alibayram/wikipedia-40-langs huggingface dataset:
Kwantitatief kenmerk

Kwantitatieve kenmerken (een statistisch begrip) zijn kenmerken die in getallen kunnen worden uitgedrukt. Voorbeelden zijn het aantal zandkorrels op het strand, of de snelheid van een auto. Een onderscheid kan nog worden gemaakt tussen continue en discrete kwantitatieve kenmerken. Aantallen zijn bijvoorbeeld discreet, een snelheid is continu.

Een ander onderscheid is dat van interval- en ratiomeetniveau. Interval wil zeggen dat twee metingen kwantitatief vergeleken kunnen worden maar er is geen absoluut nulpunt zoals bij het ratiomeetniveau. Als de temperatuur bijvoorbeeld stijgt van 10 naar 20 graden Celsius is het niet twee keer zo warm. Variabelen zoals lichaamslengte, aantallen, temperatuur in kelvin en snelheden hebben daarentegen wel een nulpunt.

Zie ook 
 Kwalitatief kenmerk
 Kwantitatief
 Meetniveau

Statistiek
Green Dream

Green Dream was een Maastrichtse rockband.

Sinds de oprichting in 1990 bracht de band drie cd's en een ep uit en trad ze veel op, zowel in binnen- als buitenland. Na een bezettingswisseling won de band in 2002 de prestigieuze, internationale popprijs Euregio Premier League. In 2007 werd besloten om te stoppen met Green Dream en verder te gaan onder de naam Moons of Neptune.

Bandleden 
 Frank Heine
 Rene van Engeland
 Coen van Dam

Discografie 
 Sarajevo (1996)
 India (ep, 1999)
 Ready To Go (2001)
 Women (2006)

Zie ook 
 Lijst van Nederlandse bands

Externe link 
 greendream.nl (gearchiveerde versie uit 2011)

Nederlandse rockband
Bauer (band)

Bauer is een in 1999 opgerichte Amsterdamse band rondom Berend Dubbe. Na het uitbrengen van zijn eerste album stelde Dubbe een band samen. Met een van de leden, Sonja van Hamel, werd Bauer van 2000 tot en met 2006 als pop-duo gepresenteerd. Samen brachten ze drie platen uit. In 2000 won Bauer een BUMA/STEMRA Zilveren Harp. Het oorspronkelijke elektropopgeluid van Bauer werd geleidelijk steeds meer orkestraal.

In 2016 kwam na bijna tien jaar een nieuw album uit: Eyes fully open. Net zoals On the move uit 1999 is het een soloalbum (Dubbe). Het is het eerste album op het Basta Music-label (eerder stond de band onder contract bij Excelsior Recordings, Partners in Crime en Wabana). Dubbe heeft een band samengesteld om het laatste album live uit te voeren.

Bezetting

Huidige leden 
 Berend Dubbe - zang, multi-instrumentalist, componist, producer

Huidige aanvullende muzikanten 
 Gwen Thomas - basgitaar, zang
 Maarten Helsloot (Sinas) - toetsen
 Bas Bouwma (Sinas) - drums
 Menno Klijn - gitaar
 Fred Bosch - gitaar

Voormalige leden 
 Sonja van Hamel - toetsen, zang, componist

Voormalige aanvullende muzikanten 
 Jeroen Kleijn - drums
 Wim Kwakman (Johan) - drums
 Frank van Praag (Scram C Baby) - gitaar
 Robbert Verbout - drums
 Gert-Jan Blom - basgitaar

Discografie

Externe link 
 Officiële website

Nederlandse band
Philidor (schaakopening)

De Philidorverdediging is een opening van een schaakpartij die is ingedeeld bij de open spelen. De opening valt onder ECO-code C41, en de beginzetten zijn

1. e4 e5
2. Pf3 d6

Deze verdediging is vernoemd naar François Philidor (1726-1795). In de 18e eeuw werd deze opening vaak gespeeld, maar later nam de belangstelling voor de opening af, omdat zwart geen actieve stelling krijgt en het opschuiven naar f5, wat oorspronkelijk de bedoeling was, uiteindelijk ongunstig blijkt te zijn voor zwart. Toch wordt de verdediging nog wel gespeeld door meesters als Bacrot, Aronian en Nisipeanu.

Onderstaande lijst geeft een overzicht van de verschillende varianten binnen de Philidorverdediging:

Zie ook 
 Lijst van veelgespeelde schaakopeningen

Links 
 Philidorpartij, NN-Philidor, 1749. Met annotaties van Philidor.
 
 

Philidor
Mo'Jones

Mo'Jones is een band uit Sittard, geformeerd rond de broers Jan (basgitaar, zang) en Ron van der Burgt (gitaar, zang).
De groep maakt een mengeling van funk, soul, pop en Rock.

De band speelde al in het voorprogramma van Level 42 (2002) en tijdens het North Sea Jazz Festival (2003).

In 2006 speelde de band op het Pinkpop-festival in Landgraaf.

Discografie

Albums

|-align=center
|align=left|Strong man||2002||-||||||
|-align=center
|align=left|My world||2005||-||||||
|-align=center
|align=left|Middle aged angry young men||2007||-||||||
|}

Singles

|- align=center
|align=left|Where the sun stopped shining||2001||-|||||| met Beverly Skeete en Claudia Fontaine / #31 in de  Mega Top 100
|- align=center
|align=left|Little love songs||2002||-||||||
|- align=center
|align=left|You cannot stop me||2002||-||||||
|- align=center
|align=left|Revolution||2003||-||||||
|- align=center
|align=left|How the wind blows||2003||-|||||| #93 in de Mega Top 100
|- align=center
|align=left|Always the same||2005||-||||||
|- align=center
|align=left|Child||2006||-||||||
|- align=center
|align=left|Hey you||2007||-||||||
|}

Externe link
 https://web.archive.org/web/20051227110924/http://www.mojones.nl/

Nederlandse band
Parodontologie

Parodontologie is een medisch specialisme binnen de tandheelkunde dat zich richt op de steunweefsels van de tanden en kiezen: het kaakbot, het tandvlees en het ligamentum parodontale. Het woord "parodontologie" is afgeleid van de Griekse woorden para (naast), odous (tand) en logos (leer).

Opleiding 
Na het behalen van de universitaire mastertitel tandheelkunde kan een specialistische studie van drie jaar tot tandarts-parodontoloog gevolgd worden. Na het behalen van deze tweede mastertitel wordt de tandarts-parodontoloog in Nederland erkend door de Nederlandse vereniging voor Parodontologie (NvvP).

Behandeling 
In de parodontologie legt men zich toe op het behandelen van tandvleesontsteking (gingivitis) en parodontitis en het corrigeren van defecten na genezing hiervan.

De behandeling kan bestaan uit onder meer:
 scaling & rootplaning (curettage): tandsteen verwijderen onder het tandvlees in de tandvleeszakken (pockets)
 botcorrecties: in geval van problemen rond de tanden
 gingivectomie: verwijderen van stuk tandvlees omwille van bijvoorbeeld de kans op ontsteking of omdat er onregelmatige overgroei is
 flappen: chirurgisch middel om beter te kunnen scalen & rootplanen of om entmaterialen in te steken
 entmaterialen voor furcatieletsels: waar twee of meer wortels samenkomen, kan bot soms afgebroken worden door plaque, vulmaterialen zoals kalfsbot vullen dit op
 recessiebehandeling: teruggetrokken tandvlees kan behandeld worden met bindweefselenten, gesteelde flaptechnieken, of vrije mucosa-enten
 kroonverlenging.
Parodontale behandeling geschiedt volgens het paro-protocol, een vast behandelprotocol.

Tandheelkunde
Blindschaken

Blindschaken (niet te verwarren met schaken voor blinden) is een vorm van schaken waarbij minstens een van de spelers geen gebruik maakt van het bord of de stukken, maar alle zetten uit het hoofd doet en die communiceert naar de tegenstander. De tegenwoordige meesters en grootmeesters kunnen vrijwel allen blindschaken, sommigen spelen zelfs blindsimultaans over vijf of meer partijen tegelijk. Ze onthouden bepaalde logische patronen van het spel en geen losse stellingen.

Beschrijving 
Bij het blindschaken delen spelers elkaar mondeling mee welke zetten ze doen. Volgens de FIDE-regels geschiedt dat in het Duits, maar de arbiter kan ook een andere taal opgeven.

Geschiedenis 

Een schaker die bekendstond om zijn blindsimultaans was François Philidor.

In Nederland had het blindschaken in de negentiende eeuw nog nauwelijks zijn intrede gedaan. De eerste spelers die dit kunstje op kleine schaal verstonden waren R. Heeren (Strijdt met Beleid, Nijmegen), Thomas Werndly (Pallas, Deventer), en Willem Verbeek (Sissa, Wijk bij Duurstede). Het was dan ook een spektakel en een primeur in Nederland toen Joost Pinedo in 1862 een demonstratie gaf met het blindschaken tegen zes tot tien borden tegelijkertijd. Hiermee was hij de eerste Nederlander die zich min of meer kon meten met het niveau van de drie grote namendie toentertijd in de schaakwereld rondzongen: Paul Morphy (die in 1858 met acht van Parijs' sterkste schakers speelde, met een score van +6=2), Louis Paulsen (die tegen tien borden tegelijkertijd kon blindschaken) en Joseph Blackburne (die zijn kost verdiende met blindsimultaanschaakdemonstraties, zoals hij ook in 1873 in Den Haag zou doen).

In de Sovjet-Unie werden toernooien simultaan blindschaken in 1930 verboden om gezondheidsredenen. Het zou niet goed voor het denkvermogen zijn om veel borden tegelijk te onthouden.

De Belgische schaker George Koltanowski was gespecialiseerd in het blindschaken. Hij speelde in 1937 in Edinburgh tegen 34 tegenstanders. Na 13½ uur had hij 24 partijen gewonnen en 10 remise gespeeld. Dit wordt algemeen gezien als het record. Latere claims zijn niet controleerbaar gebleken.

Een bekend toernooi waar blind geschaakt werd was het jaarlijkse Ambertoernooi.

Zie ook 
 Blind (speelwijze)
 Blindsimultaandammen

Blindschaken
Neut (bouwkundig)

Een neut is het onderste gedeelte van de stijlen van een houten deur- of raamkozijn, die in natuur- of kunststeen wordt uitgevoerd. Een neut voorkomt dat vocht in de houten stijlen optrekt, opdat ze niet gaan rotten. Neuten worden vaak samen met een natuur- of kunststenen dorpel uitgevoerd. De neut krijgt de vorm van de kozijnstijl. 

Toen kozijnen nog een dragende functie hadden, werd de dorpel tussen de neuten aangebracht, zodat de dorpel niet werd belast en zou breken. Moderne kozijnen hebben die dragende functie niet meer, daarom kunnen neuten en dorpel als een geheel aan de stijlen worden verlijmd. Neuten zijn vervangen door vlakke kussens op de onderdorpel waar de stijlen op aansluiten.

In Suriname wordt het woord neuten gebruikt voor de betonnen of stenen palen waarop verhoogde woningen zijn gebouwd.

Afbeeldingen

Bouwkundig onderdeel
GaGa (band)

GaGa was een Utrechtse groep die midden jaren tachtig Afrikaanse ritmes met de Nederlandse taal combineerde. In 1984 won de band de Grote Prijs van Nederland. De cd/lp uit 1985 die naast de naam GaGa geen verdere titel had, werd door Henny Vrienten geproduceerd.  Hij werd stevig gepromoot door onder meer Frits Spits in het toen zeer populaire radioprogramma De Avondspits.

Maar het grote succes bleef uit waardoor de groep na een paar jaar weer uit elkaar ging. 
Bandleden Silvano Matadin en René van Barneveld bleven samenspelen en stonden in 1987 aan de basis van een nieuwe band: Urban Dance Squad.  

Leden van de groep:
Silvano Matadin: bas
Barbara de Klein: saxofoon en zang
Floris Nielen: zang
Leander Lammertink: drums
René van Barneveld: gitaar en zang
Carlo Ulrich: percussie

Nederlandse band
Netgewelf

Een netgewelf is een gewelf met vele, elkaar kruisende ribben.

Het netgewelf is gebaseerd op het kruisribgewelf, maar heeft ook ribben die enkel als decoratie dienen.

Netgewelven zijn een type ribgewelf, waarbij een deel van de ribben een dragende functie heeft.

Gewelf
Borger-Odoorn

Borger-Odoorn () is een gemeente in het oosten van de provincie Drenthe (Nederland). De gemeente telt  inwoners (, bron: CBS) en heeft een oppervlakte van 278 km². De gemeente ontstond op 1 januari 1998 door samenvoeging van de oude gemeenten Borger en Odoorn. Het gemeentehuis staat in Exloo.

De gemeente wordt gekenmerkt door de Hondsrug die de as van de gemeente vormt. Op de Hondsrug liggen in een dubbele rij eeuwenoude boerendorpen: enerzijds Klijndijk, Odoorn, Ees, Borger en Drouwen; anderzijds Valthe, Exloo en Buinen. Ten westen van de Hondsrug ligt een kleinschalig ontginningsgebied dat begrensd wordt door de staatsbossen van Schoonloo en Schoonoord. Het oosten van Borger-Odoorn bestaat uit een groot, open, veenkoloniaal landschap.

Kernen
De gemeente Borger-Odoorn telt 25 officiële kernen. Het gemeentehuis bevindt zich in Exloo.

Politiek 
De gemeenteraad van Borger-Odoorn bestaat uit 21 zetels. Hieronder staat de samenstelling van de gemeenteraad sinds 1998:

College van burgemeester en wethouders: (college 2022-2026)
 burgemeester Jan Seton (CDA)
 wethouder Henk Zwiep (PvdA)
 wethouder Bernard Jansen (Leefbaar Borger-Odoorn)
 wethouder Jeroen Hartsuiker (VVD)
 wethouder Ankie Huijing-van Tongeren (CDA, ChristenUnie)

Openbaar vervoer
De volgende buslijnen verzorgen het openbaar vervoer in de gemeente:
 lijn 24: Assen - Rolde - Papenvoort - Borger - Buinen - Buinerveen - Nieuw-Buinen - Stadskanaal - Pekela's - Winschoten
 lijn 59: Exloo - Ees - Borger - Drouwen - Gasselte - Gieten
 lijn 74: Stadskanaal - Musselkanaal - Valthermond - Valthe - Klijndijk - Emmen
 lijn 75: Emmen - Klijndijk - Odoorn - Exloo - 2e Exloërmond - Musselkanaal - Stadskanaal
 Qliner 300: Emmen - Borger - Gieten - Groningen (sneldienst)

Monumenten 
Borger-Odoorn is de gemeente met de meeste hunebedden in Nederland. In totaal 18 stuks, waaronder de grootste (naast het hunebedcentrum in Borger). De gemeente telt daarnaast een aantal rijksmonumenten en oorlogsmonumenten, zie:
 Lijst van hunebedden in Nederland
 Lijst van rijksmonumenten in Borger-Odoorn
 Lijst van oorlogsmonumenten in Borger-Odoorn

Stedenband
 De gemeente heeft een stedenband met het Tsjechische Hořice.

Aangrenzende Gemeenten

Externe link 
 Website van de gemeente
Midden-Drenthe

Midden-Drenthe () is een gemeente ongeveer in het midden van de provincie Drenthe (Nederland). De gemeente telt  inwoners (, bron: CBS) en heeft een landoppervlakte van 341,53 km². Van 1998 tot 2000 was de gemeentenaam Middenveld. De gemeente ontstond in 1998 door het samenvoegen van de voormalige gemeentes Beilen, Smilde en Westerbork.

Kernen
De gemeente Midden-Drenthe telt 22 officiële kernen. Het gemeentehuis staat in Beilen.

Aantal inwoners per woonkern op

Topografie 

Topografische gemeentekaart van Midden-Drenthe

Politiek

Gemeenteraad
De gemeenteraad van Midden-Drenthe bestaat uit 23 zetels. Hieronder staat de samenstelling van de gemeenteraad sinds 1998:

College van B&W
College van burgemeester en wethouders: (raadsperiode 2022-2026)
Waarnemend burgemeester: Cees Bijl - PvdA (tot september 2023)
Burgemeester: Jan Zwiers - VVD (vanaf september 2023)
Wethouder: Rico Schans - Gemeentebelangen BBBondgenoot
Wethouder: Dennis Bouwman - PvdA/GroenLinks
Wethouder: Jan Schipper - CDA

Openbaar vervoer

Trein
Beilen heeft een station, waar tweemaal per uur de sprinter Zwolle - Groningen stopt.

Bus
Buslijnen in de gemeente zijn:

 lijn 20: Assen - Bovensmilde - Smilde - Hoogersmilde - Diever - Wapse - Vledder - Frederiksoord - Steenwijk - Nijeveen - Meppel
 lijn 22: Assen - Hooghalen - Beilen - Westerbork - Orvelte - Zweeloo (- Emmen)
 lijn 28: Beilen - Spier - Dwingeloo - Dieverbrug - Uffelte - Havelte - Meppel
 lijn 37: Hoogeveen - Nieuw Balinge - Mantinge - Balinge - Garminge - Westerbork
 lijn 114: Assen - Bovensmilde - Smilde - Appelscha - Oosterwolde - Drachten - Leeuwarden
 lijn 115: Assen - Bovensmilde - Smilde - Appelscha - Oosterwolde - Jubbega - Heerenveen
 buurtbus 520: Beilen - Hijken - Oranje - Hoogersmilde

Monumenten 
In de gemeente zijn er een aantal rijksmonumenten en oorlogsmonumenten, zie:
 Lijst van rijksmonumenten in Midden-Drenthe
 Lijst van oorlogsmonumenten in Midden-Drenthe

Zie ook 
 Wapen van Beilen, over het wapen van het dorp, en voormalige gemeente, Beilen
Middenveld

Middenveld was het tweede van de zes dingspelen waarin de Nederlandse provincie Drenthe van oudsher was verdeeld. Plaatsen als Westerbork en Beilen behoren ertoe. Beilen was de hoofdplaats van het dingspel. Het dingspel werd ook wel aangeduid met de naam Beilerdingspel.

Na de restauratie van de Jacobuskerk van Rolde ontwierp de Limburgse glazenier Joep Nicolas nieuwe gebrandschilderde ramen voor deze kerk. Zes van deze glazen geven de Drentse dingspelen weer, waaronder het Beilerdingspel.

Gemeentenaam
Van 1998 tot 2000 was Middenveld de naam van een gemeente die in dit oude rechtsgebied lag en die nu Midden-Drenthe heet.

Dingspel
Voormalige gemeente in Drenthe
Kulintang

De kulintang is een Zuidoost-Aziatisch muziekinstrument, dat uit kleine gongetjes bestaat die horizontaal naast elkaar liggen en die verschillende tonen voortbrengen wanneer erop geslagen wordt.

Vaak worden door een muziekgroep diverse instrumenten naast de kulintang gebruikt, of afgewisseld, zoals de anklung, en wordt er bij de muziek gedanst. De kulintang is vaak onderdeel van een gamelan.

De kulintang wordt vaak gecombineerd met de hangende agung gongen gebruikt.

Muziek in de Filipijnen
Slaginstrument
Gamelan

Gamelan is een traditionele muziekstijl in Indonesië, vooral op de eilanden Java, Madura, Bali en Lombok, en de benaming van zowel de muziekinstrumenten zelf als de bespelersgroep. Een gamelanorkest bestaat voornamelijk uit slaginstrumenten zoals metallofoons (waaronder kulintangs en gongs), xylofoons en drums, maar ook bijvoorbeeld fluiten en strijkinstrumenten. Het is kenmerkend voor de Indonesische volksmuziek.

Begrippen
De naam gamelan is afgeleid van gamel, een Oud-Javaans woord voor "slaan" of "kloppen", omdat de meeste instrumenten van een gamelan slaginstrumenten zijn. De Indonesische term karawitan is de verzamelnaam voor zowel de Javaanse als de Balinese gamelanmuziek.

Muzikale kenmerken
De gamelan hanteert een microtonale toonschaal die afwijkt van de in het Westen gebruikelijke gelijkzwevende stemming en maakt gebruik van complexe ritmische structuren. De twee belangrijkste stemmingen zijn pelog en slendro.

Hier een opname van de pelog-toonladder, gespeeld op een gangsa:

Instrumenten
Een gamelan kan bestaan uit vijf tot veertig instrumenten, waaronder de rebab (tweesnarige luit), de suling (bamboefluit), de kendhang (houten trommel), de bonang, de gender, de saron (xylofoon) en de gambang (xylofoon). Bronzen, koperen en ijzeren slaginstrumenten dateren al van de prehistorie. Wanneer de eerste gamelan is ontstaan, is niet duidelijk. Het hart van de gamelanmuziek wordt gevormd door de grote bronzen gongs, die tot op kilometers afstand te horen zijn.

Uitvoering en gezang
De orkesten zorgen vaak voor de muzikale begeleiding van dans-, theater- en met name wajangvoorstellingen. Sinds de 19e eeuw komen er ook, vooral vrouwelijke (pesinden), zangpartijen voor in de gamelan. De teksten van de gezangen zijn in een archaïsche of literaire taal geschreven en daardoor zelfs voor de Indonesiërs moeilijk te begrijpen. Er wordt geen bladmuziek gebruikt, maar de meeste composities of gendhing zijn nauwkeurig vastgelegd.

Vroege opnames van gamelan zijn van de etnomusicoloog Jaap Kunst die in de jaren 1920 gefascineerd raakte door gamelan en hier uitvoerig onderzoek naar deed.

Kenmerken van de Balinese gamelan
De Balinese gamelanmuziek verschilt sterk van de Javaanse. De Balinese vorm kent schrille tonen en levendige ritmes, de Javaanse vorm daarentegen heeft langzame, afgemeten klanken. Balinese gamelanmuziek typeert zich door met name syncopische ritmes in een hoog tempo. Kenmerkend is het sangsit-spel. Sangsit-spelers spelen hetzelfde patroon maar dan net wat later dan de melodiespeler. De melodiepartij wordt verdubbeld. Het instrumentarium wordt vervaardigd in de districten (Kabupaten) Klungkung en Buleleng. De grote gongs worden meestal geïmporteerd vanuit het Javaanse Solo (Surakarta).

Literatuur 
  (1979): Javanese Gamelan. Traditional Orchestra of Indonesia, Oxford University Press
  (1984): De Wajang Poerwa. Een vorm van Javaans toneel, Koninklijk Instituut voor Taal-, Land- en Volkenkunde, Foris Publications

Orkest
Slaginstrument
Indonesisch muziekinstrument
Surinaams muziekinstrument
Balinese dans
Immaterieel cultureel werelderfgoed in Indonesië
Wonseradeel

Wonseradeel () (de naam was van 1987 tot 2010 officieel (Fries): Wûnseradiel ()) was een gemeente tussen Workum, Harlingen en Bolsward in de Nederlandse provincie Friesland. De gemeente telde 11.833 inwoners (per 1 januari 2010, bron: CBS) en had een oppervlakte van 320,61 km². Tot de invoering van de Gemeentewet in 1851 was Wonseradeel een grietenij.

Wonseradeel was een echte plattelandsgemeente. Veel mensen werkten in de agrarische sector, die grotendeels uit veeteelt bestond.

In het noorden van Wonseradeel ligt de Waddenzee; aan de westkant het IJsselmeer. De omringende gemeenten waren Harlingen, Franekeradeel, Littenseradeel, Bolsward, Wymbritseradeel, Nijefurd en aan de Afsluitdijk het Noord-Hollandse Wieringen.

In 1987 is de officiële Nederlandse naam van de gemeente gewijzigd in Wûnseradiel. Per 1 januari 2011 is die gemeente gefuseerd met de gemeenten Bolsward, Sneek, Nijefurd en Wymbritseradeel. De naam van de nieuwe gemeente is Súdwest-Fryslân.

Kernen 
De gemeente Wonseradeel telde 55 officiële kernen. De hoofdplaats was Witmarsum.

Dorpen en gehuchten 
Aantal inwoners per woonkern op 1 januari 2009:

Bron: Website gemeente Wonseradeel

* Het CBS noemt het gebied westelijk van de spuien in de Afsluitdijk 'Kornwerderzand', terwijl het eigenlijke Kornwerderzand oostelijk van de spuien ligt. De enige huizen westelijk van de spuien staan midden op de Afsluitdijk bij 'Breezanddijk'. Hier wonen vier mensen (afgerond op tientallen is dat 0). De huizen bij Kornwerderzand vallen in de CBS-indeling onder het buitengebied van Zurich.

Overige officiële kernen:

Voormalige dorpen van Wonseradeel 
 Engwier, werd in 1949 bij Makkum gevoegd
 Oldeklooster (Wonseradeel), werd in 1949 bij Bolsward gevoegd.
 Ugoklooster, werd in 1949 bij Bolsward gevoegd.
 Greonterp, werd in 1984 bij de voormalige gemeente  Wymbritseradeel gevoegd.

Buurtschap 
Naast deze officiële kernen bevinden zich in de gemeente nog de volgende buurtschappen:
 Sieswerd (Sydswert)
 Sjungadijk (Sjungadyk)

Geboren 

 Johannes Rijpstra (1889-1944), burgemeester van Zelhem
 Loes Geurts (1986), voetbalster

Bevolkingsontwikkeling 
De inwoneraantallen in de jaren waren:
 2008 - 11.914
 2007 - 11.897
 2006 - 11.891
 2005 - 11.881
 2004 - 11.939
 2003 - 11.931
 2002 - 11.971
 2000 - 11.804
 1974 - 11.729
 1964 - 12.324
 1954 - 13.635
 1880 - 12.863
 1848 - 9.270
 1796 - 6.989
 1714 - 7.483

Aangrenzende gemeenten

Zie ook 
 Lijst van burgemeesters van Wonseradeel
 Lijst van grietmannen van Wonseradeel

Geschiedenis van Súdwest-Fryslân
Voormalige gemeente in Friesland
Gordiaanse knoop

De gordiaanse knoop is een onontwarbare knoop. De knoop verbond het juk met de disselboom van een eeuwenoude strijdwagen. Het orakel had over deze knoop gezegd: "wie deze knoop losmaakt, zal meester over heel Azië worden."

De knoop en de strijdwagen werden bewaard in de tempel van Zeus in de stad Gordium, hoofdstad van Frygië. Gordium, dat gesticht was door de Frygische koning Gordius, werd beschouwd als het middelpunt van de wereld.

Nadat Alexander de Grote met zijn leger de Hellespont was overgestoken, versloeg hij zijn tegenstander Darius een eerste maal aan de Granicus en drong het koninkrijk van Darius binnen. Volgens de overlevering bestond zijn leger uit 10.000 ruiters en 30.000 man voetvolk. In Gordium hoorde Alexander van de voorspelling van het orakel. Onder belangstelling van vele Macedoniërs en Phrygiërs probeerde ook hij lange tijd de knoop te ontwarren. Toen de Macedoniërs de moed al verloren, merkte Alexander op: "Over de manier van het losmaken heeft het orakel niets gezegd." en met één slag van zijn zwaard hakte hij de knoop los. Het verhaal gaat dat Zeus de hele nacht donderde en bliksemde om er zijn goedkeuring aan te geven.

Wanneer iemand een zeer moeilijk probleem met de nodige voortvarendheid of gewelddadigheid uit de weg ruimt, dan gebruikt men daarvoor wel de uitdrukking: de (gordiaanse) knoop doorhakken.

De Engelse historicus William Tarn heeft hier een studie aan gewijd en is tot de conclusie gekomen dat de knoop helemaal niet door het zwaard is losgemaakt. Zijn theorie is dat het verhaal van het zwaard is verzonnen door de tegenstanders van Alexander en later is overgenomen door de Romein Curtius. In de tijd van Alexander hechtten de geleerde Grieken in de grote steden al weinig geloof meer aan de goden en de mythes. Het gewone volk en mensen uit het Noorden van Griekenland (waaronder Alexander) waren echter nog diepgelovig. Curtius wist hier weinig van en daarom schreef hij het verhaal op dat via hem in onze boeken terecht is gekomen. Een diepgelovige als Alexander zou nooit met zijn zwaard op de knoop afgegaan zijn. Hij zou dit als heiligschennis tegenover het orakel hebben beschouwd. Waarschijnlijker is dat Alexander de disselboom en het juk wat uit elkaar schoof en op die manier de uiteinden van de knoop zichtbaar maakte. Hierna was het geen probleem meer om de knoop te ontwarren.

Griekse mythologie
Puzzel
Knoop
Uitdrukking in het Nederlands
Frygische mythologie
491 v.Chr.

Het jaar 491 v.Chr. is een jaartal volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Griekenland 
 Koning Darius I stuurt gezanten naar de Griekse steden om hen te bewegen de koning der landen aarde en water aan te bieden, en daarmee Darius I als opperheer te erkennen.
 In Athene en Sparta, worden de gezanten in een put gegooid en verteld daar maar aarde en water uit te halen.
 In Egina wordt als in vele steden aan het Perzische verzoek gehoor gegeven en koning Cleomenes I van Sparta wil ingrijpen. Koning Demaratus verweert zich daartegen. Hij wordt door Cleomenes I afgezet en vlucht naar het hof van Darius I.
 Koning Leotychidas II (491 - 476 v.Chr.) bestijgt de troon van Sparta.

Geboren

Overleden 

Jaar in de 5e eeuw v.Chr.
521 v.Chr.

Het jaar 521 v.Chr. is een jaartal volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Perzië 

maart -  Cambyses II, koning van het Perzische Rijk komt onder voor ons onduidelijke omstandigheden om het leven. De magiër Gaumata beweert de zoon van Cyrus II te zijn, die Smerdis heette. 
september - Darius beweert met de hulp van Ahuramazda "Smerdis" als usurpator te hebben verslagen. Hij vestigt zijn residentie en regeringsburelen in Susa.
Darius I verovert Babylon en laat Nebukadnezar III terechtstellen.
Darius I weet meedogenloos de opstanden in Babylonië en Sagartië te onderdrukken.

Geboren 
Leonidas I (521 v.Chr. - 480 v.Chr.), koning van Sparta en held van Thermopylae

Overleden 

Jaar in de 6e eeuw v.Chr.
Upupae

De Upupae zijn in bepaalde traditionele taxonomieën van de vogels een orde of onderorde die de hoppen (Upupidae) en neushoornvogels (Bucerotidae) omvat. Tegenwoordig worden de Upupidae wel als Phoeniculidae samen met de Messelirrisoridae in een met de Upupae overeenkomstige klade Upupiformes geplaatst, als zustergroep van de Buceroidea binnen de Bucerotiformes.

Literatuur
H. Seebohm. Classification of Birds; an attempt to diagnose the subclasses, Orders, suborders and some of the families of existing Birds. London 1890.
Mayr, G., 2000: "Tiny hoopoe-like birds from the Middle Eocene of Messel (Germany)", The Auk, 117: 964-970

Bucerotiformes
503 v.Chr.

Het jaar 503 v.Chr. is een jaartal volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Egypte
De koninklijke edicten worden vastgelegd op papyrus. Toch heeft het land in tegenstelling tot Babylon geen volledig wetboek.

Perzië
Het beginpunt van de Avestische jaartelling. (waarschijnlijke datum)

China
Qi en Zheng vormen in de herfst een bondgenootschap tegen Jin. Wei zal spoedig toetreden.

Geboren

Overleden 

Publius Valerius Publicola, Romeins consul (of 499 v.Chr.)

Jaar in de 6e eeuw v.Chr.
495 v.Chr.

Het jaar 495 v.Chr. is een jaartal volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Perzië 
 Acht jaar nadat de koninklijke edicten zijn vastgelegd, heeft koning Darius I in Egypte een volledig wetboek. Er is een versie in de officiële taal (het Aramees) van het Perzisch hof en een kopie in het Demotisch schrift.

Griekenland 
 Philippus wordt benoemd tot archont van Athene.

Geboren 

 Perikles (~495 v.Chr. - ~429 v.Chr.), Atheens staatsman en veldheer

Overleden 

Jaar in de 5e eeuw v.Chr.
507 v.Chr.

Het jaar 507 v.Chr. is een jaartal volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Griekenland
Cleisthenes doet een beroep op het volk en komt in Athene weer aan de macht.
Cleisthenes legt de grondslag voor de democratie, door gelijkberechtiging van alle burgers.

Italië
Horatius Cocles weet eigenhandig Rome te behoeden tegen de Etruskische koning Porsenna van de buurstad Clusium.

Geboren

Overleden 

Cleisthenes, Grieks staatsman en grondlegger van de democratie in Athene
Pythagoras (~582 v.Chr. - ~507 v.Chr.), Grieks wiskundige en filosoof (75)

Jaar in de 6e eeuw v.Chr.
506 v.Chr.

Het jaar 506 v.Chr. is een jaartal volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Griekenland
De Atheners verslaan Boeotië, Chalkis en Sparta. Koning Cleomenes I van Sparta wil naar Athene oprukken, maar zijn bondgenoten op de Peloponnesos weigeren dit.
Athene onderwerpt de Chalkieden, 4.000 Attische kolonisten worden in Chalkis gevestigd.

China
In de derde (lunaire) maand wordt op initiatief van Jin de Shaolin-conferentie gehouden. Het keizerlijk huis van Zhou is aanwezig en 18 andere vorsten, maar Wu ontbreekt. De opzet van Jin om zijn hegemonie te herstellen en gezamenlijke actie tegen Chu te ondernemen mislukt.
Omdat koning Helü van het Wu-rijk, het niet-aanvalsverdrag van 564 v.Chr. ondertekend heeft, komt er een eind aan een periode van vrede.
De militaire raadgever Sunzi geeft Helü het advies om aan een lange veroveringscampagne te beginnen.

Geboren 
Kosho (~506 v.Chr. - ~392 v.Chr.), keizer van Japan

Overleden 

Jaar in de 6e eeuw v.Chr.
Som

Een afkorting voor het woord Sommatie
 een resultaat van de wiskundige bewerking optellen
 een rekenopgave (met name in het basisonderwijs zo genoemd)
 Socialistische Omroep Maatschappij, een voormalige Belgische televisieomroep
 kirgizische som, de munteenheid van Kirgizië
 Som (Hongarije), een dorp in Hongarije
 Som (India), een census town in India
 Studenten Overleg Medezeggenschap, een Nederlandse stichting die medezeggenschap op hbo-instellingen ondersteunt
 Seine-Oise-Marnecultuur (SOM), een laat-neolithische cultuur met het Bekken van Parijs als kerngebied
 Skidmore, Owings and Merrill (SOM), een architectenbureau uit de Verenigde Staten
 SOM (raket), een Turkse kruisraket
 SOM, Sociale marketing
 SOM (werkgeversvereniging), Vlaamse werkgeversvereniging van ondernemingen in de sociale sector

Zie ook 
 Sommen (doorverwijspagina)
The Commitments (roman)

The Commitments is de debuutroman van de Ierse schrijver Roddy Doyle uit 1987. Het gaat over een groep arme jongeren uit Dublin die een soulband willen beginnen.

In 1991 werd het verhaal als The Commitments verfilmd door Alan Parker. Onder andere Robert Arkins, Michael Aherne, Bronagh Gallagher, Maria Doyle Kennedy, Glen Hansard en Angeline Ball speelden hierin. The Corrs spelen ook een klein rolletje. Andrea Corr speelt de zus van Jimmy Rabbitte namelijk Sharon Rabbitte.

Roman uit 1987
Engelse literatuur (Ierland)
Roddy Doyle

Roddy Doyle (Dublin, 8 mei 1958) is een Iers schrijver. Voor zijn eerste succes was hij leraar Engels en aardrijkskunde aan de Greendale Community School in Kilbarrack, Noord-Dublin, waar hij nog steeds woont. Zijn boeken gaan over de werkende klasse in Dublin, en zijn luchthartig maar hebben een serieuze ondertoon.

Bibliografie

Romans
 Deze drie spelen rondom de familie Rabbite, en zijn in 1992 opnieuw uitgebracht als de "Barrytown Trilogy"
 The Commitments (1987, verfilmd in 1991 door Alan Parker)
 The Snapper (De bastaard) (1990) (verfilmd 1993 door Stephen Frears)
 The Van (De Bus) (1991) (verfilmd 1997 door Stephen Frears)
 The Guts (2013) vervolgt het Rabbite verhaal
 Paddy Clarke Ha Ha Ha (Booker Prize 1993) speelt zich ook af in Barrytown.
 Voor serie 1 van de Open door series schreef hij het boek Not just for christmas (1991)
 The Woman Who Walked Into Doors (De vrouw die tegen de deur aanliep) (1996) (door Doyle bewerkt tot televisieserie 'Family' voor de BBC)
Deze romans zijn een trilogie over het wedervaren van de Ier Henry Smart. De trilogie schets een geschiedenis van het gewone Ierse volk.
 A star called Henry (De ster Henry Smart) (1999): begint bij de kinderjaren van Henry Smart en eindigt met zijn vlucht uit Ierland.
 Oh Play That Thing (De man achter Louis) (2004): Henry Smart's belevenissen in de VS.
 The Dead Republic (De dode republiek) (2010)
 Doodslag in Dublin (2002) Een  komische thriller geschreven door 15 Ierse auteurs, waaronder Roddy Doyle. Iedere schrijver nam een hoofdstuk op zich. Dit boek werd speciaal geschreven voor Amnesty International. De opbrengsten van de verkoop gaan dan ook integraal naar deze mensenrechtenorganisatie.
 Paula Spencer (2006) (Vervolg op The Woman Who Walked Into Doors)
 Smile (2017)

Non-fictie
 Rory en Ita (2002) (over Doyle's ouders)

Toneel
 War (1989)
 Brown Bread (1993)
 Guess Who's Coming for the Dinner (2001)

Kinderboeken
 The Giggler Treatment (2000)
 Rover Saves Christmas (2001)
 The Meanwhile Adventures (2004)
 Wilderness  (2007)

Iers schrijver
Tomatina

La Tomatina is een feest dat gevierd wordt in het dorpje Buñol in de Spaanse provincie Valencia. Het is een jaarlijks terugkerend tomatengevecht op de laatste woensdag van augustus. Dit evenement trekt altijd veel toeristen. Samen met de San Fermínfeesten en de bijbehorende stierenrennen in Pamplona behoort het tot de internationaal bekendste feesten van Spanje.

Geschiedenis

Oorsprong 
In 1945 zochten enkele jongeren ruzie omdat ze wilden deelnemen aan een typische lokale optocht van gigantes y cabezudos (reuzen en groothoofden). Omdat ze zich in de buurt van een groentekraam bevonden, stalen ze tomaten om die naar de optocht te gooien. De oproerpolitie kwam en liet de jongeren de schade vergoeden.

Het jaar daarop herhaalden de jongeren deze truc, met ditmaal van huis meegebrachte tomaten. Ook toen werden ze weer door de ordetroepen opgepakt. Na dit enkele jaren achtereen volgehouden te hebben, werd dit een traditie zonder dat er een officiële status van was vastgelegd.

Aanpassingen door de tijd heen 
In 1950 ontstond de gemeenteraad van Buñol. Uiteindelijk werd het gehele feest toegestaan. Zo werd men met water overgoten en werden er waterstralen op de tegenstander gericht. In 1957 werd het feest weer verboden en stond op overtreding een gevangenisstraf.

In 1959 werd Tomatina definitief toegestaan en sinds 1980 deelt de gemeente jaarlijks tomaten uit aan de steeds talrijker wordende bezoekers.

In 2003 deden 38.000 mensen mee en er werd 132 ton tomaten gebruikt.

Cultuur in Valencia (autonome gemeenschap)
Spaanse folklore
Buñol

Buñol (Valenciaans: Bunyol) is een gemeente in de Spaanse provincie Valencia. De gemeente ligt 38 kilometer ten westen van de hoofdstad van de provincie, Valencia. Door de gemeente loopt de rivier de Buñol en de snelweg A-3. Daarnaast is er een RENFE-treinverbinding met Valencia. De gemeente heeft een oppervlakte van 112 vierkante kilometer en telt  inwoners ().

Buñol is een plattelandsgemeente met wat industrie. De landbouw wordt gedomineerd door fruitteelt met onder andere amandelen, johannesbroodbomen, olijfbomen en druiven.

Volgens archeologische opgravingen is de streek sinds 50.000 jaar bewoond.

Tomatina

Jaarlijks wordt de gemeente overspoeld door toeristen, wanneer in de laatste week van augustus het tomatengevecht Tomatina plaatsvindt. Ongeveer veertigduizend personen doen Buñol dan aan. In 2007 gooiden duizenden jonge mannen met ontbloot bovenlijf 115.000 kilo rijpe tomaten naar elkaar.

Demografische ontwikkeling 

Bron: INE; 1857-2011: volkstellingen

Geboren in Buñol 
 Manuel Carrascosa Garcia (1911-1997), componist en dirigent
 José María Cervera Collado (1945), componist, muziekpedagoog en dirigent
 Aurelio Pérez Perelló (1928), componist

Gemeente in Valencia (provincie)
Mangifera

Mangifera is een geslacht van bomen uit de pruikenboomfamilie (Anacardiaceae). De soorten komen voor in (sub)tropisch Azië. De meest gekweekte soort is de mango (Mangifera indica).

Soorten
 Mangifera acutigemma Kosterm.
 Mangifera altissima Blanco
 Mangifera andamanica King
 Mangifera applanata Kosterm.
 Mangifera austroindica Kosterm.
 Mangifera blommesteinii Kosterm.
 Mangifera bullata Kosterm.
 Mangifera caesia Jack (synoniem: M. verticillata) - bauno of binjai
 Mangifera caloneura Kurz
 Mangifera campnospermoides Kosterm.
 Mangifera camptosperma Pierre
 Mangifera casturi Kosterm.
 Mangifera cochinchinensis Engl.
 Mangifera collina Kosterm.
 Mangifera decandra Ding Hou
 Mangifera dewildei Kosterm.
 Mangifera dongnaiensis Pierre
 Mangifera duperreana Pierre
 Mangifera flava Evrard
 Mangifera foetida Lour. - stinkende mango
 Mangifera gedebe Miq.
 Mangifera gracilipes Hook.f.
 Mangifera griffithii Hook.f.
 Mangifera havilandii Ridl.
 Mangifera indica L. - mango
 Mangifera inocarpoides Merr. & L.M.Perry
 Mangifera khasiana Pierre
 Mangifera khoonmengiana Kochummen
 Mangifera lagenifera Griff.
 Mangifera lalijiwa Kosterm.
 Mangifera laurina Blume
 Mangifera linearifolia (Mukh.) Kosterm.
 Mangifera macrocarpa Blume
 Mangifera magnifica Kochummen - prachtige mango
 Mangifera mariana Buch.-Ham.
 Mangifera merrillii Mukherji
 Mangifera minor Blume
 Mangifera minutifolia Evrard
 Mangifera monandra Merr.
 Mangifera nicobarica Kosterm.
 Mangifera odorata Griff. - kwini
 Mangifera orophila Kosterm.
 Mangifera pajang Kosterm.
 Mangifera paludosa Kosterm. ex S.K.Ganesan
 Mangifera parvifolia Boerl. & Koord.-Schum.
 Mangifera pedicellata Kosterm.
 Mangifera pentandra Hook.f.
 Mangifera persiciforma C.Y.Wu & T.L.Ming
 Mangifera pseudoindica Kosterm.
 Mangifera quadrifida Jack
 Mangifera reba Pierre
 Mangifera rubropetala Kosterm.
 Mangifera rufocostata Kosterm.
 Mangifera similis Blume
 Mangifera subsessilifolia Kosterm.
 Mangifera sulavesiana Kosterm.
 Mangifera sumbawaensis Kosterm.
 Mangifera superba Hook.f.
 Mangifera swintonioides Kosterm.
 Mangifera sylvatica Roxb.
 Mangifera timorensis Blume
 Mangifera transversalis Kosterm.
 Mangifera zeylanica'' (Blume) Hook.f.

Pruikenboomfamilie
Insertion sort

Insertion sort is een sorteeralgoritme.

Werking 

Het begint door de eerste twee elementen uit de set te sorteren. Als deze op hun plaats staan, voegen we het derde element op de juiste plaats toe. Dit doen we totdat we alle elementen op hun plaats hebben gezet.

Dit is eigenlijk de manier waarop een speler zijn kaarten schikt bij een kaartspel. Vandaar dat deze routine ook de Cardsort genoemd wordt.

De tijdscomplexiteit is O(n²) in de meeste gevallen en in het beste geval, als de waarden al bijna gesorteerd zijn, is de tijdscomplexiteit O(n).

Implementaties

In C++
Een voorbeeld in C++ van insertion sort.

template <typename T>
void insertion_sort(vector<T> &v){
	for(int i=1; i<v.size(); i++){
		// de i eerste elementen staan reeds in volgorde
		T hulp = v[i]; // we halen het i-de element er uit.
		int j=i-1;
		while(j>=0 && hulp<v[j]){
			// alle elementen groter dan het i-de element worden 1 plaats naar rechts opgeschoven
			v[j+1] = v[j];
			j--;
		}
		v[j+1] = hulp; // we voegen het uitgehaalde in op zijn juiste plaats.
	}
}

Een alternatieve implementatie:
for (auto i = start; i != end; ++i)
    std::rotate(std::upper_bound(start, i, *i), i, std::next(i));

In C#
Een voorbeeld in Csharp van insertion sort.

Je doorloopt de hele tabel, per te controleren getal(1):
1) Houd je de inhoud bij van dit getal(1)
2) zolang dat er een getal links(2) van het te sorteren getal(1) staat, controleer je als deze(1) kleiner is
3) indien Ja, dan verplaats je dit getal(2) naar de plaats waar je te sorteren getal staat (1)
4) terug stap 2 tot je niet meer kan
5) waar de index beland is, plaats je het te sorteren getal die op dit moment gesorteerd is.

public void InsertionSort(int[] Tabel)
{
  int X;
  for (int I = 1 ; I < Tabel.Length ; I++)     
  {				                           
    X = Tabel[I];                              
    while ((I - 1 >= 0) && (X < Tabel[I - 1])) 
    {                                          
      Tabel[I] = Tabel[I - 1];                 
      I--;
    }
    Tabel[I] = X;                             
  }
}/*InsertionSort*/

In Python
In Python wordt dit:

 def insertionsort(rij):            
     for i in range(len(rij)):         #Overloop kaart per kaart het ongesorteerd gedeelte
         waarde = rij[i]               #Neem kaart i in de rechterhand
         for j in range(0, i):         #Vergelijk de kaart met de kaarten in het gesorteerde deel
             if waarde<rij[j]:         #Heb je de positie van je kaart gevonden, 
                 waarde, rij[j] = rij[j], waarde   #Verwissel die en loop verder met nieuwe kaart
         rij[i] = waarde               #Kaart in rechterhand na overlopen hoort op positie i

In JavaScript
Een voorbeeld in JavaScript van insertion sort.

function insertionSort(rij){
		for (var i = 1; i < rij.length ; i++){
			var hulp = rij[i];
			var j = i - 1;
			while (j >= 0 && rij[j] > hulp) { 
				rij[j + 1]= rij[j]; 
				j--;
			}
			rij[j+1] = hulp;
		}
               return rij;
	}

Sorteeralgoritme
Ellemeet

Ellemeet is een klein dorp en vroegere gemeente op Schouwen-Duiveland, in de Nederlandse provincie Zeeland. Per 1 januari 1961 is deze gemeente opgeheven en verdeeld onder twee gemeenten: Middenschouwen en Westerschouwen. Op 1 januari 1997 zijn deze gemeenten weer opgegaan in Schouwen-Duiveland. Op  had het dorpje  inwoners.

Ellemeet is vermoedelijk ontstaan in de 12de eeuw. In 1236 komt het dorp voor onder de naam Ellimed. Ene Ella of Eli had hier een mede, een weiland. Het dorp lag destijds op een andere plaats dan tegenwoordig. Toen het oude Ellemeet verdween, verhuisden de inwoners naar het meer noordelijk gelegen Oudendijke. De naam Oudendijke bleef nog gehandhaafd tot aan de gemeentelijke herindeling van 1961. Toen werd de naam officieel gewijzigd in Ellemeet.

Ellemeet bestaat voornamelijk uit vakantiewoningen en campings. Het dorp heeft geen kerk meer sinds die tijdens het beleg van Zierikzee in 1575 werd verwoest en niet werd herbouwd. Buiten het dorp staat de korenmolen 't Hert uit 1748. Van het oude Ellemeet resteert het kerkhof dat tot in de 18e eeuw in gebruik was.

Het is een van de dorpen aan de Schouwse kust waar jaarlijks een Straô gehouden wordt, in Ellemeet is dat op de eerste zaterdag in maart.

Trivia
 Op 28 augustus 1925 was er sprake van een meteorietinslag bij Ellemeet. Het ging om een steenmeteoriet die wellicht afkomstig is van de planetoïde 4 Vesta.

Zie ook
 Lijst van burgemeesters van Ellemeet
 Lijst van rijksmonumenten in Ellemeet

Plaats in Zeeland

Voormalige gemeente in Zeeland
Wilnis

Wilnis is een dorp in de gemeente De Ronde Venen in de Nederlandse provincie Utrecht, gelegen tussen Utrecht en Amsterdam. De voormalige gemeente Wilnis ontstond uit een samenvoeging van de toenmalige gemeenten Oudhuizen en Wilnis op 13 juni 1857, en ging in 1989 op in de gemeente De Ronde Venen. Wilnis telt ruim  inwoners.

Geschiedenis
De naam Wilnis is afgeleid van Willis (of Willens, zoals op de kaart Episcopatis Ultrajectinus uit 1628). De grond is ontstaan uit het moerasgebied met weelderige plantengroei met vooral riet en zegge waaruit zich veenmoeras kon ontwikkelen. In 1085 werd voor het eerst begonnen met de ontginning van het gebied onder leiding van de kanunniken van de proosdij van Sint Jan te Utrecht. Sloten die afwaterden op de Kromme Mijdrecht werden gegraven, en daarmee daalde het waterpeil. Het veen klonk in, en zo ontstond bruikbaar grasland. Toen aan het einde van de middeleeuwen turf als brandstof werd ontdekt, werd het grasland uitgeturfd. Door het op deze wijze afgraven van de grond ontstonden onder andere de Wilnisse plassen. Vanaf de 19e eeuw werden deze plassen drooggelegd door de droogmakerijen van de Eerste, Tweede en Derde Bedijking. Pas in 1925 werd dit proces voltooid met de drooglegging van Wilnis Veldzijde.

Het dorp kreeg op 26 augustus 2003 landelijke bekendheid toen de ringdijk van de polder Groot-Mijdrecht doorbrak.

Bouwwerken
In het dorp staat een korenmolen uit 1823: De Veenmolen. Er is een voormalig station uit 1914 van de opgeheven spoorlijn Aalsmeer - Nieuwersluis-Loenen. De Hervormde kerk dateert uit de jaren 1877-1878.

Zie ook:
 Lijst van rijksmonumenten in Wilnis
 Lijst van gemeentelijke monumenten in Wilnis

Geboren in Wilnis
 Antony Gooszen (1864-1922), KNIL-officier, ontdekkingsreiziger in Nieuw-Guinea
 Adrianus van der Vaart (1901-2008), verzekeringsagent, tapijtenhandelaar en oudste man van Nederland
 Gerard Maarse (1929-1989), schaatser en bondscoach
 Rick Nicolet (1943), actrice
 Jan Boer (1944-2014), cultureel ondernemer
 Tom Cordes (1966), wielrenner
 Willemijn Hoebert (1978), weervrouw

Zie ook
 Lijst van burgemeesters van Wilnis (1818-1988)

Galerij

Geografie van De Ronde Venen
Plaats in Utrecht
Voormalige gemeente in Utrecht
Empire



Keizerrijken 
Eerste Franse Keizerrijk (1804–1815) (deze betekenis wordt het meest bedoeld)
Tweede Franse Keizerrijk (1852–1870).
Het Britse Rijk
Galactisch Keizerrijk, een staat uit de Star Warsfilms

Kunst 
Empirestijl, een kunststijl uit de periode van het Eerste Franse Keizerrijk

Vervoer 
Empire (Amerikaans automerk), een Amerikaans automerk
Empire (Nederlands automerk), een Nederlands sportwagenmerk
Empire (motorfiets), een Australisch historisch motorfietsmerk

Film en televisie 
Empire (1962), een Amerikaanse westernserie
Empire (1964), een documentaire van Andy Warhol
Empire (1984), een Amerikaanse televisieserie
Empire (1995), een Amerikaanse film
Empire (2002), een Amerikaanse gangsterfilm van Franc. Reyes
Empire (2005), een Amerikaanse miniserie
Empire (2015), een Amerikaanse televisieserie
Empire Records (1995) van Allan Moyle met Anthony LaPaglia en Maxwell Caulfield

Literatuur 
Empire (stripreeks), een Nederlandse stripreeks
Empire (filmtijdschrift), Brits filmtijdschrift
Empire (tijdschrift Zuid-Afrika), Zuid-Afrikaans tijdschrift
Empire: De nieuwe wereldorde, een boek over globalisering en geopolitiek van Michael Hardt en Antonio Negri

Muziek 
Empire (band), Brits/Amerikaanse rockband (1974-1980)
Empire (rockband), Duitse rockband (2001-2006)
Empire (Queensrÿche album), een album van de band Queensrÿche uit 1990
Empire (Madball album), een album van de band Madball uit 2010
Empire (Big Big Train)

Plaatsen 
 Empire (Californië)
 Empire (Colorado)
 Empire (Louisiana)
 Empire (Michigan)
 Empire (Ohio)

Varia
 Empire (cocktail), een cocktail
Icoon

Icoon (religieuze kunst), een kunstwerk met bepaalde religieuze kenmerken
Icoon (symbool) een klein, representatief symbool 
Rolmodel, iemand die dient als boegbeeld voor een bepaald gedachtegoed of bepaalde overtuiging, hetzij positief, hetzij negatief

Zie ook: Iconiciteit
Gemeente (kerk)

Een gemeente is in de protestantse traditie een plaatselijke geloofsgemeenschap. Het nationale kerkverband wordt meestal met de term kerk aangeduid. Het equivalente begrip in het katholicisme is de parochie.

In Nederland zijn er 1832 protestantse gemeenten (2006).

Eerste gemeenten
De eerste gemeenten ontstonden in de eerste eeuw van de christelijke jaartelling. Groepen van recent bekeerden vormden een eigen gemeenschap. Handelingen der Apostelen 2:43-47 schrijft erover:

Later in dit Bijbelboek worden nog andere nieuwe gemeentes besproken. Het belang en de noodzaak van deze christelijke gemeenschappen wordt in het Nieuwe Testament meermalen onderstreept. Ook geeft de schrijver van de brief aan de Hebreeën aan dat men "de samenkomst niet mag verzuimen".

Bestuurlijke indeling
Binnen het protestantisme is er een grote variatie in hoe de onderlinge verhoudingen binnen de gemeente geregeld zijn: van sterk hiërarchisch (er zijn officieel aangestelde 'voorgangers, leraren, opzichters en oudsten') tot volkomen egalitair (alleen Jezus geeft door middel van de Heilige Geest leiding aan de gemeente). Bij de Vergadering van gelovigen bijvoorbeeld is er geen vaste voorganger maar heeft iedereen het recht een dienst te leiden en het woord te voeren. De anglicanen en lutheranen daarentegen hebben een verticaal gelaagde bestuursstructuur die niet veel verschilt met die van de Rooms-Katholieke Kerk.

Zie ook
Parochie
Huiskerk
Jeugdkerk
Vrije gemeente

Voetnoten 

Protestantisme
Christelijke organisatie
Bommen Berend

Christoph Bernhard von Galen (1606–1678), bisschop van Münster
de viering van het Gronings Ontzet