alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Morten Berre

Morten Berre () er ein norsk fotballspelar. Han har spela ein kamp for det norske landslaget. Berre spelar helst spiss, men har òg vore nytta på venstrekanten.

Bakgrunnsstoff 

Norske fotballspelarar
Vålerenga-spelarar
Idrettsutøvarar frå Oslo
Norske landslagsspelarar i fotball
Bernt Hulsker

Bernt Nikolai Hulsker () er ein norsk fotballspelar. Hulsker er spiss.

Han har spelt for
Tomrefjord 
Viknagutta
Vestnes/Varfjell
Træff ?-1999
Molde 1999-2004 
Vålerenga 2004-2005
AIK Solna 2006-

Norske fotballspelarar
Molde-spelarar
Eilert Sundt

Eilert Lund Sundt () er rekna som den fyrste sosiologen i Noreg. Sundt var ein pioner innan samfunnsforsking.

Livssoge
Eilert Sundt blei fødd i Farsund som den trettande ungen til Karen Bing Sundt og skipper Lars Sundt. Familien var mangesyslarar, altså dreiv dei med mange ulike ting som til saman skaffa dei levebrødet. Det var under oppveksten i Farsund at Eilert såg mange av problema han kom til å vera oppteken av seinare - fattigdommen, overfolkinga og arbeidarane sine harde og usikre kår.

Skuleforholda i Farsund var dårlege, så Eilert underviste seg sjølv då han var rundt 12-14 år gammal. Elles blei han undervist av ein slektning, og gjekk på latinskulen i Stavanger, utan å finna det særleg inspirerande.

Han tok til å studera i Kristiania i 1835 og blei, etter eit avbrot som huslærar, utdanna som prest. Henrik Wergeland var ein god venn av han.

Frå 1845 arbeidde Eilert som lærar ved Christiania Tukthus ved sidan av studia, og der blei han kjend med ein del taterar, og fekk interesse for dei. Det var mellom anna denne folkegruppa han skulle undersøkja nærare seinare.

Frå 1848 til 1869 arbeidde han med statsstipend for å studera landstrykarar. Etter kvart utvikla prosjektet seg til forsking på den sosiale tilstanden i Noreg. Fram til 1875 gav han ut avhandlingar om mellom anna taterar, dødelegheita i Noreg, giftarmål i Noreg, sedelegheitsdebatten, sjølvmord, sjøulukker, fiskarar, gruvearbeidarar, edruelegheita i landet, byggjeskikk, båttypar, husflid og reinsemd. I tillegg skreiv han om gammalnorsk og dialektar.

Eilert blei ein banebrytar innan sosiologisk kartlegging av levemåten bonde- og arbeidarklassen.

Sundt var redaktør for Folkevennen frå 1857 til 1866. Frå 1869 og fram til han døydde var Sundt tilsett som sokneprest i Eidsvoll.

Verk 
 1852	Fante- eller Landstrygerfolket i Norge - Bidrag til Kundskab om de laveste Samfundsforholde
 1855	Om dødeligheden i Norge - Bidrag til Kundskab om Folkets Kaar  
 1855	Om giftermål i Norge - Bidrag til Kundskab om Folkets Kaar og Sæder  
 1857	Om Sædeligheds-Tilstanden i Norge
 1864	Fortsatte Bidrag angaaende Sædeligheds-Tilstanden i Norge
 1866	Om Sædeligheds-Tilstanden i Norge. Tredie Beretning
 1858	Om Røros og Omegn - Reise-Beretning
 1858	Om Piperviken og Rusløkbakken - Undersøgelser om Arbeidsklasens Kaar og Sæder i Christiania.
 1859	Om Ædrueligheds-tilstanden i Norge
 1859	Harham - Et Exempel fra Fiskeri-Distrikterne
 1861-1864	På havet
 1862	Om Bygnings-skikken paa Landet i Norge
 1867-1868	Om Husfliden i Norge - Til Arbeidets Ære og Arbeidsomhedens Pris
 1869	Om Renligheds-stellet i Norge - Til Oplysning om Flid og Fremskridt i Landet
 1870	Om Fattigforholdene i Christiania
 1873	Om Huslivet i Norge - Fortsættelse af Bogen fra 1869 "Om Renlighedstellet i Norge". Og med særligt hensyn til de tre vestlandske Amter Romsdal samt Nordre og Søndre Bergenhus.

Bakgrunnsstoff
 Eilert Sundt sine samla verk . Gjort tilgjengeleg på nettstaden til Registreringssentral for historiske data
NBL-artikkel om Sundt, skriven av Preben Munthe.

Norske sosiologar
Folk frå Farsund
Øystein Meier Johannessen

Øystein Meier Johannessen () er ein norsk politikar og  grunnleggjaren av Samfunnspartiet.

Norske partileiarar
Folk frå Hemnes
Storsteinnes

Storsteinnes er ein tettstad og administrasjonssenteret i Balsfjord kommune i Troms og Finnmark
, og ligg lengst inn i Balsfjorden. Hovudnæringa er jordbruk. Tettstaden har  og er den største i kommunen, framfor Nordkjosbotn. 

Det største geitostysteriet i Noreg ligg på Storsteinnes . Elles er kommunen ein viktig arbeidsgjevar for innbyggjarane.

Geografi i Balsfjord
Tettstader i Troms og Finnmark
Kommunesenter i Troms og Finnmark
Nordkjosbotn

Nordkjosbotn har  og er den nest største tettstaden i Balsfjord kommune i Troms og Finnmark, etter Storsteinnes. Han er eit senter for utdanning og handel, og blir gjerne kalla største vegkrysset i Nord-Noreg fordi han er møtepunkt for E6 og E8. Senteret rundt dette vegkrysset blir på folkemunne kalla Vollan, og er mellom anna berømt for Vollan gjestestue, som har satsa på å servere tradisjonsrik nordnorsk mat. I Nordkjosbotn ligg òg ein vidaregåande skole med både studieførebuandefag og yrkesutdanning. Skulen har rundt 200 elevar frå Balsfjord og kommunane kring .

Geografi i Balsfjord
Tettstader i Troms og Finnmark
Jensen

Jensen er eit etternamn sett saman av Jens og -sen. Namnet er særs vanleg i Danmark, men òg i Noreg, der nær 25.000 heitte det til etternamn i 2005.

Jensen kan òg vera: 
Bilmerket Jensen
 Asteroiden 5900 Jensen
 Jensen Car Audio, ein produsent av bilstereoutstyr

Personar som heiter Jensen til etternamn:
 Siv Jensen, norsk politikar
 Axel Jensen, norsk forfattar
 Tiny Tove Jensen, berømt dansk pornoskodespelarinne
 Arthur Jensen, amerikansk psykolog
 Georg Jensen, dansk sølvsmed
 Johan Jensen, dansk matematiker
 Johannes Hans Daniel Jensen, tysk nobelprisvinnar i fysikk
 Johannes Vilhelm Jensen, dansk forfattar og nobelprisvinnar i litteratur
 Thit Jensen, dansk forfattar

patronym
norske slektsnamn
danske slektsnamn

he:ינסן
Bayeuxteppet

Bayeuxteppet (fransk La Tapisserie de Bayeux, òg kalla Tapisserie de la reine Mathilde og tidlegare dessutan Telle du Conquest) er eit 70 meter langt brodert veggteppe som skildrar Vilhelm erobraren si erobring av England ved slaget ved Hastings i 1066, og hendingar som gjekk føre seg før denne erobringa. Kvar scene har ei påskrift i latin som gjer greie for kva som er framstilt.

Teppet har namnet sitt frå byen Bayeux i Normandie i Frankrike. Det skal ha vore tinga av Odon de Bayeux, halvbroren til Wilhelm, for å synast fram i domkyrkja i Bayeux. Her hang det lenge, men er i dag utstilt i eit eige museum i byen. Bayeuxteppet vart ein del av UNESCO sitt verdsminneprogram frå Frankrike i 2007.

Bayeuxteppet er 68,30 meter langt og om lag ein halv meter høgt, brodert i ni fargar med ulltråd på lintøy mellom 1066 og 1082, truleg i England.  I dag manglar avslutninga av teppet. Mest truleg har det her vore ei framstilling av kroninga av Vilhelm som konge av England.

Langs både øvre og nedre randa av teppet går ein frise med små bilete av dyr og menneske i ulike situasjonar. På ein eller annan måte kommenterer bileta i desse to frisane dei einskilde scenene på teppet.

Ælfgyva

Berre tre kvinner er å sjå på Bayeuxteppet blant om lag seks hundre menn, og berre den eine av dei er namngjeve og har den sentrale rolla i den scena ho er synt i. Ho står inne i ein slags portal, medan det utanfor portalen står ein klerk (ein geistleg) som strekker eine handa fram for å røre ved kinnet hennar på eit elskeleg eller hardhendt vis. Den latinske kommentaren over scena lyder Ubi unus clericus et Ælfgyva, som tyder «her ein klerk og Ælfgyva». Denne stutte merknaden gjer det klårt at det i si tid har vore kjend for dei fleste kven Ælfgyva var, og kva meining denne scena har hatt i soga om erobringa av England. Men med tida har denne kunnskapen gått i gløymeboka, og i dag er denne scena den meste gåtefulle av alle scenene på teppet. Mange framlegg til løysingar på gåten har vore sett fram.

Den andre av teppets tre kvinner finst gråtande ved kong Edvards dødsleie (den nestsiste angelsaksiske  kongen av England før landet vart erobra av normannarane), og ein reknar med at kvinna er kona hans Edith (òg kalla Eadgythe). Den tredje av kvinnene finst i ei scene som syner eit hus (huset hennar?) som er sett i brann av normannarane under erobringa av England.

Bilete

Kjelder

Bakgrunnsstoff

Litteratur
Lemagnen, Sylvette (redaktør). 2009. La Tapisserie de Bayeux: une chronique des temps vikings? : actes du Colloque international de Bayeux, 29 et 30 mars 2007.  Bonsecours: Point de vues. ISBN 978-2-915548-21-1
 Lewis,Michael J.; Gale R. Owen-Crocker; Dan Terkla (redaktører). 2011. The Bayeux tapestry : new approaches : proceedings of a conference at the British Museum. Oxford: Oxbow Books. ISBN 978-1-84217-976-5
Rud, Mogens. 2006. Bayeux-teppet og slaget ved Hastings 1066. København: Christian Ejlers. ISBN 87-7241-132-5

Veggteppe
Bayeux
Engelske kulturminne
Normannartida
Kulturminne i Frankrike
Verdsminne
Strykekvartett

Ein strykekvartett er ei gruppe av fire strykarar, eller musikkstykke skrivne for ei slik gruppe. Vanlegvis fell musikken ein strykekvartett spelar inn under nemninga kammermusikk.

Samansetjing 
Gruppa kan teoretisk setjast saman av alle slags strykeinstrument, men normalt er instrumenta:
ei fyrstefele
ei andrefele
ein bratsj
ein cello

Musikk 
Eit musikkstykke for fire strykeinstrument kan ha alle moglege former, men om det ganske enkelt blir omtala som ein strykekvartett har det som regel fire satsar og har same utforming som ein symfoni. Dei ytre to satsane er som regel raske, medan ein typisk har ein sein sats og ein dansesats (til dømes menuett eller scherzo) i valfri rekkefølge inni.

Komponistar 
Eit utval av komponistar som har utmerkt seg ved å skriva strykekvartettar:
Joseph Haydn (1732-1809)
Luigi Boccherini (1743-1805)
Wolfgang Amadeus Mozart (1756-1791)
Ludvig van Beethoven (1770-1827)
Franz Schubert (1797-1828)
Felix Mendelssohn (1809-1847)
Bedrich Smetana (1824-1884)
Alexander Borodin (1833-1887)
Johannes Brahms (1833-1897)
Antonin Dvorák (1841-1904)
Leos Janácek (1854-1928)
Claude Debussy (1862-1918)
Maurice Ravel (1875-1937)
Béla Bartók, (1881-1945)
Dmitrij Sjostakovitj (1906-1975)
Vagn Holmboe (1909-1996)

Sjå òg
Stryketrio
Strykeorkester

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «String quartet» frå ,  den 29. januar 2006.

Bakgrunnsstoff 

Kammermusikk
Strykemusikk
Musikkgrupper
Øystein I. Larsen

Øystein Ingar Larsen () var biskop for bispedømet Sør-Hålogaland i Den norske kyrkja frå 1992 til 2006.

Larsen blei fødd i Drøbak. Han blei cand.theol. i 1966 og blei utnemnd til biskop for Sør-Hålogaland i 1992. 1. desember 2006 gjekk han av som biskop, og vart etterfylgd av Tor Berger Jørgensen.

Kjelder
nrk.no

Tidlegare biskopar i den norske kyrkja
Folk frå Frogn
Johannes

Johannes (ofte forkorta Johs) er eit førenamn som kjem av hebraisk Joḥanan, som tyder «Gud (JHVH) er nådig». Det hebraiske namnet har spreidd seg i den kristne verda gjennom den greske avleiinga Ioánnes (Ιωάννης), på latin Ioannes eller Iohannes. Jon og Johannes har namnedag ved jonsok, 24. juni.

Variantar
Namnet finst i mange former på ulike språk. Norske kortformer er til dømes Jo, Jon, Johs, John, Johans, Jens, Jøns, Jan og Hans.  Frå engelsk kjem formene John, Johnny og Jonny.  Andre former av namnet er Heinz (tysk), Juan (spansk), Giovanni (italiensk), Jean (fransk) og Ivan (russisk).

Ei rekkje etternamn er avleidde av namnet, til dømes Johannessen/Johannesen, Johansen, Jonsen og Jonsdotter.

Bruk
Johannes var mykje brukt i Noreg ved slutten av 1800-talet, då over 1,5 % av nyfødde gutar blei gjevne namnet. I 1900 hadde 22 702 nordmenn namnet Johannes. Namnebruken sokk kraftig fram mot 1970-åra, før han tok til å auka igjen. 
I 2007 hadde 6 848 nordmenn namnet i den fulle forma Johannes, men fleire personar hadde også namneformene Hans, Johan, Jon eller Jan.

Namneberarar

Bibelske personar med namnet Johannes:
Døyparen Johannes,  (Evangeliet etter Matteus 3.11)
Apostelen Johannes, bror til Jakob, son til Sebedeus (Evangeliet etter Matteus 4.21). Han var etter tradisjonen kjelde til Johannesevangeliet.
Johannes Markus, medarbeidar for Paulus, son til Maria (Apostelgjerningane 12.12)

Kjende personar med namnet Johannes
Johannes Chrysostomos ((347–407), gresk kyrkjefader
Johannes av Vestromarriket (423–425), romersk tronkrevjar 
Fleire pavar, dei eldste var koptiske Johannes I av Alexandria (496–505) og pave Johannes I av Roma (523–526)
Johannes Scotus Erigena (ca. 810–ca. 877), irsk-fransk filosof
Johannes Ciconia (1300-talet-1412), fransk mellomalderkomponist
Johannes Gutenberg (1398-1468), tysk boktrykkar og oppfinnar
Johannes Ockeghem (1410-1497), fransk-flamsk komponist
Johannes Kepler (1571-1630), tysk matematikar og astronom
Johannes Eriksson Malmeim (1777-1852), norsk stortingsmann
Johannes Flintoe (1787-1870), norsk kunstmålar
Johannes Aarflot (1828-1891), norsk stortingsmann
Johannes Nilsson Skaar (1828-1904), norsk biskop
Johannes Harbitz (1831-1917), norsk statsråd
Johannes Brahms (1833-1897), tysk komponist
Johannes Haarklou (1847-1925), norsk komponist
Johannes Lavik (1856-1929, norsk målmann
Johannes Barstad (1857-1931), norsk prest
Johannes Bragstad (1858-1937), norsk stortingsmann
Johannes Einrem (1886-1956), norsk misjonær
Johannes Lid (1886-1971), norsk botanikar
Johannes Aavik (1880-1973), estisk språkforskar
Johannes Dale (1890-1980), norsk spelemann
Johannes Bognerud (1908-1988), norsk idrettsmann
Johannes Paul I(Opphavleg Albino Luciani) (1912-1978), pave
Johannes Heggland (1919-2008), norsk forfattar
Johannes Paul II (Opphavleg Karol Józef Wojtyła) (1920-2005), pave
Johannes Farestveit (1923-1995), norsk omsetjar og bladstyrar
Johannes Gjerdåker (f. 1936), norsk omsetjar
Johannes Harviken (f. 1945), norsk langrennsløpar
Johannes Kleppevik (1947-2001), norsk artist

Bakgrunnsstoff

Mannsnamn
Førenamn av hebraisk opphav

is:Jóhannes
Siv Jensen

Siv Jensen () er ein norsk politikar og tidlegare leiar av Framstegspartiet. Ho var finansminister i Regjeringa Solberg frå 2013 til 2020.

Biografi 

Siv Jensen er oldebarn av kvinnesaksforkjemparen Betzy Kjelsberg, og er oppvaksen i Oslo. Søstera hennar, Nina Jensen, er i dag generalsekretær i WWF Noreg. Siv Jensen er ugift, og har tidlegare jobba både i mora si klesbedrift og som salskonsulent i Radio 1. Ho vart vald inn på Stortinget i 1997 og vart gjenvald i 2001 og 2005. I perioden 2001–2005 var ho leiar av finanskomiteen, medlem i den utvida utanrikskomiteen og Stortinget sin valkomité, og varamedlem i Stortinget sin delegasjon for forbindelsar med Europaparlamentet. Frå 2005-2013 har ho hatt plass i utanrikskomiteen.

Siv Jensen gjekk på Oslo Handelsgymnasium 1985-1988, og ho meldte seg inn i Frp fyrste gongen 18 år gamal. I 1992 vart Jensen styremedlem i Oslo Frp, same året som ho vart diplomøkonom ved Noregs Handelshøgskule si kursverksemd (NHHK). No skaut den politiske karrieren fart, ho blei vararepresentant på Stortinget i 1993, medlem av Oslo bystyre 1995-99 og medlem av sentralstyret i Frp 1998. Sidan 1999 har ho vore fyrste nestformann i Framstegspartiet. Jensen tok over som parlamentarisk leiar i FrP etter Carl I. Hagen 5. oktober 2005. Ho tok òg over som partiformann då Carl I. Hagen gjekk av 6. mai 2006.

Siv Jensen stilte som statsministerkandidat ved stortingsvalet 2009. Under dette valet fekk partiet 22,9 % oppslutning og 41 representantar, ei auke på 3 sidan førre val. Ved stortingsvalet 2013 ivra ho for ei borgarleg regjering med Høgre, KrF og Venstre, men at Frp berre ville stø opp om ei regjering dei sjølve var med i. Då regjeringsskiftet var blitt eit faktum under Framstegspartiets valvake, gjekk Siv Jensen opp på scena og sa: «Dette har jeg venta lenge på å si: Morna, Jens!» Seinare la ho også ut «Morna Jens» som statusoppdatering på Facebook. Mange reagerte på dette og syntes oppførselen var usmakeleg.

Etter at det vart klårt at Høgre og Frp ville danna mindretalsregjering med støtte frå Venstre og KrF, presenterte Siv Jensen og Erna Solberg ei politisk plattform for den nye regjeringa på Sundvolden Hotel den 7. oktober. Då Regjeringa Solberg vart utnemnd av Kongen i statsråd den 16. oktober, var Frp kome i regjering for fyrste gong i partihistoria. I denne regjeringa fekk Siv Jensen posten som finansminister.

Kjelder 
 , henta inn 18. oktober 2013.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 
 

Norske finansministrar
Frp-statsrådar
Statsrådar i Regjeringa Solberg
Leiarar for Framstegspartiet
Stortingsrepresentantar 1997-2001
Stortingsrepresentantar 2001-2005
Stortingsrepresentantar 2005-2009
Stortingsrepresentantar 2009-2013
Stortingsrepresentantar 2013-2017
Stortingsrepresentantar 2017-2021
Stortingsrepresentantar frå FrP
Stortingsrepresentantar for Oslo
Politikarar frå Oslo
Knivkjuke

Knivkjuke (latin Piptoporus betulinus, tidlegare Polyporus betulinus) er ei kjuke som berre veks på bjørk. Ho dannar brun råte i veden, og har ein mjuk fruktlekam. Fruktlekamen kjem fyrst når trea er nesten eller heilt daude. Kjuka er ettårig og mjuk i frisk tilstand, slik at ein lett kan stikka ein kniv i ho. Det har vorte hevda at reiskapen ikkje rusta og heldt seg skarp når den stod i kjuka.Den har difor vore brukt til å lagre reiskapar i; knivar, andre eggjarn og bor. Har og vore brukt til nålepute for skreddar og skomakar. Oversida kan vera frå heilt ljos, kvitaktig til mørkt gråbrun. Porelaget er fyrst kvitt, seinare blir det gulbrunaktig.

Fordi den er så mjuk og lett å forme, har den heilt frå mellomalderen vorte bukt til å lage ballar av.  Under andre verdskrigen, og andre tider når det har vore dyrt og vanskeleg å få tak i gummiballar, har slike kjukeballar og vorte laga til barneleike. Dei hardnar etter kvart, men ved å fukte litt, vart den mjukare og elastisk.  Slike ballar kunne og smørjast med tjøre for å halde på elastisiteten.

Kjelder 
Ove Arbo Høeg: Planter og tradisjon (Universitetsforlaget 1975)

Bakgrunnsstoff
 Skogoglandskap.no 

Fomitopsidaceae
Uetelege soppar
Medisinske soppar
Parasittsoppar
Bayeux

Bayeux er ein fransk by og kommune i departementet Calvados og regionen Basse-Normandie. Innbuarane vert kalla bajocasses eller bayeusains.

Bayeux ligg berre nokre kilometer frå stranda der dei allierte styrkane gjekk i land under Operasjon Overlord, D-dagen, under andre verdskrigen, og vart den fyrste byen som vart frigjord frå tysk okkupasjon.

Byen er ein av dei sjeldsynte tettstadane i Normandie som framleis stod intakt etter krigshandlingane i denne luten av Frankrike under andre verdskrigen, og kan by på ein rik arkitektonisk og kulturell arv, mellom anna Bayeuxteppet, som er eit brodert biletteppe frå mellomalderen til minne om normannarane si erobring av England i 1066. Teppet vert synt fram i eit museum i sentrum av byen, men hang tidlegare i den store domkyrkja i byen, Cathédrale Notre-Dame de Bayeux, som er bygd fram mot 1077 i gotisk stil med nokre eldre delar i normannisk stil (ein nordleg romansk stil).

Byar i Frankrike
Stavanger domkyrkje

Stavanger domkyrkje er den eldste domkyrkja i  Noreg, frå 1100-talet, hovudsakleg bygd i kleberstein. Ho er hovudkyrkja i Stavanger bispedøme. Kyrkja ligg ved Breiavatnet midt i Stavanger. Like ved ligg Stavanger katedralskole.

Historikk
Biskop Reinald, som skal ha kome frå Winchester i England, starta på byrjinga av 1100-talet med å byggja ei domkyrkje i Stavanger. Katedralen stod ferdig kring 1125 eller noko seinare. Byen Stavanger reknar 1125 som det året då byen vart grunnlagd. Katedralen vart vigsla til treeininga og den heilage Svithun, som var vernehelgen for byen.

Stavanger vart herja av brann i 1272, og kyrkja vart sterkt skadd.  Kyrkja vart bygd opp att av biskop Arne. Kyrkja hadde frå starten vore bygd i romansk stil, men vart bygd på i gotisk stil. Biskop Arnes kor med den storstilte gotiske austfronten vart reist. I tillegg vart det reist eit smalt tilbygg i vest, vestfronten.

Herjingar
Etter reformasjonen blei kyrkja plyndra og relikviar brunne av kommandant Thord Rod. I 1558 henta danskekongen ut fem av kyrkjeklokkene, som ein endå skal kunna høyra utanfor Håstein, der skipet som bar dei forliste.

I 1682 avgjorde kong Kristian V av Danmark-Noreg at bispesetet i Stavanger skulle flyttast til Kristiansand. Bispesetet og Stavanger bispedøme vart oppretta att til Stavanger og domkyrkja sitt åttehundreårsjubileum i 1925. Kong Haakon VII av Noreg sette inn Jacob Christian Petersen som den fyrste biskopen av Stavanger på 250 år.

Restaurasjon
I samband med ei restaurering i 1860-åra vart katedralen endra på utsida. Steinveggane vart pussa og måla over. Kyrkja hadde ikkje lenger så sterkt preg av mellomalderen. Ei større restaurering under leiing av Gerhard Fischer frå 1939 til 1964 førte mykje av mellomalderpreget attende. Det vart mellom anna sett inn nye skulpturar på austfronten av kyrkja. Ei større restaurering vart òg gjort i 1999.

Bakgrunnsstoff

 Stavanger Cathedral
  Om arkitekturen til domkyrkja
 Gamle bilete frå Galleri Nor
«Den doble gaven til Vårherre»  i Stavanger Aftenblad

Domkyrkjer i Noreg
Freda bygg i Rogaland
Kyrkjer i Stavanger
Kyrkjer i Stavanger Domprosti
Norske kyrkjer frå 1100-talet
Norske steinkyrkjer frå mellomalderen
Basilikaer i Noreg
Kulturminne i Stavanger
Valkyrkjer i 1814
Mjøsbrua

Mjøsbrua er ei 1421 meter lang bru mellom Biri og Moelv over Mjøsa, og er ein del av E6. Seglingshøgda er 15 m .

Ho vart bygd i 1985 og kom i staden for eit ferjesamband. Ho er fjerde lengste brua i Noreg.

Sjå òg 
 Nye Minnesundbrua
 

 
Mjøsa
Vegbruer i Innlandet
Kassebruer
Vegar i Gjøvik
Vegar i Ringsaker
Bruer opna i 1985
1985 i Noreg
Stjørna

Stjørna (Skjørn) er ein tidlegare sjølvstendig kommune i tidlegare Sør-Trøndelag fylke, no delt mellom Bjugn og Indre Fosen kommunar. 

Stjørna var frå 1837 ein del av Ørland kommune, men følgde med då Bjugn vart utskild frå Ørland som eigen kommune i 1853. Stjørna (Skjørn) vart eigen kommune 1. januar 1899 då Bjugn vart delt i tre kommunar: Bjugn, Nes og Stjørna. Stjørna hadde då 2166 innbyggjarar. Senteret i kommunen var Husbysjøen.

1. januar 1964 vart Stjørna kommune delt og slegen saman med andre kommunar. Den sørlege delen (Sør-Stjørna) med 868 innbyggjarar vart samanslegen med Rissa kommune og det meste av Stadsbygd til den nye Rissa kommune.

Den nordlege delen (Nord-Stjørna) med 676 innbyggjarar vart samanslegen med Bjugn, Jøssund og Nes kommunar til den nye Bjugn kommune.

Stjørna hadde eigen sparebank 1886-1975. Banken vart stifta som Skjørn Spare- og Låndeindretning, og skifta namn til Stjørna Sparebank i 1925. Den fusjonerte med Trondhjems og Strindens Sparebank i 1975, men dreiv vidare under eige namn til ein ny fusjon i 1985.

Selskapet Ny Jord oppretta bureisinggsområde i Stjørna, og det vart rydda ei rekkje gardsbruk på 1920-talet- og 30-talet. 

Bryggerekkjene i Råkvåg i Stjørna er eit populært kulturminne, og har gjeve opphav til  mykje rorbu- og kulturturisme.

Kjende personar frå Stjørna 
 Målaren Magne Sandøy, fødd 1935
 Forfattaren Torvald Sund, fødd 1952

Tidlegare kommunar i Sør-Trøndelag
Historie i Ørland
Busetnader i Ørland
Historie i Indre Fosen
Norske kommunar skipa i 1899
Norske kommunar nedlagde i 1964
Bygder i Trøndelag
Fjordvett

Fjordvett er eit tidsskrift med stoff om berekraftig utvikling og økologisk landbruk. Ansvarleg utgjevar er organisasjonen OIKOS Vest, eit regionlag av stiftinga OIKUS. OIKUS er ein organisasjon for økologisk landbruk i Noreg. Marit Bendz er redaktør for Fjordvett og tidsskriftet hadde per september 2005 eit opplag på  1200.

Bakgrunnsstoff 
 Fjordvett sin nettstad kor tidsskrifta kan lastast ned 
 Offisiell nettstad hos OIKOS 

Norske tidsskrift
Miljøvern i Noreg
Norsk landbruk
Gudinna Bellona

Sjå òg Bellona (fleirtyding)

Bellona var ei romersk krigsgudinne, kanskje av etruskisk opphav. Ho blei samanlikna med den greske gudinna Enyo.

Namnet Bellona heng saman med det latinske ordet for krig, bellum, og ein trur at ho var den opphavlege guddommen for krig før Mars tok over. Gudinna stod for redslene heller enn den heltemodige sida ved kriginga. I kunsten blei ho framstilla med hjelm, spyd, sverd og fakkel. Festdagen hennar var 3. juni.

Alle møte i det romerske senatet som hadde med utanlandsk krig å gjera blei haldne i 
tempelet til gudinna, Templum Bellonae, på Kapitolinarhøgda. Tempelet blei bygd i 296 f. Kr. og brann ned i 48 f. Kr.

Bakgrunnsstoff

romerske gudar
stridsgudar