Mormi złocisty

Mormi złocisty, mormi, kot złoty azjatycki, azjatycki kot złocisty (Catopuma temminckii) – gatunek drapieżnego ssaka z podrodziny kotów (Felinae) w obrębie rodziny kotowatych (Felidae). W niewoli może żyć do 20 lat, ale średnia długość życia na wolności jest prawdopodobnie dużo krótsza.

Taksonomia 
Gatunek po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisali w 1827 roku brytyjscy zoolodzy Nicholas Aylward Vigors i Thomas Horsfield nadając mu nazwę Felis temminckii. Holotyp pochodził z Sumatry, w Indonezji.

C. temminckii czasami obejmuje C. badia jako podgatunek, ale analiza genetyczna wykazuje, że lepiej jest uważać te dwa gatunki za odrębne. Ostatnie oceny wspierają podział na dwa podgatunki, ale zwykle rozpoznawany jest trzeci (tristis). Autorzy Illustrated Checklist of the Mammals of the World rozpoznają dwa podgatunków.

Etymologia 
 Catopuma: zbitka wyrazowa nazw rodzajów: Catus  (kot) oraz Puma  (puma).
 temminckii: Coenraad Jacob Temminck (1778–1858), holenderski zoolog, ilustrator i kolekcjoner.
 moormensis: Moormi, nietybetańska ludność zamieszkująca Nepal.

Zasięg występowania 
Mormi złocisty występuje w południowej i południowo-wschodniej Azji zamieszkując w zależności od podgatunku:
 C. temminckii temminckii – Półwysep Malajski i Sumatra.
 C. temminckii moormensis – region subhimalajski od Nepalu, Indii i Bhutanu na południe do południowej Tajlandii, w tym znaczna część Chińskiej Republiki Ludowej i Indochin.

Morfologia 
Długość ciała (bez ogona) 66,2–105 cm, długość ogona 42,5–57,5 cm; masa ciała samic 8,5 kg, samców 12–15,7 kg. Podczas gdy futro jest głównie rudoczerwone lub złotobrązowe, mogą także występować warianty czarno lub szaro ubarwione. Zwykle futro jest w paski, z wyjątkiem miejsc na spodzie ciała, i bardzo słabymi plamami na reszcie futra. Jednakże w Chinach występuje odmiana barwna o cętkach podobnych do lamparcich. Futro w cętki jest cechą recesywną, kiedy cętki i paski kota krzyżują się, młode mają futro w paski.

Zachowanie 
Mormi prowadzi głównie naziemny tryb życia, chociaż dobrze się wspina po drzewach. Jest gatunkiem słabo poznanym. Większość jego zachowań jest znana z obserwacji w ogrodach zoologicznych. Mormi komunikują się przez syczenia, miauknięcia, mruczenia i warknięcia. Inne metody komunikowania zaobserwowane u więzionych mormi obejmują sygnały zapachowe. Woli siedliska leśne urozmaicone skalistymi obszarami i tropikalnymi lasami deszczowymi od czasu do czasu występuje na bardziej otwartym terenie. Zasiedla tereny na różnych wysokościach, od nizin do 3000 metrów n.p.m. w Himalajach.

Zwyczaje polowania 

Mormi woli polować na ziemi, ale czasami się wspina na drzewa. Jest znany z polowania na ptaki, jaszczurki, gryzonie, inne małe ssaki i – sporadycznie – małe, młode jeleniowate.

Rozród 
Wszystko, co wiemy o rozmnażaniu pochodzi z obserwacji w niewoli. Dojrzałość płciową osiąga pomiędzy 18–24 miesiącem. Okres ciąży trwa około 80 dni; w miocie zazwyczaj rodzi się jedno kocię (czasami do trzech). Kocięta rodzą się we wgłębieniach drzew, szczelinach skalnych, i być może we wgłębieniach i innych zacisznych miejscach na ziemi. Skóra kociąt jest grubsza i nieco ciemniejsza, ale wzory będą mieć przez całe życie. Przypuszcza się, że samce podejmują aktywną rolę w wychowywaniu młodych.

Status i ochrona 
Zagrożony wyginięciem, głównie z powodu wycinania lasów i polowań. Gatunek chroniony przepisami konwencji waszyngtońskiej (CITES).

Uwagi

Przypisy 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Kotowate
Ssaki Azji
Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1827 roku