alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Ilvaitt

Ilvaitt eller lievritt er eit svart mineral som opptrer i skarn. 

I Noreg er det kjent frå Grua på Hadeland, Fossum ved Skien og Nedre Eiker. Kjemisk sett er det eit silikat av kalsium og to- og treverdig jarn, CaFe2FeSi2O8OH, med rombisk eller monoklin symmetri.

Ilvaitt vart først skildra i 1811 på øya Elba og namnet kjem frå det latinske namnet ilva for øya.

Kjelder
Ilvaitt. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/ilvaitt.

Bakgrunnsstoff

Kalsiummineral
Jernmineral
Sorosilikat
Ortorombiske mineral
Imitasjon i geologi

Imitasjon eller etterlikning i gemmologi vert mellom anna brukt om billige glas-, plast- og steinmateriale som ser ut som verdifulle smykke- eller edelsteinar. Edelsteinar som er framstilt kunstig eller syntetisk vert likevel ikkje rekna som imitasjonar, men heller ei eiga gruppe ved sida av dei naturlege edelsteinane.

Kjelder
Bryhni, Inge. (14. februar 2009). Imitasjon: gemmologi. I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/imitasjon%2Fgemmologi.

Gemmologi
Immersjonsmetode

Immersjonsmetode vert nytta for å avgjere brytningsindeksen til eit mineral. Små fragment av mineralet blir plassert i såkalla immersjonsvæsker med kjent brytningsindeks. Under mikroskopet vil ein sjå ei lyslinje, kalla Beckes lyslinje rundt mineralkorna. Ved å senke mikroskopbordet vil lyslinja røre seg inn i det mediet som har den høgaste brytningsindeksen. Konturane til kornet vil forsvinne når brytningsindeks til kornet er heilt samanfallande med væska sin.

Kjelder
Immersjonsmetode. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/immersjonsmetode.

Mineralogi
Indeksmineral

Indeksmineral, kritisk mineral eller typomorft mineral er eit mineral som blir danna under spesielle temperatur- og trykkvilkår, og såleis er karakteristisk for ein særskild metamorfosegrad.

Kjelder
Indeksmineral. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/indeksmineral.

Mineralogi
Metamorf petrologi
Industridiamant

Industridiamantar er diamantar til teknisk bruk som boring, sliping, skjering med meir. Både syntetiske og naturlege diamantar blir nytta.

Kjelder
Industridiamanter. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/industridiamanter.

Diamant
Intaglio

Intaglio er ei nemning for smykkesteinar med eit innskore mønster. Det vert nytta til segl eller som ornament. Motsetnaden er kamé med motivet skoren i relieff.

Sjå òg  
 gemmar

Kjelder
Intaglio: smykkestein med innskåret mønster. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/intaglio%2Fsmykkestein_meid_innsk%C3%A5ret_m%C3%B8nster.

Gems
Kunst i antikken
Gullsmedarbeid
Edelsteinar
Ixiolitt

Ixiolitt er eit svart, metallisk mineral. Den kjemiske samansetjinga er (Ta,Nb,Sn,Fe,Mn)4O8, som tilsvarar tantalitt, men med ei uordna fordeling av metalliona. 

Det vart først skildra i 1857 etter ein førekomst ved Skogsböle på Kimito i Finland. 

I Noreg er det funne i ein granittpegmatitt ved Tørdal i Telemark.

Kjelder
Raade, Gunnar. (14. februar 2009). Ixiolitt. I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/ixiolitt.

Oksydmineral
Monokline mineral
Jernmineral
Magnesiummineral
Niobmineral
Jacobsitt

Jacobsitt er eit mineral i spinellgruppa med kjemisk formel MnFe2O4. Han er kjent frå ein manganførekomst i Botnedalen i Telemark, og i særs små mengder frå Hinnøya i Lofoten.

Det vart først skildra i 1869 og kalla opp etter Jakobsberg-gruva i Nordmark i Filipstad i Värmland i Sverige.

Kjelder
Jacobsitt. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/jacobsitt.

Spinellgruppa
Jernmineral
Manganmineral
Jadeitt

Jadeitt er eit grønleg mineral i pyroksengruppa. Det er kjemisk sett eit natrium-aluminiumsilikat, NaAlSi2O6. Det blir danna under høge trykk og ved relativt låge temperaturar, og finst i einskilde metamorfe bergartar, til dømes i Alpane, California og Japan.

Det er kalla opp etter bergarten jade, som mineralet ofte er ein bestanddel av.

Kjelder
Jadeitt. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014.

Bakgrunnsstoff

Natriummineral
Aluminiummineral
Pyroksengruppa
Monokline mineral
Jade
Jalpaitt

Jalpaitt er eit tetragonalt mineral. Det er kjemisk sett eit sølv-kopar-sulfid, Ag3CuS2. 

Det vart først skildra i 1858 etter ein førekomst i Leonoragruva i Jalpa i Zacatecas i Mexico og kalla opp etter lokaliteten. Det skal òg vere funne som eit sjeldant mineral på Kongsberg.

Kjelder
Jalpaitt. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/jalpaitt.

Sulfidmineral
Koparmineral
Sølvmineral
Jamesonitt

Jamesonitt er eit metallisk mineral, ein blyhaldig spydglans. Det er relativt vanleg på visse hydrotermale kisførekomstar, men sjeldan i Noreg (Bindalen, Sulitjelma).

Det krystalliserer monoklint og har kjemisk formel Pb4FeSb6S14.

Det vart kalla opp etter den skotske mineralogen Robert Jameson (1774–1854). Det vart først identifisert i 1825 i Cornwall i England. Det er òg funne i Sør-Dakota og Arkansas i USA, Zacatecas i Mexico og i Romania.

Kjelder

Bakgrunnsstoff
Mineral galleries 

Blymineral
Jernmineral
Svovelsaltmineral
Monokline mineral
Janhaugitt

Janhaugitt er eit mineral som først vart skildra av Raade og Mladeck i 1983 frå ekeritt ved Gjerdingselva i Nordmarka ved Oslo. Den kjemiske formelen er (Na,Ca)3(Mn,Fe)(Di,Zr,Nb)2(Si2O7)2O2(F,OH)2.

Strukturmessig er det nærskyldt med låvenitt, wöhleritt og hiortdahlitt.

Det er kalla opp etter Jan Haug (1934–98), som først oppdaga mineralet.

Kjelder

Natriummineral
Kalsiummineral
Magnesiummineral
Jernmineral
Jargoon

Jargoon eller jargon er eit edelt zirkon, som kan slipast til smykkesteinar. Dei venaste er grøne, medan andre er brune, gule eller fargelause.

Sjå òg 
 hyasint i geologi

Kjelder
Jargoon. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/jargoon.

Edelsteinar
Jarositt

Jarositt er eit jernhaldig sulfatmineral, gult til brunt av farge, særs utbreitt som forvitringsprodukt av pyritt, 

Mineralet krystalliserer trigonalt og har kjemisk formel KFe3(SO4)2(OH)6. Andre mineral i denne gruppa inneheld ammonium, oksonium, sølv eller bly i staden for kalium. Alunitt er aluminiumanalogen til jarositt.

Jarositt vart først skildra i 1852 av August Breithaupt i Barranco del Jaroso i Sierra Almagrera (nær Los Lobos i Cuevas del Almanzora i Almería i Spania). Namnet kjem frå Jara, det spanske namnet på ein gul blom som veks i dette området. Mineralet og blomen har same farge. 

I 2004 vart det oppdaga jarositt på Mars av Mössbauerspektrometeret på MER-B-roveren. Dette er tolka som eit sterkt bevis på at det var store mengder flytande vatn på Mars i tidlegare tider. 

I Noreg er det til dømes kjent frå alunskifer i Oslofeltet. Den tilsvarande natriumsambindinga (natrojarositt) er òg kjent frå Noreg.

Kjelder
Jarositt. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/jarositt.

Jernmineral
Kaliummineral
Alunittgruppa
Trigonale mineral
Jernkisel

Jernkisel er gule og raude kvartsvarietetar, der fargen kjem av inneslutningar av jernoksid.

Kjelder
Jernkisel. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/jernkisel.

Kvartsvariantar
Jernoker

Jernoker er ein jordaktig substans som består av jernhydroksidar og -oksid, ofte oppblanda med leire. Det vert nytta som pigment. Fargen varierer frå raudt for oksidet (hematitt) til gulbrunt for hydroksidblandingar (limonitt). Sienajord (Terra di Siena) er ein gulbrun varietet; umbra er brun og inneheld ein del manganoksid.

Sjå òg 
 jordfarge
 oker

Kjelder
Jernoker. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/jernoker.

Jernoksidpigment
Sideritt

Jernspat eller sideritt er eit gulgrått til brunt mineral som består av jernkarbonat FeCO3. Det krystalliserer trigonalt og tilhøyrer kalsittgruppa. Det forvitrar lett til limonitt. Sideritt inneheld teoretisk 48 % jarn, men då det dannar blandkrystallar med dei tilsvarande magnesium- og mangankarbonat (isomorfi), vil jerngehalten i røynda  vere mindre på grunn av substitusjon av desse metalla. Einskilde stader er sideritt ein viktig jernmalm, t.d. i England og Austerrike. Han opptrer i sedimentære bergartar, gjerne saman med skifer og kolfløtsar. Ureine siderittmalmar er leirjernstein og koljernstein. Mineralet finst òg på hydrotermale ertsgangar, ofte i vene krystall. 

I Noreg er mineralet funne i Brevik–Bambletrakten.

Kjelder
Sideritt: jernspat. (2009, 15. februar). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/sideritt%2Fjernspat.

Bakgrunnsstoff

Jernmineral
Karbonatmineral
Kalsittgruppa
Karbonat
Trigonale mineral
Johannsenitt

Johannsenitt er eit mineral i pyroksengruppa. Det har den kjemiske formelen CaMnSi2O6. Det er påvist frå ein manganførekomst i Botnedalen i Telemark.

Det er kalla opp etter den amerikanske petrologen Albert Johannsen (1871–1962)

Kjelder

Pyroksengruppa
Kalsiummineral
Manganmineral
Silikatmineral
Mosandritt

Mosandritt er eit brunt mineral som finst i syenittpegmatittar ved Langesundsfjorden. Det er eit fluorhaldig silikat av natrium, kalsium, lantanoid og titan. Det vart først skildra av A. J. Erdmann i 1841.

Det er kalla opp etter C. G. Mosander og -itt.

Johnstrupitt er identisk med mosandritt, men har ein grønleg farge. Johnstrupitt vart først skildra av W.C. Brøgger i 1890 frå nefelinsyenitt-pegmatitt ved Langesundsfjorden.

Kjelder
Mosandritt. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/mosandritt.
Johnstrupitt. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/johnstrupitt.

Natriummineral
Kalsiummineral
Lantanidmineral
Titanmineral
Fluorsambindingar
Joliotitt

Joliotitt er eit sekundært uranmineral med gul farge. I Noreg er det påvist frå ein granittpegmatitt i Kraudsherad i Buskerud. Den kjemiske formelen er (UO2)(CO3) · 2H2O.

Det er kalla opp etter J. F. Joliot og I. Joliot-Curie

Kjelder
Raade, Gunnar. (14. februar 2009). Joliotitt. I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/joliotitt.

Uranmineral
Jordanitt

Jordanitt er eit monoklint ertsmineral i sulfosaltgruppa, Pb14(As,Sb)6S23. Mineralet dannar ein blandkrystallserie med geokronitt.

Typelokaliteten er Lengenbach-brotet i Binnental i Valais i Sveits. Det opptrer saman med tennantitt i malmen frå Bleikvassli i Nordland.

Kjelder

Bakgrunnsstoff

Svovelsaltmineral
Blymineral
Monokline mineral
Arsenmineral
Antimonmineral
Julgolditt

Julgolditt er eit mineral som først vart skildra frå skarnførekomsten Långban i Värmland i Sverige. I Noreg er det kjent frå Tafjord-området. Mineralet er nærskyldt med pumpellyitt og har formel Ca2Fe(Fe,Al)2(SiO4)(Si2O7)(OH)2·H2O med både to- og treverdig jarn.

Det er kalla opp etter Julian R. Gullsmith (f. 1918), som er ein amerikansk geokjemikar.

Kjelder
Julgolditt. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/julgolditt.

Sorosilikat
Monokline mineral
Juvel

Ein juvel er ein slipt edelstein eller eit smykke av edelsteinar. Ein som arbeider med sliping, innfatning og/eller sal av edelsteinar og smykke som yrke vert kalla ein juvelar eller gullsmed.

I overførd tyding vert det nytta om noko fint og kostbart.

Kjelder
Juvel. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/juvel.
Juvelar. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014 frå http://snl.no/juvelar.

Edelsteinar
Smykke
Franz Ritter von Kobell

Wolfgang Xavier Franz Ritter von Kobell () var ein tysk mineralog og diktar. 

Von Kobell var professor i München. Kobell oppfant galvanotypien og innførte nye metodar ved mineralogiske undersøkingar. Forutan fagverk utgav han dikt på bayersk og pfalzisk bygdemål og ei samling jaktskisser, Wildanger.

Kjelder
«Franz Ritter Von Kobell» (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 14. februar 2014.

Bakgrunnsstoff

Tyske mineralogar
Tyske baronar
Tyske diktarar
Tyske forfattarar
Folk frå München
Tyske oppfinnarar
Vitskaplege instrumentmakarar
Vitskapsfolk på 1800-talet
Gravlagde ved Alter Südfriedhof
Schlieferspitze

Schlieferspitze er eit 3 290 meter over havet høgt fjell i Venediger-massivet i Hohe Tauern i Alpane, i forbundslandet Salzburg i Austerrike. Fjelltoppen, som er den høgste på den såkalla Krimmlerkammen, vert i litteraturen skildra som ein av dei vakraste toppane i Venediger-massivet. Frå toppen av Schlieferspitze strekker seg i fleire retningar ut opptil to kilometer lange egger. 

Fjelltoppen vart nådd fyrste gongen den 22. august 1871 av ein geografiprofessor i Graz, Eduard Richter og ein kjøpmann i Praha, Johann Stüdl, den siste var elles ein av grunleggjarane av Deutschen Alpenverein.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Schlieferspitze» frå ,  den 31. juli 2014.  
 

Fjell i Alpane
Fjell i Austerrike
Kalsitt

Kalsitt eller kalkspat er eit mineral som består av kalsiumkarbonat, CaCO3. Det er eit av dei vanlegaste minerala i jordskorpa. Under den kjemiske formelen inngår òg aragonitt. Kalsitt kan vere bergartsdannande og vert då kalla kalkstein eller marmor. Han finst i organismar med kalkskal som til dømes muslingar, korallar, foraminiferar og trilobittar. Kalsitt er eit vanlig mineral og er fargelaust, eller farga av ureinleikar. Skalenoedriske, romboedriske og prismatiske former opptrer i kombinasjonar. Det har ein seksida avsluttande pyramideform. Krystallar opptrer med breie, flate ender, eller med lange tynne spissar. Kalsitt er ofte korna eller massiv. Det er ein bestanddel i kalksteinsmarmorar og andre sedimentære og metamorfe førekomstar, og det finst i hydrotermale gangar og magmatiske bergartar.

Dobbeltbrytning
Dobbeltbrytning kan lett observerast i vassklåre spaltestykke av kalsittkrystallar, som kalles dobbeltspat eller islandsspat. Lys som passerer gjennom desse vil bli spalta i to stråler. Dette inneber at ein kan sjå eit dobbeltbilete av ein lekam, når ein ser den gjennom spaltestykket. Kalsitt viser denne dobbeltbrytninga særskild godt. Dobbelbrytninga vart oppdaga i 1669 av den danske fysikeren Erasmus Bartholin i kalsitt frå Island.

Bruk
 Kalkstein med høgt innhald av kalsitt vert nytta til å framstille kalk og sement.
 Vassklåre spaltestykke med dobbeltbrytande effekt kan nyttast i optiske instrumenter.

Galleri

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Kalsitt» frå ,  den 31. juli 2014. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
mindat.org

Kalsiummineral
Karbonatmineral
Kalkstein
Optiske materiale
Transparente materiale
Kalsittgruppa
Grottemineral
Trigonale mineral
Keeskogel

Keeskogel er eit 3 291 meter over havet høgt fjell i Venediger-massivet i Hohe Tauern i Alpane, i forbundslandet Salzburg i Austerrike. Toppen ligg i luftlinje om lag fire kilometer nordvest for hovudtoppen Großvenediger.

Den merka, brefrie normalruta frå fjellhuset Kürsingerhütte på 2 547 moh. er under snøfrie og turre tilhøve ein rimeleg grei og lite vanskeleg tur som tek eit par timar.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Keeskogel» frå ,  den 31. juli 2014.  
 

Fjell i Alpane
Fjell i Austerrike
Hohe Tenn

Hohe Tenn er eit 3 368 meter over havet høgt fjell i Glockner-massivet i Hohe Tauern i Alpane, i forbundslandet Salzburg i Austerrike. Mot nordaust og nordvest går markerte, lange egger frå toppen. På nordsida reiser fjelltoppen seg høgt over det kringliggjande landskapet, og sidan det er ein grei tur til topps, er Hohe Tenn eit ynda turmål.

Ein gong i 1840-åra vart kardinalen Friedrich Schwarzenberg og fylgjet hans dei fyrste menneska til å stå på toppen av Hohe Tenn.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Hoher Tenn» frå ,  den 31. juli 2014.  
 

Fjell i Alpane
Fjell i Austerrike
Hohe Eichham

Hohe Eichham er eit 3 371 meter over havet høgt fjell i Venediger-massivet i Hohe Tauern i Alpane, i forbundslandet Salzburg i Austerrike. Fjelltoppen var tidlegare omringa av isbrear; framleis breier seg Nilkees seg på søraustsida og Hexenkees nordaust for fjellet. Derimot er det berre mindre restar att av Große Eichhamkees i nordvest og Kleine Eichhamkees i sørvest.

På nordegga ragar den mindre toppen Eichhamturm (3 255 moh). Lengre vekk på same egga, om lag 600 meter i luftlinje frå Hohe Eichham, reiser 3 313 meter over havet høge Große Hexenkopf seg.

Hohe Eichham vart besøkt fyrste gongen i 1850-åra. Militære landmålarar kleiv då til topps og  dreiv trigonometriske oppmålingar.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Hoher Eichham» frå ,  den 31. juli 2014.  
 

Fjell i Alpane
Fjell i Austerrike
Malhamspitze

Malhamspitze er eit 3 368 meter over havet høgt fjell i Venediger-massivet i Hohe Tauern i Alpane, i forbundslandet Salzburg i Austerrike. Det mektige fjellet består av fire toppar på fjellryggen Maurerkamm, alle skilde frå kvarandre av små skard. Også det lågare Malhamhorn (3 186 moh) på same fjellryggen høyrer til fjellet Malhamspitze.

Fjellklatraren Victor Hecht frå Praha hadde fylgje med fjellføraren Johann Außerhofer då dei den 12. juli 1873 vart dei fyrste menneska som tok seg til topps på Malhamspitze.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Malhamspitzen» frå ,  den 31. juli 2014.  
 

Fjell i Alpane
Fjell i Austerrike
Nils Landmark (1844–1923)

Nils Landmark ()  var ein norsk forfattar av tre bøker. Bøkene handla om først og fremst om misjonsverksemda til Landmark, og om historia til Det norske misjonsselskap. 

Han var kaptein på misjonsskipet «Elieser» frå 1872 til 1880, og tilsett i Tolletaten i perioden 1880 til 1904.

Nils Landmark er gravlagt på Vestre gravlund i Oslo.

Bibliografi

Bøker

Referansar

Kjelder
 
 
 Om Nils Landmark i Fylkesleksikon Sogn og Fjordane

Norske misjonærar
Norske forfattarar av erindringsbøker
Forfattarar frå Fjaler
Folk frå Fjaler
Norske sakprosaforfattarar
Gravlagde på Vestre gravlund
Marie Amalie Landmark

Marie Amalie Landmark () var ein norsk husstellærar og kokebokforfattar.

Landmark er mest kjend for utgjevinga Kokebok for land og by som kom ut i mange opplag fram til 1932 og selte i over 100 000 eksemplar.
Denne boka innheld ikkje berre oppskrifter på mat og råd om kosthald, men er av stor verdi kulturhistorisk av di ho gir eit godt bilete av skikkar og levemåtar i ei bygd på Vestlandet rundt førre hundreårsskiftet.

Landmark skipa og drifta ein husstellsskule i Fjaler i 1883-1893, var omreisande lærar i husstell i regi av Nordre Bergenhus Amts Landhusholdningsselskab i perioden 1893-1897, og var mellom anna medarbeidar i bondekvinnebladet Husmoderen : Tidsskrift for Hus og Hjem.

Marie Amalie Landmark vaks opp på Tysse i Fjaler kommune i Sunnfjord og vart buande der heile livet.

Bibliografi

Bøker

Kjelder

Referansar

Bakgrunnsstoff
Om Marie Amalie Landmark i Lokalhistoriske artiklar Sogn og Fjordane
 

Norske matskribentar
Norske pedagogar
Forfattarar frå Fjaler
Kvinner frå Sogn og Fjordane
Norske sakprosaforfattarar
Große Bärenkopf

Große Bärenkopf er eit 3 396 meter over havet høgt fjell i Glockner-massivet i Hohe Tauern i Alpane, på grensa mellom forbundslanda Kärnten og Salzburg i Austerrike. Fjellet har to toppar som står i kring 300 meter frå einannan; hovudtoppen er 43 meter høgre over havet enn vesttoppen. 

Fjelltoppen vart vitja fyrste gongen den 18. september 1869 av den tyske fjellklatraren Karl Hofmann og kjøpmannen Johann Stüdl, i fylgje med fjellførarane Thomas Groder og Josef Schnell frå landsbyen Kals am Großglockner. Det var elles same dagen dei fire også vart fyrstebestigarar av Klockerin og Hintere Bratschenkopf, nord for Große Bärenkopf.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Großer Bärenkopf (Glocknergruppe)» frå ,  den 31. juli 2014.  
 

Fjell i Alpane
Fjell i Austerrike
Hintere Bratschenkopf

Hintere Bratschenkopf er eit 3 413 meter over havet høgt fjell i Glockner-massivet i Hohe Tauern i Alpane, i forbundslandet Salzburg i Austerrike. Fjelltoppen er grei å gå til frå fjellhuset Heinrich-Schwaiger-Haus, og såleis eit ynda turmål og utsiktspunkt.

Toppen vart vitja fyrste gongen den 18. september 1869 av den tyske fjellklatraren Karl Hofmann og kjøpmannen Johann Stüdl, i lag med fjellførarane Thomas Groder og Josef Schnell frå landsbyen Kals am Großglockner. Same dagen vart dei fire også fyrstebestigarar av Klockerin og Große Bärenkopf.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Hinterer Bratschenkopf» frå ,  den 31. juli 2014.  
 

Fjell i Alpane
Fjell i Austerrike
Klockerin

Klockerin er eit 3 422 meter over havet høgt fjell i Glockner-massivet i Hohe Tauern i Alpane, i forbundslandet Salzburg i Austerrike. Nordvestveggen på fjellet er om lag 920 meter høg og stig i eit gjennomsnitt på 54°. Særleg mot vest, frå fjellvatnet Stausee Mooserboden framstår Klockerin som eit veldig, skinande massiv.

Fjelltoppen vart vitja fyrste gongen den 18. september 1869 av den tyske fjellklatraren Karl Hofmann og kjøpmannen Johann Stüdl, i fylgje med fjellførarane Thomas Groder og Josef Schnell frå landsbyen Kals am Großglockner. Same dagen vart dei fire også fyrstebestigarar av Hintere Bratschenkopf og Große Bärenkopf.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Klockerin» frå ,  den 31. juli 2014.  
 

Fjell i Alpane
Fjell i Austerrike
Weißspitze

Weißspitze er eit 3 300 meter over havet høgt fjell i Venediger-massivet i Hohe Tauern i Alpane, i forbundslandet Salzburg i Austerrike. Fjellet er omgjeve av isbreane Frosnitzkees i nordaust, av Äußeres Mullwitzkees i nordvest og Zettalunitzkees i vest, samt i sør av restane av Garaneberkees.

Brørne Emil og Otto Zsigmondy gjekk over Wallhorntörl og breen Garaneberkees då dei 8. september 1881 vart dei fyrste fjellturistane på Weißspitze, same dagen som dei gjekk vidare til den 3 451 meter over havet høge Hohe Zaun.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Weißspitze (Venedigergruppe)» frå ,  den 1. august 2014.  
 

Fjell i Alpane
Fjell i Austerrike
Daberspitze

Daberspitze er eit 3 402 meter over havet høgt fjell i Venediger-massivet i Hohe Tauern i Alpane, i forbundslandet Tirol i Austerrike. Fjelltoppen har form som eit kvasst horn og består av flat og oppsprokken skiferstein.

Toppen av Daberspitze vart nådd fyrste gongen 17. september 1873 av Georg Hofmann og fjellførarane Josef Berger og Johann Grill.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Daberspitze» frå ,  den 1. august 2014.  
 

Fjell i Alpane
Fjell i Austerrike
Tirol
Rainerhorn

Rainerhorn er eit 3 359 meter over havet høgt fjell i Venediger-massivet i Hohe Tauern i Alpane, i Salzburg i Austerrike.  Fjelltoppen er den nest høgste i massivet, og den mest augekjende toppen i breområdet Hohes Gletscherdach.

Rainerhorn vart vitja fyrste gongen den 10. august 1859 av dei austerrikske kartografane Franz Keil og Ignaz Wagl, som gav fjellet namn etter erkehertugen Rainer av Austerrike. Dei to vart leidde til topps av fjellførarane Bartlmä Steiner og Balthasar Ploner. Rudolf Spannangel og fjellførarane J. Unterwurzacher og J. Ensmann vart i 1892 dei fyrste som tok turen til topps om vinteren.

Rainerhorn er enkel å nå frå fjellhuset Defreggerhaus og eit ynda utsiktspunkt.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Rainerhorn» frå ,  den 1. august 2014.  
 

Fjell i Alpane
Fjell i Austerrike
Simonyspitze

Simonyspitze er eit 3 473 meter over havet høgt fjell i Venediger-massivet i Hohe Tauern i Alpane, på grensa mellom forbundslanda Tirol og Salzburg i Austerrike.

Namnet fekk fjellet på eit møte i Oesterreichischen Alpenverein den 15. mars 1865 etter eit framlegg frå kartografen Franz Keil. Slik ynskte han å heidre geografen og alpeforskaren Friedrich Simony. Fjelltoppen vart bestige fyrste gongen 28. juli 1871 av fjellklatraren Theodor Harpprecht frå Stuttgart og fjellføraren Josef Schnell.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Simonyspitze» frå ,  den 1. august 2014.  
 

Fjell i Alpane
Fjell i Austerrike