alibayram/wikipedia-40-langs huggingface dataset:
Institut za društvena istraživanja

Institut za društvena istraživanja (njemački: Institut für Sozialforschung) je naučni insititut koji se bavi istraživanjem oblasti kao što su sociologija i kontinentalna filozofija, najpoznatiji kao institucionalni dom Frankfurtske škole. 

Institut je osnovan u Frankfurtu na Majni godine 1923, gdje je bio (a danas ponovno jest) povezan s Frankfurtskim univerzitetom. Osnovao ga je Felix Weil, student marksističkog filozofa Karla Korsch, uz pomoć donacije svog imućnog oca. Njegov prvi direktor Kurt Albert Gerlach je umro prije nego što je stigao ostaviti pečat institutu, pa ga je zamijenio Carl Grünberg, marksistički historičara koji je skupio druge "ortodoksne" marksiste Institute, uključujući svog bivšeg učenika Henryka Grossamana. Grünberga je slijedio suosnivač Friedrich Pollock.

Nakon srčanog udara koji ga umalo nije koštao glave, Grünberga je godine 1930. naslijedio Max Horkheimer. Horkheimer je ubrzo postao vođa Frankfurtske škole, grupe mislilaaca stvorene pod njegovim direktorovanjem Institutom. Horkheimer je uređivao časopis gupe Zeitschrift für Sozialforschung (Časopis za društvena istraživanja) i pisao eseje koji su definirali kritičku teoriju društva. 

Porast utjecaja nacista su natjerala osnivače da u septembru 1930. odluče pripremiti preseljenje Instituta iz Njemačke, prvo tako što su osnovali ogranak u Ženevi, a fondove prebacili u Nizozemsklu. . Godine 1933, nakon Hitlerovog dolaska na vlast, Institut je napustio Njemačku za Ženevu a godine 1934. se preselio u New York. U New Yorku je postao povezan sa Univerzitetom Kolumbija, a njegog časopis Zeitschrift für Sozialforschung buo preimenovan u Studies in Philosophy and Social Science. Tamo su počeli nastajati najvažniji radovi mislilaca Frankfurtske škole, te se boravak Instituta u New Yorku smatra jednim od razloga što su njegovi radovi dobili naklonost angloameričke akademske zajednice.

Institut se ponovno otvorio u Frankfurtu godine 1951. pod vodstvom Pollocka.

Institut je bio i istraživački centar i, za vrijeme svojih frankfurtskih perioda, mjesto za predavanje sociologije. Trenutni direktor je Axel Honneth.

Povezano 
 Kritička teorija
 Frankfurtska škola

Izvori

Vanjske veze 

 The Institute of Social Research 
 History of the Institute of Social Research 

Nastanci 1923.
Društvena istraživanja
Njemačke organizacije
Društvene nauke
Frankfurt
Hram Kastora i Poluksa

Hram Kastora i Poluksa na Rimskom forumu prvobitno je bio izgrađen da bi se obeležila pobeda u bici kod Regilskog jezera (495. st. e.). Kastor (lat. Castor) i Poluks (lat. Polux, grč. Polydeuces) bili su blizanci, zajedni nazvani "Dioskuri", sinovi Zevsa (Jupitera) i Lede. Njihov je kult došao u Rim preko Velike Grčke i grčke kulture na jugu Italije.

Istorija 
Proterani rimski kralj, Tarkvinije Oholi, i njegovi latinski saveznici poveli su rat protiv tek osnovane Rimske republike. Pre bitke rimski diktator Aul Postumije Albin zakleo se da će u slučaju rimske pobede podići hram Dioskurima.

Prema legendi, Kastor i Poluks pojavili su se na bojnom polju kao dva vešta konjanika koja su se borila na strani Rimljana. Nakon što su Rimljani izvojevali pobedu, Dioskuri su se ponovo ukazali na Rimskom forumu kako poje svoje konje na Juturninom izvoru i tako objavljuju pobedu. Hram je podignut na mestu na kome su se Kastor i Poluks navodno ukazali. Gradnju hrama dovršio je Postumijev sin 484. godine st. e. 

U doba republike u hramu se ponekad sastajao rimski senat, a od sredine 2. veka st. e. prednji deo podijuma koristio se kao govornica. Tokom Rimskog carstva u hramu se nalazila kancelarija koja se starala o merama i tegovima, a tu je bila smeštena i državna riznica. 

Ovaj arhajski hram iz temelja je rekonstruisao i uvećao Lucije Cecilije Metel Dalmatinski 117. godine st. e., nakon pobede nad dalmatinskim plemenima. Ovaj drugi hram ponovo je 73. st. e. obnovio Gaj Ver.

Požar koji je 14. godine st. e. oštetio velike delove Foruma uništio je i ovaj hram, pa ga je rekonstruisao car Tiberije, Avgustov naslednik na prestolu. Ovaj Tiberijev hram bio je posvećen 6. godine n. e. Ostaci koji se danas mogu videti potiču od ovog hrama koji je obnovio Tiberije, osim podijuma, koji je iz Metelovog vremena.

Arhitektura 
Kao i velika većina grčko-rimskih hramova, i ovaj je hram bio peripter, sa osam korintskih stubova na kraćim stranama i jedanaest takvih stubova na dužim stranama. U unutrašnjosti se nalazila jedna cela popločana mozaicima. Podijum je veličine 32×49.5m, a visok je 7m. Prema antičkim izvorima, hram je imao samo jedno centralno stepenište koje je vodilo na podijum, ali iskopavanja su otkrila i dva bočna stepeništa.

Ruševina 
Kao i mnoge druge građevine na Rimskom forumu, i ovaj je hram tokom petnaest vekova trpeo razaranja, pljačkanja i rušenja. Hram je još uvek bio čitav u 4. veku n. e., ali o njegovoj potonjoj istoriji nije poznato ništa osim to da su u 15. veku od celog hrama stajala još samo tri stuba. Ulica koja je tuda prolazila nazvana je tada "Ulicom tri stuba" (via Trium Columnarum). Danas se vidi deo podijuma, tri stuba i deo arhitrava, i ti ostaci su jedan od najznamenitijih spomenika na Forumu.

Eksterni linkovi 

 Aedes Castoris in Foro Romano (Platner's Topographical Dictionary of Ancient Rome, with further links)

Kastor i Poluks
Građevine u antičkom Rimu‎
Rimski forum
Hetin

|gšir=45.656833
|gduž=20.788166
}}
Hetin ( ili Hetény) je naselje u opštini Žitište u Srednjobanatskom upravnom okrugu. Nalazi se blizu rumunske granice. Prema popisu iz 2002. bilo je 763 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 881 stanovnika).

Istorija 
Kratak pregled istorije naselja: Prvi pisani tragovi o selu datiraju iz 1472. godine kada se pojavilo pod imenom Hetino.
U prvoj polovini 18. veka ove predele kupuje vlastelin Hetenji. Istovremena se doseljavaju prvi doseljenici koji su radili na ovom posedu. Oni osnivaju naselje pod nazivom Hetenje po vlasniku Hetenjiju. Sredinom 18. veka ove predele kupuje veleposednik Komari Bedećković Tamaš. On dovodi radnu snagu. Tako su se 1841. godine doselili Mađari. Novi doseljenici podižu novo naselje u neposrednoj blizini Hetenjija i daju mu ime po Tamašu - Tamašfalva. Ova dva naselja spajaju se u jedno 1897. godine. 1923. godine Tamašfalva dobija novo ime: Hetin.

Uprava, obrazovanje i zdravstvo 
U Hetinu postoji katolička crkva, veoma stara, dve prodavnice, jedna pošta i ambulanta u koju dolazi doktor dva puta nedeljno. Postoji i adventistička crkva koja je trenutno pusta, jer u selu nema više vernika. Takođe, postoji i matičar i ogranak opštine-mesna kancelarija u kojoj se obavljaju administrativni poslovi.

Selo ima dve školske zgrade od kojih je sada samo jedna u upotrebi (od 1974.). Nastava u školi se odvija na dva jezika mađarskom i srpskom odvojeno u kombinovanim odeljenjima od prvog do četvrtog razreda. Učenici od petog do osmog razreda nastavu pohađaju u 18 km udaljenom selu Srpski Itebej od 1974. godine. U početku su učenici putovali autobusima redovnog linijskog prevoznika, da bi 2002. godine opština obezbedila poseban autobus za prevoz. Učenici srednjih škola, koji se školuju u Zrenjaninu udaljenom bezmalo 60 km, svakodnevno putuju u školu redovnim autobuskim linijama. Nekoliko učenika se školuje i u školama u Subotici. Malobrojni studenti studiraju u Novom Sadu, Subotici i Beogradu.

Sport 
Fudbal je najzastupljenija sportska disciplina mada je bilo i danas ima talenata i za druge sportove. Fudbalski klub "Terekveš"-"Törekvés" osnovan je 1920. godine i postoji i danas. Sada se takmiči u opštinskoj ligi, a stariji fudbaleri pamte i slavnije dane.

Demografija 
U naselju Hetin živi 638 punoletnih stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 46,8 godina (44,9 kod muškaraca i 48,5 kod žena). U naselju ima 328 domaćinstava, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 2,33.

Stanovništvo u ovom naselju veoma je nehomogeno.

Reference

Vanjske veze 

 Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (Fallingrain)
 Satelitska mapa (Wikimapia)
 Gugl satelitska mapa (Maplandia)
 Plan naselja na mapi (Mapquest)

Opština Žitište
Naselja u Vojvodini
Prijelazna federalna vlada Somalije

Prijelazni federalni parlament Somalske republike (; često nazivan Baarlamaanka Federaalka Soomaaliya) je privremeni parlament Somalije stvoren u susjednoj Keniji godine 2004.

Parlament je izabrao Prijelaznu federalnu vladu Somalske republie (Dowalada Federaalka Ku Meel gaarka ah ee Jamhuuriyada Soomaaliya) koju vodi premijer Ali Mohammed Ghedi. Abdullahi Yusuf Ahmed je izabran za predsjednika Somalije od strane Parlamenta godine 2004.

Prijelazna federalna vlada (TFG), Prijelazni federalni parlament (TFP), i Prijelazna federalna povelja (TFC) zajedno tvore Prijelazne federalne institucije (TFI) nove somalijske vlade. TFG je nasljednica Prijelazne nacionalne vlade.

Izvori

Vanjski linkovi 
 Official Federal government Website for Somalia
 Report of the UN Secretary-General on the situation in Somalia, 11 October 2001, United Nations Security Council

Somalija
Somalija

en:Transitional Federal Parliament
pt:Governo de transição somali
Ludovik Crijević Tuberon

Ludovik Crijević Tuberon (lat. Ludovicus Cerva Tubero, 1459–1527) bio je hrvatski latinista, koji se pre svega istakao radom na istoriografiji. Rođen u Dubrovniku, studirao je filozofiju, teologiju i matematiku u Parizu. Razrešvši sklopljeni brak, u 25. godini života priključio se benediktinskom redu i posvetio se proučavanju dela antičkih rimskih istoričara i istraživanju domaće istorije. Dvadesetak godina bio je opat samostana sv. jakova u Višnjici kraj Dubrovnika.

Glavno je Tuberonovo delo Zapisi o svom vremenu (Commentaria temporum suorum), objavljeno prvi put 1603, a zatim nekoliko puta preštampano. Ovo istorijsko delo obuhvata razdoblje od smrti kralja Matije Korvina (1490) do smrti pape Lava X (1522) te predstavlja prvorazredni izvor za period Jagelovića u Ugarskoj (1440–1444 i 1490–1526). U njemu Tuberon, ugledajući se na Salustija i Tacita, tečno i slikovito prikazuje događaje, ličnosti, društvene i ekonomske prilike na širokom prostoru od Budima do Carigrada u periodu od 1490. do 1522. godine. Vrlo su zanimljivi ekskursi u dalju prošlost te anegdotski i novelistički umeci s psihološkom karakterizacijom pojedinih ličnosti. Delo je pisano klasičnim latinitetom, koji je autoru pribavio ime "dubrovačkog Salustija". Delo odaje piščev slobodan duh koji je tolerantan prema reformskim pokretima te oštro kritikuje visoki kler i vatikansku politiku, zbog čega je crkva to istorijsko delo 1734. stavila na "Popis zabranjenih knjiga" (Index librorum prohibitorum).

Crijevićeva rasprava O poreklu, običajima i podvizima Turaka (De Turcarum origine, moribus et rebus gestis) objavljena je 1590, a 1790. štampan je njegov pregled istorije Dubrovnika pod naslovom O poreklu i razvoju dubrovačkoga grada (De origine et incremento urbis Rhacusanae). Oba su dela zapravo odlomci iz Zapisa.

Hrvatski pisci
Latinska književnost
Authority control
Zagrebački kaptol

Zagrebački Kaptol je deo Zagreba, glavnog grada Hrvatske. Nalazi se u gornjem gradu i središte je rimokatoličke Zagrebačke nadbiskupije.

Postojanje Kaptola, naselja na istočnoj padini, potvrđeno je 1094, kada je ugarski kralj Ladislav I osnovao zagrebačku biskupiju. Biskup, njegova rezidencija i katedrala nalazili su se u jugoistočnim delu kaptolskog brda. Vlaška Ves, naselje koje se nalazilo u neposrednoj blizini katedrale i bilo u nadležnosti biskupa, prvi put se spominje 1198. Kaptolska ulica presecala je Kaptol na potezu od juga ka severu, a duž nje nalazile su se kuće kanonika. Kako se grupa kanonika na latinskom označava rečju capitulum ("kaptol"), jasno je kako je Kaptol dobio svoje ime. Kanonici su takođe imali i svetovnu jurisdikciju nad ovim naseljem.

Katedrala je bila posvećena 1217, ali je 1242. teško stradala zbog tatarske najezde. Nakon 1263. bila je rekonstruisana i obnovljena. Kao naselje Kaptol je imao asimetričan oblik pravougaonika u koji se ulazilo na južnoj strani, a izlazilo se na severnoj strani blizu današnje Kaptolske škole. U srednjem veku Kaptol nije bio utvrđen, već je samo bio okružen drvenim ogradama ili palisadama koje su vremenom rušene i obnavljane.

Odbrambene zidine i kule oko Kaptola podignute su između 1469. i 1473. Godine 1493. Turci su stigli do Siska i pokušali ga osvojiti, ali su pretrpeli poraz. Stoga, plašeći se turske navale, zagrebački biskup je naredio da se oko katedrale i njegove rezidencije podignu utvrde. Odbrambene kule i zidine koje su izgrađene između 1512. i 1520. očuvane i danas, osim onih koje su gledale pravo na prednji deo katedrale smeštene na Kaptolskom trgu: one su porušene 1907.

U 13. veku dve gotičke crkve bile su izgrađene na Kaptolu, crkva sv. Franje sa franjevačkim samostanom, te crkva sv. Marije, koja je znatno preuređena i rekonstruisana tokom 17. i 18. veka. U Opatovini se još uvek mogu videti kućice u kojima su živeli nekadašnji stanovnici kaptolskog naselja, dok su u Dolcu stare male i uzane ulice uništene 1926. kada se na tom mestu počela graditi tržnica. Godine 1334. kanonik Ivan Arhiđakon Gorički sastavio je, na latinskom jeziku, Statut zagrebačkog kaptola, koji predstavlja najstariji urbar u Hrvatskoj i koji je formalno ustanovio naselje kaptolskih kmetova u blizini kuća u kojima su živeli kanonici: to je bio početak novog naselja nazvanog Nova Ves (današnja ulica Nova Ves).

Vanjski link 

http://www.guide.ndo.co.uk/html/oldzagreb.html

Hrvatska
Srednji vijek
Busovačka planina

Busovačka planina je planina smještena iznad grada Busovače u Bosni i Hercegovini, Visina 1650nm. U bivšoj državi, bila je jedno od najpoznatijih odmarališta , radi njenog izrazito izolovanog prostora kao i ugodne klime. Ova planina je poznata i po jednome od svojih endema , a to je biljka alpska ruža koja je danas slabo sačuvana vrsta. 

Planine u Bosni i Hercegovini
Vojin Jelić

Vojin Jelić (27. novembar 1921., Knin - 19. decembar 2004., Zagreb), je bio hrvatski prozaik, pjesnik i publicist.

Spada u istaknute pripovjedače poslijeratne hrvatske proze, koji je u svojim romanima i pripovijetkama dao sliku seoskog života u ljudi sa škrtog kamenjara kninskog dijela dalmatinskog zaleđa. Posebno se bavio folklornom tematikom i preispitvanjem djelovanja mita u kulturi Srba u Hrvatskoj.

Njegova djela su prvi roman "Anđeli lijepo pjevaju" (1953), zbirke novela "Ljudi kamenjara", "Limeni pijetao" i "Gorki bajami", u posljednjoj knjizi, "Pogledaj svoje ruke" (1996). U prozno-dokumentarističkoj formi tretira "srpsko pitanje" nakon uspostave samostalne Hrvatske.

Hrvatski pisci
Biografije, Knin
Srbi u Hrvatskoj
Authority control
Pero Čimbur

Pero Čimbur (Knin, 1930. - Zagreb, 4. februara 2002.) je bio hrvatski novinar i književnik.

U Kninu je završio osnovnu i srednju školu. Diplomirao je književnost na zagrebačkom Filozofskom fakultetu, a od 1957. do umirovljenja 1992. radio je na Hrvatskom radiju.

Pisao je dječju literaturu, putopise, eseje i scenarije, a posebnu pozornost svratio je svojim knjigama o fenomenu mucanja inspiriranim vlastitim traumatskim iskustvom. Posebno je volio heraldiku, kreiravši više grbova za općine i gradove, te zaštitnih znakova za razne ustanove. Sudjelovao je na nekoliko skupnih izložaba, a samostalno je izlagao u Karlovcu, Zagrebu i Crikvenici.

Dobitnik je nagrade Društva novinara Hrvatske (1961.), nagrade za esej časopisa »Žena« (1976.), nagrada »Školske knjige« (1983., 1988. i 1990.) za djela znanstveno-popularnog ili znanstveno-fantastičnog sadržaja, te nagrade beogradskih Večernjih novosti za feljton »Sve naše zastave« (1989.). Objavio je više knjiga, među kojima, »Iz putne torbe«, »Marko na Bemixu«, »Brod nad kojim nisu letjeli galebovi«, »Lady Machbet IV«, »Kako sam izliječio Pppetra«, »Zbogom mucanje« te knjige o Domovinskom ratu »E, moj sine« i »Vior«.

Hrvatski pisci
Hrvatski novinari
Biografije, Knin
Authority control
Hrvoje Požar

Hrvoje Požar (Knin 5. jula 1916. - Zagreb, 30. juna 1991.) bio je inžinjer, doktor tehničkih znanosti, vrhunski svjetski znanstvenik i hrvatski akademik.

Hrvoje Požar rodio se u Kninu gdje je završio osnovnu školu. Gimnaziju je pohađao u Šibeniku, a maturirao je u Zagrebu. 1939. diplomirao je na Elektrotehničkom fakultetu u Zagrebu i postao inžinjer elektrotehnike. Nakon završetka studija radio na raznim odgovornim rukovodećim dužnostima u elektroenergetici.

1950. počeo honorarno predavati na Elektrotehničkom fakultetu u Zagrebu. 1955. stekao doktorat tehničkih znanosti sa disertacijom Veličina izgradnje hidroelektrane. 1961. postao redovni profesor na Elektrotehničkom fakultetu u Zagrebu. 1965. postao izvanredni član tadašnje Jugoslavenske akademije znanosti i umjetnosti, te je bio je glavni urednik Tehničke enciklopedije od 6. do 12. sveska, do svoje smrti. Do svoje smrti obavljao dužnost glavnog tajnika Hrvatske akademije znanosti i umjetnosti.

U čast Hrvoju Požaru Vlada Republike Hrvatske Energetski institut nazvala je po njemu.

Njegov sin je bio novinar Petar Požar.

Hrvatski znanstvenici
Biografije, Knin
Krčić

Nekad velebni slap Krčić je nakon miniranja, pregrađivanja, izrade komore u njegovoj sedrenoj brani i "pokušaja" da se izradi hidroelektrana, sveden je na povremeni slap iznad samog izvora rijeke Krke. Nalazi se neposredno uz grad Knin a napaja se vodama s Dinare.

Vodopadi u Hrvatskoj
Šibensko-kninska županija
Jovan Radulović

Jovan Radulović (Polača kraj Knina, 29. 9. 1951 - Beograd, 7. 3. 2018) srpski književnik. Osnovnu školu je završio u rodnom mestu, gimnaziju u Kninu. Počeo studije književnosti u Zadru, diplomirao na Filološkom fakultetu u Beogradu. Radulovićeve pripovetke prevedene su na engleski, ruski, italijanski, švedski, mađarski, ukrajinski, francuski, nemački i makedonski jezik.

Radulović je 1980-ih od tadašnjeg komunističkog rukovodstva Hrvatske napadnut zbog svoje drame Golubnjača kojoj se spočitavao tzv. "srpski nacionalizam".

Njegov roman Braća po materi, koji se bavi komplikovanim odnosima Srba i Hrvata u Dalmatinskoj zagori za vreme i posle Drugog svetskog rata, ekranizovan je 1989. godine kao istoimeni igrani film Braća po materi u režiji Zdravka Šotre.

Dela 
 Ilinštak, pripovetke
 Golubnjača, pripovetke
 Dalje od oltara, pripovetke
 Golubnjača i druge pripovijetke, pripovetke
 Izabrane pripovijetke, pripovetke
 U Islamu Grčkom, pripovetke
 Idealan plac, pripovetke
 Najlepše pripovetke Jovana Radulovića, pripovetke
 Zamka za zeca, priče za decu
 Stare i nove priče, pripovetke
 Nema Veronike i druge priče, pripovetke
 Braća po materi, roman
 Od Ognjene do Blage Marije, roman
 Prošao život, roman
 Drame, drame
 Golubnjača, drama
 Učitelj Dositej, drama
 Bora pod okupacijom, drama
 Po srpskoj Dalmaciji, putopisni esej
 Zrna iz pleve, prozni i esejistički zapis
 Uroniti u maticu života, priče, zapisi, crtice
 Slučaj Golubnjača - za i protiv, dokumenti
 Sumnjiva sahrana, pripovetke

Srpski pisci
Biografije, Knin
Dobitnici Andrićeve nagrade
Biskupija (naselje)

Biskupija je selo na jugu Kosova polja središte Općine Biskupija, smještena 5 km južno od Knina.

Zemljopisni položaj 

Nalazi se na 44° 0' 41" sjeverne zemljopisne širine i 16° 14' 14" istočne zemljopisne dužine.

Upravna organizacija 

Sjedište je istoimene općine.

Stanovništvo 

2011. je u Biskupiji živjelo 406 stanovnika. Biskupija je u kninskoj okolici bilo pred Domovinski rat jedno od naselja sa značajnijom koncentracijom Hrvata. Za balvan-revolucije i za samog Domovinskog rata, mjesni Hrvati su završili u progonstvu.

Danas u Biskupiji živi zajednica izgnanih Hrvata iz BiH, u uvjetima drukčijih od onih u kojima žive ostali mještani - žive bez priključka na vodovodnu mrežu.

Povijest i kultura 

Selo je bilo središnjim mjesto vlasti, crkve i kulture u starohrvatskoj državi. U to vrijeme se ovo naselje zvalo Pet crkava na Kosovu. Hrvatska redakcija Ljetopisa popa Dukljanina, u 27. poglavlju govori kako su hrvatskog kralja Zvonimira ubilo na skupštini sazvanoj "u petih crikvah u Kosovi", današnjem selu Biskupiji.
Toponimi koji govore o nazočnosti pet crkvâ na ovom području su Crkvina (Zvonimirova zadužbina, trobrodna bazilika sv. Marije koju je dao izgraditi), Lopuška glavica, Sv. Trojica, Stupovi i Bukorovića podvornica. Poznato je po nalazima iz starohrvatskog doba. Poznate su starohrvatske crkve sv. Marije Kraljice Hrvata i sv. Cecilije.

U svetištu sv. Marije Kraljice Hrvata (odnosno Gospe od Biskupije), koje se nalazilo u ovom selu, stolovao je biskup Kraljevine Hrvatske, od samog osnutka biskupije (zbog veličine biskupije, koja se rasprostirala do Drave, biskupa su nazivali i hrvatskim biskupom), 1040. sve do ukidanja biskupije  1493. .
U istoj crkvi je nađen najraniji (datiran u 1050. godinu) znani pralik Gospe u starohrvatskoj umjetnosti, slavljen kao Gospa Velikoga hrvatskog krsnog zavjeta. 

Tu crkvu su bili svojim djelima ukrasili i hrvatski umjetnici Ivan Meštrović i Jozo Kljaković. Iste su velikosrpski ekstremisti uništili, kao dio ideologije uništavanja svega katoličkog u koje su poistovjećivali sa hrvatstvom. Za velikosrpske pobune i srbijanske agresije, crkva je doživjela uništavanje, i nije obnovljena nakon oslobođenja tih krajeva od četničke vlasti 1995..

Crkva sv. Marije Kraljice Hrvata je mjestom hodočašća u zadnje rujanske nedjelje, za blagdana Imena Marijina. O važnosti ovog arheološkog lokaliteta je govorio i hrvatski zastupnik Tonći Tadić, predlagavši da se od njega napravi arheološki spomen-park.

Izvori

Vanjske poveznice 
Biskupija na fallingrain.com
Slobodna Dalmacija Podlistak: Starohrv. spomenička baština od 7. do 12. stoljeća
Svetište Gospe od Biskupije
Razgovor s dr. Dušanom Dujom Jelovinom
Vjesnik Hrvatska je ponovno slobodna i međunarodno priznata, ali i bolesna od stalnih starih podvala, 19. rujna 2003.

Naselja u Šibensko-kninskoj županiji
Krka

Krka može da se odnosi na:
 Krku - reku u Hrvatskoj
 Krku - reku u Sloveniji
 Krku - reku u Austriji
 Nacionalni park Krku - nacionalni park u Hrvatskoj
 Krku d.d., farmaceutsko poduzeće u Sloveniji

V. također 
 KRKA
Emir Hadžihafizbegović

Emir Hadžihafizbegović, rođen 20. augusta 1961. u Tuzli, je bosanskohercegovački glumac. Diplomirao na Akademiji scenskih umjetnosti u Sarajevu, 1986. Ostvario više od 50 uloga u pozorištu i na TV-u.

Ratne godine proveo u Armiji Republike Bosne i Hercegovine (ARBiH) i Hrvatskom vijeću obrane (HVO). Član je Stranke demokratske akcije (SDA).

Filmografija

Filmovi 
 1985 - Otac na službenom putu
 1987 - Život radnika 
 1989 - Hajde da se volimo 2 
 1990 - Hajde da se volimo 3
 1990 - Stanica običnih vozova
 1992 - Prokleta je Amerika 
 2003 - Remake
 2003 - Gori vatra 
 2003 - Ljeto u zlatnoj dolini
 2004 - Kod amidže Idriza 
 2005 - Lopovi prve klase
 2005 - Dobro uštimani mrtvaci
 2006 - Grbavica
 2006 - Karaula
 2006 - Put lubenica
 2007 - Sve džaba
 2007 - Teško je biti fin
 2007 - Armin
 2008 - Turneja
 2008 - Snijeg
 2009 - Metastaze
 2009 - Crnci
 2009 - Kenjac
 2012 - Smrt čoveka na Balkanu
 2013 - Odumiranje
 2014 - Takva su pravila

TV serije 
 1989 - Specijalna redakcija
 2002 - Viza za budućnost
 2002 - Obećana zemlja
 2004 - Crna hronika
 2005 - Bitange i princeze
 2005 - Večernja škola: Povratak upisanih
 2007 - Lud, zbunjen, normalan
 2011 - Dva smo svijeta različita

Vanjske veze 
 

 
 

Bosanskohercegovački filmski glumci
Bosanskohercegovački teatarski glumci
Bosanskohercegovački televizijski glumci
Dobitnici i dobitnice Zlatne arene
Biografije, Tuzla
Славистика

Latinična verzija

Славистика је академска дисциплина која се бави словенским подручјима, словенским језицима, књижевношћу и културом. Слависти су лингвисти или филолози који се баве проучавањем славистике. Славистика се појавила крајем 18. и почетком 19. века, истовремено са националним буђењем разних народа словенског порекла и покушајима да се успостави заједничка свест о словенској заједници, посебно популарно у Пан-словенском покрету. Међу првим научницима који су користили термин је био Јозеф Добровољски.

Filologija
17. vijek

17. vek je razdoblje koje je trajalo od 1601. do 1700. godine.

Glavni događaji i razvoji 
 Tridesetogodišnji rat u Europi (1618 - 1648).
 1648 - Westfalski mir kojim su uspostavljeni temelji međunarodnog prava u tadašnjoj Evropi.
 1642 - 1660 - Engleska revolucija.
 1683 - 1699 - Veliki bečki rat.
 1688 - Slavna revolucija u Engleskoj u kojoj je svrgnut apsolutistički katolički kralj James II i uspostavljena ustavna monarhija.
 U Kini na vlast dolazi mandžurska dinastija Qing.
 Razvija se piratstvo na svjetskim morima, ponajviše na Karibima.

Važnije osobe 
 William Shakespeare, engleski pisac (1564 - 1616).
 Ivan Gundulić, hrvatski pisac (1589 - 1638).
 Baruch de Spinoza, nizozemski filozof (1632 - 1677).

Izumi i otkrića 
 1608. - Teleskop (Hans Lippershey)
 1642. - Računska mašina (Blaise Pascal)
 1676. - Ole Rømer izveo prvo mjerenje brzine svjetlosti.
 1687. - Objavljeni Newtonovi zakoni gibanja.

 
2. milenijum
Vjekovi
Božović

Božović - crnogorsko prezime, prisutno u skoro svim krajevima. Nastalo je od imena Božo, i označava njegove potomke.

Najpoznatija i najbrojnija familija Božovića su crnogorski Božovići, porijeklom iz oblasti Pipera i porijeklom iz Zagore, zatim Božovići iz Nikšića ,Crna Gora, najveci srpski junaci Božovici iz Zagore(tromeđa između Riječke, Ljesanske i Katunske nahije) su nastali po Božu Miliću iz plemena Bjelice, on je ubio poznatog turskog Bega i morao da ode iz Bjelica. Veće familije Božovića se još nalaze u Istočnoj Hercegovini i na Starom Vlahu. Prisutni su i u južnoj, srednjoj i istočnoj Srbiji, ali u manjem broju. Mnogobrojne familije Božovića nisu u međusobnom srodstvu.

Vidi još 
 Petar Božović, glumac
 Radoman Božović, predsjednik Vlade Republike Srbije
 Milan Božović, major JNA i rezervni vojni starješina VSCG
 Grigorije Božović, književnik, profesor prizrenske bogoslovije i jedan od vođa srpskog pokreta u Makedoniji
 Borislav Božović (1913-1987), akademik SANU
 Mladen Božović golman Partizana,i reprezentacije Crne Gore
 Božo Božović (1907-1993), narodni heroj Jugoslavije u Drugom svjetskom ratu
 Vlado Božović (1915-2010),narodni heroj Jugoslavije u Drugom svjetskom ratu
 Vukosav Božović (1916-1943),narodni heroj Jugoslavije u Drugom svjetskom ratu
 Dragoljub Božović Žuća (1922-1943),narodni heroj Jugoslavije u Drugom svjetskom ratu
 Radislav Božović Raško (1910-1942),narodni heroj Jugoslavije u Drugom svjetskom ratu
 Radomir Božović Raco (1915-2000),narodni heroj Jugoslavije u Drugom svjetskom ratu
 Marko Božović bokser u reprezentaciji Crne Gore , osvajač mnogih bokserskih turnira
 Marinko Božović Načelnik opštine Istočna Ilidža, Poslanik u Narodnoj skupštini Republike Srpske, Potpredsjednik Srpske Demokratske Stranke
 Jovanka Božović, glumica

Prezimena
Milisav R. Đenić

Milisav R. Đenić je zlatiborski istoričar i hroničar. Rođen je u Čajetini na Zlatiboru 1933. godine. Osnovnu školu završio je u Čajetini, a gimnaziju u Užicu 1954. godine. Diplomirao je istoriju na Filozofskom fakultetu u Beogradu 1959. godine. Radio je kao profesor istorije u osnovnoj i srednjoj školi u Čajetini do 1988. godine. Bavi se proučavanjem zlatiborske istorije. Napisao je knjige: Zlatibor, Zlatibor - turistička panorama, Zlatibor u prošlosti, Zlatibor 1912-1918, Zlatibor u Velikom ratu, Zločini u ime pravde: zlatiborska hajdučija, Zlatiborski turizam kroz vekove; monografije: Zlatiborsko selo Šljivovica, Sto godina škole u Čajetini, Dani smrti i užasa (streljanje ranjenika na Zlatiboru 1941.), Čajetina; zbirke erskog humora: Novi erski humor i Da prostiš. Živi i radi u Čajetini.

Vidi još 
 Zlatibor
 zlatiborska istorija
 spisak znamenitih Zlatiboraca

Srpski istoričari
Biografije, Zlatibor
Opština Kosjerić

Opština Kosjerić je najsevernija opština u Zlatiborskom okrugu, u zapadnom delu Srbije. Prema popisu stanovništva iz 2002. godine opština Kosjerić ima 14.001 stanovnika u 26 naseljenih mesta koja su uglavnom smeštena u rečnim dolinama, mada ima i naselja koja se nalaze i na preko 1.000 m nadmorske visine. Opština se prostire na 359 km².

Vidi još 
 Kosjerić

Eksterni linkovi 
 Opština Kosjerić
 Hotel Olympic Kosjerić
 Titan Cementara - Kosjerić
 Hotel Olympic Kosjerić
 ELKOK A.D.
 TŠ Kosjerić 
 Dom zdravlja Dimitrije Pitović Kosjerić

Kosjerić
Vikiprojekat geografija/Naselja u Srbiji
Opština Aleksandrovac

Opština Aleksandrovac je opština u Rasinskom okrugu !. Prema popisu iz 2002. godine u opštini živi 29.389 stanovnika (1991. je bilo 31.674 stanovnika). Naseljena mesta opštine su: 

grad
 Aleksandrovac
koji je i sedište opštine, i sela

Aleksandrovac
Vikiprojekat geografija/Naselja u Srbiji
Opština Palilula

Opština Palilula je naziv za dvije gradske opštine u Srbiji:
 Opštinu Palilula u Nišu;
 Opštinu Palilula u Beogradu;
Opština Svrljig

Opština Svrljig je jedna od opština koje tvore Nišavski okrug u Srbiji. 

Predstavlja opštinu sa najnižom prosečnom zaradom po zaposlenom u 2005. godini po okruzima i opštinama u Republici Srbiji. Nalazi se na 167. mestu sa 6640 din.

Veze 
 Svrljig

Vanjske veze 

 Opština Svrljig
 Svrljig Forum 
 Svrljiške novine 

Svrljig
Vikiprojekat geografija/Naselja u Srbiji
Opština Blace

Opština Blace je jedna od opština u Topličkom okrugu sa sedištem u istoimenom gradu i spada među nerazvijenije opštine u republici Srbiji.

Geografski položaj 
Na istočnim padinama Kopaonika i jugozapadnim obroncima Jastrepca, u Topličkoj kotlini prostire se nerazvijena, depopulaciona opština Blace. Blace ima periferan infrastrukturni položaj u odnosu na glavne magistralne koridore, ali predstavlja raskrsnicu puteva prema Kosovu i Metohiji, Brusu, Kruševcu i Prokuplju, što predstavlja povoljan tranzitni položaj (najkraća veza između Topličke i Kruševačke kotline, kroz Jankovu klisuru). Jankova klisura se nalazi na području sela Čučale i nadaleko od mesta gde se završava Toplički i počinje Kruševački okrug.

Vidi još 
 Blace
 Toplički okrug

Blace
Vikiprojekat geografija/Naselja u Srbiji
Opština Kuršumlija

Opština Kuršumlija nalazi se na jugu Srbije, u gornjem slivu reke Toplice i njenih pritoka Kosanice i Banjske, na jugoistočnim padinama Kopaonika i severnozapadnim padinama Radan planine. Zauzima površinu od 952 km² i administrativno pripada Topličkom okrugu. Graniči se sa opštinama: Brus, Blace, Prokuplje, Medveđa, Podujevo (KiM) i Leposavić (KiM). Jugozapadna granica u dužini od 105 km poklapa se sa prirodnom i političko-administrativnom granicom Kosova i Metohije. U ovom delu nalaze se dva glavna prevoja: Merdare i Prepolac. 

Površina opštine iznosi 952 km² što čini 42,7% od ukupne površine Topličkog okruga ili 1,7% površine centralne Srbije. U opštini se nalazi jedno gradsko i 89 seoskih naselja, od kojih prema poslednjem popisu iz 2002. godine, četiri više nema stanovnika, i to sve prema Kosovu i Metohiji.

Prema popisu iz 2002. godine, u opštini je živelo 21.608 stanovnika, od toga u seoskim naseljima oko 35%. Po popisu iz 1953. godine Opština Kuršumlija je imala 39.772 stanovnika! Prosečna naseljenost u opštini po -{km}-² iznosila je 23 stanovnika, što je dva puta manje od prosečne naseljenosti Topličkog okruga i četiri puta manje od naseljenosti Centralne Srbije. 

U nacionalnoj strukturi dominiraju Srbi 94,7% sa malim učešćem Crnogoraca 2,7%, Roma i drugih.

Vidi još 
 Kuršumlija
 Mapa Kursumlije

Eksterni linkovi 
 Službena prezentacija opštine
 Turistička organizacija Kuršumlije \
 Jos nesto o Kursumliji
 Mojakursumlija

Kuršumlija
Vikiprojekat geografija/Naselja u Srbiji
Opština Bosilegrad

Opština Bosilegrad () je opština u Srbiji, smeštena na krajnjem jugoistoku države, a koja u administrativnom smislu pripada Pčinjskom okrugu. Sastoji se od grada Bosilegrada i okolnih sela. Predstavlja jednu od dve opštine u Srbiji (uz Dimitrovgrad) gde većinu stanovništva čine Bugari. Teritorija opštine je pripadala Bugarskoj od 1878.  do Nejiskog mirovnog sporazuma 1919. kada je predana Kraljevini Srbiji, odnosno Kraljevini SHS.

U 1991. u opštini je živelo 11.644 ljudi (čija etnička struktura je bila: Bugari 89,8%, Srbi 5%, Romi 3%, Crnogorci 0,2%, Muslimani 0,01% i ostali 1,99%). Prema popisu stanovništva 2002. u opštini je živelo 9.931 ljudi.

Naseljena mesta

Demografija

Obrazovanje 
Na teritoriji opštine se nalazi jedna gradska osnovna škola: „Georgi Dimitrov“. Takođe postoji i jedna srednja: Gimnazija.

Kultura 
 Centar za kulturu - Bosilegrad
 Kulturno-informativni centar „Caribrod“ bugarske nacionalne manjine u Srbiji

Sport, lov i ribolov 
 FK Mladost Bosilegrad
 Lovačko udruženje 
 Udruženje penzionera

Mediji 
 Radio Kodal
 Radio Bosilegrad
 Kablovska TV Kodal

Poznati Bosilegrađani 
 Emanuil Popdimitrov; pisac.
 Jordan Zahariev; etnolog.
 Goran Milanov; geograf, etnolog.
 Jordan Ivanović; sportski novinar i komentator.

Vidi još 
 Bosilegrad
 Zapadne bugarske pokrajine

Reference

Spoljašnje veze 

 Zvanični sajt opštine
 Bosilegradski forum

 
Pčinjski okrug
Opština Ćuprija

Opština Ćuprija je opština Pomoravskog okruga u centralnom delu Srbije.

Geografski položaj 

Opština i grad Ćuprija prostiru se na površini od 287 km kvadratnih, na obalama reka Ravanice i Velike Morave, na obroncima Juhora, Južnokučajskih i Beljačkih masiva.

Grad Ćuprija (ime je dobio po turskoj reči koja znači mali most), nalazi se između drumskog i železničkog magistralnog puta Beograd - Niš, 145 km udaljena od Beograda, odnosno 90 km od Niša.

Stanovništvo 
Opština Ćuprija danas ima oko 43000 stanovnika, a sam grad 23000. Opštinu čine: grad Ćuprija i okolna sela: Batinac, Bigrenica, Staro selo, Vlaška, Virine, Ivankovac, Isakovo, Jovac, Dvorica, Krušar, Kovanica, Mijatovac, Ostrikovac, Paljane, Dobričevo, Senje i Supska.

Privreda 
Centralno mesto u oblasti privrede imaju: 
 Fabrika keksa i vafla "Ravanica"
 Pogoni u grafičkoj industriji
 Fabrika metalnih konstrukcija
 Fabrika armaturnih mreža
 Pogon za toplo cinkovanje
 Fabrika za proizvodnju betonskih elemenata
 Fabrika za proizvodnju procesne opreme
 Fabrika stočne hrane
 Fabrika za preradu klaničnih otpada
 Farme i tovališta

U oblasti trgovine i zanatstva, dominira privatno preduzetništvo.

Ugostiteljstvo i turizam ukalapju se u privredni i društveni razvoj ovog područja, a centralno mesto u ugostiteljskoj-turističkoj ponudi ovog kraja zauzimaju:
 
 manastir Ravanica
 spomen-park boja na Ivankovcu
 ugostiteljski objekti na obali reke Morave

Obrazovanje 
Grad ima tri osnovne škole, sa isturenim odeljenjima u svim selima, tri srednje: medicinsku, tehničku i gimnaziju, Visoku medicinsku školu. U oblasti muzičkog obrazovanja postoje dve škole, muzička škola za osnovno muzičko obrazovanje "Dušan Skovran" i Škola za muzičke talente, jedinstvena obrazovna institucija u zemlji, a i ovom delu Evrope.

Kultura i mediji 

Opština je poznata i po velikom broju institucija u kulturi i nekoliko manifestacija u ovoj oblasti koje uživaju određeni ugled i širu popularnost: kulturni centar "Zanatski dom", biblioteka "Dušan Matić", Muzej, KUD "Železničar". Od kulturnih manifestacija tu su: Vidovdanske svečanosti, "Matićevi dani", , Likovna kolonija, Sabor likovnih umetnika u Supskoj.

U gradu funkcioniše jedna TV stanica i četiri radio stanice.

Sport 
Sportski život odvija se po klubovima i na terenima. U gradu postoje dva fudbalska stadiona, hala sportova, sala Sokolski dom, nekoliko teniskih igrališta, streljana, atletska kružna i kros staza.

Eksterni linkovi 
 Zvanični sajt opštine Ćuprija 

Ćuprija
Vikiprojekat geografija/Naselja u Srbiji
Grad Novi Pazar

Opština Novi Pazar je jedna od opština Srbije. Nalazi se u jugozapadnoj Srbiji, u Raškom okrugu.

Prema popisu stanovništva iz 2011. godine, opština Novi Pazar ima 100.410 stanovnika. Većinu čine Bošnjaci (78%).

Vidi još 
 Novi Pazar

Eksterni linkovi 
 Prezentacija opštine 
 Novi Pazar

Novi Pazar
Vikiprojekat geografija/Naselja u Srbiji
Opština Raška

Opština Raška je jedna od opština Srbije. Nalazi se u jugozapadnom delu Srbije, u Raškom okrugu. Prema popisu stanovništva iz 2002. godine opština Raška ima 26.981 stanovnika u 61 naseljeno mesto. Većinu čine Srbi (96%).

Geografija 
Opština zahvata središni deo Ibarske doline, zapadne delove Kopaonika i istočne padine Golije. Dolinom Ibra je na severu povezano sa Zapadnim Pomoravljem i Šumadijom, na jugu sa Kosovom i Metohijom, na istoku dolinom Jošanice, desnom pritokom Ibra, sa Aleksandrovačkom župom i Toplicom, i na jugozapadu Dolinom reke Raške sa Crnom Gorom. Prostire se na površini od 666 km².

Klima 
Klima je umereno kontinentalna. Hidrografska mreža je gusta, jer na 1 km² teritorije opštine Raška dolazi 550 m vodenih tokova. Prostor obiluje hidrološkim prirodnim retkostima, koje čine: radioaktivni izvori, jezera, vrela i termalni izvori.

Privreda 
Vodeće grane privrede su industrija i rudarstvo, turizam i poljoprivreda. Najznačajniji proizvodi industrije koji su traženi i na svetskom tržištu su magnezijum metal, bezalkalno stakleno vlakno i rezana građa. Rudno bogatstvo opštine je raznovrsno (kameni ugalj, azbest, olovo, cink, borni minerali itd). Proces industrijalizacije započet je krajem sedamdesetih i početkom osamdesetih godina prošlog veka.

S obzirom na brdsko-planinski karakter područja oslonac poljoprivredne proizvodnje je stočarstvo i voćarstvo.

Kultura 

Kao središni deo stare srednjovekovne srpske države Raške, opština Raška poseduje brojne spomenike srpske srednjovekovne kulture i pismenosti, među kojima su najpoznatiji manastiri Gradac, Stara i Nova Pavlica, Končul, kao i mnoge crkve izgrađene u periodu od 12. do 14. veka.

Raška ima bogatu tradiciju kulturnog i duhovnog stvaralaštva i veliki broj priznatnih kulturnih stvaralaca u razlicitim oblastima duhovnosti.

Vidi još 
 Raška
 Raški okrug

Eksterni linkovi 
 Zvanična prezentacija
 Galerija fotografija 
 Jošanička Banja

Raška
Vikiprojekat geografija/Naselja u Srbiji
Opština Tutin

Opština Tutin je jedna od opština Srbije. Nalazi se u jugozapadnoj Srbiji, u Sandzaku.

Prema popisu stanovništva iz 2002. godine, opština Tutin ima 30.054 stanovnika. Većinu čine Bošnjaci (94%).

Vidi još 
 Tutin

Eksterni linkovi 
 Prezentacija opštine 

Tutin
Vikiprojekat geografija/Naselja u Srbiji
Opština Pećinci

Opština Pećinci nalazi se u donjem Sremu, blizu reke Save, južno od autoputa Beograd-Zagreb. Jedna je od manjih opština u Vojvodini, s većim brojem naseljenih mesta: Ašanja, Brestač, Deč, Donji Tovarnik, Karlovčić, Kupinovo, Obrež, Ogar, Pećinci, Popinci, Prhovo, Sibač, Sremski Mihaljevci, Subotište i Šimanovci. Opština ima 21.472 stanovnika.

U ovom području bilo je više manjih naselja već u -{XV}- i -{XVI}- veku. U narodnooslobodilačkom ratu ovo je ustanički kraj. Krajem 1941. godine tu je održano prvo partijsko savetovanje za Srem. Tokom 1942. formirani su partizanski odredi i narodnooslobodilački odbori, a 1943. otvaraju se partizanske škole.
 U blizini Pećinaca je Obedska bara, zaštićeni rezervat životinjskog sveta, veoma atraktivna s okolnim šumama u kojima su lovišta i izletišta.

Eksterni linkovi 
 Opština Pećinci
 Fabrika šećera Sunoko
 Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (Fallingrain)
 Satelitska mapa (Wikimapia)
 Gugl satelitska mapa (Maplandia)
 Plan naselja na mapi (Mapquest)

Pecćinci
Pecćinci
Vikiprojekat geografija/Naselja u Srbiji
Slovenski tolar

Slovenski tolar (SIT), koji sastavlja 100 stotina je bio valuta u Republici Sloveniji od 1991. do 2007.

Njegova oznaka po standardu ISO 4217 je bila SIT. Uveden je po isteku brijunske deklaracije 8.10. 1991. Postojale su vrijednosti od 1, 2, 5, 10, 50, 100, 200, 500, 1 000 i 5 000 SIT. 

Ime je dobio po renesansnoj valuti tolar.

Na novčanicama su se nalazile poznate osobe iz slovenske politike, povijesti, poput Primoža Trubara, Jurija Vege, Jože Plečnika, Ivana Cankara, Janeza Vajkarda Valvasora i Francea Prešerena.

Od 1.1. 2007. valuta je u Sloveniji euro.

Vanjske veze 

 Banka Slovenije (na slovenskom jeziku)
 Katalog i galerija bilješke Sloveniji

Tolar
Evropske valute
Valute zamijenjene eurom
Gradska općina (Slovenija)

Gradska općina ili gradska opština (slovenski mestna občina) oblik je lokalne samouprave reguliran slovenskim Zakonom o lokalnoj samoupravi. Prema odredbi članka 16. grad može dobiti status gradske općine ako ima više od 10.000 stanovnika, a uz to je zemljopisno, gospodarsko i kulturno središte područja koje gravitira prema njemu. Iznimno, grad može dobiti takav status i iz povijesnih razloga.

Slovenska država može na tako organiziranu upravnu jedinicu prenijeti obavljanje određenih zadataka iz svoje nadležnosti koji se odnose na razvoj područja za koje je organizirana.

Spisak slovenskih gradskih opština 
U Sloveniji postoji 11 gradskih općina:

Slovenija
Popis općina u Sloveniji (1990)

Popis općina u Sloveniji godine 1990. 

Slovenija je godine 1990. bila upravno podijeljena na 60 općina.

Povezano 
 popis općina u Sloveniji (2005)
 popis općina u Sloveniji (2006)

Slovenska politička historija‎
Popis općina u Sloveniji (2005)

Slovenija je godine 2005. bila upravno podijeljena na 193 općina, među kojima je njih 11 imalo status gradske općine (označene zvjezdicom i masnim slovima).

Vidi i 
 popis općina u Sloveniji (1990)
 popis općina u Sloveniji (2006)
Pokrajine u Sloveniji

Pokrajine u Sloveniji su različne geografske jedinice na koje se dijeli Slovenija. Iako one nisu regulirane zakonom, postoji nekoliko različitih modela podjele.

Historijski modeli 
Radi viševjekovnih podjela iz doba Habsburgovaca i Austro-Ugraske i danas se upotrebljava podjela na osnovu nekadašnjih krunskih zemalja: Štajerske, Kranjske, Korušk, Goriške Trsta i Istre; dijelovi tih zemalja se nalaze van slovenskih granica. U današnjoj Sloveniji su naslijeđene neformalne pokrajine: Gorenjska, (slovenska) Štajerska, Prekmurje, (slovenska) Koruška, Notranjska, Primorska i Dolenjska. Imena pokrajina su ustaljena, iako im je teško odrediti granice, s obzurom da ne odgovaraju današnjoj upravnoj i geografskoj podjeli Slovenije.

Geografski modeli 
 Melik: prirodni sastavni dijelovi
 Ilešič: pokrajinsko-tipološka raščlanjenost Slovenije i geografska regionalizacija Slovenije
 Vrišer: ekonomskogeografska regionalizacija
 Gams: pokrajinsko-ekološka podjela Slovenije

Danes je najviše u upotrebi Gamsova definicija, koja se temelji na Ilešiču. Gams tako Sloveniju dijeli na osnovu geografsko-socioloških faktora na:
 Alpska Slovenija
 Predalpska Slovenija
 Panonska Slovenija
 Dinarskokraška Slovenija
 Sredozemsna Slovenija

Povezano 
 geografija Slovenije
 upravna podjela Slovenije
 statističke regije Slovenije

 
Geografija Slovenije
Slovenska akademija znanosti in umetnosti

Slovenska akademija znanosti in umetnosti (SAZU), najviša znanstvena ustanova za znanost i umjetnost u Republici Sloveniji. Njeno osnivanje datira u vrijeme poslije Prvog svjetskog rata; 1921. osnovano je Znanstveno društvo za humanistične vede, koje je bilo jezgra buduće Akademije, koja je osnovana 1937., a 1938. je imenovano prvih 18 redovnih članova. Prvi predsjednik je bio Rajko Nahtigal, a tajnik Gregor Krek. Prema uredbi iz 1938. Akademija je imala 4 razreda: filozofsko-filološko-historijski, pravni, matematičko-prirodnoznanstveni i umjetnički.Članovi su počasni, redoviti i dopisni. Godine 1948. Akademija znanosti in umetnosti promijenila je ime u Slovenska akademija znanosti in umetnosti. 

Akademija danas ima 6 razreda:
 za povijesne i društvene znanosti 
 za filološke i literarne znanosti
 za matematičke, fizikalne i tehničke znanosti 
 za prirodoslovne znanosti
 za umjetnosti
 za medicinske znanosti

Vanjske poveznice 

 Slovenska akademija znanosti i umjetnosti

Slovenija
Akademije nauka
Akademija nauka i umjetnosti Bosne i Hercegovine

Akademija nauka i umjetnosti Bosne i Hercegovine (ANUBiH) osnovana na temelju Zakona o ANUBiH 1966. sa sjedištem u Sarajevu. Izrasla je iz Naučnog društva BiH. U toku 1966. izabrano je u Akademiju 10 redovnih i 16 izvanrednih članova. Prvi predsjednik bio je Vaso Butozan. Akademija ima 6 odjela: 
 društvene znanosti, 
 humanističke znanosti, 
 medicinske znanosti, 
 prirodne i matematičke znanosti,
 tehničke znanosti,
 umjetnost.

Vanjske veze 
 ANUBiH

 
Akademije nauka
Crnogorska akademija nauka i umjetnosti

Crnogorska akademija nauka i umjetnosti (CANU), najviša je znanstvena institucija Crne Gore, osnovana 1976. godine. 

Prvotno od 1973. godine, Društvo za nauku i umjetnost Crne Gore. Najviši organ upravljanja je Skupština, u koju ulaze svi redovni i dopisni članovi. Izvršni organ je predsjedništvo na čelu s predsjednikom i njegovim tajnikom, zatim dva potpredsjednika, tajnici odjeljenja i 2 člana iz sastava redovnih članova. 

U Akademiji djeluju: 
 Odjeljenje društvenih znanosti,
 Odjeljenje prirodnih znanosti i 
 Odjeljenje umjetnosti. 
U sastavu biblioteke djeluju Odsjek za dokumentaciju i arhiv.

Akademija sada ima 41 člana u radnom sastavu (28 redovna i 13 vanrednih) i 17 dopisnih članova. Predsjednici Društva, odnosno CANU, bili su:
 akademik Branko Pavićević (1973-1981),
 akademik Branislav Šoškić (1981-1985), 
 akademik Mirčeta Đurović (1985-1989),
 akademik Dragutin Vukotić (1989-2002).

Veze 
 Akademija nauka i umetnosti Kosova
 Srpska akademija nauka i umetnosti
 Evropska akademija nauka i umetnosti

Crna Gora
Crnogorska umjetnost
Akademije nauka
Slovenske euro kovanice

Slovenske eurokovanice su kovanice za euro, kojima je zadnju (nacionalnu) stranu izabrala i oblikovala Slovenija. U Sloveniji euro je u optjecaju od 1. siječnja 2007. godine. U optjecaju je približno 230 milijuna kovanica u ukupnoj vrijednosti oko 80 milijuna eura.

Valute
Slovenija
Zastava Slovenije

Državna zastava Slovenije sastoji se od tri jednako široke vodoravne pruge bijele, plave, i crvene boje. Slovenski grb na zastavi se nalazi pri vrhu na lijevoj strani. Na grbu je bijeli Triglav, najviša planina u Sloveniji, na plavoj pozadini; pod njim su dvije valovite plave linije koje označavaju Jadransko more i lokalne rijeke. Iznad planine su tri šestokrake zvijezde.

Boje zastave su pan-slavenske, ali su se upotrebljavale i ranije na bivšim zastavama i podrazumjevaju se kao narodne boje Slovenije. Prvi put su korištene na zastavi iz 1848. godine za vrijeme rasta slavenskog nacionalizma. Redosljed boja preuzet je sa ruske zastave.

Za vrijeme Jugoslavije, slovenska zastava je nastavila simbolizirati Sloveniju. 1945. godine, u sredinu zastave stavljena je crvena zvijezda, koja je onda bila simbol Socijalističke Republike Slovenije. Nakon osamostaljenja Slovenije od Jugoslavije, zvijezda je zamjenjena novim grbom. Nova zastava je prihvaćena 27. lipnja 1991.

Slovenija
Slovenija
Zastave Evrope
Triglav

Triglav može značiti:
 Triglav (vrh), najveći vrh u Sloveniji
 Triglav (mitologija), bog u slavenskoj mitologiji
Triglav (vrh)

Triglav je najviši vrh Julijskih Alpa, visok 2.864 m, a ujedno i najviši vrh Slovenije, i najviši vrh na prostorima nekadašnje Jugoslavije.

Prvi put je osvojen 26. 8. 1778.

Vanjske veze 

 Službene stranice nacionalnog parka

Planine u Sloveniji
Planinski vrhovi
Triglav (mitologija)

U slavenskoj mitologiji Triglav je Trojedini Bog. Objedinjuje u jednu cjelinu tri hipostazije bića: Javu, Navu i Pravu. Triglav je oličenje prostora u kojem se nalazi i živi čovjek. Čovjeku se daje sloboda volje i mogućnost da sam bira svoj put – pravilan ili nepravilan.

vidi:
 Slavenska mitologija

Slavenska mitologija
Java (mitologija)

U slavenskoj mitologiji Java je realna hipostazija bića. Njeno oličenje je objektivan, ispoljen, vidljiv, realan, materijalni svijet, to jest ono što je izvan ljudske ličnosti. Odavdje potječu riječi: »javno«, »na javi«, »javiti se«, »javljanje«. 

vidi:
 Slavenska mitologija

Slavenska mitologija
Nava

U slavenskoj mitologiji NAVA predstavlja nerealan, nematerijalan, zagrobni, nevidljiv, hipotetičan svijet, uključujući lažnu hipostaziju bića.

vidi:
 Slavenska mitologija

Mitologija
Češka kruna

Češka kruna je valuta u Češkoj Republici. Po standardu ISO 4217 njezina oznaka je CZK. Manja vrijednost su haleri. Češka kruna uvedena je 8. veljače 1993. Postoje kovanice od 10, 20, 50 helera i 1, 2, 5, 10, 20 i 50 kruna. Novčanice su od  20, 50, 100, 200, 500, 1 000, 2 000, 5 000 kruna. CZK izdaje Češka narodna banka.

Novčanice

Povezano 
 spisak valuta

Kruna
Evropske valute
Slovačka kruna

Slovačka kruna je bivša valuta Slovačke. Uvedena je 8. veljače 1993. i zamijenjena je eurom na 1. siječanj 2009. godine. Za poslove oko ove novčanice odgovorna je Slovačka narodna banka. Krajem 2004. 1 euro vrijedio je 40 SKK.

Vidi još
 Spisak valuta

Kruna
Evropske valute
Valute zamijenjene eurom