Stanislav Kamarýt

Stanislav KAMARYT, postmilite Stanislav KAMARÝT (naskiĝis la 10-an de novembro 1883 en Velešín, mortis la 30-an de julio 1956 en Havlíčkův Brod) estis ĉeha instruisto, gimnazia direktoro kaj honora membro de UEA, kaj membro de la Lingva Komitato.

Profesia vivo 
Kamarýt fariĝis doktoro de filozofio kaj profesoro (t.e. instruisto) de reallernejo en Bratislavo, post 1938 gimnazia direktoro en Chotěboř. Li estis filozofia kaj popularscienca verkisto ĉeĥoslovaka.

Esperanta agado 
Kamarýt estis esperantisto de 1900. Li laboris inter la unuaj pioniroj de la movado en Prago, organizis la movadon en Bohemujo kaj poste daŭre en Ĉeĥoslovakujo en gvidaj funkcioj sukcese klopodis precipe pri oficiala enpenetro de Esperanto en la lernejojn.

Li estis ĝenerala sekretario kaj prezidanto de Bohema Asocio Esperantista; de la fondo vicprezidanto, ekde 1930 prezidanto de Ĉeĥoslovaka Asocio Esperantista (ĈAE). En 1921 li estis prezidanto de la Universala Kongreso en Prago.

Li redaktis kaj kunredaktis la gazetojn Bohema Esperantisto, La Progreso kaj Esperantista :  revuo por Esperanto en Ĉeĥoslovakio. Li estas verkinto de multaj originalaj kaj tradukitaj artikoloj, plue Internacia Lingvo (ĉeĥlingve), 1921, Slovaka ŝlosilo, 1929 kaj Filozofia Vortaro, 1933, krome ĉefo-kunlaboranto de Enciklopedio de Esperanto kaj - kun Otto Ginz - ĉefo-redaktoro de la ampleksa verko Ĉeĥoslovaka Antologio (1935, 465 p.). Postmorte estas eldonita lia Historio de la Esperanto-Movado en Ĉeĥoslovakio (1983, manuskripto finita en 1952).

Verkoj 
 Mezinárodní jazyk (Internacia Lingvo, 1921)
 Slovaka ŝlosilo (1929)
 Filozofia Vortaro (1933)
 Historio de la Esperanto-Movado en Ĉeĥoslovakio (1983, redaktis Jan Werner, Jaroslav Mařík, Zdeněk Hršel, Vuk Echtner)
 O dvojí pravdě (Pri Du Veroj)
 O jednoznačnosti mravního soudu (Pri Unusenseco de la Morala Juĝo)
 "Humana agado de la Esperanta movado." En: Javier Alcalde kaj José Salguero (red.), Antaŭ unu jarcento. Esperanto kaj la unua mondmilito, Parizo, SAT-EFK, 2018. ISBN 978-2-918053-18-7.

Tradukoj 
 František Krejčí: Rajto de malgranda nacio je ekzisto (La Progreso, 1918)
 Karel Čapek: Perdita vojo (La Progreso, 1/1921)
 Otakar Březina: Naturo (Ligilo, 1936)
 Vítězslav Nezval: Ankoraŭ hodiaŭ subiras la suno super Atlantido (manuskripto)
 Ján Hodál: Unua Slovaka Kristana Princo (1933)

En Ĉeĥoslovaka Antologio, 1935 
 Václav Vážný: Ĉeĥoslovaka lingvo kaj ĝiaj dialektoj
 Tomáš Garrigue Masaryk: La senco de la ĉeĥoslovaka nacio
 Karel Havlíček Borovský: Bapto de sankta Vladimiro
 Hurban Vajanský: Al la larmoj
 Jiří Karásek: Sodomo
 Viktor Dyk: Promenado de Diogeno
 Otakar Theer: Homo, kiu serĉas absoluton
 Jaroslav Durych: Tri dukatoj
 Jaroslav Hašek: Financa mizero
 Karel Toman: Versoj
 Vítězslav Nezval: Biblia kanto
 Olga Scheinpflugová: Averto
 Emil B. Lukáč: Nostalgio
 Laco Novomeský: Ringoj
 Laco Novomeský:En fenestro de Arestejo

Artikoloj 
 Progresismo kaj konservativismo (Bohema Esperantisto, 1909)
 Propagando de internaciaj movadoj (Bohema Esperantisto, 1910)
 Spor o methodu vývoje mezinárodního jazyka (Disputo pri metodo de evoluigo de internacia lingvo, Bohema Esperantisto, 1911)
 Moje jubileum (Mia jubileo, Bohema Esperantisto, 1912)
 Unuanimeco (La Progreso, 1918)
 Je memoro de M. J. Hus (La Progreso, 1918)
 Naciismo en internaciismo (La Progreso 1918)
 F. Krejčí 60-jara (La Progreso, 1918)
 Nacia Teritorio (La Progreso, 1919)
 Nuna situacio de Lingva Komitato (La Progreso, 1920)
 Instruistoj de esperanto (La Progreso, 1921)
 Proč jsme esperantisty? (Kial ni estas esperantistoj?, Esperantský zpravodaj, 6/1921)
 La amo internacia (La Progreso, 1921)
 Potřeba organisace (Bezono de organizado, Esperantský zpravodaj 7/1922)
 Několik myšlenek o budoucnosti esperanta (Kelkaj pensoj pri la estonto de Esperanto, Esperantský zpravodaj, 6/1923)
 Aldonoj al vortaro de Kabe (La Progreso, 1923)
 Alexander Batek (La Progreso, 1924)
 La XV. La plej multenombra kongreso (La Progreso)
 Statistiko de oficiala instruado de Esperanto (La Progreso)
 Kysličníky dusíku (Nitrogenaj oksidoj, La Progreso)
 Úřední předpisy pro školní vyučování esperantu (La Progreso)
 Scienca sekcio de ĈAE (La Progreso)
 Slavní mužové českoslovenští a esperanto (Gloraj viroj ĉeĥoslovakaj kaj Esperanto, La Progreso)
 Nova aktualeco de Esperanto (Esperantista, 1946)

Bibliografio 
 1983: [Vivoskizo]. En: Historio de la Esperanto-Movado en Ĉeĥoslovakio, p. 9-11 (kun foto)
 1958: Lapenna, Ivo. Omaĝe al la Memoro de D-ro Stanislav Kamaryt. En: Esperanto (UEA) 51-a jaro, 1958, n-ro 2 (637),p. 19-25
 1956: N.I. [Nekrologo pri Stanislav Kamaryt]. En: Esperanto (UEA) 49-a jaro, 1956, n-ro 11 (612), p. 17 (kun foto)

Eksteraj ligiloj 
 Libroj de kaj pri Stanislav Kamarýt en la Kolekto por Planlingvoj kaj Esperanto-Muzeo 
 Artikoloj  de kaj pri Stanislav Kamarýt en Elektronika Bibliografio de Esperantaj Artikoloj (EBEA)

Ĉeĥaj esperantistoj
Estraranoj de UEA