alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Samisk kunst

Samisk kunst er ulike former for kunst laga av samiske kunstnarar. 

Historiske former for samisk biletkunst er helleristingar, som dei i helleristingsområdet i Alta, og dekorasjonar på runebommer. 
Tradisjonelt handverk eller duodji kan også vera utgangspunkt for kunsthandverk og for rein kunst.

Den fyrste samiske forfattaren Johan Turi illustrerte sjøl boka si Muitalus sámiid birra frå 1910 i ein naivistisk stil som kan minna om den på runebommer og hellerisitngar. Nils Nilsson Skum verka før og etter andre verdskrigen med skildringar av livet og virket til reindriftssamar. På same viset skildra John Savio samisk liv i fleire ulike teknikkar. Frå 1970-talet blei kunstutøvinga utvida både med omsyn til form og innhald, til dømes ved at ein tok for seg politiske emne eller ved at ein fann inspirasjon i duodji. Iver Jåks, Aage Gaup og Ingunn Utsi er døme på kunstnarar som nyttar denne tankegangen. Gaup, Utsi og andre unge kunstnarar skipa i 1978 Masi-gruppa, som  var utgangspunkt for skipinga av Sámiid dáidačehpiid searvi (Samiske kunstneres forbund) i 1979. Andre nyare samiske biletkunstnarar er Rose-Marie Huuva, Britta Marakatt-Labba, Synnøve Persen, Hans Ragnar Mathisen og Berit Marit Hætta.

I 2022 blei den nordiske paviljongen ved Venezia-biennalen til ein samisk paviljong. Dei tre kunstnarane Pauliina Feodoroff, Máret Ánne Sara og Anders Sunna var representerte. Alle tok for seg vanskane til samar i alle landa dei bur i som urfolk i møte med styresmaktene.

Samisk kunstnerråd (nordsamisk Sámi dáiddaráđđi, SDR)  er eit felles administrativt sekretariat for dei fem samiske kunstnarorganisasjonane Juoigiid Searvi, Samisk kunstnerforbund (Sámi Dáiddačehpiid Searvi/Sámi Artists Union, SDS), Samisk Forfatterforening (Sámi Girječálliid Searvi), Samiske Komponister (Sámi Komponisttat) og Sámi Teáhter Searvi (STS). Sámi Dáidačehpiid Searvi er ein sjølvstendig del av Nordisk kunstnerforbund.

Galleri

Kjelder

 
Kunst
Diskografien til The Darkness

Diskografien til The Darkness, eit britisk hardrockband, består av sju studioalbum, eit samlealbum, eit konertalbum, ein EP, ein plateboks, 29 singlar og 24 musikkvideoar. 

Bandet gav ut debut-EP-en sin I Believe in a Thing Called Love på Must Destroy i august 2002. The Darkness gav ut dei to første singlane sine, «Get Your Hands Off My Woman» og «Growing on Me» i 2003, som nådde høvesvis 42. og 11. plassen på UK Singles Chart.

Album

Studioalbum

Samlealbum

Konsertalbum

EP-ar

Box sets

Singlar

Musikkvideoar

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «The Darkness discography» frå ,  den 8. mai 2022. 
 oppgav desse kjeldene:

Diskografiar
Cupfinalen i fotball 2009/Menn

'Cupfinalen for menn 2009 var den siste og avgjerande kampen i Noregsmeisterskapen i fotball for menn, den 104. cupfinalen i Noreg. Kampen stod mellom Aalesunds Fotballklubb frå Ålesund og Molde Fotballklubb. Finalen vart avvikla sundag 8. november 2009 på Ullevaal Stadion i Oslo framfor 25 109 tilskodarar. Etter 120 minutt stod det 2 – 2 på måltavla. I den etterfylgjande straffeskytinga trefte AaFK på alle sine straffespark, Molde stoppa på 4 fulltreffarar. Dermed hadde Aalesund FK sikra seg kongepokalen i klubbens aller fyrste NM-finale.

Kampen
Mame Biram Diouf sende Molde i føringa i det 27. minutt og på ny i det 96. minutt. I mellomtida skåra Glenn Roberts for AaFK då kampen var 53. minutt gammal. Ni minutt ut i andre ekstraomgng syrgde innbytaren Tor Hogne Aarøy for at det vart ei straffesparktevling som skulle avgjere NM-finalen. Denne tevlinga opna med at Molde-innbytaren Mota bomma. Sidan skapte alle ni eksekutørane nettsus. Straffene frå Stephenson, Arneng, Herrera, Phillips og Skiri ordna dermed NM-pokal til Aalesunds Fotballklubb.

Laga
Ålesund FK sitt historiske mannskap: Anders Lindegaard, Ville Jalasto, Amund Skiri, Jonatan Tollås Nation, Jonathan Parr, Khari Stephenson, Johan Arneng (kaptein), Trond Fredriksen, Fredrik Carlsen, Diego Silva, Glenn Roberts. Pablo Herrera kom inn etter ein times spel, Tor Hogne Aarøy og Demar Phillips entra bana i det 102. minutt. Roberts, Fredriksen og Silva steig av etter tur.

Molder FK mønstra: Knut Lillebakk, Kristoffer P. Vatshaug, Christian Steen, Vegard Forren, Øyvind Gjerde, Daniel Hestad (kaptein), Makhtar Thioune, Magne Hoseth, Pape Paté Diouf, Mame Biram Diouf, Mattias Moström. Marcus Andreasson kom inn for skadde Gjerde i slutten av fyrste omgang. Thomas Holm kom i spel vel kvarteret ut i andre omgang, og José Mota deltok i ekstraomgangane.

Hovuddommar var Kristoffer Helgerud frå Lier.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Cupfinalen i fotball 2009/Menn» frå ,  den 9. mai 2022.  

NM i fotball
Sport i Noreg i 2013
Idrettstilskipingar i Oslo
Jordbruksrevolusjon

Jordbruksrevolusjon kan visa til:

Jordbruksrevolusjonen i steinalderen eller Den neolittiske revolusjonen, «den fyrste jordbruksrevolusjonen» som la grunnlaget for utvikligna av menneskelege sivilisasjonar
Den grøne revolusjonen (etter 1945)

Det finst også fleire meir lokale hendinga knytt til jordbruk som også blir omtalte som revolusjonar:

Den muslimske jordbruksrevolusjonen (900-talet), som førte til aukende urbanisering og større endringar innan jordbruk og økonomi i den muslimske gullalderen
Den britiske jordbruksrevolusjonen på 1700-talet
Den skotske jordbruksrevolusjonen på 1700-talet

Sjå òg 
Jordbrukshistorie
Linsevikke

Linsevikke (Vicia ervilia) er ein art i erteblomfamilien og blir nytta som matplante. 

Ville stammar av linsevikke er avgrensa til eit område som omfattar Anatolia og nordlege Irak med ei utviding sørover langs fjella i Libanon. Spor av dei tidlegaste domestiserte tilfella er blitt avdekte frå fleire arkeologiske funnstader i Tyrkia som er tidfesta med ubekrefta karbondatering til dei 7. og 6. tusenåra f.Kr.

Planten var ein av dei åtte grunnplantane i jordbruksrevolusjonen, og har vore viktig for sivilisasjonane rundt Middelhavet. Frukta eignar seg spesielt godt som fôr for sau og storfe.

Blomane er kvite med svake lilla nervetråd-teikningar. Frøa i belgfrukta kan minna om raude linser, og for å eta perlebelgfrøea må desse kokast i fleire omgangar for å fjerna ein elles bitter smak.

På engelsk blir planten kallas for bitter vetch, på arabisk kersannah, spansk yero, gresk rovi og tyrkisk burcak. Næringsverdien frå linsevikke har garantert framleis kultivering i Marokko, Spania og Tyrkia. Planten er enkel å kultivera og hausta, og kan bli dyrka på svært grunn, alkalisk jord. Det er restriksjonar i innførsel av linsevikke til Noreg.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Linsevikke» frå ,  den 9. mai 2022.

Bakgrunnsstoff

Grønsaker
Erteblomfamilien
Kuk på Ny-Guinea

Kuk er ein arkeologisk funnstad på Papua Ny-Guinea. Han er ein av stadene der jordbruk utvikla seg, og det er funne spor etter grøfter her laga for 9000 år sidan. Ein dyrka taro, jams og seinare banan og sukkerrøyr her. Kuk blei teken med på UNESCO si verdsarvliste i 2008.

Jordbruk på Ny-Guinea 
Etterkvart som arkeologar utvida utgravinange sine til område utanfor Europa og Midtausten er det gjort funn som på mange måtar har endret tidlegare aksepterte syn. iEt døme er 5000-6000 år gamle dreneringskanaler i myrområdet Kuk i høglandet på Ny-Guinea. I ca. 4000 år, fram til ca. 800 e.Kr., blei det drive intensivt og arbeidskrevande jordbruk i dette området, trulig med dyrking av taro og jams. Korleis og kvifor dette jordbruket utvikla seg, og kvifor det ikkje utvikla seg vidare, er ukjent. Det ser ut til at grisen blei introdusert til Ny-Guinea som husdyr så tidleg som for rundt 10 000 år sidan, og då truleg i samanamde med eit omfattende svibruk. For rundt 9000 år sidan blei skjel og sniglar frakta frå kysten i vareutveksling opp til høglandet, truleg som ledd i ei viss politisk sentralisering rundt ein «stor mann». Innføringa av taro auka høvet for politisk sentralisering ettersom ho tillet ein mykje tettare folkesetnad, særleg når dyrking fann stad gjennom intensiv hagebruk. Dette var truleg bakgrunnen for jordbruket i Kukmyra. Då det blei gitt opp rundt 800 e.Kr. kan  det ha samanheng med introduksjonen av søtpotet frå Amerika over Stillehavet. Med sin større motstand mot kulde gjorde søtpoteta det meir fordelaktig å drive med ekstensivt svibruk i høgareliggende strøk enn å fortsetta med det intensive jordbruket i sumpområda.

Litteratur 

Denne artikkelen bygger på «Kuk, Papua Nya Guinea» frå ,  den 9. mai 2022. 
 oppgav desse kjeldene: 
 Bra böckers världshistoria, 1 (1983)

Bakgrunnsstoff
 UNESCO om oppføringa på verdsarvslista
Litteratur
 Golson, J., T.P. Denham, P.J. Hughes, P. Swadling and J. Muke (red.) 2017. Ten Thousand Years of Cultivation at Kuk Swamp in the Highlands of Papua New Guinea. Terra Australis 46. Canberra: ANU E Press (available online)
 Bayliss-Smith, T, Golson, J, Hughes, P et al 2005, 'Archaeological evidence for the Ipomoean Revolution at Kuk swamp, upper Wahgi Valley, Papua New Guinea', i Chris Ballard, Paula Brown, R. Michael Bourke and Tracy Harwood (ed.), The Sweet Potato in Oceania: a reappraisal, Oceania Publications and University of Pittsburgh, Rosebery, NSW, Australia, s. 109-120.
Denham, T, Golson, J & Hughes, P 2004, 'Reading early agriculture at Kuk Swamp, Wahgi Valley, Papua New Guinea: the archaeological features (phases 1-3)', Proceedings of the Prehistoric Society, vol. 70, s. 259-97.
 Muke, J. Mandui, H. Oct 2003. "In the shadows of Kuk: Evidence of prehistoric agriculture at Kana, Wahgi Valley, Papua New Guinea," Archaeology in Oceania. 38, 3, s. 177–185.
 Bayliss-Smith, T. Golson, J. April 1992. "A colocasian revolution in the New Guinea highlands? Insights from phase 4 at Kuk," Archaeology in Oceania. 27,1, s. 1–22.

Stader på Papua Ny-Guinea
Verdsarv på Papua Ny-Guinea
Landbrukshistorie
Get Your Hands off My Woman

«Get Your Hands off My Woman» er debutsingelen til det engelske rockebandet The Darkness. Songen kom ut i februar 2003 som den første singelen frå debutalbumet deira, Permission to Land. Sjølv om singelen vann ein pris hos Metal Hammer for beste singel, gjorde han det dårlegare enn dei andre singlane deira verda over. Alle medlemmane i bandet står oppførte som låtskrivarar, men teksten skal visstnok reflektere personlege opplevingar som solovokalisten Justin Hawkins hadde hatt. «Get Your Hands off My Woman» vart ein allsongfavoritt på konsertane til The Darkness, dels på grunn av den parodiske obskøniteten. Songen vart spelt av Ben Folds på EP-en hans Super D i 2004.

Innhald
 CD-singel
 «Get Your Hands Off My Woman» - 3:18
 «The Best Of Me» - 3:30
 «Get Your Hands Off My Woman» (Clean Radio Version) - 3:07

 7"-vinyl
 «Get Your Hands Off My Woman» - 3:18
 «The Best Of Me» - 3:30

Salslister

Bakgrunnsstoff
News story on the Darkness, including discussion of «Get Your Hands off My Woman»
Review of concert by the Darkness, including «Get Your Hands off My Woman»  from New Times Broward-Palm Beach

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Get Your Hands off My Woman» frå ,  den 9. mai 2022. 
 oppgav desse kjeldene:

Debutsinglar frå 2003
The Darkness-songar
Songar frå 2003
Songar skrivne av Justin Hawkins
Songar skrivne av Dan Hawkins
Songar skrivne av Ed Graham
Songar skrivne av Frankie Poullain
Atlantic Records-singlar
Growing on Me

«Growing on Me» er ein song av det britiske glamrockbandet The Darkness frå albumet deira Permission to Land. Han kom ut som den andre singelen frå albumet den 16. juni 2003, og nådde 11. plassen på UK Singles Chart. Songen nådde òg 42. plassen i Irland og 46. plassen i Australia.

Bakgrunn

Trass i rykte om kva songen tyder har frontmannen Justin Hawkins nekta for at teksten syner til kjønnslus eller seksuelt overførbare sjukdommar

Songen var med på filmmusikkalbumet til filmen School of Rock, trass i at han ikkje er med i sjølve filmen. Filmen brukar ein annan song av The Darkness, «Black Shuck». Endringa kan kome av grovt språk i «Black Shuck» og at songen vart byta ut for å nå ei yngre målgruppe. Songen vart òg nytta i filmen Going the Distance i 2004.

Innhald
 CD-singel
 «Growing On Me» - 3:29
 «How Dare You Call This Love?» - 3:52
 «Bareback» - 3:06

 Digital nedlasting
 «Growing On Me» - 3:29
 «How Dare You Call This Love?» - 3:52
 «Bareback» - 3:06

 DVD-singel
 «Growing On Me» (Music Video) - 3:29
 «Growing On Me» (Outtakes with Audio Track) - 3:29

 7"-vinyl
 «Growing On Me» - 3:29
 «How Dare You Call This Love?» - 3:52

Salslister

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Growing on Me» frå ,  den 9. mai 2022. 
 oppgav desse kjeldene:

Singlar frå 2003
Songar frå 2003
The Darkness-songar
Songar skrivne av Justin Hawkins
Songar skrivne av Dan Hawkins
Songar skrivne av Frankie Poullain
Songar skrivne av Ed Graham
Love Is Only a Feeling

«Love Is Only a Feeling» er ein song av det britiske rockebandet The Darkness, gjeve ut som den femte og siste singelen frå debutplata deira, Permission to Land i 2003. Songen er ein powerballade og nådde femteplassen på UK Singles Chart.

Musikkvideo
Musikkvideoen for songen vart filma på stader kring Blue Mountains i Australia.

Innhald
 Britisk og australsk CD-singel
 «Love is Only a Feeling»
 «Planning Permission»
 «Curse of the Tollund Man»
 
 Britisk DVD-singel
 «Love is Only a Feeling» (video)
 «Behind the Scenes» (video)
 «Get Your Hands Off My Woman» (live at the Astoria video)

 Britisk 7"-singel
A. «Love is Only a Feeling»
B. «Planning Permission»

Salslister

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Love Is Only a Feeling» frå ,  den 9. mai 2022. 
 oppgav desse kjeldene:

Balladar frå 2000-åra
Songar frå 2003
Singlar frå 2004
Atlantic Records-singlar
The Darkness-songar
Rockeballadar
Songar skrivne av Dan Hawkins
Songar skrivne av Ed Graham
Songar skrivne av Frankie Poullain
Songar skrivne av Justin Hawkins
Christmas Time (Don't Let the Bells End)

«Christmas Time (Don't Let the Bells End)» er ein song gjeven ut av det britiske hardrockbandet The Darkness. Singelen kom ut 15. desember 2003 for å konkurrere om toppen av den britiske singellista over julehelga. Han nådde til slutt andreplassen på lista. Songen kom seinare ut på «Christmas edition» av debutalbumet deira, Permission to Land, som kom ut i somme område av Europa 22. desember 2003.

Bakgrunn
Songen har ein uvanleg struktur for ein julesong. Songen nemner dei vanlege tinga som julehøgdtida, julenissen og bjøller, levert i falsetten som er varemerket til Justin Hawkins. Eit skulekor syng korvokal på songen, og deltok òg i musikkvideoen. Dei kom frå Haberdashers' Aske's Hatcham College i New Cross i London, der mora til Justin og Dan gjekk ein gong. 

Songen klarte ikkje å nå toppen av den britiske singellista i juleveka og hamna bak dei relativt ukjende Gary Jules og Michael Andrews med ein coverversjon av Tears for Fears-songen «Mad World».

Innhald
 CD-singel
 «Christmas Time (Don't Let the Bells End)» – 3:39
 «I Love You 5 Times» – 3:42

 Digital nedlasting
 «Christmas Time (Don't Let the Bells End)» – 3:39

 Tysk CD-singel
 «Christmas Time (Don't Let the Bells End)» – 3:39
 «I Love You 5 Times» – 3:42
 «I Believe in a Thing Called Love» (live at Knebworth) – 4:43
 «Christmas Time (Don't Let the Bells End)» (music video) – 3:45

 Svensk CD-singel
 «Christmas Time (Don't Let the Bells End)» – 3:39
 «I Believe in a Thing Called Love» (single version) – 3:37

 DVD-singel
 «Christmas Time (Don't Let the Bells End)» (audio) – 3:39
 «I Believe in a Thing Called Love» (live at Knebworth – audio) – 4:43
 «Christmas Time (Don't Let the Bells End)» (music video) – 3:45

 7-tommar vinyl
 «Christmas Time (Don't Let the Bells End)» – 3:39
 «I Love You 5 Times» – 3:42

Salslister

Vekeslister

Årslister

Salstrofé

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Christmas Time (Don't Let the Bells End)» frå ,  den 9. mai 2022. 
 oppgav desse kjeldene:

Singlar frå 2003
Atlantic Records-singlar
Engelske julesongar
The Darkness-songar
East West Records-singlar
Songar skrivne av Justin Hawkins
Songar produserte av Bob Ezrin
Songar skrivne av Dan Hawkins
Songar skrivne av Frankie Poullain
Songar skrivne av Ed Graham
Ed Graham

Edwin James Graham () er ein engelsk musikar, mest kjend som den originale trommeslagaren i rockebandet  The Darkness, og sidan i avleggjaren Stone Gods fronta av gitaristen songaren Richie Edwards.

Graham spelte på tre studioalbum med The Darkness: Permission to Land, One Way Ticket to Hell... and Back og Hot Cakes. I 2006 vart The Darkness oppløyst då Justin Hawkins slutta. Graham og Dan Hawkins skipa då Stone Gods, og henta inn Toby Macfarlaine og Richie Edwards. Graham slutta i dette bandet i 2008 på grunn av helsetrøbbel. 

Sidan skipa han bandet Karaoke for Beginners med den tidlegare Silverfish-gitaristen Andrew «Fuzz» Duprey.

I 2011 vart The Darkness samla att. I oktober 2014 vart det annonsert at bandet ikkje lenger var nøgde med trommeslagaren Ed Graham og han fekk sparken. 

I 2015 skipa Graham eit anna band med songaren Angus Duprey, bror til Fuzz Duprey. Bandet heitte Puppets to the Supreme Commander.

I 2017 spelte Graham trommer for eingangsbandet The Venus Reaction.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Ed Graham» frå ,  den 9. mai 2022. 
 oppgav desse kjeldene:

Engelske rocketrommeslagarar
The Darkness-medlemmar
Dan Hawkins

Daniel Francis Hawkins () er ein engelsk rockegitarist, mest kjend som gitarist og korsongar i det britiske rockebandet The Darkness. Bandet er fronta av den eldre broren hans, Justin Hawkins, og fekk stor suksess mellom 2002 og 2006. Han har òg spelt gitar for Stone Gods.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Dan Hawkins» frå ,  den 9. mai 2022. 
 oppgav desse kjeldene:

Folk frå Chertsey
Engelske rockegitaristar
sologitaristar
Rytmegitaristar
The Darkness-medlemmar
Justin Hawkins

Justin David Hawkins () er ein engelsk musikar, songar, låtskrivar og YouTube-personlegdom, mest kjend som frontmann og sologitarist i The Darkness. Han var særleg inspirert av rockeband frå 1970- og 1980-åra (særskild Queen, Aerosmith, Def Leppard og AC/DC), Hawkins er kjend for falsetten sin og den fargerike scenepersonlegdomen. Han var òg songar og gitarist i bandet Hot Leg, skipa i 2008. Falsetten hans er blitt skildra som operaaktig og særskild samanlikna med Queen-vokalisten Freddie Mercury.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Justin Hawkins» frå ,  den 9. mai 2022.

Bakgrunnsstoff
 Justin Hawkins Rides Again, YouTube-kanal
 Offisiell nettstad for British Whale

Engelske rockesongarar
Engelske låtskrivarar
Folk fråLowestoft
Engelske rockegitaristar
Sologitaristar
Folk frå Chertsey
The Darkness-medlemmar
Ivor Novello-prisvinnarar
Engelske gitaristar
Frankie Poullain

Francis Gilles Poullain-Patterson (), betre kjend som Frankie Poullain, er bassist for rockebandet The Darkness, og var det einaste originale medlemmet i bandet som ikkje var frå Lowestoft-området.

Poullain slutta i bandet 23. mai 2005 på grunn av «musikalske skilnader». Han vart erstatta av Richie Edwards, ein tidlegare gitarteknikar for bandet. 

Då The Darkness kom saman att i 2011 var det med alle dei fire originale medlemmane, inkludert Poullain. 

Han er stebroren til komikaren Phil Kay.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Frankie Poullain» frå ,  den 9. mai 2022. 
 oppgav desse kjeldene:

Skotske bassistar
The Darkness-medlemmar
Marjut Aikio

Marjut Aikio er ein samisk forskar og forfattar frå Finland og professor emerita ved Universitetet i Tromsø.

Ho studerte ved Helsingfors universitet, og tok doktorgraden ved Oulu universitet i 1988. Ho disputerte på avhandlinga Saamelaiset kielenvaihdon kierteessä. Kielisosiologinen tutkimus viiden saamelaiskylän kielenvaihdosta 1910-1980, ei studie av samiske språktilhøve i Vuotso i tidsrommet 1910-1980.

Aikio blei professor i finsk ved Universitetet i Tromsø i 1988. Ho har også vore seniorforskar ved Samisk institutt i Kautokeino og dosent ved Oulu universitet og Laplands universitet i Rovaniemi innan samisk kulturforskning.

Ho har gjeve ut rundt 70 vitskaplege artiklar, der halvparten er på finsk og resten på andre språk. Dei tek hovudsakleg for seg samisk kultur eller samiske språktilhøve.

Bøker
 Kirjeitä Saamenmaasta ('Brev fra Sameland', 2003)
 Särestö - taiteilijakoti ('ein kunstnarheim, 2005), kunstnarbiografi i samarbeid med sonen Matti Aikio, som illustrerte boka

Kjelder

Professorar ved UiT Noregs arktiske universitet
Finske forskarar
Studenteksamen

Studenteksamen er ein eksamen ein tek ved slutten av ei vidaregåande utdanning og som gjev ein løyve til å studera ved universitet. Opphavleg tok ein slike eksamenar ved universitetet ein ønskte å studera ved, sidan blei han gjerne flytta til den vidaregåande utdanningsinstitusjonen ein gjekk ut frå, som gymnas.

Examen artium var ein slik eksamen i Noreg. Han er blitt erstatta av generell studiekompetanse. I Sverige hadde ein studentexamen, eller tidlegare mogenhetsexamen, fram til 1968.

Bestått studenteksamen eller liknande er knytt til markeringar av ulike slag, som russefeiring og bruk av studentlue.

Namn i ulike land og utdanningssystem
Studentexamen (finskylioppilastutkinto), «studenten» (Finland)
Studentereksamen (Danmark)
Abitur, «Abi» (Tyskland)
Baccalauréat, «le bac» (Frankrike)
A-level, Advanced Level (Storbritannia utanom Skottland)
Final exam (International Baccalaureate)
Advanced Higher Grade (Skottland)
Leaving Certificate (Irland)
High school graduation (USA)
Matura (i Albania, Sør-Tyrol i Italia, Liechtenstein, Polen, tyskspråkiga Sveits, Austerrike, Kroatia og fleire andre europeiske land)
La Maturità (Italia, italienskspråklege Sveits)
La Maturité, «La Matu» (franskspråklege Sveits)
Maturita (Tsjekkia)
(Centraal Schriftelijk) Eindexamen Nederland
Érettsegi (Ungarn)

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Studentexamen» frå ,  den 10. mai 2022.  

Vidaregåande utdanning
Universitetsutdanning
Samisk kunstnerråd

Samisk kunstnerråd (nordsamisk Sámi dáiddaráđđi forkortet: SDR)  er eit felles administrativt sekretariat for dei fem samiske kunstnarorganisasjonane Juoigiid Searvi, Samisk kunstnerforbund (Sámi Dáiddačehpiid Searvi/Sámi Artists Union, forkorta SDS), Samisk Forfatterforening (Sámi Girječálliid Searvi), Samiske Komponister (Sámi Komponisttat) og Sámi Teáhter Searvi (STS). Rådet har eigen administrasjon som ligg i Karasjok.

Rådet forvaltar og utfører sekretariatsfunksjonar for Samiske Kunstneres og Forfatteres Vederlagsfond, Sametingets kunstnerstipend, Kunstfondet (Dáiddafoanda) og John Savio Stipend.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Samisk kunstnerråd» frå ,  den 11. mai 2022.

Bakgrunnsstoff
 Samisk kunstnerråd / Sámi dáiddaráđđi (arkivert nettside)

Samisk kunst
Samiske organisasjonar
Norske kunstnarorganisasjonar
Samisk kunstnerforbund

Samisk kunstnerforbund (nordsamisk Sámi dáiddačehpiid searvi, SDS) er eit norsk forbund stifta i 1979. Det har som føremål å vera ein fageig organisasjon for samiske biletkunstnarar, kunsthandverkarar og kunstnariske fotografar frå heile det samiske området, og å ivareta dei faglege, økonomiske, sosiale og ideelle interessene til medlemmene sine. SDS er også medlem av Samisk kunstnerråd.

SDS blei opprettet av initiativtakarane bak den såkalla Masi-gruppa eller Samisk kunstnergruppe og den samiske kunstnaren Nils Aslak Valkeapää.

Sidan 1989 har SDS hatt forhandlingsrett med den norske staten og forvaltar gjennom Samiske Kunstneres og Forfatteres Vederlagsfond (SKFV) andelen av stipendmiddel som resultat av forhandlingane som visingsvederlag, bibliotekvederlag og kopieringsvederlag.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Samisk kunstnerforbund» frå ,  den 11. mai 2022.

Bakgrunnsstoff
 

Samisk kunst
Skipingar i 1979
Samiske organisasjonar
Norske kunstnarorganisasjonar