alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Ekofiskfeltet

Ekofiskfeltet er eit olje- og naturgassfelt i den sørlege delen av norsk sektor i Nordsjøen. Ekofisk var det første feltet på norsk sokkel som kom i produksjon (1971).
Feltet er eit knutepunkt for petroleumsaktivitet sør i Nordsjøen. Felta kring nyttar seg av transportsystemet til Ekofisk for transport til kontinentet og Storbritannia. Desse felta utgjer til saman det som vert kalla Ekofiskområdet. Felta 
Ekofisk, Eldfisk, Embla og Tor ligg på Ekofiskområdet. I tillegg kjem dei nedstengde felta Albuskjell, Cod, Edda og Vest Ekofisk. 

Havdjupna i området er 70–75 meter.

Bakgrunnsstoff 
 Kulturminne Ekofisk, dokumentasjon av Ekofiskfeltet 

Norske oljefelt
Olje- og gassfelt i Nordsjøen
Det osmanske dynastiet

Det osmanske eller ottomanske dynastiet var ei slekt som styrte Det osmanske riket i 600 år, frå 1281 til 1923. Det blir rekna for å ha teke til med Osman I, som både riket og dynastiet blei kalla opp etter.

Titlar 
Dei to første herskarane, Osman I og Orhan, brukte berre nemning «hovding» (bey), men i 1383 let Murat I seg krona til sultan. Frå 1517 var sultanane også muslimske kalifar. Det vil seia at dei blei rekna som det andelege overhovudet for islam, med rett til å utropa djihad, heilag krig.

Med den tyrkiske revolusjonen i 1922 blei sultantittelen avskaffa. Kaliftittelen blei avskaffa to år seinare.

Tilhøyrsle 
Opphavleg var dynastiet av tyrkisk opphav, men etter omfattande politiske giftarmål kom det snart til å vera i slekt med dei fleste folkeslaga innan det veldige riket.

Etter at dei erobra Konstantinopel i 1453, tok osmanarane til seg mykje av den bysantinske kulturen, og etter kvart rekna dei seg ikkje som tyrkarar, som blei sett på som udanna bønder.

Lister over herskarar 

 
Statsleiarar
Lister
Yamoussoukro

Yamoussoukro er hovudstaden i Elfenbeinskysten. Byen har rundt 100.000 innbyggjarar og ligg 24 mil nord for Abidjan. I byen ligg basilikaen Notre Dame de la Paix, som er verdas største kyrkjebygg.

Historie 
Då Frankrike gjekk inn og koloniserte området, var N'Gokro ein landsby med om lag 500 innbyggjarar som vart styrt av dronning Yamousso. I 1909 gjorde akouê-folket, som òg budde i N'Gokro, opprør mot kolonimakta. Den franske handelsstasjonen vart sett i flammar og den administratoren, Simon Maurice, berga livet berre fordi den tidlegare kongen Kouassi N'Go, som var onkelen til Yamousso, mana til fred.

Etter kvart som situasjonen roa seg flytta administrasjonen og hæren til N'Gokro, som vart omdøypt til Yamoussoukro til ære for dronninga. Ein pyramide til ære for Kouassi N'Go vart òg reist her. Deretter vart byen stort sett gløymd.

Félix Houphouët-Boigny var den første presidenten i den frie Elfenbeinskysten. Han kom frå Yamoussoukro, og heldt byen fram som eit eksempel for resten av landet, mellom anna det effektive jordbruket her. Seinare skulle byen bli utnemnd til hovudstad, men ikkje før 
Large-Bassam, Bingerville og Abidjan først hadde vore det. I mars 1983 vart Yamoussoukro endeleg den politiske og administrative hovudstaden i landet. Det meste av den økonomiske aktiviteten skjer likevel fortsatt i Abidjan.

Yamoussoukro-distriktet 
Yamoussoukro er òg hovudby i District de Yamoussoukro, som inneheld dei mindre kommunane 
Attiégouakro, Yamoussoukro, Didiévi og Tié-n'diékro. 55 % av dei 300.000 innbyggjarane i distriktet bur i byar. Området har tropisk klima med fire årstider; to tørkeperiodar og to regntider.

Folkegruppa som bur i distriktet vert kalla Baoulé, og er delt inn i fire stammar: Akouê, Nanafouê, N'zikpli og Ngban.

Bakgrunnsstoff 
 http://yamoussoukro.org (fransk)

Byar i Elfenbeinskysten
Hovudstader i Afrika
Nederlandsk

Nederlandsk (nederlandsk: nederlands) er eit vest-germansk, nedertysk språk. Omtrent 21 millionar i verda snakkar dette språket. Varianten av nederlandsk tala i Belgia blir uformelt kalla flamsk. Det nederlandske namnet for språket er nederlands. På norsk blir også namnet hollandsk nytta, men sidan dette berre refererer til ein del av Nederland, blir det rekna som ukorrekt.

Klassifisering og nærskylde språk 
Nederlandsk er grammatisk på mange måtar liknande tysk, men er svært forskjellig i uttale. Ein som kjenner det eine språket, kan med noko trening forstå det andre brukeleg. Samanlikn til dømes:

De kleinste kameleon is maar 2 cm groot, de grootste kan wel 80 cm worden. (nederlandsk)

Das kleinste Chamäleon ist nur 2 cm groß, die größten können auch 80 cm erreichen. (tysk)

Nokre mindre brukte ord og vendingar er nærare tysk:

Der kleinste Chamäleon ist nur 2 cm groß, der größte kann wohl 80 cm werden. (mindre vanleg tysk)

(På norsk blir dette: «Den minste kameleonen er berre to cm stor, den største kan bli 80 cm».)

Men det er uttalen som gjer den største forskjellen mellom tysk og nederlandsk, på same måten som forskjellen mellom tysk og sveitsartysk (og andre tyske dialektar).

Typisk så opptrer dei største forskjellane mellom tysk og nederlandsk i korte, men viktige strukturar og daglege ord som følgjer:

Viss ein tyskar har lært eitt til to hundre av desse orda pluss nokre reglar, vil den tysktalande skjønne nederlandsk skrift nokså bra. Men nederlandsk er ikkje pensum i tysk skole.

Somme plassar blir tysk og nederlandsk til og med snakka omtrent parallelt. Folk som kan nederlandsk, kan som oftast skjønne skriftleg tysk, og tysktalande (som kan engelsk) kan som oftast lesa nederlandsk.

Nederlandsk er eit nedertysk språk i den vestgermanske språkgruppa (sjå tabellen over). Det er difor i slekt med andre lågsaksiske og austnedertyske språk, og er (bortsett frå frisisk) det språket som er nærast i slekt med engelsk.

Bakgrunnsstoff 
 Språknytt: Om nederlandsk og slektningane
 Hollandsk gloseinnlæringssystem  (Norsk)
 Nederlandskkurs på Wikibooks
 Online Nederlands leren
 Dutch 101 Dutch for beginners and travelers (in English)
 Nederlandsk språks historie
 Nederlandse Taalunie (Den nederlandske språkunionenen)
 Algemene Nederlandse Spraakkunst  (Nederlandsk grammatikk på nederlandsk)
 Online Dutch Grammar Course (Nederlandsk grammatikk på engelsk)
 Nederlandskkurs 
 Nederlandskkurs, 8 kapittel 
 Ethnologue for Nederlandsk
 Euromosaic - Flemish in France - Statusen for flamsk i Frankrike

Ordbøker 
 All Dutch free dictionaries 
 Online Nederlands Woordenboek
 Majstro Multilingual Translation Dictionary
 Lookwayup English-Dutch-English dictionary
 Freedict English-Dutch-English dictionary
 Travlang Dutch-English dictionary
 Euroglot dictionary
 Van Dale (Dictionary -- in Dutch)
 http://www.notam02.no/~hcholm/altlang/ht/Dutch.html - The Alternative Dutch Dictionary
 Flemish - English Dictionary: from Webster's Online Dictionary - the Rosetta Edition.
 Dutch - English Dictionary: from Webster's Online Dictionary - the Rosetta Edition.

 
Nedertyske språk
Einskildspråk
Vestgermanske språk
Atmosfære

Atmosfære er det generelle namnet på eit lag med gass som kan ligge rundt ein lekam med stor nok masse. Gassane er tiltrekt av tyngdekrafta til lekamen, og halde fast viss tyngdekrafta er stor nok og atmosfæretemperaturen er låg. Nokre planetar består hovudsakleg av diverse gassar, og har dermed svært djupe atmosfærar (sjå gasskjempe).

Jorda, Venus, Mars, Pluto og to av månane til dei ytre planetane (saturnmånen Titan og neptunmånen Triton) har atmosfærar. I tillegg er kjempeplanetane i det ytre solsystemet (Jupiter, Saturn, Uranus og Neptun) hovudsakleg samansett av gassar. Andre lekamar i solsystemet har ekstremt tynne atmosfærar: Månen (natriumgass), Merkur (natriumgass), jupitermånen Europa (oksygen) og jupitermånen Io (svovel).

Jordatmosfæren er ein særskild atmosfære fordi han inneheld gassar skapt av livet på jorda; samstundes gjer han det mogleg for liv å vera til her.

Planetologi
Jordatmosfæren
Erik Höglund

Erik Höglund (fødd 1932 i Karlskrona, død 1998) var ein svensk målar, skulptør, teiknar, grafikar, glaskunstnar og formgjevar, far til glaskunstnaren Erika Höglund.

Utdanning 
 1948-1953 Konstfackskolan, Stockholm 
 1951-1952 Grafikkstudium hjå Harald Sallberg

Arbeid 
Han var knytt til Boda Glasbruk frå 1953-1973 som formgjevar. Der arbeidde han fram eit heilt eige rustikt uttrykk i glaset, og han formgav også til dømes ljosekroner i smijern og glas. 

Han formgav også møblar i tre og skulpturar i keramikk, stein, tegel og bronse. Han skapte nærare 150 større verk til utsmykking av offentlege miljø.

Etter nokre års opphald tok han på slutten av 70-talet opp att glasarbeidet, denne gongen ved Pukeberg Glasbruk samt ved glashyttene Transjö, Åhus og Vrigstad. Frå 1988 samarbeidde han mest med Studioglas Strömberghyttan.

Han fekk Lunningprisen i 1957.

Representert ved desse samlingane 
 Nationalmuseum, Stockholm. 
 Röhsska Konstslöjdsmuseet, Göteborg. 
 Konstmuseet Arkiv för dekorativ konst, Lund. 
 Smålands Museum, Växjö. 
 Blekinge Länsmuseum, Karlskrona. 
 Kalmar Konstmuseum.
 Ystads Konstmuseum. 
 Trelleborgs Museum. 
 Östersunds Länsmuseum. 
 Västerbottens Länsmuseum. 
 Darmstadt Landschaftsmuseum Darmstadt. 
 Bellerive Kunstgewerbemuseum, Zürich. 
 Cooper-Hewitt Design Museum, New York. 
 Corning Glass Museum, New York State.
 Victoria and Albert Museum, London.

Meir å lese 
 Gunnel Holmér - Från Boda till New York. Konstnären Erik Höglund ISBN 91-7798-079-4
 Björn Ranelid - Mellan mörker och ljus. Erik Höglunds 80-tal ISBN 91-7798-199-5

Bakgrunnsstoff 
 Erik Höglund com 
 Ljosekroner hjå architonic com

Höglund, Erik
Höglund, Erik
Höglund, Erik
Höglund, Erik
Eero Saarinen

Eero Saarinen () var ein finsk-amerikansk arkitekt. Han var son til arkitekten Eliel Saarinen og studerte saman med far sin på Cranbrook Academy of Art. Han vart utdanna arkitekt frå Yale University i 1934. Han formgav også møblar.

Nokre arbeid 
 Concordia Senior College campus, no Concordia Theological Seminary, Fort Wayne, Indiana
 Gateway Arch, St. Louis i Missouri 
 TWA Terminal ved JFK International Airport
 Washington Dulles International Airport
 Kresge Auditorium ved MIT
 Bell Labs i Holmdel, New Jersey
 CBS-bygningen (Black Rock) New York
 Vivian Beaumont Theater i Lincoln Center, New York
 General Motors Technical Center
 Dei amerikanske ambassadane i Oslo og London
 North Christian Church i Columbus, Indiana
 Law School og Woodward Court Dormitory ved University of Chicago
 Kleinhans Music Hall, Buffalo, New York; teikna i samarbeid med faren Eliel Saarinen
 Morse College og Ezra Stiles College på Yale University
 Ingalls Rink på Yale University, kjend som The Whale (kvalen)
 Noyes House dormitory på Vassar College. 
 IBM's T.J. Watson Research Center i Yorktown Heights, New York
 IBM Rochester, ein fabrikk i Rochester, Minnesota
 The 'Tulip', 'tulipanen' stol

Saarinen sat i arkitektjuryen for bygginga av Operahuset i Sydney og ein trur at han var viktig medverkande i utvelginga av Jørn Utzon som arkitekt for bygget.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Eero Saarinen» frå ,  den 10. februar 2005.

Bakgrunnsstoff 
 Om the Gateway Arch på nettsidene til National Park Service.
 Tulipanstolen av Saarinen 
 Tulipanstolen av Saarinen 

Finske arkitektar
Arkitektar frå USA
Finske formgjevarar
USA-amerikanske formgjevarar
Finsk-amerikanarar
Folk frå Kyrkslätt
Skjåk-Ola

Ola Rasmussen Skjåk, eller «Skjåk-Ola» (1744–1803 i Skjåk) var ein norsk treskjerar og skåpmakar. Skjåk-Ola er skaparen av det klassiske stoveinteriøret i Nord-Gudbrandsdalen. Kjenneteiknet på arbeidet hans var ein livleg og rik akantusskurd med stor rikdom og fantasi. Han vert rekna for å vere den fremste eksponenten for blomstringa i bygdekunsten nord i Gudbrandsdalen i hundreåret frå 1750. Den tradisjonelle stoveinnreidinga i Nord-Gudbrandsdalen var bygd rundt framskåp, roskåp, blandstampbenk, handklekast, høgsetehylle, langhylle over klevadørene, glaspostar og listeverk, alt pynta med akantusrankar og høvla profilar.

Ola Rasmussen Skjåk var son til Rasmus Larsen Skjåk og Sidsel Olsdatter Lund, 
Han var fødd på garden Nigard Skjåk like ved Skjåk kyrkje. Medan han var unge bestemte kyrkjesoknet at den gamle mellomalderkyrkja i Skjåk ikkje lenger var teneleg og at dei måtte ha ei ny kyrkje. Ein trur at det var frå å sjå Jakup Klukstad og Sylvfest Skrinde skjere altertavla og preikestolen i den nye Skjåk kyrkje at Skjåk-Ola fekk inspirasjonen og idéen til sjølv å verte treskjerar.

Då han var om lag 20 år gamal laga han stoveinteriøret på nabogarden Uppigard Skjåk. Stova står enno der med interiøret nokonlunde intakt. 

Skjåk-Ola var yngstesonen, og ein trur at det var då foreldra døydde han flytta til Søre Teigom lenger nord i dalen, der fekk han seg eigen snikkarverkstad og han vart der i mange år. Der laga han framfor alt skåp, men også til dømes kyrkjesledar og ambarar. Av skåpa er det først og fremst dei staselege framskåpa som er kjende, men han laga også til dømes roskåp og hengeskåp.

Mange meiner at det aller finaste av framskåpa hans er det som no står på Kunstindustrimuseet i Oslo. 

Skjåk-Ola var ugift og døydde barnlaus, men han etterlet seg eit arbeid som skapte ein tradisjon og ei lang rekkje etterkomarar i treskjering og møbelsnikkeri.

Kjelder 
 Skjåk-Ola 250 år, utgjeve av Skjåk Kommune 1995.

Norske treskjerarar
Folk frå Skjåk
Fjaler kommune

Fjaler er ein kommune i Vestland fylke, på sørsida av Dalsfjorden. Kommunen grensar mot Askvoll i nord, i aust mot Sunnfjord kommune, og i sør/søraust mot Høyanger og Hyllestad i sør. I vest ligg Nordsjøen.

Verksemder
I Fjaler kommune finn ein fleire verksemder.

Haugland Rehabiliteringssenter høyrer til Raude krossen og RCNUWC (Red Cross Nordic United World College), ein av tretten UWC i verda. Både rehabiliteringssenter og utdanningsinstitusjonen ligg ved Flekkefjorden i nærleiken av Flekke.
 
I Dale ligg Hansen Technologies, Nordisk Kunstnarsenter på Dalsåsen og Ralston & Bau designstudioet Transplant

Politikk
Kommunestyret har 23 representantar. I perioden 2015-2019 er sju parti representert:
Senterpartiet 8 mandat
Arbeidarpartiet 7 mandat
Venstre 3 mandat
Høgre 2 mandat
Kristeleg Folkeparti 1 mandat
Sosialistisk Venstreparti 1 mandat
Miljøpartiet Dei Grøne 1 mandat

Gunhild Berge Stang (V) er ordførar og Nina Yndestad (Ap) er varaordførar.

Kjende personar frå Fjaler 
Jakob Sande, forfattar og fødestaden hans er Klokkargarden i Dale
Herbjørn Sørebø
Alf Hellevik, lingvist, ordboksredaktør, forfattar
Gaahl, black metal-vokalist i m.a. Gorgoroth
Magne Bjergene
Oddleif Fagerheim
Kåre Sandvik, musikar
Leif Jarle Espedal, deltakar på realityshowet Bonderomantikk i 2004
Helge Segrov, kunstnar

Kjende personar busett i Fjaler 
Arild Bergström
Erik Grant Lea, diktar
Helge Segrov, kunstnar

Arkiv frå Fjaler kommune - i Arkivportalen.no 
 Kommunale arkiv
 Privatarkiv
 Statlege arkiv

Fotnotar

Bakgrunnsstoff
 Interettsidene til Fjaler kommune 

 
Tidlegare kommunar i Sogn og Fjordane
Kommunar i Vestland
Sunnfjord
Vik kommune

Vik er ein kommune i Vestland fylke. Han ligg midtvegs inne og på sørsida av Sognefjorden, og grensar i aust til Aurland kommune, i sør til Voss kommune og Vaksdal kommune, og i vest til Modalen kommune og Høyanger kommune. På den andre sida av fjorden ligg Balestrand, Leikanger, Sogndal og Lærdal.

Kommunesoge 
Vik kommune består i dag av Arnafjord og strendene, Vangsnes, Feios og Fresvik i tillegg til Vik sentrum.

Vik kommune vart oppretta som Vik formannskapsdistrikt i 1837. Kommunen femnde då Kvamsøy sokn på nordsida av Sognefjorden og på sørsida av fjorden frå grensa til Vangsnes sokn i aust til grensa mot Kyrkjebø sokn i vest. I 1964 vart Vangsnes sokn overført til Vik kommune frå Balestrand, og Kvamsøy sokn vart overført til Balestrand kommune frå Vik, samstundes vart garden Nybø og bruket Nygjerdet overførte frå Vik til den nyoppretta Høyanger kommune. I 1992 vart Feios og Fresvik sokn overførte frå Leikanger til Vik.

Vik prestegjeld og kyrkjesokn 
Vik er eit kyrkjesokn i Sogn prosti, og til 2004 var Vik også eit prestegjeld. Prestetenesta i Vik vert no leia av prosten i Sogn, og prestegjeldet er nedlagt. Soknekyrkje for Vik er Vik kyrkje frå 1877. Kyrkja erstatta Hove kyrkje og Hopperstad stavkyrkje som soknekyrkje, og dei to sokna Hopperstad og Hove vart då slegne saman til eitt sokn, som fekk namnet Vik.

I tillegg til Vik sokn omfatta Vik prestegjeld òg Arnafjord sokn i vest og Vangsnes, Feios og Fresvik sokn austom hovudsoknet. Prestegjeldet hadde desse kyrkjene: Arnafjord kyrkje frå 1880 i bygda Nese ved Arnafjorden, Vik kyrkje frå 1877 i kommunesenteret, Vangsnes kyrkje frå 1861 på Vangsnes, Feios kyrkje frå 1866 i Feios, og Fresvik kyrkje frå 1881 i Fresvik. I tillegg kjem mellomalderkyrkjene Hopperstad stavkyrkje og Hove kyrkje som er eigde av kvar seg Fortidsminneforeninga og Miljøverndepartementet, og fungerer som museumskyrkjer.

Fram til 1809 høyrde og Kyrkjebø sokn til Vik prestegjeld, og fram til 1964 høyrde Kvamsøy sokn til Vik. Kyrkjebø vart overført til Lavik prestegjeld, og Kvamsøy vart overført til Balestrand prestegjeld. Vangsnes sokn høyrde til Balestrand prestegjeld frå 1849 til 1964. Før det høyrde Vangsnes til Leikanger prestegjeld. Fresvik og Feios sokn høyrde til Leikanger prestegjeld fram til 1. august 1999.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 
 vik.kommune.no
 Eldre fotografi frå Vik på nettstaden til Nasjonalbiblioteket
 Om Vik kyrkjelege fellesråd på nettstaden til Den norske kyrkja
 Vikjavev.no: Bildesamling og vêrdata frå Vik
 vik.no: Vik sine reiselivssider

Arkiv frå Vik kommune - registrerte i Arkivportalen.no
 Kommunale arkiv
 Privatarkiv
 Statlege arkiv

Tidlegare kommunar i Sogn og Fjordane
Kommunar i Vestland
 
Sokn i Indre Sogn prosti
Stryn kommune

Stryn er ein kommune i Vestland fylke. I Stryn kommune har det vore to store rasulukker: rasulukka i Loen i 1936 og rasulukka i Loen i 1905.

Historie 
Stryn kommune vart danna då han vart skild ut frå Innvik kommune i 1843. 1. januar 1964 vart Innvik og Stryn slått saman igjen, no under namnet Stryn kommune, saman med mesteparten av gamle Hornindal kommune, og 1. januar 1965 vart ein liten del av Gloppen kommune overført til den nye storkommunen. 1. januar 1977 vart Hornindal skilt ut att og vart på nytt ein eigen kommune.

Folketalsutvikling 
Folketalet i kommunen fekk eit maksimum på 7218 innbyggjarar i 2017. Siste offisielle folketal er 
 per .

Folketalsutvikling for noverande Stryn kommune frå 1843:

aDette talet omfattar ikkje Hoplandsgrenda, som var del av Gloppen kommune fram til 1965, då ho vart overført til Stryn kommune. Området hadde då 42 innbyggjarar.

Tettstader og bygder 
 Innvik
 Utvik
 Olden
 Stryn 
 Hjelle
 Loen
 Hopland
 Erdalen
 Mork

Kjende personar frå Stryn 
 Rasmus Hatledal, (1885–1963), oberst og kartredaktør
 Rolf Myklebust, (1908–19 - 90), radiomann, folkemusikkmann og fiolinist
 Jostein Flo, fotballspelar.  
 Tore Andre Flo, fotballspelar.
 Tom «Tommen» Bjerknæs, pioner innanfor norsk snowboarding
 Mariann Thomassen, vokalist i Surferosa.
 David Gald, jazzmusikar.
 Arve Henriksen, jazzmusikar.
 Kjell Mork.
Simen Staalnacke, bak klesmerket moods of norway
 Mathias Bøe, Mannen bak Stryn Vognfabrikk, som no heiter Stryvo AS

Skular 
 Stryn vidaregåande skule
 Stryn ungdomsskule
 Tonning skule
 Oppstryn skule

Lokalavis 
 Fjordingen

Arkiv frå Stryn kommune - i Arkivportalen.no 
 Kommunale arkiv
 Privatarkiv
 Statlege arkiv

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 
 Stryn kommune

 
Nordfjord
Tidlegare kommunar i Sogn og Fjordane
Kommunar i Vestland
Sogndal kommune

Sogndal er ein kommune i Vestland fylke. Han ligg langt inne i Sognefjorden og grensar til Luster i nord og aust, Lærdal i sør over fjorden, Leikanger i sør og vest og til Balestrand i nordvest. Folk frå Sogndalsfjøra kallar seg  sogndøler, medan dei som er busette i Fjærland ofte kallar seg fjærlendingar, folk i Norane nører og folk på Kaupanger kaupingar.

Innbyggjartalet er fordelt på Sogndal (rundt 5000) og Kaupanger (rundt 1500), samt Fjærland (rundt 300).

I tillegg til å vera ei fotballbygd (SIL) blir Sogndal kalla «Saftbygda» - mellom anna kallar supporterlaget til SIL seg for Saftkokaradn. Dette mykje på grunn av Lerum Fabrikker som har avdelingar i bygda. I tillegg til fotballproffar fostrar Sogndal òg Idol-deltakarar. I den tredje omgangen av den norske versjonen av Idol i 2004, deltok Eva Weel Skram og Tone Damli Aaberge.

Regionsenter og skulestad 

Sogndal vert rekna som regionsenteret for Sogn.

Hovudadministrasjonen til Høgskulen i Sogn og Fjordane ligg i Sogndal, med nær 2000 studentar. Her ligg òg Sogndal vidaregåande skule.

Tettstader 
 Kaupanger
 Kjørnes
 Sogndalsfjøra

Verd å vitja 
 Kaupanger stavkyrkje er ei av dei eldste i Noreg.
 Norsk Bremuseum
 Den norske bokbyen

Folketalsutvikling 
Folketalsutvikling for Sogndal kommune frå 1920:

a Talet omfattar ikkje Fjærland sokn, som var del av Balestrand kommune fram til det vart overført til Sogndal i 2000. Dette området hadde då 288 innbyggjarar
b Talet omfattar ikkje Tingstad allmenning, som var del av Leikanger kommune fram til 1964, då det vart overført til Songdal kommune. Dette området hadde då 5 innbyggjarar.

Kjende personar frå Sogndal 
Gjest Bårdsen, meistertjuv, utbrytarkonge og forfattar
Eva Weel Skram, songar
Terje Bakken, songar
Tone Damli Aaberge, songar
Liv Signe Navarsete, politikar og leiar i Senterpartiet
Olav Stedje, songar
Ola Lillevangstu, friidrettsmann (fleire gonger finaledeltakar i NM)
Line Nagell Ylvisåker, forfattar og journalist
Anders Aa. Mundal 1921–2011, bonde, lærar, lokalhistorikar og forfattar

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
Offisiell nettstad

Arkiv frå Sogndal - registrerte i Arkivportalen.no
 Privatarkiv
 Statlege arkiv

Tidlegare kommunar i Sogn og Fjordane
Kommunar i Vestland
Os i Os

Os er prestegarden i Os kommune, og er den garden som har gjeve namn til kommunen. Namnet kjem av elveosen til elva Oselvo, som utgjer austgrensa for garden, og som òg har gjeve namn til båttypen Oselvar.

Gardar i Bjørnafjorden
Karlson på taket

Karlson på taket (svensk Karlsson på taket) «er ein akkurat passeleg tjukk mann i sin beste alder», ein Astrid Lindgren-figur som blei introdusert første gong i 1955.

Tjukke, blide Karlson dukkar opp med jamne mellomrom for å helsa på heime hjå sjuåringen Lillebror i husværet i Stockholm. Karen bur på taket og har ein propell på ryggen! Han lyg, skryt og øydelegg ting, og i byrjinga trur ikkje familien til Lillebror at han finst. Dei trur han berre er noko Lillebror har funne på for å forklare kvifor ting har vorte øydelagde. Sjølv om Karlson kan vera ufordrageleg barnsleg, blir han likevel raskt bestevennen til Lillebror.

Ilon Wikland, som har illustrert mange Lindgren-historier, gav òg form til figurane i ein teiknefilm om Karlsson på taket som kom ut i 2002.

Bøker 
 1955 Lillebror och Karlsson på taket, på norsk: 1956 Lillebror og Karlson på taket
 1962 Karlsson på taket flyger igen, på norsk: 1963 Karlson på taket flyr igjen
 1968 Karlsson på taket smyger igen, på norsk: 1969 Karlson på taket spøker igjen
 1972 Allt om Karlsson på taket, på norsk: Alt om Karlson på taket

Filmer
1968 Malysh I Karlson, regi: Boris Stepantsev.
1970 Karlson vernulsya, regi: Boris Stepantsev.
1974 Världens bästa Karlsson, regi: Olle Hellbom
2001 Karlsson på taket, tegnefilmserie
2002 Karlsson på taket, animasjonsfilm, regi: Vibeke Idsøe

Bakgrunnsstoff 
 Astrid Lindgren - offisiell nettstad

Kjelde 
 Svensk Wikipedia 

Astrid Lindgren-figurar