Michael Willmann

Michael Lucas Leopold Willmann; Michał Willman (ur. 26 września 1630 w Królewcu, zm. 26 sierpnia 1706 w Lubiążu) – niemiecki malarz, rysownik, grafik i freskant epoki baroku, zwany „śląskim Apellesem, Rembrandtem, Rubensem lub Rafaelem”.

Życiorys 
Ojcem Michaela był królewiecki artysta malarz Christian Peter, a matką szlachcianka Maria Dirschow. Miał dziewięcioro rodzeństwa. Rodzina była wyznania kalwińskiego. Początkowo uczył się rzemiosła malarskiego u swego ojca. Decydująca dla jego artystycznego rozwoju była podróż do Amsterdamu, którą odbył ok. 1650. Choć ze względów finansowych nie mógł zapisać się na naukę do któregoś z wielkich mistrzów holenderskich, to poznał w tym czasie ich dzieła i niektóre techniki m.in. malarstwo Rembrandta, a także malarstwo włoskie obecne w kolekcjach holenderskich. Stąd duży wpływ wywarło na Willmannie malarstwo tych twórców. Ponadto poznał dzieła Rubensa oraz van Dycka, a duży wpływ na jego twórczość miało antwerpskie Zdjęcie z Krzyża Rubensa. W swoich najlepszych obrazach korzystał z rubensowskiego języka form: dynamicznej kompozycji, monumentalizmu, dosłowności przedstawiania szczegółów, bogactwa form ciała ludzkiego. W trakcie pobytu w Amsterdamie wykonywał liczne rysunki i szkice oglądanych dzieł, kupował też odbitki różnych obrazów uznanych malarzy. Po opuszczeniu Amsterdamu przez kilka lat podróżował studiując kolekcje malarskie w różnych miastach Niemiec (w tym we Wrocławiu, gdzie był w 1656 r.), Polski i zwłaszcza w Pradze, gdzie był po 1656 r. Pojawiające się w starszej literaturze informacje, że zajmował stanowisko malarza dworu berlińskiego i że podczas pobytu we Wrocławiu miał spór z tamtejszym cechem malarzy nie znajdują potwierdzenia w źródłach. 21 X 1660 na zaproszenie opata miejscowego klasztoru cystersów osiedlił się w Lubiążu, gdzie otworzył pracownię malarską i przebywał już do końca życia, kupując tu dom z ogrodem (w 1687 dokupił jeszcze jedną działkę) i pracując głównie dla tego klasztoru. Podejmował stąd krótkie podróże, m.in. był w Berlinie w 1699 oraz w Kłodzku, gdzie 22 V 1663 dokonał konwersji na katolicyzm. 26 XI 1662 ożenił się z mieszkającą w Lubiążu Heleną Lišką, z którą miał cztery córki (Maria Magdalena, Anna Sophia, Helena Regina, Anna Elisabeth) i syna Michaela Willmanna Młodszego.

Zmarł w związku z postępującą dną moczanową. Zmumifikowane zwłoki Willmanna znajdują się w krypcie opatów kościoła w Lubiążu.

Twórczość 
Pracownia Willmanna miała charakter niewielkiej firmy mieszczącej się na piętrze rodzinnego domu. Dodatkowe pomieszczenie (szopa lub stodoła) służyło do produkcji dzieł wielkoformatowych. Uczniami i współpracownikami artysty byli członkowie najbliższej rodziny: pasierb Johann Christoph Lischka, córka Anna Elisabeth, syn Michael Leopold oraz wnuk Georg Wilhelm Neunhertz. Czasowo z artystą współpracowali także: Johann Philipp Kretschmer z Głogowa, Johann Jacob Eybelwieser z Wrocławia oraz Jacob Arlet z Henrykowa. Po śmierci Willmanna warsztatem kierowali kolejno Lischka i Neunhertz. Pracownia działała do 1723 r.

W obrazach Willmanna uzyskuje odbicie barokowy pogląd na miejsce człowieka w świecie. Nie stoi on już w centrum, jak u renesansowych artystów-badaczy, ale staje się jednym z elementów niespokojnej, otaczającej go przyrody. Początkowe, mniej samodzielne dzieła, wykazują zależność od renesansowych kompozycji i ówczesnych mistrzów. Z czasem jednak rozwinął swoje umiejętności, w czym pomogła mu duża liczba zamówień malarskich. Całkowitą niezależność artystyczną osiągnął w cyklu Męczeństwa apostołów.

Największe zbiory dzieł Willmanna znajdują się w kościele pomocniczym św. Józefa w Krzeszowie, Muzeum Narodowym we Wrocławiu, kościele Wniebowzięcia NMP w Henrykowie oraz w Galerii Narodowej w Pradze. Dwadzieścia dziewięć obrazów ołtarzowych pochodzących z kościoła klasztornego w Lubiążu rozproszonych jest obecnie w czternastu kościołach warszawskich.

W 2008 roku powstał Szlak Sakralnej Sztuki Barokowej im. Michaela Willmanna mający na celu realizację idei „Barok w Służbie Rozwoju Lokalnego”, czyli wykorzystanie dzieł malarzy środkowoeuropejskiego baroku do szeroko rozumianego rozwoju lokalnego.

Na przełomie 2009 i 2010 roku odnaleziono na poddaszu kościoła św. Antoniego we Wrocławiu nieznany obraz Willmanna, który przedstawia franciszkańskiego mnicha Jana Kapistrana, zaś w kwietniu 2010 zidentyfikowano w tym samym kościele obraz Wizję św. Antoniego Padewskiego.

Dzieła 
Malował głównie obrazy religijne, ale także portrety, sceny mitologiczne i alegoryczne oraz pejzaże ze sztafażem figuralnym i motywami animalistycznymi.

Był artystą bardzo płodnym. Do naszych czasów przetrwało 298 dzieł jego autorstwa, w tym 202 obrazy sztalugowe na płótnie lub drewnie oraz 96 malowideł freskowych. Zachowały się ponadto 123 obrazy olejne i malowidła freskowe autorstwa jego pomocników i następców. Co najmniej 280 dzieł Willmanna i jego współpracowników potwierdzonych źródłowo uważa się za zaginione. Tylko w samym Lubiążu powierzchnia dzieł Willmanna w przypadku obrazów na płótnie wynosiła 300 m², w przypadku fresków – aż 620 m².

Swoje prace sygnował nazwiskiem i inicjałem imienia M. Willman (z jedną literą n na końcu) lub jedynie inicjałami M. W., często dodając datę powstania dzieła.

Cykle malarskie 
 Cykl Męczeństwa apostołów – 16 monumentalnych (ok. 4 × 3 m) płócien stanowiących główny element wyposażenia kościoła klasztornego Cystersów pw. Wniebowzięcia NMP i św. Jana Chrzciciela w Lubiążu. Przedstawiał w niezwykle ekspresyjny i drastyczny sposób sceny męczeństwa 12 apostołów (zamiast Judasza jest św. Maciej), św. Szczepana, św. Pawła i św. Wawrzyńca oraz obejmował związane z nimi tematycznie i formatowo Podniesienie krzyża. Cykl powstawał z przerwami w latach 1661–1700 na zlecenie trzech opatów klasztoru: Arnolda Freibergera, Johanna Reicha oraz Ludwika Baucha. Dzieła oprawione w marmoryzowane ramy z bogatą snycerką były umieszczone w prezbiterium, transepcie oraz w nawie głównej powyżej arkad i poniżej linii sklepień. W październiku 1943 r. zostały ewakuowane z kościoła w Lubiążu do skrytki w kościele Benedyktynek w Lubomierzu, w połowie 1945 r. przewiezione do składnicy w Pałacu Paulinum w Jeleniej Górze. W 1952 r. przekazano je Warszawskiej Kurii Metropolitarnej jako trwały depozyt. Obecnie obrazy rozproszone są w siedmiu kościołach Warszawy, połowa (8 płócien) znajduje się w kościele Wszystkich Świętych.
 Cykl pięciu wielkoformatowych (ok. 345 × 530 cm) i wielofigurowych obrazów w kształcie półtonda o tematyce chrystologicznej w kościele klasztornym Cystersów pw. Wniebowzięcia NMP i św. Jana Chrzciciela w Henrykowie. Trzy pierwsze powstały w latach 1677–1678 na zamówienie opata Melchiora Welzela, dwa pozostałe dopiero w 1704 roku na zlecenie opata Tobiasa Ackermanna. Obrazy przedstawiają epizody z życia, działalności publicznej i śmierci Chrystusa: Pokłon Trzech Króli, Chrystus uzdrawiający chorych i obłąkanych, Św. Magdalena namaszczająca olejkiem stopy Chrystusa, Sąd nad Chrystusem oraz Ukrzyżowanie. Scena sądu, oparta na źródłach apokryficznych, opatrzona została licznymi inskrypcjami zawierającymi listę dwudziestu sędziów Wysokiej Rady oraz teksty ich oskarżeń.
 Cykl 11 pejzaży ze sztafażem figuralnym o tematyce biblijnej powstały w latach 1692–1696 na zamówienie opata Balthasara Nietsche z przeznaczeniem do letniego refektarza w Pałacu Opatów w Lubiążu. Poza formatem (ok. 87 × 106 cm) łączyła je podobna kompozycja: scena tytułowa umieszczona w dolnej części obrazu, rozciągający się poza horyzont drugi plan w połowie płótna oraz górna część wypełniona niebem i chmurami. Do naszych czasów zachowały się trzy dzieła: Krajobraz z prorokiem Elizeuszem, Krajobraz ze snem Jakuba oraz  Krajobraz z Tobiaszem i aniołem. Za zaginione uważa się osiem pozostałych obrazów, przedstawiających sceny biblijne zaczerpnięte ze Starego Testamentu: Kain i Abel, Prorok Bileam, Sprzedanie Józefa, Rachela przy studni, Hagar i Ismael, Ukaranie proroka z Judy, Znalezienie Mojżesza, Mojżesz przed krzakiem gorejącym.
 Zestaw 17 obrazów ołtarzowych zamówionych przez opata Johannesa Reicha w latach osiemdziesiątych XVII w. w ramach drugiej fazy barokizacji kościoła pw. Wniebowzięcia NMP w Lubiążu po zniszczeniach i rabunkach w czasie wojny trzydziestoletniej. W ołtarzu głównym znalazły się dwa malowidła: monumentalne Wniebowzięcie NMP (486 × 296 cm) w dolnej kondygnacji oraz Oczekiwanie na Marię w górnym piętrze nastawy. Na drzwiach ołtarzowych bramek umieszczono wizerunki Aarona i Melchizedecha. Do ołtarzy bocznych w prezbiterium i obejściu kościoła trafiło dziewięć mniejszych płócien: Śmierć św. Barbary, Pokłon pasterzy, Chrzest Chrystusa, Wizja św. Bernarda z Clairvaux, Śmierć św. Benedykta, Św. Jan Ewangelista na wyspie Patmos, Zmartwychwstanie Chrystusa, Dysputa św. Katarzyny oraz wykonany znacznie później Anioł Stróż. Pierwsze obrazy do kościoła klasztornego wykonał Willmann w I połowie lat 60. XVII w. na zlecenie opata Arnolda Freibergera w ramach I etapu barokizacji świątyni: Wizja św. Augustyna, Cierniem koronowanie, Modlitwa w Ogrójcu, Wizja św. Bernarda z Clairvaux, Ciało Chrystusa podtrzymywane przez aniołów, Św. Hieronim (dzieło zaginione), Ostatnia Wieczerza. Ostatnie znane i sygnowane obrazy tworzące tryptyk Ukrzyżowanie Chrystusa namalowane zostały w 1702 r. i umieszczone w południowym ramieniu transeptu. Obecnie cykl jest rozproszony po różnych kościołach i muzeach w Warszawie i we Wrocławiu.
 Cykl malowideł freskowych na sklepieniu refektarza letniego w Pałacu Opatów w Lubiążu wykonany na zamówienie opata Balthasara Nietsche w latach 1692–1693. Obejmował centralny plafon w kształcie wydłużonego prostokąta i przedstawiał Triumf bohatera cnót – scenę gloryfikującą życie w cnocie jako jedyną drogę do wiecznej sławy. Otaczało ją siedemnaście medalionów w stiukowych ramach o charakterze moralizatorskim przedstawiającym sceny mitologiczne i alegoryczne: Drzewo o silnych korzeniach, Miłość niebiańska pokonująca miłość ziemską, Drzewo laurowe, Diogenes, Krzew róży gubiący płatki kwiatów, Marsjasz obdzierany ze skóry, Nocne zwierzęta pierzchające przed promieniami słońca, Apollo w rydwanie wśród gwiazd, Słoneczny pejzaż, Pan ujeżdżany przez Amosa, Lilia wśród ostów, Odyseusz i śpiewające syreny, Zielona jodła wśród suchych i bezlistnych drzew, Apollo i Dafne, Ziemia i Niebo połączone łańcuchem i ręka Boga trzymająca wieniec, Satyr jadący wozem zaprzęgniętym w osła, Putto. Wszystkie przedstawienia wykonane zostały w technice fresku mokrego. W 1898 zostały zasłonięte drewnianym stropem. Odsłonięto je dopiero w 1972 r.
 Cykl 49 malowideł wykonanych w latach 1692–1696 w technice fresku mokrego, o różnym formacie i wymiarach, które zostały umieszczone w nawie, prezbiterium i kaplicach bocznych na sklepieniach i ścianach bocznych w kościele brackim w Krzeszowie. Freski ujęte zostały w stiukowe lub malowane ramy oraz ornamenty w formie liści akantu. W realizacji przedsięwzięcia pomagali Willmannowi pasierb Johann Christoph Lischka oraz syn malarza Michael Leopold. Program ikonograficzny wystroju opracował zleceniodawca przedsięwzięcia opat Bernard Rosa. Inspirację czerpał z przedstawień św. Józefa w austriackim kościele Lilienfeld – ważnym ośrodku kultu świętego w Monarchii Habsburskiej – oraz propagowanej przez siebie mistyki Trójcy Stworzonej. Motywem przewodnim fresków stała się rola św. Józefa w boskim dziele Odkupienia. Dominują trzy cykle przedstawień: Przodkowie Świętej Rodziny (15 fresków na sklepieniu), Siedem Radości św. Józefa (kaplice zachodnie) oraz Siedem Boleści św. Józefa (kaplice wschodnie). Główne wątki dekoracji spaja monumentalne malowidło na trzech ścianach prezbiterium Pokłon Trzech Króli: dwa przedstawienia orszaku zdążającego do Betlejem na tle skalistego krajobrazu oraz właściwe przedstawienie Pokłonu na ścianie zamykającej prezbiterium. W pracy wykorzystał Willmann graficzne pierwowzory ze swojej warsztatowej kolekcji oraz wzorował się na cyklu fresków z kościoła kolegiackiego w Otmuchowie wykonanym przez Karola Dankwarta. Wśród malowideł można rozpoznać trzy kryptoautoportrety malarza: jako karczmarza odmawiającego noclegu św. Rodzinie w Poszukiwaniu noclegu w Betlejem, gapia na fresku Obrzezanie oraz przysłuchującego się nauce Jezusa w scenie Odnalezienia. W opinii badaczy malarska dekoracja kościoła w Krzeszowie uznawana jest za jedną z najlepszych freskowych realizacji powstałych w II połowie XVII w. na północ od Alp.

Obrazy w Muzeum Narodowym we Wrocławiu 
W zbiorach Muzeum Narodowego we Wrocławiu znajduje się czterdzieści siedem dzieł Michaela Willmanna. Część z nich eksponowana jest na Zamku Piastów Śląskich w Brzegu.

 Koronacja Marii – 1656, 138 × 89 cm
 Święta Monika – 1660-1670, 84 × 64 cm
 Ostatnia Wieczerza – 1661, 77,4 × 146 cm
 Męczeństwo św. Apolonii – 1664, 205 × 140 cm (ekspozycja na zamku w Brzegu)
 Porwanie Persefony – 1665, 121 × 172 cm
 Orfeusz grający zwierzętom – 1670, 112 × 144 cm
 Raj – ok. 1670, 171 × 268 cm
 Portret Arnolda Freibergera – 1672, 58 × 46,7 cm
 Pocałunek św. Józefa – po 1669, 135 × 73,5 cm
 Pocałunek św. Józefa – 1675, 170 × 120 cm
 Pocałunek św. Józefa – 1682, 147,5 × 111 cm
 Krajobraz z prorokiem Elizeuszem – ok. 1675, 87,2 × 107,5 cm (depozyt Zamku Królewskiego w Warszawie)
 Rodzina Chrystusa – 1677-1679, 119 × 73 cm
 Melchizedek – 1681, 220 × 118 cm
 Aaron – 1681, 220 × 118 cm
 Komunia apostołów – 1681, 143 × 111 cm
 Autoportret – 1682, 64,5 × 51,5 cm (depozyt, własność Muzeum Narodowego w Warszawie)
 Wizja św. Bernarda – 1682, 100 × 69 cm
 Ecce Homo – 1682, 236,5 × 167 cm (ekspozycja na zamku w Brzegu)
 Modlitwa w Ogrójcu – 1682, 238 × 162 cm
 Pokłon pasterzy – 1682, 159,5 × 113,5 cm
 Zmartwychwstanie Chrystusa – 1682, 160,5 × 113,5 cm
 Dysputa św. Katarzyny – 1682, 167,5 × 116 cm
 Wizja św. Ludgardy – 1682, 160 × 104 cm
 Portret Bernharda Rosy – 1684, 46,6 × 37 cm
 Ucieczka do Egiptu – 1685, 163 × 198 cm
 Droga na Golgotę – 1685, 183 × 162 cm
 Święta Urszula – 1685, 186 × 116 cm
 Męczeństwo św. Barbary – 1687, 301 × 192 cm (ekspozycja na zamku w Brzegu)
 Śmierć i apoteoza św. Wacława – 1690, 143 × 115 cm
 Święta Katarzyna – 1690, 50 × 35,7 cm
 Miłosierny Samarytanin – 1695, 122,5 × 63,7 cm (ekspozycja na zamku w Brzegu)
 Święty Hieronim – 1695, 206 × 122 cm (ekspozycja na zamku w Brzegu)
 Święty Ambroży – 1695-1696, 206 × 122 cm (ekspozycja na zamku w Brzegu)
 Święty Grzegorz – 1695-1696, 210 × 129 cm (ekspozycja na zamku w Brzegu)
 Święty Augustyn – 1696, 205 × 123 cm (ekspozycja na zamku w Brzegu)
 Śmierć św. Barbary – 1697, 205 × 140 cm
 Chrystus frasobliwy 1701, 170,5 × 109 cm
 Chrystus przy kolumnie – 1701, 210 × 115 cm
 Męczeństwo św. Barbary – pocz. lat 80. XVII w., 198 × 148 cm
 Pierwszy upadek Chrystusa pod krzyżem – ok. 1682, 228 × 167 cm (ekspozycja na zamku w Brzegu)
 Spotkanie Chrystusa z kobietami jerozolimskimi – ok. 1682, 203 × 135 cm (ekspozycja na zamku w Brzegu)
 Przybicie Chrystusa do krzyża – ok. 1682, 220 × 160 cm (ekspozycja na zamku w Brzegu)
 Św. Mikołaj – 117 × 77 cm (owal)
 Ukrzyżowanie – 1702, tryptyk (ekspozycja na zamku w Brzegu)
 Ukrzyżowanie – (kwatera środkowa), 255 × 153 cm,
 Matka Boska Bolesna – (lewe skrzydło), 221 × 110 cm
 Święty Jan – (prawe skrzydło), 221 × 110 cm

Obrazy w Muzeum Narodowym w Warszawie 
 Krajobraz ze świętym Janem Chrzcicielem – 1656, 88 × 118 cm
 Pejzaż z powołaniem Mateusza – 107 × 87,5 cm
 Sześć dni stworzenia – 1668, 210,5 × 346 cm

Obrazy w kościołach warszawskich 
W czternastu kościołach warszawskich znajdują się obrazy pochodzące z kościoła klasztornego w Lubiążu, wśród nich monumentalny cykl „Męczeństwa apostołów”. W lipcu 1952 roku decyzją ówczesnego ministra kultury przekazano je pod zarząd Kurii Metropolitarnej w Warszawie i ulokowano w stołecznych kościołach jako stały depozyt.

 Śmierć św. Benedykta – ok. 1682, 312 × 211 cm, klasztor SS. Sakramentek, kaplica klasztorna
 Ukrzyżowanie św. Andrzeja – 1662, 393 × 311 cm, kościół parafialny pw. św. Karola Boromeusza na Mirowie
 Męczeństwo św. Bartłomieja – 1662, 395 × 311 cm, kościół parafialny pw. Świętej Trójcy na Powiślu
 Św. Józef z Dzieciątkiem Jezus – 1692–1696, 198 × 115 cm, kościół parafialny pw. św. Józefa, północne ramię transeptu
 Św. Jan Ewangelista na wyspie Patmos – 1681-82, 164 × 118 cm, kościół archikatedralny pw. św. Jana Chrzciciela (zakrystia)
 Chrzest Chrystusa – 1681-82, 164 × 118 cm, kościół archikatedralny pw. św. Jana Chrzciciela (kaplica baptysterium)
 Św. Bernard ze swoimi przyjaciółmi przed opatem z Citeaux – po 1701, 278 × 320 cm, kościół archikatedralny pw. św. Jana Chrzciciela
 Ukrzyżowanie Chrystusa – 1656, 360 × 280 cm, kościół parafialny pw. Chrystusa Króla na Targówku
 Męczeństwo św. Jana Ewangelisty – 1661, 391 × 309 cm, kościół parafialny pw. Chrystusa Króla na Targówku
 Wizja św. Augustyna – 1660, 360 × 250 cm, kościół parafialny pw. Najświętszego Zbawiciela (obraz ołtarza bocznego)
 Wizja św. Bernarda – ok. 1682, 310 × 208 cm, kościół parafialny pw. Najświętszego Zbawiciela (boczna kaplica Matki Boskiej)
 Ukrzyżowanie św. Piotra – 1661, 395 × 284 cm, kościół parafialny pw. św. Stanisława Kostki na Żoliborzu
 Ścięcie św. Pawła – 1661, 395 × 286 cm, kościół parafialny pw. św. Stanisława Kostki na Żoliborzu
 Wizja św. Bernarda ożywienia figury Matki Boskiej – 1661, 321 × 276 cm, kościół parafialny pw. św. Stanisława Kostki na Żoliborzu, kaplica boczna
 Męczeństwo św. Wawrzyńca – 1663, 270 × 200 cm, kościół parafialny pw. św. Wawrzyńca na Woli
 Męczeństwo św. Tomasza – 1662, 395 × 311 cm, kościół parafialny pw. Wszystkich Świętych
 Męczeństwo św. Szymona – 1662, 395 × 313 cm, kościół parafialny pw. Wszystkich Świętych
 Męczeństwo św. Macieja – 1675, 395 × 308 cm, kościół parafialny pw. Wszystkich Świętych
 Ukamienowanie św. Stefana – ok. 1682, 398 × 314 cm, kościół parafialny pw. Wszystkich Świętych
 Męczeństwo św. Mateusza – 1700, 387 × 306 cm, kościół parafialny pw. Wszystkich Świętych
 Męczeństwo św. Filipa – ok. 1700, 395 × 309 cm, kościół parafialny pw. Wszystkich Świętych
 Męczeństwo św. Jakuba Starszego – ok. 1700, 391 × 306 cm, kościół paraf. Wszystkich Świętych
 Modlitwa w Ogrójcu – ok. 1661, 324 × 271 cm, kościół oo. Franciszkanów pw. Stygmatów św. Franciszka
 Koronowanie cierniem – 1661, 380 × 271 cm, kościół oo. Paulinów pw. Św. Ducha
 Podniesienie krzyża – ok. 1700, 395 × 288 cm, kościół oo. Paulinów pw. Św. Ducha
 Wniebowzięcie NMP – 1681, 486 × 297 cm, Warszawa-Pyry, kościół paraf. św. Piotra i Pawła
 Męczeństwo św. Jakuba Młodszego– ok. 1700, 395 × 311 cm, Warszawa-Włochy, kościół parafialny pw. św. Teresy
 Męczeństwo św. Judy Tadeusza – 1700, 392 × 313 cm, Warszawa-Włochy, kościół parafialny pw. św. Teresy

Obrazy w śląskich kościołach 
 Nawiedzenie NMP – 1705, 520 × 291 cm, ołtarz główny, Bardo, kościół parafialny pw. Nawiedzenia NMP
 Pokłon Trzech Króli – przed 1698, 196 × 118,5 cm, Bardo, kościół parafialny pw. Nawiedzenia NMP
 Św. Jadwiga – przed 1698, 176,5 × 98,5 cm, Bardo, kościół parafialny pw. Nawiedzenia NMP
 Pokłon Trzech Króli – 1678, 345 × 530 cm, Henryków, kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP
 Sąd nad Chrystusem – ok. 1678, 345 × 530 cm, Henryków, kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP
 Ukrzyżowanie Chrystusa – ok. 1678, 345 × 530 cm, Henryków, kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP
 Chrystus uzdrawiający chorych – 1704, 345 × 530 cm, Henryków, kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP
 Św. Maria Magdalena namaszczająca olejkiem stopy Chrystusa – 1704, 345 × 530 cm, Henryków, kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP
 Archanioł Gabriel – ok. 1697, 235 × 139 cm, Henryków, kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP, ołtarz boczny
 Maria – ok. 1697, 233,5 × 139,5 cm, Henryków, kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP, ołtarz boczny
 Święta Trójca – ok. 1697, 243 × 145,5 cm, Henryków, kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP, ołtarz główny
 Święta Rodzina – ok. 1697, 238 × 140,5 cm, Henryków, kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP, ołtarz główny
 Św. Urszula – po 1697, 170 × 101,5 cm, Henryków, kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP
 Św. Katarzyna – po 1697, 171,5 × 101,5 cm, Henryków, kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP
 Wniebowzięcie NMP – ok. 1688, 162 × 92 cm, Jawor, kościół parafialny pw. św. Marcina
 Koronacja NMP przez Trójcę Świętą – 1688, 120 × 65 cm, Jawor, kościół parafialny pw. św. Marcina
 Maria jako Królowa Niebios w otoczeniu świętych cysterskich – 1686-88, 445 × 325 cm, ołtarz główny, Jelenia Góra – Cieplice Śląskie-Zdrój, kościół parafialny pw. św. Jana Chrzciciela
 Trójca Stworzona (Pocałunek Marii ze sceną zaślubin św. Józefa)  – ok. 1700, 261 × 166 cm, Jemielnica, kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP
 Św. Jadwiga jako opiekunka chorych i ubogich – ok. 1700, 218 × 120 cm, Jemielnica, kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP
 Matka Boska Zwycięska – ok. 1700, 216 × 119 cm, Jemielnica, kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP, ołtarz boczny
 Wniebowzięcie NMP – 1705, ok. 520 × 320 cm, Kamieniec Ząbkowicki, kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP i św. Jakuba Starszego, ołtarz główny
 Święta Trójca – 1705, 270 × 230 cm, Kamieniec Ząbkowicki, kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP i św. Jakuba Starszego, ołtarz główny
 Drzewo genealogiczne Chrystusa – 1678, 380 × 264 cm, Krzeszów, kościół opacki pw. Łaski NMP, ołtarz boczny
 Dwunastu proroków – 1679, 220 × 270 cm, Krzeszów, kościół opacki pw. Łaski NMP, kaplica Loretańska
 Dwanaście Sybilli – ok. 1679, 220 × 270 cm, Krzeszów, kościół opacki pw. Łaski NMP, kaplica Loretańska
 Anioł Stróż – 1695-1700, 192 × 123 cm, Legnica, Kuria Biskupia
 Madonna z Dzieciątkiem na chmurach w kwiatach – 200 × 145 cm, Legnica, Kuria Biskupia
 Św. Andrzej – 1667, 102,5 × 74 cm, Lubiąż, kościół parafialny pw. św. Walentego
 Św. Juda Tadeusz – 1667, 103 × 74,5 cm, Lubiąż, kościół parafialny pw. św. Walentego
 Św. Paweł – 1667, 103 × 74 cm, Lubiąż, kościół parafialny pw. św. Walentego
 Św. Tomasz – 1667, 103,5 × 74 cm, Lubiąż, kościół parafialny pw. św. Walentego
 Św. Bartłomiej – 1667, 102,5 × 74 cm, Lubiąż, kościół parafialny pw. św. Walentego
 Św. Walenty uzdrawiający chorego – 1667, 137,5 × 106 cm, Lubiąż, kościół parafialny pw. św. Walentego
 Św. Jerzy walczący ze smokiem – pocz. XVIII w., 117 × 77,5 cm (owal), Lubomierz, plebania parafii rzymskokatolickiej pw. Wniebowzięcia NMP i św. Maternusa
 Św. Mikołaj błogosławiący morskich rozbitków – 1696, 486 × 267 cm, Otmuchów, kościół parafialny pw. św. Mikołaja i św. Franciszka Ksawerego
 Wniebowzięcie NMP – 1695-1700, 182,5 × 123,5 cm, Przychowa k. Ścinawy, kościół filialny pw. św. Wawrzyńca
 Pokutująca św. Maria Magdalena – 1685, 152 × 88 cm, Racibórz, plebania kościoła parafialnego pw. Wniebowzięcia NMP
 Wniebowzięcie NMP – 223 × 170 cm, Siciny, kościół parafialny pw. św. Marcina
 Męczeństwo św. Barbary – 117 × 80,5 cm, Świdnica Polska, kościół parafialny pw. św. Jadwigi
 Śmierć i apoteoza św. Wacława – 1668, ok. 370 × 270 cm, Świdnica, kościół parafialny pw. św. Stanisława i św. Wacława
 Męczeństwo św. Bartłomieja – 1685, 209 × 110 cm, Trzebnica, kościół parafialny pw. św. Jadwigi i św. Bartłomieja Apostoła
 Św. Krystyna – 153,5 × 94,5 cm, Trzebnica, kościół klasztorny Cysterek pw. św. św. Jadwigi i Bartłomieja Apostoła
 Wniebowzięcie NMP – 1685-1690, 128 × 79 cm, Trzebnica, kościół klasztorny Cysterek pw. św. św. Jadwigi i Bartłomieja Apostoła
 Wizja św. Antoniego Padewskiego – 1693, ok. 360 × 205 cm, Wrocław, kościół parafialny pw. św. Antoniego
 Św. Jan Kapistran – ok. 1693 cm, Wrocław, kościół parafialny pw. św. Antoniego
 Pokłon pasterzy – 1664, 195 × 160 cm, Wrocław, kaplica domu zakonnego Sióstr Bożego Serca Jezusa
 Śmierć św. Urszuli – 1694, 251 × 142 cm, Wrocław, kościół klasztorny Urszulanek
 Wizja św. Franciszka Ksawerego – 1694-95, Wrocław, kościół klasztorny Urszulanek
 Józef w Egipcie – 1681, 181 × 113 cm, Wrocław, plebania parafii pw. św. Macieja
 Koncert anielski – 1705, 150 × 120 cm, Ziębice, kościół parafialny pw. św. Jerzego

Obrazy w muzeach niemieckich 
 Krajobraz ze snem Jakuba – 87 × 106 cm, Augsburg, Städtische Kunstsammlungen
 Krajobraz z Tobiaszem i aniołem – 89 × 108 cm, Berlin, Gemäldegalerie
 Znalezienie Krzyża Świętego – 1701, 30 × 18,5 cm, Berlin, Gemäldegalerie
 Apoteoza Wielkiego Elektora jako opiekuna sztuk – 1682, 162 × 200 cm, Berlin, Schloß Charlottenburg
 Zuzanna i starcy – ok. 1650, 43,6 × 33,5 cm, Norymberga, Germanisches Nationalmuseum
 Powitanie św. Bernarda przed Wielką Kartuzją – 1667, 114,7 × 173 cm, Norymberga, Germanisches Nationalmuseum
 Trójca Stworzona (Pocałunek Marii ze sceną mistycznych zaślubin św. Józefa z Bogiem) – po 1678, 39 × 27,1 cm, Norymberga, Germanisches Nationalmuseum

Obrazy w kościołach i muzeach Czech 
 Dawid z głową Goliata – 1660–1672, 233,5 × 144,5 cm, Galeria Narodowa w Pradze
 Chrystus niesiony przez anioły – 1655–1660, obraz ołtarzowy, 198,5 × 166 cm, Galeria Narodowa w Pradze
 Św. Hieronim słucha trąby Sądu Ostatecznego – ok. 1664, 233 × 143 cm, Galeria Narodowa w Pradze
 Św. Józef z Dzieciątkiem Jezus – ok. 1665, 80,5 × 60,3 cm, Galeria Narodowa w Pradze
 Czternastu Wspomożycieli – ok. 1687, szkic do nieznanego obrazu ołtarzowego, 109 × 88 cm, Galeria Narodowa w Pradze
 Uwolnienie Andromedy – ok. 1695, 171 × 108 cm, Galeria Narodowa w Pradze
 Św. Maria Magdalena jako pokutnica – 1693, 81,5 × 59,5 cm, Galeria Narodowa w Pradze
 Św. Andrzej na krzyżu – 1701-1702, obraz ołtarzowy, 250 × 145,5 cm, Galeria Narodowa w Pradze
 Męczeństwo św. św. Filipa i Jakuba Młodszego – 1700–1701, szkic do obrazu w kościele pocysterskim Wniebowzięcia NMP w Sedlcu, 49,5 × 33,2 cm, Galeria Narodowa w Pradze
 Św. Barbara – 1685–1690, 120,5 × 104,4 cm, Brno, Moravská galerie
 Św. Jan Chrzciciel – 1695, 179 × 102 cm, Chrast, kościół parafialny pw. Świętej Trójcy
 Święta Rodzina ze św. Janem Chrzcicielem – 1695, 180 × 102 cm, Chrast, kościół parafialny pw. Świętej Trójcy
 Strącenie zbuntowanych aniołów – 1693-94, 475 × 292,5 cm, Litvínov, kościół parafialny pw. św. Michała Archanioła, ołtarz główny
 Trójca Święta – 1693-94, 225 × 182 cm (owal), Litvínov, kościół parafialny pw. św. Michała Archanioła, ołtarz główny
 Uzdrowienie paralityka – 1653, 55,5 × 81,5 cm, Nelahozeves, Lobkoviczké Sbírky (zamek)
 Męczeństwo św. Bartłomieja – 1692–1693, ok. 300 × 150 cm, Pardubice, kościół parafialny pw. św. Bartłomieja, ołtarz główny
 Znalezienie Krzyża Świętego – 1701-1702, 443 × 296 cm, Praga, kościół klasztorny pw. św. Franciszka, ołtarz boczny
 Wypędzenie przekupniów ze świątyni – 1702, 291 × 487 cm, Praga, kościół klasztorny Krzyżowców z Czerwoną Gwiazdą pw. św. Franciszka
 Pokłon pasterzy – 180 × 98 cm, Praga, kościół klasztorny Premonstratensów pw. Wniebowzięcia NMP, ołtarz boczny
 Portret opata Arnolda Freibergera – 46 × 37,8 cm, Praga, klasztor Premonstratesów na Strahovie
 Św. Otmar – 107,2 × 80 cm, Rajhrad, klasztor Benedyktynów
 Św. Benon – 107 × 80 cm, Rajhrad, klasztor Benedyktynów
 Umierający św. Benedykt – 107 × 80 cm, Rajhrad, klasztor Benedyktynów
 Umierająca św. Scholastyka – ok. 1700, 107,2 × 80,5 cm, Rajhrad, klasztor Benedyktynów
 Męczeństwo św. Filipa i św. Jakuba Młodszego – 1700-1701, 351 × 238,5 cm, Sedlec, kościół klasztorny Cystersów pw. Wniebowzięcia NMP
 Męczeństwo św. Wacława – 1702-1703, 242 × 178 cm, Sedlec, kościół klasztorny Cystersów pw. Wniebowzięcia NMP
 Męczeństwo 500 cystersów i kartuzów w Sedlcu w 1421 roku – 1703, 330 × 210 cm, Sedlec, kościół klasztorny Cystersów pw. Wniebowzięcia NMP
 Św. Wiktoria – 94 × 65 cm (owal), Uherské Hradiště, kościół parafialny pw. św. Franciszka Ksawerego, supraporta
 Św. Józef z lilią – 98 × 68 cm (owal), Uherské Hradiště, kościół parafialny pw. św. Franciszka Ksawerego, supraporta
 Wniebowzięcie NMP – 1692, 520 × 335 cm, Zdziar nad Sazawą, kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP, ołtarz główny
 Oczekiwanie na Marię – 1692, śr. ok. 180 cm (tondo), Zdziar nad Sazawą, kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP, ołtarz główny

Freski w kościele św. Józefa w Krzeszowie 
 Abraham, Izaak, Sara, Jakub, Juda i Tamar – sklepienie nawy, pierwsze przęsło
 Dawid – sklepienie nawy – luneta, pierwsze przęsło
 Aaron – sklepienie nawy – luneta, pierwsze przęsło
 Kleofas, Symeon, Zebedusz, Józef Barsaba, Maria Kleofasowa, Maria Jakubowa, Salome – sklepienie nawy, drugie przęsło
 Matatiasz – sklepienie nawy – luneta, drugie przęsło
 Mattan – sklepienie nawy – luneta, drugie przęsło
 Św. Jan Chrzciciel, św. Elżbieta, św. Zachariasz – sklepienie nawy, trzecie przęsło
 Jakub – sklepienie nawy – luneta, trzecie przęsło
 Sobe – sklepienie nawy – luneta, trzecie przęsło
 Joachim, Anna, Stolanus, Emerentiana – sklepienie nawy, czwarte przęsło
 Św. Juda Tadeusz – sklepienie nawy – luneta, czwarte przęsło
 Św. Jakub Młodszy – sklepienie nawy – luneta, czwarte przęsło
 Józef, Maria, Jezus – sklepienie nawy, piąte przęsło
 Św. Jan Ewangelista – sklepienie nawy – luneta, piąte przęsło
 Św. Jakub Starszy – sklepienie nawy – luneta, piąte przęsło
 Zaślubiny Józefa i Marii – nawa, na ścianie łuku tęczowego
 Herb opactwa Cystersów w Krzeszowie na tle pejzażu – nawa, na ścianie łuku tęczowego
 Wizyta anioła u Józefa – nawa, zachodnia kaplica boczna
 Józef przyjmujący Marię do siebie – nawa, zachodnia kaplica boczna
 Narodziny Jezusa – nawa, zachodnia kaplica boczna
 Zwiastowanie pasterzom – nawa, zachodnia kaplica boczna
 Pokłon pasterzy – nawa, zachodnia kaplica boczna
 Cesarz August i Sybilla przepowiadająca mu narodziny Jezusa – nawa, zachodnia kaplica boczna
 Ofiarowanie w świątyni – nawa, zachodnia kaplica boczna
 Józef przynosi Dzieciątko do świątyni – nawa, zachodnia kaplica boczna
 Odnalezienie Jezusa nauczającego w świątyni – nawa, zachodnia kaplica boczna
 Powrót Świętej Rodziny do Nazaretu – nawa, zachodnia kaplica boczna
 Wniebowzięcie Józefa – nawa, zachodnia kaplica boczna
 Józef ukazujący się Matce Boskiej w dzień zmartwychwstania – nawa, zachodnia kaplica boczna
 Zmartwienie Józefa – nawa, ściana tęczowa po wschodniej stronie
 Herb zakonu cystersów na tle pejzażu – nawa, ściana tęczowa po wschodniej stronie
 Poszukiwanie miejsca w gospodzie – nawa, wschodnia kaplica boczna
 Józef i Maria w rzymskiej kancelarii Cyriaka – nawa, wschodnia kaplica boczna
 Obrzezanie Jezusa – nawa, wschodnia kaplica boczna
 Powrót ze świątyni po obrzezaniu – nawa, wschodnia kaplica boczna
 Ucieczka do Egiptu – nawa, wschodnia kaplica boczna
 Rzeź Niewiniątek – nawa, wschodnia kaplica boczna
 Odpoczynek w czasie ucieczki do Egiptu – nawa, wschodnia kaplica boczna
 Powrót z Egiptu – nawa, wschodnia kaplica boczna
 Zaginięcie Jezusa w Jeruzalem – nawa, wschodnia kaplica boczna
 Jezus modlący się w świątyni – nawa, wschodnia kaplica boczna
 Śmierć Józefa – nawa, wschodnia kaplica boczna
 Józef poddający się woli Boga – nawa, wschodnia kaplica boczna
 Józef ukazujący się przodkom w czyśćcu – nawa, sklepienie pod emporą
 Pokłon Trzech Króli – prezbiterium, ściany boczne
 Gloria Coelestis – prezbiterium, sklepienie
 Św. Piotr – prezbiterium, zachodnia ściana boczna
 Św. Paweł – prezbiterium, wschodnia ściana boczna
 Św. Mateusz, św. Marek, św. Łukasz, św. Jan Ewangelista – nawa, ściana czołowa nad emporą

Wystawy 
 Jubiläums Ausstellung Michael Willmann 1630–1930. – Breslau, Schlesische Museum der bildenden Kunste (V-IX 1930) – pierwsza monograficzna wystawa z okazji 300. rocznicy urodzin malarza przygotowana przez Ernsta Klossa.
 Malarstwo Michała Willmanna (1630–1706). – Wrocław, Muzeum Śląskie (X–XI 1959) – 24 obrazy.
 Michael Willmann (1630–1706), Królewiec – Lubiąż. – Salzburg, Residenzgalerie (15 VI – 25 IX 1994); Wrocław, Muzeum Narodowe (22 X – 11 XII 1994) – ponad 100 eksponatów, m.in. 31 obrazów olejnych i 11 rysunków.
 Willmann – rysunki. Warsztat barokowy artysty. – Stuttgart, Staatsgalerie (5 IX –18 XI 2000); Wrocław, Muzeum Narodowe (1 XII 2000 – 6 I 2001) – 50 rysunków, wzorowane na nich liczne grafiki i starodruki oraz związane z nimi obrazy.
 Obrazy Michaela Willmanna ze zbiorów Muzeum Narodowego we Wrocławiu. – Lubiąż, dawne opactwo cystersów (18-24 IX 2006) – 9 obrazów pokazanych w ramach „Tygodnia Willmannowskiego” w Jadalni Opata z okazji 300-lecia śmierci artysty.
 Barokowy warsztat Michaela Willmanna pod lupą. – Jawor, Muzeum Regionalne (8 X – 31 XII 2010). Kuratorzy: Teresa Chołubek-Spyt, Arkadiusz Muła – wybrane dzieła malarza
 Dwie adoracje z Barda – Wrocław, Muzeum Narodowe (5-30 XI 2014) – 2 odnowione obrazy z bazyliki Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny w Bardzie: Święta Jadwiga i Pokłon Trzech Króli.
 Jeszcze raz Willmann. – Wrocław, Muzeum Narodowe (6-9 I 2016) – 7 obrazów sprowadzonych z magazynów Muzeum Narodowego w Warszawie.
 Willmann. Opus magnum. – Wrocław, Muzeum Sztuki Współczesnej w Pawilonie Czterech Kopuł – Oddziale Muzeum Narodowego (22 XII 2019 – 26 IV 2020). Kurator: Piotr Oszczanowski – 92 obrazy.

Ponadto dzieła Willmanna pokazywano na kilkunastu wystawach tematycznych w kraju i za granicą:
 Portret na Śląsku XVI–XVIII w. (Wrocław 1984).
 Nowożytne malarstwo śląskie XVI–XVIII w. ze zbiorów Muzeum Narodowego we Wrocławiu (Jelenia Góra 1986).
 Z kolekcji malarstwa śląskiego Muzeum Narodowego we Wrocławiu (Środa Śląska 1991).
 Musica sacra. Motywy muzyczne w sztuce śląskiej XIII–XVIII w. (Wrocław 1997).
 Sztuka cenniejsza niż złoto. Obrazy, rysunki i ryciny dawnych mistrzów europejskich ze zbiorów polskich (Warszawa 1999).
 Barok na Śląsku. Rzeźba i malarstwo ze zbiorów Muzeum Narodowego we Wrocławiu (Legnica 2001).
 Op nederlandse manier. Inspiracje niderlandzkie w sztuce śląskiej XV–XVIII w. (Legnica 2001).
 Michael Willmann und sein Kreis: Johann Christoph Liśka, Georg Wilhelm Neunhertz und Johann Jakob Eybelwieser. Zeichnungen (Salzburg – Stuttgart – Wrocław 2001/2002).
 Thetrum sacrum. Et arte barroco de Silesia de los siglos XVII–XVIII (Salamanka 2005). – Die Blume Europas. Meisterwerke aus den Nationalmuseum Breslau (Kolonia 2006).
 Śląsk – perła w Koronie Czeskiej. Trzy okresy świetności w relacjach artystycznych Śląska i Czech (Legnica – Praga 2006/2007).
 Mali i wielcy mistrzowie. Obrazy śląskie XVI–XVIII wieku (Wrocław 2009).
 Dürer, Gysbrechts, Willmann z kolekcji Tadeusza Wierzejskiego (Toruń 2016).
 Nieznane arcydzieła, nieznani mistrzowie. Malarstwo barokowe na Śląsku na nowo odkryte (Gliwice 2017).
 Silesia rediviva. Barok na Śląsku. Kolekcja sztuki i rzemiosła artystycznego z Muzeum Narodowego we Wrocławiu (Pekin 2018/2019).

Monografie 
 Augustin Knoblich, Leben und Werke des Malers Michael Lukas Leopold Willmann, 1629-1706. Ein Beitrag zur Kunstgeschichte Schlesiens, Breslau 1868.
 Erich Klossowski, Michael Willmann, Breslau 1902
 Hugo Cimbal, Michael Willmann. Sein Leben und seine Werke, [b.m.w.] 1903.
 Dietrich Maul, Michael Willmann. Ein Beitrag zur Barockkunst Schlesiens, Strasburg 1914.
 Ernst Kloss, Michael Willmann. Leben und Werke eines deutschen Barockmalers, Breslau 1934.
 Hubertus Lossow, Michael Willmann (1630–1706). Meister der Barockmalerei, Würzburg, 1994.
 Andrzej Kozieł, Michael Willmann i jego malarska pracownia, Wrocław 2013.

Przypisy

Bibliografia 
 Andrzej Kozieł, Michael Willmann (1630–1706) – śląski mistrz malarstwa barokowego, Wrocław: Via Nova, 2019. .
 Andrzej Kozieł, Michael Willmann i jego malarska pracownia, Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 2013. .
 Malarstwo barokowe na Śląsku, red. Andrzej Kozieł, Wrocław: Via Nova, 2017. .
 Malarstwo śląskie 1520–1800. Katalog zbiorów, Muzeum Narodowe we Wrocławiu, red. Ewa Hołuszka, Wrocław: Muzeum Narodowe, 2009. .
 Opactwo cystersów w Lubiążu i artyści, pod red. Andrzeja Kozieła, Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 2008, – .
 Tomasz Pieńkowski, Willman Michał, Willmann Michael, [w:] Encyklopedia katolicka, t. 20, Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL, 2014, łamy 635-637.
 Marek Pierzchała, Willmann Michael Lucas Leopold, [w:] Encyklopedia Wrocławia, red. nauk. Jan Harasimowicz, wyd. 3 popr. i uzup., Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie, 2006, s. 959.
 Willmann. Opus magnum, pod red. Piotra Oszczanowskiego, Wrocław: Muzeum Narodowe we Wrocławiu, 2019. .

Linki zewnętrzne 
 Galeria dzieł Michaela Willmanna
 Europeana Collections – Obrazy i rysunki Michaela Willmanna
 
 Jakub Jagiełło, Michael Willmann (biografia)
 Paweł Giergoń, Michael Willmann (biografia)
 Ciekawostki o Willmannie.
 Willmann w podróży.
 Andrzej Kozieł, 1. Katalog dzieł Michaela Willmanna wykonanych przez niego własnoręcznie w całości lub w znacznej części. 2. Katalog dzieł wykonanych przez warsztatowych współpracowników i sukcesorów Michaela Willmanna. 3. Katalog dzieł zaginionych i zniszczonych uznawanych za prace Michaela Willmanna. 4. Najważniejsze archiwalne źródła tekstowe. 5. Indeks ikonograficzny
 Andrzej Kozieł, Michael Willmann i jego malarska pracownia. Eseje: 1. Co wiemy o Michaelu Willmannie i jego rodzinie. 2. Jak kształtowała się kariera Michaela Willmanna jako malarza na Śląsku. 3. Jak wyglądała i funkcjonowała malarska pracownia Michaela Willmanna. 4. Ile zarabiał Michael Willmann. 5. Za co ceniono obrazy Michaela Willmanna, zanim zaczęto je badać. 6. Dlaczego Michael Willmann odniósł sukces.
 Tadeusz Fitych, Michael Willmann – współtwórca i uczestnik krzeszowskiego kręgu religijno-kulturowej wymiany darów.
 Andrzej Kozieł, Wielkie przedsiębiorstwo czy mała firma rodzinna? Kilka hipotez na temat warsztatu Michaela Willmanna.
 Małgorzata Macura, Nieznane oblicze śląskiego mistrza – Michael Willmann jako pejzażysta.
 Dorota Lekka, Sztuka jako nośnik wartości oraz narzędzie do przekazywania prawd religijnych na przykładzie obrazów Michaela Willmanna.
 Andrzej Kozieł (red.), Kościół klasztorny Wniebowzięcia NMP w Lubiążu. Historia, stan zachowania, koncepcja rewitalizacji.
 Andrzej Kozieł, Po co artysta rysuje? Kilka uwag na temat funkcji rysunku w twórczości Michaela Willmanna.
 Maciej Nejman, Michał Leopold Willmann – lubiąski malarz śląskiego baroku.
 Beata Maciejewska, Obrazy Michaela Willmanna wywiezione 1945 r. wróciły do Wrocławia.
 Andrzej Kozieł (red.), Kościół klasztorny Wniebowzięcia NMP w Lubiążu. Historia, stan zachowania, koncepcja rewitalizacji.
 Monika Kuhnke, Cudza własność, czyli „Krajobraz ze snem Jakuba” Michaela Willmanna.
 Karolina Matusewicz, Arcydzieło Michaela Willmanna w Cieplicach.
 Andrzej Kozieł, „Protestancki” Willmann. O obrazach Michaela Willmanna dla protestanckich fundatorów.
 Andrzej Kozieł, Karl Škréta Starszy i Michael Willmann, czyli co się stało w Raciborzu.
 Witold Papierniak, Krzeszów. Kościół św. Józefa, s. 14–28.
 Grzegorz Bednarski, Uwagi o malarstwie Michała Leopolda Willmanna.
 Michał Stenzel, Willmann. Opus magnum (film 13,26 minut)

Śląscy malarze barokowi
Niemieccy malarze barokowi
Ludzie związani ze Śląskiem (Królestwo Czech)
Urodzeni w 1630
Zmarli w 1706
Ludzie urodzeni w Królewcu