alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
EM i friidrett 1986

Europameisterskapen i friidrett 1986 vart avvikla frå 26. til 31. august 1986 på Neckarstadion i Stuttgart. Gjennom meisterskapen vart det tevla i 24 øvingar for menn og 19 for kvinner.

Under meisterskapen vart det sett tre nye verdsrekordar, og ein fjerde vart tangert. Jurij Sedykh frå Sovjetunionen nådde 86,74 meter i sleggjekast, gjeldande verdsrekord også i 2013. Marina Stepanova, også frå Sovjetunionen, sprang 400 meter hekk på 53,32 sekundar. Britiske Fatima Whitbread kasta spydet 77,44 meter under kvalifiseringa. Heike Drechsler frå Aust-Tyskland tangerte gjeldande verdsrekord på 200 meter med tida 21,71 sekundar.

Franskmanenn Stéphane Caristan sette to europarekorder på 110 meter hekk, med tida 13,28 sekundar i semifinalen og så med 13,20 sekundar i finalen. Klaus Tafelmeier frå Vest-Tyskland sette med 84,76 meter ny europarekord med den nye spydtypen.

Norske Ingrid Kristiansen vart europameister på 10000 meter. Hennar landsmenn Knut Hjeltnes og Lars Arvid Nilsen kom på høvesvis fjerde- og femteplass i diskoskast og kulestøyt, medan Bente Moe vart numemr seks i maraton.

Menn

100 m 

Dato: 27. august
Vind: -0,1 m/s

200 m 

Dato: 29. august
Vind: 0,0 m/s

400 m 

Dato: 28. august

800 m 

Dato: 28. august

1500 m 

Dato: 31. august

5000 m 

Dato: 31. august

10 000 m 

Dato: 26. august

Maraton 

Dato: 30. august

20 km kappgang 

Dato: 27. august

50 km kappgang 

Dato: 31. august

110 m hekk 

Dato: 30. august
Vind: +2,0 m/s

400 m hekk 

Dato: 28. august

3000 m hinder 

Dato: 29. august

4 × 100 m stafett 

Dato: 31. august

4 × 400 m stafett 

Dato: 31. august

Høgdehopp 

Dato: 31. august

Stavhopp 

Dato: 29. august

Lengdehopp 

Dato: 29. august

Tresteghopp 

Dato: 30. august

Kulestøyt 

Dato: 28. august

Diskoskast 

Dato: 31. august

Sleggjekast 

Dato: 30. august

Spydkast 

Dato: 27. august

Tikamp 

Dato: 27./28. august
Poengverdi frå 1985

Kvinner

100 m 

Dato: 27. august
Vind: +0,8 m/s

200 m 

Dato: 29. august
Vind: -0,8 m/s

400 m 

Dato: 28. august

800 m 

Dato: 28. august

1500 m 

Dato: 31. august

3000 m 

Dato: 28. august

10 000 m 

Dato: 30. august

Maraton 

Dato: 26. august

10 km kappgang 

Dato: 26. august

100 m hekk 

Dato: 29. august
Vind: -0,7 m/s

400 m hekk 

Dato: 30. august

4 × 100 m stafett 

Dato: 31. august

4 × 400 m stafett 

Dato: 31. august

Høgdehopp 

Dato: 28. august

Lengdehopp 

Dato: 27. august

Kulestøyt 

Dato: 26. august

Diskoskast 

Dato: 28. august

Spydkast 

Dato: 29. august
Fatima Whitbread sette verdsrekord med 77,44 meter i kvalifiseringa.

Sjukamp 

Dato: 29./30. august
Poengverdi frå 1980

Medaljetabell

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Leichtathletik-Europameisterschaften 1986» frå ,  den 4. august 2013.  
 
Denne artikkelen bygger på «Leichtathletik-Europameisterschaften 1986/Medaillenspiegel» frå ,  den 4. august 2013.  
 

Stuttgart
1986
Sport i 1986
Lørenskog kyrkje

Lørenskog kyrkje er ei langkyrkje i Lørenskog kommune i Viken fylke.

Kyrkja er av stein (men vesttårnet av tre, i bindingsverk), og kyrkja vart oppført i mellomalderen, truleg ein gong i tidsrommet 1150–1250. Tårnet seiast å vere frå 1864, sjølv om årstalet 1861 er på vindfløya. Eit mursakristi frå 1694 vart i 1895 erstatta med to tresakristi, som so vart erstatta med eit nytt i 1946.

Interiøret vart pussa opp i 1935 og inventaret restaurert av Finn Krafft. Ny oppussing følgde i 1956.

På kyrkjegarden, som er kommunens einaste, står eit gravkapell frå 1923.

Bilete

Bakgrunnsstoff 
 Sigrid og Håkon Christie: Lørenskog kirke i «Norges kirker»
 Lokalhistoriewiki om kyrkja
 
 
 

Kyrkjer i Lørenskog
Kulturminne i Lørenskog
Norske kyrkjer frå 1100-talet
Norske steinkyrkjer frå mellomalderen
Kyrkjer i Nedre Romerike prosti
Langkyrkjer i Borg bispedømme
Freda bygg i Viken
EM i friidrett 1994

Europameisterskapen i friidrett 1994 vart avvikla frå 7. til 14. august 1994 på Olympiastadion i Helsingfors. Gjennom meisterskapen vart det tevla i 24 øvingar for menn og 19 for kvinner.

Noregs friidrettstropp presterte den beste meisterskapen for landet nokon gong. Utøvarane vann tre av øvingane; Geir Moen på 200 meter, Steinar Hoen i høgdehopp og Trine Hattestad i spydkast, og tok elles tre andre medaljar; sølv til same Moen på 100 m og Vebjørn Rodal på 800 m, samt bronse til Mette Bergmann i diskoskast. Det seinare ekteparet Håkon Särnblom og Hanne Haugland vart høvesvis nummer fire og fem, begge i høgdehopp.

Menn

100 m 

Dato: 8. august
Vind: -0,5 m/s

200 m 

Dato: 11. august
Vind: +0,1 m/s

400 m 

Dato: 11. august

800 m 

Dato: 14. august

1500 m 

Dato: 9. august

5000 m 

Dato: 14. august

10 000 m 

Dato: 7. august

Maraton 

Dato: 14. august

20 km kappgang 

Dato: 8. august

50 km kappgang 

Dato: 8. august

110 m hekk 

Dato: 12. august
Vind: +1,1 m/s

400 m hekk 

Dato: 10. august

3000 m hinder 

Dato: 12. august

4 × 100 m stafett 

Dato: 13. august

4 × 400 m stafett 

Dato: 14. august

Høgdehopp 

Dato: 9. august

Stavhopp 

Dato: 11. august

Lengdehopp 

Dato: 10. august

Tresteghopp 

Dato: 13. august

Kulestøyt 

Dato: 13. august

Diskoskast 

Dato: 14. august

Sleggjekast 

Dato: 11. august

Spydkast 

Dato: 8. august

Tikamp 

Dato: 12./13. august
Poengverdi frå 1985

Kvinner

100 meter 

Dato: 8. august
Vind: +0,6 m/s

200 m 

Dato: 11. august
Vind: +0,2 m/s

400 m 

Dato: 11. august

800 m 

Dato: 10. august

1500 m 

Dato: 14. august

3000 m 

Dato: 10. august

10 000 m 

Dato: 13. august

Maraton 

Dato: 7. august

10 km kappgang 

Dato: 9. august

100 m hekk 

Dato: 9. august
Vind: -1,7 m/s

400 m hekk 

Dato: 13. august

4 × 100 meter stafett 

Dato: 13. august

4 × 400 m stafett 

Dato: 14. august

Høgdehopp 

Dato: 14. august

Lengdehopp 

Dato: 12. august

Tresteghopp 

Dato: 8. august

Kulestøyt 

Dato: 7. august

Diskoskast 

Dato: 10. august

Spydkast 

Dato: 12. august

Sjukamp 

Dato: 8./9. august
Poengverdi frå 1980

Medaljetabell

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Leichtathletik-Europameisterschaften 1994» frå ,  den 4. august 2013.  
 
Denne artikkelen bygger på «Leichtathletik-Europameisterschaften 1994/Medaillenspiegel» frå ,  den 4. august 2013.  
 

Helsingfors
1994
Sport i 1994
Idrettstilskipingar i Finland
Rælingen kyrkje

Rælingen kyrkje er ei langkyrkje i Rælingen kommune i Viken fylke. Kyrkja vart endra ein god del ved ei ombygging i 1887 (byggmeister: Martin Johnsen), og sakristia vart forlenga i 1950-åra (arkitekt: Ragnar Nilsen).

På kyrkjegarden står eit gravkapell frå 1926.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff
 Sigrid og Håkon Christie: Rælingen kirke i «Norges kirker»
 Rælingen historielag om kyrkja (PDF)
 Rælingen kommune om kyrkja
 
 
 

Kyrkjer i Rælingen
Kulturminne i Rælingen
Norske kyrkjer frå 1820-åra
Kyrkjer i Nedre Romerike prosti
Langkyrkjer i Borg bispedømme
1828 i Noreg
Øvre Rælingen kyrkje

Øvre Rælingen kyrkje er ei arbeidskyrkje i Rælingen kommune i Viken.

Kyrkja er oppført i betong, og arkitekten har òg teikna noko av inventaret.

Det er ikkje kyrkjegard på staden, men Stalsberghagen gravlund er mindre enn ein kilometer unna.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff
 
 
 Øvre Rælingen kyrkjelyd 
 
 

Kyrkjer i Rælingen
Kulturminne i Rælingen
Norske kyrkjer frå 1973
Kyrkjer i Nedre Romerike prosti
Langkyrkjer i Borg bispedømme
Arbeidskyrkjer
Fet kyrkje i Fetsund

Fet kyrkje er ei langkyrkje i Lillestrøm kommune, Viken fylke.

Kyrkja vart teikna og oppført av byggmeister Günther Schüssler, og stilen er utprega nygotikk/sveitser. Kyrkja har koret i vest og tårnet i aust, motsett av det som er vanleg.

På kyrkjegarden står eit gravkapell i panelt bindingsverk frå 1910. Fet prestegard ligg nord for kyrkja.

Bakgrunnsstoff 
 Fet kirke 1890–1990 (Bokhylla.no)
 Sigrid og Håkon Christie: Fet kirke i «Norges kirker»
 Kyrkjesøk om kyrkja
 Artemisia.no om kyrkja
 

Kyrkjer i Lillestrøm
Kulturminne i Lillestrøm
Norske kyrkjer frå 1890
Kyrkjer i Østre Romerike prosti
Langkyrkjer i Borg bispedømme
Bygdøy kapell

Bygdøy kapell låg på Bygdøy i Oslo. Det var teikna av Henrik Nissen og vart innvigd i 1876.

Konsul Thorleif Schjelderup hadde idéen til kyrkja og han stod òg for finansieringa. Kapellet vart reist på ei tomt som tilhøyrde Bygdøy Kongsgård. Ho vart innvigd av biskop Carl Peter Essendrop og Oscar II var til stades.

Kapellet brann ned 30. mai 1958.

Litteratur
 Knut Are Tvedt (red): Oslo byleksikon, Kunnskapsforlaget 2010, side 108, ISBN 978-82-573-1760-7

Bakgrunnsstoff

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Bygdøy kapell» frå ,  den 4. august 2013.  
 

Kyrkjer i Oslo
Bygdøy
Kulturminne i Oslo
Norske kyrkjer frå 1870-åra
EM i friidrett 1998

Europameisterskapen i friidrett 1998 vart avvikla på Népstadion i Budapest i tida 18. – 23. august 1998. Gjennom meisterskapen vart det tevla i 24 øvingar for menn og 22 øvingar for kvinner.

Christine Arron frå Frankrike sette europarekord på 100 meter med 10,73 sekundar. Irske Sonia O’Sullivan vart forgrunnsfigur i meisterskapen då ho som den einaste utøvaren vann to gullmedaljar; høvesvis på 10 000 meter og 5 000 meter.

Hinderløparen Jim Svenøy tok Noregs einaste medalje i meisterskapen då han kom i mål til bronse. Geir Moen vart nummer fire på 200 meter, det same vart Trine Hattestad i spydkast, medan Steinar Hoen kom på sjetteplassen i høgdehopp.

Menn

100 m 

Dato: 19. august
Vind: +0,3 m/s

200 m 

Dato: 21. august
Vind: -0,1 m/s

400 m 

Dato: 21. august

800 m 

Dato: 23. august

1500 m 

Dato: 20. august

5000 m 

Dato: 22. august

10 000 m 

Dato: 18. august

Maraton 

Dato: 22. august

20 km kappgang 

Dato: 18. august

50 km kappgang 

Dato: 21. august

110 m hekk 

Dato: 22. august
Vind: +1,5 m/s

400 m hekk 

Dato: 20. august

3000 m hinder 

Dato: 23. august

4 × 100 m stafett 

Dato: 22. august

4 × 400 m stafett 

Dato: 23. august

Høgdehopp 

Dato: 21. august

Stavhopp 

Dato: 22. august

Lengdehopp 

Dato: 19. august

Tresteghopp 

Dato: 23. august

Kulestøyt 

Dato: 18. august

Diskoskast 

Dato: 23. august

Sleggjekast 

Dato: 19. august

Spydkast 

Dato: 23. august

Tikamp 

Dato: 19./20. august
Poengverdi frå 1985

Kvinner

100 meter 
 

Dato: 19. august
Vind: +2,0 m/s

200 meter 

Dato: 21. august
Vind: -0,7 m/s

400 m 

Dato: 21. august

800 m 

Dato: 20. august

1500 m 

Dato: 23. august

5000 m 

Dato: 23. august

10 000 m 

Dato: 19. august

Maraton 

Dato: 23. august

10 km kappgang 

Dato: 20. august

100 m hekk 

Dato: 23. august
Vind: +1,5 m/s

400 m hekk 

Dato: 21. august

4 × 100 meter stafett 

Dato: 22. august

4 × 400 m stafett 

Dato: 23. august

Høgdehopp 

Dato: 23. august

Stavhopp 

Dato: 21. august

Lengdehopp 

Dato: 22. august

Tresteghopp 

Dato: 20. august

Kulestøyt 

Dato: 20. august

Diskoskast 

Dato: 21. august

Sleggjekast 

Dato: 22. august

Spydkast 

Dato: 19. august

Sjukamp 

Dato: 21./22. august
Poengverdi frå 1980

Medaljetabell

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Leichtathletik-Europameisterschaften 1998» frå ,  den 4. august 2013.  
 
Denne artikkelen bygger på «Leichtathletik-Europameisterschaften 1998/Medaillenspiegel» frå ,  den 4. august 2013.  
 

Budapest
1998
Sport i 1998
EM i friidrett 2002

Europameisterskapen i friidrett 2002 vart avvikla på Olympiastadion i München i tida 6. – 11. august 2002. Gjennom meisterskapen vart det tevla i 24 øvingar for menn og 22 øvingar for kvinner. Utøvarar frå 47 land deltok i meisterskapen.

Robert Korzeniowski frå Polen gjekk inn til verdsbestetid i 50 kilometer kappgang med 3.36.39. Paula Radcliffe frå Storbritannia sette europarekord på 10 000 meter med 30.01,0 minuttar.

Kappgjengaren Trond Nymark stod for den beste norske prestasjonen då han vart nummer fem på 50 km. Gunnhild Halle Haugen kom på åttandeplassen både på 5000 m og 10 000 m, same plassering fekk Karl Johan Rasmussen i maraton-øvinga.

Menn

100 m 

Dato: 7. august
Vind: -0,3 m/s
Med tida 9,96 sekundar vart Dwain Chambers tildelt gullmedaljen. Fire år seinare vart han av det internasjonale friidrettsforbundet (IAAF) frådømt sigeren, då det med nye metodar vart funne  dopingmiddel i prøven hans. Francis Obikwelu og dei andre utøvarane rykte då fram ein plass på resultatlista.

200 m 

Dato: 9. august
Vind: -0,5 m/s

400 m 

Dato: 8. august

800 m 

Dato: 11. august

1500 m 

Dato: 8. august

5000 m 

Dato: 11. august

10 000 m 

Dato: 7. august

Maraton 

Dato: 11. august

20 km kappgang 

Dato: 6. august

50 km kappgang 

Dato: 8. august

110 m hekk 

Dato: 10. august
Vind: +0,4 m/s

400 m hekk 

Dato: 9. august

3000 m hinder 

Dato: 10. august

4 × 100 m stafett 

Dato: 11. august
Storbritannia sigra med tida 38,19 sekundar, men mista gullmedaljen i 2006 då det viste seg at  Dwain Chambers var dopa. Dei andre laga rykte då fram ein plass på resultatlista.

4 × 400 m stafett 

Dato: 11. august

Høgdehopp 

Dato: 8. august

Stavhopp 

Dato: 10. august

Lengdehopp 

Dato: 11. august

Tresteghopp 

Dato: 8. august

Kulestøyt 

Dato: 6. august

Diskoskast 

Dato: 11. august

Sleggjekast 

Dato: 7. august

Spydkast 

Dato: 9. august

Tikamp 

Dato: 7./8. august
Poengverdi frå 1985

Kvinner

100 meter 

Dato: 7. august
Vind: -0,7 m/s

200 meter 

Dato: 9. august
Vind: -0,3 m/s

400 meter 

Dato: 8. august

800 meter 

Dato: 8. august

1500 m 

Dato: 11. august

5000 m 

Dato: 10. august

10 000 meter 

Dato: 6. august

Maraton 

Dato: 10. august

20 km kappgang 

Dato: 7. august

100 meter hekk 

Dato: 9. august
Vind: -0,7 m/s

400 m hekk 

Dato: 8. august

4 × 100 meter stafett 

Dato: 11. august

4 × 400 m stafett 

Dato: 11. august

Høgdehopp 

Dato: 11. august

Stavhopp 

Dato: 9. august

Lengdehopp 

Dato: 7. august

Tresteghopp 

Dato: 10. august

Kulestøyt 

Dato: 10. august

Diskoskast 

Dato: 7. august

Sleggjekast 

Dato: 9. august

Spydkast 

Dato: 8. august

Sjukamp 

Dato: 9./10. august
Poengverdi frå 1980

Medaljetabell

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Leichtathletik-Europameisterschaften 2002» frå ,  den 4. august 2013.  
 
Denne artikkelen bygger på «Leichtathletik-Europameisterschaften 2002/Medaillenspiegel» frå ,  den 4. august 2013.  
 

2002
Sport i 2002
München
Skedsmo kyrkje

Skedsmo kyrkje er ei kyrkje frå ca. 1180 i Lillestrøm kommune i Viken fylke. Ho vart oppført ca. 1180 på staden for ei eldre kyrkje. I 1858–64 vart kyrkja utvida til krosskyrkje og restaurert etter planar av Heinrich Ernst Schirmer og Wilhelm von Hanno.

Kyrkja har gamalt interiør, mellom anna ein av dei eldste preikestolane i Noreg.

Bilete

Bakgrunnsstoff
 Sigrid og Håkon Christie: Skedsmo kirke i «Norges kirker»
 Lokalhistorie i Skedsmo
 Lokalhistoriewiki om kyrkja
 Kyrkjesøk om kyrkja 
 Skedsmo kyrkjelege fellesråd om kyrkja
 
 

Heinrich Ernst Schirmer
Kyrkjer i Lillestrøm
Kulturminne i Lillestrøm
Norske kyrkjer frå 1100-talet
Norske steinkyrkjer frå mellomalderen
Kyrkjer i Nedre Romerike prosti
Krosskyrkjer i Noreg
Valkyrkjer i 1814
Sørum kyrkje i Akershus

Sørum kyrkje er ei langkyrkje av stein i Lillestrøm kommune, Viken fylke. Kyrkja var ei av tre tridjungskyrkjer på Romerike i mellomalderen (saman med Nes og Skedsmo), og det har elles vore fleire andre kyrkjer i området.

Kyrkja vart restaurert eit par gonger på 1900-talet, og sakristiet nord for koret er frå 1953. Det gamle inventaret er satt i stand etter å ha vore måla over.

På kyrkjegarden står eit gravmæle med hjulkross frå mellomalderen. Gravkapellet er teikna av Ole Stein og vart oppført i 1934.

Bakgrunnsstoff 
 Sigrid og Håkon Christie: Sørum kirke i «Norges kirker»
 
 
 Kyrkjesøk – Sørum kirke, Sørum
 Sørum kommune om kyrkjene i Sørum 
 Blaker og Sørum historielag om gamle kyrkjer 
 

Kyrkjer i Lillestrøm
Kulturminne i Lillestrøm
Langkyrkjer i Borg bispedømme
Norske kyrkjer frå 1100-talet
Norske steinkyrkjer frå mellomalderen
Kyrkjer i Østre Romerike prosti
Valkyrkjer i 1814
Freda bygg i Viken
VM i friidrett 2011

Verdsmeisterskapen i friidrett 2011, det 13. i rekka, vart avvikla i Daegu i Sør-Korea mellom 27. august og 4. september 2011. Gjennom meisterskapen vart det tevla i 24 øvingar for menn og 23 for kvinner. Frå 198 deltakarland vart påmeldt 1 945 utøvarar. 

I meisterskapen vart sett ein verdskrekord. Jamaica sine fire utvalde på 4x100 meter stafett; Nesta Carter, Michael Frater, Yohan Blake og Usain Bolt gjennomførte løpet på 37,04 sekundar.

Spydkastaren Andreas Thorkildsen vann den einaste norske medaljen i meisterskapen, ein sølvmedalje. Jaysuma Saidy Ndure vart nummer fire på 200 meter, medan Ingvill Måkestad Bovim kom på sjetteplass på 1500 meter.

Menn

100 meter
 

Dato: 28. august

200 meter

Dato: 3. september

400 meter

Dato: 30. august

800 meter

Dato: 30. august

1500 meter

Dato: 3. september

5000 meter

Dato: 4. september

10 000 meter

Dato: 28. august

Maraton

Dato: 4. september

20 km kappgang

Dato: 28. august

50 km kappgang

Dato: 3. september

110 m hekk

Dato: 29. august

400 m hekk

Dato: 1. september

3 000 meter hinder

Dato: 1. september

4 x 100 m stafett

Dato: 4. september

4 x 400 m stafett

Dato: 2. september

Høgdehopp 

Dato: 1. september

Stavhopp 

Dato: 29. august

Lengdehopp 

Dato: 2. september

Tresteghopp 

Dato: 4. september

Kulestøyt

Dato: 2. september

Diskoskast

Dato: 30. august

Sleggekast

Dato: 29. august

Spydkast

Dato: 3. september

Tikamp

Dato: 28. august

Kvinner

100 meter 

Dato: 29. august

200 m 

Dato: 2. september

400 m 

Dato: 29. august

Amantle Montsho tok Botswanas aller fyrste VM-medalje.

800 m 

Dato: 4. september

Kostetskaja sin femteplass vart annullert av Det internasjonale friidrettsforbundet (IAAF) i juli 2014.

1500 m 

Dato: 1. september

5 000 meter 

Dato: 2. september

10 000 m 

Dato: 27. august

Maraton 

Dato: 27. august

20 km kappgang 

Dato: 31. august

100 m hekk 

Dato: 3. september

400 m hekk 

Dato: 1. september

3 000 meter hinder 

Dato: 30. august 

Zaripova si gullmedalje vart annullert i 2016.

4 x 100 meter stafett 

Dato 4. september

Trinidad & Tobago si plassering vart annullert i 2015.

4 x 400 meter stafett 

Dato: 3. september 

Russland og Ukrainas plasseringar vart annullert i 2017

Høgdehopp 

Dato: 3. september

Stavhopp 

Dato: 30. august

Lengdehopp 

Dato: 28. august

Tresteghopp 

Dato: 1. september

Kulestøyt 

Dato: 29. august

Diskoskast 

Dato: 28. august

Sleggjekast 

Dato: 4. september

Spydkast 

Dato: 2. september

Sjukamp 

Dato: 29./30. august

Notar

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Leichtathletik-Weltmeisterschaften 2011/Medaillenspiegel» frå ,  den 4. august 2013.  

2011
Sport i 2011
Mount Aspiring/Tititea

Mount Aspiring/Tititea er det høgaste fjellet på New Zealand, utanom regionen der Aoraki/Mount Cook ligg.

Fjellet ligg i Otago, i nasjonalparken Mount Aspiring National Park, og høgda er 3 033 moh.. Maoriane kallar fjellet Tititea, som kan omsetjast med glinsande tind. Det fekk namnet sitt i desember 1857 av sjefslandmålaren i Otago Province, John Turnbull Thomson. Det vert også ofte kalla «Matterhorn på den sørlege halvkula», på grunn av den pyramideforma spissen når ein ser fjellet frå Dart River. Dei første som nådde toppen var major Bernard Head og kjentmennene Jack Clarke og Alec Graham den 13. november 1909. Følgjet til Head klatra til toppen på vestsida frå isbreen Bonar Glacier, ei rute som ikkje vart klatra på nytt før 1965 .

Mount Aspiring/Tititea ligg litt vest for «det store skiljet» (Søralpane), 30 kilometer vest for innsjøen Lake Wanaka. Det ligg ved knutepunktet til tre store bresystem — Bonar Glacier, som tømmer seg i Waipara River, og Volta og Therma Glacier, som båe tømmer seg i Waitoto River. Waipara er tilførsleelv til Arawhata River, og både Arawhata og Waitoto renn ut i Tasmanhavet på vestkysten, mellom Haast og Jackson Bay. 

Den mest brukte ruta opp på Mount Aspiring er opp gjennom West Matukituki Valley, som ligg ved enden av ein 50 kilometer lang veg frå Wanaka ved Raspberry Flat. Frå her gir eit nettverk med hytter utgangspunkt forklatrarar. Den første er Mount Aspiring Hut, som ligg åtte kilometer (eller om lag to timars gange) frå enden av vegen.

Referansar 

Denne artikkelen bygger på «Mount Aspiring / Tititea» frå ,  den 4. august 2013.  
 

Fjell på New Zealand
Mount Aspiring National Park
Søralpane
Final Fantasy

Final Fantasy er ein franchise skipa av Hironobu Sakaguchi og eige av Square Enix som mellom anna inkluderer videospel og filmar. Det fyrste spelet i serien kom ut i 1987. Dei fleste spela i Final Fantasy-serien er ikkje relatert med kvarandre.

Spel

Det finst særs mange Final Fantasy-spel. I den nummererte hovudserien er det til no utgjeve tretten spel og det har blitt utgjeve filmar og seriar med opphav frå Final Fantasy-serien.

Alle utgjevingsdatoane i denne lista er for Japan.

Oppfylgjarar og relaterte titlar 
 The Final Fantasy Legend (Makaitoushi SaGa) – 1989 – Game Boy.
 Final Fantasy Legend II (SaGa II) – 1991 – Game Boy.
 Final Fantasy Legend III (SaGa III) – 1993 – Game Boy.
 Mystic Quest (Final Fantasy Adventure) – 1991 – Game Boy.
 Mystic Quest Legend – 1992 – Super Nintendo Entertainment System.
 Final Fantasy Tactics – 1997 – PlayStation.
 Final Fantasy Tactics Advance – 2003 – Game Boy Advance.
 Chocobo's Mysterious Dungeon – 1997 – PlayStation.
 Chocobo's Mysterious Dungeon 2 – 1998 – PlayStation.
 Chocobo Racing – 1999 – PlayStation.
 Chocobo Stallion – 1999 – PlayStation.
 Chocobo Land – 2002 – Game Boy Advance.
 Kingdom Hearts – 2002 – PlayStation 2.
 Kingdom Hearts: Chain of Memories – 2004 – Game Boy Advance.
 Kingdom Hearts II – 2005  – PlayStation 2.
 Final Fantasy: Crystal Chronicles – 2003 – Nintendo GameCube.
 Final Fantasy X-2 – 2003 – PlayStation 2.
 Final Fantasy Crystal Chronicles Crystal Bearers – 2009 &ndash Nintendo Wii

 Annet medium 
 Final Fantasy: The Legend of Crystals – 1994 – Anime på fire episodar.
 Final Fantasy: The Spirits Within – 2001 – Animert langfilm.
 Final Fantasy: Unlimited – 2001 – Anime på 25 episodar.
 Final Fantasy VII Advent Children – 2005 – Animert langfilm.
 Last Order: Final Fantasy VII – 2005 – Animert kortfilm.

Kjelder
 Delar av denne artikkelen er omsett frå Final Fantasy'' på bokmål wikipedia. 

Final Fantasy
Videospelfranchiser
Vårlauk

Vårlauk er ei nemning for matlauk hausta tidleg, før laukdanninga er blitt markert. Ein kan bruka ulike typar lauk til vårlauk, som kepalauk (vanleg lauk) eller pipelauk. Både rot og plante av vårlauk blir brukt til mat, og han kan både etast rå, steikt og kokt. Han er særleg vanleg i asiatisk matlaging.

Vårlauk kan ha mange ulike utformingar, både lange og slanke som purre og lubnare, rundare og meir laukaktige. Dersom ein nytter raudlauk kan lauken vera raudleg, elles er han kvit nedst og grøn øvst.

Kjelder

Vårløk (2012, 8. mars) i Store norske leksikon. Henta 4. august 2013. 
 Arabella Boxer, krydder og urter (Gyldendal, 2000)

Bakgrunnsstoff

Laukslekta
Grønsaker