alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Kristian Lofthus

Kristian Jenssøn Lofthus (død 1797) var ein framståande bonde frå Lillesand i Nedenes amt, i dag Aust-Agder. Han vart ståande som hovudmannen bak Lofthusreisinga.

Lofthus vart offentleg kjend i 1786, då han som ung bonde hadde teke over farsgarden Lofthus i Vestre Moland. På denne tida vart han vald av sambygdingane som sendemann til kongen i København, for å klage inn ei skattlegging av allmenta i amtet som dei meinte var svært urettvis. Forutan skattlegginga galdt klagen kjøpmennene i dei kringliggjande byane, som dreiv ei monopolverksemd som gjekk ut over næringane i bygdene innanfor. Det var lagt store avgifter på innføringa av korn, og mykje av pengane gjekk til kjøpmennene i Kristiansand og Arendal. Resultatet var at bøndene lenger inne i landet vart påført store gjeldsbyrder.

Lofthus vart send til kongen med ein skriftleg klage på vegner av bøndene, men for å føre saka så riktig som mogleg, gjorde han eit grundig førearbeid og reiste omkring i heile amtet for å samle klagemål. Med tida førte dette han i konflikt med embetsmennene, som åtvara mot han. Arbeidet til Lofthus førte etterkvart til folkereising og væpning. Prestane tok til å åtvare mot han frå preikestolane, og andre embetsmenn byrja å spreie pamflettar mot han, og skulde han for å drive politisk arbeid til fordel for Sverige.

Etterkvart som konflikten vart hardare, prøvde myndigheitene å arrestere Lofthus, men bøndene stilte opp for han. Han vart etterkvart likevel gripen, og send til Frederiksvern, og deretter til Drøbak. Med tida vart han sett i forvaring på Akershus festning. Dei som greip Lofthus fekk kongeleg påskjøning, medan Lofthus fekk straffarbeid på livstid. Han døydde etter ti års fangenskap på festninga. Lofthus-saka vart handsama av juristen Enevold Falsen, far til Eidsvoldsmannen Christian Magnus Falsen.

Patriotar i samtida var ikkje seine om å hylle Kristian Lofthus som ein martyr for bøndene si sak, og Lofthus-saka vart ein nasjonal symbolsak i åra som følgde fram mot 1814.

Resultatet av opprøret som Kristian Lofthus leidde var ikkje så stort. Bøndene vart i utgangspunktet høyrd, men dei viktigaste punkta i klagesakene vart ikkje gjennomføre. Hans Smith, som var både sorenskrivar og eigar av Frolands verk, heldt embetet, men måtte seie frå seg løna for embetet. Verket heldt også rett på kolleveransar til låge prisar, sjølv om dei vart justert noko.

I eit personleg brev til ein ætting i Fjære finn ein ein av dei fyrste kjende tankar mellom norske bønder om at Noreg kunne fungere som ein eigen stat.

Det er usikkert om Lofthus eigentleg var bonde. Han var også skipsreiar. Det var Lofthus si skute som vart nytta til København for å levere klagane til kongen. For å vere reiar kravde ein på den tida borgartilhøyring i ein kjøpstad eller ein by, men dette er ikkje dokumentert.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Kristian Lofthus» frå , den 5. juli 2009. 
  oppgav desse kjeldene:
Henrik Wergeland: for Menigmand nr 10, 1836.''

Bakgrunnsstoff 
 Nettutstilling om Kristian Jensen Lofthus på Arkivverkets nettsider
 Arkiv etter Kristian Lofthus på Arkivportalen

Lofthus, Kristian
Lofthus, Kristian
Lofthus, Kristian
Lofthus, Kristian
Aga på Bømlo

Aga er ein gard og ei øy i Bømlo kommune som fram til 1995 høyrte til Fitjar kommune. Garden er ei samling øyar som ligg vest for Nyleio, mellom Ålforo, Bømlalandet og Vedøy i sør og Brendøyosen i nord. 

Garden er ikkje særleg gammal og var opphavleg ein husmannsplass under Fitjargarden. Garden vart sjølvstendig då Ole Michelsen Tosche selde Fitjargarden i 1755. 

Det er funne ei krossforma steinhakke frå steinalderen på Aga.

Namn 
Ein er ikkje sikker på opphavet til namnet. Ein teori er at namnet kan kome av «agg», som tyder noko «kvasst». Det er fleire nes som stikk fram på Aga, så denne tydinga kan passe. Ein anna teori er at namnet kan kome av «agi», som tyder «beite», og at Fitjargarden såleis har nytta øya som beite i gammal tid. 

Gardsnamnet har vore skrive mykje likt opp gjennom åra. Variantar er Age i 1756 og Agøen i 1801. Namnet vert i dag skrive Aga og er likt med daglegnamnet.

Historie 
Aga låg under Fitjargarden, som var eigd av Ole Michelsen Tosche fram til 1755. Han selde til gjestgjevaren i Folderøyhamn. Øyana Aga, Vedøyo og Øsparøyo kom då under Føyen skipreide i 1784, men høyrde framleis til Fitjar kyrkjesokn. Seinare gjekk garden tilbake til Jonas Tosche, son til Ole Michelsen Tosche, som igjen selde tilbake til gjestgjevaren i Folderøyhamn. Utover 1800-talet har bruka på garden stort sett vore i sjølveige. I 1867 kom garden tilbake til Fitjar herad i lag med Vedøyo, medan Øsparøyo vart verande under Bømlo.

Andre øyar 
Agasøster er ei lita øy som ligg nordom Aga og som høyrer til garden Aga. Namnet har vore særs lite brukt i Noreg og må tyde «syster til Aga». Opphavleg var Agasøster eit plass under Aga. 

Orrøyo, Brennholmen, Øspøyo med Farholmen og Jørgensholmen, Klaksøyo og Grunnasundsholmen har òg bruk som ligg under Aga.

Kjelder 
 

Gardar på Bømlo
Øyar i Bømlo
Fitjarøyane
Sisimiut

Sisimiut (dansk Holsteinsborg) er ein by på vestkysten av Grønland. Byen hadde 5965 innbyggarar i 2007, og er Grønlands nest største by. Han er etter ei kommunereform frå 2009 innlemma i Qeqqata kommune. Hamna er den nordlegaste i Grønland som er isfri i vinterhalvåret.

Geografi 
Sisimiut ligg 66°55' nord og 53°40' vest på vestkysten av Grønland, 42 km nord for polarsirkelen. Byen ligg som dei fleste byane på Vest-Grønland på ei halvøy vest for innlandsisen. Nordaust for byen hevar det 784 meter høge fjellet Nasaasaaq ('Kyllinghetta') seg.

Økonomi 
Sisimiut er ein av dei økonomisk mest utvikla grønlandske byane, med hamn og moderne produksjonsanlegg. Viktigaste næringa er fiskeri drive med kutterar og trålarar. Fangstane vert vidareforedla og eksporterte til Danmark og andre skandinaviske land, og til Storbritannia. Fiske av reker, krabbe, torsk, laks og kveite tel mest i rekneskapen. Dessutan føregår fangst av kvalross og sel, og jakt på reinsdyr og moskusokse. Sisimiut er i dei siste tiåra utvikla til ein turiststad, det finst fleire hotell i byen.

Historie 
Spor etter Saqqaqkulturen i form av busetjingar er funne i området. Staden låg lagleg til for jakt og fiske. Inuittane slo seg ned på staden for ei kring tusen år sidan.

På 1600-talet tok europeiske kvalfangarar det isfrie Sisimiut i bruk som base. Europearane bytta til seg pels og selkjøt frå inuittane, mot knivar, perler, nåler og sytråd. Danske interesser bygde i 1724 ein handelsstasjon i Sisimiut. Denne vart nedbrend av nederlandske kvalfangarar, som kjende seg truga i kampen om ressursane.

Danskar grunnla kolonien Holsteinsborg i 1767, som basert på kvalfangst snøgt utvikla seg. Fleire 1700-talsbygningar står framleis. Ein koppeepidemi braut ut i 1801 og kosta om kring 400 innbyggarar livet. Byen voks seg likevel større utover i det 19. hundreåret.

Kvalfangsten vart det slutt på kring 1900, og ein la meir og meir vekt på fiskeri og etter kvart fiskeindustri. Byen fekk ein fiskeforedlingsfabrikk og ei hamn som kunne take mot større fartøy.

1960-åra var ei turbulent periode i Sisimiuts nyare historie. Byen voks kraftig grunna tilflytting frå bygdene og auka barnetal. Byen vart Grønlands nest største med opp mot 5000 innbyggarar. Kaianlegg, vegar og bustader kom opp i stort tempo. Fangstfamiliane flytta inn i dei nyoppførte betongblokkene, store sosiale problem følgde i kjølvatnet.

Knud Rasmussens Højskole vart opna i Sisimiut i 1962. Denne Grønlands første folkehøgskule har hatt innverknad på kulturutviklinga i heile Grønland.

Infrastruktur 
Flyplassen i byen har ei kort landingsbane som berre eignar seg for mindre fly. For å flyge inn og ut må ein derfor mellomlande ved nærliggande Kangerlussuaq flyplass. Innanlands rutefly går til mellom anna Nuuk.

Om sommaren trafikkerer ein passasjerbåt byane langs vestkysten. Båten har anløp i Sisimiut fleire gonger i veka. På vinteren er hundespann ein viktig transportmåte, først og fremst til busetjingane lengre nord.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Sisimiut» frå , den 5. juli 2009. 

Grønland
Byar på Grønland
Qeqqata kommune
Delstaten Chihuahua

Chihuahu er ein delstat i den nordlege delen av Mexico. Han er òg den største delstaten med eit flatevidd på 244 938 km². Chihuahua grensar till USA i nord, Coahuila i aust, Sinaloa og Durango i sør, og Sonora i vest.

Chihuahua er hovudstaden og den største byen er Ciudad Juárez. Delstaten har om lag 3 241 444 innbyggjarjar.

Delstaten har kallenamnet El Estado grande (nynorsk Den store delstaten).

Bakgrunnsstoff 
 Chihuahua Offisiell nettstad (spansk)

 
Delstatar i Mexico
Breivik på Fitjar

Breivik er ein gard i Fitjar kommune, like nordom Fitjar sentrum. Garden grensar til Fitjarfjella i aust, sjølve Fitjar i sør, Fitjarvikjo i vest og Årskog i nord. 

Garden er ikkje gammal og var opphavleg ein husmannsplass under Fitjar. Første gong han er nemnd som sjølvstendig gard var i 1723.

Namn 
Garden har fått namn etter vika som garden ligg ved. Namnet har vorte skrive Breuig i 1657, Bellvigen i 1701, Brevig i 1723, Breivigen i 1756, Bredvigen i 1801, Breviig i 1802, Bredvig i 1816, Bredvik i 1838, Breivik i 1890 som òg er skriveforma i dag. Daglegnamnet er Breivikjo.

Historie 
Gravrøysa Rossneset ligg i Breivik. Ho er ti meter i diameter og ein meter høg. Her er funne leirkrukker med brende bein, samt to steinøkser. Det er truleg ikkje folk som har budd i Breivik som ligg gravlagd her. 

Breivik hadde same eigarar som Vodl fram til 1755 då eigaren av Fitjargarden, Ole Michelsen Tosche, selde Breivik til brukaren, Gjert Wichmann. Brukarane har seinare vore sjølveigarar. 

Den første brukaren ein kjenner til i Breivik var Lars, nemnd i 1657. 

Fitjar Betongindustri heldt lenge til i Breivik.

Kjelder 
 

Gardar på Fitjar
Bukkholmen

Bukkholmen er ei lita øy i Fitjar kommune. Ho ligg mellom Engesund i søraust, Ivarsøy i sør, Siglo i vest og holmane ut mot Selbjørnsfjorden i nord. 

Garden er ikkje gammal og var opphavleg ein husmannsplass under Siglo som eigarane av Fitjargarden bygsla bort. Den første brukaren her dukka opp mot slutten av 1700-talet. I 1838 vart Bukkholmen eigen gard. Den første sjølveigaren var Mikkel Sørensen som kjøpte garden på auksjon i 1825. Han var brukar her og garden har seinare vore eigd av brukarane. 

Garden har fått namn etter holmen han ligg, som vart nytta som beite for bukkar. Namnet har alltid vore skrive på same måten og daglegnamnet er lik skrivemåten

Geografi 
Bukkholmen har eit areal på 14 hektar. Ho er kring 600 meter lang og kring 400 meter brei.

Kjelder 
 

Gardar på Fitjar
Fitjarøyane
Pokémon Snap

Pokémon Snap er eit videospel fyrst gjeve ut for Nintendo 64, og seinare for Virtual Console på Wii. Spelet er ein del av Pokémon-serien, og vart fyrste gong gjeve ut i Europa 15. september i 1999. Utgåva på Virtual Console er det fyrste som har vorte brigda sidan den opphavlege utgjevinga; på Virtual Console kan ein sende bilete ein har teke til oppslagstavla på konsollen. Dessutan vart standardnamnet til hovudpersonen brigda frå Todd til Todd Snap, og pokémonen Jynx fekk leten lilla i staden for den opphavelege svarte. Spelet har 63 av dei 151 opphavlege pokémonane.

Ramma til spelet 
Spelet handlar om ein pokémonfotograf som heiter Todd Snap. Han vert henta til ei øy av Professor Oak, som treng høgkvalitetsbilete for å stø dei vitskaplege oppdagingane han har gjort. Øya har fleire vêrlag, som Todd granskar med ein særeigen farkost.

Oppbygginga til spelet 
I spelet kan ein ikkje røra seg fritt, men langs ei rute som er fastsett på førehand. Medan ein rører seg langs denne ruta, skal ein taka bilete av ymse Pokémon-ar som syner seg. Ein kan ta opp til 60 bilete på ein tur, og når turen er ferdig dømer Professor Oak eitt av bileta som ein vel. Dette dømer han ut frå fleire haldepunkt, til dømes storleik og haldning på Pokémon-en, og anna.

Spelet har sju forskjellige banar: strand, tunnel, vulkan, elv, hole, dal, og ei spesialbane oppe i skyene. Med tida kan ein oppdage mykje nytt i banane, til dømes nye ruter, Pokémon-ar, eller nye vis å få ein høg poengsum på.

Det er fleire hjelpemiddel ein kan nytta for å få betre bilete. Ein kan nytta eple, som drar til seg Pokémon-ar, spesielle ballar, som kan slå ut, tvinga fram, eller få ein Pokémon til å te seg annleis, pokéfløyte, som vekkjer sovande pokémonar, og ein kan auka snøggleiken til farkosten.

Pokémon
Dataspel frå 1999
Melchior Falch

Melchior Michaelsen Falch () var ein norsk embetsmann, forfattar og godseigar frå Øvre Amla i Kaupanger i dagens Sogndal kommune i Sogn og Fjordane. Han var sorenskrivar på Sunnmøre i 25 år og frå 1778 hadde han også tittelen kanselliråd.

Familie og utdanning 
Foreldra var Michael Melchiorson Falch og Mette Marie Heiberg (1699-1766). Han var frå 19. mars 1753 gift med Anna Sophie Bitsch. Falch var gift andre gong med (i 1756) med Margrethe Christine Hagerup (1732–1795), dotter til biskop Eiler Hagerup d.e. (1685–1743) og søskenbarn av presten Hans Strøm. Forretningsmannen Hans Holtermann var gift med Ingeborg Catharine Hagerup, ei litt eldre søster.

Falch fekk borna Anna Sophie Falch (1759–1830), Michael Melchiorsen Falch (1762–), Hans Christian Falch (1764–), Melchior Falch (1768–1849) og Cathrine Marie Helene Harboe Falch (1770–1854, gift med Hans Knagenhjelm Daae). 

Falch avla juridisk embetseksamen i København i 1747.

Karriere 
Falch kosta bygging av Seminarium Fredericianum i Bergen, ei godtgjerd for dette fekk han då han i 1754 fekk embete som sorenskrivar på Sunnmøre. Han tok sete i største prestegjeldet på Sunnmøre: Borgund. Falch kjøpte der i 1759 matrikkelgarden Djupvik (i dagens Sula kommune) og dreiv det fram til eit mønsterbruk. Hans Strøm skriv at Falch på få år auka årleg kornproduksjon frå 15 til 50 tønner.

2. november 1773 stod Falch i spissen då ein av landets første ideelle organisasjonar vart stifta, eit landbruksselskap kalla Syndmøre Practiske Landhuusholdnings-Selskab. Hans Strøm og andre prestar deltok òg i skipinga. Selskapet hadde til føremål å arbeide for næringsutvikling, særleg i jordbruket. Det skulle skje gjennom opplysning, som å dele ut småskrifter og premiere (2-4 riksdalar) bønder som sette i gang tiltak for å betre produksjonen. Foreininga vart danna etter mønster frå eit Landhuusholdnings­selskab i Danmark (etablert i 1769), og tilsvarande organisasjonar i andre europeiske land. Selskapet stagnerte då Falch og Strøm forlet Sunnmøre i 1779.

Falch var ein aktiv skribent og skreiv fleire mindre avhandlingar om økonomiske emne. Frå 1769 var han medlem av Det Kongelige Norske Videnskabers Selskab i Trondheim. Han var også medlem av Det kongelige Danske Landhuusholdningsselskab.

Etter far sin arva Falch Heiberg-godset i Øvre Amla. Medan han var sorenskrivar (1754-79) leigde ha ut eigedomen. Han flytta tilbake til godset då han slutta som sorenskrivar og dreiv dette til han døydde.

Bibliografi 
 Afhandling om Fiskerierne i Norge, i Særdeleshed om de søndmørske, og Fiske-Grundene uden for Landet. Det Kongelige Danske Landhuusholdningsselskab, 1790.
 Om Torske Vaar-Fiskeriet paa Sundmøer. Det Kongelige Danske Landhuusholdningsselskab, 1788.
 Beregning over hvad Træ-Materialier Søndmør aarlig behøver, Det Kongelige norske videnskabers selskab, 1784.
 Om Fyrre- og Gran-Skovene i Norge, Det Kongelige norske videnskabers selskab, 1784.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Melchior Falch» frå , den 5. juli 2009. 
 Gravminner i Norge
 

Norske forfattarar
Norske godseigarar
Nordmenn frå 1700-talet
Folk frå Sogndal
Norske sorenskrivarar
Forfattarar frå Sogndal
Norske sakprosaforfattarar
Augusto César Sandino

Augusto Nicolás Calderón Sandino () var ein nicaraguansk motstandsleiar. Han leidde i 1927-1933 motstanden mot det militære nærværet til USA i Nicaragua. Han var hovudinspirator for FSLN, som gjennomførte ein revolusjon i Nicaragua i 1979.

Sandino vart fødd som uekte son av ein landeigar og ei bondejente. Fram til han var 26 år gammal dreiv han for det meste med jordbruksarbeid. Utover i 20-åra tok han arbeid som funksjonær i fleire USA-eigde selskap i Mellom-Amerika. i 1923 kom han til Mexico, der han arbeidde som mekanikar i eit USA-eigd oljeselskap. På den tida gjekk det føre seg arbeidskampar mot dei amerikanske selskapa. Den sterkt nasjonalistiske og fiendtlege haldninga til USA ser ut til å ha vore medverkande til hans seinare politiske haldningar.

I 1926 reiste han attende til Nicaragua og slutta seg til motstanden mot USAs militære nærvær. Då Sandino kom til Nicaragua heldt det akkurat på å bryte ut eit nytt liberalt opprør. Sandino organiserte og væpna derfor ei gruppe av gruvearbeidarar, som slutta seg til det liberale opprøret. Opprørarane, som hadde fått støtte av Mexico, var nær ved å ta hovudstaden Managua då USA intervenerte på dei konservative si side. Sandinos troppar var dei einaste som ikkje å slutta seg til den påfølgjande forsoninga mellom USA og dei liberale opprørarane i 1927.

Sandino oppretta bondekooperativar i Nueva Segovia og heldt fram med motstanden, som vert sett på som det fyrste dømet på geriljakrig i Latin-Amerika. Etter at USA hadde forlate landet og gjeve det sikkerheitsmessige ansvaret vidare til Nasjonalgarden i 1933, underteikna han ein fredsavtale. Leiaren for Nasjonalgarden, Anastasio Somoza Garcia, såg likevel på Sandino som ein makttrussel. Etter eit møte i februar 1934 vart han derfor arrestert og drepen av Nasjonalgarden.

Kjelder 
 Sandino, Augusto Cesar i Pax Leksikon.

Fotnotar 

Nicaraguanarar
Nicaraguanske opprørarar
Sonora

Sonora er ein delstat i den nordvestlege hjørnet av Mexico. Hovudstaden og største byen er Hermosillo. Han har om lag 701 838 innbyggjarar og arealet er på 182 052 km². 

Sonora grensar til USA (Arizona og New Mexico) i nord, Chihuahua i aust, Sinaloa i sør og Baja California i nordvest. Den vestlege kysten strekkjer seg langsmed Californiabukta.

Bakgrunnsstoff 
 Sonora Offisiell nettstad (spansk)

Delstatar i Mexico
Ola Bøe

Ola Bøe () var ein spelemann frå Vestre Slidre i Valdres. Han budde mange år i Oslo og var aktiv i Laget for folkemusikk saman med Kjetil Løndal og Torleiv Bolstad.

Ola vart fødd i Mogrend'n i Vestre Slidre, som son av Per Bøe og Rangdi Jakobsdotter. Per døydde tidleg, men Rangdi var god til å hulle slåttar, og ein eldre bror, Jørgen, spela og fele. Slike fekk Ola inn spel frå han var liten. Elles vart Ola lært opp av Andres Øde, Alf Moe og Olav Moe. Spelemannen Knut Sjåheim var halvbror av bestefar hans, og noko av spelet herfrå gjekk og i arv til Ola. 

Ola Bøe kom til Oslo i 1935, og fekk snart mykje å gjera i Valdreslaget i Oslo. Her spela han mykje til dans i tida etter andre verdskrigen. Han heldt ei rekkje kurs i Valdres-spel, og lærte mellom anna opp yngre spelemenn som Harald Røine, Bernt Balchen jr. og Trygve Bolstad. 

Ola Bøe vann Landskappleiken på Geilo i 1969, med ei fele han hadde lånt av Odd Bakkerud. Elles spela Ola på ei fele han hadde laga sjølv, og det kunne stundom ta noko tid før Ola og fela hans kom på lone, som det heiter. Etter det spela han som ein foss. Han vann kongepokalen i 1973, søttiårsdagen til Laget for folkemusikk. 

Frå 1953 var Ola Bøe og mykje innom Folkemusikkhalvtimen, og gjorde ei rekkje opptak for NRK i åra etter. Ola kunne mange slåttar med alderdommeleg dåm på sjeldne felestille, noko Rolf Myklebust gav han særleg ros for. Ola hadde eit særmerkt «upolert» spel. Elles kunne han stundom høyrast vrang ut, og var stundom ute etter å lure programleiarane ut på ville vegar med vendingane sine. Desse uttrykka er seinare mykje sitert: «E ska spela ei springar dei sea Styggen sko ha hulla då'n begrov more sine. E vait ikkje um det e sant, e. Ko tru'ru?»

Ola Bøe fekk Vestre Slidres Kulturpris i 1982.

Norske felespelarar
Folk frå Vestre Slidre
Ola Grihamar

Ola Grihamar () var ein spelemann frå Vang i Valdres. 

Ola tok ved fela då han var om lag 13 år gamal. Det var stor givnad i slekta, og to av brørne hans spela og fele. Spel fekk han hjå Lars Svien og Andris Skogstad mellom andre, men og hjå Ivar Ringestad i Vestre Slidre, og Johan Henrik Kvam, son av spelemannen Trond Eltun. Seinare var han og hjå Olav Moe. 

Frå Vang er det stutt veg over til Lærdal, og Ola reiste ofte over fjellet og møtte spelemenn der. Han var og saman med spelemenn på Voss. 

Ola Grihamar sat inne med ei særmerkt grein av valdresspelet. Slåttane som var nytta i Vang fanst ikkje ofte andre stader, og formene skilde seg frå dei lengre ned i Valdres. Han spela inn for NRK fleire vender, og det vart og gjort opptak med han til Norsk Folkemusikksamling. Han laga og feler sjølv, og handla feler. 

Ola Grihamar var med og skipa Valdreskvelven spel og dansarlag i 1962, eit lag som framleis held det gåande i Vang. Han var ikkje mykje med på kappleik, men kom opp i A-klassa på Landskappleiken i 1957. Han var elles mykje nytta som kappleiksdommar.

Elles var Ola ei drivande kraft bak restaureringa av Øye Stavkyrkje, og var med på nybygginga av Tomaskyrkja på Filefjell. Han sat som formann i soknerådet i fleire vender.

Norske folkemusikarar
Folk frå Vang
Grindsdalen

Grindsdalen, eller Huksdalen er eit dalføre i Sogndal kommune i Vestland. Gjennom dalen renn Grindselvi. Det går veg inn dalen frå garden Huke, og ein traktorveg eit lite stykke inn dalen frå Grinde.

Stølar 
Eit stykke fram i dalen ligg Skitstølen på vestsida av elva. Oppe i lia i aust, om lag like langt framme, ligg Marsete og langt oppe mot fjellet i vest ligg Dalsbotn. Om lag halvvegs framme i dalen ligg Seljevollen, og oppe i lia i aust om lag like langt framme ligg Dalsete. Oppe i lia i aust over Gildalsbrekka ligg Nyastølen og i Gildalen i vest ligg Gildal. Lengst framme i dalen, under fjellet Stav, ligg Stavsete.

Sidedalar og sideelver 
Ved Skitstølen renn elvene Skitstøla og Gåsedøla inn i hovuddalen frå vest. Under Dalsete renn bekken Dalseta inn i hovuddalen. Ved Gildalsbrekka byrjar Gildalen, med elva Gildøla, i vest, og dei to bekkane Nyastøla renn ned i dalen frå aust. Vidare framover hovuddalen renn Stavseta.

Grindsdalen eller Huksdalen? 
Vestsida av dalen heiter Grindsdalen, medan austsida av dalen heiter Huksdalen. Vegen inn dalen går på Huksdalssida, men kryssar elva over til Grindsdalen ved Myklebru. Berre namnet Grindsdalen står på kartet.

Kraftutbygging 
Sognekraft har søkt om konsesjon til å bygge Leikanger kraftverk i Henjaelvi og Grindselvi.

Dalar i Vestland
Geografi i Sogndal
Fylkesveg 16 i Oppland

Sjå òg fylkesveg 16 (fleirtyding).
Fylkesveg 16 i Oppland går mellom Strekan og Sand i Lunner kommune. Vegen er 20,9 km lang.

Kommunar og knutepunkt

  Strekan
 Stasjonsvegen til Harestua stasjon (0,3 km)
 Arm Vestbygdvegen frå Harestua til  Harestua vest (0,7 km)
 til Bjørgeseter stasjon (0,8 km)
  Grua sør
  Grua sør
 Myllavegen frå Grua til Tresliperiet
 frå Hovland til  Løken (4,5 km)
Arm til   Heimdal (60 m)
Arm Roalinna frå Kildal til Roa stasjon (1,0 km)
 Oppdalslinna frå Sand til  Stadum i Gran kommune
 Sandsvegen frå Lunner rådhus til  Olum i Jevnaker kommune
   Sand

Bakgrunnsstoff

 016
Vegar i Lunner
Fylkesveg 20 i Oppland

Sjå òg fylkesveg 20 (fleirtyding).
Fylkesveg 20 i Oppland går mellom Hovland og Løken i Lunner kommune. Vegen er 4,5 km lang.

Kommunar og knutepunkt

 Hovland
 Løken

Bakgrunnsstoff

 020
Vegar i Lunner
Rjukandefossen i Sogndal

Rjukandefossen er ein foss i Henjadalen i Sogndal kommune i Vestland. Den ligg omtrent 300 meter heimom Flotande. Rukandefossen vil bli sterkt berørt om Sognekraft får konsesjon til å byggje Leikanger kraftverk. 

Rukandefossen er ein av dei største fossane med fritt fall i Henjadalen. Ein foss i Reisetao har høgre fall, men er mykje mindre og har lågare vassføring. Ein foss ved Sygna ullvarefabrikk er den største fossen i vassdraget, men har ikkje fritt fall.

Fossar i Vestland
Geografi i Sogndal
Leikanger
Fylkesveg 21 i Oppland

Fylkesveg 21 i Oppland går mellom Bjørgeseter og Bjørgeseter stasjon i Lunner kommune. Vegen er 760 meter lang.

Kommunar og knutepunkt

 Bjørgeseter
Endepunkt Bjørgeseter stasjon

Bakgrunnsstoff

 021
Vegar i Lunner
Fylkesveg 22 i Oppland

Fylkesveg 22 i Oppland går mellom Harestua og Harestua stasjon i Lunner kommune. Vegen er 330 meter lang.

Kommunar og knutepunkt

 Harestua
Endepunkt Harestua stasjon

Bakgrunnsstoff

 022
Vegar i Lunner