موضوع مقاله: سپر انسانی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # سپر انسانی | مقدمه: پیوند= پستال سپر انسانی جنگ اثر سرگئی سولومکو سپر انسانی (Human Shield)اصطلاحی در حقوق جنایی بین‌المللی است که اشاره دارد به یک روش جنگی در بکار بردن شهروندان خودی یا غیرخودی برای حفاظت از مکان‌ها یا نیروهای نظامی در مقابل تهاجم نیروهای دشمن. | ## بخش 1: سپر انسانی | این اقدام در طول تاریخ بشر در مخاصمات مسلحانه وجود داشته و به همین دلیل در طول زمان به‌عنوان یک اقدام غیرانسانی، وفق قواعد عرف بین‌الملل ممنوع شده. به‌صورت قاعده مند و برای اولین بار، سپر انسانی در سال ۱۸۶۳ تحت ماده ۴۳ قواعد لیبر (Lieber Code)وارد ادبیات حقوق بین‌الملل شد. در ادامه در ۱۹۴۹ و تحت ماده ۲۳ کنوانسیون سوم ژنو نیز به این مسئله پرداخته شد و سپر انسانی را از جمله مصادیق جنایت جنگی برشمرد. دیوان بین‌المللی کیفری (ICC)نیز در اساسنامه خود یا همان اساسنامه رم در سال ۱۹۹۸ روش جنگی سپر انسانی را یک جنایت جنگی تعریف نمود و بکار بستن آن از سوی دولت‌ها را مستوجب مسوولیت و پیگرد قضایی تعیین کرد. از جمله کاربران این روش جنگی در جنگ‌های عصر مدرن می‌توان به طرف‌های متعدد درگیر در جنگ سوریه اشاره نمود. «آنها همچنین امیدوار بودند که حضور هواپیماهای مسافربری بتواند به عنوان مانعی در برابر حمله آمریکا به فرودگاه یا پایگاه نظامی نزدیک عمل کند و در واقع افراد سوار بر هواپیما را به سپرهای انسانی تبدیل کند.» وزیر حمل و نقل کانادا، مارک گارنو همچنین سؤال کرد چرا ایران اجازه داد هواپیماهای غیرنظامی در فضای هوایی خود حضور داشته باشند و اضافه کرد که ایران قصد داشته‌است هواپیماهای غیرنظامی را به عنوان سپر انسانی استفاده کند.Ashley Burke, Peter Zimonjic. ونزوئلا در اوت ۲۰۱۷، نیکلاس مادورو، رئیس‌جمهور ونزوئلا متهم شد که به غیرنظامیان برای «سپر انسانی» در برابر ایالات متحده روی آورده‌است. The National (UAE) جنگ ۲۰۲۳ اسرائیل و حماس گزارش شده‌است که حماس شبکه زیرزمینی نظامی خود را در زیر یا نزدیک زیرساخت‌های غیرنظامی مانند بیمارستان‌ها، ساختمان‌های مسکونی و غیره قرار داده‌است؛ بنابراین از ساکنان آنجا به عنوان سپر انسانی در برابر حملات هوایی اسرائیل استفاده می‌شود. | ## بخش 2: سپر انسانی | در ۲۷ اکتبر، اسرائیل گفت که پایگاه اصلی عملیات حماس در شهر غزه زیر بیمارستان شفا در شهر غزه است. در ۱۳ نوامبر، ۲۷ کشور اتحادیه اروپا به‌طور مشترک حماس را به دلیل استفاده از بیمارستان‌ها و غیرنظامیان به عنوان سپر انسانی محکوم کردند. استفاده توسط اسرائیل به گفته B'tselem، ارتش اسرائیل بارها از فلسطینی‌ها به عنوان سپر انسانی استفاده می‌کرد. این رویه در طول انتفاضه دوم به سیاست نظامی تبدیل شد و تنها زمانی کنار گذاشته شد که عداله این رویه را در دادگاه عالی دادگستری اسرائیل در سال ۲۰۰۲ به چالش کشید. اگرچه ارتش اسرائیل بر استفاده از فلسطینی‌ها در «رویه همسایگی» خود اصرار داشت، به طوری که افراد به‌طور تصادفی انتخاب می‌شدند. به خانه‌های مظنونان نزدیک شده و آنها را متقاعد به تسلیم می‌کند، عملی که مسلماً جان مظنونان را به خطر می‌اندازد. دادگاه در اکتبر ۲۰۰۵ حکم داد "هر گونه استفاده از غیرنظامیان فلسطینی در جریان اقدامات نظامی، از جمله "رویه هشدار قبلی" ممنوع است. بر اساس گزارش B'tselem، گزارش‌ها نشان می‌دهد که با این وجود، این رویه در عملیات‌های نظامی مانند جنگ غزه (۲۰۰۸–۲۰۰۹) و عملیات تیغهٔ حفاظتی ادامه یافته‌است و «عمده ای از این گزارش‌ها هرگز بررسی نشدند و آنهایی که بررسی شدند نتیجه ای در برنداشتند.»"Human Shields". | ## بخش 3: سپر انسانی | نوه گوردون و نیکولا پروژینی، در مطالعه خود دربارهٔ این پدیده، توجه دارند که شهروندان اسرائیلی در مناطق پرجمعیت مانند تل اویو هرگز هنگامی که حماس موشک‌ها را به سمت فرماندهی دفاعی اسرائیل واقع در مرکز آن شهر می‌فرستد، به عنوان سپر انسانی نام برده نمی‌شوند، در حالی که فلسطینی‌ها در غزه وقتی اسرائیل موشک‌ها یا بمب‌هایی را به شهرهای با جمعیت زیاد مانند غزه می‌فرستد، به عنوان سپر انسانی نمایش داده می‌شوند.Gordon, Perugini 2020 p.165. خبرگزاری آسوشیتدپرس به‌نقل از چند تن از بازداشت‌شدگان فلسطینی و همچنین تعدادی از نظامیان اسرائیلی اعلام کرد که نیروهای دفاعی اسرائیل، فلسطینی‌ها را به‌شکل سیستماتیک مجبور می‌کنند که در غزه به‌عنوان سپر انسانی عمل کنند. یکی از بازداشت‌شدگان سابق فلسطینی‌ به آسوشیتدپرس گفت اسرائیلی‌ها دائماً به آنها چشم‌بند و دستبند می‌زدند و آنها تنها زمانی دستبند یا چشم‌بند نداشتند که قرار بود توسط نیروهای اسرائیلی به‌عنوان سپر انسانی مورد استفاده قرار بگیرند. وی تصریح می‌کند که مجبور بوده است با دوربینی که به پیشانی‌اش وصل شده بود وارد خانه‌های غزه شود تا نیروهای اسرائیلی اطمینان حاصل کنند که در این خانه‌ها مواد منفجره یا نیروهای حماس نیستند. این گروگان فلسطینی افزود که او را مجبور می‌کردند این کار را انجام دهد و تهدید می‌کردند که او را می‌کشند. یک افسر ارشد اسرائیلی که هویت او فاش نشده است، گفت: «دستورها برای استفاده از فلسطینی‌ها به‌عنوان سپر انسانی، اغلب از بالا می‌آمد و هر گروهی، از یک فلسطینی برای پاک‌سازی مواضع استفاده می‌کرد.» به‌دنبال این افشاگری‌ها، گروه‌های حقوقی زنگ خطر را به صدا درآوردند و تأکید کردند که استفاده از غیرنظامیان فلسطینی به‌عنوان سپر انسانی تبدیل به یک رویه معمول در ارتش اسرائیل شده است که به‌شکلی فزاینده در جنگ مورد استفاده قرار می‌گیرد. | ## جمع‌بندی | ناداو وایمن، مدیر اجرایی مؤسسه حقوقی شکستن سکوت اعلام کرد که چنین گزارش‌هایی به یک شکست سیستماتیک و فروپاشی اخلاقی وحشتناک در ارتش اسرائیل اشاره دارد.