alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Fylkesveg 473 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 473 (fleirtyding).
Fylkesveg 473 i Rogaland går mellom Indre Bø og Randaberg i Randaberg kommune. Vegen er 6,1 km lang.

Kommunar og knutepunkt

 Indre Bø
 Randaberg
 Randaberg

Bakgrunnsstoff

 473
Vegar i Randaberg
Fylkesveg 473

Fylkesveg 473 finst i fleire fylke i Noreg:

Fylkesveg 473 i Nordland
Fylkesveg 473 i Oppland
Fylkesveg 473 i Rogaland
Fylkesveg 473 i Østfold

Fylkesvegfleirtyding
Fylkesveg 474 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 474 (fleirtyding).
Fylkesveg 474 i Rogaland går mellom Randaberg og Goa i Randaberg kommune. Vegen er 3,4 km lang.

Kommunar og knutepunkt

 Randaberg
Arm til Viste strandhotell (0,1 km)
 frå Goa til  Håland (0,7 km)
 Goa

Bakgrunnsstoff

 474
Vegar i Randaberg
Fylkesveg 474

Fylkesveg 474 finst i fleire fylke i Noreg:

Fylkesveg 474 i Nordland
Fylkesveg 474 i Rogaland
Fylkesveg 474 i Østfold

Fylkesvegfleirtyding
Fylkesveg 476 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 476 (fleirtyding).
Fylkesveg 476 i Rogaland går mellom Håland og Goa i Randaberg kommune. Vegen er 683 meter lang.

Kommunar og knutepunkt

 Håland
 Goa

Bakgrunnsstoff

 476
Vegar i Randaberg
Fylkesveg 476

Fylkesveg 476 finst i fleire fylke i Noreg:

Fylkesveg 476 i Akershus
Fylkesveg 476 i Nordland
Fylkesveg 476 i Rogaland

Fylkesvegfleirtyding
Fylkesveg 409 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 409 (fleirtyding).
Fylkesveg 409 i Rogaland går mellom Tastatorget og Sundekrossen i Stavanger kommune. Vegen er 5,7 km lang.

Kommunar og knutepunkt

 Tastatorget

 Kyrkjevegen frå Håland til  Goa (0,7 km)

 Bomstasjon Kvernevik
 Kvernevik ring frå Kvernevik til  Hafrsfjord (2,6 km)
 Sundekrossen

Bakgrunnsstoff

 409
Vegar i Stavanger
Vegar i Randaberg
Fylkesveg 409 (fleirtyding)

Fylkesveg 409 finst i fleire fylke i Noreg:

Fylkesveg 409 (primær fylkesveg i Aust-Agder)
Fylkesveg 409 i Hordaland
Fylkesveg 409 i Møre og Romsdal
Fylkesveg 409 i Oppland
Fylkesveg 409 i Rogaland
Fylkesveg 409 i Vest-Agder
Fylkesveg 409 i Vestfold
Fylkesveg 409 i Østfold

Fylkesvegfleirtyding
Fylkesveg 445 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 445 (fleirtyding).
Fylkesveg 445 i Rogaland går mellom Kvernevik og Hafrsfjord i Stavanger kommune. Vegen er 2,6 km lang.

Kommunar og knutepunkt

 Kvernevik
  Hafrsfjord

Bakgrunnsstoff

 445
Vegar i Stavanger
Fylkesveg 445

Fylkesveg 445 finst i fleire fylke i Noreg:

Fylkesveg 445 i Hedmark
Fylkesveg 445 i Rogaland

Fylkesvegfleirtyding
Fylkesveg 481 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 481 (fleirtyding).
Fylkesveg 481 i Rogaland går mellom Harestad og Idrettshuset i Randaberg kommune. Vegen er 1,2 km lang.

Kommunar og knutepunkt

  Harestad → 
 Idrettshuset

Bakgrunnsstoff

 481
Vegar i Randaberg
Fylkesveg 477 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 477 (fleirtyding).
Fylkesveg 477 i Rogaland går mellom Randaberg og Sande i Randaberg kommune. Vegen er 1,5 km lang.

Kommunar og knutepunkt

 Randaberg
 Sande

Bakgrunnsstoff

 477
Vegar i Randaberg
Fylkesveg 477

Fylkesveg 477 finst i fleire fylke i Noreg:

Fylkesveg 477 i Akershus
Fylkesveg 477 i Nordland
Fylkesveg 477 i Rogaland

Fylkesvegfleirtyding

nb:Fylkesvei 477 (andre betydninger)
Sansesystem

Sansesystem er ein del av nervesystemet som står for å handsama sanseinntrykk frå omverda. Eit sansesystem består av reseptorar, nervebanar, og dei delane av hjernen som er involvert in sanseoppfatning. Dei mest kjende sansesystema består av syn, høyrsle, kjensle, smak og luktesans. Enkelte dyreartar har også elektrosepsjon (å sansa elektriske felt) og magnetosepsjon (å sansa magnetfelt).

Reseptorar 

Dei fleste dyreartar har ei lang rekkje ulike slag sanseceller som er nødvendige i oppgåvene med å fange opp stimuli og formidla opplysningane til nervesystemet. Dei ulike sansecellene kan delast inn i grupper ut ifrå kva slags stimuli (irritamenter) dei er mest kjenslevare for. Kvar gruppe reagerer best på bestemte stimuli: fotoreseptorar på ljosstimuli, mekanoreseptorar på mekaniske påverknader, kjemoreseptorar på bestemte kjemiske stoff og termoreseptorar på temperaturendringar. Den typen stimuli som mest effektivt aktiverer ein gjeven reseptor, vert kalla den adekvate stimulus.

For å fungera som reseptorar må sansecellene fanga opp energien i det irritamentet dei vert utsette for. Deretter må signalet omdannast til ei form som kan formidlast av nervesystemet. Desse prosessene vert kalla overføringsfunksjonen til sansecellene.

Sansecellene er spesifikke, dvs. at dei under normale tilhøve berre blir aktiverte av sin adekvate stimulus, og at deira signal vert formidla til bestemte område av hjernen. Dei informerer dessutan ikkje berre om den arten av stimuli me blir utsette for, men også om styrken eller intensiteten i stimulien. 

Fleire av sanseorgana (t.d. muskelspolar) vert innerverte av eigne utadleiande nervefibrar. Desse nervefibrane påverkar kjenslevarleiken for stimuli i sansecellene, slik at ein viss stimulus i nokre tilfelle kan utløysa eit større eller mindre signal frå sansecellene. På denne måten kan hjernen styra kjenslevarleiken i sansecellene ut frå situasjonen. Ljosrefleksen i auga er eit døme på dette.

Adaptasjon 

Adaptasjon inneber at ei sansecelle som vert utsett for vedvarande stimulus, vil reagera sterkt i byrjinga, og deretter i minkande grad med tida. Graden av adaptasjon varierer mykje for ulike sanseceller. Adaptasjon kan også finna stad i den sentrale handsaminga av signala frå sansecellene. Me kan t.d. høyra bakgrunnsstøy når me kjem inn i eit rom med moderat støy. Etter ei stund merkar me ikkje støyen lenger, om me ikkje særskilt rettar merksemda mot han.

Kjelder 

 Store Medisinske Leksikon om sansane. Forfattarar: Jan Jansen og Joel Glover.
 Bokmålswikipedia om Sansesystem.

Sansar
Biologi
Hussein bin Ali

Hussein bin Ali () var sjarif og emir av Mekka og sjølvutnemnd konge av Hedsjas frå 1916 til 1924. 

Hussein bin Ali var ein arabar fødd i Istanbul under Det osmanske riket. Han blei utnemnd til vernar av dei heilage stadene i Hedsjas etter Den ungtyrkiske revolusjonen i 1908. I 1916, under første verdskrigen, innleia han i samspel med britane Arabaropprøret mot tyrkarane. I 1924 utropte han seg vidare til kalif over alle muslimar. 

Hussein bin Ali blei anerkjend som konge av Hedsjas av stormaktene, men måtte seinare i 1924 gje opp makta etter å ha blitt overvunnen av naboherskaren Abdulaziz Ibn Saud. Hussein bin Ali flykta til Kypros og deretter til Amman i Jordan. Her døydde han i 1931 og blei gravlagd i Jerusalem.

Han var far til kongane Abdullah I av Jordan og Feisal I av Irak.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Hussein bin Ali, Sharif of Mecca» frå ,  den 14. desember 2010.  
 

arabarar
Det osmanske riket
Folk frå Istanbul
Fylkesveg 398 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 398 (fleirtyding).
Fylkesveg 398 i Rogaland går mellom Fiskepiren og Klubbgata i Stavanger kommune. Vegen er 0,4 km lang og går gjennom Langgata, Pedersgata, Nytorget og Hospitalgata.

Kommunar og knutepunkt

  Fiskepiren
 Bergelandsgata frå Petrikirken til  Austre Ring
 Klubbgata

Bakgrunnsstoff

 398
Vegar i Stavanger
Fylkesveg 431 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 431 (fleirtyding).
Fylkesveg 431 i Rogaland går mellom Petrikyrkja og Austre Ring i Stavanger kommune. Vegen er 1,6 km lang og går gjennom Bergelandsgata, Birkelandsgata, Avaldsnesgata og Hjelmelandsgata.

Kommunar og knutepunkt

 Petrikyrkja
 Bergelandsbrua, einvegs
 Paradissvingen
 Austre Ring

Bakgrunnsstoff

 431
Vegar i Stavanger
Fylkesveg 431

Fylkesveg 431 finst i fleire fylke i Noreg:

Fylkesveg 431 i Hedmark
Fylkesveg 431 i Nordland
Fylkesveg 431 i Nord-Trøndelag
Fylkesveg 431 i Rogaland
Fylkesveg 431 i Sør-Trøndelag

Fylkesvegfleirtyding

nb:Fylkesvei 431 (andre betydninger)
Fylkesveg 428 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 428 (fleirtyding).
Fylkesveg 428 i Rogaland går mellom Lagårdsbrua og Kvalaberg skole i Stavanger kommune. Vegen er 3,2 km lang og går gjennom Sandvikvegen, Consul Sigval Bergesens veg, delar av Paradisvegen og Kyrkjegardsvegen.

Kommunar og knutepunkt

  Lagårdsbrua
Arm Paradissvingen frå Lagård gravlund til  Birkelands Gate (0,1 km)
Arm frå Hillevågsvatn til  Strømsbrua (0,1 km)
  Kvalaberg skole

Bakgrunnsstoff

 428
Vegar i Stavanger
Fylkesveg 428

Fylkesveg 428 finst i fleire fylke i Noreg:

Fylkesveg 428 i Akershus
Fylkesveg 428 i Rogaland
Fylkesveg 428 i Vestfold

Fylkesvegfleirtyding
Fylkesveg 427 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 427 (fleirtyding).

Fylkesveg 427 i Rogaland går mellom Strømsbrua og Banavigå i Stavanger kommune. Vegen er 2,6 km lang og vert kalla Strømsbrua, Storhaugtunnellen og Haugesundsgata.

Kommunar og knutepunkt

  Strømsbrua
 Consul Sigval Bergesens veg
 Strømsbrua (289 m)
 Arm Austre Ring (0,5 km)
 Hjelmelandsgata til  Petrikyrkja
 Storhaugtunnelen (1260 m)
   Bybrutunnellen →  Bybrua → Sølyst (→ Grasholmen) →  → Engøy →  → Buøy → Hundvåg Ring
 Kulvert Havneringen (71 m)
  Banavigå

Bakgrunnsstoff

 427
Vegar i Stavanger
Fylkesveg 427

Fylkesveg 427 finst i fleire fylke i Noreg:

Fylkesveg 427 i Akershus
Fylkesveg 427 i Rogaland

Fylkesvegfleirtyding
Fylkesveg 435 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 435 (fleirtyding).
Fylkesveg 435 i Rogaland går mellom Haugesundsgata og Hundvåg i Stavanger kommune. Vegen er 8,1 km lang.

Kommunar og knutepunkt

  Haugesundsgata ved Johanneskyrkja
 Bybrutunnelen (160 m)
 Bybrua i Stavanger (1067 m)
Sølyst
 Engøybrua (388 m)
Engøy
 Pyntesundbrua (ca. 100 m)
Buøy
 Hundvåg Ring (ringveg rundt Hundvåg)
  Ulsnesveien frå Bangarvågen til Ulsnes (0,7 km)
Skeie
 Skeietunnelen (32 m)
Kommunal veg frå Austbø til Bjørnøy, Roaldsøy og Ormøy
 Hundvåg Ring

Bakgrunnsstoff

 435
Vegar i Stavanger
Fylkesveg 435

Fylkesveg 435 finst i fleire fylke i Noreg:

Fylkesveg 435 i Oppland
Fylkesveg 435 i Rogaland
Fylkesveg 435 i Vest-Agder

Fylkesvegfleirtyding
Fylkesveg 436 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 436 (fleirtyding).
Fylkesveg 436 i Rogaland går mellom Bangarvågen og Ulsnes på Hundvåg i Stavanger kommune. Vegen er 730 meter lang.

Kommunar og knutepunkt

  Bangarvågen
Endepunkt Ulsnes

Bakgrunnsstoff

 436
Vegar i Stavanger
Fylkesveg 436

Fylkesveg 436 finst i fleire fylke i Noreg:

Fylkesveg 436 i Hedmark
Fylkesveg 436 i Nord-Trøndelag
Fylkesveg 436 i Oppland
Fylkesveg 436 i Rogaland
Fylkesveg 436 i Sør-Trøndelag

Fylkesvegfleirtyding

nb:Fylkesvei 436 (andre betydninger)
Fylkesveg 421 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 421 (fleirtyding).
Fylkesveg 421 i Rogaland går mellom Lagårdsvegen og Rogaland Teater i Stavanger kommune. Vegen er 1,2 km lang og vert kalla Muségata.

Kommunar og knutepunkt

  Lagårdsvegen, Paradis haldeplass
 Rogalandsgata frå Våland til  Haugåsvegen
  Rogaland Teater

Bakgrunnsstoff

 421
Vegar i Stavanger
Fylkesveg 421

Fylkesveg 421 finst i fleire fylke i Noreg:

Fylkesveg 421 i Hordaland
Fylkesveg 421 i Møre og Romsdal
Fylkesveg 421 i Nordland
Fylkesveg 421 i Oppland
Fylkesveg 421 i Rogaland
Fylkesveg 421 i Sogn og Fjordane

Fylkesvegfleirtyding
Fylkesveg 404 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 404 (fleirtyding).
Fylkesveg 404 i Rogaland går mellom Haugåsvegen og Våland i Stavanger kommune. Vegen er 2,0 km lang og går igjennom Sven Foyns gate, Fylkeslege Ebbels gate, delar av Armauer Hansens veg og Rogalandsgata.

Kommunar og knutepunkt

 Haugåsvegen
  Ullandhaugvegen
 Våland

Bakgrunnsstoff

 404
Vegar i Stavanger
Fylkesveg 394 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 394 (fleirtyding).
Fylkesveg 394 i Rogaland går mellom Hillevåg og Auglendsmyrå  i Stavanger kommune. Vegen er 0,8 km lang og går gjennom størstedelen av Haugåsvegen.

Kommunar og knutepunkt

  Hillevåg
 Svend Foyns Gate til  Våland
 Auglendsmyrå

Bakgrunnsstoff

 394
Vegar i Stavanger
Fylkesveg 393 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 393 (fleirtyding).
Fylkesveg 393 i Rogaland går mellom Mariero og Mosvangen i Stavanger kommune. Vegen er 3,4 km lang.

Kommunar og knutepunkt

  Mariero
 Haugåsvegen frå Auglendsmyr til  Hillevåg
 Auglendsmyr
 Mosvangen →

Bakgrunnsstoff

 393
Vegar i Stavanger
Fylkesveg 393

Fylkesveg 393 finst i fleire fylke i Noreg:

Fylkesveg 393 i Hedmark
Fylkesveg 393 i Hordaland
Fylkesveg 393 i Rogaland
Fylkesveg 393 i Sogn og Fjordane

Fylkesvegfleirtyding
Fylkesveg 402 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 402 (fleirtyding).
Fylkesveg 402 i Rogaland går mellom Mosvang og Madlakrossen i Stavanger kommune. Vegen er 3,8 km lang.

Kommunar og knutepunkt

  Mosvang
  Auglendsvegen frå Mosvang til  Mariero 
  Kristine Bonnevies veg frå Ullandhaug til  Grannes i Sola kommune (1,6 km)
  Madlakrossen

Bakgrunnsstoff

 402
Vegar i Stavanger
Vegar i Sola
Fylkesveg 390 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 390 (fleirtyding).
Fylkesveg 390 i Rogaland går mellom Ullandhaug i Stavanger kommune og Grannes i Sola kommune. Vegen er 1,6 km lang.

Kommunar og knutepunkt

  Ullandhaug

  Grannes

Bakgrunnsstoff

 390
Vegar i Stavanger
Vegar i Sola
Fylkesveg 395 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 395 (fleirtyding).
Fylkesveg 395 i Rogaland går mellom Hinna i Stavanger kommune og Grannesbukta i Sola kommune. Vegen er 1,4 km lang.

Kommunar og knutepunkt

  Hinna → 

  Kristine Bonnevies veg frå Grannes til  Ullandhaug i Stavanger (1,6 km)
 Grannesbukta

Bakgrunnsstoff

 395
Vegar i Stavanger
Vegar i Sola
Fylkesveg 382 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 382 (fleirtyding).
Fylkesveg 382 i Rogaland går mellom Madlaforen i Stavanger kommune og Røyneberg i Sola kommune. Vegen er 5,0 km lang og vert kalla Madlavegen og Grannesslettå.

Vegen fekk Vakre vegers pris i 1997.

Kommunar og knutepunkt

  Madlaforen
 Regimentvegen frå Madla til  Revheim

 Madlavegen frå Grannesbukta til  Hinna i Stavanger kommune (1,4 km)
 Bomstasjon Grannes
 Røyneberg

Bakgrunnsstoff

 382
Vegar i Stavanger
Vegar i Sola
Fylkesveg 382

Fylkesveg 382 finst i fleire fylke i Noreg:

Fylkesveg 382 i Akershus
Fylkesveg 382 i Hordaland
Fylkesveg 382 i Nordland
Fylkesveg 382 i Rogaland

Fylkesvegfleirtyding
Fylkesveg 405 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 405 (fleirtyding).
Fylkesveg 405 i Rogaland går mellom Revheim og Madla i Stavanger kommune. Vegen er 1,8 km lang og vert kalla Regimentvegen.

Kommunar og knutepunkt

 Revheim
  frå Madla til Madla-Sandnes (1,4 km)
 Madla

Bakgrunnsstoff

 405
Vegar i Stavanger
Fylkesveg 406 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 406 (fleirtyding).
Fylkesveg 406 i Rogaland går mellom Madla og Madla-Sandnes i Stavanger kommune. Vegen er 1,4 km lang og vert kalla Madlasandnes.

Kommunar og knutepunkt

  Madla
Endepunkt Madla-Sandnes

Bakgrunnsstoff

 406
Vegar i Stavanger
Fylkesveg 448 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 448 (fleirtyding).
Fylkesveg 448 i Rogaland går mellom Gausel og Gådeset i Stavanger kommune. Vegen er 3,0 km lang og går gjennom Eikesetvegen og Godesetdalen.

Kommunar og knutepunkt

  Gausel
 Jåttåvegen frå Gådesetdalen til  Jåttå (2,3 km). Gjennomkøyring forbode for motorkøyrety.
  Gådeset →

Bakgrunnsstoff

 448
Vegar i Stavanger
Fylkesveg 448

Fylkesveg 448 finst i fleire fylke i Noreg:

Fylkesveg 448 i Hedmark
Fylkesveg 448 i Rogaland

Fylkesvegfleirtyding
Fylkesveg 396 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 396 (fleirtyding).
Fylkesveg 396 i Rogaland går mellom Jåttå og Gådesetdalen i Stavanger kommune. Vegen er 2,3 km lang og heiter Jåttåvegen. Det er gjennomkøyring forbode for motorkøyrety.

Kommunar og knutepunkt

 Jåttå
 Gådesetdalen

Bakgrunnsstoff

 396
Vegar i Stavanger
Fylkesveg 443 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 443 (fleirtyding).
Fylkesveg 443 i Rogaland (Forusbeen) går mellom Forus i Stavanger kommune og Stangeland i Sola kommune. Vegen er 7,7 km lang.

Kommunar og knutepunkt

  Gamle Forusvegen
  Forus
  Godesetdalen fra Gådeset til  Gausel
  
 
 Åsenvegen (berre buss)

 Forusbeen (berre nordgåande)
  Løwenstrasse frå Vestre Stokka via  til  Lura nord
 Bærheim (berre nordgåande)
 Bærheimvegen frå Bærheim til  Soma (1,1 km)

  Sentrumsvegen,  Kleppvegen, Stangeland

Bakgrunnsstoff

 443
Vegar i Stavanger
Vegar i Sandnes
Vegar i Sola
Fylkesveg 443

Fylkesveg 443 finst i fleire fylke i Noreg:

Fylkesveg 443 i Hedmark
Fylkesveg 443 i Nordland
Fylkesveg 443 i Rogaland

Fylkesvegfleirtyding
Fylkesveg 314 i Rogaland

Sjå òg fylkesveg 314 (fleirtyding).
Fylkesveg 314 i Rogaland går mellom Forus i Stavanger kommune og Somaneset i Sandnes kommune. Vegen er 2,8 km lang.

Kommunar og knutepunkt

Gamle Forusvegen
 Forus
  Forusbeen

Gamlevegen
 Bomstasjon Gamlevegen (berre i retning Stavanger)
  Somaneset

Bakgrunnsstoff

 314
Vegar i Sandnes
Vegar i Stavanger
Peder Colbjørnsen

Peder Colbjørnsen () var ein norsk handelsmann, militær og krigshelt.

Bakgrunn og familie
Peder Colbjørnsen var son av presten Colbjørn Torstensen Arneberg og Catharina Kjeldsdatter Stub. Han vart i oktober 1720 gift i Arendal med Hilleborg Dund (eller Duns). Ekteskapet vart formelt oppløyst 1733, og han hadde levt fråskild frå hustrua si frå 1729. Peder Colbjørnsen var bror av krigshelten Hans Colbjørnsen, halvbror av nasjonalheltinna Anna Colbjørnsdatter, dotterson av krigarpresten Kjeld Stub og nevø av assessor og president i Christiania Niels Kjeldsen Stub.

Handel i Fredrikshald
Peder Colbjørnsen etablerte seg som handelsmann i Fredrikshald tidleg på 1700-talet, der morbroren hans Niels Stub allereie hadde store landeigedomar. Colbjørnsen dreiv truleg eit handelssamarbeid med broren sin Hans Colbjørnsen, og handla for det meste innanfor trelast. Han arva etter morbroren Niels Stub i 1721 omfattande landeigedomar i området omkring Fredrikshald. Brørne dreiv omfattande handel i Sverige, og hadde god kjennskap til aktuelle hendingar der.

Felttoget il Karl XII i 1716-18
Våren 1716 invaderte Karl XII og troppane hans Noreg. Brørne Colbjørnsen var sterkt delaktige i forsvaret av Fredrikshald. 20. mars 1716 vart eit kompani av frivillige oppretta av borgarar av Fredrikshald og bønder frå Tistedalen, og Peder Colbjørnsen var leiar for dette.

Brørne Colbjørnsen deltok i skipinga av eit frikompani, oppføring av batteri omkring Fredrikshald og vern av borgarane til byen. Då dei svenske styrkane var i ferd med å få eit militært overtak i byen, lét brørne sine tenarar stikke husa deira i brann. Dermed brann byen ned, og svenskane tapte overtaket sitt og måtte forlate byen. Dei tok likevel brørne Colbjørnsen til fange.

Frå denne episoden henta Bjørnstjerne Bjørnson inspirasjonen til desse linjene i Noregs nasjonalsong:

«Thi vi heller byen brente enn det kom til fall.
Husker bare hva som hente ned på Fredrikshald.»

Brørne deltok òg i forsvaret av Fredrikshald ved det svenske åtaket i 1718.

Peder Colbjørnsen vart ved besøket til Christian VI i Fredrikshald i 1733 utnemnd til oberstløytnant av infanteriet.

Det vart i 1850-åra reist ei minnestøtte for brørne Colbjørnsen i Fredrikshald. Peder Colbjørnsen fekk dessutan i 1878 ei gate kalla opp etter seg i byen. Han er ein av fire personar som er gravlagt i kjellaren til Immanuels kyrkje.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Peder Colbjørnsen» frå ,  den 15. desember 2010. 
 oppgav desse kjeldene: 
 Dansk biografisk Lexikon 
 http://www.frhald.no/Gater/Peder%20Colbj%F8rnsens%20gate.htm
 

Norske offiserar
Danske offiserar
Folk frå Sørum
Åkersberga

Åkersberga er ein svensk by i Stockholms län i landskapet Uppland. Åkersberga er administrasjonssenter for Österåkers kommun og i 2005 hadde byen 26 727 innbyggjarar.

Bakgrunnsstoff 
Österåkers kommunes nettsted 

tettstader i Stockholms län
Österåkers kommun
Byar i Sverige
Upplands Väsby

Upplands Väsby er ein svensk by i Stockholms län i landskapet Uppland. Åkersberga er administrasjonssenter for Upplands Väsby kommune og i 2007 hadde byen 37 932 innbyggjarar. Tettstaden heitte tidlegare «Upplands-Väsby» men bindestreken har blitt vedteke fjerna i seinare tid.

Bakgrunnsstoff 
Upplands Väsbys kommunes nettsted

Sokner i Sverige
Upplands Väsby kommun
tettstader i Stockholms län
Erling Krogh

Erling Krogh () i Oslo) var ein norsk operasongar (tenor).

Biografi
Krogh vart fødd i Kristiania. Han gjekk på Kristiania Katedralskole til 1905, deretter på Den Kongelige Kunst- og Haandverkskole frå 1905 til 1909. I denne tida, frå 1905 til 1915, arbeidd han som gullsmed.  Parallelt studerte han song med Ellen Schytte-Jacobsen. I 1915 drog han til København og Paris for å studere med Peter Cornelius. Seinare studerte han òg Jean de Reszke i Nice 1921. 

Debuten som tenor hadde han i 1915, og frå 1918 var han knytt til Opera Comique i tre år. Så leida han Norsk Operaselskap frå 1922 til 1923, og deretter etablerte han sitt eige operaselskap som han dreiv eit år. Men etter kvart vart det mykje reising og han var solist ved Nordisk Musikkfest i Helsingfors 1932, Oslo 1936 og København 1938. Etter 1936 virka han òg som songpedagog i Oslo. 

Frå den første plateinnspelinga han gjorde i 1916 varte karrieren hans som plateartist i 40 år. Repertoaret var allsidig, klassiske songar, arbeidarsongar, julesongar. På slutten av karrieren heldt han òg ei rekke kyrkjekonserter.

Roller
I løpet av karrieren medverka Krogh i over 30 operaer og operetter. Hans yndlingskomponist var Richard Wagner, men han song òg i operaer av andre komponistar. Han gjesta Berlin Staatsoper, Det kongelige teater i København og Stockholmsoperaen. Mellom hans viktigaste roller var 
Eleazar i Jødinna (Fromental Halévy), 
Bajazzo (Ruggero Leoncavallo), 
Samson i Samson og Dalila (Camille Saint-Saëns), 
Lohengrin (Richard Wagner), 
Tannhäuser (Wagner), 
Othello (Giuseppe Verdi), 
Don José i Carmen (Georges Bizet).  

Konsertturneane hans gjekk til Noreg, Sverige, Danmark, Island, Tyskland, Frankrike, Spania og USA. Han var òg med i filmen Madame besøker Oslo og song ofte til stumfilmframsyningar i Oslo.

Heider
I 1960 fekk Krogh Kongens fortjenstmedalje i gull. Han var æresmedlem i Oslo Håndverker Sangforening frå 1957 og i 1963 vart han tildelt Statens faste stipendium til fortente kunstnarar. Erling Kroghs sangerlegat vart delt ut av Den norske opera til minne om han.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Erling Krogh» frå ,  den 22. desember 2010.  

 Hvem er Hvem 1938 side 301
 Erling Krogh i Norsk biografisk leksikon
 Erling Krogh på mic.no
 

Norske operasongarar
Tenorar
Musikarar frå Oslo
Kongens fortenestmedalje i gull
Tumba

Tumba er ein svensk tettstad i Stockholms län i landskapet Uppland. Tumba er administrasjonssenter for Botkyrka kommune og i 2005 hadde tettstaden 35 311 innbyggjarar  (21 140 i Botkyrka kommun og 14 171 i Salems kommun).

Bakgrunnsstoff 
Botkyrkas kommunes nettsted

Botkyrka kommun
tettstader i Stockholms län
Handen

Handen er ein svensk tettstad (del av Stockholm) i Stockholms län i Södermanland. Handen er administrasjonssenter for Haninge kommun og i 2003 hadde byen 11 524 innbyggjarar.

Symjaren Sarah Sjöström er fødd i Handen.

Bakgrunnsstoff 
Haninge kommunes nettsted

Haninge kommun
tettstader i Stockholms län
Protektoratet Aden

Aden var eit tidlegare britisk protektorat og kronkoloni i det sørvestlege Arabia. Protektoratet omfatta kronkolonien Aden og ein dei sjeikdømmer, sultanat, emirat m.m. i kystlandet mellom Bab-el-Mandebsundet i vest og Oman i aust, mellom anna heile Hadramut. Området vart i november 1967 proklamert som Folkerepublikken Sør-Yemen.

Kjelder

Tidlegare britiske kronkoloniar
Jemenittisk historie