alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
UEFA-cupfinalen i fotball 2005

Finalen i UEFA-cupen fotball 2005 fann stad på Estádio José Alvalade i Lisboa 18. mai 2005 framfor 47 085 tilskodarar. Oppgjeret stod mellom Sporting Lisboa og russiske CSKA Moskva. Laget frå hovudstaden i Russland vann kampen 3-1 på arenaen som er Sporting si heimebane.

Kampen

Brasilianaren Rogério Régis sende Sporting i leiinga då oppgjeret var 28 minuttar gammalt. I den andre omgangen snudde CSKA kampen til 3-1 og siger. Skåringane kom ved Aleksej Berezutskij i det 56., Jurij Zjirkov i det 65. og Vágner Love i det 75. minutt.

Graham Poll frå England var dommar.

Laga
CSKA sitt vinnarlag bestod av Igor Akinfejev, Vasilij Berezutskij, Sergej Ignasjevitsj, Aleksej Berezutskij, Chidi Odiah, Jevgenij Aldonin, Elvir Rahimić, Daniel Carvalho, Jurij Zjirkov, Vágner Love, Ivica Olić og innbytarane Deividas Šemberas, Miloš Krasić, Rolan Gusev.

Sporting mønstra Ricardo Pereira, Miguel Garcia, Joseph Enakarhire, Beto Severo, Rogério Régis, Pedro Barbosa, Fábio Rochemback, João Moutinho, Rodrigo Tello, Liédson Muniz, Ricardo Sá Pinto, Marius Niculae, Roudolphe Douala, Hugo Viana.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «2005 UEFA Cup Final» frå ,  den 14. september 2019.  
 

Fotball i 2005
UEFA-cupfinalen i fotball
Historisk kjelde

Innafor historievitskap er nemninga kjelde brukt for å vise til tekstar, gjenstandar eller kjensgerningar. Barthold Georg Niebuhr, sonen til Carsten Niebuhrs, var ein av dei første som definerte dette omgrepet.

Kjeldetypar 

 Førstehandskjrlder er samtidige vitnesbyrd som augevitneskildringar og dokument utført av personar som sjølv har opplevd hendinga
 Andrehandskjelder er seinare vitnesbyrd eller basert på andrehandskjelder (til dømes ei nedskrive kjelde basert på ei munnleg beretning)

Vi skil mellom primære og sekundære kjelder. Primære kjelder ligg tidsmæssigt nær på hendinga, sekundære kjelder er seinare.

Former 
Kjelder kan til dømes vera:

 skriftlege (dokument, erindringer, brev, og likn.)
 bilete (fotografi, maleri)
 materielle gjenstandar, (t.d. byggemateriale, myntar, gravfunn)
 segl

Verdi 
Kjeldene sin verdi er avhengig av kva for opplysingar som skal bli utleidd av dei. For å bruke ei kjelde må ho blir underkasta kjeldekritikk, eller ei systematisk drøfting av i kva grad vi kan stole på henne, eller rettare kva aspekt ved henne som vi kan stole på. Er kjelda tendensiøs (part i saka)? . Kan ho gje dei opplysingane som vi leitar etter?

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Kilde (historievidenskab)» frå ,  den 14. september 2019.

Litteratur 

 Axel Bolvig: "»Med passende ændringer«. Historisk metode i fokus" (Fund og Forskning, Bind XXIX; 1990)
 Harry Christensen: "Erslev, positivismen og syntesen" (Historie/Jyske Samlinger, Ny række, Bind 15; 1983)
 H. P. Clausen: "Målsætning og hjælpemidler i metodeundervisningen" (Historie/Jyske Samlinger, Ny række, Bind 7; 1966)
 Ottar Dahl: "Terminologi og systematikk i kildeteorien" (Historie/Jyske Samlinger, Ny række, Bind 7; 1966)
 Bernard Eric Jensen: "Et bidrag til revisionen af metodelærens grundlag" (Historisk Tidsskrift, 13. række, Bind 3; 1976)
 Henrik S. Nissen: "Træk af den historisk-metodiske debat i Norden i 1960-erne og -70-erne" (Historisk Tidsskrift, 14. række, Bind 1; 1980)
 Jakob Pasternak: "Den halvrustne kildekritik" (Historie/Jyske Samlinger, Ny række, Bind 11; 1974)
 E. Ladewig Petersen: "Omkring Erik Arup: Struktur og grænser i moderne dansk historieforskning (ca. 1885-1955)" (Historisk Tidsskrift, 13. række, Bind 5; 1978)
 Niels Skyum-Nielsen: "Om første og anden rangs kilder. En replik" (Historisk Tidsskrift, 11. række, Bind 6; 1960)

Historie
Kjelder
Tamara Danilova

Tamara Petrovna Danilova () er ein tidlegare friidrettsutøvar fødd i Leningrad i dåverande Sovjetunionen. Ho vart europameister i diskoskasting i 1969.

Aktiv
Danilova vart nummer to i sovjetmeisterskapen 1968 og nummer tre i 1969, begge åra vann Ljudmila Muravjova diskosøvinga. Under europameisterskapen i Aten i september 1969 smelte Danilova til med eit kast på 59,28 meter i den siste omgangen, nok til å slå den dit tils leiande Muravjova med fire centimeter og vinne ein noko overraskande gullmedalje.

I 1970 vart Faina Melnik sovjetmeister framom Danilova og Muravjova. Sesongen etter vann Danilova sin einaste sovjetiske meistertittel, med Melnik og Muravjova på dei neste plassane. Ved europameisterskapen 1971 i Helsinki sette Melnik verdsrekord med sine 64,22 meter, medan Danilova kom på femteplass med 58,28 m som best.

Sommaren 1972 vart Danilova nummer tre i den sovjetiske meisterskapen, bakom Melnik og Muravjova. Under OL-finalen i München sette Danilova personbeste med 62,64 m i sitt fyrste kast. Trass i at ho auka til 62,86 m i den tredje omgangen, enda ho opp utan medalje. Tre kastarar, landskvinna Faina Melnik som vann ein klar siger, rumenske Argentina Menis og bulgarske Vassilka Stoeva, kasta alle markant lengre enn Danilova.

Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
EM 1969 i Aten: Gullmedalje – 59,28, framom Ljudmila Muravjova (59,24 m)
EM 1971 i Helsinki: Nr 5 – 58,28 m
OL 1972 i München: Nr 4 – 62,86 m

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Tamara Petrowna Danilowa» frå ,  den 14. september 2019.  
 

Sovjetiske diskoskastarar
Europameistrar i friidrett
Sovjetiske OL-deltakarar
Språkhistorie

Språkhistorie, eller historisk lingvistikk, er studiet om korleis naturlege språk endrar seg over tid, både studiet av konkrete språkfamiliar (og dermed språkslektskap) og allmenne prinsipp for språkleg endring.

Ei sentral hending i lingvistikken si historie er trykkinga i 1788 av eit føredrag William Jones heldt i The Asiatic Society i 1786 i Bengal. Her viser han at sanskrit, gresk, latin, gotisk, keltisk og persisk alle går attende til eit no utdøydd urspråk. Ei tilsvarande oppdaging vart gjort noko tidlegare, då János Sajnovics i 1770 publiserte ei avhandling som viste at finsk, samisk og ungarsk hadde same opphav. Felles for Sajnovics og Jones var at dei såg at språk hadde endra seg over tid, til skilnad frå tidlegare teoriar om språkslektskap, som samanlikna ulike språk i notida utan å sjå at språka kunne ha endra seg.

Desse idéane vart gjort til emne for seriøs gransking eit par tiår seinare, i Danmark i 1818 av Rasmus Rask og i Tyskland av Jacob Grimm. Dei viste korleis germanske språk skilde seg frå andre indoeuropeiske språk ved at lukkelydar blir til frikativar i ei serie av tre ulike vekslingsrekker. Relevant for språkistorisk metodologi er at denne innsikta opna opp for ei systematisk utforsking av lydovergangar frå eitt språksteg til det neste.

Litteratur 

 Grimm, Jacob 1822: Deutsche Grammatik. Zweite Ausgabe Bd. 1. Dieterich, Göttingen.
 Rask, Rasmus 1818: Undersøgelse om det gamle Nordiske eller Islandske Sprogs Oprindelse. København.
Grimms lov

Grimms lov (òg kjend som den germanske lydforskyvinga) var den første ikkje-trivielle, systematiske lydendringa som nokosinne vart oppdaga. Oppdaginga av loven utgjorde eit vendepunkt i utviklinga til språkvitskapen, i det han innførte strenge metodar i den språkhistoriske forskinga. «Lova» vart oppdaga av Friedrich von Schlegel i 1806 og Rasmus Rask i 1818, men vart omarbeidd i 1822 av Jacob Grimm, den eldste av brørne Grimm, i hans Deutsche Grammatik. Loven fastslår at det finst samband mellom germanske lukkelydar og frikativar og lukkelydane i andre indoeuropeiske språk.

Slik han er formulert i dag, skildrar Grimms lov utviklinga av nedarva urindoeuropeiske lukkelydar i urgermansk. Han består av tre delar som må vurderast som tre påfølgjande fasar i ei utviklingskjede.

 Urindoeuropeiske ustemte lukkelydar vert til ustemte frikativar.
 Urindoeuropeiske stemte lukkelydar vert ustemte.
 Urindoeuropeiske stemte, aspirerte lukkelydar mistar aspirasjonen og vert til stemte lukkelydar..
Utviklingskjedene kan representeres slik (i rekkefølgen 3, 2, 1 fra lista over):

Detaljar

Sjå òg 

 Lydforskyving (generelt)
 Verners lov
 Den høgtyske konsonantforskyvinga

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Grimms lov» frå ,  den 15. september 2019.

Litteratur 

 Brugmann, Karl og Berthold Delbrück 1886-1916: Grundriß der vergleichenden Grammatik der indogermanischen Sprachen.
 Bynon, Theodora 1977: Historical Linguistics Cambridge University Press. ISBN 0-521-29188-7

Fonologi
Germanske språk
Sider utan gjennomgåtte omsetjingar
Lydendringar
Verners lov

Verners lov, formulert av Karl Verner i 1875, skildrar ei historisk lydforskyving i urgermansk: Når dei ustemde konsonantane f, þ, s og χ kom rett etter ei trykksvak staving i same ord, vart dei til dei tilsvarande stemde konsonantane b, d, z og g.

Sjølve lova
Då Grimms lov (om overgang frå lukkelydar til frikativar i germansk) vart formulert, vart det observert ei merkeleg uregelmessigheit. Dei indoeuropeiske ustemde lukkelydane p, t og k skulle etter Grimms lov ha vorte til urgermansk f, þ (dental frikativ) og χ (velar frikativ). Det viste seg likevel at det var ei lang rekkje ord, der latin, gresk, sanskrit, baltisk og slavisk garanterte indoeuropeisk p, t eller k, men dei germanske språka likevel hadde ein stemd frikativ (b, đ eller g).

Karl Verner observerte at dei tilsynelatande uventa stemde frikativane berre fanst der dei ikkje stod i byrjinga av ordet, og der vokalen føre dei var trykklett i indoeuropeisk. Dette er altså Verners lov: Indoeuropeisk p, t, k, s, som regelmessig skulle utvikla seg til ustemd f, þ, k, s, vert i staden til stemd b, d, g, z viss den føregåande vokalen ikkje var trykksterk i indoeuropeisk.

Døme

Leksikalske døme 

 p > b: t.d. gresk hypér (ὑπέρ), sanskrit upári  = tysk über, gresk heptá (ἑπτά), sanskrit saptá = gotisk sibun, tysk sieben.
 t > d: t.d. gresk patér (πατήρ), sanskrit pitár- = gotisk fadar, tysk Vater (med regelmessig d > t) mot gresk phrátor (φράτωρ), vedisk bhrā́tek- = gotisk brōþar, ty. Bruder (med regelmessig þ > d).
 k > g: t.d. gresk makrós (μακρός) ‘lang’ = tysk, norsk mager mot gresk dákry (δάκρυ) ‘tåre’ = norsk tåre, tysk Zähre, eng. tear.
 s > z: t.d. sanskrit áyas ‘metall’ (jf. latin aes ‘kopar’) = gotisk aiz,  norsk eir, tysk ehern ‘bronse-’, engelsk ore ‘malm’

Døme frå verbbøyinga i germansk 

Verners lov forklarer skilnaden i dei ulike verbformene ved at stavinga før frikativen er trykklett i fleirtal og i partisippforma.

Oversyn over lydsambanda mellom urindoeuropeisk og germansk 

Tabellen under må lesast slik: Dei urindoeuropeiske lukkelydane gjekk etter Grimms lov over i ustemde frikativar. Eventuelle stemde frikativar var etter denne forklaringa unntak. Verners lov opna for to realiseringar av kvar lukkelyd, ein stemd (framfor trykksterk staving) og ein ustemd (i andre posisjonar), som vist i tabellen. Unntaka var dermed gjort greie for.

Sjå òg 

 Grimms lov

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Verners lov» frå ,  den 15. september 2019.

Litteratur

 Verner, Karl 1876: Eine Ausnahme der ersten Lautverschiebung "Zeitschrift für vergleichende Sprachforschung"

Fonologi
Germanske språk
Sider utan gjennomgåtte omsetjingar
Språkhistorie
Karl Verner

Karl Adolf Verner () var ein dansk lingvist, som formulerte Verners lov.

Verner vart student 1864 og tok 1873 magistergrad i slaviske språk, der han førebudde seg mellom anna gjennom eit lengre opphald i Sankt Petersburg. Han vart 1876 tilsett ved universitetsbiblioteket i Halle og vart dessutan i 1883 dosent og i 1888 professor i slaviske språk i København. I 1887 vart han heidersdoktor i Heidelberg. 

Verner publiserte svært lite - men han var likevel ein av dei mest kjende språkforskarane på 1800-talet, på grunn av artikkelen «Eine Ausnahme der ersten Lautverschiebung», som vart publisert i 1876 i Zeitschrift für vergleichende Sprachforschung. Artikkelen førte til at han fekk Bopp-prisen av Berlinakademiet. 

I artikkelen viste han korleis det opphavlege indoeuropeiska trykket hadde stor påverknad for dei germanske språka. Denne oppdaginga har seinare vorte referert til som Verners lov.  I same tidsskrift publiserte han same år ein annan viktig artikkel, «Zur Ablautsfrage».

Verners lov fekk store konsekvensar for lingvistikkens historie. I og med at ho gjorde greie for eit sett problematiske unntak i Grimms lov på ein enkel og elegant måte inspirerte ho junggrammatikarane i Leipzig til å postulere ein teori om unntakslause lydlovar, og meir generelt til å utvikle dei metodologiske krava til hypoteser om regelmessige lydsamband i den språkhistoriske forskinga.

Både desse to publikasjonane og det vesle han elles har skrive inngår i den samla utgåva av hans Afhandlinger og breve, som vart utgjeve 1903, i lag med ein utførleg biografi skrive av Marius Vibæk.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Karl Verner» frå ,  den 14. september 2019.  
 

Folk frå Aarhus
Tilsette ved Københavns Universitet
Danske professorar
Danske språkforskarar
Språkhistorie
Robson da Silva

Robson Caetano da Silva () er ein brasiliansk tidlegare friidrettsutøvar som vann bronsemedaljen på 200 meter under Sommar-OL 1988, og fire gongar vart nummer fire på same distansen i verdsmeisterskap/sommarleikar.

Aktiv
Silva fekk sitt gjennombrot då han under Roma-VM i 1987 kom på fjerdeplass på 200 meter, fattige seks hundredels sekund attom vinnaren Calvin Smith frå USA. OL-sesongen 1988 gjorde Silva personbeste på 100 meter med 10,00 sekundar ved eit stemne i Mexico-byen. Ut på hausten same året vart han femtemann på 100 meter under Sommar-OL i Seoul, før han dagar seinare sprang i mål på 20,04 sekundar og bronsemedalje på 200-meteren.

Den 25. august 1989 sette Silva personbeste då han ved eit stemne i Brussel vann 200 meter på tida 19,96. Under verdsmeisterskapen 1991 i Tokyo vart han nummer sju på 100 m og fire på 200 m, på den lengste distansen fekk han same sluttid som bronsmedaljøren Atlee Mahorn frå Canada. Også på 200-metersfinalen ved Sommar-OL 1992 i Barcelona enda Silva på fjerdeplass, sju hundredels sekund unna bronsen. Under Friidretts-VM 1995 i Göteborg vart Silva for tredje gong i verdsmeisterskap nummer fire på 200 meter, og for fjerde gong i VM/OL.

Silva deltok for Brasil i fleire stafettløp, både i 4 x 100 m og 4 x 400 m. Men det var fyrst ved Sommar-OL 1996 i Atlanta at han lukkast vinne medalje med lagkameratar, ein bronsemedalje i 4 x 100 meter.

Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
VM 1983 i Helsinki: Utslått i kvartfinalane på 100 m (10,66=nr 30)
OL 1984 i Los Angeles: Utslått i semifinalane på 200 m (20,80=nr 13). Utslått i 4 x 100 m stafett
VM 1987 i Roma: Nr 4 på 200 m – 20,22. Utslått i kvartfinalane på 100 m (10.53=nr 25). Utslått i 4 x 100 m stafett
OL 1988 i Seoul: Bronse på 200 m – 20,04, nr 5 på 100 m – 10,11
VM 1991 i Tokyo: Nr 4 på 200 m – 20,49, nr 7 på 100 m – 10,12
OL 1992 i Barcelona: Nr 4 på 200 m – 20,45. Nr 4 i 4 x 400 m stafett (3.01,6). Utslått i semifinalane på 100 m (10,32=nr 10)
VM 1993 i Stuttgart: Diskvalifisert i semifinalane (nr 15)
VM 1995 i Göteborg: Nr 4 på 200 m – 20,21. Utslått i semifinalane på 100 m (10,20=nr 9). Nr 6 i 4 x 100 m stafett (39,35)
OL 1996 i Atlanta: Bronse i 4 x 100 stafett (38,41). Utslått i kvartfinalane på 200 m (20,65=nr 24)
VM 1997 i Aten: Nr 6 i 4 x 100 m stafett (38,48)

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Robson da Silva» frå ,  den 15. september 2019.  
 

Brasilianske friidrettsutøvarar
Sprintarar
Brasilianske OL-deltakarar
UEFA-cupfinalen i fotball 2006

Finalen i UEFA-cupen fotball 2006 fann stad på Philips Stadion i Eindhoven 10. mai 2006 framfor 36 500 tilskodarar. Oppgjeret stod mellom spanske Sevilla FC og engelske Middlesbrough FC. Det spanske laget vann heile 4-0 og tok den fyrste av to pokalar i UEFA-cupen.

Kampen
Brasilianaren Luís Fabiano sende Sevilla framom med ei skåring i det 27. minutt. Etter over 50 målallause kampminuttar skåra italienaren Enzo Maresca to mål, 77 og 83 minuttar ut i kampen. Eit par minuttar før sluttsignalet fastsette innbytaren Frédéric Kanouté frå Mali resultatet til 4-0 for det spanske laget.

Herbert Fandel frå Tyskland dømde kampen.

Laga
Sevilla sitt vinnarlag bestod av Andrés Palop, Daniel Alves, Javi Navarro (kaptein), Julien Escudé, David Castedo, Jesús Navas, José Luis Martí, Enzo Maresca, Adriano Correia Claro, Luís Fabiano, Javier Saviola og innbytarane Frédéric Kanouté, Renato Dirnei Florêncio, Antonio Puerta.

Middlesbrough-mannskapet: Mark Schwarzer, Stuart Parnaby, Chris Riggott, Gareth Southgate (kaptein), Franck Queudrue, James Morrison, George Boateng, Fábio Rochemback, Stewart Downing, Mark Viduka, Jimmy Floyd Hasselbaink, Massimo Maccarone, Yakubu Aiyegbeni, Lee Cattermole.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «2006 UEFA Cup Final» frå ,  den 15. september 2019.  
 

Fotball i 2006
UEFA-cupfinalen i fotball
Pokal

Pokal(frå gresk baukalis, 'kar', gjennom fransk og tysk) er eit høgt beger med stett som gjerne blir nytta som pyntebeger eller trofé i konkurransar eller som heidersteikn.
Pokalar er ofte av sølv eller glas.

I handverkslaug høyrde pokalar til dei laugsgjenstandane det knytte seg seremoniar til. Denne typen pokal kunne ein kalla velkomstar.

Pokalar av glas blei brukt som drikkebeger ved festlege høve, mellom anna av borgarskapen i Noreg, på 1600- og 1700-talet. Med inngravert skrift og andre dekorasjonar er glaspokalar også seinare blitt nytta som gåver ved særskilde høve.

Det engelske ordet for pokal, cup, blir ofte nytta om idrettskonkurranser.

Galleri

Sjå òg
 Vandrepokal
 Kongepokal

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Pokal» frå ,  den 15. september 2019.  
 
Drikkekar
Ilåt
Utmerkingar
Walter Tjønndal

Walter Kåre Tjønndal () var ein norsk agronom og politikar frå Borge i Lofoten. Han representerte Nordland og Arbeidarpartiet på Stortinget i tida 1969-73.

Tjønndal var son til ein småbrukar. Under andre verdskrigen stakk han over til Sverige, der han i 1943/44 gjekk ein norsk jordbruksskule. Hausten 1944 tok han seg over England og gjorde teneste i Kystartilleriet til mai 1945.

Skuleåret 1958/49 gjekk Tjønndal Staup hagebruksskule. Etter eitt år som jordstyresekretær i Gimsøy kommune fekk han 1950 stillinga som heradsagronom i Hol og Valberg kommunar. Etter kommunesamanslåing gjaldt stillinga for Vestvågøy kommune fram til 1989.

Tjønndal hadde med åra ei mengd kommunale, offentlege verv. Såleis var han medlem i heradsstyret i Hol frå 1956 til 1962, ordførar 1960-62 til kommunen vart nedlagd frå nyår 1963. Etter kommunevalet hausten 1963 vart vald til ordførar 1964-67 i den samanslåtte Vestvågøy kommune. 1967-69 var han styreformann i Lofotkraft.

Hausten 1969 stod Tjønndal på sjetteplass på Nordland Arbeidarparti si liste til stortingsvalet, og vart vald inn på Stortinget med bra margin. Dei fyrste vekene på Tinget var han medlem i Protokollkomiteen, frå desember 1969 var han medlem i Kommunalkomiteen/Kommunal- og miljøvernkomiten.

Kjelder
Stortinget.no

Stortingsrepresentantar 1969-1973
Norske agronomar
Folk frå Vestvågøy
NM i symjing 1997

Noregsmeisterskapen i symjing 1997 vart avvikla i Årdal dagane frå 17. til 20. juli 1997. Meisterskapen omfatta 32 individuelle tevlingar og 6 stafettar, likt fordelt på menn og kvinner.

Menn

50 meter fri

100 meter fri

200 m fri

400 m fri

1500 m fri

50 m rygg

100 m rygg

200 m rygg

50 m bryst

100 m bryst

200 m bryst

50 m butterfly

100 m butterfly

200 m butterfly

200 m medley

400 m medley

Kvinner

50 meter fri

100 meter fri

200 m fri

400 m fri

800 m fri

50 m rygg

100 m rygg

200 m rygg

50 m bryst

100 m bryst

200 m bryst

50 m butterfly

100 m butterfly

200 m butterfly

200 m medley

400 m medley

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «NM i symjing 1997» frå ,  den 15. september 2019.  
 

Noregsmeisterskap i 1997
Noregsmeisterskap i symjing
Idrettstilskipingar i Vestland
Pishaj

Pishaj er ein tidlegare landkommune i regionen Elbasan i Albania. Etter ei admininistrasjonsreform i 2014 inngår han som ei kommunaleining i kommunen Gramsh.

Ved folketeljinga i 2011 hadde den dåverande landkommunen Pishaj 4 906 innbyggjarar.

Tidlegare administrativ inndeling
Fram til år 2000 var Pishaj ein del av distriktet Gramsh. Den dåverande landkommunen omfatta busetnadene:
Pishaj
Trashovicë
Shëmrizë
Ostenth
Gurrëz
Cerunjë
Çekin
Qerret
Koçaj
Vinë
Fshat-Gramsh
Drizë,
Cingar i Sipërm
Cingar i Poshtëm
Galigat
Kotorr
Gjergjovinë
Strorë,
Liras
Tervol

Referansar 

Busetnader i regionen Elbasan
Kommunaleiningar i regionen Elbasan
Tidlegare kommunar i regionen Elbasan
Kodovjat

Kodovjat er ein tidlegare landkommune i regionen Elbasan i Albania. Etter ei admininistrasjonsreform i 2014 inngår han som ei kommunaleining i kommunen Gramsh.

Ved folketeljinga i 2011 hadde den dåverande landkommunen Kodovjat 2 355 innbyggjarar.

Tidlegare administrativ inndeling
Fram til år 2000 var Kodovjat ein del av distriktet Gramsh. Den dåverande landkommunen omfatta busetnadene:
Kodovjat
Bratilë
Bulçar
Kishtë
Kokel
Posnovisht
Shelcan
Bërsnik i Poshtëm
Bërsnik Sipërm
Mashan
Broshtan
Zamshe

Referansar 

Busetnader i regionen Elbasan
Kommunaleiningar i regionen Elbasan
Tidlegare kommunar i regionen Elbasan
Kukur

Kukur er ein tidlegare landkommune i regionen Elbasan i Albania. Etter ei admininistrasjonsreform i 2014 inngår han som ei kommunaleining i kommunen Gramsh.

Ved folketeljinga i 2011 hadde den dåverande landkommunen Kukur 2 560 innbyggjarar.

Tidlegare administrativ inndeling
Fram til år 2000 var Kukur ein del av distriktet Gramsh. Den dåverande landkommunen omfatta busetnadene:
Kukur
Grazhdan
Gribë
Kalaj
Mukaj
Rashtan
Rmath
Snosëm
Sojnik

Referansar 

Busetnader i regionen Elbasan
Kommunaleiningar i regionen Elbasan
Tidlegare kommunar i regionen Elbasan
Kushovë

Kushovë er ein tidlegare landkommune i regionen Elbasan i Albania. Etter ei admininistrasjonsreform i 2014 inngår han som ei kommunaleining i kommunen Gramsh.

Ved folketeljinga i 2011 hadde den dåverande landkommunen Kushovë 659 innbyggjarar.

Tidlegare administrativ inndeling
Fram til år 2000 var Kushovë ein del av distriktet Gramsh. Den dåverande landkommunen omfatta busetnadene:
Kushovë
Bregas
Gjeraqinë
Dumberas
Bërsnik
Ulovë
Sotirë
Kerpicë

Referansar 

Busetnader i regionen Elbasan
Kommunaleiningar i regionen Elbasan
Tidlegare kommunar i regionen Elbasan
Mansisk morfologi

Mansisk morfologi gjev eit oversyn over bøyingssystemet til mansi.

Substantivmorfologi 
Kasussystemet i nordmansi skil mellom substantiv og pronomen. Pronomena har eit dominerande grammatisk system (sjå nedanfor), mens substantiva har eit lokalkasusystem med nominativ, lokativ, lativ, ablativ, translativ og instrumentalis, altså med eit system der skilnaden mellom subjektet og objektet ikkje først og fremst blir uttrykt via kasus.

Pronomen 

Personlege pronomen blir bøygd i person og tal, og i fem kasus:  nominativ, akkusativ, dativ, ablativ og komitativ. Til skilnad frå for substantiv blir akkusativforma brukt til å markere det direkte objektet brukt, dativ tilsvarer lativ i substantivbøyinga, mens komitativsuffikset tilsvarer instrumentalis i substantivbøyinga.

Verbmorfologi 

I mansi kongruerer verbet med subjektet i tre personar og tre tal, og med det bestemte objektet i tre tal, singularis, dualis og pluralis. Verbet blir også bøygd i  tempus (presens, preteritum), modus (indikativ, imperativ, Konditional-optativ, narrativ) og aktiv og passiv (Diatese).

Affiksrekkjefølgja for verbdanninga er: Verbstamme - (infinitiv) - (modus) - (passiv-markering) - tempus - person

Verb i mansisk blir bøygd i presens og preteritum, futurum blir markert med presens kombinert med tidsadverb, eller med hjelpeverbet pat- ('byrje').

Presens og bestemt konjugasjon (objektkonjugasjon) blir danna med verbstamme - presensmarkering - objektsuffiks - subjektssuffiks. Subjektsuffikset uttrykker person og tal (3 x 3 former), mensobjektsuffikset uttrykker berre tal (singularis, dualis, pluralis).

Preteritum med ubestemt konjugasjon: verbstamme - preteritumssuffiks - personalsuffiks. Preteritumsmarkeringa er -s.

 Preteritum i bestemt konjugasjon: verbstamme - preteritumsmarkør for bestemt konjugasjon - personsuffiks

Litteratur 

Mansi
Morfologi for einskildspråk