alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Philippe Clerc

Philippe Clerc () er ein sveitsisk tidlegare friidrettsutøvar frå Port-Valais, som tevla på sprintdistansane. Han vart europameister på 200 meter i 1969.

Aktiv
Clerc vart sveitsisk meister på 200 m i 1966, ein prestasjon han gjentok i åra 1970-72. I 1967 sette han sveitsisk rekord på distansen med 20,7 sekundar, ei tid på europeisk toppnivå. 

Sommaren 1969 imponerte Clerc stort og forbetra på spesialdistansen 200 m den ni år gamle europarekorden med eitt hundredels sekund til 20,3 under stemne i Zürich. Dermed var han øvste favorittsjiktet ved EM i friidrett 1969 i Aten, der han innfridde og vann på tida 20,7 sekundar. Same sesongen forbetra han elles den nasjonale 100-meterrekorden til 10,2 sekundar. For sine prestasjonar vart han kåra til årets idrettsutøvar i heimlandet.

Dei neste tre sesongane var han god for tider på 20,8, 20,8 og 20,7. Han vart nummer fem på 200 m under friidretts-EM 1971 i Helsinki, medan han med 20,82 sekundar var nær å sikre seg semifinaleplass under sommarleikane i München i 1972, men rauk ut i mellomheatet.

Clerc vart sveitsisk meister på 100 meter fem år på rad; 1968-72.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Philippe Clerc» frå ,  den 13. juni 2015.  
 

Sveitsiske friidrettsutøvarar
Sprintarar
Europameistrar i friidrett
Sveitsiske deltakarar under sommar-OL 1972
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1972
Alemannia Aachen

Alemannia Aachen (offisielt: Aachener Turn- und Sportverein Alemannia 1900 e. V.) er ein tysk fotballklubb og det største idrettslaget i byen Aachen i Nordrhein-Westfalen. Klubben vart skipa i 1900. 

Alemannia ber det underlege kallenamnet Kartoffelkäfer, «potetbillene» pga dei gule og svarte stripene dei har på draktene sine og som kan minna om mønsteret på coloradobiller.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Alemannia Aachen» frå ,  den 14. juni 2015.  
 

Tyske fotballag
Skipingar i 1900
Aachen
Svartinka

Svartinka (Coeligena prunellei) er ein kolibri med utbreiing i Andes i sentrale Colombia.

Skildring 
Svartinkaen er ein stor kolibriart, ca. 13,5 centimeter i kroppslengd, inkludert ca. 3 centimeter svart nebb. Kroppsmassen er opp mot 7 gram. Som namnet ymtar om er heile fjørdrakta mørk, lillasvart med ein fint avgrensa, kort, kvit krageflekk på sidene av halsen. Begge kjønna har strupeflekken, som er i grønblått. Hannen har ein særmerkt metallisk blå flekk på skuldrene, hoa sin flekk er mindre framtredande. Hoa har dessutan enda lengre nebb enn hannar.

Utbreiingsområdet er på vestsida av den austlege fjellkjeda av Andes gjennom Colombia, frå område like sørvest for Bogotá i sør, nordover langs fjellkjeda gjennom departementa Cundinamarca og Boyacá til noko sør for byen Bucaramanga i Santander-departementet. Her er habitata i fuktig alpin skog, t.d. eikeskog (Quercus humboldtii). Høgda er ca. 1000 til 2800 moh. Føda inkluderer nektar frå blomar på ei rekkje ulike planteartar inkludert fuksiaartar, og dei tar dessutan små leddyr.

Storleiken på populasjonen er dårleg kjent, men estimert å ligge i området 3500 til 15 000 individ. Bestanden minkar og arten er klassifisert som sårbar av IUCN.

Kjelder 
 Züchner, T. & Boesman, P. (1999). Black Inca (Coeligena prunellei) In: del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.) (2014). Handbook of the Birds of the World Alive. Lynx Edicions, Barcelona. Henta den 14. juni 2015 
BirdLife International (2015) Species factsheet: Coeligena prunellei . Henta frå http://www.birdlife.org den 14. juni 2015
Referansar

Bakgrunnsstoff 
Bilete frå Flickr.com

Kolibrifamilien
Fuglar endemiske til Colombia
Stig Holmås

Stig Holmås () er ein norsk bibliotekar og forfattar.

Holmås tok til som lyrikar og debuterte i antologien Åtte fra Bergen (1969). Den fyrste diktsamlinga han sjølv gav ut, var Vi er mange (1970). Her og i dei to neste diktsamlingane Tenke på i morgen (1972) og Nok å ta seg til (1972) skreiv han både kjærleiksdikt og politiske dikt. Den fyrste prosaboka hans var Mannen fra Nicaragua (1979), ei novellesamling.

I seinare år har han også skrive romanar, både for born og ungdom og for vaksne. Temaa han har behandla i bøkene sine, er indianarsamfunnet og Bergen i etterkrigstida, med meir.

I 1982 mottok han Kulturdepartementets spesialpris for barne- og ungdomslitteratur for Vinterhauk og ildvannet, den første i ein serie lettleste ungdomsbøker om Apasje-indianarane si historie og kultur. I 1985 mottok han litteraturprisen for Tordensønnen.  I 1990 vann han Skolebibliotekarforeningens litteraturpris for Apacheindianerne.

Stig Holmås er far til SV-politikaren Heikki Holmås.

Kjelder 

 , vitja 14.06.15.

Fotnote 

Forfattarar frå Bergen
Norske lyrikarar
Norske ungdomsbokforfattarar
Norske barnebokforfattarar
Chlorostilbon


Chlorostilbon er ei biologisk slekt av kolibriar i familien Trochilidae. Alle artane er kjente med fellesnamnet 'smaragd'. Ein einskild art, blåstrupesmaragd var tidlegare i denne slekta, men er no plassert i den monotypiske slekta Chlorestes. Taksonomi av artskomplekset C. mellisugus er særs komplisert. Avhengig av syn på taksonomi kan dette vere frå ein til 8 artar, i Clementslista berre ein art. Alle artane i denne slekta har rette, svarte eller svartraude nebb. Hannane er samla sett i iriserande grøn, gyldengrøn eller blågrøn fjørdrakt, og hos einskilde artar er halen og / eller halsen blå. Hoene har kvitaktig til grå underside, halehjørne og post-okulær strek.

Artslista
Chlorostilbon i rekkjefølgje etter EBird/Clements Checklist v2018 med norske namn etter Norske navn på verdens fugler:  
 Svartnebbsmaragd, Chlorostilbon melanorhynchus, Western Emerald, Gould, 1860, (NR)
 Raudnebbsmaragd, Chlorostilbon gibsoni, Red-billed Emerald, Fraser, 1840, (LC)
 Blåhalesmaragd, Chlorostilbon mellisugus, Blue-tailed Emerald, Linné, 1758, (LC)
 Gullkronesmaragd, Chlorostilbon auriceps, Golden-crowned Emerald, Gould, 1852, (LC)
 Cozumelsmaragd, Chlorostilbon forficatus, Cozumel Emerald, Ridgway, 1885, (LC)
 Mayasmaragd, Chlorostilbon canivetii, Canivet's Emerald, Lesson, 1832, (LC)
 Hagesmaragd, Chlorostilbon assimilis, Garden Emerald, Lawrence, 1861, (LC)
 Chiribiquetesmaragd, Chlorostilbon olivaresi, Chiribiquete Emerald, Stiles, 1996, (LC)
 Kubasmaragd, Chlorostilbon ricordii, Cuban Emerald, Gervais, 1835, (LC)
 Svartbrystsmaragd, Chlorostilbon swainsonii, Hispaniolan Emerald, Lesson, 1829, (LC)
 Puertoricosmaragd, Chlorostilbon maugaeus, Puerto Rican Emerald, Audebert & Vieillot, 1801, (LC)
 Glansbuksmaragd, Chlorostilbon lucidus, Glittering-bellied Emerald, Shaw, 1812, (LC)
 Koparsmaragd, Chlorostilbon russatus, Coppery Emerald, Salvin & Godman, 1881, (LC)
 Smalhalesmaragd, Chlorostilbon stenurus, Narrow-tailed Emerald, Cabanis & Heine, 1860, (LC)
 Grønhalesmaragd, Chlorostilbon alice, Green-tailed Emerald, Bourcier & Mulsant, 1848, (NR)
 Korthalesmaragd, Chlorostilbon poortmani, Short-tailed Emerald, Bourcier, 1843, (LC)

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Chlorostilbon» frå ,  den 14. juni 2015.

Referansar

Bakgrunnsstoff 

Kolibrifamilien
Fugleslekter
Gustaf Holm & Co AB

Gustaf Holm & Co AB var eit svensk føretak, stifta i 1878, som heldt til i Göteborg. Føretaket dreiv opphavleg med eksport av trevarer, og seinare med matvarehandel og spedisjon. I 1938 vart Gustaf Holm & Co AB generalagent for bergbormaskinar produserte av det engelske føretaket Warsop Petrol Drill & Tools Ltd . Ein av dei beste kundane var det svenske forsvaret, som kjøpte store mengde Warsop bergbormaskinar. Då 2. verdskrig braut ut oppstod det problem med leveransane, og Gustaf Holm & Co AB tok til å produsera Warsop bergbormaskinar på lisens i Sverige. I 1947 stifta Gustaf Holm & Co AB eit dotterselskap, som dei kalla AB Bergborrmaskiner. Det føretaket bygde ein fabrikk i Mölndal, der bergbormaskinarne vart produserte.

Referansar 

Tidlegare svenske føretak
Tidlegare motorsagprodusentar
Tidlegare fjellboremaskinprodusentar
Skipingar i 1878
Snezana Pajkić

Snežana Pajkić () er ein serbisk tidlegare friidrettsutøvar frå Ćuprija som tevla for Jugoslavia. Ho vart europameister på 1500 meter i 1990.

Aktiv
Pajkić var eit stort talent på mellomdistansane. I junioralderen sanka ho fire internasjonale medaljar på 1500 m; bronse og sølv i Junior-VM 1986 og -88, samt gull i Junior-EM 1987 og 1989. 

Enno ikkje fylte 20 år vann Pajkić 1500-meteren under EM i friidrett 1990, på det som då framleis var jugoslavisk heimebane i Split. Med tida 4.08,12 viste ho austtyske Ellen Kießling og sveitsiske Sandra Gasser til høvesvis sølv- og bronseplass, begge slått med eit halvt sekund.

I 1991-sesongen sette Pajkić personleg rekord på 800 meter med 2.01,78. Deretter forsvann ho frå internasjonal friidrett.

Merknadar

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Snezana Pajkić» frå ,  den 14. juni 2015.  
 

Jugoslaviske friidrettsutøvarar
Serbiske friidrettsutøvarar
Mellomdistanseløparar
AB Bergborrmaskiner

AB Bergborrmaskiner var eit svensk føretak i Mölndal, stifta som eit dotterselskap av Gustaf Holm & Co AB i 1947. Fjellboremaskinar hadde tidlegare vore produserte på lisens, men AB Bergborrmaskiner tok etter kvart til å produsera eigne maskinar. Produksjonen av fjellboremaskinar heldt fram til 1961, då produksjonen vart lagt ned på grunn av av dårleg etterspurdnad.

Motorsagproduksjon 
I 1948 fekk moderselskapet Gustaf Holm & Co AB førespurdnad om å produsera motorsager frå eit skogsselsksap som dei leverte boremaskinar til. Då salgssjefen til Gustaf Holm & Co AB i 1949 vitja Canada merkte han seg med den nye einmannsmotorsaga DJ-3500H, utvikla og produsert av Hornet Industries Ltd. Han kjøpe ei av desse sagene og tok med til Sverige, der konstruksjonen var grundig studert av AB Bergborrmaskiner. Georg Larsson, som var sjefsingeniør hjå AB Bergborrmaskiner, konstruerte så ei ny motorsag, som var svært lik Hornet DJ-3500H, men forskjellig nok til at dei ikkje kunne klagast for å ha kopiert saga. Medan motoren til Hornet DJ-3500H hadde eit slagvolum på 100 cm², hadde den nye saga eit slagvolum på 125 cm². Det vart fyrst produsert nokre prototypesager, som vart testa ut i eit knapt halvår. Etter nokre forbetringar vart saga sett i serieproduksjon i 1949. Sagene vart marknadsførte under merkenamnet «Be-Bo», som var ei avstutting av Bergborrmaskiner. I fylgje  vart saga kalla modell A, men det er ikkje kjent at det vart marknadsført nokon modell B. Sagene vert difor som oftast berre kalla Be-Bo.

Be-Bo var mykje lettare enn tomannssagene som var vanlege på denne tida, med unnatak av Jo-Bu Senior. Saga var dessutan robust, så salet gjekk bra. I 1951 starta difor Gustaf Holm & Co AB enda eit dotterselskap, Göteborgs Lättmetallgjuteri AB, i Mölndal, som produserte støypte lettmetalldelar til Be-Bo. I 1955 gjekk AB Bergbormaskiner saman med Göteborgs Lättmetallgjuteri AB, under namnet AB Partner, og det vart  bygd ein ny fabrikk i Mölndal, der ein forbetra modell kalla Partner C6 vart produsert.

Referansar 

Tidlegare svenske føretak
Tidlegare fjellboremaskinprodusentar
Tidlegare motorsagprodusentar
Skipingar i 1947
Göteborgs Lättmetallgjuteri AB

Göteborgs Lättmetallgjuteri AB var eit tidlegare dotterselskap til Gustaf Holm & Co AB i Göteborg. Føretaket vart stifta i 1947, heldt til i Mölndal, og produserte lettmetalldelar for motorsaga Be-Bo som AB Bergborrmaskiner produserte.

Tidlegare svenske føretak
Tidlegare lettmellstøyperi
Skipingar i 1947
Lettmetall

Lettmetall er ei fellesnemning for metall med låg atomvekt, det vil seie låg relativ molekylmasse. Som lettmetall vert som oftast rekna dei metalla som har ein tettleik som ikkje er høgare enn 4 500 kg/m3, men dette er ikkje ei fast og eintydig grense mot andre metall, dei såkalla tungmetalla.

Dei viktigaste lettmetalla til teknisk bruk er aluminium, magnesium og titan. Desse metalla og legeringane har god fastleik i høve til tettleiken, og er ofte motstandsdyktige mot korrosjon.

Oversyn over lettmetall
 Aluminium
 Beryllium
 Kalsium
 Kalium
 Litium
 Magnesium
 Natrium
 Titan

Lettmetall
Metall
Avinor

Avinor AS vart skipa 1. januar 2003 som eit aksjeselskap eigd fullt ut av den norske staten under Samferdsledepartementet. Avinor har som oppgåve å eige og drive lufthamner i Noreg. Selskapet har òg ansvaret for tryggings- og navigasjonsinstallasjonar av ulike slag, som radarar, radiofyr, fjernstyrte basestasjonar for flyradiosambandet, og kontrollsentralar.

Avinor AS har teke over oppgåver som tidlegare låg under det statlege Luftfartsverket. I samband med at Avinor AS tok over drifta av lufthamnene og det som høyrer med dette, vart Luftfartstilsynet skipa for å take seg av alle tilsyns- og forvaltingsfunksjonane i som låg til det gamle Luftfartsverket.

Avinor AS er den største lufthamneigaren i landet, og har ansvaret for drifta av 43 av dei, inklusive 12 som ligg under Forsvaret. Inntektene kjem frå den kommersielle verksemda på flyplassane, og frå luftfartavgifter som flyselskapa må betale for å nytte lufthamnene eller òg for å fly i det luftrommet som Noreg har kontrollen over. Dei få lufthamnene i Noreg som går med overskot, subsidierer dei fleste andre lufthamnene som Avinor AS eig, av di dei går med større eller mindre underskot. Lufttrafikktenesta vert drive til sjølvkost, men kostnadene ved tryggleiksarbeidet vert dekt ved å krevje inn avgifter.

Torp Sandefjord lufthamn er ei av få norske lufthamner som ikkje er drivne av Avinor.

Kjelder 

Norske statlege føretak
Luftfart i Noreg
 
Skipingar i 2003
Warsop Petrol Drill & Tools Ltd

Warsop Petrol Drill & Tools Ltd var eit engelsk føretak som produserte fjellboremaskinar. Dei fyrste boremaskinane til førtaket vart produserte rundt 1870, og var dampdrivne. Den fyrste maskina med bensinmotor vart produsert i 1903. I 1928 tok dei til å nytta totaktsmotorar i bormaskinane sine. Desse boremaskinane var einmannsmaskinar og dei vart produserte til litt innpå 1960-talet. Warsop var eit familiefirma fram til 1960. I 1961 gjekk det, saman med felire føretak, inn i Fram Group, som vart stifta det året. Det restrukturerte føretaket tok til å produsera platevibratorar, pumper, etc. Fram Group vart kjøpt opp og restane av Warsop og dei andre førtaka i gruppa vart  etter kvart fragmenterte og kvarv or soga.

Referansar 

Tidlegare fjellboremaskinprodusentar
Tidlegare britiske føretak
Platevibrator

Platevibrator, også kalt platekompaktor eller «hoppetusse», er ei maskin med ei vibrerande plate, driven av ein motor, som vert nytta for å pakka saman grus i samband med byggearbeid eller vegarbeid. Maskinane er som oftast små, slik at dei er lette å koma til med der større maskinar, som vegvalsar, ikkje kan nyttast. Operatøren går attom maskina og styrer med eit styre.

Anleggsmaskinar
Folk ved fjorden

Folk ved fjorden er ein prisløna norsk dokumentarfilm av Øyvind Sandberg. Filmen gjev eit varmt portrett av menneske som lever på tradisjonelt vis i Lindås i Nordhordland i moderne tid. «Folk ved fjorden» vart ein svært populær kinofilm i Noreg og gjekk på kino i Bergen eit heilt år etter premieren. På NRK er han sett av over 600 000 tilskodarar.

Innhald 

Filmen presenterer Magnhild Dyrdal som bur i Dyrdal langs Austfjorden saman med mor si, Maria, på over 90 år. Magnhild driv gard åleine, held sau og geit og lagar heimelaga spekepølser og annan tradisjonsmat. Ole Hjelmås driv garden sin på Hjelmås langs Osterfjorden åleine. Han overtok garden som 17-åring då faren døydde i 1958. Ole har framleis storfe og kjenner dyra ut og inn, men uttrykkjer at han er usikker på kor lenge han kan halda fram. Filmen følgjer begge gardsbruka i eitt år. 

Livsstilen som Ole og Magnhild representerer, er i ferd med å døy ut. Regissøren Øyvind Sandberg har sjølv budd i 50 år på Hjelmås, og har kjent Ole Hjelmås gjennom heile den tida. Han tok til å dokumentera den tradisjonelle livsstilen hans då han skjøna at det gjekk mot slutten.

Mottaking  

Filmen hadde premiere under BIFF, Bergen internasjonale filmfestival i 2011, 17.-24. oktober. Filmen hadde svært gode publikumstal på norsk kino; i januar 2012 var det 17.000 som hadde sett filmen på kino, og han tiltrekte seg publikum frå fleire aldersgrupper, også bebuarar på aldersheimar. Han gjekk samanhengjande på Bergen kino i eit heilt år, og vart synt der for siste gong 21. oktober 2012. Alt i alt blei filmen sett av over 31 000 tilskodarar i heile landet.

Under BIFF 2011 vann Folk ved fjorden prisen for norsk dokumentar på 25 000 kroner. Ved mottakinga sa Sandberg: «Dei representerer noko verdifullt som me er i ferd med å mista fordi me vassar i pengar  og kan kasta og kjøpa nytt heile tida. Eg håpar det er noko ved historiene deira som kan få folk til å tenkja seg litt om. Dette er ein pris vel så mykje til det flotte livet Magnhild og Ole lever.» Under utdelinga av Amandaprisen 2011 vann «Folk ved fjorden» prisen for beste dokumentar.

Fotnotar 

Norske filmar
Filmar frå 2011
Dokumentarfilmar
Lindås kommune
Vinnarar av Amandaprisen
Øyvind Sandberg

Øyvind Sandberg () er ein norsk journalist og filmregissør frå Bergen, busett på Hjelmås i Lindås. Han driv filmselskapet Øy-Film saman med kona si, Jorunn Botne, og har produsert ei rekkje dokumentarfilmar. Han er særleg vorten kjend for Folk ved fjorden, som han vann Amandaprisen for i 2012.

Karriere 

Øyvind Sandberg kjem frå ein filminteressert familie. Faren Håkon og onkelen Sverre laga dei årlege filmane Streiftog i Bergen frå 1960-talet og utover, også saman med Øyvind. Han var òg med i barne-TV-serien To hus tett i tett der han spelte «Onkel Øyvind på Øyna». 

Øyvind Sandberg har studert film ved høgskulen i Volda og litteratur ved Universitetet i Bergen og har også jobba som journalist i Latin-Amerika. Han tok til å laga dokumentarfilmar på 1970-talet og debuterte med «En reise til ishavet» i 1978. Tema i filmane dreier seg ofte om livsstilar og yrke o.l. som ikkje blir vidareført og går mot slutten. Sjølv har han omtala den felles tematikken i filmane sine som «Livsstil på hell», som også er tittelen på ein av filmane hans. Mange av filmane er portrett der han løfter fram kvardagsmenneske, deira tankar, verdiar og livsfilosofi.

«Å seile sin egen sjø» (2002), som handlar om norsk kystliv, vann fleire prisar, m.a. på Tromsø Internasjonale Filmfestival. Folk ved fjorden (2011) vann både prisen for norsk dokumentar ved Bergen internasjonale filmfestival 2011 og Amandaprisen for beste dokumentar. 

Sandberg sjølv blei kåra til «Bergens beste bergensar» av Bergens Tidende i 2012.

Filmografi

Dokumentarar

 «En reise til ishavet» (1978) 17 min.
 «Kom ut og lek, da vel!» (1985) 23 min.
 «Livsstil på hell» (1989) 29 min.
 «Ålefiskerne» (1994) 24 min.
 «Laksefiskerne» (1995) 21 min.
 «Elmer og Blomsterbåten» (1999) 35 min.
 «Å seile sin egen sjø» (2002) 90 min.
 «Kabal i hjerter» (2006) 60 min.
 «Konsert for tre hester i to takter» (2007) 28 min.
 «Stunden kommer kanskje aldri tilbake» (2010) 23 min.
 Folk ved fjorden (2011) 61 min.

Andre filmar 

 «Ove Morgendrømmer» (1990) 22 min. Barnefilm. 
 «Soria Moria» (1992) 13 min. Kortfilm.
 «Rått egg og sardinolje» (1997) 11 min. Barnefilm.
 «Napp» (2000) 5 min.
 «Bare en kvist» (2004) 4 min. Barnefilm.

Kjelde 

 Øyvind Sandberg sin filmografi på nettsidene Øy-Film.

Fotnotar 

Norske journalistar
Norske regissørar
Folk frå Bergen
Johan Peter Gjertsen

Johan Peter Gjertsen () var ein norsk-amerikansk prest frå Atløy i Askvoll kommune i Sunnfjord.

Gjertsen var prest, lærar, lensmann, handelsmann og sterkt engasjert i fråhaldssaka. Han emigrerte til USA i 1864.

Bibliografi

Bøker

Referansar

Kjelder

Bakgrunnsstoff
Om Johan Peter Gjertsen i Lokalhistoriske artiklar Sogn og Fjordane

Forfattarar frå Askvoll
Folk frå Askvoll
Norske prestar
Norske lærarar
Norske salmediktarar
Norsk-amerikanarar
Karl Johan Grane

Karl Johan Grane () var ein norsk skomakarmeister, lærar og fagbokforfattar frå Askvoll kommune i Sunnfjord. Han var lærar ved Statens håndverks- og kunstindustriskole og  Statens teknologiske institutt, redaktør i Norsk Skomaker-tidende 1923-1932 og skreiv fleire fagbøker.

Bibliografi

Referansar

Kjelder

Bakgrunnsstoff
Artiklar om Karl Johan Grane i Lokalhistoriske artiklar Sogn og Fjordane

Norske sakprosaforfattarar
Forfattarar frå Askvoll
Luftfartsverket

Luftfartsverket var ei forvaltingsverksemd under Samferdsledepartementet som tidlegare stod for luftfartsmessig infrastruktur i Noreg, det vil seie drifta av lufthamner (flyplassar) og lufttrafikktenester. Frå 1. januar 2000 vart Luftfartsverket delt ved at Luftfartstilsynet vart skipa for å ta seg av oppgåvene som ikkje hadde å gjere med med eigarskapet og difta av flyhamnar og det som høyrer med til dette. Luftfartsverket vart lagt ned som forvaltingsverksemd frå 1. januar 2003, og oppgåvene lagt til det nyskipa aksjeselskapet Avinor AS med staten ved Samferdsledepartementet som einaste eigar.

Forløparen til Luftfartsverket var Luftfartsdirektoratet, som vart skipa som eit frittståande direktorat under Samferdsledepartementet i 1946, etter å ha vore eit organ under Forsvarsdepartementet med namnet Norges luftfartsstyre. I 1978 vart namnet på Luftfartsdirektoratet endra til Luftfartsverket.

Tidlegare norske statsetatar
Luftfart i Noreg
Vulkanen Pele

Pele er ein vulkan på jupitermånen Io. Med ein massiv raudfarga ring av avsetjingar er han det mest tydelege vulkanske området på Io. Ringen med avsetjingar har ein diameter på over 1 300 kilometer. Temperaturar opp mot 1 027 °C er vortne målte i lavaen til Pele.

Kjelder 
 PIA09257: Io in Motion - NASA Photojournal
 PIA02510: Pele's Glow - NASA Photojournal

Vulkanar på Io
Bjerkely folkehøyskole

Bjerkely folkehøyskole er ein kristen folkehøgskule som ligg på Arneberg i Åsnes kommune i Innlandet. Skulen ligg landleg til, nær tettstaden Flisa og mellom Elverum og Kongsvinger. Bjerkely fokuserer spesielt på visuelle emne og har plass til rundt 90 elevar i året.

Skulen har fire internatbygningar med til saman 66 rom. Internata ligg ved hovudbygget, som har matsal, stove, administrasjon, gymsal og undervisningsrom.

Bjerkely vart etablert i 1918, og er ein sjølvstendig stiftelse knytt til Normisjon. Skulen er også knytt til Informasjonskontor for kristen folkehøgskole

Linjefag ved skulen i 2015: 
 Foto
 Gründer
 Kreativ Livslære
 Spillutvikling
 Tegneserie
 Tegneserie 2

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell nettside

Folkehøgskular i Innlandet
Kristne skular i Noreg
Skipingar i 1918
Åsnes kommune
Trussamfunn

Trussamfunn er ei gruppe kjenneteikna av ei sams tru, som regel innan ein viss religion. Det kan visa til større og mindre religiøse grupper, som kyrkjelydar, kyrkjesamfunn eller andre grupper.

Norske tilhøve
I Noreg har omgrepet «trussamfunn» eller «trudomssamfunn» vore nytta sidan 1970 for å visa til organiserte grupper som kan få statleg støtte om dei oppfyller krava i Lov om trudomssamfunn.

Det er vanleg å skilje mellom trussamfunn og livssynssamfunn, slik at omgrepet livssyn og livssynssamfunn berre dekkjer dei sekulære (ikkje-religiøse) livssyna. Men i prinsippet kan eit livssynssamfunn («trudomssamfunn») definerast som ei organisert gruppe av personar med i hovuddrag same synet på om det eksisterer ein eller fleire guddommar eller ikkje, med same synet på menneskelivet og på lagnaden etter livet, og så bortetter, og soleis femner om både sekulære og religiøst forankra livssyn og livssynsgrupper. Human-Etisk Forbund vert soleis ofte rekna som eit livssynssamfunn som utgjer ein motsetnad til eit trussamfunn, samstundes som forbundet òg er eit «trudomssamfunn» som får statleg stønad i samsvar med Lov om trudomssamfunn.

Kjelder
«Trossamfunn» (15. februar 2009). I Store norske leksikon. Fri artikkel henta 17. juni 2015.

Bakgrunnsstoff
Lov om trudomssamfunn og ymist anna. (lovdata.no)
Internettsidene til Samarbeidsrådet for tros- og livssynssamfunn.

Religion og samfunn