amandyk/kazakh_wiki_articles huggingface dataset:
() Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Каррегал-ду-Сал құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 698 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 21,94 км² шамасында. Халық тығыздығы 77,4 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Шашубай''' (2006 жылға дейін ''Озёрный'') Қарағанды облысы Ақтоғай ауданындағы кент, Шашубай кенттік әкімдігі орталығы. == Географиялық орны == Балқаш көлінің солтүстік жағалауында, аудан орталығы Ақтоғай ауылынан оңтүстікке қарай 216 км, Балқаш қаласынан қарай км-дей жерде орналасқан. == Халқы == Жергілікті тұрғындар саны 1999 жылы 2368 адам (1126 ер адам және 1242 әйел адам) болса, 2009 жылы 2148 адамды (1092 ер адам және 1056 әйел адам) құрады. == Тарихы == Іргесі 1936 жылы балық аулау станция негізінде қаланған. 1937 жылы Қарағанды Балқаш темір жолы құрылысы аяқталғаннан кейін мұнда Балқаш мемлекеттік балық өндірісі тресі ашылды. 1939 жылы “Рыбтрест” кенті деп аталды. 1940 жылы базада мұздатқыш салынып, Балқаш балық комбинаты құрылды. 1975 жылы желтоқсанда Озерный кенті болып құрылып, Балқаш қалалық кеңесіне қарады. 1977 жылы Приозерный ауданы құрылып, орталығы Озерный кенті болды (кейін халық ақыны Шашубай есімі берілді). 1993 жылы Тоқырауын ауданы болып өзгертілді. 1997 жылы Тоқырауын ауданы таратылып, Шашубай кенті Қарағанды облысы Ақтоғай ауданының құрамына енді. Шаруашылықтың негізгі бағыты балық аулау. “Балқашбалық” ЖШС-і бар. == Инфрақұрылымы == Мектеп, клуб, кітапхана, амбулатория, т.б. мекемелер бар. Белгілі ақын, әнші Шашубай Қошқарбаевқа ескерткіш орнатылған. Ең жақын темір жолы станциясы Балқаш (5 км жерде). == Дереккөздер == Санат:Ақтоғай ауданы (Қарағанды облысы) елді мекендері Санат:Қазақстан кенттері
'''Кабасуш () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 395 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 11,83 км² шамасында. Халық тығыздығы 33,4 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Кабрил () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Каштру-Дайри құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 591 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 21,92 км² шамасында. Халық тығыздығы 27 адам/км². Ауданның қамқоршысы Дева Мария. == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Калди''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Визеу құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 647 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 38,36 км² шамасында. Халық тығыздығы 42,9 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Камбра''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Возела құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 366 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 25,39 км² шамасында. Халық тығыздығы 53,8 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Камбреш''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Ламегу құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 678 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 11,16 км² шамасында. Халық тығыздығы 240 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Траз-уж-Монтиш және Алту-Дору провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Кампия''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Возела құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 656 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 37,06 км² шамасында. Халық тығыздығы 44,7 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Кампу (Визеу)''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Визеу құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 358 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 15,48 км² шамасында. Халық тығыздығы 281,5 адам/км². Ауданның қамқоршысы Мария Магдалина. == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
() Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Тондела құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 379 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 7,9 км² шамасында. Халық тығыздығы 176,6 адам/км². Ауданның қамқоршысы Әулие Евлалия. == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
() Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Тондела құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 020 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 14,08 км² шамасында. Халық тығыздығы 143,5 адам/км². Ауданның қамқоршысы Дева Мария. == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
() Португалиядағы елді мекен және аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Нелаш құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 555 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 25,66 км² шамасында. Халық тығыздығы 138,5 адам/км². Ауданның қамқоршысы Иса Мәсіх. == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
thumb '''Шашубай Қошқарбайұлы''' (1865, қазіргі Қарағанды облылысы Ақтоғай ауданы Қоңырат ауылы 4.5.1952, сонда) халық ақыны, әнші, композитор, Қазақ КСР-інің еңб. сің. өнер қайраткері (1941). Арғын тайпасы Тобықты руының ақсақ-дадан бөлімінен шыққан. Жасынан домбыра, сырнай, гармонь тартып, ән салуға, өлең шығарып айтуға, серілік құруға әуестенген. Біржан сал, Ақан сері, Балуан Шолақ, Мәди, Ғазиз сияқты Арқаның атақты әнші, сал-серілерімен кездесіп, тәлім-тәрбие алған. Шашубайдың цирктік өнермен де атағы шығып, серілікпен ауыл аралап, ел алдында өзінің сан қырлы талантын көрсетті. Шашубайдың ел арасында “Майда қоңыр”, “Жетім қыз”, “Ақ қайың” (екі түрі бар), т.б. әңдері кең тараған. Ақын өз қызметінде ауыз әдебиеті үлгілерін кеңінен насихаттап, жұртшылыққа таратқан; қисса-дастандар мен толғауларды жатқа айтқан. Олардың ішінде, әсіресе, “Ақтамберді”, “Қамбар”, “Сұраншы-Бөкей” дастандарын көп жырлаған. 1909 жылы Жетісуға келіп, Жамбылмен айтысқан. Кеңес өкіметі орнағаннан кейін жаңа заман талабына сай өндіріс пен өнеркәсіп тақырыбына көбірек үн қосып, Қарағанды, Қоңырат, Балқаш кеншілері өміріне көптеген шығармаларын арнады. 2-дүниежүзінде соғыс жылдары майдан мен тыл өмірін жырлаған ерлікке толы патриоттық жырларымен көзге түсті. 1943 жылы Қарағандыда өткен облыс ақындары айтысын бастаушылардың бірі болып, Көшен Елеуовпен айтысты, 1944 жылы Болман Қожабаевпен сөз сайысына түскен. Шашубай қазақ әдебиеті тарихында мысал айтысты шығарудың тамаша шебері ретінде атағы шықты. Оның бұл талантына М.Әуезов жоғары баға берді. Шашубайдың таңдамалы шығармалар жинағы екі рет басылды. Шығармалары ақындардың жалпы жинағында, “Айтыстың” 3-томында (1966) жарияланды. Шашубай Абай шығармаларын кеңінен насихаттап, ел арасына таратады, өзіне ұстаз тұтып, ақындық талантына еліктейді. Бұл ретте Шашубай Абайдың сатиралық дәстүрін жалғастырып қана қоймай, қазақ әдебиеті тарихында мысал айтысты шығарудың тамаша шебері ретіңде атағы шығады. Шашубайдың«Кәрі құда» өлеңі табиғат суреттерін дәл беріп, адам мінездерімен сәйкестендіре бейнелеу тәсілі жағынан Абайдың «Ақ киімді, денелі, ақ сақалды» деген өлеңімен үндесіп жатыр. Шашубай ұлы ақын таланты алдында басын иіп, оған өлеңдер арнаған. «Ақын Абай» өлеңінде «Ақыл, ойың шалқыған дариядай, көркем тіл, шебер сездің сен бір кені» деп Абай талантының асқақтай түсетініне, данышпан рухының мәңгі жасай беретініне шек келтірмейді. Ұлы ақынның туғанына 100 жыл толуына арналған «Іске асты, Абай, арманың» толғау өлеңінде Абайдай ғұлама ұстазын ұлтына нұр сепкен Шолпан жұлдызына теңеп, «Мен де сенен үйренгем, домбырамды серік қып» деп өзін ұлы ақынның шәкірті ретінде мақтан тұтады. ==Дереккөздер== Санат:Қазақ ақындары Санат:Қарағанды облысы
'''Кандал''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 150 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 15,51 км² шамасында. Халық тығыздығы 9,7 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Капарроза''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Тондела құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 910 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 18,02 км² шамасында. Халық тығыздығы 50,5 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Кария () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 579 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 15,82 км² шамасында. Халық тығыздығы 36,6 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Каррегал''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Сернанселье құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 510 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 19,73 км² шамасында. Халық тығыздығы 25,8 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Карвальяйш () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 762 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 31,89 км² шамасында. Халық тығыздығы 55,3 адам/км². Ауданның қамқоршысы Иаков Зеведеев. == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Ресми сайты Санат:Визеу округінің елді мекендері
() Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Нелаш құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 066 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 7,91 км² шамасында. Халық тығыздығы 134,8 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
() Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Возела құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 229 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 8,1 км² шамасында. Халық тығыздығы 28,3 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Каштайнсу''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Пенедону құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 182 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 14 км² шамасында. Халық тығыздығы 13 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
() Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 474 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 21,38 км² шамасында. Халық тығыздығы 22,2 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Траз-уж-Монтиш және Алту-Дору провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Каштелу () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 315 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6,42 км² шамасында. Халық тығыздығы 49,1 адам/км². Ауданның қамқоршысы Дева Мария. == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Беріш''' '''Алшын''' тайпасынан тарайтын 18 рудың бірі. '''Алшын''' тайпасының Байұлы рулар бірлестігінен тарайды. ==Тарихы== Шежіре бойынша, Кіші жүздегі Байұлы бірлестігі құрамына енеді. ''Есенқұл, Қаратоқай, Жайық, Жаңбыршы, Себек, Бегіс, Есен, Құлкеш'' аталарына таратылады. Беріш тайпалық бірлестігінің құрамына енген аталардың тарихы әріден басталады. Мәселен, Беріш тайпасының ең іргелі руы Жайық. Ол өз есімін не Жайық өзеніне берген, не есімін Жайық өзенінен алған. Ал Жайық өзені болса, ол б.з. ғасырынан бастап белгілі. *Беріш этнонимі 10 ғасырда парсы тілінде жазылған авторы белгісіз ''“Худуд әл-Әлем”'' деген жағырапиялық еңбекте де кездеседі. Онда “Мерке елді мекен, онда қарлықтар тұрады, оған саудагерлер де қатынайды. Бұл екі елді мекеннің аралығын үш қарлық тайпасы қоныстанған, олардың есімі бистан, хайм, бириш” деп жазылған. *Академик Ә. Марғұлан “Қазақтың жыр-аңыздары” атты кітабында 10 ғасырда Хазар хандығы негізінен екі тайпадан құрылған: бірі Хазароғлы, екіншісі Берішоғлы деп көрсетеді. *Ал 11—12 ғасырлардағы орыс жылнамаларында половецтердің (қыпшақтардың) қатарында Буршевич ұрпақтары болғаны туралы айтылады. *Араб, парсы саяхатшылары оларды Буржоғлы деп көрсеткен. Оңтүстік орыс даласында Бурчевичер ең ұлы ордалардың бірі болып, Русь—Қыпшақ даласы арасындағы барлық саяси оқиғаларға белсене араласқан. Бұл кездегі Беріштердің ханы атақты қолбасшы Боняк болған. Орданың орналасқан мекені Днепр өзенінің сол жақ сағасы. Деректерде 10 11 ғасырлар аралығында Беріштердің Батыс тарапқа үнемі жылжи отырып, Днепрге жеткені аңғарылады. Днепрдегі Беріш ордасы 1245 1300 ж. Алтын Орданың әскербасы Ноғайдың қарамағында болды. 1300 ж. Ноғай өлгеннен кейін Алтын Ордадан шеттей бастаған оның жұрты ханның жарлығымен Еділ-Жайық арасына көшірілді. Ноғайлы ұлысының құрамында Беріштер де болды. Ноғайлы ыдыраған соң, 16 18 ғасырлар арасында Беріштер Кіші жүз қауымымен аралас-құралас түстікте Бұхардан бастап терістікте Мұғалжар тауына дейінгі жерлерді жайлаған. 17 ғасырдың 30-жылдарында олар Еділ Жайыққа ентелеген торғауыт қалмақтарына қарсы күрес жүргізген. Мұғалжардан қалмақты Есет батыр өткізбеген. Беріш қауымынан Есетке ілесе ел қорғаған батырлары Ағатай, одан кейінгі дәуірлерде Жаубасар, Есболай, Итемген, Қара, Саржала батыр, Құлбарақ, Исатай мен Махамбет, сондай-ақ, Есет Қараұлы, Мұрат Мөңкеұлы сынды ақын-жыраулар шықты. Беріш тайпасының ұраны ''Ағатай'', таңбасы ''жебе (<)''. == Тұлғалар == Махамбет Өтемісұлы (Жайық) Исатай Тайманұлы Халел Досмұхамедов Мұрат Мөңкеұлы (Қаратоқай) Серікқали Жақыпов Құлбарақ Табылдыұлы Бөдене Байтілеуұлы Айтуар Үсенұлы Ағатай батыр Самиғолла Хамиев Нарынбай Кешубаев Алдар би Ерназарұлы Аманғали Кенжеахметұлы (Себек) Асанбек Нұрғожаұлы (Жайық) Зақаш Камалиденов Саттар Нұрмашұлы Имашев Таңатар Етекбайұлы Ғапур Ибатуллин (Құлкеш) Рижа Дүсіпова (Құлкеш) Сейдеғали Дүсіпов (Құлкеш) Әліп Дүсіпов (Құлкеш) Хисметолла Исакулов (Құлкеш) Жәмел Омарұлы Ихданов (Құлкеш) Жанай Беркалиев (Бегіс) Жәлел Иманғалиев (Есенғұл) Төлеу Қадырбекұлы Жандауов (Жаңбыршы) Арон Қабышұлы Атабек (Есенқұл) Шоқыр Бөлтекұлы (Құлкеш) == Дереккөздер ==
'''Мамырдың 23''' Григориан күнтізбесінде жылдың 143-ші күні (кібісе жылдарда 144-ші). Жылдың аяғына 222 күн қалады. == Мерекелер == == Оқиғалар == 1878 жыл Англия үкіметі Түркиямен жасырын келіссөз жүргізіп, егер Кипр аралын беруге келіссе, Азиядағы түрік иеліктерін қорғауға уәде берді 1985 жыл АҚШ-та бала көтере алмай жүрген әйел емделіп жеті егіз тапты. Олардың үшеуі ғана тірі қалып нормадан ауытқулары болды. Бұл тарихтағы ең ірі «пробиркалық сәби» тәсілінің сәтсіздігі. == Туғандар == 1908 жыл Джон Бардин (1991 жылы қ.б.), америкалық физик, транзисторды ойлап тапқан, Нобель сыйлығының 1956 және 1972 жылдардағы лауреаты, тарихтағы Нобель сыйлығын бір номинациядан екі рет иеленген жалғыз адам. == Қайтыс болғандар == 1124 жыл Хасан әс-Саббах, ізбасарларымен «сәийдуна» («біздің Қожайын») деп аталған көрнекті исмаили қайраткер, хашшашин немесе ассасиндер атауымен белгілі низарилердің мемлекетін құрушы. 1937 жыл Джон Дэвисон Рокфеллер (1839 ж.туған) америкалық кәсіпкер, адамзат тарихындағы алғашқы «доллар» миллиардер. 1991 жыл Вильгельм Кемпф, неміс пианисі және композиторы. 20 ғасырдың ең әйгілі пианистерінің бірі болып саналады. 2009 жыл Но Му Хён, Оңтүстік Корея президенті. == Сыртқы сілтемелер == Санат:23 мамыр
() Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 070 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 27,35 км² шамасында. Халық тығыздығы 39,1 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Каштелойнш (Тондела)''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Тондела құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 768 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 16,89 км² шамасында. Халық тығыздығы 104,7 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Каштру-Дайри (аудан)''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Каштру-Дайри құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 578 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 32,43 км² шамасында. Халық тығыздығы 141,2 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
() Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Визеу құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 471 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 14,13 км² шамасында. Халық тығыздығы 104,1 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Сепойнш (Ламегу)''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Ламегу құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 919 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 5,4 км² шамасында. Халық тығыздығы 170,2 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Траз-уж-Монтиш және Алту-Дору провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Сепойнш (Визеу)''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Визеу құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 368 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 27,5 км² шамасында. Халық тығыздығы 49,7 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Серкоза''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Мортагуа құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Коимбра ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 357 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 8,9 км² шамасында. Халық тығыздығы 40,1 адам/км². Ауданның қамқоршысы Дева Мария. == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Шавайнш''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Табуасу құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 372 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 9,94 км² шамасында. Халық тығыздығы 37,4 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Траз-уж-Монтиш және Алту-Дору провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Шозенду''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Сернанселье құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 250 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 10,72 км² шамасында. Халық тығыздығы 23,3 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
() Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Мангуалде құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 200 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 22,64 км² шамасында. Халық тығыздығы 53 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
alt=A. батырлық дастан. Ол қазақ арасына кең тараған қиял-ғажайып ертегілер мен «Мың бір түннен» алынып, жеке қиссаға айналдырылған. Дастанда ағайынды Шәкір мен Шәкірат атты екі жетім баланың көптеген қиындықтарды бастан кешсе де, адамгершілік, парасаттылық жолдан таймай, бір-біріне көрсеткен адалдығы мен қайырымдылығы, халық алдындағы беделі жан-жақты баян етіледі. Қазақ халқының талай ұрпағы жаттап өскен дастан алғаш рет 1840 жылы Қазан қаласында ''«Қисса-и Шәкір-Шәкірат падиша һашим балалары»'' деген атпен жеке кітап болып басылды. Кейін де осы атпен сол қалада 1872, 1899 жылы және Ш.Хұсайынов баспасынан бірнеше рет (1880, 1883, 1888, 1890, 1894, 1901, 1909, 1912, 1916) жарық көрді. 1894 жылғы шыққан басылымы 10 мың дана таралыммен жарық көргені жайлы мәлімет хақас ғалымы Н.Ф.Катановтың сол жылғы ''«Деятель»'' журналында (10-нөмір) жарияланған мақаласында берілген. Жыр ел арасына ауызша кең тараған. Қолжазба нұсқалары Мәскеу, Қазан, Ташкент, Алматы, Семей қалаларының архивтері мен мұражайлары және кітапханалар қорында сақталған. Дастанның кітаптық басылымдар негізінде қарағандылық халық ақыны Тәужи Айнатасов жырлаған және Нұрғазы Омаровтың жырлауынан жазып алған «Шәкір-Шәкірат қиссасы» атты нұсқалары Қазақстан Республикасы ғылым академиясының қорында сақтаулы. Санат:Қазақстан әдебиеті
'''Симбреш''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Армамар құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 374 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 5,87 км² шамасында. Халық тығыздығы 63,7 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Траз-уж-Монтиш және Алту-Дору провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Синфайнш (аудан)''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Синфайнш құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Тамега субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 290 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 25,18 км² шамасында. Халық тығыздығы 130,7 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Дору-Литорал провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
(Визеу)''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Визеу құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 716 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2,27 км² шамасында. Халық тығыздығы 839,60 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Кортегаса (Мортагуа)''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Мортагуа құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Коимбра ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 468 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 11,6 км² шамасында. Халық тығыздығы 40,3 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Кота''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Визеу құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 281 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 40,5 км² шамасында. Халық тығыздығы 31,6 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Ресми сайты Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Кора (Армамар)''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Армамар құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 65 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 5,17 км² шамасында. Халық тығыздығы 12,6 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Траз-уж-Монтиш және Алту-Дору провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
() Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Визеу құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 780 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 11,2 км² шамасында. Халық тығыздығы 69,6 адам/км². Ауданның қамқоршысы Әулие Евлалия. == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
() Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Визеу құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 886 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 13,02 км² шамасында. Халық тығыздығы 68 адам/км². Ауданның қамқоршысы Мартин Турский. == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
() Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Санта-Комба-Дан құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 275 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 15,9 км² шамасында. Халық тығыздығы 80,2 адам/км². Ауданның қамқоршысы Санта-Колумба. == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
() Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 179 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 26,51 км² шамасында. Халық тығыздығы 6,8 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
''Химия''. '''Шәріпқанов Ахметжан''' (10 қыркүйек 1908, Шығыс Қазақстан облысы Жарма ауданы Жайма ауылы 10 қыркүйек 2001, Алматы қаласы) химия ғылымының докторы (1969), профессор (1970), Қазақстан ғылым академиясының мүшесі (1972). Қазақ КСР-інің еңбек сіңірген ғылыми қайраткері (1983). ==Қысқаша өмірбаяны:== *1934 жылы Мәскеу педогогикалық институтын бітірген; *1935–1938 жылдары Алматы байланыс және кооперация техникумында мұғалім, директордың орынбасары; *1938–1987 жылдары ҚазМУ-да (қазіргі ҚазҰУ) аспирант, аға оқытушы, доцент, профессор, кафедра меңгерушісі; *1987 жылдан профессор, лаборатория жетекшісі қызметтерін атқарған. ==Еңбектері:== 1968 жылы ''«Исследования области синтеза новых физиологически активных производных N-замещенных 2,5 Синтез новых обезболивающих веществ»'' тақырыбында докторлық диссертация қорғады. Ғылыми еңбектері нәзік органикалық синтез мәселелеріне арналған. 35 авторлық куәліктің иегері. Ленин орденімен марапатталған.
'''Кужо''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Каштру-Дайре құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 410 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 8,26 км² шамасында. Халық тығыздығы 49,6 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Кунья () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Сернанселье құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 351 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 19,16 км² шамасында. Халық тығыздығы 18,3 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
() Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Мангуалде құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 211 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 4,17 км² шамасында. Халық тығыздығы 50,6 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
() Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Мангуалде құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 133 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 15,62 км² шамасында. Халық тығыздығы 72,5 адам/км². Ауданның қамқоршысы Апостол Фома. == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Куррелуш''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Каррегал-ду-Сал құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 261 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 11,41 км² шамасында. Халық тығыздығы 198,2 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Каркере''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Резенде құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Тамега субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 941 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 7,86 км² шамасында. Халық тығыздығы 119,7 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Дору-Литорал провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Дардаваш''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Тондела құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 962 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 16,33 км² шамасында. Халық тығыздығы 58,9 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Десермилу''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Сатан (Португалия) құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 215 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 4,39 км² шамасында. Халық тығыздығы 49 адам/км². Ауданның қамқоршысы Апостол Пётр. == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Дезежоза''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Табуасу құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 189 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 7,7 км² шамасында. Халық тығыздығы 24,5 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Траз-уж-Монтиш және Алту-Дору провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Дештриш''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 397 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 12,86 км² шамасында. Халық тығыздығы 30,9 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Әди Шәріпов''' (19 желтоқсан 1912, қазіргі Шығыс Қазақстан облысы Жарма ауданы Мариновка ауылы қараша 1993, Алматы қаласы) жазушы, филология ғылымдарының докторы (1973), Қазақ КСР-інің еңбек сіңірген мұғалімі (1957). ==Қысқаша өмірбаяны:== Найман тайпасының Матай руының Қаптағай бөлімінің Қарауылжасақ елінен шыққан. 1938 жылы ҚазПИ-ді (қазіргі ҚазҰПУ) бітірген. 1938–1940 жылдары Алматы облысы мектептерінде мұғалім болды. Ұлы Отан соғысына қатысып, партизан отрядын басқарған. Партизандардың ерлік күресін өз шығармаларына арқау етті. 1944–1958 жылдары cоғыстан соң Қазақ КСР-і Оқу министрінің орынбасары. 1958–1963 жылдары oқу министрі; 1963–1966 жылдары Қазақ КСР-і Министрлер Кеңесі төрағасының орынбасары және Сыртқы істер министрі; 1966–1971 жылдары Қазақстан жазушылар одағы басқармасының 1-хатшысы және КСРО жазушылар одағының хатшысы; 1971–1979 жылдары Қазақстан ғылым академиясының Әдебиет және өнер институтында аға ғылыми қызметкер; 1979–1993 жылдары институт директоры қызметтерін атқарған. == Шығармашылығы == "Партизан жұлдыздар" атты қызы","Дос сыры" романдарының өмірі мен дәуір мен жаңашылдық" т.б. монографиялары, әдебиеттану мен педагогика салаларына қатысты көптеген еңбектері жарық көрді. == Қоғамдық қызметі == 5–6-сайлауында Қазақ КСР-і Жоғарғы Кеңесінің және 7-сайлауында КСРО Жоғарғы Кеңесінің депутаты. == Марапаттары == ''Ленин ордені 1-дәрежелі Отан соғысы ордені рет Еңбек Қызыл Ту ордені Қызыл Жұлдыз ордені «Құрмет Белгісі»'' ордені'' == Дереккөздер == Санат:19 желтоқсанда туғандар Санат:4 қарашада қайтыс болғандар Санат:Қазақстан жазушылары Санат:Қазақстан филологтары Санат:Қазақстан ғалымдары Санат:Филология ғылымдарының докторлары Санат:Қазақстан білім беру ісінің үздіктері Санат:Ұлы Отан соғысының қатысушылары Санат:Қазақстан білім министрлері Санат:Қазақстан орынбасарлары Санат:Қазақстан сыртқы істер министрлері Санат:Қазақстан Жоғарғы Кеңесінің депутаттары Санат:КСРО Жоғарғы Кеңесінің депутаттары Санат:Ленин орденінің иегерлері Санат:I дәрежелі Отан соғысы орденінің иегерлері Санат:Еңбек Қызыл Туы орденінің иегерлері Санат:Қызыл Жұлдыз орденінің иегерлері Санат:Құрмет Белгісі орденінің иегерлері Санат:Қазақ КСР-інің еңбек сіңірген мұғалімідері
'''Далвареш''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Тарока құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 621 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 3,04 км² шамасында. Халық тығыздығы 204,3 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Эрмида () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Каштру-Дайри құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 297 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 8,93 км² шамасында. Халық тығыздығы 33,3 адам/км². Ауданның қамқоршысы Дева Мария. == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
() Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 424 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 39,71 км² шамасында. Халық тығыздығы 35,9 адам/км². Ауданның қамқоршысы Сан-Висенте. == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Траз-уж-Монтиш және Алту-Дору провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Эшкуркела''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Сернанселье құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 151 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 8,47 км² шамасында. Халық тығыздығы 17,8 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Эжмолфе''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 485 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 10,7 км² шамасында. Халық тығыздығы 45,3 адам/км². Ауданның қамқоршысы Дева Мария. == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Эшпаданеду (Синфайнш)''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Синфайнш құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Тамега субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 406 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 5,47 км² шамасында. Халық тығыздығы 257 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Дору-Литорал провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Эшпинью (Мангуалде)''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Мангуалде құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 226 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 15,31 км² шамасында. Халық тығыздығы 250 адам/км². Ауданның қамқоршысы Апостол Пётр. == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Эшпинью (Мортагуа)''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Мортагуа құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Коимбра ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 412 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 41,4 км² шамасында. Халық тығыздығы 34,1 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Эшпиньоза''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 161 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 7,7 км² шамасында. Халық тығыздығы 20,9 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Траз-уж-Монтиш және Алту-Дору провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Файа () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Сернанселье құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 171 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 3,27 км² шамасында. Халық тығыздығы 52,3 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Уақит Шәріпов''' (22.12.1915 жылы, бұрынғы Қарағанды облысы Егіндібұлақ ауданы Қазақстанның 40 жылдығы атындағы кеңшар 18.2.1970, Алматы) ғалым, техника ғылымдарының докторы (1963), профессоры (1965). 2-дүниежүзілік соғысқа қатысқан. == Өмірбаяны == Қазақ тау-кен металлургия институтын (қазіргі ҚазҰТУ) бітірген (1940). 1940 1942 жылдарына Жезқазған кен-металлургия комбинатында ауысым, шахта бастығы 1946 1947 жылы Қазақ КСР-і Мемлекеттік жоспарлау бөлімінде кеңесші, бөлім бастығы 1947 1970 жылдарына Қазақстан Ұлттық ғылым академиясының Кен ісі институтының кіші, аға ғылыми қызметкер, лабораториялық меңгерушісі болды. == Ғылыми жұмыстары== Шәріповтің негізгі ғылыми еңбектері тау-кен жұмыстарын автоматтандыру мен механикаландыру теориясына, кен қазуда өздігінен жүретін машиналарды кеңінен қолдану мәселелеріне арналған. өнертабыстың авторы. == Марапаттары== КСРО мемлекеттік сыйлығының иегері (1970). 2-дәрежелі Отан соғысы Қызыл жұлдыз ордендері бірнеше медальдармен марапатталған. ==Дереккөздер== Санат:Қаныш Сәтбаев атындағы Қазақ ұлттық техникалық университеті түлектері Санат:Жезқазған кен-металлургия комбинаты тұлғалары Санат:Техника ғылымдарының докторлары Санат:Қазақстан механиктері Санат:Екінші дүниежүзілік соғыстың қатысушылары Санат:КСРО мемлекеттік сыйлығының иегерлері Санат:Кен ісі институты қызметкерлері Санат:Кен ісі институтының профессорлары
'''Файл (Португалия)''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Визеу құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 778 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6,92 км² шамасында. Халық тығыздығы 112,4 адам/км². == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Ресми сайты Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Фарминьян''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Визеу құрамдас бөлігі болып табылады. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 787 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 10,72 км² шамасында. Халық тығыздығы 73,4 адам/км². Ауданның қамқоршысы Дева Мария. == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері
'''Фатаунсуш''' () Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Возела құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық орналасқан. Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 804 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 8,52 км² шамасында. Халық тығыздығы 94,4 адам/км². Ауданның қамқоршысы == Тарихы == Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген. == Сыртқы сілтемелер == Санат:Визеу округінің елді мекендері