alibayram/wikipedia-40-langs huggingface dataset:
20. 2.

Dani - Godine
prethodni dan - sledeći dan

20. veljače/februar (20. 2.) je 51. dan godine po gregorijanskom kalendaru.
Do kraja godine ima još 314 dana (315 u prijestupnoj godini).

Događaji 
 1938. — Britanski ministar vanjskih poslova Anthony Eden podnio ostavku zbog britanske politike popustljivosti prema Hitlerovoj Njemačkoj.
 1986. — Silvio Berlusconi kupio talijanski nogometni klub AC Milan.
.

Rođenja 
 1844. — Ludwig Boltzmann, njemački fizičar († 1906.).
 1898. — dr Ante Ciliga, hrvatski (istarski) komunist, novinar i pisac, poznat po svojoj kritici staljinizma u vreme Velikog terora. Bio je osnivač Komunističke partije Jugoslavije († 1992.).
 1916. — Mia Čorak Slavenska, prva hrvatska primabalerina († 2002.). 

 1925. — Robert Altman, američki redatelj, scenarist i producent († 2006.).
 1940. — Jimmy Greaves, bivši engleski nogometaš. 
 1951. — Gordon Brown, britanski laburistički političar koji je od 2007. do 2010. bio premijera.

 1958. — Ljubo Ćesić-Rojs, hrvatski general, političar.
 1963. — Charles Barkley, američki košarkaš. 
 1964. — Rudi García, francuski nogometaš i trener. 

 1966. — Cindy Crawford, američki model i glumica.
 1966. — Perica Bukić, hrvatski vaterpolist i političar.
 1967. — Kurt Cobain, američki pjevač (Nirvana) († 1994.).  
 1971. — Jari Litmanen, bivši finski nogometaš.

 1975. — Brian Littrell, američki pjevač (Backstreet Boys).
 1980. — Sergey Zuev, ruski malonogometaš. 
 1981. — Patrik Drndić, hrvatski malonogometaš.  
 1988. — Rihanna, barbadoška pjevačica, glazbena producentica, spisateljica tekstova i glumica.

 1988. — Ivan Kelava, hrvatski nogometaš.
 1990. — Momčilo Otašević, srpski i crnogorski glumac porijeklom iz Crne Gore. 

.

Smrti 
 1790. — Josip II., njemačko-rimski car, ugarsko-hrvatski kralj (* 1741.).
 1987. — Ivan Brkanović, hrvatski skladatelj.
 1920. — Jacinta Marto, portugalska katolička blaženica (* 1910.). 
 1947. — Viktor Gutić, hrvatski političar (* 1901.).
 1993. — Ferruccio Lamborghini, talijanski proizvođač automobila i traktora (* 1916.). 
 2005. — Hunter S. Thompson, američki pisac i novinar (* 1937.).

 2007. — Vladimir Mahovlić, hrvatski televizijski i radijski voditelj (* 1932.). 
 2017. — Vitalij Čurkin, stalni predstavnik Rusije u Ujedinjenim nacijama (* 1952.). 
 
.

Svjetski dani 
 Međunarodni dan materinskog jezika.
.

Blagdani 

Vidi takođe: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar

051
22. 9.

Dani - Godine
prethodni dan - sledeći dan

22. septembra/rujna (22. 9.) je 265. dan godine po gregorijanskom kalendaru (266. u prijestupnoj godini).
Do kraja godine ima još 100 dana.

Događaji  
  
 
   
 

 1862. — Američki predsjednik Abraham Lincoln objavio je kraj ropstva u južnim državama SAD, no ropstvo je ukinuto tek nakon građanskog rata (1861.-1865.) amandmanom na Ustav koji je donesen u prosincu 1865. godine. 
    
   
   

  
  
                       
   

.
 1957. — Na Haitiju je predsjednik postao Francois Duvalier. 
 

.
 1973. — Henry Kissinger imenovan je novim ministrom vanjskih poslova SAD-a. 
  

.
 1980. — Napadom iračkih trupa na iranske naftne pogone počeo je prvi zaljevski rat.   
 
 
  
  
   
  
   
 
   
    
  
  
    
  
     

   
    

.

Rođenja  
 1791. — Michael Faraday, britanski fizičar i kemičar († 1867.). 

 1885. —  Erich von Stroheim, austrijski filmski glumac i režiser († 1957.). 
 
 1891. — Hans Albers, njemački glumac. 
 1901. — Zoltán Csuka, mađarski pjesnik i prevoditelj († 1984.). 
 
 1910. — György Faludy, mađarski pisac, pesnik i prevodilac. 
 1918. — Henryk Szeryng, poljski violinist († 1988.). 
 
 1939. — Junko Tabei, japanska planinarka, prva žena koja se popela na Mount Everest († 2016.). 
  
 1945. — Ilija Petković, bivši nogometaš i trener, poznat kao posljednji izbornik nogometne reprezentacije Srbije i Crne Gore.
 1951. — Mladen Pavković, hrvatski novinar i publicist. 
 1951. — Ljiljana Dragutinović, srpska glumica. 
 
 1953. — Ségolène Royal, francuska političarka. 
 
 1958. — Joan Jett, američka rok gitaristkinja, pevačica, tekstopisac, producent i glumica. 
 
 1961. — Bonnie Hunt, američka glumica, komičarka i TV-voditeljica. 

 1965. — Dan Bucatinsky, američki glumac.
 1970. — Emmanuel Petit, bivši francuski fudbaler.
 
 1970. — Dejan Perić, srpski rukometaš i trener.
 
 1971. — Zvonimir Bilić, bivši hrvatski rukometaš i rukometni reprezentativac. 

 1972. — Matthew Rush, američki porno glumac. 
 1973. — Ivan Zarić, srpski filmski, televizijski i pozorišni glumac.

 1974. — Borivoje Adašević, srpski pisac.
 1974. — Ivan Grgat, hrvatski košarkaš.
 1976. — Ronaldo, brazilski fudbaler. 
 1978. — Harry Kewell, australski nogometaš i bivši reprezentativac.

 1979. — Maja Šuput, hrvatska pjevačica. 
 1980. — Daško Milinović, jugoslovenski radio voditelj

 1984. — Thiago Silva, brazilski nogometaš.
 1987. — Zdravko Kuzmanović, srpski nogometaš.
 1989. — Sabine Lisicki, njemačka tenisačica poljskog podrijetla. 

.

Smrti  
 1881. — Matija Smodek, hrvatski pravnik, knjižničar JAZU i redovni profesor na Kraljevskoj pravoslovnoj akademiji u Zagrebu (* 1808.). 

 1979. — Otto Robert Frisch, austrijski nuklearni fizičar (* 1904.).
 1989. — Irving Berlin, američki kompozitor (* 1888.).
 1994. — Igor Čislenko, bivši ruski, sovjetski nogometaš (* 1939). 
 1995. — Nasiha Kapidžić-Hadžić, bosanska pjesnikinja i urednica. (*1932)
 2007. — Marcel Marceau, francuski glumac i pantomimičar.
.

Blagdani 
 Nacionalni dan protiv nasilja nad ženama.
 Sveti pravedni Joakim i Ana.
.

Vidi takođe: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar

Dani u godini
30. 9.

Dani - Godine
prethodni dan - sledeći dan

30. septembra/rujna (30. 9.) je 273. dan godine po gregorijanskom kalendaru (274. u prijestupnoj godini).
Do kraja godine ima još 92 dana.

Događaji 
 1061. — Prvi put održan izbor za papu od strane kolegija kardinala; na njemu izabran Anselm od Lucce koji će biti poznat kao papa Aleksandar II.   
  
  

 1791. — U Beču je praizveden singspiel (što je ekvivalent za francuski naziv opera comique) "Čarobna frula" Wolfganga Amadeusa Mozarta.  
   
  
  
   
  
  

  
    
 
  
   

 1938. — Münchenskim sporazumom šefovi vlada Velike Britanije, Francuske i Italije suglasili su se sa zahtjevima Adolfa Hitlera za aneksiju sudetskog područja, misleći kako će spriječiti veliki europski rat. Pod pritiskom svih europskih sila češka je vlada bila prisiljena pristati na aneksiju.  
   
   
  
    

 1954. — Propalo je osnivanje Europske obrambene zajednice jer je francuska vlada odbila podrediti svoju vojsku europskoj vrhovnoj komandi.   
 
   
  

 1966. — Britanski protektorat Bechuanaland postao je nezavisan kao Republika Bocvana. Ta se zemlja ubraja među najveće proizvođače dijamanata na svijetu.  
  
  
    
   
   

    

   
  

   
    
   
    
   
     
 
   
   

.

Rođenja  
 1739. — Grigorij Aleksandrovič Potemkin, ruski feldmaršal, državnik, knez i miljenik Katarine Velike († 1791.). 

 1908. — David Oistrakh, sovjetski violinista i pedagog († 1974.).
 1924. — Truman Capote, američki književnik († 1984.).
 1947. — Bora Cvetković,  hrvatski nogometaš srpskog porijekla, osvajač brončane medalje na Olimpijskim igrama u Los Angelesu 1984. godine. 
 1959. — Ettore Messina, talijanski košarkaški trener.
 1962. — Frank Rijkaard, nizozemski nogometni izbornik i igrač.
 1955. — Jorge Valdano, argentinski nogometaš i trener. 
 1964. — Monica Bellucci, italijanska glumica. 
 
 1968. — Anita Mančić, srpska glumica. 

 1970. — Dragan Mićanović, srpski glumac. 

 1976. — Vlatko Đolonga, hrvatski nogometaš.
 1978. — Małgorzata Glinka-Mogentale, poljska odbojkašica.
 1980. — Martina Hingis, švicarska tenisačica.   
 1980. — Dante Amaral, brazilski odbojkaš. 

 1981. — Igor Kunitsyn, ruski teniser. 

 1986. — Joan Cañellas, španjolski rukometaš. 
 
 1987. — Dragana Dabović (Čukvas), srpska glumica. 
 
 1997. — Max Verstappen, holandski automobilista i takmičar u formuli 1. 

.

Smrti 
 420. — Sveti Jeronim, katolički svetac (* oko 347.).
 1897. — Sveta Mala Terezija, katolička svetica (* 1873.). 
 1942. — Hans-Joachim Marseille, njemački pilot u Drugom svjetskom ratu na zapadnim ratištima (* 1919.). 
 
 1955. — James Dean, američki glumac (* 1931.).
 1989. — Oskar Davičo, srpski književnik (* 1909.).
 1990. — Patrick White, australijski pisac.
 1991. — Toma Zdravković, srpski pevač narodne muzike (* 1938.).
 2005. — Mirko Sabolović, hrvatski romanopisac, književnik i scenarist (* 1935.). 
 2014. — Martin Lewis Perl, američki fizičar (* 1927.). 

.

Blagdani 
 Sveti mučenici Vera, Nada i Ljubav i mati im Sofija
.

Vidi takođe: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar

273
Imre Ruff

Imre Ruff  (Kneževo, Baranja, tada Jugoslavija, danas Hrvatska, 4. VIII. 1938. - Budimpešta, 1. III. 1990), mađarski kemičar.

Životopis 
U rodnom Kneževu proveo je djetinstvo i završio 4 razreda osnovne škole. Školovanje je nastavio u Mohaču. Maturirao je 1957. u Gimnaziji "Kisfaludy Károly". Iste je godine upisao kemiju na budimpeštanskom prirodoslovnom fakultetu ELTE (Eötvös Loránd Tudományegyetem), gdje je i diplomirao 1962. godine.

Stručni rad 
Akademske godine 1962/63. zaposlio se kao znanstveni asistent u budimpeštanskom Institutu za tehničko-kemijske znanosti, a od 1963. postaje sveučilišni asistent na ELTE-u. Svoj je znanstveno-istraživački rad i djelovanje usavršavao pod vodstvom mentora Kálmána Burgera, svjetski poznatog i priznatog znanstvenika, radeći na problematici kompleksne kemije.

Od 1965. godine intenzivno je istraživao elektromagnetske reakcije i njihova djelovanja. Neki su ga zbog toga, ali i njegovog rodnog kraja, zvali baranjski Tesla. Radove je objavljivao u mađarskim i inozemnim časopisima i zbornicima.

Napomena 
Prema popisu stanovništva 1948. godine u Hrvatskoj nije bilo osoba s prezimenom Rufi, ali ih je bilo s prezimenima Ruf i Ruff. U Baranji prezime Ruf bilo je prisutno u Bilju, Dardi i Kamencu, a prezimena Ruff nije bilo. (str. 569)

Izvor, napomene i vanjske poveznice 
Prema popisu stanovništva 1948. godine u Hrvatskoj nije bilo osoba s prezimenom Rufi, ali ih je bilo s prezimenima Ruf i Ruff. U Baranji prezime Ruf bilo je prisutno u Bilju, Dardi i Kamencu, a prezimena Ruff nije bilo. (str. 569)

 M. Pannonius (Davorin Taslidžić): Imre Rufi < Baranjski leksikon, Baranjski dom, I, 61, 5 - Beli Manastir, 21-22. VIII. 2006. 
 Baranyai András: Ruff Imre (1938-1990) (bibliografija na mađarskom)
 Rufi Imre (na mađarskom) 
 Rufi Imre (na mađarskom) 

Kemičari
Mađari
Biografije, Budimpešta
12. 2.

Dani - Godine
prethodni dan - sledeći dan

12. veljače/februar (12. 2.) je 43. dan godine po gregorijanskom kalendaru.
Do kraja godine ima još 322 dana (323 u prijestupnoj godini).

Događaji 
 1818. — Čile je pod vodstvom generala Bernardoa O'Higginsa formalno proglasio nezavisnost od Španjolske.
 1909. — Osnovano je National Association for the Advancement of Colored People, jedno od najstarijih i najutjecajnijih organizacija za građanska prava u SAD-u.
 1924. — U New Yorku održan koncert pod naslovom Experiment in Modern Music na kome je jazz orkestar Paul Whitemana premijerno izveo Rapsodiju u plavom Georgea Gershwina, djelo koje se smatra začetnikom "simfonijskog jazza".
 2001. — NEAR Shoemaker spustio se na Eros, postavši prva svemirska letjelica koja je sletjela na neki asteroid.
.

Rođenja 
 1768. — Franjo II., posljednji njemačko-rimski car, prvi austrijski car, ugarsko-hrvatski kralj († 1835.). 
 1794. — Alexander Petrov, poznati ruski šahista († 1867.). 
 
 1809. — Abraham Lincoln, američki predsjednik i političar († 1865.).
 1809. — Charles Darwin, britanski biolog, otac teorije da je čovjek nastao od primata, koja je danas poznata kao Teorija evolucije († 1882.).
 1847. — Thomas Alva Edison, američki izumitelj († 1931.).
 1892. — Theodor Plievier, njemački književnik († 1955.).
 1893. — Omar Bradley, američki general u Drugom svjetskom ratu ( † 1981.).
 1898. — Boško Simonović, jugoslovenski nogometaš, nogometni trener izbornik, funkcioner i nogometni sudija i novinar († 1965.). 
 1918. — Milovan Ćirić, srpski nogometaš i nogometni trener († 1986.). 
 
 1933. — Costa-Gavras, grčko-francuski filmski režiser i producent. 
 
 1934. — Bill Russell, američki profesionalni košarkaš i trener. 
 1940. — Mate Boban, bosanskohercegovački političar († 1997.). 
 
 1940. — Richard Lynch, američki glumac († 2012.). 
 
 1945. — Maud Adams, švedska glumica. 

 1950. — Michael Ironside, kanadski glumac. 
 
 1956. — Velimir Zajec, bivši hrvatski nogometaš, današnji trener.
 1956. — Risto Đogo, novinar Srpske radio-televizije u vremenu oko rata u Bosni i Hercegovini († 1994.).
 1960. — Slađana Golić, bivša jugoslovenska košarkašica.
 1964. - Predrag Lucić, hrvatski novinar († 2018.). 
 1980. — Damir Burić, hrvatski vaterpolist.
 1980. — Juan Carlos Ferrero, španjolski tenisač. 
 
 1980. — Christina Ricci, američka glumica. 
 
 1981. — Raúl Entrerríos, španjolski rukometaš. 

 1983. — Krešimir Lončar, hrvatski profesionalni košarkaš.
 1987. — Jérémy Chardy, francuski tenisač.
 
 1988. — Nicolás Otamendi, argentinski nogometaš. 
 
 1991. — Earvin N'Gapeth, francuski odbojkaš. 

.

Smrti 
 1804. — Immanuel Kant, njemački filozof (* 1724.).
 1966. — Elio Vittorini, talijanski književnik (* 1908.).
 1976. — Sal Mineo, američki glumac.
 1984. — Julio Cortázar, argentinski književnik (* 1914.). 
 
 2009. — Mirko Bulović, srpski glumac (* 1930.). 

.

Svjetski dani 
 Darwinov dan (1809.).
.

Blagdani 
 Lincolnov rođendan (Arizona, 1892.).
 Sveta Tri Jerarha
.

Vidi takođe: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar

Dani u godini
12. 9.

Dani - Godine
prethodni dan - sledeći dan

12. septembra/rujna (12. 9.) je 255. dan godine po gregorijanskom kalendaru (256. u prijestupnoj godini).
Do kraja godine ima još 110 dana.

Događaji  
 

 
 
 

 

 
  
 
 
 
 
 
 

 
 

 1968. — čovjek je prvi puta pretrčao 200 m za manje od 20 sekundi - 19,92 sec: John Carlos, USA, američke kvalifikacije za Olimpijske igre 1968, u Echo Summitu, USA.  
 

 
 
 
 

 

 
 
 
 
  
  

.

Rođenja 
 1875. — Dragutin Domjanić, hrvatski pjesnik († 1933.).
 1894. — Dubravko Dujšin, hrvatski glumac († 1947.).
 1913. — Jesse Owens, američki atletičar († 1980.).
 1921. — Stanisław Lem, poljski književnik († 2006.). 
 1929. — Milan Meštrov, hrvatski biolog, pedagog i akademik († 2010.). 

 1956. — Leslie Cheung, hongkonški glumac i pevač.
 1961. — Mylene Farmer, francuska pjevačica. 
 1962. — Dino Merlin, bosanski muzičar i tekstopisac. 

 1973. — Samir Lerić, bivši bosanskohercegovački košarkaš i trener.
 1973. — Paul Walker,  američki glumac († 2013.). 

 1976. — Jolanda Čeplak (Batagelj), slovenska atletičarka. 

 1980. — Jure Balažič, slovenski košarkaš. 
 1980. — Yao Ming, bivši kineski košarkaš. 

 1981. — Jerel Blassingame, američki košarkaš.
 1981. — Marijan Buljat, hrvatski nogometaš.
 1982. — Zoran Planinić, hrvatski profesionalni košarkaš.
 1982. — Vanja Udovičić, srpski vaterpolista i ministar sporta u vladi Srbije.
 1987. — Yaroslava Shvedova, rusko-kazahstanska teniserka.
 
 1994. — Elina Svitolina, ukrajinska tenisačica. 

.

Smrti 

 1612. — Vasilije Šujski posljednji ruski monarh iz dinastije Rurjikovič (* 1552.).
 1683. — Juraj Križanić, hrvatski pisac i političar (* 1618.).
 1733. — François Couperin, ugledan francuski barokni kompozitor, orguljaš I čembalist. Poznat je kao "Couperin le Grand" (* 1668.).
 1964. — Drago Ibler, hrvatski arhitekt (* 1894.). 

 1992. — Anthony Perkins, američki filmski i kazališni glumac (* 1932.).
 1993. — Raymond Burr, kanadski glumac.
 1995. — Jeremy Brett, engleski glumac. 
 1999. — Predrag Milojević, srpski novinar.
 2003. — Džoni Keš, američki muzičar. (*1932.). 
 2008. — Tomislav Ladan, hrvatski književnik, prevoditelj i polihistor (* 1932.). 

.

Blagdani 
 Prenos moštiju Svetog Aleksandra Nevskog; Sveti Kirilo, Nikon i Makarije
.

Vidi takođe: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar

Dani u godini
Sakir-Har

Sakir-Har je opskurni kralj Hiksa čije se ime spominje na nedavno iskopanoj kvaki od vrata u Tell el-Dab'i. Pretpostavlja se da je on bio jedan od tri prva kralja egipatske Petnaeste dinastije.

Pretpostavlja se da je njegov nasljednik bio moćni vladar Hiksa Khyan,a li za to ne postoje precizni dokazi.

Bibliografija 
 I. Hein (ed), Pharaonen und Fremde - Dynastien im Dunkeln, Vienna 1994, 150-152, No. 126 (photographic picture of the door jamb)
 Kim Ryholt, The Political Situation in Egypt during the Second Intermediate Period c.1800-1550 B.C., Museum Tuscalanum Press, (1997), 463 pages, 

Faraoni
1630-e pne.



Događaji i trendovi 
 1633. pne. — Egipat — Završetak Trinaeste i Četrnaeste dinastije drevnog Egipta, početak Petnaeste dinastije.
 1633. pne. — 2.5. — Lunarni Saros 34 počinje.

Značajne osobe

Smrti 
 1637. pne. — Smrt Abrahamova prema židovskom računanju (2.123 godina nakon biblijskog stvaranja).
 1634. pne. — Šelah, sin Arpahšadov, prema hebrejskom kalendaru.

 
-836
1620-e pne.



Događaji i trendovi 
 1627. pne. — Početak nekoliko godina neuobičajeno hladne klime širom svijeta zabilježene u godovima drveća širom svijeta. Pretpostavlja se da ju je izazvala Minojska erupcija There ili Avellinska erupcija Vezuva.
 1625. pne. — Samsu-Ditana postaje kralj Babilona (srednja kronologija).
 1621. pne. — Lullaia postaje kralj Asirije.
 1620. pne. — Mursili I postaje kralj Hetitskog Carstva (srednja kronologija).

Znamenite ličnosti

Bilješke 

 
-837
Trigonometrijski oblik kompleksnog broja

Ponekad je kompleksne brojeve potrebno pisati u trigonometrijskom obliku 

,

, za  i  za ; kada je  onda je , ako je  i , ako je . 

Broj  se naziva modul kompleksnog broja , а  је argument kompleksnog broja 

Množiti kompleksne brojeve pogodno je u ovom obliku .

Moavrova formula 

 .

Često se predstavljaju vektorima u kompleksnoj ravni . 

Dužina vektora  је modul kompleksnog broja.

Matematika
Pandigitalni brojevi

U matematici, pandigitalni broj je cijeli broj koji sadrži svaku od cifri 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8 i 9 barem jednom i kod kojeg prva cifra nula (npr: 1223334444555567890).

Prvih nekoliko pandigitalnih brojeva su:
1023456789, 1023456798, 1023456879, 1023456897, 1023456978

Deseterocifreni pandigitalni broj je uvijek djeljiv s 9 zato što je

Prema tome najmanji pandigitalni prosti broj mora imati 11 cifri od ko jih se nula ne smije ponavljati dva puta).

Prvih nekoliko pandigitalnih prostih brojeva su: 10123457689, 10123465789, 10123465897, 10123485679

Ponekad se termin “pandigitalni broj” koristi samo za one brojeve koji ne sadrže dvije ili više istih cifri . U nekim slučajevima, broj se naziva pandigitalni iako nema nulu (takvi brojevi se još nazivaju “pandigitalni brojevi bez nule”).

Prvih nekoliko pandigitalnih brojeva bez nule su: 123456789, 123456798, 123456879, 123456897, 123456978, 123456987

Prvih nekoliko pandigitalnih prostih brojeva bez nule su: 1123465789, 1123465879, 1123468597, 1123469587, 1123478659

Matematika
Najveći zajednički djelitelj brojeva

Zajednički djeljitelj brojeva a i b je prirodni broj k koji zadovoljava uslov k/a i k/ b.
Najveći zajednički djeljitelj brojeva a i b je najveći od brojeva zajedničkih djelitelja. Označava se sa (a ,b) ili NZS(a, b)

Uzajamno prosti brojevi su brojevi a, b koji zadovoljavaju uslov NZD(a, b) = 1
NZD(8,15) = 1
NZD(4, 40) = 4

Teorema 1 
Najveći zajednički djeljitelj dva prirodna broja je jedinstven

Teorema 2 
Ako je  najveći zajednički djelilac perirodnih brojeva  i , onda postojie cijeli brojevi  и  takvi da je

Теорема 3: 
 Ako je k>0, onda je NZD(ka,kb)=kNZD(a,b).
 Ako je a=bq и b ≥ 0, onda je NZD(a,b)=b.
 Ako je q|ab i q i b prosti brojevi tј. NZD(b,q)=1, onda je а q|a.
 Ako je a=bq+r, onda je NZD(a,b)=NZD(b,r).

Теорема 4 

Matematika
Apsolutna vrijednost

bez obzira na pozitivan ili negativan predznak. Na taj način apsolutna vrijednost broja 4 i broja -4 iznosi 4.

Definicija 
za bilo koji realan broj a apsolutna vrijednost |a| je jednaka broju a a ako je a ≥ 0, i −a ako je a < 0.

apsolutna vrijednost uvijek je pozitivna tako |a| ne može biti manja od nule ili 0 

Apsolutna vrijednost se može uzeti kao udaljenost datog broja od 0 na brojnoj osi.

osobine 
Apsolutna vrijednost broja a ima osobine :
 |a| ≥ 0
 |a| = 0 akko a = 0.
 |ab| = |a||b|
 |a/b| = |a| / |b| (ако је b ≠ 0)
 |a+b| ≤ |a| + |b| ( nejednakost trougla )
 |a−b| ≥ ||a| − |b||
 
 |a| ≤ b akko −b ≤ a ≤ b
 |a| ≥ b akko a ≤ −b ili b ≤ a

iz navedenog imamo :
|x − 3| ≤ 9
−9 ≤ x−3 ≤ 9
−6 ≤ x ≤ 12

Matematika
Milan Kečić

Milan Kečić je bio istaknuti srpski slikar druge polovine 20. veka. Po mestu rođenja Krčedinac 1910, a po mestu stalnog boravka od 1965. godine do smrti 1998 Novosađanin, povremeno Beograđanin i u svom duhovnom biću kosmopolita, tokom svog života (1910-1998) Milan Kečić se umnogome pokazao kao izuzetna pojava u jugoslovenskom kulturnom podneblju. Stvorio je preko 1500 slika od kojih je vredno istaknuti i neke antologijske: "Mrtva priroda sa konjskom lobanjom" (1953), "Dudik u Nikincima", "Južno voće" (1961), "Vitka Vaza" (1962), Sirotinjska mrtva priroda", "Klasje" (1968) "Posle kiše (1973) itd. Slobodoljubiv po prirodi, u vreme socrealističke kolektivne psihologije u prostorima Jugoslavije po završetku Drugog svetskog rata pristupa beogradskoj grupi slikara objavljenih pod nazivom "Grupa samostalni". Tokom 70-tih godina održava putujuce samostalne izlozbe u pokretnom ateljeu-diližansi a koja predstavlja neku vrstu kontrapunkta pariskoj pokretnoj galeriji Ire Kler (u transparentnoj prikolici kamiona), uvršćenoj u istoriju avangardnih pojava xx veka iz domena likovnog stavaralaštva svetskih razmera.

Biografija 
Za razliku od većine slikara Kečić nije odmah počeo da se bavi slikarstvom. Uspešno se do 1934. bavio oblikovanjem privredne reklame u duhu ideja Bauhausa, da bi se od 1936. posvetio tzv. čistoj umetnosti. Diplomirao je kod Mila Milunovića na Akademiji likovnih umetnosti u Beogradu (1947.), na kojoj je, po pozivu, bio profesor između 1974. i 1978. godine. Radio je kao upravnik Galerije "Sava Šumanović" u Šidu, ali nikada nije prestajao da slika, redovno učestvuje na zajedničkim likovnim smotrama i izlaže samostalno u Jugoslaviji i inostranstvu. Dobio je više značajnih priznanja, među kojima Zlatnu paletu ULUS'a (1963), Oktobarsku nagradu Novog Sada (1965) i Zlatni Fjorino na Međunarodnom bijenalu u Firenci (1971). Kečićeva dela se čuvaju i izlažu u Galeriji Matice Srpske, Galeriji savremene likovne umetnosti u Novom Sadu, Muzeju savremene umetnosti u Beogradu i Galeriji Paleta u Sremskim Karlovcima.

Eksterni linkovi 
 Sajt posvećen životu i delu Milana Kečića

Kečić, Milan
Vezuv

Vezuv je jedini aktivan vulkan na kopnenom delu Evrope. Po poslednjim merenjima njegova dužina iznosi 1281 m, dubina kratera 30 m. 

Vezuv se nalazi na terenu Italije, na Apeninskom poluostrvu, pored Napuljskog zaliva. Najpoznatija erupcija se dogodila 79. godine, kada su uništeni gradovi Pompeja, Herkulaneum i Stabije. Poslednja velika erupcija dogodila se 1944. godine.

Spoljašnje veze 
 Erupcija Vezuva 1785. godine 
 Projekat ERUPT - Vezuv
 Herkulanum: Uništenje i otkriće
 Užive vebkamere Vezuva: iz Kasalnuova, iz Sorenta
 Zvanični vebsajt Nacionalnog parka Vezuv (na italijanskom) 

Magyar
Avellinska erupcija

Avellinska erupcija Vezuva (ital. Pomici di Avellino) se dogodila u 2. milenijum pne. i procjenjuje se da je imala VEI 6. Radiokarbonski je datirana na 1660. pne. (± 43 godina), što je čini jednim od kandidata za uzročnika klimatskih promjena u 1620-im godinama pne.

Avellinska erupcija se zbila oko 2 km zapadno od današnjeg kratera, a prilikom nje je uništeno nekoliko naselja iz Brončanog doba. Izuzetno dobro očuvani ostaci jednog od njih su otkriveni u maju 2001. blizu Nole od strane italijanskih arheologa, te sadrže kolibe, posude, stoku pa i tragove životinja i ljudi, uključujući kosture. Stanovnici su na brzinu napustili naselje, ostavivši ga pod naslagama pepela i vulkanskog kamenja da bude očuvan na isti onaj način kao i Pompeji. Erupcija je veća od one iz 79. (VEI 5) i 1631. (VEI 4), s piroklastičnim valom depozita raspoređenim prema sjeverozapadu, oko 15 km od vulkana odnosno u području kojeg danas zauzima Napulj.

Fusnote 

2. milenijum pne.
Vulkanske erupcije u Italiji
Historija Kampanije
Kreacionizam

Кreacionizam ili kreacijska teologija je vjerovanje da je vrhovno biće ili božanstvo kreiralo čovjeka, Zemlju i Svemir. Sam događaj se može promatrati ili kao čin kreacije, stvaranja ('ex nihilo') ili nastajanje iz prethodnog kaosa ('demiurg'). Iako ovo vjerovanje može biti doslovno interpretirano (kao fizikalna teorija), religiozna rasprava se obično ograničava na duhovna značenja. Ponekad neki kreacionisti ističu duhovnu narav ljudskih bića, tvrdeći da je duhovna narav osnova cijele prirode, i proglašavajući ostala gledišta materijalističkim ili ignorantnim prema duhovnim konceptima.

Mnogi koji vjeruju u Stvaranje drže da je takvo vjerovanje dio religije, i stoga u skladu s znanstvenim pogledima, ili nedirnuto njima; drugi drže da su znanstveni podaci u skladu s kreacionizmom. Oni koji podržavaju evolucionarni kreacionizam mogu tvrditi da razumiju znanstvene mehanizme kao jednostavne aspekte vrhovne kreacije. Osim toga, neki znanstveno-orijentirani vjernici shvaćaju Stvaranje opisano u svetim knjigama jednostavno kao metaforu.

Oni koji vjeruju u doslovno stvaranje često odbacuju neke znanstvene poglede i posebno neke teorije. Najčešće je odbacivanje teorije evolucije , preciznije makroevolucije i njenih posljedica na suvremenu evolucionarnu biologiju. Iako opća ideja prirodnog odabira može biti u skladu s pojedinim gledištima, evolucionarni koncept zajedničkog porijekla - da su ljudi "potekli od nižih bića" - je neprihvatljiv većini kreacionista. Neki kreacionisti također odbacuju neke trenutno važeće znanstvene teorije o postanku Zemlje, Sunčevog sustava i nastanka Svemira.

Najveći udio i aktivnost kreacionista je trenutno u Sjedinjenim Američkim Državama.

Kreacionisti stavljaju materijalistički svjetoznazor, čiji je evolucija nosivi stup, u religijsku domenu. Po njima, ne radi se o sukobu znanosti i religije, već o sukobu dvije religije, onoj koja vjeruje u Boga i onoj koja u nj ne vjeruje. Dokaz tome je prevlast današnjih prirodnih znanosti u objašnjenju svijeta, života i stvarnosti uopće. Prirodne znanosti postavljaju sebe iznad svih drugih, npr. društvenih ili duhovnih itd. Zato se taj pristup i naziva redukcionistički. Kreacionisti proiširuju svoj pogled na svijet uključivanjem duhovne domene stvarnosti.

Vidi također 
 Stvaranje (teologija)

Eksterni linkovi 

 Islamski pogled na kreacionizam

 
Pseudonauka
Seks (razvrstavanje)

Seks je izraz koji može označavati:

 spol, rjeđe spolni organ
 seksualno razmnožavanje;
 seksualni odnos;
 ljudska seksualnost

V. također 

 Sex
21. 10.

Dani - Godine
prethodni dan - sledeći dan

21. oktobra/listopada (21. 10.) je 294. dan godine po gregorijanskom kalendaru (295. u prijestupnoj godini).
Do kraja godine ima još 71 dana.

Događaji 
 1805. — Trafalgarska bitka.
 1803. — Alberto Fortis, talijanski teolog, prirodoslovac, putopisac i redovnik (r 1741.).
 1879. — Thomas Alva Edison testira prvu žarulju.
 1907. — Urota protiv Crnogorskog Knjaza Nikole.
 1908. — Bombaška afera u kraljevini Crnoj Gori.
 1933. — Njemačka istupi iz Društva naroda.
 1941. — Njemci u roku tri dan pobiju 7.000 muškaraca Kragujevca.
 1959. — Otvoren Muzej Guggenheim u New Yorku 
 1990. — U Beirutu s članovima porodice ubijen vođa libanske Nacionalne liberalne partije i jedan od lidera kršćanske zajednice u Libanu Dany Chamoun.
 2003. — U seriji velikih požara koji su zahvatili šume i naselja u okolini Los Angelesa i  San Diega (južna Kalifornija), izgorjelo je preko 300.000 hektara šume i oko 3.500 kuća.
.

Rođenja 
 1328. — Hongvu, kineski vladar.
 1687. — Nicolaus I. Bernoulli, švicarski matematičar.
 1772. — Samuel Taylor Coleridge, engleski književnik († 1834.).
 1790. — Alphonse de Lamartine, francuski književnik i političar († 1869.).
 1833. — Alfred Nobel, švedski hemičar i izumitelj.
 1887. — Dimitrije Mitrinović, srpski avangardni kritičar, teoretičar, filozof, esejist, pjesnik, prevodilac i otac ujedinjene Europe († 1953.).
 1933. — Francisco Gento, španjolski nogometaš i reprezentativac.
 1949. — Benjamin Netanjahu, izraelski političar.
 1956.  — Carrie Fisher, američka glumica († 1932.).
 1790. — Andro Knego, hrvatski košarkaš, bivši jugoslavenski reprezentativac.
 1957. — Wolfgang Ketterle, njemački fizičar i nobelovac. 
 1965. — Tamara Šoletić, hrvatska kazališna i televizijska glumica, recitatorica i lutkarica. 

 1967. — Paul Ince, umirovljeni engleski nogometaš. 

 1981. — Nemanja Vidić, srpski srpski fudbaler.
 1984. — François Truffaut, francuski filmski režiser i kritičar. Jedan od utemeljivača novog talasa († 1932.).
 1984. — Silvio Heinevetter, njemački rukometaš. 

 1985. — Marko Car, hrvatski košarkaš.
 1986. — Milan Vilotić, srpski fudbaler.
 1990. — Ricky Rubio, španjolski košarkaš.

 1992. — Bernard Tomić, australijski tenisač, hrvatskog podrijetla.

.

Smrti 
 1500. — Go, japanski car.
 1803. — Alberto Fortis, talijanski teolog, prirodoslovac, putopisac i redovnik (r 1741.).
 1805. — Horatio Nelson, britanski pomorac i admiral (* 1758.).
 1924. — Viktor Kovačić, hrvatski arhitekt (r 1874.). 
 1969. — Jack Kerouac, američki književnik (r. 1922.). 

 1992. — dr Ante Ciliga, hrvatski (istarski) komunist, novinar i pisac, poznat po svojoj kritici staljinizma u vreme Velikog terora. Bio je osnivač Komunističke partije Jugoslavije († 1898.).
.

Blagdani 

.

Vidi takođe: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar

Dani u godini
8. 9.

Dani - Godine
prethodni dan - sledeći dan

8. septembra/rujna (8. 9.) je 251. dan godine po gregorijanskom kalendaru (252. u prijestupnoj godini).
Do kraja godine ima još 114 dana.

Događaji 

 1380. — U bitci kod Kulikova na rijeci Don snage Moskve pod zapovjedništvom Dimitrija Donskog ostvaruju prvu rusku veliku pobjedu protiv Mongola iz Zlatne Horde. 

 

 

 

 

 

 

 

.

Rođenja 
 1474. — Lodovico Ariosto, italijanski pjesnik († 1533.). 
 
 1830. — Frédéric Mistral, francuski pjesnik i dobitnik Nobelove nagrade za književnost († 1914.). 

 1841. — Antoni Dvoržak, češki kompozitor.
 1873. — Alfred Jarry, francuski pisac.
 1922. — Sid Caesar, američki komičar.
 1925. — Peter Sellers, britanski glumac.
 1930. — Mario Adorf, njemački glumac. 
 1933. — Michael Frayn, engleski dramatičar i romanopisac. 

 1934. — Peter Maxwell Davies, engleski kompozitor i dirigent. 
 1942. — Želimir Žilnik, jedan od najznačajnijih srpskih nezavisnih reditelja.

 1961. — Danijel Jusup, hrvatski košarkaški trener. 
 1967. — Kimberly Peirce, američka rediteljka.
 1972. — Markus Babbel, njemački nogometaš i trener.
 
 1980. — Nenad Okanović, srpski glumac.
 
 1984. — Radovan Vujović, srpski glumac i sinhronizator. 
 
 1986. — Carlos Bacca, kolumbijski nogometaš. 

.

2020 zkurveně dobrý album

Smrti 
 1624. — Markantun de Dominis, hrvatski znanstvenik i pisac, biskup senjski i nadbiskup splitski (* 1560.).
 1908. — Stjepan Miletić, kazališni intendant, redatelj i kritičar (* 1868.).
 1949. — Richard Strauss, njemački skladatelj (* 1864.).
 1994. — Cata Dujšin-Ribar, hrvatska slikarica (* 1897.).
 2003. — Leni Riefenstahl, njemačka glumica, redateljica i filmski producent (* 1902.).
 2006. — Josip Genda, hrvatski glumac (* 1943.).
 2009. — Mike Bongiorno, italijanski TV-voditelj (* 1924.).
 2017. — Ljubiša Samardžić, srpski glumac i producent (* 1936.).

Blagdani 
 Mala Gospa - slavlje rođenja Bl. Djevice Marije.
 Sveti mučenici Adrijan i Natalija. 
 Međunarodni dan pismenosti.
.

Vidi takođe: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar

Dani u godini
9. 10.

Dani - Godine
prethodni dan - sledeći dan

9. listopada/oktobar (9. 10.) je 282. dan godine po gregorijanskom kalendaru (283. u prijestupnoj godini).
Do kraja godine ima još 83 dana.

Događaji 
 1075. — Dmitar Zvonimir postao kralj Hrvatske.
 1806. — Nakon šest godina gradnje, u Brigu (kanton Wallis) u Švicarskoj pušten je u promet alpski prijelaz, Simplon-cesta, prvi od onih čiju je gradnju potaknuo Napoleon, a 65 km duga cesta trabala je olakšati prijelaz preko Alpa.
 1970. — U Kambodži je predsjednik parlamenta In Tam objavio ukidanje monarhije.
 1974. — Švicarska zrakoplovna tvrtka Swiss Air prevezla je na jug stotine tisuća lastavica kako bi ih spasila od nenadane rane hladnoće.
 1995. — Na trnovsko-kalinovačkom ratištu poginuo Zaim Imamović komandant 14.divizije Armije RBiH.
.

Rođenja 
 1547. — Miguel de Cervantes Saavedra, španjolski pripovjedač i dramatičar († 1616.).
 1835. — Camille Saint-Saëns, francuski skladatelj († 1921.).
 1857. — Ivo Vojnović, hrvatski književnik († 1929.).
 1859. — Alfred Dreyfus, francuski časnik. 
 1871. — Didak Buntić, prosvjetni i socijalni djelatnik, hercegovački franjevac, graditelj, prosvjetitelj i političar († 1922.). 

 1892. — Ivo Andrić, nobelovac († 1975.).
 1906. — Léopold Sédar Senghor, senegalski političar i književnik.
 1940. — John Lennon, osnivač grupe The Beatles († 1980.). 
 1951. — Robert Wuhl, američki glumac. 

 1954. — Rubén Magnano, argentinsko-talijanski košarkaški trener. 
 
 1966. — David Cameron, bivši premijer Ujedinjenog Kraljevstva i vođa Konzervativne stranke. 
 
 1967. — Gheorghe Popescu, rumunjski nogometaš.  
 1978. — Randy Spelling, američki glumac. 

 1982. — Miloš Šćepanović, crnogorski vaterpolist. 

 1996. — Bella Hadid, američki fashion-model i supermodel. 

.

Smrti 
 1688. — Claude Perrault, francuski arhitekt (* 1613.).
 
 1958. — Pio XII., papa (* 1876.).
 1967. — Che Guevara, argentinsko-kubanski revolucionar (* 1928.).
 1978. —  Jacques Brel, poznati belgijski šansonijer (*  1929.). 
 1987. — Vladimir Ruždjak, hrvatski operni pjevač i redatelj te glazbeni pedagog i skladatelj (* 1922.). 
 
 
 1991. — Andrija Matijaš Pauk, hrvatski vojskovođa (* 1947.). 

 2002. — Sava Mrmak, jugoslovenski televizijski reditelj.
 2011. — Ljubo Stipišić, hrvatski glazbenik, skladatelj i folklorist (* 1938.).
 2016. — Andrzej Wajda, poljski režiser (* 1926.).
.

Blagdani 
 Svetski dan pošte.
 Sveti apostol i jevanđelist Jovan Bogoslov
.

Vidi takođe: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar

Dani u godini
Khyan

Khyan, Khian ili Khayan je bio četvrti po redu kralj Hiksa odnosno Petnaeste dinastije Egipta, koji je vladao oko 1610-1580. pne.

Semitsko porijeklo se tumači kroz ime Khayan, koje potječe od amoritskog Hayanu, te koje se u Asirskom popisu kraljeva spominje kao daleki predak amoritskog vladara Šamši-Adada I.

Poznat je po steli iz Avarisa u kojoj se spominje njegov najstariji sin Yanassi. Činjenicu da je Khayana naslijedio Apophis dio egiptologa tumači kao posljedicu dvorskog prevrata od strane Apophisa.

Vanjske veze

Literatura 
 Kim Ryholt, The Political Situation in Egypt during the Second Intermediate Period c.1800-1550 B.C., Museum Tuscalanum Press, (1997), 463 pages, 

Problemi
Faraoni
Anat-her

Anat-her je bio vladar Hiksa, odnosno drevne egipatske Šesnaeste dinastije oko 1600. pne., odnosno doba koje se naziva Drugi prijelazni period.

Ime mu znači 'Anath je zadovoljna', što asocira na semitsku boginju, odnosno ne-egipatsko porijeklo. Uz njegov naziv se ponekad nalazi i 'heka kha-swt' što znači 'vladar pustinjskih zemalja'; to sugerira teritoriju kojom je vladao.

Većina egiptologa vjeruje kako Anat-her uopće nije bio faraon, odnosno da je vjerojatnije kako je kao velmoža upravljao dijelom Egipta za račun 15. dinastije iz Avarisa.

Faraoni
User-anat

User-anat bio je drugi po redu vladar Hiksa, odnosno drevne egipatske Šesnaeste dinastije. Ime mu znači Anath je moćna, što sugerira semitsko porijeklo.

Faraoni
Sedamnaesta dinastija Egipta

Petnaesta, Šesnaesta i Sedamnaesta dinastija drevnog Egipta se često stavljaju pod zajednički naziv Drugi prijelazni period.

Vladari 
Poznati vladari, u historiji Egipta, za Sedamnaestu dinastiju su:

Sedamnaesta dinastija je vladala u periodu kada je Egipat bio podijeljen na nekoliko malih kraljevstava kojima su upravljali semitski osvajači Hiksi. Dinastija je imala sjedište u Tebi, a njeni vladari su vladali u isto doba kada i Petnaesta i Šesnaesta dinastija. 

Pretpostavlja se da su njeni vladari pripadali lokalnom plemstvu te bili vazali Hiksa u Donjem Egiptu, odnosno s njima postigli kakav-takav modus vivendi. Međutim, posljednja dva kralja su se odlučili suprostaviti stranim osvajačima te su pokrenuli rat koji će dovesti do istjerivanja Hiksa, ponovno ujediniti egipatsku državu i započeti period poznat kao Novo kraljevstvo.

Kamose, drugi sin Seqenenre Taoa II bio je brat Ahmosea, prvog kralja Osamnaeste dinastije.

Vanjski linkovi 
 Kings of the Second Intermediate Period: University College London

 
17. dinastija
Rahotep

Rahotep (ili preciznije Rahotep Sekhenrewahkhaw) bio je egipatski kralj iz Sedmanaeste dinastiej, odnosno Drugog prijelaznog Egipta, kada je Egiptom vladalo nekoliko kraljeva. Kim Ryholt u svojoj knjizi sugerira da je upravo Rahotep bio prvi kralj dinastije. Rahotep je poznat po tome što je obnovio oštećene zidove Hrama u Abydosu kako bi pojačao obranu grada od mogućih napada, vjerojatno od Hiksa na sjeveru. (Ryholt: p.171)

Literatura 
 Kim Ryholt, "The Political Situation in Egypt during the Second Intermediate Period (Carsten Niebuhr Institute Publications," vol.20. (Copenhagen: Museum Tusculanum Press, 1997) 

Faraoni
Samsu-Ditana

Samsu-Ditana (Samsuditana) je bio kralj Babilona, koji je vladao od 1626. pne. do 1595. pne..

Samsu-Ditana je posljednji kralj Prve babilonske dinastije. Nakon što je hetitska vojska pod Mursilisem I napala Babilon, svrgnut je. 

Vladari
Mursili I

Mursili I (također Murshili ili Muršili) bio je kralj Hetita (cca. 1620 - cca. 1595. pne.), i unuk svog prethodnika Hattusilija I.

O njegovoj vladavini se zna vrlo malo, osim da je poduzeo pohod u sjevernu Siriju tokom kojeg je uništen Aleppo i opljačkan Babilon. Zbog toga je prestala vladavina Hammurabijevih potomaka u tom gradu.

Kada se Mursilis vratio u svoje kraljevstvo, ubio ga je šurjak, i naslijedio kao novi kralj Hantili I.

Eksterni linkovi 
 Reign of Mursili I

Hetitski kraljevi
1610-e pne.



Događaji i trendovi

Značajni ljudi 
 Kralj Tang od Shanga u Kini (1617. pne.–1588. pne.).

 
-838
1600-e pne.



Događaji i trendovi 
 Egipat — Završetak Četrnaeste dinastije.
 Stvaranje jednog od najstarijih očuvanih astronomskih dokumenata, čija je kopija pronađena u babilonskoj biblioteci Ashurbanipala: 21-godišnji zapis pojave Vener (koju su stari Babilonci zvali Nindaranna).
 Kraj Civilizacije Doline Inda.
 Svrgavanje amoritske dinastije u Aleppou u Siriji.
 Najstarije pronađene gumene lopte.
 Egipat pokoren od azijskih plemena poznatih kao Hiksi — v. Historija drevnog Izraela i Judeje.
 1600. pne. — Dinastija Shang uspostavljena u Kini.
 1600. pne. — Početak Kulture grobnih humaka.
 cca. 1600. pne. — Stvoren Nebeski disk Nebra.
 cca. 1600. pne. — Stvaranje Olmečke civilizacije u Južnom Meksiku.
 cca. 1600. pne. — Završetak Cikladske civilizacije.
 cca. 1600. pne.–1550. pne. — Stvorena pogrebna maska, iz kraljevske grobnice u Mikeni u Grčkoj. Danas se nalazi u Nacionalnom arheološkom muzeju u Ateni.
 cca. 1600. pne. -1200. pne. — Hetitsko željezno oružje i oruđe (Anadolija).
 cca. 1600. pne. — Hetiti uspostavljaju glavni grad u Hattushashu (blizu današnjeg Boghazkeuia u Turskoj).

Značajne osobe

Smrti 
 1602. pne. — Šem, sin Noin, prema Hebrejskom kalendaru.

 
-839
Jie od Xie

Kralj Jie () bio je posljednji vladar legendarne kineske dinastije Xia, koga se tradicionalno krivi za njegov pad. Prema drevnim kineskim kronikama zlostavljao je svoj narod i postao tiranin. Spisi iz vremena dinastije Qin navode kako se u posljednjoj godini Jieove vladavine mraz pojavljivao u julu. Kuće su se počele rušiti od obilne kiše, vruće i hladno vrijeme se izmjenjivalo bez ikakvog reda, a urod je propao. Neki naučnici drže da se ovaj opis odnosi na vulkansku zimu, koju e možda uzrokovala minojska reupcija There oko 1628. pne.

Oko godine 1600. pne. kralj Tang od Shanga je uspio poraziti Jiea, te tako okončati dinastiju Xia i uspostaviti novu dinastiju Shang.

Historičar Sima Qian je špekulirao kako bi Chun Wei (淳維; Ch'un Wei), mogući Jieov sin, mogao biti prvi poglavar naroda Xiongnu. Za tu teoriju nema dokaza.

Ugledni kineski historičar Lienü zhuan je, pak, dio svog djela posvetio biografiji Mo Xi (末喜; Mo Hsi), priležnici kralja Jiea, za koju tvrdi da je iskvarila kralja uz pomoć svojih seksualnih vještina. Mo Xi je po njemu bila lijepa, ali bez ikakve vrline. Između ostalog je voljela piti, slušati muziku, ali imati seksualne odnose sa žonglerima i pjevačicama. Jednom je kralja Jiea natjerala da iskopa jezero i napuni ga vinom. Kada je jezero dovršeno, dovela je 3000 ljudi i rekla im da moraju ispiti jezero do zadnje kapi. Kada su se podavili, smijala se.

Bilješke 

Dinastija Xia
16. vijek pne.

16. vijek pne. je vijek koji je trajao od godine 1600. pne. do 1501. pne.

Pregled

Događaji 

1700. pne.–1500. pne. — Huritska osvajanja.
 1600. pne.* — Ustanovljena dinastija Shang u Kini.
 1595. pne. — Pustošenje Babilona od strane hetitskog kralja Mursilisa I.
 1567. pne. — Egipat: Kraj Petnaeste, Šesnaeste i Sedamnaeste dinastije, početak Osamnaeste dinastije.
 1550-e pne. — Grad Mikena, smješten na sjeveroistočnom Peloponezu, počinje dominirati ostatkom Ahaje, davši tako ime mikenskoj civilizaciji.
 1556. pne. — Kekrop ponovno gradi Atenu nakon velike Deukalionove poplave i kraja Zlatnog doba. Postaje prvi od nekoliko kraljeva Atene čiji se život smatra dijelom grčke mitologije.
 1550. pne. — Kraj Sedmnaeste dinastije, početak Osamnaeste dinastije u Egiptu nakon krunisanja Ahmosea I (niska kronologija).
 1530. pne. — Kraj Prve dinastije Babilona i početak Kasitske dinastije — v. historija Iraka.
 1525. pne. — Kraj Petnaeste dinastije Egipta.
 1512. pne. (approx.): Deukalionova poplava, prema O'Flahertyju, Augustinu, Euzebiju i Izidoru (biskupu Seville).
 1506. pne. — Kekrop, legenadrni kralj Atene, umire nakon vladavine od 50 godina. Nadživio je vlastitog sina, a naslijedio ga je Kranaos.
 1504. pne. — Egipat počinje osvajati Nubiju i Levant.
 1500-e pne. — Vedska civilizacija počinje u Indiji
 1500-e pne. - Mnogi naučnici rane dijelove Rig Vede smještaju oko 16. vijeka pne.
 1500-e pne. — Živa je pronađena u egipatskim grobnicama iz ove dekade.
 1500-e pne. — Naseljenici iz Krete u Grčkoj dolaze u Milet u današnjoj Turskoj.
 1500-e pne. — Rani tragovi civilizacije Maja u Belizeu.
 1500-e pne. — Feničani razvijaju alfabet — v. Kronologija komunikacijske tehnologije.
 1500-e pne. — Najraniji dokazi (iz arheoloških isakpanja o naselju kod Aylesburyja u Engleskoj.
 1500-e pne. — Indo-arijska migracija se najčešće smješta u 17. i 16. vijek pne. 
 Kultura Unetice.

Značajne osobe 

 Kralj Cheng Tang od Shang u Kini, prvi vladar dinastije Shang, vladao Kinom 29 godina od 1600. pne. prema Kronološkom projektu Xia Shang Zhou.
 1597. pne. — Aaron rođen u braku Amrama i njegove žene Jošebed (tradicionalni datum).
 Kamose, posljednji faraon 17. dinastije Egipta (1575 ili 1573 pne.–1550. pne.).
 Ahmose I, faraon i osnivač 18. dinastije Egipta (1550 pne.–1525. pne.).

Izvori 

-4
 
-84
Sulejman Ugljanin

Dr. Sulejman Ugljanin (Kosovska Mitrovica, 20. 11. 1953. — ) je srbijanski političar bošnjačke nacionalnosti, poznat kao dugogodišnji vođa Stranke demokratske akcije u Sandžaku. 

Po struci je stomatolog, a školovao se u Prištini i Sarajevu. Oženjen je i ima tri kćeri i jednog sina. Stomatološkom praksom se bavio u Medicinskom centru u Novom Pazaru.

Član SDA je od njenog osnivanja 26.5. 1990. godine, a predsjednik SDA za Sandžak od 29.7. iste godine. Natjecao se za predsjednika Srbije na prvim višestranačkim demokratskim izborima u decembru 1990.

11. 5. 1991. je izabran za predsjednika Bošnjačkog nacionalnog vijeća Sandžaka.

Početkom 2007. je kao nositelj liste Koalicija za Sandžak izabran za poslanika u Narodnoj skupštini Srbije.

Srpski političari
Biografije, Kosovska Mitrovica
Lista pasmina pasa

Lista pasmina pasa. Psi se selektivno uzgajaju tisućama godinama, katkad srođivanjem pasa iz iste ancestralne linije, katkad križanjem pasa iz vrlo različitih linija. Proces traje i danas, što rezultira širokim rasponom pasmina, hibridâ i tipova pasa. Prema tome, pas je jedina životinja s tako velikom varijacijom izgleda bez specijacije, »od čivave do njemačke doge«.

Sljedeća lista upotrebljava široko tumačenje »pasmine«. Pasmine se obično kategoriziraju po funkcionalnom tipu od kojeg je pasmina razvijena. Osnovni tipovi su psi za društvo i pratnju, psi čuvari, lovački psi, ovčarski psi i radni psi, iako ima mnogo drugih tipova i podtipova. Pasmine popisane ovdje mogu biti tradicionalne pasmine s dugim historijama kao registrirane pasmine, rijetke pasmine s vlastitim registrima ili nove pasmine koje se još razvijaju.

U nekim slučajevima porijeklo pasmine preklapa se s granicama dviju zemalja ili više; određeni pas obično je popisan samo u zemlji s kojom se najčešće povezuje; na primjer, po naznačenoj zemlji u skladu s Fédération cynologique internationale (FCI). Neki psi, kao što je mali lavlji pas, imaju neodređeno porijeklo i popisani su pod nekoliko zemalja.



Lista s klasifikacijama i standardima

Izvori 

Domaći psi
Antony and the Johnsons

Antony and the Johnsons je njujorški muzički sastav, čiji je glavni član Antony Hegarty.

Istorija 
Britanski eksperimentalni muzičar, David Tibet iz grupe Current 93 kada je čuo demo snimke, ponudio je Antonyju da snimi album za njegovu kuću Durtro. Prvi album Antony and the Johnsons objavljen je 1998. Godine 2001. izdali su EP I Fell in Love with a Dead Boy. Kada je Hal Willner čuo EP i predstavio ga Lou Reedu, Reed je odlučio da Antonyja angažuje za svoj novi projekat The Raven. Dobijajući veću pažnju, Antony je potpisao ugovor sa kućom Secretly Canadian, za koju su izdali novi EP, The Lake, na kome u jednoj pesmi gostuje Lou Reed. Secretly Canadian ponovo objavljuje i prvi njihov album, sada za veće tržište.

Njihov drugi album I Am a Bird Now (2005) dobio je veću pažnju mainstream publike i osvojio je Mercury Music Prize za najbolji album u 2005.

Jedna od prisutnih tema u njihovoj muzici je život transrodnih osoba, kao u pesmi For Today I Am A Boy, u kojoj dečak izražava nadu da će porasti u ženu.

Antony je 2006. nastupao u filmu Leonard Cohen: I’m Your Man, pevajući Cohenovu pesmu If It Be Your Will.

Štampa ih pominje kao deo pokreta New Weird America.

Neobičan glas Antony Hegartyja često se poredi sa glasovima Aaron Nevillea i Nine Simone. Antony ima veliki broj fanova u muzičkoj industriji, među kojima su Kate Bush, Björk, Philip Glass, Marc Almond, Devendra Banhart, Diamanda Galás, Kembra Pfahler i Laurie Anderson, kao i Lou Reed, Rufus Wainwright i Boy George, koji sugostujući vokali na I Am a Bird Now.

Novembra 2006. bend je imao uspešnu evropsku turneju, koja je bila multimedijalna saradnja sa Charles Atlasom, koja se fokusirala na teme transformacije i metamorfoze. Nova turneja najavljena je za kraj juna i jul 2007.

Treći album Antonyja se očekuje početkom 2008. godine.

Diskografija

Studijski albumi

EP-evi i singles 
 I Fell In Love With A Dead Boy (Durtro, January 2001; ponovljeno izdanje Rebis Music, 2006)
 Calling For Vanished Faces/Virgin Mary 7" (Durtro, May 2003) (Samo 500 primeraka)
 The Lake (Secretly Canadian, novembar 2004)
 Hope There's Someone (Secretly Canadian, June 2004) #44 UK (na listu dospeva 2005.)
 You Are My Sister (Rough Trade, November 2005) #39 UK

Live albumi 
 Live at St. Olave's (Durtro, May 2003)

Nagrade i nominacije 
 Mercury Music Prize – Najbolji album 2005 - I Am a Bird Now
 Nominacija: BRIT Awards

Izvori

Vanjske veze 

 Antony and the Johnsons
 Secretly Canadian artist page
 Birdantony  – nezvanični fan sajt

Američke muzičke grupe
Indie pop grupe
LGBT muzičke grupe