alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Prievidza

Prievidza (ungarsk Privigye, tysk Priwitz) er ein by sentralt i det vestlege Slovakia. Han har om lag 50 000 innbyggjarar og er ein av dei største byane i Trenčín kraj.

Historie 
Byen vart nemnd første gongen i 1113 som Preuigan. Han fekk status som fri kongeleg by i 1383. Sidan 1500-talet utvikla handverkaryrket seg i Prievidza. Frå 1500-talet til første del av 1600-talet kontrollerte familen Thurzo byen. Det osmanske riket kom til byen frå sør og brende han ned i 1599, i lag med andre byar i den øvre Nitradalen. Under Kuruc-opprøret i 1673 vart Prievidza sett i brann igjen, og brannen tok delar av byarkiva. I 1870 hadde han 2719 innyggjarar.

Frå slutten av 1800-talet og byrjinga på 1900-talet har industrien vokse i byen etter at jernbanen først kom hit. I den andre verdskrigenj var byen ein av sentera til den slovakiske motstandsrørsla. Etter slutte av krigen voks folketalet kraftig i lag med industrien frå 5000 til rundt 53 000. Prievidza vart bustad for mange gruvearbeidarar som fann arbeid i nærliggande kolgruver, kraftstasjonar og ein kjemisk fabrikk nær byen Nováky.

Kjelder 
<div class="references-small">
 Denne artikkelen bygger på «Prievidza» frå , den 14. april 2009. 
 

Byar i Slovakia
Kristjan Jaak Peterson

Kristjan Jaak Peterson () var ein estisk poet. Han er rekna som ein viktig person i den estiske nasjonallitteraturen og grunnleggjaren av moderne estisk poesi. Den litterære karrieren hans var kort, grunna at han døydde av tuberkulose då han var 21 år. Fødselsdagen hans, 14. mars vert i Estland feira som «morsmålsdagen».

Etter at Universitetet i Tartu vart gjenopna i 1802, men berre med førelesingar på tysk, vart Kristjan Jaak Peterson den fyrste universitetsstudenten som vedkjende seg det estiske opphavet sitt og bidrog på den måten til den estiske oppvakninga.

Kristjan Jaak Peterson samla dei estiske dikta sine i to små bøker, men fekk aldri sjå dei utgjevne, sidan dette skjedde hundre år etter at han var død. Tre dikt på tysk vart utgjevne posthumt i 1823. Men eitt av prosjekta til Peterson vart fullført medan han levde, den tyske versjonen av Mythologia Fennica av Kristfrid Ganander, ei ordbok over finske mytologiske ord. Den svenske versjonen kom ut i 1789. Peterson si omsetjing av ordboka til Ganander fekk mange lesarar, både i Estland og andre land, og vart ei viktig kjelde til nasjonal ideologi og ei inspirasjonskjelde for tidleg estisk litteratur. Denne innflytnaden heldt fram til utpå 1900-talet.

Han hadde også talent innanfor lingvistikk og fekk kjennskap til fleire språk, både gamle og moderne. I tillegg skreiv han filologiske avhandlingar og prøvde å få laga ein svensk grammatikk. Dei seinare åra har dei lingvistiske manuskripta til Peterson, saman med originalversjonane av dikta og dagboka hans, vorte utgjevne i ein estisk-tysk tospråkleg versjon. Dette vart utgjeve i 2001, og nokre nye omsetjingar var med.

Fotnotar 

Estiske forfattarar
Estiske poetar
Folk frå Riga
Hundreår

Hundreår (sekel, centennium) er ein periode på hundre år. 

Ordet centennium er latin, samansett av centum som tyder 'hundre' og annus som tyder 'år'. Som framandord er ordet lite nytta på norsk. Sekel kjem frå latin sæculum og tyder 'tidsalder'. Ordet kunne i antikken ha tydingar som viste til regjeringstida for ein fyrste eller ei ein manns levetid, men no vert ordet nytta synonymt med ordet 'hundreår'.

I den julianske og den gregorianske kalenderen vert hundreåra rekna etter Kristi fødsel, slik at t.d. det fjortande hundreåret byrjar i år 1301 og sluttar med år 1400, omtrent synonymt med 1300-talet. Vi lever no i det tjueførste hundreåret etter Kristi fødsel.

Liste over hundreåra e.Kr.: 

 1. hundreåret 
 100-talet 
 200-talet 
 300-talet
 400-talet 
 500-talet 
 600-talet 
 700-talet 
 800-talet
 900-talet
 1000-talet
 1100-talet
 1200-talet
 1300-talet
 1400-talet
 1500-talet
 1600-talet
 1700-talet
 1800-talet
 1900-talet
 2000-talet

Dei 20 sista århundreåra f.Kr.: 

 1. hundreåret f. Kr. 
 100-talet f.Kr. 
 200-talet f.Kr. 
 300-talet f.Kr.
 400-talet f.Kr. 
 500-talet f.Kr. 
 600-talet f.Kr. 
 700-talet f.Kr. 
 800-talet f.Kr.
 900-talet f.Kr.
 1000-talet f.Kr.
 1100-talet f.Kr. 
 1200-talet f.Kr. 
 1300-talet f.Kr.
 1400-talet f.Kr. 
 1500-talet f.Kr. 
 1600-talet f.Kr. 
 1700-talet f.Kr. 
 1800-talet f.Kr.
 1900-talet f.Kr.

Sjå òg 
 Fin de siècle
 År

Måleiningar for tid
Hundreår
Monument

Med monument forstår ein til vanleg eit minnesmerke over ein person eller ei hending. Innan kunsthistoria blir det gjerne brukt ein breidare definisjon, der kvar ein menneskeskapt gjenstand over ein gitt storleik blir kalla eit monument. Innan arkeologi blir omgrepet brukt enda breiare, om kvar ein menneskeskapt gjenstand som er av arkeologisk interesse, frå myntar til store byggverk.

Dei viktigaste monumenta kan bli ein del av Verdsarva.

Skulptur
Arkitektur
Arkeologi
Mimouna

Mimouna (hebr. , ar. ) er ei høgtid feira ved slutten av pesah av sefardiske jødar. Ho markerer at ein igjen kan eta chametz, som vanlege brød, noko som er forbode under pesah.

Høgtida stammar frå Marokko, men blir også markert i Israel og andre stader blant jødar av nordafrikansk opphav. Ho tek til ved solnedgang siste dagen av pesah, typisk med festar der ein et tradisjonell søtmat, som pannekaka mufleta og pitabrød dyppa i honning, og gjerne også brennevinet arak. Ein pynter ofte med lykkebringande symbol, ofte i grupper av fem, som fem gullsmykke, eller fem bønner på ei småkake. 
Mange sefardiske synagogar opnar like etter midnatt og ein les frå Høgsongen og dansar.

Mimouna blei offentleg høgtidsdag i Israel i 1966, og blir ofte markert med grillfestar og piknikar. Denne dagen er det også vanleg for politikarar å møta veljarar og be om støtte.

Opphavet til namnet mimouna er ukjend, men er blitt knytt til Maimon, far til Maimonides (Rambam), som skal ha blitt fødd eller ha døydd på denne dagen. Både Maimon og mimouna er knytt til Fès i Marokko. Det kan stamma frå det arabiske ordet for lukke. Namnet på høgtida er også blitt knytt til mammon, rikdom, og enumah, tru.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Mimouna» frå , den 14. april 2009.

Bakgrunnsstoff 
 Mimúna ved Alnakka.net

Pesah
Jødiske høgtider
Sefardisk kultur
Marokkansk kultur
Israelske merkedagar
Carl Robert Jakobson

Carl Robert Jakobson () var ein estisk forfattar, politikar og lærar. Han var aktiv i den nasjonale rørsla i landet og ein av dei viktigaste personane i den estiske oppvakninga på andre halvdelen av 1800-talet.

Mellom 1860 og 1880 vart Guvernementet Estland under Det russiske imperiet leidd av ei moderat regjering dominert av notabilitetar. Jakobson vart leiaren av ei radikal fløy, og han argumenterte for store reformer i Estland. Han var ansvarleg for det økonomipolitiske programmet under den estiske oppvakninga. Jakobson oppmoda estarar om å krevje dei same politiske rettane som tyskarane hadde og ein slutt på dei privilegerte stillingane dei baltisk-tyske notabilitetane fekk.

I 1878 starta Jakobson den estiske avisa Sakala. Han dreiv henne fram til 1882, og avisa vart fort ein viktig del av den kulturelle oppvakninga som føregjekk i Estland.

Det er bilete av Carl Robert Jakobson på 500 kroonsetelen.

Eduard Magnus Jakobson var ein yngre bror av Carl Robert.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 
 Estiske pengesetlar → 500 kroon
 Tala til tidlegare fyrstdame Ingrid Rüütel 6. juli 2003

Estiske forfattarar
Estiske journalistar
Folk frå Tartu
Anna Haava

Anna Haava () var ein estisk lyrikar og omsetjar. Ho var den mest avhaldne lyrikaren i si tid.

Liv 
Anna Haava vart fødd som Anna Rosalie Haavakivi i ein estisk bondefamilie. Familien la stor vekt på utdanning av dottera. Anna Haava byrja utdanninga si på godset Pataste mõis, og deretter på ein tyskspråkleg privatskule i Saare-Vanamõisa. Frå 1878 gjekk ho på Hoffmann privatskule i Tartu. Frå 1880 til 1884 gjekk ho på den høgare jenteskulen i Tartu og fekk utdanning som guvernante.

I åra frå 1892 til 1894 heldt ho fram på ulike sjukeheimar i Tyskland, og seinare arbeidde ho på eit diakonissehus i Fürstenwalde ved Berlin. Deretter var ho frå 1894 til 1899 guvernante og sjukepleiar i Russland, mellom anna i St. Petersburg og Novgorod. Einsemda i utlandet og mora sin død i 1898 og systera sin nokre år tidlegare sette djupe spor i henne.

Ved hundreårsskiftet flytta Anna Haava inn som hushaldar på garden til broren i Haavakivi i Livland. Seinare var ho redaktør i avisa Postimees og frå 1906 arbeidde ho som frilansforfattar og -omsetjar. I 1909 flytta ho til Tartu, der ho stort sett budde heilt fram til ho døydde. Ho står som ein av dei største lyrikarane i den estiske litteraturen og er gravlagd på kyrkjegarden Raadi-Friedhof i Tartu.

Verk 
Anna Haava debuterte som lyrikar i 1886. Mellom 1888 og 1897 vart lyrikken hennar utgjeven i tre bind under tittelen Luuletused ('Dikt'). Deretter følgde dei to diktsamlingane Lained (1906) og Ristlainetes (1910). Med diktsamlinga Põhjamaa lapsed (1913) gav ho fyrst og fremst ut kjærleiksdikt med ein autensitet og intensitet som til då var ukjend. I 1920 kom Meie päevist, der Haava har ein samfunnskritisk tone. I 1924 følgde diktantologien Anna Haava luuletuskogu. Så kom Siiski on elu ilus (1930), Laulan oma eesti laulu (1935) og Järelpõiming (1936). Dikta hennar har også vorte tonesette av estiske komponistar.

Anna Haava gav òg ut prosa. I 1911 samla ho aforismar under overskrifta Peotäis tõtt (1900, 'Ei handfull sanningar'). Väikesed pildid Eestist (1911) går føre seg i barndomsmiljøet hennar. Fyrst i 2006 vart sjølvbiografien Mälestusi Laanekivi Manni lapsepõlvest utgjeven, posthumt.

Anna Haava omsette òg mange klassikarar til estisk, mellom andre av William Shakespeare, Franz Grillparzer, Hugo von Hofmannsthal, Johann Wolfgang von Goethe, Friedrich Schiller, Hans Christian Andersen. I tillegg omsette ho russisk litteratur så vel som delar av den greske mytologien.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff

Nettstader 
 Lebenslauf und Texte (estnisch)
 Lebenslauf, Gedichte, künstlerisches Schaffen  (estnisch)

Litteratur 
 Ello Säärits: Anna Haava. Elu ja loomingu lugu. Tartu 2007
 Cornelius Hasselblatt: Geschichte der estnischen Literatur, s. 304–308. Berlin, New York 2006 (ISBN 3-11-018025-1)

Estiske forfattarar
Estiske lyrikarar
Folk frå Jõgeva maakond
Porvoo-fellesskapet

Porvoo-fellesskapet er eit anglikansk-luthersk kyrkjefellesskap mellom dei lutherske kyrkjene i Norden og Baltikum, dei anglikanske kyrkjene på Dei britiske øyane og episkopalske kyrkjene på Den iberiske halvøya. Avtalen om fellesskapet, Porvoo-avtalen, vart forhandla fram i Porvoo i Finland. Den norske kyrkja slutta deg til avtalen gjennom vedtak i Kyrkjemøtet 1994. Avtalen vart underteikna av dei øvste kyrkjeleiarane ved kyrkjelege seremoniar 1. september 1996 i Nidarosdomen, 8. september 1996 i Tallinn domkyrkje i Estland og 28. november 1996 i Westminster Abbey i London. Preses i Bispemøtet, Andreas Aarflot og leiar i Kyrkjerådet, Oddbjørn Evenshaug, underteikna for Den norske kyrkja. 

Avtalen inneber at kyrkjesamfunna godkjenner dåp, nattverd og bispeembete hos dei andre avtalepartane, og at døypte medlemmer av dei einskilde kyrkjesamfunna kan rekne seg som medlemmer av andre kyrkjer i fellesskapet. Innan Porvoo-fellesskapet kan biskopar, prestar og diakonar gjere teneste utan ny ordinasjon eller vigsling.

Medlemskyrkjer 

 Den norske kyrkja
 Den engelske kyrkja
 Den irske kyrkja
 Den skotske episkopalske kyrkja
 Kyrkja i Wales
 Den evangelisk-lutherske kyrkja i Finland
 Den islandske kyrkja
 Den svenske kyrkja
 Den estiske evangelisk-lutherske kyrkja
 Den litauiske evangelisk-lutherske kyrkja
 Den portugisiske lusitanske kyrkja
 Den spanske reformerte episkopalske kyrkja
 Den danske folkekyrkja 

Den danske folkekyrkja og Den latviske lutherske kyrkja deltok i utforminga av avtalen, men godkjende ikkje Porvoo-avtalen. Den danske kyrkja slutta seg først til fellesskapet den 3. oktober 2010, medan den latviske har status som observatør.

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell nettstad

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Porvoo-fellesskapet» frå , den 14. april 2009. 
 

Kristne samfunn
Økumenikk
Den norske kyrkja
Aleksander Nevskij-katedralen i Tallinn

Aleksander Nevskij-katedralen er ei russisk-ortodoks kyrkje i gamlebyen i Tallinn, hovudstaden i Estland. 

Mikhail Preobrazhensky teikna kyrkja i ein typisk nyrussisk stil. Kyrkja er bygd mellom 1894 og 1900, i perioden då landet var ein del av det russiske imperiet. Aleksander Nevskij-katedralen er den største og finaste ortodokse kyrkja i byen. Ho er dedikert til helgenen Aleksander Nevskij som vann slaget i 1242 om isen på Peipus som i dag ligg på grensa mellom Russland og Estland. Den siste russiske patriarken, Aleksej II, starta prestegjerninga si i denne kyrkja. 

  
Aleksander Nevskij-katedralen kroner toppen av Toompea der legenda fortel at folkehelten Kalev er gravlagt. Det må òg seiast det finst fleire andre legender om stader i Estland der Kalev kan vere gravlagt. Styresmaktene i landet planla å rive ned katedralen i 1924, men vedtaket blei aldri gjennomført. Kyrkja har vore samvitsfullt restaurert etter at Estland vann sjølvstende frå Sovjetunionen i 1991.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Alexander Nevsky Cathedral, Tallinn» frå ,  den 14. april 2009.  
 

Kyrkjer i Estland
Byggverk i Tallinn
Den engelske kyrkja

Den engelske kyrkja (Church of England) er den offisielle kyrkja i England og grunnleggjande medlem i Porvoo-fellesskapet.

Den britiske monarken er overhovud for kyrkja,  mens erkebiskopen av Canterbury er den geistlege leiaren.

Den engelske kyrkja reknar seg for å vere både reformert i den grad ho er påverka av lutherske prinsipp og ikkje godkjenner paveleg autoritet; og katolsk for så vidt ho reknar seg som ei ubroten vidareføring av den tidlege apostoliske og seinare mellomalderske kyrkja.

Den engelske kyrkja har ei lovgivande forsamling kalla Generalsynoden. Prinsipiell lovgjeving må likevel gå igjennom det britiske parlamentet. Kyrkja har også si eiga dømmande makt, dei ekklesiastiske domstolane, som utgjer ein del av det britiske rettssystemet.

I tillegg til England strekkjer arbeidsfeltet seg til øya Man og Kanaløyane.

Bispedømme

Den engelske kyrkja har to bispedømme der overhyrden har tittelen erkebiskop, York og Canterbury. Desse vert omtalt offisielt som bispedømme og ikkje som erkebispedømme.

I tabellen nedanfor er det opplyst både når bispedømma vart oppretta og når dei vart reformerte (slutta å vere katolske bispedømme). Der kolonnen reformert er fylt ut med ein strek, dreier det seg om eit bispedømme oppretta etter reformasjonen. På grunn av gjeninnsettinga av katolske biskopar under Maria Tudor, er det i enkelte tilfelle oppgitt to årstal for reformasjonen.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Den engelske kyrkja» frå ,  den 14. april 2009.

Bakgrunnsstoff
Offisiell nettstad

Den anglikanske kyrkja
England
Bolstadøyri bedehuskapell

Bolstadøyri bedehuskapell står på Bolstadøyri inst i Bolstadfjorden i Voss herad i Vestland, og vart innvigd som bedehus i 1889. 
Huset vart vigsla som kapell i 1926.

Kapellet er bygd i tre og vart påbygd i 1922 og 1960. 
Det er eigd av Bolstadøyri Indremisjon, medan den praktiske administrasjonen av kapellet ligg under kyrkjeverja i Voss kommune.

Gravplass 
Grunna dei ofte vanskelege forhalda for ferdsle på Evangervatnet vinterstid, var det trong for gravstad vestom vatnet for dei som sokna til Evanger kyrkje, og det vart opparbeidd gravstad i Teigen på Bolstadøyri i 1864. 
Denne gravplassen var i bruk fram til 1924. 
Då var det opparbeidd ny gravplass kring bedehuset, og det er den som framleis vert bruka. 
Gravplassen ligg kring kapellet på på aust-, vest- og nordsida.

Kjelder 
 Norges Kirker: «Bolstadøyri bedehus» på nettstaden til Norsk institutt for kulturminneforsking

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 
 Voss kyrkjelege fellesård om Bolstadøyri bedehus
 Om Evanger sokn på nettstaden til Den norske kyrkja
 Kart frå 1979 som viser soknegrenser og kyrkjestader, på nettstaden til Universitetet i Bergen
 «Kirkebøker, Hordaland» på nettstaden til Arkivverket 
 Skanna kyrkjebøker frå Hordaland på nettstaden til Arkivverket
 Oversyn over gravminne i Voss kommune på nettstaden disnorge.no

Kyrkjer i Hardanger og Voss prosti
Kyrkjer i Voss
Langkyrkjer i Bjørgvin
Norske kyrkjer frå 1880-åra
Bedehuskapell i Vestland
Jana gana mana

«Jana gana mana» er nasjonalsongen til India. Teksten og melodien er skriven av Rabindranath Tagore på sterkt sanskritisert bengali. Det offisielle musikkarrangementet er av Ram Singh Thakur.

Songen blei framført offentleg for første gong den 27. desember 1911, under en parlamentssesjon halden av den indiske kongressen i Calcutta. «Jana gana mana» blei godkjend av den indiske grunnlovsforsamlinga den 24. januar 1950. Diktet til Tagore hadde fem vers, men berre det første er rekna som nasjonalsong.

Tekst 
Dette er den lange versjonen av songen. Ein kortare offisiell versjon består av dei to første og dei to siste linjene.

Sjå òg 
 «Vande Mataram», India sin andre nasjonale song
 «Amar Shonar Bangla», den bangladeshiske nasjonalsongen, også skriven av Tagore.

Bakgrunnsstoff 
 Tekst og framføring ved Know India, india.gov.in

Indiske nasjonalsymbol
Nasjonalsongar
Rabindranath Tagore
Indiske songar
Ballata

Ballata (fleirtal ballate) er nemninga på ei italiensk dansevise, og ei poetisk form som var vanleg på 1300-talet (trecento-tida) og utover 1400-talet. Ordet skriv seg frå verbet ballare, som tyder 'dans'.

Den musikalske forma på ballataen er AbbaA, der første og siste strofe har same teksta. Ballataen er nærskyldt den franske virelaien, som var nytta på same tida. Første A er kalla ein Ripresa, b-linene kallast Piedi (føter), mens den vesle a-en før ripresaen er kalla ein volta (vending). Voltaen hadde snudd om på versmønsteret frå Piedo-linene rett føre, slik at det oppstod krossrim. 

Lengre ballataer tok oppatt mønsteret fleire gonger. Motsett Virelaien var det same tonesettinga til båe b-linene. Seinare ballataer vart meir like virelaien og tok opp i seg franske stildrag. 

På 1300-talet var ballataen den mest kjende sekulære songforma i Italia. Han er mykje nytta av Giovanni Boccaccio, som avsluttar kvar dag av Dekameronen med ein dansa ballata. Ein av desse songane finst framleis att, med musikk av Lorenzo da Firenze. Tidlege ballate hadde berre ei stemme, slik som i Rossi-kodeksen. Seinare ballate var skrivne for to eller tre stemmer. 

Den mest kjende komponisten innanfor sjangeren er Francesco Landini. Andre framtredande komponistar er Andrea da Firenze, Bartolino da Padova, Johannes Ciconia og Zacara da Teramo. Utover på 1400-talet vart ballataen mindre nytta, men Guillaume Dufay skreiv nokre ballate, og han var den siste som gjorde dette. Ballataen gjekk med tida opp i frottolaen. Poetisk vart ballataen avløyst av barzellettaen.

Kjelder

Italiensk litteratur
Renessansen
Mellomalderen
Italienske ord og uttrykk
Elise

Elisa og Elise er kvinnenamn danna som kortformer av Elisabet. Dette namnet stammar frå hebraisk og er sett saman av 'min Gud' og 'sju', som har tydinga 'fullkommen'. Eliza er ein annan skrivemåte medan Else, Elsa, Eli og Lisa er nærskylde namn.

Elise har namnedag den 17. april.

Bruk 
Elise var det vanlegaste jentenamnet i Frankrike i 2001.

Elise var mykje brukt for norske jentebarn på siste halvdelen av 1800-talet, og hadde igjen aukande popularitet frå 1980-talet.

I 2009 var det 5795 norske kvinner som heitte Elise, 537 som heitte Elisa og 115 som heitte Eliza.

Namneberarar 
Élise Bruyère (1776–1847), fransk målar
 Elisa Bonaparte (1777–1820), Napoleon si syster, utnemnd til prinsesse
 Elisa Bernerström (d. 1809), svensk soldat
 Elise Wærenskjold (1815-1895), norsk-amerikansk forfattar og mediekvinne
 Elise Hwasser (1835-1894), svensk skodespelar
 Elise Ottesen-Jensen (1886—1973), «Ottar», norsk-svensk seksualopplysar og kvinnesaksforkjempar
 Elise Cowen (1933-1962), amerikansk forfattar
 Elise Neal (f. 1966), amerikansk skodespelar
 Elise Båtnes (f. 1971), norsk fiolinist 
 Elisa (f. 1977), Elisa Toffoli, italiensk songar

Annan bruk 
«Til Elise», tysk «Für Elise», er eit kjent pianostykke av Beethoven.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Élise» frå , og «Elise» frå  den 15. april 2009. 
 

Kvinnenamn
Førenamn av hebraisk opphav
Våg i Tysvær

Våg er ei grend i Tysvær kommune i Rogaland fylke. Staden ligg på nordsida av Grindefjorden. 

Europaveg 39 og Europaveg 134 kryssest ved Våg og har sams trasé i seks kilometer sørover til kommunesenteret Aksdal.

Bygder i Rogaland
Geografi i Tysvær
Kotdalen

Kot er ein fjelldal i Dei juliske Alpane i regionen Gorenjska i Slovenia.

Kot er ein av tre fjelldalar nær Mojstrana. Dei andre er Vrata og Krma. Dalen er utgangspunkt for fleire ruter gjennom Triglav nasjonalpark og ein av dei lettaste og raskaste rutene opp til fjellet Triglav. Dalen fører inn i Radovnadalen.

Dalar i Slovenia
Krma

Krma er ein fjelldal i Dei juliske Alpane i Gorenjska i Slovenia.

Krma er den lengste og austlegaste av bredalane nær Mojstrana. Fleire ruter gjennom Triglav nasjonalpark starta her. Dalen endar opp i Radovnadalen. 

Omtrent to tredjedelar opp i dalen ligg fjellhytta Kovina (892 moh), som er ein populær stoppestad for fjellklatrarar. Hytta var opphavleg ei gjetarhytte, men vart opna for ålmenta i 1948. I 1959 vart det bygd ei ny og større hytte. Ho vart renovert i 1983 og er open frå byrjinga av juni til slutten av september. 

Av fjell rundt Krma finn ein mot søraust Debela peč (2014 m), Lipanski vrh (1965 m), Debeli vrh (1962 m), Mali Draški vrh (2132 m), Veliki Draški vrh (2243 m) og Tosc (2275 m); mot vest Macesnovec (1926 m), Luknja peč (2245 m) og Rjavina (2532 m).

Bakgrunnsstoff 
 Kovinarhytta i Krma

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Krma» frå , den 15. april 2009. 
 

Dalar i Slovenia
Kinks-Size

Kinks-Size er eit album av det engelske bandet The Kinks frå 1965 som berre vart gjeven ut i Amerika. Det var ein vanleg praksis for plateselskapa i Storbritannia og USA på første halvdel av 1960-talet å gje ut forskjellige plater i dei to landa. Dei amerikanske platene hadde oftare færre spor og færre originale songar, i tillegg til at EP-ar var langt mindre populære i den amerikanske marknaden. I 1965 gav Reprise derfor ut to album i USA, Kinks-Size og Kinkdom.

Dette vart det mest populære Kinks-albumet i 1960-åra i USA (om ein ser bort frå samlealbum). Det nådde 13. plass på albumlista. 

Albumet har fått tittel frå den britiske EP-en Kinsize Sessions. Albumet bestod av fire spor frå den britiske EP-en, to songar som ikkje kom med på den amerikanske utgåva av debutalbumet deira og dei to siste singlane deira («All Day and All of the Night» og «Tired of Waiting for You») med B-sider («I Gotta Move» og «Come On Now»).

Desse songane er i dag tilgjengeleg på utvida CD-utgåver av Kinks og Kinda Kinks.

Innhald

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Kinks-Size» frå , den 15. april 2009. 
 oppgav desse kjeldene:

The Kinks-album
Musikkalbum frå 1965
Album produserte av Shel Talmy
Reprise Records-album