alibayram/wikipedia-40-langs huggingface dataset:
1684

1684 estis superjaro komenciĝanta sabate (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1684 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Malkovro de la Saturna mondo Tetison.
 Prosendependeca Ribelo de Bekman en Brazilo.
 Indiĝena ribelo de Citaroj en Ĉoko, Kolombio.

Naskiĝoj 
 15-a de marto: Francesco Durante, itala komponisto (m. 1755)
 15-a de aprilo: Katerino la 1-a, imperiestrino de Rusio (m. 1727)
 18-a de septembro: Johann Gottfried Walther, germana komponisto kaj muzikteoriisto (m. 1748)
 3-a de decembro: Ludvig Holberg dana-norvega poeto (m. 1754)

Mortoj 
 1-a de oktobro : Pierre Corneille, franca skribisto (naskiĝis 1606)
 10-a aŭ 12-a de septembro
 Jakob Bölsche, germana komponisto
1681

1681 estis normala jaro komenciĝanta merkrede (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1681 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 The Round Heads, dramo de la anglino Aphra Behn
 Das berühmte Narren-Spital, romano de la germano Johann Beer
 fermo de la universitato de Sedan
 Fondita Doneck (Rusio)

Naskiĝoj 
 14-a de marto: Georg Philipp Telemann, germana komponisto (m. 1767)
 19-a de julio: Henrietta Godolphin (dukino de Marlborough), filino de John Churchill (1-a duko de Marlborough) (m. 1733)
 28-a de septembro: Johann Mattheson, germana komponisto (m. 1764)

Mortoj 
 28-a de junio: Angélique de Fontanges, amantino de Ludoviko la 14-a, reĝo de Francio (n. 1661)
1680

1680 estis superjaro komenciĝanta lunde (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1680 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 8-a de julio: Unua dokumentita tornado en Nordameriko;
 Ribelo de Puebloj kontraŭ hispana superregado en Nordameriko;
 Unua portugala estro en Makao;
 Maroko kaj Nederlando faris traktaton kontraŭ Hispanio;
 Strasburgo aneksita al Francio;
 Ribelo en Pollando kontraŭ impostoj;
 En Japanio ŝoguno Tokugawa Tsunayoshi (Cunayoshi Tokugawa) iĝis ŝoguno kaj elspensis tre multan monon per konstruo de ŝoseoj, kanaloj kaj akvoduktoj kaj dragado de riveroj.
 Choryně suferas per pesto.

Naskiĝoj 
 5-a de decembro: Francesco Geminiani, itala komponisto (m. 1762)
 Vitus Bering, trovinto de Beringa Markolo (m. 1741)

Mortoj 
 23-a de marto: Nicolas Fouquet, ministro pri financoj de Francio (n. 1615)
 26-a de julio: John Wilmot (2-a grafo de Rochester), angla poeto kaj libertino (n. 1647)
 27-a de aŭgusto: Joan Cererols, hispana komponisto (n. 1618)
 2-a de septembro: Per Brahe (la juna), sveda administranto kaj militestro (n. 1602)
 25-a de septembro: Samuel Butler, angla satira poeto (n. 1612)
 4-a de decembro: Thomas Bartholin, dana kuracisto, anatomiisto, matematikisto kaj teologo (n. 1616)
 Go-Mizuno, imperiestro de Japanio
 Johann Heinrich Schmelzer, aŭstra komponisto (naskiĝis ĉirkaŭ 1623)
1679

1679 estis normala jaro komenciĝanta dimanĉe (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1679 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj

Naskiĝoj 
 10-a de novembro: Johann Christian Schieferdecker, germana komponisto
 Jan Dismas Zelenka, ĉeĥa komponisto

Mortoj 
 1-a de majo: Esaias Reusner, germana liutisto kaj komponisto
 26-a de junio: Pablo Bruna, hispana komponisto
 19-a de julio : Sankta Johano Plessington
 22-a de aŭgusto : Sankta Johano Kemble
 20-a de decembro : Johann Moritz von Nassau-Siegen
1677

1677 estis normala jaro komenciĝanta vendrede (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1677 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 22-a de aprilo: Batalo de Katanio inter Nederlando kaj Francio;
 27-a de aprilo: malkovro de kometo Hevelius.
 30-a de aŭgusto: kreado de Episkopujo de Maranjo.
 1-a de oktobro: Batalo de Romanno Bridge (Anglio).

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Schwarzhäusern kiel Schwartzenheüßeren (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando).

Naskiĝoj 
 17-a de septembro: Stephen Hales, angla botanikisto (m. 1761)

Mortoj 
 21-a de februaro: Baruĥ Spinozo, nederlanda filozofo (n. 1632)
 9-a de julio: Angelus Silesius, germana poeto (n. 1624)
 11-a de novembro: Barbara Strozzi, itala komponistino (n. 1619)
1675

1675 estis normala jaro komenciĝanta marde (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1675 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 5-a de januaro: Batalo de Turckeim;
 18-a de junio : Batalo de Fehrbellin;
 10-a de aŭgusto : Komenco de konstruo de observejo de Greenwich
 11-a de aŭgusto : Karlo la 4-a duko de Loreno venkis la francan armeon en Konz.
 Fonditaj Aramilj kaj Abakan, Rusio.

Naskiĝoj 
 Higashiyama imperiestro de Japanio

Mortoj 
 12-a de junio: Karlo-Emanuelo la 2-a, duko de Savojo (n. 1634)
 27-a de julio: Henri de Turenne, franca militestro (n. 1611)
 29-a de oktobro: Andreas Hammerschmidt, germana komponisto (naskiĝis ĉirkaŭ 1611)
 15-a de decembro: Johannes Vermeer: nederlanda pentristo (n. 1632)
1674

1674 estis normala jaro komenciĝanta lunde (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1674 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Francio konkeris Rusiljonon al Katalunio;
19-a de februaro: Tratakto de Westminster subskribita de Anglio kaj Nederlando. Per tiu traktato, angloj akiris Novjorkon.
Johano la 3-a Sobieski iĝis reĝo.
Ŝivaijo iĝis reĝo de Maratoj.
Anglio konkeris Mumbajon.
Francio fondis Pondicherryon en Hindio.
Nicolas Boileau publikiĝis L'Art poetique.

Naskiĝoj 
2-a de junio: Nicholas Rowe, angla dramisto kaj verkisto (m. 1718)
9-a de aŭgusto: František Maxmilián Kaňka, ĉeĥa arkitekto (m. 1766)

Mortoj 
24-a de februaro: Matthias Weckmann, germana komponisto
16-a de majo: Francesc Puig i Terrats, komandanto de katalunoj en Rusiljono.
30-a de julio: Karel Škréta, ĉeĥa baroka pentristo
8-a de novembro: John Milton, angla poeto.
Giacomo Carissimi: itala komponisto
Francisco López Capillas: hispana komponistoj
Hallgrímur Pétursson, islanda himnoverkisto (n. 1614)
1672

1672 estis superjaro komenciĝanta vendrede (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1672 post Kristo okazis interalie:

Eventoj 
Franca-holanda milito ekis.

Naskiĝoj 
 9-a de junio: Petro la Granda, imperiestro de Rusio (m. 1725)

Mortoj 
 22-a de aprilo: Georg Stiernhielm, sveda juristo, matematikisto, lingvisto kaj poeto (n. 1598)
 20-a de aŭgusto: Johan de Witt, nederlanda politikisto (n. 1625)
 6-a de novembro: Heinrich Schütz, germana komponisto (n. 1585)
 Peter Stuyvesant, guberniestro de la nederlanda amerika kolonio Nova Nederlando (naskiĝis ĉirkaŭ 1612)
1671

1671 estis normala jaro komenciĝanta ĵaŭde (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1671 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Les fourberies de Scapin, publikigita de Molière.
Iter extaticum publikita de astronomo Athanasius Kircher.
Leibniz faris kalkulilon.
De Methodis Serierum et Flŭionum verkita de Newton.
Ardatov (Rusio) fondita.

Naskiĝoj 
7-a de marto: Robert Roy MacGregor, ("Rob Roy") skota popola heroo (m. 1734)
16-a de aprilo: John Law, skota ekonomikisto (m. 1729)
8-a de junio: Tomaso Albinoni, itala komponisto (m. 1751)
11-a de oktobro: Frederiko la 4-a, reĝo de Danio (m. 1730)

Mortoj 
19-a de februaro: Tokugawa Yorinobu, japana daimio (n. 1602)
25-a de junio: Giovan Battista Riccioli, itala jezuito kaj astronomo (n. 1598)
 28-a de decembro: Johann Friedrich Gronovius, germana klasika filologo, beletra kritikisto, historiisto, juristo, bibliotekisto kaj profesoro pri la greka en la Universitato de Lejdeno (n. 1611)
1663

1663 estis normala jaro komenciĝanta lunde (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1663 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Go-Sai detronigita, Reigen iĝis imperiestro de Japanio
 Leopoldo la 1-a starigis Leopoldon la 3-a Sankta kiel protekta patrono de Aŭstrio.

Naskiĝoj 
 12-a de februaro: Cotton Mather, usona predikisto kaj politikisto (m. 1728)
 25-a de septembro: Johann Nikolaus Hanff, germana komponisto (m. 1711)
 14-a de novembro: Friedrich Wilhelm Zachow, germana komponisto (m. 1712)

Mortoj 
 23-a de junio: Petrus Jonæ Helsingius,  sveda kleriko kaj pastoro (n. 1592)
 2-a de julio: Thomas Selle, germana komponisto (n. 1599)* 27-a de decembro: Kristino de Francio, franca princino (n. 1606)
 18-a de septembro: Sankta Jozefo el Kupertino, "fluganta sanktulo" (n. 1603)
 Heinrich Scheidemann, germana komponisto (naskiĝis ĉirkaŭ 1596)
1662

1662 estis normala jaro komenciĝanta dimanĉe (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1662 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Mikaelo Apafi la 1-a iĝis la sola princo de Transilvanio;
 Afonso la 6-a (Portugalio) iĝis la fakta reĝo;
 António Vieira akuzita de herezo de Inkvizicio;
 Reĝa Societo de Londono anstataŭigis latinon per la angla en siaj decidoj.

Naskiĝoj

Mortoj 
 12-a de novembro: Adriaen van de Venne, nederlanda pentristo
 23-a de februaro: Johann Crüger, germana komponisto
1661

1661 estis normala jaro komenciĝanta sabate (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1661 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Kreita Ars Signorum;
 Johano Kemény kaj Mikaelo Apafi la 1-a iĝis kunprincoj de Transilvanio;
 Santarém (Parao) fondita;

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Vordemwald kiel Waldgemeinde (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).

Naskiĝoj 
 19-a de marto: Francesco Gasparini, itala komponisto (m. 1727)
 6-a de junio: Giacomo Antonio Perti, itala komponisto (m. 1756)
 9-a de junio: Fedor Aleksejeviĉ, caro de Rusio (m. 1682)
 2-a de septembro: Georg Böhm, germana komponisto (m. 1733)
 6-a de novembro: Karlo la 2-a, reĝo de Hispanio (m. 1700)
 18-a de decembro: Christopher Polhem, sveda scienculo, fizikisto, industrialisto, mineralogo kaj mineja inĝeniero (m. 1751)
 Georgo Bánffy, unua guberniestro de Transilvanio (m. 1708)

Mortoj 
 23-a de aŭgusto: Tokugawa Yorifusa, japana daimio (n. 1603)
1654

1654 estis normala jaro komenciĝanta ĵaŭde (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1654 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Nederlandanoj estis forpelitaj de Brazilo.

Naskiĝoj 
20-a de januaro: Michiel de Swaen, flandra poeto (m. 1707)
25-a de julio: Agostino Steffani, Itala komponisto kaj ordinadepiskopo (m. 1728)
Vincent Lübeck, germana komponisto (m. 1740)

Mortoj 
13-a de januaro: Jacques Lemercier
9-a de julio: Ferdinando la 4-a (imperiestro de la Sankta Romia Imperio)
12-a de oktobro: Carel Fabritius, nederlanda pentristo
Go-Komyo imperiestro de Japanio
1653

1653 estis normala jaro komenciĝanta merkrede (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1653 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Irano: Teherano: Tahmasp Ŝao konstruas urbomuron kaj bazaron.
 Publikita Logopandekteisiono.
 Ferdinando la 4-a (imperiestro de la Sankta Romia Imperio).
 Oliver Cromwell iĝis Lordo-Protektanto de Britio.

Naskiĝoj 
 17-a de februaro : Arcangelo Corelli
 1-a de junio: Georg Muffat, Aŭstra komponisto
 aŭgusto: Johann Pachelbel, Germana komponisto

Mortoj
1652

1652 estis superjaro komenciĝanta lunde (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1652 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
6-a de aprilo : Jan van Riebeeck fondis Kaburbon;
Gaston de Francio ekzilita en kastelo de Blois.

Naskiĝoj 
 14-a de majo: Johann Philipp Förtsch, germana komponisto

Mortoj 
30-a de januaro: Georges de La Tour, franca pentristo
7-a de februaro: Gregorio Allegri, itala komponisto
1651

1651 estis normala jaro komenciĝanta dimanĉe (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1651 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
En Anglio: unua eldono de la "English dancing Master" fare de John Playford; ĝi estas kvazaŭ  "Biblio" de la anglaj "country dances" (france: contredanses anglaises)
Tiszaújváros rekonstruita.
Tokugawa Ietsuna iĝis ŝoguno.
Kreita Logopandekteisiono de Thomas Urquhart.

Naskiĝoj 
15-a de aprilo: Domenico Gabrielli, itala komponisto (m. 1690)
12-a de julio: Margareta Teresa de Hispanio, hispana princino (m. 1673)
28-a de decembro: Johann Krieger, germana komponisto (m. 1735)

Mortoj 
Johann Hieronymus Kapsberger, germana komponisto
 22-a de decembro: Arnold Johan Messenius, sveda historiisto kaj filo de Johannes Messenius (n. 1608)
 22-a de decembro: Arnold Messenius, sveda politika disidento, morte kondamnita de la reĝino Kristina (n. 1629)
1646

1646 estis normala jaro komenciĝanta lunde (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1646 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Peter Stuyvesant nomiĝis ĝenerala direktoro de Nova Nederlando kaj deklaras la 28-an de julio sian ofican ĵuron. Post tio li ekvojaĝas al la kolonio.

Naskiĝoj 
1-a de julio: Gottfried Wilhelm Leibniz

Mortoj 
 10-a de aprilo: Santino Solari, itala arkitekto kaj skulptisto (n. 1576)
 8-a de aŭgusto: Johannes Rudbeckius, sveda episkopo (n. 1581)
 17-a de septembro: Erycius Puteanus, belga humanisto, historiisto kaj filologo (n. 1574)
 24-a de septembro: Duarte Lobo, portugala komponisto
 29-a de novembro: Laurentius Paulinus Gothus, sveda profesoro, astronomo, rektoro de la Universitato de Upsalo (n. 1565)
 Virgilio Mazzocchi, itala komponisto
1645

1645 estis normala jaro komenciĝanta dimanĉe (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1645 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Kalkulilo inventita de Blaise Pascal
 Astronomio : komenco de Minimumo Maunder
 Pesto atingas Mádon.
 23-a de julio : Aleksej Miĥajloviĉ iĝis caro de Rusio.

Naskiĝoj 
 24-a de Februaro : Francisko Rákóczi la 1-a, aristokrato, princo kaj reganto de Transilvanio (m. 1676).
 16-a de aŭgusto : Jean De La Bruyère
 22-a de februaro: Johann Christoph Bach la pli maljuna, violonisto kaj onklo de J.S. Bach
 Robert Clicquot, franca orgenfaristo (proksima dato) {m. 1719)

Mortoj 
 22-a de junio : Gaspar de Guzmán y Pimentel, Grafo-Duko de Olivares;
 13-a de julio : caro Miĥail Fedoroviĉ Romanov
 18-a de aŭgusto : carino Eudoksia Streŝneva
 8-a de septembro : Francisco de Quevedo
1644

1644 estis superjaro komenciĝanta vendrede (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1644 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Johann Moritz von Nassau-Siegen eloficiĝis kiel koloniestro de nederlanda Brazilo.
Ming dinastio finis en Ĉinio, komenco de dinastio Qing.
Inocento la 10-a iĝis papo.

Naskiĝoj 
6-a de aŭgusto: Louise de La Vallière, amantino de franca reĝo Ludoviko la 14-a (m. 1710)
12-a de aŭgusto: Heinrich Ignaz Franz von Biber, bohemia komponisto (m. 1704)
6-a de septembro: Juan Cabanilles, hispana komponisto (baptotago) (m. 1712)
14-a de oktobro: William Penn, brita fondinto de Pensilvanio (m. 1718)

Mortoj 
Antonio Stradivari, itala violonfaristo (proksima dato) (n. 1737)
1641

1641 estis normala jaro komenciĝanta marde (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1641 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
António Vieira reiris al Lisbono kaj iĝis diplomato.
Brno iĝis ĉefurbo de Moravio.

Naskiĝoj 
 18-a de januaro: François Michel Le Tellier de Louvois, franca ministro (m. 1691)

Mortoj 
 15-a de julio: Arnoldus Buchelius, nederlanda humanisto, historiisto, juristo, reformisto, antikvaĵisto, genealogiisto, erudiciulo kaj numismato (n. 1565)
16-a de aŭgusto: Thomas Heywood, angla dramisto, aktoro kaj verkisto (n. dum la frua 1570-a jardeko)
9-a de decembro: Antoon van Dyck, flandra pentristo (n. 1599)
22-a de decembro: Maximilien de Béthune, ministro de la franca reĝo Henriko la 4-a (n. 1560)
Katharine Hepburn

Katharine HEPBURN (naskiĝis la 12-an de majo 1907, mortis la 29-an de junio 2003) estis Usona aktorino.

Hepburn naskiĝis en Hartford, Konetikuto. Dum sia longjara kariero ŝi 12-foje estis nomumita por la Oskar-premio, kaj 4-foje ŝi gajnis tiun ĉi renoman filmpremion.

Hepburn mortis en Saybrook, Konetikuto en 2003.

Listo de filmoj 
 A Bill of Divorcement (1932)
 Christopher Strong (1933)
 Morning Glory (1933) -- Oskaro gajnita
 Little Women (1933)
 Spitfire (1934)
 The Little Minister (1934)
 Break of Hearts (1935)
 Alice Adams (1935) -- nomumita por Oskaro
 Sylvia Scarlett (1936)
 Mary of Scotland (1936)
 A Woman Rebels (1936)
 Quality Street (1937)
 Stage Door (1937)
 Bringing Up Baby (1938)
 Holiday (1938)
 The Philadelphia Story (1940) -- nomumita por Oskaro
 Woman of the Year (1942) -- nomumita por Oskaro
 Keeper of the Flame (1942)
 Stage Door Canteen (1943)
 Dragon Seed (1944)
 Without Love (1945)
 Undercurrent (1946)
 The Sea of Grass (1947)
 Song of Love (1947)
 State of the Union (1948)
 Adam's Rib (1949)
 The African Queen (1951) -- nomumita por Oskaro
 Pat and Mike (1952)
 Summertime (1955) -- nomumita por Oskaro
 The Rainmaker (1956) -- nomumita por Oskaro
 The Iron Petticoat (1956)
 Desk Set (1957)
 Suddenly Last Summer (1959) -- nomumita por Oskaro
 A Long Day's Journey into Night (1962) -- nomumita por Oskaro
 Guess Who's Coming to Dinner (1967) -- Oskaro gajnita
 The Lion in Winter (1968) -- Oskaro gajnita
 The Madwoman of Chaillot
 The Trojan Women (1971)
 A Delicate Balance (1974)
 Rooster Cogburn (1975)
 Olly Olly Oxen Free (1978)
 On Golden Pond (1981) -- Oskaro gajnita
 The Ultimate Solution of Grace Quigley (1985)
 Love Affair (1994)

Vidu ankaŭ 
 100 Jaroj... 100 Steluloj de AFI

Usonaj aktoroj
Akademia Premio por plej bona aktorino
Sebastian Brant

Sebastian BRANT [sebastjan brant] (* 1457 en Strasburgo, † la 10-an de majo 1521 samloke) estis germana verkisto.

La filo de gastejestro ekde 1475 studis juron en Bazelo, en 1489 li tie doktoriĝis kaj en 1496 li akiris profesoran postenon. En la jaro 1503 li fariĝis urba skribisto, t.e. la plej alta rango de urba oficisto. La germana imperiestro Maksimiliano la 1-a finfine donis al li la rangon de konsilisto kaj palatino.

El la verkaro de Brant plej famas Das Narrenschiff (La stultula ŝipo, 1494), burleska satiro kritikanta la tiutempan socion. La protagonistoj, 111 stultuloj, vojaĝantaj ŝipe al la stultula lando Narragonien, prezentas la malsaĝecon kaj la malvirtojn de ĉiuj tavoloj de la tiama socio. En la libro abundas proverboj kaj lignegravuritaj ilustraĵoj, kiuj plejgrandparte supozeble estas faritaj de Durero.

La granda sukceso de tiu ĉi verko elvokis aron da tradukoj, imitoj kaj adaptaĵoj. Nuntempe Brant estas rigardata la fondinto de la burlesko.

En Esperanto aperis 
 El la Stultula ŝipo. - En: Germana Antologio. - Gerlingen : Bleicher, 1985. - p. 196 - 200

Vidu ankaŭ 
 5896 Narrenschiff

Eksteraj ligiloj 

 http://www.strasbourg.com/celebres/brant.html
 http://www.ni.schule.de/~pohl/literatur/sadl/renaiss/brant.htm 
 http://www.fh-augsburg.de/~harsch/germanica/Chronologie/15Jh/Brant/bra_n000.html 
 http://www.uni-tuebingen.de/mediaevistik/materialien/brant.htm  

Brant, Sebastian
Brant, Sebastian
Universitato de Bazelo
1457

En la jaro 1457 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 la Parlamento de Skotlando malpermesis futbalon kaj golfludon ene la urboj.
 Unua mencio pri Ohaba de sub Piatră.

Naskiĝoj 
Sebastian Brant (nask. 1457 aŭ 1458)

Mortoj 
23-an de novembro : Ladislao la 1-a
1458

En la jaro 1458 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Pio la 2-a iĝis papo.
Unua mencio pri Săliştea.

Naskiĝoj 
Sebastian Brant (aŭ 1457)

Mortoj 
6-a de aŭgusto: Papo Kaliksto la 3-a
Gabriel Daniel Fahrenheit

Gabriel Daniel FAHRENHEIT [GABriel DAniel FArenhajt], laŭ aliaj fontoj Daniel Gabriel FAHRENHEIT (naskiĝis la 24-an de majo, 1686 en Danzig, mortis la 16-an de septembro, 1736 en Hago) estis germana fizikisto kaj konstruisto de mezuriloj. De li oni nomiĝis temperatur-mezurunuo, Farenhejto (ang. Fahrenheit).

Post la frua morto de la gepatroj Gabriel Daniel Fahrenheit komencis komercistan karieron en Amsterdamo, sed lia intereso pri natursciencoj fariĝis tiel granda, ke li pli kaj pli dediĉis sin al fizikaj eksperimentoj kaj al la konstruado de instrumentoj.

Por ampleksigi siajn sciojn, li vojaĝis i.a. tra Skandinavio, Anglio, Germanio kaj Francio. Ekde 1718 li tre sukcese prelegis pri natursciencaj temoj kaj en la jaro 1724 li fariĝis membro de la Londona Royal Society.

Farenhejta skalo kaj instrumentoj 
Fahrenheit kreis aerometron, piknometron, hipsobarometron kaj termometron kun skalo, kiu ankoraŭ nuntempe en kelkaj landoj estas uzata por mezuri temperaturon.

Vidu ankaŭ 
7536 Fahrenheit

Eksteraj ligiloj 

 http://mdz.bib-bvb.de/digbib/lexika/adb/images/adb006/@ebt-link?target=idmatch(entityref,adb0060537 
 http://www.weltchronik.de/bio/cethegus/f/fahrenheit.html 

Germanaj fizikistoj
Germanaj inventistoj
Ireland's Call

Ireland's Call (La Voko de Irlando) estas kanto, kiun la fama irlanda kantoskribisto Phil Coulter skribis. Ĝi fariĝis la oficiala kanto de la irlanda rugbe-teamo, kaj estas kantata ĉe ĉiu rugbe-matĉo, en kiu la teamo ludas. Pro la unuiĝecaj sentoj kaj signifopleneco de la kanto, Coulter gajnis Oran Medalon de la usona Éire Society (Ejra Societo) en 1995.

Vidu ankaŭ: Amhrán na bhFiann

Irlando
1635

1635 estis normala jaro komenciĝanta lunde (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1635 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
António Vieira iĝis pastro.
19-a de majo, Richelieu deklaras militon al Hispanio: Francio engaĝiĝas en la Tridekjaran militon.

Naskiĝoj 

 18-a de julio: Robert Hooke, angla sciencisto (m. 1703)
 27-a de novembro: Françoise d'Aubigné, sekreta edzino de franca reĝo Ludoviko la 14-a (m. 1719)
 Johann Wilhelm Furchheim, germana violonisto kaj komponisto (proksima dato) (m. 1682)

Mortoj 
 10-a de aprilo: Helena Snakenborg, favoratino de Elizabeto la 1-a (Anglio) (n. ĉirkaŭ 1549)
 17-a de aprilo: Wolfgang Ratke, germana pedagogo (n. 1571)
 25-a de decembro: Samuel de Champlain, franca esploristo (naskiĝis ĉirkaŭ 1567)
1634

1634 estis normala jaro komenciĝanta dimanĉe (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1634 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 

Nederlandanoj konkeris Paraibon;
Vilujsk fondita;

Naskiĝoj 
20-a de junio: Karlo-Emanuelo la 2-a, duko de Savojo (m. 1675)
 Sámuel Köleséri, hungara eklezia verkisto (m. 1683)

Mortoj 
17-a de januaro: Albert Szenci Molnár, hungara verkisto (n. 1574)
Adriano Banchieri, itala benediktana monaĥo kaj komponisto (n. 1568)
1631

1631 estis normala jaro komenciĝanta merkrede (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1631 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Konstruita la Taĵ Mahal;
Erupcio de Vezuvo;

Naskiĝoj 
 9-a de aŭgusto: John Dryden, angla verkisto (m. 1700)
 26-a de oktobro: Lipót Kollonich, ĉefepiskopo de Esztergom (m. 1707)

Mortoj 
 31-a de marto: John Donne, angla poeto kaj predikisto (n. 1572)
 23-a de decembro: Michael Drayton, angla poeto (m. 1563)
1629

La jaro 1629 post Kristo estis normala jaro komenciĝanta lunde (ligilo montras kalendaron). En la jaro 1629 okazis interalie:

Eventoj 
 Fino de rego de Go-Mizunoo en Japanio, 5-jaraĝa imperiestrino Meisho surtronigis en Japanio
 Karlo la 1-a (Anglio) fermigis la parlamenton
 Katarino de Brandenburg surtroniĝis en Transilvanio
 En Altmark (proksime al Sztum) Pollando signaturis sesjaran armisticon kun Svedio
 Pierre de Fermat publikigis sian ĉefan verkon

Naskiĝoj 
14-a de aprilo: Christiaan Huygens, nederlanda matematikisto and fizikisto (m. 1695)
11-a de oktobro: Armand de Bourbon-Conti, franca nobelo (m. 1666)
17-a de oktobro: Baltasar Carlos, reĝido de Hispanio (m. 1646)
 Arnold Messenius, sveda politika disidento, morte kondamnita de la reĝino Kristina (m. 1651)

Mortoj 
27-a de januaro: Hieronymus Praetorius, germana komponisto (n. 1560)
18-a de junio: Piet Hein, nederlanda mararmea oficiro dum Okdek-jara Milito (n. 1577)
 13-a de julio: Caspar Bartholin, la Maljuna, dana teologo, kuracisto kaj anatomisto (n. 1585)
2-a de oktobro: Antonio Cifra, itala komponisto (n. 1584)
5-a de septembro: Domenico Allegri, itala komponisto (naskiĝis ĉirkaŭ 1585)
15-a de novembro: Gábor Bethlen, landestro de Transilvanio (naskiĝis ĉirkaŭ 1580)
25-a de novembro: Hieronimo (la 3-a) Praetorius, germana komponisto (n. 1614)
1626

1626 estis normala jaro komenciĝanta ĵaŭde (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1626 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 25-a de aprilo: Dum la tridekjara milito Albrecht von Wallenstein venkis dum la Batalo de Dessau la protestantan gvidanton Ernst von Mansfeld.

Naskiĝoj 
 11-a de aprilo: Paul Hainlein, germana komponisto (m. 1686)
 1-a de aŭgusto: Ŝabtaj Cvi, juda-islama religia figuro (m. 1676)
 12-a de aŭgusto: Giovanni Legrenzi, itala komponisto (m. 1690)
 4-a de oktobro: Richard Cromwell, lordo-protektanto de Anglio 1658-1659 (m. 1712)
 Christian Flor, germana komponisto

Mortoj 
Februaro: William Rowley, angla dramisto (n. ĉirkaŭ 1585)
28-a de februaro: Cyril Tourneur, angla dramisto (n. 1575)
9-a de aprilo: Francis Bacon, angla verkisto kaj sciencisto (n. 1561)
1623

1623 estis normala jaro komenciĝanta dimanĉe (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1623 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Urbano la 8-a iĝis papo;
Murat la 4-a iĝis estro de Osmanida imperio;
Tokugawa Iemitsu iĝis ŝoguno;

Naskiĝoj 
 3-a de marto: Johannes Rudbeckius, la Juna, sveda teologo (m. 1667)
 19-a de junio: Blaise Pascal, franca sciencisto (m. 1662)
 10-a de decembro: Johann Adam Reincken, germana komponisto, orgenisto kaj gambovjolisto (baptiĝo) (m. 1722)
 Johann Heinrich Schmelzer, aŭstra komponisto (proksima dato) (m. 1680)

Mortoj 
 5-a de majo: Thomas Cecil, 1-a Grafo de Exeter (n. 1542)
 8-a de julio: Papo Gregorio la 15-a (n. 1554)
 Giovanni Bernardino Nanino, itala komponisto (naskiĝis ĉirkaŭ 1560)
1620

1620 estis superjaro komenciĝanta merkrede (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1620 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 St Andrews, Britio fariĝis "Reĝa Burgo".
 invitata de la kozako de Zaporíjjia, la Patriarko Teofano, de Jerusalemo faris  viziton al Ukrainio, dume kiu renoviĝis, klandestine, la hierarkio da   Ortodoksa Eklesio en Ukrainio.
 Protestantaj misionoj alvenis al Norda Ameriko.

Naskiĝoj 
 31-an de oktobro: John Evelyn

Mortoj
1618

1618 estis normala jaro komenciĝanta lunde (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1618 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 6-a de marto: Dumbrolo de la parlamento de Parizo (en la konstruaĵo de la aktuala kortumo, apud la kapelo Sainte-Chapelle). 
 Eko de la Milito de la Tridek Jaroj.
 Fino de Pola-muskovita milito.
 La teo eniris en Rusio
 Mustafa la 1-a detronigita, Osman la 2-a iĝis estro de Osmanida imperio;

Naskiĝoj 
 9-a de septembro: Joan Cererols, hispana komponisto

Mortoj
1617

1617 estis normala jaro komenciĝanta dimanĉe (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1617 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Mustafa la 1-a iĝis estro de Osmanida imperio;
 Manturovo fondita;
 Paco de Stolbova inter Svedio kaj Rusio;

Naskiĝoj 
 25-a de Majo: John Michael Wright, brita baroka portreta pentristo (m. 1694).
 31-a de decembro: Bartolomé Esteban Murillo, hispana pentristo (m. 1682)

Mortoj 
 21-a de marto: Pokahontas, indiana princino (naskiĝis ĉirkaŭ 1595)
 4-a de aprilo: John Napier, skota matematiko, astronomo, fizikisto (n. 1550)
 Giovanni Bassano, italia komponisto (n. 1558)
1615

1615 estis normala jaro komenciĝanta ĵaŭde (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1615 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Francoj forpelitaj de São Luís, Brazilo.
 Iejaso faris novan leĝan kodon en Japanio.
 Fino de periodo Monojamo en Koreio

Naskiĝoj 
 26-a de januaro: Nicolas Fouquet, ministro pri financoj de Francio (m. 1680)
 William Lamport, meksika revoluciulo (m. 1659)

Mortoj 
 15-a de junio: Toyotomi Hideyori, filo kaj heredonto de ministro Toyotomi Hideyoshi (n. 1593)
 7-a de aŭgusto: Melchior Vulpius, germana komponisto (n. 1570)
1614

1614 estis normala jaro komenciĝanta merkrede (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1614 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj

Naskiĝoj 
 12-a de oktobro: Henry More, brita filozofo (m. 1687)
 22-a de novembro: Hieronimo (la 3-a) Praetorius, germana komponisto (m. 1629)
 Franz Tunder, germana komponisto (m. 1667)
 Hallgrímur Pétursson, islanda himnoverkisto (m. 1674)

Mortoj 
 7-a de aprilo: El Greco, greka-hispana artisto (n. 1541)
 21-a de aŭgusto: Erzsébet Báthory, hungara grafino kaj murdistino (n. 1560)
 27-a de septembro: Felice Anerio, itala komponisto (n. 1560)
 septembro: Giovanni de Macque, itala komponisto (naskiĝis ĉirkaŭ 1550)
 9-a de oktobro: Bonaventura Vulcanius, belga diplomato, filologo kaj humanisto (n. 1538)
 Imagawa Ujizane, japana daimio (n. 1538)
1607

1607 estis normala jaro komenciĝanta lunde (ligilo montras kalendaron).
En la jaro 1607 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Eŭropo: La 25-an de aprilo, nederlanda ŝiparo detruas hispanan ŝiparon, ankritan apud haveno de Kadizo. (Batalo de Ĝibraltaro).
 Germanio: Urbiĝo de Mannheim.

Naskiĝoj 
 12-a de marto: Paul Gerhardt, germana himno-verkisto (m. 1676)
 majo: Robert Greville (2-a Barono Brooke), generalo de parlamenta armeo dum la angla enlanda milito (m. 1643)

Mortoj 
 11-a de marto: Giovanni Maria Nanino, itala komponisto (naskiĝis ĉirkaŭ 1544)
 majo:: Edward Dyer, angla poeto (n. 1543)
 2-a de junio: Yuki Hideyasu, japana daimio (n. 1574)
 7-a de junio: Johannes Matelart, flandra komponisto (n. nekonata)
 10-a de septembro: Luzzasco Luzasschi, itala komponisto (naskiĝis ĉirkaŭ 1545)
 4-a de decembro: Petrus Jonæ Helsingus, sveda episkopo (n. 1538)
1294

En la jaro 1294 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Celesteno la 5-a iĝis papo.
 24-a de decembro, Bonifaco la 8-a elektita Papo.
 Francio deklaris militon al Anglio.
 Papermono farita en Tabriz, Persio.
 Anglio dekretis impostadon al ekleziaj propraĵoj.
 En Magdeburgo burĝoj aĉetis de la ĉefepiskopo la postenojn de la gvidaj legislativa kaj militista oficistoj de la urbo.

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Bellach kiel Bella (hodiaŭ komunumo en Kantono Soloturno en Svislando.
 Brünisried kiel Brunisriet (hodiaŭ komunumo en Kantono Friburgo en Svislando.
 Mötschwil Müschwile (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando.
 Niedergösgen kiel Bözzach (hodiaŭ komunumo en Kantono Soloturno en Svislando.
 Rolle kiel Castrum Rotuli (hodiaŭ urbo en Kantono Vaŭdo en Svislando.
 Saignelégier kiel Saignelegier (hodiaŭ komunumo en Kantono Ĵuraso en Svislando).

Naskiĝoj 
 18-a de junio: Karlo la 4-a, reĝo de Francio (m. 1328)
 Johano de Montfort, duko de Bretonio (proksima dato) (m. 1345)

Mortoj 
 18-a de februaro: Kublajĥano, imperiestro de Mongolio (n. 1215)
 Roger Bacon, angla monaĥo kaj sciencisto (naskiĝis ĉirkaŭ 1214)
 Papo Celesteno la 5-a (n. 1215)
 Brunetto Latini, itala filozofo {n. ĉirkaŭ 1220)
1407

En la jaro 1407 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Romaoj (ciganoj) estis kiel unuafoje raportitaj en Germanio (en Hildesheim).
Rita de Cascia eniris monaĥinejon.

Unuaj dokumentaj mencioj 
Mermezeu-Văleni (hodiaŭ vilaĝo en Rumanio).
Wangenried kiel Ried (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando).

 Ero en listigo kun numeroj

Naskiĝoj 
 15-an de marto – Jakobo, Margrafo de Baden-Baden (1431-1453) (mortis 1453)
 27-an de aŭgusto – Aŝikaga Joŝikazu, japana ŝoguno (mortis 1425)
 21-an de septembro – Leonello d'Este, markizo de Ferrara, itala nobelulo (mortis 1450)
 8-an de novembro – Alain de Coëtivy, Catholic cardinal (mortis 1474)
 datoj ne sciataj 
Thomas de Littleton, angla juĝisto (mortis 1481)
Demetrios Palaiologos, bizanca princo (mortis 1470)
Lorenzo Valla, humanisto, filozofo, literatura kritikisto (mortis 1457)

Mortoj
1420

En la jaro 1420 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Inaŭguro de Imperiestra Palaco kaj Templo Tajmjaŭ en Pekino.
Prokop Holý disiĝis kun la pikardoj.

Unuaj dokumentaj mencioj 
Rüschegg (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno, Svislando).
Rüte kiel Rütiner rod (hodiaŭ komunumo respektive distrikto en Kantono Apencelo Interna en Svislando).

Naskiĝoj 
6-a de aprilo: Jiří z Poděbrad, reĝo de Bohemio (mortis 21-an de marto 1471)
majo: Robert Stillington, episkopo de Bath kaj Wells, Anglio kaj lordo-kanceliero de Anglio (m. 1491)
 Nikolao Barbaro, kirurgo kaj kronikisto kiu famiĝis kiel okulatestanto de la Sieĝo de Konstantinopolo. (m. 1494)

Mortoj 
 9-a de aŭgusto - Pierre d'Ailly, franca teologo, astrologo, kardinalo de la katolika romia eklezio. (n. 1351)
1428

En la jaro 1428 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Go-Hanazono iĝis imperiestro de Japanio
 En Forli oni vidis kolomnojn fajrajn sur la ĉielo.
12-a de oktobro: komenco de la sieĝo de Orléans

Naskiĝoj 
 3-a de majo: Pedro González de Mendoza, hispana kardinalo kaj ŝtatestro (m. 1495)
 Pomponio Leto, humanisto, antikvaĵisto, kaj profesoro pri retoriko.  (m. 1498)

Mortoj 
Shoko imperiestro de Japanio
22-a de novembro: Rikardo Neville (16-a grafo de Warwick), potenca angla nobelo (m. 1471)
1598

1598 estis normala jaro komenciĝanta ĵaŭde (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1598 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Ribelo de Mapuĉoj en Ĉilio gvidita de Pelentaro.
 Maŭricio iĝis kolonio de Nederlando.
 Filipo la 3-a (Hispanio) surtroniĝis.
 Sigismundo Báthory reiĝis princo de Transilvanio.
 Verĥoturje fondita.

Naskiĝoj 
 31-a de marto: René Descartes, franca filozofo (m. 1650)
 9-a de aprilo: Johann Crüger, germana komponisto (m. 1662)
 17-a de aprilo: Giovan Battista Riccioli, itala jezuita astronomo (m. 1671)
 7-a de aŭgusto: Georg Stiernhielm, sveda juristo, matematikisto, lingvisto kaj poeto (m. 1672)

Mortoj 
 9-a de januaro: Jasper Heywood, angla klerulo kiu tradukis tragediojn de Seneko la pli juna (n. 1535)
 13-a de septembro: Filipo la 2-a, reĝo de Hispanio (n. 1527)
 16-a de decembro: Ji Sun-sin, korea admiralo (n. 1545)
 decembro: Giovanni Andrea Dragoni, itala komponisto (naskiĝis ĉirkaŭ 1540)
 Rinaldo del Mel: flandra komponisto
1595

1595 estis normala jaro komenciĝanta dimanĉe (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1595 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Mehmed la 3-a iĝis estro de Osmanida imperio;
 batalo de Lentiscal/Santa Brigida;
 Paco de Teusina;

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Reute kiel Reütti (hodiaŭ komunumo en Kantono Apencelo Ekstera en Svislando).

Naskiĝoj 
 24-a de februaro: Maciej Kazimierz Sarbiewski, pola poeto (m. 1640)
 25-a de novembro: Johann Praetorius, germana komponisto
 Francesco Turini, itala komponisto (m. 1656)
 Pokahontas, indiana princino (proksima dato) (m. 1617)
 Afanasij Filipoviĉ, belorusa verkisto kaj religia aganto (proksima dato) (m. 1648)

Mortoj 
 25-a de aprilo : Torquato Tasso
 aprilo: Annibale Stabile, itala komponisto
 26-a de aŭgusto: Antono de Krato, Prioro de Krato, pretendanto al la portugala trono (n. 1531)
1594

1594 estis normala jaro komenciĝanta sabate (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1594 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Kepler alvenis al Aŭstrio;
 La princo Miĥaelo de Valakio venkis la Turkion kaj la turkoj eliris el Valakion kiu restis aŭtonoma principato ligata al Hungario;
 Rábatamási detruita de turkoj.
 Puĉeĵ fondita;

Naskiĝoj 
 15-a de junio: Nicolas Poussin, franca pentristo (m. 1665)

Mortoj 
 2-a de februaro: Giovanni Pierluigi da Palestrina, itala komponisto (n. 1526)
 30-a de aprilo: Andreas Mylius, germana juristo, diplomato, historiisto kaj kronikisto (n. 1527)
 10-a de julio: Paolo Bellasio, itala komponisto
 Bálint Balassi
 Girolamo Mei, itala historiisto kaj humanisto
1590

1590 estis normala jaro komenciĝanta lunde (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1590 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Urbano la 7-a iĝis papo;
Gregorio la 14-a iĝis papo;

Unuaj dokumentaj mencioj 
La Ferrière kiel les Hautes Montagnes d'Erguël (hodiaŭ komunumo de Kantono Berno en Svislando).

Naskiĝoj 
 Jacob van Eyck, nederlanda komponisto kaj kariljonisto (m. 1657)
 18-a de Marto - Manuel de Faria e Sousa, estis  portugala hispanlingva historiisto, poeto, filozofo, verkisto, filologo, ambasadoro kaj moralisto (m. 1649).

Mortoj 
27-a de aŭgusto: Papo Siksto la 5-a (n. 1521)
20-a de septembro: Robert Garnier, franca dramisto kaj poeto (n. 1544)
27-a de septembro: Papo Urbano la 7-a (n. 1521)
23-a de oktobro: Bernardino de Sahagún, franciskana misiisto de Nova Hispanio (n. 1499)
23-a de novembro: André Thevet, franca monaĥo, esploristo, kaj verkisto (n. 1502)
1591

1591 estis normala jaro komenciĝanta marde (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1591 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 William Shakespeare alvenis al Londono
 Inocento la 9-a iĝis Papo
 Giordano Bruno alvenis al Italio
 Pesto en Italio
 9-a de junio la Sankta Ofico (Inkvicio) alvenis al Capitania da Bahia de Todos os Santos

Naskiĝoj 
 12-a de januaro - José de Ribera, hispana pentristo (m. 1652)
 Nicolaus Bleyer

Mortoj 
 7-a de januaro - Jacobus de Kerle, flandra komponisto (n. 1531)
 4-a de majo: Hugo Donellus, franca juristo, universitata profesoro kaj humanisto (n. 1527)
 Vincenzo Galilei;
 Jacob Handl;
 Papo Gregorio la 14-a;
 Papo Inocento la 9-a;
1586

1586 estis normala jaro komenciĝanta merkrede (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1586 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Samara, Siktivkar kaj Voroneĵ fonditaj.
 Ogimachi detronigita, Go-Yozei iĝis imperiestro de Japanio

Naskiĝoj 
 28-a de junio: Paul Siefert, germana komponisto
 14-a de decembro: Georgius Calixtus, luterana teologo kaj profesoro pri teologio de la Universitato de Helmstedt. (m. 1656)
 Pedro Nunes (pentristo)
 John Ford, angla dramverkisto (m. 1640)

Mortoj 
 17-a de oktobro: Philip Sidney, angla verkisto, soldato kaj kortegano (n. 1554)
 12-a de decembro: Stefano Báthory;
 Jacob Praetorius la pli maljuna, germana komponisto
1585

1585 estis normala jaro komenciĝanta marde (ligilo montras kalendaron).

En la jaro 1585 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Siksto la 5-a iĝis papo.
 João Pessoa fondita.
 Unua mencio pri Nucet (Bihor).

Naskiĝoj 
 12-a de februaro: Caspar Bartholin, la Maljuna, dana teologo, kuracisto kaj anatomisto (m. 1629)
 8-a de oktobro: Heinrich Schütz, germana komponisto (m. 1672)
 Peter Hasse, germana komponisto (m. 1640)
 Domenico Allegri, itala komponisto (proksima dato) (m. 1629)

Mortoj 
 4-a de junio: Marc Antoine Muret, franca humanisto, eldonisto, poeto kaj latinisto (n. 1526)
 28-a de novembro: Hernando Franco, hispana komponisto (n. 1532)
 27-a de decembro: Pierre de Ronsard, franca poeto (n. 1524)
1579

En la jaro 1579 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Unua mencio pri Kudimkar.

Naskiĝoj 
 1-a de julio: Johannes Messenius, historiisto, dramaturgo kaj profesoro de la Universitato de Upsalo (m. 1636)
 John Fletcher, angla dramisto (m. 1625)
 Tirso de Molina, hispana dramverkisto (m. 1648)

Mortoj 
 12-a de februaro: Laurentius Petri Gothus, ĉefepiskopo de Upsalo (1573-1579) (n. 1529)
 21-a de novembro: Thomas Gresham, fondinto de la brita borso, Royal Exchange (naskiĝis ĉirkaŭ 1519)
 Tomé de Sousa, portugala militisto, unua ĝenerala-guberniestro de Brazilo (n. 1515)
 Diego de Landa, hispana franciskana pastro, episkopo de Jukatano (n. 1524)
 Gonzalo Jiménez de Quesada, hispana konkeranto (n. 1509)
1578

En la jaro 1578 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Henriko la 1-a (Portugalio) surtroniĝis.
 Arzamas kaj Tetjuŝi fonditaj.
 Epidemio de pesto pereigas unu trionon el la loĝantaro de Loveno

Naskiĝoj 
 16-a de majo: Everard Digby, angla konspirulo kontraŭ reĝon Jakobo la 1-a (m. 1606)
 9-a de julio: Ferdinando la 2-a, imperiestro de la Sankta Romia Imperio (m. 1637)
 2-a de decembro: Agostino Agazzari, itala komponisto (m. 1640)

Mortoj 
 4-a de aŭgusto: Sebastiano la 1-a, reĝo de Portugalio (verŝajna dato) (n. 1554)
1577

En la jaro 1577 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Sesa Franca milito pri religio finis.
 Voskresensk fondita.

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Putna.

Naskiĝoj 
 5-a de marto: Franciscus Dousa, nederlanda klasika erudiciulo (m. 1630)
 12-a de aprilo: Kristiano la 4-a, reĝo de Danio (m. 1648)
 29-a de junio: Petro Paŭlo Rubens, flandra pentristo (m. 1640)
 10-a de novembro: Jacob Cats, nederlanda poeto, juristo kaj politikisto (m. 1660)
 15-a de novembro: Piet Hein, nederlanda mararmea oficiro dum Okdek-jara Milito (m. 1629)
 Kobayakawa Hideaki, japana daimio (m. 1602)

Mortoj 
 27-a de aŭgusto: Ticiano, venecia artisto (naskiĝis ĉirkaŭ 1485)
 Pietro Andrea Mattioli, itala kuracisto kaj botanikisto (n. 1501)
1575

En la jaro 1575 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Francio: Henriko la 3-a (Francio) ekreĝis, li antaŭ estis elektita reĝo de Pollando.
 Hispanio: Konstruo la palacon kaj ĝardenojn de Aranjuez
 Nord-Ameriko: Hiaŭata fondas la Irokŭajan Ligon.
 Maurolycus eltrovas ke kaŭzoj de miopio kaj presbitio estas en la formkonsisto de la okulo.
 Stefano Báthory elektatis kiel reĝon de Pollando, pro tio, li rezignis la regenteco de Transilvanio, kiu pasis al Kristofo Báthory.
 Hispanoj konkeris Tlakskalon, la survivantoj fuĝis al Tenoĉtitlano.
 Kuaŭhtemoko iĝis tlatelolka reĝo pro la malvigleco de Aztekoj.
 Juan Díaz de Solís eliris Hispanion por pruvi trovi trairadon inter Atlantiko kaj Pacifiko

Naskiĝoj 
 Cyril Tourneur, angla dramisto (m. 1626)

Mortoj 
 Franciscus Maurolycus, itala matematikisto kaj astronomo (n. 1494)
1574

En la jaro 1574 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Abraham Shalom nomis sin "Davida Mesio".
 Henriko la 3-a (Francio) surtroniĝis.
 Murat la 3-a iĝis estro de Osmanida imperio.
 Kvina Franca milito pri religio ekis.

Naskiĝoj 
 1-a de marto: Yuki Hideyasu, japana daimio (m. 1607)
 6-a de majo: Papo Inocento la 10-a (m. 1655)
 30-a de aŭgusto: Albert Szenci Molnár, hungara verkisto (m. 1634)
 4-a de novembro: Erycius Puteanus, belga humanisto, historiisto kaj filologo (m. 1646)

Mortoj 
 17-a de aprilo: Joachim Camerarius, la Maljuna, germana poeto kaj humanisto (n. 1500)
 31-a de majo: Karlo la 9-a, reĝo de Francio (n. 1550)
 27-a de junio: Giorgio Vasari, itala pentristo, arthistoriisto, arkitekto kaj biografo (n. 1511)
 12-a de decembro: Selim la 2-a, Otomana kalifo (n. 1524)
1573

En la jaro 1573 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Kvara Franca milito pri religio finis.
 Henriko de Valois elektigita reĝo de Pollando.
 Reutov fondita.

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Puplinge (hodiaŭ komunumo en Kantono Ĝenevo en Svislando).

Naskiĝoj 
 26-a de aprilo: Maria de Mediĉo, edzino de la franca reĝo Henriko la 4-a (m. 1642)
 Ukita Hideie, japana daimio (m. 1655)

Mortoj 
 13-a de majo: Takeda Shingen, japana daimio (n. 1521)
 26-a de oktobro: Laurentius Petri Nericius, diplomato kaj ĉefepiskopo de Upsalo (n. 1499)
1570

En la jaro 1570 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 La Osmana Imperio konkeras Kipron.
 Túpac Amaru iĝis la lasta "kaŝa" inkao.
 Tria Franca milito pri religio finis.

Naskiĝoj 
 13-a de aprilo: Guy Fawkes, angla komplotisto kontraŭ Jakobo la 1-a (m. 1606)
 Hans Lippershey, nederlanda lensfaristo kaj inventisto (m. 1619)
 (proksima dato) Salomone Rossi, itala komponisto (m. 1630)
 Alessandro Salvio, itala ŝakludisto (m. 1640)

Mortoj 
 25-a de marto: Johann Walter, germana komponisto (n. 1496)
 15-a de septembro: Theodor Fabricius, germana teologo kaj reformisto (n. 1501)
 Titu Cusi Yupanqui "kaŝa" inkao
1569

En la jaro 1569 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Tria Franca milito pri religio ekis.
 Aksaj (Rusio) fondita.
 Johano la 3-a (Svedio) igis la noblecon hereda en Svedio.
 Alvaro de Medaña revenas al Peruo post iri al Oceanio.
 Lublina Unio inter Pollando kaj Granda Duklando Litva; kreo de Respubliko de Ambaŭ Nacioj.
 Erupcio de Citlaltepetl

Naskiĝoj 
 Ambrogio Spinola, hispana generalo (m. 1630)

Mortoj 
 9-a de septembro: Pieter Bruegel la pliaĝa, flandra pentristo (naskiĝis ĉirkaŭ 1525)
1568

En la jaro 1568 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Dua Franca milito pri religio finis.
 Dankov fondita.
 Ashikaga Yoshihide iĝis ŝoguno.

Naskiĝoj 
 4-a de aprilo: Papo Urbano la 8-a (baptita dato) (m. 1644)
 3-a de septembro: Adriano Banchieri, itala benediktana monaĥo, komponisto, verkisto (m. 1634)
 15-a de septembro: Tommaso Campanella, itala dominikano monaĥo kaj filozofo (m. 1639)

Mortoj 
 24-a de julio: Karlo, princo de Asturio (n. 1545)
 23-a de decembro: Roger Ascham, angla klerulo, instruisto kaj verkisto (naskiĝis ĉirkaŭ 1515)
1565

En la jaro 1565 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Rio-de-Ĵanejro fondita.
 En Londono malfermiĝis Reĝa Borso.
 Erupcio de Citlaltepetl

Naskiĝoj 
 Duarte Lobo, portugala komponisto
 18-a de marto: Arnoldus Buchelius, nederlanda humanisto, historiisto, juristo, reformisto, antikvaĵisto, genealogiisto, erudiciulo kaj numismato. (m. 1641)
 10-a de novembro: Laurentius Paulinus Gothus, sveda profesoro, astronomo, rektoro de la Universitato de Upsalo (m. 1646)

Mortoj 
 Papo Pio la 4-a;
 14-a de majo: Nikolaus von Amsdorf, germana teologo kaj reformisto (n. 1483)
 12-a de junio: Adrianus Turnebus, klasika franca poeto, humanisto, filologo kaj klerulo (n. 1512)
 13-a de decembro : Conrad Gesner
1563

En la jaro 1563 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Unua franca milito pri religio finis.

Naskiĝoj 
 Michael Drayton, angla poeto (m. 1631)
 1-a de junio: Robert Cecil, 1-a Grafo de Salisbury, angla politikisto (m. 1612)

Mortoj
1562

En la jaro 1562 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Publikitaj la "39 artikoloj" de Anglikanismo.
 Koncilio de Trento reafirmis la adoradon al sanktuloj.
 Unua franca milito pri religio ekis. Teodoro Beza, posteulo de Kalvino, disrabis la monaĥejon de Sankta Irineo en Liono kaj rabis kodikson kiu havis sian nomon.
 Tycho Brahe ekstudis Ptolomean verkon.

Naskiĝoj 
 12-a de januaro: Duko Karlo-Emanuelo la 1-a de Savojo (m. 1630)
 25-a de novembro: Lope de Vega, hispana verkisto (m. 1632)
 Jan Pieterszoon Sweelinck, nederlanda komponisto (m. 1621)

Mortoj 
 1-a de aŭgusto: Virgil Solis, germana gravuristo (n. 1514)
 15-a de oktobro: Claude de Sermisy, franca komponisto (n. 1490)
 9-a de oktobro: Gabrielo Falloppio, itala kuracisto, botanikisto, anatomo, kirurgo kaj naturalisto (n. 1523)
 19-a de oktobro: Christoph Amberger, germana priportreta pentristo. (m. 1490)
 4-a de decembro: Wilhelm Frölich, svisa soldatestro (naskiĝis ĉirkaŭ 1505)
 7-a de decembro: Adrian Willaert, flandra komponisto (naskiĝis ĉirkaŭ 1490)
1561

En la jaro 1561 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Titu Cusi Yupanqui iĝis "kaŝa" inkao.
 Fondita Ostružná.

Naskiĝoj 
 15-a de aŭgusto: Sebastián Aguilera de Heredia, hispana komponisto
 21-a de januaro: Francis Bacon, sciencisto
 11-a de julio: Luis de Góngora, hispana poeto

Mortoj 
 Sayri Túpac "kaŝa" inkao
 30-a de septembro: Michael Helding, germana humanisto, katolika episkopo kaj klerulo (n. 1506)
 1-a de novembro: Christoph Amberger, germana priportreta pentristo. (m. 1490)
1560

En la jaro 1560 post Kristo okazis interalie:

Eventoj 
 Karlo la 9-a (Francio) surtroniĝis.

Naskiĝoj 
 7-a de aŭgusto: Erzsébet Báthory, grafino kaj amasmurdistino (m. 1614)
 10-a de aŭgusto: Hieronymus Praetorius, germana komponisto (m. 1629)
 13-a de decembro: Maximilien de Béthune, ministro de la franca reĝo Henriko la 4-a (m. 1641)
 Felice Anerio, itala komponisto (m. 1614)
 Ruggiero Giovannelli, itala komponisto (m. 1625)
 Melchior Vulpius, germana komponisto (proksima dato) (m. 1625)
 Johann Steffens, germana komponisto (proksima dato) (m. 1616)
 Robert Carey, angla nobelo (m. 1639)
 Anton Praetorius, germana teologo (m. 1613)

Mortoj 
 12-a de septembro: Gustavo Vasa, reĝo de Svedio (n. 1496)
 5-a de decembro: Francisko la 2-a, reĝo de Francio (n. 1544)
 Joachim du Bellay, franca poeto (n. 1522)
 Imagawa Yoshimoto, japana daimio (n. 1519)
1557

En la jaro 1557 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 7-a de marto: Francaj Kalvinistojalvenis al Rio-de-Ĵanejro por fondi kolonion.
 Ogimachi iĝis imperiestro de Japanio.
 Sebastiano la 1-a (Portugalio), la Dezirata, surtroniĝis.

Naskiĝoj 
 1-a de januaro: István Bocskai, landestro de Hungario kaj Transilvanio (m. 1606)
 24-an de februaro: Matiaso la 1-a, imperiestro de la Sankta Romia Imperio (m. 1619)
 16-a de aŭgusto: Agostino Carracci, itala pentristo kaj gravuristo (m. 1602)
 Johannes Althusius, germana teologa filozofo (m. 1638)
 Olaus Martini, ĉefepiskopo de Upsalo (m. 1609)

Mortoj 
 Go-Nara imperiestro de Japanio
 21-a de aprilo: Girolamo Parabosco
 11-a de julio: Johano la 3-a reĝo de Portugalio
 16-a de julio: Anna de Kleve, kvara edzino de Henriko la 8-a (Anglio) (n. 1515)
 1-a de septembro: Jacques Cartier
 16-a de septembro: Jacques Mauduit
 5-a de oktobro: Diogo Álvares Correia
1556

En la jaro 1556 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Filipo la 2-a (Hispanio) surtroniĝis.
Unua mencio pri Luţa.
Tertremo en Shaanxi, Ĉinio.

Naskiĝoj

Mortoj 
Fuzuli, turka poeto (naskiĝis ĉirkaŭ 1495)
Karlo la 5-a, imperiestro de la Sankta Romia Imperio (n. 1500)
1554

En la jaro 1554 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Konstruo de Kastelo Egeskov en Danio
 Hipanoj eliris Tunezon kaj distruis la Grandan Meskiton de tiu ĉi urbo.
 en 25-a de januaro Fondigo de urbo San-Paŭlo, en Brazilo, de José de Anchieta kaj Manuel da Nóbrega.
 Unua mencio pri Toc;

Naskiĝoj 

 20-a de januaro: Sebastiano la 1-a, reĝo de Portugalio (m. 1578)
 20-a de majo: Paolo Bellasio, itala komponisto (m. 1594)
 3-a de oktobro: Fulke Greville (1-a Barono Brooke), angla poeto kaj politikisto (m. 1628)
 20-a de oktobro: Bálint Balassi, hungara poeto (m. 1594)
 30-a de novembro: Philip Sidney, angla verkisto, soldato kaj kortegano (m. 1586)
 Rinaldo del Mel: flandra komponisto (mortis ĉirkaŭ 1598)

Mortoj 
 12-a de februaro: Jane Grey, reĝino de Anglio (mortis ĉirkaŭ 1537)
 11-a de aprilo: Thomas Wyatt la pli juna, kiu estris ribelon kontraŭ Maria la 1-a (Anglio) (n. 1521)
 19-a de junio: Sixtus Birck, germana dramisto (n. 1501)
 25-a de aŭgusto: Thomas Howard (3-a duko de Norfolk), onklo de Anne Boleyn kaj Catherine Howard (n. 1473)