1515

Het jaar 1515 is het 15e jaar in de 16e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen 
 5 januari - Karel van Luxemburg, landsheer van de Nederlanden, wordt in een plechtige vergadering van de Staten-Generaal in het Paleis op de Koudenberg in Brussel meerderjarig verklaard en kan dus zelf het bestuur over de Nederlanden in handen nemen.
 25 januari - Frans van Angoulême wordt te Reims tot koning van Frankrijk gekroond.
 16 april - Huwelijk van Diana van Poitiers en Lodewijk van Brézé.
 19 mei - De Saksische hertog Joris met de Baard doet zijn aanspraken op Groningen en Friesland voor ƒ100.000 over aan Karel van Luxemburg. Deze stelt Floris van Egmont aan als stadhouder over Friesland, doch de Friezen zoeken onafhankelijkheid, en de Fries-Hollandse oorlog breekt uit, als onderdeel van de Gelderse Oorlogen.
 20 mei - Een neushoorn bereikt de haven van Lissabon, waarschijnlijk de eerste neushoorn in Europa voor meer dan 1000 jaar. Zie: Rhinocerus
 3 juni - In Dordrecht wordt de 15-jarige Karel van Luxemburg ingehuldigd als graaf van Holland.
 1 juli - De Friese hoofdelingen leggen ten overstaan van de nieuwe stadhouder Floris van Egmond de eed af op Karel van Luxemburg.
 22 juli - Wiener Doppelhochzeit: Huwelijk tussen Maria van Oostenrijk en Lodewijk van Hongarije, en tussen Ferdinand van Oostenrijk en Anna van Bohemen en Hongarije. Hiermee worden de vorstenhuizen van Oostenrijk en Bohemen-Hongarije met elkaar verbonden, wat uiteindelijk tot samenvoeging van de rijken zal leiden. 
 12 augustus - In Kopenhagen wordt het huwelijk van Christiaan II van Denemarken en Isabella van Habsburg geratificeerd.
 7 september - Paus Leo X geeft toestemming tot de Dijkaflaat van 1515: Karel van Luxemburg mag aflaten uitgeven waarvan de opbrengst bestemd is om de dijken in de Nederlanden te herstellen.
 10 september - Thomas Wolsey wordt tot kardinaal gemaakt.
 13-14 september - Slag bij Marignano: Een veldslag tussen de Fransen onder Frans I en de Zwitsers wordt in voordeel van eerstgenoemde beslist door aankomst van hun Venetiaanse bondgenoten. De Zwitsers trekken zich terug uit de Oorlog van de Liga van Kamerijk.
 4 oktober - Frans I van Frankrijk verovert Milaan en neemt het hertogdom in.
 De Portugezen onder Afonso d'Albuquerque veroveren Hormuz.
 De bevolking van de streek Mirditë komt in opstand tegen het Ottomaanse Rijk en vormt het Vorstendom Mirdita.
 Juan Díaz de Solís gaat op zoek naar een doorvaart door of rond Zuid-Amerika en bereikt Rio de la Plata.
 Mulhouse treedt uit de Tienstedenbond en treedt toe tot het Zwitsers Eedgenootschap.
 Maria Tudor, zuster van koning Hendrik VIII van Engeland en weduwe van Lodewijk XII van Frankrijk, trouwt in het geheim (tegen de zin van haar broer) met Charles Brandon.
 Stichting van Santa María del Puerto del Príncipe, het huidige Camagüey, Cuba.
 Hendrik III van Nassau huwt Claudia van Chalon.

Literatuur 
 Mariken van Nieumeghen (oudst bekende uitgave, jaartal bij benadering)
 Johannes Despauterius: Introductorium Juvenum in Grammaticam opusculum

Beeldende kunst

Opvolging 
 Acolhuacan (Texcoco) - Nezahualpilli opgevolgd door zijn zoon Cacamatzin
 Angoulême - Frans van Angoulême opgevolgd door zijn moeder Louise van Savoye
 Baden - Christoffel I opgevolgd door zijn zoons Filips I, Bernhard III en Ernst
 Brandenburg-Ansbach - Frederik I opgevolgd door zijn zoon George
 Brandenburg-Kulmbach - Frederik I van Brandenburg-Ansbach opgevolgd door zijn zoon Casimir
 Generalitat de Catalunya - Jaume Fiella opgevolgd door Esteve de Garret
 Frankrijk - Lodewijk XII opgevolgd door zijn schoonzoon Frans van Angoulême
 Holland (stadhouder) - Jan III van Egmont opgevolgd door Hendrik III van Nassau-Breda
 Krim - Meñli I Giray opgevolgd door zijn zoon Mehmed I Giray
 Megen - Adriaan van Brimeu opgevolgd door Eustaas van Brimeu
 Milaan - Massimiliano Sforza opgevolgd door Frans I van Frankrijk
 Nederlanden - Margaretha van Oostenrijk als regentes opgevolgd door Willem van Chièvres als stadhouder
 Nemours - Giuliano de' Medici als opvolger van Gaston van Foix-Nemours

Afbeeldingen

Geboren 
 17 januari - Henry Grey, Engels edelman
 14 februari - Frederik III, keurvorst van de Palts
 18 februari - Valerius Cordus, Duits farmacoloog
 28 maart - Theresia van Ávila, Spaans mystica
 2 mei - Sybille van Saksen, Duits edelvrouw
 12 mei - Christoffel, hertog van Württemberg
 10 juli - Francisco de Toledo, Spaans staatsman
 14 juli - Filips I, hertog van Pommeren-Wolgast
 21 juli - Filippus Neri, Italiaans geestelijke
 22 september - Anna van Kleef, echtgenote van Hendrik VIII van Engeland
 4 oktober - Lucas Cranach de Jongere, Duits kunstenaar
 7 oktober - Eduard van Guimarães, Portugees prins
 15 oktober - Leone Strozzi, Italiaans legerleider
 22 november - Maria van Guise, echtgenote van Jacobus V van Schotland
 Leenaert Bouwens, Noord-Nederlands doopsgezind leider
 Sebastian Castellio, Frans theoloog
 Catalanus, heer van Monaco
 Francisca Coya, Incaprinses
 Nicolas Denisot, Frans dichter
 Nicasius van Heeze, Nederlands katholiek martelaar
 Wolter I van Hoensbroeck, Zuid-Nederlands edelman
 Hojo Ujiyasu, Japans daimyo
 Petrus Ramus, Frans filosoof
 Jan Scheyfve, Zuid-Nederlands politicus
 Şehzade Mustafa, Ottomaans prins
 Johannes Wier, Zuid-Nederlands arts en opponent van heksenprocessen
 Josquin Baston, Zuid-Nederlands componist (jaartal bij benadering)
 Juan de la Cerda, Spaans staatsman (jaartal bij benadering)
 Jacob van den Eynde, Nederlands staatsman (jaartal bij benadering)
 Michiel Gast, Zuid-Nederlands schilder (jaartal bij benadering)
 Gerard Groenning, Zuid-Nederlands schilder (jaartal bij benadering)
 Sancho de Londoño, Spaans militair (jaartal bij benadering)
 Adolf van Holstein-Schauenburg, aartsbisschop van Keulen (jaartal bij benadering)
 Ippolita della Rovere, Italiaans edelvrouw (jaartal bij benadering)

Overleden 
 1 januari - Lodewijk XII van Frankrijk (52), koning van Frankrijk (1498-1515)
 5 februari - Aldus Manutius (~65), Zuid-Nederlands drukker en humanist
 8 februari - Willem I van Hessen (48), Duits edelman
 15 april - Mikołaj Kamieniecki (~54), Pools edelman
 4 september - Barbara van Brandenburg (51), Duits edelvrouw
 17 september - Hendrik III van Witthem, Zuid-Nederlands edelman
 21 oktober - Wouter Despars (~60), Zuid-Nederlands handelaar en politicus
 5 november - Mariotto Albertinelli (41), Florentijns schilder
 2 december - Gonzalo Fernández de Córdoba (62), Spaans legerleider
 16 december - Alfonso d'Albuquerque (~62), Portugees onderkoning van India
 18 december - Alexander Stewart (1), Schots prins
 Thomas Butler, Engels edelman
 Claudine (~64), vrouwe van Monaco
 Hendrik III Corsselaar, Zuid-Nederlands edelman
 Mateus Fernandes, Portugees architect
 Giovanni Giocondo (~82), Italiaans geleerde en architect
 Meñli I Giray (~70), khan van de Krim
 Antoon II Keldermans, Zuid-Nederlands architect
 Pietro Lombardo (~80), Italiaans architect
 Nezahualpilli (~51), koning van Acolhuacan (1472-1515)
 Alonso de Ojeda (~50), Spaans conquistador
 Margaretha van Horne, Nederlands edelvrouw (jaartal bij benadering)