Wiki

Een wiki (aanvankelijk ook WikiWiki) is een verzameling interactieve hypertekstdocumenten die in een browserprogramma aangemaakt en bewerkt kunnen worden door middel van een bepaald type software. Kenmerkend aan de software is, dat op het internet of een intranet gepubliceerde webdocumenten door meerdere personen zonder programmeerkennis, kunnen worden bewerkt en gepubliceerd. Zowel het resultaat, als de software worden wiki genoemd, afgeleid van de Hawaïaanse uitdrukking wiki wiki, dat 'snel, vlug, beweeglijk' betekent. De gebruiksmogelijkheid, de software en de naam zijn afkomstig van Ward Cunningham. De eerste wiki was de Portland Repository Pattern website, bekende voorbeelden van wiki's zijn Wikipedia, Catawiki en Wikia.

Geschiedenis 
In 1995 ontwikkelde Ward Cunningham het eerste computerprogramma waarmee het mogelijk was om informatie die bereikbaar was via het World Wide Web (internet) of een intranet, inhoudelijk door meerdere gebruikers te laten bewerken. Het was gebaseerd op een zogenaamd content management of database systeem, dat documenten ordent en vindbaar maakt en het werd gebruikt voor opbouw van de Portland Pattern Repository. Hij noemde de technologie 'wiki wiki' omdat dat snel betekent in het Hawaïaans en omdat het een alliteratie vormt met het WWW (World Wide Web). Dit programma stond bekend als Ward's Wiki.

Cunningham haalde zijn inspiratie voor de wiki uit het HyperCard-programma van Apple, waarmee gebruikers virtuele card stacks konden maken van informatie. Dit concept was op zijn beurt geïnspireerd op een idee van Vannevar Bush, dat hij in 1945 beschreef in zijn artikel 'As we may think' dat verscheen in het blad Atlantic Monthly. Volgens Bush zou er een machine moeten zijn die koppelingen legde tussen artikelen en boeken in een microfilm, wat in uitgewerkte vorm overeenkomt met de hyperlinks op het World Wide Web en in Wikisoftware. Wiki-ontwikkelaar Cunningham bouwde de HyperCard-stacks zelf op in de late jaren tachtig. Hij was de eerste die het wiki-programma Ward's Wiki aan een server koppelde. In navolging daarvan zijn er vele andere wiki's geprogrammeerd om allerlei pagina's te beheren.

Cunningham installeerde op 25 maart 1995 het WikiWikiWeb op zijn bedrijfswebsite Cunningham & Cunningham. Hij noemde het WikiWikiWeb omdat hij dacht aan een baliemedewerker van Honolulu International Airport die hem verteld had over de Wiki Wiki Shuttle, een pendelbus die bezoekers snel tussen de terminals van de luchthaven transporteert. Cunninghams idee was de pagina's eenvoudig bewerkbaar te maken door de gebruikers zelf, zodat er snel resultaten kwamen, hij dacht er eerst over om het "QuickWeb" te noemen, maar doopte het "WikiWikiWeb".

De welkomstpagina van WikiWikiWeb beschreef de site als volgt:

Sommige woorden waren weergegeven in CamelCase, de opmaak voor interpaginalinks van de WikiWikiWeb-software.

WikiWikiWeb en zijn dochtersites

Toepassing 
In principe kan een wiki zich plooien naar alle mogelijke wensen van gebruikers. Het systeem is opgezet voor samenwerking met anderen. In toenemende mate wordt dit concept op het intranet van een organisatie toegepast om de kennisdeling te bevorderen. Het kan gebruikt worden binnen een bedrijf, bijvoorbeeld voor de documentatie van de infrastructuur zoals gebruikte hardware, software en netwerkverbindingen. Met een wiki kan deze gemakkelijk bijgehouden worden.

Op wiki gelijkende systemen 
 Everything2
 h2g2
 Halfbakery

Zie ook 
 Wikisoftware
 Databasedump, veel wiki's maken dergelijke dumps

Externe links en bronnen 
 PARC
 Wiki's in plain English
  Ward Cunninham: "What is a Wiki?"
  WikiWikiWeb - Welkomstpagina

Encyclopedie Wikipedia