Biologia molekularna

Biologia molekularna – nauka podstawowa zajmująca się biologią na poziomie molekularnym. Bada, w jaki sposób funkcjonowanie organizmów żywych uwarunkowane jest właściwościami budujących je cząsteczek, a zwłaszcza biopolimerów, jakimi są kwasy nukleinowe i białka. Zazębia się ona z takimi dziedzinami wiedzy jak genetyka, biochemia, biofizyka czy cytologia.

William Astbury w „Nature” opisał, że biologia molekularna:
... jest szczególnie zainteresowana formami biologicznych cząsteczek, ich trójwymiarową strukturą, genezą i ich funkcjonowaniem.

Techniki biologii molekularnej 
 Metody analizy.
 Genomu:
 Izolacja i oczyszczanie DNA,
 Izolacja i oczyszczanie plazmidowego DNA,
 Amplifikacja DNA PCR,
 Amplifikacja DNA metodą PCR in situ,
 Elektroforeza żelowa,
 Analiza wyznakowanych fluorescencyjnie fragmentów STR,
 Analiza polimorfizmu typu SNP,
 Sekwencjonowanie DNA,
 Sekwencjonowanie genomowe,
 Analiza mikromacierzy SNP,
 Analiza restrykcyjna fragmentów DNA,
 Hybrydyzacja kwasów nukleinowych w tym metodą fluorescencyjnej hybrydyzacji in situ,
 Tworzenie bibliotek genomowych
 Transkryptomu:
 Izolacja i oczyszczanie RNA,
 Izolacja i oczyszczanie miRNA,
 Izolacja i oczyszczanie piRNA (biologia),
 Odwrotna transkrypcja RNA do cDNA,
 Amplifikacja cDNA metodą Real time PCR,
 Amplifikacja cDNA metodą RACE PCR,
 Analiza ekspresji genów metodą mikromacierzy,
 Proteomu:
 Izolacja i oczyszczanie białek,
 Sekwencjonowanie białka,
 Mikromacierz białkowa,
 Metody immunohistochemiczne
 Metody mikroskopowe w tym analiza proteomu z wykorzystaniem mikrodysekcji laserowej
 Metabolomu:
 Analiza biochemiczna metabolitów metodą spektrometrii masowej,
 Spektroskopia EPR,
 Spektroskopia NMR,
 Spektroskopia UV-VIS,
 Analiza chemiczna płynów ustrojowych, wydzielin i wydalin w diagnostyce laboratoryjnej,
 Metody syntezy in vitro:
 Synteza genów,
 Synteza oligonukleotydów z wykorzystaniem syntetyzera DNA/RNA,
 Synteza białek z wykorzystaniem syntetyzera białek,
 Synteza białek rekombinowanych w systemach in vitro (lizatów kiełków pszenicy, erytrocytów króliczych),
 Metody biosyntezy in vivo:
 Inżynieria genetyczna:
 Przecinanie DNA z wykorzystaniem enzymów restrykcyjnych,
 Łączenie fragmentów DNA z wykorzystaniem ligaz,
 Wprowadzanie do genomu  insertów DNA z wykorzystaniem transpozaz,
 DNA i tworzenie konstruktów genetycznych,
 Biosynteza białek  rekombinowanych tj.: Rekombinowana insulina, erytropoetyna, rekombinowane enzymy i inne,
 Biosynteza białek rekombinowanych,
 Tworzenie szczepionek opartych o białka rekombinowane,
 Tworzenie szczepionek genetycznych,
 Tworzenie organizmów genetycznie modyfikowanych - GMO
 Transformacja bakterii z wykorzystaniem:
 plazmidowych konstruktów genetycznych,
 kosmidowych konstruktów genetycznych,
 bakteriofagów,
 Transfekcja komórek eukariotycznych z wykorzystaniem:
 chlorku wapnia,
 liposomów,
 strzelby genowej,
 wirusów tj.: lentiwirusów, retrowirusów, adenowirusów,
 Metody mikromanipulacji in vivo na poziomie molekularnym:
 Mikromanipulacje z wykorzystaniem mikroskopii  laserowej i szczypiec optycznych,
 Wprowadzanie i usuwanie wybranych organelli komórkowych,
 Wprowadzanie całego chromosomu do komórek za pomocą szczypiec optycznych,
 Metody wykorzystywane w zapłodnieniu in vitro,
 Metody terapii genowej w medycynie molekularnej.

Zobacz też 

 biotechnologia
 biomedycyna
 medycyna molekularna
 biologia medyczna
 genetyka molekularna.

Przypisy

Linki zewnętrzne 
 

 
  Molecular biology , Routledge Encyclopedia of Philosophy, rep.routledge.com [dostęp 2023-05-12].