alibayram/wikipedia-40-langs huggingface dataset:
Postkolonijalni feminizam

Postkolonijalni feminizam je oblik feminističke filozofije i toperije koji kritizira zapande oblike feminizma, prije svega radikalni feminizam i liberalni feminizam, odnosno njihovo nastojanje da se žensko iskustvo učini univrzalnim. Postkolonijalne feministice tvrde da su kulture suočene s posljedicama kolonijalizma bitno drukčije od zapadnih. To se prije svega odnosi na kolonijalno izrabljivanje koje je nakon dekolonizacije dovelo do nekritičke glorifikacije pred-kolonijalne kulture, uključujući i oštru stratifikaciju društva po spolu, te samim time da društva odbijaju svaku pomisao da se suoče sa spolnom nejednakošću.

Postkolonijalne feministice, koje se vrlo često povezuju s postkolonijalističkim teorijama se također sukobljavaju sa zapadnim feministočkim stavovima prema kojima je spolna nejednakost glavni izvor patrijaharlnosti, ne uzimajući u obzir rasno, vjersko i etničko tlačenje koje s njima ide ruku pod ruku. Također se napadaju zapadni feminisstički stereotipovi prema kojima su žene u ne-zapadnim društvima "pasivne i tihe žrtve", dok su zapadne žene moderne, obrazovane i odgovorne za svoju sudbinu. 

Postkolonijalne feministkinje se također protive tezi da se položaj žena u Trećem svijetu može gledati jedino kroz zapadne standarde. Kao primjer se navodi "društveni progres" kao kriterij kojim su se 1940-ih i 1950-ih tadašnje kolonije, a buduće nezavisne države promatrale u službenim izvještajima UN. On se, između ostalog, gledao kroz napuštanje tradicionalnih uloga žena u tim društvima, što postkolonijalne feministkinje smatraju nametanjim stranih kulturnih modela. Postkolonijalne feministkinje tvrde da su koncepti slobode, jednakosti i prava temeljenih na prosvjetiteljstvu primjenjivi jedino na Zapad i Evropu, te ne predstavljaju univerzalni sistem vrijednosti.

Srodni pokreti 
Pokreti srodni postkolonijalnom feminizmu su transnacionalni feminizam i feminizam Trećeg svijeta, odnosno crni feminizam u SAD.

Postkolonijalni feministički autori i autorice 
Postcolonijalni feministički autori su:
 Gayatri Spivak: "Can the Subaltern Speak?" (1988)
 Trinh T. Minh-ha, esej "Infinite Layers/Third World?" (1989), i knjiga "Woman, Native, Other: Writing Postcoloniality and Feminism" (1989)
 Chandra Talpade Mohanty, esej "Under Western Eyes" (1991)
 Uma Narayan, knjiga Dislocating Cultures (1997) i esej "Contesting Cultures" (1997)
 Kwok Pui-lan, with her book Postcolonial Imagination and Feminist Theology (2005)
 Sara Suleri, Boys Will Be Boys: A Daughter's Elegy (2003)
 Lata Mani
 Kumkum Sangari
 Anne McClintock

V. također 

 Crni feminizam
 Transnacionalni feminizam
 Feminizam Trećeg svijeta
 Postkolonijalizam

References 

Feminizam
Crni feminizam

Crni feminizam (engleski: Black feminism) je feministički pokret koji se razvio u SAD, a kasnije proširio u druga rasno miješana društva, te kojemu je temelj ideologije u tvrdnji da su seksizam i rasizam nedovojivi jedno od drugog. . Crni feminizam tvrdi da ostali oblici feminizma - koji se bore protiv seksizma i klasnog tlačenja, a ignoriraju ili minimiziraju rasizam - samo pomažu održavanju rasističkog tlačenja svih ljudi, uključujući žene. Crne feministkinje vjeruju da se jedino oslobađanjem crnih žena može postići sloboda za sve ljude. Taj je pokret u SAD vezan uz teološki pravac koji se naziva ženizam.

Današnji crni feminizam u SAD je nastao kao razočarenje pokretom za građanska prava, kao i feminizmo 1970-ih. Pokret za građanska prava je naglasak stavljao prvenstveno na suzbijanje tlačenje crnih muškaraca, dok se unutar samog pokreta odvijala spolna diskriminacija. Feministički pokret je, pak, prvenstveno bio zainteresiran za otvaranje novih radnih mjesta za bijele žene, ignorirajući činjenicu da su crnkinje sve vrijeme obavljale teške fizičke poslove. 

Crni feminizam se često vezuje uz feminizam Trećeg svijeta.

Literatura 
 Crenshaw, K. 1991. Mapping the margins: Intersectionality, identity politics, and violence against women of color. Stanford Law Review 43(6) 1241-99.
 Combahee River Collective. 1977. A Black Feminist Statement. in Capitalist Patriarchy and the Case For Social Feminism. Zillah Eisenstein, ed.
 Roth, Benita. 2004. Separate Roads to Feminism: Black, Chicana, and White Feminist Movements in America's Second Wave, Cambridge: Cambridge University Press.
 In Memoriam: Pat Parker (1944-1989) Black American Literature Forum, Vol. 23, No. 3, Poetry Issue (Autumn, 1989), p. 538.

Fusnote 

Feminizam
Socijalistički feminizam

Socijalistički feminizam je pravac feminizma koji smatra da se potpuna emancipacija žena, odnosno njeno oslobođenje od tlačenja može provesti jedino uz poboljšanje njenog javnog,. kako i društvenog života, odnosno ukidanjem ekonomskih i kulturnih izvora tlačenja žena. Socijalistički feminizam prema nekim izvorima predstavlja dualnu teoriju, odnosno sintezu argumenata marksističkog femnizma kao kapitalizmu kao izvoru ženskog tlačenja i argumenata radikalnog feminizmao ulozi roda i patrijarhata.

Teorija je nastala i kao kritika i kao nadopuna tradicionalnih marksističkih stavova, pri čemu se često navodi navodni neuspjeh Marxa da pronađe vezu između spolnog i klasnog ugnjetavanja. Marksističke feministkinje navode radove Friedricha Engelsa (Porijeklo porodice, privatnog vlasništva i države) i Augusta Babela na ovu temu kako bi oborile taj argument.

Socijalistički feminizam u najširem smislu označava i feministička strujanja unutar različitih socijalističkih pokreta.

V. također 

 Clara Fraser
 Emma Goldman
 Donna Haraway
 Sheila Rowbotham
 Nellie Wong
 Historija feminizma
 Ljevica i feminizam

Reference

Vanjski linkovi 
 The Radical Women Manifesto: Socialist Feminist Theory, Program and Organizational Structure
 The socialist feminist project  by Nancy Holmstrom
 Socialist Feminism: The First Decade, 1966-76 by Gloria Martin
 Silvia Federici, recorded live at Fusion Arts, NYC. 11.30.04 
 What is Socialist Feminism?  by Barbara Ehrenreich at the CWLU Herstory Archive
 Entry for Socialist Feminism in the Reader's Companion to U.S. Women's History
 Socialist Feminism: A Strategy for the Women's Movement By Hyde Park Chapter, Chicago Women's Liberation Union

Feminizam
Feminizam, socijalistički
Feminizam jednakosti

Feminizam jednakosti je izraz kojim se označava pravac feminizma koji inzistira na sličnosti osoba muškog i ženskog spola, odnosno njihovoj potpunoj političkoj, pravnoj, ekonomskoj i društvenoj jednakosti. Feministi jednakosti vjeruju da su muškarci i žene, iako biološki i anatomski različiti, u svijet ušli s genetskim nasljeđem oca i majke te da je zbog toga ljudska priroda androgina, odnosno rodno neutralna. 

Kao suprotnost feminizmu jednakosti najčešće se navodi feminizam različitosti.

V. također 
 Liberalni feminizam
 Feminizam pravičnosti
 Feminizam prvog vala

Jednakost
Marksistički feminizam

Marksistički feminizam je pravac feminističke teorije koji smatra da je ukidanje kapitalizma kao društveno-ekonomskog sistema jedini način na koji bi se žene kao spol mogle osloboditi ugnjetavanja. Marksističke feministkinje vjeruju da je upravo kapitalizam izvor ekonomske nejednakosti, ovisnosti, političke zbrke i nezdravih društvenih odnosa između muškaraca i žena koje predstavljaju korijen ženskog ugnjetavanja. 

Prema marksističkoj teoriji, pojedinca u kapitalističkkom društvu oblikuju klasni odnosi, odnosno ljudske sposobnosti, potrebe i interesi su određeni načinom proizvodnje koji karakterizira njihovo društvo. Marksističke feministkinje vide nejednakost spolova kao posljedicu kapitalističkog načina proizvodnje. Spolno ugnjetavanje je prema tome klasno ugnjetavanje, odnosno ženska podređenost muškarcima se vidi kao sredstvo (poput rasizma) za održavanje interesa kapitala i vladajuće klase. Marksističke feministkinje su tradicionalnu marksističku analizu proširile uspoređivanjem rada u kući s radom u kapitalističkim poduzećima.

Marksistički feminizam je predmet kritika od strane raznih pojedinaca i pokreta, bilo unutar bilo van feminističkog pokreta. Radikalne feministkinje ga napadaju zbog toga što, po njihovom mišljenju, stavlja naglasak na klasno društvo, a ne patrijarhat kao izvor ženskog ugnjetavanja. Austrijski ekonomist Ludwig von Mises je, pak, napao marksistički feminizam s tezom kako je nastanak klasnog društva zapravo ustanovio državni i pravni okvir na temelju koga će žene kroz historiju postupno ostvarivati svoja prava.

Bilješke

Eksterni linkovi 
 Silvia Federici, recorded live at Fusion Arts, NYC. 11.30.04 
 The Radical Women Manifesto: Socialist Feminist Theory, Program and Organizational Structure
 Revolution, She Wrote by Clara Fraser
 Marxist Feminism
 Feminist Planet defines Marxist Feminism 

Feminizam
Feminizam, Marksistički
Rodni feminizam

Rodni feminizam (engleski Gender feminism) je izraz kojim se označavaju struje feminizma koje nastoje u potpunosti eliminrati rodne uloge u suvremenom društvu. Nešto šire značenje pojma se koristi za feminističke pokrete i pojedince koji se zalažu da društvo, odnosno država preferiraju žene u odnosu na muškarce u oblastima kao što su bračno nasilje, skrbništvo nad djecom, seksualno uznemiravanje, razvoj i plaće. 

Izraz rodni feminizam je godine 1994. prvi put primijenila američka autorica Christina Hoff Sommers u svom djelu Who Stole Feminism?: How Women Have Betrayed Women kako bi opisala struju feminizma koja dominira američkim feminističkim pokretom, odnosno univerzitetima. Po njenom mišljenju ta je struja ginocentrična i mizandrična, žene svodi kao bespomoćne žrtve, te je odgovorna za brojne negativne stereotipove koji su se o feminizmu općenito stvorili u široj javnosti.

Hoff Sommers je kao suprotnost rodnom feminizmu navela tzv. feminizam pravičnosti koji bi svoj cilj trebao ograničiti na pravnu i političku jednakost.

Feminizam
Feminizam pravičnosti

Feminizam pravičnosti (engleski Equity feminism) je izraz koga je Christina Hoff Sommers godine 1994. iskoristila u svojoj knjizi Who Stole Feminism? kako bi opisala vlastito shvaćanje feminizma, odnosno alternativu rodnom feminizmu. 

Hoff Sommers nastojanje rodnog feminizma da potpuno ukloni rodne uloge i društvene institucije koje navodno održavaju patrijarhat smatra ginocentrizmom i mizandrijom. Umjesto toga ona smatra da je za žene bolje da brinu o dostignućima feminizma prvog vala, odnosno bore se za očuvanje pravne i političke jednakosti među spolovima. Hoff Sommers tvrdi da je feminizam pravičnosti, za razliku od ženske inteligencije, dominantan među ženama u SAD.

V. također 
 Liberalni feminizam

Izvori

Eksterni linkovi 
 This Is What A Feminist Looks Like? 

Feminizam
Radikalni feminizam

Radikalni feminizam je struja unutar feminističkog pokreta čije sljedbenice tvrde da je glavni uzrok ugnjetavanja žena postojanje patrijarhata u ljudskom društvu, odnosno formalni ili neformalni sistem vlasti kojim se održava muška dominacija nad ženama. Radikalne feministkinje zato tvrde da se žene mogu osloboditi jedino ako sruše patrijarhat potpunim odbacivanjem tzv. rodnih uloga i radikalnim preustrojem društva.

Radikalni feminizam se razvio u drugoj polovici 1960-ih u SAD, a kasnije proširio po ostalim zapadnim zemljama. Njegove članice su bile nezadovoljne načinom na koji su drugi društveni pokreti (pokret za građanska prava u SAD i sl.) tretirali ženske probleme, odnosno spolnom diskriminacijom unutar samih tih pokreta. Također su odbacile stav prema kome će problem inferiornog položaja žena biti riješen putem promjene zakona (za što su se zalagale liberalne feministkinje), odnosno ukidanjem klasnih razlika (za što su se zalagale socijalističke i marksističke feministkinje).

Uz radikalni feminizam se često vezuje i izraz militantni feminizam, ali se njega često shvaća kao pejorativni naziv koji koriste njegovi protivnici, kao i protivnici srodnih struja unutar feminizma.

Radikalni feminizam, u formi u kojoj se razvio 1970-ih, je danas među laicima, odnosno široj javnosti sinonim za feminizam uopće.

Literatura 
 Bell, Diane and Renate Klein. Radically Speaking. Spinifex Press . 
 Coote, Anna and Beatrix Campbell. (1987) Sweet Freedom: The Movement for Women's Liberation. Blackwell Publishers.  (hardback)  (paperback).
 Daly, Mary. (1978) Gyn/Ecology: The Metaethics of Radical Feminism. Beacon Pr. 
 MacKinnon, Catharine. (1989) Toward a Feminist Theory of the State. 
 Willis, Ellen, "Radical Feminism and Feminist Radicalism", 1984, collected in No More Nice Girls: Countercultural Essays, Wesleyan University Press, 1992, , p. 117–150.
</div>

V. također 
 Anarha-feminizam
 Andrea Dworkin
 Catharine MacKinnon
 D. A. Clarke
 Feminazi
 Mary Daly
 Melissa Farley
 Mujeres Creando
 Nikki Craft
 Robin Morgan
 Susan Brownmiller
 Valerie Solanas
 Womyn

Vanjski linkovi

Radicalni feministički sajtovi 
 Artemis – Deakin University Womyn's Magazine.
 AndreaDworkin.com, (v. također Dworkin,Andrea)
 Feminist International Network of Resistance to Reproductive and Genetic Engineering (FINRRAGE) journal
 International Coalition Against Trafficking in Women
 Prostitution Research and Education, (v. također Farley, Melissa)
 Men Against Pornography 
 Media Watch
 NoStatusQuo.com, (v. također Craft, Nikki)
 Notes from the First Year 
 Redstockings 
 Sisterhood Is Global Institute
 Strands of Feminist Theory  by Penny Welch, Women's Studies, University of Wolverhampton, February 2001.
 "Those Martian Women!" by Kathleen Trigiani, Out of the Cave, November 1999.

Kritički sajtovi 
Trojan Horses of Feminism
 Why Radical Feminists Concern Us by Charles E. Corry, Ph. D.

Feminizam
Diferencijalni feminizam

Diferencijalni feminizam ili feminizam različitosti je naziv za struje unutar raznih feminističkih pokreta kojima je zajedničko vjerovanje u to da su muškarci i žene ontološki različita ljudska bića te da svako društvo to mora uzimati u obzir. 

To se vjerovanje u suvremenom feminizmu javilo u dva oblika. Jedan od njih je tzv. kulturni feminizam, podvrsta radikalnog feminizma čije predstavnice vjeruju kako sve žene dijele kulturu sasvim zasebnu od muškaraca, a koja je superiorna muškoj kulturi.

Drugi oblik je konzervativni, pretežno katolički, pokret koji se naziva Novi feminizam koji promiče komplentarnost muškaraca i žena u ljudskom društvu, odnosno promiče majčinstvo - materijalno ili duhovno - kao ostvarenje ženskog identiteta.

Feminizam
Kulturni feminizam

Kulturni feminizam je ideologija koja se razvila unutar feminizma u svrhu preispitivanja, odnosno afirmativnog stava prema dotada često zanemarnim ženskim atributima. Prema njoj postoje fundamnetalne razlike u osobnosti i psihologiji između muškaraca i žena, a upravo te razlike žene superiornijim mupkarcima. Na temelju bioloških razlika između muškaraca i žena - kao što su menstruacija i rađanje djece - ekstrapolira se zaključak kako žene posjeduju vlastitu "žensku kulturu." Kulturne feministkinje nadalje tvrde kako žene kao "nježniji spol" posjeduju vlastiti "ženski" način rješavanja društvenih problema, odnosno da bi svijetom zavladao mir ukoliko bi njime vladale žene umjesto "agresivnih" muškaraca.

Kulturni feminizam se smješta u kategoriju tzv. diferencijalnog feminizma, a često je bio predmetom kritika, pogotovo od strane grupa za muška prava koji ga optužuju za mizandriju.

V. također 
 Radikalni feminizam
 Liberalni feminizam
 Socijalistički feminizam

Literatura 
 Balbert, Peter. D.H. Lawrence and the Phallic Imagination. Hong Kong: The Macmillan P, 1989. 
 Donovan, Josefine. Feminist Theory. 3rd ed. New York: The Continuum International Group, 1985. 
 Gerhard, Jane F. Desiring Revolution. New York: Columbia UP, 2001.  
 Humm, Maggie. The Dictionary of Feminist Theory. Great Britain: Ohio State UP., 1990. 
 Ritzer, George. Contemporary Sociological Theory and Its Classical Roots. New York: McGraw-Hill, 2007.

E-lnikovi 
 Alcoff, Linda. "Cultural Feminism Versus Post-Structuralism: the Identity Crisis in Feminist Theory." Jstor. 1988. The University of Chicago Press. Oct.-Nov. 2006 <http://links.jstor.org/sici?sici=0097-9740%28198821%2913%3A3%3C405%3ACFVPTI%3E2.0.CO%3B2-V>.
 Verta Taylor, Leila J. Rupp "Women's Culture and Lesbian Feminist Activism: A Reconsideration of Cultural Feminism" Signs, Vol. 19, No. 1 (Autumn, 1993), pp. 32-61
<http://links.jstor.org/sici?sici=0097-9740%28199323%2919%3A1%3C32%3AWCALFA%3E2.0.CO%3B2-D>. 
 "Jane Addams on Cultural Feminism." About. 1892. Oct.-Nov. 2006 <http://womenshistory.about.com/gi/dynamic/offsite.htm?zi=1/XJ&sdn=womenshistory&zu=http%3A%2F%2Fwww2.pfeiffer.edu%2F%7Elridener%2FDSS%2FAddams%2FCULTFEM3.HTML>. 
 ""I'm Not a Feminist, But..."" Two Peas, No Pods. 24 Oct. 2005. Oct.-Nov. 2006 <http://nopod.blogspot.com/2005/10/im-not-feminist-but.html>. 
 Roseneil, Sasha. "The Coming of Age of Feminist Sociology: Some Issues Of." Jstor. 1995. Oct.-Nov. 2006 <http://links.jstor.org/sici?sici=0007-1315%28199506%2946%3A2%3C191%3ATCOAOF%3E2.0.CO%3B2-K>.

Feminizam
Transfeminizam

Transfeminizam je ideologija koja nastoji objediniti feminizam s pokretom za prava transrodnih osoba. 

Transfeministi odbacuju feminističke stavove da sve žene dijele ista iskustva, navodeći drukčiji društveni položaj s obzirom na rasu, materijalni položaj i spolnu orijentaciju. Najčešće se vezuje uz tzv. feminizam trećeg vala. Njegovi zagovornici rod vide kao patrijarhalni koncept kojemu je cilj ugnjetavanje žena. 

Transfeministi su u nekim slučajevima u otvorenom sukobu sa feminističkim organizacijama koje drže da se jedino žene koje su od samog rođenja žene (womyn-born-womyn) mogu smatrati ženama, odnosno dijeliti ženska iskustva i ciljeve feminističkog pokreta.

Literatura

Knjige i članci 
 Crabtree, Sadie. (2004). Finding common ground between movements for reproductive freedom and transgender/transsexual liberation. The fight for reproductive freedom.  p. 9-11.
 Gluckman R., Trudeau, M. (2002). Trans-itioning feminism: the politics of transgender in the reproductive rights movement. The fight for reproductive freedom.  p. 6-8.

Linkovi 
 Menacing Feminism, Educating Sisters by Robert J. Hill   - As PDF file
 Transfeminism: Let Her Rip by Hanne Blank  
 Transfeminism - Broadening the Range of Feminism by Jelena Postic

Vanjski link 
 Intersex Society of North America
 Vancouver Rape Relief

Feminizam
Transrodnost
Amazonski feminizam

Amazonski feminizam je izraz kojim se označava dominacija ženskog akcijskog junaka u popularnoj kulturi u posljednjoj četvrtini 20. vijeka, a koju mnogi stručnjaci smatraju odrazom feminizma.

U užem smislu se pod tim izrazom podrazumijevaju nastojanja da žene ostvare jednakost i/li nadmoć nad muškim spolom tako što se uključuju u tradicionalno muške aktivnosti kao što su lov, ekstremni sportovi, body building, borilačke vještine, vojska i sl.

Istorija 

Poreklo termina „amazonski feminizam“ vezuje se za različite izvore, uključujući Tomasa Gramstada. On je težio ka tome da poveže jedinstveno viđenje heroizma Ajn Rand i tada modernu feminističku ideologiju amazonskog koncepta. Ovo je delimično inspirisano knjigom „Potraga za ženom ratnicom“ ().

Početkom sedamdesetih godina 20. veka Glorija Stajnem skrenula je pažnju javnosti na ovaj koncept navodeći akcionu heroinu Čudesnu ženu () kao feminističku ikonu i kritikujući Di-Si Komiks 1968. zbog promene moći ove strip junakinje. Nakon kritika Stajnemove, Di-Si je odlučio da Čudesnoj ženi vrati nekadašnje moći (laso istine, neuništive rukavice i druge), a njena popularnost među mladim čitateljkama počela je da raste.

Primjeri amazonskog femninizma u popularnoj kulturi

Televizija/strip 
 Xena
 Wonder Woman
 Chyna
 She-Hulk
 Buffy the Vampire Slayer

Filmovi 
 Faster, Pussycat! Kill! Kill!
 Terminator 2
 Aliens
 G.I. Jane
 King Arthur (2004)

V. također 
 Amazonke
 Heroina
 Superheroina
 Muškobanja
 Boginja
 Pokret boginja
 Matrijarhat
 Žene u oružanim snagama

Izvori

Literatura

Vanjske veze 
 On The Trail of the Women Warriors  - Lyn Webster Wilde is the author of the book with the same title.
 Lothene Experimental Archaeology  - Women as warriors in history.
 Real Knockouts: The Physical Feminism of Women's Self-Defense - An interview with the author of the book with the same title.
 The Amazon Connection - A guide to online resources about Amazons, aiming to cover the entire spectrum of meaning that has been attributed to the term Amazon.
 Amazons International - A newsletter dedicated to the image of the Amazon or female hero in fiction and in fact, in art and literature, in the physiques and feats of female athletes, and in gender-related and sexual orientations.

Feminizam
Gojazni feminizam

Gojazni feminizam (engleski: Fat feminism) ili gojazno-pozitivni feminizam (engleski: fat-positive feminism) je struja koja se javila unutar šireg feminističkog pokreta i čiji zaovornici tvrde da su gojazne žene predmet društvene diskriminacije, te samim time u neravnopravnom položaju u smislu obrazovanja i zapošljavanja. Pokret je nastao još 1970-ih, u doba tzv. feminizma drugog vala, ali je tek nedavno postao šire prihvaćen, slično kao i pokret za prihvaćanje gojaznosti.

Zagovornici gojaznog feminizma tvrde da su žene genetski predodređene da imaju više tkiva od muškaraca, te samim time sklonije gojaznosti, a time i diskriminaciji na osnovu tjelesne mase. Također se navodi da se gojaznost češće javlja kod žena koje pripadaju manjinskim grupama, odnosno siromašnijim ženama, pa se tako preko diskriminacije na osnovu tjelesne mase nastavlja spolna, rasna i klasna diskriminacija u društvu.

Čest predmet napada zagovornika gojaznog feminizma jest tzv. "ideal" ženske figure koga agresivno promoviraju masovni mediji, a pogotovo modna industrija sa supermodelima koji imaju 23 % manje tjelesne mase od prosječne žene, a čiju figuru ima samo 5 % ženske populacije.  Takav nerealni ideal je razlog zbog 95 % svih dijeta propada, odnosno razvijaju se poremećaju kao anoreksija i bulimija, često sa smrtnim posljedicama.

V. također 
 Image tijela
 Pokret za prihvaćanje gojaznosti
 Fizička privlačnost
 Fitness
 Pro-ana
 Gojaznost

Izvori

Eksterni linkovi 
 UK size acceptance site 
 Fat Feminist Herstory, 1969-1993: A Personal Memoir by Karen W. Stimson
 Fat and Feminist Large Women's Health Experiences
 The Web of Size Acceptance: Internet Resources for Exploring a Feminist Issue 
 Fat Feminism: Politics and Perspective
 Love Your Body 
 Recent Lawsuits about Fat Discrimination 

Feminizam
Diskriminacija
Lezbijski feminizam

Lezbijski feminizam je pokret koji se razvio u Sjevernoj Americi i Zapadnoj Evropi 1970-ih i 1980-ih kao struja unutar feminizma koja je držala kako heteroseksualnost predstavlja jednu od institucija patrijarhata, te je žene, žele li se osloboditi ugnjetavanja, moraju odbaciti, odnosno prihvatiti lezbijstvo. Lezbijske feministkinje drže da je lezbijstvo stvar izbora, a ne seksualne orijentacije, te da njegovo prakticiranje znači čin otpora prema patrijarhalnom muškom ugnjetavanju.

Najpoznatije teoretičarke i aktivistice lezbijskog feminizma su Rita Mae Brown, Adrienne Rich, Audre Lorde, Marilyn Frye, Mary Daly, Sheila Jeffreys i Monique Wittig. 

Često se smatra kako je lezbijski feminizam nastao zbog razočaranja lezbijki svojim položajem unutar šireg feminističkog pokreta, odnosno pokreta za prava homoseksualca.

Lezbijske feministkinje su, u većoj ili manjoj mjeri, suprostavljene sadomazohističkoj praksi, kao i transrodnosti, transsekusalcima i transvestitima koje drže invazijom na ženski identitet.

Uz lezbijski feminizam se često vezuju radikalni feminizam i separatistički feminizam, dok se po pitanju kulture to često vezuje uz amazonski feminizam.

Bilješke

V. također 
 Lezbijka
 Lezbijska naučna fantastika

Eksterni linkovi 
 Lesbian Feminism  at the GLBTQ encyclopedia of gay, lesbian, bisexual, transgender and queer culture.
 Lesbian Feminism  at the GLBTQ encyclopedia of gay, lesbian, bisexual, transgender and queer culture.
 1970s Lesbian Feminism: An Overview, History, Bibliography & Guide 
 Sarah Lucia Hoagland lesbianfeminist and author of Lesbian Ethics.
 Guardian interview with Sheila Jeffreys, July 5, 2005.

Feminizam
Seksualna orijentacija
Postmoderni feminizam

Postmoderni feminizam je grana feminizma, uglavnom vezana uz teoriju koja je nastoji spojiti s postmodernom i post-structuralističkom teorijom. Od ostalih grana feminizma se razlikuje po tome što smatra kako je spol ništa drugo do društvena konstrukcija temeljena na jeziku. Glavna zagovornica je Judith Butler, koja ju je 1990. godine opisala u svojoj knjizi Gender Trouble, temeljenoj na radovima Simone de Beauvoir, Michela Foucaulta i Jacquesa Lacana. Butler kritizira ostale feminističke pravce koji održavaju razliku između (biološkog) spola i (društveno konstruiranog) roda.

Povezano 
 Cyborg feminism
 Individualistički feminizam
 Judith Butler
 Luce Irigaray 
 Julia Kristeva
 Donna Haraway

Bibliografija 
 Susan H. Williams and David C. Williams "A Feminist Theory of Malebashing" published in Michigan Journal of Gender & Law, 4 Mich. J. Gender & L. 35 (1996)

Feminizam
Feministička teorija
Rodni studiji
Novi feminizam

Novi feminizam je izraz kojim se označava konzervativna, pretežno katolička struja unutar feminizma koja propovijeda jednakost, ali i komplementarnost žena i muškaraca u društvu. Novi feminizam se smatra dijelom diferencijalnog feminizma koji smatra kako su žene zbog svojih karakteristika predodređene za određene uloge u društvu, prvenstveno majčinstvo. 

Pokret je svoje začetke imao u Velikoj Britaniji 1920-ih kao svojevrsna reakcija na uspjehe sufražističkog pokreta, odnosno spoznaju da politička i pravna jednakost sama sa sobom nije donijela poboljšanje položaja žena. Tzv. Nove feministkinje su se zalagale za radno i socijalno zakonodavstvo koje bi ženama dalo preferencijalni tretman, odnosno olakšalo im da obavljaju svoje majčinske i obiteljske poslove. Taj je pokret imao svoje pristaše u Njemačkoj, od kojih je najpoznatija Helene Stöcker.

Međutim, pokretu je najvći poticaj dao papa Ivan Pavao II svojim predavanjima između 1979. i 1984. koja su danas sabrana u zbirku zvanu Teologija tijela. U njoj je iznio stav da su muškarci i žene komplementarni jedni drugima kao ljudska bića, te pozvao žene da ponovno počnu cijeniti svoj "ženski genij" koji se održavaa kroz status majke i njegovateljice.

Najpoznatije pristaše pokreta su Pia de Solenni, Janet E. Smith, Katrina Zeno, Elizabeth Fox-Genovese, Colleen Carroll Campbell, Mary Beth Bonacci, Sister Prudence Allen, Alice von Hildebrand, Kimberly Hahn i Mary Ellen Bork. Iako je nastao među katolicima, pokret se proširio i na pripadnice drugih vjera, pa mu pripadaju židovska autorica Wendy Shalit i protestantska aktivistica Enola Aird. Neki ga nazivaju i feminizmom četvrtog vala.

Novi feminizam je žestoko kritiziran od strane drugih dijelova feminističkog pokreta, dijelom zato što je stvoren zbog patrijarhalne organizacije kao Katolička crkva, a dijelom zato što se protivi abortusu i kontroli rađanja.

Bilješke

Povezano 
 Pro-life feminizam
 Prirodno planiranje porodice

Literatura 
 Women in Christ: Toward a New Feminism. Edited by Michele M. Schumacher. Cambridge, UK: Wm B. Eerdmans Publishing Co., 2004. "Feminism is Not the Story of My Life" by Elizabeth Fox-Genovese
 Every Woman's Journey: Answering "Who Am I?" For the Feminine Heart by Katrina J. Zeno
 God's Call to Women: Messages of Wisdom and Inspiration, Edited by Christine Anne Mugridge. Ann Arbor: Servant Publications, 2003.
 Essays on Woman'' by Edith Stein (Sister Teresa Benedicta of the Cross Discalced Carmelite). 2nd ed. Translated by Freda Mary Oben. Washington DC: Institute of Carmelite Studies Publications, 1996.

Vanjske veze 
 The New Feminism 
 Women for Faith and Family 
 ENDOW - Educating on the Nature and Dignity of Women
 Women of the Third Millennium
 Feminine Genius: Authentic Catholic Womanhood
 The Motherhood Project 
 Feminists for Life
 "Christian Feminism: A Fuller View of Woman" by Pia de Solenni
 "Catholic and Feminist: Can One Be Both?" by Elizabeth Fox-Genovese

Feminizam
Vjerski feminizam
Katoličanstvo
Separatistički feminizam

'Separatistički feminizam je ogranak feminizma koji drži da su muškarci po prirodi patrijarhalni orijentirani i programirani da ugnjetavaju žene, te je suživot muškaraca i žena bez ugnjetavanja ili pokušaja ugnjetavanja potonjih nemoguć. Separatističke feministkinje smatraju kako čak i najdobronamjerniji muškarci svojim postupcima nesvjesno održavaju patrijarhat. Zbog toga žene, da bi se oslobodile ugnjetavanja, moraju prekinuti svaki kontakt s muškarcima, uključujući i heteroseksualne odnose. Umjesto toga, svoju seksualnost moraju ograničiti na celibat ili lezbijstvo, a sav svoj privatni i javni život moraju ograničiti na odnose sa ženama, te tako dovesti do sloma patrijarhalnog društva.

Separatistički feminizam se često vezuje uz tzv. lezbijski separatizam, koji u sebi kombinira elemente queer nacionalizma i političkog lezbijstva. On je svoj izraz, između ostalog, pronašao u lezbijskoj naučnoj fantastici, gdje su čest motiv buduće utopije u kojima su svi muškarci izumrli, a ljudska vrsta - koja se sastoji samo od žena - se reproducira na alternativne načine.

Osim toga se lezbijski separatizam često povezuje s danas popularnim dijanskim paganizmom.

Separatistički feminizam se općenito smatra najekstremnijom i najkontroverznijom formom feminizma. U prilog tome se često spominju slogani i tekstovi u kojima se zagovara nasilje prema muškarcima, pa i ubistva i genocid. Zbog svega toga je separatistički feminizam često postao omiljena meta antifeminista koji ga kao negativni stereotip nastoje nametnuti cijelom feminizmu. Iz istih razloga je i predmetom kritika samih feministkinja koji njegov ginocentrizam i ekstremnu mizandriju vide kao ništa prihvatljiviju od patrijarhalnog ugnjetavanja.

Separatističke feministkinje i njihove organizacije 
Organizacije:
 Chicago Lesbian Liberation
 Collective Lesbian International Terrors
 The Killer Dyke
 The Furies Collective (Washington, D.C.)
 The Gorgons (California)
 The Lesbian Separatist Group (Seattle, Wwashington)
 The Lesbian-Feminist Center (Chicago)
 Radicalesbians Revolutionary Lesbians (Ann Arbor, Michigan)
 Tribad (New York City)
 Aristasia

Pojedinci
 Rita Mae Brown, autorica i osnivačica The Furies Collective
 Charlotte Bunch, međunarodna aktivistia za ljudska šprava
 Mary Daly, teologinja i bivša profesorica Boston Collegea
 Andrea Dworkin, američka autorica
 Charlotte Perkins Gilman, autorica Herlanda
 Karla Jay, engleska profesorica i bivša članica Gay Liberation Fronta
 Judy Grahn, američka pjesnikinja
 Audre Lorde, afroamerička pjesnikinja
 Del Martin i Phyllis Lyon, američki aktivistici
 Kate Millett, autorica knjige Sexual Politics
 Adrienne Rich, američka pjesnikinja
 Jane Rule, kanadska pjesnikinja
 Linda Shear, američka pjevačica folka
 Barbara Smith, afroamerička aktivistica
 Valerie Solanas, američka spisateljica

Bilješke 

Feminizam
Seksualna orijentacija
Pro-life feminizam

Pro-life feminizam (doslovno Feminizam za život) je naziv kojim se opisuju feministički pojedinci i organizacije kojima je zajedničko protivljenje praksi abortusa. Pro-life feministkinje drže da abortus ne predstavlja nikakvo žensko pravo, nego da umjesto toga predstavlja instrument kojim se žene traumatiziraju i drže u podređenom položaju. Na abortus se gleda kao na nasilni čin od koga profitira društvo u cjelini, na račun traumatizirane i obogaljene žene.

Pro-life feminizam je povezan s tzv. novim feminizmom, kao i pro-life pokretima koji se zalažu za zabranu abortusa iz vjerskih, etičkih i medicinskih razloga.

Najpoznatija pro-life feministička organizacije je Feminists for Life, čija je glasnogovornica Emmyjem nagrađena glumica Patricia Heaton. Članice pokreta uključuju i Normu McCorvey, ženu koja je svojevremeno pokrenula parnicu zvanu Roe vs. Wade, koja je rezultirala legalizacijom abortusa na teritoriju SAD.

V. također 

 Elizabeth Cady Stanton
 Susan B. Anthony
 Novi feminizam

Bilješke

Literatura 
  Prolife Feminism Yesterday & Today. Second & greatly expanded edition. Edited by Derr, Naranjo-Huebl, & MacNair (2005, )
 The Cost of 'Choice': Women Evaluate the Impact of Abortion edited by Erika Bachiochi (2004, )
 Prolife Feminism Yesterday and Today. edited by Derr, Naranjo-Huebl, and MacNair (1995, )
 Pro-Life Feminism: Different Voices edited by Gail Grenier-Sweet (1985, )
 Swimming Against the Tide: Feminist Dissent on the Issue of Abortion edited by Angela Kennedy (1997, )

Vanjski linkovi

Porška 
 Feminists for Life
 Feminism & Nonviolence Studies Association
 Susan B. Anthony List
 Quotes from Modern Pro-Life Feminists
 Pat Goltz's pro-life feminism page
 Quotes from modern pro-life feminists
 Jeannine Parvati Baker's articles on abortion, feminism, female spirituality, and the Goddess
 Links to pro-life feminist pages
 Lynnes pro-life feminist page
 Pro-Life Feminism Ribbon Campaign
 The Feminist Sell-Out - članak Daphne Clair de Jong o pro-life feminizmu, tisakn u New Zealand Listeneru

Kritika 
 Feminists for (Fetal) Life ; Katha Pollitt, The Nation: kritika organizacije Feminists for Life i pro-life feminizma

Abortus
Feminizam
Liberalni feminizam

Liberalni feminizam, za koga se ponekad koristi izraz "feminizam srednje struje", je ogranak feminističkog pokreta koji nastoji postići jednakost muškaraca i žena u društvu kroz političku i pravnu reformu. Prema liberalnim feministkinjama sve žene su u stanju vlastitim naporima postići jednakost s muškarcima, pa se ona može dogoditi bez da se promijeni društvena struktura. Liberalne feminstkinje se, kao i druge feministkinje, zalažu za reproduktivna prava, pravo glasa, pravo na obrazovanje, jednakost u plaćama, porodiljne dopuste, dječje doplatke, posebno zdravstveno osiguranje te borbu protiv porodčnog nasilja. 

Liberalni feminizam se obično vezuje uz širu ideologiju liberalizma, ali i uz tzv. feminizam drugog vala i radikalni centar.

Liberalni feminizam je od 1970-ih pod udarom drugih feminističkih pravaca, najčešće radikalnog feministkinja kojim im spočitavaju de facto zalaganje za status quo, odnosno činjenicu da su žene u SAD i drugim državama u podređenom položaju usprkos de iure jednakosti. Radikalne feministkinje drže da se žene mogu osloboditi jedino radikalnim preobražajem društva, odnosno ukidanjem patrijarhalnih institucija uključujući državu.

Liberalni feminizam je i pod udarom od strane feminizma trećeg vala koji mu spočitava zanemarivanje interesa žena koje pripadaju manjinskim grupama, kao i socijalističkog feminizma koji smatra kako žene neće biti slobodne dok bude klasne nejednakosti.

Ličnosti i organizacije

Ličnosti 
 Betty Friedan 
 Gloria Steinem
 Rebecca Walker
 Naomi Wolf

Organizacije

SAD 
 National Organization for Women
 Feminist Majority Foundation
 Ms. Magazine

Bilješke 

Feminizam
Feminizam, Liberalni
Individualistički feminizam

Individualistički feminizam je izraz kojim se opisuju feministički pojedinci i pokreti koji na žene gledaju kao pojedince. Individualistički feminizam je pod utjecajem ideologija kao što su minarhizam i individualistički anarhizam, čiji su predstavnici Wendy McElroy i Cathy Young , kao i libertarijanstva koje u SAD predstavlja Association of Libertarian Feminists, osnovana Tonie Nathan, kao i Joan Kennedy Taylor i Sharon Presley.

Individualističke feministkinje drže da sva ljudska bića imaju moralno i/li zakonsko pravo na vlastita tijela i vlasništvo, te se zalažu za pravo na abortus, ali isto tako protive pozitivnoj diskriminaciji. U oba slučaja je riječ o nedozvoljenom uplitanju države u privatnu sferu pojedinca.

Individualističke feministkinje se oštro protive ostalim oblicima feminizma, pogotovo onima iz liberalnog i radikalnog feminizma, držeći ih primjerima rodnog feminizma, odnosno naporima da žene kao grupa posluže kao izgovor državnoj intervenciji u prava pojedinaca.

V. također 
 Dora Marsden
 Wendy McElroy
 Carol Moore
 Ezra Heywood
 Cathy Young
 Sharon Presley
 Metodološki individualizam
 Feminizam pravičnosti

Bilješke

Eksterni linkovi 
 iFeminists
 Association of Libertarian Feminists
 Women's Freedom Network
 Uncivil Liberty: An Essay to Show the Injustice and Impolicy of Ruling Woman Without Her Consent (1873) by Ezra Heywood  one of first individualist feminist essays, by Ezra Heywood
 Dora Marsden and The New Freewoman  archives
 Dora Marsden - "Stirner of Feminism ?"
 Free On-Line Books  Includes Individualist Feminist titles
 Voltairine de Cleyre: The Exquisite Rebel
 "Feminism in Liberty"
 Pro Choice Libertarians 
 Libertarianism to a New Generation of Women
 Libertarian Feminism: Can This Marriage Be Saved?

Feminizam
Libertarijanizam
Grad Kruševac

Grad Kruševac je grad u Srbiji, središte Rasinskog okruga. Središte grada je Kruševac.

Naseljena mesta 
Grad Kruševac je jedina urbana sredina u opštini, kojoj administrativno pripadaju i sledeća 100 sela:

 Begovo Brdo
 Bela Voda
 Belasica
 Bivolje
 Bovan
 Bojince
 Boljevac
 Brajkovac
 Bukovica
 Buci
 Velika Kruševica
 Velika Lomnica
 Veliki Kupci
 Veliki Šiljegovac
 Veliko Golovode
 Veliko Krušince
 Vitanovac
 Vratare
 Vučak
 Gavez

 Gaglovo
 Gari
 Globare
 Globoder
 Gornji Stepoš
 Grevci
 Grkljane
 Dvorane
 Dedina
 Dobromir
 Doljane
 Donji Stepoš
 Đunis
 Žabare
 Zdravinje
 Zebica
 Zubovac
 Jablanica
 Jasika
 Jošje

 Kamenare
 Kaonik
 Kapidžija
 Kobilje
 Komorane
 Konjuh
 Koševi
 Krvavica
 Kukljin
 Lazarevac
 Lazarica
 Lipovac
 Lovci
 Lukavac
 Ljubava
 Majdevo
 Makrešane
 Mala Vrbnica
 Mala Reka
 Mali Kupci

 Mali Šiljegovac
 Malo Golovode
 Malo Krušince
 Mačkovac
 Meševo
 Modrica
 Mudrakovac
 Naupare
 Padež
 Pakašnica
 Parunovac
 Pasjak
 Pepeljevac
 Petina
 Pozlata
 Poljaci
 Ribare
 Ribarska Banja
 Rlica
 Rosica

 Sebečevac
 Sezemče
 Slatina
 Srndalje
 Srnje
 Stanci
 Suvaja
 Sušica
 Tekija
 Trebotin
 Trmčare
 Ćelije
 Cerova
 Crkvina
 Čitluk
 Šavrane
 Šanac
 Šašilovac
 Šogolj
 Štitare

Demografija 

Prema popisu stanovništva iz 2002. godine opština Kruševac ima 133.732 stanovnika. Etnička struktura opštine:

Vidi još 
 Kruševac

Izvori

Eksterni linkovi 
 Zvanična prezentacija grada Kruševca

 
Opštine Šumadije i zapadne Srbije
Rasinski upravni okrug
Opština Svilajnac

Opština Svilajnac se nalazi u Pomoravskom okrugu i zahvata površinu od 362 km². Ima 33136 stanovnika i gustinu naseljenosti od 107 stanovnika po kilometru kvadratnom.

Naseljena mesta 
Opština Svilajnac se sastoji iz dvadesetdva sela i jednog grada.
 Bobovo -2265 (broj stanovnika 1991.)
 Bresje -373
 Vojska -1345
 Vrlane -385
 Gložane -1427
 Grabovac -1539
 Dublje -1630
 Dubnica -831
 Đurinac -421
 Kupinovac -541
 Kušiljevo -3247
 Lukovica -938
 Mačevac -355
 Proštinac -463
 Radošin -805 
 Roanda -1001
 Roćevac -601
 Svilajnac -9622
 Sedlare -1076
 Subotica -1256
 Troponje -1371
 Crkvenac -1644

Svilajnac
Vikiprojekat geografija/Naselja u Srbiji
Popis kodova ruskih subjekata

¹ Permski kraj nije dobio svoj kôd.

Saobraćaj u Rusiji
Rusija
Privredne regije Rusije

Ozemlje Ruske Federacije se dijeli na 11 privrednih regija (rus.: 11 экономических районов (ЭР)):

 Središnja (Центральный)
 Središnje-černozemska (Центрально-Чернозёмный)
 Istočnosibirska (Восточно-Сибирский)
 Dalekoistočna (Дальневосточный)
 Sjeverna (Северный)
 Sjevernokavkaska (Северо-Кавказский)
 Sjeverozapadna (Северо-западный)
 Privolška (Приволжский) 
 Uralska (Уральский)
 Volško-vjatska (Волго-Вятский)
 Zapadnosibirska (Западно-Сибирский)

Regije
Administrativna podjela Rusije
Gama raspad

Gama raspad je za razliku od alfa i beta raspada malo specifičniji. Ovde ne dolazi do pravog raspada jezgra na drugo jezgro, već je gama raspad neke vrste emisija gama zraka. Pri tome jezgro prelazi iz pobuđenog stanja u konačno stanje sa emisijom gama čestica, koje zovemo fotoni.

Gama zraci dobijaju se i prilikom anihilacije.

Primjer zapisa u fizici :

Zvezdica označava pobuđeni atom nikla, koji razultuje zračenjem gama čestice. Ona ima energiju tačno onoliku koliko je razlika energije atoma nikla pre i posle reakcije. U ovom primjeru foton odleti energijom oko 1,3 MeV (megaelektronvolta).

Istorija 
Gama čestice otkrio je 1900. godine francuski fizičar Pol Urlih Vilar (-{Paul Ulrich Villard}-) prilikom promatranja uranijuma. Tada je i otkrio, da se gama čestice ne otklanjaju u elektromagnetnom polju, što znači da nemaju električni naboj.
Po de Broljevom modelu iz 1923. godine, gama čestice možemo shvatati kao materiju.

Ime im je dao Ernest Raderford, po grčkom alfabetu, jer su otkriveni nakon alfa i beta čestica.

Fiziološki efekt Gama čestica 
Iako je red energije gama čestica sličan alfa i beta česticama, fotoni nemaju električni naboj. Zato ih odlikuje ogromna prodirnost kroz većinu materijala. Intenzitet gama čestice eksponencialno pada dok putuje kroz neki materijal - i vazduh.

Intenzitet : 
 - raspolovna širina materijala
d - širina materijala
 - početni intenzitet (početna energija gama čestice)

Gama čestice su najštetnije čestice, jer imaju i najveću frekvenciju i tako leže u krajnjom (levom) djelu EM spektra. Najefektivnija zaštita su teški metali, recimo olovo. Tek nekoliko centimetara olova zaustavlja gama česticu.
Gama-zračenje ima veliku prodornu moć a njegova interakcija sa materijalnom sredinom je statističke prirode. Zato ne možemo govoriti o zaustavnom putu gama-čestice, a samim tim ni o debljini sloja supstancije koja ga potpuno apsorbuje. Medjutim, ovde se proračunava debljina sloja supstancijalne sredine koja intenzitet gama-zračenja smanjuje na bezopasnu količinu. Pošto taj intenzitet zavisi od upadnog, to je za različite intenzitete potrebno imati različite debljine zaštitnih slijeva. U principu, za zaštitu od gama-zračenja koriste se materijali napravljeni od elemenata velikog rednog broja koji dobro apsorbuju gama-zračenje čija se debljina odredjuje prema očekivanim maksimalnim intenzitetima zračenja. Takvi materijali su olovo, betonski zidovi, zemljane prepreke, itd.

Vidi još 
 Alfa-raspad
 Beta-raspad
 Spontani raspad
 Radioaktivnost

Fizika
Nuklearna fizika
Spontani raspad

Spontani raspad ili spontana fisija je oblika radioaktivnog raspada kod teških atoma. Jezgro pritom raspadne na dve manji, slični jezgri koje odlete sa priličo velikom kinetičnom energijom (reda 150 MeV). Pritom odleti još višak neutrona pa je spontani raspad sličan Alfa-raspad u. Za prirodne elemente je verovatnost za spontani raspad puno manji nego za Alfa-raspad, jer je ta pojava značajna samo za teška jezgra, kojih u prirodi nema puno. Štaviše, spontani raspad je redovni pojav u transuranskim jezgrima - verovatnost za spontani raspad je dosta veča nego za Alfa-raspad.

Uvjet za spontani raspad je :

gde su , 

 Z - redni broj
 A - masni broj

Vidi još 
 Alfa-raspad
 Beta-raspad
 Radioaktivnost

Fizika
Nuklearna fizika
Kanarski otoci

Kanari ili Kanarski otoci (španj. Canarias ili Islas Canarias) su arhipelag od sedam otoka vulkanskog porijekla u Atlantskom oceanu, sjeverozapadno od obale Afrike. Otoci pripadaju Španjolskoj, unutar koje čine autonomnu zajednicu. Domoroce otočja Guanče u potpunosti su istrijebili španjolski osvajači.

Fizička obilježja 
Otoci i njihovi glavni gradovi su:
 Tenerife (glavni grad Santa Cruz de Tenerife);
 Gran Canaria (glavni grad Las Palmas de Gran Canaria);
 Lanzarote (glavni grad Arrecife);
 La Palma (glavni grad Santa Cruz de La Palma);
 La Gomera (glavni grad San Sebastián de La Gomera);
 El Hierro (glavni grad Valverde);
 Fuerteventura (glavni grad Puerto del Rosario).

Najbliži otok je 108 km udaljen od sjeverozapadne afričke obale.

Teidski vulkan na Tenerifeu je najviša planina u Španjolskoj, i treći najveći vulkan na Zemlji. Klima je obično blaga i vrlo suha. 

Četiri od 13 španjolskih nacionalnih parkova se nalaze na Kanarima:
 Parque Nacional de la Caldera de Taburiente na otoku La Palma,
 Parque Nacional Garajonay na otoku La Gomera,
 Parque Nacional del Teide na otoku Tenerife,
 Parque Nacional Timanfaya na otoku Lanzarote.

Politička obilježja 
Autonomna zajednica Kanari sastoji se od dvije provincije: Las Palmas i Santa Cruz de Tenerife, čiji su glavni gradovi Las Palmas de Gran Canaria i Santa Cruz de Tenerife.

Historija 
Kanarske otoke su otkrili Kartažani, ali su tek oko 1400. godine osvojeni.

Eksterni linkovi 

 Tenerife, Kanari fotografije 

 
Autonomne pokrajine Španije
Otoci u Španiji
Otoci u Africi
Otoci Atlantskog oceana
Arhipelazi
Melilla

{| border=1 align=right cellpadding=4 cellspacing=0 width=300 style="margin: 0.5em 0 1em 1em; background: #ffffff; border: 1px #aaaaaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;"
|+<big>''Ciudad Autónoma de MelillaAutonomni grad Melilla</big>

|}Melilla''' je španjolski autonomni grad i eksklava, smještena na obali Sredozemnog more na sjeveru Afrike, okružena Marokom. Tradicionalno smatrana dijelom Andaluzije, zbog povijesnih razloga, bila je sastavni dio provincije Malage sve do 14. ožujka 1995., kada je usvojia Statut autonomije, te kao i Ceuta, postala autonomni grad.

 Politički status 
Od 1982. Maroko postavlja zahtjev nad Melillom, zajedno sa Ceutom i nekoliko španjolskih otoka ispred afričke obale (španj. Plazas de soberanía) i Kanarskih otoka, povlačeći paralelu sa španjolskim zahtjevom nad Gibraltarom. Španjolska Vlada odbacuje takve usporedbe (kao i stanovnici tih gradova), dajući argumente da su Ceuta i Melilla sastavni dijelovi španjolske države, dok je Gibraltar prekomorski teritorij koji se ne smatra dijelom Ujedinjenog Kraljevstva. Tkođer valja spomenuti da je povijest Melille praktički identična sa poviješću gradova u južnoj Španjolskoj, prolazeći kroz feničke, punske, bizantinske, vandalske, vizigotske, muslimanske te katoličke ruke. Bila je oslobođena samo pet godina poslije Granade i nalazi se u španjolskim rukama praktički od kad Španjolska postoji.

Melilla i Ceuta su jedina dva teritorija Europske Unije na afričkom kopnu.

 
Gradovi u Španiji
Autonomne pokrajine Španije
Tristan da Cunha

Tristan da Cunha je otok u južnom Atlantskom oceanu na položaju 37° južne zemljopisne širine i 12° zapadne zemljopisne dužine. Pripada pod Svetu Helenu, koja je zavisni teritorij Ujedinjenog kraljevstva Velike Britanije i Sjeverne Irske), od koje je udaljen 2000 km. Godine 1961. na otoku se aktivirao vulkan, zbog čega se preselilo cjelokupno stanovništvo otoka (oko sto ljudi) u Veliku Britaniju. Većina se vratila. Otok je vrlo teško dostupan.

Otok je uglavnom brdovit, na jedinoj ravnici na sjeverozapadnoj obali leži prijestolnica Edinburgh (ili „Edinburgh na sedam mora”. Najviša gora, Vrh kraljice Mary iznosi 2010 m. Po zimi njen vrh prekriva snijeg.

Otoke je 1506. otkrio portugalski pomorac Tristão da Cunha i nazvao ih po sebi -Ilha de Tristão da Cunha. Ime se kasnije angliziralo u Tristan da Cunha. 

Ime Tristan da Cunha se upotrebljava također za cijelu otočnu skupinu, koju čine otoci:
 Tristan da Cunha (površina: 98 km²)
 Otok Inaccessible (10 km²)
 Otoci Nightingale (2 km²)
 Otok Nightingale (1,8 km²)
 Srednji otok (0,1 km²)
 Stoltenhoff (0.1 km²)
 Otok Gough (91 km²)

Stanovništvo 

Na otoku živi približno 300 ljudi. Govore engleski jezik, po vjeroispovijesti su anglikanci. Imaju zdravstvene teškoće, zbog endogamije - braka među daljnjim rođacima. Skoro svi stanovnici rade za otočku vladu. Uzgajaju krumpir, koji je bitan u prehrani otočana. Svaka tri ili četiri mjeseca dolazi brod, koji dovozi potrebno.

Na otoku nema aerodroma. Postoji mala ribarska luka. Nema časopisa ni televizije.

Na otoku je škola, bolnica, pošta, muzej, kavana, pivnica i bazen. Kad mladi navrše 16 godina, lako nastavljaju daljnje školovanje u Velikoj Britaniji.

Većina prihoda je od prodaje poštanskih marki. Jastoge izvoze u Japan i u SAD.

Otok se spominje u romanu Edgara Allana Poea Pripovijed Arthura Gordona Pyma.

Svjetska baština 
Gough i nepristupačna ostrva uvršteni su 1995. i 2004. god na listu UNESCO-ove svjetske baštine.

Izvori 

Britanske prekomorske teritorije
Svjetska baština u Ujedinjenom Kraljevstvu