alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Benjamin Raich

Benjamin Raich () er ein austerriksk tidlegare alpinist frå Arzl im Pitztal som vann verdscupen i alpine greiner i 2006. Han vart dobbeltvinnar både under VM i alpine greiner 2005 i Bormio og under Vinter-OL 2006 i Torino. I Bormio vann han slalåm og kombinasjonen, i Torino sigra han i slalåm og storslalåm. Raich var i 2007 med på Austerrike sitt lag som tok gullmedaljen i VM i Åre. Sesongane 2002-11 vann han i alt 14 medaljar i OL og VM-tevlingar; 5 gull, 6 sølv og tre bronsar.

Aktiv
Raich vann si første internasjonale meisterskapsmedalje då han fekk sølv i slalåm under VM i St. Anton i 2001. I Vinter-OL 2002 tok han bronse i både slalåm og kombinasjonsøvinga. Under VM i alpine greiner 2005 i Bormio lukkast han overmåte godt og vart verdsmeister i kombinasjon og i slalåm, og tok sølv i storslalåm og i lagtevlinga, samt bronse i super-G.

Raich vann verdscupen 2006. Fem sesongar har han kome på andreplassen i verdscupen. I tida frå nyår 1999 til februar 2012 vann han 36 renn i verdscupen, flest i slalåm og storslalåm med 14 sigrar i kvar. Hans siste siger i eit verdscuprenn, i Crans-Montana, var hans fyrste i  super-G-øvinga.

Raich la opp etter 2015-sesongen. Sidan 2015 er han gift med Marlies Schild.

Kjelder
Sportsboken, aktuelle årgangar

Austerrikske alpinistar
Verdsmeistrar i alpine greiner
Olympiske meistrar for Austerrike
Olympiske bronsemedaljevinnarar for Austerrike
Medaljevinnarar under vinter-OL 2002
Austerrikske deltakarar under vinter-OL 2002
Alpinistar under vinter-OL 2002
Medaljevinnarar under vinter-OL 2006
Austerrikske deltakarar under vinter-OL 2006
Alpinistar under vinter-OL 2006
Austerrikske deltakarar under vinter-OL 2010
Alpinistar under vinter-OL 2010
Austerrikske deltakarar under vinter-OL 2014
Alpinistar under vinter-OL 2014
Karl Schranz

Karl Schranz () er ein austerriksk tidlegare alpinist frå St. Anton am Arlberg i Tirol som vann verdscupen i alpine greiner både i 1969 og 1970. Han vart dobbeltvinnar under VM i alpine greiner 1962 med sigrar i utfor og kombinasjonen og vart verdsmeister i storslalåm i 1970. Schranz vann 12 renn i verdscupen.

I 1972 vart Schranz grunna brot på amatørreglane utestengd frå vinter-OL i Sapporo. Etter utestenginga la Schranz opp som alpinist.

Schranz bidrog mykje til at VM i alpine greiner 2001 vart arrangert i heimbyen St. Anton, der han eig og driv eit hotell.

Merittar
VM i alpine greiner 1962 i Chamonix: Gullmedalje i utfor og kombinasjon, sølv i storslalåm
Vinter-OL 1964 i Innsbruck: Sølvmedalje i storslalåm
VM i alpine greiner 1966 i Portillo: Bronsemedalje i storslalåm
VM i alpine greiner 1970 i Gherdëina : Gullmedalje i storslalåm

Kjelder
Sportsboken, aktuelle årgangar

Austerrikske alpinistar
Verdsmeistrar i alpine greiner
Olympiske sølvmedaljevinnarar for Austerrike
Austerrikske deltakarar under vinter-OL 1960
Alpinistar under vinter-OL 1960
Medaljevinnarar under vinter-OL 1964
Austerrikske deltakarar under vinter-OL 1964
Alpinistar under vinter-OL 1964
Austerrikske deltakarar under vinter-OL 1968
Alpinistar under vinter-OL 1968
Alberto Tomba

Alberto Tomba () er ein italiensk tidlegare alpinist frå Bologna som vann verdscupen i alpine greiner i 1995. Han vann tre OL-gull i 1988 og -92 og vart den første utøvaren som tok gull i alpine øvingar i to OL på rad. Under alpint-VM 1996 vart han dobbeltvinnar med sigrar i slalåm og storslalåm. I tida november 1987 og mars 1998 vann Tomba 50 renn i verdscupen; 35 i slalåm og 15 i storslalåm. Tomba deltok ikkje i andre øvingar enn slalåm og storslalåm.

Merittar
VM i alpine greiner 1987 i Crans-Montana: Bronse i storslalåm
Vinter-OL 1988 i Calgary: Gullmedaljar i slalåm og storslalåm
Vinter-OL 1992 i Albertville: Gullmedalje i storslalåm, sølvmedalje i slalåm
Vinter-OL 1994 på Lillehammer: Sølvmedalje i slalåm
VM i alpine greiner 1996 i Sierra Nevada:  Gullmedaljar i slalåm og storslalåm
VM i alpine greiner 1997 i Sestriere: Bronse i slalåm

Tomba la opp som alpinist i 1998.

Kjelder
Sportsboken, aktuelle årgangar

Italienske alpinistar
Olympiske meistrar for Italia
Deltakarar under vinter-OL 1988
Deltakarar under vinter-OL 1992
Deltakarar under vinter-OL 1994
Deltakarar under vinter-OL 1998
Marc Girardelli

Marc Girardelli () er ein tidlegare alpinist frå Lustenau i Vorarlberg i Austerrike som representerte Luxemburg. Han vann verdscupen i alpine greiner heile fem gongar; 1985, 1986, 1989, 1991 og 1993. Girardelli, som vann 46 renn i verdscupen i tida februar 1983-januar 1996, er ein av få alpinistar som har vunne verdscuprenn i samtlege fem øvingar.

Girardelli vann fire gullmedaljar i fire ulike alpine verdsmeisterskap. Tre av VM-triumfane kom i kombinasjons-øvinga; 1987, 1989 og 1996, medan han i 1991 tok VM-gullet i slalåmtevlinga. I alt vann han 13 medaljar i VM og OL i åra 1985-96; fire gull, seks sølv og tre bronsar.

Kjelder
Sportsboken, aktuelle årgangar

Alpinistar
Luxembourgske idrettsutøvarar
Deltakarar under vinter-OL 1992
Deltakarar under vinter-OL 1994
Seriesjakken

Seriesjakken er Norges sjakkforbund sin serie for norske sjakklubbar. Eliteserien er det øvste nivået i seriesjakken, og er den einaste landsomfattande divisjonen.

Regionale seriar
For tida er dei regionale seriane inndelt i Austlandsserien, Vestlandsserien og Midtnoregserien. I tillegg vert det arrangert eit eige nordnorsk meisterskap for lag i dei tre nordlegaste fylka. Vinnarane av desse seriane spelar påfølgjande kvalifisering for dei to plassane som er ledige i eliteserien.

Ausstlandsserien er delt inn i fire nivå, der 1. divisjon består av ei avdeling, 2. divisjon av to avdelingar og 3. og 4. divisjon består av fire avdelingar kvar.

Vestlandsserien er delt inn i to avdelingar, nord og sør, med to divisjonar i nord og ein divisjon i sør.

Midtnoregserien er delt inn i to avdelingar, Trøndelag og Møre og Romsdal, med ein divisjon i Møreserien, og tre divisjonar i Trøndelag.

Bakgrunnsstoff
 NSFs sider for seriesjakken

Sjakkturneringar
Svanemerket

Svanemerket er det offisielle nordiske miljømerket. Det blei skipa av Nordisk Ministerråd i 1989. Symbolet for merket er rundt med ei kvit svane med fire vengefjører mot ein grøn bakgrunn. Det blei laga av den finske kunstnaren Kyösti Varis og symboliserer samarbeidet mellom dei nordiske landa. Dei fire fjørene står for Sverige, Noreg, Finland og Island. Danmark kom med i ordninga i 1992.

Ei vare eller teneste som er svanemerka har gjennomgått ei objektiv miljøvurdering. For å kunna få svanemerket må heile livsløpet til produktet eller tenesta vera så miljøtilpassa som mogleg gjennom heile livsløpet, frå råvare til produksjon via bruk og til avfallshandtering. Svanemerket stiller strenge krav til energieffektivitet, materiale, kjemikaliar og til god haldbarheit. 

I Noreg blei Stiftelsen Miljømerking oppretta av Barne-, likestillings- og inkluderingsdepartementet for å forvalta merket. 

I ISO-terminologi er Svanemerket «miljømerking, type 1, ISO 14024». Dette betyr at Svanemerket er frivillig, stiller breispektra miljøkrav (multikriterium), er basert på livssyklusvurderingar, skjerpar krava jamleg, utviklar krava ope, opererer med kjende kostnader, og driv med tredjeparts uavhengig sertifisering.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Svanemerket» frå , og «Svanen (miljömärkning)» frå  den 16. november 2014.

Bakgrunnsstoff 
 Miljømerking  administrerer Svanemerket i Noreg.
 Om Svanemerket  ved den offisielle nettstaden til Nordisk Råd og Nordisk Ministerråd.

Miljømerking
Skipingar i 1989
Nordisk Ministerråd
Nordisk samarbeid
Emil Sandberg

Emil Sandberg () var ein norsk lokomotivfører og fagleg tillitsmann, frå 1908 til 1911 og ein periode ved årsskiftet 1924-25 formann i Norsk Lokomotivmannsforbund.

Sandberg byrja å arbeide ved jarnbana som 15-åring i 1890, då han fekk jobb som lokomotivpusser ved Hovedbanen. Han avanserte til fyrbøter, deretter lokomotivførar.

Han var medlem av 1. distrikts lokomotivpersonales foreining frå organisasjonen vart stifta i 1893, og vart snart òg aktiv i landsforeininga. I 1904 deltok han i lokomotivmannskongressen på skandinavisk nivå, og året etter vart han nestformann i Lokomotivmandsforbundet. I 1906 var han initiativtakar til skipinga av bladet til organisasjonen Lokomotivmands Tidende, og sat som formann i redaksjonskomiteen.

I 1908 vart Sandberg vald til formann i NLF, og hadde vervet til 1911. Frå 1913 var han vald redaktør for Lokomotivmands Tidende og frå 1916 forretningsførar i forbundet, i fullt lønna stilling. Sandberg var ein sentral pådrivar då NLF i 1919 gjekk inn i Landsorganisasjonen.

På landsmøtet i september 1924 vart han for andre gong vald til formann i NLF, men satt denne gongen berre nokre månader i vervet før han måtte gå av. Ved årsskiftet avdekte nyvalde revisorar uregelmessigheiter i økonomien til forbundet, ei sak som endte med at Sandberg vart tiltalt for underslag og dømt til to års fengsel. I alt var det underslått nær 59 000 kroner, på den tida ein stor sum.

Referansar

Kjelder
 «Emil Sandberg», side 159, Alfred Skar: Norsk Lokomotivmannsforbund gjennom 60 år, NLF, Oslo 1953
 «Emil Sandberg», side 194, Olaf Ingebretsen: Først i spora gjennom 100 år. Norsk lokomotivmannsforbund 1893-1993, Notabene Forlag, Oslo 1993

Fagforeiningsleiarar
Fødde i 1875
Døde i 1955
Opphavleg omsett med Apertium
Norsk Villsaulag

Norsk Villsaulag er ein norsk interesseorganisasjon for villsaubønder. Laget blei oppretta i 1995. Det arbeider med teljing av sau og kontrollerer tilhøva for villsau i Norge og arbeider for å sikra kvaliteten på villsau. 

Villsau frå Norskekysten er eit varemerke på produkt frå gammalnorsk sau som beiter på lyng og går ute heile året.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Norsk Villsaulag» frå ,  den 16. november 2014.

Bakgrunnsstoff

Skipingar i 1995
Norske interesseorganisasjonar
Norsk landbruk
Sauehald
Ludvig O. Bauer

Ludvig O. Bauer (fødd 29. oktober 1866 på Kongsberg, død 28. august 1929) var ein norsk lokomotivførar og fagleg tillitsmann, frå 1901 til 1908 formann i Norsk Lokomotivmannsforbund. 

Bauer var son av ein lokomotivførar, Lars Olsen Bauer, og byrja sjølv ved jarnbana som ung gut i 1882. I 1893 hadde han vorte lokomotivførar, og i 1918 avanserte han til lokomotivkontrollør. Han jobba ved jarnbana til han seksti år gammal gjekk av som pensjonist i 1926.

Bauer var med på å stifte 1. distrikt av lokomotivpersonalet sin samskipnad i oktober 1893, og vart då nestformann i samskipnaden. I 1897 deltok han på den første skandinaviske konferansen av lokomotivpersonale, avvikla i Stockholm. Han var òg tidleg ute med å reise kravet om spesiell utdanning for lokomotivførarar, eit krav forbundet seinare prioriterte sterkt. Han vart vald til formann i samskipnaden stt 1. distrikt, og var mykje med både i Norsk Lokomotivmannsforbund og i det skandinaviske samarbeidet.

Etter at han vart formann i NLF i 1901 var han sentral i lokomotivførerarane sin lønnsaksjon i 1906. Då han gjekk av som formann i 1908 heldt han fram som forretningsførar, og opprettheldt difor ei sentral rolle i forbundet. Han sat i stillinga som forretningsfører til 1916.

Då han fekk stilling som lokomotivkontrollør kunne han ikkje lengjer vere medlem av NLF. Han fekk likevel æresmedlemskap i samskipnaden til Kristianiaa distrikt, fram til æresmedlemsskapet vart trekt tilbake i 1922, etter det som vart sagt på grunn av framferda hans under jernbanestreiken. Bauer meinte sjølv han ikkje hadde oppført seg klanderverdig, men han nådde ikkje fram med argumentasjonen sin då han tok dette opp med forbundet.

Referansar

Kjelder
 «Ludvig O. Bauer», side 137, Alfred Skar: Norsk Lokomotivmannsforbund gjennom 60 år, NLF, Oslo 1953
 «Ludvig O. Bauer», side 193, Olaf Ingebretsen: Først i sporet gjennom 100 år. Norsk lokomotivmannsforbund 1893-1993, Notabene Forlag, Oslo 1993
Fagforeiningsleiarar
Fødde i 1866
Døde i 1929 
Opphavleg omsett med Apertium
Gustav Thöni

Gustav Thöni () er ein italiensk tidlegare alpinist, frå bygda Trafoi i Stilfs kommune i provinsen Bolzano, som vann verdscupen i alpine greiner fire gongar; 1971, 1972, 1973 og 1975. Han vann OL-gull i storslalåm i 1972, og VM-gull i alpin kombinasjon i både 1972 og 1976, samt VM-gull i både slalåm og storslalåm under VM i alpine greiner 1974. I alt vann han fem gullmedaljar og to sølvmedaljar i dei store meisterskapane i åra 1972-76. Frå februar 1969 til januar 1977 sigra Thöni 24 gongar i verdscuprenn; 11 i storslalåm, 8 i slalåm, 4 i kombinasjon, samt eitt parallellrenn (i slalåm).

Kjelder
Sportsboken, aktuelle årgangar

Italienske alpinistar
Olympiske meistrar for Italia
Olympiske sølvmedaljevinnarar for Italia
Verdsmeistrar i alpine greiner
Medaljevinnarar under vinter-OL 1972
Italienske deltakarar under vinter-OL 1972
Alpinistar under vinter-OL 1972
Medaljevinnarar under vinter-OL 1976
Italienske deltakarar under vinter-OL 1976
Alpinistar under vinter-OL 1976
Italienske deltakarar under vinter-OL 1980
Alpinistar under vinter-OL 1980
Toni Sailer

Anton Engelbert Sailer (), kjend som Toni Sailer, var ein austerriksk alpinist frå Kitzbühel.

Sailer var den fyrste alpinisten som vann alle dei tre alpinøvingane, slalåm, storslalåm og utfor, i eitt og same OL. Dette presterte han under OL 1956 i Cortina d'Ampezzo. Ettersom han sigra i både slalåm og utfor vart han også automatisk verdsmeister i kombinasjonen. To år seinare var han nær ved å kopiere prestasjonane under VM i alpine greiner 1958 i Bad Gastein, der han vann tre gullmedaljar og ein sølvmedalje. Sølvmedaljen kom i slalåm, landsmannen Josl Rieder sigra med sju tidels sekund betre tid enn Sailer.

Sailer la opp som alpinist i 1959. Han arbeidde sidan som filmskodespelar og i 1972-76 som sjefstrenar for det austerrikske skiforbundet. Frå 1986 til 2006 var han tilsett i Hahnenkamm-renna i heimbyen Kitzbühel.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Toni Sailer» frå ,  den 16. november 2014.  
 

Austerrikske alpinistar
Verdsmeistrar i alpine greiner
Olympiske meistrar for Austerrike
Medaljevinnarar under vinter-OL 1956
Austerrikske deltakarar under vinter-OL 1956
Alpinistar under vinter-OL 1956
Austerrikske skodespelarar
Zeno Colò

Zeno Colò () var ein italiensk alpinist frå fjelllandsbyen Abetone i provinsen Pistoia. Han vart i 1950 verdsmeister i både utfor og storslalåm i Aspen i Colorado. To år seinare, under Vinter-OL 1952 i Oslo, vann han gullmedaljen i utforrennet.

Frå 1941 til 1955 vann Colò 19 italienske meisterskap i alpine øvingar, meir enn nokon annan utøvar.

Kjelder
 
  
Denne artikkelen bygger på «Zeno Colò» frå ,  den 16. november 2014.  
 

Italienske alpinistar 
Olympiske meistrar for Italia
Italienske deltakarar under vinter-OL 1948
Alpinistar under vinter-OL 1948
Italienske deltakarar under vinter-OL 1952
Alpinistar under vinter-OL 1952
Arkádi

Arkádi (gresk Αρκάδι) er ein tidlegare kommune i periferieininga Réthymno i periferien Kreta i Hellas. Arkádi inngår frå 2011 som ei kommunaleining i kommunen Réthymno.

Referansar 

Arkadi
Arkadi
Ádele

Ádele (gresk Άδελε) er ein landsby i periferieininga Réthymno i periferien Kreta i Hellas. Ádele var hovudsete i den tidlegare kommunen Arkádi, som frå 2011 inngår som ei kommunaleining i kommunen Réthymno.

Referansar 

Adele
Láppa

Láppa (gresk Λάππα) er ein tidlegare kommune i periferieininga Réthymno i periferien Kreta i Hellas. Láppa inngår frå 2011 som ei kommunaleining i kommunen Réthymno.

Referansar 

Lappa
Lappa
Episkopí i Réthymno

Episkopí (gresk Επισκοπή) er ein landsby i periferieininga Réthymno i periferien Kreta i Hellas. Episkopí var hovudsete i den tidlegare kommunen Láppa, som frå 2011 inngår som ei kommunaleining i kommunen Réthymno.

Referansar 

Episkopi
Nikifóros Fokás

Nikifóros Fokás (gresk Νικηφόρος Φωκάς) er ein tidlegare kommune i periferieininga Réthymno i periferien Kreta i Hellas. Nikifóros Fokás inngår frå 2011 som ei kommunaleining i kommunen Réthymno.

Referansar 

Nikiforos Fokas
Nikiforos Fokas
Goniá

Goniá (gresk Γωνιά) er ein landsby i periferieininga Réthymno i periferien Kreta i Hellas. Goniá var hovudsete i den tidlegare kommunen Nikifóros Fokás, som frå 2011 inngår som ei kommunaleining i kommunen Réthymno.

Referansar 

Gonia
Lungekreft

Lungekreft er ein vondarta neoplasi i lungene som er kjenneteikna ved ukontrollert cellevekst i lungeveva.

Utan medisinsk behandling kan veksten spreie seg utanfor lungene gjennom metastasering til nærliggjande vev og andre delar av kroppen. Kreft som oppstår i lungene blir kalla primær lungekreft. Desse er oftast karsinomar med opphav i epitelceller. Lungekreft kan delast inn i småcella og ikkje-småcella lungekreft. Dei vanlegaste symptoma er hosting (inkludert opphosting av blod), vekttap, dyspné og brystsmerter.

Storparten (80-90 %) av tilfella oppstår som følgje av langtidseksponering for tobakksrøyk. Kring 10-15 % av tilfella oppstår hjå personar som aldri har røyka. Desse tilfella skuldast ofte ein kombinasjon av genetiske faktorar og eksponering for radongass, asbest eller andre former for luftureining, til dømes passiv røyking. Lungekreft kan påvisast på eit radiogram eller tomogram av brystet. Diagnosen vert stadfesta med biopsi (vevsprøve).

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Lung cancer» frå ,  den 16. november 2014.  
 

Lungekreft
Røyking
Neoplasi

Neoplasi (frå gamalgresk νεο- neo- «ny» og πλάσμα plasma «formasjon, skaping») er ei unormal vekst av cellevev. Veksten formar ofte ei neoplastisk masse, ein såkalla neoplasme, betre kjent i ålmenta som svulst eller tumor.

Verdsorganisasjonen for helse klassifiserer neoplasmar (eller svulstar) i fire hovudgrupper: benign (godarta) neoplasme, karsinom in situ, malign (vondarta) neoplasme og neoplasmar med ukjent utgangspunkt. Ein malign svulst er kreft.

Sjå òg 
 lungekreft
 karsinom in situ

Kjelder 

Histopatologi
Onkologi
Sjukdomsteikn
Hemoptyse

Hemoptyse eller blodhoste er ekspektorasjon (opphosting) av blod eller blodfarga oppspytt (sputum) frå bronkiane, strupehovudet, luftrøyret eller lungene. Blodhoste kan vere eit symptom ved til dømes hjarte- og karsjukdommar, tuberkulose eller andre luftvegsinfeksjonar.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Hemoptysis» frå ,  den 17. november 2014.  
 

Bløding frå luftvegane
Sjukdommar i andedragssystemet
Metastatisk sjukdom

Metastatisk sjukdom eller metastase er spreiinga av kreft eller annan sjukdom frå eitt organ til eit anna som ikkje er direkte tilknytt. Dei nye sjukdomsførekomstane blir kalla for metastasar eller sekundærsvulstar. Det blei tidlegare ymta om at berre maligne tumorceller og infeksjonar hadde evne til å metastasere (metastasering); dette har blitt avvist av nyare forsking.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Mestasis» frå ,  den 17. november 2014, men har norske kjelder.  
 

Onkologi
Småcella lungekreft

Småcella lungekreft er ei veldig vondarta kreftform som vanlegvis oppstår på innsida av lunga, sjølv om den stundom kan oppstå i til dømes livmorhalsen, prostata og mage-tarm-kanalen.

Sjå òg 
 Ikkje-småcella lungekreft
 Lungekreft

KJelder 

Lungekreft
Apokóronas

Apokóronas (gresk Αποκόρωνας) er ein kommune i periferieininga Khaniá i periferien Kreta i Hellas. Apokóronas ligg aust for Khaniá og grensar i aust mot periferieininga Réthymno. I nord ligg Kretahavet.

Administrativ inndeling
Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane
 Arméni
 Así Goniá
 Vámos
 Jorjoúpoli
 Kryonerída
 Fres
Dei seks tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.

Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:

Referansar 

Apokoronas
Apokoronas
Vrýses

Vrýses (gresk Βρύσες) er ein landsby i periferieininga Khaniá i periferien Kreta i Hellas og hovudsete i kommunen Apokóronas.

Referansar 

Vryses
Arméni

Arméni (gresk Αρμένοι) er ein landsby og ein tidlegare kommune i periferieininga Khaniá i periferien Kreta i Hellas. Arméni inngår frå 2011 som ei kommunaleining i kommunen Apokóronas.

Ved folketeljinga i 2011 hadde kommunaleininga Arméni 3 255 innbyggjarar, medan tettstaden med same namn hadde 345 innbyggjarar.

Referansar 

Armeni
Armeni
Armeni
Kalýves

Kalýves (gresk Καλύβες) er ein distriktsby i periferieininga Khaniá i periferien Kreta i Hellas. Kalýves var hovudsete i den tidlegare kommunen Arméni, som frå 2011 inngår som ei kommunaleining i kommunen Apokóronas.

Referansar 

Kalyves
Lås

Lås er ei innretning som kan brukast til å stengja eller hindra bruk av opningar som portar, dører eller vindauge, bruksgjenstandar som fartøy og våpen eller ilåt som skuffer, skåp, skrin og liknande. Ein lås verker som regel ved at ein bolt hindrar den stengde tingen frå å opna seg eller verka. Mange låsar kan lukkast og opnast med nøkkel, eller dei kan ganske enkelt ha ein mekanisk opnings- og lukkingsmekanisme. Ein kan også opna låsar ved hjelp av kodar, elektroniske adgangskort, fingeravtrykk og anna.

Sjå òg
Slå

Kjelder

Bakgrunnsstoff
Søk etter lås ved Digitalt Museum.

Områdesikring
Tryggleiksutstyr
Lukkeutstyr
Así Goniá

Así Goniá (gresk Ασή Γωνιά) er ein landsby og ein tidlegare kommune i periferieininga Khaniá i periferien Kreta i Hellas. Así Goniá inngår frå 2011 som ei kommunaleining i kommunen Apokóronas.

Ved folketeljinga i 2011 hadde kommunaleininga Así Goniá 527 innbyggjarar, som alle budde i tettstaden med same namn.

Referansar 

Asi Gonia
Asi Gonia
Asi Gonia
Vámos

Vámos (gresk Βάμος) er ein landsby og ein tidlegare kommune i periferieininga Khaniá i periferien Kreta i Hellas. Vámos inngår frå 2011 som ei kommunaleining i kommunen Apokóronas.

Ved folketeljinga i 2011 hadde kommunaleininga Vámos 3 388 innbyggjarar, medan tettstaden med same namn hadde 706 innbyggjarar.

Referansar 

Vamos
Vamos
Vamos
Arthur Wellesley

Arthur Wellesley, første hertug av Wellington () var ein britisk militær, politikar og diplomat, ofte berre kjend som hertugen av Wellington. Han leia den allierte arméen i slaget ved Waterloo i 1815, der Napoleon leid sitt endeliee nederlag.
Han var også aktiv i Nederlanda, India og på Irland. Frå 1828 til 1830 og i 1834 var han britisk statsminister og i 1834-35 var han utanriksminister.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Arthur Wellesley, 1. hertug av Wellington» frå ,  den 17. november 2014.

Bakgrunnsstoff

Britiske statsministrar
Britiske utanriksministrar
Britiske feltmarskalkar
Wellington 01
Folk frå Napoleonskrigane
Anglo-irar
Folk frå Dublin
Elefantordenen
Jorjoúpoli

Jorjoúpoli (gresk Γεωργιούπολη) er ein landsby og ein tidlegare kommune i periferieininga Khaniá i periferien Kreta i Hellas. Jorjoúpoli inngår frå 2011 som ei kommunaleining i kommunen Apokóronas.

Ved folketeljinga i 2011 hadde kommunaleininga Jorjoúpoli 2 749 innbyggjarar, medan tettstaden med same namn hadde 455 innbyggjarar.

Referansar 

Jorjoupoli
Jorjoupoli
Jorjoupoli
Chess Olympiad Tromsø 2014 AS

Chess Olympiad Tromsø 2014 AS er eit norsk aksjeselskap som blei skipa 2. mai 2008. Det vedtektsfesta formålet til selskapet er å førebu, søkje og gjennomføre Sjakkolympiaden i 2014 i Tromsø, i tillegg til å gjennomføre naudsynte sjakkarrangement i tida før sjølve sjakkolympiaden.

Selskapet har kontoradresse i Storgata 5–13 i Tromsø. Dagleg leiar er Børge Johan Robertsen, medan Hans Olav Karde er styreleiar.

I oktober 2014 blei det sett fram krav om å slå selskapet konkurs.

Referansar

Norske føretak
Næringsliv i Tromsø
Skipingar i 2008