alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Periferieininga Lárisa

Periferieininga Lárisa (gresk Περιφερειακή ενότητα Λαρίσας, Periferiakí enótita Larísas) er ei periferieining i Hellas i periferien Thessalía. Hovudstaden i periferieininga er byen Lárisa. Periferieininga vart oppretta som eit prefektur i 1881 etter krigen då Thessalía vart ein del av Hellas. Fram til 1947 inkluderte prefekturet Magnisía.

Administrativ inndeling 

Tidlegare var Lárisa eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i sju kommunar.

Geografi 
Lárisa er den nest største periferieininga i Hellas, og berre Etoloakarnanía er større. I Lárisa ligg mellom anna Témbidalen og den nordaustlege delen av elva Piniós. Det høgaste fjellet i Hellas, Ólymbos, ligg delvis i periferieininga og har ei høgd på 2 917 moh. Klimaet er meir kontinentalt enn nokon annan stad i Hellas, men lågareliggande område har middelhavsklima med tørre og varme somrar og milde til kjølige vintrar. Temperaturrekorden i periferieininga er 45,2 °C på det varmaste og -21,6 °C på det kaldaste. Lárisa er ofte det varmaste området i Hellas om sommaren, og det kaldaste om vinteren.

Det grensar til Kozáni i nordvest, Piería i nordaust (begge i Makedonia), Egearhavet i aust, Magnisía i søraust, Fthiótida i sør, Kardítsa i sørvest og Tríkala i vest. Sørlege, nordlege og nordvestlege område er skogkledd, medan Den thessaliske sletta dekkjer sentrale område.

Historie 
Området rundt Lárisa var heimstad til pelasgianarane fram til det vart ein del av gresk kultur. Området vart invadert og styrt av Kongedømet Makedonia eit par hundreår seinare. Etter kvart tok Romarriket over etter den tredje makedonske krigen og mykje seinare vart det ein del av Austromarriket. På 1400-talet erobra Det osmanske riket området. Under den greske sjølvstendekrigen i 1821 prøvde grekarane å frigje området, men dei vart verande under osmanarane. Først i 1881 vart Lárisa og resten av Thessalía ein del av Hellas. Dei nordlege områda, inkludert Týrnavos, Elassóna, Sarandáporo, Témbidalen og Ólymbos vart ikkje invadert før balkankrigane i 1913. Eit av dei mest kjende slaga i krigane var slaget ved Sarandáporo der grekarane slo tyrkarane og enda femhundre år med tyrkisk undertrykking. Heile periferieininga vart då omsider gresk.

Under den gresk-tyrkiske krigen i 1920-1922 kom flyktningar til periferieininga og danna fleire landsbyar her. Nokre av desse voks opp til å verte byar.

Klima 

Periferieininga har hovudsakleg middelhavsklima med varme somrar og milde vintrar. Temperert klima finn ein i høgareliggande område, og i fjella er det vanleg med snø om vinteren.

Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

Referansar

Kjelde 

Larisa
 
Larisa
Larisa
Magnisía

Periferieininga Magnisía (gresk Περιφερειακή ενότητα Μαγνησίας, Periferiakí enótita Magnisías) er ei periferieining i Hellas i periferien Thessalía. Hovudstaden i periferieininga er Vólos. Prefekturet Magnisía vart oppretta i 1947 ut av Lárisa prefektur. Om lag 70 % av innbyggjarane bur i storbyområdet rundt Vólos, som er den nest største byen i Thessalía og den tredje travlaste hamnebyen i Hellas.

Tidlegare inkluderte prefekturet Magnisía øyane Skiáthos, Skópelos og Alónnisos i Dei nordlege Sporadane, men frå 2011 er dei skilt utsom ei eiga periferieining, Sporadane.

Grunnstoffa magnesium og mangan, og dessutan omgrepet magnetisme er kalla opp etter Magnisía.

Geografi 
Magnisía grensar til Fthiótida i sørvest, Lárisa i vest og nord og Egearhavet i aust. I nord låg tidlegare den no uttørka Kárlasjøen, omgjeve av jordbruksområde i vest og fjell i aust.

Kommunar 
Periferieininga var tidlegare var ein del av Magnisía prefektur saman med Skiáthos, Skópelos og Alónnisos. Frå 2011 har periferieininga dei fem kommunane
 Rígas Feréos (6)
 Vólos (1)
 Zagorá-Mourési (4)
 Sør-Pílio (5)
 Almyrós (2)

Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

Referansar

Kjelder 

Magnisia
 
Magnisia
Periferieininga Tríkala

Periferieininga Tríkala (gresk Περιφερειακή ενότητα Τρικάλων, Periferiakí enótita Trikálon) er ei periferieining i Hellas i periferien Thessalía. Hovudstaden i periferieininga er Tríkala. Tríkala vart oppretta som eit prefektur i 1881 og Kardítsa vart skild ut i 1947. Tríkala ligg nordvest for byane Aten og Kardítsa, aust for Ioánnina og Métsovo, sør for Grevená, sørvest for Thessaloníki og vest for Lárisa. Av periferieiningar grenser Tríkala til Kardítsa i sør, Árta i sørvest, Ioánnina i vest, Grevená i nord og Lárisa i aust.

Administrativ inndeling 

Tidlegare var Tríkala eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i fire kommunar.

Geografi 
Tríkala inneheld ein del av Den thessaliske sletta i sør og aust. Píndosfjella dominerer i vest. Dei nordlege områda er òg fjellkledd. Den største elva, Piniós, renn i sør.

Historie 
Området rundt Tríkala var i antikken ein del av Kongedømet Makedonia, før romarane tok over. Seinare vart det styrt av Austromarriket, Stor-Vlakhia og til slutt Det osmanske riket. Under tyrkarane sitt styre vart området påverka av den greske sjølvstende krigen i 1881. Fleire landsbyar vart flytta for å halde seg skjult frå tyrkarane og området vart til slutt ein del av Hellas i 1881. Periferieininga inkluderte Kardítsa fram til 1947.

Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:

Referansar

Kjelde 

Trikala
 
Trikala
Trikala
Akhaía

Periferieininga Akhaía (gresk Περιφερειακή ενότητα Αχαΐας, Periferiakí enótita Akhaías) er ei periferieining i Hellas i periferien Vest-Hellas. Hovudstaden i periferieininga er Pátra. Periferieininga ligg på nordkysten av Peloponnes, og strekkjer seg frå fjellkjedene Erýmanthos og Kyllíni i sør til Korintbukta i nord der fjellet Panakhaikó (1 902 moh) ligg. Akhaía grenser i vest til prefekturet Ilía, i sør til Arkadía og i aust til Korinthía. Korintbukta dekkjer heile nordkysten.

Geografi 
Av fjell finn ein Omblós i aust, Erýmanthos sentralt, Khelmós eller Aroánia i søraust, Skóllis i sørvest, Móvri og Mávro Óros i vest.  Av elvar finn ein Lárissos, Tythévs, Píros og Kháradros i nordvest og Selinoúndas og Vouraikós i aust.

Administrativ inndeling 

Tidlegare var Akhaía eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i fem kommunar.

Historie 

I tida under Romarriket dekte provinsen Akhaia store delar av Hellas, bortsett frå Thessalía, Ípiros og Akarnanía. Keisar Augustus gav Akhaía politiske fordelar og større status enn dei andre greske provinsane, sidan det låg nærare Roma enn dei andre provinsane. Etter regjeringstida til Augustus vart derimot provinsen Akhaía slått saman med provinsen Makedonia. I mellomalderen vart Akhaía ein del av Austromarriket.

På 1200-talet vart fyrstedømet Akhaia grunnlagd i Hellas etter det fjerde krosstoget. Dette vart erobra av Det osmanske riketpå midten av 1400-talet. Området vart seinare invadert av Venezia på 1500- og 1600-talet, men kom tilbake til osmanarane. I 1821 vart Akhaía ein del av Hellas under den greske sjølvstendekrigen. Dei første åra som gresk område vart Akhaía slått saman med Ilía i prefekturet Akhaía-Ilía fram til 1899. I 1909 vart dei igjen slått saman og først i 1936 vart dei igjen skild frå kvarandre. Området rundt Mataránga var ein del av Ilía fram til 1990-åra.

Mange flyktningar kom til Akhaía under den gresk-tyrkiske krigen 1919-1922.

Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

Referansar

Kjelde 

Akhaia
 
Akhaia
Akhaia
Etoloakarnanía

Periferieininga Etoloakarnanía (gresk Περιφερειακή ενότητα Αιτωλοακαρνανία, Periferiakí enótita Etoloakarnanías) er ei periferieining i Hellas i periferien Vest-Hellas. Hovudstaden i periferieininga er Mesolóngi av historiske årsaker, men den største byen og det økonomiske senteret er Agrínio. Tilgrensande periferieiningar er Árta i nord, Evrytanía i nordaust, Fokída i søraust og Fthiótida i aust. Området er i dag òg forbunde til Préveza med tunnel under munningen av Amvrakiabukta (Ártabukta) og til Akhaía og Peloponneshalvøya via Río-Andírio-brua.

Geografi 
Den lengste elva er Akhelóos, som renn gjennom ein frodig dal. Den nest lengste elva er Évinos. Andre elvar er Ermítsa, Ínakhos og Mórnos. Av fjell finn ein Panetolikó i nordaust, Akarnanikó og Váltos i nordaust, Makrynóros heilt i nord, Nafpaktíafjella i søraust, Arákynthos og Krávara i sør og Lidoríki.

Av innsjøar finn ein Lysimakhíasjøen, Ozeróssjøen og Trikhonídasjøen. Reservoaret Kremastá har vore den største kunstige innsjøen i Hellas sidan 1970.

Historie 
Området vart ein del av Hellas under den greske sjølvstendekrigen i 1821. I hundreåra før dette var det okkupert av Det osmanske riket. I starten inkluderte prefekturet òg Evrytanía, før det vart skild ut til eit eige prefektur.

Administrativ inndeling 

Tidlegare var Arkadía eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i sju kommunar.

Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

Referansar

Kjelde 

Etoloakarnania
 
Etoloakarnania
Etoloakarnania
Ilía

Periferieininga Ilía (gresk Περιφερειακή ενότητα Ηλείας, Periferiakí enótita Ilías) er ei periferieining i Hellas i periferien Vest-Hellas. Hovudstaden i periferieiningα er Pýrgos. Periferieininga ligg vest på Peloponnes.

Administrativ inndeling 

Tidlegare var Ilía eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i sju kommunar.

Geografi
Kysten av Ilía har 120 km med sandstrender. Den lengste elva i periferieininga er Alfiós. Andre elvar er Erýmanthos og Néda, som dannar grensa mellom Ilía og Messinía.

I sør ligg fjellkjedene Móvri (Μόβρη), Dívri (Δίβρί), Mínthi (Μίνθη) og fleire.

Ilía grensar til Messinía i sør, Arkadía i søraust og Akhaía i nordaust. Det joniske havet ligg i nord og vest. Øya Zákynthos ligg eit stykke vest for Ilía.

Historie
I 776 fvt. vart dei første olympiske leikane halde i Olympia i Ilía. Desse leikane varte inn i Romarriket og Austromarriket. På 200- og 300-talet herja gotarar, slavarar og vandalar i området. På 1000- til 1200-talet bygde frankarane festningsverk i området for å hindre åtak frå nord. I 1204 vart fyrstedømet Akhia oppretta og Ilía vart ein del av dette dei neste 256 åra. I 1460 vart fyrstedømet og Ilía erobra av Det osmanske riket. Tida under osmanarane varte fram til den greske sjølvstendekrigen i 1821, med korte avbrot då Venezia erobra område på Peloponnes.

Ilía vart først ein del av det større prefekturet Akhaía-Ilía. Dei vart skild frå kvarandre og kom saman igjen, med sidan 1934 har dei vore fråskild.

I august 2007 vart Ilía råka av enorme skogbrannar, som førte til fleire titals dødsfall og enorme miljømessige og økonomiske øydeleggingar. Totalt omkom 45 menneske i prefekturet, men over 100 000 vart råka på ein eller annan måte. 3 500 vart heimelause, 25 000 dyr døydde og 8 500 hektar med skog brann ned, i tillegg til 2 300 hektar med jordbruksland.

Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

Referansar

Kjelde

Ilia
 
Ilia
Ilia
Periferieininga Kozáni

Periferieininga Kozáni (gresk Περιφερειακή ενότητα Κοζάνης, Periferiakí enótita Kozánis) er eit periferieining i Hellas i periferien Vest-Makedonía.. Hovudstaden i periferieininga er byen Kozáni.

Kozáni grensar til Kastoriá i vest og nordvest, Flórina i nord, Pélla i nordaust, Imathía og Piería i aust, Lárisa i søraust og Grevená i sør.

Administrativ inndeling 

Tidlegare var Kozáni eit prefektur. Frå 2019 er periferieininga delt inn i fem kommunar.

Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

Geografi 
Ein liten dal strekkjer seg frå nordlege område til elva Aliákmonas og Polýfytossjøen. Ein har fjell i både vestlege og austlege område, særleg i området rundt byen Kozáni, mellom anna Áskio i vest, Vérmio i nordaust og Vóio i sørvest.

Historie 
Området rundt periferieininga bestod av fleire kongedøme, inkludert Eordaia, og vart styrt av Kongedømet Makedonia og etter den tredje makedonske krigen vart det ein del av Romarriket. Seinare kom det inn under Austromarriket. Tidleg på 1300-talet erobra Det osmanske riket området og styret deira varte fram til balkankrigane i 1913. Det moderne prefekturet vart danna seinare og inkluderte det som i dag er periferieiningane Flórina, Grevená og Kastoriá. Flyktningar frå Vesleasia og Pontos kom til området under den gresk-tyrkiske krigen 1919-1922.

Referansar

Kjelde 

Kozani
 
Kozani
Kozani
Periferieininga Flórina

Periferieininga Flórina (gresk Περιφερειακή ενότητα Φλώρινας), Periferiakí enótita Flórinas) er ei periferieining i Hellas i periferien Vest-Makedonía. Hovudstaden i periferieininga er byen Flórina.

Florina grensar til periferieiningane Pélla i aust, Kozáni i sør, Kastoriá i sørvest. I nordvest ligg Albania og Préspasjøen, medan nabolandet Nord-Makedonia ligg i nord. Elva Aliákmonas renn i sørvest.

Av fjell finn ein Vérno (2 128 m) i sørvest, Varnoúndas (2 117 m) og Vóras (Nidže) (2 524 m), som er det høgaste fjellet, i nordaust nær Pélla og Nord-Makedonia.

Administrativ inndeling 

Tidlegare var Flórina eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i tre kommunar.

Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

Referansar

Kjelde 

Florina
 
Florina
Florina
Periferieininga Grevená

Periferieininga Grevená (gresk Περιφερειακή ενότητα Γρεβενών, Periferiakí enótita Grevenón) er ei periferieining i Hellas i periferien Vest-Makedonía. Hovudstaden i periferieininga er byen Grevená.

Mykje av periferieininga er fjellkledd, og ho er den periferieininga i Hellas som har færrast innbyggjarar. Ho vart oppretta i 1967 ut av det gamle prefekturet Grevená-Kozáni, der Kozáni var hovudstad. Grevená grensar til periferieiningane Ioánnina i vest, Kastoriá i nordvest, Kozáni i nord og aust, Lárisa i søraust og Tríkala i sør.

Av fjell finn ein Lýgos i vest, Khásia i sørvest og sør og Voúrinos i nordaust. Den lengste elva er Aliákmonas som renn i aust, sentrale område og i nord.

Økonomien baserer seg på jordbruk, økoturisme, skogbruk og skiturisme i Vasilítsa, som er ein populær destinasjon for vinterturistar.

Administrativ inndeling 

Tidlegare var Grevená eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i to kommunar.

Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

Referansar

Kjelde 

Grevena
 
Grevena
Grevena
Periferieininga Kastoriá

Periferieininga Kastoriá (gresk Περιφερειακή ενότητα Καστοριάς) er ei periferieining i Hellas i periferien Vest-Makedonía. Hovudstaden i periferieininga er byen Kastoriá.

Kastoriá grensar til Flórina, Grevená, Kozáni og Ioánnina. I vest grensar periferieininga til Albania.

Området er fjellendt med eit utprega kontinentalklima med kalde vintrar og varme somrar.

Geografi 
Av fjellkjeder finn ein Grámmos og Vóio i sørvest og Vérno i nordaust.

Administrativ inndeling 

Tidlegare var Kastoriá eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i tre kommunar.

Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

Referansar

Kjelde 

Kastoria
 
Kastoria
Kastoria
Peter Ludvig Meidell Sylow

Peter Ludvig Meidell Sylow () var ein norsk matematikar som leverte viktige bidrag til gruppeteori, ei grein av matematikken der norske matematikarar som Abel og Lie òg gjorde viktige gjennombrot. Sylow er mest kjend for Sylow-teorema innan gruppeteori.

Sylow vart fødd og voks opp i Kristiania. Han studerte matematikk heilt frå skuledagane og i 1856 tok han reallærareksamen. Han var ein av elevane til Ole Jacob Broch, som fekk han til å utforska Abels sine elliptiske funksjonar. Etter kvart vart han meir interessert i Abel sitt likningsteoretiske arbeid. Saman med Lie gav Sylow ut Nils Henrik Abel sine samla verk. Sylow var redaktør for Acta Mathematica frå 1894 og underviste ved Universitetet i Oslo frå 1898.  Etter råd frå Carl Anton Bjerknes gjorde han seg kjend med arbeidet til Galois og Kronecker. 

Då han var ferdig med studiane var det ikkje nokon ledige stillingar ved Universitetet i Oslo, så i 1858 tok Sylow til som overlærar i Halden. Der vart han i 40 år, med nokre små avbrekk. I 1894 vart Sylow utnemnd til æresdoktor i København. Sjølv om han tidleg vann respekt i utlandet - spesielt på grunn av arbeidet han hadde utført innan gruppeteori - var han lenge så godt som anonym i Noreg. I 1898 vart han utnemnd til ekstraordinær professor av Stortinget og han heldt fram med å førelesa til han var nær 85 år gamal.

Utgjevingar (utval)
 Théorèmes sur les groupes de substitutions, i Mathematische Annalen 1872, s. 584–594
 Œuvres complètes de Niels Henrik Abel (redigert saman med Sophus Lie), 2 bd., 1881
 Sur la multiplication complexe des fonctions elliptiques, i Journal de Mathématiques pures et appliquées, serie 4 bd. 3, Paris 1883, s. 109–254
 Sur les groupes transitifs dont le degré est le carré d'un nombre premier, i Acta Mathematica 11, 1887–88, s. 201–256
 Breve til og fra Abel (redigert saman med E. Holst), i Festskrift ved hundreaarsjubilæet for Niels Henrik Abels fødsel, 1902, s. 1–128
 Abels studier og hans opdagelser, sst., (separat paginering) s. 1–56

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Peter Ludvig Meidell Sylow» frå ,  den 8. september 2007.  
 
 NBL-artikkel om Sylow, skriven av Bent Birkeland.

Bakgrunnsstoff 
 Birkeland, Bent,  Kort biografi over matematikklærere ved Universitetet i Oslo . (Lenka 8/9-2007)
 O'Connor, J.J. og Robertson, E.F., Biografi - Peter Ludvig Meidell Sylow». MacTutor History of Mathematics archive. (Lenka 8/9-2007)

Norske matematikarar
Vitskapsfolk frå Oslo
Matematikarar på 1800-talet
Matematikarar på 1900-talet
Ja til EF

Ja til EF vart stifta i februar 1972, etter at resultatet av forhandlingane om norsk medlemskap i EF låg føre. 

Organisasjonen brukte dei same arbeidsmåtane som Folkerørsla mot EEC - det vart verva medlemmer, arrangert folkemøte, laga opprop og spreidd materiell. Det halve året organisajsonen var i arbeid, hadde dei nærare 1500 «stands» over heile landet med frivillig mannskap som delte ut flygeblad og jakkemerke, og dei opplevde at ja-sida fekk god framgang på meiningsmålingane, spesielt dei som vart tekne opp av Norsk Gallup. 

Formannen for organisasjonen var arbeidarpartiveteranen Reidar Carlsen, han vart vald våren 1972 etter at Einar Gerhardsen hadde sagt nei til å engsjere seg aktivt i EF-striden. Dagleg leiar var Ola H. Medliaas.

Organisasjonen fekk pengar frå næringslivet. Han fekk òg, på line med Folkerørsla, tilskott frå staten til informasjonsarbeidet.

Kjelder 
 Berge Furre: Norsk historie 1914-2000 Det Norske Samlaget 1999 ISBN 82-521-5549-9
 Edvard Bull / Knut Mykland: Norges historie - Norge i den rike verden J. W. Cappelens forlag 1979 ISBN 82-02-03449-3
 Yngvar Ustvedt Overflod og opprør - Det skjedde i Norge bind 3 1961-72 Gyldendal Norsk Frolag AS 1981 ISBN 82-574-0137-4

Sjå òg 
 Nei til EU
 Ungdom mot EU
 Europarørsla
 Europeisk Ungdom

Noreg og EU
Norske politiske organisasjonar
Skipingar i 1972
Tareskog

Tareskogar er marine økosystem som baserer seg rundt vegetasjon av tare. Dei finst i tempererte og polare strok, og veks som regel på hard botn på grunt vatn. I tropane finst dei ikkje, sidan dei er relativt næringskrevjande. Langsmed norskekysten finn ein som regel tareskog ned til ei djupn på 20 m, avhengig av lystilgangen på dei einskilde stadane.

Tareskogen reknast mellom dei mest produktive og dynamiske økosystema på kloten. Fleire av dei viktigaste matfiskane, i tillegg til taskekrabbe og hummar, er direkte eller indirekte avhengige av tareskog for å kunne veksa opp. I tillegg vert det òg nytta ein del tareskog direkte; ein vinn ut alginat frå sjølve algane. Taretråling finn stad i Noreg langsmed store delar av Vestlandet, og eksportverdien av alginatprodukta ligg på 400-500 millionar kroner i året.

Kjelder 

 Moen, Frank Emil & Svensen, Erling (2003): Dyreliv i havet - nordeuropeisk marin fauna

Denne artikkelen bygger på «Kelp forest» frå ,  den 8. september 2007.  
 

Økosystem
Akvatisk økologi
Marinbiologi
Eksoskjelett

Eit eksoskjelett er eit skjelett som sit på utsida av eit dyr, til skilnad frå endoskjeletta me finn hjå dei fleste virveldyr. Ordet vert vanlegvis forbunde med leddyr, sjølv om mange andre dyregrupper òg beskyttar kroppen med harde strukturar på utsida av han.

Eksoskjelett er kjend frå fossil frå opp til 550 millionar år attende, og har vore viktig i evolusjonen til mange dyregrupper. I tillegg til å verna sårbare delar av dyret tener det m.a. som feste for musklar og som støtte for å halda dyret oppe.

Mellom ulempene til eksoskjeletta er at dei er særs tunge og gjer det naudsynt for beraren å veksa i sprang heller enn gradvis. Dette har ikkje hindra dei frå å verta dei mest utbreidde forsvarsmekanismane/muskelfesta i dyreriket; både i tal på artar og i tal på individ dominerer dyr med ytre skjelett.

Bakgrunnsstoff 

Skjelettsystemet
Dyreanatomi
Holven

Holven er ein stad i Granvin som ligg innerst i Hardanger.

Han ligg plassert ved Granvinsvatnet med utsikt til både Nesheim, Nesheimshorgi og Vassenden. Her finn ein også Granvin kyrkje.

Holven er knutepunkt mellom Riksveg 572 og Riksveg 13.

Holven er ofte kalla «Hollve» på kart. «Hollve» som er ein gammal og utdatert skrivemåte.

Busetnader i Voss
Berekraftig skogbruk

Berekraftig skogbruk er eit skogbruk der skogen vert forvalta med omsyn til at grunnlaget for vedvarande bruk av skogen og skogressursane vert teke vare på.

Det kan innebere at skogen skal skjøttast slik at framtidige generasjonar kan hogge like mykje tømmer som vi gjer i dag, at vilkåra for å utøve friluftsliv ikkje vert redusert og at det bilogiske mangfaldet vert teke vare på. 

Prinsippet om ei berekraftig utvikling er omtalt i rapporten til Brundtland-kommisjonen, og definert som ei utvikling som tilfredsstiller behova til dagens generasjon utan å øydeleggje høvet for komande generasjonar til å få dekt sine behov.

Målet om eit berekraftig skogbruk er lovfesta i formålsparagrafen til skoglova. Departementet har òg utarbeidd ei eiga forskrift om berekraftig skogbruk.

Gjennom prosjektet Levende Skog er det sett ein standard for eit berekraftig norsk skogbruk med 25 kravpunkt som
til saman dekker område og tiltak ein skal ta omsyn til ved utøving av skogbruk.

Bakgrunnsstoff 
 Forskrift om berekraftig skogbruk
 Lov om skogbruk
 Nasjonal handlingsplan for en bærekraftig utvikling 
 Nasjonal strategi for bærekraftig utvikling

Skogbruk
Miljøvern
Berekraftig utvikling

Berekraftig utvikling er definert som ei utvikling som tilfredsstiller behova til dagens generasjon utan å øydeleggje høvet for kommande generasjonar til å få dekt sine behov. Berekraftig utvikling omfattar både økonomisk berekraft, berekraft for miljøet og sosial berekraft, der også den kulturelle dimensjonen inngår.

Eit døme på ein ressurs som bør styrast etter prinsippet om berekraftig utvikling, er torsk. For nokre få år sidan vart det lagt fram tal som viste at torskefangsten i verda har gått ned med 70% sidan 1970. Også for den norske kysttorsken er situasjonen særs alvorleg.

Berekraftig utvikling vart sett på dagsordenen då Brundtlandkommisjonen la fram rapporten «Vår felles framtid» i 1987. Riokonferansen om miljø og utvikling i 1992 var ein milepåle i det internasjonale miljøarbeidet.

Berekraftig produksjon
Berekraftig produksjon er tufta på integrering av omsynet til miljøet i heile verdikjeda – frå produksjon av råvarer, til materialforedling, industriell produksjon, produktutvikling, distribusjon og sal. Omgrepet føreset òg dokumentasjon av livsløpet til produkta.

Berekraftig forbruk
Berekraftig forbruk inneber at forbrukarane har ei miljømedviten åtferd når dei vel materialar og produkt, og at dei bidreg til å utnytte gjenbrukseigenskapane til produkta.

Bakgrunnsstoff 
[http://www.regjeringen.no/nn/dep/lmd/Dokument/Proposisjonar-og-meldingar/Stortingsmeldingar/19981999/Stmeld-nr-17-1998-/8.html?id=318326 St.meld. nr. 17 (1998-99) 

Miljøvern
Framtidsproblem