गीत दासायन - प्रसंग ६

गीत दासायन - प्रसंग ६
गीत दासायन हे गीत रामायण प्रमाणेच मधुर काव्य आहे.
एकदा नारायण ध्यानस्थ बसला असता कुणाच्या तरी कंकणाचा नारायणाला आवाज आला. यावरून नमस्कार करणारी स्त्री सुवासिनी आहे असे समजून त्याने आशीर्वाद दिला, "अष्टपुत्रा सौभाग्यवती भव." ती स्त्री पतीबरोबर सती जाण्यासाठी निघाली होती. तिने विचारले, "हा आशीर्वाद या जन्मीचा का पुढील जन्मीचा" नारायण म्हणाला, "याच जन्मीचा." आणि त्याने डोळे उघडून पाहिले तो बाई सती जाण्यासाठी निघाली आहे. नारायणाने बाईंना सांगितले, "माझ्या तोंडून गेलेला शब्द रघुपतीचा आहे. तो अन्यथा होणार नाही. मी तुमच्या पतींना एकदा पाहतो." असे म्हणून नारायणाने कमंडलूतील गंगोदक हातात घेतले आणि त्या बाईच्या पतीच्या मृतदेहावर सिंचन केले.त्याबरोबर तिचा पती खडबडून उठून बसला. सर्व लोकांना अत्यंत विस्मय वाटला आणि त्यांनी नारायणाच्या चरणी लोटांगण घातले. नारायण म्हणाला, हे सर्व रघुपतीने केलेले आहे. आपण त्याचे सतत स्मरण केले पाहिजे. म्हणजे तो आपल्याला कधीही विसरणार नाही. "नित बोला तुम्हि हरिचे नाम " नारायण म्हणाला, "याच जन्मीचा." आणि त्याने डोळे उघडून पाहिले तो बाई सती जाण्यासाठी निघाली आहे. नारायणाने बाईंना सांगितले, "माझ्या तोंडून गेलेला शब्द रघुपतीचा आहे. तो अन्यथा होणार नाही. मी तुमच्या पतींना एकदा पाहतो." असे म्हणून नारायणाने कमंडलूतील गंगोदक हातात घेतले आणि त्या बाईच्या पतीच्या मृतदेहावर सिंचन केले.त्याबरोबर तिचा पती खडबडून उठून बसला. सर्व लोकांना अत्यंत विस्मय वाटला आणि त्यांनी नारायणाच्या चरणी लोटांगण घातले. नारायण म्हणाला, हे सर्व रघुपतीने केलेले आहे. आपण त्याचे सतत स्मरण केले पाहिजे. म्हणजे तो आपल्याला कधीही विसरणार नाही. "नित बोला तुम्हि हरिचे नाम  श्रीराम जयराम जयजयराम
नित बोला तुम्हि हरिचे नाम
श्रीराम जयराम जयजयराम ॥ध्रु०॥
निशिदिनि स्मरता जळतिल पापे
अघम वासना थरथर कापे
सतत स्मरा तुम्हि प्रभुचे नाम ॥१॥
सगुण रूप श्रीराम दयाघन
घडता दर्शन पावन जीवन
भाव दाटले भरले लोचन
सतत करा नामामृत पान ॥२॥
निर्मल भाव प्रभूवर ठेवा
भवसागरि तो एक विसावा
सकल सुखाचा एकच ठेवा
सोडु नका नित चिरसुख धाम ॥३॥
तोचि एक इहपर सुख जोडी
मोहपाश तो सहजचि तोडी
हरिनामचि त्या सौख्यनिधान ॥४॥
भवदुख वारिल प्रभुचे नाम ॥५॥
उठता बसता नाम स्मरावे
सकल चराचरि त्यास पाहावे
तोच जगाचा चिरविश्राम ॥६॥
तव नामाचा अगाध महिमा
क्षणहि न विसरो मंगल नाम ॥७॥


. | ऐसीअक्षरे

धाग्याचा प्रकार निवडा: :
अरेरे.. काळ आणि वेळ एकदम आली
असो. काय झ्याक समजावता हो तुम्ही येत राहुदे असे काहि
लव्ह अ‍ॅड लेट लव्ह
एवढे मोठे आणि त्याचबरोबर
एवढे मोठे आणि त्याचबरोबर सुंदर लिहिलेले लेख बघून कौतुक वाटतं, पहिल्यांदा माहिती जमवून ती कोणत्या शब्दात मांडायची ठरवून नंतर ते मराठीतून मोठ्या लेखाच्या स्वरुपात लिहिणं मलातरी अवघड वाटत. विचार करून एवढे मोठे लेख लिहायला वेळ लागतो आणि आपली कामधाम सांभाळून गवि आणि इतरहि बरेसचे लोक इतके सुंदर लिहितात त्याच मला कौतुक वाटतं.
खिळवून ठेवणारं लिखाण. तांत्रिक भाग समजावून सांगण्यासाठी दिलेल्या आकृत्यांमुळे प्रसंग स्पष्ट व्हायला मदत होते.
हा लेख वाचून माझ्या मनात वेगळा विचार आला. आपण शाळेत काहीतरी घोकंपट्टी करून शिकतो. पण त्यातला बहुतांश भाग नीरस असतो. त्यापेक्षा एक एक संकल्पना शिकवण्यासाठी अशी रोमहर्षक कथा गुंफली तर अनेकांना ती संकल्पना आपोआप लक्षात राहील. ट्रांझिशन लेव्हल, आल्टिट्यूड, फ्लाइट लेव्हल या सर्व गोष्टी आता मी जन्मभर विसरणार नाही. एवढंच नव्हे तर त्या संकल्पनेचा प्रत्यक्ष जगात कुठे संबंध येतो याचीही पक्की जाण येईल.
दुर्दैवाने शिक्षण देताना मुलांना किती आनंद होईल याकडे लक्ष द्यायला पाहिजे ही आजकाल रुजायला लागलेली कल्पना आहे.
रोमहर्षक आणि माहितीपूर्ण लिहिलेले आहे.
माणिक वर्मा (जन्म : १६ मे १९२६)
जन्मदिवस : लेखक दांते अलिघिएरी (१२६५), चित्रकार आल्ब्रेख्त ड्यूरर (१४७१), कवी अलेक्झांडर पोप (१६८८), तुरुंगातील कैद्यांना सन्मानाने जगता यावे म्हणून धडपडणाऱ्या एलिझाबेथ फ्राय (१७८०), 'कोरियलिस परिणाम' शोधणारा गास्पार-गुस्ताव द कोरीयलिस (१७९२), पुराजीवशास्त्रज्ञ मेरी अ‍ॅनिंग (१७९९), चित्रकार आँरी रूसो (१८४४), व्यावहारिक ECG शोधणारा नोबेलविजेता विलम आईंथोवन (१८६०), रश्यन हायड्रोजन बॉंब बनवणारा, शांततेचा पुरस्कर्ता नोबेलविजेता आंद्रेई साखारॉफ (१९२१), कलासमीक्षक, लेखक ज्ञानेश्वर नाडकर्णी (१९२८), हिंदी लेखक व पत्रकार शरद जोशी (१९३१), अभिनेता मोहनलाल (१९६०), मॉडेल अदिती गोवित्रीकर (१९७६)
मृत्युदिवस : भारताचे पहिले जलदगती गोलंदाज अमरसिंग (१९४०), लेखक क्लाऊस मान (१९४९), अणूंमधला पुंजवाद दाखवणाऱ्यांतला नोबेलविजेता जेम्स फ्रँक (१९६४), मुद्रक, प्रकाशक बाळकृष्ण ढवळे (१९७३), माजी पंतप्रधान राजीव गांधी (१९९१), अभिनेता जॉन गिलगुड (२०००)
राष्ट्रीय दहशतवाद व हिंसाचार विरोधी दिवस.
आंतरराष्ट्रीय "सुसंवाद व प्रगतीसाठी सांस्कृतिक विविधता" दिवस
स्वातंत्र्यदिन - मॉंटेनेग्रो (२००६)
१८५१ : कोलंबियातून गुलामगिरी हद्दपार
१९०४ : पारी (पॅरिस) मध्ये आंतरराष्ट्रीय फुटबॉल संघटना (FIFA) ची स्थापना
१९२७ : अटलांटिक पार करणारे पहिले विमान घेऊन वैमानिक चार्ल्स लिंडबर्ग पारीमध्यल्या ले बोर्जेमध्ये उतरला.
१९३२ : विमानातून अटलांटिक पार करणारी पहिली महिला वैमानिक अमेलिया एअरहार्ट उत्तर आयर्लंडमध्ये उतरली.
१९४० : आचार्य अत्रेंच्या 'साप्ताहिक नवयुग'चा पहिला अंक प्रकाशित.
१९७९ : सॅन फ्रान्सिस्कोमध्ये समलिंगींच्या हक्कांसाठी झगडणारा लोकप्रतिनिधी हार्वे मिल्क याच्या खुन्याला शिक्षा; शहरात दंगली.
१९९१ : माजी पंतप्रधान व काँग्रेसचे अध्यक्ष राजीव गांधी यांची निवडणूक प्रचारादरम्यान आत्मघातकी तमिळ वाघांकडून हत्या.
२०११ : सौदी अरेबियातल्या जनआंदोलनामुळे आर्थिक सवलती आणि २०१५ मध्ये महिलांना मतदानाचा अधिकार घोषित.
दिवाळी अंक - २०१५
भा. रा. भागवत विशेषांक
नवीन संकेताक्षरासाठी विनंती करा.
सध्या कोण कोण आलेले आहे
ऐशा रसां ऐसे रसिक...
ऐसीअक्षरे संस्थळाची उद्दिष्टे - मार्गदर्शक तत्त्वे - धोरणे


शतदा प्रेम करावे: एक अप्रिय कविता

नमस्कार मित्रानो. मी अनिल बिहाणी . मझ्याबाबातीत सांगण्यासारखे विशेष काहिच नाहि.मी एक् सर्वसामान्य कुटुंबातला सर्वसामान्य मुलगा आहे.पण प्रत्येक समान्यात कुठे तरि असामन्यत्व द्डलेलं असतं.माझ्यातल्या या असामान्यत्वाचा शोध् घेणे सद्या सुरु आहे.
हल्ली मी बोजड कवितांचे ओझे
अं~ ह असं मी नाही
तू गेल्यानंतर हे सारं सुरु झालं
तू असताना मी हे सारं
आणि आता तू नसताना कवितेशी
भाव शब्दात छान उतरले आहेत
जय हो तेरी गोविंदा ......
मी शोधात सुखाच्या आहे
ही वाट दूर जाते .......


Have to walk for water when drinking water scheme get approved पेयजल योजना मंजूर होउनही करावी लागते पाण्यासाठी भटकंती | eSakal

पेयजल योजना मंजूर होउनही करावी लागते पाण्यासाठी भटकंती
बुधवार, 2 मे 2018
पैठण तालुक्‍यातील आडूळजवळ सुमारे 22 हजार लोकसंख्येचे गाव असलेल्या गेवराई बुद्रूक येथील ग्रामस्थांना पाण्यासाठी वणवण भटकंती करावी लागते.
औरंगाबाद - उशाला जायकवाडी धरण, गावासाठी चार वर्षांपुर्वी राष्ट्रीय पेयजल योजना मंजुर झालेली आहे. असे असतानाही लहान मुलांपासून ऐंशी पंचाऐंशी वर्षांच्या वृद्धांना पिण्याच्या पाण्यासाठी रानोमाळ भटकंती करावी लागते अशी व्यथा गेवराई बुद्रूक येथील ग्रामस्थांनी बुधवारी (ता. 2) मांडली.
पैठण तालुक्‍यातील आडूळजवळ सुमारे 22 हजार लोकसंख्येचे गाव असलेल्या गेवराई बुद्रूक येथील ग्रामस्थांना पाण्यासाठी वणवण भटकंती करावी लागते. आगलावी गेवराई म्हणुनही हे गाव ओळखले जाते. भाजपचे प्रदेशाध्यक्ष खासदार रावसाहेब दानवे आणि शिवसेनेचे आमदार संदीपान भुमरे यांच्या मतदार संघातील या गावाच्या पाणीटंचाई पाचवीलाच पुजलेली. बुधवारी (ता. 2) जायकवाडी पाणी संघर्ष कृती समितीचे अध्यक्ष अप्पासाहेब निर्मल पाटील यांच्या नेतृत्वात हंडे घेउन या गावाच्या ग्रामस्थांनी जिल्हा परिषद गाठली. मुख्य कार्यकारी अधिकारी पवनीत कौर यांची भेट घेउन त्यांच्यापुढे आपली व्यथा मांडली.
आपण एका क्लिकवर ताजे अपडेट्स आपल्या मोबाईलमध्येही मिळवू शकता.
'ई सकाळ'चे अॅप डाउनलोड करण्यासाठी क्लिक करा.
शेतीविषयीची अपडेट असलेले 'अॅग्रोवन' अॅप डाउनलोड करण्यासाठी क्लिक करा.
राजकारणाची प्रत्येक घडामोड कळविणारे 'सरकारनामा' अॅप डाउनलोड करण्यासाठी क्लिक करा.
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
eSakal च्या बातम्यांसाठी सबस्क्राईब करा
eSakal च्या महत्वाच्या बातम्यांची आणि ब्रेकिंग न्यूजची नोटिफिकेशन्स तत्काळ मिळविण्यासाठी सबस्क्राईब करा.
* आपण नोटिफिकेशनसंबंधी हवे ते बदल ब्राऊजर सेटिंग्जमध्ये जाऊन कधीही करू शकता.


माझा देश: गांधी जिन्हा टिपू सुलतान

देश हाच देव. संविधान हाच धर्म
अनुक्रमणिका : सर्व लेख विषयानुसार
गांधी जिन्हा टिपू सुलतान
गांधी जिन्हा टिपू सुलतान
मुहम्मद अली जिन्हांवरिल एका दर्जेदार चित्रपटाची लिंक खाली पहिल्या कोमेंट मध्ये देतो आहे . बेन किंग्सले च्या गांधी चित्रपटाशी स्पर्धा करायला या चित्रपटाची निर्मिती केली गेली . यात जिन्हांचे संपुर्ण जीवन दर्शन तर आहेच शिवाय जिन्हांना भविष्यकाळात बोलावून नथुराम ते बाबरी पतन ची चर्चा देखील आहे .
उदारमतवादी , लोकशाहीवादी आणि चक्क धर्म निरपेक्ष असे सेक्युलर जिन्हा या चित्रपटात दाखवले आहेत .
गांधीजिं चे वर्णन सत्याग्रह , अहिंसा , संस्क्रुत शब्द राजकारणात आणुन राजकारणाचे हिंदुकरण करणारे हिंदु धार्मिक नेते असा येतो
तर पं जवाहरलाल नेहरूंचे लेडी माउंट्बेटन प्रकरण जणु काय फाळणीचे राजकारण ठरवत होते असा अतिशय बालिश आरोप केला आहे.
राष्टीय आणि आंतर राष्ट्रीय राजकारण समजावे इतकी या पाकि सिनेमाकडून अपेक्षा नाही . तथा तांत्रिक बाजू मात्र अतिशय भारी आहे .
नथुराम भक्तांचे आणि जिन्हा भक्तांचे गांधी नेहरुंबद्दल कसे एकमत असते याचा प्रत्यय इथे दिसेल  सिनेमाच्या शेवटी यकदम पल्टि मारून बेरिस्टर जिन्हा पाकिस्तानची काल्पनिक केस काल्पनिक (स्वर्ग  सिनेमाच्या शेवटी यकदम पल्टि मारून बेरिस्टर जिन्हा पाकिस्तानची काल्पनिक केस काल्पनिक (स्वर्ग  ) कोर्टात लढवतात असा जबरदस्त दि एण्ड आहे . शेवटची रोमांचक केस समजण्यासाठी अक्खा सिनेमा पहावा लागेल .
जिन्हांचि वकिली , इस्लामच्या नव्हे तर धर्म निरपेक्षतेच्या ढाच्यात करणारा हा तांत्रिक द्रुश्ट्या अतिशय दर्जेदार सिनेमा आहे . इतिहासाची दुसरी बाजू समजून घेण्यासाठी हा चित्रपट अवश्य पहावा . (लिंक खाली पहिल्या कोमेंट मध्ये )
आणि विचार करावा कि टिपुचे सेक्युलर रूप मार्क्स वाद्यांनी किती खुबीने रंगवले असेल
पाकिस्तानच्या होम मेड अण्वस्त्र वाहक क्षेपणास्त्राचे नाव टिपू होते . इतर क्षेपणास्त्रांचि नावे घोरी , गजनवी अशी आहेत . (संदर्भ दुसर्या कोमेंटीत )
लवकरच येत आहे …. टिपू : मिसाइल आणि मुलतत्ववाद
Twitter वर शेअर कराFacebook वर शेअर कराPinterest वर शेअर करा
"माझा देश" देश हाच देव - संविधान हाच धर्म - हा ब्लॉग जवळ जवळ दोन अडिच वर्षापूर्वी सुरु केला असून त्याची 1,50,000 हून अधिक वाचने झाली आहेत . साधारण पणे दर दिवशी सरासरी 500 पेक्षा अधिक लोक या ब्लॉग ला भेट देतात . ब्लोगवर कविता , ललित लेख असले तरी ब्लॉग वरील बरेचसे लेखन वैचारिक सदरात मोडते. कोणत्याहि राजकीय विचारसरणिशि बांधिल न रहाता- अप्रिय तरी सत्य .. धक्कादायक तरी विश्वासहार्य अशा विषयाला आणि भूमिकांना प्रस्तुत ब्लॉग मध्ये स्पर्श केला आहे . संसदिय भाषेत आणि संदर्भासहित लिखाण असल्याने विविध विचार सरणींच्या अभ्यासकांनी या ब्लोग ला नावाजले आहे . आरक्षणावरिल लेखानंतर हरी नरकेंचे अभिंनदन पर अभिप्राय दिसतील विज्ञानाच्या चष्म्यातून लिहिलेल्या लेखांवर जगदीश काबरे सारख्या विज्ञान कथा लेखकाने दाद दिलेली दिसेल - मदर तेरेसावरील लेख उजव्यांना आवडलेला दिसेल . लेखक कोणत्याही अमुक एक विचारासरणिशि बांधिल नाहि. कुरुंदकरांच्या परंपरेतले इतिहासाचे आकलन , आंबेडकरांच्या परंपरेतले सामाजिक विचार यावर भर आहे . हा ब्लॉग विज्ञाननिष्ठ, बुद्धिवादी , राष्ट्रवादी आणि नास्तिक विचारसरणीच्या प्रसारासाठी वाहीलेला आहे . सावरकरांचा बुद्धिवाद यावर चर्चा करणारे लेखही प्रस्तुत ब्लॉग मध्ये मिळतील . सर्व लेख एकत्रित पणे वाचण्यासाठी विषयवार अनुक्रमणिका पहा.
Avinash Pataskar २४ नोव्हेंबर, २०१५ रोजी ९:२४ म.उ.
अगदी पोलखोल केली आहे टिपूवाद्यांची, मार्क्सवाद इथे फोफावला बंगाली लोकांमुळे, आणि केरळी लोकांमुळे. मार्क्सवाद मुळात वाईट नाही फक्त त्याचे फायदे घेणारे लोक लबाड आहेत.
नवीनतम पोस्ट थोडे जुने पोस्ट मुख्यपृष्ठ
याची सदस्यता घ्या: टिप्पणी पोस्ट करा (Atom)
या गॅझेटमध्ये एक एरर होती.
या गॅझेटमध्ये एक एरर होती.
या गॅझेटमध्ये एक एरर होती.
लेखकाला मेल द्वारे संपर्क करण्यासाठी
कारट्या ची शाळा एडमिशन . (ललित लेख )
सर्व लेख : पृष्ठे
नव राष्ट्राचे निर्माते (10)
विज्ञान आणि तर्कशास्त्र (6)
ललित - विनोदी (3)
सरदार पटेलांचे "त्व " कोणते
सेक्युलारिझम : राज्य घटनेतला अर्थ काय
गांधी जिन्हा टिपू सुलतान
प्रा शेषराव मोरेंच्या चष्म्यातून संघ
कविता कादंबरी चालू घडामोडी धर्म चिकीत्सा नव राष्ट्राचे निर्माते परिक्षण ललित - विनोदी विज्ञान आणि तर्कशास्त्र सामाजिक प्रश्न
पृष्ठे : सर्व लेख विषयानुसार
नव राष्ट्राचे निर्माते (10)
विज्ञान आणि तर्कशास्त्र (6)
ललित - विनोदी (3)
कविता (5) कादंबरी (4) चालू घडामोडी (6) धर्म चिकीत्सा (20) नव राष्ट्राचे निर्माते (10) परिक्षण (2) ललित - विनोदी (3) विज्ञान आणि तर्कशास्त्र (6) सामाजिक प्रश्न (6)
सर्व लेख एकत्र वाचण्यासाठी
नव राष्ट्राचे निर्माते (10)
विज्ञान आणि तर्कशास्त्र (6)
ललित - विनोदी (3)
धर्म चिकीत्सा (20) नव राष्ट्राचे निर्माते (10) चालू घडामोडी (6) विज्ञान आणि तर्कशास्त्र (6) सामाजिक प्रश्न (6) कविता (5) कादंबरी (4) ललित - विनोदी (3) परिक्षण (2)
नव राष्ट्राचे निर्माते (10)
विज्ञान आणि तर्कशास्त्र (6)
ललित - विनोदी (3)
युवकांच्या चश्म्यातून - आरक्षण.
थोड्या दिवसापूर्वी एका वाद विवाद स्पर्धेला परिक्षक म्हणून गेलो होतो. आंतर महाविद्यालयीन राज्यस्तरीय स्पर्धा होती. २० ते २५ वर्षाची मुलं...
डॉ आंबेडकरांच्या चष्म्यातून इस्लाम
मुस्लिमांचे शत्रू किंवा द्वेष्टे म्हणुन नाही - तर त्यांचे हितचिंतक म्हणुन डॉ बाबासाहेब आंबेडकरांनी इस्लाम धर्माची चिकित्सा केली आहे...
विज्ञानाच्या चष्म्यातून जाती ( जात पात आणि जातिव्यवस्था यातला मूर्खपणा विज्ञान , बुद्धिवाद , गणित आणि लॉजिकने खोडून काढणारा मनोरं...
 विज्ञानाच्या चष्म्यातून आयुर्वेद : सर्वप्रथम आयुर्वेद...
प्रेमा तुझा गंध कसा
प्रेमा तुझा गंध कसा  स्त्रीयांना आकर्षून घेणारे परफ्युम असतात काय  स्त्रीयांना आकर्षून घेणारे परफ्युम असतात काय  एक्स चा बॉडी स्प्रे मारला तर तुमच्या मागे अप्सरांचा थवा धावत येईल ...
गांधीहत्या आणि मी माझा प्रवास : नथुराम भक्ती ते गांधी समर्थक मला समजलेले गांधीजी (भाग - १ ) विद्यार्थिदशेत मी ...
सावरकर विचाराचा चिकित्सक आलेख
त्यांच्या चश्म्यातून माझ्या लहानपणी मिस्टर इंडिया नावाचा एक सिनेमा आला होता. हातात वैज्ञानिक जादूचे घड्याळ बांधून अनिल कपूर अद्रुष्य व्ह...
पुण्याच्या वसंत व्याख्यान मालेत " हिंदुत्व विचाराची फ़ेरमांडणि" या विषयावर २००७ साली मी भाषण केले होते . हिंदु समाजाचे संघ...
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
माझे पूर्ण प्रोफाइल पहा.
युवकांच्या चश्म्यातून - आरक्षण.
डॉ आंबेडकरांच्या चष्म्यातून इस्लाम
प्रेमा तुझा गंध कसा
सावरकर विचाराचा चिकित्सक आलेख
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
युवकांच्या चश्म्यातून - आरक्षण.
थोड्या दिवसापूर्वी एका वाद विवाद स्पर्धेला परिक्षक म्हणून गेलो होतो. आंतर महाविद्यालयीन राज्यस्तरीय स्पर्धा होती. २० ते २५ वर्षाची मुलं...
डॉ आंबेडकरांच्या चष्म्यातून इस्लाम
मुस्लिमांचे शत्रू किंवा द्वेष्टे म्हणुन नाही - तर त्यांचे हितचिंतक म्हणुन डॉ बाबासाहेब आंबेडकरांनी इस्लाम धर्माची चिकित्सा केली आहे...
विज्ञानाच्या चष्म्यातून जाती ( जात पात आणि जातिव्यवस्था यातला मूर्खपणा विज्ञान , बुद्धिवाद , गणित आणि लॉजिकने खोडून काढणारा मनोरं...
 विज्ञानाच्या चष्म्यातून आयुर्वेद : सर्वप्रथम आयुर्वेद...
प्रेमा तुझा गंध कसा
प्रेमा तुझा गंध कसा  स्त्रीयांना आकर्षून घेणारे परफ्युम असतात काय  स्त्रीयांना आकर्षून घेणारे परफ्युम असतात काय  एक्स चा बॉडी स्प्रे मारला तर तुमच्या मागे अप्सरांचा थवा धावत येईल ...
गांधीहत्या आणि मी माझा प्रवास : नथुराम भक्ती ते गांधी समर्थक मला समजलेले गांधीजी (भाग - १ ) विद्यार्थिदशेत मी ...
सावरकर विचाराचा चिकित्सक आलेख
त्यांच्या चश्म्यातून माझ्या लहानपणी मिस्टर इंडिया नावाचा एक सिनेमा आला होता. हातात वैज्ञानिक जादूचे घड्याळ बांधून अनिल कपूर अद्रुष्य व्ह...
पुण्याच्या वसंत व्याख्यान मालेत " हिंदुत्व विचाराची फ़ेरमांडणि" या विषयावर २००७ साली मी भाषण केले होते . हिंदु समाजाचे संघ...
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
युवकांच्या चश्म्यातून - आरक्षण.
थोड्या दिवसापूर्वी एका वाद विवाद स्पर्धेला परिक्षक म्हणून गेलो होतो. आंतर महाविद्यालयीन राज्यस्तरीय स्पर्धा होती. २० ते २५ वर्षाची मुलं...
डॉ आंबेडकरांच्या चष्म्यातून इस्लाम
मुस्लिमांचे शत्रू किंवा द्वेष्टे म्हणुन नाही - तर त्यांचे हितचिंतक म्हणुन डॉ बाबासाहेब आंबेडकरांनी इस्लाम धर्माची चिकित्सा केली आहे...
विज्ञानाच्या चष्म्यातून जाती ( जात पात आणि जातिव्यवस्था यातला मूर्खपणा विज्ञान , बुद्धिवाद , गणित आणि लॉजिकने खोडून काढणारा मनोरं...
 विज्ञानाच्या चष्म्यातून आयुर्वेद : सर्वप्रथम आयुर्वेद...
प्रेमा तुझा गंध कसा
प्रेमा तुझा गंध कसा  स्त्रीयांना आकर्षून घेणारे परफ्युम असतात काय  स्त्रीयांना आकर्षून घेणारे परफ्युम असतात काय  एक्स चा बॉडी स्प्रे मारला तर तुमच्या मागे अप्सरांचा थवा धावत येईल ...
गांधीहत्या आणि मी माझा प्रवास : नथुराम भक्ती ते गांधी समर्थक मला समजलेले गांधीजी (भाग - १ ) विद्यार्थिदशेत मी ...
सावरकर विचाराचा चिकित्सक आलेख
त्यांच्या चश्म्यातून माझ्या लहानपणी मिस्टर इंडिया नावाचा एक सिनेमा आला होता. हातात वैज्ञानिक जादूचे घड्याळ बांधून अनिल कपूर अद्रुष्य व्ह...
पुण्याच्या वसंत व्याख्यान मालेत " हिंदुत्व विचाराची फ़ेरमांडणि" या विषयावर २००७ साली मी भाषण केले होते . हिंदु समाजाचे संघ...
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
युवकांच्या चश्म्यातून - आरक्षण.
डॉ आंबेडकरांच्या चष्म्यातून इस्लाम
प्रेमा तुझा गंध कसा
सावरकर विचाराचा चिकित्सक आलेख
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
युवकांच्या चश्म्यातून - आरक्षण.
डॉ आंबेडकरांच्या चष्म्यातून इस्लाम
प्रेमा तुझा गंध कसा
सावरकर विचाराचा चिकित्सक आलेख
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
युवकांच्या चश्म्यातून - आरक्षण.
डॉ आंबेडकरांच्या चष्म्यातून इस्लाम
प्रेमा तुझा गंध कसा
सावरकर विचाराचा चिकित्सक आलेख
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
युवकांच्या चश्म्यातून - आरक्षण.
डॉ आंबेडकरांच्या चष्म्यातून इस्लाम
प्रेमा तुझा गंध कसा
सावरकर विचाराचा चिकित्सक आलेख
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
युवकांच्या चश्म्यातून - आरक्षण.
डॉ आंबेडकरांच्या चष्म्यातून इस्लाम
प्रेमा तुझा गंध कसा
सावरकर विचाराचा चिकित्सक आलेख
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
युवकांच्या चश्म्यातून - आरक्षण.
थोड्या दिवसापूर्वी एका वाद विवाद स्पर्धेला परिक्षक म्हणून गेलो होतो. आंतर महाविद्यालयीन राज्यस्तरीय स्पर्धा होती. २० ते २५ वर्षाची मुलं...
डॉ आंबेडकरांच्या चष्म्यातून इस्लाम
मुस्लिमांचे शत्रू किंवा द्वेष्टे म्हणुन नाही - तर त्यांचे हितचिंतक म्हणुन डॉ बाबासाहेब आंबेडकरांनी इस्लाम धर्माची चिकित्सा केली आहे...
विज्ञानाच्या चष्म्यातून जाती ( जात पात आणि जातिव्यवस्था यातला मूर्खपणा विज्ञान , बुद्धिवाद , गणित आणि लॉजिकने खोडून काढणारा मनोरं...
 विज्ञानाच्या चष्म्यातून आयुर्वेद : सर्वप्रथम आयुर्वेद...
प्रेमा तुझा गंध कसा
प्रेमा तुझा गंध कसा  स्त्रीयांना आकर्षून घेणारे परफ्युम असतात काय  स्त्रीयांना आकर्षून घेणारे परफ्युम असतात काय  एक्स चा बॉडी स्प्रे मारला तर तुमच्या मागे अप्सरांचा थवा धावत येईल ...
गांधीहत्या आणि मी माझा प्रवास : नथुराम भक्ती ते गांधी समर्थक मला समजलेले गांधीजी (भाग - १ ) विद्यार्थिदशेत मी ...
सावरकर विचाराचा चिकित्सक आलेख
त्यांच्या चश्म्यातून माझ्या लहानपणी मिस्टर इंडिया नावाचा एक सिनेमा आला होता. हातात वैज्ञानिक जादूचे घड्याळ बांधून अनिल कपूर अद्रुष्य व्ह...
पुण्याच्या वसंत व्याख्यान मालेत " हिंदुत्व विचाराची फ़ेरमांडणि" या विषयावर २००७ साली मी भाषण केले होते . हिंदु समाजाचे संघ...
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
युवकांच्या चश्म्यातून - आरक्षण.
डॉ आंबेडकरांच्या चष्म्यातून इस्लाम
प्रेमा तुझा गंध कसा
सावरकर विचाराचा चिकित्सक आलेख
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
युवकांच्या चश्म्यातून - आरक्षण.
डॉ आंबेडकरांच्या चष्म्यातून इस्लाम
प्रेमा तुझा गंध कसा
सावरकर विचाराचा चिकित्सक आलेख
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
युवकांच्या चश्म्यातून - आरक्षण.
डॉ आंबेडकरांच्या चष्म्यातून इस्लाम
प्रेमा तुझा गंध कसा
सावरकर विचाराचा चिकित्सक आलेख
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
युवकांच्या चश्म्यातून - आरक्षण.
डॉ आंबेडकरांच्या चष्म्यातून इस्लाम
प्रेमा तुझा गंध कसा
सावरकर विचाराचा चिकित्सक आलेख
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
युवकांच्या चश्म्यातून - आरक्षण.
थोड्या दिवसापूर्वी एका वाद विवाद स्पर्धेला परिक्षक म्हणून गेलो होतो. आंतर महाविद्यालयीन राज्यस्तरीय स्पर्धा होती. २० ते २५ वर्षाची मुलं...
डॉ आंबेडकरांच्या चष्म्यातून इस्लाम
मुस्लिमांचे शत्रू किंवा द्वेष्टे म्हणुन नाही - तर त्यांचे हितचिंतक म्हणुन डॉ बाबासाहेब आंबेडकरांनी इस्लाम धर्माची चिकित्सा केली आहे...
विज्ञानाच्या चष्म्यातून जाती ( जात पात आणि जातिव्यवस्था यातला मूर्खपणा विज्ञान , बुद्धिवाद , गणित आणि लॉजिकने खोडून काढणारा मनोरं...
 विज्ञानाच्या चष्म्यातून आयुर्वेद : सर्वप्रथम आयुर्वेद...
प्रेमा तुझा गंध कसा
प्रेमा तुझा गंध कसा  स्त्रीयांना आकर्षून घेणारे परफ्युम असतात काय  स्त्रीयांना आकर्षून घेणारे परफ्युम असतात काय  एक्स चा बॉडी स्प्रे मारला तर तुमच्या मागे अप्सरांचा थवा धावत येईल ...
गांधीहत्या आणि मी माझा प्रवास : नथुराम भक्ती ते गांधी समर्थक मला समजलेले गांधीजी (भाग - १ ) विद्यार्थिदशेत मी ...
सावरकर विचाराचा चिकित्सक आलेख
त्यांच्या चश्म्यातून माझ्या लहानपणी मिस्टर इंडिया नावाचा एक सिनेमा आला होता. हातात वैज्ञानिक जादूचे घड्याळ बांधून अनिल कपूर अद्रुष्य व्ह...
पुण्याच्या वसंत व्याख्यान मालेत " हिंदुत्व विचाराची फ़ेरमांडणि" या विषयावर २००७ साली मी भाषण केले होते . हिंदु समाजाचे संघ...
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
युवकांच्या चश्म्यातून - आरक्षण.
डॉ आंबेडकरांच्या चष्म्यातून इस्लाम
प्रेमा तुझा गंध कसा
सावरकर विचाराचा चिकित्सक आलेख
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
युवकांच्या चश्म्यातून - आरक्षण.
डॉ आंबेडकरांच्या चष्म्यातून इस्लाम
प्रेमा तुझा गंध कसा
सावरकर विचाराचा चिकित्सक आलेख
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
युवकांच्या चश्म्यातून - आरक्षण.
थोड्या दिवसापूर्वी एका वाद विवाद स्पर्धेला परिक्षक म्हणून गेलो होतो. आंतर महाविद्यालयीन राज्यस्तरीय स्पर्धा होती. २० ते २५ वर्षाची मुलं...
डॉ आंबेडकरांच्या चष्म्यातून इस्लाम
मुस्लिमांचे शत्रू किंवा द्वेष्टे म्हणुन नाही - तर त्यांचे हितचिंतक म्हणुन डॉ बाबासाहेब आंबेडकरांनी इस्लाम धर्माची चिकित्सा केली आहे...
विज्ञानाच्या चष्म्यातून जाती ( जात पात आणि जातिव्यवस्था यातला मूर्खपणा विज्ञान , बुद्धिवाद , गणित आणि लॉजिकने खोडून काढणारा मनोरं...
 विज्ञानाच्या चष्म्यातून आयुर्वेद : सर्वप्रथम आयुर्वेद...
प्रेमा तुझा गंध कसा
प्रेमा तुझा गंध कसा  स्त्रीयांना आकर्षून घेणारे परफ्युम असतात काय  स्त्रीयांना आकर्षून घेणारे परफ्युम असतात काय  एक्स चा बॉडी स्प्रे मारला तर तुमच्या मागे अप्सरांचा थवा धावत येईल ...
गांधीहत्या आणि मी माझा प्रवास : नथुराम भक्ती ते गांधी समर्थक मला समजलेले गांधीजी (भाग - १ ) विद्यार्थिदशेत मी ...
सावरकर विचाराचा चिकित्सक आलेख
त्यांच्या चश्म्यातून माझ्या लहानपणी मिस्टर इंडिया नावाचा एक सिनेमा आला होता. हातात वैज्ञानिक जादूचे घड्याळ बांधून अनिल कपूर अद्रुष्य व्ह...
पुण्याच्या वसंत व्याख्यान मालेत " हिंदुत्व विचाराची फ़ेरमांडणि" या विषयावर २००७ साली मी भाषण केले होते . हिंदु समाजाचे संघ...
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
गांधी विरुद्ध आंबेडकर - नेमके काय घडले
धर्म चिकीत्सा (20) नव राष्ट्राचे निर्माते (10) चालू घडामोडी (6) विज्ञान आणि तर्कशास्त्र (6) सामाजिक प्रश्न (6) कविता (5) कादंबरी (4) ललित - विनोदी (3) परिक्षण (2)
डॉ. अभिराम दीक्षित. (dr_abhiramdixit@yahoo.co.in). साधेसुधे थीम. imagedepotpro द्वारे थीम इमेज. Blogger द्वारा समर्थित.


विचारयज्ञ: 2016

विचारयज्ञात गेल्या सहा वर्षांपासून सहभागी झालेल्या सर्व वाचक मित्रमैत्रिणींना दिवाळीच्या हार्दिक शुभेच्छा. दिवाळीचा आनंद विचारयज्ञाचा जन्मदिन असल्याने द्विगुणित होतो.
सहा वर्षांपासून विविध कविता आणि वैचारिक लेखांच्या माध्यमातून आपला संवाद सुरु आहे, तो यापुढेही असाच सुरु राहावा ही ईश्वरास आणि आपणां सर्वांना प्रार्थना. जुन्या पोस्ट गूगल वर शोधून आपल्या वाचनात पुन्हा पुन्हा येतात हे बघून लिहिण्याचे सार्थक झाल्या चे समाधान मिळते. या समाधानाची शब्दांनी अभिव्यक्ती करणं, केवळ अशक्य आहे. हे स्नेहच लिहिण्यासाठी प्रेरित करते. असेच प्रेरित करत राहावे ही आपणांस पुन्हा प्रार्थना.
दिवाळीचा प्रकाश आपले जीवन आनंद आणि प्रेमाने प्रकाशमान करो.
यापुढेही भेटत राहू, इथेच, असेच नवीन कविता, नवीन विषय, नवीन लेख यांसह.
कोजागिरी पौर्णिमेच्या सर्वांना हार्दिक शुभेच्छा कोजागिरी पौर्णिमा आणि चंद्रावर कविता यापेक्षा सुंदर आणखी काय...
काय सांगू काय जादू होते
एक प्रेमगीत ओठी येते
Categories: कविता, प्रेम, भावकाव्य
कविता: अच्छे दिन आले माझे, बेधुंद नाचायचं
भाजप सरकारच्या शासनाला दोन वर्ष पूर्ण झालीत. त्यानिमित्त सरकारी प्रचाराचा भाग म्हणून, गाणी, जाहिराती आणि विशेष कार्यक्रमांचे आयोजनही होत आहे. देशातला भीषण दुष्काळ आणि महागाई पाहता, हा जल्लोष खरंच आवश्यक आहे का हे मनात आल्यावाचून राहणे शक्य नाही. या विषयावरंच आजची कविता:
Categories: कविता, भावकाव्य, राजकीय, लोकतंत्र
श्रीरामस्तुति: श्वास तू, ध्यास तू
ध्यास तू, श्वास तू
ध्येय तू, ध्यान तू,
कर्म तू, कार्य तू,
Categories: अध्यात्म, कविता, प्रेम, भक्तियोग, भक्ती, भावकाव्य, मनोलय, श्रीराम, स्तोत्र
सद्गुरुस्तुती: गुरू एक कृपाळु
सद्गुरू प. पू. श्री नारायणकाका ढेकणे महाराज यांच्या कृपेस अर्पण काव्यात्मक सद्गुरुस्तुती.
Categories: अध्यात्म, कविता, प.पू.नारायणकाका महाराज, भावकाव्य, सद्गुरू
कविता: अच्छे दिन आले माझे, बेधुंद नाचायचं
श्रीरामस्तुति: श्वास तू, ध्यास तू
सद्गुरुस्तुती: गुरू एक कृपाळु
गणपती उजव्या सोंडेचा की डाव्या  - भ्रम, भीती, आणि वास्तव
सोवळे-ओवळे ही फसवणूक कुणाची
स्त्रियांनी कार्तिक स्वामी दर्शन घ्यावे की नाही: समज - अपसमज
भगवान परशुराम - अधर्माविरुद्धचा चिरंजीव धर्मयोद्धा
मदर्स डे: लव यू आई


Ved Mantrahun Amha Vandya -: वेदमंत्राहून आम्हां वंद्य वंदे मातरम् : DeshBhaktiparGeete (Ga.Di.Madgulkar|Sudhir Phadke|Sudhir Phadke) | Marathi Song

पद्मासमान जन्मे हे काव्य जीवनी या या जीवनात काव्ये, काव्यात जीवने या
गदिमांनी वयाच्या १६-१७ वर्षीं मराठी चित्रपट सृष्टीत प्रवेश केला आणि बघता बघता माडगूळकर या नावाने मराठी चित्रपटसृष्टीत अनभिषक्त सम्राटपद निर्माण केले.मराठी चित्रपटात कथाकार, पटकथाकार, संवादलेखक, गीतकार, अभिनेता, निर्माता अश्या सर्व क्षेत्रात वावर केला.
मराठी चित्रपटांसाठी त्यांनी १५७ पटकथा तर २००० पेक्षा जास्त मराठी गाणी लिहिली.त्यांच्या MP3 मराठी गाण्यांचा आस्वाद आता गदिमा वेबसाईटवरुन आपण घेऊ शकता.
शब्दात नावात गायक संगीतकार चित्रपट
वेदमंत्राहून आम्हां वंद्य वंदे मातरम्
चित्रपट: वंदे मातरम् Film: Vande Mataram
गदिमा.कॉम साईटवरील गाणी कशी ऐकावीत
वेदमंत्राहून आम्हां वंद्य ’वंदे मातरम्’
माउलीच्या मुक्‍ततेचा यज्ञ झाला भारती
त्यात लाखो वीर देती जीवितांच्या आहुती
आहुतींनी सिद्ध केला मंत्र ’वंदे मातरम्’
याच मंत्राने मृतांचे राष्ट्र सारे जागले
शस्त्रधारी निष्ठुरांशी शांतीवादी झुंजले
शस्त्रहीनां एक लाभे शस्त्र ’वंदे मातरम्’
निर्मिला हा मंत्र ज्यांनी आचरीला झुंजुनी
ते हुतात्मे देव झाले स्वर्गलोकी जाउनी
गा तयांच्या आरतीचे गीत ’वंदे मातरम्’
महाराष्ट्रावर आणि मराठी भाषेवर तर माडगूळकरांचे अनंत उपकार आहेत.इतर काहीही देण्यार्‍या माणसापेक्षा समाजाला गाणे देणार्‍या माणसाचे उपकार फार मोठे असतात.'Song has the longest life' अशी एक म्हण आहे.एक गाणे माणसांच्या पिढ्यानुपिढ्या बांधून ठेवते. एवढेच कशाला.माणसाच्या मनाचे लहानमोठेपण ,रागव्देष घटकेत घालवुन टाकण्याचे गाण्याइतके दुसर्‍या कुठल्याही कलेत सामर्थ्य नसते.हजारो माणसे एक गाणे जेव्हा आनंदाने गातात त्या वेळेला त्या हजारांचे एक अंतःकरण होते.माडगूळकरांनी तर अशी शेकडो गाणी महाराष्ट्राला दिली.चित्रपटांना दिली, तमाशाच्या फडात, देवळात, शाळेत, तरुणांच्या मेळाव्यात, माजघरात, देवघरात, शेतामळ्यात, विव्दज्जनपरिषदेत...त्यांच्या गाण्याचा संचार नाही कुठे.माणसाच्या मनाचे लहानमोठेपण ,रागव्देष घटकेत घालवुन टाकण्याचे गाण्याइतके दुसर्‍या कुठल्याही कलेत सामर्थ्य नसते.हजारो माणसे एक गाणे जेव्हा आनंदाने गातात त्या वेळेला त्या हजारांचे एक अंतःकरण होते.माडगूळकरांनी तर अशी शेकडो गाणी महाराष्ट्राला दिली.चित्रपटांना दिली, तमाशाच्या फडात, देवळात, शाळेत, तरुणांच्या मेळाव्यात, माजघरात, देवघरात, शेतामळ्यात, विव्दज्जनपरिषदेत...त्यांच्या गाण्याचा संचार नाही कुठे.मराठी नाट्यसृष्टीत जी कामगिरी कै.देवलांनी केली,त्याच तोलामोलाचे कार्य माडगूळकर यांनी मराठी चित्रसृष्टीत केले आहे...म्हणूनच आम्ही सर्व माडगूळकर कलावंशाचे वारसदार ('Madgulkar Boys') आहोत,हे सांगायला मला अभिमान वाटतो.
राजा तिथे उभा असणार
लढा वीर हो लढा लढा
झडल्या भेरी झडतो डंका
श्री छत्रपति संभाजी महाराज पोवाडा
"गीतरामायण" आता ध्वनी व लिखित स्वरुपात गुगल प्ले/प्लेस्टोअर (Google Play/Play Store) वर अँड्रॉइड अॅप्लिकेशनच्या च्या स्वरुपात उपलब्ध आहे


50languages मराठी - लिथुआनियन नवशिक्यांसाठी | संबंधवाचक सर्वनाम १ = Savybiniai įvardžiai 1 |

Home > 50languages.com > मराठी > लिथुआनियन > अनुक्रमणिका
मी – माझा / माझी / माझे / माझ्या
मला माझी किल्ली सापडत नाही.
मला माझे तिकीट सापडत नाही.
तू – तुझा / तुझी / तुझे / तुझ्या
तुला तुझी किल्ली सापडली का
तुला तुझे तिकीट सापडले का
तो – त्याचा / त्याची / त्याचे / त्याच्या
तुला त्याची किल्ली कुठे आहे हे माहित आहे का
तुला त्याचे तिकीट कुठे आहे हे माहित आहे का
ती – तिचा / तिची / तिचे / तिच्या
आणि तिचे क्रेडीट कार्ड पण गेले.
आम्ही – आमचा / आमची / आमचे / आमच्या
आमचे आजोबा आजारी आहेत.
आमच्या आजीची तब्येत चांगली आहे.
तुम्ही – तुमचा / तुमची / तुमचे / तुमच्या
मुलांनो, तुमचे वडील कुठे आहेत
मुलांनो, तुमची आई कुठे आहे
आज, सर्जनशीलता एक महत्वाचे वैशिष्ट्य आहे. प्रत्येकजण सर्जनशील होऊ इच्छित आहे. कारण सर्जनशील लोक बुद्धिमान मानले जातात. तसेच आपली भाषा देखील सर्जनशील असावी. पूर्वी, लोक शक्य तितके योग्यरित्या बोलण्याचा प्रयत्न करत. आज व्यक्तीने शक्य तितक्या कल्पकतेने बोलले पाहिजे. जाहिरात आणि नवीन प्रसारमाध्यमे याची उदाहरणे आहेत. एखादा भाषेला कसे खुलवू शकतो हे ते प्रदर्शित करतात. गेल्या 50 वर्षामध्ये सर्जनशीलतेचे महत्त्व कमालीचे वाढले आहे. संशोधन देखील घटनेशी संबंधित आहे. मानसशास्त्रज्ञ, शिक्षक आणि तत्त्वज्ञ सर्जनशील प्रक्रियेचे परीक्षण करत आहेत. सर्जनशीलता म्हणजे काहीतरी नवीन तयार करण्याची क्षमता होय. त्यामुळे एक सर्जनशील वक्ता नवीन भाषिक स्वरूप निर्माण करतो. ते शब्द किंवा व्याकरणातील रचना असू शकतात. सर्जनशील भाषेचा अभ्यास करून, भाषातज्ञ भाषा कशी बदलते हे ओळखू शकतात. परंतु सर्वांनाच नवीन भाषिक घटक समजत नाहीत. तुम्हाला सर्जनशील भाषा समजून घेण्यासाठी ज्ञान आवश्यक आहे. त्याला भाषा कसे कार्ये करते हे माहित असले पाहिजे. आणि भाषिक ज्या जगात राहतो त्या जगाशी तो परिचित असणे आवश्यक आहे. तरच तो त्यांना काय सांगायचे आहे हे समजू शकतो. अल्पवयातील अशिष्ट भाषा याचे एक उदाहरण आहे. लहान मुले आणि तरुण लोक नेहमी नवीन पदांचा शोध लावत असतात. प्रौढांना अनेकदा हे शब्द समजत नाही. आता, अल्पवयातील अपभ्रंश स्पष्ट करणारे शब्दकोष प्रकाशित झाले आहेत. परंतु ते सहसा फक्त एका पिढीनंतर कालबाह्य होतात तथापि, सर्जनशील भाषा शिकली जाऊ शकते. प्रशिक्षक त्यात अनेक अभ्यासक्रम देतात. नेहमी सर्वात महत्त्वाचा नियम: आपल्या आतील आवाज कार्‍यान्वित करा
Contact book2 मराठी - लिथुआनियन नवशिक्यांसाठी


Other Poems | इतर कविता- ग़झल - दुखांचे सोहळे

ग़झल - दुखांचे सोहळे
ग़झल - दुखांचे सोहळे
गुंतले , तुटले , जुळले सतत काही तरी शोधत राहिले ,
शब्द माझिये हे मनाच्या गावात एकटेच फिरत राहिले .
भेदिले काळजाला तारकांच्या अश्या ह्या वागण्याने ,
स्वप्न दाखविले मज अन स्वतः आभाळ बदलत राहिले .
गात्रे गात्रे झंकारली अंतरीच्या अधीर मुक्या सुरांनी,
रंग बदलून बदलून स्वर जीवनाच्या मेफिलीत राहिले .
मज एकटेच गाठून दुखांनी केले आज सोहळे साजरे,
विजा चमकत राहिल्या अन ढग बरसत राहिले.
नशा चढलि होती मज आज दुरावलेल्या स्वप्नांची ,
एक एक स्वप्न आज टिपूर चांदण्यात उतरत राहिले .
ग़झल - दुखांचे सोहळे
मला कविता शिकयाचीय ...
Re: ग़झल - दुखांचे सोहळे
आवडते कविता, कवितेचा प्रत्येक शब्द, मला गद्यात जगणे, आहे आता निषिद्ध
Re: ग़झल - दुखांचे सोहळे
छान प्रयत्न होता गझलेचा.
ग़झल - दुखांचे सोहळे


2015

अयोध्यापती "श्रीराम" सद्‌गुरु श्री अनिरुद्ध बापू के कर्ता गुरु है
रेणुकामाता पूजन-आरती करताना अनिरुद्ध बापू-नंदाई-सुचितदादा-Ramnavami 2015
रेणुकामातेचे पुजन व अभिषेक झाल्यानंतर परम पुज्य बापू, नंदाई आणि सुचितदादा रेणुका मातेची आरती करतात. परम पूज्य नंदाई रेणुकामातेची दृष्ट काढते. हा सोहळा अनुभवणॆ हा एक वेगळा अनुभव असतो.
लो लो लागला अंबेचा.....रामनवमीला रेणुका मातेची आरती करताना अनिरुद्ध बापू, नंदाई आणि सुचितदादा.
तल्लीन होऊन आरती करताना परम पूज्य अनिरुद्ध बापू, नंदाई व सुचितदादा
अनिरुद्ध बापू आणि नंदाई रेणुकामातेची आरती करताना रामनवमी उत्सव
रेणुकामातेला पुष्प अर्पण करताना
रेणुकामातेची दृष्ट काढताना नंदाई
रेणुकामातेची दृष्ट काढताना नंदाई- एक नयनरम्य दृश्य
रेणुकामातेची दृष्ट काढताना नंदाई- एक नयनरम्य दृश्य
रेणुकामातेच्या समोर नतमस्तक होताना श्री अनिरुद्ध बापू
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५ - फोटोज
परी आरती औक्षण मज गमे वारंवार...मीनावैनींनी आरती औक्षणाची महती आज आपल्याला त्यांच्या 'माझ्या मनाची आरती' या अभंगातून पटवून दिली. त्यांची औक्षण करतानाची तत्परता, अधिरता, एकाग्रता, आणि विलीनता अनेकांनी अनुभवली आहे. औक्षण कसे करावे हे खर्‍य़ा अर्थाने त्यांनी दाखवून दिले.
जितुके ओवाळीले यास तितुकी ज्योत वाढत गेली....
वैनी शोधी प्राण ज्योती होण्या स्वयेंची आरती....
अशा या सुंदर औक्षणाचा अनुभव घेण्याची संधी प्रत्येक उत्सवाला निवडक श्रद्धावानांना मिळते. यावेळेस रामनवमीला ही संधी खालील श्रद्धावानांना मिळालेली होती.
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
रेणूकामाता पूजन आणि सहस्त्राधारा अभिषेक - फोटॊ २०१५
रेणूकामाता पूजन आणि सहस्त्राधारा अभिषेक. गायीचे आचळ सारख्या दिसणार्‍या पात्रातून रेणूका मातेच्या तांदळ्यावर अभिषेक केला जातो. यास सहस्त्रधारा अभिषेक म्हणतात. हा अभिषेक सोहळा आणि पूजन पाहणे अत्यंत सुंदर क्षण असतो. यावर्षी हे पूजन महाधर्मवर्मन श्री योगिंद्रसिंह जोशी व सौ. विशाखावीरा जोशी यांच्यासमवेत सौ व श्री यशवंतसिंह पिंपळखरे यांनी केले.
महाधर्मवर्मन श्री. योगिंद्रसिंह आणि विशाखावीरा जोशी
सौ व श्री यशवंतसिंह पिंपळखरे
रेणुका माता आगमन फोटो - रामनवमी २०१५
परमात्म्याची प्रथम मानवी माता म्हणजे रेणूका...त्यामुळे ही रेणूकामाता मूर्तीमंत वात्सल्याचे स्वरुप आहे. त्यामुळेच परमात्म्याच्या राम अवतरातील जन्म सोहळा साजरा केला जात असताना माता शिवगंगागौरीचाच अवतार असणार्‍या रेणूका मातेच्या तांदळाचे पूजन केले जाते. हा तांदळा पाठक व महाजन गुरुजी वाजत गाजत मिरवणूकीतून श्री हरिगुरुग्राम येथे घेऊन येतात. मग दोन श्रद्धावान जोडपी रेणूका मातेचे औक्षण करतात. मग रेणूका मातेचे पुजन व सहस्त्रधारा अभिषेक संपन्न होतो.
रेणुका मातेचे औक्षण करताना सौ वैदेहिवीरा आपटे
रेणुका मातेचे औक्षण करताना सौ. नमितावीरा परुळेकर
रेणुका मातेला वंदन करतानाश्री. प्रसादसिंह आपटे
रेणुका मातेला पुष्प अर्पण करताना श्री. भरतसिंह परुळेकर
HD WALLPAPER - रामो राजमणी सदा विजयते
रामो राजमणी सदा विजयते
HD WALLPAPER - रामबिना कछु मानत नाही
रामबिना कछु मानत नाही
HD WALLPAPER - मरा मरा उलटे जपता राम प्रगटला जिव्हे वरता
मरा मरा उलटे जपता राम प्रगटला जिव्हे वरता
रामनामाने नष्ट झाले नाही असे पाप अजून निर्मान झाले नाही
रामनामाने उद्धरला नाही असा पापी अजून जन्मला नाही
रामाचा पाळणा - बाळा जो जो रे
रामाचा पाळणा बाळा जो जो रे कुळभूषणा  दशरथनंदना  निद्रा करि बाळा मनमोहना  रामा लक्षुमणा ॥धृ॥ पाळणा लांबविला अयोध्येसी  रामा लक्षुमणा ॥धृ॥ पाळणा लांबविला अयोध्येसी
Shri Ramrasayan Book Cover Photo राम रसायन प्रभू श्रीरामांच्या कथा आपण सगळेच वर्षानुवर्षे ऐकत आलो आहोत. पिढ्यान् पिढ्या रामायणाने...
रामाचा पाळणा - बाळा जो जो रे
रामाचा पाळणा बाळा जो जो रे कुळभूषणा  दशरथनंदना  निद्रा करि बाळा मनमोहना  रामा लक्षुमणा ॥धृ॥ पाळणा लांबविला अयोध्येसी  रामा लक्षुमणा ॥धृ॥ पाळणा लांबविला अयोध्येसी
Shri Ramrasayan Book Cover Photo राम रसायन प्रभू श्रीरामांच्या कथा आपण सगळेच वर्षानुवर्षे ऐकत आलो आहोत. पिढ्यान् पिढ्या रामायणाने...
रेणुकामाता पूजन-आरती करताना अनिरुद्ध बापू-नंदाई-सु...
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५ - फोटोज
रेणूकामाता पूजन आणि सहस्त्राधारा अभिषेक - फोटॊ २०१...
रेणुका माता आगमन फोटो - रामनवमी २०१५
HD WALLPAPER - रामो राजमणी सदा विजयते
HD WALLPAPER - रामबिना कछु मानत नाही
HD WALLPAPER - मरा मरा उलटे जपता राम प्रगटला जिव्ह...


माझा ब्लॉग..

आयटी क्षेत्राच्या दृष्टीने पाहू जाता आपण आता आठवड्याच्या मध्यावर पोचलो आहोत. लौकरच टीजीआयएफ शुक्रवार आपल्यासमोर उभा ठाकेल. आसमंतात आनंद पसरेल. तर येत्या टीजीआयएफनिमित्त ही टीजीआयएफची कहाणी.
रॉबिन्सन क्रूसो एका संध्याकाळी ग्रिलवर चिकन भाजत, जवळ ठेवलेल्या ग्लासातल्या पेयाचे घोट घेत बसला होता. मित्रांनो व मैत्रिणींनो, ते पाणी वा नारिएलपाणी नव्हते, तर मद्य होते. कारण पाणी तांब्यातून पेल्यात ओतून एका दमात पितात व नारिएलपाण्यास नारिएलाचे नैसर्गिक भांडे लाभले असल्याने ते पुन्हा ग्लासात ओतायचा खटाटोप करीत नाहीत. (पाणी बाहेर सांडते व वाया जाते) सदर पेय ग्लासातून सावकाश प्यायले जात असल्याने ते मद्य असावे, असा पक्का निष्कर्ष काढता येतो. तर ते असो. क्रूसो चिकन भाजत होता, पेयाचे घुटके घेत होता. आसमंतात कोंबडीचा खमंग दरवळ पसरला होता. त्याने दुपारीच फ्रायडे यास बोटीतून शेजारच्या बेटावरील शहरातल्या मॉलमधून मस्टर्ड सॉस, टबॅस्को सॉस, मिरचीकोथिंबीर, मिरपूड, सर्फ एक्सेल, टाटांचा ओके धुलाईचा साबण, संतूर साबण इत्यादी वाणसामान आणायला पाठवले होते. (बेटावर दुकानेबिकाने काहीच नसल्याने तो महिन्यातून एकदा किराणा भरत असे.)
फ्रायडे अजून परतला नव्हता. आणि अचानक ढग दाटून आले. (तेव्हा वेधशाळा नसल्याने ढग, पाऊस वगैरे गोष्टींना अजिबात शिस्त नव्हती.) जोरदार वार्‍याने झाडे हलू लागली. फ्रायडेने छत्री, रेनकोट काहीच नेले नव्हते, त्यामुळे क्रूसोला त्याची चिंता वाटू लागली. तेवढ्यात अंगणापल्याडच्या झाडीत काहीतरी खसफसले. क्रूसो मद्याचे घुटके घेत असला तरी अलर्ट होता. त्याने लगेच आपली उखळी तोफ सज्ज केली व तो नेम साधून वाट पाहू लागला. पण दोन मिन्टात तेथून फ्रायडेच आला. त्याच्या हातात सामानाच्या पिशव्याच पिशव्या होत्या. ते पाहून क्रूसो उद्गारला, "थँक गुडनेस, इट्'स फ्रायडे" मग त्यांनी दोघांनी मिळून खमंग भाजलेली कोंबडी व मद्ययुक्त पेयाचे घुटके असा आहार घेतला. नंतर बर्‍याच वर्षांनी अशाच प्रकारचे मेन्यू असलेली हॉटेले निघाली तेव्हा या प्रसंगाची स्मृती म्हणून त्यांचे नाव 'थँक गुडनेस, इट्'स फ्रायडे' असेच ठेवले गेले.
इति साठा उत्तराची कहाणी पाचा उत्तरी सुफळ संप्रूण.
हायकू हायकू हाय हाय...
माझ्या आधीच्या गझलपोस्टात (अख्ख्या उत्तर सिंगापुरात गाजलेल्या, इ.[१]) मी माझ्या दुसर्‍या एका तितक्याच ताकदीच्या कवितेची अल्पशी झलक दाखवली होती. 'ही पूर्ण कविता मी लौकरच प्रकाशित करेन' असा वादासुद्धा केला होता. तो वादा मी आज निभावत आहे.[२] गेल्यावेळेस मी 'गझल' हा परदेशीय प्रकार हाताळला होता, तीच परंपरा पुढे चालू ठेवत या कवितेत 'हायकू' हा दुसरा परदेशीय प्रकार हाताळला आहे.
तर आता आपण हायकूची कृती पाहू. पदार्थ सोपा, लहानसा दिसत असला तरी कृती कॉम्प्लेक्स आहे. 'हायकू' प्रकार साधारणपणे तीन ओळी व्यापतो. बेसिक हायकू बनवायला साधारणतः दोन-तीन शब्दांनंतर एकदा एंटर दाबावे. दुसर्‍यांदा एंटर दाबल्यानंतरची ओळ ही शेवटची ओळ असावी, हे अवधान राखावे. चौथी ओळ आल्यास 'हायकू' बिघडेल आणि त्याची चारोळी बनेल. या चारोळ्या हायकूंसारख्या रुचकर आणि ग्लॅमरस नसतात, हे सदैव लक्षात ठेवावे. हायकू हे नजाकतीने रचायचे नाजूक प्रकरण आहे. हायकू या शब्दातदेखील एखादे जरी अक्षर वाढले तरी होणारा परिणाम भीषण असतो. (अधिक माहितीसाठी: 'हायहुकू..'हे सुनील शेट्टीचे गाणे पहा.[वैधानिक इशारा: गाणे आपापल्या जबाबदारीवर पाहणे. गाणे पाहून काही दुष्परिणाम झाल्यास सदर लेखिका जबाबदार नाही.]) गझलेप्रमाणे यातही विविध विषय हाताळता येतात. तर आता आस्वाद घेऊया खालील हायकूंचा. येथे चौथी ओळ दिसते ती मूळ हायकूचा भाग नाही, त्यात नेहमीप्रमाणे वाचकांस सोयीस्कर म्हणून विषय दिलेला आहे.
अन भिजला माझा माऊस
- यंत्रयुगीन टेक्नो हायकू
आज पाईप नको लाऊस.
- निसर्ग, पाणीबचत आणि काम वाचल्याचा आनंद एकत्रित असणारा हायकू
- तानसेनाच्या बायकोचा मुघलकालीन हायकू.
[१]: 'आधीची गझल अख्ख्या उत्तर सिंगापुरात गाजली आहे याला पुरावा काय' असे काही संशयात्मे विचारतीलच. गझल प्रकाशित केल्यावर मी रात्रीच्या वेळी रस्त्यावरून पळणार्‍या चिनी लोकांना('पळणार्‍या' म्हणजे रात्री जॉगिंग करतात ते' असे काही संशयात्मे विचारतीलच. गझल प्रकाशित केल्यावर मी रात्रीच्या वेळी रस्त्यावरून पळणार्‍या चिनी लोकांना('पळणार्‍या' म्हणजे रात्री जॉगिंग करतात ते नाहीतर माझी गझल ऐकायला नको म्हणून पळत असतील, असे इथे काहीजण म्हणतील.) थांबवून थांबवून सर्व्हे केला. गझल रोमन लिपीत लिहून तीनेकशे कागद छापून नेले होते. 'गझल कशी वाटली नाहीतर माझी गझल ऐकायला नको म्हणून पळत असतील, असे इथे काहीजण म्हणतील.) थांबवून थांबवून सर्व्हे केला. गझल रोमन लिपीत लिहून तीनेकशे कागद छापून नेले होते. 'गझल कशी वाटली'ला समोरून '९-१०', 'एमारटी स्टेशन समोर आहे', 'तीनशेचोपन्न नंबरचा ब्लॉक इथून डावीकडे गेल्यावर आहे', 'रस्ता ओलांडण्याआधी सिग्नलचे बटन दाबा' अशी उत्तरे आली. कधीकधी संवादात अडचण येऊ शकते. पण दिलेला गझलेचा कागद प्रत्येकाने जपून घरी नेला, हे मात्र मी पाहिले आहे. गझलेच्या लोकप्रियतेला एवढा पुरावा पुरेसा आहे. (पाठकोरा कागद वाया जाऊ नये म्हणून छापणार्‍याने त्या कागदाच्या मागे 'उद्यापासून सुरू होणार्‍या नव्या जीएचमार्ट सुपरस्टोअरमध्ये हे कूपन दाखवल्यास ७० टक्के सूट'ला समोरून '९-१०', 'एमारटी स्टेशन समोर आहे', 'तीनशेचोपन्न नंबरचा ब्लॉक इथून डावीकडे गेल्यावर आहे', 'रस्ता ओलांडण्याआधी सिग्नलचे बटन दाबा' अशी उत्तरे आली. कधीकधी संवादात अडचण येऊ शकते. पण दिलेला गझलेचा कागद प्रत्येकाने जपून घरी नेला, हे मात्र मी पाहिले आहे. गझलेच्या लोकप्रियतेला एवढा पुरावा पुरेसा आहे. (पाठकोरा कागद वाया जाऊ नये म्हणून छापणार्‍याने त्या कागदाच्या मागे 'उद्यापासून सुरू होणार्‍या नव्या जीएचमार्ट सुपरस्टोअरमध्ये हे कूपन दाखवल्यास ७० टक्के सूट' असे लिहिले होते. असे कुठलेही सुपरस्टोअर सुरू झालेले नाही, त्यामुळे लोकांनी कागद निव्वळ गझल संग्रही असावी म्हणूनच नेले यात काय शंका' असे लिहिले होते. असे कुठलेही सुपरस्टोअर सुरू झालेले नाही, त्यामुळे लोकांनी कागद निव्वळ गझल संग्रही असावी म्हणूनच नेले यात काय शंका
[२]: कालच 'तू वाडा ना तोड..' हा जुना वाडा पाडणार्‍या बिल्डरशी लढा देण्याच्या पार्श्वभूमीवर बेतलेली प्रेमकहाणी असलेला भावपूर्ण सिनेमा पाहिल्यापासून मूळ गाणे सारखे मनात वाजत राहिले आहे. त्यामुळेच आज वेळ न दवडता मी वादा निभावला आहे.
या मालिकेतील घटना व पात्रे काल्पनिक नाहीत..
शुक्रवारी रात्री बाहेर जेवून आम्ही दोघे घरी आलो आणि फोन वाजला. पल्याड आजी
" मी जरा धसकूनच विचारलं. माझ्या रात्री उशिरा भारतातून फोन आला की, मला आधी भीतीच वाटते.
 काही नाही. आमच्याकडे दहाच वाजलेत अजून. अजून 'कैसे मै जिऊ तेरे बिन' सुरू पण झाली नाही. पण आत्ता एक 'ब्रेकिंग न्यूज' आहे." आज्जीची ब्रेकिंग न्यूज म्हणजे टीव्हीवरल्या कुठल्यातरी मालिकेबद्दलच असणार. देवपूजेआधी 'सास, बहू और साजिश' सुरू पण झाली नाही. पण आत्ता एक 'ब्रेकिंग न्यूज' आहे." आज्जीची ब्रेकिंग न्यूज म्हणजे टीव्हीवरल्या कुठल्यातरी मालिकेबद्दलच असणार. देवपूजेआधी 'सास, बहू और साजिश' नेमाने बघणारी आहे माझी आज्जी
"अगं, राधादेवी नावाच्या एका बाईंनी एकता कपूरवर केस केलीये. 'कसौटी नागिन की' ही मालिका त्यांच्याशी सल्लामसलत न करता, त्यांची परवानगीही न घेता तिने त्यांच्या कुटुंबावर तंतोतंत बेतली म्हणून
माझ्या हातातून फोन पडतापडता राहिला. आईच्या भिशीमंडळातल्या जोशीबाईंची मुलगी नोकरीच्या मुलाखतीला दागदागिने न घालता, जरदोसी साडी न नेसता चक्क फॉर्मल्स घालून गेली, हे कळलं तेव्हा अजबच वाटलं होतं. कोपरकरकाकू त्यांच्या नव्या सुनेबरोबर आनंदाने केसरीच्या 'माय फेअर लेडी'ला गेल्या, तेव्हाही ही गोष्ट मी धीराने घेतली होती. मेहतांच्या घरात पाच जावा गुण्यागोविंदाने पंधरा वर्षं नांदतायत, हे पाहून चक्करच आली, तरी चटकन सावरले होते. दागिने लॉकरमध्ये ठेवणार्‍या, खुशाल रात्री बेडरूममध्ये नाईटगाऊन घालून झोपणार्‍या बायका पहिल्यांदा पाहिल्या तेव्हा जगबुडी जवळ आल्याची भावना मनात तीव्रतेनं दाटून आली होती. पण आपल्या कुटुंबावर मालिका बेतली म्हणून एकता कपूरवर केस
"अगं, पण केस का आणि तिने डिस्क्लेमर दिलाच असेल नं... 'इस धारावाहिक के सभी पात्र, घटनाएं काल्पनिक है..' वगैरे आणि तिने डिस्क्लेमर दिलाच असेल नं... 'इस धारावाहिक के सभी पात्र, घटनाएं काल्पनिक है..' वगैरे मग राधादेवींच्या केशीत काही दम नाही."
"नाही ना गं. याच मालिकेमध्ये नेमकी ती डिस्क्लेमर द्यायला विसरली. जिस दिन पती का अ‍ॅक्सिडेंट होना होता है, उस दिन ही सुहागन मांग मे सिंदूर भरना भूल जाती है... (साभार: 'सिंदूर तेरे नाम का ...आखिर किस काम का
एकतेच्या मालिका कायम वास्तवदर्शी असतात, खर्‍या घटनांवर बेतलेल्या असतात, हे आपल्याला ठाऊक आहेच. आपल्या दैनंदिन जीवनातले छोटेमोठे बारकावे टिपून ते सुंदर पद्धतीने आपल्यासमोर मांडणार्‍या या प्रतिभावंत स्त्रीवर एका न दिलेल्या डिस्क्लेमराचं निमित्त होऊन केस व्हावी, ह्याचं नाही म्हटलं तरी मला वाईट वाटलं. 'कसौटी नागिन की'साठी तर तिने विशेष मेहनत घेतली होती. एका इच्छाधारी नागिणीच्या कुटुंबात घडणारी ही कहाणी इच्छाधारी सासूच्या इच्छेविरुद्ध लग्न करून घरात (बिळात इच्छाधारी सासूच्या इच्छेविरुद्ध लग्न करून घरात (बिळात) आलेल्या राधेचा हा अचंबित करणारा जीवनपट) आलेल्या राधेचा हा अचंबित करणारा जीवनपट अनेक कसोट्यांमधून पार होत, राधा आपल्या वासुकी, शेषा आणि तक्षक (सर्व इच्छाधारी अनेक कसोट्यांमधून पार होत, राधा आपल्या वासुकी, शेषा आणि तक्षक (सर्व इच्छाधारी) या मुलांना कसे मोठे करते, जंगलात सापडलेल्या एका मानवी मुलीला आपलीच मुलगी समजून कसे वाढवते, घरातली सत्ता हळूहळू पण ठामपणे स्वतःच्या ताब्यात कशी घेते वगैरे गोष्टी तर अप्रतिम होत्या. खरेतर आपल्या कुटुंबाची जीवनकहाणी मालिकेचा विषय व्हावी, ही तर गौरवाची बाब) या मुलांना कसे मोठे करते, जंगलात सापडलेल्या एका मानवी मुलीला आपलीच मुलगी समजून कसे वाढवते, घरातली सत्ता हळूहळू पण ठामपणे स्वतःच्या ताब्यात कशी घेते वगैरे गोष्टी तर अप्रतिम होत्या. खरेतर आपल्या कुटुंबाची जीवनकहाणी मालिकेचा विषय व्हावी, ही तर गौरवाची बाब आणि गेल्यावर्षीच सुरू झाल्यापासून 'कसौटी नागिन की' सर्वोच्च टीआरपी घेऊन घराघरांतली आवडती मालिका झाली होती. मग आत्ताच राधादेवींचे काय बिनसले
दुसर्‍या दिवशी मराठी पेपरांच्या साईट्स अधीरतेने उघडल्या. सगळ्यांच्याच पहिल्या पानावर घारे डोळे, कुरळे केस असलेल्या राधादेवींचे, केस दाखल करायला सर्वोच्च न्यायालयात जात असतानाचे फोटो आणि खाली कॅप्शन.. 'बिलनशी नागीण निघाली' संतप्त राधादेवी चालत() सर्वोच्च न्यायालयाकडे निघाल्या होत्या. 'मी थेट सर्वोच्च न्यायालयातच केस दाखल करणार आहे, कारण तिथे हरल्यावर एकतेला निकालाविरूद्ध अपील करण्यासाठी कुठलेच न्यायालय मिळू नये.' त्यांनी प्रसारमाध्यमांसमोर घोषणा केली.
नाथमाधवांच्या शैलीत सांगायचे तर राधादेवींना सर्वोच्च न्यायालयाच्या वाटेवर सोडून आपण 'कसौटी नागिन की'च्या म्हणजे पर्यायाने राधादेवींच्या 'घरात' डोकावून अधिक माहिती जाणून घेऊया.
इच्छाधार्‍यांच्या समाजातले बरेच जुने घराणे राधादेवींचे. घरातले १८५७ सालचे फर्निचर आणि आणि ते ज्या पणजीच्या कितव्यातरी वाढदिवसानिमित्त खरेदी केले होते ती (आजही हयात) पणजी, या दोन गोष्टी घराण्याचे जुनेपण सिद्ध करायला पुरेशा होत्या. जमिनीखालचे धन सांभाळण्याची जबाबदारी असलेल्या बर्‍याच पूर्वजांनी त्यामोबदल्यात मिळवलेली एकेक एकेक मोहर जमवत आजच्या घडीला संपत्ती आणि तिजोरीत मोहरांना जागा नाही उरली की, थोड्या मोहरा खर्चून घेतलेल्या इस्टेटी आणि हवेल्याही बर्‍याच झाल्या होत्या. खेरीज एकत्र कुटुंबपद्धत होतीच
राधादेवींच्या केशीमागच्या नेमक्या कारणाचा अंदाज यावा म्हणून मी मालिकेचे भाग पहिल्यापासून आठवायला सुरुवात केली. पहिल्या भागात (हा भाग नागपंचमीला दाखवला गेला हे चाणाक्ष, इ. वाचकांना सांगायला नकोच) तरुण राधेचे लग्न करून घरात येणे, या घटनेपासून कथानकाला सुरुवात झाली. राधेचं माहेर आणि सासर तोलामोलाचं, सगळेजण एकाच इच्छाधारी समाजातले तेव्हा राधेच्या वडिलांनी लग्नात जावयाला हुंड्यात खानदानी नागमणी देऊन टाकला. झालं) तरुण राधेचे लग्न करून घरात येणे, या घटनेपासून कथानकाला सुरुवात झाली. राधेचं माहेर आणि सासर तोलामोलाचं, सगळेजण एकाच इच्छाधारी समाजातले तेव्हा राधेच्या वडिलांनी लग्नात जावयाला हुंड्यात खानदानी नागमणी देऊन टाकला. झालं राधेच्या लग्नानंतर ज्यातून घरात संघर्ष निर्माण होईल, असा एक महत्त्वाचा मुद्दा नाहीसा झाल्याने राधेच्या सासूला जबर धक्का बसून ती कोमात गेली. इच्छाधारी हे अर्धे नाग असल्याने त्यांना चलनवलनाची गरज सामान्य मनुष्यांपेक्षा अधिक असते. घरात जितकी कारस्थाने होतील, जितकी भांडणे होतील, जितक्यावेळा रागारागाने नाग-मनुष्य असे रूप बदलावे लागेल, तितका व्यायाम होऊन इच्छाधारी चटपटीत राहतात. तेव्हा राधेच्या सासूबाई अशा सुरुवातीलाच कोमात जाणे म्हणजे एकंदरीत मालिकेला गालबोटच राधेच्या लग्नानंतर ज्यातून घरात संघर्ष निर्माण होईल, असा एक महत्त्वाचा मुद्दा नाहीसा झाल्याने राधेच्या सासूला जबर धक्का बसून ती कोमात गेली. इच्छाधारी हे अर्धे नाग असल्याने त्यांना चलनवलनाची गरज सामान्य मनुष्यांपेक्षा अधिक असते. घरात जितकी कारस्थाने होतील, जितकी भांडणे होतील, जितक्यावेळा रागारागाने नाग-मनुष्य असे रूप बदलावे लागेल, तितका व्यायाम होऊन इच्छाधारी चटपटीत राहतात. तेव्हा राधेच्या सासूबाई अशा सुरुवातीलाच कोमात जाणे म्हणजे एकंदरीत मालिकेला गालबोटच परंतु, पुढे तर सगळे कसे आलबेल झाले होते. ज्यावरून घरात महायुद्ध पेटावे, असे किमान सहा नागमणी आतापावेतो मालिकेत आले होते, ज्यांना केवळ मुलीच झाल्या अशा किमान दोन सुना घरात होत्या, घरातल्या सगळ्या महत्त्वाच्या किल्ल्या ठेवलेली मखमली पेटी (हिच्यावर 'घरातली सत्ता' असे ठळक अक्षरांत लिहिले होते परंतु, पुढे तर सगळे कसे आलबेल झाले होते. ज्यावरून घरात महायुद्ध पेटावे, असे किमान सहा नागमणी आतापावेतो मालिकेत आले होते, ज्यांना केवळ मुलीच झाल्या अशा किमान दोन सुना घरात होत्या, घरातल्या सगळ्या महत्त्वाच्या किल्ल्या ठेवलेली मखमली पेटी (हिच्यावर 'घरातली सत्ता' असे ठळक अक्षरांत लिहिले होते जिच्याकडे पेटी ती सम्राज्ञी असा साधा हिशोब होता.) तर 'पासिंग द पार्सल'सारखी हिच्याकडून तिच्याकडे जात असे, कुठल्याही बर्‍या चाललेल्या गोष्टीत 'विष कालवणे' हा तर सगळ्यांच्या हातचा मळ जिच्याकडे पेटी ती सम्राज्ञी असा साधा हिशोब होता.) तर 'पासिंग द पार्सल'सारखी हिच्याकडून तिच्याकडे जात असे, कुठल्याही बर्‍या चाललेल्या गोष्टीत 'विष कालवणे' हा तर सगळ्यांच्या हातचा मळ सगळे सुरळीत चालू होते. एकतेवर केस करता येईल, असा एकही प्रसंग मला आठवेना.
निरुपायाने मी आजीला फोन लावला. मात्र यावेळेस आजीचेही डोके चालेना
"असा प्रसंग कधी आला नव्हता बघ. 'कुछ अपने, कुछ पराये' मालिकेत शेवटी मधल्या सुनेच्या आधीच्या नवर्‍यापासून झालेल्या मुलालाच नंतरचे सासरे आपल्या सगळ्या इस्टेटीचा वारसदार बनवणार, हे मी ती दुसरं लग्न करून आल्यावर वाड्याच्या मुख्य दरवाजात उभी राहून ओवाळून घेत होती, तेव्हाच ओळखलं होतं. पण ह्या राधादेवींचं काहीच कळेनासं झालंय बघ... कालपासून विचार करून डोकं फुटायची वेळ आलीय. आता परवा टीव्हीवर राधादेवींची मुलाखत आहे, तोवर हा सस्पेन्स असाच राहणार गं बाई..."
दोन दिवस मलाही नीटशी झोप आली नाही. ते चॅनल सुदैवाने सिंगापुरात उपलब्ध होते, मात्र इथल्या वेळेनुसार रात्री दीड वाजता मुलाखत प्रसारित होणार होती. मी रीतसर दुसर्‍या दिवशीची रजा टाकली. प्रोजेक्टाचा एक मोठा रिलीज दुसर्‍या दिवशी होता. आयटीत काय, काही फार करायला उरले नसले की रिलीज होतात. मालिकेत काही घडत नसले की, अख्खे कुटुंब हिंदी सिनेम्याच्या गाण्यांवर एपिसोडभर नाचत बसते तसे तेव्हा रिलीजला फार महत्त्व द्यायचे कारण नव्हते. मॅनेजरणीला प्रसंगाचे गांभीर्य समजावून सांगितल्यावर तिनेही सुटी द्यायला खळखळ केली नाही. तिच्याही डोळ्यांत मला एकतेविषयीची काळजी स्पष्ट दिसत होती.
..... स्टुडिओत बसलेल्या प्रत्येक माणसाच्या चेहर्‍यावर प्रचंड ताण दिसत होता. सूत्रसंचालिकाबाई वारंवार मेकप टिपत होत्या. वातावरणनिर्मिती करायला 'मै तेरी दुश्मन, दुश्मन तू मेरा..' वगैरे श्रवणीय गाणी वाजत होती. परिस्थिती हाताबाहेर गेली तर सावरायला असावेत, म्हणून एका कोपर्‍यात काळे कपडे घातलेले तीनचार गारुडी पुंगी घेऊन तयारीत बसले होते. आणि राधादेवी अवतीर्ण झाल्या. त्यांनी घार्‍या डोळ्यांनी एकवार सूत्रसंचालिकेकडे आणि एकवार प्रेक्षकांकडे रोखून पाहिले. टाचणी पडली तरी आवाज होईल, इतकी शांतता एका क्षणात स्टुडिओत पसरली. 'एकतेचं काय चुकलं' या महामुलाखतीला सुरुवात झाली.
"जवळपास एक वर्ष झालं मालिका सुरू होऊन. एकता कपूरने मालिकेची लोकप्रियता वाढवायला डिस्क्लेमर न देताच मालिका दाखवण्याचा निर्णय जाहीर केला होता. मग आता नेमके काय झाले केस करायचा निर्णय तुम्ही का घेतला केस करायचा निर्णय तुम्ही का घेतला" सूत्रसंचालिकेने मुद्द्याच्या प्रश्नाला हात घातला. प्रेक्षकांची उत्कंठा ताणली गेली, श्वास रोखले गेले.
"त्याचं काय झालं, एकदा मी आणि माझ्या दोन्ही जावा... आम्ही पाच-तीन-दोन खेळत बसलो होतो. आम्ही तिघी बरेचदा पाच-तीन-दोन खेळतो. आणि रविवारी दुपारी सगळे घरी असतात तेव्हा पत्त्यांचे चार कॅट घेऊन बदाम सात. परंपराच आहे आमच्या घराण्यातली. तर ते असो. आम्ही खेळत होतो तेव्हा माझी मधली जाऊ, जी माझी थोरली बहीण आहे ती मला म्हणाली की, बरेच दिवस झाले, घरात इस्टेटीवरनं काही वाद झालेलेच नाहीयेत. अगदी कंटाळा आलाय. खेरीज वजनही वाढतंय.
मी खाडकन झोपेतून जागी झाल्यासारखी झाले. हे आपल्याला कसं जाणवलं नाही तरीच गेले काही दिवस आपण आळसावल्यासारखे घरभर हिंडतो. वजन तर आपलेही वाढायला लागले आहे. आणि त्याच्या मुळाशी काय कारण असेल याचा शोध न घेता आपण चक्क मनुष्यांप्रमाणे जिमला जायला लागलो.... इच्छाधार्‍यांच्या कुळात जन्मून कुळाला कलंक लावणारे वर्तन आपल्याला शोभत नाही. बस्स तरीच गेले काही दिवस आपण आळसावल्यासारखे घरभर हिंडतो. वजन तर आपलेही वाढायला लागले आहे. आणि त्याच्या मुळाशी काय कारण असेल याचा शोध न घेता आपण चक्क मनुष्यांप्रमाणे जिमला जायला लागलो.... इच्छाधार्‍यांच्या कुळात जन्मून कुळाला कलंक लावणारे वर्तन आपल्याला शोभत नाही. बस्स आम्ही तिघी तडक उठलो आणि आमच्या चिरंजीवीमातांकडे गेलो."
"चिरंजीवीमाता म्हणजे त्याच ना कुणीच नव्हते तेव्हा त्या होत्या, आज सगळ्यांबरोबर त्याही आहेत आणि उद्या आजचे सगळे नसतील तरी त्या असतील कुणीच नव्हते तेव्हा त्या होत्या, आज सगळ्यांबरोबर त्याही आहेत आणि उद्या आजचे सगळे नसतील तरी त्या असतील
"होय त्याच. त्यांनी बराच काळ जग आणि आमच्या घराण्याचा सर्व कारभार बघितल्यामुळे कुठली इस्टेट वादाला चांगली, कुणाकडच्या दागिन्यांवरून भांडण पेटू शकते, इत्यादी गोष्टींची त्यांना खडान्खडा माहिती असते. तर बराच वेळ आम्ही त्यांच्याशी सल्लामसलत केली. तेव्हा कळले की, आमच्या घराच्या इशान्येला चार कोसांवर असलेली हवेली, त्याच्या आसपासची दहा एकर जमीन आणि हवेलीच्या उत्तर बाजूला पुरलेले गुप्तधन या गोष्टी वादाला बेस्ट. ताबडतोब आम्ही तिघींनी आपापल्या मुलांच्या वतीने त्यावर हक्क सांगितला आणि वादाला आरंभ झाला."
"हो.. हा भाग पाहिलाय मी. एका तासाचा महाएपिसोड होता ना हवेली कित्ती छान दाखवलीये नै एकतेनं हवेली कित्ती छान दाखवलीये नै एकतेनं सेट आहे असं वाट्टतच नै.." सूत्रसंचालिकेला डोळ्यांच्या जरबेनंच गप्प करत राधादेवी पुढे सांगू लागल्या.
"तर वादाचा प्रारंभ झाला. एकदम अंगात कशी तरतरी आली. दहा वर्षांनी तरुण झाल्यासारखं वाटलं. मी तर लगोलग रूप बदलून इव्हनिंग वॉक()ही घेऊन आले. संध्याकाळी हे आले तेव्हा त्यांच्या कानावरही ही चांगली बातमी मी घातली. त्यांनाही बरं वाटलं. दुसर्‍या दिवशी होळीपौर्णिमा होती. मधल्या जावेनं प्रत्यक्ष कृतीला सुरुवात म्हणून मी तिला वाढदिवसाला दिलेली महागाची जरदोसी साडी होळीत टाकली. त्या तिच्या कृतीने यावेळच्या भांडणाचं गांभीर्य एकदम सगळ्यांच्या लक्षात आलं."
राधादेवी कथा सांगण्यात आता चांगल्याच रंगल्या होत्या. हे भाग आधी कैकवेळा पाहिलेले प्रेक्षक आता पुनर्प्रत्ययाचा आनंद घेत होते. ज्यांचे हे भाग पाहायचे राहिले होते, ते मूठभर लोक भक्तिभावाने हा दुर्मिळ योग अनुभवत होते. सूत्रसंचालिकेला मात्र गप्प बसवेना.
"जरदोसी साडी होळीत टाकली म्हणून काय झालं एवढं
तिच्या प्रश्नाने राधादेवींच्या चेहर्‍यावर आलेले हताश भाव स्पष्ट दिसले. 'बहुधा ही बाई मालिका कधीही नीट बघत नसावी. मालिकांचं जाऊ दे, हिला साध्या रोजच्या जगण्यातल्या चालीरीतीही नीट माहीत नाहीत. अशाने उद्या हिची नोकरी जाईल, हे हिला कळत नाही का' वगैरे मनात आलेले विचार कष्टाने बाजूला सारून त्या उत्तरल्या.
"जरदोसी साडी ही सगळ्या नामवंत घराण्यातल्या बायकांसाठी मानबिंदू असते. मुलीचं लग्न ठरलं की, तिला जरदोसी साडी नेसूनच सर्वत्र वावरायला शिकवले जाते. ऑफिस, पिकनिक, झोप, जेवण या सर्व प्रसंगी जरदोसी साडीच नेसून राहावे लागते. आजकालच्या उठवळ मुली जीन्सबीन्स घालतात पण नामवंत घराण्यांतल्या मुली अशी मर्यादा कधी ओलांडत नाहीत. तर अशी ही मी दिलेली मानाची साडी जावेने आगीत टाकली म्हणजे सरळसरळ अपमान नाही का झाला माझा
"ते असो. एकदाची भांडायला सुरूवात झाली तसतसे तपशीलवार कट आखले जाऊ लागले. त्या हवेलीची कागदपत्रे शोधायला घरातले लोक रूप बदलून प्रत्येक सांद्रीसापटी तपासून पाहू लागले, एकमेकांना जायबंदी करायच्या सुपार्‍या देण्यासाठी म्हणून प्रत्येकानेच आपापली पिग्गीबँक फोडून लाखालाखांची बंडले बनवून ठेवली. कुठल्याही दोन व्यक्ती महत्त्वाचे काहीही बोलायचे असेल तेव्हा दारेखिडक्या उघड्या ठेवण्याची दक्षता घेऊ लागल्या. माझा धाकटा मुलगा आणि धाकट्या जावेचा थोरला मुलगा हे जायबंदी होऊन सगळ्यांत आधी आयसीयूमध्ये पोचलेदेखील असा सगळ्या घडामोडींना रंग भरत असता पद्मावती घरी आली."
" सूत्रसंचालिकेच्या या भयंकर वाक्यानंतर राधादेवींनी संतापाने टाकलेला फूत्कार प्रेक्षकांच्या काळजाचे पाणीपाणी करून गेला. 'अगं ए, पद्मावती म्हणजे राधादेवींची सवत.' प्रेक्षकांतला एकजण न राहवून ओरडला. बर्‍याच वर्षांपूर्वी राधादेवींच्या नवर्‍याची स्मृती जाऊन तो मनुष्यरुपात जंगलात भटकत असता पद्मावतीने त्याला मनोमन आपला पती मानून स्वतःच्या घरी ठेवून घेतले होते. राधादेवींनी केलेल्या रक्षकतक्षकव्रताच्या (तक्षक हाच आपला रक्षक मानून सलग तीन नागपंचम्यांना त्याची यथासांग पूजा करणे व आपल्या एका मुलाचे नाव 'तक्षक' ठेवणे) पुण्याईने तो घरी परत आला खरा, पण पद्मावतीच्या समर्पित वृत्तीने त्याचे मन जिंकले होते. त्यामुळे त्याने तिचा त्याग न करता लांबवर एक हवेली बांधवून तिला तिथे राहायला सांगितले. पुढे तिला 'कालिया' नावाचा मुलगा झाला. (होणारच) पुण्याईने तो घरी परत आला खरा, पण पद्मावतीच्या समर्पित वृत्तीने त्याचे मन जिंकले होते. त्यामुळे त्याने तिचा त्याग न करता लांबवर एक हवेली बांधवून तिला तिथे राहायला सांगितले. पुढे तिला 'कालिया' नावाचा मुलगा झाला. (होणारच
"पद्मावतीने घरी येऊन बॉम्बच टाकला. तिचे म्हणणे होते की, माझ्याप्रमाणेच तीही घरातल्या सगळ्यांत मोठ्या भावाची बायको असल्याने कालियादेखील वासुकीप्रमाणेच त्या हवेलीवर हक्क सांगू शकतो. खरेतर आता कालियाचे लग्नाचे वय झाले आहे, त्यामुळे कुणाच्याही मुलीला मागणी घालायला जाताना त्याच्याकडे सांगता येण्याजोगी इस्टेट हवी. एवढे बोलून पद्मावती थेट चिरंजीवीमातांचे पाय अहोरात्र चेपायच्या कामावर रुजू झाली. चिरंजीवीमातांना रात्री गाढ झोप लागली की, ती रूप बदलून हवेलीच्या कागदपत्रांचा शोध घेत असे. जिला पहिल्यांदा कागदपत्रे सापडतील ती ती कागदपत्रे स्वतःला हवी तशी बदलून घेणार, हे गृहीतच होते. मग इतरांना काहीही करता आले नसते.
पद्मावतीच्या येण्याने आता सारा मामला मी विरुद्ध पद्मावती असा झाला होता. सुदैवाने बाकीच्या दोघी वरकरणी तरी मला साथ देत होत्या. 'तू विरुद्ध ती असा सामना असेल तर इस्टेट त्या घरात जाण्यापेक्षा या घरात राहिलेली बरी गं बाई' असं त्यांचं मत होतं. त्यानुसार आम्ही कट शिजवत असताना एक अघटित घडलं. मानवी कालियाच्या प्रेमात पडली."
 म्हणजे तुमची मानलेली मुलगी ना पण मानवी का
"हो. मालिकेत मानव नावाचे सद्गुणी नायक असतात तशीच माझी सद्गुणी 'मानवी' आहे. खेरीज आम्हां सर्व इच्छाधार्‍यांमध्ये ती एकटी पूर्णपणे मनुष्ययोनीतली त्यामुळे ते नाव तिला योग्यच आहे. असो. तर ती नेमकी त्या वाया गेलेल्या कालियाच्या प्रेमात पडली. बाई गं कसा तो खडतर काळ कसा तो खडतर काळ खरं पाहता तो केवळ ती माझी लाडकी असल्याने मला नामोहरम करण्यासाठी तिला माझ्याविरुद्ध फितवू पाहत होता. पण पुढे काय झालं ते तुम्हांला माहीत आहेच. त्या दोघांमध्ये अचानक गैरसमज निर्माण झाले आणि ते वाढतच गेले... आम्हांला तिचं दु:ख मग सहन होईना म्हणून आम्ही एका तोलामोलाच्या मनुष्य घराण्यात तिचं लग्न करून दिलं. आता कशी सुखात आहे ती खरं पाहता तो केवळ ती माझी लाडकी असल्याने मला नामोहरम करण्यासाठी तिला माझ्याविरुद्ध फितवू पाहत होता. पण पुढे काय झालं ते तुम्हांला माहीत आहेच. त्या दोघांमध्ये अचानक गैरसमज निर्माण झाले आणि ते वाढतच गेले... आम्हांला तिचं दु:ख मग सहन होईना म्हणून आम्ही एका तोलामोलाच्या मनुष्य घराण्यात तिचं लग्न करून दिलं. आता कशी सुखात आहे ती" हे सांगताना राधादेवींच्या चेहर्‍यावर गूढ हसू होतं.
"गैरसमज असे अचानक कसे निर्माण..." यावेळी राधादेवींनी इतकं रोखून पाहिलं सूत्रसंचालिकेकडे तिचं वाक्य त्यामुळे अर्ध्यातच तुटलं.
"हं तर.. गोष्टी अशा चालू होत्या आणि चालूच होत्या. इस्टेटीचा हा वाद चांगलाच वाढत चालला होता आणि संबंधित कागदपत्रं काही केल्या सापडतच नव्हती. तेवढ्यात या सगळ्या कटकारस्थानांचा कळस झाला. घरातले प्रामाणिक, मजबूत आणि टिकाऊ असे रामूकाका, ज्यांचं आतडं कायम घरातल्या बाळगोपाळांसाठी तुटायचं... त्यांना आतड्याचा कॅन्सर झाला. जो माणूस एकावेळी दहा-दहा भाकर्‍या पचवायचा त्या मजबूत आतड्याच्या माणसाला आपोआप आतड्याचा कॅन्सर असं कसं शक्य आहे असं कसं शक्य आहे यात नक्कीच कुणाचातरी हात होता. इस्टेटीच्या वादाने आता गंभीर रूप धारण केलं होतं... आता एकच शेवटचा मार्ग होता..."
आतापावेतो कानांत प्राण आणून ऐकणार्‍या प्रेक्षकांनी एकमुखाने 'जातपंचायत' अशी गर्जना केली आणि सूत्रसंचालिकेने 'कुठला मार्ग' हा प्रश्न तसाच गिळून टाकला. वाचली म्हणायची' हा प्रश्न तसाच गिळून टाकला. वाचली म्हणायची राधादेवींनी अभिमानयुक्त नजर प्रेक्षकांवरून फिरवली. प्रत्येकाला कसं कृतकृत्य वाटलं.
 तर जातपंचायत करायची ठरली. दिवस मुक्रर झाला. आणि इथेच मालिकेमुळे घात झाला..." ती वेळ अखेर आली. काही क्षणांतच अख्ख्या देशाला काय झालं ते कळणार होतं.
"मालिकेत आमच्या घरात घडतं ते सर्वच्या सर्व दाखवत नाहीत त्यामुळे कधीकधी मालिका पुढे जाते. तशी ती नेमकी या महत्त्वाच्या वेळेलाच जाणार होती. आणि एकतेनं जातपंचायतीत काय घडलं, ते दाखवण्यासाठी माझ्याशी सल्लामसलत न करता स्वत:चं डोकं चालवलं...
इस्टेटीचा वारसदार कोण हे सहसा वयोज्येष्ठतेवरून ठरतं आमच्या समाजात. त्यामुळे ज्याला ज्याला इस्टेटीत रस होता त्याने वय कन्फर्म करायला आपला शाळा सोडल्याचा दाखला घेऊन यायचा असं पंचांनी सांगितलं. मधली आणि धाकटी.. दोघींची मुलं आपसूकच बाद झाली. शेवटी उरले वासुकी आणि कालिया... आणि सर्वांना कळलं.. कालिया वासुकीपेक्षा दोन महिन्यांनी मोठा आहे... हे रहस्य केवळ मला माहीत होतं कारण कालियाच्या जन्मावेळेला माझ्या विश्वासू मोलकरणीच्या हाती मी त्याच्यासाठी बाळंतविडा पाठवला होता. हे रहस्य मी कधीही उघडकीला येऊ देणार नव्हते. पण एकतेनं... खेरीज तिने डिस्क्लेमर न देण्याची टूम यावेळी काढली. तो नसल्याने दाखवलेली गोष्ट खरी आहे, काल्पनिक नाही याबद्दल कुणाच्याच मनात शंका उरली नाही."
अनेक प्रेक्षक धक्का सहन न झाल्याने बेशुद्ध पडले. कित्येक बायकांनी तर स्वतःचे कान घट्ट झाकून कर्णकटू किंकाळ्या फोडल्या. स्टुडिओत एकच हाहा:कार झाला. राधादेवी डोक्याला हात लावून बसल्या होत्या. सूत्रसंचालिकाही सुन्न झाली होती.
"आता पद्मावती आपला मुलगा सगळ्यांत मोठा असल्याचा फायदा घेत आमच्या हवेलीतच कायमचं राहायला यायचं म्हणतेय. ती इस्टेट तर गेलीच कालियाकडे पण आता वासुकीला ज्येष्ठ बंधू म्हणून मिळणारा मान, भावी संपत्ती, इस्टेटी, येणारी तोलामोलाची स्थळं सग्गळं सग्गळं कालियाला मिळणार. एवढंच काय, आता पद्मावती म्हणतेय की, आता माझं स्थान तिला मिळायला हवं. 'घरातली सत्ता' या पेटीसकट.... आता सांगा, इतकं सगळं नुकसान झाल्यावर केस नाही करायची एकतेवर मग काय करायचं
स्टुडिओत जीवघेणी शांतता पसरली. मीही थक्क होऊन टीव्हीच्या पडद्याकडेच पाहत होते. तेवढ्यात फोन वाजला. आजीच
" मी कसंबसं एक वाक्य उच्चारलं.
पण 'कुछ अपने, कुछ पराये'मधला संपत्तीचा वारसदार एका फटक्यात ओळखणार्‍या माझ्या आज्जीकडेही आता काही उत्तर उरलेलं नव्हतं.
(हा लेख 'माहेर' मासिकाच्या मार्च-२०११च्या अंकात पहिल्यांदा प्रकाशित झाला होता.)
अचाट आणि अतर्क्यः इमान धरम
रंगीत टीव्ही भारतात आले आणि मला हिंदी सिनेमे पहायची सवय लागली. पुढे थेटरातल्या खुर्चीच्या हातावर तोल सावरून तीन तास बसता येऊ लागले('अस...
'पैलतीर'इष्टाईल: जावई इन हवाई
गेल्या महिन्यात आम्ही लेक-जावयाकडे हवाईला विमानाने आलो. हे अमेरिकेतले सगळ्या राज्यांमधील नवीनतम राज्य आहे व बेटांनी बनलेले आहे. त्यामुळे त...
आयटी क्षेत्राच्या दृष्टीने पाहू जाता आपण आता आठवड्याच्या मध्यावर पोचलो आहोत. लौकरच टीजीआयएफ शुक्रवार आपल्यासमोर उभा ठाकेल. आसमंतात आनंद पसर...


पुनर्रचित हवामानावर आधारीत फळपिक विमा योजना | agriculture Information in Marathi

पुनर्रचित हवामानावर आधारीत फळपिक विमा योजना
कृषि क्षेत्राच्या उत्पादन वाढीच्या दरामध्ये फळ पिकांचा प्रमुख सहभार आहे. फळ पिकांचे बाजारमुल्य अधिक असल्याने शेतकऱ्यांना चांगले उत्पन्न मिळते. मात्र फळ पिकाचे अपेक्षीत उत्पन्न न आल्यास येणारा तोटाही मोठा असतो. ही बाब विचारात घेऊन शेतकऱ्यांच्या फळ पिकांना हवामान धोक्या पासुन विमा संरक्षण दिल्यास शेतकऱ्यांचे आर्थिक स्थैर्य अबाधित राखण्याच्या दृष्ट्टीने मदत होईल. त्यासाठी राज्यात प्राधान्याने सदरची योजना राबवण्यात येत आहे. विविध हवामान धोक्यांमुळे फळपिकाच्या उत्पादकतेवर विपरीत परिणाम होऊन मोठ्या प्रमाणावर उत्पादनामध्ये घट येते. पर्यायाने शेतकऱ्यांना अपेक्षीत उत्पादन न मिळाल्याने आर्थिक संकटाला तोंड द्यावे लागते. या सर्व बाबींचा विचार करुन शेतकऱ्यांना फळपिक नुकसान भरपार्ई मिळण्यासाठी एक उपाय म्हणुन पुनर्रचित हवामानावर आधारीत फळपिक विमा योजना राबवण्याचा शासनाच्या विचाराधीन होते.
पुनर्रचित हवामान आधारीत पीक विमा योजना संत्रा, मोसंबी, डाळींब, पेरु व चिकू (मृग बहार) या 5 पिकांसाठी 25 जिल्हयामध्ये महसूल मंडळ हा घटक धरुन राबचविण्यांचे प्रस्तावित आहे. त्यासाठी महसूल मंडळामध्ये किमान 20 हेक्टर् अधिसूचित फळ पिकांचे त्पादनक्षम क्षेत्र असणे आवश्यक आहे.
प्रधानमंत्री फसल बीमा योजना अंतर्गत पुनर्गचित हवामानावर् आधारीत पीक विमा योजना 2018-19 मृग बहारमध्ये संत्रा, मोसंबी, डाळींब, पेरु व चिकू या 5 फळपिकांकरिता लागू करण्यास या शासन निर्णयाद्वारे मान्यता देण्यात येत आहे. सदर् योजना सन 2018-19 मध्ये सहपत्र -1 मध्ये नमूद केलेल्या जिल्हयामधील तालुक्यातील महसूल मंडळात सहपत्र - 2 मध्ये निर्धारीत केलेल्या हवामान धोक्यानुसार् लागू करण्यात येईल. सदर् योजना कार्यान्वित करणाऱ्या विमा कंपन्या सहपत्र -1 मध्ये नमूद केलेल्या महसूल मंडळात महावेद प्रकल्पाद्वारे स्थापन केलेल्या संदर्भ हवामान केद्रावर् नोंदल्या गेलेल्या हवामानाची आकडेवारी आणि सहपत्र - 2 मध्ये नमूद केलेली फळपिक निहाय प्रमाणके यांची सांगड घालून शेतकऱ्यांना संबधीत विमा कंपनीमार्फत नुकसान भरपार्ई परस्पर बॅंके द्वारे अदा कर् तील. नुकसान भरपार्ईचे कोणतेही दायीत्व शासनावर् राहणार् नाही.
1. कमी / जा्स्त पाऊस, पावसाचा खंड व सापेक्ष आर्द्रता या हवामान धोक्यापासुन निर्धारीत केलेल्या कालावधीत शेतकऱ्यांना विमा संरक्षण आणि आर्थिक सहाय्य देणे
2. फळपिक नुकसानीच्या अ्त्यंत कठिण परिस्थितीत शेतकऱ्यांचे आथिक स्थैर्य अबाधित राखणे


Music Video - MarathiCineyug.com | Marathi Movie News | TV Serials | Theatre

"सांग ना गं आई" - सारेगमपचा गायक 'अक्षय घाणेकर'चे मातृदिना निमित्ताने हृदयस्पर्शी गाणे
आई सारखे दैवत साऱ्या जगतावर नाही... स्वामी तिन्ही जगाचा आईविना भिकारी... अशी आणि असंख्य वर्णने आईबाबतीत ऐकायला मिळतात. आई म्हणजे माणसातील देवच जणू. मग अशा आईसाठी आपण काय करतो.. मातृदिनानिमित्त असाच काहीसा प्रश्न उपस्थित केला आहे 'सांग ना गं आई तुला काय हवे' या नव्या कोऱ्या गीतातून. नक्की पहा आणि अनूभवा त्यातील हृदयस्पर्शी अर्थ.
"माहिया" - नववधू 'सावनी रविंद्र' ने पतीला दिलं सुरेल सरप्राइज
गायिका सावनी रविंद्रचं नुकतंच लग्न झालं आहे. सावनीच्या लग्नानंतर तिचं पहिलं रोमँटिक गाणं रिलीज झालं आहे. जे सावनीने आपल्या पतीला लग्नानंतर दिलेलं सरप्राइज गिफ्ट आहे.
माईम थ्रू टाईमच्या यशानंतर 'विनय देखमुख' दिग्दर्शित “आकापेला” चर्चेत
मनोरंजन क्षेत्रात नेहमीच काही ना काही नवीन होत असते. आता संपूर्ण मराठी आणि हिंदी चित्रपट क्षेत्रातील कलाकाराच्या सहकार्याने “ आकापेला” या संकल्पनेवर आधारीत गाणे तयार केले आहे. काही दिवसातच लाखोंचे हिट्स या गाण्याला मिळत आहे. कौतुकांचा वर्षाव खुद्द अमिताभ बच्चन यांनी ट्वीट द्वारे केल. अमेय खोपकर यांच्या ए.व्ही.के एंटरटेन्मेंटच्या युट्युब चॅनलचा हा पहिला व्हिडीओ. विनय प्रतापराव देशमुख सरसमकर यांची सकंल्पना व दिग्दर्शन केलेला हा व्हिडिओ आहे. पहिला मराठीतील माईम थ्रू टाईम मुळे लोकांपर्यंत पोहचलेला विनय देशमुख याचे हे दुसरे प्रसिद्ध होणारे गाणे आहे. अमेय विनोद खोपकर एंटरटेन्मेंटने, विक्रांत स्टुडीओच्या सहयोगाने प्रस्तुत केलेल्या या व्हिडीओची निर्मिती स्वाती खोपकर यांनी केली आहे. तब्बल सहासष्ट कलाकार, चव्वेचाळीस विविध नवी आणि जुनी गाणी या सर्वाचे मिळून एक गाणे “आकापेला”.
६४ कलाकार गायक ४३ गाणी १ मराठी ‘आकापेला’ व्हिडीओ व्हायरल
‘लय भारी’, ‘येरे येरे पैसा’ अशा गाजलेल्या चित्रपटांचे आणि ‘व्यक्ती आणि वल्ली’, ‘सौजन्याची ऐशी तैशी’, ‘शांतेचं कार्ट चालू आहे’ या लोकप्रिय नाटकांचे ‘निर्माते अमेय विनोद खोपकर याची कलारसिकांना वेगळी ओळख करून द्यायला नको. आता त्यांची निर्मिती संस्था अमेय विनोद खोपकर (एव्हीके) एंटरटेन्मेंट युट्युब चॅनल क्षेत्रात पदार्पण करत असून त्यांच्या पहिल्या व्हिडीओचे वैशिष्टे म्हणजे कोणत्याही वाद्याविना तयार झालेले मराठी गाणे, या व्हिडीओ मध्ये दिग्गज अभिनेते,अभिनेत्री, गायक, संगीतकारांसह तब्बल ६४ कलावंताचा समावेश आहे. हा व्हिडीओ सोशल मीडियावर मोठ्या प्रमाणावर व्हायरल झाला असून बॉलीवूडचे महानायक ‘बिग बी’ अमिताभ बच्चन यांनी हा व्हिडीओ शेअर करून शुभेच्छा दिल्या आहेत.
'आदर्श शिंदें'चं उडत्या चालीचं धम्माल गाणं - "संभळंग ढंभळंग"
आदर्श शिंदे यांच्या नुकत्याच रिलीज झालेल्या ‘संभळंग ढंभळंग’ ह्या गाण्याची सगळीकडे जोरदार चर्चा सुरु आहे. गणेश निगडे यांनी स्वरबद्ध केलेलं आणि श्रावणी सोळस्करांनी दिग्दर्शित केलेलं, ‘संभळंग ढंभळंग’ गाण्याची निर्मिती ‘टियाना’ प्रॉडकशन्सने केली आहे.
गायिका 'कविता राम' यांची फ्युजन सॉंगमधून "डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर" यांना आदरांजली
आपल्या सुमधुर आवाजाने प्रेक्षकांच्या मनावर राज्य करणारी गायिका कविता राम सगळ्यांच्या चांगल्या परिचयाची आहे. अनेक हिंदी मालिकांसाठी तसेच मराठी सिनेमांसाठी पार्श्वगायन कविता यांनी केले आहे. कविता यांनी नुकतंच युट्यूबवर डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांना ट्रिब्यूट करणाऱ्या वेगवेगळ्या पाच गाण्यांचे फ्युजन सॉंग्स अपलोड केले आहेत. ही पाचही गाणी कविता राम यांनी गायली आहेत. कविता यांनी गायलेली ही गाणी मुळात उत्तरा केळकर, आनंद शिंदे, शाहीर विठ्ठल उमप यांनी गायली आहेत.
संगीतमय "राजा" २५ मे ला चित्रपटगृहात
‘इपितर’ चित्रपटाच्या गाण्यांना मिळतोय भरघोस प्रतिसाद
'मुंबई पुणे मुंबई - ३' २८ सप्टेंबर २०१८ रोजी होणार प्रदर्शित
बिग बॉस च्या घरामधील ३६ वा दिवस - घरातून बाहेर जाण्याच्या नॉमिनेशनसाठी भरणार ग्राम सभा
राजेश शृंगारपुरे 'बिग बॉस मराठी' च्या घरामधून बाहेर


Marathi blog: January 2014

जी लोक तुम्हाला सर्वात जास्त सलोख्याची वाटतात, ज्यांच्यासोबत तुम्हाला भावनिक गुंतवणूक आहे, ज्यांची गरज भासल्यास अगदी मध्यरात्रीही त्यांना संपर्क करण्यास तुम्हाला प्रशस्त वाटेल अश्या व्यक्तिंची यादी एका पेपरवर लिहा. ह्या एक्सरसाइझ करता सध्या कुटुंबातिल लोकांची नावे व्यर्ज करुयात. लिहिलित किती नावे झालित माझ्या यादीत 10 हुन कमी नाव आहेत.
मधे 'पॉवर ऑफ हेबिट' नावाच्या पुस्तकात वाचण्यात आल की आपल्या मेंदुस एका वेळेस 12 अगदी घनिष्ठ नाती सांभाळता येतात.
आपला ताणतणाव व धकाधकीच आयुष्य लक्षात घेता किती लोकांना तुम्हाला चांगल्या प्रतिचा वेळ देता येतो तुम्ही तुमचा वेळ व शक्ति यादीमधील लोकांवर खर्च करावी का विविधतेने आयुष्यात जास्त रंग भरतो
एका घनिष्ठ मैत्रीमधे तुम्ही काय बघता ज्या व्यक्तीला तुम्ही घनिष्ठ समजता ती तुम्हाला गावातील नुसता एक मित्र म्हणून बघते की त्यांनाही तुम्ही जवळचे वाटता
एका घनिष्ठ मैत्रीकरता कशाकशाची गरज असते
दुसऱ्या व्यक्तिच्या आयुष्यात अगदी मनापासून रस वाटणे - त्यांच्यासोबत सगळ्या गोष्टी अगदी मनमोकळेपणाने व्यक्त करण्याची गरज भासते.
तुलना - मला तुझ्यापेक्षा जास्त चांगल किंवा वाईट आयुष्य, कुटूंब अथवा घर आहे. मैत्रिला तुलना कमजोर बनवते.
आदर - 'मी कष्ट करुन आज इथे पोचलो आहे, तू फक्त नशीबवान होतास' - जसा आयुष्यातील कुठल्याही नात्यात आदर महत्वाचा असतो तसाच मैत्रिमधे पण असतो. खाजगीत किंवा लोकांसमोर मित्राचा अपमान करणे मैत्रिस घातक आहे.
एक व्यक्ति म्हणून वाढ होणे - कुठलही नात तेव्हाच सफल होत जेव्हा त्यातील दोन्ही व्यक्तिंची निरनिराळ्या पातळ्यांवर वाढ होते जस की शारीरिक, मानसिक, अध्यात्मिक, बौद्धिक, भावनिक… आधार न देता तुम्ही दुसऱ्या व्यक्तीला सतत कुबडी बनवलत तर मैत्री टिकावू रहात नाही.
परतफेड - वरील सगळ्या गोस्टी जुळल्या असतील तर 'परतफेड' होते. म्हणजे एकच व्यक्ती जर संपर्क ठेवण्यास प्रयत्नशील असेल, त्यांच्या आयुष्यातील घटनांमधे, उत्सवांमधे तुम्हाला सहभागी करायला बघत असेल आणि तुमच्याकडून त्याचा प्रतिसाद व परतफेड नसेल तर मैत्री टिकणे अवघड ठरते, दोन्ही बाजूंनी तेवढाच उत्साह असणे गरजेचे आहे.
आणि मुख्यत्वे दोघांकरता मैत्रीचा हां अनुभव सुखद असणे गरजेचे असते.
आपण बनवलेल्या यादीकडे परत येऊया. ही यादी कायम असते की काळ व वेळेनुसार बदलत राहते आणि बदलते तर ते प्रेम, आदर, स्वारस्य व तुमच्या त्या व्यक्तीसोबतचया भावनिक बांधिलाकिचे काय होते
बरयाच गोष्टी मैत्रीला बदलतांना मी बघितल्या - छंद, सवयी, खाण्यापिण्याच्या आवडी, स्टेटस बदल - लग्नाळू/ लग्न झालेले/ मूल बाळ असलेले, नोकरी करणारे न नोकरी करणारे, भौगोलिक अंतर ह्या त्यापैकी काही आहेत. बरयाच वेळा वरील मुद्द्यांना जास्त चांगल्या प्रकारे match होणारे नविन मित्रमंडळी भेटल्यास तुम्ही आपसूकच त्यांच्या वर्तुळातून बाहेर पडता. अजून एक म्हणजे वयासोबत चर्चेचे विषय पण बदलतात, रात्री जास्त झालेल्या दारुपेक्षा आयुष्यावर बोलू काही चर्चासत्र बरे वाटते.
तुमचे तुमच्या लिस्ट मधील लोकांच्यामधे दुरावे आल्यास दुःख एखाद्या प्रेमभंगाएवढ असू शकत. तुम्ही ते कस हाताळता काहीच घडल नाही अस काहीच घडल नाही अस का काही महीने लागतात संबंध विसरायला
संबंध बिघडलेत तर त्या व्यक्तिवरच प्रेम कुठे जात मला वाटत तुमच्या मनातल्या एका कोपरयात ते जसच्या तस राहत आणि लोक पुढे जातात.
हां पोस्ट त्या लोकांना अर्पित जे माझ्या लिस्ट वर आहेत व होते. तुम्ही किंवा मी जाणूनबुजून अथवा अजाणता दुरावा केला असेल, माझी खजिली व्यक्त करते, पण तुम्हा सगळ्यांना एवढच सांगायच होत की माझ्या आठवणींना आज तुम्ही सुंदर बनवता. तुमच्या मैत्रीची मी आभारी आहे


मी अनु: हिंजवडी फेज१-प्रवास आणि प्रेक्षणीय स्थळे

कागदांवर लिहीणे मला जास्त जमले नाही, कारण पानेच्या पाने कागदावर लिहीण्याची चिकाटी नाही आणि मोत्याच्या दाण्यांसारखे अक्षरही नाही. पण माहितीच्या महाजालावर टंकलेखन करायला मात्र सोपे वाटते. असंच लहर आल्यावर टंकित केलेलं हे पांढऱ्यावर काळं. वाचलंत आणि आवडलं तर नक्की कळवा.
या अनुदिनीला भेट देणाऱ्या सर्व वाचकांचे मन:पूर्वक आभार.
हिंजवडी फेज१-प्रवास आणि प्रेक्षणीय स्थळे
आपण जाणार आहोत एका छोट्या सहलीला. सहल छोटी, माहिती मोठी
सहल टप्पा: 'कुठूनही' ते हिंजवडी फेज १
लागणारा वेळः हा एका शब्दात उत्तर देण्याचा प्रश्न नाहीय. या प्रश्नाचं उत्तर मिळण्या साठी विचारलेल्या प्रश्नांची उत्तरं द्या: कोणत्या वारी निघणारकोणत्या ठिकाणाहून निघणार त्याप्रमाणे उत्तर २० मिनीटे/४५ मिनीटे/१ तास/१.५ तास असे बदलू शकते.
तुम्ही कार ने किंवा दुचाकी ने येत असाल तर हे कॅलेंडर लक्षात ठेवा:
तारीख १ ते २५:
घाबरु नका, मुख्य नियम 'पुढे जाणे' हा आहे हे लक्षात ठेवा. बाकी नियम हे जमले तर पाळायचे नाहीतर सोडून द्यायचे.आपले आणि समोरच्याचे जीवन नश्वर आहे आणि देह हे एक क्षणभंगुर वस्त्र आहे, त्याच्या आतला आत्मा अमर आणि कोणत्याही अपघाताने नाश न पावणारा आहे हे लक्षात ठेवणे.
तारीख २६ ते ३१,३१ डिसेंबर्,दिवाळी,ख्रिसमस:
या दिवसात सर्व नियम नीट पाळा,वाहतूक पोलीस लायसन्स, पीयुसी(बोलीभाषेत 'प्युशी'),गाडीच्या मालकीची कागदपत्रे,हेल्मेट्,इन्श्युरन्स हे सर्व तपासण्याबद्दल आणि या वस्तूंच्या अभावाबद्दल पावत्या फाडायला आग्रही असतील.क्वचित प्रसंगी कलेक्शन नीट झाले नसले तर त्यांना खालील कारणांबद्दलही पावत्या फाडण्याचा मोह होईल.
१. एका बाजूला आरसा नाही.
२. नंबर प्लेट च्या एका आकड्याला ०.००१ मिलीमीटर चरा गेलाय
३. मागच्याला हेलमेट नाही.
४. चारचाकीचा एल नीट उचकटून काढला नाही.
५. अंगच्या (डाव्या) वळणाला रस्ता सर्व बाजूनी पूर्ण मोकळा असताना आणि सिग्नल लाल असताना वळलात.
अगदीच वेळ जात नसला आणि भांडायची भूक असली तर ट्रॅफिक पोलीसाला 'पी यु सी नसेल तर दंड करायचा हे कलम कुठे आहे दाखव' म्हणून वाद घाला किंवा 'मानकर चौकातून पिंपळे सौदागर चौकात जाताना दुचाकीवाले फूटपाथ वरुन गेले आत्ता तेव्हा कुठे गेला होता राधासुता तुझा धर्म' म्हणून मर्माला हात घाला.पोलीस कळवळून 'अहो ऐकत नाही हो लोक..म्यान पॉवर कमी पडते आमची' म्हणून दु:ख ऐकवायला चालू करतील. अगदीच सोडले नाहीत पैसे तर नाव पत्ता घेऊन फेस बुकवर टाकेन पोस्ट अशा धमक्या देऊन पैसे भरा. पोलीस तुमची फेसबुक पोस्ट वाचणार नाही आणि तुम्हाला 'अन्यायाला वाचा फोडल्याचे' खोटे समाधान आणि पोलीसाला पैसे मिळतील. तुमच्यासारखे 'निषेधाचे मेल लिहीणारे, व्हर्च्युअल मेणबत्ती मोर्चा म्हणून पेज वर क्लिक करणारे,फेस बुक वर तावातावाने पोस्ट लिहीणारे पण प्रत्यक्ष दहा वाक्याचे बोलून भांडण नीट करता न येणारे' व्हाईट कॉलर मध्यमर्गीय हे आर टी ओ चे मुख्य उत्पन्न साधन आहे. अरे तुमच्याकडून पावती नाही फाडायची तर काय रॉकेल मिक्स डिझेल वर धूर काढणार्‍या सिक्स सीटर वाल्याकडून फाडायची
बी आर टी बसः
या नव्या कोर्‍या सुंदर बसेस हल्लीच नीट चालू झाल्या आहेत. बी आर टी साठी बनवलेले ऐसपैस रस्ते या आधी चालणे, धावणे,ढोल पथक सराव,कराटे क्लास, स्केटिंग क्लास,दहीहंडी समारंभ,सूर्य नमस्कार्,योगा,झुंबा,मित्र मैत्रीणी कट्टा,प्रपोज 'मारणे' यासाठीच वापरले जात असल्याने हे सर्व बंद होऊन त्यावरुन बी आर टी धावणे हा सामान्य जनांसाठी फार मोठा मानसिक धक्का होता, त्यातून लोक नुकतेच सावरले आहेत.बस ने प्रवास करणार्‍यांना 'कधी खंडीत न होणार्‍या टेंपो,कार्,दुचाक्या,पाणीपुरीच्या गाड्या यांच्या रांगातून तून वाट काढून पायी रस्ता ओलांडून मधल्या बी आर टी स्टॉप वर कसं पोहचायचं' हे नेहमीचंच कोडं आहे. पण एकदा पोहचलात की तुमच्या साठी भरपूर बस आहेत.बी आर टी च्या जवळ आणि बी आर टी ने इच्छित स्थळाच्या थोडं लांब सोडल्यावर इच्छित स्थळी कसं पोहचायचं हे तेवढं बघा.जे लोक बी आर टी मध्ये बसणार नाहीत ते 'बी आर टी चा हिरवा, बी आर टी चा लाल, पादचार्‍यांचा हिरवा,पादचार्‍यांचा लाल,दुचाकी चौचाकीसाठीचा हिरवा आणि लाल' यात आपला जायचा आणि थांबायचा सिग्नल कोणता आणि कधी हे गणित मानांना आणि डोक्याला ताण देऊन रोज सिग्नलला पाच पाच मिनीट थांबून सोडवण्याच्या प्रयत्नात आहेत.
'लांबलचक गाडी चालवत येणारा एकटा माणूस' हा प्रकार रस्त्यात भरपूर प्रमाणात दिसेल. लगेच 'कार्बन फूटप्रिंट' म्हणून नाकं मुरडू नये. हा माणूस कोथरुड किंवा सहकारनगर किंवा हडपसर किंवा तळेगाव वरुन येणारा असेल तर तो 'रोज इतक्या लांबून हिंजवडीपर्यंत येतो' म्हणून तो एकटा मिनीबस घेऊन आला तरी त्याला सर्व गुन्हे माफ करावे (असं त्याचं म्हणणं असतं.) राहिली वाकड, पिंपळे सौदागर, निलख, भूमकर चौक, विशालनगर इथून लाबलचक गाड्यात एकटी बसून येणारी माणसं. यांना बोललं तर ते "मला पाठदुखी आहे..मोठी गाडी वीकेंडला पूर्ण कुटुंबाला सगळीकडे फिरवायला लागते..मग काय फक्त ऑफिसला यायला नॅनो आल्टो बायका(वुमेन नाही..बाईक चे अनेकवचन) विकत घेऊ होयगरिब माणूस आहे मी.घराचे हफ्ते भरतानाच मरतोय." ऐकवून दाखवतील. ऑफिसच्या वेळात भर वाहत्या रस्त्यात इनोव्हा/अर्टिगा/इकोस्पोर्ट उभी करुन आईसक्रिम किंवा भाजी घ्यायला थांबणारे शूरवीर आहेत हे, प्रदूषण आणि कार्बन फूट प्रिंट ची चिंता करायला लागले तर जाणार कुठेगरिब माणूस आहे मी.घराचे हफ्ते भरतानाच मरतोय." ऐकवून दाखवतील. ऑफिसच्या वेळात भर वाहत्या रस्त्यात इनोव्हा/अर्टिगा/इकोस्पोर्ट उभी करुन आईसक्रिम किंवा भाजी घ्यायला थांबणारे शूरवीर आहेत हे, प्रदूषण आणि कार्बन फूट प्रिंट ची चिंता करायला लागले तर जाणार कुठे उद्या सैनिक रणगाडा चालवताना ट्रॅफिक आणि माइलेज चा विचार करायला लागले तर उद्या सैनिक रणगाडा चालवताना ट्रॅफिक आणि माइलेज चा विचार करायला लागले तर "प्रश्नाला त्याच्या जागी सोडून द्या, प्रश्न स्वतःला सोडवेल" हे ताणमुक्त जगण्याचं महत्वाचं सूत्र आहे. भारतातले कित्येक राजकारणी या सूत्राचा वापर करुन अनेक वर्षे जगलेले आहेत.
'कसं' जायचं ठरवलं की मग बाकी प्रवास घरंगळत घरंगळत सावकाश पाट्या वाचत करा.सर्वात आधी ज्वेलर्स च्या पाट्या लागतील. हे ज्वेलर्स आधी 'फक्त सोनं आणि ठसठशीत कमीत कमी नक्षी आणि डाग वाले पारंपारीक दागिने' विकायचे, पण सोन्याचे भाव आकाशाला भिडले आणि गृहिणींना 'आज पाहुणे येणार आहेत त्यामुळे जीन्स कुर्ता किंवा ट्राउजर शर्ट न घालता पंजाबी ड्रेस ओढणी पोशाख करावा लागेल, किती अनकंफर्टेबल' वाटून कपाळाला आठ्या पडायला लागल्या तेव्हा या ज्वेलरांना 'शुद्ध सोन्याचे गोठ्, पाटल्या, हार ,तोडे ,तन्मणी' इ.इ बरोबर 'मीनाकारी,डायमण्ड,स्वोरोस्की,सिल्व्हर,ऑक्सीडाइझ्ड,प्लॅटीनम,नाजूक,ऑफिस वेअर ज्वेलरी' हे मंत्र शिकावे लागले.ज्वेलर्स हे आधुनीक काळातही 'सौभाग्य हाच खरा दागिना' या पातिव्रत्य सूत्राची जपणूक करताना दिसतील.मंगळसूत्र आणि जोडवी हा सक्तीचा दागिना आणि बारा महिने खरेदी आणि 'रेव्हेन्यू' मिळवून देणारा प्रकार, त्यामुळे जास्तीत जास्त जाहिराती मंगळसूत्र महोत्सवांच्या दिसतील.काही जाहीरातीत सिनेतारका डोळ्याइतके मोठे हिरे असलेला नेकलेस वगैरे घालून मिरवताना दिसतीलही, पण ते फक्त 'बघितले' जाणार, धंद्याला त्याचा उपयोग नाही हे सर्व सुवर्णकारांना माहिती आहेच.
त्याबरोबरच दिसणार्‍या जाहिराती या शाळांच्या.या जाहिरातींमध्ये गोंडस मुलं पायलट,डॉक्टर,खेळाडू,नर्तक,वकील(म्हणजे थोडक्यात जे व्यवसाय वेगळ्या पोशाखांनी उठून दिसतील ते सगळे व्यवसाय) बनलेली दाखवलेली असतात.'आमच्या कडे या, आम्ही तुमचं मूल पैलू पाडून दहा पंधरा वर्षांनी यातलं काहीतरी एक नक्की बनवून देतो' असा दावा करणार्‍या या जाहीराती असतात.
या जाहीराती पाहून सर्व वयोगटात वेगवेगळ्या विचारलहरी उमटतात.
-ज्यांची मुलं मोठी झालीत ते पालक "अरेच्च्या, आपण असला काही विचारच केला नव्हता नै पोराला पहिलीत घालताना घरी आजी आजोबांचं ऐकत नव्हता म्हणून ३-४ तास शाळेत नेऊन बसवायचो." असा विचार करत पुढे जातात.
-ज्यांना अजून मुलं/बायका/नवरे नाहीत ते 'काय एकेक अतीच करतात..शाळा ही काय जाहीरात देण्याची गोष्ट आहे कापोर जन्मलं म्हणजे शाळेत आपोआप जाणारच' असे कटाक्ष टाकत कोर्‍या चेहर्‍याने पुढे सरकतात.
-उरलेले रंजले गांजले पालक, ज्यांची मुलं यावर्षी शाळेत आयुष्यात पहिल्यांदा शिरणार आहेत ते 'ते सगळं सोडा..खाणं पिणं, गॅदरिंग,बस,पुस्तकं,डिपॉझिट सगळं मिळून वर्षाला किती हजारांना कापणार ते बोला' या नजरेने बघत फॉर्म साठी च्या रांगेत दोन दोन तास आळीपाळीने उभं करायला कोणत्या मित्रांना पटवायचं हे महत्वाचं प्लॅनिंग करत पुढे सरकतात.
८०% जाहीराती या तीन पैकी एका मुलभूत गरजेच्या, म्हणजेच 'निवारा'.
या जाहीराती पण भारताच्या आर्थिक तेजी मंदी च्या काळानुसार बदलत असतात. उदा:
- सर्व काही एकदम सुरळीत, सर्व उद्योग क्षेत्रांना सुवर्ण काळः
"आमच्या कडे या, दोन गॅलर्‍या एकमेकांसमोर नाहीत, अगदी तुम्हाला महिनोन महिने शेजार्‍याचे तोंडही पहावे लागणार नाही अशी छान रचना आहे आमच्या घरांची."
 प्रायव्हसी मिळाल्याशिवाय निवांत फेसबुक ला वेळ देऊन 'सोशल कनेक्ट' कसा वाढणार
"आमच्या कडे या, भारताची आठवण पण येणार नाही तुम्हाला.स्पॅनिश गॅलरी, त्याला इटालियन कठडे, आत बालीनीज बैठकीची खोली,चायनीज किचन,इजिप्तीशियन बेडरुम देऊ."
(जरा आमच्याकडे यायचे रस्ते अजून बनलेले नाहीत्,टेकडी ओलांडून गावठाणात दोन किमी कच्च्या रस्त्याने या,काय करणार आपण भारतात आहोत ना...)
"आमच्या कडे या, तुम्ही खेळ वेडे असाल तर आमच्या कडे जॉगिंग पार्क्,सायकलिंग पार्क, गोल्फ मैदान्,योगा सेंटर्,जिम,सावना(म्हणजे आमच्या भाषेत 'सोना'),स्विमिंग पूल चा आनंद घ्या."
इथे घर घेतल्यावर इ एम आय चे पैसे कमावायला रात्रंदिवस राबावं लागतंय आणि हे सगळं वापरायला वेळ मिळत नाहीये च्यक च्यक..जाऊद्या हो, आम्ही तसं पण हळूहळू सगळं बंद करुन फक्त जिम चालू ठेवणार आहे.)
"आमच्याकडे या, पाच हजार भरुन बुक करा, स्टॅम्प ड्यूटी माफ, पहिल्या शंभरांना टिव्ही मोफत"
"आमच्याकडे या, घरात रहायला आल्यावर इ एम आय चालू, तोपर्यंत सुखाने जगा"
-अजून एक बिल्डरांचा वर्ग आहे जो तुमच्या 'फॅमिली टाईम' ला वाढवण्याचा आणि प्रदुषण कमी करण्याचा दावा करतो
"नऊ ते पाच ऑफिस, पाच मिनीटात घरी परत्,बच्चे खुष,बायको खुष, तुम्ही बसा गिटार वाजवत."
(पाच मिनीटात बाणेर बालेवाडी ते हिंजवडी फेज १पहाटे तीन ला कापहाटे तीन ला काकी प्रायव्हेट जेट विमानानेकी प्रायव्हेट जेट विमानाने
"शहराच्या उलट्या बाजूला फेज ३ च्या पुढे या, ट्रॅफिक नाही,मनाला ताण नाही,दीर्घायुष्य,आरोग्य,निरोगी हृदय"
(आलोय...बायको रोज शिव्या घालतेय नातेवाईकांपासून लांब कोणत्या टेकडीवर आणून ठेवलं म्हणून.)
"आमच्याकडे या, रहदारीपासून दूर घनदाट हिरव्यागार मखमली झाडांवर चमकणार्‍या सोनेरी दवबिंदूंच्या सान्निध्यात रोज नव्याने तरुण आणि ताजे तवाने व्हा."
(याच्या साईट वर सध्या दहा रुपयाला एक अशी मिळणारी पाच रोपं आहेत फक्त, जी जास्तीत जास्त पाच फूट वाढतात.पण गाफिलपणे 'कुठाय हो ते सोनेरी दवबिंदू वालं हिरवं मखमली झाड' म्हणून बिल्डरला विचारु नका.त्याला 'ओ हे काय झाडं आहेत दिसत नाही का' पासून ते 'तुम्ही बुक करा हो शेट, ते काय तुमचा तो दवबिंदू अने मखमली झाड बिड सगला एकदम चोक्कस करुन देऊ फुडच्या धा वर्षात' पर्यंत काहीहीही उत्तरं मिळू शकतील.)
वाकड पूल संपताना एका श्रीमंत बिल्डराच्या उंदरी किंवा वानवडी किंवा तिथेच कुठेतरी असलेल्या प्रोजेक्टची एक जाहीरात आता मागच्या वर्षीपर्यंत होती. (बहुतेक या लिंकवर आहे ती स्त्री आणि तो फोटो त्या पोस्टरवर होता.लिंक स्वतःच्या जबाबदारीवर मागे किंवा शेजारी कोणी उभे नसताना उघडावी. https://www.behance.net/gallery/25103207/Marvel-Kyra )
"तुमच्या प्रायव्हेट स्विमिंग पूल मध्ये पहाटे चार ची डुबकी" असं काहीतरी शीर्षक आणि पाण्यात डुंबणार्‍या एक सुंदर आणि (जवळ जवळ शून्य)पोशाखातील भगिनी अशी जाहीरात होती. जाहीरातीने बर्‍याच गाडी चालवणार्‍या माणसांचे 'ही पहाटे चार वाजता स्विमींग पूल मध्ये का बरं जात असेल' याबद्दल वेड्यावाकड्या वेधक कल्पना करुन हृदयाचे ठोके आणि गियर्स चे गणित चुकवले होते.बायकांचे पण 'नक्की बेंचवर असेल किंवा नवरा गावी असताना घरी असेल भवानी.सकाळी मुलांना बस ला सोडून नंतर डबे करुन दळण टाकून ऑफिसात राबून नंतर एक तास गाडी चालवून घरी येऊन पोरांचे अभ्यास घेऊन स्वयंपाक झाकपाक करुन मग अंथरुणावर ये म्हणावं, नाही पहाटे चार ला डाराडूर घोरत पडलीस तर जन्मभर आयब्रो करणार नाही.' असे काहीसे प्रक्षोभक विचार यामुळे ट्रॅफिक तुंबायला लागलं. त्यामुळे गाड्या चालवणार्‍या लोकांवर दया करुन चित्रांगदा ताईंची निळ्या परकर झंपरातील सुंदर पण जास्त प्रक्षोभक नसलेली जाहीरात तिथे लावण्यात आली.
वाकड पूल ओलांडताना अवश्य बघावी अशी जाहीरात म्हणजे अमूल गर्ल ची.सध्या काय चालू आहे, यावर अगदी नेहमीच आणि योग्य आणि मार्मिक टिप्पणी करणं या जाहीरातीने वर्षानुवर्षं पाळलंय.
अजून एका प्रसिद्ध बेकर ची जाहीरात वाकड पुलाच्या टोकाला बरेच महिने होती. "आम्ही लवकरच येत आहोत..केक सोबत आनंदही घेऊन" अशा जाहीरातीतल्या 'आनं' वर जाहीरात लागल्यावर लगेच नेमकं एका उमेदवाराचं पोस्टर चिकटल्याने ते सर्वाना 'आम्ही लवकरच येत आहोत केक सोबत दही घेऊन' वाचावं लागलं आणि बर्‍याच भाबड्या न-पुणेकरांनी घरी सांगताना "पुण्यात दह्यात बुडवून केक खातात जिलबी रबडीसारखं" हा अपप्रचार केल्याचं आठवतं.
वाकड पूल ओलांडल्यावर स्थानिक राजकारण्यांचे फ्लेक्स चालू होतात.याबाबत व्यासंग वाढवण्याचा चांगला काळ म्हणजे दहीहंडी. कोण किती पाण्यात आहे, कोणी बिपाशा बोलावली, कोणी सनीताई बोलावल्या, कोणी यावर्षी पुण्यातलीच मराठी मालिकेची नायिका बोलावली यावरुन नेत्यांचे 'स्टेटस' ठरते.या सर्व व्यक्ती बोलावणे हे प्रमुख उद्दिष्ठ, दहीहंडी फोडली जाईलच असं काही नसतं.
मॅरीयट हॉटेल च्या थोडं आधीपासून दुचाकी वाल्यांना विरुद्ध दिशेच्या रस्त्याच्या लेन मधून प्रवाहाविरुद्ध जायची सवलत आहे.फुग्यात भरलेली हवा जसा पूर्ण फुगा व्यापते तशी ही दुचाकीवाल्यांची एक लेन हळूहळू पूर्ण विरुद्ध बाजूचा रस्ता व्यापायचा प्रयत्न करते आणि मग एखाद्या बसवाल्याला दुचाकीवाल्यांच्या अंगावर बस जवळजवळ घालून त्यांना त्यांच्या एका लेन मध्ये हुसकवावे लागते. या सर्व गोंधळात संताराम वाईन्स कडून सर्व रहदारीच्या उलट्या दिशेने ट्रिपलसीट येणारे स्पाइक्स आणि ब्लीच्ड जीन्स वाले नवतरुण भर घालत असतात, त्यांना बर्‍याच दिवसात कोणाला शिव्या घालायला न मिळाल्याने त्यांचं रक्त सळसळत असतं. पण ज्यांनी त्यांना संताराम वाईन्स मधून बाहेर पडताना पाहिलंय ते सर्व कार आणि दुचाकीचालक चेहर्‍यावर राष्ट्रपित्याच्या तोडीचे क्षमाशील भाव आणून शांतपणे ती मुलं जाऊ देतात.संताराम वाईन्स चे गेल्या सात वर्षात झालेले झकपकीकरण आणि भरभराट यावरुन त्यांच्या लोकप्रियतेची खात्री पटावी.या मुलांना जाऊ दिलं तसंच सरपंचाच्या घरवाल्या गल्लीत आडवे जाणारे पाण्याचे टॅंकर पण एकदम शांत चेहरा करुन जाऊ द्यायचे असतात.'शांत चेहरा', 'साधी गाडी' आणि 'मराठी बोलणे' ही हिंजवडी वाहतूकीत भांडणं न करता आयुष्य जगण्याची महत्वाची त्रिसूत्री आहे.
याच सर्व गर्दीत तुम्हाला 'सिक्स सीटर' नावाचे वाहन पहायला मिळेल.नाव सिक्स सीटर असलं तरी हा जादूचा रथ प्रसंगी १७ लोक सामावून घेताना मी याची देही याची डोळा पाहिलं आहे. (हॅ गुंडाळतेय वगैरे म्हणू नका.पुढे ड्रायव्हर धरुन चार, मागे दोन सीटांवर चार चार,खिडकीत दोन्ही बाजूला एक एक, मध्ये मोठं लाकडी स्टूल टाकून तीन...मोजा आता.) या वाहनाला इंडीकेटर देणे, ब्रेक लावताना इशारा देणे इ.इ. सामान्य जनांना असलेली बंधनं नसतात, तुम्ही चालताना थांबता किंवा वळता तेव्हा इंडीकेटरचा लाईट हातात ठेवता का नाही ना मग असंच समजा की एक मोठा लांबरुंद ३ फूट बाय ५ फूट बाय ६ फूट माणूस चालतोय.आणि स्वतः गाडी चालवताना लक्ष ठेवा.
तुम्ही जर ऑफिस बस च्या वेळात या चौकात दुचाकीवर असाल तर एकमेकांशी स्पर्धा करणार्‍या दोन बस च्या मध्ये चिणून जवळ जवळ अनारकली बनण्याचा अनुभव टाळा. चारचाकी मध्ये असाल तर गाडीचे आरसे किंवा कोपरे खरचटत जाणार्‍या दुचाक्यांकडे बघून रक्त उकळवणे सोडा.विकारांवर विजय मिळवणे ही मोक्षाची पहिली पायरी आहे.क्लच प्लेट जळणे,गाडी ला पोचे,चरे पडणे या गोष्टी होतच राहतात. सुंदर गोंडस बाळाला आपण नाही का काजळाची तीट लावत
आता तुम्ही घरातून निघाल्यावर बर्‍याच मिनीटांनी किंवा तासांनी हिंजवडी फेज १ मध्ये पोहचला आहात. 'अब तो मंझील से बेहतर लगने लगे है ये रास्ते' अशी तुमच्या अवस्था नक्की झाली असेल. घाबरु नका, बेहतर रास्ते आहेतच परत जाताना.गणपतीचे दिवस, आय पी एल चे दिवस, पालखीचे दिवस, नवरात्रीचे दिवस,लाँग वीकेन्ड आधी चा दिवस, मोठ्या सुट्टीनंतरचा दिवस अशी या प्रवासाची वेगवेगळी विलोभनीय रुपे आहेत, तेही अनुभव घ्यायला विसरु नका.
प्रकाशन वेळ: 4:53 pm
ए प्लीज अजून त्या बिल्डर्स च्या जाहीरातींबद्दल लिही ना काय एकेक जाहीराती करतात...युअर पर्सनल पॅलेस, लक्झरी इन युअर ओन स्पॅनिश होम्स, विकएंडस दॅट लास्ट फॉरेव्हर.......बी अ स्टार इन द आईज ऑफ युअर लव्ह्ड वन्स......काय न काय काय एकेक जाहीराती करतात...युअर पर्सनल पॅलेस, लक्झरी इन युअर ओन स्पॅनिश होम्स, विकएंडस दॅट लास्ट फॉरेव्हर.......बी अ स्टार इन द आईज ऑफ युअर लव्ह्ड वन्स......काय न काय मला नेहमी नवल वाटतं...इतका नाटकी पणे विचार करणारे नवरे..आणि इतक्या हसतमुख बायका असतात तरी कुठे...यांना दळण, भाजी आणणे, कपडे वाळवणे,सणवार, वयस्कर कुटूंबीय, शाळा अभ्यास....असे कुठलेच प्रश्न का नसतात
प्लीज अनू, तुझ्या लेखणीतून मज्जा येईल वाचायला....
खूपच मस्त, जबरदस्त निरीक्षणशक्ती आहे तुमची...
धन्यवाद अक्षय, अश्विनी, धनु.
या ब्लॉगावर आलेल्या प्रतीक्रियांना मराठीत प्रतीक्रिया देणे तांत्रिक दृष्ट्या कठीण (स्लो) असते त्यामुळे इथल्या सुंदर सुंदर प्रतीसादांना उत्तर देणे होत नाही.
अश्विनी बिल्डरांवर लिहीण्यासारखे बरेच काही आहे. परत कधीतरी...
वाचन मी मनोगत आणि उपक्रम
विषयानुसार ब्लॉग शोधायला गूगलची मदत हवी
आमची इतरत्र बाळशाखा आहे
यंत्र-तंत्र: माझी तांत्रिक लेखनाची अनुदिनी
"की गेट बिल चे काम हे ||
जगी झालिया शहाणे ||
म्हणोनि काय कवणे ||
या जगात अनेक बिल गेट, डेनिस रिची,स्टिव्ह जॉब्स सारखे महान प्रोग्रामर झालेही असतील.म्हणून काय आमच्यासारख्याने एवढेसे प्रोग्राम करुन पोट भरुच नये की काय
जा. भू. म.(जागतिक भूत महासभा)
ग्राहकांची काळजी हेच आमचे ध्येय
स्वामी: जी ए कुलकर्णी
एका प्रोग्रामरची 'अनु'दिनी: आता परत काय
विरक्त मन vs आसक्त मन
एका प्रोग्रामरची 'अनु'दिनी: हेटाळा वटाळा घोटाळा
मी गानसम्राज्ञी गीता दत्त(
नाही राहिले शेंग चवळीची..
मंत्री आणि उमरावसाहेबांचे भूत
होम्स कथाः अंतिम लढत
होम्स कथाः मृत्यूशय्येवर होम्स
होम्स कथाः पिशाच्चाचा पाय
रस्त्यांवरील खड्डेः एक अभ्यास
बैठे कामःआराम की हराम
काय वाट्टेल ते होईल
होतं का हो तुमचं कधी असं
खारोळ्या (अर्थात खाद्य चारोळ्या)
'अनु' च्या इथल्या आणि मनोगत डॉट कॉमवरील इतर लिखाणाची पी डी एफ प्रत हवी असल्यास माझ्या जिओसिटीज च्या पानावरुन उतरवून घ्या किंवा ईपत्राच्या विषयात हव्या असलेल्या लेखाचे नाव लिहून संपर्क साधा: getpdf@gmail.com
या अनुदिनीचे आर. एस. एस. फीड:
या अनुदिनीवरील नविन लिखाणाबद्दल सूचना आपल्या ईमेलद्वारे मिळवा
ही संकेतस्थळे आपण पाहिलीत का
मनात आलं .. लिहीलं..
आहे हे असं आहे
(मंडळी, ही आवडती यादी अजून अपूर्ण आहे, पण या पानावरील जागेला आणि तुमच्या स्क्रॉलडाउन करण्याच्या सहनशक्तीला मर्यादा आहेत.म्हणून तूर्तास थांबते..)
अनुदिनीची एकूण वाचने :


ऐश्वर्या राय-बच्चन | Webdunia Marathi

मंगळवार, 22 मे 2018
सेक्स लाईफसखीयोगलव्ह स्टेशनमराठी साहित्यमराठी कविता
विश्व सुंदरीचा किताब मिळालेली सौंदर्यवती अभिनेत्री ऐश्वर्याकडे रूपाचेही तितकेच मोठे ऐश्वर्य आहे. सलमान, विवेक ओबेरॉय यांना झुलवीत ठेवणारी ऐश्वर्या शेवटी बच्चन कुटुंबीयांची सून झाली. चित्रपटसृष्टीत ऐश्वर्याच्या विवाहाला मिळालेल्या प्रसिद्धी इतकी कुणालाही हाईप मिळाली नाही.
आपल्या रूपाचे व अभिनयाच्या बळावर बॉलीवूडच नव्हे हॉलिवूडलाही तिने भुरळ घातली असून अभिषेक बच्चनची बायको म्हणूनही ती तितकीच सुंदर दिसते.
द मिस्ट्रेस ऑफ स्पाइसेस (2006)
बंटी और बबली (2005) - पाहुणी कलावंत
 फ्रॉम अमृतसर टू एल. ए. (2004)
 हो गया ना (2004)
कुछ ना कहो (2003)
दिल का रिश्ता (2003)
शक्ती - द पॉवर (2002) - पाहुणी कलावंत
23 मार्च 1931 शहीद (2002) - पाहुणी कलावंत
हम किसी से कम नहीं (2002)
हम तुम्हारे हैं सनम (2002) - पाहुणी कलावंत
ढाई अक्षर प्रेम के (2000)
हमारा दिल आपके पास है (2000)
मेला (2000) - पाहुणी कलावंत
हम दिल दे चुके सनम (1999)
आ अब लौट चलें (1999)
.. और प्यार हो गया (1997)
यावर अधिक वाचा :
रेस ३ सिनेमाचे पहिले गाणे प्रदर्शित
सलमान खान, जॅकलिन फर्नांडीज यांच्या रेस ३ सिनेमाचे पहिले गाणे 'हिरिये' प्रदर्शित झाले. ...
क्या बात है देवा
मुंगी तांदळाचा दाणा घेऊन आनंदाने निघाली. पण तितक्यात वाटेत तिला डाळीचाही दाणा दिसला. ...
प्रियांका करणार मराठी सिनेमा
प्रियांका चोप्राने आणखी एका मराठी सिनेमाचे प्रॉडक्शन करायचे ठरवले आहे. 'पाणी' असे नाव ...
आलिया करणार फेव्हरेट कपड्यांचा लिलाव
'राजी'तल्या जबरदस्त भूमिकेबद्दल आलिया भटचे सध्या खूप कौतुक होत आहे. आता तिचे कौतुक करायला ...
अभिनेता अर्जुन रामपाल घरात राहत नाही
अभिनेता अर्जुन रामपालने त्यांचे वांद्रे येथील घर सोडले असून तो एका फाईव्ह स्टार ...
मुख्यपृष्ठ आमच्याबद्दल फीडबॅक जाहिरात द्या घोषणापत्र आमच्याशी संपर्क साधा


अयोध्यापती "श्रीराम" सद्‌गुरु श्री अनिरुद्ध बापू के कर्ता गुरु है
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५ - फोटोज
परी आरती औक्षण मज गमे वारंवार...मीनावैनींनी आरती औक्षणाची महती आज आपल्याला त्यांच्या 'माझ्या मनाची आरती' या अभंगातून पटवून दिली. त्यांची औक्षण करतानाची तत्परता, अधिरता, एकाग्रता, आणि विलीनता अनेकांनी अनुभवली आहे. औक्षण कसे करावे हे खर्‍य़ा अर्थाने त्यांनी दाखवून दिले.
जितुके ओवाळीले यास तितुकी ज्योत वाढत गेली....
वैनी शोधी प्राण ज्योती होण्या स्वयेंची आरती....
अशा या सुंदर औक्षणाचा अनुभव घेण्याची संधी प्रत्येक उत्सवाला निवडक श्रद्धावानांना मिळते. यावेळेस रामनवमीला ही संधी खालील श्रद्धावानांना मिळालेली होती.
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५
रामाचा पाळणा - बाळा जो जो रे
रामाचा पाळणा बाळा जो जो रे कुळभूषणा  दशरथनंदना  निद्रा करि बाळा मनमोहना  रामा लक्षुमणा ॥धृ॥ पाळणा लांबविला अयोध्येसी  रामा लक्षुमणा ॥धृ॥ पाळणा लांबविला अयोध्येसी
Shri Ramrasayan Book Cover Photo राम रसायन प्रभू श्रीरामांच्या कथा आपण सगळेच वर्षानुवर्षे ऐकत आलो आहोत. पिढ्यान् पिढ्या रामायणाने...
रामाचा पाळणा - बाळा जो जो रे
रामाचा पाळणा बाळा जो जो रे कुळभूषणा  दशरथनंदना  निद्रा करि बाळा मनमोहना  रामा लक्षुमणा ॥धृ॥ पाळणा लांबविला अयोध्येसी  रामा लक्षुमणा ॥धृ॥ पाळणा लांबविला अयोध्येसी
Shri Ramrasayan Book Cover Photo राम रसायन प्रभू श्रीरामांच्या कथा आपण सगळेच वर्षानुवर्षे ऐकत आलो आहोत. पिढ्यान् पिढ्या रामायणाने...
सदगुरुंचे आगमन व औक्षण - रामनवमी २०१५ - फोटोज
रेणूकामाता पूजन आणि सहस्त्राधारा अभिषेक - फोटॊ २०१...
रेणुका माता आगमन फोटो - रामनवमी २०१५
HD WALLPAPER - रामो राजमणी सदा विजयते
HD WALLPAPER - रामबिना कछु मानत नाही
HD WALLPAPER - मरा मरा उलटे जपता राम प्रगटला जिव्ह...


DGIPR-MAHARASHTRA

A A A <--निवडा--> वृत्त छायाचित्रे ध्वनि मुद्रणे दूरचित्रवाणी
लोकराज्य मासिक वर्गणीदार नोंदणी
शासनमान्य यादीवर समावेश/दरवाढ/श्रेणीवाढ अर्ज
अधिस्वीकृती पत्रिका ऑनलाईन अर्ज
दुर्मिळ छायाचित्रांची सशुल्क खरेदी
दुर्मिळ माहितीपटांची सशुल्क खरेदी
मंत्रिमंडळ नावे व पत्ते
सचिवांची नावे व पत्ते
शासनमान्य यादीवरील वृत्तपत्रांची नावे
केंद्रीय जाहीरात व्यवस्थापन प्रणाली
लोकराज्य मासिक वर्गणीदार नोंदणी
वसंतराव नाईक यांच्या कालखंडातील अंक
जय महाराष्ट्रच्या व्हिडिओ क्लिपिंग्ज
अधिपरीक्षक, पुस्तके व प्रकाशने
अधिपरीक्षक, पुस्तके व प्रकाशने कायदा
शासनमान्य यादीवर समावेश/दरवाढ/श्रेणीवाढ अर्ज
महाराष्ट्र परिचय केंद्र दिल्ली
महाराष्ट्र परिचय केंद्र गोवा
पत्रकारांना देण्यात येणा-या सुविधा
पत्रकारांसाठी सुविधा/सर्व शासन निर्णय
अधिस्वीकृती पत्रिका ऑनलाईन अर्ज
जन माहिती अधिकाऱयांबाबतची माहिती
माहितीचा अधिकार अंतर्गतची 17 विवरणपत्रे
ज्येष्ठता सूची - वर्ग १
ज्येष्ठता सूची - वर्ग २
ज्येष्ठता सूची - वर्ग ३
ज्येष्ठता सूची - वर्ग ४
सरळसेवा भरती, पदोन्नती भरती -विवरणपत्रे
कार्यालयांचे पत्ते व दूरध्वनी सूची
मंगळवार, २२ मे २०१८


विराट कोहली कपिल-सचिनसारख्या दिग्गजांच्या यादीत सामील ! - Maha Sports

विराट कोहली कपिल-सचिनसारख्या दिग्गजांच्या यादीत सामील
विराट कोहली कपिल-सचिनसारख्या दिग्गजांच्या यादीत सामील
 आज येथे सुरु झालेल्या भारत विरुद्ध श्रीलंका तिसऱ्या कसोटी सामन्यात भारतीय कर्णधार विराट कोहलीने नाणेफेक जिंकून प्रथम फलंदाजीचा निर्णय घेतला. येथे विराटने आज जेव्हा २५वी धाव घेतली तेव्हा कसोटी क्रिकेटमधील ही त्याची ५०००वी धाव होती.
याबरोबर कसोटीत विराट कोहली ५००० धावा करणारा ११वा भारतीय खेळाडू बनला. भारतीय क्रिकेट संघाचा २०१७मधील हा शेवटचा कसोटी सामना आहे आणि विराटला आपल्या घराच्या मैदानावर हा मोठा विक्रम करण्याचे भाग्य लाभले आहे.
विराटने कसोटी क्रिकेटमध्ये ६३ सामन्यात १०५ डावात ५२ पेक्षा जास्तचा सरासरीने ५००० धावा केल्या आहेत. त्यात त्याच्या १९ शतके आणि १४ अर्धशतकांचा समावेश आहे.
कसोटी क्रिकेटमध्ये जगात तब्बल ९३ फलंदाजांनी ५ हजार धावा केल्या आहेत. त्यात आता ११ भारतीय खेळाडूंचा समावेश आहे.
भारताकडून कसोटी क्रिकेटमध्ये ज्या खेळाडूंनी कमीतकमी २ हजार धावा केल्या आहेत त्यात विराट कोहली हा असा एकमेव खेळाडू आहे ज्याने अर्धशतकांपेक्षा जास्त शतके केली आहेत.
भारताकडून कसोटीत ५हजार धावा करणारे खेळाडू
HWL 2017: भारत-ऑस्ट्रेलिया सामना १-१ असा ड्रॉ
विराटकडून दिल्ली कसोटीत ५ खास विक्रम
एकवेळ मान्सून चुकेल पण रैना आयपीएलमध्ये दरवर्षी हा पराक्रम करतोच
तब्बल ११ आयपीएल वाट पहावे लागले आणि अखेर काल तो विक्रम घडलाच
व्हिडिओ व्हायरल- मुंबई हारली, पंजाब संघाची मालकीण प्रीती झिंटा खुष
कोण आहे रोहित शर्मा शेजारी बसलेल्या प्रवाशाने रोहितला पाहताच काय केले पहा
एकवेळ मान्सून चुकेल पण रैना आयपीएलमध्ये दरवर्षी हा पराक्रम करतोच
तब्बल ११ आयपीएल वाट पहावे लागले आणि अखेर काल तो विक्रम घडलाच
व्हिडिओ व्हायरल- मुंबई हारली, पंजाब संघाची मालकीण प्रीती झिंटा खुष
कोण आहे रोहित शर्मा शेजारी बसलेल्या प्रवाशाने रोहितला पाहताच काय केले…
एकवेळ मान्सून चुकेल पण रैना आयपीएलमध्ये दरवर्षी हा…
तब्बल ११ आयपीएल वाट पहावे लागले आणि अखेर काल तो विक्रम…
व्हिडिओ व्हायरल- मुंबई हारली, पंजाब संघाची मालकीण प्रीती…


संत तुकडोजी महाराज - भजन २६ ते ३०

संत तुकडोजी महाराज - भजन २६ ते ३०
सर्व सामान्य लोकांच्या मनावर शिक्षणाचे महत्त्व बिंबवणारा , अस्पृश्यता गाडून टाका असे सांगणारा , स्वच्छतेचे महत्त्व अधोरेखित करणारा , सर्व धर्मांकडं सारख्याच नजरेनं पहा असे सांगणारा, राष्ट्रसंत म्हणजेच संत तुकडोजी महाराज.
क्षण एक धरीना धीर, कसे मन हे बावरे
करु काय सुचेना काहि, जरा तरि ना आवरे ॥धृ॥
जरि योग-याग बहु केले
वनि निर्जनि घर बांधियले
तरि व्यर्थ तयांची कास, खास विषयी हावरे ॥१॥
ना राहि जरा टिकुनिया, कुसंगाने पाझरे ॥२॥
परि आस पुरेना एकी
नच शांति वृत्तिला येइ, करी हृदया कावरे ॥३॥
सत् संग सुगम यासाठी
परि बोध पाहिजे गाठी
विश्वास असा तुकड्यास,'अनुभवा दे भाव' रे
हरिभजनाची नुरली जागा, स्वतंत्रतेच्या परी
उलटली परवशता ही पुरी ॥
गुलामगिरिच्या कर्कशा बेड्या, पडल्या पायी करी
धडकले परधर्माचे अरी ॥
तन-मन-धन हे नेति हरुनिया, हसवुनि अस्वलिपरी
लावती आग घरीचे घरी
'हिंदु'चा नाश व्हावया चिंतिती मनी
अति दुर्बल केला देश चहुबाजुनी
वाटतो धाक हा गिळतिल कोण्या क्षणी
रक्षणकर्ता कोणिच नुरला, या पुढती कुणितरी
सखा हा भारत चिंता करी ॥१॥
गजांत-लक्ष्मी डुलली जेथे, सौभाग्याच्या गुणे
न होते काहि कुणाला उणे
सौख्य नांदले अखंड जेथे, 'रामराज्य' दणदणे
खेळले सैनिक निर्भयपणे ॥
तपोबलाच्या आत्मिय ऊर्मी, भक्त-उरी सणसणे
उतरला राहु आणि केतू हा अवकली
अन्नान्नदशा ही भारतभू पावली
ही परवशतेच्या भरी दुःखि जाहली
 वीर तुम्ही, कुणि गर्जा या अवसरी
सखा हा भारत चिंता करी ॥२॥
काय वाचता पुराण पोथ्या, राम-रावणी कथा
त्यातुनी काय काय ऎकता
गेला रावण निघुनी आता, सोय काय चिंतिता
दुसरा झाला हा मागुता ॥
सुर-असुरांचा झगडा नेहमी, चालतसे भोवता
रहावे सावध अपुल्या हिता
सांगतो राम हा उपासकांच्या प्रती
'व्हा उभे धर्मरक्षणा, त्यजा दुर्मती'
यश येइल तेव्हा हिंदूंच्या भोवती
करा करा तातडी मिळोनी, वेळ नसे ही बरी
सखा हा भारत चिंता करी ॥३॥
शूर वीर श्रीछत्रपती शिवरायाच्या बिंदुनो
हा धर्म-ध्वज घ्या करी, जपा मिळुनिया
कमवाच आपुला हक्क 'हक्क' म्हणुनिया
आळवा अंतरी देवदेवतासि या
तुकड्यादास म्हणे तोडा ही, गळफासाची सुरी
सखा हा भारत चिंता करी ॥४॥
हाल-बेहाल तुझी लालसा ॥धृ॥
स्वातंत्र्याच्या उन्नत शिखरी निर्भय सेना तुझी
सोडुनी आज दशा का अशी
वेदांताची उंच गर्जना, भार ऋषींचे तसे
सोडुनी वन-वन का फिरतसे
भारतमय श्रृंगार तुझा तो काय कुठे लोपला
बावरा फिरशी का एकला
तव मुकुत भक्त-हिरकणे विखुरले कसे
तव हृदय-कवच पंडीतहि जागी नसे
कर-कमालीची तरवार वीर ना दिसे
धैर्य-तेज-विजयता लीपलो, प्रसंग दुर्दैवसा
तुझ्या कीर्तीची ध्वजा पहाता आयुष्यही ना पुरे
गंज-अधिगंज पुराणे भरे ॥
रत्नजडित किति कनक रुप्याचे जडाव तव साजिरे
गजावर लक्ष्मि भरार्‍या करे ॥
सदा सुखी आनंदित जनता, वीर वृध्द-लेकुरे
खेळती सिंह जसे वनि फिरे ॥
श्रीमंत-संत आणि राव-रंक एकसे
नच भेद कुणाला तयी कधी गमतसे
अधिकारान्वघि ते आरुढले, समरसे
अघोर संकट दिसे अचानक, जशी उतरली नशा
नसातुनि रंग दिसे भलतिसा ॥२॥
कष्ट करीता ढोरासम ही पिके न शेती जरा
द्रव्य व्यसनात होतसे चुरा ॥
विषयांधासम फिरती तरुणहि, तरुणी दुसर्‍या घरा
शांति ना मना तयांच्या जरा ॥
ऋतु काळ ना बघे, कधी जल, उष्ण वाढती मधे
वाहती वेळ-अवेळी नदे ॥
काय ही दुर्दशा आली ग्रहणे जशी
निर्जली निर्फली दुर्बल झाली कृषी
ती गजांतलक्ष्मी पळे, गमे परकिसी
चिन्ह दिसेना बरे, ऊठ तरि सावध होई कसा
 स्वस्थ तू असा ॥३॥
निरिक्षुनी पाहता तुजकडे दिसशी वेड्यापरी
कोण हे ओढिति तुज बाहेरी
परिस्थितीच्या लाल धुरंधर ज्वाला भवतालुनी
पोहोचल्या पेट घेत आतुनी ॥
निसर्ग वन साजिरे, धैर्य-बलवीर वृक्ष कडकडे
अग्निने जागि जळोनी पडे ॥
कुणि शांतविता नाहीच तुझ्या बाजुला
हे पुत्र असुनिया करिती अरि-गलबला
ओढती आप आपुल्याकडॆ तुजला
काळ वेळ ही अशी पातली, पाहतो का प्रभु असा
पुढे तरि देइल का भरवसा
भयाण ऎशा कठिण प्रसंगी साथ कोण दे तुला
बोल हा आठवतो का खुला
राहु-केतुच्या कचाटियातुनि बंध तोडुनी तुझे
अर्धोन्मिलितापरी प्राण तव, छिन्न-भिन्न गमतसे
कोण तव यश घेइल सायसे
दे हाक रामकृष्णासम व्हाया उभे
तुझि सत्य हाक ही कळेल त्यांच्या सभे
धावतील ओढाया असुरांच्या जिभे
तुकड्यादास म्हणे पाहवेना, अम्हा त्रास हा असा
मिळो स्वातंत्र्य पुन्हा जगदिशा
राष्ट्र-सुखाची कळकळ निर्मळ वाहताना अंतरी
नसू दे स्वार्थ सख्या
पर सुखदुःखे मान आपुली, निष्कामी हो उनी
कार्य कर न्याय-नीती सेवुनी ॥
सद् धर्माच्या तत्त्व-तंतुला तोडु नको धावुनी
रुढीला नाचु नको घेउनी ॥
राष्ट्रीय बंधु-भावना रमू दे जगी
वाढवी प्रेम आपुल्य-पराच्या मधी
जातिंचे कडक निर्बंध ढिले कर अधी
स्वैरपणे रंगु दे वीर स्वातंत्र्य धराया करी
लावि ही ध्वजा दिगंतावरी ॥१॥
तत्त्व शोधल्याविणा कुणाची करू नको खंडणा
अधिकसा मांडु नको फड दुणा
निसर्ग-जग हा बाग प्रभुचा, रमवी मनि भावना
दुःखवू नको कुणाच्या मना
फुले फळे ही सुंदर निघतिल, कोण जाणतो खुणा
सुगंधे रुंजू दे मन्मना ॥
वाहु दे लाट ही जोराची आतुनी
'कुणी उठा उठा हो
करु राष्ट्र-धर्म-हा जागा अपुल्यातुनी'
ऎक्यपणाचे बाहु उभारुनि करू गर्जना बरी
होउ दे तरुण-वृत्ति बावरी ॥२॥
वेळ अवेळहि पाहुनि वर्तन ठेवावे आपुले
कर्म आचरोनि समयी भले ॥
देश सुखी व्हावया पाहिजे कार्य-क्रम चांगले
पाहिजे सदा मनी शोधिले ॥
पूर्वज अमुचे कार्यप्रसंगी कसे कसे वर्तले
चलावे थोरांच्या पाउले ॥
ही याद असू दे, विसरु नको चालता
जरि काळ आडवा आला कर पालथा
सोड ही आता तरि भोळिव निर्जीवता
तुकड्यादास म्हणे घे कानी, तोड उरीची सुरी
पडु दे प्राण प्रसंगावरी ॥३॥
श्रीकृष्णाच्या मुखोग्दताचा आठव होता मना
सळसळता तै लाट वृत्तिची गीता-वाणीतुनी
निघाला ज्ञानांकुर गर्जुनी ॥
रणांगणावरि कठिण प्रसंगी, बोध करी वेधुनी
'उभा हो पार्थ सख्या
'हो जागा कर्तव्याला, घे गांडिवा
उजळवी जगी या विजयश्रीचा दिवा
दाखवी जगाला नीतिमार्ग हा नवा
धर्म-रक्षणा करावयासी तूच सख्या
भिउ नको लढण्या समरांगणा'॥१॥
'अन्यायाला सहन करूनी जगणे नाही बरे
मरावे धर्म रक्षुनी खरे ॥
पूर्वजांचिया कुळा पहा हा, कलंक नाही बरा
करावा नाश लढोनि पुरा ॥
क्षत्रिय-धर्मा शोभे जैसी रीत धरावी उरा
फिरु नये रणांगणाहुनि घरा'
विश्वासुनि सांगे कृष्ण आपुल्यापरी
ठसविता शब्द हे विजय होय भुवरी
या करा तातडी वेळ नसे ही बरी
उभा ठाकला वीर कुरुक्षेत्रात, करी गर्जना
वाजती रण-वाद्ये दणदणा ॥२॥
भारतभूच्या तरुणासाठी बोध देउनी सखे
जाहले जय घेउनि पारखे ॥
सांभाळाया इतिहासासी नित्य जपा सारिखे
विरु नका होउनि हृदयी फिके ॥
कर्तव्याची ज्योत जागती सदा असु द्या मनी
बोध घ्या गीताजयंतीतुनी ॥
धन्य तो दिवस जै कृष्ण बोधि अर्जुना
थरथरा कापती शत्रुंच्या भावना
पुण्यात्मे करिती पुष्पवृष्टि त्या क्षणा
तोचि दिवस आजिचा गडे हो
धरा हृदयाशि नंद-नंदना ॥३॥
शरिरे कितिदा तरी गळाली, बोध गळेना कधी
नाहि त्या नाशक कुणि औषधि
धन वडिलांचे सांभाळाया अधिकारा घ्या अधी
बोध द्या तरुणा हृदयामधी ॥
उठ उठा रे गोपाळांनो
हा सोडुनि पळता बोध व्हाल पातकी
पूर्वजा दुःख बहु, पाहुनिय घातकी
अनुभवा आणता सर्वचि होती सुखी
तुकड्यादास म्हणे जागे व्हा, विसरु नका हो खुणा
रंगवा रणांगणी जीवना ॥४॥