alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Fotball-EM 1991

Europameisterskapen i fotball 1991 var den fjerde europameisterskapen i fotball for kvinner. Tittelforsvarar Vest-Tyskland vart europameister med siger 3-1 etter ekstraomgangar mot Noreg i finalen i Ålborg 14. juli 1991.

Turneringsformatet var det same som ved dei to føregåande meisterskapane. Dei fire deltakarlanda møttest til semifinalar/finalar i eitt av dei fire meisterskapskvalifiserte landa; Noreg, Vest-Tyskland, Italia og Danmark. Meisterskapen vart avvikla dagane 10.-14. juli 1991 i dei danske byane Hjørring, Frederikshavn og Ålborg. I semifinalane spelte vertslandet Danmark og Noreg i Hjørring uavgjort 1-1, fyrst etter ei langvarig straffesparktevling sikra Noreg seg finaleplass. Tittelforsvarar Vest-Tyskland vann 3-0 mot Italia i den andre semifinalen. Danmark fekk bronse etter ekstraomgangar mot Italia og 2-1 i målprotokollen.

Finalen
Finalen mellom tittelforsvarar Vest-Tyskland og Noreg fann stad 14. juli på Aalborg stadion framfor 3 100 tilskodarar. Dei fekk sjå at Birthe Hegstad gav Noreg leiinga i det 54. minutt og at Heidi Mohr utikna åtte minuttar seinare. Fleire mål kom ikkje før enn i fyrste ekstraomgang, då  Mohr og Silvia Neid fann nettmauskane tre og fem minuttar ut i omgangen. Dermed forsvarte Vest-Tyskland EM-tittelen frå 1989.

Vest-Tyskland mønstra: Marion Isbert, Frauke Kuhlmann, Doris Fitschen, Jutta Nardenbach, Britta Unsleber, Silvia Neid, Petra Damm,  Sissy Raith, Martina Voss, Heidi Mohr og Bettina Wiegmann. Gudrun Gottschlich tok plassen til Unsleber ganske tidleg i andre omgang og Katja Bornschein spelte siste ti minuttane av kampen i staden for Voss.

Noreg stilte med: Reidun Seth, Agnete Carlsen, Liv Strædet, Cathrine Zaborowski, Tina Svensson, Gunn Nyborg, Gro Espeseth, Heidi Støre (kaptein), Hege Riise, Linda Medalen og Birthe Hegstad. Strædet vart bytta ut med Ann Kristin Aarønes i det 70. minutt og Støre med Margunn Humlestøl straks Vest-Tyskland gjekk opp i leiing 2-1. Even Pellerud var norsk landslagssjef.

Dommar var James McCluskey frå Skottland.

Kjelder
Sportsboken 91-92.
Denne artikkelen bygger på «Fußball-Europameisterschaft der Frauen 1991» frå ,  den 29. juni 2017.  
 

Europameisterskapar i fotball
Fotball i 1991
Jimmy Rogers

Jimmy Rogers () var ein Chicago blues-songar, gitarist og munnspelspelar, mest kjend som medlem av bandet til Muddy Waters tidleg i 1950-åra. Han hadde òg nokre solohittar på R&B-lista med «That's All Right» i 1950 og «Walking by Myself» i 1954. Han trekte seg attende frå musikkindustrien i slutten av 1950-åra, men kom attende i 1970-åra. 

Han må ikkje forvekslast med countryartisten Jimmie Rodgers eller popsongaren Jimmie Rodgers.

Utvald diskografi
 Jimmy Rogers (1984), samlealbum av somme songar før 1960. 
 Ludella (1990)
 Jimmy Rogers with Ronnie Earl and the Broadcasters (1991), konsertopptak
 Feelin' Good, med Rod Piazza (1994, Blind Pig)
 Sloppy Drunk (1998), CD-utgåve av album frå desember 1973
 Blue Bird (1994, Analogue Productions Originals)
 The Complete Chess Recordings (1997)
 Blues Blues Blues, som Jimmy Rogers All-Stars, med Mick Jagger, Keith Richards, Eric Clapton, Taj Mahal, Lowell Fulson, Jimmy Page, Robert Plant, Jeff Healey og andre (1999)

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Jimmy Rogers» frå ,  den 28. juni 2017. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
[ Jimmy Rogers-biografi] på AllMusic
 Jimmy Rogers-diskografi

People frå Sunflower County i Mississippi
USA-amerikanske bluesgitaristar
USA-amerikanske bluesmunnspelspelarar
USA-amerikanske bluessongarar
Blues Hall of Fame
Bluesmusikarar frå Mississippi
Døde av kreft
Leonard Chess

Leonard Chess () var ein USA-amerikansk platedirektør som var med på å starte opp Chess Records. Han var viktig i utviklinga av elektrisk blues, Chicago blues og rock and roll.

Tidleg liv 
Chess vart fødd Lejzor Shmuel Czyż i eit jødisk samfunn i Motal i Polen (i dag i Kviterussland). Han og broren, Fiszel, systera Malka, og mora kom til New York i 1928 frå Polen, og dei drog raskt til Chicago og faren hans, Joseph. Familienamnet vart endra til Chess, og Lejzor vart Leonard og Fiszel vart Philip.

Chess Records 
Leonard og broren Phil vart involvert i det svarte nattklubbmiljøet på South Side of Chicago i 1938 og dreiv ei rekkje jazzklubbar der, mellom anna Macomba Lounge. I 1947 vart Leonard tilknytt Aristocrat Records, og auka gradvis eigarskapen sin i selskapet, før han og Phil fekk heilt kontroll. Dei flytta seg bort frå svart pop og jazz, og andre sjangrar og inn i bluesmusikken med artistar som Muddy Waters. I 1950 endra Chess-brørne namn på selskapet til Chess Records. «My Foolish Heart» (Gene Ammons), «Rollin' Stone» (Muddy Waters) og «That's All Right» (Jimmy Rogers) var blant dei første utgjevingane til det nye selskapet. Leonard Chess spelte basstromme på ei av innspelingane til Muddy Waters i 1951.

Chess kontakta Sam Phillips (i Sun Records) for å hjelpe med å finne nye artistar dei kunne spele inn i Sørstatane. Phillips sende innspelingar av Howlin' Wolf, Rufus Thomas og Doctor Ross til dei. Av desse vart særleg Howlin' Wolf populær, og Chess Records måtte kjempe om å få han til seg etter at Phillips hadde sendt innspelingane til Wolf til fleire andre selskap. Med tida signerte andre viktige artistar for Chess Recordss som Bo Diddley og Sonny Boy Williamson, med Willie Dixon og Robert Lockwood jr. tok viktige roller bak scenen. I 1950-åra voks suksessen til Chess Records med artistar som Little Walter, The Moonglows, The Flamingos og Chuck Berry, og i 1960-åra med Etta James, Fontella Bass, Koko Taylor, Little Milton, Laura Lee og Tommy Tucker, og etikettane Checker, Argo og Cadet. Utover i 1960-åra flytta Chess seg inn i andre sjangrar som gospel, tradisjonell jazz, spoken word, komedie og anna. Tidleg i 1960-åra vart Chess involvert i kringkkasting som delvis eigar av radiostasjonen WVON-AM og seinare WSDM-FM, begge i Chicago.

Død og ettermæle
16. oktober 1969, eit par månader etter han selde plateselskapet til General Recorded Tape, døydde Leonard Chess på grunn av ein hjartefeil.

Musikkhistorikaren John Broven skreiv at «Leonard Chess var drivkrafta bak Chess Records, eit selskap som i lag med Atlantic og Sun, er dei viktigaste døma på den sjølvstendige plateindustrien. Leonard Chess sette nye standardar for industrien innan artistutvikling, avtalar, nettverk og marknadsføring.»

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Leonard Chess» frå ,  den 28. juni 2017. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff

The Chess Label Part I (1950–1952) 
The Chess Label Part II (1953–1955) 
Chess Records
The Chess Story

Folk frå Motal
Polske jødar
Blues Hall of Fame
USA-amerikanske platedirektørar
Polsk-amerikanarar
Sverre Mauritzen

Sverre Mauritzen () er ein norsk næringslivsleiar og politikar frå Stavanger. Han representerte Rogaland og Høgre på Stortinget i tida 1981-93.

Far til Mauritzen var fabrikkeigar. Sverre Mauritzen tok realeksamen ved St. Svithun gymnas, examen artium ved Stavanger handelsgymnasium og i 1967 siviløkonom-eksamen Norges Handelshøyskole. Åra 1967-71 var han så seksjonssjef i Rieber & Søn Plastic-Industri AS i Bergen. Der etter var han til 1984 disponent i S. Mauritzens Sønner AS i heimbyen Stavanger, samstundes som han i seks år førelas i marknadsøkonomiske fag ved Rogaland distriktshøgskole.

Mauritzen var medlem i Stavanger bystyre og formannskap 1976-83. Ved stortingsvalet 1981 var han Rogaland Høgre sin fyrstekandidat og såleis «sikra» plass i det nye stortinget, og vart sidan attvald to gonger. Samstundes var han 1981-86 styreformann i AS Rogalandsbanken. På Stortinget var han alle tolv sesjonane med i Kommunal- og miljøvernkomitéen, nestleiar i komiteen 1989-93. Han var elles leiar 1984-92 i Høgre sitt kommunalutval.

Etter åra på Stortinget var Mauritzen i tre år ambassaderåd for kommunale og regionale spørsmål ved Norges faste delegasjon til Den europeiske unionen i Brussel. Sidan var han 1996-97 generalsekretær i Nordsjøsekretariatet, 1997-2003 sekretariatsleiar i Samarbeidsrådet for Vest- og Sørlandet og 2004-07 rådgjevar i internasjonale saker i Vestlandsrådet i Stavanger.

Mauritzen kom tilbake i politikken som medlem av fylkestinget i Rogaland frå 2011.

Kjelder
Stortingsbiografi

Stortingsrepresentantar 1981-1985
Stortingsrepresentantar 1985-1989
Stortingsrepresentantar 1989-1993
Folk frå Stavanger
Fotball-EM 1993

Europameisterskapen i fotball 1993 var den femte europameisterskapen i fotball for kvinner. Noreg vart europameister etter finalesiger 1-0 over vertslandet Italia i Cesena 4. juli 1993.

Turneringsformatet var det same som ved dei tre føregåande meisterskapane. Dei fire deltakarlanda møttest til semifinalar/finalar i eitt av dei fire meisterskapskvalifiserte landa; Noreg, Tyskland, Italia og Danmark, nett dei same fire som i EM 1991. Meisterskapen vart avvikla dagane 29. juni-4. juli 1993 i dei italienske byane Santa Sofia, Rimini, Cesenatico og Cesena, alle saman i provinsen Emilia-Romagna.

I semifinalane spelte vann Noreg 1-0 mot Danmark i Santa Sofia, medan Italia tok seg til finalen etter straffesparktevling mot Tyskland, sjølve kampen enda 1-1. Som ved førre EM vann Danmark bronsefinalen, her med 3-1 over Tyskland.

Finalen

Finalen mellom vertslandet Italia og Noreg fann stad 4. juli på Dino Manuzzi-stadion i Cesena framfor 7 000 tilskodarar. Den norske innbytaren Birthe Hegstad vart matchvinnar då ho i det 75. minutt skåra kampens einaste mål. Det var andre gongen Noreg vann fotball-EM for kvinner.

Noregs vinnarlag bestod av: Reidun Seth, Katrine Nysveen, Nina Nymark Andersen, Cathrine Zaborowski, Gro Espeseth,  Agnete Carlsen, Heidi Støre (kaptein), Hege Riise, Anne Nymark Andersen, Linda Medalen og Ann Kristin Aarønes. Birthe Hegstad tok frå pausa plassen til Aarønes, medan Kristin Sandberg kom inn like før slutt då Medalen gjekk ut. Even Pellerud var norsk landslagssjef.

Dommar var Alfred Wieser frå Austerrike.

Kjelder
Sportsboken 93-94
Denne artikkelen bygger på «Fußball-Europameisterschaft der Frauen 1993» frå ,  den 29. juni 2017.  
 

Europameisterskapar i fotball
Fotball i 1993
Patrick Battiston

Patrick Jean Raymond Battiston () er ein fransk tidlegare fotballspelar frå Amnéville i Moselle-departementet som vart europameister 1984 og vann VM-bronse i 1986. I tida 1981 til -87 var han med å vinne fem nasjonale seriemeisterskap og eitt cupmeisterskap med tre ulike klubblag; Girondins Bordeaux, AS Saint-Étienne og AS Monaco. Battiston var vanlegvis høgreback, men vart også nytta som midtstoppar/libero.

Klubbspel
Battiston var profesjonell spelar i FC Metz frå 1973 og fast på fyrstelaget frå 1975. I 1980 vart han overført til AS Saint-Étienne og vart seriemeister i sin fyrste sesong med laget. Sommaren 1983 gjekk han over til Girondins Bordeaux og var med å vinne serien i 1984 og 1985, cupen i 1986 og serien att i 1987. Frå 1987 til -89 spelte han på AS Monaco og for tredje gong vart han seriemeister i sin fyrste sesong i ein ny klubb. Han reiste i 1989 tilbake til Bordeaux og avslutta med to sesongar i Girondins. Gjennom 18 sesongar spelte Battiston 678 obligatoriske klubbkampar og skåra 45 mål.

Landslagsspel
Battiston deltok i 56 landskampar i tida frå februar 1977 til april 1989 og skåra tre landslagsmål. Under fotball-VM 1978 spelte han einast kvartfinalen mot den komande verdsmeisteren Argentina, der det vart fransk tap 1-2.

I VM i 1982 var Battiston med då Frankrike opna med tap 1-3 mot England. Der etter sat han på benken resten av gruppespelet. I mellomrunda spelte Battiston mot Austerrike, men sat benka mot Nord-Irland. Han sat også på benken frå start i semifinalen mot Vest-Tyskland i Sevilla. På stillinga 1-1 kom han på bana like etter pause. Ti minuttar seinare vart han utsett for ei av dei mest berykta enkelthendingane i eit fotball-VM. Med tilnærma fri bane mot mål vart Battiston sparka ned ved 16-meteren av ei vilt utrusande målvakt, Harald Schumacher. Battiston mista medvitet og fekk slått ut tenner. Det høyrer med at Schumacher korkje fekk gult eller raudt kort.    

Battiston spelte alle kampane då Frankrike lukkast vinne EM i fotball 1984 på heiembane. Også under fotball-VM 1986 var han eit fast val i fyrsteellevaren i Frankrikes ferd mot VM-bronse. I bronsefinalen var han kaptein ettersom Michel Platini sat på benken heile kampen.

Merittar
Europameister: 1984 med Frankrike
VM-bronse: 1986 med Frankrike
Fransk seriemeister: 1981 med AS Saint-Étienne
Fransk seriemeister: 1984, 1985 og 1987 med Girondins Bordeaux
Fransk seriemeister: 1987 med AS Monaco
Fransk cupmeister: 1986 med Girondins Bordeaux

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Patrick Battiston» frå ,  den 29. juni 2017.  
 

Bordeaux-spelarar
Metz-spelarar
Saint-Étienne-spelarar
Monaco-spelarar
Franske fotballspelarar
Spelarar i Fotball-VM 1978
Spelarar i Fotball-VM 1982
Spelarar i Fotball-EM 1984
Spelarar i Fotball-VM 1986
Viburnum edule

Viburnum edule er ein plante i krossvedslekta. Han er ein liten busk som kjem frå Canada, nordlege delar av USA, St. Pierre et Miquelon og Russisk fjerne austen.

På engelsk er han mellom anna kjend som squashberry og mooseberry.

References

Bakgrunnsstoff

Edule
Plantar i Canada
Plantar i USA
Phil Chess

Philip «Phil» Chess () var ein USA-amerikansk plateprodusent og direktør som i lag med broren skipa Chess Records.

Karriere 
Chess vart fødd i landsbyen Motal som i ligg i dagens Kviterussland. Han flytta med familien til faren i Chicago i 1928. Familien byta namn til Chess, og Lejzor vart Leonard medan Fiszel vart Philip.

Phil og Leonard dreiv ein populær klubb i Chicago, Macomba Lounge. to år seinare vart Leonard partner i Aristocrat Records, eit lokalt selskap som spelte inn all slags musikk, og Phil kom med i 1950. Selskapet endra namn til Chess Records og dei byrja å fokusere på R&B-musikk, og signerte og spelte inn musikk med artistar som Muddy Waters, Bo Diddley, Sonny Boy Williamson (Rice Miller), Robert Lockwood jr., Etta James, Willie Dixon, Howlin Wolf og Chuck Berry.  Phil Chess var aktivt involvert og produserte mange av blues og rock and roll-innspelingane deira. Selskapet deira hadde stor suksess i 1950-åra og tidleg i 1960-åra og vart i 1968 seld til GRT.

Chess var òg med-skipar av L & P Broadcasting i lag med broren. Dette føretaket dreiv radiostasjonen WSDM.

Phil Chess trekte seg attende til Arizona i 1972. Phil og Leonard Chess vart begge innlemma i Blues Hall of Fame som ikkje-utøvarar i 1995. 

Chess døydde i heimen sin i Tucson i Arizona, 95 år gammal.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Phil Chess» frå ,  den 29. juni 2017. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
Chess Records
The Chess Story
Chess Records: How Two Polish Brothers Made Music History 

Folk frå Motal
Polsk-amerikanarar
Blues Hall of Fame
USA-amerikanske musikkdirektørar
Polske jødar
Lapprose

Lapprose (Rhododendron lapponicum) er ein rhododendronart som veks i subarktiske område fleire stader på den nordlege halvkula. 
Han er ein av to rhododendronartar som veks vilt i Noreg. Den andre er finnmarkspors (Rhododendron tomentosum).

Lapprosa er ein liten busk som blir 0,2–0,45 meter høg. Blada er elliptiske med ein lengd på 0,4–1,5 cm og ei breidd på 0,2–0,5 cm. Blomane er raudlege eller lilla.

Planten krev kalk i jordsmonnet, og skil seg dermed frå dei fleste andre rhododendronartar som er typiske surjordsplantar. Ho skal også ha full sol og helt ope lende men samtidig fukt rundt røtene. Dette er ein kombinasjon som avgrenser utbreiinga til planten.

Arten finst i Aust-Sibir, Korea, nordlege Japan, Alaska og Canada, på Grønland og i nokre fjellområde i USA. 
Førekomsten i dei skandinaviske fjella er svært isolert frå utbreiinga elles. 
I Noreg har lapprosa ei todelt utbreiing. Ho veks i små område i Jotunheimen, i Gudbrandsdalen og i Romsdal. Det andre området er i Nord-Noreg frå Saltdal til Porsanger og inn i Sverige og Finland. I Sør-Noreg veks planten svært høgt til fjells, medan i nord går han lågare ned. Mange trur at lapprosa kan ha overlevd istida på nunatakliknande fjelltoppar og sidan spreidd seg utover i større område. Dette kan ha skjedd på fleire kontinent.

Den norske lapprosa er rekna som umogleg å dyrka i hagar i låglandet, ettersom klimaet er for varmt for henne. Derimot kan variantar av lapprose frå Japan, Sibir og Canada godt plantast i tilsvarande hagar. Desse er oftast ein god del større enn den norske varianten, men blomane er ganske like.

Rhododendron lapponicum er godt kjent blant botanikarar og andre planteinteresserte, men få har sett arten i naturen. Dette kjem både av at han vokser på få stader og at han er så liten at dei fleste overser han. Bløminga kjem kort tid etter at snøen går og er over på 1–2 veker. 

Lapprose er kommuneblom for Skjåk kommune i Oppland.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Lapprose» frå ,  den 29. juni 2017.  
Denne artikkelen bygger på «Rhododendron lapponicum» frå ,  den 29. juni 2017.

Bakgrunnsstoff 
 Lapsk alpros i Den virtuella floran

Rhododendronslekta
Lyngfamilien
Viltveksande plantar i Noreg
Plantar i Finland
Plantar på Grønland
Plantar i Japan
Plantar i Sverige
Plantar i USA
Plantar i Russland
Oscar Munthe

Carl Oscar Munthe () var ein norsk offiser og krigshistorikar, fødd på Elverum. Han var bror til Hartvig, Gerhard og Margrethe Munthe.

Oscar Munthe tok eksamen ved Krigsskulen i 1881 og Den militære høgskulen i 1884. Han var frå 1886 premierløytnant i Infanteriet, sidan fekk han opprykk til kaptein 1893, major 1910, oberst 1912 og generalmajor 1924. Han fekk avskil i 1929.

Munthe arbeidde ved Norges Geografiske Oppmåling frå 1892 til 1899. Der etter gjorde han teneste ved Generalstaben frå 1900 til 1910. Han var 1911-12 sjef for Valdres bataljon, 1912-16 sjef for Infanteriregiment nr 6 og 1916-24 sjef for Østfold Infanteriregiment nr 1 og kommandant i Fredrikstad. Til sist var han sjef for 4. divisjon og kommandant på Bergenhus frå 1924 til 1929.

Munthe var interessert i militær historie og skreiv fleire krigshistoriske bøker, mellom anna om Hannibalfeiden, Fredrikshald og Fredrikstens historie inntil 1720 og Den norske Hær inntil 1662. Han underviste ved Krigsskulen frå 1898 til 1916.

Kjelder
Norsk Allkunnebok. VIII. Bandet. 1958
Denne artikkelen bygger på «Carl Oscar Munthe» frå ,  den 29. juni 2017.  
 

Norske offiserar
Folk frå Elverum
Carl Mork

Carl Martin Gerhard Mork () var ein norsk offiser, fødd i Trondheim og oppvaksen i Kristiania.

Tollarsonen Mork var løytnant og vart utnemnd til kaptein i 1911 og major i 1930. I 1932 fekk han opprykk til oberst då han vart utnemnd til sjef for Infanteriregiment 14. To år seinare vart han overflytta til IR 6, fekk avskil i 1945.

Mork var president i Norges Forsvarsforening 1938-47.

Kjelder
Norsk Allkunnebok. VIII. Bandet. 1958

Norske offiserar
Folk frå Oslo
Elias Mork

Elias Georgsson Mork () var ein norsk forstmann frå Otterøya i Nord-Trøndelag.

Gardbrukarson Mork tok eksamen ved Noregs landbrukshøgskule i 1923 og vart dr.agr. same staden i 1934. Frå 1947 var han professor og leiar for Det norske Skogforsøksvesen, busett på Ås i Akershus. Sidan 1951 var han medlem i Det Norske Videnskaps-Akademi i Oslo.

Mork «granska oppyging av skog i Namdalen og i fjelltraktene og har gjeve ut mange  skrifter om skog og trevyrke».

Kjelder
Norsk Allkunnebok. VIII. Bandet. 1958

Norske forstfolk
Folk frå Namsos
Per Mork

Per Mork () var ein norsk forfattar og skulemann frå Otterøya i Nord-Trøndelag. 

Etter eksamen frå Levanger lærarskule i 1897 underviste Mork i Verdal 1898-1900, på Otterøya 1900-07 og i Fet i Akershus frå 1907. Han gav i tida 1910-18 ut folkelivsskildringane Fjord-krabber og skogsfant, Heiagutten, Dyr jord og Høstbrand.

Kjelder
Norsk Allkunnebok. VIII. Bandet. 1958

Norske skulefolk
Norske forfattarar av folkelivsskildringar
Folk frå Namsos
Folk frå Fet
Carl Johs. Moe

Carl Johannes Moe () var ein norsk arkitekt frå Trondheim.

Moe tok eksamen ved Trondhjems tekniske anstalt i 1909, og var tilsett ved Norges Tekniske Høgskole frå 1915, professor frå 1933. Moe teikna bygningar med klassisistiske stiltrekk, til dømes Bispehaugen skole i Trondheim. I 1931 gav han ut Kulturarkitektur og andre problemer.

Kjelder
Norsk Allkunnebok. VIII. Bandet. 1958

Norske arkitektar
Norske sakprosaforfattarar
Folk frå Trondheim
Basisk myelinprotein

Basiske myelinprotein (MBP) er to familiar sterkt positivt ladde uordna protein der særskilt den eine av dei er viktig i myelin. Basiske myelinprotein finst både i sentralnervesystemet og det perifere nervesystemet.

Genet som kodar for basiske myelinprotein (MBP) er meir enn 100 kilobasar langt, noko som er særs langt. Det har tre ulike sete for byrjing av avskriving, og gjev opphav til dei to familiane av protein: klassiske basiske myelinprotein og golli-basiske myelinprotein. Dei klassiske basiske myelinproteina er mellom dei mest talrike proteina i sentralnervesystemet. Dei vert i hovusak uttrykte i myeliniserande seller (oligodendrocyttar), og ser ut til å ha myelinisering som viktigaste biologiske rolle. Golli-basiske myelinprotein vert derimot òg uttrykte i andre seller, både nerveseller og andre seller (til dømes T-seller). I utrøyningar er basiske myelinprotein synte å kunna vekselverka med ulike protein, som selleskjelettproteina aktin og mikrotubular og bodberarproteinet kalmodulin bunde til .

Hjå pasientar med multippel sklerose er basiske myelinprotein meir deiminerte og mindre fosforylerte; og dess alvorlegare sjukdomen er, dess fleire argininrestar er deiminerte.

Basiske myelinprotein oppstod hjå kjevefiskar for kring 400 millionar år sidan, kring same tida myelin oppstod hjå denne gruppa ryggradsdyr. Ein homolog til golli-basiske myelinprotein er kjend frå niaugo, som til liks med andre kjevelause fiskar ikkje har myelin.

Kjelder 

Humane protein
One Dozen Berrys

One Dozen Berrys er det andre studioalbumet til Chuck Berry. Det vart gjeve ut i mars 1958 på Chess Records. Med unntak av fem spor, «Rockin' at the Philharmonic», «Guitar Boogie», «In-Go», «How You've Changed» og «It Don't Take but a Few Minutes», var alle songane tidlegare gjevne ut på singlar. Albumet kom òg ut i Storbritannia. I 2012 vart albumet gjeve ut i lag med Chuck Berry Is on Top på same CD.

Innhald

Medverkande 
 Chuck Berry — vokal, gitarar
 Hubert Sumlin — elektrisk gitar
 Johnnie Johnson, Lafayette Leake —  piano
 Willie Dixon — bass
 Fred Below, Ebbie Hardy — trommer

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «One Dozen Berrys» frå ,  den 29. juni 2017. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff 

Chuck Berry-album
Musikkalbum frå 1958
Album produserte av Phil Chess
Album produserte av Leonard Chess
Chess Records-album
Engelskspråklege album