Safe as Milk

Safe as Milk er debutplata til den amerikanske rockegruppa Captain Beefheart and his Magic Band, gjeve ut i juni 1967 på Buddah Records. Det er eit mykje blues-aktig verk. Den då 20 år gamle Ry Cooder spelte gitar på albumet og skreiv somme av arrangementa.

Bakgrunn
Før innspelinga av Safe as Milk hadde bandet gjeve ut eit par singlar på A&M Records, og det var for dette selskapet gruppa først la fram debutalbumet sitt i 1966. Dei presenterte for selskapet ei samling med R&B-aktige demoar, som selskapet meinte var for ukonvensjonelle og valde å droppe bandet. Beefheart sa seinare at selskapet droppa dei etter å ha høyrt songen «Electricity» og sa at han var «for negativ». Talentspeidaren Jerry Moss meinte innhaldet var for vågalt for øyrene til dottera. Dette, og at Leonard Grant gav seg som manager, førte til auka misnøye. Bandet gjekk i staden til Bob Krasnow, som då arbeidde for Kama Sutra Records. Han henta dei til den nye etiketten deira, Buddah.

Samstundes hadde Beefheart i løyndom planlagt endringar i besetninga til The Magic Band, noko han ofte kom til å gjere medan gruppa eksisterte. Gruppa som spelte inn dei to singlane for A&M hadde bestått av Doug Moon og Richard Hepner på gitar, Jerry Handley på bass og Alex St. Clair på trommer. Hepner hadde alt slutta, og Beefheart ønskte å erstatte Moon med Ry Cooder, som då spelte med Gary Marker og Taj Mahal i Rising Sons. Desse og andre endringar førte til ei besetning med Handley på bass, St. Clair på gitar og John French på trommer, medan Cooder spelt ekstra gitar. Marker overtydde Cooder om å bli med i bandet og fekk han til å tru at han skulle produsere albumet. Marker var i røynda berre med på demoinnspelinga av albumet.

Musikk og tekst
Albumet var kraftig påverka av Delta blues, noko ein kan høyre i opninga av det første sporet, «Sure 'Nuff 'n Yes I Do», som var basert på Muddy Waters sin «Rollin' and Tumblin'». Opningsteksten, «Well I was born in the desert ...», siterer «New Minglewood Blues» av Cannon's Jug Stompers, ein tidleg versjon av «Rollin' and Tumblin». Elles har albumet ein versjon av Robert Pete Williamssin «Grown So Ugly» arrangert av Cooder.

Ein av dei meir særprega songane på albumet er «Abba Zaba», ein av tre songar som er skrivne av Beefheart under hans verkelege namn. Ei melding på AllMusic skriv om songen at «sjølv om det ikkje er direkte blues, inneheld 'Abba Zaba' perifere element av den seige delta-stilen som dominerte mykje av albumet», og skreiv at innverknaden til Cooder er tydeleg her i dei «klingande, intrikate gitarlinjene» og den «tydlege og bitande bassen».  Sporet er kalla opp etter sjokoladen Abba-Zaba, som var favoritten til Beefheart som barn. Bandet hadde på eit tidspunkt planlagt å kalle opp albumet etter sjokoladen, men produsenten Cardinet Candy Co., nekta å gje dei løyve til å bruke namnet, og albumet fekk ein annan tittel. Det varte og gule sjakkmønsteret på baksida av albumet, designa av Tom Wilkes, er ein idé som kom frå papiret kring sjokoladen. I eit minneord for Beefheart i 2010 skreiv Matt Schudel i The Washington Post:
«Tekstane og songtitlane til mr. Van Vliet skuldar surrealistisk poesi mykje. Sjølv om dei prøvde, hadde fansen store vanskar med å analysere linjer som desse frå 'Abba Zabba' frå albumet Safe as Milk:
Mother say son, she say son, you can't lose, with the stuff you use
Abba Zabba go-zoom Babbette baboon
Run, run, monsoon, Indian dream, tiger moon.

Lenge skapte rolla til Herb Bermann som medlåtskrivar på åtte av spora på albumet mykje forvirring, sidan Vliet ikkje tilsette han, eller sidan brukte medlåtskrivarar, og heller aldri diskuterte rolla hans på albumet. Det var få spor etter han, sjølv om namnet hans dukka opp i eit unytta manus for After the Gold Rush basert på Neil Young-albumet med same namn i 1971. Forskjellige Magic Band-medlemmar har indikert at det truleg ikkje var noko anna eit pseudonym. Det var først i 2003 at Bermann vart lokalisert og intervjua, og stadfesta at han hadde vore involvert i låtskrivinga.

Mottaking

Safe As Milk vart mykje marknadsført i Billboard, World Countdown og andre stader i juni 1967. Men den planlagde konserten til bandet på Monterey-festivalen den månaden vart ikkje noko av, og plata vart ikkje særleg populær. Ho gjekk ikkje inn på listene verken i USA, der ingen av platene til Beefheart gjekk inn på topp 100-lista, eller i Storbritannia, der bandet sidan fekk noko suksess med seinare album som Trout Mask Replica (1969). John Lennon hadde to Safe As Milk-klistremerke på skapdøra si heime.

Albumet gjorde det betre i Europa enn i USA, og den britiske undergrunns-DJ-en John Peel var stor fan frå starten av. Den originale britiske utgåva kom derimot berre ut i mono.

Albumet var med i Robert Dimery-boka 1001 Albums You Must Hear Before You Die.

Albumet vart stemt fram til 172. plassen i boka til Colin Larkin kalla All Time Top 1000 Albums (3. utg. 2000).

Nyutgjevingar
Albumet kom ut i Storbritannia på Pye International, og sidan på budsjettetiketten til Pye, Marble Arch med berre ti spor, utan «I'm Glad» og «Grown So Ugly». Då den britiske distribusjonen av Buddah i Storbritannia gjekk til Polydor i 1970, vart albumet gjeve ut i gjen, denne gongen på 99-serien til Polydor, under namnet Dropout Boogie. Først kom denne ut med dei same ti spora som på Marble Arch-utgåva, men dei manglande spora vart raskt sett inn. Denne 99-serien var òg første gongen albumet kom ut i stereo i Storbritannia.

I 1999 gav Buddha Records, eigd av Sony BMG som kjøpte katalogen til Buddah, albumet ut på ein ommastra CD. Dei la til sju bonusspor, teken frå innspelinga for det som skulle bli oppfølgjaren, Brown Wrapper, som aldri kom ut. Desse spora vart spelte inn kring november 1967 (to månader etter Safe as Milk kom ut), og var frå dei same innspelingane som gav songane på Mirror Man (1971). Buddha gav òg ut The Mirror Man Sessions på CD i 1999, med ytterlegare fem bonusspor frå denne innspelinga.

I 2013 gav Sundazed Records ut monomiksen av Safe As Milk på LP og CD.

Ettermæle
I 2019 vart songen «Zig Zag Wanderer» nytta i ein reklamefilm for Hyundai.

Innhald
Alle songane er skrivne av Herb Bermann og Don Van Vliet, utanom der andre er nemnde. Alle bonusspora er skrivne av Don Van Vliet.

Medverkande

Captain Beefheart and his Magic Band
 Don Van Vliet – solovokal, munnspel, marimba, arrangement
 Alex St. Clair Snouffer – gitar, korvokal, bass (9, 10), perkusjon
 Ry Cooder – gitar, slidegitar, bass (8), perkusjon, arrangement
 Jerry Handley – bass (utanom 8, 10), korvokal
 John French – trommer, korvokal, perkusjon

Andre medverkande
 Samuel Hoffman – Theremin (6, 12)
 Milt Holland – tømmertromme, tamburin, perkusjon (2, 4 og 8)
 Taj Mahal – tamburin, perkusjon (7)
 Russ Titelman – gitar (12)

Produksjon
 Richard Perry – produsent (i RCA Studio), cembalo
 Bob Krasnow – produsent
 Hank Cicalo – lydteknikar (i RCA Studio)
 Gary Marker – lydteknikar (demoar i Original Sound & Sunset Sound)

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Safe as Milk» frå ,  den 23. april 2020. 
 oppgav desse kjeldene: 
 Barnes, Mike (2000). Captain Beefheart. Omnibus Press. 
 

Captain Beefheart-album
Debutalbum frå 1967
Album produserte av Richard Perry
Buddah Records-album
USA-amerikanske bluesrockalbum
USA-amerikanske psykedeliske rockealbum
Acidrock-album
USA-amerikanske garasjerockalbum