alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Dike

Dike er eit ord med fleire tydingar på norsk: 

Eit dike er ein voll eller eit langstrekt byggverk av jord, morenemasser og stein som skal halde vassmassar vekk frå landareal og hindre flaum. Då ordet flaumverk er vanleg å nytte om flaumsikre vollar i Noreg, til dømes nytta av Noregs vassdrags- og energidirektorat, er ordet dike vanlegvis nytta om flaumverk og kystsikring som ligg i utlandet, særleg dei store flaumverka og kystsikringane i Nederland. Her ligg store areal særs lågt, jamvel fleire meter lågare enn havoverflata, og må såleis sikrast permanent mot havet og langsmed dei store elvane med dike i kombinasjon med store pumpeverk. Mange lange og høge dike av sand og grus, plastra med steinfyllingar, hindrar vatn frå havet eller frå elvar å flaume inn over byar og jordbruksareal.
 
Til å lage mellombels dike, eller til å reparere skadar på dika i flaumsituasjonar, vert det ofte nytta sekkar fylte med sand og langt i rad og rekkje, eventuelt fleire i høgda. Mellombels dike kan òg lagast av anna høveleg materiale som kan leggjast snøgt på plass i tilstrekkeleg lengd, til dømes lange strengar med grus pakka inn i plast.

Dike er dessutan eit ofte nytta ord for gjørme eller gjørmehol, eit blautdike.

Dike er òg eit vanleg ord for ei oppgraven grøft, som til dømes ei dreneringsgrøft langsmed eit jorde eller ei veggrøft langsmed ein veg.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger til dels på «Dike» frå , den 7. februar 2008. 
 

Vassbygging
Demningar
Forfatterforeningen av 1952

Forfatterforeningen av 1952 vart stifta 28. april 1952 av 32 forfattarar som melde seg ut av Den norske Forfatterforening i protest mot at foreinga let seg representere i Norsk språknemnd, som hadde til formål å arbeide for samnorsk. Arnulf Øverland, som hadde vore formann i Den norske Forfatterforening, vart den fyrste formannen i foreinga, som òg hadde eit littererært råd, leia av Sigurd Hoel .

Andre forfattarar i Forfatterforeningen av 1952 var André Bjerke, Agnar Mykle, Claes Gill, Terje Stigen og Carl Keilhau. Dei fleste medlemene var riksmålsforfattarar, men ikkje alle; nynorskforfattaren Aslaug Vaa var òg medlem. Forfatterforeningen av 1952 gjekk attende til Den norske Forfatterforening i 1966 etter at Vogt-komiteen var oppretta.

Sjå òg 
 Den norske Forfatterforening

Norsk litteratur
Norske forfattarlag
Språkstrid
Riksmål
Skipingar i 1952
Deltaprosjektet

Deltaprosjektet (nederlandsk Deltawerken) er eit vernesystem mot flaum ved stormar og høg vasstand i Nederland i estuara til elvane Rhinen, Maas og Schelde. Dei ulike forsvarsverka ligg i provinsane Zeeland og sør i Zuid-Holland. 

Prosjektet vart starta etter den omfattande Nordsjøflaumen i 1953 som kosta over 1800 menneskeliv. I prosjektet inngår fleire demningar og barrièrar i dei mange elvegreinene og vikene i deltaet. Planen vart gjennomført over ein periode på om lag 40 år. Den første ferdige barrièren var Stormvloedkering Hollandse IJssel som stod ferdig i 1958. Den siste delen, Maeslantkering, stod ferdig i 1997.

Under bygginga av dei ulike delane av prosjektet vart ny og unik teknologi teke i bruk. Spesielt gjaldt dette ved bygginga av Oosterscheldekeringen og Maeslantkeringen, som då òg fekk mykje merksemd frå utlandet. American Society of Civil Engineers utropte Deltaprosjektet til eit av dei sju moderne underverka i verda.

Bakgrunn 
Deltaprosjektet var alt på teiknebord før den store flaumen som på nederlandsk vert kalla «Watersnood» trefte landet, og den største pådrivaren var ingeniør Johan van Veen som arbeida for Rijkswaterstaat. Likevel er det ikkje uvanleg at ein trur flaumen som skjedde 1. februar 1953 var årsaka til Deltaprosjektet. Denne flaumen kosta 1835 menneske livet, og sette store område under vatn. For å verne landet i framtida avgjorde den nederlandske regjeringa at Deltaprosjektet skulle framskundast og anlegga skulle byggast i større tempo enn tidlegare planlagt. I løpet av 25 år skulle fleire byggast, og kysten av landet ville dermed bli rundt 700 km kortare.

Konstruksjonsperioden 
Deltaprosjektet vart avslutta i løpet av ein periode på omtrent førti år. Då Maeslantkeringen vart ferdigstilt i 1997 var Deltaplanen samtidig avrunda. Byggverka i prosjektet er:

Se også 
 Zuiderzeeprosjektet

Bakgrunnsstoff 
 Deltawerken
 Netherlands Committee on Large Dams  (engelsk)
 Satellittbilder av Deltaprosjektet(engelsk)
 Maeslantkering (nederlandsk / engelsk)

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Deltaprosjektet» frå , den 7. februar 2008.
Grevelingen

Grevelingen eller Grevelingenmeer er eit tidlegare estuar til Rhinen og Maas på grensa mellom provinsane Zuid-Holland og Zeeland som har vorte ein innsjø på grunn av Deltaprosjektet.

Han ligg mellom dei tidlegare øyane Goeree-Overflakkee (Zuid-Holland) og Schouwen-Duiveland (Zeeland) som er knytt smana via Brouwersdam i vest og Grevelingendam i aust.

Bakgrunnsstoff 
 Kart over området

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Grevelingen» frå , den 7. februar 2008. 
 

Innsjøar i Nederland
Rhinen-Maas-Schelde-deltaet
Mark i Nederland

Mark er ei elv i Belgia og Nederland. Ho spring ut nord for Turnhout i Belgia og renn gjennom Hoogstraten før ho kryssar grensa til Nederland. I sentrum av Breda mottar ho Aa/Weerijs. Nedanfor Oudenbosch vert Mark kalla Dintel. Dintel munnar ut i Volkerak (del av Rhinen-Maas-Schelde-deltaet) ved Dintelsas. Dintel og Mark er framkommelege for lasteskip med ei lengd opp til 86 meter frå Dintelsas til Breda.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Mark (Dintel)» frå , den 7. februar 2008. 
 

Elvar i Nederland
Hollandsch Diep

Hollandsch Diep eller Hollands Diep er ei brei elv i Nederland og ein del av estuaret til Rhinen og Maas. Via Schelde-Rhinen-kanalen er ho tilslutta Schelde og Antwerpen.

Elvane Bergse Maas og Nieuwe Merwede renn saman nær Lage Zwaluwe og dannar Hollands Diep. Dordtsche Kil er tilslutta elva nær Moerdijk. Nær Numansdorp delar ho seg i Haringvliet og Volkerak. Ved dette punktet ligg Hellegatsplein i vatnet, eit vegkryss som går til øya Hoeksche Waard i nord via Haringvliet-brua, til Goeree-Overflakkee i vest via Hellegatsdam, og til fastlandet i sørvest via Volkerak-slusene.

På austsida av Hollands Diep går Moerdijk-bruene til øya Dordrecht i nord og til fastlandet i sør. Dette er ei bru for både bil og jernbane. Nyleg har det vorte bygd ein ny jernbanebru for HSL-Zuid.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Hollands Diep» frå , den 7. februar 2008.

Rhinen-Maas-Schelde-deltaet
Haringvliet

Haringvliet er ei stor bukt i Nordsjøen i provinsen Zuid-Holland i Nederland. Ho er eit viktig estuar i Rhinen-Maas-deltaet. 

Nær Cromstrijen deler Hollands Diep seg i estuara Haringvliet og Volkerak. Haringvlietslusene ligg mellom estuaret og Nordsjøen ved Goedereede, noko som har danna eit vegsamband til øya Voorne i nord og til øya Goeree-Overflakkee i sør. Slusene vart bygd som ein del av Deltaprosjektet og har danna eit økologisk miljø med brakkvatn. 

Haringvliet-estuaret inneheld øya Tiengemeten, som er skild frå elveøya Hoeksche Waard av Vuile Gat-sundet.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Haringvliet» frå , den 7. februar 2008. 
 

Rhinen-Maas-Schelde-deltaet
Elva Spui

Spui er ei lita tidvasselv i Zuid-Holland i Nederland, mellom øyane Voorne-Putten og Hoekse Waard. Tidlegare var ho ei grein av Oude Maas ved byen Oud-Beijerland som enda estuaret Haringvliet, men som følgje av Deltaprosjektet renn vatnet no andre vegen. 

Det er ingen bruer eller tunnelar som kryssar Spui, men ei bilferje går frå Hekelingen (Spijkenisse kommune) til Nieuw-Beijerland (Korendijk kommune), og ein passasjerbåt går mellom Oud-Beijerland og Rhoon (i Albrandswaard).

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «en:» frå , den 7. februar 2008. 

Spui
Spui
Kubikkmeter

Kubikkmeter er ei SI-avleia eining for måling av volum. Symbolet for kubikkmeter er m³. Ein kubikkmeter er volumet av ein terning der kvar sida er ein meter (1000 millimeter) lang.

Ein kubikkmeter reint vatn ved standard lufttrykk og ein temperatur på 3,98 °C har ein masse på 1000 kg (eitt tonn), og ved 25 °C ein masse på 997,0 kg.

Kubikkmeter vert brukt mellom anna til å oppgje volumet av rom, hallar, lasterom, flyttelass, symjebasseng og store mengder av ei væske eller ein gass.

1 m³ er lik:
 1 000 000 000 mm³
 1 000 000 cm³
 1 000 dm³
 0,001 dam³
 0,000 001 hm³
 0,000 000 001 km³

Og motsett:
 1 mm³ = 0,000 000 001 m³
 1 cm³ = 0,000 001 m³
 1 dm³ = 0,001 m³
 1 dam³ = 1 000 m³
 1 hm³ = 1 000 000 m³
 1 km³ = 1 000 000 000 m³

1 m³ er, i forhold til eininga liter, lik:
 1 000 liter (l)
 10 000 desiliter (dl)
 100 000 centiliter (cl)
 1 000 000 milliliter (ml)

Og motsett:
 1 ml = 0,000 001 m³
 1 cl = 0,000 01 m³
 1 dl = 0,000 1 m³
 1 l = 0,001 m³

SI-avleia einingar
Måleiningar for volum
Oude Maas

Oude Maas («Gamle Maas») er ei grein i deltaet til Rhinen-Maas i Zuid-Holland i Nederland. Ho startar ved byen Dordrecht der elva Beneden Merwede deler seg i Noord og Oude Maas.

Oude Maas dannar den sørlege grensa til øya IJsselmonde. Like etter Dordrecht deler elva seg i Dordtsche Kil og etter dette dannar Oude Maas den nordlege grensa til øya Hoeksche Waard og renn vestover til ho deler seg i Spui ved Oud-Beijerland. Oude Maas held så fram nordvestover mellom byane Spijkenisse og Hoogvliet og renn saman med Nieuwe Maas ovanfor byen Vlaardingen. Dei to elvane renn vidare som Het Scheur og ut i Nordsjøen.

Sjølv om denne greina heiter «Gamle Maas» får ho det meste av vatnet sitt frå Rhinen. Elvenettverket i området har endra seg så mykje gjennom tidenen at verken Nieuwe Maas eller Oude Maas vert rekna som ein del av Maas lenger. Begge elvane får berre vatn frå Rhinen, i alle fall det meste av tida. Elva er ei tidvasselv og området ho renn gjennom er ein populær rekreasjonsstad.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Oude Maas» frå , den 7. februar 2008. 
 

Elvar i Nederland
Rhinen-Maas-Schelde-deltaet
Bougainville

Bougainville er ei øy og ein autonom provins i Papua Ny-Guinea. Provinsen dekkjer 10 570 km² og 175 000 innbyggjarar. Hovudstaden til provinsen er Arawa. Presidenten heiter Joseph Kabui og vart vald i 2005.

Øya Bougainville utgjer størstedelen av regionen Bougainville, som er den einaste autonome regionen i Papua Ny-Guinea. Øya har eit flatemål på 8 800 km². Geografisk sett høyrer øya saman med Solomon-øyane, som ligg like sør-aust for Bougainville.

Den første europearen som har dokumentert å ha vore på øya, var spanjolen Álvaro de Mendaña i 1568. Franskmannen Louis Antoine de Bougainville oppdaga øya i 1768, og kalla ho opp etter seg sjølv.

Under andre verdskrigen vart Bougainville okkupert av Japan frå 1942 til 1945. Frå 1943 kjempa dei allierte for å ta øya attende, heilt fram til Japan kapitulerte i august 1945.

Frå 1970-talet fram til 1997 var ei separatistrørsla i konflikt med den papuanske staten. I 2000 skreiv partane under ein fredsavtale, og provinsen fekk sjølvstendet sitt i 2005.

Kjelder 

<div class="references-small">
Denne artikkelen bygger på «Bougainville Island» frå , og «Bougainville» frå  den 8. februar 2008.  
 

Øyar på Papua Ny-Guinea
Provinsar på Papua Ny-Guinea
Dordtsche Kil

Dordtsche Kil er ei kort elv i Zuid-Holland i Nederland. Elva er ei tidvasselv og dannar ei kopling mellom elvane Oude Maas og Hollands Diep. Elva er stort sett kunstig, sidan ho var ei relativt lita elv fram til 1800-talet. 

Kiltunnelen går under elva mellom øyane Hoeksche Waard i vest og Dordrecht i aust.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Dordtsche Kil» frå , den 8. februar 2008. 
 

Elvar i Nederland
Rhinen-Maas-Schelde-deltaet
Nieuwe Merwede

Nieuwe Merwede («Nye Merwede») er ein kanal som vart bygd i 1870 for å lage ei grein i Rhinen-Maas-deltaet. Han vart grave ut langs fleire mindre bekkar for å redusere faren for flaum ved å ta vatn bort frå Beneden Merwede, og for å regulere elvetrafikken i det stadig meir tilmudra deltaet. 

Ho er ein av fleire elvar som heiter Merwede. Elva Boven Merwede («Øvre Merwede»), ei fortsetjing på Rhinen-Waal og Maas (i dag Afgedamde Maas) elvane etter dei renn saman ved Gorinchem, deler seg ved byen Hardinxveld-Giessendam i elvane Beneden Merwede («Nedre Merwede») i nordvest og Nieuwe Merwede i sørvest. Nieuwe Merwede renn saman med Bergse Maas nær Lage Zwaluwe og dannar estuaret Hollands Diep, og skil øya Dordrecht frå Biesbosch nasjonalpark.

Det er ingen bruer eller tunnelar som kryssar Nieuwe Merwede, men ei bilferje går frå Dordrecht i vest ved Kop van 't Land til Brabantse Oever i Werkendam (Biesbosch).

Bakgrunnsstoff 
 Ferja over Nieuwe Merwede

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Nieuwe Merwede» frå , den 8. februar 2008. 
 

Kanalar i Nederland
Rhinen-Maas-Schelde-deltaet
Boven-Merwede

Boven Merwede er ei elv i Nederland. ElvaAfgedamde Maas renn i saman med Waal ved Woudrichem og dannar Boven Merwede, som ved Hardinxveld-Giessendam deler seg i Beneden Merwede til høgre og Nieuwe Merwede til venstre. Ho har ei lengd på 8,8 km. Merwede er ein del av skipsruta mellom Rotterdam og Tyskalnd.

Det går ei vegbru over elva frå vestsida av Gorinchem i nord til vestsida av Sleeuwijk i sør. I tillegg går det tre passasjerferjer over elva.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Boven Merwede» frå , den 8. februar 2008. 
 

Elvar i Nederland
Rhinen-Maas-Schelde-deltaet
Amer

Amer er ei elv i Noord-Brabant i Nederland. Ho oppstår der elvane Bergse Maas renn saman med Donge nær Raamsdonksveer til eit punkt der ho i lag med Nieuwe Merwede dannar estuaret Hollands Diep. Ho har ei lengd på 12 km og er ei stor transportåre. Ho dannar den sørlege grensa til Biesbosch nasjonalpark.

Elva er òg kjend på grunn av Amercentrale, eit av dei største kraftverka i Nederland som ligg ved breidda. På grunn av dette nyttar skipa som transporterer kol til kraftverket den austlege delen av elva (hovudsakleg kjem dei opp Wilhelminakanaal).

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Amer» frå , den 8. februar 2008. 
 

Elvar i Nederland
Rhinen-Maas-Schelde-deltaet
Bergsche Maas

Bergse Maas eller Bergsche Maas er ein kanal som vart bygd i 1904 som ei grein av elva Maas i Noord-Brabant i Nederland. Maas deler seg nær Heusden i Afgedamde Maas og Berge Maas. Afgedamde Maas renn nordover fram til ho renn saman med elva Waal (Rhinen), medan Berge Maas renn vestover som den største greina. Tidlegare rann den naturlege Maas frå Heusden til Amer og estuaret Hollands Diep. Denne greina mudra til og er i dag den litle leva Oude Maasje («Litle gamle Maas»). Bergse Maas, som har fått namn etter byen Geertruidenberg, vart danna i nedslagsfeltet hennar for å ta over dei tidlegare funksjonane hennar. Prestasjonen med å separere elvane Rhinen og Maas vert rekna som ein av dei største prestasjonane innan nederlandsk ingeniørkunst før 1900-talet. 

Det går to vegbruer og tre bilferjer over kanalen.

Bakgrunnsstoff 
 Fiskekart over nordvestlege delar av Noord-Brabant 
 Ferjer i Noord-Brabant

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Bergsche Maas» frå , den 8. februar 2008. 
 

Kanalar i Nederland
Rhinen-Maas-Schelde-deltaet
Guovssu Teahter

Guovssu Teahter er ei samisk friteatergruppe stasjonert i Guovdageaidnu (Kautokeino).

Bakgrunnsstoff 
 Nettstad

Kultur i Kautokeino
Samisk kultur
Norske teatergrupper
Dieze

Dieze er ei kort elv i Noord-Brabant i Nederland og ei sideelv til Maas. Ho vert danna der elvane Aa og Dommel renn saman i 's-Hertogenbosch. Delen av Dieze som ligg i sentrum av 's-Hertogenbosch vert kalla Binnendieze og består av eit delvis overbygd nettverk av kanalar. Dieze munnar ut i Maas nær Hedel.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Dieze» frå , den 8. februar 2008.

Elvar i Nederland
Sideelvar til Maas
Labradorstraumen

Labradorstraumen er ein kald havstraum i Nord-Atlanteren som renn frå Nordishavet og gjennom Labradorhavet, sørover langs kysten av Labrador, rundt Newfoundland og vidare sørover langs austkysten av Nova Scotia. Han er eit framhald av Vestgrønlandstraumen og Baffinøyastraumen.

Labradorsjøen møter den varme Golfstraumen ved Grand Banks søraust for Newfoundland og igjen nord for Outer Banks ved Nord-Carolina. Kombinasjonen av desse to straumane produserer tett tåke og er eit av dei rikaste fiskeområda i verda. 

Om våren og tidleg på sommaren fører straumen isfjell med seg frå isbreane på Grønland sørover til skipsrutene i Atlanterhavet. 

Vatnet i Labradorstraumen har ein avkjølande effekt på austkysten av Canada og New England, men har sjeldan innverknad på farvatnet sør for Cape Cod. Dette kan ein tydeleg sjå ved at den nordlege trengrensa er så mykje som 15 grader lenger sør her enn i Sibir, Europa og det vestlege Canada. 

Ein trur at transporten til Labradorstraumen har ein stor barotropisk komponent. Tidlege estimat indikerer at straumen kan vere 30 % kraftigare enn den geostrofiske utrekninga indikerer på grunn av ein vesentleg barotropisk straumkomponent. (Hayes and Robe, 1978). Greenberg og Petrie (1988) rekna ut den totale transporten til 7,6 Sverdrup (ein Sverdrup (Sv) er lik 106 kubikkmeter per sekund). Den geostrofiske transporten vart utrekna til å vere berre 4,1 Sv. Med ein 30 % auke (på grunn av barotropisk straum) er tranporte berre 5,3 Sv så ein trur at dei høge transportverdiane kjem av at ein har fått med djuphavsstraumar som indikert av djupvassmålingar. Snøggleiken til Labradorstraumen er om lag 0,3–0,5 m/s langs kanten av kontinentalsokkelen (Greenbergand Petrie, Reynaud et al., 1985.) Labradorstraumen er om lag 100 km brei og 150 meter djup og passerer gjennom Avalon-kanalen og deler seg i rundt Flemish Cap). 

Labradorstraumen har ein tendens til stundom gå lenger sør og/eller aust enn vanleg. Dette kan vere farleg for skipstrafikken, sidan han kan føre isfjell til område av Atlanteren der ein vanlegvis ikkje finn dei. Straumen er kjend for å ha ført isfjell så langt sør som til Bermuda og så langt aust som Asorane. Den internasjonale ispatruljen vart oppretta for å spore isfjell, mellom anna dei ein finn i område der dei sjeldan er.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Labrador Current» frå , den 7. september 2011. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff 
 Havstraumar i Atlanterhavet

Havstraumar i Atlanterhavet
Havstraumar i Nordishavet
Buorm

Buorm eller snok (Natrix natrix) er ein middelsstor orm som er vanleg i mesteparten av Europa. Han er den største ormearten her i landet, og finst i fuktige habitat i mesteparten av Sør-Noreg.

Kjelder 
Referansar

Dyr i Noreg
Snokar
Mimaskrateret Herschel

''For andre tydingar av oppslagsordet Herschel, sjå Herschel.

Herschel er eit gigantisk nedslagskrater på saturnmånen Mimas. Det er namnsett etter astronomen William Herschel frå 1700-talet, som oppdaga Mimas i 1789.

Krateret er så stort at det er overraskande at Mimas ikkje blei knust under nedslaget som laga det. Krateret måler 130 kilometer på tvers, omtrent 1/3 av månens totale diameter; kraterveggane er omtrent fem kilometer høge, nokre delar av kraterbotnen ti km djupe og fjellet midt i krateret strekkjer seg seks km over kraterbotnen. Om eit krater på jorda skulle ha hatt same proporsjonar som Herschel i forhold til Mimas, ville det ha målt over 4000 km i diameter, breiare enn Canada. Nedslaget som danna Herschel-krateret må nesten ha øydelagd Mimas; sprekkar på andre sida av månen som kan sjåast, kan ha vore eit resultat av sjokkbølgjene som reiste gjennom månen like etter nedslaget.

Kjelde 

 Denne artikkelen bygger på «Herschel (crater on Mimas)» frå , den 8. februar 2008. 
 

Herschel
Odyssevs

Odyssevs er ein helteskikkelse i gresk mytologi, kjent som Ulysses i romersk mytologi. Han er helten i Odysseen, og er ein viktig person i Iliaden. Odyssevs var son av Laertes (eller, i seinare overleveringar, Sisyfos) og Antiklea.

Odyssevs var konge på øya Itaka, og den modigaste av grekarane (eller akaiarane) som slost i trojanarkrigen. Han stod bak påfunnet om den trojanske hesten. Han var gift med Penelope og far til Telemakos, yndlingen til Atene.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Odyssevs» frå , den 8. februar 2008. 

Menneske i gresk mytologi
Heltar
Odysseen
Iliaden
Aa i Nederland

Aa er ei lita elv i Nederland. Ho spring ut nær Meijel søraust i provinsen Limburg i Peel-regionen. Ho renn nordvestover gjennom provinsen Noord-Brabant mot 's-Hertogenbosch, om lag langs kanalen Zuid-Willemsvaart. I 's-Hertogenbosch renn Aa saman med Dommel og dannar Dieze som igjen munnar ut i Maas eit par kilometer lenger nede. Dei største byane langs Aa er Asten, Helmond, Veghel og 's-Hertogenbosch.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Aa River (Meuse)» frå , den 8. februar 2008. 
 

Elvar i Nederland
Maas
Gender i Nederland

Gender er ei lita elv i Noord-Brabant i Nederland. Ho spring ut frå eit myrlendt område nær Steensel og renn tjue kilometer gjennom Veldhoven og Meerveldhoven i ein nordaustleg retning mot Eindhoven. Her rann Gender opphavleg gjennom sentrum av byen og rann saman med Dommel, men på 1800-talet vart stykket gjennom gamlebyen fylt att og Gender endar no i De Vest, vollgrava rundt byen, som igjen er tilknytt Dommel. 

Gjennom 1900-talet er store delar av av elva vorte kanalisert og vatnet er leia inn i den spesialbygd Afwateringskanaal, som er tilknytt Dommel via Beatrixkanaal og som kontrollerer vassnivået i Dommel.

I 2005 vart det lagt fram planar om å la Gender renn gjennom sentrum av Eindhoven igjen, Niwuew Gender. Elva skal då renne delvis under bakken og delvis over og til slutt munne ut i Dommel som før, nær jernbanestasjonen.

Bakgrunnsstoff 
 Nieuwe Gender

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Gender (creek)» frå , den 8. februar 2008. 
 

Elvar i Nederland
Maas
Geul

Geul er ei elv i Belgia og Nederland og ei av sideelvane til Maas frå høgre. Kjelda hennar ligg ved grensa mellom Tyskland og Belgia, sør for Aachen i ei høgd på om lag 300 meter over havet. Etter om lag 20 km renn ho inn i Nederland og etter 58 km munnar ho ut i Maas, nord for byen Maastricht. Ei av sideelvane til Geul er Gulp. Byar langs Geul er Kelmis (Belgia), Valkenburg aan de Geul og Meerssen (Nederland).

Elva Geul er ei av dei største kjeldene til tilførsel av tungmetall i Maas. Dette kjem av dei tidlegare gruveverksemd etter sink og bly som låg nær dei belgiske byane Kelmis (La Calamine) og Plombières (tidlegare kalla Bleiberg). Den siste gruva vart stengd tidleg på 1900-talet. Ein av årsakene til at gruvene nær Plombières vart lagt ned var at elva stundom førte til flaum i gruvene sidan grunnfjellet hovudsakleg består av porøs kalkstein.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Geul» frå , den 8. februar 2008. 
 

Elvar i Nederland
Elvar i Belgia
Sideelvar til Maas
Jeker

Jeker (fransk Geer) er ei elv i Belgia og Nederland og ei av sideelvane til Maas frå venstre. Kjelda til Jeker ligg nær landsbyen Geer i provinsen Liège i Belgia. Det meste av elva renn gjennom Belgia, bortsett frå dei fem siste kilometrane som ligg i Nederland. Jeker munnar ut i Maas ved byen Maastricht. Andre byar langs Jeker er Waremme og Tongeren, begge i Belgia.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «En:Jeker» frå , den 8. februar 2008. 
 

Elvar i Nederland
Elvar i Belgia
Sideelvar til Maas