Biblia

 Biblia, Pismo Święte (z greckiego βιβλίον, biblion „zwój papirusu, księga”, l.m. βιβλία, biblia „księgi”) – zbiór ksiąg, spisanych pierwotnie w językach hebrajskim, aramejskim i w greckim (w formie koinè (gr. κοινὴ)), uznawanych przez żydów i chrześcijan za natchnione przez Boga. Biblia i poszczególne jej części posiadają odmienne znaczenie religijne dla różnych wyznań. Na chrześcijańską Biblię składają się Stary Testament i Nowy Testament. Biblia hebrajska – Tanach – obejmuje księgi Starego Testamentu. Poszczególne odłamy i tradycje chrześcijańskie mają nieco inny kanon ksiąg świętych.

context: Tłumacze Biblii na języki narodowe, o ile można ich było zidentyfikować, byli ekskomunikowani i karani. Taki los spotkał m.in. Williama Tyndale, pierwszego tłumacza Biblii na język angielski z języków oryginału, który został spalony na stosie. Penalizacja tłumaczenia i prywatnego posiadania oraz prywatnej lektury Biblii była wielokrotnie powtarzana i stosowana z różnym nasileniem w różnych częściach Europy. Np. w 1414 roku czytanie angielskich przekładów Biblii było zabronione pod karą śmierci oraz utratą przez krewnych praw do dziedziczenia ziemi, bydła i innych dóbr osoby winnej czytania Biblii.
qas: question: Co działo się z osobami, które przekładały Biblię na języki narodowe?
answers: text: byli ekskomunikowani i karani
answer_end: 102
generative_answer: byli ekskomunikowani i karani
is_impossible: no

question: Co spotkało autora pierwszego przekładu Biblii na j. angielski?
answers: text: został spalony na stosie
answer_end: 242
generative_answer: został spalony na stosie
is_impossible: no

question: Co w 1414 r. groziło komuś kto czytał Pismo Święte po angielsku?
answers: text: karą śmierci oraz utratą przez krewnych praw do dziedziczenia ziemi, bydła i innych dóbr osoby winnej czytania Biblii
answer_end: 603
generative_answer: kara śmierci oraz utrata przez krewnych prawa do dziedziczenia ziemi, bydła i innych dóbr osoby winnej czytania Biblii
is_impossible: no

context: Katechizm mówi, że autorem Pisma świętego – choć napisali je ludzie – jest Bóg, dlatego wszystkie księgi Starego i Nowego Testamentu w całości, ze wszystkimi ich częściami Kościół katolicki uważa za święte (punkt 105). Autorzy biblijni przekazali na piśmie „to wszystko i tylko to”, czego chciał Bóg (punkt 106). „Księgi biblijne w sposób pewny, wiernie i bez błędu uczą prawdy, jaka z woli Bożej miała być przez Pismo święte utrwalona dla naszego zbawienia” (punkt 107). „Stary Testament jest nieodłączną częścią Pisma świętego. Jego księgi są natchnione przez Boga i zachowują trwałą wartość, ponieważ Stare Przymierze nigdy nie zostało odwołane” (punkt 121). „Chrześcijanie czczą Stary Testament jako prawdziwe słowo Boże. Kościół zawsze z mocą przeciwstawiał się idei odrzucenia Starego Testamentu pod pretekstem, że Nowy Testament doprowadził do jego przedawnienia” (punkt 123). Wydarzenia opowiadane w Piśmie świętym zostały zapisane „ku pouczeniu nas” (punkt 117).
qas: question: Kogo uznaje się za rzeczywistego autora Pisma świętego?
answers: text: Bóg
answer_end: 78
generative_answer: Boga
is_impossible: no

question: Czy obie części Pisma świętego są uznawane za święte?
answers: text: dlatego wszystkie księgi Starego i Nowego Testamentu w całości, ze wszystkimi ich częściami Kościół katolicki uważa za święte
answer_end: 205
generative_answer: tak
is_impossible: no

question: Czy Nowy Testament jest uznawany za bardziej aktualną część Pisma świętego?
answers: text: Kościół zawsze z mocą przeciwstawiał się idei odrzucenia Starego Testamentu pod pretekstem, że Nowy Testament doprowadził do jego przedawnienia
answer_end: 869
generative_answer: nie
is_impossible: no

question: Czy Pismo święte składa się aktualnie tylko z Nowego Testamentu?
answers: text: Stary Testament jest nieodłączną częścią Pisma świętego
answer_end: 528
generative_answer: nie
is_impossible: no