alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Rikard Berge

Rikard Berge () var ein norsk kulturhistorikar, folkekulturgranskar, folkeminnesamlar og konservator frå Telemark. 

Han vart fødd på garden Berge på Rauland i 1881. Mor hans, Sigrid, var syster av Aslaug Rikardsdotter Groven, mor til komponisten Eivind Groven. 

Rikard Berge voks opp på Berge hjå morfaren Rikard Aslaksson Berge. 
Denne sat inne med ei mengd forteljingar, viser og stubbar, folketonar og slåttar (som han tralla). Rikard var ikkje gamle karen før han tok til å skrive ned forteljingar etter morfaren og andre skyldfolk, og etter folk som kom på vitjing. Mora kunne også mykje, og ho song godt.
 
I vaksen alder for han i heile Telemark og andre stader på jakt etter stoff. Med tida fekk han truleg samla meir norsk folkeminnestoff enn nokon annan før eller etter han.

Rikard Berge var noggrann med å oppgje kjelder og å gje dei att mest mogeleg rett. Han hadde alltid med gode merknader som kunne vera stutte avhandlingar. Han sette ein vitskapleg standard for norsk folkeminnegransking.

Han var truleg den fyrste her i landet som og lydfeste folkemusikk, dvs. song og slåttespel, på fonograf.

Rikard Berge var oppteken av tradisjonsmiljøet, og la vekt på dette når han var på tradisjonssanking. Han kom ikkje som mange andre, «utanfrå» til kjeldene, og hadde difor lett for å koma i dialog med dei.

Berge var god skribent. Han skreiv biografiane til spelemennene Myllarguten og Håvard Gibøen. Bygdebøkene hans frå Vinje og Rauland er framifrå i sin sjanger. Arbeidet om «Norsk bondesylv» er høgt verdsett. Han skreiv og nyskapande om norsk eventyrstil, og boka Norsk sogukunst, som inneheld eventyr, gjev og levande portrett av tradisjonsberarar som Olav Tjønnstaul (far av spelemannen Jørgen Tjønnstaul), Anne Godlid, Anne Sundbøhaugen og Nils Løingslåtta.

Berge gifte seg med Johanna Bugge, dotter av språkmannen og forskaren Sophus Bugge. Ho var kunstmålar, mellom anna kjend for eit målarstykke av Kivlemøyane. Dei fekk døtrene Gyri og Tone.

Gjennom ekteskapet fekk han hand om Bugges nedskrifter av folkeminne frå Telemark, mellom dei mange folkeviseballadar. Berge gjorde krav på samlinga etter svigerfaren på vegner av Telemark og Fylkesmuseet i Skien. Dette meinte Universitetet i Oslo ikkje var rett. Berge var imot å samle alt materiale på ein stad, og gjekk inn for fylkes- og bygdesamlinger.

Verk 
 Norsk Visefugg, 1904
 Storegut. Ættesogo og diktverke. 1906
 Myllarguten, 1908
 Norsk bondeliv i segn og sogu, 1910
 Eventyr og segnir, 1910
 Norske folkevisur, 1911
 Norske eventyr og sagn, 1911-1913
 Norske folkeeventyr, 1914.
 Norsk sogukunst, 1924
 Norsk bondesylv, 1925
 Haavard Gibøen, 1932
 Vinje og Rauland, bygdesoge i fire band, 1939, 1944 og 1973

Kjelder 

 Artikkel om Berge i NBL, skriven av Magne Myhren.

Bakgrunnsstoff 
 Digitaliserte bøker av Rikard Berge hjå Nasjonalbiblioteket

Norske forfattarar
Folk frå Vinje
Forfattarar frå Telemark
Norske folkloristar
.38 Special

.38 Special er ein revolverpatron konstruert av Smith & Wesson. Dette kaliberet var standard tenestevåpenkaliber for dei fleste politidistrikta i USA frå 1920-talet til 1980-talet, og er standard tenestevåpenkaliber for stordelen av det norske politiet enno i dag. 

Trass i namnet, er det faktiske kaliberet 0,357 tommar. Bortsett frå lengda er derfor .38 Special identisk med den kraftige kaliber .357 Magnum, som vart utvikla frå .38 Special i 1935. .38 Special kan derfor brukast i .357-revolverar, men ikkje andre vegen. 

Kaliber .38 Special vart introdusert i 1902 som svar på at kaliber .38 Long Colt var funnen for veik som militært kaliber under den filippinsk-amerikanske krigen. .38 Special er av dei mest populære patronar i historia, og er enno eit hundreår etter han vart oppfunnen mykje bruka til sjølvforsvar, småviltjakt (med karabinar kamra for dette kaliberet) og blinkskyting. 

Det finst au ein noko kraftigare .38 Special P+ som kan brukast i revolverar merkte P+, og sjølvsagt i .357-våpen. 

Kaliber .38 Special er veikare enn kaliber 9 mm Parabellum, men erfaring syner at det er rimeleg effektivt til sjølvforsvarsføremål. Ein fordel med kaliberet er at det godt kan brukast i småe revolverar som lett kan berast diskret med sivile klede, til dømes av sivilkledd politi eller detektivar. 

Kaliber .38 Special blir au kalla .38 Smith & Wesson Special og .38 S&W Special.

Bakgrunnsstoff 
 Nazarian`s Gun`s Recognition Guide

Kjelde 
Engelskspråkleg wikipedia 

Kaliber
Smith & Wesson 1910

Den amerikanske revolvermodellen Smith & Wesson 1910 (Smith & Wesson Military and Police) har 6 skot, vanlegvis i kaliber .38 Special. Han har faste sikte og til vanleg 4, 5 eller 6 tommar langt løp. 

Dei Smith & Wesson 1910 som vart laga under andre verdskrigen har ein V stempla framanfor serienummeret, og blir kalla Victory Model. Mange av desse, over ein halv million, vart sende til Storbritannia, Canada, Australia, New Zealand og Sør-Afrika, laga i det britiske .38-kaliberet (.38/200) som alt var i bruk i britiske Enfield- og Webley-revolverar. 

Victory Model vart au bruka av amerikanske styrkar under andre verdskrigen, da i kaliber .38 Special. Somme av desse revolverane var i teneste i visse einingar av det amerikanske militæret og i kystvakta til 1990-talet. 

Mestedelen av det norske politiet har enno dette våpenet som tenestepistol.   

Som tilnamnet Military and Police seier, var denne revolveren konstruert for militært- og politibruk, og var ein stor suksess, så stor at han framleis er i produksjon.

Eksternt

Kjelde 

Den engelskspråklege wikipediaen 

Pistolar
Militære våpenPolitivåpen

en:Smith & Wesson M&P
Colt Cobra

Colt Cobra kaliber .38 Special er ein liten, kortløpa revolver. Han er lik Colt Detective's Special, men har ei lettare ramme av aluminiumslegering mot stålramma i den andre.

Cobraen har double-action og blir på grunn av det korte løpet kalla ein snubnose. Han kan her vera døme på ei rekkje slike snubbies laga av både Colt, Smith & Wesson og andre produsentar. 

Slike våpen er populære blant sivilkledde politifolk og sivile fordi dei er lette å bera skjult, er så pålitelege og har så enkel verkemåte. 

Colt Cobra er lika for den lette vekta, det mjuke avtrekket og at han har 6 skot, medan andre små revolverar gjerne berre har 5.

Denne modellen er likevel ikkje lenger i produksjon.

Kjelde 
Engelskspråkleg wikipedia
  

Pistolar
Politivåpen
Tokarevpistol

Tokarevpistol eller Tula Tokarev 1933, forkorta TT-33, er ein halvautomatisk pistol frå Sovjetunionen.

Fjodor Tokarev utvikla tokarevpistolen i 1930 for det sovjetiske militærvesenet for at han skulle komma i staden for dei gamle nagantrevolverane som dei hadde bruka i landet heilt sidan tsartida. Den noko utbetra Tokarev-Tula (TT) vart teken inn i 1933, såleis au kalla TT 33, mykje bruka av sovjetiske styrkar under andre verdskrigen og er ein av dei mest pålitelege pistolane i historia.

Han er ein svært nær kopi av John Browning sin bakslagspistol FN Browning 1903 i utsjånad og verkemåte, kombinert med Browning sitt kort-rekyl-prinsipp (som i Colt 1911) og eit enklare hane-system med utvendig hane/hammar. Han brukar patronar i kaliber 7.62x25 mm Tokarev, og er single-action. 
 

Under andre verdskrigen vart han lika betre enn nagantrevolveren fordi han var lettare å lade og raskare å skyte med. Da han kunne tole store påkjenningar vart han laga i store tal som krigsvåpen. 

Produksjonen av TT 33 i Sovjetunionen enda i 1954. Han vart au laga i Kina, Ungarn, Polen, Jugoslavia og Nord-Korea. Etter kvart vart han erstatta av makarovpistolane.

Bakgrunnsstoff 
 Da komrade: the Tula Tokarev Model 1930/1933 
 Guns World
 Modern Firearms

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «TT-33» frå , den 4. juli 2006. 
 

Pistolar
Militære våpen
Politivåpen
Våpen frå andre verdskrigen
Aarflots prenteverk

Aarflots prenteverk AS er selskapet som gjev ut avisa Møre. Prenteverket vart starta opp kring 1809 av Sivert Aarflot, på Ekset i Volda. Han nytta trykkeriet til å trykka aviser og å spreia folkeopplysing.

Bladet Norsk Landboeblad vart starta av Sivert Aarflot i 1810 og han gav det ut til 1817. Aarflot kunne gje ut bladet fordi han i 1809 fekk kongeleg privilegium for å drive prenteverk og gjeve ut eit opplysningsblad mynta på norske bønder. Dette var både det første prenteverket og den første avisa på landsbygda i Noreg og truleg det femte prenteverket i landet.

Bakgrunnsstoff 
 Trykkerihistorie- Sivert Aarflot museet 

Næringsliv i Volda
Sivert Aarflot
Trykkjeri i Noreg
FN Browning 1903

FN Browning 1903 var ein sjølvladepistol teikna av John Browning og laga av belgiske Fabrique Nationale. Han vart introdusert i 1903 og bruka patronar i kaliber 9x20 mm Browning Long. Han har ein enkel bakslagsmekanisme. 

Pistolen må ikkje forvekslast med Colt 1903 i kaliber .32 ACP eller den tilsvarande modellen med utvendig hane i kaliber .38 ACP, sjølv om dei au var konstruert av Browning, og mekanismen er lik. Den vidgjetne våpenkonstruktøren selde modellane sine til begge bedriftene (og andre med). 

På grunn av at han var påliteleg, treffsikker, vog lite og var rask å lade om, vart FN modell 1903 gjeven ut som tenestevåpen i mange politistyrkar og militærvesen, mellom dei det belgiske, det nederlandske, det tyrkiske og det svenske. I Sverige vart denne pistolen produsert på lisens som Husqvarna modell 1907. Den sovjetiske tokarevpistolen var delvis ei vidareutvikling av FN 1903, men med ein meir avansert låsemekanisme som gjorde at han kunne bruke kraftigare ammunisjon, og med enklare hanesystem og utvendig hane.

Bakgrunnsstoff 
 FN / Browning M.1903 (Browning No.2) pistol (Belgium) ved World Handguns

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «FN Model 1903» frå , den 4. juli 2006. 
 

Pistolar
Militære våpen
Politivåpen
.380 ACP

.380 ACP er ein patron utvikla av John Browning og introdusert i 1908 av Colt i ein .380-variant av Colt 1903 i kaliber .32 ACP. Kaliber .380 ACP vart til liks med .32 ACP utvikla for pistolar med bakslagsmekanisme som ikkje hadde nokon løpslåsingsmekanisme. Rekylfjøra er nok til å ta seg av energien som blir utløyst av skotet og som driv sleiden og sjølvladesystemet. Dette forenklar produksjonen av pistolar og reduserer med det kostnaden. 

Kaliber .380 ACP var det kaliberet som var foretrekt til politibruk i Europa i mange år, attåt og til avløysing av .32 ACP. Men han er no i stor grad erstatta av kaliber 9 mm Parabellum. Kaliber .380 ACP liknar 9 mm Makarov utvikla i Sovjetunionen, men den sistnemnde er litt kraftigare. 

Av andre kjende pistolar enn Colt 1903 (1908) som bruka .380 ACP (eventuelt attåt ein .32 ACP-variant) kan nemnast FN Browning 1910 og Beretta 1934. 

.380 ACP er kompakt og lett i vekt og er ein populær patron til sjølvforsvar for dei som ønskjer lett rekyl. Han er om lag så kraftig som revolverpatronen kaliber .38 Special, og noko kraftigare enn .32 ACP. Kva som er «nok» til sjølvforsvarsbruk er det delte meiningar om, der det delvis er slik at mange i USA meiner desse kalibra er for spede, medan mange i Europa meiner dei held i massevis. 

Firma som lagar pistolar for denne patronen marknadsfører dei somtid spesielt for kvinner , og legg da vekt på den lettare rekylen dei har enn pistolar med kraftigare ammunisjon. 

Attåt kaliber .380 ACP (Automatic Colt Pistol, fordi det først vart bruka i Colt 1903/1908), blir kaliberet kalla 9x17 mm (som det faktisk er), 9 mm kort på norsk, 9 mm kurz på tysk, 9 mm corto på italiensk, 9 mm court på fransk, 9 mm short på engelsk, osv. Dessutan 9 mm Browning short etter han som skapte denne patronen.

Kjelde 
Engelskspråkleg wikipedia (i hovudsak)

Kaliber
Friheten

Friheten er ei avis utgjeven annakvar veke av Norges Kommunistiske Parti (NKP).

Historie 

Friheten vart etablert som illegal avis i oktober 1941. Avisa kom kvar veke fram til 1944, deretter sjeldnare inntil frekvensen steig mot slutten av krigen. Friheten vart truleg trykt i til saman 2 millionar eksemplar under andre verdskrig, med eit opplag hausten 1944 på vel 20 000.

Frå mai 1945 vart Friheten dagsavis, og erstatta Arbeideren som hovudorganet til NKP. Hausten var opplaget mellom 130 000 og 170 000. På denne tida var avisa ei kort stund den nest største i landet. Nedgangen kom raskt, mellom anna fordi avisa måtte leggja om frå morgonavis til ettermiddagsavis da Arbeiderbladet ikkje lenger ville trykkja avisa. Alt i 1947 var opplaget nede i 30 000.

Oppslutninga om NKP fall, og det gjorde også interessa for Friheten, som var dagsavis fram til 1967. Avisa vart så ei vekeavis fram til 1977, då avisa byrja å koma to gonger i veka. Hausten 1989 kom den neste krisa og talet på utgjevingar gjekk ned til ei i veka. I 1992 mista avisa pressestøtta på grunn av at dei hadde problem med at ho ikkje vart gjeve ut ofte nok. Dette førte til at Friheten gjekk konkurs. Ein annan grunn til krisa i avisa var ein strid mellom leiinga i NKP og redaktøren i Friheten om avisa skulle vera eit partiorgan eller fylgje ei meir sjølvstendig line. Friheten heldt fram med sporadiske utgjevingar, til dels som månadsavis. Avisa opplevde ei gjenoppliving då ho fekk pressestøtte att frå 1996, og har kome ut som vekeavis til no. Produksjonen av avisa er for det meste dugnadsarbeid.

Nettutgåva av Friheten vart etablert i 1998. Opplaget på papiravisa ligg på rundt 1500 eksemplar. Ansvarleg redaktør er Harald Reppesgaard (2010).

Redaktørar 
 Christian Hilt 1941-1942
 Erling Heistad 1942
 Olaf Hofmo 1942
 Kåre Selnes 1942-1943
 Jul Kvale 1943-1944
 Adelstein Haugen og Otto Sommerstad 1944-1945
 Kjell Kviberg 1945-1946
 Jørgen Herman Vogt 1946-1958
 Reidar T. Larsen 1958-1965
 Jørgen Herman Vogt 1965-1967
 Reidar T. Larsen og Arne Jørgensen 1967-1968
 Arne Jørgensen 1968-1990
 Veikko Keteli 1991-1992
 Bjørn Kjønli 1992
 Hans Petter Hansen 1992
 Bjørn Kjønli 1992
 Harald Syvertsen 1992-1994
 Hans Petter Hansen 1994-2010
 Harald Reppesgaard 2010-

Nettredaktørar 
 Hans Berger 1998-2004
 Willy Similä 2004-2006
 Øyvind Haraldsvik 2007-2009
 Petter Sandvik 2009-

Kjelder
 Artikkel på bokmålswikipedia

Bakgrunnsstoff 
 Friheten.no
 Friheten i Store Norske Leksikon

Norske aviser etter namn
Aviser i Oslo
Skipingar i 1941
Norske partiaviser
9 x 19 mm Parabellum

9 x 19 mm Parabellum, som er ein patron med måla 9x19mm, og som no er standard NATO-ammunisjon for pistolar og maskinpistolar, vart introdusert av den tyske våpenprodusenten DWM for lugerpistolen deira. Det var ein kraftigare versjon av den tidlegare 7,65 mm Parabellum som dei første lugerpistolane bruka. Han har vorte den mest utbreidde pistolpatronen i verda, og blir i tillegg bruka i ein del karabinar og i dei fleste maskinpistolar etter andre verdskrigen. Namnet Parabellum kjem frå det gamle latinske mottoet «Si vis pacem, para bellum!» - «Om du søkjer fred, ver budd på krig», som au var DWM sitt motto. 

Patronen vart utvikla i 1902, og presentert for britiske, amerikanske og tyske militære styresmakter i åra 1902-1904. Den tyske hæren vedtok å gjera Luger til tenestepistol i 1908, og da i 9 x 19 mm Parabellum-kaliberet. Etter første verdskrigen vart militære pistolar i dette kaliberet meir vanlege, og etter andre verdskrigen spreidde det seg enda raskare. 

Patronar i kaliber 9 x 19 mm Parabellum har vorte produserte av og for meir enn 70 land, og i dag kan dette seiast å vera standardkaliberet for pistolar i mesta heile verda. 

9 x 19 mm Parabellum har flat kulebane og moderat rekyl. Det er au ein fordel at patronen er relativt liten og har låge produksjonskostnader. I USA påstår somme at han ikkje har såkalla stoppkraft nok, iallfall ikkje med heilmantelkuler, men han er likevel svært utbreidd der au, både til bruk i det militære tenestevåpenet sidan 1985, Beretta 92F, i mange politidistrikt og blant sivile. I Europa meiner dei fleste at patronen er svært god, og at ein del amerikanske våpensynsarar overdriv trongen for store patronar til dømes til politibruk. 

Attåt kaliber 9 x 19 mm Parabellum, blir kaliberet au kalla til dømes 9x19 mm, som måla faktisk er, 9 x 19 mm Luger og 9 x 19 mm NATO.

Kjelde 
Engelskspråkleg wikipedia 

Kaliber
Heitor Villa-Lobos

Heitor Villa-Lobos () var ein brasiliansk komponist som skreiv talrike verk for orkester, ensemble og soloinstrument. I musikken sin brukte han særskild mykje brasiliansk folkemusikk, men òg element frå impresjonisme, ekspresjonisme, klassisistisk og barokk musikk. Villa-Lobos er den best kjende søramerikanske komponisten av kunstmusikk.

Biografi 
Heitor Villa-Lobos vart fødd i Rio de Janeiro. Han lærte musikk av far sin. I 1899, då faren døydde, vart Villa-Lobos professjonell musikar og spela cello på cafear. Frå 1905 samla han inn brasiliansk folkemusikk frå dei noraustlege delane av Brasil.

Heitor Villa-Lobos er gavlagd i Cemitério São João Batista i Rio de Janeiro

Viktige verk 

Villa-Lobos var svært produktiv, sjølv om mange av verka hans er arrangement over dei tidlege verka hans.

Verke nemnd i dette kappitelet er hans musikalske arv. Dette er musikk som vert framført i konsertsalar i dag og som er tilgjengeleg for sal.  

Dei mest framføret verka til Villa-Lobos er den 5. Bachianas Brasileiras, for stemme og 8 celloer, som også kan framførast med andre instrument. Andre populære verk er musikken for solo gitar og kor nummer 1.

Bachianas Brasileiras 
 Nr. 1 for 8 celloer (1932) 
 No. 2 for kammerorkester (1933) 
 No. 3 for piano og orkester (1934) 
 No. 4 for piano (1930-41); orkesterert i 1942 
 No. 5 for stemme og 8 celloer (1938) 
 No. 6 for fløyte and basun (1938) 
 No. 7 for orkester (1942) 
 No. 8 for orkester (1944) 
 No. 9 for kor eller orkester (1944)

Kor 
Bendita Sabedoria (1958)

Konsertar

Symfoniar 

 Nr. 1 O Imprevisto, The Unforseen (1920) 
 Nr. 2 Ascenção, The Ascension (1917) 
 Nr. 3 A Guerra, The War (1919) 
 Nr. 4 A Vitória, The Victory (1919) 
 Nr. 5 A Paz, The Peace (1920) - lost
 Nr. 6 Montanhas do Brasil, The Mountains of Brasil (1944) 
 Nr. 7 (1945)
 Nr. 8 (1950) 
 Nr. 9 (1951) 
 Nr. 10 Sumé Pater Patrium, Amerindia (1952) 
 Nr. 11 (1955) 
 Nr. 12 (1957)

Villa-Lobos, Heitor
Skrift

Skrift er eit samleomgrep brukt om teikn laga på ei flate som er meinte til å formidla språk. Ein kan laga skrift for hand ved å teikna eller rissa ved hjelp av ein reiskap, som penn på papir eller griffel på ei tavle, eller ved å trykka ferdiglaga bokstavar, til dømes ved hjelp av ein datamaskin, skrivemaskin eller ei trykkepresse.

Sjå òg 
 Glyff
 Grafem
 Skriftsystem
 Tekst

Bakgrunnsstoff
Nedlagde fyrstasjonar i Noreg

Liste over nedlagde fyrstasjonar i Noreg per 2006.

Fyrstasjonar og tåkeklokker i Noreg som har vore bemanna, men er ute av drift i dag. På mange stader der eit slikt fyr tidlegare var i drift er det i dag ei fyrlykt som tener tilsvarande navigasjonsfunksjon. Somme fyrstasjonar er rivne og fjerna medan Riksantikvaren har freda andre fyr.

Utanom dei fyra som er lista under har det vore kommunale fyr i drift i Noreg; to i indre Oslofjorden, eit i Dusavigå i Randaberg, og eit på Nordnes i Bergen.

Det har òg vore to fyrskip i drift; på Lepsøyrev, Ålesund frå 1856 til 1879 og på Ildjernsflu, Nesodden frå 1919 til 1968.

Sjå òg Fyrstasjonar i drift i Noreg.

Kjelder 
 :no:Liste over norske fyr
 Norsk Fyrhistorisk Forening
 Bjørkhaug, B. & S. Poulsson: Norges fyr, Grøndahl, 1986-87, 2 b. (Norske minnesmerker) ISBN 82-504-0813-6

Norskekysten
Fyr i Noreg
Silkehøns

Silkehøns er ein roleg hønserase som kan minna om ein ulldott på grunn av dei lette, dunete fjøra. Fjøra har ikkje den vanlege fjørstrukturen og minner derfor meir om pels enn fjør. Rasen stammar opphavleg frå Aust-Asia. Her blir han rekna som ein delikatesse, men den mørkeblå fargen på kjøtet gjer til at det vert lite nytta i Europa.

Silkehøns har fem tær. Dvergsilkehanen vert ca. 600 gram, høna ca. 500 gram. Storsilkehanen er vanlegvis 1,4–1,7 kg og høna 1,1-1,4 kg.

Bakgrunnsstoff 
 Silkehønsside hjå hønseoppdrettar Lise Andersen 

hønserasar
Jens Zetlitz

Jens Zetlitz () var ein norsk diktar, fødd i Stavanger.

Liv
På slutten av 1700-talet flytta Jens Zetlitz til København for å studera teologi. Der vart han medlem av Det Norske Selskab, og vart særleg kjend for selskapssongane og drikkevisene sine og fekk tilnamnet «Glædens muntre Sanger». Etter studietida flytta han attende til Noreg, og arbeidde som sokneprest i Vikedal i Ryfylke og seinare i Kviteseid i Telemark, til han døydde nær 60 år gammal.

Slekt og familie 
Saman med kona Maren Elisabeth Bull (fødd 11. september 1761, død 20. januar 1801) fekk han fire born; Axeliane Christine Zetlitz, gift Kielland (fødd 8. juli 1792, død 15. februar 1855), Mette Christine (fødd 1794, død 1853), Kirsten (fødd 1799, død 1878) og Johanne Margrethe (fødd 1797). Axeliane vart mor til Jens Zetlitz Kielland (1816-1881), som igjen mellom anna vart far til forfattaren Alexander Lange Kielland og kunstnarinna Kitty Kielland. Etter at fyrste kona døydde i 1801 gifte han seg oppatt i 1802 med Christiane Sophie Fasting von Krogh og fekk to døtrer og ein son med henne.

Jens Zetlitz har i dag ei gate i Stavanger oppkalla etter seg. Popartisten Bertine Zetlitz er Zetlitz-familien sin mest kjende nolevande person.

Verk 
 Poesier: første samling (1789)
 Eegenæs: et Digt med Anmærkninger (1793)
 Sange for den norske bondestand (1795)
 Psalmer (1795)
 En norsk Höst: et Digt (1800)
 Johan Nordahl Brun, Biskop over Bergens Stift (1805)
 Alkoran: d.e. Capitlernes Bog for 1806 (1806)
 Sange for Den Norske Bondestand (1812)
 Prædikener og Leilighedstaler (1822)
 Egenæs: et digt med anmærkninger (1825)
 2den Deel (1825)
 Jens Zetlitz's samlede Digte (1825) 
 1ste deel (1825)
 Sange for den norske Bondestand (1842)
 Norske Almuesangeres Kløverblad: eller Bruns, Frimanns og Zetlit's Sange for den norske Bondestand. - Godtkjøbsudgave (1853) 
 Ny Vise om Jernbanemoroen ved Mjøndalen (1875) 
 Udvalg af Jens Zetlitz' Digte (1886)
 Reyse fra Stavanger til Wigedahl i aare (1968)

 Jens Zetlitz : et tohundreårsminne (1990)

Referansar

Bakgrunnsstoff
Hallgeir Elstad: «Jens Zetlitz» i Norsk Biografisk Leksikon
Digitaliserte bøker av Jens Zetlitz hjå Nasjonalbiblioteket
Dagbladet si forfattarside
Zetlitz si slekt
Axeliane Christine Kielland

Norske lyrikarar
Norske prestar
Norske Selskab
Folk frå Stavanger
Heckler & Koch USP

Heckler & Koch USP (Universelle Selbstladepistole) er ein tysk halvautomatisk pistol introdusert i 1993. Pistolen har ein locked-breech-lås lik Browning P 35 HP. Dei vanlegaste kalibera er kaliber 9 mm Parabellum og kaliber .40 Smith & Wesson. Pistolen finst i fleire ulike variantar. 

I Tyskland har dei teke i bruk to variantar av USP; hæren har teke inn éin som P8 og det føderale politiet har teke inn éin som P10. P8 er ein standard USP, medan P10 er kompakt-varianten. Begge brukar berre 9 mm Parabellum. I USA er han i liten grad teken i bruk i politiet på grunn av at han er dyr i høve til pistolar som Beretta og GLOCK. I Noreg har politiet ifølgje Aftenposten 7. juli 2006 kjøpt inn 7500 eksemplar, men GLOCK-firmaet har trua med rettssak fordi dei meiner deira pistol har vorte forbigått på feilaktig grunnlag.

Kjelddr

Denne artikkelen bygger på «Heckler & Koch USP» frå ,  den 7. juli 2006.

Bakgrunnsstoff 

 Official website (International)
 Modern Firearms
 Photo and information about the HK USP pistols 
 USP Series page from HK Defense website
 USP Compact Series page from HK Defense website
 USP Tactical page from HK Defense website
 USP Expert page from HK Defense website
 Pictures, videos and detailed information for all of HK's Firearms at HKpro.com
 Pistole P8 in parts, Bundeswehr version of USP, nearly identical

Manualar 
 Gun Manual from Nazarian

Pistolar
Militære våpen
Politivåpen