মালিৰ নাৰী

জাতিগত সম্প্ৰদায়ৰ বিভিন্ন পৰম্পৰাৰ জটিল আন্তঃক্ৰিয়া, মহান ছাহেলিয়ান ৰাষ্ট্ৰৰ উত্থান-পতন, ফৰাচী ঔপনিৱেশিক শাসন, স্বাধীনতা, নগৰায়ন, আৰু উত্তৰ-ঔপনিৱেশিক সংঘাত আৰু প্ৰগতিৰ ফলত মালিৰ নাৰীৰ মৰ্যাদা আৰু সামাজিক ভূমিকা গঢ় লৈ উঠিছে। মালিৰ আধাতকৈও কম জনসংখ্যা গঠন কৰা মালিয়ান মহিলাসকল কেতিয়াবা মেট্ৰিলিনিয়াল সমাজৰ কেন্দ্ৰবিন্দু হৈ আহিছে যদিও এই বৃহৎ পৰিমাণে গ্ৰাম্য, কৃষিভিত্তিক সমাজখনৰ অৰ্থনৈতিক আৰু সামাজিক গাঁথনিৰ বাবে সদায় গুৰুত্বপূৰ্ণ হিচাপে পৰিগণিত হৈ আহিছে।

ইয়াৰ উপৰিও ধৰ্মক লৈ হোৱা সংঘাতৰ ফলত তেওঁলোকৰ ভূমিকা গঢ় লৈ উঠিছে, কিয়নো ১১০০–১৯০০ চনৰ সময়ছোৱাত এনিমিষ্ট সমাজসমূহে ক্ৰমান্বয়ে ইছলামৰ ঠাই ল’লে। শেহতীয়া বছৰবোৰত ধৰ্মীয় মৌলবাদৰ উত্থানে মহিলাৰ মংগলৰ প্ৰতি ভাবুকি কঢ়িয়াই আনিছে।

মালিত মহিলাসকলে সন্মুখীন হোৱা সমসাময়িক সমস্যাসমূহৰ ভিতৰত নাৰীৰ বিৰুদ্ধে হিংসাৰ হাৰ অধিক৷ ইয়াৰ লগতে বাল্যবিবাহ আৰু মহিলাৰ যৌনাংগ বিকৃতকৰণ আদি অন্তৰ্ভুক্ত।

সাংস্কৃতিক পটভূমি

মালি পশ্চিম আফ্ৰিকাৰ এখন ভূমি আবদ্ধ দেশ। ১৯৬০ চনত ফ্ৰান্সৰ পৰা মালিয়ে স্বাধীনতা লাভ কৰে। উত্তৰ মালিৰ সংঘাতে দেশখনক অস্থিৰ কৰি পেলাইছিল। মালিৰ বাসিন্দা ১.৮ নিযুততকৈও অধিক আৰু ই জাতিগতভাৱে বৈচিত্ৰ্যময় আৰু ই তলত দিয়া গোটসমূহৰ দ্বাৰা গঠিত: বাম্বাৰা ৩৪.১%, ফুলানী (পেউল) ১৪.৭%, চাৰাকোলে ১০.৮%, চেনুফো ১০.৫%, ডগন ৮.৯%, মালিংকে ৮.৭%, ববো ২.৯%, ছংহাই ১.৬%, টুয়াৰেগ ০.৯%, অন্যান্য মালিয়ান ৬.১%৷ পশ্চিম আফ্ৰিকান ৰাষ্ট্ৰৰ অৰ্থনৈতিক সম্প্ৰদায়ৰ সদস্য ০.৩%, আৰু অন্যান্য ০.৪%। জনসংখ্যাৰ বিপুল সংখ্যকে ইছলাম ধৰ্ম অনুসৰণ কৰে। নগৰায়নৰ হাৰ ৪২.৪%। প্ৰজননৰ হাৰ প্ৰায় ৬ টা সন্তান/মহিলা, যিটো বিশ্বৰ ভিতৰতে সৰ্বাধিক।

শিক্ষা

ছয় বছৰৰ পৰা ১৫ বছৰ বয়সলৈকে শিক্ষা বাধ্যতামূলক। কিন্তু বহু শিশু স্কুললৈ নাযায়৷ দৰিদ্ৰতা, ল’ৰা শিক্ষাত অগ্ৰাধিকাৰ, বাল্যবিবাহ আৰু যৌন নিৰ্যাতনৰ দৰে কাৰকৰ বাবে সকলো স্তৰতে ছোৱালীৰ নামভৰ্তি ল’ৰাতকৈ কম। মহিলাৰ সাক্ষৰতাৰ হাৰ (১৫ বছৰ আৰু তাতকৈ অধিক বয়স) পুৰুষতকৈ যথেষ্ট কম: মহিলাৰ ২২.২%, আনহাতে পুৰুষৰ ৪৫.১% (২০১৫ চনৰ অনুমান মতে)।নীতি সম্প্ৰদায়ৰ জড়িতকৰণ, খৰচ আদায় আৰু অত্যাৱশ্যকীয় ঔষধৰ উপলব্ধতাৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি স্বাস্থ্যসেৱা গঢ় লৈ উঠে আৰু ইয়াক স্বাস্থ্য মন্ত্ৰালয়ে প্ৰস্তুত কৰে৷ আনহাতে ৰাষ্ট্ৰীয় স্বাস্থ্য সঞ্চালকালয়ে কাৰ্যকৰী কৰে।

মালিৰ এটা বেচৰকাৰী সংস্থাই প্ৰতিবেদন আগবঢ়াইছে যে-২০০৫ চনৰ পৰা ২০০৭ চনৰ মে’ মাহৰ ভিতৰত কমেও ১০ গৰাকী ছোৱালীয়ে (কিছুসংখ্যকৰ বয়স ১৩ বছৰৰ তলৰ) আগতীয়া বিবাহৰ ফলত হোৱা চিকিৎসাজনিত জটিলতাৰ বাবে প্ৰাণ হেৰুৱাইছিল। মালিত ১৪ বছৰ বয়সলৈকে প্ৰায় ৭৫% ছোৱালী আৰু ১৫-৪৯ বছৰ বয়সৰ ৮৯% মহিলাই যৌনাংগ বিকৃতি (FGM) কৰা বুলি অনুমান কৰা হৈছে, যিটো প্ৰথাই তেওঁলোকৰ স্বাস্থ্য বিপন্ন কৰে।

মালিত বাল্যবিবাহ অতি প্ৰচলিত৷ গৰিষ্ঠসংখ্যক ছোৱালীয়ে ১৮ বছৰৰ আগতে বিবাহপাশত আবদ্ধ হয়।

বেশ্যা ব্যৱসায় আৰু সৰবৰাহ

বেশ্যাবৃত্তি বৈধ, কিন্তু তৃতীয় পক্ষৰ কাৰ্য্যকলাপ (ক্ৰয়) অবৈধ। মালিৰ চহৰসমূহত বেশ্যাবৃত্তি সাধাৰণ আৰু সশস্ত্ৰ সংঘাতৰ বাবে ই বৃদ্ধি পাইছে।

মালি হৈছে বলপূৰ্বক শ্ৰম আৰু যৌন সৰবৰাহৰ বলি হোৱা প্ৰাপ্তবয়স্ক আৰু শিশুৰ উৎস, ট্ৰেনজিট আৰু গন্তব্যস্থান। আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সৰবৰাহৰ তুলনাত আভ্যন্তৰীণ সৰবৰাহ অধিক সাধাৰণ। পশ্চিম আফ্ৰিকাৰ অন্যান্য দেশ বিশেষকৈ নাইজেৰিয়া আৰু বেনিনৰ মহিলা আৰু ছোৱালীকো মালিত বেশ্যাবৃত্তি আৰু যৌন সৰবৰাহৰ ক্ষেত্ৰত শোষণ কৰা হয়। এই মহিলাসকলক প্ৰায়ে বামাকোত বৈধ চাকৰিৰ প্ৰতিশ্ৰুতি দি নিযুক্তি দিয়া হয় যদিও তাৰ পিছত চীনৰ দ্বাৰা পৰিচালিত হোটেলকে ধৰি সমগ্ৰ মালিত যৌন সৰবৰাহৰ ক্ষেত্ৰত শোষণ কৰা হয় আৰু বিশেষকৈ সৰু সৰু খনন সম্প্ৰদায়ত। স্থানীয় আৰক্ষী আৰু জেণ্ডাৰমৰ মাজত দুৰ্নীতি আৰু সহযোগিতাৰ বাতৰি পোৱা গৈছে।

মহিলাৰ যৌনাংগ বিকৃত কৰা

গ্ৰাম্য অঞ্চলত মহিলাৰ যৌনাংগ বিকৃতি (Female Genital Mutilation, FGM) সাধাৰণতে দেখা যায় আৰু ছমাহৰ পৰা ছয় বছৰৰ ভিতৰৰ ছোৱালীৰ ওপৰত কৰা হয়। ১৪ বছৰ বয়সলৈকে প্ৰায় ৭৫% ছোৱালী আৰু ১৫-৪৯ বছৰ বয়সৰ ৮৯% মহিলাই এফ জি এম কৰা বুলি অনুমান কৰা হৈছে।

২০০৮ চনত চৰকাৰে এফজিএম নিৰ্মূল কৰাৰ বাবে দুটা পৰ্যায়ৰ পৰিকল্পনা আৰম্ভ কৰিছে। এফজিএমৰ বিৰুদ্ধে যুঁজ দিয়া স্থানীয় মানৱ অধিকাৰ সংস্থাসমূহৰ মতে চহৰসমূহত শৈক্ষিক পৰ্যায় (কৰ্মশালা, ভিডিঅ’, আৰু থিয়েটাৰ) অব্যাহত আছে আৰু শিক্ষিত অভিভাৱকৰ শিশুৰ মাজত এফজিএম বহু পৰিমাণে হ্ৰাস পোৱা বুলি জানিব পৰা গৈছে। বহুক্ষেত্ৰত এফজিএম অভ্যাসকাৰীসকলে অন্যান্য আয় সৃষ্টিকাৰী কাৰ্য্যকলাপৰ বিনিময়ত এই প্ৰথা বন্ধ কৰিবলৈ সন্মত হৈছে। 'নেচনেল কমিটি এগেইনষ্ট ভিলেন্স টুৱাৰ্ডছ ৱমেন'-এ এফজিএমৰ বিৰুদ্ধে যুঁজ দিয়া সকলো বেচৰকাৰী সংস্থাক সংযোগ কৰিছিল,

মালিত বিশ্বৰ ভিতৰতে এফজিএমৰ হাৰ সৰ্বাধিক৷ আংশিকভাৱে এইটোৱেই যে জনসাধাৰণৰ মাজত এই প্ৰথাৰ প্ৰতি অতি উচ্চ সমৰ্থন আছে: মালিৰ মাত্ৰ ২০% মহিলা আৰু ২১% পুৰুষেহে এই প্ৰথা শেষ হ’ব লাগে বুলি ভাবে। মালিৰ বেছিভাগ মহিলাই অনানুষ্ঠানিক খণ্ড আৰু কৃষি কৰ্মত কাম কৰে। আনুষ্ঠানিক খণ্ডৰ প্ৰধান নিয়োগকৰ্তা চৰকাৰে মহিলাসকলক একেধৰণৰ কামৰ বাবে পুৰুষৰ দৰেই দৰমহা দিয়ে বুলি কোৱা হয়, কিন্তু চাকৰিৰ বৰ্ণনাৰ পাৰ্থক্যৰ ফলত দৰমহাৰ বৈষম্যৰ সৃষ্টি হয়।

বামাকো বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অধ্যাপিকা ছিডিবে আমিনাটা ডায়েলো পৰিৱেশ শিক্ষা আৰু বহনক্ষম উন্নয়নৰ বাবে আন্দোলন ৰাজনৈতিক দলৰ নেত্ৰী আৰু ২০০৭ চনত ২০০৭ চনৰ এপ্ৰিল মাহত ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচনত আঠজন প্ৰাৰ্থীৰ ভিতৰত এগৰাকী হিচাপে মালিৰ ৰাষ্ট্ৰপতি পদত অৱতীৰ্ণ হোৱা প্ৰথমগৰাকী মহিলা হিচাপে পৰিগণিত হয় নিৰ্বাচনত ডায়েলোৱে ১২,০০০ৰো অধিক ভোট লাভ কৰে, যিটো মুঠ ভোটৰ ০.৫৫%।

তথ্যউৎস

শ্ৰেণী:দেশভেদে নাৰী
শ্ৰেণী:নাৰীবাদ
শ্ৰেণী:নাৰীৰ অধিকাৰ
শ্ৰেণী:নাৰীৰ বিৰুদ্ধে প্ৰচলিত প্ৰথা
শ্ৰেণী:নাৰীৰ বিৰুদ্ধে হিংসা
শ্ৰেণী:নাৰীৰ স্বাস্থ্য