Bombardowanie Wielunia

Bombardowanie Wielunia – seria ataków lotnictwa niemieckiego na polskie miasto Wieluń 1 września 1939. Ataki były przeprowadzone przez bombowce nurkujące typu Ju 87B w ramach operacji Ostmarkflug, czyli ataku powietrznego na Polskę. Jest ono często przywoływane jako przykład bestialstwa i nieuzasadnionego terroru niemieckiego lotnictwa. Nalot przeprowadzono nagle, bez wypowiedzenia wojny Polsce przez III Rzeszę. Jego skutkiem było zniszczenie zabudowy miejscowości w 75 procentach, ze szpitalem i zabytkami włącznie. Szacunki odnośnie do strat w ludności są bardzo rozbieżne.
Niektórzy przyjmują, że nalot na Wieluń rozpoczął II wojnę światową, jako rzekomo pierwszy chronologicznie akt agresji Niemiec wobec Polski, nie ma jednak w tej sprawie jednomyślności.

context: Zdaniem profesora Witolda Kuleszy bombardowanie Wielunia było pierwszą niemiecką zbrodnią wojenną. W styczniu 2004 IPN wznowiło śledztwo w sprawie nalotu na Wieluń; wcześniej prokuratura niemiecka umorzyła dwukrotnie śledztwo w tej sprawie. Wieluń jest uważany za cel bez jakiegokolwiek znaczenia militarnego; bez wojska, przemysłu, niebędący węzłem komunikacyjnym ani miejscem aprowizacji jednostek wojskowych. W mieście nie było obrony przeciwlotniczej. Sztab 28 Dywizji Piechoty znajdował się w Wielgiem i Rychłocicach.
qas: question: Co uznaje się za pierwszą zbrodnię wojenną wykonaną przez Niemców?
answers: text: bombardowanie Wielunia
answer_end: 56
generative_answer: bombardowanie Wielunia
is_impossible: no

question: Kto kieruje jednostką IPNu?
answers: text: Witolda Kuleszy
answer_end: 33
generative_answer: Witold Kulesza
is_impossible: no

question: Czy prowadzono śledztwo w sprawie nalotu na Wieluń?
answers: text: W styczniu 2004 IPN wznowiło śledztwo w sprawie nalotu na Wieluń
answer_end: 163
generative_answer: tak
is_impossible: no

question: Czy Wieluń mógł się w jakiś sposób chronić przed bombardowaniem?
answers: text: W mieście nie było obrony przeciwlotniczej
answer_end: 454
generative_answer: nie
is_impossible: no

question: W którym roku padły wyroki w sprawie bombardowania Wielunia?
is_impossible: yes

context: Według Mariusa Emmerlinga wszystkie dokumenty Luftwaffe są czasowo spójne ze sobą i z czasem panującym w Polsce – według nich nalot na Wieluń odbył się o 5:30, natomiast lotnicze działania wojenne zostały zainicjowane bombardowaniem przyczółków mostów tczewskich, które według niemieckich dokumentów odbyły się o 4:40. Przyjęcie hipotezy przesunięcia czasu wymagałoby zmiany godziny we wszystkich dokumentach niemieckiego wojska (przykładowo, nalot na Tczew odbyłby się wtedy o 3:40, a bombardowanie Westerplatte o 3:45 czasu polskiego, co nie odpowiada prawdzie). Podobnie Grzegorz Bębnik z katowickiego oddziału IPN także twierdzi, że nalot na Wieluń był godzinę po ataku na Westerplatte, ponieważ czas w III Rzeszy był identyczny jak w II RP; a zeznania świadków (z których niektóre podają czas bliższy 06:00 niż 05:00) były zbierane dwie dekady po tym zdarzeniu, w 1961 – i dwa lata po odsłonięciu tablicy w Wieluniu podającej czas jako 04:40, i która mogła wpłynąć na ich zeznania dwa lata później. Godzinę 05:40 podał także IPN w dokumencie umarzającym śledztwo w sprawie Wielunia.
qas: question: Jakimi manewrami rozpoczęto lotnicze działania wojenne?
answers: text: bombardowaniem przyczółków mostów tczewskich
answer_end: 262
generative_answer: bombardowaniem przyczółków mostów tczewskich
is_impossible: no

question: Czy Marius Emmerling uważa, że czas z dokumentów Luftwaffe odpowiada temu panującemu w Polsce?
answers: text: Według Mariusa Emmerlinga wszystkie dokumenty Luftwaffe są czasowo spójne ze sobą i z czasem panującym w Polsce
answer_end: 111
generative_answer: tak
is_impossible: no

question: Jaką godzinę rozpoczęcia się lotniczych działań wojennych podają dokumenty Luftwaffe?
answers: text: 4:40
answer_end: 317
generative_answer: 4:40
is_impossible: no

question: Z czym musiałoby się wiązać zaakceptowanie hipotezy o przesunięciu czasu?
answers: text: zmiany godziny we wszystkich dokumentach niemieckiego wojska
answer_end: 428
generative_answer: zmianą godziny we wszystkich dokumentach niemieckiego wojska
is_impossible: no

question: W którym roku odsłonięto tablicę upamiętniającą bombardowanie Wielunia?
is_impossible: yes