موضوع مقاله: هنر آفریقایی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # هنر آفریقایی | مقدمه: منظور از اصطلاح هنر آفریقایی، هنر آفریقای زیر صحرا است و منظور هنر کشورهای شمال آفریقا نیست. | ## بخش 1: هنر آفریقایی | کشورهای ساحلی مدیترانه شمال آفریقا دارای هنری متفاوت نسبت به دیگر کشورهای آفریقا هستند. اپا ماسک، آجرا ایفا، تندیس آکوآبا، هنر بیجاگو، فرهنگ نوک در نیجریه، هنر آکان، هنر چیوارا و هنر یوروبا نمونه‌هایی از هنر آفریقایی هستند. هنر آفریقایی صاحب هنری منضبط و سنت گرا با محتوایی آئینی و زیبایی صوری و انتزاعی خاص هر قوم و قبیله بود. انواع هنر آفریقایی هنر آفریقایی به دو نوع تقسیم بندی می‌شود: هنر درباری (به خصوص ایفه وبنین)، که یادبودی و طبیعت گرایانه است و با موادی سخت مثل مفرغ، سنگ، سفال و چوب سخت ساخته می‌شود. هنر مفهومی که شامل کنده کاری بر روی چوب است ؛(مانند صورت‌ها و پیکره‌های نیاکان). ویژگی‌های هنر آفریقایی هنرمندان در یک قبیله برای ساخت آثارشان از باورهای یکسان ایده می‌گرفتند. در مذاهب روح باور آفریقایی به هر موجود نیرویی حیاتی می‌بخشند و این گونه است که انسان‌ها با درک این نیروها و رویکرد صحیح به آن‌ها، می‌تواند آن‌ها را مورد استفاده قرار دهند. مردم برای اطمینان از بقا و تداوم این نیروها در قبیله خود باید به‌طور مداوم شعارهای مذهبی به جا بیاورند. برای بهره‌برداری از نیروهای حیاتی از صورتک‌ها و تندیس‌ها در جهت ارتباط با دنیای ارواح و پرستش اجداد استفاده می‌شده‌است. هنرمند آفریقایی در چارچوب میثاق‌های صوری که معین بود، کار می‌کرد و به کار خود مفهوم می‌داد و قدرتی پویا به آن می‌بخشید به گونه‌ای که نیرو گیردوجان پیدا کند. | ## بخش 2: هنر آفریقایی | سر پیکره معمولاً بزرگ و بی تناسب ساخته می‌شود؛ چون سر جایگاه نیروی زندگی و از مهم‌ترین بخش‌های بدن محسوب می‌شود. هنر و هنرمند آفریقایی در جوامع قبیله‌ای آفریقا، هنرمندان عموما حرفه‌ای بودند و طبق سفارش رئیس قبیله، ریش سفید دهکده یا بزرگ خانواده کار می‌کردند. بیشتر آنان از احترام برخوردار بودند و در برخی مناطق هم جنبهٔ مذهبی یا سیاسی داشتند. هنرمند در دروند کارآموزی دراز مدت می‌توانست اصلوب‌ها وقالب‌های سنتی بازنمایی وبیان، طرح‌های سنتی و آیین‌های مذهبی و اجتماعی را بیاموزد. رفته رفته فعالیت هنری به راه تجارت و راه ارضای جهانگردان تبدیل شد و ارزش اصلی خود را از دست داد. البته در برخی نقاط آفریقا برای احیای هنرهایی بر اساس سنت‌های گذشته تلاش‌هایی صورت گرفت که گاه تلفیق صور بومی و اصول زیباشناسی مدرن در آن بارز است. اینان، همچنین، خاکستردان‌های مفرغی برای مردگان و وزنه‌های زرین به شکل بتواره‌های آدم و جانور می‌ساختند. تندیسک‌های باروری با سرتخت، معروف‌ترین نمونه کنده کاری چوبین قوم نام برده به شمار می‌آید. سنت مجسمه‌سازی این قبیله بسیار غنی است و از سدهٔ ۱۷ به بعد تک چهرهٔ شاهان را از چوب می‌تراشیدند. کنده کاریهای این قبایل و خصوصا تندیس‌های چوبین نیاکان (دست آفریدهٔ قبیله مرکزی:همبا) معروف اند. | ## بخش 3: هنر آفریقایی | کرسی با پایه‌ای به هیبت زن زانو زده یا ایستاده، پیکره‌های زنانه نشسته و کاسه به دست و صورتک‌های نیم کروی از دیگر آثار هنری آنان به شمار می‌آیند. مجسمه‌های سنتی این قوم از چوب تیره سخت ساخته شده‌اند و دارای تراش دقیق و پرداختکاری ظریف هستند. نمونه سخنی هنر بالوئه، صنمک با سیمای اندیشناک است که گاهی با پیکره جانوران آرایش یافته‌است. پیش از آنکه در دهه ۱۸۷۰ به استعمار فرانسویان درآید، سلسلهٔ شاهان آبمی مقتدرانه برآن فرمانروایی می‌کردند. دستافریده‌های این قوم شامل تندیسک دوکی شکل نیاکان، صورتک‌های چوبی نرم با شکلک‌های ساده شده و نقش برجسته از پیکره‌های نیاکان می‌باشد. صورتک سازها برای بی اثر کردن نیروی حیاتی بر چوب، گاه قلاب‌های آهنی در صورتک‌ها کار گذاشته شده‌اند. در سردیس‌ها و تندیس‌ها ی تیره فام مربوط به این قبیله‌ها –که احتمالا نیاکان باستانی آن‌ها را مجسم می‌کنند- شیوهٔ هندسی مستحکم و پرداختکاری طریف می‌توان دید. هنر عمدهٔ این قوم کنده کای است که پیکره‌های باریک زنانه و کلاه خودهای پر هیبت و بیانگر را برای استفاده در محافل سری زنانه شامل می‌شود. | ## جمع‌بندی | بارورترین هنر آفریقای غربی با این نام شناخته شده و شامل صورتک‌های مورد استفاده در محفل‌های سری و اشیای مقدس که، عمدتا مربوط به خدای رعد، می‌باشد.