alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Dent du Géant

Dent du Géant er eit fjell i Mont Blanc-massivet i Frankrike og Italia med ei høgd på 4 013 meter over havet. 

Fjellet har to toppar, som ligg på kvar side av eit om lag 25 meter langt skår:
 Pointe Graham (4 013 m), først klatra av W. W. Graham med guidane Auguste Cupelin og Alphonse Payot 20. august 1882.
 Pointe Sella (4 009 m), først klatra av Jean Joseph Maquignaz med sonen Baptiste Maquignaz og nevøen Daniel Maquignaz 28. juli 1882. Det same laget klatra Pointe Sella ein gong til neste dag i lag med Alessandro Sella, Alfonso Sella, Corradino Sella og Gaudenzio Sella. Graham merka på si første klatring at ein av Maquignaz-familien hadde gravert ein M i berget like nedanfor toppen av Pointe Sella.

Ingen nådde toppen av Dent du Géant under den så kalla Gullalderen for fjellklatring, og fjellet var ein ettertrakta topp i 1870-åra. Mange som prøvde å nå toppen frå Rochefort-ryggen måtte snu. I 1880 prøvde Albert Mummery og Alexander Burgener å tvinge seg opp på sørvestsida, men måtte gje opp på grunn av eit område med skifer-liknande berg.

Bakgrunnsstoff 
Dent du Géant på SummitPost

Fjell i Alpane
Fjell i Frankrike
Fjell i Italia
4000 m-toppar i Frankrike
Internasjonale fjell i Europa
Dentelles de Montmirail

Dentelles de Montmirail er ei lita fjellkjede i Provence i Frankrike. Ho ligg i departementet Vaucluse, like sør for Vaison-la-Romaine.

Fjellkjeda ligg ved foten av den høgaste fjelltoppen i Provence, Mont Ventoux, som ligg mot aust. Namnet deira (dentelles tyder «knipling») referer til den svært taggete forma på toppane. Fjella vart danna av horisontale sedimentærlag av kalkstein, som vart pressa opp vertikalt i juratida, og så eroderte til kvasse ryggar og tindar. Den høgaste toppen i Dentelles er St-Amand, på 734 m. Fjellkjeda, som berre er 8 km brei, er kjend for fotturar og fjellklatring.

Fjellkjeder i Frankrike
Vaucluse
Grand Ballon

Grand Ballon (tysk: Großer Belchen; omsett stor ballong) er det høgaste fjellet i Vogesane, om lag 25 km nordvest for Mulhouse i Frankrike.

Somme kallar framleis fjellet Ballon de Guebwiller, etter namnet på den næraste byen, Guebwiller, om lag 8 km til aust. Fjellet er 1 424 meter høgt. 

Den velkjende Route des Crêtes går rundt fjelltoppen i aust, og kryssar ein fjellovergang i ei høgd på 1 343 m, mellom Markstein og Hartmannswillerkopf.

Fjell i Frankrike
Grandes Jorasses

Grandes Jorasses er eit fjell i Mont Blanc-massivet i Dei franske Alpane med ei høgd på 4 208 meter over havet. 

Den første klatringa av den høgaste toppen på fjellet, Pointe Walker, gjorde Horace Walker med fjellførarane Melchior Anderegg, Johann Jaun og Julien Grange 30. juni 1868. Den nest høgaste toppen på fjellet (Pointe Whymper, 4 184 m) vart først klatra av Edward Whymper, Michel Croz, Christian Almer og Franz Biner 24. juni 1865. 

Dei andre toppane på fjellet er Pointe Croz (4 110 m), Pointe Margherita (4 065 m), Pointe Elena (4 045 m) og Pointe Young (3 996 m).

Nordsida 
Nordsida av fjellet er ein av dei seks store nordsidene i Alpane. Han er ein av dei mest kjende fjellveggane i Alpane og strekker seg 1 200 meter over Leschauxbreen, og er 1 km brei. Den klassiske ruta opp veggen heiter Walker Spur, som fører rett til toppen av Pointe Walker.

Kjelder 
 Dumler, Helmut and Willi P. Burkhardt, The High Mountains of the Alps, London: Diadem, 1994

Bakgrunnsstoff 
 Grandes Jorasses på SummitPost

Fjell i Alpane
Fjell i Frankrike
Fjell i Italia
Drammens Tidende

Drammens Tidende, som tidlegare hadde namnet Drammens Tidende og Buskeruds Blad, er ei avis som kjem ut i Drammen og dekkjer tidlegare Buskerud fylke, med hovudvekt på Drammen. Avisa er eigd av Orkla Media, som no heiter Edda Media.

Drammens Tidende vart skipa i 1832 under namnet Tiden, og er den nest eldste avisa som framleis kjem ut i Noreg. I 1883 vart Buskeruds Blad skipa i Drammen, og dei to avisene vart slege saman til ei avis i 1961, Drammens Tidende og Buskeruds Blad, etter at de hadde hatt same eigar sidan 1897, og sams redaktør sidan 1901. Frå 2000 fekk avisa det noverande namnet Drammens Tidende.

I 1998 ble nettavisa dt.no etablert, og 2. januar 2004 gikk Drammens Tidende over til tabloidformat. Drammens Tidende åtte òg lokal-TV-stasjonen TV Drammen.

Opplagstal

Bakgrunnsstoff 
 Drammens Tidende

Kjelder 

Medihuset Drammens tidende: Soga til avisa 

Aviser i Viken
Norske aviser etter namn
Edda Media
Kultur i Drammen
Næringsliv i Drammen
Aviser skipa i 1832
1832 i Noreg
Hartmannswillerkopf

Hartmannswillerkopf, òg kalla Vieil Armand eller Hartmannsweilerkopf, er eit pyramideforma fjell i Vogesane i Frankrike. Toppen er 956 meter høg og gjev utsyn over slettene i Alsace. Ved Hartmannswillerkopf står det eit nasjonalmonument over den første verdskrigen på grunn av kampar som fann stad i skyttergravene her. 

Toppen ligg ni kilometer frå Cernay og 24 kilometer nord for Mulhouse. Fjellet er delt mellom landsbyane Hartmannswiller, Wuenheim, Wattwiller og Uffholtz, og den strategiske toppen har vore kjempa for mange gonger. Dei hardaste kampane skjede 19-20. januar, 26. mars, 25-26. april og 21-22. desember i 1915. Gjennom krigen vart om lag 30 000 soldatar drepne, og størstedelen av desse var franske. Etter om lag 18 månadar med harde kampar flytta begge sidene fokuset til vestfronten lenger nord. Berre nok menn for å halde linjene vart igjen ved Hartmannswillerkopf, og stort sett var det berre artilleri som føregjekk etter dette. 

I dag er området eit fransk nasjonalmonument. Det ligg eit museum og ein gravplass her, og det er òg mogeleg å utforske dei omfattande skyttargravene. Sidan linjene var statisk i så lange periodar, er gravene godt bevarte, særleg på den tyske sida av fjellet.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Hartmannswillerkopf» frå ,  den 18. april 2007.

Bakgrunnsstoff 

 Offisiell side 
 Film om fjelltoppen, skyttergravene og turen opp http://vimeo.com/80644103

Fjell i Frankrike
Haut-Rhin
Slag under fyrste verdskrigen
Hendingar i 1915
Larrun

Larrun (moderne baskisk: Larrun, tidlegare kalla Larhune på fransk) er eit fjell i den vestlege delen av Pyreneane med ei høgd på 905 meter. Det ligg på grensa mellom Frankrike og Spania, der dei baskiske provinsane Labourd og Navarra møtes. Fjellet har ein primærfaktor på 670 meter. 

Larrun er ein viktig stad i baskisk kultur. Han er dekt av steindysser, steinsirklar og andre neolittiske monument, og var ein heilag stad i baskisk mytologi. Fjellet er visstnok heimstad for Leben Sugea, den første slangen. Seinare, kanskje på grunn av at det var ein gamal heilag stad, fekk toppen rykte for seg for å vere ein akelarre eller ein rituell møtestad for hekser. Fram til 1700-talet betalte dei lokale innbyggjarane ein munk, som budde som eremitt på toppen av fjellet for å halde heksene unna. 

Fjellet vart brukt av franske troppar som forsvarsposisjon mot slutten av Den spanske frigjeringskrigen, men Wellington sine troppar dreiv Marshal Soult sine troppar ned frå fjellet under Slaget ved Nivelle 10. november 1813. Dette gjorde Frankrike open, slik at Wellgington sine menn kunne marsjere nordover til Paris.

Larrun og det lokale området har vore ei kjend smuglarrute nytta i fleire hundreår, inkludert flyktningar under Den spanske borgarkrigen og Den andre verdskrigen. Smugling var så viktig at lokale historier fortel om at fjellet var dekt av gull, før vonde menn kom og tok det bort. Dei brende skogen på fjellet for å få tak i gullet, men det smelta og rann bort. 

Larrun er i dag ein populær stad for fjellturar. Ein lite tog, le petit train de la Rhune, tar med seg passasjerane til toppen av fjellet frå den franske sida. Kyr, eit par pottok-ponniar og sauer beiter i fjellsidene. 

La Rhune er framleis ein viktig stad i baskisk kultur, og mange gjestgjeveri og restaurantar ber namnet til fjellet, og den karakteristiske forma vert brukt i mange suvenirar og logoar.

Bakgrunnsstoff 
 Le petit train de Larrun
 Larrun på SummitPost

Fjell i Spania
Fjell i Frankrike
Lapurdi
Pyreneane
Luberon

Luberon (Provençal oksitansk: Leberon eller Leberoun) er eit fjellmassiv sentralt i Provence lengst sør i Frankrike. Det består av to fjellkjeder, Store og Litle Luberon. Dalen mellom dei inneheld fleire landsbyar og jordbruksland. 

Det totale innbyggjartalet varierer stort mellom vinter og sommar, sidan det kjem mykje turistar til området om sommaren. Området er naturskjønt med vakre landsbyar, eit komfortabelt levesett, rikt jordbruk og fleire historiske stader. Samuel Beckett budde til dømes i Roussillon under Den andre verdskrigen).

I 1970-åra kom folk frå heile Frankrike til «Le Luberon» på leit etter det kommunitariske idealet. 

Force de frappe eller det franske strategiske atomvåpenarsenalet brukte å ligge i nærleiken, under bakken, før det vart nedrusta seint på 1980-talet. 

Dei siste tiåra har ei rekkje bøker av den britiske forfattaren Peter Mayle fortalt soga om ein britisk landsforvist, som slo seg ned i landsbyen Ménerbes. Ein av desse bøkene vart filmatisert av regissør Ridley Scott i 2006 som A Good Year med mellom anna Russell Crowe i hovudrolla. Filmen vart filma her.

Landsbyar ved Luberon 

 Apt
 Bonnieux
 Cavaillon
 Cucuron
 Gordes
 Lacoste
 Lourmarin
 Ménerbes
 Oppéde-le-Vieux
 Roussillon
 Goult

Kjelder 
 Mayle, Peter. A year in Provence. New York : Vintage Books, 1991.
 Mayle, Peter. Encore Provence : new adventures in the south of France. New York : Knopf, 1999.
 Mayle, Peter. Toujours Provence. New York : Knopf, 1991

Bakgrunnsstoff 
 provencebeyond.com
 Bilete frå Luberon 
 Fleire bilete 

Fjell i Frankrike
Alpes-de-Haute-Provence
Vaucluse
Steiermark

Steiermark (slovensk Štajerska) er eit forbundsland (Bundesland) i Austerrike. Hovudstaden er Graz, arealet er 16 392 km² og folketalet 1 243 052 (2019). Steiermark ligg søraust i Austerrike, og har grense til Slovenia.

Forvaltning
Steiermark omfattar 12 distrikt (Bezirke), som har namn etter administrasjonsseta, og ein såkalla Statuarstadt (Graz):
 Bruck-Mürzzuschlag
 Deutschlandsberg
 Graz-Umgebung
 Hartberg-Fürstenfeld
 Leibnitz
 Leoben
 Liezen
 Murau
 Murtal
 Südoststeiermark
 Voitsberg
 Weiz

Soge
Før den første verdskrigen var Steiermark eit hertugdømme underlagt det austerrikske keiserdømmet. Ved oppløysinga av Austerrike-Ungarn i 1918 vart det gamle hertugdømmet delt, og ein stor del av det er i dag del av Slovenia. Det finst òg ein liten slovensk minoritet i den austerrikske delen av Steiermark.

Austerrikske delstatar
Tirol

Tirol er eit forbundsland (Bundesland) i Austerrike. Hovudstaden er Innsbruck. Tirol har eit areal på 12 640 km² og eit folketal på 746 153 (2017). Området ligg vest i Austerrike, i den austlege delen av Alpane, og grensar til Tyskland i nord og Italia og Sveits i sør.

Før den første verdskrigen var Tirol eit grevskap under det austerrikske keisarriket. Ved oppløysinga av Austerrike-Ungarn i 1918 overtok Italia den sørlege delen av grevskapet, som i dag utgjer den italienske autonome provinsen Sør-Tyrol.

Hovudnæringane i Tirol er skogbruk og husdyrbruk. Regionen er òg eit populært turistområde.

Geografi 
Tirol er prega av eit alpint landskap. Det høgste fjellet i Austerrike, Großglockner på 3798 moh. ligg i Tirol, nærare fastsett i fjellmassivet Hohe Tauern i Aust-Tirol ved grensa til Kärnten.

Den største dalen i Nord-Tirol er Inndalen, som strekkjer seg frå vest til aust. Nord for Inn ligg dei nordlege kalk-alpane med fjellkjelder som Lechtalalpane, Wetterstein, og Karwendel, og med få og veldig små sidedalar. Sør for Inn ligg Sentral-Alpane med mellom anna Ötztalalpene, Stubaialpane og Zillertalalpane. Her ligg også dei største sidedalane, som strekkjer seg inn til hovudkammen i Alpane, Kauner-, Pitz-, Ötz-, Wipp- og Zillertal.

Hovudstaden Innsbruck ligg sentralt i Inndalen og delar Nord-Tirol i Tiroler Oberland (vest for Innsbruck) og Tiroler Unterland (aust for Innsbruck). Heilt i vest, ved overgangen til Vorarlberg, ligg fjellkjedene Verwallfjella og Silvretta. Heilt i aust, ved overgangen til Salzburg, ligg Kaiserfjellet og Kitzbühelalpane. Aust-Tirol er elles gjennomtrekt av Isel- og Draudalane og ein del av dei karniske alpane ligg også der.

Forvaltning 
Forbundslandet Tirol er delt inn i ni ulike distrikt (Bezirke):
 Nord-Tirol
 Imst
 Innsbruck
 Innsbruck Land
 Kitzbühel
 Kufstein
 Landeck
 Reutte
 Schwaz
 Aust-Tirol
 Lienz

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Tirol (Bundesland)» frå ,  den 3. august 2017.  
 

 
Austerrikske delstatar
Vorarlberg

Vorarlberg er eit forbundsland (Bundesland) i Austerrike. Hovudstaden er Bregenz, arealet er 2 601 km² og folketalet om lag 376 000 (2013). Vorarlberg ligg heilt vest i Austerrike, og har grense til Sveits, Liechtenstein og Tyskland.

Geografi
Vorarlberg er skild frå forbundslandet Tirol av Arlbergpasset (1 793 moh), som òg er opphavet til namnet på forbundslandet («bortanfor Arlberg»). Største elvane i Vorarlberg er Rhinen (som dannar grense mot Sveits), Ill, Bregenzer Ach og Dornbirner Ach. Høgste fjelltoppen, Piz Buin, ligg på grensa mot Sveits.

Forvaltning
Vorarlberg er delt opp i fire distrikt (Bezirk) som består av til saman 96 kommunar. Distrikta har namn etter forvaltningsstadene:
Bludenz
Bregenz
Dornbirn
Feldkirch

Soge
Då Austerrike-Ungarn gjekk i oppløysing etter den første verdskrigen vart det heldt ei folkerøysting i Vorarlberg i 1919, som gav 80 % fleirtal for å søkja opptak i Sveits. Dette vart det likevel ingenting av, dels grunna ei nølande haldning frå sveitsisk side.¨

Austerrikske delstatar
Vorarlberg
Nervevev

Nervevev består av nerveceller som kan danne og leie elektriske signal, og av støtteceller (gliaceller). Nerveceller sender informasjon mellom cellene i kroppen og deltar i samordninga og kontrollen av funksjonane til cellene.

Nervesystemet
Nervevev
La Meije

La Meije er eit fjell i Massif des Écrins, på grensa mellom departementa Hautes-Alpes og Isère. Det ligg ovanfor landsbyen La Grave, eit senter for skisport og fjellklatring.

La Meije består av tre toppar. Den høgaste er Grand Pic de la Meije på 3 984 m. Doigt de Dieu er eit stor snøkledd tårn på austsida av ryggen, og heng over sørveggen. Det er ei populær klatrerute for fjellklatrarar på alle nivå. Førstestiginga vart gjort 16. august 1877 av Emmanuel Boileau de Castelneu og Pierre Gaspard. I 1891 vart J. H. Gibson, U. Almer og F. Boss dei første til å krysse ryggen frå vest mot aust.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Meije» frå ,  den 18. april 2007.  
 

Fjell i Frankrike
Fjell i Alpane
Hautes-Alpes
Isère
Mont Aigoual

Mont Aigoual er det høgaste punktet i departementet Gard i Frankrike. Det er ein del av Massif Central, og er ein del av Cevennane nasjonalpark. Fjellet har ein primærfaktor på 730 meter. 

Fjellet består av granitt og skifer og er ein stad med mykje nedbør i Massif Central, og ligg i området der fuktig luft frå det kalde Atlanterhavet møter den varme lufta frå Middelhavet. Den kraftige nedbøren dette skapar har gjeve namn til fjellet, som opphavleg var «Aiqualis» («den vasstrukne»). Den årlege middelnedbøren er opp til 2 250 mm, og er dermed den våtaste staden i Frankrike. Mont Aigoual er ein del av vasskiljet mellom Middelhavet og Atlanterhavet. 

Vêrstasjonen på fjellet vart bygd i 1887, og vert i dag driven av det franske meteorologiske instituttet, Météo France. Det er den siste vêrstasjonen i Frankrike som framleis er busett av meteorologar. Ei utstilling om vêrvarsling er open for turistar om sommaren.

Vêrrekordar på stasjonen 
 Varmaste målt: 28,2 °C i 1947; 
 Kaldaste målt: -28,0 °C i 1956; 
 Kraftigaste vind: 93 m/s (335 km/t) 6. november 1966; 
 Største døgnnedbør (24 timar): 607 mm frå morgonen 30. oktober til morgonen 31. oktober 1963
 Største snømengde på eit år: 10,24 m; 
 Dagar med frost på eit år: 144; 
 Dagar med regn: 170; 
 Dagar med kraftig vind (> 16 m/s) : 265; 
 Dagar med tåke: 241; 
 Dagar med snø: 116. 

Ved klår himmel kan ein sjå heilt til Middelhavet, Pyreneane, Alpane og Mont Blanc.

Kjelder 
 Green Guide:Languedoc, Roussillon, Tarn Gorges pp65-68, Michelin Tyre PLC, 1998 ISBN 2-06-136602-3

Fjell i Frankrike
Gard
Mont Aiguille

Mont Aiguille er eit fjell i massivet Vercors i Préalpes i Frankrike med ei høgd på 2 085 moh. Fjellet ligg 58 km sør for Grenoble. Fjellet er mest kjend for førstestiginga i 1492. Charles VIII gav ordre om at fjellet skulle klatrast, så ein av tenarane hans, Antoine de Ville, klatra opp fjellet ved hjelp av stigar og andre hjelpemiddel. Klatringa vart skildra av François Rabelais i romanen hans Quart Livre.

Fjellet er kjent som eit av dei sju underverka i Dauphiné og er ein relativ flat mesa av kalkstein, omgjeve av bratte fjellveggar.

Galleri

Kjelder 
 Mont Aiguille på Peakware

Bakgrunnsstoff 

Fjell i Frankrike
Fjell i Alpane
Isère
Norsk Tipping

Norsk Tipping er eit norsk særlovselskap som driv med pengespel i Noreg. Norsk Rikstoto er den største norske konkurrenten til Norsk Tipping.

Kjende spel frå Norsk Tipping 

 Lotto
 Tipping
 Flax
 Joker
 Extra
 Vikinglotto
 Langoddsen
 Vinneroddsen
 Oddsbomben

Pengespel
Spel
Norske statlege føretak
Sætretindane

Sætretindane er eit fjell med to toppar i Ørsta kommune på Sunnmøre. Nøre Sætretinden er (1365 m.o.h.), medan Søre Sætretinden er (1358 m.o.h.).

Fjellet ligg vest for Hjørundfjorden, og nord for Standalsdalen. Standalsætra ligg ved foten av Søre Sætretinden, og har gitt fjellet namn.

Nøre Sætretinden er ikkje synleg frå Standalsætra, ein må vestover Standalseidet mot Myklebustsætra for å sjå denne.

For å nå toppen av Søre Sætretinden må ein vere van å klive i fjell.
Tre britar, W. Norman Ling, Harold Priestman og Harold Raeburn, var dei fyrste som kleiv til topps. Det hende den 22. juli 1903.

Kjelder
Kristofer Randers: Sunnmøre'.

Fjell på Sunnmøre
Fjell i Ørsta
Jakta

Jakta (1588 moh.) er eit fjell i Sunnmørsalpane i Ørsta kommune på Sunnmøre.

Fjellet ligg aust for Hjørundfjorden, nord for bygda Viddal.

21. august 1896 stod to britar, H.C. Bowen og Charles W. Patchell på toppen. Dei er dei fyrste kjende bestigarane av Jakta.

Fjell på Sunnmøre
Fjell i Ørsta
Victoria

Victoria og Viktoria er kvinnenamn som også er utbreidd i stadnamn. Victoria er latin for 'siger' og namnet på den romerske sigersgudinna. Tilsvarande mannsnamn er Viktor.

Kvinnenamn 

 Dronning Victoria av Storbritannia, etter henne er viktoriatida oppkalla.
 Prinsesse Victoria av Sachsen-Coburg-Saalfeld, mor til dronning Victoria
 Victoria (1840–1901), dronning av Preussen og keisarinne av Tyskland (fødd prinsesse av Storbritannia og Irland som dotter av dronning Victoria)
 Victoria (1862–1930), svensk dronning frå 1907
 Victoria (1977–), kronprinsesse av Sverige.
 Viktoria Luise av Preussen (1872–1980), hertuginne av Braunschweig-Lüneburg.

Stadnamn 
 Delstaten Victoria i Australia
 Byen Victoria i Canada
 Victoria stasjon, jernbane- og undergrunnsstasjon i London.
 Victoria, hovudstad på Seychellane.
 Victoria, by i Texas.
 Mount Victoria i Auckland
 Mount Victoria i Wellington
 12 Victoria, ei asteroide

Førenamn av latinsk opphav
Kvinnenamn
Stadnamn
Namn knytte til siger
Mont Blanc du Tacul

Mont Blanc du Tacul er eit fjell i Mont Blanc-massivet i Dei franske Alpane med ei høgd på 4 248 m. Det ligg midt mellom Aiguille du Midi og Mont Blanc.

Den første offisielle klatringa av Mont Blanc du Tacul vart gjort av Charles Hudson med Edward John Stevenson, Christopher og James Grenville Smith, E. S. Kennedy, Charles Ainslie og G. C. Joad den 5. august 1855. Guidar frå Courmayeur kan derimot ha klatra fjellet allereie i 1854 og 1855 i eit forsøk på å nå Mont Blanc frå den italienske sida.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Mont Blanc du Tacul» frå ,  den 18. april 2007.

Bakgrunnsstoff 
 Mont Blanc du Tacul på SummitPost
 Ruter på Mont Blanc du Tacul

Fjell i Alpane
Fjell i Frankrike
Stathelle

Stathelle er ein av to byar i Bamble kommune i Vestfold og Telemark. Byen ligg på nordenden av Langesundshalvøya, der Langesundsfjorden, Frierfjorden og Eidangerfjorden møtest. Byen var tidlegare ein ladestad under Skien, og eigen kommune til 1964 då han vart ein del av Bamble kommune. Via Breviksbrua (gamle E 18, no Fv 353) og Grenlandsbrua (nye E18) har Stathelle vegsamband øver Breviksstrømmen med Porsgrunn kommune. Frå år 2000 er både Stathelle og Langesund, den andre byen i kommunen, innrekna i den samanvaksne tettstaden Porsgrunn/Skien.

«Gamle Stathelle» er eit pittoresk område med tronge gater. Kommersiell sørvis er i dag samla ved «Brotorvet kjøpesenter» ved Breviksbruas søre feste, straks vest for det gamle byområdet. På Rugtvedt på vestsida av Høgenheifjellet er det eit steinaldermonument.

Offentlege institusjonar 
På Grasmyr i søre Stathelle finn ein Bamble videregående skole og Grasmyr ungdomsskole, og på Gjermundsholmen like ved gamle bydelen held Croftholmen videregående skole for yrkesfag til. Bamble kommunes bibliotek ligg på Krabberødstrand like vest for Breviksbrua.

Historie
Stathelle fekk i 1774 rettar som ladestad under Skien. Ti år seinare skreiv B. H. Løvenskiold at her budde to kjøpmenn, ein tollbetjent og to roarar. Grensene til ladestaden var snevre, og allereie på slutten av 1800-talet var det etablert forstader i vest (Krabberødstrand) og sør (Eikstrand-Eikrønningen) som til saman var om lag like folkerike som sjølve bykommunen. 

Stathelle var eigen kommune fram til 1964 då han blei ein del av Bamble.

Kjelder
Denne artikkelen byggjer på «Stathelle» henta frå Wikipedia på bokmål 18. april 2007.

Byar i Vestfold og Telemark
Tidlegare kommunar i Telemark
Bamble kommune
Mont Cenis

Mont Cenis (italiensk: Moncenisio) er eit fjell og ein fjellovergang i Savoie i Frankrike, som dannar grensa mellom Dei cottiske og Dei graiiske Alpane. Fjellet har ei høgd på 2 081 meter over havet. 

Napoleon bygde ein veg over fjellet mellom 1803 og 1810, medan ein lett jernbane vart opna ved sida av vegen i 1868. Jernbanelinja vart derimot øydelagd alt i 1871, då Mont Cenis-tunnelen opna. 

Denne tunnelen (høgaste punkt 1 295 m) er eigentleg 27,4 km vest for passet, under Col de Fréjus. Frå Chambéry går linja opp Isèredalen, men går så over i dalen til elva Arc eller Maurienne forbi St. Jean de Maurienne til Modane (98,2 km frå Chambéry). Tunnelen er 13 km lang og fører til Bardonecchia, og ved Oulx slår linja seg saman med vegen frå Col de Montgenèvre.

Så følgjer ein dalen til Dora Riparia til Torino (103,8 km frå Modane). Bilvegen følgjer Arcdalen i 25,7 km frå Modane til Lanslebourg. Vegen ned frå fjellet går gjennom Cenisdalen til Susa (49,9 km frå Modane) der vegen går langs jernbanen. 

Sørvest for Mont Cenis ligg Petit Mont Cenis (2 184.2 m), som fører til topplatået (i Italia) til Etachedalen på den franske sida og så til Bramans i Arcdalen. Dette passet vart kryssa av vaudoiane i 1689, og enkelte meiner at dette var passet til Hannibal.

Historie
Mont Cenis har vorte nytta fleire gongar i historia. Våren 312 gjekk keisar Konstantin I over passet under felttoget mot usurpatoren Maxentius. Frankarkongane Pippin og sonen hans, Karl den store, gjekk òg over Alpane på denne staden; Pippin i 754 og 756, Karl i 773. I januar 1077 gjekk keisar Henrik IV over Alpane her på sin Kanossagang og i oktober 1310 Henrik VII på felttog mot Roma.

Vinteren 1914 køyrde Alberto Garelli frå motorsykkelfabrikken Garelli over passet på ein sjølvbygd motorsykkel. Dette var ei bragd ingen på den tid trudde var mogleg. 

Passet har vore brukt under Tour de France-etappar fem gonger: i 1949, 1956, 1961, 1992 og 1999.

Bakgrunnsstoff
 Offisiell nettside
 Profil på climbbybike.com

Fjell i Frankrike
Fjell i Alpane
Fjellovergangar i Frankrike
Fjellovergangar i Alpane
Tour de France
Donon

Donon er det høgaste punktet i Dei nordlege Vogesane med ei høgd på 1 008 meter over havet. Fjellet har ein primærfaktor på 270 meter, og vegen opp her vert stundom nytta i sykkelrittet Tour de France. Vegen opp vert rekna som ein Kategori 2-bakke.

Fjell i Frankrike
Naturmedisin

Naturmedisin er ei form for alternativ medisin der ein nyttar naturprodukt for å prøva å få fram god helse. Ofte vert det nytta produkt frå tradisjonell folkemedisin, som ikkje har rot i vitskapleg forsking.

Sjå òg 
 Alternativ medisin

Alternativ behandling
Folkemedisin
Naturmedisin
Pseudovitskap
Vitalisme