alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Aasulv Bryggesaa

Aasulv Olsson Bryggesaa () var ein norsk gardbrukar, Venstre-politikar og statsråd frå Hægebostad. Han var 1913-15 kyrkje- og undervisningsminister i Gunnar Knudsen si andre regjering.

Bryggesaa var fødd på garden Bryggeså i Eiken sokn i Hægebostad, der faren var gardbrukar. Sjølv gjekk han ut av Holt seminar i 1877, og var deretter lærar i heimbygda i seks år. I 1878 overtok han farsgarden.

Bryggesaa var medlem av heradsstyret i Hægebostad frå 1884, ordførar frå 1889. Frå 1890 var formann i skulestyret, frå 1882 styreformann i Hægebostad sparebank og åstadskommissær. Han hadde også verv på fylkesnivå og vidare, så som styremedlem for både amtssjukehuset og formann i komiteen som skaffa amtet ein eigen landbruksskule. Medlem av felleskomiteen for vestlandsbanen og samferdslekomiteen for strekninga Kristiansand-Flekkefjord. Han var medlem av riksskattekommisjonen frå 1912 og fossefallskommisjonen av 1913.

1900–06 var Bryggesaa stortingsrepresentant for Lister og Mandals amt og 1906–15 for valkrinsen Lyngdal. Han var 1900-06 medlem av, 1906-07 sekretær og 1908-12 formann i  konstitusjonskomiteen. I 1905 var han sekretær i spesialkomiteen, 1906-09 sekretær i Odelstinget og 1906-07 medlem av særkomiteen om fossefalla. Perioden 1910-12 var han visepresident i Stortinget, i 1912 formann i både reguleringskomiteen og den kombinerte konstitusjons- og protokollkomiteen.

Sist i januar 1913 vart Bryggesaa utnemnd til statsråd og sjef for Kyrkje- og undervisningsdepartementet i den andre Knudsen-regjeringa. Han gjekk ut regjeringa av i oktober 1915 og vart etterfylgd av Jørgen Løvland.

Bryggesaa var mellom dei fremste støttespelarane i Venstre for fråhaldsfolket. Han arbeidde jamt og trutt for å fremje landsmålet. Saman med Jørgen Løvland og Nils Trædal fremja han ei meir aktiv line i arbeidet for landsmålet, då dei på landsmøtet i Venstre 1918 gjorde framlegg om å krevje obligatorisk landsmålsprøve ved eksamen frå offentlege skular med morsmålsprøver og ved embetseksamen. Framlegget vart kraftig motarbeidd av partiformannen Gunnar Knudsen og vart vraka. Det heile enda med at landsmøtet vedtok ein programpost som i realiteten gjekk vidare enn den Bryggesaa, Løvland og Trædal hadde fremja. Bryggesaa tala også for røysterett for kvinner og for demokratiserande reformer i kyrkja.

Bryggesaa døydde i 1922 på garden sin i Hægebostad.

Kjelder
Lindstøl, Tallak: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 
 

Norske kyrkje- og undervisningsministrar
Statsrådar i Regjeringa Knudsen II
Venstrestatsrådar
Stortingsrepresentantar 1901-1903
Stortingsrepresentantar 1904-1906
Stortingsrepresentantar 1907-1909
Stortingsrepresentantar 1910-1912
Stortingsrepresentantar 1913-1915
Stortingsrepresentantar frå Venstre
Ordførarar i Hægebostad
Venstreordførarar i Vest-Agder
Folk frå Hægebostad
Målfolk
Tangled Up in Blue

«Tangled Up in Blue» er ein song av Bob Dylan. Songe er opningssporet på Blood on the Tracks frå 1975. Rolling Stone rangerte songen på 68. plass på lista deira over dei 500 største songane gjennom tidene.

Tekst 

«Tangled Up in Blue»  er eit av dei tydlegaste døma på at Dylan prøver å skrive ein «fleirdimensjonal» song som trassar eit fast punkt i tid og rom. Dylan hadde nyleg studert måling og kubismen, som prøvde å nytte fleire perspektiv i eit enkelt synsplan, og var påverka av dette. Som Neil McCormick sa i 2003: «Ein verkeleg usedvanleg episk tekst om ei personleg og upåliteleg soge, teken ut av flakkande minner som ein fem-og-eit-halvt minuttar lang musikalsk Proust.» I eit intervju frå 1978 forklarte Dylan denne skrivemåten: «Det som er forskjellig med denne stilen er at det finst ein kode i teksten og det finst inga tidskjensle. Det er ikkje teke omsyn til tida. Du har i går, i dag og i morgon i det same rommet og det er ikkje mykje du ikkje kan førestille deg som ikkje kan skje.».

Teksten er stundom ugjennomsiktig, men songen verkar (som dei fleste songane på albumet) å vere ei soge om ein kjærleik som har enda, men ikkje frivillig. Det siste verset byrjar: 
So now I'm goin' back again, (Så no går dreg eg attende dit)
I got to get to her somehow... (Eg må no ho på eit vis)
og sluttar 
We always did feel the same, (Me følte det alltid på same vis)
We just saw it from a different point of view, (Me hadde berre forskjellig syn på det)
Tangled up in blue. (Vikla inn i blått)

Dylan skreiv stadig om teksten sjølv etter albumet kom ut. Utgåva som finst på konsertalbumet Real Live (og gjennom Europa-turneen i 1984) har ein heilt annan tekst. I den første studioutgåva (frå innspeling i New York City i desember 1974) og ofte i konsertframføringar, har han sunge somme av versa i tredje person, i staden for i første person.

Andre utgåver

Songen har vorte spelt av mange andre artistar, mellom anna Great White, Jerry Garcia, Half Japanese, Robyn Hitchcock, the Indigo Girls, Ani Difranco, the String Cheese Incident, Twin Valleys og The Whitlams.

Songen er med i spelet Rock Band 2, som den vanskelegaste songen i song-seksjonen.

Norske utgåver
Det er skrive minst tre norske versjonar av songen. Stein Erik Larsen skreiv den første, kalla «Vikla inn i blått» og vart framført Ødeland Kvartal på singelen «4 sanger av Bob Dylan» i 1996. Tom Roger Aadland skreiv ein nynorsk tekst med same tittel, «Vikla inn i blått» for albumet Blod på spora i 2009. 
Ein annan nynorsk tekst vart skriven av Oddvar Torsheim kalla «Afrika tur-retur blues» på albumet Tur-retur blues i 2000.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Tangled Up in Blue» frå ,  den 25. august 2010. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff 
 Teksten

Bob Dylan-songar
Songar frå 1975
 068
Singlar frå 1975
Columbia Records-singlar
Songar produserte av Bob Dylan
Songar skrivne av Bob Dylan
Kim Larsen-songar
Jerry Garcia-songar
Indigo Girls-songar
Robyn Hitchcock-songar
Joan Osborne-songar
Oddvar Torsheim-songar
Tom Roger Aadland-songar
Idiot Wind

«Idiot Wind» er ein song av Bob Dylan frå albumet Blood on the Tracks frå 1975.

Songen vart truleg skriven sommaren 1974 etter comeback-turneen hans med The Band. Etter forslag frå broren, spelte Dylan inn halvparten av songane frå Blood on the Tracks på nytt, inkludert «Idiot Wind». Den nyinnspelte utgåva vart radikalt forskjellig frå den originale utgåva med fullt band som akkompagnement. Originalutgåva hadde stort sett vore ei akustisk soloinnspeling. Innspelinga av desse songane fann stad etter den første trykkinga av Blood on the Tracks, og studiomusikarane som Dylan nytta vart derfor ikkje tilskriven på albumomslaget. 

Sjølv om Dylan hevdar at songteksten ikkje har noko samband med den dårlege situasjonen i ekteskapet med Sara Dylan, har sonen Jakob Dylan fortalt i intervju at «songane på albumet er foreldra mine som diskuterer».

Ein rusten konsertutgåve er avslutningsspor på Hard Rain, over 10 minuttar lang. 

Songen vart rangert på 16. plass i magasinet American Songwriter si liste over dei 30 største Bob Dylan-songane.

Andre utgåver
Mary Lee's Corvette
Phil Pritchett

Norsk versjon
Tom Roger Aadland skreiv ein nynorsk tekst til songen kalla «Vind utan vit» for albumet Blod på spora i 2009.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Idiot Wind» frå ,  den 25. august 2010. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
Tekst

Bob Dylan-songar
Songar frå 1975
Tom Roger Aadland-songar
Songar skrivne av Bob Dylan
Songar produserte av Bob Dylan
Andreas Galtvik

Andreas Petersson Galtvik () var ein norsk gardbrukar og politikar for Venstre, frå Frosta i Nord-Trøndelag. Han var ordførar  og stortingsmann.

I yngre år gjekk Galtvik på Lars M. Bentsen og Hans Konrad Foosnæs sin folkehøgskule i Stjørdal. Han tok i 1882 over farsgarden i Frosta og dreiv han til 1927. Galtvik var direktør i Frosta sparebank frå 1879 til 1934. I 1898 var han med og stifta Frosta dampskipsselskap, der han var styreformann til 1910. Åstadskommissær frå 1884.

Galtvik var medlem i Frosta heradsstyre i samanhengande førti år, frå 1886 til 1925. Han var ordførar 1898-1913, 1917-19 og 1923-25, til saman 22 år. Åra 1896-99 var han formann i Indtrøndelagens og Namdalens folkevæbningssamlag, ei rørsle som var arbeidde for ei aktivistisk linje i unionspørsmålet. Formann i Stjør- og Verdalens fiskeristyre frå 1894.

Galtvik var stortingsmann for Nordre Trondhjems amt 1900-06. I den fyrste perioden 1900-03 var han medlem i landbrukskomiteen, i den andre perioden medlem av justiskomiteen. 1906-09 var han vararepresentant for stjørdalingen Bernhard Øverland, møtte då i 1907 frå 17. juli og i 1908 frå 12. august. 1909-18 representerte Galtvik valkrinsen Stjørdalen, i alle år medlem av tollkomiteen, sekretær 1913-15 og nestformann 1916-18. Siste valperioden på Stortinget, 1919-21, var han atter representant for Nord-Trøndelag, nestformann i finans- og tollkomiteen.

Galtvik vart tildelt 7. juni-medaljen.

Kjelder 
 Lindstøl, Tallak: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Bakgrunnsstoff 
 Andreas Galtvik  hos Norsk samfunnsvitenskapelig datatjeneste

Stortingsrepresentantar 1901-1903
Stortingsrepresentantar 1904-1906
Stortingsrepresentantar 1910-1912
Stortingsrepresentantar 1913-1915
Stortingsrepresentantar 1916-1918
Stortingsrepresentantar 1919-1921
Folk frå Frosta
Bernhard Hanssen

Cornelius Bernhard Hanssen () var ein skipsreiar, lærar, redaktør og politikar frå Feda i Kvinesdal.

Far til Hanssen var gardbrukar. Sjølv var han fyrst handelsbetjent, tok deretter lærarskuleeksamen 1881 i Flekkefjord og vart seminarist i Kristiansand. Han var lærar i åtte år. I 1891 kjøpte han avisa Agder, som han redigerte til 1898. Sidan var han skipsreiar og dampskipsdisponent.

I 1894 var Hanssen med og stifta Norges fredsforening, seinare formann i foreininga. Han var medlem av det nordiske interparlamentariske råd, av delegasjonen til fredsmøtet i Paris 1904 og av Londonkonferansen i 1906. Utsending til ein konferanse i St. Louis i 1904. Hanssen var medlem av Nobelkomiteen frå 1913 til han døydde. Han var nestleiar frå oktober 1922.

Hanssen var stortingsrepresentant for Flekkefjord i periodane 1900-15 og 1919-21. Han var medlem av protokollkomiteen 1900-03, sekretær i budsjettkomiteen 1903-06, medlem av Lagtinget  1906-15. Han var medlem 1906-07, sekretær 1908-09 og formann 1910-15 i  næringskomite nr 2.
 
Hanssen var ordførar i Flekkefjord i 1933 og 1936-37.

Kjelder
Lindstøl, Tallak:Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Stortingsrepresentantar 1901-1903
Stortingsrepresentantar 1904-1906
Stortingsrepresentantar 1907-1909
Stortingsrepresentantar 1910-1912
Stortingsrepresentantar 1913-1915
Stortingsrepresentantar 1919-1921
Stortingsrepresentantar for Vest-Agder
Stortingsrepresentantar frå Frisinnede Venstre
Stortingsrepresentantar frå Venstre
Ordførarar i Flekkefjord
Medlemmar og varamedlemmar i Nobelkomiteen
Norske redaktørar
Norske skipsreiarar
Folk frå Kvinesdal
Joey av Bob Dylan

«Joey» er ein song av Bob Dylan frå 1976 på albumet hans Desire. Songen vart skriven av Dylan og Jacques Levy, som samarbeidde med Dylan på dei fleste av songane på albumet. I eit intervju frå 2009 hevda Dylan at Levy hadde skrive heile teksten til denne songen. Som ein annan long song på albumet, «Hurricane»,  er «Joey» biografisk. Songen omhandlar livet og dødsfallet til gangsteren Joey Gallo, som vart drepen ved Umberto's Clam House i Little Italy, den 7. april 1972.

Bakgrunn

Songen omhandlar Gallo på sympatisk vis, trass den valdelege livsførselen hans. Gallo hadde vorte skulda for minst to mord og var dømd for fleire alvorlege lovbrot. Men i songen vert han hylla for å vere imot våpen, vere motvillig til å ta livet av gislar og for å verne drap på familien sin. Han framstår som ein ufrivillig deltakar i lovbrota til gangstergjengen sin, og at han derfor ikkje fortente lagnaden sin.  På grunn av det sympatiske synet vart Dylan og songen kraftig kritisert. 

Allmusic skildrar musikken i songen som «vakker», og at det ikkje vert monotont, trass den lange lengda. Songen har ein trekkspel-liknande lyd.  Dylan syng mange av versa med hjerteskjerande dugleik og timing.  Emmylou Harris syng korvokal og er særleg medverkande til å skape ein sorgfull atmosfære.

Anna 
I ein lesarundersøking i Mojo vart «Joey» kåra til den 74. mest populære Dylan-songen gjennom tidene. Dylan spelar sjeldan songen på konsertar og han har også sjeldan vorte spelt av andre artistar.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Joey (Bob Dylan song)» frå ,  den 25. august 2010. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
 Teksten

Songar frå 1975
Bob Dylan-songar
Songar skrivne av Bob Dylan
Songar skrivne av Jacques Levy
Songar produserte av Don DeVito
Songar baserte på faktiske hendingar
Songar til minne om avdøde personar
Mordballadar
Grateful Dead-songar
Lars M. Bentsen

Lars Martinius Bentsen () var ein skulemann, gardbrukar og Venstre-politikar.

Bentsen var frå garden Birkeland i Birkenes, der far hans var gardbrukar. Sjølv gjekk han Holt seminar, der han fekk eksamen i 1860. Det komande året var han huslærar i Hurum, frå 1861 lærar i Aker. 1863-66 var han lærar ved latin- og realskulen i Fredrikstad, år 1864 tok han elles eksamen som reserveoffiser. I 1867 var han lærar i Fjære. Same året var han på studietur i Danmark, der han vart oppglødd av grundtvigianske tankar om liv og læring. I Danmark vart han elles kjend med Hans Konrad Foosnæs. Saman starta dei to ein folkehøgskule i Stjørdal, og frå 1868 til 1876 var Bentsen styrar og lærar ved folkehøgskulen på Husby og Re i Stjørdal, saman med Hans Foosnæs.

Bentsen kjøpte i 1869 garden Kvithammar i Stjørdal, dreiv denne til han selde garden i 1899. Perioden 1887-93 var han eigar og drivar av Fosbæk mølle i Vestre Moland. Åra 1898 til 1902 var han styrar ved Kristiania offentlege blindeskule. Flytta deretter til garden Sulerud i Eidsberg, som han dreiv til han i 1912 skøytte garden over til sonen.

Bentsen var medlem av heradsstyret i Stjørdal frå 1872 til 1884?, og sidan i Vestre Moland. I 1870 skipa han folkevenforeining i Stjørdal, ei foreining som same året knytte seg til Søren Jaabæk si bondevensrørsle. Foreininga var i drift i fire år.

Bentsen var innvald på Stortinget frå Nordre Trondhjems amt 1877-88, heile tida var han medlem av kyrkjekomiteen, elles medlem av Lagtinget frå 1883. Også 1895-1900 var han stortingsmann, siste valbolken som 1. vararepresentant for Peter Holst. Han var sekretær i Lagtinget, noko han elles hadde vore allereie 1886-88. Bentsen var frå 1888 medlem i Venstre sitt landsstyre. I februar 1899 leverte Bentsen framlegg i Stortinget med krav om to stilar til lærarprøva ved seminara/lærarskulane, ei prøve i kvar målform. Framlegget kom ikkje til handsaming i Stortinget, eit utvatna vedtak i 1901 opna for at ein stil kunne leverast på landsmålet, bokmål måtte alle lære.

1884 var Bentsen medlem av den kongelege kommisjonen om malt- og brennevinstilverkinga og av kommisjonen om skulelova.

Han døydde 1919 i Eidsberg.

Kjelder
 Lindstøl, Tallak:Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914
 Mjeldheim, Leiv:Folkerørsla om vart parti. 1984

Bakgrunnsstoff 
 

Stortingsrepresentantar 1877-1879
Stortingsrepresentantar 1880-1882
Stortingsrepresentantar 1883-1885
Stortingsrepresentantar 1886-1888
Stortingsrepresentantar 1895-1897
Stortingsrepresentantar for Nord-Trøndelag
Stortingsrepresentantar frå Venstre
Norske gardbrukarar
Norske pedagogar
Folk frå Birkenes
Stankstorkenebb

Stankstorkenebb eller urakatt er ei urt i storkenebbfamilien. Utbreiinga er sirkumpolar.

Planta er kring 20 cm høg, har greina raudfarga stengel og trekopla findelte raudfarga blad. Begerblada har lang brodd. Kronblada er raude og kvitstripa. Planten har ei katteaktig lukt. Han blømer kring juli på berg og i ur. 

Stankstorkenebb finst i Noreg nord til Troms. Han er funnen opp til 850 m i Voss.

Galleri

Kjelder
Svensk wikipedia.
Johannes Lid: Norsk-svensk-finsk flora. Det Norske Samlaget, 1985.

Denne artikkelen bygger på «Stinknäva» frå ,  den 25. august 2010.  
 

Viltveksande plantar i Noreg
Storkenebbfamilien
Johannes Heftye

Johannes Thomassen Heftye () var ein norsk bankier, forretningsmann og stortingsmann.

Heftye var fødd i Schwanden i Glarus i Sveits. Han var son til Cathrine Tschudi (1773–1807) og handelsmannen Thomas Johannessen Heftye (1767–1821/7), som innvandra til Noreg i 1794. Han var eldre bror til teolog, grosserar og filantrop Henrik Heftye (1804–1864).

Saman med faren grunnla Heftye i 1818 verksemda Th. Joh. Heftye & Søn. Dette var eit bankierselskap, det vil seia at ein driv bankverksemd i eige namn. Som faren (Ths. Joh.) sat han (Joh. Tho.) som medlem av Børs- og Handelskomitéen i 1824, 1830, 1835, 1836, 1841 og 1842. Han var òg komitéformann i 1831.

Heftye var 4. representant for Christiania på Stortinget 1827 og omframstortinget 1828. I 1827 var han permittert frå 26. juni då han skulle reise til Sveits. Han var i 1827 medlem av bankkomiteen, tollkomiteen og komiteen om kjøpstad på Oplandene, i 1828 medlem av komiteen om auke i setelmengda. Perioden 1837-48 var han medlem av bystyret i hovudstaden.

Heftye døydde i Christiania 1856. Han var far til bankmannen Thomas Johannessen Heftye og farfar til statsråd Thomas Heftye.

Kjelder

Stortingsrepresentantar 1827-1829
Stortingsrepresentantar for Oslo
Norske forretningsfolk
Nordmenn av sveitsisk opphav
Norske bankierar
Daniel Cornelius Danielssen

Daniel Cornelius Danielssen () var ein lege og stortingsmann frå Bergen, der far hans var urmakar.

Danielssen var 1828-32 elev ved Svaneapoteket i heimbyen. Han avla preliminæreksamen i 1835 og vart cand. med. i 1838. 1840-46 var Danielssen mellom anna korpslege ved nordfjordske musketerkorps som vart stasjonert i Bergen. Vinteren 1839-40 arbeidde han på lepra-hospitalet St. Jørgens i Bergen. Oppgåva hans var å kome med vitskaplege hypotesar om sjukdomen, noko som vart vidareført då Danielssen i 1843 vart tilsett som lege ved hospitalet og regjeringa løyvde midlar til studiar av leprasykja. Både i 1843, 1847 og 1853 reiste han på studietur i utanlandet.

År 1846 vart Danielssen overlege ved den nyskipa anstalten for å lækje spedalske, Lungegaardshospitalet. Hospitalet, som vart opna i 1849, var eit leiande forskingssenter i Europa på leprasykja i siste halvdelen av 1800-talet. Danielssen si styrande tese var at sjukdomen var ein slags blodsjukdom. Forskingsarbeidet hadde sitt store gjennombrot då Gerhard Henrik Armauer Hansen i 1873 oppdaga lepra-bakterien.

Danielssen var medlem av ei rekke organ som sysla med ulike former for helsearbeid. Elles var han medlem av bystyret i Bergen frå 1856 og av styret for Bergens Museum frå 1862. Han var preses for museet frå 1864 til han døydde.

Danielssen var 1. varamann for Bergen til Stortinget 1859-60, og møtte då ein vald representant, Jens Schydtz, døydde straks etter valet. Han var 1. representant på det neste Stortinget 1862-63, samt omframstortinget 1864. Både i 1859-60 og 1862-63 var han medlem av budsjettkomiteen og komiteen om stortingsbygninga. 1859-60 var han elles medlem av komiteen om statthaldarsaka, medan han 1862-63 og 1864 var medlem av valkomiteen. Danielssen var åra 1871-76 stortingsmann på ny. Han var då medlem av næringskomite nr 1 og valkomiteen i begge valperiodane, 1871-73 var han i tillegg medlem av komiteen om jarnbaneanlegg og 1875-76 av komiteen om røystrettsendring. 

29. april 1876 vart Danielssen permittert frå Stortinget, for å vere med på den norske nordpolsekspedisjonen 1876-78. Danielssen, som og studerte zoologi, var leiar for ekspedisjonen sitt vitskaplege arbeid.

Danielssen døydde i Bergen i 1893.

Kjelder

Lindstøl, Tallak: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Bakgrunnsstoff 
Norsk biografisk leksikon om Danielssen
Daniel Cornelius Danielssen biografi på engelsk

Stortingsrepresentantar for Bergen
Stortingsrepresentantar 1859-1861
Stortingsrepresentantar 1862-1864
Stortingsrepresentantar 1871-1873
Stortingsrepresentantar 1874-1876
Medlemmar av Det Norske Videnskaps-Akademi
Medlemmar av Det Kongelige Norske Videnskabers Selskab
Medlemmar av Det kongelege danske vitskapsakademiet
St. Olavs Orden
Norske legar
Politikarar frå Bergen
Oscar Mørch

Oscar Mørch () var ein norsk embetsmann og stortingsmann for Høgre. Ole Mørch var farfaren hans.

Mørch var frå Kristiansand, der far hans var prokurator. Sjølv vart han student i 1862 og cand. jur. i 1867. Han var så byråsjef i Kyrkjedepartementet, ekspedisjonssjef frå 1886 i same. År 1890 vart han utnemnd til amtmann i Hedemarkens amt, eit embete han hadde til han døydde.

Perioden 1895-97 var Mørch stortingsrepresentant for valkrinsen Lillehammer, Hamar og Gjøvik. Han var medlem av Lagtinget og jarnbanekomiteen. Grunna sjukdom møtte han ikkje i 1897-sesjonen.

Han døydde hausten 1897 i Kristiania.

Kjelder
Lindstøl, Tallak: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Norske amtmenn
Stortingsrepresentantar 1895-1897
Folk frå Kristiansand
Hestesko

Hestesko er eit U-forma stykkje av anten jarn, stål, aluminium, gummi, plast (eller samansettingar av desse materiala) som vert spikra eller limt til hovane på hest for å redusere slitasjen på hovane og gje føtene betre feste. Tidlegare var hestesko hovudsakleg laga av jarn, og vart festa til hoven med ein særleg type jarnspikar som vart kalla hesteskosaum, og det er nok mest vanleg framleis.

Vekta og forma på hesteskoa kan ha noko å seie for gangarten, og dette vert utnytta for konkurransehestar. Det har vorte utvikla ulike utformingar av hesteskoa og materiala i dei for ulike hestar og den verksemda dei vert nytta til. Somme spesialsko er til dømes laga av magnesium, kopar eller titan.

Hestesko har vanlegvis utståande hakar, piggar eller spikrar i kantane for gje hesteføtene best mogleg feste, til dømes på is og hard snø. På moderne hestesko er ofte slik piggar gjenga og festa til skoen i skruehol.

Dei som har fagkunnskap i å sko hest vert kalla hovslagarar.

Hestesko har fått ein plass i folketrua som ein lukkebringande og vernande gjenstand til å feste over gangdøra til huset. Best resultat får ein visstnok dersom skoen har vore nytta på ein hest på rettleg vis.

Hestar
Dyrehald
Handverk