موضوع مقاله: گارگین نژده | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # گارگین نژده | مقدمه: گارگین دِر-هاروتیونیان معروف به گارگین نژده (معنی نژده به زبان ارمنی زائر یا مهاجر می‌باشد)، (زاده، نخجوان در روستای کزنوت ۱۸۸۶ - درگذشته، شهر ولادیمیر ۱۹۵۵) متفکر سیاسی، فدایی، متخصص فن لشکرکشی و تدابیر جنگی و او یکی از رهبران کلیدی سیاسی و نظامی اولین جمهوری ارمنستان، فدراسیون انقلابی ارمنی و قهرمان ملی ارمنیان می‌باشد. | ## بخش 1: گارگین نژده | او در سال ۱۹۰۶ میلادی به بلغارستان می‌رود و وارد دانشگاه نظامی آن کشور می‌شود و در سال ۱۹۰۷ میلادی از آن دانشگاه فارغ‌التحصیل می‌شود. جنگ بالکان نژده در سال ۱۹۰۸م به ارمنستان بازمی‌گردد و عضو فدراسیون انقلابی ارمنی می‌شود. او در سال ۱۹۰۹ میلادی به قفقاز بازگشته ولی توسط مقامات روسی دستگیر، و به مدت ۳ سال روانه زندان می‌شود. در سال ۱۹۱۲ میلادی به همراه آندرانیک اوزانیان یک گردان ارمنی را تشکیل می‌دهند و به همراه سپاه داوطلب بلغاری به مبارزه علیه امپراتوری عثمانی در جنگ اول بالکان برای آزادی تراکیه و مقدونیه شرکت می‌کند. به پاس فداکاری‌های او در جنگ مفتخر به (صلیب شجاعت) از سوی مقامات بلندپایه بلغارستان می‌شود.Македоно-одринското опълчение 1912–1913. 521) جنگ جهانی اول گارگین نژده در سال ۱۹۱۴ به قفقاز بازمی‌گردد و برای مبارزه با نیروی عثمانی یک واحد داوطلب ارمنی را تشکیل می‌دهد. پس از انقلاب مارس ۱۹۱۷ روسیه و خروج ارتش روسیه از شرق ترکیه، در بهار ۱۹۱۸ میلادی نیروهای خود را از روستای آلاجای در نزدیکی آنی (شهر باستانی) اقدام به یک عقب‌نشینی تاکتیکی می‌زند و به گیومری بازمی‌گردد. نبرد وانادزور پس از درگیری با نیروهای عثمانی در گیومری، در استحکامات نظامی ساخته شده در وانادزور به نبرد ارتش عثمانی می‌شتابد او توانست با بسیج مردم و ایجاد یک نیروی مردمی به همراه نیروهای داوطلب ارمنی خود در یک نبرد ۴ روزه (که گارگین نژده آن نبرد را نبرد مقدس نامید، نبرد در خط مقدم، نجات ابدی ماست) تلفات سنگینی را به نیروهای متخاصم وارد سازد.Hovhanissian, Richard G. | ## بخش 2: گارگین نژده | بعد از اشغال- شوروی، قره باغ و کوهستان زنگه‌زور را به عنوان بخشی از مناطق جمهوری سوسیالیستی شوروی آذربایجان می‌نامد. 356 در ۲۶ آوریل ۱۹۲۱ در کنگره زانگزوریان در :تاتو (روستا) اعلام شد که استان وایوتس‌جور و آرتساخ و کوهستان زنگه‌زور تحت کنترل جمهوری کوهستانی ارمنستان قرار می‌گیرد؛ ولی در بین آوریل و ژوئیه ۱۹۲۱ ارتش سرخ عملیات نظامی گسترده‌ای را در منطقه آغاز نمود و از شمال و شرق به منطقه سیونیک حمله‌ور شد. پس از جنگ شدید در ژوئیه همان سال شوروی با وعده حفظ آن مناطق به عنوان بخشی از ارمنستان شوروی جنگ را خاتمه می‌دهد. نژده به همراه تعدادی از سربازان و چندی از روشنفکران از مرز ایران گذشته و وارد تبریز می‌شود. نژده در یک فعالیتهای سازمانی در بخارست، پلوودیو و بوستون، ماساچوست به عنوان ناظر مشغول به کار می‌شود. (فدراسیون جوانان ارمنی و سازمان جوانان از فدراسیون انقلابی ارمنی) او به شهرهای مختلف آمریکا و کانادا سفر کرد و جوانان ارمنی را به گرد خود درآورد و یک جنبش جوانان ارمنی به نام "Tseghakron" را تشکیل داد که بعدها به فدراسیون جوانان ارمنی تغییر نام داد. در طول اقامت خود در بلغارستان با سازمان انقلابی مقدونی-بلغاری و شاعر نمادگرای بلغاری به نام تئودور ترایانوف ارتباط نزدیکی را برقرار نمود.Михайлов, Иван. این طرح به شدت توسط استالین و نظامیان شوروی در طی سالهای ۱۹۴۵ و ۱۹۴۷ مورد بحث قرار گرفت. | ## بخش 3: گارگین نژده | گارگین نژده بعد از دستگیری از سوی کاگ‌ب نامه‌ای به دولت شوروی می‌فرستد: «تُف بر حکم اعدام شما، شما باید بدانید که با چه کسی معامله می‌کنید. در نوامبر ۱۹۴۶ میلادی نژده را به ارمنستان می‌فرستند و در سال ۲۴ آوریل ۱۹۴۸ میلادی او را به ۲۵ سال زندان محکوم می‌کنند. شوروی اجازه انتقال جسد به ایروان را نمی‌دهد و در شهر ولادیمیر به خاک سپرده می‌شود. در سال ۳۱ اوت ۱۹۸۳ میلادی بقایای بدن او را به‌طور مخفیانه توسط نزدیکانش از ولادیمیر به ارمنستان شوروی منتقل می‌کنند. در ۷ اکتبر ۱۹۸۳ بر طبق وصیتش دست راست نژده را در دامنه کوه خوستوپ به خاک سپرده می‌شود. بقایای بدن او در انبار خانه یکی از نزدیکانش در روستای کوتایک تا ۹ می ۱۹۸۷ نگه داشته شده بود تا اینکه به‌طور مخفیانه او را به وایوتس‌جور منتقل می‌کنند. تا اینکه در حیاط کلیسای اسپیتاکاوور در نزدیکی شهر یغگنادزور می‌باشد به خاک سپرده می‌شود. | ## جمع‌بندی | گارگین نژده به پاس فداکاری‌هایش مفتخر به مدال‌های: مدال شجاعت از بلغارستان و صلیب سنت جرج و حکم مدال ولادیمیر و آنا از روسیه شده بود.