alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Initials B.B.

Initials B.B. er eit album av den franske artisten Serge Gainsbourg frå 1968. Brigitte Bardot medverkar på fleire av songane, og initialane som tittelen på albumet viser til er òg hennar. 

Initials B.B. inneheld mange popsongar, ein stil han hadde nærma seg på det førre albumet Anna frå 1967, og Gainsbourg viser her stor interesse for amerikansk popkultur i songar som «Comic Strip» og «Ford Mustang». Gainsbourg var kanskje den einaste musikkartisten med utspring på 1950-talet som heilhjarta klarte å flytte seg over i 60-talsrock. «Bloody Jack» har t.d. spor av The Who, medan «Marilu» er ein referanse til doo-wop-musikken til The Beach Boys. 

Dei mest kjende songane på albumet er truleg tittelsporet og «Bonnie and Clyde». Songen «Initials B.B.» opnar med popinfluert og fengande piano og funky bass og inneheld Gainsbourg si typiske «snakkesynging» med Bardot på refrenget. «Bonnie and Clyde» opnar kanskje enno meir karakteristisk med strykarar som spelar dei same to notane gjennom heile songen, nokre høge hyl, som òg går gjennom heile songen, og funky bass. Songen er forholdsvis monoton og fortel historia om Bonnie og Clyde, som ein duett mellom Gainsbourg og Bardot.

Innhald 
Alle songar er skriven av Serge Gainsbourg. 

 «Initials B.B.» - 3:37
 «Comic Strip» - 2:14
 «Bloody Jack» - 2:07
 «Docteur Jekyll and Mister Hyde» - 01:59
 «Torrey Canyon» - 2:46
 «Shu ba du ba loo ba» - 2:09
 «Ford Mustang» - 2:43
 «Bonnie and Clyde» - 04:19
 «Black and White» - 2:12
 «Qui est «in» qui est «out»» - 2:16
 «Hold-up» - 2:39
 «Marilu» - 2:37

Serge Gainsbourg
Musikkalbum frå 1968
Det nære Austen

Det nære Austen eller «Den nære Orienten» er ei nemning for landområda som tidlegare høyrde til Det ottomanske riket, i dag helst avløyst av omgrepet Sørvest-Asia. 

Omgrepet har helst vore bruka av arkeologar, geografar og historikarar, mindre av journalistar og i politisk samanheng, om landområda Anatolia (den asiatiske delen av det moderne Tyrkia), Levanten (Asias kystland ved Middelhavet), Georgia, Armenia, og Mesopotamia (Irak og austre Syria). Det alternative omgrepet Midtausten, som gjerne vert føretrekt i politisk og økonomisk samanheng, vert ikkje bruka parallelt med dette omgrepet.

Omgrepet kjem frå engelsk og kom i bruk i Europa i 1890-åra.
Den britiske arkeologen David George Hogarth definerte i boka The Nearer East (1902) området til også å omfatte Albania, Montenegro, sørdelen av Serbia og Bulgaria, Hellas, Egypt, heile Det ottomanske riket, heile den arabiske halvøya og vestre delen av Iran.

Sjå òg 
 Det fjerne austen

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Near East» frå ,  den 1. desember 2007.  
 
Kunnskapsforlaget store norske leksikon

Asia
Arkeologi
Det fjerne Austen

Det fjerne Austen er eit europeisk omgrep for landa aust i Asia, i stor grad tilsvarande den nyare nemninga Aust-Asia. Omgrepet kom i bruk i Europa på 1400-talet særleg i det britiske imperiet som ei neming for den fjernaste Austen, forbi Det nære austen og Midtausten.  Før første verdskrigen vart Det nære Austen brukt om landa nær det osmanske riket, Midt-Austen om nordvestlege Sør-Asia og Sentral-Asia, og Det fjerne Austen om land langs den vestlege delen av Stillehavet og den austlege delen av Indiahavet. 

Nemninga er like så mykje knytt til kultur som til geografi; Australia og New Zealand, som kulturelt er vestleg orientert, vert aldri omtalt som ein del av det fjerne Austen. 

Det kinesiske Qing-dynastiet hadde eit motsvarande omgrep for land vest for den arabiske verda, Tàixī () eller «fjerne vesten».

Kjelder

Aust-Asia
Angosturabrua

Angosturabrua er ei hengjebru over Orinoco 5 kilometer vest for Ciudad Bolívar i Venezuela med eit hovudspenn på 712 meter og ei total lengd på 1678 meter. 

Brua er utforma av den lokale ingeniøren Paul Lustgarten og vart opna den 6. januar 1967 av president Raul Leoni. Då ho stod ferdig var ho var den første moderne hengjebrua i Sør-Amerika. Ho bind saman delstaten Bolívar med Anzoátegui. I november 2006 vart Orinocobrua ved Ciudad Guayana opna, fram til då var Angosturabrua einaste brua over Orinoco.

Delstaten Anzoátegui
Delstaten Bolívar
Hengebruer i Venezuela
Bruer opna i 1967
1967 i Venezuela
Orinocobrua

Orinocobrua, òg kalla den andre kryssinga av Orinoco, er ei kombinert veg- og jernbanebru over Orinoco få kilometer sørvest for Ciudad Guayana i Venezuela. Ho vart opna den 13. november 2006. Før bygginga av Orinocobrua var Angosturabrua omkring 100 km lengre oppstraums ved Ciudad Bolívar einaste brua over Orinoco. Angosturabrua er frå 1967.

På staden som vart vald som kryssingspunkt er elva tre kilometer brei og det finst to skipsrenner som er skilt med ei lita øy som kjem opp i sesongen med lågvatn. Gjennomsnittleg vassflyt i elva her varierer mellom 66 000 m³/s og 85 000 m³/s, med ei fart på ca. 2,6 m/s. Den sesongmessige variasjonen i vasstanden er 12,5 meter.

Brua er ei 3156 meter lang skråkabelbru med ei total strukturlengd inkludert påkjøringsramper og sidespenn på ca. 4,5 kilometer og ho ber fire vegfelt som er separert med eit einskild jernbanespor i midten. Brua er konstruert med to 300 meter lange hovudspenn som begge er festa i eit landkar på øya i midten, seglingshøgda på maksimal vasstand er 41 meter. Det finst totalt fire H-forma betongsøyler som feste for kablane, kvar søyle er 120 meter høg.

Orinocobrua vart bygd for å lette for trafikken over Angosturabrua og for gje eit meir direkte samband mellom delstaten Anzoátegui og den vektige industribyen Ciudad Guayana i Guayana-regionen. Spesielt var omsynet til å gje jernbanesamband for frakt av tunge industriprodukt frå Ciudad Guayana til utskipingshamnar på karibiakysten. Dette kan supplere og erstatte elvefrakt på Orinoco, ein trafikk som er hindra av stadige avsettingar som må mudrast i skipskanalane. I tillegg vil brua styrkje transportruter mellom Venezuela og Brasil. Det kan vere ei årsak til at president Lula da Silva i Brasil vart med på opningsseremonien saman med presidenten i Venezuela, Hugo Chávez.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Second Orinoco crossing» frå ,  den 1. desember 2007. 
 oppgav desse kjeldene: 
 Dorman Long Technology: Orinoco River Second Crossing, Venezuela (Bilete frå byggjearbeidet)
 Bridge design and engineering news: over the Orinoco  (Engelsk språk)
 Corporación Venezolana de Guayana  (Spansk språk)
 

Delstaten Anzoátegui
Delstaten Bolívar
Bruer i Venezuela
Bruer opna i 2006
2006 i Venezuela
Jon Bojer Godal

Jon Bojer Godal () er ein norsk formidlar av tradisjonsboren kunnskap. Han har særleg arbeidd med bruk av tre i hus og båtar, og med bygging og bruk av tradisjonelle trebåtar.
Jon Bojer Godal har utdanning frå Norges Landbrukshøgskole. Han har arbeidd som rektor og sjøbrukslærar ved Fosen Folkehøgskole på Rissa. Han har vore tilsett ved handverksregisteret, nå Norsk handverksutvikling, på Maihaugen.

Han har publisert stoff om gammal materialbruk. Største arbeidet er 4 bind om åfjordbåten og nordlandsbåten som han skreiv saman med Gunnar Eldjarn.

I 2013 mottok Jon Godal kongens fortenestmedalje i sølv.

Bibliografi 
 Klar deg sjøl. Hvordan overleve i norsk natur. A. Kjellands forlag 1985
 Nordlandsbåten og Åfjordsbåten. Bind 1 - 4. Saman med Gunnar Eldjarn. 1988 - 1990
 Beresystem i eldre norske hus. 1994. Ny større utgåve 2009, revidert utgåve 2018, saman med Steinar Moldal, Trond Oalann og Embret Sandbakken.
 Tre til tekking og kleding''' 1994
 Tre til laft og reis 1994
 Tre til båtar 2001

 Kjelder 
 Gunnar Eldjarn og Jon Bojer Godal : Nordlandsbåten og Åfjordsbåten''
 Arne-Terje Sæther: «Hallo» - «Ja de e Joooooon», i KYSTEN nr 1 2007
 kysten.no

Norsk kystkultur
Folk frå Vinje
Norske båtbyggjarar
Norske sakprosaforfattarar
Norske tradisjonsberarar
Kongens fortenestmedalje i sølv
Fønikia

Fønikia var ein semittisk sivilisasjon som i oldtida låg langs kysten av det som i dag er Syria og Libanon, nord i det gamle Kanaan, mellom Libanonfjella og Middelhavet. Dei fønikiske handelsrutene gjekk frå hamnebyane Sidon, Byblos og Tyr og førte varer og fønikisk kultur til Kypros, Kreta, Kartago og andre stader ved Middelhavet.

Fønikia var ein maritim handelskultur som spreidde seg rundt om i Middelhavet i det første årtusenet før vår tidsrekning. Folket som levde i Fønikia, kalla seg sjølv Kananene, mens namnet Fønikia er danna av det greske Foiniki - Φοινίκη, «det raude folket», etter ordet foinos som tyder «raud», fordi fargestoffa purpur og karmosinraudt vart produsert der. 

 

Fønikarane la tuftene til byen Karthago, som etter kvart vart ein stormakt og erobra dei andre koloniane til fønikarane i det vestlege Middelhavet. Seinare vart byen øydelagt av romarane.

Bakgrunnsstoff 

 
Antikke folkeslag
Oldtidsrike
Kartago
ICD

International Statistical Classification of Diseases and Related Health Problems (på bokmål: Den internasjonale statistiske klassifikasjonen av sykdommer og beslektede helseproblemer), vanlegvis referert til som ICD, er eit klassifikasjons- og diagnosesystem, utgitt av Verdens helseorganisasjon.

I Noreg setjast somatiske og psykiatriske diagnosar etter dette systemet med kapittelinndelinga si. I den norske utgåva er det 21 kapittel, der dei to siste inneheld særnorske kodar som gjer det råd å setje ytre årsaker til sjukdommar, skadar og død, og faktorar som har med helsetilstand og kontakt med helsetenesta å gjere.

ICD blir periodisk oppdatert, og er nå i si tiande utgåve, ICD-10 som vart gitt ut i 1994.

Primærhelsetenesta bruker ei anna diagnoseliste: ICPC.

Bakgrunnsstoff 
 Verdens helseorganisasjon - International Classification of Diseases (på engelsk)
 ICD-10 med søkjeverktøy på bokmål - levert av Direktoratet for e-helse.

 
Verdsorganisasjonen for helse
ICPC

ICPC-2 er den andre versjonen av ICPC, som er den internasjonale klassifikasjonen for sjukdommar og symptom som brukast i den norske primærhelsetenesta.

Den første versjonen av ICPC (International Classification of Primary Care) er ei diagnoseliste fastsett første gongen i 1987 av ei nemnd som vart nedsett i 1972 av WONCA, (World Organization of National Colleges, Academies and Academic Associations of General Practitioners/Family Physicians.)

Noreg har si eiga omsette liste som vert heldt vedlike av KITH, (Kompetansesenter for IT i helse- og sosialsektoren).

Trygdeetaten / Nav krev at diagnosekoden etter ICPC skal førast på alle legeregningar, sjukmeldingar og legeerklæringar om at ein pasient er arbeidsufør.

Kodane i ICPC består av ein bokstav og to siffer. For einskilde spesielle diagnosar er det tre siffer. Bokstaven står for eit organsystem, siffer 00-29 for symptomdiagnosar, og 70-99 for sjukdomsdiagnosar. 

Kodane 30-69 er terapi-, behandlings- og prosesskodar som er felles for alle organkapitla.

I Noreg brukar sjukehusa diagnoselista ICD-10.

Helse
KITH

Kompetansesenter for IT i helse- og sosialsektoren AS (KITH) er eit norsk aksjeselskap eigd av Helse- og omsorgsdepartementet, Arbeids- og inkluderingsdepartementet og KS. Oppgåvene til KITH er mellom anna å utvikle informasjonsteknologi for helse- og sosialsektoren.

KITH står for, m.a., omsetjing og vedlikehald av ICPC og ICD.

Bakgrunnsstoff 
 KITH sin nettstad 

Norske helseføretak
Skipingar i 1990
Jane Birkin/Serge Gainsbourg

Jane Birkin/Serge Gainsbourg er eit musikkalbum av den franske artisten Serge Gainsbourg og hans dåverande kjæraste Jane Birkin frå 1969. Dette er òg debutalbumet til Jane Birkin. 

Det inneheld songen «Je t'aime... moi non plus» («Eg elskar deg...eg òg») som vart ein hit over heile verda og som er kjend for den seksuelle teksten og dei kvinnelege stønna av Birkin som endar i ein orgasme mot slutten av songen. Dette førte til segner om at songen var eit faktisk opptak av Gainsbourg og Birkin i kjønnsleg omgang, men det ville vore særs vanskeleg å spele inn ein song på den måten. Songen var opphavlege spelt inn i lag med Brigitte Bardot året før, men ho ønskte ikkje at songen skulle kome ut. Gainsbourg spelte så songen inn på nytt att med Birkin og lagde så eit heilt album der han skreiv fleire songar for ho («Jane B.»), i tillegg til eigne innspelingar av songar han hadde laga for andre («Elisa» og «Les Sucettes»). 

Ein annan song på albumet som hyllar den fysiske kjærleiken, og som òg er den einaste andre duetten på plata, er «69 année érotique» («Det erotiske året 69»). I tillegg til songar som hyllar den fysiske kjærleiken finst det òg meir mørkare songar som «Jane B.» som handlar om eit mord eller «Le Canari est sur le balcon» som handlar om ei jente som tar sjølvmord. «Sous le soleil exactement» vart opphavleg spelt inn for albumet og filmen Anna frå 1967, opphavleg sungen av Anna Karina frå Danmark. «Elisa» var opphavleg spelt inn for filmen L'Horizon frå 1967 og «Manon» for filmen Manon 70 frå 1968. «Les Sucettes» var ein song Gainsbourg opphavleg skreiv for France Gall i 1965, spelt inn på nytt av Gainsbourg for albumet. Songen skapte ein skandale i Frankrike då han kom ut med France Gall på grunn av dei tvitydige tekstane som kunne tolkast både som ei jente som likte kjærleik på pinne eller ei jente som syng om oralsex.

Innhald 
Alle songar er av Gainsbourg bortsett frå «Elisa» der Michel Colombier var medlåtskrivar og «Jane B.» som er basert på Preludium nr. 4 i E moll (Op. 28) av Frédéric Chopin.

 «Je t'aime… moi non plus» - 4:23 - vokal av Jane Birkin og Serge Gainsbourg. 
 «L'Anamour» - 2:17 - vokal av Gainsbourg. 
 «Orang outan» - 2:28 - vokal av Birkin
 «Sous le soleil exactement» - 2:52 - vokal av Gainsbourg
 «18-39» - 2:39 - vokal av Birkin
 «69 année érotique» - 3:21 - vokal av Jane Birkin og Gainsbourg
 «Jane B.» - 3:09 - vokal av Birkin
 «Elisa» - 2:31 - vokal av Gainsbourg
 «Le Canari est sur le balcon» - 2:20 - vokal av Birkin
 «Les Sucettes» - 2:37 - vokal av Gainsbourg
 «Manon» - 2:41 - vokal av Gainsbourg. 

Nokre utgåver av albumet har «Chanson de Slogan» i staden for «Je t'aime moi non plus», medan andre utgåver har songen som eit ekstra bonusspor.

Medverkande 
 Serge Gainsbourg - vokal
 Jane Birkin - vokal
 Arthur Greenslade - arrangering og dirigent

Serge Gainsbourg
Jane Birkin
Debutalbum frå 1969
Je t'aime… moi non plus

«Je t'aime...moi non plus» (fransk for «Eg elskar deg... heller ikkje eg») er ein fransk song skriven av Serge Gainsbourg, arrangert av Arthur Greenslade og sunge av Gainsbourg og kjærasten hans Jane Birkin frå 1969.

Songen vart opphavlege skrive for og spelt inn i lag med Gainsbourg sin dåverande kjæraste Brigitte Bardot i 1968. Bardot bad derimot Gainsbourg innstendig om å ikkje gje ut songen, noko han heller ikkje gjorde. Same året møtte Gainsbourg og vart forelska i den engelske skodespelarinna Jane Birkin på settet til filmen deira Slogan. «Je t'aime... moi non plus» vart spelt inn igjen med Birkin på vokal i staden for Bardot og gjeve ut på singel og på albumet Jane Birkin/Serge Gainsbourg tidleg i 1969

Tekst 
Teksten er skriven som ein oppdikta dialog mellom to elskarar under eit seksuelt møte. Av tekstlinjer frå songen finn ein: 

 «Je vais et je viens, entre tes reins» («Eg kjem og eg går, inn mellom hoftene dine» - reins tyder eigentleg nyre på fransk eller nedre del av ryggen.)
 «Tu es la vague, moi l'île nue» («Du er bølgja, eg er den nakne øya»)
 «L'amour physique est sans issue» («Fysisk kjærleik er ei blindgate»)

Kontrovers 
Det sterkt erotiske temaet i songen var sterk kost på denne tida og songen vart erklært støytande. Teksten refererer til tabuemne som sex utan kjærleik og vart framført med mykje pust og stønn og heile songen endar i ein simulert orgasme av Birkin. Han vart bannlyst frå radio i Italia, Polen, Spania og Storbritannia, og fordømt av Vatikanstaten i ei offentleg uttale.

Suksess 
Songen vart likevel ein stor kommersiell suksess i heile Europa, noko publisiteten rundt kontroversen truleg var delvis skuld i. 

I Storbritannia vart songen opphavlege gjeve ut på Fontana, men etter at han nådde nummer to på listene trekte dei han tilbake frå sal. Gainsbourg inngjekk då ein ny avtale med det sjølvstendige selskapet Major Minor og singelen vart gjeve ut på nytt og nådde heilt til topps på den britiske singellista.. Songen gjekk òg til topps i Noreg.

Ei utvald liste av innspelte versjonar 
 1968 Serge Gainsbourg & Brigitte Bardot (ikkje gjeve ut før i 1986)
 1969 Serge Gainsbourg & Jane Birkin
 1971 Frankie Howerd & June Whitfield som «Up Je t'aime», ein parodi
 1972 Hot Butter (instrumental, som «Love at First Sight»)
 1974 Abigail
 1975 Judge Dread
 1978 Giorgio Moroder & Donna Summer
 1981 Einstürzende Neubauten (som «Jet'm»)
 1986 Psychic TV
 1986 René & Yvette frå 'Allo 'Allo
 1992 Chayanne & Natalie som «Exxtasis»
 1993 Misty Oldland som «A Fair Affair»
 1995 Nick Cave & Anita Lane som «I love you...nor do I»
 1996 2Defy som «Je t'aime Moi Non Plus - Forever My Lady»
 1997 Cibo Matto
 1998 Pet Shop Boys & Sam Taylor-Wood
 1998 Bob Downe & Julian Clary
 2001 Sven Väth & Miss Kittin (elektronisk versjon)
 2003 Brian Molko & Asia Argento
 2004 The Ukulele Orchestra of Great Britain
 2006 Cat Power & Karen Elson (engelsk versjon)

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 
 Je T'aime (Moi Non Plus) - a French pop song - BBC
 «The eyes have it» frå The Guardian

Songar frå 1969
Serge Gainsbourg
Jane Birkin
Songar på toppen av VG-lista
Otto Hjellegjerde

Otto Hjellegjerde () var saman med brørne Mindor og Ingvald Hjellegjerde gründerane bak møbelkonsernet Hjellegjerde møbler, som no går under merkenamnet Fjords by Hjellegjerde. Fabrikken starta hausten 1941 som Lenestolfabrikken Hjellegjerde i kjellaren og ei stove i huset til Otto og Henny Hjellegjerde. 

Konsernet har hovudfabrikken i Sykkylven, på Sunnmøre, med ei avdeling i Stordal.

Over 70 prosent av omsetninga går i dag til eksport. Selskapet, med ticker HJE, blei børsnotert i 1997.

Otto Hjellegjerde har fått Kongens Fortjenstmedalje i gull. Han døydde i Sykkylven.

Norske forretningsfolk
Kongens fortenestmedalje i gull
Folk frå Sykkylven
Almazán

Almazán er ein kommune i provinsen Soria i den autonome regionen Castilla y León, nord i Spania.

Kjelder 

 Nettstaden til Instituto Nacional de Estadística de España

Bakgrunnsstoff 
 Nettstaden til Instituto Nacional de Estadística de España

Kommunar i Castilla y León
31 Euphrosyne

31 Euphrosyne er ein av dei største hovudbelteasteroidane. Den vart oppdaga av James Ferguson den 1. september 1854, den første som blei oppdaga frå Nord-Amerika. Den er namngjeven etter Eufrosine frå gresk mytologi.

Asteroiden er den åttande største hovudbelteasteroiden og utgjer omtrent 1 % av den totale massen i asteroidebeltet. Han er eit veldig mørkt objekt nær kanten av beltets ytre.

Objektet er lite studert, sjølv om den er ein av dei største asteroidane. Han er ein typisk C-type-asteroide med ei primitiv overflate. Bana er svært uvanleg og liknar på den til 2 Pallas, med sin høge inklinasjon og eksentrisitet.

Den låge tettleiken til Euphrosyne hintar til at, imotsetning til 10 Hygiea, 704 Interamnia og 52 Europa, er Euphrosyne ein porøs lekam.

Euphrosyne
Euphrosyne
Saljut 1

Saljut 1 / (DOS-1) (kyrillisk skrift Салют-1) var den første romstasjonen som vart skoten opp i bane rundt jorda. Romstasjonen vart skoten opp den 19. april 1971. 

Dei første som vitja romstasjonen var mannskapet frå Sojuz 10. Ein fekk fysisk kontakt med romstasjonen, men ein greia ikkje kople seg til skikkeleg. Tilkoplinga var for usikker til at ein kunne opne dørene mellom fartøyet og stasjonen. Låsen i Soyoz 10 hadde kilt seg fast, viste det seg og etter 5 timar bestemte ein seg for å gje opp forsøket med å kome inn i stasjonen. Deretter viste det seg at ein og hadde problem med å kople seg frå romstasjonen igjen, sjølv om ein til slutt fekk det til. Dei tre kosmonautane om bord Soyuz 10 returnerte til jorda utan å ha vore om bord romstasjonen.

Det andre mannskapet som vitja romstasjonen var Sojuz 11 som etter tre timar kopla seg til romstasjonen og var om bord i romstasjonen i 23 dagar før ein returnerte med Soyouzfartøyet til jorda. Ein ventil som skulle utlikna lufttrykket i fartøyet ved tilbakekomsten til jorda, opnast alt då ein kopla seg frå romstasjonen og all lufta forsvann ut i rommet. Mannskapet på 3 omkom ved tilbaketuren.

Den 11. oktober 1971 brann Saljut 1 opp ved den planlagde tilbakekomsten til jordatmosfæren. 

Romstasjonar
Sovjetisk romfart
Saljut-programmet
Romutforsking i 1971
Lazio

Lazio (latinsk Latium) er ein av tjue regionar i Italia. Han ligg sentralt i landet og grensar til Toscana, Umbria, Abruzzi, Marche, Molise, Campania og Tyrrenhavet. Lazio er kjend for historia, kunsten, arkitekturen, arkeologien, religionen og kulturen sin. Regionshovudstad er Roma.

Geografi 
Elva Tiber er den største elva i regionen og renn mellom anna gjennom Roma. Av sideelvar til Tiber i regionen finn ein mellom anna Aniene, Cremera og Nera. Ei anna stor elv i regionen er Garigliano, som oppstår der Liri og Gari (eller Rapido) renn i saman. Dei to største innsjøane på Den italienske halvøya ligg i Lazio, Bolsenasjøen og Braccianosjøen, som begge ligg nord i regionen. Sør i regionen ligg Albanarfjella. 

Lazio er delt inn i fem provinsar: 

 Frosinone
 Latina
 Rieti
 Roma
 Viterbo

Historie 
Namnet på regionen kjem frå ei gamal stamme i området som heitte latinarar og som romarane avstammar frå. I følgje romersk mytologi var det kongen Latinus som gav namn til regionen. Latium, som regionen vart kalla i romartida, strekte seg til områda til sannitarane, marsarane og Campania, etter at romarane hadde erobra landområda til hernikarane, equarane, aurunkarane og volskarane. Området vart kalla Latium Novi for å skilje det frå Latium veteres, som var dei opphavlege grensene. 

Under keisar Augustus sitt administrative system vart Latium, i lag med den noverandre regionen Campania, den første regionen i Italia. 

Etter den gotiske krigen (535-553) og austromarane si erobring, fekk regionen tilbake sjølvstende sitt sidan «Det romerske hertugdømet» kom under den austromerske keisaren. Dei lange krigane mot langobardarane sleit hardt på regionen som vart tatt av den romerske biskopen, som alt hadde fleire eigedomar i området. 

Styrkinga av det religiøse og kyrkjelege aristokratiet førte til stadige maktkampar mellom adelsherrar og den romerske biskopen fram til midten av 1500-talet. Innocens III prøvde å styrke makta si i området med å hevde seg over provinsstyra i Tuscia, Campagna og Marittima gjennom Kyrkja sine representantar, for slik å rive ned makta til Colonna. Andre pavar prøvde å gjere det same. 

Under Avignon-perioden auka makta til lensherrane sidan paven ikkje lenger var i Roma. Små kommunar, og ikkje minst Roma, kjempa mot maktauken til herrane og med Cola di Rienzo prøvde dei å stå imot motstandarane av kyrkjemakta. Mellom 1353 og 1367 kom paven tilbake til Roma og tok tilbake makta i Latium. 

Etter den kortvarige romerske republikken vart regionen ein del av Frankrike under Napoleon I, og så igjen ein del av Kyrkjestaten. I 1870 då dei franske troppane forlet Roma gjekk general Cardona inn på Kyrkja sitt område, okkuperte Roma og 20. september vart Latium ein del av Kongedømet Italia.

Folkesetnad 
55 % av innbyggjarane i regionen bur i Roma, og hovudstaden gjer Lazio til den fjerde tettast folkesette regionen i landet. 

Dei største byane til Lazio er (2006 estimat):

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Lazio» frå ,  den 2. desember 2007.

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell side på engelsk 
 Kart over Lazio 
 Dialektar sør i Lazio  

 
Regionar i Italia
Vinområde i Italia