Santiago de Ĉilio

Santiago aŭ per plena nomo Santiago de Ĉilio (hispane Santiago de Chile, prononco ) estas la ĉefurbo de la sudamerika ŝtato Ĉilio. Ĝi situas en la centra parto de la lando.

Historio 
Santiago estis fondita de Pedro de Valdivia la 12-an de februaro 1541 per la nomo Santiago de la Nueva Extremadura. La fond-ceremonio okazis en la nuna Cerro Santa Lucía. Valdivia elektis tiun lokon pro ĝia vetero kaj pro tio, ke ĝi estas facile zorgebla je atakoj. Tio estas, ĉar la rivero Mapocho disiĝas, kaj poste kuniĝas, kreante insuleton. Kun la helpo de la indiĝenaj popoloj, la unuaj domoj estis konstruataj. Tamen, je la 11-a de septembro de 1541 la urbo estis detruita de indiĝenoj.

Vetero 
La vetero de Santiago estas mezmara (aŭ mediteranea). Kun varmaj somer-tagoj. (Novembro ĝis Marto) havantaj temperaturojn je 35 °C. Vintroj (Junio ĝis Aŭgusto) estas pli malsekaj, havante maksimume 15 °C, kaj kelkajn gradojn sub nulo kiel minimumaj.

Averaĝa pluvo estas 360 mm po jaro.

Loĝantaro 
Laŭ la lasta censo (jaro 2002), 4 668 473 da homoj loĝas en la urbo Santiago. Tio estas proksimume triono de la tuta Ĉilia loĝantaro.

Famuloj 
 José Carocca, skulptisto
 Peter Horn Werner, skulptisto
 Mario Toral, pentristo
 Carmen Berenguer, poetino
En Santiago de Ĉilio mortis hungara pianisto Imre Stefániai.

Politika disiĝo 
Santiago estas disigita en 34 municipoj (comunas hispanlingve). Ĉiu municipo havas municipestron (alcalde), kiu estas elektita per balotado de la membroj de la municipo.

Listo de municipoj

Kulturo 
Santiago havas la plej grandan kvanton de muzeoj kaj eduk-institucioj de la lando. Inter la unuaj menciindas la Nacia Muzeo de Natura Historio. Inter la duaj oni listigas sube la ĉefajn universitatojn.

Universitatoj 
Tradiciaj (publikaj):
 Pontificia Universidad Católica de Chile (PUC)
 Universidad de Chile (U, UCh)
 Universidad de Santiago de Chile (USACH)
 Universidad Metropolitana de Ciencias de la Educación (UMCE)
 Universidad Tecnológica Metropolitana (UTEM)

Privataj:
 Universidad Academia de Humanismo Cristiano
 Universidad Alberto Hurtado
 Universidad Bernardo O'Higgins
 Universidad Bolivariana
 Universidad Católica Raúl Silva Henríquez
 Universidad Central de Chile
 Universidad de Artes y Ciencias Sociales (ARCIS)
 Universidad de Artes, Ciencias y Comunicación (UNIACC)
 Universidad de Ciencias de la Informática
 Universidad de Las Américas
 Universidad de Los Andes
 Universidad del Desarrollo
 Universidad del Pacífico
 Universidad Diego Portales
 Universidad Europea de Negocios
 Universidad Finis Terrae
 Universidad Gabriela Mistral
 Universidad Iberoamericana de Ciencias y Tecnología
 Universidad Internacional SEK
 Universidad La República
 Universidad Mariano Egaña
 Universidad Mayor
 Universidad Miguel de Cervantes
 Universidad Nacional Andrés Bello
 Universidad Santo Tomás
 Universidad Tecnológica Vicente Pérez Rosales

Transporto 
 Internacia Montopasejo Los Libertadores
 Metroo de Santiago de Ĉilio

Esperantistoj de Santiago 
 Luis Enrique Sepúlveda Cuadra

Vidu ankaŭ 
 Plej grandaj urboj (laŭ loĝantaro)

Fotaro

Vidu ankaŭ 
 Listo de urboj de Ĉilio
 Kultura Centro Gabriela Mistral
 Nacia Muzeo de Natura Historio (Ĉilio)

Eksteraj ligiloj 

 retejo esperantlingva "Santiago de Ĉilio"
 retejo de la Municipo de Santiago (tiu kaj la sekvaj hispanlingvaj)
 Interaga mapo de urbocentra Santiago
 retejo de arkeologia muzeo de Santiago
 retejo de la urba Muzeo "Casa Colorada" 

 
Ĉefurboj de Sudameriko
Urboj de Ĉilio
Milionurboj