Leon (imię)

Leon – imię męskie pochodzenia grecko-łacińskiego. Imię to w starożytnej Grecji funkcjonowało jako zdrobnienie imion dwuczłonowych, zaczynających się lub kończących (jak Pantaleon) członem λεων (leon), który pochodzi albo od słowa oznaczającego po grecku „lud”, albo „lew”. Już od czasów starożytnych jednak powszechnie uważano to imię za oznaczające „lew”. Imię to pojawiło się także u Rzymian, bądź jako zapożyczenie z Grecji, bądź niezależnie.

W Polsce imię to było zanotowane po raz pierwszy około 1265 roku w łac. brzmieniu Leo i około 1443 roku w formie Leon. Poświadczono również formę Len (=Leon), która mogła także stanowić zdrobnienie od Lenarta.

U Słowian wschodnich odpowiednikiem tego imienia jest Lew, od którego notowano m.in. następujące zdrobnienia: Lewa, Lewk, Lewka, Lewko, Lewo, Lewik.

Na liście najpopularniejszych imion w Polsce zajmuje 163. miejsce.

Żeński odpowiednik: Leona.

Leon imieniny obchodzi 
 26 stycznia, jako wspomnienie bł. Leona z Saint-Bertin
 6 lutego, jako wspomnienie św. Leona Karasumaru, męczennika z Nagasaki
 20 lutego, jako wspomnienie św. Leona Cudotwórcy
 1 marca, jako wspomnienie św. Leona, wspominanego razem ze św. Abundancjuszem, Donatem i Niceforem
 14 marca, jako wspomnienie św. Leona z Rzymu
 11 kwietnia,
 19 kwietnia, jako wspomnienie papieża Leona IX
 22 kwietnia, jako wspomnienie św. Leona, biskupa Sens
 25 maja, jako wspomnienie św. Leona, opata w Mantenay, nieopodal Troyes
 12 czerwca, jako wspomnienie papieża Leona III, a także błbł. Leona Nowakowskiego i Leona Wetmańskiego
 28 czerwca, jako wspomnienie św. Leona z Abruzji
 30 czerwca, jako wspomnienie św. Leona, subdiakona
 3 lipca, jako wspomnienie papieża Leona II
 12 lipca, jako wspomnienie św. Leona, opata z La Cavy
 17 lipca, jako wspomnienie papieża Leona IV
 20 lipca, jako wspomnienie św. Leona Ignacego Mangina
 10 września, jako wspomnienie bł. Leona z Satsumy, towarzysza bł. Ryszarda od św. Anny, wspominanego razem z Sebastianem Kimurą i innymi
 10 października, jako wspomnienie św. Leona, wspominanego razem ze św. Danielem z Kalabrii i in. towarzyszami
 10 listopada, jako wspomnienie papieża Leona Wielkiego

Papieże i święci noszący imię Leon 
 Leon I Wielki
 Leon II
 Leon III
 Leon IV
 Leon V
 Leon VI
 Leon VII
 Leon VIII
 Leon IX
 Leon X
 Leon XI
 Leon XII
 Leon XIII
 Leon Cudotwórca (VIII w.) – biskup Katanii
 Leon Mangin – francuski jezuita, męczennik
 Leon z Bajonny (IX w.) – francuski biskup, męczennik

Cesarze bizantyjscy 
 Leon I (cesarz bizantyński) (457-474)
 Leon II (cesarz bizantyński) (473-474)
 Leon III Izauryjczyk (675–741)
 Leon IV Chazar (775-780)
 Leon V Armeńczyk (813-820)
 Leon VI Filozof (866–912)

Inne osoby noszące imię Leon 
 Lionel z Antwerpii – syn króla Anglii, Edwarda III, i jego żony, Filipy de Hainault
 Lew Halicki – książę halicko-włodzimierski w latach 1293–1301
 Leone Battista Alberti – włoski malarz, poeta, filozof, kartograf, muzyk i architekt
 Lew Oborin – pianista.
 Lionel Aingimea – prezydent Nauru od 27 sierpnia 2019
 Leo Allatius – greckokatolicki uczony i teolog
 Lew Allen – dyrektor Agencji Bezpieczeństwa Narodowego USA w latach 1971–1977
 Leo Amery – angielski arystokrata, polityk
 Leo Baeck – niemiecki rabin, naukowiec
 Leo Hendrik Baekeland – belgijski przemysłowiec i wynalazca
 Lionel Barrymore – amerykański aktor
 Leon Barszczewski (1849–1910) – żołnierz, fotograf; badacz kultury Azji Środkowej; przyrodnik, glacjolog
 Leo Beenhakker – holenderski piłkarz i trener piłkarski
 Lew Berg – rosyjski biolog i geograf
 Leon Billewicz – generał brygady Wojska Polskiego
 Leon Borowski – polski inżynier, profesor Politechniki Warszawskiej
 Leo Brouwer – kubański kompozytor, gitarzysta, dyrygent
 Lew Leon Bukowiecki – polski krytyk filmowy, dziennikarz
 Leon Bukowiński (1900–1974) – polski Sprawiedliwy wśród Narodów Świata
 Leo von Caprivi – kanclerz Rzeszy
 Leon Chajn – działacz komunistyczny
 Leon Chwistek – polski malarz, poeta, filozof, matematyk, logik
 Leon Czołgosz – zabójca prezydenta Williama McKinleya
 Lew Aleksandrowicz Czugajew – chemik rosyjski, profesor chemii nieorganicznej
 Leo Daft – angielski profesor i budowniczy wczesnych miejskich kolei w USA
 Léo Delibes francuski kompozytor
 Lew Diomin – pułkownik lotnictwa, kosmonauta radziecki
 Leon Gambetta (1838–1882) – francuski polityk
 Leo Esaki – japoński fizyk, laureat nagrody Nobla
 Lion Feuchtwanger – pisarz niemiecki
 Leon Fokas – bizantyński wódz z okresu panowania dynastii macedońskiej
 Lew Gumilow – rosyjski historyk, geograf, etnolog i orientalista
 Łew Hankewycz – ukraiński działacz polityczny, adwokat
 Lew Holenderski – działacz syjonistyczny
 Leon Hufnagel (1893–1933) – polski astronom
 Lionel Jospin – francuski polityk socjalistyczny
 Lew Kamieniew – działacz ruchu bolszewickiego
 Leon Kieres – pierwszy prezes Instytutu Pamięci Narodowej
 Lionel Kieseritzky – dziewiętnastowieczny szachista
 Leon Kiszka (?–1728) – unicki metropolita Kijowa
 Leo von Klenze – architekt bawarski
 Lew Kopielew – pisarz rosyjski, literaturoznawca i historyk literatury
 Leon Kozłowski – polski archeolog i polityk
 Leon Kruczkowski (1900–1962) – polski pisarz i dramaturg
 Lew Landau – fizyk rosyjski
 Leon Max Lederman (1922) – amerykański fizyk
 Leo Lipski – polski pisarz emigracyjny
 Leo Löwenthal – niemiecki socjolog
 Lionel Messi – argentyński piłkarz
 Leon Madsen – duński żużlowiec
 Leon Miszewski – polski duchowny katolicki
 Leon Niemczyk (1923–2006) – polski aktor filmowy i teatralny
 Leon Pasternak – polski poeta, satyryk
 Leon Petrażycki (1867–1931), polski socjolog i filozof
 Lew Poługajewski – szachista i teoretyk radziecki
 Lionel van Praag – żużlowiec australijski
 Lionel Richie – amerykański wokalista, kompozytor i aktor
 Lew Rudniew – radziecki architekt
 Lew Rywin – producent filmowy
 Lew Sapieha – hetman wielki litewski, kanclerz wielki litewski
 Leon Schiller (1887–1954) – polski reżyser teatralny
 Lev Skrbenský z Hříště – kardynał czeski, arcybiskup Pragi
 Leo Strauss – niemiecko-amerykański filozof
 Lionel Strongfort – jeden z pionierów kulturystyki, zapaśnik, gimnastyk
 Lew Szestow – filozof rosyjski
 Lew Szwarc – radziecki kompozytor muzyki filmowej
 Leon Tarasewicz – polski malarz
 Lew Termen – wynalazca rosyjski
 Lew Tołstoj – rosyjski pisarz
 Lew Trocki – rosyjski polityk
 Leon Wantuła (1928–2005), polski pisarz
 Lew Worobjow – pułkownik lotnictwa, kosmonauta radziecki
 Leon Wyczółkowski (1852–1936) – polski malarz i grafik
 Lew Wygotski – psycholog i pedagog rosyjski
 Hans Leo Hassler – niemiecki kompozytor i organista
 James Leo Herlihy – amerykański powieściopisarz i dramaturg
 Hastings Lionel Ismay – brytyjski wojskowy, dyplomata i malarz
 Zdzisław Leon Stroiński – polski poeta
 Lancelot Lionel Ware – australijski prawnik

Postaci fikcyjne 
 Lionel Hutz – postać z serialu Simpsonowie
 Leo Thomas McGarry – fikcyjna postać z serialu Prezydencki poker Aarona Sorkina
 Leon – główny bohater filmu Leon zawodowiec grany przez Jeana Reno
 Lew Nikołajewicz Myszkin – główny bohater powieści Idiota Fiodora Dostojewskiego
 Leo Valdez – bohater powieści Olimpijscy Herosi Ricka Riordana
 Leon Verdas – bohater telenoweli Violetta grany przez Jorgego Blanco
 Leon – postać z gry komputerowej Brawl Stars
 Leon S. Kennedy – postać z gry komputerowej Resident Evil

Zobacz też 

 Lionel – brydżowa konwencja licytacyjna
 LEO I – brytyjski komputer opracowany w 1951 r.
 LeO H.13 – francuska rozpoznawczo-bombardująca łódź latająca
 LeO H.135B3 – francuski samolot amfibia patrolowy i szkolny
 San Leo – miejscowość i gmina we Włoszech
 St. Leo – 2 miejscowości w USA
 9504 Lionel – planetoida

Przypisy 

Męskie imiona greckie
Męskie imiona łacińskie