موضوع مقاله: ۱۳۸۹ (خورشیدی) | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # ۱۳۸۹ (خورشیدی) | مقدمه: سرآغاز این سال روز یکشنبه، ۲۱ مارس ۲۰۱۰ میلادی، برابر با ۵ ربیع‌الثانی ۱۴۳۱ هجری قمری است. | ## بخش 1: ۱۳۸۹ (خورشیدی) | لحظهٔ تحویل سال تحویل سال ساعت ۲۱ و ۲ دقیقه و ۱۳ ثانیه، روز شنبه ۲۹ اسفند ۱۳۸۸ هجری خورشیدی مطابق ۴ ربیع‌الثانی ۱۴۳۱ هجری قمری و ۲۰ مارس ۲۰۱۰ میلادی نام سال بنا به طالع بینی هندی این سال را سال ببر نامیده‌اند. مناسبت‌ها نامگذاری این سال به نام «سال همت مضاعف و کار مضاعف» از طرف سیدعلی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی نامگذاری این سال به نام «سال صبر و استقامت» از طرف میرحسین موسوی، از رهبران رویدادها ۷ فروردین - آغاز نخستین دورهٔ جشن جهانی نوروز در ایران ۲۱ فروردین - رئیس‌جمهور لهستان، لخ کاچینسکی، در میان ۹۶ کشته شده هنگام سقوط هواپیمای آن‌ها در نزدیکی اسمولنسک، روسیه است. ۳۱ فروردین - پس از انفجار سکوی نفتی دیپ‌واتر هاریزون تحت مسؤلیت شرکت نفت بریتانیا یک لکه نفتی در خلیج مکزیک به وجود آمد ۲۷ اردیبهشت - امضاء بیانیه تهران در خصوص تبادل هسته‌ای میان سه کشور ایران، برزیل و ترکیه ۶ خرداد - برگزاری همایش کورش هخامنشی و ذوالقرنین توسط مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی ۱۰ خرداد -حمله اسرائیل به کاروان ناوگان آزادی در هنگام درگیری با سربازان هنگام حمله نیروهای دریایی اسرائیل و دستگیری ناوگان کشتی‌هایی که قصد شکست محاصره غزه را داشتند، ۹ فعال کشته شدند. ۳ مرداد - ویکی لیکس، ناشر آنلاین مطالب ناشناس، مخفی و طبقه‌بندی شده، بیش از ۹۰٬۰۰۰ گزارش داخلی دربارهٔ مشارکت به رهبری ایالات متحده در جنگ افغانستان از ۲۰۰۴ تا ۲۰۱۰ به گوش مردم می‌رسد. ۷ مرداد - باران‌های شدید موسمی باعث جاری شدن سیل گسترده در استان خیبر پختونخوا پاکستان می‌شود. ۹ آذر - آخرین قرنطینه زندان انفرادی خدیجه (شهلا) جاهد ؛پرستار،دانشجوی روان‌شناسی ، مربی مهد کودک ، همسر دوم موقت ناصر محمدخانی و محکوم به جنایت قتل فاطمه (لاله) سحرخیزان (خیّر و همسر اول ناصر محمدخانی) ۱۰ آذر - اعدام خدیجه ( شهلا ) جاهد ؛ پرستار ، دانشجوی روان‌شناسی ، مربی مهدکودک ، همسر دوم موقت ناصر محمدخانی و محکوم به جنایت قتل فاطمه ( لاله ) سحرخیزان (خیّر و همسر اول ناصر محمد خانی) ۲۶ آذر - خودسوزی محمد بوعزیزی دستفروش تونسی در اعتراض به توقیف کالاهایش اقدام بوعزیزی آغازگر انقلابی در تونس شد که به حکومت ۲۳ سالهٔ زین‌العابدین بن علی بر این کشور پایان بخشید ادامه این روند به جریانی موسوم به بهار عربی شد. | ## بخش 2: ۱۳۸۹ (خورشیدی) | ۱۹ دی - پرواز ۲۷۷ هواپیمایی ایران ایر در نزدیکی ارومیه در شمال شرقی کشور سقوط کرد و منجر به کشته شدن ۷۷ نفر شد. ۲۵ بهمن - اعتراضات جنبش سبز در ۲۵ بهمن ۱۳۸۹۱ اسفند - اعتراضات جنبش سبز در ۱ اسفند ۱۳۸۹ ۱۵ اسفند - هنگامی که ۱۵ جوان در درعا به جرم نوشتن نقاشی دیواری بر روی دیوار مدرسه خود و محکوم کردن رژیم رئیس‌جمهور بشار اسد دستگیر شدند، مرحله قیام داخلی جنگ داخلی سوریه آغاز شد. ۲۰ اسفند - زمین لرزه ای به بزرگی ۹٫۰ ریشتر و سونامی بعدی در شرق ژاپن رخ داد که منجر به کشته شدن ۱۵۸۴۰ نفر و مفقود شدن ۳۹۲۶ مورد دیگر شد. (زاده ۱۳۰۵) ۱۰ فروردین - محمدعلی ابن‌الرضا خوانساری، روحانی شیعه و مؤسس حوزه علمیه خوانسار (زاده ۱۲۹۳) ۱۱ فروردین - محمدرضا جلالی نائینی، سیاستمدار ایرانی (زاده ۱۲۹۵) ۱۴ فروردین - رضا کرم‌رضایی، بازیگر، نمایشنامه‌نویس و کارگردان و مترجم ایرانی. (زاده ۱۳۱۶) ۱۸ فروردین - محمود بنفشه‌خواه، بازیگر ایرانی (زاده ۱۳۲۱) ۲۱ فروردین - کیومرث ملک‌مطیعی، بازیگر سینما و تلویزیون تائتر ایران. (زاده ۱۳۱۵) ۲۲ فروردین - غلام‌عباس قشقایی، معروف به جهان خواننده موزیک پاپ ایرانی (زاده ۱۳۳۳) ۲۷ فروردین - شجاع‌الدین شفا، ادیب و نویسنده ایرانی (زاده ۱۲۹۷) ۲۹ فروردین - هژبر یزدانی: از مردان اقتصاد ایران در دوره محمدرضا شاه پهلوی. | ## بخش 3: ۱۳۸۹ (خورشیدی) | اهل ایران (زاده ۱۳۲۸) ۳۱ فروردین - حمیده خیرآبادی؛ بازیگر ایرانی و ملقب به مادر سینمای ایران. (زاده ۱۳۱۸) مرداد ۱ مرداد - کورش فرزامی، معمار ایرانی (زاده ۱۳۱۴) ۵ مرداد - سید عطاءالله احمدی، روحانی ایرانی (زاده ۱۳۰۳) ۹ مرداد - محمد نوری، خواننده ایرانی. (زاده ۱۳۰۸) ۹ مرداد - اسماعیل ططری، سیاستمدار ایرانی (زاده ۱۳۳۳) ۲۲ مرداد - فرامرز فرازمند، تهیه‌کننده ایرانی (زاده ۱۳۲۴) ۲۳ مرداد - حمید آرش‌آزاد، شاعر، نویسند و طنزپرداز ایرانی (زاده ۱۳۲۷) ۲۱ مرداد - محمدعلی ترقی‌جاه، نقاش ایرانی (زاده ۱۳۲۲) ۲۷ مرداد - مسعود برزین، روزنامه‌نگار ایرانی و رئیس سابق رادیو و تلویزیون ملی ایران (زاده ۱۲۹۹) ۲۹ مرداد - هوشنگ ساعدلو، اقتصاددان ایرانی. (زاده ۱۳۱۵) ۶ شهریور - علی بهزادی، روزنامه‌نگار و بنیان‌گذار مجله سپید و سیاه (زاده ۱۳۰۴) ۷ شهریور - محمدحسن احمدی فقیه یزدی، مجتهد شیعی و از استادان حوزه علمیه قم (زاده ۱۳۳۰) ۱۳ شهریور - ابوالحسن ضیاظریفی، از پیشگامان مبارزه با بیماری سل در ایران (زاده ۱۳۰۵) ۲۳ شهریور - هانیبال الخاص، نقاش و مجسمه‌ساز ایرانی. (زاده ۱۳۰۹) ۳۰ شهریور - عبدالرضا سودبخش، دانشیار و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران. (زاده ۱۳۲۹) ۷ اسفند - عباس امیری مقدم، بازیگر ایرانی (زاده ۱۳۲۳) ۷ اسفند - محمود بروجردی، داماد سید روح‌الله خمینی (زاده ۱۳۱۳) ۷ اسفند - ابوالقاسم گرجی، نوزدهمین رئیس دانشگاه تهران (زاده ۱۳۰۰) ۹ اسفند - بهمن محصص، نقاش، مجسمه‌ساز و مترجم ایرانی (زاده ۱۳۱۰) ۹ اسفند - مهری ودادیان، بازیگر ایرانی. | ## جمع‌بندی | (زاده ۱۳۱۵) ۱۵ اسفند - آلنوش طریان، فیزیکدان و ستاره‌شناس ایرانی ملقب به «مادر نجوم» و «بانوی اختر فیزیک ایران» (زاده ۱۲۹۹) ۱۵ اسفند - سید حسن فقیه امامی، فقیه، اصولی، مجتهد شیعه (زاده ۱۳۱۴) ۱۷ اسفند - محمود روح‌الامینی، مردم‌شناس ایرانی (زاده ۱۳۰۷) ۱۷ اسفند - امیرمسعود برومند، فوتبالیست سابق ایرانی (زاده ۱۳۰۷) ۱۸ اسفند - ایرج افشار: پژوهشگر، ایران‌شناس و کتاب‌شناس ایرانی.