alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Holmen kyrkje i Asker

Holmen kyrkje er ei av kyrkjene i Asker prosti under Oslo bispedøme, og ligg på Vestre Nes, mellom Nesbru og Slependen, i Asker kommune i Akershus fylke.

Holmen kyrkje er mellom dei fyrste sokalla «moderne arbeidskyrkjene» som vart bygt i Noreg. Kyrkja er teikna av arkitekt Knut Knutsen, som vann den tilskipa arkitektkonkurransen, og vart vigsla 28. november 1965. Ho har kvadratisk grunnplan, er bygd i betong og mur med høgt saltak i trekonstruksjon, og med to kyrkjeklokker plassert i ein takryttar (ein konstruksjon på mønet) med liknande saltak. Talet på sitjeplassar er 340, som kan aukast med 200 ved å opne opp til ein tilliggjande kyrkjelydssal. Dessutan er det 70 sitjeplassar i ei kyrkjestove.

Altertavla er måla av Karl Høgberg, orgelet (2011) er frå Marcussen & Søn, og dei to kyrkjeklokkene er støypte av Olsen Nauen Klokkestøperi i Tønsberg i 1965.

Det er ikkje gravlund ved kyrkja.

Holmen kyrkje har namnet etter den dåverande Holmen skulekrins, som femna om eit stort geografisk område, frå kommunegrensa mot Bærum og sørover, med Holmen skule på Nesbru som sentrum. Holmen skule hadde namnet etter Holmen ved Holmenbukta i Holmenfjorden, der skulebygningane låg før skulen flytta inn i eit nybygg på Nesbru i januar 1932.

Bakgrunnsstoff
 
 
 Holmen kirke
 Holmen kirke, Asker på Kyrkjesøk
 Sigrid og Håkon Christie: Holmen kirke i «Norges kirker»
 Budstikkas store Asker og Bærum-leksikon
 

Kyrkjer i Asker
Kyrkjer i Asker prosti
Norske kyrkjer frå 1965
Kulturminne i Asker
Arbeidskyrkjer
Gustav Adolph Lammers

Gustav Adolph Lammers () var ein norsk prest som stifta Noregs første indremisjonsforeining, stortingsmann og arkitekt for fleire kyrkjebygg.

Prest
Lammers var fødd i København i Danmark og budde der til han var i kring seks år gammal. Han var 1814-18 elev på katedralskulen i Trondheim. Deretter gjekk han på katedralskulen i Kristiania til han i 1821 vart student. Cand. theol. i 1825.

Frå 1827 var Lammers prest ved hospitalet, tukthuset og dei 'Angellske stiftelser' i Trondheim. Han var sokneprest i Bamble frå 1835 til 1848. Deretter sokneprest i Skien frå 1848, allereie året etter gjorde han det kjent at han ikkje delte statskyrkja sitt syn på barnedåpen og nattverden. År 1853 stifta Lammers den første indremisjonsforeininga i landet.

I 1856 sa Lammers frå seg prestestillinga og melde seg ut av statskyrkja. Han stifta då frikyrkja «Den frie apostolisk-christelige Menighed». Lammers var forstandar for denne, og inspirerte folk andre stader i landet til å danne sine frikyrkjer. Mellom anna var han heilt nord til Finnmark i 1858, og i Stockholm i 1859. Nokre av desse meinigheitene vart leia av han personleg. 12. november 1860 sa Lammers frå seg forstandarskpen for meinigheita og melde seg inn att i statskyrkja.

Stortingsmann
På stortinga 1839 og 1842 var Lammers stortingsrepresentant for Bratsbergs amt. Han var sekretær i kyrkjekomiteen ved begge høve.

Arkitekt
Samstundes som Lammers studerte teologi i Kristiania, var han elev hos Hans Linstow ved Den kongelige Tegneskole.

Lammers var arkitekt då det i 1845 vart bygt ny kyrkje i Bamble. Bamble kyrkje vart reist i ein enkel nygotisk stil. Også korbileta var det han som måla. Han var elles arkitekt for den seinklassisistiske Hisøy kyrkje ved Arendal (1849), og eit bedehus i Skien (1850). Også fleire salmesamlingar stod han bak, mellom anna Christelig Psalmebog (1852).

Etter han i 1860 gav opp prestegjerininga budde han for ein stor del utanlands; Italia, Tyskland og Danmark. I denne perioden laga han fleire altartavler.

Lammers flytta tilbake til Skien eit par år før han døydde der i 1878.

Kjelder
 Lindstøl, Tallak:Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914
 Bokmålswikipedia

Bakgrunnsstoff 
Artemisia: Gustav Adolph Lammers
 

Stortingsrepresentantar 1839-1841
Stortingsrepresentantar 1842-1844
Stortingsrepresentantar for Telemark
Norske prestar
Skomvær-aksjonen

Skomvær-aksjonen var ein insamlingsaksjon som NRK sette i gang i 1960 med mål i finamnsiere ei redningsskøyte. Initiativet til innsamlinga vart teken av Erik Bye under ei radioprogram julaftan 1959. 

Målet var først å få bygt ei 55 fots redningsskøyte. Under vegs i innsamlinga vart målet endra til eit 87 fots fartøy av same type som RS «Håkon VII» (RS 61). Kringkastingssjef Kåre Fostervoll underteikna byggekontraken med Stord Verft A/S. Ein stor del av dei innsamla midlane kom inn ved sal av andelsbrev på kr 5 pr. stykke. Det vart motteke gåver frå utstyrsfirma for ein verdi på til saman 300 000 kroner.

Skøyta, RS «Skomvær II» (RS 66), vart overlevert til Redningsselskapet 11. juni 1960

Kjelder 
 Bjørn Foss: Fra seil til vannjet (Norsk Maritimt Forlag, 2002).

Redningsselskapet
NRK
Hendingar i 1960
Otto Lange

Otto Vincent Lange () var ein norsk stortingsrepresentant og statsråd.

Lange var fødd på Jevnaker, der faren var sokneprest. Han tok examen artium i 1814 i Kristiania, andreeksamen i 1816. Studerte deretter teologi i eit par år. Arbeidde så frå 1818 som huslærar hos statsråd Niels Aall på Ulefoss i tre år. Etter sjukdom og ei lengre sjøreise vart han i 1823 førstelærar ved Arendals borgarlege realskule. Året etter vart han styrar ved skulen. I 1832 var han ein av stiftarane av 'Arendals Skoles offentlige Bibliothek og Museum'.

Lange vart i 1834 tollkasserar i Arendal.

Lange vart vald inn på Stortinget som førsterepresentant frå Arendal i 1833. I 1836 og dei seks påfølgjande stortingsvala (det siste i 1854) vart han vald som førsterepresentant for Arendal og Grimstad. Han var formann i tollkomiteen på alle storting frå og med 1839. Frå 1842 var han, med eitt unnatak, medlem av Lagtinget, i 1845 såleis medlem av riksretten. Lange var elles politisk aktiv i Arendal og sat i bystyret frå 1837 til 1854.

7. oktober 1854 vart Lange statsråd. Dei neste knappe ni åra leia han dels Kyrkje- og undervisningsdepartementet, dels Finansdepartementet. Tre bolkar var han medlem av den norske statsrådsavdelinga i Stockholm. Han gjekk ut av statrådet 22. juni 1863.

Lange fekk fleire ordenar for si gjerning. Han vart riddar av St. Olavs orden i 1847, kommandør i 1857, og i 1863 vart Lange tildelt storkorset av St. Olavs orden «for statsborgerlig og Embedsfortjeneste». To svenske ordenar vart han til del, han bar storkors av Nordstjerneordenen og var riddar av Vasaordenen. Lange var også innehavar av første klasse (tilsvarande storkors) av den osmanske Mecidi-ordenen.

Han døydde i Arendal i 1870. Ulrik Lange var bror hans.

Kjelder
Lindstøl, Tallak:Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914
Bokmålswikipedia

Litteratur
Den Kongelige norske Sankt Olavs orden 1847-1947,  utgitt av ordenskanselliet ved O. Delphin Amundsen, Oslo: Grøndahl & Søns Forlag, 1947.

Norske statsrådar 1814-1884
Norske finansministrar
Norske kyrkje- og undervisningsministrar
Medlemmar av Statsrådavdelinga i Stockholm
Stortingsrepresentantar 1833-1835
Stortingsrepresentantar 1836-1838
Stortingsrepresentantar 1839-1841
Stortingsrepresentantar 1842-1844
Stortingsrepresentantar 1845-1847
Stortingsrepresentantar 1848-1850
Stortingsrepresentantar 1851-1853
Stortingsrepresentantar 1854-1856
St. Olavs Orden
Folk frå Jevnaker
Nørvasund

Nørvasund er ein av dei sju bydelane i Ålesund kommune og har 4437 innbyggjarar, noko som utgjer om lag 10% av innbyggjarane i kommunen. Bydelen strekkjer seg frå Nørvasundet mellom Nørvøya og Uksenøya i vest til Hatlaåsen og Lerstadnakken i aust, og har ei flatevidd på 3,74 km2 (3,8% av kommunearealet). Han har ein typisk forstadsprega busetnad med 1186 innbyggjarar per km2. I vest grensar han mot Nørvøy bydel og i aust mot Spjelkavik, Åse og Lerstad bydel. Nørvasund skule ligg i bydelen. Skrivemåten Nørvesund er òg nytta (på bokmål).

Geografi i Ålesund
Opløelva

Opløelva er den nedste delen av Opløvassdraget, og ho munnar ut i fjorden på Salsbruket i Nærøysund kommune i Trøndelag. Opløelva oppstår der Mjøsundelva renn ut i Liavasselva 4 km nordaust for Salsbruket. Litt lenger ned, ved Synnes, kjem Krokvasselva inn. Opløelva er ei regulert elv. Vassdraget har eit nedslagsfelt på ca 193 km2 med ein middelvassføring ved utløpet på ca. 12 kbm/sek.

Ut frå dammen på Salsbruket renn vatnet vidare gjennom ein turbin, og ved normal og lita vassføring vil denne ta unna det meste av vatnet. Dette gjer at elva ofte er tilnærma tørrlagt mellom dammen og utsleppet frå turbinen ca. 200 meter lenger ned.

Firma Albert Collett har fire kraftverk og fem dammar i Opløvassdraget. Kraftverka er
 Liavatn
 Liafoss
 Ulefoss
 Salsbruket

Det er to hovudmagasin for vatn
 Mjøsundvatnet
 Storvatnet

Opløelva er drikkevasskjelde for befolkninga på Salsbruket.

Tidleg på 1990-talet vart det gjort eit havbeiteprosjekt i Opløelva i regi av Institutt for naturforvaltning (INA). Det vart slept ut store mengder laksesmolt over fleire år, og mykje laks fann vegen tilbake til vassdraget. Elva vart vald ut til dette prosjektet fordi ein meinte at ho ikkje hadde ein eigen laksestamme på grunn av reguleringa. Dette førte til stor interesse for laksefiske blant sportsfiskarar og grunneigarar langs fjorden.

Fiske 
Det er framleis eit monaleg innsig av laks, og den lakseførande strekninga ligg i flo- og fjæresona nedanfor turbinen.

Referansar

Bakgrunnsstoff 
 UtmarksCompagniet: Laksefiske i Opløelva 
 Namdalsavisa: «Oppdrettslaksen dominerer i Opløelva»

Elvar i Trøndelag
Geografi i Nærøysund
Ansel Adams

Ansel Adams () var ein fotograf frå Sambandsstatane. Han er kjend som ein av dei fremste naturfotografane i verda. Han utvikla sonesystemet, som er ein metode for å få god kontroll med eksponering og framkalling. Han har hatt stor innflytnad både som fotograf og i arbeidet med å få fotografi akseptert som kunstform. Han gav ut fleire bøker, mellom anna The High Sierra i 1927 og Illustrated Guide to Yosemite Valley i 1940.

Adams er kjend for svart-kvitt-bilete av villmarka i dei vestlege delane av Sambandsstatane. Han fekk mellom anna i oppdrag frå innanriksdepartementet å fotografera frå nasjonalparkane. Bileta til Adams er prega av fototeknisk dugleik og stor interesse for lyset sin verknad på biletet. Sonesystemet brukte han til å dela inn lyssjatteringane til motivet i ti sonar, frå svart til kvitt. Dette gjorde at han kunne visualisera gråtonane i det endelege fotografiet særs nøyaktig. Kontrollen han oppnådde med dette systemet gjorde at han kunne fanga inn fine endringar i lys og tone, slik at når han tok nye bilete av nett det same motivet, kunne resultatet verta heilt annleis. 

I 1932 skipa Adams gruppa f/64 saman med mellom anna Edward Weston. Målet til denne gruppa var å gje ei mest mogleg naturtru bilete av den verkelege verda. Seinare utvikla Adams og dei andre medlemane seg i meir subjektive retningar.

Kjelder

USA-amerikanske fotografar
Folk frå San Francisco
John Couch Adams

John Couch Adams () var ein engelsk astronom. Han er mest kjend for å ha oppdaga eksistensen av planeten Neptun. Gjennom utrekningar ut frå Newton si gravitasjonslov i samband med uregelmessige rørsler hjå planeten Uranus i perioden 1841-45, kom han til konklusjonen at det måtte finnast ein planet nær Uranus. 

Samstundes med Adams gjorde U.J.J. Leverrier tilsvarande oppdaging, noko som førte til at J.G. Galle oppdaga planeten i 1846.

Kjelder

Engelske astronomar
Britiske astronomar
Medlemmar av Royal Society
Neptun
Royal Astronomical Society sin gullmedalje
Copleymedaljen
Æresmedlemmar av Royal Society of Edinburgh
Medlemmar av American Academy of Arts and Sciences
Adamsbrua

Adamsbrua, også kjend som Ramabrua (etter hinduguden Rama) er ei 48 km lang lekkja av øyar og sandbankar mellom India og Sri Lanka.

Landforma og ligg mellom Pamban-øya, også kjent som Rameshwaram-øya, på den søraustlege kysten av Tamil Nadu i India, og Mannar-øya utanfor nordvestkysten av Sri Lanka. Geologiske funn tyder på at denne brua tidlegare var eit landfast samband mellom India og Sri Lanka.

«Brua» er danna av kalkstein og  er 50 km lang. Ho dannar eit skilje mellom Mannargolfen i sørvest og Palksundet i nordaust. Nokre av sandbankane er tørre og havet i området er svært grunt, berre 1 til 10 meter djupt på enkelte stader. Dette er til hinder for sjøfarten, men forsøk på å utvida kanalen på 1800-talet stoppa. Ein skal ha kunna gå over landforma til fots fram til 1400-talet, før stormar skapte kanalen. Nedteikningar frå det lokale Ramanathaswamy-tempelet fortel at Adamsbrua låg heilt over havet før ein syklon raserte området i 1480.

Mytologi
Landforma er blitt knytt til brua nemnd i sanskriteposet Ramayana. Ifølgje hindusoga blei denne brua bygd av apemenne («vansara») for å hjelpa Rama til å redda kona si Sita frå Ravana.
Ravana var konge over «Lankapura» eller «Lanka», som ein ofte har identifisert med Sri Lanka. Analysar av ulike eldre versjonar av Ramayana har ført til at forskarar har sagt at Lankapura ikkje kunne ha vore lenger sør enn elva Godavari. Alle desse prova er geografiske, botaniske eller folkloristiske, ettersom det ikkje finst noko arkeologisk prov.

Ifølgje muslimske soger er brua knytt til Adam, som kryssa henne på veg til Adam's Peak. Her stod han på ein fot i anger i tusen år.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Adam's Bridge» frå ,  den 21. november 2020.  
 

Indisk geografi
Srilankisk geografi
Mytologiske bruer
Marna Aall

Marna (Maren Anna Nielsine) Aall () var ein norsk forfattar og kvinnesakskvinne. 

Maren Anna var dotter av sokneprest Nils Anton Aall (1833-1896) og Mathilde Susanne Dahl (1842-1910). Ho var gift med filosofen Kristian Birch-Reichenwald Aars (1868-1917) seinare med Maurizio Baricelli (1874-1931). I kvart ekteskap fekk ho to born.

Marna Aall av ut romanane Ensom (1901), Løgn (1907), Menneskenes datter (1931) og Kvinnevilje (1942), forutan eit etterlate manus Dansen om gullkalven. Ho skreiv diskusjonsinnlegg, artiklar, noveller, dikt, små skodespel og filmmanus i kvinnesaksblada Nylænde og Urd (i tida 1899-1948), og i dagspressa. 

Ho var medlem av forfattarforeiningar i Noreg og Italia, og var den fyrste kvinna som sat (som varamann) i styret i Norsk Forfatterforening. I denne samanhengen er ho i historia om Norsk Forfatterforening i 1993 (Ordenes pris, av N.J. Ringdal) omtala som naziforfattar, truleg av di broren og stornazisten Herman Harris Aall sat i styret samstundes som ho. Men dei hadde motsette politiske syn, og Marna Aall drog heim til Noreg då fascistane nekta ikkjemedlemer av fascistpartiet å studere, slik at borna Nils og Luisa Aall Baricelli båe tok embetseksamen i realfag i Oslo. Marna Aall sin fyrste mann skreiv til president Wilson og oppmoda USA til å hjelpe dei allierte, hennar andre mann reiste attende frå Noreg til Italia for å vera med i fyrste verdskrigen mot Tyskland, og Marna Aall sin svigerson var medlem av XU under andre verdskrigen. At boka Kvinnevilje i 1942 var på «bestseljartoppen», syner òg at ho ikkje vart oppfatta som tyskvenleg under okkupasjonen. Tvert om uttala ho seg sers fritt om naziovergrep i samtale med broren Hermann og tyske toppnazistar under krigen.
	
Familien har mange hundre brev til og frå Marna Aall, frå 1887 og framover. Mengda på brev har dels bakgrunn i hennar omflakkande liv, med bustad til dømes på Ulefoss og Førde i Sveio i ungdomen, seinare Bergen, Kristiania, Bonn, Sveits, Paris og Roma på ulike adresser.

Kjelder
Bøker av Marna Aall ved Bibsys

Folk frå Nesseby
Norske forfattarar
Norske kvinnesaksfolk
Adamspiggen

Adamspiggen (eng. Adam's Peak eller, frå singalesisk, Sri Pada, 'det heilage fotavtrykket') er ein fjelltopp i Sri Lanka. Toppen når 2243 meter over havet. Fjellet er kjend for og har namnet sitt etter ei fordjuping som er ein halv meter lang og har form av eit fotspor. Fotsporet er tilskrive Buddha, Shiva eller Adam, og fjellet er heilag for både buddhistar, hinduar, kristne og muslimar.

Kjelde 
 

Srilankisk geografi
Satyricon

Satyricon er ei norsk svartmetall-gruppe, stifta i 1992. Satyricon er ei av dei mest suksessrike svartmetall-gruppene i verda. Dei vann Spellemannprisen 2002 for plata Volcano i klassen metal. Vidare vann dei Alarmprisen 2001 i kategorien beste liveband, og Alarmprisen 2003 i kategoriane beste låt og metall. I 2011 vann dei også Gammleng-prisen i klassen for metall.

Medlemmar 
 Kjetil Haraldstad - trommer
 Sigurd Wongraven - gitar, bass og vokal

Kjelder

Norske black metal-band
Vinnarar av Spellemannprisen
Vinnarar av Alarmprisen
Musikkgrupper frå 1990-talet
Musikkgrupper skipa i 1992
Østenstad kyrkje

Østenstad kyrkje er ei av kyrkjene i Asker prosti under Oslo bispedøme, og ligg på Østenstad i Asker kommune i Akershus fylke. Attmed kyrkja ligg den eine av dei to gravlundane i Asker kommune, opparbeidd i 2008; den andre ligg kring Asker kyrkje.

Kyrkja er ei sokalla «arbeidskyrkje» i teglstein, vigsla 23. mars 1980 av biskop Andreas Aarflot, teikna av arkitekt Harald Hille. To kyrkjeklokker vart støypte i 1980 av Olsen Nauen Klokkestøperi i Tønsberg, i tillegg til ei lita klokke nytta til friluftsgudstenester på staden, støypt av gjørtler Ole Andstad frå Sakshaug i Nord-Trøndelag.

Østenstad vart eigen kyrkjelyd i 1972, med aulaen på Blakstad sjukehus som førebels kyrkjeleg lokale. Asker kommune kjøpte i 1979 tomt til kyrkja på eit areal av «Tåjet» (som tyder «inngjerda område for dyr») på Lille Østenstad gård (som har namnet etter det gamle mannsnamnet «Eystein»), og grunnsteinen for kyrkja vart lagt ned 24. mai 1979. Garden har i gamal tid vore kyrkjegods under Asker kyrkje, og fyrst på 1840-talet fekk bygslaren skøyte på garden.

Bakgrunnsstoff 
 Østenstad kirke
 Østenstad kirke på Kyrkjesøk
 
 

Kyrkjer i Asker
Kyrkjer i Asker prosti
Arbeidskyrkjer
Kulturminne i Asker
Norske kyrkjer frå 1980
Adana

Adana er ein by sør i Tyrkia og eit stort jordbruks- og handelssenter. Byen ligg ved elva Seyhan, 30 km frå kysten av Middelhavet sør i det sentrale Anatolia. Han er det administrative senteret i provinsen Adana og er den femte største byen i Tyrkia. Byen har kring 1,6 millionar innbyggjarar. Adana-Mersin storbyområde har kring 3 millionar innbyggjarar og strekkjer seg over 100 km frå aust til vest og 25 km frå nord til sør. Dette området omfattar byane Mersin, Tarsus, Adana og Ceyhan.

Adana ligg i hjartet av Çukurova, eit geografisk, økonomisk og kulturelt område som dekkjer provinsane Mersin, Adana, Osmaniye og Hatay. Her bur om lag seks millionar menneske på ei ei flat, frodig slette som er eit av dei mest produktive jordbruksområda i verda.

Adana ligg ved jernbanelinja mellom Istanbul og Bagdad, med sidebane til hamnebyen Mersin. Han har vore eit viktig senter for den tyrkiske bomullsindustrien med stor produksjon av tekstil. Byen har universitet frå 1973 og fleire vakre moskear.

Historie
Byen vart truleg grunnlagd av hettittane kring 1400 fvt. og kom seinare under Aleksander den store. Han vart erobra av arabarane på slutten av 600-talet og av Det osmanske riket i 1516. 

I 1998 vart byen råka av eit kraftig jordskjelv som la store delar av byen i ruinar.

Klima
Adana har eit typisk middelhavsklima. Vintrane er mild og våte og somrane er varme og tørre. Varmerekorden i byen vart registrert 8. juli 1978 med 44,0 ºC og kulderekorden er -6,4 ºC.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Adana» frå ,  den 21. august 2012. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
Adana kommune 

Byar i Tyrkia
Çukurova
Kilikia
Arkeologiske funn i Tyrkia
Busetnader langs Silkevegen
Stader i Tyrkia frå gresk antikk
Byar i den greske antikken
Romerske stader i Tyrkia
Busetnader i provinsen Adana
Sidsel Mørck

Sidsel Mørck () er ein norsk forfattar og statsstipendiat.

Sidsel Mørck er fødd i Oslo, men voks opp i Sandefjord og Porsgrunn. Ho har skrive dikt, noveller og romanar både for barn og aoksne. Mørck har også engasjert seg i miljøvern, og for dette vart ho tildelt Fritt Ords honnør i 1990.

Prisar og utmerkingar 

 Mads Wiel Nygaards legat 1976
 Fritt Ords honnør 1990
 Statsstipendiat frå 1993
 Vestfolds litteraturpris 2009

norske forfattarar
Folk frå Sandefjord
Folk frå Porsgrunn
Mottakarar av Fritt Ords honnør
Statsstipendiatar
Vanessa Hudgens

Vanessa Anne Hudgens () er ein amerikansk songar og skodespelar. Ho debuterte i 2003 og var med i Hollywood-filmane Thirteen og Thunderbirds før ho vart kjend i 2006 i Disney Channel-filmen High School Musical. Hudgens byrja som songar, og lanserte debutalbumet V, i 2006. I 2007 vart ho modell for Neutrogena.

Biografi 
Vanessa Anne Hudgens vart fødd 14. desember 1988 i Salinas i California. Ho har ei yngre syster, Stella Teodora Hudgens, som også er skodespelar. Foreldra heiter Greg Hudgens og Gina Guangco Hudgens. Vanessa Hudgens har sagt om anane sine: «Eg er mest filippinsk og amerikansk, men eg er også spansk, kinesisk og irsk». Den profesjonelle karrieren hennar starta då ho var åtte år, og sidan har Hudgens vore med i fleire produksjonar som Carousel, The Wizard of Oz, The King and I, The Music Man og Cinderella. Etter å ha fått ein plass i ein reklameproduksjon flytta ho og familien til Los Angeles. Ho er gode venner med andre kjendisar som Miley Cyrus, Alexa Nikolas og bestevennen Ashley Tisdale. Ho var tidlegare forlova med motspelar Zac Efron.

Kjelder

USA-amerikanske skodespelarar
Folk frå California
USA-amerikanske songarar
Plyndring

Plyndring er når ei større gruppe ranar i fellesskap. Ofte finn plyndring stad, når tryggingssystem er bryt saman under eller etter sosial uro, større katastrofar eller krig.
Sääʹmsooǥǥ laull

Sääʹmsooǥǥ laull er den skoltesamiske omsetjinga av den samiske nasjonalsongen, Sámi soga lávlla. Teksten vart dikta av Isak Saba på nordsamisk og første gong publisert i 1906. Den skoltesamiske omsetjinga er ved Anni Feodoroff. 

1.
Kuʹǩǩen tâʹvven Juuʹse vueʹlnn,
Sääʹm čiõkk, Sääʹmjânnam.
Tuõddâr kuâsttai tuõddâr tueʹǩǩen,
jääuʹr špelkka jääuʹr veâlgga.
Ceägg tuõddâr čokk laaǥǥ,
pajjnaʹdde ââʹlm vuâstta.
Šuâlee jooǥǥ, šuuvee väär,
ceägg njaarǥ ruʹvddrââʹdd
cäkkâʹtte šuârm miâr vuâstta.

2.
Vaččai tääiʹb lie täʹlvv fiõlli,
piõgg da porgg lie meäʹrteʹmes.
Sääʹm sokk siõlin miõlin
tõndiõtt väimstes rääʹǩǩast jânnmes.
Joođjid, määtklaid mään čuâvad,
tâʹvven pueʹlle kuuskõõzz ââʹlmest.
Ruåčkâs, ruõvggâs rååđain kollai,
groom teâudd jääuʹrid, jieʹğğid.
Čeʹrres kuâlkkân täʹlvvǩeäiʹn mieʹldd.

3.
Na ǥo ǩieʹss peeivaž  kållad,
mieʹccid, miârid, jäuʹrr’reeddaid,
kåʹllǩimaldõõzzâst kueʹllšiiʹlli
soʹǩǩe miârin, soʹǩǩe jääuʹrin.
Koʹllen čueʹvve čääʹcclåådda,
silbbân čueʹvve Sääʹmveerd,
čuâlmma čuâlmain, leädggad ääirain,
soʹǩǩe, lueʹštte oumma lääuʹleeʹl
kuõškid, ǩeâuŋsid, sâvvnid.

4.
Sääʹmjânnam sokk’kåʹdd
tät lij ǩeârddam koddjireeisaid,
koʹddičuuđid, kårrkaauʹpid,
smuuđ veäʹreld piiđvaʹlddjid. 
Tiõrv Tuʹnne, siʹtǩǩes sokk
tiõrv, rääʹǩǩes rääuh maadd!
Jeäla tuäraid tuärrvuättam,
jeäla viilljeez võõr vuârdtama
saaʹmi sijvâs sooǥǥ seʹst.

5.
Maaddârääʹjj meeʹst lie tuuʹl
vuäittam veäʹreld tueʹjjeei pâʹjjel.
Vuâsttlâʹsttep viillj, mij še,
sitkkâdvuõđin suäʹrddeejeem!
Sokk rääʹves Peiʹvvpäärnai
ij tuu vueiʹt vâjjlažžad
jõs veâl määttak kåʹllǩiõlad,
mooštak maaddâr maddji saaʹnid:
Sääʹmjânnam saaʹmi lij!

Sámi soga lávlla
Skoltesamar
Presten Edvard Munch

Edvard Storm Munch () var ein norsk prest og stortingsmann.

Munch var fødd i Vågå i Oppland, der faren hans var sokneprest. Han vart student i 1796, og var deretter huslærar hos soknrepresten i Vang i Hedmark. I 1804 vart han cand. theol., og var så huslærar hos dåverande amtmann Severin Løvenskiold til 1809. Dei neste fire åra var han lærar for det norske landkadettkorpset.

År 1813 vart Munch sokneprest i Gjerpen i Telemark. Etter 20 år i Telemark vart han stiftsprost i Kristiania og samstundes sokneprest i Vår Frelsers kyrkjelyd. Han tok avskjed i 1845, med tittelen hoffpredikant.

Munch var 2. representant frå Bratsberg amt på Stortinget i 1827 og på det overordentlege stortinget året etter. På begge tingsamlingane var han medlem av Lagtinget. Såleis var han i 1827 medlem av riksretten, etter ein søknad om fritak hadde vorten avvist. I 1827 var han medlem av kyrkjekomiteen, i 1828 sekretær i redaksjonskomiteen.

I 1834 var Munch medlem av ein kongeleg kommisjon vedkomande fattigstellet, og i 1839 medlem av ein kommisjon om undervisningsvesenet i Noreg. Styreformann for Nasjonalgalleriet 1837-42.

Han døydde i Kristiania. Johan Storm Munch var bror hans.

Kjelder 
 Lindstøl, Tallak: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Stortingsrepresentantar 1827-1829
Norske prestar
Folk frå Vågå