Długość geograficzna

Długość geograficzna (ang. longitude; symbol λ) – jedna ze współrzędnych geograficznych, kąt dwuścienny zawarty między półpłaszczyzną południka zerowego (południka przechodzącego przez park w Greenwich), a półpłaszczyzną południka przechodzącego przez dany punkt na powierzchni Ziemi.
Punkty położone na półkuli wschodniej, czyli na wschód od południka zerowego do 180°, mają długość geograficzną wschodnią (symbol E), czasem nazywaną też długością geograficzną dodatnią. Punkty położone na półkuli zachodniej, czyli na zachód od 0° do 180°, mają długość geograficzną zachodnią (symbol W), czyli ujemną. Wszystkie punkty położone na tym samym południku mają tę samą długość geograficzną.
W zależności od długości geograficznej, można obliczać matematycznie czas słoneczny miejscowy. Począwszy od południka zerowego, na którym czas nosi nazwę czasu uniwersalnego (GMT) to:
Do obliczeń czasu:
W przeszłości dla wyznaczania długości geograficznej istotne było od którego południka ją liczono. Wyznaczano ją m.in. od Ferro na Wyspach Kanaryjskich, Paryża, Rzymu i Pułkowa k. Petersburga. W 1911 Międzynarodowa Unia Geograficzna przyjęła za powszechnie obowiązujący południk przechodzący przez główny teleskop w Królewskim Obserwatorium Astronomicznym w Greenwich (dzielnica Londynu).

context: W odróżnieniu od szerokości geograficznej, której naturalnym punktem zerowym, czyli punktem odniesienia, jest równik, dla długości geograficznej taki punkt nie istnieje. Zatem południk odniesienia, południk zerowy, musi być wybrany umownie. Częstą praktyką było uznawanie południka przechodzącego przez stolicę kraju, z którego wywodził się obserwator, za południk odniesienia. Brytyjscy kartografowie od dawna używali południka przechodzącego przez Greenwich w Londynie, ale w użyciu były jeszcze inne umowne "południki zerowe", przechodzące przez np. El Hierro, Rzym, Kopenhagę, Jerozolimę, Petersburg, Pizę, Paryż, Filadelfię czy Waszyngton. W 1884 w Waszyngtonie odbyła się międzynarodowa konferencja (International Meridian Conference), która zaakceptowała południk Greenwich jako uniwersalny południk zerowy.
qas: question: Czym jest równik?
answers: text: szerokości geograficznej, której naturalnym punktem zerowym, czyli punktem odniesienia, jest równik
answer_end: 116
generative_answer: Naturalny punkt zerowy, czyli punkt odniesienia dla szerokości geograficznej
is_impossible: no

question: Czy istnieje punkt odniesienia dla długości geograficznej?
answers: text: dla długości geograficznej taki punkt nie istnieje
answer_end: 168
generative_answer: nie
is_impossible: no

question: W jakim mieście znajduje się południk Greenwich?
answers: text: w Londynie
answer_end: 470
generative_answer: w Londynie
is_impossible: no

question: Przez jakie tereny przechodziły "umowne południki"?
answers: text: El Hierro, Rzym, Kopenhagę, Jerozolimę, Petersburg, Pizę, Paryż, Filadelfię czy Waszyngton
answer_end: 643
generative_answer: El Hierro, Rzym, Kopenhagę, Jerozolimę, Petersburg, Pizę, Paryż, Filadelfię czy Waszyngton
is_impossible: no

question: Jaką konferencję zorganizowali brytyjscy kartografowie?
is_impossible: yes

context: Poprzez porównanie względnych pozycji Księżyca i Marsa z ich oczekiwanymi pozycjami, Vespucci mógł z grubsza oszacować swoje położenie względem długości geograficznej. Jednak jego metoda miała kilka ograniczeń: po pierwsze, wymagała wystąpienia specyficznego zjawiska astronomicznego (w tym wypadku, przejścia Marsa w tej samej rektascensji co Księżyc) i obserwator musiał porównać obserwacje z danymi z almanachu. Trzeba było również znać dokładny czas, a to było trudne do ustalenia w dalekich krajach; dodatkowo metoda wymagała stabilnej platformy obserwacyjnej, o którą trudno na statku kołyszącym się na morzu.
qas: question: W jaki sposób Vespucci był w stanie ustalić orientacyjnie swoje umiejscowienie w odniesieniu do długości geograficznej?
answers: text: Poprzez porównanie względnych pozycji Księżyca i Marsa z ich oczekiwanymi pozycjami
answer_end: 83
generative_answer: Poprzez porównanie względnych pozycji Księżyca i Marsa z ich oczekiwanymi pozycjami
is_impossible: no

question: Jakie były słabe strony metody opracowanej przez Vespucciego?
answers: text: po pierwsze, wymagała wystąpienia specyficznego zjawiska astronomicznego (w tym wypadku, przejścia Marsa w tej samej rektascensji co Księżyc) i obserwator musiał porównać obserwacje z danymi z almanachu. Trzeba było również znać dokładny czas, a to było trudne do ustalenia w dalekich krajach; dodatkowo metoda wymagała stabilnej platformy obserwacyjnej, o którą trudno na statku kołyszącym się na morzu
answer_end: 614
generative_answer: po pierwsze, wymagała wystąpienia specyficznego zjawiska astronomicznego (w tym wypadku, przejścia Marsa w tej samej rektascensji co Księżyc) i obserwator musiał porównać obserwacje z danymi z almanachu. Trzeba było również znać dokładny czas, a to było trudne do ustalenia w dalekich krajach; dodatkowo metoda wymagała stabilnej platformy obserwacyjnej, o którą trudno na statku kołyszącym się na morzu
is_impossible: no

question: Jakie zjawisko astronomiczne musiało zajść, aby metoda Vespucciego mogła być efektywna?
answers: text: przejścia Marsa w tej samej rektascensji co Księżyc
answer_end: 351
generative_answer: przejście Marsa w tej samej rektascensji co Księżyc
is_impossible: no

question: Dlaczego znajmość dokładnego czasu była potencjalną słabością metody opracowanej przez Vespucciego?
answers: text: było trudne do ustalenia w dalekich krajach
answer_end: 503
generative_answer: była trudna do ustalenia w dalekich krajach
is_impossible: no

question: Na jakim obiekcie Vespucci zamontował swoją platformę obserwacyjną?
is_impossible: yes