Kösem

Mahpeyker Kösem Sultan (ur. 1589, zm. 2 września 1651) – żona sułtana Ahmeda I.
Została sprowadzona z Grecji specjalnie na życzenie sułtana. Miała trzynaście lat, gdy trafiła do haremu sułtana Ahmeda I. Niewolnica greckiego pochodzenia, Haseki Sultan jako ulubiona nałożnica i prawdopodobnie prawowita żona sułtana Ahmeda I oraz Valide Sultan, jako matka sułtanów Murada IV i Ibrahima I. Regentka Imperium Osmańskiego, w latach 1623–1632 w imieniu Murada IV oraz w latach 1648–1651 w imieniu wnuka Mehmeda IV. Jedyna posiadaczka tytułów: Valide-i Muazzama oraz Valide-i Kebire, oznaczających Wielką Sułtankę Matkę.
Jest uznawana za jedną z najpotężniejszych i najbardziej wpływowych kobiet w historii Imperium Osmańskiego (obok Turhan Hatice).

context: Kösem bardzo szybko stała się ulubienicą młodego sułtana i już w 1605 roku urodziła mu księcia Mehmeda i sułtankę Ayşe. Prawdopodobnie po narodzinach swojego pierwszego dziecka otrzymała tytuł Haseki Sultan – ulubionej żony sułtana, co znaczyło, że stała w hierarchii haremowej wyżej niż Mahfiruz, pierwsza żona Ahmeda i matka jego najstarszego syna, Osmana. Jako że babka Ahmeda, sułtanka Safiye została wygnana z pałacu w 1604 roku, a jego matka, sułtanka Handan zmarła prawdopodobnie na raka żołądka w 1605 roku, Kösem znacznie urosła w siłę i zdobyła wpływ zarówno na politykę, jak i na samego Ahmeda. Istnieją wzmianki i przypuszczenia, iż została prawowitą żoną władcy, nie ma na to jednak jednoznacznych dowodów.
qas: question: Czy Kösem miała potomstwo?
answers: text: urodziła mu księcia
answer_end: 94
generative_answer: tak
is_impossible: no

question: Jak miał na imię syn Kösem?
answers: text: Mehmeda
answer_end: 102
generative_answer: Mehmed
is_impossible: no

question: Jak miała na imię córka Kösem?
answers: text: Ayşe
answer_end: 118
generative_answer: Ayşa
is_impossible: no

question: Czy Ahmed I miał jedną żonę?
answers: text: Mahfiruz, pierwsza żona Ahmeda
answer_end: 318
generative_answer: nie
is_impossible: no

question: W którym roku zmarła Kösem?
is_impossible: yes

context: Po śmierci Ibrahima, Kösem posadziła na tronie swojego najstarszego wnuka, siedmioletniego Mehmeda i ponownie ogłosiła się regentką Imperium. Jako że matka małego sułtana, Sułtanka Turhan, była młoda i niedoświadczona, tytuł Sułtanki Matki ponownie przeszedł w ręce sułtanki Kösem, która piastowała tę funkcję za panowania jej dwóch synów. Od tamtej pory tytułowano ją: Büyük Valide Sultan (Babka Sułtana), Valide-i Muazzama (Wielka Sułtanka Matka, Najwspanialsza Sułtanka Matka), Valide-i Kebire (Wielka Sułtanka Matka, Starsza Sułtanka Matka).
qas: question: Kto zasiadł na tronie, kiedy Ibrahim odszedł z tego świata?
answers: text: Mehmeda
answer_end: 98
generative_answer: Mehmed
is_impossible: no

question: Dlaczego Kösem znowu otrzymała tytuł Sułtanki Matki?
answers: text: matka małego sułtana, Sułtanka Turhan, była młoda i niedoświadczona
answer_end: 217
generative_answer: matka małego sułtana, Sułtanka Turhan, była młoda i niedoświadczona
is_impossible: no

question: Jakimi tytułami się do niej zwracano od momentu, w którym ponownie została Sułtanką Matką?
answers: text: Büyük Valide Sultan (Babka Sułtana), Valide-i Muazzama (Wielka Sułtanka Matka, Najwspanialsza Sułtanka Matka), Valide-i Kebire (Wielka Sułtanka Matka, Starsza Sułtanka Matka)
answer_end: 544
generative_answer: Büyük Valide Sultan (Babka Sułtana), Valide-i Muazzama (Wielka Sułtanka Matka, Najwspanialsza Sułtanka Matka), Valide-i Kebire (Wielka Sułtanka Matka, Starsza Sułtanka Matka)
is_impossible: no

question: Dlaczego Kösem została zostracyzowana przez resztę dworu?
is_impossible: yes

question: Kim dla Kösem był Mehmed?
answers: text: najstarszego wnuka
answer_end: 73
generative_answer: najstarszym wnukiem
is_impossible: no