع مقاله: کوره آجرپزی رستگار مقدم | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کوره آجرپزی رستگار مقدم | مقدمه: کوره آجرپزی رستگار مقدم مربوط به دوره پهلوی یکم است و در مشهد، بلوار امت، گوشه شمالی پارک رستگار مقدم واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۷۴۷۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. | ## بخش 1: کوره آجرپزی رستگار مقدم | ساختار کوره آجرپزی رستگار مقدم این کوره آجرپزی سنتی که تا دهه های گذشته تولید آجر سنتی داشته است، از گل و خشت ساخته شده است و برای تولید حرارت و گرما برای پخت آجر از چوب، ذغال سنگ و گازوئیل(در سالهای آخر) استفده میکردند. | ## بخش 2: کوره آجرپزی رستگار مقدم | کوره آجرپزی رستگار مقدم مانند دیگر کوره های قدیمی و سنتی حالت لوله ای مانند دارد و با ارتفاع حدود ۱۰ متر، دود و آلاینده های حاصل از سوختن مواد را خارج میکرده. | ## بخش 3: کوره آجرپزی رستگار مقدم | فرایند تولید آجر در کوره آجر پزی رستگار مقدم در این کوره آجرپزی سنتی آجر طبق فرایند زیر تولید میشد: آماده سازی خاک رسی و ترکیب با آب عمل آوری گل حاصل از ترکیب خاک و آب قالب زنی آجر پخت آجر خنک کردن آجر آجرهای قزاقی یا سنتی در کوره آجرپزی رستگار مقدم در کوره آجرپزی سنتی مانند کوره آجرپزی رستگار مقدم، آجرهای قزاقی یا آجرهای سنتی تولید می شده است. | ## جمع‌بندی | آجرقزاقی [1]یکی از انواع آجرهای پرکاربرد در معماری ایرانی است که از ترکیب خاک رس و آب تولید میشود و یکی از پرمصرف ترین آجرها در دنیای ساخت و ساز در ایران است.
موضوع مقاله: قلعه رزه (بنا) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # قلعه رزه (بنا) | مقدمه: قلعه رزه (قلعه رضا جودکی) مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان اندیمشک، کیلومتر ۴۶ جاده اندیمشک به پل دختر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۷۱۴۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. | ## بخش 1: قلعه رزه (بنا) | تاریخچه قلعه رزه (قلعه رزمان یا رزمانان) این قلعه منزلگاه کاروانیان جاده خرم‌آباد به اندیمشک (صالح آباد قدیم) بوده و اکنون نیز جاده سراسری خوزستان از کنار آن می‌گذرد که در ۴۵ کیلومتری جاده ارتباطی اندیمشک خرم‌آباد و در حدود ۵۰۰ متری جنوب شرقی روستای قلعه رزه و در حاشیه جاده می‌باشد که در تاریخ ۱۲ بهمن ۱۳۸۱ با شمارهٔ ثبت ۷۱۴۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. قلعه رزه که در ادوار گذشته در محلی بنام رزه بر سر راه کاروانها ساخته شده محل حکومت سلاطین اشکانی بوده که گرهشکان یا به زبان محلی گرشکان یا گرشگو در قسمت جنوبی این قلعه وجود دارد که قسمت غرب و جنوب غربی آن رودخانه کرخه می‌باشد. | ## بخش 2: قلعه رزه (بنا) | این کاروانسرا دارای پلان چهارگوش و مستطیل شکل در جهت شرقی و غربی بوده و از نوع چهار ایوانی و از بناهای دوره صفوی می‌باشد؛ و توسط شخصی به نام «حسین خان والی» عصر صفوی در سال ۱۰۰۸ هجری ساخته شده‌است. قلعه رزه دارای ۱۴ اتاق مسکونی بوده که در داخل هر اتاق ۴ طاقچه ساخته شده و تمام اتاق‌ها به هم ارتباط دارند و برای ورود و خروج از قلعه، تنها یک در وجود داشته‌است. | ## بخش 3: قلعه رزه (بنا) | مصالح بکار رفته در ساخت کاروانسرا از سنگ قلوه، ساروج و گچ بوده ولی در دوره‌های بعدی برای بازسازی آن به مقدار بسیار کم از کاروانسرا کنگره‌هایی جهت نگهبانی ساخته شده، در جهت شمالی و جنوبی کاروانسرا به پرتگاه منتهی می‌شود. قلعه، به هنگام تصرف لرستان به دست قوای دولتی رضاشاه، اهمیت نظامی فراوان داشته و یک از قرارگاه‌های مهم جلوگیری از شورش، یاغیگری و غارت به‌شمار می‌رفته است ابوعبدالله محمد بن احمد مقدسی (۳۳۶–۳۸۰ ه‍. | ## جمع‌بندی | ق) که ۱۱۰۰ سال پیش می‌زیسته، مسیر «خرم‌آباد» تا «اندیمشک» همچنین در شمال این قلعه، یک بنای دو طبقه کوچک‌تر نیز وجود دارد که به حسینه یا قلعه حسینی مشهور است.قلعه رزه در گذشته محل سکونت ایل بزرگ جودکی می باشند.
موضوع مقاله: خانه صدقیانی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # خانه صدقیانی | مقدمه: خانه صدقیانی مربوط به دوره قاجار است و در تبریز، خیابان ارتش کوچه حیدر زاده واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۷۴۹۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.این بنا متعلق به حاج جعفر دایی بود که اواخر دوره قاجار توسط حاج محمد صدقیانی خریداری شد. | ## بخش 1: خانه صدقیانی | خانه صدقیانی دارای بخش های اندرونی و بیرونی است که متاسفانه بخش اندرونی خانه به هنگام خیابان کشی از بین رفته است. همچنین به مانند خانه مشروطه تبریز شامل ایوان کشیده و ایوان های دو طبقه مشرف به حیاط است. | ## بخش 2: خانه صدقیانی | این خانه حدود ۷۰۰۰ مترمربع مساحت دارد و شامل کوشک، باغ، خانه باغ، ساختمان و بخش پهلوی است و در سال ۱۳۲۰ بخشی از خانه به هنگام ایجاد خیابان ارتش تخریب و جزو خیابان شد؛ اما در اواخر پهلوی بخشی که شامل تالار و حوض خانه و نیز جبهه شرقی با ایوان و سه دری بود به این ساختمان اضافه شد. خانه صدقیانی محل سکونت یکی از تجار خوشنام ابریشم شهر تبریز بنام حاج محمد صدقیانی بوده است.از زندگینامه ایشان اطلاعات دقیقی در دست نیست،گویا صاحب چهار فرزند بنامهای علی،حسن،حسین و عبدالله بودند که حسن صدقیانی کارمند اداره پست و تلگراف بوده است .وی در زمان حکومت قاجار به دلیل مسائل سیاسی ازجانب حکومت به شهر قصر شیرین تبعید گردید.درحال حاضر نوادگان حاج محمد صدقیانی با نامهای خانوادگی صدقیانی، صدّیقیان و ابریشمی در شهرهای تبریز و تهران سکونت دارند. | ## بخش 3: خانه صدقیانی | ## جمع‌بندی | مدتی این خانه تا دهه ۶۰ به عنوان مدرسه استفاده می‌شد، اما پس از برخورد موشک عراقی درسال ۱۴ خرداد ۱۳۶۳ و آسیب دیدن بخشی از خانه در زمان جنگ ایران و عراق، مدتی بی استفاده ماند، اما دوباره مرمت و بخش آسیب دیده بازیابی شد و اکنون در اختیار دانشگاه هنر و معماری است و در زیر زمین این خانه صنایع دستی تبریز و آذربایجان توسط اداره میراث و فرهنگ عرضه میشود ، همچنین بازید عموم نیز از این خانه تاریخی آزاد است.
موضوع مقاله: نیایشگاه آدریان | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # نیایشگاه آدریان | مقدمه: نیایشگاه آدُریان محل نگهداری آتش مقدس است که در شهر تهران، خیابان جمهوری، خیابان میرزا کوچک خان، پلاک ۴، (ضلع شمالی دبیرستان فیروز بهرام) واقع شده‌است. | ## بخش 1: نیایشگاه آدریان | بنای معبد آدریان مربوط به دوره قاجار است و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۷۴۴۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. تاریخچه بنا سنگ بنای آدریان یا آتشکده تهران امرداد ماه ۱۲۹۳ خورشیدی، برابر با ۱۳ اوت ۱۹۱۳ میلادی، گذاشته شد و با همازوری پارسیان هند (بهرام‌جی بیکاجی) و زرتشتیان تهران در جشن آذرگان ۱۲۹۶ خورشیدی گشایش یافت. این سازه با همیاری مالی پارسیان هندوستان (بهرام‌جی بیکاجی) و زرتشتیان ایرانی ساکن ایران و هند ساخته شد و آتش ورهرام آن را روانشادان موبد اردشیر رستم رستمی، موبد بهرام رشید شید و موبد هرمزدیار بهرام سروش، از یزد با آیینی ویژه پس از آنکه ۲۵ روز در راه بودند در روز آذر از ماه آذر (جشن آذرگان) در آتشدان آتشکده تهران جای دادند. | ## بخش 2: نیایشگاه آدریان | آتشی که موبدان از بامداد تا شامگاه، آن را کُنده و هیزم می‌دهند و پرستاری می‌کنند. ساختمانی با نمای سنگ سفید و کنگره ای در بالای دیوار و شش ستون که در جلوی در ورودی آن زیر طاقی قرار گرفته‌اند و سر ستون‌هایی سنگی که هر کدام چهار سر گاو دارند و گویی تمام وزن این ساختمان را به دوش می‌کشند. در قسمت مرکزی بنای نیایشگاه اتاقی چهارگوش بنا شده که دیوارهای آن تا ارتفاع ۸۰سانتی‌متری بالا آمده‌اند و پس از دیوارها، شیشه‌های یکدست و ضخیم تا سقف ادامه دارد. | ## بخش 3: نیایشگاه آدریان | در اتاق، یک ظرف مسی قرار دارد که که به آن آفرینگان (مجمر) می‌گویند، داخل آفرینگان (مجمر) کنده‌ای نیم سوخته و خاکستر بسیاری، از آتش به جای مانده و شعله‌ای باریک در میان ظرف، آتش را زنده نگه داشته‌است. | ## جمع‌بندی | در لغتنامه دهخدا نیز این معنا دیده می‌شد و اما پاره دیگر <ان> است که در نام‌های جغرافیایی علامت نسبت فراوان است، از قبیل گرگان و … بنابراین ترکیب آذر+ان جایی را تداعی می‌کند که آدر= آذر= آتش در آن بسیار است و این یادگاری است به روزگار ایران باستان و رواج دین زردشت ب) ظرفی که آتش را در آن نگهداری می‌کردند: آدوران، آتشدان و آتشگاه نام گذاری کرده‌اند.
موضوع مقاله: خانه معین التجار | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # خانه معین التجار | مقدمه: خانه معین التجار مربوط به دوره قاجار است و در شوشتر، انتهای خیابان امام شرقی، محله درب عباس، جنب مقام عباس واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۷۲۵۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. | ## بخش 1: خانه معین التجار | معین التجار از بازرگانان مشهور شوشتر بود که به دلیل اصالت بوشهری به معین التجار بوشهری نیز معروف بود. | ## بخش 2: خانه معین التجار | وی شرکتی به نام شرکت ناصری برای کشتی رانی در کارون تأسیس کرده و مجموعه از از بناها در بندر ناصری (اهواز امروزی) بنا کرد خانه معین التجار در شوشتر به صورت تک ایوانی و دوره ساز در دو طبقه ساخته شده، درب و پنجره‌های چوبی و چند مورد ارسی داشته که اکنون بخشی از آنها سالم است؛ بنا در سال‌های گذشته تفکیک و تبدیل به سه قسمت مجزا شده، بخش اصلی آن در حال حاضر اختصاص به مدرسه غیرانتفاعی دارد، روبروی این بنا طویل‌ترین ساباط شوشتر واقع است. | ## بخش 3: خانه معین التجار | ## جمع‌بندی | تزئینات به کار رفته شامل آجر کاری بر سطوح دیوار ها (نقوش گیاهی و هندسی) گچبری مشبک به صورت نورگیر بالای سردر بانقوش گره چینی- آلت و لقط بندی‌هایی بر روی درب‌های اورسی مزین به نقوش گره می‌باشد.
موضوع مقاله: باغ عمارت بیگلربیگی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # باغ عمارت بیگلربیگی | مقدمه: باغ عمارت فتح‌آباد (بیگلر بیگی) باغی مربوط به دوره قاجار است که در ۲۵ کیلومتری مرکز کرمان، شهر اختیارآباد واقع شده. | ## بخش 1: باغ عمارت بیگلربیگی | این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۷۲۸۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. در این مجموعه علاوه بر عمارت اصلی که با دو طبقه در مرکزیت مجموعه و در شمال حوض اصلی قرار گرفته‌است در سمت غرب عمارت چهار فصل وجود دارد. در حال حاضر باغ به عنوان یکی از جاذبه‌های شهر کرمان می‌باشد و اتاقه ای هر دو عمارت قابل رزرو و اجاره می‌باشند. | ## بخش 2: باغ عمارت بیگلربیگی | همچنین ارایه خدمات پذیرایی و تفریحی نیز در سال‌های اخیر درمحوطه روباز و اتاقهای عمارت انجام می‌گردد؛ و یکی از دیدنی‌ترین جاذبه‌های گردشگری شهر کرمان به حساب می‌آید. پیشینه این باغ از از یادگارهای فضل علی خان بیگلربیگی است که نام اصلی وی فضل‌علی‌خان میرپنجه قراباغی است و بیگلربیگی لقبی است که به حاکمان کرمان داده می‌شد، به همین دلیل آن را باغ بیگلربیگی نیز می‌گویند. مصالح ساختمان‌ها از خشت خام و تزیین آن با گچ و مقابل سر در باغ حوضی به ابعاد ۶۰ در ۵ متر با فواره‌های زیبا طراحی شده بود. | ## بخش 3: باغ عمارت بیگلربیگی | علاوه بر سر در که ساختمانی دو طبقه داشته طاق نماهایی نیز در طرفین آن احداث شده بود. قلعه فتح‌آباد ریل راه آهن به این عمارت نزدیک است و می‌توان وقتی سوار بر قطار بود این بنای تاریخی را از داخل واگن مشاهده کرد. | ## جمع‌بندی | در سمت دیگر قطار هم قلعه فتح‌آباد وجود دارد.در هنگام مرمت گران این بنا به راهی برخورد کرده‌اند که این عمارت را به قلعه فتح‌آباد آن سوتر از ریل وصل می‌کرده‌است گویا این دو بنای تاریخی به هم مرتبط بوده‌اند.
موضوع مقاله: آرامگاه شیخ (پیر) حسین الهی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # آرامگاه شیخ (پیر) حسین الهی | مقدمه: این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۷۰۵۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. | ## بخش 1: آرامگاه شیخ (پیر) حسین الهی | گفته می‌شود شیخ پیر حسین الهی طالقانی از عارفان و فقیهان عصر خود بوده و مریدان زیادی داشته‌ است. برخی نیز از او با عنوان امامزاده حسین یاد می‌کنند که با چهار واسطه به سجاد (علی ابن حسین-امام چهارم شیعیان) نسب می‌رساند. | ## بخش 2: آرامگاه شیخ (پیر) حسین الهی | با توجّه به شواهد و مدارک به دست آمده از جمله سنگ قبر موجود، برآورد شده است که قدمت این مقبره به سده دهم و یازدهم تعلّق دارد. مشخصات بنا نمای داخلی بنا عبارت از شش طاق‌نما است که در داخل اضلاع شش‌گانه احداث شده و دارای طاق جناغی می‌باشد. | ## بخش 3: آرامگاه شیخ (پیر) حسین الهی | در ورودی بنا نیز که در داخل ضلع جنوبی بنا احداث شده درگاه کوچکی است که امکان ورود و خروج را فراهم می‌نماید. | ## جمع‌بندی | در داخل بقعه قبری وجود دارد که روی آن صندوق چوبی به عنوان معجر قرار داده شده است.
موضوع مقاله: تپه ننه کران | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # تپه ننه کران | مقدمه: تپه ننه کران مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان نمین، بخش ویلکیچ شمالی، روستای ننه کران واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۷۳۹۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. | ## بخش 1: تپه ننه کران | بررسی تاریخی فرود اضطراری هواپیما در دهه بیست هجری در منطقه: در اوایل دهه بیست قرن حاضر بنا به اظهارات اهالی یک فروند هواپیمای حامل اتباع خارجی در اثر محدودیت دید ناشی از مه غلیظ در نزدیکی تپه تاریخی موصوف فرود اضطراری و با اطلاع دادن به اردبیل و با آماده نمودن مسیر موقت دوباره از زمین برخواسته رهسپار تهران می‌شود. -محمدزاده- مورفولوژی طبیعی و ساختار زمینهای اطراف نشان می‌دهد که ساکنان قبلی روستا در محل تپه‌های موصوف مستقر بوده‌اند. | ## بخش 2: تپه ننه کران | هرچند گزارش مثبوتی در دست نیست اما ایجاد تپه‌های مذکور را می‌توان در اثر تخریب نقاط جمعیتی در اثر زلزله حدس زد. البته کاوشهای باستانشناسی نیز مورد نیاز خواهد بود تپه ننه کران که جزو آثارملی به ثبت رسیده در سه کیلومتری غرب روستا واقع است. | ## بخش 3: تپه ننه کران | ## جمع‌بندی | در خصوص جابه جایی احتمالی محل روستا حدس بنده دومورد زلزله مخرب منطقه مربوط به زلزله ۱۸۸۳ هیر و زلزله ۱۶۶۵ارمنستان را می‌توان عامل تخریب روستای قدیمی دانست.
موضوع مقاله: محوطه حمیدیه | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # محوطه حمیدیه | مقدمه: محوطه حمیدیه مربوط به دوران‌های تاریخی قبل از اسلام است و در شهرستان حمیدیه، ابتدای جاده حمیدیه به اهواز سمت چپ واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۷۹۳۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. | ## بخش 1: محوطه حمیدیه | تعرض به محوطه تاریخی حمیدیه بارها محوطه تاریخی حمیدیه مورد تعرض قرار گرفت و در بسیاری از مواقع حفاری‌های غیرمجازی نیز در آن منطقه صورت گرفت و همچنین ساخت وسازهای مجاز و غیرمجاز در آن ایجاد شد.خبرگزاری فارس | اساطیر و قصه‌ها در فرهنگ شفاهی مردم شهر حمیدیه آمده است که در محوطه تاریخی این شهر قبلاً شهری بوده که مردم آن با خیر و سلامت زندگی می‌کردند اما بعد از مدتی به دلیل مخالفت با امر و فرمان خداوند و انجام کارهای ناسزا، خداوند عذابی بر آنها نازل و شهر آنها را زیر و رو می‌کند و همه آنها را از بین می‌برد. | ## بخش 2: محوطه حمیدیه | ## بخش 3: محوطه حمیدیه | ## جمع‌بندی | نام این محوطه تاریخی در زبان عامی «العوا» یا «العلیا» به معنای بلندی یا تپه است.
موضوع مقاله: مجموعه قلعه سام | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # مجموعه قلعه سام | مقدمه: مجموعه قلعه سام مربوط به دوره ساسانیان است و در شهرستان چرداول، روستای چم بور واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۷۹۹۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.''' قلعه سام در روستای چم‌بور (زبان کوردی با گویش لکی) از توابع شهرستان چرداول در استان ایلام قرار دارد. | ## بخش 1: مجموعه قلعه سام | قدمت این قلعه به عهد ساسانیان می‌رسد که بر فراز یکی از کوه‌های پیرامون روستای چم‌بور بنا شده و کوه مزبور نیز به نام سام معروف شده است. این قلعه دارای 2 برج در شمال و شمال غربی می‌باشد که ارتفاع هر یک از آن‌ها حدود 12 متر است. | ## بخش 2: مجموعه قلعه سام | اتاق‌هایی جهت نگاهبانی از تأسیسات داخلی و محافظت از حکمرانان ناحیه در دل صخره‌ها تعبیه شده است. در قسمت جنوب غربی قلعه، آثار چهار طاقی یا آتشکده‌ای دیده می‌شود که گویا در زمان تسلط عرب‌ها به صورت مسجد درآمده است. | ## بخش 3: مجموعه قلعه سام | ## جمع‌بندی | علاوه بر آن‌ها چشمه‌های آب گوارا و همچنین ریشه درختی به نام عود یا هئومه که از آن در اعیاد و جشن‌ها استفاده می‌شده یافت شده است.
موضوع مقاله: کلیسای سرکیس مقدس (اصفهان) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کلیسای سرکیس مقدس (اصفهان) | مقدمه: کلیسای سرکیس مقدس مربوط به دوره صفوی است و در اصفهان، جلفا محله ایروان، خیابان خاقانی، کوچه نمازخانه ایروان واقع شده و در سال ۱۶۵۹ میلادی بنا شده‌است. | ## بخش 1: کلیسای سرکیس مقدس (اصفهان) | این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۷۶۴۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. تاریخ کلیسا در ابتدا نام آن «آمِناپرکیچ مقدس» بود اما در ۱۸۵۰ میلادی به دنبال ویرانی کلیسای سرکیس مقدس و انتقال وسایل آن به این کلیسا به کلیسای سرکیس مقدس تغییر نام داد. | ## بخش 2: کلیسای سرکیس مقدس (اصفهان) | گنبد کوچکتر در بالای محراب قرار دارد و گنبد بزرگتر با قوس‌هایی بر روی چهار ستون قرار گرفته. دیوارهای خارجی دارای قاب‌بندی‌هایی با نمای آجری اند و دیوارهای داخلی با گچ پوشانده شده‌اند. | ## بخش 3: کلیسای سرکیس مقدس (اصفهان) | این دیوارها در گذشته نقاشی‌های بسیاری داشتند که به علت مرمت بسیاری از آن‌ها از بین رفته و در حال حاضر تنها نقاشی‌های قسمت گنبد باقی مانده‌اند. | ## جمع‌بندی | در قسمت جنوبی کلیسا هم نمازخانه کوچکی با گنبدی قوسی شکل به نام استپانوس مقدس قرار دارد که در سال ۱۷۰۴ میلادی ساخته شده‌است.
موضوع مقاله: کلیسای مریم و هاکوپ | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کلیسای مریم و هاکوپ | مقدمه: مجموعه کلیسای مریم و هاکوپ مقدس مربوط به دوره صفوی است و در اصفهان، محله نو جلفا، خیابان نظر شرقی، میدان بزرگ واقع شده و در حال حاضر خیابان توحید از مجاور آن عبور می‌کند. | ## بخش 1: کلیسای مریم و هاکوپ | این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۷۶۴۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. در سال ۱۶۱۳ میلادی در اطراف این کلیسا، ساختمان کلیسای مریم مقدس را ساخته‌اند و در حال حاضر کلیسای هاکوپ در داخل کلیسای مریم مقدس و در ضلع شمالی آن قرار دارد. معماری کلیسای هاکوپ مقدس پلان اولیه کلیسا به شکل صلیب بوده که به علت تخریب بازوی جنوبی آن در سال ۱۸۴۳ میلادی به شکل مستطیلی در جهت شرقی - غربی با ابعاد ۲/۱۲x۹/۳ متر درآمده. سه گنبد کوچک قوسی شکل آن و سقف بنا بر روی قوسهایی تکیه کرده‌اند که بر روی ستونهای پهن متصل به دیوارهای شمالی و جنوبی قرار دارند. | ## بخش 2: کلیسای مریم و هاکوپ | در بالای ورودی اصلی کلیسا نیز دو کتیبه به زبان ارمنی مربوط به سال ۱۶۰۷ میلادی وجود دارد. معماری کلیسای مریم مقدس پلان کلیسا مستطیلی شرقی-غربی از نوع تالارهای گنبددار در معماری ارمنی است. بنا چندین گنبد قوسی شکل کوچک دارد اما گنبد اصلی آن، که دارای چهار نورگیر است، در وسط ساختمان قرار گرفته و به قوسهایی تکیه کرده که بر روی ستونهای پهن متصل به دیوارهای شمالی و جنوبی قرار دارند. در قسمت شرقی بنا محراب کلیسا واقع شده و در دو طرف آن نیز دو اتاقک مستطیل شکل قرار گرفته‌است. | ## بخش 3: کلیسای مریم و هاکوپ | دیوارهای داخلی ساختمان با گچ پوشانده شده‌اند و بر روی آنها نقاشیهایی با موضوعاتی از کتاب مقدس به تصویر کشیده شده. اطراف کلیسا، به غیر از سمت شرقی آن، دارای رواقی با بیست ستون از جنس سنگ حجاری شده‌است که کلیه این ستون‌ها با قوسهایی به یکدیگر متصل شده‌اند. | ## جمع‌بندی | سطح خارجی قوسها با کاشی‌های لعابدار به رنگهای مختلف تزیین شده که به زیبایی نمای خارجی کلیسا افزوده‌است.
موضوع مقاله: کاروانسرای خواجه نظر | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کاروانسرای خواجه نظر | مقدمه: کاروانسرای خواجه نظر مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان جلفا، کنار رودخانه ارس و پل ضیاء الملک واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۷۷۴۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. | ## بخش 1: کاروانسرای خواجه نظر | به افتخار وطن اصلی خود جلفا، ۲ کاروانسرای بزرگ در آن جا بنا کرد که هنوز در طرفین رودخانه باقی هستند و بیشتر از ۱۰۰۰۰۰ اکو در آنجا خرج کرد، اما این دو بنای عالی به واسطه فوت بانی ناتمام ماندند. در ۳ کیلومتری جلفا، کاروانسرای ویرانه‌ای وجود دارد که بنای آن در زمان شاه عباس کبیر به هزینه خواجه نظر ارمنی، از مقربان درگاه شاهی به عمل آمده‌است. | ## بخش 2: کاروانسرای خواجه نظر | مشخصات بنا کاروانسراهای عباسی دارای پلان‌های مدور، چند ضلعی، دو ایوانی، و کاروانسرا با تالار ستون دار و چهار ایوانی بوده‌اند. این کاروانسرا دارای حیاط مرکزی و سه ایوان در سه طرف حیاط می‌باشد بنا در سه ضلع حیاط چرخیده و مصالح آن سنگ‌تراش و آجر می‌باشد. | ## بخش 3: کاروانسرای خواجه نظر | ## جمع‌بندی | ثبت در فهرست میراث جهانی در ۲۶ شهریور ۱۴۰۲ در جریان چهل و پنجمین اجلاس کمیته میراث جهانی یونسکو در ریاض، کاروانسرای خواجه نظر به‌همراه ۵۳ کاروانسرای تاریخی دیگر (جمعاً ۵۴ کاروانسرا در ۲۴ استان ایران) تحت عنوان کاروانسراهای ایرانی در فهرست میراث جهانی قرار گرفتند.
موضوع مقاله: قلعه بلند | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # قلعه بلند | مقدمه: قلعه بلند یا ابردژ مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان ورامین، بخش جوادآباد، روستای قلعه بلند واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۷۶۲۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. | ## بخش 1: قلعه بلند | اکثریت ساکنان روستای قلعه بلند را سادات حسینی نقوی حسینی میرکاظمی رجبشاهی طباطبایی تاجیک ملاعباسی شیرازی امیرانی و علیدوستی در گذشته تشکیل می‌دادند و به قلعه بلند نقویان معروف بوده‌است از آثار تاریخی روستای قلعه بلند می‌توان به بقایای قلعه باستانی خشتی گلی مربوط به دوران صفوی اشاره کرد که ملک مزبور در مالکیت طایفه نقویان است از جمله آثار دیدنی می‌توان به خانه تاریخی اربابی رمضان زاده و عمارت‌های حاج میرزاحسین و حاج اسماعیل و حاج حسین حسینی نقوی و آب انبار روستا که در دوران معاصر ساخته شده‌است اشاره کرد شغل اکثر اهالی روستا کشاورزی و دامپروری است. | ## بخش 2: قلعه بلند | ## بخش 3: قلعه بلند | ## جمع‌بندی | اکثریت ساکنان روستای قلعه بلند را سادات حسینی نقوی حسینی میرکاظمی رجبشاهی طباطبایی تاجیک ملاعباسی شیرازی امیرانی و علیدوستی در گذشته تشکیل می‌دادند و به قلعه بلند نقویان معروف بوده‌است از آثار تاریخی روستای قلعه بلند می‌توان به بقایای قلعه باستانی خشتی گلی مربوط به دوران صفوی اشاره کرد که ملک مزبور در مالکیت طایفه نقویان است از جمله آثار دیدنی می‌توان به خانه تاریخی اربابی رمضان زاده و عمارت‌های حاج میرزاحسین و حاج اسماعیل و حاج حسین حسینی نقوی و آب انبار روستا که در دوران معاصر ساخته شده‌است اشاره کرد شغل اکثر اهالی روستا کشاورزی و دامپروری است.
موضوع مقاله: کاروانسرای افضل | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کاروانسرای افضل | مقدمه: کاروانسرای افضل یا سرای افضل مجموعه‌ای مربوط به دورهٔ قاجار و یکی از میراث جهانی ایران است. | ## بخش 1: کاروانسرای افضل | این کاروانسرا در شوشتر، خیابان طالقانی، کوچهٔ سنگ‌فرش واقع شده و در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۷۹۴۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این کاروانسرا در ۲۶ شهریور ۱۴۰۲ (۱۷ سپتامبر ۲۰۲۳) در چهل و پنجمین اجلاس کمیته میراث جهانی یونسکو، با پروندهٔ چندین کاروانسرای ایران به عنوان بیست و هفتمین میراث فرهنگی ملموس ایران در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شد. خاندان افضل که از خانواده‌های معروف و قدیمی شوشتر هستند اغلب به شغل تجارت مشغول بوده‌اند. | ## بخش 2: کاروانسرای افضل | ویژگی بنا بنا در چهار طبقه ساخته شده است که شامل طبقات همکف، اول، شبستان (زیرزمین) و شوادان می‌باشد. در دیگر بخش‌های بنا سایر نقوش آجری و طرح‌های خوون چینی خفته و راسته و حصیری، اجرا شده است. در کف سازی حیاط قاب آجری به کار رفته و همچنین نیم ستون‌هایی که در آن مصالح آن از سنگ و ملات سیمان و گچ به کار رفته است. | ## بخش 3: کاروانسرای افضل | کاربری نمایشگاه صنایع دستی در حال حاضر این کاروانسرا محل دائمی نمایشگاه صنایع دستی است و در غرفه‌های مختلف آن کارگاه‌های صنایع دستی برپا می‌شود. کاروانسرای افضل بزرگ‌ترین مرکز تولید صنایع دستی استان خوزستان به‌شمار می‌رود و صنعتگرانی در رشته‌های مختلف هنری در آن فعالیت دارند. | ## جمع‌بندی | ثبت در فهرست میراث جهانی در ۲۶ شهریور ۱۴۰۲ در جریان چهل و پنجمین اجلاس کمیته میراث جهانی یونسکو در ریاض، کاروانسرای افضل به‌همراه ۵۳ کاروانسرای تاریخی دیگر (جمعاً ۵۴ کاروانسرا در ۲۴ استان ایران) تحت عنوان کاروانسراهای ایرانی در فهرست میراث جهانی قرار گرفتند.
موضوع مقاله: تپه اجاق داغی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # تپه اجاق داغی | مقدمه: تپه اجاق داغی مربوط به اوایل هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان نمین، بخش مرکزی، روستای کله سر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۷۵۱۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است دامنه این تپه 1400 متر بالاتر از دریای خزر می‌باشد. | ## بخش 1: تپه اجاق داغی | در زبان ترکی آذری اجاق به معنای مکانی است که در آن آتش برپا می‌شود و داغ به معنی کوه است. این تپه مشرف است به روستای کله سر از جنوب،جاده فندقلو از غرب،زمین‌های کشاورزی از شمال و جنگل فندقلو و بویوگ داغی از شرق. | ## بخش 2: تپه اجاق داغی | آثار سنگ‌های باستانی که بر روی این تپه رویت می‌شود،متعلق به آتشکده زرتشتیان در دوران احتمالا هخامنش یا قبل از آن می‌باشد . با توجه به نقشه فتوحات اسکندر مقدونی، منطقه جلگه اردبیل و قفقاز از حمله او در امان بوده‌است. | ## بخش 3: تپه اجاق داغی | نام این کوه که خود دلیلی است محکم 2.وجود کلسنگ بر روی آثار به جامانده زیرا این گیاه تنها بر سنگ‌های قدیمی می‌روید. | ## جمع‌بندی | 3.تاریخ بیان کرده‌است که خاستگاه زرتشت از کوه‌های آذربایجان و پایین رود ارس بوده، که خود سندی مهم است.