Espen Skjønberg

Espen Henrik Skjønberg () var ein norsk skodespelar, kjend frå både teaterscene, fjernsyn og film.

Familie 
Foreldra hans var skodespelarane Henny og Eugen Skjønberg, medan Pål Skjønberg var bror hans. Espen Skjønberg var gift to gonger, andre gongen var med skodespelaren Mona Hofland frå 1959 til ho døydde i 2010. Sonen hans frå fyrste ekteskap er skodespelar og regissør Jo Skjønberg.

Teater 
Espen Skjønberg arbeidde ved norske teater, mellom anna Nationaltheatret, Oslo Nye Teater og Det Norske Teatret. Våren 2007 gjesta han igjen Nationaltheatret i rolla som Vladimir i suksessen Vente på Godot, som var inne i sin fjerde sesong ved teatret. Våren 2008 spelte han domaren i Henrik IV på Det Norske Teatret. I åra 2001–2004 turnerte han landet rundt med monologen «Grand Old Man» (skrive av Lars Saabye Christensen og regi Per Olav Sørensen) og vart hylla av publikum og kritikarane. Skjønberg var aktiv på Nationaltheatrets scene hausten 2012 i Kardemomme by som Tobias i tårnet.

Film og fjernsyn 
Skjønberg filmdebuterte allereie som 13-åring i 1937. Han hadde mange filmroller, mellom anna i filmane Secondløitnanten, O'Horten og En håndfull tid. Han spelte også i mange tv-seriar, mellom anna sentrale roller i Familiesagaen De syv søstre og Berlinerpoplene, og medverka i førjulsseriane Jul på Månetoppen og Jul i Blåfjell.

Filmografi
 En glad gutt (1932)
 Fant (1937)
 De vergeløse (1939)  
 Ukjent mann (1951)  
 Dei svarte hestane (1951)  
 Andrine og Kjell (1952) 
 Vi vil skilles (1952)  
 Skøytekongen (1953)
 Ung frue forsvunnet (1953)  
 Portrettet (1954)  
 Kasserer Jensen (1954)  
 Arthurs forbrytelse (1955)  
 Roser til Monica (1956)  
 Stevnemøte med glemte år (1957) 
 Hans Nielsen Hauge (1961)  
 Faderen (1969) (TV)  
 Vildanden (1970) (TV)  
 Gråt, elskede mann (1971) 
 Motforestilling (1972) 
 Knut Formos siste jakt (1973)  
 Vårnatt (1976) 
 Arven (1979)  
 Rallarblod (1979)  
 Medmenneske (1981)  TV-serie    
 Forfølgelsen (1981)  
 Krypskyttere (1982)
 Lars i porten (1984)  
 Kong Lear (1985) TV-serie
 Codename: Kyril (1988) TV-serie
 Landstrykere (1990)  
 Smykketyven (1990) 
 En håndfull tid (1990)  
 Kvitebjørn kong Valemon (1991)  
 Secondløitnanten (1993)  
 Svampe (1990)  
 Trollsyn (1994)  
 Drømspel (1994)  
 Vestavind (1994) TV-serie 
 Pakten (1995)  
 Familiesagaen De syv søstre (1996) TV-serie 
 Syndig sommer (1996) 
 Jul i Blåfjell (1999) TV Serie 
 Toy Story 2 (1999)
 Sofies verden (1999)  
 Sofies verden  (2000)  TV-serie
 Jeg er Dina (2002) 
 Jul på Månetoppen (2002) TV-serie 
 Seks som oss  TV-serie
 Min misunnelige frisør (2004)  
 Berlinerpoplene TV-serie (2007)
 O'Horten (2007)  
 Prøvetid (2008)

Prisar og utmerkingar  
 Teaterkritikerprisen for 1954/55
 Aamot-statuetten for 1980
 Nationaltheatrets Venners ærespris i 1984
 Norsk kulturråds ærespris i 1989
 Amandaprisen 1994 i klassen beste mannlege houvudrolle for Secondløitnanten
 Oslo bys kunstnerpris 1998
 Amandaprisens ærespris 2004 
 Heddaprisen 2005
 Kommandør av St. Olavs Orden i 2007
 Amandaprisen 2008 i klassen beste mannlege birolle for rolla i Bent Hamers film O'Horten 
 Gullruten 2009 i klassen beste mannlege skodespelar for rolla i Berlinerpoplene

Referansar

Bakgrunnsstoff 
Espen Skjønberg ved IMDb.com

Norske skodespelarar
Vinnarar av Amandaprisen
St. Olavs Orden
Vinnarar av Gullruten
Vinnarar av Heddaprisen
Folk frå Stavanger
Amandakomiteens Ærespris
Vinnarar av Norsk kulturråds ærespris