alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Olav Sataslåtten

Olav T. Sataslåtten () var ein spelemann frå Ål i Hallingdal. 

Olav vart fødd i Satakroken nedanfor sjølve Ål, og budde her til 1939, då han flytte til garden Vestenfor på Torpo. Her vart han leiar for Torpo Spelemannslag, og den førande tradisjonsberaren i denne delen av kommunen. Han kom og til å ha stor innverknad på spel- og dansemiljøet i Gol.

Olav Sataslåtten tok tidleg ved fela, men var aldri i jamn lære hjå ein spelemann. Han var likevel snøgg til å fange opp slåttane, og lydde på fleire spelemenn i oppvekstmiljøet, særskild Ola Dekko og sønene hans Asle Øyno. I unge år var han i skreddarlære på Kongsberg, og her var han mellom anna i lag med spelemannen Ole Hakkelberg og andre numedøler. Frå desse fekk han slåttar i Numedals- og telemarkstradisjon.

Saman med Sevat Sataøen kom han til å føre dekkaspelet vidare. Olav hadde og lett for å ta slåttar frå andre dalføre.
Olav Sataslåtten var ein spelemann som skapte på staden, og spela sjeldan slåttane likt frå gong til gong. Han hadde eit særmerkt spel, og ein speleteknikk som var prega av at han var sjølvlært. Han spela med tre fingrar i staden for fire. Likevel var han kjend for eit friskt og godt dansespel, og hadde gjetord for ei eiga evne til å fylle golvet når han spela til dans. 

Det at han aldri spela likt, gjorde det noko vrient å få slåttar etter han, men det vart gjort ei rekkje opptak, alt frå 1936. Sataslåtten var den første som spela inn til NRK sitt historiske folkemusikkarkiv, og slåtten han spela inspirerte seinare Eivind Groven til å skrive tredjesatsen i suiten Symfoniske slåttar. 

I Sataslåtten si levetid kunne ein ofte høyre hallingar drøfte kven av spelemennene i dalen som var best, og tretta stod helst mellom Sataslåtten og Sevat Sataøen frå Ål. Ettertida dømer ofte dei to som like gode, men med heilt ulik spelestil.

Hardingfeleverket har trykt opp 20 slåttenedskrifter etter Olav Sataslåtten, skrivne ned av Truls Ørpen, Eivind Groven og Sven Nyhus.

Fotnotar 

Sataslåtten, Olav
Sataslåtten, Olav
Sataslåtten, Olav
Sataslåtten, Olav
Sandhornøya

Sandhornøya er den største øya i Gildeskål kommune i Nordland fylke. Øya er 103,3 km² og er dominert av fjellet Sandhornet som når 994 moh. Ved Mårnes ligg eit større kvartsittbrot. Det er brusamband til Kjøpstad på fastlandet og ferjesamband til Sørarnøy og Sund. Postnummeret til øya er 8130 SANDHORNØY.

Ved Våg ligg Blixgarden, der salmediktaren Elias Blix voks opp. Her er det også butikk, og Nordlandsekspressen mellom Bodø og Sandnessjøen kan få anløp av Våg.

Bakgrunnsstoff 
 Video - Sandhornøy/Sandvika 

Øyar i Nordland
Geografi i Gildeskål
Pedro Diniz

Pedro Diniz () er ein tidlegare brasiliansk motorsportutøvar som deltok i formel 1 frå 1995 og fram til 2000.

Formel 1 resultatar

Kjelder
 Denne artikkelen bygger på «Pedro Diniz» frå , den 7. april 2008.

Bakgrunnsstoff 

Diniz
Diniz
Onn

Onn (frå norrønt ǫnn, 'iver' eller 'møde') viser til dei årvisse travle periodane i jordbruket. Fleirtalsforma er onner (av annir). Dei ulike årstidene hadde ulike arbeidsoppgåver, så dei ulike onnene har ulike namn: 

 Våronn: klargjering av åkrane, såing og gjødsling.
 Slåttonn (òg kalla høyonn): tradisjonelt slått, tørking og berging av høy, men i moderne tid og siloslått.
 Skuronn: tradisjonelt skjering, tørking og berging av korn, i moderne tid skurtresking.

Ein kan også ha meir spesifikke onner, som plogonn, torvonn, lauvonn og potetonn.

Kjelder

Jordbruk
Landbrukshistorie
Ord frå norrønt
Innhausting
Grytøya

Grytøya er ei øy som ligg mellom Hinnøya og Bjarkøy i Harstad kommune. Fram til 2013 var ho delt mellom Harstad og Bjarkøy kommune. Øya har eit areal på 108 km².

Øya er i hovudsak eit fjellmassiv med Nona på 1012 moh som den høgaste toppen. Dei største busetnadane er Grøtavær i nordvest og Lundenes i søraust.

Øyar i Harstad
Cooksundet

Cooksundet (på engelsk Cook Strait) ligg mellom Nordøya og Sørøya på New Zealand. Det er vel 20 kilometer breitt på det smalaste. På nordsida ligg byen Wellington, på sørsida havbuktene Marlborough Sounds og Cloudy Bay.

To store havbukter, Golden Bay og Tasman Bay, ligg på vestkysten til Sørøya, like sør for sundet, og vestkysten på Nordøya går over i den store kurva til buktene Kapiti Coast og South Taranaki Bight. Austover trekkjer Sørøya seg attende, kystlinja snur mot sør-vest etter at ho har nådd neset Cape Campbell. Den korte kyststrekninga på Nordøya strekkjer seg langs Palliser Bay og sluttar ved Cape Palliser. Forstadane til Wellington, Owhiro Bay, Island Bay, Houghton Bay, Lyall Bay, Rongotai, Moa Point og Breaker Bay vender mot sundet.

I godvêr ser ein klårt over Cooksundet. På det smalaste er det berre 23 kilometer som skil Cape Terawhiti på Nordøya frå Perano Head på øya Arapawa Island i Marlborough Sounds. Rart å tenkja seg, men dette punktet på kysten til Sørøya ligg lenger mot nord enn det sørlegaste punktet på Nordøya.

Det går regelmessige ferjeruter mellom Picton på Sørøya og Wellington. På grunn av vind er det ofte røff sjø i sundet, særleg i sunnavind. New Zealand ligg på tvers av «dei stormfulle førti» (40. breiddegrad), noko som bøyer av vestavind i nordleg retning i sundet.

Sundet har ei gjennomsnittsdjupn på 128 meter.

Namngjeving 

Sundet har fått nanmnet sitt etter James Cook, den første europearen som segla gjennom det i januar - februar 1770. På maori er namnet Raukawa eller Raukawa Moana. Raukawa kan tyda 'bitre blad'.

Historie 
Då den nederlandske oppdagaren Abel Tasman første gongen såg New Zealand i 1642, mistolka han Cooksundet som ei havbukt som var stengd mot aust. Han kalla henne Zeehaens Bukt, etter Zeehaen, eit av dei to skipa han hadde med på ekspedisjonen. I 1769 fann James Cook ut at sundet var ein seglbar farveg.

Cooksundet drog til seg europeiske nybyggjarar tidleg i det 19. hundreåret. Fordi det er brukt som trekkrute for kvalar, oppretta kvalfangarar basar i Marlborough Sounds og i Kapiti-området. Frå 1840 kom meir permanente busetnader til, først i Wellington, deretter i Nelson og ved Wanganui (Petre). På denne tida såg busetjarane på Cooksundet som eit større område enn dagens ferjeorienterte newzealandarar; for desse første strekte området seg frå Taranaki til Cape Campbell, så alle desse tidlege byane var samla omkring «Cook Strait» som det sentrale området og den sentrale sjøfartsvegen i den nye kolonien. På grunn av den auka skipstrafikken i sundet som dette førte med seg, skjedde det ei rekkje forlis.

Symjing over sundet 
Maoriske overleveringar fortel om minst ein symjar som sumde over sundet i 1831. Etter at Barrie Devenport kryssa sundet 20. november 1962, har mange sumt over.

Kjelder

 Denne artikkelen bygger på «Cook Strait» frå , den 7. april 2008.

Bakgrunnsstoff 

 Te Ara - Encyclopaedia of New Zealand

Sund på New Zealand
Wellington
Rolvsøy i Finnmark

Rolvsøy (nordsamisk Gádde-Ižžát) er ei øy i Måsøy kommune i Troms og Finnmark. Øya ligg nord for Kvaløya og vest for Havøysund. Rolvsøy har eit areal på 89,4 km² og det høgaste punktet på øya er Valfjordnæringen på 363 moh. Øya hadde 72 innbyggjarar i 2001.

Det er hurtigbåtsamband frå Gunnarnes på Rolvsøy til Ingøy, Havøysund og Hammerfest.

Hurtigruteskipet D/S Richard With vart torpedert og forliste ved Rolvsøy den 13. september 1941. 103 menneske omkom. Skipet vart torpedert av ein britisk ubåt.

Kjelder 
<div class="references-small">
 Denne artikkelen bygger på «Rolvsøy i Finnmark» frå , den 7. april 2008.

Bakgrunnsstoff 
 Måsøy kommune: Rolvsøya
 Finnmark Dagblad: Historisk pub i Tufjord på Rolvsøy (30. juli 2004)
 Finnmark Dagblad: Doblar elevtalet med eigne ungar (29. juli 2006)
 Finnmark Dagblad: Vil forby jakt med hund på Rolvsøy (8. august 2006)
 museumsnett.no - Rolvsøy 

Øyar i Måsøy
Våronn

Våronn er i jordbruket ei travel onn på våren, då åkrane skal pløyast (kan òg gjerast om hausten), horvast, gjødslast og såast. I steinrik jord er det vanleg at telen arbeidde laus stein som kjemom opp til overflata og må fjernast. I tillegg til åkrane skal enga gjødslast i våronna. 

I eldre tid var arbeidet utført manuellt og våronna kunne vara i vekesvis. I moderne tid vert arbeidet utført med traktor, så våronna går både fortare unna og med mindre slit.

Sjå òg 
 
 Onn
 Slåttonn
 Skuronn

Jordbruk
Landbrukshistorie
Austra

Austra er ei fjellrik øy på grensa mellom Trøndelag og Nordland. Ho er delt mellom kommunene Bindal, Leka og Nærøysund. Arealet er 88 km². Det høgaste punktet på øya er Romsskåla, 588 moh.

Av busetjingar på øya finn ein Sør-Gutvika, der det går ferje over til Leka som ligg lenger vest, Sørhorsfjord og Nordhorsfjord. På austsida går det bru over til fastlandet.

Øyar i Trøndelag
Øyar i Nordland
Geografi i Bindal
Geografi i Leka
Øyar i Nærøysund
Holsnøy

Holsnøy (eller Holsnøyni) er ei øy i Alver kommune i Vestland. Ho har eit areal på 88,8 km². Øya er den største i kommunen og har brusamband til Flatøy og Lindåshalvøya. 

Det høgaste punktet på øya er Eldsfjellet på 324 moh. Frekhaug er den største busetnaden på øya, heilt sør på øya. Øya grensar til Herdlefjorden på sørvestsida og til Radfjorden og Mangerfjorden på nordaustsida. I sør ligg Salhusfjorden. Nord for Holsnøy ligg Radøy. 

Øyar i Alver
Slåttonn

Slåttonn eller høyonn er ei onn då ein slår og klargjer graset til vinterfôr. I tidlegare tider vart grase slege, tørka og køyrt inn over eit lengre tidsrom. I dag er det vanlegare å samla slått gras i silo eller rundballar.

Slåtten blir halden om lag midt på sumaren, eller ein kan slå graset to gonger — førsteslåtten ein gong tidleg på sumaren, og andreslåtten på seinsumaren.

Høyonn viser til slått der ein tørker gras til høy, medan siloslått viser til at ein legg det i silo.

Slåttonn i eldre tid 

I gamle dagar vart graset slege med ljå og tørka på marka, eller hesja. Å slå var tungt og tidkrevjande arbeid, så då slåmaskinane kom gjekk slåtten mykje lettare og snøggare. Endå snøggare gjekk det då traktorslåmaskinane kom. 

Når ein tørka flathøy på marka var ein avhengig av tørt vêr, så på vestlandet var det vanleg å hesja. Å slå var mannfolkarbeid, men å breia det nyslegne graset, setta og kasta såter og å snu høyet var ofte kvinnfolkarbeid. Når høyet var tørt vart det køyrt inn. Dette arbeidet hasta det som oftast med, ettersom kvaliteten på graset gjekk ned om det tok til å regna, så det vart vått. På kysten var det vanleg at det kom floingar på sumaren og det hende at det fylgde regn med desse.

Moderne slåttonn 
I dag vert det meste av graset lagt i silo eller pressa til rundballar og arbeidet vert utført med maskinar. Ein sler òg graset mykje tidlegare enn før, slik at ein får to eller tre avlingar per sesong.

Sjå òg 
 Våronn
 Skuronn
 Ljå 
 Sigd
 Slåmaskin

Bakgrunnsstoff 
 Eldre fotografi frå slåttonna på nettstaden til Nasjonalbiblioteket

Landbrukshistorie
Sommar
Fôr
Innhausting
Kågen

Kågen (samisk Gávvir) er ei øy i Skjervøy kommune i Troms. Øya ligg vest for Skjervøya og sør for Arnøya og Laukøya. Kågen har eit areal på 85,7 km², og det høgaste punktet på øya er Store Kågtinden på 1228 moh.

Kågen er knytt til Skjervøya og kommunesenteret Skjervøy med Skattørsundet bru. I sør er Kågen knytt til fastlandet med Maursundtunnelen. Frå Storstein nordaust på Kågen går det ferje til Nikkeby på Laukøya og Lauksundskaret på Arnøya.

Øyar i Troms og Finnmark
Geografi i Skjervøy
Nordkvaløya

Nordkvaløya (Nord-Kvaløya) er ei øy i Karlsøy kommune i Troms og Finnmark. Øya ligg nord for Ringvassøy og vest for Helgøya. Nordkvaløya har eit areal på 84,4 km², og det høgaste punktet på øya er Storalangen på 736 moh.

Heile Nordkvaløya er del av Nordkvaløya-Rebbenesøya landskapsvernområde. Området vart verna i 2004.

Bakgrunnsstoff 
 Bent Svinnung sine padlesider - Nordkvaløya:
 Rekvika
 Fuglebergvika
 Laukviknesset
 Steikarvika
 Skjærvika

Øyar i Karlsøy
Skuronn

Skuronn er ei onn på hausten då kornet vert hausta. Tidlegare vart kornet skore med sigd, eller slege med ljå. Når kornet vart skore vart det samstundes samla og bunde til høveleg store kornband. Dette arbeidet kravde at ein stod bøygd heile dagen og det førte til mange stive ryggar rundt om på gardane. Når kornet vart skore med sigd var både kvinner og menn var med på dette arbeidet, men når det vart slege med ljå var det mennene som slo og kvinnene som batt. Kornbanda vart sette på staur for å tørka og når kornet var tørt vart det køyrd inn og lagra på kornlåven. Treskinga skjedde som oftast seinare på hausen, eller ut over vinteren.

Rundt 1850 kom dei fyrste sjølvavleggarane for hest på marknaden i USA og seinare vart det utvikla sjølvbindarar som i tillegg til å slå kornet samla det og batt det saman til kornband. Då sjølvbindarane kom til Noreg tidleg på 1900-talet var det berre storgardane som såg seg råd til å kjøpa dei, men etter kvart fekk òg mindre gardsbruk sjølvbindarar. Desse maskinane gjorder slutt på det tidkrevjande arbeidet med å skjera kornet. 

Då skurtreskarane vart utbreidd gjekk skuronna enda snøggare. I dag vert det nytta store og effektive skurtreskarar, som gjer at kornet kan haustast i rett tid og det er lettare å unngå tap på grunn av overmodning.

Sjå òg 
 Sjølvavleggar
 Sjølvbindar
 Tresking
 Drøfting
 Skurtreskar
 Onn
 Våronn
 Slåttonn

Innhausting
Landbrukshistorie

ru:Урожай
bat-smg:Rogēpjūtė
Ytter-Vikna

Ytre Vikna eller Ytter-Vikna er ei øy i Nærøysund kommune i Trøndelag. Ho høyrer til øygruppa og kommunen Nærøysund som har tusenvis av øyar og holmar. Arealet er 82 km². Ein stor del av Ytre Vikna er freda. 

Det høgaste punktet på øya er Vattafjell på 171 meter over havet. Aust for Ytre Vikna ligg Mellom-Vikna og mellom desse ligg Langsundet. Det går bru mellom desse øyane over dette sundet.

Øyar i Nærøysund
Trøndelag
Rebbenesøya

Rebbenesøya (samisk: Ruobbá) er ei øy i Karlsøy og Tromsø kommune i Troms og Finnmark. Øya ligg nordaust for Ringvassøya. Rebbenesøya har eit areal på 80,6 km² (der 28,1 km² ligg i Tromsø kommune), og det høgaste punktet på øya er Geittinden på 694 moh. Øya hadde om lag 140 innbyggjarar i 2001.

Det er ferjesamband mellom Bromnes aust på Rebbenesøya og Mikkelvik på Ringvassøya. Fylkesvegen mellom Bromnes og Løksfjord fekk asfaltdekke i 2006/07.

Troms Kraft planlegg eit vindkraftverk ved Måsvik på Rebbenesøya.

Historie 
I Toftefjorden på Rebbenesøya vart 12 norske kommandosoldatar frå Kompani Linge åtekne av ein tysk minesveipar 30. mars 1943. Den einaste som klarte å fly var Jan Baalsrud, som greidde å rømme til Sverige. Eit monument over dei drepne står i Toftefjorden. Baalsrud si flukt er omhandla i romanen Ni liv, som seinare vart filmatisert.

Kjelder 
<div class="references-small">
 Denne artikkelen bygger på «Rebbenesøya» frå , den 7. april 2008. 
  oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff 
 Bent Svinnung sine padlesider - rundt Rebbenesøya
 Arild Ingebrigtsen si padleside - Rebbenesøya rundt 
 NRK: Gjestfrie Rebbenesøya

Øyar i Tromsø
Øyar i Karlsøy
Uløya

Uløya (nordsamisk Ulisuolu) er ei øy i Skjervøy og Nordreisa kommune i Troms og Finnmark. Øya ligg på austsida av Lyngenfjorden. Uløya har eit areal på 78 km² og det høgaste punktet på øya er Blåtinden på 1142 moh.

Heile Uløya låg i Skjervøy kommune frå 1886 då Nordreisa vart skild ut frå Skjervøy, til 1972. I 1972 vart den sørlege delen av øya overført til Nordreisa.

På sørvestspissen av Uløya ligg handelsstaden Havnnes (Hamnnes). Staden er mellom anna kjend som heimstaden til «Mor Lyng» (Olivia Fredrikke Lyng) i første halvdel av 1800-talet. Handelsstaden har vore eigd av familien Giæver sidan 1868. I dag har Havnnes om lag 65 innbyggjarar.

På austsida av Uløya ligg bygdene Uløybukt og Klauvnes.

Det er ferjesamband mellom Havnnes og Klauvnes på Uløya, og Rotsund på fastlandet.

Kjelder 
<div class="references-small">
 Denne artikkelen bygger på «Uløya» frå , den 7. april 2008.

Bakgrunnsstoff 
 Havnnesfestivalen 
 Nord-Troms Museum: Rotsund - Havnnes 
 

Øyar i Troms og Finnmark
Geografi i Skjervøy
Geografi i Nordreisa
Sakha

Sakha, tidlegare Jakutia, (russisk Республика Саха (Якутия), jakutisk Саха Өрөспүүбүлүкэтэ) er ein republikk i Russland og det største av føderasjonssubjekta i den russiske føderasjonen i areal. Hovudstaden er Jakutsk, arealet er 3 103 200 km² og innbyggjartalet 958 500 (2010).

Folkesetnad 
Den einaste større byen er Jakutsk (269 600 ibuarar).

Det største folkeslaget i Sakha er urfolket jakutarane, eit tyrkisk folkeslag. Ved folketeljinga i 2010 var den etniske samansetjinga:
 Jakutarar: 48,7 %
 Russarar: 36,9 %
 Evenkar: 2,2 %
 Ukrainarar: 2,1 %
 Evenar: 1,6 %
Mindre urfolksgrupper utgjer dolganarar (1906 - 0,2 %) og jukagirar (1281 - 0,1 %).

Andelen jakutarar har auka sidan oppløysinga av Sovjetunionen, frå 33,4 % ved folketeljinga i 1989, samstundes som andelen russarar har gått ned frå 50,3 %.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 

 Republikken sine offisielle heimesider  på russisk
 Artikkel frå NUPI på engelsk

Russiske føderasjonssubjekt
Republikkar i Russland
Otrøya

Sjå artikkelen Otterøya for informasjon om Otterøya i Namsos kommune.

Otrøya er ei øy i Molde kommune i Møre og Romsdal fylke. Vest på øya ligg tettstaden Midsund som har brusamband til Midøy. Hovudnæring er fiske og verkstader for fiskeflåten. Øya har eit areal på 75,5 km².

Midfjorden, ein del av Romsdalsfjorden, ligg på sørsida av øya, medan Grunnefjorden ligg på nordsida.

Øyar i Romsdal
Øyar i Molde
Midsund
Engeløya

Engeløya er ei øy i Steigen kommune i Nordland. Øya har eit areal på 69 km². Det høgaste punktet på Engeløya er Trohornet på 649 moh.

Engeløya har de nordlegaste hasselskogen i verda. Øya var høvdingsete i vikingtida, og det finst mange fornminner på øya, særleg sørvest på øya. I 1942 bygde tyskarane kystfestninga Batterie Dietl i Bø på Engeløya. På øya ligg òg Steigen kirke og Steigen Bygdetun

I Vollmoen Amfi vert Steigen sagaspel sett opp annakvart år.

Engeløya er knytt til fastlandet med Engeløybruene og riksveg 835.

Bakgrunnsstoff 
 Engeløystua Hotel: I jernalderhøvdingen sitt rike 
 www.engeloy.com - Hytteutleige mellom attraksjonar, naturperler og fornminner!
 Bent Svinnung si padleside om Eidvika på Engeløya
 Bent Svinnung si padleside om Nordhamran på Engeløya
 Bent Svinnung si padleside om Grådussan på Engeløya
 Lakså vannskiklubb 
 Miljøstatus i Nordland: Engeløya

Øyar i Nordland
Geografi i Steigen
Finnøya i Hamarøy

For artikkel om øya med same namn i Rogaland, sjå Finnøy i Stavanger
Finnøya er ei øy i Hamarøy kommune i Nordland. Øya ligg nordvest for tettstaden Innhavet, mellom Sagfjorden og Kaldvågfjorden. Øya har eit areal på 68 km². Det høgaste punktet på Finnøya er Straumfjellet på 436 moh. Finnøya hadde 52 innbyggjarar i 2001.

Finnøya har vegsamband i søraust til Innhavet.

Øyar i Nordland
Geografi i Hamarøy
Inner-Vikna

Inner-Vikna eller Indre Vikna er den austlegaste av dei store øyane i Nærøysund kommune i Trøndelag. Øya har ei flatevidd på 99,2 km2 og vel 3200 innbyggjarar.

Ho høyrer til øygruppa Vikna som har tusenvis av øyar og holmar. Øya er flat og treberr med fleire myrar. Nærøysundet skil Indre Vikna frå fastlandet. Ved sundet ligg tettstaden Rørvik, med . Fylkesveg 770 fører over sundet i bru via Marøya til fastlandet. Skipsleia går gjennom sundet.

Kjelde 

Øyar i Nærøysund
Stall

Stall er ein bygning der hestar vert haldne.

Ordsoge 
Ordet «stall» kjem frå norrønt stallr og tyder eigentleg 'stad der noko står'. I moderne tyding kan ordet brukast for å skildra ein bygning der ein lagrer køyretøy, som «togstall». Ei samling hestar brukt i hestesport kan også omtalast som «stall», og i overført tyding kan ein snakka om idrettsfolk på eit lag som ein «spelarstall».

Historie 

På gardsbruk i gamle dagar var det vanleg at stallen var ein eigen bygning, men seinare var stallen ofte bygd saman med fjøset. I tillegg til gardsbruk var det stall på skysstasjonar, på fabrikkar, bryggeri, militærleirar, osv.

Sjå òg
Stutteri

Kjelder

Bakgrunnsstoff 

Hestar
Gardsbygningar
Landbrukshistorie
Byggverk for dyr
Nordkinnhalvøya

Nordkinnhalvøya, tidlegare kalla Nordkynhalvøya, (samisk: Čorgašnjárga) er ei halvøy i Troms og Finnmark. Halvøya er delt mellom Gamvik kommune og Lebesby kommune, og er berre knytt til resten av fastlandet med det smale Hopseidet. Halvøya ligg mellom Tanafjorden i aust og Laksefjorden i vest.

De viktigaste tettstadane på Nordkinnhalvøya er Mehamn, Gamvik og Kjøllefjord. Høgaste punkt på Nordkinnhalvøya er Storvarden på Sandfjellet, på 486 moh. Lengst nord på halvøya er Kinnarodden, som er det nordlegaste punktet på fastlandet i Noreg og Europa. Nord for Gamvik ligg Slettnes fyr, som er verdas nordlegaste fastlandsfyr.

Kommunikasjonsmessig er Nordkinnhalvøya knytt til resten av vegnettet med riksveg 888, som opna i 1989. Mehamn og Kjøllefjord har anløp av hurtigruta, og Mehamn har flyplass.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Nordkinnhalvøya» frå , den 7. april 2008. 

Halvøyar i Noreg
Geografi i Gamvik
Geografi i Lebesby
Dyrøya i Troms

Dyrøya er ei øy i Dyrøy kommune i Troms og Finnmark. Øya ligg mellom Senja og fastlandet, sørvest for Brøstadbotn, kommunesenteret i Dyrøy. Dyrøya har eit areal på 53 km², og det høgaste punktet på øya er Bergsheia på 563 moh. Øya har om lag 200 innbyggjarar.

Dyrøya er knytt til fastlandet med Dyrøybrua. Brua vart opna i 1994.

På Holm på Dyrøya ligg Dyrøy kyrkje frå 1880.

Det største vatnet på Dyrøya er Kalvøyvatnet (ofte kalla Kalvøya), som ligg i 187 meters høgd, midt mellom Bergsheia og Mossheia. Den enklaste oppgangen til vatnet er frå Forså om lag 1 km sørvest for Dyrøy kyrkje.

Busetnader 
Dyrøya hadde 182 innbyggjarar i 2008, fordelt på tre grunnkretsar:
 Dyrøyhamn 59
 Merkesnes 79
 Espejord 44
Dyrøyhamn omfattar den sørlege delen av øya; Merkesnes og Espejord den nordlege. Den største bygda, Langhamn, ligg i Merkesnes grunnkrets. Folketalet på øya går gradvis nedover.

Hagenes 

Under den andre verdskrigen vart Dyrøya brukt som kanonstilling av tyskarane for å ha oversikt over Tranøyfjorden. Det er om lag fire bunkersar på Hagenes og fire kanonstillingar. Bunkersane og kanonstillingane vart bygd av russiske krigsfangar. Under byggingsarbeidet vart ein russar med namn Alexej skoten då han prøvd å rømme. Dette er det einaste dokumenterte drapet på Hagenes under 2. verdskrigen.

Bakgrunnsstoff 
 Kulturnett Troms: Dyrøya 

Øyar i Troms og Finnmark
Geografi i Dyrøy