alibayram/wikipedia-40-langs huggingface dataset:
1637

16g - 17g - 18g
1580au 1590au 1600au 1610au 1620au - 1630au - 1640au 1650au 1660au 1670au 1680au
1632 1633 1634 1635 1636 - 1637 - 1638 1639 1640 1641 1642

Digwyddiadau 
3 Chwefror - Diwedd "mania tiwlip" yn yr Iseldiroedd.
15 Chwefror - Ferdinand III yn dod Ymerawdwr Glân Rhufeinig.

Llyfrau
René Descartes - Discours de la Méthode
Robert Monro - Monro, His Expedition With the Worthy Scots Regiment Called Mac-Keys
María de Zayas y Sotomayor - Novelas amorosas y ejemplares

Cerddoriaeth
Girolamo Frescobaldi - Partite sopra l'aria della Romanesca
Tarquinio Merula - Canzoni overo Sonate concertate per chiesa e camera

Genedigaethau 
7 Rhagfyr - Bernardo Pasquini, cyfansoddwr (m. 1710)
yn ystod y flwyddyn - William Beveridge, Esgob Llanelwy (m. 1708)
tua - John Trevor, llefarydd (m. 1717)

Marwolaethau 
6 Awst - Ben Jonson, dramategydd a bardd, 65

Cyfeiriadau
1638

16g - 17g - 18g
1580au 1590au 1600au 1610au 1620au - 1630au - 1640au 1650au 1660au 1670au 1680au
1633 1634 1635 1636 1637 - 1638 - 1639 1640 1641 1642 1643

Digwyddiadau
3 Mawrth – Brwydr Rheinfelden
5 Mawrth - Rhyfel Deng Mlynedd ar Hugain: Cytundeb Hamburg rhwng Ffrainc a Sweden
20 Mehefin - Brwydr Kallo, ger Antwerp

Llyfrau
John Lilburne - A Work of the Beast
John Milton - Lycidas

Drama
Tirso de Molina - Las Quinas de Portugal

Cerddoriaeth
Nicolas Formé – Ecce tu pulchra es

Genedigaethau
6 Awst - Nicolas Malebranche, athronydd (m. 1715)
5 Medi - Louis XIV, brenin Ffrainc (m. 1715)
10 Medi - Maria Theresa o Sbaen, brenhines Louis XIV (m. 1683)
25 Tachwedd - Catrin o Braganza, brenhines Siarl II, brenin Lloegr a'r Alban (m. 1705)

Marwolaethau
6 Mai – Cornelius Jansen, esgob Ypres, 52
1 Hydref – Jan Snellinck, arlunydd, 89/90

Cyfeiriadau
1639

16g - 17g - 18g
1580au 1590au 1600au 1610au 1620au - 1630au - 1640au 1650au 1660au 1670au 1680au
1634 1635 1636 1637 1638 - 1639 - 1640 1641 1642 1643 1644

Digwyddiadau 
Mehefin - Brwydr Pont Dee yn yr Alban
18 Gorffennaf - Cytundeb Berwick
yn ystod y flwyddyn – Sefydlu'r eglwys ymneilltuol gyntaf yng Nghymru yn Llanfaches

Llyfrau
Francis Quarles - Memorials Upon the Death of Sir Robert Quarles, Knight
Friedrich Spanheim - Commentaire historique de la vie et de la mort de . . Christofle Vicomte de Dohna

Drama
Pierre Corneille - L'Illusion Comique
Philip Massinger - The Unnatural Combat

Cerddoriaeth
Francesco Corbetta - De gli scherzi armonici
Claudio Monteverdi - Adone (opera)

Genedigaethau 
30 Mai – Nathan Rogers, awdur gwaith topograffig (m. tua 1708)
22 Rhagfyr – Jean Racine, dramodydd (m. 1699)

Marwolaethau 
18 Mawrth - Dudley Digges, barnwr, gwleidydd a diplomydd, 55
4 Awst - Juan Ruiz de Alarcón, dramodydd, 58?
20 Awst - Martin Opitz, bardd, 41
28 Hydref - Stefano Landi, cyfansoddwr, 52

Cyfeiriadau
1640

16g - 17g - 18g
1590au 1600au 1610au 1620au 1630au - 1640au - 1650au 1660au 1670au 1680au 1690au 
1635 1636 1637 1638 1639 - 1640 - 1641 1642 1643 1644 1645

Digwyddiadau
26 Hydref - Cytundeb Ripon rhwng Siarl I, brenin Lloegr, a'r Alban
3 Tachwedd - Dechreuad y Senedd Hir yn Lloegr 
1 Rhagfyr - João IV yn dod yn frenin Portiwgal.

Llyfrau
Diego de Saavedra Fajardo - Idea de un principe plotico cristiano
Cornelius Jansen - Augustinus

Drama
Henry Burnell - Landgartha
William Davenant – Salmacida Spolia

Cerddoriaeth
Benedetto Ferrari – Il pastor regio (opera)

Genedigaethau
10 Gorffennaf - Aphra Behn, awdures (m. 1689)
Marianna Alcoforado, awdures (m. 1723)
Ned Kynaston, actor (m. 1712)

Marwolaethau
17 Mawrth - Philip Massinger, dramodydd, 56
30 Mai - Peter Paul Rubens, arlunydd, 62

Cyfeiriadau
1641

16g - 17g - 18g
1590au 1600au 1610au 1620au 1630au - 1640au - 1650au 1660au 1670au 1680au 1690au 
1636 1637 1638 1639 1640 - 1641 - 1642 1643 1644 1645 1646

Digwyddiadau 
5 Gorffennaf - Sylfaen dinas Kristiansand gan Cristian IV, brenin Norwy
10 Awst – Cytundeb Llundain, rhwng Lloegr a'r Alban; diwedd y Rhyfeloedd Esgobion.
Hydref - Gwrthryfel yn Iwerddon.

Llyfrau
Moses Damyraut - De l'elevation de la foy et de l'abaissement de la raison en la creance des mysteres de la religion
Luís Vélez de Guevara - El Diablo cojuelo

Cerddoriaeth
Claudio Monteverdi - Il ritorno d'Ulisse in patria (opera)

Genedigaethau 
Mawrth - Laurence Hyde, Iarll 1af Rochester
Gorffennaf – Edward Jones, Esgob Llanelwy (m. 1703)
5 Hydref - Madame de Montespan, cariad Louis XIV, brenin Ffrainc (m. 1707)

Marwolaethau 
12 Mai – Thomas Wentworth, Iarll 1af Strafford
Awst – William Vaughan, llenor a sefydlwr gwladfa Gymreig Cambriol, tua 65
9 Rhagfyr – Syr Antoon van Dyck, arlunydd, 42

Cyfeiriadau
1642

16g - 17g - 18g
1590au 1600au 1610au 1620au 1630au - 1640au - 1650au 1660au 1670au 1680au 1690au 
1637 1638 1639 1640 1641 - 1642 - 1643 1644 1645 1646 1647

Digwyddiadau
22 Awst – Rhyfel Cartref Cyntaf Lloegr yn torri allan
23 Hydref – Brwydr Edgehill

Llyfrau
Syr Thomas Browne – Religio Medici

Cerddoriaeth
Claudio Monteverdi – L'Incoronazione di Poppaea (opera)

Genedigaethau
6 Rhagfyr – Johann Christoph Bach, cyfansoddwr (m. 1703)

Marwolaethau
8 Ionawr – Galileo Galilei, seryddwr, 77
3 Gorffennaf – Marie de' Medici, gwraig Harri IV, brenin Ffrainc
4 Rhagfyr – Armand Jean du Plessis, Cardinal Richelieu, 57

Cyfeiriadau
1643

16g - 17g - 18g
1590au 1600au 1610au 1620au 1630au - 1640au - 1650au 1660au 1670au 1680au 1690au 
1638 1639 1640 1641 1642 - 1643 - 1644 1645 1646 1647 1648

Digwyddiadau 
 13 Mawrth – Brwydr Cyntaf Middlewich
 14 Mai – Louis XIV yn dod yn frenin Ffrainc.
 19 Mai –  Brwydr Rocroi rhwng Ffrainc a Sbaen.
 30 Mehefin – Brwydr Adwalton Moor
 5 Gorffennaf – Brwydr Lansdowne
 13 Gorffennaf – Brwydr Roundway Down
 20 Medi – Brwydr Cyntag Newbury
 24 Tachwedd – Brwydr Tuttlingen

Llyfrau
John Milton - Doctrine and Discipline of Divorce
Roger Williams - A Key into the Language of America

Drama
Pierre Corneille - Le Menteur

Cerddoriaeth
Francesco Cavalli - Egisto (opera)

Genedigaethau 
4 Ionawr - Syr Isaac Newton (m. 1727)
21 Awst - Afonso VI, brenin Portiwgal (m. 1683)
yn ystod y flwyddyn 
Marc-Antoine Charpentier, cyfansoddwr (m. 1704)
Daniel Williams, diwinydd (m. 1716)

Marwolaethau 
1 Mawrth - Girolamo Frescobaldi, cyfansoddwr, 59
14 Mai - Louis XIII, brenin Ffrainc, 41
Gorffennaf - Thomas Salusbury, uchelwr ac awdur, 31
29 Tachwedd - Claudio Monteverdi, cyfansoddwr, 76
8 Rhagfyr - John Pym, gwleidydd, 49

Cyfeiriadau
1644

16g - 17g - 18g
1590au 1600au 1610au 1620au 1630au - 1640au - 1650au 1660au 1670au 1680au 1690au 
1639 1640 1641 1642 1643 - 1644 - 1645 1646 1647 1648 1649

Digwyddiadau 
 22 Ionawr – Mae'r Senedd wedi ymgynnull yn Rhydychen gan Siarl I, brenin Lloegr a'r Alban.
 26 Ionawr – Brwydr Nantwich
 19 Ebrill-22 Ebrill – Brwydr Cwm Shanhai (Tsieina)
 3 Mehefin – Li Zicheng yn dod ymerawdwr Tsieina.
 2 Gorffennaf – Brwydr Marston Moor
 2 Medi – Ail Frwydr Lostwithiel
 15 Medi – Innocent X yn dod y 236ydd pab.
 Tachwedd – Brwydr Jüterbog

Llyfrau
John Milton - Areopagitica
Roger Williams - The Bloody Tenent of Persecution

Cerddoriaeth
Francesco Sacrati - La finta pazza (opera)

Genedigaethau 
16 Mehefin - Henrietta Anne Stuart, merch y brenin Siarl I o Loegr (m. 1670)
6 Awst - Louise de la Vallière, cariad Louis XIV, brenin Ffrainc (m. 1710)
12 Awst - Heinrich Ignaz Biber, cyfansoddwr a fiolinydd (m. 1704)
25 Medi - Ole Rømer, seryddwr (m. 1710)
1 Hydref - Alessandro Stradella, cyfansoddwr (m. 1682)

Marwolaethau 
29 Gorffennaf - Pab Urbanus VIII, 76
7 Medi - Guido Bentivoglio, gwleidydd a hanesydd, 65
8 Medi
John Coke, gwleidydd, 81
Francis Quarles, bardd, 52
Rhagfyr - Rhys Prichard ("Yr Hen Ficer"), 65
Yn ystod y flwyddyn: John Davies (Mallwyd), ysgolhaig a geiriadurwr, tua 77

Cyfeiriadau
1645

16g - 17g - 18g
1590au 1600au 1610au 1620au 1630au - 1640au - 1650au 1660au 1670au 1680au 1690au 
1640 1641 1642 1643 1644 - 1645 - 1646 1647 1648 1649 1650

Digwyddiadau 
 2 Chwefror - Brwydr Inverlochy
 9 Mai - Brwydr Auldearn
 14 Mehefin - Brwydr Naseby
 10 Gorffennaf - Brwydr Langport
 13 Medi - Brwydr Philiphaugh

Llyfrau
Daniello Bartoli - L'huomo di lettere
John Milton - Colasterion

Drama
Molière - Le Médecin volant
Paul Scarron - Jodelet

Cerddoriaeth
Giovanni Battista Abatessa - Intessatura di varii fiori...

Genedigaethau 
15 Mai - George Jeffreys, barnwr (m. 1689)
yn ystod y flwyddyn - Capten William Kidd, môr-leidr Albanaidd (m. 1701)

Marwolaethau 
Ionawr
(yn ystod y mis) - Morgan Owen, Esgob Llandaf
10 Ionawr - William Laud, Archesgob Caergaint, 71
13 Gorffennaf - Mihangel I, tsar Rwsia
28 Awst - Hugo Grotius, cyfreithegwr, athronydd, diwinydd, diplomydd, apolegwr Cristnogol, dramodydd a bardd, 62
8 Medi - Francisco de Quevedo, bardd

Cyfeiriadau
1646

16g - 17g - 18g
1590au 1600au 1610au 1620au 1630au - 1640au - 1650au 1660au 1670au 1680au 1690au 
1641 1642 1643 1644 1645 - 1646 - 1647 1648 1649 1650 1651

Digwyddiadau 
16 Chwefror - Rhyfel Cartref Cyntaf Lloegr: Brwydr Great Torrington
21 Mawrth - Brwydr Stow-on-the-Wold
19 Awst - Mae Thomas Fairfax yn cymryd Castell Rhaglan.

Llyfrau
Syr Thomas Browne - Pseudodoxia Epidemica

Drama
Pierre Corneille - Théodore

Barddoniaeth
John Milton - Poems
Henry Vaughan - Poems, with the Tenth Satire of Juvenal Englished

Cerddoriaeth
Giovanni Battista Granata - Caprici armonici sopra la chittarriglia spagnuola...,

Genedigaethau 
15 Ebrill - Christian V, brenin Denmarc (m. 1699)
1 Gorffennaf - Gottfried Leibniz, athronydd (m. 1716)
8 Awst - Syr Godfrey Kneller, arlunydd (m. 1723)

Marwolaethau 
30 Mehefin - Philip Powell, merthyr Catholig, 52
14 Medi - Robert Devereux, 3ydd Iarll Essex, 55
24 Medi - Duarte Lobo, cyfansoddwr, 80?
2 Tachwedd - Lewis Jones, Esgob Killaloe, tua 86

Cyfeiriadau
1647

16g - 17g - 18g
1590au 1600au 1610au 1620au 1630au - 1640au - 1650au 1660au 1670au 1680au 1690au 
1642 1643 1644 1645 1646 - 1647 - 1648 1649 1650 1651 1652

Digwyddiadau 
yn ystod y flwyddyn:
Distryw Castell Aberystwyth gan fyddin Oliver Cromwell
Thomas Hobbes yn dod yn athro y Tywysog Cymru
Brwydr Bryn Dangan

Llyfrau
John Lilburne - Rash Oaths
Henry More - Philosophical Poems

Drama
Jean Rotrou - Don Bertrand de Cabrère

Cerddoriaeth
Luigi Rossi - Orfeo (opera)

Genedigaethau 
1 Ebrill - John Wilmot, 2ail Iarll Rochester, bardd (m. 1680)
18 Tachwedd - Pierre Bayle, athronydd (m. 1706)

Marwolaethau 
21 Mai - Pieter Corneliszoon Hooft, awdur, 66
25 Hydref - Evangelista Torricelli, mathemategydd a ffisegydd, 39

Cyfeiriadau
1648

16g - 17g - 18g
1590au 1600au 1610au 1620au 1630au - 1640au - 1650au 1660au 1670au 1680au 1690au 
1643 1644 1645 1646 1647 - 1648 - 1649 1650 1651 1652 1653

Digwyddiadau 
 Ail Ryfel Cartref Lloegr yn dechrau
 8 Mai - Brwydr San Ffagan ger Caerdydd; buddugoliaeth i fyddin y Senedd

Llyfrau
Robert Herrick - Hesperides

Cerddoriaeth

Genedigaethau 
4 Ebrill – Grinling Gibbons
24 Tachwedd – Humphrey Humphreys, Esgob Bangor (m. 1712)
yn ystod y flwyddyn
Francis Gwyn, gwleidydd (m. 1734)

Marwolaethau 
12 Mawrth - Tirso de Molina, dramategydd
20 Mai - Ladislaus IV, brenin Gwlad Pwyl
20 Awst - Edward Herbert, 1af Arglwydd Herbert o Llanffynhonwen, llenor ac athronydd, 65

Cyfeiriadau
1649

16g - 17g - 18g
1590au 1600au 1610au 1620au 1630au - 1640au - 1650au 1660au 1670au 1680au 1690au 
1644 1645 1646 1647 1648 - 1649 - 1650 1651 1652 1653 1654

Digwyddiadau 
 Llyfrau
John Gauden - Eikon Basilike
 Cerddoriaeth
Antonio Cesti - Orontea (opera)
Alberich Mazak - Cultus harmonicus, cyf. 1

Genedigaethau 
2 Chwefror - Pab Benedict XIII (m. 1730)
5 Ebrill - Elihu Yale, sylfaenydd Prifysgol Yale (m. 1721)
9 Ebrill - James, Dug o Fynwy (m. 1685)
23 Gorffennaf - Pab Clement XI (m. 1721)

Marwolaethau 
30 Ionawr - Siarl I, brenin Lloegr a'r Alban, 48
25 Ebrill - John Poyer, llywodraethwr Castell Penfro
1650

16g - 17g - 18g
1600au 1610au 1620au 1630au 1640au - 1650au - 1660au 1670au 1680au 1690au 1700au 
1645 1646 1647 1648 1649 - 1650 - 1651 1652 1653 1654 1655

Digwyddiadau
27 Ebrill - Brwydr Carbisdale yn yr Alban

Llyfrau
Elias Ashmole - Fasciculus Chemicus of Arthur Dee (Saesneg)
Dubhaltach MacFhirbhisigh - Leabhar na nGenealach

Drama
François le Métel de Boisrobert - La Jalouse d'elle-même
Abraham Cowley - The Guardian

Barddoniaeth
Anne Bradstreet – The Tenth Muse Lately Sprung Up in America
Henry Vaughan - Silex Scintillans

Cerddoriaeth
Giovanni Battista Abatessa - Ghirlanda di varii fiori
Claudio Monteverdi – Messa a quattro voci, et Salmi

Genedigaethau
2 Chwefror - Nell Gwyn, actores (m. 1687)
26 Mai -  John Churchill, Dug 1af Marlborough (m. 1722)
4 Tachwedd - Wiliam III, brenin Lloegr (m. 1702)

Marwolaethau
23 Ionawr - Philip Herbert, 4ydd Iarll Penfro, 65
11 Chwefror - René Descartes, athronydd, 53
25 Mawrth - John Williams, Archesgob Efrog, 62
21 Mai - James Graham, Ardalydd 1af Montrose, 38 (dienyddiwyd)
8 Medi - Lancelot Bulkeley, Archesgob Dulyn, tua 82

Cyfeiriadau
1651

16g - 17g - 18g
1600au 1610au 1620au 1630au 1640au - 1650au - 1660au 1670au 1680au 1690au 1700au 
1646 1647 1648 1649 1650 - 1651 - 1652 1653 1654 16551656

Digwyddiadau 
1 Ionawr - Coroniad Siarl II, brenin Lloegr a'r Alban, yn yr Alban
28 Mehefin-30 Mehefin - Brwydr Beresteczko
20 Gorffennaf - Brwydr Inverkeithing
3 Medi - Brwydr Worcester
 Llyfrau
Marin le Roy de Gomberville - Jeune Alcidiane
Thomas Hobbes - Leviathan
Barddoniaeth
Henry Vaughan - Olor Iscanus
 Cerddoriaeth
Francesco Cavalli – La Calisto (opera)
Claudio Monteverdi – Madrigali e canzonette a due e tre voci

Genedigaethau 
6 Ebrill - André Dacier, awdur (m. 1722)
Medi - William Dampier, fforiwr (m. 1715)

Marwolaethau 
7 Ebrill - Lennart Torstenson, milwr, 47
26 Tachwedd - Henry Ireton, milwr, 40
yn ystod y flwyddyn - Henry Rice, uchelwr a hynafiaethydd
1652

16g - 17g - 18g
1600au 1610au 1620au 1630au 1640au - 1650au - 1660au 1670au 1680au 1690au 1700au 
1647 1648 1649 1650 1651 - 1652 - 1653 1654 1655 1656 1657

Digwyddiadau 
26 Awst - Brwydr Plymouth rhwng Lloegr a'r Iseldiroedd
 Llyfrau
Owen Feltham - Brief Character of the Low Countries
Antonio Rocco - L'Alcibiade, fanciullo a scola
Drama
François le Métel de Boisrobert - Les Trois Orontes
 Cerddoriaeth
Denis Gaultier – Le Rhétorique des Dieux
Antonio Bertali – Niobe (opera)

Genedigaethau 
3 Mawrth - Thomas Otway, dramodydd
7 Ebrill - Pab Clement XII

Marwolaethau 
7 Chwefror - Gregorio Allegri, cyfansoddwr

 
1650au
1653

16g - 17g - 18g
1600au 1610au 1620au 1630au 1640au - 1650au - 1660au 1670au 1680au 1690au 1700au 
1648 1649 1650 1651 1652 - 1653 - 1654 1655 1656 1657 1658

Digwyddiadau 
14 Mawrth - Brwydr Livorno rhwng Lloegr a'r Iseldiroedd
 Llyfrau
Morgan Llwyd - Llyfr y Tri Aderyn, Llythur ir Cymru cariadus
Izaak Walton - The Compleat Angler
Drama
Philippe Quinault - Les Rivales
Paul Scarron - Don Japhel d'Arménie
 Cerddoriaeth
Antonio Maria Abbatini – Dal male il bene (opera)
Alberich Mazak – Cultus harmonicus

Genedigaethau 
2 Ebrill - Y Tywysog Siôr o Ddenmarc, priod y brenhines Anne, brenhines Prydain Fawr (m. 1708)
25 Gorffennaf - Agostino Steffani, cyfansoddwr

Marwolaethau 
19 Chwefror - Luigi de Rossi, cyfansoddwr
Piaras Feiritéar, bardd
1654

16g - 17g - 18g
1600au 1610au 1620au 1630au 1640au - 1650au - 1660au 1670au 1680au 1690au 1700au 
1649 1650 1651 1652 1653 - 1654 - 1655 1656 1657 1658 1659

Digwyddiadau 
5 Ebrill - Cytundeb San Steffan
3 Mehefin - Coroniad Louis XIV, brenin Ffrainc, yn Reims
6 Mehefin - Siarl X yn dod brenin Sweden
 Llyfrau
John Milton - Defensio Secunda
Drama
Agustín Moreto - El desdén, con el desdén
Philippe Quinault - L'Amant indiscret
Joost van den Vondel - Lucifer
 Cerddoriaeth
Antonio Maria Abbatini - Del male in bene (opera)

Genedigaethau 
27 Rhagfyr - Jakob Bernoulli, mathemategydd (m. 1705)

Marwolaethau 
9 Gorffennaf - Ferdinand IV, brenin Hwngari, 21
30 Hydref - Go-Komyo, ymerawdwr Japan, 21
1655

16g - 17g - 18g
1600au 1610au 1620au 1630au 1640au - 1650au - 1660au 1670au 1680au 1690au 1700au 
1650 1651 1652 1653 1654 - 1655 - 1656 1657 1658 1659 1660

Digwyddiadau 
5 Ionawr - Go-Sai yn dod ymerawdwr Japan
7 Ebrill - Fabio Chigi yn dod Pab Alecsander VII
20 Gorffennaf - Agoriad y neuadd y ddinas Amsterdam
 Llyfrau
William Prynne - A New Discovery of Free-State Tyranny
Drama
Robert Daborne - The Poor Man's Comfort
Molière - L'Étourdi ou les Contretemps
Barddoniaeth
Henry Vaughan - Silex Scintillans, cyf. 2
 Cerddoriaeth
Giuseppe Alfiero - La fedeltà trionfante (opera)
Giovanni Legrenzi - Op. 2

Genedigaethau 
13 Mai - Pab Innocentius XIII (m. 1724)
24 Tachwedd - Siarl XI, brenin Sweden (m. 1697)
Henry Rowlands, hynafiaethydd o Ynys Môn (m. 1723)

Marwolaethau 
5 Ionawr - Pab Innocentius X
28 Gorffennaf - Cyrano de Bergerac, milwr
1656

16g - 17g - 18g
1600au 1610au 1620au 1630au 1640au - 1650au - 1660au 1670au 1680au 1690au 1700au 
1651 1652 1653 1654 1655 - 1656 - 1657 1658 1659 1660 1661

Digwyddiadau 
17 Ionawr - Cytundeb Königsberg
20 Rhagfyr - Cytundeb Labiau
 Llyfrau
Morgan Llwyd - Gair o'r Gair
Blaise Pascal - Lettres provinciales
Drama
Thomas Dekker & John Ford - The Sun's Darling
Molière - Le dépit amoureux
Barddoniaeth
Jean Chapelain - La Pucelle d’Orléans
Andreas Gryphius - Kirchlzofsgedanken
 Cerddoriaeth
Johann Jakob Froberger – Libro quarto

Genedigaethau 
29 Hydref - Syr Edmond Halley

Marwolaethau 
9 Mehefin - Thomas Tomkins, cyfansoddwr, 84
6 Tachwedd - Ioan IV, brenin Portiwgal, 53
1658

16g - 17g - 18g
1600au 1610au 1620au 1630au 1640au - 1650au - 1660au 1670au 1680au 1690au 1700au 
1653 1654 1655 1656 1657 - 1658 - 1659 1660 1661 1662 1663

Digwyddiadau 
26 Chwefror - Cytundeb Roskilde rhwng Denmarc a Sweden
 Llyfrau
Giambattista della Porta - Magia Naturalis
Christiaan Huygens - Horologium
Rhys Prichard - Cannwyll y Cymru
Rowland Vaughan - Prifannau Sanctaidd neu Lawlyfr o Weddiau
Barddoniaeth
Syr Thomas Browne - Hydriotaphia, Urn Burial
 Cerddoriaeth
Jean-Baptiste Lully - Alcidiane (ballet)
Johann Caspar von Kerll - Applausi Festivi

Genedigaethau 
22 Ebrill - Giuseppe Torelli, cyfansoddwr (m. 1709)
5 Hydref - Mari o Modena, gwraig Iago II/VII, brenin Lloegr a'r Alban (m. 1718)

Marwolaethau 
3 Medi - Oliver Cromwell, gwleidydd a milwr, 59
Medi - Lucy Walter, cariad Siarl II, brenin Lloegr a'r Alban, ?28
23 Hydref - Thomas Pride, milwr
1659

16g - 17g - 18g
1600au 1610au 1620au 1630au 1640au - 1650au - 1660au 1670au 1680au 1690au 1700au 
1654 1655 1656 1657 1658 - 1659 - 1660 1661 1662 1663 1664

Digwyddiadau 
14 Ionawr - Brwydr Elvas rhwng Sbaen a Portiwgal
 Llyfrau
Thomas Hobbes - De Homine
Jeremy Taylor - Discourse on the Nature, Offices and Measures of Friendship
Drama
Pierre Corneille - Oedipe
Molière - Les précieuses ridicules
 Cerddoriaeth
Antonio Bertali - Il rè Gelidoro (opera)
Giovanni Battista Granata - Soavi concenti di sonate musicali per la chitarra spagnuola

Genedigaethau 
3 Mehefin - David Gregory, awdur
20 Gorffennaf - Hyacinthe Rigaud, arlunydd
10 Medi - Henry Purcell, cyfansoddwr (m. 1695)

Marwolaethau 
3 Mehefin - Morgan Llwyd, cyfrinydd a llenor, 39
Hydref - Abel Tasman, fforiwr, 56
1660

16g - 17g - 18g
1610au 1620au 1630au 1640au 1650au - 1660au - 1670au 1680au 1690au 1700au 1710au
1655 1656 1657 1658 1659 - 1660 - 1661 1662 1663 1664 1665

Digwyddiadau
25 Mai - Coroniad Siarl II, brenin Lloegr a'r Alban
 Adfer Cyngor Cymru, gyda Richard Vaughan, 2ail Iarll Carbery fel Arlywydd

Llyfrau
Nicolas Boileau-Despreaux - Satires
Rowland Vaughan - Evchologia: neu Yr Athrawiaeth i arferol weddio

Drama
Molière - Sganarelle, ou le Cocu imaginaire

Barddoniaeth
Richard Lovelace - Lucasta

Cerddoriaeth
Giovanni Pandolfi - Sonata i fiolin

Genedigaethau
2 Mai - Alessandro Scarlatti, cyfansoddwr (m. 1725)
28 Mai - Siôr I, brenin Prydain Fawr (m. 1727)
29 Mai - Sarah Churchill, Duges Marlborough a ffrind Anne, brenhines Prydain Fawr (m. 1744)
Medi - Daniel Defoe, awdur (m. 1731)
yn ystod y flwyddyn - Edward Lhuyd, naturiaethwr, botanegwr, ieithydd, daearegydd a hynafiaethydd (m. 1709)

Marwolaethau
23 Chwefror - Siarl X, brenin Sweden, 37
6 Awst - Diego Velázquez, arlunydd, 61
17 Hydref - John Jones, Maesygarnedd, gwleidydd, 63
24 Rhagfyr - Mair, Tywysoges Orange, merch Siarl I, brenin Lloegr a'r Alban

Cyfeiriadau
1661

16g - 17g - 18g
1610au 1620au 1630au 1640au 1650au - 1660au - 1670au 1680au 1690au 1700au 1710au
1656 1657 1658 1659 1660 - 1661 - 1662 1663 1664 1665 1666

Digwyddiadau 
23 Ebrill - Coroniad Siarl II, brenin Lloegr a'r Alban, yn yr Abaty San Steffan.
 Yr erledigaeth ar y Piwritaniaid ar ei gwaethaf yng Nghymru a Lloegr.

Llyfrau
Abraham Cowley - The Advancement of Experimental Philosophy
Percy Enderbie - Cambria triumphans

Drama
Thomas Fuller - Andronicus
Thomas Middleton - Hengist, King of Kent

Cerddoriaeth
Heinrich Schütz – Psalmen Davids

Genedigaethau 
9 Mehefin - Feodor III, tsar Rwsia (m. 1682)
6 Tachwedd - Siarl II, brenin Sbaen (m. 1700)

Marwolaethau 
16 Awst - Thomas Fuller, hanesydd, tua 53
4 Hydref - Jacqueline Pascal, lleian Ffrengig a chwaer Blaise Pascal, 36
yn ystod y flwyddyn - William Lewis, gwleidydd, AS dros Devizes, tua 35

Cyfeiriadau
1662

16g - 17g - 18g
1610au 1620au 1630au 1640au 1650au - 1660au - 1670au 1680au 1690au 1700au 1710au
1657 1658 1659 1660 1661 - 1662 - 1663 1664 1665 1666 1667

Digwyddiadau 
23 Ionawr – Brwydr Nagyszőllős
30 Mai – Priodas Siarl II, brenin Lloegr, a Catrin o Braganza
15 Gorffennaf – Y Gymdeithas Frenhinol yn derbyn ei Siarter Frenhinol

Llyfrau
Llyfr Gweddi Gyffredin (diwygiedig);
Robert Vaughan – British Antiquities Revised

Drama
Pierre Corneille – Sertorius
Molière – L'École des femmes

Cerddoriaeth
Giovanni Bontempi – Il Paride in musica (opera)

Genedigaethau 
30 Ebrill – Mari II, Brenhines Lloegr a'r Alban (m. 1694)
7 Mehefin – Celia Fiennes, awdures Saesneg (m. 1741)

Marwolaethau 
10 Ionawr – Honoré II, Tywysog Monaco, 57
19 Awst – Blaise Pascal, mathemategwr, ffisegydd ac athronydd Ffrengig, 39

Cyfeiriadau
1663

16g - 17g - 18g
1610au 1620au 1630au 1640au 1650au - 1660au - 1670au 1680au 1690au 1700au 1710au
1658 1659 1660 1661 1662 - 1663 - 1664 1665 1666 1667 1668

Digwyddiadau 
3 Chwefror – Sylfaen yr Académie Royale des Inscriptions et Médailles yn Ffrainc (ailwnwyd yn Académie des Inscriptions et Belles-Lettres, 1716)
5 Mawrth – Reigen yn dod yn ymerawdwr Japan
8 Mehefin – Brwydr Ameixial rhwng Portiwgal a Sbaen

Llyfrau
Andreas Gryphius - Horribilicribrifax
Baruch Spinoza - Principia philosophiae cartesianae

Drama
Syr William Davenant – The Play-House to Be Let
John Dryden – The Wild Gallant

Cerddoriaeth
Kaspar Förster – Der lobwürdige Cadmus (opera)

Genedigaethau 
12 Chwefror – Cotton Mather, gweinidog (m. 1728)
16 Hydref – Eugene, tywysog Savoie, cadfridog
yn ystod y flwyddyn – Erasmus Lewes, clerigwr (m. 1745)

Marwolaethau 
14 Ionawr – Herbert Price, gwleidydd, tua 57
7 Medi – David Lloyd, deon Llanelwy, tua 66
5 Rhagfyr – Severo Bonini, cyfansoddwr, 80
28 Rhagfyr – Francesco Maria Grimaldi, mathemategwr a ffisegydd Eidalaidd, 45

Cyfeiriadau
1664

16g - 17g - 18g
1610au 1620au 1630au 1640au 1650au - 1660au - 1670au 1680au 1690au 1700au 1710au
1659 1660 1661 1662 1663 - 1664 - 1665 1666 1667 1668 1669

Digwyddiadau 
 24 Medi - Amsterdam Newydd (wedyn Dinas Efrog Newydd) yn ildio i'r llynges Brydeinig.

Llyfrau
René Descartes - Traité de l'homme et de la formation du foetus
Katherine Philips - Poems

Drama
Pierre Corneille - Othon
Molière - Tartuffe
Joost van den Vondel - Adam in Ballingschap

Cerddoriaeth
Antonio Bertali - Pazzo amor (opera)

Genedigaethau 
6 Chwefror - Mustafa II, swltan yr Ymerodraeth Otomanaidd (m. 1703)
6 Ebrill - Arvid Horn, milwr a gwleidydd (m. 1742)

Marwolaethau 
22 Mehefin - Katherine Philipps, awdures, 32/34
16 Gorffennaf - Andreas Gryphius, ysgrifennwr Almaenaidd, 47
27 Awst - Francisco Zurbarán, arlunydd Sbaenaidd, 65

Cyfeiriadau
1665

16g - 17g - 18g
1610au 1620au 1630au 1640au 1650au - 1660au - 1670au 1680au 1690au 1700au 1710au
1660 1661 1662 1663 1664 - 1665 - 1666 1667 1668 1669 1670

Digwyddiadau 
17 Medi - Siarl II yn dod yn frenin Sbaen.
5 Hydref - Sylfaen y Prifysgol Kiel.

Llyfrau
John Bunyan - The Resurrection of the Dead

Drama
John Dryden - The Indian Emperor
Molière - L'Amour médecin

Cerddoriaeth
John Blow - I will always give thanks
Andrea Mattioli - Ciro (opera)

Genedigaethau 
6 Chwefror - Anne, brenhines Prydain Fawr (m. 1714)
4 Mawrth - Philip Christoph von Königsmarck, milwr (m. 1694)

Marwolaethau 
12 Ionawr - Pierre de Fermat, mathemategydd, 57
Gorffennaf - Edward Morgan, milwr, tua 55
17 Medi - Felipe IV, brenin Sbaen, 60

Cyfeiriadau
1666

16g - 17g - 18g
1610au 1620au 1630au 1640au 1650au - 1660au - 1670au 1680au 1690au 1700au 1710au
1661 1662 1663 1664 1665 - 1666 - 1667 1668 1669 1670 1671

Digwyddiadau 
Gorffennaf - Tân mawr yn y dref Piteå, Sweden
Medi - Tân Mawr Llundain yn dinistrio rhannau helaeth o'r ddinas.
22 Rhagfyr - Sylfaen yr Académie des Sciences yn Ffrainc

Llyfrau
Nicolas Boileau-Despréaux - Satires du Sieur D....
John Bunyan - Grace Abounding
Gottfried Leibniz - De Arte Combinatoria

Drama
James Howard - The English Monsieur
Molière - Le Misanthrope

Cerddoriaeth
Antonio Draghi - La Mascherata (opera)

Genedigaethau 
13 Awst - William Wotton, ysgolhaig Celtaidd (m. 1727)
6 Medi - Ifan V, tsar Rwsia (m. 1696)

Marwolaethau 
20 Ionawr - Ann o Awstria, gwraig Louis XIII, brenin Ffrainc, a mam Louis XIV, brenin Ffrainc, 64
22 Ionawr – Shah Jahan, Ymerawdwr India, 74
26 Awst - Frans Hals, arlunydd, 80?
Tachwedd – Edmund Meyricke, gwleidydd

Cyfeiriadau
1667

16g - 17g - 18g
1610au 1620au 1630au 1640au 1650au - 1660au - 1670au 1680au 1690au 1700au 1710au
1662 1663 1664 1665 1666 - 1667 - 1668 1669 1670 1671 1672

Digwyddiadau 
Chwefror - Agoriad y theatr cyntaf yn Sweden.
6 Ebrill - Daeargryn yn Dubrovnik
20 Mehefin - Clement IX yn dod yn Pab.
31 Gorffennaf - Cytundeb Breda: diwedd y rhyfel rhwng Lloegr a'r Iseldiroedd
18 Hydref - Yohannes I yn dod yn frenin Ethiopia
25 Tachwedd - Daeargryn yn y Cawcasws

Llyfrau
John Dryden - Annus Mirabilis
Charles Edwards - Y Ffydd Ddi-ffuant

Drama
Pierre Corneille - Attila
Molière - Tartuffe
Jean Racine - Andromaque

Barddoniaeth
John Milton - Coll Gwynfa (Paradise Lost)

Cerddoriaeth
Antonio Cesti - Festa teatrale

Genedigaethau 
2 Tachwedd - James Sobieski, Tywysog Gwlad Pwyl (m. 1737)
5 Tachwedd - Christoph Ludwig Agricola, arlunydd (m. 1719)
30 Tachwedd - Jonathan Swift, awdur (m. 1745)

Marwolaethau 
22 Mai - Pab Alexander VII, 68
3 Awst - Francesco Borromini, arlunydd, 67
13 Awst - Jeremy Taylor, diwinydd, 53
18 Medi - Rowland Vaughan, llenor, tua 80
Yn ystod y flwyddyn:
Robert Vaughan, hynafiaethydd

Cyfeiriadau
1668

16g - 17g - 18g
1610au 1620au 1630au 1640au 1650au - 1660au - 1670au 1680au 1690au 1700au 1710au
1663 1664 1665 1666 1667 - 1668 - 1669 1670 1671 1672 1673

Digwyddiadau
13 Chwefror - Cytundeb rhwng Afonso VI, brenin Portiwgal a Siarl II, brenin Sbaen
Llyfrau
Johannes Hevelius - Cometographia
Drama
John Dryden - An Evening's Love
Molière - Tartuffe
 Cerddoriaeth
Antonio Cesti - Il Pomo d’oro (opera)

Genedigaethau
8 Mai - Alain-René Lesage, dramategydd yn dod o Ffrainc (m. 1747)
10 Tachwedd - François Couperin, cyfansoddwr (m. 1733)
11 Tachwedd - Johann Albert Fabricius
tua - Thomas Mansel, Barwn 1af Mansel (m. 1723)

Marwolaethau
21 Chwefror - John Thurloe, ysgrifennydd, gwleidydd a bargyfreithiwr, 51
7 Ebrill - Syr William Davenant, dramodydd, 62
19 Medi - Syr William Waller, milwr, 70?

Cyfeiriadau
1669

16g - 17g - 18g
1610au 1620au 1630au 1640au 1650au - 1660au - 1670au 1680au 1690au 1700au 1710au
1664 1665 1666 1667 1668 - 1669 - 1670 1671 1672 1673 1674

Digwyddiadau
11 Mawrth - Tardd Mynydd Etna ac anrhaith y dref Nicolosi; 20,000 o bobol yn colli ei bywydau.
 Llyfrau
Hans von Grimmelshausen - Der abenteuerliche Simplicissimus Teutsch, nofel picaresque
Blaise Pascal - Pensees
Drama
John Dryden - Tyrannic Love
Jean Racine - Britannicus
 Cerddoriaeth
Giovanni Maria Bononcini - Op. 3
Francesco Cavalli - Coriolano (opera)
 Gwyddoniaeth
 Darganfyddiad yr elfen gemegol Ffosfforws gan Hening Brand

Genedigaethau
Ionawr - Susanna Wesley, mam y brodyr Wesley (m. 1742)
24 Awst - Alessandro Marcello, cyfansoddwr (m. 1747)

Marwolaethau
Chwefror
 (claddwyd ar 11 Chwefror) - Wiliam Phylip, bardd, 90
10 Medi - Henrietta Maria, gwraig Siarl I, brenin Lloegr a'r Alban, 59
4 Hydref - Rembrandt, arlunydd, 63
14 Hydref - Antonio Cesti, cyfansoddwr, 46
9 Rhagfyr - Pab Clement IX, 69
1670

16g - 17g - 18g
1620au 1630au 1640au 1650au 1660au - 1670au - 1680au 1690au 1700au 1710au 1720au
1665 1666 1667 1668 1669 - 1670 - 1671 1672 1673 1674 1675

Digwyddiadau 
29 Ebrill – Clement X yn dod yn Bab.
2 Mai - Cwmni Bae Hudson yn cael ei sefydlu

Llyfrau
Blaise Pascal - Pensées
Izaak Walton - Life of George Herbert

Drama
John Dryden - The Conquest of Granada
Molière - Le Bourgeois Gentilhomme
Jean Racine - Bérénice

Cerddoriaeth
Jacques Champion de Chambonnières - Les Pieces de clavessin, Livre premier
Denis Gaultier - Pièces de luth sur trois différens modes nouveaux

Genedigaethau 
24 Ionawr - William Congreve, dramategydd (m. 1729)
12 Mai - Frederic Awstws I, brenin Gwlad Pwyl (m. 1733)
18 Gorffennaf - Giovanni Bononcini, cyfansoddwr (m. 1747)

Marwolaethau 
3 Ionawr - George Monck, milwr, 61
19 Chwefror - Frederic III, brenin Denmarc, 60
27 Hydref - Vavasor Powell, 53

Cyfeiriadau

1670
1671

16g - 17g - 18g
1620au 1630au 1640au 1650au 1660au - 1670au - 1680au 1690au 1700au 1710au 1720au
1666 1667 1668 1669 1670 - 1671 - 1672 1673 1674 1675 1676

Digwyddiadau 
Ebrill - Brwydr Saraighat yn India
30 Rhagfyr - Sylfaen yr Académie royale d'architecture gan Louis XIV, brenin Ffrainc.
 Llyfrau
Edward Bagshaw - The Life and Death of Mr Vavasor Powell
Gottfried Leibniz - Hypothesis Physica Nova
Drama
Pierre Corneille - Tite et Bérénice
John Dryden - The Assignation
Barddoniaeth
John Milton - Samson Agonistes
 Cerddoriaeth
Johann Georg Ahle - Neues Zehn geistlicher Arien
Antonio Draghi - L'avidità di Mida (opera)

Genedigaethau 
7 Mawrth - Ellis Wynne, llenor
14 Mehefin - Tomaso Albinoni, cyfansoddwr
11 Hydref - Frederic IV, brenin Denmarc

Marwolaethau 
31 Mawrth - Anne Hyde, gwraig cyntaf Iago II & VII, brenin Lloegr a'r Alban
28 Rhagfyr - Johann Friedrich Gronovius
1672

16g - 17g - 18g
1620au 1630au 1640au 1650au 1660au - 1670au - 1680au 1690au 1700au 1710au 1720au
1667 1668 1669 1670 1671 - 1672 - 1673 1674 1675 1676 1677

Digwyddiadau
Mawrth - Synod Jeriwsalem
7 Mehefin - Brwydr Solebay rhwng yr Iseldiroedd a'r fyddin Lloegr a Ffrainc
18 Hydref - Cytundeb Buchach
 Llyfrau
John Milton - Art of Logic
Drama
Molière - Les femmes savantes
Jean Racine - Bajazet
 Cerddoriaeth
Jean-Baptiste Lully - Marche
Antonio Sartorio - Adelaide (opera)

Genedigaethau
1 Mai - Joseph Addison, awdur (m. 1719)
9 Mehefin - Pedr I, ymerawdwr Rwsia (m. 1725)
10 Awst - William Gambold, gramadegydd (m. 1728)

Marwolaethau
Awst - Peter Stuyvesant, gweinyddiwr
6 Tachwedd - Heinrich Schütz, cyfansoddwr, 87
1673

16g - 17g - 18g
1620au 1630au 1640au 1650au 1660au - 1670au - 1680au 1690au 1700au 1710au 1720au
1668 1669 1670 1671 1672 - 1673 - 1674 1675 1676 1677 1678

Digwyddiadau
7 Mehefin - Brwydr Cyntaf Schooneveld rhwng Lloegr a'r Iseldiroedd
14 Mehefin - Ail Frwydr Schooneveld
21 Awst - Brwydr Kijkduin
 Llyfrau
Johannes Schefferus - Lapponia
Drama
Aphra Behn - The Dutch Lover
Molière - Le Malade imaginaire
 Cerddoriaeth
Jean-Baptiste Lully - Cadmus et Hermione (opera)

Genedigaethau
30 Rhagfyr - Ahmed III, swltan (m. 1736)

Marwolaethau
 17 Chwefror - Molière, dramodydd o Ffrainc, 51
 13 Hydref - Christoffer Gabel, gwleidydd, 56
1674

16g - 17g - 18g
1620au 1630au 1640au 1650au 1660au - 1670au - 1680au 1690au 1700au 1710au 1720au
1669 1670 1671 1672 1673 - 1674 - 1675 1676 1677 1678 1679

Digwyddiadau 
19 Chwefror - Cytundeb San Steffan rhwng Lloegr a'r Iseldiroedd
21 Mai - Jan III Sobieski yn dod brenin Gwlad Pwyl
11 Awst - Brwydr Seneffe
 Yr Ymddiriedolaeth Gymreig yn agor eu hysgolion cyntaf yng Nghymru
 Llyfrau
Samuel Chappuzeau - Le Théâtre François
Thomas Ken - Manual of Prayers for the use of the Scholars of Winchester College
Anthony Wood - Historia et antiquitates Universitatis Oxoniensis
 Drama
Pierre Corneille - Suréna
Jean Racine - Iphigénie 
 Cerddoriaeth
Jean-Baptiste Lully - Alceste (opera)

Genedigaethau 
17 Gorffennaf - Isaac Watts, ysgrifennydd hymnau (m. 1748)
2 Awst - Philippe II, Dug Orléans (m. 1723)
18 Hydref - Beau Nash, arweinydd ffasiwn (m. 1761)
Rhagfyr - Christmas Samuel, gweinidog (m. 1764)

Marwolaethau 
5 Medi - Philip Jones, milwr a gwleidydd, 56
Hydref - Robert Herrick, bardd, 83
8 Tachwedd - John Milton, bardd ac awdur, 65
9 Rhagfyr - Edward Hyde, 1af Iarll Clarendon, gwleidydd, 65
1675

16g - 17g - 18g
1620au 1630au 1640au 1650au 1660au - 1670au - 1680au 1690au 1700au 1710au 1720au
1670 1671 1672 1673 1674 - 1675 - 1676 1677 1678 1679 1680

Digwyddiadau 
5 Ionawr - Brwydr Turckheim rhwng Ffrainc ac Awstria

Llyfrau
Friderich Martens - Spitzbergische oder Groenlandische Reise-Beschreibung, gethan im Jahre 1671
Marie-Catherine de Villedieu - Les désordres de l’amour

Drama
John Dryden - Aureng-zebe
William Wycherley - The Country Wife

Cerddoriaeth
Christian Geist - Laudet Deum mea
Alessandro Stradella - Qual prodigio è ch'io miri

Genedigaethau 
31 Mawrth - Pab Benedict XIV (m. 1758)
yn ystod y flwyddyn - William Jones, mathemategwr (m. 1749)

Marwolaethau 
23 Medi - Valentin Conrart, awdur, 72
15 Rhagfyr - Johannes Vermeer, arlunydd, 43 (claddwyd)

Cyfeiriadau
1676

16g - 17g - 18g
1620au 1630au 1640au 1650au 1660au - 1670au - 1680au 1690au 1700au 1710au 1720au
1671 1672 1673 1674 1675 - 1676 - 1677 1678 1679 1680 1681

Digwyddiadau 
29 Ionawr - Feodor III yn dod Tsar Rwsia
26 Mai - Tân mawr yn Southwark, Llundain
21 Medi - Innocent XI yn dod Pab
Llyfrau
Robert Barclay - Theses Theologiae
Drama
George Etherege - The Man of Mode
Thomas Otway - Don Carlos
 Cerddoriaeth
Nicolas Lebègue - 1er Livre d'orgue

Genedigaethau 
8 Mai - Frederik I, brenin Sweden (m. 1751)
26 Awst - Robert Walpole, Prif Weinidog cyntaf y Deyrnas Unedig (m. 1745)

Marwolaethau 
29 Ionawr - Alexis I, ymerawdwr Rwsia, 46
22 Gorffennaf - Pab Clement X, 86
1677

16g - 17g - 18g
1620au 1630au 1640au 1650au 1660au - 1670au - 1680au 1690au 1700au 1710au 1720au
1672 1673 1674 1675 1676 - 1677 - 1678 1679 1680 1681 1682

Digwyddiadau 
1 Ionawr - Premiẻre y ddrama Phèdre yn y Hôtel de Bourgogne, Paris
11 Ebrill - Brwydr Cassel
14 Gorffennaf - Brwydr Landskrona rhwng Sweden a Denmarc
4 Tachwedd - Priodas Y Tywysoges Mari (merch Iago II, brenin Lloegr a'r Alban) a Wiliam, Tywysog Oren
 Llyfrau
John Milton - The History of Britain
Baruch Spinoza - Ethica
 Drama
Aphra Behn - The Rover
 Jean Racine - Phèdre
 Cerddoriaeth
 Jean-Baptiste Lully - Te Deum
 Alessandro Poglietti - Rossignolo

Genedigaethau 
 4 Chwefror - Johann Ludwig Bach, cyfansoddwr (m. 1731)
 8 Chwefror - Jacques Cassini (m. 1756)
 20 Hydref - Stanislaus I, brenin Gwlad Pwyl (m. 1766)

Marwolaethau 
 18 Ionawr - Jan van Riebeeck, sylfaenydd Tref y Penrhyn, 57
 21 Chwefror - Baruch Spinoza, athronydd, 44
1679

16g - 17g - 18g
1620au 1630au 1640au 1650au 1660au - 1670au - 1680au 1690au 1700au 1710au 1720au
1674 1675 1676 1677 1678 - 1679 - 1680 1681 1682 1683 1684

Digwyddiadau 
1 Mehefin – Brwydr Drumclog yn yr Alban
22 Mehefin – Brwydr Pont Bothwell

Llyfrau
 Charles Blount - Anima Mundi
 Drama
 Thomas Otway - The History and Fall of Caius Marius
 Jacques Pradon - La Troade
 Cerddoriaeth
 Johann Pachelbel -  So ist denn dies der Tag
 Alessandro Scarlatti - Gli Equivoci nell’amore (opera)

Genedigaethau 
 24 Ionawr - Christian Wolff, athronydd (m. 1754)
 16 Hydref - Jan Dismas Zelenka, cyfansoddwr (m. 1745)

Marwolaethau 
 22 Gorffennaf
 Philip Evans (sant), merthyr
 John Lloyd (sant), merthyr
 4 Rhagfyr - Thomas Hobbes, athronydd, 91
1680

16g - 17g - 18g
1630au 1640au 1650au 1660au 1670au - 1680au - 1690au 1700au 1710au 1720au 1730au
1675 1676 1677 1678 1679 - 1680 - 1681 1682 1683 1684 1685

Digwyddiadau 
yn ystod y flwyddyn – Syr William Williams (gwleidydd), Aelod Seneddol Caer, yn cael ei wneud yn 'Llefarydd' Tŷ'r Cyffredin.

Llyfrau
 John Bunyan - The Life and Death of Mr Badman
 Sor Juana Inéz de la Cruz - Neptuno alegórico

Drama
 Pedro Calderón de la Barca - Hado y Divisa de Leonido y Marfisa
 Bernard le Bovier de Fontenelle - Aspar

Cerddoriaeth
 Marc-Antoine Charpentier - Filius prodigus
 Alessandro Scarlatti - L’Honestà negli amori (opera)

Genedigaethau 
 John Addenbrooke, meddyg (m. 1719)

Marwolaethau 
 17 Mawrth - François de La Rochefoucauld, awdur, 66
 25 Medi - Samuel Butler, bardd, 67
 28 Tachwedd - Gian Lorenzo Bernini, pensaer a cherflunydd, 81

Cyfeiriadau
1681

16g - 17g - 18g
1630au 1640au 1650au 1660au 1670au - 1680au - 1690au 1700au 1710au 1720au 1730au
1676 1677 1678 1679 1680 - 1681 - 1682 1683 1684 1685 1686

Digwyddiadau 
3 Ionawr - Cytundeb Bakhchisarai
 Llyfrau
 John Dryden - Absalom and Achitophel
 Cerddoriaeth
 Arcangelo Corelli - Op. 1
 Jean-Baptiste Lully - Le Triomphe de l’Amour (ballet)

Genedigaethau 
 14 Mawrth - Georg Philipp Telemann, cyfansoddwr (m. 1767)
 Awst - Vitus Bering, fforiwr (m. 1741)

Marwolaethau 
 25 Mai - Pedro Calderón de la Barca, dramodydd, 81
 1 Gorffennaf - Oliver Plunkett, esgob a merthyr, 51
1682

16g - 17g - 18g
1630au 1640au 1650au 1660au 1670au - 1680au - 1690au 1700au 1710au 1720au 1730au
1677 1678 1679 1680 1681 - 1682 - 1683 1684 1685 1686 1687

Digwyddiadau 
14 Medi - Sylfaenwyd Ysgol Esgob Gore yn Abertawe.
27 Hydref - Sylfaen y ddinas Philadelphia gan William Penn.
 Crynwyr o Gymru yn ymfudo i Bennsylvania
 Llyfrau
John Bunyan - The Holy War
Ihara Saikaku - 好色一代男, Kōshoku Ichidai Otoko
Drama
Thomas Otway - Venice Preserv'd
 Cerddoriaeth
John Blow - Ode for New Year's Day
Robert de Visée - Livre di guittarre dédié au roy

Genedigaethau 
27 Mehefin - Siarl XII, brenin Sweden (m. 1718)

Marwolaethau 
7 Mai - Feodor III, tsar Rwsia, 21
23 Tachwedd - Claude Lorrain, arlunydd, tua 80
1683

16g - 17g - 18g
1630au 1640au 1650au 1660au 1670au - 1680au - 1690au 1700au 1710au 1720au 1730au
1678 1679 1680 1681 1682 - 1683 - 1684 1685 1686 1687 1688

Digwyddiadau 
6 Mehefin - Agoriad yr Amgueddfa Ashmolean, Rhydychen
16-17 Gorffennaf - Brwydr Penghu yn Tsieina
12 Medi - Brwydr Wien
 Llyfrau
 Thomas Sydenham - Tractatus de podagra et hydrope
 Cerddoriaeth
 Michel Richard Delalande - De profundis
 Domenico Gabrielli - Il Gige in Lidia

Genedigaethau 
 1 Mawrth - Caroline o Ansbach, Tywysoges Cymru a brenhines Loegr (m. 1737)
 25 Medi - Jean-Philippe Rameau, cyfansoddwr (m. 1764)
 10 Tachwedd - Siôr II, brenin Prydain Fawr (m. 1760)
 19 Tachwedd - Felipe V, brenin Sbaen (m. 1746)

Marwolaethau 
 30 Gorffennaf - Marie Thérèse, gwraig Louis XIV, brenin Ffrainc

 
1680au
1684

16g - 17g - 18g
1630au 1640au 1650au 1660au 1670au - 1680au - 1690au 1700au 1710au 1720au 1730au
1679 1680 1681 1682 1683 - 1684 - 1685 1686 1687 1688 1689

Digwyddiadau 
15 Awst - Cytundeb Ratisbon
 Llyfrau
 Jakob Abbadie - Traité de la vérité de la religion chrétienne
 Aphra Behn - Poems upon Several Occasions
 Cerddoriaeth
 Giovanni Battista Granata - Armoniosi toni di varie suonate musicali per la chitarra spagnuola
 Alessandro Scarlatti - Agar et Ismaele esiliati (oratorio)

Genedigaethau 
 15 Mawrth - Francesco Durante, cyfansoddwr (m. 1755)
 15 Ebrill - Catrin I, ymerawdres Rwsia (m. 1727)
 10 Hydref - Antoine Watteau, arlunydd (m. 1721)
 3 Rhagfyr - Ludvig Holberg, awdur (m. 1754)

Marwolaethau 
 1 Hydref - Pierre Corneille, dramategydd, 78
 22 Ebrill - Adriaen Banckert, llyngesydd, 69?
1685

16g - 17g - 18g
1630au 1640au 1650au 1660au 1670au - 1680au - 1690au 1700au 1710au 1720au 1730au
1680 1681 1682 1683 1684 - 1685 - 1686 1687 1688 1689 1690

Digwyddiadau
Yr Aelod Seneddol cyntaf o etholaeth Cymreig yn cael ei wneud yn Llefarydd: Syr John Trefor.
6 Gorffennaf - Brwydr Sedgemoor rhwng James Scott, Dug 1af Trefynwy, ac Iago II, brenin Lloegr a'r Alban
 Llyfrau
Scipion Abeille - Histoire des Os
Ihara Saikaku - 好色五人女, Kōshoku Gonin Onna
Drama
Thomas d'Urfey - The Banditti
 Cerddoriaeth
Marc-Antoine Charpentier - La Couronne de fleurs
Henry Purcell - My heart is inditing

Genedigaethau
23 Chwefror - George Frideric Handel, cyfansoddwr (m. 1759)
21 Mawrth - Johann Sebastian Bach, cyfansoddwr (m. 1750)
 26 Hydref - Domenico Scarlatti, cyfansoddwr (m. 1757)
30 Mehefin - John Gay, bardd (m. 1732)

Marwolaethau

6 Chwefror - Y brenin Siarl II o Loegr a'r Alban, 54
15 Gorffennaf - James Scott, Dug Mynwy, 36
1 Medi - Syr Leoline Jenkins, 60
1686

16g - 17g - 18g
1630au 1640au 1650au 1660au 1670au - 1680au - 1690au 1700au 1710au 1720au 1730au
1681 1682 1683 1684 1685 - 1686 - 1687 1688 1689 1690 1691

Digwyddiadau 
22 Gorffennaf - Dinas Efrog Newydd yn dod ddinas.
 Llyfrau
Bernard de Fontenelle - Entrétiens sur la Pluralité des Mondes
Ihara Saikaku - Koushoku Ichidai Onna?
Thomas Sydenham - Schedula monitoria de novae febris ingressu
 Cerddoriaeth
Johann Kaspar Kerll – Modulatio organica
Jean-Baptiste Lully – Armide (opera)

Genedigaethau 
 16 Mawrth - Sophia Dorothea o Hanover, merch y brenin Siôr I o Brydain Fawr
 24 Mai - Gabriel Fahrenheit
 19 Awst - Nicola Porpora, cyfansoddwr

Marwolaethau 
 Ionawr - Carlo Dolci, arlunydd
 10 Gorffennaf - Arthur Annesley, Iarll 1af Ynys Môn
3 Rhagfyr - Richard Vaughan, 2il Iarll Carbery, milwr a gwleidydd Cymreig
1687

16g - 17g - 18g
1630au 1640au 1650au 1660au 1670au - 1680au - 1690au 1700au 1710au 1720au 1730au
1682 1683 1684 1685 1686 - 1687 - 1688 1689 1690 1691 1692

Digwyddiadau 
6 Mai - Higashiyama yn dod yn Ymerawdwr Japan.
8 Tachwedd - Suleiman II yn dod yn Ymerawdwr yr Otomaniaid.
 Llyfrau
Syr Isaac Newton - Philosophiae Naturalis Principia Mathematica
Charles Perrault - Le Siècle de Louis le Grand
Drama
Aphra Behn - The Emperor of the Moon
Barddoniaeth
John Dryden - The Hind and the Panther
 Cerddoriaeth
Giuseppe Fabrini - Lodovico (opera)

Genedigaethau 
27 Ionawr - Balthasar Neumann, pensaer (m. 1753)
7 Tachwedd - William Stukeley, hinafiaethwr (m. 1765)

Marwolaethau 
22 Mawrth - Jean-Baptiste Lully, cyfansoddwr, 54
14 Tachwedd - Nell Gwyn, actores, 35?
1688

16g - 17g - 18g
1630au 1640au 1650au 1660au 1670au - 1680au - 1690au 1700au 1710au 1720au 1730au
1683 1684 1685 1686 1687 - 1688 - 1689 1690 1691 1692 1693

Digwyddiadau 
 15 Tachwedd - Y "Chwyldro Ysblennydd" yn Lloegr; Wiliam III yn gyrraedd yn Lloegr.
 Llyfrau
 Bernard le Bovier de Fontenelle – Digression sur les anciens et les modernes
 Henry More - Divine Dialogues
 Barddoniaeth
 Aphra Behn - A Congratulatory Poem to Her Most Sacred Majesty (i Maria o Modena, gwraig Iago II, brenin Lloegr a'r Alban)
 Cerddoriaeth
 Marc-Antoine Charpentier – David et Jonathas (opera) 
 Giuseppe Torelli - 12 Concertino per camera

Genedigaethau 
 29 Ionawr - Emanuel Swedenborg, athronydd (m. 1772)
 4 Chwefror - Pierre de Marivaux, dramaodydd (m. 1763)
 21 Ebrill - Alexander Pope, bardd (m. 1744)
 10 Mehefin - Y Tywysog James Francis Edward Stuart ("Yr hen proffesswr") (m. 1766)
 15 Awst - Frederic Gwilym I, brenin Prwsia (m. 1740)

Marwolaethau 
 26 Mehefin - Ralph Cudworth, athronydd, 70?
 25 Awst - Syr Henry Morgan, preifatîr, 53?
 31 Awst - John Bunyan, awdur, 59
1689

16g - 17g - 18g
1630au 1640au 1650au 1660au 1670au - 1680au - 1690au 1700au 1710au 1720au 1730au
1684 1685 1686 1687 1688 - 1689 - 1690 1691 1692 1693 1694

Digwyddiadau 
11 Ebrill - Coroniad Wiliam III, brenin Lloegr a'r Alban, a Mari II, brenhines Lloegr a'r Alban
25 Gorffennaf - Diddymu Cyngor Cymru
27 Gorffennaf - Brwydr Killiecrankie yn yr Alban
27 Awst - Cytundeb Nerchinsk rhwng Rwsia a Tsieina.
Llyfrau
John Locke - A Letter Concerning Toleration
Vajkard Valvasor - Die Ehre deß Hertzogthums Crain
Drama
Sor Juana - Amor es más labertino
Nathaniel Lee - The Massacre of Paris
 Cerddoriaeth
Jean-Henri d'Anglebert – Pièces de clavecin
Henry Purcell – Dido and Aeneas (opera)

Genedigaethau 
18 Ionawr - Charles de Secondat, Baron de Montesquieu, awdur (m. 1755)

Marwolaethau 
16 Ebrill - Aphra Behn, awdures, 48
19 Ebrill - Cristin, brenhines Sweden, 62
12 Awst - Pab Innocentius XI, 78
1690

16g - 17g - 18g
1640au 1650au 1660au 1670au 1680au - 1690au - 1700au 1710au 1720au 1730au 1740au
1685 1686 1687 1688 1689 - 1690 - 1691 1692 1693 1694 1695

Digwyddiadau 
12 Gorffennaf - Brwydr y Boyne, Iwerddon
Llyfrau
John Locke - Essay Concerning Human Understanding
Drama
John Bancroft - King Edward III
Edmé Boursault - Esope à la ville
 Cerddoriaeth
Marc-Antoine Charpentier – Le Jugement de Paris (opera)
Alessandro Scarlatti – La Rosaura (opera)

Genedigaethau 
22 Ionawr - Nicolas Lancret, arlunydd (m. 1743)
1 Chwefror - Francesco Maria Veracini, cyfansoddwr (m. 1768)
20 Tachwedd - Charles Theodore Pachelbel, cyfansoddwr, mab Johann Pachelbel (m. 1750)

Marwolaethau 
22 Chwefror - Charles Le Brun, arlunydd, 70
27 Mai - Giovanni Legrenzi, cyfansoddwr, 63
1691

16g - 17g - 18g
1640au 1650au 1660au 1670au 1680au - 1690au - 1700au 1710au 1720au 1730au 1740au
1686 1687 1688 1689 1690 - 1691 - 1692 1693 1694 1695 1696

Digwyddiadau 
12 Gorffennaf
Innocent XII yn dod yn Pab
Brwydr Aughrim yn Iwerddon
 Llyfrau
Adrien Baillet - Vie de Descartes
Thomas Shadwell - The Scowerers
Drama
David-Augustin de Brueys a Jean Palaprat - Le Muet
Jean Racine - Athalie
 Cerddoriaeth
John Blow - Ode for St Cecilia's Day
Henry Purcell - King Arthur (opera)

Genedigaethau 
17 Mehefin - Giovanni Paolo Pannini, arlunydd (m. 1765)

Marwolaethau 
1 Chwefror - Pab Alexander VIII
29 Mai - Cornelis Tromp, llyngesydd
8 Rhagfyr - Richard Baxter
30 Rhagfyr - Syr Robert Boyle, ffisegydd, 64
1692

16g - 17g - 18g
1640au 1650au 1660au 1670au 1680au - 1690au - 1700au 1710au 1720au 1730au 1740au
1687 1688 1689 1690 1691 - 1692 - 1693 1694 1695 1696 1697

Digwyddiadau 
13 Chwefror - Cyflafan Glencoe
 Llyfrau
Richard Baxter - Paraphrase on the Psalms of David
John Dryden - Eleonara
 Drama
Thomas Southerne - The Maid's Last Prayer, or Any Rather Than Fail
 Cerddoriaeth
Heinrich Ignaz Franz Biber - Requiem
Johann Kuhnau – Neuer Clavier-Übung, anderer Theil

Genedigaethau 
8 Ebrill - Giuseppe Tartini, cyfansoddwr (m. 1770)

Marwolaethau 
18 Mai - Elias Ashmole, 75
4 Hydref - Charles Fleetwood, milwr a gwleidydd