alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Sun King

Sun King er ein song av The Beatles på albumet Abbey Road frå 1969.

«Sun King» er den første songen av ein medley, sjølv om han er i forskjellig tone og takt enn resten av songane i medleyen. Teksten i starten songen er den same som tittelen og teksten til «Here Comes the Sun», men med ordet «King» sett inn etterpå. «Here Comes the Sun» er skriven av George Harrison, medan «Sun King» er skriven av John Lennon. Teksten er surrealistisk. McCartney som kunne ein del spansk gav Lennon teksten på spansk til siste del av songen. 

Here comes the sun king
Here comes the sun king
Everybody's laughing
Everybody's happy
Here comes the sun king

Seinare går songen over i moll med eit orgel i bakgrunnen og vokalen bryt inn i ei merkeleg blanding av romanske språk som italiensk, spansk og portugisisk, meir sangbart enn meiningsfylt:

Quando paramucho mi amore de felice carathon
Mundo paparazzi mi amore cicce verdi parasol
Questo abrigado tantamucho que canite carousel

Den siste setninga er typisk Lennon-aktig nonsens, Cuesto obrigado, tanta mucho, que carousel, som på engelsk vert omsett til This Thanks, Very Much, Cake and Eat It, Dearest Sun. 

Songen er i ein tredel harmoni mellom John Lennon, Paul McCartney og George Harrison, tilsvarande det som vart gjort på songen «Because» frå tidlegare på albumet. På slutten av songen stoppar musikken brått når Ringo Starr starta trommene som leier inn mot neste song, «Mean Mr. Mustard».

Medverkande
 John Lennon – solo-, harmoni-, og korvokal, elektrisk gitar, maracas
 Paul McCartney – harmoni-, og korvokal, bassgitar, lydbandsløyfer
 George Harrison – harmoni-, og korvokal, elektrisk gitar
 Ringo Starr – trommer, bongos, tamburin
 George Martin – Lowrey orgel

Andre versjonar
Songen er òg blitt spelt av og Booker T. & the MGs og The Bee Gees.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Sun King» frå , den 11. februar 2009. 
 

The Beatles-songar
Songar frå 1969
Songar produserte av George Martin
Songar skrivne av Lennon–McCartney
Booker T. & the M.G.'s-songar
The Bee Gees-songar
Percy Faith-songar
Shatila

Shatila er ein flyktningleir for palestinarar som vart oppretta i Beirut i Libanon i 1949, på land skjenka av Shatila-familien. Han var saman med «systerleiren» Sabra svært folkerik på 1980-talet, fram til massakrane der i 1982. Omkring 2005 hadde UNRWA registrert omkring 7 000 flyktningar der. Men i Beirut og området rundt var det i tillegg registrert 83 000 palestinske flyktningar utanfor leirane.

Busetnader grunnlagde i 1949
Palestinske flyktningleirar i Libanon
Den libanesiske borgarkrigen
Mean Mr. Mustard

Mean Mr. Mustard er ein song av The Beatles på albumet Abbey Road frå 1969. Songen er skriven av John Lennon, men tilskriven på vanleg vis Lennon/McCartney.

Lennon skreiv «Mean Mr. Mustard» i India då han var ved meditasjonsleiren til Maharishi saman med dei andre i The Beatles, inspirert av ei historie han las i avisa, ifølge han sjølv. Historia handla om ein slem gjerrigknark som gøymde pengane sine for å hindre at folk skulle tvinge han til å bruke dei. 

Tony Bramwell, forfattar av boka Magical Mystery Tours, My Life With The Beatles, har gjeve ei anna forklaring: «Det var ei gammal posedame som pla henge utanfor Knightsbridge end i Hyde Park, London, nær miltærforlegningen. Ho hadde alt ho eigde i plastposar og slepte dei rundt i parken. Eg er ganske sikker på at ho hadde noko med songen å gjere.»

I det første utkastet til teksten var Mustard si syster kalla Shirley. Lennon endra det til Pam da han såg høve til å få ein overgang til songen «Polythene Pam», som kjem like etter «Mean Mr. Mustard» på Abbey Road. Songen vart spelt inn med «Sun King» som eit samanhengande stykke.

Soga i songen er om den gjerrige mannen med ein stygg munn. Han har ei syster kalla Pam som har ein flott kropp, men andlet som ein mann og har søppelsekk til klede. 

Mange har feilaktig trudd at verselinja «keeps a ten bob note up his nose» refererte til kokain då songen kom ut og enkelte radiostasjonar nekta å spele songen på grunn av dette, men i røynda er «bob» eit populært namn for ein skilling, som tilsvarte 12 gamle pence på 1960-talet før dissimilasjonen av pengesystemet på byrjinga av 1970-talet. Ein ten-bob var derfor den minste pengesetelen på The Beatles si tid.

Medverkande
 John Lennon – solo- og harmonivokal, rytmegitar, piano, maracas
 Paul McCartney – harmonivokal, fuzzbass
 George Harrison – sologitar
 Ringo Starr – trommer, tamburin

Bakgrunnsstoff 
 Teksten
 Alan W. Pollack om «Mean Mr. Mustard»

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Mean Mr. Mustard» frå ,  den 11. februar 2009.  
 

The Beatles-songar
Songar frå 1969
Songar produserte av George Martin
Songar skrivne av Lennon–McCartney
Booker T. & the M.G.'s-songar
Polythene Pam

«Polythene Pam» er ein song av The Beatles på albumet Abbey Road i 1969. Songen er skriven av John Lennon, men tilskriven på vanleg vis Lennon/McCartney.

«Polythene Pam» handlar tilsynelatande om ei mystisk tøs frå Liverpool kledd i ein søppelsekk. Det er sagt at ein av inspirasjonskjelde var ein gong John Lennon var saman med poeten Royston Ellis og veninna hans, som var kledd i plastikk (polyethylene). Det kan òg ha vore ein underleg kvinneleg tilhengjar frå den første Beatles-perioden på Cavern Club som hadde den eksentriske uvanen med å tygge og spise plastikkbitar. Ho heitte Pat Dawson Hodgetts, men ho var aldri kledd slik som i songen. 

She’s killer diller when she’s dressed to the hilt.She’s the kind of a girl that makes the News of the World.
Yes you could say she was attractively built – Yeah.

På albumet er songen glir songen rett over frå den førre songen, som han òg er tekstmessig knytt til, «Mean Mr. Mustard». Denne songen omhandlar den gjerrige fyren Mr. Mustard har ei syster som heiter Pam. Ho tar han med for å sjå dronninga. «Polythene Pam» går òg direkte over i neste song, «She Came in Through the Bathroom Window», men teknisk sett sluttar «Polythene Pam» når gitarsoloen endar, der Lennon seier «We'll listen to that now», følgd opp av, «Oh, look out!»Tidsmessig, ved 0:47, er det noko som plukkar opp ein maracas og deretter kan ein i den høgre høgtalaren høyre Paul McCartney sei «Yeah!» medan Lennon svarer «Great!»''.

Medverkande
 John Lennon – solovokal, 12-strengs akustisk gitar, klapping
 Paul McCartney – korvokal, bass, piano (akustisk og elektrisk)
 George Harrison – korvokal, sologitar
 Ringo Starr – trommer, tamburin, maracas, kubjølle

Bakgrunnsstoff 
 Alan W. Pollack om «Polythene Pam»
 What Goes On? 
 Tekst

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Polythene Pam» frå , den 11. februar 2009. 

 

The Beatles-songar
Songar frå 1969
Songar produserte av George Martin
Songar skrivne av Lennon–McCartney
Peter Frampton-songar
The Bee Gees-songar
Booker T. & the M.G.'s-songar
She Came in Through the Bathroom Window

«She Came in Through the Bathroom Window» er ein song av The Beatles på albumet Abbey Road frå 1969. Songen er skriven av Paul McCartney, men tilskriven på vanleg vis Lennon/McCartney.

Handlinga i «She Came in Through the Bathroom Window» gjenspeglar ei verkeleg hending. Ein noko desperat tilhengjar som heitte Diane Ashley fann ein stige i hagen til Paul McCartney og nytta denne til å klatre opp til baderomsvindauget som var delvis opent. 

Kvinna har kommentert at det var ho som klatra inn vindauget og at ho var overraske over å ha vorte temaet i ein Beatles-song og dermed nemnd på Wikipedia.

Den øvrige teksten hamdlar om ein fiktiv person og McCartney nemnte i ein dokumentar i 2002 at denne delen var inspirert av ein gong han sat bak i ein taxi i New York. Namnet på sjåføren, Quitts, kunne lesast på eit skilt og ved sidan av, Ex Police Department, og det inspirerte til strofa «And so I quit the Police Department og got myself a steady job...»

«She Came in Through the Bathroom Window» er ein kort song som glir rett over frå «Polythene Pam» som ein del av ein lengre medley. Etter sigande er det McCartney som spelar elektrisk gitar medan George Harrison spelar bass.

The Beatles gav songen til Joe Cocker, som gav ut sin eigen versjon i 1969, men etter Beatles originale versjon. Cocker-utgåva vart nytta på lydsporet til den mislukka filmen All This and World War II i 1976.

Medverkande
 Paul McCartney – solo- og harmonivokal, bassgitar
 John Lennon – 12-strengs akustisk gitar, korvokal
 George Harrison – sologitar, korvokal
 Ringo Starr – trommer, tamburin, maracas, pisk

Bakgrunnsstoff 
 Teksten 
 Alan W. Pollack om songen

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «She Came in Through the Bathroom Window» frå , den 11. februar 2009. 
 

Songar frå 1969
Songar skrivne av Lennon–McCartney
The Beatles-songar
Joe Cocker-songar
The Youngbloods-songar
Songar produserte av George Martin
Songar om kvinner
Ray Stevens-songar
José Feliciano-songar
James Last-songar
Ike & Tina Turner-songar
The Bee Gees-songar
Peter Frampton-songar
Booker T. & the M.G.'s-songar
Golden Slumbers

«Golden Slumbers» er ein song av The Beatles på albumet Abbey Road frå 1969.

«Golden Slumbers», basert på Thomas Dekker-diktet i skodespelet Patient Grissel, som første gong kom ut i 1603 og som McCartney sette musikk til i ein godnattsong-stil.

«Golden Slumbers» og «Carry That Weight» glir rett over i kvarandre, slik fleire av songane, som «Mean Mr Mustard» og «Polythene Pam», tidlegare på albumet gjer det. Songen har piano og bass av George Harrison, trommer og i tillegg strykarar og blåseinstrument. Første vers opnar med piano aleine og ein sparsam bass og strykarar kjem til rundt McCartney si stemme på sitt mest innsmigrande:

Once there was a way to get back homeward
Once there was a way to get back home
Sleep pretty darling do not cry
And I will sing a lullaby

Trommer og blåsarar kjem dramatisk til ved refrenget, medan andre vers er tilsvarande første vers, bortsett frå med trommer. Til å vere ein «busselullesang» når natta set til er det mykje kraft i stemma til McCartney.

Opphavleg tekst 
Den opphavlege teksten skriven av Thomas Dekker frå 1600-talet er 

Golden slumbers kiss your eyes,
Smiles awake you when you rise.
Sleep, pretty wantons, do not cry,
And I will sing a lullaby.
Rock them, rock them, lullaby.

Care is heavy, therefore sleep you;
You are care og care must keep you;
Sleep, pretty wantons, do not cry,
And I will sing a lullaby:
Rock them, rock them, lullaby.
-- Thomas Dekker

Medverkande
 Paul McCartney – solovokal, piano
 George Harrison – bassgitar
 Ringo Starr – trommer, pauker

Produksjon
 George Martin – produsent, arrangement

Orkester
 Ukjende musikarar – tolv fiolinar, fire bratsjar, fire celloar, kontrabass, fire horn, tre trompetar, trombone, bass trombone

Personell per Ian MacDonald

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Golden Slumbers» frå , den 11. februar 2009.

Bakgrunnsstoff
 
 Alan W. Pollack om songen
 Teksten 

Dikt frå 1600-talet
Songar frå 1969
Rockeballadar
Songar produserte av George Martin
The Beatles-songar
Songar skrivne av Lennon–McCartney
John Denver-songar
George Benson-songar
Lou Rawls-songar
The Bee Gees-songar
Peter Frampton-songar
Paul McCartney-songar
Phil Collins-songar
Ben Folds-songar
Neil Diamond-songar
k.d. lang-songar
Judy Collins-songar
Cheap Trick-songar
Booker T. & the M.G.'s-songar
Carry That Weight

«Carry That Weight» er ein song av The Beatles på albumet Abbey Road frå 1969. Songen er skriven av Paul McCartney, men tilskriven Lennon/McCartney. 

Songen vart spelt inn, mellom 2. juni og 19. august 1969. «Carry That Weight» og den førre songen «Golden Slumbers», vart gjort som ei samanhengande innspeling. John Lennon var ikkje til stades då intrumentopptaka vart gjort, sidan han var på sjukehus etter ei mindre trafikkulukke. 

I mellompartiet midt i songen vert det nytta messingblåsarar, elektrisk gitar og vokal som gjentar motivet frå byrjinga av «You Never Give Me Your Money» frå same album, men med annan tekst. Mot slutten av «Carry That Weight» vert eit gitarmotiv som vert nytta i både «You Never Give Me Your Money» og «Here Comes The Sun» (samt songen «Badge» med Cream, som Harrison skreiv saman med Eric Clapton). Songen går så direkte over i «The End».

Teksten verkar, som med «You Never Give Me Your Money», å reflektere McCartney si uro for dei økonomiske problema til Beatles, men dette er ikkje den einaste måten å tolke han på. Songen kan òg handle om å erkjenne at ein har vorten vaksen og ansvaret som følgjer med dette: 

Boy, you're gonna carry that weight
Carry that weight a long time

Medverkande
The Beatles
 Paul McCartney – solovokal, piano, rytmegitar, korvokal
 George Harrison – bassgitar, sologitar, korvokal
 Ringo Starr – trommer, pauker, korvokal
 John Lennon – korvokal

Produksjon
 George Martin – produsent, arrangør

Orkesster
 Ukjende musikarar – tolv fiolinar, fire bratsjar, fire celloar, kontrabass, fire horn, tre trompetar, trombone, bass trombone

Personell per MacDonald og Mark Lewisohn

Bakgrunnsstoff 
 Alan W. Pollack om «Carry That Weight»

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Carry That Weight» frå , den 11. februar 2009. 
 
 
 

Songar frå 1969
Singlar frå 1972
The Beatles-songar
Colleen Hewett-songar
Songar produserte av George Martin
Rockeballadar
Songar skrivne av Lennon–McCartney
Mud-songar
The Bee Gees-songar
Peter Frampton-songar
Inner Circle-songar
Paul McCartney-songar
Dread Zeppelin-songar
Phil Collins-songar
Neil Diamond-songar
Cheap Trick-songar
Booker T. & the M.G.'s-songar
The End av The Beatles

«The End» er ein song av The Beatles på albumet Abbey Road frå 1969. Songen er skriven av Paul McCartney, men som vanleg kreditert Lennon/McCartney.

«The End» er som namnet indikerer den aller siste songen på albumet (med unntak av ein siste hemmeleg song, «Her Majesty» og den siste songen der alle dei fire medlemmane av The Beatles spelte saman. Den var ein grandios slutt på ei legendarisk karriere.

Det førre sporet på albumet, «Carry That Weight», glir rett over i «The End». Songen er unik på mange måtar: Det er den einaste songen frå The Beatles der Ringo Starr spelar ein trommesolo og han har tre gitarsoloar av dei andre tre medlemmane i tur og orden: Paul McCartney, George Harrison og John Lennon, skjønt det er ikkje klart kor den eine startar og den andre endar.

Den siste verselinja, medan musikken svinn hen, er kanskje sjølve essensen i musikken og filosofien til The Beatles:

«And in the end, the love you take is equal to the love you make!»

Og til slutt, den kjærleik du tar er likestilt med den kjærleik du gjev!

Medverkande
Paul McCartney – solo- og korvokal, bassgitar, piano, gitarsolo
John Lennon – korvokal, rytmegitar, gitarsolo
George Harrison – korvokal, rytme- og sologitar, gitarsolo
Ringo Starr – trommer, korvokal på «Love you»-refrenget
Personell per Ian MacDonald
George Martin – orkestrering

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «The End av The Beatles» frå , den 11. februar 2009.

Bakgrunnsstoff 
 Tekst 
 

Songar frå 1969
Songar produserte av George Martin
Songar skrivne av Lennon–McCartney
The Beatles-songar
George Benson-songar
Paul McCartney-songar
Phil Collins-songar
Neil Diamond-songar
Cheap Trick-songar
Booker T. & the M.G.'s-songar
Her Majesty

Her Majesty er ein song av The Beatles på albumet Abbey Road frå 1969. Songen er skriven av Paul McCartney, men som vanleg tilskriven Lennon/McCartney.

Songen kjem heilt til slutt på albumet, men opphavleg skulle den plasserast mellom songane «Mean Mr. Mustard» og «Polythene Pam», men når McCartney høyrte songane i denne rekkefølgja likte han ikkje samansetninga. «Her Majesty» vart teken bort, men lydmannen hadde ståande ordre om å aldri kaste noko The Beatles spelte inn. Han la den korte songen mellombels heilt til slutt på bandet. Då medlemmene høyrte songen på denne måten vart dei begeistra over den tilsynelatande tilfeldige effekten av ein såkalla skjult song. «Her Majesty» er derfor historisk sett den første skjulte songen ein kjenner til, sidan han ikkje er lista på omslaget.

På albumet er det ein 14 sekundar lang, stille pause mellom «The End» og «Her Majesty». Etter pausen kjem det eit høgt utbrot. Det er den aller siste akkorden til songen «Mean Mr. Mustard» som slik introduserer «Her Majesty» og som igjen endar brått sidan den siste tonen på songen hamna i starten på songen «Polythene Pam».

Sjølve songen er ein enkel song for akustisk gitar om ein gut som drøymer om ei jente, «hennar majestet», men ved eit høve har Paul McCartney sunge «Her Majesty» for dronninga av England:

Her Majesty's a pretty nice girl,
but she doesn't have a lot to say
Her Majesty's a pretty nice girl
but she changes from day to day

Medverkande
 Paul McCartney – solovokal, akustisk gitar

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Her Majesty» frå , den 11. februar 2009. 
  oppgav desse kjeldene: 
 Turner, Steve. A Hard Day's Write: The Stories Behind Every Beatles' Song, Harper, New York: 1994

Bakgrunnsstoff 
 Tekst 

The Beatles-songar
Songar frå 1969
Songar produserte av George Martin
Songar skrivne av Lennon–McCartney
Songar om kvinner
Songar om kongelege
Singlar frå 2002
Chumbawamba-songar
Dave Matthews-songar
Dread Zeppelin-songar
Charlie Byrd-songar
Øyreselar

Øyreselar (Otariidae) er ein familie som høyrer til rovdyra og som er kjenneteikna ved at medlemmene har ytre øyre og baklemmer som kan bøyast framover og vert brukt når dei er på land. Denne gruppa finst i Stillehavet, Indiahavet og subantarktiske område. Til denne gruppa høyrer mellom anna anna pelsselartane og sjøløveartane, men dyra i denne familien, som utgjer sju slekter og fjorten artar, finst altså ikkje langs norskekysten.

Dyr i denne familien er gjerne særs sosiale. Dei dannar store flokkar under paringstida, der individuelle hannar, avhengig av posisjon og styrke, forsvarer eit harem på 3-40 hoer. Ein fullvaksen sjøløvehann kan vege opp mot om lag tusen kg.

Systematikk 
 Familie: Otariidae (Øyreselar)
 Underfamilie: Arctocephalinae (Pelsselar)
 Slekt: Arctocephalus (Sørlege pelsselar) 
 Art: Arctocephalus australis (Søramerikansk pelssel) 
 Art: Arctocephalus forsteri (New Zealand-pelssel) 
 Art: Arctocephalus galapagoensis (Galápagospelssel) 
 Art: Arctocephalus gazella (Antarktisk pelssel) 
 Art: Arctocephalus philippii (Juan Fernandez-pelssel) 
 Art: Arctocephalus pusillus (Sørafrikansk pelssel) 
 Art: Arctocephalus townsendi (Guadalupepelssel) 
 Art: Arctocephalus tropicalis (Tropisk pelssel) 
 Slekt: Callorhinus (Nordlege pelsselar) 
 Art: Callorhinus ursinus (Nordleg pelssel) 
 Underfamilie: Otariinae (Sjøløver)
 Slekt: Eumetopias (Stellersjøløve) 
 Art: Eumetopias jubatus (Stellersjøløve) 
 Slekt: Neophoca (Australsk sjøløve) 
 Art: Neophoca cinerea (Australsk sjøløve) 
 Slekt: Otaria (Søramerikansk sjøløve)
 Art: Otaria flavescens (Søramerikansk sjøløve) 
 Slekt: Phocarctos (New Zealand-sjøløve) 
 Art: Phocarctos hookeri (New Zealand-sjøløve) 
 Slekt: Zalophus (Californiasjøløve) 
 Art: Zalophus californianus (Californiasjøløve)

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Øreselfamilien» frå , den 12. februar 2009. 

Selar
Øre i Gjemnes

Øre er ei bygd i Gjemnes kommune i Møre og Romsdal. Staden ligg ved Batnfjorden, ved Skeidsdalen. Nede ved fjorden ligg Øre kyrkje.

Tidlegare kommune 
Øre var tidlegare ein sjølvstendig kommune, oppretta som Øre formannskapsdistrikt i 1837.
 1. januar 1882 vart ein del av Fredø (Frei) kommune med 40 innbyggjarar overført til Øre.
 1. september 1893 vart kommunegrensene i Øre, Frei og Kvernes kommunar justert, og Gjemnes oppretta som ny sjølvstendig kommune. 226 innbyggjarar frå Øre gjekk inn i den nye kommunen.
 1. januar 1965 vart Øre og Gjemnes kommunar, samt området vest for Tingvollfjorden (Bergsøya) i Tingvoll kommune slått saman til dagens Gjemnes kommune. Øre hadde ved samanslåinga 1565 innbyggjarar.

Folketalsutvikling 
Folketalsutvikling for tidlegare Øre kommune frå 1900 til 1965:

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Øre (Gjemnes)» frå , den 12. februar 2009. 
 

Tidlegare kommunar i Møre og Romsdal
Gjemnes kommune
Bygder i Møre og Romsdal
Norske kommunar skipa i 1838
Norske kommunar nedlagde i 1965
Anne-Marie Ørbeck

Anne-Marie Ørbeck () var ein norsk komponist og pianist. 

Ho studerte piano i Oslo og Berlin hos Sandra Droucker. Ho har òg studerte hos Gustav Lange, Mark Lothar, Paul Höffer, Nadia Boulanger, Hanns Jelinek og Darius Milhaud. Ørbeck debuterte som pianist i Oslo i 1933 med Filharmonisk Selskabs Orkester. Sidan 1940 budde ho i Bergen. 

Ørbeck komnerte særleg mykje vokalmusikk. Songsyklusen Vonir i blømetid var ein prisvinnar i ein konkurranse arrangert av Norsk Komponistforenings komposisjonskonkurranse i 1942. I tillegg har ho skrive songar med orkester, kor og salmar. Som pianist har ho komponert ein sonatine i tre satsar og fem kadensar til klaverkonsertar av Haydn og Mozart. 

Ho har vorte mest kjend for orkesterverka sine. Ein concerttino for klaver og orkester hadde urpremiere i Berlin i 1938 med Herman Stange som dirigent, der ho sjølv var solist. Under den andre verdskrigen komponerte ho ein symfoni som vart urframført av Harmonien i 1954 med Carl von Garaguly som dirigent. Dette er eit av hennar mest spelte verk i lag med «Pastorale og Allegro» for fløyte og strykarar.

Kjelder 
 

Norske komponistar
Norske pianistar
Musikarar frå Oslo
Krim-observatoriet

Krim-observatoriet, eng. Crimean Astrophysical Observatory (CrAO), er eit observatorium på Krim-halvøya i Ukraina. Det har IAU-koden 095.

Dagens observatoriebygningar ligg nær Nautsjnij. Fram til midten av 1950-åra låg dei lengre sør, nær Simeis. Den eldre staden blir stadig noko bruka, og Krim-Simeis-observatoriet har IAU-kode 094.

Observatoriet har gjeve ut eit tidsskrift sidan 1947 som frå 1977 kom på engelsk som Bulletin of the Crimean Astrophysical Observatory.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Crimean Astrophysical Observatory» frå , den 12. februar 2009.

Bakgrunnsstoff 
 Nettstad

Observatorium i Ukraina
Observatorium i Sovjetunionen
Asteroideoppdagarar
Krimhalvøya
Den økonomiske og monetære unionen

Den økonomiske og monetære unionen (ØMU) eller EU sin pengeunion (engelsk Economic and Monetary Union (EMU)) er ein myntunion danna av Den europeiske unionen (EU). Han har som mål å innføre ein felles valuta, euroen, hos alle medlemslanda, styrt gjennom ein felles pengepolitikk gjennom Den europeiske sentralbanken (ESB). Unionsprogrammet består av tre fasar; tredje fase omhandlar adopsjon av euroen som den nye mynteininga i landet. Femten av medlemslanda har gått inn i den tredje fasen og gått bort frå den tidlegare valutaen; berre Sverige, Danmark og Storbritannia står att. Sverige og Storbritannia har inflasjonsmål og flytande valutakursar, og har dermed styring over heimleg pengepolitikk gjennom sentralbankane i landet, medan Danmark har fast valutakurs mot euroen og har dermed i praksis sett ut pengepolitikken til den europeiske sentralbanken.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Den økonomiske og monetære union» frå , den 12. februar 2009. 
 

Økonomiske og monetære

fr:Union économique et monétaire
vi:Hội nhập kinh tế#Liên minh kinh tế và tiền tệ
Ølgjær

Ølgjær  (Saccharomyces cerevisiae) er ein gjærsopp i slekta Saccharomyces. Han er ein viktig modellorganisme for eukaryotar og har ført til mange oppdagingar av gen i pattedyr.

Bruk ved brygging 

Ølgjær gjer at enkelte karbohydrat vert gjæra til etanol (alkohol). Stundom vert ølgjær kalla bryggerigjær, der gjærsoppen er drepen, medan enzym og vitaminar framleis er uskadde. Ølgjær er rikt på B-vitamin.

For bryggerigjær skil ein mellom «overgjær» og «undergjær». Overgjær dannar eit skum på toppen av væska under gjæringsprosessen og kan skape høgare alkoholinnhald og meir fruktig og søtare øltypar. Undergjær vert nytta til å lage lager. Denne gjærtypen produserer meir sukker, og har ein skarpare smak.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Brewer's Yeast» frå , den 12. februar 2009. 
 
 

Brygging
Gjær