Stein (gemeente)

Stein () is een gemeente in Nederlands-Limburg. De hoofdplaats is de gelijknamige plaats Stein, waar ook het gemeentehuis staat. De gemeente telt   inwoners (, bron: CBS) en heeft een oppervlakte van 22,77 km² (waarvan 1,42 km² water). De gemeente Stein maakt samen met de gemeente Beek en de gemeente Sittard-Geleen deel uit van de stedelijke agglomeratie van de Westelijke Mijnstreek.

Kernen 
De gemeente Stein telt één hoofdkern (Stein), vier dorpen en vier met plaatsnaamborden aangeduide gehuchten. Op deze borden staan bij de hoofdingangen van alle plaatsen tevens de Limburgse benamingen, die zijn door de lokale bevolking gekozen en kunnen afwijken van de Veldeke-spelling.

Dorpen en gehuchten 
Aantal inwoners per woonkern op 1 januari 2005 (voor de plaatsen Stein, Elsloo en Urmond wordt  aangehouden):

Per 2012 is de verdeling over de wijken als volgt:

Stein (totaal 11075)
 Oud-Stein: 3131
 Kerensheide: 2821
 Nieuwdorp: 2440
 Kleine Meers: 264
 Maasband: 129
 Stein-Centrum: 2290

Elsloo (totaal 8851)
 Elsloo 7375
 Meers 925
 Catsop 573

Urmond (totaal 5703)
 Berg 1907
 Oud-Urmond 1030
 Urmond-Oost 2579
 Nattenhoven 188

Buurtschappen 
Naast deze officiële kernen bevinden zich in de gemeente de volgende buurtschappen (geen wijken):
 Terhagen
 Veldschuur
 De Weert (Limburgs: de Waert)

Geografie 
De gemeente ligt aan de Maas, die hier de grens met België vormt. Ter plaatse is de rivier geen doorgaande vaarweg; die functie vervult het Julianakanaal, die de gemeente van noord naar zuid opsplitst in twee verschillende gebieden: het landelijke gebied in het westen en het dichtbebouwde en industriële gebied in het oosten. Naast de aan elkaar gegroeide woonkernen vindt men op de oostoever het havengebied van Stein en het industriegebied Chemelot, waarvan de chemiebedrijven DSM en SABIC de voornaamste gebruikers zijn. Dit terrein ligt officieel op het grondgebied van de buurgemeente Sittard-Geleen, maar speelt ook een belangrijke rol voor Stein.

De huidige gemeente is in 1982 ontstaan door een gemeentelijk herindeling. Hierbij werden de vroegere kleinere gemeenten Stein, Elsloo en Urmond opgeheven en werd er een nieuwe grotere gemeente Stein opgericht. Ook delen van Obbicht-Papenhoven werden Steins grondgebied.

Zetelverdeling gemeenteraad 

De gemeenteraad van Stein bestaat uit 19 zetels. Hieronder staat de samenstelling van de gemeenteraad sinds 1998:

Religie 

De gemeente Stein wordt gekenmerkt door de aanwezigheid van een aantal kerkdorpen, die allemaal één of meerdere rooms-katholieke parochiekerken hebben. Ook is er één protestantse kerk.
 Sint-Michaëlkerk te Berg aan de Maas
 Sint-Augustinuskerk te Elsloo
 Mariakerk (Onze-Lieve-Vrouw Vrede des Harten) te Elsloo
 Sint-Jozefkerk te Meers
 Sint-Martinuskerk te Stein
 Onze-Lieve-Vrouw Hulp der Christenenkerk te Stein (Nieuwdorp)
 Sint-Jozefkerk te Stein (Kerensheide)
 Sint-Martinuskerk te Urmond
 Protestantse kerk te Urmond
 Terpkerk (oude Martinuskerk) te Urmond

Verder zijn er verspreid over de gemeente enkele kapelletjes te vinden, waaronder:
 Bokkenrijderskapel te Urmond
 Onze-Lieve-Vrouwe-ter-Noodkapel te Stein
 Mariakapel te Catsop
 Moordkruiskapel te Maasband

Erfgoed, monumenten 
In de gemeente Stein bevindt zich een tweetal beschermde dorpsgezichten. Verder telt de gemeente 64 rijksmonumenten en zijn er diverse oorlogsmonumenten.
 Rijksbeschermd gezicht Urmond
 Rijksbeschermd gezicht Elsloo
 Lijst van rijksmonumenten in Stein (gemeente)
 Lijst van oorlogsmonumenten in Stein
Verder bevindt zich bij Meers een landschapsmonument: de Bomencirkel van Meers.

Partnersteden
  Maasmechelen (België) - aan de overzijde van de Maas gelegen
  Sainte-Marie-du-Mont (Frankrijk) (onofficieel)

Zie ook 
 Vlag van Stein
 Wapen van Stein