alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
TVNorge HD

TVNorge HD er ein norsk fjernsynskanal som sender i HD-kvalitet. Kanalen, som starta sendingane sine den 3. oktober 2008, er den første norskdrivne HD-kanalen og er eit samarbeid mellom TVNorge og Canal Digital. TVNorge HD har same sendeskjemaet som moderkanalen, med samtlege sendingar i HD. Først ut var den Golden Globe og Emmy-nominerte fjernsynsserien Rome. Norske produksjonar følgde etter i 2009.

Bakgrunnsstoff 
 TVNORGE i HD artikkel hjå tvnorge.no

Norske fjernsynskanalar
HD-kanalar
Fjernsynskanalar og -stasjonar skipa i 2008
Norskspråklege fjernsynskanalar
Paleolimnologi

Paleolimnologi er studiet av innsjøar sin historie, korleis dei utviklar seg over tid og kva informasjon dei kan gje om miljøet rundt seg. Faget er ein del av paleoøkologien, og nyttar fysiske, kjemiske, geologiske og biologiske data til å rekonstruera historia til særskilde sjøar og områda rundt.

Mykje av paleolimnologien dreier seg om å analysera sediment frå botnen. Som regel tek ein såkalla kjerneprøver som ein kikar nærare på i etterkant. I desse finst det pollen, avfallsprodukt frå levande organismar og fossile plantar og dyr.

Limnologi
Paleoøkologi
Akvatisk økologi
Fysisk geografi
Hvittingfoss

Hvittingfoss er ein tettstad i Kongsberg kommune i Viken. Staden har  og ligg ved Numedalslågen, lengst søraust i kommunen.

Tuft kyrkje ligg utanfor Hvittingfoss.

Sjå òg 
 Tettstader i Buskerud

Kjelder 
 SSB: «Tettsteder og sentrumssoner. 1. januar 2005. Buskerud»

Bakgrunnsstoff 
 Eldre fototgrafi frå Hvittingfoss på nettstaden til Nasjonalbiblioteket

Geografi i Kongsberg
Tettstader i Viken
Skollenborg

Skollenborg er ein tettbygd stad i Kongsberg kommune i Viken fylke. Skollenborg var tidlegare definert som tettstad, men frå 1. januar 2015 slo Statistisk sentralbyrå det saman med tettstaden Kongsberg.

Sjå òg 
 Tettstader i Buskerud

Kjelder 

 SSB: «Tettsteder og sentrumssoner. 1. januar 2005. Buskerud»

Geografi i Kongsberg
Utgåtte tettstader
Busetnader i Viken
Hillestad

Hillestad er ein tettbygd stad i Kongsberg kommune i Viken. Staden vart definert av Statistisk sentralbyrå som tettstad fram til 1. januar 2016.

Sjå òg 
 Tettstader i Buskerud

Kjelder 

 SSB: «Tettsteder og sentrumssoner. 1. januar 2005. Buskerud»

Geografi i Kongsberg
Busetnader i Viken
Utgåtte tettstader
Åsbygda

Åsbygda er ein tettbygd stad på grensa mellom Ringerike kommune og Jevnaker kommune i Viken fylke. Det meste av tettstaden ligg i Ringerike kommune.

Sjå òg 
 Tettstader i Buskerud

Kjelder 
 SSB: «Tettsteder og sentrumssoner. 1. januar 2005. Buskerud»

Busetnader i Ringerike
Geografi i Jevnaker
Utgåtte tettstader
Haugsbygda

Haugsbygda er ein tettstad i Ringerike kommune i Viken. Staden har  og ligg austom Hønefoss.

Her ligg Haug kyrkje, Vang barneskole og Haugsbygd ungdomsskole.

Sjå òg 
 Tettstader i Buskerud

Kjelder 
 SSB: «Tettsteder og sentrumssoner. 1. januar 2005. Buskerud»

Busetnader i Ringerike
Tettstader i Viken
Norderhov

Norderhov er ein tettstad i Ringerike kommune i Viken. Staden har , og ligg 6 kilometers køyring sørom Hønefoss sentrum. 

Her ligg Norderhov kyrkje og Ringerikes museum i den gamle prestegarden ved kyrkja.

Sjå òg 
 Tettstader i Buskerud

Kjelder 
 SSB: «Tettsteder og sentrumssoner. 1. januar 2005. Buskerud»

Bakgrunnsstoff 
 Eldre fototgrafi frå Norderhov på nettstaden til Nasjonalbiblioteket

Busetnader i Ringerike
Tettstader i Viken
Kroksund

Kroksund er ein tettstad i Hole kommune i Viken. Staden har  og ligg ved Kroksundet mellom Steinsfjorden og resten av Tyrifjorden, like overfor Sundvollen. 

Europaveg 16 kryssar sundet mellom Sundvollen og Kroksund via Kroksund bru over Sundøya og Slettøya og vegfyllingar på kvar side.

Sjå òg 
 Tettstader i Buskerud

Kjelder 
 SSB: «Tettsteder og sentrumssoner. 1. januar 2005. Buskerud»

Geografi i Hole
Tettstader i Viken
Svøo

Svøo er ein tettstad i Hemsedal kommune i Viken. Staden har  og er eit bustadfelt ved elva Hemsil, fem km. frå Hemsedal sentrum.

Sjå òg 
 Tettstader i Buskerud

Kjelder 
 SSB: «Tettsteder og sentrumssoner. 1. januar 2005. Buskerud»

Geografi i Hemsedal
Tettstader i Viken
Ole Nærlieie

Ole Nærlieie () var ein norsk spelemann frå Flesberg i Numedal. 

Han voks opp  på husmannsplassen Lanerud under Nærli gard ved elva Lona i Lyngdal. Han heitte først Ole Knutsen, men tok namnet Nærlieie då han flytta frå garden.

Nærlieie flytte til Kongsberg alt i 1910, og budde det meste av livet sitt der. Her hadde han arbeid som brannkonstabel. Han hadde spelet sitt frå mellom andre Narve Hytta, Ole Haugan og Gullik Sandbek.

I si tid var han mykje nytta som dansespelemann, og vidgjeten som ei god kjelde. Han spela mykje i festleg lag både i Flesberg og i Numedalslaget i Oslo. Han var og aktiv i Bondeungdomslaget på Kongsberg.

Han hadde spela mykje med Ole Hakkelberg frå Svene, og desse spela og saman i NRK i 1932. Elles var Ole Nærlieie smålåten og spela lite på kappleik eller i radio elles. Olav K. Bratås, Hellik Juveli og Leif Aasane førte spelet hans vidare i Numedal.

Ole Nærlieie sat og inne med ei rekkje runddans-slåttar, mange av dei etter Ole Haugan.

Norske folkemusikarar
Folk frå Flesberg
Francis Danby

Francis Danby () var ein britisk kunstnar fødd på Irland. Han høyrde til og var særs viktig i retninga kjend som Bristol School. Danby måla særleg landskap, gjerne svært dramatiske, og mange med bibelske motiv.

Danby var fødd nær Wexford sør på Irland. Familien hans flytta til Dublin etter at faren døydde i 1807. Francis Danby lærte å måla ved Royal Dublin Society og av den unge målaren James Arthur O'Connor. Saman med O'Connor og ein annan kunstnar, George Petrie, drog han til London i 1813. Etter dette, og fram til 1824, budde Danby i Bristol, der han gifta seg.

For The Upas Tree (1820) og The Delivery of the Israelites (1825) blei Danby veld inn i Royal Academy of Arts, og slo seg etter dette ned i London. Danby vitja Noreg i 1825, og laga mykje seinare måleri med motiv herfrå.

Danby hadde økonomiske og ekteskapelege problem som toppa seg i 1829, då han samtidig blei forbigått som fullverdig medlem av Royal Academy til fordel for John Constable. Ein skandale som enda med at kona forlet han gjorde at Danby drog utanlands. Han budde ei tid i Paris før han slo seg ned ved Genfersjøen i Sveits. 

Rundt 1840 drog Francis Danby tilbake til England ettersom sønene James og Thomas, som begge skulle bli kunstnarar, hadde vakse opp. Danby slo gjennom på nytt med verk som The Deluge, The Golden Age og The Evening Gun. Han busette seg i Exmouth i Devon, der han døydde i 1861.

I ettertid er Francis Danby i stor glad blitt gløymd av den britiske kunstverda, og mange av verka hans er gått tapt.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Francis Danby» frå , den 4. oktober 2008. 
 
 Francis Danby ved visual-arts-cork.com
 Concise Dictionary of National Biography, Oxford University Press, 1992
 Allen Staley: Review: Francis Danby, The Burlington Magazine, 1975

Bakgrunnsstoff 

Irske målarar
Britiske målarar
Kjenner

Kjenner var Statistisk sentralbyrå sitt namn for ein tettstad på Lierskogen i Lier kommune i Viken. Frå 1. januar 2013 er tettstaden ein del av tettstaden Oslo. 

Staden ligg på begge sider av Europaveg 18, åtte kilometers køyring austom Asker sentrum, og ni kilometers køyring frå kommunesenteret Lierbyen.

Sjå òg 
 Tettstader i Buskerud

Kjelder 

 SSB: «Tettsteder og sentrumssoner. 1. januar 2005. Buskerud»

Geografi i Lier
Utgåtte tettstader
Åros

Åros er ein tettstad i Asker kommune i Buskerud i Viken fylke. Staden har  og ligg på vestsida av Oslofjorden, ved utlaupet til Åroselva (Grodalselva) som han har fått namn etter. Åros ligg kring fire mils køyring sørover frå Oslo.

Sjå òg 
 Tettstader i Buskerud

Kjelder 
 SSB: «Tettsteder og sentrumssoner. 1. januar 2005. Buskerud»

Bakgrunnsstoff 
 Eldre fotografi frå Åros på nettstadent til Nasjonalbiblioteket

Busetnader i Asker
Tettstader i Viken
Klokkarstua

Klokkarstua er ein tettstad i Hurum i Asker kommune i Viken fylke. Tettstaden har , og ligg tre km austom Verket, på vestsida av Hurumlandet.

Folk frå Klokkarstua
Iver Fossum, fotballspelar på det norske landslaget

Sjå òg 
 Tettstader i Buskerud

Kjelder 
 SSB: «Tettsteder og sentrumssoner. 1. januar 2005. Buskerud»

Busetnader i Asker
Tettstader i Viken
Vesle Kari Rud

Springaren Vesle Kari Rud eller Gaute Navarsgard er knytt til segna om Fanteladda. Kari Rud er eit anna namn på jenta i segna. Slåtten Vesle Kari Rud høyrer elles til ein annan slåttekrins, og kan handsamast for seg. Nokre av formene er skøytt saman med tak frå variantar av springaren Asle Myro, til dømes Helge Treisk frå Jondalen. Gaute Navarsgard var ein framifrå reinskyttar frå Møsstrond, som og hadde ord på seg for å drive med svartekunst. Stevet hans går slik:

Gaute Navarsgard
Det var snåle kar
Han skaut firogtjuge reinar på ein dag

Leiulv Kåveson
det var meir til mann
Han skaut alle dei som ikkje Gaute fann.

Segna fortel at Leiulv stakk av med ei jente Gaute skulle hatt.

Variantgruppa 

Slåttekrinsen har fått katalognummer 505 i hardingfeleverket. Variantar av slåtten finst i Valdres, Krødsherad, Numedal, Hallingdal og Telemark. I Telemark har slåtten vore mest nytta i Bø og Hovin. springar nr 177, Kari Rud, er og knytt til gruppa:

 nr 177: Kari Rud, etter spelemannen Andreas Hauge, Nord-Aurdal . Nedskrift Arne Bjørndal 1947 (B 2209). Hauge hadde slåtten etter mora som tralla han, og ho hadde han frå ein husmann, Vestrebø i Nord-Aurdal. Denne forma går på nedstilt bass, motsett dei andre formene, som er på oppstilt.

nr. 505:

 a: Kjørstad-drepen, etter Olav Moe, Nord-Aurdal . Nedskrift Sven Nyhus 1976 etter opptak. Slåtten finst og etter Torleiv Bolstad og Herbrand Hagen. Namnet på slåtten er knytt til eit slagsmål under eit bryllaup på garden Øvre Dale i 1823. 

 b: Vesle Kari Rud, etter Johan Kleven, Krødsherad . Nedskrift Truls Ørpen 1921 (Ø 52). Kleven hadde slåtten etter faren Gamle-Kleven. Denne forma er og nytta i Hallingdal.

 c: Gamle Kari Rud, etter Knut Sønåsen, Lyngdal i Numedal . Nedskrift Sven Nyhus 1976.

 d: Morslåtten, etter Gaute Buen, Jondalen i Buskerud . Nedskrift Arne Bjørndal 1932 (B 97). Buen lærde slåtten av Gullik K. Rua frå Jondalen, som døydde i 1900, vel 70 år gamal. 

 e: Gaute Navarsgard, etter Halvor Borgen, Bø i Telemark . Nedskrift Eivind Groven 1922 (G 613). Groven skreiv ned slåtten etter ei grammofonplate. 

 f: Tinnesand, etter Olav Flåto, Hovin . Nedskrift Eivind Groven 1960 etter opptak i NRK (G 1170, NRK magn. 1768). Tinnesand er eit eldre namn på Notodden.

 g: Gaute Navarsgard, etter Torkjell Haugerud, Bø i Telemark . Nedskrift Eivind Groven 1961 etter opptak (G 1364, NRK magn. 2577). 

Supplementsform:

 nr 584: Kari Rud, etter Magne Myhren, Hol. Nedskrift Sven Nyhus 1978. Slåtten er etter Aslak Sandestølen og Kristian Øvrevollseie.

Norske slåttar
Lennon/McCartney

Lennon/McCartney er namnet som ofte vert nytta om kompaniskapet til John Lennon og Paul McCartney og er eit av dei mest kjende og mest suksessrike musikalske samarbeida gjennom tidene. Dei to vart tidlege einige om ein avtale der dei delte krediteringa på alle songane dei hadde medverka på for The Beatles, sjølv på dei songane som dei hadde skrive kvar for seg. Desse songane utgjer det meste av katalogen til The Beatles. 

Lennon, med kynisme og ein hang til sjølvgransking, og McCartney, med meir optimistiske historier og eit øyre for melodi, kompletterte kvarandre. Lennon og McCartney danna eit kritikarrost og kommersielt suksessrik kompaniskap med songane dei skreiv for The Beatles og andre artistar.

Sjå òg
Songar skrivne av Lennon-McCartney

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Lennon/McCartney» frå , den 4. oktober 2008. 
 oppgav desse kjeldene:

Engelske låtskrivarar
The Beatles
Låtskrivargrupper
Please Mr. Postman

«Please Mr. Postman» var debutsingelen til The Marvelettes for Tamla (Motown) og den første Motown-songen som nådde førsteplassen på Billboard Hot 100-lista i USA. Singelen klarte dette seint i 1961. Songen vart igjen ein hit i 1975 og nådde toppen av same liste, denne gongen med The Carpenters, .

Tidleg i 1961 prøvespelte The Marvelettes (då kalla «The Marvels») for Berry Gordy og Tamla/Motown. Marvels-medlem Georgia Dobbins trong ein original song for prøvespelinga og fekk ein bluessong av venen William Garrett, som ho så omarbeidde for gruppa. Dobbins forlet gruppa etter prøvespelinga og vart erstatta. Gordy signerte ein kontrakt med gruppa og leigde inn «Brianbert»—Brian Holland og Robert Bateman—for å skrive om songen ein gong til. Freddie Gorman var òg involvert i omskrivinga. 

Songen vart spelt inn med The Funk Brothers som backingband, inkludert Marvin Gaye på trommer. 

«Please Mr. Postman» har vorte spelt mange gonger av andre band, mellom anna The Beatles på albumet deira With the Beatles frå 1963. Her er han sunge av John Lennon. Seinare vart songen ein hitt for The Carpenters, som igjen førte songen til toppen av singellista i USA tidleg i 1975.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Please Mr. Postman» frå , den 4. oktober 2008. 

Songar frå 1961
Singlar frå 1961
Singlar frå 1974
The Marvelettes-songar
The Beatles-songar
Carpenters-songar
Songar produserte av George Martin
Debutsinglar
Songar på toppen av Billboard-lista
Nummer-ein-singlar i Australia
Songar skrivne av Brian Holland
Songar produserte av George Martin
Songar skrivne av Freddie Gorman
Tamla Records-singlar
A&M Records-singlar
Helen Shapiro-songar
Songar skrivne av Robert Bateman
Gro Anita Schønn-songar
Richard Clayderman-songar
I Wanna Be Your Man

«I Wanna Be Your Man» er ein song skrive av John Lennon og Paul McCartney, og først spelt inn av The Rolling Stones og seinare av The Beatles.

Beatles sin versjon vart sungen av Ringo Starr og kom ut på albumet With the Beatles i 1963. The Rolling Stones sin versjon var ein tidleg hitsingel for dei, og var ei særs blues-aktig utgåve med Brian Jones på slidegitar og Bill Wyman på drivande bass. Det var òg ein av dei få Stones-songane som hadde Jones på korvokal. I USA vart songen seinare gjeve ut som B-sida til «Not Fade Away» den 6. mars 1964.

I følgje forskjellige kjelder møtte anten the Rolling Stones sin manager og produsent, Andrew Loog Oldham, eller the Rolling Stones sjølv på Lennon og McCartney på gata. Dei fekk vite at Rolling Stones var i beit for ein singel og drog tilbake til øvingslokalet der dei øvde og skriv ferdig «I Wanna Be Your Man», som dei alt hadde skrive versa til, medan Rolling Stones imponert stod ved sida av og såg på.

Medverkande på Beatles-utgåva 
 John Lennon – rytmegitar, harmonivokal
 Paul McCartney – bass, harmonivokal
 George Harrison – sologitar
 Ringo Starr – trommer, maracas og solovokal
 George Martin – Hammondorgel

Medverkande på Rolling Stones-utgåva 
The Rolling Stones si utgåve kom ikkje ut på eit studioalbum. Han kom først som singel, men vart gjeve ut på samlealbuma Around and Around i 1964 og Singles Collection: The London Years i 1989. 
 Mick Jagger – solovokal
 Brian Jones – slidegitar, korvokal
 Keith Richards – rytmegitar
 Bill Wyman – bass
 Charlie Watts – trommer

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «I Wanna Be Your Man» frå , den 4. oktober 2008. 
 oppgav desse kjeldene:

The Beatles-songar
Rolling Stones-songar
Songar frå 1963
Singlar frå 1963
Songar produserte av George Martin
Songar produserte av Jimmy Miller
Decca Records-singlar
London Records-singlar
Songar skrivne av Lennon–McCartney
Suzi Quatro-songar
Paul McCartney-songar
Flamin' Groovies-songar
Ringo Starr-songar
The Stooges-songar
Count Basie-songar
Kulehop

Kulehopar er kuleforma samlingar av stjerner. Dei kan innehalda millionvis av stjerner og òg ofte nokre av dei eldste stjernene i universet. Det var før trudd at alle stjernene i ein kulehop var av same alder, men seinare studier har vist at i alle fall kulehopen NGC 2808 har tre generasjonar av stjerner, og at òg kulehopen Omega Centauri har fleire generasjonar stjerner. Desse kan likevel vera rester etter dverggalaksar som har blitt slukt av Mjølkevegen.

I Mjølkevegen finst det over 200 kulehopar.

Sjå òg 

 blå etternølar

Kjelder 

 
Stjernehopar
Discovery Channel

Discovery Channel er ein fjernsynskanal som først og fremst sender populærvitskaplege underhaldningsprogram. Kanalen tilhøyrer Discovery Communications Inc. og er hovudkanalen i eit nettverk av vitskaps- og naturkanalar.

Distribusjon 
Discovery Channel sender i lokale versjonar over heile verda med sine eigne sendeskjema. Ei europeisk utgåve starta i 1989, men har sidan forgreina seg i nasjonale utgåver. I Noreg er kanalen tilgjengeleg hjå Canal Digital og hjå RiksTV.

Bakgrunnsstoff 
 Discovery Channel Noreg

Skipingar i 1985
Fjernsynskanalar frå USA
Money (That’s What I Want)

«Money (That’s What I Want)» er ein hitsingel frå 1959 av Barrett Strong for Tamla, ein del av Motown. Songen vart skrive av grunnleggjaren av Tamla, Berry Gordy, og Janie Bradford 

Singelen vart den første hitsingelen for Motown og han nådde andreplass på den amerikanske R&B-lista og 23. plass på poplista. 

Songen har vorte spelt av ei rekkje andre artistar som Buddy Guy, The Beatles, John Lennon som soloartist, Dave Matthews Band, The Kingsmen (16. plass på den amerikanske pop-lista), The Rolling Stones, Led Zeppelin, The Doors, Pearl Jam, Jerry Lee Lewis, The Flying Lizards, Shonen Knife, Scissor Sisters, Secret Machines, The Sonics, The Smashing Pumpkins, Hanson, Cheap Trick, Josie and the Pussycats, Great White, RC Succession, The Blues Brothers, The Avengers, The Supremes, Jr. Walker & the All Stars, The Miracles, Etta James & Jimmy Barnes, Boyz II Men og John Lee Hooker.

Musikkmagasinet Rolling Stone plasserte songen på 294. plass over dei 500 største songane gjennom tidene.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Money (That's What I Want)» frå , den 4. oktober 2008. 
 

Songar frå 1959
Singlar frå 1959
Singlar frå 1960
The Beatles-songar
 294
Songar produserte av George Martin
Buddy Guy-songar
The Kingsmen-songar
Rolling Stones-songar
Led Zeppelin-songar
Jerry Lee Lewis-songar
The Sonics-songar
John Lee Hooker-songar
Roy Orbison-songar
The Blues Brothers-songar
The Supremes-songar
Etta James-songar
Little Richard-songar
The Searchers-songar
Freddie and the Dreamers-songar
The Knickerbockers-songar
Lonnie Mack-songar
Samenes Landsforbund

Samenes Landsforbund (SLF) er ein organisasjon for samar i Noreg, skipa i 1979, etter Altaaksjonen, som ei motvekt til Norske Samers Riksforbund og Norske Reindriftsamers Landsforbund. 

Organisasjonen har hatt størst tilslutnad frå sjøsamar. Han har arbeidd for økonomisk utvikling i sjøsamiske område og for samarbeid med sentrale og lokale styresmakter. SL var motstandar av etableringa av Sametinget og har ikkje støtta kampen dei andre samiske organisasjonane har ført for historiske samiske rettar. 

Hans J. Eriksen, som i mange år var leiar i SLF, representerte deretter Frp på fylkestinget i Finnmark, og er no representant for Frp på Sametinget.

I 2010 er SLF i praksis nedlagt og har ingen funksjon som organisasjon..

Kjelder: 
 Berge Furre i Norsk historie band V, Det Norske Samlaget 2000 ISBN 82-521-5549-9
 Eva Josefsen: Samene og de samiske organsisajonene (PDF)

Samisk politikk
Norske organisasjonar
Samiske organisasjonar
Skipingar i 1979
Norske Kveners Forbund

Norske Kveners Forbund / Ruijan Kveeniliitto (NKF) er ein norsk organisasjon som arbeider for å betre den sosiale, kulturelle og økonomiske stillinga til dei norske kvenene. Leiar frå 2020 er Kai Petter Johansen.

Norske Kveners Forbund/Ruijan Kveeniliitto vart stifta i 1987 og hadde i 2008 om lag 800 medlemmer. Organisasjonen har følgjande lokallag:

 Yykeänperän kveeniseura (Skibotn kvenforening)
 Ruijan kväänit - Pyssyjokilaiset
 Ruijan Kveenit - Lemmijokilaiset (Norske kvener - Lakselv)
 Norsk-Finsk Forening i Nord-Troms
 Qvän Østlandet
 Alta Kvenforening
 Nord-Varanger kvenforening
 Tromsø kvenforening
 Tromssan ruijansuomalainen yhdistys - Norskfinsk forening i Tromsø
 Tana Kvenforening

Historie

Tidlegare leiarar 

Dette er eit oversyn over tidlegare leiarar i NKF:

Kjelder

Bakgrunnsstoff 

Skipingar i 1987
Kvenske organisasjonar
Bankkrisa i Noreg 1988–1992

Bankkrisa i Noreg 1988–1992 var eit samanbrot i dei norske privatbankane som følgje av lågkonjunkturen frå 1988. 

På 1980-talet vart den økonomiske politikken i Noreg deregulert, både innan bankvesen og bustadpolitikk. Politikken førte til sterk utlånsvekst. Den økonomiske depresjonen på slutten av 1980-talet førte til redusert lønsvekt, auka renter og fall i bustadprisane, noko som medførte at mykje folk ikkje greidde betale gjelda si. 

I 1990 melde Fokus Bank om eit samla tap på 1,3 milliardar kroner, Kredittkassen om eit tap på 4,5 mrd. og Den norske Bank om eit tap på 5,2 mrd. Tapa vart dobbelt så store året etter, og like ille vart det i 1992. Sikringsfonda vart oppbrukte, eigenkapitalen vart tapt, og bankaksjane vart utan verdi. Folk tok pengar ut av bankane, og det vart fare for eit fullstendig samanbrot i det norske bankvesenet.

Staten greip då inn ved å bruke nær 25 mrd. kroner for å berge bankane. Staten kjøpte seg inn i dei største privatbankane, og overtok store aksjepostar både i Fokus Bank, Kredittkassen og Den norske Bank.

Kjelder 
 Berge Furre Norsk historie 1914 – 2000 Det Norske Samlaget 1999 ISBN 82-521-5549-9

Norsk økonomi
1990-åra
Regjeringa Hornsrud

Regjeringa Hornsrud var ei norsk regjering som styrte frå 28. januar til 15. februar 1928. Regjeringa vart leia av Christopher Hornsrud frå Det norske Arbeidarpartiet. 

Arbeidarpartiet hadde stor framgang ved stortingsvalet 1927. Regjeringa Lykke søkte avskil 13. januar 1928, og tilrådde Kong Haakon VII å be Bondepartiet sin Johan E. Mellbye forsøke å få danna regjering. Dette forsøket stranda på motvilje frå Venstre. Kongen tok så kontakt med presidentskapen i Stortinget. Kongen fekk der motstridande råd, men visepresident Chr. Hornsrud meinte at Kongen burde vende seg til partiet som hadde vunne valet. Dette rådet tok Kongen til følgje - og dette vart han deretter kraftig kritisert frå borgarleg side. Arbeidarpartiet vedtok å ta på seg oppdraget, og bad Johan Nygaardsvold danne regjering. Men han nekta plent å ta på seg oppdraget som statsminister. 

Det vart dermed Chr. Hornsrud som tok på seg oppdraget og danna regjering. I Arbeidarpartiet var det stor skepsis til å danne regjering, og svært mange ynskte ikkje å gå i fotspora til dei danske, svenske, finske og britiske sosialdemokratane, som hadde blitt med i koalisjonsregjeringar eller danna mindretalsregjeringar og styrt innanfor dei rammene som fleirtalet i nasjonalforsamlinga tillét - såkalla ministersosialisme.

Det vart dermed skrive ei regjeringsfråsegn som sa at regjeringa ville la seg leie av arbeidarklassen og interessene til heile det arbeidande folket, og at ho emna på å lette og førebu overgangen til eit sosialistisk samfunn. 

Regjeringa vart i utgangspunktet møtt med stor skepsis, og det hadde vore uro i finansmarknaden etter det gode valet til Arbeidarpartiet. Dette gjekk over til panikk etter at Arbeidarpartiet avviste ei garantiordning for bankar som sjefen for Noregs bank, Nicolai Rygg, hadde lansert. Nikolai Rygg skal deretter på direkte spørsmål ha svart at det var nødvendig at regjeringa vart felt. Regjeringsfråsegna vart dermed møtt med eit mistillitsframlegg til regjeringa i Stortinget. Mistillitsframlegget fekk fleirtal, og regjeringa måtte gå av. Johan Ludwig Mowinckel danna så ei ny borgarleg regjering. 

Med berre 18 dagar er dette den norske regjeringa som har sete kortast tid.

Regjeringsmedlemmer: 
 Statsminister og finansminister: Christopher Hornsrud
 Utanriksminister: Edvard Bull
 Statsråd i Kyrkje- og undervisingsdepartementet: Olav M. K. Steinnes
 Statsråd Justisdepartementet: Cornelius Holmboe
 Statsråd Forsvarsdepartementet: Fredrik Monsen
 Statsråd Finansdepartementet: Christopher Hornsrud
 Statsråd Handelsdepartementet: Anton L. Alvestad
 Statsråd Arbeidsdepartementet: Magnus Nilssen
 Statsråd Landbruksdepartementet: Johan Nygaardsvold
 Statsråd Sosialdepartementet: Alfred Madsen

Kjelder 
 Regjeringa Hornsrud hos Regjeringen.no, vitja 15. januar 2010
 Berge Furre Norsk historie 1914 – 2000 Det Norske Samlaget 1999 ISBN 82-521-5533-2
 Hans Olav Lahlum Oscar Torp Cappelen 2007 ISBN 978-82-02-23573-4

 
Hornsrud
Norske mistillitsframlegg