প্ৰাণী

প্ৰাণী

প্ৰাণীবোৰ (Animals),জগৎ Animaliaৰ (মেটায'ৱা বুলিও কোৱা হয়) বহুকোষী, সংকোষকেন্দ্ৰীয় জীৱ। গৰিষ্টসংখ্যক প্ৰাণীয়েই স্বাধীনভাৱে চলা-ফুৰা কৰিব পাৰে।

ব্যুৎপত্তি

এনিমেল (Animal) শব্দটো লেটিন এনিমেলিছ (animalis) শব্দৰ পৰা অনা হৈছে, অৰ্থ "having breath" (উশাহ লোৱা)। সাধাৰণতে, দৈনন্দিন ব্যৱহাৰত এই শব্দটোৱে (Animal = জন্তু) মানুহক বাদদি প্ৰাণীজগতৰ বাকী সদস্য সকলক বুজাই। কিন্তু জীৱবিজ্ঞানত এনিমেলে প্ৰাণীজগতৰ সকলো সদস্যকে বুজাই।

বৈশিষ্টসমূহ

কিছুমান সুনিৰ্দিষ্ট বৈশিষ্টই প্ৰাণী সমূহক অন্য জীৱৰ পৰা পৃথক কৰে। প্ৰাণীবোৰ সংকোষকেন্দ্ৰীয় আৰু বহুকোষী; যাৰ বাবে ইহঁত বেক্টেৰিয়া আৰু প্ৰটিষ্টাৰ পৰা পৃথক। ইহঁত পৰপোষী আৰু খাদ্য দেহৰ ভিতৰত থকা এক নিৰ্দিষ্ট কোঠালিত হজম কৰে; যিয়েই ইহঁতক উদ্ভিদ আৰু শেলাইৰ পৰা পৃথক কৰে। কোষবেৰ নাই বাবে ইহঁত উদ্ভিদ, ভেঁকুৰ আৰু শেলাইৰ পৰা পৃথক। সকলো প্ৰাণী চলনক্ষম, (কিছুমান জীৱনৰ নিৰ্দিষ্ট স্তৰত চলনক্ষম)। প্ৰাণী সমূহৰ এটা বিশেষ বৈশিষ্ট্য হ'ল, প্ৰায় ভাগ প্ৰাণীৰ ভ্ৰূণ ব্লাষ্টুলা স্তৰ পাৰ কৰি আহে।

প্ৰাণীজগতৰ পৰ্বসমূহ

প্ৰাণীজগতক ৩৫টা পৰ্বত ভাগ কৰা হৈছে।

পৰ্ব
অৰ্থ
সাধাৰণ নাম
চাৰিত্ৰিক বৈশিষ্ট
প্ৰজাতিৰ বিৱৰণ
Acanthocephala
কাঁইটিয়া মূৰযুক্ত কৃমি
কাঁইটিয়া মূৰযুক্ত কৃমি
কেইবাশাৰীও হাকুটাযুক্ত কাঁইটেৰে প্ৰতিবৰ্তী শোষক (proboscis) থাকে
প্ৰায় ৭৫৬
Acoelomorpha
খাদ্যনলীবিহিন
Acoels
মুখ বা খাদ্যনলী নাথাকে
—
Annelida
সৰু আঙুঠি
বলয়ী প্ৰাণী
দেহটো বলয়েৰে গঠিত
১৭,০০০+ বিদ্যমান
Arthropoda
সন্ধিযুক্ত ভৰি
সন্ধিপদী প্ৰাণী
কাইটিনৰ (Chitin) বহিঃকংকালেৰে (exoskeleton) গঠিত দেহ আৰু ভৰিবোৰ সন্ধিযুক্ত
১১,৩৪,০০০+
Brachiopoda
Arm foot
খোলা ধাৰী
Lophophore and pedicle
৩০০-৫০০ বিদ্যমান
Bryozoa
মছ সদৃশ প্ৰাণী
মছ সদৃশ প্ৰাণী, সাগৰীয় দলিচা
Lophophore, no pedicle, ciliated tentacles, anus outside ring of cilia
৫,০০০ বিদ্যমান
Chaetognatha
দীঘল কেশৰৰ পাৰি (jaw)
শৰ কৃমি
মূৰ আৰু পশ্চাৎ অংশত কাইটিনেৰে গঠিত কাঁইট থাকে
প্ৰায় ১০০ বিদ্যমান
ক'ৰডাটা
মেৰুদণ্ডী
মেৰুদণ্ডী প্ৰাণী
ফোঁপোলা পৃষ্ঠীয় স্নায়ু ৰজ্জু, পৃষ্ঠৰজ্জু থাকে
প্ৰায় ১,০০,০০০+
Cnidaria
শুংযুক্ত গছ (nettle)
Coelenterates
শুংযুক্ত কোষ (stinging cells)
প্ৰায় ১১,০০০
Ctenophora
ফণিধাৰী
ফণি জেলী
সংযুক্ত চিলিয়াৰ ফণিৰ দাঁত-সদৃশ আঠটা শাৰী থাকে
প্ৰায় ১০০ বিদ্যমান
Cycliophora
Wheel carrying
Symbion
চিলিয়া (cilia) যুক্ত ঘূৰণীয়া মুখ, থলী-সদৃশ (sac-like) দেহ
৩+
Echinodermata
কাঁইটীয়া চাল
কণ্টকচৰ্মী
Fivefold radial symmetry in living forms, mesodermal calcified spines
প্ৰায় ৭,০০০ বিদ্যমান; প্ৰায় ১৩,০০০ বিলুপ্ত
Entoprocta
অন্তঃ পায়ুযুক্ত
পিয়লা সদৃশ প্ৰাণী
চিলিয়াৰ আঙুঠিৰ ভিতৰত পায়ু থাকে
প্ৰায় ১৫০
Gastrotricha
Hair stomach
Meiofauna
দুডাল সংযুক্ত প্ৰান্তিক নলী (terminal tube)
প্ৰায় ৬৯০
Gnathostomulida
হনুযুক্ত মুখ
Jaw worms
—
প্ৰায় ১০০
Hemichordata
অৰ্ধ ৰজ্জু
Acorn worms, pterobranchs
Stomochord in collar, pharyngeal slits
প্ৰায় ১০০ বিদ্যমান
Kinorhyncha
Motion snout
Mud dragons
পৃষ্ঠীয়চ্ছদা (dorsal plate)ৰ সৈতে এঘাৰটা খণ্ডত বিভক্ত
প্ৰায় ১৫০
Loricifera
কৱচ ধাৰী
Brush heads
দুই মূৰত ছাতি-সদৃশ (Umbrella-like) বাকলি থাকে
প্ৰায় ১২২
Micrognathozoa
সূক্ষ্ম হনুযুক্ত
—
এক্কৰডিয়নৰ (Accordion) দৰে প্ৰসাৰণশীল বক্ষ
১
Mollusca
কোমল
কোমলদেহী
পেশীযুক্ত ভৰি আৰু mantle ঘুৰনীযা কৱচ থাকে
১,১২,০০০
Nematoda
সূতাৰ দৰে
ঘুৰনীযা কৃমি
ঘূৰণীয়া প্ৰস্থচ্ছেদ, keratin cuticle
৮০,০০০–১০,০০,০০০
Nematomorpha
Thread form
Horsehair worms
—
প্ৰায় ৩০০
Nemertea
A sea nymph
ফিতা কৃমি
—
প্ৰায় ১,২০০
Onychophora
নখ ধাৰী
Velvet worms
ভৰিৰ শেষাংশত কাইটিনৰ নখ থাকে
প্ৰায় ২০০ বিদ্যমান
Orthonectida
পোনে পোনে সাতুৰা
—
প্ৰজনন কোষৰ (sex cell) চাৰিওকাষে এতৰপীয়া চিলিয়াযুক্ত কোষ (ciliated cell) থাকে
প্ৰায় ২০
Phoronida
যীয়ুছৰ (Zeus) পত্নী
Horseshoe worms
খাদ্যনলী ইউ-আকৃতিৰ (U-shaped)
১১
Placozoa
চেপেতা জন্তু
—
—
১
Platyhelminthes
চেপেটা কৃমি
চেপেটা কৃমি
—
প্ৰায় ২৫,০০০
Porifera*
ৰন্ধ্ৰী
Sponges
ছিদ্ৰ যুক্ত অভ্যন্তৰীণ বেৰ (interior wall) থাকে
৫,০০০+ বিদ্যমান
Priapulida
সৰু প্ৰায়াপাছ (Priapus)
—
—
১৬
Rhombozoa
Lozenge animal
—
Single anteroposterior axial cell surrounded by ciliated cells
৭৫
Rotifera
চক্ৰ ধাৰী
Rotifers
শৰীৰৰ অগ্ৰাংশত চিলিয়াৰ মুকুটৰ দৰে চক্ৰ থাকে
প্ৰায় ২,০০০
Sipuncula
সৰু নলী
Peanut worms
মুখখন ঘুৰাবপৰা টেণ্টাকুলে (tentacle) ঘেৰি থাকে
১৪৪–৩২০
Tardigrada
লেহেমীয়া খোজ
Water bears
দেহ আৰু মূৰ চাৰি ভাগত বিভক্ত
১,০০০+
Xenoturbellida
আচৰিত চেপেটা কৃমি
—
চিলিয়াযুক্ত deuterostome
২
মুঠ: ৩৫

২০,০০,০০০+

বহিঃসংযোগ

Tree of Life Project
Animal Diversity Web - University of Michigan's database of animals, showing taxonomic classification, images, and other information.
ARKive - multimedia database of worldwide endangered/protected species and common species of UK.
Scientific American Magazine (December 2005 Issue) - Getting a Leg Up on Land About the evolution of four-limbed animals from fish.
List of sites on animals.

শ্ৰেণী:বৈজ্ঞানিক শ্ৰেণীবিন্যাস
শ্ৰেণী:জীৱবিজ্ঞান‎