alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Shrewsbury

Shrewsbury er ein by i Shropshire sørvest i England. Han ligg ved ela Severn rundt 15 km aust for grensa til Wales. Shrewsbury er administrasjonsby både for grevskapet Shropshire og for distriktet Shrewsbury and Atcham.

Historie 

Byen blei grunnlagd rundt år 800. Staden var kjend som Pengwern ('oreåsen') for britonarane, og Scrobbesburh (dativ Scrobbesbyrig, med uklar tyding) for anglosaksarane. Dette namnet blei seinare anglifisert til både Shropshire og Shrewsbury. Byen har også eit walisisk namn, Amwythig, som tyder 'befesta stad'.

Byen var på høgda som handelsstad i seinmellomalderen på 1300- og 1400-talet, hovudsakleg gjennom ullhandel med resten av Europa. Elva Severn tillét rask transport av varer.

I 1403 blei slaget ved Shrewsbury mellom kongshæren til Henrik IV og opprørarar utkjempa utenfor byen, på ein stad seinare kjend som Battlefield. 

Shrewsbury blei i liten grad enda av 
Den industrielle revolusjonen hadde lite å seia for byen, trass i nærleiken til årestaden for moderne industri i Coalbrookdale og Ironbridge.

Sjåverdig 

Gatenettet frå mellomalderen, med tronge gater og smug, er bevart i stor grad. Mange av smuga er kjend som shuts, fordi dei tidlegare blei stengd (shut) nattestid. Det finst fleire pubar som har vore i drift gjennom hundreår, mellom dei Golden Cross frå 1428 som er byens eldste pub.

Midt i byen ligg The Quarry, ein stor park ved elva, som gjer at Shrewsbury fortener kallenamnet «blomebyen». I tillegg blir Shrewsbury Flower Show, ein av dei største blomefestivalane i Storbritannia, halde her årleg. 

Dei tre viktigaste musea i byen er Rowley's House, Shrewsbury slott med Shropshire Regimental Museum og Coleham Pumping Station.

Kjende folk knytte til Shrewsbury 
Charles Darwin, naturforskaren kjend som opphavsmannen til evolusjonsteorien, er truleg det best kjende bysbarnet. I 2007 bytta Shrewsbury ut mottoet «Town of Flowers» frå vegskilta inn mot byen med «The birthplace of Charles Darwin».

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Shrewsbury» frå , og «Shrewsbury» frå  den 15. februar 2009.

Bakgrunnsstoff 

Byar i Shropshire
Byar ved Severn
Arba'in

Arba'in (arabisk الاربعين, 'førti') eller tsjehelom (urdu) er ei høgtid feira av sjiamuslimar. Dagen blir feira årleg den tjuande safar, førti dagar etter asjura, dødsdagen til martyren Husayn ibn Ali i 680. Dette er den vanlege lengda på sørgjetida i islam.

Karbala i Irak med Husayn-moskeen er den viktigaste staden for denne høgtida. Feiring av høgtida i byen var forbode i mange år under Saddam Hussein sitt styre. Ho kunne markerast igjen etter den USA-leia invasjonen av Irak i 2003. I 2008 kom det rundt ni millionar pilegrimar til byen under arba'in.

Tidspunkt 

Medan arba'in alltid fell på same dato i den muslimske kalenderen, 20. safar, flytter feiringa seg i høve til den gregorianske. Det muslimske året er noko kortare enn det vestlege, og arba'in fell derfor noko tidlegare kvart år.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Arba'in» frå , og «Arba'een» frå  den 15. februar 2009. 
 

Muslimske høgtider
Sjiaislam
Karbala
Irakisk kultur
Dick Taylor

Richard Clifford «Dick» Taylor () var ein av dei første bassistane for Rolling Stones. Han forlet band for å studere på Sidcup Art College og medan han var der danna han The Pretty Things i september 1963. 

I juli 1962, medan Taylor var på Sidcup Art College, vart the Rolling Stones danna då tremannsbandet til Taylor, Mick Jagger og Keith Richards, Little Boy Blue and the Blue Boys, slo seg saman med Brian Jones og Ian Stewart og danna Rollin' Stones. Taylor spelte opphavleg sologitar, men måtte spele bass då Jones kom inn i bandet. 

I november 1962 forlet Taylor bandet og Bill Wyman tok over som ny bassist i desember 1962.

Seinare i 1963 danna Taylor The Pretty Things i lag med Phil May og igjen fekk han spele gitar. Under ein pause frå The Pretty Things etter albumet S.F. Sorrow frå 1968 produserte Taylor debutalbumet til Hawkwind, der han òg spelte gitar. Han medverka til punkrock med ei innspeling med Auntie Pus, og på siste halvdel av 80-åra spelte Taylor gitar i post-punk-bandet The Mekons. Dei opphavlege medlemmane i The Pretty Things er framleis i bandet i dag og gav ut albumet Balboa Island i 2007.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Dick Taylor» frå ,  den 16. februar 2009.  
 

Engelske rockegitaristar
Engelske plateprodusentar
Engelske låtskrivarar
Britiske rhythm and blues boom-musikarar
Sologitaristar
Slidegitaristar
Folk frå Isle of Wight
Musikarar frå Kent
The Rolling Stones-medlemmar
The Mekons-medlemmar
The Pretty Things-medlemmar
Mick Taylor

Michael «Mick» Kevin Taylor () er ein engelsk musikar som er mest kjend som tidlegare gitarist i The Rolling Stones.

Taylor vart med i The Rolling Stones i 1969 etter at Brian Jones hadde fått sparken, men gav seg alt i 1974, og vart då erstatta av Ronnie Wood.

Han starta å spele gitar alt som niåring og som tenåring danna han band i lag med kameratane kalla The Juniors (eller the Strangers). Dei fekk gjeve ut ein singel og hadde ei framføring på TV. Delar av bandet danna seinare gruppa The Gods som i 1966 varma opp for Cream.

Då Taylor var 16 år gammal (1965) hadde han ein kveld kome for å sjå John Mayall & the Bluesbreakers i Hatfield saman med nokre bandkameratar. Eric Clapton, som spelte i bandet då, møtte ikkje opp, og etter at Taylor hadde snakka med Mayall i pausen, enda han på scenen som gitarist på gitaren til Clapton. 

Taylor vart kjend som eit musikalsk vindunderbarn og vart spurt om å verte med i the Bluesbreaker etter Peter Green gav seg. Før han fylte 18, spelte Taylor inn album og turnerte saman med den engelske blues-pioneren John Mayall. Frå 1966 til 1969 utvikla Taylor sin flytande, følsame og bluesbaserte gitarstil. 

Då Brian Jones fekk sparken i the Stones, måtte dei ha ein ny gitarist og Jagger spurte John Mayall om råd. Han anbefalte Mick Taylor, som kom på prøvespel og fekk jobben. Ikkje mange år seinare følte han at The Rolling Stones var på veg inn i ein blindveg musikalsk sett og narkotikaproblema deira hadde vorte større. I tillegg vart han ikkje tilskriven som medlåtskrivar på enkelte av songane, og han følte han hadde fått nok og forlet bandet etter albumet It's Only Rock 'n' Roll kom ut i 1974. 

Bandet vart særs overraska då Taylor fortalte at han forlet bandet. Jagger har seinare fortalt at han aldri har fått vite årsaka til at han forlet bandet, men at han syntest Taylor hadde viktige bidrag til bandet, mellom anna med å gjere det meir melodiøst. Han sa òg at det er mange som meiner perioden med Taylor i bandet var den beste perioden til the Stones.

I tida etter Stones spelte Taylor med fleire artistar, mellom andre Mike Oldfield, Carla Bley og Little Feat. Det første soloalbumet hans kom i 1979, før han la ut på turne med Alvin Lee frå Ten Years After og i 1983 spelte han med Bob Dylan, på albumet hans Infidels.

Album

Med The Rolling Stones 

 Get Yer Ya-Yas Out! The Rolling Stones in concert (1970)
 Sticky Fingers (1971)
 Exile On Main St. (1972)
 Goats Head Soup (1973)
 It's Only Rock'n Roll (1974)

Som soloartist 

 Mick Taylor (1979)
 Stranger in This Town (1990)
 Too Hot for Snakes (1991) (Carla Olson & Mick Taylor)
 Stone's Throw (2000)
 14 Below (2003)

Bakgrunnsstoff 
 Rolling Stones - Mick Taylor

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Mick Taylor» frå , den 16. februar 2009. 
 oppgav desse kjeldene:

The Rolling Stones
Engelske gitaristar
Engelske bluesgitaristar
John Mayall & the Bluesbreakers-medlemmar
Fingerstilgitaristar
Visnepunkt

Visnepunkt eller visnegrense er ei grense for kor låg vassinnhaldet kan vere i eit jordsmonn før plantene visnar. I ein tørrvêrsperiode vil vegetasjonen nytte vatn som er lagra i jorda, og plantene visnar. Som regel er det noko vatn att i jorda, men det er så sterk bunde at plantene ikkje kan nytte seg av det. 

Fysisk er visnepunktet definert (med symbol θpwp eller θwp) som vassinnhald ved eit sugetrykk på -1500 J/kg (eller -15 bar), eller negativt vassøyletrykk. Visnepunktet har ikkje noko konstant verdi, men er avhengig av jordsmonn, planter og atmosfæriske tilhøve.

Kjelder 
 Delar av denne artikkelen bygger på «Permanent wilting point» frå , den 16. februar 2009. 
 
 

Jordfysikk
Hydrologi
Prins Frederik (1599)

Frederik () var namnet på første sonen til Kristian IV og dronninga Anne Kathrine. Fredrik blei fødd i 1599, og døydde same året. Han var den første som fekk tittelen «prins» i Danmark.

I 1609 fekk kongeparet ein ny son som dei kalla Frederik. Han blei seinare kong Fredrik III.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Prins Frederik (1599)» frå , den 28. oktober 2009. 
 

Danske kongelege
Vindvern

Vindvern er vern mot skadar og ulemper av vind. Det er kanskje det eldste og best utvikla tiltaket for å modifisere klimaet nær jordoverflata. Eit vindvern kan bestå av ei rekkje av tre eller buskar, hekkar eller andre planter, eller kunstige skjermar som tette veggar eller gjerde. Føremålet med eit vindvern er å avgrense effekten av vinden nær overflata for å verne avlingar, dyr, bygningar, vegar eller anna. Mest naudsynt er slik vindvern nær kysten eller i andre opne landskap som er utsett for kraftig vind. 

Eit vindvern fører til at vinden bles raskare over sjølve vernet eller hindringa, og på lesida vert det så skapt turbulens, sjølv eit godt stykke frå vindvernet. Turbulensen fører til svakare vind ved overflata på lesida av vindvernet. Eit mål på kor godt eit vindvern er vert kalla leverknad.

Leverknad 

Leverknad er avhengig av avstanden til vindvernet og kor tett vindvernet er. Ein heilt tett vegg er ikkje alltid gunstig utandørs, fordi det kan skape særs sterk turbulens på lesida, som i seg sjølv kan vere skadeleg for til dømes planter, medan eit vindvern med høgare permeabilitet (opningar slik at vinden kan strøyme gjennom) framleis vil redusere vindstyrken, men samstundes gje mindre turbulens. I plantekulturar er derfor halvopne vindvern av tre eller buskar nytta som vindvern i staden for tette veggar.

Andre effektar 
Ein leskjerm vil ikkje berre påverke vinden, men òg andre faktorar like ved skjermen, som skuggeverknad på solstrålinga, varmestråling frå vernet vil påverke strålingsbalansen like ved skjermen, svakare vind vil føre til mindre evapotranspirasjon frå plantedekket og dagtemperaturen vil generelt verte høgare på lesida (bortsett frå i skuggen av skjermen). Om natta vil stråling frå vindvernet kunne hindre frost like ved skjermen, men elles auke faren for frost på grunn av mindre vind. 

Om vindvernet er bygd parallelt med høgdekotene i terrenget kan det oppstå kaldluftsoppdemming på oppsida av vernet, som aukar frostfaren her, medan frostfaren på nedsida minkar. 

Vindvern kan òg påverke den lokale nedbørsfordelinga, fordi det innanfor eit lite område vil falle mest nedbør der vinden er svakast. Særleg gjeld dette snø, og i ei lesone vil det ofte falle meir snø i opent lende, og særleg snøfokk vil legge snøen opp i le av ein vindskjerm, medan han lenger borte på lesida vert feid bort. Dette prinsippet dannar bakgrunnen for skigardar, og kan nyttast til å hindre at snøfonner legg seg på vegar og jernbanelinjer.

Kjelder 
 

Lokalmeteorologi
Vind
Økologi
Sondre

Sondre er eit mannsnamn, frå det norrøne namnet Sundri, kanskje samansett av 'symjing' og 'fred, vern'.

Sondre har namnedag i Noreg den 17. februar.

Bruken av namnet i Noreg 
Namnet Sondre var lite bruka i Noreg utanom Buskerud og Telemark før det fekk ein voldsom popularitetsauke på slutten av 1980-åra, med ein topp like etter 1990.
 I folketeljinga frå 1801 hadde 45 namnet Sondre, flest budde i Telemark
 I 1900 var 41 listeførte med namnet Sondre
 I 2008 har 7400 menn Sondre til første fornamn

Kjende namneberarar 
 Sondre Norheim (1825-1897), skisportens far
 Sondre Bratland (f. 1938), norsk songar og kvedar
 Sondre Lerche (f. 1982), norsk pop-musikar

Kjelder 
 Olav Veka: Namneboka, Det Norske Samlaget 1991

Bakgrunnsstoff 

 Folketeljingar i Digitalarkivet

Mannsnamn
Førenamn av norrønt opphav
Sindre

Sindre er eit mannsnamn, frå det norrøne namnet Sindri, av verbet sindra, 'gneistre'.

Sindre har i Noreg namnedag 9. mars.

Bruken av namnet i Noreg 
Namnet Sindre var lite bruka i Noreg utanom Buskerud før det fekk ein voldsom popularitetsauke på slutten av 1980-åra, først i Hedmark og Møre og Romsdal, med ein poplaritetstopp like etter 1990.
 I folketeljinga frå 1801 hadde 15 namnet Sindre, alle budde i Buskerud
 I 1900 var 8 listeførte med namnet Sindre
 I 2008 har 6884 menn Sindre til første fornamn

Kjende namneberarar 
 Sindre Rørstadbotnen (f. 1992), norsk vektløftar

Sjå òg 

 Folketeljingar i Digitalarkivet

Kjelder 
 Olav Veka: Namneboka, Det Norske Samlaget 1991

Mannsnamn
Førenamn av norrønt opphav
Sølve

Sølve er eit personnamn, frå det norrøne mannsnamnet Sǫlvi, ei sideform til Salve, kanskje av 'sal, hus' og etterleddet -ver som tyder 'mann, kjempe'. Namnet kan òg vere eit kvinnenamn, frå det norrøne kvinnenamnet Sǫlva, ei kortform av namn som Solveig.

Sølve har i Noreg namnedag den 20. juni.

Bruken av namnet i Noreg 
Det er sterkast tradisjon for å bruke namnet som mannsnamn.
 I folketeljinga frå 1801 hadde 10 menn namnet Sølve, flest budde i Telemark og Buskerud
 I 1900 var 8 menn listeførte med namnet Sølve, flest budde i Buskerud
 I 2008 hadde 14 kvinner og 437 menn Sølve til første fornamn

Kjende namneberarar 
 Sølve Grotmol (1939-2010), norsk journalist
 Sølve Stang (f. 1962), norsk journalist

Kjelder 
 Olav Veka: Namneboka, Det Norske Samlaget 1991

 Folketeljingar i Digitalarkivet

Mannsnamn
Kvinnenamn
Førenamn av norrønt opphav
Tvikjønna namn
Namnet Salve

Salve og Solve er mannsnamn avleidd frå det norrøne mannsnamnet Sǫlvi, kanskje av sal, hus og eit etterledd som tyder kjempe. Sølve er ei anna form av namnet.
Etternamnet Salvesen er avleidd av Salve.

Bruken av namnet i Noreg 
Namnet var ein god del bruka lengst sør i landet på 1800-talet, men bruken av namnet har gått kraftig attende mot vår tid.
 I folketeljinga frå 1801 hadde 538 menn namnet Salve, flest budde i Møre og Romsdal. 17 heitte Solve.
 I 1900 var 618 menn listeførte med namnet Salve, flest budde i Aust-Agder og i Vest-Agder. 14 var oppført som Solve, dei fleste budde i Telemark.
 I 2011 hadde 77 menn Salve som første fornamn. 21 heitte Solve.

Kjende namneberarar 
 Salve Austenaa (f. 1927), norsk spelemann

Kjelder 
 Olav Veka: Namneboka, Det Norske Samlaget 1991

 Folketeljingar i Digitalarkivet

 mannsnamn
 førenamn av norrønt opphav
Byklima

Byklima er eit omgrep nytta om dei klimatiske tilhøva i eit byområde som skil seg frå tilhøva i dei landlege områda rundt byen. Utbygging av byar kan endre naturmiljøet drastisk, og føre til store endringar i det lokale klimaet. 

Når store flater av opne, vegetasjonskledde landområde vert endra til eit tettbygd bymiljø av asfalt og betong, så endrar dette strålings- og varmeeigenskapane, samt fukt- og vindtilhøva i området. Til dømes vil auka forureining påverke strålinga og samstundes gje fleire kondensasjonskjerner, slik at det lettare oppstår tåke. Albedoen vert endra, bygningsmassen fører til auka varmelagringsemne og vasstransport til og frå overflata vert stengd av. Den ujamne overflata i ein by endrar òg vindmønsteret, samt at varme skapt av den menneskelege verksemda i byen fører til eit markant bidrag til dei naturlege energi- og vasskjeldene. 

Når ein studerer byklima er det vanleg å skilje mellom bygrenselaget, som er grenselaget over taknivå i byen, og bygningslaget, som er bygningar, gater, lufta mellom bygningane osv.

Energibalansen 
Ein kan skrive energibalansen for byvolumet som følgjer: 

der Q* er netto strålingsbalanse, QF er antropogen varme, altså varmen som er tilført ved menneskeleg verksemd, QH er fluks av følbar varme, QE er fluks av latent varme, ΔQS er endringa i lagra varme i byvolumet og ΔQA er netto varmetilførsel ved adveksjon.

Det finst ikkje noko generell regel for korleis strålinga endrar seg i eit byområde i forhold til landområda rundt, fordi strålinga er avhengig av fleire faktorar. Auka forureining fører til at mindre sollys kjem ned til overflata, men samstundes vert varmetapet frå overflata redusert. I tillegg vil ein by ofte ha mindre albedo enn omgjevnadane, slik at mindre stråling vert reflektert tilbake til verdsrommet att. 

Transport av latent varme til og frå byvolumet er ofte langt mindre enn på landlege flater, fordi ein stor del av byflata er vasstett og nedbøren vert raskt drenert bort via avløpssystemet. Om natta er byomådet forholdsvis varmt, slik at doggfall og rimavsetjing vert langt mindre enn i omgjevnadane. 

Transport av følbar varme er ofte effektiv over byområdet, fordi vind som bles gjennom ein by skapar kraftig dynamisk turbulens, som fraktar varmen opp i atmosfæren, og i rolege vindforhold er gjerne konveksjonen sterk. 

Bygningar og gatemateriale i byar kan lagre store varmemengder som er tilført ved solstråling eller antropogen varme. Denne varmen vert lagra og frigjort om natta, slik at nattavkjølinga som oftast vert mindre i byar enn i omgjevnadane.

Effekten av at byar er varmare enn omgjevnadane vert kalla varmeøyeffekten.

Kjelder 
 

Fysisk geografi
Lokalmeteorologi
Klima
Urban geografi
Maja Bogiçaj

Bogićaj (serbisk Богићaj, Bogićaj; albansk Maja Bogiçaj) er eit fjell i Prokletije, på grensa mellom Kosovo og Albania. Bogićaj er ein del av fjellområdet Bogićevica og har ei høgd på 2404 meter over havet. Ein av dei næraste fjelltoppane er Tromeđa, som ligg like nordaust for Bogićaj.

Fjell i Kosovo
Fjell i Albania
Internasjonale fjell i Europa
Den albansk-kosoviske grensa
Rops

Rops er eit fjell i Kosovo med ei høgd på 2502 meter over havet. Han er ein del av området Bogićevica i Prokletije, og er det nest høgaste fjellet i dette området etter Marijaš på 2544 meter over havet. 

Fjell i Kosovo
Marijaš

Marijaš (albansk Marijash; serbisk Маријаш, Marijaš) eller Bogdaš (Богдаш) er eit fjell i Kosovo i fjellkjeda Prokletije. Med ei høgd på 2533 meter over havet er det det høgastefjellet i Bogićevica-ormådet og eit av dei høgaste fjella i Prokletije i Kosovo. Fjellet ligg nær grensa til Montenegro.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Marijaš» frå , den 16. februar 2009. 
 

Fjell i Kosovo
Midžor

Midzhur (bulgarsk Миджур) eller Midžor (serbisk Миџор) er eit fjell i Balkanfjella på grensa mellom Serbia og Bulgaria. Med ei høgd på 2169 meter over havet er toppen den høgaste i dei vestlege Balkanfjella, og i Serbia (om ein ser bort frå Kosovo). Midzhur er det tolvte høgaste fjellet i Stara Planina. Sjølve toppen ligg i Bulgaria, berre få meter unna grensa mellom dei to landa. 

Sidan tidleg i 1990-åra har Midzhur vore tilgjengeleg for turistar frå begge sider, men tidlegare var toppen eit forbode grenseområde. På den bulgarske sida kan ein nå toppen frå landsbyen Gorni Lom. Chuprene biosfærereservat, som er verna av UNESCO, ligg vest for toppen. Fjellet er ein av få stader i Bulgaria der tiur framleis hekkar. 

Kjelda til Lom ligg ved foten av fjellet. Fleire små vasskraftverk er i drift langs elva nær Midzhur. Ein må ha spesialløyve frå grensepolitiet i Sofia for å gå til toppen av fjellet.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Midzhur» frå ,  den 16. februar 2009.

Bakgrunnsstoff 

Den bulgarske sida av Midzhur 
Peakbagger

Fjell i Bulgaria
Fjell i Serbia
Maljen

Maljen er eit fjell sentralt i Serbia og ein kjend turiststad både sommarstid og vinterstid. Toppen ligg 1104 meter over havet. På Maljen ligg utfartsstaden Divčibare med tre hotell, 24 ferieleirar og to fjellhytter. 

Fjell i Serbia
Marginalisering

Marginalisering er i sosiologien ein ekskluderingspraksis overfor enkelte minoritetsgrupper eller personar, som endar opp med å «bevege seg i en gråsone mellom sosial integrasjon og samfunnsmessig utstøtning». Ofte kan dette koma av at personane det gjeld ikkje er i stand eller er ønskte i arbeidsmarknaden, av ulike årsaker, og dermed ikkje kan bidra fullt ut sosialt og økonomisk i samfunnet. I verste fall kan marginalisering føre til sjukdom eller hungersnaud for dei berørte. I industriland er ikkje denne praksisen så vanleg, da ein ofte har eit sosialtrygdsystem som hjelper dei som fell utanfor samfunnet, men i utviklingsland er det mange og omfattande døme på grov bruk av marginalisering.

Referanse 

Sosiologi
Nerodimka

Nerodimka (serbisk Неродимка Планина, Nerodimka planina, albansk Mali i Nerodimës) er eit fjell sør i Kosovo. Det har fått namn etter ei serbisk segn om ei kvinne som ikkje kan få barn (serbisk Неродимка, Nerodimka, som tyder «kvinne som ikkje kan få barn». Fjellet har to toppar, Bukova Glava på 1721 moh. og Kurkulica 1549 moh.

Geografi 
Nerodimka ligg berre nokre få kilometer nord for Šarfjella. Mellom dei ligg Sirinićdalen. Nerodimka er opphavl til Nerodimka, ei sideelv til Lepenac. Mange andre småelva renn ned frå fjellet og ut i Lepenac.

Byar og landsbyar 

Av stader nær fjellet finn ein byane Uroševac (nordaust), Mušutište (vest), Grebno (aust) og Štrpce (sør), samt landsbyane 
Gornje Nerodimlje (nordaust), Jererc (nord), Bukosh (vest), Gaçkë (søraust) og Brezovica (sør)

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Nerodimka Mountain» frå , den 16. februar 2009. 
 oppgav desse kjeldene:

Fjell i Kosovo
Pashtrik

Pashtrik (serbisk Паштрик, Paštrik) er eit fjell i Kosovo og Albania. Det måler 1986 meter over havet og toppen dannar grensa mellom dei to landa. Elva Kvite Drin renn forbi fjellet. 

To tredjedelar av fjellet ligg i Albania, og ligg nordaust i landet. Ved fjellet ligg landsbyen Krumë. Resten av fjellet ligg sørvest i Kosovo og her ligg landsbyen Gjonaj like ved.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Paštrik» frå , den 16. februar 2009. 
 

Fjell i Kosovo
Fjell i Albania
Peskovi

Peskovi (serbisk og makedonsk Пескови, Peskovi; albansk Bistër) er eit fjell i Šarfjella, på grensa mellom Kosovo og Nord-Makedonia. Peskovi er 2651 meter over havet. Det er det nest høgaste fjellet i Kosovo etter Đeravica på 2656 meter over havet. Mange fjellvatn ligg på den kosoviske sida av fjellet. 

Peskovi må ikkje forvekslast med Bistra, som er eit anna fjell i Nord-Makedonia.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Peskovi» frå ,  den 16. februar 2009.  
 

Fjell i Kosovo
Fjell i Nord-Makedonia
Pogled

Pogled (serbisk Поглед) er eit fjell i Kosovo, Serbia og Montenegro. Han er den høgaste fjelltoppen på Mokna, som er ein del av fjellkjeda Prokletije. Pogled ligg like aust for den nesthøgaste toppen på Mokna, Beleg.

Fjell i Kosovo
Fjell i Montenegro
Fjell i Serbia
Radan

Radan (serbisk Радан) er eit fjell i Serbia og eit av dei høgaste fjella i dei sørlege områda av landet. 

I Radan finn ein mellom anna fjellformasjonen Đavolja varoš (Ђавоља варош, 'Djevelbyen'), ei gruppe jordpyramidar.

Fjell i Serbia
Rrasa e Zogut

Rrasa e Zogut er eit fjell i fjellkjeda Prokletije på grensa mellom  Albania og Kosovo. Det er 2305 meter over havet og ligg like aust for Đeravica på 2656 moh. Sistnemnde er det høgaste fjellet i Kosovo. 

 

Fjell i Albania
Fjell i Kosovo
Rudnik

Rudnik er eit fjell sentralt i Serbia, rundt 100 km sør for Beograd, nær Gornji Milanovac. Den høgaste toppen er Cvijićev vrh på 1132 moh. Namnet tyder «ei gruve», og fjellet er rikt på malm.

Bakgrunnsstoff 
 Turisme i Gornji Milanovac 

Fjell i Serbia
Siri von Essen

Siri von Essen (), fødd Sigrid Sofia Matilda Elisabet von Essen, var ei finlandssvensk adelskvinne og skodespelarinne. Ho var fyrst gift med baron Carl Gustaf Wrangel af Sauss i åra 1872–1876, og etter at dei skilde seg, med den svenske forfattaren August Strindberg i åra 1877–1891. Med Strindberg fekk ho tre barn, blant dei den seinare forfattaren Karin Smirnov.

Von Essen ønskte tidleg å bli skodespelar, til trass for at det blei sett på i samtida som lite passande for ei adelskvinne. Det var derfor dette ho brukte som grunn for skilsmissa frå baron Wrangel. I åra mellom 1877 og 1881 var ho skodespelar ved Kungliga Dramatiska Teatern i Stockholm, der ektemannen skreiv ei rekke stykke til ho. Ho slutta på teateret da ho blei gravid.

Bakgrunnsstoff 
 Strindbergsmuséet - Siri von Essen 

Finske skodespelarar
Svenske skodespelarar
Finlandssvenskar
Folk frå Borgå
Finsk adel