V wiek

IV wiek <> VI wiek

401 402 403 404 405 406 407 408 409 410 411 412 413 414 415 416 417 418 419 420 421 422 423 424 425 426 427 428 429 430 431 432 433 434 435 436 437 438 439 440 441 442 443 444 445 446 447 448 449 450 451 452 453 454 455 456 457 458 459 460 461 462 463 464 465 466 467 468 469 470 471 472 473 474 475 476 477 478 479 480 481 482 483 484 485 486 487 488 489 490 491 492 493 494 495 496 497 498 499 500

Urodzili się 

 ok. 409 - Święty Briok
 czerwiec 418 - Yūryaku
 ok. 420 - Gliceriusz
 ok. 420 - Ekdycjusz
 ok. 430 - Patern z Avranches

 pom. 430 - 460 - Eneasz z Gazy
 439 - Eudokia
 ok. 465 - Prokop z Gazy
 473/474 - Ennodiusz z Pawii
 ok. 480 – Boecjusz, ostatni wielki filozof tradycji klasycznej
 484 - Teuderyk I
 ok. 496 - German z Paryża
 ok. 500 - Teodora (żona Justyniana I)
 V wiek - Dwynwen

Zmarli 

 408 (22 sierpnia) – Stylicho, patrycjusz rzymski, zamordowany.
 420 (30 września) – święty Hieronim, doktor Kościoła.
 454 – Aecjusz, wódz rzymski, zamordowany.
 484 – Peroz, król Persji, zabity przez Hunów.
 493 – Odoaker, wódz germański, zamordowany.

Wydarzenia w Europie 
 około 400 – ziemie u ujścia rzek: Ren, Moza i Skalda zalały plemiona germańskie (gł. Frankowie, Sasi i Fryzowie)
 401 – Alaryk wkroczył do Italii północnej, Stylicho zawarł z nim pokój
 402 – dwór cesarstwa zachodniego przeniósł się z Mediolanu do Rawenny
 405 – Germanowie pod wodzą Radagaisa przekroczyli Dunaj i zmierzali ku środkowej Italii
 406 – (31 grudnia) Wandalowie, Swebowie i Alanowie przekroczyli Ren
 407 – legiony rzymskie opuściły Brytanię (kraj rozpadł się na wiele państewek plemiennych)
 408 – Alaryk zerwał pokój, zajął Panonię i Noricum
 409 – Wandalowie, Swebowie i Alanowie wdarli się do Hispanii
 410
 Rzym padł łupem Alaryka i jego Wizygotów
 cesarz Honoriusz zrezygnował z obrony Brytanii
 411/12 – Wizygoci przeszli do Galii
 415 – Wizygoci utworzyli w Galii własne królestwo ze stolicą w Tuluzie
 416 – Wizygoci podbili królestwo Wandalów w Hiszpanii
 419 – Wizygoci za zgodą Honoriusza założyli w Galli pierwsze barbarzyńskie państwo w granicach Imperium Rzymskiego
 431 – potępienie nestorianizmu jako herezji
 435 – ugoda cesarstwa rzymskiego z Wandalami
 około 435 – Św. Patryk rozpoczął chrystianizację Irlandii
 438 – wydanie Codex Theodosianus – kodyfikacji rzymskiego prawa
 około 449 – Anglowie, Sasowie i Jutowie rozpoczęli inwazję Brytanii
 451
 bitwa pod Awarajr
 najazd Hunów na Galię, bitwa na Polach Katalaunijskich
 potępienie monofizytyzmu jako herezji
 452
 najazd Hunów na Italię
 założenie Wenecji

 454 - bitwa nad rzeką Nedao, Hunowie rozbici przez plemiona germańskie 

 455
 zajęcie Rzymu przez Wandalów
 koniec rządów dynastii teodozjańskiej
 456 – zwycięstwo Teodoryka na Swebami pod Astorgą w Hiszpanii
 475 – Romulus Augustulus został cesarzem rzymskim
 476
 Odoaker obalił Romulusa Augustulusa
 koniec Cesarstwa Zachodniorzymskiego
 480 – Odoaker odesłał insygnia cesarskie do Konstantynopola
 481 – Chlodwig został królem Franków
 486 – Chlodwig pokonał Syagriusza w bitwie pod Soissons
 489-493 – podbój Italii przez Teodoryka, króla Ostrogotów
 496 – (25 grudnia) chrzest Chlodwiga

Wydarzenia w Azji 
 405 – dominacja królestwa Yamato w Japonii.
 420 – Nankin został stolicą południowych Chin.
 427 – król Changsu przeniósł stolicę koreańskiego królestwa Goguryeo z Kungnesong do Pjongjangu nad rzeką Taedong-gang.
 428 – ponowne połączenie Persji i Armenii.
 430 – najazd Heftalitów na Persję.
 469 – na dworze cesarza Japonii, Yūryaku odbywały się walki zapaśników sumo.
 około 470 – skończył się napór Białych Hunów (Heftalitów) na Indie. Państwo Guptów zostało jednak zniszczone i Indie rozpadły się na wiele drobnych królestw
 475 – wielki pożar niszczy miasto Bizancjum (spłonął 12 m posąg Zeusa dłuta Fidiasza)
 477 – buddyzm stał się religią państwową w Chinach
 479 – władzę w południowych Chinach objęła dynastia Qi
 około 480 – w Japonii powstały pierwsze świątynie sintoistyczne
 489 – wielki darmowy szpital założono w Jundishapur (obecnie Shushtar, Iran)
 około 500 – w Indiach wynaleziono system dziesiętny

Wydarzenia w Afryce 
 429 – wtargnięcie Wandalów przez Cieśninę Gibraltarską do Afryki
 439 – Wandalowie zdobyli Kartaginę
 około 500 – rolnicy i pasterze Bantu dotarli do Afryki Południowej

Wydarzenia w Ameryce 
 około 500 – supremacja ludu Huari w Peru

05