Calais

Calais [kalɛ] (esperantigite Kalezo) estas franca havenurbo en la departemento Pas-de-Calais kaj en la regiono Nordo-Kaleza Markolo. La urbo estas ankaŭ la subprefektejo de unu arondismento kaj la ĉefurbo de kvar kantonoj.

Historio 
Historie, Calais rezultas el du urboj, Calais kaj Saint-Pierre, kiujn oni unuigis fine de la 19-a jarcento.

Dum la Centjara milito ĝi estis kaptita de la angla reĝo kaj iĝis enloĝata de angloj dum pluraj jarcentoj. Nur en jaro 1558 ĝi estis rekaptita de la franca reĝo Francisko la 1-a.

Ekonomio 
Calais estas la ĉefa vojaĝhaveno por transiri la Kalezan Markolon kaj iri Brition (aliaj estas Boulogne-sur-Mer kaj Dunkirko, sed ankaŭ Zeebrugge en Belgio).

Freŝdate, Calais fariĝis malĝoje fama pro la persekutado de enmigruntoj al Britio, kiujn oni malhelpas transpasi la limon, sed per ĉiaj rimedoj tamen provas, foje vivokoste, kaj post kiam, oni fermis la helpcentron de Ruĝa Kruco, vagas tra la kamparo kaj urbo persekutate de polico kaj helpate nur de kelkaj bonvolaj asocioj rigardataj kiel kontraŭleĝaj far la nunaj registaraj aŭtoritatoj kaj foje procesataj pro sia solidarecagoj.

Tradicia industrio de Calais estis permaŝina puntofabriko. Sed pro konkurenco de landoj malalt-salajraj tiu industrio malkreskas: en 1950 ĝi vivtenis 7 000 personojn, en 2004 nur 1 500.

Ĝemelurboj 
 25-a de junio 1964 : Duisburg (Germanio)
 Decembro 1971 : Wismar (Germanio)
 Junio 1973 : Dovero (Britio)
 19-a de novembro 1976 : Riga (Latvio)
 8-a de majo 2002 : Brăila (Rumanio)
 6-a de septembro 2002 : Bardejov (Slovakio)

Artikolo el la Enciklopedio de Esperanto 
Calais. (kale). Havenurbo kaj banloko en Francujo; 72.000 loĝantoj; loko de la unua iom grava int. E-kunveno. La E-grupo de Calais kaj la angla havenurbo Dover, utiligante la kuradon E de la aŭtomobilaj boatoj, organizitan de la Aŭtomobila Klubo de Francujo, decidis aranĝi int. feston en E. La inviton akceptis pli ol l20 E-istoj (laŭ Privat 200, laŭ UEA-Jarlibro 1932 180) plejparte de Britujo kaj Francujo krome Capé el Alger Stavenhagen el Berlin, Seynaeve el Courtrai (Belgujo) kaj Kühnl el Praha. 7 aŭg 1904 oni malfermis la kunvenon en Calais, prezidis kapitano Capé-Montroisier. La kongreso diskutis la demandojn: Pri la akcento tonika; oni alprenis la decidon: "Ni devas ĝuste konservi la tonikan akcenton; la profesoroj devas insisti pri la utileco de tiu regulo". 2. Pri la ortografio de la personaj kaj urbaj nomo 3. Pri E-ista signeto; oni decidis: "La signo de la rekono por la E-istoj, kiun oni rekomendas por la kunvenoj k. c., estas la verda kvinpinta stelo". La 8-an la partoprenantoj per vaporŝipo "La Nord" vojaĝis al Dover, kie la E-istoj akceptis la gastojn entuziasme. Oni disiĝis nur je la 11-a vespere, kiam la gastoj forvojaĝis sur la sama ŝipo: En ambaŭ urboj de la festo okazis oficialaj akceptoj de la urbestraroj, bankedoj kun festparoloj ktp. La kongreso signas la komencon de la UK-j.
I. ŜIRJAEV.

Vidu ankaŭ 
 Komunumoj de Pas-de-Calais
 Listo de urboj de Francio
 Calais - Fréthun (stacidomo)
 Calais-Maritime (stacidomo)
 Calais-Ville (stacidomo)
 Beau-Marais (stacidomo)
 Les Fontinettes (stacidomo)

Eksteraj ligiloj 

 
 Aktualaĵoj de Calais 
 Artikolo el La Voix du Nord (16/06/2020) pri Zamenhof en 1907 ()