alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Bonnie Blair

Bonnie Kathleen Blair () er ein USA-amerikansk tidlegare skeiseløpar frå New York som i tida 1988-94 vann fem olympiske gullmedaljar og tre VM-titlar i sprintmeisterskap. Til saman sanka Blair, som var spesialsprintar, seg heile 15 VM- og OL-medaljar (8-4-3) over ein periode på ti sesongar.

Blair vart i sprint-VM 1986 nummer tre, deretter toar i 1987 og tre att i OL-sesongen 1988. Under dei olympiske leikane 1988 i Calgary vann ho gullmedaljen på 500 m, fattige to hundredels sekund framom austtyske Christa Rothenburger, og ho tok bronsemedaljen på 1000 meter. I sprint-VM 1989 i Heerenveen lukkast Blair knipe VM-tittelen framom den nemnde austtyske kvinna. Både i 1990, 1992 og 1993 enda ho på andreplassen i sprint-VM. Derimot sikra ho seg sigeren på begge sprintdistansane då Vinter-OL 1992 fann stad i Albertville, ein prestasjon ho gjentok i Lillehammer-OL 1994. I 1994-sesongen viste ho seg som den suverent beste kvinnelege skeisesprintaren og vann Sprint-VM i Calgary med over 1,6 tidspoeng til dei andre medaljevinnarane. Endå meir suveren var ho då ho i 1995 avslutta karrieren med triumf i sprint-VM på "heimebane" i Milwaukee.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Bonnie Blair» frå ,  den 10. januar 2018.

Bakgrunnsstoff 
 

Skeiseløparar frå USA
Olympiske meistrar for USA
Olympiske bronsemedaljevinnarar for USA
Olympiske meistrar i lengdeløp på skeiser
Olympiske bronsemedaljevinnarar i lengdeløp på skeiser
USA-amerikanske deltakarar under vinter-OL 1984
Skeiseløparar under vinter-OL 1984
Medaljevinnarar under vinter-OL 1988
USA-amerikanske deltakarar under vinter-OL 1988
Skeiseløparar under vinter-OL 1988
Medaljevinnarar under vinter-OL 1992
USA-amerikanske deltakarar under vinter-OL 1992
Skeiseløparar under vinter-OL 1992
Medaljevinnarar under vinter-OL 1994
USA-amerikanske deltakarar under vinter-OL 1994
Skeiseløparar under vinter-OL 1994
Oid, Mortales

«Oid, Mortales» ('Høyr, o døydelege')  er den argentinske nasjonalsongen. 
Teksten er skriven av Vicente López y Planes, og musikken er komponert av Blas Parera. 

Songen blei offisielt teken i bruk som nasjonalsong den 11. mai 1813, tre år etter mairevolusjonen. 11. mai er derfor nasjonalsongdag i Argentina.

Tekst (moderne versjon) 
Oíd, mortales, el grito sagrado: 
"¡Libertad, libertad, libertad!"
Oíd el ruido de rotas cadenas,
ved en trono a la noble igualdad.

Ya su trono dignísimo abrieron
las Provincias Unidas del Sud
y los libres del mundo responden:
"Al gran pueblo argentino, ¡salud!"
Y los libres del mundo responden:
"Al gran pueblo argentino, ¡salud!"
Y los libres del mundo responden:
"Al gran pueblo argentino, ¡salud!"

Refreng:
Sean eternos los laureles
que supimos conseguir,
que supimos conseguir.
Coronados de gloria vivamos...
¡o juremos con gloria morir!,
¡o juremos con gloria morir!,
¡o juremos con gloria morir!

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Oid, Mortales» frå ,  den 10. januar 2018.  
 

Nasjonalsongar
Argentinsk musikk
Argentinske nasjonalsymbol
Songar frå 1810-åra
Zoran Milanović

Zoran Milanović () er ein kroatisk politikar som var statsminister i Kroatia frå desember 2011 til januar 2016. 

Kroatiske politikarar
Folk frå Zagreb
Direktoratet for djuphavsforsking i Russland

Direktoratet for djuphavsforsking (russisk Glavnoje Upravlenije Glubokovodnykh Issledovanija,  forkorta GUGI) er ein russisk etat under Forsvarsdepartementet i Russland.  

Militæreining nummer 45707 er underlagt GUGI.

Historie
Etaten var ansvarleg for å utføra testar og operera kjernefysiske forsvarsinstallasjonar på djupe havområde under Den kalde krigen.

Leiarar
viseadmiral Aleksej Burilitsjev (2012)

Kjelder

Referansar

Generelle kjelder
https://www.business-gazeta.ru/article/71101
http://nvo.ng.ru/spforces/2014-11-07/14_hydronaft.html
http://interpolit.ru/blog/apl_podmoskove_podvodnyj_razvedchik_gotovitsja_k_okhote/2015-08-12-5498
https://aftershock.news/?q=node/362356&full
https://www.youtube.com/watch?v=CCQxmBYei-s
http://militariorg.ucoz.ru/publ/novosti_mo_i_mvd_rf/glubokovodnyj_specnaz_budet_rabotat_v_arktike/12-1-0-14866
http://oosif.ru/19-y-centr-ministerstva-oborony

https://www.nytimes.com/2015/10/26/world/europe/russian-presence-near-undersea-cables-concerns-us.html

Det russiske forsvarsdepartementet
Militæreining nummer 45707

Militæreining nummer 45707 i det russiske forsvaret har lenge vore mellom dei mest løynlege i Russland og neminga er berre feltpostnummer 45707. Eininga er underlagd eit departement i Forsvarsministeriet som det heller ikkje vert tala eller skrive mykje om, nemleg GUGI (russisk, Главное управление глубоководных исследований) underlagd Forsvarsministeriet i Russland. Hovudkvarteret er forlagt til Peterhof.

Samansetjing 
 10. hydronautdetasjement
 15. sentrale vitskaplege forskningslaboratorium. (russisk forkorting: 15. ЦНИЛ ВМФ)

Sjefar 

1976-1982: Kommandørkaptein Eduard Lakmanov
1982-1992: Kontreadmiral Valentin Kholod
1992-2000: Kontreadmiral Vsevolod Khmyrov
Frå 2. august 2002: Aleksandr Oparin

Referansar

Bakgrunnsstoff
http://army-news.ru/2015/08/podvodniki-o-kotoryx-pochti-nikto-ne-znaet/ 

Einskilde militære einingar i Russland
Etterretning
Runebergstårta

Runebergstårta (finsk runebergintorttu) er eit bakverk med namn etter den finske nasjonalskalden Johan Ludvig Runeberg.
Det blir særleg servert på Runebergsdagen, 5. februar, i Finland. 

Runeberg skal sjølv ha sett stor pris på dette bakverket.
Kaka blei laga av gjestgjevaren og konditoren Lars Henrik Astenius i Borgå på 1840-talet. I 1865, medan Runeberg framleis var i live, blei ho marknadsført under hans namn ved bakeriet til Fredrik Ekberg i Helsingfors.

Skildring
Deigen er laga med kveitmejøl, og inneheld i tillegg gjerne strøbrød eller kakesmular og malen mandel. Nokre stenker kakene med rom og andre med punsj. Kakene kan også ha syltetøyfyll.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Runebergstårta» frå ,  den 11. januar 2018.

Bakgrunnsstoff
Oppskrift ved yle.fi

Kaker
Finsk mat
Johan Ludvig Runeberg
Gjørtlar

Gjørtlar, av tysk «Gürtel», 'belte'), er ein handverkar som lagar mindre ting av metall.

Kjelder

Handverksyrke
«Yantar»

«Yantar» (russisk Янтарь, Jantar, 'rav') er eit etterretningsskip bygd for den russiske marinen. 
Skipet har vore operert av Departementet for djuphavsforskning i Russland sidan 2015, og er ofte omtalt som eit spionskip. 
Skipet har heimehamn i Severomorsk, der det er tilknytt Nordflåten i Russland.

Systerskip
Eit systerskip er under konstruksjon i «den andre» Yantar-klassen, prosjekt 22010-klassen. Det vil heite «Almaz».

Kjelder

Denne artikkelen bygger på ««Russian intelligence ship Yantar» frå ,  den 11. januar 2018.  
 

Skip frå 2012
Russisk etterretning
Maskinomsette artiklar som treng gjennomgang
Russiske marinefartøy
Father of the Pride

Father of the Pride er ein animasjonsserie frå USA skapt av Jeffrey Katzenberg for NBC i 2004.

Bakgrunnsstoff
 Nettsida til Father of the Pride 

Teiknefilmseriar
USA-amerikanske fjernsynsseriar
Fjernsynsseriar frå 2000-åra
Isabella

Isabella er eit kvinnenamn som opphavleg er ei italiensk form av det spanske Isabel, og er ei avleiing av Elisabet.

Andre former av namnet er Isabelle, Isobel(le), Isobella og Izabela.
Kortformer av namnet er Bella, Belle, Isa, Issy, Izzy, Izzie og Sabella.

Isabel og Isabella var kongelege namn i mellomalderen, som blei spreidd frå Spania til Frankrike og seinare til England.

Kjende namneberarar

Dronningar
 Isabella I av Castilla, gift med Ferdinand II av Aragon
 Isabella II av Spania (1830–1904)
 Isabella «Elisabet» av Austerrike, dronning av Danmark, Noreg og Sverige
 Isabella av Angoulême, vasallmonark av Angoulême og dronning England
 Isabella av Aragon (1247-1271), dronning av Frankrike
 Isabella av Bayern, dronning av Frankrike
 Isabella av Brasilien, tronarving og regent av Brasil
 Isabella av Frankrike, dronning av England
 Isabella av Hainaut, dronning av Frankrike

Andre
 Isabella av Mar  (ca. 1277-1296), skotsk adelskvinne gift med Robert Bruces
 Isabella d'Este (1474–1539), italiensk adelsdame  
 Isabella Andreini (1562–1604) eller Isabella Da Padova, italiensk skodespelar og forfattar
 Isabella Lucy Bird (1831–1904), engelsk oppdagar, fotograf og forfattar
 Isabella Valancy Crawford (1850–1887), kanadisk diktar
 Isabella Rossellini (f. 1952), svensk-italiensk skodespelar
 Isabella Lerøy (f. 1982), norsk songar
 Prinsesse Isabella av Danmark (f. 2007), dansk prinsesse

Kjelder

Kvinnenamn
Førenamn av italiensk opphav
Lisbeth Korsmo

Lisbeth Korsmo, fødd Lisbeth Berg, () var ein norsk idrettsutøvar frå Oslo. Ho deltok lenge i skeisesport og vann OL-bronse på 3000 meter i 1976, og var elles ei tid aktiv i sykkelsport. Skeiseløpar Korsmo var i alle år medlem i Oslo Idrettslag, i sykling representerte ho Ullensaker Cykleklub.

Lisbeth Korsmo vart sju gongar norsk meister i firkamp på skeiser i tida 1971-78, dessutan vann ho sprint-NM i 1971 og perioden 1974-78. Frå 1966 til 1978, tretten noregsmeisterskap i firkamp på rad, vart ho anten nummer ein eller to. I nesten alle desse meisterskapane kjempa ho og Sigrid Sundby om kven som skulle få NM-laurbærkransen.

Berg/Korsmo deltok i 25 internasjonale meisterskap, omframt tre olympiske vinterleikar. Vinteren 1971 enda ho på femteplassen både i skeise-EM og i VM i firkamp. Under Vinter-OL 1976 i Innsbruck vart ho nummer fire på 1500-meteren, før ho på 3000 meter vart den fyrste norske kvinnelege OL-medaljøren på lengdeløpsskeiser. Med sluttida 4.45,24 var Korsmo ein fattig hundredels sekund bak sølvvinnaren og fem små hundredelar bak olympiameister Tatjana Averina frå Sovjetunionen som kom i mål på 4.45,19. Ho la bort konkurranseskeisene i 1980.

I 1981 tok Korsmo heim NM-gullet i landevegssykling.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Lisbeth Berg» frå ,  den 12. januar 2018.  
 

Norske skeiseløparar
Norske syklistar
Folk frå Oslo
Ikkje-stridande

Ikkje-stridande (non-combatants på engelsk) er eit juridisk omgrep frå internasjonal humanitærrett, og skildrar personar som ikkje kan angripast i ein militær konflikt. Omgrepet vert brukt om sivile som ikkje deltek i konflikten, medisinsk personell (leger, sjukepleiarar og sanitetssoldatar), som har mandat etter folkeretten til å ta vare på såra og sjuke i krigssoner (vernet gjeld òg medisinsk personell som er medlemmar av dei væpna styrkane), stridande som er hors de combat, og nøytrale personar som ikkje deltek i striden. Ikkje-stridande kan ikkje angripast, og sivile, medisinsk personell eller nøytrale partar kan ikkje takast som krigsfangar. I tillegg har medisinsk personell rett etter folkeretten til å utføra sitt humanitære arbeid i krigssoner utan å forhindrast. Det er eit brot på lovane til krigen, dvs. eit krigslovbrot, å angripa ikkje-stridande.

Medisinsk personell 
Vern av medisinsk personell går heilt tilbake til den første Genèvekonvensjonen frå 1864 og vernet av ikkje-stridande har vorte utdjupa i seinare konvensjonar og protokollar. I den første Genèvekonvensjonen vart det bestemt at såra skulle handsamast humant, at medisinsk personell, både militære og sivile, skulle sjåast på som nøytrale, og at kvar og ein som hjelpte såra skulle respekterast og «verta verande fri». Medisinsk personell, og medisinske bygningar og køyretøy, har rett til å bruka Raudekrossen-emblema til rørsla, den raude krossen, den raude halvmånen eller den raude krystallen, som vernemerke (protective sign). Personell ber òg ofte identitetskort som identifiserer dem som «verna personar» (protected persons) etter Genèvekonvensjonene. 

I praksis er medisinsk personell i dag ofte frå sanitetspersonell innanfor Forsvarety i sitt land. I Noreg er det i røynda personell frå Forsvarets sanitet.  Historisk spelte òg den frivillige sjukepleia, organisert m.a. av nasjonale Raudekross-samskipnader, ei viktig rolle. Det er forbode etter krigens folkerett for sanitetspersonell i teneste og som òg er identifisert som dette å delta i krigshandlingar. Bygningar og køyretøy identifisert som del av saniteten kan heller ikkje brukast til militære operasjonar. Dette forbodet er ein føresetnad for at personellet har status som verna personar etter folkeretten.

Referansar 

Denne artikkelen bygger på «Ikke-stridende» frå ,  den 13. januar 2018.  
 

Internasjonal humanitærrett
Khaldjidynastiet

Khaldjidynastiet (persisk سلطنت خلجی, også skrive Khalji og Khilji) var eit muslimsk dynasti i Delhisultanatet frå 1290 til 1320.  
Det var det andre dynastiet i Delhisultanatet, etter Mamlukdynastiet.

Khaldjidynastiet var kjend for sine valdsame herskarar som erobra mykje av det indiske subkontinentet, og trengde langt inn i hinduområde i sør og vest. Det stod også imot fleire forsøk på mongolske invasjonar av India.

Dynastiet blei grunnlagd av Djalal al-Din Khaldji. Den mektigaste herskaren frå dynastiet var Ala-ed-Din Khaldji (1295-1315). Han tok Gujarat frå hinduherskarar, erobra Malwa og utvida riket sitt langt innover Deccan i sør. Etter at han døydde følgde nokre år med opprør og forvirring, før riket igjen blei samla for ei kort tid under det tyrkiske Tughlakdynastiet (1320-1414).

Kjelder
Indien (Historia) i Nordisk familjebok, 1910.
Denne artikkelen bygger på «Khaldjidynastin» frå , og «Khalji dynasty» frå  den 13. januar 2018.  
 

Delhisultanatet
Indiske dynasti
Skipingar i 1290
Nedleggingar i 1320
1200-talet i India
1300-talet i India
Ola Øie

Ola Øie () er ein norsk lokalpolitikar frå Arbeidarpartiet. Han er ordførar i Rennebu kommune i Trøndelag frå 2015.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Ola Øie» frå , den 13. januar 2018, revisjon 18131907  
 

Ordførarar i Rennebu
Ap-ordførarar i Trøndelag
Ap-ordførarar i Sør-Trøndelag
Per Olav Tyldum

Per Olav Tyldum () er ein norsk politikar frå Senterpartiet. Han var ordførar i Overhalla i Trøndelag frå 2011. 

Han har sidan 2021 representert Nord-Trøndelag og Senterpartiet på Stortinget.

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 

Stortingsrepresentantar for Nord-Trøndelag
Stortingsrepresentantar frå Sp
Stortingsrepresentantar 2021-2025
Ordførarar i Overhalla
Sp-ordførarar i Trøndelag
Sp-ordførarar i Nord-Trøndelag
Norske bedriftsleiarar
Folk frå Overhalla
Vogn

Vogn (norrønt vagn) er eit køyretøy eller transportmiddel med overstell og hjul på minst éin aksling. Ei vogn kan trekkast eller dyttast av menneske, dyr, ein motor eller ein maskin.

Nokre vogner drivne med handkraft er barnevogn, handlevogn eller handkjerre. Eit vanleg eldre transportmiddel er hest og vogn, i moderne tid erstatta av mellom anna sporvogn og jernbanevogn. I samband med dyretransport viser vogntog til ei rekkje av vogner som følgjer tett etter kvarandre; i moderne bruk viser det til ei eller fleire vogner trekt av ei motorvogn.

Kjelder

Bakgrunnsstoff

Fargreier
Vegtransport
Tankesmia Quilliam

Quilliam er ei London-basert venstre-for-sentrum tankesmie som fokuserer på kontra-ekstremisme, spesielt retta mot islamisme.

Kjelder

 

Denne artikkelen bygger på «Quilliam (tankesmie)» frå , og «Quilliam (think tank)» frå  den 13. januar 2018.

Bakgrunnsstoff

 Ex-extremists call for 'Western Islam' – The Launch of the Quilliam Foundation
 Government gives £1m to anti-extremist think-tank 
 Radical, Maajid Nawaz's autobiography – publisher's page 

Tankesmier
Mamlukdynastiet

Mamlukdynastiet, Ghulamdynastiet eller Slavedynastiet var det første av fem dynasti som styrte Delhisultanatet frå 1206 til 1290. 

«Mamluk» tyder 'tilhøyrer' eller 'eigd' og viser til soldatar av slaveopphav som hadde konvertert til islam. Dynastiet blei oppretta av Qutb-ud-din Aybak, ein sentralasiatisk mamlukegeneral av tyrkisk avstamming. Han var ein av fleire slike generalar som oppretta sultanat etter at Muhammad of Ghor, sultanen av Ghurideriket, døydde barnlaus i 1206. 

Aybak døydde i 1210. Sonen hans Aram sjah kom på trona, men blei snikmyrda i 1211 av Iltutmish, som etterfølgde han.

Mamlukdynastiet blei fortrengd av Khaldjidynastiet etter at Jalal ud din Firuz Khalji leia eit opprør og kasta den siste mamluksultanen, Muiz ud din Qaiqabad.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Mamlukdynastiet» frå ,  den 13. januar 2018.  
 

Delhisultanatet
Skipingar i 1206
Nedleggingar i 1290
Aldrimer.no

Aldrimer.no er ein nettstad for kampanjen «Norges forsvarsevne» - ei verksemd som driv sponsa journalistikk. Stoffet vert hovudsakleg skrive av Kjetil Stormark. Verksemda opptrer òg som eit byrå for aktuelle nyhendesaker som vert tilbode lokale, regionale og nasjonale medium.

Innhald
Hausten 2015 hadde nettstaden oppslag om saker som var oppe i dei faglege råda til forsvarssjefen. Detta skapte merksemd, og fleire nettaviser skreiv om klappjakt etter kjeldene internt i Forsvaret.
Nettstaden meinte òg hausten 2017 at Russland øvde på å invadere Svalbard som del av militærøvinga Zapad-2017, og at Etterretningstenesta ikkje hadde nok kontroll over kva som hende under øvinga.

Under opninga av Skup-konferansen i 2016 kritiserte SKUP-leiar Jan Gunnar Furuly verksemda, og peikte på potensialet for at Stormark lèt seg styre av dei som gjev økonomisk støtte til Stormark sitt journalistiske prosjekt.

Organisasjon og finansiering 
Domenet til nettstaden tilhøyrer LOGOS MEDIA LIMITED, eit norskregistrert utanlandsk føretak som er registrert i Einingsregisteret for å driva sjølvstendig kunstnerisk verksemd innan litteratur, og dessutan produksjon av film, video og fjernsynsprogram og fotografverksemd.

Klassekampen skreiv i 2015 at «Prosjektet er sponset med til sammen fem millioner kroner av investor Christen Sveaas, skipsreder Erling Lorentzen, Hans Herman Horns stiftelse, Leif Høegh Stiftelse og Steensland-fondet».

Referansar 

Denne artikkelen bygger på «Aldrimer.no» frå ,  den 13. januar 2018 kl. 15:22‎.

Bakgrunnsstoff

Norske nettstader
Norsk forsvar
Skøyteløp under Vinter-OL 2006

Skøyteløpa under Vinter-OL 2006 i Torino omfatta som før ti individuelle tevlingar, fem for menn og like mange for kvinner. Nye øvingar i Torino-leikane var lagtempo for kvinner og menn, tevlingar med tre deltakarar på kvart lag, der lag møttest til utslagstevling etter føregåande kvalifiseringsløp.
 
Tevlingane vart avvikla i dagane frå laurdag 11. til laurdag 25. februar 2006. 174 utøvarar, 97 menn og 77 kvinner, frå 19 land deltok i skøytetevlingane.

Menn

500 m 

Dato: 13. februar

1000 m 

Dato: 18. februar

1500 m 

Dato: 21. februar

5 000 m 

Dato: 11. februar

10 000 m 

Dato: 24. februar

Lagtempo 

Dato: 16. februar

Kvinner

500 m 

Dato: 14. februar

1000 m 

Dato: 19. februar

1500 m 

Dato: 22. februar

3 000 m 

Dato: 12. februar

5000 m 

Dato: 25. februar

Lagtempo 

Dato: 16. februar

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Skøyteløp under Vinter-OL 2006» frå ,  den 15. januar 2018.  
 

Lengdeløp på skeiser under vinter-OL
Vinter-OL 2006
Skøyteløp under Vinter-OL 2010

Skøyteløpa under Vinter-OL 2010 i Vancouver omfatta ti individuelle tevlingar og to i lagtempo, likt fordelt på menn og kvinner.
 
Tevlingane vart avvikla i dagane frå laurdag 13. til laurdag 27. februar 2010. 177 utøvarar frå 24 land deltok i skøytetevlingane.

Menn

500 m 

Dato: 15. februar

1000 m 

Dato: 17. februar

1500 m 

Dato: 20. februar

5 000 m 

Dato: 13. februar

10 000 m 

Dato: 23. februar

Lagtempo 

Dato: 27. februar

Kvinner

500 m 

Dato: 16. februar

1000 m 

Dato: 18. februar

1500 m 

Dato: 21. februar

3 000 m 

Dato: 14. februar

5000 m 

Dato: 24. februar

Lagtempo 

Dato: 27. februar

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Skøyteløp under Vinter-OL 2010» frå ,  den 14. januar 2018.  
 

Lengdeløp på skeiser under vinter-OL
Vinter-OL 2010
Skøyteløp under Vinter-OL 2014

Skøyteløpa under Vinter-OL 2014 i Sotsji omfatta ti individuelle tevlingar og to i lagtempo, likt fordelt på menn og kvinner.
 
Tevlingane vart avvikla i dagane frå laurdag 8. til laurdag 24. februar 2014. 179 utøvarar, 94 menn og 85 kvinner, frå 23 land deltok i skøytetevlingane.

Menn

500 m 

Dato: 10. februar

1000 m 

Dato: 12. februar

1500 m 

Dato: 15. februar

5 000 m 

Dato: 8. februar

10 000 m 

Dato: 18. februar

Lagtempo 

Dato: 22. februar

Kvinner

500 m 

Dato: 11. februar

1000 m 

Dato: 13. februar

1500 m 

Dato: 16. februar

3 000 m 

Dato: 9. februar

5 000 m 

Dato: 19. februar

Lagtempo 

Dato: 22. februar

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Skøyteløp under Vinter-OL 2014» frå ,  den 14. januar 2018.  
 

Lengdeløp på skeiser under vinter-OL
Vinter-OL 2014
Inge Steensland

Inge Steensland () var ein norsk fenrik og motstandsmann under andre verdskrigen. Han mottok Krigskrossen med sverd, Noregs fremste utmerking. Etter krigen dreiv han framgangsrik forretning innan skipsfart og eigedom.

Andre verdskrigen 
Steensland forlét Noreg ombord på MB «Sjøgutt» 10. juli 1941 og kom fram til Sandend 13. juli.  Han vart først rekruttert til Kompani Linge, men søkte seg seinare over til marinen. Han tjenestegjorde som kadett på fleire britiske krigsskip under krigen. Han deltok blant anna om bord på den britiske destroyeren HMS «Brissinden» under invasjonen av Omaha Beach i Normandie 6. juni 1944.

Han deltok òg i Operasjon Polar Bear VI i siste fasen av krigen.

Forretningsmann 
Etter slutten til andre verdskrig fullførte Steensland i 1946 Sjøkrigsskolen. Han byrja som forretningsmann og starta eige skipsmeklarfirma, Inge Steensland AS, i 1960. Han opparbeidde seg etterkvart òg betydelege delar i reiarlaget Solvang. I 2008 vart formuen hans rekna av tidsskriftet Kapital til å vera på om lag 1 600 millionar.

Steensland har gjeve namn til Inge Steenslands pris og til ein redningsskøyte i Petter C. G. Sundt-klassa. Skøyta med namnet RS «Inge Steensland» vart døypt 30. april 2010.

Inge Steensland var far til forretningskvinna Anne Merete Steensland.

Utmerkingar 
For sin innsats under krigen, og ikkje minst for operasjon Polar Bear VI, vart Steensland i september 1946 tildelt Noregs høgaste utmerking, Krigskrossen med sverd. Han mottok òg den norske Krigsmedaljen og Storbritannias Distinguished Service Cross.

Steensland vart i 2004 tildelt Kongens fortjenstmedalje i gull.

Referansar 

Denne artikkelen bygger på «Inge Steensland» frå ,  den 14. januar 2018.  
 

Kongens fortenestmedalje i gull
Nordmenn frå andre verdskrigen
Norske gründerar
Copia

Copia er namnet på ei romersk gudinne som personleggorde overflod. Ho bar eit overflodshorn kjend som cornu copiae eller 'Copia sitt horn'. Dette inneheldt rikdom, grøde og alle gode gåver. Gudinna er tilknytt Fortuna, lukkegudinna som også ber overflodshorn, og har mange av dei same eigenskapane til Abundantia.

Det latinske ordet copia tyder 'rikeleg'. Det tydde også 'løyve, høve', og fekk gjennom uttrykk som copiam describendi facere, 'løyve til å gjera ein transkripsjon',  mellomaldertydinga 'transkripsjon' og er opphav til det moderne ordet kopi.

Copia var også namnet på ein romersk by bygd over ruinane til den rike greske byen Sybaris som låg sør i dagens Italia, mellom elvane Crathis (Crati) og Sybaris (Coscile).

Kjelder

Romerske gudar