alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
John Manners av Granby

General John Manners, marki av Granby (), var ein britisk soldat og general og eldste sonen til hertugen av Rutland. Sidan han ikkje levde lenger enn faren var han kjend under tillegstittelen til faren, markien av Granby. 

Han vart tidleg medlem av det britiske parlamentet, første gong i 1741. Fire år seinare vart han oberst i Rutland og deltok i jakobittaropprøret i 1745. Han vart forfremma generalmajor i 1755 og så oberst i den kongelege hestegarden. Same året som det skjedde braut sjuårskrigen ut og han vart send til Tyskland. Han vart forfremma til generalløytnant i februar 1759. Slaget ved Minden var det første store slaget til Granby. Kavaleriet hans vart her stoppa i ein kritisk augneblink av Lord George Sackville, som vart send heim i skam, medan Granby overtok kommandoen over den britiske kontingenten i armeen til Karl Vilhelm Ferdinand av Braunschweig, og hadde 32 000 mann under seg i starten av 1760. 

31. juli 1760 storma Granby Warburg fremst i det britiske kavaleriet. Dei fanga 1500 mann og ti kanonar. Granby hadde tidleg mista håret og gjekk derfor alltid med parykk. Under åtaket reid han så raskt at han mista hatten og parykken, noko som er opphavet til det engelske uttrykket «going at it bald-headed» («gå skalla til verks»). Eit år seinare, 15. juli 1761, forsvarte britane høgdene i Villinghausen som Ferdinand sjølv skildra som «ubeskriveleg modig». Dagen etter leia han soldatane sine i eit motåtak og dreiv franskmennene frå slagmarka. Motstandaren hans duc de Broglie, vart så imponert at han bestilte eit portrett av Granby av Joshua Reynolds. Fleire felttog følgde til store ære for Granby og mennene hans. 

Han var ikkje noko dyktig politikar, men folk brydde seg lite om det og meir om sigrane hans og omsorga han hadde vist soldatane sine. Under Chatham-regjeringa vart Granby øvstkommanderande. 

Granby døydde i Scarborough i Yorkshire i 1770.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «John Manners, Marquess of Granby» frå ,  den 3. januar 2010. 
 oppgav desse kjeldene:

Descendants of Sir Robert Manners 

Britiske generalar
Britiske parlamentsmedlemmer
Folk frå jakobittaropprøret i 1745
Britar i sjuårskrigen
Jeffrey Amherst

Jeffrey Amherst, baron Amherst () var ein britisk feltmarskalk som gjekk i militær teneste i 1731, deltok i den austerrikske arvefølgjekrigen i slaga slaget ved Dettingen, slaget ved Fontenoy og slaget ved Rocoux og vart forfremma til oberstløytnant. I 1758 vart han generalmajor og sjef for ekspedisjonen, som gjekk mot Ny-Frankrike i Nord-Amerika. Amherst tok same året festninga Louisbourg og vart så øvstkommanderande for heile det britiske armeen i Nord-Amerika. Han tok sjølv Fort Ticonderoga i 1759, medan James Wolfe tok Quebec. I 1760 erobra han Montreal, som overgav seg for den samla britiske hæren. Amherst vart utnemnd til generalguvernør i Britisk Nord-Amerika. I åra etter kom Amherst i strid med dei franskvennlege indinanarstammene (pontiackrigen), men han undervurderte fienden og fekk utretta lite. 

Han vart tilbakekalla i 1763, og vart motteke i London, der tilbakeslaga i krigen mot indianarane ikkje var kjend, som ein helt som hadde erobra Canada. I 1772 vart han generalløytnant, fekk i 1776 peer-verde og vart i 1778 general. Lord Amherst vart i 1793 den ordinære øvstkommanderande for den britiske hæren, men som i dei siste åra i Canada, synte han dårleg leiarskap og vart tvungen til å trekke seg i 1795. Året etter vart han likevel feltmarskalk.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Jeffrey Amherst» frå , den 3. januar 2010. 

Britiske baronar
Britiske feltmarskalkar
Guvernørar i Britisk Nord-Amerika
Folk frå den franske og indianske krigen
Folk frå den amerikanske sjølvstendekrigen
Britar i den austerrikske arvefølgjekrigen
Britar i sjuårskrigen
Edward Braddock

General Edward Braddock () var ein britisk soldat og øvstkommanderande i Nord-Amerika i starten av den franske og indianske krigen (1754–1763). Han vart best hugsa for å ha leia den katastrofale ekspedisjonen mot Fransk Canada i 1755, der han mista livet. 

Braddock vart fødd i Perthshire i Skottland i 1695. Han gjekk inn i militæret i 1710. I 1747 var han oberstløytnant under prinsen av Orange i Nederland under omleiringa av Bergen op Zoom. I 1753 vart han oberst og året etter generalmajor.

Han vart kort tid etter utpeikt til å kommandere britane i den franske og indianske krigen mot franskmennene i Nord-Amerika. Han gjekk i land i Virginia den 19. februar 1755 med to britiske regiment. Etter å ha møtt fleire koloniguvernørar i kongressen i Alexandria den 14. april, avgjorde dei å ha fleire slag mot franskmennene. Braddock skulle leie ein ekspedisjon for å ta Fort Duquesne ved forgreininga i Ohioelva.

Etter månader med førebuingar sette ekspedisjonen av stad, der George Washington var frivillig offiser. 9. juli 1755 kryssa dei Monongahelaelva og trefte nesten med ein gong etter på ein styrke av indianarar og franskmenn. Braddock og soldatane hans vart totalt overraska og Braddock fall til slutt etter eit skot gjennom høgrearmen og inn i lunga. 

Braddock vart bore av slagmarka av Washington og ein anna offiser og døydde 13. juli 1755. Like før han døydde gav han Washington skulderskjerfet sitt som han hadde som ein del av uniforma. Visstnok skal Washington etter dette aldri ha gått nokon stad utan dette skjerfet. 

Braddock vart gravlagd like vest for Great Meadows.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Edward Braddock» frå ,  den 3. januar 2010. 
 oppgav desse kjeldene: 
 Fort Necessity nasjonale slagmark  
 explorepahistory.com
 Fred Anderson, Crucible of War: The Seven Years' War og the Fate of Empire in British North America: 1754-1766 (New York: Alfred A. Knopf, 2000).
 Paul Kopperman, Braddock at the Monongahela (Pittsburgh, PA: University of Pittsburgh Press, 1977).
 Lee McCardell, Ill-Starred General: Braddock of the Coldstream Guards (Pittsburgh, PA: University of Pittsburgh Press, 1958).
 Louis M. Waddell og Bruce D. Bomberger, The French and Indian War in Pennsylvania: Fortification and Struggle During the War for Empire (Harrisburg, PA: Pennsylvania Historical og Museum Commission, 1996).
 

Britiske generalar
Folk frå den franske og indianske krigen
Militære falne i kamp
Britar i den austerrikske arvefølgjekrigen
Bjørg Askelund

Bjørg Askelund () var ein norsk lektor og barnebokforfattar busett i Sandnes. 

Askelund var cand.philol. i historie frå Universitetet i Oslo 1964. Ho debuterte som forfattar i 1979 med Gabrielle tretten år, og fekk Kyrkje- og undervisningsdepartementets debutantpris for den. Askelund skreiv i alt 5 barne- og ungdomsbøker, to av dei med handling frå Zambia.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Bjørg Askelund» frå ,  den 3. januar 2010.  
 

Norske barnebokforfattarar
Folk frå Sandnes
Fylkeslandbruksstyre

Eit fylkeslandbruksstyre var eit statleg organ i kvart fylke. Fylkeslandbruksstyret hadde sju medlemmer valde av fylkestinget, tre av dei etter framlegg frå Norges Bondelag, Norsk Bonde- og Småbrukarlag, Norges Skogeierforbund og Fellesforbundet.  Fylkeslandbruksstyret handsama saker etter jordlova, skogbrukslova, odelslova og konsesjonslova, og det hadde rett til å legge inn motsegn («innsigelse») i saker etter plan- og bygningslova.

Gjennom endring i jordlova 19. juni 2009, vart oppgåvene til fylkeslandbrusstyret overførte til fylkesmennene frå 1. januar 2010.

Bakgrunnsstoff
Jordlova: Landbruksmyndigheit i kommune og fylke
Rundskriv 15.10.2009

Norske statsetatar
Nedleggingar i 2009
norsk landbruk
Aud Blankholm

Aud Blankholm () er ein norsk sjukepleiar og organisasjonskvinne. 

Blankholm er fødd i Ørsta. Ho tok examen artium ved Volda gymnas i 1967 og vart utdanna til offentleg godkjend sjukepleiar ved Diakonissehusets sykepleierskole i 1971. Ho tok seinare mellomfag i pedagogisk utdanning ved Norges Sykepleierhøyskole, grunnfag i statsvitskap og er kandidat i helseadministrasjon ved Universitetet i Oslo. Allereie som 26-åring vart ho konsulent i Norsk Sykepleierforbund (NSF).

Aud Blankholm arbeidde først som sjukepleiar ved Diakonissehusets sykehus Lovisenberg og underviste ved sjukepleiarskulen, der ho også har hatt fleire styreverv. I 1981 vart ho personleg sekretær for sosialminister Leif Arne Heløe i regjeringa Willoch, ei stilling ho hadde fram til 1983. Frå 1983 til 1987 var ho leiar av Norsk Sykepleierforbund.

Blankholm var administrerande direktør ved Aker sjukehus frå 1988 fram til 1990, då ho vart personaldirektør i Administrasjonsdepartementet. Seinare same år vart ho personaldirektør i staten. Ho vart generalsekretær i Norsk Sykepleierforbund i 1995, ei stilling som vart avbroten ei tid då ho var leiar av Akademikernes Fellesorganisasjon (AK) frå 1999 til 2001. I denne perioden var AK i ferd med å løyse seg opp, sidan legar, sivilingeniørar og fleire andre yrke hadde danna Akademikerne i 1997. Etter dette heldt ho fram som generalsekretær i NSF fram til 2008.

I 2004 vart Aud Blankholm utnemnd til æresmedlem i Norsk Sykepleierforbund. I grunngjevinga vert nemnt spesielt innsatsen hennar for å løfte løna til sjukepleiarane, arbeidet for å sikre sjukepleie som sjølvstendig fag under eiga leiing, kampen mot avkorta sjukepleiarutdanning og gjennomføringa av desentralisering i NSF i 1980-åra.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Aud Blankholm» frå ,  den 27. april 2012. 
 oppgav desse kjeldene: 
«Blankholm, Aud» av Jorunn Mathisen i Norsk biografisk leksikon; bind 1, Abel–Bruusgaard (Oslo: Kunnskapsforlaget, 1999) (www)
Knut Olav Åmås [red.]: «Blankholm, Aud» i Hvem er hvem? (Aschehoug, 2008)
«Politisk rådgiver 1946–» hjå Arbeids- og inkluderingsdepartementet

Bakgrunnsstoff 
 Aud Blankholm i Maktbasen.

Norske fagforeiningsleiarar
Norske sjukepleiarar
Folk frå Ørsta
Opphavleg omsett med Apertium
Anna Bache-Wiig

Anna Bache-Wiig () er ein norsk forfattar og skodespelar.

Anna Bache-Wiig er dotter av Harald Bache-Wiig, professor i nordisk litteraturvitskap ved Universitetet i Oslo, og Sylvi Penne, førsteamanuensis i norsk ved Høgskulen i Oslo. Anna Bache-Wiig voks opp i Bærum, og var i fleire år medlem av Bærum Barneteater.

Skodespelar 

Bache-Wiig debuterte som skodespelar i NRK-ungdomsserien Borgen skole i 1988. Sidan den gongen har ho gått på Romerike Folkehøgskole og Statens Teaterhøgskole i 1998. Etter fullført utdanning arbeidde ho ein periode ved Rogaland Teater, før ho byrja ved Den Nationale Scene i 2003. Der har ho markert seg i mange stykke, mellom anna med tittelrolle i Antigone av Alexander Öberg og Mats Kjelbye (2002) og Ronja Røverdatter av Astrid Lindgren (2003), og som medverkande i Kameliadamen av Alexandre Dumas, En midtsommernattsdrøm av William Shakespeare (begge i 2004), Idioten av Fjodor Dostojevskij (2005) og Falne engler av Gunnar Staalesen (2006). Ho har òg gjesta Trøndelag Teater, der ho mellom anna spelte tittelrolla som Hedda Gabler i 2006 og fekk ein Hedda-nominasjon for tolkinga.

Utanfor teateret har ho mellom anna medverka i NRK-dramaserien Lekestue frå 2002, og i filmane Buddy (2003), Naboer (2005), Sønner (2006), Blodsbånd (2007) og Varg Veum – Falne engler (2008).

Forfattar 

I 2003 debuterte Bache-Wiig som forfattar med romanen Det aller fineste, der ho gjev eit innblikk i det å vere tenåring på slutten av 1980-talet. Romanen fekk gode meldingar og vart òg teken godt imot av publikum. I 2005 gav ho ut den andre romanen sin, Sommernattsdrømmen, og i 2009 kom ho ut med romanen Lasses hus. I 2010 gav ho ut si fyrste biletbok, Don Fritjof, som ho vann Riksmålsforbundets barne- og ungdomsbokpris for.

Kjelder 
«Anna Bache-Wiig» på Wikipedia på bokmål innhenta måndag 4. januar 2010.
Knut Olav Åmås [red.]: «Bache-Wiig, Anna» i Hvem er hvem? (Aschehoug, 2008).

Bakgrunnsstoff 
.
Anna Bache-Wiig i NRK Forfatter.
Anna Bache-Wiig i Dagbladet Forfatter.

Norske romanforfattarar
Norske skodespelarar
Folk frå Bærum
Forfattarar frå Akershus
Opphavleg omsett med Apertium
Hallvard Bakke

Hallvard Bakke () er ein norsk økonom, journalist, tidlegare politikar for Arbeidarpartiet og sidan 2006 styreleiar i NRK.

Som student gjennomførte han russiskkurset i Forsvaret og utdanna seg til siviløkonom ved Noregs Handelshøgskole (1968).

Bakke arbeider ved Norsk institutt for strategiske studier (Noriss), ei vidareføring av Europa-programmet, som seniorrådgjevar. Han vart vald inn på Stortinget frå Hordaland i fem samanhengande periodar frå 1977 til 1997 etter å ha vore vararepresentant dei to føregåande periodane, 1969–1973 og 1973–1977. Hallvard Bakke var handels- og skipsfartsminister i regjeringa Nordli i 1976–1979, og kultur- og vitskapsminister i regjeringa Brundtland II i perioden 1986–1989. I EU-debatten markerte han seg tydeleg på nei-sida, og var leiar for SME (Sosialdemokratar mot EU).

Han var økonomisjef ved Den Nationale Scene frå 1969 til 1976, og før det var han i eitt år informasjonssjef same stad. Bakke er styreleiar i dansekompaniet Carte Blanche, og er eller har vore spaltist i avisene Dagsavisen, Klassekampen og BA. Han har også arbeidd eitt år som journalist i sistnemnde. I tillegg har han leidd Dagspresseutvalet og Massemedieutvalet, og skrive fleire bøker.

Hallvard Bakke var tidlegare gift med Gunvor Hals, programleiar i NRK.

Regjering 
15. januar 1976–8. oktober 1979: statsråd i Handels- og skipsfartsdepartementet
9. mai 1986–16. oktober 1989: statsråd i Kultur- og vitskapsdepartementet

Presidentskapet på Stortinget 
 8. oktober 1981–30. september 1985: andre varapresident i Odelstinget 
 5. november 1984–15. desember 1984: mellombels president i Odelstinget
 9. oktober 1985–9. mai 1986: andre varapresident i Odelstinget

Stortingskomitéar 
1977–1981: medlem i Kyrkje- og undervisningskomitéen
1977–1981: varamedlem i Valkomitéen
1981–1985: nestformann i Fullmaktskomitéen
1981–1985: varamedlem i Valkomitéen
1981–1985: medlem i Finanskomitéen
1981–1985: varamedlem i Kontrollkomitéen
1981–1985: medlem i Den førebuande fullmaktskomitéen
1985–1989: medlem i Fullmaktskomitéen
1985–1989: varamedlem i Valkomitéen
1985–1989: varamedlem i Den utvida utanriks- og konstitusjonskomitéen
1985–1989: medlem i Finanskomitéen
1985–1989: medlem i Kontrollkomitéen
1989–1993: medlem i Kommunal- og miljøvernkomitéen
1989–1993: varamedlem i Valkomitéen
1989–1993: medlem i Kyrkje- og undervisingskomitéen
1993–1997: medlem i i Valkomitéen
1993–1997: medlem i Den utvida utanrikskomitéen
1993–1997: medlem i Utanrikskomitéen

Bakgrunnsstoff 
Biografi på Stortinget.no

Kjelder 
 «Hallvard Bakke» på Wikipedia på bokmål og riksmål, innhenta 4. januar 2010.
 Knut Olav Åmås [red.]: «Bakke, Hallvard» i Hvem er hvem? (Aschehoug, 2008).

Norske kulturministrar
Norske handelsministrar
Statsrådar i Regjeringa Nordli
Statsrådar i Regjeringa Brundtland II
Ap-statsrådar
Stortingsrepresentantar 1977-1981
Stortingsrepresentantar 1981-1985
Stortingsrepresentantar 1985-1989
Stortingsrepresentantar 1989-1993
Stortingsrepresentantar 1993-1997
Stortingsrepresentantar frå Ap
Stortingsrepresentantar for Hordaland
Norske siviløkonomar
Folk frå Flesberg
Opphavleg omsett med Apertium
Petronella Barker

Petronella Barker () er ein norsk skodespelar. Ho har hatt ei rekkje hovudroller ved ulike teater i Oslo og har spelt i filmar og på fjernsyn.

Personleg bakgrunn
Barker er fødd i Colchester i England og voks opp på Kråkerøy i Fredrikstad. Ho tok dramautdanning ved Statens Teaterhøgskole i Oslo frå 1985 til 1988.

Barker har eitt barn, Billie. I 2006 vart ho sambuar med den tidlegare Bellona-tilsette Viktor Jakobsen.

Karriere

Petronella Barker filmdebuterte i 1985 i den norsk-russiske filmen Dragens fange. Seinare har ho mellom spelt i Lasse Glomm sin framtidsfabel Sweetwater (1988), Havet stig (1990), actionthrilleren Farlig farvann (1995), Thranes metode (1998) og Hawaii, Oslo (2004). 

I 1988 scenedebuterte Barker på Teatret Vårt, der ho mellom anna medverka i Naku-prosjektet. I 1990 vart ho tilsett ved Oslo Nye Teater og i 1996 vart ho tilsett ved Nationalteatret. Ho har også spelt ved Det Norske Teatret, Göteborgs Stadsteater og  Svenska Riksteatern. Barker har hatt fleire Shakespeare- og Ibsen-rollar og har også spelt Dostojevskij, Tsjekhov, Eugene O'Neill, Hamsun og Tarjei Vesaas. Ho har også spelt barneteater.

Barker fjernsynsdebuterte på NRK Fjernsynsteatret i 1989 i Ola Bauer sin Sabeltigerens sønn med regi av Jørgen Kiønig. Seinare har ho vore med i Fire høytider (2000) og miniserien Kodenavn Hunter (2007).

Barker gav røyst til April Ryan i den norske versjonen av PC- og x-box-spelet Drømmefall - Den Lengste Reisa (Dreamfall - The Longest Journey), som vart utgjeve i 2006.

Verkliste

Filmar
 Dragens fange (1985)
 Sweetwater (1988)
 Havet stiger (1990)
 De blå ulvene (1993)
 Fatherland (1994)
 Farlig farvann (1995)
 Gåten Knut Hamsun (1996)
 Thranes metode (1998)
 Musikk for bryllup og begravelser (2002)
 Hawaii, Oslo (2004)
 Den brysomme mannen (2006)

Fjernsyn 
 Sabeltigerens sønn (Fjernsynsteatret) (1989)
 Radio 2 (1995) (gjesterolle)
 De 7 dødssyndene (i delen «Misunnelse», 2000)
 Fox Grønland (TV-serie, 2001, fleire gjesterollar)
 Kodenavn Hunter (mini-serie), NRK 2007)

Skodespel

Anna
 Røysta til April Ryan i Drømmefall - Den Lengste Reisa (Dreamfall - The Longest Journey) frå 2006

Bakgrunnsstoff 
 Petronella Barker på IMDb
 Liste over oppsetjingar med Petronella Barker på Nationalteatret

Kjelder 

 Opphavleg omsett frå Wikipedia på bokmål, innhenta måndag 4. januar 2010, klokka 09:56.
CV ved Hobbart & Hobbart 

Norske skodespelarar
Skodespelarar ved Nationaltheatret
Opphavleg omsett med Apertium
Folk frå Fredrikstad
Hans-Tore Bjerkaas

Hans-Tore Bjerkaas () er ein norsk journalist og tidlegare kringkastingsjef i NRK.

Han vart cand.mag. ved Universitetet i Tromsø i 1976. Bjerkaas starta karrieren sin i 1977 i NRK Troms, der han var programleiar i programmet Halvsju og programsekretær. Han vart seinare redaksjonssjef ved same kontor, og arbeidde der fram til 1986. Deretter vart han redaksjonssjef i NRK Hordaland fram til 1992. Frå 1992 var Bjerkaas i ein kort periode programdirektør i TV 2. I perioden 1993–1997 var han distriktssjef i NRK Troms, og frå 1997 til 2000 fjernsynsdirektør i NRK. Deretter vart han direktør for den nyoppretta avdelinga NRK Kringkasting, fram til 2004, då han vart distriktsredaktør for NRK Troms og Finnmark.

24. januar 2007 utpeikte styret i NRK Bjerkaas til ny kringkastingssjef etter John G. Bernander. Han byrja i stillinga 19. mars 2007.

Kringkastingssjefen har spelt 230 A-lagskampar for Tromsø IL, og han hadde verv i same klubb på 1980-talet. Han har den høgaste leiarutdanninga i Noregs Fotballforbund.

Kjelder 
«Hans-Tore Bjerkaas» på Wikipedia på bokmål, innhenta 4. januar 2010.
«Hans-Tore Bjerkaas» i Store norske leksikon, innhenta 5. januar 2010 (lisensiert under CC-BY-SA).
Knut Olav Åmås [red.]: «Bjerkaas, Hans-Tore» av Magne Lerø i Hvem er hvem? (Aschehoug, 2008).

Referansar

Bakgrunnsstoff 
 Hans-Tore Bjerkaas på profilsidene til NRK
 

Kringkastingssjefar
Norske journalistar
Programleiarar for NRK
Folk frå Tromsø
Opphavleg omsett med Apertium
Studentar ved UiT Noregs arktiske universitet
Altar

Altar eller alter (av latin altare, frå altus, 'høg') er ei nemning på ulike opphøgde stader brukte i religiøs samanheng. Altaret er som regel ein stad der ein legg offer og kan også brukast til å ha bilde av gudar eller opphøgde personar.

Antikke altar 
Ein kjenner til altar frå ein rekkje oldtidskulturar. Dei blei ofte brukte til brennoffer, gjerne til himmelgudar.

Asiatiske altar 
Ein finn altar vigde forfedrar, opphøgde personar eller gudar i fleire ulike asiatiske religionar. Altara kan høyra til heimar, der dei kan vera laga til på bord eller hyller, eller tempel, der ein typisk har ei opphøging framfor eit gudebilde der offer kan plasserast.

Kristne altar 
I kristne kyrkjer er altaret eit bord i koret der gudstenesta blir halden og fleire kyrkjelege handlingar utførte. I kyrkjer der det er fleire altar, blir det som står i koret kalla høgaltar medan dei andre blir kalla sidealtar. I ortodokse kyrkjer er altaret skjult frå kyrkjelyden av ikonostasen, som berre blir opna til visse tider under gudstenesta.

Bakgrunnsstoff

Kjelder 

Religionsutøving
Karin Maria Bruzelius

Karin Maria Bruzelius () er ein svensk-norsk jurist og tidlegare høgsterettsdommar i Noregs Høgsterett. Ho var høgsterettsdommar frå 6. oktober 1997 til 28. februar 2011. Ho var også medlem av Den faste skilsdomstolen i Haag fram til 2010.

Bruzelius er jur.kand. frå Universitetet i Lund i Sverige (1964) og har Master of Laws frå Columbia University i New York. Ho har tidlegare vore ekspedisjonssjef i Justisdepartementet (1979–1983), etter å ha arbeidd der sidan 1965, og i Samferdselsdepartementet (1987–1988). I tillegg har ho vore advokat i Sjøassurandørenes Centralforening (1983–1987) og departementsråd i Samferdselsdepartementet (1989–1997), og ho har undervist i jus ved Universitetet i Oslo. Ho er sambuar med Inge Lorange Backer, som er professor ved Universitetet i Oslo og tidlegare ekspedisjonssjef i Lovavdelinga i Justisdepartementet.

Karin Maria Bruzelius var leiar for Petroleumsprisrådet frå 1987 til 2004. Ho var leiar i Norsk Kvinnesaksforening frå 1978 til 1984 og igjen frå 2018.

Privatetterforskaren Tore Sandberg melde dei tre høgsterettsdommarane Bruzelius, Magnus Matningsdal og Eilert Stang Lund til Stortinget sin kontroll- og konstitusjonskomité i 2006. Sandberg melde dommarane for å få vurdert om dei tre hadde gjort seg skuldig i grov uforstand i tenesta då dei vurderte gjenopptakingskravet i sakene mot Fritz Moen. Stortingskomitéen bestemte samrøystes den 5. februar 2008 å opne sak for å vurdere om dei tre høgsterettsdommarane skulle stillast for riksrett i etterkant av justismordet. Den 8. mai same år avgjorde eit fleirtal i komiteen at det ikkje var grunnlag for å gå til riksrettssak.

Kjelder 
«Karin Maria Bruzelius» på Wikipedia på bokmål og riksmål, innhenta måndag 4. januar 2010.
Knut Olav Åmås [red.]: «Bruzelius, Karin M.» i Hvem er hvem? (Aschehoug, 2008).
Karin Maria Bruzelius hos domstol.no, vitja 14. juni 2010

Referansar 

Svenske juristar
Norske juristar
Norske høgsterettsdommarar
Norske kvinnesaksfolk
Lars Oftedal Broch

Lars Oftedal Broch () var ein norsk høgsterettsdommar. Han tok til i Høgsterett 26. august 1996 og var høgsterettsdommar til han pensjonerte seg i 2008.

Han blei cand.jur. frå Universitetet i Oslo i 1963 og byrja deretter som konsulent i Justisdepartementet, der han var frå 1965 til 1971. I 1971 blei han avdelingsleiar i Forbrukarrådet og året etter blei han ekspedisjonssjef i dåverande Forbrukar- og administrasjonsdepartementet, ei stilling han hadde til 1983. Frå 1983 til 1987 var han direktør i Consumers International. Deretter var han eitt år (1988–1989) assisterande børskommissær ved Oslo Børs. Frå 1. januar 1989 og fram til han vart høgsterettsdommar, var han sjef for Økokrim. 

Broch vert rekna som ein liberal jurist, og var elles med i Sosialistisk Studentlag i studietida. Der var han med på å gjennomføre det såkalla Påskekuppet i 1958 – eit kupp som var meint å vise støtte til tryggingspolitikken til Einar Gerhardsen, men som i staden vart oppfatta som eit forsøk på å omgå leiinga i Arbeidarpartiet. Dermed vart han og ei rekkje andre studentar ekskluderte, og han har sidan vore partilaus.

Lars Oftedal Broch var gift med Kjersti Graver.

Kjelder 

Knut Olav Åmås [red.]: «Broch, Lars Oftedal» av Gudleiv Forr i Hvem er hvem? (Aschehoug, 2008).
«Lars Oftedal Broch» frå Wikipedia på bokmål og riksmål, innhenta 4. januar 2010.

Bakgrunnsstoff 
Om slekta Broch

Norske høgsterettsdommarar
Folk frå Oslo
Setswana

Setswana er eit bantuspråk. Dei fleste menneska som snakkar setswana, er busett i Botswana, der det er eit offisielt språk. Setswana blir òg snakka i Namibia, Zimbabwe og Sør-Afrika. Sør-Afrika har setswana som eitt av sine elleve offisielle språk. Internasjonalt er det om lag 4 millionar menneske som snakkar setswana.

Referansar

Litteratur 

 Cole, Desmond (1955), An Introduction to Tswana Grammar
 Janson, Tore; Tsonope, Joseph (1991), Birth of a National Language: The History of Setswana, ISBN 0-435-91620-3
 University of Botswana (2001), The Sound System of Setswana, ISBN 99912-71-21-X

Kjelde 

 Omsett frå Wikipedia på bokmål, innhenta måndag 4. januar 2010, klokka 19:06.

Bantuspråk
Språk i Botswana
Språk i Sør-Afrika
Språk i Namibia
Språk i Zimbabwe
Opphavleg omsett med Apertium
Einskildspråk