موضوع مقاله: شاهرخ گلستان | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # شاهرخ گلستان | مقدمه: سید اسماعیل گلستان مشهور به شاهرخ گلستان (زاده ) مدیر فیلمبرداری، عکاس، منتقد هنری و خبرنگار ایرانی است که از برنامه‌سازان بی‌بی‌سی نیز بوده است. | ## بخش 1: شاهرخ گلستان | خانواده پدربزرگ شاهرخ گلستان، محمدشریف تقوی شیرازی از روحانیون پرآوازه شیراز بود. کار حرفه‌ای آغاز کار حرفه‌ای شاهرخ گلستان، دوران آغاز زندگی خود را در شیراز گذراند. در آن دوران به دلیل رابطه پدر گلستان با صاحبان سینما در شیراز آنها همیشه به صورت رایگان به سینما می‌رفتند. در سال ۱۳۳۶ ابراهیم گلستان به همراه دیگر برادران خود از جمله شاهرخ «استودیو گلستان» را در تهران راه‌اندازی کردند. این استودیو کار خود را با ساخت مجموعه فیلم چشم‌اندازها به سفارش شرکت ملی نفت ایران آغاز کرد. این استویدو در دهه ۱۳۳۰ برای شبکه‌های تلویزیونی خارجی و بخش سیاسی شرکت‌های نفتی در ایران فیلم می‌ساخت. شاهرخ گلستان از کسانی بود که از شرکت سینمایی گلستان برای خود نامی در سینما دست و پا کردند. کار در استودیو گلستان زمینه آشنایی شاهرخ گلستان با هنرمندانی چون فروغ فرخزاد، مهدی اخوان ثالث، و نجف دریابندری را فراهم کرد. عکاسی دربار پهلوی شاهرخ گلستان کار عکاسی را در ۱۶ سالگی با خرید دوربین عکاسی آغاز کرد. | ## بخش 2: شاهرخ گلستان | او در هنگام سفر محمدرضا پهلوی و ثریا اسفندیاری در سال ۱۳۳۴ به شیراز، از این دیدار یک فیلم مستند ساخت. او برای نمایش این فیلم در ایران، خود به شهرهای مختلف سفر می‌کرد و فیلم را نمایش می‌داد. او در این دوره بین پنجاه تا شصت فیلم سیاسی و خبری دربارهٔ خانواده سلطنتی، سفرها و وقایع آنها ساخت. فیلم تاجی برای ملت گلستان در کاخ نیاوران در یک مراسم شام دولتی با حضور مهرداد پهلبد وزیر فرهنگ به نمایش درآمد. اختلاف با ابراهیم گلستان فیلم یک آتش داستان آتش‌سوزی یکی از بزرگترین چاه‌های نفت اهواز طی ۷۰ روز است. این نخستین جایزه بین‌المللی برای یک کارگردان ایرانی برای یک فیلم ایرانی مستند بود. در هنگام اعطای مدال، ابراهیم گلستان به عنوان کارگردان فیلم (به دلیل بنیانگذاری استودیو گلستان) معرفی شد. استدلال شاهرخ گلستان این است که در هنگام فیلم‌برداری، ابراهیم گلستان به دلیل بیماری در صحنه حضور نداشته است. او پس از پایان فیلم‌برداری، فیلم‌ها را به برادرش می‌سپارد و گلستان، فیلم را ساخته خودش عنوان می‌کند. | ## بخش 3: شاهرخ گلستان | اما زکریا هاشمی می‌گوید از "محمود هنگوال" صدابردار فیلم یک آتش شنیده که کار فیلم‌برداری بین شاهرخ و ابراهیم گلستان و یک نفر دیگر تقسیم شده بود و ابراهیم گلستان تنها در زمانی که به دلیل تصادف و شکستگی پا در بیمارستان بوده، در صحنه فیلم‌برداری حضور نداشته و دستورهای لازم را به شاهرخ گلستان داده است. شاهرخ و ابراهیم گلستان بر سر این که سازنده این فیلم کیست با هم نزاع قلمی داشتند و پس از آن هرگز با یکدیگر صحبت نکردند. این سینما کار خود را در تیر ۱۳۴۸ با نمایش فیلم ۲۰۰۱: ادیسه فضایی استنلی کوبریک آغاز کرد. سینما آریانا با امکانات نمایشی ممتاز و داشتن سامانه‌های گرمایشی و سرمایشی در مدتی کوتاه به جایگاه بهترین سینمای شیراز رسید و میزبان برنامه‌های ملی و بین‌المللی بود. در هنگام تمدید گذرنامه در سفارت ایران در پاریس، مامور سفارت، گذرنامه او را گرفت و پانچ کرد. همکاری با بی‌بی‌سی شاهرخ گلستان در دوران زندگی در فرانسه به کار روزنامه‌نگاری و برنامه‌سازی برای بی‌بی‌سی به دعوت باقر معین و بهروز آفاق پرداخت. او در سال ۱۳۶۵ خورشیدی، برنامه فانوس خیال را برای رادیوی فارسی بی‌بی‌سی تهیه کرد که سیر تاریخی سینمای ایران را بازگو کرد. | ## جمع‌بندی | این مجموعه که حمید نفیسی آن را مجموعه‌ای ارزشمند دربارهٔ تاریخ سینمای ایران می‌داند در سال ۱۹۹۵ تولید و در نوار کاست هم فروخته شد.