alibayram/wikipedia-40-langs huggingface dataset:
Cent (muziek)

De cent is een logaritmische schaal om frequentieverhoudingen om te zetten in gemakkelijker te hanteren toonafstanden. De maat werd rond 1870 ingevoerd door Alexander Ellis. Een toonafstand van 100 cent komt daarbij overeen met de frequentieverhouding van een halve toon in de gelijkzwevende stemming. Omdat in deze stemming 12 gelijke halve toonafstanden een octaaf vormen, is de toonafstand in cent tussen de frequenties f1 en f2 gedefinieerd als:

Een zuiver octaaf, met een frequentieverhouding van exact 2:1 komt overeen met een afstand van 1200 cent want 

In de muziek is de schaal in cent voldoende nauwkeurig om de grootte van een interval oftewel de frequentieverhouding aan te geven en door het logaritmische karakter kunnen afstanden in cent gewoon bij elkaar opgeteld en van elkaar afgetrokken worden.

Voorbeeld 
Een natuurkwint (zoals die voorkomt in de boventoonreeks en de reine stemming) heeft een frequentieverhouding van exact 3:2, en vertoont dus geen zwevingen. Uitgedrukt in cent is de toonafstand in een reine kwint:

Een gelijkzwevende kwint betekent een afstand van 7 halve tonen en dus exact 700 cent, bijna 2 cent lager dan de ideale, natuurkwint. Dit is een opmerkelijk goede benadering. Een zuivere grote terts heeft een frequentieverhouding van 5:4 en is 386,3137 cents, en die wordt met een gelijkzwevende stemming 400 cents wat veel minder fraai is.

Externe links 
 Cent-berekening: frequentieverhouding naar cents en omgekeerd
 Cent-berekening: frequentieverhouding naar cents

Muziektheorie
Stemming (muziek)
Kraaien

Kraaien (Corvidae) of kraaiachtigen zijn een vogelfamilie in de orde van de zangvogels (Passeriformes) en de superfamilie Corvoidea. De familie telt 128 soorten.

Uiterlijke kenmerken
Deze vogels zijn overwegend zwart, maar sommige gaaien en kitta's zijn bontgekleurd. De lichaamslengte varieert van 20 tot 67 cm.

Verspreiding en leefgebied
Kraaiachtigen zijn fors gebouwde vogels die overal ter wereld voorkomen, behalve in Nieuw-Zeeland, op enkele Polynesische eilanden en de poolstreken. Kraaiachtigen zijn omnivoor en kunnen zich snel aanpassen aan verschillende soorten leefgebieden. Dit geldt vooral voor in Europa voorkomende soorten als raaf, zwarte kraai, bonte kraai, roek, kauw, ekster en gaai. De raaf is de grootste kraaiachtige, en is op de liervogel na de grootste zangvogel. Ze komen voor in zowel open terreinen als in bosrijke gebieden, van het laagland tot de bergen.

Taxonomie 
Afzonderlijke geslachten
 Geslacht  Platylophus (1 soort: Maleise kuifgaai)
 Geslacht Platysmurus (1 soort: (Maleise zwarte gaai)
 Geslacht Perisoreus (3 soorten gaaien, waaronder de taigagaai )
Gaaien van de Nieuwe Wereld
 Geslacht Cyanolyca (9 soorten)
 Geslacht Cyanocorax (17 soorten)
 Geslacht Psilorhinus (1 soort: bruine gaai)
 Geslacht Calocitta (2 soorten)
 Geslacht Cyanocitta (2 soorten waaronder de blauwe gaai)
 Geslacht Aphelocoma (6 soorten)
 Geslacht Gymnorhinus (1 soort: pinyongaai)
Gaaien van de Oude Wereld
 Geslacht Garrulus (3 soorten waaronder 'gewone' gaai)
 Geslacht Podoces (vier soorten steppegaaien)
Afzonderlijke geslachten uit het Oriëntaals gebied
 Geslacht Cyanopica (2 soorten waaronder de blauwe ekster)
 Geslacht Urocissa (5 soorten kitta's)
 Geslacht Cissa (4 soorten kitta's waaronder de groene kitta)
Boomeksters
 Geslacht Dendrocitta (7 soorten boomeksters)
 Geslacht Crypsirina (2 soorten)
 Geslacht Temnurus (1 soort: trapstaartekster)
Holarctische eksters
 Geslacht Pica (7 soorten waaronder de 'gewone' ekster)
 Geslacht Zavattariornis (1 soort: acaciagaai)
Notenkrakers
 Geslacht Nucifraga (3 soorten notenkrakers waaronder de 'gewone' notenkraker)
Alpenkauw en -kraai
 Geslacht Pyrrhocorax (alpenkauw en -kraai)
Piapiac
 Geslacht Ptilostomus (piapiac)
Kauwen
 Geslacht Coloeus (2 soorten kauwen, waaronder 'gewone' kauw)
Echte kraaien
 Geslacht Corvus (meer dan 45 soorten waaronder zwarte kraai)

Externe links 
  De roep van vele kraaiachtigen
  De startpagina rond kraaiachtigen
373

Het jaar 373 is het 73e jaar in de 4e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Klein-Azië
 Keizer Valens bekeert zich tot het arianisme en begint met de vervolging van orthodoxe christenen in het Oost-Romeinse Rijk.
 Het aquaduct van Valens wordt in gebruik genomen. Met een lengte van zo'n 100 km voert het water van de wouden in Thracië naar Constantinopel, waar het in een reservoir wordt opgeslagen. Dankzij het aquaduct kan de hoofdstad zich ontwikkelen tot een wereldstad.

Perzië
 Koning Shapur II hervat zijn veldtocht tegen Armenië. Valens vestigt zijn hoofdkwartier in Antiochië (Syrië) en maakt plannen voor een tegenoffensief in Perzië.

Afrika
 Keizer Valentinianus I benoemt Quintus Aurelius Symmachus tot proconsul van de opstandige provincie Africa. Hij wordt door de Senaat ingewijd in het pontificaat.

Geboren

Overleden 

 2 mei - Athanasius van Alexandrië, bisschop en kerkvader
 9 juni - Efrem de Syriër (67), Syrisch dichter en kerkleraar

000
Aquaduct van Valens

Het aquaduct van Valens (Turks: Bozdoğan Kemeri, wat betekent: "Aquaduct van de grijze valk"; Grieks: Άγωγός του ὔδατος, Agōgós tou hýdatos, wat betekent "aquaduct") was een Byzantijns aquaduct dat Constantinopel van vers water voorzag. Het werd in 373 in gebruik genomen.

Het aquaduct is een van de indrukwekkendste staaltjes van weg- en waterbouw in de geschiedenis. Het bestond uit een heel stelsel van kanalen en bruggen dat uitmondde in grote ondergrondse cisternen in de stad, zoals de Yerebatan (bij de Hagia Sophia) en de Binbirdirek. Het was oorspronkelijk zo'n 100 km lang en reikte tot voorbij Korçunlugerme ten noordwesten van de stad in het woud van Thracië.

Voor de tijd van Valens kreeg de stad van twee aquaducten van zo'n 15 km naar het noorden uit het Belgradowoud zijn water. Een rivier zoals de Tiber bij Rome was niet voorhanden en dat beperkte de groeimogelijkheden van de stad danig. Valens bracht daar met zijn kunstmatige rivier verandering in. Nu kon de stad een echte wereldstad worden. In de loop van de 5e eeuw werd het systeem nog eens verbreed en verlengd tot voorbij Vize, zo'n 240 km naar het noordwesten.

Het bleef tot 626 onder Heraclius ongeschonden, maar de Avaren brachten er in dat jaar grote schade aan toe. Sommige historici zien daarin de reden voor een soort Duister Tijdperk dat nog 150 jaar zou duren, maar recent archeologisch werk door o.a Çeçen en Crow laat zien dat dat niet helemaal klopt. De stad was in die tijd toch vrij goed van water voorzien, hoewel alle schade pas aan het eind van de 8e eeuw hersteld was.

In de 9e eeuw was het waterstelsel weer volop in gebruik en de kruisvaarders konden rond 1100 hun ogen niet geloven: Constantinopel had een kwart miljoen inwoners. De grootste 'wereldsteden' die zij kenden, zoals Londen of Parijs (beide wél aan een rivier) waren in die tijd niet groter dan 15.000 inwoners. Vanaf de 12e eeuw deelde het hele stelsel in de geleidelijke aftakeling van het Byzantijnse Rijk met zijn vele oorlogen en burgeroorlogen. In de 16e eeuw liet de beroemde Ottomaanse architect Sinan de aquaducten naar het Belgradowoud weer oplappen. Delen van het systeem waren nog in de 19e eeuw in gebruik.

Valens
Romeinen in Thracië
Byzantijnse architectuur
Geschiedenis van Istanbul
626

Het jaar 626 is het 26e jaar in de 7e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Byzantijnse Rijk 
 Zomer - Byzantijns-Perzische Oorlog: De Avaren, Bulgaren en Slaven (80.000 man) belegeren Constantinopel en brengen grote schade toe aan het aquaduct van Valens. Een klein Perzisch expeditieleger bedreigt de Byzantijnse hoofdstad aan de oostzijde van de Bosporus. De verdediging van de stad (12.000 man) wordt geleid door Sergius I, patriarch van Constantinopel. De belegering wordt na bijna 2 maanden door de Avaren opgeheven, nadat de Perzische vloot in de Gouden Hoorn is vernietigd.
 Keizer Herakleios sluit in Armenië een alliantie tegen de Perzen met de Chazaren, een strijdlustig Turks nomadenvolk, stammend uit het gebied van de Kaukasus.

Brittannië 
 Koning Edwin van Northumbria sticht de stad Edinburgh (huidige Schotland) en laat zijn pasgeboren dochter Eanfled dopen door Paulinus, bisschop van York.
 Edwin van Northumbria verovert de eilanden Man en Anglesey. Hij wordt door de Angelsaksische koninkrijken (Heptarchie) erkend als "Heer van Brittannië".
 Penda (r. 626-655) volgt zijn oom Cearl op als koning van Mercia (Engeland).

Azië 
 4 september - Keizer Gao Zu, grondlegger van de Tang-dynastie, treedt af ten gunste van zijn zoon Tai Zong die de troon bestijgt van het Chinese Keizerrijk.
 Tai Zong voert landhervormingen door en demobiliseert het Chinese leger. Hij richt een militie op om de keizerlijke grenzen en de handelsroutes te bewaken.

Geboren 
 Bathildis, Frankisch koningin (overleden 680)
 Eanfled, koningin van Northumbria (Engeland)
 Gertrudis van Nijvel, Frankisch abdis (overleden 659)
 Heraklonas, keizer van het Byzantijnse Rijk
 Tenji, keizer van Japan (overleden 672)

Overleden 
 Warnachar II, Frankisch hofmeier (waarschijnlijke datum)

000
Elektrochemie

De elektrochemie bestudeert de relatie tussen elektrische- en chemische processen. Deze verschijnselen spelen zich altijd af op het grensvlak tussen twee geleiders. Een van de geleiders is altijd een ionengeleider, de elektrolyt; vaak is dit een vloeistof (water) waarin ionen zijn opgelost. De andere geleider is een elektronengeleider die elektrode wordt genoemd; dit is vaak een vast metaal, maar kan, in de vorm van bijvoorbeeld kwik ook vloeibaar zijn, terwijl ook grafiet soms als elektrode optreedt.

Grootheden 
Binnen de elektriciteitsleer zijn er een aantal belangrijke meetbare grootheden. Elk van deze grootheden wordt binnen de elektrochemie gebruikt om chemische processen of metingen te realiseren.

Elektrochemische systemen 
Het bekendste elektrochemische systeem is een waterige oplossing waardoor men met de hulp van twee elektroden een stroom geleidt (zie hiernaast). Het woord elektrode komt van het Oudgriekse ἤλεκτρον (ēlektron, barnsteen) en ὁδός (hodos, pad, weg). Men onderscheidt de twee elektroden naar de rol die zij spelen. Het pad waarlangs de elektronen de oplossing ingeleid worden heet kathode (κατά ὁδός kata hodos, weg naar beneden). Het pad waarlangs zij de oplossing verlaten ("ontstijgen") heet anode (ἀνά ὁδός ana hodos, pad omhoog). Aan een kathode vindt door toevoeging van elektronen aan een ion of molecuul in de oplossing reductie plaats. Aan de anode is het omgekeerde het geval: daar treedt een oxidatiereactie op. Een voorbeeld van zo'n proces is de elektrolyse van water.

Voor het goede verloop van het proces moet het water ionengeleidend gemaakt worden, zodat de stroomkring door de elektrolyt gesloten wordt en het optreden van een grote ohmse weerstand wordt vermeden. Dit kan door toevoeging van wat zwavelzuur. De waterstofionen H+ die hierbij ingebracht worden, dienen dan tevens als oxidator:

Men kan ook een basische elektrolyt gebruiken, door in plaats van zwavelzuur bijvoorbeeld natriumhydroxide toe te voegen. De halfreacties worden dan:

Indien de twee bovenstaande halfreacties gecombineerd worden tot een totaalreactie, dan wordt zowel in zuur als in basisch milieu de totaalreactievergelijking:

In beide gevallen zorgt de doorvoer van vier elektronen er dus voor, dat er twee watermoleculen splitsen in twee waterstofmoleculen en één zuurstofmolecuul.

Literatuur 
 Gellings, Paul J., and Henny J. M. Bouwmeester. Handbook of solid state electrochemistry. CRC press, 1997.
39

Het jaar 39 is het 39e jaar in de 1e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Italië 
 De Senaat benoemt Gaius Caesar Augustus (Caligula) en Gnaius Domitius Corbulo tot consul van het Imperium Romanum.
 Keizer Caligula laat zijn zusters Agrippina de Jongere en Julia Livilla vanwege overspel verbannen naar de Pontijnse Eilanden in de Tyrreense Zee.
 Claudius I huwt voor de derde maal met de 14-jarige Valeria Messalina en laat zich scheiden van Aelia Paetina.
 Caligula laat Aulus Avillius Flaccus, prefect van Egypte, aanklagen voor hoogverraad. Hij wordt verbannen naar Andros en geëxecuteerd.
 Caligula eist dat er in alle tempels in het Romeinse Keizerrijk, dus ook in Jeruzalem, een standbeeld komt te staan om hem te vereren.
 Herfst - Caligula steekt met een Romeins expeditieleger (Legio XV en Legio XXII) de Alpen over naar Germania Superior aan de Rijngrens (Limes).

Egypte 
 Philo van Alexandrië leidt een Joodse delegatie naar Rome, om te protesteren over de anti-Joodse leefwijze in Alexandrië.

Parthië 
 Vardanes I (r. 39-47) laat zich uitroepen tot koning van het Parthische Rijk. Gotarzes II vlucht naar Hyrcania.

Geboren 
 3 november - Marcus Annaeus Lucanus, Romeins episch dichter (overleden 65)
 30 december - Titus Flavius Vespasianus (Titus), keizer van het Romeinse Keizerrijk (overleden 81)

Overleden 
 Seneca de Oudere, Romeins ridder en schrijver

00
38

Het jaar 38 is het 38e jaar in de 1e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Italië 
 Keizer Caligula laat aan de baai van Napels een schipbrug aanleggen, van Pozzuoli naar Baia, dit ten koste van de Alexandrijnse graanvloot.
 Caligula laat de Aqua Claudia bouwen, het aquaduct loopt over een afstand van ca. 69 kilometer naar Rome en heeft een capaciteit van 184.280 m³ per dag.
 Gaius Asinius Pollio I sticht in Rome de eerste openbare bibliotheek

Egypte 
 Herodes Agrippa I bezoekt Alexandrië, in de stad breken onlusten uit tussen Alexandrijnen en de Joodse gemeenschap.
 Aulus Avillius Flaccus, praefectus Alexandreae et Aegypti, verklaart de Joden tot vreemdelingen en onteert de synagoges.
 20 oktober - Flaccus wordt na de rellen in Egypte door Caligula uit zijn ambt ontheven.

Parthië 
 Koning Artabanus II overlijdt, er breekt een strijd uit om de troonopvolging tussen zijn zoons Vardanes I en Gotarzes II.

Palestina 
 Herodes Antipas reist naar Rome, om de koningstitel te ontvangen. Hij wordt beschuldigd van verraad en Caligula laat hem arresteren.
 Antipas wordt verbannen naar Gallië, de gebieden waarover hij heerste (Galilea en Perea) worden toegevoegd aan het rijk van Herodes Agrippa I.

Geboren 
 Drusilla, Joods prinses en dochter van Herodes Agrippa I (overleden 79)
 Lucius Calpurnius Piso Licinianus, onderkeizer van het Romeinse Keizerrijk (overleden 69)

Overleden 
 Julia Drusilla (22), dochter van Germanicus en Vipsania Agrippina maior 
 Quintus Naevius Sutorius Macro (59), Romeins prefect en staatsman

00
37

Het jaar 37 is het 37e jaar in de 1e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Italië 
 De Senaat verklaart het testament van keizer Tiberius na zijn overlijden ongeldig, op initiatief van Naevius Sutorius Macro, prefect (hoofd) van de pretoriaanse garde.
 18 maart - Gaius Julius Caesar Augustus Germanicus (Caligula) (r. 37-41) volgt zijn oudoom Tiberius op als princeps en keizer van het Romeinse Keizerrijk.
 Caligula voert belastinghervormingen door, hij organiseert luxueuze gladiatorspelen en wagenrennen voor de inwoners van Rome. Na een regeringsperiode van 6 maanden, krijgt hij een zenuwinzinking, een mogelijke encefalitis (hersenontsteking).
 Caligula vormt een terreurregime en begint zijn eerste hoogverraadprocessen. Mede-erfgenaam Tiberius Gemellus wordt beschuldigd van een samenzwering en gedwongen zelfmoord te plegen.
 December - Caligula lijdt aan grootheidswaanzin, hij voert een oosters hofceremonieel in en zorgt ervoor dat een keizer als god wordt verheerlijkt. De staatsschatkist in de Tempel van Saturnus raakt leeg door spectaculaire bouwprojecten.

Palestina 
 Herodes Agrippa I (r. 37-44) wordt koning over de noordoostelijke gebieden van het Joodse land, Caligula benoemt Herodes tot koning van Chalkis.
 Marullus volgt Marcellus op als zevende praefectus over Judea.

Parthië 
 Artabanus II valt het koninkrijk Armenië binnen. Lucius Vitellius maakt militaire plannen om Parthia te bezetten.
 Artabanus erkent in een vredesverdrag, dat Armenië onder de Romeinse invloedssfeer valt.

Geboren 
 15 december - Lucius Domitius Ahenobarbus (Nero), keizer van het Romeinse Keizerrijk (overleden 68)
 Flavius Josephus, Joods historicus (overleden 100)

Overleden 
 1 mei - Antonia de Jongere (73), keizerin en moeder van Claudius
 Lucius Arruntius, Romeins consul en staatsman
 16 maart - Tiberius (79), princeps en keizer van het Romeinse Keizerrijk
 Tiberius Julius Caesar Nero Gemellus (18), tweelingzoon van Drusus de Jongere

00
40

Het jaar 40 is het 40e jaar in de 1e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Romeinse Rijk 
 Keizer Caligula wordt door de Senaat tot godheid verheven, hij benoemt zijn favoriete paard Incitatus tot senator.
 Ptolemaeus van Mauretanië, zoon van Juba II, wordt naar Rome ontboden en beschuldigd van een samenzwering.
 Caligula neemt na het overlijden van Ptolemaeus zijn kapitaal in beslag, in Mauretania breken opstanden uit.
 In Alexandrië dreigt een burgeroorlog tussen de Griekse en de Joodse inwoners als de Romeinse gouverneur beelden van de keizer in de synagoges laat plaatsen. Philo van Alexandrië gaat namens de Joden praten met keizer Caligula.

Europa 
 Cunobelin van Groot-Brittannië is in oorlog met rivaliserende stammen en verovert het gebied van Zuidoost-Engeland. De Atrebati worden verslagen, koning Verica vlucht naar Rome.

Nederlanden 
 Keizer Caligula bezoekt de Lage Landen en maakt plannen voor een invasie naar Britannia. Hij reist met zijn militaire staf vanuit Castellum Fectio (huidige Vechten) naar de Noordzeekust.
 Uitbreiding van Romeinse troepen aan de kust als voorbereiding voor een invasie. De bouw van legerkamp Praetorium Agrippinae voor 2 cohorten bij Valkenburg aan de Rijnmond.
 Aan de kust geeft Caligula de legionairs opdracht hun helmen te vullen met schelpen en laat bij Katwijk als aandenken voor zijn "overwinning op de zee" een vuurtoren bouwen.
 Caligula ziet af van een overtocht naar Britannia en trekt zich zonder territoriale winst terug naar Germania Superior.

Midden-Oosten 
 Malichus II (r. 40 - 70) volgt zijn vader Aretas IV op als koning van de Nabateeërs.
 Keizer Caligula geeft Publius Petronius, gouverneur van Syria, de opdracht een keizerlijk beeld te plaatsen in de tempel in Jeruzalem.

China 
 Einde eerste Chinese overheersing van Vietnam: de zusters Trung (Vietnamees: Hai Bà Trưng) komen in opstand tegen de Han-dynastie, ze bezetten 65 steden en regeren samen over Vietnam.

Geboren 
 13 juli – Gnaeus Julius Agricola, Romeins consul en veldheer (overleden 93)
 Claudia Octavia, Romeins keizerin en echtgenote van Nero (overleden 62)
 Marcus Valerius Martialis, Romeins epirisch dichter (overleden 103)
 Publius Papinius Statius, Romeins Latijns dichter (overleden 96)
 Titus Petronius Secundus, Romeins prefect (overleden 97)

Overleden 
 Philo van Alexandrië (60), Joods filosoof
 Ptolemaeus van Mauretania, laatste koning van Mauretania

Verschenen 
 Perpiplus van de Erythreese Zee, een Griekse beschrijving over de zeevaart op de Indische Oceaan.

Zie ook 
 Het getal 40

00
41

Het jaar 41 is het 41e jaar in de 1e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Romeinse Rijk 
 24 januari - Na een 4-jarig schrikbewind wordt keizer Caligula in het paleis, door de pretoriaanse garde onder bevel van Cassius Chaerea met 30 zwaard- en dolksteken vermoord.
 De 50-jarige Claudius Caesar Augustus Germanicus (r. 41-54), een oom van Caligula, wordt door de Senaat uitgeroepen tot keizer van het Romeinse Keizerrijk.
 Claudius houdt zich bezig met de binnen- en buitenlandse politiek. Hij laat de havenstad Ostia uitbreiden en bouwt pakhuizen voor de aanvoer van graan.
 Lucius Annaeus Seneca wordt beschuldigd van overspel en door Claudius verbannen (41-48) naar Corsica.

Nederlanden 
 Romeinen stichten Castellum Laurium (huidige Woerden). Het houten legerkamp herbergt auxilia (cohort van 500 man) en vormt een handelsnederzetting aan de noordelijke Rijngrens (limes).
 Romeinse verdediging aan de Beneden-Rijn versterkt bij Utrecht en De Meern.
 Romeins legioen Legio X Gemina gelegerd bij Noviomagus (Nijmegen).

Palestina 
 Judea wordt toegevoegd aan het koninkrijk van Herodes Agrippa I. In Jeruzalem wordt de keizercultus van Caligula in de Joodse Tempel afgedwongen.
 In Galilea wordt het Edict van Caesar (de Nazareth-inscriptie) uitgevaardigd. Het edict stelt zware straffen op het schenden van graven.

Afrika 
 Gaius Suetonius Paulinus leidt een expeditie in Afrika, waarbij voor het eerst de Atlas wordt overgetrokken.

Geboren 
 Tiberius Claudius Caesar Britannicus, zoon van Claudius (overleden 55)

Overleden 
 24 januari - Gaius Caesar Augustus Germanicus (Caligula), keizer van het Romeinse Keizerrijk
 Milonia Caesonia (35), keizerin en echtgenote van Caligula

00
Corot

Jean-Baptiste Corot, Franse schilder
 Corot (project), een ruimtevaartproject
Millet

Millet (kleding), een kledingmerk
Millet (Ottomaanse Rijk), een bevolkingsgroep in het Ottomaanse Rijk
Gierst
Millet (plaats), plaats in Alberta, Canada
Félix Millet, (de Franse ontwerper van) een historische motorfiets

Personen:
Catherine Millet, een Frans schrijfster
Jean-François Millet, een Frans schilder
Francis Davis Millet, een Amerikaans kunstschilder
Li'l Millet, een Amerikaans pianist en bassist
Richard Millet, een Frans schrijver

Zie ook 
Kate Millett, een Amerikaans schrijfster en feministe
Eskrima

Eskrima, Kali en Arnis zijn de verzamelnamen van de Filipijnse krijgskunsten.  Deze kunsten zijn reeds eeuwen geleden ontstaan en hebben zich voortdurend verder ontwikkeld voor hun functie in (stammen-)oorlogen.

Met Eskrima leert de eskrimador gewapend en ongewapend vechten en zich verdedigen.

Een belangrijk wapen voor de eskrimador is de baton.  Dit is een rotanstok met een lengte van 60 centimeter.

In het Eskrima wordt zeer veel met drill gewerkt en is het belangrijk om de oefeningen zeer vloeiend uit te voeren.

Onder andere Bruce Lee vond veel inspiratie bij deze Oosterse krijgskunst: hij gebruikte voor zijn Jeet Kune Do vooral zijn Wing Chun-achtergrond, met een aantal boksbewegingen erin, en wat voetenwerk van het schermen. De Filipijnse en Indonesische invloeden zijn later toegevoegd door een leerling van Bruce Lee.

Cultuur in de Filipijnen
Sport in de Filipijnen
Vechtsport
Mac



Cultuur
 Mac (zoon), het Gaelische woord voor zoon, dat veel in Ierse en Schotse namen voorkomt
 Museu de Arte Contemporânea, een museum in de Braziliaanse stad Niterói
 Musée d'art contemporain de Marseille of de MAC, een museum  in het Franse Marseille
 MAC's (Musée des Arts Contemporains), een museum in het Belgische Hornu
 Magnetic accelerator cannon of MAC, een fictief wapen in het Halo-universum
 Mac (film), een film uit 1992 van John Turturro

Techniek 
 Apple Macintosh, een computerreeks van Apple
 Mac OS, besturingssysteem van Apple
 macOS, lijn van besturingssystemen voor computers van Apple
 MAC-adres of Media Access Control, een hardwarenetwerkadres
 MAC-unit of multiply-accumulate unit, een onderdeel van een DSP-processor
 Message authentication code of MAC, een kort stukje informatie om een cryptografisch bericht te authentiseren

Wetenschap
 Minimale alveolaire concentratie of MAC-waarde, in de anesthesie de manier waarmee de potentie (sterkte) van dampvormige anesthetica wordt uitgedrukt
 MAC-waarde, in de toxicologie de Maximaal Aanvaarde Concentratie van een schadelijke stof
 Mycobacterium avium complex of MAC, een groep bacteriën die ziekten bij mensen en dieren kunnen veroorzaken
 McMaster-universiteit of ook wel de Mac, een universiteit in Hamilton (Canada)

Overig
 Make-up Art Cosmetics of M•A•C, een cosmeticamerk
 McDonald's, zoals in de afkorting Big Mac
 Merchant aircraft carrier of een MAC, een uit nood tot vliegdekschip omgebouwd handelsschip tijdens de Tweede Wereldoorlog
 Magyar AC Boedapest of MAC Boedapest, een voormalige Hongaarse voetbalclub
 Martin's Air Charter, tegenwoordig Martinair
 Martial Aristos Combinatie of MAC, een basketbalvereniging uit Delfzijl, Nederland
 MAC (motorfiets)
Gaius

Gaius (praenomen), een Romeins praenomen, zie aldaar voor personen met dit praenomen
 Gaius (jurist), Romeins jurist (2e eeuw)
 Paus Cajus, paus (283-296)
 Wilhelm Friedrich de Gaay Fortman, bijgenaam Gaius, Nederlands rechtsgeleerde en politicus
 Pleitgenootschap Gaius, een studievereniging van de Universiteit Maastricht
 Caïus-prijs, een prijs uitgereikt door Prométhéa vzw.
Slagadersysteem

Het slagadersysteem is de verzameling van alle slagaders of arteriën, dat wil zeggen de aanvoerende bloedvaten voor de haarvaten of capillairen. De terugvoerende bloedvaten die bloed naar het hart terug laten stromen worden aders of venen genoemd en samen het veneuze systeem. Slagaders kenmerken zich histologisch door glad spierweefsel in de wand.

Hart en vaatstelsel
Vrede van Passarowitz

De Vrede van Passarowitz werd op 21 juli 1718 getekend na Turkse nederlagen tegen Oostenrijk.

De vrede kwam tot stand onder Engelse en Nederlandse bemiddeling op basis van het uti possidetis-beginsel. Het Ottomaanse Rijk moest aldus het noorden van Servië (waaronder de stad Belgrado), het Banaat en Oltenië (ook: Klein-Walachije) afstaan aan de Habsburgers. Venetië verloor zijn bezittingen in de Morea (nu: Peloponnesos) en Kreta aan Turkije. Het behield alleen de Ionische Eilanden en Dalmatië. 

Passarowitz is de Duitse benaming van het in Servië aan de Donau gelegen Požarevac.

Zie ook
lijst van verdragen

Passarowitz
Passar
1718
Ottomaanse Rijk
Habsburgse monarchie
Geschiedenis van Servië
Geschiedenis van Vojvodina
Republiek Venetië
Geschiedenis van de Peloponnesos
Geschiedenis van Kreta
Požarevac

Požarevac (Servisch: Пожаревац; Duits: Passarowitz) is een Servische provinciestad aan de Donau, stroomafwaarts vanaf Belgrado nabij de monding van de Morava. De stad telt circa 44 000 inwoners. Onder de Romeinen heette ze Margus.

Požarevac heeft om twee redenen bekendheid verworven: het was de plaats waar op 21 juli 1718 de Vrede van Passarowitz werd getekend, en het was op 20 augustus 1941 de geboorteplaats van de latere Servische leider Slobodan Milošević. Hij werd er op 18 maart 2006 eveneens begraven.

Požarevac is ook bekend als industrieplaats, met name vanwege de grote koekjesfabriek Bambi.

Plaatsen in de gemeente

Geboren 

 Velibor Vasović (1939-2002), voetballer, oud-Ajacied en Nederlands international
 Slobodan Milošević (1941-2006), president van Servië en Joegoslavië
 Saša Ilić (1977), voetballer

Externe link 
 Officiële website van Požarevac

Stad in Servië
Olt (rivier)

De Olt is een zijrivier van de Donau in Roemenië met een lengte van 615 km. De Olt is de enige rivier die door de Karpaten breekt (de Donau breekt tussen de Karpaten en de westelijke Balkan door). Dat gebeurt bij de Rode Torenkloof (Turnu Roșu).

De Olt ontspringt in de Oostelijke Karpaten, ten noordoosten van Gheorgheni in het district Harghita. De rivier loopt in zuidelijke richting tot even boven Brașov, waar de Zuidelijke Karpaten haar naar het noorden doen ombuigen. Na enige tijd vervolgt ze haar loop naar het westen om voor Sibiu Transsylvanië te verlaten en alsnog door de Zuidelijke Karpaten te breken. Op dit traject scheidt ze het Parânggebergte in het westen van het Făgărașgebergte in het oosten met zijwanden die in één keer oprijzen tot meer dan 2000 m.

De Olt loopt vervolgens in zuidelijke richting door het vlakke Walachije naar de Donau. Dit traject vormt de grens tussen de historische provincies Oltenië en Muntenië.

De voornaamste plaatsen aan de Olt zijn Miercurea Ciuc aan de bovenloop en Slatina aan de benedenloop.

Voor de scheepvaart heeft de Olt geen betekenis.

De Olt heeft ook vele zijrivieren, de voornaamste zijn de:
 Beta,
 Cozmeni
 Fitod
 Frumoasa,
 Pustnic,
 Racu,
 Segheș.

Rivier in Roemenië
Geografie van Transsylvanië
Geografie van Walachije
Zijrivier van de Donau
Oltenië

Oltenië of Klein-Walachije is een historische landstreek in Roemenië. Het gebied dankt zijn naam aan de rivier de Olt, die de oostelijke begrenzing vormt en het scheidt van Muntenië of Groot-Walachije. Samen vormen Oltenië en Muntenië Walachije.

Verder wordt Oltenië begrensd door de Donau in het zuiden en zuidwesten en de Zuidelijke Karpaten in het noorden en noordwesten.

De grootste stad van Oltenië is Craiova, gelegen aan de Jiu.

Geschiedenis 
Het huidige Oltenië werd bewoond door de Daciërs, toen keizer Trajanus het in 106 na Chr. veroverde. Trajanus stuurde vele Romeinse kolonisten naar Dacië en liet vele Daciërs als slaven wegvoeren. In 129 na Chr. werd Dacië opgesplitst en ging Oltenië Dacia Inferior heten. Onder Marcus Aurelius werd Romula er de hoofdstad van.

In de 3e eeuw verloren de Romeinen Dacia aan de Germaanse Goten en Dacische Karpen. Zij werden opgevolgd door de Gepiden en de Avaren, totdat het gebied in de 7e eeuw in handen kwam van het Bulgaarse Rijk. Vanaf de 13e eeuw behoorde het tot het Hongaarse rijk: dat richtte hier in 1233 het Banaat van Severin in, bestuurd door een ban. Ook toen dit banaat in de 16e eeuw tot Walachije was gaan behoren, heette de hoogste gezagsdrager een ban. De mensen van de familie Craiovești hadden deze titel het langst, van de 15e eeuw tot de 16e eeuw.

In de 15e eeuw werd Walachije een vazalstaat van het Ottomaanse Rijk en moest jaarlijks een bedrag betalen om zijn autonomie te behouden. Toch hebben vele machthebbers van Walachije gevochten voor de onafhankelijkheid, zoals Michaël de Dappere deed, maar dat bleef tijdelijk.

In 1718 ging Oltenië voor het Ottomaanse Rijk verloren, na een verloren oorlog tegen Oostenrijk: het Verdrag van Passarowitz wees het gebied toe aan de Habsburgers, die er tot 1739 zouden regeren. Het gebied stond in deze periode behalve als Klein-Walachije ook bekend als Keizerlijk Walachije (ter onderscheiding van Turks Walachije) of als het banaat van Krajowa (naar de hoofdstad: Craiova). De Habsburgers vervingen de Roemenen in functie door Oostenrijkers. Na een nieuwe Oostenrijks-Turkse oorlog werd Oltenië bij het Verdrag van Belgrado van 1739 weer Turks.

In 1821 was er een grote opstand, onder leiding van Tudor Vladimirescu, maar dit veranderde niet veel.
Bijna 40 jaar later, in 1859 wist Walachije zich onafhankelijk te verklaren van de Turken en voegde zich samen met Moldavië tot Roemenië.

Geografie

Districten 
Oltenië bestaat uit de districten: Gorj, Dolj, Olt, Vâlcea en Mehedinți.

Grootste steden

Zie ook 
 Walachije
 Zevenburgse Alpen
 Karpaten

Externe link 
 Radio Oltenia Craiova (gearchiveerd)

Regio van Roemenië
Geschiedenis van Walachije
Aorta

De aorta of grote lichaamsslagader loopt vanaf de aortaklep, die de begrenzing vormt met de linkerkamer van het hart, langs de wervelkolom naar de buik.

Bij een volwassen mens heeft de aorta een diameter van twee à drie centimeter en in rust stroomt er zo'n vijf liter bloed per minuut doorheen.

Anatomische beschrijving van de aorta 
De aorta wordt anatomisch in drie delen verdeeld:
de aorta ascendens of stijgende aorta
de arcus aortae of aortaboog
de aorta descendens of dalende aorta
De aorta ascendens heeft alleen twee aftakkingen naar het hart zelf, de linker- en rechterkransslagader.

De aortaboog heeft drie aftakkingen. Een gaat naar de rechterarm en naar het hoofd, een gaat alleen naar het hoofd en de derde naar de linkerarm.

De aorta descendens voorziet de rest van het lichaam met zuurstofrijk bloed. Dit deel wordt dan nog eens onderverdeeld in een thoracaal deel (in de borstkas, aorta thoracica) en een abdominaal deel (in de buik, aorta abdominalis). De pars descendens aortae heeft veel aftakkingen en voorziet zo alle buikorganen van bloed en eindigt in een bifurcatie naar de twee benen en het bekken.

Hart en vaatstelsel
Slagader
Gauss

De gauss is een verouderde maar in enkele vakgebieden nog steeds gebruikelijke eenheid van magnetische fluxdichtheid, afkomstig uit het cgs-systeem.

 1 G (gauss) = 10−4 tesla (0,0001 T)

De gauss is genoemd naar de Duitse geodeet, wiskundige en fysicus Carl Friedrich Gauss.

Niet-SI-eenheid
Plant

Planten, een rijk uit de biologie

 Plaatsen
 Plant City, een plaats in de staat Florida die bestuurlijk gezien onder Hillsborough County valt
 Cotton Plant, een plaats in de staat Arkansas die bestuurlijk gezien onder Woodruff County valt
 La Plant, een plaats in de staat South Dakota die bestuurlijk gezien onder Dewey County valt

 Namen
 Tom Plant (Tom Plant), een Amerikaanse langebaanschaatser
 Robert Plant, een Britse rockzanger, vooral bekend als zanger van Led Zeppelin
 Page and Plant, een muzikaal project van Jimmy Page en Robert Plant, twee ex-leden van Led Zeppelin
 De Kommeniste, ook wel The Plant, een Belgische punkgroep
Roc (mythisch wezen)

De vogel Roc (uit het Perzisch رخ Rukh en proto-Indisch ruc: schijnen) is een mythische vogel met enorme afmetingen. Hij komt voor in de avonturen van Sinbad de zeeman, een serie verhalen uit het 9e-eeuwse Perzië en Arabië en wordt ook vermeld door Marco Polo.

De vogel Roc voedde zijn jongen met olifanten. De vliegende Roc was zo groot, dat de zon door zijn vleugels verduisterd werd.

De verhalen over de vogel Roc zijn waarschijnlijk gebaseerd op een vogelsoort die wel heeft bestaan. Op Madagaskar kwamen namelijk enorme, inmiddels uitgestorven struisvogelachtige vogels voor, de olifantsvogel of Aepyornis maximus. De Perzen en Arabieren, die handelden langs de hele kust van Afrika tot aan Zuid-Afrika, hebben deze vogel, die waarschijnlijk rond 1650-1700 uitgestorven is, mogelijk gezien.

De Franse schrijver Guillaume Apollinaire schreef in zijn gedicht Zone (uit Alcools) twee regels over de vogel Roc:
De vogel Roc gevierd door vertellers en dichters
Zweeft met in zijn klauwen de schedel van Adam het eerste hoofd
(uit de vertaling van Jaap Das)

Parallellen met de vogel Roc bestaan ook in andere culturen, bijvoorbeeld de vogel Garoeda uit Indonesië of Ziz uit de Hebreeuwse mythologie. In de Efteling is de attractie Vogel Rok gebaseerd op deze legende.

In de Chinese cultuur is deze mythische vogel zeer bekend en staat de vogel symbool voor idealen en volgens Zhuangzi kon deze vogel in één dag 10.000 kilometer vliegen. De vogel is een populaire naam in de Chinese cultuur. Zo zijn er een dorp, (Dapengcheng) een gebied en vele andere dingen die de vogel in hun naam dragen.

Zie ook
 Lijst van fabeldieren
 Anka (fabeldier)
 Turul

Fabeldier
Fictieve arend
Personage uit sprookje
Personage uit boek
Arabische mythologie
Midden-Oosterse mythologie
Snoeken

Snoeken (Esocidae) zijn een familie van roofvissen uit de orde Esociformes.

Geslacht 
 Esox Linnaeus, 1758 

Het geslacht bevat zes soorten: twee in Eurazië - waaronder gewone snoek, drie soorten in Noord-Amerika en één uitgestorven soort.
Zalmachtigen

De superorde van de Zalmachtigen (Protacanthopterygii) bestaat uit straalvinnige vissen. Ze zijn onder te verdelen in de volgende orden, onderorden en families:

Superorde: Protacanthopterygii (Zalmachtigen) 
Orde: Argentiniformes (Zilversmelten) 
Onderorde: Argentinoidei
Familie: Argentinidae (Zilversmelten) 
Familie: Opisthoproctidae (Hemelkijkers) 
Familie: Microstomatidae
Onderorde: Alepocephaloidei
Familie: Platytroctidae (Glaskopvissen) 
Familie: Bathylaconidae (Gladkopvissen)
Familie: Alepocephalidae (Gladkopvissen)
Orde: Osmeriformes (Spieringachtigen)
Familie: Osmeridae (Spieringen)
Familie: Retropinnidae (Nieuw-Zeelandse snoekforellen of smelten)
Familie: Galaxiidae (Snoekforellen)
Orde: Salmoniformes (Zalmen) 
Familie: Salmonidae (Zalmen) 
Orde: Esociformes (Snoekachtigen)
Familie: Esocidae (Snoeken)
Familie: Umbridae (Hondsvissen)
Christiaan I van Denemarken

Christiaan I (Oldenburg, februari 1426 – Kopenhagen, 21 mei 1481) was een koning van Denemarken, Noorwegen en Zweden.

Hij was de zoon van graaf Diederik de Gelukkige van Oldenburg en gravin Hedwig van Holstein, een dochter van Gerard III van Holstein. In 1440 volgde hij zijn vader op als graaf van Delmenhorst en Oldenburg. In 1448 werd hij tot koning van Denemarken gekozen en in 1450 tot koning van Noorwegen. In 1457 werd hij tot koning van Zweden gekozen en in 1459 erfde hij via zijn moeder het graafschap Holstein, dat op 14 februari 1474 door de keizer tot hertogdom werd verheven. In 1460 kozen de standen van het hertogdom Sleeswijk hem tot hertog. De Zweedse kroon verloor hij in 1464 aan Karl Knutsson Bonde, die al eerder koning van Zweden was geweest.

In 1449 huwde hij Dorothea van Brandenburg (de weduwe van Christoffel III van Denemarken). Hun oudste overlevende zoon Johan zou hem opvolgen als koning van Denemarken en later ook gekozen worden als koning van Noorwegen en Zweden (als Johan II). Hun jongere zoon Frederik, gehuwd met Anna van Brandenburg, dochter van keurvorst Johan, zou later, van 1523 tot 1533, als Frederik I ook koning van Denemarken en Noorwegen worden. Ook kregen ze een dochter, Margaretha die met koning Jacobus III van Schotland huwde.

Voorouders

Koning van Denemarken
Koning van Noorwegen
Koning van Zweden
Hertog van Sleeswijk
Graaf van Holstein
Huis Oldenburg
Persoon in de 15e eeuw
Kamena Vourla

Kamena Vourla is een badplaats in het Oosten van Centraal-Griekenland, nomos Fthiotis, aan de voet van de berg Knimis en vlak aan de Egeïsche Zee. Tegenover Kamena Vourla ligt Euboea, het tweede eiland, qua oppervlakte, van Griekenland. Kamena Vourla is bekend om zijn thermische bronnen.

Kamena Vourla (Grieks: Καμένα Βούρλα) is een deelgemeente (dimotiki enotita) van de gemeente (dimos) Molos-Agios Konstantinos, in de Griekse bestuurlijke regio (periferia) Centraal-Griekenland. De plaats telt 5.064 inwoners.

Plaats in Centraal-Griekenland
Walvissen en evenhoevigen

De walvissen en evenhoevigen (Cetartiodactyla) zijn een clade binnen de zoogdieren (Mammalia). De clade bevat twee morfologisch sterk verschillende ordes, de walvisachtigen (Cetacea) en de evenhoevigen (Artiodactyla). Genetisch onderzoek heeft echter uitgewezen dat deze groepen samen een monofyletische groep vormen. Van de evenhoevigen zijn de nijlpaarden nauwer verwant met de walvissen dan met alle andere evenhoevigen.

De clade Cetartiodactyla benadrukt dat de walvissen binnen de evenhoevigen geëvolueerd zijn. Bepaalde morfologische kenmerken van uitgestorven, primitieve walvissen, met name van de enkelbeenderen, ondersteunen de plaats van de walvissen binnen de evenhoevigen.

Indeling 
De traditionele indeling is als volgt samen te vatten:

Genetische gegevens geven echter de volgende verwantschappen:

Zoogdieren
Walvisachtigen
Rosemary Clooney

Rosemary Clooney (Maysville (Kentucky), 23 mei 1928 – Beverly Hills (Californië), 29 juni 2002) was een Amerikaanse zangeres en actrice.

Biografie 
Clooney werd geboren in Maysville, Kentucky, en begon haar zangcarrière samen met haar jongere zus, Betty, voor een radiostation in Cincinnati in 1945, waarvoor ze US$20 per week kreeg.

Ze werd beroemd in 1951 door haar opname van het lied Come on-a my house, en kreeg daarna rollen aangeboden voor televisie en film. Haar bekendste rol is die in de film White Christmas met Bing Crosby. Na de film maakte ze een album Fancy Meeting you here met hem. Ze heeft ook duetten opgenomen met onder anderen Frank Sinatra en Marlene Dietrich.

In 1980 maakte ze, na een lange afwezigheid die ze gebruikte om haar vijf kinderen op te voeden, een aantal succesrijke jazzalbums. Deze kinderen had zij met haar toenmalige echtgenoot, de acteur José Ferrer.

In februari 2002 ontving ze een Grammy Lifetime Achievement Award tijdens de jaarlijkse Grammy-uitreiking en in hetzelfde jaar werd ze opgenomen in de Kentucky Music Hall of Fame.

Ze overleed op 29 juni 2002 aan longkanker. Ze was de tante van George Clooney.

Haar hits 
 Beautiful Brown Eyes (1951)
 You're just in love (1951) duet met Guy Mitchell
 Botch-a-me (1952)
 Half As Much (1954)
 Man (1954)
 This ole house (1954)
 Mambo Italiano (1954)
 Where Will The Dimple Be (1955)
 Hey There (1955)
 Mango (1957)

Amerikaans zanger
Scarabee

Een scarabee is een Oud-Egyptisch siervoorwerp, meest een amulet of zegel, in de vorm van een heilige pillenkever (Scarabaeus sacer). Dit diertje, dat zelf ook wel scarabee wordt genoemd, is een soort mestkever. Mestkevers verzamelen mest van herbivoren, zoals paarden en kamelen, waarin nog veel onverteerde vezels zitten. Daar draaien ze ballen van waar ze hun eieren in leggen.

Betekenis in de Egyptische mythologie 
De scarabee werd in de Egyptische mythologie als een heilig dier beschouwd. De Egyptenaren dachten dat de kevers spontaan uit mestballen ontstonden, omdat men toen nog niet wist dat de kever eieren legt in de mest en dat de larve in de mestbal verpopt en uitkomt.

In hiërogliefen staat de afbeelding van een scarabee voor de drie medeklinkers ḫpr ("cheper"), wat door egyptologen wordt vertaald als "ontstaan", "scheppen" of "transformeren".

De scarabee was verbonden met de god Chepri, van wie de naam uit dezelfde medeklinkers bestaat. Chepri was de god van de opgaande zon, die als het ware iedere dag een nieuwe zon schiep. De mestballen, die door de kevers worden gemaakt en voortgerold, werden, vanwege de ronde vorm, ook in verband gebracht met de zon, en hierdoor met Chepri.

In de kunst 
De scarabee komt in de Egyptische kunst in verschillende toepassingen voor:
 Als sieraad om de hals
 Als amulet op de borst of op het hart van een overledene
 Als herdenkingsvoorwerp voor belangrijke gebeurtenissen van farao's en koninginnen. Amenhotep III gaf een groot aantal gedenkscarabeeën uit
 Als god afgebeeld in de schildering op tombes en tempels

Ook in gebieden rond de Egyptische invloedssfeer speelden de scarabeeën een rol, zoals in Kanaän of Nubië.

Oud-Egyptische kunst
Kevers
Oud-Egyptische religie
Chuck Jones

Charles Martin "Chuck" Jones (Spokane (Washington)), 21 september 1912 – Corona del Mar (Californië), 22 februari 2002) is beroemd als tekenfilmregisseur voor de Looney Tunes tekenfilms. Veel van zijn animatiekortfilms rond Bugs Bunny, Daffy Duck en Porky Pig zijn klassiek geworden. Maar ook de filmpjes die hij rond zijn eigen personages draaide, zoals Wile E. Coyote, Henery Hawk, Pepe Le Pew, Marvin the Martian en Road Runner zijn nog steeds populair.

Jones werkte onder anderen met Tex Avery voor de Warner Brothers Studio. Hij maakte meer dan 300 tekenfilms, en won drie Oscars voor zijn werk als regisseur voor de Looney Tunes- en Merrie Melodies-tekenfilms, waar hij tientallen tekenfilms rond Bugs Bunny, Daffy Duck en Porky Pig maakte, waarvan vele klassiekers zijn geworden, zoals Duck Dodgers in the 24½th Century (1952), Duck Amuck (1953), One Froggy Evening (1955) and What's Opera, Doc? (1957). Zijn werk wordt geprezen vanwege de subtiele gezichtsexpressies, gevoel voor timing en slapstick en zijn zin voor experiment.

Hij werd in 1964 ontslagen bij het toenmalige "Warner Bros Cartoons" vanwege een schending van het exclusiviteitscontract dat hij met dat bedrijf had. Jones had in 1962 namelijk geholpen bij de productie van de animatiefilm Gay Purr-ee van het bedrijf United Productions of America. Toen in 1967 Warner Brothers haar animatieafdeling opdoekte kocht Jones de bedrijfshal en richtte zijn eigen bedrijfje "Sib Tower 12 Productions" op.  Met deze firma heeft hij in opdracht van MGM tientallen Tom en Jerry-tekenfilmpjes geregisseerd.

Ook later in zijn carrière bleef Jones een alom gerespecteerd en gewaardeerd expert op vlak van animatie. Hij kreeg een ere-Oscar in 1996 voor zijn bijdrage aan en succes in de ontwikkeling van de animatie.

Hij overleed aan hartproblemen op 22 februari 2002.

Externe link 
 Website

Amerikaans stripauteur
Amerikaans filmregisseur
Amerikaans animator
Amerikaans scenarioschrijver
Amerikaans televisieproducent
Amerikaans acteur
Bytecode

Bytecode is een soort machinetaal die het resultaat is van de (gedeeltelijke) compilatie van een computerprogramma. In tegenstelling tot "echte" machinetaal is bytecode niet geschikt om direct op een processor te worden uitgevoerd.
Bytecode kan worden uitgevoerd op een virtuele machine (zoals de .NET Common Language Runtime (CLR) of de Java Virtual Machine) of later vertaald worden naar "echte" machinetaal. 

Deze benadering maakt het mogelijk platform-onafhankelijke programma's te schrijven: op elk platform waarvoor een Virtuele Machine beschikbaar is, kan dan hetzelfde programma worden uitgevoerd.

Voor- en nadelen van bytecode 
Een vaak genoemd nadeel van bytecode is dat het langzamer zou zijn dan het uitvoeren van machinecode; de machinecode kan immers direct door de processor worden uitgevoerd. Indien bytecode wordt 'geïnterpreteerd', dan zal deze inderdaad trager zijn (soms wel tot een factor 20) dan machinecode. Indien de bytecode echter van tevoren zou worden omgezet naar machinecode is deze theoretisch gezien even snel. In de Java Virtual Machine wordt just-in-timecompilatie en interpretatie door elkaar gebruikt (just in time voor de kritieke, vaak aangeroepen stukken bytecode).

Een voordeel van bytecode is naast platformonafhankelijkheid dat het in principe specifiek te optimaliseren is voor de hardware waar het op draait. Stel dat een programma geschreven in machinecode is gemaakt voor een bepaalde processor met een snelle instructie X (bijvoorbeeld Intels SSE-instructies), dan kunnen processors zonder deze instructie X het programma niet uitvoeren, en moet het programma zo worden gecompileerd dat de snelle instructie X niet voorkomt en wordt vervangen door een aantal langzamere instructies die wél op alle processoren werken. Een compiler in een virtual machine zou pas bij compilatie kunnen kijken welke instructies beschikbaar zijn en de bytecode automatisch kunnen omzetten naar de snelste instructies die beschikbaar zijn op de processor.

Zie ook
 Parallax Propeller, een microcontroller met ingebouwde bytecode interpreter
 Java bytecode

Programmeren
Brad Dexter

Brad Dexter, geboren als Veljko Soso, (Goldfield (Nevada), 9 april 1917 - Rancho Mirage (Californië), 12 december 2002) was een Amerikaans acteur. Zijn ouders waren van Servische afkomst.

Hij was aanvankelijk bokser, maar na een kennismaking met het theater bleek dat zijn voorkeur te hebben. Hij ging het leger in tijdens de Tweede Wereldoorlog en kreeg werk in het cabaret dat speelde voor de troepen. Zijn artiestennaam was Barry Mitchell.

Na de oorlog deed hij ook mee in films en radiodrama's. John Huston ontdekte hem in een toneelstuk en nam hem aan voor de rol van de slechterik in The Asphalt Jungle (1950), onder zijn nieuwe naam Brad Dexter. In de jaren vijftig speelde hij diverse boeven in zowel drama's als westerns. Vooral zijn rol als een van de titelfiguren uit The Magnificent Seven (1960), naast onder anderen Steve McQueen, Charles Bronson en James Coburn, wordt herinnerd. Na de jaren zeventig hield hij zich meer bezig met produceren dan acteren.

Hij overleed op 12 december 2002 aan een longemfyseem.

Amerikaans acteur
Amerikaans filmproducent
Formule van Euler

De formule van Euler, genoemd naar haar ontdekker, de Zwitserse wiskundige Leonhard Euler, legt een verband tussen de goniometrische functies en de complexe exponentiële functie. De formule zegt dat voor elk reëel getal  geldt dat:

Daarin is  het grondtal van de natuurlijke logaritme,  de imaginaire eenheid, en zijn  en  respectievelijk de goniometrische functies sinus en cosinus met het argument in radialen. De formule geldt ook voor complexe waarden van .

Bewijs 
Er zijn verschillende methodes om de formule van Euler te bewijzen.

Analytische methode 
Bepaal de afgeleide van de functie:

Met behulp van de productregel volgt:

De afgeleide is dus 0. Dit betekent dat de functie  constant is:

Dus:

Omdat voor  geldt, dat

volgt dat  en .

Taylorreeks 
De gelijkheid kan men ook bewijzen door aan te tonen dat de taylorreeksen van beide uitdrukkingen hetzelfde zijn.

Machten van i 
De voorgaande afleidingen leiden tot een elegant bewijs. De onderstaande afleiding is minder elegant, maar geeft aanleiding tot een beter inzicht.

Indien de onderstaande afleiding wordt uitgedetailleerd, kan een intuïtief pad van de goniometrische voorstelling naar de formule van Euler worden opgebouwd.
 Het verheffen van  tot een natuurlijke macht , is roteren over  of  graden vanaf .

 i tot een reële macht  verheffen, correspondeert met een rotatie over een hoek  vanaf .

 Een macht van een complex getal  kan steeds in een macht van  worden herschreven met de eigenschap  waarbij 'log' de complexe logaritme is.
, want .
 Omdat een rotatie in het complexe vlak kan geschreven als een macht van , kan een rotatie in het complexe vlak worden geschreven als een macht van .
.

De eigenschap  kan als volgt worden afgeleid: 

We nemen de afgeleide van beide zijden van de bovenstaande gelijkheid:

Daaruit volgt:
 of

Identiteit van Euler 
Voor  ontstaat de zogenaamde identiteit van Euler:

Of in een andere vorm:

Sinus en cosinus 
Omgekeerd kunnen de sinus en de cosinus met behulp van de formule van Euler worden afgeleid :

Wiskundige analyse