alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Kommunikasjon

Kommunikasjon er utveksling av opplysningar, vanlegvis gjennom eit sams symbolsystem (t.d. eit språk). Omgrepet kan òg visa til samferdsle.

Menneskeleg kommunikasjon 
Kommunikasjon kjem frå det latinske communicare, som tyder å gjere felles. Menneske kommuniserer for å utveksla kunnskap, røynsler og kjensler. Vanlege uttrykk er teiknspråk, talespråk, skriftspråk, rørsler og kringkasting. Den ikkje-verbale kommunikasjonen kan vi dele inn i auditiv og visuell kommunikasjon. Også pausen, eller stilla, har ein funksjon i kommunikasjon.

Kommunikasjon har også eit makt- og kontrollaspekt, og er ein reiskap for å både styre andre og meistre eigen livssituasjon. Kommunikasjon skaper felleskap og identitet.

Dyrekommunikasjon 
Mange dyreslag kommuniserer òg med kvarandre ved hjelp av lyd, lukt og kroppspråk. Kvalar brukar til dømes kvalsong over store avstandar, hundar sender ut og mottek lukteinntrykk, og honningbier «dansar» kvar dei andre biene kan finna nektar.

Bakgrunnsstoff 

 
Daglegliv
Antarktis

Antarktis (gresk , 'motsett av Arktis') er ein verdsdel som omgjev sørpolen på jorda. Når ein snakkar om Antarktis tenker ein ofte på kontinentet Antarktika, den største landmassen i verdsdelen. I tillegg til denne finn ein fleire øyar i Sørishavet som høyrer til verdsdelen.

Som fleire andre land har Noreg gjort krav på delar av verdsdelen, men desse krava har hatt lita meining etter Antarktistraktaten i 1961.

Antarktis har internettdomenet .aq.

Galleri

Sjå òg 
 Klima i Antarktis.

Bakgrunnsstoff 
 Antarctic Place-names Commission of Bulgaria 

Antarktis
Verdsdelar
Kjemisk reaksjon

Kjemiske reaksjonar skjer når to eller fleire molekyl, atom eller ion reagerer med kvarandre og dannar ei eller fleire nye sambindingar – reaksjonsprodukta. Molekyla kan vera av same eller av ulike stoff. 

Det finst mange typar av kjemiske reaksjonar, til dømes redoksreaksjonar, syre-base-reaksjonar, hydrolyse og kondensasjonsreaksjonar.

I dei fleste reaksjonar vil reaksjonsprodukta samtidig brytast ned og gå attende til utgangsstoffa, og det vil etter ei tid oppstå likevekt mellom reaksjonsfarta begge vegar. Reaksjonsfarta er til ei kvar tid avhengig av konsentrasjonen av dei ulike stoffa samt trykk og temperatur. Dette blir kalla likevektsreaksjonar og blir framstilt i reaksjonsformlar etter Brønsted-Lowry-prinsippet.

Typar av reaksjonar 
 Syre-base-reaksjonar skjer mellom ei syre og ein base. Viss konsentrasjonane av reaktantar er riktige får ein nøytralisasjon. Reaksjonen mellom natriumhydroksid (NaOH) og saltsyre (HCl) er eit eksempel. Denne reaksjonen gir ei løysning av natriumklorid. 

 Fellingsreaksjonar skjer når ein blandar to løysningar og får danna eit fast stoff. Eit eksempel er reaksjonen når ei løysning av sølvnitrat vert tilsett i ei løysning av natriumklorid. 

 Redoks-reaksjonar skjer når ein reaktant vert oksidert og ein redusert. Slike reaksjonar skjer til dømes ved elektrolyse og i galvaniske celler.
 I ein addisjonsreaksjon er alle atoma i alle reaktantane tilstades i produktet. 
 Eliminasjonsreaksjon
 Ein kondensasjonsreaksjon er ein reaksjon der det vert danna ei binding mellom to molekyl og eit mindre molekyl vert spalta av. Esterar vert danna ved denne typen reaksjon mellom ein alkohol og ei syre. 

 Hydrolyse

Eksoterme og endoterme reaksjonar 

I somme kjemiske reaksjonar blir energi utvikla og avgitt som varme, såkalla eksoterme reaksjonar. Eit døme på dette ser vi når vi tenner eit magnesiumband. Bandet brenn med ei intens kvit flamme og gjev frå seg energi. (2 Mg + O2 → 2 MgO + energi). I andre reaksjonar må energi tilførast utanfra for at reaksjonen skal skje, såkalla endoterme reaksjonar. Om til dømes nitrogen og oksygen skal reagera med kvarandre, må det tilførast energi. (N2 + O2 + energi → 2 NO).

Begge typar reaksjonar kan vera spontane, avhengig av trykk og temperatur. Alle reaksjonar skjer raskare ved høgare temperatur, men likevekta kan då vera forskove mot utgangsstoffa til ulempe for produktutbyttet. I industrielle kjemiske prosessar er reaksjonstilhøva (konsentrasjon, trykk, temperatur) oftast justert til eit kompromiss mellom fart og utbytte.

Eksempel på reaksjonar 
 Raske reaksjonar:
 Fargeendring i te ved tilsetjing av sitron
 Lækjemidlet Dispril som blir oppløyst i vatn
 Sprenging

 Langsame reaksjonar:
 Spiker som rustar
 Stearinlys som brenn
 Hår som veks
 Måling som tørkar
 Papir som gulnar

Sjå òg 
 Reaksjonsmekanisme
 Reaksjonsorden

Bakgrunnsstoff
Iskrem

Sjå is for artikkelen om frose vatn

Is er ein søt matrett som blir severt frosen, og som ofte vert brukt som dessert. Han kan serverast i skål/beger, kjeks eller fastfrosen på ein pinne.

Ein kan basera isen på mjølk, fløyte og eventuelt egg, noko som ofte blir kalla iskrem, eller på (saft og) vatn, då han gjerne blir kalla saftis eller sorbet. Retten blir òg smaksett med søtningsmiddel og ymse andre tilsetnader. 

For at det skal bli dessertis, lyt ein røra i iskremblandinga medan ho vert vert nedkjølt, for å forhindra at det vert danna store iskrystallar.

Bakgrunnsstoff 

Is
Snøggmat
Mjølkeprodukt
Andre Internasjonalen

Andre Internasjonalen var ei samanslutning av sosialistiske parti hovudsakleg i Europa mellom 1889 og første verdskrigen. Det leiande partiet i Internasjonalen var det tyske sosialdemokratiske partiet SPD, både i kraft av oppslutninga det hadde i landet og i kraft av den teoretiske tyngda si, med medlemmer som Karl Kautsky, Eduard Bernstein og Rosa Luxemburg. 

Andre Internasjonalen bestod av breie masseparti, og medlemspartia hadde på det meste om lag 3,5 millionar medlemmer og ei oppslutning ved val på om lag 12 millionar veljarar. Dei viktigaste medlemspartia var det tyske sosialdemokratiske partiet SPD og det franske sosialistpartiet PS-SFIO (Parti Socialiste - Section Francaise de l'Internationale Ouvriere).

SPD og SFIO 

Det som prega det tyske sosialdemokratiske partiet SPD og dermed også eit stykke på veg Internasjonalen, var ein slags «sentrisme», der ein i ord følgde ein ortodoks marxisme, mens ein i praksis utvikla ein pragmatisk reformisme. Dette var særleg utprega der fagforeiningane stod sterkt, som i Tyskland. 

Det franske sosialistpartiet PS-SFIO var med Jean Jaures i brodden frå 1905 mindre prega av eit dogmatisk forhold til marxistisk teori, men og mindre byråkratisk og meir aktivt i å prøve å organisere motstand mot den trugande storkrigen. Det tyske partiet danna seg liksom ein ghetto der det både heldt avstand frå det borgarlege samfunnet, men og i liten grad utfordra eller påverka det. Dette er blitt kalla ein "negativ integrasjon" eller ein "revolusjonær ventepolitikk". Det franske partiet var meir ope i sin funksjon i samfunnet, også meir ope for såkalla "ministersosialisme", det vil seie å delta i regjeringssamarbeid med ikkje-sosialistiske parti.

Også det austerrikske sosialdemokratiske arbeidarpartiet og det belgiske sosialistpartiet var viktige parti i den Andre Internasjonalen, mens til dømes det britiske arbeidarpartiet og det russiske sosialdemokratiske partiet av ulike grunnar hadde mindre innverknad.

Det norske Arbeidarpartiet var også medlemsparti i Andre Internasjonalen.

Kongressane 
 
Høgste organet i Andre Internasjonalen var kongressane. Kongressane blei haldne i Paris i 1889, Brüssel i 1891, Zürich i 1893, London i 1896, Paris i 1900, Amsterdam i 1904, Stuttgart i 1907, København i 1910 og Basel i 1912.

Oppløysing og framhald 

Organisasjonen gjekk i oppløysing etter at første verdskrigen braut ut i 1914. Dei fleste medlemspartia i dei krigførande landa makta ikkje å stå imot presset frå styresmakter og ein til å begynne med krigsvennleg opinion, og støtta sine eigne lands regjeringar. Viktige unnatak var det italienske sosialistpartiet og det russiske sosialdemokratiske partiet. Noreg var nøytralt, så Arbeidarpartiet her i landet blei ikkje sett på denne prøva. 

Andre Internasjonalen gjenoppstod etter visse vanskar i 1923, under namnet Sosialistiske Arbeidar-Internasjonalen (SAI), og etter andre verdskrigen som den noverande Sosialistiske Internasjonalen (SI). Det norske Arbeidarpartiet blei ikkje medlem i SAI før i 1938, men har vore medlem i SI sidan starten.

Sosialismehistorie
Arbeidarhistorie
Internasjonale politiske parti
Skipingar i 1889
Nedleggingar i 1916
Syre

Ei syre er eit stoff som kan gje frå seg H+ ioner (proton), syra kan reagera med ein base og danna eit salt og har pH-verdi under 7 i vassløysning. Sterke syrer er fullstendig protolyserte i vatn, medan svake syrer berre er delvis protolyserte. Det vil seia at ikkje all syra reagerer med vatnet.

Generelt kan ein reaksjon mellom ei syre og vatn skrivast slik:

HA + H2O <--> H3O+ + A-

Ein skil mellom organiske og uorganiske syrer. Aminosyrer og karboksylsyrer er organiske syrer. Dei sterkaste syrene, som svovelsyre, er uorganiske. 

Ei einprotisk syre er ei syre som gjev frå seg 1 proton (H+). Ei fleirprotisk syre er ei syre som gjev frå seg to eller fleire protoner (H+)

Definisjonar på ei syre 
 Ei Brønsted-Lowry-syre er ein protondonor. Ho gjev frå seg eit hydrogenion. Stoffet som tek imot protonet er ein base.
 Ei Lewis-syre er eit stoff som er ein elektronparakseptor. 

Svante Arrhenius definerte ei syre som eit stoff som kan gje frå seg hydrogenion når ho er løyst i vatn. Etter denne definisjonen må syrer vera vassløyselege. Det er ikkje nødvendig om ein brukar definisjonen til Brønsted og Lowry. Ei Lewis-syre treng ikkje eingong å innehalda hydrogen.

Viktige syrer

Organiske 
 Aminosyrer - stoffgruppe
 Askorbinsyre - C-vitamin
 Benzosyre
 Eddiksyre
 Sitronsyre
 Vinsyre

Uorganiske

Svake 
 Flussyre

Sterke 
 Salpetersyre
 Saltsyre
 Svovelsyre

Reaksjonar 

Salt vert danna i nøytraliseringsreaksjonar mellom syrer og basar. Denne reaksjonstypen er viktig i analysemetoden syre-base-titrering. Endepunktet i titreringa vert funne ved hjelp av ein indikator eller ved pH-målingar.

Bruk av syrer 

Ein del organiske syrer vert brukt i matlaging. Eddiksyre i form av eddik er mykje brukt, mellom anna i dressingar. Nokre av syrene vert brukt som konserveringsmiddel.

Sjå òg 
 Base
 Salt
 Titrering

Bakgrunnsstoff

 
Syre-base-kjemi
Kobolt

Kobolt er eit metallisk grunnstoff med kjemisk symbol Co og atomnummer 27. Det er eit transisjonsmetall i Gruppe 9 i periodesystemet.

Viktige sambindingar 

Koboltklorid (CoCl2).

Bruk 

Kobolt gjev ein flott blåfarge når det er tilsett i glas. Ulike salt av kobolt blir òg brukt i kunstmåling og tekstilfarging.

Metallet vert brukt i legeringar.

Sjå også 
 Blaafarveværket
 Periodesystemet
 Grunnstoffliste
 Isotoptabell

Bakgrunnsstoff 
 Blaafarveværket
 Bellona om kobolt 

 
Transisjonsmetall
Mineraltilskot
Ferromagnetisk materiale
Karsinogen i IARC-gruppe 2B
Grunnstoff
Hardangervidda

Hardangervidda er ei fjellvidde i Vestland, Viken og Vestfold og Telemark, som er rekna som det største fjellplåtaet i Nord-Europa. Nasjonalparken Hardangervidda nasjonalpark vart stifta i 1981.

Hardangervidda er populær til både turgåing og jakt. Den norske turistforening har i alt 26 hytter på og i nærleiken av nasjonalparken.

Vidda 
Hardangervidda omfattar eit område på ca. 8 000 km² og er det største høgfjellsplatået i Nord-Europa. Platået har ei gjennomsnittleg høgd høgd på ca. 1 100–1 200 moh, men i nord hevar Hardangerjøkulen seg til nesten 1 900 moh og i sør når Nupsegga ved Røldal opp til 1 674 moh. Grunnplatået består av prekambrisk grunnfjell, i hovudsak dominert av hard gneis og granitt på austvidda.

Hardangervidda vart isfri for omkring 9 000 år sidan. Etter kvart voks det fram eit dekke av lav, som gav næringsgrunnlag for villreinen. Ein meiner at mennesket kom til vidda om lag samstundes med at reinen etablerte seg der, og det er funne omkring 250 steinalderbustader der. Den eldste er frå om lag år 6 300 f.Kr.

Det høgaste punktet på Hardangervidda er Sandfloeggi som er 1 721 moh. Andre toppar er Hårteigen, 1 690 moh, Nupsegga, 1 674 moh og Solfonn, 1 674 moh.

Nasjonalparken 
Av Hardangervidda er 3 444 758 dekar verna som den største nasjonalparken i Noreg. Parken, som vart oppretta den 10. april 1981, strekkjer seg frå Numedal og Uvdal i aust til Røvelseggi i Ullensvang i vest.

Nasjonalparken representerer eit særleg verdifullt høgfjellsområde. Han er viktig som tilhaldsstad for Europa sin største villreinstamme, og er sørlegaste utpost for fjellrev, snøugle og mange andre arter av arktiske planter og dyr. Nasjonalparken er òg kjent for sine talrike vatn og vassdrag med fin fjellaure.

Plante- og dyreliv 

Hardangervidda har eit plante- og dyreliv som er typisk for sørnorske fjellområde. Vidda dannar òg ei naturleg grense for utbreiinga av ei rekkje plante- og dyreartar i Noreg, samstundes som som ho har ei rekkje karakterartar for høgfjell, til dømes jaktfalk, kongeørn, fjellrev og tidvis snøugle. Òg jerv streifar på vidda, men det er ikkje kjent at jerven held til der permanent.

Villreinstamma på Hardangervidda er den største i Noreg og Europa, og her finn ein mellom anna restar etter den opphavlege europeiske fjellreinen (som elles er utdøydd).

I og rundt dei rike våtmarks- og myrområde i fjellet finst òg elles eit stort artsmangfald. I dei mange grunne vatna på vidda er aureen einerådande, noko som er unikt i eit så stort område på verdsbasis.

Turisme 

Hardangervidda er eit populært turmål for mange og DNT (Den Norske Turistforeningen) har mange turisthytter der. I påsken er det populært for mange å gå frå hytte til hytte på Hardangervidda.

Nordmannsslepa, som er dei eldste ferdselrutene innlands mellom Austlandet og Vestlandet, går tvers over vidda.

Bakgrunnsstoff 
 Hardangervidda natursenter i Eidfjord, Hordaland 
 Hardangervidda nasjonalpark
 Fuglelivet på Hardangervidda

Kjelder 
 Delar av denne artikkelen bygger på «Hardangervidda» frå , den 21. april 2008. 
 

 
Geografi i Vestland
Geografi i Vestfold og Telemark
Geografi i Viken
Turistmål i Vestfold og Telemark
Turistmål i Vestland
Det nye testamentet

Det nye testamentet, ofte forkorta til NT, er ein del av den kristne Bibelen. Det inneheld 4 evangelium, Apostelgjerningane, 13 brev tillagt Paulus, Hebrearbrevet, 8 andre brev og Johannes' openberring. Dei 27 skriftene handlar om Jesus og om dei første kristne. Tekstane er opphavleg skrivne på gresk.
Uttrykket «Det nye testamentet» tyder eigentleg 'den nye pakta' som dei kristne meinte dei hadde med Gud. Nemninga kom i bruk rundt år 200.

Tekstene i NT vart truleg skrivne frå om lag år 50 etter Kristus, og fram til om lag år 100 (openberringa). Andre tekstar som gjerne vart skrivne etter år 100 vert ikkje rekna som kanoniske av alle kyrkjesamfunn, men kan omtalast som gnostiske, apokryfe eller pseudepigrafiske.

Det nye testamentet vart redigert og gjort ferdig mot slutten av 300-talet etter ei lang utveljingsprosess og harde drøftingar. Hovudæra for dette arbeidet vert gjeven Hieronymus, som gav NT den forma det har hatt sidan. Hans utgåve var einerådande i vestkirka fram til 1511, då grunnteksta vart omsett på nytt frå gresk av Erasmus frå Rotterdam. Inndelinga i vers blei innført i testamentet trykt av Robert Estienne i 1551.

Sjå òg 
 Det gamle testamentet

Kjelder

Bakgrunnsstoff
Nettbibelen ved bibel.no
Bibelen ved Wikikilden (norske Wikisource)

Bibelen
Kristendom
Hardanger

Hardanger er eit landskap langsmed og omkring Hardangerfjorden i Vestland fylke. Området strekkjer seg frå kommunane Ullensvang og Kvam i vest og følgjer fjorden heilt inn til tettstaden Eidfjord i aust og sørover langs Sørfjorden til Odda, i tillegg til dei omliggjande fjelltraktene som mellom anna femner Kvamskogen og delar av Hardangervidda og Folgefonna, den tredje største isbreen i Noreg. 

Hardanger omfattar kommunane Kvam, Ulvik, Eidfjord og Ullensvang, i tillegg til dei sørlege delane av Voss herad (tidlegare Granvin herad). I tillegg kan delar av Kvinnherad kommune verta rekna med i Hardanger. Sidan bløminga av den norske nasjonalromantikken har Hardanger vore kjend som ein av dei vakraste og mest rotekte delane av landet. Måleriet Brudeferd i Hardanger frå 1848 av Tidemand og Gude har i ettertida blitt ståande som det viktigaste frå den nasjonalromantiske perioden på 1800-talet. Landskapet har trekt til seg både norske og utanlandske turistar. Fruktbløminga om våren er vidt kjend. Hardangerbunaden er brukt både lokalt og i resten av landet.

Hardanger er særleg kjend for lange og smale fjordar med eit mildt klima som er særleg gunstig for fruktdyrking. Andre typar jordbruk og båtbygging har lenge vore næringsvegar i området, medan tungindustrien er blitt den viktigaste levevegen i industristadane Odda, Tyssedal og Ålvik i nyare tid.

Historie
Fram til 2020 omfatta Hardanger, kommunane Jondal, Kvam, Voss, Ulvik, Eidfjord, Ullensvang og Odda.

Kommunikasjon 
Riksveg 13 går frå sør til nord gjennom Hardanger med ferjesamband over Eidfjorden frå Brimnes til Bruravik. Riksveg 7 over Hardangervidda fylgjer Sysendalen ned til dei imponerande veganleggena i Måbødalen med Vøringsfossen. Til sist kjem ein ned til tettstaden Eidfjord. Riksveg 7/Fylkesveg 7 mellom Halne på Hardangervidda og Tokagjelet vest for Norheimsund, har status som nasjonal turistveg. 

I 50 år gjekk det an å reisa med tog til Hardanger. Hardangerbana var ein 27,5 km lang elektrisk jarnbane som gjekk frå Bergensbanen og Voss til Granvin stasjon ved Granvinsfjorden. Bana vart opna i 1934. Persontrafikken vart nedlagd i 1985, godstrafikken i 1989.

Hardingar og hardingfele 
Ein person som kjem frå Hardanger vert gjerne kalla for ein «harding». Namnet «hardingfele» eller «hardangerfele» skal koma av at feletypen fyrst vart bygd i Hardanger. Namnet Hardanger tyder 'hordane sin fjord'. Namnet «hordane» kjem av folkenamnet horðar på norrønt.

Sjå òg 
 Hardanger Folkeblad, ei avis som kjem ut i Odda. 
 Hardangerjøkulen, ein isbre
 Hardangerbrua, ei bru som skal byggjast i Hardanger
 Hardangersaum, ein type saum eller måte å sy på 
 Hardanger Sunnhordlandske Dampskipsselskap, eit tidlegare transportselskap.

Bakgrunnsstoff 
 Hardanger folkemuseum  Regionmuseum for herada i Hardanger
 Reisemål Hardangerfjord
 Nasjonal turistveg Hardanger 
 Musikkfestivalen Hardanger musikkfest
 Hardanger - tusenårsstaden i Hordaland 
 Hardanger Folkehøgskule på Lofthus
 Bruprosjektet Hardangerbrua

 
Hordaland fylke
Landskap i Noreg
Musikkgruppa Nirvana

Nirvana var ei rockegruppe som blei til i Aberdeen i Washington i 1986. Ho hadde seks medlemmer: Pat Smear, Chad Channing, Kurt Cobain, Jason Everman, Dave Grohl og Krist Novoselic. Namnet på gruppa kjem frå det orientalske frelseomgrepet nirvana.

Musikken deira var ei blanding av punk og alternativ rock, og fekk merkelappen grunge av pressa. Gruppa var òg kjend som ein hovudrepresentant for «Generasjon X». Etter at vokalist en Kurt Cobain tok livet sitt i 1994, løyste gruppa seg opp. Medlemmer av Nirvana har etter oppløysinga dukka opp igjen i grupper som Foo Fighters og Queens of the Stone Age.

Gruppa gav ut sitt første album, Bleach, i 1989. Fram til 1996 gav dei ut fem album. I 1991 kom albumet Nevermind ut, og da fekk Nirvana verkeleg gjennombrotet sitt. Det siste albumet, From the Muddy Banks of the Wishkah (live), vart gjeve ut etter at Kurt Cobain døydde, men var da eit album med opptak frå konsertar i perioden 1989 til 1994.

Diskografi

Album 
 1989 - Bleach
 1991 - Nevermind
 1992 - Incesticide
 1993 - In Utero
 1994 - MTV Unplugged in New York

Samleplater 
 1996 - From the Muddy Banks of the Wishkah
 2002 - Nirvana
 2004 - With The Lights Out
 2005 - Sliver: The Best Of The Box

Nirvana
Musikkgrupper skipa i 1986
Musikkgrupper oppløyste i 1994
Brit Award-vinnarar
Grammy-vinnarar
Røldal


 
Røldal er ei fjellbygd og ein tettstad i Ullensvang kommune i Vestland fylke. 
Røldal var tidlegare eigen kommune, men vart i 1964 ihopslegen med Odda kommune. Seinare, frå år 2020, vart Odda og Ullensvang slegen saman og Røldal er no i  Ullensvang kommune.
Røldal er òg eit kyrkjesokn.

Tettstaden ligg ved nordenden av Røldalsvatnet (380 m.o.h.).
Røldal ligg nær skiljet mellom Vest- og Austlandet, og grensar til Suldal i Rogaland og Vinje i Telemark. 
Frå Røldal er det om lag 28 kilometers køyring til Nesflaten i Suldal og knappe 75 kilometer til Sand i Suldal, ein køyrer då riksveg 13. 
Riksveg 520, som har vinterstenging, går til Sauda, medan Europaveg 134 går til Odda by i nordvest og austover til Telemark over Haukelifjell. 
Det er 42 km til kommunesenteret i Odda, medan det er 56 kilometer til Haukeligrend i Vinje.

I Hordadalen ligg Røldal skisenter som er kjent for å vera eit av dei mest snøfylte sentra i Noreg. 
Røldal er òg ein kjend innfallsvinkel til Hardangervidda.

Røldal stavkyrkje og det undergjerande krusifikset 

Røldal er særleg kjend for Røldal stavkyrkje frå 1200-talet, og krusifikset som hadde ord på seg for å sveitte undergjerande dropar, særleg natt til jonsok. 
Folk gjekk pilegrim til Røldal frå fjern og nær opp gjennom seinmellomalderen. 
Pilegrimane fortsette å kome til kyrkja i løynd også etter reformasjonen, i von og tru på læking og under, og det skal ha vorte helde midnattsmesse kvar gamaljonsok (6. juli) i dulgsmål for den lutherske geistlegheita heilt fram til 1835 då prosten skal ha vore i bygda ved jonsok og vorte vekt av kyrkjeklokker natterstid. 
Dei siste åra har pilegrimsvandringane og midnattsmessa vorte tekne oppatt, no i full forståing med Den norske kyrkja.

Røldal kommune, 1837-1964 
I 1837 var Røldal eit annekssokn til Suldal prestegjeld, men siden det var skilt frå hovudsoknet sitt av ei amtsgrense, måtte det opprettast som eit eige formannskapsdistrikt.

Folketalsutvikling 
Folketalsutvikling for tidlegare Røldal kommune frå 1920 til 1963:

Kjelder

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 
 Galleri Nor, bilete frå Røldal tekne av Axel Lindahl og Anders Beer Wilse.

Busetnader i Ullensvang
Tettstader i Vestland
Tidlegare kommunar i Hordaland
Norske kommunar skipa i 1838
Norske kommunar nedlagde i 1964
Skare i Odda

Skare ein tettstad i Ullensvang kommune. Staden har  og ligg i Oddadalen, mellom Røldal og Odda sentrum. Riksveg 13 går gjennom bygda. Staden har ein jokerbutikk, barneskule og barnehage, i tillegg til Gamlastovo. Gamlastovo er eit bygg som ligg rett over barnehagen. Det blir det arrangert disco, og loppemarknad, og det går og an å låna bygget.

Bakgrunnsstoff 
 Skare Ungdomslag 

Busetnader i Ullensvang
Tettstader i Vestland
Nirvana

For rockegruppa med same namn, sjå rockegruppa Nirvana.

Nirvana er eit omgrep frå hinduismen og buddhismen som tyder lausriving frå livssyklusen. I buddhismen blir det også kalla nibbana og i hinduismen og djainismen moksja. Å oppnå nirvana blir i desse religionane sett på som det høgaste målet for sjela.

Hinduisme
Buddhisme
Låtefossen

Låtefossen ligg i Oddadalen, som gjerne vert kalla fossanes dal. Låtefossen er den meste kjente fossen av fossane i Oddadalen, ein dal som inneheld fleire fossar innanfor ein avstand på 10 km. 

Før industrien gjorde sitt inntog i tidlegare Odda kommune, kom det mange turistar frå utlandet kvart år for å blant anna sjå denne fossen. Men fossen er framleis ein av Noregs mest besøkte naturbaserte turistattraksjonar. Fossen har ei fallhøgd på 140 meter og er varig verna.

Bakgrunnsstoff 
 Låtefoss på World Waterfall Database 

Fossar i Ullensvang
Turistmål i Vestland
Austlandet

Austlandet er eit vanleg fellesnamn for landsdelen i Noreg som ligg sør for Dovre/Rørosvidda og aust for Langfjella. Landsdelen blir grovt rekna til å omfatte fylka Viken, Oslo, Innlandet og Vestfold og Telemark.

Totalt utgjer Austlandet 94 575 km² (29,2 % av arealet til Noreg) med 2 305 109 innb. (2006, 49,7 % av folketalet i Noreg). Delen av folkemengda i Noreg som budde på Austlandet var sterkt aukande fram til kring 1970; i 1970-åra gjekk delen litt tilbake, vesentleg som følgje av stagnasjonen i folketalet i Oslo-området. Frå midten av 1980-åra har folkemengda på ny vist ein stigande tendens, parallelt med ny vekst i Oslo-området. I perioden 1996–2006 hadde Austlandet 62,9 % av den samla folkeveksten i landet. Av dette fall 41,1 % på Oslo og Akershus og 21,8 % på landsdelen elles. Dette avspeglar ei tydeleg sentralisering av busetnaden på Austlandet.

Kjelder 
 «Østlandet» - Store Norske Leksikon

 
Landsdelar i Noreg