alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Stand and Deliver av Adam and the Ants

«Stand and Deliver» er ein song av det britiske new wave-bandet Adam and the Ants, gjeven ut som den første singelen frå det tredje albumet deira, Prince Charming (1981). Han var den første førsteplassen til bandet i Storbritannia og låg fem veker på toppen av lista. Han blei den tredje best selde singelen i landet i 1981. Frasen «stand and deliver — your money or your life», som er nytta i teksten er ofte assosiert med landevegsfolk på 1700-talet i England.

På den amerikanske dance-lista nådde «Stand and Deliver» 38. plassen.

Musikkvideo
Kostymet og det generelle plottet i videoen syner ein sterk inspirasjon frå Monty Python-sketsjen «Dennis Moore» frå 1973, sjølv om landevegsscenariet òg nyleg hadde vore grunnlaget for den britiske TV-serien Dick Turpin med Richard O'Sullivan i hovudrolla. Videoen syner Adam Ant kledd som ein «dandy highwayman» som trugar offera sine med eit spegelbilete av dei sjølv i lite moteriktige klede. Han vert fanga men klarar å unngå å bli hengd etter å ha fått hjelp av venen sine (bandkollegaene).

Andre utgåver
«Stand and Deliver» er blitt spelt av Poppy og av indieband (Society Burning, Lynyrd's Innards,). Sugar Ray gav ut den første kjende coverversjonen i 1997 på albumet Floored.

I 2015 vart songen stemt fram som den 15. beste førsteplassen frå 1980-åra i ei undersøking på ITV.

No Doubt-versjonen

I 2009 spelte det amerikanske rockebandet No Doubt inn ein versjon av «Stand and Deliver». Dei framførte songen som det oppdikta 80-talsbandet Snowed Out i ein episode av dramaserien Gossip Girl i 2009. Han vart etter kvart gjeven ut som bonusspor på luksusutgåva av det sjette studioalbumet deira, Push and Shove, som kom 21. september 2012.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Stand And Deliver (song)» frå ,  den 6. mai 2022. 
 oppgav desse kjeldene:

Singlar frå 1981
Songar frå 1981
Adam and the Ants-songar
CBS Records-singlar
No Doubt-songar
Songar skrivne av Adam Ant
Songar skrivne av Marco Pirroni
Nummer-ein-singlar i Storbritannia
Songar produserte av Chris Hughes
Ant Rap

«Ant Rap» er ei song frå 1981 av det britiske new wave-bandet Adam and the Ants. Han er skriven av Adam Ant og Marco Pirroni og vart gjeven ut på albumet Prince Charming. Ein remiksa versjon av songen vart gjeven ut på singel og denne gjekk inn på UK Singles Chart i desember 1981, der han til slutt nådde tredjeplassen på lista.

Musikkvideoen til songen vart filma i Bodiam Castle og syner Adam Ant som har på seg ein rustning i same stil som filmen Excalibur (som kom same året og var laga av den same rustningmakaren, Terry English).

Songen vart sterkt kritisert av kritikarane og var ein av dei tidlegaste singlane med rapping som gjekk inn på singellista i Storbritannia.

B-sida til singelen var ein eldre Ant-song frå 1978 kalla «Friends».

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Ant Rap» frå ,  den 7. mai 2022. 
 oppgav desse kjeldene:

Singlar frå 1981
Adam and the Ants-songar
Songar skrivne av Marco Pirroni
Songar skrivne av Adam Ant
Songar frå 1981
CBS Records-singlar
Songar produserte av Chris Hughes
Raprock-songar
Cupfinalen i fotball 2011/Menn

Cupfinalen for menn 2011 var den siste og avgjerande kampen i Noregsmeisterskapen i fotball for menn, den 106. cupfinalen i Noreg. Kampen stod mellom Aalesunds Fotballklubb frå Ålesund og Sportsklubben Brann frå Bergen. Finalen vart avvikla sundag 6. november 2011 på Ullevaal Stadion i Oslo framfor 25 032 tilskodarar. Ålesund sigra med 2 mål mot 1 for Brann. Triumfen var Aalesund FK andre i noregsmeisterskapen, den fyrste kom i 2009.

Kampen
Costaricanaren Michael Barrantes skaut ÅFK i leiinga i det 19. minutt, via ein Brann-forsvarar. Allereie to minutt seinare skalla ungararen Zsolt Korcsmár eit hjørnespark i mål og bringa balanse i stillinga. Barrantes vart så matchvinnar med eit nytt langskot i det 38. minutt.

Laga
Ålesund FK sitt kongepokal-mannskap bestod av: Sten Grytebust, Enar Jääger, Jonatan Tollås Nation, Daniel Arnefjord (kaptein), Jo Matland, Fredrik Ulvestad, Jason Morrison, Magnus Sylling Olsen, Michael Barrantes, Demar Phillips, Edvard Skagestad. Sistnemnde gjekk ut i det 74. minutt og Peter Orry Larsen kom inn. I sluttminutta forlet Barrantes og Olsen bana, inn kom Ville Jalasto og Sander Post.

SK Brann mønstra: Piotr Leciejewski, Birkir Sævarsson, Lars Grorud, Zsolt Korcsmár, Hassan El Fakiri, Rodolph Austin, Maximiliano Bajter, Diego Guastavino, Erik Mjelde (kaptein), Kim Ojo og Bjørnar Holmvik. I den siste halvdelen av andre omgang tok Fredrik Haugen plassen til Holmvik, Tadas Labukas fekk så eitt innhopp for Bajter.

Svein Erik Edvartsen frå Hamar Idrettslag var hovuddommar.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Cupfinalen i fotball 2011/Menn» frå ,  den 7. mai 2022.  

NM i fotball
Sport i Noreg i 2011
Idrettstilskipingar i Oslo
Bjorbekk

Bjorbekk er ein tettstad i Arendal kommune. Her er eit såkalla omsorgsenter (Bjorbekktunet), legesenter, barnehage og menigheitshus. Sørlandet sykehus Arendal har her ei avdeling for rehabilitering. Bjorbekk kyrkje er frå 1884. 

Kommunehuset i dåverande Øyestad kommune stod på Bjorbekk, der det også var posthus og bibliotek.

Rykeneveien (Fylkesveg 407) går gjennom Bjorbekk.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Bjorbekk» frå ,  den 7. mai 2022.  

Bygder i Agder
Arendal kommune
Bærøyvågen

Bærøyvågen er ei bygd på Bærøya i Alstahaug kommune, postnummer 8880.

Bærøyvågen, 41 kilometer sjøveg vest om Mosjøen, hadde i større delar av det 20. hundreåret telefonstasjon og faste anløp av dampskipsruter. I 1950-åra budde ca. 130 menneske i Bærøyvågen. Stor fråflytting i dei siste tiåra av 1900-talet gjorde at det i 2020 einast var 5 menneske med bustadadresse Bærøyvågen.

Kåre Hansen er opphavleg frå Bærøyvågen.

Kjelder

Gyldendals store konversasjonsleksikon, 1959
8880 BÆRØYVÅGEN, erikbolstad.no

Bygder i Nordland
Alstahaug kommune
Brasøya

Brasøya er ei 0,7 km² vid øy i Herøy kommune i  Nordland. Øya har ferje og snøggbåtsamband til Herøya og Sandnessjøen og brusamband til Husvær.

Kjelder

Norge 3: Geografisk leksikon, 1963
Denne artikkelen bygger på «Brasøya» frå ,  den 7. mai 2022.  

Øyar i Nordland
Herøy kommune i  Nordland
Brasøy

Brasøya eller Brasøy er ei grend på Brasøya i Herøy kommune i Nordland. Her bur i kring 50 menneske. Folketeljingane frå 1801 og 1865 registrerte høvesvis 35 og 51 ibuarar i Brasøy.

Brasøy ligg ytst i Alterfjorden, 18 km sjøveg frå Alstahaug kyrkje. Her var tidlegare tang- og tareindustri, post og telefonstasjon.

Kjelder

Prestøy og Brasøy, 1954
Norge 3: Geografisk leksikon, 1963

Bygder i Nordland
Herøy kommune i Nordland
Somby

Somby er eit samisk etternamn. 

Namnet er mest truleg blitt til som ein fornorska variant av det samiske busetnaden Sombio/Sompio i Kemi lappmark i Nord-Finland. Det kan også ha oppstått frå personnamn som Sompia, Sompi, Sombie, Sombe, Sombby, Sombi, Sumby og Sobbe.

Namnet er blitt skrive som Sombio, Sompio, Sombi og Somby. Sistnemnde skrivemåte er den vanlegaste i dag. Namnet finst hovudsakleg i Kautokeino og Karasjok, men også i Tana, Vest-Finnmark og på finsk side av grensa. 

Stamfaren for Somby-slekten er Oloff Persson Sombio, oppført i skattemanntalet for Kautokeino i åra 1697-1707.

Kjende namneberarar 
 Ánde Somby, jurist, joikar, artist
 Marry Ailonieida Somby, barnebokforfattar
 Mons Aslaksen Somby, aktør frå Kautokeino-opprøret i 1852
 Niillas Aslaksen Somby, fotograf, journalist, forfattar
 Siljá Somby, filmregissør

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Somby» frå ,  den 7. mai 2022.  

Samiske slektsnamn
Tyson Meade

Tyson Todd Meade () er ein USA-amerikansk musikar, målar, forfattar, lærar og DJ, mest kjend som frontmann og låtskrivar for dei banebrytande, alternative rockebanda Defenestration og Chainsaw Kittens.  Defenestration er tilskriven i boka Road to Nirvana som eit av banda som påverka musikken til Kurt Cobain og Billy Corgan omtalte ofte Chainsaw Kittens som favorittbandet sitt. Corgan skreiv til og med ein gong til Meade då han arbeidde på det første Smashing Pumpkins-albumet og hylla det glimrande førstealbumet til Chainsaw Kittens, Violent Religion.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Tyson Meade» frå ,  den 7. mai 2022. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
 Heimeside

Folk frå Bartlesville i Oklahoma
Musikarar frå Oklahoma
USA-amerikanske rockegitaristar
USA-amerikanske gitaristar
USA-amerikanske låtskrivarar
Violent Religion

Violent Religion er debutalbumet til det amerikanske rockebandet Chainsaw Kittens, gjeve ut i 1990.

Allmusic-skribenten Ned Raggett skreiv: «Sjølv om det er litt usamanhengande samanlikna med seinare album, syner  Religion at forsongaren/frontmannen Tyson Meade og The Kittens framleis får ein god start rundt omkring. Dei omfamnar trashy punk-glam, fantastisk ustemt med det byrjande grunge-imperiet på byrjinga av nittitalet, og bidrog til å skilja gruppa frå starten. Meade si karismatiske, herlege høgregistersong og tekstar om kinky sex, død, galskap og faktisk religion ropte på samanlikningar med Ziggy Stardust.»

Songen «She's Gone Mad» vart spelt av The Flaming Lips.

Innhald

Medverkande
Tyson Meade – vokal, gitar
Mark Metzger – gitar
Trent Bell – gitar
Kevin McElhaney – bass
Ted Leader – trommer
Ron Getman – piano
Phil Seymour – korvokalist

Teknisk
Produsert av Tyson Meade
Leiande produsentar: Jay Faires og Steve Balcom
Lydteknikarar: Robbie Egle, Ron Getman, Steve Ripley og Bill Nuñez
Mastering avRuss Tolman
Arrangert av Ted Leader, Tyson Meade, Kevin McElhaney og Mark Metzger

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Violent Religion» frå ,  den 7. mai 2022. 
 oppgav desse kjeldene:

Debutalbum frå 1990
Chainsaw Kittens-album
Mammoth Records-album
Flipped Out in Singapore

Flipped Out in Singapore er det andre studioalbumet til det amerikanske rockebandet Chainsaw Kittens, gjeve ut i 1992.

Innspeling
Flipped Out in Singapore vart produsert av Butch Vig i Smart Studios i Madison i Wisconsin i 1992. Tyson Meade sa: «Me skulle til å byrje på den andre plata vår...og selskapet vårt ønskte at Butch Vig skulle produsere det. Me visste ikkje kven han var fordi han ikkje hadde gjort Nirvana-plata enno. Han heldt på med Gish på den tida, og han fekk den første plata vår, Violent Religion, i posten, og eg reknar med han spelte henne for Billy Corgan, og Billy elska det og sa til han 'Å Butch, du må gjere dette bandet!'»

Videoar
Det vart laga musikkvideoar til dei to første songane på albumet, «Connie, I've Found the Door» og «High in High School», regisserte av høvesvis Phil Harder og Spike Jonze.

Innhald

Medverkande
Tyson Todd Meade – vokal
Mark Metzger – gitar
Trent Bell – gitar
Clint McBay – bass
Aaron Preston – trommer
Asa Miura - korvokal på «Flipped Out in Singapore»

Teknisk
Produsert av Butch Vig
Leiande produsentar: Jay Faires og Steve Balcom
Innspelt i Smart Studios, Madison, WI
Lydteknikarar: Butch Vig og Doug Colson
Mastering hos Masterdisk av Howie Weinberg

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Flipped Out in Singapore» frå ,  den 7. mai 2022. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
 Video: Connie I've Found the Door 1992
 Video: High in High School 1993

Musikkalbum frå 1992
Chainsaw Kittens-album
Mammoth Records-album
Album produserte av Butch Vig
Pop Heiress

Pop Heiress er det tredje studioalbumet til den amerikanske rockegruppa Chainsaw Kittens, gjeve ut i 1994.

Innspeling
Pop Heiress vart produsert av John Agnello i løpet av fem veker i NRG Studios og Kiva West Studios i høvesvis Nord-Hollywood og Encino i California. I følgje Tyson Meade: «Me øvde i massevis på dei songane, så då me festa dei til lydband var dei i brann. Me hadde ei fantastisk tid. Me var på Atlantic Records og laga ei plate med stort budsjett i Los Angeles. Ein gong kom John til innspelinga kledd som ei rosa kanin.»

Mottaking
Trouser Press skreiv at «Pop Heiress er det beste albumet til The Kittens, takka vere ein kombinasjon av sterke knaggar, meisterleg produksjon (av John Agnello) og sjølvtilliten som kjem av slikt.» The Washington Post skreiv: «Frå det deleriske dramaet i 'Dive Into the Sea' til den T. Rex-aktige 'I Ride Free' til punkåtaka på 'Sore on the Floor' og 'Burn You Down', er dette det mest konsistente albumet til The Kittens.»

Innhald

Medverkande
Tyson Meade - vokal, gitar
Trent Bell - gitar
Matt Johnson - bass
Eric Harmon - trommer

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Pop Heiress» frå ,  den 7. mai 2022. 
 oppgav desse kjeldene:

Chainsaw Kittens-album
Album produserte av John Agnello
Mammoth Records-album
Atlantic Records-album
Chainsaw Kittens av Chainsaw Kittens

Chainsaw Kittens er det fjerde studioalbumet til det amerikanske alternativ rock-bandet Chainsaw Kittens. Det kom ut i 1996 på Scratchie Records.

Mottaking
Alternative Rock skreiv at «glitterrøtene skin framleis kraftig, men punkintensiteten har forsvunne, i lag med dei fleste av dei klirrande popmelodiane.» Chicago Tribune kalla det «eit av dei søvnigare popplatene i 1996» og «utan tvil eit høgdepunkt i karrieren deira».

Innhald

Medverkande
Tyson Meade - vokal, gitar
Trent Bell - gitar
Matthew Johnson - bass
Eric Harmon - trommer

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Chainsaw Kittens (album)» frå ,  den 7. mai 2022. 
 oppgav desse kjeldene:

Chainsaw Kittens-album
Samekniv

Samekniv er ein kniv som tradisjonelt er blitt brukt av samar.
Samar har tradisjonelt brukt to typar kniv: Ein liten, gjerne kalla buiku, puukko eller unna niibaš (liten kniv) og ein stor kalla stuorra niibi ('stor kniv').
Ein endå større kniv er kjend som väkipuukko og kan minne om våpenet sax.

Ein typisk stor samekniv har eit knivblad som er mellom 20 og 45 cm langt. Han har eit langt, breitt og kraftig blad og er ein allsidig reiskap. 

Den store samekniven egner seg til hogging, kvisting og kapping av småtre, rydding av kratt, kløyving av ved og skjering av padleårar, flåing, slakt og knusing av bein og til forsvar og kamp.

Kvinner brukte tradisjonelt knivar til hushaldsarbeid, skinn- og tågarbeid.

Skjeftet er ofte laga av bjørk, og tilpassa bruk med vottar og fingrar som er numne av kulde. 
Tangen går gjennom skjeftet. Samekniven har tradisjonelt ikkje fingervern, men nokre moderne sameknivar kan ha en liten tupp som stopper peikefingeren frå å gli ut på bladet.

Skjeden er gjerne laga av reinskinn. Skaft og skjede kan også lagast av horn eller bein.

Symbolsk tyding

Etter gammal samisk tru og folkemedisin har kniven hatt ei vernande og lækjande kraft. Han skulle kunne stoppa bløding, lindre gikt og fjerna byllar.
Massingen i holken og beslaget skulle verna mot vonde makter og ulukke.

Galleri

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Samekniv» frå , og «Sami knife» frå  den 7. mai 2022.  

Knivar
Samisk kultur
Duodji
Musikkgruppa Intrigue

Intrigue er ei samisk musikkgruppe skipa i 1989 i Karasjok i Noreg. Gruppa syng på nordsamisk og engelsk.

Prisar og utmerkingar 
I 2003 vann grupp Áillohaš musikkpris, ein samisk musikkpris gjeven av Kautokeino kommune og Kautokeino sameforeining for å æra bidrag til samisk musikk.

Utgjevingar 

 Intrigue, 1994

 Is This The End
 Revolution
 Star In The Night
 Iešjávre luntat
 Angel Heart
 Need Your Love
 Liar
 Voodoo Child
 Orbin
 Fight The Evil One
 Change

 Heavyjoik, 2002

 Eadni nieida
 Iešjávr' lunttat
 29/Deanu Máijá
 Orbina

 Crossover, 2003
 Niegadan
 Duoddara giron
 Engel
 Áibbašan
 Ella (coversong, skriven av Molotov Cocktail)
 Goaskinviellja (coversong, skriven av Mari Boine)
 Hide
 Crying
 Tundra
 Áillohaš (Coversong/medley, tileigna Áillohaš)
 Sacrificed

 Čappa nieida, 2011
 Čappa nieida
 Goahtoeanan
 Álás
 Girdilin

Medlemmer 

 Øyvind Karlsen — trommer
 Frank Rasmus — bass
 Tore Skoglund — gitar
 Geir Karikoski — gitar
 Kai Somby — vokal

Tidlegar medlemmer 

 Øystein Furuly - trommer
 Steve Strømeng - keyboard
 Knut E. Bakkevold - gitar
 Knut Skoglund - trommer
 Bengt Roger Kåven - bass
 Ove Skollevoll - bass

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Intrigue (band)» frå ,  den 7. mai 2022.

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell nettstad

Norske musikkgrupper
Samiske musikkgrupper
Skipingar i 1989
Utsi

Utsi er eit samisk slektsnamn.

Kjende namneberarar
 Ivar Utsi (1913–1982),  norsk samisk fiskar, snikkar og forfattar
 Paulus Utsi (1918–1975), norsk-svensk diktar, reingjetar, lærar og handverkar
 Per A. Utsi (f. 1939), norsk politikar og stortingsrepresentant
 Nils Utsi (1943-2019), norsk skodespelar og regissør
 Ingunn Utsi (f. 1948), norsk samisk kunstnar
 Inger Elin Utsi (f. 1975), norsk politikar og skodespelar

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Utsi» frå ,  den 8. mai 2022.  

Samiske slektsnamn
Ivar Utsi

Ivar Utsi () var ein norsk samisk fiskar, snikkar og forfattar.

Ivar Utsi var fødd 1913 i Beaivvášgieddi i Karasjok kommune, men voks opp  i Repvåg. Foreldra hans var flyttsamar, men han voks opp i ein sjøsamisk familie. Han forsørgde seg som fiskar og seinare som snikkar. Han budde i Stranda og var aktiv i lokalpolitikken. Han var far til kunstnaren Ingunn Utsi.

Bibliografi 

 Ea Lilian dáhpáhusat (Händelser i livet), Jår'galæd'dji förlag, 1980
 Gullet Mánat (Hör, barn!), Jár'galæd'dji förlag, 1982

Fotnotar 

Denne artikkelen bygger på «Ivar Utsi» frå ,  den 8. mai 2022.  

Samiske forfattarar
Norske forfattarar
Folk frå Karasjok
Kitok

Kitok er eit samisk slektsnamn. 31. desember 2019 hadde 38 personar busatte i Sverige dette etternamnet. 13. juli 2019 var det under 5 personar med namnet Kitok som budde i Finland.

Kjende namneberarar
 Asa Kitok (1894–1986), samisk kunsthandverkar
 Ellen Kitok-Andersson (1932–2008), samisk kunsthandverkar
 Margit Kitok-Åström (1925–2011), samisk kunsthandverkar og meistar i rotsløyd
 Magnus «Kitok» Ekelund (f. 1986), svensk rappar, låtskrivar og musikkprodusent som brukar det samiske slektsnamnet sitt Kitok som artistnamn

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Kitok» frå ,  den 8. mai 2022.  

Samiske slektsnamn
Magnus Ekelund

Nils Åke Magnus Ekelund (), kjend under artistnamnet Kitok, er ein svensk rapper, hiphop-musikar, songar, låtskrivar og musikkprodusent frå Jokkmokk.

Ekelund har sidan 2014 gitt ut musikk under det samiske slektsnamnet sitt Kitok. Debutsingelen Sista utposten blei gitt ut av Universal Music Group 24. mars 2014.

Ekelund er oldebarn av den samiske kunsthandverkaren Asa Kitok.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Magnus Ekelund» frå ,  den 8. mai 2022.

Bakgrunnsstoff
 United Stage, om Kitok

Samiske musikarar
Svenske musikarar
Musikarar frå 2000-talet
Folk frå Jokkmokk
Berit Marit Hætta

Berit Marit Hætta eller Biret Máret Hætta () er ein norsk samisk illustratør og kostymedesigner. 
Ho var ein av medlemmene i den legendariske Masi-gruppa, ei samisk kunstnargruppe i 1970-åra. 

Hætta har laga ei rekkje kostyme for Beaivváš Sámi Našunálateáhter, mellom anna til førestillingane Áillohaš, Mun lean Inanna/I'm Inanna, Silbajavri - Sølvvannet og Ridn'oaivi ja nieguid oaidni/The Frost-haired and the Dream-seer.

Hætta illustrerte den fyrste barneboka på nordsamisk; Ammul ja álit oarbmealli. Boka kom ut i 1976, og var skriven av Marry Aslaksdatter Somby.

Prisar og utmerkingar 
Aage Gaup og Berit Marit Hætta vann Heddaprisen i 2000 i kategorien beste scenografi/kostymedesign for scenografien (Gaup) og kostymedesignet (Hætta) til førestillinga Vølunds kvad (Volundda muitalus) ved Beaivváš Sámi Našunálateáhter, produsert i 2000.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Berit Marit Hætta» frå ,  den 8. mai 2022.  

Norske kostymedesignerar
Norske illustratørar
Samiske kunstnarar
Giron Sámi Teáhter

Giron Sámi Teáhter (Samiska teatern) er eit svensk samisk profesjonelt, offentleg finansiert teater med sete og eigen scene i Kiruna.

Teateret blei grunnlagt gjennom ei avgjerd i Det svenske Sametinget i 1992 under namnet Sámi teáhter. Det er framleis formelt underlagt det svenske landbruksdepartementet, som står for den statlege reguleringa av anna samisk verksemd. Teateret har i oppdrag å vera eit samlande, turnerande teater for heile Sameland, men særleg i Sverige, og danna grunnlag for samisk kultur og språktilhøyre. Det framfører verk på samisk, men òg på svensk. I 2009 skifta teateret namn til det noverande Giron Sámi Teáhter ('Kiruna samisk teater').

Verksemda blir driven som ein ideell organisasjon med samiska organisasjonar, Kiruna kommune, Storuman kommune, Norrbottens läns landsting  og Västerbottens läns landsting som hovudeigarar saman med det svenske Kulturdepartementet. Lillemor Mauritzdotter Nyhlén blei følgd som leiar av Lena Engqvist Forslund frå hausten 2008 til hausten 2014, varpå Ellen Marit Labba tillträdde som fungerande leiar. Hausten 2015 blei Åsa Simma utnemnd til ny teaterleiar.

I tillegg til verksemda i den nordlege hovudregionen har teateret også gjestespelt andre stader, som Dramaten i Stockholm og på Grønland, og har blant anna samarbeidd med Riksteatern.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Giron Sámi Teáhter» frå ,  den 8. mai 2022.

Bakgrunnsstoff
Offisiell nettstad

Teater i Sverige
Samiske teater
Kultur i Kiruna
Rauna Paadar-Leivo

Rauna Paadar-Leivo () er ein finsk enaresamisk forfattar som skriv barnebøker, skodespel og romanar på nordsamisk. Ho er busett i Enare og tilsett ved Det finske Sametinget. Bøkene hennar er blitt omsett til finsk, norsk, russisk og enaresamisk. I 2000 blei ho tildelt kulturprisen til Enare kommune.

Verk 

 Mo giđđa boahtá Sápmái (1988, illustrert av Merja Aletta Ranttila)
 Luobbalvári stallu (1989, illustrert av Merja Aletta Ranttila)
 Hálssatanjeakki noaidi (1990, illustrert av Merja Aletta Ranttila, omsett av Matti Morottaja til enaresamisk som Halstemjeegi noaidi in 1990. Også omsett til finsk det same året under namnet Halstamojängän noita)
 Skábmanieida (1992, illustrert av Merja Aletta Ranttila)
 Goalsenjárga (1994, omsett til finsk i 1997 som Vieras talvi)
 Jokŋanieiddaš (1996, illustrert av  Merja Aletta Ranttila)
 Vuoi dan Karenina (2000, illustrert av Lee Rodgers)

Prisar og utmerkingar 

 Enare kommune sin kulturpris, 2000

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Rauna Paadar-Leivo» frå ,  den 8. mai 2022.  

Finske forfattarar
Samiske forfattarar
Finlandia-prisen

Finlandia-prisen (finsk Finlandia-palkinto) er ein årleg litteraturpris som blir delt ut i Finland av Finlands bokstiftelse til ein finsk eller finlandssvensk roman.

Finlandia-prisen er den mest prestisjefulle litteraturpris i Finland. Ei tildeling av prisen påverkar ofte boksalet betydeleg, både for dei nominerte og framfor alt for det prisvinnande verket. 

Prisvinnaren må vera finsk statsborgar, og prisbeløpet har sidan 2007 vore 26 000 euro; før dette var det 100 000 finske mark. Prisen har tidlegare blitt tildelt kva type som helst av skjønnlitteratur, men sidan 1993 er han berre blitt tildelt for romanar. Samtidig blei reglane endra, slik at prisvinnaren blir utpeika av berre ein einaste medlem av komiteen som utpeikar dei tre til seks priskandidatane.

Finlandia Junior-prisen (finsk Finlandia Junior–palkinto) blei innstifta i 1997 og blir utdelt årleg til ein finsk forfattar av barne- eller ungdomslitteratur. 

Fakta Finlandia-prisen (finsk Tieto-Finlandia-palkinto) er sidan 1989 blitt tildelt prisverdige finske fakta- og lærebøker.

Finlandia Junior-prisen

Fakta Finlandia-prisen

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Finlandia-prisen» frå ,  den 8. mai 2022.  

Skipingar i 1984
Finske prisar
Litteraturprisar
Finsk litteratur