Siedlce

Siedlce – miasto na prawach powiatu we wschodniej Polsce w województwie mazowieckim, na Podlasiu Południowym, pomiędzy rzekami Muchawką i Helenką, historycznie należało do ziemi łukowskiej (Małopolska). Siedziba rzymskokatolickiej kurii diecezji siedleckiej. Miasto stanowi lokalne i ponadlokalne centrum gospodarcze (rozwinięty handel, usługi i przemysł), edukacyjne (szkoły wyższe m.in. uniwersytet, seminarium duchowne i 10 szkół średnich, szkoła muzyczna I i II stopnia) i kulturalne (2 domy kultury, teatr, 4 biblioteki i 3 muzea).

Według danych GUS z 31 grudnia 2021 r., Siedlce liczyły 76 005 mieszkańców i były pod względem liczby ludności czwartym (po Warszawie, Radomiu oraz Płocku) miastem w województwie mazowieckim, a także 46. spośród najludniejszych miast w Polsce.

Położenie 

Siedlce leżą na Wysoczyźnie Siedleckiej, która geograficznie jest częścią Niziny Południowopodlaskiej; między rzekami Muchawka i Helenka i zajmują powierzchnię 3186 ha.

Miasto położone jest w odległości:
 92 km od Warszawy, w tym 53 km od Mińska Mazowieckiego (kierunek zachodni).
 103 km od Terespola, w tym 41 km od Międzyrzeca Podlaskiego i 65 km od Białej Podlaskiej (kierunek wschodni).
 125 km od Lublina w tym 30 km od Łukowa i 57 km od Radzynia Podlaskiego (kierunek południowy).
 160 km od Białegostoku, w tym 17 km od Mordów, 32 km od Łosic i 64 km od Siemiatycz (kierunek północno-wschodni).
 129 km od Łomży, w tym 30 km od Sokołowa Podlaskiego i 102 km od Zambrowa (kierunek północny).

Środowisko naturalne

Przyroda 
Głównym typem zieleni są tereny parkowe reprezentowane przez Park Miejski „Aleksandria” (w centrum miasta) i „Stary Park” (tereny między ul. B. Prusa i ul. gen. J. Bema); oraz tereny leśne – Las Sekulski (Sekuła). Występują także skwery i tereny zielone (m.in. skwer Wileński, skwer im. T. Kościuszki, skwer Niepodległości, tereny wokół Amfiteatru, Błonia Siedleckie, tereny przy Zalewie Miejskim). Dodatkowo po całym mieście rozrzucone są kompleksy ogrodów działkowych.

Na terenie miasta znajduje się 15 pomników przyrody.

Klimat 

W Siedlcach w dniu 11 stycznia 1940 r. odnotowano najniższą w Polsce minimalną temperaturę dobową powietrza: -41 °C.

Demografia 

Pod względem liczby ludności Siedlce są 46. miastem w Polsce, a w województwie mazowieckim zajmują 4. lokatę (po Warszawie, Radomiu i Płocku). Pod względem gęstości zaludnienia zajmują 10. pozycję na Mazowszu, a w Polsce 34. (2437 os./km²).

Według danych GUS z 31 grudnia  2021 r. Siedlce liczyły 76 005 osób: 35 964 mężczyzn i 40 041 kobiet.

Struktura demograficzna mieszkańców Siedlec według danych z 31 grudnia 2012:

Piramida wieku mieszkańców Siedlec w 2014 roku.

Historia 

Była stolica:
 departamentu siedleckiego (w latach 1810–1815)
 województwa podlaskiego (w latach 1816–1837)
 guberni podlaskiej (w latach 1837–1844)
 guberni siedleckiej (w latach 1867–1912)
 województwa siedleckiego (w latach 1975–1998)

Najstarszy przekaz o miejscowości Siedlce pochodzi z 1448 r. Była to najbardziej wysunięta na północ część małopolskiej ziemi łukowskiej, wchodzącej w skład województwa sandomierskiego, a od 1474 r. – województwa lubelskiego. Prawa miejskie na prawie magdeburskim Siedlce otrzymały 15 stycznia 1547 r. Prywatne miasto szlacheckie położone było w drugiej połowie XVI wieku w ziemi łukowskiej województwa lubelskiego. W pierwszym stuleciu swego istnienia miasto przeżywało dynamiczny rozwój. Obszar Siedlec wzrósł pięciokrotnie, rosła liczba mieszkańców, przybywało kupców i rzemieślników. Rozwój ten przerwały w połowie XVII w. wojny. Odrodzenie miasta nastąpiło za Aleksandry Ogińskiej z rodu Czartoryskich. Dzięki niej miasto stało się jednym z ważniejszych ośrodków życia towarzyskiego i kulturalnego w Polsce. Na przedstawienia teatralne była zapraszana elita z całego kraju. Wśród licznych gości był król, Stanisław August Poniatowski. W czasie zaborów mieszkańcy brali czynny udział w powstaniach. Odzyskanie niepodległości w 1918 r. pozwoliło ponownie rozwinąć się Siedlcom.

W okresie dwudziestolecia międzywojennego Siedlce – jeden z głównych ośrodków województwa lubelskiego – stanowiły ośrodek handlu i rzemiosła (krawiectwo i szewstwo). Siedlce były największym rynkiem pracy w regionie. Miasto miało dobre zaplecze oświatowe z publicznymi szkołami średnimi z wykształceniem ogólnokształcącym i zawodowym.

Pod koniec września 1939 r. Siedlce zostały na krótko zajęte przez wojska sowieckie (np. rejon dworca kolejowego), skąd po kilku dniach wycofały się na linię ustaloną paktem. W czasie II wojny światowej Siedlce były rejonem działań partyzanckich AK, BCh i NSZ. Podczas okupacji hitlerowskiej, 2 sierpnia 1941 roku Niemcy utworzyli getto dla żydowskich mieszkańców. Przebywało w nim około 13000 Żydów. 25 listopada 1942 zostali wywiezieni do obozu zagłady Treblinka II i tam zamordowani.

11 stycznia 1940 odnotowano najniższą temperaturę w Polsce wynoszącą -41.0 °C Od 1941 roku istniał tu obóz dla jeńców radzieckich. Miasto zostało zdobyte w wyniku walk toczonych w dniach 24–31 lipca 1944 r. przez oddziały radzieckie I Frontu Białoruskiego. Okres wojny przyniósł ogromne zniszczenia zabudowy miasta. Prawie połowa budynków legła w gruzach. Zniszczone zostało centrum miasta.

W 1969 r. rozpoczęła działalność Wyższa Szkoła Nauczycielska, obecnie Uniwersytet w Siedlcach. W latach siedemdziesiątych wybudowano kilka znaczących zakładów przemysłowych. W 1999 roku Siedlce odwiedził papież Jan Paweł II, 26 marca 2009 prezydent Lech Kaczyński, a 23 czerwca 2017 prezydent Lech Wałęsa.

Zabytki 

 Zespół pałacowo-ogrodowy
 Pałac Ogińskich z I poł. XVIII w.
 Oficyna pałacowa
 Pawilon ogrodowy
 Park miejski Aleksandria
 Ratusz miejski Jacek
 Kaplica pw. św. Krzyża z II poł. XVIII w.
 Kościół katedralny pw. Niepokalanego Poczęcia NMP
 Budynek Gimnazjum
 Klasycystyczny budynek teatru (obecnie Urząd stanu cywilnego)
 Barokowo-klasycystyczny kościół pw. Św. Stanisława BM
 Późnobarokowa plebania z II poł. XVIII w.
 Odwach
 Klasycystyczny budynek Poczty Polskiej
 Zabytkowa kamienica przy ul. Floriańskiej 5
 Kościół garnizonowy pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa
 Siedziba Kurii Biskupiej
 Budynek Narodowego Banku Polskiego
 Kolumna toskańska
 Obelisk zwieńczony popiersiem Tadeusza Kościuszki
 Pomnik Niepodległości, poświęcony pamięci Marszałka Józefa Piłsudskiego
 Lapidarium
 Pomnik Wolności – wysadzony w 1941 r. przez Niemców, zrekonstruowany w 2010 r.

Lista nieistniejących obiektów historycznych:

 Nowy ratusz – zbombardowany w 1939 r. przez Niemców
 Synagoga – spalona w 1939 r. przez Niemców
 Dzwonnica – zburzona w 1941 r. przez Niemców
 Przedwojenny dworzec PKP – doszczętnie spalony w 1944 r. podczas zaciekłej obrony Niemców, po wojnie odbudowany w nowym kształcie, następnie, w roku 1999, przebudowany w formie pseudohistorycznej, jednak bez dbałości o dawny wygląd
 Rynek miejski – obecnie plac dworca autobusowego
 Teatr letni – rozebrany przez Niemców podczas drugiej wojny światowej

Gospodarka

Charakterystyka gospodarki 

W części miejscowości działało Państwowe Gospodarstwo Rybackie Siedlce.

W końcu 2006 r. w mieście zarejestrowanych było 7734 podmiotów gospodarczych, w tym 7496 firm z sektora prywatnego (96,6%). Dominuje sektor handlowy (łącznie z usługami naprawczymi, 2629 podmiotów), a następnie obsługi nieruchomości i firm (1224), przetwórstwa przemysłowego (610) i budownictwa (578).

Swoje siedziby mają tutaj deweloperzy działający zarówno na rynku lokalnym, jak i w Warszawie. W mieście jest 578 firm budowlanych.

W mieście jest 11 hoteli, oraz wiele punktów gastronomicznych od restauracji po tanie puby (163 podmioty).

Największym przedstawicielem lokalnego przemysłu i usług jest spółka Polimex-Mostostal S.A. – producent lekkich konstrukcji stalowych, oraz wykonawca robót budowlanych w Polsce i za granicą.

Działa tu również spółka Stadler Polska produkująca zespoły trakcyjne FLIRT i GTW, a także elektrociepłownia gazowa dostarczająca prąd i ciepło do mieszkań na terenie miasta.

W 2007 r. na terenie miasta została utworzona Specjalna strefa ekonomiczna – podstrefa Tarnobrzeskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej Euro-Park Wisłosan (58,18 ha, głównie tereny w PDP, ok. 53,2 ha i PNDP, ok. 5 ha).

Gospodarka komunalna 
Działające od 1991 r. Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej (PEC) posiada:
 Ciepłownię Centralną o łącznej mocy ponad 156,5 MW (6 kotłów wodnych – 5 typu WR-25-013 o mocy 29 MW i 1 typu WR-10-011 o mocy 11,63 MW), uzyskiwane z miału węglowego,
 Elektrociepłownię Gazową o mocy cieplnej 22,4 MW i elektrycznej 14,6 MW.

Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji (PWiK) od 1991 posiada 3 ujęcia wody (Sekuła I 360 m³/h, Sekuła II 590 m³/h, Ujrzanów 200 m³/h) z 35 studni głębinowych, 3 stacje uzdatniania wody, oczyszczalnię ścieków poddaną gruntownej modernizacji i rozbudowie w latach 1992–1996, oraz sieć wodociągów i kanalizacji obejmującą całe miasto i przyległe wsie.

Przedsiębiorstwo Usług Komunalnych (PUK) powstałe w 1991 r. z przekształcenia Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej w Siedlcach w jedno- osobową spółkę, zajmuje się: zarządzaniem nieruchomościami (wspólnot mieszkaniowych, wspólnot mieszkaniowych z udziałem własności komunalnej, komunalnymi zasobami mieszkaniowymi), usługami komunalnymi i technicznymi (wywóz odpadów stałych i płynnych, oczyszczanie ulic i placów w tym zimowe utrzymanie dróg, usługi transportowe oraz dystrybucja pojemników na odpady stałe), utrzymaniem terenów zieleni (pielęgnacja, konserwacja i modernizacja terenów zieleni, w tym cmentarnych).

Zakład Utylizacji Odpadów (ZUO) utworzony został w 1999 r. przez Miasto Siedlce, Gminę Suchożebry i Przedsiębiorstwo Usług Komunalnych w Siedlcach, podstawowym przedmiotem działalności spółki jest wywóz odpadów segregowanych, usługi sanitarne i pokrewne, badania i analizy techniczne, działalność w zakresie architektury i inżynierii oraz sprzedaż hurtowa odpadów i złomu. W sierpniu 2007 r. oddano do użytku nowoczesną sortownię odpadów w Suchożebrach.

Siedleckie Towarzystwo Budownictwa Społecznego (STBS) jest spółką utworzoną w 1997 r. przez Miasto Siedlce, jej zadaniem jest finansowanie budownictwa czynszowego w co najmniej 30% kosztów własnych i do 70% kosztów z preferencyjnego kredytu ze środków Krajowego Funduszu Mieszkaniowego udzielonego przez Bank Gospodarstwa Krajowego. Środki własne STBS to głównie kapitał zakładowy, partycypacja w kosztach budowy osób prawnych, fizycznych i zakładów pracy oraz kaucje przyszłych najemców.

Transport zbiorowy na terenie miasta zapewnia miejska spółka MPK Siedlce Sp. z o.o.

Budżet miasta 
W budżecie na 2017 r. wydatki samorządu Siedlec mają wynieść 439,5 mln zł, a dochody 460 mln zł. Zadłużenie samorządu według danych z końca 2016 r. wynosi 50,4% wysokości wykonywanych dochodów.

W 2017 r. największe wydatki to inwestycje w dziedzinie: oświata i edukacja (39,04%), wsparcie rodzin (17,78%), transport i łączność (7,08%), pomoc społeczna (4,7%), kultura fizyczna i sport (4,02%), gospodarka mieszkaniowa (3,48%), gospodarka komunalna i ochrona środowiska (3,23%), obsługa długu publicznego (2,4%) oraz pozostałe wydatki (33,77%).

Ogółem inwestycje mają wynieść około 46,8 mln zł, a to 10,66% budżetu miasta.

Handel 
W Siedlcach jest pierwsze i największe w całym Subregionie Siedleckim Centrum Handlowo-Rozrywkowe Galeria Siedlce, Centrum Handlowe Arche oraz 9 domów handlowych.

Transport 
Miasto jest znaczącym węzłem komunikacyjnym, gdzie krzyżują się dwie drogi krajowe, trzy wojewódzkie oraz 3 linie kolejowe. W planach jest budowa autostrady A2, która będzie przebiegała ok. 3,5 km od centrum miasta.

Publiczny transport zbiorowy 
Transport publiczny na terenie miasta Siedlce i wybranych miejscowości na terenie niektórych gmin powiatu siedleckiego (Kotuń, Mokobody, Mordy, Siedlce, Skórzec, Suchożebry, Zbuczyn) zapewnia miejski przewoźnik MPK Siedlce Sp. z o.o. Posiada on 35 linii dziennych i dwie okresowe (na czas Wszystkich Świętych i Dni Siedlec). Linie obsługuje 43 autobusy, większość z nich to niskopodłogowe MAN-y i Volvo. W 2011 r. ogłoszono przetarg na jeden nowy, niskopodłogowy autobus. Ponadto Siedlce otrzymają dofinansowanie na zakup 11 nowych autobusów oraz modernizację 22 wiat przystankowych.

Autobusowe przewozy dalekobieżne 
Za autobusowe przewozy międzymiastowe oraz na terenie powiatu siedleckiego odpowiada PKS Siedlce S.A. Zapewnia on regularne połączenia autobusowe międzymiastowe z Garwolinem, Janowem Podlaskim, Korczewem, Łosicami, Mińskiem Mazowieckim, Stoczkiem Łukowskim, Warszawą. Przedsiębiorstwo wykonuje również przewozy turystyczne w kraju i za granicą. Posiada 7 licencji na przewozy międzynarodowe. Oprócz siedleckiego PKS-u obecnie na terenie miasta komunikację zapewniają m.in. PKS "SOKOŁÓW" w Sokołowie Podlaskim SA, PKS Łuków, PKS Łosice.

Przewoźnicy prywatni 
W Siedlcach i okolicy działa kilkunastu drogowych przewoźników prywatnych obsługujących regularne linie pasażerskie. Umożliwiają oni dojazd do takich miejscowości jak Brześć, Biała Podlaska, Garwolin, Korczew, Lublin, Łuków, Łosice, Międzyrzec Podlaski, Mińsk Mazowiecki, Sokołów Podlaski, Stoczek Łukowski, Warszawa, Węgrów i in. Główny przystanek komunikacji prywatnej w Siedlcach znajduje się przy ulicy H. Sienkiewicza (pod budynkiem „Mars”) obok dworca PKS Siedlce. Niektórzy przewoźnicy odjeżdżają też z przystanków przy ul. Armii Krajowej i dworcu PKP.

Transport drogowy 

Lista dróg przechodzących przez miasto:
  Droga krajowa nr 2 (E30): granica państwa – Świecko – Poznań – Warszawa – Terespol – granica państwa
  Droga krajowa nr 63: granica państwa – Perły – Giżycko – Pisz – Łomża – Zambrów – Siedlce – Radzyń Podlaski – Sławatycze – granica państwa
  Droga wojewódzka nr 698: Siedlce – Łosice – Terespol
  Droga wojewódzka nr 803: Siedlce – Stoczek Łukowski

Transport kolejowy 
W mieście znajduje się stacja kolejowa przez którą przechodzą trzy linie:
  Warszawa Zachodnia – Terespol,
  Siedlce – Siemianówka,
  Sokołów Podlaski – Siedlce (zamknięta dla ruchu pasażerskiego).

Transport lotniczy 
W 2014 r. przy ul. Józefa Poniatowskiego 26 oddano do użytku sanitarne lądowisko helikopterów.

Edukacja 

W mieście działają 32 przedszkola (15 miejskich, 17 niepublicznych), 12 szkół podstawowych, 4 licea ogólnokształcące oraz 6 zespołów szkół ponadpodstawowych i 2 szkoły wyższe (Uniwersytet w Siedlcach, Akademia Nauk Stosowanych Mazovia (dawniej Collegium Mazovia Innowacyjna Szkoła Wyższa, wcześniej Wyższa Szkoła Finansów i Zarządzania), a dawniej również Nauczycielskie Kolegium Języków Obcych oraz Zamiejscowy Wydział Administracji Uniwersytetu w Białymstoku). Istnieje również Państwowa Szkoła Muzyczna (I i II stopnia) oraz Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy oraz Żłobek Miejski.

Kultura 

W mieście znajduje się jedyny w Polsce obraz przypisywany El Grecowi – Ekstaza świętego Franciszka.

Miasto jest ponadlokalnym ośrodkiem kulturalnym, odbywają się festiwale, wystawy, koncerty o wymiarze ogólnopolskim.

W mieście działają trzy muzea: regionalne, diecezjalne i Jana Pawła II, oraz trzy niezależne od siebie publiczne biblioteki: Miejska Biblioteka Publiczna, Biblioteka Główna Uniwersytetu w Siedlcach, Pedagogiczna im. Heleny Radlińskiej.

W Siedlcach działa kino wielosalowe sieci Novekino.

.

Kina 
 Novekino 4 sale; 905 miejsc
 Helios 5 sal; 1133 miejsc (Galeria Siedlce)

Kina obecnie nieczynne:
 Kino Podlasie
 Kino Centrum
 Kino Sojusz
 Kino Odrodzenie

Teatry 
 CKiS im. Andrzeja Meżeryckiego – Scena Teatralna Miasta Siedlce; 408 miejsc

Imprezy cykliczne 
 Dni Siedlec
 Bieg Jacka
 Jarmark Św. Stanisława w Siedlcach
 Dni z Doradztwem Rolniczym
 Wiosna w polu i w ogrodzie
 Miss ziemi Siedleckiej
 Festiwal Malwy
 Festiwal Inicjatyw Kulturalnych SUMMERTIME
 Międzynarodowy Festiwal Standardów Jazzowych
 Festiwal Literatury Kobiet „Pióro i Pazur”
 Międzynarodowy Festiwal Pieśni, Tańca i Folkloru
 Ogólnopolski Konkurs Poetycki „Człowiek – Dobro – Piękno”
 Mazowiecki Festiwal Piosenki o Zdrowiu
 Rock Open Air Festival
 Hosanna Festival -Ogólnopolski festiwal piosenki chrześcijańskiej
 Mrowisko. Zlot Pojazdów Zabytkowych

Grupy artystyczne 
 Formacja Taneczna „Caro Dance”
 Formacja Taneczna „Luz”
 Formacja Taneczna „TrueHardSquad Siedlce”
 Chór Miasta Siedlce
 Orkiestra Symfoniczna Miasta Siedlce
 Chłopięco-Męski Chór Pueri Cantores Podlachienses
 Zespół Pieśni i Tańca Ziemi Siedleckiej im.Alicji Siwkiewicz „Chodowiacy”
 Teatr ES
 Zespoły muzyczne: PodobaMiSię (reggae/ska), Vibrant (hellrock), 0,5 Gratis (rock, progressive rock), Me and that Yanush (hobo metal),  Upstream (rock), Norvid, Cosher (Grunge)

 a także liczne grupy literackie i zespoły folklorystyczne działające na terenie miasta

Grupy teatralne 
 Teatr ES
 Teatr Aluzja
 Teatr Studencki CHWILA
 Teatr FANUM
 Teatr Dziecięcy Dramma-Mia

Media 
Na terenie miasta działa lokalna telewizja (TV Wschód, w ramach telewizji kablowej Vectra S.A.), a także siedlecka telewizja internetowa SiedlceTV.pl oraz rozgłośnia radiowa Radio Eska Siedlce, Radio dla Ciebie, Katolickie Radio Podlasie. Mają tu swoje redakcje: Kurier Mazowiecki (TVP3 Warszawa).

Telewizja 
 TV Wschód – program lokalny Telewizji Kablowej Vectra S.A. – kanał 33, Kanał 140
 TV Powiat – internetowa telewizja lokalna, skupiająca się na tematyce nie tylko miasta, ale i całego powiatu siedleckiego
 SiedlceTV.pl – internetowa telewizja siedlecka

Radio 
Rozgłośnie nadawane z Siedlec:
 Katolickie Radio Podlasie – 101,7 MHz
 Polskie Radio Program I – 88,3 MHz
 Polskie Radio Program II – 94,6 MHz
 Polskie Radio Program III – 90,5 MHz
 Polskie Radio Program IV – 97,4 MHz
 Polskie Radio Kierowców – MHz
 Radio Eska z programami lokalnymi – 96,8 MHz
 Radio VOX FM – 91,3 MHz
 Polskie Radio RDC z programami lokalnymi – 103,4 MHz
 Polskie Radio Białystok – 104.1 MHz
 Radio Zet – 105,4 MHz
 Radio Maryja – 97,8 MHz, 107,7 MHz
 Polskie Radio Chopin 
 Polskie Radio Dzieciom 
 Radio Kolor  
 Radio Niepokalanów 
 Polskie Radio Siedlce

Prasa 
 Tygodnik Siedlecki – gazeta lokalna, wydawana od 1983 roku
 Życie Siedleckie – tygodnik, ukazuje się od 2001 roku
 Echo Katolickie
 Prestiż Magazyn Lokalny
 Nasze Miasto wydanie Siedlce
 Gazeta Wyborcza, wydanie stołeczne (obejmujące Siedlce)
 Gazeta Ogłoszeniowa
 Kurier Siedlecki – bezpłatny miesięcznik wydawany przez UM
 Gazeta Siedlecka – bezpłatny tygodnik
 Info Siedlce – bezpłatny tygodnik
 Kultura Siedlecka – bezpłatny miesięcznik kulturalny
 Gazeta Targowa
 Siedlecki Nieregularnik Literacki
 Czuwajka
 Nasz Przewodnik

Portale internetowe 
 spin.siedlce.pl (Siedlecki Portal Informacyjny)
 podlasie24.pl (Regionalny Portal Informacyjny – Katolickie Radio Podlasie)
 sportsiedlce.pl (Siedlecki Portal Sportowy)
 siedlcenews.pl (Siedlecki Portal Informacyjny)

Sport i rekreacja

Agencja Rozwoju Miasta 

Administrowaniem obiektów sportowych w mieście Siedlce (m.in. stadionem piłkarskim, lekkoatletycznym, halą sportową czy w sezonie zimowym sztucznym lodowiskiem) od 2007 r. zajmuje się Agencja Rozwoju Miasta Siedlce (do 2012 roku Ośrodek Sportu i Rekreacji), który powstał z inicjatywy UM Siedlce i przejął je od MKS Pogoń Siedlce.

Kompleks sportowy na siedleckich Błoniach 
W skład kompleksu sportowego docelowo mają wchodzić:
 stadion piłkarski
 aquapark
 hala widowiskowo-sportowa

Wiosną 2010 r. rozpoczęła się budowa nowego stadionu, mieszczącego się na siedleckich Błoniach przy ul. Północnej. Stadion został zbudowany w ramach projektu budowy Regionalnego Ośrodka Sportu, Rekreacji, Rehabilitacji i Turystyki. Oficjalne wmurowanie aktu erekcyjnego nastąpiło 24 czerwca 2010 r. I etap budowy zakończył się 11 czerwca 2011 r. uroczystym otwarciem stadionu.

W ramach projektu zostały wykonane: zadaszona trybuna na ok. 3 tys. widzów, 6 boisk treningowych, w tym dwa z trybunami na 300 i 400 miejsc, parkingi na 289 pojazdów (I etap).

W 2011 r. rozpoczęto prace związane z budową aquaparku, który według planów miał być gotowy na zimę 2012/2013.

W 2016 r. oddano do użytku nowy hotel oraz postawiono 4 maszty oświetleniowe na stadionie.

W kolejnym okresie budowy ROSRRiT mają zostać wykonane pozostałe 3 trybuny na ok. 5 tys. widzów, hala widowiskowa dla 2000 widzów.

Obiekty sportowe przy ul. Prusa 
W skład Ośrodka Sportu znajdującego się przy ul. Bolesława Prusa 6 wchodzą:
 Stadion lekkoatletyczny
 Hala sportowa
 Sztuczne lodowisko (poza sezonem rolkowisko)
 Siłownia
 Sala tenisa stołowego
 Korty tenisowe
 Skateplaza

Kryta pływalnia 
W mieście istnieją dwie kryte pływalnie. W Parku Wodnym Siedlce znajduje się basen sportowy o wymiarach 25 × 21 m z ośmioma torami pływackimi, a także basen do nauki pływania, basen rekreacyjny, brodzik dla dzieci, jacuzzi, zjeżdżalnie wodne.

Druga kryta pływalnia z basenem dł. 25 m, mieści się ona przy SP nr 8 im. ks. kard. St. Wyszyńskiego.

Kluby sportowe 
Siedleckie kluby sportowe i prowadzone przez nie sekcje:
 Aeroklub Siedlecki – motolotniarstwo, paralotniarstwo
 AZS Akademia Podlaska – lekkoatletyka
 Gladiator Siedlce – kick-boxing
 KS Mazowsze Siedlce – piłka nożna
 MKK Siedlce – koszykówka (kobiety)
 MKP Pogoń Siedlce – piłka nożna
 MKS Pogoń Siedlce – rugby, lekkoatletyka, tenis stołowy, radioorientacja sportowa
 WKS Piechur Siedlce – piłka nożna
 KPS Siedlce – siatkówka
 SKK Siedlce – koszykówka (mężczyźni)
 Skoczek Siedlce – szachy
 SKSS Dragon – strzelectwo
 STH Siedlce – hokej na lodzie
 TKKF Siedlce – kick-boxing
 UKS Dwójka – tenis ziemny
 UKS Prus – piłka ręczna (mężczyźni)
 UKS Rawa Siedlce – biegi narciarskie
 WLKS Siedlce – lekkoatletyka, podnoszenie ciężarów, zapasy
 SKSE – Siedlecki Klub Sportów Ekstremalnych (Deskorolka, BMX, Parkour)

Wspólnoty wyznaniowe 

Miasto jest siedzibą rzymskokatolickiej diecezji siedleckiej. Na terenie Siedlec funkcjonuje dekanat siedlecki z 10 parafiami rzymskokatolickimi (11 kościołów, w tym kościół garnizonowy), parafia prawosławna, kilka wspólnot protestanckich oraz dwa zbory Świadków Jehowy.

Katolicyzm 
 Kościół rzymskokatolicki

 parafia Bożego Ciała (kościół Bożego Ciała)
 parafia Błogosławionych Męczenników Podlaskich (kościół bł. Męczenników Podlaskich)
 parafia Ducha Świętego (kościół Ducha Świętego)
 parafia Miłosierdzia Bożego (kościół Miłosierdzia Bożego)
 parafia wojskowa Najświętszego Serca Pana Jezusa (kościół garnizonowy Najświętszego Serca Pana Jezusa)
 parafia katedralna Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny (Katedra Niepokalanego Poczęcia NMP)
 parafia św. Jana Pawła II (kościół św. Jana Pawła II)
 parafia św. Józefa (kościół św. Józefa)
 parafia św. Maksymiliana Marii Kolbego (kościół św. Maksymiliana)
 parafia św. Stanisława Biskupa Męczennika (kościół św. Stanisława BM)
 parafia św. Teresy od Dzieciątka Jezus (kościół św. Teresy od Dzieciątka Jezus)

Prawosławie 
 Polski Autokefaliczny Kościół Prawosławny
 Cerkiew Świętej Trójcy (parafialna)

Protestantyzm 
Kościół Adwentystów Dnia Siódmego
 Zbór Kościoła Adwentystów Dnia Siódmego w Siedlcach

Kościół Boży w Chrystusie
 Chrześcijańska Wspólnota „Jozue”

Kościół Boży w Polsce
 Kościół Boży „Betezda” w Siedlcach

Kościół Ewangelicznych Chrześcijan
 Zbór Kościoła Ewangelicznych Chrześcijan w Siedlcach

Kościół Jezusa Chrystusa Wiary Chrześcijańskiej
 Zbór Kościoła Jezusa Chrystusa Wiary Chrześcijańskiej w Siedlcach

Kościół Zielonoświątkowy
 Zbór Kościoła Zielonoświątkowego w Siedlcach

Świadkowie Jehowy 
 Świadkowie Jehowy

 dwa zbory: Siedlce–Północ, Siedlce–Południe (wraz z grupą języka migowego), Sala Królestwa

Zgromadzenia zakonne 
 Zakony i zgromadzenia żeńskie
 Albertynki
 Benedyktynki Sakramentki
 Orionistki
 Faustynki
 Służebniczki
 Zgromadzenie Sióstr Pasjonistek świętego Pawła od Krzyża

 Zakony i zgromadzenia męskie
 Franciszkanie Konwentualni
 Oblaci

Administracja

Urzędy i instytucje 

W Siedlcach znajduje się wiele instytucji publicznych o zasięgu subregionalnym. Są to:
 delegatura Urzędu Wojewódzkiego,
 delegatura Krajowego Biura Wyborczego
 Wojewódzki Ośrodek Ruchu Drogowego (WORD),
 oddział Państwowej Inspekcji Pracy,
 filia Wojewódzkiego Urzędu Pracy,
 Sąd i Prokuratura Okręgowa,
 Wojewódzka Inspekcja Weterynaryjna,
 delegatura Inspekcji Farmaceutycznej,
 delegatura Inspekcji Handlowej,
 oddział Regionalnej Izby Obrachunkowej,
 oddział ZUS,
 Placówka Terenowa KRUS,
 delegatura Mazowieckiego oddziału NFZ,
 Urząd Celny.
Z granicami powiatu nie pokrywa się także zasięg:
 Sądu i Prokuratury Rejonowej,
 Wojskowej Komendy Uzupełnień,
 Nadleśnictwa Siedlce.
 Wydział Zamiejscowy Okręgowego Urzędu Miar w Warszawie, z Pracownią Dużych Wzorców Masy - umożliwiającą sprawdzanie wag samochodowych o udźwigu do 60 000 kg, 

Znajdują się tutaj wszelkie instytucje powiatowe:
 Starostwo Powiatowe,
 Komenda Miejska Państwowej Straży Pożarnej,
 Sanepid,
 Powiatowy Urząd Pracy,
 Urząd Skarbowy,
 rejonowy oddział Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad.

Do instytucji o mniejszym zasięgu należą:
 Urząd Miasta Siedlce,
 Urząd Gminy Siedlce.

Podział administracyjny

Dzielnice

Osiedla

Bezpieczeństwo

Ochrona zdrowia 

Na terenie miasta działają dwa szpitale (Miejski, Wojewódzki), oraz 5 przychodni specjalistycznych. Poza tym na terenie miasta działa poliklinika MSWiA, prywatne przychodnie oraz 27 aptek.

Służby mundurowe

Siły Zbrojne RP 
Aktualnie
 18 Dywizja Zmechanizowana im. Generała broni Tadeusza Buka
 18 Batalion Dowodzenia
 Wojskowa Komenda Uzupełnień w Siedlcach
 pododdziały 1 Brygady Pancernej

W przeszłości
 1 Siedlecki Batalion Rozpoznawczy (rozformowany w 2011 r.)
 9 Brygada Zmechanizowana (lata 90 XX w.)
 25 Dywizja Piechoty (LWP) (PRL)
 22 Pułk Piechoty (II RP) (II RP)
 9 Pułk Artylerii Ciężkiej (II RP) (II RP)
 9 Pułk Artylerii Lekkiej (II RP) (II RP)

Policja 
Na terenie miasta znajduje się Komenda Miejska Policji, z siedzibą na ul. Starowiejskiej 66. Siedlecka komenda podlega Komendzie Wojewódzkiej Policji  z siedzibą w Radomiu. Struktura komendy obejmuje 7 wydziałów oraz 5 samodzielnych zespołów. W skład Wydziału Prewencji wchodzą m.in. 2 Rewiry Dzielnicowych. Komenda Miejska Policji w Siedlcach swoim zasięgiem służbowym obejmuje oprócz miasta Siedlce, 13 gmin powiatu siedleckiego. Na terenie trzech miejscowości gminnych tj. w Mordach, Mokobodach i Skórcu swoje siedziby mają komisariaty Policji. W miejscowości Zbuczyn znajduje się Posterunek Policji podlegający bezpośrednio Komisariatowi Policji w Mordach.

Straż Miejska 
W mieście istnieje także Straż Miejska, która dysponuje 20 strażnikami oraz 3 radiowozami, w jej kompetencji jest obsługa miejskiego systemu monitoringu (11 kamer)

Państwowa Straż Pożarna 
Siedlecka straż pożarna ma długą tradycję i historię, powstała bowiem 1 października 1877 r. Przez lata w Siedlcach działała zarówno straż zawodowa, jak i ochotnicza. Dziś za ochronę przeciwpożarową i ratownictwo w mieście Siedlce oraz powiecie siedleckim odpowiada Komenda Miejska Państwowej Straży Pożarnej w Siedlcach znajdująca się przy ulicy Czerwonego Krzyża 45, w skład której wchodzą:
 Jednostka Ratowniczo-Gaśnicza nr 1,
 Jednostka Ratowniczo-Gaśnicza nr 2 przy ul. Składowej 7G (dawna straż kolejowa).

KM PSP w Siedlcach jest organizatorem na terenie powiatu siedleckiego Krajowego Systemu Ratowniczo – Gaśniczego (KSRG) do którego przynależą 23 jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej (OSP). Służbę w komendzie pełni 130 funkcjonariuszy PSP (strażaków) w systemie zmianowym i codziennym. Na wyposażeniu siedleckiej komendy znajduje się nowoczesny, specjalistyczny sprzęt ratowniczo-gaśniczy, w tym drabina mechaniczna SCD40 MAGIRUS, 25 metrowy podnośnik SH25 MAN, ciężki samochód ratownictwa technicznego SCRt RENAULT KERAKS, ciężki samochód ratownictwa drogowego SCRd MEGACITY VOLVO, średni samochód ratownictwa chemicznego SRchem IVECO, 3 średnie samochody ratowniczo-gaśnicze marek MAN i MERCEDES, 2 ciężkie samochody gaśnicze marek MAN i SCANIA, jeden lekki samochód ratownictwa technicznego SLRt MERCEDES, samochód kwatermistrzowski SCKw SCANIA, pojazdy rozpoznawczo-ratownicze SLRr TOYOTA, FORD, ISUZU i administracyjne, oraz przyczepy pompowe i agregaty. W strukturze  komendy funkcjonują 2 pododdziały Centralnego Odwodu Operacyjnego kraju ze specjalistyczną grupą ratownictwa chemiczno-ekologicznego SIEDLCE 6 oraz specjalistyczną grupą ratownictwa wysokościowego SIEDLCE 7. Koordynacją działań ratowniczych zajmuje się Stanowisko Kierowania Komendanta Miejskiego wspólnie z dyspozytornią pogotowia ratunkowego MUW. Rozpoznawaniem zagrożeń pożarowych i innych miejscowych oraz nadzorem nad przestrzeganiem przepisów przeciwpożarowych zajmuje się sekcja kontrolno-rozpoznawcza. Średnia liczba zdarzeń usuwanych w ciągu roku przez jednostki ratowniczo gaśnicze komendy miejskiej wynosi ok. 2200 zdarzeń.

Nadajniki RTV 
 RON EmiTel ul. Błonie, 52°10′14″N 22°16′47″E
 Budynek Urzędu Wojewódzkiego ul. Piłsudskiego 38, 52°10′05″N 22°16′37″E
 Komin PEC ul. St. Starzyńskiego Połud.Dzieln.Przemysłowa (155+58 m n.p.m.) 22°18′26″E 52°09′40″N
 RTCN EmiTel Chotycze k. Łosic (185+300 m n.p.m.) 22°47′05″E 52°11′16″N

Mieszkańcy 
W 1889 w mieście tym urodził się Bernard Goldstein, polski żyd, pisarz i jeden z liderów lewicowej żydowskiej partii Bund (partia).

Miasta partnerskie 

W 2022 roku, w związku z agresją Rosji na Ukrainę, Siedlce zerwały trwającą od 2008 roku współpracę z rosyjskim miastem Kirow.

Prezydent 

 Prezydent Siedlec od 23 listopada 2018
 Andrzej Sitnik (Bezpartyjne Siedlce)

Zobacz też 
 Cmentarz żydowski w Siedlcach (ul. Berka Joselewicza)
 Cmentarz żydowski w Siedlcach (ul. Armii Krajowej)
 Cmentarz żydowski w Siedlcach (ul. Szkolna)
 Siedlce (gmina wiejska)

Przypisy

Bibliografia 
 Aleksandra Ogińska i Siedlce w trzech pamiętnikach z XIX wieku. Wstęp i oprac. Rafał Dmowski i Artur Ziontek. Siedlce 2007. Książka dostępna w wersji cyfrowej https://repozytorium.uph.edu.pl/handle/11331/256
 Piotr Ługowski: Kościół św. Stanisława w Siedlcach. Studium historyczno-artystyczne obiektu. „Wschodni Rocznik Humanistyczny” t. 3, 2006.
 Piotr Ługowski: „De aedificis parochialis” przy kościele św. Stanisława w Siedlcach. „Wschodni Rocznik Humanistyczny” t. 4, 2007.
 Piotr Ługowski: „Brama Księżnej Ogińskiej” w Siedlcach – domniemane dzieło Szymona Bogumiła Zuga. „Biuletyn Historii Sztuki” 71(2009), z.3, s. 361–367.
 Piotr Ługowski, Artyści i rzemieślnicy na usługach Aleksandry Ogińskiej w Siedlcach, [w:] Zmierzch i Świt. Stanisław August i Rzeczpospolita 1764-1795, red. A. Antoniewicz, R. Kosińska i P. Skowroński, Warszawa 2015, s. 109–135.
 Piotr Ługowski, „Aby to mogło być ubogo, a chędogo, w proporcji moich możliwości”. Przemiany siedleckiego pałacu Aleksandry Ogińskiej w świetle źródeł archiwalnych, [w:] LAUDATOR TEMPORIS ACTI. Studia z dziejów sztuki i kultury ofiarowane Księdzu Doktorowi Janowi Niecieckiemu w 65. rocznice urodzin, Lublin 2015, s. 219–232.
 Piotr Ługowski, Aleksandria (vel Aleksandrów) – sentymentalny ogród Aleksandry Ogińskiej w Siedlcach w świetle źródeł archiwalnych [w:] Residentiae tempore belli et pacis. Materiały do badań i ochrony założeń rezydencjonalnych i obronnych, red. P. Lasek, P. Sypczuk, Warszawa 2019, s. 180-197.
 Dorota Mączka: Kościół św. Stanisława w Siedlcach 1532-2000. Siedlce 2001.
 Danuta Michalec: Aleksandra Ogińska i jej czasy. Siedlce 1999.
 Siedlce 1448–2007. Red. Edward Kospath-Pawłowski. Wyd. 2. zmienione i poszerzone. Siedlce 2007.
 Antoni Winter: Dzieje Siedlec 1448–1918. Warszawa 1969.
 Artur Ziontek: Siedlecki dwór artystyczny Aleksandry Ogińskiej. W zbiorze: Małe miasta. Społeczność. Red. Mariusz Zemło. Lublin 2011.
 Nasz Przewodnik

Linki zewnętrzne 
 Urząd Miasta w Siedlcach
  – stare pocztówki, fotografie, plany miasta
 
 Archiwalne widoki i publikacje związane z miejscowością w bibliotece Polona

 
Miasta na prawach powiatu
Miasta lokowane przez Zygmunta I Starego
Prywatne miasta Ogińskich herbu Oginiec
Miasta w województwie mazowieckim
Miasta w Polsce lokowane w XVI wieku
Prywatne miasta szlacheckie I Rzeczypospolitej (województwo lubelskie)