Chruścielowiec rodrigueski

Chruścielowiec rodrigueski (Aphanapteryx leguati) – wymarły gatunek ptaka z rodziny chruścieli. Występował endemicznie na Rodriguesie (wyspa na Oceanie Indyjskim, na wschód od Madagaskaru).
Część autorów umieszcza ten gatunek w rodzaju Aphanapteryx z blisko spokrewnionym chruścielowcem rdzawym (A. bonasia) z Mauritiusu. Inni zaś wyodrębniają chruścielowca rodrigueskiego do monotypowego rodzaju Erythromachus. Jego pokrewieństwo z innymi chruścielami jest niejasne. Opisywano tego ptaka jako porośniętego szarymi piórami, z czerwonym dziobem i nogami oraz nagą czerwoną skórą wokół oka. Kształt dzioba różni się między poszczególnymi okazami, przybierając kształt od prostego do wygiętego; przyczyna tego zróżnicowania nie jest znana. Chruścielowce rodrigueskie były nielotne, żywiły się jajami żółwi. Według opisów uwagę tych ptaków zwracały czerwone przedmioty, co wykorzystywano w trakcie polowań.
Przyjmuje się, że chruścielowce rodrigueskie wymarły w połowie XVIII wieku wskutek drapieżnictwa ze strony introdukowanych kotów i niszczenia środowiska przez łowców żółwi. Niewiele wiadomo o tym gatunku ponad wiedzę wynikłą z badania subfosylnych szczątków. Jedynie dwóch ówczesnych chruścielowcom rdzawym autorów opisało ich zwyczaje, jednak nie towarzyszyły im żadne ilustracje. Po raz pierwszy ptaka tego wspomniał François Leguat, francuski hugenot zesłany na Rodrigues w 1691. To na jego cześć nazwano gatunek w 1874. Autorem drugiego opisu był Julien Tafforet, wysadzony na wyspie w 1725. W późniejszych latach odkryto szczątki subfosylne i powiązano z dawnymi opisami.

context: Poza bliskim pokrewieństwem z chruścielowcem rdzawym o systematyce chruścielowca rodrigueskiego wiadomo niewiele. Te dwa gatunki często bywają umieszczane w osobnych rodzajach, Aphanapteryx i Erythromachus lub bywają łączone razem w Aphanapteryx. Günther i E. Newton pierwsi włączyli chruścielowce w jeden rodzaj w 1879; oparli się na podobieństwach w budowie szkieletu. W 1945 francuski paleontolog Jean Piveteau uznał cechy budowy czaszki chruścielowców za wystarczające do umieszczenia ich w odrębnych rodzajach. W 1977 amerykański ornitolog Storrs L. Olson stwierdził, że pomimo podobieństwa i wspólnego pochodzenia tych dwóch gatunków rozeszły się one znacząco i być może wymagają oddzielenia w systematyce. W oparciu o lokalizację geograficzną i budowę kości nosowych Olson zasugerował bliskie pokrewieństwo z ptakami rodzajów Gallirallus, Dryolimnas, Atlantisia i Rallus. Mourer-Chauviré i współpracownicy także uznawali obydwa chruścielowce za reprezentujące odrębne rodzaje. Chruściele dotarły do wielu oceanicznych archipelagów, co nierzadko prowadziło do specjacji i utraty zdolności lotu. Według brytyjskich badaczy Anthony’ego S. Cheke’a i Juliana Hume’a utrata większości struktur pióra u chruścielowca rdzawego wskazuje na długotrwałą izolację. Obydwa chruścielowce mogą wywodzić się z Azji, tak jak wiele maskareńskich ptaków.
qas: question: Na jakiej podstawie Günther i E. Newton połączyli chruścielowce w jeden rodzaj?
answers: text: podobieństwach w budowie szkieletu
answer_end: 369
generative_answer: podobieństw w budowie szkieletu
is_impossible: no

question: Kto jako pierwszy zadecydował o połączeniu chruścielowców w jeden rodzaj?
answers: text: Günther i E. Newton
answer_end: 266
generative_answer: Günther i E. Newton
is_impossible: no

question: Dlaczego, zdaniem Jean'a Piveteau, chruścielowce nie powinny funkcjonować w ramach jednego rodzaju?
answers: text: cechy budowy czaszki
answer_end: 440
generative_answer: cechy budowy czaszki
is_impossible: no

question: O czym świadczy fakt, że chruścielowiec rdzawy stracił większość struktur pióra?
is_impossible: yes

question: Skąd pochodzą oba rodzaje chruścielowca?
is_impossible: yes

context: Według opisu Tafforeta chruścielowce rodrigueskie żywiły się jajami współcześnie już wymarłych żółwi Cylindraspis i dzięki nim obrastały w tłuszcz; możliwe jednak, że działo się tak tylko sezonowo. Jeśli długość i zagięcie dzioba zależały od płci ptaka, mogły odzwierciedlać także jego zwyczaje żywieniowe. Podobnie jak chruścielowce rdzawe, te z wyspy Rodrigues wykazywały zainteresowanie czerwoną barwą, jednak znaczenie tego zachowania jest nieznane. Według Milne-Edwardsa nogi chruścielowca rodrigueskiego były przystosowane do biegania.
qas: question: Czym żywiły się chruścielowce rodrigueskie?
answers: text: jajami współcześnie już wymarłych żółwi Cylindraspis
answer_end: 113
generative_answer: jajami współcześnie już wymarłych żółwi Cylindraspis
is_impossible: no

question: Kto opisał zwyczaje żywieniowe chruścielowców rodrigueskich?
answers: text: Tafforeta
answer_end: 22
generative_answer: Tafforet
is_impossible: no

question: Czy chruścielowce były nielotami?
is_impossible: yes

question: Jakim kolorem interesowały się chruścielowce?
answers: text: czerwoną
answer_end: 398
generative_answer: Czerwonym
is_impossible: no

question: Gdzie żyły chruścielowce?
answers: text: wyspy Rodrigues
answer_end: 362
generative_answer: Na wyspie Rodrigues
is_impossible: no