ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДАҒЫ КЕДЕНДІК РЕТТЕУ ТУРАЛЫ
89-бап. Кедендік баждар, кедендік алымдар, салықтар, өсімпұлдар, пайыздар бойынша талап қоюдың ескіру мерзімі

1. Өзінің барысында:
1) кеден органы төлеушіге кедендік баждардың, салықтардың, кедендік алымдардың сомасын есептеуге (есепке жазуға) немесе төлеуші есептеген олардың сомасын, сондай-ақ есепке жазылған өсімпұлдардың, пайыздардың сомасын қайта қарауға құқылы болатын;
2) төлеуші кеден органдарынан кедендік баждардың, салықтардың, кедендік алымдардың, өсімпұлдардың, пайыздардың, аванстық төлемдердің, оның ішінде кедендік баждарды, салықтарды төлеу жөніндегі міндеттің орындалуын қамтамасыз ету ретінде енгізілген аванстық төлемдердің сомасын есепке жатқызуды және (немесе) қайтаруды жүргізуді талап етуге құқылы болатын;
3) төлеуші кеден органдарынан кеден органының ақшаны уақытша орналастыру шотына енгізілген ақшаны қайтаруды және (немесе) алдағы кедендік баждарды, кедендік алымдарды, салықтарды, арнайы, демпингке қарсы, өтемақы баждарын, өсімпұлдарды, пайыздарды төлеу есебіне бюджетке аударуды талап етуге құқылы болатын;
4) төлеуші кеден органдарының талап етуі бойынша кедендік баждардың, кедендік алымдардың, салықтардың, өсімпұлдардың, пайыздардың сомасын төлеуге міндетті болатын;
5) төлеуші Еуразиялық экономикалық одақтың кеден заңнамасына сәйкес кедендік декларацияға өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы өтінішпен жүгінуге құқылы болатын уақыт кезеңі кеден органдарының талаптары бойынша немесе төлеушінің талабы бойынша талап қоюдың ескіру мерзімі болып табылады.
2. Егер осы бапта өзгеше көзделмесе, кеден органдарының және төлеушілердің талаптары бойынша талап қоюдың ескіру мерзімі үш жылды құрайды.
Мынадай санаттағы:
1) "Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы" Қазақстан Республикасының
кодексіне
(Салық кодексіне) сәйкес салықтық мониторингке жататын;
2) жер қойнауын пайдалану (отын-энергетика секторы) саласындағы қызметті жүзеге асыратын;
3) уәкілетті экономикалық операторлар тізіліміне енгізілген төлеушілер үшін кеден органдарының және төлеушілердің талаптары бойынша талап қоюдың ескіру мерзімі бес жылды құрайды.
3. Осы баптың 2-тармағында көрсетілген төлеушілердің санаттарына қарамастан, өздеріне қатысты:
осы Кодекстің
202-бабы
1-тармағының 1) тармақшасына сәйкес осы тауарларды пайдалану және (немесе) оларға билік ету бойынша шектеулермен ұштасқан кедендік әкелу баждарын, салықтарды төлеу жөніндегі жеңілдіктер қолданылған;
осы Кодекстің 202-бабы 1-тармағының 3) тармақшасына сәйкес Еуразиялық экономикалық одақ шеңберіндегі халықаралық шарттарға немесе Еуразиялық экономикалық одаққа кіру туралы халықаралық шарттарға (мемлекеттің Еуразиялық экономикалық одақ туралы
шартқа
қосылуы туралы халықаралық шарттарға) сәйкес кедендік әкелу баждарының Еуразиялық экономикалық одақтың Бірыңғай кедендік тарифінде белгіленгенге қарағанда неғұрлым төмен мөлшерлемелері қолданылған;
2001 жылғы 12 маусымдағы "Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы" Қазақстан Республикасы Кодексінің (Салық кодексі) 250-бабына және 2017 жылғы 25 желтоқсандағы "Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы" Қазақстан Республикасы Кодексінің (Салық кодексі) 427-бабына сәйкес қосылған құн салығы есепке жатқызу әдісімен төленген, ішкі тұтыну үшін шығару кедендік рәсімімен орналастырылған тауарларға қатысты кеден органдарының және төлеушілердің талаптары бойынша талап қоюдың ескіру мерзімі бес жылды құрайды.
4. Кеден органдарының және төлеушілердің талаптары бойынша талап қоюдың ескіру мерзімі:
1) осы баптың 5-тармағында көзделген жағдайларды қоспағанда, кедендік декларация тіркелген;
2) кедендік баждарды, салықтарды төлеу жөніндегі міндеттің орындалуын ақшамен, оның ішінде аванстық төлемдер есебінен қамтамасыз ету кеден органында тіркелген;
3) кеден органы осы Кодексте көзделген алдын ала шешімдерді қабылдаған;
4) кеден органы кедендік алып жүру туралы шешім қабылдаған күннен бастап есептеледі.
5. Кеден органы таңдап алынған кедендік рәсімге сәйкес кедендік бақылауда тұрған тауарлар бойынша төленуге жататын кедендік төлемдердің, салықтардың, өсімпұлдардың, пайыздардың сомасын тауарлар кедендік бақылауда тұрған мерзім ішінде және егер осы баптың 2 және 3-тармақтарында өзге мерзім белгіленбеген жағдайды қоспағанда, тауарлардың кедендік бақылауда тұру кезеңі аяқталғаннан кейін үш жыл ішінде есептеуге немесе қайта қарауға құқылы.
6. Осы баптың 1-тармағында белгіленген талаптар бойынша талап қоюдың ескіру мерзімі өткен жағдайда:
1) кедендік бақылау жүргізу кезеңінде, оның ішінде тауарлар шығарылғаннан кейін – талап қоюдың ескіру мерзімі осындай кедендік бақылау жүргізу мерзіміне, кеден органының кедендік бақылау жүргізу нәтижелері бойынша қабылданған шешімін кедендік төлемдер, салықтар, арнайы, демпингке қарсы, өтемақы баждары, өсімпұлдар, пайыздар бойынша берешекті өтегенше орындау мерзіміне ұзартылады;
2) төлеуші Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен кедендік тексеру нәтижелеріне және (немесе) уәкілетті органның шағымды қарау нәтижелері бойынша шығарған шешіміне, сондай-ақ кеден органының және (немесе) кеден органы лауазымды адамының шешіміне, әрекетіне (әрекетсіздігіне) шағым жасағанда – талап қоюдың ескіру мерзімі шағымды қарау және кеден органының шағымды қарау нәтижелері бойынша шығарылған шешімін орындау мерзіміне, ал сот тәртібімен шағым жасалған жағдайда, сот талқылауын жүргізу және сот актісінің заңды күшіне ену мерзіміне ұзартылады.