alibayram/wikipedia-40-langs huggingface dataset:
1182

En la jaro 1182 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Rom-germana imperiestro Frederiko la 1-a Barbarossa proklamas Moravion markgraflando

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Bévilard kiel Bevilar (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando).
 Dotzigen kiel Tocingen (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando).
 Epalinges kiel de Spanengis (hodiaŭ komunumo en Kantono Vaŭdo en Svislando).
 Hohenrain (1182 aŭ 1183) kiel Hohenrein (hodiaŭ komunumo en Kantono Lucerno en Svislando).
 Sankt-Niklaus kiel Wedenswile (hodiaŭ vilaĝo de la komunumo Feldbrunnen-Sankt-Niklaus en Kantono Soloturno en Svislando).

Naskiĝoj 
Aleksio la 4-a imperiestro de Bizanca imperio

Mortoj
1183

En la jaro 1183 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Androniko la 1-a orient-romia imperiestro surtroniĝis.
Go-Toba, 3-jara bebo, iĝis kun-imperiestro de Japanio.

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Hohenrain (1182 aŭ 1183) kiel Hohenrein (hodiaŭ komunumo en Kantono Lucerno en Svislando).

Naskiĝoj

Mortoj 
Aleksio la 2-a orient-romia imperiestro
1-a de junio: Henriko la Juna Reĝo, filo de Henriko la 2-a (Anglio) (n. 1155)
Interlingvistikaj instancoj

Vidu sub interlingvistiko.
interlingvistiko
Esperanto-movado
Fondaĵoj
Esploro
Problemoj
1184

En la jaro 1184 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Kreita la Inkvizicio de Katolika Eklezio.
Konstruita la Kastelego de Aladino en Egipto.
Oni ekis paperan fabrikadon en Francio.
Komenco de erao Minamoto en Japanio: Minamoto no Yoshinaka iĝis ŝoguno.

Unuaj dokumentaj mencioj
Arni kiel Arne (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
Corban kiel Bathendorf (hodiaŭ komunumo en Kantono Ĵuraso en Svislando).
Fislisbach kiel Vicelisbach (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
Gränichen kiel Cranechon (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
Grossdietwil kiel Toutwillare (hodiaŭ komunumo en Kantono Lucerno en Svislando). 
Mervelier kiel Morswilre (hodiaŭ komunumo en Kantono Ĵuraso en Svislando).
Othmarsingen kiel Otewizzingin (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
Remetschwil kiel Reimiswilare (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
Romoos kiel Rormoos (hodiaŭ komunumo en Kantono Lucerno en Svislando).
Schübelbach kiel Subelnebach (hodiaŭ komunumo en Kantono Ŝvico en Svislando).

Naskiĝoj 
 Mosleh-od-din Sadio, persa poeto (m. 1281)
 Tamara, reĝino de Kartvelio

Mortoj 
Mu Mun Ekai, Ĉina monaĥo.
Aben Yuqub Yusuf
Arnoldo de Torroges (Grand-Majstro de la Templana Ordeno)
1185

En la jaro 1185 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Go-Toba, 5-jara knabeto, iĝis nura imperiestro de Japanio;
Urbano la 3-a iĝis papo;
Sanĉo la 1-a (Portugalio) surtroniĝis;
Interkonsento de Knín;
Baronoj de Eschenbach fondis la Abatejon Kappel.
La roka urbo Vartzia estis fondita de reĝino Tamara de Kartvelio.

Unuaj dokumentaj mencioj
Arni kiel Arne (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando).
Büren ĉe Aro kiel Buirro (hodiaŭ distriktĉefurbo en Kantono Berno en Svislando).
Erlach kiel Erilacho (hodiaŭ distriktĉefurbo en Kantono Berno en Svislando).
Gals kiel Galles (hodiaŭ distriktĉefurbo en Kantono Berno en Svislando).
Islisberg kiel Nidolperhc (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
Kappel ĉe Albis kiel de Capella (hodiaŭ komunumo en Kantono Zuriko en Svislando).
Luzein kiel Luzene (hodiaŭ komunumo en Kantono Grizono en Svislando).
Kirchlindach kiel Lindenacho (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando).
Menznau kiel Menzenowa (hodiaŭ komunumo en Kantono Lucerno en Svislando).
Mullen kiel curia de Mulnet (hodiaŭ vilaĝo de la komunumo Tuschugg en Kantono Berno en Svislando).
Müntschemier kiel Munchimur (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando).
Ortschwaben kiel Nortsuaben (hodiaŭ vilaĝo de la komunumo Meikirch en Kantono Berno en Svislando).
Rüti ĉe Büren kiel in litore Ruthi (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando).
Twann kiel Duana (hodiaŭ vilaĝo de la komunumo Twann-Tüscherz en Kantono Berno en Svislando).
Villmergen kiel Vilmaringen (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
Wynigen kiel Winingen (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando).

Naskiĝoj 
 23-a de aprilo: Alfonso la 2-a, tria reĝo de Portugalio (m. 1223)
 Johano de Plano Carpini, kroniklisto pri la mongola imperio (proksima dato) (m. 1252)

Mortoj 
 6-a de decembro: Afonso Henriques, unua reĝo de Portugalio (n. 1109)
 Androniko la 1-a Komnena, bizanca imperiestro (n. 1118)
 Antoku, imperiestro de Japanio
 Papo Lucio la 3-a
1188

En la jaro 1188 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj

Unuaj dokumentaj mencioj 
Movelier Moderswilre

Naskiĝoj 
 4-a de marto: Blanka de Kastilio, edzino de la franca reĝo Ludoviko la 8-a (m. 1252)
 Izabela de Angulemo, dua edzino de Johano (Anglio) (m. 1246)

Mortoj 
 22-a de januaro: Ferdinando la 2-a, reĝo de Leono (n. 1137)
1189

En la jaro 1189 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Rikardo la 1-a (Anglio) Leonkora surtroniĝis.
 Interkonsento de Přemysl Otakar la 1-a kaj de lia filo Vladislao Henriko pri divido de la regado.

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Benzenschwil kiel Penziswile (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
 Bözberg kiel Bozeberch (hodiaŭ montpasejo kaj la du komunumo en Oberbözberg kaj Unterbözberg en Kantono Argovio en Svislando).
 Bottenwil kiel Botanwile (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
 Ifenthal kiel Ifental (hodiaŭ vilaĝo de la komunumo Hauenstein-Ifenthal en Kantono Soloturno en Svislando).
 Merenschwand kiel Meriswanden (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
 Tägerig kiel Tegeranc (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).

Naskiĝoj

Mortoj 
 6-a de julio: Henriko la 2-a (Anglio)
 13-a de julio: Matilda (dukino de Saksio), filino de Henriko la 2-a (Anglio) kaj edzino de Henriko la Leono (n. 1156)

Vidu ankaŭ 
 Bözberg
1192

En la jaro 1192 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Minamoto no Yoshinaka iĝis ŝoguno.
 Giovanni Colonna iĝis kardinal-preĝisto de Sankta Prisca.
 Enrico Dandolo iĝis doĝo.

Naskiĝoj 
Johano la 3-a Dukas Vataces, bizanca imperiestro.

Mortoj 
Go-Shirakawa imperiestro de Japanio
1194

En la jaro 1194 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Grafo de Tuluzo, Rajmondo la 6-a, pasis al Albigensismo;

Unuaj dokumentaj mencioj 
 14-a de marto: Zwingen kiel Zinwingen (hodiaŭ komunumo en Kantono Bazelo Kampara en Svislando).
 Bärschwil kiel Bermeswile (hodiaŭ komunumo en Kantono Soloturno en Svislando).
 Bleienbach kiel Blaichinbach (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando).
 Bretzwil kiel Braswilere (hodiaŭ komunumo en Kantono Bazelo Kampara en Svislando).
 Büren kiel Buoron (hodiaŭ komunumo en Kantono Soloturno en Svislando).
 Büsserach kiel Buezherach (hodiaŭ komunumo en Kantono Soloturno en Svislando).
 Busswil ĉe Melchnau kiel Bouswillare (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando).
 Hofstetten kiel Huhostetten (hodiaŭ parto de la komunumo Hofstetten-Flüh en Kantono Soloturno en Svislando).
 Lauwil kiel Luiwilre (hodiaŭ komunumo en Kantono Bazelo Kampara en Svislando).
 Liedertswil kiel Liedirwilre (hodiaŭ komunumo en Kantono Bazelo Kampara en Svislando).
 Lotzwil kiel Locewillare (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando).
 Lupsingen kiel Lubesingin (hodiaŭ komunumo en Kantono Bazelo Kampara en Svislando).
 Metzerlen kiel Mezherlon (hodiaŭ parto de la komunumo Metzerlen-Mariastein en Kantono Soloturno en Svislando).
 Reisiswil kiel Richolsiswillare (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando).
 Rossemaison kiel Rondemunt (hodiaŭ komunumo en Kantono Ĵuraso en Svislando).
 Seltisberg kiel Selboldisberch (hodiaŭ komunumo en Kantono Bazelo Kampara en Svislando).

Naskiĝoj 
 26-a de decembro: Frederiko la 2-a, imperiestro de la Sankta Romia Imperio (m. 1250)

Mortoj 
 20-a de februaro: Tankredo, reĝo de Sicilio (n. 1138)
1195

En la jaro 1195 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 La herezulo Joaĥino de Fiore prediris la revenon de Jesuo.
 Isaako la 2-a Angelo imperiestro de Bizanca imperio detronigita. Aleksio la 3-a iĝis imperiestro.

Unuaj dokumentaj mencioj 
Boudevilliers kiel Boudeviler (hodiaŭ komunumo en Kantono Neŭŝatelo en Svislando).
Peseux kiel Pusoz (hodiaŭ komunumo en Kantono Neŭŝatelo en Svislando).

Naskiĝoj 
 Sankta Antonio
 Tsuchimikado Imperiestro de Japanio

Mortoj 
 6-a de aŭgusto: Henriko la Leono, duko de Saksio kaj Bavario
1196

En la jaro 1196 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj

Unuaj dokumentaj mencioj 
Hajdelbergo (hodiaŭ grandurbo en la federacia lando Baden-Virtembergo en Germanio).
Lenarto (hodiaŭ urbo en Slovenio).
Mörigen kiel Moringen (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando).
Nidau kiel Nidowe (hodiaŭ distriktĉefurbo en Kantono Berno en Svislando).
Rothenfluh kiel Rotenfluo (hodiaŭ komunumo en Kantono Bazelo Kampara en Svislando).
Thorberg hodiaŭ vilaĝoparto, kastelo kaj malliberejo en la komunumo Krauchthal en Kantono Berno en Svislando.
Wintersingen kiel Wintersingin (hodiaŭ komunumo en Kantono Bazelo Kampara en Svislando).

Naskiĝoj 
3-a de januaro: Tsuĉimikado, 83-a imperiestro de Japanio.

Mortoj 
Béla la 3-a, reĝo de Hungario, Kroatio, Dalmatio kaj Ramao (naskiĝis 1148)
1197

En la jaro 1197 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Balzenwil kiel Balzeuiler (hodiaŭ vilaĝo de la komunumo Murgenthal en Kantono Argovio en Svislando).

Naskiĝoj 
Juntoku iĝis imperiestro de Japanio

Mortoj 
28-a de septembro: Henriko la 6-a, sankta romia imperiestro (n. 1165)
Vilhelmo Longchamp, episkopo de Ely kaj Kanceliero de Anglio
1198

En la jaro 1198 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Manco Cápac iĝis inkao.
Oto la 4-a iĝis imperiestro de la Sankta Romia Imperio.
Fino de Heian epoko kaj komenco de Kamakura epoko en Japanio: Go-Toba, 18-jara adoleskanto, detronigita, 3-jara bebo Tsushimikado iĝis imperiestro de Japanio.
Inocento la 3-a iĝis papo.

Naskiĝoj

Mortoj 
10-a de decembro: Ibn-Ruŝd, andaluza filozofo kaj mistikulo (naskiĝis 1126. 
Papo Celesteno la 3-a.
1200

En la jaro 1200 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Eko de Inkaa imperio.
 Detruita Kuskatlano.
 Apero de Tai-Ĝi-Ĉuan en Ĉinio.
 Oni vidus fajran krucon en Jerusalemo.

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Gonten kiel Gumbton (hodiaŭ distrikto kaj komunumo en Kantono Apencelo Interna en Svislando).
 Mattwil kiel Matewilare (hodiaŭ vilaĝo de la komunumo Birwinken en Kantono Turgovio en Svislando).
 Scharans kiel agrum Schraunis (hodiaŭ komunumo de Kantono Grizono en Svislando).
 Ulmiz kiel Hulmeis (hodiaŭ komunumo en Kantono Friburgo en Svislando).

Naskiĝoj

Mortoj 
 23-a de aprilo: Zhu Xi, ĉina konfuciismo filozofo (n. 1130)
1002

En la jaro 1002 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Henriko la 2-a iĝis imperiestro de la Sankta Romia Imperio

Naskiĝoj 
 21-a de junio: Papo Leono la 9-a (m. 1054)

Mortoj 
23-a de januaro: Oto la 3-a, imperiestro de Sankta Romia Imperio (n. 980)
Robert J. Sawyer

Robert J. SAWYER (naskiĝis la 29-an de aprilo, 1960) estas kanada verkisto de sciencfikcio kiu loĝas en Mississauga, Ontario. Li gajnis la Premion Nebulozo en 1995 por sia romano The Terminal Experiment. Li gajnis la Premion Hugo por sia romano Hominids.

Listo de Verkoj 
 Golden Fleece ("Ora Ŝaflano" 1990)
 Far-Seer ("Longvidanto" 1992)
 Fossil Hunter ("Ĉasanto de fosiloj", 1993)
 Foreigner ("Fremdulo", 1994)
 End of an Era ("Fino de epoko", 1994)
 The Terminal Experiment ("La termina eksperimento", 1995)
 Starplex ("Stelplekso" 1996)
 Frameshift ("Kadroŝoviĝo" 1997)
 Illegal Alien ("Kontraŭleĝa fremdulo", 1997)
 Factoring Humanity ("Faktorante la homaron", 1998)
 Flashforward ("Antaŭekvido" 1999)
 Calculating God ("Kalkulante Dion", 2000)
 Hominids ("Homedoj" 2002)
 Humans ("Homoj", 2003)

Eksteraj ligiloj 

 https://web.archive.org/web/20050406004757/http://www.cbc.ca/planetofthedoctor 
 http://www.engagingtheword.net/robertjsawyer.m3u 
 http://www.sfwriter.com/blog.htm 
 La hejmpaĝo de Robert SAWYER (angle)

Anglalingvaj verkistoj
Kanadaj verkistoj
Sciencfikciaj verkistoj
Itala Interlingvistika Centro

La Itala Interlingvistika Centro (IIC) estas asocio, kies celo estas kulturi interlingvistikon kaj esperantologion en Italio. 

IIC estis fondita en Milano en novembro 1985. Dum la unuaj dek jaroj IIC organizis landskalajn seminariojn, eldonis propran revuon Lingua Verde kaj diversajn librojn, starigis Bibliotekon de Interlingvistiko kaj ĝenerale funkciis kiel filio de LF-koop.

Poste ĝi koncentriĝis al akademiaj medioj: Interalie ĝi starigis sian Bibliotekon de Interlingvistiko ĉe Universitato IULM en Milano kaj helpis al la kurso pri interlingvistiko kaj esperantologio en la universitato de Torino. Krome ĝi daŭre funkcias kiel filio de LF-koop. Ĝi aliĝis al la Pakto por la Esperanta Civito.

La direkta komitato konsistas el Lorena Bellotti, Alesiio Giordano kaj Giorgio Silfer (2020). Honora prezidanto de la centro estas Tiziana Rogora, eksministro pri klerigado kaj laboro de Regiono Lombardio, senatano de la Esperanta Civito. En la scienca komitato partoprenas interalie Davide Astori, Perla Martinelli, Carlo Minnaja, Fabrizio Pennacchietti kaj Giorgio Silfer.

IIC ankaŭ eldonas la la publikaĵon "Interlingvistikaj Kajeroj"

Vidu ankaŭ 
Interlingvistikaj instancoj.

Interlingvistiko

Referencoj 
Interlingvistika Centro
interlingvistiko
Edgar Rice Burroughs

Edgar Rice BURROUGHS  naskiĝis la 1-an de septembro 1875, mortis la 19-an de marto 1950) estis usona verkisto de aventuraj kaj sciencfikciaj romanoj.

Lia plej fama verko estas aventuroj pri Tarzan, homa knabo edukita de goriloj, do siaspeca parenco de lupe edukita Moŭgli (verkita de Rudyard Kipling), kvankam el artista vidpunkto ne samnivela. Tamen la verkoj estis tradukitaj al multaj lingvoj, multfoje filmigitaj, eĉ unu kalifornia urbo ricevis la nomon Tarzana.

Alia fama serio lia estas pri la heroo John Carter el Marso.

Listo de verkoj 
 The Land That Time Forgot
 The Lost Continent
 The Mad King
 The Monster Men
 The Oakdale Affair
 The Outlaw of Torn
 Pellucidar
Tarzan
 Tarzan Of The Apes
 Beasts Of Tarzan
 Jungle Tales Of Tarzan
 Return of Tarzan
 Son of Tarzan
 Tarzan And The Jewels Of Opar
 Tarzan The Terrible
 Tarzan The Untamed
Marso
 A Princess of Mars
 Gods Of Mars
 Warlord of Mars
 The Chessmen Of Mars
 Thuvia

En Esperanto aperis 
 Princino de Marso (KUL)
 Princino de Marso (A Princess of Mars) (Tradukis el la usona originalo K. R. C. Sturmer – Rickmansworth: Esperanto Publ. Co., [1938]. – 189 p.)
 Ĉe la Koro de la Tero (At the Earth's Core) (Tradukis el la usona originalo Gary Mickle –  )
 Tarzan de la Simioj (Tarzan of the Apes) (Tradukis el la usona originalo Donald J. Harlow –  )

Usonaj verkistoj
Sciencfikciaj verkistoj
1005

En la jaro 1005 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj

Naskiĝoj 
 Macbeth (proksimuma dato), reĝo de Skotlando, mortis la 15-an de aŭgusto 1057.

Mortoj 
 16-a de novembro: Aelfric de Abingdon, ĉefepiskopo de Canterbury, Anglio
1006

En la jaro 1006 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 La Libro de Kells estis ŝtelita (verŝajna dato).
 Giganta erupcio de Merapio kovris Borobuduron por jarcentoj sub vulkana cindro.

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Oppligen kiel Oponlengis (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando).
 Wileroltigen (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando).

Naskiĝoj 
 Konstantino la 10-a orient-romia imperiestro

Mortoj
1007

En la jaro 1007 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Mayapan fondita

Naskiĝoj 
 Isaako la 1-a Komnena, orient-romia imperiestro
 Sankta Emeriko de Hungario, hungara princo (m. 1031)

Mortoj
1008

En la jaro 1008 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj

Unuaj dokumentaj mencioj 
Crans-près-Céligny kiel Cranos (hodiaŭ komunumo en Kantono Vaŭdo en Svislando).
Ursins kiel Ursignio (hodiaŭ komunumo en Kantono Vaŭdo en Svislando).

Naskiĝoj 
 4-a de majo: Henriko la 1-a, reĝo de Francio (m. 1060)
 Go-Ichijo, Imperiestro de Japanio

Mortoj 
 Kazan Imperiestro de Japanio
1009

En la jaro 1009 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Serĝo la 4-a iĝis papo

Unuaj dokumentaj mencioj 
Ins kiel Anestre (hodiaŭ urbo en Kantono Berno en Svislando).
Lyss kiel Lissa (hodiaŭ urbo en Kantono Berno en Svislando).

Naskiĝoj 
Go-Suzaku Imperiestro de Japanio

Mortoj 
Papo Johano la 18-a
1010

En la jaro 1010 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Roberto la 2-a (Francio),  ordonis Dian Armisticon kaj iris al Romo por provi eksedzigi al reĝino Konstanco.
 (Ĉirkaŭ) Bernardo iris al Anĝevo, visitis la relikvojn de Sankta Fojo de Conques, kaj oferis al Fulberto de Chartres renkonton pri mirindaĵoj kiuj okazus apud relikvejo.
 La episkopo Auduino perfortis la judojn de Limoĝeso por ke ili baptiĝu per leĝo kiu ordonis al ili elekti : aŭ iĝi kristanoj aŭ foriri el la urbo.
 Fondita la Kuracista Altlernejo de Salerno.
 Ramon Borrell la 3-a, grafo de Barcelono invadis Kordobon.
 Wadah-el-Ameri puĉis kontraŭ Mohammed El Mahdi kaj retronigis  Heschanon la duan en Kordobo.
 Valencio iĝis maŭra principato sendependa de Kordobo.
 Al-Hakim, kalifo de Kairo, ordonis detruon de Sanktan Sepulkron en Jerusalemo.
 Genĵi monogatari verkita de senjorino Fujiwara Murasaki en Japanio.
 Thorfinn Karlsefni kaj Gudrid, vidvino de Thorvald Eriksson eliris Gronlandon kun 60 homoj kaj kelkaj bovoj por esplori la marbordo de Vinlandio.
 Aviceno publikigis la Kitab al-Qanun fi al-tibb.

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Koblenco Confluentia (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).

Naskiĝoj 
 Sankta Hano
 Sankta Stanislao Szcepanowski
 Lanfranc de Bec, itala verkisto.
 Mikaelo la 4-a orient-romia imperiestro

Mortoj 
 Cathal O'Connor, reĝo de Connaught.
 Mohammed El Mahdi
1011

En la jaro 1011 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Maŭroj atakis Pizon.
 Ramiro iĝis reĝo de Navaro.
 Danoj disrabis Kanterburon kaj kaptis Sanktan Alfeĝon, ĝia ĉefepiskopo.
 Sanjo iĝis Imperiestro de Japanio

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Auvernier kiel Averniacum (hodiaŭ komunumo en Kantono Neŭŝatelo en Svislando).
 Köniz kiel Chunicis (hodiaŭ urbo en Kantono Berno en Svislando).
 Moiry kiel in villa Moriei (hodiaŭ komunumo en Kantono Vaŭdo en Svislando).
 Mühleberg kiel Mulinberg (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando).
 Saint-Blaise kiel Arins (hodiaŭ komunumo en Kantono Neŭŝatelo en Svislando).

Naskiĝoj 
 Cervo la 8-a reĝo de Miksitekoj.

Mortoj 
 Reizei Imperiestro de Japanio;
 Ichijo Imperiestro de Japanio;
902

En la jaro 902 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Araba imperio kaptas Taormina-n finante sian konkeron de Sicilio.
 Verkado de La historio de la bambuaj kuleroj en Japanio.

Naskiĝoj 
 ...

Mortoj 
 ...
903

En la jaro 903 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Leono la 5-a iĝis papo;
Kristoforo iĝis kontraŭpapo;
Bonifaco la 7-a iĝis denove kontraŭpapo;
Vikingoj invadis Anglion;
Pskov fondita;

Naskiĝoj

Mortoj 
Papo Benedikto la 4-a;
Papo Leono la 5-a;
904

En la jaro 904 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Serĝo la 3-a iĝis papo

Naskiĝoj

Mortoj
905

En la jaro 905 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Sanĉo la 1-a (Eŭskio) surtroniĝis.

Unuaj dokumentaj mencioj 
Sommeri (hodiaŭ komunumo en Kantono Turgovio en Svislando) kiel Sumbrinaro.

Naskiĝoj 
Konstantino la 7-a orient-romia imperiestro

Mortoj
906

En la jaro 906 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Falo de Grandmoravia regno;

Naskiĝoj

Mortoj
907

En la jaro 907 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj

Unuaj dokumentaj mencioj 
Bratislavo en la salcburgaj analoj (hodiaŭ ĉefurbo de Slovakio).

Naskiĝoj

Mortoj
908

En la jaro 908 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Untereggen en Kantono Sankt-Galo, Svislando, estis unuan fojon dokumente menciita.

Naskiĝoj 
Al-Munis

Mortoj
909

En la jaro 909 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
(aŭ 910) Fondo de la Abbaye de Cluny.

Unuaj dokumentaj mencioj 
Mammern kiel Manburron (hodiaŭ komunumo en Kantono Turgovio en Svislando).

Naskiĝoj

Mortoj
910

En la jaro 910 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Fondiĝis la Abatejo de Cluny.

Naskiĝoj

Mortoj

Bildoj
911

En la jaro 911 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Konrado la 1-a iĝis imperiestro de la Sankta Romia Imperio;
Anastazio la 3-a iĝis papo;
Princlando Normandio fondita;

Naskiĝoj

Mortoj 
Ludoviko la infano, imperiestro de la Sankta Romia Imperio;
Serĝo la 3-a, papo;
912

En la jaro 912 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Aleksandro la 3-a iĝis orient-romia imperiestro.
Kreita Normandio.

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Satigny kiel villam Satiniatis (hodiaŭ komunumo en Kantono Ĝenevo en Svislando).

Naskiĝoj 
Nikeforo la 2-a orient-romia imperiestro

Mortoj 
Leo la 6-a orient-romia imperiestro
802

En la jaro 802 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Ireno (Bizanco) detronigita, la ĝeneralo Nikeforo iĝis orient-romia imperiestro

Naskiĝoj

Mortoj 
 Beorhtric, reĝo de Wessex, Anglio
803

En la jaro 803 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Karolo la Granda venkis arabojn en Andoro.

Naskiĝoj

Mortoj 
Sankta Anselmo de Nonantola
Ireno (Bizanco)
804

En la jaro 804 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Unua skriba verko en java lingvo.
La diino Icpapalotlo instruis la ĉiĉimekojn de Kuauhtitlano kiel uzi la sisalon.
Karolo la Granda permesis rozkrucan loĝion en Tuluzo.

Unuaj dokumentaj mencioj
Magden kiel in curte Magaduninse (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).

Naskiĝoj

Mortoj 
Lu Yu, Ĉina poeto
805

En la jaro 805 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj

Naskiĝoj

Mortoj 
 12-a de majo: Aethelhard, ĉefepiskopo de Canterbury, Anglio
Tarzano

Tarzano estas heroo de la serio de romanoj verkitaj de Edgar Rice Burroughs. Naskita de Brita nobela paro, kiuj mortis en la ĝangalo de Afriko, la bebo John, Lordo de Grejstok estis protektita de grandaj simioj, edukita de ili kiel sovaĝinfano, kaj ricevis nomon Tarzan (t.e., "blanka haŭto" en la simia lingvo). Kiel plenkreska sovaĝa viro batalis kontraŭ bestoj (ekz. la simiestro Kerĉak), lokaj nigruloj (kiuj ĉasis simiojn), kaj diversaj eksterlandanoj (ekz. Nikolas Rokoff). Li iĝis la edzo de Jane Porter, kaj la patro de filo Jack (kiun la simioj nomas "Korak", kio en ilia lingvo signifas "la mortigisto"). Lia amikoj inkludis Busuli de la Wazira tribo, la franco Paul d'Arnot, kaj ĉefpastrino La de Oparo, mistera Urbo de Oro.

La verko estis multfoje filmita.

Filmaj rolintoj de Tarzano 
 Elmo Lincoln (1918–1921)
 Perce Dempsey Tabler (1920)
 Gene Pollar (1920)
 James Pierce (1927)
 Frank Merrill (1928–1929)
 Johnny Weissmüller (1932–1948)
 Buster Crabbe (1933)
 Herman Brix (1935–1938)
 Glenn Morris (1938)
 Lex Barker (1949–1953)
 Tamer Balci (1952)
 Gordon Scott (1955–1960)
 Denny Miller (1959)
 Jock Mahoney (1962–1963)
 Mike Henry (1966–1968)
 Steve Hawkes (1969–1972)
 Ron Ely (1970)
 Miles O’Keeffe (1981)
 Christopher Lambert (1984)
 Hemant Birje (1985)
 Casper van Dien (1998)
 Alexander Skarsgård (2016)

Eksteraj ligiloj 

http://literaturo.org/HARLOW-Don/Esperanto/Literaturo/Tarzan/

Literaturaj roluloj
Filmaj roluloj
Fikciaj britoj
Fikciaj nobeloj
Fikciaj afrikanoj
Fikciaj sovaĝaj infanoj
Fikciaj orfoj
Romanoj pri orfoj
Liuto

Liuto estas pinĉata, arab-devena (origanala araba vorto al'ûd, العود) kordinstrumento kiu ofte havas fretojn sur la fingrotabulo kaj ronda sonskatolo. Ĝi havas kompleksan historion, kaj oni pensas ke ĝi evoluis el antikva persa instrumento nomata barbato, sed ĝi ankaŭ similas la samtempa instrumento, al-ud. La vortoj luteo kaj al-ud devenas la arablingva "al'ud" kiu signifas "la ligno" – malestimiga termino uzata de frua islamanoj pri variaj muzikistrumentoj.

Historio
Ĝi venis al Eŭropo dum mezepoko kaj atingis normigitan formon dum muzika renesanco (5 duoblaj kaj unu sola kordo(j)). Konataj majstroj estis unue en Italio, poste Aŭstrio kaj Hungario (Hans Neusidler kaj Valentin Bakfark) kaj poste el Anglio (John Dowland), ankaŭ Francio komence de kla 17-a jarcento.

La 17-a jarcento pligrandigis liuton kaj donis al ĝi plusajn kordojn. En baroka epoko, ĝi havis ĝis 8 kordo-parojn kun 3 basaj kordoj (Chitarrone) kaj ĝi uzeblis por akompano de kantado en opero.

Ekde la mezo de la 17-a jarcento malaperis liuto kiel praktika instrumento.

Similaj muzikiloj ekzistas ankaŭ kiel folkloraj instrumentoj en diversaj landoj, ankaŭ kiel klasikmuzikiloj, kiel, en Ĉinio la pipa.

Bildaro

Referencoj

Vidu ankaŭ 

 Al-Ud

Eksteraj ligiloj 
 Kolegio Dartmouth http://www.cs.dartmouth.edu/~wbc/lute/lute.html
 http://www.lautengesellschaft.de 
 http://www.hopkinsonsmith.com 
 http://www.cs.dartmouth.edu/~lsa/associated/index.html#Lautenweltadressbuch  

Kordinstrumentoj
Historiaj muzikaj instrumentoj
806

En la jaro 806 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Heizei iĝis Imperiestro de Japanio
 Fondiĝo de la Svisa komunumo kaj monaĥinejo Schänis.

Naskiĝoj

Mortoj 
 Tarasio, Patriarko de Konstantinoplo.
 Kammu, Imperiestro de Japanio
807

En la jaro 807 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Fägswil, parto de la hodiaŭa urbo Rürti en Kantono Zuriko en Svislando.

Naskiĝoj

Mortoj
808

En la jaro 808 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj

Naskiĝoj 
 (proksima dato) Walahfrid Strabo, monaĥo kaj latinlingva verkisto

Mortoj
809

En la jaro 809 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Heizei estis detronigita, Saga iĝis Imperiestro de Japanio;
 Koncilion de Aahen;

Naskiĝoj

Mortoj 
 24-a de marto: Harun ar-Raŝid, granda kalifo de Bagdado (n. 763)
 26-a de marto: Ludgero, frisa misiisto kaj monaĵejo-fondinto (proksima dato) (naskiĝis ĉirkaŭ 742)
810

En la jaro 810 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
La franca kronikisto Eginhard, sekretario de Karolo la Granda rakontas ke kiam Karolo marŝis kontraŭ la reĝo de Danio, en tiu jaro, la imperiestro vidis la aperon de fajra ŝtono en ĉielo, ĝi malsupreniris malrapide kaj flugis super la armeon.
Malhela Suno iĝis reĝo de Tikalo (Gvatemalo)

Naskiĝoj 
Nimmyo Imperiestro de Japanio

Mortoj 
Nuun Ujol K'inich reĝo de Tikalo (Gvatemalo)
811

En la jaro 811 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Staurakio iĝis orient-romia imperiestro;
 Mikaelo la 1-a iĝis orient-romia imperiestro

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Pfäffikon kiel Faffinchova (hodiaŭ komunumo en Kantono Zuriko, Svislando).
 Mörschwil kiel Maurini vilare (hodiaŭ komunumo en Kantono Sankt-Galo, Svislando).
 Zezikon kiel Zezinchovun (hodiaŭ municipo de la komunumo Affeltrangen en Kantono Turgovio, Svislando).

Naskiĝoj 
 Basilo la 1-a orient-romia imperiestro

Mortoj 
 Nikeforo la 1-a orient-romia imperiestro
1012

En la jaro 1012 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Nonohualkoj-Ĉiĉimekoj alvenis paceme al Tulo kaj fariĝis metiistoj apud Aztekoj.
 Sankta Romualdo fondis la ordon de Kamalduloj.
 Unua kontraŭ-hereĵa perfortaĵo en Germanio.
 Ernesto la Olda fariĝis duko de Alzaco kaj Suabio.
 Ulrich fariĝis duko de Bohemio.
 Rogerio, komto de Carcassonne disigis sian komtejo kaj donis Sabarthes, Foix, Couserans kaj aliajn al sia dua filo Bernardo Roĝero.
 Benedikto la 8-a fariĝis Papo.
 La komta familio Tuskulo akceptis la germanan suzeranecon.
 Gregorio la 6-a fariĝis Kontraŭpapo apogata de imperiestro Henriko la dua.
 Koncilio de Leono.
 Maura ribelo en Kordobo.
 Zairidoj de Granado konkeris Kordobon.
 Zawi ibn-Zeiri princo de Granado.
 Danioj mortigis Elfegion, ĉefepiskopon de Kanterburon.
 Lyfing fariĝis ĉefepiskopo de Kanterburo.
 Brian Borumha, reĝo de Dublino, agnoskita kiel ĉefreĝon de Irlandon de aliaj irlandaj reĝoj.
 Rajendra,imperiestro de Hindio, ekkonkeris Srilankon kaj venkis Sallendrojn (Javo) en Malako kaj en Sumatro

Naskiĝoj

Mortoj 
 Sankta Elfegio
 Rogero, grafo de Carcassonne.
 Johanno Krescencio.
 Beha-ed-Dauleh, Princo de Bagdado.
 Serĝo la 4-a, Papo
 19-a de aprilo: Aelfheah, ĉefepiskopo de Canterbury, Anglio (n. 954)
1013

En la jaro 1013 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 La danoj sub konduko de reĝo Sveno la 1-a, kromnomata "Forka Barbo", finkonkeras Anglion.
 Etelredo estas venkita de norvergoj de Olaf Tryggvesson en Maldono kaj liberiĝi je danoj per sekvaj donacoj de 10000,16000,24000 kaj 48000 arĝentaj pundoj.
 Akordita, en Magdeburgo, paco inter Henriko la 2-a kaj Boleslav de Pollando.
 La Traktato de Merseburgo agnoskas Boleslavon, kromnomata La Kuraĝa, de Pollando, "porĉiaman" (vere ĝis 1033) mastron de Alta-Lusacio.
 Henriko la 2-a, imperiestro de Sankta Romia imperio ree invadis Italion.
 Gauzlino iĝis ĉefepiskopo de Bourges.
 Maŭroj disrabis Kordobon.

Naskiĝoj

Mortoj 
 Johano la 16-a kontraŭpapo.
 Ibn-Al-Faradhi(Aboul-Walid abd Allah) kadio de Valenco
 Heschan la dua emiro Hispanio kaj tria Kalifo de Kordobo.
 Abul Kasim kuracisto.
 Ibn-al-Faradi verkisto.
 Etelredo
1014

En la jaro 1014 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Unua vakcinado kontraŭ variolo en Ĉinio.
 Historia vortaro mil-voluma finelfaratas en Ĉinio.

Mortoj 
 Caro Samuil de Bulgario
1015

En la jaro 1015 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj

Naskiĝoj 
 Mikaelo la 4-a orient-romia imperiestro
 Andreo la 1-a, reĝo de Hungario (m. 1060)
 Harald la 3-a (Harald Hardrada), reĝo de Norvegio (m. la 25-an de septembro 1066)

Mortoj
1016

En la jaro 1016 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Sanjo detronita, Go-Ichijo iĝis Imperiestro de Japanio

Naskiĝoj 
 Eduardo la Ekzilito, anglosaksa princo (m. 1057)

Mortoj 
 Uhtred la Kuraĝa, grafo de Northumbria de 1006 al 1016
 23-a de aprilo: Ethelred la 2-a, reĝo de Anglio (n. ĉ.968)
 30-a de novembro: Edmundo Ironside, reĝo de Anglio (n. ĉirkaŭ 990)
1017

En la jaro 1017 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Knuto la Granda, reĝo de Anglio edziĝas al Emma de Normandio.

Naskiĝoj

Mortoj 
 Sanjo Imperiestro de Japanio
 Eadric Streona, grafo de Mercia, Anglio
1018

En la jaro 1018 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Batalo de Carham: Malkolmo la 2-a (Skotlando) konkeris Lothian
 Batalo apud la rivero Okcidenta Bugo: okazis apud la hodiaŭa Gródek Nadbużny (Fortikaĵeto Apudbuga) en distrikto Hrubieszów la 22-an de julio 1018 inter la armeoj de la pola princo Boleslao la 1-a kaj de la rusa princo Jaroslavo la Saĝa.

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Alpthal kiel Albetal (hodiaŭ komunumo en Kantono Ŝvico en Svislando).

Naskiĝoj 
 Hardakanuto, reĝo de Danio kaj Anglio (m. la 8-an de junio 1042)

Mortoj
1019

En la jaro 1019 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Moravio kunligita al Bohemio
 Knuto la Granda iĝis reĝo de Danio
 Jaroslav la 1-a iĝis princo de Kievo

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Nagyrada (hodiaŭ vilaĝo en Hungario).

Naskiĝoj

Mortoj 
 Hardakanuto de Danio
1022

En la jaro 1022 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj
Shaykh al-Mufid verkis la Kitab al-Irshad.
Henriko la 2-a finvenkis la lombardojn de suda Italio.
Pandolfo la 5-a venkita de Henriko la 2-a.
Henriko la 2-a donas al Papo la urbojn Kapuon kaj Salerno prenitaj al Bizanca imperio.
Henriko la 2-a kaj la papo Benedikto la 8-a renkontiĝis en sinodo de Pavio por diskuti pri la riformo de Eklezio kiu difinis celibaton kaj devigis al ĉiuj pastroj lasi siajn edzinojn.
6-a Koncilio de Orleanso krei la puno per fajrego al herezuloj. La Reĝo Roberto la 3-a fajrigis 13 Albigensismajn herezojn kiu provis puĉon kontraŭ li.
Teobaldo iĝis abato de Montecassino.
Pizo konkeris Sardion.
Llywelyn ab Seisyll reĝo de Gwynedd venkis Rein en Abergwili.
Regno de Vaspurakano aneksita de Basilio la 2-a imperiestro de Konstantinoplo.

Unuaj dokumentaj mencioj
Versoix kiel Versoi (hodiaŭ urbo en Kantono Ĝenevo en Svislando).

Naskiĝoj
Harold la 2-a, reĝo de Anglio (proksima dato) (m. 1066)

Mortoj
Sankta Bernoward, episkopo de Hildesheim
Notker Labeo verkisto.
Sancho Garcez grafo de Kastilio.
Olaf Skoetkonung reĝo de Svedio.
Simeono, bizanca teologo.
1024

En la jaro 1024 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 La Salia dinastio de la Sankta Romia Imperio estis fondita de Konrado la 2-a;
 Johano la 19-a sekvas sian fraton kiel papo;

Naskiĝoj 
 Magnus la 1-a, reĝo de Norvegio (m. la 25-an de oktobro 1047)

Mortoj 
Papo Benedikto la 8-a
Motorcikla sporto

Motorcikla sporto estas sporta vetkurado per motorcikloj ĝis 125 cm3, ĝis 250 cm3 kaj ĝis 500 cm3. La mond-ĉampionaj grand-premioj okazas en diversaj landoj, la konkurantoj kolektas poentojn.

Bildaro

Gravaj motorciklistoj 
 Valentino Rossi

Vidu ankaŭ 
 TT-Assen
Valentino Rossi

Valentino ROSSI (naskiĝis la 16-an de februaro 1979 en Urbino) estas itala motorciklisto, mondĉampiono, uzanta motorciklon Yamaha.

Li estas filo de sukcesa sporta motorciklisto Graziano Rossi. Sian sportan karieron li komencis en 1990 per mini-motorcikloj, en 1993 li partoprenis ĉampionadon de Italio, en 1995 de Eŭropo kaj en 1996 mondĉampionadon. Tiam li finis la 9-a, sed gajnis unuan venkon (Grand-Premio de Ĉeĥio). Sed jam en sekva jaro 1997 li gajnis 11 grand-premiojn kaj fariĝis mond-ĉampiono (125 kcm). En 1998 li transiris al 250 kcm kaj gajnis 2-an lokon, sed en 1999 li jam estis denove la 1-a. En 2000 li transiris al 500 kcm, denove estis la 2-a, sed ekde 2001 ĝis 2005 li estas mondĉampiono. En 2006 li malgajnis la ĉampionadon dum la lasta ĉefkuro. Tiu ĉampionado estis gajnita de Nicky Hayden. En 2007 Rossi estis 3-a, malantaŭ Casey Stoner kaj Daniel Pedrosa. En 2008 kaj 2009 li estis denove mondĉampiono. En 2010 finas 3-a, en 2011 7-a, en 2012 6-a, en 2013 4-a, de 2014 ĝis 2016 2-a, en 2017 5-a.

Rezultoj en MotoGP

Italaj motorciklistoj
Pilotoj
Naskiĝintoj en Italio
Listo de taggazetoj de Britujo

En Britio estas diversaj specoj de taggazetoj kaj oni povas klasifiki ilin laŭ du kriterioj.
 Geografia distribuado – t.e. nacia, regiona aŭ loka.
 Grandeco (formato) kaj enhavo – t.e. tabloid (malgranda) kaj broadsheet (granda)
 Tabloid – indikas ne nur la grandecon de la papero sed ankaŭ la enhavon – tiu normale estas malpli serioza aŭ pli vulgara ol la broadsheet-tagĵurnaloj.
 Broadsheet – temas sole pri la grandeco de la papero uzata.

Ofte tagĵurnaloj havas specialan fratan eldonon por dimanĉo.

Naciaj tagĵurnaloj

Broadsheet-tagĵurnaloj 
 The Daily Telegraph – dekstrema, subtenas la Konservativan Partion
 The Financial Times – ĉefe pri financaj kaj komercaj aferoj. Presita sur ruĝeta papero.
 The Guardian – liberala vidpunkto
 The Independent – liberala vidpunkto
 The Morning Star – maldekstrema, ligita al la Komunista Partio de Britio.
 The Times - dekstrema

Tabloid-tagĵurnaloj 
 Daily Express – dekstrema
 Daily Mail – dekstrema
 Daily Star – klaĉĵurnalo
 The Daily Mirror – kutime subtenas la Laboristan Partion
 The Sun – dekstrema

Broadsheet-gazetoj, nur dimanĉe 
 The Independent on Sunday
 The Sunday Telegraph
 The Sunday Times
 The Observer

Tabloid-gazetoj, nur dimanĉe 
 News of the World
 The People
 Sunday Express
 Sunday Mirror

Regionaj tagĵurnaloj

Londono 
 Evening Standard

Kimrio 
 Liverpool Daily Post (kimra eldono)
 The Western Mail

Skotlando 
 The Daily Record (tabloid)
 The Scotsman (broadsheet)

Anglio 
 East Anglian Daily Times – Ipswich
 Eastern Daily Press – Norwich
 The Sentinel – Stoke-on-Trent
 Yorkshire Post – Leeds

Lokaj tagĵurnaloj 
 Preskaŭ ĉiu grava urbo havas propran lokan tagĵurnalon. Kutime ĵurnaloj ne estas aĉeteblaj ĝis posttagmeze.

Britaj gazetoj
Hugo Gernsback

Hugo GERNSBACK (germana elparolo [gernsbak]; naskiĝis la  en Luksemburgo; mortis la  en Novjorko, Usono) estis la aŭtoro de la termino sciencfikcio.

Gernsback elmigris al Usono en 1905. Li laboris en Usono pri radio kaj televido, sed plej famiĝis kiel redaktoro de la sciencfikcia revuo Amazing Stories, kiun li fondis en 1926, kaj kie li lanĉis la anglan terminon scientifiction (mallongigo de scientific fiction, "scienca fikcio" aŭ "scienca beletro"), baldaŭ modifitan al science fiction.

Gernsback donis sian nomon al la Premio Hugo, donita ĉiujare al sciencfikciaj tekstoj de pluraj subĝenroj (laŭ la longeco de la teksto) post voĉdonado de la membroj de la World Science Fiction Society. (La nomo foje kaŭzis konfuzon; ekzemple, Literatura Foiro iam erare asertis ke la fama sciencfikcia verkisto Isaac Asimov ricevis la premion de Victor Hugo, kio tamen estas tute alia afero.)

Eksteraj ligiloj 

 http://www.hugogernsback.com  
 http://barros.rusf.ru/article029.html 
 http://fandom.rusf.ru/about_fan/gakov_1.htm 
 http://www.pbs.org/wgbh/amex/rescue/sfeature/wireless.html 

Sciencfikciaj verkistoj
1028

En la jaro 1028 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Henriko la 3-a (Sankta Romia Imperio), alinomata La Nigrulo, kronita reĝo de Bavario, Ŝvabio kaj Karintio.
 Koncilio de Limoĝo donis al Sankta Marcialo (unua episkopo de Limoĝo) titulon de apostolo.
 Johano, nevo de Viliamo de Volpiano, kunulo de Raul Glaber, iĝis abato de Fécamp.
 Herezo en Monteforte, apud Asti kaj Torino. Ĝiaj anoj, pro dediko al Sankta Spirito, konservis preĝan katenon, ne manĝis viandon kaj ne dormis kun siaj edzinoj.
 La regnoj de Kastilio kaj Navaro unuiĝis per reĝo Sanĉo la Granda.
 Knuto la Granda reĝo de Norvegio.
 Romano Argino iĝis Bizanca imperiestro, sed lia edzino Zoe Porphyrogeneta estris fakte la imperion.

Naskiĝoj 
 Vilhelmo la 1-a (Anglio), "Vilhelmo la Konkeranto"

Mortoj 
 Fujiwara Michinaga, japana ŝoguno.
 Gershom de Mainz, rabeno.
 Fulberto de Chartres, episkopo de Chartres.
 Alfonso la 5-a reĝo de Leono.
 Garcia Sanchez, duko de Kastilio.
 Konstantino la 8-a, Bizanca imperiestro
1029

En la jaro 1029 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj
Přemyslidoj invadis Moravion.

Naskiĝoj

Mortoj
1030

En la jaro 1030 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
En Szolnok konstruiĝis la fortikaĵo Zounok.
En Speyer komenciĝis la konstruo de la katedralo.

Unuaj dokumentaj mencioj 
Lopadea Nouă (hodiaŭ vilaĝo en Rumanio).

Naskiĝoj

Mortoj
1031

En la jaro 1031 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Henriko la 1-a (Francio) surtroniĝis.

Naskiĝoj 
Matilda de Flandrio, edzino de Vilhelmo la 1-a (Anglio) (proksima dato) (m. 1083)
Malkolmo la 3-a, reĝo de Skotlando (proksima dato) (m. 1093)

Mortoj 
2-a de septembro: Sankta Emeriko de Hungario, hungara princo (n. 1007)
1032

En la jaro 1032 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Eko de Okcidenta Xia dinastio en Ĉinio;
Benedikto la 9-a iĝis papo;

Naskiĝoj 
Romano la 4-a orient-romia imperiestro

Mortoj 
Papo Johano la 19-a.
1033

En la jaro 1033 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj

Unuaj dokumentaj mencioj 
Allschwil kiel Almswilre (hodiaŭ urbo en Kantono Bazelo Kampara en Svislando.)

Naskiĝoj 
 Anselmo de Canterbury (m. 1109), ĉefepiskopo de Canterbury

Mortoj
1034

En la jaro 1034 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Mikaelo la 4-a edziĝis al vidvino de Romano la 3-a kaj iĝis orient-romia imperiestro kun subteno de Patriarko de Konstantinoplo.

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Aetigkofen kiel Etikhouen (hodiaŭ komunumo de Kantono Soloturno en Svislando).
 Glattbrugg per jenaj vortoj pontem fluvii, qui dicitur glat (hodiaŭ parto de la urbo Opfikon-Glattbrugg en Kantono Zuriko en Svislando).
 Hessigkofen kiel Esikouen (hodiaŭ komunumo de Kantono Soloturno en Svislando).

Naskiĝoj 
Go-Sanjo Imperiestro de Japanio

Mortoj 
Romano la 3-a orient-romia imperiestro
1035

En la jaro 1035 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Hartakanuto la 1-a (Danio) iĝis reĝo
 Fernando la 1-a (Leono) konkeris urbon Coimbra.

Naskiĝoj

Mortoj 
 : Sanĉo la 3-a (Navaro).
1036

En la jaro 1036 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
La regnoj de Danio, Norvegio kaj Anglio estis disdonitaj al filoj de Knuto la Granda:
Sveno iĝis reĝo de Norvegio.
Knuto iĝis hereda princo de Danio.
Haroldo iĝis reĝo de Anglio.

Imperiestro de Japanio Go-Suzaku surtroniĝis.
Eduardo la Konfesanto provis puĉi kontraŭ Haroldo la 1-a (Anglio).
22-a de aŭgusto: Ramiro de Aragono edziĝis al Gisberga.
Pesto en Egiptio.
 Al-Mustansir bi-llah surtroniĝis en Egiptio.

Unuaj dokumentaj mencioj 
Arth kiel Arta (hodiaŭ komunumo en Kantono Ŝvico en Svislando).
Beinwil ĉe la lago kiel Beinwile (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
Buttisholz kiel Buttensulza (hodiaŭ komunumo en Kantono Lucerno en Svislando).
Ermensee kiel Armense (hodiaŭ komunumo en Kantono Lucerno en Svislando).
Hägendorf kiel Hagendorf (hodiaŭ komunumo en Kantono Soloturno en Svislando).
Kerns kiel Chernz (hodiaŭ komunumo en Kantono Obvaldo en Svislando).
Küttigen kiel Chutingen (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
Oberkirch kiel Ecclesia superior (hodiaŭ komunumo en Kantono Lucerno en Svislando).
Reinach kiel Rinacha (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
Staufen kiel Stouffen (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
Starrkirch-Wil kiel Starchenchilcha (hodiaŭ komunumo en Kantono Soloturno en Svislando).
Udligenswil kiel Uodelgoswilare (hodiaŭ komunumo en Kantono Lucerno en Svislando).

Naskiĝoj

Mortoj 
15-a de majo: Imperiestro Go-Ichijo, de Japanio.
 13-a de junio: kalifo Ali Az-Zahir de Egiptio
1037

En la jaro 1037 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj

Unuaj dokumentaj mencioj 
Bátovce (hodiaŭ vilaĝo en Hungario).

Naskiĝoj

Mortoj 
 Aviceno, persa filozofo (naskiĝis ĉirkaŭ 980)
1038

En la jaro 1038 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Unua preĝejo estis fondita sur la loko, kie hodiaŭ troviĝas la Preĝejo de Sankta Nikolao en Gento.

Unuaj dokumentaj mencioj 
Grüningen kiel Gruningin (hodiaŭ komunumo kaj urbeto en Kantono Zuriko en Svislando).

Naskiĝoj

Mortoj 
15-a de aŭgusto: Stefano la 1-a (Hungario), reĝo de Hungario, naskiĝis en la jaro 969.

Bildoj
1039

En la jaro 1039 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Henriko la 3-a iĝis imperiestro de la Sankta Romia Imperio

Naskiĝoj

Mortoj 
Konrado la 2-a, imperiestro de Sankta Romia Imperio
1040

En la jaro 1040 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
 Fondo de la plej malnova ankoraŭ ekzistanta bierfarejo en Weihenstephan (Freising);
Macbeth surtroniĝis.

Unuaj dokumentaj mencioj 
 Ehrendingen kiel Aradingen (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
 Niederbuchsiten kiel vico Buxita (hodiaŭ komunumo en Kantono Soloturno en Svislando).
 Rickenbach post Kristo kiel Richenbach (hodiaŭ komunumo de Kantono Zuriko en Svislando).

Naskiĝoj 
 Géza la 1-a, reĝo de Hungario (m. 1077)
 Ladislao la 1-a (proksima dato), reĝo de Hungario (m. 1095)

Mortoj 
 17-a de marto: Harold Harefoot, reĝo de Anglio (n. ĉ.1015)
1041

En la jaro 1041 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Ching-li fariĝis Ĉina imperiestro.
Ĉinio inventis argilajn mobilajn presilkarakterojn.
Henrique la 3-a devigis feŭdan dependencon al duko Bretislav(1034-1055) de Bohemio.
Monaĥo Andreo de Fleury-sur-Loire, ekelaboris rilaton pri novaj mirakloj.
La Koncilio de Montriondo. Organizis finan formon de Dia Armistico.
Berengaro de Tours iĝis ĉefadiakono de Angers.
 Normandoj invadis Grekan Apulion, konkeris Melfion kaj fondis grafejon de Puglia.
La reĝo Hartheknuto de Anglio pardonas sian fraton Eduardon kaj igis lin sian postulon.
 Samuel Aba puĉas kontraŭ sia bofrato Petro, postulo de Sankta Stefano kaj fariĝis reĝo de Hungario.
 La Bizanca princino Zoe sukcesis agnoskon de Mikaelo la 5-a, la Kalkisto kiel imperiestro.
Selĝuca dinastio ek regis en regno Keimano.

Naskiĝoj 
Raimundo la 4-a grafo de Toulouse
Boleslav la 2-a, la Kuraĝa, estonta reĝo de Pollando

Mortoj 
Mikaelo la 4-a, Bizanca imperiestro
1042

En la jaro 1042 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Konstantino la 9-a orient-romia imperiestro

Naskiĝoj

Mortoj 
Mikaelo la 4-a orient-romia imperiestro
8-a de junio: Hardakanuto, reĝo de Danio kaj Anglio (n. 1018)
1043

En la jaro 1043 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj

Unuaj dokumentaj mencioj 
Elsau kiel Elnesouva (hodiaŭ komunumo en Kantono Zuriko en Svislando).

Naskiĝoj

Mortoj
1044

En la jaro 1044 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Papo Benedikto la 9-a rezignis pri sia ofico.

Unuaj dokumentaj mencioj 
Dorf (hodiaŭ komunumo en Kantono Zuriko en Svislando).
Flaach kiel Flacha (hodiaŭ komunumo en Kantono Zuriko en Svislando).
Volken kiel Volchinchoven (hodiaŭ komunumo en Kantono Zuriko en Svislando).
Winkel (hodiaŭ komunumo en Kantono Zuriko en Svislando).
Wetzikon kiel Wenzinchofa (hodiaŭ komunumo en Kantono Zuriko en Svislando).

Naskiĝoj

Mortoj
1045

En la jaro 1045 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Silvestro la 3-a iĝis papo aŭ kontraŭpapo; Benedikto la 9-a restarigita kaj tuj detronigita. Gregorio la 6-a iĝis papo aŭ kontraŭpapo.

Unuaj dokumentaj mencioj 
Baar kiel Barra (hodiaŭ urbo en Kantono Zugo en Svislando).
Buttikon kiel Butinchouen (hodiaŭ vilaĝo de la komunumo Schübelbach en Kantono Ŝvico en Svislando).
Eich LU kiel Heiche(hodiaŭ komunumo en Kantono Lucerno en Svislando).
Hägglingen kiel Hackelingen (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
Menziken kiel Manzinchouen (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
Muhen kiel Mucheim (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
Pfeffikon kiel Faffinchouen (hodiaŭ komunumo en Kantono Lucerno en Svislando).
Reitnau kiel Reitinouwa (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).

Naskiĝoj 
 Kosmas, ĉeĥa kronikisto (m. 1125).

Mortoj 
Go-Suzaku, imperiestro de Japanio.
Silvestro la 3-a  papo aŭ kontraŭpapo.
1046

En la jaro 1046 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Henriko la 3-a iĝis imperiestro de Sankta Romia Imperio.
Klemento la 2-a iĝis papo aŭ kontraŭpapo.

Unuaj dokumentaj mencioj 
Burgo de Hodonín.

Naskiĝoj

Mortoj 
Gregorio la 6-a papo aŭ kontraŭpapo;
1048

En la jaro 1048 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj 
Fondita Oslo.
Leono la 9-a fariĝis Papo.

Unuaj dokumentaj mencioj 
Fischbach kaj Göslikon kiel Visbach kaj Göslichoven okaze de la beno de la preĝejo (hodiaŭ Fischbach-Göslikon estas komunumo en Kantono Argovio en Svislando).

Naskiĝoj 
Arŭa al-Sulajhi, reĝino de Jemeno (m. 1138)
Omar Kajjam, persa verkisto (m. 1122)
Magnus la 2-a, reĝo de norvegio mortis 1069.

Mortoj 
Sankta Poponio
Ching-li, Ĉina imperiestro
Benedikto la 9-a, Papo.
Al-Biruni, araba matematikisto.
1050

En la jaro 1050 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj

Unuaj dokumentaj mencioj 
Bibern kiel Biberaha (hodiaŭ komunumo en Kantono Ŝafhaŭzo en Svislando).
Bilten kiel Billitun (hodiaŭ komunumo en Kantono Glaruso en Svislando).
Fisibach kiel Fusibach (hodiaŭ komunumo en Kantono Argovio en Svislando).
Knutwil kiel Gnuthwilare (hodiaŭ komunumo en Kantono Lucerno en Svislando).
Versam kiel a valle Versamia (hodiaŭ komunumo en Kantono Grizono en Svislando).

Naskiĝoj 
Mikaelo la 7-a orient-romia imperiestro
Waltheof, grafo de Northumbria, Anglio (m. 1076)

Mortoj 
Zoe, bizanca imperiestrino
1053

En la jaro 1053 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj
Gebhard de Galw, estonta Papo Viktoro la 2-a, iĝis episkopo de Aeichstadt.
Hildebrando iris al Francujo por diskuti kun la herezuloj de Berengario.
Mikael Cerulario publikigis verkon per kiu li riproĉis Roman Eklezion ĉar ĝi almetis "Filioque" al Kredo de Niceio, devigi la needzecon kaj uzi aziman panon en diservo.
Legato de Papo Leono la 9-a metis sur altaron de katedralo de Sankta Sofio buleon de ekskomuniko kontraŭ Mikael Cerulario, patriarko de Konstantinoplo.
18-a de junio Benevento jure unigita al Papa Ŝtato post forpuŝo de Normanoj.
23-a de julio : Roberto Guiscardo nome sia frato Humfroy, venkis germanan armeon gviditajn de Papo Leono la naŭa en Civitella. La Papo restis arestita de la normandoj.
Kalifo Mostancer,de Hilalianoj, venkis la vasalon de Yfrikya, Moezz Ibn Badis,en Haiderane, apud Gabes, Tunizio.
Mostancer disrabis la Magrebon por revenĝis de Ziridoj, eksvasaloj ribelaj kiuj alinciĝis al Bagdado.
Harold Godwinson, comto de Wessex, fariĝis ĉefministro de Anglio.
Fino de milito inter la Pechenegoj kaj Bizanca imperio pere armistico.
Togril Beg konkeris la tutan Persion kaj igis Isfahanon ĝian ĉefurbon.

Naskiĝoj
Guibert de Nogent
Hugues, estonta episkopo de Grenoblo
Vladimiro la 2-a
Shirakawa estonta imperiestro de Japanio

Mortoj
15-a de aprilo: Godvino, grafo de Wessex, Anglio (naskiĝis ĉirkaŭ 1001).
1055

En la jaro 1055 post Kristo okazis, interalie:

Eventoj
Teodora iĝis orient-romia imperiestrino;
Viktoro la 2-a iĝis papo;
Moravio fariĝis apanaĝa přemyslida princlando;

Unuaj dokumentaj mencioj
Courgevaux kiel Corgivul (hodiaŭ komunumo en Kantono Berno en Svislando).
Marly kiel Marlensi (hodiaŭ komunumo en Kantono Friburgo en Svislando).

Naskiĝoj

Mortoj
Siward, grafo de Northumbria, Anglio
10-a de januaro: Břetislav la 1-a, duko de Bohemio (n. inter 1002-05)
(aŭ 1054): Konstantino la 9-a orient-romia imperiestro