alibayram/wikipedia-40-langs huggingface dataset:
DIAC

Diak je poluvodička elektronička komponenta koja ima namjenu dvosmjerne okidne diode, a pretežno se upotrebljava za generiranje pobudnog impulsa za trijak ili tiristor. Naziv diak dolazi od engleske skraćenice DIAC (diode alternating current swich) za diodni naizmenični strujni prekidač, a naziva se još i dvosmerni diodni prekidač - BDS (bilateral diode swich). 

Diod je nastao paralelnin vezivanjem i spajanjem dve pnpn diode u opoziciju. Kako su diode vezane suprotno, čitav spoj je uvek u stanju direktne polarizacije, bez obzira na polaritet priključenog napona. Inverzno polarisana dioda ostaje u neprovodnom stanju jer je probojni napon direktne polarizacije manji od probojnog napona inverzne polarizacije.

Dijak ne vodi struju sve dok napon ne dostigne probojnu vrijednost, koja je tipično oko 30 V. Nakon proboja se napon potreban za održavanje vođenja struje smanjuje s povećavanjem jakosti struje, pa može pasti i do 10 V u odnosu na probojni napon, tj. u tom području rada postoji negativni dinamički otpor. Ova pojava nastaje zbog lavinskog efekta u poluvodiču što je slično izboju u plinu kod tinjalice.

Dijak je izveden od tri sloja poluvodiča (N-P-N), pa je sličan tranzistoru bez izvoda za bazu, što se vidi i prema izvornoj oznaci.

Sidac 
Za veće napone i struje se umjesto dijaka upotrebljava dvosmjerni diodni tiristor, poznatiji kao sidac. On  nakon proboja prelazi kroz područje negativnog dinamičkg otpora u vodljivo stanje s malim padom napona (oko 1,5 V) koje održava sve dok kroz njega teče dovoljna struja.

Prema načinu rada se može predočiti kao dvije antiparalelno spojene Shockleyeve diode, a izveden od pet slojeva poluvodiča (npr. P-N-P-N-P), pa je sličan trijaku bez izvoda za upravljačku elektrodu.

Glavna primjena mu je u sklopovima za dobivanje visokog napona koji se napajaju direktno izmjeničnim naponom, kao što su potpaljivači za plinske plamenike i žarulje s izbojem u plinu.

Elektronske komponente
Tiristor

Tiristor je poluprovodnički elemenat koji se u elektroenergetici koristi u funkciji snažnog elektronskog prekidača. Naziv tiristor sadrži grčku reč thy - prekidač, dok ostatak reči označava pripadnost familiji tranzistora. Tiristor se još sreće pod nazivom SCR (Silicon ControlledRectifier - silikonski upravljivi prekidač).

Tiristor je četvoroslojni poluprovodnički elemenat koji ima tri spoljašnja priključka: anodu, katodu i gejt. To je u osnovi četvoroslojna dioda sa izvodom na trećem sloju, koji se označava sa G (eng. gate - kapija) i ima funkciju upravljačke elektrode. Naponom između gejta i katode UGK, odnosno strujom gejta IG moguće je uticati na vrednost probojnog napona direktne polarizacije Ubo između anode i katode UAK, pri kojem toristor prelazi u provodno stanje.

Elektronske komponente
TRIAC

TRIAC (en. triode for alternating current) ili trijak je elektrodni poluprovodničku prekidač naizmanične struje. U funkcionalnom smislu, trijak je zamjena za paralelnu vezu dva suprotno priključena tiristora, a može se razmatrati i kao dijak sa upravljačom elektrodom.

Trijak može propustati struju u oba smijera, pa nije potrebno voditi računa o polaritetu priključenog napona. Na nivo napona pri kojem se uključuje trijak, zavisno od polariteta, utiče se pozitivnom ili negativnim naponom upravljačke eletrode. Koristi se za prekidanje mreže 50 Hz. Trijak će se isključiti kada struja padne ispod vrijednosti struje držanja.

Elektronske komponente
Shockleyeva dioda

Shochleyeva dioda je poluvodička elektronička komponenta koja u propusnom smjeru prelazi u vodljivo stanje tek kada napon dostigne probojnu vrijednost (Vs) i održava to stanje sve dok kroz nju prolazi dovoljno jaka struja (Ih).

Danas je formalno poznata kao jednosmjerni diodni tiristor, a njezin izumitelj William Shockley ju je nazvao četveroslojna dioda jer je izvedena od četiri sloja poluvodiča strukture P-N-P-N. Prema načinu rada slična je uobičajenom triodnom tiristoru koji se umjesto preko upravljačke elektrode okida naponom. Također se može predočiti kao bistabil s dva komplementarna tranzistora i Zenerovom diodom koja definira probojni napon, pa se povijesno može smatrati i prethodnikom integriranih krugova.

Za izmjeničnu struju se dvije antiparalelno spojene Shockleyeve diode mogu zamijeniti dvosmjernim diodnim tiristorom koji je poznatiji kao sidac.

Elektronske komponente
Egzistencijalizam

Egzistencijalizam je filozofski pravac i doktrina koji su imali, i još uvek imaju, dubok odjek u literaturi i umetnosti. Najznačajniji predstavnici u književnosti su Alber Kami i Žan-Pol Sartr, koji u svojim brojnim književnim delima ne iskazuje samo svoje egzistancijalističke ideje, već i jedan humanistički stav, možda suštinski iskazan u sledećim rečima: "Slobodni izbor koji čovek čini sa samim sobom, identifikuje se apsolutno sa onim što se zove sudbina".

Ključnim delom egzistencijalističke filozofije smatra se "Bitak i vreme" Martina Hajdegera.

Predstavnici 
 Žan-Pol Sartr
 Alber Kami
 Ernesto Sabato (egzistecialističko književno remek delo "O junacima i grobovima")
 Karl Jaspers
 Martin Hajdeger

Filozofske škole i tradicije
Vladan Desnica

Vladan Desnica (Zadar, 17. rujna 1905. – Zagreb, 4. ožujka 1967.), jugoslavenski književnik. Pisao je pjesme, pripovjetke, drame, romane. Vanredan stilist, suptilan psihološki analitičar, sažet u mislima i opservacijama.

Rođen je u Zadru u Kraljevini Dalmaciji u porodici srpskog porijekla. Njegov je otac Uroš Desnica, a majka Fani Desnica. Vladan Desnica je potomak Stojana Mitrovića Jankovića (o. 1635–1687), u srpskoj narodnoj pjesmi poznatog kao Janković Stojan. Većina njegovih djela se bavi životom u gradovima i selima Sjeverne Dalmacije.

Vladan Desnica studirao je pravo i filozofiju u Zagrebu i Parizu, a diplomirao je na zagrebačkom Pravnom fakultetu 1930. Radio je kao advokat, a zatim je prešao u državnu službu. 1934. pokrenuo je književnopovijesni godišnjak Magazin sjeverne Dalmacije koji je i uređivao dvije godine. Književnim radom počeo se baviti prije Drugog svjetskog rata, a intenzivno tek po završetku rata.

Njegovo najpoznatije i od kritike vrednovano djelo je roman Proljeća Ivana Galeba iz 1957. godine, u kome kroz riječi intelektualca na bolničkoj postelji iznosi meditacije o bolesti i smrtnosti.

Godine 1954. napisao je scenarij za Koncert, jedan od najboljih filmova u historiji kinematografije u Jugoslaviji.

Djela 

 Zimsko ljetovanje (1950)
 Proljeća Ivana Galeba (1957)
 Zbirke novela - Olupine na suncu (1953)
 Tu, odmah pored nas (1956)
 Fratar sa zelenom bradom (1969)
 Zbirka stihova - Slijepac na žalu (1956)
 Eseji - Progutane polemike (iz zaostavštine), Beograd, 2001.
 Izabrana dela 1-4, Beograd, 2000.

Reference

Vanjski linkovi 

 Vladan Desnica Facebook
 Vladan Desnica na IMDb
 Vladan Desnica biografija

Hrvatski pisci
Srpski pisci
Srbi u Hrvatskoj
Biografije, Zadar
Jugoslavenski slobodni zidari
Authority control
Bertolt Brecht

Bertolt Breht (Bertolt Brecht; 1898-1956) je bio nemački dramski pisac, pesnik, pripovedač i teoretičar XX veka. Breht je jedan od najvećih dramskih stvaralaca i kompletna pozorišna ličnost: pisac teoretičar, organizator pozorišnog života, reditelj. Razvijajući svoju teoriju "epskog teatra", trezvenog, suprostavljenog tradicionalnom, Breht je pokrenuo kontroverzne rasprave koje i danas traju, a njegove drame ne silaze sa scene velikih pozorišta sveta.

Najznačajnija dela:
 Majka hrabrosti i njena deca (1949)
 Dobri čovek iz Sečauna (1953)
 Kavkaski krug kredom (1954)

Pored ovih drama poznati su mnogu poučni komadi, lirski intonirani i zbirke stihova: 
 Domaće propovedi (1927), 
 Lidovi, pesme, horovi (1934), kao i roman 
 Roman za tri groša (1934)

 
Njemački pisci
Njemački dramski pisci
Authority control
Lavirintov bilten

Lavirintov bilten, informativni list Enigmatskog kluba "Lavirint" Maglaj. Prvi broj, na 4 šapirografirane stranice, izašao je 25. IV. 1983. godina, a 2. broj, na dvije šapirografirane stranice, 15. VI. iste godine, oba u tiražu od 50 primjeraka. Odgovorni urednik bio je: Aladin Mahmutović. Bilten je pokrenut s namjerom da se pojavljuje jednom mjesečno i da ga članovi kluba dobivaju besplatno.

U ta dva broja biltena nalazi se niz faktografskih podataka vezanih za početak i prvih pola godine rada kluba: inicijativa za formiranje kluba u Maglaju, osnivačka konferencija EK "Lavirint", programske aktivnosti kluba, nekoliko informacija o saradnji s Radio-Maglajem, listom "Natron", časopisom Kviz, enigmatskim klubovima u Zenici, Zvorniku i Bjelovaru, potom informacije o radovima članova kluba objavljenim u enigmatskim listovima i o člancima o klubu objavljenim u sarajevskom Oslobođenju i Zagonetaču.

"Lavirintov bilten" je bio prvi pokušaj informiranja članova jednog enigmatskog kluba u Bosni i Hercegovini.

Izvori 
 Stjepan Horvat: "Informativno glasilo 'Lavirinta'",  Zagonetač, XIV, 295 (4), 14 - Bjelovar, VI. 1983. 
 (Aladin Mahmutović): (Svi tekstovi), "Lavirintov bilten", I, 1, 1-4 - Maglaj, 25. IV. 1983.
 (Aladin Mahmutović): (Svi tekstovi), "Lavirintov bilten", I, 2, 1-2 - Maglaj, 15. VI. 1983.

Enigmatske publikacije
Enigmatika u Bosni i Hercegovini
SUP

SUP se može odnositi na:
 Sekretarijat unutrašnjih poslova, što je nekadašnji naziv za miliciju, odnosno policiju u doba SFRJ.
 Sistem upravljanja paljbom
 Stanford University Press
 Sydney University Press
Mirsad Türkcan

Mirsad Turkđan (turski: Mirsad Türkcan), rođen 7. juna 1976. u Novom Pazaru, je košarkaški igrač. Rođen je kao Mirsad Jahović u bošnjačkoj porodici. Mirsad Jahović je uzeo tursko prezime Turkčan kada se preselio u Tursku da igra košarku. U isto vreme, dobio je tursko državljanstvo i od tad je državni reprezentativac Turske. Visok je 2,06 m, a težak 107 kg. 

Turkčan je u sezoni 2004/2005. igrap za ruski klub Dinamo iz Moskve. Leta 2005. godine, potpisao je ugovor za turski Ulkersport.

Njegova sestra Emina Jahović je popularna pop pevačica u Srbiji i u ostalim delovima bivše Jugoslavije. 

18. decembra 2005, Mirsad je oženio svoju osamnaestogodišnju devojku Dinu Džanković, mis Srbije i Crne Gore za 2005. godinu. Izvor

Karijera 
 1998-1999. 
Mirsad Turkčan se pridružio istanbulskom Efes Pilsenu decembra 1998, ali samo da bi igrao na utakmicama Evrolige. Januara 1999, trejdovan je od strane Hjuston Rokitsa za Filadelfiju 76 (Philadelphia 76ers). Aprila 1999, Turkčan je potpisao za Njujork Knikse (New York Knicks).
 
 1999-2000. 

Februara 2000 potpisuje za Milvoki Bakse (Milwaukee Bucks).
 2000-2001. 
Igra za Efes Pilsen, zatim za PSG.
 
 2001-2002 
CSKA Moskva (Rusija) 
 
 2002-2003 
Montepaski SIjena (Italija) 
 
 2003-2004 
CSKA Moskva (Rusija) 
 
 2004-2005 
Dinamo Moskva (Rusija)

Turski košarkaši
Srpski košarkaši
Košarkaši Anadolu Efesa
Košarkaši New York Knicksa
Košarkaši Milwaukee Bucksa
Košarkaši CSKA Moskve
Košarkaši Fenerbahçea
Krilni centri
Biografije, Novi Pazar
Kosta Hakman

Kosta Hakman (1899-1961) je bio jedan od najznačajnih srpskih slikara 20. veka iz Bosne i Hercegovine.

Kratka biografija 
Rođen je u Bosanskoj Krupi 22. maja 1899. od oca poljskog imigranta i majke bosanske Srpkinje iz Sarajeva. Kršten je u Srpskoj pravoslavnoj crkvi. Hakmana su 1914. uhapsile austro-ugarske vlasti kao člana južnoslovenskog pokreta Mlada Bosna. Srednju školu je završio 1919, kada započinje studije slikarstva. Od 1921. do 1924. studirao je slikarstvo u poljskom gradu Krakovu. Svoju prvu izložbu je održao 1925. Godine 1938. oženio je Bosu Pavlović. Povremeno je predavao na Akademiji likovnih umetnosti u Beogradu. U periodu od 1941-1944. bio je zatočen u koncentracionom logotu u Dortmundu kao ratni zarobljenik. 1947. postaje redovni profesor Akademije likovnih umetnosti u Beogradu. 1947. rodila mu se prva kćerka, a 1958. odlazi u penziju. Kosta Hakman je umro 9. decembra 1961 u Opatiji.

Videti takođe 
 Biografija (na engleskom)

Hakman, Kosta
Azijati Južne Afrike

Azijati Južne Afrike sačinjavaju 2 % stanovništva Južne Afrike i uglavnom su indijskog porijekla, iako postoji manja kineska zajednica. Tzv. "Cape Malajci", koji također -- barem djelomično -- potječu od Azijata su se u doba apartheida klasificirali kao "Obojani", odnosno kao miješana rasa. 

Etničke grupe Južne Afrike
Iredentizam

Iredentizam je naziv za nacionalističke pokrete i ideologije koji se zalažu za mijenjanje državnih granica kako bi se etničke manjine koje žive na pojedinom području došle pod vlast države gdje čine većinu. 

Naziv dolazi od izraza Italia Irredenta koga su u drugoj polovici 19. vijeka koristili italijanski nacionalisti kako bi opisali područja sa značajnom italijanskom manjinom koji su nakon završetka ujedinjenja Italije ostali van vlasti nove italijanske države. 

S obzirom da su Evropi, pogotovo njenim istočnim dijelovima, granice gotovo nikada nisu bile ili nisu mogle biti povučene u skladu s etničkim sastavom stanovništva (koji se isto tako mijenjao u skladu s raznim ekonomskim, političkim i demografskim trendovima), gotovo svaka nacionalna država u 20. vijeku je, na ovaj ili onaj način, ili imala vlastiti iredentistički pokret ili bila pogođena istim. 

Na našem su području nacionalističke iredentističke težnje dovele do pogubnih posljedica za stanovništvo etnički izmiješanih područja kao što je to bilo s Julijskom krajinom nakon 1. i 2. svj. rata te Bosnom i Hercegovinom 90-ih g. XX. st.

Iredentizam je dan-danas službena politika nekih država te uzrok tinjajuće nestabilnost u mnogim dijelovima svijeta (spor Indije i Pakistana oko Kašmira, te kinesko nepriznavanje Tajvana kao samostalne države).

Vidi još
Teritorijalni integritet

 
Nacionalizam
Italijanizmi
Heinrich Heine

Hajnrih Hajne (Heinrich Heine) (rođen 13. 12. 1797 u Dizeldorfu, † 17. 2. 1856. u Parizu) je bio jedan od najvećih nemačkih liričara XIX veka. Zbog naprednih pogleda dela su mu za života bila zabranjivana u Nemačkoj, a kako je bio jevrejskog porekla, zabrana je bila obnovljena i u doba nacizma. Kao pesnik, osećajan, duhovit, smeo i borben. On je pesnik "svetskog bola", ali i raskida sa romantikom. On je najviše prevođen strani pesnik na području bivše SFRJ.

Bibliografija 

Značajnija dela - pesme:
 Knjiga pesama (1827), koja sadrži čuveni Lirski intermeco, Nemačka, jedna zimska bajka (1844)
 Politička satira: Ata Trol (1841-46)
 Putopisi: Slike s putovanja (1826-31) i dr.
Prve pesme i putovanja:
 1817. piše prve ljubavne pesme, koje su objavljene u jednom nemačkom časopisu. U Bonu započinje studije prava, filozofije i književnosti.
 1821. godine se prebacuje na Univerzitet u Berlinu, pa ima priliku da sluša Hegela i mnoge druge ugledne profesore.
 1822. godine objavljuje prve pesme, koje se odmah izdvajaju svojim originalnim stilom balate i ironičnom odbijanju svakih iluzija. U njima se oseća veliki uticaj pisaca koje je naročito cenio, Bajrona i Fukea.
 1825. godine prelazi u protestantsku veru i dobija ime Hajnrih, umesto originalnog Hari. Iste godine diplomira na pravima na Univerzitetu u Getingenu.
 1826. postaje poznat, nakon objavljivanja Slika s putovanja, gde u zamišljenom dnevniku sa puta govori o fantastičnim i moralnim temama, ugledajući se na Sterna i Žan Pola.
 1826. ide na kratkotrajni put u Englesku, gde su se javili njegovi interesi za aktuelna politička dešavanja, ali i gde ujedinjuje sve svoje pesme u jednu Knjigu pesama.
 1827. izlazi definitivna redakcija Knjige pesama.
 1828. godine putuje u Italiju, a sećanja sa ovog puta objavljuje 1836. u knjizi Firentinske noći.

Rođen je u bogatoj porodici jevrejskog bankara i trgovca. Pokušava da se posveti običnoj građanskoj karijeri, ali ne uspeva. 
U Diseldorfu, Hajneovom rodnom gradu, bio je snažan uticaj Francuza tako da je on posećivao Francusku gimnaziju.

Vanjske veze 

Njemački pisci
Authority control
Anna Lindh

Ylva Anna Maria Lindh (19. jun 1957. – 11. septembar 2003.) je švedska socijaldemokratska političarka koja bila ministarka spoljnih poslova od 1998. do izvršenja atentata na nju 2003. godine. Atentat je izvršio Srbin Mijailo Mijailović. Pre toga je bila ministarka za životnu okolinu od 1994. do 1998.

Bila je udata za Bo Holmberga, guvernera Sudermanlanda, sa kojim je imala dva sina, Dejvida i Filipa.

Švedski političari
Žrtve atentata
Javier Solana

Francisko Havijer Solana Madariaga (Francisco Javier Solana Madariaga) (rođen 14. jula 1942. u Madridu, Španija) je visoki predstavnik Evropske unije za spoljnu politiku i sigurnost i generalni sekretar saveta Evropske unije i Zapadne Evropske unije (organ EU za sigurnost). Pre nego što je bio politički ministar pri NATO-u (1995–99.), bio je fizičar. Dr Solana je izbran na mesto ministra spoljnih poslova EU za 2006. godinu, ali će po svemu sudeći ostati na trenutnoj funkciji.

Španski političari
Politika Evropske unije
Studenti Complutensijanskog univerziteta u Madridu
Mira Furlan

Mira Furlan (Zagreb, 7. 9. 1955. - 20. 1. 2021) bila je poznata jugoslavenska glumica koja se kasnije preselila u SAD. Glumila je u mnogobrojnim jugoslovenskim filmovima i serijama. U Sjedinjenim Američkim Državama bila je poznata po ulozi ambasadora Delen (Delenn) u naučnofantastičnoj televizijskoj seriji Babilon 5 (Babylon 5) i Danijel Ruso (Danielle Rousseau) u seriji Izgubljeni (Lost).

Biografija 
Mira je rođena u Zagrebu 7. 9. 1955. od majke Židovke i oca hrvatsko-slovenskog podrijetla. Nekadašnja je članica Hrvatskog narodnog kazališta igrala u mnogim filmovima. Jedan od njih je bio i Otac na službenom putu (1985) Emira Kusturice, koji je osvojio Zlatnu palmu na Kanskom filmskom festivalu. Osamdesetih godina kratko je nastupala za rok grupu La Cinema. Krajem 1991. godine Mira i njen suprug Goran Gajić emigrirali su u Ameriku kako bi izbegli političke pritiske i etničke tenzije koji su ih pratili zbog krize u kojoj se nalazila SFR Jugoslavija. Godine 2002. Mira se vratila u Hrvatsku posle jedanaest godina i odigrala glavnu ulogu u predstavi Rade Šerbedžije.

U Los Anđelesu, Mira je snimila i muzički album pod naslovom Songs From Movies That Have Never Been Made. Nedavno je igrala Danijelu Ruso (Danielle Rousseau) u ABC-ovoj televizijskoj seriji Izgubljeni (Lost). Mirin suprug je filmski režiser koji je, između ostalog, režirao Sofoklovu Antigonu i jednu epizodu Babilona 5. Povremeno je pisala kolumnu za splitski magazin Feral Tribune.

Filmografija

Reference

Vanjske veze 

 
 Zvanični sajt Mire Furlan
 The Celebration — sajt obožavalaca Mire Furlan i Gorana Gajića 

Biografije, Zagreb
Hrvatski Židovi
Jugoslavenski Jevreji
Hrvatske glumice
Hrvatske pjevačice
Jugoslavenske filmske glumice
Jugoslavenske teatarske glumice
Jugoslavenske televizijske glumice
Dobitnici i dobitnice Zlatne arene
Otac na službenom putu

Otac na službenom putu (1985) je dramski film reditelja Emira Kusturice. Scenario je napisao Abdulah Sidran. Glavne uloge tumače Moreno De Bartoli, Predrag Miki Manojlović, Mirjana Karanović, Mira Furlan, Mustafa Nadarević i Predrag Laković.

Radnja filma 

Priča filma se odvija u ranim pedesetim godinama, u političkoj istoriji Jugoslavije poznatim pod imenom 'vreme informbiroa'. Meho, otac iz naslova filma, uspešan je činovnik na republičkom nivou. Jedna njegova neoprezna i usputna izjava pred ljubavnicom, udružena sa njenom ljubomorom i osvetoljubivošću, odvodi ga u zatvor. To će izazvati seriju promena u njegovom životu i u životu njegove porodice. Njegov mlađi sin, šestogodišnji Malik, posmatra i komentariše sve što se događa oko njega, ali će tu biti dosta stvari koje on neće moći nikada da razume.

Nagrade i nominacije 
Film je neočekivano osvojio Zlatnu palmu na Kanskom filmskom festivalu (1985). Bio je nominovan za nagradu Oskar Američke filmske akademije za najbolji film vanengleskog govornog područja.

Uloge 
 Predrag Miki Manojlović
 Mirjana Karanović
 Mira Furlan
 Mustafa Nadarević
 Predrag Laković
 Eva Ras
 Pavle Vujisić
 Slobodan Aligrudić
 Moreno De Bartoli

Vanjske veze

Otac na službeom putu na Rotten Tomatoes

Filmovi 1985.
Dobitnici Zlatne palme
Jugoslavenski filmovi
Authority control 2
Aleksa Šantić

Aleksa Šantić (27. maj 1868. Mostar – 2. februar 1924. Mostar, Bosna i Hercegovina) je bio bosanskohercegovački pjesnik. Povezao je svojim djelom idejne i pjesničke težnje književne tradicije i nove epohe modernizma, kojoj je pripadao. Prvu pjesmu objavio je 1886, a prvu zbirku pjesama 1891. godine. U njegovom književnom stasanju, pored Ilića, najviše udjela imao je Zmaj, a od stranih uticaja najvažniji je njemački, posebno Hajneov, čije je pjesme prevodio. Punu stvaralačku zrelost Šantić je dostigao u razdoblju između 1905. i 1910. godine, kada je dao i najljepše pjesme u svojim tematskim krugovima.

Njegov lik se nalazi na apoenu od 10 Konvertibilnih maraka. Po njemu je nazvano i selo kraj Sombora u Vojvodini. Bio je saradnik Srđa.  Brat mu je manje poznati pjesnik Jeftan Šantić.

Značajnija dela: 
 Zbirke pesama:
 Pesme (1891, 1895, 1901, 1908, 1911)
 Na starim ognjištima (1913)
 Pjesme (1919)
 Pjesme (1925)
 Drame u stihu:
 Pod maglom (1907)
 Moja otadžbina (1908)
 Hasanaginica (1911)
 Anđelija (1912) i dr.

Vidi još 
Emina

Vanjske veze 

 santic.org - Biografija, Pjesme, Kritike
 aleksasantic.com 
 Biography in Serbian

Panslavizam
Bosanskohercegovački pjesnici
Sevdalinka
Mangarai

Mangarai ili Manggarai se može odnositi na:
 narod na indonežanskom otoku Flores;
 oblast na otoku koje je dobilo ime po tom plemenu;
 visoravan u središtu otoka Flores.
Manggarai (narod)

Manggarai (ili Mangarai) je naziv za narod koji živi u planinama na zapadnom dijelu indonežanskog otoka Flores.

Manggarai se uglavnom bave poljoprivredom. Po vjeri su uglavnom muslimani, iako među njima postoji i veliki broj tradicionalnih animista.

Eksterni linkovi 
 Profil naroda Manggarai

Etničke grupe Indonezije
Sumbanci

Sumbanci je naziv za domorodački narod na indonežanskom otoku Sumba.

Porijeklom su mješavina Malajaca i Melanežana. Govore cijelom nizom srodnih austronezijskih jezika.

Među Sumbancima je raširena tradicionalna Marapu vjera, iako je holandska vlast nad otokom među stanovništvom raširila i kalvinizam.

Etničke grupe Indonezije
Bima

Bima je domorodački narod koji živi na indonežanskom otoku Sumbawi.

Ima ih oko 600.000. Govore različitim varijantama Bima jezika, koji se klasificira u austronezijsku porodicu jezika. Po vjeri su uglavnom muslimani.

Malajsko-polinezijski narodi
Etničke grupe Indonezije
Timorci

Timorci ili Atoni je naziv za etničku grupu miješanog malajsko-polinežanskog i melanežanskog porijekla koja živi na otoku Timor, uglavnom na dijelu koji pripada Indoneziji.

Ima ih oko 600.000 i po vjeri su uglavnom katolici. Manja zajednica živi u Portugalu.

Etničke grupe Indonezije
Ambonci

Ambonci su domorodački narod na indonežanskom otoku Ambon.

Porijeklom su mješavina Malajaca i Melanežana. Po vjeri su uglavnom kršćani.

Zbog svojeg specifičnog identiteta i straha od javanske dominacije u nezavisnoj Indoneziji, Ambonci su, slično kao i drugi stanovnici Molučkih otoka početkom 1950-ih podržavali separatistički pokret i kratkotrajnu Republiku Južnih Moluka.

Danas su Ambonci zbog svoje kršćanske vjere predmetom napada od strane salafističkih džihadista.

Austronezijski narodi
Etničke grupe Indonezije
Ende

Ende se može odnositi na:
 kneževinu Ende i današnji okrug na indonežanskom otoku Flores;
 narod koji živi u tom okrugu, poznat i pod nazivom Lio-Ende.
 glavni grad oblasti.
Lio-Ende

Ende ili Lio-Ende je naziv za domorodački narod na indonežanskom otoku Flores, koji je od kraja 18. vijeka imao vlastito kraljevstvo.

Kraljevstvo sada predstavlja jedan od pet okruga na otoku. Glavni grad se također zove Ende.

Ende govore ende jezikom, jednim od šest srodnih jezika koji se govore na otoku i koji pripadaju austronezijskoj porodici jezika.

Malajsko-polinezijski narodi
Etničke grupe Indonezije
Tetum

Tetum ili Tetun je naziv za etničku grupu malajsko-melanežanskog porijekla koja živi u Istočnom Timoru, uglavnom na sjevernoj obali i oko glavnog grada Dilija.

Ima ih između 100.000 i 300.000.

Malajsko-polinezijski narodi
Etničke grupe Indonezije
Metal

Metal ili kovina je supstancija koja se sastoji od atoma metalnih hemijskih elemenata koji nisu povezani sa drugim atomima.

Za metalne elemente uzimaju se hemijski elementi koji u čistom obliku pokazuju fizičke i hemijske osobine metala. Te osobine su:
 dobra električna provodljivost
 dobra toplotna provodljivost
 dosta velike sklonosti za građenje hemijskih jedinjenja sa baznim osobinama nego sa kiselim.

Metali i njihove legure imaju odlične mehaničke osobine zbog čega se koriste za izgradnju mašina i alata, a takođe i kao i materijali u građevinarstvu.

Velika većina u periodnom sistemu su metali. Po mestu na kome se nalaze u periodnom sistemu dele se na:
 alkalne metale kao što su: litijum, natrijum, kalijum...
 zemljane alkalne metale kao što su: berilijum, kalcijum, magnezijum...
 slabe metale kao što su: aluminijum, kalaj, antimon...
 prelazne metale kao što su: zlato, bakar, nikl, platina...
 aktinoide i lantanoide kao što su: uranijum, radijum, plutonijum i ostali. 

Metali čine oko 78% svih hemijskih elemenata, a nalaze se na lijevoj strani i centralnom dijelu periodnog sistema elemenata.Njih u prirodi vrlo rijetko nalazimo samorodne, a mnogo češće u spojevima-rudama.Rude su obično pomiješane sa jalovinom pa ih treba koncentrisati i obogaćivati.

Rude se obogaćuju na više načina: ručnim odabiranjem, prosijavanjem, taloženjem, magnetnom metodom, flotacijom i izluživanjem. Kada je ruda obogaćena prelazi se dobijanju metala iz nje. Postoji zato više metoda. Koji će s emetod primijeniti ovisi o tome da li je ruda oksidna, sulfidna,karbonatna ili je so neke kiseline. Stoga se primjenjuju postupci:redukcije, oksidacije s naknadnom edukcijom i postupak elektrolize. Željezo se dobija metodom redukcije, a aluminij metodom elektrolize.

Industrijska grana koja se bavi dobivanjem metala iz rude zove se metalurgija. Razlikujemo crnu i obojenu metalurgiju te laku i tešku metalurgiju.

Vidi još 
 Nemetali
 Metaloidi
 Korozija

Metali
3D animacija

3D animacija je oblik digitalne umjetnosti nastao za potrebe prije svega industrije i njena najvažnija primjena još uvek je upravo u ovoj oblasti. Izrada animacije ima više faza. Prva je modelovanje objekta, u kojem se objekat predstavi u formi prostorne matematičke aproksimacije, vizuelno predstavljena kao poligoni mrežni omotač, kojoj se zatim dodaje odgovarajuća tekstura. Zatim se postavi svijetlo, enterijer, eksterijer i formira kompletna virtuelna scena. Poslije definisanog prostora radi se animacija pokreta modela, kamere i dr. u određenom vremenu . Zadnja faza, tzv. rendering ili vizuelizacija, jedina je apsolutno kompjuterizovana faza – na osnovu modela, animacije i zadatih parametara kompjuter radi simulaciju.

Veze 
 Kompjuterska animacija

Animacija
Računarska grafika
Ehud Olmert

Ehud Olmert (hebrejski: אהוד אולמרט; prezime mu se također izgovara i kao Ulmert; rođen 30.9., 1945) je izraelski političar i advokat. Bio je premijer države Izrael od 2006. do 2009. godine. Na tu poziciju je došao 4.1. 2006 kada je privremeno preuzeo premijerske ovlasti kao vršilac dužnosti nakon što je premijer Ariel Sharon doživio hemoragični moždani udar. U maju mesecu iste godine Kneset ga je i zvanično izabrao na funkciju premijera.

Olmert je u izraelskoj vladi također vršio dužnost zamjenika premijera, ministra financija i ministra industrije, trgovine i rada, isto kao i ministra odgovornog za upravljanje izraelskim zemljištem . Trenutno je član stranke Kadima koju je osnovao Ariel Sharon. 

Olmert je rođen u gradu Binyamina u tadašnjem britanskom mandatu Palestine. U djetinjstvu je bio članom omladine Beitara, desničarskog cionističkog pokreta. Odatle potječe njegova velika ljubav prema fudbalskom klubu Beitar Jerusalem, povezanim s tim pokretom.

Olmert je diplomirao psihologiju, filozofiju i pravo na Hebrejskom univerzitetu u Jeruzalemu, te se bavio odvjetništvom.

Politikom se počeo baviti kao član desničarske stranke Likud. Godine 1973. je kao njen član izabran u Kneset. Nakon toga će u Kneset biti izabran sedam puta. Brzo je napredovao u stranci, iako će to neki novinski napisi djelomično pripisivati vezama s organiziranim kriminalom. 

Godine 1988. je postao ministrom za manjine, a godine 1990. ministrom turizma.

Taj je položaj napustio kako bi se 1993. godine kandidirao za gradonačelnika Jeruzalema. Njegova pobjeda je po prvi put to mjesto donijela jednom članu Likuda. Olmertov je ostao zabilježen po ambicioznim projektima obnove grada i poboljšavanja gradskog transporta, koji su mu donijeli veliku popularnost i drugi mandat. 

U januaru 2003. godine Olmert je ponovno izabran u Kneset, i u ime Likuda je vodio pregovore s laburistima o stvaranju koalicione vlade na čelu sa Sharonom. U toj vladi je postao zamjenik premijer te ministar industrije, trgovine i rada, a kraće vrijeme je bio i ministrom telekomunikacija. 

U augustu 2005., Olmert, poznat po nekadašnjem žestokom protivljenju sporazumu iz Camp Davida i izraelskom povlačenju sa Sinaja, odlučio je podržati Sharona u njegovoj odluci da se izraelske snage povuku iz Pojasa Gaze. Kada je Benjamin Nethanyahu iz protesta napustio vladu, Olmert je postao vršilac dužnosti ministra financija.

Kada je Sharon objavio napuštanje Likuda i osnivanje nove stranke Kadima, Olmert je bio prvi od vodećih izraelskih političara koji mu se pridružio.

Literatura 
 Profile: Ehud Olmert
 Ehud Olmert
 Ehud Olmert - Achrayut Leumit (English version)
 Web site that delves into Olmert's relationship with Shimon Peres

Premijeri Izraela
Izraelski političari
Gradonačelnici Jeruzalema
Kalij

Kalijum ili kalij (K, latinski - kalium) je metal IA grupe.
Stabilni izotopi su 39K i 41K.
Važan nestabilni izotop je 40K, iz kojeg zavisno od načina promene nastaje 40Ar ili 40Ca.

Najbitniji minerali kalijuma su silvin, silvinit, karnalit, kainit, langbeinit i razni aluminosilikati.

Važna jedinjenja kalijuma su kalijumoksid, kalijumperoksid, kalijumsuperoksid, kalijumhidroksid (koji je veoma jaka baza), kao i mnoge soli. Skoro sve soli kalijuma dobro rastvorljive u vodi. Važno jedinjenje za hemiju je takođe kalijumpermanganat.

Katjoni kalijuma su glavnim katjonima unutar ćelije i neophodni su za funkcionisanje ćelijske membrane. 

Katjoni K+ pripadaju V grupi katjona. Oni plamen boje u roze-ljubičastu boju.

Vidi još 
 Jedinjenja kalijuma

Alkalni metali
Kalijum
Kalcij

Kalcijum (Ca, latinski calcium) je metal IIA grupe. Elektronska konfiguracija mu je: 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s2 , gradi 2+ jon. Poseduje 6 stabilnih izotopa. To su 40Ca, 42Ca, 43Ca, 44Ca, 46Ca i 48Ca.

Osobine 
Kalcijum je srebrnobeo, mekan i lak metal. Jedinjenja kalcijuma se javljaju i u vodi, i prouzrokuju njenu tvrdoću. Kalcijumovi sulfati i hloridi čine stalnu tvrdoću vode koja se kuvanjem ne može otkloniti. Tvrda voda je nepogodna za korišćenje (za kuvanje, pranje i industriju).

Zastupljenost 
Kalcijum je najrasprostranjeniji zemnoalkalni metal, a i jedan od najrasprostranjenijih elemenata u prirodi. Zastupljen je u zemljinoj kori u količini od 3,54%. Kalcijumkarbonat je glavni sastojak sedimentnih stena. Kao krečnjak čini mnoge planinske masive. Veoma je rasprostranjen i kalcijum sulfat u vidu anhidrita i gipsa.

Najbitniji minerali kalcijuma su: kalcit, argonit, mermet, kreda, gips, dolomit, krečnjak, kalcijumfluorit ...

Jedinjenja 
Zagrevanjem uz prisustvo vazduha gradi oksid (CaO) i nitrid (Ca3N2). Reaguje sa hladnom vodom gradeći hidroksid (CaO + H2O → Ca(OH)2). Sem ovih jedinjenja bitna su i kalcijumperoksid i mnoge soli.

Dobijanje i upotreba 
Kalcijum se dobija elektrolizom bezvodnog rastvora kalcijum hlorida. Upotrebljava se za legiranje olova, aluminijuma, za dezoksidaciju bakra i nekih legura.

biološki značaj 
Kosti čoveka i životinja sadrže kalcijum u vidu fosfata i karbonata. Nedostatak kalcijuma u kostima izaziva bolest rahitis. Jon kalcijuma nalazi se i u krvi i ubrzava zgrušavanje krvi u dodiru sa vazduhom. Kod biljaka ulazi u neke oblike ćelijskih zidova. One skladište kalcijum u stabiljci i lišću. Nedostatak kalcijuma kod biljaka prouzrokuje slab razvoj korena i lišća.
 
Kalcijum je zastupljen u čovekovom organizmu između 1,4 i 1,66 % što pretstavlja preko 1 kilogram. Kalcijum ima veliku ulogu u ljudskom organizmu:
 aktivator enzima
 provođenje bioelektričnih impulsa
 udeo u zgrušavanju krvi
 udeo u grčenju mišića
 udeo u proizvodnji hormona

Nivo kalcijuma u krvi zavisi od:
 količine kalcijuma koja se unosi ishranom
 količine kalcijuma u namirnicama
 stepene izbacivanja kalcijuma sa mokraćom

Kalcijuum je takođe neophodan sastojak u ćelijama biljaka.

Katjoni Ca2+ spadaju u IV grupu katjona.

Zemljani alkalni metali
Kemijski elementi
 
Biologija i farmakologija kemijskih elemenata
Skandij

Skandijum ili skandij (Sc, latinski - scandium) je metal IIIB grupe. Ima 15 izotopa čije se atomske mase nalaze između 40-51. Stabilan je samo 45, koji čini skoro 100% njegovog izotopa u prirodi.

Zastupljen je u Zemljinoj kori u količini od oko 16 ppm (ang. parts per million) u obliku minerala torteveitita

Otkrio ga je Lars Fredrik Nilson 1879 u Uppsal-i, u Švedskoj.

Jedina poznata jedinjenja skandijuma su njegove soli sa ostatcima organskih kiselina i hidridi. Ta jedinjenja nemaju nikakav praktični značaj.

Biološki značaj: Pretpostavlja se da nedostatak skandijuma izaziva rak, ali o tome ne postoje precizni podaci. 

Skandijum je srebrnast, mek metal. Na vazduhu se lako prekriva slojem oksida Sc2O3 zlatne boje. Reaguje sa vrućom vodom, sa kiselinama gradi soli. Vrlo dugo je imao samo teorijski značaj i nije imao nikakvu praktičnu primenu. Ipak u zadnje vreme počeo je da se koristi kao dodatak za legure od kojih se prave antene za mobilne telefone, jer on poseduje jedinstvene elektromagnetne osobine koje dozvoljavaju redukciju veličine tih antena.

Skandijum
Prelazni metali
Titanij

Titanijum, titanij ili titan (Ti, latinski - titanium) je metal IVB grupe.
Ima 18 izotopa čije se atomske mase nalaze između 46 do 50. Izotopi od 46 do 50 su postojani.
Zastupljen je u zemljinoj kori u količini od 5000 ppm (ang. parts per million), u obliku minerala: ilmenita, rutila i titanita.

Otkrio ga je G.W. Creeda 1791 godine, i takođe nezavisno od prvog otkrića otkrio ga je M.H. Klaproth w 1795 godine.

Najvažnije jedinjenje titanijuma je bez sumnje titanijumoksid TiO2 koji se koristi kao dodatak za izbeljivanje u pastama, prašcima i farbama. 

Biološki značaj - Elementarni titanijum nije otrovan, ali neke njegove soli jesu. 

Legure titanijuma su veoma lake i mehanički izdržljive - posebno na razvlačenje i zbog toga se koriste u avioindustriji, a takođe i za pravljenje bicikli i drugih sportskih sprava. Legure titanijuma imaju mnogo bolje osobine od legura aluminijuma ali su od njih značno skuplje te su zbog toga manje zastupljene

Medicinska upotreba - Titanijum se koristi, zato što je biokompatibilan, u širokoj lepezi medicinskih potreba uključujući hirurške implemente i implante, kao što je veštački zglob kuka koji može opstati na tom mestu u organizmu i preko 20 godina. Često se pravi legura sa 4% aluminijuma ili 6% aluminijuma i 6% vanadijuma. 
Titanijum ima osobinu da se oseointegriše i tako omogućava upotrebu zubnih implanata koji mogu da ostanu u vilici i preko 30 godina. Ovo svojstvo je takođe korisno za ortopedske primene implanata. Velika korist Titanijuma se ogleda i u njegovom modulu elastičnosti (Youngov modul) koji je sličan modulu elastičnosti kosti koju zamenjuje. Kao rezultat, skeletna opterećenja koja se javljaju između kosti i implanta su ravnomerna i ne dovode do degradacije, frakture i resorpcije okolne kosti, što je ranije bio slučaj prilikom korišćenja drugih materijala za tu svrhu. Ipak legure Titanijuma imaju 2 puta veću tvrdoću od kosti, tako da okolna kost podnosi značajno manje opterećenje pa može da dođe do njene resorpcije.

Pošto Titanijum nije feromagnetičan, pacijenti sa titanijumskim implantima mogu bezbedno biti podvrgnuti dijagnostičkoj proceduri magnetne rezonance.

Priprema implanta za implantaciju u organizam podrazumeva tretiranje implanta lukom visokotemperirane plazme koja uklanja atome sa površine i izlaže atome svežeg titanijuma koji odmah oksigeniše.
Titanijum se takođe koristi za hirurške instrumente u slikom-navođenoj hirurgiji, kao i kod kolica, štaka i u svim drugim proizvodima gde je jaka snaga i mala masa materijala poželjna.

Titanijum
Prelazni metali
Soza (razdvojba)

SOZA,
 mjesto u Rusiji istočno od Moskve; (CD-atlas)
 mjesto na sjeveru Zambije, blizu tanzanijske granice; (CD-atlas)
 (Sôza) drugi oblik naziva mjesta Sosa južno od Porta (Portugal); (CD-atlas)

Naselja
Adej

ADEJ, grčki retor, učitelj Aurelija Fuska, koga Seneka Stariji pohvalno spominje. Nisu poznata njegova djela, niti tačno vrijeme kad je živio.

Izvor:
 Latina et Graeca, ..., 25, 86 - Zagreb, V. 1985.

Stari Grci
Titan

Titan može značiti: 
 div iz grčke mitologije, koji je postojao prije bogova;
 rimski bog Uran, koji se ponekad naziva Titanom;
 najveći Saturnov Titan (mjesec);
 metal, koji se isto tako naziva titanij ili titanijum.
 vrsta američke rakete.
Nina Vavra

Nina Vavra (Križevci, 5. I. 1879. - Zagreb, 21. IX. 1942), hrvatska glumica.

Životopis 
Završila je Miletićevu Hrvatsku dramatsku školu i djelovala u zagrebačkom HNK-u. Glumački raspon joj je sezao od likova klasične tragedije do komičnih malograđanki: Kasandra, Elektra i Antigona, Dedra, Jele i Mare, Hasanaginica.

Napisala je dramu "Dolazak Hrvata" i prevela 50-ak dramskih djela s češkoga i njemačkog.

Igrala je i u prvim hrvatskim filmovima Matija Gubec i Vragoljanka.

Inicijali 
Njeni inicijali N. V. često se skreću u križaljkama.

Kostim Nine Vavra 
U Muzeju grada Zagreba nalazi se kostim dramske umjetnice Nine Vavra (na slici) kao Hasanaginice. Potječe iz 1908. godine. Kostim je izrađen za praizvedbu "Hasanaginice" 9. I. 1909. godine, kada je Nina Vavra nastupila u naslovnoj ulozi, a Andrija Fijan kao Hasan-aga.

U popularnoj kulturi 

Nina Vavra se pojavljuje kao lik u biografskom filmu Lea i Darija, gdje je tumači Višnja Babić.

Eksterni linkovi 
 
 Križevci.eu: Nina Vavra 

Hrvatske kazališne glumice
Hrvatske filmske glumice
Biografije, Križevci
Biografije, Zagreb
Kambrij

Kambrij je veliki period geološke kronologije koji počinje oko 542 Ma (miliona godina) na karaju proterozoičkog eona i završava oko 488,3 Ma s početkom ordovicijskog perioda (ICS, 2004). To je prvi period paleozoičke ere u fanerozoičkom eonu. Kambrij je najraniji period u kome se u stijenama mogu pronaći brojni tragovi velikih fosiziliranih višestaničnih orgnaizama koji su daleko složeniji od spužava i meduzoida. Tokom ovog perioda se oko pedeset različitih grupa organizama ili "phyla" (stablo definira osnovnu tjelesnu strukturu grupe modernih ili izumrlih životinja) odjednom pojavilo, u većini slučajeva bez očitih prethodnika. Ovo naglo širenje životinjskih stabala se naziva kambrijskom eksplozijom.

Eksterni linkovi 

 Weird Life on the Mats 
 Amthor, J. E., et al.. 2003. Extinction of Cloudinia and Namacalathus at the Precambrian-Cambrian boundary in Oman. Geology, 31: pp 431-434.
 Report on the web on Amthor et al. from Geology vol. 31.
 Paleomap Project.
 

 
Paleozoik
Ekvator

U geografiji, ekvator je zamišljena linija povučena oko planeta (ili drugog nebeskog tijela) na jednakoj udaljenosti od polova. Ekvator dijeli površinu na sjevernu i južnu poluloptu. Zemljopisna širina ekvatora je 0 po definiciji. Duljina Zemljinoga ekvatora je oko 40.070 kilometara.

Zemljina površina na ekvatoru uglavnom je prekrivena oceanima. Područja kroz koja prolazi ekvator su:
 Sveti Toma i Princip - prolazi preko Ilhéu das Rolas, otočić u ovom arhipelagu
 Gabon
 Republika Kongo
 Demokratska Republika Kongo
 Uganda
 Kenija
 Somalija
 Maldivi - možda ne dira nijedan otok
 Pini - mali otok kraj Sumatre
 Sumatra
 Lingga i još jedan otočić kraj Sumatre
 Borneo - Kalimantan
 Sulawesi
 Halmahera
 otočići istočno od Halmahere
 Gilbertovo otočje - možda ne dira nijedan otok
 Otočje Phoenix - zamalo promašuje otok Baker
 Linijsko otočje - zamalo promašuje otok Jarvis
 Galapagos - prolazi preko otoka Isabela.
 Ekvador
 Kolumbija
 Brazil

Geografska terminologija
Anglikanska zajednica

Anglikanstvo (od francuskog Angles – Engleski) je narod i Crkva koji poštuju religijske tradicije Engleske hrišćanske Crkve (en: Church of England). U svetu ih ima oko 70 miliona, najviše u Engleskoj (26 miliona), Nigeriji (17,5), Ugandi (8), Sudanu (5), Australiji (3,8). 
Počasno sedište Crkve je u Kanterberiju u Engleskoj. Biskup Kanterberija se smatra za “prvog među jednakima”. Britanska kraljevska kuća je ceremonijalni “vrhovni guverner” i ima ingerencije u administraciji crkve, ali samo u Britaniji. 

Dok mnogi članovi ove Crkve sebe smatraju Protestantima, ona sebe smatra katoličkom, t.j. sveopštom, naglašavajuđi svoj kontinuitet sa prošlošću. Crkvena služba je slična Rimo-katoličkoj, ali je kroz istoriju ova Crkva bila blisko povezana sa Protestantskom reformacijom. 
Za razliku od drugih protestantskih crkava, a slično Rimo-katoličkoj i Pravoslavnoj, Anglikanci smatraju da njihov crkveni autoritet potiče nasleđem od prvih sledbenika Isusa Hrista. 

Istorijski, Anglikanska crkva je nastala kada je Henri VIII, u potrazi za muškim naslednikom, odlučio da se razvede od Katarine Aragonske i i oženi Anne Boleyn. Pri tome prekinuo sve veze sa Rimom. On se proglasio glavom Engleske Crkve 1534, raspustio je sve manastire i konfiskovao njihovu imovinu. 
Kasniji vladari dinastija Tjudor i Stjuart su pokušavali da uspostave slobodu veroispovesti, tako da verskih sukoba nije bilo mnogo. Puritanci su predstavljali ekstremno krilo protestantizma u Engleskoj, dok su se na drugom kraju spektra nalazili Rimo-katolici. Anglikanstvo je bilo negde između. 

U Škotskoj i SAD-u ova Crkva je poznata kao Episkopska ili Episkopalna (od latinskog: Episcopus – biskup, vladika). Postoje tri vrste sveštenika: propovednik, sveštenik i biskup. Celibat se ne zahteva od sveštenika, a žene u principu mogu da obavljaju sve crkvene funkcije, što opet zavisi od stava lokalne Crkve. U 19. veku su se pojavili monasi i monahinje u Anglikanskoj Crkvi. Oni se uglavnom bave humanitarnim radom. Danas ih ima najviše u Melaneziji. 

Kao izvor crkvrnog autoriteta Anglikanci priznaju Bibliju, neke crkvene spise, crkvenu tradiciju i zdrav rezon. Među ova 3 izvora, primat se daje Bibliji. Do spasenja se po njima stiže kroz Božiju milost, a ona je dostižna za one koji veruju.

Anglikanska crkva se posljednjih godina našla pod prijetnjom raskola, zbog toga što su u Britaniji i SAD za biskupe postavljeni homoseksualci, čemu se žestoko protive konzervativne anglikanske zajednice u Africi i drugim dijelovima svijeta.

Vanjske veze 

 Zvanična prezentacija

Anglikanstvo
Protestantizam
Liberalno-demokratska partija (Srbija)

Liberalno-demokratska partija je liberalna partija u Srbiji. Pre osnivanja 5. novembra 2005. je delovala kao Liberalno-demokratska frakcija Demokratske stranke. 

Osnivač LDP-a je Čedomir Jovanović, bivši potpredsednik Vlade Srbije, koji je isključen iz Demokratske stranke.

LDP se 2007. godine sa Građanskim savezom Srbije ujedinio u jednu partiju. Za predsednika je ponovo izabran Čedomir Jovanović, za potpredsednicu Nataša Mićić, a za predsednicu Političkog saveta Vesna Pešić.

Učešće na izborima 

LDP je prvi put nastupio na parlamentarnim izborima 2007, i to u koaliciji sa Građanskim savezom Srbije, Socijaldemokratskom unijom i Ligom socijaldemokrata Vojvodine. Ta je koalicija osvojila 5,3% glasova. 

Na parlamentarnim izborima 2008. LDP je dobio 5,2% glasova.

LDP je na parlamentarne izbore 2012. izašao u koaliciji Preokret, koja je osvojila 6,2% glasova. 

Na izborima 2014. LDP je dobila manje od 5 glasova, te je tako ostala ispod cenzusa i nije ušla u Narodnu skupštinu.

Predsednici LDP-a

Izborni rezultati

Vidi još 
 Spisak levičarskih partija u Srbiji

Reference

Eksterni linkovi 
 Zvanična stranica LDP

Liberalne partije
Političke partije u Srbiji
Nenad Prokić

Nenad Prokić je srpski dramski pisac, reditelj, redovni profesor na Fakultetu dramskih umetnosti u Beogradu, jedan od osnivača LDP i narodni poslanik u Skupštini Srbije u dva mandata

Prokić je redovni profesor na Fakultetu dramskih umetnosti u Beogradu (1995) i jedan od osnivača Beogradskog kruga i Foruma pisaca. Bio je direktor BITEF-a dva puta uzastopce (1997-2005). Takodje je boravio kao dramaturg pisac u Jugoslovenskom dramskom pozoristu u Beogradu (1985-1995) i Slovenskom narodnom gledališču u Mariboru (1991-1995).

Njegova drama Metastabilni Graal je uvrštena u Antologiju savremene srpske drame. Autor je romana Alpha foxtrot. Ostale drame: Dom Bergmannovih, Strah za granicu, Homo Volans, Očevi i oci (Dramatizacija romana Slobodana Selenića), U potrazi za Marselom Prustom, Dantes Divinus, Ruska misija, Poslednji dani čovečanstva (Adaptacija drame Karla Krausa), Le Petit et le Grand Theatre du Marquis de Sade, Edelheim, Finger Trigger Bullet Gun, Neharni sin hrvatski (TV scenarij o A.G. Matošu)...

Nenad Prokić je u pozorištu režirao sledeće komade: Follie a Deux Heinera Muellera (Jugoslovensko dramsko pozorište), Sluškinje Jeana Geneta (Bitef teatar), Noć Helvera Ingmara Villqista (Bitef teatar), Porazgovarajmo o životu i smrti Krzsysztofa Byzioa (Bitef teatar), Nedostupna ili Unapred plaćeno milosrdje Zanussi/Zebrowsky (Bitef teatar), Daleko Tamare Bosak (Bitef teatar)...

Autor je disertacije o Karlu Krausu: Glasovi odsutnog diskursa.

Prokić je osnivač i prvi Predsednik Grupe prijateljstva sa Malteškim redom u Parlamentu Srbije. Princ i Veliki majstor Suverenog vojnog bolničkog reda Svetog Jovana od Jerusalima, Rodosa i Malte, fra Metju Festing, odlikovao je Nenada Prokića viteškim Krstom Velikog Oficira PRO MERITO MELITENSI Suverenog Vojnog Malteškog Reda na dan 15. juna 2012.

Od oktobra 2014. godine Nenad Prokić je na položaju Savetnika za humanitarne poslove u ambasadi Suverenog Vojnog Malteškog Reda u Republici Srbiji.

Odlikovanja 
 Grand Cross Pro merito Melitensi

Spoljašnje veze 

Srpski političari
Liberalno-demokratska partija (Srbija)
Biografije, Beograd
Padaljka

Padaljka, mrežasta zagonetka kod koje su polja raspoređena poput cigala u zidu i u kojoj pojmovi idu vodoravno i padajući, s tim da načelno početni dio padajućeg pojma ide vodoravno, sredina "pada" prema dolje desno, a kraj opet ide vodoravno.

Prvu padaljku vjerovatno je objavio Stjepan Horvat u Osmosmjerci (broj 355 od 3. IX. 2004. godine), prenijevši je iz nekog stranog zagonetaštva. Otada se padaljka pojavljuje u svakom broju tog časopisa. U drugim srpsko-hrvatskim enigmatskim časopisima, izgleda, nije objavljivana.

Križaljke
Kvadratni kilometar

Četvorni kilometar ili kvadratni kilometer (oznaka km²) je izvedene jedinica SI kojom se mjeri površina.

1 km² odgovara:
 površini kvadrata sa stranicom od 1 km
 1.000.000 m²
 100 hektara
 0,386.102 kvadratne milje 
 247,105.381 akri.

Pretvorbe:
 1 m² = 0,000.001 km²
 1 hektar = 0,01 km²
 1 kvadratna milja = 2,589.988 km²
 1 akar = 0,004.047 km²

SI izvedene jedinice
Mjerne jedinice za površinu
Hektar

Hektar (oznaka ha) je mjerna jedinica za površinu, koja ima vrijednost od sto ara. Također se može definirati i kao:
 površina kvadrata čije su stranice dugačke 100 metara
 (100 m)² odnosno 10.000 m²
 100 ar
 0.01 km² 

Najčešće se koristi u poljoprivredi.

Mjerne jedinice za površinu
Kvadratni metar

Četvorni metar ili kvadratni metar (oznaka m²) je izvedena jedinica međunarodnog sistema jedinica za površinu. Jedan kvadratni metar je površina kvadrata sa stranicom od jednog metra.

Jedan kvadratni metar odgovara:
 0,000001 kvadratnog kilometra
 10.000 kvadratnih centimetara
 1,196 kvadratnih jardi
 10,76 kvadratnih stopa
 1550 kvadratnih inča

SI izvedene jedinice
Mjerne jedinice za površinu
Ar

Ar može značiti:
 Ar je jedinica za površinu koja označava 100 m2.
 Ar je simbol za kemijski element argon.
 ar je dvoslovni kod ISO 3166-1 za Argentinu.
 .ar je Internet nastavak Argentine.
 Ar je (azijski restoran) .
 ar je komanda Unixa za arhiviranje
Ar (jedinica)

Ar (znak a) je mjerna jedinica za površinu u sistemu SI: 1 ar = 1 kvadratni dekametar = 100 m2. 

Daleko više koristi se njena izvedena jedinica hektar, 1 hektar = 100 ara = 10.000 kvadratnih metara.

Mjerne jedinice za površinu