alibayram/wikipedia-40-langs huggingface dataset:
1261



Wydarzenia w Polsce 

 22 stycznia – Wołczyn otrzymał prawa miejskie.
 16 grudnia – lokowano wrocławskie Nowe Miasto.
 20 grudnia – po zniesieniu przez papieża Urbana IV klątwy z księcia wrocławskiego Bolesława II Rogatki ukorzył się on pod katedrą wrocławską wraz z setką rycerzy przed biskupem Tomaszem I i wręczył mu przywilej gwarantujący pełny immunitet dla posiadłości biskupich, a także obiecał przez 6 lat płacić co roku po grzywnie złota na budowę nowej katedry.
 Wrocław zgodnie z nadanym mu Prawem Magdeburskim otrzymał własną Radę Miejską.

Wydarzenia na świecie 

 25 lipca – cesarz Michał VIII Paleolog zdobył Konstantynopol, kładąc tym samym kres istniejącemu od 1204 Cesarstwu Łacińskiemu.
 29 sierpnia – Urban IV wybrany papieżem.
 25 grudnia:
 cesarz bizantyjski Jan IV Laskarys w dniu swoich 11. urodzin został obalony i oślepiony na rozkaz Michała VIII Paleologa, który został nowym cesarzem.
 koronacja Przemysła Ottokara II na króla Czech.

Urodzili się 
 Władysław Łokietek, król Polski (ur. 1260 lub 1261)  (zm. 1333)
 11 lutego – Otto III Bawarski, książę Bawarii, król Węgier (zm. 1312)
 9 października – Dionizy I Rolnik, król Portugalii (zm. 1325)

Zmarli 
25 maja – Aleksander IV, papież (ur. ok. 1185)
8 lipca – Adolf IV, hrabia Holsztynu (ur. przed 1205)

Przypisy 

1261
1434



Wydarzenia w Polsce 

 27 lutego – wielki książę litewski Zygmunt Kiejstutowicz odnowił w Grodnie zapisy złączenia i podległości Litwy Koronie Polskiej.
 6 maja – wielki książę litewski Zygmunt Kiejstutowicz wydał przywilej zrównujący w prawach bojarów litewskich i ruskich.
 1 czerwca – śmierć króla Władysława Jagiełły.
 11 czerwca – przywiezienie zwłok królewskich, króla Władysława Jagiełły do Krakowa.
 18 czerwca – uroczystości pogrzebowe króla Władysława Jagiełły w katedrze wawelskiej. Mszę żałobną celebrował arcybiskup gnieźnieński Wojciech Jastrzębiec.
 Czerwiec – biskup krakowski Zbigniew Oleśnicki zwołał do Poznania radę wielmożów z terenów północnej i zachodniej Polski na której powierzono tron królewski królewiczowi Władysławowi.
 25 lipca – koronacja Władysława III Warneńczyka.

Wydarzenia na świecie 

 14 kwietnia – położono kamień węgielny pod budowę katedry św. Piotra i Pawła w Nantes.
 30 maja – husyci ponieśli ostateczną klęskę pod Lipanami. W bitwie zginął wódz taborytów Prokop Wielki.
 31 lipca – nabożeństwo żałobne za duszę króla Władysława Jagiełły, dla ojców soboru bazylejskiego. Kazanie wygłosił mistrz Mikołaj Kozłowski, który gloryfikował działalność zmarłego króla na polu chrystianizacji Litwy.

Urodzili się 
 25 marca – Eustochia Esmeralda Calafato, włoska klaryska, święta katolicka (zm. 1485)
 18 września - Eleonora Aviz, infantka portugalska, cesarzowa niemiecka (zm. 1467)

 Serafina Sforza, włoska klaryska, błogosławiona katolicka (zm. 1478)

Zmarli 
 30 maja
 Prokop Wielki, czeski przywódca taborytów (ur. ?)
 Prokop Mały, czeski przywódca i kaznodzieja sierotek (ur. ?)
 1 czerwca – Władysław II Jagiełło, wielki książę litewski i król Polski (ur. prawdopodobnie 1352)
 19 czerwca – Aleksandra, księżna mazowiecka, wdowa po księciu Mazowsza Siemowicie IV.

1434
1360



Wydarzenia w Polsce 

 20 kwietnia – Kazimierz III Wielki nadał Sępólnie Krajeńskiemu prawa miejskie
 26 lipca – Karol IV Luksemburski przyrzekł Kazimierzowi III Wielkiemu nie podejmować starań o zmianę przynależności metropolitalnej biskupstwa wrocławskiego.
 15 grudnia – książę opawsko-raciborski Mikołaj II opawski nadał Mysłowiczyznę szlachcicowi Ottonowi z Pilicy herbu Toporczyk.
 Wybuch epidemii w Krakowie.

Wydarzenia na świecie 

 8 maja – wojna stuletnia: podpisano francusko-angielski traktat w Brétigny ustalający warunki uwolnienia króla Jana II Dobrego, który został wzięty do angielskiej niewoli w bitwie pod Poitiers w 1356 roku oraz prawne usankcjonowanie ziemskich nabytków angielskich zdobytych w czasie dotychczasowych działań wojennych.
 24 października – wojna stuletnia: ratyfikowano francusko-angielski Traktat w Brétigny, kończący pierwszą fazę wojny.
 5 grudnia – wszedł do obiegu frank francuski.
 Upadek Adrianopola; Turcy wkroczyli na Bałkany.

Urodzili się 
 31 marca – Filipa Lancaster, królowa Portugalii jako żona króla Jana I (zm. 1415)
 data dzienna nieznana:
 Łucja z Caltagirone, włoska franciszkanika, błogosławiona katolicka (zm. 1400)
 Ulrich von Jungingen – wielki mistrz Zakonu Szpitala Najświętszej Marii Panny Domu Niemieckiego (zm. 1410)

Zmarli 
 29 września – Joanna z Owernii, królowa Francji jako druga żona króla Jana II Dobrego (ur. 1326)
 4 października – Mikołaj Wierzynek (starszy), kupiec, patrycjusz i bankier, pochodzenia najprawdopodobniej niemieckiego (ur. ? )

1360
1400



Wydarzenia w Polsce 

 24 lipca – w salach dzisiejszego Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego w Collegium Maius odbyły się pierwsze wykłady akademickie.
 26 lipca – odnowienie i reforma Uniwersytetu Krakowskiego polegająca na wystawieniu przywileju stanowiącego podstawę jego pracy przez Władysława Jagiełłę.
 29 września – Hrubieszów uzyskał prawa miejskie.
 27 grudnia – Nowe Miasto nad Pilicą otrzymało prawa miejskie.
 Uchwała wielkopolska przewidywała skargę pauliańską.
 Delegacja polska w składzie: Jan z Obichowa, Hinczka z Rogowa i Jan Nasian de Ostrowce udała się do Celje, aby prosić o rękę Anny Cylejskiej dla króla Polski Władysława Jagiełły.

Wydarzenia na świecie 

 15 marca – Zofia Bawarska, druga żona Wacława IV, została koronowana na królową Czech.
 8 grudnia – Vadstena w Szwecji uzyskała prawa miejskie.
 Wacław Luksemburczyk został usunięty z tronu niemieckiego przez elektorów i popadł w konflikt ze swym bratem Zygmuntem, kr. Węgier – za pomoc przeciw bratu zaproponował Jagielle zwrot Śląska, jednak król świadomy kruchości sojuszu i niechęci panów czeskich do utraty Śląska nie angażował się w konflikt.

Urodzili się 
 23 czerwca – Jan Gutenberg, drukarz (zm. 1468) (data sporna lub przybliżona)
 7 sierpnia – Guillaume Dufay, francuski kompozytor (zm. 1474) (data sporna lub przybliżona)

 data dzienna nieznana: 
 Andrzej z Peschiera, włoski dominikanin, błogosławiony katolicki (zm. 1485)
 Dydak z Alkali, hiszpański franciszkanin, święty katolicki (zm. 1463)
 Jakub z Bitetto, franciszkanin, błogosławiony katolicki (zm. 1490)

Zmarli 
 5 stycznia – John Montacute, trzeci earl Salisbury, angielski polityk (stracony; ur. 1350)
 5 stycznia – Thomas Holland, pierwszy diuk Surrey, angielski polityk (stracony; ur. 1374)
 13 stycznia – Thomas le Despenser, pierwszy diuk Gloucester, angielski polityk (stracony; ur. 1373)
 16 stycznia – John Holland, pierwszy diuk Exeter, angielski polityk (stracony; ur. 1352)
 14 lutego – Ryszard II, król Anglii (prawdopodobnie zamordowany w Pontefract; ur. 1367)
 28 kwietnia – Baldus de Ubaldis, włoski prawnik (ur. 1327)
 25 czerwca – Jan de Pontremulo, biskup Pizy (ur. ?)
 25 października – Geoffrey Chaucer, angielski poeta (ur. ok. 1343)

 data dzienna nieznana:
 Łucja z Caltagirone, włoska franciszkanka, błogosławiona katolicka (ur. 1360)

1400
1490



Wydarzenia w Polsce 

 3 listopada-7 grudnia – w Piotrkowie obradował sejm walny.
 Pierwsze wzmianki o miejscowości Przysucha.

Wydarzenia na świecie 

 7 czerwca – węgierska szlachta obwołała królewicza polskiego Jana Olbrachta królem Węgier.
 18 września – Władysław II Jagiellończyk został koronowany na króla Węgier.
 19 grudnia – Maksymilian I Habsburg poślubia per procura Annę Bretońską, księżną Bretanii.

Urodzili się 
 Mikołaj Dzierzgowski, prymas Polski (zm. 1559)
 Albrecht Hohenzollern, wielki mistrz zakonu krzyżackiego (zm. 1568)
 Florian Geyer, dyplomata, obrońca chłopów i dowódca podczas wojny chłopskiej w Niemczech (zm. 1525).
 Olaus Magnus, szwedzki duchowny, humanista i kartograf (zm. 1557)

Zmarli 
 13 marca – Karol I Wojownik z dynastii sabaudzkiej, książę Sabaudii i Piemontu (ur. 1468)
 6 kwietnia – Maciej Korwin, król Węgier i Czech (ur. 1443)
 27 kwietnia – Jakub z Bitetto, franciszkanin, błogosławiony katolicki (ur. 1400)
 12 maja – Joanna Portugalska, córka króla Portugalii Alfonsa V, dominikanka, błogosławiona katolicka (ur. 1452)

Przypisy 

1490
1487



Wydarzenia w Polsce 

 7 stycznia-28 stycznia – w Piotrkowie obradował sejm walny.
 Suchań otrzymał prawa miejskie.
 Kniaź Dymitr Worotyński poddał księciu moskiewskiemu leżące nad Oką Księstwa Wierchowskie, co wkrótce spowodowało utratę całej Wierchowszczyzny.

Wydarzenia na świecie 

 28 kwietnia – w bitwie pod Crevolą wojska mediolańskie pokonały Szwajcarów.
 24 maja – podający się za zaginionego hrabiego Warwick Edwarda Plantageneta oszust Lambert Simnel został (jako Edward VI) koronowany w Dublinie na samozwańczego króla Anglii.
 4 czerwca – Wojna Dwóch Róż: oddziały pretendenta do tronu Lamberta Simnela przybyły z Irlandii do Anglii, gdzie 16 czerwca zostały rozgromione przez króla Henryka VII Tudora w bitwie pod Stoke Field.
 16 czerwca – Wojna Dwóch Róż: zwycięstwo Lancasterów nad Yorkami w bitwie pod Stoke Field.
 25 listopada - koronacja Elżbiety York na królową Anglii
 26 grudnia – Jasov przystąpił do związku siedmiu wolnych miast górniczych wschodniej Słowacji i północnych Węgier, tzw. drugiej (późniejszej) Heptapolitany.

 Poświęcenie Huey Teocalli, największego sanktuarium Tenochtitlánu.
 Po raz pierwszy Genueńczycy, oblegając Serezanellę, użyli przeciw Florentczykom min lądowych.

Urodzili się 
 10 kwietnia – Wilhelm I von Nassau-Dillenburg, hrabia Nassau (zm. 1559)
 5 maja – Anna Hohenzollern, księżna cieszyńska (zm. 1539)
 17 lipca – Isma'il I, szach Iranu (zm. 1524)
 10 września – Juliusz III, papież (zm. 1555)

 Katarzyna z Racconigi, włoska tercjarka dominikańska, mistyczka, błogosławiona katolicka (zm. 1574)
 Piotr Gamrat, prymas Polski (zm. 1545)

Zmarli 
 11 stycznia – Bernard Scammacca, włoski dominikanin, błogosławiony katolicki (ur. 1430)
 21 marca – Mikołaj z Flüe, szwajcarski pustelnik, mediator, święty katolicki, patron Szwajcarii (ur. 1417)
 16 lipca – Charlotte de Lusignan, królowa Cypru (ur. 1444)

Przypisy 

1487
1485



Wydarzenia w Polsce 

 30 listopada-29 grudnia – w Piotrkowie obradował sejm walny.
 Gmina żydowska wyrzekła się uprawiania handlu i pośrednictwa w Krakowie, z wyjątkiem sprzedaży rzeczy zastawionych.

Wydarzenia na świecie 

 1 czerwca – król Węgier Maciej Korwin zajął Wiedeń i przeniósł tam swoją siedzibę.
 22 sierpnia – Wojna Dwóch Róż: bitwa pod Bosworth Field między Henrykiem Tudorem a Ryszardem III i Yorkami. Ryszard III został zabity przez Henryka Tudora, przyszłego króla Anglii.
 Wybuchła pierwsza epidemia tzw. angielskich potów.

Zdarzenia astronomiczne 
 16 marca – całkowite zaćmienie Słońca, widoczne w Polsce.

Urodzili się 
 1 listopada - Jan Dantyszek, polski duchowny katolicki, biskup chełmiński i warmiński, poeta (zm. 1548)
 16 grudnia – Katarzyna Aragońska, najmłodsza córka Izabeli i Ferdynanda II z Kastylii i Aragonii. Królowa Anglii (zm. 1536)

 Ludwik Decjusz – polski dyplomata, finansista, i sekretarz króla Zygmunta Starego (ur. ok. 1485; zm. 1545)
 Jan Houghton, angielski kartuz, męczennik, święty katolicki (zm. 1535)

Zmarli 
 18 stycznia – Andrzej z Peschiera, włoski dominikanin, błogosławiony katolicki (ur. 1400)
 20 stycznia – Eustochia Esmeralda Calafato, włoska klaryska, święta katolicka (ur. 1434)
 4 maja – Michał Giedroyć, polski zakonnik, błogosławiony katolicki (ur. ok. 1425)
 22 sierpnia – Ryszard III, zginął w bitwie pod Bosworth Field z rąk Henryka Tudora (ur. 1452)
 4 listopada – Franciszka Amboise, księżna Bretanii, karmelitanka, błogosławiona katolicka (ur. 1427).

Przypisy 

1485
1484



Wydarzenia w Polsce 
 10 lutego-2 lutego – w Lublinie obradował sejm walny.
 22 listopada-20 grudnia – w Piotrkowie obradował sejm walny.

Wydarzenia na świecie 

 11 maja – zwycięstwo wojsk węgierskich nad austriackimi w bitwie pod Leitzersdorf.
 7 sierpnia – podpisano traktat pokojowy w Bagnolo, kończący wojnę o Ferrarę.
 29 sierpnia – Innocenty VIII został wybrany papieżem.
 5 grudnia – papież Innocenty VIII wydał potępiającą czary bullę Summis desiderantes affectibus.

Urodzili się 
 1 stycznia – Huldrych Zwingli, szwajcarski teolog i humanista, działacz reformacji (zm. 1531)
 17 stycznia – Georg Spalatin, niemiecki duchowny, ważna postać okresu reformacji (zm. 1545)
 21 lutego – Joachim I Nestor, margrabia-elektor Brandenburgii (zm. 1535)

Zmarli 
 marzec – Krzysztof z Mediolanu, włoski dominikanin, błogosławiony katolicki (ur. ok. 1410)
 4 marca – Kazimierz, polski królewicz, syn Kazimierza Jagiellończyka, święty, patron Polski i Litwy (ur. 1458)
 12 sierpnia – Sykstus IV (właśc. Francesco Della Rovere), papież (ur. 1414)
 20 sierpnia – Hipolita Maria Sforza, włoska szlachcianka wywodząca się dynastii Sforzów (ur. 1446)
 29 września – Jan z Dukli, polski franciszkanin, święty katolicki (ur. ok. 1414)

 Data dzienna nieznana:
 Damian z Fulcheri, włoski dominikanin, błogosławiony katolicki (ur. ?)

Przypisy 

1484
1401



Wydarzenia w Polsce 

 Starania Jagiełły o rękę Anny Cylejskiej, córki Wilhelma hrabiego Cilli, wnuczki Kazimierza Wielkiego.
 Panowie węgierscy zaproponowali Jagielle koronę św. Stefana, ten jednak świadomy silnej partii proluksemburskiej w Budzie odmówił jej przyjęcia.
 18 stycznia – układy Polsko-Litewskie w Radomiu i Wilnie, które oddały dożywotnio rządy na Litwie Witoldowi jako wielkiemu księciu, z zachowaniem dla Jagiełły władzy zwierzchniej.
 16 lipca – Anna Cylejska przybyła do Krakowa, lecz zapowiedziany ślub z Władysławem Jagiełłą na prośbę króla został odłożony.
 5 listopada – w Bieczu pomiędzy wysłannikami Hermana hrabiego Cilii, a panami rady królewskiej doszło do odnowienia i potwierdzenia poprzedniego układu małżeńskiego pomiędzy Anną Cylejską a królem Polski Władysławem Jagiełłą.
 Szadek otrzymał prawa miejskie.

Wydarzenia na świecie 

 24 marca – wojska mongolskie pod wodzą Timura zdobyły i ograbiły Damaszek.
 23 kwietnia – papież Bonifacy IX udzielił dyspensy od przeszkody małżeńskiej, dla zawarcia związku małżeńskiego między Anną Cylejską a królem Polski Władysławem Jagiełłą.
 Rozpoczęło się powstanie księcia walijskiego Owena Glendowera, przeciw Anglikom.

Urodzili się 
 12 maja – Shōkō, 101. cesarz Japonii (zm. 1428)
 23 lipca – Franciszek I Sforza, książę Mediolanu, pierwszy władca z dynastii Sforzów (zm. 1466)
 14 września – Maria Kastylijska, królowa Aragonii, Sardynii, Korsyki oraz Neapolu (zm. 1458)
 27 października – Katarzyna de Valois, królowa Anglii w latach 1420 - 1422 (zm. 1437)
 21 grudnia – Masaccio (Tommaso di Ser Giovanni di Simone), włoski malarz wczesnego renesansu (zm. 1428)
 data dzienna nieznana: 
 Antonia z Florencji, włoska zakonnica, błogosławiona katolicka (zm. 1472)

Zmarli 
 12 stycznia – Henryk Sorbom, biskup warmiński (ur. 1340)
 18 maja – Władysław Opolczyk, książę opolski, palatyn węgierski (ur. pomiędzy 1326 a 1332)
 26 maja – Andrzej Franchi, włoski dominikanin, biskup Pistoi, błogosławiony katolicki (ur. 1335)
 20 października – Klaus Störtebeker, niemiecki pirat (ur. 1360)

1401
1402



Wydarzenia w Polsce 

 29 stycznia – Anna Cylejska została żoną Jagiełły i królową Polski.
 Luty – Ścibor ze Ściborzyc zaproponował w imieniu Zygmunta Luksemburskiego wzięcie w zastaw Nowej Marchii – jednak propozycja była obliczona na zdobycie większej ceny w negocjacjach z zakonem krzyżackim, który ostatecznie ową ziemię kupił za sumę wyższą niż proponowana Polsce
 Maj – Ulryk von Osten, pan Drezdenka, złożył hołd Jagielle i zobowiązał się do przejścia lenna na króla polskiego w razie swej bezpotomnej śmierci – hołd ów stał się przyczyną sporu między zakonem krzyżackim a Polską o Drezdenko

Wydarzenia na świecie 

 1 maja – normandzki żeglarz w służbie króla Hiszpanii Jean de Béthencourt wypłynął z La Rochelle na podbój Wysp Kanaryjskich.
 26 czerwca – zwycięstwo wojsk mediolańskich nad bolońskimi w bitwie pod Casalecchio.
 17 lipca – Yongle został cesarzem Chin.
 20 lipca – armia tatarsko-mongolska Tamerlana pokonała armię turecką sułtana Bajazyta (Bajezida). Największa bitwa kawaleryjska wszech czasów.
 28 lipca – Timur zadał Turkom Osmańskim druzgocącą klęskę w bitwie pod Ankarą, osłabiając ich państwo na okres około półwiecza.

Urodzili się 
 29 września – Ferdynand z Portugalii, syn króla Portugalii Jana I, mistrz zakonu Avis, błogosławiony katolicki (zm. 1443)

Zmarli 
 7 maja – Amadeusz Sabudzki-Achaja, hrabia Piemontu i książę Achai (ur. 1363)
26 czerwca – Giovanni I Bentivoglio, szlachcic boloński i pierwszy z rodziny Bentivoglio, który rządził w Bolonii (ur. ?)
zap. 13 lipca – Jianwen, cesarz Chin (ur. 1377)

1402
1403



Wydarzenia w Polsce 

 25 lutego – koronacja królewska drugiej żony Władysława Jagiełły - Anny Cylejskiej. 
 Wrzesień – Konrad von Jungingen nadał wiosce Bobrowniki na Ziemi Dobrzyńskiej prawa miejskie.
 Grudzień – zawarcie w Wilnie rozejmu z Zakonem. Również w imieniu Polski Władysław Jagiełło zażądał zgody Zakonu na wykup ziemi dobrzyńskiej.
 Dyplomaci królewscy w Rzymie przekonali papieża Bonifacego IX do wydania bulli zakazującej Krzyżakom najazdów na Litwę.

Wydarzenia na świecie 

 15 maja – wojna Appenzellu: bitwa pod Vögelinsegg.
 21 lipca – w bitwie pod Shrewsbury król Anglii Henryk IV pokonał rebeliantów pod wodzą Harry’ego Hotspura.

 Zajęcie Smoleńska przez Księstwo Litewskie.

Urodzili się 
 22 lutego – Karol VII Walezjusz, król Francji (zm. 1461)

Zmarli 
 8 marca – Bajazyd I Błyskawica, sułtan osmański (ur. 1354)
 10 czerwca – Konrad II oleśnicki, książę oleśnicki z dynastii Piastów (ur. ok. 1339)

1403
1404



Wydarzenia w Polsce 

 22 maja – zawarto pokój w Raciążku między Polską i Litwą a zakonem krzyżackim.
 27 czerwca – wielki książę litewski Witold zdobył Smoleńsk i przyłączył go wraz z całym księstwem smoleńskim do państwa polsko-litewskiego.
 1 sierpnia – hospodar Mołdawii Aleksander Dobry złożył w Kamieńcu Podolskim hołd lenny królowi Władysławowi Jagielle.

Wydarzenia na świecie 

 26 czerwca – wielki książę litewski Witold Kiejstutowicz zajął Smoleńsk, mianował w nim swojego namiestnika i obsadził polską załogą.
 17 października – Innocenty VII został wybrany papieżem.

Urodzili się 
 18 lutego – Leone Battista Alberti, włoski malarz, poeta, filozof, kartograf, muzyk i architekt renesansu (zm. 1472)
 Maria Andegaweńska, królowa Francji (zm. 1463)

Zmarli 
 4 kwietnia – Wilhelm z Noto, włoski tercjarz franciszkański, pustelnik, błogosławiony katolicki (ur. ok. 1309)
 1 października – Bonifacy IX, papież (ur. ok. 1350)

1404
1405



Wydarzenia w Polsce 

 Po wpłaceniu w Toruniu sum zastawnych zebranych przez szlachtę w jednorazowym podatku 12 groszy od łana ziemia dobrzyńska wróciła do Polski.
 Ulryk von Osten najechał Wielkopolskę; Władysław II Jagiełło wysłał swe wojska i poprosił wielkiego mistrza o pomoc przeciw zbuntowanemu wasalowi, czego mistrz odmówił, uznając von Ostena za poddanego Zakonu; rozpoczął się spór kompetencyjny o Drezdenko.
 sprowadzenie Kanoników Regularnych do kościoła Bożego Ciała w Kazimierzu

Wydarzenia na świecie 

 11 marca – kupiecka rodzina Römerów sprzedała miastu Frankfurt nad Menem budynek, który do dzisiaj pełni funkcję miejskiego ratusza.
 17 czerwca – wojna Appenzellu: zwycięstwo Szwajcarów nad Habsburgami w bitwie pod Stoss.
 11 lipca – admirał Zheng He na czele floty liczącej ponad 200 okrętów i blisko 28 tysięcy marynarzy rozpoczął szereg wypraw morskich, w czasie których badał: południowo-wschodnią Azję, azjatyckie wybrzeże Oceanu Indyjskiego, Zatokę Perską i wschodnie wybrzeże Afryki.
 Teofan Grek rozpoczął tworzenie ikon wspólnie z Andriejem Rublowem.

Urodzili się 
 8 lutego – Konstantyn XI Paleolog, cesarz bizantyjski z dynastii Paleologów, ostatni władca Bizancjum (zm. 1453)
 6 marca – Jan II, król Kastylii i Leónu (zm. 1454)
 data dzienna nieznana: 
 Marek Fantuzzi z Bolonii, włoski franciszkanin, błogosławiony katolicki (zm. 1479)
 Jan Gruszczyński, prymas Polski, kanclerz wielki koronny (zm. 1473)
 Skanderbeg, albański przywódca, powstaniec i bohater narodowy (zm. 1468)
 Stanisław Szydłowiecki, marszałek dworu królestwa Polskiego (ur. ok. 1405; zm. 1494)

Zmarli 
 18/19 lutego – Timur Chromy (Tamerlan), władca środkowoazjatycki (ur. 1336)
 22/23 września – Barnim VI, książę wołogoski (ur. 1365-1372)
 24 września – Prokop Luksemburski, margrabia Moraw (ur. 1358)
 data dzienna nieznana:
 Jan III oświęcimski, książę oświęcimski (ur. ok. 1366)

Przypisy 

1405
1406



Wydarzenia w Polsce 

 13 września – we Wrocławiu doszło do buntu mieszczaństwa.
 17 października – w Piotrkowie odbył się sejm.
 7 grudnia – w Krakowie ścięto oskarżonego o kradzież pieniędzy miejskich Andrzeja Wierzynka, krakowskiego rajcę, potomka znanej i bogatej rodziny kupieckiej Wierzynków.

 Ulryk von Jungingen oddał spór o Drezdenko pod osąd Witolda, który na zjeździe w Kownie wydał wyrok korzystny dla Polski; spowodowało to odrzucenie przez mistrza wyroku i żądanie oddania Santoka.
 Książę moskiewski Wasyl I napadł na Wiaźmę, Sierpiejsk i Kozielsk. Wojska litewskie odparły go i utrzymały Księstwa Wierchowskie.
 Bieżuń otrzymał prawa miejskie.

Wydarzenia na świecie 

 4 kwietnia – Jakub I został królem Szkocji.
 30 listopada – Grzegorz XII został papieżem.

 Rozpoczęcie budowy Zakazanego Miasta w Pekinie.

Zdarzenia astronomiczne 
 16 czerwca – całkowite zaćmienie Słońca, widoczne w Polsce.

Urodzili się 
 Ulryk II Cylejski, węgierski arystokrata, hrabia Celje (zm. 1456)

Zmarli 
 17 marca – Ibn Chaldun – historyk, socjolog, dyplomata, teolog islamski (ur. 1332)
 15 lipca – Wilhelm Habsburg, narzeczony królowej Polski Jadwigi Andegaweńskiej (ur. 1370)
 6 listopada – Innocenty VII, papież (ur. 1339)
 data dzienna nieznana – Tochtamysz, chan Złotej Ordy (ur. ?)

Przypisy 

1406
1407



Wydarzenia w Polsce 

 16 października – w Piotrkowie odbył się sejm.
 7 listopada – w Żorach zawarto rozejm kończący konflikt pomiędzy księciem cieszyńskim Przemysławem I Noszakiem, a księciem opawskim Janem II Żelaznym.

 Została sprzedana książęca wieś Garwolin.
 Kraków stał się widownią zajść antyżydowskich.
 Zagórów otrzymał prawa miejskie.

Wydarzenia na świecie 

 23 kwietnia – król Neapolu Władysław I ożenił się po raz trzeci, z hrabiną Lecce Marią d’Enghien.
 26 czerwca – Ulrich von Jungingen został wielkim mistrzem zakonu krzyżackiego.
 23 listopada – książę Ludwik Orleański został zamordowany w Paryżu na polecenie swego rywala, księcia Burgundii Jana bez Trwogi.
 Jan bez Trwogi, książę Burgundii, podpisał traktat z Anglią.

Urodzili się 
 Jakub z Ulm, niemiecki dominikanin, błogosławiony katolicki (zm. 1491)
 Shinkei, japoński poeta, mnich buddyjski

Zmarli 
 7 lutego – Jakub Plichta, biskup wileński, franciszkanin
 30 marca - Konrad von Jungingen, wielki mistrz zakonu krzyżackiego (ur. 1355)
 23 listopada – Ludwik Orleański, książę Orleanu, brat Karola Szalonego (ur. 1372)
 data dzienna nieznana:
 Bartłomiej z Jasła, filozof i teolog, prof. uniwersytetów w Pradze i Krakowie, reformator Akademii Krakowskiej (ur. ?)
 Bogdan, hospodar Mołdawii w latach 1400-1407 z rodu Muszatowiczów, koregent swego brata Aleksandra Dobrego (ur. ?)

Przypisy 

1407
1408



Wydarzenia w Polsce 

 W czasie wojny litewsko-moskiewskiej nad graniczną rzeką Ugrą (ok. 200 km od Moskwy) obozowały wspierające Litwinów polskie oddziały pod wodzą Zbigniewa z Brzezia, co było pierwszym bezpośrednim starciem polsko-moskiewskim.
 Najstarszy znany zapis tekstu Bogurodzicy – obejmującego 2 strofy i opatrzonego nutami – został zapisany na tylnej wyklejce zbioru kazań łacińskich w Kcyni na Kujawach Macieja z Grochowa (obecnie przechowywany jest w Bibliotece Jagiellońskiej) (data sporna lub przybliżona).

Wydarzenia na świecie 

 13 stycznia – wojna Appenzellu: klęska wojsk szwajcarskich w bitwie pod Bregencją ze szwabskim rycerstwem.
 13 grudnia – Zygmunt Luksemburski, król Węgier, założył Zakon Smoka

 Edygej najechał ziemie ruskie i je doszczętnie spustoszył, lecz nie udało mu się zdobyć Moskwy.
 Gotlandia przeszła pod duńskie władanie

Urodzili się 
 8 kwietnia – Jadwiga, córka Władysława Jagiełły i Anny Cecylijskiej (zm. 1431)
 Jan ze Słupcy, dwukrotny rektor Akademii Krakowskiej (zm. 1472)

Zmarli 
 Andrzej Gasztołd, starosta wileński i krewski, sygnatariusz unii wileńsko-radomskiej (ur. 1342)
 31 maja – Yoshimitsu Ashikaga, japoński siogun (ur. 1358)
 4 grudnia – Valentina Visconti, żona Ludwika I Orleańskiego z dynastii Walezjuszów
 Jan VII Paleolog, cesarz Bizancjum (ur. 1370)
 Mateusz I z Aleksandrii, koptyjski papież
 Miranszah, syn Timura (ur. 1366)

1408
1409



Wydarzenia w Polsce 

 Marzec – król Władysław Jagiełło podjął decyzję wysłania swego przedstawiciela Piotra Wysza na sobór pizański; w grudniu Jagiełło i Witold uznali Aleksandra V, wybranego przez sobór w Pizie, prawowitym papieżem.
 Wiosną – Krzyżacy zajęli statki polskie ze zbożem dla głodującej Litwy pod pretekstem przewożenia broni dla pogan, co wywołało protest Polski.
 Czerwiec – poselstwo krzyżackie skarżyło się na Witolda, który zajął Żmudź i rozpoczął na niej powstanie przeciw Zakonowi, Jagiełło odmówił odpowiedzi, czy porzuci jego wspieranie.
 17 lipca – walny zjazd w Łęczycy uchwalił włączenie się do wojny w razie najazdu Zakonu na Litwę.
 10 sierpnia – kancelaria królewska wystawia w Opatowie pierwszy memoriał skarżący Zakon o bezprawie i łamanie pokoju.
 14 sierpnia
 król Władysław Jagiełło otrzymał w Korczynie pismo z wypowiedzeniem wojny przez Krzyżaków.
 zakon najechał ziemię dobrzyńską i Kujawy, zdobywając warowne zamki w Lipnie, Rypinie, Złotoryi, Kamieniu Krajeńskim, Sępólnie i Bydgoszczy – Polska podjęła rozmowy rozejmowe i gromadziła armię.
 6 października – wojska koronne po 7 dniach oblężenia odbiły Bydgoszcz i dopiero wtedy Jagiełło wyraził zgodę na pośrednictwo Wacława, kr. niemieckiego na zawarcie rozejmu.
 20 grudnia – Zakon krzyżacki zawarł antypolski sojusz z królem Węgier Zygmuntem Luksemburskim.
 21 grudnia – król Węgier Zygmunt Luksemburski wypowiedział wojnę Polsce.

 Działoszyce otrzymały prawa miejskie

Wydarzenia na świecie 
 1 stycznia – Walijczycy poddali zamek Harlech Anglikom.
 25 marca – kardynałowie próbując zakończyć wielką schizmę, zwołali sobór w Pizie.
 5 czerwca – wielka schizma zachodnia: sobór w Pizie ogłosił detronizację papieża Grzegorza XII i antypapieża Benedykta XIII.
 6 czerwca – papież rzymski Grzegorz XII zwołał sobór do Cividale del Friuli koło Akwilei.
 2 grudnia – otwarto Uniwersytet Lipski.

 Marcin I Aragoński został królem Królestwa Sycylii.
 Uług Beg został władcą Samarkandy.
 Republika Wenecka kupiła od Węgrów port Zadar.
 Zheng He admirał floty Imperium Ming pozbawił tronu króla Sri Lanki.

Urodzili się 
 16 stycznia – René I, król Królestwa Sycylii (zm. 1480)
 28 lutego – Elżbieta Luksemburska, królowa niemiecka, czeska i węgierska; ostatnia z cesarskiej i królewskiej linii Luksemburgów (zm. 1442)
 2 marca – Jan II z Alençon, diuk Alençon i hrabia Perche (zm. 1476)

 data dzienna nieznana: 
 Bernardo Rossellino, florencki rzeźbiarz i architekt (zm. 1464)
 Karol VIII, król Szwecji (zm. 1470)

Zmarli 
 25 lipca – Marcin I, król Królestwa Sycylii (ur. 1374)

 data dzienna nieznana: 
 Edmund Mortimer, buntownik angielski (ur. 1376)
 Jan z Tarnowa, polski szlachcic (ur. przed 1349)
 Thomas Merke, biskup Carlisle

1409
1411



Wydarzenia w Polsce 

 1 lutego – zawarto I pokój toruński kończący wielką wojnę (1409–1411) między Polską a Zakonem Krzyżackim (największa bitwa: bitwa pod Grunwaldem w 1410).
 W Gdańsku wybuchło powstanie antykrzyżackie – krwawo stłumione.
 6 kwietnia – delegacja gdańszczan zaproszona na rokowania z Krzyżakami została podstępnie uwięziona, trzech delegatów zostało zamordowanych – burmistrzowie Konrad Leczkow i Arnold Hecht i rajca Bartłomiej Gross.
 czerwiec i lipiec – Władysław Jagiełło i Witold dokonali triumfalnego objazdu kresów wschodnich Wielkiego Księstwa Litewskiego. W jego trakcie zawarto porozumienie z Pskowem i księciem twerskim Aleksandrem i odebrano hołd księcia riazańskiego.
 22 września – Krzyżacy przekazali Rypin w ręce polskie.
 W katedrze na Wawelu zawieszono chorągwie zdobyte podczas wojny z państwem zakonu krzyżackiego.

Wydarzenia na świecie 

 21 lipca – Zygmunt Luksemburski został królem Niemiec.

Urodzili się 
 data dzienna nieznana: 
 Anioł z Chivasso – włoski franciszkanin, błogosławiony katolicki (zm. 1495)
 Mahmud Gawan – regent i premier sułtanatu Bahmanidów (zm. 1481).

Zmarli 
 18 stycznia - Jodok z Moraw, margrabia Moraw, margrabia brandenburski 1388-1411, książę Luksemburga 1388-1411, antykról niemiecki 1410-1411 (ur. 1352)
 3 czerwca - Leopold IV Habsburg, książę Austrii i Tyrolu (ur. 1371)
 data dzienna nieznana: 
 Mikołaj Kurowski, biskup kujawski i poznański oraz kanclerz koronny (ur. ok. 1360).

1411
Środkowy Wschód

Bliski Wschód
 Azja Środkowa

Zobacz też 

 Azja Zachodnia
 Azja Centralna (region fizycznogeograficzny)
 Midwest

Przypisy
1385



Wydarzenia w Polsce 

 30 kwietnia – Bisztynek otrzymał prawa miejskie.
 14 sierpnia – w Krewie zawarto umowę pomiędzy Władysławem Jagiełłą a panami polskimi i królową węgierską Elżbietą. W umowie tej Jagiełło decydował się na przyjęcie chrztu z Polski, a w zamian za spłacenie zobowiązań finansowych związanych z umową małżeńską Jadwigi, uwolnienie jeńców i przyrzeczenie odzyskania wszystkich ziem, które Polska do tej pory utraciła, miał poślubić Jadwigę i zostać królem Polski (unia w Krewie).

Wydarzenia na świecie 

 6 kwietnia – Jan I został królem Portugalii.
 12 kwietnia – podwójne wesele w Cambrai: 20-letni Wilhelm II Bawarski ożenił się z 10-letnią Małgorzatą Burgundzką, córką księcia Burgundii Filipa II Śmiałego, a 13-letni Jan bez Trwogi, brat Małgorzaty Burgundzkiej z 22-letnią Małgorzatą Bawarską, siostrą Wilhelma II Bawarskiego.
 14 sierpnia – bitwa pod Aljubarrota między wojskami portugalskimi a kastylijskimi.

Urodzili się 
 Thomas Ebendorfer, niemiecki historyk.
 John FitzAlan, angielski szlachcic.
 Jan van Eyck, niderlandzki malarz.

Zmarli 
 28 czerwca – Andronik IV Paleolog, cesarz bizantyjski (ur. 1348)

1385
1227



Wydarzenia w Polsce 

 Koniec zwierzchnictwa duńskiego nad Pomorzem Zachodnim.
 Przy współudziale Henryka Brodatego założono klasztor w Henrykowie. W Księdze henrykowskiej znajdują się informacje o bogactwach zakonu cystersów, a także o tym, że cały kraj wokół był wówczas rdzennie polski, chłopi dochodzili do znacznej zamożności, znajdowali zaufanie samego księcia, niektórzy z nich siedzieli w małych gródkach. Nazwiska brzmiały: Głąb, Pirosz, Kwiatek, Krzepisz, Żuk, Kołacz. Wsie zwały się: Czesławice, Muszkowice, Cienkowice, Kobyla Głowa, Ciepłowody, Targowica, Zarzyca, Raczyce, Brukalice, Skalice, Krzelków, Wadochowice.
 24 listopada – zbrodnia gąsawska: podczas zjazdu książąt w Gąsawie został zamordowany przez siepaczy księcia pomorskiego Świętopełka i Władysława Odonica Leszek Biały.

Wydarzenia na świecie 

 19 marca – Grzegorz IX został wybrany na papieża.
 18 sierpnia – śmierć Temudżyna i podział imperium mongolskiego między pięciu jego synów.
 22 lipca – bitwa pod Bornhöved – koalicja książąt północnoniemieckich pokonała króla duńskiego Waldemara II.

Urodzili się 
 29 września – Gertruda z Altenbergu, niemiecka norbertanka, błogosławiona katolicka (zm. 1297)

Zmarli 
 18 marca – Honoriusz III, papież (ur. ok. 1150)
18 sierpnia – Czyngis-Chan (właściwie Temudżyn), władca mongolski, twórca imperium mongolskiego (ur. 1152 lub 1162)
11 września – Ludwik IV Święty, landgraf Turyngii (ur. 1200)
 13 października – Daniel Fasanella, męczennik, franciszkanin (ur. 2 poł. XII w.)
 24 listopada – Leszek Biały, książę sandomierski, syn Kazimierza Sprawiedliwego (ur. 1184 lub 1185)

Przypisy 

1227
1473



Wydarzenia w Polsce 

 15 maja-25 maja – w Piotrkowie obradował sejm walny.
 6 czerwca – zakończyła się bitwa żorska, stoczona podczas wojny o koronę czeską.
 6 czerwca-6 lipca – w Radomiu obradował sejm walny.
 Powstanie pierwszych oficyn drukarskich w Krakowie.
 W Krakowie Jan Długosz nabył dom, w którym powstała nowa Bursa Kanonistów.
 Ukazał się pierwszy druk (po łacinie) wykonany przez Kaspera Straube „Almanach na rok 1474”.
 obradował Sejm Wielkiego Księstwa Litewskiego w Wilnie.

Wydarzenia na świecie 

 5 sierpnia – powstała najwcześniej datowana praca Leonarda da Vinci, w stylu olejnego malarstwa realistycznego, Rysunek krajobrazu.
 11 sierpnia – bitwa pod Başkentem: przywódca imperium osmańskiego Mehmed II Zdobywca pokonał federację mongolskich i tureckich plemion, zwaną "Białą Owcą Turkmeńską", pod wodzą Uzun Hasan ibn ‘Ali.
 Wydano po raz pierwszy drukiem przewodnik Mirabilia (von Rottweil, Rzym).

Urodzili się 
 19 lutego – Mikołaj Kopernik, w Toruniu przy ul. św. Anny (obecnie ul. Kopernika), astronom, lekarz, ekonomista (zm. 1543)
 17 marca – Jakub IV, król Szkocji (zm. 1513)
 14 sierpnia – Małgorzata Pole, hrabina Salisbury, męczennica, błogosławiona katolicka (zm. 1541)
 data dzienna nieznana:
 Ludwika Albertoni, włoska tercjarka franciszkańska, błogosławiona katolicka (zm. 1533)

Zmarli 
 23 lutego – Arnold, książę Geldrii (ur. 1410)
10 lipca – Jakub II Cypryjski, król Cypru (ur. 1440)
8 października – Jan Gruszczyński, prymas Polski, kanclerz wielki koronny (ur. 1405)
 24 grudnia – Jan Kanty, polski duchowny katolicki, święty (ur. 1390)
 data dzienna nieznana:
 Henryk Spokojny, książę Brunszwiku (ur. 1411)
Mikołaj Tron, doża Wenecji (ur. 1399)
Petrus Christus, malarz flamandzki (ur. 1410)

Przypisy 

1473
1000



Wydarzenia w Polsce 

 Spotkanie cesarza Ottona III z Bolesławem Chrobrym w osadzie Ilva.
 7–15 marca – Zjazd gnieźnieński.
 Uroczysta intronizacja Radzima Gaudentego, brata świętego Wojciecha na pierwszego arcybiskupa gnieźnieńskiego.
 Lokalizacja biskupstw w Kołobrzegu, Krakowie i Wrocławiu; biskupstwo poznańskie pozostanie niezależne do śmierci ówczesnego biskupa misyjnego Ungera (zm. 1012).

Wydarzenia na świecie 

 9 września – zwycięstwo floty szwedzko-duńskiej nad norweską w bitwie morskiej pod Svold.
 9 października – Leif Eriksson dobił do brzegów Winlandii, jako pierwszy udokumentowany Europejczyk postawił stopę na ziemi kanadyjskiej.
 25 grudnia – Stefan I oddał Węgry w lenno papieżowi i za pozwoleniem papieża oraz cesarza Ottona III koronował się na króla.
 Początek chrystianizacji Islandii.
 Wenecja objęła protektorat nad Istrią i Dalmacją.
 Pieczyngowie zajęli Mołdawię (data sporna lub przybliżona).
 W Chinach wynaleziono proch strzelniczy (data sporna lub przybliżona).
 Ludność świata wynosiła od 254 do 345 mln osób. W tym ludność Europy – 42 mln.

Urodzili się 
 Gilbert de Brionne, normandzki szlachcic, hrabia d’Eu i hrabia Brionne, jedyny syn hrabiego Godfryda, syna księcia Normandii Ryszarda I Nieustraszonego (zm. 1040).
 Konstantyn IX Monomach, cesarz bizantyjski (zm. 1055).
 Otto Bolesławowic, polski książę, brat Mieszka II (data sporna lub przybliżona) (zm. 1033).
 Robert I Wspaniały, książę Normandii w latach 1028–1035 (zm.  1035).

Zmarli 
 4 lipca – Hugon I de Ponthieu, hrabia Ponthieu (ur. ?)
 9 września – Olaf I Tryggvason, król Norwegii (ur. w latach 963–968)
 data dzienna nieznana:
 Malfryda, prawdopodobnie żona wielkiego księcia kijowskiego Włodzimierza I Wielkiego (ur. ?)
 Rogneda, kniaziówna połocka, córka księcia Rogwołoda, jedna z żon wielkiego księcia kijowskiego Włodzimierza I Wielkiego (ur. ?)
 Thyra duńska, królowa Norwegii (ur. ?)

Przypisy 

1000
1085



Wydarzenia w Polsce 

 Początek budowy kościoła św. Idziego w Krakowie.

Wydarzenia na świecie 

 25 maja – król Alfons VI wyzwolił Toledo spod panowania Maurów.
 Wratysław II koronowany na pierwszego króla Czech (także króla Polski, lecz tytulatura ta jest kwestionowana przez większość badaczy) przez Henryka IV w zamian za poparcie w sporze o inwestyturę (tytuł nadany ad personam).

Zmarli 
 25 maja – papież Grzegorz VII, na wygnaniu (ur. ok. 1015)
 17 lipca – Robert Guiscard, książę Sycylii (ur. ok. 1016)
 Zheng Hao, chiński filozof konfucjański (ur. 1032)

1085
1153



Wydarzenia w Polsce 

 25 marca – Jan Gryfita wystawił dokument fundacyjny opactwa cysterskiego, w którym pierwszy raz została użyta nazwa Jędrzejów.
 3 maja – konsekracja pierwszego na Pomorzu klasztoru.

Wydarzenia na świecie 

 25 stycznia – wyprawy krzyżowe: król jerozolimski Baldwin III rozpoczął oblężenie Aszkelonu.
 23 marca – w Konstancji została zawarta ugoda między papieżem Eugeniuszem III a królem Niemiec Fryderykiem I Barbarossą, który miał otrzymać koronę cesarską w zamian za pomoc w przywróceniu władzy papieża w Państwie Kościelnym.
 24 maja – Malcolm IV został królem Szkocji.
 27 maja – Malcolm IV został koronowany na króla Szkocji.
 12 lipca – Anastazy IV został papieżem.
 19 sierpnia – wyprawy krzyżowe: król jerozolimski Baldwin III zdobył po 5-miesięcznym oblężeniu Aszkelon.

Zmarli 
 24 maja – Dawid I Szkocki, król Szkocji, (ur. 1084)
 8 lipca – Eugeniusz III, papież, (ur. do 1085)
17 sierpnia – Eustachy IV z Boulogne, hrabia Boulogne i Mortain (ur. ok. 1130)
 20 sierpnia – Bernard z Clairvaux, teolog i filozof, cysters (ur. 1090)
data dzienna nieznana:
 Piotr Włostowic, palatyn Bolesława III Krzywoustego i Władysława II Wygnańca (ur. ok. 1080)
Władymirko, książę halicki i dźwinogrodzki (ur. 1104)

Przypisy 

1153
1412



Wydarzenia w Polsce 

 Posłowie weneccy zaproponowali Jagielle pomoc pieniężną i wojskową przeciw Zygmuntowi, kr. Węgier; w tym samym roku ślub Cymbarki, siostrzenicy Jagiełły z Ernestem Żelaznym, ks. Austrii przypieczętował sojusz Habsburgów z Polską przeciw Luksemburgom
 Jagiełło oskarżył Zakon o niedotrzymywanie ustaleń pokojowych z powodu opóźnienia wypłat odszkodowań wojennych.
 Marzec – Jagiełło zawarł z Zygmuntem rozejm w Nowej Wsi, 15 marca zaś w Lubowli podpisano traktat przymierza polsko-węgierskiego
 18 maja – Zakon pod presją Zygmunta zgodził się na przekazanie sporu z Polską pod jego osąd.
 Czerwiec – podczas spotkania w Budzie Zygmunt zastawił Jagielle trzynaście miast spiskich w zamian za zgodę na przejęcie przez Węgry części odszkodowania krzyżackiego dla Polski i uzyskał zgodę Jagiełły na przekazanie sporu polsko-krzyżackiego pod jego sąd.
 W sierpniu Zygmunt ogłosił wyrok - rozstrzygnął na niekorzyść Zakonu pretensje biskupów polskich, resztę odkładając do zbadania przez komisję - przy okazji naciska na Zakon o wypłatę należnego odszkodowania, grożąc przekazaniem Polsce Nowej Marchii; dla Jagiełły wyrok oznaczał możliwość rewizji pokoju toruńskiego, mistrz Zakonu został zaś zmuszony do przyjęcia warunków pod naciskiem partii pokojowej marszałka Michała Kuchmeistera - rozpoczął się powolny bieg procesu, w którym do 1414 - sędziowie polubowni unikali wydania wyroku.
 8 listopada – jako zabezpieczenie pożyczki 37 tys. groszy praskich król Zygmunt Luksemburski przekazał Władysławowi Jagielle tzw. zastaw spiski.
 Mikołaj Trąba został arcybiskupem gnieźnieńskim.
 Ostroróg otrzymał prawa miejskie.

Wydarzenia na świecie 

 16 stycznia – ród Medyceuszy został wskazany jako oficjalny bankier papiestwa.

Urodzili się 
 6 stycznia – Joanna d’Arc, bohaterka narodowa Francji.

Zmarli 
 31 marca lub 1 kwietnia - Albrecht Meklemburski, książę Meklemburgii i król Szwecji (ur. ok. 1339) 
 28 października - Małgorzata I, władczyni Danii, Norwegii i Szwecji (ur. 1353 r.)
 20 lub 28 grudnia - Konrad III Stary, książę oleśnicki z dynastii Piastów (ur. ok. 1357 r.)
 data dzienna nieznana:
 Dżalal ad-Din, chan złotej ordy (ur. 1380) 

1412
1413



Wydarzenia w Polsce 

 16 marca – książę Wacław II przekazał władzę nad Legnicą Ludwikowi II.
 4 czerwca – książę mazowiecki Janusz I Starszy potwierdził i rozszerzył prawa miejskie Warszawy.
 24 czerwca – Ujście otrzymało prawa miejskie z rąk Władysława Jagiełły.
 2 października – unia horodelska: potwierdzono ścisły związek między Litwą i Polską

Wydarzenia na świecie 
 20 marca:
 Henryk V Lancaster został królem Anglii.
 Landskrona w Szwecji uzyskała prawa miejskie.
 9 kwietnia – Henryka V Lancastera koronowano na króla Anglii.
 27 kwietnia – w Paryżu wybuchło powstanie ludowe pod wodzą rzeźnika Simona Caboche’a.
 7 czerwca – król Neapolu Władysław I zajął Rzym.

Urodzili się 
 8 września – Katarzyna z Bolonii, włoska klaryska, mistyczka, święta katolicka (zm. 1463)
 data dzienna nieznana: 
 Jakub z Sienna, prymas Polski (zm. 1480)

Zmarli 
 20 marca – Henryk IV Lancaster, król Anglii (ur. 1367)
 24 maja – Herman II Uczony, landgraf Hesji (ur. 1341) 
 21 czerwca – Świętobor I, książę szczeciński w latach 1372–1413 (ur. 1351)
 5 lipca – Musa, sułtan osmańskiej Rumelii (ur. 1388)
 26 września – Stefan III, książę Bawarii (ur. ok. 1337)
 6 października – Dawid I, cesarz Etiopii w latach 1382–1411 (ur. ?)
 9 października – Mikołaj Wigandi z Krakowa, duchowny, prawnik i teolog (ur. ?)

1413
1414



Wydarzenia w Polsce 
 Kwiecień – Jagiełło na zjeździe w Grabiach pod Raciążkiem wysunął żądania maksymalnej rewindykacji ziem polskich w zamian za traktat pokojowy, co Krzyżacy odrzucili, podtrzymując chęć rokowań.
 15 maja – wydanie przez kapitułę włocławską (właściciela Łodzi) przywileju lokacyjnego, uznającego mieszkańców wsi za mieszczan; jednocześnie zwrócenie się przez kapitułę do króla z prośbą o przywilej monarszy i uznanie Łodzi za miasto pod względem prawno-ustrojowym.
 Czerwiec – wobec braku postępu w rozmowach i braku wyroku Zygmunta Jagiełło wypowiedział zakonowi wojnę.
 8 października – zawarto polsko-krzyżacki rozejm pod Brodnicą.
 Lwówek otrzymał prawa miejskie.
 Polscy posłowie Jakub Skarbek z Góry i Grzegorz Ormianin zostali przyjęci przez sułtana Mehmeda I w Bursie, ówczesnej stolicy Imperium Osmańskiego.

Wydarzenia na świecie 

 7 stycznia – Tommaso Mocenigo został dożą Wenecji.
 8 listopada – Zygmunt Luksemburski koronował się w Akwizgranie na króla Niemiec.
 16 listopada – rozpoczął się sobór w Konstancji kończący Wielką Schizmę Zachodnią (trwał do 22 kwietnia 1418).
 28 listopada – podczas Soboru w Konstancji został aresztowany pod zarzutem herezji Jan Hus.
 19 grudnia – Shōkō został koronowany na cesarza Japonii.
 Zbudowano pierwszy żaglowiec z ciężkim uzbrojeniem (6-działowy „Holy Ghost”, 760 t, Southampton, Wielka Brytania).

Urodzili się 
 21 lipca – Francesco Della Rovere, papież Sykstus IV (zm. 1484)
 9 listopada – Albrecht III Achilles, margrabia-elektor Brandenburgii (zm. 1486)

Zmarli 
 1 marca – Viridis Visconti, księżniczka mediolańska, księżna austriacka (ur. ok. 1350)
 28 marca – Joanna Maria z Maille, francuska tercjarka franciszkańska, błogosławiona katolicka (ur. 1331)
 6 sierpnia - Władysław I, król Neapolu (ur. 1376 lub 1377)
 30 września – Piotr Wysz, biskup krakowski, poznański od 1412 (ur. ok. 1354)
 data dzienna nieznana:
 Ścibor ze Ściborzyc, wojewoda siedmiogrodzki (ur. 1347)
 Teodor I, cesarz Etiopii (ur. ok. 1380)

1414
1415



Wydarzenia w Polsce

Styczeń – polska delegacja z abpem Mikołajem Trąbą dotarła na obrady soborowe w Konstancji i została dokoptowana do posiedzeń nacji niemieckiej – właściwa rozprawa między Polską a zakonem toczyła się przed komisją soborową kardynała Franciszka Zabarelli; co prawda na początku soboru Jan XXIII znosił wszelkie przywileje krzyżackie odnośnie do ziem polskich i litewskich oraz ustanowił Jagiełłę wikariuszem generalnym dla Pskowa i Nowogrodu, lecz wobec konieczności depozycji wszystkich papieży i wyboru nowego miało to niewielkie znaczenie. Wobec przewlekania się sporu Jagiełło podniósł sprawę chrystianizacji Żmudzi i unii z Kościołem Wschodnim – do Konstancji przybyła delegacja Żmudzinów z prośbą o powierzenie chrystianizacji Jagielle.
 7 czerwca – przez teren Polski przechodził pas całkowitego zaćmienia Słońca.
 Lipiec – część posłów polskich na sobór w Konstancji protestowała przeciw osądzeniu i spaleniu Jana Husa, jednak konieczność przedstawienia Jagiełły jako gorliwego chrześcijanina ograniczyła możliwości protestu.
 Jagiełło wyprawił kilka statków z pszenicą z niedawno zdobytego portu Chadżybej nad Morzem Czarnym (obecna Odessa)

Wydarzenia na świecie 

 4 maja – sobór w Konstancji potępił poglądy Johna Wycliffe’a.
 29 maja – sobór w Konstancji pozbawił urzędu antypapieża Jana XXIII.
 6 lipca – spalono Jana Husa za głoszenie herezji podczas soboru w Konstancji.
 25 października – wojna stuletnia: miażdżące zwycięstwo Anglików nad Francuzami w bitwie pod Azincourt.
 Portugalczycy zajęli Ceutę.

Zdarzenia astronomiczne 
 7 czerwca – całkowite zaćmienie Słońca, widoczne w Polsce.

Urodzili się 
 10 marca – Wasyl II Ślepy, wielki książę moskiewski (zm. 1462)
 21 września – Fryderyk III, cesarz rzymsko-niemiecki (zm. 1493)
 1 grudnia – Jan Długosz, historyk i kronikarz polski, kanonik krakowski (zm. 1480)

Zmarli 

 15 kwietnia – Manuel Chryzoloras, bizantyński filolog, jeden z prekursorów renesansu (ur. ok. 1350)
 4 czerwca – Henryk Vogelsang, biskup warmiński (ur. ?)
 6 lipca – Jan Hus, czeski reformator religijny (ur. ok. 1370)
 23 sierpnia – Warcisław VIII, książę rugijski (ur. 1373)

Przypisy 

1415
1416



Wydarzenia w Polsce 

 Styczeń – na soborze w Konstancji Mikołaj Trąba zaproponował przedłużenie rozejmu między Polską a Zakonem.
 Luty – Żmudzini i Polacy przełożyli soborowi skargi na Zakon; w sierpniu sobór uznał skuteczność polskich metod chrystianizacyjnych i udzielił pełnej władzy w chrzcie Żmudzi biskupom wileńskiemu i lwowskiemu.
 Czerwiec – Paweł Włodkowic przedstawił soborowi swój traktat o władzy papieża i cesarza w stosunku do niewiernych
 20 sierpnia – Grabów nad Prosną otrzymał prawa miejskie.

 Nadanie praw miejskich Sztumowi przez Michaela Kűchmaistera.
 W Gdańsku wybuchło powstanie antykrzyżackie – krwawo stłumione.

Wydarzenia na świecie 

 2 kwietnia – Alfons V został królem Aragonii.
 29 maja – I wojna wenecko-turecka: zwycięstwo floty weneckiej w bitwie koło Dardaneli.
 30 maja – w Konstancji został spalony na stosie Hieronim z Pragi.
 15 sierpnia – układ w Canterbury pomiędzy Henrykiem V a Zygmuntem Luksemburskim.

 Na Kijów napadli koczownicy - Kipczacy pod wodzą swojego emira Edygeja, dokonując ogromu szkód i rzezi Kijowian.

Urodzili się 
 26 lutego – Krzysztof Bawarski, władca skandynawski (zm. 1448)
 27 marca – Franciszek z Paoli, włoski zakonnik, założyciel minimitów i minimitek, święty katolicki (zm. 1507)

Zmarli 
 2 kwietnia – Ferdynand I Sprawiedliwy, król Aragonii (ur. 1380)
 21 maja – Anna Cylejska, królowa Polski, żona Władysława Jagiełły

1416
1417



Wydarzenia w Polsce 
 1 maja – Jagiełło zwołał do Sanoka zjazd rady panów koronnych i oznajmił im decyzję o ożenku z Elżbietą z Pilczy, wdową po Wincentym Granowskim, kasztelanie nakielskim.
 2 maja – w Sanoku odbył się ślub króla Władysława Jagiełły z jego trzecią żoną Elżbietą z Pileckich. Ślubu udzielił abp lwowski Jan z Rzeszowa.
 Czerwiec – kapituła generalna dominikanów skazała Falkenberga na wieczne więzienie m.in. za ogłoszenie traktatu przeciw Jagielle. Polacy starali się przed komisją soborową o uznanie traktatu heretyckim, jednak komisja pozostała przy określeniu jej mianem obraźliwej.
 2 sierpnia – król Władysław II Jagiełło przenosi Gorlice z prawa polskiego na prawo magdeburskie.
 19 listopada – Elżbieta z Pilczy została koronowana w Krakowie mimo protestów panów koronnych.
 17 grudnia – książę Konrad IV został mianowany biskupem wrocławskim.
 Nadanie praw miejskich miastu Bełżyce.
 Kock otrzymał prawa miejskie.

Wydarzenia na świecie 

 31 maja – Jakobina Bawarska została hrabiną Hainaut oraz Holandii i Zelandii.
 26 lipca – Benedykt XIII został w czasie soboru w Konstancji ogłoszony schizmatykiem i ekskomunikowany.
 11 listopada – koniec wielkiej schizmy zachodniej - Oddo Colona wybrany papieżem; przyjął imię Marcin V.
 Początek Biblioteki Watykańskiej.

Urodzili się 
 23 lutego – Paweł II, papież, właśc. Pietro Barbo (zm. 1471)
 21 marca – Mikołaj z Flüe, szwajcarski pustelnik, mediator, święty katolicki, patron Szwajcarii (zm. 1487)
19 czerwca – Sigismondo Pandolfo Malatesta, włoski kondotier, signore Rimini i Fano (zm. 1468)

Zmarli 
 29 kwietnia – Ludwik II, książę Andegawenii, król Neapolu (ur. 1377)
31 maja – Wilhelm II Bawarski, książę Bawarii i hrabia Holandii (ur. 1365)
 18 października – Grzegorz XII, papież (ur. 1327)

Zdarzenia astronomiczne 
 całkowite zaćmienie słońca widoczne w Krakowie

Przypisy 

1417