alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Kvalheim i Radøy

Kvalheim, uttala kvaleim, er namn på to gardar,Øvre Kvalheim og Nedre Kvalheim på Radøy. Garden ligg vest for kyrkjestaden Bø, Øvre kvalheim langs vegen ut mot Marøy, Nedre Kvalheim ligg lenger vest, ut mot havet. 

Namnesamansetjinga -heim tyder på at garden er rydda tidleg, truleg like etter Kristi fødsel. Gravrøyser frå jernalderen er spor etter den eldste busetjinga. Forleddet kval er truleg gjeve fordi dette var staden der kvalen kom inn. 

Garden vart delt i to alt i mellomalderen, og kom inn nder jordegodset til Munkeliv kloster i Bergen. Etter reformasjon kom desse eigedommane under kongen. 

I nyare tid er garden delt i mange småbruk. Her har vore hermetikkfabrikk, sildoljefabrikk og elektromotorfabrikk. Kvalheim har enno mange industriarbeidsplassar.

Kjelder 
 
 Kvaleim øvre og nedre i Oluf Rygh:  Norske Gaardnavne 

Gardar i Alver
Gudhjem

Gudhjem er ein landsby nord på øya Bornholm i Danmark. Landsbyen hadde 787 innbyggarar i 2008.

Fiskeri og kvalfangst har vore hovudnæringar for folk i Gudhjem sidan uminnelege tider. Fiskarane kunne ha båtane liggande nokolunde sikkert i ei av dei mange vikane. Gudhjem fekk si første hamn nokre få år før ei stor stormflod i november 1872. Den nybygde hamna vart totalt øydelagt, til liks med mange andre bornholmske hamner. Først i 1889 stod ei ny hamn ferdig. Det viste seg raskt at den nye hamna var vanskeleg å sigle, når det bles kraftig frå aust. Fiskarane vedtok difor å bygge ei hamn ved Nørresand i tillegg. Denne hamna kunne brukast som naudhamn for heile nordkysten av Bornholm. Arbeidet med hamna ved Nørresand tok til i 1897, og vart avslutta i 1906.

I dag er Gudhjem eit populært reisemål for turistar som er fascinert over dei bratte, måleriske gatene, det vide utsynet og den vennlege atmosfæren. Landsbyen hyser eit museum for målaren Oluf Høst.

Gudhjem har ferjesamband til Christiansø. I ei eller anna forma har dette sambandet vore oppretthalde heilt sidan 1684, då festninga på Christiansø vart bygt. Fiskarane og kvalfangarane fekk den gongen særvilkår av kongen, mot å stille sine robåtar til rådvelde når det skulle siglast til øya.

Gudhjem er den stad i Danmark der ein først byrja å røyke sild. Om sommaren vart silda røykt i dei skorsteinane som om vinteren vart nytta til å røyke pølser. I 1840-åra tok ein til å skipe ut røykt sild til København.

Omkring 2 km aust for Gudhjem går lengdegrada 15° aust, som er utgangspunktet for dansk normaltid. Dansk normaltid vert difor av og til kalla Gudhjemtid.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Gudhjem» frå  og «Gudhjem» frå , den 8. mars 2009. 

Bornholm
Svena på Fedje

Svena er ein gard nordaust på Fedje. Han ligg like sørom Husa og Kopper, og svingar seg langs Rognsvågen mot gardsbruka der. I sør ligg Husavatnet, medan Husøyna ligg i søraust. Tidlegare vart Svena òg rekna som ein del av Husøyna. 

Frå gammalt av var området utmark for gardane Rognsvågen, Fedje og Moldøyna, og vart nytta som beitemark for husdyra deira. Det vart drive stølsdrift i denne utmarka til heilt opp i 1950-åra, og ein hadde eigne sommarfjøs der ein mjølka kyrna sine. Utmarka vart utskifta i 1904 og kvart bruk fekk sin eigen parsell med høve til å setje opp gjerde. I praksis vart utmarka drive som før i fellesskap, og det var først då det var slutt på stølsdrifta at verknadane av utskiftinga kom til syne. Etter andre verdskrigen vart det skild ut tomter, og det vart bygd bustadhus.

Utskilde tomtar 
Fedje kommune fekk skøyte på bruk 102 i 1947, ei tomt som hadde høyrt til Husa. Her vart kommunehuset bygd i 1941 med material frå den nedrivne kyrkja. Det vil sei det var først då Fedje vart ein eigen kommune i 1947 at huset vart teken i bruk som lokale for kommuneadministrasjonen, slik det er enno. Kommunen fekk i 1958 skøyte på bruk 163, som òg høyrte til Husa. Her vart det bygd ny skule i 1960 og samstundes vart skulane på Stormark og Kopper nedlagde. Fleire tilleggsareal vart kjøpt opp seinare og nye klasserom og symjehall vart bygd i 1974. Andre kommunale tomter inneheld lokale innreidde til bibliotek og fritidsklubb og eit næringsbygg for brannstasjon og lager for kommunen. 

På Hvalneset vart det bygd ein kvalstasjon av selskapet Kjøbmanskjær i Tønsberg då kvalfangsten starta opp på Fedje i mellomkrigstida. Her vart spekk og bein av vågekval og brugdelever handsama. Fedje Tranfabrikk AS vart skipa og fekk skøyte på tomt frådelt frå Moldøyna i 1941. Det vart produsert tran til ut på 1960-talet. I 1967 tok S/L Hordafisk over anlegget, og det vart bygd nytt fabrikkbygg og større kaianlegg. I 1968 starta dei formjølsfabrikk her, som vart lagt ned i 1987. Frå 1988 til 1991 dreiv AS Storfor produksjon av fiskefôr. Sidan har anlegget vore i privat eige og tilpassa aktivitet i oljeverksemda.

Kjelder 
 

Gardar på Fedje
Husøyna

Husøyna er ein gard nordaust på Fedje. Han ligg like sørom Rognsvågen og Svena, mellom Husavatnet i vest og Fedjefjorden i aust. Namnet Husøyna vart opphavleg òg nytta om den delen som i dag vert kalla Svena. 

Frå gammalt av var området utmark for gardane Rognsvågen, Fedje og Moldøyna, og vart nytta som beitemark for husdyra deira. Det vart drive stølsdrift i denne utmarka til heilt opp i 1950-åra, og ein hadde eigne sommarfjøs der ein mjølka kyrna sine. Utmarka vart utskifta i 1904 og kvart bruk fekk sin eigen parsell med høve til å setje opp gjerde. I praksis vart utmarka drive som før i fellesskap, og det var først då det var slutt på stølsdrifta at verknadane av utskiftinga kom til syne. Etter andre verdskrigen vart det skild ut tomter, og det vart bygd bustadhus. Dette skaut særleg fart ut på 1960-talet då kommunen regulerte området som bustadfelt. Dei fleste nye husa på Fedje etter 1973 er derfor bygd i dette området.

Utskilde tomtar 
Kommunen eig fleire tomtar i Husøyna som stort sett er nytta for tomannsbustader. Ei stor tomt vart skild ut og det vart bygg idrettsplass her i 1977 med tilhøyrande garderobeanlegg. I garderobebygget finst òg barnehage.

Kjelder 
 

Gardar på Fedje
Statistics New Zealand

Statistics New Zealand (maori Te Tari Tatau eller Tatauranga Aotearoa) er den statlege newzealandske statistiske organisasjonen med ansvar for landet sine offisielle statistikkar i medhald av statistikklova av 1975 (1975 Statistics Act). Frå 1955 til 1994 var det kjent som Department of Statistics.

Oppgåver 
I tillegg til dei sentrale leiaroppgåvene står organisasjonen for folketeljinga i landet kvart femte år.Mange av statistikkane som kjem ut herfrå er gratis og fritt tilgjengelege frå nettstaden til Statistics New Zealand. I tillegg utarbeider organisasjonen statistiske klassifikasjonar og standardar for New Zealand, og leier pågåande forsking og utvikling av relevante statistiske metodar. Det vert også gjeve teknisk assistanse til utviklingsland kring Stillehavet, med særskilt fokus på øynasjonar. Statistics New Zealand er tillagt utvikling og framlegging av alle statistikkar som utgjer landet sitt offisielle statistikksystem.

Opphavsrett
Nettstaden til Statistics New Zealand fastset at informasjon henta frå Statistics New Zealand fritt kan brukast, kopierast eller siterast i fall ikkje anna er uttrykt. Statistics New Zealand må i alle tilfelle tilkjennegjevast som kjelde.

Referansar 

 Denne artikkelen bygger på «Statistics New Zealand» frå , den 8. mars 2009.

Bakgrunnsstoff 
 Heimesida til Statistics New Zealand
 Statisphere  - Portal til New Zealand sine offisielle statistikkar
 Ei kort illustrert forteljing om Statistics New Zealand

Statlege institusjonar på New Zealand
Nasjonale statistikkbyrå
Newzealandsk samfunn
Stormark

Stormark er ei grend ved sørenden av Fedje. Stundom har staden òg vorte kalla Æskjæret etter eit lite skjer som ligg rett søraust for Fedje. Namnet vart opphavleg nytta om dei store torvmyrene som utgjer meste parten av Fedje. 

Dei første busetnadene i Stormark dukka opp om lag 1885, truleg som følgje av torvdrifta i Stormark. Det vart då laga ei eiga hamn, slik at brukarane fekk lett tilgang til havet og fiskefelta. Her var avgrensa jordbrukstilhøve, så fisket var i stor grad levevegen for dei som budde her, kanskje i enno større grad enn på nordenden av Fedje. Ein del arbeidde òg i torvdrifta. Dei fleste av dei som busette seg her på denne tida kom ikkje frå nordenden av Fedje, men sørfrå Øygarden og vestsida av Radøy, noko som viser at det var sjøvegen som knytte folk saman på denne tida. 

I starten var det Fedje Torvkompagni som eigde heile Stormark og i 1901 vart det seld til det nye Fedje Torvbruk AS for 20 000 kroner. Dette selskapet bygde større pakkhus og nye skjenegangar og togvogner for å frakte torva ned til hamna. Særleg under den første verdskrigen var torvdrifta stor, då etterspurnaden etter brensel i til dømes Bergen var stor. Torvbruket på Fedje fekk då stor omsetnad og var ei god ekstrainntekt for innbyggjarane. 

Fleire av gardane nord på Fedje hadde sine eigne parsellar i torvmyrene i Stormark, og sidan talet på folk og bruk hadde auka, og torvopptaket hadde vorte intensivert, vart ein etter første verdskrigen redd for at beite- og torvressrursane skulle ta slutt. Dei ønskte derfor å sikre seg parsellane sine. Fedje Torvbruk meinte derimot at dei ikkje hadde eigedomsrett i området, berre bruksrett, og var imot ei slik utskifting. Men då etterspurnaden etter torv som brensel gjekk ned etter krigen var over, enda det med at Fedje Torvbruk selde torvmyrane i Stormark til alle 58 brukarane, både nord på Fedje og i sør, som hadde bruksrettar i utmarka. Salssummen var totalt 60 000 kroner og inkluderte alt utstyr, som skjenegangar, vogner og torvhus. Med dette tok den kommersielle torvdrifta slutt. 

I 1922 vart det bygd skulehus i Stormark, og det var eigen skule her til 1960, då ein ny skule vart bygd på Svena.

Kjelder

Gardar på Fedje
Vågane på Fedje

Vågane er ein gard aust på Fedje med Sildevågen i nord og Fedjefjorden i aust. I vest ligg Nygård, medan utmarka sørover mot Stormark ligg i sør. Området som i dag er Vågane var òg utmark fram til etter den første verdskrigen, då Fedje Torvbruk la området ut for sal. Jorda vart oppdyrka og det vart lagt grunnlagt for husdyrhald, men fiske var hovudnæringa her som elles på Fedje.

Kjelder 
 

Gardar på Fedje
Nygård på Fedje

Nygård er ein gard på Fedje. Han er ein av dei sørlegaste gardane nord på Fedje og ligg med Husavatnet i nordvest og Storavatnet i sør. I aust ligg Vågane og i vest utmarka på Fedje. 

Området som i dag er Nygård var òg utmark fram til etter den første verdskrigen, då Fedje Torvbruk la området ut for sal. Jorda vart oppdyrka og det vart lagt grunnlagt for husdyrhald, men fiske var hovudnæringa her som elles på Fedje.

Kjelder 
 

Gardar på Fedje
Æresstraff

Æresstraff er eit omgrep for straff som omhandlar tap av ære. Dette var ein straff som ofte bestod av offentleg audmjuking, anten som sjølvstendig straff eller som tilleggsstraff. Ei vanleg form for æresstraff var gapestokk eller halsjern.

Kjelder 
 

Straff
Ære
Æresord

Æresord (frå fransk parole d'honneur) er ei forsikring gjeven med æra si i pant om at ein lovnad vert halden. 

Dette vart særleg i tidlegare tider nytta til frigjeving av fangar under krigstid, mest overfor offiserar. Dei kunne då løyslatast på æresord om at dei ikkje kom til å delta i fleire krigshandlingar. Dette vart mellom anna nytta av tyskarane overfor norske offiserar etter kampane i Noreg var over i 1940. Etter kongeleg resolusjon av 10. juni 1949 er det ulovleg for norske offiserar å gje æresord når dei er fanga.

Kjelder 
 
 

Militærrett
Ære
Guitar Hero

Guitar Hero er eit spel til Playstation 2 som gir spelarane moglegheit til å spela gitar til ein god del kjente og ukjente songar, om enn litt forenkla. Spelet kjem med ein liten gitar i plast med fem forskjellige knappar å spela på i tillegg til ein knapp som simulerer strengane og ein spak til å vri og vende lyden med. Gitaren er ein forminska kopi av gitaren Gibson SG. Utviklaren RedOctane har tidlegare stått bak andre musikkspel. Spelet blir gitt ut av Neversoft og Activision.

Guitar Hero
PlayStation 2-spel
Dataspel frå 2005
Vinnar av Gullstikka
Ære

Heider eller ære er omgrep som viser til kva status og respekt nokon har ut frå kor godt dei følgjer eit visst sett samfunnsnormer. Ein person kan ha ei viss grad av ære innan ei gruppe, og ei gruppe kan ha ære innan eit større samfunn. Handlingar som følgjer eller bryt æresnormene kan auka eller minska æra. Det motsette av ære er skam eller vanære. Om nokon heilt mister æra si kan dei få straff eller utstøytast frå samfunnet.

Innan sosiologien ser ein på ære som eit middel til å halda orden i eit samfunn. Ein kjenner æresomgrep frå alle samfunn, men reglane for kva som gjev og tar bort ære varierer mykje i tid og rom. Det kan vera svært vanskeleg å setja seg inn i æreskoden frå eit framand samfunn.

Nokre vanlege felt som kan vera knytte til ære kan vera eigedom, gåver og gjestfridom, seksualitet og mellommenneskelege tilhøve, og kamp- og krigshandlingar.

Sjå òg 
 Æresdrap
 Æresord
 Æresstraff

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Ære» frå , og «Heder» frå  den 8. mars 2009. 
 

 
Kultur
Etikk
Sosiologi
Æreslegionen

Æreslegionen (fransk Légion d'honneur) er ein fransk fortenesteorden skipa av førstekonsul Napoleon i Den franske republikken 19. mai 1802. Tanken var å skape ein æresbevisning som skulle erstatte dei kongelege ordenane og æresbevisingane. Desse vart etter revolusjonen opphevd i 1791. Æreslegionen har sidan skipinga overlevd vekslinga mellom republikk og monarki og vert framleis utdelt av den franske staten. Presidenten i Republikken Frankrike er stormeister i ordenen.

Ordensteikn 
Ordensteiknet til Æreslegionen er ei stjerne med fem armar. Mellom armane finst kransar av laurbær og eik. I midten av stjerna sit eit bilete av eit kvinnehovud, eit symbol for republikken. Ordensbandet er i raudt.

Inndeling 
Æreslegionen hadde ved skipinga fire klasser, men alt i 1805 tilført ytterlegare ein klasse. Sidan 1816 har nemninga på dei fem klassane vore fast og desse har vorte retningsgivande for andre forteenstordenar. Dei fem klassane er: 
 Storkors
 Storoffiser
 Kommandør
 Offiser
 Riddar

Tildeling 
Æreslegionen kan tildelast borgarar av Frankrike og andre land for sivile eller militære fortenester. Ordenen kan òg tildelast posthumt. Innehavarar av første klasse får òg ein pensjon. Tildelinga skjer etter avgjersle frå presidenten eller storkanselliet etter innstilling av ein statsråd.

Norske innehavarar 
Opp gjennom åra er ein del nordmenn vorte tildelt Æreslegionen, vanlegvis fordi dei har gjort ein særskild innsats for franske interesser. Kong Harald V er innehavar av storkors, det var òg Haakon VII og Olav V. Oberst Birger Eriksen er offiser. Andre norske innehavarar er forretningsmann Knut Faremo, skodespelarinne Wenche Foss, kokk og president i Bocuse d'Or Europe Eyvind Hellstrøm, SN si spesialutsending for Libanon Terje Rød-Larsen og Arbeidarpartipolitikaren Oscar Torp. Ved 60-årsmarkeringa av landgangen i Normandie vart ni norske krigsveteranar heidra med Æreslegionen: Gunnar Knudsen, Lars Arnholm, Anders O. Standnes, Johannes Helland, Antoni Lunder, Rangvald Myhre, Bertel Bjørvik, Enevold Falsen Schrøder og Johannes Bauge.

 
Skipingar i 1902
Æresgjeld

Æresgjeld er eit omgrep for gjeld som ikkje kan rettsleg inndrivast, men som skyldnarane meiner det er ein æressak å innfri. Dette kan til dømes vere gjeld som kjem frå spel eller veddemål. Dersom skyldnaren likevel av fri vilje betaler æresgjelda, kan han normalt ikkje krevje eit betalt pengebeløp attende.

Reglar om æresgjeld finst i straffelova av 22. mai 1902 §§ 11 og 12.

Kjelder 
 
Lovdata søketips

Strafferett
Ære
Æresdoktorgrad

Ein æresdoktorgrad (dr. honoris cause) er ein doktorgrad som vert tildelt av eit universitet utan at mottakaren på førehand har forsvart ein disputas. I Noreg kan ein tildele doktorgradar for særleg god personleg innsats innan vitskapen eller til personar som har fremma norsk vitskap. 

Æresdoktorgradar har dei same nemningane og forkortingane som vanlege doktorgradar, men det vert føydd til honoris causa, forkorta h.c.

Litteratur 
 F.E. Hundrup: Biografiske Efterretninger over dem, der ved Kjøbenhavns Universitet have erholdt de højeste akademiske Værdigheder, 1-3. København 1854-59 (æresdoktorgrader 1824-1835)
  Danish Theses for the Doctorate and Commemorative Publications of the University of Copenhagen 1836-1926, Copenhagen & London 1929 (æresdoktorgrader 1836-1926)

Bakgrunnsstoff 
 Universitetet i Oslo: Æresdoktorar ved UiO 
 Æresdoktorar ved København Universitet 
 Æresdoktorar ved Det Humanistiske Fakultet - Aarhus Universitet
 Æresdoktorar ved Danmarks Tekniske Universitet (før: Polyteknisk Læreanstalt) frå 1921.
 Æresdoktorar ved NTNU 

Doktorgradar
Ærestitlar
Æreløyse

Æreløyse er eit omgrep som tidlegare har vore mykje brukt som straff for tjuveri, falskneri og ærekrenking. Å verte ærelaus ville seie at ein mista nokre eller alle æresrettane eller borgarrettane sine. Dette kunne vere retten til å stemme, retten til å kunne veljast, avtene verneplikt og anna der godt namn og rykte var eit vilkår. 

I dag er dette berre avgrensa til tap av somme rettar i samband med straffbare handlingar.

Kjelder 
 

Straff
Ære
Simpsons

Simpsons (Originaltittel: The Simpsons) er ein amerikansk animert komedie laga av Matt Groening. Serien blei først send i 1987 som ein del av Tracey Ullman Show, men blei ein 

eigen serie i 1989. 27. juli 2007 blei figurane sett i ein heilaftans film kalla The Simpsons Movie. Simpsons har vorte svært populær, og er den lengst sende animerte TV-serien i verdshistoria.

Serien handlar om familien Simpson som bur i den amerikanske byen Springfield. Serien spøker stadig med at den ikkje avslører kvar i USA byen ligg, sjølv om det ofte blir hinta om det. Springfield i Vermont, vann konkurransen med tretten andre byar med namnet Springfield om å få ha premiera av The Simpsons Movie.

Groening har inngått ein kontrakt med FOX om å lage serien fram til 2008.  FOX er eit selskap som er eigd av mediebaronen Rupert Murdoch.

I Noreg går serien på Viasat 4.

Lenkjer 
 Den offisielle nettstaden til The Simpsons
 Norsk informasjonsside om The Simpsons (Bokmål)

Teiknefilmseriar
USA-amerikanske fjernsynsseriar
Fjernsynsseriar frå 1980-åra
Hollywood Walk of Fame
Ærekrenking

Ærekrenking eller injurie er eit lovbrot der nokon med ord eller handling anten krenker æreskjensla eller omdømmet til ein annan på ein slik måte at det gode namnet og ryktet til personen vert råka. Dette kan vere å utsette personen for hat, ringeakt eller tap av den for hans stilling eller næring fornødne tillit. 

Ærekrenking kan straffast med bøter eller fengsel inntil eit halv år, men i somme tilfelle inntil tre år. Det er òg straffbart med ærekrenking retta mot døde personar. Om nokon er skulda for ærekrenking kan personen sleppe straff om han kan føre bevis for sine ærekrenkande skuldingar. Om skuldingane er framsett utan aktverdig grunn eller på ein utilbørleg måte kan dette likevel vere straffbart. Ei framsett ærekrenking kan òg medføre erstatning- og oppreisingskrav.

Kjelder 
 
 

Ære
Brotsverk
Falske påstandar
Æra

Æra (av latinske aes for koparpengar) er ein (vanlegvis lang) tidsperiode med kjende karakteristikkar. Til dømes Den bibelske æraen, den romerske æraen osv. Æra vert òg nytta til å symbolisere kortare periodar, som Beatles-æraen eller disco-æraen.

Sjå òg
Kalender
Tid
Geologisk æra

Måleiningar for tid

en:Era
pl:Era (chronologia)
th:ศักราช
Flysimulator

Ein flysimulator er eit system som prøver å simulere, eller etterlikne forholda om bord eit fly på ein mest mogleg realistisk måte. Flysimulatorar kan vere enkle dataspel som vert nytta til underhaldningsføremål, eller det kan vere avanserte hydrauliske innretningar som liknar ein fullskala cocpit med instrument, manøvrerings- og kommunikasjonsutstyr og liknande. Slike avanserte system vert til dømes nytta av flyselskap for å trene pilotar i ulike naudsituasjonar.

 
Dataspelsjangrar
Baron Bliss

Henry Edward Ernest Victor Bliss () var ein britsk reisande som testamenterte to millionar dollar til eit fond til støtte for innbyggjarar i den dåverande kolonien Britisk Honduras, no Belize. Den 9. mars blir markert årleg som Baron Bliss-dagen i Belize.

I Belize City finn ein Bliss Institute, opphavleg eit museum, forskingssenter og bibliotek og no eit senter for utøvande kunst, Bliss School of Nursing og fleire andre helsetenester, i tillegg til eit fyrtårn med ein park rundt blei bygd som eit monument til Bliss.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Baron Bliss» frå , den 8. mars 2009.

Bakgrunnsstoff 
 Baron Bliss Day on San Pedro Sun, Belize News 
 Baron Bliss Day on MayaBelize, a tourist guide to Belize 

Britiske filantropar
Belize
Grete

Grete eller Greta er eit kvinnenamn, ei tysk kortform av namnet Margreta, som tyder 'perle'.

Grete og Greta har norsk namnedag 13. mars.

Bruken av namnet i Noreg 
Namnet Grete er mykje bruka i Noreg, namnet var særleg populært rundt midten av 1900-talet.
 Ved folketeljinga i 1801 var 768 registrerte med namnet, oftast skrive Grethe
 Ved folketeljinga i 1900 var 25 registrerte med namnet var 2793 kvinner registrerte med dette namnet, skrive i formene Greta, Grete, Gretha, Grethe, Gretta, Grette, Gretthe
 I 2008 hadde 9573 kvinner Grete, 10106 Grethe, 1811 Greta og 599 Gretha til første fornamn.

Kjende namneberarar 
 Greta Garbo (1905-1990), svensk skodespelar
 Grethe Ingmann (1938-1990), dansk Eurovision-vinnar
 Grethe Kausland (1947-2007), norsk komikar
 Anne-Grete Strøm-Erichsen (f. 1949), norsk politikar (Ap)
 Grete Waitz (1953-2011), norsk maratonløpar
 Grete Berget (f. 1954), norsk politikar (Ap)
 Grete Faremo (f. 1955), norsk politikar (Ap)
 Anne Grete Preus (f. 1957), norsk artist
 Grethe Gynnild Johnsen (f. 1959), NRK-journalist
 Grete Ingeborg Nykkelmo (f. 1961), norsk idrettskvinne
 Grethe Svensen (f. 1965), norsk songar
 Greta Thunberg (f. 2003), svensk klimaaktivist

Kjelder 
 Folketeljingar i Digitalarkivet
 Olav Veka 1991: Namneboka, Det Norske Samlaget ISBN 82-521-3604-4

Kvinnenamn
Førenamn av norrønt opphav
Introitus

Introitus, av latin 'inngang', er namnet på det første leddet i den katolske messa. Introitus er samansett av
a) ein antifon, oftast eit vers eller to frå dagens epistel
b) eit vers frå ein davidsalme etterfulgd av 
c) Gloria Patri før 
d) antifonen vert gjenteken.

Opphavleg vart introitus sungen medan prosesjonen med presteskapen gjekk inn i kyrkja. Introitus kom inn i liturgien på 400-talet, den første tida vart det sungen ei heil davidssalme, som gjennom tida var nedkorta. Det finst mange ulike melodiar til introitus, ofte vert gregoriansk song nytta.

I den lutherske kyrkja brukast i staden for det katolske introitus ein inngangssalme som vert sungen på morsmålet. Tematisk kan likevel desse inngangssalmene ta opp i seg trekk frå dei bibelske salmane som vert bruka i det katolske introitus.

Kjelder 
 Kristen sang og musikk Runa forlag 1962

Kristen liturgi
Kyrkjemusikk
Epistel

Epistel (av gresk epistolē, brev, bodskap) er ei nemning for dei nystestamentlege breva. 

Nemninga vert spesielt nytta om brevtekstene som vert lesne i gudstenesta. I Den norske kyrkja vert det gjennom dei autoriserte tekstrekkene vald ut ein epistel for kvar sundag i kyrkjeåret. Ved nokre høve kan det verte preika over ein episteltekst i høgmessa; tidlegare vart det berre preika over epistlane i aftansongen.

Kristen liturgi
Ulla

Ulla er eit kvinnenamn som kan vera ei kortform eller kjæleform av ulike andre namn. Det kan koma frå svensk Ulrika, ei tysk kortform av namnet Ursula eller vera ei kjæleform av Hulda.

Ulla har namnedag 4. juli, både i Noreg og Sverige.

Namneberarar
Ulla Schmidt (f. 1949), tysk politikar
Ulla-Mari Brantenberg (f. 1947), norsk kunstnar
Ulla Nordgarden, norsk politikar og forskar
Ulla Higdem, norsk politikar

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Ulla» frå ,  den 24. mai 2010.  

Kvinnenamn