Heno

Rhaglen gylchgrawn ar S4C yw Heno. Cynhyrchir y rhaglen gan gwmni Tinopolis.  Fe'i darlledwyd gynta ar S4C ym mis Medi 1990. Roedd yn rhan o weledigaeth Geraint Stanley Jones i gyrraedd cynulleidfa newydd nad oedd efallai yn hyderus o ddefnyddio ei Cymraeg. Lleolwyd y stiwdio a'r swyddfa gynhyrchu yn y de-ddwyrain er mwyn atgyfnerthu'r cysylltiad gyda'r ardal yma oedd yn naturiol Gymraeg a roedd swyddfa barhaol yn y gogledd hefyd.

Yn 2002 fe ail-lansiwyd y rhaglen gyda'r enw Wedi 6 ac yna Wedi 7. Mae'n chwaer-rhaglen i Prynhawn Da (gynt yn Wedi 3).

Yn 2012, fe wnaeth S4C ail-lansio eu amserlen ar 1 Mawrth a daeth Wedi 7 i ben. Fe ail-gyflwynodd S4C y rhaglen Heno gyda fformat newydd tabloid ond fe gafodd feirniadaeth hallt gan y gynulleidfa a chwmni Tinopolis oedd yn ei gynhyrchu. Yn dilyn hyn fe ddychwelodd y rhaglen i'r fformat wreiddiol ym mis Ebrill 2012 gan gadw'r enw Heno.

Cafwyd rhaglen arbennig ar 17 Medi 2015 i ddathlu pen-blwydd y rhaglen yn 25 oed. I ddathlu 30 mlynedd o'r rhaglen, darlledwyd cyfres o raglenni Heno Aur ar nosweithiau Sadwrn, yn dangos hen glipiau o'r archif.

Cyfnodau

Heno (1990-2002) 

Fe gynhyrchwyd y gyfres wreiddiol gan Teledu Agenda a dyfodd i fod yn gwmni Tinopolis. Yn ystod y 1990au cynnar fe ddarlledwyd y rhaglen o stiwdio yng nghanolfan siopa Dewi Sant, Abertawe cyn symud i stiwdios newydd Tinopolis yn Llanelli ddiwedd y 90au.

Roedd y rhaglen yn arbennig o boblogaidd yn y de ond cafodd ei beirniadu gan nifer oherwydd y defnydd o'r Saesneg, yn enwedig wrth holi pobl ar y stryd a chynnal cyfweliadau yn y stiwdio. Ymateb y cwmni teledu oedd mai ymgais i adlewyrchu'r gymuned ddwyieithog roedd yn darlledu ohoni hi oedd y rheswm dros y defnydd o'r Saesneg.

Byddai pob rhaglen yn cynnwys cyfweliadau yn y stiwdio, eitemau nodwedd am ddigwyddiadau a newyddion o amgylch Cymru a nifer o slotiau am fywyd bob dydd. Ena Thomas oedd prif gogyddes y rhaglen a byddai'n egluro rysáit yn y gegin yn wythnosol. Byddai Huw 'Ffasiwn' wrth law i egluro'r trendiau diweddaraf a Ieuan Thomas yn rhoi cyngor ar arddio.

Roedd y cyflwynwyr gwreiddiol yn cynnwys Iestyn Garlick, Siân Tomos ac Angharad Mair a nifer o ohebwyr yn cynnwys Nia Dafydd, Emyr Penlan, Brychan Llŷr, Roy Noble, Daloni Metcalfe a Carys Wyn.

Wedi 6 (2002-2003) 
Yn 2002 fe newidiodd S4C yr amserlen ac ail-enwi rhaglen Heno i Wedi 6. Fe gwtogwyd y rhaglen i hanner awr er mwyn gallu darlledu rhaglenni poblogaidd eraill yn yr oriau brig.

Wedi 7 (2003-2012) 
Fe newidiwyd yr amserlen eto yn 2003 gan symud y rhaglen i 7pm. I gychwyn, roedd Wedi 7 yn cael ei ddarlledu o ddydd Llun i ddydd Iau gyda rhaglen adloniant a cherddoriaeth Popcorn ar ddydd Gwener. Daeth y rhaglen yma i ben o fewn y flwyddyn a fe ddychwelodd Wedi 7 i'r slot dydd Gwener. Darlledwyd rhifyn olaf y gyfres ar 28 Chwefror 2012.

Heno (2012-) 
O 1 Mawrth 2012 lansiwyd amserlen newydd S4C a roedd ymgais gan y sianel i greu rhaglen gylchgrawn fwy bywiog a thabloid ei naws. I raddau roedd hyn yn adlewyrchu natur wreiddiol y rhaglen o 1990 er fod y cynnwys wedi esblygu i fod yn fwy diwylliannol gyda Wedi 7. Roedd y rhan fwyaf o'r eitemau ysgafn fel ffasiwn, hamdden, colur, coginio ac ati wedi symud i raglen Wedi 3 yn y prynhawn. Fe enillodd Tinopolis y tendr ond fe ddaeth hi'n amlwg wedyn nad oedden nhw'n gwbl hapus gyda fformat a chynnwys y rhaglen.

Fe roedd yna gyflwynwyr newydd yn cynnwys Rhodri Williams (a oedd wedi cyflwyno Heno yn y 90au), Emma Walford, Rhodri Owen a Llinos Lee. Roedd y rhaglenni newydd yn cychwyn gyda golwg ar newyddion y dydd a storiau mewn papurau newydd neu gylchgronau, gan drafod hyn rhwng y ddau gyflwynydd a dau westai. Roedd yna bwyslais hefyd ar ryngweithio gyda'r gynulleidfa drwy wefannau cymdeithasol a llai ar ohebwyr allanol o gwmpas Cymru. Ar y dydd Gwener roedd Heno yn cael ei ddisodli gyda rhaglen adloniant ysgafn Pen8nos a chwis Jacpot.

O fis Mai 2012, fe gadwyd enw'r rhaglen Heno ond fe ddychwelodd y fformat yn debycach i fformat y rhaglen Wedi 7. Ail-gyflwynwyd stiwdio fyw, yn adeilad y Galeri, Caernarfon ac ail-gyflogwyd Gerallt Pennant fel gohebydd yn y gogledd. Symudodd Sam ar y Sgrîn i fod yn rhan o arlwy nos Wener a daeth cyfres Pen8nos i ben erbyn yr haf. Yn ddiweddarach fe ymestynnwyd rhaglenni dydd Llun a ddydd Gwener yn awr o hyd.

Yn 2020 cychwynnodd rhifyn ar nos Sadwrn am y tro cyntaf. Darlledwyd Heno Nos Sadwrn am y tro cyntaf am 7.30pm ar 8 Chwefror 2019 gyda sioe fyw o Galeri Caernarfon wedi ei gyflwyno gan Elin Fflur.

Cyflwynwyr a Gohebwyr 
Mae yna lawer o bobl wedi ymddangos ar y rhaglen fel prif gyflwynwyr yn y stiwdio a gohebwyr. Mae nifer o'r unigolion yma yn gweithio yn llawn amser gyda Tinopolis fel ymchilwyr, cynhyrchwyr neu cyfarwyddwyr. Mae'r rhestr isod yn cynnwys rhai sydd ddim yn ymddangos ar y sgrîn bellach ond sy'n parhau i weithio tu ôl y llenni.

Cyflwynwyr a gohebwyr cyfredol 

 Angharad Mair
 Dafydd Wyn Rees
 Elin Fflur
 Gerallt Pennant
 Huw 'Fash' Rees
 Llinos Lee
 Mari Grug
 Rhodri Davies
 Rhodri Gomer-Davies
 Rhodri Owen
 Siân Thomas
 Yvonne Evans
Alun Williams

Cyn-gyflwynwyr a gohebwyr 

 Aled Jones
 Alun Gibbard
 Alwyn Humphreys
 Aneirin Karadog
 Branwen Gwyn
 Brychan Llyr
 Catrin Evans
 Carys Wyn Davies
 Cerys Bowen
 Dafydd Du
 Daloni Metcalf

 Dan Edwards-Phillips
 Eleri Siôn
 Elinor Jones
 Ellen Llewellyn
 Emyr Penlan
 Emma Walford
 Gareth Roberts
 Gary Slaymaker
 Glynog Davies
 Gwyn Llywelyn

 Heledd Cynwal
 Heledd Gwyndaf
 Huw Eurig Hughes
 Iestyn Garlick
 Ieuan Thomas
 John Hardy
 Meinir Gwilym
 Moc Morgan
 Nia Dafydd
 Nia Wyn Jones
 Roy Noble

 Rebecca Jones
 Rhodri Llywelyn
 Rhodri Williams
 Sian Bassett Roberts

Cyfeiriadau

Dolenni allanol
 Gwefan Heno
 Cyfrif Twitter Heno

Cyflwyniadau rhaglenni teledu 1990
Rhaglenni teledu S4C
Rhaglenni teledu Cymraeg
Rhaglenni teledu'r 1990au
Rhaglenni teledu'r 2000au
Rhaglenni teledu'r 2010au