kaerle etc. doen te wetene allen iegewoirdigen ende toecommende dat wy
ontfangen hebben die oetmoedige supplicatie van franche harmans
palfenier van thomaes nagels inhoudende hoe dat opten ixen dach van
aprille lestleden des achternoens is gegaen ten huyse jans de mol
gestaen tob bruessel ende heeft aldaer metten selven janne ende zynder
huysvrouwen gedroncken twee oft drye potten biers ende daer een
wyle tyts geseten hebbende is daer een jonck geselleken genaempt
stoffel roex daer de voirs. jan de mol pasteybacker voir aff was ende
vraechde naeden suppliant franhen om dat hy inden stal byden peerden
commen soude ende de suppliant dat hoirende seyde ick en wille noch nyet
gaen wy willen goede chiere maeken want ick moet morghen
opwers met myns meesters peerden ende alsoe is de voirs. stoffel
wederom gegaen inden stal daer thomaes nagels peerden stonden
want hy hem daegelycx inden voors. stal was houdenen ende corts
daer nae tusschen vyfve ende zesse uren zoe es de voirs. stoffel
wederom gecommen voere tvoors. huys van janne de mol worpende
met eenen steene op de duere die nochtans oepen stont ende
dit hoirende endesiende de werdinne seyde tot hem ghy hoerekint
waerom doet ghy datte daerop hy antwoirde ende seyde waerom
hout ghy franchen daer sittende zeyde de voorts ick en ben gheen
hoerekent ben ick eenen hoerekent zoe sydy ghy een hoere oft
cackhoere dwelck de virs. weerdinne hoirende ende huer zeere
stuerende heeft genomen eenen stock ende is den voirn. stoffelen
naegeloopen tot inden voirs. stal van thomaes nagles om hem te
smytene maer hy ontliep huer onder die peerden ende als zy
aldus den voirs. stoffelen was naegeloopen en wist jan de mol huer
man nyet waer dat zy was geloepen zoe dat hy met eenen grammen
sinne liep voer zyn duere ende riep life hoere compt hier ende
hadde een banck die hy tegen deerde werpe om in stucken te werpenen
ende torde met zynen voeten daer oppe dat hy ter eerden viel ende
jan de clermaeckere dat siende heieff hem oppe ende doen ginck
hy werdomme in huys ende zyn voirs. huysvrouwe commende uuyten stalle
voirs. stalle soe zwoer de voirs. mol veele quaede eeden seggende
dat hy syn wyf dootsteken soude zoe dat zy om tselve te ontgaene
ginck int camercken daer volck pleech te drinckenen doende de
duere toe ende ginck daer tegen metten rugge staen ende de voirs.
jan de mol zeer gram synde om dat hy die camer duere nyet
oepen gerrygen en couste wilde clymmen over tscutssele om
zyn huysvrouwe alsoe te evelen seggende ende zweerende ick salse desen
avont dootsteecken ende de suppliant dat hoirende ende meynende ten besten
te sprekene ende hem te vreden te stellen seyde jan mol zoone
dat en suldi nyet doen soe lange ick emmers by u ben weest
te vreden ende de voirs. jan de mol dit hoirende seyde ende zwoer
ic salse dootstecken nietemin het compt my alleleens wyen
dat ick doet stecke ic sal desen avont yemende dootsteeken
oft ick sal dootgesteken worddenen ende dit hoirende de voirs. suppliant
vraechde mollen voirs. oft hyt op hem hadde daer op mol antwoirde
jae ick uuytreckende zyn mes ende liep ter dueren uuyten ende
hy suppliant volchde hem zeer corts inne opdat hy hem nyet evelen
en soude ende track synen deger uuyten ende meynde te gaene naer
synen stal ende met dyen spronck de voirs. mol op eenen berchelken
staende omtrent synder dueren ende hieuw naeden suppliant met zynder
rappieren zeggende ende zweerende ic sal u dootstecken ende gaff den
suppliant drye quetsueren ende hy suppliant en smeet noot slach nae hem
maer zoe verre als hy conste schudte de slagen op syn mes ende de
voirs. mol viel ter eerden dwelck siende jan de smet ende
jan de cleermakere liepen terstont derweerts ende aenveerden den
den suppliant sorgende dat hy den voirn. mol geevelt soude hebben daer hy gevallen
lach hoe wel hy tselve nyet en pynde te doene ende de voirn. smet ende
cleermaeckere leydden hem by naesten dwers over de straete nae
den stal vanden voirn. thomaes nagels ende hy suppliant was te
vreden ende hadde zyn mes oft deger opgesteken ende de voirs. mol
dit siende quam geloepen om den voirs. suppliant te versegenen aleer
hy inden stal commen soude dwelck zyn huysvrouwe siende meynde
hem te houdene maer en wilde van huer nyet gehouden syn maer
smeet naer huer met synder blooter rappieren zoe dat zy hem liet
gaen ende liep alsoe de voirs. mol den suppliant tegen met synen
blooten messe dwelck de suppliant siende staenen tusschen janne de
smet ende janne de cleermaekere die hem wilden houden stack
zyn handt uuyte ende seyde tot janne de mol voirs. mol hadde ic
gewilt ic soude hadde u wel doot gesteken gheeft my u handt duer
allet dat ghy my gedaen hebt zoe ben ic noch te vreden ic en wille
u gheen arch laet ons tsamen eenen pot biers drincken ende de voirs.
mol ghaff den suppliant de slincke handt ende inde rechte handt hadde
hy syn bloote rapiere ende doen seyde hy suppliant mol nu eest al
peys en eest nyet mol ende mol antwoirde iaet maer ic sal
u eerstwerff duer u hert steken ende spronck achterwaerts dwelck
siende jan de cleermaekere schoot janne de mol inne ende aenveerde
hem met synder rapiere maer mol en wilde nyet gehouden zyn
ende ontspronck hem seggende totten suppliant die van janne de smet
gehouden wordde ic sal u beyden duerloopen ende met dien het jan de
smet den suppliant gaen die doen achterweerts spronck treckende zynen
deger om syn lif te beschuddene ende de voirs. mol stack ende sloech
naeden suppliant welcke steken ende slagen hy suppliant schutte zoe
lange als hy conste ende siende dat de voirs. mol hem dootsteken
wilde gelyck hy oyck zwoer dat hy tsvelve doen soude heeft oyck
nae hem geslagen als dat de selve mol ter eerden viel ende
heeft hem daer noch gegeven twee oft drye slagen zoe dat
hy alles heeft gehadt drye quetsueren daeraf hy corts daernae
gestorven ende gevaren esvan levende lyfve ter doot midts den welcken
hy corts daer nae van drye vorsters is gevangen geweest ende
opder steenpoerten bynnen onsen stadt gevangen geset ende is damptman
deser voirs. stadt in meyningen den selven criminelycken te betichtene
ende rigoreuselyck tegen hem te procederene totter executien van zynen liv
lyfve zonder ooge oft regardt te nemene opte toecompste vanden voirs.
feyte ende besundere opde nootweeringe van synen lyve ten sy dat onse
gracie ende genade hem hier op gedeelt worde alsoe hy seght ons
daeromme oetmoedelyck biddende soe eest dat de saken voirs. overgemerct
ende hier op gehadt tadvys vanden onder amman bourgimeesteren scepenen
ende raedt van bruessele wy den voorn. franchen hermans suppliant
genegen wesende tot zynder bede ende begeerte ende hem willende in dit
stuck gracie ende genade prefereren voor rigeur van justicien hebben
inden gevalle als boven vergeven quytgescholden ende geremitteert
vergeven quytscelden ende remitteren uuyt sunderlinge gracie midts
desen tfeyt ende manslach boven geroert mitgaeders alle peyne boete
ende bruecke corporelle ende criminelle daer inne hy ter cause
van dien met diesser aancleeft misdaen ende misbruyct mach hebben
iegen ons ende justicie ende hebben hem als hieraf wedergestelt
ende gerestitueert stellen weder ende restitueren tot zynder goeder fame
ende name in allen onsen landen ende heerlycheden mitgaeders
tot zynen onverbuerden goeden indien hy eenige heeft alsoe
hy was voor de toecompst vanden voirs. manslach inponerende hier
op een eeuwich zwygen ende sillencie onsen procureur general van brabant
ende allen anderen onsen rechteren justicieren officieren ende ondersaeten
wyen zy syn satisfactie ende beteringe ierst ende alvooren gedaen derge
gheintereesseerde partyen indien die noch nyet gedaen en zy ende
eenige toestaet civilyck alleenlyck behoudelyck dat den voirn. suppliant
gehouden wordt tselve feyt iegens ons te beteren oyc civilyck naer
de gelegentheyt vander misdaet ende faculteyt van zynen goeden ende
oic te reffonderen ende betaelen die redelycke costen van justicien
indien hieromme eenige gedaen ende naergevolght zyn al ter taxacie
ende arbitrescepe van onsen lieven ende getruwen die cancellier ende luyden
van onsen raede in brabant die wy daer toe committeren den welcken
wy ontbieden ende bevelen dat voer hen geroepen die ghene die behooren
geroepen te zyne zy procederen wel ende duechdelyck ter veriffacie ende
interinimente van desen onsen brieve naer huere forme ende inhouden
welck interinement hy suppliant gehouden sal weesen aldaer te
versueckene binnen eenen jaere naer datum van desen up de verbuerte van
te verliesene deffect der selver ende tot taxacie ende arbitrescepe vander
amende civile ende costen van justicien voirs. ende dat gedaen ende
de voirs. amende civilee getaxeert ende betaelt zynde in handen van
onsen ontfangere dient behoiren sal dewelcke ontfangen gehouden wordt
daer aff ontfanck te maecken rekeningen bewys ende reliqua te doene
tonsen prouffyte metten anderen penningen van zyn ontfanck zy onsen
drossaert van brabant amman van bruessele meyere van loeven
# sy hieraf verantwordt
byden ontfanger vanden
exploiten
schoutetten van antwerpen ende van den bossche ende allen anderen
onsen ende de smaelre heeren ende van onsen vassaellen rechterren
justicieren ende officieren ons landts ende hertochdoms van
brabant iegenwoordich ende toecommende hueren stedehouderen
ende eenyegelyck van hen besundere zoe hem toebehoiren sal
doen laten ende gedoogen den voirn. franchen harmans suppliant
van dese onse gracie remissie quytsceldinge ende pardoene ende
van alden inhouden van desen inder vougen ende manieren
voeren verhaelt rustelyck vredelyck genyeten ende gebruycken
sonder hem te doene noch te laeten geschien nu noch in
toecommende tyden aen lyf noch aen goet eenich hinder letsel oft
moeyenisse ter contrarien maer zyn lyf iegewoordich gevangen
als voirs. is dat zy die stellen oft doen stellen terstont ende
zonder vertreck tot geheelder delivrancie want ons alzoe
gelieft ende ten eynde dat dit goet vast ende gestadich blyve
teeuwigen dagen soe hebben wy onsen zegel hier aen doen hangen
behoudelyck in anderen saeken ons recht ende een yegelyck tsyne
in allen gegheven in deser onsen voirs. stadt van bruessele
inde maent van april int jaer onsheeren duysent vyfhondert
zeven ende dertich naer paesschen van onsen keyserycke
txviiie ende van onsen coninckrycken van castillien ende
andere txxiie opte plycke stont gescreven aldus byden
keyser in zynen raede ende geteeckent pensaert ende beneden
stont gescreven visa recepta
ghecollacionneert tegens die
originaele brieven by my
decock