'Show my stomach a little', Raj Thackeray's request to the barely | 'माझं पोट थोडंसं लहान दाखवा', मुख्यमंत्र्यांची राज ठाकरेंना मिश्किल विनंती | Lokmat.com

'माझं पोट थोडंसं लहान दाखवा', मुख्यमंत्र्यांची राज ठाकरेंना मिश्किल विनंती
मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस मनसे अध्यक्ष राज ठाकरे यांना विनंती करत असतानाचा एक व्हिडीओ सध्या सोशल मीडियावर चांगलाच व्हायरल होत आहे.
मुंबई: मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस मनसे अध्यक्ष राज ठाकरे यांना विनंती करत असतानाचा एक व्हिडीओ सध्या सोशल मीडियावर चांगलाच व्हायरल होत आहे. मंगळवारी झी समुहाच्या 'झी मराठी दिशा' या साप्ताहिकाचा प्रकाशन सोहळा मुंबईत पार पडला. या कार्यक्रमातला हा प्रसंग आहे.
मी सध्या फेसबुकवर व्यंगचित्र प्रकाशित करतो , आता 'झी मराठी दिशा' या साप्ताहिकासाठी आपण व्यंगचित्र काढू अशी माहिती राज ठाकरेंनी यावेळी आपल्या भाषणात दिली. त्यांच्यानंतर मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांचं भाषण झालं. भाषणाच्या अखेरीस फडणवीसांनी राज ठाकरे यांना एक विनंती केली आणि उपस्थितांमध्ये एकच हशा पिकला.
राज ठाकरे माझे मित्र आहेत त्यामुळे तुमच्याकडे माझी एक विनंती आहे... मी लठ्ठ आहे हे मला माहीत आहे पण माझं व्यंगचित्र काढताना माझं पोट इतकं तिप्पट मोठं दाखवतात... माझी विनंती आहे नाक मोठं दाखवा, कान लांब दाखवा, टक्कल दाखवा पण पोट थोडंसं लहान दाखवा...' अशी मिश्किल विनंती मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीसांनी केली... आणि उपस्थितांत एकच हशा पिकला.
उद्योगांनी पाण्याच्या पुनर्वापरावर भर द्यावा- देवेंद्र फडणवीस
‘ह्योसंग’सह १५० लघु उद्योग आणण्याचे प्रयत्न
...तर राज ठाकरे पुन्हा करणार नाणार परिसराचा दौरा - नितीन सरदेसाई
विरोधकांनी देशाची माफी मागावी-मुख्यमंत्री
मराठवाड्यात ५७ हजार ६५१ कोटींची कामे; एकही काम अर्धवट राहणार नाही - नितीन गडकरी
नंदुरबार, नवापुरात भूकंपाचे सौम्य धक्के
सांगलीच्या रक्ताची नाती महाराष्ट्राच्या सीमापार-जिल्ह्याच्या चळवळीचे यश
श्रमदानाला येणाऱ्यांची मोफत दाढी-कटिंग लातूरमधील नाभिकाचा अभिनव उपक्रम
अबू जुंदालविरुद्धच्या खटल्याला तात्पुरती स्थगिती- उच्च न्यायालय
शिक्षण विभागातील भ्रष्टाचाराची केंद्राकडून दखल , केंद्रीय मनुष्यबळ विकास विभागाचे शिक्षण सचिवांना पत्र


आपल्या जीमेल अकाऊंटला अधिक सुरक्षीत कसे कराल ? - NetBhet नेटभेट

आपल्या जीमेल अकाऊंटला अधिक सुरक्षीत कसे कराल
अगर वो जान भी मांग लेते तो शिकवा न था
मगर कम्बख्त ने जीमेल का पासवर्ड मांग लिया ...........
जीमेल च्या पासवर्ड चे महात्म्य सांगण्यासाठी मला यापेक्षा चांगली प्रस्तावना करता आली नसती :-)
मित्रहो आपला जीमेलबॉक्स हा रोजच्या जीवनाचा अविभाज्य भाग झाला आहे. खाजगी, व्यावसायाशी संबंधीत , आर्थिक असे अनेक महात्वाचे दस्तऐवज आपल्या जीमेलबॉक्स मध्ये दडलेले असतात. हा अतिमहात्वाचा ऐवज असलेली तिजोरी असते ती केवळ पासवर्ड रुपी किल्लीच्या भरवशावर  साहाजीकच ही तिजोरी उघडण्यासाठी अनेक चोर टपून बसलेले असतात. अशा चोरांपासून जीमेलबॉक्सला अधिक सूरक्षीत करण्यासाठी गुगलने Two Step Verification ही सुविधा उपलब्ध करुन दिली आहे. यालाच Two Factor Authentication असेही म्हणतात.
सोप्या भाषेत सांगायच तर Two step verification म्हणजे गुगल अकाउंट वापरण्यासाठी एक नव्हे तर दोन पासवर्ड वापरणे. यापैकी पहिला पासवर्ड आपला नेहमीचा जीमेल / गुगल पासवर्ड असतो. पहिला पासवर्ड बरोबर असल्यास दुसरा पासवर्ड विचारला जातो. हा दुसरा पासवर्ड मोबाइल फोन मध्ये SMS च्या स्वरूपात पाठवला जातो. किंवा असा पासवर्ड generate करणारे अप्लीकेशन्स Android/ iphone/ Blackberry मध्ये उपलब्ध आहेत.
Step 1 - गुगल अकाउंट / जीमेल मध्ये Log In करा आणि खालील चित्रात दाखविल्याप्रमाणे Account ला क्लिक करा
Step 2 - Security या लिंक वर क्लिक करा.
Step 3 - Settings या बटनावर क्लिक करा. आता तुम्हाला पुन्हा जीमेल मध्ये Log in करावे लागेल.
Step 4 - २ स्टेप वेरीफिकेशन ची प्रक्रिया येथून सुरु होते.
Step 5 - ज्या मोबाईल नंबर वर २ स्टेप वेरीफिकेशन कोड यायला हवा तो क्रमांक येथे लिहा आणि चित्रात दाखविल्या प्रमाणे Text Message हा पर्याय निवडा.
Step 6 - गुगल द्वारे एक SMS त्वरीत दिलेल्या मोबाईल क्रमांकावर पाठविला जाईल. या SMS मध्ये एक कोड दिलेला असेल. तो खाली चित्रात दाखविलेल्या चौकोनात लिहा आणि Verify या बटनावर क्लिक करा.
Step 8 - आता २ step verification ची प्रक्रिया पूर्ण झालेली आहे. यापुढे Log in करताना दोन पासवर्ड द्यावे लागतील. दुसरा पासवर्ड गुगलद्वारे SMS केला जाईल अथवा मोबाईल अप्लिकेशनवर दाखविला जाईल.
जर तुमचा मोबाईल फोन हरवला तर -
https://accounts.google.com/SmsAuthConfig या लिंक वर जाऊन आपल्याला आणखी एक मोबाईल क्रमांक (Backup phone number ) सेव्ह करता येतो.
जर तुम्ही परदेशात असाल, किंवा कोणत्याही मोबाइल पासुन दूर असाल तर
https://accounts.google.com/SmsAuthConfig याच लिंक वर जाऊन काही security codes प्रिंट करून ठेवण्याची सोय देखील उपलब्ध आहे.
2 Step Verification चे मोबाईल अप्लिकेशन्स डाउनलोड करा -
आजच 2 Step Verification कार्यान्वित करा आणि निश्चिंतपणे गुगलच्या सर्व सेवांचा उपयोग करा. आता चोरांपासून तुमच्या गुगल अकाऊंटला बिलकूल धोका नाहीं.
Enter your email address / खालील रकान्यात तुमचा इमेल पत्ता द्या.
आपल्या जीमेल अकाऊंटला अधिक सुरक्षीत कसे कराल
नेटभेटवरील लेख ईमेलद्वारे मिळविण्यासाठी खालील रकान्यात तुमचा इमेल पत्ता द्या:
ब्लॉग टीप्स (Blog Tips)
व्यवस्थापन (मॅनेजमेंट - Management)
अर्थ- व्यवहार (Personal Finance) इंटरनेट (internet) उद्योजकता (Entrepreneurship) कारकीर्द (Career) ब्लॉग टीप्स (Blog Tips) भाषा मोबाइल (Mobile) व्यक्तिमत्व विकास (Personality Development) व्यवस्थापन (मॅनेजमेंट - Management) संगणक सृजनशीलता (Creativity) सोशल मिडिया (Social Media)
नेटभेटवरील लेख ईमेलद्वारे मिळविण्यासाठी खालील रकान्यात तुमचा इमेल पत्ता द्या:
मराठी गाणी मोफत डाउनलोड करण्यासाठीचे पाच सर्वोत्तम पर्याय
खिशात ५०० रुपये घेऊन आलेल्या शेतकऱ्याच्या मुलाने उभी केली ३३०० करोडची कंपनी
 नेटभेट फोरमवर (Forum) आपले स्वागत आहे
कोणता व्यवसाय सुरु करावा - हे माहित नसतानाही उद्योगाची सुरवात कशी करावी


चेसक्यूब - विकिपीडिया

येथे जा:	सुचालन, शोधयंत्र
चेसक्यूब.कॉम (इंग्लिश: chesscube.com) जगभरातील लोकांना ऑनलाईन बुद्धिबळ हा खेळ उपलब्ध करून देणारे आंतरजालावरील एक संकेतस्थळ आहे. याची सुरुवात मार्क लेविट्ट याने २००७ साली केली. मार्च २०११ पर्यंत या संकेतस्थळावरील नोंदणीकृत सदस्यांची संख्या १४,००,००० होती.[१]
खेळाबरोबरच हे संकेतस्थळ सदस्यांना ऑनलाईन संवाद आणि चलचित्र सेवाही पुरविते.
चेसक्यूबची थेट बुद्धिबळ विकास प्रणाली ॲडॉब फ्लेक्स तंत्रज्ञानावर आधारीत आहे. चेसक्यूबचे वापरकर्ते जगभरातल्या जवळपास २०० देशातून आहेत.
जुलै, २००९ मध्ये दक्षिण आफ्रिकेतील केपटाउन येथे वॅनबर्ग बॉईज हायस्कूलमध्ये झालेल्या जागतिक बुद्धिबळ महासंघ मानांकित एस अे ओपन स्पर्धेत सर्वप्रथम चेसक्यूबद्वारा ऑनलाईन सामने खेळवले गेले.[२]
↑ "चेसक्यूब संकेतस्थळाचा ब्लॉग" (इंग्लिश मजकूर). ९ नोव्हेंबर, इ.स. २०११ रोजी पाहिले.
↑ "एस अे चेस ओपन इन्क्ल्यूड्स इंटरनेट प्ले" (इंग्रजी मजकूर). सुसान पोल्गार. १ जून, २०१२ रोजी पाहिले.
"अधिकृत संकेतस्थळ" (इंग्लिश मजकूर).
कृपया स्वत:च्या शब्दात परिच्छेद लेखन करून या लेखाचा / विभागाचा विस्तार करण्यास मदत करा.
अधिक माहितीसाठी या लेखाचे चर्चा पान, विस्तार कसा करावा किंवा इतर विस्तार विनंत्या पाहा.
येथे काय जोडले आहे
या पानातील शेवटचा बदल १३ ऑक्टोबर २०१४ रोजी १०:१६ वाजता केला गेला.
येथील मजकूर हा क्रियेटीव्ह कॉमन्स अट्रीब्युशन/शेअर-अलाईक लायसन्स या अंतर्गत उपलब्ध आहेत;अतिरिक्त अटी लागू असू शकतात. अधिक माहितीसाठी हे बघा वापरण्याच्या अटी.


घर खरेदी करताना या १५ गोष्टींचा विचार करा ! - NetBhet नेटभेट

घर खरेदी करताना या १५ गोष्टींचा विचार करा
घर विकत घेणं ही गोष्ट बहुतेकांच्या आयुष्यात फक्त एकदाच घडणारी गोष्ट आहे. घर विकत घेताना थोडी हुरहुर असते, आनंद असतो, टेंशन असते आणि कधीकधी घाई देखिल असते.
परंतु मित्रांनो हा महत्त्वाचा निर्णय घाईत घेण्याचा नक्कीच नाही. याउलट अनेक उपलब्ध पर्याय नीट तपासून घेऊन शांत डोक्याने कोणते घर घ्यायचे हे निवडणे महत्त्वाचे असते. म्हणूनच मित्रांनो आज मी तुम्हाला सांगणार आहे घर खरेदी करताना लक्षात घेण्याच्या १५ गोष्टी आणि त्याचसोबत मी तुम्हाला एक एक्सेल शीट देणार आहे. जी शीट वापरुन तुम्हाला ज्या प्रॉपर्टीज चा विचार करत आहात त्यांच्यामध्ये तुलना करून योग्य प्रॉपर्टी निवडता येईल.
या १५ गोष्टी कोणत्या आणि त्यांच्यानुसार सर्व पर्यायांमध्ये तुलना करुन योग्य घर कसे निवडावे हे दाखविणारा एक व्हीडीओ मी बनविला आहे. आणि एक्सेल शीट डाउनलोड करण्यासाठीची
लिंक देखिल व्हीडीओ च्या खाली दिलेली आहे.
असे अनेक उपयुक्त व्हीडीओ आम्ही "नेटभेट युट्युब चॅनेल" मध्ये प्रकाशित केले आहेत. या सर्व व्हीडीओंची माहिती मिळविण्यासाठी आमच्या युट्युब चॅनेलला जरुर स्बस्क्राईब करा. धन्यवाद
Enter your email address / खालील रकान्यात तुमचा इमेल पत्ता द्या.
घर खरेदी करताना या १५ गोष्टींचा विचार करा
नेटभेटवरील लेख ईमेलद्वारे मिळविण्यासाठी खालील रकान्यात तुमचा इमेल पत्ता द्या:
ब्लॉग टीप्स (Blog Tips)
व्यवस्थापन (मॅनेजमेंट - Management)
अर्थ- व्यवहार (Personal Finance) इंटरनेट (internet) उद्योजकता (Entrepreneurship) कारकीर्द (Career) ब्लॉग टीप्स (Blog Tips) भाषा मोबाइल (Mobile) व्यक्तिमत्व विकास (Personality Development) व्यवस्थापन (मॅनेजमेंट - Management) संगणक सृजनशीलता (Creativity) सोशल मिडिया (Social Media)
नेटभेटवरील लेख ईमेलद्वारे मिळविण्यासाठी खालील रकान्यात तुमचा इमेल पत्ता द्या:
मराठी गाणी मोफत डाउनलोड करण्यासाठीचे पाच सर्वोत्तम पर्याय
खिशात ५०० रुपये घेऊन आलेल्या शेतकऱ्याच्या मुलाने उभी केली ३३०० करोडची कंपनी
 नेटभेट फोरमवर (Forum) आपले स्वागत आहे
कोणता व्यवसाय सुरु करावा - हे माहित नसतानाही उद्योगाची सुरवात कशी करावी


वारसा पाण्याचा - भाग २५ | इंडिया वाटर पोर्टल (हिन्दी)

इंडिया वाटर पोर्टल (हिन्दी)
पानी की वेबसाईटें, ब्लॉग, वेबपेज
सम्पूर्ण कृषि जल प्रबंधन
सामाजिक पहलू और विवाद
सूचना का अधिकार अधिनियम
ग्लोबल वार्मिंग व जलवायु परिवर्तन
क्या आप जानते है
लेखक की और रचनाएं
18वी महाराष्ट्र सिंचन परिषद
माझी थ्री गॉर्जेस धरणाला भेट
जल आराखड्यात सर्वांगीण विकासाचा विचार
वारसा पाण्याचा - भाग 24
वारसा पाण्याचा - भाग 23
वारसा पाण्याचा - भाग 22
वारसा पाण्याचा - भाग 21
वारसा पाण्याचा - भाग 19
वारसा पाण्याचा - भाग 18
वारसा पाण्याचा - भाग 17
लातूर येथील आयोजित सिंचन परिषदेच्या शिफारसी
भूजलातून पुण्याची 40 टक्के तहान भागते
जायकवाडी जलाशयातील पाणी आवक सूत्रबध्द करा
17 व्या सिंचन परिषदेच्या शिफारशी
वारसा पाण्याचा - भाग 10
वारसा पाण्याचा - भाग 9
वारसा पाण्याचा - भाग 8
वारसा पाण्याचा - भाग 7
जलकुंडातून शाश्‍वत ग्रामीण पाणी पुरवठा
अजरामर जल साहित्य - माते नर्मदे
समन्यायी पाणी वाटप - एक ऐतिहासिक लढा
महाराष्ट्र - तेलंगणा आंतरराज्य लेंडी प्रकल्प : एक दृष्टिक्षेप
पाणीवापर संस्था शेतकऱ्यांना वरदान
पंजाबमधील पीक बदल आणि त्याचा भूजलावर होणारा परिणाम
जलयुक्त शिवार अभियान आणि महाराष्ट्र शासनाची भूमिका
जलश्री : मूळजी जेठा महाविद्यालय जळगाव
अन्न सुरक्षितता आणि पाणी
जलगुणवत्ता तपासणी - एक काळाची गरज
छोट्याही विषयात आशय कधी मोठा किती आढळे
सागरमित्र अभियान : एक नवीन पर्व - एक अनुभव
शिव कालीन पाणी साठवण योजनेवर, उदासीन सरकार
प्लास्टिक से परहेज करें
पर्यावरण क्या, क्या नहीं
थार की गहराई से
युद्ध और शांति के बीच जल - भाग चार
ओमेगा-3 वसीय अम्ल का महत्त्व
तीस्ता नदी जल समझौते की चुनौतियाँ और सम्भावनायें
स्वास्थ्य का संकट मोबाइल फोन
जिन्दगी में जहर घोल रहा है माइक्रोबीड्स
वायु, जल और भूमि प्रदूषण
टांका द्वारा मरुस्थल में वर्षाजल संग्रहण
जल का प्रणय निवेदन
पर्यावरण की रक्षा, अपने होने की रक्षा है
विकलांग हो गया विनोबा भावे का बसाया गांव
विकास की विकृत अवधारणा
झींगों के साथ रेतीले झींगों के पालन की संभावना
फूड प्रोसेसिंग सेक्टर नए दौर ने जोड़े नए अवसर (Opportunities in food processing sector)
ग्रामीण क्षेत्रों में वर्षाजल संचयन व रिचार्ज तकनीक अनुरेखण की विधियां
खुले में शौच मुक्त निर्मल भारत बनाने के लिये प्रधान मंत्री जी से निवेदन
Home » वारसा पाण्याचा - भाग २५
वारसा पाण्याचा - भाग २५
डॉ. दि. मा. मोरे
(डॉ. दि. मा. मोरे हे एक ख्यातनाम जल अभियंता. संपूर्ण आयुष्य जलक्षेत्रात कार्यरत, त्याचप्रमाणे जलक्षेत्रातील एक चिकित्सक व संशोधक. यशवंतराव चव्हाण मुक्त विद्यापीठाला त्यांनी जलव्यवस्थापनातील पारंपारिक शहाणपण या विषयावर आपला संशोधनाचा प्रबंध सादर करून Ph.D ही पदवी संपादन केली. या शहाणपणातील काही कथा आपण अभ्यासल्या, या अंकापासून सदर मालिकेला आपण पूर्णविराम देत आहोत. )
१. लोककल्याणार्थ जलव्यवस्थापनाच्या पायाभूत सोयी या स्थिर, दीर्घकालीन, समृध्द आणि प्रजाहित दक्ष राजाच्या राजवटीतच निर्माण होतात. विकासासाठी स्थिर राजवट ही गरज आहे.
२. प्राचीन कालखंडात सार्वजनिक हिताच्याच साधनांची, (तलाव, बंधारे, कालवे, बारवा, कुंड, विहीरी, पुष्करणी इ.) निर्मिती झाली.
३. मध्ययुगीन कालखंडात मुस्लीम राजवटीत पाण्याचा वापर, जीवन जास्त सुखालोलूप व चैनीचे (स्नानगृहे, हमाम, कारंजे, उद्याने, वातानुकूल महाल, शहरी पाणी पुरवठा इ.) करण्यावर भर देण्यात आला.
४. प्राचीन आणि मध्ययुगीन कालखंडात, जलव्यवस्थापन लोकप्रवण होते.
५. ब्रिटीश कालावधीत जलव्यवस्थापन हे शासन प्रणीत केले गेले.
६. स्वातंत्र्योत्तर भारतात ब्रिटीश कार्यप्रणालीचाच कित्ता गिरविला गेला.
७. भुईकोट किल्ल्यातील भूजल आधारित पाणी व्यवस्थेचा मुख्य आधार खंदक होते. खंदक हे पुनर्भरणाचे एक साधन म्हणून वापरले गेले. किल्ल्याचे संरक्षण करण्यासाठी पण ( Water for defence) खंदकाचा वापर होत होता.
८. गाव व शहर यासाठी पण खंदकाचा (Moat) वापर पुनर्भरणाचे साधन म्हणून होत होता.
९. बारवा, विहीरी, पुष्करणी, आड याां पुनर्भरणाची व्यवस्था प्रथम करण्यात येत होती. आधी पुनर्भरण मग (विंधन) विहीर हेच सूत्र या साधनांना लावण्यात आल्याचे स्पष्ट होते. त्याचा आज विचार करणे गरजेचे आहे.
१०. गाव तेथे गावतळे, शेत तेथे शेततळे व वाडा तेथे आड याद्वारे पाण्याची शाश्‍वती निर्माण करण्यात आली.
११. पाण्याचा उपसा व पुनर्भरण याचे गणित प्रत्येक ठिकाणी (गाव, पाणलोट, उपखोरे, खोरे) बसविण्याची नितांत गरज आहे.
१२. तलावाचे आयुष्य हे प्रदीर्घ असते. काही तलाव हजार वर्षापेक्षा जास्त कालापूर्वीचे आहेत. पैकी काही आजही कार्यक्षम आहेत.
१३. मोठी जलाशये (४५००० हेक्टर पोटात घेणारे) निर्माणकरण्याची परंपरा फार पुरातन आहे.
१४. पावसाच्या दोलायमानतेवर मात करण्यासाठी व अधिकतम लाभासाठी जल नियोजनात कमी विश्‍वासर्हता हे तत्व स्वीकारून तलावाचे आकार मोठे ठेवण्याच्या परंपरेचे अनुकरण करण्याची गरज आहे.
१५. वाळूवर बंधारे बांधण्याचे शास्त्र पारंपारिक आहे. ते अवगत करून राज्याच्या तत्सम भागात (पूर्णा तापी खोरे) त्याचा वापर करण्याची गरज आहे.
१६. पाणी उचलण्यासाठी पवनचक्की (Wind mill) , रहाट गाडगे (Persian Wheel), मोट, हैड्रोलिक रॅम अशा स्थानिक ऊर्जा साधनांचा (Local energy devices) वापर करण्याची गरज आहे.
१७. पारंपारिक ऊर्जा स्त्रोत म्हणून बैल, घोडे, उंट, मनुष्यशक्ती इत्यादींचा वापर हल्लीच्या विज्ञानयुगातही चालू ठेवणे हीतकारकच आहे.
१८. तलावातील गाळ उपभोगकर्त्याने नियमितपणे काढून तलावाची धारण क्षमता टिकविण्याचीपरंपरा होती. ती आज मितीस चालू ठेवण्याची गरज आहे. साचलेला गाळ जमिनीची सुपीकता वाढविण्यासाठी व कुंभार या बलुतेदाराला व्यावसायिक आधार म्हणून देण्यासाठी वापरला जाण्याची प्रथा होती. गाळ कुंभाराने उपसून न्यावा हे अपेक्षित होते.
१९. गावातील तलावाची स्वच्छता ही गावकरीच राखत असत.
२०. विहीर, आड व गावतलाव हीच साधने गावाला पिण्याच्या पाण्यात स्वयंनिर्भयता देत होती. म्हणून पाणी पुरवठ्याच्या मोठ्या व्यवस्था (Mega schemes) अप्रस्तुत ठरतील का अशी भिती व्यक्त होत आहे. नळ योजना हा ग्रामीण पाणी पुरवठ्याचा विश्‍वसनीय आधार होवू शकत नाही म्हणून ग्रामीण पाणी पुरवठ्याकडे वेगळ्या दृष्टीने पाहण्याची गरज आहे.
२१. आर्थिक दृष्ट्या पेलवतील, परवडतील, सामाजिकदृष्टीने स्वीकारार्ह ठरतील, पर्यावरणाच्या दृष्टीने सातत्य टिकवून ठेवतील अशाच व्यवस्थांची निर्मिती करावी.
२२. पाण्याची किंमत ही उपभोगकर्त्यांना परवडणारी असणे गरजेचे आहे. त्याची परिपूर्तता त्यांच्याकडून करून घेणे हे व्यवस्थेला कार्यक्षम ठेवण्याचे व त्यात सातत्य आणण्याचे दृष्टीने आवश्यक आहे.
२३. पाणी व्यवस्थापनाची साधने ही कमीत कमी देखभाल दुरूस्ती करावी लागणारी व हाताळण्यास सोपी असण्याची गरज आहे. सामान्य माणसाला ती सहजपणे वर्षानुवर्षे हाताळता आली पाहिजेत.
२४. पाणी व्यवस्थापनाच्या योजना कार्यक्षमपणे हाताळण्याची ताकद समाजामध्ये निर्माण करण्याचे उद्दिष्ट ठेवणे गरजेचे आहे.
२५. शासनकर्त्याची भूमिका ही प्रवर्तक व प्रेरक म्हणून राहील. प्रत्यक्ष निर्मिती मध्ये शासनाने कर्ता किंवा व्यवस्थापक म्हणून भूमिका कधीही घेतली नाही, आणि तशी न घेणे चांगले आहे.
२६. पाणी हे लोकांचे आहे. त्यांना त्याचा अधिकार वापरू द्यावा. शासनाने हळूहळू आपले अंग बाजूला काढून लोकांना त्यांचे पायावर उभे राहण्यास प्रोत्साहन द्यावे. लोक हे पाण्याचे अंतिम उपभोक्ते आहेत. मग ते पाणी शेतीचे असो, घरगुती वापराचे असो, पर्यावरणाचे साठी असो, ऊ र्जा निर्मितीसाठी असो वा अन्य प्रयोजनासाठी असो.
२७. अधिकाधिक जमिनीला पाणी व अधिकतम गरीब जनतेला पाणी हे उद्दिष्ट डोळ्यापुढे ठेवण्याची गरज आहे.
२८. ज्या व्यवस्थेमध्ये प्रशासनावर, योजनेच्या नियोजनाचा, बांधकामाचा व व्यवस्थापनाचा, भाग असतो तेथे लोकसहभाग मिळत नाही.
२९. जल व्यवस्थापनात महिलांचा सहभाग महत्वाचा ठरतो. त्यांना या क्षेत्रात महत्वाच्या भूमिका देण्याची गरज आहे.
३०. पाणी हे सामुहिकरित्या हाताळली जाणारी वस्तू आहे म्हणून त्याची जबाबदारी वैयक्तिक न ठेवता समुहावर ठेवावी, पाणी वाटपात लोकशाही आणण्याची गरज आहे.
३१. लोक सहभागातून परिणामकारक पाणी वापर हे उद्दिष्ट डोळ्यासमोर ठेवण्याची गरज आहे.
३२. लोकांना सतत शासनाधार देवून पंगू बनवू नये.
३३. पाणी व्यवस्थापनात सवलतीचे तत्व अग्रभागी असू नये. पाण्याचा नियमित व निश्‍चित पुरवठा हीच मोठी सवलत ठरू शकते.
३४. पाण्याचे एकात्मिक रीतिने नियोजन व व्यवस्थापन होणे गरजेचे आहे. सुट्या सुट्या पध्दतीने प्रश्‍न गंभीर होतात.
३५. पाण्याचे मोठे साठे, लहान साठे, पाणलोट क्षेत्र विकासाची साधने ही एकमेकांस पूरक ठरतात. त्याचा एकत्रितपणे विचार करण्याची भविष्यात गरज आहे.
३६. पाणी हाताळण्यात पाण्याविषयी प्रेम, आदर, भावनिक जवळीक व ते स्वच्छ ठेवण्याची व्यवस्था आदी बाबीला प्राधान्य देण्याची गरज आहे.
३७. उपभोगकर्त्याची मानसिकता, रूची, कल जाणून घेवूनच त्याच्यासाठी योजना निर्माण कराव्यात.
३८. पाण्याचा पुनर्वापर हे पाण्याच्या परिणामकारक वापरासाठी आणि पर्यावरण संतुलन राखण्यासाठी अत्यावश्यक आहे.
३९. शहरी, ग्रामीण उद्योगासाठी पाणी पुरवठा हा बंद पाईप मधूनच करण्याची गरज आहे. उघड्या कालव्यातून, नदीतून केला जाणारा पिण्याचा पाणी पुरवठा आरोग्याला हानिकारक ठरतो व पाण्याची स्वच्छता राखणे खर्चिक ठरते. पाण्याचा र्‍हास होतो.
४०. पाण्याची जुनी साधने (तलाव, विहीरी, बारवा इत्यादी) लोकांच्या भावना जागवून टप्प्प्या टप्प्याने त्या पुनरूज्जीवित करून वापरात आणणे गरजेचे आहे. पारंपारिक अनेक जल व्यवस्था अल्पसा खर्च करून कार्यान्वित होवू शकतात. त्या दृष्टीने कार्यवाही होण्याची गरज आहे.
४१. नवीन जल व्यवस्थाची आखणी जुन्या पारंपारिक व्यवस्था विचारात घेवून, त्याचे पुनरूज्जीवन करून एकात्मिक पध्दतीने करावी. नवीन आराखड्यात जुन्याला पण स्थान द्यावे.जुन्याला विसरू नये. त्याला उध्वस्त करू नये. जुन्या व्यवस्थेचा विचार करून उर्वरित परिणामासाठीच नव्या व्यवस्थेचे नियोजन करावे.
४२. पाणी व्यव्सथापनातील यशस्वितेचे गमक तुमच्याकडे किती पाणी उपलब्ध आहे यात नसून उपलब्ध पाणी किती परिणामकारक पध्दतीने तुम्ही वापरता यावर आहे.
४३. खोरे, उपखोरेनिहाय पीक पध्दती ही पाणी उपलब्धतेलसा अनुकूल अशी ठरविण्याची गरज आहे.
४४. जल विकासात व व्यवस्थापनात लोककौशल्याला पुरेपूर वाव देण्याची आवश्यकता आहे. हे लोककौशल्य शिक्षण व प्रशिक्षणाद्वारे वाढविण्याची गरज आहे. यातून निर्माण होणार्‍या जलव्यवस्था या कमी खर्चाच्या व परवडणार्‍या असतील,
४५. पाणी व्यवस्थापनामध्ये समन्यायी वाटप पध्दती रूजविण्याची आत्यंतिक गरज आहे. सामाजिक व आर्थिक विषमता कमी करण्याच्या दृष्टीने हे गरजेचे आहे.
४६. जमिनीला जमीन (Land for land) या तत्वाच्या ही पलीकडे जावून भूमिहिनांना (बलुतेदार) पण प्रकल्पाच्या लाभक्षेत्रात जमीन देवून विस्थापितांना सामाजिक न्याय देण्याची गरज आहे.
४७. प्रकल्पग्रस्तांना प्रकल्पाच्या लाभक्षेत्रात कालव्याच्या सुरूवातीच्या भागात (Head reach) जमीन देवून प्रकल्पग्रस्त हा पहिला लाभधारक आहे हे कृतीत उतरविण्याची गरज आहे.
४८. प्रकल्पग्रस्तांना पुनवर्सित भागात नवीन तलाव बांधून सिंचनाची सोय करून देण्याची गरज आहे.
४९. पाणी वाटपातील तंट्यासाठी लोक न्यायालये, लोक पंचायती निर्माण करण्याची जबाबदारी उपभोक्त्यावर टाकणे गरजेचे आहे.
५०. शहरीकरणावर मर्यादा आणण्याची आवश्यकता आहे. पाणी पुरवठा व तत्संबंधित व्यवस्थेवरील ताण कमी करण्यासाठी हे गरजेचे आहे. पेलवतील इतक्या आकाराची लहान लहान शहरे निर्माण करावीत.
५१. कृषी आधारित व अकृषी उद्योगाची वाढ व विस्तार ग्रामीण भागात करावा.
५२. पर्यावरण संतुलनासाठी प्रक्रिया केलेल्या सांडपाण्याचा वापर सिंचन, उद्याने, कारंजे इत्यादी विकसित करण्यासाठी करावा. सांडपाणी प्रक्रिया व पाणी पुरवठा याचे एकत्रित नियोजन करावे.
५३. जलवाहतुक अल्पखर्ची असल्यामुळे ती वाढविण्याची गरज आहे. सिंचन कालव्याचा पण यासाठी वापर करावा. लोकमनोरंजनासाठी पर्यटकांना आकर्षित करण्यासाठी पण याचा वापर करावा.
५४. पिण्याच्या पाण्याच्या पाईपलाईनच्या वाटेवरील गावांना पण पाणी पुरवठा करावा.
५५. पाणी मोजून द्यावे व पाण्याची किंमत घ्यावी.
५६. शहरीकरणाचा विस्तार हा पडीक व नापीक जमिनीवरच करण्यात यावा.
५७. शेतीयोग्य जमीन अन्य अकृषी उपयोगासाठी वापरली जावू नये.
५८. पाणी व इतिहास, पाणी व संस्कृती, पाणी व निती, पाणी व विकास इत्यादी क्षेत्रांचा एकात्मिक विचार होण्याची गरज आहे. केवळ पाणी व अभियांत्रिकी यांनीच प्रश्‍न सुटू शकत नाहीत.
५९. इतिहासकालीन वास्तूची ताकद त्या वास्तूच्या रचनेतील सारखेपणामध्ये (Symmetrical structure) आहे. या तत्वाचे अनुकरण करावे.
६०. पारंपारिक सर्व जलव्यवस्थेचे ऐतिहासिक वारसा व पूर्वजांनी दिलेली ठेव म्हणून जतन करावे.
६१. जलव्यवस्थापनेतील या देशाचा गौरवशाली इतिहास पुढच्या पिढीच्या लक्षात राहण्यासाठी व त्यातून सातत्याने मार्गदर्शन घेण्यासाठी याचा अभ्यासक्रमात अंतर्भाव करावा. संशोधन करणार्‍यांची पिढी निर्माण करावी, त्याला राजाश्रय, समाजाश्रय द्यावा.
६२. जलव्यवस्थापनेतील या गौरवशाली परंपरेचे विविध माध्यमाद्वारे (दूरदर्शन, रेडीओ, कार्यशाळा, परिषदा, किर्तन, प्रवचन इ.) समाजाचे, सामाजिक संस्थांचे, जाणकारांचे सतत संप्रेषण करावे.
६३. केवळ पाणी या विषयाला वाहिलेले एक स्वतंत्र जलविद्यापीठ असावे.
डॉ. दि. मा. मोरे , पुणे, मो : ०९४२२७७६६७०
यह सवाल इस परीक्षण के लिए है कि क्या आप एक इंसान हैं या मशीनी स्वचालित स्पैम प्रस्तुतियाँ डालने वाली चीज
इस सरल गणितीय समस्या का समाधान करें. जैसे- उदाहरण 1+ 3= 4 और अपना पोस्ट करें
अकाल के काल विलासराव सालुंके की जबानी उनकी कहानी
जलकुंडातून शाश्‍वत ग्रामीण पाणी पुरवठा
नदीपात्र के लिये अनुकूलतम हाइड्रोमीट्रिक नेटवर्क की आवश्यकता और व्यवस्था (Need and provision of optimum stream gauging network for a river basin)
पानी पंचायत : ग्रामीण विकास को निरंतर बनाए रखने का आधार
टिकाऊ कृषि प्रोत्साहन के लिये कृषि परामर्श


Weekend Picnic spot near Pune, Mumbai|Morachi Chincholi|Agri Tourism|Peacocks near Pune|Indian National bird|peacock sanctuary|Rural culture in Maharashtra

” चिंचोली मोराचीत” आपले स्वागत
हि वाट जवळ नेते ....स्वप्नामधील गावा ....
खरेच आहे .. आपले हि गावाकडचे घर असावे
ते आपल्या मातीशी जोडणारे असते
आता आपली वाट बघणे संपले कारण हे वाट खरेच
जाते आपल्या स्वप्नामधील गावाला ते गाव आहे
खरेच आहे आज पर्यन्तचे आयुष्य
कष्टातच गेले ....आधी शिक्षण ,नोकरी,व्यावसाय
यातच गुर्फटून गेलं होतं ....
सव मिळूनही काहीतरी उणीव भासे ....
म्हणूनच आता वेळ आली आहे.
खेडेगावतील निसर्गरम्य अनुभव घेण्याची....
हा विसावा आहे .


Marathi news Konkan news minister Subhash Desai criticizes Narayan Rane 'राणे निस्वार्थी; फक्त स्वतःच्या मुलांचाच विचार करणार!' | eSakal

'राणे निस्वार्थी; फक्त स्वतःच्या मुलांचाच विचार करणार
रविवार, 8 ऑक्टोबर 2017
रत्नागिरी : भाजपवाल्यांनो, तुमच्या कोंबड्या सांभाळा. शिवसेनाप्रमुखांनी कोंबडी चोर म्हणून नाव ठेवलेले राणे तुमच्याकडे जात आहेत, अशी उपहासात्मक टिका करताना, भाजपवाले राणेंना सडवून नव्हे तर कुजवून कुजवून ठेवतील, असा टोला उद्योगमंत्री तथा शिवसेनेचे कोकण विभागिय संपर्क प्रमुख सुभाष देसाई यांनी मारला.
रत्नागिरी : भाजपवाल्यांनो, तुमच्या कोंबड्या सांभाळा. शिवसेनाप्रमुखांनी कोंबडी चोर म्हणून नाव ठेवलेले राणे तुमच्याकडे जात आहेत, अशी उपहासात्मक टिका करताना, भाजपवाले राणेंना सडवून नव्हे तर कुजवून कुजवून ठेवतील, असा टोला उद्योगमंत्री तथा शिवसेनेचे कोकण विभागिय संपर्क प्रमुख सुभाष देसाई यांनी मारला.
राणे स्वार्थी आहेत. निलेश, नितेश यांच्या भविष्याचा विचार सोडून ते अन्य कोणाचे भले करणार नाहीत. हे आता सर्वांनाच समजले आहे. शिवसेनाप्रमुखांनी लाथ मारुन बाहेर काढले तेव्हा राणेंनी काँग्रेसमध्ये जायचा निर्णय घेतला. तेव्हा दहा आमदार त्यांच्या मागे गेले. त्यातील किती आमदार त्यांच्याबरोबर आहेत. कोळंबकर वगळता अन्य कोणीही त्यांना साथ देणार नाहीत. कोळंबकर स्वतःच्या कामामुळे त्या मतदारसंघातून निवडून येतो, त्यांना राणेंची गरज नाही. त्यामुळे स्वाभिमानी पक्षात कोण आमदार जाणार हा प्रश्‍नच आहे. आमदारकी जाईल म्हणून नितेश राणेही स्वाभिमान पक्षाच्या मेळाव्याकडे फिरकले नाहीत, अशी टीका देसाई यांनी केली.
साळवी स्टॉप येथील स्वामी समर्थ हॉलमध्ये झालेल्या शिवसेनेच्या पदाधिकारी व लोकप्रतिनिधी शिबीराप्रसंगी मार्गदर्शन करताना श्री. देसाई बोलत होते. याप्रसंगी नारायण राणेंसह आमदार नितेश राणे आणि भाजपावर श्री. देसाई यांनी टीकेची झोड उठविली.
ते म्हणाले, बाळासाहेब ठाकरे यांनी जे बीज रुजविले ते कोकणात आजही कायमस्वरुपी आहे. शिवसेनेची घौडदौड थांबविण्याची कोणामध्ये हिम्मत नाही. दोन अरबी चड्डीवाले रत्नागिरीत आले आणि भाजपचे 75 सरपंच निवडून येतील अशी वल्गना करुन गेले. आधी 10 ते 20 सदस्य गोळा करा, नंतर सरपंच निवडून आणल्याचा दावा करा.
महाराष्ट्र स्वाभिमानी पक्षाच्या एनडीएतील संभाव्य सहभागाबाबत देसाई यांनी जोरदार हल्ला चढविला. ते म्हणाले, कोकणात गेले काही दिवस राजकीय घडामोडी घडत आहेत. काँग्रेसमध्ये डाळ शिजत नाही, म्हटल्यावर नारोबाने भाजपचा आश्रय घेतला आहे. ते करतानाही थेट पक्षात जायचे सोडून वाकडी वाट निवडली आहे. पक्ष स्थापन केला आणि त्याचे नाव महाराष्ट्र स्वाभिमान ठेवले. काँग्रेस सत्तेत टिकून राहिल असे वाटल्यानंतर नारायण राणेंनी शिवसेना सोडली. आता भाजप सत्तेवर टिकून राहणार हे लक्षात आल्यानंतर काँग्रसला सोडचिठ्ठी देऊन भाजपची वाट धरली आहे. ज्यांनी भाजपपुढे लोटांगण घातले, त्या पक्षाचे नाव स्वाभिमानी ठेवले आहे. निवडणुक आयोगानेही त्याचा अर्थ विचारला पाहिजे.
सनदशीर मार्गाने शेवटच्या धरणग्रस्तास न्याय मिळेपर्यंत लढा- वासुदेव काळे
भिगवण : जिल्ह्यासह राज्यातील प्रकल्पग्रस्त मागील पन्नास वर्षापासुन न्यायाच्या प्रतिक्षेत आहेत. मोबदला न मिळणे, दाखले न मिळणे, पर्यायी जमिनी न मिळणे...
पोलिस-नक्षल चकमक ; पेरमिली दलम कमांडो साईनाथसह चौदा नक्षली ठार
एटापल्ली (गडचिरोली) : एटापल्ली व भामरागड तालुक्याच्या सिमेवरिल बोरिया जंगल परिसरात रविवार (ता. 22) रोजी सकाळी अकराच्या सुमारास ...
टीईटी आॅनलाईन अर्ज प्रक्रियेला 25 एप्रिलपासून प्रारंभ
अकाेला - महाराष्ट्र शिक्षक पात्रता परीक्षा २०१८ (महाटीईटी) परीक्षेची तारीख ८ जुलै निश्चित करण्यात आली आहे. परीक्षेसाठी २५ एप्रिलपासून आॅनलाईन...
कुणीगल, सोरबमध्ये बंधू आमनेसामने
बंगळूर - निवडणूक ही अशीच असते. येथे रक्ताच्या नात्याला किंमत नसते. पिता-पुत्र, भाऊ-भाऊ, बहिणी-बहिणी, मामा-भाचा अशा अनेक नातेसंबंधांतील लढती आपण आजवर...
कऱ्हाड येथे मुस्लिम डेव्हलपमेंट सेंटरचे उद्धाटन
कऱ्हाड - धार्मिक शिक्षणाबरोबरच मुस्लिम समाजाला अद्ययावत शिक्षणाची गरज आहे. त्यासाठी येथे सुरू झालेल्या जमियत ए उलमा हिंद संघटनेच्या मुस्लिम...
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
eSakal च्या बातम्यांसाठी सबस्क्राईब करा
eSakal च्या महत्वाच्या बातम्यांची आणि ब्रेकिंग न्यूजची नोटिफिकेशन्स तत्काळ मिळविण्यासाठी सबस्क्राईब करा.
* आपण नोटिफिकेशनसंबंधी हवे ते बदल ब्राऊजर सेटिंग्जमध्ये जाऊन कधीही करू शकता.


डॉ. गं. ना. जोगळेकर स्मृती पुरस्कार २०१४ | मनोगत

डॉ. गं. ना. जोगळेकर स्मृती पुरस्कार २०१४
प्रेषक पराग जोगळेकर (सोम., ११/०८/२०१४ - ०५:३१)
आरंभ: १४/०८/२०१४ - सा. ६:३०
समाप्ती: १४/०८/२०१४ - रा. ८:००
ज्येष्ठ समीक्षक डॉ. के. रं. शिरवाडकर यांना
यंदाचा डॉ. गं. ना. जोगळेकर स्मृती पुरस्कार
डॉ. प्र. ल. गावडे यांच्या हस्ते प्रदान करण्यात येणार आहे.
गुरुवार, १४ ऑगस्ट २०१४, सायं ६:३० वाजता
म. सा. प. चे माधवराव पटवर्धन सभागृह.
प्रतिसाद लिहिण्यासाठी येण्याची नोंद किंवा नावनोंदणी करावी.
ctrl_t ने कुठेही बदला.
परवलीचा नवा शब्द मागवा
ह्यावेळी ४ सदस्य आणि ३३ पाहुणे आलेले आहेत.
सध्या एकही आगामी कार्यक्रम नाही.
आता मनोगतावर सर्व ठिकाणी लेखन करताना शुद्धलेखन चिकित्सेची सुविधा उपलब्ध आहे, तिचा लाभ घ्यावा.
तुम्ही मराठीसाठी काय करता
मराठी शब्द हवे आहेत - १३
२०१३ च्या दिवाळी अंकासाठी साहित्य पाठवण्याचे आवाहन
श्रावण मोडक ह्यांचे शोचनीय निधन
मराठी माती - मराठी माणसं - मराठी मती - मराठी मानसं


अनंताचे लीलामृत | मनोगत

स्वगृह › आहे कठीण परि... ›
प्रेषक मीरा फाटक (बुध., १३/१२/२००६ - ०४:२१)
अनंताची कहाणीमध्ये आपण पाहिले की वास्तव संख्यांचे अनंत हे पूर्णांकांच्या, परिमेय संख्यांच्या अनंतापेक्षा मोठे असते. वास्तव संख्या आणि पूर्णांक यांच्यात नुसता लहान मोठे एवढाच फरक नाही तर त्याला आणखीही एक पैलू आहे. परिमेय संख्यांचे अनंत हे गणनीय ( countable) आहे तर वास्तव संख्यांचे अनंत हे अगणनीय आहे. ज्या संचातील सदस्यांची नैसर्गिक अंकांशी (नैसर्गिक अंक म्हणजे अधिक चिन्हांकित पूर्णांक) एकास एक संगती लावता येत नाही तो संच अगणनीय. ह्या लेखात अनंताबद्दल आणखी काही माहिती करून घेऊ तसेच वास्तव संख्या व नैसर्गिक अंक ह्यांच्यात एकास एक संगती का लावता येत नाही ते जरा विस्ताराने पाहू.
१९ व्या शतकाच्या उत्तरार्धातील जर्मन गणितज्ञ जॉर्ज कँटर हा अनंताच्या गणिताचा जनक समजला जातो. संच उपपत्ती (set theory) हेही कँटरच्याच मेंदूचे अपत्य. संचांच्या आकारमानाची तुलना करण्यासाठी एकास एक संगतीची पद्धत वापरणे ही कल्पना पण त्याचीच. वास्तव संख्या अगणनीय आहेत हे सिद्ध करण्यासाठी त्याने वापरलेली पद्धत कर्ण पद्धती (diagonal method) ह्या नावाने ओळखली जाते. (ह्या पद्धतीची सिद्धता शक्य तितक्या सोप्या भाषेत सांगण्याचा प्रयत्न परिशिष्टात केलेला आहे.)
कर्ण पद्धतीचा वापर करून कँटरने असे सिद्ध केले की ० ते १ ह्यांच्या मध्ये ज्या वास्तव संख्या आहेत त्यांची नैसर्गिक अंकांशी एकास एक संगती लावता येणार नाही. म्हणजे ते अनंतही वास्तव संख्यांच्या अनंताएवढेच आहे. अनंत (infinite) संचांबद्दल बोलताना संच आणि उपसंच यांचे आकारमान सारखे असणे ह्याचे आपल्याला आता आश्चर्य वाटत नाही. पण ही गोष्ट युक्लिडच्या The whole cannot be the same size as the part. ह्याला धक्का देणारी होती. कँटरच्या समकालीन गणितज्ञांना हे पचनी पाडून घ्यायला जरा वेळच लागला
वरील गोष्टीचे भौमितीय रूप म्हणजे आपण कख ही एक इंच लांबीची रेषा काढली तर क पासून ख पर्यंतचे सर्व बिंदू हे वास्तव संख्यांच्या इतकेच आहेत. एवढेच नव्हे तर २ इंच लांबीच्या, २ फूट लांबीच्या रेषेमध्येही तेवढेच बिंदू आहेत हेही आपण सिद्ध करू शकतो. आकृती-१ पाहा. कख आणि कग ह्या लहानमोठ्या लांबीच्या रेषा आहेत. कग वरील प्रत्येक बिंदूपासून खगला समांतर रेषा काढून आपण त्यांच्यात आणि कख वरील बिंदूंमध्ये एकास एक संगती प्रस्थापित करू शकलो आहे. (पण याचा अर्थ असा अजिबात नाही ह्या दोन्ही रेषांची लांबी सारखीच आहे.)
निरनिराळ्या लांबीच्या रेषांवरील बिंदूंचे अनंत सारखेच असते असे आपण वर पाहिले. आता त्यापुढे जाऊन आपण प्रतलात किती बिंदू आहेत ते पाहू. त्यासाठी आकृती-२ पाहा. क्ष अक्षावरील क हा बिंदू ०.७२४५९०२८७१... ह्या संख्येने दर्शवला आहे. त्या संख्येतील एक आड एक अंक घेऊन ज्या दोन संख्या तयार होतील त्या अशा : ०.७४९२७...व ०.२५०८१.... ख हा बिंदू ह्या जोडीने दर्शवला आहे. अशा रीतीने आपण ह्या रेषेवरील प्रत्येक बिंदूतून अशी जोडगोळी तयार करून त्याचे प्रतलातील बिंदूशी नाते जोडू शकू इतकेच नव्हे तर आपल्याला उलटही करता येईल. प्रतलातील बिंदूंचे निर्देशांक एकत्र करून त्याचे नाते क्ष अक्षावरील एकेका बिंदूशी जोडता येईल. अशा रीतीने त्यांच्यात एकास एक संगती प्रस्थापित करता येईल. आणि एकदा ही संगती प्रस्थापित झाली की रेषेवरील बिंदूंचे अनंत आणि प्रतलातील बिंदूंचे अनंत सारखेच हे उघड आहे
ह्या अनंतापेक्षाही मोठे अनंत आहे काय त्यासाठी आपल्याला कँटरमहोदयांकडेच धाव घ्यावी लागेल. पण त्याआधी काही नवीन संज्ञा माहिती करून घेऊया. कँटरने आपल्या संच उपपत्तीमध्ये संचाचे आकारमान, म्हणजेच त्यातील सदस्यांची संख्या, ह्याला एक विशिष्ट नाव दिले. ते म्हणजे कार्डिनॅलिटी (cardinality). आपण त्याला मराठीत गणसंख्या म्हणूया. आठवड्यातील दिवसांच्या संचाला आपण सप्ताह असे नाव दिले तर सप्ताहाची गणसंख्या ७ होईल. आमच्या छोट्याश्या कार्यालयातील कर्मचाऱ्यांचा संच घेतला तर त्याची गणसंख्या १०२ आहे. पण पूर्णांक, परिमेय संख्या, वास्तव संख्या यांच्या संचांची गणसंख्या अशी आकड्यात सांगता येणार नाही कारण ती अनंत आहे. कँटरने ह्या अनंतांना नावे दिली. त्यासाठी त्याने हिब्रू भाषेतील पहिले अक्षर א हे वापरले. पूर्णांक, परिमेय संख्या यांचे अनंत א०(उच्चारी अलेफ् नल), वास्तव संख्यांचे अनंत א१ असे ठरवले.
कँटरने संचाच्या बाबतील आणखी एक नवीन संकल्पना मांडली. ती म्हणजे अधिसंच ( power set). अधिसंच म्हणजे कोणत्याही संचाच्या सर्व उपसंचांचा संच. ह्यात रिक्त संच (empty set) व ज्याच्या अधिसंचाबद्दल बोलत आहोत तो संच ह्यांचाही समावेश असतो. आता स ह्या संचात ३ सदस्य असतील तर १ रिक्त संच, प्रत्येकी १ सदस्य असलेले ३ संच, प्रत्येकी २ सदस्य असलेले ३ संच व स्वतः संच स असे त्याचे एकूण ८ उपसंच होतील. याचा अर्थ स ची गणसंख्या ३ असेल तर त्याच्या अधिसंचाची गणसंख्या ८. चाणाक्ष वाचक थोडे 'परीक्षण/ निरीक्षण' करून म सदस्य असलेल्या संचाच्या अधिसंचाची गणसंख्या किती असेल याचे सूत्र निश्चितच काढू शकतील
आपण वर पाहिलेच आहे एखाद्या प्रतलातील सर्व बिंदूच्या संचाचे अनंत हे वास्तव संख्यांच्या अनंताइतकेच म्हणजे א१ आहे. आता ह्या प्रतलात काढता येणारी प्रत्येक आकृती, प्रत्येक वक्र हा प्रतलातील काही बिंदूंचा समूह आहे. म्हणजेच तो प्रतलातील बिंदूंच्या संचांचा उपसंच आहे. यावरून असे म्हणता येईल की प्रतलात काढलेल्या सर्व आकृत्या, सर्व वक्र हे एकत्रित केले तर तो प्रतलातील बिंदूंच्या संचाचा अधिसंच होईल. ह्या संचाची गणसंख्या किती ती א१ पेक्षा नक्कीच मोठी असणार ती א१ पेक्षा नक्कीच मोठी असणार इतकेच नव्हे तर त्यापेक्षा खूप मोठी असणार. कारण आपण संचाची गणसंख्या केवळ एकेकाने वाढवत गेलो तरी त्याच्या अधिसंचाची गणसंख्या प्रचंड वेगाने वाढत जाते. त्यामुळे ह्या दोहोंमध्ये एकास एक संगती प्रस्थापित करणे केवळ अशक्य. कँटरने ह्या अनंताला א२ असे नाव दिले. अजूनपर्यंत तरी א३ अस्तित्वात आलेले नाही. पण न जाणो कालांतराने येईल सुद्धा
हे सर्व पाहिले की वाटते, आपल्या डोक्यातील प्रस्थापित कल्पनांना आपल्या लीलांच्या द्वारे असे लहानमोठे धक्के देणाऱ्या अनंताची लीला अगाध आहे
कँटरच्या कर्णपद्धतीची ही सिद्धता 'क्रमविरुद्ध सिद्धता' ( reductio ad absurdum) ह्या पद्धतीची आहे.
आपण असे गृहीत धरू की नैसर्गिक अंक आणि अंकांच्या अनंत मालिका (infinite sequences of digits) ह्याच्यांमध्ये एकास एक संगती प्रस्थापित करता येते.
त्यानुसार आपण पुढील सारणी लिहू शकू.
मालिका१ क१ क२ क३ क४ क५ क६ क७ क८ क९ क१० ... ...
मालिका२ ख१ ख२ ख३ ख४ ख५ ख६ ख७ ख८ ख९ ख१० ... ...
मालिका३ ग१ ग२ ग३ ग४ ग५ ग६ ग७ ग८ ग९ ग१० ... ...
मालिका४ घ१ घ२ घ३ घ४ घ५ घ६ घ७ घ८ घ९ घ१० ... ...
मालिका५ च१ च२ च३ च४ च५ च६ च७ च८ च९ च१० ... ...
मालिका६ छ१ छ२ छ३ छ४ छ५ छ६ छ७ छ८ छ९ छ१० ... ...
मालिका७ ज१ ज२ ज३ ज४ ज५ ज६ ज७ ज८ ज९ ज१० ... ...
मालिका८ झ१ झ२ झ३ झ४ झ५ झ६ झ७ झ८ झ९ झ१० ... ...
मालिका९ त१ त२ त३ त४ त५ त६ त७ त८ त९ त१० ... ...
मालिका१० थ१ थ२ थ३ थ४ थ५ थ६ थ७ थ८ थ९ थ१० ... ...
आपल्या गृहीतकानुसार ह्या सारणीत सर्व अनंत मालिकांचा समावेश होतो.
प=प१ प२ प३ प४ प५ प६ प७ प८ प९ प१०.......
अशी एक अनंत मालिका तयार करू की ज्यात
प१ हा क१ पेक्षा वेगळा असेल.
प२ हा ख२ पेक्षा वेगळा असेल.
प३ हा ग३ पेक्षा वेगळा असेल.
प४ हा घ४ पेक्षा वेगळा असेल.
आपली सारणी सर्वसमावेशक असल्याने प मालिका त्यात कुठे तरी असलीच पाहिजे.
परंतु आपण प ही मालिका ज्या प्रकारे तयार केली आहे त्यानुसार वरच्या सारणीतील प्रत्येक मालिका आणि प यांच्यामध्ये एक अंक तरी वेगळा आहे. म्हणजे प ही मालिका वरील सारणीत नाही. याचाच अर्थ आपले गृहीतक चूक आहे.
तेव्हा नैसर्गिक अंक आणि अंकांच्या अनंत मालिका (infinite sequences of digits) ह्यांच्यामध्ये एकास एक संगती प्रस्थापित करता येणार नाही.
‹ अनंताची कहाणी up
प्रतिसाद लिहिण्यासाठी येण्याची नोंद किंवा नावनोंदणी करावी.
प्रतिसाद/ उपप्रतिसाद प्रे. जीवन जिज्ञासा (शुक्र., १५/१२/२००६ - ०३:४४).
छान प्रे. अमित.कुलकर्णी (बुध., १३/१२/२००६ - ०५:१९).
माहिती प्रे. स्वाती दिनेश (बुध., १३/१२/२००६ - १६:५८).
रेषा/लांबी प्रे. मीरा फाटक (गुरु., १४/१२/२००६ - ०६:००).
धन्यवाद प्रे. स्वाती दिनेश (गुरु., १४/१२/२००६ - ०७:०९).
परिशिष्ट प्रे. मृदुला (बुध., १३/१२/२००६ - १७:४२).
परिशिष्ट प्रे. मीरा फाटक (गुरु., १४/१२/२००६ - ०६:०५).
स्तुत्य प्रे. नंदन (गुरु., १४/१२/२००६ - ०५:२१).
पूर्णस्य पूर्णमादाय प्रे. आनंदघन (गुरु., १४/१२/२००६ - ०५:३६).
सुरेख प्रे. हॅम्लेट (गुरु., १४/१२/२००६ - १०:४१).
आता गट-सिद्धांत येऊ द्या प्रे. दिगम्भा (गुरु., १४/१२/२००६ - १२:५४).
 प्रे. चक्रपाणि (गुरु., १४/१२/२००६ - १८:३६).
 प्रे. स्वाती दिनेश (शुक्र., १५/१२/२००६ - ०७:५१).
परिशिष्ट प्रे. जीवन जिज्ञासा (शुक्र., १५/१२/२००६ - ०३:११).
 प्रे. शैलेश खांडेकर (शुक्र., १५/१२/२००६ - ०७:३०).
परिशिष्ट - शंका प्रे. मृदुला (शुक्र., १५/१२/२००६ - १२:२८).
छान प्रे. वरदा (बुध., २०/१२/२००६ - १७:४१).
परिशिष्ट-अधिक स्पष्टीकरण प्रे. मीरा फाटक (मंगळ., २६/१२/२००६ - ०८:३४).
ctrl_t ने कुठेही बदला.
परवलीचा नवा शब्द मागवा
ह्यावेळी ३ सदस्य आणि ४८ पाहुणे आलेले आहेत.
सध्या एकही आगामी कार्यक्रम नाही.
आता मनोगतावर सर्व ठिकाणी लेखन करताना शुद्धलेखन चिकित्सेची सुविधा उपलब्ध आहे, तिचा लाभ घ्यावा.
तुम्ही मराठीसाठी काय करता
मराठी शब्द हवे आहेत - १३
२०१३ च्या दिवाळी अंकासाठी साहित्य पाठवण्याचे आवाहन
श्रावण मोडक ह्यांचे शोचनीय निधन
मराठी माती - मराठी माणसं - मराठी मती - मराठी मानसं


सामुहिक सहभागातून जलसंवर्धन | इंडिया वाटर पोर्टल (हिन्दी)

इंडिया वाटर पोर्टल (हिन्दी)
पानी की वेबसाईटें, ब्लॉग, वेबपेज
सम्पूर्ण कृषि जल प्रबंधन
सामाजिक पहलू और विवाद
सूचना का अधिकार अधिनियम
ग्लोबल वार्मिंग व जलवायु परिवर्तन
क्या आप जानते है
जलकुंडातून शाश्‍वत ग्रामीण पाणी पुरवठा
जलश्री : मूळजी जेठा महाविद्यालय जळगाव
समन्यायी पाणी वाटप - एक ऐतिहासिक लढा
पाणीवापर संस्था शेतकऱ्यांना वरदान
जलयुक्त शिवार अभियान आणि महाराष्ट्र शासनाची भूमिका
पंजाबमधील पीक बदल आणि त्याचा भूजलावर होणारा परिणाम
अजरामर जल साहित्य - माते नर्मदे
अन्न सुरक्षितता आणि पाणी
जलगुणवत्ता तपासणी - एक काळाची गरज
महाराष्ट्र - तेलंगणा आंतरराज्य लेंडी प्रकल्प : एक दृष्टिक्षेप
पूर रेषा : जलशास्त्रीय दृष्टिकोण
राजस्थानचे रजत जलबिंदू - 5
भूजलाचे पैलू - भाग 5
प्लास्टिक से परहेज करें
पर्यावरण क्या, क्या नहीं
थार की गहराई से
युद्ध और शांति के बीच जल - भाग चार
ओमेगा-3 वसीय अम्ल का महत्त्व
तीस्ता नदी जल समझौते की चुनौतियाँ और सम्भावनायें
स्वास्थ्य का संकट मोबाइल फोन
जिन्दगी में जहर घोल रहा है माइक्रोबीड्स
वायु, जल और भूमि प्रदूषण
टांका द्वारा मरुस्थल में वर्षाजल संग्रहण
जल का प्रणय निवेदन
पर्यावरण की रक्षा, अपने होने की रक्षा है
विकलांग हो गया विनोबा भावे का बसाया गांव
विकास की विकृत अवधारणा
झींगों के साथ रेतीले झींगों के पालन की संभावना
फूड प्रोसेसिंग सेक्टर नए दौर ने जोड़े नए अवसर (Opportunities in food processing sector)
ग्रामीण क्षेत्रों में वर्षाजल संचयन व रिचार्ज तकनीक अनुरेखण की विधियां
खुले में शौच मुक्त निर्मल भारत बनाने के लिये प्रधान मंत्री जी से निवेदन
Home » सामुहिक सहभागातून जलसंवर्धन
जलोपासना, दिवाली विशेषांक, 2014
बंधार्‍यांमुळे अनेक गावांची पिके तरली. विहीरींची पाणी पातळी वाढली. श्रीकर परदेशी यांनी जलस्वराज्य चळवळ गावागावात पोहोचवली. शेतकरी कुटुंबातील महिलांना गृहउद्योगासाठी वाटा दाखवल्या, बचत गटांना चालना दिली. सेंद्रीय शेतीच्या चळवळीला प्रोत्साहन दिले. खरे तर कृषी खात्याचे आयएसएस अधिकारी वेगळे होते. त्यांचे काहीच काम दिसत नव्हते.
आपल्या देशाची अर्थव्यवस्था प्रामुख्याने शेतीवर आधारित आहे. लोकसंख्या सुध्दा सव्वाशे कोटीपेक्षा जास्त. आणि या दोन्ही बाबतीत सर्वात गरजेची वस्तू म्हणजे पाणी. परंतु आधुनिक भारतात भूजलाचे संवर्धन आणि सिंचनासाठी पावसाच्या पाण्याची साठवण या दोन्ही बाबतीत विचित्र प्रकारचे औदासिन्य दिसून येते. मोठ्या पाटबंधारे योजनांच्या हव्यासापायी गावपातळीवरील लघुसिंचनाकडे तर पुरते दुर्लक्ष होतांना दिसत आहे. परिणाम मात्र फारच भितीदायक असून सामान्यपणे अर्ध्याअधिक महाराष्ट्रात दुष्काळ किंवा दुष्काळसदृष्य अवस्था हा जणू नियम बनत चालला आहे. दरवर्षी पश्‍चिम किनारपट्टीवर पाऊस सुरू झाल्यावर पंधरा दिवसात नाशिक भागातली गंगापूर, दारणा, कडवा, गौतमी वगैरे लहानमोठी धरणे भरल्याची बातमी आली की उभा महाराष्ट्र सुटकेचा पहिला नि:श्वास टाकतो.
आणखी आठवड्यानंतर मुंबई आणि पुणे शहराला पाणीपुरवठा करणार्‍या तलावांच्या पातळीकडे लक्ष जाते. महिन्याभरानंतर कोयनानगर, भंडारदरा, धोम, नीरा, उजनी वगैरे धरणांच्या पाणीसाठ्याच्या बातमीची वाट पाहिले जाते.... आणि पावसाळा ओसरल्यावर सुध्दा एकदा तरी जायकवाडी भरल्याची बातमी ऐकायला मिळो ही इच्छा मनात शिल्‍लक असतेच. पण या सगळ्या परिस्थितीमध्ये भूजलसंधारण आणि गावपातळीवर ‘पाणी अडवा, पाणी जिरवा’ वगैरे योजनांचा प्रभाव कितीसा पडला याबद्दल बातम्याही येत नाहीत आणि चर्चा सुध्दा होत नाही. आणि या सर्व प्रयत्नांमध्ये जनसामान्यांचा सक्रिय सहभाग किती, हा प्रश्‍न तर अनुत्तरित राहतो.
या संदर्भात जुन्या परंपरेतल्या काही गोष्टी आठवल्यावाचून रहात नाहीत. भारतात सर्वत्र गावतळ्यांची जुनी पध्दत आहे. जवळपास लहानमोठी नदी नाही, अशा वस्तीला नियमित पाणी पुरवठा होत रहावा आणि भूजलस्तर टिकवला जावा यासाठी ही गावतळी पर्यावरणात आपली फार मोठी भूमिका बजावत होती. शिवाय मनुष्यवस्तीमध्ये असणारी झाडांची अधिकाधिक संख्या आणि आसपासच्या माळावर वा डोंगर - टेकडीवर असलेले जंगलाचे आच्छादन यांची पावसाचे प्रमाण वाढवण्यात मोठी भूमिका असते, हे लक्षात घेता पर्यावरणाचा हिरवेपणा जपण्यासाठी सुध्दा पूर्वापारपासून अनेक परंपरा जोपासल्या गेल्या होत्या.
एक मजेदार गोष्ट लक्षात घेण्यासारखी आहे. शासनाद्वारे जमिनीच्या मालकी हक्काचे रेव्हेन्यू रेकॉर्ड सांभाळले जाते. त्याची प्रत आपल्या गरजेनुसार तलाठी वा तत्सम अधिकार्‍याकडून घेता येते, त्याला ‘सात बाराचा उतारा’ हे नाव प्रचलित आहे. गंमत अशी की इंग्रजांच्या असो वा आजच्या काळातल्या कायद्यात असो, जमिनीच्या नोंदणीविषयक कोणत्याही कायद्यात ७ (१२) किंवा ७ /१२ असे एकही कलम नाही... तरी सुध्दा तो सातबाराचा उताराच असतो. यामागची परंपरा लक्षात घेतली तर पूर्वीच्या काळी पर्यावरणाविषयीची जाण किती छोट्या गोष्टीत सुध्दा बाळगली जात असे, ते लक्षात येईल. मुळात ही पध्दत सुरू केली इंदूरच्या राणी अहिल्याबाई होळकर यांनी... प्रत्येक गावात प्रत्येकाच्या जमीनजुमल्याचे मोजमाप करून त्याची सरकारदरबारी नोंद ठेवण्यासाठी होणारा खर्चाची व्यवस्था म्हणून त्यांनी एक नियम काढला... प्रत्येकानं आपापल्या शेताच्या चार कोपर्‍यांवर चार आणि चार बाजूंना प्रत्येकी २ - २ अशी बारा फळझाडं लावयाची, त्याआधारे प्रत्येकाच्या जमिनीची हद्द निश्‍चित होईल आणि त्या बारा झाडांपैकी सात झाडांचं उत्पन्न स्वत: उपभोगून पाच झाडांचं उत्पन्न सरकारी नोंदणी करणार्‍याकडे जमा करायचं.... या बारापैकी सात - पाचच्या वाटपाच्या नोंदीच्या आधारे प्रत्येकाचा जमिनीवरचा मालकीहक्क नोंदवला जायचा, तोच सात बाराचा उतारा
अहिल्याबाईंनी रस्त्यांच्या बाजूने मोठ्या प्रमाणात झाडे लावली हे इतिहासात कुठेतरी वाचलेलं असतं. पण या सात - बाराच्या व्यवस्थेत साधी लक्षात घेण्याजोगी गोष्ट अशी की त्या निमित्ताने गावोगावी हजारो झाडे सुध्दा लावली गेली आणि जोपासली गेली होती. ती झाडे शक्यतो फळझाडे असावीत असा नियम असला तरी पाण्याची कमतरता लक्षात घेता काहीच नाही तर बाभळीची झाडे लावणे तरी अनिवार्य होते. फळबागा सोडल्यास सामान्य शेताच्या बांधावर फार मोठी डेरेदार सावली देणारी वड, पिंपळ, चिंच, आंबा अशी झाडे लावल्याने शएतीचं नुकसान होवू नये म्हणून बांधावर जागोजागच्या हवामानानुसार पेरू, चिकू, शिसव, बाभूळ, कवठ, आवळा, रातांबा, फणस. जांभूळ, खैर, कडुलिंब, बहावा, बेल अशा प्रकारची झाडे लावण्यावर भर दिला गेला. आणि फळझाडे लावणे शक्य नसल्यास त्याऐवजी लावलेल्या बाभूळ, शिसव आदि झाडांची तोड केल्यावर मिळणार्‍या उत्पन्नातून सातबारांश हिस्सा सरकारी खजिन्यात जात असे.
आता साधा विचार करा, समजा एका गावात शेतजमिनीचे शंभर प्लॉट्स असतील तर त्या गावात बांधावर १२०० झाडं असणं अनिवार्य झालं. याव्यतिरिक्त वड, पिंपळ, आंबा आणि शक्यतो विहीरीपाशी चिंच हे सुध्दा त्याच प्रमाणात आणखी शेडीडशे वृक्ष, त्याशिवाय गावातील फळबागा व गावालगतचं जंगल, गायरान, माळ या ठिकाणी मोठ्या संख्येने असलेली झाडे, अशा प्रकारे संपूर्ण गावावर तयार होणारं हरित आच्छदन (ढ़द्धड्ढड्ढद ड़दृध्ड्ढद्ध) किती मोठं असेल, ही विचार करण्याजोगी बाब आहे. साधा सात - बाराचा नियम, पण त्याचा पर्यावरणावर होणारा परिणाम लक्षात घेण्याजोगा आहे. दुर्दैवाने अलीकडच्या काळात ही प्रथा संपुष्टात आली असल्याने गावातील शेतं, माळ आणि डोंगर उघडेबोडके बनलेले दिसतात. आणि असं झाल्यावर जर पावसाच्या कमतरतेसाठी आम्ही तिसर्‍याच कोणाला दोष देणार असू तर ते चुकीचं आहे
सम्राट समुद्रगुप्त असो वा शेरशाह सुरी, राणी अहिल्याबाई असोत वा छत्रपती शिवाजीराजे ... इतिहासकाळातील या सर्व नामवंत शासकांचं एक वैशिष्ट्य एकसारखं दिसतं. त्यांनी दुष्काळग्रस्त भागांमध्ये गावोगावी पाण्याचे साठे निर्माण करण्यासाठी गावतळ्यांची संकल्पना फार मोठ्या प्रमाणात राबवली. कधीकधी इतिहासकाळातील शासकांनी अशा तळ्यांना शहराजवळची सौंदर्यस्थळे सुध्दा बनवली. पुण्यात पर्वतीच्या पायथ्याचं एके काळचं सारसबागेचं तळं असो व दिवेघाटाच्या बेचक्यात वडकीजवळचा मस्तानी तलाव, राजस्थानात जयपुर शहराबाहेर आमेर किल्ल्याच्या पायथ्याला असलेलं जलमहालाचा तलाव असो वा लखनौ शहराबाहेरचा बक्षी तालाब....हे सर्व पावसाचं पाणी वाया जावू न देता अडविण्यासाठी बांधलेले तलाव त्याच काळात सौंदर्यस्थळे म्हणून सुध्दा ओळखले गेले. हा सगळा इतिहास झाला, पण आज भीषण पाणीटंचाई आ वासून समोर उभी आहे. परंतु नवी तळी खोदणं तर दूर राहिलं, होती त्यांना बुजवून त्या जागेवर टोलेजंग इमारती उभ्या करण्याच्या हव्यासाला बळी पडत चाललेल्या समाजाची दुरवस्था पाहून मन खिन्न होतं. आणि गावोगावच्या पाणीटंचाईवर सरकारनंच काय तो तोडगा काढावा, गावकरी पुढाकार घेवून स्वत:साठी काही करतील ही शक्यता नाही, अशी हात झटकून नामानिराळे होण्याची प्रवृत्ती तर फारच घातक आहे.
अर्थात एखादा शासकीय अधिकारी पुढाकार घेतो आणि सरकारी योजनांच्या चौकटीबाहेर जावून अशा संकल्पना राबवण्याचा प्रयत्न करतो तेव्हा कधीकधी एखाद्या भागात थोडी जागृती झालेली दिसते. २००६ साली आत्महत्यांचा वणवा पेटलेला असतांना यवतमाळ जिल्हा परिषदेचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी श्रीकर परदेशी अस्वस्थ होते. ती अस्वस्थता ते विकास कामांच्या भगीरथ प्रयत्नांतून काढत होते. त्यांनी शाळेतल्या मुलांना बरोबर घेतले. शेतीसाठी पाणी हवे, त्यासाठी पावसाचे पाणी अडवायला हवे आणि त्यासाठी बंधारे हवेत, असे सांगत श्री. परदेशी यांनी प्रत्येक शाळेला सिमेंटच्या रिकाम्या गोण्या पुरवल्या. या गोण्या शासकीय बांधकामे तसेच खासगी बांधकामांवरून गोळा करण्यात आल्या होत्या. प्रत्येक शाळेत प्रत्येक मुलाकडे रिकामी गोणी दिली गेली. मुले या रिकाम्या गोण्या घेवून नाले, ओहोळांवर जावून तेथील वाळू भरून तेथेच रचू लागले. पहिल्याच वषीर्र् यवतमाळमध्ये ५२०० बंधारे मोफत तयार झाले. दुसर्‍या वर्षी ७३०० मोफत बंधारे आणि शेततळी बांधली गेली. बंधार्‍यांमुळे अनेक गावांची पिके तरली. विहीरींची पाणी पातळी वाढली. श्रीकर परदेशी यांनी जलस्वराज्य चळवळ गावागावात पोहोचवली. शेतकरी कुटुंबातील महिलांना गृहउद्योगासाठी वाटा दाखवल्या, बचत गटांना चालना दिली. सेंद्रीय शेतीच्या चळवळीला प्रोत्साहन दिले. खरे तर कृषी खात्याचे आयएसएस अधिकारी वेगळे होते. त्यांचे काहीच काम दिसत नव्हते. जिल्हा परिषदेचे प्रमुख म्हणून श्रीकर परदेशी यांचा शेतकर्‍यांशी किंवा शेतकरी योजनांशी फारसा संबंध नव्हता. तरीही हा अधिकारी जिद्दीने लढत होता.
केवळ शासकीय मदतीवर न थांबता प्रत्येका गावातील गावकर्‍यांनी पुढाकार घेवून आपल्या गावाच्या पाण्याचा साठा आणि भूजलस्तर सुधारण्यासाठी प्रयत्न करणं गरजेचं आहे. वेळोवेळी घोषित झालेले अशा प्रकारचे अनेक सरकारी उपक्रम दिरंगाई, चालढकल आणि भ्रष्टाचारामुळे अंशत: किंवा पूर्णपणे फसले ही वास्तविकता नाकारता येणार नाही. अशा परिस्थितीमध्ये ‘ आम्हाला सगळं काही सरकारकडून आयतं मिळायला हवं’ हा परावलंबी आणि ऐतखाऊ दृष्टिकोन त्यातून जलसंधारणाची चळवळ सामाजिक पातळीवर पुढे नेली जाणं आवश्यक आहे. अशा प्रकारचे स्वयंस्फूर्त प्रयत्न भारतात अनेक ठिकाणी झालेले दिसतात. एके काळी वर्षानुवर्षे दुष्काळामुळे होरपळलेले राजस्थानातल्या टोंक जिल्ह्यातील सेहल सागर नावाचे गाव याबाबतीत अद्भूत उदाहरण म्हणून पाहण्याजोगे आहे. ज्या गावातील लोकांनी पिढ्यांपिढ्या फक्त दुष्काळ आणि पाण्याचा अभावच भोगला होता, त्या सेहल सागरला पाणीपुरवठा आणि जलसिंचनाच्या बाबतीत स्वयंपूर्ण झाल्याबद्दल २०११ साली केंद्रीय जलसंसाधन खात्याद्वारे राष्ट्रीय पुरस्कार मिळाला, ही गोष्ट वरकरणी आश्‍चर्यकारक वाटली तरी त्यामागची गावकर्‍यांची जिद्द आणि परिश्रम समजून घेण्याजोगे आहेत. गावकर्‍यांनी पावसाचे पाणी जागच्या जागी साठवण्यासाठी गावाभोवताली आणि वस्तीच्या अधेमधे असलेल्या उंचवट्यांवर सगळीकडे एकसारखे १० X १० फुटाचे सुमारे दीडदोन फूट खोल पसरट असे हजारो खड्डे खणले. असं साचलेलं पाणी जागीच जिरून भूजलामध्ये भर घालू लागलं. त्यानंतर त्यांनी गावातल्या आणि शेतीच्या आसपासच्या सर्व खोलगट जागांवर गावतळी खणली आणि उंचवट्यांवर जिरलेलं पाणी अंतस्त्रवण (percolation) होवून या तळ्यांमध्ये साठू लागले. चार वर्षात या गावतळ्यांमध्ये इतके पाणी झाले की ते पाणी साठवून ठेवायला तळ्यांची क्षमता अपुरी पडू लागली. या अवधीत गावातील भूजलस्तर एकदम ३० फुटांनी उंचावला, गावभरच्या विहीरींमध्ये भूरपूर पाणी आले.
तेव्हा सेहल सागरच्या गावकर्‍यांनी गावातल्या तळ्यांपासून दूर असलेल्या सर्व शेतजमिनीच्या सिंचनासाठी सुमारे एक कि.मी लांबीचा चर खणून तळ्यांच्या साठवणक्षमतेपेक्षा जास्त असलेले पाणी त्या कालव्यात सोडले.
एके काळी वाळवंटातील दुष्काळग्रस्त गाव आता पूर्णपणे बागायती शेती करू लागले. उंचवट्यांवरील चौक्यांच्या आसपास मोठ्या प्रमाणात जनावरांच्या चार्‍याची कुरणे बनली. साहजिकच गावकर्‍यांना दुग्धव्यवसायाचे उत्पन्न सुध्दा मिळू लागले. आणि हे सगळे घडले गावकर्‍यांच्या स्वयंस्फूर्त श्रमदानाने  १९७७ साली जवळच असलेल्या लपोरिया गावातील तरूणांनी स्थापन केलेल्या ‘ग्रामविकास नवयुवक मंडळ’ पासून प्रेरणी घेत सेहल सागरच्या गावकर्‍यांनी स्वत:ची ग्रामविकास समिती बनवूनहा प्रकल्प मोठ्या निर्धाराने राबवला आणि पूर्वी जिथे एका बिघ्यात (सुमारे १५ गुंठे) कशीबशी दोन क्विटंल बाजरी पिकत होती, त्याच शेतांमध्ये दरबिघा १० क्लिटंलचे उत्पादन घ्यायला सुरूवात केली. आता तर त्या गावाने जणू अभयवनाचं रूप धारण केलं आहे. सेहलसागर आणि शेजारचे नगर नावाचे गाव यांच्यामधील एका गावतळ्याच्या आसपास तयार झालेल्या जंगलात सुमारे १३५ प्रकारचे पक्षी आणि लहान प्राणी यांनी आसरा घेतला आहे. राजस्थानाच्या वाळवंटी भागात केवळ अशक्य वाटणारं परिवर्तन घडलयं ते तिथल्या गावकर्‍यांच्या पुढाकाराने आणि श्रमदानाने....
अर्थात अशा प्रयत्नांमध्ये फार मोठा अडथळा असतो तो ग्रामपंचायत आणि ग्रामविकासाशी संबंधित सरकारी अधिकार्‍यांचा.... त्यांच्या योजनांच्या चौकटीत न बसणारे असे नवे प्रयोग करण्यासाठी ग्रामसमाजाची जमीन वापरण्यासाठी त्यांची परवानगी लागते. आणि अद्याप तरी सरकारी फायलींच्या पलीकडे सुध्दा जग अस्तित्वात असतं हे न मानणार्‍या शासनतंत्राला अशा नव्या प्रयोगासाठी तयार करणं फार अवघड होवून बसतं. शिवाय अशा चळवळीमध्ये शासकीय बजेट आणि अनुदानांचा समावेश नसल्याने त्यांना परवानगी देण्याच्या निमित्ताने स्वत:चे खिसे भरण्याची शक्यता भ्रष्ट मनोवृत्तीच्या सरकारी कर्मचार्‍यांना दिसत नसल्याने ते उलट अशा प्रयत्नांचं खच्चीकरण करण्याचीच भीती जास्त असते. श्रीकर परदेशींसारखा एखादा कर्तबगार अधिकारी क्वचितप्रसंगी वेगळं काहीतरी करून जातो, पण गावकरी स्वयंस्फूर्त पुढाकार घेवून शासनाची कसलीही मदत न मागता असा एखादा प्रयोग करू पहात असतील तर त्यांना ग्रामसमाजाची नापीक आणि वैराण पडलेली जमीन वापरू देण्याची परवानगी देण्याचं औदार्य तरी संबंधितांनी दाखवायला हवं. असं काही जुळून आलं तर महाराष्ट्रात मराठवाड्यात आणि जत - खानापूर पासून सोलापूरच्या दुष्काळी पट्ट्यात हा प्रयोग अत्यंत यशस्वीपणे करता येवू शकतो. गावोगावच्या तरूणांनी पुढे येवून आपापल्या गावाला सुजलाम सुफलाम बनवण्यासाठी प्रयत्न कर करायलाच हवा
स्वामी निश्‍चलानंद, ओयल - हिमाचल प्रदेश
यह सवाल इस परीक्षण के लिए है कि क्या आप एक इंसान हैं या मशीनी स्वचालित स्पैम प्रस्तुतियाँ डालने वाली चीज
इस सरल गणितीय समस्या का समाधान करें. जैसे- उदाहरण 1+ 3= 4 और अपना पोस्ट करें
अकाल के काल विलासराव सालुंके की जबानी उनकी कहानी
जलकुंडातून शाश्‍वत ग्रामीण पाणी पुरवठा
नदीपात्र के लिये अनुकूलतम हाइड्रोमीट्रिक नेटवर्क की आवश्यकता और व्यवस्था (Need and provision of optimum stream gauging network for a river basin)
पानी पंचायत : ग्रामीण विकास को निरंतर बनाए रखने का आधार
टिकाऊ कृषि प्रोत्साहन के लिये कृषि परामर्श


TIME MANAGEMENT - Netbhet E-learning Solutions

 आता "वेळ व्यवस्थापन" शिका आपल्या मातृभाषेतून.
२ तासाहून अधिक व्हीडीओज
आयुष्यभर केव्हाही कोर्स पाहण्याची सोय ( Life time Access)
वेळेचे नियोजन आणि व्यवस्थापन करण्यासाठी वापरात येणाऱ्या अनेक सोप्या आणि उपयोगी टिप्स
या कोर्सनंतर तुम्ही आपला किमान २५-३०% वेळ वाचवू शकता .
तुम्ही कधी या गोष्टीचा विचार केला आहे का, की काही लोकांकडे खुप काम करुनही वेळ शिल्लक राहतो, आणि काही लोकांना वेळ पुरतच नाही...त्यांची सतत धावपळ चालू असते
पहिल्या कॅटेगरी मधील लोकांकडे कामं कमी असतात असं नाही...पण त्यांना वेळेचं महत्त्व कळलं आहे आणि वेळेचं योग्य नियोजन कसं करायचं हे ते शिकले आहेत.
Time management किंवा वेळ व्यवस्थापन हा तसा सोपा विषय आहे. पण कठीण आहे ते अमलात आणणं. त्यासाठी "Time management" चे तंत्र शिकून ते शिस्तपुर्वक अमलात आणले पाहिजे. कामाचा प्राधान्यक्रम ठरवून त्यानंतर कोणते काम , कधी करायचे याचे नियोजन केले पाहिजे.
Time management च्या प्रसिद्ध अशी अनेक तंत्र आहेत. ती तुम्हाला या कोर्समध्ये शिकता येतील. ही तंत्र नीट आत्मसात करुन प्रत्यक्षात त्यांचा वापर सुरु केलात तर तुम्ही कमीत कमी ३०% वेळ वाचवू शकता.
आणि हा वाचवलेला वेळ तुमच्या कुटुंबाकरीता, धंद जोपासण्यासाठी, नविन काही शिकण्यासाठी वापरु शकता.
देवाने प्रत्येकाला वेगळं रंगरुप दिले आहे, कोणी श्रीमंत घरात जन्माला येतो तर कोणी गरीब घरात जन्म घेतो. कोणी जन्मतःच हुशार असतो तर कुणाला मेहनतीने हुशार व्हावं लागतं. पण एक गोष्ट देवाने सगळ्यांना समान दिली आहे. ती म्हणजे दिवसातील २४ तास. हे देवाने दिलेले २४ तास आपण कसे वापरतो, त्यावरुन आपण आयुष्यात कीती प्रगती करु शकणार हे ठरत असतं.
म्हणूनच मित्रांनो, "वेळ" हा आपल्याकडे असलेला सगळ्यात मोठा आणि महाग स्त्रोत आहे. एकदा वाया घालवलेला वेळ कधीच परत येणार नाही आणि जास्तीचा वेळ कधी साठवून ठेवता येणार नाही. तर हा अमुल्य "वेळ" योग्यप्रकारे कसा वापरायचा  Time manage कसा करायचा हे आपण या कोर्स मध्ये शिकणार आहोत.
आपल्याला खुप काही शिकायचंय  तेव्हा लवकर हा कोर्स जॉइन करा....भेटुया या कोर्समध्ये......ऑनलाइन  तेव्हा लवकर हा कोर्स जॉइन करा....भेटुया या कोर्समध्ये......ऑनलाइन
 कामे वेळेत पूर्ण करण्याची कला
7. Kanban Method कानबान पद्धती


प्रेमप्रकरणावरून चौघा अल्पवयीन विद्यार्थ्यांनीच केली मित्राची हत्या | 24taas.com

प्रेमप्रकरणावरून चौघा अल्पवयीन विद्यार्थ्यांनीच केली मित्राची हत्या
शिकण्याच्या वयात मुलांमधील प्रेम प्रकरणाचा संघर्ष किती जीवघेणा होवू शकतो,याच ज्वलतं उदाहरण नालासोपा-यात पाहायला मिळालं आहे. नालासोपारा पूर्वेला स्टेशनजवळ असणा-या गोगटे सॉल्टच्या मोकळ्या जागेवर २०सप्टेंबरला विरेंद्र मौर्या या इयत्ता चौथीत शिकणा-या शाळकरी मुलाचा मृतदेह सापडला होता.
www.24taas.com, झी मीडिया, मुंबई
शिकण्याच्या वयात मुलांमधील प्रेम प्रकरणाचा संघर्ष किती जीवघेणा होवू शकतो,याच ज्वलतं उदाहरण नालासोपा-यात पाहायला मिळालं आहे. नालासोपारा पूर्वेला स्टेशनजवळ असणा-या गोगटे सॉल्टच्या मोकळ्या जागेवर २०सप्टेंबरला विरेंद्र मौर्या या इयत्ता चौथीत शिकणा-या शाळकरी मुलाचा मृतदेह सापडला होता.
दगडाने ठेचून मोठया निर्दयतेने त्याला ठार मारण्यात आलं होतं. विरेंद्र मोर्या हा नालासोपारा पूर्वेकडील ओस्वाल नगरी येथील नव युवक विद्या मंदिर येथे इयत्ता चौथीत शिकत होता. नालासोपारा पोलिसांनी अधिक तपास केल्यानंतर याच शाळेत शिकणारे त्याच्याच वर्गातील चार मित्रांनी त्याची हत्या केल्याच समोर आले.
चारही आरोपींना पोलिसांनी अटक केली आहे. त्याच शाळेत शिकणा-या मुलीबरोबर विरेंद्र बोलत होता. हे बोलणचं या चौघांना खटकत होतं. या चौघांनी २० सप्टेंबरला विरेंद्रला स्टेशनजवळच्या सुनसान गोगटे सॉल्टच्या मोकळ्या जागेत नेलं आणि तिथे त्याच्या डोक्यात दगड घालून त्याची हत्या केली.
नालासोपारा पूर्वेकडील स्टेशनजवळच्या गोगटे सॉल्टच्या मोकळया जागेत दिनांक २० सप्टेंबर रोजी विरेंद्र मोर्या या १३ वर्षांच्या शाळकरी मुलाचा मृतदेह मिळाला होता. दगडाने ठेचून मोठया निर्दयतेने त्याला ठार मारले होते. विरेंद्र मोर्या हा नालासोपारा पूर्वेकडील ओस्वाल नगरी येथील नव युवक विद्या मंदिर येथे इयत्ता चौथीत शिकत होता. नालासोपारा पोलिसांनी तपासाची चक्रे फिरवल्यानंतर याच शाळेत शिकणारे त्याच्याच वर्गातील मिञांनी त्याची हत्या केल्याच समोर आले.
हत्या करणारी मुले ही १३ ते १५ वयोगटातील आहेत. ही सर्व मुले ओस्वाल नगरी येथे रहात आहेत. तसेच ही मुलं विरेंद्रबरोबर शिकत आहेत. त्याच शाळेत शिकणा-या मुलींबरोबर विरेंद्र हा बोलत असे. ही बोलणे या चौघा अल्पवयीन मुलांना खटकत होते. या चौघांनी २० सप्टेंबरला विरेंद्रला स्टेशनजवळच्या सुनसान गोगटे सॉल्टच्या मोकळ्या जागेत नेलं आणि तेथे त्याला आपल्या मैत्रिणीबरोबर न बोलण्याचा सल्ला दिला. यावेळी त्यांच्यात भांडण झाले. याचवेळी चौघांनी विरेंद्रच्या डोक्यावर दगड घातला. त्याला दगडाने ठेचून त्याची हत्या केली, अशी माहिती पोलीस तपासात उघड झाली आहे.
• इतर ताज्या बातम्या सदैव पाहण्यासाठी झी २४ तासला फेसबुकवर जॉइंन करा.
• झी २४ तासला ट्विटरवर फोलो करा.
फिल्मसिटीत `कॉमेडी नाईट विथ कपिल`च्या सेटला आग
व्हिडिओ: सिंधुदुर्गात वादळ सदृश्य स्थिती
हैदराबादच्या टीमला झटका, ७३ मॅच खेळल्यानंतर धवन बाहेर
फोटो : साक्षी धोनी या अंदाजात दिसली 'माही'च्या ब...
भाजपमधील 'हिरे' बंडाच्या उंबरठ्यावर
VIDEO: आयपीएल इतिहासातला अफलातून कॅच
इंदापूर अर्बन बँकेचे संचालक वसंत पवार यांची आत्महत्या
विमान हवेत असताना खिडकीचे पॅनेल निखळले, ३ प्रवासी जखमी
'३५ लाख रूपये भरलेत कॉपी करू द्या, नाहीतर इमारतीवरूनच...
VIDEO: बंदीनंतर डेव्हिड वॉर्नर करतोय हे काम
कवटी फोडून मेंदूपर्यंत चावी घुसली डोक्यात


गोंदिया जिल्ह्यात आपले स्वागत आहे | गोंदिया, जिल्हा, महाराष्ट्र, अधिकृत, पर्यटन

गाव नमुना 1-क (1 ते 14)
विविध सरकारी सेवांचा लाभ घेण्यासाठी एक अॅप
राष्ट्रीय सरकार सेवा पोर्टल
महाराष्ट्र लोकसेवा हक्क अधिनियम
क्षमा करा, प्रदर्शित करण्यासाठी कोणतीही पोस्ट नाही
निविदा सूचना रेती घाट ई-लिलाव गोंदिया
बारदाना विकण्यासाठी निविदाः गोंदिया
18 रेती घाटांच्या पर्यावरण मंजुरीसाठी प्राप्त झालेल्या निवीदाधारकांची यादी
गोंदिया जिल्ह्यातील 18 रेती घाटांवरील पर्यावरण मंजुरीसाठी निविदा अर्ज
सन 2017-2018 दि. 30-09-2018 रेतीघाट ई-निविदा ई-लिलाव
श्री. राजकुमार बडोले मा.मंत्री, सामाजिक न्याय आणि विशेष सहाय्य, महाराष्ट्र राज्य व पालक मंत्री
श्री अभिमन्यु आर काळे, भा.प्र.से. जिल्हा दंडाधिकारी तथा जिल्हाधिकारी गोंदिया
निविदा सूचना रेती घाट ई-लिलाव गोंदिया
बारदाना विकण्यासाठी निविदाः गोंदिया
18 रेती घाटांच्या पर्यावरण मंजुरीसाठी प्राप्त झालेल्या निवीदाधारकांची यादी
गोंदिया जिल्ह्यातील 18 रेती घाटांवरील पर्यावरण मंजुरीसाठी निविदा अर्ज
सन 2017-2018 दि. 30-09-2018 रेतीघाट ई-निविदा ई-लिलाव
विभागीय आपत्ती व्यवस्थापन समन्वयक
राष्ट्रीय सुचना विज्ञान केंद्र
नागरिकांचा कॉल सेंटर - 155300
बाल हेल्पलाइन - 1098
महिला हेल्पलाइन - 1091
क्राइम स्टापर - 1090
© कॉपीराइट जिल्हा गोंदिया , राष्ट्रीय सूचना विज्ञान केंद्र,
इलेक्ट्रॉनिक्स आणि माहिती तंत्रज्ञान मंत्रालय, भारत सरकार द्वारे विकसित आणि होस्ट
शेवटचे अद्यावत: Apr 18, 2018


लखीसराई जिल्हा - विकिपीडिया

येथे जा:	सुचालन, शोधयंत्र
हा लेख बिहार राज्यातील लखीसराई जिल्ह्याविषयी आहे. लखीसराई शहराबद्दलचा लेख येथे आहे.
लखीसराई हा भारताच्या बिहार राज्यातील जिल्हा आहे. याचे प्रशासकीय केंद्र लखीसराई येथे आहे.
भागलपूर विभाग • दरभंगा विभाग • कोसी विभाग • मगध विभाग • मुंगेर विभाग • पटना विभाग • पुर्णिया विभाग • सरन विभाग • तिरहुत विभाग
अरवल • अरारिया • औरंगाबाद • कटिहार • किशनगंज • कैमुर • खगरिया • गया • गोपालगंज • जमुई • जहानाबाद • दरभंगा • नवदा • नालंदा • पाटणा • पश्चिम चम्पारण • पुर्णिया • पूर्व चम्पारण • बक्सर • बांका • बेगुसराई • भागलपुर • भोजपुर • मधुबनी • माधेपुरा • मुंगेर • मुझफ्फरपुर • रोहतास • लखीसराई • वैशाली • सिवान • शिवहर • शेखपुरा • समस्तीपुर • सरन • सहर्सा • सीतामढी • सुपौल
अरारिया • कटिहार • मुंगेर • समस्तीपुर • मुझफ्फरपूर • बेगुसराई • नालंदा • गया
येथे काय जोडले आहे
या पानातील शेवटचा बदल २४ जुलै २०१७ रोजी २३:४३ वाजता केला गेला.
येथील मजकूर हा क्रियेटीव्ह कॉमन्स अट्रीब्युशन/शेअर-अलाईक लायसन्स या अंतर्गत उपलब्ध आहेत;अतिरिक्त अटी लागू असू शकतात. अधिक माहितीसाठी हे बघा वापरण्याच्या अटी.


टीम इंडियाचं मानधन वाढण्याचे संकेत, विराटला आता 10 कोटी?

टीम इंडियाचं मानधन वाढण्याचे संकेत, विराटला आता 10 कोटी
टीम इंडियाच्या क्रिकेटपटूंच्या मानधनात लवकरच घसघशीत वाढ होण्याची शक्यता आहे. आगामी मोसमात अव्वल खेळाडू आणि देशांतर्गत क्रिकेट खेळणाऱ्या खेळाडूंचं मानधन दुप्पट होणार आहे.
औरंगाबाद : न्यायालयीन विकासकामांच्या आड कुणीही येऊ नका, न्या. रविंद्र बोर्डेंचा मुख्यमंत्र्यांना टोला
मुंबई : अभिनेता शाहिद कपूरचा दादासाहेब फाळके एक्सलन्स पुरस्काराने सन्मान
औरंगाबाद : ... म्हणून सध्या भाषणावेळी सांभाळून बोलावं लागतं : मुख्यमंत्री
मुंबई : दादर चौपाटीवर स्वच्छता अभियान, आदित्य ठाकरे, दिया मिर्झाची हजेरी
नवी दिल्ली : फरार घोटाळेबाजांची संपत्ती जप्त करणं सुकर, अध्यादेशाला राष्ट्रपतींची मंजुरी
नागपूर : मेट्रोची पहिली सफर अनाथ मुलं आणि ज्येष्ठ नागरिकांना
नागपूर : नागपुरात खंडणीखोरांचा हैदोस, हातात तलवार घेऊन राडा
मुंबई : शालेय शिक्षण आहाराची पोतीही आता शिक्षकांनाच विकावी लागणार
लातूर : तिहेरी तलाकवरुन असदुद्दीन ओवेसी यांची भाजपवर टीका
पुणे : ऐतिहासिक मुजुमदार वाडा वाचवण्यासाठी पुणेकरांची हाक
नवी मुंबई : रस्त्यावरील कार पार्किंगसाठी महापालिका शुल्क आकारणार
पाच मिनिटांत टॉप 20
विशेष चर्चा : नाशिकवर 'जिझिया' कर थेट नाशकातून नागरिकांशी चर्चा
औरंगाबाद : न्यायालयीन विकासकामांच्या आड कुणीही येऊ नका, न्या. रविंद्र बोर्डेंचा मुख्यमंत्र्यांना टोला
मुंबई : अभिनेता शाहिद कपूरचा दादासाहेब फाळके एक्सलन्स पुरस्काराने सन्मान
औरंगाबाद : ... म्हणून सध्या भाषणावेळी सांभाळून बोलावं लागतं : मुख्यमंत्री
मुंबई : दादर चौपाटीवर स्वच्छता अभियान, आदित्य ठाकरे, दिया मिर्झाची हजेरी
नवी दिल्ली : फरार घोटाळेबाजांची संपत्ती जप्त करणं सुकर, अध्यादेशाला राष्ट्रपतींची मंजुरी
नागपूर : मेट्रोची पहिली सफर अनाथ मुलं आणि ज्येष्ठ नागरिकांना
नागपूर : नागपुरात खंडणीखोरांचा हैदोस, हातात तलवार घेऊन राडा
मुंबई : शालेय शिक्षण आहाराची पोतीही आता शिक्षकांनाच विकावी लागणार
लातूर : तिहेरी तलाकवरुन असदुद्दीन ओवेसी यांची भाजपवर टीका
पुणे : ऐतिहासिक मुजुमदार वाडा वाचवण्यासाठी पुणेकरांची हाक
नवी मुंबई : रस्त्यावरील कार पार्किंगसाठी महापालिका शुल्क आकारणार
टीम इंडियाचं मानधन वाढण्याचे संकेत, विराटला आता 10 कोटी
टीम इंडियाचं मानधन वाढण्याचे संकेत, विराटला आता 10 कोटी
टीम इंडियाच्या क्रिकेटपटूंच्या मानधनात लवकरच घसघशीत वाढ होण्याची शक्यता आहे. आगामी मोसमात अव्वल खेळाडू आणि देशांतर्गत क्रिकेट खेळणाऱ्या खेळाडूंचं मानधन दुप्पट होणार आहे.
औरंगाबाद : न्यायालयीन विकासकामांच्या आड कुणीही येऊ नका, न्या. रविंद्र बोर्डेंचा मुख्यमंत्र्यांना टोला
मुंबई : अभिनेता शाहिद कपूरचा दादासाहेब फाळके एक्सलन्स पुरस्काराने सन्मान
औरंगाबाद : ... म्हणून सध्या भाषणावेळी सांभाळून बोलावं लागतं : मुख्यमंत्री
मुंबई : दादर चौपाटीवर स्वच्छता अभियान, आदित्य ठाकरे, दिया मिर्झाची हजेरी
नवी दिल्ली : फरार घोटाळेबाजांची संपत्ती जप्त करणं सुकर, अध्यादेशाला राष्ट्रपतींची मंजुरी
नागपूर : मेट्रोची पहिली सफर अनाथ मुलं आणि ज्येष्ठ नागरिकांना
नागपूर : नागपुरात खंडणीखोरांचा हैदोस, हातात तलवार घेऊन राडा
मुंबई : शालेय शिक्षण आहाराची पोतीही आता शिक्षकांनाच विकावी लागणार
लातूर : तिहेरी तलाकवरुन असदुद्दीन ओवेसी यांची भाजपवर टीका
पुणे : ऐतिहासिक मुजुमदार वाडा वाचवण्यासाठी पुणेकरांची हाक
CSK vs SRH: सीएसके ने हैदराबाद को दिया 183 रनों का चुनौतीपूर्ण लक्ष्य
काउंटी क्रिकेट: गेंद के बाद इशांत ने बल्ले से भी मचाया धमाल
दिल्ली डेयरडेविल्स के 'युवराज सिंह' हैं ऋषभ पंत
बोल्ट के कैच से कोहली हुए हैरान कहा- हमेशा रहेगा याद
SRHvCSK: हैदराबाद ने टॉस जीतकर चुनी गेंदबाज़ी, शिखर धवन बाहर


संदर्भ | मनोगत

स्वगृह › माहिती ›
चर्चेचा प्रस्ताव सामर्थ्य तेव्हाचे व आताचे
चर्चेचा प्रस्ताव संगणकावर मराठीतील समानार्थी / विरुद्धार्थी शब्द
चर्चेचा प्रस्ताव मराठीतील षष्ठी विभक्ती प्रत्यय
चर्चेचा प्रस्ताव हिंदू कॉलनी
चर्चेचा प्रस्ताव नाण्याची दुसरी बाजू अर्थात
चर्चेचा प्रस्ताव सोप्या पद्धतीने मराठीत लेखन
गद्य लेखन अपवादात्मक अपवाद
चर्चेचा प्रस्ताव मराठी - मराठी शब्दकोश (आणि इतर मराठी कोश )
चर्चेचा प्रस्ताव गमभनचा कीबोर्ड लेआऊट
चर्चेचा प्रस्ताव ष चा वापर
चर्चेचा प्रस्ताव जागतिकीकरण भारताला अपरिहार्य होते का
चर्चेचा प्रस्ताव कोणती रचना स्वीकारार्ह
गद्य लेखन वृत्तपत्रविद्या परिभाषा कोश
गद्य लेखन शास्त्रीय मराठी व्याकरण
चर्चेचा प्रस्ताव आधुनिक कार्यालयात वैयक्तिक प्रोत्साहनाचे प्रमाण
गद्य लेखन समग्र 'अदिती'
गद्य लेखन 'अदिती' यांचे प्रकाशित साहित्य
चर्चेचा प्रस्ताव मराठी शब्द हवे आहेत - १४
चर्चेचा प्रस्ताव पुस्तकाचा लेखक स्वतः लेखनविषयात व्यावहारिक पातळीवर ...
गद्य लेखन आपण रांगेत आहात, कृपया प्रतीक्षा करा
चर्चेचा प्रस्ताव विवाह नोंदणी प्रमाणपत्र -- शंका
गद्य लेखन ११४३ वर्षे जुने छापील पुस्तक- वज्र सूत्र
ctrl_t ने कुठेही बदला.
परवलीचा नवा शब्द मागवा
ह्यावेळी ३ सदस्य आणि ३८ पाहुणे आलेले आहेत.
सध्या एकही आगामी कार्यक्रम नाही.
आता मनोगतावर सर्व ठिकाणी लेखन करताना शुद्धलेखन चिकित्सेची सुविधा उपलब्ध आहे, तिचा लाभ घ्यावा.
तुम्ही मराठीसाठी काय करता
मराठी शब्द हवे आहेत - १३
२०१३ च्या दिवाळी अंकासाठी साहित्य पाठवण्याचे आवाहन
श्रावण मोडक ह्यांचे शोचनीय निधन
मराठी माती - मराठी माणसं - मराठी मती - मराठी मानसं


Tiltshift - आपल्या छायाचित्रांना निरनिराळ्या ईफेक्ट्सनी सजवा. - NetBhet नेटभेट

Home / इंटरनेट (internet) / संगणक / Tiltshift - आपल्या छायाचित्रांना निरनिराळ्या ईफेक्ट्सनी सजवा.
Tiltshift - आपल्या छायाचित्रांना निरनिराळ्या ईफेक्ट्सनी सजवा.
आपल्यापैकी बर्‍याच जणांना फोटोंना निरनिराळे इफेक्ट किंवा लूक देऊन एडीट करण्याचा छंद असतो. अशाच प्रकारचा एक ईफेक्ट म्हणजे tiltshift. थोडक्यात म्हणजे हा इफेक्ट आपल्या फोटोतील एखादा भाग Highlight करायला वापरला जातो असे म्हणावे लागेल.या लाच धुकट इफेक्ट असेही आपण नाव देऊ शकतो. tiltshift हे सोफ्टवेअर इंटरनेटवर अगदी मोफत उपलब्ध आहे. परंतू हे सोफ्टवेअर install करण्याआधी तुमच्या कडे Adobe AIR Runtime हे सोफ्टवेअर असणे गरजेचे आहे जर नसेल तर ते खाली दिलेल्या लिंकवर क्लिक करून डाऊनलोड करा आणि install करुन घ्या.हे सोफ्टवेअर install करण्यासदेखील अगदी सोपे आहे. Adobe AIR Runtime हे सुद्धा अगदी मोफत सोफ्टवेअर आहे.
Adobe AIR Runtime डाऊनलोड करण्यासाठी येथे क्लिक करा.
हे सोफ्टवेअर install केल्यावर तुम्हाला मुख्य सोफ्टवेअर म्हणजेच tiltshit Generator install करावे लागेल. त्यासाठी खालील लिंकवर क्लिक करा.
tiltshift generator डाऊनलोड करण्यासाठी येथे क्लिक करा.
आता हे सोफ्टवेअर वापरायचे कसे ते बघुया. आधी tiltshift उघडा. तिकडे तुम्हाल image फाईल उघडणयासाठीचा पर्याय आणि तयार केलेली फाइल सेव्ह करण्यासाठीचे पर्याय दिसतील.
वेगवेगळ्या प्रकारचे इफेक्ट्स तुम्ही वापरुन बघू शकता जसे की मुळ इमेज फाईलचि क्वालिटी बदलणे, रंगांमध्ये बदल करणे, इत्यादि. विविध प्रकारे आपली कल्पकता वापरुन तुम्ही सुद्धा स्वतःच्या काही फोटोंना tiltshift च्या मदतीने एडीट करु शकता.
फोटोंना एक वेगळा ईफेक्ट देण्याची ही कल्पना कशी वाटली हे मला तुमच्या प्रतिक्रिया आणि सूचनांच्या माध्यमातून नक्की कळवा.
Enter your email address / खालील रकान्यात तुमचा इमेल पत्ता द्या.
Tiltshift - आपल्या छायाचित्रांना निरनिराळ्या ईफेक्ट्सनी सजवा. Reviewed by Salil Chaudhary on 18:45 Rating: 5
नेटभेटवरील लेख ईमेलद्वारे मिळविण्यासाठी खालील रकान्यात तुमचा इमेल पत्ता द्या:
ब्लॉग टीप्स (Blog Tips)
व्यवस्थापन (मॅनेजमेंट - Management)
अर्थ- व्यवहार (Personal Finance) इंटरनेट (internet) उद्योजकता (Entrepreneurship) कारकीर्द (Career) ब्लॉग टीप्स (Blog Tips) भाषा मोबाइल (Mobile) व्यक्तिमत्व विकास (Personality Development) व्यवस्थापन (मॅनेजमेंट - Management) संगणक सृजनशीलता (Creativity) सोशल मिडिया (Social Media)
नेटभेटवरील लेख ईमेलद्वारे मिळविण्यासाठी खालील रकान्यात तुमचा इमेल पत्ता द्या:
मराठी गाणी मोफत डाउनलोड करण्यासाठीचे पाच सर्वोत्तम पर्याय
खिशात ५०० रुपये घेऊन आलेल्या शेतकऱ्याच्या मुलाने उभी केली ३३०० करोडची कंपनी
 नेटभेट फोरमवर (Forum) आपले स्वागत आहे
कोणता व्यवसाय सुरु करावा - हे माहित नसतानाही उद्योगाची सुरवात कशी करावी


लॅम्बर्ट, पवित्र रोमन सम्राट - विकिपीडिया

लॅम्बर्ट, पवित्र रोमन सम्राट
येथे जा:	सुचालन, शोधयंत्र
लॅम्बर्ट (इ.स. ८८० - १५ ऑक्टोबर, इ.स. ८९८) हा इटलीचा राजा आणि पवित्र रोमन सम्राट होता.
कृपया स्वत:च्या शब्दात परिच्छेद लेखन करून या लेखाचा / विभागाचा विस्तार करण्यास मदत करा.
अधिक माहितीसाठी या लेखाचे चर्चा पान, विस्तार कसा करावा किंवा इतर विस्तार विनंत्या पाहा.
इ.स. ८८० मधील जन्म
इ.स. ८९८ मधील मृत्यू
येथे काय जोडले आहे
या पानातील शेवटचा बदल १६ ऑगस्ट २०१७ रोजी ०३:३९ वाजता केला गेला.
येथील मजकूर हा क्रियेटीव्ह कॉमन्स अट्रीब्युशन/शेअर-अलाईक लायसन्स या अंतर्गत उपलब्ध आहेत;अतिरिक्त अटी लागू असू शकतात. अधिक माहितीसाठी हे बघा वापरण्याच्या अटी.


श्राद्धामागील ‘श्रद्धा’ – Marathisrushti Articles

साहित्य – ललित लेख
[ April 21, 2018 ] व्यक्ती पूजकांचा देश	राजकारण
[ April 21, 2018 ] प्रादेशिक अस्मिता शिकायची आहे उघडा डोळे बघा नीट, देवभूमी केरळ उघडा डोळे बघा नीट, देवभूमी केरळ
[ April 21, 2018 ] खरच ही लोकशाही काम करतेय का
[ April 20, 2018 ] प्रदूषण (२३) : सूर्यदेवा रागवला का रे
[ April 15, 2018 ] नृशंसतेचा कडेलोट
Homeअध्यात्मिक / धार्मिकश्राद्धामागील ‘श्रद्धा’
September 23, 2017 अमोल उंबरकर अध्यात्मिक / धार्मिक, वैचारिक लेखन, संस्कृती
मागील भागात आपण पितृपक्षाचा कालावधी सर्वपित्री अमावस्येबद्दल जाणून घेतलं, पण याच पितृपक्षाला काही जण थोतांड मानतात, तर काही शास्त्रोक्त पद्धतीनं पूर्वजांची आठवण काढत हा पितृपक्षाचा कालावधी काटेकोरपणे पाळतात. मात्र या श्राद्ध करण्याच्या प्रथेला खरंच काही शास्त्रीय आधार आहे का, हा प्रश्न अनेकांना पडत असेल. म्हणूनच श्राद्ध करण्यामागील श्रद्धेच्या दोन्ही बाजूंची पडताळणी करणारा हा लेख.
श्राद्ध करावं की नाही
हिंदू धर्म संस्कृतीत सणावारांना एक विशेष महत्त्व लाभलेलं आहे. त्याचप्रमाणे पितृपक्ष आणि त्यात केल्या जाणा-या श्राद्धविधींनाही एक वेगळचं महत्त्व आहे. काही जण म्हणतात, श्राद्ध हे थोतांड आहे.
पण दुसरीकडे श्राद्धाच्या परंपरेला श्रद्धापूर्वक मानणारा समाजही आहे. काही सणावारांमधल्या रितीभातींमधल्या काही गोष्टी खटकणा-या असतात. कारण कोणत्याही गोष्टीला सिद्ध करण्यापूर्वी त्या गोष्टीच्या दोन्ही बाजूची पडताळणी करणं आवश्यक असतं. कालौघात बदलत जाणा-या आजच्या विज्ञान-तंत्रज्ञानाच्या युगात ‘श्राद्ध’ हा अंधश्रद्धा पसरवण्याचा प्रकार आहे, असं काहींना वाटतं.
काही लोक तर स्वत:ही श्राद्ध करत नाहीत आणि दुस-यालाही श्राद्ध करू देत नाहीत. पण श्राद्ध केलंच पाहिजे किंवा केलं नाही तर काही अडचणींना समोर जावं लागतं, असा उल्लेख कुठेच मिळत नाही. उलट काही संतांनी श्राद्ध केलं पाहिजे, यावर अभंग लिहिले आहेत तर काही श्राद्ध करणं म्हणजे मूर्खपणाच आहे, असं मत आपल्या अभंगातून मांडतात. खरं तर श्राद्ध करणं किंवा न करणं, हे प्रत्येकाच्या बुद्धीला, मनाला पटत असेल आणि पूर्वजांचं स्मरण करण्यासाठी वेळ मिळत असेल तर ते वैयक्तिक पातळीवर करणं, हा ज्याचा त्याचा प्रश्न आहे.
संतश्रेष्ठ तुकाराम महाराजाचं श्राद्धाविषयीचं मत
सं तश्रेष्ठ तुकाराम महाराजांनी समाजाचं वर्णन आपल्या शब्दांत कसं मांडलं आहे, हे संत तुकाराम गाथांमध्ये पाहायला मिळतं. संतांनी जे-जे लिहिलं, ते सारं सत्य आहे, असं मानणारे काही श्रद्धाळू आपल्या समाजात पाहायला मिळतात. संतांच्या वचनांप्रमाणेचं ते आपलं आयुष्य व्यतीत करत असतात. संत तुकाराम महाराज म्हणतात की, श्राद्ध केलं पाहिजे. तसा त्यांनी एक अभंग आपल्या गाथेमध्ये लिहिलेला आहे.
वरील अभंगात संत तुकाराम महाराज म्हणतात की, जेव्हा पूर्वजांच्या नावाने मी पिंड हातात घेऊन त्यांच्या सद्गतीसाठी प्रार्थना केली तेव्हा मला गयेच्या ठिकाणी जाऊन पिंडदान केल्याचा भास झाला आणि या पिंडामुळे माझ्या २१ कुळांतील लोकांचा उद्धार होईल असं मला वाटतं आहे.
हे र्कमकांड करतानाच मी विठुमाऊलीला ही साद घातली आहे. त्यामुळे त्या विठुमाऊलीच्या आशीर्वादाने आणि पूर्वजांच्या पुण्यकर्मामुळे माझा भार उतरला आहे आणि श्राद्ध केल्याचं समाधान प्राप्त होऊन त्यांच्या बंधनाचा भार हलका झाला आहे असं मला वाटतं. संतश्रेष्ठ तुकाराम महाराजांनी त्यांच्या पूर्वजांप्रती आदर व्यक्त करण्यासाठी श्राद्ध केलं आणि हा अभंग लिहिला असावा, असं म्हणायला काही हरकत नाही.
राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराज यांचं श्राद्धाविषयी मत
राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराज श्राद्धाविषयी मत मांडताना म्हणतात की, श्राद्ध घालणं म्हणजे मूर्खपणाचं आहे. श्राद्ध घालून पैसे उधळण्यापेक्षा त्या पैशातून समाजहित होऊ शकते. जो मनुष्यदेह धारण करून भूतलावर जन्माला आला आहे. त्याला एक ना एक दिवस पृथ्वीचा निरोप घ्यावाच लागतो. मग मरणोत्तर श्राद्धाचा घाट नेमका कशासाठी घालायचा, असा प्रश्न तुकडोजी महाराज लोकांना विचारत म्हणतात की, श्राद्ध घालून एखाद्या व्यक्तीसाठी रडत बसणं हा मूर्खपणा आहे. कारण आपण एखाद्याला जगताना किंमत देत नाही पण त्यांच्या मृत्यूनंतर जणू आभाळचं कोसळलं आहे, असं सोंग कसं आणू शकतो आणि जगताना रोटी दिली नाही मग मरणानंतर तुपाची वाटी का दाखवता, असा सवालही तुकडोजी महाराज ग्रामगीतेमध्ये लिहायला विसरले नाहीत. खरं तर मृत्यूसारखा दुसरा आनंदाचा क्षण नाही, असं ते एका ठिकाणी म्हणतात. कारण मनुष्य जन्म फक्त दु:ख भोगण्यासाठीच झाला आहे आणि हेच सत्य आहे, असं तुकाराम महाराज एका अभंगात स्पष्टपणे सांगतात.
 दु:खासी कारण जन्म घ्यावा
संत तुकडोजी महाराज आपल्याला जाणीव करून देतात की, तुम्हा सर्वाचा जन्म कधी ना कधी मरण येण्यासाठीच झाला आहे. महाराज एके ठिकाणी म्हणतात की, मरणोत्तर विधीचे स्तोम करू नका. यामुळे मरणा-यालाही सद्गती मिळत नाही आणि जीवंत असलेल्या व्यक्तीला जीवंतपणी यातना होतात.
 जेणे मृताचिंया नावे सजीवाचे
वरील रचनेतून अतिशय सुलभतेने तुकडोजी अंत्यसंस्काराचं स्तोम माजवू नका, असं सांगतात. पण आज समाजात याउलट घडताना दिसत आहे. मृत्यूआधी लोकांना हीन वागणूक दिली जाते आणि मरणानंतर श्रद्धापूर्वक विधी केले जातात. खरंतर हे सगळं करण्याची गरजच नाही कारण मृत्यूआधी माणसाला खायलाही दिलं जातं नाही, पण मृत्यूनंतर कावळ्याला त्या व्यक्तीचं प्रतीक मानून तूप-रोटी आणि दही-भाताचे उंडे करून घातले जातात. खरंतर हे सगळं मृत्यू आधी केलं तर अशीच उगाचच थोतांडरूपी श्रद्धा पाळण्याची काही गरज नाही, असे महाराज एकेठिकाणी स्पष्ट सांगतात.
हे शास्त्रवचन पाळितो कोण
 मग मृतासीच तुप चोळाया जाण
महाराज असंही म्हणतात की, एखाद्याचा मृत्यू झाल्यावर दहा दिवस उपवास करण्यापेक्षा, कामावर न जाऊन पोटाला चिमटे घेण्यापेक्षा ही पद्धत मोडीत काढली पाहिजे. एखाद्या गरिबांच्या घरी एखादी व्यक्ती मृत पावली तर त्या व्यक्तीनं कामावर न जाता दहा दिवस उदरनिर्वाह कसा करायचा ज्या व्यक्तीचं हातावर पोट आहे, त्याने या मृत्यूपश्चात केल्या जाणा-या संस्काराला बळी पडूच नये.
 मृत्यू झाला एकाचिया घरी
खावयास नाही एक दिवस ज्वारी
 एक दिवस खाली गेला तरी उपास पडती गरीबाला
 त्याने दहा दिवस उपास भला
कैसा करावा सांगा तुम्ही
महाराज या श्राद्ध विधीला या ठिकाणी पूर्णपणे विरोध करतात आणि लोकांना सांगतात की, अशा थोतांडाला बळी पडू नका. आपण एक दिवस जर काम केलं नाही तर आपल्याला अन्न-पाणी मिळणार नाही. मग उगाचच मृत्यूच्या आठवणीचा बहाणा करत का उपाशी राहायचं, असं केल्याने काही साध्य होत नाही.
संत तुकडोजी महाराज एके ठिकाणी हे अंत्यसंस्कार का करायचे, याचे डोळसपणे निरीक्षण करून या दहा दिवसांचे आणि श्राद्धाचं वर्णन करतात, बाबांनो हे दहा दिवस म्हणजे उपवास वगैरे करण्यासाठी नसून या दहा दिवसांत मृत व्यक्तीचा संसर्ग कुटुंबाला होऊ नये, म्हणून हे तेरा दिवस चूल पेटवायची नसते. गोमूत्राचा सडा, कडुनिंबाची पानं खाणं, एकमेकांला हात न लावणं हे सगळं आरोग्यासाठी आहे. श्रद्धा किंवा अंधश्रद्धा, हा विषय यात नाहीच.
मग उगाचच अंधश्रद्धेला बळी का पडायचे ‘सुतक’ या शब्दांचा अर्थच लोकांना कळालेला नाही, असं महाराज या ठिकाणी म्हणतात. कारण सुतकाचा बहाणा करून उगाचच मृताच्या नावाने टाहो फोडण्यात काय अर्थ आणि उगाचच वगैरे घालण्यात काय अर्थ.. महाराज या ठिकाणी ‘सुतका’चा अर्थ स्पष्टपणे सांगतात.
 गोमूत्र शिंपडणे निंब खाणे
 म्हणोनि शुद्ध जलाने स्नान करावे
शुद्ध कपडे परिधान करावे
 असेल ते वस्त्रपात्र धुवावे
 परि दहा दिवस करावा शोक हे तो मना पटेना
संत तुकडोजी महाराज म्हणतात की, अरे श्राद्ध घालून पैसे उधळण्यापेक्षा आपण एकमेकांशी चांगलं वागू, असा संकल्प सोडावा. आपली परिस्थिती नसतानादेखील श्राद्ध घालून ब्राह्मणांची पोटं भरण्यापेक्षा जिवंतपणीच चांगला वागण्याचा प्रयत्न करावा आणि तेराव्या दिवशी पैसा असेल तर दानधर्म करावा, नसेल तर मनात खेद मानू नये. भजनांचा आनंद घ्यावा. उगाचच श्राद्ध प्रथेचे थोतांड नको.
 करावी तेराव्या दिवशी प्रार्थना
 असेल तरी दान देवोनि सेवा करी त्या निमित्तानी
नसल्यास मनी खेद नको
 मी उत्तम वागेन संकल्पावे
राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराज एके ठिकाणी स्पष्टपणे म्हणतात की, जिवंतपणी आपली फजिती करून दिवाळे काढण्यापेक्षा, रूढी, परंपरा म्हणून श्राद्धाच्या नावाने कर्ज काढणा-या आणि आपल्या जातभाईंना जेवण घालणा-या आणि ब्राह्मणांचा भरुदड सहन करणा-या, त्यांना गोडधोड जेवण घालणा-या या परंपरेमुळे गरिबांचे हाल होतात. ते श्रद्धेच्या नावाखाली गोरगरीब कर्जबाजारी होतात. श्राद्धानंतर त्यांच्यावर ‘अन्न-अन्न’ करण्याची वेळ येते.
 जित्यांची होऊ नये फजिती
कोणी दान दक्षिणेत दिवाळे काढती
 कोणी रूढी बंधनात पडती
 त्यांच्या नावाने पंगती उठविती
 बुवा पंच अथवा ब्राह्मण
यासी धन देती भरुदड म्हणोन
संत तुकडोजी महाराज म्हणतात की, स्वर्ग-नरकाचा सारा खेळ भूतलावर आहे. त्यात पिंडदान केल्यानेच स्वर्ग प्राप्त होतो असे नाही. जिवंतपणीच आपण आपल्यासाठी स्वर्ग नरकाचा मार्ग करत असतो. महाराज एकेठिकाणी सांगतात की, जो प्राणी त्यांचे कार्य चोख करतो तोच कीर्तीरूपी स्मरणात राहतो आणि जो कसलेच कार्य करत नाही त्यांची आठवण कशी राहणार आपल्या मराठी भाषेत. एक म्हण आहे,
 जन्माला आला हेला आणि पाणी वाहता वाहता मेला
वरील म्हणीतून काम केलेच नाहीतर एखाद्या हेल्यासारखी (रेडय़ासारखी) अवस्था मनुष्यप्राण्याची झाल्याशिवाय राहत नाही. खरंतर एका म्हणीत असं ही म्हटलं आहे की, ‘मरावे परी कीर्ती रूपी उरावे..’ म्हणजेच मनुष्याने प्रामाणिकपणे काम केलं पाहिजे आणि यालाच महाराज स्वर्ग-नरकाची उपमा देतात. मृत्यूनंतर दहा दिवस आत्मा भ्रमण करतो आणि पिंडदान आणि श्राद्धाचे विधी केल्यानंतरच त्याला स्वर्ग भेटतो, जर हा विधी केला नाही, तर तो नरकात जातो, हे म्हणणे चुकीचे आहे. स्वर्ग-नरकाची कल्पना अस्तित्वात आहे हे काहीच नाही कर्मावर निर्भर असतं की, आपण स्वर्गात जाणार की नरकात.. खरंतर ब्राह्मणाचं पोट भरावं, यासाठी त्यांनीच या खोटय़ा कल्पनेचा त्यांच्या स्वार्थासाठी उपयोग केला आहे.
तुकडोजी महाराज म्हणतात की, पिंडाला असं काहीच महत्त्व नाही महत्त्वाचं हे आहे की, मनुष्य जन्माला येऊ न त्यांनी काय कर्म केले. कारण काही जणांना देह मिळतो पण त्यांचा वापर करता येत नाही. पण काही जणांना तो देह मिळत नाही, म्हणून काही लोक भगवंताकडे प्रार्थना करतात. स्वर्गातले देव ही मनुष्य देह मिळावा यासाठी देवाला मागणे मागतात. ते संत तुकाराम महाराज आपल्या अभंगातून लोकांना सांगतात
 स्वर्गीचे अमर इच्छिताती देवा
मृत्यूलोकी व्हावा जन्म आम्हां
यावर भगवंत म्हणतात, मृत्यूलोकी जाऊन तुम्ही काय करणार, त्यांच ही उत्तर ते अशाप्रकारे देतात.
 नारायण नामे होऊ जीवनमुक्त
कीर्तने अनंत गाऊ गीते
म्हणजेच स्वर्गीचे अमर देव म्हणतात की, हे भगवंता आम्ही मृत्यूलोकी जाऊन मनुष्य जन्माचे सार्थक करू नारायण नामाचा गजर करू आणि कीर्तन भजनात आनंदाने नाचू आणि पापमुक्त होऊ. म्हणून आम्हाला मनुष्य जन्म द्यावा.
याच अभंगाचा आढावा घेत राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराज सांगतात की, मनुष्य जन्माचं ज्यानं सार्थक केलं आहे आणि ज्यानं आपलं कर्म कर्तव्य व्यवस्थित पार पाडलं आहे, अशांनाच स्वर्ग नावाच्या कल्पनाविश्वात प्रवेश मिळतो.
 कीर्ती तोचि स्वर्ग खरा
 याची जगी याचा व्याप सारा
सकाम ग्रंथाचे फोल कौतुक
 मिथ्यां कल्पनांत भुलले लोक
 म्हणती कावळ्याने पिंड नेला
तरीच तो स्वर्गाला गेला
 पिंडाचे नाही महत्त्व येथे
महत्त्वाचे असे काय केले ते
 मेल्यावरी दहा दिवस भ्रमतो
जीव पिंडी देता स्वर्गी जातो
 नाही तरी नर्की पडतो ऐसे म्हणणे व्यर्थ असे
महाराज एकेठिकाणी म्हणतात, माणसाचं कर्म पिंड बदलू शकत नाही मग स्वर्गानरकासाठी श्राद्धाचा खटाटोप का करावा. जर मनुष्याने चांगले कर्म केले असेल तर त्याला उत्तम धाम मिळते नाहीतर पुन्हा त्याच योनीत दुखभोगण्यासाठी यावे लागते. ज्यांने कर्मच चांगले केले नाही आणि कावळ्यांना जरी हजार वेळा पिंड उचलले तरी त्याला उन्नत गती लाभणार नाही .
 त्यांने केले असेल उत्तम कर्म
तरीच पावेल उत्तम धाम
 ज्याने सुकृतचि नाही केले
त्याचे कितीही पिंड उचलले
 म्हणोनि काय उन्नत झाले
कबीर महाराजांचे श्राद्धाविषयीचं मत
कबीर महाराजांनी संत साहित्यात केलेल्या रचना अजरामर आहेत. धन, दौलत, प्रतिष्ठा, भगवंत यांच्याविषयी हिंदीतून लिहिणारा हा पहिलाच भक्तकवी म्हणावा लागेल. कबिरांचा प्रत्येक अभंग जितका मार्मिक असतो, तितकाच भावार्थ ही त्यात दडलेला असतो. कबीर महाराज लोकांना एकेठिकाणी सांगताना म्हणतात की, लोकहो, तुम्हाला काय वाटतं तुमचा राम, रहीम, नानक कुठे आहे स्वर्गा-नरकाच्या न झेपणा-या गोष्टी का करता स्वर्गा-नरकाच्या न झेपणा-या गोष्टी का करता बाबांनो, जरासा विचार पाप-पुण्याच्या लेखाजोख्यातच राम, रहीम आहे. भूतलावार कोठेच स्वर्ग-नरक नाही. आकाशगंगेत ही कोठेच स्वर्ग नाही. ग्रंथाच्या कल्पनेतून चांगलं काम करणाऱ्यांना स्वर्ग प्राप्ती होते असा समज आहे. खरंतर स्वर्ग नर्क नाही मग श्राद्धाचा अट्टाहास कशाला बाबांनो, जरासा विचार पाप-पुण्याच्या लेखाजोख्यातच राम, रहीम आहे. भूतलावार कोठेच स्वर्ग-नरक नाही. आकाशगंगेत ही कोठेच स्वर्ग नाही. ग्रंथाच्या कल्पनेतून चांगलं काम करणाऱ्यांना स्वर्ग प्राप्ती होते असा समज आहे. खरंतर स्वर्ग नर्क नाही मग श्राद्धाचा अट्टाहास कशाला त्याच अर्थाचा दोहा कबीर महाराज येथे लिहितात.
 और चले न कोई
कबीर महाराज म्हणतात की, पाप-पुण्य हेच मनुष्य जन्माचे साथीदार आहेत. जन्म घेताना आणि मृत्यूला सामोरी जाताना फक्त पाप पुण्य मनुष्यासोबत असतं मग कर्मच चांगले केलं पाहिजे आणि ईश्वराचं नामस्मरण केलं पाहिजे.
 वहाँ न दोजख, बहिस्त मुकामा
यहाँही राम, यहॉँही रहमाना
महाराज म्हणतात की, मृत्यूनंतर स्वर्ग-नरकाचा हिशोब राहतच नाही कारण या कल्पना आहेत. कल्पना कधी ख-या नसतात, जे काही आहे ते भूतलावर येथेच राम आहे आणि येथेच रहीम देखील आहे. मग उगाचच श्राद्धाच्या कल्पनेला प्रोत्साहन का द्यायचे.
संत नामदेव महाराज एके ठिकाणी म्हणतात की, आपण सगळे एकत्र येऊन नाचूया, हरिनाम घेऊया यामुळे कळीकाळ यमाला घाम फुटेल आणि तो नरकाकडे आपल्याला नेणार नाही.
 जाऊ म्हणती पंढरी वाटे कळी काळा भय दाटे
जन्माला येऊन मनोभावे भक्ती करता नाही आली तरी चालेल. पण जन्मदात्या आई-वडिलांची सेवा केली पाहिजे. उगाचच त्यांच्या मरणोत्तर श्राद्ध घालून काय प्राप्त होणार असे संत महात्मे म्हणून गेले.
About अमोल उंबरकर	6 लेख
"मी अमोल उंबरकर,पत्रकारिता विषयातून पदवीधर आहे. सध्या मी प्रहार या प्रसिद्ध वृत्तपत्रात उप-संपादक म्हणून श्रद्धा संस्कृती या सदरासाठी लेखन करतो. आजवर 3000 कविता लिहल्या असून वेळोवेळी विविध मंचाद्वारे काव्य रसिकांची सेवा केली आहे. अनेक कथा आणि काही लघुपटासाठी लेखन केले आहे. वाचकांना भावविश्वात रमवण्यासाठी अनेक गझल आणि गाणी तयार केली आहेत.प्रेमकथा,बोधकथा असे विविध लिखाण मी करत असतो. संस्कृतीविषयक लेख आणि त्याचा अभ्यास करणे मला आवडते. कविता आणि लेख लिहणे माझा उपजत छंद आहे."
महाराष्ट्राची आयटी अनुकूल शहरे
भारतीय माहिती तंत्रज्ञान क्षेत्रातील व्यावसायिक संघटना नेस्कॉमच्या (नॅशनल असोसिएशन ऑफ ...
विदर्भातील अमरावती जिल्हयात मुक्तागिरी हे निसर्गरम्य तसेच जैनधर्मीयांचे महत्त्वाचे धार्मिक ...
करवीरनगरी अर्थात कोल्हापूर जिल्ह्यास ऐतिहासिक, सांस्कृतिक, सामाजिक, शैक्षणिक वारसा लाभलेला ...
अंबेजोगाई बीड जिल्ह्यातील एक शहर आहे. १३व्या शतकात स्वामी मुकुंदराज ...
प्रादेशिक अस्मिता शिकायची आहे उघडा डोळे बघा नीट, देवभूमी केरळ
खरच ही लोकशाही काम करतेय का
प्रदूषण (२३) : सूर्यदेवा रागवला का रे
धोकादायक देशांतील भारतीयांची सुरक्षा : काही उपाययोजना
प्रदूषण (२२)- आषाढस्य प्रथम दिवसे
गोष्ट एका ‘ Post ‘ ची
एक सवारी डांग बागलाणची
"कर्म" एक असं रेस्टॉरेंट आहे जिथं ऑर्डर द्यायची गरज नाही... तिथं आपल्याला तेच मिळतं जे आपण शिजवलेलं असतं. सुप्रभात ...
मराठी लेख, कथा, ईबुक्स, विविध ऑफर्स आता आपल्याला इ-मेलवरुन मिळतील. यासाठी एकदाच सभासद म्हणून नोंदणी करा.
गाजलेले / लोकप्रिय लेख
मराठीसृष्टीचा प्रवास १९९५ ते ….
तुमची साईट मराठीत बनवा
मराठी क्लासिफाईडस डॉट कॉम


इ.स. १५८१ - विकिपीडिया

येथे जा:	सुचालन, शोधयंत्र
सहस्रके: इ.स.चे २ रे सहस्रक
शतके: १५ वे शतक - १६ वे शतक - १७ वे शतक
दशके: १५६० चे - १५७० चे - १५८० चे - १५९० चे - १६०० चे
वर्षे: १५७८ - १५७९ - १५८० - १५८१ - १५८२ - १५८३ - १५८४
वर्ग: जन्म - मृत्यू - खेळ - निर्मिती - समाप्ती
ठळक घटना आणि घडामोडी[संपादन]
जानेवारी १६ - ईंग्लंडच्या संसदेने रोमन कॅथोलिक धर्माला बेकायदा जाहीर केले.
सप्टेंबर १ - गुरु रामदास, चौथे शीख गुरु.
इ.स.च्या १५८० च्या दशकातील वर्षे
इ.स.च्या १६ व्या शतकातील वर्षे
इ.स.च्या २ र्‍या सहस्रकातील वर्षे
येथे काय जोडले आहे
या पानातील शेवटचा बदल २९ नोव्हेंबर २०१६ रोजी १०:०८ वाजता केला गेला.
येथील मजकूर हा क्रियेटीव्ह कॉमन्स अट्रीब्युशन/शेअर-अलाईक लायसन्स या अंतर्गत उपलब्ध आहेत;अतिरिक्त अटी लागू असू शकतात. अधिक माहितीसाठी हे बघा वापरण्याच्या अटी.


दुष्काळाशी दोन हात | इंडिया वाटर पोर्टल (हिन्दी)

इंडिया वाटर पोर्टल (हिन्दी)
पानी की वेबसाईटें, ब्लॉग, वेबपेज
सम्पूर्ण कृषि जल प्रबंधन
सामाजिक पहलू और विवाद
सूचना का अधिकार अधिनियम
ग्लोबल वार्मिंग व जलवायु परिवर्तन
क्या आप जानते है
जलकुंडातून शाश्‍वत ग्रामीण पाणी पुरवठा
जलश्री : मूळजी जेठा महाविद्यालय जळगाव
समन्यायी पाणी वाटप - एक ऐतिहासिक लढा
पाणीवापर संस्था शेतकऱ्यांना वरदान
जलयुक्त शिवार अभियान आणि महाराष्ट्र शासनाची भूमिका
पंजाबमधील पीक बदल आणि त्याचा भूजलावर होणारा परिणाम
अजरामर जल साहित्य - माते नर्मदे
अन्न सुरक्षितता आणि पाणी
जलगुणवत्ता तपासणी - एक काळाची गरज
महाराष्ट्र - तेलंगणा आंतरराज्य लेंडी प्रकल्प : एक दृष्टिक्षेप
पूर रेषा : जलशास्त्रीय दृष्टिकोण
राजस्थानचे रजत जलबिंदू - 5
भूजलाचे पैलू - भाग 5
प्लास्टिक से परहेज करें
पर्यावरण क्या, क्या नहीं
थार की गहराई से
युद्ध और शांति के बीच जल - भाग चार
ओमेगा-3 वसीय अम्ल का महत्त्व
तीस्ता नदी जल समझौते की चुनौतियाँ और सम्भावनायें
स्वास्थ्य का संकट मोबाइल फोन
जिन्दगी में जहर घोल रहा है माइक्रोबीड्स
वायु, जल और भूमि प्रदूषण
टांका द्वारा मरुस्थल में वर्षाजल संग्रहण
जल का प्रणय निवेदन
पर्यावरण की रक्षा, अपने होने की रक्षा है
विकलांग हो गया विनोबा भावे का बसाया गांव
विकास की विकृत अवधारणा
झींगों के साथ रेतीले झींगों के पालन की संभावना
फूड प्रोसेसिंग सेक्टर नए दौर ने जोड़े नए अवसर (Opportunities in food processing sector)
ग्रामीण क्षेत्रों में वर्षाजल संचयन व रिचार्ज तकनीक अनुरेखण की विधियां
खुले में शौच मुक्त निर्मल भारत बनाने के लिये प्रधान मंत्री जी से निवेदन
Home » दुष्काळाशी दोन हात
जलोपासना, दिवाली विशेषांक 2014
पाणलोट क्षेत्र विकासाचे काम अशा दुष्काळी भागात करतांना त्यात काही बदल केले पाहिजेत. विशेषत: परिसरातून वाहणार्‍या ओढे, वाले यांच्यावर अंतरा - अंतरावर खड्डे घेतले पाहिजेत. म्हणजे नाल्यातून पावसाळ्यात वाहून जाणारे पाणी अशा खड्ड्यामध्ये थांबेल आणि जिरेलही. याचा फार चांगला परिणाम त्या परिसरात असणार्‍या विहीरींवर होईल आणि विहीरीचे पाणी वाढेल.
मराठवाड्याच्या नशिबी कायम आर्थिक, सामाजिक आणि नैसर्गिक मागासलेपण पाचवीला पुजल्यासारखे आहे. इतर ठिकाणी उन जरा जास्त लागू लागले की उन्हाळा सुरू झाला याची जाणीव होते. पण आमच्या मराठवाड्यात वर्षाच्या सुरूवातीपासूनच टँकर सुरू होतात. मार्च, एप्रिल उजायाडची वाट पहावी लागत नाही. सतत दुष्काळाच्या सीमारेषेवर वावर असलेला हा विभाग अनेकविध समस्यांनी ग्रासलेला आहे. दर दोन तीन वर्षांनी येणारे दुष्काळाचे संकट व नंतर घडणारे पाण्याचे राजकारण थोपवणे हे फार मोठे आव्हान मराठवाड्यासमोर आहे. परिस्थिती बदलते आहे, सुधारते आहे पण त्याचे श्रेय मात्र जाते. काही आश्वासक हातांना....
सुमारे चाळीस बेचाळीस वर्षांपूर्वी म्हणजे १९७२ च्या दुष्काळात मराठवाड्यात भयाण परिस्थिती निर्माण झाली होती. सैरभैर झालेले लोक मोठ्या प्रमाणात स्थलांतर करू लागले होते. पश्‍चिम महाराष्ट्रासारखे पाण्याचे सुख मराठवाड्याच्या नशिबी नसले तरी शेतीसाठी एक हंगाम आणि जनावरांसाठी चारा एवढे तरी उपलब्ध होत होते. पण ७२ च्या दुष्काळात ‘ना हाताला काम ना पोटाला रोटी’ अशी अवस्था निर्माण झाली होती. याच दुष्काळात अंबाजोगाई येथील एक तरूण डॉक्टर अन्न व कामासाठी दाही दिशा भटकणार्‍या लोकांचे हाल पाहूनप्रचंड अस्वस्थ होवू लागला. तो आपल्या मित्रांना घेवून गावागावातून फिरू लागला. रोजगार हमीची कामे सुरू करावीत म्हणून शासानाशी भांडू लागला. गावागावातून वाड्या तांड्यातून फिरतांना चटका लावणारे भीषण सत्य पाठीला पाठ लावून समोर येवू लागले. दारिद्र्य, उपासमार, अज्ञान, अनारोग्य......
हा तरूण म्हणजेच राष्ट्र सेवा दलाचा मुशीत तायर सैनिक म्हणजेच डॉ. द्वारकादास लोहिया होय. शासनाच्या विरोधात संघर्षात्मक भूमिका घेवून कित्येक मोर्चे काढले, रोजगार हमीच्या कामावर प्रत्यक्ष भेट देवून तेथील भ्रष्टाचार उघड केला, डॉक्टर म्हणून त्यांचा परिचय ग्रामीण भागातील लोकांना होताच. परंतु त्यांच्या हक्कासाठी रस्त्यावर येणार्‍या या डॉक्टरला त्यांनी जोमाने साथ दिली. त्या काळात बीड जिल्ह्यात नोंदवलेल्या एकूण १९० पैकी ९० पेक्षा अधिक मोर्चे डॉ. लोहियांच्या नावावर जमा होते. अशा वेळी आणिबाणीत १९ महिने तुरूंगाची हवा मिळाली नसती तरच नवल होते.
मराठवाड्यातील दुष्काळ सदृश्य परिस्थिती हाताळण्यासाठी केवळ संघर्षात्मक पातळीवर काम करून चालणार नाही तर रचनात्मक कामावरही भर द्यावा लागेल याची जाणीव डॉ. लेहियांना झाली. काही मित्रांच्या मदीतीने १९८२ साली ‘मानवलोक’ (मराठवाडा नवनिर्माण लोकायत) ही संस्था स्थापन केली. गेली ३० वर्षे दुष्काळाशी दोन हात करण्यासाठी पाणी व्यवस्थापन यावर अविरतपणे विविध प्रयोगाच्या माध्यमातून ही संस्था काम करीत आहे.
मुळत: बीड जिल्हा हा मराठवाड्यातील अतिमागासलेला जिल्हा. अपुरा आणि अनियमित पाऊस बेभरवशाचा पाऊस तशीच बेभरवशाची शेती असूनही शेती हाच उत्पन्नाचा मुख्य घटक आहे. अल्पभूधारक म्हणजे एक हेक्टरच्या आत जमीन असलेल्या शेतकर्‍यांची संख्या ४३ टक्के मात्र त्यांच्या हातात एकूण जमिनीच्या फक्त १४ टक्के जमीन त्यातही ९५ टक्के शेतकरी कोरडवाहू जमीन असलेले. शिवाय जमीनही हलक्या किंवा मध्यम प्रतीच्याच आहे. अशा परिस्थितीत पाण्याशिवाय मातीत घट्ट पाय रोवून उभे राहण्याचे बळ शेतकर्‍यात येईल कसे  या सारख्या स्थितीचा अभ्यास अत्यंत बारकाईने डॉ. लोहियांनी केला. ‘शिवारातले पाणी शिवारात आणि गावातला माणूस गावात’ राहिल्या शिवाय गावाची प्रगती होणार नाही हे त्यांना कळून चुकले. पण याची सुरूवात कशी करायची  या सारख्या स्थितीचा अभ्यास अत्यंत बारकाईने डॉ. लोहियांनी केला. ‘शिवारातले पाणी शिवारात आणि गावातला माणूस गावात’ राहिल्या शिवाय गावाची प्रगती होणार नाही हे त्यांना कळून चुकले. पण याची सुरूवात कशी करायची  मानवलोकचे काम बीड जिल्ह्यातील अंबाजोगाई, केज, धारूर व परळी या चार तालुक्यातून प्रामुख्याने आहे. अंबाजोगाईच्या डोंगरी भागातून डॉ. लोहियांनी काम सुरू केले. आरोग्य शिक्षण, रस्ते या सार्‍याच गोष्टींचा अभाव असलेला हा भाग होता.
पाऊस पडला नाही तर शेती पिकणार नाही. ६ ते ८ महिने रोजगारासाठी स्थलांतर ठरलेलेच. सुरूवातीला मानवलोकने पाच गावातून दर वर्षी १०० दिवस पुरेल एवढे काम या अल्पभूधारक व भूमिहीनांसाठी सतत तीन वर्ष उपलब्ध करून दिले. शेतीतील बांध बंधीस्ती, पौळ रचणे इत्यादी कामे केली. परंतु तेथील परिस्थितीला हा काही कायमस्वरूपी उपाय नव्हता. स्थलांतर थांबवायचे असेल तर शेतीसाठी पाणी उपलब्ध करून देणे आवश्यक. परंतु या शेतीचे आणि पाण्याचे गणित घालायचे तरी कसे  ज्या मातीत प्रश्‍न निर्माण होतात तेथेच उत्तरे ही मिळतात, हा विश्वास असल्याने शेतकर्‍यांचा अनुभव, थोडसं तंत्रज्ञान आणि काम करण्याचे मनोबल या जोरावर डॉ. लिहियांनी शेती सुधारणेवर भर दिला. जुन्या विहीरीतले गाळ काढणे, पडलेल्या विहीरींची दुरूस्ती करणे इत्यादी कामे सुरू केली. प्रयोगासाठी म्हणून भावठाणा या गावी १० एकर जमीन घेतली. जमीन कसली, उभा डोंगर विकत घेतला आणि पाणलोटाचा पहिला धडा त्यावर गिरवला. पावसाचे पाणी आणि पाण्यासोबत वाहणारी माती अडविली गेली. पायथ्याला घेतलेल्या विहीरींचे पाणी उन्हाळ्यातही आटत नाही हे पाहिल्यावर आजूबाजूच्या शेतकर्‍यांचा विश्वास वाढला. हळूहळू तेही आपल्याच शेतात पाणी विविध मार्गांनी अडवू लागले. जागोजागू चेकडॅम्स बांधले गेले, माती बंधारे बांधले, ओव्हरफ्लो तयार केले आणि अशा रितीने बघता बघता २९.४५५ एकर जमिनीवर पाणलोट उभारले गेले. सामुदायिक विहीरींचा प्रयोग केला गेला.
पाण्याचे समान वाटप असेल तर पाण्याच्या वापरावर बंधन राहील हा त्यामागील उद्देश होता. अनेक शेतकर्‍यांनी स्वत: कुटुंबासकट आपल्याच शेतात विहीरी खोेदल्या. एकूण १०६ गावातून ६२८ नवीन विहीरी बांधल्या, ९१ गावातून १३९० जुन्या विहीरी दुरूस्त केल्या. ८१२ गावातून पाणलोटाची कामे केली. त्यात ५१ गावातून २७५ चेकडॅम्स व शेततळी बांधली. तर ४१ गावातून सिमेंट नाला बांध / ओव्हरफ्लो १७८ बांधली आणि ३२०० कुटुंबांचे हंगामी स्थलांतर कायमचे थांबवले व १०००० कुटुंबांना आधार गवसला. अंबाजोगाई, केज आणि धारूर तालुक्यातील पाण्याचे दुर्भिक्ष हेच केवळ कारण दुष्काळाच्या झळा तीव्र होण्यासाठी कारणीभूत नव्हते.,तर सर्व स्तरावरील मागासलेपण इथल्या लोकांना दुष्टचक्राच्या खाईत लोटत होते. मुबलक पाणी व शेतीचा विकास हे सूत्र दुष्काळ हटवण्याचे सूत्र होवू शकत नाही हे मानवलोकने जाणले होते.
शाश्वत विकासासाठी निसर्ग आणि माणसं यांच्यातील परस्पर पुरक नातं पेलण्याची क्षमता वाढवणे हे ही महत्वाचे होते. कारण या भागात बालविवाह, प्रसुती दरम्यान माता मृत्यु, कुपोषण, निरक्षरता, दारू इत्यादी अनेकविध समस्या एकमेकात हात गुंफून उभ्या होत्या. शेती दुरूस्ती बरोबरच जाती समस्यांवर एकत्रीतपणे लढणे तितकेच गरजेचे होते. स्वसंत्र्य, समता आणि सामाजिक न्याय या विषयीची संवेदनशीलता वाढवणे हाही दुष्काळाशी दोन हात याच कामाचा भाग होता. गाव पातळीवर कृषक पंचायत व भूमिकन्या मंडळे स्थापन करून यातून शेती विकास व गाव विकास याचे स्वप्न पाहिले. गावागावातून बालवाड्या सुरू केल्या. शासनाच्या अंगणवाड्या याच धर्तीवर यानंतर सुरू झाल्या.
रात्रीच्या अभ्यासिका व संध्याकाळी शाखेतून मुलामुलींसाठी खेळ सुरू झाले. पाणलोटासाठी शेतकर्‍यांचा सहभाग वाढला. मुलींच्या शिक्षणाचे प्रमाण मोठ्या प्रमाणात वाढले. आज भावठाणा परिसरातील किमान ४० जण शासकीय नौकर्‍यांमध्ये आहेत. तर महाविद्यालयात शिक्षण घेणार्‍या मुलांचे प्रमाण लक्षात येण्याजोगे वाढले आहे. कृषक पंचायतीतील सामान्य अल्पभूधारक ग्रामपंचायतीला निवडणूक लढू लागले, निवडून येवू लागले.
दुष्काळ सदृष्य परिस्थितीत हातांना काम व जनावरांना चारा, पाणी या प्राथमिक उपचाराशिवाय शेती सुधार प्रकल्प, जनावरांसाठी रात्रीच्या चारा छावणीचा प्रयोग मानवलोकने महाराष्ट्राला दिला. दिवसभर शेतात राबून रात्री जनावरे छावणीत येत तेथेच चारा पाणी, सरकी मिळत असे. त्यांच्या मालकांना झुणका आणि भाकर या प्रयोगामुळे कितीतरी जनावरे खाटीकखान्याकडे जाण्याची वाचली. पाणलोट विकास व लोकांमध्ये त्या संबंधीची जाणीव करून देणं या दीर्घकालीन कामावर लक्ष केंद्रीत केले. म्हणूनच आज तीस वर्षांनी या भागात दुष्काळात पाण्याची टंचाई फारशी भासली नाही. गोली दोन वर्ष दुष्काळाची तीव्रता बीड जिल्ह्यात अधिक आहे.
पाऊस एकसारखा आणि वेळेवर पडत नाही. यावर्षी तर अंबाजोगाई, केज या शहरांमध्ये १२ ते १५ दिवसांनी पाणी मिळत होते, मात्र मानवलोकच्या पाणलोट भागात परिस्थिती सर्वसामान्य होती. विशेषत: डोंगरी भागात पाण्याचा प्रश्‍न जवळ जवळ मिटल्यातच जमा आहे. मात्र जेथे जमिनी चांगल्या व सपाट त्या ठिकाणी ऊसाचे क्षेत्र वाढल्याने प्रचंड पाणी टंचाई निर्माण होवू लागली. डॉ. लोहियांनी पर्जन्यमानावर उपलब्ध होणारे पाणी व त्यावर घेतली जाणारी पिके यांचे गणित मांडले. ऊसासारखी नगदी पिके पाण्याच्या दुर्भिक्षात अधिक भर टाकत आहेत असे जाणवले. शासनाने पाण्याची उपलब्धता लक्षात घेवून पिक लागवडीचे नियोजन व धोरण ठरवणेआवश्यक आहे. तसेच ऊसाच्या क्षेत्रावर निर्बंध घालणे गरजेचे आहे असे डॉ. लोहिया यांचे सततचे सांगणे आहे.
२०१२ साली मराठवाड्यातील जालना व बीड जिल्ह्यात दुष्काळाचे सावट अधिक दाट झाले होते. बीड जिल्ह्यातील आष्टी व पाटोदा या तालुक्यात तर परिस्थिती गंभीर झाली होती. मानवलोक ही दुष्काळ निवारणाच्या कामी सहभागी झाले. मात्र हे काम करीत असतांना मानवलोकला तात्पुरत्या उपाय योजनांबरोबरच लांब पल्ल्याची दुष्काळ निवारण योजना करावी असे वाटत होते. कारण बीड जिल्ह्याचा जवळपास ३८ टक्के भूभाग दुष्काळी आहे. २०१२ - १३ च्या या दुष्काळाने तर आष्टी तालुक्यावर तर महा संकट निर्माण केले होते. या तालुक्यातील २० गावात शेतीत शून्य टक्के उत्पादन झाले. त्यामुळे त्या गावाची आणेवारी शून्य टक्के होती. त्या २० गावांवर गेली दोन वर्षे सरासरीपेक्षा ५० टक्के ही पाऊस पडला नव्हता. तलाव, विहीरी तर केव्हाच कोरड्या पडल्या होत्या.
सातशे फूट बोअर खोदूनही पाणी मिळेना. अशा परिस्थितीत मानवलोक व जिल्हाधिकारी यांनी संयुक्तरित्या निधी जमवला व या भयाण दुष्काळाशी सामना करण्यासाठी हंगामी व लांब पल्ल्याच्या योजना आखल्या. मानवलोकने जनावरांना घेवून रात्रभर मुक्कामास थांबणार्‍या मालकांसाठी म्हणजे जनावरांना घेवून येणार्‍या लोकांसाठी खिचडीची व्यवस्था केली. शेती हा ग्रामीण भागात जीवन जगण्याचा सगळ्यात मोठा उद्योग आहे आणि दुष्काळी भागातील शेती ही शंभर टक्के पावसावरच अवलंबून असते. आष्टी तालुक्यात त्यामुळेच मराठवाड्यात सर्वात जास्त दुष्काळाच्या झळा या भागाला सोसाव्या लागल्या.
या पुढच्या काळात दुष्काळ निवारणाच्या कामाचे असेच स्वरूप राहिले तर पुन्हा पुन्हा दुष्काळ येणारच आणि तात्पुरती मलमपट्टी करून शासनही मोकळे होणार. दुष्काळ जाणवू नये म्हणून अन्न आणि पाण्याची नितांत गरज आहे. पाऊस कमी पडला तरी पिण्याच्या पाण्यासाठी ग्रामस्थांना मैलोन् मैल जावे लागू नये, त्यांना गावातच पाणी उपलब्ध झाले पाहिजे. दुष्काळ असतांनाही जर पिण्याचे पाणी गावात उपलब्ध झाले तर नक्कीच गावकर्‍यांना दुष्काळ सुसह्य होईल. यासाठी गावातले पाण्याचे स्त्रोत जीवंत ठेवणे गरजेचे आहे. म्हणून अशा दुष्काळी गावातील प्रत्येक घरावर पडणारा पाऊस कोणत्या ही स्वरूपात साठवला गेला पाहिजे. असे झाले तर वर्ष दोन वर्षात सतत पाऊस पडला नाही तरी ग्रामस्थांना आणि जनावरांना पिण्यापुरते तरी पाणी सहज गावातच उपलब्ध होईल आणि जनतेला दुष्काळ सुसह्य होईल.
मानवलोकने जमवलेल्या निधीतून आष्टी तालुक्यातील पाच गावात प्रयोग म्हणून रूफ वॉटर हार्वेस्टिंगचा कार्यक्रम राबवला. गावातील सार्वजनिक इमारतींवर पडणारे पाणी एकत्र करून पाईपद्वारे ते विहीरीत आणि बोअरच्या बाजूस सोडले. पहिल्याच पावसात या पाचही गावात हा प्रयोग यशस्वी झाला. गावातील विहीरी आणि हातपंप यांना पाणी आले. केवळ पाच इमारतींवरच हा प्रयोग केला होता. गावातील घराघरांवर रूफ वॉटर हार्वेस्टिंग केले तर प्रत्येक गावात पडणार्‍या पावसाचे पाणी याद्वारे साठवून त्या पाण्याचा उपयोग गावातील जुन्या विहीरी, पिण्याच्या पाण्यासाठी खणलेल्या विहीरी आणि बंद पडलेले हातपंप यांना होईल आणि बाराही महिने पाणी राहिल याची डॉ. लोहियांना खात्री वाटते.
१९९३ मध्ये झालेल्या भूकंपानंतर मानवलोकने पारधेवाडी हे गाव जागेवर पुनवर्सित केले त्यावेळी औसा तालुक्यामध्ये पाण्याची टंचाई मोठ्या प्रमाणात होती म्हणून एक नवा प्रयोग डॉ. लोहिया यांनी इथे राबवला. प्रत्येक गावात एखादी नदी, नाला किंवा ओढा असतोच. पावसाळ्यात हे सर्व नदी नाले ओसंडून वाहतात. मात्र उन्हाळ्यात पाण्याचा एकही थेंब या ओढ्यामध्ये अथवा नदीमध्ये दृष्टीस येत नाही. यासाठी या नदी नाल्याच्या, ओढ्याच्या बाजूलाच पाच मीटर लांब, तीन मीटर रूंद, दोन मीटर खोल असे मोठे खड्डे घेतले गेले. ज्यामध्ये पावसाळ्यात वाहून जाणारे पाणी साठेल आणि हळूहळू त्याच जागेवर ते मुरेल. या प्रयोगाचा परिणाम असा झाला की आजूबाजूला असलेल्या विहीरींच्या पाणी पातळीत वाढ झाली. आणि त्याचा उपयोग रब्बीचा हंगाम घेण्यासाठी झाला. गेल्या दुष्काळात असा प्रयोग शिरूर तालुक्यातील मातोरी या गावात केला आणि त्यामुळे ओढ्याच्या आसपास असलेल्या कोरड्या पडलेल्या सर्वच विहीरीचे पाणी वाढले. मानवलोकने हाच प्रयोग गेल्या दोन वर्षात बीड जिल्ह्यातील आष्टी तालुक्यामध्ये केला. नऊ गावातून २२५ असे खड्डे तयार केले. (WADT - Water Accumulating Deep Trenches)
डॉ. लोहिया यांनी दुष्काळाशी कायमस्वरूपी मुकाबला करण्यासाठी काही नियम व सूचना सुचविल्या आहेत. त्या म्हणजे शिवारात सिंचनासाठी बोअरवेलवर बंदी आणली पाहिजे. सिंचनासाठी नदी, नाले, विहीरी तलाव यांचेच पाणी वापरले पाहिजे. एखाद्या वर्षी पावसाचा हंगाम कमी झाला तर रब्बी पिक देखील शेतकरी घेणार नाहीत. अशा गावकर्‍यांनी काळजी घेतली तर शिवारातील विहीरींना पाणी पाहील. याचा उपयोग गावकर्‍यांसाठी आणि जनावरे इत्यादी प्राणीमात्रांसाठी होईल.
पाणलोट क्षेत्र विकासाचे काम अशा दुष्काळी भागात करतांना त्यात काही बदल केले पाहिजेत. विशेषत: परिसरातून वाहणार्‍या ओढे, वाले यांच्यावर अंतरा - अंतरावर खड्डे घेतले पाहिजेत. म्हणजे नाल्यातून पावसाळ्यात वाहून जाणारे पाणी अशा खड्ड्यामध्ये थांबेल आणि जिरेलही. याचा फार चांगला परिणाम त्या परिसरात असणार्‍या विहीरींवर होईल आणि विहीरीचे पाणी वाढेल.
प्रा. डॉ. अरूंधती पाटील, मनस्विनी महिला प्रकल्प, अंबाजोगाई
यह सवाल इस परीक्षण के लिए है कि क्या आप एक इंसान हैं या मशीनी स्वचालित स्पैम प्रस्तुतियाँ डालने वाली चीज
इस सरल गणितीय समस्या का समाधान करें. जैसे- उदाहरण 1+ 3= 4 और अपना पोस्ट करें
अकाल के काल विलासराव सालुंके की जबानी उनकी कहानी
जलकुंडातून शाश्‍वत ग्रामीण पाणी पुरवठा
नदीपात्र के लिये अनुकूलतम हाइड्रोमीट्रिक नेटवर्क की आवश्यकता और व्यवस्था (Need and provision of optimum stream gauging network for a river basin)
पानी पंचायत : ग्रामीण विकास को निरंतर बनाए रखने का आधार
टिकाऊ कृषि प्रोत्साहन के लिये कृषि परामर्श


Kolhapur News Sport Complex Deterioration क्रीडा संकुलाचे दुखणे कायम | eSakal

क्रीडा संकुलाचे दुखणे कायम
शनिवार, 14 ऑक्टोबर 2017
कोल्हापूर - रेसकोर्स नाक्‍यावरील विभागीय क्रीडा संकुलाचे उद्‌घाटन होऊन सुमारे अडीच वर्षे झाली तरी संकुलाचे मूळ दुखणे कायम आहे. पावसाचे मैदानात साचणारे पाणी, जलतरण तलावाच्या परिसरात वाढलेले गवत व दुधाळी शूटिंग रेंजचे अपुरे काम, अशा वातावरणात खेळाडूंचा सराव सुरू आहे. पंधरा कोटी खर्च करूनही सुविधा उपलब्ध नाहीत. दहा मीटर शूटिंग रेंजसाठी एकही निविदा पात्र न ठरल्याने पुन्हा निविदा मागविण्याच्या हालचाली सुरू आहेत.
कोल्हापूर - रेसकोर्स नाक्‍यावरील विभागीय क्रीडा संकुलाचे उद्‌घाटन होऊन सुमारे अडीच वर्षे झाली तरी संकुलाचे मूळ दुखणे कायम आहे. पावसाचे मैदानात साचणारे पाणी, जलतरण तलावाच्या परिसरात वाढलेले गवत व दुधाळी शूटिंग रेंजचे अपुरे काम, अशा वातावरणात खेळाडूंचा सराव सुरू आहे. पंधरा कोटी खर्च करूनही सुविधा उपलब्ध नाहीत. दहा मीटर शूटिंग रेंजसाठी एकही निविदा पात्र न ठरल्याने पुन्हा निविदा मागविण्याच्या हालचाली सुरू आहेत.
संकुलाचे काम २००९ला सुरू होऊनही पहिला टप्पा, दुसरा टप्पा, तिसरा टप्पा अशा वर्गवारीत कामाचा बट्ट्याबोळ झाला आहे. संकुलात केवळ इमारती उभ्या राहिल्या असून, तेथे दरवाजे, खिडक्‍या बसविलेल्या नाहीत. चेंजिंग रूमची सोय नसल्याने नाराजी व्यक्त होते. या संकुलाचे घाईगडबडीत उद्‌घाटन ५ मार्च २०१५ला करण्यात आले. पालकमंत्री चंद्रकांत पाटील यांच्या हस्ते संकुलाचे उद्‌घाटन झाल्यानंतर वर्षभरात चांगल्या सोयी-सुविधा उपलब्ध होतील, असे सांगितले गेले.
दादांचा प्रत्येक कामातील धडाका पाहता संकुलाचे काम पूर्णत्वास लवकरच येईल, असे वाटत होते. मात्र, प्रत्यक्षात अडीच वर्षे होऊन संकुलाची स्थिती ‘जैसे थे’ आहे. शालेय क्रीडा स्पर्धांचा नारळ संकुलात फोडण्याचा सोपस्कार दरवर्षी पूर्ण करण्यात येतो. स्पर्धेवेळी मुलांना पाणीसुद्धा उपलब्ध होत नाही. मुख्य म्हणजे खेळाडूंसाठी संकुलात अजूनही स्वच्छतागृह बांधण्यात आलेले नाही. आयुक्त चंद्रकांत दळवी यांनी शूटिंग रेंजचे काम विशिष्ट कालावधीत पूर्ण करण्याच्या सूचना देऊनही ते पूर्ण झालेले नाही. दरवेळी कारणांचा पाढा वाचण्याचा क्रम सुरू आहे. दहा मीटर शूटिंग रेंजच्या साहित्यासाठी निविदा मागविल्या होत्या. एकही निविदा निकषांची पूर्तता करू न शकल्याचे सांगण्यात येत असून, आता नव्याने निविदा मागविण्याची प्रक्रिया राबवली जाणार आहे.
मुख्य दरवाजातून आता प्रवेश केल्यानंतर डाव्या बाजूला स्वच्छतागृह बांधण्यात येणार आहेत. दोन एकर जागेत खेळाडूंसाठी वसतिगृह व बहुउद्देशीय इमारत बांधण्यात येणार आहे; पण त्याचे काम नक्की कधी सुरू होईल, याची क्रीडाप्रेमींना प्रतीक्षा आहे.
संकुलाचे काम सुरू होऊन आठ वर्षे झाली आहेत. पंधरा कोटींचा खर्च झाला आहे. तरीही संकुल पूर्णत्वास आलेले नाही. डॉल्बी बंदीसाठी पालकमंत्र्यांनी तत्परतेने पावले उचलली. तशी संकुलाच्या पूर्णत्वासाठी ते कधी उचलणार, असा प्रश्‍न क्रीडाप्रेमींतून उपस्थित होत आहे.
पोलिस-नक्षल चकमक ; पेरमिली दलम कमांडो साईनाथसह चौदा नक्षली ठार
एटापल्ली (गडचिरोली) : एटापल्ली व भामरागड तालुक्याच्या सिमेवरिल बोरिया जंगल परिसरात रविवार (ता. 22) रोजी सकाळी अकराच्या सुमारास ...
गौरीचा मृतदेह अठरा तासांनी सापडला
मिरज - आरग येथे म्हैसाळ योजनेच्या कालव्यात बुडालेल्या गौरी शंकर चव्हाण ( वय 10 वर्षे ) या बालिकेचा मृतदेह आज सकाळी लांडगेवाडी येथील पंपगृहात...
नांद्रासह कुरंगीतील सातही बोरवेल पाण्याअभावी कोरडे
नांद्रा (ता. पाचोरा) ः परीसरातील नांद्रा येथे दोन तर कुरंगी येथे पाच हॅन्डपंप इंधन विहिरी या मंजूर झालेल्या होत्या. शासनस्तरावरील टंचाई काळातील...
कृष्णा नदीत मगरींची दहशत
सांगली - कृष्णा नदी ही मगरींची नदी म्हणूनच आेळखली जाते. सांगली जिल्ह्यात मगरीची आज ही दहशत आहे. आत्तापर्यंत मगरीच्या हल्ल्यात गेल्या काही...
खामखेडा- नियम डावलुन गतिरोधकांची उभारणी; नागरिकांना त्रास
खामखेडा (नाशिक)- सन २०१७/१८ या आर्थिक वर्षातील जिल्ह्यातील अनेक रस्त्यांचे कामे झालीत. तसेच दुरुस्तीच्या झालेल्या जिल्हाभरातील विविध रस्त्यांवर...
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
रिफंड आणि इतर आर्थिक व्यवहार
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
तनिष्का स्त्री प्रतिष्ठा अभियान
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
सकाळ इंटरनॅशनल लर्निंग सेंटर
eSakal च्या बातम्यांसाठी सबस्क्राईब करा
eSakal च्या महत्वाच्या बातम्यांची आणि ब्रेकिंग न्यूजची नोटिफिकेशन्स तत्काळ मिळविण्यासाठी सबस्क्राईब करा.
* आपण नोटिफिकेशनसंबंधी हवे ते बदल ब्राऊजर सेटिंग्जमध्ये जाऊन कधीही करू शकता.


उत्पत्ति 1

<< < उत्पत्ति 1 > >>
1 देवाने आकाश व पृथ्वी निर्माण केली. 2 सुरुवातीला पृथ्वी पूर्णपणे रिकामी होती; पृथ्वीवर काहीही नव्हते. अंधाराने जलाशय झाकलेले होते; आणि देवाचा आत्मा पाण्यावर पाखर घालीत होता 3 नंतर देव बोलला, “प्रकाश होवो” आणि प्रकाश चमकू लागला. 4 देवाने प्रकाश पाहिला आणि त्याला कळले की तो चांगला आहे. नंतर देवाने अंधारापासून प्रकाश वेगळा केला. 5 देवाने प्रकाशाला “दिवस” व अंधाराला “रात्र” अशी नावे दिली.संध्याकाळ झाली व नंतर सकाळ झाली. हा झाला पहिला दिवस. 6 नंतर देव बोलला, “जलांस दुभागण्याकरिता जलांच्या मध्यभागी अंतराळ होवो.” 7 तेव्हा देवाने अंतराळ केले आणि अंतराळावरच्या व खालच्या जलांस वेगळे केले. 8 देवाने अंतराळास “आकाश” असे नांव दिले.संध्याकाळ झाली व नंतर सकाळ झाली. हा झाला दुसरा दिवस. 9 नंतर देव बोलला, “अंतराळाखालील पाणी एकत्र गोळा होवो व कोरडी जमीन दिसून येवो.” आणि तसे घडले, 10 देवाने कोरड्या जमिनीस “भूमि” आणि एकत्र झालेल्या जलसंचयास “समुद्र” अशी नावे दिली. आणि देवाने पाहिले की हे चांगले आहे. 11 मग देव बोलला, “गवत, बीज देणाऱ्या वनस्पती आणि फळे देणाऱ्या वनस्पती पृथ्वीवर वाढोत. फळझाडे बिया असलेली फळे तयार करतील आणि प्रत्येक वनस्पती आपल्या जातीच्याच बिया तयार करील अशा वनस्पती पृथ्वीवर वाढोत.” आणि तसे झाले. 12 गवत, आपापल्या जातीचे बीज देणाऱ्या वनस्पती आणि आपापल्या जातीची फळे देणारी व त्या फळातच आपापल्या जातीचे बीज असणारी फळ झाडे भूमीने उपजविली. देवाने पाहिले की हे चांगले आहे. 13 संध्याकाळ झाली व नंतर सकाळ झाली. हा झाला तिसरा दिवस. 14 मग देव बोलला “दिवस व रात्र ही वेगळी करण्यासाठी आकाशात ज्योति होवोत व त्या विशेष चिन्हे, आणि विशेष मेळावे, ऋतू, दिवस, आणि वर्षे दाखविणाऱ्या होवोत. 15 पृथ्वीला प्रकाश देण्यासाठी आकाशात त्या ज्योति होवोत.” आणि तसे झाले. 16 देवाने दोन मोठ्या ज्योति निर्माण केल्या. दिवसावर सत्ता चालविण्यासाठी मोठी ज्योति सूर्य आणि रात्रीवर सत्ता चालविण्यासाठी लहान ज्योति, चंद्र, आणि त्याने तारेही निर्माण केले. 17 देवाने त्या ज्योति पृथ्वीवर प्रकाश पाडण्यासाठी आणि दिवसावर व रात्रीवर सत्ता चालविण्यासाठी आकाशात ठेवल्या.त्या ज्योतींनी प्रकाश व अंधार वेगळे केले. 18 आणि देवाने पाहिले की हे चांगले आहे. 19 संध्याकाळ झाली व नंतर सकाळ झाली. हा झाला चौधा दिवस. 20 मग देव बोलला, “जलामध्ये जीवजंतूचे थवेच्या थवे उत्पन्न होवोत. आणि पृथ्वीवर आकाशात पक्षी उडोबागडोत” - 21 समुद्रातील प्रचंड जलचर म्हणजे पाण्यात फिरणारे व अनेक जातीचे व प्रकारचे जलप्राणी देवाने उत्पन्न केले. तसेच आकाशात उडणारे निरनिराळड्या जातीचे पक्षीही देवाने उत्पन्न केले आणि देवाने पाहिले की हे चांगले आहे. 22 देवाने त्यांना आशीर्वाद दिला, “फलद्रूप व्हा, वाढा, समुद्रातील पाणी व्यापून व भरुन टाका आणि पक्षी बहुगुणित होवोत व पृथ्वी व्यापून टाकोत.” 23 संध्याकाळ झाली व नंतर सकाळ झाली हा होता पाचवा दिवस. 24 मग देव बोलला, “निरनिराळया जातीचे पशू, मोठे प्राणी वेगवेगळड्या जातीचे सरपटणारे व रांगणारे लहान प्राणी असे जीवधारी प्राणी पृथ्वीवर उत्पन्न होवोत. ते आपापल्या जातीचे अनेक प्राणी निर्माण करोत.” आणि तसे सर्व झाले. 25 असे देवाने वनपशू, पाळीव जनावरे, सरपटत जाणारे लहान प्राणी व वेगवेगळया जातीचे जीवधारी प्राणी निर्माण केले. आणि देवाने पाहिले की हे चांगले आहे. 26 मग देव बोलला, “आपण आपल्या प्रतिरूपाचा आपल्या सारखा मनुष्य निर्माण करु; समुद्रातील मासे, आकाशातील पक्षी, सर्व वनपशू, मोठी जनावरे व जमिनीवर सरपटणारे सर्व लहान प्राणी यांच्यावर ते सत्ता चालवितील.” 27 तेव्हा देवाने आपल्या प्रतिरुपाचा मनुष्य निर्माण केला; देवाचे प्रतिरुप असा तो निर्माण केला; नर व नारी अशी ती निर्माण केली. 28 देवाने त्यांना आशीर्वाद दिला; देव त्यांना म्हणाला, “फलद्रूप व्हा, बहुगुणित व्हा आणि पृथ्वी व्यापून टाका; ती आपल्या सत्तेखाली आणा; समुद्रातील मासे, आकाशातील पक्षी आणि पृथ्वीवर फिरणारा प्रत्येक सजीव प्राणी यांवर सत्ता चालवा.” 29 देव म्हणाला, “धान्य देणाऱ्या सर्व वनस्पती आणि आपापल्या फळामध्येच वृक्षाचे बीज असलेली सर्व फळझाडे मी तुम्हांस दिली आहेत. ही तुम्हांकरिता अन्न होतील. 30 तसेच पृथ्वीवरील सर्व पशू, आकाशातील सर्व पक्षी आणि जमिनीवर सरपटत जाणारे सर्व प्राणी यांच्याकरिता अन्न म्हणून मी हिरव्या वनस्पती दिल्या आहेत.” आणि सर्व तसे झाले. 31 आपण केलेले सर्वकाही फार चांगले आहे असे देवाने पाहिले.संध्याकाळ झाली व नंतर सकाळ झाली. हा झाला सहावा दिवस.


ZILLA PARISHAD SOLAPUR

2 आरोग्य विभाग हॉस्पीटल फर्निचर बाबत ई-निवीदा 02/02/2018 09/02/2018 18:00
3 अर्थ विभाग जिल्हा परिषद सदस्यांना व्ही.आ.पी.बॅग खरेदी बाबत दरपत्रके मागविणे 01/02/2018 06/02/2018 17:00
4 सामान्य प्रशासन विभाग पंचायती राज समिती राजशिष्टाचार व इतर अनुषंगिक खरेदी दरपत्रके मागविणेबाबत 25/01/2018 02/02/2018 17:00
5 शिक्षण विभाग प्राथमिक प्रज्ञाशोध परिक्षा छपाई व तपासणीचे दरपत्रक मागणी बाबत. 23/01/2018 30/01/2018 15:00
6 सामान्य प्रशासन विभाग आय.एस.ओ प्रमाणिकरण करिता दरपत्रके मागविणेबाबत 18/01/2018 25/01/2018 17:00
7 सामान्य प्रशासन विभाग वाहन अनुषंगिक साहित्य/उपकरणेकरिता दरपत्रके मागविणेबाबत 28/12/2017 06/01/2018 17:00
8 आरोग्य विभाग जेवण, नाष्टा व चहा पुरविणे दरपत्रक बाबत 22/12/2017 29/12/2017 17:00
7 सामान्य प्रशासन विभाग माहितीपुस्तिका छपाईकरिता दरपत्रके मागविणेबाबत 18/12/2017 26/12/2017 17:00
8 सामान्य प्रशासन विभाग कॉन्फरन्स हॉल स्पीकर/साऊंड सिस्टिमकरिता दरपत्रके मागविणेबाबत 16/12/2017 26/12/2017 17:00
9 बांधकाम विभाग क्र 1 अभिलेखगृहासाठी लोखंडी रॅक व कारपेट बसविणे बाबत दरपत्रके मागाविणे बाबत 11/12/2017 18/12/2017 17:00
10 आरोग्य विभाग अधिकारी/कर्मचारी अभ्यास दौरा आयोजन दरपत्रक मागविणे बाबत. 04/12/2017 11/12/2017 17:30
11 शिक्षण विभाग प्राथमिक कब-बुलबुल स्काऊट गाईड जिल्हा मेळावा दरपत्रक मागणी 04/12/2017 11/12/2017 18:00