موضوع مقاله: آذرتاش آذرنوش | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # آذرتاش آذرنوش | مقدمه: آذَرتاش آذَرنوش (۲۹ بهمن ۱۳۱۶ – ۱۵ مهر ۱۴۰۰) مؤلف و محقق در زبان و ادبیات عرب، مدیر بخش ادبیات عرب در مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی و استاد دانشکدهٔ الهیات و معارف اسلامی دانشگاه تهران، و همچنین پیشکسوت ورزش چوگان بود. | ## بخش 1: آذرتاش آذرنوش | از نخستین رسالهٔ دکترای خود «تحقیق و ترجمهٔ بخشی از کتاب طبقات الشعرای ابن معتز» دفاع کرد. سپس در رشتهٔ ادبیات عرب به نگاشتن رسالهٔ دیگری با تصحیح کتاب «خریدةالقصر عمادالدین اصفهانی» پرداخت. او پس از گرفتن دومین دکترای خود به ایران بازگشت و در «بنیاد فرهنگ ایران» و پژوهش در باب واژه‌های فارسی معرّب، مشغول و در دانشکدهٔ معقول و منقول که آن هنگام به «الهیات و معارف اسلامی» تغییر نام داده بود، به‌سال ۱۳۴۶ استخدام شد. بعد از آن، به‌منظور پژوهیدن و آموختن زبان آرامی به دانشگاه کمبریج انگلستان رفت.زندگی‌نامه وب‌سایت شخصی آذرتاش آذرنوش او نخستین ایرانی‌ای بود که در ادبیات عرب، دکترا گرفته است. | ## بخش 2: آذرتاش آذرنوش | او با توجه به ساختار زبان‌های هند و اروپایی به‌خصوص زبان مادری خود، فارسی، و با گوشه‌چشمی به علم زبان‌شناسی، به تدوین کتاب «آموزش عربی» با شیوه‌ها و ساختارهای دستوریِ تازه دست زد. از سال ۱۳۶۴ مدیریت بخش ادبیات عرب را در مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی به‌عهده گرفت و در گذر ده سال، افزون بر تألیفات شخصی، بیش از ۲۰۰ مقاله نگاشت و صدها مقاله را نیز ویراست. او تا هنگام درگذشت، علاوه بر کار استادی در دانشکدهٔ ادبیات (و گاه در دانشگاه امام صادق، تربیت مدرس) و مدیریت بخش عربی در دائرةالمعارف، سردبیر مجلهٔ مقالات و بررسی‌ها و نیز مدیر بخش عربی در دانشکدهٔ الهیات نیز بود. استاد آذرنوش همچنین از پیشکسوتان چوگان ایران و نویسندهٔ نخستین کتاب تاریخ چوگان ایران به نام «تاریخ چوگان در ایران و سرزمین‌های عربی» است. | ## بخش 3: آذرتاش آذرنوش | شماری از مجامع علمی ایران، با ارسال پیام‌هایی، درگذشت وی را به خانواده‌اش و جامعهٔ علمی کشور تسلیت گفتند. در خرداد ۱۴۰۳، کتابخانهٔ شخصی آذرنوش توسط خانواده‌اش به مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی اهدا شد که به‌صورت مستقل و به نام او نگاهداری خواهد شد. | ## جمع‌بندی | این کتابخانه، حاوی ۴۶۴۸ جلد کتاب و نشریه و همچنین فیش‌ها و یادداشت‌های تحقیقی اوست.ایسنا: اهدای کتابخانه شخصی «آذرتاش آذرنوش» سوابق علمی و اجرایی عضور شورای علمی دائرةالمعارف بزرگ اسلامی: از ۱۳۶۴ تا زمان مرگ مدیر گروه ادبیات عرب مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی: از ۱۳۶۴ تا زمان مرگ نخستین مدیر گروه ادبیات عرب دانشگاه تهران: ۱۳۴۶ معاونت دانشکدهٔ الهیات و معارف دانشگاه تهران: ۱۳۴۷ مدیر گروه ادبیات عرب در دانشگاه الهیات آثار فتوح البلدان - ۱۳۴۶ النحوالتجریبی - ۱۳۴۹ خریدةالقصر و جریدةالعصر ۲–۱۳۵۰ خریدةالقصر و جریدةالعصر ۳–۱۳۵۱ راه‌های نفوذ فارسی در فرهنگ و زبان عرب جاهلی، ۱۳۵۴ (چاپ دوم ۱۳۷۴) ترجمهٔ تاریخ ادبیات عرب (مؤسسهٔ مطالعات و تحقیقات فرهنگی، ۱۳۶۳) ترجمهٔ تاریخ ادبیات عرب (عبدالجلیل) (امیرکبیر، ۱۳۶۳) مقدمهٔ بر الشعر والشعراء ابن قتیبه (تهران، ۱۳۶۳) فرهنگ مصطلحات (مجمع اللغات) (دفتر نشر فرهنگ اسلام ۱۳۶۳) آموزش زبان عربی ۱–۱۳۶۶ آموزش زبان عربی ۲–۱۳۶۷ تاریخ ترجمه از عربی به فارسی، ترجمه‌های قرآن (انتشارات سروش، ۱۳۷۵) ترجمهٔ موسیقی الکبیر فارابی (مؤسسه مطالعات و پژوهش فرهنگی، ۱۳۷۵)، برندهٔ شانزدهمین دورهٔ جایزهٔ کتاب سال اطلس تاریخ الاسلام، حسین مؤنس، (سازمان جغرافیایی ارتش، ۱۳۷۵) تاریخ زبان و فرهنگ عربی (سمت، ۱۳۷۷) فرهنگ معاصر عربی به فارسی (۱۳۷۹) فرهنگ معاصر عربی به فارسی (ویراست دوم نشر نی ۱۳۹۱) چالش میان فارسی و عربی (۱۳۸۵)فهرست کتاب‌های آذرتاش آذرنوش سایت خانهٔ کتاب تاریخ چوگان در ایران و سرزمین‌های عربی مقالات همچنین وی افزون بر نوشتن برخی از مقالات دائرةالمعارف بزرگ اسلامی، مقاله‌های زیاد دیگری را از سال ۱۳۴۹ تا پایان عمرش به تألیف رسانده است.