Metoda nauczania

Metoda nauczania – celowo i systematycznie stosowany sposób pracy nauczyciela z uczniami, który umożliwia uczniom opanowanie wiedzy wraz z umiejętnością posługiwania się nią w praktyce, jak również rozwijanie zdolności i zainteresowań poznawczych uczniów.

Dobór metod nauczania zależy od:
 wieku uczniów;
 treści nauczania;
 kwalifikacji i doświadczenia nauczyciela;
 czasu nauczania;
 celów i zadań pracy dydaktyczno-wychowawczej;
 organizacji i środków, których zamierza użyć nauczyciel.

Elementy metod nauczania 
Każda z metod nauczania zawiera dwa elementy:
 przygotowanie materiału nauczania,
 praca z uczniami.

Klasyfikacja metod nauczania 
Ze względu na pojawianie się ciągle nowych metod, klasyfikacja nie jest ujednolicona.

Klasyfikacje według wybranych autorów opracowań pedagogicznych 
Podział Czesława Kupisiewicza z dodanymi metodami aktywizującymi:
 metody oparte na słowie: wykład, opowiadanie, pogadanka, opis, dyskusja, praca z książką;
 metody oparte na obserwacji i pomiarze: pokaz, pomiar;
 metody oparte na praktycznej działalności uczniów: laboratoryjna, zajęć praktycznych;
 metody aktywizujące: burza mózgów, sytuacyjna, inscenizacji, problemowa itp.

Klasyfikacja metod oparta na koncepcji wielostronnego nauczania-uczenia się Wincentego Okonia:
 metody asymilacji wiedzy – uczenie się przez przyswajanie: pogadanka, dyskusja, wykład, praca z książką;
 metody samodzielnego dochodzenia do wiedzy – uczenie się przez odkrywanie; klasyczna metoda problemowa, metoda przypadków, metoda sytuacyjna, giełda pomysłów mikronauczanie, gry dydaktyczne;
 metody waloryzacyjne – uczenie się przez przeżywanie; metody impresyjne, metody ekspresyjne;
 metody praktyczne – uczenie się przez działanie; metody ćwiczebne, metody realizacji zadań wytwórczych.

Klasyfikacja Tadeusza Nowackiego:
 metody nauczania teoretycznego: wykład, pogadanka, dyskusja, opis, opowiadanie, wyjaśnienie;
 metody nauczania praktycznego: rozwijanie umiejętności, pokaz, ćwiczenie, instruktaż, inscenizacja.

Klasyfikacja K. Kruszewskiego:
 metody słowne;
 metody oglądowe;
 metody praktyczne;
 metody gier dydaktycznych.

Klasyfikacje K. Grzesika:
 metody pisemne
 metody praktyczne
 metody teoretyczne
 metody słowne
 metody proste i złożone

Zmodyfikowany podział metod nauczania 
Podział stosowany obecnie w opracowaniach pedagogicznych.
 Metody podające:
 wykład informacyjny: służy do przekazywania informacji w sposób usystematyzowany;
 pogadanka: rozmowa nauczyciela z uczniem w toku której nauczyciel przedstawia określone treści, stawia pytania a uczniowie odpowiadają;
 opowiadanie: polega na przedstawieniu tematu o określonej akcji i w czasie; powinno być realizowane żywo i barwnie;
 opis;
 prelekcja;
 anegdota;
 odczyt;
 objaśnienie lub wyjaśnienie.
 Metody problemowe:
 wykład problemowy;
 wykład konwersatoryjny;
 klasyczna metoda problemowa;
 Metody aktywizujące:
 metoda przypadków;
 metoda sytuacyjna;
 inscenizacja;
 gry dydaktyczne:
 symulacyjne;
 decyzyjne;
 psychologiczne;
 seminarium;
 dyskusja dydaktyczna:
 związana z wykładem;
 okrągłego stołu;
 wielokrotna;
 burza mózgów;
 panelowa;
 metaplan.
 Metody eksponujące:
 film;
 sztuka teatralna;
 ekspozycja;
 pokaz połączony z przeżyciem.
 Metody programowane:
 z użyciem komputera;
 z użyciem maszyny dydaktycznej;
 z użyciem podręcznika programowanego.
 Metody praktyczne:
 pokaz;
 ćwiczenia przedmiotowe;
 ćwiczenia laboratoryjne;
 ćwiczenia produkcyjne;
 metoda projektów;
 metoda tekstu przewodniego;
 seminarium;
 symulacja.

Funkcje metod nauczania 
Metody spełniają następujące funkcje:
 służą zapoznaniu uczniów z nowym materiałem;
 zapewniają utrwalenie zdobytej wiedzy;
 umożliwiają kontrolę i ocenę stopnia opanowania wiedzy.

Przypisy

Linki zewnętrzne 
 Edukacja i Dialog – O metodyce nauczania

!