2012 ел

Татарстанда — тарихи-мәдәни мирас елы һәм Коръән елы.
  Россия — Россия тарихы елы.
  Азатлык радиосы тәкъвимендә — «Казан — Азатлык» елы.
 ТЮРКСОЙ илләрендә — Мирза Фатали Ахундзадә елы.

Вакыйгалар

Гыйнвар 

 1 гыйнвар — Татарстан гимны сүзләренә бәйге башланды.
 1 гыйнвар — Дания Европа берлегендә рәислек итә башлады.
 5 гыйнвар — Хабаровск шәһәрендә тарихта беренче тапкыр татарча спектакль куелды.
 15 гыйнвар — Казакъстанда вакытыннан алда парламент сайлавы узды. Иң күп тавышны «Нур Отан» халык-демократик фиркасе казанды ().
 17 гыйнвар — Мартин Шульц Европа парламенты башлыгы булып сайлана.
 18 гыйнвар — Википедия АКШ конгрессында каралган интернетта пиратлыкка каршы канун өлгесенә протест белдереп, үзенең инглиз телле бүлеген бер көнгә ябып куйды.
 22 гыйнвар — Финляндиядә президент сайлавы.
 23 гыйнвар — Европа берлеге Иран нефтен кертүгә эмбарго игълан итте.
 25—29 гыйнвар — Швейцариянең Давос шәһәрендә Бөтендөнья икътисаң форумы.
 25 гыйнвар — АКШ президенты Барак Обама Конгресстагы еллык чыгышында илдә керемнәрне гаделрәк итеп бүлешергә чакырды һәм «Гарәп язы»н хуплады.
 26 гыйнвар — Татарстан президенты Рөстәм Миңнеханов «2012 елны Татарстанның тарихи-мәдәни мирасы елы» дип игълан итү турында фәрманга кул куйды.

Февраль 

 4 февраль — Россия шәһәрләрендә «Гадел сайлаулар өчен» дигән исем белән урам җыеннары үтте.
 7 февраль — Татарстан гербына 20 ел тулды.
 10 февраль — КФУда түләүсез татар теле курслары башланды.
 13 февраль — Лос-Анджелес шәһәрендә «Грэмми» премиясен тапшыру тантанасы узды.
 17 февраль — Алмания президенты Кристиан Вульф вазифасыннан китә.
 18 февраль — Латвиядә рус теленә дәүләт теле статусын бирү буенча референдумда халыкның -ты бер генә дәүләт теле итеп латыш телен калдыруны хуплады.
 20 февраль — Мәскәүдә «Тарихи» мәчетенең баш имамы Хәсән Фәхретдиновка һөҗүм ясалган.
 21 февраль — Азатлык радиосы «Азатлыкта Википедия» шәлкемен башлап җибәрә.
 21 февраль — Казанда Халыкара туган тел көне уңаеннан Татар иҗтимагый үзәге һәм «Азатлык» татар яшьләре берлеге пикетлар үткәрде.
 26 февраль — Сүриядә яңа конституция кабул итү буенча референдум үткәрелде.

Март 

 2 март — Иранда парламент сайлавы узды.
 4 март — Россия президент сайлавында Владимир Путин җиңү яулый .
 7 март — Сан-Францискода Apple ширкәте үзенең яңа iPad 3 тактасы тәкъдим ителде.
 19 март — Тулузада яһүд мәктәбендә атыш, 4 кеше һәлак (шуларның 3-се — балалар).
 28 март — Финляндия татарларының яңа рәисе итеп Атик Али сайланды.
 31 март — Сан-Франциско татарлары «Сиңа җырлыйбыз Сәйдәш» исемле кичә оештыды.

Апрель 

 5 апрель — бер ай буе алып барылган информацион сугыштан соң Татарстан Республикасының эчке эшләр министры Әсхәт Сафаров вазифасыннан китүе турында белдерде. 
 19 апрель — Һелсинкидә Финляндия татарлары үз мәхәлләләре тарихы турындагы «Мәчеткә илткән юл» фильмын беренче тапкыр карарга җыелды.
 27—29 апрель — Латвия башкаласы Ригада I Европа татар яшьләре форумы узды.

Май 

 6 май — Франциядәге президент сайлауның икенче турында Социалист фирка намзәте Франсуа Олланд җиңде.
 7 май — Россия президенты Владимир Путин мөддәтенә кереште.
 16—27 май — 65-нче тапкыр Канн фестивале узды.
 26 май — 57-нче Евровидение җыр бәйгесендә Швеция җырчысы Лорин җиңде.
 Сан-Францискода татарча рок-төркем оешты.

Июнь 

 8 июнь — Варшауда Европа футбол чемпионаты башланды.
 10 июнь — Болгарда рәсми рәвештә Ислам динен кабул ителүгә 1090 ел тулуга багышланган җыен кысаларында Болгарда Ак мәчет ачылды.
 17 июнь — Мисырда президент сайлавында Мөхәммәт Мурси җиңү яулый.
 18 июнь — Лос-Анджелеста Microsoft ширкәте яңа планшетын тәкъдим итте.
 21 июнь — Google интернет-ширкәте юкка чыгу куркынычы янаган телләрне саклап калу өчен махсус проект башлап җибәрде.
 27 июнь — Сан-Францискода Google ширкәте Nexus 7 дип аталган яңа планшетын тәкъдим итте.
 30 июнь — Владивосток шәһәрендә Россиянең Уникенче федераль Сабан туе узды.
 30 июнь — 34-нче Халыкара Мәскәү кинофестивале тәмамланды.

Июль 
 1 июль — Европа футбол чемпионаты финалында 4-0 исәбе белән Испания такымы Италия җыелмасын җиңә.
 19 июль — Казанда күренекле дин әһеле Вәлиулла Якупов өеннән чыгып машинасына утырган вакытта атып үтерелгән. Татарстан мөфтие Илдус Фәизгә һөҗүм ясалаган..
 27 июль — Лондонда XXX җәйге Олимпия уеннары ачылды.

Август 
 7 август — Казанда полиция һәм прокуратура көчләре фәйзрахманчылар җәмгыятенә һөҗүм ясый. 19 баланы ата-аналардан тартып алып, Россиянең ятимлек учреждениеләренә озаталар. 
 12 август — Лондонда XXX җәйге Олимпия уеннары тәмамланды. Алтын медальләр саны буенча беренчелекне АКШ җыелмасы алды.
 27—31 август — Казанда бишенче тапкыр Бөтендөнья татар яшьләре форумы үтте.
 30 август — «ТНВ-Планета» каналы рәсми рәвештә эшли башлады. Анда «Татарлар» тапшыруы эшен башлый.

Сентябрь 
 4 сентябрь — Татарстан президенты Рөстәм Миңнеханов Татарстан делегациясенең АКШ-ның Питтсбург шәһәрендәге рәсми сәфәр барышында яшәүче татар яшьләре белән очрашты.

Октябрь 

 27 октябрь — Михаил Прохоров Мәскәүдә үткән «Ватандашлар платформасы» корылтаенда, илнең территориаль төзелешен үзгәртү, аерым алганда, милли республикаларга каршы тәкъдим белән чыкты.

Ноябрь 
 6 ноябрь — АКШ-да президент сайлавы. Җиңүне гамәлдәге президент Барак Обама яулый.
 21 ноябрь — Исраил белән Хәмәс солых турында килеште.
 29 ноябрь — Татарстан президенты Рөстәм Миңнеханов иң тәэсирле 500 мөселман исемлегенә керде.
 30 ноябрь — Фәләстин БМО-да «күзәтүче дәүләт» дәрәҗәсенә күтәрелде.

Декабрь 
 1 декабрь — Россия G20-дә рәислек итә башлый.
 6 декабрь — Бөтендөнья татар конгрессының V корылтае үз эшен башлый.
 9 декабрь — Бөтендөнья татар конгрессының V корылтае тәмамланды. Конгресс рәисе итеп янә Ринат Закиров сайланды.
 12 декабрь — Россия президенты Владимир Путин Россия Федераль мәҗлесе алдында чыгыш ясый.
 13 декабрь — Казанның Мәрҗәни мәчетендә Татарстанда Коръән елы итеп билгеләп үтелгән 2012 елга йомгак ясалды. Чара түгәрәк өстәл сөйләшүе рәвешендә үтте.
 14 декабрь — «Хоббит» фильмының халыкара премьерасы.
 15 декабрь — Франция Әфганстаннан тулысынча гаскәрләрен чыгарды.
 17 декабрь — «Мөхәммәдия» мәдрәсәсенең оешуына 130 ел тулды.
 19 декабрь — «Россиянең милли сәясәт стратегиясе» имзалана.
 20 декабрь — Татарстан министрлар кабинетында дәүләт һәм башка телләрне саклау, өйрәнү һәм үстерү програмының яңа концепциясе тәкъдим ителде.
 21 декабрь — Россия Дәүләт думасы «Россиядә мәгариф турында» канун өлгесен өченче, соңгы укылышта раслады. Анда рус теленнән тыш башка милли телләр хокуклары кимсетелә.
 26 декабрь — Россия Дәүләт Думасыннан соң Федерация шурасы «Ятим балалар турында» канунны бертавыштан раслады.
 30 декабрь — Россиянең Первый каналында барган «Голос» («Тавыш») тапшыруы финалында ике татар кызы катнашты. Динә Гарипова җиңүне яулады.

Вафатлар 

 5 гыйнвар — Фәнәвил Галиев, татар артисты, режиссер, драматург, Татарстанның халык артисты.
 24 гыйнвар — Равил Бохараев, татар язучысы, шагыйрь, публицист.
 22 февраль — Фирдәвес Әхтәмова, татар актрисасы.
 26 февраль — Шамил Закиров, Галиәсгар Камал исемендәге Татар дәүләт академия театры мөдире.
 2 апрель — Фердинанд Фарсин, татар артисты.
30 апрель — Шәүкәт Вәлиев, журналист.
 2 май — Туфан Миңнуллин, күренекле татар язучысы, драматург, җәмәгать эшлеклесе, Татарстан Дәүләт шурасы депутаты.
 28 май — Шәүкәт Биктимеров, күренекле татар артисты.
 4 июнь — Эдуард Хиль, җырчы, РСФСР халык артисты.
 14 июнь — Илдар Зарипов, Татарстан һәм Россиянең атказанган рәссамы.
3 июль — Дамир Бикбов, ТР икътисад министры.
 9 июль — Әнвәр Гобәйдуллин, татар театры артисты. 
 19 июль — Вәлиулла Якупов, татар дин әһеле, җәмәгать эшлеклесе.
 14 август — Таҗетдин Гыйләҗетдинов (88), артиллерия взводы башлыгы, Советлар Берлеге каһарманы.
 25 август — Нил Армстронг, АКШ астронавты, Айга аягы баскан беренче кеше.
 11 сентябрь — Алмас Булатов,  Социалистик Хезмәт Каһарманы (1971).
 14 сентябрь — Ренат Шәрибҗанов, музыкант һәм популяр җырлар авторы (Мәскәү).
 28 сентябрь — Хәлил Мәхмүтов, Татарстанның халык артисты, Тинчурин театры актеры.
 4 октябрь — Габбас Бибарсов, татар дин әһеле.
 9 октябрь — Марина Голуб, актриса. РФ атказанган артисты.
 13 ноябрь — Әхмәт Гадел (Әхмәт Һади улы Гаязов) — татар шагыйре, публицист.
 11 декабрь — Галина Вишневская, опера җырчысы, ССРБ халык артисты.

Г. Тукай исемендәге дәүләт премиясе лауреатлары 

 Кол Шәриф мәчете архитекторлары төркеме: 
 Искәндәр Сәйфуллин
 Сергей Шәкүров
 Андрей Головин
 Зөфәр Садыйков
 Айвар Саттаров
 Альбина Даишева
 Зөфәр Галиуллин
 Рөстәм Зәбиров

Нобель премиясе лауреатлары 

 Медицина һәм физиология өлкәсендә Нобель премиясе — Синье Яманаке, Джон Һердон — тамыр күзәнәкләре өлкәсендә һәм хайваннарны клонлау эшләре өчен.
 Физика өлкәсендә Нобель премиясе — Серж Һарош, Дэвид Уайнлэнд — аерым квант элементларын үлчәү һәм идарә итү мөмкинлеген тудырган яңа эксперименталь методлар өчен.
 Химия өлкәсендә Нобель премиясе — Роберт Лефковиц, Брайан Кобилка — тере күзәнәкләрдә биохимик сигналлар җибәрүдә катнашкан универсаль молекулларны өйрәнү өчен.
 Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе — Мо Янь — уникаль дөньяга уникаль рәвештә уникаль караш тудырганы өчен.
 Икътисад өлкәсендә Нобель премиясе — Элвин Рот, Ллойд Шепли — базарларны оештыру практикасы һәм стабиль бүленеш теориясе өчен.
 Тынычлык өчен Нобель премиясе — Европа Берлеге — Европада тынычлык һәм демократияне ныгытканнары өчен.

Берләшкән Милләтләр Оешмасы 
 БМО-ның тәкъвимендәге вакыйгалар
 2012 Халыкара кооперативлар елы (БМО-ның A/RES/64/136 резолюциясе нигезендә).
 2012 Халыкара тотрыклы энергия чыганаклары елы (БМО-ның A/RES/65/151 резолюциясе нигезендә).
 2003—2012 Барлык кешеләрнең мәгърифәткә ирешү буенча халыкара унъеллыгы (БМОның A/RES/56/116 резолюциясе нигезендә).
 2005—2014 Дөньяның төп халыкларның икенче халыкара унъеллыгы  (БМО-ның A/RES/59/174 резолюциясе нигезендә).
 2005—2014 Тотрыклы үсеш мәгърифәте унъеллыгы (БМО-ның A/RES/57/254 резолюциясе нигезендә).
 2005—2015 «Яшәү өчен су» халыкара адымлар унъеллыгы (БМО-ның A/RES/58/217 резолюциясе нигезендә).
 2006—2016 Зарарланган регионнарны торгызу һәм тотрыклы үстерү унъеллыгы (Чернобыль һәлакәтеннән соң өченче ун еллык) (БМО-ның A/RES/62/9 резолюциясе нигезендә).
 2008—2017 Ярлылыкны бетерү буенча икенче унъеллыгы (БМО-ның A/RES/62/205 резолюциясе нигезендә).
 2010—2020 Җирләрнең чүлләргә әверелүгә каршы көрәш һәм чүлләр унъеллыгы (БМО-ның A/RES/62/195 резолюциясе нигезендә).
 2011—2020 Юл хәрәкәте иминлеген үстерү буенча адымлар унъеллыгы  (БМО-ның A/RES/64/255 резолюциясе нигезендә).
 2011—2020 Биотөрлелек унъеллыгы (БМО-ның A/RES/65/161 резолюциясе нигезендә).
 2011—2020 Колониализмны бетерү буенча өченче халыкара унъеллыгы (БМО-ның A/RES/65/119 резолюциясе нигезендә).

 БМО кысаларындагы очрашулар, конференцияләр һәм вакыйгалар тәкъвиме
 3 апрель — Римда (Италия) Халыкара авыл хуҗалыгын үстерү фонды директорлар шурасының 105-нче утырышы башлана
 16 апрель — Женевада (Швейцария) Бөтендөнья интеллектуаль милек оешмасының Хөкүмәтара интеллектуаль милек һәм генетик ресурслары, гореф-гадәтләр, йолалар һәм фольклор буенча комитетының 21-нче утырышы башлана
 16 апрель — Женевада (Швейцария) БМО-ның кеше хокуклары буенча югары комиссары идарәсенең Мөмкинчелекләре чикләнгән кешеләрнең хокуклары буенча комитетының 7нче утырышы башлана
 16 апрель — Монреальда (Канада) БМО-ның әйләнә тирән мохите программасының Озон буенча секретариаты идарә итү комитетының 66нче очрашуы башлана
 16 апрель — Женевада (Швейцария) БМО-ның кеше хокуклары буенча югары комиссары идарәсенең Мигрант эшчеләре һәм аларның гайлә әгъзаларының хокукларын яклау буенча комитетының 16-нче утырышы башлана
 18 апрель — Флоренцияда (Италия)  Мәгариф, фән һәм мәдәният сораулары буенча Берләшкән Милләтләр Оешмасының патронажы астында «Фән һәм технологияләр турында мәгълүмат таратуда сыйфат, тугрылык һәм күркәмлек» 12-нче халыкара фән һәм технологияләр турында мәгълүмат тарату конференциясе башлана
 20 апрель — Дохада (Катар) БМО-ның сәүдә һәм икътисади үсеш конференциясе оешмасы оештырган 2012 Бөтендөнья инвестицияләр форумы башлана
 21 апрель — Дохада (Катар) БМО-ның сәүдә һәм икътисади үсеш конференциясе оешмасының 13-нче утырышы (UNCTAD XIII) башлана
 23 апрель — Женевада (Швейцария) БМО-ның кеше хокуклары буенча югары комиссары идарәсенең Чикләнмәгән хөкүмәтара үсеш хокуклары буенча эшче төркеменең 13нче утырышы башлана
 23 апрель — Дар-эс-Саламда (Танзания)  Мәгариф, фән һәм мәдәният сораулары буенча Берләшкән Милләтләр Оешмасының Африка илләренең су ресурслары белән идарә сәясәте буенча фәнни конференциясе башлана.
 30 апрель — Женевада (Швейцария) БМО-ның кеше хокуклары буенча югары комиссары идарәсенең Африка чыгышлы кешеләрнең хәлләре буенча эксперт эшче төркеменең 11нче утырышы башлана.
 30 апрель — Женевада (Швейцария) БМО-ның кеше хокуклары буенча югары комиссары идарәсенең Дәлилсез кулга алулар буенча эшче төркеменең 63нче утырышы башлана.
 30 апрель — Женевада (Швейцария) БМО-ның кеше хокуклары буенча югары комиссары идарәсенең Икътисади, иҗтимаги һәм мәдәни хокуклар буенча комитетының 48-нче утырышы башлана.
 20 июнь — Рио-де-Җанейрода (Бразилия) БМО-ның тотрыклы үсеш буенча конференциясе

Шулай ук карагыз 
 2012 ел әдәбиятта

Искәрмәләр

Сылтамалар 
 2012 йомгаклары: шатлыклар, гаугалар, һәлакәтләр
 2012 йомгаклары: Фән һәм технология
 2012 йомгаклары: интернет дөньясы

Еллар