Festaj kaj feriaj tagoj

Jen listo de festaj kaj feriaj tagoj tra la mondo, ordigitaj laŭ monatoj kaj laŭ sezonoj en norda hemisfero.

Listo de festaj kaj feriaj tagoj

Januaro 
 Novjaro
 la 1-a de januaro en Okcidento

 la tago de Martin Luther King
 la trian lundo de januaro
 observo de la naskiĝtago de la homorajta agitanto
 Usono

Februaro 
 novjartago laŭ la orienta luna kalendaro
 Printempa festo, ĝenerale en Januaro kaj Februaro.
 tio signifas venon de printempo kaj estas la plej grava festo por ĉinoj.
 Ĉinio

 la tago de Slovenia kulturo
 la 8-a de februaro
 Slovenio

 la tago de Sankta Valentino
 la 14-a de februaro
 la tago por amantoj
 Usono, Kanado, Eŭropo, Barato

 (inter la 11-a de novembro kaj la Mez-Karesmo): Karnavalo kaj karnavalecaj tradicioj.

Printempe

Marto 
 Martenico
 de la 1-a de marto ĝis la reveno de migrantaj cikonioj
 Oni plektas kvaston, la martenico, el ruĝaj kaj blankaj lanaj fadenoj, kaj postas ĝin sur la maldekstra brusto; ĝi estas simbolo de sano kaj bono; plej bona ĝi estas se ĝi estis donacita de amiko. Kiam la cikonioj revenis kun la printempo, oni metas ĝin sur fruktarbon por ke ĝi havu multajn fruktojn.
 Bulgario, ankaŭ en Rumanio

 Nacia festo
 la 15-a de marto
 Hungario nacia festo memore al eksplodo de Liberecbatalo de 1848

 Tago de Sankta Patriko
 la 17-an de marto
 irlanda nacia festo honore al patrono de la lando Sankta Patriko

 Patra tago
 19-a de marto, sankta Jozefo en Hispanio
 tago por donaci al niaj patroj.
 Hispanio

 Novruz
 la 21-an de marto (ekvinokso)
 Novjaro, dum 13 tagoj oni festas festenas familie (vidu Haft Ŝin), vizitas parencojn, kaj ekster manĝas en naturo, ankaŭ kutimo bruligi fajron super kiu ino saltas, estas feria tempo en la tuta lando tiam.
 Irano, ankaŭ iranaj popoloj alie, ekzemple Kurdoj en Turkio.

 Hina macuri
 la 3-an de marto, pupofesto (?? hina matsuri)
 Pupoj (?? ningyo) vestitaj de historiaj kimonoj estas prezentataj. Ĉi tiu festotago estas dediĉita al la knabinoj. Laŭ malnova kredo la pupoj transprenas malbonajn spiritojn kaj tiel protektas la posedantojn. La deveno de la festo estas nagashibina (???), tiun tagon oni enboatetigis paperajn figurojn sur la rivero, por ke ili forportu la malbonajn spiritojn. Tradicie je tio festo oni trinkas amazake (??, t.e. dolĉan senalkoholan sakeon).
 Japanio

Aprilo 
 Tutmonda Tera Tago
 Tago porpripensi la ekologionde la Tero lanĉita en 1970.

 Holi
 ???
 Festo de printempo, oni priĵetas reciproke perruĝkolorita (kaj koloriga!) akvo.
 Barato kaj ĉiuj Hindaj komunumoj tramonde

 Sankta Semajno
 la semajno antaŭ Pasko
 Kristanismo
 Sankta Semajno en Sevilio

 Pasko
 la unua dimanĉo post la unua plenluno de printempo
 tago por soleni la resurekton de Jesuo Kristo
 ligita kun Pasko: Karesmo (ne festo) , kaj Merkredo de la cindroj
 Kristanismo

Majo 
 Majtago/Labortago
 la 1-a de majo
 tradicia pagana festo (Belteno) por festi amoron; poste, festo de laboro kaj la sindikata movado
 Kiel labortago, festiĝas en Eŭropo kaj Kebekio

 la tago de la infanoj
 la 5-a de majo
 tago por soleni la sana kreskado kaj feliĉeco de infanoj
 Japanio
 la tago de la liberigo kaj la paco
 la 8-a de majo (la 9-an de majo en Rusio kaj aliaj eks-sovetuniaj landoj)
 oni festas la liberigon de la faŝista diktaturo kaj la finon de la dua mondmilito en Eŭropo, ĉar fino de dua mondmilito okazis post malvenko de Japanio antaŭ Usono kaj Sovetunio.
 la tago de patrinoj
 la dua dimanĉo de majo
 en Pollando la 26-a de majo
 tago por honori niajn patrinojn
 Usono, Kanado, Eŭropo, Brazilo

 Budha Tago

Somere

Junio 
 Juneteenth
 la 19-an de junio
 usona federacia feritago pri la fino de usona sklaveco.

 la tago de patroj
 la tria dimanĉo de junio
 tago por honori niajn patrojn
 Usono, Kanado, Eŭropo

 Somermezo
 inter la 20-a de junio kaj 23-a de junio.
 la somera solstico, tago de plej longa sunlumo
 tra la norda hemisfero
 Sankta-Johano festo

 Festo de Muziko
 la 21-an de junio, precipe dumnokte
 Tago kaj nokto dum kiuj oni celebras la muzikon en ĉiuj siaj formoj : ĉiu rajtas iri surstraten kaj ludi muzikilojn kaj kanti
 Francio kie tiu festo iniciatiĝis en 1981, nun multaj landoj de Eŭropo

Julio 
 Sendependiĝa Tago (Usona nacia festo)
 la 4-an de julio
 memorigas pri la publikigo de la usona Deklaro de Sendependiĝo, subskribita de la anaro de la Kontinenta Kongreso (provizora parlamento de la usoniĝontaj kolonioj) en la jaro 1776
 aparte rimarkinda estas la abunda dispafado de piroteknikaĵoj kaj aliaj eksplodiloj (kaj oficiale aranĝite kaj private, ofte kontraŭleĝe) je tiu tago
 la 26-an de julio 1887 aperis en Rusia imperio la plej unua lernolibro pri Esperanto. (la unua lernollibro estis tajpita "por rusoj").

Aŭgusto 
 la 3-an de aŭgusto estas la monda tago de akvamelono.
 Tago de Stefano la Sankta
 la 20-a de aŭgusto festotago ankaŭ de la nova pano, kaj ankaŭ de Konstitucio de Hungario

Septembro 
 Labortago
 la unua dimanĉo de septembro
 tago por festi la laboriston
 Usono, Kanado

Aŭtune 
 Aŭtuna ekvinokso
 inter la 20-a kaj 23-a de septembro en la norda hemisfero.
 Tago por danki pro la rikolto
 Diversaj; la festo nomiĝas Mabono en novpaganaj tradicioj

Oktobro 
 Antaŭvespero de Ĉiuj Sanktuloj/Halloween
 31-a de oktobro
 nuna amuza festo kiu venas tra longa historio el Eŭropo
 Usono, Kanado, Kristanismo, Britio, Keltoj

Novembro 
 Tago de Ĉiuj Sanktuloj
 1-a de novembro
 Kristanismo

 Tago de Ĉiuj Forpasintoj
 2-a de novembro, aŭ 3-a de novembro
 Kristanismo

 Divalio
 2-a ĝis 7a de Novembro
 Festo de la lumoj, festo de la diino Lakŝmi, ankaŭ festo por la ĝajnoj (tie enmetu la nomo de la ĝajna festo: )
 Barato kaj ĉiuj Hindaj komunumoj tramonde

Vintre

Decembro 
 Zamenhofa Tago
 Datreveno de la naskiĝo de L. L. Zamenhof, t.e. la 15-a de decembro
 Tradicia tago por ĉiujaraj bankedoj aŭ festenoj de Esperanto-kluboj kaj aliaj organizitaj grupoj de Esperantistoj

 Vintra solstico
 En la norda hemisfero, inter la 20-a kaj 23-a de decembro
 Tago de plej mallonga sunlumo, sed reekplilongiĝo de la tagoj, do festo de lumo en multaj kulturoj
 Diversaj; la festo nomiĝas Julo en novpaganaj tradicioj

 Ĥanuka
 En decembro.
 judismo

 Jalda
 Nokto de la 21-a de decembro (vintra solstico)
 tradicia Irano

 Kristnasko
 25-a de decembro
 naskiĝtago de Jesuo Kristo
 Kristanismo

Vidu ankaŭ 
 Ĝenerala Roma Kalendaro
 Japanaj festoj
 Ĉinaj festoj
 Islama festo
 Judaj festotagoj
 Kristana festo
 Budhismaj festoj
 Novpagana festo
 Folkloro

Proverbo 
Ekzistas pluraj proverboj pri festo en la Proverbaro Esperanta de L. L. Zamenhof, inter ili:

Referencoj