alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Arne Skauge

Arne Skauge () er ein norsk tidlegare politikar for Høgre. Han var utdanna siviløkonom frå NHH i 1971.

Regjering 
Arne Skauge hadde to periodar som statsråd i Kåre Willoch si regjering:
14. oktober 1981-8. juni 1983: Sjef for Handelsdepartementet (handelsminister). 
25. april 1986-9. mai 1986: Sjef for Finansdepartementet (finansminister).

I perioden 31. august 1984-25. april 1986 var han statssekretær på Statsministerens kontor.

Han var så finansminister på nytt i perioden 16. oktober 1989-3. november 1990 i Jan P. Syse si regjering.

Stortinget 
Arne Skauge var vararepresentant til Stortinget for Hordaland i perioden 1973-1977, og var fast representant i dei fire påfølgjande periodane, åra frå 1977 til 1993.

Yrkeskarriere 
I åra 1971-1976 var han konsulent ved Viak A/S samfunnsplanlegging. Han var så personalsjef i Bergen kommune 1976-1978.

I perioden 1993-1998 var han konserndirektør og divisjonsdirektør i ulike avdelingar av Den norske Bank. 1998-2000 var han administrerande direktør i Den norske bankforening. Sidan 2000 har han vore administrerande direktør i Finansnæringens Hovedorganisasjon (FNH).

Kjelder 
 Arne Skauge hos Stortinget.no, vitja 18. april 2010

Norske finansministrar
Norske handelsministrar
Høgrestatsrådar
Statsrådar i Regjeringa Willoch
Statsrådar i Regjeringa Syse
Statssekretærar i Regjeringa Willoch
Stortingsrepresentantar 1977-1981
Stortingsrepresentantar 1981-1985
Stortingsrepresentantar 1985-1989
Stortingsrepresentantar 1989-1993
Stortingsrepresentantar frå Høgre
Stortingsrepresentantar for Hordaland
Folk frå Bergen
Sovande paragraf

Sovende paragraf blir brukt om ein lovregel eller forskriftregel som ikkje blir  brukt i praksis, vanlegvis fordi dei blei vedtekne i ei tid då synet på det spørsmålet som lovregelen skal regulere var annsleis. Dette gjeld mellom anna moralspørsmål.

I Noreg har lov av 31. mai 1900 nr. 5 om «Løsgjængeri, Betleri og Drukkenskab», Lausgjengarlova, vore eit vanleg eksempel på ei lov som i stor grad har innehalde sovande lovreglar. Med unnatak av § 11 om tigging blei lova oppheva med verknad frå 1. januar 2006.

I samband med Muhammed-karikaturane i 2006 oppstod ein debatt om ein annan sovande lovregel, forbodet mot blasfemi i straffelova § 142. Det er vanleg oppfatning at det ikkje er noko innhald igjen i denne lovregelen, fordi reglane om ytringsfridom, mellom anna i Grunnlova § 100 må gå framom. Somme motstandarar av publiseringa av karikaturane ønskte at lovregelen i straffelova § 142 skulle brukast i eit slikt tilfelle.

Juridisk terminologi
Dalruner

Dalruner er ein type runer som vart nytta i delar av Dalarna i Sverige, der dei var i bruk fram til starten av 1900-talet. Dei fleste kjente og bevarte innskrifter med dalruner er skore ut i tre og dei eldste av desse er frå 1500-talet. Dalarna saknar nesten heilt kjente runesteiner. Størstedelen av innskriftene er funne i bygdene ved Älvdalen i den nordlege delen av landskapet. Med tida fekk fleire av runene stadig større likskap med tilsvarande teikn i det latinske alfabetet. Til og med Å, Ä og Ö vart lånte inn.

Bakgrunnsstoff 
 Fornvännen 1906 (på svensk) På side 90 finst ei samanstilling av dalruner frå fremst 1600- og 1700-tala, i tabellform.

Runealfabet
Dalarna
Kortkvistruner

Kortkvistruner, som òg blir kalla stuttruner, svensk-norske runer og Rök-runer, er ein av to hovudvariantar av runer i den yngre futharken. Den andre kallar ein langkvistruner (eller danske runer, dansk-svenske runer, vanlege runer og normalruner). I tillegg finst ei rekke variantar av runer.

Se også 
 Langkvistruner
 Runer
 Futhark

Norrøn kultur
Runologi
Langkvistruner

Langkvistruner, som òg blir kalla danske runer, dansk-svenske runer, vanlege runer og normalruner, er ein av to hovudvariantar av runer i den yngre futharken. Den andre kallar ein kortkvistruner (eller stuttruner, svensk-norske runer og Rök-runer). I tillegg finst ei rekke variantar av runer.

Se også 
 Kortkvistruner
 Runer
 Futhark

Norrøn kultur
Runologi
Svartspett

Svartspett (Dryocopus martius) er ein fugl spettefamilien, og den einaste arten i slekta Dryocopus i Europa. Eit gammalt norsk namn for denne arten er gjertrudsfuglen.

Utsjånad og læte 
Svartspetta er den største spetta i Europa, og lett å kjenne på den svarte drakta. På hannen er heile issen raud, på hoa berre den bakre delen. Fuglen er 50-55 cm lang, med eit vengespenn på 64-68 cm. Vekta er 300 gram. Flukta er kråkeaktig og går ikkje i like utprega bogar som hos dei andre spettene.
Læta er eit sterkt «kly-kly-kly» som minner om grønspetta sitt læte. Svartspetta har i tillegg ein lang utdregen klagande låt.

Utbreiing 
Arten er palearktisk og lever frå Skandinavia, Mellom-Europa og Balkan i vest til Nord-Kina, Mandsjuria og det nordlege Japan i aust. Sør for hovudutbreiinga finst arten i somme fjellområde, frå Iberia til Kaukasus.

Leveområde i Noreg 
Truleg er den norske hekkebestanden på 2000-4000 par. Hovudtyngda av denne held til på Austlandet og vidare sørover til Lindesnes. I Trøndelag finst arten meir spreidd. I vest er arten svært fåtalig, særleg på midtre delar av Vestlandet. I heile Nord-Noreg er fuglen svært fåtalig, men arten er påvist hekkande så langt nord som i Øvre Pasvik.

Biotop 
Svartspetta held til i bar- og blandingsskog, og finst også i dei små bøkeskogane i landet. Arten treng daude og døyande tre eller stubbar, samt store reirtre. Kulturlandskap og hus kan godt inngå i leveområda.
I område med hogst viser det seg at fuglane driv spesielt mykje næringssøk i 10-40 år gammal skog. Der er det mykje maur i stubbane etter siste hogst. I skog som vert driven for intensivt likar svartspettene seg dårleg.

Hekking 
På våren meislar fuglane ut eit stort reirhol i eit tre, 5-10 meter over marka. Arten brukar ofte gamle hol til reirplassar. Avstanden frå holet ned til reiret kan vere ein halv meter, i blant ein heil meter. Paret kan bruke opp til ein månad på å hakke ut heile reirholet.
Hoa legg 3-6 egg i byrjinga av mai, og rugetida er 12-14 døgn. Ungane flyg etter 24-28 døgn. 
Den første veka etter klekkinga varmar foreldra ungane nesten heile tida. Vert dei aleine ei stund pakkar dei seg i hop i ein pyramide der dei sit på føtene og luter seg mot kvarandre. Formasjonen hjelper også ungane å holde opp dei tunge hovuda sine medan dei ventar på foreldra og maten. Foreldra samlar mat som dei gulpar opp til ungane.

Føde 
Kosten er for det meste maur, men også andre dyr som lever i ved, slik som insekt og edderkoppar.

Trekktilhøve 
Arten er standfugl. Ein sjeldan gong kan svartspettene flytte invasjonsarta.

Kjelder 
 Svensk Wikipedia.
 Norsk Fugleatlas, 1994.

Bakgrunnsstoff 
 Sveriges Radio: P2-fågeln - Spillkråka - Läte
 Sveriges Ornitologiska Förening
 Dansk ornitologisk forening

Fuglar i Noreg
Spettefamilien
Erik Haagensen Jaabæk

Erik Haagensen Jaabæk () var ein lærar, gardbrukar, handelsmann, og eidsvollsmann frå Øyslebø i Vest-Agder. 

Jaabæk var frå garden Usland i Øyslebø. Han var i om lag 20 år skulehaldar i Holme og Øyslebø. Deretter tok han over farsgarden, men  garden vart så teken frå han med odel.  I 1802 kjøpte han garden Jåbekk i Holme og busette seg der. Han var ein driftig kar, og dreiv handel med både trelast og ullvarer. Varene kjøpte han på marknader, og selde dei vidare i heimbygda. Elles var han aktiv som smed og bøkker.

Jaabæk var i årevis prestens medhjelpar. I 1814 vart han vald til 2. utsending frå Mandals amt til riksforsamlinga på Eidsvoll. Han høyrde til unionspartiet.

Bakgrunnsstoff 

Eidsvoll 1814
Slektshistorie fra eskeland.net

Kjelde
Tallak Lindstøl: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Eidsvollmenn
Folk frå Marnardal
Norske gardbrukarar
Norske lærarar
Norske handelsfolk
Anne Kristin Sydnes

Anne Kristin Sydnes () var ein norsk politikar frå Arbeidarpartiet, fødd i Oslo. 

Sydnes vart cand.polit. med hovudfag i statsvitskap. Ho var 1985-1995 forskar, og 1995-1997 assisterande direktør ved Fridtjof Nansens institutt. Frå 1997 var ho direktør i Statoil med spesialansvar for menneskerettsspørsmål og landanalysar. 

I tida 17. mars 2000 til 19. oktober 2001 i Jens Stoltenberg si første regjering var Anne Kristin Sydnes statsråd i Utanriksdepartementet. Fram til 5. mai 2000 var embetet kalla statsråd med ansvar for bistandssaker (bistandsminister), deretter vart dette endra til statsråd med ansvar for utviklingssaker (utviklingsminister).

Ho var utanlandssjef i Kirkens Nødhjelp frå 2007.

Anne Kristin Sydnes var gift med diplomaten og Arbeidarparti-politikaren Jan Egeland, generalsekretæren for Flyktninghjelpen. Tidlegare var ho gift med næringslivsmannen og høgrepolitikaren Terje Osmundsen.

Kjelder 

 
 

Norske utviklingsministrar
Statsrådar i Regjeringa Stoltenberg I
Ap-statsrådar
Norske statsvitarar
Politikarar frå Oslo
Norske barne-, familie-, likestillings- og inkluderingsministrar

Norske barne-, familie-, likestillings- og inkluderingsministrar er ei oversikt over statsrådar i følgjande departement:

Familie- og forbrukardepartementet (1956–1972)
Familie- og forbrukardepartementet (1990)
Barne- og familiedepartementet (1991–2005) og igjen fra 2019
Barne- og likestillingsdepartementet (2006–09)
Barne-, likestillings- og inkluderingsdepartementet (2010–2016)
Barne- og likestillingsdepartementet (2016–2019)
Barne- og familiedepartementet (2019–)

Statsrådar

Barneministrar
Matz Sandman

Matz Sandman () i Ballangen er ein norsk offentleg tenestemann og tidlegare politikar frå Arbeidarpartiet, utdanna siviløkonom frå NHH.

Han var statsråd og barne- og familieminister i Gro Harlem Brundtland si tredje regjering i vel eitt års tid, frå 3. november 1990 til 14. november 1991. Han vart dermed den første statsråden i Barne- og familiedepartementet, oppretta 1. januar 1991 for ein stor del på grunnlag av Familie- og forbrukardepartementet, som då vart lagt ned. Frå 3. november 1990 til 31. desember 1990 var Matz Sandman såleis statsråd i Familie- og forbrukardepartementet.

Sandman var fylkesrådmann i Buskerud fylkeskommune frå 1996 og fram til han vart pensjonist i januar 2010. Han har tidlegare vore rådmann i kommunane Andøy, Tromsø og Bærum. I ein periode rett etter at han var ferdig med utdanninga var han økonomisjef i Club 7 i Oslo.

Bibliografi 
1999   95 teser for godt lederskap med forklaringer (saman med  Odd Nordhaug)   ISBN  82-456-0820-3
2001 Matz mener- Ti år som spaltist i Kommunal rapport ISBN 82-446-0769-6
2001 Lederens Katekismus (Børsens Forlag i København, saman med Odd Nordhaug) ISBN 87-7553-881-4
2006 Lederens bok (saman med Odd Nordhaug) ISBN 82-92735-09-7

Kjelder 
 

Norske barne- og familieministrar
Statsrådar i Regjeringa Brundtland III
Ap-statsrådar
Norske embets- og tenestefolk
Norske siviløkonomar
Rådmenn
Folk frå Ballangen
Hans Jacob Grøgaard

Hans Jacob Grøgaard () var ein norsk prest, forfattar og stortingsmann. Han hadde særleg innverknad på norsk kultur gjennom sine skulebøker.

Liv og gjerning 
Grøgaard var fødd i Hof i Solør. Då han var tre år gammal flytta familien til Bergen, der faren var klokkar ved St. Jørgens hospital og leksehøyrar ved katedralskulen. Grøgaard vart utdanna på skulen der faren hans var leksehøyrar, student frå 1781. Teologisk eksamen avla han i 1784. Deretter var han huslærar hos presten i Skjold og i 1786 kapellan på same staden. Åra 1787-89 styrte hansokneprestembetet der, før han så vart personleg kapellan i Skudenes 1789-95.

Etter eit opphald i København vart Grøgaard utnemnd til residerande kapellan i Øyestad, 1800-10 også forlikskommissær. Forlikskommisjonen handsama i desse åra 3 705 saker, av desse enda 2 622 med forlik. I Øyestad ivra han elles sterkt for folkeopplysning. År 1811 vart han sokneprest i Vestre Moland. Han vart verande i kyrkjelyden i elleve år, og skreiv då ei lesebok som lenge vart brukt i skulen. Frå 1822 var han sokneprest i Nykirken sokn i heimbyen i Bergen. Dette embetet hadde han til han døydde. Som preikar var han avhalden for sin hjartevarme og si djupte. Eit ettermæle omtala han som «Vittig, skarpsindig, kunnskapsrik, behagelig i omgang».

Grøgaard vart vald som 2. utsending frå Nedenes amt til riksforsamlinga i 1814. Han reiste til Eidsvoll i fylgje med Jacob Aall og Alexander Møller. På Eidsvoll budde han i lag med meningsfellen Jacob Aall, det framgår av dagbøkene deira at dei utveksla synspunkt og erfaringar. Av mistillit til Kristian Fredrik slutta Grøgaard seg til unionspartiet. På Eidsvoll var Grøgaard ein av dei beste talarane, han var frykta for sin kvasse ordkunst og skarpe kritikk. Men han deltok lite i debattane. Til stortinget 1815-16 var han 1. varamann.

År 1815 gav Grøgaard ut ei ABC-bok. Denne kom ut i ti opplag. Året etter kom Læsebog for Børn, ei lesebok som særleg var mynta på skuleborn i omgangsskulen. Leseboka var langt på veg ei bibelsoge, restinnhaldet dreia seg mest om kyrkjesoge og verdssoge. Ho kom ut i 13 opplag fram til 1848. Ein omarbeidd versjon av 'Grøgårdsboka' kom i ytterlegare sju opplag, det siste i 1869.

I fortellinga Trolldom i boka Sjøpapegøier av Gabriel Scott er Hans Jacob Grøgaard hovudperson.

Verk 
 ABC af H. J. Grøgaard, Sogneprest til Vestremoland, Christiansand, trykt hos H. Th. Bachruds Enke,1815
 Læsebog for Børn, 1816

Kjelder 
Tallak Lindstøl: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Bakgrunnsstoff 
 Nettversjon av Grøgaards ABC

Eidsvollmenn
Folk frå Bergen
Norske prestar
Norske barnebokforfattarar
Todi

Todi er ein by og kommune i provinsen Perugia i regionen Umbria i Italia. Todi har 17 016 innbyggjarar (2007). Kommunen grensar till Acquasparta, Avigliano Umbro, Baschi, Collazzone, Fratta Todina, Gualdo Cattaneo, Marsciano, Massa Martana, Monte Castello di Vibio, Montecchio, Orvieto og San Venanzo.

Todi er mellom anna kjend for kyrkja Santa Maria della Consolazione, som ligg utanfor bymuren.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Todi» frå ,  den 10. februar 2016.

Bakgrunnsstoff

Byar i Umbria
Kommunar i provinsen Perugia
Lattermåse

Lattermåse (Leucophaeus atricilla) er ein måsefugl. Han er 36–41 m lang og har eit vingespenn på 98–110 cm. Lattermåsen høyrer heime i Nord- og Sør-Amerika, og er ein sjeldan, men likevel regelbunden gjest i Europa.

Arten kan minne om hettemåse, for dei vaksne fuglane har den same mørke hetta i sommardrakt, men ryggen og oversida på vengene er mykje mørkare grå, hetta strekkjer seg lenger ned i nakken, føtene er mørkare og han er større enn hettemåsen.

Arten vart tidlegare kalla Larus atricilla.

Hekking 
Lattermåsen hekkar i myrområde nær kysten, og ofte i store koloniar. Dei byggjer eit stort reir laga hovudsakleg av gras på bakken. Dei legg 3 eller 4 grønlege egg. Rugetida er omtrent 3 veker.

Kjelder 
«Lattermåke» på Wikipedia på bokmål og riksmål, innhenta 18. april 2010.
«Lattermåke» av Per Ole Syvertsen hjå Store norske leksikon, innhenta 18. april 2010.

Måsefamilien
Samla fødselstal

Samla fødselstal (SFT, bokmål samlet fruktbarhetstall) er eit omgrep som vert brukt innanfor demografien for å vise kor mange born kvar kvinne føder i løpet av livet. Det vert rekna ut ved å leggje saman gjennomsnittleg tal born som er fødde per kvinne på kvart alderstrinn eit visst år.

For at folkesetnaden i Noreg skal halde seg bør SFT liggje på 2,1.

Bakgrunnsstoff 
Statistisk sentralbyrå

Epidemiologi
Portugisarar

Portugisarar (portugisisk os portugueses) er ei folkegruppe som hovudsakleg er busett i Portugal heilt vest på Den iberiske halvøya og snakkar portugisisk. Dei portugisiske styresmaktene reknar med at det finst rundt 17 millionar portugisarar i verda, 11 millionar i Portugal.

Grunna den historiske utstrekninga til Det portugisiske imperiet og koloniseringa av område i Afrika, Asia og Amerika, så vel som emigrasjon både i historisk og nyare tid, kan ein finne portugisiske samfunn mange stader i verda, og den portugisiske diasporaen er stor.

Flesteparten av portugisarane er katolske.

Bakgrunnsstoff

Kjelder 
«Portuguese people» på Wikipedia på engelsk, innhenta 18. april 2010.
Johan Henrik Cappelen

Sjå også Johan Cappelen (1889 - 1947) og Kontorsjef Johan Henrik Cappelen (1838 - 1900).

Johan Henrik Cappelen () var ein norsk embetsmann og stortingsmann.

Cappelen kom til verda i Ulstein, der far hans var sokneprest. Han voks dels opp i Lom, der faren døydde i 1800, og i Vik i Sogn, då mor hans gifta seg med soknepresten der. Åra 1816-18 var han sekondløytnant, tok så juridisk eksamen i 1822. Han vart utnemnd til fut og sorenskrivar i Aust-Finnmark i 1826, budde då i Vadsø. I 1831 vart han fut i Ytre Sogn.

Cappelen var 4. representant for Finnmark på Stortinget 1833. Han var medlem av trykkekomiteen og av komiteen om tiend i Finnmark.

Han døydde i Bergen.

Han var far til kontorsjef i Stortinget Johan Henrik Cappelen (1838-1900).

Kjelder 
 Lindstøl, Tallak:Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914
 Erik Andreas Thomle: Familien (von) Cappelen i Norge og Danmark, Christiania 1896
 Lambrecht Haugen: Cappelen-slekten 1627-2008, Rosendal 2008
 

Stortingsrepresentantar 1833-1835
Stortingsrepresentantar for Finnmark
Norske sorenskrivarar
Folk frå Ulstein
Kontorsjef Johan Henrik Cappelen

Sjå også Johan Henrik Cappelen (1795-1850) og Johan Cappelen (1889-1947). 

Johan Henrik Cappelen () var ein norsk jurist og embetsmann, som var kontorsjef i Stortinget 1871-1900.

Cappelen var fødd i Leikanger i Sogn, der faren Johan Henrik Cappelen var sorenskrivar. Etter faren var død i 1850 budde familien i Kristiania.
Han var frå 1859 tilsett som referent i Stortinget, referentsjef frå 1868. Medan han arbeidde som referent studerte han jus, ferdig utdanna cand. jur. i 1862. Frå 1871 var han arkivar og kontorsjef på Stortinget fram til han døydde. I si tid på Stortinget fekk han innført det såkalla Gabelsbergers stenografisystem.

I 1889 vart Johan Cappelen riddar av 1. klasse av St. Olavs orden for «fortjenstfuld Virksomhed i sin Stilling».

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Johan Cappelen» frå ,  den 18. april 2010.

Litteratur
Alf Kaartvedt m.fl.: Det Norske Storting gjennom 150 år, bind IV, Oslo 1964, side 300, 302-03, 317, 449, 451
Thomle, E. A.: Familien (von) Cappelen i Norge og Danmark, Christiania 1896

Norske juristar
St. Olavs Orden
Folk frå Leikanger
Andreas Bonnevie

Andreas Bonnevie () var ein norsk prest og stortingsrepresentant for Kongsberg. 

Bonnevie var frå Mandal, der faren var lækjar. Han gjekk i skule i Kristiansand, uteksaminert til student 1797. Embetseksamen som cand. theol. i 1804. Han byrja så på ei militær karriere, tilsett som løytnant ved regimentet i Helsingør i 1808. Aktiv i væpna strid i 1813.

I 1814 forlet Bonnevie hæren, då han vart utnemnd til sokneprest i Kalunborg i Danmark. Før han overtok embetet innleia han eit kjærleiksforhold med kona til kammerherren Hans von Juel. Kona skilde seg frå Juel og gifta seg seinare med Bonnevie. Sjølv reiste Bonnevie tilbake til Noreg, der han vart sokneprest på Kongsberg i 1815. I 1824 vart han beden om å søke nytt kall, etter han hadde vorten skild. Han flytta så til Øyestad i Aust-Agder, etter han var utnemnd til sokneprest der.

Bonnevie var representant for Kongsberg på Stortinget 1815-16. På tinget var han medlem av seks komitear. Elles var han ein av dei som sat i riksretten mot Frederik Gottschalk von Haxthausen. Også til Stortinget 1821 vart han vald, men dette valet vart underkjent.

Mot slutten av livet skreiv han ein humoristisk sjølvbiografi, trykt på vers i Andreas Faye si bok Bidrag til Øiestads Presters Historie. Han døydde på prestegarden i Øyestad.

Kjelder 
Lindstøl, Tallak:Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Bakgrunnsstoff 

Norske prestar
Norske forfattarar av erindringsbøker
Stortingsrepresentantar 1815-1817
Stortingsrepresentantar for Kongsberg
Folk frå Mandal
Alexandre Song

Alexandre Dimitri Song Billong () er ein kamerunsk fotballspelar som spelar for West ham i engelsk Premier League, og for det kamerunske landslaget.

Song starta den profesjonelle karrieren sin hjå Bastia i Frankrike i 2003. I 2004/05-sesongen vart han fast på førstelaget der. I 2006 vart han kjøpt av Arsenal. I 2007 var han ei tid utlånt til Charlton Athletic, men i 2009/10-sesongen har han klart å bli fast på Arsenal sitt førstelag.

Han debuterte på landslaget til Kamerun under Afrikameisterskapen i 2008, mot Egypt.

Alexandre Song er i slekt med den kamerunske landslagsspelaren Rigobert Song.

Kamerunske fotballspelarar
Bastia-spelarar
Arsenal-spelarar
Charlton-spelarar
Spelarar i Fotball-VM 2010
Spelarar i Fotball-VM 2014
Søren Georg Abel

Søren Georg Abel () var ein norsk prest og stortingsrepresentant.

Abel var fødd i Mo i Telemark, der faren var sokneprest. I 1788 vart han student frå Helsingørs skole og fire år seinare teologisk kandidat. I 1794 vart han personalkapellan hos faren, som då var sokneprest i Gjerstad. Frå 1799 var Abel sokneprest til Finnøy, medan han i 1803 vart farens etterfylgjar som sokneprest i Gjerstad.

På Finnøy engasjerte Abel seg frå 1801 i organiseringa av kystvernet. År 1813 vart han Riddar av Dannebrog for sin dugleik som leiar av kystvernet, og for sin forsvarsiver.

Abel representerte Nedenes amt på omframstortinget i 1814. Sjølv om han tala for unionen med Sverige den 20. oktober 1814, høyrde han til dei som høyrde dansketida til. Av den grunn tala han kvasst mot Nicolai Wergeland si bok Danmarks politiske Forbrydelser mod Norge (1816). Ved valet i 1815 vart han 1. varamann, men kom inn att på Stortinget i 1818. Han var då medlem av ni komitear.

Abel ivra for folkeopplysning. Han er mest kjend for katekisme-forklaringa si: Religions-spørgsmaal med Svar. Verket, som kom ut i København i 1806 er prega av den rasjonalistiske oppfatninga av dei kristelege dogma. Boka vart ikkje autorisert, men vart likevel ei mykje nytta lærebok. Ho kom ut i seks opplag.

Abel var far til Niels Henrik Abel. Han døydde på prestegarden i Gjerstad i 1820.

Verk
Religions-Spørgsmaal med Svar, indrettet efter de Unges Fatte-Evner, 1806

Kjelder
Lindstøl, Tallak:Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914, B. 1 D. 1 : Biografier A-K  digital utgåve side 20-21

Stortingsrepresentantar 1814
Stortingsrepresentantar 1818-1820
Stortingsrepresentantar for Aust-Agder
Norske prestar
Dannebrogordenen
Folk frå Tokke
Niels Henrik Abel
Cédric Moubamba

Cédric Moubamba () er ein gabonsk fotballspelar som spelar for Dhofar i den omanske fotballigaen, og for det gabonske landslaget. Han spelar fast for Gabon sitt fotballandslag, og var med i Gabon sin tropp til Afrikameisterskapen i både 2000 og 2010.

Gabonske fotballspelarar
Didier Ovono

Didier Ovono () er ein gabonsk fotballspelar som spelar som keeper for Le Mans i den franske toppdivisjonen Ligue 1, og for det gabonske landslaget. Han var med i Gabon sin tropp til Afrikameisterskapen i 2010.

Gabonske fotballspelarar
Paços de Ferreira-spelarar
Le Mans-spelarar