alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Gangesdelfin

Gangesdelfin (Platanista gangetica) eller susu er ein elvedelfin som lever i store elvesystem i Bangladesh, India og Nepal. Han er i nær slekt med indusdelfin, og dei to populasjonane er i dag gjerne rekna som underartar av den same arten - Platanista gangetica, med gangesdelfinen som underarten Platanista gangetica gangetica. Dei to populasjonane av sørasiatiske elvedelfinar er fråskilde, men treng ikkje ha vore det så lenge. Fram til sein pliocen levde dei i det same elvesystemet, og tilmed i historisk tid kan det ha funne stad utveksling av individ mellom elvane.

Gangesdelfin lever i elvesystema Ganges-Brahmaputra-Meghna og Karnaphuli-Sangu. Delfinane lever i elvedeltaet og så langt oppover dei kan koma før dei blir stoppa av grunt vatn, stryk, demningar eller andre stengsel.

Det er usikkert kor mange individ som finst av delfinen. På 1980-talet føreslo forskarar ein bestand på 4-5000 individ, medan i 1997 rekna ein han på mindre enn 2000. IUCN legg fram 1 200–1 800 individ som ei lågare grense.

Gangesdelfin er verna overalt i leveområdet sitt, men blir framleis noko jakta for kjøtet og feittet sitt. Ureining av elvene og fragmentering av leveområdet grunna oppdemming og vassmangel som gjer elvane grunne er andre trugsmål mot delfinen.

Kjelder

Bakgrunnsstoff

 Ganges River dolphin ved wwf.panda.org
 Don E. Wilson & DeeAnn M. Reeder (Hrsg): Platanista minor  i Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (3rd ed).

Elvedelfinar

Dyr i Bangladesh
Dyr i India
Dyr i Nepal

Ganges
Brahmaputra
Hans Hønsi

Hans Hønsi () var ein norsk forfattar og postmann frå Vik.

Hønsi jobba som vegarbeidar fram til 1943. Deretter byrja han i posten, der han heldt fram til 1986.

Bibliografi

Bøker

I tidsskrift - eit utval
Lokalhistoriske artiklar Sogn og Fjordane

Kjelder
Pridlao. Nr 2, 2004, s. 11. Utg. av Vik Lokalhistoriske Arkiv

Bakgrunnsstoff
Om Hans Hønsi i Lokalhistoriske artiklar Sogn og Fjordane

Forfattarar frå Vik
Folk frå Vik
Norske lyrikarar
Lüneburger Heide

Lüneburger Heide, som på lågtysk heiter Lümbörger Heid, er eit stort og for det meste flatt lynghei- (hede-), geest- og skogslandskap nordaust i delstaten Niedersachsen i Tyskland. Namnet har dette området fått etter byen Lüneburg, og femner om hovudparten av det som i tidlegare tider var fyrstedømet Lüneburg.

Deler av Lüneburger Heide vert no teke vare på som naturpark, det vil seie at det er eit verna og vedlikehalde kulturlandskap. Dette lyngheilandskapet oppstod allereie i yngre steinalder som fylgje av at menneske hogg og brente den skogen som då stod der for å nytte området framfor alt til beiteland for husdyr, då jordbotnen av sand og aur er lite egna til dyrking. Fram mot byrjinga av 1800-talet dekka slike lyngheier (geest-område) store delar av Nord-Tyskland, men no er det for det meste berre dei sentrale områda av Lüneburg Heide som er att.

Bakgrunnsstoff

Geografi i Niedersachsen
Anders O. Klakegg

Anders O. Klakegg () var ein norsk bonde og forfattar frå Klakegg i Jølster kommune. Han var odelsgut og tok over farsgarden, men i 1956 pakta han vekk garden for å kunne skrive. Han gav ut fleire romanar med handling frå Jølster på 1600-talet. Han har også gitt ut bok om Nikolai Astrup og ættesoge for Jølster.
Klakegg hadde Statens garantiinntekt for forfattarar. I 1986 vart han tildelt Kongens fortenestemedalje.

Bibliografi

Bøker

I bøker - eit utval

I tidsskrift - eit utval
 Lokalhistoriske artiklar Sogn og Fjordane

Kjelder
 Om Anders O. Klakegg i Allkunne
 Gravminner i Norge
 Ord gjennom år : dikting og diktarar frå Sunnfjord og Nordfjord 1700-1986 : med bibliografi : ein antologi ved Carl Lauritz-Iversen. Naustdal : Sogn og Fjordane forlag, 1990. ISBN 8290576137

Bakgrunnsstoff
Om Anders O. Klakegg i Lokalhistoriske artiklar Sogn og Fjordane

Forfattarar frå Jølster
Folk frå Jølster
Norske romanforfattarar
Norske sakprosaforfattarar
Jarle I. Grønfur

Jarle I. Grønfur () er ein norsk murar og forfattar.
Han er fødd i Stryn og vaks opp i Jølster. Grønfur debuterte i Norsk Barneblad og har skrive fleire noveller i Magasinet for alle og Alle menn.

Bibliografi

Bøker

Kjelder

 Ord gjennom år : dikting og diktarar frå Sunnfjord og Nordfjord 1700-1986 : med bibliografi : ein antologi ved Carl Lauritz-Iversen. Naustdal : Sogn og Fjordane forlag, 1990.  ISBN 8290576137

Bakgrunnsstoff
Om Jarle I. Grønfur i Lokalhistoriske artiklar Sogn og Fjordane

Forfattarar frå Jølster
Folk frå Jølster
Norske romanforfattarar
Norske barnebokforfattarar
Alois Stadlober

Alois Stadlober () er ein austerriksk tidlegare langrennar frå Judenburg i Steiermark. Han vann både ein gull- og ein sølvmedalje under Ski-VM 1999 på austerriksk heimebane i Ramsau.

Aktiv
Stadlober VM-debuterte under Ski-VM 1982 i Oslo, der han vart nummer 25 på 15 km. I åra framover hamna han langt nede på resultaltlistene i internasjonale renn. Fyrst med sjetteplassen på 30 km i Ski-VM 1991 i italienske Val di Fiemme viste han at han kunne ta kampen opp om topplassane. Under dei olympiske vinterleikane 1992 i Albertville og 1994 på Lillehammer gjorde han sine beste renn på 10 km, og vart høvesvis nummer åtte og ti. Tre år seinare kom han på niandeplass på same distansen under Ski-VM 1997 i Trondheim.

Då verdsmeisterskapen i nordiske greiner fann stad i Ramsau vinteren 1999 presterte Stadlober og dei andre austerrikske langrennsløparane overmåte godt. Stadlober vart nummer fem både i opningstevlinga 30 km, og i den avsluttande femmila. I mellom dei to tevlingane gjekk han den andre etappen for Austerrike i 4 x 10 km stafett, ei tevling som enda med at lagkameraten Christian Hoffmann spurtslo Thomas Alsgaard og Noreg i kampen om gullmedaljen. Markus Gandler og Mikhail Botvinov var dei to andre som stod for den eineståande triumfen. Stadlober tok elles sølvmedaljen på 10 km, 15 sekundar bak den suveren vinnaren, Mika Myllylä frå Finland, og 2,4 sekundar føre nordmannen Odd-Bjørn Hjelmeset.

Ymse
Stadlober er gift med den tidlegare alpine skirennaren Roswitha Steiner, dottera deira, Teresa Stadlober, har tevla i internasjonalt langrenn.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Alois Stadlober» frå ,  den 18. februar 2016.  
 

Austerrikske langrennsløparar
Verdsmeistrar i langrenn
Austerrikske deltakarar under vinter-OL 1984
Langrennsløparar under vinter-OL 1984
Austerrikske deltakarar under vinter-OL 1988
Langrennsløparar under vinter-OL 1988
Austerrikske deltakarar under vinter-OL 1992
Langrennsløparar under vinter-OL 1992
Austerrikske deltakarar under vinter-OL 1994
Langrennsløparar under vinter-OL 1994
Austerrikske deltakarar under vinter-OL 1998
Langrennsløparar under vinter-OL 1998
Per Fett

Per Fett () var ein norsk arkeolog og konservator, frå Oslo. 

Per Fett tok magistergraden i 1934, og var heile sitt yrkesaktive liv tilsett ved Bergen Museum. Han forska mykje på helleristningar og jarnaldermateriale, men er best kjend for det store arbeidet han la ned i å registrere dei vestnorske fornminna, som kravde at han reiste ikring og fann fram til kvart einskild fornminne. Forminna vart stadfesta og skildra i dei prenta hefta Førhistoriske minne på Vestlandet, digitalisert i det såkalla Dokumentasjonsprosjektet. Til saman vart det 80 hefte, eit for kvart prestegjeld i Hordaland, Sogn og Fjordane og Sunnmøre, som var Bergen Museums geografiske ansvarsområde.

Per Fett var son av tidlegare riksantikvar Harry Fett, og far til Tryggve Fett , seniorrådgjevar ved Bymuseet i Bergen.

Per Fett var gift med arkeologen Eva Fett.

Referansar

Bakgrunnsstoff 
 Interview: Eva og Per Fett av Knut Andreas Bergsvik (PDF 1988)

Norske arkeologar
Norske museumsfolk
Anne Lindboe

Anne Lindboe () er ein norsk barnelækjar og forskar. Ho var barneombod frå 2012 til 2018.

Kjelder 

Norske embets- og tenestefolk
Norske barnelegar
Bente-Helen Schei

Bente-Helen Schei () er ein norsk barnevernspedagog og familieterapeut.  Ho vaks opp i Svelgen i Bremanger kommune og er busett i Bergen.

I 2014 gav ho ut Fletteboka.

Bibliografi

Kjelder
 Forlaget Press

Forfattarar frå Bremanger
Einskildkvinner
Norske sakprosaforfattarar
Marco Albarello

Marco Albarello () er ein italiensk tidlegare langrennar frå Aosta som vart verdsmeister på 15 km under Ski-VM 1987 i Oberstdorf og vann OL-gull i 4 x 10 km stafett på Lillehammer.

Aktiv
Albarello gjekk startetappen for det italienske laget som vann sølvmedalja i 4 x 10 km stafett under Ski-VM 1985 i Seefeld, individuelt vart han nummer 17 på 15 km. To år seinare overraska han stort då han vann km i verdsmeisterskapen i vesttyske Oberstdorf, knappe sju sekundar føre svenske Thomas Wassberg.

Under dei olympiske leikane 1992 i Albertville, kjempa Albarello heilt i toppen i fleire av tevlingane. På opningsdistansen 30 km vart han fjerdemann, slått av tre nordmenn. Deretter tok han sølvmedaljen på 10 km, 19 sekund bak den suverene vinnaren, Vegard Ulvang. Albarello enda så på fjerplassen i den etterfylgjande jaktstarten. Til sist fekk han eit OL-sølv då Italia sitt stafettmannskap gjekk frå dei hine laga, utanom dei norske triumfatorane.

Italia og Albarello sikra seg eit nytt stafettsølv då Ski-VM 1993 gjekk av stabelen i Falun i Sverige. I same meisterskapen kom Albarello på fjerdeplass på 30 km. Året etter vann han bronsemedalja på 10 km under vinterleikane på Lillehammer, einast Bjørn Dæhlie og Vladimir Smirnov gjekk fortare. Nokre dagar etterpå var Albarello med på ein historisk OL-siger då ankermann Silvio Fauner slo Bjørn Dæhlie i spurten i 4 x 10 km stafett. Albarello gjekk den andre etappen, Maurilio De Zolt den fyrste og Giorgio Vanzetta den tredje.

Albarello vann nye stafettmedaljar under VM 1995 og OL 1998. I Thunder Bay vart det VM-bronse saman med Fulvio Valbusa, Fabio Maj og Silvio Fauner, tre år seinare tok same gjengen OL-sølv i Nagano. Etter OL-sesongen 1998 la Albarello opp, nær 38 år gammal.

Kjelder
Sportsboken, aktuelle årgangar.

Bakgrunnsstoff

 

Italienske langrennsløparar
Olympiske medaljevinnarar i langrenn
Olympiske meistrar for Italia
Olympiske sølvmedaljevinnarar for Italia
Olympiske bronsemedaljevinnarar for Italia
Italienske deltakarar under vinter-OL 1988
Langrennsløparar under vinter-OL 1988
Medaljevinnarar under vinter-OL 1992
Italienske deltakarar under vinter-OL 1992
Langrennsløparar under vinter-OL 1992
Medaljevinnarar under vinter-OL 1994
Italienske deltakarar under vinter-OL 1994
Langrennsløparar under vinter-OL 1994
Medaljevinnarar under vinter-OL 1998
Italienske deltakarar under vinter-OL 1998
Langrennsløparar under vinter-OL 1998
Here Today and Gone Tomorrow

«Here Today and Gone Tomorrow» er ein song skriven av Leroy «Sugarfoot» Bonner, Joe Harris, Marshall «Rock» Jones, Ralph «Pee Wee» Middlebrooks, Dutch Robinson, Clarence «Satch» Satchell og Gary Webster frå Ohio Players for albumet deira Observations in Time i 1969.

David Bowie spelte songen på  this track live on Diamond Dogs-turneen i 1974 (som «Here Today, Gone Tomorrow»). Ein versjon av songen vart spelt inn live og gjeven ut som bonusspor på Rykodisc-utgåva av konsertalbumet David Live i 1990. I 2005 kom albumet ut på ny på Virgin Records/EMI med den komplette og korrekte rekkefølgja på songane.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Here Today and Gone Tomorrow» frå ,  den 19. februar 2016. 
 oppgav desse kjeldene:

Ohio Players-songar
David Bowie-songar
Songar frå 1969
Havskjelpadder

Havskjelpadder (Chelonioidea) er ei gruppe skjelpadder som lever hovuddelen av livet i havet. Dei er gode symjarar og dykkarar. Ekstremitetane deira er omforma til luffar. Framlemmane er svært store, medan baklemmane er mykje mindre. Dei kan ikkje trekka hovudet sitt inn i skalet.

Havskjelpadder lever typisk i tropiske og subtropiske område, ofte langt frå kysten. Dei kjem på land berre for å leggja egg. Desse grev dei ned i sanden og lét solvarmen klekka dei. Kvar hoe kan leggja opptil 200–300 egg i året. Utklekkinga tek 6–10 veker. Ungane frå dei nyklekte egga kryp straks mot havet.

Artar (utval)
 Bastardskjelpadde (Lepidochelys olivacea)
 Glattkarett, uekte karett (Caretta caretta)
 Havlêrskjelpadde (Dermochelys coriacea)
 Karett, ekte karett (Eretmochelys imbricata)
 Grøn havskjelpadde (Chelonia mydas)

Slekter
 Cheloniidae
 Caretta
 Eretmochelys
 Lepidochelys
 Natator
 grøn havskjelpadde
 Dermochelyidae
 havlêrskjelpadde
 Protostegidae (utdøydd)
 Toxochelyidae (utdøydd)
 Thalassemyidae (utdøydd)

Kjelder

Bakgrunnsstoff
{{commonskat{

Skjelpadder
Marinbiologi
Pietro Piller Cottrer

Pietro Piller Cottrer () er ein italiensk tidlegare langrennar frå Pieve di Cadore i Belluno-provinsen. Han vart verdsmeister på 15 km i 2005 og olympisk meister med Italia i 4 x 10 km stafett i 2006. I perioden 1997-2010 vann han fire OL-medaljar og tre VM-medaljar.

Aktiv
Cottrer slo gjennom i 1997-sesongen med fjerdeplass på tremila og stafettbronse i Ski-VM 1997 i Trondheim. Seinare i sesongen vann han ein klar siger på 50 km i Holmenkollen.

Under dei olympiske leikane i Salt Lake City i 2002 kjempa Cottrer i toppen i fleire av øvingane. På 30 km vart han nummer fire, deretter kom han på sjetteplass i 20 km skibyte, før han gjekk tredje etappen for Italia sitt sølvlag i 4 x 10 km stafett.

På Beitostølen 26. november 2003 vann Cottrer sin andre siger i eit verdscuprenn, sju sesongar etter den fyrste. Under verdsmeisterskapen i Oberstdorf i 2005 vann han gullmedaljen på 15 km, 11 sekundar framom landsmannen Fulvio Valbusa. Midt i desember 2005 vann han verdscuprennet over 15 km i Canmore. Då vinterleikane 2006 fann stad heime i Italia opna Cottrer med å sikre seg bronsemedalja i 30 km skibyte, like bak vinnaren Jevgenij Dementjev frå Russland og norske Frode Estil. Saman med Valbusa, Giorgio Di Centa og ankermann Cristian Zorzi syrgde han så for gull til arrangørlandet i 4 x 10 km stafett.

Cottrer fekk bronsemedaljen på 30 km under Ski-VM 2007 i Sapporo, slått i spurten av tyskarane Axel Teichmann og Tobias Angerer. Sesongen 2008 noterte han seg for to tevlingssigrar i verdscupen i langrenn, og enda på tredjeplass i turneringa då poenga vart talde opp ved sesongslutt. I januar 2009 vann han sitt sjette og siste verdscuprenn, ein 30 km med skibyte i OL-løypene i Whistler Mountain i Canada. Under Vinter-OL året etter tok han i same løypene sølvmedalja på 15 km, 24 sekundar bak den suveren vinnaren, sveitsaren Dario Cologna.

Cottrer deltok i 2011 i sitt åttande verdsmeisterskap på ski, utan å gjere seg gjeldande i nokon av tevlingane. Han la opp etter 2013-sesongen.

Kjelder
Sportsboke, aktuelle årgangar.

Italienske langrennsløparar
Verdsmeistrar i langrenn
Olympiske medaljevinnarar i langrenn
Olympiske meistrar for Italia
Olympiske sølvmedaljevinnarar for Italia
Olympiske bronsemedaljevinnarar for Italia
Italienske deltakarar under vinter-OL 1998
Langrennsløparar under vinter-OL 1998
Medaljevinnarar under vinter-OL 2002
Italienske deltakarar under vinter-OL 2002
Langrennsløparar under vinter-OL 2002
Medaljevinnarar under vinter-OL 2006
Italienske deltakarar under vinter-OL 2006
Langrennsløparar under vinter-OL 2006
Medaljevinnarar under vinter-OL 2010
Italienske deltakarar under vinter-OL 2010
Langrennsløparar under vinter-OL 2010
Vincent Vittoz

Vincent Vittoz () er ein fransk tidlegare langrennar frå Annecy, som i 2005 vart verdsmeister på 30 km og nummer to i verdscupen i langrenn.

Aktiv
Vittoz fekk sitt internasjonale gjennombrot i desember 2000 med ein andre- og ein tredjeplass i verdscupen. Han tok sin fyrste av sju individuelle sigrar i verdscupen då han 23. november 2002 vann 10 km fristil i svenske Kiruna.

Gjennom 2005-sesongen vann Vittoz tre tevlingar i verdscupen i langrenn. Fyrst vann han 15 km fristil i finske Kuusamo i sluttten av november månad, 1,8 sekund framom tyske Axel Teichmann. Tre veker seinare gjekk han til topps i ein 30 km med skibyte i Ramsau, og midt i januar tok han sin tredje verdscuptriumf i tsjekkiske Nove Mesto. Høgdepunktet for sesongen kom så under Ski-VM 2005 i Oberstdorf, der han spurta inn til gullmedalja i 30 km skibyte, 0,8 sekundar føre Giorgio Di Centa frå Italia og norske Frode Estil. Samanlagt enda Vittoz på andreplass i verdscupen, einast Axel Teichmann plukka fleire poeng.

I OL-sesongen 2006 hamna Vittoz på tredjeplass i verdscupen, med ein einsleg tevlingssiger i Nove Mesto. Også i 2007 og 2008 vann han eitt verdscuprenn for sesongen. I tillegg sikra han seg sigeren i to etapperenn i verdscupturnear. Til saman var han 23 gongar på pallen etter verdscuprenn.

Vittoz la opp i 2011.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Vincent Vittoz» frå ,  den 21. februar 2016.  
 

Franske langrennsløparar
Verdsmeistrar i langrenn
Franske deltakarar under vinter-OL 1998
Langrennsløparar under vinter-OL 1998
Franske deltakarar under vinter-OL 2002
Langrennsløparar under vinter-OL 2002
Franske deltakarar under vinter-OL 2006
Langrennsløparar under vinter-OL 2006
Franske deltakarar under vinter-OL 2010
Langrennsløparar under vinter-OL 2010
Deltakarar under Ski-VM 1997
Deltakarar under Ski-VM 1999
Deltakarar under Ski-VM 2001
Deltakarar under Ski-VM 2003
Deltakarar under Ski-VM 2005
Deltakarar under Ski-VM 2007
Deltakarar under Ski-VM 2009
Deltakarar under Ski-VM 2011
Raudbeinhonningkrypar

Raudbeinhonningkrypar (Cyanerpes cyaneus) er ein fugl i tanagarfamilien.
Han lever i nordlege del av neotropisk område frå det sørlege Mexico, Trinidad og Tobago, sørover til Peru, Bolivia og sentrale Brasil inkludert Rio de Janeiro. I tillegg lever han på Cuba der han truleg er innført.

Skildring 

Raudbeinhonningkryparar er i gjennomsnitt 12,2 centimeter lange, veg 14 gram og har eit middels langt svart, litt nedbøygd nebb. Praktdrakta til hannar er fiolettblå med svarte venger, hale og rygg, og lysraude bein. Krona er turkis, og undersida av vengen som berre er synleg under flyging, er sitrongul. Etter hekkesesongen, myter han til ei mørkare fjørdrakt, eklipsdrakt, hovudsakleg grøn med svarte venger.

Hoer og ungfuglar er hovudsakleg grøne, med bleikare, svakt stripa underside. Beina er raudbrune hos hoer, og brune hos unge fuglar.

Lætet til raudbeinhonningkryparar er ein tynn, høgtona 'tsip'.

Raudbeinhonningkryparar lever ofte i små grupper, ein finn dei i  skogkanten, i open skog, og i kakao og sitrusplantasjar der dei lever av frukt , leddyr og nektar. Han immiterer ofte lætet til  øgleugle, Glaucidium brasilianum.

Hoa byggjer eit lite koppforma reir i eit tre, og rugar kullet av to brunflekka, kvite egg i 12-13 dagar. Ungane treng ytterlegare 14 dagar til dei er flygedyktige.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Red-legged Honeycreeper» frå ,  den 21. februar 2016.  
  
 Hilty, S. (2016).  Red-legged Honeycreeper (Cyanerpes cyaneus) In: del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.) (2016). Handbook of the Birds of the World Alive. Lynx Edicions, Barcelona. Henta den 21. februar 2016 
BirdLife International (2016) Species factsheet: Cyanerpes cyaneus. Henta frå http://www.birdlife.org den 21. februar 2016
Referansar

Bakgrunnsstoff 

Fuglar i den neotropiske regionen
tanagarfamilien
Honningkryparar

Honningkryparar, Cyanerpes, er ei biologisk slekt av fire fugleartar tanagarfamilien. Dei lever i neotropiske område frå Mexico sør til Brasil.

Habitatet er i trekroner i skog eller utkanten av skog. Som namnet ymtar om, er dei spesialiserte nektaretarar med lange, boga nebb.

Dei fire honningkryparartane i slekta har fargerike  bein, lange venger og ein kort hale. Hannane er vanlegvis skinande lillablå og hoene grønaktige.

Grønhonningkrypar, Chlorophanes spiza, deler òg fellesnemninga honningkrypar, men er klassifisert i si eiga slekt. Han har eit større, tjukkare nebb enn Cyanerpes-slekta, og er mindre sterkt avhengig av nektar.

Artslista
Cyanerpes i rekkjefølgje etter Clementslista versjon 6.10 frå august 2015 med norske namn etter Norske navn på verdens fugler.     
 Dverghonningkrypar, Cyanerpes nitidus, Short-billed Honeycreeper
 Gulbeinhonningkrypar, Cyanerpes lucidus, Shining Honeycreeper
 Purpurhonningkrypar, Cyanerpes caeruleus, Purple Honeycreeper
 Raudbeinhonningkrypar, Cyanerpes cyaneus, Red-legged Honeycreeper

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Honeycreeper» frå ,  den 21. februar 2016.

Bakgrunnsstoff 

Fuglar i den neotropiske regionen
tanagarfamilien
Fugleslekter
Ola Eiriksson Bø

Ola Eiriksson Bø () var ein norsk lærar og målmann. Han blir rekna som ein pioner innanfor den kristelege folkehøgskulen. I 1899 skipa han Valdres folkehøgskule.

Bø var gardbrukarson, og tok utdanninga si på lærarskulen på Hamar. Han arbeidde som lærar etter det. Han var tre og eit halvt år i USA og på amtsskulen i Aust-Agder frå 1897 til 1899.

Bø fekk idé om å skipa ein folkehøgskule i Valdres då han var lærar i Aust-Agder. Han innleidde om saka på ei ungdomsstemne på Rogne i Øystre Slidre kommune sommaren 1899 der Valdres ungdomslag vart skipa. Møtet gjorde vedtak om å arbeida for ein folkehøgskule, og etter eit brev frå Bø 30. juni 1899, slutta alle kommunane i Valdres seg til skuleskipingsplanen.

2. oktober 1899 vart folkehøgskulen opna for fyrste gong i mellombelse lokale på Løkje hotell i Vestre Slidre kommune. Då Valdresbanen opna i 1906, flytte skulen til garden Øvre Nes på Fagernes. I 1911 flytte så skulen til Leira der skuletunet er i dag, og sommaren 1912 vart skulebygningen sett opp. Ola Eiriksson Bø var styrar der så lenge han levde.

Frå 1901 var Bø den drivande krafta i skipinga av eit museum i Valdres, og 7. juni 1906 opna det som seinare har fått namnet Valdres Folkemuseum. Bø var formann i museumsstyret fram til han døydde.
 
Bø sat i styret for Austmannalaget frå 1903 til 1905 og var leiande i målreisinga i Valdres. I 1903 var han med og grunnla avisa Valdres.

Kjelder 
 

Folk frå Nord-Aurdal
Målfolk
Norske lærarar
Kvalme

Kvalme eller nausea (av latin nausea, og av gresk ναυσία - nausia) er ei kjensle av uro eller ubehag i den øvre delen av magesekken, med ein ufriviljug trong etter å kaste opp. Det fylgjest somme gonger av oppkast, men ikkje av regel. Langvarig kvalme blir rekna som eit utmattande symptom.

Kvalme er eit ikkje-spesifikt symptom, som tydar at det finst fleire moglege årsaker. Vanlege årsaker er rørslesjuke, ørske, uvete, mage-tarmkatarr og matforgifting. Det er ein vanleg attåtverknad ved bruk av lækjemiddel som til dømes kjemoterapeutika (cellegift) og vomitiver.  Det kan også skuldast angst, avsky og depresjon. Morgenkvalme kan oppstå i tidleg svangerskap.

Lækjemiddel som førebyggjer og mildnar kvalme blir kalla antiemetika.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Nausea» frå ,  den 21. februar 2016.  
 

Symptom og teikn med tilknyting til meltingsapparatet og buken
Mens vi venter på Melodi Grand Prix

Mens vi venter på Melodi Grand Prix var ein fjernsynsserie som gjekk på NRK1 18. og 25. februar 2016. Programmet vart vist i samband med den kommande utgåva av Melodi Grand Prix 27. februar 2016, og det vart vist klipp og fakta frå tevlinga si historie.

Sjå òg
 MGP 2016: Dagen før dagen
 Melodi Grand Prix 2016

Fotnotar

Norske fjernsynsseriar
Fjernsynsseriar på NRK1
Fjernsynsseriar frå 2016
Melodi Grand Prix 2016