alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Saint Thomas Parish på Jamaica

Saint Thomas er eit parish (tilsvarande fylke) på Jamaica som ligg søraust på øya. Det grensar til Saint Andrew i vest og Portland i nord. I sør har det kyst mot Det karibiske havet.
 
Administrasjonssenteret i fylket er Morant Bay. 11 km aust for Morant Bay ligg hamnebyen Port Morant, med ei trygg djup hamn.
Andre større busetnader er Seaforth, Yallahs, Golden Grove, Cedar Valley, Easington, Trinityville og Bath. Sistnemnde er kjend for sine varme kjelder og ein botanisk hage grunnlagd i 1779.
 
Det blir særleg dyrka banan, kaffi, kokosnøtt og sukker i fylket.

Blue Mountains ligg ved den nordlege fylkesgrensa.

Historie
Fylket var åstad for Morant Bay-opprøret i 1865. Ein leiar for opprøret, Paul Bogle, og fylkesrepresentanten i den jamaikanske lovforsamlinga George William Gordon, blei avretta  saman med hundretals andre under unntakstilstanden innført av guvernøren. Paul Bogle blei erklært som ein av sju nasjonale heltar på Jamaica i 1969.

Kjelder

Parish på Jamaica
Tolimaflorkrone

Tolimaflorkrone (Anthocephala berlepschi) 
er ein kolibriart i underfamilien Lesbiinae. Han er endemisk til sentrale Colombia.

Dette taksonet var fram til 2015 ein underart av A. floriceps, tidlegare kjent som florkronekolibri, i dag santamartaflorkrone. Status per september 2018 er at dei to 'florkrone'-kolibriane er anerkjente av både Clementslista og av IOC-lista.

Skildring 
Tolimaflorkrone har utsjånad som skil seg lite frå systerarten: 8,4 centimeter i kroppslengd, og har grønleg overside som slår over i oransje mot overgumpen, undersida er gråbrun og vengene mørke. Nebbet er relativt kort, svart og rettpeikande. Dei har ein liten, kvit panneflekk og raudleg krone, meir brun hos hofuglar. Undersida av halefjørene utgjer skilnaden i fjørdrakt mellom systerartane. Hos santamartaflorkrone finn ein eit lyst, beige endeband, hos tolimaflorkrone er dette feltet breiare og heilt kvitt.

Tolimaflorkrone beitar i underskog av fuktig alpin skog, 1200 til 2400 moh.  Leveområdet har ei nord-sør utstrekning i den austlege dalsida av den sentrale fjellkjeda av Andes, i Magdalenadalen. Dette er litt innanfor  departementa, Quindío, Tolima og kanskje Huila. Den nordlege delen av dette området ligg om lag 100 kilometer vest for Bogotá.

Kjelder  
 Tolima Blossomcrown (Anthocephala berlepschi), In Neotropical Birds Online (T. S. Schulenberg, Editor)]. Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY, USA. Henta frå  Neotropical Birds Online 23. september 2018
Referansar

Bakgrunnsstoff 
 Bilete av Anthocephala berlepschi på flickr.com Foto: Peter Hawrylyshyn

Kolibrifamilien
Fuglar endemiske til Colombia
Saint Andrew Parish på Jamaica

Saint Andrew er eit parish (tilsvarande fylke) på Jamaica som ligg sørdaust på øya. Det grenser til Saint Catherine  i vest, Saint Mary i nord, Portland i nordaust og Saint Thomas i aust. I sør ligg Kingston og Det karibiske havet. 

Fylket er 455 km² stort og har eit folketal på 540 715.
Administrasjonssenteret er Half Way Tree. 

Fylket er tettast folkesett i vest. Tettstaden danna av hovudstaden Kingston breier seg inn i fylket, som mellom anna omfattar bydelen Trenchtown. Andre busetnader er Half Way Tree, Cross Roads og Constant Spring. Dei viktigaste jordbruksprodukta er kaffi og grønsaker.

University of the West Indies ligg i Saint Andrew Parish, rundt 11 km nordaust for Kingston. University of Technology (tidlegare College of Arts, Science and Technology) ligg også i nærleiken.

Kjelder

Parish på Jamaica
Gratkorn

Gratkorn er ein kommune i Graz-Umgebung i forbundslandet Steiermark i Austerrike. Kommunen har ei flatevidd på 34,6 km² og i kring 7 900 ibuarar. Byen Kirchenviertel i Gratkorn er med sine 5 800 ibuarar ein forstad til Graz og ligg 380 meter over havet.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Gratkorn» frå ,  den 23. september 2018.  
 

Kommunar i Steiermark
Wildon

Wildon er ein kommune i distriktet Leibnitz i forbundslandet Steiermark i Austerrike. Kommunen har ei flatevidd på 32,7 km² og 5 300 ibuarar. Landsbyen Wildon ligg 314 meter over havet og hyser om lag halvdelen av ibuarane i kommunen.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Wildon» frå ,  den 23. september 2018.  
 

Kommunar i Steiermark
Wagna

Wagna er ein kommune i distriktet Leibnitz i forbundslandet Steiermark i Austerrike. Kommunen har ei flatevidd på 13,0 km² og 5 800 ibuarar. Landsbyen Wagna ligg 266 meter over havet og hyser om lag 2 300 ibuarar, medan landsbyen Leitring 2 kilometer lenger nord hyser om lag 3 200 ibuarar.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Wagna» frå ,  den 23. september 2018.  
 

Kommunar i Steiermark
University of the West Indies

University of the West Indies er eit universitet som tener 18 engelskspråklege statar og territorium i Karibia - Anguilla, Antigua og Barbuda, Bahamas, Barbados, Belize, Bermuda, Dei britiske jomfruøyane, Caymanøyane, Dominica, Grenada, Guyana, Jamaica, Montserrat, St. Kitts og Nevis, St. Lucia, St. Vincent og Grenadinane, Trinidad og Tobago og Turks- og Caicosøyane. Alle desse landa er anten medlemmar av Samveldet eller britiske oversjøiske territorium.

Universitetet har tre fysiske campusar: Mona i Saint Andrew Parish på Jamaica, Saint Augustine på Trinidad og Cave Hill på Barbados. I tillegg har det ein omfattande «open campus» som i dag hovudsakleg er internettbasert.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «University of the West Indies» frå ,  den 23. september 2018.

Bakgrunnsstoff

Universitet på Jamaica
Universitet på Barbados
Universitet på Trinidad og Tobago
Saint Andrew Parish
Skipingar i 1948
René Fonck

René Paul Fonck () var ein fransk flygar som avslutta si teneste i det franske flyvåpenet etter Den fyrste verdskrigen som ententens største flygaress med 75 stadfeste nedskytningar. Den meste høyestscorende flyveren under storkrigen var tyskaren Manfred von Richthofen, med fem fleire nedskytningar. Fonck som utvilsamt var eit av dei største flyveressa til alle tider, meinte det var 127 sigrar. Han var ein omtenksam og analytisk jagerpilot, kjent for sin sparsommelighet i ammunisjonsforbruk, to gonger skaut han ned seks fly på ein einaste dag.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «René Fonck» frå ,  den 23. september 2018.

Litteratur 

 Krigsmaskiner - Et komplett våpenleksikon (norskspråkleg utgåve av War Machines, Orbis Publishing), Forum Forlag A/S ISBN 82-7365-129-0

Franske militære
Franske flygarar
Æreslegionen
Floyd Bennett

Floyd Bennett () var ein amerikansk pilot. Saman med Richard E. Byrd freista han å nå Nordpolen med fly frå Ny-Ålesund i 1925.

Bennett var utdanna bilmekanikar. I 1917 vart han innkalla til teneste i den amerikanske marinen der han tok flygarutdanning. I 1925 deltok han i Donald B. MacMillan sin ekspedisjon til Grønland saman med Richard E. Byrd. Eit år seinare freista Byrd og Bennett å nå Nordpolen med fly. Den 9. mai 1926 tok flyet til Bennett og Byrd av frå Ny-Ålesund på Svalbard med kurs for Nordpolen. Dei kom tilbake same dag. Den korte reisetida førte til spekulasjonar om dei hadde nådd Nordpolen.

Bennett var ein av favorittane i samband med Orteigprisen i 1927, ein pris på  25 000 doilar til den som klarte å fly utan mellomlanding mellom Paris og New York. Bennett skulle fly saman med Byrd, Bert Acosta og George Noville. Under ei prøveflyging 16. april 1927 i ein Fokker Trimotor havarerte han og vart alvorleg skadd. Han døydde eit år seinare i Quebec i Canada. 

For å heidra minnet hans døypte Richard E. Byrd flyet til sørpolsekspedisjonen sin i 1929 «Floyd Bennett». Andre oppkallingar etter Bennett var den første store flyplassen i New York, Floyd Bennett Field, og den amerikanske marinen sin jagar USS «Bennett» (DD-473).

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Floyd Bennett» frå ,  den 23. september 2018.  
 

USA-amerikanske flygarar
Folk frå New York
Baktriakamel

Baktriakamel eller berre kamel (Camelus bactrianus) er eit dyr i kamelslekta (Camelus), kjenneteikna av to puklar. Dette og dei kortare beina skil han frå dromedaren.

Baktriakamel har namn frå det antikke landskapsnamnet Baktria i Sentral-Asia. Arten blei domestisert for rundt 4 500 år sidan, truleg i Sentral-Asia. Den ville forma av baktriakamel (villkamel) er kritisk truga av utrydding.

Skildring

Baktriakamelen blir om lag tre meter lang med ei skulderhøgd på over 2,25 m. Vekta er mellom 450 og 690 kg. Halsen er lang og krumma, hovudet lite, augo store og utståande, nasen er krum og øyro korte. Halen er kort med endekvast. Albogar, kne og bryst på tamdyra har hornaktige, hårlause fortjukkingar.

Baktriakamel er uthaldande og kan bera tunge bører, men er ikkje like rask som dromedaren. Kjøtet blir ete og mjølka blir brukt til å laga mellom anna ost og smør. Skinnet blir brukt til lêr, pelshåra til tøyveving og avføringa til brensel.

Utbreiing 
Baktriakamelen er utbreidd i Asia, der han er brukt som eit allsidig husdyr. Han blei trolig domestisert i Sentral-Asia for kring 4 500 år sidan. Den ville bestanden (C. ferus) som framleis finst er kritisk utryddingstruga og tel trolig berre rundt 900-1 100 dyr. Desse lever i fire avgrensa område i Gobiørkenen, tre i Kina og eit i Mongolia. Den største populasjonen er i Lop Nor, eit tidlegare testområde for kjernefysiske våpen gjennom 45 år, men no gjort om til viltreservat for den ville baktriakamelen.

Åtferd 
Kamelen er ein nøysam planteetar. Han kan eta vanskelege ørkenvekstar, som vekstar med piggar eller høgt saltinnhald.
Villkamelen har vist seg å vera i stand til å drikka saltvatn, utan at det har fått negative konsekvensar for dyra.

Hoa går drektig i 12-14 månader og føder normalt berre ein kalv. Den nyfødde kalven kan gå og springa få timar etter fødselen. Han diar mora i opp mot 18 månader, før han blir avvend. Ungdyr blir kjønnsmogne etter cirka 3,5 år. Villkamelen blir sjeldan meir enn 25 år gammal, medan den domestiserte kamelen typisk blir 25-35 år.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Baktriakamel» frå ,  den 23. september 2018.

Bakgrunnsstoff

 Wild Camel Protection Foundation

Kamelfamilien
Pukkel

Pukkel er ei feittfylt bindevevsforhøging som finst på ryggen hjå visse pattedyr. Dromedarar har ein pukkel midt på ryggen, medan baktriakamelar har to puklar. Pukkelfe eller sebu har ein pukkel ved skulderpartiet. Også  mammutar hadde puklar. Bison kan ha pukkelaktige vekstar ved skuldrene, men desse er hovudsakleg danna av muskelvev.

Ein kan også bruka nemninga «pukkel» om liknande former på andre dyr og plantar, som ryggen hjå pukkellaks eller i blomane til plantar som lintorskemunn og minneblom. Menneske kan ha pukkelforma ryggar kalla pukkelrygg eller kyfose.

Kjelder

Dyreanatomi
Babe Ruth

George Herman «Babe» Ruth () var ein amerikansk baseballspelar. Han var statistisk sett den beste baseballspelaren i historia til sporten. Ruth byrja med å spela for Boston Red Sox, men vart seld til New York Yankees, ein av dei meste berømte klubbane i verda. På grunn av sin utagerende livsstil tiltrekte han seg òg stor merksemd utanfor banen, og han vart difor ein av dei første superstjernene i USA.

Ruth sette eit utal rekordar i dei 22 sesongane han var med i Major League Baseball (MLB). Sjølv om nesten alle desse seinare er vorte slegne, vert han generelt vurdert som den beste spelaren baseballsporten nokosinne har sett. Hans nyskapande, styrkeorienterte spelestil sende sjokkbølgjer gjennom baseballverda, som han reformerte og eksponerte på mange måtar. Etter å ha trekt seg tilbake var han blant dei fem første spelarane som blei velde inn i Baseball Hall of Fame. I dag er han enno spelaren med best treff-statistikk i MLB, med 349 treff per 1000 kast.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Babe Ruth» frå ,  den 24. september 2018.

Litteratur 

 Bill Bryson: En sommer, Amerika 1927 Gyldendal (2014)

Bakgrunnsstoff 
 

Baseballspelarar frå USA
Folk frå Baltimore
Vickers Vimy

Vickers Vimy var eit britisk bombefly under første verdskrig.
Det vart bygd hos Vickers Aeroplane Company og var konstruert av Rex Pierson.

Flyet hadde ei rekkjevidd  på 1 500 km, noko som gjorde det i stand til å nå mål i Tyskland med ein bombelast på vel 1 000 kg. Det flaug første gong 30. november 1917. Straks etter slutten på krigen vart produksjonen av ein sivil versjon  sett igang. Denne vart namngjeven «Vimy-Commercial». Det vart  kalla opp etter Slaget om Vimyhøyden. Flyet var bygd i spant av furu, kledd med duk.

Etter krigen 

Vickers Vimy vart brukt av Royal Air Force i Midtausten frå 1919 til 1925, då den vart avløyst av Vickers Virginia

Den første sivile Vimy flaug 13. april 1919, og vart registrert som G-EAAV. Den sivile varianten, Vimy-Commercial, hadde ein større kropp som vart kledd med finér. Den vart produsert mest for eksport.

Vickers Vimy vart brukt i mange førstegangsflyvninger, milom anna i den første atlanterhavsflyvning frå vest til aust, av Alcock og Brown. Dette flyet er verna og står utstilt i London Science Museum.

Ein Vickers Vimy vart òg brukt under den første flyvning frå England til Darwin i Australia med Ross Smith, broren Keith og to mekanikarar som mannskap. Flyet er verna i eit museum i Ross sin fødeby Adelaide. Flytypen vart òg brukt i eit forsøk på å fly frå England til Sør-Afrika, med van Rynevald og Brand som mannskap. Dette flyet havarerte undervegs (flyverne fullførde turen til Cape Town med eit anna fly og fekk difor ikkje den prisen som var sett opp for denne førstegangsflyvningen).

Vimy-kopien 
Det er bygd ein kopi og ein flyvedyktig kopi av dette flyet.

I 1969 vart ein kopi bygd av Vintage Aircraft Flying Association i Brooklands. Dette er utstilt i RAF Museum, Hendon i London. Den flyvedyktige kopien vart bygd i 1994 av ei Australsk/Amerikansk gruppe og i 1997 vart den første flyvninga til Australia attskapt. I 1999 vart turen til Cape Town kopiert. Ved begge desse flyvningene vart det lagt opp til å fly så nær den opphavlege ruta som mogleg når det gjaldt val av etappar og mellomlandingar.

Den tredje historiske ferda, som vart attskapt i 2005, var den første av dei tre historiske førstegangsflyninger. Ferda over Atlanterhavet frå New Foundland til Irland. Òg her vart den opphavlege ruta følgt, men flyveren Steve Fossett valde å landa på ein golfbane nær beitemarken som Alcoc og Brown havarerte på 85 år tidlegare.

 Flyet er påmalt den opphavlege registreringa G-EAOU.

Nokre data om flyet 

 Mannskap  3 – Flyver, mekanikar og navigatør (Militærutgåva: Flyver og 2 skyttere)
 Lengd: 13,27 m.
 Vengespenn: 20,75 m
 Høgd: 4,76 m
 Tomvekt: 3 222 kg
 Største startvekt: 4 937 kg
 Motorar: 2× Rolls-Royce Eagle VIII, kvar på 360 hk
 Toppfart: 165 km/h.
 Rekkjevidd 1 448 km
 Marsjhøgde: 2 135 m

Militærutgåva av flyet

 2× 7,7 mm mitraljøser, 1 plassert føre og 1 plassert midt på flykroppen
 Bombelast: 1 123 kg

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Vickers Vimy» frå ,  den 24. september 2018.

Bakgrunnsstoff 

 RAF Museum
 Alcock and Brown's aeroplane at the London Science Museum
Bombefly
Slaget om Vimyhøgda

Slaget om Vimyhøgda (engelsk Battle of Vimy Ridge, fransk Bataille de la crête de Vimy) var eit slag som vart utkjempa frå 9. til 12. april 1917 i Vimy et Givenchy-en-Gohelle i nærleiken av Lens i Pas-de-Calais i Frankrike mellom tyske og hovudsakleg canadiske styrkar under den fyrste verdskrigen. Dei canadiske styrkane vann slaget. Då dette var eit av dei første slaga der canadiske styrkar opererte på eiga hand, fekk det særs mykje å seia for det canadiske nasjonale sjølvmedvitet.

Forhistoria
Vimy var blant dei best forskansa områda på heile vestfronten og dei allierte vurderte det som ei uinntakeleg festning. Britane og franskmennene hadde i fleire år freista å setja til livs høgda med store tap, franskmennene åleine mista 150 000 soldatar under eit forsøk i 1915. Strategisk var høgdedraget svært viktig, då det var den einaste naturlege barrieren. 

Dei allierte vedtok å gjennomføra eit nytt angrep i 1917. Valet fall på canadiarane, og for første gong vart dei fire divisjonane i det canadiske korpset (Canadian Corps) nytta samla. Den britiske 5. infanteridivisjonen deltok òg under angrepet. Canadiarane hadde lært av dei mislukka britiske og franske forsøka og vedteke å prøva ut nye taktikkar på troppenivå, blant anna utstrekt bruk av maskingevær som Lewis Gun, og dessutan å gje grundig orientering og detaljerte kart ikkje berre til befalet og offiserane men òg til meinige soldatar. Dei bygde opp ein kopi av Vimyhøgda bak eigne linjer og heldt på i mange månader med å drilla på angrepet.

Slaget 

2. april 1917 byrja dei canadiske styrkane verdas største artilleribeskytning til då. På ei veke skaut dei canadiske styrkane over ein million granatar mot dei tyske stillingane. Artilleriangrepet var så hardt at det kunne høyrast heilt til London. Under artilleridekning avanserte det 30 000 mann store canadiske korpset 9. april, og på under 2 timar hadde tre av dei fire canadiske divisjonane nådd måla sine. Dei siste måla vart nådd i løpet av kvelden. 12. april kontrollerte dei canadiske styrkane heile høgda.

Etter slaget 
Åtaket kosta dei canadiske styrkane 3598 drepne og 7104 såra. Dei tyske styrkane ved Vimyhøgda mista i same periode 6604 drepne og såra. Slaget fekk lite å seia på det strategiske nivået, men den psykiske effekten var stor. For dei alliertes var den sterkaste tyske befestninga på vestfronten overvunnen med forholdsvis små tap.

Slaget gav òg canadiarane eit rykte om å vera dei beste allierte soldatane.

Vimy er den staden i Frankrike og Belgia med høgast konsentrasjon av ueksploderte granatar.

Det britiske bombeflyet Vickers Vimy er oppkalla etter slaget.

Vimymonumentet 

På Vimyhøgda ligg no det canadiske Vimymonumentet, som er det største krigsmonumentet til Canada. Grunnen det står på er gjeven i gåve av den franske regjeringa til den canadiske.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Slaget om Vimyhøyden» frå ,  den 24. september 2018.  
 

Kanadisk militærhistorie
Konfliktar i 1917
Britiske slag
American Express

American Express, òg kjend som AmEx, er eit finansselskap med base i New York i USA. American Express er mest kjent for sina kredittkort og reisesjekkar. Det vart grunnlagd i 1850, og er ein av dei 30 komponentane som ligg til grunn for Dow Jones Industrial Average.

Alle land der AmEx tilbyr kort har eigne tilbod. I Noreg er det DNB som står for utsteding av korta. Dei tilbyr eit vanleg AmEx-kort og ein utvida Gold-versjon. I motsetnad til andre kredittkort har AmEx inga øvre kredittgrense.

Sjå òg 

 Bankkort
 VISA
 MasterCard

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «American Express» frå ,  den 24. september 2018.

Referansar

Bakgrunnsstoff

 
 – Den norske heimesida til AmEx

Finansføretak
Canadair North Star

Canadair North Star, òg kjend som Argonaut var eit candisk passasjar- og fraktfly. Det var utvikla på 1940-talet frå  Douglas DC-4.

DC-4 versus North Star 
Den vesentlege endringa som vart gjort var at stjernemotorane vart bytte ut med Rolls-Royce Merlin rekkjemotorar for å kunna oppnå høgare fart. Flyet fekk då òg høgare marsjfart, på 523 km/t. samanlikna med 365 km/t hjå Douglas DC-4.  Prototypen flaug fyrste gong den  15. juli 1946. North Star vart vald av fleire selskap, såvel som det canadiske flyvåpenet RCAF.  Flyet var i teneste gjennom heile 50-talet til langt ut i 60-åra. Enkelte var enno i drift som reine fraktfly opp til 1980-åra.

Flytypen i bruk 
Flyet vart fyrst og fremst brukt i Canada og England, av dei to canadiske selskapa Trans-Canada Air Lines, Canadian Pacific Air Lines og dessutan det canadiske flyvåpenet. På eksportmarket vart flyet kjøpt av det britiske BOAC og East African Airways.

Flyet  vart bygd i fleire variantar i tilsaman 71 eksemplar, med og utan trykk-kabin. Det britiske selskapet overtok 20  som hadde trykk-kabin. Som BOAC-fly gjekk dei under namnet «Argonaut».

Det tidlegare danske charterselskapet Flying Enterprise overtok fem Argonauts frå BOAC]og brukte desse til chartertrafikk til middelhavsdestinasjoner i fem år til selskapet gjekk konkurs i 1965.

Spesifikasjonar 
(DC-4-M2 North Star)

Dimensjonar 

 Besetning: 7
 Kapasitet 44 passasjerar eller 5 216 kg. last
 Lengd: 28,89 m
 Vengespenn 35,8 m)
 Høgd 8,38 m
 Vengeflate 135,82 m²
 Vekt, tom:  19 731 kg
 Vekt lasta 33 112 kg
 Motorar: 4× Rolls-Royce Merlin 622 rekkjemotorar, 1 760 hk kvar

Ytingar 

 Toppfart:  568 km/h
 Marsjfat: 282 knot sitt (325 mph, 523 km/h)
 Rekkjevidd 6 212 km
 Marsjhøgde: 10 970 m

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Canadair North Star» frå ,  den 24. september 2018.

Bakgrunnsstoff

 Meir om flytypen
 Foto sitt av flytypen på Airliners net.
 22 ulukker med flyet. Frå Aviation Safety net´s database

Passasjerfly
Douglas DC-7

Douglas DC-7 er eit firemotors propelldrive passasjerfly produsert av Douglas Aircraft Company frå 1953 til 1958. Flyet var det siste store propellflyet frå Douglas og kom berre få år før jetflya Boeing 707 og Douglas DC-8. 338 fly vart produsert og rundt 40 var i aktiv teneste 2010.

Historia til flyet 
Pan American World Airways bestilte DC-7 i 1945, som ein sivil versjon av det militære transportflyet C-74 Globemaster. Flyselskapet kansellerte ordren like etter. American Airlines gjenoppliva prosjektet då dei sende ein førespurnad om eit fly med større rekkjevidd enn Douglas DC-6 til dei  transkontinentale rutane sine. På denne tida var Lockheed Constellation det einaste flyet som kunne fly utan stopp tvers over USA frå kyst til kyst i begge retningar. Douglas var motvillig til å byggja flytypen inntil styreformannen i American Airlines, Cyrus Rowlett Smith, la inn ein ordre på 25 fly, med ein totalpris på 40 millionar dollar, noko som òg dekte utviklingskostnadane til Douglas.

Prototypen flaug i mai 1953 og American Airlines fekk sin første DC-7 i november. Flyselskapet sette han inn i teneste kyst til kyst i USA, noko som tok 8 timar og gjorde at konkurrenten TWA vart tvinga til å tilby same teneste med Super Constellation. DC-7 var likevel prega av ustabile motorar og fleire transkontinentale flygingar vart omdirigerte på grunn av motorfeil i lufta.

Dei tidlege DC-7-flya vart berre selde til amerikanske flyselskap. Europeiske selskap kunne ikkje ta fordel av den auka rekkjevidda i dei tidlege DC-7-modellane. Difor utvikla Douglas ein variant med utvida rekkjevidd; DC-7C «Seven Seas» i 1956. Pan Am brukte DC-7C på dei første direkte flygingane sine New York-London, og tvinga dermed BOAC til å gå til innkjøp av flyet i staden for å venta på levering av Bristol Britannia. Flytypen vart òg brukt av SAS til dei første flygingane over Nordpolen til destinasjonar i Nord-Amerika og Asia.

Likevel vart salet av flytypen dårleg på grunn av at Boeing 707 og Douglas DC-8 vart lansert nokre få år seinare. I 1959 starta Douglas med å konvertera DC-7A og DC-7C til DC-7F fraktefly, som utvida levetida til flytypen betrakteleg.

Tidlegare operatørar av DC-7 

I dag er fleire DC-7 basert i det vestlege USA, og brukt som brannslukkningsfly. Nokre få andre er brukt som fraktfly. På grunn av dets motorproblem hadde ikkje DC-7 den same lange levetida som DC-6, som enno er i omfattande bruk i ulike selskap. Det amerikanske luftforsvaret såg heller ikkje noko potensial i flyet, men det vart likevel kjøpt inn som transportfly av nokre få utanlandske luftforsvar.

Norskregistrerte DC-7 
SAS hadde i åra 1956 til 1967 tilsaman 16 stk DC-7 (14 stk DC-7 og to stk DC-7C fraktfly)

Av desse var fem registrert i Norges luftfartøyregister.

 LN-MOB	Torstein Viking
 LN-MOD	Guttorm Viking
 LN-MOE	Reidar Viking
 LN-MOG	Leif Viking
 LN-MOF	Roald Viking

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Douglas DC-7» frå ,  den 24. september 2018.

Bakgrunnsstoff 

 Boeing McDonnell Douglas page on DC-7
 Airliners.net on the DC-7
 Smithsonian National Air and Space Museum page on the DC-7 – viser panorama utsyn frå cockpit og fremste cabin
Passasjerfly
Peru-Chile-gropa

Peru-Chile-gropa eller Atacamagropa er ei djuphavsgrop ved Sør-Amerika. Ho ligg i det søraustlege Stillehavet utanfor kysten av Chile og Peru. Renna er 5 900 kilometer lang , 64 kilometer brei og maksimalt 8 065 meter djup. Ho er danna i subduksjonssona der Nazcaplata møter Den søramerikanske kontinentalplata.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Atacamagropa» frå ,  den 1. oktober 2021.  
 

Djuphavsgroper