alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Toving

Toving eller tøving er omarbeiding av ull der ein filtrar fibra mot kvarandre til eit tett stoff. Det er mogleg å tova ull på fleire måtar. Ved bruk av vatn og såpe kan ein gni og forma ulla til ting som sitteunderlag, tøfler og liknande. Ferdige strikke- eller hekleting kan tovast i vaskemaskin. Ved hjelp av ei spesiell nål er det òg mogleg å laga småting av ull utan bruk av såpe og vatn. Denne teknikken vert kalla nålefilting eller nåletoving.

Sjå òg
Tøvesko
Tovebrett

Bakgrunnsstoff
Meir om toving 

Husflid
 
Tekstilteknikkar
Ull

no:Toving
Ull

Sjå og guden Ull

Ull er ein naturfiber frå ulike dyr, særleg sau og geit. Ull kan minna om hår og pels, men har ulike eigenskapar som skil seg frå desse. Det blir brukt som tekstilråvare som vert spunne til garn og vidare tilverka til tøy gjennom mellom anna veving, strikking og hekling. Ull kan òg nyttast til toving.

Ulla har gjeve opphav til ein særskild ullindustri, i ei viss grad skild frå resten av tekstilindustrien.

Andre ullsortar enn saueull 
 Alpakaull - mjuk og glansfyld ull frå lamadyret alpakkalama.
 Angoraull - mykje mjuk ull frå angorakaninar.
 Kamelull - mjuk ull frå kamelane.
 Kasjmirull - mjuk og finfibra ull frå kasjmirgeita.
 Lamaull - liknar alpakkaull men er noko grovare. Frå lama.
 Mohairull - grov, langfibra, mjuk og glanfyld ull frå angorageita.
 Nauthår - korte og grove hår frå nautkreatur.
 Tagl - hår frå man og [[hestehale|hale på hestar.

Sjå òg 
 Klede 
 Vadmål
 Lanolin (ullfett)
 Piezoelektrisitet
 Varmeleiingsevne
 Sjoddi

Bakgrunnsstoff 
 Nesna bygdemuseum om ull 
 Ull  Lær om ull

Tekstilmaterial
Ottar Grepstad

Ottar Grepstad () er ein norsk forfattar og frå 1999 til 2018 direktør for Nynorsk kultursentrum. Han har gjeve ut ei lang rekke bøker om ulike emne. I 1998 vikarierte han i ein periode som dagleg leiar i Noregs Mållag. Han var leiar for Unge Venstre 1975–1976. Frå 1980 til 1994 var han tilsett i Det Norske Samlaget, og var mellom anna redaktør for Syn og Segn frå 1984 til 1988. Ottar Grepstad var rådsmedlem i Norsk kulturråd 2005–2009 og er styreleiar i Språkrådet (styremedlem 2006–2010).

Utgjevingar 

 Vær utålmodig, menneske. Ei visebok som er no mer [redaktør] 1978
 Essayet i Norge : fjorten riss av ein tradisjon 1982
 Høvesdikting i EF-striden 1970-72 1983
 Venstres hundre år [redaktør] (med Jostein Nerbøvik) 1984

 Balladen om Europa 1985
 Nynorsk faktabok 1998. 1998
 Retorikk på norsk 1988

 Det litterære skattkammer : sakprosaens teori og retorikk 1997
 Stem i! Songbok for røysteføre [medredaktør] 1994 (supprimert)
 Lesebok 1994 [medredaktør] 1994
 Hamsun i Æventyrland. Nordlandsliv og diktning (med Kirsti M. Thorheim) 1995

 Norske tekster. Sakprosa / [redaktør] 1999
 Den Store nynorske sitatboka : norsk kulturhistorie gjennom 800 sitat / [redaktør] 2000

 Det nynorske blikket 2002

 Fotefar mot nord (med Kirsti Mathilde Thorheim og Guri Dahl) 2003
 Jakob Sandes kulturelle skòrfeste 2003

 Nynorsk innhald på internett : grunnlag for handlingsplan 2005-2013 (med Eirik Helleve og Kirsti Langstøyl) 2004
 På parti med språket? : språkpolitikk i partiprogramma 1906-2005 2004 	
 Nynorsk i opplæringa : kunnskap, kultur og kvalitet : synspunkt til politisk leiing i Utdannings- og forskingsdepartementet 2004 	

 Nynorsk faktabok 2005
 Eit liv med kaffistover og bondeheimar : i samtalar med Nils Seland og Ottar Grepstad (med Kåre Kolås og Nils Seland) 2005
 Nynorsk faktabok 2005. 2005
 Vestlandets historie. Bd. 1-3. (Redaktørar Knut Helle, Ottar Grepstad, Arnvid Lillehammer, Anna Elisa Tryti) 2006
 Viljen til språk : ei nynorsk kulturhistorie 2006
 Avisene som utvida Noreg. Nynorskpressa 1850-2010. 2010
 Draumen om målet. 2012
 Historia om Ivar Aasen. 2013
 Språksansen. 2013

Bakgrunnsstoff 
 Digitaliserte bøker av Ottar Grepstad hjå Nasjonalbiblioteket

Målfolk
Norske redaktørar
Nynorskforfattarar
Leiarar i Unge Venstre
Hordaland Mållag

Hordaland Mållag er fylkeslaget til Noregs Mållag for størsteparten av Hordaland. Fylkeslaget vart skipa i 1970 då Vestlandske Mållag melde seg ut av Noregs Mållag. I 2018 hadde Hordaland Mållag 3074 medlemer.

Hordaland Mållag delar kvart år ut ein målpris. Dei siste åra har målprisen vore gjeven til Framtida.no, Myrkdalen Fjellandsby, Vestnytt, Linda Eide, TV2, Skigutane AS, Arne Johannesen, Sparebanken Vest, Universitetet i Bergen, BNR, Kari og Ivar Medaas, Drageset Super Spar og Høgskolen i Bergen.

Medlemslag

Bakgrunnsstoff 

 Hordaland Mållag si heimeside

Kjelder 

Noregs Mållag
Skipingar i 1970
Bø Mållag

Bø Mållag er eit lokallag i Noregs Mållag, og er med i Telemark Mållag. Bø Mållag vart skipa i 1902 på Gunvorskås i Bø. Jostein Nerbøvik skreiv i 1977 artikkelen Blad or målsoga i Bø  til Årbok for Telemark 1977.

Bø Mållag deler ut prisen Målblomen, og prøver å finna tre verdige kandidatar kvart år. Prisen er eit klistremerke, ein stor bukett roser og heiderleg omtale i Bø Blad.

Desse har motteke prisen til no:
 Bygdabilly Band - februar 2006
 Maurtuva Familiebarnehage - oktober 2005
 Bø Brudesalong - juni 2005
 Bø Apotek - februar 2005
 Moland Bakeriutsalg - oktober 2004
 Bø Blad - juni 2004

Bakgrunnsstoff 

 Bø Mållag si heimeside

Noregs Mållag
Telemark Mållag
Kultur i Midt-Telemark
Skipingar i 1902
Torbjørn Røe Isaksen

Torbjørn Røe Isaksen () er ein norsk politikar (H). Han var næringsminister i regjeringa Solberg frå 2018 til 2020, og arbeids- og sosialminister frå 2020. Røe Isaksen kom frå posten som kunnskapsminister.

Han er òg politisk redaktør i tidsskrift «Minerva». Røe Isaksen kjem frå Porsgrunn i Telemark.

Torbjørn Røe Isaksen var tidlegare leiar i Unge Høgre i åra 2004-2008. Han var nummer to på Høgrelista i Telemark under Stortingsvalet i 2005, og vart vald inn på Stortinget ved stortingsvalet 2009.   

Han har markert seg som debattant i mellom anna Morgenbladet og Dagbladet. 

Saman med Nikolai Astrup har han vore redaktør for boka «Velferd etter velferdsstaten».

Kjelder 

 

Norske kunnskapsministrar
Statsrådar i Regjeringa Solberg
Høgrestatsrådar
Stortingsrepresentantar 2009-2013
Stortingsrepresentantar 2013-2017
Stortingsrepresentantar for Telemark
Stortingsrepresentantar frå Høgre
Norske ungdomspolitikarar
Leiarar i Unge Høgre
Lokalpolitikarar i Porsgrunn
Høgrepolitikarar i Telemark
Norske statsvitarar
Elevar ved Universitetet i Oslo
Folk frå Porsgrunn
Ine Marie Eriksen Søreide

Ine Marie Eriksen Søreide () er ein norsk politikar for Høgre og utanriksminister i regjeringa Solberg frå 20. oktober 2017. Ho var forsvarsminister frå 2013 til 2017. Ho var leiar for Unge Høgre frå 2000 til 2004.

Søreide vart innvald på Stortinget frå Oslo i 2001 som vararepresentant, men møtte fast for Per Kristian Foss. Eriksen vart ordinær stortingsrepresentant frå 2005.

Stortingskomitear 
 2001–2005 medlem i Kyrkje-, utdannings- og forskingskomiteen
 2005–2009 varamedlem i Valkomiteen
 2005–2009 leiar i Kyrkje-, utdannings- og forskningskomiteen
 2009–2013 leir i Utanriks- og forsvarskomiteen

Kjelder 

 
 Biografi på hoyre.no 

Norske utanriksministrar
Norske forsvarsministrar
Høgrestatsrådar
Statsrådar i Regjeringa Solberg
Leiarar i Unge Høgre
Stortingsrepresentantar for Oslo
Stortingsrepresentantar frå Høgre
Stortingsrepresentantar 2001-2005
Stortingsrepresentantar 2005-2009
Stortingsrepresentantar 2009-2013
Stortingsrepresentantar 2013-2017
Stortingsrepresentantar 2017-2021
Stortingsrepresentantar 2021-2025
Norske juristar
Folk frå Lørenskog
Pork pie-hatt

Ein pork pie-hatt er ein hatt med flat topp som oppstod på 1800-talet og har vore knytt til ulike stilar, frå viktoriansk ungjentemote til jazz- og ska-musikarar. Hatte finst som strå- og filthatt. Namnet har han fått av di han liknar på ein type engelsk kjøttpai.

Pork pie-hatten er låg, ofte med ein flat topp, og har smal brem. Moderne utgåver har ofte eit søkk langs kanten på toppen. Bremmen er som oftast bretta opp, nokre har han ned framme. Hatten er gjerne pynta med eit band, tidvis også med ting som fjører.

Filtversjonen av hatten kan minna om andre hattar som homburg, fedora eller trilby. Stråversjonen minner mykje om straw boater, ein flat stråhatt.

Historie 

Nemninga pork pie-hatt blei først brukt om runde, flatlege hattar frå 1850-talet fordi dei hadde ei form som kunne minna om ein engelsk svinepai, pork pie. Slike hattar var hovudsakleg på mote for unge kvinner og jenter i tida 1855-1865, då dei blei brukt ved uhøgtidelege høve, gjerne utandørs, til spaser- eller rideantrekk. Hattane sat framoverlent på hovudet, ofte i kombinasjon med hårnett, silkeband, blomar eller fjører, og var saman med pilleeskehattar eit noko vågalt alternativ til kyse.

På same tida blei pork pie-hattar av ei noko anna utforming – høge, sylindriske hattar med kort brem – brukt av menn, til dømes som soldatuniform. Det finst også satiriske omtalar av jødar med porkpiehatt.

Rundt byrjinga av 1900-talet fekk porkpiehatt ei ny tid som moteplagg, denne gongen først for menn, etterkvart også for kvinner. Han var særleg populær i tida 1920-1950, og var knytt til den namngjetne zoot suiten og til jazzkulturen. Den framståande musikaren Lester Young var mellom anna kjend for å bruka porkpiehat, og etter at han døydde skreiv Charles Mingus skreiv ein elegi tileigna han kalla «Goodbye Pork Pie Hat». Seinare gjekk hatten gradvis ut av bruk i lag med vestlege hovudplagg elles.

I Jamaica og Storbritannia blei porkpiehatt brukt i rude boy-miljøet knytt til skamusikk i 1960-åra, og påverka vidare mod- og skinhead-kulturane. Skamusikaren Laurel Aitken både brukte porkpiehatt og omtalte han i songane sine. Hatten blei på ny kjend gjennom gangsterfilmen The French Connection (1971), der Jimmy «Popeye» Doyle, spela av Gene Hackman, brukte ein porkpiehatt.

I vår tid blir hattane framleis brukt som moteelement, særleg viss ein ønskjer ein viss blues-, jazz- eller skastil. Hattetypen er populær blant harediske jødar. Visse moderne militære hattetypar blir også kalla porkpiehatt.

Kjende brukarar 
Stumfilmkomikaren Buster Keaton gjorde hatten til eit varemerke, og laga sine eigne hattar til bruk i filmar og reklame. Andre som er kjende for å bruka pork pie-hatt er fysikaren Robert Oppenheimer, arkitekten Frank Lloyd Wright, saksofonisten Lester Young, som er minna gjennom songen «Goodbye Pork Pie Hat», og musikarane Lester Young, Laurel Aitken, Pete Doherty og Nick Baines (Kaiser Chiefs).

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 Døme på porkpiehatt for kvinner frå ca. 1860-1880.
 Porkpie-hattar for menn . Historie og sal ved dadshats.com

Klede frå 1800-talet
Klede frå Storbritannia
Hattar
Flaggspett

Flaggspett (Dendrocopos major) er ein av dei største fuglane i spettefamilien, og han liknar mykje på kvitryggspetten. Ryggen plar vere svart med ein kvit stor flekk på kvar side. Undersida er kvit med ein sterkt raud undergump. Hannen har ein raud liten flekk på nakken. Hoa har ikkje raud flekk på hovudet. Nebbet er kraftig og har ein meiseforma utsjånad. Flaggspetten er om lag 25 cm lang, og veg rundt 70–90 g.

Utbreiing 
Den mest talrike av spettane i Europa er flaggspetten. I Noreg held han seg mest i lauvskog, barskog og blandingsskog både på Austlandet og Sørlandet, medan han finst lite på Vestlandet og i Trøndelag. Han tilpassar seg i større grad enn mange av dei andre spettane i landet. Han er den vanlegaste spettarten i heile landet, og det er registrert over tusen par. Talet varierer mykje i takt med frøsetjinga til bartre osv. På grunn av hogst av osp som dei brukar mykje som reir, flyttar dei.

Forplanting 

Flaggspetten har alltid eit eige område og kan difor hekke tettare og tettare enn dei andre spettane. Reiret er ofte i osp og har ein diameter på 4,5–5,5 cm. Det ligg helst 5 m over bakken, men heilt ned i 1 m er også vanleg. Området han held til i vert alltid markert med den kjende tromminga på trestammen. Han kan også markere det ved å hakke på eit underlag som gjev god lyd. Egga blir lagde i mai. Han legg som regel 5–7 egg. Egga vert ruga av begge kjønn i 12 dagar. Dei kan også rugast heilt ned til 8–9 dagar, men det er uvanleg. Ungane vert i reiret i 21–23 dagar, og dei vert mata 14 dagar etterpå.

Næring 
Han lever av frø frå gran og furu om vinteren, men kan også ete borkebiller. Det er typisk for flaggspetten å ha spettesmier, som han set fast og et frøa frå konglar. Han tek mykje insekt om sommaren, og ein del bær om vinteren. Han tek òg fuglereir frå andre fuglar.

Tilpassing 
Flaggspetten er ein standfugl. Han kan flytte langt vekk frå området han lever i.

Bakgrunnsstoff 

Spettefamilien
Fuglar i Noreg
Speidarrørsla

Speidarrørsla er ei barne- og ungdomsrørsle som har som mål å fostre borna til gode, sjølvstendige og sterke samfunnsborgarar. Metodikken byggjer på opplevingsbasert læring, samarbeid i små grupper (patruljar), positive ideal i form av ein speidarlov, og opplevinga og eventyr i naturen.

Rørsla vart starta av Robert Baden-Powell i 1907. Tre år seinare, i 1910, hjelpte søstera Agnes Baden-Powell han med å grunnleggja jentespeidarrørsla.

Historie

Tanken om speidarrørsla byrja under boarkrigen i Sør-Afrika på byrjinga av 1900-talet. Robert Baden-Powell var den kommanderande offiseren i den vesle byen Mafeking som blei truga av ein boarhær mykje større enn dei britiske styrkane i byen. Frivillige gutar avlasta soldatane ved å ta meldingar fram og tilbake, og dei britiske styrkane klarte å forsvara byen. Seinare blei gutane dekorerte med eit merke, ei fransk lilje, som Baden-Powell seinare skulle ta i bruk for speidarrørsla.

Då Robert Baden-Powell kom attende til England i 1903 oppdaga han at dei engelske gutane i byane trengde noko å gjere i fritida si. Så i år 1907 arrangerte Baden-Powell ein prøveleir på Brownsea Island. Deltakarene på leiren var 20 gutar frå ulike samfunnsklassar, desse gutane var dei fyrste speidarane i verda. Etter leiren skreiv Baden-Powell boka Scouting for boys. Året 1908 opna dei fyrste speidargruppene. Idéen med speiding spreidde seg utover heile England og snart hadde ein starta ei heil rørsle. I år 1910 starta systera til Robert, Agnes Baden-Powell speiding for jenter.

I 1920 vart verdas fyrste store internasjonale speidarleir arrangert, Jamboree i London. Der utropa ein Lord Robert Baden-Powell til verdas fyrste og einaste verdsspeidarsjef.

Speidarforbund
Speidarrørsla er delt inn i to verdsomspennande organisasjonar — World Organization of the Scout Movement for gutar og World Association of Girl Guides and Girl Scouts for jenter.

I Noreg finst det to speidarforbund — Norges speiderforbund og Norges KFUK-KFUM-speidere.

Bakgrunnsstoff

Norges speiderforbund si vevside
Norges KFUK-KFUM-speidere si vevside
Marita Liabø

Marita Liabø () er ein norsk forfattar og omsetjar frå Førde. Ho debuterte i 1999.

Liabø bur i Oslo. Ho tok graden cand.philol. ved Universitetet i Bergen i 1996 og tok praktisk-pedagogisk utdanning i 2006.

Liabø skriv bøker både for barn og vaksne, både på bokmål og nynorsk.

Bibliografi

Bøker

I bøker - eit utval

Omsetjingar - eit utval

Referansar

Kjelder
 Fylkesleksikon Sogn og Fjordane

Bakgrunnsstoff 
 «Vestlige reisende shopper lidelse» — intervju i Ny Tid
 Presentasjon av Marita Liabø på nettstaden til Gyldendal Norsk Forlag 
 Utgjevingar av Marita Liabø i BIBSYS Ask
Om Marita Liabø i Lokalhistoriske artiklar Sogn og Fjordane

Bokmålsforfattarar
Folk frå Førde
Norske barnebokforfattarar
Norske sakprosaforfattarar
Norske romanforfattarar
Norske skjønnlitterære debutantar i 1999
Nynorskforfattarar
Forfattarar frå Førde
Tsjandra

Tsjandra, også stava Chandra, er guden for månen i hinduismen. Ordet tsjandra betyr ganske enkelt 'måne' på sanskrit. Guden er lysande kvit og reiser over himmelen kvar natt i vogna si, som blir trekt av ti kvite hestar eller ein antilope. Han blir også kalla Soma.

Som månegud og den ein meinte la ut dogg var Tsjandra sett på som ein grødegud, og par som ønskte seg ungar, kunne be til han.

Tsjandra er far til Budha (planeten Merkur) og gift med daksjadøtrene Anuradha og Bharani.

Som namn 
Gudenamnet blir brukt som personnamn for både kvinner og menn. Det kan også stavast Chander, som er hindiversjonen av Chandra. Det er vanlegast å bruka i namnesamansetjingar, som Harishchandra, Ramachandra eller Chandrasekhar.
Nokre namneberarar er:

 Tsjandragupta Maurya, indisk herskar frå 300-talet f.Kr.
 Subrahmanyan Chandrasekhar (1910-1995), indisk-amerikansk fysikar og astronom
 Teleskopet Chandra er kalla opp etter den indiske astronomen Subrahmanyan Chandrasekhar. Det same gjeld asteroiden 1958 Chandra.

Bakgrunnsstoff 
 Kort presentasjon med bilde på namaste.it 

Månegudar
Gudar for liv og lyst
Chandra
Chandra
Chandra
Førenamn frå sanskrit
Vediske gudar
Slobodan Milošević

Slobodan Milošević  () var ein jugoslavisk-serbisk politikar og statsleiar. Han var gift med Mirjana Marković og hadde to born (Marko og Marija). Mellom 1989 og 1997 var han serbisk president og frå 1997 til 5. oktober 2000 president for forbundsrepublikken Jugoslavia. Milošević leidde det populistiske og etnonasjonalistiske "Serbias sosialistiske parti" (Socijalistička partija Srbije) frå grunnlegginga i 1990 til 2001. 

Under Kosovokrigen i 1999 vart han tiltala for krigsbrotsverk og brotsverk mot folkesetnaden i Kosovo ved det internasjonale krigsforbrytartribunalet for det tidlegare Jugoslavia. I 2000 førte massedemonstrasjonar til at han måtte gå av, etter fyrst å ha nekta å akseptere valnederlaget. Han vart arrestert av jugoslavisk politi etter å ha vorte tiltala for korrupsjon og maktmisbruk 31. mars 2001. 28. juni same året vart han utlevert til FN, og sett i varetekt i krigsforbrytardomstolen sitt fengsel i Haag i Nederland, skulda for krigsbrotsverk. Han erklærte seg uskuldig og førte si eiga forsvarssak. 11. mars 2006 stadfesta krigsforbrytardomstolen meldinga frå radiostasjonen Radio B92 i Beograd om at Milošević var funnen død på cella i Haag. Han hadde hatt hjarteproblem og høgt blodtrykk, men var vorten nekta å reise til Moskva for legebehandling fordi krigsforbrytardomstolen såg det som sannsynleg at han ville flykte.

Serbiske presidentar
Jugoslaviske presidentar
Det internasjonale krigsforbrytartribunalet for det tidlegare Jugoslavia

Det internasjonale krigsforbrytartribunalet for det tidlegare Jugoslavia (eigentleg Det internasjonale tribunalet for straffeforfylging av personar ansvarlege for alvorlege brot på internasjonal humanitær lov gjorde på territoriet til det tidlegare Jugoslavia sidan 1991) (eng. International Criminal Tribunal for the former Yugoslavia, ICTY) er eit tribunal underlagt SN som har som ansvar å etterforske krigsforbrytingar i det tidlegare Jugoslavia og forfylgje jugoslaviske krigsforbrytarar. Tribunalet er ein ad hoc-domstol, og har sete i Haag.

Det vart oppretta gjennom Tryggingsrådet sin resolusjon 827 25. mai 1993. Det har jurisdiksjon over visse typar brotsverk gjorde i det tidlegare Jugoslavia sidan 1991; grove brot på Genève-konvensjonen av 1949, brot på folkeretten i krigen, folkemord og brotsverk mot menneska. Det kan berre forfylgje enkeltpersonar, ikkje organisasjonar eller regjeringar. Maksstraffa det kan dømme folk til er livsvarig fengsel. Ulike land har gått med på å fullbyrde straffene som tribunalet dømer til.

Tribunalet planlegg å bli ferdige med alle rettssaker innan utløpet av 2008 og alle ankesaker innan 2010.

Tribunalet har 1 200 tilsette.

Jugoslavia
Dei sameinte nasjonane
Skipingar i 1993
Organisasjonar i Haag
Douglas Adams

Douglas Noël Adams (fødd 11. mars 1952, død 11. mai 2001) var ein engelsk science fiction-forfattar, best kjend for sitt arbeid med radioserien Doctor Who, bokserien The Hitchhiker's Guide to the Galaxy (Haikerens guide til galaksen) og romanane om den holistiske detektiven Dirk Gently. Samtlege bøker er gjennomsyra av ordspel, talentfull leik med språket og ein til tider obskur humor.

Adams har òg produsert ei rekkje teksteventyrspel.

Bibliografi

The Hitchhiker's Guide to the Galaxy 
 The Hitchhiker's Guide to the Galaxy, 1979 (norsk tittel: Haikerens guide til galaksen)
 The Restaurant at the End of the Universe, 1980 (norsk tittel: Restauranten der universet slutter)
 Life, the Universe and Everything, 1982 (norsk tittel: Livet, universet, og alt mulig)
 So Long, and Thanks for All the Fish, 1984 (norsk tittel: Ha det, og takk for all fisken)
 Mostly Harmless, 1992 (norsk tittel: Stort sett harmløs)

Trilogien (som ironisk nok består av 5 bøker) vart opphavleg skriven som eit radiomanus for BBC, og finst òg som fjernsynsserie. Eit kjenneteikn ved dei ulike versjonane er at innhaldet varierer sterkt frå format til format. Ein spelefilm er òg produsert.

Dirk Gently 
 Dirk Gently's Holistic Detective Agency (1987)
 The Long Dark Teatime of the Soul (1988)

Andre bøker 
 The Meaning of Liff (1983), kreativ stadnamntolkning (saman med John Lloyd)
 Last Chance to See (1991), om truga dyreartar
 The Salmon of Doubt (2002, på norsk 2003: En bedrøvet laks), tekstsamling, inkludert eit utkast til ein ufullendt Dirk Gently-roman

Douglas Adams og astronomi 

Handlinga i The Hitchhiker's Guide to the Galaxy finn stad rundt omkring i universet og er difor naturlegvis gjennomsyra av astronomi. Den 10. mai 2001, dagen før Douglas Adams brått og uventa døydde, fekk ein ekte asteroide i solsystemet det offisielle namnet (18610) Arthurdent, oppkalla etter hovudpersonen i trilogien. Seinare er ein annan asteroide blitt døypt (25924) Douglasadams.

Adams, Douglas
Adams, Douglas
Adams, Douglas
Adams, Douglas
Toppmeis

Toppmeis (Lophophanes cristatus, tidlegare Parus cristatus) er ein fugl i meisefamilien. Lengda er om lag 12 cm, og vekta er 11 gram. 

Toppmeisa har ein karakteristisk fjørtopp på hovudet. Elles har den ei markert svart og kvit hovudteikning. På oversida er den gråbrun, medan på undersida meir lysegrå. 

Arten er utbreidd i vestlege delar av Palearktis frå Skottland i vest og austover til Ural. Innanfor dette området manglar fuglen i dei nordlege delane av Fennoskandia, og i Nord-Afrika og delar av Middelhavsområdet.

I Noreg hekkar fuglen i barskogsområda over heile Sør-Noreg, men tettleiken avtek sterkt nord for Trondheimsfjorden. Nordlegaste hekkeområda er i nedre del av Namdalen. Toppmeisa er ein utprega barskogsfugl som best likar furuskog og barblandingsskog. Ho kan også hekke i rein granskog, men ikkje i tette plantingar på Vestlandet. Mangel på aktuelle næringsdyr er truleg den viktigaste årsaka til at toppmeisa ikkje hekkar i slike biotopar. I denne samanhengen er skogen sin struktur, lystilhøve og førekost av mose og lav på trea viktigare enn sjølve treslaget. Fuglen vil helst ha gammal lavrik skog og skog med open struktur. I kyststrok på Vestlandet hekkar fuglen også i relativt unge plantingar av furu og buskfuru berre der er tilgang på hekkeplassar i form av morkne tre eller fuglekasser. Ein reknar med at meir enn 50 000 par hekkar i Noreg.

Toppmeisen er ein sosial fugl som gjerne held seg saman med andre fuglar om vinteren. Ofte kan ein sjå den i flokkar saman med granmeis, svartmeis og fuglekongar.

Fuglen hekkar frå april til juli. Toppmeisa får 4-8 egg, og rugetida er 13-15 dagar. Ungane forlét reiret etter 17-21 dagar. I blant legg paret to kull. Toppmeisa byggjer reir i uthakka trehòl. Ofte hakkar fuglane ut holet sjølve dersom trea eller stubbane er morkne nok. Dei nyttar seg også av fuglekasser.

Toppmeisa er utprega standfugl. Ungfuglar kan streife ein del, spesielt seint på sommaren og om hausten.

Toppmeis er den utvalde fuglen til det svenske landskapet Västmanland.

Bakgrunnsstoff

meisefamilien
fuglar i Noreg
The Meaning of Liff

The Meaning of Liff (1983) er ei humoristisk ordbok skriven av Douglas Adams og John Lloyd. Ei revidert og utvida utgåve, The Deeper Meaning of Liff kom i 1990. Boka er ei «ordbok for ting det ikkje finst ord for endå»; alle orda er stadnamn som skildrar ting det ikkje finst engelske ord for endå. Boka har namn etter Liff i Skottland.

Meaning of Liff, The

de:Der tiefere Sinn des Labenz