Żarówka

Żarówka, lampa żarowa – elektryczne źródło światła, w którym ciałem świecącym jest silnie rozgrzane przepływem prądu włókno wykonane z trudno topliwego materiału (pierwotnie grafit, obecnie wolfram). Drut wolframowy jest umieszczony w szklanej bańce wypełnionej mieszaniną gazów szlachetnych (np. argon z 10-procentową domieszką azotu) lub próżnią. Włókno osiąga temperaturę 2500–3000 K. Pierwsze lampy żarowe konstruowano w połowie XIX w.
Standardowa żarówka składa się z bańki typu A (kształt gruszki) oraz trzonka E27. Bańka typu A często oznaczana jest skrótowcem GLS (ang. General Lighting Service), natomiast trzonek E27 oznaczany ES (ang. Edison screw). Najpowszechniej stosowane są żarówki z bańkami A55 i A60 oraz trzonkiem E27 (typ bańki – A, max. średnica baniek – 55 i 60 mm; gwint Edisona – E, zew. średnica gwintu – 27 mm).

context: Do innych zamienników tradycyjnych żarówek można również zaliczyć lampy LED wykorzystujące diody wysokiej jasności. Ze względu na to, że przy wyższych mocach takich modułów sprawność świetlna nie rośnie (niezależnie od mocy takiej lampy sprawność „LEDów” się nie zmienia) oraz ze względu na wysokie ceny, są one najczęściej stosowane dekoracyjnie. Obecnie na rynku pojawiają się także diody stosowane jako zamienniki dla żarówek tradycyjnych, co wynika m.in. z faktu wycofywania w wielu krajach żarówek energochłonnych, dużej trwałości sięgającej nawet 100 tysięcy godzin pracy, wysokiej sprawności świetlnej, rozwoju technologii wytwarzania LED oraz rosnącej skali ich produkcji, powodującej dynamiczny spadek cen.
qas: question: Dlaczego LED wykorzystuje się przede wszystkim w celach ozdobnych?
answers: text: Ze względu na to, że przy wyższych mocach takich modułów sprawność świetlna nie rośnie (niezależnie od mocy takiej lampy sprawność „LEDów” się nie zmienia) oraz ze względu na wysokie ceny
answer_end: 303
generative_answer: Ze względu na to, że przy wyższych mocach takich modułów sprawność świetlna nie rośnie (niezależnie od mocy takiej lampy sprawność „LEDów” się nie zmienia) oraz ze względu na wysokie ceny
is_impossible: no

question: Jakie jest główne zastosowanie lamp LED?
answers: text: dekoracyjnie
answer_end: 346
generative_answer: dekoracyjne
is_impossible: no

question: Jakie diody stosuje się w LED-ach?
answers: text: wysokiej jasności
answer_end: 114
generative_answer: wysokiej jasności
is_impossible: no

question: Dlaczego diody zupełnie wyparły klasyczne żarówki?
is_impossible: yes

context: W celu zmniejszenia szybkości parowania wolframu, do wnętrza bańki wprowadza się gaz obojętny, powszechnie stosuje się argon z domieszką azotu. Wskutek zmniejszenia szybkości parowania wolframu żarnik żarówek gazowanych może pracować z wyższą temperaturą w wyniku czego uzyskuje się bielsze światło oraz większą skuteczność świetlną. Wprowadzenie gazu do wnętrza bańki powoduje, że część mocy doprowadzonej do żarnika jest odprowadzana poprzez gaz. Są to straty, które zależą między innymi od długości żarnika. Wykonanie żarnika w postaci skrętki, lub podwójnej skrętki powoduje skrócenie żarnika i obniżenie tych strat. Stosuje się też w miejsce argonu, gazy o mniejszym przewodnictwie cieplnym – krypton (żarówka kryptonowa) i jeszcze lepszy ksenon (żarówka ksenonowa). Jednak ich ceny (szczególnie ksenonu) są wysokie, co ogranicza ich stosowanie.
qas: question: Dlaczego do żarówki wprowadzany jest gaz obojętny?
answers: text: W celu zmniejszenia szybkości parowania wolframu
answer_end: 48
generative_answer: W celu zmniejszenia szybkości parowania wolframu
is_impossible: no

question: Co jest możliwe dzięki zmniejszeniu szybkości parowania wolframu?
answers: text: żarnik żarówek gazowanych może pracować z wyższą temperaturą
answer_end: 254
generative_answer: żarnik żarówek gazowanych może pracować z wyższą temperaturą
is_impossible: no

question: Jakie działanie umożliwia zminimalizowanie strat mocy?
answers: text: Wykonanie żarnika w postaci skrętki, lub podwójnej skrętki
answer_end: 569
generative_answer: Wykonanie żarnika w postaci skrętki, lub podwójnej skrętki
is_impossible: no

question: Dlaczego ksenon i krypton nie są często stosowane przy produkcji żarówek?
answers: text: ich ceny (szczególnie ksenonu) są wysokie
answer_end: 820
generative_answer: ich ceny (szczególnie ksenonu) są wysokie
is_impossible: no

question: Jak nazywa się gaz o najmniejszym przewodnictwie cieplnym?
is_impossible: yes