alibayram/wikipedia-40-langs huggingface dataset:
Mandolineorkest

Een mandolineorkest is een orkest dat voornamelijk bestaat uit instrumenten van de mandolinefamilie zoals mandoline, altmandoline, mandola, mandoloncello en mandobasso. In België zijn er o.a. mandolineorkesten in Boechout, Hove, Brasschaat, Antwerpen, Bergen (Mons), en Malmedy. Ook Nederland kent meerdere mandoline-orkesten. Zij zijn verenigd in het Nederlands Verbond van Mandoline Orkesten.

Bezetting
Het mandolineorkest is qua bezetting het evenbeeld van een strijkorkest. Zo is er een eerste en tweede mandoline-sectie (overeenkomend met de eerste en tweede violen) en een mandola-sectie (altviool). De mandoloncello-groep (te vergelijken met de rol van de violoncelli van het strijkorkest) is tegenwoordig in het mandolineorkest vaak geheel vervangen door Spaanse gitaren. Dit in tegenstelling tot de gestreken contrabas die in beide orkestvormen haar plaatsgevonden heeft.

Waar in veel orkesten de baspartij waargenomen wordt door een contrabas, zijn er ook orkesten die gebruikmaken van een chitarrone moderno. Een 'tokkelbas' speciaal ontwikkeld voor de klankeigenschappen van het mandolineorkest. Een mandolineorkest waarin de chitarrone moderno de baspartij voor haar rekening neemt is bijvoorbeeld het bekende Nederlandse Mandoline Kamer Orkest Het CONSORT, een orkest waarin, naar Italiaans voorbeeld, ook de mandoloncello en de altmandoline (de mandoliola) zijn opgenomen.

Geschiedenis
Rond 1900 worden in Nederland de eerste mandolineorkesten opgericht. In een paar decennia wordt er dankzij o.a. Joh. B. Kok (1889-1954), Abraham (Bram) M. J. Kwist (1901-2000), H.Smits jr. (1889-1964) en A.P. Murkens (1870-1946) een hoog niveau bereikt en heeft elke stad één of meerdere mandolineorkesten. Ook verschijnt er een blad "De mandolinegids" waarin eerder genoemde mensen schrijven over de mandoline, haar geschiedenis en haar bespelers. In 1947 wordt het Nederlands Verbond van Mandoline Orkesten (NVvMO) opgericht om deze orkesten in te verbinden.

Werken voor mandolineorkest
Componisten die stukken voor mandoline-orkesten arrangeren en componeren of hebben gecomponeerd, zijn in Nederland onder andere Wessel Dekker (1914-2006), Carlo Malizia, Jeff Hijlkema, Annette Kruisbrink, Bernard van Beurden en Chiel Meijering. Verder zijn dit Konrad Wölki (1904-1983) en Theodor Ritter (1883-1950) in Duitsland,  enRaffaele Calace, Arrigo Cappelletti, Giuseppe Manente en Giacomo Sartori in Italië.

Externe links
 Website van het NVvMO
Koninklijke Estudiantina "La Napolitaine"

Orkest
Scylla

Scylla (Grieks: Σκυλλα) komt twee keer voor in de Griekse mythologie:
Scylla (nimf), nimf die later werd veranderd in een zeemonster
Scylla (prinses), de prinses van Megara

Het is ook:
Scylla (geslacht), een geslacht van krabben uit de familie Portunidae
Scilla, een plantengeslacht; zie Sterhyacint
(155) Scylla, een planetoïde, ontdekt in 1875
Scilla, een plaats in Calabrië, in Italië

Bovendien wordt tegenwoordig de naam Scylla nog gebruikt als de naam van:
Scylla (motorfiets), een historisch motorfietsmerk
Scylla (band), een nederhopband
Scylla (rapper), een Brusselse rapper
B.V. Scylla , een basketballvereniging in Groningen
B.S.R.V. Scylla, een studentenroeivereniging in Breda
LTTV Scylla, een tafeltennisvereniging uit Leiden
Scylla (Wageningen), een volleybalvereniging uit Wageningen
Scylla (Unit 13), een fictieve misdaadorganisatie in de Nederlandse politieserie Unit 13
Scylla (Prison Break), een aflevering van Prison Break, een fictieve codenaam voor geheugenkaarten
Scylla (rederij), een Zwitserse rederij
Wet arbeidsongeschiktheidsverzekering zelfstandigen

De Wet arbeidsongeschiktheidsverzekering zelfstandigen (WAZ) was tussen 1998 en 1 augustus 2004 een verplichte Nederlandse verzekering die ondernemers het recht op een uitkering op het niveau van (maximaal) 70% van het minimumloon gaf als een zelfstandige of ondernemer arbeidsongeschikt werd.

De Wet van 6 juli 2004 tot wijziging van de Wet arbeidsongeschiktheidsverzekering zelfstandigen en enige andere wetten in verband met de beëindiging van de toegang tot die verzekering voor diegenen die op of na de inwerkingtreding van deze wet arbeidsongeschikt worden (Wet einde toegang verzekering WAZ) bepaalt dat zelfstandigen die op of na 1 augustus 2004 arbeidsongeschikt zijn geworden geen recht meer hebben op toekenning van een WAZ-uitkering. Lopende uitkeringen lopen nog steeds door, eind 2009 waren er 34.270 lopende WAZ-uitkeringen.

Een persoon wordt ook gezien als zelfstandige als diegene een meewerkend huwelijkspartner of beroepsbeoefenaar is. Beroepsbeoefenaren zijn bijvoorbeeld directeuren grootaandeelhouder, geestelijken en huishoudelijk personeel dat minder dan drie dagen per week werkt.

De WAZ was een verplichte verzekering die sterk leek op de WAO voor werknemers. De Nederlandse belastingdienst inde de premies jaarlijks via de belastingaanslag. De premie bedroeg voor 2003 8,8% van het belastbaar inkomen met een maximum van € 2196. De uitkering wordt verstrekt door het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV).

De hoogte van de uitkering hangt af van:
de mate waarin een persoon arbeidsongeschikt is; 
de uitkeringsgrondslag. De grondslag wordt bepaald door het inkomen voorafgaand in het jaar waarin de persoon arbeidsongeschikt werd.

Bij een maximale arbeidsongeschiktheid (vanaf 80%) is de maximale uitkering 70% van € 58,15 per dag (2003/2004) ofwel ca. € 14500 per jaar.

De WAZ-uitkering wordt ingetrokken als de betreffende persoon:
minder dan 25% arbeidsongeschikt wordt; 
67 wordt; 
overlijdt; 
zich niet aan de controlevoorschriften houdt; 
voor langer dan drie maanden vertrekt naar een land waarmee Nederland geen afspraken heeft over controle op de uitkeringen.

De WAZ is afgeschaft per 1 augustus 2004. Sindsdien kunnen ondernemers die een arbeidsongeschiktheidsverzekering willen, terecht bij particuliere verzekeraars. Verzekeraars kunnen ondernemers weigeren wanneer zij het risico te groot achten.

Bij de afschaffing van de WAZ kwam de ondernemer in dat geval in aanmerking voor een alternatieve verzekering waarvoor geen medische acceptatie geldt. Om in aanmerking te komen voor deze alternatieve verzekering, moest de ondernemer voor 1 november 2004 een arbeidsongeschiktheidsverzekering hebben aangevraagd. Ook de alternatieve verzekering wordt aangeboden door de particuliere verzekeraar.

Sinds 2008 is de uitkering voor zwangere ondernemers overgenomen door de Zelfstandig en Zwangerregeling (ZEZ). 

Nederlandse formele wet
Nederlandse wet op het gebied van het socialezekerheidsrecht
Sostenuto

Sostenuto (Italiaans sostenere=aanhouden) is een term in de muziek waarmee verschillende dingen aangegeven kunnen worden:
 aanhouden van een noot (niet afdempen)
 specificatie van tempoaanduiding als in (adagio sostenuto) aanhoudend gedragen.
 het middelste pedaal van een piano wordt ook wel het sostenutopedaal genoemd. (Dit is vooral het geval bij vleugels. Huiskamerpiano's hebben meestal geen sostenutopedaal, maar een studiepedaal in het midden.)

Muziektheorie
Terameter

Een terameter is een afstandsmaat. Eén terameter is 1 000 000 000 000 meter of 1 miljard kilometer. Het is eenvoudiger te schrijven als: 1012 meter. Het symbool van de terameter is Tm.

De terameter is alleen een zinvolle eenheid in de astronomie, maar daar wordt er in de praktijk de voorkeur aan gegeven om niet-standaardeenheden zoals astronomische eenheid, lichtjaar en parsec te gebruiken.

Lengtemaat
SI-eenheid met prefix
AAlib

AAlib is een bibliotheek met functies voor programma's die ervoor zorgen dat het programma uitvoer in ASCII-art kan produceren. BB is een demonstratieprogramma, dat voor AAlib is gemaakt. Dat is een programma dat goed de mogelijkheden voor de bibliotheek laat zien.

Voorbeeld 

schermafdruk van BB. De zebra beweegt in het programma, waardoor het beeld nog duidelijker is.

Externe links 
 AA-project homepage
 AA-project image gallery

Grafische software
Draaistel

Een draaistel is een klein wagentje, rond een verticale as - een taats - draaibaar bevestigd onder spoorwegmaterieel, dat c.q. de wielstellen inlijst. Een draaistel wordt toegepast om de massa of trekkracht van het voertuig over meer assen te verdelen, om een grotere voertuiglengte mogelijk te maken of om het comfort te verhogen.

Draaistellen zijn onder te verdelen in loopdraaistellen (geen aangedreven assen) en motordraaistellen (een of meer aangedreven assen). Bij elektrische (en ook dieselelektrische) treinen worden de elektrische tractiemotoren in het draaistel ingebouwd. Bij dieselhydraulische en dieselmechanische treinstellen worden de draaistellen aangedreven door een aandrijfas van buitenaf.

Maatvoering 
De hart-op-hartafstand van de assen wordt de radstand genoemd. Tegenwoordig bedraagt de radstand van het draaistel bij treinen rond 2,5 meter en bij metro's en trams rond de 2 m. De draaipuntsafstand van de draaistellen bedraagt bij treinstellen en rijtuigen 17 tot 20 m. Bij wagens en locomotieven is de spilafstand veelal korter. Bij een metro bedraagt de spilafstand ongeveer 12 m en bij trams 6 tot 7,5 m.

Typen

Maximum traction 
Rond het einde van de 19e eeuw had elke as binnen een draaistel van een tram een eigen motor. Een vierassige tram had zodoende vier motoren. Bij Maximum traction draaistellen werd echter een krachtigere motor per draaistel toegepast. Het draaipunt was uit het midden richting de aangedreven as geplaatst. Deze as heeft grote wielen, de loopas heeft veel kleinere wielen.

Jacobsdraaistel 
Als twee bakken rusten op één draaistel, dan spreekt men van een jacobsdraaistel. Jacobsdraaistellen worden veel gebruikt bij light trains en metro's om kosten en gewicht te besparen. Voor de komst van de lagevloertram hadden vrijwel alle gelede trams jacobsdraaistellen. De Franse TGVs hebben deze draaistellen onder de niet-aangedreven rijtuigen.

Drieassig 
Drieassige draaistellen komen in Nederland vrijwel alleen bij locomotieven voor (bijvoorbeeld de 1200-, 1300- en 1500-series); bij buitenlandse spoorbedrijven ook wel voor zware goederenwagens. Sommige locomotieven en motorrijtuigen hebben drie 2-assige draaistellen. Voorbeelden hiervan zijn de Zwitserse locomotieven Re 6/6 en het Nederlandse motorrijtuig mDDM, de aandrijving voor de dubbeldekstreinen DD-AR en de gerenoveerde versie daarvan, DDZ.

Het Engelse woord bogie 
Het hierboven beschreven draaistel wordt in het Engels bogie genoemd, ook wel bogy of bogey geschreven. De betekenis daarvan is breder en nog verschillend in diverse Engelstalige landen. In het algemeen wordt met bogie elk kader bedoeld dat een wielstel draagt, bijvoorbeeld ook bij vrachtwagens. 
Het systeem bij vrachtwagens waarbij wielen kunnen opgehaald en neergelaten worden, wordt ook in het Nederlands bogie-lift genoemd.

Foto's 

Tram
Treintechniek
Metro
Newlyn School

In het vissersdorp Newlyn, in het Engelse Cornwall, vlak bij Penzance, bestond van omstreeks 1880 tot in het begin van de twintigste eeuw een artiestenkolonie, de Newlyn School genoemd. Het dorp was aantrekkelijk voor schilders: mooi licht, goedkoop leven en betaalbare modellen. Vaak was het strand, de haven van Penzance, de zee of het harde leven van de vissers onderwerp van hun schilderijen.  

In 1899 stichtte het schildersechtpaar Stanhope en Elizabeth Forbes de Newlyn School of Painting, met bijzondere aandacht voor het figuurschilderen. 

Tot de Newlyn School behoorden: 

 Samuel John Lamorna Birch
 Frank Bramley
 Elizabeth Forbes
 Stanhope Forbes
 Norman Garstin
 Thomas Cooper Gotch
 Harold Harvey
 Ayerst Ingram
 Harold Knight
 Laura Knight
 Walter Langley
 Dod Proctor
 Albert Chevallier Tayler
 Henry Scott Tuke
 Annie Walke

Beeldende kunst in het Verenigd Koninkrijk
Cornwall
WAZ

Wet arbeidsongeschiktheidsverzekering zelfstandigen
 Wet afbreking zwangerschap
 Westdeutsche Allgemeine Zeitung
 Wąż (Pools wapenschild)
 WΔZ, een Britse thriller/horrorfilm uit 2007
Truusje Koopmans

Truusje Koopmans (Den Haag, 2 maart 1927 - Marbella, 20 september 2003) was een Nederlandse zangeres.

Koopmans trad in de jaren vijftig en zestig veelvuldig op voor de radio. In augustus 1956 had ze een hit met Ik wil kussen, kussen, kussen.

Ze schreef en zong ook het nog altijd bij velen bekende intro van de populaire radiorubriek, de groenteman.

Tja tja tja, wat zullen we eten?
Tja tja tja, wie zal dat weten?
Wie is de man die mij dat zeggen kan?
De Groenteman!..... Tja tja tja
Er was ook een eindtune met de tekst:
’’Onthoud het goed, onthoud het goed’’
’’t Is de groente die ‘t ‘m doet!’’ Tsja tsja tsja
Het programma (van de AVRO) handelde over de prijzen van groenten, de groente van het seizoen en dergelijke, maar er werden ook recepten verteld. Het liedje werd gezongen als een dansje, de chachacha, zodat veel mensen het tja-tja-tja verstonden als chachacha.
Het programma was erop gericht om, via een sketch voor een dame (klant) en een heer (de groenteman die, zoals toen voorkwam, met zijn waren langs de deur kwam) informatie aan de huisvrouw te verschaffen en manieren om die producten te bereiden als idee voor het avondeten (zie de eerste regel van de intro). Daarom werd het uitgezonden rond half negen in de ochtend, een tijdstip waarop manlief naar zijn werk en de kinderen naar school waren, op alle dagen in de week behalve in het weekend. 
Truusje Koopmans zong alleen de begin- en eindtune, de sketch zelf werd opgevoerd door het echtpaar Kees en Hermien de Wolf. 

Verder schreef ze het lied Koffie, koffie, lekker bakkie koffie dat door Rita Corita tot een hit werd gemaakt.

Truus Ledel-Koopmans overleed in Spanje, haar urn is begraven op de Nieuwe Begraafplaats Zeist naast haar man Wil Ledel.

Nederlands zanger
Jemini

Jemini was een uit Liverpool afkomstige duo bestaande uit Chris Cromby en Gemma Abbey. Het duo is vooral bekend als de minst succesvolle act van het Verenigd Koninkrijk op het Eurovisiesongfestival, die puntloos laatste werden op het Eurovisiesongfestival 2003.

Geschiedenis
Cromby en Abbey ontmoetten elkaar in 1995 geleden op Liverpool's Starlight Stage School en gingen een duo vormen. Tweeënhalf jaar daaropvolgend toerden ze door het Verenigd Koninkrijk met hits van Stevie Wonder, Randy Crawford, Motown-hits en zelfs de aloude ABBA-medley. Daarnaast zongen ze ook eigen composities.

Eurovisiesongfestival
Jemini zou aanvankelijk als trio met de naam Tricity aantreden bij A Song For Europe, de Britse voorronde voor het Eurovisiesongfestival 2003. Maar doordat een lid de groep verliet gingen Cromby en Abbey verder als duo onder de noemer Jemini. Op 2 maart 2003 wonnen ze de nationale finale met het liedje Cry baby. Jemini mocht als vijftiende aantreden tijdens de finale van het Eurovisiesongfestival in Riga, Letland. Aan het einde van de puntentelling eindigde het duo op de laatste plaats met nul punten.

Reactie
In eigen land veroorzaakte Jemini's laatste plaats voor een behoorlijke consternatie. Verschillende mensen, waaronder BBC-commentator Terry Wogan riepen dat de Irakpolitiek van Tony Blair de oorzaak was. Anderen, zoals entertainmentmanager Louis Walsh verklaarden dat het kwam doordat Cry baby een slecht nummer was en het daardoor verdiende om laatste te worden. Volgens Jemini had het te maken met een niet functionerend oortje. Daarbij verklaarde het duo dat hun kleedkamer voor het optreden was gevandaliseerd.

Na het Eurovisiesongfestival
Jemini's platenmaatschappij Interscope Records liet hen vallen als gecontracteerde act na hun wanprestatie met Cry baby.

In 2013 nam het duo deel aan de documentaire How to win Eurovision, die werd uitgezonden op BBC 3 alvorens het Eurovisiesongfestival 2013.

In 2016 werd lid Gemma Abbey veroordeeld tot een dertig weken durende gevangenisstraf voor belastingfraude.

Britse band
Deelnemer aan het Eurovisiesongfestival 2003
Brits deelnemer aan het Eurovisiesongfestival
Pia Beck

Pieternella (Pia) Beck (Den Haag, 18 september 1925 – Málaga, 26 november 2009) was een Nederlandse jazzpianiste en zangeres.

Loopbaan 
Pia Beck was een natuurtalent op de piano. Zonder noemenswaardige muzikale opleiding werd ze in mei 1945 gevraagd als pianiste en vocaliste in het Miller Sextet, waarmee ze optrad in België, Duitsland, Zweden en Nederlands-Indië. In 1949 begon ze haar eigen jazzcombo. Haar eerste compositie, Pia's Boogie, werd meteen een hit. Naast de tournees door Europa speelde zij vaak in haar eigen pianobar, De Vliegende Hollander in Scheveningen.

In 1952 bezocht ze voor het eerst de Verenigde Staten, waar ze tot 1964 jaarlijks optrad. Ze werd benoemd tot ereburgeres van New Orleans en Atlanta. Collega Oscar Peterson noemde haar de beste jazzpianiste ter wereld.

In april 1965 emigreerde ze met haar partner naar de Costa del Sol, waar ze eerst een pianobar begon. Nadat deze failliet ging, legde ze zich toe op het schrijven van reisgidsen en op de makelaardij. In 1975 maakte ze haar comeback als artieste in het Circustheater in Scheveningen en daarna verhuisde ze naar een appartementencomplex behorende bij hotel Huis ter Duin, te Noordwijk aan Zee. Op 18 september 2003 (haar 78e verjaardag) nam ze afscheid van het grote publiek met een concert in restaurant Castellum Novum in Hilversum.

In 2017 werd een tot dan toe naamloze brug in Amsterdam omgedoopt tot Pia Beckbrug.

Privéleven 

Pia Beck was een van de eerste artiesten die openlijk uitkwam voor haar homoseksualiteit (in de Verenigde Staten verzette ze zich eind jaren 70 tegen de anti-homoactiviste Anita Bryant). Met haar levenspartner Marga Samsonowski en drie kinderen van Samsonowski uit haar huwelijk met diskjockey Pete Felleman woonde ze vanaf 1965 in de Malagaanse wijk Churriana, bij Torremolinos aan de kust van Andalusië, Zuid-Spanje. De oudste dochter overleed in 2008 en Samsonowski overleed midden 2009. Pia Beck overleed zelf nog geen half jaar later (eind 2009) op 84-jarige leeftijd aan een hartstilstand.

Boeken 
Autobiografieën:
 De Pia Beck story, 1982, 205 p., Tiebosch - Amsterdam, 
 The touch of my life: Elise over Pia, 2000, 49 p., Best Publishing Group - Best,

Zie ook 
 Lijst van pianisten

Externe links 
 Officiële website van Pia Beck
 'Ik heb een fantastisch leven gehad' (interview), Elsevier, 26 november 2009 (gearchiveerd) 

Nederlands jazzpianist
Nederlands jazzzanger
Mickey Harte

Mickey Harte werd in 1973 in het Ierse Lifford geboren. Als kind leerde zijn broer hem in de garage gitaar spelen. Sinds zijn vijftiende treedt Harte op in pubs. In die tijd heeft hij een repertoire uitgebouwd met een honderdtal eigen nummers.

Zijn populariteit steeg door het televisieprogramma You're a star, een talentenjacht vergelijkbaar met het Nederlandse Idols. Hij mocht Ierland in 2003 vertegenwoordigen op het Eurovisiesongfestival. Zijn nummer We've got the world viel bij de Ieren vooral in de smaak omdat de ballades van de voorbije twee Ierse deelnames voor een slecht resultaat gezorgd hadden.

Wekenlang stond Mickey Harte met zijn nummer voor het songfestival van 2003, op nummer 1 in de Ierse hitparade. Op het songfestival zelf werd hij elfde, met 53 punten. 

Iers zanger
Deelnemer aan het Eurovisiesongfestival 2003
Iers deelnemer aan het Eurovisiesongfestival
George Bush

Zowel de 41e als de 43e president van de Verenigde Staten heet George Bush. Zie:

 George H.W. Bush, de 41e president, en vader van:
 George W. Bush, de 43e president.
Birgitta Haukdal

Birgitta Haukdal (Húsavík, 28 juli 1979) is een IJslandse zangeres. Het grootste gedeelte van haar leven heeft ze in het noorden van IJsland doorgebracht.

Levensloop
In november 1999 verving Birgitta de toenmalige leadzangeres van de popgroep Írafár. Ze brachten hun eerste single "Hvar er ég?" (Waar ben ik?) uit in de zomer van 2000, gevolgd door twee andere singles in 2001. De band tekende in 2002 een contract met de grootste platenmaatschappij van IJsland, Skífan. Begin november van dat jaar kwam hun eerste album "Allt sem ég sé" (Alles wat ik zie) uit. Het werd de snelst verkopende plaat van IJsland in 25 jaar. De plaat werd zelfs platina, iets wat niet gebruikelijk is in dat land.

Birgitta werd onder andere gekozen tot Popster en Zangeres van het jaar 2003. Zij schrijft de meeste van haar teksten zelf.

Songfestival
Haukdal won de nationale finale voor het Eurovisiesongfestival in 2003, Söngvakeppnin, met haar lied "Segðu mér allt". Op het songfestival zelf zong ze het in het Engels als "Open your heart" en werd achtste. In 2006 deed ze opnieuw een gooi naar een Eurovisieticket en bereikte de finale van de IJslandse voorronde, maar uiteindelijk kwam ze er niet aan te pas en haalde ze de top 3 niet.

Externe link
Írafár

IJslands zanger
Deelnemer aan het Eurovisiesongfestival 2003
IJslands deelnemer aan het Eurovisiesongfestival
Lior Narkis

Lior Narkis (Hebreeuws: ליאור נרקיס) (Holon, 8 november 1976) is een Israëlisch zanger. Zijn muziek valt onder het muziekgenre muzika mizrahit, ofwel 'oriëntaalse' muziek.

Lior Narkis droomde er altijd van zanger te worden. Hij bracht zijn eerste album, Tfilat Chayay (תפילת חיי, 'Het gebed van mijn leven') uit toen hij 16 was. Tijdens zijn militairedienstperiode vormde Narkis met Tamir Tzur een musicalgroep.

Met zijn zesde album, Rak Itakh (רק איתך, 'Alleen met jou'), waarop de hit 'Lekhol Ekhad Yesh' (לכל אחד יש, 'Iedereen heeft'), brak Narkis definitief door in Israël. Het lied werd tot lied van het jaar gekozen. In 2002 bracht Narkis een album uit getiteld Ze Mehalev (זה מהלב, 'Recht uit het hart'). Opnieuw werd het een groot succes met vele hits. Zijn achtste album was Millim La'ahava (מילים לאהבה, 'Woorden van liefde'), genoemd naar zijn liedje voor het Eurovisiesongfestival.

Narkis werd geselecteerd door een commissie van de Israeli Broadcasting Authority (IBA) om Israël te vertegenwoordigen op het Eurovisiesongfestival 2003 vanwege zijn bekendheid en populariteit in eigen land. 'Millim La'ahava/Words of love' werd uit vier liedjes gekozen in een speciale uitzending van de Israëlische televisie. Het lied eindigde tijdens de finale op de negentiende plek.

Israëlisch zanger
Deelnemer aan het Eurovisiesongfestival 2003
Israëlisch deelnemer aan het Eurovisiesongfestival
F.L.Y. (band)

F.L.Y. is een zangtrio uit Letland. Op een feestje na afloop van de Letse finale voor het Eurovisiesongfestival 2002 kwam Martin Freiman met een idee voor het volgende festival om meerdere artiesten samen te laten optreden.

In de herfst van 2002 begonnen Mārtiņš Freimanis, Lauris Reiniks en Yana Kay zo'n samenwerking te bespreken en zo werd het trio F.L.Y. geboren. Hun lied Hello from Mars werd geschreven door Martin en Lauris en kort daarna op de plaat gezet.

Ieder lid van F.L.Y. had inmiddels zijn of haar eigen carrière in de muziek. Yana en Lauri zijn soloartiesten en hebben beiden al eens een album uitgebracht, terwijl Martin leadzanger is van de band Tumsa, die al drie albums op naam hebben staan.

Yana, Lauris en Martin hadden allemaal al eens aan de nationale finale van het Eurovisiesongfestival meegedaan, maar hun grote doorbraak - de kans Letland ook daadwerkelijk te vertegenwoordigen - kwam pas in 2003 met F.L.Y.

Na samen hun songfestivallied gepromoot te hebben, begon F.L.Y. nieuwe nummers op te nemen. Gevolg was een heel album, dat begin mei in Letland uitgebracht werd. Ze vertegenwoordigden Letland op het songfestival en eindigden op de 24e plaats. In de week voor het songfestival besloot snoepfabrikant Mars een campagne in Letland te voeren met de titel "Hello from Mars".

Letse popgroep
Deelnemer aan het Eurovisiesongfestival 2003
Lets deelnemer aan het Eurovisiesongfestival
Koningsfianchetto

Het koningsfianchetto of koningspionfianchetto is bij een schaakpartij de opening die begint met de zetten

1.e4 (of d4) g6
2 d4 (of e4) Lg7 (zie diagram)

Karl Robatsch heeft ze samen met Aleksandr Kotov geanalyseerd. Via verwisseling van zetten kan het fianchetto overgaan in de Pircverdediging.

Afhankelijk van wits zetvolgorde is de partij ingedeeld bij de halfopen spelen of bij de halfgesloten spelen. De opening valt onder ECO-code B06. De zwartspeler laat het centrum aan de witspeler over en valt dit via de koningsvleugel aan. Het is een betrekkelijk rustige opening.

Zie ook 
 Lijst van veelgespeelde schaakopeningen

Halfopen spel
Halfgesloten spel
Longitudinale golf

Een longitudinale golf is een golf waarin de golfbeweging plaatsvindt langs de richting waarin de energie zich verplaatst. Geluid plant zich in lucht en in andere gassen en vloeistoffen voort als een longitudinale golf. In vaste stoffen plant geluid zich zowel longitudinaal als transversaal voort. De amplitude van een deeltje dat aan een longitudinale golfbeweging deelneemt is dus evenwijdig aan de voortplantingsrichting van die golf.

Golven in water, de oppervlaktegolf die kan optreden in een vaste stof of aan het oppervlak van de Aarde en de rayleighgolf zijn een combinatie van een longitudinale en een transversale golf.

Geluidsgolven 
In het geval van geluidsgolven kan de volgende formule worden opgesteld

Daar in is:
  de verplaatsing van een punt op de golf,
  de afstand van het punt tot de oorsprong,    
  de tijd verstreken,
  de amplitude van de golf,
  de snelheid van de golf en
  de hoeksnelheid van de golf.

Akoestiek
Golven
Transversale golf

Een transversale golf is een golf waarin de oscillatie loodrecht staat op de voortplantingsrichting van de energie in de golf (in tegenstelling tot een longitudinale golf).

Voorbeelden
 
Een voorbeeld van een transversale golf is de golf in een lang touw dat aan een kant in trilling wordt gebracht (door de hand heen en weer te bewegen). Golven op het wateroppervlak zijn eveneens transversale golven. Seismische golven aan het aardoppervlak, met name de S-golf zijn eveneens transversaal.

Ook elektromagnetische straling, inclusief zichtbaar licht is een transversaal golfverschijnsel. Het oscillerende elektrisch veld van elektromagnetische straling staat loodrecht op de voortplantingsrichting. Ook het magnetische veld staat loodrecht op de voortplantingsrichting. Geluid is daarentegen een voorbeeld van een longitudinale golf. 

Op grond van de algemene relativiteitstheorie neemt men aan dat zwaartekrachtgolven ook transversaal zijn, al voorspellen sommige theorieën daarnaast ook longitudinale golven.

Polarisatie
Omdat er meerdere richtingen loodrecht kunnen staan op de voortplantingsrichting, kan een transversale golf polarisatie vertonen. In het voorbeeld van het lange touw kan de trilling verticaal zijn (door de hand op en neer te bewegen) of horizontaal (door de hand heen en weer te bewegen). Door het touw in een cirkelvorm te bewegen, ontstaat een trillingsvorm die eruitziet als een kurkentrekker. Deze vorm is niet gepolariseerd, de trillingsrichting varieert met de tijd en met de positie op het touw.

Verschil met longitudinale golf

Bij een transversale golf staat de richting van de oscillatie (bijvoorbeeld de beweging van de deeltjes) loodrecht op de voortplantingsrichting. Bij een longitudinale golf is de richting van de oscillatie parallel aan de voortplantingsrichting. Dit wordt  geïllustreerd door de figuur hiernaast. 

Golven in het hart van vloeistoffen en gassen zijn altijd longitudinale golven, omdat in deze media geen elastische vervorming op kan treden. De oppervlaktegolven kunnen wel transversaal zijn.

Een longitudinale golf vertoont geen polarisatie. Immers, de richting van de oscillatie is parallel aan de voortplantingsrichting, en er zijn dus niet meer mogelijkheden voor de richting van de oscillatie.

Rayleighgolven, dat zijn bepaalde golven aan het aardoppervlak, kunnen worden gezien als een wisselwerking tussen longitudinale en transversale golven.

opmerking 
Een transversale golf moet niet verward worden met een translatiegolf.

Golven
Akoestiek
Cactusuil

De cactusuil of kabouteruil (Micrathene whitneyi) is de kleinst bekende uil. Hij leeft in het zuidwesten van Noord-Amerika.

Beschrijving 
De cactusuil is 13 tot 14 cm lang en weegt gemiddeld 40 gram. Hij heeft een gedrongen lichaam, een korte staart en een ronde kop zonder oorpluimen.

De cactusuil is een nachtdier dat nestelt in holen van spechten, die in een saguaro of in bomen zoals Platanus wrightii zijn uitgehakt. Hierin worden ongeveer drie eieren gelegd.

Verspreiding en leefgebied 
De cactusuil komt voor in de Verenigde Staten (zuidoostelijk Californië, zuidelijk Arizona, Texas en New Mexico) en in het westen van Mexico. Er worden vier ondersoorten onderscheiden:
 M. w. whitneyi: de zuidwestelijke Verenigde Staten en noordwestelijk Mexico.
 M. w. idonea: van zuidelijk Texas tot centraal Mexico.
 M. w. sanfordi: zuidelijk Baja California.
 M. w. graysoni: Sorocco-eiland nabij westelijk Mexico.

De cactusuil leeft in droge gebieden met een struikvormige vegetatie en cactussen (de chaparral). Hij trekt in het voorjaar naar het noorden (Arizona, Califonië en Nieuw Mexico) en overwintert in Midden- en Zuid-Mexico.

Naamgeving 
In de wetenschappelijke naam Micrathene zijn de Griekse woorden mikros (klein) en Athene te herkennen. Pallas Athene was de Griekse godin van de wijsheid, met als symbool de uil. De soortnaam verwijst naar Amerikaans geoloog Josiah Dwight Whitney (1819–1896) daarom wordt de soort in andere talen wel Whitney's uil genoemd.

Status 
De grootte van de populatie is in 2019 geschat op 72.000 volwassen vogels. Op de Rode lijst van de IUCN heeft deze soort de status niet bedreigd. 

Echte uilen
Dier uit het Nearctisch gebied
IUCN-status niet bedreigd
Vlorë (stad)

Vlorë (; bepaalde vorm: Vlora; Grieks: Αυλώνας, Avlonas; Italiaans: Valona; Turks: Avlon(y)a) is een stad (bashki) in het zuidwesten van Albanië. De stad ligt zuidelijk van Fier en noordwestelijk van Sarandë aan de gelijknamige Golf van Vlorë, een inham van de zuidelijke Adriatische Zee. Met 105.000 inwoners (2011) is Vlorë de zesde stad van het land. Het is de hoofdstad van de gelijknamige prefectuur tegen de Griekse grens.

De haven van Vlorë is na de die van Durrës de grootste van het land; ze is vooral van belang als marinehaven.

Bestuurlijke indeling 
Administratieve componenten (njësitë administrative përbërëse) na de gemeentelijke herinrichting van 2015 (inwoners tijdens de census 2011 tussen haakjes):

Novoselë (8209) • Orikum (5503) • Qendër Vlorë (7621) • Shushicë (3981) • Vlorë (79513).

De stad wordt verder ingedeeld in 39 plaatsen: Akërni, Aliban, Babicë e Madhe, Babicë e Vogël, Beshisht, Bestrovë, Bishan, Bunavi, Çeprat, Cerkovinë, Delisuf, Dëllenjë, Drithas, Dukat Fshat, Dukat, Fitore, Grabian, Hoshtimë, Kaninë, Kërkovë, Llakatund, Mekat, Mifol, Nartë, Novoselë, Orikum, Panaja, Poro, Radhimë, Risili, Sazan, Sherishtë, Shushicë, Skrofotinë, Tragjas, Trevllazër, Vlorë, Xhyherinë, Zvërnec.

Geschiedenis 
De stad heeft lang bekendgestaan onder haar Italiaanse naam Valona. In de oudheid heette de stad Aulon, oorspronkelijk een Griekse nederzetting aan de Illyrische kust. Het was achtereenvolgens in Byzantijnse en Servische handen (vanaf 1345), waarna het in 1464 deel ging uitmaken van het Ottomaanse Rijk . Daartoe zou het tot aan het begin van de 20e eeuw blijven behoren, hoewel ook Venetië het in 1690 voor korte tijd wist te veroveren.

In Vlorë werd in 1912 tijdens de Eerste Balkanoorlog de onafhankelijkheid van Albanië uitgeroepen. Het was de eerste hoofdstad van Albanië, totdat het in 1914 door Italiaanse troepen werd bezet en Durrës voor zes jaar de nieuwe hoofdstad werd. In 1919 werden de Italianen na een opstand verdreven.

Sport 
Voetbalclub KS Flamurtari Vlorë werd opgericht in 1923 en komt in het seizoen 2014-2015 uit in de Kategoria Superiore, Albaniës hoogste klasse. Het team werd eenmaal kampioen, in 1991. De thuiswedstrijden van de vereniging worden afgewerkt in het Stadiumi Flamurtari, dat plaats biedt aan 13.000 toeschouwers.

Vlorë huisvest daarnaast nog een kleinere voetbalclub, KF Vlora, die eveneens zijn thuisbasis heeft in het Stadiumi Flamurtari.

Zustersteden 
  Hollywood (Florida, Verenigde Staten)
  İzmir (Turkije)
  Monopoli (Italië)
  Prizren (Kosovo)

Geboren 

 Ismail Qemali (1844-1919), premier en publicist, riep in 1912 mee de Albanese onafhankelijkheid uit
 Manush Myftiu (1919-1997), minister en parlementsvoorzitter
 Baba Mondi (1959), geestelijke leider
 Geri Çipi (1976), voetballer
 Ervin Skela (1976), voetballer
 Arjan Pisha (1977), voetballer
 Daniel Xhafa (1977), voetballer
 Taulant Kuqi (1985), voetballer
 Franc Veliu (1988), voetballer
 Ardit Shehaj (1990), voetballer

Externe links 
   Officiële website

 
Hoofdstad van een Albanese prefectuur
Aulon

De oude naam van een plaats in Albanië, zie Vlorë

 Aulon (Creuse)
 Aulon (Haute-Garonne)
 Aulon (Hautes-Pyrénées)
Lynn Chircop

Lynn Chircop (1980) is een Maltese zangeres die voor Malta uitkwam op het Eurovisiesongfestival van 2003. Toen ze de nationale finale won, waren zowel zij als het publiek verrast dat een betrekkelijke nieuwkomer de favorieten had verslagen.

Lynns passie is muziek en ze zag af van een kantoorbaan om te zingen en piano te spelen in hotels en nachtclubs. Lynn formeerde ook een band, Blend 7, in 2002. Ze besteedt veel tijd aan het schrijven van eigen composities die ze omschrijft als een mix tussen de muziek van Tori Amos en Alicia Keys. "Ik wil duidelijk mijn eigen stijl ontwikkelen maar deze twee artiesten inspireren me" zegt ze.

Lynns muzieksmaak varieert van jazz via rock tot klassiek. Desalniettemin vindt ze haar songfestivallied "To dream again" ook een mooi nummer. In de internationale finale van het Eurovisiesongfestival werd ze vijfentwintigste, de slechtste score ooit voor Malta.

Maltees zanger
Deelnemer aan het Eurovisiesongfestival 2003
Maltees deelnemer aan het Eurovisiesongfestival
Esther Hart

Esther Hart, artiestennaam van Esther Katinka Hartkamp (Epe, 3 juni 1970) is een Nederlandse zangeres.

Biografie
Toen ze een jaar of 10 was zong ze in het kinderkoor "De Lenteklokjes" in Alphen aan den Rijn. Vaak was het Hart die de solopartijen voor haar rekening nam. Ze was veertien toen ze voor het eerst bij het bandje "Release" ging zingen.

Op haar 18e jaar werd Hart toegelaten aan het conservatorium in Rotterdam. Aan het conservatorium volgde ze een “lichte muziek” zangopleiding en met haar stem, een soepele en heldere mezzosopraan, studeerde ze in 1994 cum laude af als docerend en uitvoerend musicus. In die tijd trad Hart regelmatig op in allerlei gelegenheden en het was ook in die tijd dat zij een cd in eigen beheer uitbracht, ”Love this Life” van “Fruit at the Bottom”.

Hart maakte ook deel uit van “D-Wys and the Voices of Soul” Hiermee trad ze op op het North Sea Jazz Festival en bij Sesjun TV. Daarnaast heeft Hart veel studiowerk verricht, jingles ingezongen alsook in koortjes meegezongen voor diverse Disney-films. Ze deed ongeveer 120 liveoptredens per jaar.

Zingen is altijd heel belangrijk in het leven van Hart geweest. Doceren doet ze op verschillende muziekscholen en nu op de Fontys Rockacademie in Tilburg. Ze geeft daar zanglessen die vooral zijn gericht op zangtechniek.

Songfestival 2003
Hart had een Engels hitsucces met `Ain’t no Lies`, dat op nummer acht van de dancecharts belandde. Toen kwam deelname aan het Nationaal Songfestival op haar pad. Ze won met “One more night”, dat in 2003 de Nederlandse inzending was voor het Eurovisiesongfestival en waarmee ze 13e werd en de Artistic Award won die een jaar eerder werd geïntroduceerd. Met dit lied scoorde Hart haar eerste hit in de Mega Top 50, een 26e positie. Oorspronkelijk zou ze ook aan de Britse finale voor het festival meedoen, maar toen ze tot de Nederlandse finale was doorgedrongen trok ze zich terug.
Haar debuutalbum heet Straight from the Hart. In 2004 mocht zij tijdens het Eurovisiesongfestival namens Nederland de punten doorgeven.

Privéleven
Hart heeft sinds 1992 een relatie met voormalig Kane-basgitarist Aram Kersbergen. Ze hebben een dochter en een zoon en wonen in Rotterdam.

Discografie

Albums 

|- align=center
|align=left|Fruit At The Bottom||1995|| || || || eigen beheer
|- align=center
|align=left|Xmas In Harmony||1996|| || || || als Stars & Belle
|- align=center
|align=left|Straight from the hart||2003|| || || ||
|}

Singles 

|- align=center
|align=left| If I Knew You Then (like I Know You Now)||2003|| || || ||
|- align=center
|align=left|One More Night||2003||15-03-2003|| Tip || || Eurovisiesongfestival 2003
|- align=center
|align=left|You'll Never Know||2003|| || || ||
|}

Nederlands zanger
Pseudoniem
Deelnemer aan het Eurovisiesongfestival 2003
Nederlands deelnemer aan het Eurovisiesongfestival
Jostein Hasselgård

Jostein Hasselgård (Fredrikstad, 24 maart 1979) is een Noorse zanger.

In 2003 verwierf hij bekendheid door zijn deelname aan Melodi Grand Prix, de Noorse nationale finale voor het Eurovisiesongfestival. Hij nam hieraan deel met de pianoballade I'm not afraid to move on. Hasselgård werd niet gezien als een groot kanshebber om de nationale finale te winnen, maar hij wist Noorwegen op zijn kop te zetten met zijn sterke performance en uitstraling. Op het Eurovisiesongfestival 2003 in Riga bracht hij het tot een vierde plaats voor Noorwegen. Hij kreeg 123 punten.

Hasselgård komt uit Fredrikstad, een stad ongeveer 90 km ten zuidoosten van hoofdstad Oslo. Hij liet al jong zijn muzikale talenten zien en leerde op zijn zesde piano spelen. Hij is bekend met de meeste muzikale genres en heeft de laatste jaren op verschillende concerten gezongen in het zuidoosten van Noorwegen.

In 2002 nam Hasselgård een jaar vrij van zijn studies aan het prestigieuze koninklijk conservatorium in Oslo om zich op zijn zangcarrière toe te leggen, naast een fulltimebaan als kleuterleider.

Noors zanger
Deelnemer aan het Eurovisiesongfestival 2003
Noors deelnemer aan het Eurovisiesongfestival
Oleksandr Ponomarjov

Oleksandr Valerijovtisj Ponomarjov (Oekraïens: Олександр Валерійович Пономарьов; Chmelnytsky, 9 augustus 1973), is een zanger en voormalig bokser uit Oekraïne.

Biografie
Oleksandr Ponomarjov werd geboren in Chmelnytsky, in het huidige Oekraïne. Als kind had Ponomarjov vaak te maken met bloedarmoede. 
Vanaf zijn zesde jaar deed hij aan boksen, een van zijn eerste passies. Een sportloopbaan leek wat betreft talent mogelijk, maar door een blessure aan zijn hoofd was zijn gezichtsvermogen flink achteruit gegaan. Hierdoor werd hem op medische gronden verboden nog te boksen. Ponomarjov had al eerder gedroomd van een carrière in de muziek, maar zijn familie had in eerste instantie het geld niet. Nadat er geld overbleef vanwege zijn stop met het boksen, besloot hij zich aan te melden bij een muziekschool. Vanaf twaalfjarige leeftijd had Ponomarjov al gitaar gespeeld, maar op de muziekschool leerde hij ook piano spelen.

Sinds 1992 deed Ponomarjov mee aan tientallen festivals, zowel in eigen land als internationaal. In 1998 gaf de Oekraïense regering hem de onderscheiding Geëerd Artiest van Oekraïne. In 2006 werd deze onderscheiding omgezet in Volksartiest van Oekraïne, de hoogste muzikale onderscheiding in het land.

In 2003 was hij de eerste kandidaat ooit die voor Oekraïne deelnam aan het Eurovisiesongfestival. Vergezeld van een slangenmens werd hij veertiende.

Van 2011 tot en met 2013 en in 2015 was hij coach bij Holos Krainy, de Oekraïense versie van The Voice. In 2013 had hij de winnende kandidaat in zijn team.

Discografie

Albums
 1996 - Z rankoe do notsji
 1997 - Persja i ostannja ljoebov
 2000 - Vona
 2001 - Vin
 2006 - Ja ljoebljoe tilky tebe
 2007 - Nitsjenkojoe

Oekraïens zanger
Deelnemer aan het Eurovisiesongfestival 2003
Oekraïens deelnemer aan het Eurovisiesongfestival
Zacharia

Zowel een Bijbelboek als verschillende personen worden met de naam Zacharia (Hebreeuws: זְכַרְיָה, Zəḵaryā: "JHWH heeft herinnerd") of Zacharias aangeduid:
 Zacharia (boek), boek in de Hebreeuwse Bijbel
 Zacharia (profeet), profeet en naamgever van het Bijbelboek
 Zacharia (zoon van Jojada), de zoon van hogepriester Jojada
 Zacharia (2 Kron 26), een profeet ten tijde van koning Uzzia (2 Kronieken 26:5)
 Zacharia (Ruben), een hoofd van de stam Ruben (1 Kron. 5:7)
 Zacharia (priester), een van de priesters in de tabernakel (1 Kron. 9:21)
 Zacharias (Nieuwe Testament), de vader van Johannes de Doper
 Paus Zacharias, paus van 741 tot 752
 Zacharia (koning), koning van tienstammenrijk Israël, zoon van Jerobeam II.
 Zacharias van Jeruzalem, patriarch van Jeruzalem (609-632)
 Zacharias van Antiochië, Grieks patriarch van Antiochië (890-902)
 Zacharias van Alexandrië, Koptisch patriarch van Alexandrië (1004-1032)
Muzak

Muzak is een vorm van amusementsmuziek die gebruikt wordt als achtergrondgeluid.

Ontwikkeling 
Het woord Muzak is een handelsmerk dat dateert uit 1922 en is bedacht door generaal George Owen Squier. Hij patenteerde een systeem voor het doorgeven en verspreiden van achtergrondmuziek vanaf grammofoonplaten via elektriciteitsleidingen naar werkplaatsen. Squier was geïnspireerd door de merknaam Kodak, een maakwoord zonder betekenis. Hij nam de stam "mus" van het Engelse music en voegde het "ak" van Kodak toe, zodat het woord Muzak ontstond.

Squier ontwikkelde het systeem nadat hij had waargenomen dat arbeiders productiever waren als er achtergrondmuziek werd gespeeld. In Nederland verwijst onder andere de naam van het radioprogramma Arbeidsvitaminen naar dit effect. Met het systeem van Squier werden de kosten van het draaien van plaatjes door de afnemers gedeeld. De radio stond in die tijd nog in de kinderschoenen. Het systeem werd door veel eigenaars van gebouwen overgenomen. Veel winkels en kantoren gebruikten de muzak om ongewenste geluiden of juist stilte te maskeren en een kalmerend effect te bereiken. Er werd ook gebruikgemaakt van muzak in liften en later ook in de telefonie.

Muzak als muziek
De term Muzak was eerst een handelsmerk, maar werd al snel geassocieerd met de
muziek die werd gespeeld. Er is onderzoek verricht naar het soort muziek dat het beste gespeeld moest worden. Sommige soorten muziek verbeterden de productiviteit en maakte dat winkelende mensen zich prettiger begonnen te voelen.

Dit onderzoek beïnvloedde de muziekkeuze. Veel muziek die gespeeld werd, en wordt, zijn instrumentale arrangementen van populaire liedjes. Daarbij wordt de dynamiek (de harde en zachte passages) afgezwakt, evenals de modulatie van toonsoorten. In het origineel eruit springende solo's worden in Muzak door het gehele orkest gespeeld. Dit soort arrangementen heeft inmiddels een negatieve bijsmaak gekregen, waarmee ook het woord muzak een negatieve klank heeft gekregen. Tegenwoordig hanteert men daarom eufemistische termen, zoals geluidsarchitectuur, of soundscape.

Sommige mensen vinden de muziekstijl van muzak plezierig, maar anderen vinden het erg hinderlijk.

In de jaren negentig ontstond de loungemuziek.

In tegenstelling tot wat vaak gedacht wordt, kan muzak wel degelijk kunstmuziek zijn.

Fumu
Fumu (functionele muziek) is een geluidsinstallatie met bijbehorende achtergrondmuziek voor warenhuizen. Het product is in de jaren zestig van de twintigste eeuw bedacht door de toenmalige Hoofdindustriegroep Electro-Akoestiek (ELA) van Philips. De Fumu was gevestigd in een woonhuis aan de Willemstraat 61 of 63 in Eindhoven en later in een bedrijfspand aan de Keizer Karel V Singel in Eindhoven.

Externe links
 Muzak LLC

Muziekgenre
Roze

Roze is een kleurnaam die zowel gebruikt wordt voor een lichte, naar wit neigende kleur rood (dus rood met een hoge intensiteit) als voor licht (intens) en verzadigd magenta. Roze kan worden gedefinieerd als een tertiaire kleur, mits daaronder ook kleuren van hoge intensiteit worden verstaan.

Naam 
De naam 'roze' is afgeleid van het Franse woord voor roos, rose. Het wordt in het Nederlands ook vaak als 'rose' gespeld, maar de correcte spellingvariant is 'roze'. Roze is een van de weinige woorden met in de uitspraak een afwijkende o, in plaats van de volle o zoals die in bijvoorbeeld 'rozen' te horen is.

Nuances 
Er zijn verschillende nuances van roze. Hieronder een voorbeeld van 'lichtrood':

 

Ter vergelijking een magenta van hoge intensiteit:

 

En een meer verzadigd magenta:

 

Een wat doffere variant van roze heet oudroze. Deze kleur heeft nummer 3014 in het RAL-kleurensysteem.

Culturele betekenissen en gevoelswaarden 
 Roze wordt tegenwoordig vaak als kleur gebruikt voor een baby, vooral bij meisjes. Speelgoed met als doelgroep jonge meisjes (van ongeveer 5 tot 10 jaar) is vaak roze, of in roze verpakt. Tot ongeveer de jaren veertig van de twintigste eeuw werd roze echter vooral voor jongens gebruikt, aangezien het dicht bij rood lag, een meer besliste kleur. Voor meisjes werd toen juist vaak blauw gebruikt, een kleur die beschouwd werd als delicater en vrouwelijker.

 Roze wordt gebruikt als symbool voor homoseksualiteit in de vorm van een roze driehoek, een teken dat voor het eerst gebruikt werd door de nazi's en uitgroeide tot een geuzenteken.
 Oudroze wordt in de Rooms-Katholieke Kerk als liturgische kleur gebruikt op zondag Gaudete en zondag Laetare.

In de taal 
 De kleur roze komt voor in enkele standaarduitdrukkingen, zoals op een roze wolk leven en door een roze bril kijken. Dit betekent in het algemeen dat bepaalde personen of zaken als mooier of beter worden gezien dan ze in werkelijkheid zijn.
 Het rijbewijs wordt in het Nederlands ook wel "roze papiertje" genoemd, naar de kleur van de oude rijbewijzen in België en Nederland.

Referenties 

Kleur
Knal

Een knal is een hard geluid dat over het algemeen ontstaat bij een explosie. Een knal kan ook optreden als een voorwerp, bijvoorbeeld een zweep zich supersoon beweegt, dus sneller dan de geluidssnelheid. Een knal ontstaat ook door de imploderende lucht bij onweer.

Knal in de taal
Knal is een modewoord geweest tussen ongeveer 1925 en 1950. In 1925 verscheen bijvoorbeeld het boek De Knalclub van 3a door D. Hans. Het woord werd opgevolgd door woorden als mieters.

Knallende ruzie - vreselijke ruzie
Knalkleuren - erg felle kleuren, die niet bij elkaar passen
Knalrood - voor het eerst aangetroffen in 1903 als vertaling van het Duitse Knallrot
Knalgeel, knalgroen, etc.
De oerknal waarmee het heelal begon volgens de huidige fysische theorie
Knalgas - een ontplofbaar mengsel van waterstof en zuurstof
Knalkwik en knalzilver, springstoffen
Knalpot - het deel van de uitlaat van een auto of motorfiets waarin het ontploffingsgeluid van de motor wordt gedempt.

Akoestiek
Hydra (eiland)

Hydra (Grieks: Ύδρα, Ýdra) is een Grieks eiland en gemeente (dimos) in het noorden van de Egeïsche Zee, niet ver van de hoofdstad Athene en steden als Nauplion en Korinthe. Het behoort tot de Saronische Eilanden. Hydra had in 2011 1980 inwoners.

Bestuurlijk behoort de gemeente Hydra vanaf 2011 tot de regionale eenheid (periferiaki enotita) Nisia, bestuurlijke regio (periferia) Attica.

Elk jaar wordt in oktober een Rebetikafestival (Griekse blues) gehouden.

De bevolking leeft voornamelijk van toerisme, vooral veel inwoners van Athene bezoeken het autovrije eiland. Vervoer van personen en goederen gebeurt er per ezel. Nogal wat rijke mensen leven teruggetrokken op Hydra. Ook de visvangst is een belangrijke bron van inkomsten.

Er zijn veerverbindingen tussen dit eiland en Piraeus, de havenstad bij Athene, en verder ook met de eilanden Poros, Spetses en Egina. Daarnaast is er een veerverbinding met de stad Ermioni.

Grieks eiland
Saronische eilanden
Gemeente in Attika