Czerwona Ukraina

Czerwona Ukraina (Червона Украина) – radziecki krążownik lekki z okresu międzywojennego i II wojny światowej. Był jedynym zbudowanym zgodnie z projektem okrętem typu Admirał Nachimow (w niektórych publikacjach zaliczany do typu Swietłana). Budowę rozpoczęto dla marynarki wojennej carskiej Rosji w 1913 roku, lecz ukończono dopiero w 1927 roku. Należał do Floty Czarnomorskiej. Brał udział w działaniach II wojny światowej na Morzu Czarnym, gdzie został zatopiony przez niemieckie lotnictwo w listopadzie 1941 roku.

context: Uzbrojenie przeciwlotnicze po wejściu do służby stanowiło 8 pojedynczych dział 75 mm L/50 wzór 1928 (zmodernizowane działa Canet), na podstawach Mellera. Umieszczone były na pokładzie: jedno na samym dziobie (przed działem artylerii głównej), dwa przed drugim kominem (na końcu pokładu dziobowego, nad kazamatami), dwa na nadbudówce rufowej (przed działami artylerii głównej) i trzy w układzie trójkąta na pokładzie rufowym. Uzbrojenie to było teoretycznie silne, lecz działa 75 mm na podstawach Mellera okazały się niedogodne w obsłudze i problematyczne w naprowadzaniu na cel i w 1934 roku zastąpiono je przez 6 starszych, lecz sprawdzonych dział 76 mm 8-K Lendera wzór 1915. W 1936 roku zastąpiono je ostatecznie przez 3 dwudziałowe stanowiska włoskich dział 100 mm Minzini, z maskami ochronnymi (jedno na pokładzie dziobowym, przed armatą 130 mm i dwa na pokładzie rufowym, obok siebie). Stanowiska te ważyły po ok. 15 ton każde. Były one nowocześniejsze i o lepszych parametrach od dotychczasowych dział, lecz ich skuteczność ograniczał przestarzały centralny system kierowania ogniem, pochodzący sprzed I wojny światowej, powodujący, że działa w praktyce były naprowadzane przez ich obsady samodzielnie. Utrudnione było też donoszenie do nich amunicji, zwłaszcza do działa wysuniętego na dziobie.
qas: question: Ile dział miało uzbrojenie przeciwlotnicze? 
answers: text: 8
answer_end: 59
generative_answer: 8
is_impossible: no

question: Gdzie znajdowały się działa w radzieckim krążowniku?
answers: text: jedno na samym dziobie (przed działem artylerii głównej), dwa przed drugim kominem (na końcu pokładu dziobowego, nad kazamatami), dwa na nadbudówce rufowej (przed działami artylerii głównej) i trzy w układzie trójkąta na pokładzie rufowym
answer_end: 423
generative_answer: jedno na samym dziobie (przed działem artylerii głównej), dwa przed drugim kominem (na końcu pokładu dziobowego, nad kazamatami), dwa na nadbudówce rufowej (przed działami artylerii głównej) i trzy w układzie trójkąta na pokładzie rufowym
is_impossible: no

question: Czy działa na podstawach Mellera miały jakieś wady?
answers: text: Uzbrojenie to było teoretycznie silne, lecz działa 75 mm na podstawach Mellera okazały się niedogodne w obsłudze i problematyczne w naprowadzaniu na cel i w 1934 roku zastąpiono je przez 6 starszych
answer_end: 623
generative_answer: tak
is_impossible: no

question: Jak ciężkie były stanowiska włoskich dział?
answers: text: ok. 15 ton
answer_end: 926
generative_answer: ok. 15 ton
is_impossible: no

question: Podczas jakiej wojny po raz pierwszy użyto dział na podstawach Mellera?
is_impossible: yes

context: W ciągu następnych dni zdołano zdjąć z wraku 9 dział 130 mm, 3 stanowiska dział przeciwlotniczych 100 mm, działa mniejszych kalibrów, aparat torpedowy i zapasy amunicji i żywności. Z dział 130 mm utworzono 4 baterie artylerii nadbrzeżnej Sewastopola (Nr 112 – 115), a dwa dwudziałowe stanowiska dział 100 mm zamontowano na krążowniku „Krasnyj Kawkaz”, podobnie jak jedną ze śrub napędowych (w miejsce uszkodzonej). Krążownik „Czerwona Ukraina” skreślono z listy floty 17 grudnia 1941 roku. 2 kwietnia 1942 roku wrak został dodatkowo zbombardowany przez Niemców. Po wojnie, 3 listopada 1947 roku wrak został podniesiony, po czym 8 lutego 1948 roku zadokowany. Po częściowym remoncie, krążownik został 11 kwietnia 1949 roku przekształcony na obiekt szkolny, a 6 lutego 1950 oznaczony STŻ-4 (СТЖ-4).
30 października 1950 roku przekształcono krążownik w okręt-cel do strzelań artyleryjskich z oznaczeniem CŁ-53 (ЦЛ-53). 10 maja 1952 roku został skreślony z listy floty i osadzony na mieliźnie w rejonie półwyspu Bakajskaja na Krymie, jako cel dla lotnictwa, po czym został zniszczony w kolejnych latach. Wrak spoczywa w rejonie pozycji 45°50′N 33°09′E/45,833333 33,150000.
qas: question: Co zrobiono z działami 130 mm z krążownika Czerwona Ukraina?
answers: text: utworzono 4 baterie artylerii
answer_end: 225
generative_answer: Utworzono 4 baterie artylerii nadbrzeżnej
is_impossible: no

question: W którym roku krążownik Czerwona Ukraina przestał pełnić rolę statku wojennego po raz pierwszy?
answers: text: 17 grudnia 1941
answer_end: 483
generative_answer: 17 grudnia 1942
is_impossible: no

question: W którym roku ostatecznie zatonął krążownik Czerwona Ukraina?
is_impossible: yes

question: Kiedy "Czerwona Ukraina" stała się obiektem szkoleniowym?
answers: text: 11 kwietnia 1949
answer_end: 716
generative_answer: 11 kwietnia 1949
is_impossible: no

question: Gdzie znajduje się półwysep Bakajskaja?
answers: text: Krymie
answer_end: 1028
generative_answer: Na Krymie
is_impossible: no