तामिळनाडूत कसं दिलं जातंय 69% आरक्षण ?

१०वीच्या विद्यार्थ्याने डीजीपीच्या फेक अकाउंटवरून दिलेल्या सूचना अधिकाऱ्यांनीही पाळल्या
रघुराम राजन बँक ऑफ इंग्लंडच्या गव्हर्नरपदी
साखरप्रश्नी शरद पवारांचं मोदींना पत्र
आज होतोय जागतिक पुस्तक दिन साजरा
साखरप्रश्नी शरद पवारांचं मोदींना पत्र
मोबाईलची बॅटरी दगडाने फोडताना झाला स्फोट, दोघेजण जखमी
'ओला चालक मुस्लिम असल्यामुळे गाडी केली रद्द', विश्व हिंदू परिषदेच्या तरुणाचं ट्विट
गडचिरोली : कमांडोंच्या कारवाईत 16 माओवाद्यांचा खात्मा
कांदिवली शिवसेनेचे उपशाखाप्रमुख सचिन सावंत यांची हत्या
अल्पवयीन मुलीची छेड काढणाऱ्या नराधमाची लोकांनी केली धुलाई
कार पार्किंगसाठी साडेचार हजार रुपये दंड, नवी मुंबई पालिकेचा प्रस्ताव
विधान परिषदेच्या ६ जागांसाठी २१ मे रोजी निवडणूक
१०वीच्या विद्यार्थ्याने डीजीपीच्या फेक अकाउंटवरून दिलेल्या सूचना अधिकाऱ्यांनीही पाळल्या
रघुराम राजन बँक ऑफ इंग्लंडच्या गव्हर्नरपदी
साखरप्रश्नी शरद पवारांचं मोदींना पत्र
आज होतोय जागतिक पुस्तक दिन साजरा
सैफच्या लेकीचे फोटो व्हायरल
विराट अनुष्काला काय देणार वाढदिवसाचं गिफ्ट
सलमानसोबत कुठली अभिनेत्री करणार 'बीग बॉस'चं अँकरींग
ट्विंकलने एअरलाइन्सच्या अस्वच्छतेवर केलं ट्विट आणि झाली भन्नाट ट्रोल
विराट कोहली आयपीएलमध्ये सर्वाधिक धावा करणारा खेळाडू
'ही' आहे आयपीएलची नवी अॅंकर
'येळ कोट येळकोट जय मल्हार'... 'सदांनंदाचा येळकोट'
कृष्णप्पा गौतमची धडाकेबाज फलंदाजी, राजस्थानचा मुंबई इंडियन्सवर 'रॉयल विजय'
एबी डिव्हिलियर्सचा तडाखा, आरसीबीचा दिल्लीवर 'राॅयल' विजय
गेल-राहुलचा 'भांगडा', कोलकाताला पराभूत करून पंजाब 'टाॅप'वर
वाघा बाॅर्डरवर पाकच्या क्रिकेटरने भारताकडे पाहुन केले विचित्र हावभाव
... आणि मी बिग बॉसच्या घरात
ही तर हिंस्र श्वापदांची रानटी वस्ती
उपाशी पोटांची किमान थट्टा तरी करू नका
'1-2 बलात्कार झाले तर त्यात काय एवढं
'मुख्यमंत्री विमानातून फिरतात, वास्तवात नसतात'
'कोडणानींचा निकाल वेगळा लागला असता'
न्यायमूर्ती पी. बी. सावंत यांची संपूर्ण मुलाखत
बेधडक : शांतता कोर्ट चालू आहे
विशेष बेधडक 'गोरखपूर'चा अन्वयार्थ
विशेष बेधडक 'विज्ञानसूर्य मावळला'
तामिळनाडूत कसं दिलं जातंय 69% आरक्षण
मराठा आरक्षणाबाबतच्या चर्चेत आधीपासूनच एक मुद्दा वारंवार उपस्थित केला जातोय तो म्हणजे 51 % च्या वर मराठा समाजाला जास्तीचं 16% आरक्षण देता येईल का . आणि याचं होकारात्मक उत्तर मिळताना उदाहरण दिलं जातं ते तामिळनाडूचं. तामिळनाडू कसं काय आपल्या राज्यात 69 % आरक्षण देतय  मग महाराष्ट्राला का नाही देता येणार  मग महाराष्ट्राला का नाही देता येणार  आता तामिळनाडू 69% आरक्षण कसं देतय ते समजून घेऊयात.
दिनेश केळुसकर, विशेष प्रतिनिधी
9 ऑगस्टच्या मराठा मोर्चानंतर मुख्यमंत्र्यानी मराठा समाजाला आरक्षणाच्या बाबतीत आश्वस्त करीत म्हटलं की राज्यसरकार मराठा अरक्षणाला पूर्णपणे अनुकूल आहे पण उच्च न्यायालयाने राज्य मागासवर्गीय आयोगाकडे याबाबतचा अहवाल मागितला आहे . त्यानुसार राज्य सरकारने सगळी माहिती या आयोगाला दिली असून एका निर्धारीत वेळेत या आयोगाने आपला अहवाल न्यायालयाला सादर करावा अशी विनंती या आयोगाला करण्यात येईल आणि त्यानंतर न्यायालय या बाबतीत आपला निकाल देईल.
एक मुद्दा आणि खरेतर एकच मुद्दा प्रामुख्याने मराठा आरक्षणाबाबतच्या चर्चेत आधीपासूनच वारंवार उपस्थित केला जातोय तो म्हणजे 51 % च्या वर मराठा समाजाला जास्तीचं 16% आरक्षण देता येईल का . आणि याचं होकारात्मक उत्तर मिळताना उदाहरण दिलं जातं ते तामिळनाडूचं. तामिळनाडू कसं काय आपल्या राज्यात 69 % आरक्षण देतय  मग महाराष्ट्राला का नाही देता येणार  मग महाराष्ट्राला का नाही देता येणार  आता तामिळनाडू 69% आरक्षण कसं देतय ते समजून घेऊयात.
तामिळनाडूच्या 69% आरक्षणाची सध्याची स्थिती सांगतो. एक म्हणजे या आरक्षणाला अद्यापही सुप्रीम कोर्टाची मान्यता नाही. तामिळनाडूच्या या आरक्षणाला आव्हान देणारी मद्रास हायकोर्टाचे वकील ॲड. के. एम. विजयन यांची याचिका गेली 19 वर्षे सुप्रीम कोर्टात पेंडिंग आहे. या याचिकेवर वेळोवेळी सुनावण्या झाल्या. विशेष म्हणजे ऑगस्ट 2016 पासुन ही याचिका 14 वेळा अंतिम सुनावणीसाठी सुप्रीम कोर्टाच्या वेगवेगळ्या बेंचेसवर आली. पण सरकारी पक्षाची अनुपस्थिती आणि अन्य कारणानी या याचिकेची अंतिम सुनावणी झाली नाही . अगदी परवाच्या 31 जुलै 2017 लाही या याचिकेवर अंतिम सुनावणी होणार होती. पण तामिळनाडू सरकारच्या वकिलानी ती पुढे ढकलण्यात यश मिळवलं. म्हणजेच 69% आरक्षणाला सुप्रीम कोर्टाच्या निर्णयाने बाधा येणार नाही असं पाहिलं. आता बघुया की ज्या आरक्षणाला सुप्रीम कोर्टाची मान्यता नाही ते आरक्षण तामिळनाडू सरकार कसं काय देतय. आणि कोणावरही अन्याय न होऊ देता. आणि तेही या जास्तीच्या आरक्षणावरून कोणतीही कायदा सुव्यवस्था बिघडू न देता
तामिळनाडूच्या या आरक्षणाचा अभ्यास करण्यासाठी आयबीएन लोकमतचा प्रतिनिधी म्हणून मला डिसेंबर 2016 मध्ये तामिळनाडूत जाण्याची संधी मिळाली. तिकडे मी मद्रास हायकोर्टाच्या अनेक वकिलाना भेटलो. मद्रास युनिव्हर्सिटिच्या विद्यार्थ्यानाही भेटलो. मुळात तामिळनाडूचा आरक्षण इतिहास स्वातंत्र्यपूर्व काळातला आहे .या आरक्षणाचा खऱ्या अर्थाने पाया कुणी घातला असेल तर इथले थोर समाजसुधारक इ व्ही रामस्वामी म्हणजेच तंदाई पेरियार यानी. महाराष्ट्रात जसे फुले तसे हे पेरियार . 1873 मध्ये जन्मलेल्या पेरियार यानी 1939 ला समाजिक समतेचा संदेश देणारा जस्टीस पार्टी नावाचा पक्ष स्थापन केला. आणि 1944 ला त्यानी याच पक्षाचं द्रविड कळ्ळघम अस नामकरण केलं. पण या पक्षात फूट पडली आणि 1949 ला अण्णा दुरई यांच्या नेतृत्वाखाली DMK ची स्थापना झाली .पण त्यानंतरही पेरोयार यानी आपलं समाजसुधारणेचं काम सुरूच ठेवलं आणि शोषीत वंचीतांवर होणाऱ्या अन्यायाविरोधात आवाज उठवत राहिले. पेरियार यांच्या मागणीनुसार 1951 ला घटनेत पहिल्यांदा सुधारणा करण्यात आली. घटनेचं कलम 16(4) हे आरक्षणासाठी बदलण्यात आलं आणि ओबीसींनाही आरक्षण मिळालं. सरदार पटेलानीही यात अत्यंत महत्वाची भुमिका निभावली. 1967 साली DMK पक्ष सत्तेत आला.त्यामुळे मागासाना बऱ्यापैकी आरक्षण मिळालं. मंडल आयोगाच्या आधीच तामिळनाडूत 60% आरक्षण राबवलं जात होतं. नंतर मंडल कमिशनच्या शिफारसीबाबत सहानी केस मध्ये सुप्रीम कोर्टाने एकूण 50% पेक्षा आरक्षण देता येणार नाही असं सांगितलं तरी सुध्दा आज तामिळनाडूत 69% आरक्षण दिलं जातय . त्यात OBC -30% , MBC -20% . SC-18% ST -1% अशी विभागणी आहे . मुळात तामिळनाडूत ब्राम्हण 2 ते 2.5 टक्केच आहेत. त्यामुळे आरक्षणाबाबत इथला खरा संघर्ष होता तो मागास आणि इतर मागास वर्गातलाच.
तामिळनाडू मधल्या 69% आरक्षणाची खऱ्या अर्थाने वेगवान अंमलबजावणी सुरू झाली ती सर्वात लोकप्रिय मुख्यमंत्री एम. जी. रामचंद्रन यांच्या काळात .पण हे राबवत असताना रामचंद्रन यांचा एक प्रामाणिक प्रयत्न असा होता की त्यातला जो क्रिमीलेअर आहे म्हणजे या आरक्षणाचा फायदा दोन्ही वर्गातल्या म्हणजे ओबीसी आणि एमबीसी मधल्या दुसऱ्या पिढीला, तिसऱ्या पिढीला मिळतो आहे तो कमी करावा किंवा त्यावर काही बंधनं घालावीत. पण एमजी रामचंद्रन यांच्या या विचाराला तामिळनाडूतल्या मागास वर्गातून जोरदार विरोध झाला. आंदोलनं झाली, राजकीय विरोध झाला आणि त्यामुळे एमजीना मनात असूनही हा क्रिमीलेअर काढता आलेला नाही.
1993 ला जयललिता मुख्यमंत्री असताना त्यांनी 69 % आरक्षणाचा कायदाच केला आणि घटनेच्या 9 व्या शेड्यूलमध्ये टाकून तो मंजूर करून घेतला. एखादा कायदा घटनेच्या नवव्या शेड्यूलमध्ये मंजूर करून घेतला गेला असेल तर त्यात सुप्रीम कोर्ट कमीत कमी दहा वर्षे हस्तक्षेप करू शकत नाही अशी स्थिती होती (नव्या निकालानुसार सध्या घटनेच्या नवव्या शेड्यूलमधे मंजूर झालेल्या कायद्याबाबतही सुप्रीम कोर्ट हस्तक्षेप करू शकतं.) पण हा कायदा केला गेल्यामुळे अनेक गुणवत्तापूर्ण विद्यार्थी गुण मिळूनही सरकारी वैद्यकीय महाविद्यालयासारख्या महत्वाच्या कॉलेजेस मध्ये प्रवेशापासून वंचित राहू लागले. म्हणून मग अनेकानी सहानी केसचा आधार घेत सुप्रीम कोर्टाच्याच 50 % आरक्षण मर्यादेवर बोट दाखवत सुप्रीम कोर्टात धाव घेतली . यावर निकाल देताना 1994 ला सुप्रीम कोर्टाने तामिळनाडू सरकारला एक इंटरीम ऑर्डर काढली. ती ऑर्डर अशी आहे की. या जास्तीच्या आरक्षणामुळे एखाद्या विद्यार्थ्यावर अन्याय होत असेल की जो मेरिट मध्ये वर आहे आणि केवळ आरक्षणामुळे त्याला शिक्षणापासून वंचीत रहावं लागतय तर त्या त्या शैक्षणिक संस्थांमध्ये राज्य सरकारने अशा मेरिटोरियस कॅंडिडेट्स साठी जास्तीच्या जागा निर्माण कराव्यात. तशा पध्दतीने आजही तामिळनाडू सरकारला जास्तीच्या जागा निर्माण कराव्या लागत आहेत. म्हणजे होतय काय की 200 पैकी 198 गुण एखाद्याला मिळाले असतील तर तो सरळ कोर्टात जातो त्यावर सुप्रीम कोर्ट राज्य सरकारला ऑर्डर देते की 1994 च्या अंतरिम ऑर्डरचं पालन राज्य सरकारने करावं. आणि मग त्या विद्यार्थ्याला प्रवेश मिळतो .
दरम्यान ज्यावेळी जयललितानी आरक्षणाचा हा कायदा केला त्यावेळी मद्रास हायकोर्टाचे ज्येष्ठ वकिल के एम विजयन यानी सुप्रीम कोर्टात या कायद्याला आव्हान देण्याची तयारी केली. हे समजताच 21 जुलै 1994 ला जयललिता यांच्या कार्यकर्त्यानी के एम विजयन यांच्यावर हल्ला केला. विजयन यांचं म्हणणं असं आहे की हे सगळं मागासवर्गीयांसाठी केलं जातय हे म्हणणं चुकीचं आहे . जातीच्या आधारे खरी गुणवत्ता मारली जाउ नये.गेल्या 24 वर्षात बॅलन्स करण्यासाठी सीट्स निर्माण केल्या जातायत. यातून जे खरे मागास आहेत त्याना काहीच मिळणार नाही. पण जयललिता यांनी केलेल्या या कायद्याला आव्हान देणाऱ्या विजयन यांच्या 1994 मधल्या पिटिशन वर अजूनही अंतिम सुनावणी झालेली नाही. त्यामुळेच तामिळनाडूत 69% आरक्षण सुरू राहिलंय.
तेव्हा मुद्दा हा आहे की, महाराष्ट्र सरकारने जर तामिळनाडूप्रमाणे हे जास्तीचं 16% आरक्षण द्यायचं ठरवलं तर याची अंमलबजावणी करणं खूप कठिण आहे. हायकोर्टाचा निर्णय जरी समजा अनुकूल आला तरीही या आरक्षणाच्या विरोधात काही संघटना सुप्रीम कोर्टात धाव घेतील. मग पुन्हा सुप्रीम कोर्टासमोर तामिळनाडूचं उदाहरण येईल. आणि मग कोर्ट पुन्हा एकदा तशीच एखादी इंटरिम ऑर्डर काढेल की जास्त जागा निर्माण करा ..हे या सरकारला शक्य आहे का  महाराष्ट्रात सध्या 52% आरक्षण दिलं गेलय . त्यात वाढीव 16 % म्हणजेच एकूण 68% आरक्षण होणार. त्यामुळे आगामी काळच ठरवेल की हायकोर्टाचा निर्णय सरकारच्या बाजूने म्हणजेच मराठ्यांच्या बाजूने होउन मराठा आरक्षणाचा प्रश्न मिटतोय का...
बातम्यांच्या अपडेटसाठी लाईक करा आमच्या फेसबुक पेजला , टि्वटरवर आणि	जी प्लस फाॅलो करा
Tags: tamilnadu reservation blogतामिळनाडू 69टक्के आरक्षणमराठा आरक्षण आणि तामिळनाडू फॉर्म्युलामराठ्यांना आरक्षण कसं मिळणार
... आणि मी बिग बॉसच्या घरात
ही तर हिंस्र श्वापदांची रानटी वस्ती
उपाशी पोटांची किमान थट्टा तरी करू नका
तिसर्‍या महायुद्धाची ठिणगी पडणार
रणांगण कर्नाटकचं : ३ दशकांचा इतिहास बदलणार का
१०वीच्या विद्यार्थ्याने डीजीपीच्या फेक अकाउंटवरून दिलेल्या सूचना अधिकाऱ्यांनीही पाळल्या
रघुराम राजन बँक ऑफ इंग्लंडच्या गव्हर्नरपदी
साखरप्रश्नी शरद पवारांचं मोदींना पत्र
आज होतोय जागतिक पुस्तक दिन साजरा
सरन्यायाधीशांवरचा महाभियोग प्रस्ताव उपराष्ट्रपतींनी फेटाळला
फोटो गैलरी व्हिडिओ LIVE Tv


virat kohalai talking शैलीचे शंकेखोर आहेतच; पण माझा क्षमतेवर विश्‍वास - विराट | eSakal

शैलीचे शंकेखोर आहेतच; पण माझा क्षमतेवर विश्‍वास - विराट
शुक्रवार, 10 मार्च 2017
बंगळूर - 'मी ज्या शैलीने क्रिकेट खेळतो, त्याविषयी संपूर्ण कारकिर्दीत अनेकांना शंका वाटत आली. आजसुद्धा सर्वत्र शंकेखोर आणि टीकाकार आहेत; पण एक गोष्ट पक्की होती आणि ती म्हणजे माझा स्वतःच्या क्षमतेवर नेहमीच विश्‍वास वाटत आला आहे,' अशी प्रतिक्रिया भारतीय क्रिकेट संघाचा जिगरबाज कर्णधार विराट कोहली याने व्यक्त केली.
बंगळूर - 'मी ज्या शैलीने क्रिकेट खेळतो, त्याविषयी संपूर्ण कारकिर्दीत अनेकांना शंका वाटत आली. आजसुद्धा सर्वत्र शंकेखोर आणि टीकाकार आहेत; पण एक गोष्ट पक्की होती आणि ती म्हणजे माझा स्वतःच्या क्षमतेवर नेहमीच विश्‍वास वाटत आला आहे,' अशी प्रतिक्रिया भारतीय क्रिकेट संघाचा जिगरबाज कर्णधार विराट कोहली याने व्यक्त केली.
विराटला "बीसीसीआय'च्या वार्षिक पुरस्कार सोहळ्यात सर्वोत्तम आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटपटूचा "पॉली उम्रीगर पुरस्कार' प्रदान करण्यात आला. त्या वेळी त्याने भावपूर्ण भाषण केले. तो म्हणाला की, "मला लहानपणापासूनच जगातील सर्वोत्तम क्रिकेटपटू बनायचे होते. हे स्वप्न साकार करण्यासाठी तिन्ही प्रकारच्या क्रिकेटमध्ये सातत्याने कामगिरी करण्याची गरज असल्याची मला फार चांगली जाणीव आहे. स्थित्यंतराचा टप्पा सुरू असल्यामुळे आणि भारतीय संघाला पुढे नेण्यासाठी तिन्ही प्रकारांसाठी उपलब्ध असणे फार महत्त्वाचे आहे.'
हा पुरस्कार तीन वेळा पटकावलेला विराट हा पहिलाच क्रिकेटपटू ठरला. कसोटी क्रिकेटमधील भरारीचे श्रेय त्याने संघातील सहकाऱ्यांना दिले. तो म्हणाला की, "मागील 12 महिने माझ्या कारकिर्दीसाठी निर्णायक ठरले. संघातील खेळाडूंनी दिलेला पाठिंबा आणि कामगिरीतील योगदान कौतुकास्पद आहे. हा कालावधी अनोखा ठरला आहे. क्रिकेटपटू म्हणून प्रत्येकासाठी एक वर्ष निर्णायक ठरते. कसून केलेला सराव, रोज घेतलेली मेहनत, त्यात अशा सर्वांचे फळ मिळाले. माझ्या सहकाऱ्यांशिवाय हे यश साकार होऊ शकले नसते. काही वेळा तुमचा खेळ चांगला होत नाही, पण संघात चॅंपियन खेळाडू असतील तर ते पुढाकार घेतात. प्रत्येक जण आपला वाटा उचलतो. त्यानंतरच तुम्हाला अपेक्षित निकाल मिळतात.'
जीवनातील प्रत्येक दिवशी 120 टक्के सराव केल्यास कुणालाही उत्तर देण्याची गरज उरणार नाही, असा विश्‍वास मला मनोमन वाटायचा
पाच सामन्यांत चार विजय; 'चेन्नई' पुन्हा पहिल्या क्रमांकावर
मुंबई : शेवटच्या षटकात सामना जिंकण्याची यंदाची 'परंपरा' कायम राखत चेन्नई सुपर किंग्जने 'आयपीएल'च्या गुणतक्‍त्यात पुन्हा आघाडी घेतली आहे....
तुम्ही पाहिलं का 'सावन महिनामा'
पिलखोड(ता. चाळीसगाव) - खानदेशातील अहिराणी या बोली भाषेतील 'सावन महिनामा' हे गाणे नुकतेच युट्युबर लाँच करण्यात आले. अहिराणी लोकगीतांमधील या गाण्याला...
शाळा सोडतांना वर्गात पुजला गेला सहकारी मित्राचा फोटो
येवला : सातवीच्या वर्गातील विद्यार्थ्यांचा निरोप समारंभ म्हणजे नक्कीच विशेष नाही..बातमीचा तर अजिबात विषय नाही.पण या कोवळ्या वर्गातील...
आयुष्यात विद्यार्थीच राहायचे आहे - हरिप्रसाद चौरसिया
पुणे - ‘‘मला आयुष्यात विद्यार्थीच राहायचे आहे. कारण मी आजही सतत काही ना काही शिकत आहे. आपल्यातील विद्यार्थी जागृत ठेवला की नवी क्षितिजे उलगडत जातात....
98व्या अखिल भारतीय नाट्यसंमेलनाच्या अध्यक्षा म्हणून कीर्ती शिलेदार यांची निवड झाली आणि बरोब्बर 15 वर्षांपूर्वीची आठवण जागी झाली. 83व्या...
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
eSakal च्या बातम्यांसाठी सबस्क्राईब करा
eSakal च्या महत्वाच्या बातम्यांची आणि ब्रेकिंग न्यूजची नोटिफिकेशन्स तत्काळ मिळविण्यासाठी सबस्क्राईब करा.
* आपण नोटिफिकेशनसंबंधी हवे ते बदल ब्राऊजर सेटिंग्जमध्ये जाऊन कधीही करू शकता.


कॉलेज | Saamana (सामना) | पृष्ठ 31

– सिनेमा / नाटक
 तुमच्या खात्यात लॉग इन करा
परवलीचा शब्द परत मिळवा
परवलीचा शब्द तुम्हाला पाठविला जाईल
रेल्वे स्थानकांतील प्लॅस्टिकबंदी मुहूर्त सापडेना
शहापुरातील वीटभट्टी व्यवसाय धोक्यात
आर्ट फेस्टिव्हलमध्ये शिवसेनाप्रमुखांचे शिल्प
८१४ गावांना पाणीटंचाईची झळ
जेसिका लालच्या बहिणीने केलं तिच्या खुन्याला माफ
केंद्रीय मंत्री अनंत हेगडे यांना जीवे मारण्याची धमकी
हरयाणामध्ये कठुआची पुनरावृत्ती होता होता राहिली
ही म्हणजे काँग्रेसची आत्महत्या, स्वामींचा सणसणीत टोला
जखम डोक्याला, शस्त्रक्रिया पायावर; ‘बिनडोक’ डॉक्टरवर कारवाई होणार
काबूलमध्ये आत्मघाती हल्ल्यात ३१ जण ठार
जगातील सर्वात वृध्द महिलेचे निधन
काबूलमध्ये बॉम्बस्फोटात ३१ ठार
७२ वर्षांच्या आजीबाईंचा नातवाच्या वयाचा नवरदेव
आता अण्वस्त्र चाचणी नाही
वाचाळवीरांची फौज सरकारवर ‘बूमरँग’
कर्मयोगी माणूस घडविण्याचे कार्य
हे बंड म्हणावे काय
रोखठोक : इतिहासाची पुनरावृत्ती आजारी पडली आहे काय
– सिनेमा / नाटक
पाकिस्तानी अभिनेता अली जफरच्या अडचणीत वाढ
रुपेरी पडदा गाजवणारी अनिल-माधुरीची जोडी पुन्हा एकत्र
”आमिरसोबत ‘त्या’ चित्रपटात काम करणे सर्वात मोठी चूक”
अरुण साधूंच्या सुप्रसिद्ध कादंबरीतील ‘झिपऱ्या’ आता मोठ्या पडद्यावर
क्रिकेटपटू सिद्धेश लाड सांगतोय निरोगी आणि फिट कसे राहावे
‘हर एक फ्रेंड जरूरी होता है’…वैज्ञानिकांनाही पटलं
७२ वर्षांच्या आजीबाईंचा नातवाच्या वयाचा नवरदेव
विष्ठा विकून ते वर्षाला कमवतात ८ लाख रुपये
रोज दोन लार्ज पेग माराल तर लवकर चितेवर झोपाल
VIDEO : हत्तीने वाचवला बुडणाऱ्या व्यक्तिचा जीव
सूपमध्ये केली लघुशंका, प्रतिस्पर्ध्याला धडा शिकवण्यासाठी किळसवाणा प्रकार
रोखठोक : इतिहासाची पुनरावृत्ती आजारी पडली आहे काय
हवामान आणीबाणी हिंदुस्थान किती सक्षम
हे दोन देश कुणी केले
 आशियातील दुसरी श्रीमंत व्यक्ती बनले
सामना ऑनलाईन, मुंबई टेलिकॉम क्षेत्रात रिलायन्स जिओच्या धमाकेदार एंट्रीनंतर उद्योगपती मुकेश अंबानी यांच्या संपत्तीत चांगलीच वाढ झाली आहे. अंबानी आशियातील दुसरी श्रीमंत व्यक्ती बनली आहे....
व्हॉट्सअॅपचा विश्वविक्रम, १ अब्ज युझरचा टप्पा ओलांडला
 कॅलिफोर्निया व्हॉट्सअॅपच्या दररोजच्या अॅक्टिव्ह युजरची संख्या १ अब्जपर्यंत पोहोचली असून दररोज ५५ अब्ज मेसेज आणि १ अब्ज व्हिडिओंचे आदानप्रदान होत असल्याचे कंपनीने सांगितले...
गूगलच्या ‘प्ले स्टोअर’ची विक्रमी नोंद
 कॅलिफोर्निया गूगलच्या प्ले स्टोअर अॅपने पाच अब्ज डाऊनलोडचा टप्पा पार करुन विक्रमाची नोंद केली आहे. ‘अँड्रॉईड पोलिस’च्या रिपोर्टनुसार, सर्वच अॅप्स लोकांनी डाऊनलोड केलेले...
ब्लॅकबेरीचा KEYone स्मार्टफोन भारतात लॉन्च
सामना ऑनलाईन | नवी दिल्ली या स्मार्टफोन मध्ये ४ GB रॅम असून इंटर्नल मेमरी ६४ GB आहे. हा ब्लॅकबेरीचा पहिला ड्युअल सिम फोन आहे. पुढील आठवड्यापासून...
सामना ऑनलाईन, मुंबई फियाट-क्रिस्लर ऑटोमोबाइल (एफसीए) कंपनीने देशी बनावटीची ‘जीप कम्पास’ ही १४ लाखांची गाडी बाजारात आणली आहे. ही बहुप्रतीक्षित स्पोर्टस् युटिलिटी व्हेईकल (एसयूव्ही) स्पोर्टस्,...
जिओ फोनचे हे फिचर्स माहीत आहेत का
सामना ऑनलाईन | मुंबई जिओ फोनच्या बीटा पडताळणीत काही बाबी समोर आल्या आहेत. अत्यंत कमी दर आणि '4g' फोन असल्याने जिओचा हा फोन बाजारात येण्याआधी...
१२ आँगस्टपासून झेवियर्सच्या ’मल्हार’ची धूम
 मुंबई झेवियर्स काँलेजचा मल्हार फेस्टिव्हल 12 ते 14 आँगस्टदरम्यान होणार आहे. यंदाचा मल्हार अनेक कारणांनी खास आहे. देशातील विविध क्षेञातील दिग्गजांबरोबर हिंदी रँप...
विल्सनच्या विद्यार्थ्यांची जवानांना अनोखी सलामी
 मुंबई विल्सन कॉलेजमधील बीएमसीच्या विद्यार्थ्यांतर्फे शनिवारी होप (Hope) या कार्यक्रमाचे आयोजन करण्यात आले होते. यात देशासाठी प्राणांची आहुती देणाऱ्या जवानांना विद्यार्थ्यांनी अनोखी सलामी...
यू टय़ूबमध्ये होणार बदल
आधुनिक काळाच्या बरोबर धावण्यासाठी आणि रोज बदलत जाणाऱया या तंत्रज्ञानाशी जुळवून घेण्यासाठी अनेक सोशल वेबसाइट्स आपल्यात नवनवे बदल करत आहेत. काहींनी नवी फीचर्स दाखल...
मायक्रोसॉफ्टचा पेंटला गुड बाय
संगणकाच्या सुरुवातीपासूनच्या काळातला साथीदार म्हणजे एम एस पेंट (MS Paint). संगणक शिकायला सुरुवात केल्यानंतरची एबीसीडी ही या पेंटशिवाय अपूर्णच होती. जगभरातील कोटय़वधी युजर्सच्या आठवणी...
जेसिका लालच्या बहिणीने केलं तिच्या खुन्याला माफ
रेल्वे स्थानकांतील प्लॅस्टिकबंदी मुहूर्त सापडेना
केंद्रीय मंत्री अनंत हेगडे यांना जीवे मारण्याची धमकी
हरयाणामध्ये कठुआची पुनरावृत्ती होता होता राहिली
शहापुरातील वीटभट्टी व्यवसाय धोक्यात
आर्ट फेस्टिव्हलमध्ये शिवसेनाप्रमुखांचे शिल्प
८१४ गावांना पाणीटंचाईची झळ
टपाल खात्याकडे ‘बेवारस’ पार्सलची थप्पी
जखम डोक्याला, शस्त्रक्रिया पायावर; ‘बिनडोक’ डॉक्टरवर कारवाई होणार
पायरसी करणाऱ्या ११ वेबसाईट्सवर बंदी
 नोटांची ‘ऑनलाइन’ विक्री जोरात
फाईव्ह स्टार हॉटेलमध्ये सायकल बंदी का
हवेत असतानाच एअर इंडियाच्या विमानाची खिडकी तुटली
भाजप नेत्याने केला अल्पवयीन मुलीचा विनयभंग
मुंबई | ठाणे | कोकण | पुणे
नाशिक | संभाजीनगर | नागपूर
देश | विदेश | क्रीडा
सामना भवन, दैनिक सामना मार्ग, प्रभादेवी,
मुंबई – ४०० ०२५
टेलीफोन: (०२२) ६६८८ ५५५५


۞आम्हीच ते वेडे ज्यांना आस इतिहासाची۞: आज पूर्णत्वास आली शिवलंका २९ / ३/ १६६७

आज पूर्णत्वास आली शिवलंका २९ / ३/ १६६७
सुरतकरांच्या तोंडचे पाणी दुसऱ्यांदा पळवून. महाराज परतीच्या वाटेला लागले , मिळालेली लुट बैलांवर लादून महाराज मनोहरगडाकडे फिरले. महाराज गडावर परतले आणि कुरुटे बेटाकडून गोविंद विश्वनाथ प्रभूंनी सिंधुदुर्गाचे बांधकाम पूर्ण झाल्याची वार्ता आणली.
सिंधुदुर्ग जंजिरा, जागी अस्मानी तारा जसे मंदिराचे मंडन, श्री तुळशी वृंदावनतैसा महाराजांच्या राज्याचे भूषणपरद आलंकार शिवलंका जंजिरा शिवाजी महाराजांचा.
आनंदित झालेले महाराज किल्ल्याची वास्तुशांत करण्यासाठी सिंधुदुर्गाकडे निघाले. सिधुदुर्गाची वास्तुशांत झाली तो शुभ दिन होता, श्रीनृपशालिवाहन शके १५८९ च्या प्लवंग नाम संवत्सराची चैत्र शुद्ध पोर्णिमा. शुक्रवार दि.२९ मार्च १६६७ यावेळी महाराजांनी कामगारांना मुक्तहस्ते धन वाटले. जाल्दुर्गावर नव्या नेमणुका केल्या. दादंभट बिन पिलंभटास सिंधुदुर्गाचे उपाध्येपण मिळाले. सिंधुदुर्गाची हवालदारी रायाजी भोसल्याकडे सोपविली गेली. गोविंद विश्वनाथ प्रभूंनी प्राण ओतून सिंधुदुर्ग उभा केला होता.. मोत्याचा तुरा भेट देऊन महाराजांनी त्यांची पाठ थोपटली.
बघताय काय राव सामील व्हा........
ब्लॉगला भेट द्या, वाचा, आपल्या प्रतिक्रिया द्या, परंतु कुठलाही लेख उतरवून घेण्यास अथवा इतर कुठेही पुनर्प्रकाशित करण्यास लेखकाची परवानगी घेणे आवश्यक आहे.
असे घडले महाराज महाराष्ट्र (3)
महाराष्ट्रातील किल्ल्यांचा इतिहास (5)
भेटा कधी इकडे सुद्धा.......


सह्याद्री निसर्ग मित्रच्या नेत्रदान चळवळीला चालना
नेत्रदान, चिपळूणच्या पंडित कुटुंबाचा आदर्श
नेत्र दान महान दान
नेत्रदान, चिपळूणच्या पंडित कुटुंबाचा आदर्श
पत्नीच्या मृत्युपश्चात नेत्रदान, चिपळूणच्या पंडित कुटुंबाचा आदर्श
केवळ सर्दीतापाचे निमित्त होऊन पत्नीचे अचानक निधन झाल्यास कोणताही सर्वसामान्य माणूस खचून जाईल; पण चिपळूण येथील सुहास पंडित यांनी आपली पत्नी वंदना यांच्या निधनाचे दु:ख बाजूला सारले आणि त्यांचा नेत्रदानाचा संकल्प सिद्धीस नेला. या कृतीने इतरांसाठी एक आदर्श निर्माण झाला आहे. वंदना पंडित लौकिकार्थाने जरी या जगात नसल्या, तरी त्यांचे डोळे हे जग पाहणार आहेत, हे समाधान पंडित कुटुंबाला खूप काही देऊन जाणारे आहे.
चिपळूण येथील 'सह्याद्री निसर्ग मित्र' या मंडळाचे कार्यकर्ते सुहास पंडित यांची पत्नी वंदना पंडित यांचे अचानक निधन झाले. या धक्क्यातून सुहास सावरले आणि अवघ्या १५व्या मिनिटाला पत्नीची नेत्रदानाची इच्छा पूर्ण करण्याचा निर्णय घेतला. आपले थोरले बंधू उदय पंडित यांच्या मदतीने त्यांनी शहरातील नेत्रतज्ज्ञ डॉ. ग. ल. जोशी यांच्याशी रात्री ११ वाजता संपर्क साधला आणि त्यांच्या सुचनेनुसार पत्नीचे पार्थिव हॉस्पिटलमध्ये आणले. डॉ. ग. ल. जोशी यांनी वंदना पंडित यांचे नेत्र (कॉर्निया) काढून ते आइस बॅगमध्ये ठेवून ते तातडीने अवयवदानासाठी सांगली येथील दृष्टीदान संस्थेकडे पाठवले. या संस्थेचे डॉक्टर मिलिंद किल्लेदार यांनी दृष्टीदानाच्या प्रतिक्षेत असलेल्या पेशंटच्या यादीमधील दोघांना पाचारण करून कॉर्नियाचे रोपण केले. या दोन्ही शस्त्रक्रिया यशस्वी झाल्या आहेत. त्यामुळे मृत्यूनंतरही वंदना पंडित यांचे अस्तित्व कायम राहणार आहे.
कासवांच्या संवर्धनासाठी सुरू असलेल्या प्रयत्नांसाठी माहीत असलेल्या सह्याद्री निसर्ग मित्र संस्थेने अंधांसाठीही कार्य हाती घेतले आहे. मात्र, नेत्रदानाबद्दलची सजगता आणि तातडीने कॉर्निया काढून त्यांचे रोपण करणारी यंत्रणा या भागात अद्याप नसल्याचे कार्यकर्त्यांच्या लक्षात आले. मात्र, पंडित कुटुंबीयांच्या या आदर्शाने परिसरात याबाबत जागरुकता वाढीस लागेल, अशी आशा कार्यकर्ते व्यक्त करत आहेत.


गीत दासायन - प्रसंग १३

तेल आणि तूप दिवा एकत्र का लावूं नये
मराठी मुख्य सूची|मराठी पुस्तके|गीत दासायन|
गीत दासायन - प्रसंग १३
गीत दासायन हे गीत रामायण प्रमाणेच मधुर काव्य आहे.
समर्थांचा संचार चालू असतानाच महाराष्ट्रात शिवाजीमहाराजांचा स्वराज्य स्थापनेचा उद्योग चालू होता. एकदा महाराज महाड गावी असताना एका कीर्तनाला गेले. कीर्तनकारांनी 'सद्गुरुकृपा' हा विषय रसाळपणे मांडला. शिवाजीमहाराजांना सद्गुरुकृपेची ओढ लागून ते तुकाराममहाराजांना भेटले. परंतु त्यांनी शिवाजीमहाराजांना समर्थांचा अनुग्रह घ्यावा असे सांगितले. समर्थांच्या भेटीसाथी महाराज प्रतापगडाहून चाफळच्या मठात गेले. त्या ठिकाणी समर्थ नव्हते. चाफळशेजारी शिंगणवाडी या ठिकाणी दासबोध लेखनाचे काम चालू होते. छत्रपती त्या ठिकाणी गेले आणि त्यांनी समर्थचरणी लोटांगण घातले. समर्थांनी त्यांच्या अनन्य भक्तीकडे पाहून त्यांणा अनुग्रह दिला. शिवाजीमहाराजांनी समर्थांची पूजा केली. अनुग्रहप्रसंगी समर्थांनी महाराजांच्या शेल्यात श्रीफल, मूठभर माती, मूठभर खडे आणि थोडीशी घोड्याची लीड असा प्रसाद दिला. प्रभू रामचंद्रांचा प्रसाद झाल्यावर समर्थांनी त्यांना निरोप दिला. परंतु शिवाजीमहाराज म्हणाले, "आपल्या सहवासात सतत राहावे असे मला वाटते." यावर समर्थांनी राजांना क्षात्रधर्म सांगितला, "श्रीशिवाचे अंश तुम्ही, राजधर्मा स्वीकरा, अन् क्षात्रधर्मी आचरा."
अन् क्षात्रधर्मी आचरा ॥ध्रु॥
मातला हा म्लेच्छ सारा
दंडुनी त्या दूर सारा
अन द्या तयाला आसरा ॥१॥
धन्य कुल आपुले करा
अन उद्धरा सारी धरा ॥३॥
ऐट बादशहाची, धंदा भडबुंज्याचा
घरात दारिद्य्र पण मिजास मोठी.
 भारतिचे वैभव कोठे ...
माझी एकच इच्छा - एक मात्र चिंतन आता एकची व...
मनमोहन मूर्ति तुझी माते - मनमोहन मूर्ति तुझी माते स...
भारतमाता - हे भारतमाते मधुरे
निरोप - निरोप धाडू काय तुला मी बा...
आत्मा ओत रे ओत - आत्मा ओत रे ओत निर्मावा द...
प्रेमाचे गाणे - बा नीज, सख्या
 - “चिरमित्र सखा सहोदर मम तू...
गायीची करुण कहाणी - रवि मावळला, निशा पातली, श...
 - शस्त्रास्त्रांनी सुटती न ...


log-In | Vaibhav Chhaya Writes...

माध्यमं दंगल कशी घडवू शकतात
आपल्या अकार्यक्षमपणाचं खापर तंत्रज्ञानावर फोडणारे लोक हे एकविसाव्या शतकातील अत्यंत निरक्षर प्राणीच म्हणावे लागतील. एवढंच काय तर संगणक युगात त्यांना नेतृत्व करण्याची कोणतीही नैतिक जबाबदारीच शिल्लक राहत नाही. कोणतंही तंज्ञत्रान हे निरपेक्ष असतं. त्याचा निर्माणकर्ता आणि वापरकर्ता हा माणूसच आहे. त्याचा होणारा वापर हा देखील मानवी मानसिकतेचवरच अवलंबूनच असतो. म्हणून या तंत्रज्ञानाचं रचनात्मक मह्त्त्व आपण समजून घ्यायला हवं.
सर्व जबाबदार राज्यकर्ते आणि अधिकार्‍यांना देखील याची जाणीव करून द्यायला हवी की, आसामींचं पलायन असो किंवा सीएसटी हिंसाचारानंतर निर्माण झालेला प्रक्षोभ असो हा सर्व लोकांचा कायदा-सुव्यवस्थेवरून उठलेल्या विश्वासाचा परिपाक आहे. देशातील बड्या नेत्यांनी केलेल्या आवाहनानंतर देखील पलायन थांबले नाही. याचाच सरळ अर्थ आपण लावू शकतो निवडणूका जिंकणं जरी सोपं असलं तरी लोकांमध्ये विश्वास निर्माण करणं सोपं नाही.
मुंबईत झालेला हिंसाचार, ईशान्य भारतातील नागरिकांचे देशाच्या विविध भागातून भयभीत होऊन झालेल्या पलायनासाठी सोशल नेटवर्किंग मिडीया जबाबदार असल्याचे सांगून नेते आणि अधिकार्‍यांनी स्वतःचा अकार्यक्षमपणा लपवण्याचा प्रयत्न केला. अशा पद्धतीने आपल्या चुकांचे खापर टेक्नोलॉजीवर फोडण्याची ही काही पहीलीच वेळ नाही. याआधी देखील अशी अनेक प्रकरणे घडली आहेत.
गुजरात दंगलीच्या वेळेस प्रक्षोभक सीडीने वातावरण तापवले होते.
१९९२ च्या मुंबई दंगलीत टेलिफोनचा वापर अफवा पसरवण्यासाठी करण्यात आला.
१९९७ ला घाटकोपर रमाबाई नगर येथे झालेली दंगल देखील अशाच प्रकारे हेतूपूर्वक फोफावली गेली.
२००९ ला मिरज दंगल प्रकरणाचे खापर अफझल खान वधाच्या पोस्टरवर फोडण्यात आले.
आत्तापर्यंतच्या सर्व दंगलीमध्ये कोणत्याही संबंधित अधिकार्‍याने किंवा राजनेत्याने आपली नैतिक जबाबदारी स्विकारून राजीनामा दिल्याचे उदाहरण नाही. कोणाचा राजीनामा मिळालाच असेल तर तो ही जबरदस्तीने घेतला गेला असेल. दंगली बदलत राहील्या. पण त्यात माणसंच मरत राहीली. आणि ती देखील माणसांकडून मारली गेली होती फक्त त्याचं खापर काळानुरूप बदललेल्या तंत्रज्ञानावर फोडण्यात राजकारण्यांनी यश मिळवलं. आधी दंगलीला जबाबदार अग्रलेख आणि वादळी भाषणं असायची. काळ सरला मग कापडी बॅनर आले औघाने त्यांचाही नंबर लागला. ९० च्या दशकात टेलिफोन आले. टेलिफोनला देखील दोष देउन मोकळे झाले. २००० साली सीडी बुम आलं. सगळीकडे जहरीली सीडी पसरवण्याचा प्रघात पडला. आत्ता तर सगळंच अवेलेबल. अग्रेलखांपासून ते बॅनर- होर्डींग्ज. आणि टेलिफोनपासून ते मोबाईल-इंटरनेट आणि सोशल मिडीया.
राजकारण्यांनी सोशल मिडीयावर सरसकट निर्बंध घालण्याची केलेली मागणी ही कितपत योग्य आहे  सोशल मिडीया भारतात येऊन अजून जेमतेम पाच वर्षांचा देखील कालावधी उलटलेला नाही. प्रगत तंत्रज्ञान येण्याआधी सामाजिक तणावाच्या स्थिती कधी निर्माण झाल्याच नव्हत्या का  सोशल मिडीया भारतात येऊन अजून जेमतेम पाच वर्षांचा देखील कालावधी उलटलेला नाही. प्रगत तंत्रज्ञान येण्याआधी सामाजिक तणावाच्या स्थिती कधी निर्माण झाल्याच नव्हत्या का  अफवा पसरल्या नव्हत्या का  अफवा पसरल्या नव्हत्या का  अहो आमच्या मुख्यमंत्र्यांचा गणपतीच्या मूर्तीने दुध प्यायल्याची बातमी फोनवरून वार्‍यासारखी पसरली. सोनोग्राफी-अल्ट्रा साउंड टेक्नोलॉजीच्या आधीपासूनच स्त्री भ्रूण हत्या होतच आहे. केवळ माणूस नावाचा प्राणीच सोशल मिडीया चालवू शकतो अन्य कोणीही नाही. जसे समाजमन असेल नेमकी तीच प्रतिमा परावर्तित करण्याचे काम सोशल मिडीया करते. आत्ता वेळ आली म्हणून सोशल मिडीयाला वाईट म्हणारे राजकारणी निवडणुकांत मात्र सोशल मिडीयाचाच प्रभावी वापर करतात. युवा मतदारांना नोटबुक, टॅब्लेटचे लॉलीपॉप दाखवतात. हा कसला दुटप्पीपणा
फेसबुकसारख्या सोशल नेटवर्किंग साईट्सवर सातत्याने जगभरातील घटनांचं मंथन होत असतं. आपआपल्या संप्रदाय, धर्म, वंशातील लोकांवर इतरांकडून केल्या जाणार्‍या अन्यायावर प्रचंड प्रमाणात संवेदना व्यक्त केल्या जातात. गेल्या दोम महिन्यांत आसाम मध्ये आयडंडीटी क्रायासिस वरून जे काही रणकंदन माजले त्याचे धार्मिक आणि जातीय स्वरुपाच्या वादात रुपांतरण करण्याचा जोरदार प्रयत्न होताना दिसतो आहे. वास्तवात समस्या पूर्णतः वेगळीच आहे.
मुख्य प्रश्न असा उपस्थित राहतो की कोणा अनोळखी व्यक्तीच्या भडकवण्याने आपण एवढं भडकण्याचा कारणच काय कोणताही परदेशी नागरिक केवळ धर्मबंधू म्हणून आपल्या शेजारी असलेल्या अन्य धर्मीय बांधवापेक्षा श्रेष्ठ असूच शकत नाही. आपला शेजारी जो आपल्या प्रत्येक सुख-दूःखात साथ देणार्‍यांना आपण भिन्नधर्मीय म्हणून पायाजवळ कसे पाहू शकतो  कोणताही परदेशी नागरिक केवळ धर्मबंधू म्हणून आपल्या शेजारी असलेल्या अन्य धर्मीय बांधवापेक्षा श्रेष्ठ असूच शकत नाही. आपला शेजारी जो आपल्या प्रत्येक सुख-दूःखात साथ देणार्‍यांना आपण भिन्नधर्मीय म्हणून पायाजवळ कसे पाहू शकतो  पाकिस्तानातील हिंदूवर झालेल्या अन्यायासाठी भारतीय हिंदू भारतीय मुस्लिमांना जबाबदार धरत नाहीत. मग परदेशातील मुसलमानांवर झालेल्या अन्याय अत्याचारासाठी आपल्या मायभूमीवर उच्छाद मांडण्याची वृ्त्ती कोणती म्हणावी  पाकिस्तानातील हिंदूवर झालेल्या अन्यायासाठी भारतीय हिंदू भारतीय मुस्लिमांना जबाबदार धरत नाहीत. मग परदेशातील मुसलमानांवर झालेल्या अन्याय अत्याचारासाठी आपल्या मायभूमीवर उच्छाद मांडण्याची वृ्त्ती कोणती म्हणावी  म्यानमार मध्ये जे काही घडले ते फार चुकीच्या पद्धतीने जगासमोर मांडले गेले आहे. त्यात कोणत्याही प्रकारचे सत्य नाही. सार्‍या अफवा, खोटे फोटो, खोटा मजकूर, अफवांचे एसएमएस हे पाकिस्तानमधील वेबसाईट्सवरूनच पसरवले गेले असल्याचे गृहखात्याने स्प्ष्ट केले आहे. आत्ता यासाठी भारतातील मुस्लिम बांधवांना जबाबदार धरून आपण कोणत्या प्रकारचा कोतेपणा दाखवणार आहोत  म्यानमार मध्ये जे काही घडले ते फार चुकीच्या पद्धतीने जगासमोर मांडले गेले आहे. त्यात कोणत्याही प्रकारचे सत्य नाही. सार्‍या अफवा, खोटे फोटो, खोटा मजकूर, अफवांचे एसएमएस हे पाकिस्तानमधील वेबसाईट्सवरूनच पसरवले गेले असल्याचे गृहखात्याने स्प्ष्ट केले आहे. आत्ता यासाठी भारतातील मुस्लिम बांधवांना जबाबदार धरून आपण कोणत्या प्रकारचा कोतेपणा दाखवणार आहोत  तालिबान मध्ये बुद्धमुर्तीची विटंबना केली गेली तेव्हा जगभरातील बौद्धांनी कधीच मुसलमानांना दोषी धरले नाही. मग आत्ताच का कोणत्याही कारणासाठी कोणालाही दोषी धरण्याची खोड आपण जोपासावी
साधी गोष्ट आहे. दंगलीचा बाजार गरम असेल आणि धर्म आणि खोटा जातीभिमान, प्रांताभिमान किंवा वंशाभिमान पणाला लागलेला असेल तेव्हा कोणताही समाजवर्ग शिक्षण, नोकरीच्या संधी, उपलब्ध साधनसामुग्री मधील योग्य वाटा, आणि शांत आयुष्य असे सर्व काही मिळून तयार होणार्‍या सुखी आयुष्याचे प्रश्न आपल्याला कधीच सतावणार नाही. किंबहूना त्या प्रश्नांना वाचा फोडण्याची अक्कल देखील शाबूत राहिलेली नसेल. म्हणून समाजमन आणि समाजातील वातावरण हे शांतिप्रिय असायला हवे. त्यासाठी कोणतीही तडजोज नको.
स्टिव्हचा आयुष्यपट एखाद्या बॉलीवूड मुव्हीच्या स्क्रिप्ट सारखाच वाटेल पण त्याच्यासाठी ती संघर्षपूर्ण अशी रिएलिटी होती. स्टिव्ह यशस्वी झाला कारण तो त्याच्या ध्येय्यापासून, त्याच्या व्हिजनपासून कधीही विचलित झाला नाही. आपले ध्येय्य गाठण्यासाठी त्यावर कसे चिकटून रहावे याचा आदर्श धडा त्याने जगभरातील तरुण उद्योजकांना घालून दिला. स्टिव्हचा स्वभावच मुळात नेहमी रिझल्ट ओरिएंटेड होता, म्हणून काय करायचे आणि काय करायचे नाही याचे पक्के भान त्याला परफेक्ट थिंकर बनवत होते.
येत्या ५ ऑक्टोबरला स्टिव्ह जॉब्सने जगाचा निरोप घेतल्याच्या घटनेची वर्षपूर्ती होईल. परंतू स्टिव्हबद्दल असलेले कुतूहल मात्र आजही कायम आहे. स्टिव्ह जॉब्स नेमका होता तरी कोण कंम्प्यूटर जीनियस म्हणावं की संगणकाला स्पर्शज्ञान मिळवून देणारा डॉक्टर म्हणावं कंम्प्यूटर जीनियस म्हणावं की संगणकाला स्पर्शज्ञान मिळवून देणारा डॉक्टर म्हणावं मायक्रोसॉफ्टला तगडी टक्कर देणारा यशस्वी बिझीनेसमन म्हणायचं की संगणाकाला अलंकृत करणारा कलाकार मायक्रोसॉफ्टला तगडी टक्कर देणारा यशस्वी बिझीनेसमन म्हणायचं की संगणाकाला अलंकृत करणारा कलाकार गेल्या वर्षी जेव्हा स्टिव्हने आपली जीवनयात्रा संपवली तेव्हा सर्वांच्याच मनात एक प्रश्न होता आत्ता अॅपलचे काय होणार गेल्या वर्षी जेव्हा स्टिव्हने आपली जीवनयात्रा संपवली तेव्हा सर्वांच्याच मनात एक प्रश्न होता आत्ता अॅपलचे काय होणार पण अॅपल आजही त्याच धडाक्यात सुरू आहे. अॅपलच्या यशात कुठेही खंड पडलेला नाही. यातच स्टिव्हच्या यशाचे रहस्य आहे. आणि म्हणूनच आजही तो सर्वांसाठी प्रेरणादायी आहे.
कंम्प्यूटर जगताला आपल्या क्रिएटिविटिने आमुलाग्र बदल घडवणारे अनेक ग्रेट इनवेंटर लाभले आहेत. स्टिव्ह जॉब्स हे त्या अनेक महान नावांपैकी एक. स्टिव्ह जॉब्सचा ‘द स्टिव्ह जॉब्स’ बनण्याचा प्रवास सुरू झाला १९७६ साली, आपल्या वडिलांच्या गॅरेजमध्ये अॅपल कंपनीच्या स्थापनेबरोबर. त्याच वर्षी स्टिव्ह आणि त्याच्या टिमने अॅपल वन हा त्यांचा पहिला कंम्यूटर बनविला, तेव्हा स्टिव्ह अवघा २१ वर्षांचा होता. तेथूनच त्याच्या आयुष्यातील अतिशय खडतर आणि नाट्यमय प्रवासाची सुरवात होते. उण्यापुर्‍या नउ वर्षांच्या कालावधीत त्याने अॅपलचा परिवार हा चार हजार कर्मचार्‍यावर पोहोचवला. १९८४ साली त्याच्या महत्त्वाकांक्षी मॅकिंतोश कंम्प्युटरची त्याने यशस्वी निर्मीती केली. पण १९८५ साली जॉन स्कलीबरोबर झालेल्या वादामुळे स्वतःच्याच कंपनीतून बाहेर त्याला पडावं लागलं. नंतर त्याने नेक्स्ट आणि पिक्सरची स्थापना केली. १९९७ साली आर्थिक दिवाळखोरीने ग्रासलेल्या अॅपलला नवसंजीवनी देण्यासाठी पुन्हा कंपनीत पुन्हा दाखल झाला. कँसरसारख्या रोगावर वेळप्रसंगी विजय मिळवत ऑक्टोबर २०११ पर्यंत जगातील सर्वात जास्त किंमतीची कंपनी बनवली.
१९९७ साली अॅपलमध्ये परतल्यानंतर २००१ सालापासून त्याने अॅपलची नवनीवन उतपादने लाँच करण्याचा सपाटाच लावला. रिटेल मार्केटमध्ये घट्ट पाय रोवत आधी अॅपल स्टोअर्स उभी केली. नेक्स्ट आणि पिक्सरमधील तंत्रज्ञान आणि मॅकिंतोश संगणक यांचा सुरेख मेळ साधून नव्या कंम्प्यूटर सिस्टिमला जन्म दिला. वॉकमनला अधिक सजीव बनवत वर्ल्ड म्युझिकची नवीन डेफिनेशन मांडणारे आय-पॉड आणि आय-ट्यून एकामागोमाग धाडले. मग आय-पॅड आले. ते कमी होते म्हणून की काय त्याने स्वतःचा आय-फोन विकसित केला. ह्या एकुण प्रवासात स्टिव्हने सात वेगवेगळ्या उद्योगांची परिभाषाच बदलली त्यात कंम्प्यूटर, अॅनिमेशन, संगीत, मोबाईल, टॅब्लेट पीसी, डिजीटल पब्लिकेशन्स आणि रिटेल स्टोर मार्केटचा समावेश होतो. स्टिव्हने आधी प्रोटोटाईप दिले. त्यांचे उत्कृष्ट प्रोडक्ट बनविले आणि त्यातून त्याने गडगंड नफा मिळवून देणारी इंडस्ट्री त्याने उभी केली. स्वादूपिंडाचा दूर्मिळ कर्करोग असल्याचे निदान झाल्यानंतरही त्याने हार मानली नाही. आजारावर मात करत त्याने आपले संशोधन कार्य चालूच ठेवले. आणि जगाला नवनवे प्रोड़क्ट देत राहीला. त्याने हार मानली नाही.
स्टिव्हचा आयुष्यपट एखाद्या बॉलीवूड मुव्हीच्या स्क्रिप्ट सारखाच वाटेल पण त्याच्यासाठी ती संघर्षपूर्ण अशी रिएलिटी होती. स्टिव्ह यशस्वी झाला कारण तो त्याच्या ध्येय्यापासून, त्याच्या व्हिजनपासून कधीही विचलित झाला नाही. आपले ध्येय्य गाठण्यासाठी त्यावर कसे चिकटून रहावे याचा आदर्श धडा त्याने जगभरातील तरुण उद्योजकांना घालून दिला. स्टिव्हचा स्वभावच मुळात नेहमी रिझल्ट ओरिएंटेड होता, म्हणून काय करायचे आणि काय करायचे नाही याचे पक्के भान त्याला परफेक्ट थिंकर बनवत होते.
स्टिव्हचा जन्म १९५५ सालचा. अमेरिका नवीन महासत्ता म्हणून उदयाला येउन दशकभराचा कालावधी लोटला होता. शीतयुद्धाने आपली परमोच्च पातळी गाठण्यास एव्हाना सुरूवात केली होती. अधिकाअधिक विकसित तंत्रज्ञान निर्माण करण्याच्या स्पर्धेने अधिकच वेग घेतला होता. अंतराळ, संगणक, सायबर क्षेत्रात रोज नवनवे शोध लागत होते. उदारमतवादी अर्थव्यवस्था ह्या नव्या जिज्ञासेला अधिक प्रोत्साहन देत होत्या. अशा वातावरणात स्टिव्हचा क्रिएटिव्ह मेंदू आणि व्यवहारचातूर्य पोसलं गेलं. स्टिव्ह नेहमी म्हणायचा, उद्योगक्षेत्रात यशस्वी होण्यासाठी आपल्या विरोधातील लोकांना देखील सोबत घेऊन चालण्याचे कसब आपल्या अंगी असायला हवे. आपण लोकांना काय देतोय ह्यापेक्षा जे त्यांना दिसत नाही ते निर्माण करून देणं अधिक महत्त्वाचं आहे. आपल्या उत्पादनांचा दर्जा आणि वेगळेपण आपली किंमत ठरवत असतात.
स्टिव्ह जॉब्स अधिकृत आत्मचरित्र आय-स्टिव्ह ने विक्रिचे नवे उच्चांक प्रस्थापित केले. अनेक मॅनेजमेंट प्रोफेशनल्सनी उद्योजकता विकासाच्या अनेक समीक्षा आय-स्टिव्ह वरून सादर केल्या आहेत. खरं तर स्टिव्ह काही अतिशय चाणाक्ष किंवा धूर्त असा व्यापारी नव्हता. तो केवळ संगणकावर आणि आपल्या कलेवर निस्सीम प्रेम करणारा कलावंत होता. आपली कला कशी बहरून आणावी याचे पुरेपुर ज्ञान त्याला होते. म्हणून त्याने लाँच केलेल्या प्रत्येक प्रोडक्टवर त्याने मनापासून प्रेम केले. त्यांचा स्टॅंडर्ड कायम उंचावत ठेवण्यासाठी हर तर्‍हेचे प्रयत्न केले. कलेचा आणि बुद्धीचा अनोखा संगम साधण्याचे अबूतपूर्व कसब त्याच्या अंगी होते. तो काही अफाट अशा दैवी, चमत्कारीक शक्ती वगैरे घेउन जन्माला आलेला व्यक्ति नव्हता ज्याने चुटकीसरशी सारे जग बदलवले.
मला खरे तर तो सिलिकॉन व्हॅलीमधला विद्रोहीच जास्त वाटतो. शिक्षणात मन रमत नाही म्हणून वयाच्या सतराव्या वर्षी शिक्षण सोडण्याचा धाडसी निर्णय घेणारा स्टिव्हच पेप्सीकोच्या सीईओ जॉन स्कलीला आयुष्यभर साखरेचे पाणीच विकणार आहेस की काही परिवर्तन देखील घडवणार आहेस असे स्पष्टपणे खडसावू शकला. त्याच्या कल्पनाशक्तीने त्याने सिलिकन व्हॅलीला आणि उपकरणांना सजीन बनवलं. भविष्याचा वेध घेणार्‍या SCI-FI युनिवर्समध्ये ट्रांसफॉर्म केलं. त्याने जगाला शिकवलं की उद्योग करायचा असेल तर तुम्ही पैसा बिझीनेस आयडीया मध्ये लावणे गरजेचे आहे. प्रोडक्टमध्ये नाही. बिझीनेसच्या विस्तारासाठी खुल्या दिलाने सर्वांना सामावून घ्यायल त्याने शिकवले. त्याच्या असंख्य सक्सेस स्टोरीज रोज कुठेनाकुठे तरी प्रकाशित होतच असतात. तो आपल्या आयुष्याचा एक अविभाज्य अंग बनलाय. त्याचा वारसा पुढे चालवत नेणं हीच स्टिव्हसाठी वाहिलेली खरी श्रद्धांजली ठरेल.
अरेंज-मॅरेज सारख्या विवाहपद्धतीला आपल्या डोक्यावर घेऊन नाचणार्‍या भारतीयांमध्ये असलेली मॅट्रीमोनी वेबसाईट्सची क्रेझ मात्र जबरदस्त आहे. वर्तमानपत्रांपासून इ-पेपर पर्यंत चौफेर जाळं विणणार्‍या या मॅट्रीमोनी सारख्या सोशल नेटवर्किंग साईट्स शहरी आणि निमशहरी नागरिकांच्या आयुष्यातलं अविभाज्य अंग कधी बनल्या हे कळाले देखील नाही. वर्षाकाठी हजारो कोटिंची उलाढाल असणार्‍या या सोनेसांचं अर्थकारण आणि त्यांचे बरे-वाईट परिणाम निश्चितच विचारात घ्यावे लागणार आहेत.
विवाहसंस्कार हा मानवसमुहातील एक अविभाज्य घटक.भारतीय समाजव्यवस्थेत विवाह संस्काराला अनन्य साधारण महत्त्व आहे. भारतातला लग्नसंमारंभाचा सोहळा म्हणजे एक दिव्यच. अफाट खर्च, प्रचंड गाजावाजा असलेले लग्न म्हटलं की जगभरातले लोक आपसूकच बिग फॅट इंडियन वेडिंग असे संबोधून मोकळे होतात.
लग्नांचे नेमके हेच मार्केट इंटरनेट मिडीयाने मात्र चलाखपणे आपल्या ताब्यात घेतले. आधी घरातल्या वडिलधार्‍यांच्या ओळखीने नातेवाईकांत, मित्र–आप्तांमध्ये लग्ने रितसर ठरवली जात. तेव्हा अपवादानेच वधू–वरांच्या संमती घेण्याचा प्रश्न उदभवत असे. फार फार तर विवाहसंस्थांमध्ये नाव नोंदणी केली जायची. विवाह संस्था अनेकवेळेस विवाहेच्छुकांचे मेळावे आयोजित करत. तसे पहायला गेले तर तशी ही फार वेळखाऊ प्रोसेस. पण ह्याच मॅरेज ब्युरोचं फास्ट फुड वर्जन असलेल्या मॅट्रीमोनिअल वेबसाईट मात्र भलत्याच यशस्वी ठरल्यात.
मुलगा असो किंवा मुलगी प्रत्येक जण कोणत्या ना कोणत्या मॅट्रिमोनी वेबसाईटवर रजिस्टर आहेतच. आपल्या मनाप्रमाणे आवडीनिवडीनुसार असंख्य चॉईस एकाच वेळी उपलब्ध करून देण्याच्या युनिक कंसेप्टमुळे मॅट्रीमोनी सगळ्यांच्या पसंतीला उतरल्या आहेत. सध्याच्या घडीला संघटनात्मक पद्धतीने चालवला जाणारा मॅट्रीमोनिअल वेबसाईट्सच्या उद्योगांची वार्षिक उलाढाल ही जवळपास ४ ते ५ हजार कोटींच्या घरात आहे. सध्या तरी फक्त मनपसंत जोडीदार मिळवून देण्यासाठी काम करणार्‍या ह्या वेबसाईट्सनी भविष्यात लग्नसमारंभाला उपलब्ध बजेटनुसार लग्न लावून देण्याचा बिझनेस सुरू केला तर कोणालाही नवल वाटणार नाही.
इंटरनेट मॅचमेकिंगचा प्रकार अजूनतरी भारतातच लोकप्रिय आहे. मॅट्रिमोनीसंदर्भात विकीपीडीयावर सर्च केले असता त्यात केवळ भारतातील साईट्सबाबतच लिखाण वाचवयास मिळते. तसं ह्या वेबसाईट्स चालवण्यासाठी येणारा खर्च हा तसा फार कमी. त्याला लागणारी मॅनपॉवर पण तशी कमीच. सर्वाज जास्त काम तर युजर्स स्वतःची माहीती अपलोड करून पूर्ण करत असतात. एकदा का युजर्सने सारी माहीती अपलोड केली की मग मॅट्रीमोनीचे खरे काम सुरू होते. युजर्सने टाकलेल्या अपेक्षांची पूर्तता करु शकणार्‍या जोडीदाराशी भेट घालून देण्याचे किंवा त्यांच्या कॉन्टॅक्ट डिटेल्स एकमेकांपर्यंत पोहोचवण्याचे काम मॅट्रिमोनी साईट्सची टिम करत असते. बरं ह्या टिम मध्ये काम करणारे कर्मचारी हे फ्रेशर्स किंवा आयटी ग्रॅज्युएट असतील असा आपला समज असेल तर तो आत्ताच पुसून टाका.कारण मॅचमेकींग करवून देताना वेबकंटेट सांभाळणारे, त्या कंटेंटचे वर्गीकरण करणार्‍या कर्मचार्‍यांमध्ये गृहीणी आणि सेवानिवृ्त्त लोकांचा भरणा अधिक असतो. या संदर्भात स्पष्टिकरण देताना अनेकांनी दिलेल्या प्रतिक्रीया ह्या एकाच स्वरुपाच्या होत्या. गृहीणी आणि सेवानिवृ्त्त कर्माचारी हे काम करत असताना त्यांचा आयुष्यभराचा अनुभव वापरत असतात. त्याचबरोबर हे काम ते पार्ट टाईम जॉब म्हणून करत असल्याने त्यांना द्यावा लागणारा मोबदला देखील कमी असतो. कमी पैशांत स्किल्ड मॅनपॉवर म्हणजे प्रॉफिट अप.
आजची पिढी लग्नाच्या बाजरात उतरताना जरी प्रगत तंत्रज्ञान वापरत असली तरी त्यांची मानसिकता अजूनही बुरसटलेलीच असल्याचे पदोपदी जाणवते. लेखाच्या निमित्ताने माहिती गोळा करत असताना ज्या गोष्टी समोर आल्या त्या निश्चितच धक्कादायक होत्या. मी त्यासाठी तीन वेगवेगळे किवर्ड तयार केले आणि आळीपाळीने त्यांना गुगवर सर्च केले. पहिला किवर्ड caste no bar sc st obc excuse टाकताच केवळ ०.४२ सेकंदाच्या आत ५३,००० एंट्रीज मिळाल्या. दुसरा किवर्ड sc st obc excuse टाकताच ०.२५ सेकंदात २५,००,००० एंट्रीज मिळाल्या.आणि शेवटी sc st obc excuse matrimonial ह्या किवर्डने ०.५७ सेकंदात ६९,००० एंट्रीज मिळाल्या.
गुगल हे स्वतः सर्च इंजिन आहे. इतर वेबसाईट्सवर अपलोड झालेली माहीती गुगल शोधून देण्याचे काम करत असतो. याचा अर्थ असा की,मॅट्रीमोनी साठी माहिती भरणार्‍यांमधील ६९,००० इच्छुकांनी लग्न करताना एस. एसटी.आणि ओबीसी वर्गातील जोडीदारासाठी जाहीरपणे नाही म्हटले आहे. हा एक गंभीर स्वरुपाचा गुन्हा असून अशाच प्रकारच्या मानसिकता ह्या विवाहसंस्थेच्या माध्यमातून जातीयवाद जोपासण्याचे काम जोरकसपणे करत असल्याचे समोर येत आहे. इंटरनेट युगाआधी दोन कुटुंबापुरती मर्यादित असणारी जातीयवादी वृथेची व्याप्ती आणि त्यांची संकल्पना कशी बदलत चालली आहे त्याचे जीवंत उदाहरण म्हणजे हिंदी मॅट्रीमोनीच्या वेबसाईटवर पाहीलेली जाहीरात
अशा प्रकारच्या जाहीराती देणार्‍यांवर नेमकी कोणत्या प्रकारे कारवाई करावी तेच कळत नाही. इंटरनेट आणि त्यावर सोशल नेटवर्किंग साईट्सची माध्यमं हे समाजाचा पारदर्शक आरसा आहे. परंतू या माध्यमांचा वापर करणार्‍यांची मानसिकता मात्र तशीच गढूळ असेल तर अधोगती निश्चित आहे. माध्यमे ही मानवाने स्वतःच्या प्रगतीसाठी निर्माण केली आहेत. त्यावर चालणारी प्रत्येक घडामोड ही समाजाचं वास्तव दर्शन घडवत असते. आणि वरिल उतारा हा त्याच वास्तवतेचे काळे रुप म्हटले तरी वावगे ठरणार नाही.


ashishchandorkar

केहवा, नन्द्रू याखनी आणि गुश्‍ताबा
सूपऐवजी "केहवा', "स्टार्टर' म्हणून "तबकमाझ' किंवा "नन्द्रू चिप्स', "मेन कोर्स'मध्ये "गुश्‍ताबा' किंवा "नन्द्रू याखनी'... ही नावे अगदीच अपरिचित वाटत आहेत ना  वाटणारच  कारण हे पदार्थ काही सर्रास कुठेही मिळत नाहीत. "भारताच्या नंदनवना'तील हे पदार्थ मिळतात फक्त आर. एल. भट्ट यांच्या "वाज्वान' या काश्‍मिरी हॉटेलमध्ये
बाणेर रस्त्यावर "पॅनकार्ड' क्‍लबकडे जाणारा फाटा सोडला, की थोडेसे पुढे गेलात की आलेच हे "वाझवान'."वाझवान'मध्ये पाऊल ठेवताच काश्‍मीरमधील "हाऊसबोट'मध्ये प्रवेश केल्यासारखे वाटते. काश्‍मीरचे पारंपरिक दिवे, "हाऊसबोट'च्या छताला वापरले जाणारे लाकूड (खुतुम्बन) व नक्षीकाम केलेल्या पडद्यांपासून (क्रिवेल) केलेली सजावट, कपाटात ठेवलेल्या तांब्याच्या सुरया ही "वाझवान'ची काही वैशिष्ट्ये हॉटेलचे आणखी एक वेगळेपण म्हणजे आपण येथे चक्क मांडी घालून पुढ्यातील खाद्यपदार्थांवर आडवा हात मारू शकतो.
"वाझवान'चे दोन-तीन अर्थ आहेत. एक म्हणजे "बल्लवाचार्यांचे हॉटेल', दुसरा ः चांगले रुचकर भोजन व तिसरा अर्थ आहे अत्यंत प्रेमाने होणारा पाहुणचार. या तिन्ही गोष्टींचा प्रत्यय "वाझवान'मध्ये येईल. इथले पदार्थ अगदी वेगळ्या पद्धतीने तयार केलेले. वेगळ्या चवीचे. मसाले अगदीच निराळे. आले, लसणाप्रमाणेच बडीशेप व हिंग यांचा वापर भरपूर. नारळ मात्र नावालाही नाही. शिवाय प्रत्येक पदार्थासाठी वेगळी "ग्रेव्ही' आणि "ऑर्डर' दिल्यानंतरच पदार्थ तयार करण्याची पद्धत. त्यामुळे अगदी ताजा व गरमागरम पदार्थ आपल्याला "सर्व्ह' केला जातो. त्यामुळेच इथे जायचे तर सोबत थोडा निवांतपणा घेऊनच जायला हवे.
इथले "हट के' पदार्थ म्हणजे केशर, बदाम व इतर गोष्टी वापरून तयार केलेला "केहवा' अर्थात काश्‍मिरी चहा. जेवणापूर्वी अथवा जेवणानंतरही त्याचा स्वाद घेता येतो. कमळाच्या खोडापासून बनविलेली भाजी "नन्द्रू याखनी', कमळाच्या खोडापासून बनविलेले मसालेदार "नन्द्रू चिप्स' आणि खास काश्‍मिरी "दम आलू.' इथल्या "दम आलू'चे वैशिष्ट्य म्हणजे मसाले व "ग्रेव्ही' फक्त वरवर न राहता थेट आतपर्यंत झिरपलेले असतात.
शाकाहारी खवय्यांप्रमाणेच मांसाहारी खवय्यांसाठीही "वाझवान' ही पर्वणी आहे. काश्‍मिरी मसाल्यामध्ये मटणाचे तुकडे दोन ते तीन तास घोळवून नंतर "डीप फ्राय' केलेले "तबकमाझ', मटण तब्बल दोन तास "स्मॅश' करून त्यापासून बनविलेले गोळे व दह्यापासून बनविलेली "करी' यांचा सुरेख संगम म्हणजे "गुश्‍ताबा' आणि दह्याच्या "करी'मध्ये तयार केलेले "मुर्ग याखनी' हे पदार्थ दिलखूष करून टाकणारे आहेत.
आता राहिला "काश्‍मिरी पुलाव.' सगळीकडे मिळणारी ही "डिश' इथे "स्वीट' आणि "सॉल्टी' अशा दोन प्रकारांमध्ये मिळते. काजू, पिस्ता, अक्रोड, बदाम आणि खजूर यांचा भरपूर वापर करून बनविलेला पुलाव थोडा का होईना खाऊन बघाच... सर्वात शेवटी रवा, दूध, केशर आणि सुकामेव्यापासून बनविलेला "फिरनी' ही खास काश्‍मिरी खीर खायला विसरु नका.
"वाज्वान' खुले असण्याची वेळ ः सायंकाळी सात ते रात्री साडेअकरा.
द्वारा पोस्ट केलेले ashishchandorkar येथे 4:32 pm
... आणि विठ्ठलाने बोलावूनच घेतले
एकादशीला झाली पंढरपूर वारी... देवाच्या इच्छेपुढे आपले काही चालत नाही, असं म्हणतात. नुकताच याचा प्रत्यय आम्हाला आला. (आम्हाला म्हणजे मी, व...
हे तर महाराष्ट्र दूषण...
बी ग्रेडी पिलावळीचा बंदोबस्त करा... शिवशाहीर बाबासाहेब पुरंदरे यांना ‘महाराष्ट्र भूषण’ पुरस्कार देण्याच्या निमित्ताने निष्कारण झालेला वाद...
तांबे उपहारगृह गिरगांव म्हणजे मराठी माणसाची जान. मराठी माणसाची शान. गिरगावातल्या सत्कार नावाच्या हॉटेलवर मी यापूर्वीच लिहिलं आहे. सत्कार...
कसला आलाय समाजावर अन्याय सर्वच राजकीय पक्षांनी ब्राह्मण समाजास प्रातिनिधीत्व डावलल्यामुळे ब्राह्मण समाजाने पुण्यात नकाराध...
एखादा निर्णय घेण्यासाठी किंवा कायदा करण्यासाठी पावले उचलायची. मात्र, ‘सोशल मीडिया’ किंवा मीडियावरून त्याची खिल्ली उडविण्यात येऊ लागली ...
टिळक, सावरकर, मंगेशकर, तेंडुलकर
ब्राह्मण समाजाचे नामोनिशाण मिटवा पुण्याच्या लाल महालातील दादोजी कोंडदेव यांचा पुतळा हटविण्यास दिल्याबद्दल पुणे महानगरपालिकेचे अभिनंदन. आत...
खाकरा, ढोकला, फाफडा आणि मठिये
कडकडून भूक लागली आहे आणि आपल्यासमोर कोणीतरी विविध पदार्थांनी भरलेली गुजराती थाळी आपल्यासमोर आली की काय खावं आणि काय नको, अशी आपली अवस्था होऊ...
जसे फॅमिली डॉक्टर्स असतात, तसा उपेंद्र पांडुरंग केळकर हा आमचा फॅमिली केटरर होता. खरं सांगतो, ‘ होता ’ हा शब्द उपेंद्रच्या संदर्भात लिहिणं...
'आठवणी'चा समृद्ध व सुंदर खजिना... कलाकार हा जन्मजात असावा लागतो, असं म्हणतात. ते खरंही आहे. शाळा-कॉलेजातून अभ्यासक्रम पूर्ण करु...
बेलापूरला साम मराठीमध्ये असताना मुंबईत येणं फारसं व्हायचं नाही. पण सामना जॉईन केल्यानंतर रोजच्या रोज मुंबईत येण आलंच. दादर-परळमधील ब-याच न...
केहवा, नन्द्रू याखनी आणि गुश्‍ताबा
कावळा काळा तरीही निराळा...
सर्व हक्क लेखकाकडे सुरक्षित... फक्त अनुमतीने वापरण्यास परवानगी. ती देखील साभार.. Watermark theme. Powered by Blogger.


۞आम्हीच ते वेडे ज्यांना आस इतिहासाची۞: मृत्यूशय्येवर निजणारा हिरोजी फर्जंद

मृत्यूशय्येवर निजणारा हिरोजी फर्जंद
लाख मेले तरी चालतील पण लाखांचा पोशिंदा जगलाच पाहिजेल ह्या काळजीमुळे प्रत्येक रयत रयतेतील प्रत्येक जण महाराजांवर जीव ओवाळून टाकीत होता त्यातीलच एक म्हणजे हिरोजी फर्जंद
मिर्झा राजे जयसिंग यांबरोबर झालेल्या कराराच्या ओझ्यामुळे महाराजांना पातशहाच्या भेटीसाठी आग्र्यास जाणे भाग पडले औरंगजेबाचा पन्नासाव्या वाढदिवसाला महाराज त्या औरंग्याच्या दरबारात हजर होते येथे मात्र महाराजांचा अपमान करण्यात आला आणी नंतर महाराजांना डांबून ठेवण्यात आले हफ्सी मुराज खान, फौलाद्खन जातीने पहारा देत. नंतर हे पहारे ढील्ले पढले
युक्ती लढवली गेली तसेच झाले. महाराज दि. १७ ऑगस्टला संध्याकाळी पसार झाले. त्यावेळी त्यांच्या शामियान्यात हिरोजी फर्जंद स्वतः हा शिवरायांचे कपडे चढवून आणि त्यांची अंगठी दिसेल अशा पद्धतीने हात बाहेर काढून झोपल्याचे नाटक करीत पांघरून घेऊन झोपला झोपला.
(मागें दिल्लीमध्ये हिरोजी फरजंद पलंगावरी निजला होता. तो चार प्रहर रात्र व तीन प्रहर दिवस तैसाच निजला.चौकीचे पोलादखानाचे लोक कोठडीत येऊन पाहतात {तो} राजे शेला पांघरून निजले.पोर पाय रगडित होता. पोरास लोक पुसतात की राजे आज फार वेळ निजले पोर म्हणतो की 'शीर दुखते'ऐसे पाहोन लोक जातात. तैसाच तीन प्रहर रोज हिरोजी निजला होता. तों प्रहर दिवस असतां हिरोजी उठोन , आपलीं पांघरुणे, चोळणा, मुंडासे घालून पोर बरोबरी घेऊन, बाहेर आला चौकीदारांनी पुसिले त्यांस हिरोजीने सांगितले की शीर दुखते, कोणी कोठडीत जाऊ लागेल त्यास मन करणे. आपण औषध घेऊन येतो " म्हणून चौकीदारास सांगून दोघे बाहेर गेले. रामसिंगाचे गोटास जाऊन त्यास एकांती वर्तमान सांगोन आपण तेथून निघोन देशाचा मार्ग धरीला ) कंसातील लेखन - सभासदाची बखर
दुसरा दिवस उजाडला आणि बोभाटा झाला.एकच कल्लोळ उसळला. फौलादखानाला तंबूत चिटपाखरूही दिसले नाही. पलंगावर एक गाठोडे , एक लोड आणि दोन जोडे शालीखाली गाढ झोपलेले आढळले. ते पाहून फुलादखानाची काय अवस्था झाली असेल  तो विरघळला की गोठला  तो विरघळला की गोठला  त्याला शिवाजीराजांचा आणि औरंगजेबाचाही चेहरा आलटून पालटून दिसू लागला असेल का  त्याला शिवाजीराजांचा आणि औरंगजेबाचाही चेहरा आलटून पालटून दिसू लागला असेल का  आपण जिवंत असूनही ठार झालेलो आहोत याचा साक्षात्कार झाला असेल का  आपण जिवंत असूनही ठार झालेलो आहोत याचा साक्षात्कार झाला असेल का
एवढ्या प्रचंड पहाऱ्यातून अखेर तो सीवा आपली थट्टा करून पसार झाला तेही साऱ्या मावळ्यांना सुरक्षित घेऊन . आता त्या औरंगजेबापुढे जायचे तरी कसे  त्याला सांगायचे तरी काय  त्याला सांगायचे तरी काय  काय अवस्था झाली असेल फुलादखानची
केवढी ही स्वामीनिष्ठा केवढा हा त्याग स्वताच्या जीवावर खेळून पर मुलखातुन आपल्या धन्याला सुखरूप राजगडी न्हेणारे असे हे हिरोजी फर्जंद
तमाम शिवाप्रेमिन्कडून मी "हीरोजीनचे " आभार मानतो
त्यांच्यामुले "आग्रयहून महाराज " सुटले
त्यागाचा आदर्श खरा ||
अभिमान तु ...... सिद्धेश तापकीर
हिरोजी फर्जंद यानां माझा मानाचा मुजरा....
पण असे मावले घडवले त्या छत्रपति शिवाजी राजाना माझा त्रिवार प्रणाम..
हिरोजी फर्जंद यानां माझा मानाचा मुजरा....
मराठी लॅंग्वेज ICU मध्ये आहे. मराठी लॅन्गवेजला इण्टेन्सिव्ह केअरची गरज आहे. .... जीवाला जीव देण्याची, मावळ्यांना आता नशा नाही. खूप झाल्या सेना, खूप झाले सेनापती, .... ती यशस्वी झाली आणि आता ती देशाने उचलली आहे. अशा प्रकारच्या अनेक योजना महाराष्ट्राने राबवल्या आहेत. ...
असाच हनुमान जयंतीचा दिवस  छत्रपती महाराज अस्तावास्थ पहुडले होते तेवढ्यात महाराजांनी आज्ञा केली ,"आता सगळ्यांनी बाहेर जा
आम्हास शिव शंभूचे ध्यान करायचे आहे . आमची जाण्याची वेळ आली आहे "आणि महाराजांनी आपले डोळे मिटून सांब सदाशिवाचे ध्यान करू लागले.. महाराणी सोयरा बाईसाहेब,बालाजी आवजी चिटणीस , एक एक करून सारी खाशी मंडळी बाहेर पडू लागली. आणि सर्वात शेवटी वयाने आणि अनुभवाने मोठे असलेले हिरोजी फर्जंद जाऊ लागले . आणि जाताना महाराजांना पाहून कदाचित म्हणाले असतील का , "महाराज आजही हा हिरोजी तुमच्या शय्येवर झोपायला तयार आहे "आणि महाराजांनी आपले डोळे मिटून सांब सदाशिवाचे ध्यान करू लागले.. महाराणी सोयरा बाईसाहेब,बालाजी आवजी चिटणीस , एक एक करून सारी खाशी मंडळी बाहेर पडू लागली. आणि सर्वात शेवटी वयाने आणि अनुभवाने मोठे असलेले हिरोजी फर्जंद जाऊ लागले . आणि जाताना महाराजांना पाहून कदाचित म्हणाले असतील का , "महाराज आजही हा हिरोजी तुमच्या शय्येवर झोपायला तयार आहे  महाराज फ़्क़्त तुम्ही आज्ञा द्या ............... महाराज फ़्क़्त तुम्ही आज्ञा द्या ...............
अशा हिरोजी फार्जन्दास मनाचा मुजरा ......
तलवारीला कितीही धार असलीतरी ढाल ही जरुरी असते,
पण एका अबेद्या मराठ्याला फक्त तलवारच काफी असते,
कारण मराठा लढतो तो जिंकून मरण्यासाठी त्याला जगण्याची भीती नसते,
मनाचा मुजरा त्या "हीरोजीना"
दिलेल्या प्रतिसादाबद्दल धन्यवाद मित्रांनो असच भरभरून प्रेम देत रहा
अजून खूप काही इतिहास बाकी आहे
 हिरोजी फर्जंद यानां माझा मानाचा मुजरा....
हिरोजी फर्जंद यानां माझा मानाचा मुजरा...
बघताय काय राव सामील व्हा........
ब्लॉगला भेट द्या, वाचा, आपल्या प्रतिक्रिया द्या, परंतु कुठलाही लेख उतरवून घेण्यास अथवा इतर कुठेही पुनर्प्रकाशित करण्यास लेखकाची परवानगी घेणे आवश्यक आहे.
असे घडले महाराज महाराष्ट्र (3)
महाराष्ट्रातील किल्ल्यांचा इतिहास (5)
भेटा कधी इकडे सुद्धा.......


चला शिकूया: Learn Python in Marathi - Sets

मंगलवार, 2 जनवरी 2018
आज आपण पायथॉन मध्ये सेट काय असतो हे पाहू. जेव्हा आपण म्हणतो की माझ्या जवळ कलर्सचा एक सेट आहे, तेव्हा आपण असे गृहीत धरतो की माझ्याजवळ प्रत्येक रंगाचा एक एक नग आहे. सेटचा हाच अर्थ पायथॉन मध्ये लागू होतो.
पायथॉनचा सेट ही एक अशी यादी आहे ज्यातील प्रत्येक एलिमेंट हा वेगळा वेगळा आहे.
तुम्ही गणितात सेट शिकला असाल तर त्यामध्ये ज्या प्रकारचे ऑपरेशन्स केले जातात ते सर्व आपण पायथॉनच्या सेट सोबत करू शकतो. जसे Union, Intersection, Difference
आपण या आधी स्ट्रिंग, लिस्ट, टुपल अणि डिक्शनरी शिकलो. लिस्ट मध्ये [ ] स्क्वेअर ब्रॅकेट्सचा वापर होतो, टुपल मधे ( ) साधे ब्रॅकेट्स वापरले जातात अणि डिक्शनरी साठी { } कर्ली ब्रॅकेट्स वापरले जातात.
सेट आपण दोन पद्धतीने बनवू शकतो.
कर्ली ब्रॅकेट्स वापरून सेट्स बनवणे सोपे आणि बहुतांशी हीच पद्धत वापरली जाते. या सेट्सला म्यूटेबल सेट्स म्हणतात, यामधे आपण नवीन एलिमेंट जोडू शकतो, आणि असलेला एलिमेंट काढून टाकू शकतो. याउलट जेव्हा आपल्याला लिस्ट मध्ये बदल नको असेल तर आपण frozenset बनवू शकतो याचे सिंट्याक्स खालील प्रमाने आहे
आपण फळांची नावे लिहिण्यासाठी एक सेट बनवू
या ठिकाणी मी नावे लिहिण्यासाठी " " डबल क्वोट्स चा वापर केलेला आहे, तुम्हाला हवे असल्यास ' ' सिंगल क्वोट्स चा वापर करू शकता
आता आपण ड्राय फ्रूट्स च्या नावांचा एक सेट बनवू
आणि आंबट फळांच्या नावांचा एक सेट
गणितातील सेट मध्ये सब सेट आणि सुपर सेट ज्या तर्हेने वापरले जातात तसेच पायथॉन मध्ये देखील वापरतात
एखादा सेट दुसऱ्याचा सब सेट आहे किंवा नाही हे पाहण्यासाठी issubset() या फंक्शनचा वापर केला जातो
असे लिहिल्यास dry_fruits हा fruits चा सब सेट आहे किंवा नाही हे तपासले जाते. आणि सब सेट आढळून आल्यास True किंवा नसल्यास False असे उत्तर आपल्याला मिळते
या ठिकाणी "Cashews" आणि "Almonds" ही दोन नावे dry_fruits मध्ये आहेत पण fruits मध्ये नाहीत म्हणून आपल्याला False हे उत्तर मिळते
आता आपण citrus_fruits या सेटशी तुलना करून पाहू
या ठिकाणी citrus_fruits मधील सर्व नावे fruits मध्ये पण दिसून येतात म्हणून आपल्याला True हे उत्तर मिळते
आपण लिस्ट तयार झाल्यानंतर देखील त्यात नवीन नाव जोडू शकतो
हा कमांड वापरल्यास "Guava" हे नाव फ्रूट्स मध्ये जोडले जाईल
difference या फंक्शन चा वापर करून आपण दोन सेट मधील वेगळे पण जाणू शकतो. खालीलप्रमाणे
येथे आपण एकाच वेळी एकापेक्षा जास्त सेट्स वापरू शकतो. difference फंक्शन ने आपल्याला दोन सेट मधील फरक दिसून येतो पण कोणत्याही सेट मध्ये तो बदल करत नाही. याउलट difference_update हा असा फंक्शन आहे जो वापरल्याने पहिल्या सेट मधून ते सर्व नावे काढून टाकली जातात जी दुसऱ्या सेट मध्ये आहेत. उदाहरणार्थ
हे कमांड fruits सेट मधून dry_fruits ची नावे काढून टाकेल.
आपण दोन सेट्स ला जोडून पाहण्यासाठी union फंक्शन चा वापर करू शकतो. हे फंक्शन फक्त रिझल्ट दाखवते. सेट्स मध्ये बदल होत नाही
याच प्रकारे intersection नावाचे एक फंक्शन आहे जे दो सेट्स मधील समान एलिमेंट्स दाखवते
x.intersection(y) हे कमांडअसे उत्तर दाखवेल
आपण येथे frozenset([ ]) चे एक उदाहरण पाहू
या सेट मध्ये आपण कोणतेही नवीन नाव जोडू किंवा असलेले नाव काढून टाकू शकत नाही
हे कमांड वापरल्यास असे एरर दिसेल
इसे ईमेल करेंइसे ब्लॉग करें Twitter पर साझा करेंFacebook पर साझा करेंPinterest पर साझा करें
नई पोस्ट पुरानी पोस्ट मुख्यपृष्ठ
सदस्यता लें टिप्पणियाँ भेजें (Atom)
कोडू गेम लॅॅब हे एक फ्री 3D गेम्स बिल्डिंग सॉफ्टवेअर आहे. मी याचा वापर कसा करावा हे सांगण्यासाठी व्हिडिओ ट्युटोरिअल्सची सीरिज बनवत ...
इमेल मध्ये लेख वाचा
लहान मुलांसाठी प्रोग्रामिंग (53)
लहान मुलांचे खेळ (38)
HTML ची माहिती (7)
सरल थीम. Blogger द्वारा संचालित.


बॉम्बे हॉस्पीटल : रुम नं. 909 | Vaibhav Chhaya Writes...

बॉम्बे हॉस्पीटल : रुम नं. 909
मी जन्माला घातलेला ”सूर्य” सांभाळता आला तर बघ
मी जाताना माझा ”दिवस” इथेच सोडून जाणार आहे
तनवीर सिद्दीकी यांच्या या दोन ओळींतच ढसाळांची समग्र समष्टी परावर्तित होते आहे. नामदेव ढसाळ आपल्यात नाहीत ही कल्पना करणं सुद्धा शक्य नाही. आज खऱ्या अर्थाने पोकळी निर्माण होणे म्हणजे काय असते याची पुरेपूर अनुभूती आली. मराठी साहित्याला, मराठी कवितेला तीच्या मूळ रुपात जन्माला घालणारा असा महाकवी पुन्हा होणे नाही.
नामदेव ढसाळ नावाचा कोणीतरी नेता आहे हे फार लहान असतानाच कळलं होतं. पण त्या नावामागचा धगधगता अंगार कळण्याएवढी प्रगल्भता असण्याचे ते वय नव्हतंच. एफवाय ला असताना माणसाने पहिल्याप्रथम ही ढसाळांची दिर्घ कविता वाचली होती. कवितेचं असंही स्वरूप असू शकतं  या चक्रातच मी अडकून गेलो होतो. कविता ही नुसती गुणगुणण्यापुरती नसते. कवितेने शब्द पेटतात आणि तेच शब्द पेटवतात घरे – दारे आणि माणसे सुद्धा. हे ढसाळांच्याच कवितेतून मी शिकलो.
ढसाळांशी पहिली भेट झाली होती ती आयबीएन लोकमतच्या ग्रेट-भेट कार्यक्रमानिमित्त. आयबीएन-लोकमत मध्ये इंटर्नशिप करत असताना ढसाळांना आँखो देखी पाहण्याचा, ऐकण्याचा आणि त्यांच्यातल्या धगधगत्या ज्वालामुखीला अनुभवण्याचा तो पहिलाच प्रसंग होता. निखील वागळेंच्या खोचक प्रश्नांना खुमासदार उत्तरे देताना त्यांची झालेली जुगलबंदी मला ढसाळ नावाचा फेनॉमेनॉ समजावत गेली. ढसाळ म्हणजे कुणी पानं-फुलं-वेली.. पक्षी-चंद्र-तारे गिरवित बसणारा कवी नाही. ते एक अनोखेच रसायन आहे. आणि तेथूनच ढसाळांना अभ्यासण्याचा माझा प्रवास सुरू झाला.
ढसाळ गेल्या अनेक महिन्यांपासून कँसरशी झुंजत होते. सप्टेंबर महिन्यात त्यांच्याशी झालेली भेट माझ्या आयुष्याला निश्चितच वेगळं वळण देणारी होती. बॉम्बे हॉस्पीटलच्या नवव्या मजल्यावर त्यानी स्वतः चितारलेल्या मुंबईच्या नग्न लखलखाटाकडे डोळे भरून पाहणारे ढसाळ पहिल्याच नजेरत माझ्या काळजाला चिरून गेले. मुंबईच्या नागड्या वास्तवाच्या जखमा आपल्या कवितेतून रेखाटणारा हा महाकवी आज कँसरशी लढा देतोय तरी देखील त्याच्या डोळ्यांतली चमक अजूनही मुक्त गगनात भरारी घेणारी आहे. त्याच क्षणाला मनात म्हटलं.. बॉस जिंदगी इसी चीज का नाम है.. जियेंगे तो अपने दम पर और मरेंगे तो भी अपने दम पर..
कलमनामाचे संपादक युवराज मोहितेंनी ढसाळांशी माझा परिचय करून दिला तेव्हा मला बाकी काही विचारण्याआधी त्यांचा पहिला प्रश्न होता.. “काय रे काय – काय वाचतोस” मी उत्तरलो दादा जवळपास सर्वच वाचतो.. उत्तर संपतंय ना संपतंय तोच त्यांचा आवाज गरजला.. “अरे हाड… जिंदगी वाचायला शिक, माणसं वाचायला शिक… माणसातल्या माणुसकीला वाचायला शिक.. आणि ती इतरांना शिकवायचं पण शिक.. जर तुला माणूस वाचता नाय आला तर जिंदगी झाटभरची तुझी..” माणसं वाचली पाहीजेत, त्यांच्यातल्या माणूसकीचा मळा समानतेच्या, सन्मानाच्या फुला-फळांनी फुलवला पाहीजे याचं सोप्या भाषेत शिक्षण देणारा त्यांचा सल्ला माझ्यातल्या विचार करण्याच्या वृत्तीला मूळापासून बदलवून गेला.
बॉम्बे हॉस्पीटलमध्ये एडमिट असताना दादांना भेटायला येणाऱ्यांची सतत रिघ लागलेली असायची. सकाळीच किमोथेरेपीचा डोस संपवून संध्याकाळी दादा त्यांच्या चाहत्यांना भेटायला एकदम तय्यार होऊन बसलेले असायचे. पांढरा शुभ्र शर्ट, मस्त कडक इस्त्रीतील लुंगी, माथ्यावर हलकेच विसावलेला त्यांचा चष्मा, चेहऱ्यावरचा पिकलेला फ्रेंच कट, सोबतीला निरागस पण एकदम खळखळून हसणारं व्यक्तिमत्त्व ते कँसरसारख्या प्रचंड भयंकरातून जात आहेत याची पुसटशी जाणीव देखील होऊ देत नव्हतं. माणसं आणि त्यांच्याशी गप्पा हेच दादांचं खरं टॉनिक होतं. आपल्याला भेटायला येणारी माणसे हीच माझी संपत्ती, त्यांचं प्रेम हीच माझी कमाई असं सांगणारे दादा पायांना प्रचंड सुज असताना देखील तासंतास व्हिल चेअर बसून लोकांशी गप्पा मारत रहायचे.
वाघाच्या त्वेषाने आणि पँथरच्या वेगाने जुलूमी व्यवस्थेवर आसूड ओढणारा पँथर जेव्हा स्वतःच्या भूतकाळात रमायचे तेव्हा मात्र त्यांच्यातला फक्त आणि फक्त नामदेव ढसाळ हा किती निरागस आहे हे जाणवूनच मन गदगदून जायचं. शाळकरी वयातच बसलेले जातीयतेचे दाहक चटके, त्यांचं बालपण, एकाच घरात चार-चार बिऱ्हाडं राहताना यायची गंम्मत, तारुण्याच्या उंबरठ्यावर असताना आवडलेल्या मुली, त्यांच्या प्रेमात असलेल्या मुली, ढाले-ढसाळ वादांवर टिप्पणी करताना मी स्वतः कुठे कुठे चुकलोय हे सांगताना त्यांनी कधीच कोणताही अभिनिवेष बाळगला नाही. पुण्यात शंकराचार्यांसोबत झालेली झटापट, अनेक प्रकरणात झालेली जेल, भर रस्त्यावर बसलेली पोलिसांची थर्ड डिग्री, दाऊद साधासा चोर असताना त्याला सज्जड दम देऊन मिळवून दिलेला जामीन असो किंवा ढाले – ढसाळ वादत ज. वि. पवार यांनी कायमच ढालेंची बाजू घेतल्याचे मला आश्चर्य जरी असले तरी अजिबात दुःख नाही असे धीरगंभीर आवाजात सांगणारे ढसाळ पाहण्याचा अनुभव वेगळाच होता. बावड्याचे प्रकरण असो किंवा दलित पँथर आणि शिवसैनिकांची आमने-सामने झालेली राडेबाजी असो नाहीतर हिरव्या मटणावरचं त्यांचं प्रेम आणि आतड्यांच्या त्रासामुळे आत्ता चव चाखता येत नाही हा सल बोलून दाखवणारा पँथर एकदम खराखुरा वाटायचा.
दादांबद्दल अजून काय बोलावं  आमच्या पीढीसाठी ते एक चालतं बोलतं विद्यापीठ होतं. भाषेतून सांडणारा रखरखता अंगार होता. एक कार्यकर्ता म्हणून घडत असताना मनातलं आत्मभान दादांच्या कवितेनेच जागवलं होतं. स्वतःच्या कवितेकडे वळून पाहताना दादा अनेकदा म्हणायचे सत्तरच्या दशकातली स्थिती वेगळी होती. तेव्हा प्रत्येकाच्या जखमा भळभळत असायच्या त्या जखमांना धारधार शस्त्र बनवणं त्या काळाची गरज होती. बाबासाहेबांचा संघर्ष करा हा नारा डोक्यात ठेवूनच आम्ही रचनात्मक साहित्याची निर्मिती केली होती. मात्र आज त्यापुढे जाण्याची गरज असतानाही अनेक नवकवी त्याच बाजातलं लिहीतायेत. काहीतरी वेगळं लिहिण्याच्या नावाखाली सवंगपणाच जास्त करतायेत. अशा कवितांमध्ये ओढून ताढून कंटेपररी लिहिण्याच्या हव्यासापोटी लैंगिक अश्लिलताच जास्त डोकावतेय. अंडरवर्ल्डच्या कविता अंडरवर्ल्डच्या जाणिवेत जगल्याशिवाय समृद्ध बनत नाहीत. जाणीवा प्रगल्भ व्हायला हव्यात ह्या पोरा-पोरींच्या.. कविता इनोसंट असली पाहीजे. अगदी अस्सल असली पाहीजे.
शेवटच्या दिवसात ते पँथरच्या भल्या-बुऱ्या आठवणी लिहिण्यात गर्क होते. त्यांना भेटायला आलेल्या प्रत्येकाला त्यांच्या आगामी प्रकाशनातील पँथरच्या भल्या आणि बुऱ्या आठवणी स्वतः वाचून दाखवायचे. हॉस्पीटलमध्ये असताना त्यांनी प्रचंड कविता लिहील्या आहेत. बॉम्बे हॉस्पीटलच्या रुम नंबर 909 मध्ये जणू काही लायब्ररीच उघडलीये असा आभास व्हावा इतकी पुस्तकं, लिखितं, पेपर्स पडून असायची.
मल्लिकाताई दादांनी लिहीलेल्या कवितांचे फाईलिंग करत असतानाचा उत्साह मात्र मला कायम त्यांच्या आणि मल्लिकाताईंच्या संबंधांवर दादांनी किंवा खुद्द मल्लिका शेख यांनी काही तरी बोलावं यासाठी खुणावत असायचा. शेवटी तो क्षण आलाच. चर्चगेटच्या दर्ग्यावरून आणलेली लाल गुलाबाची फुलं दादांना आम्ही देतो न देतोच तेच दादांनी मल्लिका शेख यांना हाक मारली आणि हातातली गुलाबाची फुलं मल्लिकाताईंना देत म्हणाले.. धीस ब्युटिफूल रोझेस फॉर माय लवली लाईफ लाईफ पार्टनर .. आणि ती फुले स्विकारताना मल्लिकाताईंनी त्यांना दिलेली स्माईल ही त्यांच्या अतुट प्रेमाचा ताजेपणाच दर्शवत होती. परंतू हा सीन पाहील्यावर मात्र मीच काही काळ अचंबित झालो होतो. विद्यापीठीत एम. ए. च्या पहिल्या वर्षात असताना मल्लिका शेख यांचं मला उद्धवस्त व्हायचंय हे आत्मकथन वाचलं. नामदेव ढसाळांची अगदी विरूद्ध बाजू डोळ्यांसमोर उभी राहीली होती. आणि आत्ता जे पाहतोय ते वेगळे आहे की काय  पण जीव जाम खुष होता. दादांच्या आयुष्यातले एकुण एक पैलू त्यांच्या कवितेसारखेच अस्सलपणए उलगडत होते. आणि त्या सर्व क्षणांचा मी साक्षीदार होतो त्यांनी केलेल्या एकुण एक अनुभव कथनाचा मी काही काळ का होईना पण दादांच्या संम्मतीने झालेला एक भागीदार होतो.
पँथर नामदेव ढसाळ चा यल्गार हा कधीच ऊरबडवेपणा नव्हता. मानवमुक्तीसाठी पुकारलेलं मूर्तीमंत बंड होते ढसाळ. ते आयुष्यभर माणसाचे गीत गात राहीले. माणसावर सुक्त रचत राहीले. जखमेतून वाहिलेल्या रक्ताच्या थेंबाथेबातून अगणित सूर्यांना जन्म देत राहीले. व्यवस्थेची उभी आडवी फाडणारा हा महाकवी कायम वैश्विक काव्य रचत राहीला. संबंध मानवी समाज हा फक्त मानवतेचा धागा पकडून आभाळ नावाच्या छताखाली एक व्हावा असं मानवतेचे तत्वज्ञान सोप्या भाषेत सांगणारा कवी आजवर झालेला नाही.
दादांच्या कवीमनाने यल्गाराचा उत्सव साजरा करण्याचे आपल्याला शिकवले. त्यांच्या कवितेने विद्रोहाचे नवे इमले उभारले. काव्यरचनेचे रचित देव्हाऱ्यांचे खांब कलथून टाकणारे शब्द त्यांच्या लेखणीतून पाजळलेत. दादांचं निर्वाण जरी मनाला चटका लावून जाणारं असलं तरी त्यांच्या वादळी क्रांतीचे वारे प्रत्येक मानवमुक्तीसाठी लढणाऱ्या प्रत्येक श्वासात कायम जीवंत राहतील.
दि. 16 जानेवारी 2014
← नामदेव आभाळ झालाय…


मनस्वी

१. चित्रे आणि चरित्रे - व्यंकटेश माडगूळकर
पुस्तकं, जंगल, चित्रकला या तीनही गोष्टींबद्दल आदर आणि आवड असल्यामुळे हे पुस्तक मला फारच आवडलं. खूप मोठे लेखक लहानपणीच का वाचले नाहीत याबद्दलची खंत आता वाटते, त्यात व्यंकटेश माडगूळकरांचं नाव अॅड झालं.
त्यांनी वाचलेल्या पुस्तकांबद्दल (ज्यातली काही जंगल सफर, निसर्गाभ्यासावर आहेत), केलेल्या शिकारींबद्दल – नंतर मतपरिवर्तन झाल्यामुळे सोडलेल्या या छंदाबद्दल, पु. भा. भाव्यांसारख्या आवडत्या स्नेही कथाकाराबद्दल, परदेशातल्या चित्रांच्या-शिल्पांच्या संग्रहालयांबद्दल, व्हॅन गॉगच्या गावात, कर्मभूमीत गेल्याच्या अनुभवाबद्दल, तिथे विकत घेतलेल्या चित्रकलेच्या साहित्याच्या अप्रुपाबाबत, गावातल्या जुन्या-नव्या माणसांबद्दल लिहिलेलं हे पुस्तक आहे.
खरी, मनापासूनची आणि देशी भाषा वाचून मला खूप छान वाटलं. आणि माडगूळकरांनी काढलेली स्केचेस पाहून यांनी चित्रकलेत अजून लक्ष घातलं असतं तर मला तेही एक पुस्तक घेता आलं असतं असं वाटलं.
२. एका खेळियाने.. – दिलीप प्रभावळकर
इतक्या विविध भूमिका का आणि कशा केल्या, ज्या भूमिका लिहिल्या, त्या का लिहिल्या, पूर्वी केलेली नाटकं, मालिका नंतरचे मराठी आणि हिंदीही चित्रपट, या सगळ्या कामांदरम्यान भेटलेली माणसं, आलेले अनुभव याबद्दल अत्यंत नेटकेपणाने कुठेही लिखाण भरकटू न देता केलेलं हे पुस्तक आहे.
‘चिमणरावाच चऱ्हाट’, ‘साळसूद’ या मालिकांबद्दलचे अनुभव वाचायला मला जास्त मजा वाटली कारण ‘साळसूद’ मी दूरदर्शनवर पूर्ण पाहिलेली आणि अतिशय आवडलेल्या मोजक्या मालिकांतली एक आहे आणि ‘चिमणराव’ संपूर्ण मालिका पाहिली नसली तरी (‘बालचित्रवाणी’मध्ये बहुधा) त्याचे काही भाग पाहिल्याचं आठवतंय.
मुळात लहानपणीच्या, केवळ दूरदर्शनच (तेही आईबाबांच्या परवानगीने) बघता येण्याच्या काळातल्या खूपशा आठवणी या पुस्तकाने जाग्या झाल्या. म्हणून या पुस्तकाचं महत्त्व वाटतं.
खेरीज दिलीप प्रभावळकरांचं नट आणि माणूस म्हणूनही श्रेष्ठत्व वाटत राहातं.
ब्लॉगचा दुसरा वाढदिवस आला आणि गेला, त्यालाही आता चार महिने उलटून गेले.
लिहावंसं वाटूनही कंटाळा आल्याने लिहिलं नाही.
मध्यंतरी एकदम बरीच पुस्तकं विकत घेता आली, काही असलेल्या संग्रहातली वाचायची राहिलेली वाचता आली. जमलं तर पुढच्या काही पोस्ट्स त्याबद्दल लिहीन असं वाटतं.
बिफोर सनराईज आणि बिफोर सनसेट
. . .बिफोर सनराईज . . .
. . .बिफोर सनसेट
मुंबई-पुणे-मुंबई हा सिनेमा ज्या इंग्रजी सिनेमांवरून घेतलाय (, चोरलाय) ते हे दोन सिनेमे. एक मुलगा आणि एक मुलगी एका ट्रेनच्या प्रवासात भेटतात. एकमेकांशी बोलायला सुरुवात करतात. ब-याच गप्पा वेगवेगळ्या विषयांवर मारतात. सुरुवातीला साध्यासुध्या विषयांवर असलेल्या गप्पा नंतर थोड्या अडनिड्या, अवघड विषयांवर पण होतात. एक सबंध संध्याकाळ, रात्र ते एकमेकांसोबत असतात. वेगवेगळे अनुभव घेतात. मजा करतात. एका प्रवासात भेटलेल्या दोन माणसांची साधी गोष्ट आहे खरं तर. पण उगीचच वाढीव भावूकता, नाट्यमयता न आणता सुंदर मांडलीये.
‘बिफोर सनसेट’मध्ये नऊ वर्षांनी तेच दोघं जण परत भेटतात. तोपर्यंत त्याचं लग्न झालेलं असतं, त्याला लहान मुलगा असतो आणि ते दोघं भेटलेल्या संध्याकाळ-रात्रीवर आधारित एक पुस्तक लिहून तो लेखक झालेला असतो. या मधल्या वर्षांमध्ये त्यांचा एकमेकांशी कोणत्याच मार्गांनी काहीच संपर्क नसतो. इतक्या वर्षांनी भेटल्यावर मधल्या काळातल्या घडामोडी, अनेक नातेसंबंध, कुटुंब वगैरे ब-याच विषयांवर त्यांच्या गप्पा होतात. आधीच्या भेटी इतक्याच इंटेन्सिटीने ते एकमेकांशी बोलू शकतात.
या सिनेमाचे संवाद लिहिताना सिनेमातल्याच नट आणि नटीची मदत घेतलेली आहे, त्यामुळे खूपच नैसर्गिक, स्वाभाविक संवाद आहेत. रोमान्सची भडक कल्पनाच भारतीय सिनेमांमध्ये अनेकदा दिसते त्याच्या अगदी विरुद्ध असा खूप मस्त सिनेमा आहे हा.
आकर्षण, प्रेम, स्नेह, जिव्हाळा, जवळीक, नातेसंबंध यांच्यावर वाचायला, लिहायला, पाहायला ज्यांना आवडतं त्यांनी हे दोन्ही सिनेमे जरूर पाहावेत असं वाटतं.
आज ब्लॉगचा पहिला वाढदिवस. अवधूतने आग्रह केला आणि मदतही केली म्हणून ब्लॉग उघडू शकले. वर्षभरात नियमीतपणे नाही तरी अधूनमधून काही लिहू शकले. मला हे लिहिताना मजा आली. आपण काहितरी लिहीलंय आणि कुणीतरी ते वाचतंय, त्याच्यावर वाटलं तर काही प्रतिक्रिया देतंय ही भावनाच सुखावह आहे. प्रतिक्रिया नाही मिळाली तरीही अनुभवलेलं काहीही, केव्हाही, कसलंही बंधन न बाळगता लिहिता येण्याचं स्वातंत्र्य मला आवडलं.
एका वर्षात बरेच वेगवेगळे अनुभव आले किंवा घेता आले. त्यातल्याच काही अनुभवांबद्दल लिहिलं. आणि आयुष्याच्या या वळणावर एकूणच आनंद, मजा, सुख या सगळ्याची कमतरता भासत असताना ब्लॉग वर काही लिहिण्याचा अनुभव आनंददायक वाटला.
आता या ब्लॉगच्या ‘पहिल्या’ वाढदिवसाबद्दल लिहितेय तर अनेक पहिल्या गोष्टी आठवतायत आयुष्यातल्या. कदाचित पुढची पोस्ट त्याबद्दल लिहेन.
"आपण आपलं आपलं जाऊ.."
सहज म्हणून एकदा एका चांगल्याशा हॉटेल मध्ये गेलो होतो. जेवण झाल्यावर लिफ़्टपाशी आलो तर एक लहान मुलगा तिथे रेंगाळला होता. एकदम निवांतपणे, आजूबाजूला काय चाललंय याचा अजिबात विचार न करता त्याचं स्वतःशी काहीतरी गुणगुणत खेळणं सुरू होतं. आम्ही त्याला मध्येच खेळात disturb न करता त्याचे आईबाबा कुठे दिसतायत का ते पाहीलं पण ते लगेच काही दिसले नाहीत. मग आमची लिफ़्ट्मध्ये आत जाण्याची वेळ आली तेव्हा तोही आमच्या बरोबर आत यायला लागला तर त्याची आई कुठूनशी आली आणि त्याला म्हणाली, " चल बेटा, त्यांच्यात नको जाऊ. आपण नंतर आपलं आपलं जाऊ, ये इकडे." तो त्याच्या आईचा हात धरुन मागे झाला.
लहान मुलं त्यांच्या आई-वडीलांकडे बघून, त्यांचं अनुकरण करत करत शिकतात म्हणे. तो मुलगा काय शिकला असेल त्याच्या आईच्या या बोलण्यातून- हे ‘आपलं आपलं’ नावाची काहीतरी भानगड असते हे की घरातल्या माणसांखेरीज अन्य माणसांशी शक्यतो जवळीक करायची नसते हे की संशय, संकुचितपणा की आणखी काही
कुणास ठाऊक काय शिकला आपल्याला काय करायचंय ते त्यांचं त्यांचं पाहूदेत, आपण आपलं आपलं पाहू..
(माझ्यात ही ‘आपलं आपलं’ म्हणजे काहीतरी वेगळं असण्याची भावना कितपत आहे- तीव्र, मध्यम की कमी- तीव्र, मध्यम की कमी
रात्रीची बारा- साडेबारा किंवा त्याच्यापुढची कुठलीही वेळ.. आठवड्यातला कोणताही दिवस.. तुम्ही दिवसभराच्या प्रचंड कामाने दमलेले.. तुमच्या घराला खरं तर खोलीला latch ची सोय नाही.. तुमच्या दोन रूम पार्टनर आहेत.. त्या रोज असंच सहज म्हणून कुठेतरी गेलेल्या असतात.. तुम्ही बराच वेळ त्या येण्याची वाट बघून झोपायचा विचार करता.. सुरुवातीच्या दिवसांमध्ये तुम्ही रात्री अपरात्री कितीही वाजता उठून त्यांच्यासाठी दार उघडलेलं असतं.. पण हे रोजचं झाल्यावर तुम्ही कंटाळता.. मग बराच विचार, धीर वगैरे करून तुम्ही दार नुसतं लोटून घेऊन झोपायला लागता.. (आणि संदीप खरेच्या कवितांनी बाकी काही नाही तरी 'पायी रुतल्या काचांचा त्रास करून न घेता त्याची नक्षी मांडायला शिकवलेलं असतंच..) तुम्हाला अर्थातच स्वस्थ झोप लागत नाहीच कारण तुमचं 'दिल' ' all izz welll ' असं सांगून ऐकणार्यातलं नसतं.. हळूहळू तुमची प्रगती होत होत तुम्हाला याही परिस्थितीत झोप नाही तर निदान गुंगी तरी यायला लागते..
तुमच्या रूम पार्टनर रूमवर येतात.. लोटून घेतलेलं गंजकं लोखंडी दार पहिला आवाज करतं.. तिथून पुढे आवाजांची मालिका सुरु होते.. संडल्सचे वेल्क्रो काढल्याचे आवाज.. हातातल्या प्लास्टिक पिशवीच्या चुरगाळल्याचा आवाज.. ती कुठंतरी खाली ठेवल्याचा आवाज.. बाथरूमचा दिवा लावतानाचा बटणाचा आवाज.. बाथरूमचं दार उघडल्याचा, पाण्याचा नळ सोडल्याचा, पाय एकमेकांवर घासल्याचा, साबणाची डबी उघडल्याचा, कधी कधी ती पडल्याचा आवाज.. पाय घासत चालल्यामुळे होणारा आवाज (आपले पाय साधं चालताना पण किती आवाज करतात यांसारख्या क्षुद्र विषयांवर विचार करायला तुमच्या रूम पार्टनर्सना वेळ नसतो).. sack मधून वस्तू काढल्याचा आवाज, त्यावेळी sack च्या पहिल्या छोट्या कप्प्यात असलेल्या अनेक पेनं- पेन्सिलींचे आतल्या आत होणारे आवाज.. दाट केस खसाखसा विन्चराल्याचा आवाज.. पाण्याच्या बाटलीचं झाकण उघडल्याचा, त्यातून गटागट पाणी प्यायल्याचा आवाज.. मग चादर झटकल्याचा, उशी नीटनेटकी केल्याचा आणि सरतेशेवटी त्यांना गरजेचा असतो म्हणून मोबाईलवर गाणी ऐकण्यासाठी इयर फोन च्या वायारींचा गुंता सोडवण्याचा आवाज.. मग गाढ झोपेमध्ये घोराल्याचा आवाज.. हा कदाचित त्यांच्याकडून होणारा किंवा होत राहणारा शेवटचा आवाज..
ह्या सगळ्या आवाजांमध्ये तुम्ही काय करता - निश्चयपूर्वक शांत झोपण्याचा प्रयत्न.. श्वासावर नियंत्रण.. आपल्याला अजिबात त्रास होत नाहीये, अजिबात राग आलेला नाहीये असं स्वतःच्या मनाला पटवण्याची धडपड.. आणि गेला बाजार अशी काहीतरी पोस्ट लिहिण्याचा विचार..
मध्यंतरी एकदा मला अचानक 'संकल्पाचं बळ' या विषयावर बोलावं लागलं. 'बोलावं लागलं' म्हणजे मला इच्छा नव्हती बोलायची पण 'पार्ट ऑफ माय ड्युटी' म्हणून करावं लागणार होतं. एकतर मला अशा अवघड नावं असलेल्या विषयांवर, औपचारिक असं फारसं बोलता येत नाही. समोर बरीच माणसं काहीतरी चांगलं, महत्वाचं ऐकायला मिळेल अशा अपेक्षेनी बसलेली असताना आपण मात्र जाऊन आपल्या थोटक्या अनुभवानिशी, फारसा आवाका नसलेलं काहीतरी बोलून यायचं हे मला अन्यायकारकच वाटतं. पण बोलायलाच लागणार म्हटल्यावर ठरवलं की 'आपण काही संकल्प केले असतील आयुष्यात त्याबद्दलच बोलावं'.
मला वाटतं- 'संकल्प म्हणजे, आपण जे काही ठरवतो आयुष्यात- कोणत्याही परिस्थितीत कसं वागायचं, काय करायचं, कसं करायचं ते असावं'. बरेचदा आपण आपले संकल्प शब्दांत मांडत नाही. अनेकदा तशी गरजच पडलेली नसते किंवा त्याबद्दल विचार केलेला नसतो किंवा असे काही संकल्प वगैरे असतात असं मुळात अनेकांना वाटतंच नाही (आणि बरेचदा दुसर्याचे संकल्प ही खिल्ली उडवण्याची गोष्ट असते.)
तर मी विचार करत होते कि माझे काय संकल्प होते किंवा आहेत आयुष्यात मी केव्हा शब्दांत मांडले माझे संकल्प मी केव्हा शब्दांत मांडले माझे संकल्प
आठवत नाही पण आई-बाबा, शाळेतले शिक्षक यांनी जे सांगितलं, शिकवलं ते सतत घोकून, तसंच वागायचा प्रयत्न करताना असेल किंवा थोडेथोडे स्वतःचे विचार करायला जमायला लागलं- कुठलीही गोष्टं स्वतःच्या निकषांवर पडताळून पाहायला हवी असं वाटायला लागलं तेव्हापासून असेल, नक्की कधी ते आठवत नाही.
नेहमीचं शांत, निवांत आयुष्य सुरु असताना संकल्पाचं, ते शब्दांत मांडण्याचं, त्याबद्दल विचार करण्याचं महत्त्वं बहुदा वाटत नाही पण जेव्हा कठीण, अनपेक्षित परिस्थितीला किंवा संकटाला तोंड द्यावं लागतं तेव्हा हे महत्त्वं पटतं.
मला आनंदात, उत्साहात, मुक्तपणे राहायला आवडतं. अंगावर घेतलेलं काम नेटानी पूर्ण करायला आवडतं. प्रामाणिक असायला आवडतं आणि असंच काहीबाही.. तर असं सगळं- शहाण्यासारखं सुरळीत आयुष्य सुरु असताना खूप सोपं होतं पण आता जरा वेगळ्या वळणांनी चाललंय आयुष्य तर ह्या सगळ्या ठरवलेल्या गोष्टी पाळणं कष्टाचं वाटतंय. तरीही शब्दांत नीट मांडलेले संकल्प मदतीला येतात असंही जाणवतंय.
हे सगळं का लिहीलं मी आत्ता तर- अनेक गोष्टी पुन्हा पुन्हा पडताळून पाहतेय सध्या स्वतःबद्दल त्यात हेही तपासू म्हटलं आणि तपासताना लिहावंसं वाटलं इतकंच.


प्रदूषणाची ‘राजधानी’ | Saamana (सामना)

– सिनेमा / नाटक
 तुमच्या खात्यात लॉग इन करा
परवलीचा शब्द परत मिळवा
परवलीचा शब्द तुम्हाला पाठविला जाईल
रेल्वे स्थानकांतील प्लॅस्टिकबंदी मुहूर्त सापडेना
शहापुरातील वीटभट्टी व्यवसाय धोक्यात
आर्ट फेस्टिव्हलमध्ये शिवसेनाप्रमुखांचे शिल्प
८१४ गावांना पाणीटंचाईची झळ
जेसिका लालच्या बहिणीने केलं तिच्या खुन्याला माफ
केंद्रीय मंत्री अनंत हेगडे यांना जीवे मारण्याची धमकी
हरयाणामध्ये कठुआची पुनरावृत्ती होता होता राहिली
ही म्हणजे काँग्रेसची आत्महत्या, स्वामींचा सणसणीत टोला
जखम डोक्याला, शस्त्रक्रिया पायावर; ‘बिनडोक’ डॉक्टरवर कारवाई होणार
काबूलमध्ये आत्मघाती हल्ल्यात ३१ जण ठार
जगातील सर्वात वृध्द महिलेचे निधन
काबूलमध्ये बॉम्बस्फोटात ३१ ठार
७२ वर्षांच्या आजीबाईंचा नातवाच्या वयाचा नवरदेव
आता अण्वस्त्र चाचणी नाही
वाचाळवीरांची फौज सरकारवर ‘बूमरँग’
कर्मयोगी माणूस घडविण्याचे कार्य
हे बंड म्हणावे काय
रोखठोक : इतिहासाची पुनरावृत्ती आजारी पडली आहे काय
– सिनेमा / नाटक
पाकिस्तानी अभिनेता अली जफरच्या अडचणीत वाढ
रुपेरी पडदा गाजवणारी अनिल-माधुरीची जोडी पुन्हा एकत्र
”आमिरसोबत ‘त्या’ चित्रपटात काम करणे सर्वात मोठी चूक”
अरुण साधूंच्या सुप्रसिद्ध कादंबरीतील ‘झिपऱ्या’ आता मोठ्या पडद्यावर
क्रिकेटपटू सिद्धेश लाड सांगतोय निरोगी आणि फिट कसे राहावे
‘हर एक फ्रेंड जरूरी होता है’…वैज्ञानिकांनाही पटलं
७२ वर्षांच्या आजीबाईंचा नातवाच्या वयाचा नवरदेव
विष्ठा विकून ते वर्षाला कमवतात ८ लाख रुपये
रोज दोन लार्ज पेग माराल तर लवकर चितेवर झोपाल
VIDEO : हत्तीने वाचवला बुडणाऱ्या व्यक्तिचा जीव
सूपमध्ये केली लघुशंका, प्रतिस्पर्ध्याला धडा शिकवण्यासाठी किळसवाणा प्रकार
रोखठोक : इतिहासाची पुनरावृत्ती आजारी पडली आहे काय
हवामान आणीबाणी हिंदुस्थान किती सक्षम
हे दोन देश कुणी केले
दिल्ली क्राइम कॅपिटल म्हणून कुख्यात होतीच. आता पोल्यूशन कॅपिटल म्हणजे प्रदूषणाची ‘राजधानी’ असा आणखी एक डाग दिल्लीच्या माथी लागला. पुन्हा हा डाग ज्यांच्यामुळे लागला ते सगळेच मोकळा श्वास घेत आहेत. सामान्य दिल्लीकरांचा श्वास मात्र गुदमरला आहे. तो मोकळा करण्याचे आश्वासन प्रत्येक निवडणुकीत सर्वच पक्षांनी दिले, पण तात्पुरत्या मलमपट्टीशिवाय काहीच झाले नाही. मुंबईचे पर्यावरण आणि आरोग्य याबाबतीत मुंबई महापालिकेकडे बोटे दाखविणाऱ्यांनी खराब हवेबाबत दिल्लीचे ‘बीजिंग’ का झाले याचे उत्तर द्यायला हवे.
देशाची राजधानी दिल्लीवर वायुप्रदूषणामुळे ‘बंद’ पाळण्याची वेळ सरकार आणि जनतेवर पुन्हा आली आहे. दिल्ली आणि प्रदूषण या गेल्या काही वर्षांत एकाच नाण्याच्या दोन बाजू झाल्या आहेत. यंदाच्या दिवाळीत सर्वोच्च न्यायालयाने वायुप्रदूषणाच्या धोक्याचा विचार करून दिल्लीवर ‘फटाकेबंदी’चा हातोडा मारला होता. आता तर दिल्ली सरकारला ‘बंदी’चा आदेश जारी करण्याची वेळ आली आहे. सर्व प्राथमिक शाळांना बुधवारी सुट्टी जाहीर केली गेली. अनेक विमान उड्डाणे रद्द करावी लागली. लोकांच्या मॉर्निंग वॉकवर आणि पायी फिरण्यावर निर्बंध आले. १९ नोव्हेंबर रोजी होणाऱ्या मॅरेथॉन स्पर्धेवरही अनिश्चिततेचे ‘दाट धुके’ पसरले आहे. शिवाय श्वासोच्छ्वास, फुप्फुस आणि हृदयाच्या आजारांचा धोका वाढला आहे. कारण राजधानीच्या हवेतील ऑक्सिजन कमी होऊन नायट्रोजन ऑक्साइडचे प्रमाण वाढले आहे. अर्थात दिल्लीचे असे गॅस चेंबर होणे ही आता नवीन गोष्ट राहिलेली नाही. दरवर्षीच हिवाळ्याची सुरुवात दिल्लीमध्ये विषारी धुरक्याने होते. धूर आणि धुक्याची जाड चादर तेथील वातावरणात पांघरली जाते. गेल्या वर्षीही नोव्हेंबरच्या दुसऱ्या आठवड्यात दिल्ली आणि दिल्लीकर असेच विषारी धुक्याने काळवंडले होते. शाळांपासून उद्योग-व्यवसाय चार-पाच दिवस ठप्प ठेवावा लागला होता. आता त्याचीच पुनरावृत्ती झाली आहे आणि
आहे. मुळात दिल्ली ही देशाची राजधानी असली तरी ‘१२ महिने २४ तास’ प्रदूषणाच्या विळख्यातच असते. देशातील सर्वाधिक वायुप्रदूषित शहरांत दिल्लीचा समावेश आहे. हवेचा शुद्धता निर्देशांक १०० असायला हवा, मात्र राजधानीतील हवेने सध्या ३०० पर्यंत उसळी मारली आहे. हवेचा दर्जा पीएम २.५ ते पीएम २५ असण्याऐवजी पीएम २.५ ते पीएम १५० एवढा वाढला आहे. ज्या दिल्लीने आजपर्यंत अनेक ‘हल्ले’ पाहिले आणि पचविले त्या दिल्लीला विषारी वायूचा ‘हल्ला’ पचविणे अशक्य झाले आहे. राजकीय प्रदूषण सहन करणारा दिल्लीकर वायुप्रदूषण सहन करता करता घुसमटला आहे. कधी डेंग्यू तर कधी चिकुनगुनियाचा विळखा येथे ६०० पेक्षा अधिक बळी घेतो. प्रदूषणाचा विळखा तर दिल्लीकरांसाठी ‘स्लो पॉयझन’ आणि ‘सायलेंट किलर’च ठरला आहे. एका अंदाजानुसार गेल्या वर्षी दिल्लीत प्रदूषणाने ५० हजारांवर लोकांचा जीव घेतला आहे. येथे दर तीन मुलांमागे एकाला श्वसनाचे आजार आहेत. यंदा परिस्थिती एवढी भयंकर आहे की, आरोग्य आणीबाणी जाहीर करा अशी विनंतीच दिल्ली सरकारला करण्याची वेळ वैद्यकीय संघटनांवर आली आहे. हे सगळेच भयंकर आहे.
दिल्लीचे पर्यावरण असेही बिघडलेले असतेच, पण त्यापेक्षा प्रचंड वाढलेले वायुप्रदूषण भीषण आहे. पुन्हा त्याचे खापर कोणी कोणावर फोडायचे हादेखील प्रश्न आहेच. प्रशासनाच्या दृष्टिकोनातून दिल्ली आधीच ‘अनेक पायांची शर्यत’ झाली आहे. नायब राज्यपाल, मुख्यमंत्री, तीन महापालिकांचे महापौर, त्यांचे अधिकारी अशा वेगवेगळ्या यंत्रणांच्या तावडीत दिल्ली सापडली आहे. त्यात बेकायदेशीर वस्त्या, कारखाने, प्रदूषण निर्माण करणारी धुरांडी, मोटारींची अमर्याद संख्या, गटारी-नाल्यांची अस्वच्छता आणि सर्वच यंत्रणांचा बकाल कारभार यांची भर पडली आहे. दिल्ली सेक्स कॅपिटल, क्राइम कॅपिटल म्हणून कुख्यात होतीच. आता पोल्यूशन कॅपिटल म्हणजे प्रदूषणाची ‘राजधानी’ असा आणखी एक डाग दिल्लीच्या माथी लागला. पुन्हा हा डाग ज्यांच्यामुळे लागला ते सगळेच मोकळा श्वास घेत आहेत. सामान्य दिल्लीकरांचा श्वास मात्र गुदमरला आहे. तो मोकळा करण्याचे आश्वासन प्रत्येक निवडणुकीत सर्वच पक्षांनी दिले, पण तात्पुरत्या मलमपट्टीशिवाय काहीच झाले नाही. मुंबईचे पर्यावरण आणि आरोग्य याबाबतीत मुंबई महापालिकेकडे बोटे दाखविणाऱ्यांनी खराब हवेबाबत दिल्लीचे ‘बीजिंग’ का झाले याचे उत्तर द्यायला हवे.
सामनाचे यूट्युब चॅनल सबस्क्राइब करा
मागीलदेवाघरचा प्रत्येक दिवस शुभच
संबंधित बातम्या या पब्लिशरकडून आणखी
हे बंड म्हणावे काय
जेसिका लालच्या बहिणीने केलं तिच्या खुन्याला माफ
रेल्वे स्थानकांतील प्लॅस्टिकबंदी मुहूर्त सापडेना
केंद्रीय मंत्री अनंत हेगडे यांना जीवे मारण्याची धमकी
हरयाणामध्ये कठुआची पुनरावृत्ती होता होता राहिली
शहापुरातील वीटभट्टी व्यवसाय धोक्यात
आर्ट फेस्टिव्हलमध्ये शिवसेनाप्रमुखांचे शिल्प
८१४ गावांना पाणीटंचाईची झळ
टपाल खात्याकडे ‘बेवारस’ पार्सलची थप्पी
जखम डोक्याला, शस्त्रक्रिया पायावर; ‘बिनडोक’ डॉक्टरवर कारवाई होणार
पायरसी करणाऱ्या ११ वेबसाईट्सवर बंदी
 नोटांची ‘ऑनलाइन’ विक्री जोरात
फाईव्ह स्टार हॉटेलमध्ये सायकल बंदी का
हवेत असतानाच एअर इंडियाच्या विमानाची खिडकी तुटली
भाजप नेत्याने केला अल्पवयीन मुलीचा विनयभंग
मुंबई | ठाणे | कोकण | पुणे
नाशिक | संभाजीनगर | नागपूर
देश | विदेश | क्रीडा
सामना भवन, दैनिक सामना मार्ग, प्रभादेवी,
मुंबई – ४०० ०२५
टेलीफोन: (०२२) ६६८८ ५५५५


mumbai news sharad pawar famer शेतकरी लाभार्थी नव्हे तर "अपमानित' - शरद पवार | eSakal

शेतकरी लाभार्थी नव्हे तर "अपमानित' - शरद पवार
बुधवार, 8 नोव्हेंबर 2017
मुंबई - ""नोटाबंदी व वस्तू व सेवाकरामुळे "जीएसटी'ने देशभरात महामंदी व महागाईचे संकट असताना राज्यातल्या शेतकऱ्यांना फसवी कर्जमाफी करीत फडणवीस सरकारने अपमानित केले आहे. तरीही मी लाभार्थी अशी प्रचंड जाहिरातबाजी करत असून, सत्तेच्या खुर्चीत बसलेलेच खरे लाभार्थी आहेत,'' अशी कठोर टीका राष्ट्रवादी कॉंग्रेसचे अध्यक्ष शरद पवार यांनी केली.
मुंबई - ""नोटाबंदी व वस्तू व सेवाकरामुळे "जीएसटी'ने देशभरात महामंदी व महागाईचे संकट असताना राज्यातल्या शेतकऱ्यांना फसवी कर्जमाफी करीत फडणवीस सरकारने अपमानित केले आहे. तरीही मी लाभार्थी अशी प्रचंड जाहिरातबाजी करत असून, सत्तेच्या खुर्चीत बसलेलेच खरे लाभार्थी आहेत,'' अशी कठोर टीका राष्ट्रवादी कॉंग्रेसचे अध्यक्ष शरद पवार यांनी केली.
कर्जत (जि. रायगड) येथील राष्ट्रवादी कॉंग्रेसच्या चिंतन शिबिराचा समारोप करताना पवार यांनी केंद्र व राज्य सरकारच्या धोरणांवर टीका केली. नोटाबंदीने देशात आर्थिक मंदी व बेरोजगारी वाढल्याची आकडेवारी सादर करत मोदी सरकारच्या मनमानी आर्थिक धोरणांबाबत त्यांनी खंत व्यक्त केली. पवार म्हणाले, ""राज्यात व देशात स्पष्ट बहुमताचे सरकार आहे. यापूर्वी देशात अनेक बदल पाहिले. अनेक पंतप्रधान झाले; पण ते अल्पकाळ होते. वाजपेयी पंतप्रधान झाले. वेगवेगळे पक्ष होते; पण अटलजींचा स्वभाव सर्वांना सोबत घेऊन जाण्याचा होता. तरीही "इंडिया शायनिंग'च्या नावाखाली केलेल्या प्रचंड जाहिरातीमुळे 2004 मध्ये अनपेक्षित बदल झाला.''
""आता मोदींचे सरकारदेखील केवळ जाहिरातींचा मारा करत आहे. चुकीची आर्थिक धोरणे व विरोधकांवर धास्तीचे सावट ठेवून एककेंद्री सत्ता राबवत आहे. अशी केंद्रित सत्ता भ्रष्टाचाराचे साधन बनते आणि आज देश त्याच रस्त्याने जात आहे,'' अशा शब्दांत पवार यांनी मोदी सरकारवर टीकास्र सोडले. नोटाबंदी व "जीएसटी'मुळे व्यापारी वर्गात मोदी सरकारबाबत प्रचंड संताप असून कारखानदारी मंदावली आहे. गुंतवणूक होत नाही. मंदीचा फटका बसल्याने बेरोजगारी वाढत आहे. शेकडो कंपन्यांत कामगार कपात सुरू आहे. तरीही सर्व काही आलबेल असल्याच्या जाहिराती करणारे हे सरकार बेशरम असल्याचा टोलाही पवार यांनी लगावला.
सरकारी खर्चातून पक्षाचा प्रचार
राज्य सरकार सरकारी तिजोरीतून खर्च करून स्वत:च्या पक्षाचा प्रचार करत असल्याचा आरोप करत पवार यांनी मुख्यमंत्र्यांच्या कार्यालयात खासगी अधिकाऱ्यांची भरती कशासाठी, असा सवाल केला. खासगी अधिकाऱ्यांची नावे घेत त्यांना दिला जाणारा पगारदेखील पवार यांनी या वेळी सांगितला. मुख्यमंत्री कार्यालयात बसून हे अधिकारी भाजपचा प्रचार करत आहेत. त्यांना प्रत्युत्तर देणाऱ्या युवकांना खोट्या तक्रारीत अडकवले जात आहे. हे काय कायद्याचे राज्य आहे, असा सवाल त्यांनी केला.
कांदा उत्पादकांसाठी बाजार समित्याच असुरक्षित
नामपूर, जि. नाशिक - कांद्याचे आगार असलेला नाशिक जिल्ह्यातील शेतकरी आता खुद्द कांदा व्यापाऱ्यांकडून होणाऱ्या ''लेट पेमेंट'', फसवणुकीच्या प्रकारांनी...
लंडन मॅरेथॉन किपचोगेने जिंकली
लंडन - वाढत्या तापमानातही एल्युड किपचोगे याने रविवारी लंडन मॅरेथॉन जिंकली. त्याने २ मिनिटे ०४.२७ सेकंद वेळ दिली. ब्रिटनला मो फराह (२ः०६.३२ सेकंद)...
कल्याण आरटीओच्या नवीन इमारत निधीला मंजुरी
कल्याण : कल्याण आरटीओ उपप्रादेशिक परिवहन कार्यालयाच्या कल्याण मधील वाडेघर येथील नवीन इमारतीच्या बांधकामासाठी सरकारने 10 कोटी 46 लाख 25 हजार 942...
साखरेच्या प्रश्नावर तोडगा काढण्यासाठी आज दिल्लीत बैठक - शरद पवार
कोल्हापूर - साखरेचे दर आणि साखर उद्योग अडचणीत आला आहे. त्यावर तोडगा काढण्यासाठी पंतप्रधान यांना पत्र लिहिले. आज दिल्लीत साखरेच्या प्रश्नावर तोडगा...
सरन्यायाधीशांविरोधातील महाभियोगाचा प्रस्ताव फेटाळला; काँग्रेसला धक्का
नवी दिल्ली : सरन्यायाधीश दीपक मिश्रा यांच्यावर महाभियोग चालविण्याचा विरोधी पक्षांचा प्रस्ताव राज्यसभेचे अध्यक्ष वेंकय्या नायडू यांनी आज (सोमवार...


Sales from Redmi Y1, Y1 Lite starts today: Know all the features | रेडमी वाय 1आणि वाय 1 लाईटची आजपासून विक्री सुरू : जाणून घ्या सर्व फिचर्स | Lokmat.com

रेडमी वाय 1आणि वाय 1 लाईटची आजपासून विक्री सुरू : जाणून घ्या सर्व फिचर्स
शाओमी कंपनीने अलीकडेच जाहीर केलेल्या रेडमी वाय१ आणि वाय लाईट या दोन स्मार्टफोनची आजपासून विक्री सुरू होत आहे.
शाओमी कंपनीने अलीकडेच जाहीर केलेल्या रेडमी वाय१ आणि वाय लाईट या दोन स्मार्टफोनची आजपासून विक्री सुरू होत आहे. शाओमी रेडमी वाय १ हा स्मार्टफोन ३ जीबी रॅम/३२ जीबी स्टोअरेज तसेच ४ जीबी रॅम/६४ जीबी स्टोअरेज या दोन व्हेरियंटमध्ये अनुक्रमे १०,९९९ आणि ८,९९९ रूपयात उपलब्ध करण्यात आला आहे. तर रेडमी वाय १ लाईट हा स्मार्टफोन ६,९९९ रूपये मूल्यात मिळेल. हे दोन्ही स्मार्टफोनची आज दुपारी १२.०० वाजेपासून शाओमी कंपनीच्या मी.कॉम आणि अमेझॉन इंडिया या पोर्टलवरून विक्री सुरू होत असून ग्राहकांना हे मॉडेल्स ऑफलाईन पध्दतीनेही खरेदी करता येतील. शाओमी रेडमी वाय १ या मॉडेलमध्ये सेल्फी लाईटसह १६ मेगापिक्सल्सचा फ्रंट कॅमेरा देण्यात आला आहे. याच्या मदतीने अतिशय उत्तम दर्जाच्या सेल्फी प्रतिमा काढता येत असल्याचा कंपनीचा दावा आहे. तर यातील मुख्य कॅमेरा १३ मेगापिक्सल्सचा असेल. या स्मार्टफोनमध्ये ५.५ इंच आकारमानाचा आणि एचडी क्षमतेचा (१२८० बाय ७२० पिक्सल्स) डिस्प्ले असून यावर कॉर्निंग गोरीला ग्लासचे संरक्षक आवरण असेल. यात ६४ बीट ऑक्टॉ-कोई क्वॉलकॉम स्नॅपड्रॅगन ४३५ प्रोसेसर आहे. या मॉडेलचे ३ जीबी रॅम/३२ जीबी स्टोअरेज आणि ४ जीबी रॅम.६४ जीबी स्टोअरेज या दोन्ही व्हेरियंटमध्ये मायक्रो-एसडी कार्डच्या मदतीने १२८ जीबीपर्यंत स्टोअरेज वाढविण्याची सुविधा असेल. यातील बॅटरी ३०८० मिलीअँपिअर क्षमतेची असेल. शाओमी रेडमी वाय १ लाईट या मॉडेलमध्ये आधीच्या मॉडेलपेक्षा थोड्या कमी प्रमाणात फिचर्स देण्यात आले आहेत. यात क्वॉलकॉम स्नॅपड्रॅगन ४२५ प्रोसेसर असेल. याची रॅम दोन जीबी आणि स्टोअरेज १६ जीबी असून मायक्रो-एसडी कार्डच्या मदतीने याला वाढविण्याची सुविधा असेल. तर यातील सेल्फी कॅमेरा ५ मेगापिक्सल्स क्षमतेचा तर रिअर कॅमेरा १३ मेगापिक्सल्सचा असेल. तर यातील उर्वरित फिचर्स हे रेडमी वाय १ या मॉडेलप्रमाणेच असतील. हे दोन्ही स्मार्टफोन अँड्रॉइडच्या नोगट आवृत्तीवर आधारित एमआययुआर ८ वर चालणारे असतील.
लवकरच येणार शाओमीचा गेमिंग स्पेशल स्मार्टफोन
काही मिनिटांतच OUT OF STOCK झाला शाओमीचा रेडमी नोट 5
शाओमीचा सुपर स्लीम स्मार्ट टिव्ही लॉन्च, गृह उपकरणांमध्ये दमदार पदार्पण
शाओमीचा रेडमी नोट 5, रेडमी नोट 5 प्रो भारतात लॉन्च, जाणून घ्या किंमत व फीचर्स
शिओमीचा सॅमसंगला धक्का; पहिल्या क्रमांकावर मुसंडी
सॅमसंग गॅलेक्सी नोट ८ आता नवीन रंगाच्या पर्यायात
व्हर्लपूलचे वाय-फाय कनेक्टिव्हिटीयुक्त एयर कंडिशनर्स
फेसबुकवरून करा तुमचा मोबाइल रिचार्ज, जाणून घ्या संपूर्ण पद्धत
टेक्नो कॅमॉन आय स्कायचे आगमन
खास भारतीयांसाठी अमेझॉनचे वेब ब्राऊजर


۞आम्हीच ते वेडे ज्यांना आस इतिहासाची۞: किल्ले पन्हाळगड

किल्ल्याची उंची : ४०४० फूट
किल्ल्याचा प्रकार : गिरीदुर्ग
महाराष्ट्राच्या इतिहासात शिवरायांना अनन्या साधारण महत्व आहे.त्यांच्या कारकिर्दीतील खरे सोबती म्हणजे अजिंक्य आणि बेलाग किल्ले.शिवरायांच्या जीवनातील नाट्यपूर्ण घटनांचा साक्षीदार म्हणजे किल्ले पन्हाळगड.
इतिहास : हा किल्ला प्रथम शिलाहार भोज राजा नृसिंह याच्या कारकिर्दीत बांधण्यात आला.हा किल्ला पूर्वी नाग जमातीतील लोकांकडे होता.याचे पहिले नाव 'पन्नग्रालय' .अफजलवधानंर १८ दिवसातच शिवरायांनी हा किल्ला २८-११-१६५९ ला घेतला.किल्ला विजापुररांच्या ताब्यात पडला पण राजांनी तो पुन्हा घेतला.२ मार्च १६६० मध्ये किल्यास सिध्दी जौहरचा वेढा पडला. १६७३ मध्ये कोंडाजी फर्जंद या बरोबर सैन्य पाठवून भेदनितिचा उपयोग करून किल्ला ताब्यात घेतला.पुढे १७१० मध्ये पन्हाळा कोल्हापूरची राजधानी झाली नंतर १८४४ ध्ये किल्ला इंग्रजांच्या ताब्यात गेला.
गडावरील पहाण्यासारखी ठिकाणे :
हा ताराबाईचा वाडा होय.वाडा प्रेक्षणीय असून यातील देवघर बघण्यासारखे आहे.आज यात नगरपालिका कार्यालय ,पन्हाळा हायस्कूल व मिलटरी बाईज होस्टेल आहे.
राजवाडावरून पुढे गेल्यावर ही कोठीवजा इमारत दिसते.याच इमारतीस संभाजी राजांना शिवरायांनी या प्रांताचा कारभार पाहाण्यास ठेवले होते.शिवरायांची गुप्त खलबते येथेच चालत.
ही दुर्गम वाट गडाखाली उतरते.याच वाटेचा उपयोग करून शिवराय सिध्दी जौहरचा वेढातून निसटले.हीच विशाळगडावर जाणारी एकमेव वाट आहे.याच दरवाजातून ४५ मैलांचे अंतर कापून महाराज विशाळगडावर पोहचले.
अंबारखाना हा पूर्वीचा बालेकिल्ला.याच्या सभोवती खंदक आहे येथेच गंगा ,यमुना आणि सरस्वती अशी तीन धान्यकोठारे आहेत.यात वरी,नागली आण भात असे सुमारे २५ हजार खंडी धान्य मावत असे.याशिवाय सरकारी कचे-या ,दारुगोळा अणि टाकंसळ वैगरे होती.
हा पूर्वेकडील अत्यंत मोक्याचा व महत्वाचा दरवाजा होय.इ.स १८४४ मध्ये हा इंग्रांनी पाडून टाकला.थोडे भग्रावशेष आज शिल्लक आहेत.येथेच 'शिवा काशीद' यांचा पुतळा आहे.
गडाच्या पेठेलगत हे एक मोठे तळे आहे.तळ्याच्या काठावर सोमेश्र्वर मंदिर आहे.ह्या मंदिराला महाराजांनी व त्याच्या सहस्त्र मावळ्यांनी लक्ष्य चाफ्यांची फुले वाहिली होती.
७. रामचंद्रपंत अमात्य यांची समाधी
सोमेश्र्वर तलावापासून थोडे पुढे गेल्यावर दोन समाध्या दिसतात.त्यातील उजवीकडची रामचंद्रपंत अमात्य व बाजूची त्यांच्या पत्नीची.
याच्याच बाजूला एक आडवी इमारत दिसते त्यास रेडे महाल म्हणतात.वस्तुतः ही पागा आहे मात्र त्यात नंतर जनावरे बांधत म्हणून त्याला रेडे महाल म्हणत.
त्याच्यापुढे ही एक छोटी गढी व दरवाजा आहे हे संभाजी मंदिर आहे.
संभाजी मंदिरापुढे गेल्यावर ही एक झोकदार इमारत दिसते ती धर्मकोठी .सरकारातून धान्य आणून येथे यथायोग्य दानधर्म करत.
तीन दरवाज्याच्या वरच्या बाजूला माळावर एक तीन कमानीची ,काळ्या दगडांची वास्तू दिसते.ही वास्तू तीन मजली आहे.सर्वात तळाला खोल पाण्याची विहीर आहे ,तर मधला मजला रा पेस आहे त्यातून तटाबाहेर जाण्यासाठी खिडकीवजा चोर दरवाजा दिसतो.
राजवाडातून बाहेर पडल्यावर नेहरू उानाच्या खालच्या बाजूस महालक्ष्मी मंदिर आहे.हे गडावरील सर्वात प्राचीन मंदिर आहे.ह्याच्या बांधणीवरून ते साधारण १००० वर्षापूर्वीचे असावे .राजा गंडारित्य भोज याचे हे कुलदैवत होय.
हा पश्चिमेकडील सर्वात महत्वाचा दरवाजा .दरवाज्या वरील नक्षीकाम प्रेक्षणीय आहे.इ.स १६७६ मध्ये कोंडाजी फर्जंदने येथूनच अवघ्या ६० मावळ्यानिशी किल्ला जिंकला.
एस टी थांब्यावरून थोडे खाली आल्यावर एका ऐसपैस चौकात वीररत्न बाजीप्रभुं देशपांडे ह्यांचा आवेशपूर्ण पुतळा आहे.
गडावर जाण्याच्या वाटा :
१. चार दरवाजा मार्गे कोल्हापूर शहरातून 'एस टी' बसने किंवा खाजगी वाहनाने थेट किल्यावर जाता येते.ही वाट चार दरवाजा मार्गेगडात प्रवेश करते.
२. तीन दरवाजा मार्गे गडावर जाण्यासाठीचा दुसरा मार्ग तीन दरवाजातून जातो.हा दरवाजा तीन मजली असून याचे बांधकाम शिसे ओतून केलेले आहे
राहण्याची सोय : किल्ल्यावर राहण्यासाठी निवसस्थाने ,हॉटेल्स आहेत.
जेवणाची सोय : निवासस्थानांमध्ये होते.
पाण्याची सोय : किल्ल्यावर बारामही पिण्याच्या पाण्याची सोय आहे.
जाण्यासाठी लागणारा वेळ : कोल्हापूर मार्गे गाडी रस्त्याने १ तास.
जाण्यासाठी उत्तम कालावधी : सर्व ऋतुत.
बघताय काय राव सामील व्हा........
ब्लॉगला भेट द्या, वाचा, आपल्या प्रतिक्रिया द्या, परंतु कुठलाही लेख उतरवून घेण्यास अथवा इतर कुठेही पुनर्प्रकाशित करण्यास लेखकाची परवानगी घेणे आवश्यक आहे.
असे घडले महाराज महाराष्ट्र (3)
महाराष्ट्रातील किल्ल्यांचा इतिहास (5)
भेटा कधी इकडे सुद्धा.......


चला शिकूया: गेम बनवूया - मनीकॉप्टर

शुक्रवार, 6 मई 2016
गेम बनवूया - मनीकॉप्टर
आज आपण स्क्रॅच मध्ये एक मजेदार गेम बनवूया. हा गेम तुम्ही वरील चित्रावर क्लिक करून खेळू शकता. या गेमची आईडिया अगस्टा वेस्टलँड हेलिकॉप्टर प्रकरणा वरून घेतलेली आहे. मागील चित्रामध्ये भारतीय वायू सेनेने विकत घेतलेले अगुस्ता वेस्टलँड हेलिकॉप्टर दिसत आहे.
गेमला सुरवात झाल्यानंतर तुम्हाला एक कार्टून हेलीकॉप्टर उजवी - डावीकडे फिरत असलेले दिसते. खाली एक मांजराचे कार्टून आहे. डावे आणि उजवे अॅरो कीज वापरून या मांजराला तुम्ही हलवू शकता. स्पेस बार दाबल्यावर मांजर एक दगड वर फेकते. दगड हेलीकॉप्टरला लागल्यावर त्यामधून एक डॉलरचे बंडल खाली पडते. हे बंडल मांजराच्या चित्रावर पडल्यावर ते तुमच्या खात्यात जमा होते. तीस सेकंदात तुम्ही जितकी बंडले गोळा कराल ते तुम्हाला गेमच्या शेवटी दिसते.
हा गेम कसा बनवला आहे आणि यासाठी कुठले कोड वापरले आहे हे तुम्ही या प्रोजेक्टच्या होम पेज वर पाहू शकता.
इसे ईमेल करेंइसे ब्लॉग करें Twitter पर साझा करेंFacebook पर साझा करेंPinterest पर साझा करें
नई पोस्ट पुरानी पोस्ट मुख्यपृष्ठ
सदस्यता लें टिप्पणियाँ भेजें (Atom)
कोडू गेम लॅॅब हे एक फ्री 3D गेम्स बिल्डिंग सॉफ्टवेअर आहे. मी याचा वापर कसा करावा हे सांगण्यासाठी व्हिडिओ ट्युटोरिअल्सची सीरिज बनवत ...
इमेल मध्ये लेख वाचा
लहान मुलांसाठी प्रोग्रामिंग (53)
लहान मुलांचे खेळ (38)
HTML ची माहिती (7)
सरल थीम. Blogger द्वारा संचालित.


۞आम्हीच ते वेडे ज्यांना आस इतिहासाची۞: शब्दांविना गर्जे आमुचा दरारा!

शब्दांविना गर्जे आमुचा दरारा
चाकणसारख्या भुईकोटाने शाहिस्तेखानाला आणि त्याच्या फौजेला चांगले पाणी पाजले होते, तिथे डोंगरी किल्ल्यांकडे वाकडी नजर करुन बघण्याची त्याची हिंमत होत नव्हती, पण औरंगजेबाचा खलिता वाचुन त्याच्या तोंडचे पाणी पळाले होते. शिवाजीचे स्वराज्य कसे संपवावे यावर पुण्याच्या लालमहालात बसुन आराखडे बनवले जात होते, आधी डोंगरी किल्ले घ्यावे की आधी कोकण किनारपट्टी जिंकुन घ्यावी. चाकणच्या किल्ल्याने शहाणा झालेल्या खानाने ठरवले, आधी कोकण किनारपट्टीवर आपला अंमल बसवावा. एकदा का कोकण किनारपट्टी मुघलांच्या ताब्यात आली की शिवाजीचे आरमार आपोआप संपुष्टात येईल. बेत ठरला, आधी कोकण.
खान अगदी एकांतात जाऊन बसला आणि त्याने आपला खास सरदार उझबेग कारतलबखान याला याद फर्मावले. कारतलबखानास त्याने चौल, कल्याण, भिवंडी, पनवेल आणि नागोठणे हस्तगत करण्यास फर्मावले. आपल्या पराक्रमाने परिंडा किल्ला हस्तगत केलेल्या कारतलबखानाने हसत हसत ही मोहीम स्वीकारली. त्याच्याबरोबर कुमकेला खानाने मित्रसेन, कछप, सर्जेराव गाडे, जादोराव, अमरसिंह चौहान, जसवंतराव वगैरेंबरोबरच रायबाघनलापण कुच होण्यास सांगितले.
रायबाघन, एक ब्राह्मण स्त्री मोघल फौजेत सामिल झाली होती, तीचे खरे नाव होते, सावित्रीबाई, वऱ्हाडातील माहुरच्या राजे उद्धवराव देशमुखांच्या पत्नी. उद्धवराजांनी आमरण मोघलांची सेवा केली. त्यांचा पुत्र जगजीवनराव सुद्धा मोघल साम्राज्याकरता बळी पडला. घराण्यात पुरुष राज्यकर्ता कुणीच न राहिल्याने सावित्रीबाईने आपल्या एकटीच्या अधिपत्याखाली वऱ्हाड प्रांताचे परकिय आक्रमणापासुन संरक्षण केले, वऱ्हाड मोघली प्रांतातच राहिले. औरंगजेब बादशहाने खुश होऊन सावित्रीबाईला ’पंडिता’ आणि ’रायबाघन’ असे किताब बहाल केले. रायबाघन, राजव्याघ्रीण, वाघिणीसारखी शुर, चपळ, आपल्या भक्षाचा अचुक लचका तोडणारी.
आणि प्रचंड फौजफाटा घेऊन कोकणात हे सगळे निघाले कोकणात जायला तर फौज निघाली खरी, पण कोकणातले रस्ते कसे आहेत, नक्की कुठची वाट कोकणात घेऊन जाईल, हत्ती, तोफा जाऊ शकतील की नाही याची काहीही माहीती त्याला आणि त्याच्या फौजेला नव्हती. कारतलबखानचा सैन्यभार तळेगाववरुन मळवलीकडे सरकला. लोहगडाजवळुन त्याची फौज पुढे सरकत होती. ही वाट म्हणजे सह्याद्रीच्या अवघडपणाचे एक सुंदर उदाहरण होते, उंचच उंच डोंगर, आणि खोल खोल जाणाऱ्या दऱ्या. कोणाही नवख्यामाणसाला सह्याद्रीत नुसता पाय ठेवणे म्हणजे महाकठीण कर्म. ज्या वाटेने त्याची सेना मार्गक्रमण करत होती, तो मार्ग म्हणजे सह्याद्रीच्या लेकरांसाठी साधी सोपी पाऊलवाट. खानाच्या सैन्याला तर अफाट अरण्य व चहुकडे सह्याद्रीची उंच उंच शिखरे दिसत होती. येवढ्या कठिण वाटेने जाताना सैन्य पावलापावलावर थकत होतं. त्यातुन कारतलबखान त्याच्या बरोबर तोफा हत्ती उंट घेऊन लोहगडाच्या दक्षिणोत्तर असणाऱ्या वाटेवरुन खाली तुंगारण्यात उतरायचे आणि नंतर अख्खा सह्याद्री चढुन उंबरखिंडीतुन कोकणात उतरायचे अशा तयारीने आला होता. ही वाट तर अतिशय खडतर, दाट अभयारण्यातुन जाणारी, अतिशय कठिण डोंगरदऱ्यातुन जाणारी, अरुंद, निर्जन आणि महाभयानक होती. प्रत्यक्ष उंबरखिंडीत तर अतिशय घनदाट अरण्य होते, आणि खिंडीतुन जाणारी वाट इतकी दुर्गम होती, की एका वेळेला एकच माणुस त्या वाटेवरुन जाऊ शकत असे.
मोघल सैन्य वैतागले आणि घामाने चिंब भिजले होते
आणि दुसरीकडे राजांची ताजीतवानी फौज खानाचे आणि त्याच्या सैन्याचे होणारे हाल ऐकुन होती. खानाचे सैन्य तुंगारण्यात पोहोचण्यापुर्वीच मावळे जागोजागी लपुन बसले होते. विसापुर आणि लोहगडाच्या टप्प्यामधुन खान कोकणात उतरतो आहे, हे बधुन सुद्धा शिवरायांची फौज निवांत होती, एकदा का खान तुंगारण्यात उतरला की भयानक अरण्यात त्याच्या सैन्याला यथेच्छ झोडपुन काढायचे या इराद्याने शांत होती. उंबरखिंडीतील निसर्गसौंदर्य बघुन राजे तृप्त झाले. त्यांच्या सैन्याने मोक्याच्या जागा गाठल्या होत्या. उंच वृक्षांच्या गर्द पालवीत टेहळेकरी बसले होते. जंगलात जिथुन जिथुन वाट दिसेल, अशा ठिकाणी तोफांचे मोर्चे लावले गेले. राजे आता कारतलबखानाच्या सैन्याची आतुरतेने वाट पहात होते.
खानाने आपल्या फौजेला कुच करायची आज्ञा दिली. रायबागन एक शब्दही न बोलता सैन्याबरोबर चालु लागली. फौज कशीबशी अरण्याच्या ऐन मध्यावर आली आणि इतकावेळ असलेल्या भयानक शांततेला भंग करीत जबरदस्त तडाखा देणारी शिंगे किंचाळली. कारतलबखानाचे थकलेले सैन्य भीतीने चळाचळा कापु लागेले. सभोवार वळुन पहातात तर कोणीही दिसत नाही, मग शिंगांचे आवाज कुठुन येतात, ही भुताटकी तर नव्हे इतक्यात नौबती वाजु लागल्या, आणि अचानक प्रत्येक झाडामागुन एक एक मावळा पुढे पुढे सरसावताना दिसु लागला. इतकावेळ शांतपणे झाडीत चढलेले, झाडांवर दडलेले, सांदीसपाटीत लपलेले शेकडो मावळे तलवारी उंचावुन हर हर महादेवचा जयघोष करत अंगावर धावुन गेले. अचानक झालेल्या हल्ल्याने गांगरुन गेलेली होती. खानाला या झालेल्या हल्ल्याला कसे तोंड द्यावे, काय करावे हे अजिबात कळत नव्हते, आणि त्यातच समोरुन नेताजी पालकर दौडत येताना दिसले.
कारतलबखानाच्या सैन्याची पुरती कोंडी झाली होती, तोंडाला कोरड पडली होती, कुठुन कुठचा बाण, भाला येईल आणि आपल्या कंठाचा भेद घेईल हे काही काही कळत नव्हते त्याच्या सैनिकांना. जिकडे बघावे तिकडे जंगल, आणि डोळ्यात रक्त उतरलेले मावळे याशिवाय काही काही दिसत नव्हते. सैन्याच्या पिछाडीला असलेल्या रायबागनकडे असहाय्यपणे पहात कारतलबखान सैन्याला यल्गार करण्याची आज्ञा देत होता, पण कोणा एकाच्या अंगात मावळ्यांच्या दिशेने एकही पाउल चालुन जाण्याइतका जोर नव्हता. तोच तोफेचा आवज साऱ्या अरण्यात दुमदुमला. तोफगोळ्यांच्या अचुक माऱ्यात मोघली सैनिक मारले जात होते, मुडद्यांचे ढीग पडले होते.
यावेळी ती रायबाघन आपल्या घोड्यावर गप्प बसलेली होती. खानाने आपला घोडा रायबाघनकडे वळविला आणि तो अगतिक शब्दांत तिच्याशी बोलू लागला , ' रायबाघनसाहिबा , अब मैं क्या करूं  क्या हालत हो गयी अपनी  क्या हालत हो गयी अपनी 'त्यावर रागावलेली रायबाघन खानाला म्हणाली , ' पुण्याहून निघताना आपण मला सल्ला विचारला होतात का 'त्यावर रागावलेली रायबाघन खानाला म्हणाली , ' पुण्याहून निघताना आपण मला सल्ला विचारला होतात का  आपण शिवाजीच्या कोणत्या भागांत नि कसे जाणार आहोत हे ठाऊक होतं का  आपण शिवाजीच्या कोणत्या भागांत नि कसे जाणार आहोत हे ठाऊक होतं का
खानाला आपली चूक कळून चुकली होती. पण आता या बाईच्या शिकवणीचा ऐन कल्लोळात काय उपयोग  तो म्हणत होता , ' अब मैं क्या करूं  तो म्हणत होता , ' अब मैं क्या करूं
यावर रायबाघनने अगदी स्पष्ट शब्दांत त्याला सुनावलं की , ' हे असलं साहस म्हणजे आत्मघातकी वेडेपणा आहे. मी अजूनही आपल्याला सांगते की , आपण मुकाट्याने शिवाजीराजांकडे ताबडतोब वकील पाठवा. शरण जा. क्षमा मागा त्याची. तो राजा फार मोठ्या उदार मनाचा आहे. अजूनही तो तुम्हाला क्षमा करील. नाही तर सर्वनाश
खरंच होतं. खानानं आपला वकील पाठविला. पण त्या प्रचंड गोंधळगदीर्त शिवाजीराजाला गाठण्यासाठी जायचं कसं  अखेर मोठ्या धडपडीनं तो वकील महाराजांपर्यंत जाऊन पोहोचला , हे मोगलांचं नशीब. त्यानं महाराजांच्या पुढे व्याकूळ होऊन विनवणी केली की , ' आम्ही माहीत नसलेल्या या मुलुखांत आलो. आमचे चुकले. आम्हाला माफ करा. आपल्या तीर्थरुपसाहेबांचा आणि कारतलबसाहेबांचा दोस्ताना फार मोठा आहे. आपण मेहरनजर करावी. आपण रहमदिल आहात. '
महाराजांनी मन मोठं केलं आणि म्हणाले , ' एकाच अटीवर. तुमच्या खानसाहेबांनी जे जे काही बरोबर आणलं आहे ते सर्व जागच्या जागी टाका. आणि रिकाम्या हाताने , निशस्त्र परत जा , कबूल ' ' जी , कबूल '
खजिना , तंबूडेरे , घोडे , डंकेझेंडे आणि सर्व जखीरा , म्हणजे युद्धसाहित्य जागच्याजागी टाकून खान परत जाण्यास कबूल झाला. त्याला हे भागच होते. त्याची प्रचंड फजिती मावळ्यांनी केली होती.
खान परत निघाला. मान खाली घालून निघाला. त्याचे महत्त्व आणि स्थान कायमचे संपले. तो आयुष्यातून उठला. या उंबरखिंडीच्या युद्धात नेताजी पालकर , तानाजी मालुसरे , पिलाजी सरनाईक इत्यादी उर्मट हत्याऱ्याचे सरदार महाराजांच्या बरोबर होते. सर्वांनी मोगलांच्या विरुद्ध हत्यार चालवून हौस फेडून घेतली.
शाहिस्तेखानाचे हिशोबवहीत आणखी एक जबर पराभव जमा झाला.
लेखक - बाबासाहेब पुरंदरे
बघताय काय राव सामील व्हा........
ब्लॉगला भेट द्या, वाचा, आपल्या प्रतिक्रिया द्या, परंतु कुठलाही लेख उतरवून घेण्यास अथवा इतर कुठेही पुनर्प्रकाशित करण्यास लेखकाची परवानगी घेणे आवश्यक आहे.
असे घडले महाराज महाराष्ट्र (3)
महाराष्ट्रातील किल्ल्यांचा इतिहास (5)
भेटा कधी इकडे सुद्धा.......