alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Innerdalshytta

Innerdalshytta er ei turisthytte i Innerdalen i Sunndal kommune i Møre og Romsdal. Hytta er utgangspunkt for fjellturar til fleire toppar i Trollheimen, mellom anna Innerdalstårnet og Skarfjellet. 

Det er to hytter i området, som begge er eigde og drivne av Kristiansund og Nordmøre Turistforening. Innerdalshytta er den eldste av dei og vart bygd i 1893 som den første turisthytta nord for Dovre. Hytta vart restaurert i 2005 og 2006 og har sengeplassar til 31 personar. I 2008 vart den andre hytta, Låven, opna. Låven har sengeplass til 20 personar fordelt på 8 rom og fungerer som sjølvbetent hytte i vinterhalvåret. Innerdalshytta er då stengd.

Nært Innerdalshytta ligg Innerdal turisthytte, som er ei privat hytte. Eit stykke lenger fram i dalføret ligg Renndølsetra. Begge desse hyttene er betente i sommarhalvåret.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Innerdalshytta» frå ,  den 12. august 2014.

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell nettstad
 Innerdalshytta på UT.no

Skipingar i 1893
Sunndal kommune
Trollheimen
Turisthytter i Møre og Romsdal
Valentinitt

Valentinitt er eit rombisk mineral med formelen Sb2O3. Mineralet finst som eit omvandlingsprodukt av andre antimonmineral. 

Mineralet fekk namn midt på 1800-talet etter Basilius Valentinus, ein alkymiist. Valentinitt vart først skildra i 1845 etter ein førekomst i Les Chalanches-gruva i Allemont i Isère i  Rhône-Alpes i Frankrike.

Sjå òg 
 Stibnitt

Kjelder
Valentinitt. (2009, 5. mars). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/valentinitt.

Antimonmineral
Oksydmineral
Ortorombiske mineral
Valleriitt

Valleriitt er eit mineral som finst forholdsvis utbreitt, men i små mengder i norske kaledonske kisførekomstar. Det er eit koparhaldig
sulfidmineral med formel 4(Fe,Cu)S · 3(Mg,Al)(OH)2.

Det er kalla opp etter den svenske gruveingeniøren G. Vallerius (Wallerius, 1683–1742).

Kjelder

 

Koparmineral
Jernmineral
Sulfidmineral
Vanadinitt

Vanadinitt er eit sekundærmineral som finst i vene, sekskanta krystall av raudleg til brunleg farge, særleg kjent frå Mexico, USA (Arizona) og Marokko. Mineralet har lokal tyding som bly- og vanadiummalm. Den kjemiske samansetjingar er Pb5(VO4)3Cl. Mineralet høyrer til apatittgruppa 

Det vart først oppdaga i 1801 i Mexico, og vanadinitt har sidan vorte funne i Sør-Amerika, Europa, Afrika, og andre delar av Nord-Amerika.

Sjå òg 
 pyromorfitt

Kjelder
Vanadinitt. (2012, 24. februar). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014.

Bakgrunnsstoff

Vanadatmineral
Blymineral
Heksagonale mineral
Vandendriesscheitt

Vandendriesscheitt er eit oransjegult, sekundært uranmineral, PbU7O22·12H2O. 

Det er kalla opp etter den belgiske mineralogen A. Vandendriessche (1914–40).

Det er kjend som eit sjeldant mineral frå ein granittpegmatitt i Evje.

Kjelder
Vandendriesscheitt. (15. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/vandendriesscheitt.

Uranmineral
Verde antico

Verde antico (italiensk for gamalgrønt) eller serpentinmarmor er ein grønleg, flekt bergart som blir polert og brukt som fasade- og prydstein. Han består vesentleg av serpentin, eit mineral med kvite årer av kalsitt eller magnesitt. Bergarten blir broten i nærleiken av Larissa i Hellas, og vart brukt allereie i det gamle Roma.

Kjelder
Verde antico. (13. mars 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014.

Bergartar
Breksjer
Byggestein
Gresk geologi
Italienske ord og uttrykk
Vermiculitt

Vermiculitt er ei gruppe leirmineral med generell formel (Mg,Fe,Al)3(Si,Al)4O10(OH)2·4H2O. Dei blir danna ved forvitring av glimmerar, som gjev av kalium og opptek vatn. Særleg biotitt vert lett omdanna, først til hydrobiotitt og deretter til vermiculitt. 

Ved oppvarming av vermiculitt ekspanderer mineralet (eksfoliasjon) under avgjeving av vatn, flaka krummar seg som ormar (derav namnet) og svulmar opp til ein særs lett og porøs masse. Det vert nytta i store mengder som isolasjonsmateriale, tilsetning til lettbetong og liknande. 

Store førekomstar finst blant anna i Montana i USA, og Transvaal i Sør-Afrika. I Noreg er det kjent frå granittpegmatitt i Iveland og som ein ikkje liten bestanddel av leirene i Noreg.

Vermiculitt vart først skildra i 1824 etter ein førekomst i Millbury i Massachusetts i USA. Namnet kjem frå latinsk vermiculare, å avle ormar etter måten mineralet avskalar på når det vert oppvarma.

Kjelder
Vermiculitt. (15. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/vermiculitt.

Magnesiummineral
Jernmineral
Aluminiummineral
Glimmergruppa
Granulære stoff
Brannsikring
Asbest
Villiaumitt

Villiamuitt er eit vassløyseleg, raudt raudt mineral. Kjemisk sett er det eit natriumfluorid, NaF. Det opptrer i einskilde syenittpegmatittar på Grønland og Kolahalvøya. Det er påvist i ein borkjerne av søvitt frå Fensfeltet.

Det vart først skildra i 1908 etter ein førekomst i Los Islands i Guinea og kalla opp etter den franske oppdagaren Maxime Villiaume.

Kjelder
Villiaumitt. (15. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/villiaumitt.

Bakgrunnsstoff

Natriummineral
Halidmineral
Violaritt

Violaritt er eit nikkelførande, rosafarga kismineral, FeNi2S4, som tilhøyrer linneittgruppa. Det er påvist i norske nikkelmalmar, til dømes frå Flåt i Evje og Hosanger.

Kjelder
Violaritt. (15. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/Violaritt.

Nikkelmineral
Jernmineral
Thiospinellgruppa
Økonomisk geologi
Vladimir Vernadskij

Vladimir Ivanovitsj Vernadskij () var ein russisk (sovjetisk) mineralog og geokjemikar. 

Han var professor ved universitetet i Moskva 1890–1911. Han grunnla det biogeokjemiske laboratoriet ved Vitskapsakademiet i Leningrad, som han òg leia i åra 1928–45. Han vert rekna som ein av grunnleggjarane av dei geokjemiske og biogeokjemiske vitskapane.

Ideane hans om noosfæren var eit viktig bidrag til russisk kosmisme. Han arbeidde òg i Ukraina under den russiske borgarkrigen, der han grunnla Det ukrainske vitskapsakademiet. I 1943 fekk han Stalinprisen.

Kjelder
Vladimir Ivanovitsj Vernadskij. (15. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014.

Kosmistar
Geokjemikarar
Medlemmar av Det nasjonale vitskapsakademiet i Ukraina
Medlemmar av St. Petersburg vitskapsakademi
Medlemmar av Det russiske vitskapsakademiet
Medlemmar av Det sovjetiske vitskapsakademiet
Folk frå St. Petersburg
Russiske biologar
Russiske mineralogar
Sovjetiske mienralogar
Ukrainske biologar
Stalinprisen
Vulkansk glas

Vulkansk glas er ein amorf (ikkje-krystallinsk) bergart som blir danna ved hurtig avkjøling av lava. Eit døme er obsidian.

Sjå òg 
bekstein

Kjelder
Vulkansk glass. (15. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/vulkansk_glass.

Vulkanologi
Glas i naturen
Vulkanske bergartar
Væskeinneslutning

Ei væskeinneslutning er eit væskefylt holrom i mineral, eventuelt med gassboble og innhald av fast stoff.

Dei oppstår når vatn, gassar og einskilde vassløyselege komponentar som opphavleg var løyst i magmaet, blir frigjort i form av ei vassen løysing når eit magma krystalliserer.

Kjelder
Raade, Gunnar. (15. februar 2009). Væskeinneslutning: geologi. I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/v%C3%A6skeinneslutning%2Fgeologi.

Mineralogi
Vivianitt

Vivianitt er eit mineral som består av eit vasshaldig jernfosfat, Fe3(PO4)2· 8H2O. Det krystalliserer monoklint, isomorft med dei tilsvarande nikkel- og koboltsambindingane (annabergitt og erythrin). Mineralet er fargelaust i frisk tilstand, men blir raskt blått til grønleg i lufta pga delvis oksidasjon av jernet. Det vert ofte danna i jordbotnen, særleg omkring organiske restar. Det er funne som små knollar i leirlag einskilde stader i Sør-Noreg, vidare som belegg på gjenstandar av jern og bein funne i jorda (mellom anna Raknehaugen, Osebergskipet og Bryggen i Bergen). Jordaktig vivianitt blir kalla blåjord.

Det vart namngjeve av Abraham Gottlob Werner i 1817, året etter han døydde, etter John Henry Vivian (1785–1855), ein walisisk-kornisk politikar, gruveeigar og mineralog som budde i Truro i Cornwall i England.

Kjelder
Vivianitt. (15. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/vivianitt.

Bakgrunnsstoff

Jernmineral
Fosfatmineral
Monokline mineral
Wad

Wad er ei generell mineralogisk nemning for sekundære manganoksid som opptrer i porøs form (manganoker). Dei er ofte tett knytt til forskjellige jernoksid.

Sjå òg 
 Psilomelan

Kjelder
Wad. (15. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/wad.

Oksydmineral
Wagneritt

Wagneritt er eit relativt sjeldan mineral. Det krystalliserer monoklint og består av eit fluorhaldig magnesiumfosfat, Mg2PO4F. Det er identisk med det norske mineralet kjerulfin (oppkalt etter Th. Kjerulf), som finst i gulaktige, feittglinsande massar ved Havredal i Bamble, ofte delvis omdanna til apatitt.

Det er kalla opp etter den tyske gruvelederen F. M von Wagner (1768–1851).

Kjelder
Wagneritt. (15. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/wagneritt.

Magnesiummineral
Jernmineral
Fosfatmineral
Halidmineral
Whitlockitt

Whitlockitt er eit trigonalt mineral som er nokså utbreidd i meteorittar og som er kjent frå månebergartar. Strukturundersøkingar viser at samansetjinga er Ca9MgH(PO4)7 og ikkje Ca3(PO4)2 som tidlegare trudd. Mineralet er kjent som eit sjeldant mineral frå apatittførekomstane ved Ødegården i Bamble.

Det er kalla opp etter den amerikanske mineralogen H. P. Whitlock (1868–1948).

Kjelder
Whitlockitt. (15. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/whitlockitt.

Kalsiummineral
Magnesiummineral
Fosfatmineral
Trigonale mineral
Wickmanitt

Wickmanitt er eit sjeldan mineral først skildra 1967 frå Långban i Sverige. Mineralet har den kjemiske samanetjinga MnSn(OH)6.

Det er kalla opp etter den svenske mineralogen F.-E. Wickman (f. 1915).

Det er påvist frå nefelinsyenittpegmatitt ved Larvik.

Kjelder
Wickmanitt. (15. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/wickmanitt.

Manganmineral
Tinnmineral
Willemitt

Willemitt er eit mineral, eit trigonalt sinksilikat, Zn2SiO4. Det er kvitt eller i ulike nyansar av gult, grønt, raudt eller brunt. På grunn av eit mindre manganinnhald viser det ofte sterk gulgrøn fluorescens under ultrafiolett ljos. Mineralet har tyding som sinkmalm ved Franklin og Sterling Hill i New Jersey i USA. 

Det vart oppdaga i 1830 og kalla opp etter Vilhelm I av Nederland.

Blå willemitt skal vere funne som eit sjeldant mineral på kontaktførekomsten Konnerudkollen ved Drammen.

Kjelder
Willemitt. (15. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/willemitt.

Bakgrunnsstoff

Nesosilikat
Sinkmineral
Trigonale mineral
Willyamitt

Willyamitt er eit ertsmineral med samansetjing (Co,Ni)SbS. Det opptrer som inneslutningar i galenitt frå Espelandførekomsten i Vegårshei.

Det er kalla opp etter området Willyama i New South Wales i Australia.

Kjelder
Willyamitt. (15. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/willyamitt.

Koboltmineral
Nikkelmineral
stibiummineral
Sulfidmineral
Witheritt

Witheritt er eit kvitt eller gråkvitt mineral som består av bariumkarbonat, BaCO3. Det tilhøyrer aragonitt-gruppa. Det finst på ertsgangar, særleg i England. Det vert nytta til framstilling av andre bariumsambindingar og dessutan i glas- og keramikkindustrien.

Witheritt vart kalla opp etter William Withering (1741-1799), ein engelsk lege og naturforskar som i 1784 publiserte undersøkingane sine om det nye mineralet. Han kunne syne at baritt og det nye mineralet var to forskjellige mineral.

Kjelder
Witheritt. (15. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/witheritt.

Bakgrunnsstoff

Bariummineral
Karbonatmineral
Ortorombiske mineral
Wittichenitt

Wittichenitt er eit metallisk mineral som finst på einskilde ertsførekomstar i Telemark. Det er eit sulfosalt som består av kopar, vismut og svovel, Cu3BIS3 og tilhøyrer spydglansane.

Det er kalla opp etter Wittichen i Baden-Württemberg i Tyskland.

Kjelder
Wittichenitt. (15. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014.

Svovelsaltmineral
Koparmineral
Vismutmineral
Wolframitt

Wolframitt er eit tungt mineral, brunleg til svart med submetallisk glans, krystalliserer monoklint. Det er eit oksid av wolfram, jarn og mangan, (Fe,Mn)WO4, med samansetjing varierande mellom endeledda ferberitt, FeWO4, og hübneritt, MnWO4. Mineralet finst på malmgangar knytt til granittar, og dessutan i alluviale avsetningar, og er ein særs viktig wolframmalm (til dømes i Portugal, Canada, Myanmar, Sør-Korea, Kina og Bolivia). Det finst i Noreg i Ørsdalen i Bjerkreim, der det har vore gruvedrift.

Kjelder
Wolframitt. (19. juni 2012). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/wolframitt.

Bakgrunnsstoff

Manganmineral
Jernmineral
Wolframmineral
Monokline mineral
Wollastonitt

Wollastonitt er eit kvitt eller lyst farga, oftast fibrig mineral som krystalliserer triklint og består av kalsiumsilikat CaSiO3. Det høyrer strukturmessig til pyroksenoidane. Det finst i kontaktmetamorfe kalksteinar og er forholdsvis alminneleg i Oslofeltet.

Det er kalla opp etter den engelske kjemikaren og mineralogen William Hyde Wollaston (1766–1828).

Kjelder
Wollastonitt. (15. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/wollastonitt.

Bakgrunnsstoff

Kalsiummineral
Inosilikat
Triklinske mineral
Éinkrystalldiffraktometer

Éinkrystalldiffraktometer er eit apparat brukt til opptak av røntgendiffraktogram av éinkrystall med omsyn på å avgjere den gjensidige plasseringa til atoma og bindingsforholdet deira, altså strukturen av krystallinske stoff.

Sjå òg  
 krystallstruktur

Kjelder
Éinkrystalldiffraktometer. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/%C3%A9nkrystalldiffraktometer.

Mineralogi
Måleapparat
Andalusitt

Andalusitt er eit grått, raudleg eller grønleg mineral som opptrer i mange hornfelsar og leirskifer, mellom anna i hornfelsar frå Oslofeltet. Andalusitt er eit aluminiumsilikat, Al2SiO5. Hardleiken er 7,5 og tettleiken 3,15 g/cm³. Det finnes to andre mineral som har den same kjemiske samansetjinga (polymorfi), men med heilt forskjellige eigenskapar: kyanitt og sillimanitt. Andalusitt krystalliserer i det rombiske systemet, kyanitt triklint, og sillimanitt igjen rombisk. Andalusitt opptrer i bergarter danna under lågt trykk, kyanitt og sillimanitt krev derimot høgt trykk, og opptrer derfor i bergarter som er danna på store djup, særleg i gneisar.

Mineralet blei kalla andalousite av Jean Claude Delamétehrie, som trudde det kom frå Andalusia. Det blei raskt tydeleg at dette var ei feilplassering, og at mineraldøma han studerte eigentleg kom frå El Cardoso de la Sierra i Guadalajara, ikkje Andalusia.

Kjelder

Aluminiummineral
Nesosilikat
Ortorombiske mineral
Australitt

Australitt er ein type tektitt som er oppdaga i Australia. Dei er for det meste mørke eller svarte, og syner former som ikkje er sett i andre tektittar, mellom anna diskar og boller. Den opphavlege snøggleiken deira var høgare enn hos andre tektittar, og dette fekk dei til å kastast ut av jordatmosfæren, før dei gjekk inn i atmosfæren på nytt og gjennomgikk ei sjeldan form for ny nedsmelting.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Australitt» frå ,  den 12. august 2014. 
 oppgav desse kjeldene:

Kollisjonsmineral
Glas i naturen
Beudantitt

Beudantitt er eit sekundærmineral med samansetjing PbFe3(AsO4)(SO4)(OH)6. Det kalt opp etter den franske mineralogen François Sulpice Beudant (1787–1850).

Beudantitt er påvist som eit sjeldant mineral frå Rælingen i Akershus.

Kjelder

Bakgrunnsstoff

Sulfatmineral
Arsenatmineral
Jernmineral
Blymineral
Trigonale mineral
Bulgaria i Junior Eurovision Song Contest

Bulgaria debuterte i Junior Eurovision Song Contest i 2007 i Rotterdam, Nederland, med songen «Bonbolandiya», framført på bulgarsk av gruppa Bon-Bon. Dei enda på sjuande plass. I 2009 trakk Bulgaria seg, og deltok ikkje i Kiev og i 2010-versjonen i Minsk.

I 2011 deltok dei i Jerevan, etter to år vekke i frå tevlinga. I 2012 valde dei å ta ein pause frå tevlinga igjen, og deltok heller ikkje i 2013-versjonen i Kiev.

I 2014 returnerte Bulgaria til tevlinga som vart arrangert på Malta. Bidraget vart valt internt av den bulgarske kringkastaren og valde Krisia Todorova og Hasan & Ibrahim og songen «Planetata Na Detsata» til å representere landet. Dei enda på andre plass med 147 poeng.

I 2015 arrangerte Bulgaria tevlinga i Arena Armeets i Sofia. Det var fyrste gongen Bulgaria arrangerte ei Eurovision-tevling. Proglamleiar for tevlinga var artisten Poli Genova, som har delteke i Eurovision Song Contest to gongar, i 2011 og 2016. 17 land deltok det året.

Bidraga i Junior Eurovision Song Contest

Røystehistorikk 

|}

Galleri

Vertskap

Sjå òg
 Bulgaria i Eurovision Song Contest

Kjelder

 Bulgaria i Junior Eurovision Song Contest

Denne artikkelen bygger på «Bulgaria in the Junior Eurovision Song Contest» frå ,  den 13. august 2014.  

Land i Junior Eurovision Song Contest
Boothitt

Boothitt er eit mineral. Det er eit naturleg eksisterande koparsulfatmed 7 molekyl krystallvatn, CuSO4·7H2O. Det vert danna i gamle gruveanlegg, til dømes på Flåt i Evje i  Aust-Agder.

Mineralet er kalla opp etter amerikaneren E. Booth

Kjelder
Boothitt. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 12. august 2014 frå http://snl.no/boothitt.

Koparmineral
Efflorescens

Efflorescens eller utblomstring er danning av hår- eller moseaktige belegg av sekundære mineral, såkalla efflorescensar (forskjellig fra ekshalasjonsbeslag). Efflorescens oppstår ved fordamping av vatn frå overflata av bergartar og mineral, eller ved at krystall som inneheld krystallvatn gjev frå seg ein del av vatnet sitt.

Kjelder

Bakgrunnsstoff

Kjemiske prosessar
Betong
Muring
Gasshydrat

Gasshydrat er kjemiske sambindingar mellom gassmolekyl og vatn. Hydrat som er av særleg stor interesse er metan, etan, propan og butan fordi dei er aktuelle i utvinninga av naturgass. 

Vanleg is av reint vatn har ein krystallstruktur som er regelmessig og tett, medan dei nærskylde strukturane i gasshydrata har holrom som vert fylte av gassmolekyl. Vanleg is smeltar ved 0 ºC, eller ved lågare temperaturar når trykket stig, medan gasshydrata er stabile over 0 ºC, så lenge trykket er høgt nok. Dette gjer at gasshydrata kan skape problem i olje- og gassutvinning. I borehol er trykket høgt og det kan dermed skje isdanning i borehol og røyr, sjølv om temperaturen er godt over null.

Kjelder
Uggerud, Einar. (18. mars 2009). Gasshydrater: forbindelser mellom gassmolekyler og vann. I Store norske leksikon. Henta 13. august 2014 frå http://snl.no/gasshydrater%2Fforbindelser_mellom_gassmolekyler_og_vann.

Gasshydrat
Is
Gassar
Naturgass
Geologisk undersøking

Geologisk undersøking er undersøkingar i felten for å reie ut om dei geologiske forholda i eit område. 

Dei enklaste metodane er kartlegging av dei ulike bergartstypane og avgjere strøk og fall av lagdeling eller andre planstrukturar, retninga av sprekker og gangar, i tillegg til innsamling av prøvar og fossil. Meir spesielle undersøkingar er magnetiske og radiometriske undersøkingar for påvising av radioaktive mineral. Ved grunnundersøkingar og leiting etter førekomstar av økonomisk tyding, nyttar ein geofysiske metodar, men desse krev eit stort og kostbart utstyr.

Sjå òg
 Malmleiting
 Petroleumsleiting

Kjelder
 Geologiske undersøkelser.: feltundersøkelser. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 13. august 2014 frå http://snl.no/geologiske_unders%C3%B8kelser.%2Ffeltunders%C3%B8kelser.

Undersøking
Havbotn

Havbotnen er den delen av jordoverflata som er dekt av hav. Havbotnområda dekkjer kring 361 mill. km² eller 70,8 % av det samla arealet til jordoverflata. Gjennomsnittsdjupna til havbotnen er kring 3800 meter.

Inndeling 

Havbotnen kan delast inn i fleire topografiske provinsar: 
 Kontinentalsokkelen dannar ein brem av grunt hav utanfor kysten av kontinenta. Denne omfattar den svakt skrånande kontinentalhylla og den brattare kontinentalskråningen som fører ned til djuphavet. Gjennomsnittsdjupna ved ytterkanten til kontinentalhylla er 130 meter, medan den nedre grensa for kontinentalskråningen er sett til kring 2000 meter. 
 Kontinentalstiginga utgjer dei særs svakt skrånande flatene som fører ned frå foten av sokkelen til kring 4000 meter. 
 Djuphavsslettene med djupner mellom 4000 og 6000 meter utgjer nesten 30 % av jordoverflata. 
 Midthavsstigninga og midthavsryggane, dekkjer kring 23 % av jordoverflata og er eigne provinsar. 
 Djuphavsgropene har ei største djupne på kring 11 000 meter. 
 Undersjøiske fjell, som regel av vulkansk opphav.

Geologisk oppbygning 

Langs dei vulkanske midthavsryggane vert det stadig danna ny basaltisk havbotnskorpe, som glir utover til begge sider i ein prosess kalla platetektonikk. Havbotnskorpa vert med tida dekt av eit tynt lag med lause sediment. Terrigen sediment er sand, slam og liknande, ført ut i havet frå kystområde med elvar, straumar og is. Biogene sediment er avsett av havorganismar, som for ein stor del er planktoniske og som har skal av kalk eller kiselsyre (silisiumdioksid, SiO2). Kjemisk utfelte sediment er danna av kjemiske reaksjonar i vatnet og mellom vatnet og bergartane i havbotnskorpa.

Ressursar 

Dei viktigaste økonomiske interessene har hittil lege i førekomstane av petroleum i kontinentalsokkelen.

Mineralressursane i djuphavet har vore kjend i lang tid, og mellom anna vart manganknollar eller nodular funne av den britiske Challenger-ekspedisjonen alt i 1872–1876. Det var derimot først i tida etter 1960 at underøkinga av djuphavet og ressurane her vart intensivert. Ein har funne ut at sedimenta på djuphavet kan innehelde store konsentrasjonar av sambindingar som er rike på fleire grunnstoff, som jern, mangan, sink, kopar og fosfor. Utnyttinga av mineralførekomstane på havbotnen lar seg realisere teknisk, men eigedomsforholda er derimot enno uklåre.

Kjelder
 

Oseanografi
August Breithaupt

Johann Friedrich August Breithaupt () var ein tysk mineralog og professor ved Freiberg bergakademi i Freiberg i Sachsen frå 1826 til 1866.

Han klassifiserte alle dei kjende minerala på den tida, og skildra 47 nye mineralartar. Han innførte omgrepet paragenese. Mineralet breithauptitt er kalla opp etter han.

Verk
Av publikasjonane hans finn ein: 
Ueber die Echtheit der Krystalle (1815, om pseudomorfar)
Characteristik des Mineral Systems (1820; 3. utgåve 1832)
Vollständiges Handbuch der Mineralogie (1841)
Die Bergstadt Freiberg (1825; 2d ed., 1847)
Die Paragenesis der Mineralien (1849)

Kjelder
 Johann Friedrich August Breithaupt. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 13. august 2014.

Tyske mineralogar
Studentar ved Universitetet i Jena
Folk frå Freiberg
Kallskaret

Kallskaret er ein verna geologisk førekomst, eit naturreservat, over Tafjord i Fjord kommune (tidlegare Norddal kommune) i Møre og Romsdal. Førekomsten er av granat-pyroksenitt (feilaktig kalla «eklogitt») og granatperidotitt som dannar lag i olivinstein (dunitt). Bergartane her er vakre og av høg vitskapleg verdi. De tener som referanse for tidlegare publiserte arbeid og er utgangspunkt for fortsatt forsking. Området er karakterisert ved gulbrun forvitringsfarge. Ein har flott utsikt mot ein høg take eller nål (Kallen) utforma i olivinstein og eit parti av kvit anortositt. I skrenten ned mot Tafjord har det gått et stor fjellras i førhistorisk tid.

Kjelder
Kallskaret. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 13. august 2014 frå http://snl.no/Kallskaret.

Norddal kommune
Verneområde i Møre og Romsdal
Geologi i Møre og Romsdal
Kompetanse i geologi

Kompetanse er i geologi eit mål for den største steinen eller ein partikkel som kan transporterast med vatnet i ei elv.

Kjelder
 Bryhni, Inge. (14. februar 2009). Kompetanse: geologi. I Store norske leksikon. Henta 13. august 2014 frå http://snl.no/kompetanse%2Fgeologi.

Sedimentologi