alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Slaktarfuglar

Slaktarfuglar, Cracticidae, òg kjent som kråkevarslarar, er ein biologisk familie av sporvefuglar, Passeriformes. Dette er kråkeliknande fuglar med sterk kroppsbygging, utbreidd i Australia, Tasmania og Ny-Guinea. Næraste slektningar er svalestarar, Artamidae.

Skildring
Fjørdrakta til desse fuglane er vanlegvis svart og kvit eller gråfarga. Nebbet er kraftig, ofte med ein liten nedbøygd krok i enden. Hos nokre artar finn ein  markert kjønnsdimorfisme. Slaktarfuglar varierer i lengd frå 25 til 53 centimeter.

Slaktarfuglar er altetande og lever mest av insekt, små landlevande virveldyr, frukt og frø. Cracticus-artar, tar òg små pattedyr og fuglar som dei deler opp før dei et. 
Slaktarfuglar byggjer reir av kvister, tørt gras og små røter i forgreiningar på tre. Dei legg to til fem blågrøne, grågrøne eller brunflekkete egg som blir ruga i omtrent tjue dagar. Ungfuglane er flygedyktige etter fire veker i reiret. Den australske arten svartslaktarfugl, Cracticus quoyi, hekkar frå september til februar, dei andre australske artane hekkar frå august til desember.

Etter ein DNA-studie i 1985, la Sibley og Ahlquist framlegg om ein ny klade Cracticini som samla Cracticidae og svalestarar i Artamidae. Dette er ikkje reflektert korkje i Clementslista eller i IOC World Bird List. Peltops-artane på Ny-Guinea  var tidlegare plassert saman med monarkflugesnapparar.

Artslista
Slaktarfuglar i rekkjefølgje etter Clementslista versjon 6.8 frå august 2013 med norske namn etter Norske navn på verdens fugler.

Slekt Peltops
 Fjellpeltops, Peltops montanus, Mountain Peltops, LC, Stresemann, 1921
 Låglandspeltops, Peltops blainvillii, Lowland Peltops, LC, Garnot, 1827

Slekt Cracticus
 Svartryggslaktarfugl, Cracticus mentalis, Black-backed Butcherbird, LC, Salvadori & D'Albertis, 1876
 Gråryggslaktarfugl, Cracticus torquatus, Gray Butcherbird, LC, Latham, 1801
 Sølvryggslaktarfugl, Cracticus argenteus, Silver-backed Butcherbird, Gould, 1841
 Papuaslaktarfugl, Cracticus cassicus, Hooded Butcherbird, LC, Boddaert, 1783
 Tagulaslaktarfugl, Cracticus louisiadensis, Tagula Butcherbird, DD, Tristram, 1889
 Songslaktarfugl, Cracticus nigrogularis, Pied Butcherbird, LC, Gould, 1837
 Svartslaktarfugl, Cracticus quoyi, Black Butcherbird, LC, Lesson, 1827

Slekt Gymnorhina
 Plystreskjor, Gymnorhina tibicen, Australasian Magpie, LC, Latham, 1801

Slekt Strepera
 Austkurrawong, Strepera graculina, Pied Currawong, LC, White, 1790
 Tasmankurrawong, Strepera fuliginosa, Black Currawong, LC, Gould, 1837
 Sotkurrawong, Strepera versicolor, Gray Currawong, LC, Latham, 1801

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Würgerkrähen» frå , den 25. november 2010

Referansar

Bakgrunnsstoff 
 Videoar, lydopptak og bilete av slaktarfuglar hos Internet Bird Collection
 
 
Sporvefuglar
Fuglar i den australske regionen

fr:Cracticidae
nl:Orgelvogels
pl:Srokacze
Den latinamerikanske bløminga

Den latinamerikanske bløminga på 1960-talet står for eit kulturelt oppsving, spesielt innan litteraturen, som følgje av den økonomiske veksten i Latin-Amerika i etterkrigsåra.

Ein ny generasjon forfattarar, med representantar som  Gabriel García Marquez, Carlos Fuentes, Mario Vargas Llosa og Julio Cortázar, fekk internasjonal merksemd, og bøkene deira vart selde i store opplag. 

Det kanskje aller mest kjende verket frå den latinamerikanske bløminga er García Marquez sin roman Cien años de soledad ('Hundre års einsemd') frå 1967, utgjeven på norsk i 1970 under tittelen Hundre års ensomhet, omsett av Kjell Risvik. Boka bidrog til at latinamerikansk litteratur vart verdskjend, og ho introduserte  sjangeren magisk realisme. Boka vart den mest selde romanen på spansk i moderne historie, etter Don Quixote. 

Også eldre forfattarar fekk ny merksemd som følgje av den latinamerikanske bløminga, blant dei Miguel Angel Asturias som fekk  nobelprisen i litteratur 1967.

Latinamerikansk kultur
1960-åra
Ljusnarsbergs kommun

Ljusnarsbergs kommun er ein kommun i Örebro län i landskapet Västmanland. Kommunesenteret er Kopparberg.

Gjennom kommunen, som ligg i Bergslagen, går riksväg 50, riksväg 63 i tillegg til jernbanen Frövi–Ludvika og Ställdalen-Kil. I nord grensar kommunen till Ludvika kommun, i nordaust til Smedjebackens kommun, begge i Dalarna, i sør til Lindesbergs kommun og i vest til Hällefors kommun.

Kommunesenteret ligg i Kopparberg. Kommunen ligg langs med Arbogaåns øvre vassystem. Terrenget er typisk kupert bergslagsterräng. Det høgste punktet i kommunen er Älvhöjden i nordvest med ei høgd av 431 möh. Bergverk har bygd opp denne bygda, der det enno finst eit titals hytteruiner og hundeatals gruvehål.

Ljusnarsbergs kommun har det minste innbyggartalet i Örebro län.

Administrativ historie 
I den dåverande landskommunen Ljusnarsberg vart det i 1887 oppretta eit municipalsamhälle med namnet Nya Kopparberg. I 1908 vart kommunen delt og Kopparberg vart ein köping. I 1962 vart begge kommunane  samla att under namnet Ljusnarsbergs köping, frå og med 1971 Ljusnarsbergs kommun.

Kommunvåpenet 
Blasonering: I silver en stolpvis ställd blå ström, åtföljd på var sida av ett kopparmärke ovanför en låga, samtliga röda.

Bildet går tillbake til Nya Kopparbergs bergslags sigill frå 1640. Det har blitt nytta både av Ljusnarsbergs landskommun og Kopparbergs köping (köpingsvåpenet hadde ein bård). Det vart registrert for den noverande kommunen i 1981.

Tettstader
Ljusnarsberg kommune har to tettstader.
Folketalet i tabellen er frå 31. desember 2005.

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 Ljusnarsbergs kommun

 
Kommunar i Örebro län
Västmanland
Lorents Mørkved

Lorents Andersson Mørkved () var ein norsk gardbrukar og Venstre-politikar frå Høylandet.

Han var gardbrukar på farsgarden Mørkved på Høylandet i Namdalen, og var også skogformann for fleire trelastfirma i Namdalen gjennom 50 år.

Mørkved var medlem av Høylandet heradsstyre i 30 år, varaordførar i 12 år, og ordførar i 16 år. Frå 1882 var han medlem av forlikskommisjonen. Han var valmann 6 gonger, samt 1. vararepresentant til Stortinget frå Snaasen krins i Nordre Trondhjems amt frå 1910 til 1915. Mørkved møtte fast i militærkomitéen i 1910 for Ivar Aavatsmark, som var bror til kona hans.

Kjelder 
 Lindstøl, Tallak: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Bakgrunnsstoff 
 Lorents Mørkved  hos Norsk samfunnsvitenskapelig datatjeneste

Stortingsrepresentantar 1910-1912
Folk frå Høylandet
Hällefors kommun

Hällefors kommun er ein kommune i nordvestre delen av Örebro län i landskapet Västmanland. Kommunesenteret er Hällefors og nest største stad er Grythyttan. Kommunen grensar i vest mot Filipstads kommun (Värmland) og i nors mot Ludvika kommun (Dalarna).

Kommunen samarbeider i ulike lokale konstellasjonar med både Värmlandshållet og Bergslagen, mellom anna med inntilliggande kommunar i KNÖL-gruppen (kommunar i Norra Örebro län), Nora, Ljusnarsberg og Lindesberg. For brannforsvar skjer samarbeidet vestover og til i ein viss grad òg i turistspørsmål.

Tettstader
Hällefors kommune har to tettstader.
Folketalet i tabellen er frå 31. desember 2005.

Referansar

Bakgrunnsstoff 
 Hällefors kommun 

 
Västmanland
Kommunar i Örebro län
Hällefors

Hällefors er ein tettstad og kommunesenteret i Hällefors kommun, Örebro län. Hällefors er ein liten stad med grøn natur og dyreliv. I Hällefors sentrum kan ein finne alt frå apotek til bibliotek, frisersalongar, bank, politi og systembolag under eit og same tak. Dette bygget heiter Centrumhuset. Der ligg òg turistbyrå i same lokale som biblioteket. I Hällefors finst òg museet Formens hus.

Utdanning

Pihlskolan Gymnasium ligg i sentrale Hällefors. Dei har spesialinnretingar som m.a. Industriprogrammet (Gymnasietekniker), Naturbruk med sportfisketurisme og Hotell og restaurant. Dei tre programma har riksinntak. Det finnast òg Barn och Fritids-programmet og Kultur-programmet.

Kulturskolan lærer bort teater, dans, bild, fotografi og musikk.

Industri

Hellefors Bryggeri, sidan april 2008 eigd av Spendrups bryggeri, ligg mellom Hällefors og Grythyttan. Stålkonkernet Ovako har anlegg i Hällefors likesom Stora Enso som har ein stor terminal for omlasting av trevirke frå lastebil til tog. Like nord for staden ligg badeplassen Sången.

Øvrig

Hällefors har òg ein folkehøgskule som gjev kurs i mellom anna formgjeving, smykkekunst, teater, scenografi og kultur.

Hällefors har gjeve namn til hunderasen Hälleforshund.

Utanfor Hällefors ligg den eldste folkeparken i Sverige, Krokbornsparken, i dag eit byggminne.

Personar frå Hällefors 
 Torgny Mogren
 Ulrica Messing
 Torbjörn Länk

Sjå òg 
Mästarnas Park

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Hällefors» frå ,  den 24. mai 2013.  
 

Hällefors kommun
tettstader i Örebro län
Ludvika

Ludvika er ein by i Västerbergslagen og sørlege Dalarna ved søraustenden av innsjøen Väsman, 65 km sørvest for Falun. Staden ligg hovudsakleg i Ludvika kommun. Den austre delen ligg i Smedjebackens kommun. Ludvika er centralort i Ludvika kommun. Ludvika har 14 498 innbyggarar (2011) og er den 83. største byen i Sverige. 

Ludvika er ein industri- og handelsstad. På staden finst bl.a eit gruvemuseum. Byen er eit handelssentrum og jernbaneknutepunkt

Historie 
Ved Ludvika ström lét Gustav Vasa anlegge Ludvika kronobruk kring 1550. Dette var Sveriges første bruk for stangjernsmie i regi av krona. I 1726 vart bruket seld  til familien Cedercreutz. Familien Roth, som var dei siste eigarane, utvida bruket med eit sagbruk og eit vasskraftverk. Ludvika bruk la ned produksjonen i 1920.

Ludvika fekk byprivilegium i 1919. I 1981 vart Karin Värmefjord den første kvinnelege politimeistaren i Ludvika og i Sverige.

Stadnamnet 
Tolkinga av namnet «Ludvika» er langt frå sikker. Namnet er tidlegast belagt i 1539 og var opphavleg ein by i den søre delen av den noverande tettstaden. Byen har sannsynlegvis fått namnet sitt av Lyviken like ved i innsjøen Väsman. Namnet på vika kan vidar i sin tur kanskje koplast til det i kjeldene ubelagde namnet Lydhia på det vassdraget som munnar ut der. Dette namnet er i så fall danna til eit ord som er i slekt med ludd og luden og som viser til takrøyr som veks der. Etter ei anna tolkning skulle forstavinga i namnet på vika istaden komme av det gammalvenske ordet ly som tyder 'le', altså 'levika'.

Den noverande forma Ludvika er truleg ei forfina form frå 1700-talet, kanskje påverka av mannsnamnet Ludvig. Namnet på kyrkja og soknet, Ludvika Ulrika, vart innført i 1752 for å heidre den nye svenske dronninga Lovisa Ulrika.

Referansar 
Denne artikkelen bygger på «Ludvika» frå ,  den 25. november 2010.

Bakgrunnsstoff 

Ludvika kommun
Smedjebackens kommun
tettstader i Dalarnas län
Byar i Sverige
Sortlandssundet

Sortlandssundet er sundet mellom Langøya og Hinnøya i Vesterålen. Sortlandsbrua går over sundet, mellom Sortland på Langøya og Strand på Hinnøya.

Sør for Sortlandssundet skil Hadselfjorden Hadseløya på den eine sida og Hinnøya og Austvågøya på den andre sida. Nord for Sortlandssundet skil Gavlfjorden Langøya og Andøya, og Risøysundet skil Andøya og Hinnøya.

Hurtigruta går gjennom Sortlandssundet, med anløp på Sortland mellom Stokmarknes og Risøyhamn.

Før bruene i Vesterålen blei bygde gjekk det fleire ferjer over Sortlandssundet. I tillegg til ferja mellom Sortland og Strand, gjekk det ferje mellom Sortland og Maurnes, og mellom Sortland og Djupfjorden.

Bakgrunnsstoff 
Sortland Havn: Seilingsforhold i Sortlandssundet

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Sortlandssundet» frå , den 25. november 2010. 
 

Sund i Nordland
Geografi i Sortland
Risøysundet

Risøysundet er ein del av sundet som skil Andøya og Hinnøya i Nordland. Risøysundet bind saman Andfjorden (som også er eit sund) og Sortlandsundet. Sundet er grunt, og for at større båtar skulle kunne passere gjennom det, måtte det gravast ut ei renne gjennom det grunnaste området. Richard With var den fremste pådrivaren for dette. Risøyrenna blei opna i 1922, og utvida og nyopna i 2001.

I sør går Risøysundet over i Sortlandssundet, med Gavlfjorden ut mot nordvest. I nord går sundet ut i Andfjorden nord om Lovika.

Andøybrua kryssar Risøysundet mellom Dragnes på Hinnøya og Risøyhamn på Andøya. Brua blei opna i 1974. Hurtigruta går gjennom sundet, med anløp i Risøyhamn mellom Sortland og Harstad.

Den nordvestlege delen av Risøysundet er verna som Risøysundet naturreservat.

Bakgrunnsstoff 
Andøy Historielag om Risøyhamn og Risøysundet 
Andøy Historielag om Lovika og Risøysundet

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Risøysundet» frå , den 25. november 2010. 
 

Sund i Nordland
Geografi i Andøy
Risøysundet naturreservat

Risøysundet naturreservat ligg i Andøy kommune i Nordland. Naturreservatet består av den nordvestlege delen av Risøysundet, samt eit strandområde på Andøya. Området har eit areal på 5 043 dekar, av dette er 860 dekar landareal, 290 dekar ferskvatn og 3 890 dekar sjøareal. Området er verna for å bevare eit våtmarksområde av internasjonal verdi, og den naturleg tilhøyrande vegetasjonen og dyrelivet.

Bakgrunnsstoff 
 Forskrift om fredning av Risøysundet naturreservat av 21. desember 2000 nr 1521 hos Lovdata
 Miljøstatus: Risøysundet naturreservat 

Naturreservat i Andøy
Poststad

Poststad er eit geografisk område med felles postnummer.  Det er eit stadnamn som blir brukt saman med postnummer for å adressera post.
Poststad kan også visa til ein stad som har postkontor.

Større poststader kan ha fleire ulike postnummer, og større verksemder eller organisasjonar kan ha eige postnummer. I Norge blir poststaden oppgjeven etter postnummeret i adressa.

Sverige
Poststaden i Sverige - postort på svensk -  fell ikkje alltid saman heilt med andre administrative eller statistiske inndelingar, som kommune, församling, småort eller tätort.  For å unngå forvekslingar har Posten i Sverige ofte måtta lage eigne namn på postorter. Desse har ofte fått ei så stor gjennomslagskraft at dei heilt har erstatta det tidlegare namnet. 

Til dømes heitte Höör i Skåne opphavleg «Hör». På 1800-talet skreiv ein ofte «Här» i staden for stadnamet på lokale sendingar. Derfor hamna mange brev meint for lokal distribusjon i til dømes Stockholm akkurat i Hör. På grunn av det fekk postorten stavinga Höör. Denne stavinga blir no nytta òg for tätorten, församlingen og kommunen.

Namnet «Upplands Väsby», skapt av Posten i 1919, vart frå 1952 namnet på ein kommune.

Sjå òg 
Postnummer
Adresse

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Postort» frå ,  den 24. mai 2013.  

Postvesen
Stader
Geokodar
Trollfjordslaget

Trollfjordslaget var ei hending under Lofotfisket den 6. mars 1890, der robåtfiskarane gjekk til aksjon mot dampbåtane som forsøkte å stenge dei ute frå torskefisket i delar av Trollfjorden. Dette var på mange måtar ein kulminasjon av dei konfliktene som allereie hadde gått føre seg mellom større, dampdrivne notbåtar og det tradisjonelle fiskeriet frå mindre opne båtar. 

Reiaren og handelsmannen Ole J. Kaarbø hadde organisert fiske med not frå dampbåtar, og stengde dermed ute fiskarar med konvensjonelle reiskapar frå den inste delen av fjorden, der det var svært mykje torsk. Fiskarane meinte utestenginga var i strid med allemannsretten, og etter eit handgemeng fekk fiskarane brote opp sperringane.

Utløysande årsak 

Kvelden i førevegen, 5. mars, hadde representantar for småbåtfiskarane bede dampbåtane hjelpe til med å bryte opp isen som låg i Trollfjorden, slik at fiskarane kunne kome til dagen etter. Dampbåtane gjorde dette, men i staden for å opne opp for fiskarane, stengde dei den inste delen av fjorden med not. Dei forlangde så betaling frå fiskarane for at dei skulle sleppe dei inn. Dette ville ikkje fiskarane akseptere, og det kom etter kvart til handgemeng mellom småbåtfiskarane og dampbåtmannskapa. Blant anna blei fiskarane spylt med skoldheitt vatn frå dampkjelane ombord i dampbåtane.

Etterverknader 

Slaget i Trollfjorden blei i ettertid vidt kjent og engasjerte store delar av folket langs kysten. Også Stortinget tok etter kvart affære og framskunda arbeidet med ei ny Lofotlov. I mars 1891 vedtok Stortinget endringar i Lofotloven, der det mellom anna vart forbod mot bruk av not under lofotfisket.

Johan Bojer har skildra slaget i romanen Den siste viking.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Trollfjordslaget» frå , den 25. november 2010.

Bakgrunnsstoff 
 Trollfjordslaget

Hendingar i 1890
Historie i Hadsel
1890 i Noreg
Lofotfisket
Småort

Småort er ei nemning som blir nytta i Sverige av Statistiska centralbyrån (SCB) og er definert som ein samla busetnad med 50-199 innbyggjarar, der det er høgst 150 meter mellom husa. Ein småort kan likevel ha meir enn 200 innbyggjarar om delen fritidsbustader utgjer meir enn 50 %. Kvar småort har sin eigen småortskod.

Definisjonen og den langvarige uttynninga (utglesning) av folkesetnaden på landsbygda, fører til at mange grender som samtidig hyser ein småort har ei klart større befolkning enn den som blir oppgitt av SCB sin befolkningsstatistikk.

I 2000 fanst det 2 690 småortar og i 2005 fanst det 2 876 småortar i Sverige. Mellom 2000 og 2005 vart 152 orter omdefinert  som småort ettersom folketalet hadde sokke til under 50 innbyggjarar. 59 småortar hadde auka folketal og hadde antan vokse i hop med ein tätort eller blitt ein ny eigen tätort. 397 nye småortar kom til i same perioden. Avgrensinga av småortar blir justert kvart femte år, parallelt med tätorterna. Resultatet av 2005 årets småortsavgrensing vart publisert den 27. april 2007.

Sjå òg
Liste over småorter i Sverige
Tätort
Glesbygd
Landsbygd
Fritidshusområde
Håla
By

Bakgrunnsstoff 

Småorternas landareal, folkmängd och invånare per km² 2000 och 2005, SCB

Referansar

Busettingstyper
Orter
Svensk samfunn
Statistiska centralbyrån

Statistiska centralbyrån (SCB) er byrået som er ansvarleg for å produsera offisiell statistikk i Sverige. Det sorterer under det svenske Finansdepartementet.
I 2005 hadde byrået rundt 1 400tilsette. Det har kontor i Stockholm og Örebro.

Statistiska centralbyrån vart oppretta i 1858 og avløyste då Tabellkommissionen som sentralt statleg organ. Svensk statleg statistikkproduksjon går tillbake til 1749, då arbeidet med tabellverket vart starta. Lokale kyrkjesokn hadde ført manntal over innbyggjarane frå 1686.

Bakgrunnsstoff
SCB
Eurostat - EU:s statistiska kontor

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Statistiska centralbyrån» frå , og «Statistiska centralbyrån» frå  den 19. februar 2012.  
 
Svenske styresmakter
Nasjonale statistikkbyrå
Skyr

Skyr er eit magert og proteinrikt mjølkeprodukt frå Island. Det vert framstilt ved å ha løype i oppvermd skummamjølk, og er såleis ein ost, men produktet har konsistens meir som tjukk yoghurt. Skyr har ein mild syrleg smak og vert ofte seld smaksett med bær, frukt, vanilje eller sjokolade.

I moderne meieriproduksjon vert det nytta pasteurisert mjølk og det må difor i tillegg til løypa tilsetjast bakteriekultur ved framstillinga, medan ein før klarte seg med mjølkesyrebakteriane som naturleg var i mjølka.

Skyr i Noreg 
Q-meieriene har frå september 2009 produsert skyr på lisens for den norske marknaden.

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 Oppskrift på skyr på nettstaden isholf.is  (på engelsk)

Mjølkeprodukt
Islandsk mat
Efterretninger og Opmuntringer

Efterretninger og Opmuntringer angaaende de nærværende Krigsbegivenheder, ofte berre omtala som Efterretninger og Opmuntringer, var ei norsk avis som kom ut mellom midten av august og slutten av desember 1807. Redaktør for avisa var boktrykkaren Niels Wulfsberg. Utgangspunktet for utgivinga var at avisforesendingane frå København svikta ved den britiske blokaden av Noreg i samband med napoleonskrigane.

Efterretninger og Opmuntringer hadde ikkje annonsar som sin hovudgeskjeft, til forskjell frå dei andre avisene på si tid, her var det nyhenda som stod i sentrum. Wulfsberg fann mellom anna stoff til avisa i private brev og utanlandske publikasjonar som sneik seg unna blokaden. Intensjonen bak avisa var å gi ut eit blad som skulle «afhandle politiske, moralske, oekonomiske, artistiske Materier», ifølgje Wulfsberg sjølv. Dette skulle likevel skje innanfor «vor Trykkefriheds Grændser», og for å vekkja minst mogleg uvilje hos regimet omtala Wulfsberg seg sjølv som «en Ven af Politie og god Orden», altså ein som fullt ut respekterte lovar og styresmakt. Innhaldet i avisa var heller ikkje kritisk overfor regimet, men inehaldt heller mykje kritikk av Storbritannia, den nyvunne fienden til Danmark-Noreg. Noko dristig var det likevel då avisa prenta eit «Forslag til
en Deposito-Casse», som tok til orde for å oppretta ein eigen norsk kredittinstitusjon, då det ikkje var råd å få pengar frå København, og det var «allerede megen Pengemangel blandt de Handlende». Slike særnorske institusjonar var uønskte frå sentralmaktene si side, og ein såg ikkje med velvilje på dei som argumenterte for slikt. Episoden ser derimot ikkje ut til å ha vorte følgd opp av myndigheitene.

Etter eit halvt år og 43 nummer gjekk avisa inn, og Wulfsberg byrja like etter å gi ut avisa Tiden.

Referansar

Norske aviser etter namn
Tidlegare norske aviser
Skipingar i 1807
Nedleggingar i 1807
Fjelltistelslekta

Fjelltistelslekta (Saussurea) er ei planteslekt i korgplantefamilien. I Noreg veks ein art frå slekta, fjelltistel (Saussurea alpina).

Kjelder

Johannes Lid: Norsk-svensk-finsk flora. Det Norske Samlaget, 1985.

Denne artikkelen bygger på «Fjällskäror» frå ,  den 26. november  2010.

Bakgrunnsstoff

Korgplantefamilien
Planteslekter
Tveit

Ei tveit, av norrønt þveit, truleg eigentleg  'avskore stykke', er ei slåttemark eller ei grasslette i utmarka. Ordet er særleg brukt som utmerkingsledd i stadnamn. Det er også eit etternamn.

Kjelder
Nynorskordboka

Stadnamn av norrønt opphav
Norske slektsnamn
Gullrisslekta

Gullrisslekta (Solidago) er ei planteslekt i korgplantefamilien. 

I Noreg veks tre artar. Desse er fleirårige plantar som har rak stengel med heile sagtagga blad. Mange små gulblomstra korger med korte kantkroner.
To av desse er innførte hageplantar som har spreidd seg i norsk natur. Dei er difor svartelista.

Norske artar i slekta gullrisslekta 
 Gullris (Solidago virgaurea)
 Kanadagullris (Solidago canadensis)
 Haustgullris eller kjempegullris (Solidago gigantea)

Kjelder 

 Johannes Lid: Norsk-svensk-finsk flora. Det Norske Samlaget, 1985.

Denne artikkelen bygger på «Gyldenris» frå ,  den 26. november 2010.

Bakgrunnsstoff

Planteslekter
Korgplantefamilien
Kattefotslekta

Kattefotslekta er ei planteslekt i korgplantefamilien. Desse er fleirårige ullhåra eller om lag snaue plantar med avlange utagga blad i rosett som kan danne tuver eller matter. Øvre delen av korgdekkblada er ei stiv blank hinne. Særskilde hannplantar og hoplantar. Fjellkattefot og grønkattefot har frøformeiring utan befruktning, og hannplantane er sjeldne.

Norske artar i kattefotslekta 
I Noreg veks fire artar:
 Kattefot (Antennaria dioica)
 Gaissakattefot (Antennaria nordhageniana)
 Filtkattefot (Antennaria alpina)
 Underart: Fjellkattefot (Antennaria alpina alpina)
 Underart: Grønkattefot (Antennaria alpina porsildii)
 Sølvkattefot (Antennaria villifera)

Kjelder
Svensk wikipedia.
Johannes Lid: Norsk-svensk-finsk flora. Det Norske Samlaget, 1985.

Denne artikkelen bygger på «Kattfötter» frå ,  den 26. november 2010.  
 

Planteslekter 
Korgplantefamilien
Barlindneset naturreservat

Barlindneset naturreservat er eit naturreservat på austsida av Hjørundfjorden i Ørsta kommune i Møre og Romsdal, i området mellom gardane Nes og Molaupen. Naturreservatet blei oppretta ved kongeleg resolusjon 13. oktober 2000. Naturreservatet omfattar 1400 daa.

Barlindneset naturreservat ligg i den svært bratte utmarka tilhøyrande gardane Molaupen gnr 112 bnr 1 og 2 i Ørsta og Nes gnr 112 bnr 1 og 2 i Ørsta. 

Fredingsvedtaket § 2 seier følgjande: «Føremålet med fredinga er å sikre eit naturmiljø med ein stor og vital barlindførekomst i Møre og Romsdal. Området har eit verdfullt innslag av kravfulle edellauvskogartar.»

Bakgrunnsstoff 
 Direktoratet for naturforvaltning: Naturbase Faktaark for Barlindneset naturreservat
 Verneforskrifta for Barlindneset nauturreservat hos Lovdata

Naturreservat i Møre og Romsdal
Verneområde oppretta i 2000
Geografi i Ørsta