Borowik szlachetny

Borowik szlachetny (Boletus edulis Bull.) – gatunek grzybów z rodziny borowikowatych (Boletaceae), potocznie nazywany prawdziwkiem. Występuje w Ameryce Północnej (głównie na zachód od Gór Skalistych, rzadziej w części centralnej i wschodniej kontynentu) i w Europie. Ponadto został zawleczony do Nowej Zelandii i południowej Afryki. W Polsce często spotykany zwłaszcza w górach, rzadziej na niżu, zwykle rzadki w okolicach wielkich miast.
Aromatyczny grzyb jadalny o szerokich zastosowaniach w kuchniach europejskich. Nadaje się do bezpośredniego spożycia, marynowania, suszenia i do wszelkich innych rodzajów przerobu. Jest wykorzystywany w przemyśle spożywczym.

context: Borowik szlachetny często mylony jest z innymi gatunkami borowików, do niedawna uważanymi raczej za jego odmiany. W Europie środkowej najłatwiej pomylić go z borowikiem ciemnobrązowym, który wygląda niemal identycznie jak borowik szlachetny. Jedyną cechą, która różni te dwa gatunki jest kolor kapelusza, który u borowika ciemnobrązowego jest znacznie ciemniejszy niż u szlachetnego. Podobny borowik usiatkowany (Boletus reticulatus) ma zwykle popękaną skórkę kapelusza i ciemniejszy trzon z wyraźniejszą siatką. Z kolei borowik sosnowy (Boletus pinophilus) wyróżnia się zarówno kapeluszem, jak i trzonem o barwie czerwonobrązowej. Poza tym borowik szlachetny odróżnia się od borowika sosnowego i usiatkowanego miejscem najczęstszego występowania. Borowika szlachetnego najczęściej znaleźć można pod świerkami, borowika sosnowego pod sosnami, a borowika usiatkowanego pod dębami i bukami.
qas: question: Jaki europejski gatunek borowika wygląda niemalże tak samo jak ciemnobrązowy?
answers: text: szlachetny
answer_end: 240
generative_answer: szlachetny
is_impossible: no

question: Co wyróżnia odmianę szlachetną od ciemnobrązowej?
answers: text: kolor kapelusza
answer_end: 303
generative_answer: kolor kapelusza
is_impossible: no

question: Jak jest cecha kapelusza odmiany usiatkowanej?
answers: text: popękaną skórkę
answer_end: 459
generative_answer: popękana skórka
is_impossible: no

question: Jaki kolor przybiera trzon odmiany sosnowej?
answers: text: czerwonobrązowej
answer_end: 630
generative_answer: czerwonobrązowej
is_impossible: no

question: Gdzie wyłącznie występuje odmiana szlachetna?
is_impossible: yes

context: Ma jeszcze nazwę, związaną ze zmianami w taksonomii botanicznej. Dawniej borowiki rosnące pod brzozami zaliczano do odrębnego gatunku – borowik brzozowy Boletus betulicola (Vasilk.), według aktualnych ustaleń taksonomicznych jest to synonim borowika szlachetnego,które w zależności od przyjętego systemu taksonomicznego Komisja ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego rekomenduje określać jako: borowik szlachetny, borowik szlachetny podgatunek brzozowy, borowik szlachetny odmiana brzozowa lub borowik szlachetny forma brzozowa. Podobnie jest z Boletus edulis f. citrinus o zalecanych nazwach: borowik szlachetny, borowik szlachetny odmiana cytrynowa lub borowik szlachetny forma cytrynowa oraz Boletus edulis var. piceicola o zalecanych nazwach: borowik szlachetny lub borowik szlachetny odmiana świerkowa.
qas: question: Do jakiego gatunku przyporządkowywano kiedyś borowiki rozwijające się pod brzozami?
answers: text: borowik brzozowy Boletus betulicola (Vasilk.)
answer_end: 181
generative_answer: borowik brzozowy Boletus betulicola (Vasilk.)
is_impossible: no

question: Jakie określenia powinny być stosowane przy nazywaniu borowika rosnącego pod brzozami szlachetnego, zgodnie z oficjalnymi wytycznymi?
answers: text: borowik szlachetny, borowik szlachetny podgatunek brzozowy, borowik szlachetny odmiana brzozowa lub borowik szlachetny forma brzozowa
answer_end: 559
generative_answer: borowik szlachetny, borowik szlachetny podgatunek brzozowy, borowik szlachetny odmiana brzozowa lub borowik szlachetny forma brzozowa
is_impossible: no

question: Jaka instytucja ustaliła wytyczne dotyczące nazewnictwa borowika szlachetnego?
answers: text: Komisja ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego
answer_end: 398
generative_answer: Komisja ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego
is_impossible: no

question: W jaki sposób, według rekomendacji Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego, powinno nazywać się Boletus edulis f. citrinus?
answers: text: borowik szlachetny, borowik szlachetny odmiana cytrynowa lub borowik szlachetny forma cytrynowa
answer_end: 721
generative_answer: borowik szlachetny, borowik szlachetny odmiana cytrynowa lub borowik szlachetny forma cytrynowa
is_impossible: no