تاريخ

التاريخ، بالانجليزى History و بالفرنساوى Histoire و الكلمتين مشتقين من الكلمه اليوناني ‹هيستوريا› "ἱστορία" بمعنى التعلم او المشاهده، يعنى كل حاجه بتتعلق بالانسان من وقت ما ابتدى يسيب آثاره على الارض.

بيقول المؤرخ السخاوى إن التاريخ " فن بيبحث عن وقائع الزمان من التعيين و التوقيت، و موضوعه الانسان و الزمان ". ارسطو استعمل كلمة " هستوريا " بمعنى السرد المنظم لمجموعه من الظواهر الطبيعيه بغض النظر عن إذا كان السرد ده وفق تسلسل زمنى او لاء، زى ما بيستعمل دلوقتى فى " التاريخ الطبيعى ". لكن دلوقتى استعمال كلمة تاريخ بتختص بحالة السرد المرتب زمنياً، و فى المعنى العام كلمة تاريخ بقت معناها " ماضى الانسان ".

كلمة تاريخ معناها مجموعه من الأحداث حصلت فى الماضى، و بتحصل دلوقتى، و بعدين التنبؤ على هداها باللى حايحصل فى المستقبل. بيقول ابن خلدون فى مقدمته " فن التاريخ عزيز المذهب شريف الغايه، أذ هو يوقفنا على أحوال الماضيين من الأمم فى أخلاقهم، و الأنبياء فى سيرهم، والملوك فى دولهم و سياستهم، لحد تتم الفائدة فى الإقتداء بكده لمن يرومه فى أحوال الدين الدنيا "، بالمفهوم ده التاريخ بيتناول الماضى و الحاضر و المستقبل.

بداية التاريخ و أهميته 
التاريخ اول ما ظهر كان بصوره بدائيه لما الانسان القديم فى فجر الحضاره ابتدى يحكى لولاده حواديت عن اهله و يحكى لهم الاساطير و المعتقدات الدينيه. وبكده فالتاريخ قرين للحضاره و ابتدا يتحس بيه فى ذهن البشريه من اقدم العصور لما كان الانسان بيسجل الاحداث بالرسم و النقش على الحجر، و مع تطور الحضاره و اذدهارها التاريخ بقى بيشكل اساس جوهرى لتسجيل الاحداث، و بقى يعتبر السجل اللى بيحفظ للبشريه الوان من الاحداث و الافكار و الاعمال.

اتجمعت المعلومات التاريخيه بطريقه تدريجيه لما الناس لقت انها محتاجه انها تستفيد من المعلومات دى فى حياتها و اعمالها. التاريخ فى ابسط صوره بيبدأ لما الواحد بيستعيد من ذكرياته الحاجات اللى تصلح تكون نموذج لأعماله اللى ناوى يعملها. الناس لما بيجترو الماضى و بيتمسكو بشواهده فى الواقع بيإرخو من غير ما بيدرو. بكده التاريخ عمل حتمى لابد منه لكل مجتمع بشرى و من غيره بينعدم الاحساس بإستمرار الوجود، و بيعجز أى مجتمع عن التعرف على شخصيته، التاريخ هو الحاجه اللى بتخلى الناس ما تنساش.

التاريخ بمعناه العام بيهدف لمعرفة الماضى و ده لإن الانسان بطبعه بيهتم انه يعرف ماضيه و ازاى كان اجداده عايشين و ازاى اساليب عيشتهم اتطورت و بيحب يعرف انجازاتهم و الاثار اللى سابوها. حياة الانسان من ساعة ما اتوجد هى سلسله متصله الحلقات و بالتالى علاقة حياة الفرد فى أى زمن من الأزمنه بحياة القرون السابقه علاقه وطيده و وثيقه و لازم تكون فيه معرفه بأحوال الماضى عشان يقدر الانسان يفهم نفسه و حاضره و عشان يقدر يتنبأ بمستقبله. معرفة الماضى بتكسب الفرد خبرة السنين الطويله اللى عاشتها البشريه فى ازمان متتابعه. اللى ما يعرفش ماضيه بطريقه سليمه مدروسه ما يعتبرش انسان متحضر، و الشعب اللى بيجهل ماضيه او بيعرفه غلط بيبقى شعب مبتور من غير جذور و بكده بيطلع من دايرة الشعوب المتحضره. للاسباب دى التاريخ دراسه مهمه جداً بتستحق الجهد اللى بيتبذل فيها. الظاهر بيبرس اللى بيعتبر من أعظم حكام مصر و عبقريه فى فنون الحرب و الدبلوماسيه و المناوره السياسيه كان بيعى ده و كان بيقول: " سماع التاريخ أعظم من التجارب ".

ايه هو التاريخ 
فيه جدل كبير دار عن ايه هو التاريخ لكن التاريخ بأى حال هو نوع من انواع البحث العلمى و علم من العلوم. العلم بصفه عامه عباره عن محاولة لتركيز الجهد حوالين حاجه مش معروفه بهدف التعرف عليها و فهمها. العلم هو الكشف عن حقيقة الأشياء و من هنا التاريخ علم.

فيه اللى بيقول ان التاريخ مش ممكن يكون علم لانه بيعجز عن اخضاع الوقائع التاريخيه عن طريق المعاينه و المشاهده و الفحص و الاختبار و التجربه و إن دراسة التاريخ ما بتوصلناش لاستخلاص قوانين يقينيه ثابته زى مثل فى الفيزيا و الكيميا. و ده صحيح لكن التاريخ بالرغم من كده بيعتبر علم من المنهج لإن نتايجه بتخضع للتحقيق و الاتفاق بين المؤرخين او عدم اتفاقهم وده بيحصل عن طريق الفهم و الادراك. لكن مع ان التاريخ بيبحث عن اسباب تسلسل الظواهر و بيحاول يربطها ببعض و تعليلها بتعليل يقبله العقل لكن د ما بيوصلش لوضع قوانين ثابته لإن المؤرخ ما بيجردش، و التاريخ قصص مش برهان و بيتناول احداث و وقائع مستقله ما بتحصلش غير مره واحده و بكده مش ممكن للمؤرخ انه يستخلص منها قوانين عامه شامله. لكن المؤرخين بيستخدمو ساعات تحقيقات الاختبارات العامه و نتايج الملاحظات الاجتماعيه عشان يفهمو مدى الحدث الواحد الفريد و بيستخدمو الاوضاع الاجتماعيه و الاقتصاديه عشان يوضحو اثارها على مجرى التاريخ و دى حاجات مجرده. التاريخ له منهج خاص غايته بلوغ المعرفه عن طريق تسلسل الحوادث الفريده مش عن طريق حط قوانين مجرده، و بيحتاج فوق صفته العلميه دى خيال اللى بيكتبه و قدراته الادبيه فبكده بيعتبر كمان فن و ادب ما يقدرش عليه أى حد.

التاريخ هو الرد عن منشأ الحاله الحاضره اللى بيعيشها الناس و المجتمعات الانسانيه.

موضوع التاريخ 
زى أى علم تانى موضوع التاريخ هو الكشف عن نوع معين من الحقايق، فى حالة التاريخ الكشف عن جهود الانسان و انجازاته فى الماضى.

طريقة التاريخ 
طريقة التاريخ او منهج البحث فيه هو تفسير الوثايق. الوثيقه هى الحاجه اللى بترجع لزمن و مكان معين و بيبقى فيها معلومات معينه بيفكر فيها المؤرخ و بيبذل جهد عشان يفسرها.

هدف التاريخ 
هدف التاريخ بإختصار هو معرفة الانسان لحقيقة نفسه، مش بمعنى معرفة مميزاته كشخص لكن معرفة طبيعته كإنسان و ايه اللى ممكن عمله و يقدمه للانسانيه و ده مش ممكن من غير ما يعرف هو عمل ايه فى الماضى و ايه الجهود اللى بذلها. فقيمة التاريخ انها بتعرفنا بأعمال الانسان فى الماضى و بالتالى بحقيقة الانسان.

 شوف كمان: التأريخ.

مصادر 
 محمد عواد حسين (رئيس قسم التاريخ - جامعة الكويت)، فلسفة التاريخ، عالم الفكر، المجلد 5، 1974.
 ابن خلدون (عبد الرحمن)، مقدمة ابن خلدون، دار الشعب، القاهره 1972.
 السخاوى (شمس الدين محمد)، الاعلام بالتوبيخ لمن ذم التاريخ، القاهره.

لينكات برانيه 
 تاریح و العصر القدیم 
 تاریخ

 
علوم