aria-haman/haman-fa-wikipedia-articles-186k huggingface dataset:
موضوع مقاله: کمزار | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # کمزار | مقدمه: این روستا در فاصلهٔ ۳۶ کیلومتری شمال شهر خصب واقع می‌باشد، یاقوت حموی در شرح این روستا چنین می‌نویسد: کُمزار با ضمّ وسکون، روستایی در کرانهٔ دریای عمان در وسط دره‌ای مابین دوکوه واقع شده‌است ودرآن چشمه‌های آب شیرین وگوارا جاری است. | ## بخش 1: کمزار | این روستا در پایهٔ منطقهٔ (رؤوس الجبال) واقع شده‌است، مسیر راهش باقایق تا شهر خصب ۴۵ دقیقه‌است. از مشاهیر روستای کمزار وأعلام بارز آن می‌توان از الشیخ محمد بن صالح المنتفقی نام برد، وی در اواخر قرن یاز دهم هجری قمری فوت کرد و در ضلع جنوبی روستا در پایه کوه مدفون است. در چند سال أخیر دولت مدرسه أی در روستا به یادگار وی نامگذاری کرده‌است.السلطان:قابوس، البوسعید، موسوعة دلیل الأعلام: مسقط، چاپ اول، سال ۱۹۹۸ میلادی. جمعیت جمعیت روستای کُمزار ۲۶۸ نفر (۷۵ خانوار) است که از اهل سنت و مالکی مذهب هستند.عمان فی عام ۱۹۸۶ (عام الحصاد والتراث) إصدار وزارة الإعللام، دارالعرب للطباعة والنشر والتوزیع، ۱۹۸۶ میلادی. | ## بخش 2: کمزار | قبایل شحوح عادات غریبی در مراسم عروسی ومناسبات دارند به‌طوری‌که در هنگام جشن عروسی با صدای نغمه طبل و رقص، شمشیر به هوا پرتاب می‌کنند و درهنگام بازگشت شمشیر به زمین آن را در هوا بادست دوباره بازمی‌یابند چونکه در این عملیات شمشیر نبایستی به زمین بیفتد. زبان این قوم عربی است ولی احیاناً کلماتی در زبان می‌آورند که برای غیر ساکنان این منطقه نامفهوم است. بعد از رقص وشمشیر بازی با نغمه طبل، بساط شام که عبارت از پلو وبره بریان است برپا می‌کنند وشام را صرف می‌نمایند. پس ازصرف شام رئیس آن گروه که در رقص وشمشیر بازی شرکت داشتند سر بره بریان‌شده را از روی سینی برمی‌دارد و آن را می‌تکاند و با ایجاد صدایی مانند صدای شغال (هُو هُو، هُو هُو) به صدا زدن آغاز می‌نماید، در پی این صدا بقیه افراد مجموعه نیز باهم صدای (هُو هُو) شروع می‌کنند، تقریباً در حدود ۲۰ تا ۳۰ دقیقه این مراسم ادامه دارد، سپس این مراسم رقص و شمشیر بازی پایان می‌یابد.لفتنانت کولونیل، سیر آرنولد ویلسون، «(تاریخ عمان والخلیج)» ، انتشار سال ۱۹۸۸ میلادی..الحموی، یاقوت، ابوعبدالله، (معجم البلدان)، دارالکتب العلمیة، بیروت، لبنان، جلد چهارم، چاپ سال ۱۹۹۰ مبلادی به (عربی).. | ## بخش 3: کمزار | باقی ماندهٔ اشغالگران انگلیس، همان‌طور که معلوم این مناطق سالهای مدیدی تحت نفوذ انگلستان و پرتغال بوده‌است، و در نتیجهٔ آمیختگی بین افراد قشون انگلیسی‌ها و پرتغال‌ها و ساکنان اصلی تعدادی از تبار پرتغالی و انگلیسی در منطقه باقی مانده‌است که به زبان مادری شان تکلم می‌کنند. الحموی، یاقوت، ابوعبدالله، (معجم البلدان) ، دارالکتب العلمیة، بیروت، لبنان، جلد چهارم، چاپ سال ۱۹۹۰ مبلادی به (عربی). عمان فی عام ۱۹۸۶ (عام الحصاد والتراث) إصدار وزارة الإعللام، دارالعرب للطباعة والنشر والتوزیع، ۱۹۸۶ میلادی. | ## جمع‌بندی | لفتنانت کولونیل، سیر آرنولد ویلسون، «(تاریخ عمان والخلیج)» ، انتشار سال ۱۹۸۸ میلادی.
موضوع مقاله: حشره‌شناسی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # حشره‌شناسی | مقدمه: تارپاشناسی یا انتومولوژی ، علمی گسترده است که از جنبه‌های مختلف به مطالعه حشرات می‌پردازد. | ## بخش 1: حشره‌شناسی | در گذشته اصطلاح «حشره» معادل vaguer بود، و در طول تاریخ تعریف حشره‌شناسی شامل مطالعه زمینی حیوانات در گروه بندپایان یا دیگر شاخه‌ها، مانند عنکبوتیان، هزارپایان، کرم‌های خاکی، حلزون زمینی، و لیسه‌ها بودند. این معنی گسترده‌تر هنوز هم ممکن است در استفاده‌های غیررسمی مورد استفاده قرار گیرد. مانند بسیاری از زمینه‌های دیگر که در جانورشناسی طبقه‌بندی می‌شوند، حشره‌شناسی یک مقوله مبتنی بر آرایه است؛ براین‌اساس، هر شکلی از مطالعه علمی که در آن تمرکز روی پژوهش‌های مربوط به حشرات وجود دارد، تعریف، حشره‌شناسی است؛ بنابراین، حشره‌شناسی با مقطعی از موضوعات متنوع با ژنتیک مولکولی، رفتارشناسی، بیومکانیک، بیوشیمی، سیستماتیک، فیزیولوژی، زیست‌شناسی رشد، اکولوژی، مورفولوژی و دیرینه‌شناسی همپوشانی دارد. در حدود ۱٫۳ میلیون گونه توصیف شده، حشرات بیش از دو سوم کل موجودات شناخته شده را تشکیل می‌دهند، و برخی از آنها حدود ۴۰۰ میلیون سال قدمت دارند؛ این موجودات انواع مختلفی از سازگازی و تعامل را با انسان و سایر اشکال زندگی روی زمین دارند. | ## بخش 2: حشره‌شناسی | ویژگی‌های ظاهری از جمله خصوصیات شکل ظاهری تشریح، ویژگی‌های زیست‌محیطی، اصول مبارزه و سیستماتیک (طبقه‌بندی) می‌باشد. شاخه‌های علم حشره‌شناسی با توجه به مشکلاتی که حشرات آفت ایجاد می‌نمایند، علم حشره‌شناسی دارای شاخه‌های مختلفی مانند: حشره‌شناسی پزشکی، حشره‌شناسی کشاورزی و حشره‌شناسی دامپزشکی تقسیم می‌شود. در ضمن تعدادی از آن‌ها ناقل بیماری‌های متعددی مانند مالاریا، تب زرد، تب دام، طاعون، تیفوس و سالک می‌شود. از طرفی برخی از حشرات نیز سمّی هستند و نیش آن‌ها باعث اذیّت و مسمومیّت افراد می‌گردد. | ## بخش 3: حشره‌شناسی | برخی از حشرات برای تکمیل چرخه زندگی خود، در مرحله لاروی نیاز به گوشت و مواد پروتئینی دارند؛ بنابراین، جسد انسان می‌تواند برای آن‌ها یک منبع غذایی باشد، حضور این حشرات بر روی جسد، توسط متخصصین حشره‌شناسی پزشکی قانونی در تحقیقات جنایی به کار گرفته می‌شود. الف: برآورد زمان سپری‌شده پس از مرگ ب: بررسی مصرف داروها و مواد در مرحله لاروی ج: تشخیص تجاوز جنسی و نادیده گرفتن سالخوردگان و فرزندان توسط افراد مسئول د- تعیین رخدادهای پس از مرگ و مکان مرگ: عدم وجود حشرات در اجسادی که به‌طور طبیعی باید دارای حشره باشند، نشانگر توالی نامعمول وقایع پس از مرگ است. | ## جمع‌بندی | بدین معنی که جسد برای مدتی دور از دسترس حشرات مثلاً زیر آب، زیر خاک یا داخل فریزر، اتومبیل، صندوق یا فضای بسته بوده است، به عنوان مثال اگر جسد در آب فرورفته باشد و پیش از آن مگس‌های Blowfly در آن تخم‌گذاری کرده باشند، تخم‌ها تفریخ خواهند شد، بنابراین با استفاده از وضعیت لارو بر روی جسد می‌توان اطلاعات مربوط به مکان مرگ را تفسیر کرد.
موضوع مقاله: مهموئی (بیرجند) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # مهموئی (بیرجند) | مقدمه: مَهموئی روستایی است در دهستان شاخنات از توابع بخش مرکزی شهرستان بیرجند، واقع در استان خراسان جنوبی. | ## بخش 1: مهموئی (بیرجند) | این روستا در میانهٔ راه بیرجند به قاین قرار دارد؛ دارای آب و هوایی گرم و خشک است و ارتفاع آن از سطح دریا ۱۷۷۵ متر می‌باشد. کلمه مهموئی شکل تغییر یافته کلمه مَهمَه است که بنا بر لغتنامه دهخدا به معنای دشت دور دست و زمین خالی و ویران است (جمع آن مَهامِه است). اولین ساکنانی که در این منطقه ساکن شدند نام روستا را به دلیل واقع شدن در زمینی خالی و دشت مانند مهموئی نهادند. لودویگ آدامک در ۱۹۱۸ جمعیت آن را ۹۲۹ نفر ثبت کرده و در فرهنگ جغرافیایی ایران نیز در۱۳۲۹ جمعیت آن ۱۴۶۷ نفر ثبت شده‌است. بر اساس سرشماری سال ۱۳۷۵، مهموئی دارای ۶۹۵ نفر جمعیت شامل ۱۸۵ واحد مسکونی و ۲۲۳ خانوار بوده‌است. جمعیت این آبادی بر طبق سرشماری سال ۱۳۸۵، برابر با ۷۲۶ نفر (۲۴۳ خانوار) و بر اساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۹۵، جمعیت این روستا ۷۵۰ نفر (در ۲۲۱ خانوار) بوده است. | ## بخش 2: مهموئی (بیرجند) | در ضمن تعدادی خانوار به علت شغل و تحصیل در شهر بیرجند و قاین ساکن اند و در روستا هم‌خانه داشته و دارای باغ و زمین زراعی بوده و بیش از نیمی از سال را ساکن روستا هستند. در ضمن این روستا به علت چاه‌ها، دشت کشاورزی و قنوات مهمویی، دامداری‌های آن و مشاغل ساختمانی، روستایی مهاجرپذیر به صورت فصلی و دائمی نیز می‌باشد. تعدادی واحد گاوداری شیری، مرغداری گوشتی،پروش شتر مرغ،پرواربندی گوسفند و زنبورستان نیز به صورت صنعتی فعال است. همین‌طور به علت جمعیت روستا و مهاجرپذیر بودن آن تعدادی از اهالی به مشاغل خدماتی مشغول اند. محصولات گندم، جو، چغندر قند، برخی انواع میوه مثل انواع انگور، آلوسیاه، زردآلو، خربزه، هندوانه، عناب و بادام نیز از دیگر محصولات روستا هستند که البته به دلیل کم بودن تولید و غیر صنعتی بودن کشاورزی منطقه به صورت عمده در خود منطقه به مصرف می‌رسند. تا قبل از حفر اولین چاه عمیق در دهه ۱۳۶۰، کشاورزی روستا به صورت دیم یا با استفاده از آب قنات (بیش از۱۵ رشته) انجام می‌شد. | ## بخش 3: مهموئی (بیرجند) | اما اکنون بخش اصلی کشاورزی با استفاده از آب بیش از ۲۰ حلقه چاه عمیق انجام می‌شود. آب آشامیدنی روستا در گذشته از طریق یک رشته قنات تأمین می‌شد اما اکنون دو رشته لوله، آب آشامیدنی و آب مورد نیاز برای مصارف خانگی را تأمین می‌کنند. تاریخچه مهموئی بر اساس ساختمانهای باقی مانده از قدیم الایام و قنات روستای مهمویی و همچنین براساس گفته‌های بزرگان روستا می‌توان حدس زد که قدمت روستا به اواخر دوره صفویان و اوایل قاجار می‌رسد. بسیاری از ساکنان روستا به صورت فصلی برای کسب درآمد به مزارع پنبه مازندران و کشور عراق مهاجرت می‌کردند و تعداد زیادی از ساکنان روستا طی این دهه تا قبل از انقلاب اسلامی به صورت دائم به شهرهای تهران و مشهد مهاجرت کردند. | ## جمع‌بندی | اکثر این مهاجران هنوز ارتباط خود را با روستای اجدادی خود قطع نکرده‌اند و بسیاری از آنان طی دهه اول ماه محرم برای شرکت در مراسم شبیه خوانی و تعزیه به روستا می‌روند.
موضوع مقاله: شحوح | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شحوح | مقدمه: شُحُوح یا شِحُوح نام قبیله‌ای عرب است در شرق امارات متحده عربی که به ویژه در مناطق کوهستانی رأس‌الخیمه در رؤوس الجبال سلسلهٔ کوه حجر، و همچنین غرب و شمال کشور پادشاهی عمان و جزیره لارک در ایران سکونت دارند. | ## بخش 1: شحوح | این قبیله دارای امیرنشین جدا برای خود نیستند و در نتیجه مخالفت‌هایی با دولت مرکزی داشته و تقریباً یک اپوزیسیون محسوب می‌شوند. شکل مفرد نام ایشان «شِحِی» است، مردم شحوح از قدیم به گویش عربی شحی سخن می‌گفته‌اند.و.و موشکالو - آ.آ کریمووا - ای.ک مالچانووا: گویش‌های بشکردی، کردشولی و کمزاری. (از صفحه ۹۶ تا ۱۰۶).واژه شحوح به معنای «خسیس» است و می‌گویند چون لقیط بن مالک، که به دلیل خواست خود برای در دست گرفتن حکومت عمان به ذی تاج معروف شده‌است، پس از درگذشت محمد پیامبر اسلام، از پرداخت زکات خودداری کرده‌بود این نام به این طایفه داده‌شد.خلیل توفیق: قبیلهٔ الشحوح عمان با زبان نیاکان خود آدابش را زنده نگه می‌دارد. بازدید: دسامبر ۲۰۱۱.در دوران گذشته شحوح در کوه زندگی می‌کردند، در جاهایی مسطح و در بین تپه‌ماهورهای وسط کوهای حجر خانه می‌ساختند. | ## بخش 2: شحوح | خانه‌شان از سنگ وگل ولای می‌ساختند، در هنگام ساختن خانه همگی باهم همکاری می‌کردند، خانه‌های مسکونی شحوح در کوهستان به چند قسمت تقسیم می‌شد، که به شرح زیر می‌باشد: البیت. آداب و رسوم مردم شحوح آداب رسوم خاصی دارند که با عربها همسایه خود تفاوت هایی دارد مثل ندبه.الرواح.و... پس از شکل‌گیری دولت فدرال امارات در سال ۱۹۷۱، همهٔ افراد قبیلهٔ شحوح از بالای کوه‌های رأس‌الخیمه به مرکز شهر نقل مکان نموده و در جامعه ادغام گردیدند. امروزه بیشتر افراد این قبیله هم‌اینک از آداب نیاکان خود دوری نموده و تنها برخی از آن‌ها همچنان به منظور گرامیداشت مناسبت‌های اجتماعی و جشن‌ها در بقایا و در خانه‌های اجداد خود حاضر می‌شوند. | ## بخش 3: شحوح | جشن‌های عروسی این قبیله از آداب ویژه‌ای برخوردار است که از جمله آن‌ها می‌توان به ندبه اشاره نمود. ندبه زمزمه‌ای است که افراد قبیله الشحوح آن را به صورت «هو هو هو ای فرزند شحوح هو هو» تکرار می‌نمایند. علاوه بر آن از ندبه برای خوشامدگویی به شیخ قبیله یا میهمانان بلندپایه در مناسبت‌های بزرگ نیز استفاده می‌شود.خلیل توفیق: قبیلهٔ الشحوح عمان با زبان نیاکان خود آدابش را زنده نگه می‌دارد. | ## جمع‌بندی | عمان فی عام ۱۹۸۶ (عام الحصاد والتراث) إصدار وزارة الإعللام، دارالعرب للطباعة والنشر والتوزیع، ۱۹۸۶ میلادی.
موضوع مقاله: استان مسقط | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # استان مسقط | مقدمه: جمعیت آن طبق آمار منتشر شده در وزارت امور خارجه عمان در سال ۲۰۱۶میلادی برابر ۲٬۳۹۵٬۴۱۲نفر گزارش شده‌است. | ## بخش 1: استان مسقط | جغرافیا استان مسقط در جزء جنوبی ساحل استان باطنه شمالی و بین دریای عمان و کوه حجر شرقی واقع شده و یکی از بنادر مهم عمان است.دکتر:القاسمی، سلطان، بن محمد، «(تقسیم الإمبراطوریة العُمانیة)»، چاپ دوم، مطابع البیان التجاریة دبی: سال انتشار ۱۹۸۹ میلادی. این بندر به شکل خلیج مدوری محصور در کوه‌های خشک و بدون هیچ‌گونه پوشش نباتی با صخره‌های درشت و درخشنده شکل یافته و به زحمت از ساحل مشاهده می‌شود.لفتنانت کونیل، سیر آرنولد ویلسون، «(تاریخ عمان والخلیج)» ، انتشار سال ۱۹۸۸ میلادی.. این کوه‌ها با وجودی که مانند دیوار سنگی مدوری بندر مسقط را احاطه کرده‌اند، غالباً از هم جدا هستند و از طریق فواصل آن‌ها می‌توان به پشت کوه‌ها راه یافت.المعمری، بن معتوق، سالم ،(«عمان ۹۲») چاپ مسقط سال میلادی۱۹۹۲ میلادی. | ## بخش 2: استان مسقط | استان مسقط و بخش‌های توابع آن قلب کشور عمان را تشکیل می‌دهند، تمام نهادهای بزرگ دولتی در مسقط قرار دارند، شهر مسقط یکی از قدیمی‌ترین شهرهای عمان است.السلطان:قابوس، البوسعید، موسوعة دلیل الأعلام: مسقط، چاپ اول، سال ۱۹۹۸ میلادی. بر فراز کوه‌های مسقط چند قلعهٔ تاریخی وجود دارد که مشهورترین آنها قلعه می‌رانی و قلعه جلالی هستند. تقسیمات کشوری در تقسیمات کشوری سلطنت عمان استان مسقط شامل شش شهرستان أست: شهرستان‌ها شهرستان‌ها (در عربی عمان: ولایات) این استان عبارتند از: مسقط مطرح بوشر السیب العامرات القریات پانویس روستاها روستای رأس الخیرات. | ## بخش 3: استان مسقط | دکتر:القاسمی، سلطان، بن محمد، «(تقسیم الإمبراطوریة العُمانیة)» ، چاپ دوم، مطابع البیان التجاریة دبی: سال انتشار ۱۹۸۹ میلادی. | ## جمع‌بندی | عمان فی عام ۱۹۸۶ (عام الحصاد والتراث) إصدار وزارة الإعللام، دارالعرب للطباعة والنشر والتوزیع، ۱۹۸۶ میلادی لفتنانت کولونیل، سیر آرنولد ویلسون، «(تاریخ عمان والخلیج)» ، انتشار سال ۱۹۸۸ میلادی.
موضوع مقاله: استان وسطی (عمان) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # استان وسطی (عمان) | مقدمه: از سوی خاور دریای عرب، و از سوی باختر عربستان سعودی، و از سوی جنوب استان ظفار، و از سوی شمال به استان داخلیه محدود می‌شود. | ## بخش 1: استان وسطی (عمان) | تقسیمات کشوری در تقسیمات کشوری سلطنت عمان استان وسطی شامل ۴ شهرستان أست: شهرستان‌ها شهرستان‌ها (در عربی عمان: ولایات) این استان: سه شهرستان اخیر در کرانه دریای عرب واقع می‌باشد. دکتر:القاسمی، سلطان، بن محمد، «(تقسیم الإمبراطوریة العُمانیة)» ، چاپ دوم، مطابع البیان التجاریة دبی: سال انتشار ۱۹۸۹ میلادی. | ## بخش 2: استان وسطی (عمان) | عمان فی عام ۱۹۸۶ (عام الحصاد والتراث) إصدار وزارة الإعللام، دارالعرب للطباعة والنشر والتوزیع، ۱۹۸۶ میلادی لفتنانت کونیل، سیر آرنولد ویلسون، «(تاریخ عمان والخلیج)» ، انتشار سال ۱۹۸۸ میلادی. بدوی، محمد، آلسعید، (دلیل أعلام عُمان) ، دانشگاه سلطان قابوس، مکتبه لبنان چاپ دوم، سال ۲۰۰۶ میلادی. | ## بخش 3: استان وسطی (عمان) | ## جمع‌بندی | عمان فی عام ۱۹۸۶ (عام الحصاد والتراث) إصدار وزارة الإعللام، دارالعرب للطباعة والنشر والتوزیع، ۱۹۸۶ میلادی دکتر:ادوارد، هندرسون، “ (ذکریات عن دولة الإمارات و سلطنة عمان) “، چاپ موتیف آیت للنشر، مطبعة راشد، عجمان ۱۹۸۸ میلادی.
موضوع مقاله: عینک | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # عینک | مقدمه: این وسیله برای محافظت از چشم و بهبود بینایی چشم‌ها و گاهی تنها برای زیبایی و زینت استفاده می‌شود. | ## بخش 1: عینک | عینک‌های ویژه‌ای هم هستند که برای مشاهدهٔ صحنه‌های سه‌بعدی یا واقعیت مجازی به‌کار می‌روند. عینک‌ها دارای انواع متفاوت هستند: عینک‌های طبّی، عینک آفتابی، عینک‌های حفاظتی–صنعتی و عینک‌های متفرقه (مانند عینک‌های الکتریکی که برای نابینایان استفاده می‌شود) عینک آفتابی عینکی با عدسی‌های تیره است که برای محافظت چشم از نور شدید محیط و پرتوهای خطرناک خورشید مانند پرتو فرابنفش به‌کار می‌رود. به عینکی که عدسی آن شعاع‌های نور عبور یافته را به هم نزدیک نموده یا دور سازد (واگرا یا همگرا باشد) و همچنین عینک آفتابی که دارای انواع مختلف عدسی‌های جذبی پرتوی نور مضر برای محافظت چشم است «عینک طبی» می‌گویند. نخستین عینک قابل قرار دادن روی صورت را سالوینو دلی آرماتی، اهل ایتالیا، در سال ۱۲۸۴ میلادی ساخت. اصلاح دید نزدیک‌بینی با عدسی مقعر یا واگرا و اصلاح دید دوربینی با عدسی محدب یا همگرا است. در پیرچشمی از دو عینک یکی برای دور و یکی برای نزدیک یا عینک دودید استفاده می‌شود. عینک‌ها عدسی‌هایی از جنس شیشه یا پلاستیک دارند که پرتوهای نور را قبل از ورود به جشم منحرف می‌کنند. | ## بخش 2: عینک | آن‌گاه عدسی چشم می‌تواند نور را چنان متمرکز کند که تصویر واضحی از جسم بر روی شبکیه، که در عقب چشم واقع است، تشکیل می‌شود. با تکامل صنعت چاپ در قرن پانزدهم استفاده از عینک افزایش یافت و در قرن حاضر و با اجرای برنامهٔ آموزش عمومی، استفاده از آن گسترش یافته است. عینک در اشعار فارسی قدیمی‌ترین یادکرد از عینک در شعر فارسی، مربوط به عبدالرحمن جامی در سدهٔ ۹ قمری است. جامی در آثار سایر شعرای فارسی‌زبان هم، از عینک یاد شده است: شهریار بیدل دهلوی بیدل دهلوی بیدل دهلوی صائب تبریزی جویای تبریزی نمرهٔ عینک تعیین و نوشتن نسخه برای عینک طبی وظیفهٔ چشم‌پزشک یا اپتومتریست (بینایی‌سنج) است. در نسخه، نمرهٔ عینک با سه عدد مشخص می‌شود: برای مثال شمارهٔ ۱۸۰* ۱٫۵–۵- نمرهٔ یک عینک است. برای مثال ۱۸۰ نشان‌دهندهٔ افقی بودن محور آستیگماتیسم است؛ بنابراین شمارهٔ ۱۸۰* ۱٫۵–۵- بدین معناست که بیمار، نزدیک‌بینی متوسط و آستیگماتیسم متوسط در محور افقی دارد. جنس عدسی در ساخت عدسی عینک‌های طبی معمولاً از یکی از مواد زیر استفاده می‌شود: شیشهبه سنت و در زمان‌های قدیم عدسی عینک‌ها را از شیشه می‌ساختند. | ## بخش 3: عینک | اگر حفاظت چشم از پرتو فرابنفش هم مدنظر باشد عدسی‌های شیشه‌ای نیازمند اعمال پوششی از یکی مادهٔ جلوگیر از پرتو فرابنفش‌اند. عدسی‌های پلاستیکی شکنندگی‌شان بسی کمتر از عدسی‌های شیشه‌ای است و همچنین سبک‌تر هستند. چون پلاستیک از شیشه آسان‌تر خش می‌پذیرد، عدسی‌های پلاستیکی نیازمند اعمال شدن یکی پوشش نازک از ماده‌ای ضدخش بر سطح عدسی هستند. این عدسی‌ها همانند عدسی‌های شیشه‌ای در نمره‌های بالا به نسبت عدسی‌های پلی‌کربناتی ضخیم‌اند. همچنین همانند عدسیعدسیهای شیشه‌ای برای جلوگیری از برخورد پرتو فرابنفش به چشم نیازمند اعمال پوشش ضدفرابنفشاند. این عیب در آن‌ها هست که در نمره‌های بالا دید جانبی را بیشتر از همتایان شیشهای و پلاستیکی محدود می‌کنند. | ## جمع‌بندی | به علاوه ضریب بازتابش از شیشه و پلاستیک بیشتر است و از این رو نیاز به اِعمال پوشش ضدبازتاب بیشتر احساس می‌شود.
موضوع مقاله: لکه مغولی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # لکه مغولی | مقدمه: لکهٔ مُغولی یا درمال ملانوسیتوز در پزشکی به لکه بزرگ مادرزادی به رنگ قهوه‌ای یا آبی یا کبود گفته می‌شود که معمولاً بر روی بخش پایین کمر و کپل نوزادان دیده می‌شود. | ## بخش 1: لکه مغولی | این لکه‌ها بی‌آزار هستند و بیشتر در نوزادان در نژادهای تیره‌پوست و زردپوست دیده می‌شوند. این لکه‌ها می‌توانند در شانه، قسمت فوقانی پشت، بازوها، مچ دست، مچ پا، پا و قسمت جانبی شکم دیده شوند. لکه مغولی اکثراً در میان مردم سیاه‌پوست و نژاد زرد به ویژه مغول‌ها، ژاپنی‌ها، کره‌ای‌ها و همچنین چینی‌ها، اندونزی‌ها، مالزی‌ها دیده می‌شود. | ## بخش 2: لکه مغولی | درصد رخ‌دهی لکه مغولی در نژادها به این‌گونه‌است: زردپوستان آسیا ۹۵–۱۰۰ درصد، آفریقاییان شرقی: ۹۰–۹۵ درصد، سرخ‌پوستان آمریکا: ۸۵–۹۰ درصد، اسپانیایی‌زبانان آمریکا: ۵۰–۷۵ درصد، سفیدپوستان: ۱–۱۰ درصد.tokyo-med ، بازدید: نوامبر ۲۰۰۸.(در اصطلاحات انگلیسی آمریکا مردم زردپوستقاره آسیا راAsian، مردم سرخ‌پوست را Native Americanٔ اسپانیایی‌زبانان قارهٔ آمریکا را Hispanic، و سفیدپوستان را Caucasian می‌نامند) بررسی در دو بیمارستان در اصفهان و کرمان شیوع لکه مغولی در این دو مورد را حد واسط شیوع آن در بچه‌های اروپایی و مغولی نشان داده‌است.بررسی شیوع لکه مغولی در 404 نوزاد تازه متولد شده در بیمارستان باهنر شهر کرمان سال 1377, /سودابه دیوسالار؛ به راهنمایی: سودابه زندی؛ استاد مشاور: سعدالله شمس‌الدینی پیش‌آگهی لکه‌های مغولی نیاز به درمان ندارد و معمولاً بین ۱۳–۴ سالگی کاملاً ناپدید می‌شود. تنها بررسی برای تشخیص آن‌ها از کبودی پوست از دیدگاه پزشکی کافی است.اشرفی، محمودرضا، شعبانیان، رضا، کاووسی، سوزان: لکه مغولی، در شعبانیان%20رضا، کاووسی%20سوزان;;;;;0;0 پایگاه اطلاعات علمی، بازدید: نوامبر ۲۰۰۸. گونه‌های لکه مغولی لکه مغولی نابجا: این لکه‌ها در نواحی غیرمعمول از قبیل صورت یا اندام‌ها وجود دارند. | ## بخش 3: لکه مغولی | لکه مغولی آبی تیره: این لکه‌ها با رنگ تیره‌تر و حاشیه واضح تر هستند که ممکن است مدت‌های طولانی‌تر باقی بمانند. لکه مغولی مداوم: لکه‌های بزرگتر و با حاشیه واضح تر هستند و ممکن است مدت‌های طولاتی تر و سال‌های متمادی باقی بمانند. | ## جمع‌بندی | لکه مغولی منتشر: این لکه‌ها از ابتدای تولد وجود داشته و به صورت منتشر گاه با رنگ تیره‌تر مشاهده می‌شوند.
موضوع مقاله: رشته‌کوه حجر | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # رشته‌کوه حجر | مقدمه: کوه حَجَر رشته کوهی بطول تقریبی ۳۱۰ کیلومتر و ارتفاع حدودی ۲٬۵۰۰ متر از سطح دریا است که در کشور عمان قرار دارد. | ## بخش 1: رشته‌کوه حجر | این رشته‌کوه از رأس مسندم شروع می‌شود و در ادامه از امارت رأس‌الخیمه، فجیره و سلطنت عمان می‌گذرد و در نقطه‌ای به نام «الصعیر» به رشته کوه جیما می‌پیوندد. جغرافیا رشته‌کوه حجر مرکزی بخش مرکزی رشته کوه حجر مرتفع‌ترین و وحشی‌ترین بخش این کشور است. جبل شمس بلندترین نقطه این رشته‌کوه است، و پس از آن جبل اخدار در جایگاه دوم قرار دارد. رشته‌کوه دوم و کوچکتر یعنی جبل نخل از شرق به دره سمائل (که از شمال شرق به مسقط منتهی می‌شود) محصور شده‌است. | ## بخش 2: رشته‌کوه حجر | رشته کوه حجر شرقی رشته کوه حجر شرقی در شرق دره سمائل قرار گرفته‌است (عربی: ٱلْحَجَر ٱلشَّرْقِی، لاتینی: Al-Ḥajar Ash-Sharqī)، که از شرق (بسیار نزدیکتر به ساحل) تا شهر ماهیگیری سور، که تقریباً در شرقی‌ترین نقطه عمان قرار دارد کشیده شده‌است. رشته کوه حجر غربی خارج از ٱلْهُوْتَه در نزدیکی شهر نِزْوَی ، عمان کوه‌های غرب دره سمائل، به ویژه کوه‌های واقع در شبه‌جزیره مسندم و امارات متحده عربی به کوه‌های حجر غربی و همین‌طور «عمان الوسطی» مشهورند. از آنجا که جبل اخدار و کوه‌های مجاور آن در غرب این دره قرار دارند، ممکن است به عنوان بخشی از حجر غربی تلقی شوند. عمان فی عام ۱۹۸۶ (عام الحصاد والتراث) إصدار وزارة الإعللام، دارالعرب للطباعة والنشر والتوزیع، ۱۹۸۶ میلادی. | ## بخش 3: رشته‌کوه حجر | لفتنانت کونیل، سیر آرنولد ویلسون، «(تاریخ عمان والخلیج)»، انتشار سال ۱۹۸۸ میلادی. ادوارد، هندرسون، (ذکریات عن دولة الإمارات و سلطنة عمان)، چاپ موتیف آیت للنشر، مطبعة راشد، عجمان ۱۹۸۸ میلادی. | ## جمع‌بندی | ملقب به مبارک بن لندن، (الرمال العربیة) ، منشورات موتیف آیت للنشر چاپ وانتشار سال ۱۹۹۱ میلادی به (عربی).
موضوع مقاله: گلیکوژن | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # گلیکوژن | مقدمه: بدن ما وقتی غذا می‌خوریم و قند (گلوکز) زیادی وارد خون می‌شود، همهٔ آن را یک‌جا مصرف نمی‌کند. | ## بخش 1: گلیکوژن | این ذخیره بیشتر در کبد و ماهیچه‌ها جمع می‌شود: کبد گلیکوژن را برای تنظیم قند خون نگه می‌دارد. وقتی قند خون پایین می‌آید (مثلاً بین وعده‌های غذایی)، کبد گلیکوژن را می‌شکند و دوباره به گلوکز تبدیل می‌کند تا قند خون متعادل بماند. ماهیچه‌ها گلیکوژن را برای خودشان نگه می‌دارند تا هنگام فعالیت و ورزش از آن انرژی بگیرند. بنابراین گلیکوژن در واقع همان «ذخیرهٔ انرژی کوتاه‌مدت» بدن است، مانند وقتی که یک باتری کوچک همراه داریم تا هر وقت لازم شد از آن استفاده کنیم. گلیکوژن یکی از گونه‌های پلی‌ساکاریدها است که در سلول‌های جانوران برای اندوختن کربوهیدرات به‌کار می‌رود. در پستاندارانودر قارچ ها نیز ساخته می شود، گلیکوژن در کبد و ماهیچه‌ها انبار می‌شود. این ترکیب از دید زیستی مهم است، زیرا یکی از پلی‌ساکاریدهای اصلی برای اندوخته انرژی در انسان و جانوران است و نیز به انگیزه این که در دسترس‌ترین منبع گلوکز میان‌وعده‌های غذا و در مواقع فعالیت فیزیکی است، از اهمیت فراوانی برخوردار است. | ## بخش 2: گلیکوژن | گلیکوژن با استفاده از آنزیم به گلوکز تبدیل می‌شود و در روده در صورت نیاز بدن به آن با تولید آدنوزین تری‌فسفات (ATP) در سلول‌ها سوخته شده و مصرف می‌شود و در صورتی‌که بدن به آن نیاز نداشته باشد در ماهیچه‌ها ذخیره می‌شود. گلیکوژن از نظر ساختاری بسیار شبیه به آمیلوپکتین است به همین جهت آن را نشاسته جانوری نیز می‌نامند. تبدیل گیلیکوژن به گلوکز نخست، آنزیم خاصی به نام فسفریلاز، گلیکوژن را به مشتقی از گلوکز به نام D-α- گلوکوپیرانوزیل ۱- فسفات، تبدیل می‌نماید. این تبدیل، در یکی از محل‌های غیر کاهنده گروه‌های قندی مولکول گلیکوژن صورت می‌گیرد و مرحله به مرحله پیش می‌رود (یک مولکول در هر بار). به دلیل این‌که گلیکوژن بسیار شاخه‌دار است، شمار فراوانی گروه پایانی هست که آنزیم می‌تواند به آن‌ها متصل شود و مطمئن باشد که در زمان نیاز به انرژی بسیار، مقدار کافی گلوکز با شتاب آماده می‌شود. سنتز گلیکوژن (گلیکوژنز) پس از صرف غذا زمانی که غلظت سرم و به تبع آن کبد و عضلات بالاست آغاز می‌گردد. کارکرد هنگامی که یک وعده غذایی حاوی کربوهیدرات خورده و هضم می‌شود، سطح گلوکز خون افزایش می‌یابد و لوزالمعده انسولین ترشح می‌کند. | ## بخش 3: گلیکوژن | انسولین در یاخته‌های کبدی چندین آنزیم را تحریک می‌کند که موجب ایجاد فرایند سنتز گلیکوژن می‌شود. مولکول گلوکز تا زمانی که انسولین و قند زیاد هستند به زنجیره گلیکوژن اضافه می‌شود. در نتیجه بعد از خوردن غذا مقدار زیادی از گلوکز خون در کبد به گلیکوژن تبدیل می‌شود. پس از هضم یک وعده غذایی و کاهش گلوکز در خون، ترشح انسولین کاهش می‌یابد و سنتز گلیکوژن متوقف می‌شود و هنگامی که بدن احتیاج به انرژی دارد، گلیکوژن شکسته شده و دوباره به گلوکز تبدیل می‌شود. سلول‌های بدن می‌توانند از گلیکوژن کبد به عنوان منبع انرژی به مدت ۸ تا ۱۲ ساعت استفاده کنند. | ## جمع‌بندی | گلوکاگون، هورمون دیگری که توسط لوزالمعده تولید می‌شود، در بسیاری جهات به عنوان یک پادسیگنال به انسولین عمل می‌کند.