aria-haman/haman-fa-wikipedia-articles-186k huggingface dataset:
موضوع مقاله: دینامیک پرواز | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # دینامیک پرواز | مقدمه: انگشتی|300px|محورهای مورد نیاز در کنترل دینامیک هواپیما دینامیک پرواز یا پویند پرواز علمی است که به بررسی نحوه جهت‌گیری وسایل پرنده در سه بعد می‌پردازد. | ## بخش 1: دینامیک پرواز | این علم که در حوزهٔ پژوهش‌های مهندسی هوافضا قرار دارد، جهت‌گیری وسایل پرنده (نظیر هواپیما یا بالگرد) را حول گرانیگاهشان ارزیابی می‌کند. محورهای سه‌گانه برای تحلیل حرکات یک هواگرد (نظیر یک هواپیما) در سه بعد، سه محور قراردادی نسبت به وضعیت هواگرد توصیف می‌شوند و حرکات به صورت چرخش‌هایی حول این سه محور توصیف می‌گردند: محور طولی که از نوک هواپیما به سمت دم هواپیما امتداد دارد. | ## بخش 2: دینامیک پرواز | چرخش حول این محور را «گردش» می‌نامند محور عرضی که از انتهای یک بال به انتهای بال مقابل هواپیما امتداد دارد. در یک هواپیما، سکان باعث چرخش هواپیما حول محور عمودی می‌شود و برای تغییرمسیر هواپیما در ارتفاع کم با سرعت بالا به کار می‌رود. | ## بخش 3: دینامیک پرواز | شهپرها باعث چرخش هواپیما حول محور طولی می‌شوند و برای چرخش هواپیما در ارتفاع‌های بالاتر به کار می‌روند. | ## جمع‌بندی | بالابر باعث چرخش هواپیما حول محور عرضی و تغییر زاویه حمله می‌شود و خلبان با استفاده از آن (در کنار عوامل دیگر نظیر برآافزا و قدرت موتور) تغییرات ارتفاع هواپیما را کنترل می‌کند.
موضوع مقاله: دستگرد (برخوار) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # دستگرد (برخوار) | مقدمه: این شهر در بخش مرکزی شهرستان برخوار قرار دارد.اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران: ۱۳۸۳خ.جمعیت شهر در سال (۱۳۹۵) ۱۷،۷۷۵ نفر بوده است.رجوع کنید به مرکز آمار ایران، ص هفتاد و چهار اهالی آن شیعهٔ دوازده امامی‌اند و به فارسی سخن می‌گویند موقعیت جغرافیایی پیش از سال ۱۳۲۹ خورشیدی، آبادی دستگرد، مرکز دهستان برخوار بود و برخوار بخش حومهٔ شهرستان اصفهان و تابع استان ادهم (اصفهان) بود. | ## بخش 1: دستگرد (برخوار) | در این سال، آبادی دستگرد شهر شد و با تشکیل شهرستان برخوار و میمه در تیر ۱۳۶۸ و بخش برخوار در فروردین ۱۳۷۹، تابع شهرستان و بخش مذکور گردید.رجوع کنید به رزم‌آرا، ج ۱۰، ص ۸۸؛ ایران. وزارت کشور، ۱۳۸۲ش، ذیل «استان اصفهان» این شهر در مشرق شهرستان برخوار، در ارتفاع حدود ۵۷۱٬۱ متری و در حدود پانزده کیلومتری شمال شهر اصفهان، در کنار راه اصلی اصفهان ـ دولت‌آباد (مرکز شهرستان برخوار)، و در دشت بلندی قرار دارد. اماکن دیدنی و مشاغل در گذشته نه چندان دور کاروانسرایی قدیمی و خانه قدیمی با تزئینات زیبای آیینه کاری و گچبری از خان قدیم (احمد علی خان) دستگرد وجود داشت که به علت عدم توجه مسئولین توسط مالکان آنها تخریب گردید و اکنون در این شهر آثار تاریخی خاصی وجود ندارد. | ## بخش 2: دستگرد (برخوار) | هنرهای صنایع دستی این شهر عبارتند از: مینا کاری، گلیم بافی، منبت چوب، مینیاتور، قلمزنی و گیوه دوزی و فرش‌بافی با طرحهای اصفهانی و نائینی. آبادیها و شهرهای بسیاری در استان اصفهان و نیز در استانهای دیگر، از جمله خراسان، به این نام خوانده شده‌اند. جزء گرد/ کرد/ جرد در این اسامی، از «کرت» فارسی باستان، به معنای ساخته و پرداخته، گرفته شده‌است و دستگرد یعنی شهر ساخته دست. | ## بخش 3: دستگرد (برخوار) | از جمله شهرهای قدیمی با این نام، دستکره‌الملک است.(رجوع کنید به مهریار، ص ۳۸۵–۳۸۶؛ نیز برای اطلاع بیشتر از معانی این واژه رجوع کنید به جعفری زند، ص ۹۳–۹۶) دستگرد در دورهٔ ناصری از روستاهای بزرگ و معروف بلوک برخوار محسوب می‌شد. | ## جمع‌بندی | در حدود ۱۳۳۰ خورشیدی، دستگرد ۱۱۹٬۵ تن جمعیت داشت، از تولیداتش غلات و پنبه و پشم و روناس بود و بافت قالی و کیش (نوعی پارچه کتانی) در آن رواج داشت.
موضوع مقاله: اسلامشهر | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # اسلامشهر | مقدمه: شهری به قدمت تاریخ: اسلامشهر شهری با 7000 سال قدمت تاریخی و یکی از قدیمی ترین سکونت گاههای بشر در سرزمین ایران دروازه ورود به کربلای معلی: کهن شهر اسلامشهر دروازه ورودی به شهر تهران و اولین منزل گاه مسافران عتبات عالیات در دوران اسلامی بوده است که به قصد زیارت به عتبات عالیات از شهر تهران خارج می شده اند. | ## بخش 1: اسلامشهر | و اما با توجه به ساخت و سازهای رخ داده در سال های اخیر در شهرستان، جمعیت ساکن در این محدوده، جمعیتی در حدود700 هزار نفر تخمین زده می شود. پیشینه اسلامشهر در روزگار کهن مجموعه ای از روستاهایی با فواصل اندک با محوریت روستایی به نام قاسم‌آباد خالصه یا شاهی بوده است که در سال 1355 هجری شمسی با توجه به مهاجرت های صورت گرفته به این محدوده به عنوان شهری با نام قاسم آباد شاهی شناخته شد. اسلام‌شهر را در آغاز روستاهای چندی تشکیل می‌داد؛ از جمله: چهارطاقی(انتهای خیابان شهید مطهری) ضیاء آباد(انتهای خیابان شهید نواب صفوی) قاسم آباد شاهی یا خالصه(خیابان جهان پهلوان تختی) مظفریه(انتهای زرافشان) و... | ## بخش 2: اسلامشهر | آتشکده زرتشتیان باستان (در نزدیکی ضیاء آباد- انتهای خ شهید نواب صفوی) و گردشگاه‌های فراوان در روستاهای منطقه به دلیل عبور چند رودخانه از این منطقه نشان از آبادانی این منطقه در قرون متوالی داشته است. اقامت ناصرالدین شاه قاجار در روستای قاسم آباد شاهی و چهارطاقی در مسیر دو سفر وی به عراق عجم( اراک) و عتبات عالیات گواه بر این موضوع است . آثار باستانی و مذهبی تپه های باستانی شهرستان از جمله تپه مافین آباد مربوط به هزاره ۵ و ۴ قبل از میلاد است و در اسلامشهر، جنوب شهرک قائمیه واقع شده. | ## بخش 3: اسلامشهر | این اثر در تاریخ ۳ اسفند ۱۳۷۷ با شمارهٔ ثبت ۲۲۳۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. | ## جمع‌بندی | برجک قلعه نظامی و مسکونی قاسم آباد شاهی که در کنار نامهربانی ها تنها یکی از آنها باقی ‌‌‌‌‌‌‌‌مانده است.
موضوع مقاله: پلکانه (ایلام) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # پلکانه (ایلام) | مقدمه: یکی روستای پلکانه بخش چوار شهرستان ایلام و دیگری روستای پلکانه بخش چرداول (که از سال ۱۳۶۵ به بعد با کوچ تعدادی از ساکنان به محل جدیدی به دو روستای پلکانه قدیم و جدید موسوم شده‌است) شهرستان شیروان چرداول است. | ## بخش 1: پلکانه (ایلام) | پلک اسم درختی محلی از راسته چنار است و چون اطراف چم‌ها (رودهای کوچک فصلی) پر از آن بوده به پلکانه یعنی محلی که مملو از پلک، گفته شده‌است. اما امروز به جرات می‌توان گفت حتی تک درختی از آن در پلکانه بخش چرداول وجود ندارد. زمین‌های کشاورزی اغلب ناهموراند و کشاورزان با زحمت بسیار در آن به کشاورزی می‌پردازند. | ## بخش 2: پلکانه (ایلام) | شاید پیروی از گذشتگان تنها عاملی است که آنها بیشتر به ادامه این کار پر زحمت و طاقت فرسا وا می‌دارد. مراتع این روستا در سطح بخش چرداول بسیار غنی است اما چرای بی رویه و در زمانهای نامناسب موجب صدمه شدیدی به آن شده‌است درختان پهن برگ تنک رشته کوه زاگرس در مراتع این روستا به زیبایی جلوه گری می‌کند از جمله بلوط، زبان گنجشک، ون(بنه) بادام کوهی و کیکم و نیز گون، کتیرا و درختچه‌های دیگر. از محصولات تولیدی کشاورزی این روستا علاوه بر گندم که صرف تهیه و پخت نان می‌شود و جو که برای خوراک دام تولید می‌شود می‌توان از نخوذ و عدس نام برد. | ## بخش 3: پلکانه (ایلام) | محصولات تولیدی دامی شامل روغن حیوانی(روغن کرمانشاهی) و کشک است که بیشتر به بازارهای شهری سرابله و کرمانشاه عرضه می‌شود. | ## جمع‌بندی | از فعالیتهایی که مردم این روستا به راحتی بتوانند از مواهب طبیعت هم بهره بگیرند پرورش زنبور عسل است.
موضوع مقاله: شهیار قنبری | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شهیار قنبری | مقدمه: شهیار قنبری (زادهٔ ۶ مردادِ ۱۳۲۹) ترانه‌سرا، شاعر، آهنگساز، خواننده ایرانی ساکن ایالات متحدهٔ آمریکا است. | ## بخش 1: شهیار قنبری | قنبری در پیش از انقلابِ ۱۳۵۷، ترانه‌سرای شناخته شده‌ای شد، و او را جزو آغازگران ترانه‌سرایی نوین در ایران می‌دانند. علاوه بر موسیقی او نمایش‌نامه‌نویس، فیلم‌ساز، روزنامه‌نگار، مجری و برنامه‌ساز رادیو و تلویزیون هم هست. زندگی شهیار قنبری در ۶ مردادِ سالِ ۱۳۲۹ در خانواده‌ای اهلِ هنر در تهران به‌دنیا آمد. کارِ ادبی را از نوجوانی آغاز کرد: برای نشریه اطلاعات کودکان داستان کوتاه می‌نوشت و گاه شعر نیز می‌سرود. پیش از انقلابِ ۱۳۵۷ شهیار پس از بازگشت به ایران سرودن ترانه را برخلاف خواست پدر که معتقد بود هنرمندان در جامعهٔ ایران سرنوشت درخشانی ندارند و می‌خواست پسرش معمار شود، آغاز کرد. | ## بخش 2: شهیار قنبری | نخستین ترانهٔ او «دیگه اشکم واسه من ناز می‌کنه» با آهنگسازی اسفندیار منفردزاده و سپس «ستاره آی ستاره» با آهنگسازی پرویز اتابکی بود که هر دو با صدای گوگوش منتشر شدند. «ستاره آی ستاره» اولین ترانهٔ او بود که در برنامه «شما و رادیو» صبح جمعه پخش شد. به نظر ترانه‌سرایانی مانند اردلان سرفراز، شهیار قنبری با ترانه «قصه دو ماهی» با آهنگسازی بابک افشار با نوآوری در واژه و مضمون، سرآغاز ترانهٔ نوین فارسی و ترانهٔ مدرن ایران است و او را ترانه‌سرای نوین ایران زمین می‌نامند. امّا زویا زاکاریان در مصاحبه‌هایش به تلویحاً ترانهٔ «قصهٔ وفا» اثر ایرج جنتی عطایی را سرآغاز ترانهٔ نوین فارسی می‌داند. نخستین ترانه این دو با عنوان بوی خوب گندم با اجرای داریوش باعث شد تا خواننده و شاعر هر دو به زندان بیفتند. | ## بخش 3: شهیار قنبری | ما که فقط ترانه می‌نوشتیم و تو (واروژان) را داشتیم و دریای صداهای خوش‌رنگ را و شاعر می‌گوید از رفیق دلتنگی‌ها و تشنگی‌ها: امروز که بی تو، بر ما هزار سال گذشته است، حتی نمی‌توانم از سنگینی این غیبت بزرگ بنویسم. و شاعر به قله‌هایی بلندتر می‌رسد با: نماز، اگه بمونی، قصهٔ بره و گرگ، حرف، نفس، هجرت، جمعه، مرد تنها، هفتهٔ خاکستری، بوی عیدی، آوار، نجواها، بوی گندم، نفرین‌نامه، همیشه غایب، سقوط، نون و پنیر و سبزی، امان از… و چندصد ترانهٔ ناب دیگر. پس از انقلابِ ۱۳۵۷ پس از انقلاب قنبری با هنرمندانی همچون مهستی، ابی، داریوش، گوگوش، رامش، مارتیک، شاهرخ، ستار، معین، سیاوش قمیشی، لیلا فروهر، حسن شماعی‌زاده، هلن، شهره، شکیلا، نوش‌آفرین، منصور، مهرداد آسمانی همکاری کرد. | ## جمع‌بندی | آثار کتاب‌ها منتشرشده در خارج از ایران درخت بی‌زمین (نخستین دفتر شعر من) ۱۹۹۱ دریا در من ۱۹۹۵ (گزینهٔ ترانه‌ها ۱۹۹۵–۱۹۶۹) منتشرشده در ایران مجموعهٔ پنج کتاب از شاعر با نام (پنج حرف درشت در مشت) از انتشارات نگاه چاپ شده.
موضوع مقاله: حمید قنبری (خواننده) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # حمید قنبری (خواننده) | مقدمه: حمید قنبری (زاده ۲۶ فروردین ۱۳۰۳ – درگذشته ۷ مهر ۱۳۸۶)، صداپیشه، پرده‌خوان و یکی از نخستین خوانندگان پاپ ایرانی بود. | ## بخش 1: حمید قنبری (خواننده) | وی فعالیت هنری خود را از سال ۱۳۳۰ با فیلم دستکش سفید آغاز کرد و از دیگر فعالیت‌های او تأسیس هنرستان هنرپیشگی، تأسیس سندیکای هنرمندان فیلم، گویندگی رادیو و بازیگری تئاتر بوده‌است او پدر شهیار قنبری ترانه‌سرا و خواننده ایرانی ساکن آمریکا می‌باشد. | ## بخش 2: حمید قنبری (خواننده) | وی در در ۷ مهر ۱۳۸۶ در تهران درگذشت و در قطعه هنرمندان، بهشت زهرا به خاک سپرده شد. | ## بخش 3: حمید قنبری (خواننده) | فیلم‌ها بازیگری مسافران مهتاب (۱۳۶۶) انسان پرنده (۱۳۴۰) حریق خزان دام عشق (۱۳۴۰) دختر همسایه (۱۳۴۰) عشق و حماقت (۱۳۴۰) عمو نوروز (۱۳۴۰) بچه‌ننه (۱۳۳۹) ستارگان می‌درخشند (۱۳۳۹) عروسک پشت پرده (۱۳۳۹) عروس کدومه (۱۳۳۸) لات جوانمرد (۱۳۳۷) بلبل مزرعه (۱۳۳۶) زندگی شیرین است جدال با شیطان (۱۳۳۲) چهره آشنا (۱۳۳۲) یک نگاه (۱۳۳۱) دستکش سفید (۱۳۳۰) خوانندگی حلقه‌های ازدواج (۱۳۵۶) باشرف‌ها (۱۳۵۱) رنگین کمان (۱۳۵۰) هفت دختر برای هفت پسر (۱۳۴۷) هارون و قارون (۱۳۴۶) سه ناقلا در ژاپن (۱۳۴۵) سه تا بزن‌بهادر (۱۳۴۴) دختر همسایه (۱۳۴۰) گویندگی از جمله نامدارترین هنرپیشگانی که حمید قنبری به جای وی صحبت کرده‌است می‌توان به جری لوئیس اشاره کرد. | ## جمع‌بندی | همچنین وی یکی از همکاران و دوستان مجید محسنی می‌باشد که در تعدادی از فیلم‌های مجید محسنی بازی و همکاری داشته‌است.
موضوع مقاله: بوی گندم | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # بوی گندم | مقدمه: بوی خوب گندم ترانه‌ای‌ است از شهیار قنبری که با آهنگسازی و تنظیم واروژان و صدای داریوش اقبالی در سال ۱۳۵۱ اجرا شد. | ## بخش 1: بوی گندم | دربارهٔ ترانه اجرای این ترانه در دهۀ پنجاه خورشیدی باعث شد تا خواننده و شاعر ترانه به زندان بیفتند. شهیار قنبری در مقدمه کتاب دریا در من گفته‌است که مأموران ساواک از وی خواستند تا در ازای آزادی، ترانه‌ای در ستایش محمدرضا پهلوی بخواند، اما نپذیرفت. | ## بخش 2: بوی گندم | سپس ایرج جنتی‌عطایی دو ترانهٔ طلایه‌دار و رسول رستاخیز را سرود و با صدای داریوش ضبط و پخش شد. این دو ترانه در مدح شاه سابق است، به‌خصوص که رسول رستاخیز اشاره‌ای به نام حزب رستاخیز در خود نهفته دارد. | ## بخش 3: بوی گندم | داریوش در یکی از خاطراتش می‌گوید: یک روز برای تمرین ترانه «بوی خوب گندم» به منزل واروژان رفته بودم و در حالی که پیانو می‌نواخت چشمم به قاب عکسی افتاد که بالای پیانو بود. عکس یه پسر بچه‌ای که با چشمان گریان به اطراف خود خیره شده بود نظرم را جلب کرد و به او گفتم: واروژ ببین این بچه هم از نواختن تو به گریه افتاده که او در پاسخ گفت: اتفاقاً این آهنگ از گریه‌های او ساخته شده و واقعاً موسیقی پاپ به او بدهکار است و به راستی جایش خالی است. | ## جمع‌بندی | کلهر در برنامه هفت نقل کرد که علی خامنه ای پس از آزادی از زندان گفته که هر کس وارد بند می‌شد این ترانه را روی لب داشت و سپس اذعان کرد تأثیر این هنرها از منبرهای ما بیشتر است بازخوانی حمیدرضا حامی از خوانندگان داخل ایران در آلبومی به نام بوی گندم این ترانه را بازخوانی کرده است.
موضوع مقاله: گوادر | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # گوادر | مقدمه: ریشه‌ی نام این‌شهر ازدوواژه‌ی «گْوات»+«در» (به-چمار «دروازه‌ی باد» در بلوچی) ستانده‌ شده‌است. | ## بخش 1: گوادر | دِهْیویِ پاکستان در سال ۲۰۰۷ امتیاز عملیات بندری گوادر را برای ۲۵ سال به‌ یک‌ شرکت سنگاپوری واگذاشت و برای ۴۰ سال آینده آن‌ را یک بندر آزاد بی‌باژ شناساند. در این‌ شهر به‌ جز این‌ که فرهنگ آریایی پیشتاز'است، اثری از فرهنگ‌ های سامی و حامی هم دیده‌می‌شود. | ## بخش 2: گوادر | تاریخچه منطقهٔ گوادر در دوران باستان بخشی از استان گدروزیا در شاهنشاهی ایران بود. و در نوزدهم در زمان سلطنت ناصرالدین شاه قاجار این منطقه بهمراه دیگر مناطق بلوچ نشین در قرارداد گلد اسمیت اول به بریتانیا واگذار شد طبق این قرارداد کلات و مکران و بلوچستان از حاکمیت ایران انتزاع و به بریتانیا واگذار گردید و بلوچستان انگلیس تبدیل گشت. | ## بخش 3: گوادر | پس از حملهٔ عرب‌ها این شهر توسط نیروهای محمد بن قاسم در سال ۷۱۱ میلادی اشغال شد. | ## جمع‌بندی | این شهر در سال ۱۹۵۸ بخشی از کشور تازه‌بنیاد پاکستان شد و در سال ۲۰۰۲ جزئی از ایالت بلوچستان این کشور به‌شمار آمد.
موضوع مقاله: رشته‌کوه باغران | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # رشته‌کوه باغران | مقدمه: رشته‌کوهِ باغران ۱۰۰ کیلومتر طول و ۱۳ کیلومتر عرض دارد و در جهت شمال غرب - جنوب شرق از نزدیکی شهر خوسف آغاز گشته و پس از گذر از جنوب شهر بیرجند، تا شهر سربیشه ادامه می‌یابد. | ## بخش 1: رشته‌کوه باغران | بلندترین ارتفاع آن ۲۷۰۶ متر و در نزدیکی مزار کاهی و در کنار روستای چنشت واقع است. نام‌شناسی نام این کوه از ترکیب دو جزء باغ و ران (پسوند مکان) به دست آمده است و به معنی محل باغ و درختستان است. | ## بخش 2: رشته‌کوه باغران | دلیل این نامگذاری کهن، وجود چشمه‌ساران و باغ‌های زیادی است که در دره‌ها و کوهپایه‌های آن وجود دارد (به نقل از بهارستان آیتی). دیرینگی در رشته کوه باغران، رد پای حیوانات عظیم الجثه مربوط به ۳۰ تا ۵۰ میلیون سال قبل به روی لایه‌های موسوم به فلیش در صخره‌های مربوط به دوران سوم زمین‌شناسی و به صورت حفره‌های بیضی شکل در حد فاصل روستاهای روشناوند و چهکند در سال ۱۳۷۷ کشف شده است. | ## بخش 3: رشته‌کوه باغران | کال جنگال یکی از سنگ نگاره‌ها و سنگ نبشته‌های برجای مانده از ایران باستان در نزدیکی ییلاق رچ (حد فاصل بیرجند و خوسف) است که برآورد می‌شود مربوط به دوره اشکانیان باشد. این مجموعه شامل سنگ نگارهٔ نبرد یک جنگاور با یک شیر و نیز سنگ نبشته‌هایی به خط پهلوی است. | ## جمع‌بندی | در بخش شرقی این کوه مزار کاهی قرار دارد که گفته می‌شود آرامگاه خواهر علی بن موسی الرضا است.
موضوع مقاله: میهن‌پرستی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # میهن‌پرستی | مقدمه: میهن‌پرست کسی است که به کشور خود عشق می‌ورزد و با اشتیاق به دفاع از منافع آن می‌پردازد. | ## بخش 1: میهن‌پرستی | میهن‌پرست فردی است که به سرنوشت کشور و فرهنگ خود حساس است و همه تلاشش را به کار می‌گیرد تا آن‌ها را به بالندگی برساند. این می‌تواند مجموعه‌ای از مفاهیم مرتبط با ملی‌گرایی، عمدتاً ملی‌گرایی مدنی و گاهی ملی‌گرایی فرهنگی را دربرگیرد. | ## بخش 2: میهن‌پرستی | اصطلاحات و کاربرد افراط در میهن‌پرستی شوونیسم نامیده می‌شود؛ اصطلاح مرتبط دیگر «جینگوئیسم» است. کلمه «پاتریوت» در دهه ۱۵۹۰ از «هموطن» و در سده پانزدهم از «فرانسوی میانه» گرفته شده است. | ## بخش 3: میهن‌پرستی | کلمه فرانسوی و مستقیماً از کلمه لاتین متاخر به معنای «هموطن» در سده ششم سرچشمه گرفته است. | ## جمع‌بندی | اصطلاح «میهن‌پرست» «به بربرهایی گفته می‌شد که غیرمتمدن یا بدوی تلقی می‌شدند و فقط یک پاتریس یا سرزمین پدری مشترک داشتند.» معنای اصلی اروپایی «میهن‌پرستان» به کسی اطلاق می‌شد که صرف نظر از جایگاه اجتماعی-اقتصادی، هموطن بود.
موضوع مقاله: ولایت پکتیا | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # ولایت پکتیا | مقدمه: ولایت پَکتیا (ریگ‌ودا: Pakthas/پَکتهه یونانی: Πἁκτυες/پِکتویس انگلیسی: Pactyan)مجموعه تواریخ هرودوت، فصل هفتم، "پولیمنیا" یکی از ٣۴ ولایت افغانستان به مرکزیت شهر گردیز می‌باشد که از ولایات شرقی افغانستان به‌شمار می‌رود. | ## بخش 1: ولایت پکتیا | براساس احصائیه ١٣٩٩ ولایت پکتیا ۶١١٬٩۵٢ جمعیت، و ۶٬۴٣٢ کیلومتر مربع پهناوری دارد. غارت و چپاول میرزکه در سال‌های ۱۹۹۲ و ۱۹۹۳- که گنجینه‌ای عظیم مشتمل بر چهار تُن (۴۰۰۰ کیلوگرم) سکه و در حدود ۷۷۰ پوند (حدود ۳۵۰ کیلوگرم) اشیاء طلا و نقره بود - بقدری گسترده و جبران‌ناپذیر بوده که به یک رویداد افسانوی می‌ماند! این سکهٔ اسکندر را که در تصویر بالا می‌بینید، بسرعت سر از لندن درآورد، و فعلاً در همین شهر در کلکسیون شخصی یک نفر جای گرفته‌است! | ## بخش 2: ولایت پکتیا | [صاحب این سکه تنها رسامی از این سکه را اجازه داده تا از کاپی شدن آن جلوگیری شود]. بقیهٔ این گنجینه در سطح دنیا پراکنده شده و به کلکسیونرها در اقصا نقاط دنیا فروخته شده‌است. هرودوت مورخ یونانی از مردم باستانی «پکتیس» و «پکتویس» یاد کرده و سرزمین آن‌ها را پکتیکا ذکر کرده‌است. | ## بخش 3: ولایت پکتیا | پکتیا از شهرهای باستانی نامیده می‌شود و کشف خزانه میرزکه در پکتیا که هزاران کیلو ظروف و زیورهای طلا، نقره و جواهرات کشف شده‌ است که آثار تمدن مردم پکتیان را نشان می‌دهد. در سال ۴٨٠ پیش از میلاد قسمتی از سپاه پارس و شاهنشاه خشایارشا از مردم پکتیا بوده اند. در حمله نهایی به لئونیداس پادشاه اسپارت ، هزار مرد پکتیایی حضور داشته و به‌واسطه کوهستانی بودن منطقه و مهارت مردان پکتیایی ضربات مهلکی بر بدنه ارتش اسپارت زدند. | ## جمع‌بندی | مشاهیر ولایت پکتیا زادگاه شخصیت‌های مشهور افغانستان نظیر دکتر نجیب رئیس جمهور پیشین، ببرک خان ځدراڼ، پاچاخان ځدراڼ، مورخ عبدالحی گردیزی، سرمحقق علی منگل، غلام محمد زرملوال، سید محمد علیشاه موسوی گردیزی، حیات گردیزی، استاد گلزمان، احسان الله درمل، رحیم الله زرمتی، علم گل سحر می‌باشد.
موضوع مقاله: چرنوزم | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # چرنوزم | مقدمه: این خاک مناطقی چون کناره‌های دریای سیاه، مجارستان و رومانی را نیز دربر گرفته است. | ## بخش 1: چرنوزم | از مشخصات آن وجود مقدار زیادی گیاخاک در افق A است و در افق B آن مقداری رس وجود دارد. از این نوع خاک‌ها در ساسکاچوان کانادا تا شمال داکوتا و تکزاس در آمریکا وجود دارد. ناحیهٔ چرنوزم در شوروی شامل فلات مرکزی ناحیهٔ دنیپر تا سیبری مرکزی است که میزان بارش سالانهٔ آن به‌طور متوسط ۶۰۰ میلیمتر است. | ## بخش 2: چرنوزم | یکی استپ اوراسیا است که از شرق کرواسی (Slavonia)، در امتداد دانوب (شمال صربستان، شمال بلغارستان (دشت دانوب)، جنوب و شرق رومانی (دشت والاچی و دشت مولداوی) و مولداوی، تا شمال شرق اوکراین در سراسر سیاه مرکزی امتداد دارد. منطقه دیگر از چمنزارهای کانادا در منیتوبا تا دشت‌های بزرگ ایالات متحده تا جنوب کانزاس امتداد دارد. این زمین را می‌توان به مقدار کم در جاهای دیگر (به عنوان مثال، در ۱٪ از لهستان)، مجارستان و تگزاس یافت. | ## بخش 3: چرنوزم | فروش زمین کشاورزی از سال ۱۹۹۲ در اوکراین غیرقانونی بود تا زمانی که این ممنوعیت در سال ۲۰۲۰ برداشته شد، اما خاک حمل شده با کامیون می‌توانست به‌طور قانونی معامله شود. | ## جمع‌بندی | به گفته سازمان غیردولتی جبهه سبز مستقر در خارکف، پیش‌بینی می‌شود که بازار سیاه چرنوزم به‌طور غیرقانونی در اوکراین در سال ۲۰۱۱ به ۹۰۰ میلیون دلار در سال برسد.
موضوع مقاله: ولایت زابل | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # ولایت زابل | مقدمه: زابُل یکی از ۳۴ ولایت افغانستان به مرکزیت شهر قلات است که در جنوب این کشور واقع شده و از نظر تاریخی بخشی از منطقه زابلستان بوده است. | ## بخش 1: ولایت زابل | این ولایت ۱۷٬۳۴۲ کیلومتر مربع مساحت دارد و از جنوب با پاکستان مرز بین‌المللی دارد. نام احتمالاً برگرفته از نام زُنبیل (تشابه زابُل و زُنبیل شاید اتفاقی باشد)، رجوع شود به کابل‌شاهان، لقب فرمانروایان پیرو هفتالیان جنوبی؛ به‌نظر می‌رسد مناطق مرتفع زابلستان پایتخت تابستانی آن‌ها بوده‌باشد. جغرافیا زابل از شمال با ارزگان و غزنی، از غرب با قندهار و از جنوب با قندهار و مرز پاکستان و از شرق با غزنی و پکتیکا هم‌مرز است. دو پنجم استان کوهستانی یا نیمه کوهستانی (۴۱٪) است در حالی که بیش از یک چهارم این منطقه را زمین‌های مسطح (۲۸٪) تشکیل می‌دهند. | ## بخش 2: ولایت زابل | ولایت زابل در مسیر شاهراه حلقوی افغانستان قرار دارد و مسافرانی که از طریق این شاهراه در مسیر قندهار و کابل می‌روند معمولاً از این ولایت عبور می‌کنند. در ۴ سپتامبر ۲۰۱۶، دست کم ۳۸ نفر در جریان تصادف جاده ای بین یک تانکر حمل سوخت و یک اتوبوس، کشته و ۲۸ نفر زخمی شدند. آموزش نرخ کلی سواد (۶+ سال) از یک درصد در سال ۲۰۰۵ به ۱۹ درصد در سال ۲۰۱۱ افزایش یافته است. نرخ کلی ثبت نام خالص (۶ تا ۱۳ سال) از ۳۱٫۳ درصد در سال ۲۰۰۵ به ۵ درصد در سال ۲۰۱۱ کاهش یافت. | ## بخش 3: ولایت زابل | بهداشت درصد خانوارهای دارای آب آشامیدنی تمیز از صفر درصد در سال ۲۰۰۵ به ۳۲ درصد در سال ۲۰۱۱ افزایش یافته است. درصد زایمان‌هایی که توسط یک مامای ماهر انجام شده است، از یک درصد در سال ۲۰۰۵ به ۵ درصد در سال ۲۰۱۱ افزایش یافت. مردم از سال ۲۰۲۱، کل جمعیت استان حدود ۸۵۰۰۰۰ نفر است، که بیشتر یک جامعه قبیله ای روستایی است. | ## جمع‌بندی | بر اساس دانشکده تحصیلات تکمیلی نیروی دریایی، جمعیت عمدتاً پشتون است و در حدود ۲۵۰۰ روستای دورافتاده پراکنده شده است.
موضوع مقاله: ولایت کنر | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # ولایت کنر | مقدمه: نام قدیم آن چغان‌سرای است و بابر از آن به عنوان یک شهر کوچک در مرز‌های افغانستان و ناحیه کافرستان نام برده‌است. | ## بخش 1: ولایت کنر | افغانی‌هایی‌ که ادعا میکنند جمال‌الدین اسدآبادی افغانی‌ است، او را زادهٔ این شهر کوچک می‌دانند. در دامنه کوه‌های منطقه یخه‌چینه و احمدی‌غوندی ولسوالی خاص ولایت کنر معادن کرومیت وجود دارد که مکان این معدن در فاصله ۲۰۸ کیلومتری شهر کابل و ۴۸ کیلومتری شهر جلال‌آباد قرار دارد.وزارت معادن افغانستان . آریان (ح۹۲-ح۱۷۵ م)، تاریخ‌نگار یونانی، این رود را بنام Euaspla یاد کرده، که احتمالاً نیم‌برگردانی است از نام ایرانی کهن هواَسپه به‌معنای «داشتن اسب‌های خوب». تاریخ میر سید علی همدانی معروف به علی ثانی از عارفان سده هشتم هجری که به سرزمین‌های گوناگون ازجمله بلخ، بدخشان، کابل و کشمیر سفر کرده‌بود سرانجام در «عرض راد» در کنر در سال ۷۸۶ درگذشت و بعد از چندی پیکر او را از کنر به ختلان بردند و در کنر در آنجا که پیکر وی بوده مزار ساخته‌اند. گفته‌اند که زادگاه سید جمال الدین افغان در کنار همان مزار است.خلیلی افغانستانی، خلیل‌الله: یمگان و وثائق تاریخی دربارهٔ ناصر خسرو. | ## بخش 2: ولایت کنر | از سادات کنر کسی که در جریان‌های سیاسی افغانستان دخالت داشته سید محمد کنری بوده‌است که سردار محمد رفیق خان در زمان امارت محمد افضل خان به‌وسیلهٔ او مکتوبی به شاهزاده شاپور پسر شجاع‌الملک فرستاد و به سلطنت دعوتش نمود.سمیعی، کیوان: سردار کابلی. در زمان حکومت نورمحمد تره‌کی مردم نورستان و کنر در تاریخ ۲۰/۷/۱۹۷۸ قیام و با نیروهای دولتی برخورد کردند.افغانستان در پنج قرن اخیر نوشته میر محمد صدیق فرهنگ در سال ۱۹۸۵ میلادی نیروهای شوروی و حکومتی به دره‌های کنر حمله کردند.رضایی، اکبر: نمایه تاریخی افغانستان از امان‌الله خان تا کرزای. در ۲۰ آوریل ۱۹۹۱ انفجار عظیمی در اسعدآباد کنر روی داد که حدود هزار کشته و زخمی بر جای گذاشت.همان. ولایت کنر اولین استانی بود که طالبان پس از تصرف آن برپایی آنچه از سوی آن‌ها «اولین خلافت اسلامی» نام گرفته‌بود را در آن اعلام کردند.آقا رضی، بهمن: بازگشت القاعده. اقتصاد در حدود سال نهم هجری، طلا، نقره، مروارید، عنبر، پشم سفید و انواع جواهر و سنگ‌های گران‌بها در ولایات مرزی افغانستان و هندوستان تجارت می‌شد و در آن زمان، از افغانستان به سرزمین هند، سه راه بازرگانی وجود داشت که یکی از آن‌ها مسیر کابل و کنر به پیشاور و سواحل دریای هند بود. | ## بخش 3: ولایت کنر | مسیر غرنی (معروف به گذرگاه هند) دره گومل، بینان قدیم پنجاب؛ و مسیر هرات کویته پاکستان (امروزی) درّه بولان سند، دو مسیر دیگر بودند.سلیمی، عبدالحکیم: بررسی بحران افغانستان از منظر ژئوپولیتیک. لیمو پروژه زنجیره ارزش باغداری وزارت زراعت، آبیاری و مالداری، ۲۳ جریب باغ تجارتی لیمو در کنر ساخته‌است که سالانه از آن ۶۰۹ تن لیمو برداشت می‌شود. یوریکا، یک نوع لیمو است که باغ‌های تجارتی آن در دو ولسوالی خاص کنر و سوکی در سال ۱۳۹۹ ساخته شده‌است. | ## جمع‌بندی | برنج براساس آمار سروی مشترک وزارت زراعت و ادارهٔ ملی احصاییه، ولایت کنر با تولید ۲۰ هزار تُن برنج در سال ۱۳۹۹، در جایگاه ششم تولید برنج افغانستان قرار دارد.