موضوع مقاله: بخار آب | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # بخار آب | مقدمه: فرمول شیمیایی H۲O جرم مولی ۱۸٫۰۱۵۲۸(۳۳) گرم بر مول دمای ذوب میانگین آب اقیانوس استاندارد وین (VSMOW)، به کار رفته برای کالیبره کردن، در (۱۰)۲۷۳٫۱۵۰۰۰۸۹ کلوین ۱۰)۰٫۰۰۰۰۸۹ درجه سلسیوس) ذوب می‌شود و در ۳۷۳٫۱۳۳۹ کلوین (۹۹٫۹۸۳۹ درجه سلسیوس) می‌جوشد.دمای میعان ۰ تا ۲۷ درجه سلسیوس (۲۷۳ تا ۳۰۰ کلوین) نقطه جوش ثابت عمومی گازها ۴۶۱٫۵ ژول بر (کیلوگرم. | ## بخش 1: بخار آب | کلوین) آنتالپی تبخیر ۲٫۲۷ مگا ژول بر کیلوگرم ظرفیت گرماییدر ۳۰۰ K ۱٫۸۶۴ کیلوژول بر (کیلوگرم. تبخیر که عامل مرطوب ساختن هوای خشک است، از سطح اقیانوس‌ها و آب‌های سطحی و تعرق، منبع رطوبت هوا و ایجاد ابرها و بارندگی است. بخار آب موجود در جوّ در متعادل نگاه‌داشتن درجه حرارت جوّ کره زمین نقش عمده‌ای دارد. رطوبت برای تبدیل یک گرم آب به بخار آب در حدود ۵۴۰ کالری حرارت لازم است به عبارت دیگر برای تبخیر ۱ کیلوگرم آب (1000 cc) معادل ۵۴۰۰۰۰ کالری انرژی لازم است که معادل ۲۲۵۶ کیلو ژول می‌باشد. هر چه هوا گرمتر باشد، بخار آب بیشتری می‌تواند در هوا ذخیره شود، ولی به هر حال ذخیره بخار آب در هوا محدود است. متغیرهای هوای مرطوب رطوبت مطلق مقدار بخار آب موجود در واحد حجم از هوا را رطوبت مطلق می‌گویند. اگر فشار هوا p و فشار بخار آب e باشد، فشار هوای خشک (p - e) خواهد شد: (طبق قانون دالتون) برای اندازه‌گیری فشار بخار آب در ظرفی به حجم یک متر مکعب که هوای درون آن با محیط بیرون هیچگونه ارتباطی نداشته باشد، انتخاب می‌کنیم. رطوبت اشباع اگر مقدار حداکثر بخار آب در دمای ثابتی وارد هوا شود، گویند هوا در این درجه حرارت از بخار آب اشباع شده و دارای رطوبت اشباع می‌باشد: فشار یا کشش بخار آب را در این حالت فشار بخار اشباع شده در درجه حرارت مزبور می‌نامند. | ## بخش 2: بخار آب | رطوبت نسبی بنا به تعریف، رطوبت بت نسبی، نسبت رطوبت مطلق در دمای t به رطوبت اشباع در همان دما می‌نامند. به عبارت دیگر نسبت بخار آب موجود در حجم معینی از هوا در دمای t به وزن بیشینه بخار آبی که می‌تواند در همین حجم در دمای t داشته باشد را رطوبت نسبی می‌گویند. فشار هوا در هر نقطه برابر مجموع فشارهای جزئی وارده از طرف هر گاز به انضمام بخار آب است. هرگاه فشار بالای سطح آب (یا زمین) در زمان معین و در دمای معین به صورت اشباع در آید، فشار جزئی بخار آب در آن زمان و دما را فشار اشباع گویند. چنانچه هوا گرمتر شود موجب تبخیر مولکولهای بیشتری می‌شود تا آنکه فضای بالایی سطح آب (زمین) به حالت اشباع در می‌آید؛ بنابراین فشار بخار جزئی آب به دما بستگی دارد و با افزایش دما، فشار بخار اشباع نیز افزایش می‌یابد. نقطه شبنم اگر دمای هوا به درجه‌ای برسد که در آن هوای مفروض صد در صد از بخار آب اشباع گردد (فشار ثابت)، چنین درجه‌ای به نقطه شبنم موسوم است. برای اندازه‌گیری ابتدایی نقطه شبنم در یک ظرف که جداره خارجی آن کاملاً صیقلی باشد، اختیار کرده و مخلوط آب و یخ در آن قرار می‌دهیم. هرگاه روی جدار خارجی ظرف که با هوای مورد نظر در تماس است، به تدریج ذرات بخار آب به صورت مایع (شبنم) پیدا شود، دمای آب را بوسیله دماسنج تعیین می‌کنیم این دما درجه اشباع یا نقطه شبنم است. | ## بخش 3: بخار آب | تغییرات رطوبت نسبی تغییرات شبانه‌روزی رطوبت نسبی برعکس تغییرات شبانه‌روزی درجه حرارت است. رطوبت نسبی نسبت به ارتفاع نیز کاملاً نامنظم است و نمی‌توان قاعده خاصی برای آن بیان کرد. به گونه‌ای که ممکن است در اطراف یک ابر رطوبت نسبی صد در صد باشد و در فاصله کمی از آن خیلی کمتر از این مقدار باشد. تبخیر: تبدیل آب از مایع به بخار تبخیر پدیده‌ای است که آب از مایع به بخار تبدیل می‌شود. مطالعات نشان داده‌است که تبخیر از اقیانوس‌ها، دریاها، دریاچه‌ها و رودخانه‌ها نزدیک به ۹۰ درصد رطوبت اتمسفر زمین را تشکیل می‌دهند و ۱۰ درصد باقی‌مانده از تعرق گیاهان است. برای شکسته شدن پیوندهای بین مولکولی در آب نیاز به صرف (انرژی) است، بنابراین دلیل تبخیر آسان آب در دمای ۱۰۰ درجه سلسیوس و تبخیر بسیار کم در دمای انجماد پایین بودن انرژی گرمایی است. وقتی که رطوبت نسبی هوا ۱۰۰ درصد است که به آن وضعیت اشباع می‌گویند، تبخیر دیگر متوقف می‌شود. | ## جمع‌بندی | فرایند تبخیر گرما را از محیط اطراف کسب می‌کند و به همین دلیل است که هنگام تبخیر از روی پوست، خنکی احساس می‌شود.