Stefan Czarniecki

Stefan Czarniecki herbu Łodzia (ur. ok. 1599 w Czarncy, zm. 16 lutego 1665 w Sokołówce) – polski dowódca wojskowy, oboźny koronny (dworski), kasztelan kijowski od 1652, starosta niegrodowy kowelski od 1655, regimentarz od 1656, wojewoda ruski od 1657, starosta tykociński od 1659, wojewoda kijowski od 1664, hetman polny koronny w 1665, starosta ratneński w 1657 roku, starosta niegrodowy kaniowski w 1659 roku.
Uczestnik wojny partyzanckiej przeciw wojskom Karola X Gustawa w czasie potopu szwedzkiego, uczestnik walk przeciw powstańcom Chmielnickiego, w trakcie wojny polsko-rosyjskiej (1654–1667).

context: Wojska szwedzkie idące przeciwko gromadzącemu się pod Lwowem wojsku Jana Kazimierza ostatecznie zatrzymały się w Jarosławiu, skąd wysłany przez Karola Gustawa podjazd na Przemyśl został wycięty przez Czarnieckiego. Wygłodniałe szwedzkie wojsko plądrujące okolice Jarosławia było ścigane nie tylko przez zbrojne kupy szlacheckie i chłopskie, ale głównie przez Czarnieckiego. Szwedzi postanowili się wycofać w głąb kraju i założyli warowny obóz pod Sandomierzem, w widłach Wisły i Sanu. Czarniecki rozłożył się obozem po drugiej stronie rzeki i postanowił odciąć Szwedów od dostaw i posiłków. Dodatkowo oblegały Szwedów wojska koronne Jerzego Lubomirskiego i litewskie nowo mianowanego wojewody wileńskiego, Pawła Sapiehy. Sandomierz ponownie został zajęty przez Polaków, lecz nie obeszło się bez ofiar – Szwedzi wysadzili skrzydło zamku wraz z niesłuchającymi rad Czarnieckiego zwycięzcami. Na wieść o brandenburskiej odsieczy idącej od strony Warszawy Czarniecki przeforsował marsz przeciw posiłkom zamiast dalszego oblegania Szwedów i na czele dywizji swojej i Lubomirskiego ruszył na północ, zostawiając pod Sandomierzem pospolite ruszenie, piechotę kwarcianą i 6 tys. wojska Sapiehy. O ile oddział Czarnieckiego odniósł zwycięstwa pod Kozienicami i Warką, to w tym czasie wojska Karola Gustawa wymknęły się z obozu pod Sandomierzem. Za ten fakt regimentarz był mocno krytykowany, jednak decyzja o dalszym oblężeniu skutkować mogła jedynie koniecznością zwinięcia blokady albo stoczenia walnej bitwy z połączonymi oddziałami nieprzyjaciela.
qas: question: Kto pokonał podjazd Karola Gustawa?
answers: text: Czarnieckiego
answer_end: 213
generative_answer: Czarniecki
is_impossible: no

question: Gdzie stacjonowały wojska szwedzkie, przeciwne wojsku Jana Kazimierza?
answers: text: Jarosławiu
answer_end: 123
generative_answer: Jarosławiu
is_impossible: no

question: Jakie dwie rzeki otaczały obóz warowny Szwedów?
answers: text: Wisły i Sanu
answer_end: 483
generative_answer: Wisła i San
is_impossible: no

question: Wojska jakich dwóch dowódców, poza Czarnieckim, oblegały Szwedów w okolicach Sandomierza?
answers: text: Jerzego Lubomirskiego i litewskie nowo mianowanego wojewody wileńskiego, Pawła Sapiehy
answer_end: 719
generative_answer: Jerzego Lubomirskiego i Pawła Sapiehy
is_impossible: no

question: Kto pilnował Szwedów pod Sandomierzem, gdy Czarniecki i Lubomirski opuścili te tereny?
answers: text: pospolite ruszenie, piechotę kwarcianą i 6 tys. wojska Sapiehy
answer_end: 1185
generative_answer: pospolite ruszenie, piechota kwarciana i 6 tys. wojska Sapiehy
is_impossible: no