alibayram/wikipedia-40-langs huggingface dataset:
702

Het jaar 702 is het 2e jaar in de 8e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Europa 
 Koning Ergica overlijdt na een regeerperiode van 15 jaar en wordt opgevolgd door zijn zoon Witiza. Hij wordt in Toledo gekroond tot koning van de Visigoten.
 Theophylactus (702-710) volgt Johannes II Platinus op als exarch van Ravenna (Italië).

Arabische Rijk 
 De Arabieren veroveren de stad Tanger in Noord-Marokko. De Berbers bekeren zich tot de islam en het gebied wordt ingelijfd bij het Arabische Rijk.
 Ethiopische invallers uit Aksum bezetten de haven van Djedda (huidige Saoedi-Arabië).

Meso-Amerika 
 20 februari - K'inich K'an B'alam II overlijdt en wordt opgevolgd door zijn broer K'inich K'an Joy Chitam II als heerser (ahau) van Palenque (Mexico).

Religie 
 Beda, Angelsaksische monnik, wordt in Northumbria tot priester gewijd. Hij begint met zijn boekwerk de Historia ecclesiastica gentis Anglorum. (waarschijnlijke datum)

Geboren 
 Gangulfus, Bourgondisch edelman (waarschijnlijke datum)
 20 april - Jafer Sadiq, Arabisch imam (overleden 765)

Overleden 
 Berlindis van Meerbeke, Frankisch non (waarschijnlijke datum)
 Ergica, koning van de Visigoten (waarschijnlijke datum)
 20 februari - K'inich K'an B'alam II (66), koning van Palenque

000
709

Het jaar 709 is het 9e jaar in de 8e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Brittannië 
 Koning Coenred van Mercia doet afstand van de troon na een regeerperiode van 5 jaar. Hij gaat samen met Egwin, bisschop van Worcester, op pelgrimstocht naar Rome. Coenred wordt opgevolgd door zijn neef Coelred.
 Prins Æthelbald wordt vanwege dynastieke rivaliteit in Mercia, op jeugdige leeftijd verbannen naar Crowland (East Midlands). Hij zoekt zijn toevlucht bij Guthlac, een benedictijnse monnik, en duikt onder in een klooster.

Europa 
 Pepijn van Herstal, hofmeier van Austrasië, vervolgt zijn militaire campagne om het gebied van het Frankische Rijk verder uit te breiden. Hij slaagt er echter niet in om Allemannië in te lijven (zie: 712).

Azië 
 Nan Chao bezet de vorstendommen in de Mekongvallei. De stad Sawa (huidige Luang Prabang) wordt veroverd en bij het koninkrijk ingelijfd.

Geologie 
 Een storm scheidt de landverbinding van Jethou met Herm (Kanaaleilanden).

Religie 
 In de abdij van Mont Saint-Michel (voor de kust van Normandië) wordt de kapel voltooid.

Geboren 
 18 november - Kōnin, keizer van Japan (overleden 782)

Overleden 
 Adelmus, Engels bisschop (waarschijnlijke datum)
 Bertinus, Frankisch missionaris (waarschijnlijke datum)
 Gotfried, hertog van Allemannië (waarschijnlijke datum)
 24 april - Wilfrid van York, Engels bisschop

000
371

Het jaar 371 is het 71e jaar in de 4e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Klein-Azië
 Lycaonië (Turkije) een regio ten noorden van het Taurusgebergte wordt voor het eerst een aparte provincie.

Europa
 Martinus wordt gekozen tot bisschop van Tours. Hij is een van grondleggers van de Katholieke Kerk in Gallië.

China
 Periode van de Zestien Koninkrijken: Keizer Jin Feidi wordt afgezet en beschuldigd van homoseksualiteit. Hij wordt opgevolgd door zijn neef Jin Jianwendi.

Geboren 
 Valentinianus II, keizer van het West-Romeinse Rijk (overleden 392)

Overleden 
 Lucifer Calaritanus, bisschop en heilige
 Zeno van Verona, bisschop en martelaar (waarschijnlijke datum)

000
Paus Martinus I

Martinus I (Todi (Umbrië), ca. 600 - Chersonesos (Krim), 16 september 655) was de 74e paus van de Rooms-Katholieke Kerk, regerend van 649 tot 653. Zijn naamdag valt op 13 april (vroeger 12 november).

Zijn verkiezing tot paus was verlopen zonder instemming van keizer Constans II van Byzantium. Deze maakte daar een groot probleem van en zond de exarch van Ravenna naar Rome om Martinus in de kraag te vatten terwijl de paus juist midden in een synode zat. Deze synode hield zich bezig met de Type die Constans II had uitgevaardigd in een vruchteloze poging om de geschillen tussen de monotheleten en de orthodoxen te beslechten. Exarch Olympius besefte wel dat zijn interventie op veel tegenstand zou stuiten en gooide het op een akkoordje met de paus. Zo ontstond er een opstand tegen het centrale gezag van Constantinopel. Nadat deze rebellie met Olympius' plotselinge overlijden doodgebloed was, nam Constans wraak. Hij stuurde zijn nieuwe exarch Theodorus I Calliopas erop af en deze arresteerde de inmiddels oude en zieke paus op 15 juni 653. Martinus werd naar de hoofdstad gesleept en daar als verrader berecht. Uiteindelijk werd hij naar de Taurische Chersonesos verbannen, waar hij in september 655 van honger en verwaarlozing stierf.

Externe link
  H.Martinus I, paus en martelaar (HeiligenNet)
  Martinus I Paus (Heiligen-3s)
  Pope Saint Martin I (Patron Saint Index)
  Pope Saint Martin I (Catholic Online)

Martinus I
7e-eeuws bisschop
Martinus I
Italiaans heilige of zalige
Parti Socialiste (België)

De Parti Socialiste (PS, Socialistische partij) is een sociaaldemocratische Franstalige partij in Brussel en Wallonië. De partij is ontstaan in 1978 toen de Belgische Socialistische Partij werd opgesplitst in de Franstalige PS en de Vlaamse SP, later sp.a en sinds 2021 Vooruit. De PS is vertegenwoordigd in het Belgisch federaal parlement, in het parlement van de Franse Gemeenschap, in het Waals Parlement en in het Brussels Hoofdstedelijk Parlement. Ze is een coalitiepartner van verschillende regionale regeringen en de federale regering-De Croo I. De partij is supranationaal vertegenwoordigd in het Europees Parlement en maakt deel uit van de Europese fractie van de Progressieve Alliantie van Socialisten en Democraten. Op Europees niveau maakt de PS deel uit van de Partij van de Europese Sociaaldemocraten (PES).

Doel 
De PS vermeldt in haar statuten als eerste doel het organiseren van alle socialistische krachten uit Wallonië en Brussel in de klassenstrijd.

Geschiedenis

BWP (1885-1940) 
 Belgische Werkliedenpartij (BWP) vanaf 1885 tot en met 1940

BSP (1940-1978) 
 Belgische Socialistische Partij (BSP) vanaf 1940 tot en met 1978

Voorzitters

Overzicht Kamerzetels 

  '19-'21: 186zetels/  '25-'32: 187 zetels/  '36-'46: 202 zetels/  '49-'91: 212 zetels/  '95-'19: 150 zetels
 BWP '19-'39
 BSP '46-'78
  PS
  SP/sp.a/Vooruit

Overzicht regeringsdeelnames

Sozialistische Partei 
De Duitstalige afdeling van de PS in de Oostkantons heet Sozialistische Partei (SP). De bekendste politicus is Karl-Heinz Lambertz, die lange tijd minister-president van de Duitstalige Gemeenschap was.

Vooraanstaande leden 
 Philippe Busquin, voormalig EU-commissaris (tot 2004)
 José Happart, voormalig burgemeester van Voeren (1983-1989)
 Freddy Thielemans, voormalig burgemeester van Brussel (2001-2013)
 Ludivine Dedonder, Minister van Defensie van 1 oktober 2020 - heden

Externe links 

 Website PS
Wet van Hopkinson

De wet van Hopkinson, genoemd naar John Hopkinson, is het magnetisch equivalent van de wet van Ohm. De wet drukt de magnetische bronspanning uit als product van de magnetische weerstand en de magnetische flux:

Daarin is:
 de magnetische bronspanning in ampère of ampère-windingen
 de magnetische weerstand of reluctantie in AV−1s−1
 de magnetische flux in weber (Wb) (magnetische stroom)

Waar de wet van Ohm vaak uiterst nauwkeurige voorspellingen doet, is dit bij de magnetische tegenhanger niet zo. De oorzaak daarvan is dat elektrische stroom vrijwel uitsluitend door geleiders plaatsvindt, maar veel stoffen zoals lucht en allerlei elektrische isolatoren een sterk van nul afwijkende magnetische weerstand hebben. Magnetische circuits zijn daarmee veel moeilijker te construeren.

Zie ook 
 Wet van Ampère

Hopkinson
Elektriciteit
John Hopkinson

John Hopkinson (Manchester, 27 juli 1849 – Val d'Hérens, 27 augustus 1898) was een Brits natuurkundige en elektrotechnicus.

Biografie 
John Hopkinson werd geboren in Manchester als oudste van vijf kinderen. Zijn vader John was een werktuigbouwkundig ingenieur. Na de lagere school en Owens College ging hij studeren aan Trinity College in Cambridge. In 1871 studeerde hij af. Tevens behaalde hij een bachelorgraad aan de Universiteit van Londen. Hoewel hij een academische loopbaan kon krijgen, besloot hij een technische carrière na te streven.

Aanvankelijk was Hopkinson werkzaam in de fabriek van zijn vader, maar in 1872 aanvaardde hij de positie van leidinggevend ingenieur op de vuurtoren-afdeling van Chance Brothers and Company in Smethwick.

John Hopkinson werd bekend door zijn theoretische en praktische werk aan de toepassingen van elektriciteit en magnetisme zoals dynamo en elektromagneet. Hij trouwde met zijn schoolliefde Evelyn Oldenburg. Twee kamers in zijn huis werden verbouwd tot laboratorium waar hij zijn talloze experimenten uitvoerde die hem in 1878 een fellowship of the Royal Society opleverden. Hij rekende onder andere Lord Kelvin en William Crookes tot zijn kennissenkring. In 1890 werd hij onderscheiden met de Royal Medal. Datzelfde jaar werd hij hoogleraar elektrotechniek aan King's College London en kreeg hij tevens de leiding over het recent opgerichte Siemens-laboratorium. Hopkinson was tweemaal voorzitter van het Institution of Electrical Engineers (IEE, huidige IET), in respectievelijk 1890 en 1896.

Naar hem is het magnetische equivalent van de wet van Ohm genoemd: de wet van Hopkinson is een verbijzondering van een van de wetten van Maxwell. Daarnaast deed hij onderzoek naar magnetische permeabiliteit van ijzer bij hoge temperaturen en ontdekte wat later het Hopkinson-(piek)effect zou worden genoemd.

Op 49-jarige leeftijd stierf Hopkinson, samen met drie van zijn zes kinderen (John Gustave, Alice en Lina Evelyn), tijdens een noodlottig bergbeklimongeval op de flank van de Grande Dent de Veisivi in de Zwitserse Penninische Alpen.

Externe link
 Biografie John Hopkinson (Engels)

Brits natuurkundige
Elektrotechnicus
Ecolo

Ecolo is een Franstalige en Duitstalige, groene politieke partij in België. De naam is officieel een letterwoord dat staat voor "Ecologistes Confédérés pour l'Organisation de Luttes Originales" (Groenen Verenigd voor de Organisatie van Originele Acties), maar is in feite de verkorting van "Ecologie" of "Ecologisten".

De partij behaalde bij de verkiezingen in 1999 18% van de Waalse stemmen en 14% in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Ecolo nam deel aan de federale regering-Verhofstadt I (1999-2003), is een zusterpartij van het Vlaamse Groen en is lid van de Europese Federatie van Groene Partijen.

In het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en in de federale regering had Ecolo conflicten met de andere regeringspartijen, onder meer over de geluidsnormen voor en de hoeveelheid nachtvluchten vanaf Brussels Airport boven de stad Brussel, in het bijzonder de meer door Franstaligen bewoonde zuidrand.

Bij de regionale en Europese verkiezingen van 7 juni 2009 maakte Ecolo een grote sprong voorwaarts. In het Waalse gewestparlement groeide de partij van 3 naar 14 zetels, en in het Brussels parlement van 7 naar 16 zetels. Bij de verkiezingen van 2014 verloor de partij echter weer een aantal zetels.

Ecolo en Groen werken altijd nauw samen. Een voorbeeld is de gemeenschappelijke nieuwjaarsreceptie in 2019.

Het voorzitterschap van de partij is in handen van twee personen: één vrouw en één man. Bovendien moet een van hen uit het Brussels Hoofdstedelijk Gewest komen en de andere uit Wallonië. Sinds september 2019 zijn de Waal Jean-Marc Nollet en de Brusselse Rajae Maouane co-voorzitters van Ecolo.

Partijleiders

Externe links 
 Officiële website
 Officiële website Duitstalige Gemeenschap
Wet van Faraday

Er zijn 2 wetten van Faraday:
elektrolysewet van Faraday (elektrochemie)
inductiewet van Faraday (elektromagnetisme)
Niet-metaal

Een niet-metaal is een element waarvan de atomen, in tegenstelling tot de atomen van een metaal, niet gemakkelijk een elektron afstaan. Niet-metalen hebben een relatief hoge elektronegativiteit, uitgedrukt in de schaal van Pauling, en zijn daardoor redelijk sterke tot sterke oxidatoren. Niet alle elementen die niet tot de metalen worden gerekend, worden tot de niet-metalen gerekend.

De ongeveer 65 metalen staan vooral links en onder in het periodiek systeem der elementen, de kleine groep niet-metalen staat in de rechterbovenhoek:

Koolstof - stikstof - zuurstof - fosfor - zwavel - seleen

Ook de halogenen, de edelgassen en waterstof worden tot de niet-metalen gerekend. 

De meeste niet-metalen zijn slechte geleiders van elektriciteit, hoewel koolstof in zijn grafietmodificatie daar een uitzondering op is. De niet-metalen kunnen bij kamertemperatuur gasvormig, vloeibaar of vast zijn. Bij lagere temperatuur vormen zij in het algemeen vaste stoffen met een molecuulrooster. Er is meestal geen metaalglans.

Niet-metalen vormen tamelijk hechte verbindingen van ionogene aard met metalen. Hoe groter het verschil in elekronegativiteit tussen het metaal en het niet-metaal hoe ionogener de verbinding is. Onderling vormen niet-metalen vaak covalente bindingen die meer of minder gepolariseerd kunnen zijn. Ook zijn niet-metalen belangrijk in de organische chemie.

Chemisch element
Charles-Augustin de Coulomb

Charles-Augustin de Coulomb (Angoulême, 14 juni 1736 – Parijs, 23 augustus 1806) was een Franse natuurkundige die zich bezighield met elektriciteit en magnetisme en naar wie de eenheid van elektrische lading coulomb en de Wet van Coulomb genoemd zijn.

Biografie 
Coulomb werd geboren in Angoulême, Frankrijk als zoon van Henri Coulomb en Catherine Bajet. Na een aantal jaar verhuisde hij met zijn familie naar Parijs. In Parijs ging Charles naar het Mazarin-college, waar hij breed en goed werd onderwezen. In 1760 trad hij toe tot de École du Génie, een ingenieursschool van het leger. Vier jaar later werd hij naar Martinique, West-Indië, gestuurd om Fort Bourbon veiliger en beter bestand te maken tegen vijandige aanvallen. Na negen jaar (1773) keerde hij terug naar Frankrijk wegens ziekte.

Op de Académie des Sciences in Parijs begon hij zijn onderzoeken naar elektriciteit en magnetisme. Hij won zijn eerste prijs in 1777 met een apparaat om kleine elektrostatische krachten te meten, de torsiebalans, een elektroscoop dus. Zijn wetenschappelijke carrière kwam ten einde rond het aanbreken van de Franse Revolutie in 1789. Charles kreeg twee zonen. Hij stierf op 23 augustus 1806 in Parijs. Hij is een van de 72 Fransen wier namen in reliëf op de Eiffeltoren zijn aangebracht.

Wet van Coulomb 
De wet van Coulomb is niet door Coulomb zelf opgesteld, maar wel naar hem genoemd. Coulomb had ontdekt dat de kracht ' die twee geladen deeltjes op elkaar hebben omgekeerd evenredig is met het kwadraat van de afstand  tussen die twee deeltjes. Dit had hij aangetoond met zijn torsiebalans. De grootte van de kracht die twee ladingen  en  op elkaar uitoefenen voldoet aan:
,

waarin  de constante van Coulomb voorstelt.

Torsiebalans 
In 1777 legde Charles Coulomb de laatste hand aan zijn torsiebalans. Hiermee zijn heel kleine elektrische ladingen te meten. Het apparaat bestaat uit twee metalen bollen, een glazen cilinder en een buis. De buis steekt in de cilinder. Een van de bollen zit verankerd in de cilinder, een stukje geleidend materiaal steekt uit. De tweede is aan een staafje met een tegengewicht vrij beweegbaar aan een zilverdraadje in de buis opgehangen. 

Het apparaat meet de aantrekkende of afstotende kracht tussen de ladingen aan de hand van de torsie in de ophangdraad. Op een schaal aan de buitenkant van de glazen cilinder is de kracht af te lezen.

Werken 
In 1784 verscheen zijn Recherches théoriques et expérimentales sur la force de torsion et sur l'élasticité des fils de métal waarin hij de resultaten beschreef van zijn experimenten over de torsiekracht van metaaldraden. Zijn algemene conclusie was:

In 1785 presenteerde Coulomb zijn eerste drie werken over elektriciteit en magnetisme:
 Premier Mémoire sur l'Electricité et le Magnétisme
 Deuxième Mémoire sur l'Electricité et le Magnétisme
 Troisième Mémoire sur l'Electricité et le Magnétisme

In de jaren daarop (1786-1789) werden vier vervolgwerken gepubliceerd.

Frans natuurkundige
Lid van de Académie des sciences
Weber (eenheid)

De weber (symbool Wb) is de SI-eenheid van magnetische flux.

Uitgedrukt in andere SI-eenheden:

Hierbij is V (volt) de eenheid voor spanning, s (seconde) de eenheid voor tijd, kg (kilogram) de eenheid voor massa, m (meter) de eenheid voor lengte en A (ampère) de eenheid voor elektrische stroom.

De weber is vernoemd naar de Duitse natuurkundige Wilhelm Eduard Weber.

Afgeleide SI-eenheid
Wilhelm Eduard Weber

Wilhelm Eduard Weber (Wittenberg, 24 oktober 1804 – Göttingen, 23 juni 1891) was een Duitse natuurkundige en filosoof. Hij is vooral bekend voor zijn werk op het gebied van magnetisme.

Biografie 
Weber werd geboren in Wittenberg als middelste van de drie zonen van Michael Weber, professor theologie, en was de broer van de fysiologen Ernst Heinrich Weber (1795-1878) en Eduard Friedrich Weber (1806-1871). Na zijn universitaire opleiding aan de Universiteit van Halle, waarbij hij onder professor Johann Schweigger promoveerde, werd hij in 1828 buitengewoon hoogleraar aan dezelfde universiteit.

In 1831 kreeg hij, op 27-jarige leeftijd, op instigatie van Carl Friedrich Gauss een aanstelling als hoogleraar natuurkunde aan de Georg August-Universiteit van Göttingen. Op 12 december 1837 werd Weber, samen met nog zes Göttinger hoogleraren, afgezet als hij openlijk protesteert tegen de afschaffing van de vrijzinnige grondwet door Ernst August I van Hannover. Hierna onderneemt hij diverse reizen door Europa en verdient hij de kost als privaatdocent in Göttingen. In 1843 werd hij hoogleraar te Leipzig, maar na de Duitse Maartrevolutie keerde hij in 1849 weer terug op zijn oude post in Göttingen.

Werk 
Reeds als student deed Weber onderzoek naar geluidsgolven en samen met zijn broer Ernst Heinrich gaf hij het boek Wellenlehre, auf Experimente gegründet (1825) uit. Vanaf de jaren 1830 werkte hij intensief samen met Gauss en deed belangrijk onderzoek op gebied van magnetisme, inductie, elektrische eenheden en andere verschijnselen. In 1833 construeerde hij samen met Gauss de eerste praktische telegrafieverbinding; een 3 km lange lijn verbond het observatorium met het natuurkundig instituut in Göttingen.

Daarnaast bouwde hij de eerste magnetometers om het aardmagnetisch veld te meten en in kaart te brengen. Het resultaat publiceerde hij in Atlas des Erdmagnetismus.

Vooral aan zijn reeks publicaties Elektrodynamische Massbestimmungen tussen 1846 en 1878 heeft hij de naamgeving van de eenheid van magnetische flux, de weber, te danken. In 1859 kreeg hij de Copley Medal, in 1879 de Matteucci Medal.

Duits natuurkundige
Duits filosoof
Regeerakkoord

Een regeerakkoord of coalitieakkoord is in Nederland een overeenkomst tussen de fracties van twee of meer politieke partijen in het parlement die een coalitieregering vormen. Het akkoord is het resultaat van de informatiefase van de kabinetsformatie en het regelt de politieke uitgangspunten voor de komende kabinetsperiode. Het is een meerjarige agenda voor het kabinetsbeleid.

Over het regeerakkoord wordt soms langdurig onderhandeld. Dit is nodig omdat de betrokken partijen doorgaans verschillende, soms tegenstrijdige, beloftes hebben gedaan aan de kiezers. Afhankelijk van de mate van vertrouwen die tussen de partijen bestaat kan het regeerakkoord meer of minder gedetailleerd zijn.

In een regeerakkoord worden doorgaans geregeld:
 De uitgangspunten voor de rijksbegroting, de begrotingsdiscipline (hoe om te gaan met meevallers en tegenvallers), bezuinigingen en uitgavenverhogingen.
 Belangrijke wetgeving die wordt voorzien, bijvoorbeeld over medisch-ethische kwesties.
 De positie die de regering moet kiezen in internationale conflicten en internationale lichamen (Europese Unie, NAVO, Verenigde Naties).
 De oplossingsrichting voor grote maatschappelijke problemen.
 Andere belangrijke onderwerpen die in één of meer regeringsfracties gevoelig zouden kunnen liggen.

Het regeerakkoord is een politiek-inhoudelijk document. De verdeling van ministersposten en staatssecretariaten (de poppetjes) wordt er niet in opgenomen, die staat in het eindverslag van de formateur.

In Nederland legt de minister-president na het aantreden van een nieuw kabinet in de regeringsverklaring namens de Nederlandse regering in de Tweede Kamer verantwoording af over de kabinetsformatie en over het regeerprogramma, dat bestaat uit het regeerakkoord met aanvullingen van het nieuwe kabinet. 

De waarde van een regeerakkoord is betrekkelijk, omdat de politieke omstandigheden snel veranderen nadat het akkoord is gesloten. Het regeerakkoord is als zodanig staatsrechtelijk zonder betekenis, het kan slechts politiek worden afgedwongen.

Sommigen vinden dat het regeerakkoord op gespannen voet staat met het dualisme, omdat het de fractieleden van de coalitiepartijen bindt aan politieke keuzes waarover zij niet meer vrij en onafhankelijk kunnen oordelen.

Regeerakkoorden worden onder meer gepubliceerd als bijlage van een brief van de informateur(s) aan de Tweede Kamer, in een Kamerstuk.

Nederlands staatsbestel
Regeringsformatie
Politiek document
700

Het jaar 700 is het 100e jaar in de 7e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Europa 
 Na de dood van Cunibert volgt zijn minderjarige zoon Liutpert hem op als koning van de Longobarden onder regentschap van Ansprand.
 Asparoech, stichter van het Eerste Bulgaarse Rijk, overlijdt en wordt opgevolgd door zijn zoon Tervel als koning (khan) van de Bulgaren.

Arabische Rijk 
 Musa ibn Nusair verslaat de opstandige Berbers in Algerije en beëindigt het verzet tegen de Arabische invasie in Noord-Afrika.
 Pantelleria wordt door Arabieren veroverd en de bewoners worden tot slaaf gemaakt. Het eiland ontwikkelt zich tot piratennest.
 Mohammad ibn al-Ash'ath komt in opstand tegen kalief Abd al-Malik in de provincies Sistan en Beloetsjistan (huidige Iran).

Religie 
 Adomnán weet de Ierse koningen te overtuigen de Cáin Adomnáin aan te nemen. Deze wet beschermt de positie van vrouwen en geestelijken in het door stammentwisten geteisterde Ierland.
 Willibrord, Engelse monnik uit Northumbria, sticht een missiepost in Emmerik. Hij begint een missietocht naar Thüringen. (waarschijnlijke datum)
 In Lichfield (West Midlands) wordt een kathedraal gebouwd om de stoffelijke resten van bisschop Chad te bewaren.

Geboren 
 Aistulf, koning van de Longobarden (waarschijnlijke datum)
 Charibert van Laon, Frankisch edelman (waarschijnlijke datum)
 Gaubald, bisschop van Regensburg (waarschijnlijke datum)
 Virgilius van Salzburg, Iers missionaris (waarschijnlijke datum)
 Willibald, bisschop van Eichstätt (waarschijnlijke datum)

Overleden 
 Asparoech, koning van de Bulgaren
 Cunibert, koning van de Longobarden
 8 juli - Disibod (81), Iers bisschop
 Reinildis, Frankisch pelgrim (waarschijnlijke datum)

000
701

Het jaar 701 is het 1e jaar in de 8e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Europa 
 Koning Raginpert overlijdt en wordt opgevolgd door Liutpert die de troon opnieuw opeist (zie: 700). Hij wordt op zijn beurt in Pavia in opdracht van Aripert, zoon van Raginpert, in zijn bad gewurgd. Aripert II wordt als koning van de Longobarden gekroond.
 In het Frankische Rijk doet het drieslagstelsel zijn intrede, met deze landbouwmethode worden één op de drie akkergronden of "kouters" (om beurten) een jaar braakliggend gelaten. (waarschijnlijke datum)

Azië 
 Keizer Monmu voert de Code van Taihō in, de wet bestaat uit twee hoofddelen; de ryo, bestaande uit 30 hoofdstukken met meer dan 900 artikelen, waaronder de bestuurlijke instanties. En de ritsu, het eerste officiële wetboek van strafrecht in Japan.

Zuid-Amerika 
 Tiahuanaco (huidige Bolivia) bij het Titicacameer groeit uit tot een van de welvarendste hoofdsteden; er staan paleizen, piramides (o.a. de "Verzonken Tempel"), en de stad is omgegeven door landbouwgronden die door een irrigatiesysteem bevloeid worden. (waarschijnlijke datum)

Religie 
 8 september - Paus Sergius I overlijdt in Rome na een pontificaat van 14 jaar. Hij wordt opgevolgd door Johannes VI als de 85e paus van de Katholieke Kerk.
 Egwin, bisschop van Worchester, sticht de benedictijner abdij van Evesham.

Geboren 
 Li Bai (of Li Po), Chinees dichter (overleden 762)
 Shomu, keizer van Japan (overleden 756)
 Wunibald, Angelsaksisch missionaris (overleden 761)

Overleden 
 Liutpert, koning van de Longobarden
 Raginpert, koning van de Longobarden
 5 mei - Maurontius (66), Frankisch abt
 8 september - Sergius I, paus van de Katholieke Kerk

000
703

Het jaar 703 is het 3e jaar in de 8e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Brittannië 
 Wilfrid, Angelsaksische bisschop, reist opnieuw naar Rome om zijn positie als aartsbisschop van York te verdedigen. Onderweg bezoekt hij Willibrord, die met zijn zending de Friezen  bekeert in de Lage Landen.

Japan 
 Genmei wordt regentes van de 20-jarige keizer Monmu na het overlijden van ex-keizerin Jitō.

Geboren 
 An Lushan, Chinees rebellenleider (waarschijnlijke datum)

Overleden 
 Ermenhilda, Angelsaksisch koningin en abdis (waarschijnlijke datum)
 22 december - Jitō (58), keizerin van Japan
 20 maart - Wolfram, Frankisch missionaris

000
Pripjat (rivier)

De Pripjat (Oekraïens: Прип'ять; Wit-Russisch: Прыпяць, Prypjats; Pools: Prypeć; Russisch: Припять, Pripjat) is een Oost-Europese rivier die stroomt in Oekraïne en Wit-Rusland. De lengte is 761 km. De rivier mondt ten noorden van Kiev uit in de Dnjepr. De grootste steden aan de rivier zijn Pinsk en Mozir, beide in Wit-Rusland. De grootste zijrivier is de Horyn.

De bron van de Pripjat ligt in het uiterste noordwesten van Oekraïne, op ca 10 km van de Poolse grens in de streek Wolynië. Aan de Poolse kant van de grens liggen op deze hoogte het stadje Włodawa en het historisch bekende Sobibór. De Pripjat stroomt in oostelijke richting en passeert ten zuiden van Pinsk de grens met Wit-Rusland. Vanaf hier is de rivier bevaarbaar. De Pripjat stroomt nu door het dunbevolkte laagland van Polesië, waar zich een uitgestrekt moerasgebied bevindt. Bij de stad Mozir bevinden zich echter weer steile oevers. Vanaf deze stad stroomt de Pripjat in zuidoostelijke richting.

Voor de stad Pripjat komt de rivier weer op Oekraïens grondgebied. De monding in de Dnjepr bevindt zich even verderop bij Tsjernobyl, een naam die sinds 1986 door de ramp met de plaatselijke kernreactor wereldwijd bekend werd.

Pripjatmoerassen
De Pripjatmoerassen langs de Pripjat vormen een van de grootste wetlands van Europa. In de zestiger jaren is een deel van deze moerassen drooggelegd. Toch zijn er nog uitgestrekte natuurgebieden over. Tussen Toeraw en Petrykaw ligt aan de rechterkant van de Pripjat het nationale park Pripjatski. Dit 82.529 hectare grote park is in 1996 opgericht als voortzetting van een landschapspark en een hydrologisch natuurreservaat. De afstand van west naar oost is 64 kilometer, van noord naar zuid 27 kilometer. Het park omvat naast het dal van de Pripjat uitgestrekte bossen, hoogveen en kleine beekjes. Het hele gebied kent een gematigd reliëf. De rivier zelf loopt overigens net buiten het gebied.

Rivier in Oekraïne
Rivier in Wit-Rusland
Oblast Kiev
Stroomgebied van de Dnjepr
704

Het jaar 704 is het 4e jaar in de 8e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Byzantijnse Rijk 
 Keizer Justinianus II ontsnapt vanuit Cherson (huidige Oekraïne) na een ballingschap van bijna 10 jaar. Hij zoekt asiel bij Tervel, heerser (khagan) van het Bulgaarse Rijk, die hem in ruil voor een financiële vergoeding militaire steun verleent.

Brittannië 
 Koning Aethelred I van Mercia doet afstand van de troon na een regeerperiode van bijna 30 jaar. Hij besluit zich als abt in het klooster te vestigen en wordt opgevolgd door zijn neef Coenred, zoon van voormalig koning Wulfhere van Mercia.
 Koning Aldfrith van Northumbria overlijdt in Driffield (East Riding of Yorkshire) na een regeerperiode van bijna 20 jaar. Hij wordt opgevolgd door zijn zoon Eadwulf.

Azië 
 Koning Tridu Songtsen sneuvelt tijdens een militaire campagne in de Chinese provincie Yunnan. Hij wordt opgevolgd door zijn moeder Tri Malö, zij voert tijdens haar bewind een expansiepolitiek en breidt het Tibetaanse Rijk verder uit.

Geboren 
 Ibn Ishaq, Arabisch religieus historicus
 Tridé Tsungtsen, koning van Tibet (overleden 755)

Overleden 
 23 september - Adomnán (76), Iers abt en hagiograaf
 Aldfrith, koning van Northumbria
 Tridu Songtsen (34), koning van Tibet

000
706

Het jaar 706 is het 6e jaar in de 8e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Byzantijnse Rijk 
 15 februari - Keizer Justinianus II laat in Constantinopel zijn voorgangers Leontios II en Tiberios II in het Hippodroom in het openbaar executeren. Hiermee herstelt hij zijn gezag in het Byzantijnse Rijk.

Arabische Rijk 
 Kalief Al-Walid I begint met de bouw van de Grote moskee van Damascus. De moskee komt in plaats van een bestaande christelijke basiliek toegewijd aan Johannes de Doper. (waarschijnlijke datum)
 Het eerste bekende islamitische hospitaal (bimaristan) wordt gevestigd in Damascus. (waarschijnlijke datum)

Geboren 
 Al-Walid II, Arabisch kalief (waarschijnlijke datum)

Overleden 
 Lambertus (68), bisschop van Maastricht (of 705)
 15 februari - Leontios II, keizer van het Byzantijnse Rijk
 15 februari - Tiberios II, keizer van Byzantijnse Rijk

000
707

Het jaar 707 is het 7e jaar in de 8e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Byzantijnse Rijk 
 Byzantijns-Arabische Oorlog: De Omajjaden belegeren in Cappadocië de Byzantijnse vestingstad Tyana (huidige Turkije). Het beleg duurt tot in de winter van 708.

Arabische Rijk 
 Kalief Al-Walid I laat de Moskee van de Profeet in Medina (Saoedi-Arabië) vervangen door een grotere, met daarin ook het graf van Mohammed.
 De Omajjaden veroveren de Balearen in de Middellandse Zee. (waarschijnlijke datum)

Azië 
 18 juli - Keizer Monmu overlijdt na een regeerperiode van 10 jaar. Hij wordt opgevolgd door zijn moeder Genmei als de 43e keizerin van Japan.

Religie 
 18 oktober - Paus Johannes VII overlijdt in Rome na een pontificaat van 19 maanden. Hierdoor ontstaat er een sedisvacatie (leegheid van de Heilige Stoel).

Geboren 
 Gregorius van Utrecht, Frankisch abt (waarschijnlijke datum)

Overleden 
 Hidulfus van Henegouwen, Frankisch krijgsheer (hertog)
 Hildulf, bisschop van Trier (waarschijnlijke datum)
 18 oktober - Johannes VII, paus van de Katholieke Kerk
 18 juli - Monmu (24), keizer van Japan

000
708

Het jaar 708 is het 8e jaar in de 8e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Byzantijnse Rijk 
 Een Byzantijns expeditieleger onder bevel van keizer Justinianus II wordt bij de vestingstad Anchialus aan de Zwarte Zee vernietigend verslagen. De Bulgaarse cavalerie onder aanvoering van Tervel, heerser (khagan) van het Bulgaarse Rijk, drijft de Byzantijnen de zee in. Justinianus' intentie om de 3 jaren eerder aan Bulgarije afgestane gebieden te heroveren mislukt.

Azië 
 Keizerin Genmei voert in Japan het eerste officiële muntstelsel in. Koperen munten worden als betaalmiddel voor het eerst gebruikt.
 De Chinese theeceremonie wordt tijdens de Tang-dynastie verbreid onder de gehele bevolking. (waarschijnlijke datum)
 De Sakurajima, een vulkaan op het eiland Kyushu (Japan), komt tot uitbarsting.

Religie 
 15 januari - Paus Sisinnius volgt, na een sedisvacatie (leegheid van de Heilige Stoel) van 3 maanden, Johannes VII op. Hij overlijdt 3 weken later en wordt opgevolgd door Constantinus I als de 88e paus van de Katholieke Kerk.
 In de abdij van Mont Saint-Michel (voor de kust van Normandië) wordt een kapel gebouwd die gewijd is aan de aartsengel Michaël.

Geboren 
 Yutog Yönten Gönpo, Tibetaans lama en geneeskundige (overleden 833)

Overleden 
 Agia van Bergen, Frankisch edelvrouw en non (of 714)
 Drogo (38), hertog van Champagne en Bourgondië
 Irmina van Oeren, Frankisch edelvrouw (waarschijnlijke datum)
 4 februari - Sisinnius, paus van de Katholieke Kerk

000
710

Het jaar 710 is het 10e jaar in de 8e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Europa 
 Roderik pleegt een staatsgreep na het overlijden van koning Witiza, en bestijgt de troon als koning van de Visigoten. In Septimanië (Zuid-Frankrijk) komt de Visigotische adel in opstand en roept de wettige erfgenaam, de 10-jarige Achila II, uit tot koning van het Visigotische Rijk. Er ontstaan in Visigotisch Spanje twee rivaliserende koninkrijken, de aanhangers van Achila roepen de hulp in van de Moren.
 Lantfrid wordt hertog van het vrijwel onafhankelijke Allemannië. De Franken blijven het stamhertogdom domineren, onder het bewind van Pepijn van Herstal krijgt het middeleeuwse feodalisme steeds meer gestalte. (Waarschijnlijke datum.)
 De Ruiter van Madara wordt uitgehakt in de rotsen bij de stad Sjoemen (Bulgarije). Het monument stelt mogelijk Tervel voor, heerser (khagan) van het Bulgaarse Rijk. (Waarschijnlijke datum.)
 Ribe op Jutland wordt gesticht als marktplaats van Friezen en Noormannen.

Arabische Rijk 
 De Omajjaden veroveren Ceuta in Noord-Afrika en voeren een plunderveldtocht langs de Spaanse kust. Tariq ibn Zijad wordt benoemd tot gouverneur van Tanger (huidige Marokko) en stationeert er een garnizoen (1700 man).
 Stichting van het Emiraat Nekor in de Rifstreek van het huidige Marokko.

Azië 
 Keizerin Genmei verhuist de regering van Fujiwara naar Nara (Honshu). De hoofdstad telt ongeveer 200.000 inwoners en is omgeven door boeddhistische tempels. Begin van de Naraperiode: In Japan ontstaan de "kuge" (ambtenarenadel) en de "buke" (adel van krijgers), de latere samoerai (zie: 794).
 Koning Tridé Tsungtsen van Tibet trouwt met Jingcheng, een Chinese prinses van de Tang-dynastie. (Dit volgens de Tibetaanse annalen)

Religie 
 De eerste (houten) Al-Aqsa Moskee op de Tempelberg in Jeruzalem wordt voltooid. (Waarschijnlijke datum.)
 Kalief Al-Walid I geeft opdracht tot de bouw van de Grote Moskee van Aleppo (Syrië).

Geboren 
 Lullus, aartsbisschop van Mainz (waarschijnlijke datum)
 Walburga, Angelsaksisch missionaris (waarschijnlijke datum)

Overleden 
 25 juni - Cuneburga (50), Angelsaksisch abdis
 3 juli - Tang Zhongzong (53), keizer van China (Tang) (684, 705-710)
 Witiza, koning der Visigoten
 Cunethrith, Angelsaksisch abdis (waarschijnlijke datum)
 Dominica van Glastonbury, Iers martelares (waarschijnlijke datum)
 Emebertus, Frankisch geestelijke (waarschijnlijke datum)

000
712

Het jaar 712 is het 12e jaar in de 8e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Byzantijnse Rijk 
 De Bulgaren onder leiding van Tervel, koning (khagan) van het Bulgaarse Rijk, plunderen Thracië en bedreigen de stadsmuren van Constantinopel. Keizer Philippikos stuurt een deel van het Byzantijnse leger naar de Balkan om de invallen te bestrijden. Hierdoor wordt het Byzantijnse Rijk verzwakt en trekken de Arabieren vanuit het oosten Anatolië (huidige Turkije) binnen.

Europa 
 30 juni - Liutprand bestijgt de troon als koning van de Longobarden. Tijdens zijn bewind probeert hij de hertogdommen Spoleto en Benevento in te lijven bij het Longobardische Rijk, maar respecteert hij de autonomie van het ducatus van Rome.
 Toledo, de hoofdstad van de Visigoten, valt in handen van de 
Moren.

Arabische Rijk 
 De Arabieren veroveren Buchara en Samarkand (Oezbekistan), de steden worden volledig geplunderd en bijna ontvolkt. De overlevenden eindigen in de slavernij of worden gedwongen geïslamiseerd.

Azië 
 Keizer Rui Zong treedt af ten gunste van zijn 27-jarige zoon Xuan Zong. Hij bestijgt de troon als heerser van het Chinese Keizerrijk. De Tang-dynastie erkent het Bohai-koninkrijk (Mantsjoerije).
 Koningin Tri Malö overlijdt na een regeerperiode van 8 jaar en wordt opgevolgd door haar kleinzoon Tridé Tsungtsen. Hij wordt gekroond tot koning van het Tibetaanse Rijk.

Literatuur 
 De Kojiki, een historisch boek over de geschiedenis van Japan, wordt voltooid.

Geboren 
 Chrodegang, Frankisch bisschop (overleden 766)
 Du Fu, Chinees dichter (overleden 770)

Overleden 
 20 oktober - Ali Zain al-Abidien (58), Arabisch imam
 Tri Malö, koningin van het Tibetaanse Rijk

000
713

Het jaar 713 is het 13e jaar in de 8e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Byzantijnse Rijk 
 3 juni - Byzantijnse troepen komen in opstand in Thracië. Officieren bestormen het paleis in Constantinopel en arresteren keizer Philippikos die zich in een publiek badhuis bevindt. Hij wordt na een regeerperiode van 1 jaar en 6 maanden afgezet, blind gemaakt en verbannen. Philippikos wordt opgevolgd door zijn hoofdsecretaris Anastasios II.

Arabische Rijk 
 De Arabieren veroveren grote delen van Al-Andalus (huidige Spanje) en verwoesten de stad Mérida. Restanten van het Visigotische leger worden bij Segoyuala (Castilië en León) vernietigd.

China 
 In het Chinese Keizerrijk wordt de eerste handgeschreven krant, "Kai Yuan Za Bao", gepubliceerd.
 In Sichuan beginnen boeddhistische monniken met de bouw van de Grote Boeddha van Leshan.

Religie 
 Agilulf wordt benoemd tot bisschop van Keulen.

Geboren 
 Karloman, hofmeier van het Frankische Rijk (overleden 755)

Overleden 
 Suïtbertus, Angelsaksisch missionaris en bisschop
 Ursmarus, Frankisch abt en missionaris

000
714

Het jaar 714 is het 14e jaar in de 8e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Europa 
 April - Grimoald II, hofmeier van Neustrië en Bourgondië, wordt tijdens een pelgrimsreis naar het graf van Sint-Lambertus bij Luik door een sluipmoordenaar vermoord. Dit vermoedelijk in opdracht van zijn schoonvader Radboud, koning van de Friezen. De Pepiniden raken verwikkeld in politieke intriges en corruptie. Hertog Eudes verklaart Aquitanië (gelegen in het zuidwesten van Frankrijk) onafhankelijk.
 16 december - Pepijn II (van Herstal), hofmeier van Austrasië, overlijdt in Jupille (bij Luik). Hij wordt opgevolgd door zijn 7-jarige kleinzoon Theudoald (zoon van Grimoald II), met zijn grootmoeder Plectrudis als regentes over het Frankische Rijk. Zij laat haar stiefzoon Karel Martel gevangennemen en sluit hem op in Keulen.

Arabische Rijk 
 De Arabieren veroveren Lissabon (huidige Portugal), de stad groeit uit tot een belangrijk islamitisch handelscentrum. (waarschijnlijke datum).
 De Arabieren veroveren de Ebrovallei.

Religie 
 Volgens een legende vluchten zes Visigotische bisschoppen en één aartsbisschop vanuit Portugal naar het westen en stichten op Antillia zeven steden. (waarschijnlijke datum).

Geboren 
 Al-Mansoer, Arabisch kalief (overleden 775)
 Pepijn de Korte, koning van het Frankische Rijk (overleden 768)
 Stefanus II, paus van de Katholieke Kerk (of 715)

Overleden 
 16 december - Pepijn van Herstal, Frankisch hofmeier
 Grimoald II, hofmeier van Neustrië en Bourgondië
 Guthlac (41), Angelsaksisch monnik en heilige
 Achila II, koning van de Visigoten (waarschijnlijke datum)
 Agia van Bergen, Frankisch edelvrouw en non (of 708)
 Gummarus, Frankisch edelman (waarschijnlijke datum)

000
715

Het jaar 715 is het 15e jaar in de 8e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Byzantijnse Rijk 
 Keizer Anastasios II verzamelt de Byzantijnse vloot bij Rhodos met het bevel zich te verdedigen tegen de oprukkende Arabieren en tevens hun marinebases te vernietigen. Hij stuurt een Byzantijns leger onder commando van Leo de Isauriër (latere keizer Leo III) om Syrië binnen te vallen. De Arabieren veroveren Armenië en Cilicië.
 De Byzantijnse troepen gelegerd in het Thema Opsikion (huidige Turkije) slaan aan het muiten. Zij roepen Theodosios III, een financieel ambtenaar, uit tot keizer. Hij neemt na een beleg van 6 maanden Constantinopel in, Anastasios II doet afstand van de troon en vertrekt naar een klooster in Thessaloniki (Macedonië).

Europa 
 Frankische Burgeroorlog: Koning Dagobert III benoemt Raganfrid tot hofmeier van Neustrië en Bourgondië, dit in tegenspraak met de wens van Pepijn van Herstal die na zijn overlijden (zie: 714) zijn kleinzoon Theudoald als opvolger over het Frankische Rijk heeft aangeduid. Dit leidt tot een opvolgingsstrijd die tot 718 zal duren.
 26 september - Slag bij Compiègne: Op instigatie van Pepijns weduwe Plectrudis trekt Theudoald met een leger tegen Dagobert III ten strijde, maar wordt door Raganfrid in het Woud van Compiègne verslagen. De jonge Theudoald vlucht naar zijn grootmoeder in Keulen. De Neustrische adel consolideert haar macht in Picardië.
 Karel Martel, een bastaardzoon van Pepijn van Herstal, die door Plectrudis gevangen is gezet in Keulen, weet te ontsnappen. Hij wordt door de Austrasische adel benoemd tot hofmeier en mengt zich als derde partij in het conflict. Dagobert III overlijdt en wordt opgevolgd door Chilperik II, een zoon van de vermoorde Childerik II.

Arabische Rijk 
 Kalief Al-Walid I overlijdt na een regeerperiode van 10 jaar. Hij wordt opgevolgd door zijn broer Suleiman ibn Abd al-Malik als heerser van het Omajjaden-kalifaat.
 De Arabieren onder bevel van Tariq ibn Zijad vallen het gebied van La Rioja (huidige Spanje) binnen en veroveren de vestingstad León. (waarschijnlijke datum).

Azië 
 Keizerin Genmei treedt af ten gunste van haar dochter Genshō. Zij volgt haar op als de 44e keizerin van Japan.
 Het koninkrijk Water Chenla (Cambodja), gelegen in de Mekong delta, valt verder uiteen in nog meer staten.

Religie 
 9 april - Paus Constantinus I overlijdt na een pontificaat van 7 jaar. Hij wordt opgevolgd door Gregorius II als de 89e paus van de Katholieke Kerk.
 4 juni - Ceolfried, Angelsaksische abt van Wearmouth-Jarrow Abbey in Engeland, neemt afscheid van zijn broeders en vertrekt naar Rome.
 De Grote Moskee van Damascus, gebouwd op de plaats van een christelijke basiliek toegewijd aan Johannes de Doper, wordt voltooid.

Geboren 
 Eadberht, koning van Northumbria (waarschijnlijke datum)

Overleden 
 Adalsindis, Frankisch heilige (of 678)
 Al-Walid I (47), Arabisch kalief
 Dagobert III (16), koning van de Franken
 9 april - Constantius I, paus van de Katholieke Kerk
 18 juli - Muhammad ibn al-Qasim (19), Arabisch veldheer
 Theudoald, Frankisch hofmeier (of 741)

000
716

Het jaar 716 is het 16e jaar in de 8e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Byzantijnse Rijk 
 Byzantijns-Bulgaarse oorlogen: Keizer Theodosios III sluit een vredesverdrag met Tervel, heerser (khagan) van het Bulgaarse Rijk, met de bedoeling om zich te verzekeren van militaire steun tegen de Arabische dreiging in het Byzantijnse Rijk. De Bulgaren krijgen met een lakzegel officieel toegang handelsgoederen te verkopen in Constantinopel.

Brittannië 
 Prins Æthelbald keert terug uit ballingschap van Crowland (East Midlands). Hij bestijgt de troon als koning van Mercia na het overlijden van zijn neef Coelred. Volgens bronnen van Beda is Coelwald tussendoor nog korte tijd koning geweest. Tijdens zijn bewind verovert Æthelbald de gebieden van Essex en Midden-Engeland.

Europa 
 Fries-Frankische oorlogen: Koning Radboud sluit een alliantie met Neustrië en breidt zijn invloedssfeer langs het rivierengebied (Midden-Nederland) verder uit. Hij maakt Utrecht opnieuw tot hoofdstad van het Friese Rijk. Willibrord, Engelse monnik van Northumbria, moet zijn kerstening opgeven en slaat op de vlucht voor de plunderende Friezen.
 Slag bij Keulen: Koning Chilperik II van Neustrië en zijn bondgenoot Radboud belegeren Keulen. Karel Martel, hofmeier van Austrasië, probeert de stad te ontzetten, maar wordt verslagen. Plectrudis, weduwe van Pepijn van Herstal, en haar kleinzoon Theudoald moeten Keulen prijs geven. De schatkist van Austrasië wordt in beslag genomen.
 Slag bij Amel: Karel Martel verslaat bij Amel (huidige België) zijn Neustrische tegenstanders: Chilperik II en zijn hofmeier Raganfrid. Tijdens de gevechten past hij een gefingeerde terugtocht toe, om zijn rivalen in een hinderlaag te lokken. Na deze overwinning, zal Karel in gedurende 25 jaar van zijn leven nooit meer een veldslag verliezen.

Religie 
 Bonifatius, Engelse missionaris, verlaat Engeland om een eerste missie-expeditie naar Friesland (huidige Nederland) te ondernemen. Hij begint met het prediken van het evangelie, maar wordt later door de inval van de Friezen gedwongen huiswaarts te keren.
 Theodo III, hertog van Beieren, onderneemt een bedevaart naar Rome en vraagt tijdens een audiëntie aan paus Gregorius II om missionarissen te sturen naar zijn hertogdom.

Geboren 
 Hiltrude, hertogin van Beieren (waarschijnlijke datum)

Overleden 
 Coelred, koning van Mercia
 Rui Zong (54), keizer van China
 Winok, Bretons edelman (of 717)

000
887

Het jaar 887 is het 87e jaar in de 9e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Europa 
 10 januari - Boso, stichter van het koninkrijk Provence, overlijdt in Vienne na een regeerperiode van 7 jaar. Hij wordt opgevolgd door zijn zoon Lodewijk de Blinde, die de werkelijke macht (vanwege zijn jeugdige leeftijd) moet delen met zijn zwager Rudolf I. Hij wordt de facto heerser van Neder-Bourgondië.
 18 september - Pietro I Candiano, doge van Venetië, sneuvelt tijdens een zeeslag tegen de Narentijnse piraten uit Dalmatië. De Venetianen breiden hun handel verder uit in de Adriatische Zee. De stad Comacchio gelegen aan de Po wordt een welvarend handelscentrum door kooplieden uit Venetië.
 november - Keizer Karel de Dikke wordt na een staatsgreep afgezet door de Frankische adel en wordt gedwongen de keizerskroon af te staan. Hij wordt opgevolgd door zijn neef Arnulf van Karinthië (een onwettige zoon van koning Karloman van Beieren) als heerser van het Oost-Frankische Rijk.
 Ranulf II, een Frankische edelman, wordt (na de afzetting van Karel de Dikke) benoemd tot hertog (ofwel 'koning') van Aquitanië. Hij verklaart zich onafhankelijk van het West-Frankische Rijk en steunt Guido van Spoleto in zijn poging om het koningschap tegen zijn rivaal Odo van Parijs.
 december - Berengarius I, een kleinzoon van koning Lodewijk de Vrome, wordt (nadat het Frankische Rijk definitief uiteen is gevallen) door de Lombardische adel gekozen tot nieuwe heerser van Italië. Hij wordt in Pavia (Noord-Italië) gekroond met de IJzeren Kroon.

Japan 
 26 augustus - Keizer Kōkō overlijdt na een regeerperiode van 3 jaar. Hij wordt opgevolgd door zijn 20-jarige zoon Uda als de 59e keizer van Japan.

Geboren

Overleden 
 10 januari - Boso (42), koning van Bourgondië
 26 augustus - Kōkō (57), keizer van Japan
 18 september - Pietro I Candiano, doge van Venetië
 Ibn Majah, Perzisch hadithverzamelaar (of 889)
 Abbas ibn Firnas,  Andalousische wetenschapper

000
774

Het jaar 774 is het 74e jaar in de 8e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Europa 
 Juni – Koning Karel de Grote verovert Lombardije, dat een deel wordt van het Frankische Rijk. Hij bezet Pavia na een belegering van 2 jaar en verplicht Desiderius, de laatste koning van de Longobarden, afstand te doen van de troon. Karel laat zichzelf tot koning van de Longobarden kronen met de IJzeren Kroon. De gebieden Veneto, Istrië, Emilia, Toscane en Corsica komen onder Frankisch bestuur. Einde van het Longobardische Rijk.
 Karel de Grote bezoekt Rome en schenkt paus Adrianus I wereldlijke macht in delen van Italië. Hiermee wordt Adrianus heerser over Ravenna, de Pentapolis (politiek een verbond tussen de vijf steden) en de regio rondom Rome. Het hertogdom Benevento blijft onafhankelijk.
 Saksenoorlog: De Saksen voeren een plunderveldtocht in het huidige Hessen. In Fritzlar worden Frankische nederzettingen en kerken verwoest. Karel de Grote keert overhaast terug uit Italië en mobiliseert troepen voor een strafexpeditie tegen de Saksen.
 Koning Aurelius van Asturië overlijdt na een regeerperiode van 6 jaar. Hij wordt opgevolgd door Silo, een schoonzoon van voormalig koning Alfons I.

Brittannië 
 Koning Alhred van Northumbria wordt afgezet en verdreven uit York. Vanuit Bamburgh vlucht hij naar het noorden (een regio bewoond door de Picten). Hij wordt opgevolgd door de 11-jarige Aethelred I, een zoon van voormalig koning Æthelwald Moll.
 Koning Offa van Mercia wordt erkend als overlord (bretwalda) over de Angelsakische koninkrijken Kent en Wessex (waarschijnlijke datum).

Ecologie 
 De productie van koolstof-14 in de atmosfeer is sterk vergroot, mogelijk ten gevolge van een heftige zonnevlam of van een gammaflits.

Geboren 
 Heizei, keizer van Japan (overleden 824)
 Kūkai, Japans boeddhistische monnik (overleden 835)

Overleden 
 Aurelius, koning van Asturië (huidige Spanje)

000