alibayram/wikipedia-40-langs huggingface dataset:
Równina Łęczyńsko-Włodawska

Równina Łęczyńsko-Włodawska (Pojezierze Łęczyńsko-Włodawskie) – mezoregion Polesia Zachodniego.

Granice równiny wyznaczają: Garb Włodawski na północy, dolina Bugu na wschodzie, Pagóry Chełmskie na południu, Wysoczyzna Lubartowska na zachodzie.

Charakterystyka 
Równina Łęczyńsko-Włodawska stanowi największy w Polsce zespół łąkowy i wyjątkowe w skali Polski zgrupowanie jezior poza granicą ostatniego zlodowacenia. Ta kraina jezior, bagien i lasów charakteryzowała się przyrodą zachowaną w niezmienionym stanie do lat 70., kiedy podjęto próby melioracji i osuszania znacznej części terenów. Jeziora pochodzenia krasowego zajmują ponad 27 km2 powierzchni.

Na Pojezierzu znajduje się utworzony w 1990 roku Poleski Park Narodowy.

Nad takimi jeziorami jak: Bialskie, Białe Włodawskie, Maśluchowskie, Miejskie w Ostrowie Lubelskim, Piaseczno, Rotcze, Sumin istnieją bardzo dobre warunki do wypoczynku. Część jezior (jak Bikcze, Cisacin, Nadrybie) położonych jest w niedostępnych miejscach, otoczonych torfowiskami, bagnami i zaroślami. Niektóre, jak Brzeziczno i Orchowe stanowią rezerwaty przyrody. Inne, jak Dratów są włączone do systemu kanału Wieprz-Krzna. Znanym miejscem na Pojezierzu jest jezioro Białe Włodawskie, nad którym leży miejscowość wypoczynkowa Okuninka.

Przypisy

Linki zewnętrzne 
 Informacje o stanie czystości jezior, dane z 2017 roku
 Film poglądowy

Polesie
Asia (zespół muzyczny)

Asia – brytyjska supergrupa rockowa założona w 1981 w Londynie przez kilku weteranów rocka progresywnego – Steve'a Howe'a (Yes), Carla Palmera (ELP) i Johna Wettona (King Crimson) oraz Geoffreya Downesa (Yes i Buggles). W 1983 chwilowo w zespole (za Wettona) występował Greg Lake, a w 1985 miejsce Howe’a zajął Armand Meier.

Wbrew oczekiwaniom, supergrupa nie tworzyła ani muzyki w stylu zespołów, z których wywodzili się muzycy, ani też nie lansowała nowych pomysłów muzycznych, lecz grała typowy dla lat 80. rock z mocnym zabarwieniem popu. Charakterystyczne dla muzyki zespołu były starannie zagrane przebojowe piosenki rockowe, z których do najbardziej znanych należały: „Heat of the Moment”, „Wildest Dreams”, „Don't Cry” i „The Smile Has Left Your Eyes”.

Grupa rozwiązała się w 1986, po nagraniu trzeciego albumu Astra (1985), który sprzedawał się słabiej od poprzedników: debiutanckiego Asia (1982) i Alpha (1983). W 1988 reaktywowała się jako trio: Downes, Wetton i Scott Gorham, a w 1990 wydała album Then and Now nagrany w składzie: Downes, Wetton, Palmer. W latach 90. na koncertach z zespołem występował gitarzysta Pat Thrall. W 2006 doszło do ponownego spotkania muzyków w oryginalnym składzie.

Muzycy

Aktualni członkowie 
 Geoff Downes – instrumenty klawiszowe, wokal wspierający (1981–1986, od 1990)
 Carl Palmer – perkusja, instrumenty perkusyjne (1981–1986, 1989–1992, od 2006)
 Billy Sherwood – wokal prowadzący, gitara basowa (od 2017)
 Ron „Bumblefoot” Thal – wokal prowadzący, gitara (od 2019)

Byli członkowie 
 John Wetton (zmarły) – wokal prowadzący, gitara basowa, gitara (1981–1983, 1984–1986, 1989–1991, 2006-2017)
 Steve Howe – gitara, wokal wspierający (1981–1984, 1991–1993, 2006–2013)
 Greg Lake (zmarły) – wokal prowadzący, gitara basowa (1983–1984) (w zastępstwie za Johna Wettona)
 Mandy Meyer – gitara, wokal wspierający (1984–1986)
 Sam Coulson – gitara (2013-2019)
 Alan Darby – gitara (1989)
 Holger Larisch – gitara (1989)
 John Young – instrumenty klawiszowe, wokal wspierający (1989)
 Vinny Burns – gitara, wokal wspierający (1992–1993)
 Al Pitrelli – gitara (1991–1992, 1993–1994)
 Elliott Randall – gitara (1996)
 Bob Richards – perkusja (1997)
 Aziz Ibrahim – gitara, wokal wspierający (1994–1998)
 Mike Sturgis – perkusja, instrumenty perkusyjne (1994–1997, 1998–1999)
 Ian Crichton – gitara (1998–1999)
 Chris Slade – perkusja, instrumenty perkusyjne (1999, 2000–2005)
 John Payne – wokal prowadzący, gitara basowa, gitara (1991–2006)
 Guthrie Govan – gitara, wokal wspierający (2000–2006)
 Jay Schellen – perkusja, instrumenty perkusyjne (2005–2006)
 Nigel Glockler – perkusja, instrumenty perkusyjne (1988–1991)
 Keith More – gitara, wokal wspierający (1993)
 Pat Thrall – gitara, wokal wspierający (1990–1991)
 Trevor Thornton – perkusja (1992–1993)
 Susie Webb – wokal wspierający (1989)
 Zoe Nicholas – wokal wspierający (1989)

Dyskografia

Albumy studyjne

Albumy koncertowe

Kompilacje

Przypisy

Linki zewnętrzne 
 Strona zespołu w pierwszym składzie

 
Brytyjskie zespoły artrockowe
Brytyjskie zespoły rocka progresywnego
Supergrupy rockowe
Greg Lake
Carl Palmer
Barbakan w Warszawie

Barbakan w Warszawie – barbakan wzniesiony około 1548 jako element warszawskich murów obronnych – przedbramie Bramy Nowomiejskiej Starego Miasta.

Historia 
Celem budowy barbakanu było zwiększenie bezpieczeństwa wjazdu do Starej Warszawy przez Bramę Nowomiejską i zapewnienie bocznej obrony sąsiednich murów. Jest on jedną z kilku tego rodzaju budowli w Europie.

Ceglana budowla ma formę wysuniętej przed fosę półokrągło zakończonej dwukondygnacyjnej bastei przejazdowej. Jej projektantem był architekt Jan Baptysta z Wenecji. Na przełomie XVI i XVII wieku została ona zwieńczona renesansową attyką. 

Już w chwili jego wybudowania barbakan był anachroniczny i nie spełniał poważniejszych funkcji obronnych, głównie wskutek rozwoju artylerii. Tylko raz w swej historii uczestniczył w obronie Warszawy – podczas potopu szwedzkiego, kiedy to wojska króla Jana Kazimierza odbijały go 30 czerwca 1656 z rąk szwedzkich.

W XVIII w. barbakan częściowo rozebrano, a w XIX w. jego pozostałości włączono w obręb nowo wybudowanych w jego miejscu kamienic. W latach 1937–1938, zrekonstruowano pod kierownictwem Jana Zachwatowicza fragment murów oraz zachodnią część mostu barbakanu, co umożliwiła rozbiórka znajdujących się tam budynków. Do jej zburzenia w 1944 w miejscu wschodniej części barbakanu znajdowała się kamienica Piwnica Gdańska z adresem ul. Nowomiejska 18/20.

Podczas oblężenia Warszawy w 1939 oraz powstania warszawskiego zabudowa Starówki uległa zniszczeniu. Po wojnie Biuro Odbudowy Stolicy postanowiło nie odbudowywać kamienic okalających dawne mury miejskie. W zamian postanowiono odsłonić ich pozostałości i odbudować barbakan. Rekonstrukcji dokonano w latach 1952–1954 pod kierownictwem Wacława Podlewskiego na podstawie XVII-wiecznych rycin z zastosowaniem cegieł z gotyckich kamienic rozebranych w Nysie i Wrocławiu. W trzechsetną rocznicę wyzwolenia miasta (1956) na wewnętrznym murze budowli odsłonięto tablicę z piaskowca upamiętniającą żołnierzy i mieszkańców walczących w czasie potopu szwedzkiego.

W barbakanie znajduje się wystawa Muzeum Warszawy (czynna w sezonie letnim) poświęcona murom obronnym Starej Warszawy.

Zobacz też 

 Barbakan w Krakowie
 Barbakan w Bieczu
 „Barbakan Warszawski” (czasopismo)

Galeria

Przypisy

Linki zewnętrzne 
 Barbakanna portalu polska-org.pl

Warszawa
Mury obronne Warszawy
Zabytki nieruchome w Warszawie
Architektura gotyku w województwie mazowieckim
Muzea w Warszawie
Budynki muzeów i bibliotek w Warszawie
Metr sześcienny na sekundę

Metr sześcienny na sekundę (m3/s) – jednostka pochodna układu SI miary strumienia objętości.

Ogólne wyliczenie tej jednostki:

Przypisy 

Jednostki pochodne SI
Bulterier miniaturowy

Bulterier miniaturowy – rasa psa będąca mniejszą wersją bulteriera. Należy do grupy terierów, zaklasyfikowana do sekcji terierów w typie bull.

Oficjalny, aktualny wzorzec dla tej rasy pochodzi z 5 lipca 2011 roku.

Populacja rasy jest stosunkowo niewielka. Bulteriery miniaturowe często przerastają limit wzrostu, cierpią też na choroby oczu.

Początkowo rasa była bardzo nie wyrównana pod względem wielkości i umaszczenia. Bulteriery miniaturowe mogą być białe lub pręgowane, występuje także tricolor. Białe miniatury nazywane były też Coverwood Terriers, od nazwy hodowli specjalizującej się w białych bulterierach miniaturowych.

Bulterier miniaturowy jest z reguły bardzo przyjaźnie nastawiony do ludzi, ale jest mniej tolerancyjny w stosunku do innych psów.

Bulteriery miniaturowe były często wystawiane na początku dwudziestego wieku, potem rzadziej z powodu braku wyrównania rasy.

Zobacz też 

 Teriery typu bull

Przypisy

Bibliografia 
 

Rasy psów
Teriery w typie bull
Etyn

Etyn, acetylen,  – organiczny związek chemiczny, najprostszy węglowodór nienasycony z szeregu homologicznego alkinów.

Historia 
Etyn odkryty został przez angielskiego chemika Edmunda Davy’ego (1785–1857) w roku 1836. Davy odkrycia dokonał przypadkowo, mieszając węglik potasu () z wodą. Zauważył, że powstały gaz pali się jasnym płomieniem i stwierdził, że może on być wykorzystywany jako źródło światła. Z uwagi jednak na wysoką cenę węgliku potasu było to nieopłacalne do momentu, gdy niemiecki chemik Friedrich Wöhler odkrył węglik wapnia, co spowodowało wzrost popytu na etyn do lamp i innych zastosowań.

Właściwości 
 kąty pomiędzy wiązaniami: 180°
 gęstość względem powietrza: 0,906
 szerokie granice wybuchowości w powietrzu: 2,4–83% obj.
 czysty acetylen nie ma zapachu, jednak zwykle zawiera zanieczyszczenia związkami siarki i fosforu (głównie  i ), które nadają mu nieprzyjemny zapach
 bardzo słabo rozpuszczalny w wodzie i innych rozpuszczalnikach polarnych – jednak bardzo dobrze w acetonie
 po osiągnięciu pewnego ciśnienia ulega wybuchowemu rozkładowi według reakcji:
 
 wobec węgla aktywnego (jako katalizatora) ulega reakcji polimeryzacji najpierw do winyloacetylenu a później benzenu
 na powietrzu (zawierającym 21% tlenu) spala się niecałkowicie, z powodu bardzo dużej procentowej zawartości węgla w cząsteczce (92,3%):
 
 Ze względu na to w spawalnictwie (w palnikach acetylenowo-tlenowych) stosuje się czysty tlen, aby reakcja spalania była całkowita.
 ulega reakcji addycji (przyłączenia)
 ulega reakcjom spalania

Otrzymywanie 
 hydroliza węgliku wapnia:
 
Niewielkie ilości tego gazu powstają również w łuku elektrycznym wytworzonym w atmosferze wodoru pomiędzy elektrodami grafitowymi:
 
 piroliza metanu  (w temperaturze 2000 °C)
 
 eliminacja fluorowca

Zastosowanie 
 w palnikach acetylenowo-tlenowych do spawania i cięcia metali (acetylen w dużej ilości tlenu spala się w temperaturze 3100 °C)
 w lampie acetylenowej do oświetlania
 w przemyśle chemicznym, między innymi, do produkcji tworzyw sztucznych
 acetylen o wysokiej czystości stosowany może być do narkozy, jako tzw. narcylen

Przechowywanie 
Acetylen przechowuje się w butlach stalowych, pod ciśnieniem 1,2 MPa, w postaci roztworu w acetonie. Butle są wypełnione porowatą masą, która absorbuje aceton i acetylen.

Toksykologia 
Acetylen zaliczany jest do gazów „duszących fizycznie”. Wykazuje działanie narkotyczne. Nie jest bezpośrednio toksyczny dla błon śluzowych układu oddechowego, jednakże poprzez zmniejszenie ilości tlenu w powietrzu powoduje hipoksję, której objawami mogą być zaburzenia ruchowe, przyśpieszenie akcji serca, przyśpieszenie oddechu i trudności w koncentracji. W przypadku stężeń powyżej 50% mogą pojawiać się nudności, wymioty, skrajne wyczerpanie, zaburzenia świadomości oraz zapaść prowadząca do zgonu w wyniku asfiksji. Najczęściej jednak acetylen powoduje wybuch, zanim osiągnie stężenie działające dusząco.

Przypisy 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Alkiny
Pryncypat

pryncypat – forma władzy monarszej w Polsce
 pryncypat –  forma rządów w Cesarstwie Rzymskim
Elementarz

Elementarz ( „początkowy”) – książka wprowadzająca w najbardziej podstawowe zagadnienia jakiejś dziedziny, zbiór elementarnej wiedzy w danym zagadnieniu, np.: elementarz języka polskiego, dla chcących się nauczyć czytać i pisać – elementarz pierwszoklasisty (pot. abecadło).

Historia 

Pierwsze elementarze służące do nauki języka polskiego powstawały już w początku renesansu. Za najdawniejsze znane polskie elementarze uznawane są: „Polskie książeczki wielmi potrzebne ku uczeniu się polskiego...” wydana przez Hieronima Wietora w Krakowie w 1539 roku oraz „Nauka krótka ku czytaniu pisma polskiego”, drukowana szwabachą w Królewcu około roku 1570. Jedną z pierwszych publikacji, które można uznać z elementarz w języku polskim była również „Dla dziatek nauka czytania pisma polskiego” wydana w Wilnie w 1633 roku.

W latach 1775–1792 Towarzystwo do Ksiąg Elementarnych instytucja utworzona przez Komisję Edukacji Narodowej opracowała wiele podręczników używanych w nauczaniu początkowym w tym Elementarz dla szkół parafialnych z 1785 roku.

Elementarz Mariana Falskiego 

W historii polskiej edukacji najbardziej doniosłym elementarzami okazały się podręczniki Mariana Falskiego, pod tytułem „Elementarz”. Pierwsze wydanie, pod tytułem: „Nauka czytania i pisania dla dzieci” ukazało się w roku 1910 i zrewolucjonizowało metodykę nauki czytania w Polsce. Był ilustrowany przez Jana Rembowskiego.

W okresie międzywojennym ukazywały się kolejne wersje elementarza dla dzieci, aktualizowane zgodnie z duchem czasów. Z powodu zapóźnień edukacyjnych sporej części ludności, w 1920 Falski opracował także na zamówienie władz dwie wersje „Elementarza powiastkowego”, dla dorosłych analfabetów oraz osób odbywających zasadniczą służbę wojskową. W 1945 roku prawa do wydawania „Elementarza” Falskiego pt. „Elementarz dla szkół wiejskich” uzyskały Państwowe Zakłady Wydawnictw Szkolnych (od 1974 Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne).

W 1949 ukazał się pierwszy powojenny elementarz dla dzieci, uwzględniający elementy obowiązkowej w tym czasie ideologii komunistycznej (aczkolwiek bez wymieniania postaci Stalina). Kolejna unowocześniona wersja elementarza ukazała się w 1957 i przetrwała siedemnaście lat. Ostatnia wersja ukazała się w 1974, opublikowana już po śmierci autora, z nowocześniejszymi ilustracjami Janusza Grabiańskiego. Zaktualizowano w niej też teksty. Wersja ta znajduje się w druku i spotyka się z popularnością aż do dnia dzisiejszego (stan na 2013).

Oprócz ostatniej wersji elementarza, w XXI wieku wznowiono też druk elementarza w wersji z 1971 roku. Niewątpliwie najsłynniejszym zdaniem Elementarza Falskiego to: „Ala ma kota”, symbolizujące elementarz w potocznej polszczyźnie. Niemniej jednak, zdanie to istniało w elementarzach jedynie od lat 30. do 1949. Alą z elementarza Falskiego była Alina Margolis-Edelman.

Przypisy

Bibliografia 
 
 
 Piotr Sarzyński, Ala nie ma kota w: Polityka – nr 36 (2366) z dnia 07-09-2002; s. 79

Linki zewnętrzne 

 wsip.pl, 
 sklep.wsip.pl, 
 Kolekcja dawnych elementarzy w bibliotece Polona

Historia oświaty
Podręczniki
Olinowanie

Olinowanie – system lin na jachcie lub innym statku żaglowym. Stanowi obok omasztowania i ożaglowania część takielunku.

Klasyfikacja 
Olinowanie dzieli się na dwa główne typu:
 olinowanie stałe
 olinowanie ruchome

Olinowanie stałe to system lin służących do utrzymania w pionie i stabilizacji masztu, natomiast liny olinowania ruchomego wykorzystuje się do obsługi takielunku oraz innych elementów ruchomych na jachcie. Kiedyś istniała również kategoria olinowanie półstałe, do którego zaliczane były topenanty oraz baksztagi ze względu na to, że w niektórych przypadkach są one pracującymi linami regulowanymi podczas żeglugi.

Bibliografia 

Olinowanie (żeglarstwo)
DICT

DICT – sieciowy protokół w architekturze klient-serwer do obsługi słowników opracowany przez DICT Development Group. Protokół ten jest opisany w . Założeniem tego projektu jest stworzenie lepszego protokołu niż protokół Webster i umożliwienie klientom dostępu do większej liczby słowników jednocześnie.

W formacie zgodnym z tym protokołem jest dostępne wiele słowników:
 V.E.R.A. Virtual Entity of Relevant Acronyms - baza danych akronimów
 Hitchcock's Bible Names Dictionary
 WordNet słownik angielski o wielu funkcjach m.in. synonimy
 Jargon File
 THE DEVIL'S DICTIONARY
 Elements database - baza danych pierwiastków chemicznych
 U.S. Gazetteer (1990)
 Webster's Revised Unabridged Dictionary (1913) - słownik angielski
 CIA World Factbook - informacje CIA o krajach całego świata
 Easton's 1897 Bible Dictionary - słownik biblijny
 The Free On-line Dictionary of Computing - słownik terminów komputerowych
 oraz bardzo wiele słowników dwujęzycznych

Linki zewnętrzne 
 http://www.dict.org
 http://luetzschena-stahmeln.de/dictd/index.php (lista serwerów obsługujących protokół dict)
 

Protokoły internetowe
Cyrkon (pierwiastek)

Cyrkon (Zr, łac. zirconium) – pierwiastek chemiczny, z grupy metali przejściowych w układzie okresowym. Nazwa pochodzi od minerału o tej samej nazwie – cyrkonu (ZrSiO4). Innym minerałem tego pierwiastka jest baddeleit (ZrO2).

Charakterystyka 
Cyrkon występuje w skorupie ziemskiej w ilości 130 ppm wagowo (30 ppm atomów). Przypomina właściwościami chemicznymi hafn znajdujący się bezpośrednio pod nim w układzie okresowym – rozdzielenie ich jest trudne.

Występuje w dwóch odmianach alotropowych: krystalicznej (miękki, biały, kowalny) i amorficznej (niebiesko-czarny proszek).

Historia odkrycia 
W roku 1789 Martin Klaproth otrzymał z Cejlonu kilka próbek minerału o nazwie cyrkon (nazwa prawdopobonie z języka perskiego znaczy złocisty). Wydzielił z niego krzemionkę i nieznaną „ziemię” którą nazwał „cyrkonia”. Klaproth wykazał, że taki sam skład chemiczny ma inny minerał pochodzący z Cejlonu – hiacynt (oba te minerały są krzemianami cyrkonu, ). Wyniki Klaprotha potwierdzili w 1797 r. francuscy chemicy, Guyton de Morveau i Louis Vauqueliin. Opisali oni też inny minerał cyrkonu, badeleit, . Wolny pierwiastek wyizolował jednak dopiero Jöns Jacob Berzelius w 1824 roku, po 11 latach badań, ogrzewając sześciofluorocyrkonian potasu z metalicznym potasem:

Zastosowanie 
Ma bardzo niski przekrój czynny na wychwyt neutronów, w postaci stopu zircaloy stosuje się go więc jako składnik koszulek paliwowych paliwa jądrowego reaktorów jądrowych. Do tego celu należy go jednak oczyścić z hafnu, wykazującego dla odmiany wysoki przekrój czynny na wychwyt neutronów.

.

Tlenek cyrkonu(IV), ZrO2, wykorzystywany jest do produkcji cyrkonii – syntetycznych kamieni ozdobnych.

Cyrkon-95 
Nietrwały izotop cyrkonu emitujący promieniowanie beta o energiach 365 keV (54,7%) i 398 keV (44,6%). Stanowi produkt rozszczepienia uranu. Występuje w równowadze promieniotwórczej z niobem-95. Wysoce radiotoksyczny. Skażenie dopuszczalne wynosi 740 kBq.

Uwagi

Przypisy 

Pierwiastki chemiczne
 
Alotropia
Niemieckie odkrycia
Cyrkon

cyrkon – minerał z grupy krzemianów wyspowych
 cyrkon (symbol Zr) – pierwiastek chemiczny, z grupy metali przejściowych
Pogrobowiec

Pogrobowiec (łac. posthumus) – dziecko urodzone po śmierci ojca. W średniowieczu określenie to stosowano czasami jako przydomek władców. 

Pogrobowcami byli między innymi:
 Aleksander IV Macedoński – syn Aleksandra Macedońskiego
 Agrypa Postumus
 Tristan – główny bohater legendy o „Tristanie i Izoldzie”
 Mahomet – najwyższy prorok islamu
 Władysław Pogrobowiec – król czeski z dynastii Habsburgów
 Jan I Pogrobowiec – król francuski z dynastii Kapetyngów
 Kazimierz Sprawiedliwy – książę małopolski z dynastii Piastów (możliwe, że urodził się krótko przed śmiercią ojca) 
 Przemysł II – książę wielkopolski z dynastii Piastów
 Tybald IV – hrabia Szampanii
 Baldwin V – król Jerozolimy
 Henryk VII Tudor – król Anglii
 Jan Kochanowski – syn poety Jana Kochanowskiego
 Sebastian I Aviz – król Portugalii
 Isaac Newton – angielski fizyk, matematyk, astronom, filozof
 Karolina Matylda Hanowerska - królowa Danii i Norwegii jako żona Chrystiana VII Oldenburga.
 Jonathan Swift – irlandzki pisarz
 Andrew Jackson – prezydent Stanów Zjednoczonych w latach 1829-1837
 Anhelli – główny bohater poematu „Anhelli” Juliusza Słowackiego
 Henryk – hrabia Chambord
 Alfons XIII – król Hiszpanii
 Anna Polony – polska aktorka teatralna i filmowa
 Tomasz Szarota – polski historyk
 Bill Clinton – były prezydent Stanów Zjednoczonych.

Przypisy 

Genealogia
Socjologia i antropologia rodziny
Minuta

Minuta, skrót min (bez kropki) – legalna jednostka czasu nienależąca do układu SI, równa 60 sekundom. Wywodzi się z sumeryjskiego układu miar. Termin minuta pochodzi z łacińskiego wyrażenia pars minuta prima - pierwsza mała część lub maleńka cząstka.

1 min = 60 s = 1/60 h = 1/1440 doby

W szczególnych przypadkach do minuty doliczana jest dodatkowa sekunda, tzw. sekunda przestępna.

Przypisy 

Jednostki czasu
Hymn Islandii

Lofsöngur (Hymn pochwalny; także Ó, guð vors lands, O Boże ziemi naszej) – hymn państwowy Islandii. Oryginalny tytuł utworu brzmiał: Hymn dla uczczenia milenium Islandii. Pieśń ta powstała w 1874 roku z okazji tysiąclecia historii osadnictwa na wyspie, wiążącej się z przybyciem z Norwegii Ingolfa Arnarsona. Hymn powstał w Edynburgu w Wielkiej Brytanii; słowa napisał biskup protestancki i poeta Matthías Jochumsson, muzykę skomponował Sveinbjörn Sveinbjörnsson. Początkowo hymn składał się z trzech zwrotek, obecnie najczęściej śpiewa się tylko jedną.

Słowa islandzkie 
Lofsöngur (Ó, guð vors lands)

 Ó, guð vors lands! Ó, lands vors guð!
 Vér lofum þitt heilaga, heilaga nafn!
 Úr sólkerfum himnanna hnýta þér krans
 þínir herskarar, tímanna safn.
 Fyrir þér er einn dagur sem þúsund ár
 og þúsund ár dagur, ei meir:
 eitt eilífðar smáblóm með titrandi tár,
 sem tilbiður guð sinn og deyr.

 Íslands þúsund ár,
 Íslands þúsund ár,

 eitt eilífðar smáblóm með titrandi tár,
 sem tilbiður guð sinn og deyr.

Polskie tłumaczenie 
(w przekładzie Stanisława Helsztyńskiego)

Hymn pochwalny (O Boże ziemi naszej)

 Islandii Boże, ziemi naszej Boże,
 Sławimy imię Twoje pełne chwały
 Jak aniołowie, co gwiazdy i zorze
 Splatają w wieniec na Twą skroń wspaniały.

 Dla Ciebie jeden dzień jak lat tysiące,
 A tysiąc lat jak dzień jeden znikomy,
 Jak płatki kwiatu pokorne i drżące,
 Co czcząc Cię, więdną szybko jak źdźbło słomy.

 Islandii Tysiąclecie, Islandii Tysiąclecie,
 To także tylko dzień, i tylko kwiecie,
 Które nim skwitnie, wicher z ziemi zmiecie.

Zobacz też 
 ustrój polityczny Islandii
 flaga Islandii, herb Islandii

Linki zewnętrzne 
 Więcej o hymnie Islandii

Islandia
Symbole narodowe Islandii
Iberoameryka

Iberoameryka – kraje Ameryki Południowej i Środkowej, będące wcześniej koloniami hiszpańskimi bądź portugalskimi.

Nazwa ta jest też czasami używana zamiennie z terminem Ameryka Łacińska. Ameryka Łacińska jest nazwą nowszą, pochodzącą z XIX w. W tym ujęciu, do Iberoameryki (Ameryki Łacińskiej) zaliczane są także byłe kolonie francuskie: Haiti, Gujana Francuska, Martynika i Gwadelupa.

Iberoameryką (a także Ameryką Łacińską) nie są anglojęzyczne kraje południowoamerykańskie: Belize, Gujana, Jamajka, Barbados, Antigua, Saint Lucia, Saint Vincent i Grenadyny, Saint Kitts i Nevis, Trynidad i Tobago, Grenada oraz Surinam (była kolonia holenderska).
 
Kraje iberoamerykańskie nadal łączy wspólnota kulturowa. Są też nadal związane społecznie, kulturowo i ekonomicznie ze swoimi byłymi metropoliami - Hiszpanią i Portugalią. Kraje hiszpanojęzyczne nazywane są Hispanoameryką, natomiast portugalskojęzyczne Luzytoameryką. Od 1991 r. przywódcy krajów iberoamerykańskich organizują coroczny Szczyt Iberoamerykański.

Przypisy 

Regiony Ameryki
Maloka BBS

Maloka BBS – pierwszy w Polsce komercyjny BBS. Został założony w czerwcu 1994 przez Stanisława Tymińskiego.

Oprócz wielu typowych usług (fora dyskusyjne, telekonferencje, czat, wysyłanie faksów, gry on-line itd.), po raz pierwszy udostępniał on mieszkańcom Polski dostęp do światowej sieci Internet. Maloka po raz pierwszy w Polsce używał komercyjnie na szeroką skalę systemu Linux. Serwery oraz inne urządzenia były wówczas połączone z siecią Internet łączem do Naukowej i Akademickiej Sieci Komputerowej o prędkości 9600 bitów na sekundę, które w późniejszym okresie rozbudowano do 64 kbps. BBS był fizycznie zlokalizowany na drugim poziomie podziemi warszawskiego hotelu Marriott.

Oprogramowaniem obsługującym system był Major BBS firmy Galacticomm (później sprzedawany jako WorldGroup).

We wrześniu 1994 system doczekał się swojego odpowiednika w Toronto w Kanadzie – Maloca BBS, który technicznie był wierną kopią warszawskiej instalacji. Dostawcą znacznej części sprzętu używanego w obu BBS-ach była kanadyjska firma Transduction, której właścicielem jest Stanisław Tymiński.

Maloka BBS zakończył swoje działanie 31 lipca 1996, kiedy to Telekomunikacja Polska SA (TPSA) zaoferowała dostęp do sieci Internet taryfikowany tak samo jak zwykłe miejscowe połączenia telefoniczne.

Przypisy

Linki zewnętrzne 
 Strona firmy Transduction

Bulletin Board System
Historia Internetu w Polsce
La Marseillaise

La Marseillaise – hymn Republiki Francuskiej
 La Marseillaise – dziennik regionalny, wydawany w Marsylii
 Mondial La Marseillaise à Pétanque – coroczny turniej pétanque rozgrywany w Marsylii
 Grand Prix d'Ouverture La Marseillaise – wyścig kolarski, do 1991 rozgrywany pod nazwą La Marseillaise
Magnetyt

Magnetyt – minerał z gromady tlenków, zaliczany do grupy spineli (żelazowych). Należy do minerałów pospolitych.

Kamień ten znany był już starożytnym Grekom. Jego nazwa μαγνῆτις λίθος magnētis líthos" dosł. "kamień magnezyjski", pochodzi od dawnego greckiego miasta Magnesia (Μαγνησία, obecnie Manisa) – dziś na terenie Turcji.

Termin magnes wprowadził w 1845 r. austriacki mineralog Wilhelm Karl von Haidinger.

Właściwości 
Zazwyczaj tworzy kryształy o pokroju izometrycznym, najczęściej przyjmujące postać ośmiościanu. Występuje w skupieniach ziarnistych, zbitych; występuje też w formie wypryśnięć. Jest kruchy i nieprzezroczysty. Często zawiera domieszki tytanu, wanadu, manganu, magnezu, chromu.

Wykazuje silne właściwości magnetyczne, kryształy magnetytu są przyciągane przez magnes, zbite masy same działają jak magnes. Własności magnetyczne znikają w temperaturze około 580 °C, ale po ochłodzeniu pojawiają się ponownie. Obok pirotynu to jedyna z naturalnie występujących substancji magnetycznych. Charakteryzuje się wysoką zawartością żelaza (72,4%).

Odmiana magnetytu z dużą zawartością tytanu to tytanomagnetyt.

Występowanie 
Występuje w skałach magmowych (gabro, bazalt). Obecny jest również w skałach metamorficznych i osadowych.

Miejsca występowania: Bogate złoża magnetytu znajdują się w Szwecji (Kiruna, Luossawara), Rosji (Ural), na Ukrainie i w USA.

W Polsce minerał ten występuje na Dolnym Śląsku: w Kowarach, w Kletnie, okolicach Szklarskiej Poręby, spotykany jest w bazaltach okolic Złotoryi i na Suwalszczyźnie, w głębokim podłożu.
W okolicach Suwałk w skałach krystalicznych (anortozytach, norytach) podłoża prekambryjskiego występuje tytanomagnetyt.

Zastosowanie 
Jest najbogatszą i najlepszą dla przemysłu rudą żelaza.

Odłamki odmiany stalowoszarej po bębnowaniu i oprawieniu bywają używane jako kamień ozdobny.

Medycyna niekonwencjonalna 
W Japonii wierzono, że magnetyt łagodzi ból, leczy schorzenia szyi, ramion oraz bezsenność.

Litoterapia wykorzystuje magnetyt przy złamaniach, stłuczeniach itp. wierząc, że minerał ten zwiększa zdolność regeneracji tkanki mięśniowej i kostnej.

Zobacz też 
 hematyt
 syderyt
 limonit
 goethyt
 ruda darniowa
 anomalia magnetyczna
 kurska anomalia magnetyczna
 tlenki żelaza
 kakoksen

Przypisy 

Kruszce i rudy
Tlenki i wodorotlenki (minerały)
Żelazo
Stopień

Stopień – element schodów
 Stopień (kąt) – jednostka miary kąta płaskiego
 Stopień (geografia) – stopień w geografii (°)
 Stopień wodny Siarzewo
 Stopień Wodny Rędzin
 Stopień Wodny Bartoszowice
 Stopień (symbol) – zapis komputerowy symbolu
 Stopień Celsjusza
 Stopień dysocjacji
 Stopień Fahrenheita
 Stopień geotermiczny
 Stopień grafu
 Stopień harcerski (np.: ćwik, przewodnik, pionierka)
 Stopień jednomianu
 Stopień kompresji
 Stopień naukowy (np.: doktor)
 Stopień (muzyka)
 Stopień ochrony IP
 Stopnie w hierarchii służbowej służb mundurowych:
 Stopnie w Biurze Ochrony Rządu
 Stopień policyjny
 Stopień w Służbie Więziennej
 Stopień strażacki (Państwowa Straż Pożarna)
 Stopnie funkcyjne Ochotniczej Straży Pożarnej
 Stopień wojskowy (np.: mat, marszałek, pułkownik)
 Stopnie wojskowe w Polsce
 Stopnie wojskowe w Marynarce Wojennej Rzeczypospolitej Polskiej
 Stopień pisma
 Stopień pokrewieństwa
 Stopień polimeryzacji
 Stopień przereagowania
 Stopień rakiety
 Stopień sprężania
 Stopień suchości pary
 Stopień swobody
 Stopień swobody (fizyka) 
 Stopień swobody (statystyka)
 Stopień utlenienia
 Stopień wielomianu
 Stopień wierzchołka
 Stopień wychodzący
 Stopień wchodzący
 Stopień żeglarski

Zobacz też 
 °n – stopień w skali twardości wody
 °N – jedna ze stron świata

 
 
 
hu:Fok#Szög
Braunau am Inn

Braunau am Inn – miasto powiatowe nad rzeką Inn, w północno-zachodniej Austrii, w kraju związkowym Górna Austria, siedziba powiatu Braunau am Inn. Leży około 90 km na zachód od Linzu, w pobliżu granicy z niemieckim krajem związkowym Bawaria. Po drugiej stronie rzeki znajduje się miasto Simbach am Inn. Liczba mieszkańców 1 stycznia 2015 roku wynosiła 16 380. Miejsce urodzenia Adolfa Hitlera.

Historia 
Pierwsza wzmianka o mieście pochodzi z 810 roku. Prawa miejskie uzyskało w 1260 roku, będąc jednym z najstarszych miast w Austrii. Powstało ono jako forteca i ważny węzeł szlaków handlowych, głównie obsługując handel solą i ruch statków na rzece Inn. Miasto należało do Bawarii do czasu zawarcia pokoju cieszyńskiego, w 1779 roku oddane Austrii, ponownie kontrolowane przez Bawarię w latach 1809–1816.

Zabytki 

Do zabytków Braunau am Inn należy XV-wieczny kościół z 99-metrową wieżą, ruiny zamku mieszczące muzeum, a także częściowo zachowane mury miejskie.

Gospodarka 
W mieście rozwinął się przemysł elektroniczny, metalowy, drzewny i hutnictwo szkła.

Transport 
W mieście znajduje się stacja kolejowa Braunau am Inn.

Sport 
Miejscowa drużyna piłkarska FC Braunau gra w austriackiej pierwszej lidze.

Osoby urodzone w Braunau am Inn 
W 1889 roku urodził się i mieszkał do 3. roku życia Adolf Hitler.

Współpraca 
Miejscowości partnerskie:
  El Castillo, Nikaragua
  Simbach am Inn, Niemcy

Zobacz też 
 Braunau

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne 
 strona internetowa miasta Braunau am Inn

Powiat Braunau am Inn
Miasta w Górnej Austrii
New age (muzyka)

New age – gatunek muzyczny luźno nawiązujący do ruchu New Age. Spory odsetek utworów new age stanowią kompozycje instrumentalne i elektroniczne, aczkolwiek częste są także aranżacje wokalne. Enya, która uzyskała nagrodę Grammy za swoją muzykę new age, śpiewa w wielu językach, włącznie z łaciną, . Podobnie jest z grupą muzyczną Enigma, która twierdzi, iż nie ma z new age nic wspólnego, choć jej utwory mogą być z tym kierunkiem kojarzone. Medwyn Goodall, nie tak szeroko znany, polega głównie na efektach elektronicznych, chociaż używa także gitary akustycznej.

Muzyka new age sięga swymi korzeniami lat 70 XX w., kiedy tworzyły freejazzowe grupy, nagrywające pod szyldem EMC, takie jak Oregon, The Paul Winter Group i inne zespoły pre-ambientowe, jak również wykonawcy muzyki ambient, tacy jak Brian Eno.

Muzyka określana mianem new age często niesie wizję lepszej przyszłości oraz wyraża uwielbienie dla dobra i piękna. Rzadko zajmuje się ona problemami świata i jego mieszkańców. Zamiast tego oferuje pokojową wizję lepszego świata. Często nawiązuje do nazw gwiazdozbiorów, gwiazd i eksploracji wszechświata. Ennio Morricone stworzył ścieżkę dźwiękową do filmu Misja na Marsa, dzięki czemu w trakcie napisów słyszymy All the friends w orkiestrowym stylu new age.

Tytuły utworów new age często mają być „oświecające”, gdyż artyści starają się przekazać własną wersję prawdy w kilku prostych słowach. Muzyka jest rozwinięciem idei, przekazywanej werbalnie w tytule.

Ambient
Muzyka New Age
Krok (miara)

Krok – pozaukładowa jednostka miary długości, stosowana od starożytności.

Passus to historyczna rzymska miara długości, tzw. podwójny krok, ok. 1,48 metra. Jest to długość podwójnego kroku, czyli odległość między kolejnymi śladami jednej stopy. 

Gradus to pojedynczy krok, czyli połowa kroku podwójnego.

Także w starożytnej Grecji używano jednostek διπλοῦν βῆμα (diploun bēma, krok podwójny, 5 stóp) i ἁπλοῦν βῆμα (haploun bēma, krok pojedynczy, 2,5 stopy).

Od kroku wywodzi się mila, pierwotnie równa 1000 (podwójnych) kroków (mila rzymska).

Ponieważ długość kroku jest sprawą indywidualną, w zależności od przyjętej definicji krok może się równać od 0,8 m do 1,5 m.

Przy starannej „kalibracji” w poziomym i równym terenie dokładność pomiaru może wynosić nawet 5%. W terenie górzystym i trudnym dokładność jest zazwyczaj gorsza, ale można ją poprawić, stosując tabele poprawek.

Pomiar ułatwia krokomierz zliczający kroki.

Dawniej pojedynczy krok był miarą długości stosowaną głównie w wojsku i kartografii. W przybliżeniu odpowiadał krokowi wojskowemu, ale miał ściśle określoną wartość. Początkowo równy był 5/2 (rzadziej 7/3) stopy, a ostatnio 0,8 metra. W WP przetrwał do II wojny światowej, a w kawalerii do jej rozwiązania w 1947 r.

Długość równego kroku w wojsku polskim i policji określa Regulamin musztry na 75 cm.

W terenoznawstwie i wojskowości stosuje się również pojęcie parokroku, oznaczające liczbę kroków postawionych tylko jedną z nóg. Pozwala to na łatwiejsze liczenie kroków (z uwagi na dwukrotnie mniejszą liczbę do zapamiętania).

Zobacz też 
 pozaukładowe jednostki miary, sążeń, układ SI.

Przypisy 

Dawne jednostki długości
Siąg

Siąg – synonim rozpiętości skrzydeł
 Siąg – synonim sążnia
Niob

Niob (Nb, ) – pierwiastek chemiczny z grupy metali przejściowych układu okresowego. Nazwa pochodzi od Niobe, córki Tantala z mitologii greckiej. W anglosaskiej literaturze dotyczącej metalurgii spotykana jest nazwa Columbium z symbolem Cb.

Charakterystyka 

Jest to stalowoszary, miękki, ciągliwy i kowalny metal, podobny właściwościami do tantalu. Nie ulega korozji nawet w wysokiej temperaturze, jest odporny na działanie mocnych kwasów nieorganicznych i wody królewskiej, a także stopionych alkaliów. Reaguje, podobnie jak tantal, z kwasem fluorowodorowym, z utworzeniem kompleksu - kwasu sześciofluoroniobowego(V):
 

W środowisku niekompleksującym jony niobu nie istnieją – strąca się wodorotlenek . Niob tworzy tlenek , który reaguje z roztopionymi alkaliami, tworząc niobiany, rozpuszczalne w wodzie tylko przy wysokim pH. Jony niobu na V stopniu utlenienia są bezbarwne, na IV i III stopniu utlenienia mają zabarwienie.

Występowanie 
Występuje w skorupie ziemskiej w ilości 20 ppm. Minerałem tego pierwiastka jest kolumbit .

Odkrycie 
Niob został odkryty w 1801 r. przez Charlesa Hatchetta.

Zastosowanie 
Otrzymuje się go na skalę przemysłową i stosuje do produkcji stopów z żelazem i niklem, a także w technice jądrowej. Stopy niobu z cyną i glinem wykazują właściwości nadprzewodzące.

W 2010 roku wydobyto łącznie  ton niobu, z czego 58 tys. ton (ok. 92%) w Brazylii, zaś 4,42 tys. ton (ok. 7%) w Kanadzie.

Uwagi

Przypisy

Bibliografia 
 

Pierwiastki chemiczne
Nusrat Fateh Ali Khan

Nusrat Fateh Ali Khan (; ur. 13 października 1948 w Faisalabadzie, zm. 16 sierpnia 1997) – pakistański śpiewak, znany przede wszystkim jako wykonawca qawwali – religijnego śpiewu, który rozwinął się na gruncie sufizmu, mistycznego nurtu w islamie. Urodził się w Faisalabadzie w Pakistanie. Wywodził się z rodziny, której członkowie od wielu pokoleń specjalizowali się w qawwali.

Nusrat Fateh Ali Khan przyczynił się do rozwoju formy qawwali. Chociaż najprawdopodobniej nie był pierwszym, który tego próbował, spopularyzował łączenie techniki qawwali ze śpiewem khayal. W dużym uproszczeniu polega to na improwizacjach solowych w technice sargam: zamiast słów śpiewa się nazwy nut tworzących melodię, na podobnej zasadzie jak w zachodniej solmizacji. Próbował również łączyć muzykę qawwali z zachodnimi stylami, takimi jak techno. Współpracował między innymi z gitarzystą Michaelem Brookiem, co dało w efekcie dwa albumy: Mustt, Mustt (1990) oraz Night Song (1996). Na pierwszej z tych płyt zamieszczono także dance'owy remiks pieśni Mustt, Mustt przygotowany przez Massive Attack.

Artysta współpracował również z Peterem Gabrielem, czego efektem był między innymi album Passion z 1989, zawierający kompozycje stworzone do filmu Martina Scorsese Ostatnie kuszenie Chrystusa, obecność na płycie Passion – Sources oraz albumy wydawane przez wytwórnię Petera Gabriela Real World, m.in. Shahen-Shah, The Last Prophet i inne. W 1995 nawiązał współpracę z Eddie Vedderem i Davidem Robbinsem przy tworzeniu ścieżki dźwiękowej do filmu Przed egzekucją. Jedno z jego nagrań wykorzystał Trent Reznor, kompilując ścieżkę muzyczną do Urodzonych morderców.

Początkom jego kariery poświęcono pakistański film dokumentalny z 1997 pt. Nusrat Has Left the Building... But When?

Występował w zespole m.in. z bratem Farrukh Fateh Ali Khanem, który był wokalistą grającym na harmonium.
Po śmierci Nusrata w 1997 liderem zespołu został Farrukh, a obecnie bratanek, Rahat Fateh Ali Khan, który od dzieciństwa był przygotowywany do roli qawwala (wykonawcy qawwali). Zgodnie z tradycją, nauki przekazuje się najstarszemu synowi, jednakże Nusrat nie miał synów.

Na płycie Petera Gabriela Up z 2002 roku dziewiąty utwór Signal To Noise, przedostatni na krążku zawiera obszerną partię wokalną Nusrata Fateha Ali Khana. Utwór został ukończony już po śmierci Nusrata i uzupełniony poprzez nagrania pochodzące z koncertów. Podczas trasy koncertowej Petera Gabriela utwór był wykonywany z odtworzeniem partii Nusrata. Jest to rodzaj hołdu Petera Gabriela dla zmarłego muzyka.

W roku 2007 włoski producent Gaudi nagrał płytę Dub Qawwali, wydaną przez Six Degrees Records, na której śpiew Nusrata został przedstawiony w aranżacjach w stylu dub i reggae. Płyta ta uzyskała nominację do nagrody BBC World Music Award za 2008 w kategorii Club Global.

Przypisy 

Muzyka islamu
Pakistańscy wokaliści
Śpiewacy klasyczni
Urodzeni w 1948
Zmarli w 1997
Ludzie urodzeni w Fajsalabadzie
Gwiazdozbiory według nazw łacińskich

Gwiazdozbiory uszeregowane alfabetycznie według nazw łacińskich:

Zobacz też 
 gwiazdozbiory według rozmiarów

Listy gwiazdozbiorów
Bałkanizacja

Bałkanizacja – proces rozpadania się państw, w wyniku którego powstają państwa nowe, często wrogo wobec siebie nastawione. Nazwa pochodzi od Bałkanów, gdzie w XIX wieku w wyniku dezintegracji Imperium Osmańskiego powstało wiele nowych, mniejszych państw. Sytuacją taką zagrożone są zazwyczaj państwa wielonarodowe lub wielowyznaniowe, w których występują konflikty wewnętrzne. Przykładem mogą być kraje postkolonialnej Afryki: Nigeria, Sudan, Demokratyczna Republika Konga, ale także Indonezja czy postsaddamowski Irak. Podobna sytuacja zaistniała w byłym Związku Radzieckim, gdy na początku lat 90. wystąpiły z niego byłe republiki. Także obecnie Rosja jest trapiona wewnętrznymi sporami, czego przykładem jest m.in. Czeczenia.

Zobacz też 
 kocioł bałkański
 Jugosławia
 separatyzm
 finlandyzacja
 secesja
 autonomia
 ruch narodowo-wyzwoleńczy
 polityka narodowościowa
 wynarodowienie
 akulturacja
 asymilacja
 konflikt etniczny

Uwagi

Przypisy 

Teoria państwa
Teoria stosunków międzynarodowych
Muzeum Kaszubskie im. Franciszka Tredera w Kartuzach

Muzeum Kaszubskie im. Franciszka Tredera w Kartuzach – muzeum w Kartuzach zajmujące się gromadzeniem eksponatów związanych z Kaszubami i zamieszkującą je grupą etniczną. Placówka ta jest wpisana do Państwowego Rejestru Muzeów.

Starania o utworzenie tego muzeum podejmowane były już przed wojną, jednak jej wybuch uniemożliwił to.  Głównym inicjatorem był Franciszek Treder. W wyniku jego starań 1 maja 1947 roku dokonano uroczystego otwarcia.  Znaczne zasługi w organizacji tej placówki posiadało również Towarzystwo Miłośników Muzeum Kaszubskiego im. dr. Aleksandra Majkowskiego w Kartuzach. 1 stycznia 1950 roku doszło do likwidacji Towarzystwa i jednoczesnego upaństwowienia muzeum.

15 kwietnia 1986 roku willa i budynek gospodarczy Muzeum przy ul. Kościerskiej 1C zostały wpisane do rejestru zabytków, w rejestrze woj. pomorskiego są one pod nr 961.

Placówka posiada bogate zbiory etnograficzne, a także zbiór ludowych instrumentów kaszubskich, takich jak burczybas i diabelskie skrzypce.

Odznaczenia i wyróżnienia 
 Odznaka honorowa „Zasłużonym Ziemi Gdańskiej” (1979)

Zobacz też 
 Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej w Wejherowie

Przypisy

Linki zewnętrzne 
 Strona internetowa Muzeum Kaszubskiego im. Franciszka Tredera w Kartuzach

Polskie muzea rejestrowane
Kaszuby
Kaszubskie, Muzeum
Kultura w Kartuzach
Zabytki nieruchome w Kartuzach
Odznaczeni odznaką honorową „Zasłużonym Ziemi Gdańskiej”
Rozkład jednostajny ciągły

Rozkład jednostajny (zwany też jednorodnym, równomiernym, prostokątnym albo płaskim) – ciągły rozkład prawdopodobieństwa, dla którego gęstość prawdopodobieństwa w przedziale od, a do b jest stała i różna od zera, a poza nim równa zeru. Istnieje też wersja dyskretna tego rozkładu oraz uogólnienie na dowolne nośniki.

Ponieważ rozkład jest ciągły, nie ma większego znaczenia czy punkty, a i b włączy się do przedziału czy nie. Rozkład jest określony parą parametrów, a i b, takich że b>a.

Podstawiając, a i b wyrażone jako funkcje wartości oczekiwanej i wariancji do wzoru na gęstość prawdopodobieństwa rozkładu jednostajnego powyżej, można ją też zapisać jako:

Zobacz też 
 rozkład jednostajny dyskretny
 statystyka

Rozkłady ciągłe

su:Sebaran seragam#Kasus kontinyu
Georg Deuter

Deuter (właśc. Georg Deuter; ur. 1 lutego 1945 w Falkenhagen) – niemiecki instrumentalista i kompozytor, najczęściej wiązany ze stylami new age, ambient i muzyką etniczną.

Deuter jest samoukiem, urodzonym na niemieckiej prowincji, nauczył się grać na flecie i gitarze, uprawiając muzykę domową. Traumatyczne doświadczenia związane z bardzo ciężkim wypadkiem samochodowym skłoniły go do rozpoczęcia tworzenia muzyki. Powstaje ona niemal wyłącznie z wykorzystaniem fletu, akustycznej gitary oraz instrumentów elektronicznych, a sporadycznie także harfy i instrumentów perkusyjnych. Charakteryzuje się radosnym pięknem, zadumą i relaksującym nastrojem.

W swej muzyce Deuter łączy typowe cechy muzyki europejskiej z muzyką Wschodu i innych kultur, np. południowo-amerykańskich. Deuter wiele lat spędził w Indiach studiując tamtejszą muzykę i angażując się w orientalne ruchy religijne. W Indiach nagrał też kilka albumów. W połowie lat osiemdziesiątych przeniósł się do USA osiedlając się w Santa Fe w Nowym Meksyku.

Jego muzyka wykorzystywana jest w bardzo wielu medytacjach Osho.

Dyskografia Deutera 
 1970 D
 1972 Aum
 1976 Celebration 
 1978 Haleakala
 1979 Ecstasy
 1980 Osho Nadabrahma Meditation
 1981 Silence Is the Answer
 1982 Cicada
 1984 Nirvana Road
 1987 San
 1988 Land of Enchantment
 1989 Basho's Pond: Devotion Flute Music From The World Of Osho
 1992 Henon
 1993 Call of the Unknown: Selected Pieces 1972-1986 [#2]
 1995 Wind and Mountain
 1995 Terra Magica – Planet of Light
 1996 Osho Kundalini Meditation
 1997 Osho Dynamic Meditation
 1998 Nada Himalaya
 1999 Reiki – Hands of Light
 2000 Garden of the Gods
 2000 Sun Spirit
 2001 Buddha Nature
 2002 Like the Wind in the Trees
 2003 Sea & Silence
 2003 Osho Mandala Meditation
 2003 Osho Whirling Meditation
 2003 Osho Gourishankar Meditation
 2004 Earth Blue
 2005 Tibet: Nada Himalaya, Vol. 2
 2005 East of the Full Moon
 2007 Koyasan
 2008 Atmospheres
 2008 Spiritual Healing
 2009 Eternity

Linki zewnętrzne 
 Biografia (de/en)

Niemieccy muzycy
Urodzeni w 1945
Muzycy new age
Uakti

Uakti – współczesny zespół brazylijskich muzyków,  począwszy od muzyki poważnej, przez new age, aż po muzykę etniczną.

Ich nazwa wywodzi się z legendy Indian amazońskich. Uakti to ogromna istota z dziurami na całym ciele. Kiedy biegła przez las, wiatr przelatujący przez jej ciało wydobywał czarowne i niezwykłe dźwięki.

Zespół Uakti konstruuje własne instrumenty z przedmiotów znajdujących się w codziennym otoczeniu człowieka: rur, szkła, metalu, kamieni, gumy – a nawet wody.

Zespół tworzą: Marco Antônio Guimaraes, Paulo Sérgio dos Santos, Décio de Souza Ramos Filho, Artur Andrés Ribeiro.

Dyskografia 
 Uakti - Oficina Instrumental (1981)
 Uakti 2 (1982)
 Tudo e Todas as Coisas (1984)
 Mapa (1992) 
 I Ching (1994) 
 21 (1996)
 Trilobyte (1997)
 Águas da Amazônia (1999) (muzyka: Philip Glass)
 Mulungu do Cerrado (2001) (oraz Tabinha)
 Clássicos (2003).
 Oiapok Xui (2005)

Brazylijskie zespoły muzyczne
Zespoły folkowe
Zespoły world music
Szałamaja

Szałamaja – dawny instrument dęty drewniany z grupy aerofonów stroikowych, ze stroikiem podwójnym; podobny do oboju. Powstał ok. XIII wieku we Francji. Używany od średniowiecza do XVIII w.

Była to piszczałka z bocznymi otworami i podwójnym stroikiem. W Europie znana od wczesnego średniowiecza w różnych odmianach i wielkościach (większe odmiany nosiły nazwę pomort). Ok. poł. XVII wieku wykształcił się z niej obój, który wyparł ją w XVIII w.

Bibliografia 
 Danuta Szlagowska Muzyka baroku [w:] Nowa encyklopedia powszechna PWN

Zobacz też 
 surma

Aerofony stroikowe
Instrumenty dęte drewniane
Instrumenty dawne
Głosy organowe
Chios

Chios (gr. Χίος, łac. Chius) – wyspa w Grecji na Morzu Egejskim, położona na azjatyckim szelfie kontynentalnym, u wybrzeży Turcji. Ważny ośrodek turystyczny. W przeszłości znana jako „wyspa kupców”, „wyspa kapitanów”.

Wyspa Chios leży w administracji zdecentralizowanej Wyspy Egejskie, w regionie Wyspy Egejskie Północne, w jednostce regionalnej Chios, w gminie Chios. Siedzibą gminy jest miasto Chios.

Powierzchnia prefektury wynosi 842,289 km² i zamieszkuje ją 54030 osób (stan z roku 2020).

W okresie greckiej wojny o niepodległość wymordowano lub sprzedano w niewolę niemal całość rdzennej, greckiej ludności wyspy. Ocaleli nieliczni uciekinierzy, Chiotes przebywający za granicą i liczni marynarze z Chios.

Na Chios znajduje się wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO klasztor Nea Moni.

Zobacz też 
 Rouketopolemos
 Masakra na Chios
 Eugène Delacroix

Przypisy 

Wyspy Grecji
Region Wyspy Egejskie Północne
Cerkiew (organizacja)

Cerkiew – potoczne, tradycyjne określenie: 
 kościoła prawosławnego („cerkiew prawosławna”);
 jednego ze składających się na niego kościołów partykularnych (np. „cerkiew rosyjska”);
 jednego z katolickich kościołów wschodnich obrządku bizantyjskiego (np. „cerkiew greckokatolicka”). 

Rozróżnienia między „kościołem” a „cerkwią” nie znają języki zachodnie. Jest ono właściwe dla języków dawnej Rzeczypospolitej Obojga Narodów – polskiego, białoruskiego i ukraińskiego. Zachodniosłowiańskie języki słowacki i czeski rozróżniają cirkev, církev – organizację wyznaniową i kostol, kostel – budynek.

Prawosławie
Katolickie Kościoły wschodnie
Widukind z Korbei

Widukind z Korbei (, ; ur. ok. 925; zm. po roku 973) – kronikarz saski, mnich z klasztoru benedyktyńskiego w Nowej Korbei (Opactwo Corvey, obecnie Corvey koło Höxter nad Wezerą), który przyjął imię na cześć bohaterskiego przywódcy Sasów.

Życiorys 
Pochodził z rodziny arystokratycznej, spokrewnionej z żoną króla Niemiec, Henryka I Ptasznika. Wstąpił do zakonu w roku 940, a w roku 967 rozpoczął pisanie kroniki zatytułowanej Res gestae saxonicae sive annalium libri tres znanej szerzej pod nazwą Res gestae saxonicae. Kronika ta jest niezmiernie ważnym dokumentem historycznym z dziejów Europy w X wieku. Zawiera ona najstarszą wzmiankę o państwie Mieszka I, dotyczącą walk pogańskiego jeszcze Mieszka z grafem Wichmanem. Kronika Widukinda, dedykowana córce Ottona I, przeoryszy Matyldzie z Kwedlinburga, opisuje dzieje Sasów, ich walki z Frankami, a przede wszystkim przyjęcie przez nich chrześcijaństwa oraz panowanie Ottona I aż do jego śmierci w 973 roku.

Manuskrypt kroniki został po raz pierwszy wydany drukiem w roku 1532 – można ją obejrzeć w British Museum.

Bibliografia

Linki zewnętrzne 
 Widukindus Corbeius: Rerum gestarum Saxonicarum libri tres

Niemieccy historycy
Niemieccy kronikarze
Niemieccy pisarze X wieku
Nieznana data śmierci
Średniowieczni kronikarze
Urodzeni w X wieku
Zmarli w X wieku
Niemieccy benedyktyni