alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Richard Nixon

Richard Milhous Nixon () var ein politikar i Sambandsstatane. Som politikar representerte han det republikanske partiet. Han var visepresident i USA frå 1953 til 1961 og president frå 1969 til 1974. Han var nummer 37 i rekkja over presidentar. 
Han er den einaste som har vorte vald to gonger både som visepresident og president. Han vil alltid bli hugsa som fyrste og til no einaste amerikanske president som har gjeve frå seg embetet. Han måtte gå av i samband med Watergate-skandalen.

Nixon si tid som president vart dominert av Vietnamkrigen.

USA-amerikanske presidentar
Folk frå den kalde krigen
USA-amerikanske politikarar
Folk frå California
Folk som har opna OL
Legionella pneumophila

Legionella pneumophila er ein bakterie av slekta Legionella, som kan forårsaka den dødelege sjukdommen med det same namnet, også kalla legionærsjuke, hjå menneske.

Gram-negative bakteriar
Legionellales
Bakteriar med sekvenserte genom
Legionella-bakterie

Legionella-bakteriar er ein type gram-negative bakteriar som er klassifisert som ei eiga slekt, Legionella, i taksonomien.  Det er funne mange ulike artar av Legionella-bakteriar.  Den mest kjende er Legionella pneumophila, som kan forårsaka dødeleg sjukdom hjå menneske.

Artar
Legionella adelaidensis
Legionella anisa
Legionella beliardensis
Legionella birminghamensis
Legionella bozemanae
Legionella brunensis
Legionella busanensis
Legionella cardiaca
Legionella cherrii
Legionella cincinnatiensis
Legionella donaldsonii
Legionella drancourtii
Legionella dresdenensis 
Legionella drozanskii
Legionella dumoffii
Legionella erythra
Legionella fairfieldensis
Legionella fallonii
Legionella feeleii
Legionella geestiana
Legionella genomospecies 1
Legionella gormanii
Legionella gratiana
Legionella gresilensis
Legionella hackeliae
Legionella impletisoli
Legionella israelensis
Legionella jamestowniensis
Candidatus Legionella jeonii
Legionella jordanis
Legionella lansingensis
Legionella londiniensis
Legionella longbeachae
Legionella lytica
Legionella maceachernii
Legionella massiliensis 
Legionella micdadei
Legionella monrovica 
Legionella moravica
Legionella nagasakiensis
Legionella nautarum
Legionella oakridgensis
Legionella parisiensis
Legionella pittsburghensis
Legionella pneumophila
Legionella quateirensis
Legionella quinlivanii
Legionella rowbothamii
Legionella rubrilucens
Legionella sainthelensi
Legionella santicrucis
Legionella shakespearei
Legionella spiritensis
Legionella steelei 
Legionella steigerwaltii
Legionella taurinensis
Legionella tucsonensis
Legionella tunisiensis
Legionella wadsworthii
Legionella waltersii
Legionella worsleiensis
Legionella yabuuchiae

Gram-negative bakteriar
Bakterieslekter
Legionellales
Kvalsvik Øvre på Nerlandsøya

Kvalsvik Øvre er ein matrikkelgard på Nerlandsøya i Herøy på Sunnmøre.

Garden omfattar den øvre og sørvestre delen av Kvalsvik grunnkrins, og grensar mot gardane Skorpesund, Kvalsvik Nedre og Nerland.

Matrikkelgardar i Herøy i Møre og Romsdal
Kvalsvik Nedre på Nerlandsøya

For andre stader med namnet «Kvalsvik» eller «Kvalsvika», sjå fleirtydingssida på Kvalsvik.

Kvalsvik Nedre er ein matrikkelgard på Nerlandsøya i Herøy på Sunnmøre.

Garden omfattar den nedre, nordvestre delen av Kvalsvik grunnkrins, og grensar mot gardane Kvalsvik Øvre og Nerland.

Matrikkelgardar i Herøy i Møre og Romsdal
Nerland i Herøy på Sunnmøre

Nerland er ein matrikkelgard på Nerlandsøya i Herøy på Sunnmøre.

Garden omfattar den nedre, austlege delen av Kvalsvik grunnkrins, og grensar mot gardane Kvalsvik Øvre, Kvalsvik Nedre og Teige. Fylkesveg 21 går gjennom Nerland.

Garden har fått namnet sitt grunna at den ligg lågt i terrenget samanlikna med resten av gardane på øya. Sjølv om mesteparten av øya ligg høgare enn denne garden, er det mykje lågt terreng, og øya har difor namn etter garden.

Sjå òg 
 Nerland - andre stader som heiter Nerland, samt litt om slektsnamnet

Herøy kommune i Møre og Romsdal
Nerland

Nerland er eit namn med mange tydingar:

Stadnamnet Nerland 
Nerland er nytta som stadnamn mange stader i Noreg, stader som har fått namnet fordi dei ligg lågt i terrenget, gjerne ned mot sjøen. 
 Nerland er ein gard i Hemne kommune i Sør-Trøndelag fylke.
 Nerland er ein gard i Sunndal kommune på Nordmøre.
 Nerland er ein gard i Eide kommune på Nordmøre.
 Nerland er ein gard i Fræna kommune i Romsdal.
 Nerland er ei bygd i Midsund kommune i Romsdal.
 Nerland er ein gard i Nesset kommune i Romsdal.
 Nerland er ein gard i Rauma kommune i Romsdal.
 Nerland er ein gard i Haram kommune på Sunnmøre.
 Nerland er ein gard i Herøy på Sunnmøre i Møre og Romsdal fylke.
 Nerland er ein gard i Finnøy kommune i Rogaland fylke.

Slektsnamnet Nerland 
Nerland er òg eit slektsnamn, og det er nesten 1000 berarar per 2005.

Bakgrunnsstoff 

Norske stadnamn
Norske slektsnamn
Kvalsvik

Kvalsvik eller Kvalsvika er eit stadnamn som finst fleire stader i Noreg:
 Kvalsvik i Flora
 Kvalsvik i Etne
 Kvalsvik i Tysvær
 Kvalsvik i Haugesund
 Kvalsvik på Nerlandsøya i Herøy på Sunnmøre
 Kvalsvik Øvre på Nerlandsøya
 Kvalsvik Nedre på Nerlandsøya
 Kvalsvika i Stryn
 Kvalsvika i Flekkefjord

Slektsnamnet Kvalsvik 
Kvalsvik er òg eit slektsnamn, og det er i overkant av 550 berarar per 2005.

Sjå òg 
 Kvalvik

Bakgrunnsstoff 

Norske stadnamn
Norske slektsnamn
Lenes

Lenes er eit stadnanm fleire stader i Noreg.

 Lenes i Drangedal i Telemark.

Norske stadnamn
«Alexander L. Kielland»

«Alexander L. Kielland» var eit flotell som vart nytta i samband med petroleumsutvinning på Ekofiskfeltet i Nordsjøen. Flotellet vart bygd som ein flytande halvt nedsenkbar boreplattform, men vart nytta som flotell. Plattforma vart bygd i Dunkerque i Frankrike i 1976. Ho vart kalla opp etter forfattaren Alexander Lange Kielland. Plattforma vart plassert på Ekofiskfeltet i Nordsjøen. Frå 1979 fungerte ho som tvillingplattform til oljeplattforma Edda 2/7 C på Eddafeltet. Den 27. mars 1980 velta «Alexander L. Kielland». I «Alexander L. Kielland»-ulukka omkom 123 av dei 212 som var om bord. 
Etter ei tid snudde ein plattforma att for å finna ut årsaka til ulukka. 
Plattforma vart seinare, etter mykje strid, søkkt i Nedstrandfjorden.

Flotell
Petroleumsverksemd i Noreg
Lenes i Drangedal

Lenes er eit gardsbruk under Vefald ytre (G.nr. 25) i Drangedal kommune i Vestfold og Telemark. Bruket ligg ved Heldøla.

Gardar i Vestfold og Telemark
Byggverk i Drangedal
Kvalvik

Kvalvik eller Hvalvik (av norr. «hvalr» (‘kval’) og «vík» (‘vik’)), ofte brukt som Kvalvika, Kvalviki eller Hvalvika, er eit stadnamn som finst mange stader i Noreg:

Troms 
 Kvalvik i Måsøy
 Kvalvik i Lyngen
 Kvalvik i Balsfjord

Nordland

Vesterålen 
 Kvalvika i Andøy
 Kvalvika på Sortland
 Kvalvika i Øksnes
 Kvalvika i Bø i Vesterålen
 Kvalvika i Hadsel

Lofoten 
 Kvalvika i Flakstad
 Kvalvika i Moskenes
 Kvalvik i Vestvågøy
 Kvalvika i Vestvågøy
 Kvalvika i Vågan

Ofoten 
 Kvalvika i Lødingen
 Kvalvika i Narvik

Salten 
 Kvalvik i Bodø
 Kvalvika i Bodø
 Kvalvik i Hamarøy
 Kvalvika i Hamarøy
 Kvalvika i Steigen
 Kvalvika i Sørfold
 Kvalvika i Gildeskål
 Kvalvika i Rødøy
 Kvalvika i Hemnes
 Kvalvika i Sømna

Nord-Trøndelag 
 Kvalvika i Flatanger
 Kvalvika i Nærøy
 Kvalvika i Nærøy
 Kvalvika i Osen
 Kvalvika i Vikna

Sør-Trøndelag 
 Kvalvika i Bjugn
 Kvalvik på Hitra
 Kvalvika på Hitra
 Kvalvika i Roan
 Kvalvika i Snillfjord
 Kvalvika i Åfjord

Møre og Romsdal

Nordmøre 
 Kvalvik på Frei

Romsdal 
 Kvalvika i Aukra
 Kvalvika i Midsund
 Kvalvika i Sandøy
 Kvalvika i Vestnes

Sunnmøre 
 Kvalvik i Flora
 Kvalvika i Haram
 Kvalvik på Utsira

Sogn og Fjordane 
 Kvalvika i Solund
 Kvalvika i Flora

Hordaland 
 Kvalvika i Bergen

Vest-Agder 
 Hvalvika i Kristiansand

Usortert 
 Kvalvika i Fedje
 Kvalvika i Sund
 Kvalvika i Karmøy
 Hvalvik i Bamble
 Hvalvika i Bamble
 Kvalviki i Radøy

Sjå òg 
 Kvalsvik

Norske stadnamn
Teobromin

Teobromin er eit alkaloid som mellom anna finst i kakao. Stoffet stimulerar sentralnervesystemet ved å frigjera efedrin.

Teobromin er eit fargelaust, krystallinsk stoff. Det systematiske namnet til stoffet er 3,7-dihydro-3,7-dimetyl-1H-purin-2,6-dion, og det har molekylformel .

Alkaloid
Hals på Tustna

For andre stader med namnet «Hals» eller «Halsen», sjå Hals (fleirtyding).

Hals (IPA [hɑ:ʂ]) er ein matrikkelgard på Tustna i Aure kommune på Nordmøre i Møre og Romsdal.

Garden omfattar Halsnesset og vidare nordetter Solåsundet til om lag midt i gardsbruket Slettet under matrikkelgarden Innersetra.

Gardsbruk

B.nr. 1: Oppistua

B.nr. 2: Bukta

B.nr. 3: Halsbogen

B.nr. 4: Halsmyra (òg kalla Haugen)

B.nr. 5: Stranda

B.nr. 6: Søstua

B.nr. 7: Bortistua

B.nr. 8: Nesset

B.nr. 9: Dalan (Dalen) 
Dalan (dial. ["dɑɽaɲ:], dativ ["dɑɽɔ]) vart bygsla den 27. desember 1847, og den 8. september 1866 vart plassen frådelt b.nr. 6 (Søstua) som sjølveigande bruk.

B.nr. 10: Slettet 
Slettet (dial. ['ʃlet:ɛ] dativ ["ʃlet:a]; av slætt (‘slåttemark’)), som opphavleg høyrte til b.nr. 6 (Søstua), vart tidleg slege saman med b.nr. 4 (Steinteigen) under g.nr. 24 Indresetra). Innanfor den halvparten av bruket som høyrte til Søstua vart det òg bygd skule i 1890-åra. Denne skulen vart nedlagd i 1972, men skulehuset står framleis der og er bruka som skulemuseum.

B.nr. 11: Haugen (Sollien)

B.nr. 12: Bjørkheim

B.nr. 14: Glemmen

Bruk utan bruksnummer 
 Tåa
 Iverteigen

Tustna
Georgine

Georginer (Dahlia) er ei slekt i korgplantefamilien med opphav i  Mellom-Amerika, og er nasjonalblomen i Mexico. Det latinske namnet kjem frå den svenske biologen Anders Dahl. I Tyskland og grannelanda fekk blomane namn etter den russiske biologen Johann Gottlieb Georgi.

Plantane i denne slekta er mangårige, bladrike knollplantar med vakre blomar. Hagegeorginene som blir dyrka i dag, kjem frå ei last røter som kom til Nederland frå Mexico i 1872 og gav staselege, raude blomar med spisse blad. Gartnarar kryssa desse georginene, som vart kalla Dahlia juarezii, med andre georginer, og la grunnlaget for alle dei mange moderne hybridane som finst i dag.

Systematikk 

Slekta har rundt 35 artar som er inndelte i fire seksjonar:

 Seksjon Pseudodendron
 Dahlia imperialis
 Dahlia excelsa
 Dahlia tenuicaulis

 Seksjon Epiphytum
 Dahlia macdougallii

 Seksjon Entemophyllon
 Dahlia scapigeroides
 Dahlia foeniculifolia
 Dahlia linearis
 Dahlia rupicola

 Seksjon Dahlia
 Dahlia merckii
 Dahlia cardiophylla
 Dahlia apiculata
 Dahlia purpusii
 Dahlia pinnata
 Dahlia pteropoda
 Dahlia rudis
 Dahlia brevis
 Dahlia moorei
 Dahlia hintonii
 Dahlia mollis
 Dahlia atropurpurea
 Dahlia coccinea
 Dahlia australis
 Dahlia sherffii
 Dahlia scapigera
 Dahlia barkerae
 Dahlia tenuis

Ein georginehybrid er:

 Sommargeorgine (Dahlia × hortensis)

Bilete 
Nokre georginevariantar:

Kjelder 

 Denne artikkelen byggjer på «Dahlien» frå ,  den 13. juli 2010.

Bakgrunnsstoff

Korgplantefamilien
Nasjonalblomar
Massachusetts

Massachusetts er ein delstat i USA. Hovudstaden er Boston. Massachusetts er òg kalla Utdanningsstaten, sidan Harvard universitetet, ligg der.
Sjølve delstaten har ei rik historie. Det var her dei fyrste immigrantane frå «Mayflower» kom i land, og «Teselskapet i Boston» ved oppktakten til  den amerikanske sjølvstendekrigen fann stad her.

Kjende personar frå Massachusetts 
 John Adams, USAs 2. president
 John Quincy Adams, USAs 6. president
 John F. Kennedy, USAs 35. president
 George H.W. Bush, USAs 41. president

 
New England
Delstatar i USA
Ingunn Golmen

Ingunn Oldervik Golmen () er ein norsk lokalpolitikar for Senterpartiet og ordførar i Aure kommune frå 2006. Ho var tidlegare ordførar i Tustna kommune 2003–2005 som representant for ei tverrpolitisk liste for Senterpartiet, Venstre, Høgre og Kristeleg Folkeparti. Tustna og Aure vart samanslegne under namnet Aure den 1. januar 2006, og ho vart dermed den siste ordføraren i Tustna kommune.

Ordførarar i Tustna
Ordførarar i Aure
Sp-ordførarar i Møre og Romsdal
Micelle

Miceller er aggregat av amfifile molekyl, surfaktantar eller tensid. Slike molekyl har både hydrofobe og hydrofile delar. Dei hydrofile delane er løyselege i vatn, medan dei hydrofobe delane gjerne liknar hydrokarbon. Dei enklaste surfaktantane har ei hovudgruppe som er hydrofil og ein enkel, hydrofob hale. Andre molekyl har forgreina eller fleire halar. 

Danning av miceller er ein spontan prosess som først skjer når konsentrasjonen av stoffet når eit visst nivå. Dette vert kalla kritisk micellekonsentrasjon (CMC, critical micelle concentration). Prosessen er entropidriven. Når tensidmolekyla er åleine orienterer vassmolekyla seg rundt desse og gir ein ganske ordna struktur. Denne vert broten når miceller vert danna. 

I vassløysning vil dei hydrofobe delane av molekyla søka saman slik at kontakten desse har med vatn vert minst mogleg. Dei hydrofile delane vil finnast på utsida av micella.

Form 

Miceller kan ha ulike former. Dei kan vera sfæriske, sylindriske eller finnast som dobbeltlag. Forma er bestemt av forholdet mellom storleiken til den hovudgruppa og halen. Dobbeltlag vert gjerne danna av molekyl med to halar. 

I organiske løysemiddel finn ein gjerne omvende miceller. I desse er det dei hydrofile gruppene som søker saman slik at dei hydrofobe delane er på utsida.

Nytte 

Når tensid er til stades i konsentrasjonar over CMC verkar dei som emulgatorar. Detergentar i vatn verkar ved at hydrofobe stoff som feitt og olje vert teke opp i micellekjernane. Dette skjer til dømes når ein vaskar opp eller vaskar hendene med såpe.

Fysikalsk kjemi
Virginia

Virginia er ein delstat i USA. Han var den første engelske kolonien i Amerika, og var ein av dei tretten koloniane som lausreiv seg frå Storbritannia i den amerikanske revolusjonen. Delstaten har fått namn etter Elisabeth I av England, som blei kalla «The Virgin Queen» ('jomfrudronninga').

Virginia blir rekna som den nordlegaste av Sørstatane. Kentucky og Vest-Virginia var opphavleg delar av delstaten, men blei skilde ut i 1792 og 1861.

Kjende personar frå Virginia 
 Thomas Jefferson, 3. presidenten av USA
 James Madison, 4. presidenten av USA
 James Monroe, 5. presidenten av USA
 William Henry Harrison, 9. presidenten av USA
 John Tyler, 10. presidenten av USA
 Zachary Taylor, 12. presidenten av USA
 Woodrow Wilson, 28. presidenten av USA
 Patrick Henry, 1. guvernør av Virginia

Bakgrunnsstoff

 
Delstatar i USA
Washington, D.C.

Washington, D.C. er hovudstaden i USA. Nemninga består eigentleg av to delar: Washington (ein by) og District of Columbia (eit føderalt distrikt). Distriktet vert styrt av den amerikanske Kongressen, som har delegert ein del makt til styresmaktene i byen.

Washington er oppkalla etter den fyrste presidenten i USA, George Washington. Byen vart offisielt hovudstad i 1800. 

Washington sine innbyggjarar kan stemme ved presidentval, jamfør det 23. grunnlovstillegget, men er berre representerte i Kongressen av ein delegat utan stemmerett i Representantane sitt hus. Dei har ikkje representasjon i Senatet.

Byen sine lokale myndigheiter består av ein vald borgarmeister og eit bystyre. Lokale avgjersler vert likevel ikkje så sjeldsynt tilsidesette av den føderale kongressen.

Washington har 572 059 innbyggjarar (2000). Byen inneheld nokre av USA sine mest berømte bygg, slik som Det kvite huset og Kongressbygningen.

Folkesetnad 

Ifølgje estimat frå Bureau of the Census hadde Washington D.C. per 1. juli 2013 ein folkesetnad på 646 449, ein auke på 7,4 prosent sidan folketeljinga i 2010. Auken er ein del av ein kontinuerleg veksttrend for distriktet sidan 2000, etter eit halvt hundreår med nedgang i folketalet. Byen var den med 24. høgaste innbyggjartal i USA i 2010. Ifølgje data frå 2010 auka talet på personar innanfor grensene av distriktet til over ein million personar på dagtid som følgje av pendlarar frå forstadene. 

Folkesetnaden består av 57,7 % afroamerikanarar, 37,4 % kvite, 3,0 % asiatar og fleire minoritetar (2005). Distriktet var tidlegare kjent som drapshovudstaden i USA, med 482 drap i 1991. Tala på drap og valdsepisodar har seinare gått kraftig tilbake.

Nokre av dei viktigaste bydelane er Adams Morgan, Anacostia, Barry Farm, Capitol Hill, Chevy Chase Chinatown, Foggy Bottom, Fort Totten og Georgetown.

Kultur

Arkitektur 
District of Columbia har nokre av dei best kjende bygga i USA, som Det kvite huset og Kongressbygningen. Det finst fleire kjente monument her, som det 169 meter høge Washington-monumentet og minnesmerke over blant anna Abraham Lincoln, Thomas Jefferson, Franklin D. Roosevelt og Albert Einstein. DC har også museum som Smithsonian American Art Museum. Distriktet er sete for ei rekke internasjonale organisasjonar, som Verdsbanken, Det internasjonale pengefondet og Organisasjonen av amerikanske statar.

Idrett
Washington Football Team, tidlegare Washington Redskins, er namnet på det lokale amerikansk fotball-laget som spelar i NFL.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Washington, D.C.» frå ,  den 23. august 2020.

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell nettstad

 
Hovudstader i Nord-Amerika
Busetnader grunnlagde i 1790
Ů

Ů (minuskel: ů) er ein bokstav i det tsjekkiske alfabetet. Han står for ein lyd som historisk vart skriven med o, men som no vert uttalt som [uː] (IPA), altså likt med bokstaven ú. Ů kan ikkje stå fyrst i ord, då vert ú nytta i staden. Det tsjekkiske ordet for ringen er kroužek («ring») og han viser at u-en over tid har gått frå ein lang ó til uo-diftong for so å verta den lange ú-en han er i dag. Han vert difor heller ikkje nytta i lånord eller lydord.

I Unicode har han kodane U+016E (Ů) og U+016F (ů).

Sjå òg 
 Å

UŮ
Ivar Arosenius

Ivar Axel Henrik Arosenius, kjend som Ivar Arosenius, () var ein svensk biletkunstnar frå Göteborg. 

Kunsten hans er kjøpt inn til fleire offentlege samlingar, men best representert er han ved Göteborgs Konstmuseum.

Bakgrunnsstoff 
 Om Ivar Arosenius hjå Delectus.se
 Göteborgs Konstmuseum

Kjelder 
 Gyldendals leksikon over moderne nordisk kunst, hovudredaktør Jesper Engelstoft. 1958

Arosenius, Ivar
Svenske målarar
Leon Aurdal

Leon Aurdal () var ein norsk biletkunstnar. 
Leon Aurdal var fødd i Bergen. Han var gift med tekstilkunstnaren Synnøve Anker Aurdal og var far til biletkunstnaren Siri Anker Aurdal. Han døydde i Oslo.

Kjelder 
 Gyldendals leksikon over moderne nordisk kunst, hovudredaktør: Jesper Engelstoft, 1958.

Norske biletkunstnarar
Kunstnarar frå Bergen
Mihai Eminescu

Mihai Eminescu () var ein seinromantisk diktar, som vert rekna for å vere den rumenske nasjonalskalden. Mellom dei mest kjende dikta hans er «Luceafărul» ('Kveldsstjerna'), «Mai am un singur dor» ('Eg har eit enkelt ynskje att'), og fem Scrisori ('Epistlar').

Eminescu var aktiv i den litterære forreiniga Junimea, han var eit framståande medlem i det rumenske konservative partiet, og journalist i Timpul.

«Mihail» er ei meir arkaisk form av «Mihai», som er den rumenske forma av «Michael». Begge formene var i bruk i levetida til Eminescu, og han brukte også sjølv begge formene, men i Romania i dag vert han vanlegvis omtala som «Mihai Eminescu».

Far hans heitte Gheorghe Eminovici og var frå Călinești, ein landsby som då låg i den austerrikske provinsen Bukowina. Han reiste over grensa til Moldovia og slo seg ned i nærleiken av byen Botoșani og han gifte seg med Raluca Iurăscu som kom frå ein gammal moldovisk adelsfamilie.

Bakgrunnsstoff 

Rumenske poetar
Folk frå Botoșani
Stian Grimseth

Stian Grimseth () er ein norsk vektløftar frå Naustdal. Han vann Europameisterskapen i 1996, og har 6. plass i verdsrankinga.

Han har konkurrert mange gonger i OL, Verdsmeisterskapen, Europameisterskapen, og i Noreg.

Bakgrunnsstoff 
Stian Grimseth cup , vert avhelde årleg i Førde

Norske vektlyftarar
Folk frå Naustdal
Norske deltakarar under sommar-OL 1996
Norske deltakarar under sommar-OL 2004
Florida

Florida er ein amerikansk delstat som ligg søraust i landet. Store delar av delstaten er ei halvøy med kyst med Mexicogolfen i vest, Floridasundet i sør og Atlanterhavet i aust. Elles grensar han til Alabama i nordvest, Georgia i nord. Aust i havet ligg Bahamas og i sør ligg Cuba.
Delstatshovudstaden er Tallahassee. Andre byar er Miami, Jacksonville og Orlando.

Florida er den tredje folkerikaste delstaten i USA, med over 21 millionar innbyggjar. Han dekkjer  km², noko som gjer han til den 22. største i landet.

Byar 
 Fort Lauderdale
 Jacksonville
 Key West
 Miami
 Miami Beach
 Orlando
 Pensacola
 Saint Augustine
 Saint Petersburg
 Tallahassee
 Tampa

Bakgrunnsstoff

 
Delstatar i USA
Tidlegare spanske koloniar
Chris Hani

Chris Hani (), opphavleg Martin Thembisile Hani, var ein sørafrikansk politikar og apartheidmostandar som blei drepen i 1993. Hani var leiar av Det sør-afrikanske kommunistpartiet SACP etter Joe Slovo. Han leidde au ei tid Umkhonto we Sizwe, 'Spydet til Nasjonen', den væpna greina til Den afrikanske nasjonalkongressen, ANC.

Chris Hani var ein ihuga motstandar av det kvite apartheidstyret, og blei somtid sett på som ein populistisk rival til leiarane i ANC. Han er blitt stemt inn som nummer 20 på ei liste over dei 100 mest framståande sørafrikanarane nokon gong. Han blei drepen den 10. april 1993 utanfor heimen sin i Dawn Park i Boksburg. To kvite ekstremistar blei dømde for drapet. 

I 1997 blei Baragwanath Hospital, eit av dei største sjukehusa i verda, omdøypt til Chris Hani Baragwanath Hospital, til minne om Chris Hani.

Sosialistiske politikarar
Sørafrikanske politikarar
Folk myrda med skytevåpen
Myrda politikarar
Konsentrasjon

I kjemi er konsentrasjon eit mål for mengda av eit stoff i eit gitt volum av ei løysning eller blanding. Ofte vert c brukt som symbol for konsentrasjon. Særleg i likevektskonstantar vert òg [A] brukt for konsentrasjonen av stoffet A.

I løysningar er ein gjerne interessert i konsentrasjonen av løyst stoff. Jo meir stoff som er løyst jo meir konsentrert er løysninga. Når konsentrasjonen er liten snakkar ein ofte om tynne eller fortynna løysningar. Det er særleg vanleg å snakka om fortynna syrer og basar. Det er ei grense for kor mykje av eit stoff som kan løysast i eit bestemt løysemiddel. Når denne konsentrasjonen er nådd er løysninga metta. Held ein fram med å setja til meir stoff, vil det ikkje løysast meir stoff. Minskar mengda av løysemiddel (for eksempel ved fordamping) vil stoffet fellast ut. 
Å oppgje konsentrasjon er ein måte å skildra samansetjinga av ei løysning eller blanding.

Einingar for konsentrasjon 

Konsentrasjon kan gjevast i ulike einingar, til dømes:
 molar (M), det same som mol per liter (mol/L)
 gram per liter (g/L)
 volumprosent som er kor mange prosent av det totale volumet som kjem frå eit gjeve stoff.

Andre måtar å oppgjev samansetjinga til ei blanding 

Samansetjing kan gjevast i andre einingar, til dømes:
 molal (m), det same som mol per kilogram løysemiddel
 masseprosent som er kor mange prosent av den totale massen som kjem frå eit gjeve stoff.
 ppm (parts per million)
 ppb (parts per billion) (amerikansk billion, det vil seia milliarddel)

Merk at nemningane ppm eller ppb ikkje oppgjev kva slags delar ein viser til, masse, volum, mol eller partikeltal.

Sammansetjing kan òg gjevast i molbrøkar. Da vert x ofte brukt som symbol. Talet på mol av stoffet vert da delt på det så mange mol stoff det totalt er i løysninga eller blandinga.

Kjelder

Sjå òg 

 Diffusjon
 Osmose
 Titrering

Kjemiske eigenskapar
Analytisk kjemi
Katalysator

Ein katalysator er eit stoff som får ein kjemisk reaksjon til å gå raskare utan at han er med i produktet. 

Ei generell reaksjonslikning er:

A + B + C → AB + C

der A og B er reaktantar, AB er produkt og C er katalysatoren. Utan katalysator er reaksjonen: 

A + B → AB

Ein katalysatoren verkar ved å seinka aktiveringsenergien for reaksjonen. Dette kan skje ved at han stabiliserar transisjonstilstanden. Katalysatorar påverkar ikkje likevekter, da reaksjonsfarten vert endra i begge retningar. 

Mange metall kan brukast som katalysatorar. Enzym er biologiske katalysatorar. 

Katalysatorar i bilar fører mellom anna til meir effektiv omdanning av karbonmonoksid til karbondioksid.

Sjå òg 

 Enzym
 Katalysatorgift
 Katalyse

Bakgrunnsstoff 

Kjemisk kinetikk
Katalyse