موضوع مقاله: محمدباقر نجفی اصفهانی | مخاطب: عمومی | لحن: دانشنامه‌ای | ساختار: عنوان، مقدمه، 3 بخش، جمع‌بندی | مقاله: | # محمدباقر نجفی اصفهانی | مقدمه: محمدباقر نجفی مسجدشاهی (زاده: ۱۲۳۵ هجری قمری، اصفهان - درگذشت: ۱۳۰۱ هجری قمری، نجف) از علمای برجسته شیعه بود که در زمان حیاتش در صدر حوزه علمیه اصفهان قرار داشت.موسی نجفی، حکم نافذ آقانجفی، صفحهٔ ۲۷ خانواده محمدباقر نجفی (مسجدشاهی) فرزند شیخ محمدتقی رازی ایوانکی یا شیخ محمد تقی اصفهانی بوده‌است که به صاحب حاشیه معالم شهرت دارد. | ## بخش 1: محمدباقر نجفی اصفهانی | این شهرت به سبب کتاب مهم او هدایةالمسترشدین می‌باشد.سید مصلح الدین مهدوی، بیان سبل الهدایه فی ذکر اعقاب صاحب الهدایه (زندگی‌نامه آیت الله العظمی آقا نجفی اصفهانی)، صفحهٔ ۱۷ این کتاب از اولین کتاب‌ها دربارهٔ علم اصول فقه است. وی زاده ایوانکی بوده‌است و از علمای بزرگ اصولی حوزه علمیه اصفهان محسوب می‌شود که شاگردان فراوانی داشته‌است. وی داماد سید صدرالدین عاملی از علمای بزرگ شیعه و باجناغ سید محمدهاشم خوانساری چهارسوقی از مراجع شیعه بوده‌است. از دامادهای شیخ محمدباقر نجفی می‌توان به سید جمال‌الدین موسوی خوانساری چهارسوقی (درگذشته ۱۳۳۹ ق) فرزند سید محمدهاشم خوانساری و نوه سید ابوالقاسم خوانساری (میرصغیر) اشاره کرد. از معروف‌ترین شاگردان وی میرزای شیرازی صاحب حکم تحریم تنباکو و رهبر قیام تنباکو را می‌توان نام برد. تحصیل محمد باقر برای ادامه تحصیل به نجف رفت و فقه و اصول فقه را در محضر، شیخ حسن کاشف الغطاء و شیخ محمد حسن نجفی صاحب جواهر فراگرفت و از سوی شیخ مرتضی انصاری به درجه اجتهاد نائل آمد.تقی صوفی نیارکی، در حریم وصال، ۱۳۸۸، ص ۲۳ و ۲۴ پس از بازگشت به اصفهان کرسی تدریس و فتوا به وی منحصر گشت. آثار وی تألیفاتی نیز از خود به جای گذاشت، که برخی از آن‌ها عبارتند از: رساله‌ای در حجیت ظنّ طریقی، که با حاشیه پدرش بر کتاب معالم به چاپ رسیده‌است. | ## بخش 2: محمدباقر نجفی اصفهانی | لبّ الاصول لبّ الفقه فرزندان شیخ محمدباقر نجفی دارای شش پسر بوده‌است که تمامی آنان درعلوم حوزوی مجتهد بودند. پسران وی به ترتیب سن عبارتند از: آقا نجفی اصفهانی: محمد تقی نجفی معروف به آقا نجفی بزرگترین برادر است. آقا نجفی داماد سید محمدهاشم خوانساری چهارسوقی (نوه سید حسین موسوی خوانساری استاد میرزای قمی)بوده‌است. وی و برادرش شیخ محمد علی نجفی از پیشتازان قیام تنباکو در اصفهان بوده‌اند.سید مصلح الدین مهدوی، زندگینامه آیت الله العظمی آقانجفی اصفهانی مبارزه با فرقه‌های بابیه و بهاییه از اقدامات او می‌باشد که در پی آن دو بار در سال‌های ۱۳۰۶ و ۱۳۲۰ به حکم ناصرالدین شاه به تهران تبعید می‌شود.موسی نجفی، حکم نافذ آقانجفی محمدحسین نجفی: تفسیر اصفهانی که تفسیری عرفانی از قرآن است مهم‌ترین اثر او می‌باشد.رحیم قاسمی، گلشن اهل سلوک، ۱۳۸۵، صفحهٔ ۱۱۳ محمدرضا نجفی صاحب کتاب نقد فلسفه داروین فرزند اوست. محمد علی نجفی: محمد علی نجفی معروف به ثقه الاسلام در کنار آقانجفی از رهبران قیام تنباکو در اصفهان بوده‌اند.سید مصلح الدین مهدوی، زندگینامه آیت الله العظمی آقانجفی اصفهانی ۱۳۹۰، صفحهٔ ۸۴ نورالله نجفی اصفهانی: نورالله نجفی را می‌توان رهبر مشروطه خواهان اصفهان دانست. تأسیس شرکت اسلامیهروزنامه حبل المتین کلکته، سال ۱۴، ش۲،۱۹جمادی الثانی ۱۳۲۴ در کنار برادرش از اولین اقدامات اقتصادی او می‌باشد. تشکیل انجمن مقدس ملی اصفهانعبدالمهدی رجایی، تاریخ مشروطیت اصفهان، ۱۳۸۵، صفحهٔ ۱۱۰ جهت اداره شهر اصفهان، تأسیس مرکز گفتگوی ادیان انجمن صفاخانه،سید فرید قاسمی، ماهنامه فرهنگی و هنری کلک، اسفند ۱۳۷۵، شماره ۸۴ تأسیس مریض خانه اسلامیه و قرائت خانه از جمله اقدامات اوست. | ## بخش 3: محمدباقر نجفی اصفهانی | وی رهبر قیام علما به قم در ۱۳۰۶ شمسی بوده که علیه سیاست‌های رضاشاه صورت گرفته‌است.علیرضا اسماعیلی، فرازی از زندگانی سیاسی حاج آقا نورالله اصفهانی به روایت اسناد این قیام با کشته شدن نورالله توسط عوامل رضاشاه پایان می‌گیرد و خمینی آن را اساسی‌ترین قیام علما علیه رضاشاه می‌داند.سید اسدالله رسا، قیام آیت الله حاج آقا نورالله نجفی اصفهانی کتاب مقیم و مسافر در دفاع از مشروطه به قلم او می‌باشد.موسی نجفی، اندیشه سیاسی و تاریخ نهضت حاج آقا نورالله نجفی اصفهانی جمال الدین نجفی: جمال‌الدین نجفی در جریان مشروطه اصفهان به همراهی برادرانش نورالله نجفی به طرفداری از مشروطه پرداخته و اعلامیه‌ای مبنی بر لزوم مطابعت از فرامین آیات عظام نجف صادر کرد. پس از پایان جنگ جهانی اول نیز از جمله علمایی بود که به مخالفت با قرارداد ۱۹۱۹میلادی بین ایران و انگلیس پرداخت. در دوره سردار سپه نیز وی مورد آزار و اذیت عوامل رضاشاه قرارگرفت.سید احمد عقیلی، نگرشی بر مشروطیت اصفهان ۱۳۸۵، صفحه ۳۴ الی ۳۸ اسماعیل نجفی فاطمه خانم همسر حاج میرزا محمد رحیم سوم شیخ الاسلام اصفهان (فوت ۱۲۶۷ ه‍.ش / ۱۳۰۶ ه‍. ایشان از زنان نیکوکار و خیر بودند و مسجد شیخ الاسلام که جنب منزل مسکونیشان ، خانه شیخ الاسلام، قرار داشت و در حال تخریب بود را در حدود سال ۱۲۷۵ ش (۱۳۱۴ ق) بازسازی کردند. سجع مهر ایشان جمله افتاب برج عصمت فاطمه بود مهدوی، سید مصلح الدین (۱۳۷۱) ، خاندان شیخ الاسلام اصفهان، گل بهار اصفهان، ص138 مهدوی، سید مصلح الدین (۱۳۷۱) ، خاندان شیخ الاسلام اصفهان، گل بهار اصفهان، ص197 . | ## جمع‌بندی | فاطمه خانم چندین سال آخر عمر خود را در نجف به سر برده و در سال ۱۲۹۳ ه ش ( ۱۳۳۲ ه ق) در کربلا وفات یافت قاسمی، رحیم،۱۳۵۱ گلشن اهل سلوک مشاهیر تکیه شیخ محمد تقی رازی اصفهان: کانون پژوهش ص۱۱۳ بیگم صاحب همسر آیه الله میرزا مهدی جویباره ای مازندرانی همسر آقا جمال الدین چهارسوقی فرزند علامه میرزا محمد هاشم چهارسوقی قاسمی، رحیم، ۱۳۵۱ گلشن اهل سلوک مشاهیر تکیه شیخ محمد تقی رازی اصفهان: کانون پژوهش ص۱۱۴ درگذشت وی در سال ۱۳۰۱ هجری قمری در نجف درگذشت و در کنار جد مادری اش شیخ جعفر کاشف‌الغطا به خاک سپرده شد.