alibayram/wikipedia-40-langs huggingface dataset:
Belvedera turo de Goethe

La Belvedera turo de Goethe () troviĝas plej alte ol ĉiuj karlovaraj turoj super la urbo, sur la altaĵo "Eterna vivo" t.e. 641 m super marnivelo. La turo estis konstruita en novgotika stilo en la jaro 1889 laŭ projekto de konataj arkitektoj Fellner kaj Helmer.

La turo estas 40 m alta kaj enhavas 163 ŝtupojn. Origine ĝi ricevis nomon Stefanie-Marte (Štěpánka) laŭ nomo de arkidukino - edzino de aŭstria kronprinco Rudolfo. La arkidukino tiam vizitis la urbon (dum la konstruo). Post la Unua mondmilito ĝi ricevis nomon laŭ Adalbert Stifter kaj certan tempon oni nomis ĝin ankaŭ laŭ Stalin. Sed la plej uzata kaj plej konvena nomo por tiu ĉi turo estas laŭ la germana poeto Goethe, kiu tiun ĉi angulon volonte vizitadis. Oni diras ankaŭ, ke tio estis Goethe, kiu instigis konstruadon de la vidturo, ĉar de tie vere estas belega rigardo ĝis Ercmontaro. Interne estas ekskursa kafejo kaj restoracio.

Konstruaĵoj en Karlovy Vary
Turoj en Ĉeĥio
Konstruaĵoj finitaj en 1889
Konstruaĵoj nomitaj laŭ personoj
Belvederoj en Karlovy Vary
Bermudo

Bermudo estas grupo de atlantikaj insuloj kaj dependa teritorio de Britio en Nordameriko.

Biogeografie la insuloj situas en la nearktisa ekozono laŭ la tipologio de la Monda Natur-Fonduso (WWF). La teritorio kongruas kun tersupraĵa ekoregiono el la biomo "tropikaj kaj subtropikaj koniferarbaroj" : la bermudaj subtropikaj koniferaroj.

Bermudo estas la pralando de la Bermuda pantaloneto.

Geografio 
 Castle Harbor (Bermudo)

En kulturo 
Karolo Piĉ: La Bermuda triangulo. 186 p. Iltis, Saarbrücken 1989. 

 
Britaj transmaraj teritorioj
Administraj unuoj fonditaj en 1612
Insulaj landoj
Insuloj de Norda Atlantiko
Insularoj en la Atlantiko
Dependaj teritorioj en Nordameriko
Anglalingvaj administraj unuoj
Leonid Breĵnev

Leonid BREĴNEV (, pron. Leonjid Iljiĉ Breĵnjev; naskiĝis la , mortis la ) estis soveta politikisto kaj partia gvidanto.

En 1964-1966 li estis unua sekretario kaj en 1966-1982 - ĝenerala sekretario de Centra Komitato de KPSU (Komunista partio de Soveta Unio), prezidanto de la Prezidio de Supera Soveto de Sovetunio dum 1960-1964 kaj 1977-1982 jaroj.

Ekde 1946, Breĵnev estis altranga partia funkciulo en la iamaj sovetaj respublikoj Ukrainio, Moldavio (kie estiĝis laŭ li instigo en Kiŝinevo la distra Muelejvalparko) kaj Kazaĥio. Li estis unu el la organizantoj de la deposteniĝo de Nikita Ĥruŝĉov en 1964. La regado de Breĵnev komenciĝis de gravaj ekonomiaj reformoj, sed poste superregis konservativaj tendencoj en la lando, kreskis stagnado en ekonomio, socia kaj spirita sferoj de la vivo, okazis intervenoj de sovetaj milittrupoj en Ĉeĥoslovakio (1968) kaj Afganio (1979).

Pro la stagnado en ĉiuj sociaj sferoj, la regado de Breĵnev ofte nomiĝas "Epoko de Stagnado".

Eksteraj ligiloj 

 kronologio de lia vivo (angle) 
 paĝo pri li en la rusia retejo "militaj herooj" (ruse)
 profilo de li en la retejo de la usona televida informa kanalo  CNN
 Leonid Breschnew – kann man ihm trauen? ("Breĵnev - ĉu eblas fidi al li") - germanlingva titola artikolo en la okcidentgermania politika magazino Der Spiegel n-ro 51/1971 (ankaŭ en formato PDF)

Sovetiaj politikistoj
Marŝaloj de Sovetunio
Sovetiaj generaloj
Herooj de Sovetunio
Herooj de Socialisma Laboro
Sovetiaj militistoj de la dua mondmilito
Sovetiaj memoraĵistoj
Naskiĝintoj la 19-an de decembro
Mortintoj la 10-an de novembro
Bronkso

Bronkso () estas urboparto de Novjorko. La loĝantaro de la Bronkso estis 1.332.650, laŭ la censo de 2000. Ĝi estas identa al Kantono Bronkso.

Bronkso estas la sola kvartalo de Novjorko, kiu ne estas sur insulo. Ĝi nomiĝas Bronkso laŭ la nederlandano Jonas Bronck (naskiĝinta en Svedio), kiu en la jaro 1639 aĉetis la areon de indianoj laŭ la principo de natura interŝanĝo. Bronkso fariĝis parto de la urbo en 1898. Jankia Stadiono de New York Yankees, la Novjorkia Zoologia Ĝardeno kaj la Novjorkia Botanika Ĝardeno troviĝas en Bronkso.

Vidindaĵoj
 Novjorka Botanika Ĝardeno
 Bestoĝardeno de Bronkso
 Bronksa Parko

 
Geografio de Novjorko
Urboj de Nov-Jorkio
Kantonoj de Nov-Jorkio
Britaj Virgulininsuloj

La Britaj Virgulininsuloj  aŭ Britaj Virgulinsuloj () estas dependa teritorio de Britio en la Kariba Maro, do en la geografia regiono Karibio. La teritorio konsistas el pluraj insuloj. Geografie la insularo apartenas al la Deventaj Insuloj de la Malgrandaj Antiloj.

La teritorio estas parto de la insularo Virgulininsuloj kiuj estis trovitaj de Kristoforo Kolumbo kaj nomitaj de li kiel Santa Ursula y las Once Mil Vírgenes (mallongigite Las Vírgenes), memorigante pri mezepoka legendo pri Sankta Ursulo de Kolonjo.

Vidu ankaŭ 
 Usonaj Virgulininsuloj
 Britaj transmaraj teritorioj

Referencoj 

 
Britaj transmaraj teritorioj
Antiloj
Bakerinsulo

La Bakerinsulo ( ) estas parto de la Usonaj Malgrandaj Insuloj, dependa teritorio de Usono en Oceanio. Geografie, ĝi konsideratas parto de Polinezio.
 Areo: 1,4 km².
 Loĝantaro: sen konstantaj loĝantoj.
 Koordinatoj: 176° 28′U, 0° 11′ N.
 Pleja alto: 8 metroj super marnivelo.
 Tempozono: UTC −12

La tuta insulo kaj la ĉirkaŭa ne-internacia maro (120 km²) konsistigas naturprotektejon; vizito eblas nur kun speciala permesilo, malfacile havebla. La insulon administras la Usona Departmento de la Internaĵo. Ĉar ankaŭ la defendo estas tasko de Usono, la Usona Marborda Gardistaro unufoje jare inspektas la insulon.

Laŭdire la nomo estis donita laŭ Michael BAKER el New Bedford, balen-ĉasisto, kiu vizitis la insulon en 1832 kaj je la 4‑a de aŭgusto 1839, por entombigo de mortinta maristo kaj por oficiale pretendi posedon de la insulo. Antaŭe la insulo portis la nomon New Nantucket.

Eksteraj ligiloj 

 Oficejo pri fiŝoj kaj faŭno de la pacifikaj insuloj
 bildoj en la retejo de la Monda Faktlibro de CIA

Usono
Polinezio
Dependaj teritorioj
Insuloj en Oceanio
Bassas da India

Insulo Bassas da India

Bassas da India estas dependa teritorio de Francio, sude de Mozambika Kanalo, duone inter Madagaskaro kaj Mozambiko. Ĝi estas roketo ĉirkaŭata de proksimume cirkla koralinsulo, kiu apartenas al la franca teritorio de Disaj Insuloj en la Hinda Oceano ( Îles éparses de l'océan Indien).

 Areo: maksimume 0,2  - Dum fluso, la atolo estas preskaŭ tute mergita de la maro.
 Loĝantaro: sen konstantaj loĝantoj.

Ĝi havas Ekskluzivan Ekonomian Zonon (mara regiono, super kiu regno havas rajtojn pri la esplorado kaj uzado de maraj valoraĵoj) de 123.700 . La insulo ne havas vegetaĵaron, tamen ĝi estas konsiderata kiel naturorezervejo.

Bassas da India estis unue notita de portugalaj esplorantoj dum la frua 16-a jarcento, kaj iĝis franca posedaĵo en 1897.

Eksteraj ligiloj 
 http://www.outre-mer.gouv.fr/outremer/front?id=outremer/decouvrir_outre_mer/les_iles_eparses_1049904806609  
 http://www.adminet.fr/site169.html  
 Prezentado de la Disaj Insuloj (franclingve, de la franca ministrejo por transmaraj aferoj)

Francaj Sudaj kaj Antarktaj Teritorioj
Transmara Francio
Insuloj en Francio
Insuloj en la Hinda Oceano
Disaj Insuloj en la Hinda Oceano
Insuloj alfabete ordigataj
Brita Hindoceana Teritorio

La Brita Hindoceana Teritorio estas dependa teritorio de Britio en Suda Azio.

 Landkodo: IO.
 E-nomo: [a] Ĉagosarkipelago, Ĉagosoj.
 Nacia nomo: [a] Chagos Archipelago; [o] British Indian Ocean Territory.
 Areo: 60 km².
 Loĝantaro: sen konstantaj loĝantoj.

Bildaro

Vidu ankaŭ 

 Britaj transmaraj teritorioj

 
Britaj transmaraj teritorioj
Insuloj
Blatenský vrch

La monto Blatenský vrch en Ĉeĥio estas 1043 metrojn alta. Al ĝia pinto gvidas flava turisma vojo kaj ankaŭ la ruĝa vojo. Laŭ la flave signumita vojo oni povas atingi la pinton, kie staras belvedera turo. El la belvedera turo oni povas vidi orienten trans la monto Špičák ĉe Boží Dar (1115 m) monton Klínovec - la plej altan pinton de Ercmontaro (1244 m). Sude troviĝas monto Plešivec (1028 m). Se oni rigardus norden, estas videbla parto de Germanio.

Antaŭ kelkaj jaroj estas la pinto de monto Blatenský vrch ankoraŭ riĉe arbar-kovrita, sed bedaŭrinde la naturo de Ercmontaro ne estis tre sana (tiam) kaj ia arboj sur la pinto post la tempesto nin forlasis (tio okazis proksimume antaŭ 20 jaroj) dum la 80-aj jaroj de la 20-jarcento. Poste oni tuj plantis novajn arbetojn kaj anstataŭis iaman riĉan arbar-kovraĵon.

La flave signumita vojo al la pinto de monto Blatenský vrch estas t.n. "instrua vojo", kiu montras postrestaĵojn de iama minado de erco. Sub la pinto de monto Blatenský vrch estas trafalaĵoj - oni nomas ilin Lupaj Truoj.

Montoj en distrikto Karlovy Vary
Montoj en Ercmontaro
Montoj kun alteco inter 1000 kaj 1999 m
Potůčky
Back to the Future (fikcia universo)

La trilogio Back to the Future (Reiro al la estonteco (mallongigita BTTF) (Esperante RALE) estas komedia filmaro pri la paradoksoj de la tempovojaĝoj. Verkis ĝin Robert Zemeckis (kiu ankaŭ reĝisoris) kaj Bob GALE.
La unua filmo nomiĝas simple Back to the Future kaj aperis en 1985. La dua (Back to the Future Part II) aperis en 1989, kaj la tria (Back to the Future Part III) en 1990.

Resumo

Parto 1 
Vidu ankaŭ : Back to the Future

En 1985, frenezeta sciencisto "Doc" Emmett BROWN (["Dok" Emmett Braŭn]) inventas aŭtomobilon kapablan vojaĝi tra la tempo. Per ĝi, lia dekkelkjara amiko Marty McFLY [marti makflaj'] veturas 30 jarojn en la estinteco. Tie li senintence malebligas la enamiĝon de siaj gepatroj, kaj ankaŭ sia propran naskiĝon.

Parto 2 
Vidu ankaŭ : Back to the Future Part II

Marty kaj "Doc" iras estontecen al 2015. Tie maljunulo Biff TANNEN [bif tanen] ŝtelas la tempomaŝinon kaj ŝanĝas la pasintecon: la pli juna Biff firiĉiĝas kaj eĉ edziĝas kun la patrino de Marty. Marty devas denove vojaĝi al 1955, rekte en la scenojn de la unua filmo, por restarigi la ĝustan historion ; sen memrenkonti sin.

Fine de la dua filmo, ankoraŭ en 1955, Doc kaj la tempomaŝino malaperas, trafite de fulmo. Marty tuj ricevas leteron de Doc, kiu alvenis en 1885 kaj tiom ĝuas la tiaman vivon, ke li ne intencas reveni.

Parto 3 
Vidu ankaŭ : Back to the Future Part III

Kun helpo de Doc el 1955, Marty sukcesas retrovi la tempomaŝinon kaŝitan de "sia" Doc antaŭ 70 jaroj. Tamen li malkovras ankaŭ tomboŝtonon, kiu indikas, ke, nur kelkajn tagojn post kiam li skribis la leteron, Doc estos mortpafita de praparenco de Biff. Marty surmetas vakeran kostumon kaj ekvojaĝas por savi la amikon. La intrigo eĉ pli komplikiĝas, kiam Doc enamiĝas kun Clara CLAYTON [klera klejton], instruistino el 1885.

Ĉefrolas : Michael J. Fox kiel Marty ; Christopher Lloyd kiel Doc ; Thomas F. Wilson kiel Biff ; Mary Steenburgen kiel Clara. Multaj el la aktoroj prezentas sian rolon (kaj eĉ ties geprapatrojn) en diversaj aĝoj.

Eksteraj ligiloj 

 http://88milesalheure.free.fr 
 http://www.bttf.net/Back_to_the_Future_Trilogy_Boxed_Set_p/pilf-1583.htm  
 http://www.bttf.com 
 http://www.bttfmovie.com  

Filmaj serioj
Fikciaj universoj
Filmoj de Robert Zemeckis
Filmoj pri tempovojaĝado
Bedřich Smetana

Bedřich SMETANA , esperantigite Bedrĵiĥ Smetana, konata eksterlande kiel Fridrich (Frederiko) SMETANA, (naskiĝis la 2-an de marto, 1824, mortis la 12-an de majo, 1884) estis ĉeĥa komponisto.

Smetana naskiĝis en Litomyšl. El liaj verkoj estas plej ofte ludataj la komika opero Vendita fianĉino kaj la simfonio Vultavo el la ciklo Mia patrujo. La opero Libuŝo estas ludata nur ĉe solenaj okazaĵoj.

El lia riĉa verkaro la plej gravaj estas operoj:

 Braniboři v Čechách (1862–1863, premiero 1866) La branderburgianoj en Bohemio
 Prodaná nevěsta (1864–1866, premiero 1866) La vendita fianĉino
 Dalibor (1866–1867, premiero 1868) Daliboro
 Libuše (1869–1872, premiero 1881) Libuŝo
 Dvě vdovy (1873–1874, premiero 1874) La du vidvinoj
 Hubička (1875–1876, premiero 1876) La kiso
 Tajemství (1877–1878, premiero 1878) La sekreto
 Čertova stěna (1880, premiero 1882) La muro de la diablo
 Viola (1872–1884) (nefinita).

En 1874 li nerve malsaniĝis kaj surdiĝis. Smetana mortis en Prago en 1884.

Ekde la 12-a de majo (dato de lia morto) ĉiujare okazas en Prago unumonata muzika festivalo Praga printempo, inaŭgurata ĉiam per Mia patrujo.

La operon Vendita fianĉino elsendis Verda Stacio inter la militoj en traduko de J. V. Šamla kaj post la milito en majstra traduko de Tomáš Pumpr (la teksto konserviĝis).

La vivon de Bedřich Smetana priskribas la filmo El mia vivo, kie lin figuris Karel Höger.

La asteroido 2047 Smetana honoras lia nomo.

Sondosieroj 
 "Proč bychom se netěšili" "Kial kune ni ne ĝoju"- enkonduka korusa kanto el la opero "Vendita fianĉino"
 "Ach jaký žal" ario de Mařenka el la opero "Vendita fianĉino"
 „Vltava" el la ciklo de simfoniaj poemoj „Má vlast" ("Mia patrujo")
 „Z českých luhů a hájů" "El ĉeĥaj kampoj kaj boskoj" – el la ciklo de simfoniaj poemoj „Má vlast" ("Mia patrujo")
 Scherzo el "Triumfa simfonio"

Eksteraj ligiloj 

 Elŝuteblaj komponaĵoj en midi-formo (aŭskulteblaj kaj transformeblaj al muziknotoj) ĉe Classical Archives (eblas senpage registriĝi kaj elŝuti 5 komponaĵojn potage) - serĉu sub komenca litero de la família nomo de la komponisto
 Smetana Bedřich

Ĉeĥaj klasikaj komponistoj
Ĉeĥaj romantikaj komponistoj
Ĉeĥaj operkomponistoj
Personoj sur ĉeĥoslovakaj monbiletoj
Personecoj sur ĉeĥoslovakaj poŝtmarkoj
Personecoj sur ĉeĥaj poŝtmarkoj
Bohuslav Martinů

Bohuslav Martinů (naskiĝis la 8-an de decembro 1890 en Polička - mortis la 28-an de aŭgusto 1959 en Liestal apud Basel) estis ĉeĥa komponisto, kiu longe vivis en Parizo (1923-1940), Usono (1941-1953), fine en Italio, Francio, kaj Svislando. Influita de novoklasikismo, I. Stravinskij kaj la Pariza Seso. Aŭtoro de operoj (Ludoj pri Maria, Komedio sur ponto, Julietta, Grekaj Pasionoj, riadna), baletoj, simfonioj, kantatoj.

Bildaro 

Ĉeĥaj operkomponistoj
Ĉeĥaj elmigrintoj kaj ekzilintoj
Biodanco

Biodanco (= danco de la vivo) estas teoria kaj praktika dancsistemo kiu celas la liberan esprimon de emocioj, identeco kaj integriĝo inter la partoprenantoj, pere de specifaj ekzercoj de dancado, voĉesprimo, kontakto kaj gestumado k.s. laŭ 5 ĉefaj temoj:

- vigleco - kreivemo - amemo - sekseco - transcendo

Iniciatinto de biodanco estis la antropologo, psikologo kaj poeto prof-o Rolando Toro (Ĉilio, 1924-2010).

La biodanca movado estas disvastigita kaj aktivas ĉefe en Sudameriko kaj Eŭropo.

Danco
alternativa medicino
Bettina von Arnim

Bettina von ARNIM , origine: Elisabeth Catharina Ludovica Magdalene BRENTANO (naskiĝis la 4-an de aprilo 1785 en Frankfurt am Main, mortis la 20-an de januaro 1859 en Berlino) estis germana verkistino.

Ŝi estis la fratino de Clemens Brentano kaj la edzino de Achim von Arnim. Kiel tiutempe multaj tre talentaj virinoj ŝi daŭre staris en la ombro de sia edzo. Nur post ties morto en la jaro 1831 ŝi, kiu ankaŭ estis patrino de sep idoj, regule verkis kaj publikigis, ofte verkojn kun politika/socikritika enhavo.

Vivo 
Bettina pasigis la junulecon parte en monakinejo, parte ĉe parencoj en Offenbach kaj Marburg, parte en Frankfurto. Jam kiel junulino ŝi estis iom stranga kaj havis malsanan emon je naturo kune kun la monakino von Günderode. Poste ŝi amikiĝis kun la patrino de Goeto kaj ekamis Goeton mem, kiun li unue renkontis en 1807. Antaŭe ŝi jam estis havinta leterinterŝanĝon kun li. La inklinon la poeto toleris sed ne respondis.

Post la edziniĝo (1811) ŝi vivis - post rompiĝo kompleta kun Goeto - parte en Berlino parte en Wiepersdorf, bieno de sia edzo apud Jüterbog. Nur post ties morto li ekverkistinis. En tiu ĉi rolo ŝi havis intereson grandan je la socialpolitikaĵoj tiutempaj. En Berlino ŝi arde dediĉis sin al la zorgado pri malriĉuloj kaj malsanuloj. Ankaŭ la revolucian jaron 1848 ŝi partoprenis vigle. Tiu ĉi engaĝiĝo malhelpis ŝin ĉe diversaj klasoj.

Graveco 
Ŝiaj verkoj estas geniaj improvizaĵoj, verkitaj en flora kaj elanoza stilo kiu ofte estas malhela kaj malklare balbutanta. Tio ekz. troviĝas ĉe la konata libro »Goethes Briefwechsel mit einem Kinde« (Berlin 1835), kiu enhavas ja veron sed ankaŭ multe da elpensitaj ornamoj. Ankaŭ la libro »Die Günderode« (Grünberg 1840) estas tia miksaĵo inter memoroj kaj fantazio. Poste aperis »Dies Buch gehört dem König« (Berlin 1843), kie provatas solvo de socialaj mizeroj. »Klemens Brentanos Frühlingskranz« (Charlottenburg 1844) estas dediĉita je la memoro de ŝia frato; menciindas krome »Ilius Pamphilius und die Ambrosia« (Berlin 1848), nova literinterŝanĝprodukto nomita »Briefwechsel« (kun amrilatrakontado pri la juna poeto Phil. Nathusius) kaj la obskura verko »Gespräche mit Dämonen. Des Königsbuchs zweiter Teil« (1852).

Plano kiu okupis ŝin ĝis la lastaj tagoj de ŝia vivo estas la starigo de granda Goeto-monumento por kiu ŝi mem estis farinta la dezajnon. Sed nur parto (Goethe und Psyche) realigitis de Steinhäuser. Ŝia plej juna filino Gisela von Arnim, edzino de la arthistoriisto kaj poeto Herman Grimm ankaŭ verkistinis. Ŝiaj dramoj »Dramatische Werke« aperis en kvar volumoj en Bonn kaj Berlino inter 1857–75. Unu ŝiaj amikinoj estis Catharina Elisabeth Goethe.

Fonto 
Meyers Großes Konversations-Lexikon, Band 1. Leipzig 1905, S. 798-799, kio legeblas tie ĉi interrete.

Listo de verkoj 
 Briefwechsel mit einem Kinde (1835, korespondaĵoj kun Goethe)
 Die Günderode (1840)
 Dies Buch gehört dem König (1843)
 Clemens Brentanos Frühlingskranz (1844)
 An die aufgelöste Preussische Nationalversammlung (1849)

Germanaj verkistoj
BSD

Pri la aliaj signifoj de BSD rigardu en BSD (apartigilo).

BSD (1978–1993) estas angla mallongigo de Berkeley Software Distribution ("softvara disdonaĵo de Berkeley"). Ĝi estis la Unikso de Berkeley kaj en la 1980-oj estis la ĉefa rivalo al Sistemo V, la Unikso de Bell Labs. Dum la jaroj 1980–86, BSD estis la plej avangarda Unikso. En 1987 Sistemo V adoptis la plej bonajn eblojn kaj normojn de BSD por fari, en 1989, Sistemo V Versio 4 (SVR4).

En la fruaj 1980-oj BSD estis disvastigita libere kaj preskaŭ senkoste al usonaj universitatoj kaj, per ĝia nova programo TCP/IP, multe faciligis kunigon al la tiama pra-Interreto, ARPAnet. Maŝinoj de BSD poste fariĝis la spino de la Interreto. BSD ankaŭ enkondukis virtualan memoron per paĝado.

Ĉar universitatoj plejparte havis permesilon al la fonto de la kodo (kiu estis verkita en C), multaj programistoj povis eksperimenti kun la kodo kaj plibonigis ĝin. La ideo kaj provo de libera programaro naskiĝis el tiu sperto.

BSD laŭvice estis ido de la Unikso de Bell Labs de 1976, sed ĝi estis profunde relaborita. Kiel Linukso, ĝi havas monolitan kernon.

Bill Joy, unu el la ĉefaj programistoj de BSD, poste estis
fondinto de la kompanio Sun Microsystems je 1982. Sun disvolvigis BSD-on por fari je SunOS kaj, poste, Solaris, kies NFS fariĝis la normo en Unikso por prezenti dosiersistemon trans la reto.

Idoj de BSD 
 BSD/OS (arkaika)
 Darwin
 FreeBSD
 ClosedBSD
 DragonFly BSD
 FireFlyBSD
 Freesbie
 GhostBSD
 PC-BSD
 PicoBSD
 TrustedBSD
 NetBSD
 OpenBSD
 ekkoBSD (arkaika)
 MicroBSD
 MirOS BSD

Vidu ankaŭ 
 Bill Joy
 Permesiloj de BSD

Eksteraj ligiloj 

 http://www.freebsd.org
 http://www.netbsd.org
 http://www.openbsd.org
 https://www.dragonflybsd.org/
 http://www.bsd.org
 FreeBSD software

Operaciumoj
Botho Strauss

Botho STRAUSS [Boto Ŝtraŭs] (naskiĝis la 2-an de decembro, 1944 en Naumburg) estas germana aŭtoro de rakontoj, romanoj, dramoj, eseoj kaj filmscenaroj.

Listo de verkoj 
 Die Hypochonder (1972)
 Bekannte Gesichter, gemischte Gefühle (1974)
 Marlenes Schwester (1975)
 Trilogie des Wiedersehens (1976)
 Die Widmung (1977)
 Groß und Klein (1978)
 Rumor (1980)
 Paare, Passanten (1981)
 Der Park (1983)
 Der junge Mann (1984)
 Die Fremdenführerin (1986)
 Niemand anderes (1987)
 Besucher (1988)
 Über Liebe (1989)
 Schlusschor (1991)
 Angelas Kleider (1991)
 Beginnlosigkeit (1992)
 Das Gleichgewicht (1993)
 Der Kuss des Vergessens (1998)
 Die Ähnlichen (1998)

Eksteraj ligiloj 

Pri amo : Historioj kaj maloj

Germanaj verkistoj
Bill Joy

William JOY [ĝoj] (naskiĝis la 8-an de novembro 1954 en Detroit, Miŝigano) estas usona komputilisto, unuafoje de Berkeley kaj poste de Sun Microsystems (1982-2003).

Kiel knabo, Joy estis tre inteligenta (li legis kiam li havis tri jarojn) kaj scivolema, plena de demandoj, sed li ne havis multajn amikojn kaj lia familio ne estis riĉa. Li ŝatis sciencfikcion (Heinlein, Asimov kaj Star Trek, ktp), sciencon kaj teknologion (radio, teleskopo). Li ŝategis matematikon kaj, kiam li renkontis la komputilon, ĝi ŝajnis al li mirinda kaj superreva: maŝino al kiu oni povas demandi matematike kaj ricevi respondon!

Ĉe universitato, li lernis pri matematiko kaj elektra inĝenierado, sed lia vera amo estis komputiko kaj programado. Kiel marmoro kaj skulpto estis al Mikaelanĝelo, tiel komputilo kaj kodo estis al Joy. Li ofte
programis tra la nokton por liberigi tion, kio estis en la animo
de la komputilo. Li verkis programojn por la minikomputiloj VAX kaj la PDP-11, por si mem kaj por aliaj uzantoj: vi, csh k.s. El tiu semo kreskis la nova Unikso de Berkeley: BSD.

Ĉe Berkeley li estis aŭtoro de la uniksaj programoj csh kaj vi kaj, kune kun Chuck Halley, estas kreinto de BSD.

En 1982 li aliĝis al la firmao Sun, ĵus fondita de liaj amikoj Andreas Bechtolsheim, Vinod Khosla kaj Scott McNEALY. Tie li estas la ĉefsciencisto kaj partoprenis en la disvolvigo de NFS, SunOS, Solaris, SPARC, picoJava, MJAC, UltraSparc, Ĝavo, Jini kaj ĴTA. Li estas la inventisto de NFS kaj kuninventis la arkitekturon de la SPARC. Li gvidis la teknologian strategion de Sun.

Kvankam li estas alta teknologiisto, en 2000 Joy fariĝis profeto kaj verkis la artikolon "Kial la estonteco ne bezonas nin", kiu avertas pri la profunda danĝero de la reproduktantaj teknologioj de nanoteknologio, robotiko kaj genetiko.

Joy rigardas sin ne kiel komputika sciencisto -- esploristo pri
la veroj de komputiko -- sed komputika arkitekto, kiu utilas la
komputilon por fari solvon en respondo al homa bezono.

De infaneco, Joy rigardis la estontecon kiel en Asimov kaj Star Trek: estonteco feliĉa sub la superrego de homoj. Sed
nun lia vizio estas malluma kaj faŭsta: estonteco
apokalipsa sub la supperego de robotoj, sub maŝinoj
inteligentaj kaj memreproduktantaj -- ia stana biologio kiu
spiralos super la rego de homoj.

Joy diris, Mi eble laboras por krei la ilojn, kiuj ebligos la konstruon de
la teknologio, kiu eble anstataŭos nian specion.

Joy estis ĉefa rolanto en la realigo de la Leĝo de Moore dum la pasintaj du jardekoj. Sed iuj kredas ke nun, pro la sama leĝo, la apokalipso nanoteknologia eble baldaŭ alvenos en la 2030-aj jaroj kaj ke niaj robotoj venkos nin.

Usonaj komputikistoj
Pioniraj komputikistoj
Bahio

Bahio (portugale: Bahia) estas unu el la subŝtatoj de Brazilo, lokata en la nordorienta parto de la lando, ĉe la bordo de la Sudamerika kontinento.

En la portugala lingvo, ĝi nomiĝas Bahia. Kaj tio prononciĝas kvazaŭ [Baia], en Esperanto (la lasta a reprezentas ŝvaon). Tiu nomo signifas Golfeto, en la portugala lingvo.

La brazila subŝtato de Bahio estas dividata de la Instituto Brazila de Geografio kaj Statistiko en 7 mezoregionoj, poste subdividataj en mikroregionoj.

Gravaj urboj 
 Salvadoro
 Feira de Santana
 Vitória da Conquista
 Ilhéus
 Porto Seguro
 Barreiras
 Paŭlo-Afonso

Notoj kaj referencoj

Vidu ankaŭ 
 Esperanto-movado en Bahio

Eksteraj ligiloj 
 http://www.bahia-online.net Bahio Surlinia
 Bahia Oficiala Retejo  (en la portugala)
 Guia Salvador  (en la portugala)

Bahio
Subŝtatoj de Brazilo
Billy Wilder

Billy Wilder (Samuel Wilder) (n.  en Galicio en Aŭstrio-Hungario, m.  en Usono) estis reĝisoro, scenaristo kaj produktoro.

Wilder komencis sian karieron en Berlino. Kiel multaj aliaj personoj juddevenaj li en 1933 fuĝis de la nazioj el Germanio kaj fariĝis unu el la plej gravaj reĝisoroj en Hollywood. Dum sia pli ol 50-jara agado li kreis pli ol 60 filmojn.

En 1993 li kadre de la Berlina Internacia Film-Festivalo Berlinale ricevis la premion Honora Ora Urso pro sia vivoverko.

Listo de filmoj 
 1930 Menschen am Sonntag (Germanio)
 1943 Five Graves to Cairo (Usono)
 1944 Double Indemnity (Usono)
 1945 The Lost Weekend (Usono)
 1948 A Foreign Affair (Usono)
 1950 Sunset Boulevard (Usono)
 1951 Big Carnival (ankaŭ: Ace in the Hole / Usono)
 1953 Stalag 17 (Usono)
 1954 Sabrina (Usono)
 1955 The Seven Year Itch (Usono)
 1957 Love in the Afternoon (Usono)
 1958 Witness for the Prosecution (Usono)
 1959 Some Like it Hot (Usono)
 1960 The Apartment (1960)
 1961 One, Two, Three (Usono)
 1963 Irma La Douce (Usono)
 1972 Avanti! (Usono)
 1974 The Front Page (Usono)
 1977 Fedora (Usono/Francio/Germanio)

 
Usonaj reĝisoroj
Aŭstraj reĝisoroj
Akademia Premio por plej bona reĝisoro
Bierfarejo U Fleků

La Bierfarejo "U Fleků" estas historia konstruaĵo de la centra kvartalo Nova Urbo de Prago. Ĝi situas en la strato Křemencova. Temas pri unu el la plej famaj bierfarejoj kaj bierejoj en Prago, romantike rekonstruita por elvoki la atmosferon de mezepoka gastejo.

Eksteraj ligiloj 
 germane
 muzeo
 bierfarejo

U Fleků
Konstruaĵoj en Nova Urbo (Prago)
Restoracioj en Ĉeĥio
Kulturaj memorindaĵoj en Prago
Banstrato

Banstrato () estas nomata laŭ la "Malnova banejo", kiu estis tie jam en la 14-a jarcento. La domo en sia hodiaŭa aspekto el la 19-a jarcento, estis en la 18-a kaj 19-a jarcentoj unu el la plej konataj hoteloj de Prago. Tie ĉi loĝis la rusa generalo Suvorov kaj la franca poeto Chateaubriand (memortabuloj). Proksime, kontraŭflanke de la Maltana preĝejo, staras la domo Ĉe la ora unukornulo' (). Ankaŭ tie ĉi estis hotelo, kie en la jaro 1796 loĝis Ludwig van Beethoven.

Stratoj de Prago
Malgranda Kvartalo (Prago)
Somera palaco de reĝino Anna

Somera palaco de reĝino Anna situas en belega granda ĝardeno en la Praga burgo. La palaco ankaŭ estas nomata palaco de reĝino Anna kaj estas la plej eleganta renesancstila konstruaĵo norde de Alpoj. La nomo Belvedere (itale: bela vido) aludas kaj ĝian belegan aspekton kaj la belan elrigardon al la tuta urbo Prago.

Ferdinando la 1-a konstruigis la palacon por sia adorata edzino Anna Jagellono laŭ planoj (1535 - 1537) de la itala skulptisto kaj arkitekto Paolo della Stella. La konstruadon oni komencis en la jaro 1538, sed la granda incendio de la Kastelo en la jaro 1541 interrompis ĝin. Oni povis daŭrigi nur en 1548 - Anna Jagellono ne plu vivis - kaj en 1563 oni finpretigis la palacon kaj la grandan reĝan ĝardenon.

Centre antaŭ la palaco staras renesancstila bronza fontano, la famega kantanta fontano (Zpívající fontána). Ĝi estas verko de F. Terzio, muldita fare de sonoril-muldisto Tomáš Jaroš (1558-1588). La figuro supre estas sakflutisto . Kaj la akvo falanta en la bronzan pelvon "sonorigas" la fontanon - kvankam ne tro laŭte . El la ĝardeno kaj galerio de Belvedere malfermiĝas unu el la plej ĉarmaj rigardoj al Prago.

Eksteraj ligiloj 
Praga Belvedere kun la ĝardeno
Kelkaj fotoj pri la Praga Belvedere
Belvedere-paĝo de prague.net

Notoj, referencoj

Palacoj en Prago
Konstruaĵoj en Hradčany (Prago)
Praga burgo
Renesancaj konstruaĵoj en Ĉeĥio
Vilaoj en Ĉeĥio
Konstruaĵoj finitaj en 1560-1569
Aperis en 1565
Bazilio

La bazilio (Ocimum basilicum), estas specio de ocimo.

En la kuirarto uzatas la freŝaj aŭ sekigitaj folioj de la planto. Bazilio fajnigas ĉefe saŭcojn, supojn, salatojn, kukumojn, tomatojn kaj pastaĵojn. Oni enmetu ĝin nur je la fino de la kuirado.

Parenco, la Sankta Bazilio (Ocimum tenuiflorum), estas sankta planto en Barato.

Priskribo 

Bazilio estas unujara planto ĝis 60 cm alta, kun ovalaj kontraŭaj folioj inter 2 kaj 5 centimetrojn longaj. La folia koloro varias inter pala verdo al intensa verdo, eĉ viola aŭ purpura koloro ĉe iuj variaĵoj. La rektaj, disbranĉaj tigoj havas kvadratan sekcon samkiel multaj lamiacoj kaj emas iĝi lignecaj kaj foliecaj.

La malgrandaj floroj, blankaj aŭ rozkoloraj, havas petalaron de kvin neregulaj petaloj. Estas kvar stamenoj, flavaj. La floroj grupiĝas en infloreskoj en foliaj akseloj.

La semoj estas malgrandaj, longecaj kaj nigraj.

Bildaro 

Spicoj
Lamiacoj
Bonero

Bonero aŭ Bonaire estas post Kuracao la plej granda insulo de la antaŭaj Nederlandaj Antiloj. Ĝi situas en la suda parto de la Kariba Maro, antaŭ la marbordo de Venezuelo, kaj apartenas al la ABC-insuloj de la Malgrandaj Antiloj. La ĉefurbo de Bonaire estas Kralendijk [Kralendajk]. La plej malnova kolonio estas Rincon.

Bonaire ekde la 10-a de oktobro 2010 fariĝis komunumo de Nederlando.

Lingvoj : nederlanda kaj papiamento.

Geografia pozicio:()

 
Nederlandaj Antiloj
Oficina borago

La oficina borago (Borago officinalis) botanike apartenas al la boragacoj (Boraginaceae).

Nomo 
La nomo de la genro Borágo devenas de la araba abū 'araq "patro de ŝvito", pro ties kuracoplantaj virtoj.

Priskribo 
Oficina borago estas unujara planto, kiu atingas altecon de 75 cm. Ĝiaj folioj havas guston de kukumo. En printempo kaj somero aperas purpurbluaj steloformaj floroj.

Uzado 
En la kuirarto estas uzataj la floroj kaj la freŝaj, junaj folioj de la planto. Oficina borago fajnigas ĉefe salatojn, saŭcojn, buterpanon kaj kazeon.

Bildaro

Referencoj

Literaturo 
 , paĝo 172, kapvorto Borago
 Nova PIV, paĝo 166, kapvorto Borago, ĉapitro oficina borago

Eksteraj ligiloj 

 Borago sur tela botanica

Spicoj
Manĝeblaj sovaĝaj plantoj
Boris Pasternak

Boris Leonidoviĉ PASTERNAK (ruse Бори'с Леони'дович Пастерна'к) naskiĝis la 10-an de februaro 1890 n.s., mortis la 30-an de majo 1960 en Peredelkino apud Moskvo. Li estis granda rusa verkisto, poeto kaj tradukisto, kiu meritis Nobel-premion pri literaturo en 1958.

Pasternak naskiĝis en la hebrea familio de fama pentristo Leonid Osipoviĉ Pasternak multe ilustrinta la verkojn far Leo Tolstoj, kun kiu li amikis. Lia patrino Rozalia Isidorovna Kaufman estis elstara pianistino. La gepatroj havis entute kvar gefilojn: Boris, Aleksandr, Ĵozefina kaj Lidia.

Infanaĝe Boris intencis fariĝi komponisto kaj ekstudis muzikon, sed en 1908 li preferis la filozofion, kiun li studis en la universitatoj de Moskvo kaj Marburg.

Liaj unuaj literaturaĵoj estis ĉefe lirikaj. En 1914 aperis lia versaro Ĝemelo en nimbuso. Multe apogis lian verkadon fama rusa poeto Vladimir Majakovskij, kun kiu Pasternak amikis ĝis lia morto en 1930.

Li baldaŭ famiĝis en la literatura medio, sed lia politika koncepto, kiu ne aprobis la sovetan sistemon, igis la stalinismajn regantojn obstrukci publikigon de kelkaj liaj verkoj. Dum la 1930-aj kaj 40-aj jaroj Pasternak ĉefe tradukis, interalie verkojn de Rainer Maria Rilke, William Shakespeare kaj Johann Wolfgang von Goethe.

Lia plej konata verko, la romano "Doktoro Ĵivago", estis eldonita en 1957 en la itala lingvo sub titolo Dottor Živago. Ĝi tuj famiĝis en la tuta mondo, sed nur en 1988 oni sukcesis eldoni ĝin en Sovetunio ruslingve. En 1958 Pasternak gajnis Nobel-premion pri literaturo, kiun li komence akceptis, sed poste redonis ĝin pro intensa premo de la komunisma registaro.

Boris Pasternak estis dufoje edziĝinta. Lia unua edzino nomiĝis Eŭgenia Vladimirovna Lurje. Ilia geedziĝo ne estis feliĉa. Ŝi naskis filon Eŭgenij. Zinaida Nikolajevna Jeremeeva (Neihaus) estis la dua edzino de Pasternak . Ili havis filon Leonid.

Boris Pasternak estas sepultita en Peredelkino tombejo.

Listo de verkoj 
 Sestra moja - Ĵizn. Leto 1917 goda (1922)
 Pisma iz Tuli (1922)
 Detstvo Ljuvers (1922)
 Devjatsot pjatij god (1926)
 Lejtenant Ŝmidt (1926/27)
 Oĥrannaja gramota (1929)
 Doktoro Ĵivago (1957)

Tradukoj al Esperanto 
Post ŝtormo : poemoj 1955-9 / Boris Pasternak. [Kris Long elrusigis]. - [Bracknell: Long, 1981]. - 35 p.

"Doktoro Ĵivago": poemoj / Boris Pasternak; Kris Long [trad.]. - Chapec: Fonto, 1992. - 80 p. - (Fonto-Kajeroj ; 11)

Eksteraj ligiloj 
http://pasternak.niv.ru/ biografio

http://www.b-pasternak.ru/ biografio kaj verkoj 

http://ya-odessit.ru/content/pasternak-leonid-osipovich.html  biografio de lia patro Leonid 

http://en.academic.ru/dic.nsf/enwiki/2498 biografio

Bildaro

Vidu ankaŭ 
 Doctor Ĵivago (filmo de 1965)
 3508 Pasternak

Referencoj 

Poetoj de Moskvo
Nobel-premiitoj pri literaturo
Naskiĝintoj en Moskvo
Mortintoj en Peredelkino
Rusiaj verkistoj
Rusiaj tradukistoj
Rusiaj pianistoj
Rusiaj poetoj
Bokmål

Bokmål [BUKmol]. Norvege: libra parolo) estas la nomo de la plej vaste uzata maniero por skribi la norvegan lingvon. Unua nomo estis dannorvega. La norvega lingvo estas parolata en Norvegujo de pli ol 4 milionoj da parolantoj. Ĝia ISO-kodo estas nb. Ekzistas Vikipedio en la norvega lingvo (Bokmål). 

40,9% de la norvega popolo loĝas en komunumoj kiuj elektis Bokmål kiel sian preferatan skriblingvon por oficialaj skribaj dokumentoj.

Vidu ankaŭ 
 Nynorsk
 Normlingvo

Eksteraj ligiloj 

 
 

 Norvega lingvo
 Lingvoj laŭ alfabeto
Burt Lancaster

Burt LANCASTER, plennome: Burton Stephen LANCASTER (naskiĝis la 2-an de novembro 1913 en Nov-Jorko, mortis la 21-an de oktobro 1994 en Losanĝeleso) estis usona aktoro.

Kvankam la iama akrobato neniam studis aktoradon, li tamen fariĝis unu el la plej grandaj steluloj de Hollywood dum la 1950-aj kaj 1960-aj jaroj. Komence ofte vidata en la rolo de sentima aventurulo, li poste ankaŭ brilis en karakteraj roloj. Li ankaŭ filmis en Italio sub la direktoreco de Luchino Visconti.

Listo de filmoj 
 The Killers (1946)
 Sorry, Wrong Number 1948)
 The Crimson Pirate (1952)
 Come Back, Little Sheba (1952)
 From Here to Eternity (1953)
 The Rose Tattoo (1955)
 The Rainmaker (1956)
 Trapeze (1956)
 Sweet Smell of Success (1957)
 Elmer Gantry (1960, Oskaro-premiita en 1961)
 The Unforgiven (1960)
 Judgment at Nuremberg (1961)
 The Young Savages (1961)
 Birdman of Alcatraz (1962)
 A Child is Waiting (1963)
 1900 (1976)
 Atlantic City (1979)
 Local Hero (1982)
 The Osterman Weekend (1983)
 Field of Dreams (1989)

 Vidu ankaŭ 
 100 Jaroj... 100 Steluloj de AFI

 Eksteraj ligiloj 
  (pri filmo, en kiu li ludis)''

Usonaj aktoroj
Trotuaro de famo en Holivudo
Naskiĝintoj la 2-an de novembro
Mortintoj la 21-an de oktobro
Batalo de Farsalo

En la Batalo de Farsalo, je la 9-a de aŭgusto 48 a.K.), Julio Cezaro venkis Pompeon en la ebenaĵo de Tesalio en Grekio kaj fariĝis la tirano de
Romio, mortiginte la Romian Respublikon.

Post la morto de Krasso, la tria viro de la triumviroj, Cezaro ne jam timis militi kontraŭ Pompejo por kapti la potencon de Romio por si mem. Kiam Cezaro transiris la Rubikonon, Pompejo fuĝis al Grekio. Cezaro rabis la trezorejon en Romo, venkis la armeojn de Pompejo en Hispanio kaj tiam sekvis Pompejon en Grekion.

En Grekio Pompejo evitis rektan batalon kontraŭ Cezaro: Ĉar Pompejo regis la maron, Cezaro ne povis provizis sian armeon facile. Do Pompejo preferis kuri post Cezaro por lacigi kaj malsatigi lian armeon (kies soldatoj devis manĝi radikojn) ol riski ĉion en batalo.

Cezaro marŝis al la ebenaĵoj de Tesalio por nutri la armeon kaj batali kontraŭ Skipionon, la respublikanon. Pompejo sekvis. La malpaciencaj senatoroj ĉirkaŭ Pompejo urĝis batalon kaj
Pompejo fine cedis al ili.

Pompejo havis infanterio de 45 mil soldatoj kaj kavalerio de 5 mil. Cezaro dume nur havis infanterio de 22 mil kaj kavalerio de unu mil. La soldatoj de Cezaro estis pli maljunaj, post jaroj de milito en Gaŭlio, sed ankaŭ multe pli spertaj. Kaj sia generalo estis multe pli ruza kaj aŭdaca ol Pompejo.

Ĉe la komenco de la batalo:

Se Pompejo povus detrui dekstran alon de Cezaron kaj la 10-an
legion, li gajnus la batalon. Do Pompejo metis la tutan
kavalerion tien, ĉar piedsoldatoj ne povas stari kontraŭ granda
atako de kavalerio.

Cezaro mem kaŝis la ĵetlancistojn malantaŭ la piedsoldatoj
en la dekstra alo kaj donis al ili sekretan ordonon.

Kiam la batalo komencis, la soldatoj de Cezaro kuris, sed la de
Pompejo nur staris senmove. Laŭ Cezaro, tio donis al sia armeo
pli da vigleco kaj kuraĝo.

Kiam la kavalerio de Pompejo venis kontraŭ la deka legio, la
legio cedis kaj lasis la lancistojn traveni kontraŭ la
kavaliroj. La lancistoj ne ĵetis la lancojn, laŭ kutimo, sed,
laŭ la sekreta ordono de Cezaro, prezentis la lancpintojn antaŭ
la vizaĝoj de la kavaliroj. La kavaliroj, kiuj estis junaj,
nespertaj, riĉaj kaj vanaj, timis la ruinon ne al la Respubliko,
sed al la beleco de siaj vizaĝoj. Do ili hontinde turnis kaj
foriris.

Pompejo, ĉe la alia alo, vidis la nubojn de polvo kiuj leviĝis el la
forkuro de la kavalerio kaj, tiumomente, rekonis, ke li perdis
ĉion.

Kaj tiumomente Romio perdis sian Respublikon por ĉiam. Sed laŭ Katono la Plijuna, eĉ se Pompejo venkis, li ankaŭ starigus sin kiel tirano. Pro tio li konsilis Pompejon eviti batalon kontraŭ Cezaro. (Katono mem ne partoprenis en la batalo, sed gardis la marhavenon Dirakion por Pompejo).

En la 1-a jarcento la romia poeto Lukano verkis epopeon
pri la batalo, la Farsalia. Cezaro kaj Cassius Dio ankaŭ
skribis pri la batalo.

Eksteraj ligiloj 

 http://www.historialago.com/leg_01250_tactica_farsalia_01.htm  
 http://www.satrapa1.com/articulos/antiguedad/farsalia/batalladefarsalia.htm  

Farsalo
Farsalo
Konfliktoj en la 1-a jarcento a.K.
Batalo de Aktio

La Batalo de Aktio (2-a de septembro -31) estis marbatalo de Oktavio kontraŭ Antonio kaj Kleopatra en la maro okcidente de Aktio en Grekio. Oktavio estis la venkinto kaj fariĝis la sola forta generalo en Romio. Post kvar jaroj, Oktavio fariĝis Aŭgusto Cezaro kaj imperiestro de Romio.

Antonio estis multe pli bona generalo ol Oktavio sur la tero, sed Oktavio estis pli sperta sur la maro (lastatempe konkerinte Sicilion). Por plaĉi Kleopatran, Antonio batalis kontraŭ Oktavio sur la maro. Sed dum la batalo, ŝia egipta mararmeo subite foriris kaj la mararmeo de Antonio estis disŝirita.

Spite de la malvenko, Antonio povis batali kontraŭ Oktavio surtere en Grekio – ĉiuj atendis tion – sed Antonio malaperis, sekvinte Kleopatran al Egiptio.

Por klarigi tian malprudentecon en Antonio, Plutarko kulpigas lian pasian amon por Kleopatra, kiu nubigis lian juĝon.

Aktio
Aktio
Konfliktoj en la 1-a jarcento a.K.
Aŭgusto Cezaro
Bielefeld

Bielefeld [Bilefelt] estas germana urbo en la federacia lando Nordrejn-Vestfalio, en la landoparto Vestfalio. Fine de  la urbo havis  loĝantojn.

Historio 
unuafoje en la jaro 1015 estis dokumente menciita. En 1214 la grafo Hermann von Ravensberg donis al ĝi la rangon de urbo, konstruigonte la burgon Sparrenburg, kies turo nuntempe estas grava simbolo de la urbo.

Graflando Ravensberg estis teritorio de la Sankta Romia Imperio kaj ekestis en la 12-a jarcento. Ĝi lokis en la oriento de la Malsuprorejnlanda-Vestfala Imperia Distrikto, ĝia ĉefa loko estis Bielefeld.

Kvankam forte detruita dum la Dua mondmilito, Bielefeld povis evolui al grava kultura centro de la regiono.
Territoria reformo en la jaro 1972 pligrandigis la urban areon. Aliĝis tiam interalie Dornberg.

Bazaj informoj 
Situo: 52°01'21" NO, 8°31'58" OR
Loĝantaro: 329.000
Areo: 258 km²
Alteco: 115 metroj super la marnivelo
horzono: GMT+1h (+2h de aprilo ĝis oktobro)

Urba disdivido 
La urba teritorio dividiĝas laŭ dek urbodistriktoj. Ĉiu urbodistrikto havas elektitan reprezantaron el ĝis 19 membroj. Prezidanto de tiu reprezantaro estas distrikta urbestro, germane nomata Bezirksbürgermeister (ĝis 2010 Bezirksvorsteher). En ĉiutaga lingvouzo kutime uzatas neformala divido laŭ urbopartoj. Tiuj urboparto grandparte korespondas al la pasintece memstaraj komunumoj, kiuj kadre de la administraj reformoj de 1930 kaj 1973 iĝis parto de la urbo Bielefeld.

Partneraj urboj 
Inter la partneraj urboj de  estas
 : Rzeszów

Kuriozaĵo 

Ekzistas ŝerca konspira teorio, laŭ kiu Bielefeld ne ekzistas. Ĝi celas demonstri, ke eĉ por ege absurdaj teorioj troveblas interesaj pruvoj.

Eksteraj ligiloj 

 Ligo al la Esperanto-Klubo de Bielefeld 
 Unua sciigo pri la neekzisto de Bielefeld 

 
Urboj de Nordrejn-Vestfalio
Eksterdistriktaj urboj de Nordrejn-Vestfalio
Bette Davis

La usona aktorino Bette DAVIS (aŭ realnome: Ruth Elizabeth DAVIS) naskiĝis je la 5-a de aprilo 1908 en Lowell, Masaĉuseco kaj mortis je la 6-a de oktobro 1989 en Neuilly sur Seine, Francio. Post teatra kariero ŝi en la jaro 1931 unuafoje aperis en filmo – sed ankoraŭ sen granda sukceso. Stelulino ŝi fariĝis pro sia rolo en Of human bondage (1934); jaron poste ŝi gajnis sian unuan Oskaron kaj post la dua Oskaro en 1939 ŝi povis plejgrandparte mem elekti siajn rolojn.

En la jaro 1962 Bette Davis publikigis sian unuan membiografion The lonely life, pliaj biografioj sekvis. En la jaro 1977 la agado de la aktorino estis honorata per la Life Achievement Award.

Famaj filmoj 
 Of human bondage (1934)
 Dangerous (Usono, 1935)
 The petrified forest (Usono, 1936)
 Jezebel (Usono, 1938)
 Dark victory (Usono, 1939)
 The private lifes of Elizabeth and Essex (Usono, 1939)
 All this and heaven too (Usono, 1940)
 The letter (Usono, 1940)
 The little foxes (Usono, 1941)
 The man who came to dinner (Usono, 1942)
 Now, voyager (Usono, 1942)
 All about Eve (Usono, 1950)
 The catered affair (Usono, 1956)
 Pocketful of miracles (Usono, 1961)
 Whatever happened to Baby Jane? (Usono, 1962)
 Hush…hush, sweet Charlotte (Usono, 1964)
 Death on the Nile (Britio, 1977)
 The whales of August (Usono, 1987)

Premioj 
 Oskaro pro Dangerous (1936)
 Oskaro pro Jezebel (1939)
 Life Achievement Award (1977)

Vidu ankaŭ 
 100 Jaroj... 100 Steluloj de AFI

Usonaj aktoroj
Oskaro
Billie Holiday

Billie HOLIDAY [bi'li ha'lidej] (7a de aprilo, 1915 – 19a de julio, 1959) estis usona ĵazkantistino, konsiderata de iuj homoj la plej bona el la 20a jarcento. Ŝi floris dum 1935-1955 en Novjorko kaj eĉ hodiaŭ influas kantistinojn. Ŝi kantis el la koro en stilo tre honesta, persona, emocia kaj, iafoje, aŭtobiografia. Ŝi kantis Strange Fruit, God Bless the Child, My Man, inter multaj aliaj.

Ŝi naskiĝis kiel Eleanora FAGAN. Lady Day ("Damo Tago") estis ŝia kromnomo. Ŝi kantis kun blanka gardenio en la hararo. En 1930 ŝi komencis kanti en kluboj. En 1933 ŝi estis eltrovita de John Hammond de Columbia Records.

Ŝi precipe estis influita de Louis Armstrong kaj Bessie Smith. Inter aliaj, ŝi kantis kun Teddy Wilson, Benny Goodman, Count Basie, Lester Young, kaj Artie Shaw

Ŝi verkis aŭtobiografion, Lady Sings the Blues, kiu poste estis realigita kiel filmo, en kiu Diana Ross rolis kiel Billie Holiday. Holiday aperis en la filmo New Orleans.

En sia vivo, ŝi estis sklavigita de heroino kaj estis batita de siaj amorantoj. Ankaŭ ŝi neniam ricevis la tantiemon por ŝiaj kanzonoj. Ŝi mortis la 17an de julio 1959 pro mortiga dozo de heroino.

La memoro de Holiday estas daŭre granda influo sur la kulturo de populara muziko. La rokgrupo U2 diris pri ŝi:

Damo Tago de diamantaj okuloj,
Ŝi vidas la veron malantaŭ la mensogoj.

- U2

Albumoj 
 Billie Holiday Sings (1952)
 An Evening with Billie Holiday (1952)
 Billie Holiday (1954)
 Music for Torching (1955)
 Velvet Mood (1956)
 Lady Sings the Blues (1956)
 Body and Soul (1957)
 Songs for Distingué Lovers (1957)
 Stay with Me (1958)
 All or Nothing at All (1958)
 Lady in Satin (1958)
 Last Recording (1959)

Holiday, Billie
Holiday, Billie
Holiday, Billie
Holiday, Billie
Artistnomoj
Boleslao la 1-a (Pollando)

Boleslao la 1-a, nomata "la Brava" (, ; naskiĝis en 967, mortis la ) el la dinastio de Piastoj estis en la jaroj 992-1000 duko de Pollando, en 1003-1004 duko de Ĉeĥio, kaj en 1000-1025 la unua reĝo de Pollando.

Li estis filo de la duko Mjeŝko la 1-a kaj Dubravka de Bohemio, filino de la duko Boleslao la 1-a de Bohemio kaj ekregis en 992 forpelante iom poste sian duonpatrinon kaj duonfratojn.

Apogis misian agadon de episkopo Adalberto el Prago kaj de benediktana monaĥo Bruno de Querfurt. La martiran morton de la unua (997) kaj lian baldaŭan sanktigon profitis politike por krei en Gniezno eklezian metropolon kaj diocezojn en Krakovo, Vroclavo kaj Kołobrzeg per tio konfirmante plenan memstarecon de Pollando helpe de imperiestro Oto la 3-a. Post lia morto (1002) Bolesław ektroviĝis en konflikto kun lia sekvanto Henriko la 2-a, interbatalante dum la jaroj 1002-1018. Packontrakto de Bautzen / Budziszyn permesis al li aneksi Luzacion. En Merseburg okazis en la jaro 1002 la oficiala Kunveno de Henriko la 2-a kun princoj kaj dukoj. Partoprenis ĝin ankaŭ la pola reĝo Boleslao la 1-a "la Brava". Dum tiu Kunveno okazis laŭ la inspiro de Henriko atenco (nesukcesa) kontraŭ la pola reĝo Boleslao. El tio sekvis multjaraj militoj inter Henriko kaj Boleslao - rezulte en la jaro 1013 okazis Paca Traktato en Merseburg kaj januare en 1018 en Bautzen / Budziszyn okazis la sekva Paca Traktato. Per la Paca Traktato en Budziszyn granda parto de Luzacio, t.e. la regiono de Bautzen / Budziszyn, estis aligita kiel regna feŭdo al Pollando.

En 1018 konkeris Kievon, entronigante sian bofilon Svjatopolko la 1-a. En 1018 aŭ unu jaron poste alligis al la pola ŝtato, perditaj en 981, Ruĝajn Fortikaĵojn. Tuj antaŭ sia morto (1025) kroniĝis.

Vidu ankaŭ 
 Batalo apud la rivero Okcidenta Bugo
 Mjeŝko la 2-a
 Listo de reĝoj de Pollando
 Krono de la Regno de Pollando

Piastoj
Polaj reĝoj
Regantoj de Ĉeĥio
Krakovanoj
Batalo apud Isandhlwana

Ĝi estis inaŭgura batalo de la milito inter Britio kaj la Zuluoj, fine de la 19a jarcento.

La 22 januaro 1879, ĉirkaŭ cent kilometrojn norde de Durban en Sudafriko, okazis la batalo apud Isandhlwana.

Estris: 
la britajn trupojn: Lord Chelmsford, 
la zuluan imperion: Reĝo Ceĉvajo (Cetavajo).

Partoprenis proksimume 20 mil zuluoj kaj 1800 britaj soldatoj kaj afrikaj helptrupoj. La ses britaj kompanioj, kvankam bone armitaj per pafiloj kaj pluraj kanonoj ne sukcesis sin defendi, kaj estis preskaŭ komplete murditaj de la zuluoj.

Tiu batalo restas konata kiel granda sukceso de neblanka armeo kontraŭ eŭropa armeo.

Por mildigi la malvenkon, la britaj militkronikoj ŝatas rememori, ke post la batalo apud Isandhlwana, pli ol cent homoj eltenis tutnokte en la hospitalo de Rorke's Drift senesperan kombaton kontraŭ la zuluoj.

Bildaro

Vidu ankaŭ 
 Zuluangla Milito

Eksteraj ligiloj 

 http://www.richthofen.com/smith-dorrien/dorrien01a.htm 
 http://www.rapidttp.com/milhist/vol044gc.html 
 http://www.zulunet.co.za/izl/isandlwana.htm  
 http://sirius.sgic.fi/~juha/zulu.htm  

Isandhlwana
Konfliktoj en 1879
Isandhlwana
Isandhlwana
Zuluoj
19-a jarcento en Sud-Afriko
Duflankulo

Duflankuloj (latine Bilateria) estas grupo de animaloj kiuj, je iu vivstadio, estas duflanke simetriaj kaj havas tri ĝerm-tavolojn (endodermon, mezodermon, kaj ektodermon). Ĉiuj duflankuloj havas centran nervan sistemon.

Oni kutime distingas du ĉefajn grupojn inter la duflankuloj, laŭ la momento de la apero de la buŝo dum la disvolviĝo:
 Prabuŝuloj (Protostomia): la buŝo aperas unue, el la blastoporo
 Novbuŝuloj (Deuterostomia): la anuso aperas unue el la blastoporo, kaj la buŝo formiĝas nur poste, ĉe la alia fino de la embrio.

Inter la prabuŝuloj troviĝas, interalie:
 Artropodoj (inkluzive insektoj, krustacoj, araneoidoj ktp);
 Fadenvermoj;
 Platvermoj;
 Ringvermoj (inkluzive tervermoj, hirudoj, ktp);
 Moluskoj (inkluzive duvalvuloj, helikoj, polpoj ktp).

La novbuŝuloj inkluzivas la grupojn ekinodermoj, vertebruloj, ktp.