موضوع مقاله: هدف کره ماه | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # هدف کره ماه | مقدمه: هدف کره ماه شانزدهمین جلد از مجموعه ماجراهای تن‌تن و میلو، مجموعه داستان‌های مصور کاریکاتوریست بلژیکی، هرژه است. | ## بخش 1: هدف کره ماه | این داستان ابتدا به‌صورت هفتگی در مجلهٔ بلژیکی تن‌تن از مارس تا سپتامبر ۱۹۵۰ و از آوریل تا اکتبر ۱۹۵۲ منتشر شد و سپس در سال ۱۹۵۳ توسط انتشارات کسترمن در یک جلد جمع‌آوری و به چاپ رسید. این داستان دربارهٔ خبرنگار جوان، تن‌تن، و دوستش کاپیتان هادوک است که دعوتنامه‌ای از پروفسور تورنسل دریافت می‌کنند تا به سیلداوی بروند، جایی که پروفسور تورنسل در یک مرکز دولتی حفاظت‌شده روی یک پروژه فوق‌سری کار می‌کند تا مأموریت سفر انسان به ماه را برنامه‌ریزی و اجرا کند. این داستان جزئیاتی از تحقیقات هِرژه دربارهٔ امکان سفر فضایی انسان‌ها را در خود دارد – دستاوردی که هنوز در آن سال‌ها به‌دست نیامده بود – و هِرژه تلاش کرده بود تا کار به واقع‌گراترین شکل ممکن ساخته شود. بخشی از توسعهٔ این داستان با پیشنهاد دوستان هِرژه، برنار اوولمانس و ژاک فان ملکبکه شکل گرفت. در جریان انتشار داستان، هرژه استودیو هرژه را تأسیس کرد، تیمی از کاریکاتوریست‌ها در بروکسل که او را در این پروژه یاری می‌کردند. هرژه این داستان را با روی ماه قدم گذاشتیم که در ادامه همین جلد منتشر شد، تکمیل کرد، در حالی که این مجموعه به بخشی تعریف‌کننده از سنت کامیکس فرانسوی-بلژیکی تبدیل شد. منتقدان جزئیات تصویری کتاب را بسیار ستودند، اما نظرات مختلفی دربارهٔ داستان داشته‌اند؛ برخی آن را یکی از بالغ‌ترین و از نظر احساسی عمیق‌ترین بخش‌های مجموعه می‌دانند، در حالی که برخی دیگر از کم‌رنگ شدن طنز در مقایسه با جلدهای قبلی به‌خاطر تمرکز علمی داستان انتقاد کرده‌اند. این داستان برای ماجراهای تن‌تن اثر هرژه تولید شرکت بل‌ویزیون در سال ۱۹۵۷، بازی کامپیوتری تن‌تن روی ماه در سال ۱۹۸۹، ماجراهای تن‌تن تولید شرکت‌های ایلیپسنیم/نلوانا در سال ۱۹۹۱ و یک درام رادیویی بی‌بی‌سی ۵ در سال‌های ۱۹۹۲–۱۹۹۳ اقتباس شده است. خلاصه داستان تن‌تن، میلو و کاپیتان هادوک برای پیوستن به پروفسور تورنسل، که از سوی دولت سیلداوی مأمور شده تا به‌طور مخفیانه فضاپیمایی بسازد که به ماه پرواز کند، سفر می‌کنند. با رسیدن به مرکز تحقیقات اتمی اسپروژ، آن‌ها با مدیر این مرکز، آقای باکستر و دستیار تورنسل، مهندس فرانک ولف آشنا می‌شوند. پس از مشاهدهٔ آزمایش تورنسل بر روی کلاه‌خود چندلایهٔ جدید برای مأموریت برنامه‌ریزی‌شده، آن‌ها از طرح او و همچنین استفادهٔ جدیدش از شیپورِک گوش، به‌دلیل مشکلات همیشگی شنوایی‌اش، مطلع می‌شوند. هادوک با این طرح مخالف است، اما تورنسل، که به‌اشتباه پیپ هادوک را با شیپورِک عوض کرده، گمان می‌کند هادوک با او موافقت کرده است؛ بعدتر، هادوک نیز به‌طور اتفاقی نزدیک است شیپورِک را که با پیپش اشتباه گرفته، بسوزاند. یک نمونهٔ بدون سرنشین و کوچک‌شده از راکت — «ایکس-اف‌ال‌آر۶» — برای مأموریت مسیر دور ماه به‌منظور عکس‌برداری از سمت پنهان ماه و آزمایش موتور راکت حرارتی هسته‌ای تورنسل پرتاب می‌شود. پیش از پرتاب، رادار مرکز هواپیمایی را ردیابی می‌کند که سه چترباز را نزدیک مرکز پیاده می‌کند. یکی از افراد به‌دلیل خرابی چتر نجات می‌میرد؛ این حادثه هم‌زمان می‌شود با رسیدن کارآگاهان پلیس، دوپونت و دوپونط، که در ابتدا تصور می‌شود همین مزاحمان باشند. تن‌تن برای یافتن جاسوس‌ها حرکت می‌کند و به هادوک می‌گوید که از پایگاه دنبال او بیاید، زیرا احتمال می‌دهد یک جاسوس داخلی وجود داشته باشد. تن‌تن یکی از چتربازها را هنگام ردوبدل کردن چیزی در یک دریچهٔ هوا می‌گیرد، اما پیش از اینکه بتواند کاری کند، توسط نفر دوم هدف گلوله قرار می‌گیرد. هم‌زمان، پایگاه دچار قطع موقت برق می‌شود و آشفتگی ایجاد می‌گردد؛ به‌طوری که نه هادوک (که بیهوش شده بود) و نه ولف (که توسط کارآگاهان گرفته شده بود) هیچ‌کدام قادر به توضیح درست ماجرا نیستند. این حادثه گمان مرکز را تأیید می‌کند که چتربازها مأموران یک قدرت خارجی بوده‌اند، اما تن‌تن بیم دارد تلاش برای ردیابی اطلاعاتِ درز کرده بیهوده باشد. راکت با موفقیت پرتاب می‌شود و طبق برنامه به دور ماه می‌چرخد، اما در بازگشت توسط همان قدرت خارجی رهگیری می‌شود، چون آن‌ها از اطلاعات درز شده دربارهٔ کنترل رادیویی راکت استفاده کرده‌اند. با این حال، تن‌تن از قبل این موضوع را پیش‌بینی کرده و از تورنسل خواسته بود مکانیزم خودتخریبی برای راکت تعبیه کند؛ بنابراین مرکز می‌تواند راکت را منفجر کند تا به‌دست دشمن نیفتد. تن‌تن نتیجه می‌گیرد که باید یک جاسوس داخلی وجود داشته باشد که اطلاعات را به چتربازها رسانده، اما هیچ مظنونی پیدا نمی‌شود. تورنسل پس از یک مشاجره با هادوک – که در آن هادوک با استفاده از شیپورک، تورنسل را متهم به «بازی درآوردن» می‌کند - به‌شدت خشمگین می‌شود و دوستانش را به‌زور به بازدید از راکت ماه می‌برد. مواظب پله‌ها باش!»، خودش حواسش نیست کجا می‌رود، از نردبان سقوط می‌کند و دچار فراموشی می‌شود. وقتی حافظهٔ تورنسل بازنمی‌گردد، هادوک شوک‌درمانی ناگهانی را چارهٔ کار می‌بیند، اما تلاش‌های عجیب روزانهٔ او ناکام می‌ماند. سرانجام، وقتی عبارت «اگر فکر کردی که خوشم بی‌خودی بازی دربیارم، کورخوندی» را تکرار می‌کند، هادوک به‌طور اتفاقی و موفقیت‌آمیز باعث بازگشت حافظهٔ تورنسل می‌شود. تورنسل می‌تواند ساخت راکت را تکمیل کند و آماده‌سازی‌های نهایی انجام می‌شود، و او یک سمعکمناسب برای شنیدن تقریباً کامل سیگنال‌های مخابراتی تهیه می‌کند. شب پرتاب، هادوک ابتدا منصرف می‌شود، اما وقتی دوپونت و دوپونط را می‌شنود که می‌گویند «با سن شما، این کار دیوانگی محض محسوب میشه»، با عصبانیت تصمیم به شرکت می‌گیرد. خدمه سرانجام سوار راکت می‌شوند و بعدتر هنگام پرتاب موفق راکت، بر اثر نیروی گرانش ناگهانی دچار کاهش هشیاری می‌شوند. با وجود تلاش‌ها برای تماس، خدمهٔ زمینی نمی‌توانند ارتباط برقرار کنند، و کتاب در حالی پایان می‌یابد که راکت به سوی ماه می‌رود و خدمهٔ زمینی پی‌درپی صدا می‌زنند: «موشک ماه‌پیما، اینجا مرکز اسپروژ… شنیدید، جواب بدید… بگوشم» تاریخچه پیش‌زمینه هِرژه اولین بار ایده ارسال تن‌تن را در مأموریتی به ماه زمانی که در حال کار بر روی معبد خورشید (۱۹۴۹) بود، مطرح کرد. تصمیم او برای ورود به دنیای علمی-تخیلی ممکن است تحت تأثیر رقابت دوستانه‌اش با همکارش ادگار پ. یاکوبس قرار گرفته باشد، که به‌تازگی با کمیک علمی-تخیلی خود، «راز شمشیرماهی» (۱۹۵۰–۱۹۵۳) به موفقیت دست یافته بود. هِرژه تصمیم گرفت که داستان به‌صورت یک مجموعه دو جلدی باشد، همان‌طور که قبلاً با داستان‌های اسب شاخدار (۱۹۴۳) و گنج‌های راکام (۱۹۴۴)، و هفت گوی بلورین (۱۹۴۸) و معبد خورشید موفق عمل کرده بود. در ابتدا، هِرژه قصد داشت این داستان را پس از تکمیل معبد خورشید آغاز کند، اما همسر اولش «ژرمن کیکنس» و دوست نزدیکش مارسل دوئه او را متقاعد کردند که ابتدا به سراغ تن‌تن در سرزمین طلای سیاه (۱۹۵۰) برود، داستانی که قبلاً آن را نیمه‌تمام رها کرده بود. وی-۲ الهام‌بخش اصلی هرژه در کارهایش در هر دو داستان هدف کره ماه و روی ماه قدم گذاشتیم. برای مشورت دربارهٔ داستان، هِرژه از برنار اوولمانس که کتاب غیرداستانی «انسان در میان ستارگان» (۱۹۴۴) را تألیف کرده بود، کمک خواست. در پاییز ۱۹۴۷، اوولمانس و ژاک فان ملکبکه یک سناریو برای داستان توسعه دادند که آن را به هِرژه تحویل دادند. این نسخه، مأموریت فضایی پروفسور تورنسل را در مکانی خیالی به نام «رادیو سیتی» در ایالات متحده قرار می‌داد. در این نسخه، پروفسور هیپولیت کالیس که پیشتر در داستان ستاره اسرارآمیز (۱۹۴۲) ظاهر شده بود، به‌عنوان یک ضد قهرمان بازمی‌گشت؛ کالیس اسرار مأموریت را فروخته بود تا پولی جمع کند و برای ریتا هیورث یک الماس خریداری کند. در اوایل ۱۹۴۸، هِرژه دو صفحه سیاه‌وسفید از این نسخه داستان تولید کرد، اما آن را کنار گذاشت. هِرژه برخی از عناصر این سناریو اولیه را در نسخه نهایی خود حفظ کرد، از جمله صحنه‌هایی که در آن‌ها هادوک در محیط خلاء و حین بی‌وزنی، مشروب می‌نوشد و آنجا که هادوک برای قدم زدن در فضا می‌رود و به‌طور تصادفی تقریباً تبدیل به قمری از آدونیس می‌شود، که در صفحات ۵ و ۸ از روی ماه قدم گذاشتیم ظاهر می‌شود. گفته می‌شود هرژه این سناریو را داوطلبانه در جریان پیاده‌روی با مارسل دوئه، در نزدیکی صومعه اسکورمون سوزانده است. البته هرژه تصدیق کرد که برنار اوولمانس — که پیش‌تر در ستاره اسرارآمیز و معبد خورشید به او کمک کرده بود — علاوه بر مفاد علمی، «چندین عنصر و شوخی [از جمله:] بی‌وزنی، ویسکی که به شکل گلوله در می‌آید، آدونیس و ماهواره‌اش هادوک» را به سناریو افزوده است. سال بعد، هرژه با کمک بوب دو مور و آلبر واینبرگ (خالق آینده داستان‌های مصور دَن کوپر) به نسخه جدید خود مشغول شد. با این حال، برنار اوولمانس بر این باور بود که تأثیر او بر داستان بیشتر از این‌ها بوده است و گفته بود: «وقتی دو کتاب را مرور می‌کنیم، [او و فان ملکبکه] واقعاً این احساس را داشتیم که این همان چیزی است که در ابتدا انجام داده بودیم. در کلیات، این همان بود.» فرستادن قهرمانان داستان به ماه، برای هرژه غایتِ ماجراجویی در سرزمین‌های دوردست و ناشناخته بود. اما در کتاب‌های بعدی، نویسنده ترجیح داد از دنیایی که خلق کرده بود در یک فضای «محدود و خانگی» استفاده کند؛ رویکردی که اوج آن در کتاب جواهرات کاستافیوره نمایان است. هِرژه امیدوار بود داستان تا حد ممکن واقعی باشد و تلاش کرد تا از عناصر غیرواقعی اجتناب کند. به گفته خودش، داستان «هیچ موجود فضایی، هیچ هیولایی، هیچ شگفتی غیرقابل باور» نداشت. برای تضمین این واقع‌گرایی، هِرژه مجموعه‌ای از مستندات دربارهٔ راکت‌ها و سفر فضایی جمع‌آوری کرد تا تحقیقات خود را انجام دهد. در این راه، اوولمانس به او کمک کرد و تصاویر راکت‌ها و تأسیسات تحقیقاتی هسته‌ای را جمع‌آوری کرد. یکی دیگر از آثار مورد استفاده او کتاب فضانوردی (۱۹۵۰)، نوشته فیزیکدان الکساندر آنانوف بود که هِرژه از آوریل ۱۹۵۰ شروع به مکاتبه با او کرده بود. هرژه از طرح‌های کتاب آنانوف برای مدل‌های لباس فضایی و سازماندهی کابین خلبان الگوبرداری کرد که آرتور فانوین ماکت بسیار دقیقی از آن‌ها ساخت. این ماکت به طراحان و رنگ‌آمیزان استودیو هرژه کمک کرد تا بتوانند فضای داخلی موشک را به شکلی منسجم به تصویر بکشند. هِرژه همچنین از مرکز تحقیقاتی اتمی ای‌سی‌ئی‌سی بازدید کرد و ارتباطی با مدیر آن، مَکس اوآیو برقرار کرد. هِرژه بسیاری از این اطلاعات فنی را در داستان گنجاند، اما آن‌ها را با لحظات طنزآمیز در هم آمیخت تا داستان برای خوانندگان جوانش قابل فهم‌تر باشد. همچنین می‌توان ملاحظه کرد که بخش‌هایی از داستان هدف کره ماه که به اجرای پروژه می‌پردازند، تا حد زیادی از فیلم هدف کره ماه (محصول ۱۹۵۰ به کارگردانی اروینگ پیکل، بر اساس رمان و سناریوی رابرت آنسون هاین‌لاین) الهام گرفته شده‌اند؛ عنوانی که برای نسخه انگلیسی‌زبان آلبوم نیز استفاده شد. | ## بخش 2: هدف کره ماه | دکورهای فیلم توسط چسلی بونستل نقاشی شده بود که کارهای او، که هرژه در مجله آمریکایی لایف و مجله بلژیکی لو پاتریوت ایلوستره دیده بود، الهام‌بخش این طراح در بازنمایی مناظر فضایی شد. هویبرشت ون اوپستال در اثر خود «مسیر آرژی - پدیده هرژه» که در سال ۱۹۹۸ منتشر شد، از یک «سرقت محتوایی» از فیلم یا از یک «کمیک» استخراج شده از فیلم یاد می‌کند؛ اتهامی که در برخی انجمن‌های تن‌تن‌دوستان نیز تکرار شده است. منتقدان ادبی ژان مارک لوفیسیه و رندی لوفیسیه هم معتقدند که به احتمال قوی، برخی از تأثیرات تخیلی بر داستان هِرژه شامل رمان ژول ورن به نام به دور ماه (۱۸۷۰) و فیلم آمریکایی هدف کره ماه (۱۹۵۰) بوده است. هِرژه قطعاً تحت تأثیر تعدادی از تصاویر فیلم هدف کره ماه که منتشر شده بود، قرار گرفت. سیستم کامپیوتری در مرکز فضایی اسپروژ به‌طور بصری بر اساس یونیواک ۱ ساخته شده بود، اولین کامپیوتری که برای اهداف غیرنظامی ساخته شده بود. هِرژه راکت ماه‌پیمای خود را بر اساس طراحی‌های راکت وی-۲ که توسط دانشمندان آلمانی در طول جنگ جهانی دوم توسعه یافته بود، طراحی کرد. الگوی قرمز و سفید راه‌راه روی راکت هِرژه بر اساس تصویری از یک راکت فاو-۲ بود که هِرژه در کتاب لسلی ای. سایمون — سرلشکر بازنشستهٔ ارتش ایالات متحده — به نام پژوهش‌های آلمانی‌ها در جنگ جهانی دوم (۱۹۴۷) پیدا کرده بود. او مدل راکت را به پاریس برد و آن را به الکساندر آنانوف نشان داد و از او پرسید آیا این مدل واقع‌گرایانه است و می‌تواند نمایشی از آنچه که یک راکت ماه باید به نظر برسد، باشد. یاکوبس در داستان گنجاند و او را به‌عنوان الگوی یک دانشمند که در صفحه ۴۰ از هدف کره ماه ظاهر می‌شود، به تصویر کشید؛ این اشاره‌ای به حضور ادگار پ. یاکوبس در یکی از معماهای بلیک و مورتیمر به نام «معمای هرم بزرگ» (۱۹۵۴) بود، که در آن یاکوبس به هِرژه اشاره کرده بود. پیچیدگی و طولانی بودن این ماجرا هرژه را فرسوده کرد، تا حدی که او در معرض فروپاشی عصبی قرار گرفت. او غیبت خود را به‌ویژه در نامه‌ای که از سوئیس (محل استراحتش) نوشته بود، توضیح داد؛ این نامه همراه با طرحی بود که او را خسته، گیج و رها شده روی یک صندلی راحتی نشان می‌داد، در حالی که ابزار طراحی‌اش روی زمین ریخته بود. در داخل استودیو هرژه، بوب دو مور دکورهای بسیاری از این داستان را اجرا کرد، از جمله مرکز تحقیقات سیلداوی، کارگاه‌ها و سالن‌های مونتاژ، سالن پرتاب، برج کنترل و سکوی پرتاب. بد نیست یادآوری شود که داستان هدف کرۀ ماه، نخستین حضور دکتر رتول در مجموعۀ ماجراهای تن‌تن است که بعدها در جواهرات کاستافیوره هم به او اشاره خواهد شد. هِرژه خبر انتشار داستان آینده را در دو جلد متوالی از مجله تن‌تن اعلام کرد که هرکدام تصویر ماه را به نشان می‌دادند. هدف کره ماه از ۳۰ مارس ۱۹۵۰ به‌صورت هفتگی در مجله تن‌تن بلژیک به زبان فرانسوی آغاز شد. در این مدت، تغییراتی در شیوهٔ کار هِرژه به وجود آمد؛ در ۶ آوریل ۱۹۵۰، او استودیو هرژه را به‌عنوان یک شرکت سهامی عام تأسیس کرد. استودیو هرژه در خانهٔ او در خیابان دلور در بروکسل مستقر بودند و هِرژه خانهٔ جدیدی که در اوتینی-لوون لا نوو خریداری کرده بود را محل اصلی اقامت خود و همسرش ژرمن قرار داد. استودیو هرژه نه‌تنها از هِرژه حمایت شخصی می‌کردند، بلکه پشتیبانی فنی برای پروژه‌های جاری او فراهم می‌آوردند. در ۷ سپتامبر ۱۹۵۰، تنها شش ماه پس از آغاز انتشار، داستان به دلیل مشکلات سلامتی هِرژه متوقف شد، زیرا او دچار یک بحران عصبی دیگر شده بود و اگزما هم دست‌ها بروز کرده بود. انتشار به صورت کتاب این داستان سپس توسط انتشارات کسترمن در سال ۱۹۵۳ تحت عنوان هدف کره ماه منتشر شد. عنوان کتاب انتخابِ خودِ هرژه بود، زیرا پیشنهاد کسترمن برای نامیدن آن به‌عنوان «تن‌تن و راکت هسته‌ای» را رد کرده بود. نه عنوان دیگر برای این کتاب در نظر گرفته شده بود: «عزیمت بزرگ»، «ماموت کار می‌کند»، «عملیات ماموت»، «موشک ماه دیگر پاسخ نمی‌دهد»، «اسپروژ، منطقه ممنوعه»، «آقای تورنسل لودگی می‌کند»، «مقصد ماه»، «هیچ‌چیز تن‌تن را متوقف نخواهد کرد»، «تن‌تن و موشک اتمی». تغییراتی میان انتشارِ سریالی در مجله مجله تن‌تن و نسخه نهایی در قالب دو کتاب صورت گرفت. این تغییرات هم شامل تدوین (جابجایی قاب‌ها، حذف صحنه‌ها) و هم شامل اجرای برخی شوخی‌ها بود (مثلاً هادوک به جای برخورد با یک کپسول، پایش به ریل گیر می‌کند، یا دیگر اینطور نیست که از میان یک دریچه‌ی مشبک روی او آب پاشیده شود و موارد مشابه) تا تأثیرگذاریِ روایی داستان بیشتر شود. به‌عنوان مثال، در نسخهٔ سریالی، یونیفرم‌های کارکنان سبز بودند که در نسخهٔ کتاب به رنگ آبی تغییر یافتند. بنا بر توصیه‌های دانشمندان، خودروی ماه‌نورد که در نسخه پیش‌انتشار زرد رنگ بود، در آلبوم به رنگ خاکستری-آبی درآمد؛ رنگی که تابش خورشیدی را بهتر جذب می‌کند. در طول ویرایش‌های مختلف، رنگ موشک نیز تغییر کرد: در ابتدا رنگ آن «قرمز-نارنجیِ نسبتاً رنگ‌پریده» بود که بعداً به قرمزی پررنگ‌تر تبدیل شد. تعدادی از صحنه‌ها نیز حذف شدند، از جمله صحنه‌ای که میلو به‌طور تصادفی توسط هادوک به فضا پرتاب می‌شود یا دوپونت و دوپونط که در حین قدم زدن بر روی ماه گم می‌شوند. هِرژه یک نسخه از کتاب را به الکساندر آنانوف ارسال کرد و در پیامی نوشت: «کمک شما، دانش شما، بی‌قیمت بوده است و این امکان را برای من فراهم آورد که شخصیت‌های کوچک من را به ماه بفرستم… و آن‌ها را سالم و سلامت به زمین بازگردانم.» ترجمهٔ انگلیسی کتاب در سال ۱۹۵۹ منتشر شد. در سال ۱۹۶۹، به مناسبت فرود آپولو ۱۱ بر روی ماه، هِرژه تصویری را تولید کرد که در آن نیل آرمسترانگ، فضانورد ناسا به ماه رسیده است و توسط تن‌تن، میلو، هادوک و تورنسل که گل‌ها و تابلویی برای خوشامدگویی به او در دست دارند، استقبال می‌شود. همان سال، مجلهٔ فرانسوی پاری مچ از او خواست تا یک کمیک کوتاه به‌منظور مستند کردن فرودهای آپولو ۱۲ تولید کند. در سال ۲۰۱۹، انتشارات مولینسار در کتابی با عنوان تن‌تن: نخستین گام‌ها بر روی ماه، متن کامل پیش‌انتشار داستان روی ماه قدم گذاشتیم در مجله مجله تن‌تن را منتشر کرد. این دو بخش از ماجراجویی‌های ماه - هدف کره ماه و روی ماه قدم گذاشتیم - در سال ۱۹۵۴ منتشر شدند؛ یعنی پانزده سال پیش از مأموریت آپولو ۱۱ و حتی سه سال پیش از قرار گرفتن اولین ماهواره مصنوعی، اسپوتنیک-۱، در مدار زمین. همین اوبرت مشاور فنی فیلم زن در ماه (۱۹۲۹) به کارگردانی فریتس لانگ بود؛ فیلمی که سناریو، دکورها و گزینه‌های فناورانه‌اش (به‌ویژه «مانور چرخش»، راهکاری که اوبرت برای حل مسئله دشوار گرانش مصنوعی از طریق شتاب مداوم در نظر گرفته بود) تقریباً به‌طور کامل در هدف کره ماه و روی ماه قدم گذاشتیم یافت می‌شوند. نمای بیرونی مرکز تحقیقات از هر جهت شبیه به مرکز جداسازی اورانیوم در اوک ریج است که مکانی برای اجرای پروژه منهتن در دهه ۱۹۴۰ در ایالات متحده آمریکا بود. پیل اتمی تولیدکننده پلوتونیم مشابه پیل آزمایشگاه هارول است که در سال ۱۹۴۷ توسعه یافت؛ گفته می‌شود او طرح‌های خود را بر اساس رآکتور اتمی بلژیکی بی‌ار۱ بنا کرده که در آن زمان در دست طراحی بود و شباهت میان آن‌ها آشکار است. وارد اتاقی می‌شوند که در آن دستگاه‌هایی شبیه به شتاب‌دهنده‌های ذرات از نوع کاک‌کرافت-والتون وجود دارد. طراحی این دو موشک، شکلی تغییریافته از یک طرح نسبتاً کلاسیک در علمی‌تخیلی‌های دهه‌های ۱۹۳۰ تا ۱۹۵۰ است. این طرح مربوط به وسیله‌ای تک‌مرحله‌ای است که توانایی برخاستن و فرود عمودی روی چند باله را دارد که نقش پایه را ایفا می‌کنند. ساختار و طرح‌های شطرنجی آن برگرفته از موشک آلمانی وی-۲ است که برای تحلیل حرکات وسیله از روی فیلم‌های ضبط‌شده در زمان پرتاب استفاده می‌شد. تکیه‌گاه این موشک سه‌پایه است، برخلاف چهار باله‌ای که در تمامی موشک‌های عمودپرواز آن دوران استفاده می‌شد. رنگ‌های نمادین به صورت شطرنجی سفید و قرمز در موشک فرانسوی ورونیک نیز که آن هم مشتقی از وی-۲ بود، دیده می‌شود. پیشرانش در نزدیکی زمین شیمیایی است (به گفته پروفسور تورنسل: نیتریک اسید و آنیلین) و در فضا هسته‌ای است (تورنسولیت، بر پایه سیلیکونی که در برابر حرارت فروپاشی هسته‌ای مقاوم است).Objectif Lune, . جزئیات دقیق‌ترِ عملکرد پیشرانش در داستان ذکر نشده است، با این حال در صفحه ۱۶، پروفسور تورنسل توضیح می‌دهد: «اصول آن؟ خب، یک بمب اتمی را تصور کنید که انفجارش به جای آنی بودن، در چندین روز توزیع شده باشد…». جهت مقایسه، موشک‌های ساترن ۵ در برنامه آپولو با پیشران‌هایی کار می‌کردند که از سوخت‌های پیشران موشک (پروپرگول)، نفت سفید (کروزن) یا هیدروژن مایع، و اکسیژن مایع بهره می‌بردند. سفر در آخرین صفحه کتاب، رصدخانه از طریق رادیو به ایستگاه کنترل اعلام می‌کند که موشک ماه «به تازگی به سرعت فرار، یعنی ۹٫۱۳۳ کیلومتر بر ثانیه رسیده است». این مفهوم درست است، اما اگر موشک هنوز در ارتفاع پرتاب می‌بود، این مقدار اشتباه محسوب می‌شد [چرا که سرعت گریز در آنجا ۱۱٫۲ کیلومتر بر ثانیه است]؛ اما مسافت پروازی که در لوح ۶۲ (قاب ب۲) داده شده ۳۱۸۵ کیلومتر است که معادل نیمی از شعاع زمین است. در این ارتفاع، سرعت فرار به مقدار (یعنی ۸۲٪) سرعت در سطح زمین کاهش می‌یابد که حدود ۹٫۱۴ کیلومتر بر ثانیه می‌شود (تقریباً همان چیزی که هرژه محاسبه کرده بود!). به هر صورت، این سرعت تأثیر چندانی بر مسیر پرواز ندارد، چرا که مسیر حرکت بالستیک نیست، بلکه همواره در فاز پیشرانش قرار دارد. هنگام «مانور چرخش»، موشک باید به چرخش خود ادامه دهد (چرا که موتوری در جهت مخالف برای متوقف کردن چرخش وجود ندارد). این بخش‌ها فرصتی برای خلق شوخی‌هایی فراهم می‌کنند که آثار بی‌وزنی را به تصویر می‌کشند؛ مانند ویسکی کاپیتان هادوک که او می‌بیند چگونه از لیوانش بیرون پریده، شناور می‌شود و به شکل یک گلوله در می‌آید. این شوخی یک باور اشتباه را رواج داده است: در واقعیت، به دست آوردن یک گلوله از مایع با جدا کردن محتاطانهٔ آن از ظرفش بسیار دشوار است. در شرایط بی‌وزنی (گرانش بسیار ناچیز)، نیروهای واندروالسی تعیین‌کننده می‌شوند: یعنی جاذبهٔ مایع نسبت به سطوح غالب است. این آزمایش برخلاف انتظار ماست؛ چرا که روی زمین، گرانش باعث می‌شود قطرات بزرگ آب از روی شیشه‌ها به پایین بلغزند، اما در مقابل، قطرات بسیار ریز و سبک آب به قدری می‌چسبند که بخار روی شیشه را تشکیل می‌دهند. | ## بخش 3: هدف کره ماه | در ایستگاه فضایی بین‌المللی، برای جدا کردن قطره از لولهٔ کیسه آب، باید از نیروی اینرسی آب استفاده کرد. گرانش ضعیف ماه در طول راه‌پیمایی‌های فضایی و همچنین زندگی در لباس فضانوردی، به خوبی به تصویر کشیده شده است. منظرهٔ ماه با آسمانی سیاه که ستارگان در آن نمی‌درخشند نیز کاملاً وفادار به واقعیت است. نبودِ صدا در ماه (به دلیل نبودِ هوا یا هر گاز دیگر) نیز به درستی نشان داده شده است؛ آنجا که با پرتاب شدن سنگ‌ریزه‌ها، تن‌تن و هادوک متوجه سقوط یک شهاب‌سنگ در چند متری پشت سرشان می‌شوند، بدون آنکه صدای آن را شنیده باشند. علاوه بر این، وقتی موتور موشک خاموش می‌شود، آدونیس در نزدیکی آن باقی می‌ماند که این به معنای حرکت سیارک به سمت ماه است. در نهایت، با توجه به اندازه آدونیس، ماهواره شدن کاپیتان (گردش او به دور سیارک) واقع‌گرایانه نیست. این نکته را هم باید افزود که وقتی موتورهای موشک خاموش هستند، موشک نیز باید به همان شیوهٔ کاپیتان به سمت آدونیس جذب شود؛ بنابراین نباید دور شدن کاپیتان از موشک را ببینیم، بلکه هر دو باید هم‌زمان به سمت سیارک سقوط کنند. در طول سفر و پس از استقرار بر روی ماه، در تصویر زمین‌تاب، جای ابرها به‌وضوح خالی است و زمین بیشتر به یک نقشه جهان‌نما (مپا موندی) شباهت دارد. موشک سفید و قرمزِ هرژه در میان دهانه هیپارخوس، که یکی از بزرگ‌ترین دهانه‌های آتشفشانی ماه است، فرود می‌آید. رشته‌کوهی که در دوردست دیده می‌شود، احتمالاً دیوارهٔ دهانه است که نزدیک به ۱۲۰۰ متر از کف آن ارتفاع دارد. موشک میان دو دهانهٔ کوچک و در نزدیکی یک پرتگاه سنگی که در پیش‌زمینه دیده می‌شود، فرود آمده است. برای مأموریت آپولو ۱۱، ناسا به دنبال زمینی تا حد امکان کم‌عارضه بود که توسط کاوشگرهای مدارگرد ماه (پرتاب شده بین سال‌های ۱۹۶۶ تا ۱۹۶۷) با جزئیات نقشه‌برداری شده بود. علاوه بر این، از نقطه‌ای که موشک در آن فرود آمده است (سیرک هیپارکوس)، زمین باید درست در بالای سر (سمت‌الرأس) دیده شود. وجود غارها و حفره‌ها در ماه تأیید شده است، اما این‌ها در واقع دالان‌های گدازه‌ای هستند. یافتن استالاکتیت (چکنده) و استالاگمیت (چکیده) در آن‌ها غیرممکن است؛ حتی با این فرض که ماه در گذشته‌های دور دارای جوی به‌قدر کافی غلیظ بوده که آب را به حالت مایع نگه دارد، این سنگ‌بناها تنها در سنگ‌های آهکی شکل می‌گیرند که در ماه وجود ندارند. وجود یخ خالص هنوز قطعی نیست (علاوه بر این، این یخ که برای همیشه منجمد است، نباید لغزنده باشد). کاوشگر آمریکایی ال‌کراس (ماهواره مشاهده و سنجش دهانه‌های ماه) با کوبیدن عمدی خود به ماه در اکتبر ۲۰۰۹، مولکول‌های آب منجمد را در غباری که بر اثر برخورد بلند شده بود، شناسایی کرد. در اوایل سال ۲۰۱۰، یک رادار نیز بیش از ۴۰ دهانه پر از یخ را در نیمه پنهان ماه شناسایی کرد؛ در مناطق سایه‌ای که نور خورشید هرگز به آن‌ها نرسیده است. در پناه کامل از خورشید (به‌ویژه در قطب‌ها)، در دماهایی که همیشه کمتر از ۲۰۰ کلوین (۷۳- درجه سانتی‌گراد) است، یخِ آب باید بتواند میلیاردها سال دوام بیاورد. سایر جنبه‌های فناورانه تن‌تن و هادوک برای پرواز خود به مقصد سیلداوی، سوار بر یک داگلاس دی‌سی-۶ می‌شوند؛ بالگردِ «کنترل پرواز» (بی‌اچ-۱۵) با روتورهای هم‌محور، یک هیلر یواچ-۴ «کامیوتِر» است؛ هواپیمای حامل (و پرتاب‌کننده) چتربازان به یک وستلند لیساندر شباهت دارد؛ یا به احتمال بیشتر (چرا که لایسندر تنها یک صندلی برای مسافر داشت و بال‌های آن که بسیار خاص هستند، با بال‌های صافِ نمایش داده شده در لوح ۱۷ کتاب متفاوت است)، یک پایپر پی‌ای-۲۲ تری-پیسر با ارابه فرود کلاسیک است که گنجایش جابه‌جایی سه مسافر (سه چترباز) را داشت. تحلیل انتقادی ژان مارک لوفیسیه و رندی لوفیسیه باور داشتند که این داستان دو بخشی «به تورنسل تعلق دارد»، زیرا «بینش کیهانی اوست که داستان را به جلو می‌برد». آن‌ها همچنین عقیده داشتند که ولف شخصیتی منحصربه‌فرد در مجموعهٔ ماجراهای تن‌تن است و او را شبیه شخصیت‌هایی در رمان‌های جان لوکاره دانستند. آن‌ها ماجراجویی ماه را «هِرژه در اوج خودش… دستاوردی پیروزمندانه در هر سطح» توصیف کردند و به هر دو بخش داستان پنج ستاره از پنج ستاره دادند. هری تامسون کل ماجراجویی ماه را «شاهکار فنی» خواند، به‌دلیل نمایش «به‌طرز شگفت‌آوری دقیق» از ماه. پی‌یر آسولین، زندگینامه‌نویس هِرژه، معتقد بود این دو ماجراجویی مربوط به ماه «مرحله‌ای در تحول کارهای هِرژه» را نشان می‌دهند. در مقابل، بنوآ پیترس، دیگر زندگینامه‌نویس هِرژه، از این داستان دو بخشی انتقاد کرد و گفت آن‌ها «نه شادابی و پویایی» «اسب شاخدار / گنج‌های راکام» را دارند و «نه ویژگی فراطبیعی» «هفت گوی بلورین / معبد خورشید» را. در مطالعهٔ روان‌کاوانه‌اش دربارهٔ ماجراهای تن‌تن، ژان-ماری آپوستولیدس، منتقد ادبی، داستان دو بخشی «هدف کره ماه — روی ماه قدم گذاشتیم» را به‌دلیل «توجه دقیق و موشکافانه به حقایق علمی» ستود، اما افزود که همین امر موجب شده داستان «لحنی آموزشی» پیدا کند. او افزود که در این داستان‌ها، تقسیم‌بندی اصلی دیگر «خیر و شر» نیست، بلکه «حقیقت و خطا» ست. آپوستولیدس معتقد بود که تورنسل باوجود این‌که «شخصیتی سخت‌گیر و تاحدی مضحک» است، با دستاوردهای علمی‌اش به «قامتی عظیم» می‌رسد و شوالیه فرانسوا دو هادوک (از اسب شاخدار) را به‌عنوان «نیاکان بنیان‌گذار» مجموعه پشت‌سر می‌گذارد. او سپس ادعا می‌کند که با تبدیل شدن تورنسل به «نیای مقدس»، سفر به ماه به «یک جست‌وجوی عرفانی» تبدیل می‌شود که علم در آن نقش دین راهنما را دارد. او با مقایسهٔ این داستان با معبد خورشید، پیوندهای نمادین میان مرکز علمی و معبد خورشید اینکا برقرار می‌کند، اما اشاره می‌کند که در اینجا تورنسل «کاهن اعظم» است، نه قربانی، همان‌طور که در داستان قبلی بود. آپوستولیدس با بحث دربارهٔ راکت ماه‌پیما در این داستان‌ها، آن را شیئی شبیه آلت مردانه توصیف می‌کند که به «قلمرو بکر» ماه نفوذ می‌کند. تام مک‌کارتی بیان کرد که در داستان دو بخشی «هدف کره ماه — روی ماه قدم گذاشتیم»، تورنسل «جایگاه خود هِرژه در زمان جنگ را در قالبی پساجنگی تجسم می‌بخشد»، و نمایانگر نابغه‌ای است که کارش او را به جلو می‌راند، بی‌آنکه فعالیت‌هایش الزاماً تابع اهداف سیاسی و ملی باشند. او پیشنهاد کرد که صحنه‌ای که کاپیتان هادوک بر اسب چوبی پانتومیم سوار می‌شود، در تضاد است با بسیاری از صحنه‌هایی که هادوک در ماجراهای مختلف از پشت اسب به پایین پرت می‌شود. مک‌کارتی همچنین صحنه‌ای که تورنسل هنگام ربوده شدن راکت توسط دشمن فریاد می‌زند و موی خود را می‌کند، بازتابی از اضطراب‌های خود هِرژه دربارهٔ انتشار و تفسیر آثارش توسط خوانندگان دانست. او معتقد بود چندین صحنه در هدف کره ماه بازتاب‌دهندهٔ مضامین تکرارشونده در مجموعه‌اند؛ برای مثال، تلاش هادوک برای قاچاق ویسکی به سیلداوی بازتابی از قاچاق گنج در اسب شاخدار است، همچنین «اصلاح» مربوط به اینکه دوپونت و دوپونط جاسوس نیستند، منعکس‌کنندهٔ مضمون اصلاحات مکرر در سری است. او همچنین بر این باور بود که نمونه‌ای از «بی‌پروایی پنهان» هِرژه در هدف کره ماه وجود دارد، زیرا نموداری بالای سر تورنسل در یکی از صحنه‌ها شبیه نشیمنگاه است. به این ترتیب، کاپیتان هادوک با تبدیل شدن به قربانی شوخی‌های متعدد، نقش کیسه‌بوکس را ایفا می‌کند و دوپونت و دوپونط نیز بر تعداد اشتباهات و موقعیت‌های مضحک خود می‌افزایند. نویسنده همین روش را برای تلطیف تنش در جلد دومِ ماجراجویی ماه نیز به کار می‌گیرد. رمی براگ، فیلسوفی که هنر روایت‌گری هرژه را در ماجراهای قبلی ستوده است، این دوگانه ماه را یک شکست می‌داند. او ضمن اذعان به اینکه طراح در گرافیک اثر، چه در ظرافت و چه در دقت خطوط، مهارت بالایی از خود نشان داده و تنش دراماتیک در طول هر دو ماجرا فروکش نمی‌کند، از «زمان‌مندی حاکم بر روایت» ابراز ناخرسندی می‌کند؛ زمانی که به عقیده او توسط تکنیک تعیین و حتی تحمیل شده است، به طوری که این زمان‌مندی انسانی نیست: «برای اینکه اتفاقی واقعاً انسانی رخ دهد و در نتیجه چیزی برای روایت کردن وجود داشته باشد، هرژه خود را ناچار دیده است که حکایت‌های کوتاهی را بگنجاند که پیشروی خطی روایت را متوقف می‌کنند.» او برای مثال به دوپونت و دوپونط اشاره می‌کند که هنگام تحقیق دربارهٔ نفوذ به مرکز اسپروژ، در نهایت به یک اسکلت دست‌بند می‌زنند، یا هنگام بررسی یک دکه فشار قوی دچار برق‌گرفتگی می‌شوند؛ صحنه‌هایی که «قطعاً سرگرم‌کننده هستند، اما کاملاً بیهوده می‌باشند.» در سطحی دیگر، رمی براگ معتقد است که «سلطه تکنیک با کاهش سطح انسانی در شخصیت‌هایی که به خدمت گرفته، جبران می‌شود». بدین ترتیب، پروفسور تورنسل با رها کردن موقت ناشنوایی خود به وسیله یک پروتز، بخشی از جذابیتش را از دست می‌دهد. کاپیتان هادوک که برای اولین بار پس از خرچنگ پنجه‌طلایی دچار «پس‌روی الکلی» می‌شود، در نوعی ملال و بطالت مداوم ظاهر می‌گردد و «بدون اینکه قبل از حرکت بپرسد سفر چگونه پیش خواهد رفت، اجازه می‌دهد سوار بر موشک شود». در مورد شخصیت باکستر که تجسم «منطق تکنیکی در خلوص و وحشت آن» است، رمی براگ او را «کاملاً بیهوده» قلمداد می‌کند. هدف کره ماه نخستین داستانی بود که در مجموعهٔ دومِ انیمیشن اقتباس شد؛ این نسخه را ری گوسنس کارگردانی کرد و گِرِگ، کارتونیست نام‌آشنا که بعدها سردبیر مجلهٔ تن‌تن شد، آن را نوشت. در سال ۱۹۹۱، یک مجموعهٔ دومِ انیمیشنی به نام ماجراهای تن‌تن بر اساس ماجراهای تن‌تن تولید شد؛ این‌بار با همکاری استودیوی فرانسوی ایلیپسنیم و شرکت انیمیشن کانادایی نلوانا. هدف کره ماه چهاردهمین داستانی بود که اقتباس شد و در قالب دو قسمت بیست‌دقیقه‌ای ارائه گردید. این مجموعه به کارگردانی استفان برناسکونی ساخته شد و به‌دلیل «وفاداری چشمگیر بصری» به کمیک‌های اصلی تحسین شده است، تا آنجا که انیمیشن به‌طور مستقیم از پنل‌های هرژه اقتباس شده بود. در این پویانمایی، برخلاف کتاب که در آن ماجرا با ورود آن‌ها به کاخ مولینسار و ترک فوری آن پس از دریافت تلگراف تورنسل آغاز می‌شود، داستان از بدو ورود تن‌تن و کاپیتان به سیلداوی شروع می‌شود. در حالی که داستان هدف کره ماه زمانی به پایان می‌رسد که تن‌تن و همراهانش پس از پرتاب موشک همچنان بیهوش هستند، در انیمیشن، این ماجرا پس از به هوش آمدن همگی آن‌ها و تماشای زمین از داخل موشک خاتمه می‌یابد. چندین صحنه دیگر از آلبوم در این مجموعه حذف شده است، از جمله: تلاش هادوک برای بردن بطری‌های ویسکی (که در آن موفق می‌شود) و توتون پیپش که با مخالفت فرانک ولف روبرو می‌شود؛ باکستر که برای آرزوی موفقیت در سفر به تن‌تن، هادوک، تورنسل و ولف شامپاین تعارف می‌کند؛ دوپونت و دوپونط که به یک اسکلت دست‌بند می‌زنند و تورنسل که نقشه موشک را به باکستر نشان می‌دهد. موشک آر‌جی۱ در ۱۱ اوت ۱۹۹۱ در آنری-شاپل، یک مدل کپی از موشک تن‌تن به پرواز درآمد. تجربه‌گرایی‌های معاصر در سال ۲۰۰۳، یوخن خرنر اثر «هدف محرمانه» را خلق کرد: یک بازخوانی گرافیکی اوباپویی از این کتاب. ۱۵ لوح اجرا شده با مداد گرافیت روی کاغذ شطرنجی چسبانده شده بر مقوا، بخش جدایی‌ناپذیری از نمایشگاه گروهی «اوباپو» بودند که در مه ۲۰۰۳ در گالری آن بارو در پاریس به نمایش درآمد. این اثر در سال ۲۰۰۳ و در جریان نمایشگاه «فیاک» که گالری مذکور در آن ثبت‌نام کرده بود، توسط «صندوق ملی هنر معاصر» وابسته به وزارت فرهنگ و ارتباطات خریداری شد. این اثر از ۲۶ ژوئیه ۲۰۰۴ در موزه داستان‌های مصور (شهر بین‌المللی داستان مصور و تصویر، آنگولم) به امانت سپرده شده است. میراث و آیندگان در طول «سال داستان مصور در بروکسل» در سال ۲۰۰۹، بازتولید بزرگ‌نمایی شده‌ای از لوح ۴۲ این آلبوم، به ارتفاع ۳۲ متر و عرض ۲۱ متر، در جریان جشنواره ایریس در ۷ مه ۲۰۰۹ در میدان گراند پلاس پهن شد و در آن زمان رکورد «بزرگ‌ترین لوح داستان مصور جهان» را به نام خود ثبت کرد. | ## جمع‌بندی | در واقع، می‌توان یکی از شخصیت‌ها را با بازی مارک والبرگ دید که روی تخت خود دراز کشیده و در حال مطالعه نسخه انگلیسی هدف کره ماه است.