alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Vasslås

Vasslås er ein konstruksjon som vert nytta i sluk og avløp for å hindra at kloakkgass og lukt treng opp frå rørsystemet. Dette vert oppnått ved å utforma avløpsrøret som ein liggjande S, det vil seia lage ein bua på røyret slik at det heile tida er fylt av vatn på eit punkt.

Vatnet vert liggjande som ein barriere mellom lufta på begge sider av denne vasslåsen. Vasslåsar er obligatoriske under oppvaskbenker og utslagsvaskar, i toalett og sluk og i dei fleste typar avløp. Oftast er vasslåsa og dei bua røyra godt synlege, men ikkje alltid. I toalett med moderne design kan vasslåsen liggja skjult i konstruksjonen, og under nyare servantar vil den ofte berre stå fram som ein utbuling eller som ein sylinderformet konstruksjon nede på avløpsrøret. Under sluk er ofte vasslåsen støypt inn i golvet.

Over tid vil det samla seg skitt og avleiringer nedst i rørbuen. Difor er dei fleste vasslås utstyrde med ein plugg i botnen. Dei er for å tappa ut vatn og skitt og stake opp røyra. I prinsippet er det enkelt å gjera dette. Om røropplegget er gammalt og pluggen rusta fast kan det likevel vera naudsynt med fagfolk, spesielt om konstruksjonen er mura fast i golv eller vegg. Då kan ukyndig bruk av makt øydeleggja eldre konstruksjonar. Ein del nyare vasslås er konstruert slik at ein for hand kan demontera heile vasslåsen og reinsa den.

Bortsedd frå reinsing, krev sjeldan vasslås vedlikehald. Dersom avløpet står ubenyttet i lang tid er det likevel fare for at vatnet i vasslåsen fordampar, slik at kloakkgassen kan siva opp. Vasslåsar kan òg utsetjast for frost, dersom hus til dømes står ubenytta og uoppvarma på vinterstid. I såg fall kan ein forhindra skade ved å hella frostvæske i vasslåsen.

Vasslås-prinsippet vert òg nytta i gjærlås, som til dømes på vinballongar når råstoffet gjærar. I det tilfellet er poenget at gassen frå gjæringen skal sleppa ut, medan luft frå omgivnadene ikkje skal sleppa inn og forureina den gjærande væska.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Vannlås» frå ,  den 20. september 2018.  
 

Teknologi
VVS
Vatn
Raketten BFR

BFR er ein tostegsrakett under utvikling av SpaceX. Han er planlagd å vera 118 meter høg, 9 meter i diameter og å ha plass til opp mot 100 passasjerar. Heile raketten skal kunna nyttast om att, og både fyrste- og andresteget skal landa vertikalt under eiga motorkraft, likt måten fyrstesteget til Falcon 9-raketten landar på.

Kjelder 

SpaceX
Grand Hotel i Oslo

Grand Hotel er eit hotell på Karl Johans gate 31 i Oslo. Hovudfasaden vender mot Eidsvolls plass og Stortingsbygningen.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Grand Hotel (Oslo)» frå ,  den 20. september 2018.  
 

Skipingar i 1874
Hotell i Oslo
Kulturminne i Oslo
Maskinomsette artiklar som treng gjennomgang
Marinus van der Lubbe

Marinus van der Lubbe ( var ein nederlandsk kommunist og medlem av Communistische Jeugd Bond (forbunde av unge kommunistar).

I samband med Riksdagsbrannen den 27. februar 1933, omtrent ein månad etter at Adolf Hitler hadde vorte rikskanslar i Tyskland, vart han kjend skuldig og avretta for å ha stifta brannen.

Tysk rett endra i april 1967 domen til åtte års fengsel, men han vart i januar 2008 oppheva med bakgrunn i ei lov om nasjonalsosialistisk urett.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Marinus van der Lubbe» frå ,  den 20. september 2018.  
 

Kommunistiske politikarar
Nederlendarar
Folk frå Leiden
Folk avretta ved halshogging
Transportfly

Transportfly er eit fly som er konstruert for og blir brukt til frakt av gods i staden for passasjerar. Dette gjer at eit transportfly ofte lett kan identifiserast. Moderne store transportfly har ofte ei skrogform som gjer dei veleigna til å ta ombord store einingar. 

Fly er vorte nytta for å frakta luftpost sidan 1911 og allereie i 1920-åra vart det bygde fly som var spesielt tilpassa for transport av frakt. Det første «verkelege» transportflyet var det tyske Arado Ar 232, som blei nytta under andre verdskrigen.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Transportfly» frå ,  den 20. september 2018.  
 

Transportfly
Forteljar

Forteljar er ein person som legg fram ei forteljing, anten i form av ei munnleg forteljing eller som ei forteljarstemme i eit ferdig laga verk.

Ein forteljar kan vera den som fysisk fortel noko til ein eller fleire tilhøyarar som underhaldning eller overlevering av minne eller tradisjon. Ein slik forteljar kan ha forteljing som yrke eller rolle, eller berre gå inn i rolla ei kort tid. 

I tradisjonelle forteljaryrke kan ein formidla nye eller nedarva forteljingar på vers eller prosa, gjerne sungne og akkompagnerte med musikkinstrument eller i lag med dramatiske verkemiddel. Nokre døme på slike forteljaryrke er den gamle greske rapsoden, den norrøne skalden, iransk naqqāl og vestafrikansk griot. I moderne tid kan folk ha roller som forteljarar på mellom anna i barnehagar, bibliotek, museum og på stand up-førestilling.

I dramatiske verk kan ei forteljarrolle gje bakgrunn, kontekst eller anna informasjon som er viktig for handling. I eit innspelt verk som film, fjernsyn, høyrespel eller annan audio kan forteljaren igjen binda saman stoffet eller forklara det som ikkje kjem tydeleg fram av opptaka.

Forteljaren kan også vera ei stemme i ei nedskriven forteljing. Denne forteljarstemma kan vera ein tydeleg person, i nokre høve også deltakar i forteljinga (personal forteljar), eller ein meir tilbaketrekt formidlar eller observatør (autoral forteljar).
Innan litteraturteori skil ein også mellom ulike forteljartyper, som ein allvitande forteljar, ein påliteleg eller upåliteleg forteljar og så bortetter.

Kjelder

Forteljing
Litteraturteori
Litteraturyrke
Caldastanagar

Caldastanagar (Bangsia melanochlamys) er ein fugl i tanagarfamilien som er endemisk til Colombia.

Skildring 
Dette er ein robust bygd tanagar, ca. 15 centimeter og med vekt på rundt 40 gram. Kjønna er like. Dei har tjukt svart nebb og kort, svart hale. Fjørdrakta til vaksne har mørk blåleg til svart overside, heile hovudet og strupe, øvre bryst er svart. Nedre bryst, buk og undergump er kraftig gul. Han har eit ceruleanblått område øvst på vengen. 

Utbreiingsområdet er skildra som todelt. Ein populasjon ligg i vestsida og nordsida av den sentrale fjellkjeda av Andes, innanfor sørlege Antioquia, ved elva Nechí og innanfor reservatet Reserva la Serrana. Det andre området ligg langs vestsida av vestlege Andes, særleg i Cerro Tatamá og Mistrató. Området er avgrensa, men fell litt innanfor tre departement: Chocó,  Risaralda og Valle del Cauca. Caldastanagarar lever her i fuktig til våt subtropisk alpin skog eller tåkeskog i høgder frå 1000 til 2285 moh. Føda er i stor grad frukt, men leddyr er eit supplement.

Populasjonen er estimert til å ligge mellom 600 og 1700 individ og er trudd å vere minkande. Arten er klassifisert som globalt sårbar.

Kjelder  
Referansar

Bakgrunnsstoff 

tanagarfamilienFuglar endemiske til Colombia
Oddernes prestegard

Oddernes prestegard ligg like nord for Oddernes kyrkje.

Kyrkja er frå mellomalderen, og det har vore prestegard på staden sidan reformasjonen. Dagens hovudbygning vart oppført i 1759–61 etter at den førre brann. Det vart utført større endringar og vølingar i 1892 og 1923, dei siste etter teikningar av Niels Winge Grimnes. Prestegarden vart freda av Riksantikvaren i 1991. Han vart noko modernisert i 1994.

Hovudbygningen (våningshuset) er eit laftebygg i to og ein halv etasje med ståande panel og saltak. Han hadde før 1923 ei ekstra fløy i full høgd vinkelrett på den noverande, og fargen har variert. I dag er han kvit. Nordover og så vestover frå våningshuset går lavare fløyer. Dei tre fløyene dannar eit gardstun med utgang mot Jegersbergveien i vest. Bygningsmassen er omgjeven av eit hageanlegg som i tur er omgjeven av Oddernes kyrkjegard.

I området rundt prestegarden og kyrkjegarden er ei rekkje jernaldergravar.

Kjelder 
 Oddernes prestebolig  hos Opplysningsvesenets fond

Fotnotar 

Prestegardar i Noreg
Kulturminne i Kristiansand
Byggverk i Kristiansand
Gardar i Agder
Tobias Øgrim

Tobias Immanuel Øgrim () var ein svensk-norsk kommandør i Frelsesarmeen.

Liv og virke

Bakgrunn 
Han var son av Johan Ögrim, og kom til Noreg fyrste gong i 1895, der far hans var sjefssekretær i Frelsesarmeen. I 1905 drog han til Den internasjonale krigsskolen til Frelsesarmeen i London.

Virke i Frelsesarmeen 
Seinare vart han send som frelsesoffiser til England, Japan og fleire europeiske land, mellom anna Færøyane.

Etter at faren Johan vart landsleiar i Frelsesarmeen i Noreg i 1906, tok Tobias norsk statsborgarskap i 1908. Han hadde ei rekkje nøkkelstillingar som frelsesoffiser i Noreg, mellom anna som krigsskulesjef (rektor for offisersutdanninga) og sjefssekretær (nestkommanderande). Ein periode var han og kona misjonærar i Japan. Han var leiar av Frelsesarmeen i Noreg frå 1945 til 1948, der han gjorde ein monaleg innsats i hjelpearbeidet i det krigsherja Nord-Noreg. 

Frå 1948 til 1951 var han internasjonal sekretær for Europa ved hovudkontoret i London. Han leidde Frelsesarmeen i Sverige frå 1951 til 1956. Frå denne stillinga vart han pensjonert. Han døydde i 1962, under eit besøk til ei svensk forsamling.

T.I. Øgrim hadde fem barn. Han er far til fysikaren Otto Øgrim og Kristian Øgrim, som mellom anna var programleiar i NRK Fjernsynet. T.I. Øgrim er stamfar til alle med Øgrim-namnet i Noreg. Forfattaren Tron Øgrim var såleis eit av barnebarna.

Dottera Ruth var gift med den mangeårige ordføraren i Oslo, Brynjulf Bull.

Kommandør T. I. Øgrims plass utanfor Hovudkvarteret til Frelsesarmeen i Bernhard Getz' gate i Oslo er oppkalla etter han.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Tobias Øgrim» frå ,  den 21. september 2018.

Bakgrunnsstoff 
 Holm, Henry: T.I.Øgrim: Han glemte ingen – Salvata Kristelige forlag – Oslo 1964

Nordmenn av svensk opphav
Frelsesarmeen
Brynjulf Bull

Brynjulf Friis Bull () var ein norsk jurist, høgsterettsadvokat og politikar for Arbeidarpartiet, oppvaksen på Alfaset.

Oppvekst og utdanning 
Brynjulf Bull vart fødd i Kristiania som ein av fleire søner til  forretningsmannen Trygve Bull og Sally, fødd Friis. Ein av brørne hans var Trygve Bull. På farssida tilhøyrde familien den trønderske slekta Bull.
Etter skulegang på Fru Nielsens Latin- og realskole tok han examen artium ved Oslo katedralskole i 1925 og byrja deretter på jusstudiar ved Universitetet i Oslo.

Som student vart han med i den kommunistiske akademikargruppa Mot Dag og organisasjonen Clarté, som var meir internasjonalt orientert, men i Noreg nært knytt til Mot Dag. Han vart leiar for Clarté i 1933. I 1935 var han leiar for Det Norske Studentersamfund. 

Bull var interessert i skodespelarkunst og tok del både som skodespelar og som leiar i Studentersamfundets Theater ved Det Norske Studentersamfund.

Han tok juridisk embetseksamen i 1930.

Karriere 

I 1933 etablerte Bull sin eigen advokatpraksis der han mellm anna tok saker for fagrørsla og straffesaker. Under krigen arbeidde han for fagrørsla til at han vart arrestert av tyskarane og sat fengsla blant anna på Grini frå 1942 til 1944. 

Han var statsadvokat for landssviksaker 1945–47.
Bull var ordførar i Oslo 1952–1975, bortsett frå i periodane 1956–1959 og 1962–1963.
Frå 1953 til 1963 var han leier i Arbeidsretten.

Etter at Mot Dag gjekk inn i Arbeidarpartiet vart òg Brynjulf Bull engasjert der. Han vart vald inn i Oslo kommunestyre i 1945. I 1948 vart han varaordførar og i 1952 ordførar. Ordførarposisjonen hadde han til 1975 bortsett frå i periodane 1956-1959 og 1962-1963.

I 1966 var han sentral i løysinga av «teaterstreiken».  Bull var pådrivar for, og første styreleiar i, Oslo Konserthus. I Oslo er vestre del av Rådhusplassen oppkalla etter han.

Han mottok St. Hallvard-medaljen i 1976.

Familie 
Bull var frå 1937 gift med Ruth Bernhardina Øgrim og er far til tidlegare statssekretær Bernt Bull.
Politikaren, forfattaren og skulemannen Trygve Bull var bror hans.

Referansar 

Denne artikkelen bygger på «Brynjulf Bull» frå ,  den 20. september 2018.

Bakgrunnsstoff 

 Brynjulf Bull i Store norske leksikon.

Ap-ordførarar i Oslo
Formenn av Det Norske Studentersamfund
Medlemmar av Mot Dag
Folk frå Oslo
St. Hallvard-medaljen
Ramnes prestegard

Ramnes prestegard ligg halvannan kilometer sørvest for Ramnes kyrkje, i Tønsberg kommune i Vestfold og Telemark. Tunet er sentrert om Prestegårdsveien, med bygningar på både sider av vegen. Historia til prestegarden strekk seg visstnok attende til før reformasjonen.

Hoveubygningen er eit laftebygg i ein etasje med saltak. Eldste del er frå 1742, og i 1825–26 vart han flytta litt østover og utvida. Bygningen er freda.

Kjelder 
 Ramnes prestebolig  hos Opplysningsvesenets fond
 

Prestegardar i Noreg
Kulturminne i Tønsberg
Gardar i Tønsberg
Freda bygg i Vestfold og Telemark
Det europeiske forsvarsbyrået

Det europeiske forsvarsbyrået (European Defence Agency, EDA) er eit samarbeidsorgan for til forsvars- og rustningspolitikk, etablert i Den europeiske unionen. Byrået vert leia av Federica Mogherini.

Det europeiske forsvarsbyrået vart etablert i 2004, som eit instrument i EUs felles tryggings- og forsvarspolitikk. Det har til oppgåve å harmonisera forsvars- og rustningspolitikken i EUs medlemsstatar. Føremålet er vidare å oppnå ei forbetring av den militære kapasiteten i EU og å effektivisera evna innanfor byrået til å handtere krisar. Føremålet er dessutan å effektivisera europeisk rustningsindustri. 

EDA hadde per 2018 ca. 140 tilsette, og hovudkontor i Brussel.

Medlemsland og samarbeidsland 
Alle EU-medlemslanda bortsett frå Danmark deltek i byrået. Etter at Danmark sa nei gjekk landet i staden med på Maastricht-avtala i 1992. Dette var eit nasjonalt kompromiss der landet tok atterhald overfor EU på fire område, mellom dei forsvar. EU godtok dette atterhaldet. 

Byrået har samarbeidsavtaler med Noreg (2006), Sveits (2012), Serbia (2013) og Ukraina (2015).

Sjå òg 

 Den vesteuropeiske unionen
 OCCAR

Referansar 

Denne artikkelen bygger på «Det europeiske forsvarsbyrå» frå ,  den 21. september 2018.

Bakgrunnsstoff 
  

Skipingar i 2004
Federica Mogherini

Federica Mogherini () er ein italiensk statsviter og politikar for Partito Democratico. Ho var frå februar til oktober 2014 utanriksminister i Italia. Mogherini har vore medlem av Italias deputertkammer sidan 2008. Ho tiltredde 1. november 2014 som EUs høgrepresentant for utanrikssaker og tryggingsspolitikk og visepresident i Juncker-kommisjonen.

Mogherini er dotter av filmregissøren Flavio Mogherini og har studert statsvitskap. Ho er gift med Matteo Rebesani og har to døtrer.

Referansar 

Denne artikkelen bygger på «Federica Mogherini» frå ,  den 21. september 2018.

Bakgrunnsstoff 

 Biografi i Europakommisjonen

Italienske politikarar
Folk frå Roma
Brexit

Brexit (samansett av «Britain» og «exit») er eit populært namn på prosessen med å føra Storbritannia ut av EU. Landet blei medlem av EU i 1973. I 2016 stemte eit fleirtal i ei rådgjevande folkerøysting for å forlata EU.

Den britiske folkerøystinga om medlemskapen vart halden den 23. juni 2016. 51,89 % av veljarane stemde for å forlata EU, medan 48,11 % stemde for å verta verande i EU.

Prosess 
I mars 2017 vedtok det britiske parlamentet ei lov som gav regjeringa fullmakt til å forhandla om Storbritannias uttreden frå EU. Etter at denne loven vart sanksjonert av dronninga den 16. mars 2017 kunne regjeringa kunngjera overfor EU at landet hadde til føremål å melda seg ut, noko som igangsette utmeldingsprosessen gjeven i artikkel 50 i Maastricht-traktaten

Forhandlingane om Storbritannias uttreden frå EU starta formelt då Theresa Mays regjering aktiverte artikkel 50 i Traktaten om Den europeiske unionen. Denne artikkelen kom inn i traktaten då Lisboatraktaten tredde i kraft i 2009. Artikkel 50 vart aktivert 29. mars 2017 då eit brev om Storbritannias utmeldelse vart overlevert presidenten for Europarådet, Donald Tusk. Forhandlingane vert forventa å vara i to år, men tidsfristen kan forlengast.

Theresa May etablerte ein eigen minister for utmelding frå EU i juli 2016. Forhandlingane var stipulert til å vara i to år. Statsminister Theresa May la opp til ei omfattande frihandelsavtale med EU til erstatning for medlemskap. EUs leiing la i utgangspunktet opp til handelsavtale omtrent som den Canada har, men  regjeringa ved brexit-minister David Davis sjølv ynskte ein  meir omfattande avtale enn Canadas og Japans, òg omtalt som «Canada+» eller «Canada++», der blant anna finansielle tenester skulle inngå, Overgang til EFTA og eventuelt EØS er ei aktuell løysing for Storbritannia, ei løysing den britiske regjeringa avviste etter folkerøystinga.

Utanriksminister Boris Johnson og David Davis kunngjorde 8. og 9. juli 2018 at dei trekte frå seg sina stillingar fordi dei meinte at strategien til regjeringa for å forlata EU ikkje var radikal nok. Mays regjering vart 6. juli samde om å arbeida for ei frihandelsavtale med industri- og jordbruksprodukt der Storbritannia i praksis vert verande ein del av EUs indre marknad for varer men ikkje for tenester. May ynskte òg eit regelverk for rørsle av arbeidskraft.

Referansar 

Denne artikkelen bygger på «Brexit» frå ,  den 21. september 2018.  
 

Britisk politikk
EU
Framtidige hendingar
Hendingar i 2010-åra
David Davis

David Michael Davis () er ein britisk konservativ politikar. Han var minister for den britiske uttredinga frå EU (Brexit) frå 13. juli 2016]] til 8. juli 2018.

Medlem av Underhuset 
I 1987 vart Davis medlem av Underhuset for Boothferry-kretsen i Yorkshire og Humber. I 1997 vart kretsen delt i fleire mindre kretsar, og Davis heldt fram som underhusmedlem for ein av dei nye kretsane (Haltemprice og Howden i Humberside i East Riding of Yorkshire).

Europaminister i 1994–1997 
Davis var viseminister for EU-tilhøve (Minister of State for Europe) i 1994–1997. Som europaminister var han underlagt utanriksministrane Douglas Hurd og Malcolm Rifkind.

I byrjinga av 1997 vart Davis medlem av statsrådet.

Partiformann 
Davis var formann for det britiske konservative partiet i 2001–2002. På denne posten vart han etterfuølgd av den seinare statsministeren Theresa May, som var den organisatoriske formannen til partiet i 2002–2003.

Minister for Brexit frå 2016 
Den 13. juli 2016 vart Davis medlem av Theresa May si regjering. Her fekk han den nyoppretta post som minister for Brexit.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «David Davis (britisk politiker)» frå ,  den 21. september 2018.  
 

Britiske ministrar
Britiske parlamentsmedlemmer
Folk frå York
Viktor Kolotov

Viktor Mikhailovitsj Kolotov () var ein sovjetisk fotballspelar som hadde stor suksess med Dynamo Kiev i tida 1971-81. Midtbanespelaren deltok i 55 landskampar for Sovjetunionen i åra frå 1970 til -78.

Klubbspel
Kolotov var fødd på landsbygda ved Kazan i den dåverande sovjetrepublikken Tatarstan. Etter å ha utmerkt seg på Rubin Kazan åra 1969 og -70, flytta han over til Dynamo Kiev frå 1971. Dynamo var i ferd med å byggje opp eit topplag, med eit mannskap som skulle dominere sovjetisk fotball det neste tiåret. Allereie i sit fyrste år med Dynamo vart Kolotov seriemeister og i 1974 vart det nasjonal dobbelttriumf. Toppen kom i 1975 med siger både i cupvinnarcupen, serien og den nasjonale cupen. I 1975 var Kolotov kaptein på laget og fekk gleda av å heve cupvinnarcup-pokalen etter å ha slått ungarske Ferencváros med 3-0 i finalen i Basel. Sidan vann han ytterlegare tre nasjonale meistertitlar i Sovjetunionen. Gjennom sine 10 sesongar i Dynamo Kiev var Kolotov med om å vinne fem seriemeisterskap og to nasjonale cup-pokalar. I 1981 vart han sitjande på reservebenken og la opp.

Landslagsspel
Kolotov fekk sin landslagsdebut hausten 1970 og skåra i alle dei fire fyrste landskampane han spelte. Han var med då Sovjetunionen tapte EM-finalen 1972 mot Vest-Tyskland med 0-3. Under dei olympiske sommarleikane 1972 spelte han alle seks kampane til Sovjetunionen og skåra i tre av dei. I turneringa delte Sovjet og Aust-Tyskland bronsemedaljane då bronsefinalen enda 2-2. Åra 1975 og 1976 var Kolotov kaptein på landslaget. I den eigenskap var han med å vinne bronsefinalen i Montreal-OL med 2-0 over Brasil. Etter å ha vore ute av landslaget ei tid, deltok han i fleire kampar i 1977/78-sesongen. Bortekampen mot Romania i mai 1978 vart hans 55. og siste i landslagsdrakta. Han skåra 22 landslagsmål.

Merittar
Vinnar av cupvinnarcupen: 1975 med Dynamo Kiev
Sovjetisk seriemeister: 1971, 1974, 1975, 1977, 1980 med Dynamo Kiev
Sovjetisk cupmeister: 1974 og 1978 med Dynamo Kiev
EM-sølv: 1972 med Sovjetunionen
OL-bronse: 1972 og 1976 med Sovjetunionen

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Viktor Kolotov» frå ,  den 21. september 2018.  
 
eu-football]

Dynamo Kiev-spelarar
Spelarar i Fotball-EM 1972
Mürzzuschlag

Mürzzuschlag er ein by og ein kommune i distriktet Bruck-Mürzzuschlag i forbundslandet Steiermark i Austerrike. Kommunen har ei flatevidd på 51,3 km² og i kring 8 600 ibuarar. Byen Mürzzuschlag ligg 670 meter over havet og hyser om lag 6 000 ibuarar.

Mürzzuschlag har verdas største vintersports-museum.

Forfattaren Elfriede Jelinek er frå Mürzzuschlag.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Mürzzuschlag» frå ,  den 21. september 2018.  
 

Kommunar i Steiermark
Byar i Austerrike
Fritzners gate i Oslo

Fritzners gate (1-22) er ei gate på Gimle i Oslo Gimle i Oslo som ligg ved Frogner kyrkje. Gata går frå Sophus Lies gate til Bygdøy allé, og er ei av dei dyraste gatene i Oslo.
To ambassadar og ei kyrkje har adresse i denne gata: Den indonesiske ambassaden i nummer 12 og den tsjekkiske i nummer 14. American Lutheran Church i Oslo held til i nr. 15.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Fritzners gate (Oslo)» frå ,  den 21. september 2018.  

Vegar i Oslo
Bydel Frogner
Sophus Lies gate i Oslo

Sophus Lies gate er ei gate på Gimle i Oslo. Ho ligg mellom Bygdøy allé og Thomas Heftyes gate. Gata er oppkalla etter matematikaren Sophus Lie.

Fleire av leilegheitene i Sophus Lies gate var tidlegare tenestebustader for statstilsette, men er no selde til private.

Dei høgaste gatenummera i Sophus Lies gate høyrer til eit samanhengande bygningskompleks som heilt omgjev Frogner kyrkje.

Den ungarske ambassaden ligg i Sophus Lies gate 3.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Sophus Lies gate (Oslo)» frå ,  den 21. september 2018.

Litteratur 

   S

Bakgrunnsstoff 

  

Bydel Frogner
Vegar i Oslo
Krist kirkegård

Krist kirkegård er ein freda kyrkjegard i Oslo som ligg i Grubbegata på Hammersborg.

Kyrkjegarden vart laga i samband med flyttinga av byen flytt etter storbrannen i 1624. På området ved kyrkjegarden vart det først sett opp eit lite kapell av tre i 1626, kalla Christkirken, i påvente av den permanente kyrkja. Christkirken fungerte som gravkapell fram til det vart rive i 1756.

Etter eit pestangrep i 1654 trengde ein fleire gravplassar. Det vart laga rom for desse ved Christkirken, hovudsakleg for døde soldatar frå Akershus festning.
Dei døde er heidra med eit eige monument, Peststøtta frå 1654. På grunn av at kyrkjegarden i hovudsak vart brukt til militære, gjekk han under namnet Krigskyrkjegarden på folkemunne.

Etter eit kolera-angrep i 1835 vart kyrkjegarden mellombels utvida heilt ned til Møllergata. I 1946 vart Grubbegata anlagd og delte kyrkjegarden i to. Den nedre delen mellom Grubbegata og Møllergata vart gjort om til dagens Kristparken i 1964. Den noverande kyrkjegarden gjekk ut av bruk i 1924 og stod avlåst til han vart rehabilitert i 1999.

I sør grensar kyrkjegarden til den gamle Deichmanske bibliotek-bygningen (hovudbibliotek 1933–2019) og Svenska Margaretakyrkan.

Kjende personar gravlagt på kyrkjegarden 

 Nicolay Johan Krog (1787–1856), sjef for Krigsskolen og statsråd
 Andreas Samuel Krebs (1776–1818), oberst og «Helten frå Matrand». Det blir lagt krans på gravstaden hans kvar 17. mai.
 August Friedrich von Wackenitz (1726–1808), general
 Niels Treschow (1751–1833), professor i filosofi
 Frederik Wilhelm Stabell (1763–1836), general og eidsvollsmann
 Palle Rømer Fleischer (1781–1851), general, statsråd og eidsvollsmann

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Krist kirkegård» frå ,  den 21. september 2018.

Bakgrunnsstoff 

 Informasjonsbrosjyren til kommunen om kyrkjegarden
 

Parkar i Oslo
Kulturminne i Oslo