موضوع مقاله: استامینوفن | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # استامینوفن | مقدمه: استامینوفن یا پاراستامول گونه‌ای مسکن تَب‌بُر است که به‌طور گسترده مورد استفاده قرار می‌گیرد. | ## بخش 1: استامینوفن | این دارو به شکل قرص، شربت، آمپول و شیاف ساخته می‌شود که شکل قرص آن پرکاربردتر است. در دوز استاندارد، تب را اندکی کاهش می‌دهد، اما در این زمینه از ایبوپروفن ضعیف‌تر است و سودمندی آن در درمان تب، به‌ویژه تب‌های ویروسی، چندان روشن نیست. ترکیب آسپیرین/استامینوفن/کافئین نیز در موارد درد خفیف هر دو بیماری فوق مؤثر بوده و به‌عنوان گزینهٔ اول درمان توصیه می‌شود. استامینوفن برای درد پس از کشیدن دندان عقل مؤثر است، اما از ایبوپروفن کارایی کمتری دارد. شواهد کافی برای اثربخشی آن در کمردرد، دردهای سرطانی و دردهای نوروپاتیک وجود ندارد. استامینوفن اولین گزینهٔ درمان درد و تب در دوران بارداری است؛ هیچ ارتباط علّی با ناهنجاری عصبی تکوینی گزارش نشده، در حالی که درد و تب درمان‌نشده می‌تواند به مادر و جنین آسیب برساند. در کوتاه‌مدت، مصرف استامینوفن ایمن و مؤثر است، مشروط بر آن‌که طبق دستور مصرف شود. برای مصرف طولانی‌مدت، استامینوفن معمولاً ایمن‌تر از داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAIDs) است. همچنین در بیمارانی که تحمل NSAIDs مانند ایبوپروفن را ندارند، به‌طور گسترده استفاده می‌شود. مصرف مزمن استامینوفن ممکن است باعث کاهش سطح هموگلوبین (نشانه‌ای از احتمال خونریزی گوارشی) و تغییرات غیرطبیعی در آزمایش‌های عملکرد کبد شود. مسمومیت با استامینوفن مهم‌ترین علت نارسایی حاد کبد در جهان غرب است و بیشترین موارد اوردوز دارویی در ایالات متحده، بریتانیا، استرالیا و نیوزیلند را شامل می‌شود. استامینوفن نخستین بار در سال ۱۸۷۸ توسط هارمون نورثروپ مورس یا احتمالاً در سال ۱۸۵۲ توسط چارلز فردریک گرهارد ساخته شد. استامینوفن به‌صورت داروی ژنریک در دسترس است و با نام‌های تجاری مختلفی از جمله تیلنول و پانادول عرضه می‌شود. در سال ۲۰۲۳، این دارو با بیش از پنج میلیون نسخه، صد و دوازدهمین داروی پرمصرف تجویزی در ایالات متحده بود. کاربرد استامینوفن به‌خوبی قابل تحمل بوده و مانند آسپرین عوارض جانبی بسیاری ندارد و از آنجا که برای خرید و مصرف استامینوفن نیاز به نسخه پزشک نیست. استامینوفن معمولاً در بیشتر نسخه‌های تجویز شده، برای درمان سرماخوردگی و آنفلوآنزا به‌کار می‌رود. بین سال‌های ۱۹۹۸ تا ۲۰۰۳ مهم‌ترین علت نارسایی حاد کبد در آمریکا مسمومیت‌های ناشی از پاراستامول بود. این دارو عامل اصلی بسیاری از زیاده‌روی در مصرف‌هاOverdose در ایالات متحده، انگلستان، نیوزلند و استرالیا است. | ## بخش 2: استامینوفن | پوست درخت اوکالیپتوس در ساخت گنه‌گنه برای درمان مالاریا به کار می‌رفت که خود گنه‌گنه خاصیت کاهش سطح حرارت بدن را دارد. تلاش‌ها برای پالایش و جداسازی اسید سالیسیلیک و سالیسیلین تا اواخر سده ۱۹ میلادی ادامه داشت تا اینکه فیلکس هوفمانFelix Hoffmann شیمیدان شرکت آلمانی بایر، این تلاش‌ها را به سرانجام رساند. ولی به‌دلیل اینکه گمان می‌برد جداسازی این مواد از یکدیگر امکان‌پذیر نمی‌باشد، از ادامه کار منصرف شد. هنگامی که در دهه ۱۸۸۰ درختان اوکالیپتوس کم‌یاب شدند جستجو برای یافتن جایگزین آغاز شد. کارل دویسبورگCarl Duisberg مسئول تحقیقات در شرکت بایرن که به نام شرکت فردریک بایر و شرکاء معروف بود، از کارکنان بخش پارانیتروفینول خواست تا کاربرد مفیدی برای این محصول بیابند. اما بخت با آن‌ها یار بود و آزمایش‌ها نشان دادند که این ماده از آنتی فیبرین قویتر بوده و عوارض جانبی کمتری دارد. تا اینکه در همان سال پاراستامول در نمونه‌های ادراری افرادی که فیناسیتین استفاده کرده‌بودند مشاهده شد. در سال ۱۹۴۶ به مؤسسه تحقیقات مُسَکِن‌ها و داروهای آرام‌بخش، بودجه‌ای به منظور مطالعه روی مشکلات مرتبط با مسکن‌ها از سوی مقامات نیویورک اختصاص داده شد و برنارد برودیBernard Brodie و جولیوس اکسلرودCJulius Axelrod برای بررسی علل ظهور مت هموگلوبینمیا تعیین شدند که در واقع حالتی است که خون توانایی حمل اکسیژن را از دست داده و ممکن است به مرگ بیمار منجر شود. آنان تأکید کردند حال که پاراستامول تأثیرات منفی اسیتانیلید را ندارد باید جایگزین آن شود. اما احتمالاً درک درد را در سیستم عصبی مرکزی و مغز تحت تأثیر قرار می‌دهد و ممکن است در نواحی محیطی دارای التهاب نیز اثرگذار باشد. به گفته سرویس سلامت ملی بریتانیا استامینوفن پیام‌رسان‌های شیمیایی در مغز که درد و تنظیم دمای بدن را کنترل می‌کنند مسدود می‌کند. نظریه‌ای قدیمی می‌گوید که استامینوفن آنزیمی به نام سیکلواکسیژناز یا سی‌اوایکس که در تولید پروستاگلاندین‌ها (موادی شبه‌هورمون مرتبط با درد) نقش دارد را مهار می‌کند. اما امروز باور بر این است که استامینوفن به ترکیبی به نام AM404 تبدیل می‌شود که به نظر می‌آید به شیوه‌های گوناگون در کاهش درد نقش دارد. شیوهٔ مصرف از استامینوفن به عنوان درمان خط اول برای درد و تب خفیف تا متوسط استفاده می‌شود. این دارو در کاهش سردردهای میگرنی حاد و همچنین درد پس از زایمان و جراحی، و آرتروز زانو کارایی خوبی دارد. اشکال خوراکی استامینوفن را می‌توان با مقدار اندکی از مواد غذایی نظیر ماست یا مربا مخلوط کرد. اما اگر تقریباً زمان نوبت بعدی رسیده‌است، نوبت فراموش شده را رها کرده به برنامه دارویی منظم باز گردید و هرگز مقدار دارو را دو برابر نکنید. عوارض جانبی اگر استامینوفن در دوز مناسب و برای مدت کوتاه مصرف شود، به‌ندرت عوارض جانبی ایجاد می‌کند. | ## بخش 3: استامینوفن | بهتر است یک یا دو قرص ۵۰۰ میلی‌گرمی، تا چهار بار در روز و تا حداکثر هشت قرص در ۲۴ ساعت مصرف شود. برای نمونه، فردی که به آنفلوآنزا مبتلا شده ممکن است چندین دارو مصرف کند، بی‌آنکه بداند هرکدام حاوی مقداری از استامینوفن هستند. زیرا حدود ۵ درصد از استامینوفن به ماده‌ای سمی به نام بنزوکینون ایمین معروف به NAPQI تبدیل می‌شود. اگر استامینوفن را به سبب درد، تب یا گلودرد مصرف می‌کنید در هریک از شرایط زیر با پزشکتان مشورت کنید: درد بیش از ۱۰ روز (در کودکان ۵ روز) طول بکشد یا اینکه علامت جدیدی به آن اضافه شود. گلودرد دردناکتر شود، بیش از ۲ روز طول بکشد تهوع، استفراغ، مشکلات پوستی، یا سردرد رخ دهد. به علت خاصیت تب زایی بهتر است ویال استامینوفن داخل سرم قندی نمکی استفاده نشود هشدارها در صورتی که دچار هریک از نشانه‌های جدی زیر شدید، استامینوفن خود را قطع کرده و با پزشک تماس بگیرید: زردی پوست یا چشم‌ها، اسهال، بی‌اشتهایی، تهوع، استفراغ، معده درد، درد، تورم یا حساسیت در بالای شکم، مدفوع سیاه و قیری شکل، ادرار خونی یا کدر، کاهش ناگهانی ادرار، کبود شدگی یا خون‌ریزی غیرعادی، بثورات جلدی، زخم‌های دهانی، یا تب یا گلودردی که پیش از درمان وجود نداشته و ناشی از بیماری‌ای که بخاطر آن تحت درمان قرار گرفته‌اید، نباشد. مصرف بیش از ۴ گرم استامینوفن در روز در دراز مدت باعث بروز نارسایی شدید کبدی می‌شود. تاری دید شدید و کوری و ضعف حتی از کار افتادن کبد نیز می‌توانند از عوارض بیماری باشند. اشکال ژنریک استامینوفن ارزانتر از انواع تجاری بوده و در بیشتر موارد به همان اندازه مؤثر هستند. ایجاد بی‌تفاوتی اخیراً طی یکی از آزمایش‌ها انجام گرفته مشخص شده که استامینوفن علاوه برایجاد تسکین می‌تواند باعث ایجاد بی‌تفاوتی در افراد شود. آزمایش بدین گونه صورت گرفت که به گروهی از افراد مقداری استامینوفن داده شد و بعد آن‌ها را برابر تصاویری که باعث تحریک احساسات می‌شود (مانند تصویر یک حیوان) قرار دادند. افرادی که تحت تأثیر استامینوفن به پورتورها می‌نگریستند کمتر از کسانی که در خونشان استامینوفن وجود نداشت واکنش عاطفی نشان دادند. البته نتایج تحقیقات همچنین ثابت کرد احتمال اینکه بشود از این مسکن برای مهار استرس استفاده کرد پایین است. ارتباط با اوتسیم برخی پژوهش‌ها ارتباطی میان مصرف استامینوفن در دوران بارداری و طیف اوتیسم در کودک یافته‌اند. در مقابل، نهادهای پزشکی معتبر و دولت‌ها در سراسر جهان، مصرف این دارو برای زنان باردار را بی‌خطر دانسته‌اند. بر پایه کالج متخصصان زنان و زایمان آمریکا استامینوفن یکی از معدود مسکن‌های بی‌خطر برای زنان باردار است. | ## جمع‌بندی | ترامادول پیروکسیکام، برای ستردن تب و تاب و درد در بسیاری از بیماری‌ها مانند استئوآرتریت، آرتریت روماتوئید، دیسمنوره، نقرس، آرتریتها، دردهای گوناگون اندامها، تب و … به کار می‌رود.