9 май

9 май — Милади тәкъвимендә бишенче айның тугызынчы көне. Ел ахырына кадәр 236 көн кала.



— Икенче бөтендөнья сугышы дәвамында тормышларын югалтканнарны искә алу һәм татулашу заманы (, , ). (8-9 май).

+ ,  Молдавия,  Сербия,  Украина — Җиңү көне (, , , , , , , , , ).
  Европа Берлеге — Европа көне (, , , , , , ).
  һәм  — Азат ителү көне (, җер.норм. Jour d'la Libéthâtion).

— Хезмәткәр һөнәри берлекләре әгъзалары көне (, , ).
  — Гоку көне (, , ).

Киң вакытлы халыкара чаралар

1936 — Муссолини нең гә кушылуы турында игълан итте.
 1938 — Сталин сызган исемлек буенча  җитәкчелегеннәң 69 кеше үлемгә хөкем ителә. 
 1945 — ның (нацист Алмания) капитуляциясе турында акт гә килә.

1825 — Семён Пахман, 
 1839 — Николай Барсов, 
 1860 — Джеймс Барри, шотланд язучысы, драматург.
 1863 — Николай Мочалов, 
 1875 — Николай Симашкевич, 
 1880 — Ибраһим Әхтәмов, хокук белгече, татар меньшевиклары җитәкчеләренең берсе.
 1890 — Елена Жилина, Казан дәүләт академия рус Зур драма театры актрисасы.
 1908 — Николай Тарасенко, 
 1916 — Шәйхулла Чанбарисов, Башкортстан дәүләт университетының беренче ректоры.
 1924 — Рифкать Янекәев, 
 1926 — Николай Мальнев, 
 1927 — Манфред Эйген, 
 1929 — Ирина Ганнушкина, 
 1929 — Николай Шиндялов, 
 1932 — Стелла Базазьянц, 
 1935 — Габбәс Мөхәммәтшин, ТР мәдәният министры урынбасары (1989-1997), ТАССР атказанган төзүчесе.
 1938 — Евгений Бусыгин, вирусология белгече, профессор.
 1938 — Евгений Воронин, 
 1942 — Әлфия Борнашева, 
 1947 — Майкл Левитт, 
 1947 — Шәүкәт Әмиров,
 1954 — Борис Гафуров, 
 1954 — Ринат Солтанов, 
 1958 — Николай Фёдоров,  һәм  юстиция министры, 1-нче  президенты,  авыл хуҗалыгы министры.
 1960 — Фиргать Бәйрәмгулов, 
 1964 — Рөстәм Мәрданов, 
 1966 — Рәфыйк Таһиров, Әлмәт театры актеры, ТР халык артисты.
 1971 — Римма Гайсина, драма актрисасы, Татарстан Республикасының Атказанган артисты (2019).
 1972 — Василий Мосин, 
 1981 — Олег Кузьмин, 
 1983 — Виталий Шулаков, 
 1985 — Владимир Жаворонков, 
 1991 — Станислав Альшевский, 
 1991 — Ярослав Альшевский, 
 1992 — Эмиль Галимов, 
 1996 — Энҗе Хөсәенова,

1903 — Поль Гоген, француз рәссам, сынчы, график.
 1928 — Вәли Ибраимов, 
 1938 — Кыям Абрамов, ТАССР ХКШ рәисе (1930-1937).
 1938 — Миңнегәрәй Әхмәтшин,  дәүләт эшлеклесе,  Үзәк башкарма комитеты президиумы рәисе (1927-1929).
 1938 — Гомәр Байчурин,  дәүләт эшлеклесе,  Үзәк башкарма комитеты президиумы рәисе (1934-1936).
 1938 — Шаһвәли Башкиров,  дәүләт эшлеклесе,  юстиция һәм мәгариф халык комиссары,  прокуроры.
 1938 — Ләбиб Гыйльми, татар язучысы.
 1938 — Әхмәтсафа Дәүләтьяров,  дәүләт эшлеклесе,  халык комиссарлары шурасы (хөкүмәте) рәисе.
 1938 — Альфред Лепа,  дәүләт эшлеклесе, КПССның ТАССР өлкә комитеты беренче сәркатибе.
 1938 — Әхәт Әхмәтов,
 1938 — Габдрахман Искәндәрев,
 1938 — Госман Дивәев,
 1938 — Исхак Янекәев,
 1938 — Моисей Айвазов,
 1938 — Рияз Алкин,
 1938 — Сибгатулла Гафуров,
 1938 — Таһир Әхмәдуллин,
 1949 — Хәдичә Сөнгатьзадә, татар шагыйрә һәм мөгаллимәсе.
 1952 — Михаил Морозов, 
 1952 — Николай Максимов, 
 1967 — Модест Ильин, 
 1970 — Александр Жирмунский, 
 1970 — Идрис Кудашев, Кызыл Гаскәр югары сержанты, Советлар Берлеге каһарманы.
 1972 — Алексей Петров, 
 1980 — Ион Кодица, 
 1989 — Сергей Бармин, 
 1991 — Янка Дягилева, 
 1996 — Атилла Расих, татар язучысы, Г.Тукай исемендәге ТР Дәүләт премиясе лауреаты.
 1996 — ̻Хаптад Баба, 
 2004 — Әхмәт Кадыйров, Мәскәү яклы беренче  президенты.
 2009 — Зөбәрҗәт Янбирдина, 
 2014 — Якуп Ханбикев, 
 2016 — Вакыйф Фәхретдинов, 
 2017 — Марат Сафин, 
 2019 — Сергей Доренко,





Шулай ук карагыз

Искәрмәләр 

Ел көннәре
9 май