alibayram/wikipedia-40-langs huggingface dataset:
22 Tachwedd

22 Tachwedd yw'r chweched dydd ar hugain wedi'r trichant (326ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (327ain mewn blynyddoedd naid). Erys 39 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
 1900 - Dechreuodd Streic y Penrhyn yn Chwarel y Penrhyn
 1943 - Annibyniaeth Libanus.
 1956 - Laddwyd naw dyn mewn damwain Glofa Lewis Merthyr.
 1963 - Llofruddiaeth John F. Kennedy.

Genedigaethau 
 1428 - Richard Neville, 16ed Iarll Warwick (m. 1471)
 1515 - Mair o Guise, Brenhines yr Alban (m. 1560)
 1710 - Wilhelm Friedemann Bach, cyfansoddwr (m. 1784)
 1801 - Vladimir Dal, geiriadurwr, athronydd, ieithydd, awdur plant a ethnolegydd (m. 1872)
 1808 - Thomas Cook (m. 1892)
 1819 - George Eliot, nofelydd (m. 1880)
 1869 - André Gide, nofelydd (m. 1951)
 1873 - John Hughes, cyfansoddwr emyn-donau (m. 1932)
 1890 - Charles de Gaulle, gwladweinydd (m. 1970)
 1899 - Hoagy Carmichael, canwr, pianydd a chyfansoddwr (m. 1981)
 1913 - Benjamin Britten, cyfansoddwr (m. 1976)
 1917
Bridget Bate Tichenor, arlunydd (m. 1990)
Hirokazu Ninomiya, pêl-droediwr (m. 2000)
 1918 - Revekka Tsuzmer, arlunydd (m. 2009)
 1921 - Rodney Dangerfield, digrifwr, actor, ysgrifennwr a chynhyrchydd (m. 2004)
 1930 - Peter Hall, cyfarwyddwr ffilm, opera a theatr (m. 2017)
 1932 - Robert Vaughn, actor (m. 2016)
 1943 - Billie Jean King, chwaraewraig tenis
 1944 - Takeshi Ono, pêl-droediwr
 1950 - Jim Jefferies, pêl-droediwr
 1954 - Paolo Gentiloni, gwleidydd
 1956 - Richard Kind, actor
 1958 - Jamie Lee Curtis, actores
 1967
Boris Becker, chwaraewr tenis
Mark Ruffalo, actor
 1968 - Sidse Babett Knudsen, actores
 1984 - Scarlett Johansson, actores
 1986 - Oscar Pistorius, athletwr Paralympiaidd
 1989 - Chris Smalling, pêl-droediwr

Marwolaethau 
 1594 - Martin Fobisher, fforiwr, 59
 1774 - Robert Clive ("Clive o India"), milwr, 49
 1804 - Elisabeth Hudtwalcker, arlunydd, 52
 1836 - Peter Bailey Williams, hynafieithydd a chyfieithydd, 72/73
 1900 - Syr Arthur Sullivan, cyfansoddwr, 58
 1916 - Jack London, nofelydd, 40
 1922 - Louise De Hem, arlunydd, 55
 1943 - Adele von Finck, arlunydd, 64
 1956 - Syr Rhys Hopkin Morris, gwleidydd, 68
 1963
 Aldous Huxley, nofelydd, 69
 John F. Kennedy, Arlywydd yr Unol Daleithiau, 46
 C. S. Lewis, awdur, 64
 1986 - Irene Reicherts-Born, arlunydd, 62
 2001 - Patricia Hermine Sloane, arlunydd, 67
 2006 - Asima Chatterjee, cemegydd, 89
 2007 - Lola Massieu, arlunydd, 86
 2011 - Lynn Margulis, botanegydd, 73
 2015
Kim Young-sam, Arlywydd De Corea, 87
Adele Morales, arlunydd, 90
 2017
Dmitri Hvorostovski, canwr opera, 55
Robert Maynard Jones, awdur, 88
Aina Blinkena, 88, gwyddonydd
 2019 - Cecilia Seghizzi, 111, cyfansodwraig ac arlunydd

Gwyliau a chadwraethau 
 Gŵyl Mabsant Peulin
 Dydd Annibyniaeth (Libanus)

1122
Tachwedd, 22
23 Tachwedd

23 Tachwedd yw'r seithfed dydd ar hugain wedi'r trichant (327ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (328ain mewn blynyddoedd naid). Erys 38 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
 1890 - Brenhiniaeth ddeuol yr Iseldiroedd a Lwcsembwrg yn dod i ben.
 1938 - Agoriad Y Deml Heddwch yng Nghaerdydd.
 1963 - Y rhaglen deledu Doctor Who yn cael ei darlledu am y tro cyntaf.

Genedigaethau 
 912 - Otto I, Ymerawdwr Glân Rhufeinig (m. 973)
 1794 - Isabelle Catherine Van Assche, arlunydd (m. 1842) 
 1804 - Franklin Pierce, 14eg Arlywydd yr Unol Daleithiau (m. 1869)
 1876 - Manuel de Falla, cyfansoddwr (m. 1946)
 1887 - Boris Karloff, actor (m. 1969)
 1888 - Harpo Marx, diddanwr (m. 1964)
 1909 - Nigel Tranter, awdur (m. 2000)
 1911 - Selma Vaz Dias, actores ac arlunydd (m. 1977)
 1916 - P. K. Page , bardd ac arlunydd (m. 2010 )
 1920 - Paul Celan , bardd a chyfieithydd (m. 1970)
 1931 - Jeanne Wesselius, arlunydd (m. 2010)
 1933 - Krzysztof Penderecki, cyfansoddwr (m. 2020)
 1950 - Chuck Schumer, gwleidydd
 1961 - Deidre Brock, gwleidydd
 1971 - Chris Hardwick, actor
 1976 - Takayuki Chano, pêl-droediwr
 1982 - Asafa Powell, sbrintiwr
 1992 - Miley Cyrus, cantores ac actores

Marwolaethau 
 1170 - Owain Gwynedd, brenin Gwynedd
 1499 - Perkin Warbeck, gwrthryfelwr
 1503 - Marged o Burgundy
 1585 - Thomas Tallis, tua 80, cyfansoddwr
 1798 - David Samwell, 47, meddyg a llenor
 1826 - Johann Elert Bode, 79, seryddwr
 1962 - Grace Ellen Butler, 75, arlunydd
 1966 
Alvin Langdon Coburn, 84, ffotograffydd
Seán Ó Ceallaigh, 84, Arlywydd Iwerddon
 1974 - Yvonne Dieterle, 92, arlunydd
 1984 - Hanna Hausmann-Kohlmann, 87, arlunydd
 1990 - Roald Dahl, 74, nofelydd
 1993 - Torun Munthe, 102, arlunydd
 2012 - Larry Hagman, 81, actor
 2016 - Andrew Sachs, 86, actor

Gwyliau a chadwraethau 

1123
Tachwedd, 23
24 Tachwedd

24 Tachwedd yw'r wythfed dydd ar hugain wedi'r trichant (328ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (329ain mewn blynyddoedd naid). Erys 37 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
 1859 - Cyhoeddwyd The Origin of Species gan Charles Darwin.

Genedigaethau 

 1632 - Baruch Spinoza, athronydd (m. 1677)
 1655 - Siarl XI, brenin Sweden (m. 1697)
 1713 - Laurence Sterne, nofelydd (m. 1768)
 1774 - Thomas Dick, seryddwr (m. 1857)
 1784 - Zachary Taylor, 12fed Arlywydd yr Unol Daleithiau (m. 1850)
 1826 - Carlo Collodi, awdur (m. 1890)
 1858 - Marie Bashkirtseff, arlunydd (m. 1884)
 1864 - Henri de Toulouse-Lautrec, arlunydd (m. 1901)
 1884 - Jack Jones, nofelydd (m. 1970)
 1923 - Ursula Koschinsky, arlunydd (m. 2016)
 1925 - William F. Buckley, Jr., sylwebydd gwleidyddol (m. 2008)
 1934 - Sven-Bertil Taube, actor a chanwr (m. 2022)
 1942
 Craig Thomas, nofelydd (m. 2011)
 Syr Billy Connolly, digrifwr, comediwr ac actor
 1943 - Takaji Mori, pêl-droediwr (m. 2011)
 1946 - Minoru Kobata, pel-droediwr
 1951 - Graham Price, chwaraewr rygbi'r undeb
 1955 - Syr Ian Botham, cricedwr
 1961 - Arundhati Roy, awdures
 1965 - Shirley Henderson, actores
 1978 - Katherine Heigl, actores
 1984 - Naoya Kikuchi, pel-droediwr
 1990 
Sarah Hyland, actores
Tom Odell, canwr

Marwolaethau 

 1572 - John Knox, diwygiwr crefyddol, tua 59
 1830 - Bungaree, fforiwr ac arweinydd cymuned Awstraliaidd Ofer, tua 55
 1855 - Henryka Beyer, arlunydd, 73
 1922 - Robert Erskine Childers, awdur a chenedlaetholwr, 52
 1929 - Georges Clemenceau, Prif Weinidog Ffrainc, 88
 1957 - Diego Rivera, arlunydd, 70
 1963 - Lee Harvey Oswald, lleiddiad, 24
 1990 - Dorothy Gladys "Dodie" Smith, nofelydd a dramodydd, 94
 1991 - Freddie Mercury, canwr roc, 45
 2003 - Gladwyn Bush, arlunydd, 89
 2010 - Jeanne Wesselius, arlunydd, 79
 2012 - Emilia Ortiz, arlunydd, 95
 2019 - Clive James, awdur, beirniad, cyfieithydd a chofianydd, 80

Gwyliau a chadwraethau 
 Lachit Divas (Assam)
 Diwrnod Diolchgarwch (yr Unol Daleithiau), pan fydd disgyn ar ddydd Iau

1124
Tachwedd, 24
25 Tachwedd

25 Tachwedd yw'r nawfed dydd ar hugain wedi'r trichant (329ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (330ain mewn blynyddoedd naid). Erys 36 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau
 1120 - Suddodd y Blanche-Nef (Y Llong Wen), ger Barfleur, Normandi.
 1975 - Annibyniaeth Swrinam.
 1995 - Pleidleisiodd pobl Gweriniaeth Iwerddon dros ddod â'r gwaharddiad ar ysgariad i ben mewn refferendwm.

Genedigaethau

 1562 - Lope de Vega, bardd a dramodydd (m. 1635)
 1609 - Henrietta Maria, brenhines Siarl I, brenin Lloegr a'r Alban (m. 1669)
 1638 - Catrin o Braganza, brenhines Siarl II, brenin Lloegr a'r Alban (m. 1705)
 1835 - Andrew Carnegie, dyn busnes a dyngarwr (m. 1919)
 1844 - Carl Benz, peiriannydd (m. 1929)
 1881 - Pab Ioan XXIII (m. 1963)
 1915 - Augusto Pinochet, unben Chile (m. 2006)
 1920 - Ricardo Montalbán, actor (m. 2009)
 1923 - Mauno Koivisto, Arlywydd y Ffindir (m. 2017)
 1926 - Rosalyn Drexler, arlunydd, nofelydd a dramodydd
 1936 - William McIlvanney, nofelydd (m. 2015)
 1940 - Percy Sledge, canwr (m. 2015)
 1948 - Paul Murphy, gwleidydd
 1959 - Charles Kennedy, gwleidydd (m. 2015)
 1960 - John F. Kennedy, Jr, cyhoeddwr (m. 1999)
 1971 - Christina Applegate, actores
 1981 - Xabi Alonso, pêl-droediwr
 1986 - Katie Cassidy, actores
 1988 - Nodar Kumaritashvili, llusgwr (m. 2010)
 1989 - Tom Dice, canwr

Marwolaethau

 1034 - Malcolm II, brenin yr Alban, 80
 1748 - Isaac Watts, emynydd, 74
 1805 - Jonathan Hughes, bardd, 84
 1885 - Alfonso XII, brenin Sbaen, 27
 1903 - Sabino Arana, awdur a gwleidydd, 38
 1974 - U Thant, Ysgrifennydd Cyffredinol y Cenhedloedd Unedig, 65
 1981 - Toni Mau, arlunydd, 64
 1997 - Hastings Kamuzu Banda, Arlywydd Malawi, tua 98
 2005 - George Best, pêl-droediwr, 59
 2008 - Fanny Rabel, arlunydd, 86
 2010 - Doris McCarthy, arlunydd, 100
 2016 - Fidel Castro, Arlywydd Ciwba, 90
 2020 
Diego Maradona, pêl-droediwr, 60
Syr James Wolfensohn, bancwr, 86
 2022 - Irene Cara, actores a chantores, 63

Gwyliau a chadwraethau
 Diwrnod Annibyniaeth (Swrinam)
 Diwrnod Diolchgarwch (yr Unol Daleithiau), pan fydd disgyn ar ddydd Iau

1125
Tachwedd, 25
26 Tachwedd

26 Tachwedd yw'r degfed dydd ar hugain wedi'r trichant (330ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (331ain mewn blynyddoedd naid). Erys 35 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
 1922 - Darganfyddwyd y trysor ym meddrod Tutankhamun yn 'Nyffryn y Brenhinoedd' yn yr Aifft.
 2008 - Ymosodiadau Mumbai.

Genedigaethau 

 1847 - Maria Feodorovna, ymerodres Rwsia (m. 1928)
 1857 - Ferdinand de Saussure, leithydd (m. 1913)
 1869 - Maud, brenhines Norwy (m. 1938)
 1905 - Emlyn Williams, dramodydd ac actor (m. 1987)
 1909 - Eugène Ionesco, dramodydd (m. 1994)
 1910
Cyril Cusack, actor (m. 1993)
Aileen Meagher, athletwraig ac arlunydd (m. 1987)
 1918 - Patricio Aylwin, Arlywydd Chile (m. 2016)
 1919 - Frederik Pohl, nofelydd (m. 2013)
 1922 - Charles M. Schulz, arlunydd (m. 2000)
 1937 - Boris Yegorov, meddyg a gofodwr (m. 1994)
 1939 - Tina Turner, cantores ac actores (m. 2023)
 1946 - Brian Hibbard, actor a chanwr (m. 2012)
 1947 - Victoria Ann Funk, botanegydd (m. 2019)
 1954 - Velupillai Prabhakaran, arweinydd Teigrod Rhyddhau Tamil Eelam (m. 2009)
 1959 - Satoshi Miyauchi, pel-droediwr
 1971 - Akira Narahashi, pel-droediwr
 1972 - Keiji Kaimoto, pel-droediwr
 1975 - DJ Khaled, cynhyrchydd recordiau
 1976 - Maialen Lujanbio, bertsolari
 1984 - Antonio Puerta, pêl-droediwr (m. 2007)
 1990 - Rita Ora, cantores

Marwolaethau 

 1504 - Isabel, brenhines Castile, 53
 1855 - Adam Mickiewicz, bardd a dramodydd, 56
 1952 - Sven Hedin, fforiwr, 87
 1980 - Rachel Roberts, actores, 53
 1981 - Max Euwe, chwaraewr gwyddbwyll, 80
 1996 - Michael Bentine, comedïwr, 74
 2013 - Stan Stennett, actor, comediwr a cherddor, 88
 2018
Bernardo Bertolucci, cyfarwyddwr ffilm, 77
Stephen Hillenburg, actor a digrifwr, 57
 2019 - Gary Rhodes, cogydd, 59
 2021 - Stephen Sondheim, cyfansoddwr, 91
 2022 - Doddie Weir, chwaraewr rygbi'r undeb, 52

Gwyliau a chadwraethau 
 Diwrnod cyfansoddiad (India)
 Diwrnod weriniaeth (Mongolia)
 Diwrnod Diolchgarwch (yr Unol Daleithiau), pan fydd disgyn ar ddydd Iau

1126
Tachwedd, 26
27 Tachwedd

27 Tachwedd yw'r unfed dydd ar ddeg ar hugain wedi'r trichant (331ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (332ain mewn blynyddoedd naid). Erys 34 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau
 Blynyddol: Dydd gŵyl Allgo (neu 'Gallgo')

Genedigaethau
 1701 - Anders Celsius (m. 1744)
 1809 - Fanny Kemble, actores (m. 1893)
 1857 - Charles Scott Sherrington, meddyg a patholegydd (m. 1952)
 1871 - Robert Evans, llenor a hanesydd (m. 1956)
 1874 - Chaim Weizmann, Arlywydd Israel (m. 1952)
 1908 - Tameo Ide, pêl-droediwr (m. 1998)
 1910 - Ingeborg Thygesen, arlunydd (m. 1986)
 1913 - Adelina Labrador, arlunydd (m. 1999)
 1918 - Hanny Fries, arlunydd (m. 2009)
 1923 - Simona Ertan, arlunydd
 1925
Ernie Wise, actor a comediwr (m. 1999)
John Maddox, cemegydd (m. 2009)
 1932 - Elsa G. Vilmundardóttir, gwyddonydd (m. 2008)
 1935 - Les Blank, gwneuthuwr ffilmiau dogfen (m. 2013)
 1937 - Rodney Bewes, actor (m. 2017)
 1938 - Rotraut, arlunydd
 1940 - Bruce Lee, actor (m. 1973)
 1942 - Jimi Hendrix, cerddor (m. 1970)
 1943 - Ida Laila, cantores (m. 2019)
 1945 - James Avery, actor (m. 2013)
 1951 - Kathryn Bigelow, cyfarwyddwraig ffilm
 1953 - Steve Bannon, cyfarwyddwr ffilm, newyddiadurwr a gwleidydd
 1957 - Caroline Kennedy, awdures a diplomydd
 1969 - Hernán Gaviria, pêl-droediwr (m. 2002)
 1974 - Wendy Houvenaghel, seiclwraig
 1977 - Alyssa Monks, arlunydd
 1982 - Tatsuya Tanaka, pêl-droediwr
 1990 - Josh Dubovie, canwr

Marwolaethau
 8 CC - Horas, bardd, 56
 1852 - Ada Lovelace, mathemategydd, 36
 1895 - Alexandre Dumas fils, awdur, 71
 1953 - Eugene O'Neill, dramodydd, 65
 1955 - Arthur Honegger, cyfansoddwr, 63
 1981 - Lotte Lenya, cantores, 83
 2006 - Resia Schor, arlunydd, 95
 2011 - Gary Speed, pêl-droediwr, 42
 2014
P. D. James, nofelydd, 94
Phillip Hughes, cricedwr, 25
 2019 - Jonathan Miller, cyfarwyddwr a chynyrchydd theatr, 85

Gwyliau a chadwraethau
Dydd Gŵyl y seintiau Cyngar ac Allgo

1127
Tachwedd, 27
28 Tachwedd

28 Tachwedd yw'r deuddegfed dydd ar hugain wedi'r trichant (332ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (333ain mewn blynyddoedd naid). Erys 33 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
 1893 - Cafodd gwragedd bleidleisio mewn etholiad cyffredinol cenedlaethol am y tro cyntaf, a hynny yn Seland Newydd.
 1912 - Annibyniaeth Albania.
 1960 - Annibyniaeth Mawritania.
 1990 - Mae John Major yn cymryd lle Margaret Thatcher fel Brif Weinidog y Deyrnas Unedig.

Genedigaethau 

 1118 - Manuel I Komnenos, Ymerawdwr Bysantaidd (m. 1180)
 1489 - Marged Tudur, merch Harri VII a brenhines Iago IV, Brenin yr Alban, (m. 1541)
 1628 - John Bunyan, awdur (m. 1688)
 1632 - Jean-Baptiste Lully, cyfansoddwr (m. 1687)
 1757 - William Blake, bardd ac arlunydd (m. 1827)
 1820 - Friedrich Engels, athronydd (m. 1895)
 1881 - Stefan Zweig, sgriptiwr (m. 1942)
 1904 - Nancy Mitford, awdur (m. 1973)
 1908 - Claude Lévi-Strauss, anthropolegydd (m. 2009)
 1923 - Madeleine Novarina, arlunydd (m. 1991)
 1928 - Daria Vassilyanska, arlunydd (m. 2017)
 1931 - Dervla Murphy, seiclwraig (m. 2022)
 1943 - Randy Newman, canwr
 1944 - Rita Mae Brown, awdures
 1950
Meic Povey, cyfarwyddwr (m. 2017)
George Yonashiro, pêl-droediwr
 1953 - Alistair Darling, gwleidydd
 1957 - Yasutaro Matsuki, pel-droediwr
 1961
Martin Clunes, actor
Alfonso Cuarón, cyfarwyddwr ffilm
 1967 - Anna Nicole Smith, actores a model (m. 2007)
 1970 - Richard Osman, cyflwynydd, cynhyrchydd a cyfarwyddwr
 1972 - Hiroshi Nanami, pêl-droediwr
 1975 - Takashi Shimoda, pêl-droediwr
 1987 - Karen Gillan, actores
 1988 - Hiroki Fujiharu, pêl-droediwr

Marwolaethau 

 741 - Pab Grigor III
 1170 - Owain Gwynedd, tywysog Gwynedd
 1680 - Gian Lorenzo Bernini, pensaer a cherflunydd, 81
 1694 - Matsuo Bashō, bardd, 50
 1859 - Washington Irving, awdur, 76
 1954 - Enrico Fermi, ffisegydd, 53
 1962 - Wilhelmina, brenhines yr Iseldiroedd, 82
 1968 - Enid Blyton, sgriptiwraig, 71
 1972 - Havergal Brian, cyfansoddwr, 96
 1973 - Marthe Bibesco, awdures, 87
 1988 - Johanna Dorn-Fladerer, arlunydd, 74
 1995 - Lydia Roppolt, arlunydd, 73
 2004 - Molly Weir, actores, 94
 2010 - Leslie Nielsen, actor, 84

Gwyliau a chadwraethau 
 Diwrnod Annibyniaeth (Albania, Mawritania)
 Diwrnod Diolchgarwch (yr Unol Daleithiau), pan fydd disgyn ar ddydd Iau
 Dechrau'r Adfent, pan fydd disgyn ar ddydd Sul

1128
Tachwedd, 28
29 Tachwedd

29 Tachwedd yw'r trydydd dydd ar ddeg ar hugain wedi'r trichant (333ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (334ain mewn blynyddoedd naid). Erys 32 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau
 2013 - Damwain hofrennydd Glasgow 2013: 10 o bobol yn colli eu bywydau.

Genedigaethau

 1797 - Gaetano Donizetti, cyfansoddwr (m. 1848)
 1800 - David Griffith, bardd (m. 1894)
 1803 - Christian Doppler (m. 1853)
 1825 - Jean-Martin Charcot, meddyg a seicolegydd (m. 1893)
 1832 - Louisa May Alcott, awdures (m. 1888)
 1835 - Ymerodres Cixi (m. 1908)
 1840 - Rhoda Broughton, nofelydd (m. 1920)
 1843 - Gertrude Jekyll, arlunydd a fotanegydd (m. 1932)
 1874 - Francis Dodd, arlunydd (m. 1949)
 1898 - C. S. Lewis, awdur (m. 1963)
 1912 - Fay Kleinman, arlunydd (m. 2012)
 1918 - Madeleine L'Engle, awdures (m. 2007)
 1919 - Joe Weider, corffluniwr (m. 2013)
 1924 - Jane Freilicher, arlunydd (m. 2014)
 1932 - Jacques Chirac, Arlywydd Ffrainc (m. 2019)
 1947 - George Kobayashi, pel-droediwr
 1949 - Garry Shandling, actor, cynhyrchydd a sgriptiwr (m. 2016)
 1953 - Rosemary West, llofrudd cyfresol
 1957 - Tetsuo Sugamata, pel-droediwr
 1959 - Rahm Emanuel, gwleidydd
 1962 - Ronny Jordan, gitarydd, cyfansoddwr a chynhyrchydd recordiau (m. 2014)
 1964 - Don Cheadle, actor
 1970 - Mark Pembridge, pêl-droediwr
 1973 - Ryan Giggs, pêl-droediwr
 1976 - Chadwick Boseman, actor (m. 2020)
 1979 - Simon Amstell, digrifwr a chynhyrchydd teledu
 1982 - Imogen Thomas, model a chyflwynydd teledu
 1991 - Becky James, seiclwraig

Marwolaethau

 1268 - Pab Clement IV
 1314 - Philippe IV, brenin Ffrainc, 46
 1530 - Thomas Wolsey, gwladweinydd a chardinal, tua 57
 1643 - Claudio Monteverdi, cyfansoddwr, 76
 1857 - Marie Ommeganck, arlunydd, 73
 1924 - Giacomo Puccini, cyfansoddwr, 65
 1962 - Rena Maverick Green, arlunydd, 88
 1974 - Derek Boote, actor a chanwr, 31
 1981 - Natalie Wood, actores, 43
 1986 - Cary Grant, actor, 82
 2001 - George Harrison, cerddor, 58
 2002 - Mary Louise Boehm, arlunydd, 78
 2004 - Jonah Jones, arlunydd a nofelydd, 85
 2007 - Erna Roder, arlunydd, 91
 2010 - Bella Akhmadulina, bardd, 73
 2017 - Mary Lee Woods, mathemategydd, 93
 2020 - Ben Bova, awdur, 88
 2021 - Arlene Dahl, actores, 96

Gwyliau a chadwraethau
 Gŵyl Mabsant Sadwrn
 Noswyl Sant Andreas
 Diwrnod Rhyngwladol Uniongred gyda Phalesteiniaid
 Sul cyntaf Adfent, pan fydd disgyn ar ddydd Sul

1129
Tachwedd, 29
2 Medi

2 Medi yw'r pumed dydd a deugain wedi'r dau gant (245ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (246ain mewn blynyddoedd naid). Erys 120 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
 1666 - Tân Mawr Llundain
 1945 - Annibyniaeth Fietnam.

Genedigaethau 

 1838 - Liliuokalani, brenhines Hawaii (m. 1917)
 1853 - Wilhelm Ostwald, cemegydd (m. 1932)
 1857 - Vilhelmina Carlson-Bredberg, arlunydd (m. 1943)
 1858 - Alice Russell Glenny, arlunydd (m. 1924) 
 1867
Hermine Munsch, arlunydd (m. 1904)
Siri Schotte, arlunydd (m. 1951)
 1871 - Paula Sedana Schiff-Magnussen, arlunydd (m. 1962)
 1875 - Olga Della-Vos-Kardovskaya, arlunydd (m. 1952)
 1888 - Dorothy Stevens, arlunydd (m. 1966)
 1893 - Mary Cecil Allen, arlunydd (m. 1962)
 1898 - Helene Meyer-Moringen, arlunydd (m. 1965)
 1917 - Toni Mau, arlunydd (m. 1981)
 1922 - Sarai Sherman, arlunydd (m. 2013)
 1924 - Daniel arap Moi, Arlywydd Cenia (m. 2020)
 1929 - Victor Spinetti, actor (m. 2012)
 1934 - Chuck McCann, actor a digrifwr (m. 2018)
 1936 - Iran Darroudi, arlunydd (m. 2021)
 1937 - Derek Fowlds, actor (m. 2020)
 1952 - Jimmy Connors, chwaraewr tennis
 1953 - Keith Allen, actor
 1956 - Doria Ragland, mam Meghan Markle
 1961 - Toshinobu Katsuya, pêl-droediwr
 1962 - Syr Keir Starmer, bargyfreithiwr a gwleidydd
 1964 - Keanu Reeves, actor
 1965 – Lennox Lewis, paffiwr
 1966 - Salma Hayek, actores
 1976 - Momodu Mutairu, pel-droediwr
 1978 - Matthew Watkins, chwaraewr rygbi rhyngwladol (m. 2020)

Marwolaethau 

 421 - Constantius III, Ymeradwr Rhufain
 1834 - Thomas Telford, peiriannydd, 77
 1842 - Mariane Stub, arlunydd, 52
 1907 - Nina Ahlstedt, arlunydd, 54
 1910 - Henri Rousseau, arlunydd, 66
 1926 - Jeanne Malivel, arlunydd, 31
 1937 - Pierre de Coubertin, sylfaenydd y Pwyllgor Olympaidd Rhyngwladol, 74
 1958 - Alis Guggenheim, arlunydd, 62
 1966 - Sibylle Ascheberg von Bamberg, arlunydd, 78
 1969 - Ho Chi Minh, gwleidydd, 79
 1973 - J. R. R. Tolkien, awdur, 81
 1982 - Greta Thiis, arlunydd, 85
 2012 - Loes van der Horst, arlunydd, 92
 2013 - Frederik Pohl, awdur, 93
 2019 - Gyoji Matsumoto, pel-droediwr, 85
 2021
Liliana Cano, arlunydd, 96 
Mikis Theodorakis, cyfansoddwr, 96
 2022 - Frank Drake, seryddwr ac astroffisegydd, 92

Gwyliau a chadwraethau 
 Dydd Annibyniaeth (Fietnam)

0902
Medi, 02
3 Medi

3 Medi yw'r chweched dydd a deugain wedi'r dau gant (246ed) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (247ed mewn blynyddoedd naid). Erys 119 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
 301 - Sefydlu San Marino.
 1933 - Sefydlu Fine Gael.
 1939 - Prydain, Ffrainc, Awstralia a Seland Newydd yn cyhoeddi rhyfel yn erbyn yr Almaen.
 1971 - Annibyniaeth Catar.

Genedigaethau 
 1499 - Diane de Poitiers, cariad y brenin Harri II o Ffrainc (m. 1566)
 1695 - Pietro Locatelli, cyfansoddwr (m. 1764)
 1741 - Owen Jones, hynafiaethydd (m. 1814)
 1859 - Jean Jaurès, gwleidydd (m. 1914)
 1869
Fritz Pregl, fferyllydd (m. 1930)
Helene Funke, arlunydd (m. 1957)
 1875
Ferdinand Porsche, gwneuthurwr ceir (m. 1951)
Kate Freeman Clark, arlunydd (m. 1957)
 1900 - Urho Kekkonen, Arlywydd y Ffindir (m. 1986)
 1909 - Nina Barr Wheeler, arlunydd (m. 1978)
 1910 - Kitty Carlisle, actores (m. 2007)
 1918 - Ada Zevin, arlunydd (m. 2005)
 1926 - Alison Lurie, awdures (m. 2020)
 1931 - Martha Edelheit, arlunydd
 1935 - Illo von Rauch-Wittlich, arlunydd
 1936 - Zine el-Abidine Ben Ali, Arlywydd Tiwnisia (m. 2019)
 1940 - Eduardo Galeano, newyddiadurwr, awdur a nofelydd (m. 2015)
 1945 - Johanna Schoenfelder, arlunydd (m. 2011)
 1965
Rachel Johnson, newyddiadurwraig 
Charlie Sheen, actor
 1970
Maria Bamford, actores
Gareth Southgate, pêl-droediwr
 1971 - Kiran Desai, nofelydd
 1977 - Stephen Laybutt, pel-droediwr

Marwolaethau 
 1658 - Oliver Cromwell, gwladweinydd, 59
 1827 - Ludovike Simanowiz, arlunydd, 68
 1868 - John Prydderch Williams, bardd a llenor, 37
 1883 - Ivan Turgenev, sgriptiwr, 64
 1916 - Birgitte Levison, arlunydd, 84
 1924 - Maria Thompson Daviess, arlunydd, 51
 1947 - Marie Tuck, arlunydd, 81
 1949 - Ilse von Heyden-Linden, arlunydd, 66
 1962 - E. E. Cummings, bardd ac awdur, 58
 1966 - Elisabeth Ahnert, arlunydd, 80
 1991 - Frank Capra, cyfarwyddwr ffilm, 94
 1994 - Berta Hansson, arlunydd, 84
 1996 - Emily Kngwarreye, arlunydd, 86
 2003 - Marianne Rousselle, arlunydd, 83
 2007 - Jane Tomlinson, 43
 2012
Michael Clarke Duncan, actor, 54
Sun Myung Moon, 92
 2017 - Walter Becker, canwr, 67
 2018 - Jacqueline Pearce, actores, 74

Gwyliau a chadwraethau 
 Diwrnod cenedlaethol (San Marino)
 Diwrnod annibyniaeth (Catar)
 Dagen-H (Sweden)

0903
Medi, 03
4 Medi

4 Medi yw'r seithfed dydd a deugain wedi'r dau gant (247ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (248ain mewn blynyddoedd naid). Erys 118 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
1282 - Mae Pedr III, brenin Aragon, yn dod yn frenin Sisili.
1781 - Sefydlu Los Angeles, Califfornia.
1839 - Brwydr Kowloon rhwng y Deyrnas Unedig a Tsieina.
1948 - Ymddiswyddo Wilhelmina, brenhines yr Iseldiroedd.

Genedigaethau 
 1241 - Alexander III, brenin yr Alban (m. 1286)
 1666 - Anna Maria Ehrenstrahl, arlunydd (m. 1729)
 1824 - Anton Bruckner, cyfansoddwr (m. 1896)
 1855 - Eva Acke, arlunydd (m. 1929)
 1874 - Frieda Blell, arlunydd (m. 1951)
 1879 - Marguerite Henriette Tedeschi, arlunydd (m. 1970)
 1883 - Jeane Saliceti, arlunydd (m. 1959)
 1892 - Darius Milhaud, cyfansoddwr (m. 1974)
 1896 - Antonin Artaud, dramodydd, actor a cyfarwydwr (m. 1948)
 1897 - Nanna Levison, arlunydd (m. 1970)
 1905 - Mary Renault, nofelydd (m. 1983)
 1911 - J. R. Jones, athronydd a chenedlgarwr (m. 1970)
 1921 - Ariel Ramirez, cyfansoddwr (m. 2010)
 1924
Joan Aiken, awdures (m. 2004) 
Anita Snellman, arlunydd (m. 2006)
 1925 - Ruth Sobotka, arlunydd (m. 1967)
 1929 - Anne Dunn, arlunydd
 1934 - Clive Granger, economegydd (m. 2009)
 1958 - Satoshi Tezuka, pêl-droediwr
 1968 - John Di Maggio, actor a digrifwr
 1975 - Mark Ronson, cynhyrchydd carddoniaeth
 1981 - Beyoncé Knowles, cantores

Marwolaethau 
 1809 - Margarethe Geiger, arlunydd, 26
 1907 - Edvard Grieg, cyfansoddwr, 64
 1911 - John Francon Williams, dyfeisiwr, 57
 1924 - Constance Gordon-Cumming, arlunydd, 87
 1963 - Robert Schuman, gwladweinydd, 77
 1989 - Georges Simenon, nofelydd, 86
 2006 - Steve Irwin, cyflwynydd teledu, 44
 2012 - Lola Bosshard, arlunydd, 90
 2014 - Joan Rivers, actores, 81

Gwyliau a chadwraethau 
 Gŵyl Mabsant Santes Rhuddlad

0904
Medi, 04
5 Medi

5 Medi yw'r wythfed dydd a deugain wedi'r dau gant (248ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (249ain mewn blynyddoedd naid). Erys 117 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
 1725 - Priodas rhwng y brenin Louis XV, brenin Ffrainc a'r dywysoges Maria Leszczyńska
 1914 - Brwydr Cyntaf y Marne
 1962 - Enillodd tîm pêldroed Bangor 2-0 yn erbyn AC Napoli o'r Eidal yng nghystadleuaeth Cwpan Enillwyr Cwpanau Ewrop. Ysywaeth, trechwyd Bangor yn y ddau gêm olynol.
 1972 - Cymerwyd athletwyr o Israel yn wystlon gan derfysgwyr y Black September o Balesteina yn ystod Gemau Olympaidd München.

Genedigaethau 

 1187 - Louis VIII, brenin Ffrainc (m. 1226)
 1638 - Louis XIV, brenin Ffrainc (m. 1715)
 1651 - William Dampier, fforiwr (m. 1715)
 1735 - Johann Christian Bach, cyfansoddwr (m. 1782)
 1774 - Caspar David Friedrich, arlunydd (m. 1840)
 1820 - Evan Jones, bardd ac ysgrifwr (m. 1852)
 1847 - Jesse James, herwr (m. 1882)
 1866 - Marie Tuck, arlunydd (m. 1947)
 1874 - Helene Gries-Danican, arlunydd (m. 1935)
 1879 - Jacoba Surie, arlunydd (m. 1970)
 1898 - Mary B. Schuenemann, arlunydd (m. 1992)
 1902 - Darryl F. Zanuck, cynhyrchydd ffilm (m. 1979)
 1905 - Arthur Koestler, llenor (m. 1983)
 1908 - Cecilia Seghizzi, arlunydd (m. 2019)
 1912 - John Cage, cyfansoddwr (m. 1992)
 1914 - Nicanor Parra, bardd (m. 2018)
 1921 - Farida of Egypt, arlunydd a brenhines yr Aifft (m. 1988)
 1927 - Paul Volcker, banciwr (m. 2019)
 1929 - Bob Newhart, actor a seren ffilm
 1930 - Ken Naganuma, pêl-droediwr (m. 2008)
 1939 - George Lazenby, actor
 1940 - Raquel Welch, actores (m. 2023)
 1942 - Werner Herzog, cyfarwyddwr ffilm
 1946 - Freddie Mercury, canwr roc (m. 1991)
 1951 - Michael Keaton, actor
 1965 
Osamu Maeda, pêl-droediwr
Chris Morris, dychanwr
 1969 - Leonardo Araújo, pel-droediwr
 1974 - Ivo Ulich, pêl-droediwr
 1978 - Chris Hipkins, gwleidydd, Prif Weinidog Seland Newydd
 1980 - Marianna Madia, gwleidydd
 1991 - Stuart Donaldson, gwleidydd

Marwolaethau 

 1629 - Domenico Allegri, cyfansoddwr
 1803 - Pierre Choderlos de Laclos, llenor, 61
 1857 - Auguste Comte, awdur, 59
 1877 - Thasuka Witco, arweinydd y Sioux Lakota, tua 30
 1879 - Camille Doncieux, arlunydd, 32
 1922 - Georgette Agutte, arlunydd, 55
 1975 - Antonietta Raphael, arlunydd, 80
 1991 - Fahrelnissa Zeid, arlunydd, 90
 1995 - Gerhild Diesner, arlunydd, 80
 1997
Syr Georg Solti, arweinydd cerddorfa, 84
Y Fam Teresa, lleian ac enillydd Gwobr Nobel dros Heddwch, 87
 2018 - Rachael Bland, newyddiadurwraig, 40
 2022 - Eva Zeller, bardd a nofelydd, 99

Gwyliau a chadwraethau 
 Diwrnod yr Athro (India)

0905
Medi, 05
6 Medi

6 Medi yw'r nawfed dydd a deugain wedi'r dau gant (249ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (250fed mewn blynyddoedd naid). Erys 116 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
 1917 - Cyhoeddi Hedd Wyn yn fardd y Gadair Ddu yn Eisteddfod Genedlaethol Penbedw.
 1968 - Annibyniaeth Eswatini.
 2022 - Liz Truss yn dod yn Brif Weinidog y Deyrnas Unedig.

Genedigaethau 

 1666 - Ifan V, tsar Rwsia (m. 1696)
 1757 - Gilbert du Motier, Ardalydd de Lafayette, gwleidydd (m. 1834)
 1761 - Marie-Gabrielle Capet, arlunydd (m. 1818)
 1808 - Abd El-Kader, Emir a Swltan Algeriaidd (m. 1883)
 1860 - Jane Addams, awdures (m. 1935)
 1869 - Walford Davies, cyfansoddwr (m. 1941)
 1876 - John James Richard Macleod, meddyg (m. 1935)
 1888 - Joseph P. Kennedy, Sr., dyn busnes (m. 1969)
 1906 - Luis Federico Leloir, meddyg, cemegydd a biocemegydd (m. 1987)
 1921 - Norman Joseph Woodland, peiriannydd a dyfeisiwr (m. 2012)
 1925
Mariana Yampolsky, arlunydd (m. 2002)
Andrea Camilleri, awdur (m. 2019)
 1928
Sid Watkins, meddyg a llawfeddyg (m. 2012)
Robert M. Pirsig, athronydd ac awdur (m. 2017)
 1935 - Isabelle Collin Dufresne, arlunydd (m. 2014)
 1936 - Brian Stowell, personaliaeth radio, ieithydd, ffisegydd ac Manawiaid (m. 2019)
 1939 - Brigid Berlin, arlunydd (m. 2020)
 1943 - Roger Waters, cerddor roc
 1944 - Swoosie Kurtz, actores
 1947 - Jane Curtin, actores
 1958 - Jeff Foxworthy, actor
 1959 - Ronnie Cowan, gwleidydd
 1965 - Takumi Horiike, pêl-droediwr
 1967 - Kalli Kalde, arlunydd
 1969 - Norio Omura, pêl-droediwr
 1971 - Dolores O'Riordan, cantores (m. 2018)
 1972 - Idris Elba, actor
 1973 - Greg Rusedski, chwaraewr tenis
 1974
Tim Henman, chwaraewr tenis
Nina Persson, cantores
 1976 - Naomie Harris, actores
 1978 - Homare Sawa, pel-droediwraig
 1981
Santiago Salcedo, pêl-droediwr
Yuki Abe, pêl-droediwr
 1983 - Pippa Middleton, seleb
 1985 - Koki Mizuno, pêl-droediwr
 1986 - Danilson Córdoba, pel-droediwr

Marwolaethau 

 972 - Pab Ioan XIII
 1566 - Swleiman I, Swltan Ymerodraeth yr Otomaniaid, 71
 1683 - Jean-Baptiste Colbert, gwleidydd, 64
 1891 - Elise Arnberg, arlunydd, 64
 1898 - Robert Jones, arwr milwrol, 41
 1952 - Gertrude Lawrence, actores, 54
 1966 - Hendrik Frensch Verwoerd, gwleidydd, 64
 1987 - Edith Dettmann, arlunydd, 89
 1990 - Syr Len Hutton, cricedwr, 74
 1998 - Akira Kurosawa, cyfansoddwr ffilm, 88
 2007 - Luciano Pavarotti, canwr opera, 71
 2012 - Terry Nutkins, cyflwynydd teledu, 66
 2017 - Kate Millett, awdures ffeminist, 82
 2018 - Burt Reynolds, actor, 82
 2019 - Robert Mugabe, Prif Weinidog ac Arlywydd Simbabwe, 95
 2021
Jean-Paul Belmondo, actor, 88
Iolo Ceredig Jones, chwaraewr gwyddbwyll, 74
Michael K. Williams, actor, 54
 2023 - Gareth Miles, dramodydd ac ymgyrchydd, 85

Gwyliau a chadwraethau 
 Gwylmabsant Sant Idloes.
 Dydd Annibyniaeth (Eswatini)

0906
Medi, 06
7 Medi

7 Medi yw'r hanner canfed dydd wedi'r dau gant (250fed) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (251ain mewn blynyddoedd naid). Erys 115 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau
 1191 - Brwydr Arsuf (Y Drydedd Groesgad)
 1812 - Brwydr Borodino rhwng Ffrainc a Rwsia
 1818 - Coroniad Siarl III, brenin Norwy
 1822 - Annibyniaeth Brasil
 1986 - Esgob Desmond Tutu yw'r dyn du cyntaf i arwain Esgobaeth Anglicanaidd Cape Town.

Genedigaethau

 
 1524 - Thomas Erastus, diwiynydd (m. 1583)
 1533 - Elisabeth I, brenhines Lloegr (m. 1603)
 1826 - Sophie Madsen, arlunydd (m. 1856)
 1836 - Henry Campbell-Bannerman, Prif Weinidog y Deyrnas Unedig (m. 1908)
 1859 - Laura Coombs Hills, arlunydd (m. 1952)
 1860 - Grandma Moses, arlunydd (m. 1961)
 1862 - Ava de Lagercrantz, arlunydd (m. 1938)
 1876 - Cornelia Ellis Hildebrandt, arlunydd (m. 1962)
 1883 - Laura Evans-Williams, cantores opera (m. 1944)
 1893 - Hanna Bekker vom Rath, arlunydd (m. 1983)
 1897 - Hilde Goldschmidt, arlunydd (m. 1980)
 1906 - Norma Bull, arlunydd (m. 1980)
 1909 - Elia Kazan, cyfarwyddwr a chynhyrchydd theatr (m. 2003)
 1914 - Anneliese Bilger-Geigenberger, arlunydd (m. 2000)
 1924 - Daniel Inouye, gwleidydd (m. 2012)
 1925 - Laura Ashley, cynllunydd ffasiwn (m. 1986)
 1930 - Baudouin I, brenin Gwlad Belg (m. 1993)
 1931 - Bruce Reynolds, lleidr (m. 2013)
 1936 - Buddy Holly, canwr (m. 1959)
 1940 - Abdurrahman Wahid, Arlywydd Indonesia (m. 2009)
 1943 - Max Boyce, canwr a chomediwr
 1959 - Toshihiko Okimune, pêl-droediwr
 1962 - Jennifer Egan, nofelydd
 1969 - Diane Farr, actores
 1981 - Natalie McGarry, gwleidydd
 1994 - Elinor Barker, seiclwraig
 1999 - Michelle Creber, actores, dawnsiwraig a chantores

Marwolaethau

 1548 - Catrin Parr, gweddw Harri VIII, brenin Lloegr, a gwraig Syr Thomas Seymour, 36
 1655 - François Tristan l'Hermite, dramodydd
 1847 - Anna Kobell, arlunydd, 56
 1910
Emily Blackwell, meddyg a geinecolegydd, 83
William Holman Hunt, arlunydd, 83
 1918 - Morfydd Llwyn Owen, cyfansoddwr, pianydd a chantores, 26
 1942 - Cecilia Beaux, arlunydd, 87
 1962 - Karen Blixen, awdures Danaidd, 77
 1984 - Liam Ó Flaitheartaigh, llenor Gwyddelig, 88
 1995 - Elfyn John Richards, ffisegydd, 80
 1999 - Adelina Labrador, arlunydd, 85
 2012 - Katja Meirowsky, arlunydd, 92

Gwyliau a chadwraethau 
 Diwrnod Annibyniaeth (Brasil)

Cyfeiriadau

0907
Medi, 07
8 Medi

8 Medi yw'r unfed dydd ar ddeg a deugain wedi'r dau gant (251ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (252ain mewn blynyddoedd naid). Erys 114 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
  617 - Brwydr Huoyi: dechreuad y Brenhinllin Tang yn Tsieina
 1258 - Buddugoliaeth fawr i'r Cymru yn erbyn y Saeson ym Mrwydr Cilgerran
 1483 - Edward o Middleham yn dod yn Dywysog Cymru
 1761 - Priodas Siôr III, brenin y Deyrnas Unedig, a Charlotte o Mecklenburg-Strelitz
 1936 - Llosgwyd yr Ysgol Fomio ym Mhenyberth gan Saunders Lewis, Lewis Valentine a D. J. Williams (Tân yn Llŷn)
 1944 - Priodas Betty Garrett a Larry Parks
 1966 - Agorwyd Pont Hafren, y bont ffordd cyntaf dros aber Hafren.
 1997 - Rhediad cyntaf Ally McBeal
 2022 - Marwolaeth Elisabeth II, brenhines y Deyrnas Unedig a Realmau'r Gymanwlad; Siarl III yn dod yn frenin.

Genedigaethau 

 1157 - Rhisiart I, brenin Lloegr (m. 1199)
 1413 - Caterina de' Vigri, lleian, arlunydd a sant (m. 1463)
 1806 - Pauline Freiin von Koudelka, arlunydd (m. 1849)
 1830 - Frédéric Mistral, bardd (m. 1914)
 1840 - Thomas Evans (m. 1865)
 1841 - Antonin Dvorak, cyfansoddwr (m. 1904)
 1862 - Célestin Hennion, swyddog heddlu (m. 1915)
 1884 - Emmy Hiesleitner-Singer, arlunydd (m. 1980)
 1886
Marguerite Jeanne Carpentier, arlunydd (m. 1965)
Siegfried Sassoon, bardd (m. 1967)
 1897 - Many Jost, arlunydd (m. 1992)
 1901 - Hendrik Frensch Verwoerd, gwleidydd (m. 1966)
 1909 - Muriel Pemberton, arlunydd (m. 1993)
 1919 - Maria Lassnig, arlunydd (m. 2014)
 1921 - Syr Harry Secombe, diddanwr (m. 2001)
 1923 - Joy Laville, arlunydd (m. 2018)
 1924 - Mimi Parent, arlunydd (m. 2005)
 1925 - Peter Sellers, actor (m. 1980)
 1930 - Mario Adorf, actor
 1932 - Patsy Cline, cantores (m. 1963)
 1933 - Feliza Bursztyn, arlunydd (m. 1982)
 1934 - Syr Peter Maxwell Davies, cyfansoddwr (m. 2016)
 1941 - Bernie Sanders, gwleidydd
 1943 - Anne Claire, arlunydd
 1969 - Gary Speed, pêl-droediwr (m. 2011)
 1971 - Martin Freeman, actor
 1979 - Pink, cantores
 1981
Teruyuki Moniwa, pêl-droediwr
Daiki Takamatsu, pêl-droediwr
 1989 
Avicii, cerddor (m. 2018)
Gylfi Sigurdsson, pel-droediwr

Marwolaethau 

  701 - Pab Sergiws I
 1645 - Francisco de Quevedo, bardd, 64
 1846 - Friederike Leisching, arlunydd, 79
 1858 - Matilde Meoni Malenchini, arlunydd, 78
 1949 - Richard Strauss, cyfansoddwr, 85
 1969 - Alexandra David-Néel, awdures, 100
 1977 - Zero Mostel, actor, 62
 2003 - Leni Riefenstahl, dawnsiwraig, actores a chyfarwyddwraig ffilm, 101
 2005 - Edeltraut Klapproth, arlunydd, 96
 2021 - Amy Hawkins, canmlwyddiant, 110
 2022 
Elisabeth II, brenhines y Deyrnas Unedig a Realmau'r Gymanwlad, 96
Mavis Nicholson, awdures a darlledwraig, 91

Gwyliau a chadwraethau 
 Diwrnod annibyniaeth (Gogledd Macedonia)
 Diwrnod cenedlaethol (Andorra)

0908
Medi, 08
9 Medi

9 Medi yw'r deuddegfed dydd a deugain wedi'r dau gant (252ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (253ain mewn blynyddoedd naid). Erys 113 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau

 1087 - Wiliam II yn dod yn frenin Lloegr.
 1513 - Clwyfir Iago IV o'r Alban yn angheuol yn Mrwydr Maes Flodden.
 1543 - Coronir Mari, brenhines yr Alban yn Stirling.
 1850 - Califfornia yn dod yn 38ain talaith yr Unol Daleithiau.
 1976 - Marwolaeth Mao Zedong.
 1991 - Annibyniaeth Tajicistan.
 2015 - Elisabeth II yw'r frenhines Brydeinig sy'n teyrnasiu hiraf.
 2022 - Mae'r Tywysog Wiliam yn cael ei wneud yn Dywysog Cymru.

Genedigaethau

 214 - Aurelian, Ymerawdyr Rhufain (m. 275)
 384 - Flavius Augustus Honorius, Ymerawdwr Rhufain (m. 423)
 1349 - Albrecht III, Dug Awstria (m. 1395)
 1737 - Luigi Galvani, meddyg a ffisegydd (m. 1798)
 1789 - William Cranch Bond, seryddwr (m. 1859)
 1828 - Lev Tolstoy, nofelydd (m. 1910)
 1850 - Elizabeth Coffin, arlunydd (m. 1930)
 1857 - Alice Ronner, arlunydd (m. 1957)
 1885 - Greta Welamson, arlunydd (m. 1946)
 1890 - Cyrnol Sanders, dyn busnes, sefydlu Kentucky Fried Chicken (m. 1980)
 1891 - Ida Eise, arlunydd (m. 1978)
 1908 - Aurora Reyes Flores, arlunydd (m. 1985)
 1914 - Alexander Cordell, nofelydd (m. 1997)
 1916 - Tatjana Lietz, arlunydd (m. 2011)
 1919 - Tahia Halim, arlunydd (m. 2003)
 1922 - Grace Renzi, arlunydd (m. 2011)
 1930 - Dixie Browning, arlunydd
 1932 - Alice Thomas Ellis, nofelydd (m. 2005)
 1935 - Chaim Topol, actor (m. 2023)
 1939 - Reuven Rivlin, Arlywydd Israel
 1941 - Dennis Ritchie, cyfrifiadurwr (m. 2011)
 1949 - Susilo Bambang Yudhoyono, Arlywydd Indonesia
 1951 - Tom Wopat, actor a chanwr
 1952 - David A. Stewart, cerddor
 1960 - Hugh Grant, actor
 1966 - Adam Sandler, actor
 1967 - Elina Merenmies, arlunydd
 1968 - Julia Sawalha, actores
 1971 - Eric Stonestreet, actor
 1974 - Claudia Zuriato, arlunydd
 1975 - Michael Bublé, canwr
 2000 - Rabbi Matondo, pel-droediwr

Marwolaethau

 1087 - Gwilym I, brenin Lloegr, tua 50
 1513 - Iago IV, brenin yr Alban, 40
 1569 - Pieter Bruegel yr Hynaf, arlunydd, 44
 1898 - Michaela Pfaffinger, arlunydd, 35
 1901 - Henri de Toulouse-Lautrec, arlunydd, 36
 1960 – Jussi Björling, canwr opera Swedaidd, 49
 1966 - Frieda Hunziker, arlunydd, 57
 1974 - Lily Hildebrandt, arlunydd, 86
 1976 - Mao Zedong, gwladweinydd, 82
 1978 - Jack Warner, cyfansoddwr ffilm, 86
 1997 - Burgess Meredith, actor, 89
 2014 - Howell Evans, actor, 86
 2020 - Shere Hite, ffeminist, 77

Gwyliau a chadwraethau
 Dydd Gŵyl Aelrhiw
 Diwrnod annibyniaeth (Tajicistan)
 Diwrnod Derbyn (Califfornia)

Cyfeiriadau

0909
Medi, 09
10 Medi

10 Medi yw'r trydydd dydd ar ddeg a deugain wedi'r dau gant (253ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (254ain mewn blynyddoedd naid). Erys 112 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau
 1897 - Cafwyd George Smith, gyrrwr tacsi yn Llundain, yn euog o yrru tra'n feddw a'i ddirwyo £1 wedi iddo yrru ar hyd palmant Stryd Bond. Ef oedd y cyntaf i'w gael yn euog o yrru tra'n feddw ym Mhrydain.
 1915 - Sefydlwyd y gangen gyntaf oll o Sefydliad y Merched yn Llanfair Pwllgwyngyll.
 1974 - Annibyniaeth Gini Bisaw.

Genedigaethau

 1487 - Pab Julius III
 1659 - Henry Purcell, cyfansoddwr (m. 1695)
 1839 - Charles Sanders Peirce (m. 1914)
 1890 - Franz Werfel, awdur (m. 1945)
 1897 - Georges Bataille, athronydd, llenor a beirniad (m. 1962)
 1903 - Uichiro Hatta, pel-droediwr (m. 1989)
 1914 - Terence O'Neill, gwleidydd (m. 1990)
 1915 - Geraint Bowen, bardd (m. 2011)
 1926 - Beryl Cook, arlunydd (m. 2008)
 1929 - Arnold Palmer, golffiwr (m. 2016)
 1933 - Karl Lagerfeld, dylunydd ffasiwn (m. 2019)
 1939 - Cynthia Lennon, arlunydd (m. 2015)
 1941 - Christopher Hogwood, arweinydd (m. 2014)
 1960
Colin Firth, actor
Margaret Ferrier, gwleidydd
 1962 - Wayne Pivac, hyfforddwr rygbi'r undeb
 1966 - Akhrik Tsveiba, pel-droediwr
 1972 - Takeshi Watanabe, pel-droediwr
 1975 - Nobuhisa Yamada, pel-droediwr
 1976 - Gustavo Kuerten, chwaraewr tenis
 1985 - Laurent Koscielny, pêl-droediwr

Marwolaethau

 954 - Louis IV, brenin Ffrainc
 1167 - Yr Ymerodres Matilda, merch Harri I, brenin Lloegr a mam Harri II, brenin Lloegr, 65
 1604 - Yr Esgob William Morgan, cyfieithydd y Beibl, 59
 1669 - Henrietta-Maria de Bourbon, gwraig Siarl I, brenin Lloegr, 59
 1797 - Mary Wollstonecraft, awdures, 38
 1898 - Elisabeth o Awstria, 60
 1920 - Olive Thomas, actores, 25
 1935 - Huey Long, gwleidydd, 42
 1948 - Ferdinand I, tsar Bwlgaria, 87
 1979 - Agostinho Neto, Arlywydd Angola, 56
 1985
Ernst Julius Öpik, seryddwr, 92
Jock Stein, rhoelwr pêl-droed, 62
 2007
Anita Roddick, dyn busnes, sylfaenydd y Body Shop, 64
Jane Wyman, actores, 90
 2008 - Vernon Handley, arweinydd cerddorffa, 77
 2014 - Richard Kiel, actor, 74
 2020 - Fonesig Diana Rigg, actores, 82

Gwyliau a chadwraethau 
 Diwrnod Gibraltar
 Diwrnod Rhyngwladol Atal Hunanladdiad
 Diwrnod y Plant (Hondwras)
 Diwrnod yr Athro (Gweriniaeth Pobl Tsieina)

0910
Medi, 10
11 Medi

11 Medi yw'r pedwerydd dydd ar ddeg a deugain wedi'r dau gant (254ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (255ain mewn blynyddoedd naid). Erys 111 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 

 1297 - Brwydr Pont Stirling
 1709 - Brwydr Malplaquet
 1777 - Brwydr Brandywine
 1973 - Coup d'etat Tsile: Augusto Pinochet yn dod i rym.
 1997 - Mae creu Senedd Albanaidd newydd yn cael ei gymeradwyo mewn refferendwm.
 1999 - Tenis: Serena Williams yn ennill teitl Agored UDA y merched.
 2001 - Ymosodiadau 11 Medi 2001 yn erbyn Unol Daleithiau America, yn Efrog Newydd ac yn Washington, D.C.
 2009 - Darparodd y Prif Weinidog Gordon Brown ymddiheuriad swyddogol 55 o flynyddoedd ar ôl marwolaeth Alan Turing, am y modd "gwarthus" y cafodd ei drin.
 2021 - Tenis: Emma Raducanu yn ennill teitl Agored UDA y merched.

Genedigaethau 

 1524 - Pierre de Ronsard, bardd (m. 1585)
 1611 - Henri de La Tour d'Auvergne, vicomte de Turenne (m. 1675)
 1771 - Mungo Park, fforiwr (m. 1806)
 1847 - Mary Watson Whitney, seryddwraig (m. 1921)
 1885 - D. H. Lawrence, nofelydd (m. 1930)
 1903 - Theodor W. Adorno, athronydd (m. 1969)
 1917
Ferdinand Marcos, gwleidydd (m. 1989)
Herbert Lom, actor (m. 2012)
 1919 - Daphne Odjig, arlunydd (m. 2016)
 1945 - Franz Beckenbauer, pêl-droediwr
 1950 - Eijun Kiyokumo, pêl-droediwr
 1962 - Julio Salinas, pêl-droediwr
 1965
Moby, cerddor, DJ a ffotograffiaid
Graeme Obree, seiclwr
Bashar al-Assad, Arlywydd Syria
 1967
Sung Jae-ki, ymgyrchwyr hawliau dynol (m. 2013)
Harry Connick, Jr., cerddor
 1977 - Matthew Stevens, chwaraewr snwcer
 1982 - Sviatlana Tsikhanouskaya, gwleidydd
 1987 - Tyler Hoechlin, actor
 2004 - Andrea Spendolini-Sirieix, plymwraig

Marwolaethau 

 1823 - David Ricardo, economegydd, 50
 1948 - Muhammad Ali Jinnah, sefydlu a Brif Weinidog Pacistan, 72
 1950 - Jan Smuts, gwladweinydd, 80
 1971 - Nikita Khrushchev, gwladweinydd, 77
 1973 - Salvador Allende, Arlywydd Chile, 65
 1987 - Peter Tosh, cerddor, 42
 1988 - Roger Hargreaves, awdur, 53
 1994 - Jessica Tandy, actores, 85
 1996 - Koichi Oita, pel-droediwr, 82
 2003
Anna Lindh, gwleidydd, 46
John Ritter, actor, 54
 2011 - Andy Whitfield, actor, 39
 2014 - Donald Sinden, actor, 90
 2019 - Bacharuddin Jusuf Habibie, Arlywydd Indonesia, 83

Gwyliau a chadwraethau 
 Dydd gŵyl Deiniol Sant
 Diwrnod genedlaethol (Catalwnia)
 Diwrnod y gwladgarwr (yr Unol Daleithiau)
 Blwyddyn newydd Ethiopeg

Cyfeiriadau

0911
Medi, 11
12 Medi

12 Medi yw'r pymthegfed dydd a deugain wedi'r dau gant (255ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (256ain mewn blynyddoedd naid). Erys 110 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
 1213 - Brwydr Muret
 1908 - Priodas Winston Churchill a Clementine Hozier yn Llundain.
 1953 - Priodas John F. Kennedy a Jacqueline Bouvier.
 2012 - Cafwyd hyd i'w weddillion Rhisiart III, brenin Lloegr, o dan maes parcio ceir lle gynt y safodd Abaty Greyfriars yng Nghaerlŷr gan archeolegwyr o Brifysgol Caerlŷr ac eraill.
 2015 - Jeremy Corbyn yn dod yn arweinydd y Blaid Lafur.

Genedigaethau 

 1494 - Ffransis I, brenin Ffrainc (m. 1547)
 1852 - Herbert Henry Asquith, Prif Weinidog y Deyrnas Unedig (m. 1928)
 1861 - Elizabeth Fearne Bonsall, arlunydd (m. 1958)
 1888 - Maurice Chevalier, canwr ac actor (m. 1972)
 1897 - Irène Joliot-Curie, gwyddonydd (m. 1956)
 1902 - Juscelino Kubitschek, Arlywydd Brasil (m. 1976)
 1904 - Euros Bowen, bardd (m. 1988)
 1912 - Frances Lennon, arlunydd (m. 2015)
 1913 - Jesse Owens, athletwr (m. 1980)
 1914 - Desmond Llewelyn, actor (m. 1999)
 1926 - Bona, arlunydd (m. 2000)
 1931
Syr Ian Holm, actor (m. 2020)
George Jones, canwr (m. 2013)
 1933 - Len Allchurch, pêl-droediwr (m. 2016)
 1939 - Nobuyuki Oishi, pêl-droediwr
 1942 - Delme Thomas, chwaraewr rygbi'r undeb
 1944
Barry White, canwr (m. 2003)
Yoshio Kikugawa, pêl-droediwr
 1945 - Richard Thaler, economegwr
 1951 
Bertie Ahern, Prif Weinidog Iwerddon
Ray Gravell, chwaraewr rygbi'r undeb (m. 2007)
 1954 - Syr Michael Moritz, dyn busnes
 1959 - Hisashi Kaneko, pêl-droediwr
 1968 - Paul F. Tompkins, actor
 1973 - Paul Walker, actor (m. 2013)
 1981 - Jennifer Hudson, actores a cantores
 1983 - Sergio Parisse, chwaraewr rygbi'r undeb
 1985 - Hiroki Mizumoto, pêl-droediwr
 1986
Yuto Nagatomo, pêl-droediwr
Emmy Rossum, actores
 1994 - Mhairi Black, gwleidydd

Marwolaethau 
 1362 - Pab Innocent VI
 1683 - Afonso VI, brenin Portiwgal, 40
 1733 - François Couperin, cyfansoddwr, 65
 1764 - Jean-Philippe Rameau, cyfansoddwr, 81
 1977 - Steve Biko, ymgyrchydd gwrth-apartheid, 30
 1981 - Eugenio Montale, bardd a gwleidydd, 84
 1994 - Boris Yegorov, meddyg a gofodwr, 56
 2003 - Johnny Cash, cerddor, 71
 2014 - Ian Paisley, gwleidydd, 88
 2015 - Bryn Merrick, cerddor, 56
 2019 - Ida Laila, cantores, 75
 2020 - Barbara Jefford, actores, 90
 2021 - Owain Williams, chawaraewr rygbi'r undeb, 57
 2023 - Jean Boht, actores, 91

Gwyliau a chadwraethau 
 Diwrnod cenedlaethol (Cap Ferde)
 Blwyddyn Newydd Ethiopeg

Cyfeiriadau

0912
Medi, 12
13 Medi

13 Medi yw'r unfed dydd ar bymtheg a deugain wedi'r dau gant (256ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (257ain mewn blynyddoedd naid). Erys 109 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau 
 1902 - Defnyddiwyd tystiolaeth olion bysedd am y tro cyntaf i erlin achos llys yn llwyddiannus, yn Llundain.
 2001 - Iain Duncan Smith yn dod yn arweinydd y Blaid Geidwadol.

Genedigaethau 

 1087 - Ioan II Komnenos, Ymerawdwr Bysantaidd (m. 1143)
 1780 - Lucile Messageot, arlunydd (m. 1803)
 1819 - Clara Schumann, pianydd (m. 1896)
 1860 - John J. Pershing, cadfridog (m. 1948)
 1868 - Catharine Carter Critcher, arlunydd (m. 1964)
 1874 - Arnold Schoenberg, cyfansoddwr (m. 1951)
 1903 - Claudette Colbert, actores (m. 1996)
 1908 - Lili Pancu, arlunydd (m. 2006)
 1912 - Marian Cannon Schlesinger, arlunydd (m. 2017)
 1913 - Tadao Horie, pêl-droediwr (m. 2003)
 1916 - Roald Dahl, nofelydd plant (m. 1990)
 1924 - Maurice Jarre, cyfansoddwr ffilm (m. 2009)
 1925 - Ian Hamilton, bargyfreithiwr ac ymgyrchydd Annibyniaeth yr Alban (m. 2022)
 1938 - John Smith, gwleidydd (m. 1994)
 1941 - Ahmet Necdet Sezer, Arlywydd Twrci
 1943 - Linda Stein, arlunydd
 1944
Domitila Stabile de Oliveira, arlunydd
Jacqueline Bisset, actores
 1946 - Adelheid Hanselmann, arlunydd
 1954 - Shigeharu Ueki, pêl-droediwr
 1959 - Chris Hansen, actor
 1960 - Greg Baldwin, actor a digrifwr
 1963 - Jane Dodds, gwleidydd
 1969 - Shane Warne, cricedwr (m. 2022)
 1971 
Goran Ivanišević, chwaraewr tennis
Stella McCartney, dylunydd ffasiwn
 1980 - Gilberto Ribeiro Gonçalves, pel-droediwr
 1982 - Alison Thewliss, gwleidydd
 1989 - Thomas Müller, pel-droediwr

Marwolaethau 

 81 - Titus, Ymerawdwr Rhufain, 51
 1321 - Dante Alighieri, bardd, 56
 1592 - Michel de Montaigne, athronydd, 59
 1598 - Philip II, brenin Sbaen, 71
 1872 - Ludwig Feuerbach, athronydd, 68
 1930 - Jehoiada Hodges, chwaraewr rygbi, 53
 1949 - Madeleine Carpentier, arlunydd, 84
 1951 - Dorrit Black, arlunydd, 59
 1953 - Mary Brewster Hazelton, arlunydd, 84
 1987 - Mervyn LeRoy, cyfarwyddwr ffilm, 86
 1996 - Tupac Shakur, rapiwr, 25
 1999 - Miriam Davenport, arlunydd, 84
 2001 - Fayga Ostrower, arlunydd, 80
 2021
Antony Hewish, astroffisegwr, 97
Charlotte Johnson Wahl, arlunydd (mam Boris Johnson), 79
 2022 - Jean-Luc Godard, cyfarwyddwr ffilm, 91

Gwyliau a chadwraethau 
 Diwrnod Siocled Rhyngwladol
 Diwrnod Roald Dahl

0913
Medi, 13