anag007/asmitai_wiki_konkani_dataset huggingface dataset:
Kumsar

Kumsar.
Confession
Magnnem Kumsar Adim.
Mhojea Deva ǃ Fankoi, Saiba, mhoje motir, kirnnam tujea uzvaddachem, hea vorvim pois sorcheak kallok mhoje motivoilo. Uzvaddai mhojem qinean ani jivo kor mhozo ugddas, vollkuncheak mhojim patkam, tanchi vitt dhorcheak, khoro nichev ani borem kumsar korcheak. Marie mhoje bore Maie di mhaka tuji mozot.
Kumsar.
Kumsarak vetanam, Padrichea paiam lagim dimbi ghalun, Khuris kor ani tachem besanv mag mhonun. " Hanv ailam vhodd patki, tuje kurpechem besanv mhaka di Saibaǃ" Padrik Gomoie kitlea dissani / muinea zalet, kumsar zaun. HANV PATKI mhonn ani sogllim tujim patkam sang Padrik sarkhim somzotat toxim. Uprant mhonn ː "Heam ani mhoje sorv jinnicheam patkanchi dukh dhortam ani guneanvanchem bhogsonnem magtam". Chotraien aik sangnni ani pirajit hem Padri ditolo.
Magnnem Kumsar Zatoch.
Sabar argham Tuca dita, Saiba edo vhoddlo upkar keloi mhonn mhaka kumsar favo korun. Patkanchea bhogsonea vorvim denvli mhojer sovoskai ani sulai,ji edov pasun nasleli. Kurpa ani boll di Saiba. Tuca utor dilam tem havem pallcheak ani Tuje khoxe pormonnem jieuncheak. Somia, mhoje thaim Tuji kuroa nirfoll zaunk nirmum naka. Saibini mhoje Maie, boddvea raknnea, anjeamno, mhojea nanvachea santambhoktamno patkavinnem ani Devache khoxe pormonnem jieuncheak tumcho adhar mhaka diat. Amen
Polleiat.
I Confess
कब्र

मुसलमानांचें थडें. मुसलमान लोक मडें पुरपाखीर मसुंडीचे जमनींत ४ फूट खोल फोण खणटात आनी ताच्या तळाक एके वटेन एक फोणकूल खणून तातूंत मड्याचें तोंड मक्केचे दिकेवटेन दवरतात. ताका लागून भारतांत हो फोण सदांच दक्षिण दिशेन खणटात. मडें दवरतकच तो फोण विटांनी बंद करतात आनी सगळो फोण मातयेन भरून काडटात. मागीर ताचेर एक ल्हानसो उंचवटो करतात.
मेल्ले कुडीक लेगीत दुख्खाची जाणविकाय आसता, अशें मानून ताचेर वजन येवचेंना, अशें तरेन फोणकुलाची रचणूक करतात. महम्मद पैगंबरान कब्रीचेर पक्कें बांदकाम करपाक आनी
आलेख कोरांपाक मनायकेल्या (मिश्कात, ५.९.६). पूण वहाबी पंथाचे मुसलमान सोडल्यार हेर सगळ्या मुसलमानांनी ह्या आदेशाक पाळो दिवंक ना.
१६३१ चे सुर्वेक र्मोगल सम्राट शहाजहान हाणें आपली बायल अर्जुमंदबानू उर्फ मुमताजमहाल हिच्या मर्णाउपरांत तिचें दफन केलें आनी कब्रीचेच सुवातीचेर तिचें व्हडलें यादस्तिक बांदलें. ह्या अप्रतिम शिल्पाची ‘ताजमहाल’ ह्या नांवान संवसारभर नामना आसा.औरंगजेबान आपली बायल राणी रबिया दौरानी, हिच्या उगडासाखातीर प्रति ताजमहाल असो ‘बिबि का मकबरा’ औरंगाबाद शारांत बांदला. म्हैसूर शारां टिपू सुलतान आनी हैदर अली हांच्यो कबरी आसात.
Ezekiel achem Pustok

Ezekiel achem Pustok.
Book of Ezekiel
Ezekielachem pustok ekdom bore toren rochun haddlam. Poili prostavna (Ov. 1-3) zantunt provadi aplem karia Deva koddlean gheta, tea uprant pustokachem ang char bhagamnim vanttlam :
Poilo bhag (Ov. 4-24), Jerusaleak veddho ghalche poilim Israelitank dhomkia dileat
Dusro bhag (Ov. 25-32), Raxttram add bhakitam.
Tisro bhag (Ov. 33- 39), Veddho ghaltoch ani uprant tankam borea fuddaracheo bhasavnni korun Israelitank bhuzvonn.
Chovtho bhag (Ov.40-48), Novean Bandtolem mondir ani Somudaiche nem’.
Toripunn hea pustokant thoddem vankddem-tinkddem asa. Thodde utare don pautti asat. Dekhik 3/17-21 = 33/7-9; 18/25-29 = 33/17-20. Ezekielak Dev mono kortolo (3/26; 24/ 27; 33/22g) he slok vegllaileat. Sorvesporachea Rothachem disnnem ¼ - 3/15, ani Pustokachea dixttavea (2/1-3/9) modem addkholl asa. Tech porim, Jerusaleachea patkanchem vornnon (11/1-21), atthvea ovesvorantlean chalu zata ani Roth veta thoim bond zata (10/18-22 – 11/22).
Ezeliel ek jivall oso provadi. To rokddoch khunna dita. Jerusaleachea veddjeachem tannem nattok kelem (4/1-5/4), Pordesachem nattok (12/1-7), Babiloniecho raza doxim zaunche vatter (21/23), Juda ani Israelacho ekvott (37/15). Aplea khasgi sonkoxttant jim taka Devan dhaddlolim tantunt porian to Israelak ek ‘khunna’ zata (24/24). Hech porim Ozeias, Izaias ani Jeremias khunna zalole.
Ezekielachea pustokant fokt char disnnim asant punn tanche vixim zaitim pannam boroileant. Ov. 1-3; 8-11; 37; 40-48. Tim vachtoleak ojapanchea sonvsarant gheun vetat : Sorvesporachea Rothacheo char jiveo rochnna, suklolim haddam jivim zatat, fuddarachea mondirachi ievzonn zantunt ek kolponik nod vhanvta. Oslim jivall kolpona to Kanniechea rupan dakhoita : Oholah ani Oholibah (Ov. 23); Tir nogrant opghatant sampoddlolem tarum (Ov. 27); Faroah ani Manngem (Ov. 29; 32); Vorixtt zhadd (Ov. 31); Patallant denvop (Ov. 32).
Polleiat.
Book_of_Ezekiel
Books_of_the_Bible
Bible
सामोआ

, ओशनिया च्या बेट देश आसा। ताची राजधानी अपिया नगर आसा।
पेर

पेराचे प्रकार.
पेर हे फळ तशें उपक्षितूच उरला. गोंया सारक्या राजयाांत पेराां घरच्या पोरसाांत, भाटाांनी आसताच. इतलेंच न्हय तर काांय फावट तीां थयच कुसून वतात. ताांचो जाय तसो वापर जायना. अमेररके सारक्या देशाांत ताचें उत्पन्न व्हडा प्रमाणाांत काडटात. पेराां बारीक, मोटीां, वाांटकुळी, लाांबेलीां साबार आकाराचीां आसून ताांतूत जीां जजवनसत्वाां आसतात तीां हेर बरयाश्या फळाांनी नासतात.हें फळ गोड रुचीक आसता. तततलेंच तेंखनीज आनी हेर सत्वाांनी युक्त अशें आसता.
पेराचे उपेग
खावपा खातीर आताांच पीकूंक आीयल्लें पाचवें हळडुवें अशें पेर खावचें तातूंतल्यो बांीयो लेगीत जवनसत्वाांनी युक्त अश्यो आसतात. पूण त्यो पचपाक जड आनी ताांचो काांय लोकाांक त्रास जावांक शकतात म्हूण बबांयो काडून पेर खावचें. पेर खाल्यार कात टवटवीत उरता. दाताां खातीर आनी मावाां खातीर लेगीत तें बरेंच उपेगी.काळजाची क्रिया सुदारपाक काांय प्रमाणाांत मजत करता. जाांकाां उच्च रक्दाबाचो त्रास आसा ताांणी पेर मुजरत खावचें.
पराचे फायदे
आयज आमच्या आहाराांत भायलीां, तेलाचीां खाणाां वाडत आसात. जरी काांय लोकाांनी तेलाचेंखावचें सोडलें पयलीां खाल्ल्या पदाथाांचो दश्ुपररणाम हो जाताच.ह्या दश्ुपररणामाां पसून वाटावपाक जाय जाल्यार एक गजाल करची. ती म्हणजे पेर खावचें. बध्द मल प्रवत्तृ ी आसता ताांकाां तर हें भोवच उपेगी फळ. पेर हें एक उत्कृश्ट 'अॅण्टिओण्सिडेटि' बरयाश्या दयेसाांक आमचे पसून पयस दवरता. तशेंच हातूत सत्रयाां परस चड प्रमाणाांत वटामीन ‘िी' आसता. इतलें सगळें गूण लिाांत घेतल्यार हें भोव मोलादीक अशें फळ उपेिीत उरचें ना.
अमीबा

अमीबाः (वर्गः ऱ्हायझोपोडो, संघः प्रोटोझोआ.).
अमिबाच्या शरिरकची रचणूक सादी आसून तिचो आकार थाराविक आसना. तो एक सारको बदलत आसता. ताचें शरीर एकाच पेशींचें वा कोशिकेचें घडिल्लें आसून पातळ आनी लवचिक जीवद्रव्य कल्लांत(plasmalemma) धांपिल्लें आसता. ह्या कल्ल्या भितर जीवद्रव्य (protoplasm) आसता. ताच्या भायर आशिल्ल्या नितळ थराक बहिर्द्रव्य (ectoplasm) आनी उरिल्ल्या पातळ पूण कणांनी भरिल्ल्या भागाक अंतद्रर्व्य (endoplasm) म्हणटात. अंतद्रर्व्यांत आशिल्लें वाटकुळें केंद्र शरिरांतल्या चलनवलनाचेर नियंत्रण दवरता. ह्याच भागांत एक वा चड ल्हान-व्हड जावपी बुराक (compression lacuna) आसतात. शरीरा भितल्लो दाब नियंत्रीत करप आनी द्रव्यरूप पदार्थ कांय प्रमाणांत शरिराच्या भायर उडोवप हीं तांचीं मुखेल कार्यां.
खार आनी गोड उदक, दमट जमीन अशा वातावरणांत अमीबाची वस्ती आसता. अमीबा वंशाच्यो जायत्यो जाती आसात. कांय जाती मनशाच्या सर्वसादारण नदरेक दिश्टी पडनातय. कांय जाती साद्या दोळ्यांक दिसतात. ‘अमीबा प्रोटिअस’ ही जात चडशी सगळे कडेन दिसता.
अमीबा एका थाराविक आकारयेदो जातकच ताचे दोन कुडके जावन तांची प्रजनन क्रिया सुरू जाता. ह्या शरिरांत दोन कुडके जावन ताचे दोन वेगळे प्राणी जातात.
बारीक सूक्ष्मजंतू, डायाटम आनी जैव पदार्थांचे कण ही अमिबाची खावड जावन आसा. आपल्या शरिरांतल्यान भायर सरिल्ल्या बोटावरी फागुरांनी (Process Pseudopodium) आपली खावड ओडून ती आपल्या जीवद्रव्यांत घेता. खावडीच्या भोंवतणी उदकाचो ल्हानसो थर आसता. हाका अन्न-रिक्तिका फुटून मल वा घाण भायर उडयता. फागूराचो उपेग चलपा खातीरय जाता. अमीबा ज्या उदकांत रावता, तातूंत विरगळिल्लो ऑक्सिजन, विसरणान (diffusion) जीवद्रव्य कल्लांतल्यान शरिरांत वता आनी तातूंत उत्पन्न जावपी कार्बन डाय-ऑक्साइट भायर पडटा. चयापचयाक लागून (शरीरांत सतत जावपी भौतिक आनी रसायनीक घडणुकांक लागून) उत्पन्न जावपी यूरियावरी निरुपयोगी पदार्थ जीवद्रव्यकलांतल्यान भायर वतात.
रोगः.
अमिबाच्यो जायत्यो जाती विंगड विंगड प्राण्याच्या अन्नमार्गांत परजीवी आसतात. तातूंतल्यो कांय रोगाचो प्रसार करतात. एंटामीबा हिस्टॉलिटिक ह्या प्रजीवाच्या (protozoa) संपर्कान व्हडल्या आंतकड्यांच्या आनी भितरल्या इंद्रियांच्या शोथाक(दाहयुक्त सुजीक) ‘अमिबाजन्य विकार’ म्हणटात.
चिकित्साः.
एमेटीन, डाय-ओयोडोक्विन, सोमल क्लोरोक्विन हीं वखदां अमिबाच्या रोगाचेर गुणकारी आसतात. प्रतिजैव वखदांमदीं ‘टेरामायसीन’ म्हत्वाचें आसता.
अमिबाच्यो श्वसन आनी उत्सर्जन क्रिया सगळ्या पृष्ठावेल्यान (sheet plane) जातात, कठीण परिस्थितींत एका पदार्थाच्या स्त्रवणान आपल्या शरिरा भोंवतणी संरक्षक पुटी निर्माण करून अनुकूल परिस्थितींत अमीबा तातूंतल्यान भायर सरता.
Menino Mario Araujo

Menino Mario Araujo Ganvan Santa Cruz,Tasvaddi.B,com meren xikop kelam.sodeak State Bank Of India hantum nokri karta.konknni tiatrachea mollar ek boro borovopi mhunn utorla.thodde tiatr digdorxit-ui keleat,kantaram rachleant,Eksuro(1978),Mogiancho Dongor(1991),Foler(1992),Atm-Dnan(1995),Kul'li(1997),Mhaka Nokri Mell'lli (1998)Torsad(2000) Yadostika(2001),Ek Prosn Zap Naslolo (2002),Lok-Nit(2003),Oxem Ghoddlem Zalear,Avhan(2005),Zabordosti(2006),Air Hostess(2007),Saimbacho Khell ani Bhaddeache Kusvo he tache borpavolliche,digdorxitponnache ani tiatrache her tiatrank kala akademiche tiatr spordhent boravollichim digdorxitponnak machieche manddavollek bhumikam khatir sabar inamam favo zaleant.
मेण

रसायनीक नदरेन तेल आनी चरबी ह्या कार्बन संयुगांत पडपी एक पदार्थ .
पृथ्वीराजाचो कृष्ण

पृथ्वीराजाचो कृष्ण- रूक्मिणी री वेली (17 वें शतमान).
विरभाणचे – राजरूपक (18 वें शतमान) कृपाराम खिडीयाचे राजिया रसोरठा (19 वें शतमान) हे मुखेल ग्रंथ आसात. तशेंच नाथ संप्रदायांत पृथ्वीनाथ मानसींग, बागनाथ; विष्णोई संप्रदायांतले जांभोजी उदोजी, परमानंद; जसनाथी संप्रदायांतले करमदास देवोजी; निरंजनी संप्रदायाचे हर्षदास, तुलसीदास; दादू पंथांतले दादू रज्जब सुंदरदास अशे खूब कवी जावन गेले.
आर्विल्ल्या काव्याची सुरवात विसाव्या शतमानाच्या चवथ्या दशकांत सुरू जाली. 1950 सावन साहित्यनिर्मणी हिंदी वाङ्मयाच्या धर्तेरच जावंक लागली. चंद्रसिंगाचे ‘वादळी’ हे नवकवितेचें पयलें पुस्तक. ‘लूहा’ हो तांचो आनीक एक काव्यसंग्रह. गणेशीलाल उस्ताद, मेघराज मुकल हे प्रसिद्द कवी. सुमरसिंह, शेखावत हांचे मेघमाला आनी नारायणसिंग बाटी हांचे ‘सांज’ हांणी सैमाचेर कविता केल्त. आधुनिक कवीं भितर मणिमधुकर, सी. पी. देवल, तेजसिंग जोधा, गोवर्धनसिंग, शेखावत पारस आरोडा हे प्रसिद्द आसात. मणिमधुकराचें ‘पग फेरो’ सी. पी. देवलांचे पागी हे काव्यसंग्रहाक पुरस्कार प्रप्त जाला.
नंद भारद्वाज हांचो ‘अंधार पख’, गोवर्धनसिंह हांचो ‘किरकर’, आर.डी. श्रीमाला हांचो ‘म्हारो गांव’ हीं पुस्तकां म्हत्वाची आसात. राजस्थानी नाटकांची सुरवात हालींची. शिक्चंद्रभारतीय हांचे ‘केशरविलास’ (1900), ‘बुढापे की सगा’ (1906), फाटका जंजाल (1907), भगवती प्रसाद दारूक हांचें वृध्द विवाह (1903), बालविवाह (1920), ढलसी फिरती छाया (1920), कलकतियाबाबू (1922), तशेंच गुलाबचंद नागौरी, नारायणदास सारडा, श्री नारायण अगरवाल, बालकृष्ण लाहोटी हे नाटककार जाले. जयपूरचे एम्. एम्. सिध्द हांचे जयपूरकी ज्योणार. एम.एम्. भट्टाचें ‘रंभारमण’ (1920), जमनकाल पछेरियाचे नई बिनणी,भरत व्यासाचें रंगीलो मारवाड आनी धोला – भारू हाचे सारक्या नाटकांची निर्मणी जाली.स्वतंत्रताये उपरांत आज्ञाचंद्र भंडारीचें ‘पन्नाधाय’, जी. एक. शास्त्रीचें ‘प्रणवीर’, प्रताप यादवेंद्र चंद्राचें ‘ताशरो घर’ हाचे सारकी नाटकाची निर्मणी जाली. अदजुनदेव चरण हांणी ‘दो नाटक आजरा’ सारकें प्रायोगिक नाटक बरयलें. तशेंच मनोहर शर्मा, जी. एफ. माथूर आनी जी. एल. व्यास हांणी कांय एकांकिका बरयल्यो. बिकानेरचे एम. एन. जोशी हे आद्य राजस्थानी कादंबरीकार अशें मानतात. ‘आभइ पटकी’, ‘धोरा रो धारी अन्नाराम हाची ‘महकती काया’, मुळकती धरती’, यादवेंद्र चंद्र हाची हूं गोरी किणपीव री ह्यो मुखेल कादंबरी आसात. तेच प्रमाण आर. एन. शर्मा हांची ‘काल भैरवी’, यादवेंद्र हाची ‘जोग संजोग, सत्येन जोशी हाची कँवल पूजा, बी. एक. माली हाची ‘मानरव रा खोज’, पारस अरोडा हाची ‘खुलती गंठन’ ह्यो प्रसिद्द कादंबऱ्यो जावन आसात. प्रसिद्द कथाकारांभितर एम.डी. व्यास, शिवचंद्र भारतीय, गुलाबचंद्र नागौरी, शिवानारायण तोष्णीवाल, छोटाराम शर्मा ब्रजलाल बियाणी, बी. एन. पुरोहित, एस. आर. चंदाणी, चंद्रसिंग, चंद्र रे हे बरे कथाकार आसात.
आलेक्सीयो फॅर्नान्डीस

आलेक्सीयो फॅर्नान्डीस हाे एक तियात्रिस.
जल्म.
आलेक्सीयो फॅर्नान्डीस 26 ऑगस्ट 1940 ह्या दिसा मिन्गेल फेर्नांडीस आनी एस्पेसिया ए. फिलोमिना फेर्नांडीस हांकां तो जल्मलो.आरामबोल पेडणे,गोंय हांगा जालो.
शिक्षण.
ताणें 13 वर्सांचेर नोटस् आनी व्हायोलिन शिकपाक सुरवात केली आनी 20 वर्साचेर तुतारी शिकपाक लागलो. ताणें संगीतांत पदवी मेळयली.
वावर.
“बोरयेक पडटा मार,खोटो जाता सालवार” हे ताचे पयले तियात्र बाप्टीस रॉड्रिगीसहाणें ते बरयले आनी ताचे दिग्दर्शन केलें.तो एक गांवचोदिग्दर्शक हाच्या तियात्रांत आलेक्सान आपले तुतारीन संगीत वाजयलेंआनी हाचो देखावोआरांबोल जालो.
फिलिप्स बॉर्जीस फेर्नांडीस हांच्या “बॉमोईची गिरेस्तकाय” ह्या तियात्रांत ताणें दुसरे फावट अभिनय केल्लो.तशेंच झेवियर मार्टिन फेर्नांडीस हाच्या “गुलाबाचें फूल” आनी गाब्रियेल दे बायडा हाच्या “कार्मिनचे बेतीन” हे ताचे तिसरे आनी चवथे तियात्र जावन आसा.
हाचे भायर ताणें सगळ्या पेडणें तालुक्यांतल्या तियात्रांनी आपले संगीत गांवच्या फेस्ताच्या निमतान वाजयल्ले जशेंमोरजे गावांत,मांद्रे,केरी,भायडा,तुयें आनी शेजारच्या महाराष्ट्राच्या गांवांनी जशे कि आरोंदा,शिरोडा,आजगांव आनी सांवतवाडी.
हाचे पयली भुरगेपणांत गांवच्या तियात्रानी आपूण व्हायोलिन वाजयल्ले ताका याद जाता.ताका कांय गांवच्या तियात्र दिग्दर्शकांची याद जाता जशे कि आरांबोलचो सांतान,किस्तुलो,फ्रान्सिस,आझुलो, आनी राँकी.
गांवच्या तियात्रानी आनी कार्यावळी हाचेशिवाय आलेकसो,हाणे आपले संगीत तियात्रानी आनी नांव गाजत्या तियात्र दिग्दर्शकांच्या संगीत कार्यावळीनी वाजयल्ले जशे कि आल्फ्रेड रोज,जसींत वाझ,ग्रेग आनी साबिना,एम.डोड दे वेरना.
आलेकसोन शिवोलच्या जागराक 30 वर्सा संगीत वाजयले.तो गांवच्या फेस्ताक,मरणांक,काजरांक आनी गायन मंडळांक बॅड वाजयता आनी आजूनय वाजयता.ताणे तुयें इगर्जेंत गायन मंडळाचो मास्तर म्हणून काम केले आनी आता तो गांवचे आरंबोल इगर्जेंत गायन मंडळाक काम करता.
आलेक्सो हाणे आपली वाजोवपाची कला आपल्या गांवच्या तरणाट्यांक दिली आनी तशेच ताणे तरणाट्यांक संगीताचे शिक्षण आपल्या आरंबोल गावांत दिलें.
वा.रा.कांत

वा.रा.कांत
बगळ्यांची माळ फुले अजुनि अंबरात,त्या तरूतळी विसरले गीत,सखी शेजारिणी.
अशी सगल्यांच्या ओंठार आसलेली एका परस एक गाणी बरोवपी कवि म्हणल्यार
वा.रा.कांत.
जल्म.
वामन रामराव कांत हांचो जल्म नांदेडाक 6ऑक्टोबर 1913 दिसा जालो.
वा.रा.कांत ह्या नांवान ते बरयले.
शिक्षण.
तांचे मुळावें आनि ताचे फूडलें शिक्षण नांदेडाक जाले.इंटर पर्यरतचें शिक्षण 1931
वर्सा हैदराबादेक जालें.ताचे उपरांत तांकां शिक्षण अर्दवट सोडचें पडलें.तांचें लग्न
लक्ष्मीबाई म्हणल्यार कुळारची गंगूबाई कुडूकर हांचे लागीं 1930 वर्सा जालें.
नोकरी.
वा.रा.कांत हे विहंगमाला या नियतकालिकाचे संपादक(1928)तशेंच विहंग प्रेसचे
व्यवस्थापक आसले.निजाम सरकारच्या शेतकीं खात्यांत लिपिक म्हूण नोकरी तांणी 
केली(1933-1945).
निजाम सरकाराच्याच आकावाणी हैदराबाद आनी औरंगाबाद केंद्रांत मराठी विभागप्रमूख
म्हूण ताणी काम पळयलें.(1945-1960).तांणी एकूण 10 काव्यसंग्रह बरयलें.ताचो बापूय
रामराव कांत हे निजामच्या दरबारांत पूलिस अंमलदार आशिल्ले.दोनूली आनी मावळेत शब्द
हे तांचे कविता संग्रह.एक चादर मैलीसी,मध्यस्थ,सुलताना रझिया,हे कादंबरेचें तांणीं भशांतर
केलां.ताणी आपले जिणेंतल्या निमाण्या दिसांनी बरोच आत्मसंवादी कविता बरयल्ो.
मरण.
पिरायेच्या 78व्या वर्सा 8 सप्टेंबर 1991 दिसा मुंबयंत तांकां मरण आयलें.
सेंट ऑगस्टीन

सेंट ऑगस्टीन (इ.स. 354 – 430) ह्या रोमी बिश्पान सिटी ऑफ गॉप (देवनागरी) हो ग्रंथ बरयलो. हातूंत ताणें जिणेचे दिव्य मार्ग ( देवनागरी) आनी पार्थिव मार्ग (ऐहिक नगरी) अशे दोन विबाग वर्णिल्यात. युरोपाच्या मध्ययुगीन राजकीय आनी धर्मीक इतिकासाक म्हत्वाची प्रेरणा ह्या ग्रंथावरवीं मेळ्ळी. सेंट ऑगस्टीनान प्लॅटोचें न्याय हें राजकीय उद्दीश्ट आनी कल्याणमय जीण हे अॅरिस्टॉटलाचें राजकीय उद्दीश्ट किरिस्तांव धर्मीय नदरेंतल्यान मांडलां.
जॅसी डायस

जॅसी डायस हो एक ति़यात्र कलाकार
जल्म.
मारीया कोसेसाव कारदोझो हाका जॅसी डायस ह्या नावान वळखतात.ती जोस मानुयेल कार्दोज आनी रोबटीना पेटरोसीना हांची धूव. तांचो जल्म 30 में 1946 ह्या वर्सा मुंबईच्या जे.जे हॅास्पिटलांत जालो.
वावर.
जॅसीचे आवयक तशेच तिच्या दोगूय भावांक तियात्राची खूब आवड आसली. तिचो व्हडलो भाव लूकास कोकणी नाटकुली बरयतालो. णव वर्साचे पिरायेची आसताना ताणी आपल्या भावान बरयल्ल्या एकसुरो नावाच्या नाटकांत काम केले. 10 वर्साचे पिरायेची आसताना फ्रेनसिस्को-दे-पार्रा हे एक बरे नाटक बरोवपी आनी घडोवपीहाणी तांका तांच्या 'लागमोडी सून' नावाच्या तियात्रांत वावरपाची संद दिली. तिणे आपली पार्ट बेस बरे तरेन सादर केलो आनी हाजीर आशिल्ल्या दर्शकांची काळजा जिकून घेतली. सिरियाको डायस हांचे लागी ती काजार जाली.ते एक सुटके झुजारी तशेच नामनेचे कलाकार आसले.
तिच्या कामाची सुरवात 1963 वर्साक जाली. तेन्रा आलफ्रेड रोझ आपले "दोतोर आदवोगाद' आनी डायरेक्टर सायब नावाची नाटका घेवून सादर करपाक गोयांत आयिल्ले. तेन्रा जॅसीक तांच्या पगडा वागडा काम करपाची संद मेवली कारण मुंबईच्या एका कलाकाराक येवपाक शक्य ना जाले. तिणे त्या पात्राचे हाव भाव एकाच दिसान शिकली आनी माचयेर घेली. तिणे पटोवन दिले की ती एक बरी गायक आनी अभिनेत्री.
आयज मेरेन जॅसीन सुमार 90 डायरेक्टराच्या तियात्रानी ती वावुरल्या, प्रेम कुमार हांचो 'काकुत नासलोलो' ,'कोणाक म्हूणो माय', 'मोरतीकार', मिंगेल रोडस हाच्या 'बापुल भाव', 'घोरचे केस्ताव' , रिको रोड्स हांच्या 'पायचे व्होडपोण', 'बायलेक लागोन', डेनीस सिक्वेराचो 'दोगुय म्होजे पूत',आलफ्रेड रोजाच्या 'मुनीस वो देवचार', रोबीन वाज हांच्या 'शांतीचे लोगीन', सी आलवारीसाचो 'भाटकार दे गोवा', 'म्होजी वोनी', पुण सगळ्यांत आवडीचो आसलो सी आलवारिस.
तिका सुरवातेक मुखेल पात्राची भुमिका करपाक दिल्ली, पुण तिका ड्रामेटीक घडणुको हे करपाक तिका जमताले आनी हातूंत तिका यस लेगीत मेवलो. तिणे सी. आलवारिस, आलफ्रेड रोज, आनी एम बोयरावांगडा डुयेट म्हूटल्यात. तिणे आरोसिम आनी सोझा , रोबीन आनी ग्रेग हांच्या सागातान त्रायो गायल्ल्यात. तशेच तिणे ओडीयो केसेटीचेर गायला जशे बाब लोरेन्स दे तिराकोल हाची 'भांगराचे ताडू' बाब पिटर हाची 'ट्युरिस्ट सेंटर'.कोकणी विडयो फिल्म 'गिरेस्तकाय', 'झाबाबदारी' आनी उडटा तो बुडटा असल्या कोकणी विडियो फिल्मसांत तिणे अभिनय 
केला.
कत तियात्रूच न्हय तर खेळ तियात्रानुय तिणे अभिनय केला.तातूतले काय जावन आसा लिगोरियो फर्नाडीस हाचो 'ओरोंब आनी शेवोट ' ए. एम पाचेको हांचो 'फातोर' एनथनी सांस हाचो 'दारवोटो' .'उजवाड पालोयलो' हातूंत तिणे आपल्या अभिन्याचो शाप सोडलो.
तिणे आपल्या तीन तियात्रांचे मार्गदर्शण केला ते जावन आसा 'सालाझार' 'चित्राकार' आनी 'कोणाक म्हूणो माय?'.
पुरस्कार.
जायते पुरस्कार तिका फावो जाले.रेमी को
लाको हाणे बरयल्लो तियात्र 'घोराचे सुख' तातुत तिका सायन टायम्सांसून बेस्ट अभिनेत्रिचो पुरस्कार फावो जालो. में 20,1993 वर्सा हनुमन नाट्य घर म्हापसा काला मोगी कांदोली तिचो सतमान केलो.तियात्रा खातीर केल्या प्रदशणाखातीर तिका पुरस्कार दिलो. गोय राज्य संस्क्र्त पुरस्कार तिका फावो जालो.
अळमो

अळमो: (इंग्लीश - फंगस गीर्डन / फंगस कोम्ब).
मॅक्रोटर्मिज कुटुंबांतली व्हड रोवणी उबारपी वायटी रोयणी भितर कुशिल्ल्या पाल्याची ल्हान ल्हान ‘ शेतां ’ रोयता. ह्या ‘ शेतां ’चेर टर्मिटोमायसीज ही अळम्याची जात चित्याच्या रूपान वाडटा. रोयणींतलो अळमो बारीकसाणेन तपासल्यार ताचेर हे बुरशीचे धवेफुल्ल बारीक – बारीक गुळे वाडिल्ले दिसतात. ह्या गुळ्यांत पाचकद्रव्यां निर्माण जातात तीं खावन वाळटी जियेता.अळम्यांचो आकार खारके भशेन, रंग म्होंवाच्या माल्या भशेन, वास करंजेला भशेन आनी स्पर्श बुकबुकीत, हून - हून आसता. सूक्ष्मदर्शका सकयल तपासल्यार वाटयेचें हें मेलें म्हळ्यार ‘ अळमो ’ झाडपाल्याच्या पेशीं पसून, तंतूं पसून तयार जाल्ल्याचें दिसता. वायटेचे जातीचेर अळम्यांचो आकार, रूप, रंग थारता. गोंयांत चार - पांच तरांचे ‘ अळमे ’ सांपडटात.
जुलय म्हयन्यांत ह्या अळम्यावेल्या चित्याचे गुळे किल्लूंक लागतात. तांचे ल्हान देंठ जातात. देंठाचे पोकळ दांडारे जातात. रोयणीचे वण्टीक तेंकतकच तांकां एक तोंपरें फुटता. हें तोपरें रोयणीक बुराक करीत ‘ गिरमीट ’ कशें उजवाडाचे आनी उदकाचे दिकेन वयर वाट काडटा. रोयणी वयर पावतकच ताचें रूप बदलता. तोंपऱ्याचे कळे जातात. कळे तशेच दवरल्यार ते फुलतात. अळमो जितलो व्हड तितल्या प्रमाणांत रोयणीर कळे येतात आनी अळमीं फुलतात.
गोंयचीं अळमी:.
गोंयांत अळम्यांच्यो विखाळ आनी खावपाच्यो अश्यो दोनूय जाती सांपडटात. रानवट अळमी गोंयकार परंपरेन वळखुपाक आनी वेंचपाक शिकल्यात. गोंयांत बाजारांत व्हड प्रमाणांत विकपाक येवपी जात म्हळ्यार ‘ अळमी ’ वा ‘ रोयणीवेलीं अळमी ’. हांकां इंग्लेजींत ‘ टर्मिटोमायसीज ’ अशें म्हणटात. रोयणीच्या पोटांत ‘ अळमो ’ आसता ताचे पसून ‘टर्मिटोमायसीज ’ जातीचीं अळमीं जुलय आनी आगश्ट म्हयन्यांत जातात. हीं अळमी चडशीं अस्तंत घाटांतल्या तालुक्यांनी ( दिवचल, सत्तरी, सांगें, केपें, काणकोण, फोंडें ) जातात. वर्साक सुमार ७५ ते १०० टन अळमी शारांनी विकपाक येतात. दर पंदरा दिसांनी ह्या अळम्यांचें एक पीक येता.
टर्मिटोमायसीज भाशेन गोंयांत आनीकूय रुचीक अळमी लोक पुंजायतात. तांचीं थळावीं नांवां आनी विज्ञानीक वळख अशीः फुगो; माड-फुगो; काजु-फुगो (बोलीटस/ गायरोडॉन); शिती/शितळ/श्रिगार अळमी (पोडाब्रेला); तेल अळमे (मॅक्रोलेपिओटा); खूंट/खुंटयाळें अळमे (प्लुटीयस) सोरपा अळमे, पणसा अळमे (प्लुरोटस) आदी.
संवसारांत टर्मिटोमायसीजच्यो ३३ जाती आसात. तातूंतल्यो १२ गोंयांत सांपडटात, अशें गोंय विद्यापीठांतल्या संशोधनावेल्यान दिसून आयलां. झाडांच्या मुळांक बांदून उरपी (मायकोरायजल) चडशो जाती पोर्तुगेजांनी लॅटीन अमेरिका, आफ्रिका हांगासून हाडल्यो आसूंये अशेंय सिध्द जालां. गोंयच्या अळम्यांचें सांस्कृतिक, सैमीक आनी उद्येगीक म्हत्व व्हड आशिल्ल्याचेंय कळटा.
Satti Ozranch'm Bens Muje Y Adinom - Dekhni

"“Let’s keep the Goan tradition and culture alive, worldwide”"
Satti Ozranch'm Bens Muje Y Adinom
I own property worth sixty thousand
Type: Deknni
Source: José Pereira/ Micael Martins. A Sheaf of Deknnis,
Musical form: Binary
Literary form: Monologue (?)
Translated by José Pereira
Satti ozranch'm bens muje y adinom.
I won property worth sixty thousand.
Sonn'm sonn'm sonn'm sa!
(Hear my wealth jingle:) Sonn'm, sonn'm, sonn'm, sonn'm.
Tazo tivantto tuk' go diinom.
I will give you a third of that, my dear.
Sonn'm sonn'm sonn'm sonn'm sa.
(Hear my wealth jingle:) Sonn'm, sonn'm, sonn'm, sonn'm.
Taje velean tuk' y aum sustentar korinom.
Besides that, I'll support you.
Chorus 2
Y ago Boiru tuje vinnem,
Boiru, my dear, without you,
Suk maka nam.
There is no happiness for me.
Battantu' (battantulo) [60] babu muzo Mannkeantum ota.
Our young landlord from the Batt goes to Mannkem.
Sonn'm sonn'm sonn'm sonn'm so!
Sonn'm, sonn'm, sonn'm, sonn'm.
Tum huim-im san Tallantum pauta.
From there he goes to the Tall [61].
Sonn'm sonn'm sonn'm sonn'm sa!
Sonn'm, sonn'm, sonn'm, sonn'm.
Nak' zaloly (zalole) visy (vicios) baba tuka konnom rê xikoita.
Who taught you these needless vices, boy.
Chorus 2
Y ago Boiru tuje vinnem,
Boiru, my dear, without you,
Suk maka nam.
There is no happiness for me.
Maim-im muntta maka sun gê muje,
My mother says to me, "oh my daughter-in-law,
Sonn'm sonn'm sonn'm sonn'm sa!
Sonn'm, sonn'm, sonn'm, sonn'm,
Tondda' palou dory ge loje.
Hold your sari's end to your face for shame.
Tondda palou dory gê loje.
Hold your sari's end to your face for shame.
Modim' salantum dimbi mal-leari,
If you kneel in the middle of the hall,
Sonn'm sonn'm sonn'm sonn'm sa!
Sonn'm, sonn'm, sonn'm, sonn'm.
Panyam porhon (poddon) tuka.
I shall fall at your feet.
Chorus 1
Y aba rê y aba rê.
Hey there, Hey there.
Tsoi (choi) tsoi tsoi tsoiyai muje dolle,
Look at my eyes,
Tuje mogan rorhunum (roddunum) suzoile.
See how I've reddened them through weeping for love of you.
Chorus 2
Y ago Boiru tuje vinnem,
Boiru, my dear, without you,
Suk maka nam.
There is no happiness for me.
Maim-im muntta maka lognam' soru.
My mother tells me (to give up the idea of marriage?).
Sonn'm sonn'm sonn'm sonn'm sa!
Sonn'm, sonn'm, sonn'm, sonn'm.
Bangrach' vinnem gor za toru.
(Without gold the house ...?).
Foto-quimaum [62] nexileari,
When she puts on the foto-quimaum,
Sonn'm sonn'm sonn'm sonn'm sa!
Sonn'm, sonn'm, sonn'm, sonn'm,
Kouxeachi [63] pakolli.
She looks like a petal of the kovaso flower.
Chorus 1
Y aba rê y aba rê.
Hey there, Hey there.
Tsoi (choi) tsoi tsoi tsoiyai muje dolle,
Look at my eyes,
Tuje mogan rorhunum (roddunum) suzoile.
See how I've reddened them through weeping for love of you.
Chorus 2
Y ago Boiru tuje vinnem,
Boiru, my dear, without you,
Suk maka nam.
There is no happiness for me.
Polleiat.
Dekhnni
पेद्रुचें दुस्रें पत्र

पेद्रुचें दुस्रें पत्र.
Second Epistle of Peter
पेद्रुचें दुस्रें पत्र.
ह्या दूसऱ्या पत्रांत पेद्रू आपल्या पयल्या पत्राची आनी तांतूं दिल्ले शिकवणेची खबर कर्ता. हें दुस्रें पत्र चड करून धाकटे आजियेच्या त्याच क्रिसती सभांक बरयलांशें दिसता. तांचे मदें खटे शिकवपी, शासत्र-विरधी आनी फटवपी उपरासलले, देखून ताणें हें पत्र बरयलें. तांचें बरें सुगुणी जिवीत इबाडून आनी जेजू क्रिसताच्या दूसऱ्या येणन्याचो आनी संवसाराच्या शेवटाचो भावार्थ सडून, ते खटे शिकवपी तांकां खटी सत्त्या भासायताले. तांचे खटे शिकवणेन उपरासलल्या प्रस्नांक जेजूक खाजा पलेल्लो आनी आयकल्लो त्या गवाय्कडल्यान मेळता : हे की देवाची आनी समिया जेजुची विस्वास फावो आसलली खरी वळख दितात. ह्या पत्राचो शेवट म्हळ्यार त्या क्रिसती सभांच्या भावांभयणिंचो भावार्थ घट करुंक आनी खट्या शिकवपियांच्या चपक्यांत पडना जावंक तांकां राखूक.
हें पेद्रुचें दुस्रें पत्र आनी जुदाचें पत्र इतलीं एकामेकाक लागीं आसात, की पेद्रू आपल्या सांगाती धरंदुताचें पत्र वळखतालो आनी ताच्या कल्पनांचो ताणें उप्योग केलो म्हळ्यार जाता.
ह्या पत्राचो बरयणार आपणाकूच “ सिमांव पेद्रू, जेजू क्रिसताचो सेवक आनी धरंदूत” म्हणटा. आपून समिया जेजुच्या रुपांतराचो खाशा गवाय म्हण सांग्ता, आनी पावलूक आपलो मगाचो भाव म्हणून लेख्ता.
हें पत्र केदना आनी खय बरयलें तें १/१३-१५ ह्या वळिंतल्यान गमून येता. आपलें मरन लागीं पावलां म्हण पेद्रू जाणो. पेद्रू रमा शारांत रग्त्साक्षी कजो मेलो म्हणटच, हें पत्र ताणें ६६-६७व्या वर्सा रमा थावन बरयलें म्हण म्हणुंक जाता.
पूण ह्या पत्राचो खरो बरयणार कण ? खूद पेद्रून तें बरयलां, वो ताचें नांव घेवन आनिंक कणें तें बरयलां जायत ? पेद्रुच्या पयल्या पत्राचे प्रसतावनेंत हे विशीं आमी सांगलां तें हांगाय लाग्ता.
ह्या पत्राची मानडावळ अशी.
प्रसतावना : १ : १-२
क्रिसती आपवणें : १: ३-२१
फटकिरे शिकवपी : २ : १-२२
जेजुचें दुस्रें येणें : ३ : १-१८
पळेइयात.
Second_Epistle_of_Peter
गुडीपाडवो

गुडीपाडवो चैत्र म्हयन्यात मनयतात. वर्ष प्रतिपदा, संवसार पाडवो अश्या नांवांनी पाचारता. हिंदू वर्साचो हो पयलो दीस. पुराणांत सांगिल्ल्यावरी साडेतीन मुहूर्ता भितरलो तो एक मानतात. हो दीस पुण्याचो मानून, त्या दिसा खंयच्याय नव्या कार्याक सुरवात करतात. हो उत्सव मनोवपा फाटल्यान ताका खेरीत म्हत्व आसा. गुडीपाडव्याची वा संवसार पाडव्याची परब मनोवपा फाटल्यान कांय इतिहासीक, अध्यात्मीक आनी सैमीक म्हत्व आसा.
इतिहासीक म्हत्व.
येदी देशाचो राजा वसू राज्याचो त्याग करून अरण्यात तप करपाक गेलो. ताची तपश्चर्या पळोवन तो इंद्रपदा खातीर योग्य आसा अशें समजून इंद्र देवान ताका दर्शन दिलें आनी म्हळें “सध्या पृथ्वीर कसलोच नियंता ना, ह्याखातीर तूंच ह्या पृथ्वीचें पालन करपाक योग्य आसा तसोच तुज्या शिवाय थंय म्हजो एकूय इश्ट ना. म्हज्या प्रसादान तुका एक दिव्य विमान प्राप्त जातलें. तशीच तुका एक वैजंयतीमाला अर्पण करतां. तिचो प्रभाव असो आसा की ती गळ्यांत आसली म्हणटकीच युध्दांत तुका कांय वायट जावंचें ना. तसोच कांय काळान तुका धर्माचरणान पुण्यलोक प्राप्त जातलो”. मागीर इंद्रान आपल्या प्रेमाची कुरु म्हण साधूच्या रक्षणां खातीर एक वेळाची बडी दिली. ती वसू राजान वस्त्र, भुषण आनी गंधफूल लावन सोबीत सजोवन तिची पूजा केली. तो दीस चैत्र शुध्द प्रतिपदेचो आसलो. ह्या घडणूके वयल्यान तो दीस गुडीपाडवो म्हण मनवपाक लागले आसूं येता.
सैमीक म्हत्व.
ज्योतिषशास्त्रा प्रमाण पाडव्या दिसानी सुर्य वसंत-संपातान येता (संपात बिंदू म्हणजे क्रांतीवृत्त वा विषुववृत्त ही दोन वर्तुळ ज्या बिंदूक चिरतात तो बिंदू.) आनी वसंत रुतू लेगीत सुरू जाता. शिशीर रुतून झाडाची पानां गळून पडिल्ली आसता. पाडव्या दिसानी झाडांक नवी पानां फुट्टात. सगळो सैम पांचवोचार आनी प्रसन्न आसता. गुडयेचेर चडयल्लो तांब्याचो कळसान लेगीत विज्ञानीक म्हत्व आसा. पाडव्या दिसा प्रजापती देवाची किरणा चड प्रमाणात पृथ्वीचेर परजळटात. तांबे ही किरणा आपल्या भितर ओडून घेतात. ह्या कळसान उदक घालून पीले जाल्यार भलायकी बरी उरता. तसोच ह्या दिसा कडुलिंबाचो प्रसाद करतात. कडुलिंबून लेगीत प्रजापती किरणा ओडून घेवपाची शक्त आसता. आनी कडुलिंबू भलायकेक बरो. तशींच अमक्याच वेळार त्या त्या झाडांची कापणी जावपाक जाय. त्या खातीर ही गुडी उबारपाक बांबुचो वापर करता. तातून लेगीत प्रजापती किरणा ओडून घेवपाची तांक आसता.
गुडी उबारताना तिका जरीचो वा भगवो वालो बांदून, बडयेक फुलांनी सजोवन तिच्या वयर चांदीचो वा पितळीचो कलश (तांबयो) घालून ती तुळशी वृंदावनांत उबारतात. गुडी पाडव्या दिसा तेजततवा आनी प्रजापती किरणां मोठ्या प्रमाणांत पृथ्वीचेर पडटात. गुडीक घातिल्लो तांब्याचो कलश ती किरणां आपल्या भितर शोशून घेता अशें मानिल्ल्या कारणान गुडी सुर्योदय जावंचे आदी दारांत उबारपाची प्रथा आसा. 
ह्या दिसाक खेरीत म्हत्व आशिल्ल्यान ताका पवित्र आनी शूभ मानतात. हिंदूच्या नव्या वर्साची सुरवात ह्याच दिसा जाता.
Sant Timot

SAINT TIMOTHY 
Timot Greek bhaxen ‘ Timontheos’ mhollear devak man divpi vo devan man favo kel’lo.
Tacho zolm.
Bhag timot poilea xekdiant Ephesus xaracho poilo Kristi Bishop zalo.Bhag Timotacho zolm c . A.D 17 vorsa zalo, to Lycaonian xarant Lystra Asia Minor hanga vaddlo.
Avoy Bapuy.
Tachea avoychem nanv Eunice ani Bapaychem nanv Lois, tim dhorman Judev aslem.Punn Timotacho bapui Greek axilo.
Bhurgeponn.
Bhurgeponna taun taka povitr dhormgrontachi vollok mell’li.Lhanponnim taun to soimban unno ulovpi ani bizudd axilo, ani to bogor- bogor duenth zatallo.
Tachem jivit.
Bhag .Paulu aplea poilia dhormprocharok yatrek Barnabasa borobor Lysra desant ailo tedna tannem eka zolma taun apangul monxak boro kelo dekun thoisorlea zaitiea lokhanim tachi xikvon mannun ghetle.Bhag. Pauluchea dusrea dhormprocharok yatrek Silasa borobor to Lystra ailo tednna Timotichea bapayn taka Bhag.Pauluxi vhello.Bhag .Timot Bhag Paulucho xis ani upranth dhor xikvonn diunk tacho sangatti zalo.52 hea vorsa, Bhag Paulu, Silasa ani Timot Macedonia xarant gele.
Timot ani Silasa Beroeanea xarant raule,ani uprant Corinth xarant gele.Tanchem hem jivit birankull ani koxttani borlelem.Punn devan taka aple utor xipdaunk apoilolo.Bhag Paulun ani poile Kristi Bishopani, Bhag. Timotak Ephesus xarachim zobabdari dili ani taka tea xaracho bishop mhonn makhlo.
Tacho sobhav.
Soimban to unnem ulovpi ani bizudd aslo. To bizudd assunui Bhag Paulun taka Korint xarant daddlo tancho bhavarth ghott korunk.Taka ghombir velar pasun xantin vagpacho gunn axilo. Bhag Timotichenm nanv novea korarant zaitia chittinim mell’ta.
Bhag Paulu borobor Timotin apleo chitti boroiliath tanchi nanva he porim asat:
Koxxt ani moronn.
Ithihas amkam sangta 97 hea vorsa, Bhag Timotin Macedonia xarant Devi Diana-chea manak zatalem tem pursav adailem ani xhub vortoman porgotunk suru kelem.Jednam tannem xubvortoman porgottunk suru kelem tednam tea murti- pujariani taka khub tras kele, taka khub marlo ani taka rostea velian voddit voddit vhorun taka xekim fatrani jivexhi marlo. Jednam taka hem koxxtachem moronn ailem tednam taka 79-80 vorsa asheli.
Altaracho man.
Taka Povitr Sobha ek Apostle, ek Bhagevonth ani ek Rogth xakxim mhonn manta. 4 tea xekdianth tachi kudd (Constantinope Holy Apostles Church) hanga hadle.
Polleiat.
Saint_Timothy
धनिष्ठा

धनिष्ठा आश्विन्यादी गणनेंतलें तेविसावें नखेत्र. हाचें वैदिक नांव श्रविष्ठा. धनिष्ठा म्हळ्यार गिरेस्त आनी श्रविष्ठा म्हळ्यार फामाद. श्रवणाचे उदेंतेक पूण मातशें उत्तरेवटेन हें नखेत्र आसा. अस्तंत पध्दत्तीप्रमाण तिमी (डॉल्फिनस) ह्या गिऱ्या चोम्यांतल्या आल्फा, बीटा, गामा, डॅल्टा आनी एप्सायलॉन हे पांच वा कांय जाण हातूंत आनीक एक गिऱ्याचो आस्पाव करून स गिरे समजतात. ह्या नखेत्राचो आकार शेंपडेसयत ल्हान पतंगावरी आसा. ऑक्टोबराचे 10 तारखेच्या सुमाराक रातचे आठ वरांचेर हें नखेत्र मध्यमंडलाचेर (जंय उदेंतेक आनी अस्तंतेक रेखांश मेजतात) दिसता. हातूंतले दोन गिरे तिसरे प्रतीचे आनी तीन वा चार गिरे चवथे प्रतीचे आसात. हातूंतलो आल्फा गिरो हो योगोयोग आसून ताचे विषुवांश 20 व. 30 मी. 1800 से. आनी क्रांती 15(0) 42 मी. 452 से. उ. अशी आसा. गामा हो गिरो युग्मगिरो आसून तातूंतलो एक भांगरावरी हळदुवो आनी दुसरो निळसार पाचवो आसा.
क्रिश्ता आदीं 3000 च्या सुमाराक धनिष्ठा नखेत्रांत सूर्य आसताना उत्तरायणाक सुरवात जाताली. वेदांग ज्योतिश पध्दतीन धनिष्ठा हें पयलें नखेत्र समजतात. बार्हस्पत्यसंवत्सर चक्राची सुरवात धनिष्ठेपसूनच जाता. ताची देवता वसू आनी आकृती मर्दल (धोलकें) आसा. ह्या नखेत्राचे पयलें देन चरण मकर आनी फुडलें दोन चरण कुंभ राशींत येतात. धनिष्ठापसून रेवतीमेरनच्या पांच नखेत्रांक धनिष्ठापंचक म्हण्टात. ह्या पंचकांत आयिल्ले मरण वायट समजतात. ह्या नखेत्राचेर जल्मल्लो मनीस गिरेस्त, शीलवान, बळीश्ट आनी किर्तीमान जाता अशें कोष्ठीप्रदिपांत म्हळां.
जे. रॉड

जे.रॉड
जल्म.
जे. रॉड हांचें पुराय नांव जावन आसा जुल्यांव हिलारीस प्युरीफीकासांव रॉड्रिगीज. रॉड्रिगीज. जे.रॉड हांचो जल्म १४ जेनवरी १९४९ ह्या वर्सा कुठ्ठाळे ह्या गांवांत जालो.
ताच्या बापायचें नांव सर्गेस्तमिंगेल रॉड्रिगीज आनी ताच्या आवयचें नांव मारिया
ताचो बापूय सर्गेस्त मिंगेल रॉड्रिगीज जाका लोक मिंगेल रॉड म्हूण वळखताले. तो एक भोवगुणी तियात्रांतलो संगीतकार आशिल्लो. ताचो गूण आमका जे. रॉडा भितरदिसून येता.
वावर.
आपल्या बापाय भशेन जे. रॉड चड बरो भावनेचे संगीतकार आनी संगीत घडोवपी आसलो. तशेंच तियात्र पळोवपी लोक आनी कोंकणी संगीताचे मोगी आनंद घेताले. तो आठ वर्साचो आशिल्लो तेन्ना ताणें ताचो बापायक गायताना आनी माचियेर अभिनय करतना पळयले आनी हो मोग पळोवन तो ह्या शेत्रात भितर सरलोश. आपल्या बापायची प्रेरणा घेवन जे रॉडान बरी देख दिवपी गितां रचलीं.
तांचो पयलो अभिनय सांकळे ह्या गांवांत जालो. थंय तांणी आपलें पयलें गीत गायलें जें पुर्तुगेज भाशेंत आसलें. ताका लोकांनी ताळ्यांचो गडगडाट केलोआनी ह्या दिसाच्यान ताच्या बापायन ताका आपल्या तियात्रांत अभिनय करपाक लायलें. तशेंच दुसऱ्या तियात्राच्या दिग्दर्शकांनी तांकां माचयेर काम करताना पळयलें आनी आपल्याय तियात्रांनी गावपाक आनी अभिनय करपाची संद दिली.
जे. रॉड हाणीं जायत्या फामाद दिग्दर्शकाच्या तियात्रांनी अभिनय केले आनी जायतीं गितां गायलीं. कांय दिग्दर्शकांची नांवां अशीं आसात : सोजा फेर्रांव, जासींत वाज, सी. आल्वारीस, प्रेम कुमार, ऐरीस्टीडीस, आनी लुईस डायस, जॉन क्लारो, आल्फ्रेड रोज, कामत दी. आसोलना, मेन्डीस ब्रादर्ज, टोनी सॅक, एम .डॉड,फा. फ्रेडी .जे. दा कोश्ता, चॅम्पीयन पीटर, ग्रेग-सबीना, एम. बोयर, कोन्सेपशन-नेल्सन-टोनी, एच.ब्रिटोन, रोम टोनी, पॉल सुवारीस, जुजे रोड, डि’लीमा,लिगोरीयो फेर्नांडीस, मिनीनो दे बांदार,क्रिस्टीफर, मारीयान्हो फेर्नांडीस, कॉमेडीयन डॉमनीक, आदी.
आपल्या बापायच्या तियात्राचें दिग्दर्शक करून तांणी आपलेस्वताचे तियात्र बरयले आनी दिग्दर्शकलेगीत केले. ताची कांय तियात्राचीं नांवां अशीं आसात: "पायची गिरेस्तकाय" "पायन इबाडलो पुतान सांबळ्ळो" "रुजार माशेकार" "हेंच तें"आदी. 
ताचीं गितांतलीं उतरां आनी रचना सदांच बरी शिकवण दिवपी आनी एक बरो संदेश तीं लोकां मेरेन पावयतात.
कलाकार आशिल्ल्या करणान तो दिल्ली, मुंबय,गल्फ,लंडन आदी देशांनी भोंवलो.
पेरीश, कायतान जुआंव

(जल्म:1806, मडगांव; मरण: 1860).
गोंयचो एक धर्मप्रचारक. 1859 तल्यान ताणें गोंयचें आर्कीडायोसीझाच कारभार पळयलो. 1860त मरण येमेरेन ताणें गोंयची आर्कीडायोसीझ सांभाळ्ळी.
-कों. वि. सं. मं.
सेबेस्त्यांव टोनी फेर्नांडीस

सेबेस्त्यांव टोनी फेर्नांडीसहॊ सुटके झुजाारी आशिल्लॊ
जल्म आनी शिक्षण.
 टोनी फेर्नांडीस हांचो जल्म 27 नोव्हेंबर 1929 वर्सा सांगें म्हालांतल्या किर्लपाल सावड्डें हांगा जालो. तांचे माध्यमीक शिकप कुडचड्यार तर बीए, एलएलबीचें शीकप बेळगांवां जालें. घरचे अर्थीक आनी गरीब परिस्थितीक लागून तांकां वकिली करपाक जमलें ना.
सुटके खातीर वावर.
साडेचारशें वर्सांच्या पुर्तुगेज राज्यसत्तेच्या गुलामगीरींतल्यान सूटका करून घेवपा खातीर केल्लो त्याग, उप्राशिल्ले कश्ट, सोंशिल्ल्या हालअपेश्ठा आनी यातना, ज्या स्वातंत्र्य सैनिकांनी निर्धार पुर्वक यत्न केले तातुंतले एक आसात सेबेस्त्यांव (टोनी) फेर्नांडीस.तांचो पिंडच स्वतंत्र विचारांचो आशिल्ल्यान शिकता आसतानाच ते स्वातंत्र्य संग्रामांत वांटेकार जाले. ’आझाद गोमंतक दला’ चे तें सचीव आसले. तांणी आपल्या इश्ट मंडळींत धाडस निर्माण केल्लें. गोंय मुक्ती लढ्यातलें भुमीगत कार्य जोखमीचें जावनय तांणी तें करपाचें धाडस केल्लें. गोंयातली सगळी म्हायती सुलूस लागनासताना ते गोमंतक दलाक पावयतालें. 
 टोनी भेस बदलताले. रानांनी लिपचोरयां भोंवतना केन्ना धनगराचो, केन्ना रेल्वे कामगाराचो जाल्यार केन्ना इगर्जेंच्या पाद्रीचो भेस करून माहिती मेळयताले. बेळगांव ते गोंय मेरेनचो वाठार ते पांयांनी माडिड्ताले. अशे तरेन वावुरताना तांकां खूब वेळा उपाशी पोटार रावचें पडलें. इत्सा शत्किच्या म्हालवजार हें चलतालें.
पुर्तुगेज गुप्तहेर पांखले आनी स्वातंत्र्य सैनिकांचो कर्दनकाळ आझेंत मोंतेर हाची टोनीचेर बारीक नदर आसताली. केन्ना खंय आनी कशे परिस्थितींत तांकां धरून व्हरत हाचो नेम नासतालो. ह्या कारणाक लागून 1957 वर्सा तांच्या बापायच्या मरणाक लेगीत ते पावूंक शकले नात.
हेर वावर.
गोंय स्वतंत्र जातकच ते सहकुटुंब सावड्ड्यां स्थायीक जाले. कोंग्रेस पक्ष घट करचे पासत ते गांवगिऱ्या वाठारांनी भोंवले. हे भोंवंडेंत तांचे बराबर तांची घरकान्न श्रीमती फिलोमिनाय आसताली. भाटकार, शेतकार तशेंच खुबशे अधिकारी तांचो सल्लो घेवचे पासत तांगेर येताले. दीस आनी राती तांणी पक्ष संघटीत करचें खातीर कार्यकर्तेय एकठांय केल्ले.
कोंग्रेस पक्षा खातीर तांणी मुळावों वावर केल्लो. तनमनान तांणी संघटना बांदून काडिल्ली. पूण वेंचणूके वेळार तांकां पक्षान उमेदवारीची तिकीट न्हयकारिल्ल्यान ते निर्शेले. तांणी महाराष्ट्रावादी पक्षांत पावल दवरलें आनी भाऊसाहेब बांदोडकारान तांकां सांगे मदतासंघाची उमेदवारी दिली. मगो पक्षाच्या उमेदवारीचो टोनी वेंचून आयले आनी पयल्याच मंत्रीमंडळांत कायदो मंत्री म्हणू तांकां भोवमान मेळ्ळो.
टोनी फेर्नांडिसांनी कायदोमंरत्री जातकच खुब लोक उपेगी कायदे केले. शेतका-यांच्या कल्याणा खातीर 'कूळ कायदो' पास करून जमीन मालकांक एक शश्ठांक खंड, कसता ताची जमीन, मुंडकार कायदो करपा पासत झटले. स्वाभिमानी टोनी फेर्नांडिसाचो मंत्रीमंडळात मतभेद जाल्ल्यान तांणी राजिनामो दिल्लो पूण शिटूक राजकारणी भाऊसाहेब बांदोडकारान तांचो राजिनामो मानून घेतलो ना. कारण तांकां विधानसभेंत तांच्या मजतीची गरज आशिल्ली.
मरण.
गोंयांत ओपिनियन पोला उपरांत वेंचणूक जाली तेन्ना टोनी फेर्नांडिसानी 'शेतकरी कामगार पक्षाची' स्थापणूक केली. वेंचणूक लढयली पूण ते हार्ले. तांकां मानसीक धक्को सहन करचो पडलो आनी 6 डिसेंबर 1969 दिसा तांकां मरण आयलें.
ಕುಮ್ಸಾರ್

ಕುಮ್ಸಾರ್.
ಕುಮ್ಸಾರಾ ಆದಿಂ ಮಾಗ್ಣೆಂ.
ಮ್ಹಜ್ಯಾ ದೆವಾ ಫಾಂಕಯ್, ಸಾಯ್ಬಾ, ಮ್ಹಜೆ ಮತಿರ್, ಕಿರ್ಣಾಂ ತುಜ್ಯಾ ಉಜ್ವಾಡಾಚೆಂ, ಹ್ಯಾ ವರ್ವಿಂ ಪಯ್ಸ್ ಸರ್ಚ್ಯಾಕ್ ಕಾಳೊಕ್ ಮ್ಹಜೆ ಮತೀವ್ಯಲೊ. ಉಜ್ವಾಡಾಯ್ ಮ್ಹಜೆಂ ಇನ್ಯಾನ್ ಆನಿ ಜಿವ್ ಕರ್ ಮ್ಹಜೊ ಉಗ್ಡಾಸ್, ವಳ್ಕೂಂಚ್ಯಾಕ್ ಮ್ಹಜಿಂ ಪಾತ್ಕಾಂ, ತಾಂಚಿ ವಿಟ್ ಧರ್ಚ್ಯಾಕ್, ಖರೊ ನಿಚೆವ್ ಆನಿ ಬರೆಂ ಕುಮ್ಸಾರ್ ಕರ್ಚ್ಯಾಕ್. ಮಾರ್ಯೆ ಮ್ಹಜೆ ಬರೆ ಮಾಯೆ ದಿ ಮ್ಹಾಕಾ ತುಜಿ ಮಜತ್.
ಕುಮ್ಸಾರ್.
ಕುಮ್ಸಾರಾಕ್ ವೆತಾನಾಂ, ಪಾದ್ರೀಚ್ಯಾ ಪಾಯಾಂ ಲಾಗಿಂ ದಿಂಬಿ ಘಾಲುನ್, ಖುರೀಸ್ ಕರ್ ಆನಿ ತಾಚೆಂ ಬೆಸಾಂವ್ ಮಾಗ್ ಮ್ಹೊನುನ್. " ಹಾಂವ್‌ ಆಯ್ಲಾಂ ‌ವ್ಹಡ್ ಪಾತ್ಕಿ, ತುಜೆ ಕುರ್ಪೆಚೆಂ ಬೆಸಾಂವ್ ಮ್ಹಾಕಾ ದಿ " ಪಾದ್ರೀಕ್ ಗೊಮ್ಯೆ ಕೀತ್ಲ್ಯಾ ದಿಸ್ಸಾನಿ / ಮೂಯ್ನ್ಯಾ ಜಾಲ್ಯ್ತ್, ಕುಮ್ಸಾರ್ ಜಾವ್ನ್. ಹಾಂವ್‌ ಪಾತ್ಕಿ ಮ್ಹಣ್ ಆನಿ ಸಗ್ಳಿಂ ತುಜಿಂ ಪಾತ್ಕಾಂ ಸಾಂಗ್ ಪಾದ್ರೀಕ್ ಸಾರ್ಖಿಂ ಸಮ್ಜತಾತ್ ತಶಿಂ. ಉಪ್ರಾಂತ್ ಮ್ಹಣ್ "ಹ್ಯಾಂ ಆನಿ ಮ್ಹಜೆ ಸರ್ವ್ ಜೀಣೀಚ್ಯಾಂ ಪಾತ್ಕಾಂಚಿ ದುಖ್ ಧರ್ತಾಂ ಆನಿ ಗುನ್ಯಾಂವಾಂಚೆಂ ಭಗ್ಸಣೆಂ ಮಾಗ್ತಾಂ". ಚತ್ರಾಯೆನ್ ಆಯ್ಕ್ ಸಾಂಗ್ಣಿ ಆನಿ ಪಿರಾಜಿತ್ ಹೆಂ ಪಾದ್ರಿ ದಿತ್ಲೊ.
ಕುಮ್ಸಾರ್ ಜಾತ್‌ಚ್ ಮಾಗ್ಣೆಂ.
ಸಾಬಾರ್‌ ಆರ್ಘಾಂ ತುಚಾ ದಿತಾ, ಸಾಯ್ಬಾ ಎದೊ ವ್ಹಡ್ಲೊ ಉಪ್‌ಕಾರ್ ಕೆಲೊಯ್ ಮ್ಹಣ್ ಮ್ಹಾಕಾ ಕುಮ್ಸಾರ್ ಫಾವೊ ಕರುನ್‌. ಪಾತ್ಕಾಂಚ್ಯಾ ಭೊಗ್ಸೊನ್ಯಾ ವರ್ವಿಂ ದೆಂವ್ಲಿ ಮ್ಹಜೆರ್ ಸವ್ಸ್ಕಾಯ್ ಆನಿ ಸುಲಾಯ್,ಜಿ ಎದೋವ್ ಪಾಸುನ್ ನಾಸ್ಲೆಲಿ. ಕುರ್ಪಾ ಆನಿ ‌ಬಳ್ ದಿ ಸಾಯ್ಬಾ. ತುಚಾ ಉತರ್ ದಿಲಾಂ ತೆಂ ಹಾವೆಂ ಪಾಳ್ಚ್ಯಾಕ್ ಆನಿ ತುಜೆ ಖೊಶೆ ಪರ್ಮಣೆಂ ಜಿಯೆವನ್ಚ್ಯಾಕ್. ಸಂಯಾ, ಮ್ಹಜೆ ಥಾಂಯ್ ತುಜಿ ಕುರಾ ನಿರ್ಫಳ್ ಜಾಂವ್ಕ್ ನಿರ್ಮುಂ ನಾಕಾ. ಸಾಯ್ಬೀನಿ ಮ್ಹಜೆ ಮಾಯೆ, ಬಡ್ವ್ಯಾ ರಾಕ್ಣ್ಯಾ, ಆಂಜ್ಯಾಂನೊ, ಮ್ಹಜ್ಯಾ ನಾಂವಾಚ್ಯಾ ಸಾಂತಾಂಭ್ಕ್ತಾಂನೊ ಪಾತ್ಕಾವಿಣೆಂ ಆನಿ ದೆವಾಚೆ ಖೊಶೆ ಪರ್ಮಣೆಂ ಜಿಯೆವನ್ಚ್ಯಾಕ್ ತುಮ್ಚೊ ಆಧಾರ್ ಮ್ಹಾಕಾ ದಿಯಾತ್. ಆಮೆನ್
स्टालिन

स्टालिन हो सोव्हियत युनियनाचो हुकूमशहा.
शिक्षण.
 स्टालिन
स्टालिन हो सोव्हियत युनियनचो हुकूमशहा. धर्मोपदेशक करपाच्या हेतान ताच्या घरच्यांनी ताका धर्मीक शिक्षण घेवपा खातीर मिशनरी संस्थतेत घालो. पूण ताच्या पाखंडी विचाराक लागून ताका मिशनरींतल्यान धांवडावन घालो.
वावर.
उपरांत तो देशांतल्या साम्यवादी क्रांतिकारकांच्या आंदोलनांनी वांटों घेवपाक लागलो. 1818 त तो सोशल डेमाँक्रटिक पक्षाचो वांगडी जावन तो माक्सप्रणीत तत्वांचो प्रचार आनी संघटनात्मक वावर करपाक लागलो. ताच्या वाङटया क्रांतीकारी हालचालींक लागून रशियन सरकारान 1903 ते 1912 ह्या काळांत पांच खेपे सैबैरीयेंतल्या वसू प्रदेशांत धांवङावन घाल्लो. पूण पांचूय खेपे थंयच्यान पाळून येवपाक ताका येस मेळ्ळें. 1912त तो पक्षाचो मध्यवती समितीचो वांगङी जालो. 1913 सावन 39, प्रवाद39, ह्या कम्यूनिसट पक्षाच्या खबरांपत्रका खातीर तो लिखाण आनी संपादन करपाक लागलो. नोव्हेंबर 1917 त जाल्ले रशियन क्रांतींत ताचें व्हङ योगदान आशिल्लें. क्रांती उपरांतच्या कम्पूनिस्ट शासनांत तो रशियन साम्राज्यांतल्या राज्यशासनाच्या विभागाचो मुखेली जालो. रशियन क्रांती उपरांत क्रांतिकांराची तांबङी सेना आनी लोकशाय तत्वांचेर आदारिल्ली. तशेंच परकीयांच्या तेंक्यान उबरिल्ली धवी सेना हांच्यांत सुरू जाल्ल्या यादवी झुजांत तांबङे सेनेक येस मेळ्ळे उपरांत 1922 स स्टालिन कम्यूनिसट पक्षाचो मुखेल चिटणीस जालो. लेनिनच्या मरणा उपरांत (1924) ट्राटरस्की आनी स्टालिन हांचे भितर सत्तासत सुरू जाली. ट्राँटस्कीच्या म्हणण्या प्रमाण सामाण्य आनी गरीब लोकांच्या हिता खातीर रशिये प्रमाण, सबंद संवसांरांत क्रांती घङोवन हाङपाची गरज आशिल्ली. रशियन लोकांचीं मनां आपले कडेन घुवडोवन लेगीनची सुवात हातासली. ट्रोकस्किन क्रातिकारी तत्वप्रणाली संवसांरांत पातळपाचो आपलो वावर चालूच दवरलो.
मरण.
ट्रोटोस्किन आसा मेरेन आपले सत्तेक धोको आसा हें जाणून स्टालिनान आपल्या कांय हस्पकां वरवीं 1927 त ट्रोटोस्किक जिवेशीं मारलो.
नामना जाेडलाी.
 सत्तेंत आपली सुवात घट्ट केले उपरांत ताणें लेनिन हाणें मंडिल्ली अथनीती कुशीक सारून 1928 त पयले पांच वसुकी येवजण चालींत हाडली. सत्तेर आयले उपरांत स्टालिन लोकशायेचीं तत्वां आशिल्ली घटणा तयार करून, त्याप्रममण शासयनाशी रचणूक केल्ली.
त्रास साेंसले.
पूण प्रत्यक्षांत ताचें शासन एकतंञी हुकूमशायी स्वरूपाचें आशिल्लें. ताच्या शासनाक विरोद करतल्यांक ताचे कडल्यान खर ख्यास्त जाताली. ताचे राजवटींत सुमार दोन लाखां वयर लोकांक तडीपार केल्ले, लाखांवयर लोकांक गोळार चडयल्ले, जाल्यार कांय लाख लोकांक जल्मभर बंदखणींत दवरिल्ले.
ताराीक- 21,जून 2017
बुधवार
संर्दभ- भांगार भूंय
कोचीनाचो रोमी कातोल्क धर्मप्रांत

कोचीनाचो रोमी कातोल्क धर्मप्रांत हें भारतांतल्या वेरापोली ह्या म्हाधर्मप्रांतांतल्या कोचीन शारांत आशिल्लो धर्मप्रांत. कोचीन धर्मप्रांताचो प्रदेश केरळ राज्यांत २३५ चौखण किलोमीटर आसा. अस्तंतेक अरबी दर्या, उत्तरेक आनी उदेंतेक वेरापोलीचो म्हाधर्मप्रांत आनी दक्षिणेक अलेप्पी धर्मप्रांत हांचेमदीं हें शार आसा. धर्मप्रांताची कॅथेड्रल इगर्ज आनी अशे तरेन तिच्या गोंवळीची सुवात म्हळ्यार सांताक्रूझ बासिलिका, फोर्ट कोचीन.
कोंकणींतलीं वैजकी पुस्तकां -वळेरी

कोंकणींतलीं वैजकी पुस्तकां ह्या वळेरीत तुमकां सगळी वैजकी संबंदीत पुस्तकांची वळेरी मेळटली.
माड

कल्प वृक्ष
कोंकणाचे  सोबीत सुंदर पिकाळ भुंगेरे माड ही सैमान दिल्ली देणगी आसा. मनीस माडाच्या एकान एक भागाचो वापर वेगवेगळ्या कारणाखातीर करता. ताका लागून माडाक  कल्प वृक्ष अशें म्हणतात. माडाक वर्साचे बाराय म्हयने नाल्ल लागतात म्हण ताका 'सदाफला' अशेंय म्हणतात. माडाच्या फुलांचो आनी फळांचो आयुर्वेदांत जायत्या दुयेंसाखातीर वापर करतात.
आडसराचें म्हत्व
आडसर हें पिंताच्या दुयेंसाक सामके बरें. तान लागप. आंगाक जळजळ पडप. पोटांत जळून येवप. मुतपाक त्रास जावप. मुतपाक कमी जावप. तशेंच मुतपाच्या वेळार जळजळ पडप. अशा वेळार आडसराचें उदक पियेवचें. वयल्यो कागाळी उण्यो जातात. काम करून थकल्यार वा हेर कसल्याय दुयेंसा उपरांत अशक्तपण आयल्यार आडसराचें उदक पियेल्यार आगांत तरतरी येता आनी स्फूर्ती मेळटा.कसल्याय कारणान कुडीतलो उदकाचो अंश कमी जाता तेन्ना आडसराचें उदक हें अमृत संजीवनी सारखें काम करता. पींत जावप (आम्लपित्त). पोटांत घावो जावन ( Stomach, Intestinal ulcer ) जळजळप. तशेंच पोटांत वात (Gas) जावपा सारख्या दुयेंसावेळार आडसराची कातली खावंची आनी आडसराचें उदक पियेवचें. दुयेंस बरें जावपाक मजत जाता.
नाल्लाचें उदक
काय कातीच्या विकारावेळार आंगाक पुळेर येवन जाळ पडटा.अशें आसल्यार आडसराच्या वा नाल्लाच्या उदकांत तो भाग धुंवचो. पातळ परसाकडेन जाल्यार वा परसाकडेन रगत पडल्यार माडाचीं तन्नी फूलां उदकान वांटून ताचो रोस काडचो आनी पियेवपाक दिवचो. परत परत मुतपाक जाल्यार ह्या फुलांचो रोस उपेगी पडटा. तशेंच वयल्या दुयेंसाक आडसराचें उदक पियेवचें. रोखडेंच गुण पडटा. कातीचो रंग सुदारचेखातीर तशेंच मुखामळार तिकतिकी येवचेखातीर मुखामळार नाल्लाचें उदक लावन थोडो वेळ दवरचें आनी मागीर थंड उदकान तोंड धुवचें. कुडींतलो पित्तदोश इबाडून जावपी गोड्यामुताच्या दुयेंसाक नाल्लाची कातली उपेगी पडटा. हाचेभायर मुतांतल्यान मूर पडटा आसत जाल्यार तांबड्या माडाच्या पाळांचो उपेग करतात. तशेंच निर्मळी जाल्यार तरण्या चट्टांचो रोस पोटांत घेतात.
Inglez

Inglez zaun asa ek "West Germanic" bhas ji Englandan suru zali ani atam akhea sounsarak uloitat. Konknni bhaxin hi-ui ek "Indo-European" familichi bhas zaun asa. Hi 60 desanchi "official" bhas zaun asa, ani sounsarachi tisri soglleavon chodd uloileli bhas zaun asa (Chinese ani Espanol-a uprant). Bharotant ani Gõyant-ui Inglez khup uzar zata.
गुरुकुल

गुरुकुल ह्या शब्दाचो अर्थ गुरुचें कुटुंब वा गुरुवंश असो जाता.फुडें ह्याच गुरुकुलांक शिक्षणसंस्था ह्या नांवान वळखुपाक लागले.हे शिक्षण संस्थेचे पध्दती प्रमाण शिकपी वेद्यार्थी गुरुच्या घरांत म्हळ्य़ार आश्रमांत वा पर्णकुटींत रावन शिकप घेता.गुरुकुलाचो इतिहास हो ह्या देशाचे शिक्षणवेवस्थेचे आनी ज्ञानविज्ञानाचे उदरगतीची बुन्याद जावन आसा.
गुरुकुलांत शिकप घेवपी भुरगो धर्मसंस्कार केल्लो,मूज बांदिल्लो,ब्राम्हण,क्षत्रिय वा वैश्य आसचो पडटालो.६, ८ वा ११ वर्सांचे पिरायेर भुरग्यांक शिक्षणाखातीर गुरुकुलांत प्रवेश दिताले.हें शिकप बारा वर्सां चलतालें.गुरुकुलांत साबार विषय शिकयताले.हातूंत शास्त्र आनी विज्ञान हांचोय आस्पाव जातालो.गुरुच्या म्हर्यां त.ब्रम्हचर्यव्रताक पाळो दिवन हें शिकप घेवचें पडटालें.गुरुकुलांत वेद वेदांगां आनी शास्त्रां शिकयताले.तशेंच विद्यार्थ्यांच्या मन-बुध्दीचेर बरे संस्कार करताले.शिकप सोंपतकच गुरू विद्यार्थ्यांक गृहस्थाश्रमाचीं विंगड विंगड कर्तव्यां पाळपाखातीअर परतो घरा धाडटालो.घरा वचचेपयलीं वा शिक्षण चलतासतना विद्यार्थी आपले तांकी प्रमाण गुरूक दक्षणा दितालो.गरीब विद्यार्थी,जो दक्षणा दिवंक शकलोनाशिल्लो ताचेर कसलीच सक्ती आसनासली.तो शिकप सोंपतकच मेकळेपणान वचूंक शकतालो.
गुरूकुलांत प्रवेश घेवपाखातीर गिरेस्त वा गरिबीचो प्रस्न जरी आयलोना,तरी जातीचो प्रस्न येतालो.वयर दिल्ले तीन वर्ग सोडून हेर जातींक गुरुकुलांत केन्नाच प्रवेश मेळनासलो.पुराणांत ह्या संबंदान कर्ण आनी एकलव्याचें दोन म्हत्वाचे उल्लेख मेळटात.सूतपूत म्हूण कर्णाक,तर निषाद म्हूण कर्णाक,तर निषाद म्हूण एकलव्याक विद्या शिकोवपाचें द्रोणाचार्यान न्हयकारिल्लें.
भारतांत गुरुकुलाचें दायज पोर्विल्ल्या काळांत ऋषी-मुनींनी कितलींशींच शतमानां तिगोवन दवल्लें.गुरु,गुरुकुल आणी विद्यार्थी हांची पुराय जापसालदारकी घेवप,हें राजा आपलें कर्तव्य समजतालो.वरतंतु ऋषीची चवदा कोटी रुपयांची दक्षणा जेन्ना कौत्स गरीबीक लागून दिवंक पावलोना,तेन्ना ताणें रघुराजाकडेन
धांव घेतली. पुराय संन्यास घेतिल्ल्या रघुराजान कुबेराचेर घुरी घालपाची तयारी केल्ली.
Novo korar

Novo korar zaun asa Povitr Pustokacho dusro bhag. Hantunt asat xubhvortomanam, mhonnge Jezuchi jivitachi khobro, chitti ani prokasnniechem pustok. Novo korarachim pustokam Grêk bhasen boloilolim.
Festam anik porbo

"Festam ani porbo"
Goemchim festam anik porbo Goenchea dhormik anik sanskrutik mull'lamchem khaxelponn amchea dollea mukhar ubem korta.Hindu lokachim soglle utsav. zanv tem dhormik vo sanskrutik goyant monnoilim zatat.musolman lokh aple porim apleo porbo pallltat.Kristan lok her dexantlea kritanvam bhaxen aplim fesatam porbosomorumbtat
लोणारी

लोणारी [[महाराष्ट्र|महाराष्ट्रांतली] मुळांत हे लोक [[मराठा]] आसुंये अशें अनुमान काडप जाता. पूण चुनो आनी [[कोळशे]] तयार करपाचें काम करत पसून हांची जात नेगळी जाली आसुंये. बेळगांव जिल्ह्यांत हांचे मीठलोणारी आनी जुनेलोणारी अशे दोन भेद आसात. हांतेभितर रोटी वेव्हार जाता, पूण बेटी वेव्हार जायना. [[अहमदनगर]], [[पुणें]] आनी [[सोलापूर]] हांगा खुध्द लोणारी आनी कडू वा अकरमासे लोणारी अशे दोन पोटभेद आसात.
जातिविवेक ह्या ग्रंथांत ह्या लोकांक मल्लट दादलो आनी आवर्त बायल हांची संतती मानल्या. संस्कृत भाशेंत ह्या लोकांक सैमीक अशें नांव आसा. महाभारतांत लोणा-यांचो उल्लेख आसून झाडां तोडून आनी जळोवन ते लोक कोळसो तयार करताले अशें थंय म्हळां. हाचेवयल्यान तांचो मूळचो वेवसाय कोळशे तयार करपाचो आसूंक जाय अशें दिसता.
ह्या लोकांत चोरगे, ढोणे, दणगेकर, राक्षे, बोंद्रे, करचे, तांबे, झाडगे आदी आडनांवां आसात.
हे लोक वारकरी, [[शैव]] वा [[वैश्णव]] पंथाचे आसात. ते चडशे सगळ्या देवांक भजतात आनी तांचे सगळे उत्सव आनी परबा पाळटात. ते [[आळंदी]], [[जेजुरी]], [[पंढरपूर]], [[तुळजापूर]], [[काशी]] आदी [[तीर्थक्षेत्रांच्यो]] तीर्थयात्रा करतात. रोगराई पातळ्ळी जाल्यार ते मरीआई आनी शितलादेवी हांकां पुजतात.
तांच्यांत जातपंचायत आसून, जातींतले वाद-विवाद तिचेवतीनसोडयतात.
ह्या लोकांक फकत मामेभयणी कडेन लग्न करूंक मेळटा. आतेभयणीकडे वा मावसभयणीकडे लग्न जावंक मेळना. सादारणपणान चल्यचो बापूय चलयेक मध्यस्थाकडल्यान मागणी घालता. तांच्यांत पत्रिका पळोवन वा नक्षत्र पळोवन लग्न थारायतात. ब्राह्मण पुरोयत लग्नाचो मूर्त काडून दिता. लग्न थारतकच साकरपुडो जाता. [[लग्न|लग्नांत]] देवक बसोवप, न्हव-याक व्हकलेगेर व्हरप, सिमांतपुजा, कन्यादान, रुखवत, साडो, सप्तपदी हे लग्नांतले मुखेल विधी आसात.लग्नाच्या वेळार न्हवरो-व्हंकलेक कोंड्याचे शिल्ल्यार वा व्हंकले पाटार आनी न्हव-याक दोरयेच्या पिळ्यार उबीं करतात. सप्तपदी हो तांच्या लग्नांतलो म्हत्वाचो विधी आसा. लग्नाआदीं चलयेचो जातींतल्या मनशाकडे संबंद आयल्यार ताचेकडेनच तिचें लग्न लायतात. तेखातीर अशा मनशांक कांय प्रायश्र्चीत घेवचें पडटा आनी पंचायतीक दंड भरून जेवण दिवचें पडटा अशा मनशाक कडू वा अकरमासे समजतात. तांच्यांत विधवेचें लग्न खंयच्याय म्हयन्यांत वद्दय पक्षांतच जाता.
हे लोक मडीं पुरतात वा लासतात. मनीस मरतकच रोखडेंच ताका हून उदकान न्हाणयतात, नव्या कपड्यांत गुठलायतात आनीक तिरडेचेर दवरतात. सवाशीण बायल मेल्यार तिका नवी साडी न्हेसोवन कपलभर कुकूम फासतात. मसंडेच्या अर्दे वाटेर तिरडी सकयल दवरून त्या जाग्यार एक लाडू आनी पयसो दवरतात. मसंडेंत मडें सरणाचेर दवरतकच ताचो उत्तराधिकारी न्हाता आनी आपलें वस्त्र भिजोवन तें मड्याच्या तेंडांत पिळटा. उपरांत तो सरणाक उजो लायता. तिस-या दिसा मड्याच्यो अस्ती आनी गोबोर एकठांय करतात आनी त्या जाग्यार गोमूत आनी शिताडो घासतात. धाव्या दिसा दशपिंडी आनी तेराव्या दिसा श्राध्द वाडटात. चवदाव्या दिसा मेल्लो दादलो वा बायल आसल्यार तेप्रमाण एके बायलेक वा दादल्याक जेवपाक वाडटात. हेचभशेन ते दर वर्सा तेच बायलेक वा त्याच दादल्याक जावपाक आपयतात.
लोणारी शब्दांतलो लोण = मीठ हाचेवयल्यान ह्या लोकांचो पारंपारीक वेवसाय मीठ तयार करपाचो आसुयें.बेळगांव जिल्ह्यांतले लोणारी अजुनय होच धंदो करतात.पूण सद्द्याच्या काळांत बरेचशे लोणारी चुनो आनी कोळसो तयार करतात. कांय लोक शेतकार आसून कांय जाण कश्टांचेंय काम करतात. हे लोक बोकड्यो, मेंढरां हांचें मांस तशेंच नुस्तें खातात. काळाप्रमाण लोणारी लोकांमदींय आतां जायते बदल जाल्यात.
संदर्भ.
[[वर्ग:देवनागरी पानां]]