Arenysaurus

Arenysaurus – rodzaj ornitopoda z rodziny hadrozaurów (Hadrosauridae) żyjącego w późnej kredzie na terenie dzisiejszej Europy. Został opisany w oparciu o MPZ 2008/1 – niekompletną czaszkę obejmującą sklepienie czaszki i puszkę mózgową. Odkryte w pobliżu pozostałości żuchwy oraz szkieletu pozaczaszkowego zostały desygnowane na paratypy. Skamieniałości zostały wydobyte z datowanych na późny mastrycht osadów formacji Tremp w pobliżu miejscowości Arén w hiszpańskiej prowincji Huesca w południowo-centralnych Pirenejach.
Całkowita długość czaszki Arenysaurus ardevoli jest szacowana na około 60 cm. U MPZ 2008/1 nie zachował się wydrążony grzebień kostny, występujący często u przedstawicieli Lambeosaurinae, jednak jego obecność u Arenysaurus jest bardzo prawdopodobna, na co wskazuje budowa tylnej części twarzoczaszki – podobna jak u innych lambeozaurów. Puszka mózgowa holotypu jest w pełni skostniała, co dowodzi, że należy ona do osobnika dorosłego. Kości czołowe nie są jednak w pełni połączone, sugerując, iż MPZ 2008/1 w chwili śmierci nie był stary. W pobliżu holotypu odkryto liczne fragmenty szkieletu pozaczaszkowego, obejmujące kręgi, żebra oraz kości kończyn. Odkryta kość udowa mierzy 711 mm, a długość łopatki szacuje się 525 mm. Na podstawie rekonstrukcji innych lambeozaurów długość ciała Arenysaurus jest szacowana na 5–6 m.
Według przeprowadzonej przez Peredę-Suberbiolę i współpracowników analizy filogenetycznej Arenysaurus jest bazalnym lambeozaurem stanowiącym grupę siostrzaną amurozaura i kladu tworzonego przez Parasaurolophini i Corythosaurini.
Nazwa Arenysaurus pochodzi od miejscowości Arén, w pobliżu której odkryto holotyp, zaś epitet gatunkowy gatunku typowego, ardevoli, honoruje hiszpańskiego geologa Lluísa Ardèvola, który odkrył stanowiska Blasi, gdzie odnaleziono skamieniałości Arenysaurus.

context: Pozostałości Arenysaurus znaleziono w trzecim z tych miejsc (Blasi 3), wśród szczątków innych kaczodziobych. Natomiast w Blasi 5 znaleziono szczątki dinozaura kaczodziobego bardziej pasujące do podrodziny hadrozaurów płaskogłowych, których dotychczas w Europie nie znajdywano. Wyniki badań na ten temat zostały opublikowane przez Cruzado-Caballero i współpracowników w 2010. W 2013 Prieto-Márquez i współpracownicy, przy okazji ustanowienia nowego rodzaju kaczodziobego Canardia, wprowadzili nowe plemiona lambeozaurynów, w tym dokonali formalnego opisu Parasaurolophini. W tym samym roku, trzy lata po swej wcześniejszej pracy, Cruzado-Caballero i inni opisali kolejne fragmenty szkieletu Arenysaurus (w efekcie uznając go za Lambeosaurinae o najbardziej kompletnych skamieniałościach na Ibero-Armorican Island) oraz zrewidowali wcześniejszy pogląd na systematykę Blasisaurus i Arenysaurus, włączając je do Parasaurolophini. W 2015 zespół, również pod kierunkiem Cruzado-Caballero, przeprowadził badanie odlewu czaszki Arenysaurus jako pierwszego europejskiego Lambeosaurinae.
qas: question: Gdzie odnaleziono szczątki dinozaura kaczodziobego?
answers: text: w Blasi 5
answer_end: 128
generative_answer: w Blasi 5
is_impossible: no

question: Kto opublikował badania na temat dinozaura pasującego bardziej do podrodziny hadrozaurów płaskogłowych?
answers: text: Cruzado-Caballero i współpracowników
answer_end: 366
generative_answer: Cruzado-Caballero i współpracowników
is_impossible: no

question: Jacy naukowcy ustalili nowy rodzaj kaczodziobego Canardia?
answers: text: Prieto-Márquez i współpracownicy
answer_end: 414
generative_answer: Prieto-Márquez i współpracownicy
is_impossible: no