alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Ma'ayan Barukh

Ma'ayan Baruch (hebraisk skrift , tyder Velsigna kjelde) er ein kibbutz nord i Israel. Han ligg nær staden der den israelske, syriske og den libanesiske grensa møter kvarandre, og høyrer til Øvre Galilea regionale kommune. I 2006 hadde han eit folketal på 277.

Historie
Kibbutzen vart grunnlagd i mars 1947 på landområdet til Hamara, ein moshav som vart fråflytta i 1920. Grunnleggjarane var medlemmar frå andre kvutzot som hadde treft kvarandre i Kfar Giladi, i tillegg til medlemmar frå ungdomsrørsla HaTenua HaMeuhedet, Habonim, og medlemmar av ein garin av pionersoldatar frå Sør-Afrika som kjempa i den britiske hæren under andre verdskrigen.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Ma'ayan Barukh» frå ,  den 30. mars 2015. 
 oppgav desse kjeldene:

Kibbutzar
Kibbutz-rørsla
Busetnader grunnlagde i 1947
1947 i Palestina
Busetnader i Det nordlege distriktet i Israel
Misgav Am

Misgav Am (hebraisk skrift , tyder 'Folkefestninga') er ein kibbutz i Øvre Galilea nord i Israel. Han ligg nær grensa til Libanon og byen Kiryat Shmona, og høyrer til Øvre Galilea regionale kommune.

Misgav Am ligg 840 meter over havet og i eine dalsida til Huladalen med den libanesiske landsbyen El Adisseh på andre sida.

Historie
Misgav Am vart grunnlagd i 1945. Ein av grunnleggjarane var dr. Reuven Moskovitz. Han var fødd i 1928 i Romania, overlevde Holocaust og immigrerte til Israel. Han skipa fleire organisasjonar, mellom anna Neve Shalom, der han budde sidan 1972.

Den 7. april 1980, trengde fem terroristar frå den irakisk støtta Arabisk frigjeringsfront Misgav Am om natta og gjekk inn på ein barneheim. Dei tok livet av sekretæren i kibbutzen og ein liten gut. Dei heldt resten av barna som gislar, og kravde at 50 terroristar skulle sleppast fri frå israelske fengsel. Israelske infanteristar raida landsbyen og etter to forsøk var alle terroristane døde. To kibbutzmedlemmar og ein soldat vart drepen, medan fire barn og 11 soldatar vart skadde.

Like etter åtaket gjekk israelske soldatar inn i Sør-Libanon for å fjerne terroristane som heldt til der og legge ytterlegare press på palestinske terroristar i Libanon. Israel trekte seg ut etter fem dagar etter kraftig politisk press frå USA.

Under den andre Libanonkrigen i 2006, var fleire tusen israelske soldatar i stilling nær Misgav Am.

Kjelder
<div class="references-small">
Denne artikkelen bygger på «Misgav Am» frå ,  den 30. mars 2015. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
Offisiell nettstad
Sion Texo Medic Ltd. 

Kibbutzar
Busetnader grunnlagde i 1945
1945 i Palestina
Busetnader i Det nordlege distriktet i Israel
Neot Mordechai

Neot Mordechai (hebraisk skrift ) er ein kibbutz i Øvre Galilea i Israel. Han er eit medlem av Kibbutz-rørsla, og høyrer til Øvre Galilea regionale kommune.

Historie
Kibbutzen vart grunnlagd 2. november 1946 av immigrantar frå Tsjekkoslovakia, Tyskland og Austerrike. Han vart kalla opp etter Mordechai Rozovsky, ein sionistaktivist i Argentina.

Bakgrunnsstoff
Offisiell nettstad 

Austerriksk diaspora i Israel
Tsjekkisk diaspora i Israel
Tysk diaspora i Israel
Kibbutzar
Kibbutz-rørsla
Busetnader grunnlagde i 1946
Busetnader i Det nordlege distriktet i Israel
Slovakisk diaspora i Israel
Sasa i Israel

Sasa (hebraisk skrift ) er ein kibbutz i Øvre Galilea nord i Israel. Han ligg kring 1,5 km frå grensa til Libanon, og høyrer til Øvre Galilea regionale kommune.

Historie
Kibbutzen vart grunnlagd i januar 1949 av ein gar'in nordamerikanske Hashomer Hatzair-medlemmar på landområdet til den avfolka palestinske landsbyen Sa'sa'. Sa'sa' vart øydelagd av israelske brigadar den 30. oktober 1948. Sa'sa' overgav seg utan motstand og det kom seinare påståandar om israelske hardferder etter overgjevinga. Mange av dei opphavlege innbyggjarane i Sa'sa bur i dag i Nahr al-Bared, ein palestinsk flyktningleir i Libanon,, medan andre har busett seg i den nærliggande Jish.

På området til kibbutzen skal den påståtte grava til rabbien Levi ben Sisi ligge, som i røynda døydde langt borte i Babylon på første halvdelen av 200-talet.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Sasa, Israel» frå ,  den 30. mars 2015. 
 oppgav desse kjeldene:

Kibbutzar
Kibbutz-rørsla
Busetnader grunnlagde i 1949
1949 i Israel
Busetnader i Det nordlege distriktet i Israel
Sde Nehemia

Sde Nehemia (hebraisk skrift , tyder Nehemiasletta) er ein liten kibbutz i Øvre Galilea i Israel. Han høyrer til Øvre Galilea regionale kommune og hadde i 2006 429 innbyggjarar. Jordanelva spring ut i området til kibbutzen, der elvane Banias og Hasbani renn saman.

Historie
Sde Nehemia vart grunnlagd i 1940 av immigrantar frå Austerrike og Nederland på landområde kjøpt frå den arabiske landsbyen al-Dawwara. Han vart kalla opp etter den nederlandske sionistaktivisten Nehemia De Lieme.

Kjelder
<div class="references-small">
Denne artikkelen bygger på «Sde Nehemia» frå ,  den 30. mars 2015. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
A site of former volunteers 

Austerriksk diaspora i Israel
Nederlandsk diaspora i Israel
Kibbutzar
Kibbutz-rørsla
Øvre Galilea regionale kommune
Busetnader grunnlagde i 1940
Busetnader i Det nordlege distriktet i Israel
Shamir i Israel

Shamir (hebraisk skrift ) er ein kibbutz i Øvre Galilea i Israel. Han ligg på vestsida av Golanhøgdene, og høyrer til Øvre Galilea regionale kommune. I 2006 hadde han eit folketal på 608.

Historie
Kibbutzen vart grunnlagd i 1944 av ei lita gruppe av hovudsakleg rumenske immigrantar. Den første generasjonen av nybyggjarar var medlemmar av den marxistiske sionistgruppa Hashomer Hatzair.

Etter den arabisk-israelske krigen 1948 vart den SN-oppretta grensa mellom Israel og Syria trekt berre nokre få hundre meter aust for kibbutzen.

Terroråtak

13. juni 1974 gjekk fire terroristar over grensa frå Libanon til Israel og inn i Shamir. Dei gjekk inn i eit av husa og skaut Edna Mor (som var gravid) og Shoshana Galili. Edna etterlet seg barn og ektemann. Terroristane skaut tilfeldig rundt seg. Judi Sinton, ein frivillig frå New Zealand, vart skoten og drepen. Medlemmane i kibbutzen tok til våpen og klarte å drepe dei fire terroristane i ei skotutveksling.

Målet til terroristane var å ta israelske gislar i byte mot 100 fengsla terroristar.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Shamir, Israel» frå ,  den 30. mars 2015. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
Offisiell nettstad 

Kibbutzar
Kibbutz-rørsla
Busetnader grunnlagde i 1944
1944 i Palestina
Busetnader i Det nordlege distriktet i Israel
Rumensk diaspora i Israel
Snir

Snir er ein kibbutz nord i Israel. Han ligg i Huladalen nær Kiryat Shmona, og høyrer til Øvre Galilea regionale kommune. I 2006 hadde han eit folketal på 424.

Landsbyen vart grunnlagd den 26. september 1967 som ei Nahal-busetjing i det som tidlegare hadde vore ein demilitarisert sone fram til seksdagarskrigen. Han vart omgjort til ein sivil kibbutz i 1968 av Hashomer Hatzair-medlemmar. Namnet kom frå det hebraiske namnet for den nærliggande elva Hasbani (Nahal Snir), som til dømes er nemnt i Bibelen.

Den velta syriske stridsvogna
Under seksdagarskrigen prøvde ein mindre syrisk styrke å ta eit vassverk ved Tel Dan, Kibbutz Dan og She'ar Yashuv. Fleire syriske stridsvogner skal ha søkkt i elva Banias.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Snir» frå ,  den 30. mars 2015. 
 oppgav desse kjeldene:

Kibbutzar
Kibbutz-rørsla
Nahal-busetjingar
Busetnader grunnlagde i 1967
1967 i Israel
Busetnader i Det nordlege distriktet i Israel
Tzivon

Tziv'on (hebraisk skrift , tyder Fargestift) er ein kibbutz nord i Israel. Han ligg nær Safed og den libanesiske grensa, og høyrer til Øvre Galilea regionale kommune. I 2006 hadde han eit folketal på 96.

Landsbyen vart grunnlagd i 1980 som ei Nahal-busetjing, og vart gjort sivil i 1986. Han vart kalla opp etter den nærliggande Tziv'on-elva.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Tzivon» frå ,  den 30. mars 2015. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
Kibbutz  

Kibbutzar
Kibbutz-rørsla
Nahal-busetjingar
Busetnader grunnlagde i 1980
1980 i Israel
Busetnader i Det nordlege distriktet i Israel
Yiftah

Yiftah (hebraisk skrift , tyder Han vil opne) er ein kibbutz nord i Israel. Han ligg nær den libanesiske grensa og Kiryat Shmona, og høyrer til Øvre Galilea regionale kommune. I 2011 hadde han eit folketal på 510.

Landsbyen vart grunnlagd den 18. august 1948 av demobiliserte Palmach-soldatar, som var medlemmar i Yiftach-brigaden, som kibbutzen er kalla opp etter. Metzudat Koach ligg i nærleiken.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Yiftah» frå ,  den 30. mars 2015. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
Nettstaden til kibbutzen 

Kibbutzar
Kibbutz-rørsla
Busetnader grunnlagde i 1948
1948 i Israel
Busetnader i Det nordlege distriktet i Israel
Yir'on

Yir'on (hebraisk skrift ) er ein kibbutz på Galileastripa nord i Israel. Han ligg like ved den libanesiske grensa, og høyrer til Øvre Galilea regionale kommune. I 2007 hadde han eit folketal på 391.

Landsbyen vart grunnlagd 20. mai 1949 av tidlegare Palmach-soldatar frå Yiftach-brigaden og ferdigutdanna elevar frå Dror-HeHalutz-rørsla i ruinane av den avfolka palestinske landsbyen Saliha. Ada Feinberg-Sireni, som seinare vart medlem av Knesset, vart blant nybyggjarane. Han var ein av fleire landsbyar som vart oppretta langs den libanesiske grensa med mål om å styrke grensene til den unge staten. Han vart kalla opp etter ein bibelsk landsby som høyrte til Naftali-stamma (Josva 19:38), som låg i dette området.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Yir'on» frå ,  den 30. mars 2015. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
 Nettsida til kibbutzen 

Kibbutzar
Kibbutz-rørsla
Busetnader grunnlagde i 1949
1949 i Israel
Busetnader i Det nordlege distriktet i Israel
Keltisk kross

Keltisk kross, eller ringkross, er ein type likearma kross (såkalla gresk kross) som er kombinert med ein sirkel. Sirkelen har sentrum i krossmidten, og ein radius som er mindre enn krossarmane, slik at sirkelen bryt krossarmane, i motsetnad til dei såkalla hjulkrossane eller solkrossane, der sirkelen ligg ikring krossen ved endane av krossarmane.

Namnet keltisk kross skriv seg frå at denne krosstypen er utvikla i det kristne Irland i mellomalderen, der slike krossar kunne oppførast som høge, frittståande steinmonument med bilete i relieff på både krossen og kross-stamma.

Norske keltiske krossar

Steinkrossar i Noreg frå mellomalderen vert òg omtala som keltiske krossar, sjølv om dei ikkje er utsyrte med ring, men elles har krossarmar med meir eller mindre same forma som mange av dei keltiske krossane i Irland og England. Men dei norske krossane er vanlegvis laga av steinheller, og ved å vere flate, skil dei seg soleis òg frå dei keltiske krossane ein finn i Irland og England. Det er på Vestlandet ein finn dei norske keltiske krossane.

Bakgrunnsstoff

Krossar
BepiColombo

BepiColombo er ei sams romsondeferd av ESA og Den japanske romfartsorganisasjonen (JAXA) til Merkur. Ho er sett saman av to banesondar: den europeiske banesonden Mercury Planetary Orbiter (MPO) og den japanske banesonden Mercury Magnetospheric Orbiter (MMO). Planlagd oppskyting er i 2017.

Bakgrunnsstoff 
 Heimeside hjå ESA

ESA-sondar
JAXA-sondar
Merkursondar
Mars Orbiter Mission

Mars Orbiter Mission (og kjend som Mangalyaan) er ein romsonde frå den indiske romfartsorganisasjonen som går i bane kring Mars. Han vart skoten opp 5. november 2013 og er det fyrste indiske interplanetariske romfartøyet.

Bakgrunnsstoff 
 Heimeside hjå ISRO 

Marssondar
ISRO-sondar
Arne Strøm

Arne Torolf Strøm () var ein norsk politikar frå Oslo som var aktiv for Norges Socialdemokratiske Arbeiderparti og Arbeidarpartiet. Stortingsrepresentant frå 1945 til 1961.

Liv og gjerning
Far til Strøm arbeidde i postvesenet. Sjølv tok han telegraf- og radiodutdanning og arbeidde som fullmektig i teleyrket frå 1931. Frå 1930 til 1946 redigerte han i Telegrafbladet. Avdelingssjef i Telegrafverket 1948-61 og distriktssjef i Østfold frå 1962 til -71. I tida 1945-59 var han formann i Telegrafmennenes Landsforbund.

På 1920-talet engasjerte Strøm seg for Norges Socialdemokratiske Arbeiderparti og var leiar av ungdomsorganisjonen (NSU) i partiet frå 1926. Året etter var han sentral i forhandlingane som leia til at NSU og Venstrekommunistisk Ungdomsfylking, Arbeidarpartiet sin ungdomsorganisasjon, vart slått saman til Arbeidernes Ungdomsfylking. Det sosialdemokratiske moderpartiet slo seg samstundes saman med Arbeidarpartiet.

Under den tyske okkupasjonen av Noreg vart han arrestert og internert i fangeleiren Grini frå 28. februar 1943. Fire månader seinare vart han send til Sachsenhausen i Tyskland, fyrste då andre verdskrigen var over vart han sett fri.

Strøm representerte Arbeidarpartiet og Akershus fylke på Stortinget frå 1945 til 1961. I den fyrste valbolken var han sekretær i Odelstinget. Deretter var han dei to neste valperiodane varapresident i Lagtinget, før han den siste fireårsbolken var president i same. Frå 1945 til -50 var han medlem av Post-, telegraf- og kystfartskomiteen, deretter av Utanrikskomiteen til 1954. Resten av tida Stortinget var han medlem av Samferdslekomiteen, frå hausten 1956 om nestformann.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Arne Strøm» frå ,  den 30. mars 2015.  
 
Norsk Allkunnebok X.

Stortingsrepresentantar 1945-1949
Stortingsrepresentantar 1950-1953
Stortingsrepresentantar 1954-1957
Stortingsrepresentantar 1958-1961
Stortingsrepresentantar frå Ap
Stortingsrepresentantar for Oslo
Folk frå Oslo
Baqa-Jatt

Baqa-Jatt er ein israelsk-arabisk by i Haifa distrikt i Israel som vart grunnlagd i 2003 då Baqa al-Gharbiyye og Jatt vart slått saman. I følgje Israelsk statistisk sentralbyrå (CBS) hadde Baqa-Jatt 32 400 innbyggjarar i 2007. Han dekkjer eit område på 18,1 km² og er ein del av eit område som vert kalla Triangelet.

Demografi
I følgje CBS var det berre arabarar som budde i byen i 2005, ingen jødar. Folkeveksten i 2005 var 2,36 %.

Utdanning
I følgje CBS var det 10 skular og 5 391 elevar i Baqa-Jatt i 2005: seks grunnskular og fire vidaregåande skular.

Sjå òg
 Arabiske stader i Israel

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Baqa-Jatt» frå ,  den 30. mars 2015. 
 oppgav desse kjeldene:
Masarwa, Marwan   (31/5/2004):  Jatt Final Report , Hadashot Arkheologiyot, no.116
Sa‘id, Kareem    (31/5/2004):  Jatt Final Report , Hadashot Arkheologiyot, no.116
Sa‘id, Kareem    (2/10/2005):   Tell Jatt Final Report , Hadashot Arkheologiyot, no.117
Sa‘id, Kareem    (25/6/2006):  Jatt Final Report , Hadashot Arkheologiyot, no.118
‘Awawdy, Eiad   (14/6/2007):   Tell Jatt Final Report , Hadashot Arkheologiyot, no.119
Abu Hamid, Amani    (12/9/2010):  Jatt Final Report , Hadashot Arkheologiyot, no.122
Massarwa, Abdallah  (4/11/2010):  Jatt Final Report , Hadashot Arkheologiyot, no.122
Massarwa, Abdallah   (22/7/2012):  Jatt Final Report , Hadashot Arkheologiyot, no.124

Byar i Israel
Arabiske stader i Israel
Triangelet i Israel
Byar i Haifa distrikt
Rolf Thommessen

Rolf Thommessen () var ein norsk journalist og politikar frå Oslo. Han var sjefredaktør for avisa Tidens Tegn frå 1917 til 1938, og representerte Akershus og Frisinna Venstre på Stortinget i valbolken 1928-30. Han var son til Ola Thommessen.

Liv og gjerning
Thommessen studerte kunsthistorie ved Universitetet i Oslo og ved universitet i Paris og Berlin. I 1908 vart han dr. philos. på avhandlinga «Kunstneren i den græske kunst». Han arbeidde som kunstkritikar i Verdens Gang 1901-10, ved Historisk museum 1908–1910 og var universitetsstipendiat 1909–10. I 1910 tok han til som journalist i Tidens Tegn og vart redaktør i 1915, frå 1917 som einerådande redaktør. Avisa satsa under hans leiing på kulturstoff og på biletstoff, noko son var uvanleg i samtidige norske aviser.

Thommessen hadde ei rad politiske verv for Frisinna Venstre. Frå 1923 var han formann i partiet 1933, samstundes skjøtta han vervet som generalsekretær. Han var varaordførar i Bærum 1928–31. Som stortingsmann 1928–1930 sat han i Universitets- og fagskulekomiteen og i Den store budsjettkomiteen. Høgreorienterte Thommessen støtta det konservative Fedrelandslaget i 1925 og let Nasjonal Samling profilere seg i Tidens Tegn i 1933. Avidsdrifta gjekk dårlegare på 1930-talet, og han trekte seg heilt ut i 1938.

Han busette seg på Hisøy i Aust-Agder, der han døydde i desember 1939.

Kjelder
Norsk biografisk leksikon

Norske redaktørar
Stortingsrepresentantar 1928-1930
Folk frå Oslo
Skorovatn

Skorovatn er ei bygd i Namsskogan kommune i Trøndelag. Bygda var eit gruvesamfunn, drifta ved gruva vart avvikla i mai 1984.

Skorovas Gruber 

Statsgeolog Knud M. Hauan besøkte Skorovatn i 1873 og fann då ei skjerpegrop. I 1890-åra dreiv Andreas Larsen og ein gruvearbeider ved namn Frykman undersøkingar gjennom fleire somrar, utan å finne malm. Sverre B. Steen frå Namsos fann koparmalm i 1910, og året etter gjekk han i kompaniskap med Kristian Trones og Elias Grøndal. I 1913 selde dei feltet til Det Norske Aktieselskapet for Elektrokemiske Industrier, som i 1915 stifta A/S Skorovas Gruber. 

Drivverdig funn av svovelkis vart fyrst funne i 1915. Veg fram til Skorovatn låg ferdig i 1938. Førekomsten på 10 millionar tonn malm vart sett i drift i 1952. Gruva vart nedlagd i 1984. Ei taubane på 45 km frakta fram til 1976 malmen til utskiping på Kongsmoen.

Ymse
Dei fyrste bustadhusa vart sett opp i 1936. Den store tilflyttinga kom på 1950-talet, og på det meste budde det 6-700 menneske i Skorovas, som bygda heiter på folkemunne. Samfunnhus vart bygt, og det no avvigsla Skorovatn kapell vart teke i bruk i 1965. Etter gruva vart nedlagd stupte folketalet. I dag bur det kring 50 menneske i bygda.      

Hovuddelen av langrennsøvingane under Ski-NM 1967 vart arrangert i Skorovatn. Harald Grønningen vann både 15 km og 30 km.

Kjelder
 Skorovashistorie

Bygder i Trøndelag
Geografi i Namsskogan
Knud M. Hauan

Knud Møller Hauan () var ein norsk geolog frå Levanger, kjend for kartlegginga av Trøndelag.

Hauan, som var son til ein garvemeister, gjekk i 1856 ut frå bergseminaret på Røros som den aller siste bergkadetten. Frå 1858 til -61 studerte han ved bergakademiet i Freiberg i Sachsen. Deretter var han i tre år amanuensis ved mineralkabinettet på Universitetet i Christiania.

Sidan var han knytt til bergverket på Røros. Somrane frå 1865 til 1874 kartla han geologien i Sør- og Nord-Trøndelag for Norges Geologiske Undersøkelse, i samarbeid med Theodor Kjerulf. Ved folketeljinga 1875 var han styrar av gruvedrifta i Ålen.

Kjelder
Norsk Allkunnebok V. 1954.
Folketeljinga 1875.

Norske geologar
Folk frå Levanger
Ringnes

Ringnes er ei norsk bryggjeriverksemd. Ho tilhøyrer i dag Carlsberg og driv fleire bryggjeri i Noreg. I tillegg til eigne produkt sel Ringnes også Pepsi, Guinness, Tuborg og Carlsberg. 

Bryggjeriet blei grunnlagt av brørne Ellef og Amund Ringnes saman med konsul Axel Heiberg i 1876. Øl blei først brygga på anlegget på Grünerløkka i Oslo i 1877.

Ringnes Bryggeri var i familieeihe fram til fusjonen De sammensluttede bryggerier, saman med dei andre Oslo-bryggjeria Frydenlund og Schou i 1978, då Nora Industrier overtok eigarskapen. I 2000 blei det gamle bryggjeriet i Oslos centrum avvikla. Ringnes tilhøyrde i ein kort periode Orkla, men blei teke over av Carlsberg i 2004.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Ringnes» frå ,  den 31. mars 2015.

Bakgrunnsstoff 
 Ringnes

skipingar i 1876
Norske bryggjeri
Hesselmanmotor

Hesselmanmotor er ein råoljemotor med innsprøyting av drifstoffet og gnisttenning. Motoren vart utvikla av svensken Jonas Hesselman tidleg på 1920-talet og vart nytta i lastebilar.

Arbeidsprinsipp 
Hesselmanmotoren var bygd som firetaktsmotor, med om lag same kompresjonsforhold som ein bensinmotor (6 til 7). Men i staden for å tilsetta drivstoffet til innsugningslufta saug han inn rein luft og drivstoffet vart spruta direkte inn i sylinderen mot slutten av kompresjonstakta, om lag på same måte som i ein glødehovud- eller dieselmotor, der det vart blanda med luft. På grunn av det låge kompresjonsforholdet vert ikkje temperaturen høg nok til å tenna drivstoffet som i ein dieselmotor. Det vert difor sett fyr på av ein gneist frå ein elektrisk tennplugg, som i ein forgassarmotor .

Hesselmanmotoren arbeider med tilnærma konstant drivstoff/luft-tilhøve, som forgassarmotorar. Innsprøytingspumpa skil seg difor frå innsprøytingspumpa i ein dieselmotor, der luftmengda er konstant og det er drivstoffmengda som vert regulert. For å halda brensle/luft-tilhøvet konstant har Hesselmanmotoren både eit speld i innsugningsmanifolden, som regulerer luftmengda, og variabel effektiv slaglengd på stemplet i innsprøytingspumpa. Det er viktig at innsprøytinga tek slutt rett før geisten tenner drifstoff-luftblandinga, så tidspunktet for slutten innsprøytinga er konstant og det er tidspunktet for starten på innsprøyutinga som vert regulert.

Eigenskapar 
Hesselmanmotoren nytta råolje, som var billigare enn bensin, men verkningsgraden var lågare enn for dieselmotoren. Det var òg ein føremon at ein kunne nytta fleire typar drivstoff. På 1920- og 1930-talet var det låge kompresjonstilhøvet ein føremon, på det viset at massen kunna haldast lågare enn for ein dieselmotor med same effekt. Forbrenninga var noko ufullstendig, så tennpluggen hadde ein tendens til å sota ned.

Bruk 
Dei svenske produsentane Scania-Vabis, Tidaholm og Volvo nytta Hesselmanmotorar i lastebilane sine på 1920- og 1930-talet. Volvo nytta Hesselmanmotorar i lastebilar heilt i 1947, før dei gjekk over til dieselmotorar, og i traktoren T 43, som vart produsert frå 1946 til 1950.

Kjelder 

Forbrenningsmotorar
Ellen Nikolaysen

Ellen Helen Nikolaysen () er ein norsk songar og skodespelar frå Oslo.

Liv og gjerning
Nikolaysen vann Talent '70 arrangert av NRK. Gjennom størstedelen av 1970-åra turnerte ho rundt i Noreg og litt utanlands. Ho gav ut sitt fyrste album i 1972, og deltok i Eurovision Song Contest 1973 som del av songgruppa Bendik Singers med melodien «Å for et spill». I 1974 vart ho tildelt pris som beste utøvar under World Popular Song Festival i Tokyo, og opplevde suksess i Japan. Året etter vann ho det norske Melodi Grand Prix med «Det skulle ha vært sommer nå» og deltok i melodifestivalen utan å oppnå ei fin plassering. Både i 1973 og 1976 var ho nominert til Spellemannprisen.

På 1990-talet var ho aktiv som skodespelar i musikalar. Mest omtale fekk ho for rolla som Mrs. Lovett i Sweeney Todd på Det norske teateret.

Diskografi

Album
1972: Stans! Jeg vil gi deg en sang
1973: Freckles
1976: Kom
1978: Jul med Hans Petter og Ellen, saman med Hans Petter Hansen
1983: Songar utan ord, saman med Sigmund Groven
1987: Julekvad

Filmografi (utval)
1975: Faneflukt
1993: Solens sønn og månens datter
2002: Sejer - Djevelen holder lyset

Norske songarar
Norske skodespelarar
Folk frå Oslo
Melodi Grand Prix-vinnarar
Norske Eurovision Song Contest-deltakarar
Bokken Lasson

Caroline Lasson, kjend under kallenamnet Bokken Lasson, () var ein norsk songar og skodespelar frå Oslo. Ho var dotter til regjeringsadvokaten, og yngre syster til Per Lasson og Oda Krohg.

Bokken Lasson debuterte i Kristiania som konsertsongar i 1894. Ho deltok jamt i operetter ved Centralteatret og Fahlstrøms Theater, også desse i den norske hovudstaden. Sidan drog ho på turnear utanlands, vitja både Tyskland, Frankrike, England og USA. Ho framførte då helst norske folkesongar medan ho sjølv spelte lutt.

I 1912 grunnla ho revyteatret Chat Noir i Oslo, der ho var direktør til 1917. Mellom 1931 og 1940 gav ho ut tre reportasje- og memoarbøker.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Bokken Lasson» frå ,  den 1. april 2015.  
 

Norske songarar
Norske skodespelarar
Folk frå Oslo
Kristianiabohemen