alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Dei eoliske øyane

Dei eoliske øyane (italiensk Isole Eolie) er ei vulkansk øygruppe i Tyrrenhavet, nord for Sicilia i Italia. Dei er ein populær turistdestinasjon om sommaren og trekkjer til seg opp mot 200 000 turistar årleg.

Den største øya er Lipari og turistindustrien kallar ofte heile øygruppa for Lipariøyane fordi det verkelege namnet er vanskeleg å uttale på enkelte språk. Andre øyar er Vulcano, Salina, Stromboli, Filicudi, Alicudi, Panarea og Basiluzzo. Byen Lipari har om lag 11 000 innbyggjarar. Vulcano er kjend for sine fangobad.

Historie 
Busetjarar frå Knidos under Pentathlos kom til Lipara i 580 f.Kr. og slo seg ned der den landsbyen Castello eller la Cittade ligg i dag. Dei kalla opp øyane etter den greske vindvaktaren Aeolos, som dei trong velviljen til. Utanfor Lipara, på vegen til kyrkjegarden, har det vorte oppdaga ein heilagdom til Demeter og Persephone. I 394 f.Kr. tok den romerske ambassaden, som bestod av Lucius Valerius, Lucius Sergius og Aulus Manlius ein bolle av gull med seg til Delfi som ei offergåve til Apollon. Diplomatane vart fanga av lipariske sjørøvarar, men i staden for å verte skada vart dei trygt ført til Delfi og offergåva deira vart verna av Timasitheus. Dette førte til fredlege forhold mellom dei to statane. Øyane var åstad for slaget ved Lipari i 260 f.Kr. mellom Roma og Kartago. Den bibelske historikaren Josefus nemnde ei gruppe som truleg er forbunde til Dei eoliske øyane: «Elisa gav namn til elisearane, som var emnene hans. Dei er i dag eoliarar.» Elisa refererer til den bibelske figuren Elishah, barnebarnet til Jafet, son av Javan.

I 1544, då Spania erklærte krig mot Frankrike bad den franske kongen Frans I den omanske sultanen Suleiman om hjelp. Sistnemnde sende ein flåte leia av Khair ad Din (òg kjend som Barbarossa) som slo spanjolane og klarte å ta tilbake Napoli frå dei. I løpet av slaget vart Dei eoliske øyane avfolka. Seinare kom emigrantar frå det italienske fastlandet, Sicilia og Spania og gjenoppretta samfunna på øygruppa.

Verdsarv 

Dei eoliske øyane står på UNESCO si verdsarvliste, men sidan eit steinbrot ikkje er vorte stengd og fleire hamnebygg er bygd ved den einaste hamna på Lipari kan dei mista plassen sin på lista.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Aeolian Islands» frå ,  den 31. oktober 2007.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 

 UNESCO verdsarv: Dei eoliske øyane
 Turisme på Dei eoliske øyane
 Informasjon om Dei eoliske øyane
 Informasjon om Dei eoliske øyane på aeoliancharme.com
 Fakta om Dei eoliske øyane
 Bilete av Dei eoliske øyane på worldphototour.org 
 SiciliaOrientale.com: Bilete av Dei eoliske øyane

 
Verdsarv i Italia
Farmasøyt

Ein farmasøyt (gresk pharmakeutes) er ein person som er utdanna innan farmasi. Apotekaren har gjerne denne utdanninga og er ein del av det farmasøytiske personalet i apoteket.

Farmasi
Helsepersonell
Penna Forlag

Penna Forlag AS var eit norsk forlag som blei etablert i Førde i Sogn og Fjordane i byrjinga av 2007. Forlaget var eigd av Johannes Fleten, som var styreleiar, og Iris Loftheim Valaker, som hadde jobben som dagleg leiar. Forlaget hadde kontora sine i Elvevegen i Førde.

Forlaget hadde som føremål å «vere eit forlag for folk flest, og skal ha hovudvekt på produksjon og sal av bøker som er spesielt retta mot vestlandsregionen». Den første boka frå forlaget var skriven av Ole Johannes Øvretveit og kom ut i oktober 2007. Den største salsuksessen til forlaget var boka Til Førde skriven av Firda-journalist Stig Roger Eide. Boka vart svært populær i Sunnfjord. Totalt rakk forlaget å gje ut ut sju bøker.

Penna Forlag AS vart slege konkurs i Fjordane Tingrett, fredag 30. april 2010.

Bakgrunnsstoff 
 Penna forlag sin nettstad 
 Nytt forlag i fylket på http://www.sognavis.no

Norske forlag
Kultur i Sunnfjord
Skipingar i 2007
Nedleggingar i 2010
Espen Steffensen

Espen Steffensen () er ein norsk fotballtrenar. Steffensen var tilsett som assistenttrenar i Sportsklubben Brann frå 2003 til august 2008 då han blei laust frå kontrakta si i overkant av fire månader før den gjekk ut. 

Steffensen har blitt sett på som hovudtrenar Mons Ivar Mjelde sin næraste og kanskje mest trufaste medarbeidar, og det har etter oppsigelsen kome fram i media at Mjelde og Steffensen var gode vener også utanom jobb og at hovudtrenaren var imot at Steffensen skulle miste jobben.

Karriere som trenar 

Norske fotballtrenarar
Panarea

Panarea er den nest minste (etter Basiluzzo) av dei viktigare medlemmane av Dei eoliske øyane i Tyrrenhavet utanfor nordkysten av Sicilia i Italia. Ho har eit areal på berre 3,4 km². I antikken vart øya kalla Euonymus, den nærliggande småøya til Basiluzzo, som administrativt høyrte til Panarea, vart kalla Hycesia" Det er arkeologiske spor som går tiblake til mykenske innbyggjarar, om lag 1200 f.Kr., og øya var seinare busett av romarar. Det budde framleis folk på øya fram til sjørøvarar og andre røvarar i Middelhavet gjorde det umogeleg å bu her etter Romarriket sitt fall.

Øya er ein gamal, utdøydd vulkan. Det høgaste punktet på øya er Punta del Corvo med ei høgd på 421 meter over havet. Det er varmekjelder nær landsbyen Punta di Peppe e Maria. Mange kjem til den vesle øya for å dykke, og ein kan til og med symje til eit skipsvrak mellom klippene ved Lisca Bianca og Bottaro.

I dag bur det om lag 280 innbyggjarar på øya året rundt, men om sommaren kjem det turistar hit i hopetal.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Panarea» frå ,  den 31. oktober 2007. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff 

 panarea.com
 Den vulkanske øya Panarea 

Dei eoliske øyane
Øyar i Italia
Salina

Salina er den nest største av Dei eoliske øyane etter Lipari i Tyrrenhavet utanfor nordkysten av Sicilia i Italia. Den største byen på øya har same namn. Ho har eit areal på 27 km². Øya er danna av seks no inaktive vulkanar. Dei to yngste og høgaste er kalla Fossa delle Felci (962 m) og Monte dei Porri (860 m). I den greske perioden vart øya kalla Dídyme (Δίδυμη), eit gresk namn som referer til dei to fjelltoppane som «tvillingar». Det moderne namnet kjem frå produksjon av havsalt, som skjedde på sørenden av øya. 

Salina er den frodigaste av Dei eoliske øyane og druer frå Salina vert nytta til å lage Malvasiavin. Den lokale varianten heiter Malvasia delle Lipari. Øya eksporterer òg kapers til utlandet. 

Det er tre landsbyar på Salina: Santa Marina, Malfa og Leni. Øya har vore busett heilt tilbake til bronsealderen og har vorte utbygd og fråflytta mange gonger gjennom tusenåra. I 1544, då Spania erklærte krig mot Frankrike, bad den franske kongen Frans I, den osmanske sultanen Suleiman om hjelp. Sistnemnde sende ein flåte leia av Khair ad Din (òg kjend som Barbarossa) som slo spanjolane ved Salina og klarte å ta Napoli frå dei. I løpet av desse kampane vart Dei eoliske øyane avfolka. Seinare emigrantar kom frå Italia, Sicilia og Spania. Område på øya, inkludert dei to fjelltoppane, vart ein del av eit naturreservat i 1981. Det bur i dag om lag 2 300 innbyggjarar på Salina. 

Michael Radford sin oscarvinnande film Postmannen frå 1994 vart delvis filma på Salina.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Salina Island» frå ,  den 31. oktober 2007. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff 
 Turisme på Dei eoliske øyane 

Dei eoliske øyane
Øyar i Italia
Knut Torbjørn Eggen

Knut Torbjørn Eggen () var ein tidlegare fotballspelar og fotballtrenar. Han var son til fotballtrenaren Nils Arne Eggen.

Eggen trente Fredrikstad Fotballklubb opp frå 2. divisjon, via Adeccoligaen og til Tippeligaen på tre år (2001-2003). Altså greidde han to opprykk på to forsøk. Han enda med å vinne cupfinalen 2006, noko som blei siste kampen hans for klubben. Han jobba som sportsdirektør i Rosenborg BK frå 2007 - 2008. Sidan 1. august 2008 var Eggen fotballtrenar på Wang Toppidrett i Moss. 1. desember 2008 gjekk Eggen inn i stillinga som utviklingsansvarleg i Moss FK. Her leidde han éi trening i veka for A-laget til klubben.

Karriere som trenar 
Per 31. oktober 2007

Kjelder 
 Aftenposten Fotball, 21.02.12: Knut Torbjørn Eggen er død.
 Bokmålswikipedia om Knut Torbjørn Eggen, henta inn 21. februar 2012.

Norske fotballspelarar
Norske landslagsspelarar i fotball
Rosenborg-spelarar
Norske fotballtrenarar
Norske deltakarar under sommar-OL 1984
Fotballspelarar under sommar-OL 1984
Folk frå Orkdal
Stromboli

Stromboli er ei lita vulkansk øy i Tyrrenhavet, utanfor kysten av Sicilia. Ho inneheld ein av tre aktive vulkanar i Italia. Øya høyrer til øygruppa Dei eoliske øyane, ein vukanboge nord for Sicilia. Namnet på øya er ei forvrenging av det opphavlege greske namnet Στρογγύλη (Stroggúli), som ho fekk på grunn av den runde, svulmande forma. Øya har i dag mellom 400 og 750 innbyggjarar.

Stromboli er 924 meter på det høgaste, men stig faktisk over 2 000 meter frå djuphavsbotn. Det er tre aktive krater på toppen. Eit geologisk kjennemerke til vulkanen er Sciara del Fuoco («Eldstraumen»), som er ein stor hesteskoforma søkk som er skapt av fleire kollapsar dei siste 13 000 åra på nordvestsida av kjegla.

Vulkanen er uvanleg på grunn av den lange tida han nesten kontinuerleg har hatt utbrot. Dei siste 2000 åra har vulkanen hatt det same utbrotsmønsteret, der ein har eksplosjonar på toppen med små til moderate utbrot av glødande vulkanske bomber med intervall frå minutt til timar. Dette karakteristiske stromboliske utbrotet, som det vert kalla, vert òg observert hos andre vulkanar andre stader i verda. Utbrot frå kratera på toppen varer vanlegvis berre nokre sekund med små utbrot av oske, glødande lavafragment og steinar opp til eit par hundre meter opp i lufta. Stromboli sine utbrot er nesten berre eksplosive, men ein har hatt tilfelle med lavastraum. Eit slikt tilfelle hadde ein i 2002 for første gong på 17 år, og i februar 2007. 

Stundom får vulkanen derimot mykje større utbrot. Det største utbrotet dei siste hundre åra skjedde i 1930 og resulterte i tap av fleire menneskeliv og bygningar på grunn av fallande vulkanske bomber. Større utbrot skjer med mellomrom på år til tiår, og det siste store utbrotet oppstod i 2002, noko som førte til at øya vart stengd for alle bortsett frå dei fastbuande i fleire månader. Utbrotet starta med lavastraumar (29. desember 2002) langs Sciara del Fuoco-sida som raskt nådde sjøen. 30. desember 2002 kollapsa stein frå Sciara del Fuoco og førte til to jordskred og fleire tsunamiar. Den høgaste bølgja var 10 meter høg og førte til store øydeleggingar i landsbyen Stromboli. 5. april 2003 førte ein kraftig eksplosjon frå krateret på toppen til at stein vart kasta heilt til landsbyen Ginostra og øydela fleire hus. Utbrotet enda i juli 2003.

27. februar 2007 opna to nye krater på øya med lavastraumar ut i sjøen frå eitt av dei.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Stromboli» frå ,  den 31. oktober 2007.  

 Fotnotar

Bakgrunnsstoff 

 Stromboli.net
 Video av utbrotet i februar 2007
 Video av utbrot 5. april 2006
 areavesuvio.org
 Oppdaterte satellittbilete av Stromboli (kvart 30. min) 
 Webkamera frå Strobomboli (kvart 3. min) 
 Webkamera frå Strobomboli (kvart 15. min) 
 Satellittbilete av Stromboli

Dei eoliske øyane
Stratovulkanar
Aktive vulkanar
VEI-3-vulkanar
Vulkanar i Italia
Vulcano

Vulcano er ei lita vulkansk øy i Tyrrenhavet. Ho høyrer til Dei eoliske øyane om lag 25 km nord for Sicilia i Italia. Ho har eit areal på 21 km², er 499 meter på det høgaste og inneheld fleire vulkan krater, inkludert ein av fire aktive vulkanar på land i Italia. Namnet på øya har gjeve opphav til ordet «vulkan».

Mytologi 

Den greske vindguden Aiolos skal ha budd på denne øya. Namnet på Dei eoliske øyane kjem frå Aiolos. Romarane trudde at Vulcano var skorsteinen til guden Vulcanus sin verkstad. Øya voks med tida på grunn av soke frå smia hans. Jordskjelv som oppstod før og i lag med utbrota meinte ein var Vulcanus som smidde våpen for Mars og hæren hans. Det vart òg sagt at verkstaden hans var på anten Etna eller Olympos (Ólymbos).

Historie 
I gresk antikk var øya kalla Hierà. Det romerske namnet på øya Vulcano har gjeve opphav til ordet «vulkan» i dei fleste europeiske språk. Romarane brukte øya hovudsakleg for råstoff, og høgde ned skog og dreiv gruvedrift etter alun og svovel. Dette var hovudnæringa på øya fram til slutten av 1800-talet.

Då huset Bourbon sitt styre kollapsa i 1860 kjøpte briten James Stevenson den nordlege delen av øya og bygde ein villa. Han opna dei lokale gruvene og planta vinranker for druer, som seinare skulle nyttast til å lage malvasiavin. Stevenson levde på Vulcano fram til det siste store utbrotet på øya i 1888. Dette utbrotet varte i nærare to år, og då det var ferdig hadde Stevenson seld alle eigedomane sine til lokale innbyggjarar og kom aldri tilbake att. Villaen står framleis. 

I dag bur det om lag 470 innbyggjarar på øya, som hovudsakleg arbeider i turistnæringa. Øya ligg nokre minutt med hydrofoil frå Lipari og har fleire hotell og kaféar. Viktige attraksjonar er strendene, varmekjeldene og svovelgjørmebada.

Geologi 
Den vulkanske aktiviteten i området kjem stort sett av at den afrikanske plata går nordover og møter den eurasiske plata. Det er tre vulkansenter på øya. På sørenden står det gamle kjegler etter ein stratovulkan, Monte Aria (500 moh.), Monte Saraceno (481 moh.) og Monte Luccia (188 moh.), som delvis har kollapsa inn i kalderaen Il Piano. 

Det siste aktive senteret er Gran Cratere på toppen av Fossa-kjegla. Her har det vore minst sju store utbrot dei siste seks tusen åra. Nord på øya ligg Vulcanello, 123 moh, og er forbunde til resten av øya via eit eid, som vert overfløymd i dårleg vêr. Denne delen av øya steig opp frå havet under eit utbrot i 183 f.Kr. som ei eiga øy. Fleire utbrot frå dei tre kjeglene med både pyroklastiske straumar og lava oppstod fram til 1550. Det siste utbrotet skapte den smale landtunga som gjer at ho heng saman med resten av Vulcano. 

Vulcano har halde seg roleg sidan utbrotet til Fossa 3. august 1888 til 1890. Typen av utbrot som ein såg frå Fossa vert kalla eit vulkansk utbrot, med eksplosive utslepp av pyroklastiske fragment med viskøs magma.

Galleri

Fotnotar 

Denne artikkelen bygger på «Vulcano» frå ,  den 31. oktober 2007. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff 
 Informasjon om Vulcano 
 Bilete av Vulcano 

Dei eoliske øyane
Øyar i Italia
Vulkanar i Italia
Stratovulkanar
Dei egadiske øyane

Dei egadiske øyane (latin Aegates Insulae; italiensk Isole Egadi) er ei øygruppe av små fjellkledde øyar i Middelhavet, nordvest for Sicilia i Italia, nær byen Trapani.

Favignana (Aegusa) er den største av øyane og ligg 15 km vest for Trapani. Levanzo (Phorbantia) ligg 12 km mot vest, medan Marettimo, kalla Iera Nesos i antikken, ligg 24 km vest for Trapani. Det er òg nokre mindre øyar mellom Favignana og Sicilia. 

I 1987 hadde øyane om lag 5 000 innbyggjarar totalt. Hovudnæringa til øybuarane er fiske, og her ligg mellom anna det største tunfiskeriet i Sicilia. 

Ein har funne spor etter grottemåleri frå yngre steinalder i grotter på Favigana og Levanzo.

Øyane var åstad for tapet til den kartagesiske flåten for C. Lutatius Catulus i 241 f.Kr. som enda den første punarkrigen.

Øyane høyrte til Pallavicini-familien frå Genova fram til 1874, då dei vart kjøpt av Florio-familien frå Palermo.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Aegadian Islands» frå ,  den 31. oktober 2007.  

Egadiske
Levanzo

Levanzo er den minste av dei tre egadiske øyane i Middelhavet vest for Sicilia i Italia. Ho er ein del av kommunen Favignana, som er naboøya. 

Levanzo har eit areal på 5,82 km² . Det høgaste punktet på øya er Pizzo Monaco med ei høgd på 278 meter over havet. Øya har om lag 450 innbyggjarar, og dei fleste av dei bur rundt den vetle hamna, som er nokså lite verna frå stormar. 

Det antikke namnet på øya var Phorbantia, som er ein planteart som veks her. 

Levanzo er kjend for Grotta del Genovese, ei grotte med holemåleri frå om lag 10 000 år sidan.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Levanzo» frå ,  den 31. oktober 2007.  

Øyar i Italia
Marettimo

Marettimo er ei av Dei egadiske øyane i Middelhavet vest for Sicilia i Italia. Ho er ein del av kommunen Favignana, naboøya. Frå Trapani er det om lag ein time med båt til øya. 

Marettimo er den nest største av dei tre egadiske øyane. Det høgaste punktet er Monte Falcone med ei høgd på 686 meter over havet. Øya har om lag 300 innbyggjarar, som hovudsakleg livnærer seg på fiske og tradisjonelt handverk. 

Det antikke namnet på øya er Hiera, som har gresk opphav. Det greske namnet på øya var Hiera Nesos, som tyder «Heilag øy».

Kjelder 

Øyar i Italia
Asinara

Asinara er ei øy i Middelhavet like nordvest for Sardinia i Italia. Ho har eit areal på 51 km² og om lag 700 innbyggjarar. Øya er fjellkledd med ein bratt klippekyst. På grunn av lite ferskvatn er det lite tre på øya og lågt kratt dominerer vegetasjonen. Øya har nyleg vorte omdanna til eit dyrereservat og marint reservat. Øya har nokre uvanlege dyr, inkludert ein bestand av ville albinoesel, som har gjeve øya sitt namn. 

Asinara vart kjempa om mellom Pisa, Republikken Genova og kongedømet Aragon. I 1721 kom øya inn under Savoie sitt kongedømet Sardinia. I nyare tid har øya vorte nytta som ein stad der folk har vorte sett i karantene eller vore halde fanga. Ho vart nytta som ein krigsfangeleir under den første verdskrigen, og ein stad der fleire medlemmar av keisarfamilien frå Etiopia vart sendt under den italienske okkupasjonen av landet mellom 1936 og 1941. Eit fengsel for mafiamedlemmer og terroristar var i drift her fram til 1997.

Kjelder 

 Isola di Asinara på monteraybay.noaa.gov
 "Stintino: Asinara Island" 

Øyar i Italia
Ferdinandea

Ferdinandea er ei undersjøisk vulkansk øy som er ein del av den nyleg oppdaga undervassvulkanen Empedocles, om lag 30 km sør for Sicilia. I dag er ho berre eit undersjøisk fjell, men har fleire gonger stige opp av havet under utbrot, før erosjon har ført til at ho har forsvunne i havet igjen. Sist gong ho steig opp av havet var etter eit utbrot i 1831. Dette utløyste ein strid om kven som skulle eige øya tidleg i 1832. Den franske geologen Constant Prévost vitja øya i lag med ein kunstnar i juli 1831. Han kalla øya Île Julia, fordi ho dukka opp i juli, og skreiv om funnet i Bulletin de la Société Géologique de France.

Historie 

Ferdinandea ligg i eit vulkanområde kalla Campi Flegrei del Mar di Sicilia, mellom Sicilia og Tunisia i Middelhavet. Mange undersjøiske vulkanar finst i området, i tillegg til nokre vulkanske øyar som Pantelleria. Første gong vulkanske aktivitet ved Ferdinandea vart registrert var under den første punarkrigen og øya har dukka opp og forsvunne igjen fire eller fem gongar sidan den gong. Sidan 1600-talet har det vorte registrert fleire utbrot.

1831 utbrotet 

Ferdinandea sitt siste utbrot som ei øy var i juli 1831. Øya vart først gjort krav på av Storbritannia, som kalla øya Graham Island. Kongen av Napoli, Ferdinand II, som øya er kalla opp etter, sende skip til øya for å gjere krav på ho for Begge siciliar, medan den franske marinen òg gjekk i land på øya og kalla ho Julia. Spania gjorde òg krav på øya. 

Etter utbrotet i 1831 auka øya til ein storleik på 4 km². Ho bestod derimot av laus tefra, som lett eroderte bort i bølgjene. Alt i januar 1832, kort tid etter utbrotet tok slutt, forsvann ho i havet igjen, før tvisten om suverniteten over øya vart avgjort. Utbrot i 1863 førte til at øya ei kort stund stakk opp av havet før ho igjen forsvann.

Nyleg aktivitet 
Etter 1863 var vulkanen inaktiv i fleire tiår og toppen låg berre 8 meter under havflata. I 1986 vart ho visstnok tatt for å vere ein libyisk ubåt og bomba av U.S. Air Force på veg til å bombe Tripoli.

I 2002 vart det registrert seismisk aktivitet rundt Ferdinandea og vulkanologar spekulerte i om dei stod over for nye episodar med utbrot. For å hindre ein ny strid om suvereniteten over øya, planta italienske dykkarar det italienske flagget på undervassfjellet. Den seismiske aktiviteten har derimot ikkje ført til noko nytt utbrot så langt. I dag ligg toppen av Ferdinandea berre seks meter under vassflata.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 
 Bourbons surface to retake island - Guardian Unlimited
 Informasjon frå vulkaner.no

Kjelde 

Vulkanar i Italia
Øyar i Italia
Undersjøiske vulkanar
Nye øyar
Argos

For byen Άργος, sjå Árgos.

Argos (latin Argus) er i den greske mytologien ei kjempe med hundre augo. Det var alltid nokre av augo hans som vaka medan dei andre sov. Dette er opphavet til omgrepet argusaugo med tydinga «vaktsamt blikk».

Argos vart sett av den svartsjuke Hera, Zevs si hustru, til å vakte den kua som Io hadde vorte skapt om til av Zevs då han ville ha stemnemøte med henne i dølgsmål. Zevs bad då Hermes om å svæve kjempa med tonane frå fløyta si. Då Argos sov med alle augo, hogg Hermes hovudet av han med sverdet sitt og gjorde med det Io fri, og ho vart etterkvart skapt om til menneske att av Zevs. Hera samla opp Argos sine augo og sette dei til pryd på halefjørene til påfuglen.

Greske mytologiske kjemper
Nisida

Nisida er ei vulkansk øy i Tyrrenhavet i nordenden av Napolibukta på sørvestkysten av Italia. Øya høyrer til Dei flegreiske øyane. Ho ligg like ved Posillipo, like nord for Napoli og er forbunde til fastlandet via ei steinbru. Øya er nesten sirkelforma med eit krater fylt av vatn, som dannar bukta Porto Paone på sørveskysten. Ho har ein diameter på 500 meter og er 105 meter over havet på det høgaste. 

I antikken bygde Lucius Licinius Lucullus ein villa på Nisida, og Marcus Iunius Brutus hadde òg ein bustad her. Kona til sistnemnde Porcia, dottera til Cato Uticensis, tok livet sitt. Det vert hevda at nokre av dei gamle ruinane på Nisida faktisk er villaen til Brutus og at det var her komplottet om å ta livet av Julius Cæsar vart lagd. På 1500-talet vart det bygd ei borg av Macedonio-familien.

På 1800-talet hadde Huset Bourbon eit frykta fengsel på øya. Fengselet vart kjend då William Gladstone etter å ha vitja fengselet i 1851 skreiv Two Letters to the Earl of Aberdeen on the State Prosecutions of the Neapolitan Government, der han avdekte dei grove forholda. I desse breva skapte Gladstone den no kjende skildringa av Kongedømet Begge Siciliar som «the negation of God erected into a system of Government» («eit statssystem basert på gudsfornekting»). Sinne i Europa førte delvis til at tilhøva betra seg i fengselet. 

Under den andre verdskrigen vart øya okkupert av den britiske hæren, som òg nytta øya som fengsel. Minst ein britisk fange vart avretta ved skyting i løpet av denne perioden. 

Nisida er i dag delt mellom eit marinehovudkvarter som høyrer til NATO og eit ungdomsfengsel.

Kjelder 

<div class="references-small">
Denne artikkelen bygger på «Nisida» frå ,  den 1. november 2007.

Bakgrunnsstoff 
 Luftfoto

Øyar i Italia
Vulkanar i Italia
Vivara

Vivara er ei lita øy utanfor Procida, ein av dei tre hovudøyane i Napolibukta i lag med Ischia og Capri. Vivara ligg sørvest for Procida og dei er forbunde med kvarandre via ei bru. Vivara har ei halvmåneform og er restane etter kanten på eit gamalt vulkankrater. Øya er i dag eit naturreservat. Det er nyleg funne arkeologiske spor etter mykensk keramikk etter grekarar som var her mange hundre år før dei «opphavlege» greske kolonistane i bukta.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Vivara» frå ,  den 1. november 2007.  
 

Øyar i Italia
Vulkanar i Italia