Melhus kommune

Melhus er ein kommune i Trøndelag fylke. Han grensar til Trondheim kommune i nord, Selbu aust, Midtre Gauldal i sør og til Orkland og Skaun kommunar i vest. 

Melhus kommune blei skipa i 1838. Kommunen slik han er i dag blei til 1. januar 1964, da kommunane Horg, Flå, Hølonda og Melhus slo seg saman. Den gamle kommunen Melhus har i ettertid ofte blitt kalla «Nedre Melhus». Namnet kjem av det norrøne gardsnamnet meðalhúsar, «midtgarden».

Geografi 
Kommunen strekkjer seg frå Øysand i nord til Haga bru nord for Støren. Den øvste delen av Gauldalen er stort sett midtpuktet gjennom heile kommunen. I Gauldalen finn vi Gaulvassdraget, som er ei av dei beste lakseelvane i Noreg. På begge sider av Gaula finn vi oppover heile dalen store og gamle jordbruksområde. I tillegg går E6 stort sett langs Gaula heile strekninga gjennom Melhus kommune. 

Heilt nord i kommunen finn vi Øysand, og Gaulosen, det store deltaet i Gaulvassdraget. Deltaet er eit av dei få store deltaa i landet som ikkje er utbygd, eller regulert på noko særleg måte. Øysand er også eit av trøndelagregionens største flatmarkområde. Under andre verdskrigen bygde tyskarane opp eit stort militærområde med flyplass her.

 Største høgde over havet: Reinsfjellet (930 meter over havet)
 Lågaste høgde over havet: Øysand (0 meter over havet)
 Areal: 696 km²

Elvar, fjell og vatn i Melhus 
 Benna
 Gaula
 Vassfjellet
 Sandholtvannet
 Ånøya - innsjø
 Svorksjøen
 Reinsfjellet (Melhus, Midtre Gauldal og Selbu kommunar)

Samfunn

Tettstader 

Melhus - Administrasjonssenter og den største tettstaden i kommunen. Blir ofte kalla ofte Nedre Melhus
Gimse - tettstad på motsett side av Gaula i forhold til Nedre Melhus
Kvål - tettstad sør for Melhus
Ler - Administrasjonssenter i den tidlegare Flå kommune
Lundamo
Hovin
Korsvegen
Gåsbakken

Skolar 
I Melhus kommune finn vi elleve skolar, der åtte av desse er barneskolar, to er ungdomsskolar, og ein er ein kombinert 1.-10.-skole.

 Brekkåsen skole
 Eid skole (barne- og ungdomsskole)
 Flå skole
 Gimse skole
 Gimse ungdomsskole
 Gåsbakken skole
 Hovin skole
 Høyeggen skole
 Lundamo skole
 Lundamo ungdomsskole
 Rosmælen skole

Idrettslag 

 Melhus idrettslag
 Gimse idrettslag
 Trønder-Lyn
 Flå idrettslag
 Lundamo idrettslag
 Hovin idrettslag
 Idrettslaget Leik

Aviser 
Trønderbladet: Den største avisa i Melhus. Dekker også kommunane Klæbu, Midtre Gauldal og Skaun. Avisa kjem ut tysdag, torsdag og laurdag.
Gaula: Lokalavis for Melhus (dekker også Midtre Gauldal og Byneset) som held til i Melhuset i Melhus sentrum

Prestegjeld 
Melhus prestegjeld høyrde til Gauldal prosti i Nidaros bispedømme. Den norske kyrkja har fire kyrkjelydar (kyrkjesokn) i Melhus prestegjeld (Melhus kommune), og kvar av dei har si kyrkje med kyrkjetenar, organist, klokkar, reinhaldar og kvart sitt sokneråd. Det er Flå, Horg, Hølonda og Melhus kyrkjelydar. I Hølonda kyrkjelyd står også Kolbrandstad stavkyrjke, som er eigd av eit privat lag.

Næringsliv 
Dei mest kjende bedriftene i kommunen er Lydbokforlaget og Brødrene Flaarønning.
Andre bedrifter:
Capro - transportkasser
Byggern Midttømme trelast
Helsport - Sportsutstyr og sportsklede

Historie 
Melhus var åstad for mange viktige hendingar i vikingtida. Det var under grisebingen på garden Rimol i Melhus Håkon Jarl blei drepen av trælen sin, Tormod Kark. Einar Tambarskjelve var frå storgarden Gimsan i Melhus.

Kultur

Tusenårsstad 
Kommunens tusenårsstad er Gimse/Romol/Sagastien, som er eit kjent historisk område med henvising til hendingar skrive i Snorres kongesoger. Området er tilrettelagt med ein sagasti med informasjonstavler.

Verdt å sjå 
 Jarlshola
 Horg bygdetun
 Gaula - svært god lakseelv
 Bilde av Petter Dass i Melhus kyrkje
 Kolbrandsdal stavkyrkje
 Gauldal Teaterlag
 Fotomuseet på Hølonda   
 Prestegårdslåna på Melhus   
 Sabotørmuseet - Hotell Norge   
 Hølonda Landbruksmuseum   
 Hølonda Skimuseum  
 Flå bygdesamling

Kjente folk frå Melhus

Politikarar 
Per Borten (1913–2005), politikar, statsminister (Sp) 
Martin Tranmæl, politikar (Ap)

Kjente frå Snorres kongesoger og norrøn tid 
Einar Tambarskjelve, bogeskyttar og stormann
Bergljot Håkonsdotter, kona til Einar Tambarskjelve
Lundesola, svært vakker kvinne frå sogene
Tora på Rimol, kjent frå sogene, hjelpte Håkon Jarl
Torleiv Spake, stormann frå norrøn tid

Idrettsutøvarar 
Oddvar Brå, skiløpar
Toralf Engan, skihoppar
Audun Lilleberg, noregsmeister på vasski
Åge Berntsen, vektløftar
Helge Moxness, symjar
Magne Thomassen, skøyteløpar
Atle Kvålsvoll, syklist (1962)
Morten Sæther, syklist (1959)
Hege Stendahl, syklist (1967)
Astrid Danielsen, syklist (1968)
Magnar Estenstad, skiløpar
Ingrid Syrstad Engen (f. 1998), idrettskvinne, fotballspelar

Andre kjente 
Glenn Grøtheim, bridgespelar og forfattar
Torstein Flakne, rockemusikar
Kirsti Huke, musikar, jazzvokalist

Bakgrunnsstoff 
 Melhus kommune sine heimesider

 
Kommunar i Trøndelag
Norske kommunar skipa i 1838