alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Chidi Odiah

Chukwudi Odiah, kjend som Chidi Odiah () er ein nigeriansk fotballspelar som har spela for CSKA Moskva i den russiske fotballigaen, og for det nigerianske landslaget. Han har vorte seriemeister i tre ulike land: I Nigeria med Julius Berger i 2000, i Moldova med Sheriff Tiraspol fire gonger (2001, 2002, 2003 og 2004) og i Russland to gonger med CSKA Moskva (2005 og 2006). Han vann òg UEFA-cupen med CSKA Moskva i 2005. 5. september 2004 debuterte han for Nigeria sitt A-landslag.

Nigerianske fotballspelarar
CSKA Moskva-spelarar
Spelarar i Fotball-VM 2010
Zlatan Ljubijankić

Zlatan Ljubijankič () er ein slovensk fotballspelar som har spela for det belgiske laget Urawa Red Diamonds, og for det slovenske landslaget. Han var med på å vinna den slovenske seriemeisterskapen med Domžale i 2007. I den same sesongen vart han kåra til årets spelar av slovenske sportsjournalistar. Han debuterte for A-landslaget i 2006. Under kvalifiseringa til fotball-VM i 2010 var han hovudsakleg reserve, og spelte berre éin av dei ti kvalifiseringskampane frå start. Under VM skåra han eitt av Slovenia sine mål i kampen mot USA under gruppespelet.

Bakgrunnsstoff

Slovenske fotballspelarar
Gent-spelarar
Nejc Pečnik

Nejc Pečnik () er ein slovensk fotballspelar som har spela for Nacional i den portugisiske fotballigan. Han har òg landskampar for Slovenia. Han debuterte for A-landslaget 1. april 2009 i ein VM-kvalifiseringskamp mot Nord-Irland. 10. oktober 2009 skåra han det første landslagsmålet sitt i ein VM-kvalifiseringskamp mot Slovakia. 14. november same året skåra han det viktige bortemålet til Slovenia under playoff-kampane mot Russland, då Slovenia tapte 1-2 i Moskva. Då dei vann heimekampen 1-0, kvalifiserte dei seg til fotball-VM i Sør-Afrika, der Pečnik var med i troppen. Storebroren hans, Andrej, er òg ein profesjonell fotballspelar med landskampar for Slovenia.

Bakgrunnsstoff

Slovenske fotballspelarar
Nacional-spelarar
Andrej Komac

Andrej Komac () er ein slovensk fotballspelar. Han har spela for det slovenske landslaget, og var med på å vinna den slovenske serien med Gorica i 2005 og 2006.

Slovenske fotballspelarar
Marítimo-spelarar
Djurgården-spelarar
Jamie Carragher

James Lee Duncan Carragher () er ein engelsk fotballspelar som har spela i forsvar for Liverpool i engelsk Premier League, og for det engelske landslaget. Han har spelt for Liverpool heile karrieren sin, og var med på å vinna den europeiske Meisterligaen med dei i 2005 og UEFA-cupen i 2001. Han debuterte for A-landslaget 28. april 1999 som innbytar i ein kamp mot Ungarn. Han var med i England sin tropp til fotball-EM i 2004 og fotball-VM i 2006, men i 2007 trekte han seg frå vidare landslagsspel. I 2010 let han seg overtala til å koma attende til landslaget og vart teken ut i England sin tropp til fotball-VM i 2010. Carragher er gift og har éin son og éi dotter.

Engelske fotballspelarar
Liverpool-spelarar
Spelarar i Fotball-EM 2004
Spelarar i Fotball-VM 2006
Spelarar i Fotball-VM 2010
Shaun Wright-Phillips

Shaun Cameron Wright-Phillips () er ein engelsk fotballspelar som har spela for Queens Park Rangers i engelsk Premier League, og for det engelske landslaget. Han vart seriemeister i England med Chelsea i 2006. Han debuterte for A-landslaget 18. august 2004 som innbytar i ein kamp mot Ukraina, og skåra mål i den same kampen.

Engelske fotballspelarar
Manchester City-spelarar
Chelsea-spelarar
Queens Park Rangers-spelarar
Peter Crouch

Peter James Crouch () er ein engelsk fotballspelar som har spela som spiss for Tottenham Hotspur i Premier League, og for det engelske landslaget. Han er ein av få toppfotballspelarar som er over 2 meter høg, nærmare bestemt 201 cm. Han var Southampton sin toppskårar i Premier League i 2004/05-sesongen, med 12 seriemål, og Portsmouth sin toppskårar i Premier League i 2008/09-sesongen, med 11 seriemål. I mai 2005 debuterte han for A-landslaget i ein privatlandskamp mot Colombia. Han var med i England sin tropp til fotball-VM i 2006, der han spelte fire kampar, to av dei frå start. Han var òg med i troppen til fotball-VM i 2010.

Engelske fotballspelarar
Tottenham-spelarar
Queens Park Rangers-spelarar
Portsmouth-spelarar
Aston Villa-spelarar
Norwich-spelarar
Southampton-spelarar
Liverpool-spelarar
Stoke-spelarar
Raïs M'Bolhi

Adi Raïs Cobos Adrien M'Bolhi Ouhab, arabisk ارايس مبولحي () er ein fransk fotballspelar med kongolesisk far og algerisk mor, som hausten 2011 spela som keeper for CSKA Sofia i den bulgarske fotballigaen, på lån frå Krylja Sovetov i den russiske fotballigaen, og for det algeriske landslaget. Han vart kåra til årets keeper i den bulgarske ligaen i 2009. M'Bolhi spelte landskampar for Frankrike på U16- og U17-nivå. I mai 2010 vart han teken ut til Algerie sin tropp til fotball-VM i 2010, og han debuterte for Algerie sitt A-landslag 28. mai 2010 som innbytar i ein privatlandskamp mot Irland. Han slepte inn eitt mål på straffespark i den kampen. Den andre landskampen hans var gruppekampen mot England under VM i Sør-Afrika, der han heldt målet reint.

Algeriske fotballspelarar
Franske fotballspelarar
Marseille-spelarar
Hearts-spelarar
Ethnikos Pireus-spelarar
Panetolikos-spelarar
Krylja Sovetov-spelarar
Spelarar i Fotball-VM 2010
Spelarar i Fotball-VM 2014
Ryad Boudebouz

Ryad Boudebouz () er ein fransk-algerisk fotballspelar. Han har spelt på midtbanen for Sochaux i fransk Ligue 1. Han har òg landskampar for Algerie.

Boudebouz spelte for Frankrike sitt landslag på U17- og U19-nivå. I mai 2010 vart han teken ut i Algerie sin tropp til fotball-VM i 2010, og han debuterte for landslaget i ein treningskamp mot Irland 28. mai 2010.

Algeriske fotballspelarar
Franske fotballspelarar
Sochaux-spelarar
Spelarar i Fotball-VM 2010
«Akerendam»

«Akerendam» var eit hollansk handelsskip eigd av Det nederlandske austindiakompaniet som forliste utanfor Sunnmøre i 1725. Vraket blei seinare funne av tre dykkarar utanfor øya Runde og kjent som Rundefunnet.

«Akerendam» blei bygd i 1724. Det var 145 fot langt og hadde eit mannskap på 200 mann. 19. januar 1725 siglde det frå øya Texel i Nederland saman med to andre skip. Skipet var hovudsakleg lasta med myntar til bruk ved handel i Asia. Målet for reisa var Batavia (noverande Jakarta i Indonesia), men «Akerendam» blei drive ut av kurs av ein storm i Nordsjøen og forliste utanfor fuglefjellet Runde. Heile mannskapet på 200 omkom. 

Forliset skjedde nokså nær land, og ei av dei nitten pengekistene blei ført i land av lensmannen i distriktet, Ole Haugsholmen. Etterkvart fekk han hand om bergingsarbeidet saman med folka til den hollandske konsulen, medan den norske staten stod for vakthald. Ein berga opp fire nye kister gjennom sommaren og hausten. Den siste kista var gått så mykje i oppløysing at ho sprang open og fall ned i havet igjen. Etter vinterstormane blei det ikkje funne fleire kister, og ettersom åra gjekk blei vraket gløymd. Gjennom 1800-talet blei det funne enkeltmyntar frå skipet, men desse blei gjerne kopla til soga om eit skip frå Den spanske armadaen som skulle ha forlist ved Runde på 1500-talet.

Tidleg i 1960-åra var det aktuar og historikar Ivar Myklebust frå Ørsta som gjorde kjent opplysingar om forliset, då han fann arkivmateriale etter sjøforklaringa som var blitt halde på tinget i Ørsta (Ørstavik) i 1726.
I 1972 fann sportsdykkarane Bengt-Olof Gustafsson, Stefan Persson og Eystein Krohn-Dal att vraket. Dette funnet er også omtala som Rundeskatten. Etter ei undersøking året etter av Bergen Sjøfartsmuseum hadde ein funne rundt  myntar,  av dei av gull. Navigasjonsutstyr, gjenstandar frå byssa og personlege eigedelar som sakser og spenner blei også funne.

Skipsvraket er i dag stort sett gått i oppløysing, men dei fleste av dei 36 kanonane skipet hadde og ballaststeinane ligg att. Det blir halde dykketurar ut til vrakstaden.

Kjelder
Rundefunnet: Berging 1725
Rundefunnet: Akerendam
 Rundefunnet: Berging 1972
Akerendam (engelsk) Dykking til vraket ved www.abc.se

Bakgrunnsstoff 
 Artikkel i Sunnmørsposten 29. juli 1972
 Om Akerendam og myntfunnet
 Digitale bøker om skipsbygging 
 Wrecksite
 Maritim arkeologi: Kulturminnevern under vatn

Nederlandske seglskip
Det nederlandske austindiakompaniet 
Runde
Forlis på Sunnmøre
Skip frå 1720-åra
Forlis i 1725
Rundeskatten

Rundeskatten eller Rundefunnet er den verdfulle lasta som det nederlandske frakteskipet Akerendam hadde med seg på sin jomfrutur i 1725 då skipet kom ut av kurs og forliste utanfor Runde på Sunnmøre ein stormfull natt i mars same år. 
Det var aktuar og historikar Ivar Myklebust frå Ørsta som tidleg i 1960-åra gjorde kjent opplysingar om forliset, då han fann arkivmateriale etter sjøforklaringa som vart halden på tinget i Ørsta (Ørstavik) i 1726.  

Skatten blei oppdaga 6. juli 1972 av dei tre sportsdykkarane Bengt-Olof Gustafsson, Stefan Persson og Eystein Krohn-Dale. Funnet omfatta rundt 57 000 mynter,  av gull, resten av sølv. Året etter blei staden undersøkt av Bergens Sjøfartsmuseum. Rundt 135 kg myntar fordelt på over 400 ulike mynttyper blei funne, mellom anna nederlandske dukatar og dukatonar, skillmynttypane scelling og stuiver og søramerikanske realar. Femten av typane var ikkje kjende før. I tillegg til myntar blei det funne ei rekkje kanonar, navigasjonsutstyr, delar av lasta og bruksgjenstandar for mannskapet og frå byssa.

Etter at myntane var blitt oppførte på Myntkabinettet, blei skatten fordelt mellom finnarane (67,6 %), den norske staten (25,4 %) og den nederlandske staten (7 %). Finnarane sin del blei lagra i Norges Bank fram til 1978, då han blei seld på auksjon i Sveits. Myntane til den norske staten ligg hovudsakleg på Myntkabinettet, men nokre av dei er på andre museum, som Bergen Sjøfartsmuseum. Funnet frå Akerendam førte til ei lovendring som gjorde alle vrak eldre enn 100 år automatisk freda.

Kjelder 
 Rundefunnet: Berging 1972
 Rundefunnet: Oversikt over registrerte mynter
 Rundefunnet: Rensing

Bakgrunnsstoff 
 Artikkel i Sunnmørsposten 29. juli 1972
 Om Akerendam og myntfunnet

Herøy kommune i Møre og Romsdal
Arkeologiske funn i Noreg
Hendingar i 1972
1972 i Noreg
John Mensah

John Mensah, () er ein ghanesisk fotballspelar som i 2010/11-sesongen spela i forsvar for Sunderland i engelsk Premier League på lån frå Lyon i fransk Ligue 1, og for det ghanesiske landslaget. Han har spelt for ei lang rekkje klubbar i Sveits, Italia, Frankrike og England. Han debuterte for A-landslaget til Ghana 5. desember 2001, 19 år gammal, i ein kamp mot Algerie. I 2009 passerte han 50 landskampar for Ghana.

Bellinzona-spelarar
Genoa-spelarar
Chievo-spelarar
Modena-spelarar
Cremonese-spelarar
Rennes-spelarar
Lyon-spelarar
Sunderland-spelarar
Flytog

Eit flytog er ein jernbane som knyter ei lufthamn til sentrum av ein by eller tettstad. Dette kan vere dedikerte ekspresstog (slik som det norske Flytoget), eller ei eksisterande togrute eller bane.
Dette kan vere fjerntog, regiontog, intercitytog, lokaltog, t-bane eller bybane. Som regel er det ein jernbanestasjon i eller i gangavstand frå terminalbygget, eller så er stasjonen knytt til lufthamna med buss.

Flytog i Noreg
Oslo lufthamn, Gardermoen: Gardermoen stasjon er ein av dei mest trafikkerte stasjonane i Noreg. Flytoget har i dag Gardermoen som endestasjon og er ein viktig tilbringar frå Lillestrøm, Oslo, Sandvika, Asker og Drammen, som frå 2009 er den andre endestajonen. NSB sine lokaltog, intercitytog og fjerntog stoggar òg ved Gardermoen. Desse knyter byane nord for Gardermoen, Hamar og Lillehammer, til flyplassen. I tillegg bind Intercitytoga Gardermoen saman med Torp og vestfoldbyane.

Trondheim lufthamn, Værnes: NSB stoppar ved Værnes stasjon som er i gangavstand frå terminalbygget. Stasjonen er ein del av det som tidlegare vart kalla Trønderbanen og har tog kvar time til Trondheim, Levanger, Verdal og Steinkjer. I samband med utbygginga av Værnes og ny jernbanetunnel mellom Hommelvik og Hell på Meråkerbanen vil det bli mogleg med avgang kvar halvtime.

Sandefjord lufthamn, Torp: NSB stoppar frå 2008 ved Torp stasjon på Vestfoldbanen med eigen buss til terminalen.

Moss lufthamn, Rygge: NSB stoppar frå 2007 ved Rygge stasjon på Østfoldbanen med eigen buss til terminalen.

Bergen lufthamn, Flesland: Bybanen i Bergen er planlagt utbygd med endestasjon på Flesland.

Kjelder

Jarnbane
Luftfart
Norsk senter for folkemusikk og folkedans

Norsk senter folkemusikk og folkedans (Rff-sentret) er utøvande organ for stiftinga Rådet for folkemusikk og folkedans. Sentret skal arbeida for å verkeleggjera målet til stiftinga gjennom oppfølging av vedtak i Råd og Styre og gjennom sjølvstendig arbeid. Sentret sitt sjølvstendige arbeid omfattar m.a. innsamling, arkivdrift, forsking, formidling og tenesteyting.

Personale 
Sentret har vitskapleg personale med forskings- og undervisningsplikt og kompetanse for både folkemusikk og folkedans.  Det har også fagpersonale til å ta seg av økonomi og kontortenester og  musikk- og dansefagleg personale, men enno ikkje teknisk fagpersonale til arkivdrift og tenesteyting.

Oppgåver 
Rff-sentret syter for sekretærtenester til Rådet, Representantskapsmøtet, Styret og underutvala. Leiarane på musikk- og dansesektoren ved Rff-sentret deltek på rådsmøta utan røysterett. Rådet kan be Rff-sentret om å utgreia og/eller følgja opp bestemte saker. Rff-sentret fører rekneskap for all verksemd som stiftinga driv. Rekneskapet blir revidert av revisoren Representantskapsmøtet vel.

Vedtekter 
Stiftinga sine vedtekter har to delmål som primært gjeld Rff-sentret sitt arbeid:

 Vitskapleg arbeid
Rff ved Rff-sentret skal dokumentera og granska norsk folkemusikk og folkedans og formidla kunnskapen frå arbeidet.

 Kvalitet og breidde i folkemusikk og folkedans
Rff ved Rff-sentret skal arbeida for auka kunnskap om og forståing for norsk folkemusikk og folkedans, for betra utøving og oppleving og for auka deltaking og interesse.

Bakgrunnsstoff
Norsk senter for folkemusikk og folkedans sine hjemmesider 

Norsk folkemusikk
Norsk folkedans
Rådet for folkemusikk og folkedans

Rådet for folkemusikk og folkedans (Rff) er ein norsk sjølvstendig institusjon organisert som ei stifting. 

Rådet blei stifta av Norsk kulturråd i 1972. Norsk senter for folkemusikk og folkedans, Rff-sentert, er rådet sitt utøvande organ og er tilskotsinstitusjon under Kulturdepartementet. 

Leiar i rådet 2008-2012 er Lene Furuli.

Rff-prisen 

Sidan 1993 har Rff delt ut ein årleg pris, Rff-prisen, til ein person som har gjort ein særskild innsats på områda folkemusikk og/eller folkedans. Rff-prisen er ein steinplakett og ein pengesum.

Vinnarar:
 1993 Knut Buen
 1994 Sigmund Eikås
 1995 Agnes Buen Garnås
 1996 Sven Nyhus
 1997 Tor Stallvik
 1998 Liv Greni
 1999 Olav Sæta
 2000 Leif Løchen
 2001 Kirsten Bråten Berg
 2002 Hallvard Kvåle
 2003 Geir Egil Larsen, folkedansar og -musikar på fleire tradisjonsinstrument frå Verdal i Nord-Trøndelag
 2004 Jostein Mæland, folkemusikar og organisasjonsmann frå Voss
 2005 Leif Stinnerbom,  teatersjef på Västanå teater ved Sunne i Värmland
 2006 Hilde Bjørkum, folkedansar og -musikar, formidlar og organisasjonskvinne frå Årdal i Sogn og Førde
 2007 Jan-Petter Blom, folkedansar, formidlar og sosialantropolog frå Bergen
 2008 Elias Akselsen, musikar og tradisjonsformidlar knytt til taterkulturen frå Årnes i Nes
 2009 Ingar Ranheim, folkedansar og organisasjonsmann frå Valdres
 2010 Leif Rygg, hardingfelespelar frå Voss
 2011 Martin Myhr, folkedansar, medlem i Frikar
 2012 Elisabeth Kværne, folkemusikar
 2013 Susanne Lundeng, felespelar frå Bodø

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Rådet for folkemusikk og folkedans» frå ,  den 24. juni 2010.  
 
 Vinnarlista er oppdatert frå nettsida til RFF-prisen 09.01.14

Bakgrunnsstoff 
Nettstad

Norske stiftingar
Norske kulturprisar
Skipingar i 1972
Norsk folkedans
Norsk folkemusikk
Peder Monrad

Peder Monrad () var ein norsk prest, fødd i Vinje i Telemark. Han deltok på stortinget i 1833, og var far til Marcus Jacob Monrad.

Monrad vart fødd i Vinje, der faren var sokneprest. Han vart student frå katedralskulen i Kristiansand i 1801 og cand. theol. i København i 1807. Same året deltok han i forsvaret av København. Dei neste åra budde han i Vinje, der han vart vald til forlikskommissær i 1808. I 1810 vende han tilbake til København for å søke prestekall, levde åra 1810-14 av å undervise. Han vende i 1814 tilbake til Noreg, budde då hos presten Jakob Wille på Nøtterøy. År 1816 vart han utnemnd til sokneprest i Mo i Telemark. Sidan var han sokneprest i Sande 1827, i Heddal frå 1828, og i Holla frå 1832. Til sist var han sokneprest i Moss frå 1836 til han døydde.

Monrad var oppteken av skulestellet og måtehaldssaka. Han vart innvald frå Bratsbergs amt til Stortinget i 1833, i opposisjon til statsrådet. Der gjorde han seg gjeldande som medlem av Lagtinget og formann i trykkekomitéen.

Han døydde i Kristiania i 1850.

Kjelder 
 Lindstøl, Tallak:Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Stortingsrepresentantar 1833-1835
Stortingsrepresentantar for Telemark
Norske prestar
Folk frå Vinje
Marcus Jacob Monrad

Marcus Jacob Monrad () var ein norsk teolog og filosof. Han var professor i filosofi ved Universitetet i Christiania frå 1851 til han døydde. Han var til Peder Monrad.

Monrad vart fødd på Nøtterøy i Vestfold, men voks opp på Mo i Telemark (ligg i noverande Tokke kommune.) Monrad tok teologisk embetseksamen i 1840, og vart i 1845 utnemnd til lektor i filosofi ved Universitetet i Christiania. Han skreiv fleire av lærebøkene til «Annen-eksamen», brukt under store delar av embetsmannstatens periode. Mellom dei var  Philosophisk Propædeutik (første utgåve 1849), Psychologie (første utgåve 1850) og Ethik (første utgåve 1851). Monrad gav også ut Tankeretninger i den nyere tid i 1874 og Æsthetik i 1889–90. Jamsides universitetsarbeidet var Monrad i lang tid ein aktiv litteraturkritikar.

Jens Arup Seip meiner Monrad stod for eit heilt anna filosofisyn enn A. M. Schweigaard, J. S. Welhaven og Intelligenspartiet. Der desse var sterkt kritisk til den tyske idealismen, var Monrad ein tilhengar av retninga. Ifølgje Rune Slagstad deler likevel både Monrad og Welhaven eit «filosofisk fellesskap» i den tyske idealismen, og «det var ved denne filosofi de integrerte romantikkens ekspressive revolusjon i embetsmannsstatens ideverden».

Welhaven og Monrad stod bak ein overgang «fra individualetikk til samfunnsetikk, fra moralitet til sedelighet, og fra Kant til Hegel», ifølgje Rune Slagstad. Samfunnsinstitusjonane oppfatta dei som «kroppsliggjøringen» av fellesskapet sine normer.

Politisk var Monrad ein innbiten motstandar av parlamentarismen; han meinte den var eit konstitusjonelt tilbakesteg. Samstundes var han sterkt unionsvennleg. Tida hans som skandnavist var med å gjere han nokså pro-svensk. Til dette kom at han i prinsippet var tilhengar av føderasjonstanken; han meinte at unionen mellom Noreg og Sverige hadde vore eit steg i rett retning i internasjonal organisasjon.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Marcus Jacob Monrad» frå ,  den 24. juni 2010.

Litteratur 
H. O. Christophersen: Marcus Jacob Monrad. Et blad av norsk dannelses historie i det 19. århundre Oslo 1959
 Rune Slagstad: De nasjonale strateger 2001, ISBN 82-530-2336-7
Trude Evenshaug: Monrad og den offentlige mening. En lesning av filosofen M. J. Monrads deltakelse i det offentlige ordskiftet 1845-1891 2006, ISSN 1501-8962

Bakgrunnsstoff 

 Utdjupande artikkel om Monrad på NBL, skriven av Thor Inge Rørvik.

Norske filosofar
Folk frå Nøtterøy
Folk frå Tokke
Jon Andersson Nordhus

Jon Andersson Nordhus () var ein norsk gardbrukar, fiskar, forfattar og stortingsmann frå Brønnøy.

Nordhus var fødd på garden Lund i Brønnøy, faren var gardbrukar. I vaksen alder fekk han sin eigen gard i Brønnøy og dreiv fiske attåt. På Stortinget 1833 var han 4. representant for Nordlands amt. Han var medlem av komiteen om bank- og pengevesen. Til Stortinget 1839 vart han vald til 3. varamann.

I 1848 gav Nordhus ut det lokalhistoriske verket Beskrivelse over Brønnøe Hovedsogn, som var den første fullstendige gardshistoria for ei heil bygd. Han døydde på Nordhus i 1863.

Bakgrunnsstoff 
 

Stortingsrepresentantar 1833-1835
Stortingsrepresentantar for Nordland
Norske gardbrukarar
Norske sakprosaforfattarar
Folk frå Brønnøy
Strandsmelle

Strandsmelle (Silene uniflora) er ein fleirårig urt i nellikfamilien. Utbreiingsområdet ligg innanfor Europa.

Strandsmella vert kring 10-20 cm høg, har snau kålgrøn liggjande stengel med opprette fåblomstra greiner, og smale kjøttfulle blad. Utbøygde bergtenner. Ho har store kronblad med to små sideflikar og 6 bogne kapseltenner. Planta blømer kring juni på havstrender, der arten er vanleg. Ho kan også finnast på berg langt frå sjøen, i Noreg opp til 1260 moh.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Strandglim» frå ,  den 24. juni 2010.  
 
 Johannes Lid: Norsk-svensk-finsk flora. Det Norske Samlaget, 1985.

Viltveksande plantar i Noreg
Nellikfamilien
Gåsemure

Gåsemure  (Potentilla anserina eller Argentina anserina) er ein krypande fleirårig urt i rosefamilien. Arten har ei sirkumpolar utbreiing. 

Gåsemuren vart tidlegare rekna til slekta Potentilla, men har saman med grønlandsgåsemure vorte skilde ut i den eigne slekta Argentina.

Planta vert kring 5 cm høg, har krypande stenglar som set røter ved ledene. Mangefinna blad med kvasse tenner, silkehåra på undersida, stundom også på oversida. Ytterbeger flika eller tanna. Spisse begerblad, ikkje lengre enn ytterbegerblada.

Blømer kring juli. Vanlegast på havstrender, men finst også på vegkantar og fuktig mark. Veks over heile Noreg, i Jotunheimen funnen opp til 925 meter over havet.

Kjelder 
 Svensk wikipedia.
 Johannes Lid: Norsk-svensk-finsk flora. Det Norske Samlaget, 1985.

Plantar i Noreg
Rosefamilien
Medisinplantar
Simon Kjær

Simon Kjær () er ein dansk fotballspelar. I 2018 spela han for Sevilla i spansk La Liga og for det danske landslaget. Han vart kåra til både «Årets talent» og «Årets spelar» av det danske spelarforbundet i 2009. Han debuterte for A-landslaget 6. juni 2009 i ein VM-kvalifiseringskamp mot Sverige.

Kjelder

Danske fotballspelarar
Midtjylland-spelarar
Palermo-spelarar
Wolfsburg-spelarar
Roma-spelarar
Lille-spelarar
Fenerbahçe-spelarar
Sevilla-spelarar
Spelarar i Fotball-VM 2010
Spelarar i Fotball-EM 2012
Spelarar i Fotball-VM 2018
Spelarar i Fotball-EM 2021
Folk frå Horsens
Jean Makoun

Jean II Makoun () er ein kamerunsk fotballspelar som har spela på midtbanen for Olympiakos i den greske toppdivisjonen, på lån frå Aston Villa i engelsk Premier League, og for det kamerunske landslaget. Han debuterte for A-landslaget 7. september 2003 i ein kamp mot det tyske klubblaget Eintracht Trier.

Kamerunske fotballspelarar
Lille-spelarar
Lyon-spelarar
Aston Villa-spelarar
Olympiakos-spelarar
Spelarar i Fotball-VM 2014
Skjørbuksurt

Skjørbuksurt er ein to- eller fleirårig urt i krossblomfamilien. Arten har ei sirkumpolar utbreiing. Planten er også kjend under namn som eiriksgras, finnmarkskål, sjørbuksgras og kokleare. Han inneheld mykje C-vitamin, og er eit tradisjonelt middel mot skjørbuk.

Skjørbuksurten vert kring 10 cm høg, og har rosett med nyreforma blad utan tenner. Han har grov stiv stengel med bukttagga sitjande blad, 4-5 mm lange kronblad og kulerund skulpe. Skjørbuksurt blømer kring mai på havstrender. I Noreg veks han langs kysten frå Østfold til Finnmark.

Varianten integrifolia er kring 15 cm høg, er opprett med smale utagga stengelblad, stor avlang skulpe og store frø. Denn blømer kring juni. Han er utbreidd frå Nordland til Finnmark, og finst der frå havstranda og opp til fjells til 750 m.

Kjelder

«SKJØRBUKSURT», Urtekildens planteleksikon.
Johannes Lid: Norsk-svensk-finsk flora. Det Norske Samlaget, 1985.

Denne artikkelen bygger på «Skörbjuggsört» frå ,  den 24. juni 2010.  

Viltveksande plantar i Noreg 
Krossblomfamilien
Medisinplantar