alibayram/wikipedia-40-langs huggingface dataset:
Nukleotydy

Nukleotydy – organiczne związki chemiczne z grupy estrów fosforanowych; są estrami nukleozydów i kwasu fosforowego (5'-fosforany nukleozydów). 

Nukleotydy stanowią podstawowe składniki kwasów nukleinowych (DNA i RNA) oraz innych polinukleotydów, odgrywają też znaczącą rolę w metabolizmie i przekazywaniu sygnałów w komórce: 
 Adenozynotrójfosforan (ATP) i guanozynotrójfosforan (GTP) stanowią główne źródło energii niezbędnej w wielu reakcjach chemicznych zachodzących w komórkach. Energia ta jest zmagazynowana w wiązaniach bezwodnikowych między grupami fosforanowymi. 
 Cykliczny adenozynomonofosforan (cAMP) i cykliczny guanozynomonofosforan (cGMP) uczestniczą w szlakach sygnałowych i stanowią kofaktory dla enzymów (np. NAD+, FMN, FAD oraz koenzym A).

Struktura 
Nukleotydy zbudowane są z reszty cukrowej – pentozy (w DNA jest to deoksyryboza, zaś w RNA ryboza), co najmniej jednej reszty fosforanowej i zasady azotowej: purynowej, pirymidynowej lub flawinowej (niewystępującej w kwasach nukleinowych).

Grupa fosforanowa formuje wiązanie z 2, 3 lub 5 węglem w pierścieniu pentozowym. Najbardziej rozpowszechnione jest wiązanie między fosforanem a węglem 5. Nukleotydy cykliczne formują się, gdy dochodzi do połączenia grupy fosforanowej z dwiema grupami hydroksylowymi reszty cukrowej.
 
Kwasy nukleinowe to biopolimery zbudowane z nukleotydów połączonych wiązaniami fosfodiestrowymi 3'-5'. W naturze występują dwa typy kwasów nukleinowych – DNA i RNA – jednak obecnie istnieje także kilka syntetycznych analogów kwasów nukleinowych.

W kwasach nukleinowych, poza nukleotydami z pięcioma podstawowymi zasadami heterocyklicznymi kwasów nukleinowych (A, C, G, T, U), występują także (szczególnie często w tRNA) nukleotydy zawierające modyfikowane nukleozydy, na przykład pseudourydynę lub inozynę.

Zestawienie wybranych nukleotydów 

 NMP – 5'-monofosforan nukleozydu N
 NDP – 5'-difosforan nukleozydu N
 NTP – 5'-trifosforan nukleozydu N

Zobacz też 
 kodon
 telomer

Uwagi

Przypisy

Linki zewnętrzne
Niemetal

niemetal – grupa pierwiastków chemicznych

Niemcy
 Niemetal – gmina w kraju związkowym Dolna Saksonia, w powiecie Gatynga
Netscape

Netscape Navigator – przeglądarka internetowa
 Netscape Enterprise Server – serwer WWW
 Netscape Directory Server – serwer LDAP
 Netscape Visual JavaScript – zintegrowane środowisko programistyczne
 Netscape Certificate Management System – system zarządzania certyfikatami
 Netscape Communications – przedsiębiorstwo tworzące oprogramowanie
Netscape Communications

Netscape Communications Corporation (poprzednio pod firmą Mosaic Communications Corporation, MCC) – przedsiębiorstwo tworzące oprogramowanie, założone przez Marca Andreessena i Jamesa H. Clarka w kwietniu 1994 roku w celu wydania własnej wersji przeglądarki internetowej opartej na innej przeglądarce NCSA Mosaic znanej od tego czasu pod nazwą Netscape Navigator lub także pod nazwą kodową Mozilla.
Przedsiębiorstwo zostało wykupione przez korporację AOL w roku 1998 i przestało istnieć 15 lipca 2003.
Różne znaki towarowe związane z nazwą Netscape pozostają jednak w dalszym ciągu w użyciu.

15 lipca 2003 roku podjęto decyzję o zawieszeniu rozwoju przeglądarki Netscape (w tym czasie powstała Fundacja Mozilla). Z decyzji tej wycofano się w marcu 2004 po protestach użytkowników.

Najczęściej używanymi produktami przedsiębiorstwa były:
 przeglądarka internetowa Netscape Navigator
 serwer www Netscape Enterprise Server
 serwer LDAP Netscape Directory Server
 system zarządzania certyfikatami Netscape Certificate Management System

Spośród wycofanych produktów przedsiębiorstwa warto wymienić Netscape Visual JavaScript, zintegrowane środowisko programistyczne dla opracowanego przez Netscape języka JavaScript oraz bezpieczny system transmisji SSL.

Dalsza historia produktów 
Netscape Navigator: w marcu 1998 roku (jeszcze przed przejęciem przez AOL) Netscape opublikowała część kodu źródłowego przeglądarki jako wolne oprogramowanie na licencji Netscape Public License. Wynikiem Projektu Mozilla miał być Netscape Navigator 5. Po wielu komplikacjach wydany został dopiero Netscape Navigator 6, licencja uległa zmianie na MPL, a kod źródłowy ma obecnie pod opieką Fundacja Mozilla, która rozwinęła go najpierw w Mozilla Application Suite, a potem w programy Firefox i Mozilla Thunderbird. Gdy pakiet Mozilla przestał być rozwijany przez Fundację Mozilla, SeaMonkey Council zaczęła tworzyć pakiet SeaMonkey.

Netscape Enterprise Server był rozwijany jako joint venture pomiędzy AOL a firmą Sun Microsystems pod nazwą iPlanet. Od roku 2002 wszystkie udziały wykupił Sun Microsystems, a program uległ wielu przeobrażeniom i obecnie nosi nazwę Sun Java System Web Server.

Netscape Directory Server w 2004 został sprzedany przedsiębiorstwu Red Hat i stał się bazą dwóch produktów Fedora Directory Server oraz Red Hat Directory Server.

Netscape Certificate Management System był najpierw rozwijany jako iPlanet Certificate Management System,
a od zakupu technologii w 2004 przez Red Hat nosi nazwę Red Hat Certificate System.

Linki zewnętrzne 
 portale internetowe Netscape:
 USA
 Niemcy
 Kanada – angielski
 
 
 
 
 Ex-Mozilla.org strona byłych pracowników firmy

Amerykańskie przedsiębiorstwa informatyczne
Przedsiębiorstwa z siedzibą w Wirginii
Spółki wycofane z NASDAQ
Neon (pierwiastek)

Neon (Ne, ) – pierwiastek chemiczny z grupy helowców (gazów szlachetnych) w układzie okresowym. Jego zawartość w górnych warstwach Ziemi wynosi 5 × 10−7%. Stabilne izotopy neonu to ,  i . Jest to bezwonny i bezbarwny gaz.

Pierwiastek został odkryty przez brytyjskich chemików sir Williama Ramsaya i Morrisa W. Traversa w 1898 roku. Nazwa pierwiastka pochodzi od greckiego słowa neos, co oznacza „nowy”.

Neon jest gazem szlachetnym i nie są znane żadne jego trwałe związki chemiczne. Metodami spektroskopowymi wykryto natomiast istnienie jonów , ,  i . Znane są także cząsteczki NeF o czasie życia obliczanym na 25 ns. Neon ma też zdolność tworzenia niestabilnych hydratów.

Zastosowanie 
Neon stosuje się do wypełniania lamp neonowych, jako wydajniejszy od helu środek chłodniczy oraz w mieszankach gazowych do laserów excimerowych. Jest jednak znacznie droższy niż hel, gdyż na skalę przemysłową otrzymywany jest tylko poprzez destylację frakcyjną skroplonego powietrza, w którym występuje w śladowych ilościach.

Neon jest też ważnym surowcem do produkcji półprzewodników, gdyż lasery excimerowe służą m.in. do wysoce precyzyjnego wycinania chipów z podłoży krzemowych, a także w litografii laserowej.

Związek Radziecki prowadził badania nad wykorzystaniem neonu zwłaszcza w przemyśle zbrojeniowym, m.in. do produkcji broni laserowej.

Nie jest znane żadne znaczenie biologiczne neonu.

Producenci 
Do początku roku 2022 największym producentem neonu była Ukraina, która zaspokajała ok. 45–55% zapotrzebowania światowego. Drugim dostawcą była Rosja – w roku 2021 pokrywała ok. 30% zapotrzebowania. Po inwazji na Ukrainę i zatrzymaniu produkcji neonu przez zakłady w Mariupolu (prawdopodobnie całkowicie zniszczone przez agresorów) i w Odessie, Rosja znacznie umocniła swoją pozycję na tym rynku. Kolejnym ważnym producentem neonu są Chiny, jednak znaczną część produkcji wykorzystują na własne potrzeby.

Rosja i Ukraina pozyskiwały neon na skalę przemysłową od czasów ZSRR jako produkt uboczny w przemyśle hutniczym. Przy hutach powstały zakłady produkujące neon. W większości pozyskany gaz ten trafiał do zakładów na Ukrainie, gdzie był następnie oczyszczany.

30 maja 2022 rząd Rosji ograniczył do 31 grudnia 2022 eksport gazów szlachetnych. Będzie on możliwy jedynie na podstawie specjalnych zezwoleń udzielanych przez rząd na wniosek Ministerstwa Przemysłu i Handlu FR. Uderza to przede wszystkim w globalny rynek neonu, uzależniony od dostaw z Ukrainy i Rosji, a tym samym w sektor wysokich technologii, kluczowy dla najbardziej rozwiniętych gospodarek. Zwiększa to koszty wojny na Ukrainie, ponoszone przez Zachód, pogłębiając problemy z zaspokojeniem globalnego popytu na półprzewodniki, wywołane już wcześniej przez pandemię COVID-19.

Uwagi

Przypisy

Bibliografia 
 

Gazy szlachetne
Neptun (ujednoznacznienie)

Neptun – ósma według oddalenia od Słońca planeta w Układzie Słonecznym
 neptun (łac. neptunium) – pierwiastek chemiczny z grupy aktynowców (symbol Np)
 Neptun – w mitologii rzymskiej bóg mórz i żeglarzy
 Neptun – polska marka telewizorów
 Neptun 156 – typ monitora
 „Neptun” – nazwa okrętów
 „Neptun” – polski rzeczny holownik ratowniczy
 „Neptun” – polski rzeczny holownik, zbudowany w 1921 roku
 „Neptun” – statek estoński, wodowany pod nazwą „Cesariewicz Aleksiej”
 Neptun – budynek wysokościowy w Gdańsku
 Neptun – pocisk przeciwokrętowy

Zobacz też 

 Neptun Końskie – klub sportowy w Końskich
 Fontanna Neptuna – strona ujednoznaczniająca
 galeon Neptun – replika galeonu
 gorący neptun – typ planety pozasłonecznej
 Klub Imprez na Orientację Neptun – klub turystyczny w Gdańsku
Nowe ruchy religijne

Nowe ruchy religijne (ang. New religious movements lub NRM) – powszechna, zbiorowa nazwa wspólnot religijnych odróżnianych od związków tego rodzaju posiadających szerokie uznanie społeczne. Nowe ruchy religijne z reguły nie są zaliczane do głównych religii, z których się wywodzą, ze względu na poważne różnice doktrynalno-społeczne. Mają od kilkudziesięciu do kilku milionów wyznawców bądź sympatyków. Współcześnie nazwy tej używa się w miejsce określenia sekta, które ze względu na pejoratywny wydźwięk społeczny jest zarzucane m.in. przez przedstawicieli nauki i władz publicznych. Status nowego ruchu religijnego nie musi stanowić przeszkody w uzyskaniu państwowej regulacji prawnej jako związku wyznaniowego.

Klasyfikacja

Kryterium czasowe 
Istnieje wiele kryteriów (czasowych) zaliczania do nowych ruchów religijnych. Najpopularniejsze to:

 Ruchy religijne młodsze niż 150 lat
 Ruchy powstałe po bahaizmie (1863 lub 1866)
 Ruchy powstałe od 1844 roku (patrz babizm, adwentyzm)
 Ruchy młodsze niż 500 lat
 Ruchy powstałe po sikhizmie (1499–1504)
 Ruchy powstałe po 1600 (wyłączenie „tradycyjnych” protestantów)
 Ruchy powstałe po 1534 (patrz luteranizm, anglikanizm)
 Ruchy powstałe w XX i XXI wieku
 Ruchy powstałe po II wojnie światowej
 Kryterium bezczasowe:
 nazwa tradycyjna, różne formy
 nazwa odnosząca się do ruchów powstałych w ostatnich 150 latach (ale również kryteria 3 i 4) o światopoglądzie kompletnie niepasującym do żadnej dużej religii, co uniemożliwia ich zaliczenie do tradycyjnych religii (kryterium to usuwa większość „radykalnych protestantów” z NRM według kryteriów 1, 1a, 1b, 3 oraz 4 i jest traktowane jako kryterium dodatkowe do przedstawionych).

W przeszłości stosowano najczęściej kryteria z grupy 2, obecnie wersje grupy 1 są najpopularniejsze, ze wskazaniem na 1a.

Kryterium pochodzenia 
Najczęściej podstawą klasyfikacji nowych ruchów religijnych jest to, do jakich istniejących religii nawiązują w swoich doktrynach.

 
Socjologia religii
NUMA

Non-Uniform Memory Access
 National Underwater and Marine Agency

Zobacz też 
 Numa Pompiliusz 
 (15854) Numa
 Numa Andoire
 Numa Droz
Nauki o Ziemi

Nauki o Ziemi – nauki przyrodnicze, których przedmiotem badań jest Ziemia. W latach 2011–2018 zaliczano do nich:
 geofizyka
 geografia
 geologia
 oceanografia.

Nauki o Ziemi mogły być też rozumiane jako dział nauk planetarnych.

W rozporządzeniu Ministra Edukacji i Nauki z dnia 11 października 2022 roku wskazano wyodrębnioną dziedzinę nauk ścisłych i przyrodniczych, która obejmuje dyscypliny:
 astronomia
 biotechnologia
 informatyka
 matematyka
 nauki biologiczne
 nauki chemiczne
 nauki fizyczne
 nauki o Ziemi i środowisku.

Rozporządzenie z 2018 r. w ramach tej dziedziny nauk nie wymieniało biotechnologii.

Zobacz też 
 Klasyfikacja dziedzin i dyscyplin naukowych w Polsce
 Klasyfikacja dziedzin i dyscyplin naukowych według OECD
 Central European Journal of Geosciences
 ery i okresy geologiczne

Przypisy
Nauki przyrodnicze

Nauki przyrodnicze – część nauk empirycznych badająca przyrodę, z wyłączeniem społeczeństwa. Badają one różne aspekty świata materialnego, ożywionego i nieożywionego, zwykle z zastosowaniem aparatu matematycznego, jak również właściwej sobie metodologii.

Starszym określeniem nauk przyrodniczych jest przyrodoznawstwo, które w najprostszym podejściu dzieli się na przyrodoznawstwo matematyczne i przyrodoznawstwo opisowe. Ze względu na to, że znaczna część tego, co tradycyjnie nazywane jest „przyrodoznawstwem opisowym”, coraz częściej korzysta z aparatu matematycznego, taki dychotomiczny podział przyrodoznawstwa obecnie zastępowany jest innymi podziałami.

Do nauk przyrodniczych w całości należą:
 nauki fizyczne jak fizyka, astronomia czy planetologia;
 chemia; szerzej rozumiane nauki chemiczne obejmują też inżynierię chemiczną zaliczaną do nauk technicznych;
 biologia; inne nauki biologiczne to np. biotechnologia wykraczająca poza ściśle rozumiane przyrodoznawstwo;
 część nauk o Ziemi jak geologia, oceanografia czy meteorologia.

Istnieją nauki, które należą do tej kategorii tylko częściowo, w pewnych obszarach; przykłady to:
 geografia – część jej działów należy do nauk społecznych, choćby demografia;
 antropologia – część fizyczna jest nauką przyrodniczą, ale antropologia kulturowa to nauka społeczna lub humanistyczna.

Ekonomia jest nauką społeczną, jednak zawiera działy jak ekonometria, podobne do nauk przyrodniczych w używaniu metod ścisłych, konkretniej ilościowych.

Pojęcie nauk przyrodniczych bywa używane w przyznawaniu nagród; przykładowo Nagroda Fundacji na rzecz Nauki Polskiej w początkowej fazie, w latach 1992–2010, miała kategorię nauk przyrodniczych i medycznych.

Zobacz też 
 nauki matematyczno-przyrodnicze
 matematyczne przyrodoznawstwo
 przyrodoznawstwo opisowe
 historia naturalna

Przypisy
Nat King Cole

Nat King Cole, właśc. Nathaniel Adams Coles (ur. 17 marca 1919 w Montgomery, zm. 15 lutego 1965 w Santa Monica) – amerykański pianista jazzowy i piosenkarz. W 2000 został wprowadzony do Rock and Roll Hall of Fame.

Życiorys 
Urodził się w Montgomery wAlabamie, najprawdopodobniej 17 marca 1919. Ten amerykański czarnoskóry muzyk jazzowy, obdarzony ciepłym głosem o pięknej barwie i głębi, rozpoczął karierę jako pianista, później jednak wsławił się balladami.

Dzieciństwo i młodość spędził w Chicago. W 1937 roku zaczął występować w klubach jazzowych w Los Angeles. W 1939 roku założył Trio King Cole (wraz z Oscarem Moore’em i Wesleyem Prince’em). Z czasem jego związki z jazzem uległy rozluźnieniu, a on przeszedł do historii przede wszystkim jako wokalista śpiewający muzykę „łatwą i przyjemną”.

Palił trzy paczki papierosów dziennie. Utrzymywał, że dym tytoniowy pozwala zachować mu specyficzną barwę głosu. W efekcie nałogu zmarł przedwcześnie na raka płuca w wieku 45 lat. Pochowany został na cmentarzu Forest Lawn Memorial Park Cemetery w Glendale w Kalifornii.

Życie prywatne 
Jego córką była piosenkarka Natalie.

Przypisy

Linki zewnętrzne 
 Nat King Cole Society 

Amerykańskie barytony
Amerykańscy wokaliści jazzowi
Amerykańscy wokaliści gospel
Amerykańscy pianiści jazzowi
Amerykańscy kompozytorzy jazzowi
Amerykańscy muzycy swingowi
Członkowie Rock and Roll Hall of Fame
Ludzie urodzeni w Montgomery (Alabama)
Pochowani na Forest Lawn Memorial Park
Urodzeni w 1919
Zmarli w 1965
Nauki społeczne

Nauki społeczne – nauki badające strukturę i funkcje dziejów społeczeństwa, jego kulturę, prawa i prawidłowości jego rozwoju. Obok nauk przyrodniczych i nauk humanistycznych zaliczają się do nauk empirycznych. Nauki społeczne odróżniają się od nauk humanistycznych naukowymi metodami poznania oraz tym, że stosują ścisłe kryteria. 

Są to m.in.:
 antropologia
 cybernetyka społeczna lub socjocybernetyka
 ekonomia
 etnografia
 geografia
 historia
 nauki o bezpieczeństwie
 nauki o rodzinie
 nauki prawne
 pedagogika
 politologia
 polityka społeczna
 praca socjalna
 prawo
 psychologia
 religioznawstwo
 socjologia
 stosunki międzynarodowe
 studia nad rozwojem

Nie wszystkie wymienione nauki zawsze są uważane za społeczne. Np.: 
 historia może być uważana za humanistyczną ze względu na miejscowy charakter kulturowy.
 niektóre dyscypliny mają charakter poznania podobny do nauk przyrodniczych np. antropologia czy archeologia. 
 pewne społeczne dyscypliny są interdyscyplinarne np. socjologia, która obejmuje socjobiologię odwołującą się do pewnych praw biologii (m.in. dobór krewniaczy) czy nauki ekonomiczne, odwołujące się m.in. do modelowania matematycznego (ekonomia matematyczna, ekonometria).
 geografia obejmuje zarówno geografię fizyczną, zaliczaną do nauk przyrodniczych, jak i geografię społeczno-ekonomiczną, zaliczaną do nauk społecznych.
Nazewnictwo

Nazewnictwo (inaczej nomenklatura) – zbiór zasad określający reguły nadawania charakterystycznych nazw dla danej dziedziny. Umożliwia standaryzację nazw, pozwalając tym samym na łatwe dodawanie nowych elementów do słownika. 

Systematyczne nazewnictwo jest bardzo ważne w chemii (szczególnie w chemii organicznej) oraz biologii (szczególnie w systematyce organizmów żywych).

Zobacz też
Terminologia

Onomastyka
Leksykologia
Nupedia

Nupedia – projekt encyklopedii internetowej, utworzony przez Jimmy’ego Walesa i finansowany przez firmę Bomis. Redaktorem naczelnym Nupedii był Larry Sanger. Nupedia istniała od 9 marca 2000 do 26 września 2003. Uważana za prekursorkę Wikipedii.

Cechą charakterystyczną Nupedii był 7-stopniowy proces redakcyjny, którego celem było stworzenie haseł o jakości porównywalnej z komercyjnymi encyklopediami. Przez cały okres swojego istnienia Nupedia stworzyła 25 artykułów, które przeszły przez proces redakcyjny aż do wersji ostatecznej, a także 3 artykuły w wersjach zbliżonych do finalnych. 74 artykuły Nupedii były nieukończone i znajdowały się w wersjach roboczych o różnym stopniu zaawansowania.

Nupedia była próbą stworzenia encyklopedii na zasadach wolnej dokumentacji. Początkowo jej treść była opublikowana na Nupedia Open Content License, a od stycznia 2001 GNU Free Documentation License. W odróżnieniu od Wikipedii, artykuły Nupedii były tworzone i analizowane wyłącznie przez zarejestrowanych ekspertów.

Nupedia to także nazwa oprogramowania, które było wykorzystywane w ramach tego serwisu internetowego.

Proces redakcyjny 
 Wyznaczenie zadania
 Szukanie głównego recenzenta
 Recenzja główna
 Recenzje otwarte
 Główne redagowanie tekstu
 Otwarte redagowanie tekstu
 Ostateczne zatwierdzenie i opatrzenie znacznikami

Przypisy

Linki zewnętrzne 
 Odtworzona Nupedia w Wikia
 

Encyklopedie internetowe
Historia Wikipedii
Nieodnawialne źródła energii

Nieodnawialne źródła energii – wszelkie źródła energii, które nie odnawiają się w krótkim okresie. Ich wykorzystanie jest znacznie szybsze niż uzupełnianie zasobów. Ich przeciwieństwem są odnawialne źródła energii.

Źródłami nieodnawialnymi są przede wszystkim paliwa kopalne takie jak:
 węgiel kamienny
 węgiel brunatny
 torf
 ropa naftowa
 gaz ziemny.

Pewną trudność w zaklasyfikowaniu do źródeł odnawialnych, bądź nieodnawialnych sprawia energię jądrową i termojądrową. W praktyce jednak ilości uranu i toru na Ziemi są praktycznie niewyczerpalne w skali miliardów lat. W 1983 fizyk Bernard Cohen określił, że przy wykorzystaniu reaktorów powielajacych i pozyskiwaniu uranu z wody morskiej zasoby nie wyczerpią się w istotnym stopniu przez najbliższe 5 miliardów lat. W 1987 Światowa Komisja ds. Środowiska i Rozwoju, zaklasyfikowała energię jadrową i termojądrową jako odnawialne źródła energii.

Większość tych zasobów znajduje się w różnych skałach w bardzo niskich stężeniach - a jedynie nieliczne złoża o relatywnie dużym ich stężeniu są dziś wykorzystywane komercyjnie. Jeszcze większe są ilości dostępnego deuteru - w tym wypadku jednak występującego w dość wysokich stężeniach w wodzie oceanicznej.

Nieodnawialne źródła energii pod postacią paliw kopalnych są podstawowym źródłem energii dla przemysłu, energetyki, transportu i gospodarstw domowych. W związku z alarmującymi doniesieniami na temat wyczerpywania się zasobów paliw kopalnych (np. tzw. Peak Oil), wiele państw promuje wykorzystanie odnawialnych źródeł energii.

Zobacz też 
 zasoby naturalne
 klatrat metanu

Przypisy 

Energetyka
NASM

NASM, Netwide Assembler to wolnodostępny asembler (program dokonujący asemblacji do kodu maszynowego) dla języka Asembler x86.

Został stworzony przez Simona Tathama jako alternatywa dla GNU Assembler z pakietu binutils, który został zaprojektowany jako back-end dla kompilatorów, w związku z czym nie posiada odpowiedniego interfejsu użytkownika. Obecnie NASM rozwijany jest w ramach SourceForge.

Składnia języka używana przez NASM jest składnią Intela z niewielkimi modyfikacjami.

NASM jest dostępny na zasadach 2 klauzulowej licencji BSD.

Przypisy

Linki zewnętrzne 
 Dokumentacja NASM-u 

Oprogramowanie na licencji BSD
Otwarte oprogramowanie
Asembler
NOT

NOT – stosowane jako oznaczenie negacji
 NOT – skrót Naczelnej Organizacji Technicznej
 NOT – skrót oznaczający Nordic Optical Telescope
 NOT – polski zespół rockowy założony w 1999 roku
 NOT – album grupy NOT
NeXTStep (system operacyjny)

NeXTStep – system operacyjny dla komputerów firmy NeXT, utworzony na bazie mikrojądra Mach i kodu systemu BSD Unix.

NeXTStep był zorientowany na pracę w środowisku graficznym. Posiadał bardzo dobrze przygotowany, intuicyjny interfejs użytkownika, oparty na architekturze obiektowej sporo różniący się zarówno od najbardziej popularnego wówczas Microsoft Windows 3.1 jak i Mac OS. Silnik wizualizujący oparto na Postscriptcie, co z jednej strony czyniło go na ówczesne czasy bardzo wymagającym sprzętowo (spore zapotrzebowanie na pamięć operacyjną) a z drugiej strony idealnym rozwiązaniem dla przemysłowych i projektanckich stacji roboczych.

W 1993 roku nie osiągnąwszy sukcesu rynkowego firma NeXT wycofała się z produkcji własnych komputerów, skupiając się na dystrybucji systemu operacyjnego.

Z czasem powstały wolne implementacje tego systemu: standard OpenStep stworzony wraz z Sun Microsystems oraz GNUStep.

W 1996, firma NeXT została wykupiona przez Firmę Apple, a system NeXTStep stał się bazą ich systemu MacOSX.

Zobacz też 
 Solaris (system operacyjny)

Linki zewnętrzne 
 NeXTStep uruchamiany na komputerze NeXTCube

Systemy operacyjne
Naród wybrany

Naród wybrany – istniejący w judaizmie i większości wyznań chrześcijańskich pogląd o szczególnym związku Żydów z Bogiem, który jest niezmienny i przekazany w Starym (Rdz 28,14-15; Pwt 7,7n) i Nowym Testamencie (Rz 11,28n).

Według tego poglądu wybranie narodu izraelskiego jest rezultatem niezbadanej woli Boga, a nie szczególnych zasług tego narodu. Wszystkie nieszczęścia jakie spotykają Żydów są karą za zawiedzenie boskich oczekiwań (Iz 2,3; 60, 1-3; Mi 4,2; Za 8, 13.23) – Izraelici nie grzeszyli bardziej, ale jako naród wybrany są surowiej karani.

Zobacz też 

 wierzenia Azteków 
 rasa panów

Bibliografia 
 Jacek Salij OP, Nadzieja poddawana próbom – Wybranie przez Boga – mateusz.pl

Biblia
Judaizm
Teologia chrześcijańska
Historia Żydów
Nero

Grupa programów komputerowych Nero służących głównie do wypalania płyt produkowanych przez firmę Nero AG
 program Nero BackItUp – tworzenie kopii zapasowych
 program Nero Burning ROM – nagrywanie płyt
 program Nero BurnRights – ustalanie praw zapisu
 program Nero CoverDesigner – projektowanie okładek płyt
 program Nero DiscCopy Gadget – kopiowanie płyty jednym kliknięciem
 program Nero DiscSpeed – testowanie napędów
 program Nero Express (uproszczona wersja Nero Burning ROM) – nagrywanie płyt
 program Nero Home – zarządzanie plikami multimedialnymi
 program Nero InfoTool – informacje o systemie
 program Nero MediaHub – organizator mediów
 program Nero PhotoSnap – edycja fotografii
 program Nero Recode – przekodowywanie filmów DVD
 program Nero RescueAgent – odzyskiwanie plików
 program Nero ShowTime – odtwarzanie multimediów
 program Nero SoundTrax – miksowanie muzyki
 program Nero StartSmart – centralna aplikacja
 program Nero Vision – edycja i nagrywanie filmów
 program Nero WaveEditor – edycja muzyki
 Nero – angielski zespół muzyczny
 Nero – album zespołu Closterkeller
Nero – postać z anime Black Clover

Zobacz też 
 cesarz rzymski Neron
 Klaudiusz Neron Juliusz Cezar
Numerian

Marek Aureliusz Numeriusz Numerian (; ur. ok. 260, zm. jesienią 284 nad Bosforem) – cesarz rzymski w latach 283–284, młodszy syn cesarza Karusa (282–283). Współrządził wraz ze swoim bratem Karynusem około 14 miesięcy. Zmarł jesienią 284 roku.

Numerian w lecie 282 został mianowany przez ojca cezarem razem ze starszym bratem Karynusem. Poślubił córkę prefekta pretorianów Arriusza Apra. Po śmierci ojca latem 283 pod Ktezyfonem przybrał tytuł augusta. Zakończył wojnę z Persami i wyruszył z armią w drogę powrotną. Zmarł w drodze i w obozie pod Nikomedią odnaleziono go martwego. Zginął prawdopodobnie w wyniku spisku Apra. Po jego śmierci wojsko ogłosiło cesarzem Dioklecjana, członka straży przybocznej Numeriana, który w 285 pokonał Karynusa w bitwie nad rzeką Margus (obecnie Morawa).

Przypisy

Bibliografia 
 Źródła
 
 
 Opracowania

Linki zewnętrzne 
 

Cesarze rzymscy
Konsulowie Cesarstwa Rzymskiego
Urodzeni w III wieku
Zmarli w 284
Lista najwyższych szczytów górskich w Polsce

Najwyższe szczyty górskie w Polsce – lista najwyższych wzniesień w Polsce, uszeregowana malejąco. Granice pasm zgodnie z regionalizacją fizycznogeograficzną Polski według Jerzego Kondrackiego.

Pasma

Tatry

Beskid Żywiecki

Karkonosze

Masyw Śnieżnika

Bieszczady

Gorce

Beskid Sądecki

Beskid Śląski

Beskid Wyspowy

Góry Izerskie

Góry BialskieW zależności od granic trzy wyróżnione szczyty

Góry Złote

Beskid Makowski

Góry Orlickie

Pieniny

Góry Sowie

Beskid Niski

Góry Bystrzyckie

Rudawy Janowickie

Góry Kamienne

Beskid Mały

Góry Stołowe

Góry Opawskie

Góry Wałbrzyskie

Góry Bardzkie

Góry Kaczawskie

Masyw Ślęży

Góry Świętokrzyskie

Pogórze Ciężkowickie

Wyżyna Krakowsko-Częstochowska

Wzgórza Niemczańsko-Strzelińskie

Wyżyna Śląska – Pasmo Chełmu

Zobacz też 
 góry w Polsce
 Korona Gór Polski
 lista najwybitniejszych szczytów górskich Polski

Przypisy 

!
Listy szczytów górskich
Noriko Sakai

– japońska gwiazda muzyki pop, a także popularna aktorka.

Życiorys 
Noriko urodziła się w Fukuoce na Kiusiu.

W wieku 15 lat wzięła udział w Konkursie fryzur. Zakwalifikowała się do szczebla krajowego zawodów jako reprezentantka regionu Kiusiu. Chociaż nie zdobyła na nich pierwszego miejsca, wygrała tam swoją główną nagrodę – podpisała kontrakt z wytwórnią Sun Music.

Jej pierwszy singel ukazał się 5 lutego 1987 i nosił tytuł Otoko no ko ni naritai (Chcę być chłopcem).

Noriko próbowała swoich sił także jako aktorka. W roku 1995 otrzymała główną rolę kobiecą w serialu Hoshi no kinka – występowała jako głuchoniema Aya Kuramoto pracująca w szpitalu na wyspie Hokkaido. Specjalnie do tej roli Noriko nauczyła się języka migowego. Serial emitowano trzy sezony.

Noriko zagrała też w kilku filmach długometrażowych, między innymi w oryginalnej wersji Ju-on: The Grudge 2.

W roku 2003 otworzyła sieć butików sprzedających produkty odzieżowe pod własną marką PP rikorino (czyt. pi-pi-rikorino).

Dyskografia 
 Fantasia – Noriko part 1
 Guanbare – Noriko part 2
 Guanbare CDV Special
 Times – Noriko part 3
 Yumeboken Noriko Special
 Blue Wind – Noriko part 4
 My Dear – Noriko part 5
 Singles – Noriko Best
 White Girl – Noriko part 6
 Sweet'n Bitter – Noriko part 7
 CD-File 1
 CD-File 2
 CD-File 3
 Magical Montage Company
 Sentimental Best
 Manmoth
 Singles Noriko Best II
 Anata-ga Michite yuku
 Natural Best
 10 Songs
 Watercolour
 Twin Best (podwójny album)
 HoHoe
 Soundtracks – Hoshi no Kinka (Niema dziewczynka)
 In Snowflakes
 Workout Fine
 Asian Tour Special – Asian Collection '98
 Pure Collection
 Singles – Noriko Best III
 ASIA2000 – Words of Love
 Moments
 Best Selections

Single

Filmografia 
 Hitotsu yane no shita (Pod jednym dachem, serial), 1993
 Longing For The Old You (serial), 1994
 Hoshi no kinka (serial), 1995
 Seija no koushin (Kiedy święci maszerują, serial), 1998
 Tenshi ga kieta machi (Miasto czystych dusz, serial), 2000
 Honke no Yome (Moje małżeństwo, serial), 2001
 Toshiie to Matsu (serial), 2002
 Toshiie to matsu: kaga hyakumangoku monogatari, 2002
 Ju-on: The Grudge 2, 2003
 Mukodono 2003 (serial), 2003
 Yogen, 2004
 Munraito jierifisshu, 2004
 Fight (serial), 2005
 I Am Nipponjin, 2006
 Maru maru chibi maruko chan (serial), 2007

Przypisy

Linki zewnętrzne 
 
 

Japońskie wokalistki popowe 
Japońskie aktorki filmowe
Urodzeni w 1971
Network File System (protokół)

Network File System (NFS) – oparty na UDP lub TCP protokół zdalnego udostępniania systemu plików. Standardowy port NFS to 2049.

NFS jest de facto standardowym sieciowym systemem plików na systemach uniksowych.
Inne protokoły udostępniające taką usługę, jak np. Coda, nie zyskały dużej popularności.

NFS został opracowany przez Sun Microsystems.

Z NFS wiąże się wiele problemów – przede wszystkim bardzo trudno zapewnić, że dana operacja została wykonana.
Scenariusz prawidłowego działania to:
 żądanie zostaje wysłane przez klienta
 żądanie zostaje odebrane przez serwer
 operacja zostaje wykonana
 potwierdzenie zostaje wysłane przez serwer
 potwierdzenie zostaje odebrane przez klienta.

Jeśli między odebraniem żądania a wysłaniem potwierdzenia wystąpi błąd, klient może się nie dowiedzieć, czy operacja została wykonana.

Istnieją serwery NFS zarówno w przestrzeni użytkownika jak i w przestrzeni jądra (np. w nowych Linuksach).

Linki zewnętrzne 
 FAQ na temat NFS pod Linuksem 
 Wolna implementacja NFSv4 dla Linuksa i FreeBSD  
 
 
 

Sieciowe systemy plików
NFS

Network File System – protokół systemu plików
 Need for Speed – seria gier komputerowych
Niszczyciel czołgów

Niszczyciel czołgów – określenie zróżnicowanych konstrukcyjnie wozów bojowych, których głównym zadaniem jest niszczenie czołgów przeciwnika. Pojazdy tej klasy pojawiły się wraz z masowym użyciem czołgów w czasie II wojny światowej i potrzebą skonstruowania pojazdów samobieżnych specjalizujących się w ich zwalczaniu.

Charakterystyka 
Określenie „niszczyciel czołgów” jest terminem oznaczającym wyspecjalizowaną funkcję pojazdu, nie odnosi się natomiast do ściśle określonych cech konstrukcyjnych które pojazd tego typu musiałby posiadać (poza zdolnością skutecznego niszczenia czołgów). Termin ten używany był głównie na Zachodzie, natomiast w państwach pozostających pod wpływem ZSRR pojęcia takiego nie stosowano. 

W roli niszczycieli czołgów wykorzystywano głównie działa samobieżne wyposażone w armaty przeciwpancerne, a zwłaszcza ich silnie opancerzone wersje (działa pancerne). Jako pojazdy pozbawione wieży, mogły być wyposażone w cięższe względem czołgów działa umożliwiające im skuteczniejsze rażenie celów opancerzonych. Nie było to jednak regułą, a niekiedy projektowano również niszczyciele wyposażane w wieże (a tym samym zbliżone do czołgów), jednak o słabszym opancerzeniu, dzięki czemu zyskiwały na mobilności (np. amerykański M10 Wolverine). Współcześnie klasa niszczycieli czołgów jako odrębnych pojazdów uległa zasadniczo zanikowi, a ich rolę przejęły bardziej uniwersalne lekkie pojazdy (np. transportery opancerzone i bojowe wozy piechoty) wyposażane w wyrzutnie przeciwpancernych pocisków kierowanych.

Pojazdy wojskowe
Napięcie

napięcie elektryczne (prądu elektrycznego)
 napięcie anodowe
 napięcie dotykowe
 napięcie elektrody
 napięcie bezpieczne
 napięcie sieciowe (prądu elektrycznego)
 napięcie skuteczne
 napięcie wejściowe (prądu elektrycznego)
 napięcie wyjściowe (prądu elektrycznego)
 napięcie znamionowe
 napięcie fazowe
 napięcie fotoelektryczne
 napięcie gaśnięcia
 napięcie gwiazdowe
 napięcie indukcji wzajemnej
 napięcie iskrzenia
 napięcie jałowe
 napięcie jonizacyjne
 napięcie kontaktowe kontaktowa różnica potencjałów
 napięcie krokowe
 napięcie liniowe
 napięcie łuku spawalniczego
 napięcie międzyfazowe
 napięcie początkowe
 napięcie powrotne
 Napięcie powrotne przejściowe
 napięcie probiercze
 napięcie przebicia
 napięcie robocze
 napięcie rozkładowe
 napięcie wsteczne
 napięcie źródłowe
 napięcie źródłowe oczkowe
 napięcie magnetyczne siła magnetomotoryczna
 napięcie mechaniczne (ang. mechanical stress)
 napięcie mięśniowe
 napięcie nasycenia
 napięcie normy pracy
 napięcie odchylające
 napięcie odcięcia
 napięcie odkształcone
 napięcie piłokształtne
 napięcie Pitzera
 napięcie pobudzenia
 napięcie polaryzacji
 napięcie powierzchniowe (cieczy)
 napięcie przedmiesiączkowe
 napięcie przeskoku
 napięcie przewodzenia
 napięcie psofometryczne
 napięcie psychiczne
 napięcie rozkładu
 napięcie siatki
 napięcie skojarzone
 napięcie sterujące
 napięcie stykowe
 napięcie synchronizacji
 napięcie średnicowe
 napięcie tętnienia
 napięcie ulotu
 napięcie wsteczne
 napięcie wyładowania
 napięcie zapłonu
 napięcie żarzenia
 napięcie (retoryka) – sustenatio, (figura retoryczna)

Zobacz też 
 dzielnik napięcia
 powielacz napięcia
 próbnik napięcia
 Wysokie Napięcie – gra planszowa
Nygus

Nygus, negus (w języku amharskim „król”) – historyczny i polityczny tytuł władców krain Etiopii w okresie monarchii. Jeden z najstarszych feudalnych tytułów etiopskich, bowiem był w użyciu już w V-I wieku p.n.e. od czasów państwa Aksum, został następnie przejęty przez chrześcijańskich władców Etiopii i był używany do czasów współczesnych.

Nygus, najczęściej tylko formalnie, podlegał cesarzowi noszącemu tytuł nyguse negest, tj. „król królów”, będąc faktycznie samodzielnym władcą. W okresie silnej władzy cesarskiej w Etiopii malała władza nygusa, rosła zaś w okresach jej osłabienia. W późniejszym okresie cesarz mógł przyznawać tytuł nygusa władcom prowincji Szeua, Gonder, Tigra oraz Godżam.

Ostatnia koronacja na nygusa odbyła się w roku 1928, kiedy to tytuł ten przybrał ras Teferi Mekonnyn, znany pod imieniem Hajle Syllasje.

Przypisy 

Etiopskie tytuły i godności
Tytuły monarsze
Nepocjan

Nepocjan (ur. ?, zm. 30 czerwca 350) – syn Viriusa Nepotianusa i Eutropii, siostrzeniec Konstantyna I Wielkiego. Zbuntował się przeciwko Magnencjuszowi, który w styczniu 350 r. został obwołany przez wojsko cesarzem (augustem) w miejsce Konstansa, który wkrótce został zabity. Władzę uzurpatora Magnencjusza uznawała Italia, Afryka, Hiszpania, Galia i Brytania. 

Przebywający w Rzymie Nepocjan, kuzyn legalnego cesarza, panującego na wschodzie Konstancjusza II, próbował uzyskać od niego uznanie jako współcesarza obiecując pokonanie Magnencjusza i powołując się na wpływy w Rzymie i Italii. Mimo braku odpowiedzi 3 czerwca 350 r. Nepocjan dokonał próby opanowania Rzymu i ogłosił się cesarzem opierając się w dużej mierze na gladiatorach i przestępcach. Przez kilka tygodni w mieście panował chaos. 30 czerwca do Rzymu wkroczył z wojskiem Magnencjusz. Nepocjan został zabity, a miasto spacyfikowane.

Cesarze rzymscy
Urodzeni w IV wieku
Zmarli w 350
Dynastia konstantyńska
Nano

Nano (n) (gr. νάνος, nanos – „karzeł”) – przedrostek jednostki miary oznaczający mnożnik 0,000 000 001 = 10−9 (jedna miliardowa).

Przykładowe zastosowania 
 nm – nanometr
 nF – nanofarad
 nH – nanohenr
 nC – nanokulomb

Przypisy 

nano
N (ujednoznacznienie)

N – czternasta litera alfabetu łacińskiego, osiemnasta litera alfabetu polskiego.

 N – znak japońskich sylabariuszy hiragana i katakana

N 
 N – symbol chemiczny pierwiastka azotu
 N – symbol niutona – jednostki siły w układzie SI
 N – skala w modelarstwie
 N (z ang. north) – stosowany na mapach symbol północy; także jako oznaczenie szerokości geograficznej północnej, (zobacz: strony świata)
 N – oznaczenie Norwegii w międzynarodowym kodzie samochodowym
 N – typ polskiego tramwaju
 N – typ niemieckiego tramwaju
 N – gra komputerowa
  – w matematyce: symboliczne oznaczenie zbioru liczb naturalnych
 N – album metalowego zespołu Norther
 N. – narzędnik
 N. – jeden z pseudonimów używanych przez Nasufa Dizdariego

n 
 n – platforma cyfrowa Grupy ITI
 n – w matematyce i informatyce symboliczne oznaczenie dowolnej liczby naturalnej lub zmiennej ze zbioru liczb naturalnych
 n – symbol przedrostka nano w układzie SI oznaczający mnożnik 10-9
 n – oznaczenie neutronu – cząstki elementarnej
 n – oznaczenie głównej liczby kwantowej
 n – skrót literowy często stosowany w słownikach języków obcych oznaczający gramatyczny rodzaj nijaki (pochodzi od łacińskiego słowa neutrum)

Zobacz też 
 skrót jednoliterowy.
Skala N

Skala N – nazwa skali stosowanej w modelarstwie kolejowym o podziałce 1:160 i rozstawie szyn 9 milimetrów.

Historia 
Pierwsze modele o rozstawie 9 mm stworzyła już w 1912 roku niemiecka firma Bing. W 1962 roku na Targach Zabawek w Norymberdze firma Arnold zaprezentowała skalę N 1:160 i rozpoczęła produkcję kolejki Arnold Rapido, którą zapoczątkowała seryjną produkcję modeli kolejek w skali N. Skala początkowo była krytykowana przez modelarzy kolejowych, lecz później szybko się rozpowszechniła. Również PIKO w latach sześćdziesiątych rozpoczęła produkcję modeli kolejowych w tej skali, przerwaną jednak po dwóch dekadach. Obecnie modele w tej skali produkuje kilkanaście firm, z których najbardziej znane są: Roco, Fleischmann, Trix, Arnold, Kato, Lemke, Bachmann.

Przypisy

Bibliografia 
 

Skale stosowane w modelarstwie
Network Address Translation

Network Address Translation (NAT, pol. translacja adresów sieciowych; czasem Native Address Translation, translacja adresów rodzimych, znane również jako maskarada sieci lub maskarada IP, od ang. network/IP masquerading) – technika przesyłania ruchu sieciowego poprzez router, która wiąże się ze zmianą źródłowych lub docelowych adresów IP, zwykle również numerów portów TCP/UDP pakietów IP podczas ich przepływu. Zmieniane są także sumy kontrolne (zarówno w pakiecie IP, jak i w segmencie TCP/UDP), aby potwierdzić wprowadzone zmiany.

Większość systemów korzystających z NAT ma na celu umożliwienie dostępu wielu hostom w sieci prywatnej do Internetu przy wykorzystaniu pojedynczego publicznego adresu IP (zob. brama sieciowa). Niemniej NAT może spowodować komplikacje w komunikacji między hostami i może mieć pewien wpływ na osiągi.

Zastosowanie 
Wraz ze wzrostem liczby komputerów w Internecie, zaczęła zbliżać się groźba wyczerpania puli dostępnych adresów internetowych IPv4. Aby temu zaradzić, lokalne sieci komputerowe, korzystające z adresów prywatnych, mogą zostać podłączone do Internetu przez jeden router, mający mniej adresów internetowych niż komputerów w tej sieci. Mimo iż w każdej prywatnej sieci może być zalokowane niemal 17 milionów adresów to ograniczeniem będą używane do NAT porty, których jest 65535.

Router ten, gdy komputery z sieci lokalnej komunikują się ze światem, dynamicznie tłumaczy adresy prywatne na adresy zewnętrzne, umożliwiając użytkowanie Internetu przez większą liczbę komputerów niż posiadana liczba adresów zewnętrznych.

NAT jest często stosowany w sieciach korporacyjnych (w połączeniu z proxy) oraz sieciach osiedlowych.

Rodzaje 
Dwa podstawowe typy NAT:

 SNAT (Source Network Address Translation) to technika polegająca na zmianie adresu źródłowego pakietu IP na jakiś inny. Stosowana często w przypadku podłączenia sieci dysponującej adresami prywatnymi do sieci Internet. Wtedy router, przez który podłączono sieć, podmienia adres źródłowy prywatny na adres publiczny (najczęściej swój własny).
 DNAT (Destination Network Address Translation) to technika polegająca na zmianie adresu docelowego pakietu IP na jakiś inny. Stosowana często w przypadku, gdy serwer, który ma być dostępny z Internetu ma tylko adres prywatny. W tym przypadku router dokonuje translacji adresu docelowego pakietów IP z Internetu na adres tego serwera.

Szczególnym przypadkiem SNAT jest maskarada, czyli sytuacja, gdy router ma zmienny adres IP (np. otrzymuje go w przypadku połączenia modemowego wdzwanianego). Wtedy router zmienia adres źródłowy na taki, jak adres interfejsu, przez który pakiet opuszcza router.

Oprogramowanie 
W przypadku systemu operacyjnego GNU/Linux funkcje NAT definiowane są za pomocą programów iptables lub ipchains, a w przypadku FreeBSD ipfw (IP firewall), ipf (IP filter) lub pf (OpenBSD Packet Filter).

Przypisy

Linki zewnętrzne 
 

Protokół internetowy
Sieci komputerowe
Bezpieczeństwo sieciowe
Ne

Ne – symbol pierwiastka neon
 Ne – siglum Księgi Nehemiasza
 Ne – miejscowość we Włoszech
 NE – skrót od ang. North-East, oznacza kierunek północny wschód
 NE – kod ISO 3166-2 stanu Nebraska w USA
 NE – kod ISO 3166-1 Nigru
 
 .ne – domena internetowa przypisana do Nigru
 n.e. – skrót od oznaczenia „naszej ery”
 New Executable – format plików wykonywalnych EXE
 NE – kanton Neuchâtel w Szwajcarii (oznaczenie kodowe ISO 3166-2)
 NE (ang. not evaluated) – oznaczenie gatunków o jeszcze nieoszacowany stopniu zagrożenia w Czerwonej księdze gatunków zagrożonych IUCN
Ni

ni (ny) – litera alfabetu greckiego
 Ni – dwuznak
 Ni – znak japońskich sylabariuszy
 Ni – symbol chemiczny niklu
 NI – skrótowa nazwa firmy National Instruments
 Ni – gitarzysta zespołu Girugamesh
Naoyoshi Hikosaka

– japoński malarz.

Życiorys 
Jest malarzem, ale światową sławę przyniosło mu napisanie książki pt. „Recepcja, fazy awangardy”. 

Podczas studiów brał czynny udział w wystąpieniach studenckich w 1968 roku. Zadebiutował w 1970 roku. Pięć lat później wziął udział w Biennale w Paryżu. 

Opracował własną technikę malarsko-rzeźbiarską. Malował farbami akrylowymi na podłożu pokrytym abstrakcyjnymi reliefami. Początkowo zestawiał drewniane elementy (o czytelnej strukturze drewna) zgodnie z rytmem japońskiej formy poetyckiej tanka – 5.7.5.7.7. Później elementy zbliżały się kształtem do pudełek o coraz bardziej złożonych motywach. Hikosaka odrzucił klasyczną perspektywę zbieżną i odwoływał się do „potrójnego widzenia” ludowych malarzy koreańskich dynastii Yi oraz do tradycyjnego malarstwa japońskiego, pragnąc tworzyć dzieła o policentrycznej strukturze, które nazwał „obrazami złożonymi”.

Linki zewnętrzne 
 Naoyoshi Hikosaka “Floor Event 1970”

Japońscy malarze
Urodzeni w 1946
Ludzie urodzeni w Tokio
Nobel

Alfred Nobel – fundator Nagrody Nobla
 Anna Nobel-Nobielska – polska charakteryzator filmowa
 nobel – złota moneta angielska bita w XIV i XV wieku.
 nobel – pierwiastek chemiczny z grupy aktynowców
 Nobel – wieś na Ukrainie
Napoleondor

Napoleondor, także napoleon (fr. Napoléon d'or - złoty Napoleon) to złota moneta francuska o wartości 20 franków w złocie bita za panowania Napoleona I (od 1803) i Napoleona III. W obiegu do I wojny światowej. 

1 napoleondor ważył 6,45161 g i był wykonany ze złota próby 900.

Zobacz też 
 luidor

Przypisy 

I Cesarstwo Francuskie
II Cesarstwo Francuskie
Francuskie monety
Złote monety
Netto

masa netto – masa towaru bez opakowania
 płaca netto – wynagrodzenie wypłacane do ręki
 wartość netto – wartość towaru (usługi) bez podatku VAT
 produkt krajowy netto – wartość produktów wytworzonych na terytorium danego kraju
 format netto – rozmiary karty gotowego wyrobu poligraficznego (po obcięciu spadów)
 Netto – sieć supermarketów duńskich
 Netto – sieć supermarketów francuskich
 Netto Marken-Discount – sieć supermarketów niemieckich

Zobacz też 
 brutto
 tara
 natto
Nd

Narodowa Demokracja
 neodym
 dwuznak nd
 niedziela – symbol w kalendarzu oznaczający dzień tygodnia
Np

Np lub np może oznaczać:
 Np – symbol pierwiastka neptun
 Np – symbol logarytmicznej jednostki miary neper
 np. – skrót od "na przykład"
 .np – domena internetowa
 np. – skrót używany w grach wieloosobowych od słów no problem (pol. nie ma problemu)

Zobacz też 
 NP
Nizina

Nizina – równinna lub prawie równinna wielka forma ukształtowania terenu, obszar leżący na wysokości od 0 do 300 m n.p.m.

Niziny stanowią 1/3 powierzchni wszystkich kontynentów. Rozległe obszary nizinne noszą nazwę niżu. Na mapie hipsometrycznej oznaczone są jasnozielonym kolorem.

Klasyfikacja nizin 
Uwzględniając ich położenie na kontynentach można wydzielić niziny:
 podbrzeżne,
 kontynentalne.

Biorąc pod uwagę kryterium wysokościowe, można je podzielić na:
 obszary płaskie,
 obszary faliste o deniwelacjach do 30 m,
 niziny pagórkowate o deniwelacjach do 60 m.

Biorąc pod uwagę kryterium genetyczne można je podzielić na:
 pochodzenia morskiego – zajmują brzeżne części kontynentów, są zróżnicowane pod względem wysokości względnych w związku z procesami tektonicznymi,
 pochodzenia rzecznego (fluwialne) – związane z działalnością rzek, mają najczęściej charakter akumulacyjny, ich powstanie związane jest z przemieszczaniem się koryt rzecznych po obszarze nizinnym oraz z wielkimi powodziami, np.:
 Nizina Amazonki,
 Nizina Gangesu,
 Missisipi,
 niziny syberyjskie,
 pochodzenia lodowcowego i fluwioglacjalnego – to głównie rozległe moreny denne i równiny sandrowe,
 pochodzenia eolicznego – związane z obszarami pustynnymi i działalnością wiatru.

Niziny świata 
 Europa:
 Padańska, Francuska, Angielska, Północnoniemiecka, Polska (Śląska, Południowowielkopolska, Mazowiecka, Podlaska), Węgierska, Wołoska, Czarnomorska, Nadkaspijska, Naddnieprzańska, Ocko-Dońska, Wschodnioeuropejska, Nizina Podolska, Nizina Ciechocińska, Nizina Nadwołżańska.

 Azja:
 Kubańska, Zachodniosyberyjska, Północnosyberyjska, Kołymska, Turańska, Mezopotamia, Indusu, Gangesu, Równina Korat, Chińska, Mandżurska

 Ameryka Północna:
 Zatokowa, Atlantycka, Centralna, Hudsona.

 Ameryka Południowa:
 Orinoko, Amazonki, La Platy.

 Australia:
 Nullarbor, Środkowoaustralijska

 Afryka:
 Akan, Nizina Zachodnioafrykańska (Senegalska)

Zobacz też 
 wyżyna, góry
 równina, dolina
 geomorfologia
Nihon-shoki

– dzieło historiograficzne, którego kompilację ukończono w 720 roku. Wykorzystano w nim liczne, wcześniejsze źródła: kroniki rodów arystokratycznych z dworem cesarskim na czele i ustne przekazy ludowe. Opisano wierzenia i zwyczaje lokalne. Udokumentowano kontakty z Chinami i Koreą. Powołano się na listy, notatki i inne kroniki, także dzieła chińskie i koreańskie. W 30 zwojach ujęto japońską mitologię (dwa pierwsze zwoje) oraz historię rodu cesarskiego począwszy od cesarza Jimmu, a na cesarzowej Jitō skończywszy.

Nihongi spisano w całości w klasycznym języku chińskim, a jedynie wiersze i nazwy własne – w języku japońskim (w tym przypadku do zapisu użyto znaków chińskich w ich wartości fonetycznej, czyli tzw. man’yōgany). Treść wykazuje wpływy typowo chińskiej erudycji, przytaczanych jest na przykład kilka wersji tej samej historii.

Kroniki stanowią nieprzerwanie przedmiot badań specjalistów i nieocenione źródło wiedzy na temat historii Japonii. Przytaczają, porównują i komentują dane z wcześniejszych, nieistniejących już źródeł (uzupełniają te dane, podają wariant oficjalny, jednocześnie odwołując się do wersji spotykanych w innych źródłach).

Nihon-shoki, podobnie jak Kojiki, powstało na rozkaz cesarski w celu umocnienia autorytetu władcy i jego rodu. Oba dzieła zostały podniesione do rangi „ksiąg świętych” i stały się źródłem do spreparowania pradziejów Japonii. Od okresu Meiji do roku 1945 stanowiły podstawę powszechnego systemu nauczania.

Eseistyczną prezentacją tematyki mitologiczno-historycznej, zawartej w Nihongi, jest książka prof. Wiesława Kotańskiego pt. Opowieści o pierwszych władcach Japonii (Iskry, Warszawa 1990).

Niezgodności chronologiczne 
Niezgodność chronologiczną Nihon-shoki widać w zestawieniu ze źródłami koreańskimi.

 Według Nihon-shoki w 55 roku regencji Jingū (255?) zmarł koreański król Chogo z Baekje, zaś w 65 roku (265?) zmarł król Chimnyu i jego następcą został Jinsa – wg Samguk sagi było to odpowiednio w 375 i 385 roku. W obu tych przypadkach datacja z Nihon-shoki jest więc przesunięta o 120 lat (dwa 60-letnie cykle kalendarzowe) wstecz względem pewniejszej chronologii koreańskiej.
 Wg Nihon-shoki w okresie rządów Ōjina zmarł król Baekje imieniem Ahwa i jego następcą został Jeonji, który wcześniej przebywał w Japonii. Wg Samguk sagi król Baekje Asin ustanowił „przyjazne relacje z państwem Wa” i wysłał tam swojego syna Jeonji w 397 roku, zaś zmarł w 405 roku.

Źródła chińskie w ogóle nie zawierają wzmianek o Japonii między 266 i 413 rokiem.

Przypisy

Zobacz też 
 Kojiki
 Nihon Ōdai Ichiran
 literatura japońska

Japońskie utwory literackie
Historiografia