1505

Het jaar 1505 is het 5e jaar in de 16e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen 
 22 februari - Hertog George van Saksen sluit een overeenkomst met een aantalo Zuid-Hollandse Heren om de kwelders van Het Bildt in te dijken tegen vrijstelling van pacht gedurende het eerste jaar. 
 10 mei - Huwelijk van Karel III van Bourbon en Suzanna van Bourbon
 2 juli - Op een wandeling in het open veld nabij Stotternheim wordt Maarten Luther overvallen door een hevig onweer. In een schietgebed belooft hij de Heilige Anna om priester te worden na een behouden thuiskomst.
 30 juli - Verdeling van Beieren-Landshut door koning Maximiliaan I op de Rijksdag van Keulen, waarbij het grootste deel aan Beieren-München komt. Einde van de Landshuter Successieoorlog, en hereniging van het Hertogdom Beieren. Ook het Vorstendom Palts-Neuburg wordt hierbij gecreëerd uit delen van Beieren-Landshut en Beieren-München.
 De Universiteit van Sevilla wordt opgericht.
 Lourenço de Almeida ontdekt Ceylon.
 Juan de Bermúdez ontdekt Bermuda.
 De Portugezen vestigen vestingen in Sofala en Kilwa.
 Stichting van Agadir.
 De verslagen Quator Americi navigatones en Mundus Novus van de Italiaanse zeevaarder Amerigo Vespucci worden gepubliceerd.
 Jean Pèlerin schrijft De Artificiali Perspectiva
 Begin van de bouw van de kathedraal van Granada.
 Klokkengieter Geert van Wou giet dertien luidklokken voor de Domtoren van Utrecht.
 Amsterdam voert de verplichting in om na negen uur ’s avonds op straat een lantaarntje mee te dragen.

Beeldende kunst

Opvolging 
 Ferrara, Modena en Reggio - Ercole I d'Este opgevolgd door zijn zoon Alfonso I d'Este
 Gelre (stadhouder) - Johan V van Nassau-Siegen opgevolgd door Filips van Bourgondië-Blaton
 Kartli - Constantijn II opgevolgd door zijn zoon David X
 Litouwen - Alexander van Polen opgevolgd door zijn broer Sigismund I
 Luik (30 december) - Johan van Horne opgevolgd door Everhard van der Marck
 Monaco - Jan II opgevolgd door zijn broer Lucianus
 Moscovië - Ivan III opgevolgd door zijn zoon Vasili III
 Ming (China) - Hongzhi opgevolgd door zijn zoon Zhengde
 Vietnam - Le Uy Muc als opvolger van zijn broer Le Luc Tong

Afbeeldingen

Geboren 
 12 januari - Lodewijk van Stolberg-Königstein-Rochefort, Duits edelman
 13 januari - Joachim II Hector, keurvorst van Brandenburg (1535-1571)
 4 februari - Mikołaj Rej, Pools dichter en schrijver
 16 maart - Francesco Balbi di Correggio, Italiaans krijgsman en auteur
 20 mei - Levinus Lemnius, Nederlands arts
 10 juli - Margaret Roper, Engels filosofe
 15 september - Maria van Hongarije, echtgenote van Lodewijk II van Hongarije, landvoogdes der Nederlanden
 22 november - Ercole Gonzaga, Italiaans kardinaal
 21 december - Thomas Wriothesley, Engels staatsman
 25 december - Christina van Saksen, Duits edelvrouw
 Jacques d’Albon, Frans legerleider
 Johann Winter von Andernach, Duits humanist
 Eduard de Dene, Zuid-Nederlands dichter
 Enno II van Oost-Friesland, Duits edelman
 Ensapa Lobsang Döndrub, Tibetaans geestelijk leider
 Martinus Duncanus, Nederlands geestelijke
 Photisarat I, koning van Lan Xang (1520-1550)
 Jakob Seisenegger, Oostenrijks schilder
 Gerard Sterck, Zuid-Nederlands koopman
 Claes Vijgh, Noord-Nederlands politicus
 Jakob Arcadelt, Zuid-Nederlands componist (jaartal bij benadering)
 Antoine Barbe, Zuid-Nederlands componist (jaartal bij benadering)
 Jan IV van Brosse, Frans edelman (jaartal bij benadering)
 Idelette de Bure, echtgenote van Calvijn (jaartal bij benadering)
 Thomas Crecquillon, Zuid-Nederlands componist (jaartal bij benadering)
 Willem Derby, Iers-Nederlands schilder (jaartal bij benadering)
 Jacob van Deventer, Noord-Nederlands cartograaf (jaartal bij benadering)
 Jacques Dubrœucq, Zuid-Nederlands beeldhouwer (jaartal bij benadering)
 Antonius Galli, Zuid-Nederlands componist (jaartal bij benadering)
 Adriaen van der Goes, Noord-Nederlands ambtenaar (jaartal bij benadering)
 Michel de l'Hospital, Frans staatsman (jaartal bij benadering)
 Joannes de Latre, Zuid-Nederlands componist (jaartal bij benadering)
 Lambert Lombard, Zuid-Nederlands kunstenaar (jaartal bij benadering)
 Hendrik I van Merode, Brabants edelman (jaartal bij benadering)
 Richard V van Merode, Brabants edelman (jaartal bij benadering)
 Jane Parker, Engels edelvrouw (jaartal bij benadering)
 Francoise van Praet, Brabants edelvrouw (jaartal bij benadering)
 Sokollu Mehmet Paşa, Ottomaans staatsman (jaartal bij benadering)
 Thomas Tallis, Engels componist (jaartal bij benadering)
 Frans de la Trémoille, Frans edelman (jaartal bij benadering)
 Christopher Tye, Engels componist (jaartal bij benadering)
 Georg Wickram, Duits schrijver (jaartal bij benadering)

Overleden 
 4 februari - Johanna van Frankrijk (40), echtgenote van Lodewijk XII van Frankrijk
 20 februari - Cornelis de Wael, Noord-Nederlands architect
 4 mei - Wladislaus van Gielniów, Pools geestelijke
 28 mei - Ascanio Maria Sforza (50), Italiaans kardinaal
 8 juni - Hongzhi (34), keizer van China (1487-1505)
 15 juni - Ercole I d'Este (73), hertog van Ferrara, Modena en Reggio
 30 augustus - Elisabeth van Oostenrijk (~69), echtgenote van Casimir IV van Polen
 30 augustus - Tito Vespasiano Strozzi (81), Italiaans dichter
 juli/augustus - Jacob Obrecht (~48), Zuid-Nederlands componist
 11 oktober - Jan II (~37), heer van Monaco
 27 oktober - Ivan III (65), grootvorst van Moskou (1462-1505)
 18 december - Johan van Horne, prins-bisschop van Luik (1483-1505)
 Constantijn II, koning van Georgië, later Kartli (1478-1505)
 Filip III Hinckaert, Zuid-Nederlands staatsman
 Rutger Staël von Holstein, Duits edelman
 Arnold van Horne, Brabants edelman
 Gumprecht I van Nieuwenaar-Alpen, Duits edelman
 Gerard Numan, Hollands edelman
 Gabriele Zerbi (~60), Italiaans geneeskundige