alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Tettstader i Vestfold

Det er 45 tettstader i Vestfold fylke. Av dei kallar Holmestrand, Horten, Larvik, Sandefjord, Stavern, Svelvik, Tønsberg og Åsgårdstrand seg by.

Kort gjengjeve er SSB sin definisjon av tettstad ein stad med 200 eller fleire busette, der avstanden mellom husa ikkje er meir enn 50 meter. Sjå artikkelen tettstad for nærare informasjon om tettstadsomgrepet. 

84,2 % av dei som bur i Vestfold bur i tettstadene, medan landsgjennomsnittet er 78,9%.

Tettstadane i Vestfold etter folkesetnad

Tettstadene i Vestfold etter kommune

{| class="wikitable"
|-
|valign="top"|  

 Andebu
 Andebu 
 Høyjord
 Kodal – Ein liten del av tettstaden ligg i Sandefjord kommune.

 Hof
 Hof 
 Sundbyfoss

 Holmestrand
 Gullhaug
 Holmestrand 

 Horten
 Borre 
 Horten 
 Nykirke 
 Skoppum 
 Åsgårdstrand – Ein liten del av tettstaden ligg i Tønsberg kommune.

 Lardal
 Svarstad

 Larvik
 Helgeroa/Nevlunghamn 
 Kvelde 
 Larvik 
 Lauve/Viksjord 
 Sandefjord – Det meste av tettstaden ligg i Sandefjord kommune.
 Stavern
 Verningen 

 Nøtterøy
 Glomstein
 Tønsberg – Kring to tredelar av dei som bur i tettstaden bur Tønsberg kommune, resten bur i Nøtterøy kommune
 Årøysund  

 Re
 Gretteåsen
 Kirkevoll/Brekkeåsen 
 Linnestad 
 Revetal/Bergsåsen 
| width="50%" valign="top"|

 Sande
 Berger –  Det meste av tettstaden ligg i Svelvik kommune. 
 Bjerkøya
 Ekeberg 
 Klevjer 
 Sande 
 Selvik  

 Sandefjord
 Kodal – Det meste av tettstaden ligg i Andebu kommune.
 Sandefjord – Ein liten del av tettstaden ligg i Larvik kommune. 

 Stokke
 Fossnes 
 Melsomvik 
 Sem –  Det meste av tettstaden ligg i Tønsberg kommune.
 Stokke 
 Storevar 
 Vear –  Vel ein tredel av dei som bur i tettstaden bur i Tønsberg kommune.

 Svelvik
 Berger –  Ein liten del av tettstaden ligg i Sande kommune.
 Nesbygda –  Ein liten del av tettstaden ligg i Drammen kommune 
 Svelvik – Ein liten del av dei som bur i tettstaden bur i Hurum kommune.

 Tjøme
 Hvasser 
 Tjøme 

 Tønsberg
 Barkåker 
 Sem –  Det meste av tettstaden ligg i Stokke kommune.
 Tønsberg – Vel ein tredel av dei som bur i tettstaden bur i Nøtterøy kommune.
 Vear –  Ein liten del av tettstaden ligg i Stokke kommune.
 Åsgårdstrand –  Det meste av tettstaden ligg i Horten kommune. 

</td></tr></table>

Tidlegare tettstader
Desse stadene har tidlegare vore definerte som tettstad av SSB, men er det ikkje no.

 Rånerudåsen  i Re kommune
 Rakkås i Tønsberg kommune
 Eidsfoss i Hof kommune
 Revetal  i Re kommune
 Ås  i Tønsberg kommune
 Buerstad  i Nøtterøy kommune
 Kjøpmannskjær  i Nøtterøy kommune
 Viksjord  i Larvik kommune
 Lauve  i Larvik kommune
 Nevlunghamn  i Larvik kommune
 Helgeroa  i Larvik kommune
 Kjose  i Larvik kommune

 Østre Kodal/Skjeggerød i Andebu kommune fekk tettstadnamnet skifta til Kodal
 Varnes  i Stokke kommune fekk skifta tettstadnamn til Storevar
 Valberg  i Stokke kommune fekk skifta tettstadnamn til Fossnes

Referansar

Bakgrunnsstoff
 Kart: «Tettsteder og sentrumssoner 1. januar 2005 Vestfold»
Kari Bremnes

Kari Bremnes () er ein songar og låtskrivar. Ho er dotter til Ole H. Bremnes og syster til Lars og Ola Bremnes.

Ho er cand. mag. i språk, litteratur og teatervitskap frå Universitetet i Oslo, og arbeidde som journalist før ho vart musikar på heiltid.

I 1982 deltok ho i Melodi Grand Prix saman med Stiftelsen med songen «Romantikk», som enda på ein sjuandeplass.

Diskografi

Eigne album
 Mitt ville hjerte (1987)
 Blå krukke (1987)
 Spor (1991)
 Løsrivelse (1993)
 Gåte ved Gåte (1994)
 Erindring (1995)
 Månestein (1997)
 Svarta Bjørn (1998)
 Norwegian Mood (2000)
 11 ubesvarte anrop (2002)
 You'd Have To Be Here (2003)
 Over en by (2005)

Album i lag med andre artistar
 Tid å hausta inn (1983, ny utgjeving 2001) med Lars Klevstrand.
 Salmer på veien hjem (1991) med Ole Paus og Mari Boine Persen.
 Ord fra en fjord (1992) med Ola og Lars Bremnes.
 Folk i husan (1993) med Ola Bremnes og Arne Bendiksen Records.
 Cohen på norsk (1993) med ymse artistar.
 Løsrivelse (1998) med Ketil Bjørnstad.
 The Man From God Knows Where (1999) med mellom andre Tom Russell.
 Soløye (2000) med Ola og Lars Bremnes.
 Desemberbarn (2001) med Rikard Wolff.
 Voggesanger fra ondskapens akse (2003) med Eva Dahlgren og Anisette Koppel.

Utmerkingar 
 Spellemannprisen 1987 i klassen visesongfor albumet Mitt ville hjerte.
 Gammleng-prisen 1990 i klassen vise.
 Spellemannprisen 1991 i klassen visesong for Spor. 
 Årets verk 1995 for Gåte ved Gåte.
 Nordland fylkes kulturpris for 1997 saman med brørne Lars og Ola Bremnes
 Prøysenprisen  1998
 Spellemannprisen 2000 saman med brørne i klassa viser og viserock for albumet Soløye.
 Edvard-prisen 2010 i klassen Tekst til musikk for albumet Ly.
 Skjæraasenprisen 2018

Bakgrunnsstoff
 Nettstaden til Kari Bremnes

Norske songarar
Norske låtskrivarar
Vinnarar av Spellemannprisen
Folk frå Vågan
Melodi Grand Prix-deltakarar
Vinnarar av Prøysenprisen
Vogesane

Vogesane er ei fjellkjede i sentral-vestlege delar av Europa. Ho strekkjer seg langs vestsida av Rhindalen mot nord-nordaust, frå Basel i Sveits til Mainz i Tyskland. Geografisk ligg heile fjellkjeda i Frankrike der Pfälzer Wald ligg på andre sida av Col de Saverne. Geologisk vert derimot delar av Pfälzer Wald rekna som ein del av Vogesane, særleg den franske delen av Pfälzer Wald.

Frå 1871 til 1918 danna den sørlege delen av fjellkjeda, frå Ballon d'Alsace til Mont Donon, grensa mellom Frankrike og Tyskland. Det er mange likskapar mellom Vogesane og Schwarzwald på andre sida av Rhinen. Begge ligg på same breiddegrad, og har same geologiske formasjon. Begge er dekte av skogar i dei lågareliggande områda med opne beitemarker og runde toppar i høgare område. I tillegg dalar begge bratt ned mot Rhinen på kvar si side. Vogesane består stort sett av granitt i dei sørlege delane, med enkelte massar av porfyritt og ein slags raud sandstein, som på den vestlege fjellsida har det franske namnet grès Vosgien.

Geografi
Orografisk er kjeda delt i fire delar frå sør til nord: Grandes Vosges, som strekkjer seg frå Belfort til Bruchedalen; Sentral-Vogesane, mellom Bruche og Col de Saverne; Nedre-Vogesane, mellom Col de Saverne og kjelda til Lauter; og Hardt. Dei runde toppane i Grandes Vosges vert kalla ballons. 

Departementa Vosges og Haute-Saône er delt frå Alsace og Territoire de Belfort av Ballon d'Alsace eller St. Maurice. Nordover frå her er middelhøgda om lag 1 000 meter. Det høgaste punktet, Ballon de Guebwiller (Gebweiler), eller Soultz, stig opp aust for hovudkjeda til 1 424 m. Col de Saales, mellom Grandes Vosges og dei sentrale områda er nesten 650 m høg. I dei sentrale områda er Mont Donon (1 008 m) den høgaste toppen. 

Jernbanen frå Paris til Strasbourg og Marne-Rhine-kanalen kryssar Col de Saverne. Ingen jernbanelinjer kryssar Vogesane mellom Saverne og Belfort, men det går bilvegar over overgangane Bussang frå Remiremont til Thann, Schlucht frå Gérardmer til Munster, Bonhomine frå Saint-Dié-des-Vosges til Colmar og Ste Marie-aux-Mines. Dei nedre Vogesane er eit sandsteinsplatå med ei høgd på 300-600 meter. 

Det er ein markert vêrmessig skilnad mellom austlege og vestlege delar av kjeda, og dei vestlege områda får mykje meir regn og har lågare middeltemperatur enn den austlege sida. På austsida vert dyrka vindruer opp til 400-500 meter, men berre elva Ill og andre korte elvar renn her. På vestsida har elvane Mosel, Meurthe og Saar alle kjelda si i Lorraine. Morener, rullesteinar og polerte steinar vitnar om at Vogesane var dekt av isbrear. Innsjøar omringa av furu, bøk og lønn, og grønne enger og beitemarker for store flokkar av kyr er ein del av dette naturskjønne området, der ein har utsyn over Rhindalen, Schwarzwald og dei snødekte sveitsiske fjella.

Fjellkjeder i Frankrike
Geografi i Alsace
Geografi i Grand Est
Sølvklorid

Sølvklorid (AgCl) er ei uorganisk sambinding av sølvion og kloridion. Sambindinga opptrer som eit tungtløyseleg, kvitt salt.

Ved å blanda to fargelause løysningar, ei av sølvnitrat og ei av natriumklorid, vil ein sjå at blandinga vert matt grunna utfelling av sølvklorid.

Ag+(aq) + Cl-(aq) → AgCl(s)

Denne reaksjonen vert ofte nytta for å testa om det er klorid i ei løysning. Løyselegheitsproduktet, Ksp, til AgCl er 1.8 x 10-10. I tillegg til klorid, vil både jodid og bromidion reagera med sølvionet etter denne reaksjonen.

Stoffet vert nytta innan fotografering.

Bakgrunnsstoff 

Klorid
Sølvhalogenid
Komplekssambindingar
Fotografiske kjemikal
Lysfølsame kjemikal
Kristkongane på Moster

Kristkongane på Moster er eit historisk skodespel som vert sett opp på Moster i Hordaland kvart år. Det skildrar overgangen frå norrøn gudetru til kristendom i Noreg. Det vert ofte kalla berre Mostraspelet.

Det er skrive av Johannes Heggland og hadde urpremiere i 1984. Musikken er komponert av Kjell Habbestad. Spelet vert sett opp siste helga i mai eller første helga i juni, alt etter kvar pinsa er plassert.

Dei fyrste åra var Anne Gullestad instruktør, ho vart etterfølgd av Ragnhild Randal og dei siste åra har Svein Tindberg hatt regi så vel som rolla som Olav Haraldson.

Spelet vert framført i Moster Amfi, ei nedlagt kalkguve, som vart gjort om til amfiteater i samband med det fyrste Mostraspelet i 1984.

Historiske spel
Bømlo kommune
Olavsrosa
Fluidmekanikk

Fluidmekanikk eller væskemekanikk er eit fag som skildrar dei grunnleggande lovene og prinsippa som vert brukt for å skildre jamvekt og rørsle av væsker og gassar (fluid). 

 
Kontinuumsmekanikk
Michael Laudrup

Michael Laudrup () er ein tidlegare dansk fotballspelar, no fotballtrenar. Han er son til fotballspelaren Finn Laudrup og bror til fotballspelaren Brian Laudrup.

Klubbspel
Michael Laudrup debuterte for den danske klubben KB, gjekk i 1982 til byrivalen Brøndby IF. Året etter gjekk han til italiensk klubbfotball. Dei to fyrste sesongane spelte han i klubben Lazio. I 1985 vart han overført til Juventus, også Italia. Åra 1989-96 spelte han i dei spanske klubbane FC Barcelona og Real Madrid, høvesvis fem og to sesongar. I fem av dei sju sesongane i Spania var han med å vinne serimeisterskapen. Deretter spelte han ein sesong i Japan. Til sist, 1997/98-sesongen, spelte han på nederlandske Ajax Amsterdam. Det enda med både seriegull og cupmeisterskap.

Michael Laudrup vann det italienske mesterskapet ein gong (1986), det spanske meisterskapen fem gongar (1991–95) og det nederlandske meisterskapen ein gong (1998)

Han spelte på Barcelona, då denne klubben vann Europacupen i 1992.

Landslagsspel
Laudrup spelte 104 A-landskampar for Danmark. Han debuterte på 18-årsdagen i 1982 og spelte sin siste landskamp mot Brasil i kvartfinalen i VM i 1998. Totalt skåra han 37 landslagsmål.

Grunna ei konflikt med den dåverande landslagstrenaren Richard Møller-Nielsen var han ikkje med på å vinne Danmarks einaste store internasjonale trofé – EM 1992.

Fleire har vurdert han til å vere den aller beste fotballspelaren som har kome frå Skandinavia.

Trenar
I 2000 vart han av landslagstrenaren Morten Olsen hyra som assistenttrenar for det danske landslaget.

Frå våren 2002 og inntil mai 2006 var han sjefstrenar for Brøndby IF.

Klubbkarriere 
 1980-1982: Kjøbenhavns Boldklub, Danmark
 1982-1983: Brøndby IF, Danmark
 1983-1985: SS Lazio, Italia
 1985-1989: Juventus, Italia
 1989-1994: FC Barcelona, Spania
 1994-1996: Real Madrid, Spania
 1996-1997: Vissel Kobe, Japan
 1997-1998: Ajax Amsterdam, Nederland

Trenarkarriere 
 2000-2002: Assistenttrenar for det danske landslaget.
 2002-2006: Sjefstrenar i Brøndby IF (saman med John «Faxe» Jensen)

Bakgrunnsstoff

Danske fotballspelarar
Spelarar i Fotball-EM 1984
Spelarar i Fotball-VM 1986
Spelarar i Fotball-EM 1988
Spelarar i Fotball-EM 1996
Spelarar i Fotball-VM 1998
Brøndby-spelarar
Lazio-spelarar
Juventus-spelarar
Barcelona-spelarar
Real Madrid-spelarar
Ajax-spelarar
Årets fotballspelar i Danmark
Folk frå Frederiksberg
Kyrkjeskip

Kyrkjeskip viser til rommet kyrkjelyden sit i i ei kyrkje. Ei kyrkje, domkyrkje eller eit klosterbygg kan ha eitt eller fleire slike skip.

Utforminga av rommet kan vera spesifisert meir nøyaktig:

 Hovudskip: Det sentrale og største av fleire parallelle skip, eller det som går i lengderetninga i ei kyrkje med tverrskip.
 Langskip: Eit langstrekt kyrkjeskip; langskipet kan vere hovudskipet i kyrkja eller det kan vere det lengste skipet i ei krosskyrkje. 
 Midtskip: Det sentrale skipet, som ikkje nødvendigvis er større enn dei andre. Kan også visa til dei tre midtre i ei kyrkje med fem skip.
 Sideskip: Dei ytste skipa i ei fleirskipa kyrkje.
 Tverrskip: Eit skip som går på tvers av hovudskipet; også kalla transept eller sidearmar.

Kyrkjeskip kan også visa til ein skipsmodell som er hengt opp i ei kyrkje. I Nord-Europa, og særleg i Skandinavia, har slike skip vore særs vanlege, og finst framleis i mange kyrkjer.

Ordsoge 
I norsk har vi ordet kyrkjeskip som ei omsetjing av mellomalderlatin navis som tyder «skip»; den latinske bruken av ordet navis kan skyldast ei samanblanding mellom gresk ναός (jonisk νηός) som tyder «tempelrom» og tilsvarande språks ναύς (νηύς) som tyder «skip».

Kjelder 
 Falk og Torp (1906): Etymologisk ordbog over det norske og det danske sprog

Bakgrunnsstoff 

Bygningsdetaljar
Kyrkjearkitektur
Kor i arkitekturen

Kor, frå gresk khoros, 'ringdans med song', er avslutninga av kyrkjerommet, der altaret står. Opphavleg låg koret mot aust, og ein finn det framleis ofte vend denne retninga. Koret er ofte reservert geistlege og songarar.

Apsis, apside (eller abside) er nemninga på den halvsirkelforma avslutninga som mange av kora er utstyrt med.

Bygningsdetaljar
Kyrkjearkitektur
Mecklenburg-Frampommern

Mecklenburg-Frampommern (tysk Mecklenburg-Vorpommern) er eit tysk forbundsland. Hovudstaden er Schwerin, arealet er 23 180 km² og folketalet 1 696 500 (2006). Mecklenburg-Frampommern ligg ved kysten av Austersjøen og har grense til Polen. Det var del av DDR fram til 1990. Det er det mist folketette forbundslandet i Tyskland.

Tyske delstatar
Preben Elkjær

Preben Elkjær Larsen () er ein dansk tidlegare  fotballspelar (angripar). Mellom 1977 og -88 skåra han heile 38 mål på 69 landskampar for Danmark. Han var sentral då Hellas Verona vart italiensk seriemeister i 1985.

Klubbspel 
Elkjær debuterte med Frederiksberg Boldklub, gjekk deretter til Vanløse Idrætsforening. Knapt 19 år gamal signerte han med den tyske toppklubben FC Köln. Etter eit lite vellukka opphald i Vest-Tyskland vart han i 1978 overført til Lokeren i Belgia. Etter innsatsen under EM i fotball 1984 vart han overført til den italienske Serie A-klubben Verona. I Verona var Elkjær ein nøkkelfigur bak klubbens overraskande italienske meisterskap i 1985. Frå 1988 til han la opp i 1990 spelte han for Vejle Boldklub]. Der avslutta han karrieren med raudt kort i sin siste kamp.

 1973 - 1975: Frederiksberg Boldklub
 1975 - 1976: Vanløse Idrætsforening - 15 kampar, 7 mål
 1976 - 1978: FC Köln - 9 kampar, 1 mål
 1978 - 1984: Lokeren - 190 kampar, 98 mål
 1984 - 1988: Hellas Verona - 130 kampar, 48 mål
 1988 - 1990: Vejle Boldklub - 45 kampar, 12 mål

Landslagsspel 
Preben Elkjær debuterte på Danmark sitt fotballandslag den 27. juni 1977. Han viste då kor målfarleg han kunne vere, skåra begge dei danske måla i 2-1 sigeren over Finland i Helsingfors. I 1978 skåra han i sin andre landskamp sigersmålet då det vart 2-1 over Noreg på bortebane, kort etter å ha vorte bytta inn. Sidan var han fast på landslaget.

Elkjær var ein av dei viktigaste spelarane då det danske landslaget for fyrste gong kvalifiserte seg til eit internasjonalt meisterskap. I 1983 stod han for den fyrste nettkjenninga i bortekampen mot Hellas, der ein 2-0-siger sikra Danmark deltaking ved EM 1984 i Frankrike.

Meisterskapen vart Elkjærs internasjonale gjennombrot. Han skåra mot Jugoslavia og vart matchvinnar i 3-2-kampen mot Belgia. I semifinalen mot Spania sende han, i straffesparktevlinga, Danmarks femte og siste straffe over mål. Spanias siste straffe-eksekutør bomma ikkje og sende Danmark ut av turneringa.

Preben Elkjær var ein av dei beste midtspissane i verda midt på 1980-talet. Han imponerte på landslaget med klassespel gjennom kvalifiseringa til VM i Mexico i 1986. Især 4-2-sigeren over Sovjetunionen den 5. juni 1985, der Elkjær og Michael Laudrup begge stod for to danske mål, står som eit av høgdepunkta i landslagskarriera. I VM vart Elkjær ein av dei store profilane. Han skåra fire mål, tre av dei i 6-1-sigeren over Uruguay.

Elkjær deltok også på det danske landslaget under EM i 1988, der han korkje skåra eller imponerte spelemessig. Den danske innsatsen i meisterskapen varsla eit generasjonsskifte i laget. 0-2-nederlaget mot Vest-Tyskland i EM vart Elkjærs siste landskamp.

Han spelte 69 A-landskampar for Danmark og skåra 38 mål.

Etterrakst
Etter han la opp som fotballspelar var Elkjær kortvarig trenar hos Silkeborg IF. Seinare kjøpte han seg inn i B 93.

I seinare år har  Elkjær kommentert fotball på fjernsyn.

Danske fotballspelarar
Spelarar i Fotball-EM 1984
Spelarar i Fotball-VM 1986
Spelarar i Fotball-EM 1988
Köln-spelarar
Lokeren-spelarar
Verona-spelarar
Vejle-spelarar
Folk frå København
Sverresborg i Trondheim

Sverresborg er namnet på ein bydel, ein ungdomsskule og ei borg i Trondheim.

Bydelar i Trondheim
Aiguille de Bionnassay

Aiguille de Bionnassay er eit fjell i Mont Blanc-massivet i Alpane på grensa mellom det franske departementet Savoie og den italienske autonome regionen Aostadalen. Fjellet har ei høgd på 4 052 meter over havet, og ligg vest for Mont Blanc. Fjellet er omgjeve av isbrear. På nordsida ligg isbreen Glacier de Bionassay, og på sørsida den enorme Miagebreen, som strekkjer seg ned i Val Veny. 

Aiguille de Bionnassay vart først klatra 27. juli 1865 av Florence Grove, Reginald Somerled Macdonald, Jean-Pierre Cachat, Michel-Clément Payot og Edward N. Buxton.

Kjeldert

Denne artikkelen bygger på «Aiguille de Bionnassay» frå ,  den 17. april 2007.  
 

Fjell i Alpane
Fjell i Frankrike
Fjell i Italia
Aiguille du Midi

Aiguille du Midi er eit fjell i Mont Blanc-massivet i Dei franske Alpane med ei høgd på 3 842 meter over havet. 

Det går ei kabelvogn til toppen av fjellet, Téléphérique de l'Aiguille du Midi, som vart bygd i 1955, og som i tjue år var den kabelvogna som nådde høgast i verda. Ein praktfull tur frå Chamonix til toppen av Aiguille du Midi, ei stiging på 2 800 meter, tar om lag 20 minutt. 

Toppen har i dag ein utkikksplattform, ein cafe og ein gåvebutikk. Den populære skiløypa Vallée Blanche byrjar her, og den nærliggande hytta Cosmiques, er startpunktet for turar til toppen av Mont Blanc. Frå Aiguille går det ei anna kabelvogn over isbreen Glacier de Geant til Point Helbronner (3 452 m) på den italienske sida av Mont Blanc-massivet. Frå Point Helbronner går det ei kabelvogn til Entrevés, ein landsby nær Courmayeur i Aostadalen (Italia).

Bakgrunnsstoff 
 Nettside om telepherique Aiguille du Midi

Fjell i Alpane
Fjell i Frankrike
Aiguille Verte

Aiguille Verte er eit fjell i Mont Blanc-massivet i Dei franske Alpane med ei høgd på 4 122 meter over havet. Det vart først klatra 29. juni 1865 av Edward Whymper, Christian Almer og Franz Biner. Den andre stiginga var av Charles Hudson, som ein del av ein ekspedisjon som kom via Moine-ryggen.

Bakgrunnsstoff 
 Aiguille Verte på SummitPost.org

Fjell i Alpane
Fjell i Frankrike
Aiguille du Dru

Aiguille du Dru (òg kalla Dru eller Drus) er eit fjell i Mont Blanc-massivet i Dei franske Alpane. Fjellet har to toppar: 
 Grand Aiguille du Dru (eller Grand Dru) 3 754 m og
 Petit Aiguille du Dru (eller Petit Dru) 3 733 m.

Dei to toppane ligg på vestryggen av Aiguille Verte (4 122 m) og er forbunde til kvarandre av Brèche du Dru (3 697 m).

Den første stiginga av Grand Dru var av dei britiske fjellklatrarane Clinton Thomas Dent og J.W. Hartley, i lag med dei sveitsiske fjellførarane Alexander Burgener og Kaspar Maurer, som klatra opp søraustsida 12. september 1878. 

Petit Dru vart klatra det påfølgjande året, den 29. august 1879 av J.E. Charlet-Straton, P. Payot og F. Follignet via sørsida og sørvestryggen. Den første stiginga av begge toppane vart gjort av E. Fontaine og J. Ravanel 23. august 1901. Nordsida, ei av dei seks store nordsidene i Alpane, vart først klatra av Pierre Allain og R. Leininger 1. august 1935.

Den italienske fjellklivaren Walter Bonatti klatra ei vanskeleg rute aleine på det sørvestlege bergfestet til Petit Dru (Bonatti Pillar) i august 1955. Denne ruta eksisterer ikkje lenger på grunn av store steinras i 1997, 2003 og 2005, og merka etter raset er synlege frå Chamonixdalen.

Bakgrunnsstoff 
 Aiguille du Dru på SummitPost

Fjell i Alpane
Fjell i Frankrike
Dei store nordveggane i Alpane

Dei seks store nordsidene i Alpane er kjend for sine bratte og høge fjellsider med vanskelege klatreruter. Dei seks nordsidene er: 
Cima Grande di Lavaredo
Eiger
Grandes Jorasses
Matterhorn
Petit Dru
Piz Badile

I 1930-åra kjempa dei beste fjellklatrarane om å vere dei første til å klatre alle desse seks fjellsidene. Gaston Rébuffat, ein fjellguide frå Chamonix og kjend fransk fjellklatrar vart den første til å klatre opp alle seks sidene. Boka hans Etoiles et Tempêtes (Stjernelys og storm) fortel om desse klatreturane. 

Tre av desse nordsidene — Eiger, Matterhorn og Grandes Jorasses — er mykje vanskelegare å klatre enn dei andre tre. Dermed vart dei kalla «Triologien». Den første som klatra desse tre i løpet av same året av austerrikaren Leo Schlömmer, frå sommaren 1961 til sommaren 1962. Ivano Ghirardini var den første som klatra Triologien om vinteren, aleine i 1977-1978.

Galleri

Kjelder
Anker, Daniel (ed.) (2000) Eiger: The Vertical Arena. Seattle: The Mountaineers.
Bonatti, Walter (2001). The Mountains of My Life. New York: Modern Library. ISBN 0-375-75640-X. 
Hargreaves, Alison (1995). A Hard Day's Summer: Six Classic North Faces Solo. London: Hodder & Stoughton. ISBN 0-340-60602-9   
Rébuffat, Gaston (1999). Starlight and Storm: The Conquest of the Great North Faces of the Alps. New York: Modern Library. ISBN 0-375-75506-3

Fjellklatring
Alpane
Finans

Finans er eit fagområde innanfor økonomi som tek for seg måten verksemder, institusjonar og privatpersonar får tak i, forvaltar og bruker pengar over tid. Ei viktig side ved faget er risikoen desse handlingane fører med seg. Fagområdet kan delast inn i tre felt:

 Studiet av pengar og andre likvidar.
 Forvalting og investering av desse.
 Vurdering og handtering av risikoen rundt finansielle aktivitetar. (Risk Management)

Økonomi
Aiguille du Plat de la Selle

Aiguille du Plat de la Selle er eit fjell i Dauphiné-Alpane søraust i Frankrike med ei høgd på 3 596 meter over havet. Fjellet høyrer til Soreiller-gruppa, og ein kan nå fjellet frå Saint-Christophe-en-Oisans.

Bakgrunnsstoff 
 Aiguille du Plat de la Selle på summitpost.org

Fjell i Frankrike
Fjell i Alpane
Delstatar i Tyskland

Tyskland består av 16 delstatar, på tysk offisielt kalla Länder (land), i vanleg språkbruk oftast Bundesländer (forbundsland). Delstatane er statar i statsrettsleg tyding som inngår i eit statsforbund. 

Berlin og Hamburg er bystatar (Stadtstaaten). Staten Bremen består av byene Bremen og Bremerhaven. Dei øvrige statane kalles «flatestatar» (Flächenstaaten) og er delt i distrikt og kommunar - sjå Tysklands lokalforvaltning.

Delstatane har egne regjeringar, parlamenter, forfatningar og domstolar. Dei har omfattande sjølvstyre og kan på område som miljø, kultur og utdanning i vidt omfang gjennomføre deira egen lovgiving. Val til delstatsparlamenta finn som hovudregel stad kvart fjerde år, i Bayern berre kvart femte. Den utøvande makta ligg hos delstatsregjeringane på dei fleste områda.

Delstatane er representert i Forbundsrådet (Bundesrat), som har sete i Preußisches Herrenhaus i Berlin. Det er delstatregjeringa som peikar ut delegatane til Forbundsrådet.

Oversikt over føderasjon og delstatar

Landa sine flagg

Links 

Tyskland