Ulica Katowicka w Warszawie

Ulica Katowicka – warszawska ulica na Saskiej Kępie, biegnąca od skrzyżowania z ul. Zwycięzców do skrzyżowania z ul. Walecznych. Nazwa ulicy nawiązuje do Katowic – stolicy najmłodszego wówczas województwa śląskiego, co wpisuje się w nazewnictwo wielu innych ulic Saskiej Kępy, odnoszących się do nowego ładu politycznego po I wojnie światowej. Znajdują się przy niej głównie domy mieszkalne, m.in. z okresu dwudziestolecia międzywojennego, spośród których trzynaście wpisanych jest do rejestru zabytków. Kilka budynków zaprojektowanych zostało przez architektów związanych z ugrupowaniem Praesens. Na Katowickiej obecne są również ślady eksperymentu urbanistycznego z końca lat 40. XX wieku.

context: Choć zmiany wprowadzone na ul. Katowickiej w końcu lat 40. XX wieku były znaczne, to do dziś pozostało z nich niewiele, szczególnie z wprowadzonych wówczas elementów dekoracyjnych. Nieznany jest los znajdujących się tam rzeźb. Prawdopodobnie z biegiem lat uległy one dewastacji, możliwe też, że zostały ukradzione. W grupie zaginionych prac znalazł się Niedźwiadek igrający z rybą (fontanna wykonana przez Jerzego Jarnuszkiewicza), Niedźwiadek Stanisława Sikory, Chłopiec z żaglówką Stefana Momota oraz Borsuk Józefa Trenarowskiego. Nowymi elementami były również ustawione po parzystej stronie ulicy betonowe ławy (na kamiennych murkach) i latarnie parkowe, tj. niższe niż powszechne wówczas w Warszawie pastorałki. Śladami z tego okresu jest m.in. dekoracja elewacji domu przy Katowickiej 8A oraz płaskorzeźba Plon (obie prace autorstwa Jerzego Jarnuszkiewicza). W związku z fatalnym stanem płaskorzeźby lokalna społeczność zainicjowała projekt Wokół Plonu, dzięki któremu praca została w 2011 roku odrestaurowana. W ramach projektu planowane są dalsze działania mające na celu m.in. przywrócenie ławek oraz uporządkowanie skweru na rogu ul. Katowickiej i Zwycięzców. Budowa ław rozpoczęła się we wrześniu 2014. Następnie dokonano nasadzeń zieleni. W 2016 płaskorzeźba wraz ze skwerem została wyróżniona Nagrodą im. Bohdana Lacherta i Józefa Szanajcy Najlepsza architektura Saskiej Kępy w kategorii Przestrzeń Publiczna i Zieleń.
qas: question: Czy na ul. Katowickiej znajdowały się kiedyś rzeźby?
answers: text: Nieznany jest los znajdujących się tam rzeźb
answer_end: 225
generative_answer: tak
is_impossible: no

question: Kto jest autorem fontanny pt. "Niedźwiadek igrający z rybą"?
answers: text: Jerzego Jarnuszkiewicza
answer_end: 429
generative_answer: Jerzy Jarnuszkiewicz
is_impossible: no

question: Jak Trenarowski nazwał swoją pracę?
answers: text: Borsuk
answer_end: 509
generative_answer: Borsuk
is_impossible: no

question: Kiedy postawiono nowe ławki wzdłuż ulicy Katowickiej?
is_impossible: yes

question: Jak nazywał się projekt, którego celem była renowacja rzeźby?
answers: text: Wokół Plonu
answer_end: 958
generative_answer: Wokół Plonu
is_impossible: no

context: Po II wojnie światowej wille przy ul. Katowickiej stały się domami wieloizbowymi, czyli objęte zostały przymusowym dokwaterowaniem lokatorów do mieszkań przedwojennych właścicieli. Ponadto odcinek ulicy między Zwycięzców i Obrońców (ok. 250 m) wytypowany został do zrekonstruowania przez Biuro Odbudowy Stolicy. Eksperyment miał polegać na uczynieniu jej ulicą pokazową poprzez usunięcie ogrodzeń i wprowadzenie zieleni oraz ozdobienie jej elementami małej architektury i plastyki. Inicjatywa – według doniesień prasowych – spotkała się z przychylnością mieszkańców. Odpowiedzialny za przebudowę zespół architektów (pod kierunkiem Bohdana Lacherta) pozyskał do współpracy także grupę rzeźbiarzy, głównie zamieszkujących i tworzących na Saskiej Kępie, którzy wykonali swoje prace bezinteresownie, pod kierunkiem prof. Tadeusza Breyera. Najlepiej zachowanym elementem dekoracji z ówczesnego okresu jest płaskorzeźba Plon z 1947, odnowiona w 2011. Pozostałymi śladami powojennej przebudowy ulicy są resztki ławek, zewnętrzna dekoracja klatki schodowej domu pod numerem 8A oraz istniejące wciąż na kilku budynkach gmerki Biura Odbudowy Stolicy. Dawne zagospodarowanie znajdującego się przed Plonem skweru stało się inspiracją dla jednego z projektów zgłoszonych w 2014 roku do budżetu partycypacyjnego.
qas: question: Skąd w lokalach przedwojennych brali się nowi mieszkańcy?
answers: text: przymusowym dokwaterowaniem lokatorów
answer_end: 140
generative_answer: Z przymusowych dokwaterowań lokatorów
is_impossible: no

question: Jakie ulice miały stać się wizytówką Stolicy?
answers: text: Zwycięzców i Obrońców
answer_end: 231
generative_answer: Zwycięzców i Obrońców
is_impossible: no

question: Czy mieszkańcy ulicy Zwycięzców byli chętni na zmiany przestrzeni ulic?
answers: text: przychylnością mieszkańców
answer_end: 565
generative_answer: tak
is_impossible: no

question: Kto odpowiadał za przebudowę ulicy Zwycięzców?
answers: text: Bohdana Lacherta
answer_end: 647
generative_answer: Bohdan Lachert
is_impossible: no

question: Czy stare zagospodarowanie znajdujące się przed Plonem skweru zostało zagospodarowane przez artysyów?
is_impossible: yes