alibayram/wikipedia-40-langs huggingface dataset:
10 Awst

10 Awst yw'r ail ddydd ar hugain wedi'r dau gant (222ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (223ain mewn blynyddoedd naid). Erys 143 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
955 – Brwydr Lechfeld
1675 – Gosodwyd maen sylfaen Arsyllfa Frenhinol Greenwich, Llundain
1793 – Ym Mharis, agorwyd y Musée du Louvre yn swyddogol
1809 - Datganiad annibyniaeth Quito.
1821 - Missouri yn dod yn talaith yr Unol Daleithiau.

Genedigaethau 
1397 – Albert II o Habsburg (m. 1439)
1520 – Madeleine de Valois, brenhines Iago V, brenin yr Alban (m. 1537)
1874 – Herbert Hoover, 31ain Arlywydd yr Unol Daleithiau (m. 1964)
1909 - Mohammed V, brenin Moroco (m. 1961)
1916 - Ethel Magafan, arlunydd (m. 1993)
1917 - Colette Bonzo, arlunydd (m. 1967)
1923 - Rhonda Fleming, actores a chantores (m. 2020)
1928 - Eddie Fisher, cantor ac adlonwr (m. 2010)
1935 - Giya Kancheli, cyfansoddwr (m. 2019)
1943 – Ronnie Spector, cantores
1953 - Gillian Elisa, actores
1959 – Albert Owen, gwleidydd
1960
Sarah Raphael, arlunydd (m. 2001)
Antonio Banderas, actor
1968 - Tsuyoshi Kitazawa, pêl-droediwr
1973 - Daijiro Takakuwa, pêl-droediwr
1976 - Ian Murray, gwleidydd
1986 - Kazuma Watanabe, pêl-droediwr

Marwolaethau 
 258 – Sant Lawrens, merthyr
 1806 – Michael Haydn, cyfansoddwr, 69
 1825 – Joseph Harris, llenor a golygydd, 51
 1925 – Hedwig Greve, arlunydd, 75
 2000 – Gilbert Parkhouse, cricedwr, 74
 2008 – Isaac Hayes, canwr ac cerddor, 65
 2012 – Mechthild Hempel, arlunydd, 87
 2014 - Kathleen Ollerenshaw, gwyddonydd, 101
 2019 - Jeffrey Epstein, ariannwr, 66

Gwyliau a chadwraethau 
 Dydd Annibyniaeth (Ecwador)

0810
Awst, 10
11 Awst

11 Awst yw'r trydydd dydd ar hugain wedi'r dau gant (223ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (224ain mewn blynyddoedd naid). Erys 142 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau
480 BC - Brwydr Thermopylae.
1960 - Annibyniaeth Chad.
1961 - Mae Dadra a Nagar Haveli yn uno ag India.

Genedigaethau

1778 - Friedrich Ludwig Jahn, addysgwr (m. 1852)
1809 - Robert Thomas, llenor (m. 1880)
1833 - Robert G. Ingersoll, gwleidydd, areithydd a rhyddfeddyliwr (m. 1899)
1858 - Christiaan Eijkman, meddyg a biocemegydd (m. 1930)
1892 - Hugh MacDiarmid, bardd (m. 1978)
1897 - Enid Blyton, awdures (m. 1968)
1910 - Hermione Hammond, arlunydd (m. 2005)
1913 - Angus Wilson, nofelydd (m. 1991)
1920 - Odile Crick, arlunydd (m. 2007)
1926 - Yoshio Okada, pel-droediwr (m. 2002)
1929 - Alun Hoddinott, cyfansoddwr (m. 2008)
1943 - Pervez Musharraf, milwr a gwleidydd, Arlywydd Pacistan (m. 2023)
1944 - Joanna Cole, awdures (m. 2020)
1946 - Marilyn vos Savant, colofnydd, awdures, darlithydd a dramodydd
1948 - Jan Palach, myfyriwr (m. 1969)
1953 - Hulk Hogan, ymgodymwr, actor, personoliaeth deledu a chanwr
1954 - Joe Jackson, cerddor
1965 - Viola Davis, actores
1968 - Tywysoges Mabel o Oranje-Nassau
1969 - Ashley Jensen, actores
1983 - Chris Hemsworth, actor
1988 - Irfan Bachdim, pel-droediwr

Marwolaethau

1614 - Lavinia Fontana, arlunydd, 63
1890 - John Henry Newman, cardinal a diwinydd, 89
1919 - Andrew Carnegie, dyn busnes a dyngarwr, 83
1937 - Edith Wharton, nofelydd, 74
1956 - Jackson Pollock, arlunydd, 44
1964 - Letitia Marion Hamilton, arlunydd, 86
1973 - Johnnie Clay, cricedwr, 75
1986 - Liesel Herbach, arlunydd, 73
2003 - Diana Mosley (née Mitford), 93
2006 - Buffie Johnson, arlunydd, 94
2009 - Behjat Sadr, arlunydd, 85
2014 - Robin Williams, actor a chomediwr, 63
2018 - V. S. Naipaul, nofelydd, 85

Gwyliau a chadwraethau
Diwrnod Annibyniaeth (Chad)

0811
Awst, 11
12 Awst

12 Awst yw'r pedwerydd dydd ar hugain wedi'r dau gant (224ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (225ain mewn blynyddoedd naid). Erys 141 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau
1099 - Brwydr Ascalon
1822 - Gosodwyd carreg sylfaen Coleg Dewi Sant Llanbedr Pont Steffan 
2012 - Diwedd y Gemau Olympaidd yr Haf 2012 yn Llundain

Genedigaethau

1503 - Christian III, brenin Denmarc a Norwy (m. 1559)
1629 - Alexei I, tsar Rwsia (m. 1676)
1681 - Vitus Bering, fforiwr (m. 1741)
1762 - Siôr IV, brenin y Deyrnas Unedig (m. 1830)
1767 - Friederike Leisching, arlunydd (m. 1846)
1774 - Robert Southey, bardd (m. 1843)
1799 - Hermania Neergaard, arlunydd (m. 1875)
1831 - Helena Blavatsky, awdures ac athronydd (m. 1892)
1857 - Ernestine von Kirchsberg, arlunydd (m. 1924)
1887
Erwin Schrödinger, fisegydd (m. 1961)
Helene Roth, arlunydd (m. 1966)
1888 - Hermine Moos, arlunydd (m. 1928)
1889 - Marianne Fieglhuber-Gutscher, arlunydd (m. 1978)
1911
Thelma Johnson Streat, arlunydd (m. 1959)
Alice Richter, arlunydd (m. 1996)
1919 - Margaret Burbidge, gwyddonydd (m. 2020)
1927 - Don Shepherd, cricedwr (m. 2017)
1931 - William Goldman, sgriptiwr ffilmiau (m. 2018)
1942 - Koji Funamoto, pel-droediwr
1946 - Terry Nutkins, naturiaethwr a chyflwynydd teledu (m. 2012)
1949 - Mark Knopfler, cerddor
1954 - François Hollande, Arlywydd Ffrainc
1960 - Laurent Fignon, seiclwr (m. 2010)
1962 - Shigetatsu Matsunaga, pel-droediwr
1964 - Txiki Begiristain, pel-droediwr
1970 - Alan Brown, gwleidydd
1973 - Muqtada al-Sadr, clerigwr a gwleidydd Iracaidd
1986 - Yojiro Takahagi, pel-droediwr
1988 - Tyson Fury, paffiwr
1990 - Mario Balotelli, pêl-droediwr

Marwolaethau

1689 - Pab Innocentius XI, 78
1827 - William Blake, bardd ac arlunydd, 69
1848 - George Stephenson, peiriannydd, 67
1922 - Arthur Griffith, sylfaenydd ac arweinydd cyntaf Sinn Féin, 51
1928 - Leoš Janáček, cyfansoddwr, 74
1935 - Gareth Jones, newyddiadurwr, 30
1955 - Thomas Mann, llenor, 80
1964 - Ian Fleming, nofelydd, 56
1982 - Henry Fonda, actor, 77
1992 - John Cage, cyfansoddwr, 79
2010 - Guido de Marco, Arlywydd Malta, 79
2013 - Tereza de Arriaga, arlunydd, 98
2014 - Lauren Bacall, actores, 89
2015 - Galina Azgur, arlunydd, 94
2021 - Una Stubbs, actores, 84
2022 - Wolfgang Petersen, cyfarwyddwr ffilm, 81

Gwyliau a chadwraethau 
 Diwrnod Ieuenctid Rhyngwladol
 Diwrnod Eliffant y Byd
 Diwrnod y Mamau (Gwlad Tai)

0812
Awst, 12
13 Awst

13 Awst yw'r pumed dydd ar hugain wedi'r dau gant (225ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (226ain mewn blwyddyn naid). Erys 140 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 

1532 - Undeb Llydaw gyda Ffrainc.
1831 - Crogwyd Dic Penderyn yn sgil gwrthryfel Merthyr.
1905 - Mae pleidleiswyr yn Norwy yn cefnogi diwedd ei hundeb a Sweden.
1960 - Annibyniaeth Gweriniaeth Canolbarth Affrica.
1961 - Caeodd Gweriniaeth Ddemocrataidd yr Almaen y ffin rhwng sectorau Dwyrain a Gorllewin Berlin wrth groesfan Brandenburg er mwyn rhwystro trigolion y Dwyrain rhag ymfudo i'r Gorllewin.
1969 - Glaniadau Lleuad: Cynhelir gorymdaith tap ticio yn Ninas Efrog Newydd ar gyfer Neil Armstrong, Buzz Aldrin a Michael Collins.

Genedigaethau 
1422 - William Caxton, argraffydd (m. tua 1491)
1666 - William Wotton, ysgolhaig (m. 1727)
1756 - James Gillray, gwawdluniwr (m. 1815)
1792 - Adelaide o Saxe-Meiningen, brenhines William IV, brenin y Deyrnas Unedig (m. 1849)
1860 - Annie Oakley, saethwr (m. 1926)
1888 - John Logie Baird, dyfeiswr (m. 1946)
1899 - Alfred Hitchcock, cyfarwyddr (m. 1980)
1905 - Gareth Jones, newyddiadurwr (m. 1935)
1912 - Irena Cichowska, arlunydd (m. 2000)
1913 - Makarios III, Archesgob ac Arlywydd Cyprus (m. 1977)
1918 - Frederick Sanger, biocemegydd (m. 2003)
1919 - George Shearing, pianydd jazz (m. 2011)
1926 - Fidel Castro, gwladweinydd (m. 2016)
1929 - Jutta Damme, arlunydd (m. 2002)
1934 - Gyoji Matsumoto, pêl-droediwr (m. 2019)
1945 - Howard Marks, ddrwg-enwog (m. 2016)
1946 - Janet Yellen, economegydd
1953 - Kristalina Georgieva, economegydd
1955 - Paul Greengrass, ysgrifennwr a chyfarwyddwr ffilmiau
1960 - Phil Taylor, chwaraewr dartiau
1963 - Mary Chaplin, arlunydd
1970
Casiano Delvalle, pêl-droediwr
Alan Shearer, pêl-droediwr
1982 - Sebastian Stan, actor

Marwolaethau 
1713 - Anna Maria Braun, arlunydd, 71
1766 - Margaret Fownes-Luttrell, arlunydd, 40
1863 - Eugène Delacroix, arlunydd, 65
1896 - John Everett Millais, arlunydd, 67
1910 - Florence Nightingale, nyrs, 90
1912 - Jules Massenet, cyfansoddwr, 70
1927 - Marianne Stokes, arlunydd, 72
1929 - Clara Montalba, arlunydd, 89
1936 - Mathilde Battenberg, arlunydd, 58
1946 - H. G. Wells, nofelydd, 79
1974 - Kate O'Brien, awdures, 76
1991 - Lucia Peka, arlunydd, 79
2004 - Julia Child, awdures a chogydd, 91
2005 - David Lange, Prif Weinidog Seland Newydd, 63
2009 - Les Paul, cerddor, 94
2012 - Helen Gurley Brown, awdures a golygwraig, 90
2020 - Luchita Hurtado, arlunydd, 99
2023 - Patricia Bredin, actores a chantores, 88

Gwyliau a chadwraethau 
Diwrnod Annibyniaeth (Gweriniaeth Canolbarth Affrica)
Diwrnod Rhyngwladol Llaw Chwith

0813
Awst, 13
14 Awst

14 Awst yw'r chweched dydd ar hugain wedi'r dau gant (226ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (227ain mewn blynyddoedd naid). Erys 139 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 

1880 - Eglwys gadeiriol Cwlen wedi'i chwblhau.
1900 - Daeth gwrthryfel Boxer y Tsieineaid yn erbyn imperialwyr o dramor yn Tsieina i ben pan feddianwyd Beijing gan filwyr o wyth gwlad dramor, gan gynnwys Japan, Prydain, yr Eidal ac Unol Daleithiau America.
1947 - Ymeraniad isgyfandir India yn gorffen gyda sefydlu Pacistan ac India yn wledydd annibynnol.
1980 - Gweithwyr iard longau yn mynd ar streic yn Gdansk, Gwlad Pwyl.
2017 - Mae glaw trwm a llithriadau llaid yn lladd dros 300 o bobl yn Freetown, Sierra Leone.
2018 - Mae Pont Morandi yn Genova, Liguria, yr Eidal, yn dymchwel, gan ladd 43 o bobl.
2019 - Greta Thunberg yn cychwyn ar fordaith hwylio i fynychu uwchgynhadledd hinsawdd yn Ninas Efrog Newydd.

Genedigaethau 

1340 - Robert III, brenin yr Alban (m. 1406)
1740 - Pab Piws VII (m. 1823)
1848 - Margaret Lindsay Huggins, seryddwraig a ffisegydd (m. 1915)
1867 - John Galsworthy, awdur (m. 1933)
1896 - Olga Bontjes van Beek, arlunydd (m. 1995)
1915 - Mary Fedden, arlunydd (m. 2012)
1941 - John Hefin, cyfarwyddwr a chynhyrchydd ffilm, teledu a drama (m. 2012)
1945
Steve Martin, comedïwr ac actor
Wim Wenders, cyfarwyddwr ffilm
1947 - Danielle Steel, nofelydd
1961 - Satoshi Tsunami, pêl-droediwr
1963 - Emmanuelle Béart, actores
1966 - Halle Berry, actores
1974 - Artur Balder, ysgrifennwr a chynhyrchydd ffilmiau
1983 - Mila Kunis, actores

Marwolaethau 

1040 - Duncan I, brenin yr Alban, 39
1369 - Philippa o Hainault, 58
1433 - Siôn I, brenin Portiwgal, 77
1918 - Maria Uhden, arlunydd, 26
1945 - Mabel May Woodward, arlunydd, 67
1951 - William Randolph Hearst, 88
1956 - Bertolt Brecht, dramodydd, 58
1968 - Edith Junghans, arlunydd, 80
1984 - J. B. Priestley, awdur a dramodydd, 89
1994 - Elias Canetti, awdur, 89
2011 - Shammi Kapoor, actor, 79
2018 - Mary Pratt, arlunydd, 83
2020
Julian Bream, gitaryd clasurol, 87
Angela Buxton, chwaraewraig tenis, 85
2022 - Anne Heche, actores, 53

Gwyliau a chadwraethau 
 Dydd Annibyniaeth (Pacistan)

0814
Awst, 14
15 Awst

15 Awst yw'r seithfed dydd ar hugain wedi'r dau gant (227ain) (dau gant dau-ddeg-seithfed dydd) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (228ain mewn blynyddoedd naid). Erys 138 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau
 778 – Brwydr Ronsyfal
 1057 – Brwydr Lumphanan
 1534 – Íñigo de Loyola yn sylfaenu Cymdeithas yr Iesu
 1920 – Brwydr Warsaw
 1945 – Japan yn ildio'n ddiamod ar ddiwedd yr Ail Ryfel Byd.
 1960 - Annibyniaeth Gweriniaeth y Congo.
 1998 – Gosodwyd bom yn Omagh, Gogledd Iwerddon, gan derfysgwyr a wrthwynebent y cytundeb heddwch. Lladdwyd 28 ac anafwyd 200.

Genedigaethau

 1001 - Duncan I, brenin yr Alban (m. 1040)
 1769 - Napoleon I, ymerawdwr Ffrainc, milwr, gwladweinydd (m. 1821)
 1771 - Syr Walter Scott, awdur (m. 1832)
 1785 - Thomas De Quincey, awdur (m. 1859)
 1815 - William Jones, bardd (m. 1899)
 1856 - Keir Hardie, gwleidydd (m. 1915)
 1860 - Florence Harding, Prif Foneddiges yr Unol Daleithiau (m. 1924)
 1896 - Gerty Cori, cemegydd, meddyg, ffisiolegydd a biocemegydd (m. 1957)
 1897 - Benedetta Cappa, arlunydd (m. 1977)
 1908 - Wynford Vaughan-Thomas, newyddiadurwr a darlledwr (m. 1987)
 1909 - Martine Antonie, arlunydd (m. 2006)
 1912 
Andry, arlunydd (m. 2006)
Julia Child, awdures a cogydd (m. 2004)
 1913 - Xenia Cage, arlunydd (m. 1995)
 1914 - Janina Ipohorska, arlunydd (m. 1981)
 1917
Jack Lynch, Prif Weinidog Iwerddon (m. 1999)
Yukio Tsuda, pêl-droediwr (m. 1979)
 1920 - Judy Cassab, arlunydd (m. 2015)
 1923 - Rose Marie, actores (m. 2017)
 1924 - Robert Bolt, dramodydd (m. 1995)
 1925
Leonie Ossowski, awdures (m. 2019) 
Oscar Peterson, pianydd a chyfansoddwr (m. 2007)
 1928 - Cecile Jospé, arlunydd (m. 2004)
 1949 - Richard Deacon, cerflunydd
 1950 - Anne, y Dywysoges Frenhinol
 1954 - Stieg Larsson, awdur (m. 2004)
 1963 - Simon Hart, gwleidydd
 1965 - Julie Erlandsen, arlunydd
 1968 - Debra Messing, actores
 1970 - Masahiro Endo, pêl-droediwr
 1972 - Ben Affleck, actor
 1975 - Yoshikatsu Kawaguchi, pêl-droediwr
 1990 - Jennifer Lawrence, actores

Marwolaethau

 423 - Flavius Augustus Honorius, ymerawdwr Rhufain, 38
 1057 - Macbeth, brenin yr Alban, tua 52
 1369 - Philippa o Hainault, brenhines Edward III, brenin Lloegr, 55
 1875 - Robert Stephen Hawker, awdur a hynafiaethydd, 72
 1909 - Laura Theresa Alma-Tadema, arlunydd, 57
 1928 - Hermine Moos, arlunydd, 40
 1949 - Vida Goldstein, ffeminist, 80
 1967
Elena Luksch-Makowsky, arlunydd, 88
René Magritte, arlunydd, 68
 1999 - Syr Hugh Casson, arlunydd, 89
 2019 - V. B. Chandrasekhar, cricedwr, 57

Gwyliau a chadwraethau
 Gŵyl Fair gyntaf
 Dydd Annibyniaeth (India, Gweriniaeth y Congo)
 Dydd cenedlaethol (De Corea, Liechtenstein)
 Ferragosto (yr Eidal)

0815
Awst, 15
16 Awst

16 Awst yw'r wythfed dydd ar hugain wedi'r dau gant (228ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (229ain mewn blynyddoedd naid). Erys 137 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 

1513 - Brwydr Guinegate (Brwydr y Sbardunau): Harri VIII, brenin Lloegr, yn trechu y fyddin Ffrengig
1777 - Brwydr Bennington (Unol Daleithiau America)
1780 - Brwydr Camden (Unol Daleithiau America)
1819 - Cyflafan Peterloo
1846 - Priodas Gioachino Rossini ac Olympe Pélissier
1960 - Annibyniaeth Cyprus.
2014 - Dardorchuddiwyd Cofeb y Cymry yn Fflandrys gan Carwyn Jones.

Genedigaethau 

1645 - Jean de La Bruyère, awdur (m. 1696)
1817 - Rowland Williams, athro Hebraeg ac is-brifathro Coleg Dewi Sant, Llanbedr Pont Steffan (m. 1870)
1832 - Wilhelm Wundt, meddyg ac athronydd (m. 1920)
1860 - Jules Laforgue, bardd (m. 1887)
1861 - Diana Coomans, arlunydd (m. 1952)
1876 - Ivan Bilibin, darlunydd a chynllunydd setiau theatr (m. 1942)
1888 - T. E. Lawrence ("Lawrence o Arabia"), archeolegydd, milwr ac awdur (m. 1935)
1909 - Judit Beck, arlunydd (m. 1995)
1913 - Menachem Begin, Prif Weinidog Israel (m. 1992)
1920 - Charles Bukowski, llenor (m. 1994)
1921 - Christa Cremer, arlunydd (m. 2010)
1929 - Bill Evans, cerddor (m. 1980)
1931 - Kakuichi Mimura, pêl-droediwr
1934
Angela Buxton, chwaraewraig tenis (m. 2020)
Diana Wynne Jones, awdures (m. 2011)
Pierre Richard, actor
1939 - Syr Trevor McDonald, newyddiadurwr
1946 - Lesley Ann Warren, actores
1947 - Daishiro Yoshimura, pêl-droediwr (m. 2003)
1950 - Jack Unterweger, llofrudd cyfresol (m. 1994)
1954
James Cameron, cyfarwyddwr, cynhyrchydd a sgriptiwr
George Galloway, gwleidydd
1958
Angela Bassett, actores
Anne L'Huillier, ffisegydd
Madonna, cantores
1966 - Helen Thomas, ymgyrchydd heddwch (m. 1989)
1971 - Matthew Bingley, pêl-droediwr
1972 - Frankie Boyle, comediwr
1974 - Tomasz Frankowski, pel-droediwr

Marwolaethau 

1678 - Andrew Marvell, bardd, 57
1857 - John Jones, Talysarn, pregethwr, 61
1866 - Antonietta Bisi, arlunydd, 52
1899 - Robert Wilhelm Bunsen, dyfeisiwr, 88
1917 - Marie Oesterley, arlunydd, 74
1925 - Marie Luplau, arlunydd, 76
1940 - Henri Desgrange, seiclwr, 75
1943 - Elisabeth Obreen, arlunydd, 75
1948 - Babe Ruth, chwaraewr pel-fas, 53
1949 - Margaret Mitchell, nofelydd, 48
1956 - Bela Lugosi, actor, 73
1963 - Joan Eardley, arlunydd, 42
1964 - Leonor Vassena, arlunydd, 40
1977 - Elvis Presley, canwr, 42
1979 - John Diefenbaker, Prif Weinidog Canada, 83
1993 - Stewart Granger, actor, 80
2003 - Idi Amin, gwleidydd, tua 78
2008 - Ronnie Drew, cerddor, 73
2011 - Huw Ceredig, actor, 69
2015 - Gertrude Reum, arlunydd, 88
2018 - Aretha Franklin, cantores, 76
2019 - Peter Fonda, actor, 79
2021 - Sean Lock, digrifwr, 58
2023
Renata Scotto, soprano, 89
Syr Michael Parkinson, cyflwynydd teledu, 88

Gwyliau a chadwraethau 
Dydd Gŵyl Arthfael
Gozan no Okuribi (Japan)
Diwrnod Annibyniaeth (Cyprus)

0816
Awst, 16
17 Awst

17 Awst yw'r nawfed dydd ar hugain wedi'r dau gant (229ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (230ain mewn blynyddoedd naid). Erys 136 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
1914 - Brwydr Stalluponen
1945 - Datganiad annibyniaeth Indonesia.
1960 - Annibyniaeth Gabon.
1961 - Dechreuwyd adeiladu Mur Berlin.

Genedigaethau 

1629 - Jan III, brenin Gwlad Pwyl (m. 1696)
1786 
Davy Crockett (m. 1836)
Tywysoges Victoria o Saxe-Coburg-Saalfeld (m. 1861)
1882 - Samuel Goldwyn (m. 1974)
1887 - Elvezia Michel-Baldini, arlunydd (m. 1963)
1893 - Mae West, actores (m. 1980)
1912 - Gunnvor Advocaat, arlunydd (m. 1997)
1920 - Maureen O'Hara, actores (m. 2015)
1925 - Lorrie Goulet, arlunydd
1926 
George Melly, canwr (m. 2007)
Jiang Zemin, Arlywydd Gweriniaeth Pobl Tsieina (m. 2022)
1930 - Ted Hughes, bardd (m. 1998)
1932 - Syr V. S. Naipaul, nofelydd (m. 2018)
1936
Margaret Hamilton, mathemategydd
Seamus Mallon, gwleidydd (m. 2020)
1937 - Mia Baudot, arlunydd
1943
Robert De Niro, actor
John Humphrys, awdur, newyddiadurwr a chyflwynydd teledu
1946 - Patrick Manning, gwleidydd (m. 2016)
1949 - Mitsunori Fujiguchi, pêl-droediwr
1950 - Geraint Jarman, cerddor
1960 - Sean Penn, actor
1963 - Heidrun Rueda, arlunydd
1964 - Jorginho, pêl-droediwr
1968 - Helen McCrory, actores (m. 2021)
1982 - Phil Jagielka, pel-droediwr

Marwolaethau 

1304 - Go-Fukakusa, ymerawdwr Japan, 61
1786 - Ffredrig II, brenin Prwsia, 74
1950 - Black Elk, arweinydd ysbrydol, 86
1969 - Percy Thomas, pensaer, 85
1983 - Ira Gershwin, caniedydd, 86
1987 - Rudolf Hess, milwr a gwleidydd, 93
1990 - Pearl Bailey, cantores, 78
1994 - Mary Walther, arlunydd, 87
1995 - Lucia Steigerwald, arlunydd, 82
1998 - Tameo Ide, pêl-droediwr, 89
2008 - Margo Hoff, arlunydd, 98
2010
Else Hagen, arlunydd, 95
Francesco Cossiga, gwleidydd, 82
2011 - Irmgard Uhlig, arlunydd, 100
2023 - Brynley F. Roberts, ysgolhaig a beirniad llenyddol, 92

Gwyliau a chadwraethau 
 Dydd Annibyniaeth (Gabon a Indonesia)

Cyfeiriadau

0817
Awst, 17
18 Awst

18 Awst yw'r degfed dydd ar hugain wedi'r dau gant (230ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (231ain mewn blynyddoedd naid). Erys 135 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau
1572 - Priodas Harri III, brenin Navarre, a Marguerite de Valois
1856 - Rhoddwyd patent ar laeth cyddwysedig
1966 - Rhyfel Fiet Nam: Brwydr Long Tan

Genedigaethau
1750 - Antonio Salieri, cyfansoddwr (m. 1825)
1792 - John Russell, Prif Weinidog y Deyrnas Unedig (m. 1878)
1830 - Franz Joseph I, Ymerawdwr Awstria (m. 1916)
1877 - Jimmy Michael, seiclwr (m. 1904)
1906 - Louise Brann, arlunydd (m. 1982)
1917 - Caspar Weinberger, gwladweinydd (m. 2006)
1918 - Natalija Vissarionovna Smirnova, arlunydd (m. 2004)
1920 - Shelley Winters, actores (m. 2006)
1922 - Alain Robbe-Grillet, nofelydd (m. 2008)
1925 
Brian Aldiss, nofelydd (m. 2017)
Pegeen Vail Guggenheim, arlunydd (m. 1967)
1927 - Rosalynn Carter, Prif Foneddiges yr Unol Daleithiau
1933
Just Fontaine, pêl-droediwr
Roman Polański, cyfarwyddwr ffilmiau
1934 - Ronnie Carroll, ganwr a difyrrwr (m. 2015)
1936 - Robert Redford, actor
1941 - Mohamed Ghannouchi, gwleidydd
1952 - Patrick Swayze, actor (m. 2009)
1957
Carole Bouquet, actores
Denis Leary, actor a digrifwr
1961 - Huw Edwards, newyddiadurwr a chyflwynydd
1962 - Felipe Calderon, Arlywydd Mecsico
1965 - Vanessa Jane Phaff, arlunydd
1969
Edward Norton, actor
Christian Slater, actor
1972 - Victoria Coren Mitchell, ysgrifenwraig, cyflwynwraig a chwaraewraig pocer
1978 - Andy Samberg, actor a digrifwr

Marwolaethau
1227 - Genghis Khan, pennaeth ac arweinydd milwrol
1276 - Pab Adrian V
1503 - Pab Alexander VI, 72
1559 - Pab Paul IV, 83
1850 - Honoré de Balzac, nofelydd, 51
1923 - Anna Czillich, arlunydd, 30
1933 - Marie von Miller, arlunydd, 72
1940 - Walter Chrysler, gwneuthurwr ceir, 65
1945 - Rowena Meeks Abdy, arlunydd, 48
1963 - Clifford Odets, dramodydd, 57
1967 - Alice Dreossi, arlunydd, 85
1981 - Anita Loos, awdures, 92
1988 - Li Gotami Govinda, arlunydd, 82
1997 - Maria Prymachenko, arlunydd, 88
2009
Kim Dae-jung, Arlywydd Corea, 84
Dic Jones, bardd, 75
2015 - Beata Brookes, gwleidydd, 84
2017
Don Shepherd, cricedwr, 90
Syr Bruce Forsyth, digrifwr a chyflwynydd teledu, 89
Robin Griffith, actor, 78
2018 - Kofi Annan, Ysgrifennydd Cyffredinol y Cenhedloedd Unedig, 80
2020 - Ben Cross, actor, 72

Gwyliau a chadwraethau
 Dydd Gŵyl Helena o Gaergystennin

0818
Awst, 18
20 Awst

20 Awst yw'r deuddegfed dydd ar hugain wedi'r dau gant (232ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (233ain mewn blynyddoedd naid). Erys 133 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
1968 - Cyrchwyd ar Tsiecoslofacia gan fyddinoedd aelodau eraill Cytundeb Warsaw. Daeth y cyrch â'r cyfnod gwleidyddol a elwir yn Wanwyn Prague i ben.

Genedigaethau 

1561 - Jacopo Peri, cyfansoddwr (m. 1633)
1625 - Thomas Corneille, dramodydd (m. 1709)
1809 - Morris Williams, awdur (m. 1874)
1833 - Benjamin Harrison, 23ydd Arlywydd yr Unol Daleithiau (m. 1901)
1846 - Pauline Bouthillier de Beaumont, arlunydd (m. 1904)
1857 - Mary Rose Hill Burton, arlunydd (m. 1900)
1875 - Engelina Helena Schlette, arlunydd (m. 1954)
1890 - H. P. Lovecraft, awdur (m. 1937)
1921 - Ursula B. Marvin, gwyddonydd (m. 2018)
1923 - Jim Reeves, canwr (m. 1964)
1932 - Vasily Aksyonov, awdur (m. 2009)
1935 - Ron Paul, gwleidydd
1936 - Regine Grube-Heinecke, arlunydd (m. 2019)
1937 - Jim Bowen, cyflwynydd teledu a digrifwr (m. 2018)
1939 - Ludmilla von Arseniew, arlunydd
1942 - Isaac Hayes, cerddor (m. 2008)
1944 - Rajiv Gandhi, Prig Weinidog India (m. 1991)
1946 - Laurent Fabius, gwleidydd
1948 - Robert Plant, cerddor
1966 - Enrico Letta, gwleidydd
1971 - David Walliams, actor, comediwr ac awdur
1974 - Amy Adams, actores
1979 - Jamie Cullum, pianydd a chanwr jazz
1982 - Joshua Kennedy, pêl-droediwr
1992 - Demi Lovato, actores, chantores, a chyfansoddwraig

Marwolaethau 

984 - Pab Ioan XIV
1611 - Tomás Luis de Victoria, cyfansoddwr, 63
1823 - Pab Pïws VII
1887 - Jules Laforgue, bardd, 27
1888 - Henry Richard "Yr Apostol Heddwch", gwleidydd, 76
1914 - Pab Pïws X, 79
1915 - Carlos Finlay, meddyg a gwyddonydd, 81
1948 - Klara Borter, arlunydd, 60
1970 - Marion Greenwood, arlunydd, 61
2001
Wanda Paklikowska-Winnicka, arlunydd, 90
Syr Fred Hoyle, seryddwr, 86
2012
Dom Mintoff, Prif Weinidog Malta, 96
Phyllis Diller, actores a chomediwraig, 95
2013
Marian McPartland, pianydd jazz, 95
Elmore Leonard, awdur, 87
2014 - Aiko Miyawaki, arlunydd, 85
2017
Jerry Lewis, actor a chomediwr, 91
Colin Meads, chwaraewr rygbi, 81
2019 - Richard Booth, llyfrwerthwr, 80

Gwyliau a chadwraethau 
 Sant Staffan o Hwngari
 Adennill Annibyniaeth (Estonia)
 Diwrnod Mosgito y Byd

0820
Awst, 20
21 Awst

21 Awst yw'r trydydd dydd ar ddeg ar hugain wedi'r dau gant (233ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (234ain mewn blynyddoedd naid). Erys 132 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
1842 - Sylfaenu dinas Hobart, Awstralia.
1959 - Hawaii yn dod yn 50fed talaith yr Unol Daleithiau.
1968 - Cytundeb Warsaw yn dod a Gwanwyn Prag i ben.
2010 - Etholiad Awstralia.
2017 - Eclipse solar yr Unol Daleithiau.

Genedigaethau 

1165 - Philippe II, brenin Ffrainc (m. 1223)
1765 - William IV, brenin y Deyrnas Unedig (m. 1837)
1798 - Jules Michelet, hanesydd (m. 1874)
1805 - August Bournonville, feistr bale a choreograffydd (m. 1879)
1889 - Henry Lewis, athro iaith a llenyddiaeth Gymraeg (m. 1968)
1893 - Lili Boulanger, arlunydd (m. 1918)
1920 - Joy Hester, arlunydd (m. 1960)
1933 - Barry Norman, beirniad ffilm a chyflwynydd teledu (m. 2017)
1937 - Donald Dewar, gwleidydd, Prif Weinidog yr Alban (m. 2000)
1938 - Kenny Rogers, canwr gwlad (m. 2020)
1946 - Norio Yoshimizu, pel-droediwr
1956 - Kim Cattrall, actores
1961
V. B. Chandrasekhar, cricedwr (m. 2019)
Stephen Hillenburg, animeiddiwr (m. 2018)
1963 - Mohammed VI, brenin Moroco
1979 - Joel Griffiths, pel-droediwr
1981 - Silvio Spann, pel-droediwr
1982 - Cariad Lloyd, actores a chomediwraig
1986 - Usain Bolt, sbrintiwr
1988 - Robert Lewandowski, pêl-droediwr
1989 - Hayden Panettiere, actores a chantores

Marwolaethau 
1153 - Bernard o Clairvaux, abad, tua 63
1614 - Y Gowntes Erzsébet Báthory, 54
1854 - Sophie Carolie Auguste Tilebein, arlunydd, 82
1940 - Leon Trotsky, gwleidydd, 60
1989 - Dorathy Farr, arlunydd, 79
2005 - Robert Moog, cerddor a dyfeisiwr, 71
2014 - Albert Reynolds, gwleidydd, 81
2018 - Stefán Karl Stefánsson, actor, 43
2021 - Don Everly, canwr, 84

Gwyliau a chadwraethau 
 Diwrnod Derbyn (Hawaii)
 Diwrnod Ninoy Aquino (Y Philipinau)
 Diwrnod Ieuenctid (Moroco)
 Adennill Annibyniaeth (Latfia)

0821
Awst, 21
22 Awst

22 Awst yw'r pedwaredd dydd ar ddeg ar hugain wedi'r dau gant (234ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (235ain mewn blynyddoedd naid). Erys 131 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
1485 - Brwydr Maes Bosworth; Harri Tudur yn dod yn frenin Lloegr.
1864 - Sefydlwyd mudiad y Groes Goch yn Genefa. Arwyddodd 12 cenedl y Cytundebau Genefa cyntaf yn deg.
1972 - Cyflafan Trelew

Genedigaethau 

1760 - Pab Leo XII (m. 1829)
1818 - Procesa del Carmen Sarmiento, arlunydd (m. 1899)
1849 - Jenny Burckhardt, arlunydd (m. 1935)
1862 - Claude Debussy, cyfansoddwr (m. 1918)
1893 - Dorothy Parker, awdures (m. 1967)
1902 - Leni Riefenstahl, cyfarwyddwraig ffilm (m. 2003)
1904 - Deng Xiaoping, Arweinydd Gweriniaeth Pobl Tsieina (m. 1997)
1908 - Henri Cartier-Bresson, ffotograffydd (m. 2004)
1909 - Lia Pasqualino Noto, arlunydd (m. 1998)
1912 - John Lee Hooker, canwr (m. 2001)
1917 - Ko Arima, pêl-droediwr
1920 - Ray Bradbury, awdur (m. 2012)
1925 - Honor Blackman, actores (m. 2020)
1927 - Irina Skobtseva, actores (m. 2020)
1928
Alice Baber, arlunydd (m. 1982)
Karlheinz Stockhausen, cyfansoddwr (m. 2007)
1933 - Irmtraud Morgner, awdures a newyddiadurwraig (m. 1990)
1934 - Norman Schwarzkopf, milwr (m. 2012)
1935 - Annie Proulx, awdures a newyddiadurwraig
1939 - Valerie Harper, actores (m. 2019)
1943 - Alun Michael, gwleidydd
1957 - Steve Davis, chwaraewr snwcer
1962 - Iolo Williams, naturiaethwr a chyflwynydd teledu
1966 - Alexandre Torres, pêl-droediwr
1967 - Ty Burrell, actor a chomediwr
1969 - Rabarama, arlunydd
1970 - Giada De Laurentiis, awdures, actores a chyflwynydd teledu
1971 - Richard Armitage, actor
1973 - Kristen Wiig, actores
1978 - James Corden, actor
1983 - Theo Bos, seiclwr trac
1992 - James Lawrence, pel-droediwr
1995 - Dua Lipa, cantores

Marwolaethau 

1241 - Pab Grigor IX
1280 - Pab Niclas III
1485 - Rhisiart III, brenin Lloegr, 32
1806 - Jean-Honoré Fragonard, arlunydd, 74
1914 - James Dickson Innes, arlunydd, 27
1922 - Michael Collins, gwleidydd, 31
1942 - Agnes Meyerhof, arlunydd, 86
1976 - Juscelino Kubitschek, 73, Arlywydd Brasil
1978 - Jomo Kenyatta, Prif Weinidog cyntaf Cenia
1988 - Petra Flemming, arlunydd, 44
1995 - Rini Leefsma-Nagtegaal, arlunydd, 79
2003 - Colleen Browning, arlunydd, 85
2005 - Juliet Pannett, arlunydd, 94
2006 - Sandra Blow, arlunydd, 80
2011
Goiandira do Couto, arlunydd, 95
Hope Bourne, arlunydd, 90
Jack Layton, gwleidydd, 61
2014
Catherine Serebriakoff, arlunydd, 101
Lana Azarkh, arlunydd, 91
Annelies Nelck, arlunydd, 89
Joan Erbe, arlunydd, 88

Gwyliau a chadwraethau 
Dydd Gŵyl Gwyddelan
Diwrnod y Faner (Rwsia)

0822
Awst, 22
23 Awst

23 Awst yw'r pymthegfed dydd ar hugain wedi'r dau gant (235ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (236ain mewn blynyddoedd naid). Erys 130 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau
1328 - Brwydr Kassel
1813 - Brwydr Grossbeeren
1833 - Deddf Rhyddfreinio Caethweision yn derbyn cydsyniad brenhinol. Cwblhawyd rhyddfreiniad caethweision yn Ymerodraeth Prydain trwyddi draw erbyn 1 Awst 1838.
1914 - Dechrau Brwydr Mons
1948 - Cyfarfod cyntaf Cyngor Eglwysi'r Byd

Genedigaethau
688 - Siarl Martel (m. 741)
1740 - Ifan VI, tsar Rwsia (m. 1764)
1754 - Louis XVI, brenin Ffrainc (m. 1792)
1849 - Mary Renard, arlunydd (m. 1925)
1911 - Natalya Yevgenevna Semper, arlunydd (m. 1995)
1912
Gene Kelly, actor, dawnsiwr a chanwr (m. 1996)
Mildred Wolfe, arlunydd (m. 2009)
1927 - Dick Bruna, arlunydd ac awdur (m. 2017)
1929 - Peter Thomson, golffiwr (m. 2018)
1930 - Michel Rocard, gwleidydd (m. 2016)
1942
Michael Elwyn, actor
Susana Vieira, actores
1945 - Anthony Crockett, Esgob Bangor (m. 2008)
1947 - Willy Russell, dramodydd
1949 - Vicky Leandros, chantores
1951 - Brenhines Noor o'r Iorddonen
1958 - Eva Gata, mathemategydd (m. 2018)
1959 - Jorginho Putinatti, pêl-droediwr
1965 - Aafke Bennema, arlunydd
1966 - Alberto Acosta, pêl-droediwr
1967 - Jim Murphy, gwleidydd
1968 - Hajime Moriyasu, pêl-droediwr
1970 - River Phoenix, actor (m. 1993)
1983 - James Collins, pêl-droediwr
1984 - Ashley Williams, pêl-droediwr

Marwolaethau
93 - Gnaeus Julius Agricola, 53
1305 - William Wallace, 30, milwr a gwleidydd
1634 - Tomos Prys, ?70, bardd, milwr a môr-leidr
1892 - Deodoro da Fonseca, 65, Arlywydd Brasil
1926 - Rudolph Valentino, 31, actor ffilm
1958 - Marlow Moss, 69, arlunydd
1964 - Estella Canziani, 77, arlunydd
1966 - Irma Stern, 72, arlunydd
1978 - Yolanda Mohalyi, 69, arlunydd
2011 - June Wayne, 93, arlunydd
2014 - Elsa Wiezell, 87, arlunydd

Gwyliau a chadwraethau
 Gŵyl Mabsant Tudful

0823
Awst, 23
24 Awst

24 Awst yw'r unfed dydd ar bymtheg ar hugain wedi'r dau gant (236ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (237ain mewn blynyddoedd naid). Erys 129 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau
 79 - Ffrwydrad llosgfynydd Vesuvius; dinistrio trefi Pompeii a Herculaneum.
 1848 - Y Bare Americanaidd "Ocean Monarch", wedi'i lwycho a darpar allfudwyr, yr mynd ar dan oddi ar Mae Colwyn gan golli 178 o fywydau.
 1991 - Annibyniaeth Wcrain.

Genedigaethau

1198 - Alexander II, brenin yr Alban (m. 1249)
1393 - Arthur III, Dug Llydaw (m. 1458)
1552 - Lavinia Fontana, arlunydd (m. 1614)
1759 - William Wilberforce, ymgyrchydd gwrth-gaethwasiaeth (m. 1833)
1887 - Mariette Lydis, arlunydd (m. 1970)
1890 - Jean Rhys, nofelydd (m. 1979)
1899
Albert Claude, gwyddonydd (m. 1983)
Jorge Luis Borges, llenor (m. 1986)
1922 - Howard Zinn, hanesydd (m. 2010)
1926 - Nancy Spero, arlunydd (m. 2009)
1929 - Yasser Arafat, gwleidydd (m. 2004)
1932 - Cormac Murphy-O'Connor, cardinal (m. 2017)
1936 - A. S. Byatt, nofelydd a bardd
1943 - Dafydd Iwan, canwr gwerin a gwleidydd
1947 - Paulo Coelho, nofelydd
1948 - Jean-Michel Jarre, cerddor
1951 - Oscar Hijuelos, nofelydd (m. 2013)
1957 - Stephen Fry, digrifwr, ysgrifennwr, actor a nofelydd
1961 - Jared Harris, actor
1964 - Dana Gould, actor a digrifwr
1970 - Guido Alvarenga, pêl-droediwr
1974 - Takuya Yamada, pêl-droediwr
1977 - Robert Enke, pêl-droedwr (m. 2009)
1981 - Fumiko Nakashima, arlunydd
1986 - Stewart McDonald, gwleidydd
1988
Rupert Grint, actor
Maya Yoshida, pêl-droediwr
1990 - Elizabeth Debicki, actores

Marwolaethau

79 - Plinius yr Hynaf, awdur Rhufeinig, 56
1103 - Magnus III, brenin Norwy, 30
1791 - Caroline von Keyserling, arlunydd, 63
1796 - Elisabeth Ziesenis, arlunydd, 52
1943 - Simone Weil, athronydd, 34
1967 - Hedwig Pfizenmayer, arlunydd, 77
2003 - Jadwiga Maziarska, arlunydd, 90
2006 - Martine Antonie, arlunydd, 97
2014 - Richard Attenborough, actor a chyfarwyddr, 90
2018 - Liisa Rautiainen, arlunydd, 98
2021 - Charlie Watts, cerddor, 80
2023 - Barbara Rossi, arlunydd, 82

Gwyliau a chadwraethau
 Diwrnod annibyniaeth (Wcrain)

0824
Awst, 24
25 Awst

25 Awst yw'r ail ddydd ar bymtheg ar hugain wedi'r dau gant (237ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (238ain mewn blynyddoedd naid). Erys 128 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
1580 - Brwydr Alcantara, rhwng Sbaen a Phortiwgal
1825 - Datganiad annibyniaeth Wrwgwai.

Genedigaethau 

1530 - Ifan IV, tsar Rwsia (m. 1584)
1707 - Luis I, brenin Sbaen (m. 1724)
1724 - George Stubbs, arlunydd (m. 1806)
1744 - Johann Gottfried von Herder, athronydd (m. 1803)
1841 - Emil Theodor Kocher, meddyg (m. 1917)
1845 - Ludwig II, brenin Bafaria (m. 1886)
1850 - Marie Egner, arlunydd (m. 1940)
1900 - Syr Hans Adolf Krebs, meddyg (m. 1981)
1910 - Dorothea Tanning, arlunydd (m. 2012)
1911 - Vo Nguyen Giap, gwleidydd (m. 2013)
1912 - Erich Honecker, gwleidydd (m. 1994)
1916
Frederick Chapman Robbins, meddyg (m. 2003)
Van Johnson, actor (m. 2008)
1917 - Mel Ferrer, actor (m. 2008)
1918
Leonard Bernstein, cyfansoddwr (m. 1990)
Nan Cossaar, arlunydd (m. 2009)
1929 - Roswitha Doerig, arlunydd (m. 2017)
1930 - Syr Sean Connery, actor (m. 2020)
1931 - Regis Philbin, cyflwynydd, actor a chanwr (m. 2020)
1932 - Tomohiko Ikoma, pêl-droediwr (m. 2009)
1933 - Wayne Shorter, sacsoffonydd a chyfansoddwr jazz (m. 2023)
1934 - Zilda Arns, meddyg (m. 2010)
1938 - Frederick Forsyth, nofelydd
1942 - Howard Jacobson, newyddiadurwr, cyflwynydd teledu ac awdur
1944 - Conrad Black, dyn busnes
1949 - Martin Amis, nofelydd (m. 2023)
1953 - Maurizio Malvestiti, esgob
1956 - Takeshi Okada, pêl-droediwr
1958 - Tim Burton, cyfarwyddwr ac ysgrifennwr ffilm
1961
Yutaka Ikeuchi, pêl-droediwr
Billy Ray Cyrus, canwr
Joanne Whalley, actores
1967 - Tom Hollander, actor
1970 - Claudia Schiffer, model ac actores
1973 - Ryuji Michiki, pêl-droediwr
1981 - Rachel Bilson, actores
1987
Amy MacDonald, cantores
Blake Lively, actores
1988 - Alexandra Burke, cantores

Marwolaethau 

1192 - Huw III o Burgundy
1665 - Elisabetta Sirani, arlunydd, 27
1688 - Henry Morgan, preifatîr
1692 - Aleijda Wolfsen, arlunydd, 43
1699 - Y brenin Cristian V o Ddenmarc, 53
1776 - David Hume, athronydd, 75
1819 - James Watt, peirianydd a dyfeisiwr, 83
1822 - Syr William Herschel, seryddwr, 83
1867 - Michael Faraday, dyfeisiwr, 75
1900 - Friedrich Nietzsche, athronydd, 55
1952 - James Kitchener Davies, bardd, dramodydd a chenedlaetholwr, 50
1962 - Vally Walter, arlunydd, 85
1968 - Helene Holzman, arlunydd, 76
1984 - Truman Capote, awdur, 59
2000 - Bona, arlunydd, 73
2001 - Aaliyah, cantores, 22
2007 - Raymond Barre, gwleidydd, 83
2009 - Ted Kennedy, gwleidydd, 77
2010 - Denise Legrix, arlunydd, 100
2012 - Neil Armstrong, gofodwr, 82
2016 - Wynona Mulcaster, arlunydd, 101
2018 - John McCain, gwleidydd, 81

Gwyliau a chadwraethau 
 Diwrnod annibyniaeth (Wrwgwai)

0825
Awst, 25
26 Awst

26 Awst yw'r deunawfed dydd ar hugain wedi'r dau gant (238ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (239ain mewn blynyddoedd naid). Erys 127 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
1071 - Brwydr Manzikert, rhwng Twrci a Byzantiwm
1892 - Ffrwydrad Glofa Parc Slip, Tondu, ger Pen-y-bont.

Genedigaethau 

1676 - Robert Walpole, Prif Weinidog Prydain Fawr (m. 1745)
1743 - Antoine Lavoisier, cemegydd (m. 1794)
1819 - Albert o Saxe-Coburg-Gotha (m. 1861)
1875 - John Buchan, llenor a gwleidydd (m. 1940)
1880 - Guillaume Apollinaire, bardd (m. 1918)
1897 - Yun Bo-seon, Arlywydd De Corea (m. 1990)
1904 - Christopher Isherwood, awdur (m. 1986)
1906
Albert Sabin, meddyg a firolegydd (m. 1993)
Lisel Salzer, arlunydd (m. 2005)
1909 - Lina Bryans, arlunydd (m. 2000) 
1910 - Y Fam Teresa, cenhades (m. 1997)
1918 - Katherine Johnson, gwyddonydd (m. 2020)
1919 - Ursula Wendorff-Weidt, arlunydd (m. 2000)
1921 - Ben Bradlee, newyddiadurwr (m. 2014)
1923 - Wolfgang Sawallisch, arweinydd cerddorfa a phianydd (m. 2013)
1925 - Ida Barbarigo, arlunydd (m. 2018)
1935 - Geraldine Ferraro, gwleidydd (m. 2011)
1936 - Benedict Anderson, gwyddonydd gwleidyddol ac hanesydd (m. 2015)
1940 - Don LaFontaine, actor ilais (m. 2008)
1941 - Barbara Ehrenreich, awdures (m. 2022)
1952 - Michael Jeter, actor (m. 2003)
1960 - Tina Mion, arlunydd
1967 - Michael Gove, gwleidydd
1968 - Chris Boardman, seiclwr
1970 - Melissa McCarthy, actores
1971 - Thalia, actores a chantores
1980 - Macaulay Culkin, actor
1991 - Dylan O'Brien, actor
1993 - Keke Palmer, actores
1997 - Mae Muller, cantores

Marwolaethau 
 
1723 - Anton van Leeuwenhoek, gwyddonydd, 90
1850 - Louis Philippe I, 76
1890 - Alice Havers, arlunydd, 40
1936 - Lina Bill, arlunydd, 81
1945 - Franz Werfel, nofelydd, 54
1958 - Ralph Vaughan Williams, cyfansoddwr, 85
1974 - Charles Lindbergh, awyrennwr, 72
1976 - Lotte Lehmann, cantores, 88
1991 - John Petts, arlunydd, 77
2018
Ken Sturdy, milwr, 98
Neil Simon, dramodydd, 91
2021 - Taffy Owen, beiciwr, 85

Gwyliau a chadwraethau 
 Diwrnod yr Arwyr a Diwrnod Herero (Namibia)
 Diwrnod Cydraddoldeb Menywod (yr Unol Daleithiau)
 Diwrnod y Ediferwch (Papua Gini Newydd)
Gwelwch hefyd:

26 Gorffennaf - 26 Medi -- rhestr dyddiau'r flwyddyn

0826
Awst, 26
27 Awst

27 Awst yw'r pedwerydd dydd ar bymtheg ar hugain wedi'r dau gant (239ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (240fed mewn blynyddoedd naid). Erys 126 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau
1883 - Ffrwydrodd llosgfynydd Krakatoa yn Indonesia.
1991 - Annibyniaeth Moldofa.

Genedigaethau

1630 - Maria van Oosterwijck, arlunydd (m. 1692)
1770 - Georg Hegel, athronydd (m. 1831)
1862 - Abram Arkhipov, arlunydd (m. 1930)
1877 - Charles Rolls, gwneuthurwr ceir ac awyrennwr (m. 1910)
1890 - Man Ray, arlunydd (m. 1976)
1899 - C. S. Forester, awdur (m. 1966)
1908
Syr Don Bradman, cricedwr (m. 2001)
Lyndon B. Johnson, Arlywydd yr Unol Daleithiau (m. 1973)
Elen Roger Jones, actores (m. 1999)
1914 - Eliane Diverly, arlunydd (m. 2012)
1919 - Dorothy Hood, arlunydd (m. 2000)
1922 - Fanny Rabel, arlunydd (m. 2008)
1929 - Ira Levin, nofelydd a dramodydd (m. 2007)
1932 - Antonia Fraser, awdures
1952 - Paul Reubens, actor, digrifwr, sgriptiwr a chynhyrchydd ffilm (m. 2023)
1959 - Jeanette Winterson, awdures
1960 - Shreyasi Chatterjee, arlunydd
1965 - Paulo Silas, pêl-droediwr
1970 - Peter Ebdon, chwaraewr snwcer
1972
Rhun ap Iorwerth, gwleidydd 
Denise Lewis, athletwraig
1977 - Deco, pêl-droedwr
1985 - Alexandra Nechita, arlunydd

Marwolaethau

1577 - Tiziano, arlunydd
1590 - Pab Sixtus V, 68
1591 - Catrin o Ferain ("Mam Cymru"), tua 57
1925 - Caroline Kempter, arlunydd, 69
1930 - Annie Harmon, arlunydd, 75
1965 - Le Corbusier (Charles-Édouard Jeanneret-Gris), pensaer, 77
1967 - Brian Epstein, rheolwr y Beatles, 33
1970 - Annemarie Balden-Wolff, arlunydd, 59
1975 - Haile Selassie, Ymerawdwr Ethiopia, 83
1990 - Stevie Ray Vaughan, canwr a chyfansoddwr, 35
1999 - Jeanne Miles, arlunydd, 80
2001 - Brita af Klercker, arlunydd, 94
2018 - Mirka Mora, arlunydd, 90
2019 - Dawda Jawara, Arlywydd Gambia, 95

Gwyliau a chadwraethau
 Diwrnod annibyniaeth (Moldofa)

0827
Awst, 27
28 Awst

28 Awst yw'r deugeinfed dydd wedi'r dau gant (240fed) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (241ain mewn blynyddoedd naid). Erys 125 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
1963 - Traddododd Martin Luther King ei araith Mae gen i freuddwyd yn ystod rali hawliau sifil yn Washington, D.C..
1996 - Ysgariad Y Tywysog Siarl, Tywysog Cymru a Diana, Tywysoges Cymru
2019 - Mae Boris Johnson yn cyhoeddi cynlluniau i chirio Senedd  y Deyrnas Unedig.
2020 - Mae Shinzo Abe  yn cyhoeddi ei ymddiswyddiad fel Prif Weinidog Japan.

Genedigaethau 

1592 - George Villiers, Dug Buckingham 1af, gwleidydd a diplomydd (m. 1628)
1749 - Johann Wolfgang von Goethe, bardd (m. 1832)
1814 - Sheridan Le Fanu, ysgrifennwr (m. 1873)
1833 - Syr Edward Burne-Jones, arlunydd (m. 1898)
1878 - George Whipple, meddyg a patholegydd (m. 1976)
1899 - Chang Myon, gwleidydd (m. 1966)
1913 - Robertson Davies, nofelydd a dramodydd (m. 1995)
1916
Jack Vance, llenor (m. 2013)
Helena Jones, athrawes (m. 2018)
1917 - Jack Kirby, arlunydd llyfrau comics (m. 1994)
1918 - Natela Iankoschwili, arlunydd (m. 2008)
1925
Wyn Calvin, actor a digrifwr (m. 2022)
Donald O'Connor, actor, dawnsiwr a chanwr († 2003)
1930 - Windsor Davies, actor (m. 2019)
1931
John Shirley-Quirk, canwr (m. 2014)
Shunichiro Okano, pêl-droediwr (m. 2017)
1938 - Paul Martin, Prif Weinidog Canada
1963 - Hanna Kantokorpi, arlunydd
1969
Jack Black, actor, digrifwr a cherddor
Jason Priestley, actor
Sheryl Sandberg, gwyddonydd
1982 - LeAnn Rimes, cantores
1985 - Masahiko Inoha, pêl-droediwr
1986 - Florence Welch, cantores
1987 - Daigo Nishi, pêl-droediwr
1991 - Kyle Massey, actor

Marwolaethau 

 388 - Magnus Maximus, Ymerawdwr Rhufain, 53
 430 - Awstin o Hippo, diwinydd Cristnogol ac athronydd, 75
1481 - Y brenin Afonso V o Bortwgal, 49
1645 - Hugo Grotius, awdur ac athronydd, 62
1923 - Vilma Lwoff-Parlaghy, arlunydd, 60
1933 - Cecile Smith de Wentworth, arlunydd, 80
1942 - Clara Arnheim, arlunydd, 77
1943 - Boris III, brenin Bwlgaria, 49
1959 - Bohuslav Martinů, cyfansoddwr, 68
1987 - John Huston, cyfarwyddydd ffilm ac actor, 81
2007 - Antonio Puerta, pel-droediwr, 22
2010 - Emy Ferjanc, arlunydd, 92
2015 - Teresa Gorman, gwleidydd, 83
2020 - Chadwick Boseman, actor, 43

Gwyliau a chadwraethau 
 Diwrnod Neiniau'r Theidiau (Mecsico)

0828
Awst, 28
Richard Burton

Am y fforiwr a'r llenor, gweler Richard Francis Burton.

Roedd Richard Burton (10 Tachwedd 1925 –  5 Awst 1984) yn actor o Bontrhydyfen ger Port Talbot.

Fe'i ganwyd ym Mhontrhydyfen.  Ei enw bedydd oedd Richard Walter Jenkins. Fe gymerodd yr enw "Burton" ar ôl ei athro Saesneg Philip H. Burton yn Ysgol Ramadeg Aberafan.

Roedd yn Gymro Cymraeg yn falch o'r iaith.

Actiodd ar y radio yn nrama Brad Saunders Lewis yn y ddwy iaith. 
Y cast oedd Emlyn Williams, Sian Phillips a Clifford Evans a'r cynhyrchydd oedd Emyr Humphreys.

Cyhoeddwyd bywgraffiad Cymraeg Richard Burton Seren Cymru gan Gethin Mathews yn 2002 gan Wasg Gomer.

Bu farw Burton yn Celigny, Genefa, y Swistir.

Gwragedd
Sybil Williams (1949–1963) (2 ferch)
Elizabeth Taylor (1964–1974, 1975–1976)
Suzy Hunt (1976–1982)
Sally Hay (ers 1983)

Plant
Kate Burton
Jessica Burton
Maria Burton

Ffilmiau
Now Barabbas (1949)
The Last Days of Dolwyn (1949)
The Woman with No Name (1949)
Waterfront (1950)
Green Grow the Rushes (1951)
My Cousin Rachel (1952)
The Desert Rats (1953)
The Robe (1953)
Thursday's Children (1954) (adroddwr)
Prince of Players (1955)
The Rains of Ranchipur (1955)
Alexander the Great (1956)
Bitter Victory (1957)
Sea Wife (1957)
Look Back in Anger (1958)
A Midsummer Night's Dream (1959) (adroddwr)
Ice Palace (1960)
The Bramble Bush (1960)
Dylan Thomas (1962)
The Longest Day (1962)
Cleopatra (1963)
The V.I.P.s (1963)
Zulu (1964) (adroddwr)
Becket (1964)
The Night of the Iguana (1964)
Hamlet (1964)
What's New, Pussycat? (1965) (Cameo)
The Sandpiper (1965)
The Spy Who Came In from the Cold (1965)
Who's Afraid of Virginia Woolf? (1966)
The Taming of the Shrew (1967) (Cynhyrchydd hefyd)
Doctor Faustus (1967) (Cyfarwyddwr a chynhyrchydd hefyd)
The Comedians (1967)
Boom (1968)
Where Eagles Dare (1968)
Candy (1968)
Staircase (1969)
Anne of the Thousand Days (1969)
Under Milk Wood (1971)
Bluebeard (1972)
The Battle of Sutjeska (1973)
The Klansman (1974)
Equus (1977)
The Wild Geese (1978)
1984 (1984)

Adrodd hefyd Jeff Wayne's Musical Version of The War of the Worlds (1978).

Gyrfa Llwyfan
Private Lives (1983)
Camelot (1980)
Equus (1970)
Doctor Faustus (1966)
A Poetry Reading (1964)
Hamlet (1964)
Camelot (1960)
Time Remembered (1957)
Othello (1956)
Henry V (1955)
Twelfth Night (1953)
The Tempest (1953)
King John (1953)
Hamlet (1953)
Coriolanus (1953)
Hamlet (1953)
Montserrat (1952)
Legend of Lovers (1951)
The Tempest (1951)
Henry V (1951)
Henry IV (1951)
The Lady's Not For Burning (1950)
A Phoenix Too Frequent (1950)
The Boy With A Cart (1950)
The Lady's Not For Burning (1949)
Castle Anna (1948)
Measure for Measure (1944)
Druid's Rest (1944)

Actorion Cymreig yr 20fed ganrif
Actorion ffilm Cymreig
Actorion Shakespeareaidd
Actorion theatr Cymreig
Genedigaethau 1925
Marwolaethau 1984
Pobl o Bort Talbot
29 Awst

29 Awst yw'r unfed dydd a deugain wedi'r dau gant (241ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (242ain mewn blynyddoedd naid). Erys 124 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
1526 - Brwydr Mohács rhwng Hwngari a Twrci.

Genedigaethau 
1619 - Jean-Baptiste Colbert, gwladweinydd (m. 1683)
1632 - John Locke, athronydd (m. 1704)
1780 - Jean Auguste Dominique Ingres, arlunydd (m. 1867)
1809 - Oliver Wendell Holmes, ysgrifennwr (m. 1894)
1871 - Albert Lebrun, gwleidydd (m. 1950)
1907 - Takeo Wakabayashi, pêl-droediwr (m. 1937)
1915 - Ingrid Bergman, actores (m. 1982)
1916 - Edith Kramer, arlunydd (m. 2014)
1920 - Charlie Parker, sacsoffonydd jazz (m. 1955)
1923 - Richard Attenborough, actor ac chyffarwyddr (m. 2014)
1924 - Dinah Washington, cantores (m. 1963)
1936 - John McCain, gwleidydd (m. 2018)
1942 - Sterling Morrison, gitarydd (m. 1995)
1947
Mary Temple Grandin, awdures 
James Hunt, gyrrwr Fformiwla Un (m. 1993)
1958 
Lenny Henry, awdur, digrifwr ac actor
Michael Jackson, cerddor (m. 2009)
1959 - Ramón Díaz, pel-droediwr
1972 - Kentaro Hayashi, pêl-droediwr
1993 - Lucas Cruikshank, actor

Marwolaethau 
1799 - Pab Piŵs VI, 81
1849 - Lizinska de Mirbel, arlunydd, 53
1877 - Brigham Young, arlywydd y Mormoniaid, 76
1939 - Jessica Dismorr, arlunydd, 54
1940 - Marcelle Rondenay, arlunydd, 60
1962 - Georgina de Albuquerque, arlunydd, 77
1975 - Éamon de Valera, Prif Weinidog Iwerddon, 82
1982 - Ingrid Bergman, actores, 67
1989 
Syr Peter Scott, adarydd, 79
Eliane Thiollier, arlunydd, 63
2003 - Dina Bellotti, arlunydd, 90
2007 - Pierre Messmer, gwleidydd, 91
2013 - Cliff Morgan, chwaraewr rugby, 83
2016 - Gene Wilder, actor, 83
2019 - Nita Engle, arlunydd, 93

Gwyliau a chadwraethau 

0829
Awst, 29
30 Awst

30 Awst yw'r ail ddydd a deugain wedi'r dau gant (242ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (243ain mewn blynyddoedd naid). Erys 123 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
1813 - Brwydr Kulm
1914 - Brwydr Tannenberg
1946 - Creu Rheinland-Pfalz.
1963 - Gosodwyd llinell ffôn arbennig rhwng Arlywydd Unol Daleithiau America ac arweinydd yr Undeb Sofietaidd i'w ddefnyddio i arbed camddealltwriaeth adeg argyfwng niwclear.

Genedigaethau 

1748 - Jacques-Louis David, arlunydd (m. 1825)
1797 - Mary Shelley, awdur (m. 1851)
1852 - Jacobus Henricus van 't Hoff, cemegydd (m. 1911)
1855 - Evelyn De Morgan, arlunydd (m. 1919)
1871 - Syr Ernest Rutherford, ffisegydd (m. 1937)
1884 - Theodor Svedberg, cemegydd (m. 1971)
1891 - Helene Holzman, arlunydd (m. 1968)
1893 - Huey Long, gwleidydd (m. 1935)
1896 - Raymond Massey, actor (m. 1983)
1908 - Fred MacMurray, actor (m. 1991)
1911 - Phyllis Bray, arlunydd (m. 1991)
1912 - Nancy Wake, asant cudd (m. 2011)
1915 - Y Dywysoges Lilian, Duges Halland (m. 2013)
1917 - Denis Healey, gwleidydd (m. 2015)
1930 - Warren Buffett, dyn busnes
1939 - John Peel, cyflwynydd radio a theledu (m. 2004)
1943 - Robert Crumb, arlunydd
1950 - Antony Gormley, cerflunydd
1954 - Alexander Lukashenko, Arlywydd Belarws
1958 - Anna Politkovskaya, newyddiadurwrwraig ac awdures (m. 2006)
1960 - Ben Bradshaw, gwleidydd
1972 - Cameron Diaz, actores
1982 - Andy Roddick, chwaraewr tenis

Marwolaethau 

1483 - Y brenin Louis XI o Ffrainc, 60
1842 - Elizabeth Emma Soyer, arlunydd, 29
1935 - Henri Barbusse, nofelydd, 62
1977 - Selma Vaz Dias, arlunydd, 65
1981 - Alice Frey, arlunydd, 86
1995 - Sterling Morrison, gitarydd, 53
2003 - Charles Bronson, actor, 81
2006
Glenn Ford, actor, 90
Naguib Mahfouz, llenor, 94
2010 - Owen Edwards, darlledwr, 76
2013 - Seamus Heaney, bardd, 74
2015
Wes Craven, cyfarwyddwr ffilm, 74
Oliver Sacks, meddyg ac awdur, 82
2019 - Valerie Harper, actores, 80
2022 - Mikhail Gorbachev, gwleidydd a chyn-arlywydd yr Undeb Sofietaidd, 91

Gwyliau a chadwraethau 
 Diwrnod Rhyngwladol y Diflanedig
 Diwrnod Buddugoliaeth (Twrci)
 Diwrnod Weriniaeth (Tatarstan)

0830
Awst, 30