alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Kuskjel

Kuskjel (Arctica islandica) er ein musling frå Nord-Atlanteren som er den einaste nolevande arten i kuskjelfamilien. Det blir brukt som matskjel ein del stader, og som agn.

Skildring og levevis

Kuskjelet er temmeleg rundt og brunt med fine konsentriske ringer i skalet.
Det blir opptil 12 cm breidt
og kan bli høgare enn 50 mm.

Arten er vanleg å finna på djupne på nokre få meter, men kan også leva mykje djupare.

Dei ligg som oftast nedgrovne i sand- og mudderbotn.
Ofte ligg fleire skjel tett saman, og stikk berre så vidt opp av botnen. 
Kuskjel er sårbar for mekanisk påverknad, som tråling.

Kuskjel finst langs heile norskekysten.

Mellom gjellene har kuskjell ofte ein sambuar i form av ein nemertine eller slimorm.

Alder

Kuskjel kan bli særs gamle. Det eldste skjelet ein har funne og studert blei rekna ut til å vera 507 år gammalt. Dette er den lengste stadfesta levetida til noko dyr (Metazoa). 
Skjelet, som er blitt kalla «Ming», blei plukka i levande tilstand utanfor Island i 2006.
Eit anna kuskjel som blei plukka ved Island i 1868 blei funne å vera 374 år gammalt.

Ein finn alderen til kuskjel ved å studera vekstringane i skjela deira, liknande årringar. Studiar av vekstraten og oksygenisotopar viste svært varierande vekst i samband med Den vesle istida rundt 1550–1620 og det milde klimaet rundt 1765–1780, og ein fann spor etter Tambora-vulkanutbrotet i 1815. Medan kuskjel i relativt djupe og kalde område kan nå høge aldrar, er sørlege bestandar av skjel med større variasjonar i temperatur og salinitet som regel mykje meir kortliva. Kuskjel frå Tyskebukta blir typisk rundt 150 år, medan skjel frå Kielbukta berre blir rundt 30 år.

Bruk
Kuskjel kan etast av menneske, og blir brukte som mat i fleire land. 
I USA hauster ein fleire hundre tusen tonn årleg.

På Island er dei viktige som agnskjel, ein bruk dei også har i Noreg.

Kjelder

Delar av denne artikkelen bygger på «Arctica islandica» frå ,  den 8. desember 2016.

Bakgrunnsstoff 
 Kuskjell, foto
 Fant 405 år gammelt levende dyr – Dagbladet.no 
 Drepte verdens eldste dyr

Muslingar
Mari Molid

Mari Kristine Søbstad Molid () er ein norsk handballspelar frå Trondheim som sidan 2016 spelar på danske Randers HK. I perioden 2010-16 vann ho to VM-gull, eitt EM-gull og OL-bronse med det norske handballandslaget. Molid er ein høgrehendt rykkrom-spelar med «meget gode forsvarskvaliteter».

Molid var i yngre år medlem i Kolstad IL, før ho i tida 2006-12 var aktiv på det norske topplaget Byåsen IL. Deretter spelte ho i to sesongar på Levanger HK (2012-14) og like lenge i Larvik HK (2014-16). Sommaren 2016  flytta ho over til danske Randers.

Molid debuterte på landslaget mot Sverige 22. september 2010, og fekk plass i mannskapet som tok gull i handball-EM 2010 mindre enn tre månader seinare. Eitt år etterpå vart ho også verdsmeister då Noreg vann VM-finalen 2011 i Sao Paulo med åtte mål over Frankrike. Ho var korkje med i Sommar-OL 2012 eller handball-EM same året, men deltok handball-VM 2013. Etter å ha vore utelaten frå EM-troppa 2014, kom ho tilbake og vart verdsmeister for andre gong i 2015. Under Sommar-OL 2016 spelte ho på det norske bronselaget.

Merittar
EM 2010: Gullmedalje etter 25-20 mot Sverige
VM 2011: Gullmedalje etter 32-24 mot Frankrike
VM 2013: Nr 5 med Noreg
VM 2015: Gullmedalje etter 31-23 over Nederland
Sommar-OL 2016: Bronsemedalje etter 36-26 over Nederland

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Mari Molid» frå ,  den 8. desember 2016.  
 

Norske handballspelarar
Verdsmeistrar i handball
Europameistrar i handball
Olympiske bronsemedaljevinnarar for Noreg
Medaljevinnarar under sommar-OL 2016
Norske deltakarar under sommar-OL 2016
Handballspelarar under sommar-OL 2016
Spelarar i Handball-EM 2010 for kvinner
Spelarar i Handball-VM 2011 for kvinner
Spelarar i Handball-VM 2013 for kvinner
Spelarar i Handball-VM 2015 for kvinner
Folk frå Trondheim
Mona Dahle

Mona Dahle Sivertsen () er ein norsk tidlegare handballspelar frå Trondheim. Ho vann OL-sølv 1992 og bronsemedalje i både VM 1993 og EM 1994.

I sine unge år var Dahle medlem av Trolla IL og deretter Vestbyens IL. År 1990 melde ho overgang til Byåsen IL, det då fremste handballaget i Trondheim. Ho spelte på Byåsen Idrettslag heilt til ho reiste til Stabæk IF og var aktiv for laget frå Asker i nokre få sesongar.

Mona Dahle landslagsdebuterte 30. juni 1991 mot Danmark. Ho var så med i alle meisterskaps-turneringane frå Sommar-OL 1992 til og med Sommar-OL 1996. Under OL 1992 i Barcelona fekk ho sølvmedalje, men var ein av dei som ikkje fekk spele finalen. Både i handball-VM 1993 på heimebane og EM 1994 i Berlin deltok ho då Noreg vann respektive bronsefinalar mot høvesvis Romania og Ungarn. Ho var også med då Noreg tapte bronsekampane under handball-VM 1995 og Atlanta-OL 1996. Gjennom åra deltok ho i 114 landskampar og skåra 151 mål.

Merittar
OL 1992: Sølvmedalje etter 21–28 mot Sør-Korea
 VM 1993: Bronsemedalje etter 20–19 mot Romania
 EM 1994: Bronsemedalje etter 24–19 mot Ungarn
 VM 1995: Nr 4 etter 24–25 mot Danmark
OL 1996: Nr 4 etter 18–20 mot Ungarn
 EM 1996: Sølvmedalje etter 23–25 mot Danmark

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Mona Dahle» frå ,  den 8. desember 2016.  
 

Norske handballspelarar
Olympiske sølvmedaljevinnarar for Noreg
Spelarar i Handball-VM 1993 for kvinner
Medaljevinnarar under sommar-OL 1992
Norske deltakarar under sommar-OL 1992
Handballspelarar under sommar-OL 1992
Norske deltakarar under sommar-OL 1996
Handballspelarar under sommar-OL 1996
Folk frå Trondheim
Ryszard Kapuściński

Ryszard Kapuściński () var ein polsk journalist og forfattar.

Kapuściński var i fleire tiår det polske nyheitsbyrået PAP sin korrespondent i ulike verdsdelar. Gjennom lang tid var han den einaste i Polen som rapporterte frå Afrika, der han dekte det som var av viktige hendingar på det vide kontinentet. Lange periodar var han også stasjonert i Latin-Amerika og Asia.

I reportasjebøkene sine blanda Kapuściński skilsetjande hendingar med personlege refleksjonar og stor varheit for detaljar. Den omfattande rapporteringa frå Afrika stadfesta eit stendig sterkare ry, og boka Keiseren om Haile Selassie gjorde han kjend for eit større publikum. Mellom hans seinare arbeid merker Sjahenes sjah og Imperiet seg ut; den fyrste omhandlar Iran før den revolusjonen i 1978-79, den andre tek føre seg oppløysinga av Sovjetunionen.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Ryszard Kapuściński» frå ,  den 9. desember 2016.  
 

Polske forfattarar
Polske journalistar
Kjell Fjørtoft

Kjell Fjørtoft () var ein norsk journalist og forfattar frå Tromsø.

Fjørtoft var i mange år journalist og fotograf for aviser og publikasjonar som Lofotposten, Nordlys, Dagbladet og Vi Menn. Han debuterte som forfatter i 1966 med boka Troms med bankene utenfor. Sidan gav han ut 16 bøker der tema frå norsk krigshistorie og Nord-Norge stod i framgrunnen. I fleire av bøkene utfordra han rådande oppfatningar i mektige opinionsmiljø.

Fjørtoft vart i 1983 tildelt fylkeskulturprisen i Troms.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Kjell Fjørtoft» frå ,  den 9. desember 2016.  
 

Norske forfattarar
Norske journalistar
Folk frå Tromsø
Brynjulf Alver

Brynjulf Alver () var ein norsk folkeminnegranskar oppvoksen i Alversund, frå 1983 professor i folkloristikk ved Universitetet i Bergen.

Alver tok magistergraden i folkloristikk i Oslo i 1951, og arbeidde ved Universitetet i Oslo som arkivar og universitetslektor frå 1962 til 1971. Eit års tid 1968-69 var han direktør for Nordiska institutet för folkdiktning.

Frå 1972 var Alver leiar for det nyoppretta Etno-folkloristisk institutt ved Universitetet i Bergen. Til 1983 var han tilsett som dosent i etnologi og folkloristikk, sidan var han professor i folkloristikk. Alver var kjend som ein framifrå popularisator og engasjert debattant med vid fagleg innsikt.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Brynjulf Alver» frå ,  den 9. desember 2016.  
 

Norske folkloristar
Folk frå Lindås
Professorar ved Universitetet i Bergen
Viva Las Vegas

«Viva Las Vegas» er ein song frå 1963 skriven av Doc Pomus og Mort Shuman. Han vart spelt inn same året av Elvis Presley for filmen Viva Las Vegas, som i lag med songen vart gjeven ut året etter. Sjølv om Presley aldri framførte songen på konsertane sine, er songen blitt kjend og spelt inn av mange andre artistar.  I USA selde singelen over ein halv million eksemplar, og Presley fekk gullplate for songen i 1992.

Historie
Songen vart utgjeven som B-side av «What'd I Say» frå filmen med same namn. «Viva Las Vegas» gjekk på eiga hand inn på singellista og nådde 29. plassen på Billboard Hot 100-lista. Elvis-versjonen av «What'd I Say» nådde 21. plassen. «Viva Las Vegas» nådde 12. plassen på den britiske UK Singles Chart.

I åra etter han kom ut vart songen sterkt knytt til Presley. I 1990- og 2000-åra er songen blitt brukt i mange filmar og fjernsynsseriar, anten som ein referanse til byen Las Vegas, eller berre som eit uttrykk for glede. 

I 2002 bad byen Las Vegas Elvis Presley Enterprises, selskapet som tar seg av arva etter Elvis og alle musikkrettane hans, om løyve til å gjere songen til den offisielle bysongen. Forhandlingane stoppa opp over prisen som EPE ønskte, trass i at EPE ikkje hadde kontrollert opphavsretten til sognen sidan 1993, då han kom i eige hos familiane til låtskrivarane Doc Pomus og Mort Shuman. Sidan EPE ikkje lenger eig rettane til songen, kan dei i røynda heller ikkje bestemme over songen.

Andre versjonar 

Ein nederlandsk versjon vart skriven av John Spencer og Tom Peters og framført av John Spencer i 1985. Jarmo Koponen skreiv ein finsk tekst, «Humppaleka», som vart framført av Eläkeläiset i 1995.

Kjelder

Bakgrunnsstoff
 

Songar frå 1963
Singlar frå 1964
Singlar frå 1992
Elvis Presley-songar
Songar med musikk av Mort Shuman
Songar med tekst av Doc Pomus
Songar om Las Vegas
RCA Records-singlar
Werner Müller-songar
Dead Kennedys-songar
Danny Mirror-songar
Nina Hagen-songar
Bruce Springsteen-songar
ZZ Top-songar
Dread Zeppelin-songar
Billy Swan-songar
Engelbert Humperdinck-songar
Amanda Lear-songar
The Killers-songar
Glen Campbell

Glen Travis Campbell () var ein USA-amerikansk rock- og countryartist, gitarist, låtskrivar, programleiar og stundom skodespelar. Han er mest kjend for ei rekkje hittar i 1960- og 1970-åra, og som vert for eit musikk- og komishow kalla The Glen Campbell Goodtime Hour på CBS frå 1969 til 1972. 

Gjennom 50 år i underhaldningsindustrien gav Campbell  ut meir enn 70 album. Han selde 45 millionar plater og fekk i alt 12 gullplater, fire platinaplater og ei dobbelplatinaplate. Han hadde i alt 80 songar inne på anten Billboard Country-lista, Billboard Hot 100 eller Adult Contemporary-lista, og av desse nådde 29 av dei topp 10 og ni av dei har nådd toppen av ei av listene. Dei største hittane hans er John Hartford sin «Gentle on My Mind»; Jimmy Webb sin «By the Time I Get to Phoenix», «Wichita Lineman» og «Galveston»; Larry Weiss sin «Rhinestone Cowboy» og Allen Toussaint sin «Southern Nights».

Campbell vart historisk i 1967 då han vann i alt fire Grammy-prisar i country- og popkategoriar. For «Gentle on My Mind» fekk hann to prisar i sjangeren country og «By the Time I Get to Phoenix» gjorde det same i popkategorien. Tre av dei tidelgare hittane hans vann Grammy Hall of Fame Award (2000, 2004, 2008), medan Campbell sjølv har fått Grammy Lifetime Achievement Award i 2012. Han har blitt kåra til årets mannlege vokalist hos både Country Music Association (CMA) og Academy of Country Music (ACM), og fekk prisen årets underhaldar av CMA i 1968. I 1969 spelte Campbell i lag med John Wayne i filmen True Grit, som Campbell vart nominert til Golden Globe for i kategorien beste nykommar. Campbell song tittelsongen som vart nominert til Oscarprisen.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Glen Campbell» frå ,  den 9. desember 2016. 
 oppgav desse kjeldene:
Allen, Bob. (1998). «Glen Campbell». I The Encyclopedia of Country Music. Paul Kingsbury, Editor. New York: Oxford University Press. s. 76–77

Bakgrunnsstoff 

 
 
 

USA-amerikanske countrygitaristar
USA-amerikanske gitaristar
USA-amerikanske countryartistar
USA-amerikanske låtskrivarar
USA-amerikanske skodespelarar
USA-amerikanske songarar
USA-amerikanske popgitaristar
USA-amerikanske popsongarar
USA-amerikanske studiomusikarar
Country Music Hall of Fame
Countrymusikarar frå Arkansas
Fingerstilgitaristar
Grammy-vinnarar
Medlemmar av Country Music Association
Folk med alzheimers
The Wrecking Crew-medlemmar
Grammy Lifetime Achievement Award
Calvin Jackson

Calvin Jackson () var ein USA-amerikansk jazz-pianist, komponist og bandleiar. 

Jackson spelte piano frå barndommen av og studerte ved Juilliard og New York University. Han arbeidde tidleg i karrieren sin med Frankie Fairfax, og så i Hollywood i 1943-1947 som assisterande musikkdirektør for MGM. I 1947 spelte han inn musikk med Phil Moore og som solopianist for Discovery Records. Han spelte med Mildred Bailey i New York i 1948, og så i Toronto i 1950, der han ofte spelte på fjernsyn og radio. I løpet av 1950- og tidleg i 1960-åra gav han ut leiree album for selskap som Columbia Records.

I 1957 drog han attende til Los Angeles, der han fortsette å arbeide som komponist for film og fjernsyn. Han arrangerte òg musikk for Ray Charles ei stund, mellom anna på «Sweet & Sour Tears» i 1964.

Tidleg i 1980-åra flytta han til San Diego County, der han levde som delvis pensjonist, men gav pianotimar i leilegheita si.

Diskografi
Phil Moore Orchestra, Piano Concerto med Calvin Jackson, Discovery DL 4001 (1947)
Calvin Jackson (Discovery Records, 1949)
Calvin Jackson at the Plaza (Vik Records, 1954)
Rave Notice (Columbia Records, 1955)
The Calvin Jackson Quartet (Columbia, 1955)
Jazz Variations on Gershwin's Rhapsody in Blue (Liberty Records 3071, 1958)
Cal-Essence/Calvin at the Piano (Raynote, 1959)
Jazz Variations on Movie Themes (Reprise Records, 1961)
Two Sides of Calvin Jackson (Reprise Records, 1961)
Med Buddy Collette
Nice Day with Buddy Collette (Contemporary, 1957)
Med Fred Katz
Soul° Cello (Decca, 1958)

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Calvin Jackson» frå ,  den 9. desember 2016. 
 oppgav desse kjeldene: 
Scott Yanow, [ Calvin Jackson] på Allmusic

Bakgrunnsstoff 
 
 Calvin Jackson Papers MSS 28. Special Collections & Archives, UC San Diego Library.

USA-amerikanske jazzpianistar
Musikarar frå Philadelphia
Steve Douglas

Steve Douglas () var ein USA-amerikansk saksofonist og fløytist. Han arbeidde som studiomusikar i Los Angeles og har arbeidd med Phil Spector, Brian Wilson og The Beach Boys.

Ein kan òg høyre Douglas på på innspelingar med Duane Eddy, Aretha Franklin, Elvis Presley, Willy DeVille, Bob Dylan, The Ramones og mange andre. Han arbeidde òg som plateprodusent, og produserte Mink DeVille-albumet Le Chat Bleu.

19. april 1993, medan han varma opp med Ry Cooder, falt Steve Douglas om og døydde av hjartesvikt, berre 54 år gammal.

I 2003 vart Douglas innlemma i Rock and Roll Hall of Fame.

Utvald diskografi

Som leiar
Twist with Steve Douglas and the Rebels, 1962
Hot Sax, 1990

Som sidemann
The Beach Boys: Pet Sounds; 15 Big Ones; Keepin' the Summer Alive
Bob Dylan: Street Legal; Bob Dylan at Budokan; Shot of Love; Knocked Out Loaded
Duane Eddy: Have 'Twangy' Guitar Will Travel
Sammy Hagar: Street Machine
Mink DeVille: Cabretta; Return to Magenta; Le Chat Bleu
The Ramones: End of the Century

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Steve Douglas (saxophonist)» frå ,  den 9. desember 2016. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff

USA-amerikanske klarinettistar
USA-amerikanske fløytistar
USA-amerikanske studiomusikarar
USA-amerikanske rockesaksofonistar
Musikarar frå Los Angeles
Rock and Roll Hall of Fame
The Wrecking Crew-medlemmar
Jødiske musikarar
Songen Love Letters

«Love Letters» er ein song frå 1945 med tekst av Edward Heyman og musikk av Victor Young. Songen vart nytta, utan tekst, i filmen med same namn, og vart nominert til Oscarprisen for beste song i 1945.

Innspelingar

Instrumentalar

Andre språk
Ein finsk versjon vart skriven og innspelt av Tapani Kansa som «Sulle rakkautein jaan» i 1979.
Ein nederlandsk versjon vart skriven av Elsje Helewaut, Hans Helewaut og Chery Derycke. Denne vart kalla «Je schreef een brief» og framført av Elisa Waut i 1992. 
Devilli skreiv ein italiensk tekst kalla «Lettere d'amore». Denne vart framført av The Renegades i 1968.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Love Letters (song)» frå ,  den 9. desember 2016.

Bakgrunnsstoff
 

Songar frå 1945
Singlar frå 1962
Singlar frå 1966
Songar med musikk av Victor Young
Songar med tekst av Edward Heyman
Songar frå filmar
Songar produserte av Bill Szymczyk
Singlar frå 1987
Tony Bennett-songar
Rosemary Clooney-songar
Nat King Cole-songar
Eydie Gormé-songar
Perry Como-songar
Sammy Davis jr.-songar
Peggy Lee-songar
Jack Jones-songar
Les McCann-songar
Julie London-songar
Patti Page-songar
Cliff Richard-songar
Ike & Tina Turner-songar
Julie Rogers-songar
Andy Williams-songar
Cilla Black-songar
Brenda Lee-songar
Sandie Shaw-songar
Elvis Presley-songar
The Lettermen-songar
Billy Thorpe-songar
Al Martino-songar
Trini Lopez-songar
Jerry Vale-songar
Engelbert Humperdinck-songar
Frankie Miller-songar
Vera Lynn-songar
Don McLean-songar
Joe Walsh-songar
Alison Moyet-songar
Patti Austin-songar
Sinéad O'Connor-songar
Bonnie Raitt-songar
Elton John-songar
Natalie Cole-songar
Johnny Logan-songar
Boz Scaggs-songar
Etta James-songar
Diana Krall-songar
Elkie Brooks-songar
Aretha Franklin-songar
Al Caiola-songar
Nelson Riddle-songar
Herbie Mann-songar
Stan Kenton-songar
Mantovani-songar
Charlie Byrd-songar
Henry Mancini-songar
Floyd Cramer-songar
Birgitte Sættem

Herdis Birgitte Sættem () er ein norsk tidlegare handballspelar frå Molde som i tida 1999-2002 vann VM-gull, EM-sølv og OL-bronse. Rykkrom-spelaren vann 11 store meisterskap med Larvik HK.

Sættem slo gjennom som 21-åring då ho var med på det norske laget som vann gull under handball-VM 1999 på heimebane. Med ei småskadd Kjersti Grini på benken i innleiinga av meisterskapen, tok Sættem ansvar og varta opp med framifrå spel. Året etter var ho delaktig då Noreg sikra ein bronsemedalje under Sommar-OL 2000 i Sydney. Ho var også med på laget som tok sølv i handball-EM 2002 i Danmark.

Fram til 1998 var Sættem aktiv handballspelar i Sportsklubben Rival i Molde. Deretter spelte ho på Larvik HK til ho la opp i 2006, siste sesongane var ho plaga med skadar. Gjennom dei åtte åra i Larvik var ho med å vinne fem seriemeistertitlar og like mange noregsmeisterskap, og cupvinnarcupen 2005.

Merittar
 VM 1999: Gullmedalje etter 25–24 mot Frankrike
OL 2000: Bronsemedalje etter 22–21 mot Sør-Korea
EM 2000: Nr 6 med Noreg
EM 2002: Sølvmedalje etter 22–25 mot Danmark

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Birgitte Sættem» frå ,  den 10. desember 2016.  
 

Norske handballspelarar
Olympiske bronsemedaljevinnarar for Noreg
Medaljevinnarar under sommar-OL 2000
Norske deltakarar under sommar-OL 2000
Handballspelarar under sommar-OL 2000
Verdsmeistrar i handball
Folk frå Molde
Heim

Heim er ein stad der ein person, familie eller ei gruppe av menneske bur fast eller reknar seg som tilhøyrande. Omgrepet kan vera knytt til ein bygning eller flyttbar bustad eller til ein større namngjeven stad som ein by, landsby, bydel, land eller landsdel. Institusjonar der folk bur kan også kallast heimar, som barneheim, fattigheim, studentheim eller sjukeheim.

I ei noko anna tyding av ordet «heim» kan det visa til ulike verder eller sfærar, som fjellheim, himmelheim, helheim, huldreheim, jotunheim eller trollheim.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Home» frå ,  den 10. desember 2016.

Bakgrunnsstoff
Elisabeth Hilmo

Elisabeth Hilmo Meyer () er ein norsk tidlegare handballspelar frå Selbu som i perioden 1998-2004 vann to EM-gull, VM-gull og VM-sølv, EM-sølv og OL-bronse. Linjespelaren hadde særleg sin styrke i forsvarsspelet.

Hilmo spelte på Selbu IL til laget rykte ned frå toppserien i 2001. Sesongen 2001/02 var ho Byåsen-spelar, men då Selbu kom tilbake i toppserien i 2002, vart det det to nye år i Selbu-drakta for Hilmo. Etter nytt Selbu-nedrykk gjekk turen i 2004 til noregseinaren Larvik HK. Med Larvik vart ho seriemeister 2005, 2006 og 2007.

Hilmo spelte sin fyrste landskamp 1. juni 1998 og meisterskaps-debuterte med å verte europameister då Noreg vann 24-16 over Danmark i EM-finalen 1998. Året etter vart ho verdsmeister då Noreg etter ekstraomgangar slo Frankrike 25-24 i VM-finalen på Lillehammer. Ho var også med i troppen som under Sommar-OL 2000 i Sydney sikra Noreg bronse, men måtte finne seg i å sjå den jamne bronsekampen mot Sør-Korea frå tribuneplass. Frå handball-VM 2001 i Italia og EM 2002 i Danmark reiste ho heim med sølvmedalje, etter finaletap mot høvesvis Russland og vertslandet Danmark. To år etter EM-tapet mot Danmark møttest dei same to landslaga til ny EM-finale i Budapest, der Hilmo og Noreg vart europameistrar etter ein ein tomålstriumf. Eit for Noreg svakt VM i Moskva hausten 2005 vart Hilmo sin avskjed med landslagshandballen, etter spelte 180 landskampar og 282 mål.

Hilmo la opp då ho var gravid i desember 2007.

Merittar
EM 1998: Gullmedalje etter 24–16 mot Danmark 
VM 1999: Gullmedalje etter 25–24 mot Frankrike
OL 2000: Bronsemedalje etter 22–21 mot Sør-Korea
EM 2000: Nr 6 med Noreg
VM 2001: Sølvmedalje etter 25–30 mot Russland
EM 2002: Sølvmedalje etter 22–25 mot Danmark
VM 2003: Nr 6 med Noreg
EM 2004: Gullmedalje etter 27–25 mot Danmark
VM 2005: Nr 9 med Noreg

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Elisabeth Hilmo» frå ,  den 10. desember 2016.  
 

Norske handballspelarar
Olympiske bronsemedaljevinnarar for Noreg
Medaljevinnarar under sommar-OL 2000
Norske deltakarar under sommar-OL 2000
Handballspelarar under sommar-OL 2000
Verdsmeistrar i handball
Europameistrar i handball
Folk frå Selbu
Offentleg stad

Offentleg stad er ein stad folk flest har tilgang til og der alminneleg ferdsel er tillaten. Dette kan til dømes vera offentlege vegar, torg, parkar og strender. 

I den norske straffelova er det knytt eigne straffebod til nokre handlingar som blir utførte på offentleg stad.
I den tidlegare straffelova frå 1902 er ein offentleg stad definert som ein stad bestemt for alminneleg ferdsel, eller ein stad der slik ferdsel faktisk finn stad.

Sjå òg
Allemannsrett
Allmenning

Kjelder

Samfunn
Stader
Sahra Hausmann

Sahra Hausmann () er ein norsk tidlegare handballspelar frå Oslo. Perioden 1996-99 vann ho både gull- og sølvmedaljar i såvel VM som EM i handball. Ho vann elles to europeiske cupturneringar med Bækkelaget SK.

Kantspelaren Hausmann spelte på Bækkelagets Sportsklub gjennom heile 1990-talet. Saman med spelarar som Cecilie Leganger og danske Anja Andersen var ho med å vinne cupvinnarcupen både i 1998 og 1999.

Hausmann fekk sin landslagsdebut i 1993. Ho måtte vente til Sommar-OL 1996 i Atlanta før ho fekk sin meisterskapsdebut, men sat på tribunen då Noreg tapte bronsefinalen. Same hausten vann ho ein sølvmedalje med Noreg under EM i handball 1996, ein medalje av same valør fekk ho også i handball-VM 1997, ved begge desse høva gjekk dei danske handballkvinnene sigrande ut av meisterskapen. Derimot lukkast ho og Noregs lag å verte europameister i 1998 og deretter vinne handball-VM 1999 på heimebane. Under sjølve VM-finalen 1999 på Lillehammer var Hausmann atter plassert på tribunen. Ho spelte sin 90. og siste landskamp i 2000, i alt skåra ho 193 landslagsmål.

Merittar
OL 1996: Nr 4 etter 18–20 mot Ungarn
 EM 1996: Sølvmedalje etter 23–25 mot Danmark
 VM 1997: Sølvmedalje etter 20–33 mot Danmark
 EM 1998: Gullmedalje etter 24–16 mot Danmark
 VM 1999: Gullmedalje etter 25–24 mot Frankrike

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Sahra Hausmann» frå ,  den 10. desember 2016.  
 

Norske handballspelarar
Norske deltakarar under sommar-OL 1996
Folk frå Oslo
Verdsmeistrar i handball
Europameistrar i handball