alibayram/wikipedia-40-langs huggingface dataset:
1457

14g - 15g - 16g
1400au 1410au 1420au 1430au 1440au - 1450au - 1460au 1470au 1480au 1490au 1500au 
1452 1453 1454 1455 1456 - 1457 - 1458 1459 1460 1461 1462

Digwyddiadau 
2 Medi - Brwydr Ujëbardha rhwng y fyddin Skanderbeg a'r Ymerodraeth yr Otomaniaid.

Genedigaethau 
28 Ionawr - Harri VII, brenin Lloegr, Castell Benfro (m. 1509)
yn ystod y flwyddyn - Sebastian Brant, bardd Almaenig yn yr ieithoedd Almaeneg a Lladin (m. 1521)

Marwolaethau 
14 Mawrth - Jingtai, ymerawdwr Tsieina, 28
1 Awst - Lorenzo Valla, athronydd Eidalaidd, 50
22 Medi - Pedr II, Dug Llydaw, 39

Cyfeiriadau
1458

14g - 15g - 16g
1400au 1410au 1420au 1430au 1440au - 1450au - 1460au 1470au 1480au 1490au 1500au 
1453 1454 1455 1456 1457 - 1458 - 1459 1460 1461 1462 1463

Digwyddiadau 
24 Ionawr - Matthias Corvinus yn dod yn frenin Hwngari, yn 14 oed.
yn ystod y flwyddyn - Sefydlwyd Coleg Magdalen, Rhydychen, gan William o Waynflete, Esgob Caerwynt

Genedigaethau 
3 Hydref - Sant Casimir, Tywysog Gwlad Pwyl (m. 1484)

Marwolaethau 
27 Mehefin – Alfonso V, brenin Aragón, 61/2
6 Awst - Pab Calixtws III, 62
26 Rhagfyr - Arthur III, Dug Llydaw

Cyfeiriadau
1459

14g - 15g - 16g
1400au 1410au 1420au 1430au 1440au - 1450au - 1460au 1470au 1480au 1490au 1500au 
1454 1455 1456 1457 1458 - 1459 - 1460 1461 1462 1463 1464

Digwyddiadau 
23 Medi - Brwydr Blore Heath

Genedigaethau 
2 Mawrth - Pab Adrian VI (m. 1523)
22 Mawrth - Maximilian I, Ymerawdwr Glân Rhufeinig (m. 1519)

Marwolaethau 
30 Hydref - Poggio Bracciolini, llenor Eidalaidd yn yr iaith Ladin, 79
5 Tachwedd - Syr John Fastolf, milwr, 78

Cyfeiriadau
1460

14g - 15g - 16g
1410au 1420au 1430au 1440au 1450au - 1460au - 1470au 1480au 1490au 1500au 1510au 
1455 1456 1457 1458 1459 - 1460 - 1461 1462 1463 1464 1465

Digwyddiadau 
15 Ionawr – Brwydr Sandwich
18 Gorffennaf - Brwydr Northampton
30 Rhagfyr - Brwydr Wakefield

Genedigaethau 
yn ystod y flwyddyn - David Cecil (AS), gwleidydd (m. 1540)

Marwolaethau 
3 Awst - Iago II, brenin yr Alban, 30
14 Rhagfyr - Guarino da Verona, bardd, athronydd a cyfieithydd, 86

Cyfeiriadau
1461

14g - 15g - 16g
1410au 1420au 1430au 1440au 1450au - 1460au - 1470au 1480au 1490au 1500au 1510au 
1456 1457 1458 1459 1460 - 1461 - 1462 1463 1464 1465 1466

Digwyddiadau 
2 Chwefror - Brwydr Croes Mortimer
17 Chwefror - Ail Frwydr Sant Alban
29 Mawrth - Brwydr Towton rhwng yr Iorciaid a'r Lancastriaid
16 Hydref - Brwydr Twthil
Llyfrau: François Villon - Le Grand Testament

Genedigaethau

Marwolaethau 
2 Chwefror (neu 3 Chwefror) - Owain Tudur, taid Harri VII, brenin Lloegr
22 Gorffennaf - Siarl VII, brenin Ffrainc

Cyfeiriadau
1462

14g - 15g - 16g
1410au 1420au 1430au 1440au 1450au - 1460au - 1470au 1480au 1490au 1500au 1510au 
1457 1458 1459 1460 1461 - 1462 - 1463 1464 1465 1466 1467

Digwyddiadau 
17 Medi - Brwydr Świecino

Genedigaethau 
Mawrth - Juana la Beltraneja, tywysoges Castile (m. 1530)
27 Mehefin - Louis XII, brenin Ffrainc (m. 1515)

Marwolaethau 
27 Mawrth - Fasili II, ymerawdwr Rwsia, 46

Cyfeiriadau
1463

14g - 15g - 16g
1410au 1420au 1430au 1440au 1450au - 1460au - 1470au 1480au 1490au 1500au 1510au 
1458 1459 1460 1461 1462 - 1463 - 1464 1465 1466 1467 1468

Digwyddiadau
Mae Siasbar Tudur yn byw yn Ffrainc.

Genedigaethau
24 Chwefror - Giovanni Pico della Mirandola, athronydd (m. 1494)
Hydref - Alessandro Achillini, athronydd (m. 1512)

Marwolaethau
15 Mehefin - Y Dywysoges Catrin o Bortwgal, awdures, 27
29 Tachwedd - Marie o Anjou, brenhines Ffrainc, 59

Cyfeiriadau
1464

14g - 15g - 16g
1410au 1420au 1430au 1440au 1450au - 1460au - 1470au 1480au 1490au 1500au 1510au 
1459 1460 1461 1462 1463 - 1464 - 1465 1466 1467 1468 1469

Digwyddiadau 
15 Mai - Brwydr Hexham
30 Awst - Pawl II yn dod yn bab.

Genedigaethau 
yn ystod y flwyddyn - Philippe Villiers de L'Isle-Adam, Meistr Mawreddog y Marchogion Ysbyty (m. 1534)

Marwolaethau 
18 Mehefin - Roger van der Weyden, arlunydd, 64
1 Awst - Cosimo de' Medici, banciwr a gwleidydd Eidalaidd, 74
15 Awst - Pab Piws II, 59

Cyfeiriadau
1465

14g - 15g - 16g
1410au 1420au 1430au 1440au 1450au - 1460au - 1470au 1480au 1490au 1500au 1510au 
1460 1461 1462 1463 1464 - 1465 - 1466 1467 1468 1469 1470

Digwyddiadau 
 16 Gorffennaf - Brwydr Montlhéry yn Ffrainc
18 Gorffennaf - Mae Harri VI, brenin Lloegr, yn cael ei gipio gan yr Iorciaid. Mae'r Tywysog Cymru, Edward o San Steffan, yn dianc i Ffrainc gyda'i fam.

Genedigaethau 
6 Chwefror - Scipione del Ferro, mathemategydd Eidalaidd (m. 1526)
Rhagfyr - Beatriz Galindo, bardd Sbaeneg (m. 1534)

Marwolaethau 
 5 Ionawr - Siarl, dug Orleans, bardd, 79

Cyfeiriadau
1466

14g - 15g - 16g
1410au 1420au 1430au 1440au 1450au - 1460au - 1470au 1480au 1490au 1500au 1510au 
1461 1462 1463 1464 1465 - 1466 - 1467 1468 1469 1470 1471

Digwyddiadau 
Etholir Eric Axelsson Tott yn Rhaglaw Sweden.

Genedigaethau 
11 Chwefror - Elisabeth o Efrog, gwraig Harri VII, brenin Lloegr (m. 1503)
27 Hydref - Desiderius Erasmus, athronydd (m. 1536)
30 Tachwedd - Andrea Doria, condottiero a morwr (m. 1560)

Marwolaethau 
8 Mawrth - Francesco I Sforza, Dug Milano, 64
13 Rhagfyr - Donatello, arlunydd, 80
yn ystod y flwyddyn - Isotta Nogarola, bardd ac ysgolhaig o Eidales, 48

Cyfeiriadau
1467

14g - 15g - 16g
1410au 1420au 1430au 1440au 1450au - 1460au - 1470au 1480au 1490au 1500au 1510au 
1462 1463 1464 1465 1466 - 1467 - 1468 1469 1470 1471 1472

Digwyddiadau 
15 Mehefin - Mae Charles le Téméraire yn dod yn ddug Bwrgwyn.
29 Hydref - Brwydr Brusthem

Genedigaethau 
Zygmunt I, brenin Gwlad Pwyl

Marwolaethau 
15 Mehefin - Philippe III, dug Bwrgwyn, 70

Cyfeiriadau
1468

14g - 15g - 16g
1410au 1420au 1430au 1440au 1450au - 1460au - 1470au 1480au 1490au 1500au 1510au 
1463 1464 1465 1466 1467 - 1468 - 1469 1470 1471 1472 1473

Digwyddiadau 
14 Hydref - Cytundeb Péronne rhwng Charles le Temeraire, Dug Bwrgwyn, a Louis XI, brenin Ffrainc.

Genedigaethau 
29 Chwefror - Pab Pawl III (m. 1549)
24 Ebrill - Frederic Jagiellon, archesgob Gniezno (m. 1503)

Marwolaethau 
17 Ionawr - Skanderbeg, arwr genedlaethol Albania, 62
3 Chwefror - Johann Gutenberg, agraffwr, tua 70
26 Medi - Juan de Torquemada, cardinal, 80
yn ystod y flwyddyn - Joanot Martorell, awdur, 55

Cyfeiriadau
1469

14g - 15g - 16g
1410au 1420au 1430au 1440au 1450au - 1460au - 1470au 1480au 1490au 1500au 1510au 
1464 1465 1466 1467 1468 - 1469 - 1470 1471 1472 1473 1474

Digwyddiadau 
 26 Gorffennaf - Brwydr Edgecote Moor: Gorchfygir yr Iorciaid a chymerir Edward IV, brenin Lloegr, yn garcharor
 17 Hydref - Ferdinand, tywysog Aragon, yn priodi Isabella, tywysoges Castile, ac felly'n uno Aragon a Castille yn un deyrnas, sylfaen y Sbaen fodern.

Genedigaethau 
 3 Mai - Niccolò Machiavelli, awdur (m. 1527)
Tachwedd - Guru Nanak, sylfaenydd y crefydd Sikh (m. 1539)

Marwolaethau 
 Gorffennaf/Awst - Richard Woodville, Iarll 1af Rivers, tad Elisabeth Woodville
 27 Gorffennaf - William Herbert, Iarll 1af Penfro (1423–1469), dienyddiwyd wedi Brwydr Edgecote

Cyfeiriadau
1470

14g - 15g - 16g
1420au 1430au 1440au 1450au 1460au - 1470au - 1480au 1490au 1500au 1510au 1520au 
1465 1466 1467 1468 1469 - 1470 - 1471 1472 1473 1474 1475

Digwyddiadau
12 Mawrth - Brwydr Maes Losecote rhwng Edward IV, brenin Lloegr a'r byddin gwrthryfelgar

Genedigaethau
20 Mai - Pietro Bembo, beirniad, ysgolhaig, a bardd (m. 1547)
30 Mehefin - Siarl VIII, brenin Ffrainc (m. 1498)
2 Tachwedd - Edward V, brenin Lloegr (m. c.1483

Marwolaethau
15 Mai - Siarl VIII, brenin Sweden, 60

Cyfeiriadau
1471

14g - 15g - 16g
1420au 1430au 1440au 1450au 1460au - 1470au - 1480au 1490au 1500au 1510au 1520au 
1466 1467 1468 1469 1470 - 1471 - 1472 1473 1474 1475 1476

Digwyddiadau
Sefydlu Cyngor Cymru a'r Gororau yn Llwydlo
14 Ebrill - Brwydr Barnet: Mae Edward IV, brenin Lloegr, yn trechu Iarll Warwick.
4 Mai - Brwydr Tewkesbury
9 Awst - Sixtws IV yn dod yn bab 
10 Hydref - Brwydr Brunkeberg, Sweden
 Llyfrau
Marsilio Ficino - De potestate et sapientia Dei

Genedigaethau
21 Mai - Albrecht Dürer, arlunydd (m. 1528)
7 Hydref - Frederic I, brenin Denmarc (m. 1533)

Marwolaethau
14 Mawrth - Thomas Malory, awdur
14 Ebrill - Richard Neville, 16ed Iarll Warwick, 42
4 Mai - Edward, Tywysog Cymru, 17
21 Mai - Harri VI, brenin Lloegr, 50
26 Gorffennaf - Pab Pawl II, 54

Cyfeiriadau
1472

14g - 15g - 16g
1420au 1430au 1440au 1450au 1460au - 1470au - 1480au 1490au 1500au 1510au 1520au 
1467 1468 1469 1470 1471 - 1472 - 1473 1474 1475 1476 1477

Digwyddiadau
20 Chwefror - Mae'r Ynysoedd Erch a Shetland yn dod yn tiriogaeth yr Alban.
tua 12 Gorffennaf - Priodas Rhisiart, Dug Caerloyw ag Anne Neville
yn ystod y flwyddyn - Mae Richard Redman yn dod yn Esgob Llanelwy.

Llyfrau
Pietro d'Abano
Conciliator differentiarum quae inter philosophos et medicos versantur
De venenis eorumque remediis
Johannes de Sacrobosco - De sphaera mundi

Genedigaethau
28 Mawrth - Fra Bartolomeo, arlunydd (m. 1517)

Marwolaethau
25 Ebrill - Leone Battista Alberti, arlunydd ac athronydd, 68
30 Mai - Jacquetta o Luxembourg, mam Elizabeth Woodville, 57?

Cyfeiriadau
1473

14g - 15g - 16g
1420au 1430au 1440au 1450au 1460au - 1470au - 1480au 1490au 1500au 1510au 1520au 
1468 1469 1470 1471 1472 - 1473 - 1474 1475 1476 1477 1478

Digwyddiadau
11 Awst - Brwydr Otlukbeli
 Llyfrau 
Almanach cracoviense ad annum 1474
Syr John Fortescue - The Governaunce of England

Genedigaethau
19 Chwefror - Nicolaus Copernicus, seryddwr (m. 1543)
Mawrth? - Thomas Wolsey, archesgob a cardinal (m. 1530)
17 Mawrth - Iago IV, brenin yr Alban (m. 1513)
14 Awst - Margaret Pole, Arglwyddes Salisbury (m. 1541)
17 Awst - Rhisiart o Amwythig, Dug Efrog, brawd Edward V, brenin Lloegr (m. tua 1483

Marwolaethau
Ebrill - Alessandro Sforza, condottiero, 63
28 Mehefin 
Nikolaus Gerhaert, cerflunydd, 50au
John Talbot, 3ydd Iarll Amwythig, 24

Cyfeiriadau
1474

14g - 15g - 16g
1420au 1430au 1440au 1450au 1460au - 1470au - 1480au 1490au 1500au 1510au 1520au 
1469 1470 1471 1472 1473 - 1474 - 1475 1476 1477 1478 1479

Digwyddiadau 
Chwefror - Cytundeb Utrecht
25 Gorffennaf - Cytundeb Llundain, rhwng Lloegr a Bwrgwyn

Genedigaethau 
8 Medi - Ludovico Ariosto, bardd (m. 1533)
yn ystod y flwyddyn - Syr Rowland Filfel, efallai yn fab anghyfreithlon i Harri VII, brenin Lloegr (m. 1535)

Marwolaethau 
11 Mai - John Stanberry, Esgob Henffordd
27 Tachwedd - Guillaume Dufay, cyfansoddwr, 77
11 Rhagfyr - Harri IV, brenin Castile, 49
yn ystod y flwyddyn - Gendun Drup, y Dalai Lama 1af, 82/83

Cyfeiriadau
1475

14g - 15g - 16g
1420au 1430au 1440au 1450au 1460au - 1470au - 1480au 1490au 1500au 1510au 1520au 
1470 1471 1472 1473 1474 - 1475 - 1476 1477 1478 1479 1480

Digwyddiadau 
10 Ionawr - Brwydr Vaslui
Tachwedd - Brwydr ar y Planta
yn ystod y flwyddyn - Mae Huw Cae Llwyd yn fynd, gyda'i fab Ieuan, ar bererindod i Rufain

Genedigaethau 
6 Mawrth - Michelangelo, arlunydd (m. 1564)
11 Rhagfyr - Pab Leo X (m. 1521)
yn ystod y flwyddyn - John Lloyd, cerddor (m. 1523)

Marwolaethau 
yn ystod y flwyddyn - Masuccio Salernitano, bardd

Cyfeiriadau
1476

14g - 15g - 16g
1420au 1430au 1440au 1450au 1460au - 1470au - 1480au 1490au 1500au 1510au 1520au 
1471 1472 1473 1474 1475 - 1476 - 1477 1478 1479 1480 1481

Digwyddiadau
2 Mawrth - Brwydr Grandson
2 Mehefin - Brwydr Morat
26 Gorffennaf - Brwydr Valea Albă

Genedigaethau
28 Mehefin - Pab Pawl IV (m. 1559)

Marwolaethau
26 Ebrill - Simonetta Vespucci, "la bella Simonetta", 22/23
Rhagfyr - Vlad III Dracula, 45-49
22 Rhagfyr - Isabel Neville, chwaer Anne Neville, 25

Cyfeiriadau
1477

14g - 15g - 16g
1420au 1430au 1440au 1450au 1460au - 1470au - 1480au 1490au 1500au 1510au 1520au 
1472 1473 1474 1475 1476 - 1477 - 1478 1479 1480 1481 1482

Digwyddiadau 
27 Chwefror - Sefydlwyd Prifysgol Uppsala, yn Sweden

 Llyfrau - Dictes or Sayengis of the Philosophres (wedi argraffu gan William Caxton yn Llundain)

Genedigaethau 
25 Ionawr - Anna, Duges Llydaw, brenhines Ffrainc (m. 1514)

Marwolaethau 
5 Ionawr - Siarl, Dug Bwrgwyn, "le Téméraire", 43 (yn y Brwydr Nancy)
4 Awst - Jacques d'Armagnac, Dug Nemours, 44?

Cyfeiriadau
1478

14g - 15g - 16g
1420au 1430au 1440au 1450au 1460au - 1470au - 1480au 1490au 1500au 1510au 1520au 
1473 1474 1475 1476 1477 - 1478 - 1479 1480 1481 1482 1483

Digwyddiadau 
 Llyfrau - Arte dell'Abbaco

Genedigaethau 
7 Chwefror - Thomas More, gwleidydd, ysgolhaig, awdur ac athronydd (m. 1535)
26 Mai - Pab Clement VII (m. 1534)
6 Rhagfyr - Baldassare Castiglione, diplomydd, gŵr llys, a llenor Eidalaidd (m. 1529)
yn ystod y flwyddyn – Gruffydd ap Rhys ap Thomas, uchelwr (m. 1521)

Marwolaethau 
18 Chwefror – Siôr Plantagenet, Dug 1af Clarence, brawd Edward IV, brenin Lloegr, 28

Cyfeiriadau
1479

14g - 15g - 16g
1420au 1430au 1440au 1450au 1460au - 1470au - 1480au 1490au 1500au 1510au 1520au 
1474 1475 1476 1477 1478 - 1479 - 1480 1481 1482 1483 1484

Digwyddiadau 
7 Awst - Brwydr Guinegate

Genedigaethau 
25 Mawrth - Fasili III, Tywysog Moscfa (m. 1533)
25 Mehefin - Lisa del Giocondo, model y "Mona Lisa" (m. 1542)

Marwolaethau 
20 Ionawr - Ioan II, brenin Aragon, 81
?13 Mawrth - Robert Morton, cyfansoddwr, 50?

Cyfeiriadau
1480

14g - 15g - 16g
1430au 1440au 1450au 1460au 1470au - 1480au - 1490au 1500au 1510au 1520au 1530au 
1475 1476 1477 1478 1479 - 1480 - 1481 1482 1483 1484 1485

Digwyddiadau 
6 Mawrth - Cytundeb Toledo, rhwng Sbaen a Portiwgal
 Llyfrau
Regimen sanitatis Salernitanum

Genedigaethau 
14 Ebrill - Lucrezia Borgia (m. 1519)
yn ystod y gwanwyn - Fernão de Magalhães, fforiwr o Bortiwgal (m. 1521)

Marwolaethau 
6 Mehefin - Vecchietta, arlunydd, tua 70
20 Tachwedd - Eleanor o'r Alban, Archduges Awstria, merch Iago I, brenin yr Alban, 46/47

Cyfeiriadau
1481

14g - 15g - 16g
1430au 1440au 1450au 1460au 1470au - 1480au - 1490au 1500au 1510au 1520au 1530au 
1476 1477 1478 1479 1480 - 1481 - 1482 1483 1484 1485 1486

Digwyddiadau 
 26 Rhagfyr - Brwydr Westbroek rhwng yr Iseldiroedd ac Utrecht
yn ystod y flwyddyn - Mae Pab Sixtws IV yn galw Sandro Botticelli ac arlunwyr eraill o Fflorens ac Wmbria i arlunio ffresco ar furiau y Cappella Sistina yn y Fatican.

Genedigaethau 
 1 Gorffennaf - Cristian II, brenin Denmarc
 28 Awst – Francisco de Sá de Miranda, bardd o Bortiwgal (m. 1558)

Marwolaethau 
 21 Mai - Cristian I, brenin Denmarc, 55
 31 Gorffennaf - Francesco Filelfo, ysgolhaig a bardd Eidalaidd, 
 28 Awst - Afonso V, brenin Portiwgal, 49

Cyfeiriadau
1482

14g - 15g - 16g
1430au 1440au 1450au 1460au 1470au - 1480au - 1490au 1500au 1510au 1520au 1530au 
1477 1478 1479 1480 1481 - 1482 - 1483 1484 1485 1486 1487

Digwyddiadau
1 Awst - Goresgyniad yr Alban gan Lloegr

Llyfrau 
Luzerner Chronik

Genedigaethau
29 Mehefin - Mari o Aragon, gwraig Manuel I, brenin Portiwgal (m. 1517)
yn ystod y flwyddyn - Eufrasia Burlamacchi, arlunydd (m. 1548)

Marwolaethau
25 Awst - Marged o Anjou, brenhines Harri VI, brenin Lloegr, 52

Cyfeiriadau
1484

14g - 15g - 16g
1430au 1440au 1450au 1460au 1470au - 1480au - 1490au 1500au 1510au 1520au 1530au 
1479 1480 1481 1482 1483 - 1484 - 1485 1486 1487 1488 1489

Digwyddiadau 
29 Awst - Innocent VIII yn dod yn bab.
 Llyfrau -

Genedigaethau 
1 Ionawr - Ulrich Zwingli, diwygiwr crefyddol (m. 1531)

Marwolaethau 
4 Mawrth - Sant Casimir, Tywysog y Wlad Pwyl
9 Ebrill - Edward o Middleham, Tywysog Cymru, tua 10
12 Awst - Pab Sixtws IV
11 Tachwedd - Luigi Pulci, bardd Eidalaidd, 52

Cyfeiriadau
1485

14g - 15g - 16g
1430au 1440au 1450au 1460au 1470au - 1480au - 1490au 1500au 1510au 1520au 1530au 
1480 1481 1482 1483 1484 - 1485 - 1486 1487 1488 1489 1490

Digwyddiadau 
22 Awst - Brwydr Maes Bosworth; mae Harri Tudur, Iarll Richmond, yn dod yn frenin Lloegr.
7 Tachwedd - Priodas Siasbar Tudur a Catherine Woodville (chwaer Elizabeth Woodville)

Llyfrau 
Syr Thomas Malory - Le Morte d'Arthur

Genedigaethau 
16 Rhagfyr - Catrin o Aragón, brenhines cyntaf Harri VIII, brenin Lloegr (m. 1536)
yn ystod y flwyddyn
Hernando Cortés, fforiwr (m. 1547)
Hugh Latimer, offeiriad (m. 1555)
John Russell, Iarll Bedford 1af (m. 1554)

Marwolaethau 
16 Mawrth - Anne Neville, brenhines Rhisiart III, 28
22 Awst - Rhisiart III, brenin Lloegr, 32

Cyfeiriadau
1486

14g - 15g - 16g
1430au 1440au 1450au 1460au 1470au - 1480au - 1490au 1500au 1510au 1520au 1530au 
1481 1482 1483 1484 1485 - 1486 - 1487 1488 1489 1490 1491

Digwyddiadau 
18 Ionawr - Priodas Harri VII, brenin Lloegr, ac Elisabeth o Efrog
9 Ebrill - Coroniad Maximilian I o Habsburg fel "Rex Romanorum" yn Aachen

Llyfrau
Giovanni Pico della Mirandola - De hominis dignitate

Genedigaethau 
6 Ionawr - Martin Agricola, cyfansoddwr (m. 1556)
2 Gorffennaf - Jacopo Sansovino, cerflunydd a phensaer (m. 1570)
20 Medi - Arthur Tudur, Tywysog Cymru (m. 1502)

Marwolaethau 
30 Mawrth - Thomas Bourchier, Archesgob Caergaint, 82?
11 Awst - William Waynflete, esgob, 88?

Cyfeiriadau
1487

14g - 15g - 16g
1430au 1440au 1450au 1460au 1470au - 1480au - 1490au 1500au 1510au 1520au 1530au 
1482 1483 1484 1485 1486 - 1487 - 1488 1489 1490 1491 1492

Digwyddiadau 
16 Mehefin - Brwydr Maes Stoke rhwng Harri VII, brenin Lloegr a gwrthryfelwyr
9 Medi - Hongzhi yn dod yn ymerawdwr Tsieina.
 Llyfrau
Niccolò da Correggio - Fabula di Cefalo
Malleus Maleficarum

Genedigaethau 
10 Medi - Pab Iwliws III (m. 1555)
tua 
Rowland Lee, esgob a gwleidydd o Sais (m. 1543)
Tiziano Vecellio, arlunydd (m. 1576)

Marwolaethau 
16 Mehefin - John de la Pole, Iarll Lincoln, 25? (yn y Frwydr Maes Stoke)

Cyfeiriadau
1488

14g - 15g - 16g
1430au 1440au 1450au 1460au 1470au - 1480au - 1490au 1500au 1510au 1520au 1530au 
1483 1484 1485 1486 1487 - 1488 - 1489 1490 1491 1492 1493

Digwyddiadau 
11 Mehefin - Brwydr Sauchieburn yn yr Alban
28 Gorffennaf - Brwydr Saint-Aubin-du-Cormier, rhwng Siarl VIII, brenin Ffrainc, a'r arweinwyr Orleans a Llydaw

Genedigaethau 
19 Mawrth - Johannes Magnus, archesgob Sweden (m. 1544)
7 Awst - Caspar Aquila, dilynwr Martin Luther (m. 1560)

Marwolaethau 
11 Mehefin - Iago III, brenin yr Alban, 36/37
9 Medi - Ffransis II, Dug Llydaw, 53

Cyfeiriadau
1489

14g - 15g - 16g
1430au 1440au 1450au 1460au 1470au - 1480au - 1490au 1500au 1510au 1520au 1530au 
1484 1485 1486 1487 1488 - 1489 - 1490 1491 1492 1493 1494

Digwyddiadau 
Mawrth - Cytundeb Medina del Campo rhwng Lloegr a Sbaen
29 Tachwedd - Arthur Tudur yn cael ei urddo'n Dywysog Cymru, yn San Steffan.

Genedigaethau 
15 Ebrill - Sinan, pensaer (m. 1588)
2 Gorffennaf - Thomas Cranmer, Archesgob Caergrawnt (m. 1556)
Awst? - Antonio da Correggio, arlunydd (m. 1534)
28 Tachwedd - Marged Tudur, brenhines Iago IV, Brenin yr Alban (m. 1541)

Marwolaethau 
6 Ebrill - Hans Waldmann, milwr o Swistir, 53
28 Ebrill - Henry Percy, 4ydd iarll Northumberland, tua 40
12 Gorffennaf - Bahlul Khan Lodhi, swltan India

Cyfeiriadau
1490

14g - 15g - 16g
1440au 1450au 1460au 1470au 1480au - 1490au - 1500au 1510au 1520au 1530au 1540au 
1485 1486 1487 1488 1489 - 1490 - 1491 1492 1493 1494 1495

Digwyddiadau 
 19 Rhagfyr – Priodas (trwy ddirprwy) Anne o Lydaw a Maximilian I, Ymerawdwr Glân Rhufeinig.
yn ystod y flwyddyn – Francysk Skaryna, argraffydd a dyneiddiwr Belarwseg (m. 1552)
 Llyfrau - Joanot Martorell, Tirant lo Blanch (Catalaneg)

Genedigaethau 
12 Hydref - Bernardo Pisano, cyfansoddwr (m. 1548)

Marwolaethau 
 6 Ebrill – Matthias Corvinus, brenin Hwngari, 47

Cyfeiriadau
1491

14g - 15g - 16g
1440au 1450au 1460au 1470au 1480au - 1490au - 1500au 1510au 1520au 1530au 1540au 
1486 1487 1488 1489 1490 - 1491 - 1492 1493 1494 1495 1496

Digwyddiadau
2 Ionawr - Cytundeb Moulins, rhwng Alain d'Albret a Siarl VIII, brenin Ffrainc
6 Rhagfyr - Priodas Anne o Lydaw a Siarl VIII, brenin Ffrainc; gorfodir Anne i ddod â’i phriodas i ben i Maximilian I, Ymerawdwr Glân Rhufeinig
 Llyfrau - Fasciculus Medicinae (yn Lladin)

Genedigaethau
28 Mehefin - Harri VIII, brenin Lloegr (m. 1547)
31 Rhagfyr - Jacques Cartier, fforiwr (m. 1557)

Marwolaethau
16 Gorffennaf - William Herbert, 2il Iarll Penfro, 36/40
7 Awst - Jacobus Barbireau, cyfansoddwr, 36

Cyfeiriadau
1492

14g - 15g - 16g
1440au 1450au 1460au 1470au 1480au - 1490au - 1500au 1510au 1520au 1530au 1540au 
1487 1488 1489 1490 1491 - 1492 - 1493 1494 1495 1496 1497

Digwyddiadau
 2 Ionawr - Granada, y deyrnas Islamaidd olaf yn Sbaen, yn ildio i'r Cristionogion; diwedd y Reconquista
 6 Ionawr – Mae Ferdinand ac Isabella, brenhines Castile, yn dod i Granada fel brenhinoedd.
5 Rhagfyr - Christopher Columbus yn cyrraedd Hispaniola, yn y "Byd Newydd".
 Llyfrau - Antonio de Nebrija, Gramática de la lengua castellana

Genedigaethau
11 Ebrill - Marguerite de Navarre (Marguerite d'Angoulême / d'Alençon) (m. 1549)
12 Medi - Lorenzo II de' Medici (m. 1519)
14 Medi - Elisabeth Tudur, merch Harri VII, brenin Lloegr a'i wraig Elisabeth o Efrog (m. 1495)
yn ystod y flwyddyn - Thomas Jones, gwleidydd (m. c.1559)

Marwolaethau
1 Mawrth? - William Caxton, awdur, diplomydd, cyfieithydd, cyhoeddwr ac ieithydd, tua 70
8 Ebrill - Lorenzo de' Medici, 43
7 Mehefin - Elizabeth Woodville, brenhines Edward IV, brenin Lloegr, 55
25 Gorffennaf - Pab Innocentius VIII, 60
12 Hydref - Piero della Francesca, arlunydd, 70au

Cyfeiriadau
1493

14g - 15g - 16g
1440au 1450au 1460au 1470au 1480au - 1490au - 1500au 1510au 1520au 1530au 1540au 
1488 1489 1490 1491 1492 - 1493 - 1494 1495 1496 1497 1498

Digwyddiadau 
19 Ionawr - Cytundeb Barcelona, rhwng Siarl VIII, brenin Ffrainc, a Ferrando II, brenin Aragón

Genedigaethau 
11 Tachwedd - Bernardo Tasso, bardd (m. 1569)
11 Tachwedd (neu 17 Rhagfyr) - Paracelsus, alcemegydd (m. 1541)

Marwolaethau 
19 Awst - Ffredrig III, Ymerawdwr Glân Rhufeinig, 77
Mawrth - Martin Alonzo Pinzón, fforiwr, 52

Cyfeiriadau
1494

14g - 15g - 16g
1440au 1450au 1460au 1470au 1480au - 1490au - 1500au 1510au 1520au 1530au 1540au 
1489 1490 1491 1492 1493 - 1494 - 1495 1496 1497 1498 1499

Digwyddiadau 
5 Mai - Mae Christopher Columbus yn gyrraedd Jamaica.
 Llyfrau 
Sebastian Brant - Das Narrenschiff
Luca Pacioli - Summa de arithmetica

Genedigaethau 
12 Medi - Ffransis I, brenin Ffrainc (m. 1547)
yn ystod y flwyddyn - François Rabelais, awdur (m. 1553)

Marwolaethau 
11 Ionawr - Domenico Ghirlandaio, arlunydd, 45
17 Tachwedd - Giovanni Pico della Mirandola, athronydd, 31

Cyfeiriadau
1495

14g - 15g - 16g
1440au 1450au 1460au 1470au 1480au - 1490au - 1500au 1510au 1520au 1530au 1540au 
1490 1491 1492 1493 1494 - 1495 - 1496 1497 1498 1499 1500

Digwyddiadau 
28 Mehefin - Brwydr Seminara, rhwng Ffrainc a Cordoba a Ferrante
6 Gorffennaf - Brwydr Fornovo, rhwng Ffrainc a Milano
 Llyfrau
Matteo Maria Boiardo - Orlando innamorato

Genedigaethau 
6 Mawrth - Luigi Alamanni, bardd (m. 1556)
yn ystod y flwyddyn 
Hugh Price, cyfreithiwr a chlerigwr (m. 1574)
Richard Whitford, offeiriad ac awdur (m. 1542?)

Marwolaethau 
16 Chwefror - Syr William Stanley, tua 60
14 Medi - Elisabeth Tudur, merch Harri VII, brenin Lloegr, 3
25 Hydref - Ioan II, brenin Portiwgal, 40
21 Rhagfyr - Siasbar Tudur, ewythr Harri VII, brenin Loegr, 64
yn ystod y flwyddyn - Rosier Cinast ap Gruffudd o'r Cnwcin, uchelwr a milwr o blaid yr Iorciaid, tua 62

Cyfeiriadau
1496

14g - 15g - 16g
1440au 1450au 1460au 1470au 1480au - 1490au - 1500au 1510au 1520au 1530au 1540au 
1491 1492 1493 1494 1495 - 1496 - 1497 1498 1499 1500 1501

Digwyddiadau 
12 Mehefin - Sefydlwyd Coleg yr Iesu, Caergrawnt.

Llyfrau
Pietro Bembo - Petri Bembi de Aetna Angelum Chalabrilem liber

Genedigaethau 
28 Mawrth - Mari Tudur, brenhines Louis XII, brenin Ffrainc (m. 1533)
12 Mai - Gustaf Vasa, brenin Sweden (m. 1560)
23 Tachwedd - Clément Marot, bardd (m. 1544)
yn ystod y flwyddyn - Menno Simons, offeiriad Ffrisiaidd (m. 1561)

Marwolaethau 
7 Medi - Ferrante II, brenin Napoli, 27
15 Medi - Hugh Clopton, maer Llundain, 50au

Cyfeiriadau
1497

14g - 15g - 16g
1440au 1450au 1460au 1470au 1480au - 1490au - 1500au 1510au 1520au 1530au 1540au 
1492 1493 1494 1495 1496 - 1497 - 1498 1499 1500 1501 1502

Digwyddiadau 
Gwrthryfel Cernyw
24 Mehefin – John Cabot yn cyrraedd Newfoundland
8 Gorffennaf – Vasco da Gama yn gadael Lisbon

Llyfrau
Rawżat aṣ-ṣafāʾ

Genedigaethau 
 16 Chwefror – Philip Melanchthon, diwygiwr Almaenig (m. 1560)
yn ystod y flwyddyn – Hans Holbein yr Ieuaf, arlunydd (m. 1543)

Marwolaethau 
 3 Ionawr – Beatrice d'Este, Duges Milan, 21

Cyfeiriadau
1498

14g - 15g - 16g
1440au 1450au 1460au 1470au 1480au - 1490au - 1500au 1510au 1520au 1530au 1540au 
1493 1494 1495 1496 1497 - 1498 - 1499 1500 1501 1502 1503

Digwyddiadau

Llyfrau
Coronica del Çid Ruy Diaz (Crónica popular del Cid)

Genedigaethau 
15 Tachwedd - Eleonore o Awstria, brenhines Ffransis I, brenin Ffrainc (m. 1558)
yn ystod y flwyddyn - Hieronymus Bock, offeiriad, meddyg, a botanegwr o Almaenwr (m. 1554)

Marwolaethau 
7 Ebrill - Y brenin Siarl VIII, brenin Ffrainc, 28
23 Mai - Girolamo Savonarola, 46
16 Medi - Tomás de Torquemada, Arch-chwilyswr, 78

Cyfeiriadau
1499

14g - 15g - 16g
1440au 1450au 1460au 1470au 1480au - 1490au - 1500au 1510au 1520au 1530au 1540au 
1494 1495 1496 1497 1498 - 1499 - 1500 1501 1502 1503 1504

Digwyddiadau 
22 Gorffennaf - Brwydr Dornach
 Llyfrau  
Francesco Colonna, Hypnerotomachia Poliphili

Genedigaethau 
31 Mawrth - Pab Piws IV (m. 1565)
3 Medi - Diane de Poitiers, cariad y brenin Harri II, brenin Ffrainc (m. 1566)

Marwolaethau 
Tachwedd - John Ingleby, Esgob Llandaf, 65?
23 Tachwedd - Perkin Warbeck, ymhonnwr i orsedd Lloegr, tua 24
John Cabot, ymchwiliwr

Cyfeiriadau
1500

14g - 15g - 16g
1450au 1460au 1470au 1480au 1490au - 1500au - 1510au 1520au 1530au 1540au 1550au
1495 1496 1497 1488 1499 - 1500 - 1501 1502 1503 1504 1505

Digwyddiadau 
21 Ebrill - Pedro Álvares Cabral yn hawlio Brasil ar gyfer Portiwgal
Awst - Ail Frwydr Lepanto
11 Tachwedd - Cytundeb Granada
 Llyfrau
Erasmus - Collecteana Adagiorum

Genedigaethau 
24 Chwefror - Siarl V, Ymerawdwr Rhufeinig Sanctaidd (m. 1558)
23 Ebrill 
Alexander Ales, diwynydd Albanaidd (m. 1565)
Johann Stumpf, awdur o Swistir (m. 1576)
3 Tachwedd - Benvenuto Cellini, celflunydd (m. 1571)
tebygol 
Gruffydd Dwnn, uchelwr Cymreig (m. tua 1570)
Syr Edward Carne, llysgennad (m. 1561)

Marwolaethau 
29 Mai - Bartolomeu Dias, fforiwr Portiwgalaidd, 50?
15 Medi - John Morton, archesgob Caergaint, 80?
1 Hydref - John Alcock, esgob, 70?

Cyfeiriadau
1501

15g - 16g - 17g
1450au 1460au 1470au 1480au 1490au - 1500au - 1510au 1520au 1530au 1540au 1550au 
1496 1497 1498 1499 1500 - 1501 - 1502 1503 1504 1505 1506

Digwyddiadau 
13 Medi - Dechreuodd Michelangelo ar ei gerflun Dafydd
14 Tachwedd - Priodas Arthur Tudur, Tywysog Cymru, gyda Catrin o Aragon
 Llyfrau 
Llyfr Margery Kempe
John Skelton - Speculum principis

Genedigaethau 
6 Mai - Pab Marsellws II (m. 1555)
yn ystod y flwyddyn 
Richard Davies, Esgob Llanelwy a Thyddewi (m. 1581)
William Herbert, Iarll 1af Penfro (m. 1570)

Marwolaethau 
17 Mehefin - Jan I Olbracht, brenin Gwlad Pwyl

Cyfeiriadau
1502

15g - 16g - 17g
1450au 1460au 1470au 1480au 1490au - 1500au - 1510au 1520au 1530au 1540au 1550au
1497 1498 1499 1500 1501 - 1502 - 1503 1504 1505 1506 1507

Digwyddiadau 
18 Medi - Christopher Columbus yn dod i Costa Rica.
yn ystod y flwyddyn - Mae Francisco Pizarro yn dod i Dde America am y tro cyntaf.

Genedigaethau 
7 Ionawr - Pab Grigor XIII (m. 1585)
5 Mai - Georg Major, awdur, diwinydd ac academydd o'r Almaen (m. 1574)
6 Mehefin - Ioan III, brenin Portiwgal (m. 1557)
yn ystod y flwyddyn? - Syr John Price, ysgolhaig (m. 1555)

Marwolaethau 
2 Ebrill - Arthur Tudur, Tywysog Cymru, 15
yn ystod y flwyddyn? - Gwerful Mechain, bardd

Cyfeiriadau
1503

15g - 16g - 17g
1450au 1460au 1470au 1480au 1490au - 1500au - 1510au 1520au 1530au 1540au 1550au 
1498 1499 1500 1501 1502 - 1503 - 1504 1505 1506 1507 1508

Digwyddiadau 
21 Ebrill - Brwydr Cerignola rhwng Aragon a Ffrainc
8 Awst - Priodas Iago IV, brenin yr Alban, a Marged Tudur, merch Harri VII, brenin Lloegr, yng Nghaeredin.
yn ystod y flwyddyn - Thomas Wyatt, bardd, llyswr, a diplomydd o Sais (m. 1542)

Genedigaethau 
2 Chwefror - Catrin Tudur, merch Harri VII ac Elisabeth o Efrog (m. 10 Chwefror 1503)
10 Mawrth - Ferdinand I, Ymerawdwr Glân Rhufeinig (m. 1564)
28 Mehefin - Giovanni della Casa, bardd (m. 1556)
12 Awst - Cristian III, brenin Denmarc a Norwy (m. 1559)
14 Rhagfyr - Nostradamus, proffwyd (m. 1566)

Marwolaethau 
Ionawr - John Dwnn, llyswr a ddiplomydd, tua 80
11 Chwefror - Elisabeth o Efrog, gwraig Harri VII, brenin Lloegr, 37
18 Awst - Pab Alexander VI, 72
18 Hydref - Pab Piws III, 64

Cyfeiriadau
1504

15g - 16g - 17g
1450au 1460au 1470au 1480au 1490au - 1500au - 1510au 1520au 1530au 1540au 1550au
1499 1500 1501 1502 1503 - 1504 - 1505 1506 1507 1508 1509

Digwyddiadau 
18 Chwefror - Tywysog Harri yn dod yn Dywysog Cymru, ar ôl i Arthur Tudur farw.

Llyfrau
Jacopo Sannazaro - Arcadia (cerdd)

Genedigaethau 
17 Ionawr – Pab Pïws V (m. 1572)
6 Awst – Matthew Parker, Archesgob Caergaint (m. 1574)
Rhagfyr – Nicholas Udall, English playwright and schoolmaster (m. 1556)
yn ystod y flwyddyn – William Glyn, esgob Bangor (m. 1558)

Marwolaethau 
1 Mai – John Morgan, esgob Tyddewi
29 Gorffennaf – Thomas Stanley, iarll cyntaf Derby, 68/69
28 Awst – John Paston, uchelwr (llythyrau Paston), 59/60
26 Tachwedd – Isabella, brenhines Castile (g. 1451)

Cyfeiriadau
1505

15g - 16g - 17g
1450au 1460au 1470au 1480au 1490au - 1500au - 1510au 1520au 1530au 1540au 1550au
1500 1501 1502 1503 1504 - 1505 - 1506 1507 1508 1509 1510

Digwyddiadau 
 12 Ebrill - Mae Robert Sherborne yn dod yn Esgob Tyddewi.
yn ystod y flwyddyn - Y Portiwgaliaid yn ymosod ar Kilwa a Mombasa yn nwyrain Affrica

Llyfrau
Christopher Columbus - El Libro de las Profecías

Genedigaethau 
21 Rhagfyr - Thomas Wriothesley, Iarll 1af Southampton (m. 1550)
yn ystod y flwyddyn - Rowland Meyrick, Esgob Bangor (m. 1565)

Marwolaethau 
Gorffennaf - Jacob Obrecht, cyfansoddwr o Fflandrys, 47/8

Cyfeiriadau
1506

15g - 16g - 17g
1450au 1460au 1470au 1480au 1490au - 1500au - 1510au 1520au 1530au 1540au 1550au
1501 1502 1503 1504 1505 - 1506 - 1507 1508 1509 1510 1511

Digwyddiadau 
18 Ebrill - Gwaith yn dechrau ar adeiladu Basilica Sant Pedr newydd yn Rhufain.

Llyfrau
William Dunbar – The Dance of the Sevin Deidly Synnis

Genedigaethau 
Chwefror - George Buchanan, hanesydd a dyneiddiwr o'r Alban (m. 1582)
7 Ebrill - Sant Ffransis Xavier (m. 1552)

Marwolaethau 
20 Mai - Christopher Columbus, fforiwr, tua 54

Cyfeiriadau
1507

15g - 16g - 17g
1450au 1460au 1470au 1480au 1490au - 1500au - 1510au 1520au 1530au 1540au 1550au
1502 1503 1504 1505 1506 - 1507 - 1508 1509 1510 1511 1512

Digwyddiadau 
Ebrill/Mai – Martin Luther yn dod yn offeiriad Yr Eglwys Gatholig Rufeinig.
yn ystod y flwyddyn – Dychwelodd yr arlunydd Albrecht Dürer i'r Eidal.

Llyfrau
Jean Lemaire de Belges – Les Chansons de Namur
Baptista Mantuanus – Mantuan Georgius

Genedigaethau 
1 Hydref – Johannes Sturm, athro ac awdur Almaenig (m. 1589)
27 Medi – Guillaume Rondelet, meddyg (m. 1566)
yn ystod y flwyddyn (neu 1508) – Blanche Parry, nyrs Elisabeth I, brenhines Lloegr, boneddiges breswyl (m. 1590)

Marwolaethau 
12 Mawrth – Cesare Borgia, cadfridog a gwladweinydd o'r Eidal, 31

Cyfeiriadau
1508

15g - 16g - 17g
1450au 1460au 1470au 1480au 1490au - 1500au - 1510au 1520au 1530au 1540au 1550au
1503 1504 1505 1506 1507 - 1508 - 1509 1510 1511 1512 1513

Digwyddiadau 
10 Rhagfyr – Cynghrair Cambrai
yn ystod y flwyddyn – Mae Polydore Vergil yn dod yn archddiacon Wells.

Llyfrau
John Lydgate – The Complaint of the Black Knight

Genedigaethau 
13 Mehefin – Alessandro Piccolomini, athronydd o Siena (m. 1579)
30 Tachwedd – Andrea Palladio, pensaer (m. 1580)
yn ystod y flwyddyn 
Margaret Clement, mathemategydd (m. 1570)
Richard Myddelton, gwleidydd o Ddinbych (m. 1575)

Marwolaethau 
24 Chwefror – Jörg von Ehingen, marchog a llenor, 79/80
31 Gorffennaf – Na'od, ymerawdwr Ethiopia

Cyfeiriadau
1509

15g - 16g - 17g
1450au 1460au 1470au 1480au 1490au - 1500au - 1510au 1520au 1530au 1540au 1550au
1504 1505 1506 1507 1508 - 1509 - 1510 1511 1512 1513 1514

Digwyddiadau 
3 Chwefror - Brwydr Diu
14 Mai - Brwydr Agnadello
11 Mehefin - Priodas Harri VIII, brenin Lloegr, a Catrin o Aragon

Llyfrau
Desiderius Erasmus - Encomium Moriae ("Molawd Ffolineb")

Genedigaethau 
10 Gorffennaf - Jean Calvin, diwinydd (m. 1564)

Marwolaethau 
21 Ebrill - Harri VII, brenin Lloegr, 52
29 Mehefin - Margaret Beaufort, mam Harri VII, 66

Cyfeiriadau
1510

15g - 16g - 17g
1460au 1470au 1480au 1490au 1500au - 1510au - 1520au 1530au 1540au 1550au 1560au
1505 1506 1507 1508 1509 - 1510 - 1511 1512 1513 1514 1515

Digwyddiadau 
1 Mawrth - Brwydr Salt River, De Affrica

Genedigaethau 
30 Mawrth - Antonio de Cabezón, cyfansoddwr
yn ystod y flwyddyn 
Meurig Dafydd, bardd (m. 1595)
Siôn Brwynog, bardd (m. 1562)
Levina Teerlinc, arlunydd o Brugge (m. 1576)

Marwolaethau 
1 Mawrth - Francisco de Almeida, fforiwr
17 Mai - Sandro Botticelli, arlunydd, 64/65
Hydref - Giorgione, arlunydd, 32/33

Cyfeiriadau
1511

15g - 16g - 17g
1460au 1470au 1480au 1490au 1500au - 1510au - 1520au 1530au 1540au 1550au 1560au
1506 1507 1508 1509 1510 - 1511 - 1512 1513 1514 1515 1516

Digwyddiadau 
9 Ebrill - Sylfaen Coleg Sant Ioan, Caergrawnt, gan Margaret Beaufort

Llyfrau
Erasmus - Stultitiae Laus

Genedigaethau 
3 Gorffennaf - Giorgio Vasari, arlunydd a phensaer (m. 1574)
yn ystod y flwyddyn? - Thomas Davies, esgob Llanelwy (m. 1573)

Marwolaethau 
11 Chwefror - Harri, Dug Cernyw, mab Harri VIII, brenin Lloegr (2 mis)

Cyfeiriadau
1512

15g - 16g - 17g
1460au 1470au 1480au 1490au 1500au - 1510au - 1520au 1530au 1540au 1550au 1560au
1507 1508 1509 1510 1511 - 1512 - 1513 1514 1515 1516 1517

Digwyddiadau 
 11 Ebrill - Brwydr Ravenna rhwng Ffrainc a Sbaen
 21 Hydref - Mae Martin Luther yn dod aelod o'r Prifysgol Wittenberg.

Llyfrau
Pedro Damiano - Questo libro e da imparare giocare a scachi et de li partiti

Genedigaethau 
 31 Ionawr - Harri, brenin Portiwgal (m. 1580)
 5 Mawrth - Gerardus Mercator, cartograffydd (m. 1594)
 10 Ebrill - Iago V, brenin yr Alban (m. 1542)
 Awst - Catrin Parr, gwraig Harri VIII, brenin Lloegr
yn ystod y flwyddyn - Robert Recorde, meddyg a mathemategydd (m. 1558)

Marwolaethau 
 12 Chwefror - Dafydd ab Owain, Esgob Llanelwy ac abad Abaty Aberconwy
 22 Chwefror - Amerigo Vespucci, fforiwr, 57

Cyfeiriadau
1513

15g - 16g - 17g
1460au 1470au 1480au 1490au 1500au - 1510au - 1520au 1530au 1540au 1550au 1560au
1508 1509 1510 1511 1512 - 1513 - 1514 1515 1516 1517 1518

Digwyddiadau 
6 Mehefin - Brwydr Novara rhwng y Swistir a Ffrainc
11 Gorffennaf - Mae Cristian II yn dod yn frenin Denmarc a Norwy.
16 Awst - Brwydr yr Ysbardunau rhwng Lloegr a Ffrainc
9 Medi - Brwydr Maes Flodden rhwng Lloegr a'r Alban
7 Hydref - Brwydr La Motta rhwng Sbaen a Fenis

Llyfrau
John Skelton – A Ballade of the Scottysshe Kynge

Genedigaethau 
24 Medi - Catrin o Saxe-Lauenburg, gwraig Gustav I, brenin Sweden (m. 1535)

Marwolaethau 
20 Chwefror - Ioan, brenin Denmarc, Norwy, a Sweden, 58
21 Chwefror - Pab Iwliws II, 69
9 Medi - Iago IV, brenin yr Alban (ym mrwydr Maes Flodden) (g. 1473)
25 Rhagfyr - Johann Amerbach, argraffwr Almaenig 73

Cyfeiriadau
1514

15g - 16g - 17g
1460au 1470au 1480au 1490au 1500au - 1510au - 1520au 1530au 1540au 1550au 1560au
1509 1510 1511 1512 1513 - 1514 - 1515 1516 1517 1518 1519

Digwyddiadau 
10 Ionawr - Tân mawr yn y Rialto, Fenis.
23 Awst - Brwydr Chaldiran rhwng Twrci a Persia
15 Medi - Thomas Wolsey yn dod yn Archesgob Efrog
9 Hydref – Priododd Mari Tudur, chwaer Harri VIII, brenin Lloegr, â Louis XII, brenin Ffrainc yn Abbeville.
 Llyfrau
Saxo Grammaticus - Gesta Danorum (cyfieithiad gan Christiern Pedersen)

Genedigaethau 
Rhagfyr - Harri, Dug Cernyw, mab Harri VIII, brenin Lloegr, a'i wraig Catrin o Aragon (marw-anedig)
31 Rhagfyr - Andreas Vesalius, anatomydd (m. 1564)

Marwolaethau 
2 Ionawr - William Smyth, esgob Lincoln, 53/54
9 Ionawr - Anna, Duges Llydaw, brenhines Ffrainc, 37
11 Mawrth - Donato Bramante, pensaer, 70

Cyfeiriadau
1515

15g - 16g - 17g
1460au 1470au 1480au 1490au 1500au - 1510au - 1520au 1530au 1540au 1550au 1560au
1510 1511 1512 1513 1514 - 1515 - 1516 1517 1518 1519 1520

Digwyddiadau 
25 Ionawr - Coroniad Ffransis I, brenin Ffrainc
13 Mai - Mae Mari Tudur yn priod â Charles Brandon, Dug 1af Suffolk.
yn ystod y flwyddyn - Sefydlodd y Sbaenwr Diego Velázquez de Cuéllar ddinas La Habana.

Genedigaethau 
22 Medi - Anne o Cleves, y bedwaredd o chwech gwraig Harri VIII, brenin Lloegr (m. 1557)
8 Hydref - Margaret Douglas, merch Marged Tudur ac Archibald Douglas, mam Arglwydd Darnley (m. 1578)
yn ystod y flwyddyn - Giles Morgan, aelod seneddol (m. 1570)

Marwolaethau 
1 Ionawr - Louis XII, brenin Ffrainc, 52
6 Chwefror - Aldus Manutius, argraffwr, cyhoeddwr, a theipograffwr Eidalaidd, 65/66

Cyfeiriadau
1516

15g - 16g - 17g
1460au 1470au 1480au 1490au 1500au - 1510au - 1520au 1530au 1540au 1550au 1560au
1511 1512 1513 1514 1515 - 1516 - 1517 1518 1519 1520 1521

Digwyddiadau 
23 Ionawr - yn dod yn frenin Sbaen.

Llyfrau
Ludovico Ariosto – Orlando Furioso
Erasmus - Institutio principis Christiani ("Addysg Tywysog Cristnogol")

Genedigaethau 
 18 Chwefror – Mari I, brenhines Lloegr (m. 1558)
26 Mawrth – Conrad Gesner, athronydd a meddyg (m. 1565)
yn ystod y flwyddyn – John Foxe, pregethwr Piwritanaidd ac hanesydd y saint (m. 1587)

Marwolaethau 
23 Ionawr – Ferrando II, brenin Aragón, 63
9 Awst – Hieronymus Bosch, arlunydd, tua 66

Cyfeiriadau
1517

15g - 16g - 17g
1460au 1470au 1480au 1490au 1500au - 1510au - 1520au 1530au 1540au 1550au 1560au 
1512 1513 1514 1515 1516 - 1517 - 1518 1519 1520 1521 1522

Digwyddiadau 
22 Ionawr - Brwydr Ridaniya: Mae'r Otomaniaid (Selim I) yn trechu'r fyddin Mamluk.

Llyfrau
Johann Reuchlin – De Arte Cabbalistica

Genedigaethau 
yn ystod y flwyddyn - Henry Howard, Iarll Surrey (m. 1547)

Marwolaethau 
31 Hydref - Fra Bartolommeo, arlunydd
8 Tachwedd - Francisco Jiménez de Cisneros, esgob a gwleidydd Sbaenaidd, 81
yn ystod y flwyddyn - Dafydd ap Tomas, Abad Margam

Cyfeiriadau
1518

15g - 16g - 17g
1460au 1470au 1480au 1490au 1500au - 1510au - 1520au 1530au 1540au 1550au 1560au 
1513 1514 1515 1516 1517 - 1518 - 1519 1520 1521 1522 1523

Digwyddiadau 
3 Hydref - Cytundeb Llundain
yn ystod y flwyddyn - Sefydlu'r Coleg Brenhinol y Meddygon gan Harri VIII, brenin Lloegr
 Llyfrau - Erasmus, Colloquia familiaria

Genedigaethau 
Medi/Hydref - Tintoretto, arlunydd o'r Eidal)
yn ystod y flwyddyn - Mayken Verhulst, arlunydd (m. 1596/9)
tua Owain ap Huw (AS Niwbwrch) (m. tua 1613)

Marwolaethau 
yn ystod y flwyddyn - Guido Mazzoni, cerflunydd

Cyfeiriadau
1519

15g - 16g - 17g
1460au 1470au 1480au 1490au 1500au - 1510au - 1520au 1530au 1540au 1550au 1560au 
1514 1515 1516 1517 1518 - 1519 - 1520 1521 1522 1523 1524

Digwyddiadau 
15 Awst - Sefydlu Dinas Panama yn Ne America

Llyfrau
Maciej Miechowita - Chronica Polonorum ("Hanes pobl Gwlad Pwyl")

Genedigaethau 
 31 Mawrth - Harri II, brenin Ffrainc (m. 1559)
 13 Ebrill - Catrin de Medici, brenhines Harri II o Ffrainc (m. 1589)
 18 Mehefin? - Harri Fitzroy, mab anghyfreithlon Harri VIII, brenin Lloegr (m. 1536)
 22 Gorffennaf - Pab Innocentius IX (m. 1591)
yn ystod y flwyddyn - Thomas Gresham, economegydd, diplomydd a banciwr (m. 1579)

Marwolaethau 
 12 Ionawr
 Maximilian I, Ymerawdwr Glân Rhufeinig, 59
 Vasco Núñez de Balboa, Spanish explorer, 43/44
 2 Mai - Leonardo da Vinci, arlunydd a difeisiwr, 67
 24 Mehefin - Lucrezia Borgia, merch Pab Alecsander VI, 39

Cyfeiriadau
1520

15g - 16g - 17g
1470au 1480au 1490au 1500au 1510au - 1520au - 1530au 1540au 1550au 1560au 1570au
1515 1516 1517 1518 1519 - 1520 - 1521 1522 1523 1524 1525

Digwyddiadau 
19 Ionawr – Brwydr Llyn Åsunden rhwng Cristian, brenin Denmarc, a'r Swedaidd.
7 Mehefin - Camp du Drap d'Or ("Maes y Brethyn Aur"): Cyfarfod Harri VIII, brenin Lloegr, a Ffransis I, brenin Ffrainc, ger Calais.
7 Gorffennaf - Brwydr Otumba yn Ne America: Byddin Sbaenaidd yn trechu'r Aztecs

Llyfrau
Martin Luther - An den christlichen Adel deutscher Nation

Genedigaethau 

13 Medi - William Cecil, barwn Burghley (m. 1598)
6 Rhagfyr - Barbara Radziwiłł, brenhines Gwlad Pwyl (m. 1551)
yn ystod y flwyddyn 
William Salesbury, cyfieithwr y Beibl (m. 1584)
Mechtelt van Lichtenberg, arlunydd (m. 1598)

Marwolaethau 
3 Chwefror - Sten Sture, arweinydd Sweden, 26/27
16 Mawrth - Martin Waldseemüller, cartograffwr a thorluniwr pren Almaenig, 49/50
 6 Ebrill - Raffael, arlunydd, 37
22 Medi - Selim I, ymerawdwr yr Otomaniaid, 55?

Cyfeiriadau
1521

15g - 16g - 17g
1470au 1480au 1490au 1500au 1510au - 1520au - 1530au 1540au 1550au 1560au 1570au
1516 1517 1518 1519 1520 - 1521 - 1522 1523 1524 1525 1526

Digwyddiadau 
20 Mai - Brwydr Pampeluna rhwng Ffrainc a Sbaen.

Llyfrau
Jacopo Berengario da Carpi - Commentaria cum amplissimus additionibus super anatomiam Mundini

Genedigaethau 
4 Awst - Pab Wrban VII (m. 1590)
13 Rhagfyr - Pab Sixtus V (m. 1590)

Marwolaethau 
27 Ebrill - Fernão de Magalhães, fforiwr, tua 40
10 Mai – Sebastian Brant,  awdur Almaenig, 62/63
1 Rhagfyr - Pab Leo X, 45
13 Rhagfyr - Manuel I, brenin Portiwgal, 52
yn ystod y flwyddyn - Syr Gruffydd ap Rhys ap Thomas, uchelwr, tua 43

Cyfeiriadau
1522

15g - 16g - 17g
1470au 1480au 1490au 1500au 1510au - 1520au - 1530au 1540au 1550au 1560au 1570au
1517 1518 1519 1520 1521 - 1522 - 1523 1524 1525 1526 1527

Digwyddiadau 
27 Ebrill - Brwydr Bicocca rhwng Ffrainc a Sbaen

Llyfrau
Martin Luther – Contra Henricum Regem Anglie ("Yn erbyn Harri VIII, brenin Lloegr")

Genedigaethau 
3 Mehefin – John Jewel, offeiriad o Loegr (m. 1571)

Marwolaethau 
 13 Mehefin – Piero Soderini, gwleidydd o Fflorens, 71
11 Medi – Christophe de Longueil, ysgolhaig, tiwtor Ffransis I, brenin Ffrainc, 33/34
Tachwedd – Edward Vaughan, esgob Tyddewi

Cyfeiriadau
1523

15g - 16g - 17g
1470au 1480au 1490au 1500au 1510au - 1520au - 1530au 1540au 1550au 1560au 1570au
1518 1519 1520 1521 1522 - 1523 - 1524 1525 1526 1527 1528

Digwyddiadau
9 Ebrill - Cysegrwyd Eglwys Santes Marged, Westminster.
6 Mehefin - Mae Gustaf Vasa yn dod yn frenin Sweden.
19 Tachwedd - Mae Pab Clement CII yn dod yn bab.
yn ystod y flwyddyn – Eisteddfod Caerwys, 1523, y gyntaf o ddwy eisteddfod Caerwys. Tudur Aled oedd un o gomisiynwyr.

Llyfrau
Thomas More - Responsio ad Lutherum

Genedigaethau
yn ystod y flwyddyn - Gabriele Falloppio, anatomegydd (m. 1562)

Marwolaethau
3 Ebrill – John Lloyd, cerddor, tua 43
 14 Medi – Pab Adrian VI, 64

Cyfeiriadau
1524

15g - 16g - 17g
1470au 1480au 1490au 1500au 1510au - 1520au - 1530au 1540au 1550au 1560au 1570au
1519 1520 1521 1522 1523 - 1524 - 1525 1526 1527 1528 1529

Digwyddiadau 
17 Ebrill – Mae Giovanni da Verrazzano yn gyrraedd Bae Efrog Newydd.
8 Mehefin - Brwydr Acajutla yn Ne America.

Llyfrau
Erasmus – De libero arbitrio diatribe sive collatio

Genedigaethau 
23 Awst – François Hotman, cyfreithwr ac awdur (m. 1590)
7 Medi – Thomas Erastus, diwiynydd o'r Swistir (m. 1583)
11 Medi – Pierre de Ronsard, bardd o Ffrainc (m. 1585)
yn ystod y flwyddyn
Richard Bulkeley, gwleidydd (m. 1573)
tua'r dyddiad yma 
Luís Vaz de Camões, bardd o Bortiwgal (m. 1580)
Lewis ab Owain ap Meurig, bonheddwr ac aelod seneddol (m. 1590)
Louise Labé, bardd o Ffrainc (m. 1566)

Marwolaethau 
20 Gorffennaf – Claude, Duges Llydaw, brenhines Ffrainc, 24
24 Rhagfyr – Vasco da Gama, fforiwr o Bortiwgal, 55-65

Cyfeiriadau
1525

15g - 16g - 17g
1470au 1480au 1490au 1500au 1510au - 1520au - 1530au 1540au 1550au 1560au 1570au
1520 1521 1522 1523 1524 - 1525 - 1526 1527 1528 1529 1530

Digwyddiadau 
24 Chwefror – Brwydr Pavia: Mae lluoedd yr Almaen a Sbaen dan arweiniad Charles de Lannoy yn trechu byddin Ffrainc, ac yn cipio Ffransis I, brenin Ffrainc
13 Mehefin – Priodas Martin Luther a Katharina von Bora

Genedigaethau 
yn ystod y flwyddyn – Pieter Bruegel yr Hynaf, arlunydd (m. 1569)

Marwolaethau 
 28 Chwefror – Cuauhtémoc, brenin olaf ymerodraeth Aztec, tua 30
yn ystod y flwyddyn – Syr Rhys ap Thomas, marchog, 75/76<ref>Griffiths, Ralph, Sir Rhys ap Thomas and his family: a study in the Wars of the Roses and early Tudor politics, University of Wales Press, 1993, p. 43.

Cyfeiriadau
1526

15g - 16g - 17g
1470au 1480au 1490au 1500au 1510au - 1520au - 1530au 1540au 1550au 1560au 1570au
1521 1522 1523 1524 1525 - 1526 - 1527 1528 1529 1530 1531

Digwyddiadau  
14 Ionawr – Cytundeb Madrid, rhwng Ffransis I, brenin Ffrainc, a Siarl V, Ymerawdwr

Llyfrau
Teofilo Folengo - Orlandino

Gwyddoniaeth
 Darganfyddiad yr elfen gemegol Sinc gan Paracelsus

Genedigaethau

Marwolaethau 
19 Mai - Go-Kashiwabara, ymerawdwr Japan, 61
4 Awst - Juan Sebastián Elcano, fforiwr, 40?

Cyfeiriadau
1527

15g - 16g - 17g
1470au 1480au 1490au 1500au 1510au - 1520au - 1530au 1540au 1550au 1560au 1570au
1522 1523 1524 1525 1526 - 1527 - 1528 1529 1530 1531 1532

Digwyddiadau
22 Mehefin – Mae dinas Jakarta wedi'i sefydlu.
6 Mai – Anrhaith Rhufain

Llyfrau
Philippe de Commines – Mémoires, llyfrau 7-8

Genedigaethau
21 Mai - Felipe II, brenin Sbaen (m. 1598)
13 Gorffennaf - John Dee, mathemategydd ac astrolegydd (m. 1608)
31 Gorffennaf - Maximilian II, Ymerawdwr Glân Rhufeinig (m. 1576)
yn ystod y flwyddyn 
Humphrey Lhuyd, meddyg, cartograffydd, hynafiaethydd ac awdur (m. 1568)
Abraham Ortelius, cartograffydd a hynafiaethydd (m. 1598)

Marwolaethau
21 Mehefin - Niccolò Machiavelli, gwladweinydd a llenor, 58
tua - Lewys Môn, bardd

Cyfeiriadau
1528

15g - 16g - 17g
1470au 1480au 1490au 1500au 1510au - 1520au - 1530au 1540au 1550au 1560au 1570au
1523 1524 1525 1526 1527 - 1528 - 1529 1530 1531 1532 1533

Digwyddiadau 
12 Ionawr - Coroniad Gustaf I, brenin Sweden
28 Ebrill - Brwydr Capo d'Orso, rhwng Ffrainc a Sbaen

Llyfrau
William Tyndale – The Obedience of a Christen man, and how Christen rulers ought to govern...

Cerddoriaeth
Clément Janequin – Chansons

Genedigaethau 
21 Mehefin – Maria o Awstria, Ymerodres Glân Rhufeinig (m. 1603)
25 Awst – Luis de Requesens y Zúñiga, milwr a diplomydd o Sbaen (m. 1576)
1 Tachwedd? – John Perrot, aelod seneddol (m. 1592)
 6 Tachwedd? – Gabriel Goodman, Deon Abaty San Steffan (m. 1601)
 16 Tachwedd – Jeanne d'Albret, brenhines Navarra (m. 1572)
yn ystod y flwyddyn – Catharina van Hemessen, arlunydd (m. 1600)

Marwolaethau 
6 Ebrill - Albrecht Dürer, arlunydd o'r Almaen, 56

Cyfeiriadau
1529

15g - 16g - 17g
1470au 1480au 1490au 1500au 1510au - 1520au - 1530au 1540au 1550au 1560au 1570au
1524 1525 1526 1527 1528 - 1529 - 1530 1531 1532 1533 1534

Digwyddiadau 
Mawrth - Brwydr Shimbra Kure
22 Ebrill - Cytundeb Saragossa
5 Awst - Cytundeb Cambrai
27 Medi - Yr Otomaniaid yn ymosod ar Fienna

Llyfrau
Y Beibl Wittenberg
Hans Luft - A Proper Dialogue Between A Gentleman and a Husbandman

Genedigaethau 
3 Ebrill - Michael Neander, hanesydd (m. 1581)
20 Gorffennaf - Syr Henry Sidney, gwleidydd (m. 1586)
yn ystod y flwyddyn - Syr Edward Stradling, ysgolhaig a pherchennog llyfrgell (m. 1609)

Marwolaethau 
2 Chwefror - Baldassare Castiglione, diplomydd, gŵr llys, a llenor Eidalaidd, 50
20 Ebrill - Silvio Passerini, arglwydd Firenze, 60

Cyfeiriadau
1530

15g - 16g - 17g
1480au 1490au 1500au 1510au 1520au - 1530au - 1540au 1550au 1560au 1570au 1580au
1525 1526 1527 1528 1529 - 1530 - 1531 1532 1533 1534 1535

Digwyddiadau
3 Awst – Brwydr Gavinana, yn Fflorens
yn ystod y flwyddyn – Mae John Price yn dod yn ysgrifennydd Cyngor Cymru a'r Gororau.

Llyfrau
Erasmus – De Civilitate Morum Puerilium Libellus

Genedigaethau
 25 Awst – Ifan IV, tsar Rwsia (m. 1584)
yn ystod y flwyddyn – Pey de Garros, bardd (m. 1585)
tua – Rhisiart Clwch, marsiandwr (m. 1570)

Marwolaethau
29 Tachwedd – Thomas Wolsey, cardinal a gwladweinydd, tua 57
26 Rhagfyr – Babur, sylfaenydd Ymerodraeth y Mughal, 47
 yn ystod y flwyddyn – Andrea del Sarto, arlunydd

Cyfeiriadau
1531

15g - 16g - 17g
1480au 1490au 1500au 1510au 1520au - 1530au - 1540au 1550au 1560au 1570au 1580au
1526 1527 1528 1529 1530 - 1531 - 1532 1533 1534 1535 1536

Digwyddiadau 
26 Ionawr – Daeargryn yn Lisbon; miloedd o bobl yn colli ei bywydau.

Llyfrau
Syr Thomas Elyot – The Boke named the Governour

Genedigaethau 
yn ystod y flwyddyn – Frances Sidney, chwaer Henry Sidney (m. 1590)

Marwolaethau 
7 Gorffennaf – Tilman Riemenschneider, cerflunydd, tua 70
11 Hydref – Huldrych Zwingli, diwygiwr o'r Swistir, yn y Frwydr Kappel, 47
4 Rhagfyr – Rhys ap Gruffudd, ŵyr i Rhys ap Thomas

Cyfeiriadau
1532

15g - 16g - 17g
1480au 1490au 1500au 1510au 1520au - 1530au - 1540au 1550au 1560au 1570au 1580au
1527 1528 1529 1530 1531 - 1532 - 1533 1534 1535 1536 1537

Digwyddiadau 
Mai - Francisco Pizarro yn cyrraedd Periw ac yn dal Atahualpa, ymerawdwr yr Incas.
13 Awst - Mae Llydaw yn dod o ardal Ffrainc.
 Llyfrau
Niccolò Machiavelli - Il Principe (Y Tywysog) 
François Rabelais (fel "Alcofribas Nasier") - Pantagruel (Les horribles et épouvantables faits et prouesses du très renommé Pantagruel Roi des Dipsodes, fils du Grand Géant Gargantua)

Genedigaethau 
19 Chwefror - Jean-Antoine de Baïf, bardd (m. 1589)
24 Mehefin - Robert Dudley, 1af Iarll Caerlŷr (m. 1588)
tua - Henry Jones, gwleidydd (m. 1586)

Marwolaethau 
22 Awst - William Warham, Archesgob Caergaint, 80?
1 Hydref - Jan Mabuse, arlunydd, 54?

Cyfeiriadau