alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Kristian Nordlid

Kristian Magnus Olsen Nordlid () var ein norsk lærar, bladmann og prest frå Østre Aker. Gjennom fleire ulike avisutgjevingar gjorde han mykje til å spreie bruken av landsmål i 1880-90-åra, og ved å nytte landsmålet i kyrkja og i religiøse tekstar. Olaf Norli var ein yngre bror.

Liv og gjerning
Nordlid var son til ein fiskar på Sjursøya ved Oslo. Han vart student i 1864, etter skulegang på Schreiners/Gjertsens skole i Kristiania, og tok teologisk embetseksamen i 1870. I studietida var han huslærar i Sauland og Mandal.

Han var så folkehøgskulelærar 1871/72 hos Viggo Ullmann i Seljord og 1873 i Skodje under Einar Skavlan. Åra 1874-77 var Nordlid folkeskulelærar i Drangedal. Sidan var han ei tid huslærar hos Olaus Arvesen på Sagatun folkehøyskole ved Hamar. Deretter var Nordlid lærar 1879/80 på Alvheim folkehøgskule i Enningdalen i Østfold.

Frå 1880 gav Nordlid ut Østlandsk Tidende i Fredrikstad og Nordmanden i Kristiania til 1883. Samstundes deltok han i arbeidet med å få ut målavisa Fedraheimen. Åra 1883-86 redigerte han Dagsposten i Trondheim.

I 1886 fekk han stilling som stiftskapellan i Kristiania bispedøme. Kring den tid endra han etternamnet sitt frå Olsen til Nordlid, og vart samstundes redaktør i målavisa Nordmannen, eit avistiltak som stoppa opp i 1889. I tida 1895-98 vikarierte Nordlid som redaktør av Norsk Barneblad.

Nordlid vart i 1898 tilsett sokneprest i Seljord. Den 17. mai 1899 vart det for fyrste gong halde heile gudstenester på nynorsk i tre kyrkjer i Telemark, mellom dei i Seljord ved sokneprest Nordlid. Sviktande helse gjorde at han søkte avskil i 1903. Siste leveåra heldt han til i Kristiania. Olav Midttun skriv om Nordlid at «han aldri [var] nokon stiv teolog, han vilde helst vera folkelærar». Nordlid gav ut ein del religiøse skrifter, mellom anna eit utval tekstar han hadde omsett frå Martin Luther, og ei bok av den skotske evangelisten og naturvitaren Henry Drummond.

Kjelder

lokalhistoriewiki
Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1958

Norske prestar
Folk frå Oslo
Norske journalistar
Norsk senter for forskningsdata

NSD – Norsk senter for forskingsdata er eit nasjonalt dataarkiv. NSD har som føremål å sikra fri og ope tilgang til forskigsdata, og å betra høva for empirisk forsking. Organisasjonen vart oppretta i 1971 som eit organ underlagt Noregs forskingsråd. Fram til 1. mars 2016 var namnet Norsk samfunnsvitskapleg datateneste (derav forkortinga NSD). Etter vedtak i Stortinget vart NSD frå 1. januar 2003 organisert som eit aksjeselskap eigd av Kyrkje- og undervisningsdepartementet, no Kunnskapsdepartementet. NSD har hovudkontor i Bergen, med representantar i Oslo, Trondheim og Tromsø. NSD gir ut nyhendebrevet NSDnytt fire gangar i året.

Føremål og samarbeidspartnarar 
NSD vart oppretta med føremål om å vere eit arkiv for forskingsdata (i første rekkje kvantitative data), og dessutan for å leggje til rette for at desse dataa skal vere lettare tilgjengeleg for forskarar og studentar. I dag er NSD òg tenesteleverandør på ei rekkje område, hovudsakleg for offentleg sektor. Mellom anna har NSD vore sentral i gjennomføringa av skulevala. Viktige samarbeidspartnarar nasjonalt inkluderer Statistisk sentralbyrå (SSB), Noregs forskingsråd, Datatilsynet, Kunnskapsdepartementet, og dessutan heile universitet- og høgskulesektoren. Internasjonalt samarbeider NSD med dataarkiv over heile Europa på felles europeiske prosjekt, som til dømes European Social Survey.

Leiing 
Med unntak av eit kort opphald har Bjørn Henrichsen vore direktør/administrerande direktør for NSD sidan starten i 1971. Styreleiar for NSD er i dag Petter Aasen.

Styret i NSD 
 Rektor Petter Aasen (leiar)
 Professor Knud Knudsen
 Professor Lawrence Rose
 Fagdirektør Anne Skranefjell
 Professor Sameline Grimsgaard
Varamedlem:
 Førsteamanuensis Toril Aalberg
Representantar for dei tilsette:
 Katrine Utaaker Segadal
 Dag Kiberg

Referansar 

Denne artikkelen bygger på «Norsk senter for forskningsdata» frå ,  den 11. oktober 2016.

Bakgrunnsstoff 
 
 NSD Årsmelding 
 NSDnytt  – nyhendebrev frå NSD som kjem ut fire gonger i året

 Sentrale produkt og tenester 
 NSDdata: tilgjengelege datasett frå dataarkivet.
 Personvernsombod for forsking: handsamar saker som gjeld personvern innan forskingsprosjekt hos knytte til seg institusjonar.
 NSDStat: programvare for enkel analyse av kvantitative data.
 Nesstar : programvare for dokumentasjon av og direkte webbasert analyse av data via verdensveven.
 Database for forsking og høgre utdanning  (DBH): samlar inn ei rekkje indikatorar frå alle høgare utdanningsinstitusjonar i Noreg som får stønad frå staten.
 Samfunnsveven : læringsressurs for bruk i vidaregåande skule. Inkluderer òg administrasjons- og informasjonssystemet knytt til skulevala, og dessutan resultat frå skulevala.

1971 i Noreg
Skipingar i 1971
Norsk forsking
Norske statlege føretak
Trafikklys

Trafikklys er eit signalsystem innan trafikk som nytter lys i ulike fargar, symbol og i nokre høve tekst. Dei regulerer oppførselen til trafikantar ved å oppmoda ulike grupper av dei til å stoppa, gå eller køyra. Trafikklys over heile verda nytter grøn farge for å signalisera at ein kan passera det og raudt for at ein skal stoppa. Gult lys tyder som regel at lyset er i ferd med å endra seg, og kan ha ulike reglar knytt til seg i ulike land.

Ulike trafikklyssystem
Ordinære trafikklys for bilistar og syklistar i Noreg

 Radt lys: Den køyrande skal stoppa og venta på grønt lys.
 Raudt og gult lys: Lyset vil straks skifta til grønt.
 Grønt lys: Den kjørende kan fortsetja over krysset.
 Gult lys: Lyset vil straks skifta til raudt. Den køyrande skal stoppa, men viss køyretøyet er så nært krysset at ein stopp ikkje kan skje utan fare, kan han likevel køyra gjennom krysset.

Trafikklys for syklande

Ein del stader finst eigne trafikklys for syklar som viser ein raud eller grøn sykkel, gjerne i lag med eigne sykkelfelt. Syklistar følgjer elles trafikklysa for bilar. Dei blir rekna som fotgjengarar berre dersom dei leier sykkelen.. 

Trafikklys for fotgjengarar

Lyssignal for fotgjengarar kan ha ulik utforming, men viser ofte ein raud person som står stille og ein grøn person som går. Grønt lysande fotgjengarsymbol indikerer at annan trafikk venter på fotgjengarar som skal over vegen. Raudt lysende fotgjengarsymbol indikerer at fotgjengarar skal venta til lysindikatoren skifter til grønt.  
I Noreg er det lovleg å gå på raudt lys så lenge ein ikkje er til hinder for køyrande, og dette ikkje inneber fare. I mange andre land som Australia, Danmark, Tyskland og USA er det forbod mot å gå på raudt lys. 

For kollektivtrafikk
Kollektivfelt har eigne trafikklys. I Noreg består desse av kvite signal der «S» betyr stopp, «–» representerer fargen gult på eit vanleg trafikklys og «|» eller ei pil mot høgre eller venstre representerer fargen grøn.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Trafikklys» frå ,  den 11. oktober 2016.  
 

Symbol
Vegtransport
Kolgrim litle

Kolgrim litle (norrønt: Kolgrímr litli) var ein islandsk skald som levde på 1000-talet og er omtala i islendingesogene.

Liv og skaldskap 
Det som er kjend om livet til Kolgrim, finst i «Tåtten om Torgrim Hallbjørnsson og Bjarne Gullbråskald». Han kom til Noreg om bord på skipet til islendingen Torgrim Hallesson. Det var fleire namngjevne menn med på ferda, to islandske menn, Bjarne Gullbråskald og Tord, som begge var sønene til Hallbjørn frå Laxárdalu, Illuge som var son til Torgrim, og ein stor og sterk kar som vart kalla Galte. Kolmgrim blir omtala som liten (litli) men kvikk (fráligr).

Slik det blir fortalt i soga, kom dei til Noreg då kong Magnus den gode var i Danmark og det var Kalv Arnesson som hadde mest å seie i Trondheimen. Han baud islendingane til seg og dei var hjå han den vinteren. Så hende det at Bjarne Gullbråskald sa fram eit dikt til Kalv, der han tala rosande om han fordi han hadde kjempa mot kong Olav den heilage. Torgrim Hallesson likte dette ille og han drap Bjarne. På eit tingmøte skal Kalv Arnesson ha lyst Torgrim fredlaus for ugjerninga, og Tord Hallbjørnsson tok då straks hemn og drap Torgrim. Straks tok Kolgrim litle hemn for dét drapet, han treiv ei øks og gav Tord banehogg i ryggen.

Kalv Arnesson lét då Kolgrim legge i lekkjer og ville at han skulle drepast, dersom Tord ikkje overlevde. Ikkje lenge etter kom kong Magnus attende frå Danmark, og samstundes døydde Tord av såret. 

Det gjekk då slik til at Kolgrim baud seg til å gjere eit kvad om Olav den heilage, om han fekk leve, og kong Magnus let han dermed behalde livet. Seinare gjorde Torgrim ei pilgrimsreise, og etter han var heimkomen «reiste han mellom landa» og vart kjent som ein god kjøpmann.

Det einaste diktet som er kjent etter Kolgrim litle, er litt av dette kvadet som han gjorde om kong Olav den Heilage:

Feil kronologi 
Strofene ovanfor skulle tyde på at det er ein kjerne av sanning i det som blir fortalt i «Tåtten om Torgrim Hallbjørnsson og Bjarne Gullbråskald». Hendinga kan likevel ikkje ha skjedd på den tida då Magnus den gode var konge, for Bjarne Gullbråskald må ha vore i live på eit langt seinare tidspunkt og døydde truleg ikkje før omkring 1050. 

Kalv Arnesson kom tidleg i usemje med kong Magnus den gode og rømde til Orknøyane, der han var lenge hos Torfinn Sigurdsson jarl. Bjarne Gullbråskald gjorde diktet «Kalvsflokk» til Kalv Arnesson, der han mellom anna skildrar korleis Kalv i året 1045 var med Torfinn jarl i striden mot brorsonen Ragnvald Brusesson jarl. Etter den tida, etter at kong Mangus døydde i 1047, kom Kalv Arnesson attende til Noreg, og då var Harald Hardråde blitt einekonge. 

Alt talar for at sogeforfattaren tok feil, både av tida og kven som var konge i Noreg, då drapa skjedde, og at det i røynda var kong Harald Hardråde som gav grid til Kolgrim litle. Ein konsekvens blir då at «fyrsten» i strofa ovanfor, må ha vore kong Harald.

Referansar

Bakgrunnsstoff 
 Den Norsk-Islandske Skjaldedigtning av Finnur Jónsson (side 305).
 Den oldnorske og oldislandske litteraturs histore av Finnur Jónsson (1.bind side 606)

Islandske skaldar
Folk frå vikingtida
Islendingar frå norrøn tid
Folk i islendingesogene
Anous


Anous er ei biologisk slekt av terner (noddyar) og medlem av måsefamilien, Laridae. Gruppa er representert ved kystar over alle tropiske hav, spesielt ved øyar.  

Dette er fuglar med mørk brunleg fjørdrakt, bleik hette, langt, slankt nebb; kileforma hale med flisete tupp. Kroppstorleiken varierer mellom 30 og 45 centimeter. I kroppsform minnar dei om andre terner. To artar har til forskjell frå terner heilt mørk fjørdrakt. 

Dei har eit langt meir pelagisk levevis enn terner og hekkar typisk på tropiske eller subtropiske øyar til havs. Kullet er på eit egg og rugetida er relativt lang. Dietten er fisk og blekksput.

Artslista
Anous i rekkjefølgje etter EBird/Clements Checklist v2018 med norske namn etter Norske navn på verdens fugler:       
 Brunnoddy, Anous stolidus, Brown Noddy, Linné, 1758, (LC)
 Svartnoddy, Anous minutus, Black Noddy, Boie, 1844, (LC)
 Smånoddy, Anous tenuirostris, Lesser Noddy, Temminck, 1823, (LC)
 Grånoddy, Anous albivitta, Gray Noddy, Bonaparte, 1856, (LC)
 Blånoddy, Anous ceruleus, Blue-gray Noddy, Bennett, 1840, (LC)

Kjelder 
Burger, J., Gochfeld, M. & Bonan, A. (2016). Gulls, Terns, Skimmers (Laridae). In: del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.). Handbook of the Birds of the World Alive. Lynx Edicions, Barcelona. (Henta 11. oktober 2016). 
Referansar

Bakgrunnsstoff 

måsefamilien
Fugleslekter
Jordforbetringsmiddel

Jordforbetringsmiddel er stoff ein tilfører jordsmonn for å endra dei kjemiske, fysiske eller mikrobiologiske eigenskapane til jorda. Midla skal gjera jorda betre eigna som veksestad for plantar, til forskjell frå gjødsel som ein tilfører jorda for å gje plantane næring.

Det viktigaste jordforbetringsmiddelet er kalk, som gjer jorda mindre sur. På skarp sandjord kan ein tilføra leire. På myrjord, særleg mosemyr, er alle typar mineraljord gunstig. Kompost er bra ved moldfattig jord. Faste stoffe som blir skilde frå kloakk gjennom reinsing er også anerkjende som jordforbetringsmiddel.

Ulike jordforbetringsmiddel
 Mekaniske jordforbedringsmiddel (forbetring av [drenering]], oksidasjon og jordstruktur)
 Grus
 Kalk 
 Kompost
 Flis 
 Torvmosar (Sphagnum)

 Kjemiske jordforbetringsmiddel (endring av pH, større innhald afv næringsstoff)
 Kalk (med baseverknad)
 Svovel (med syreverknad)
 Torvmosar (med syreinnhald)
 Mergel (tidlegare nytta kalkhaldig leier som frigav bundne næringsstoff)

 Biologiske jordforbetringsmiddel (auka biodiversitet og betra balanse mellem planteskadelege og hjelpsame organismar)
 Kompost 
 Naturgjødsel
 Grøntgjødsel
 Brakklegging

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Jordforbedringsmiddel» frå ,  den 12. oktober 2016.  
 
Materiale
Jordbruk
Villvin

Villvin (Parthenocissus vitacea) er ein lauvfellande lian i villvinslekta som har ei krypande og seinare klatrande vekstform. Planten stammar frå Nord-Amerika, men blir dyrka som hageplante fleire stader i verda.

Beskrivelse 
Borken er først glatt og lysegrøn med raude bladfeste. Seinare blir han gråbrun, og gamle greiner kan ha grå, oppsprekkande bark. Knoppane er lysegrå og kjegleforma. Ovanfor bladet sit ein lysegrøn slyngtråd som er spalta ut i to spissar.

Blada er sammensette og femfingra. Bladranden er grovtakka, og oversida til bladet er mørkegrøn og blank, men rynkete. Undersida er lysegrøn og hårlaus. Blomstringa finn stad i juli-august, med lysegrøne blomar i små, uregelmessige klasar. Fruktene er mørkeblå og kulerunde med 
ein diameter på  5–7 mm. Dei har fleire kjerner.

Planten kan klatra opptil 20–30 m i vill tilstand. I Norden er høgda og breidda typisk 15 x 3 m, med ein årleg tilvekst på 75 x 15 cm.

Opphav 
Arten er utbreidd frå søraustlege Canada og over det meste av USA, bortsett frå på vestkysten og søraustlege delar. Han finst som botndekke eller klatreplant både i skuggefulle og opne område.

Villvin er nært i slekt med og minnar om klatrevillvin (Parthenocissus quinquefolia), men dei to artane skil seg gjennom klatremåten. Villvin slyngar seg rundt andre plantar som buskar og tre, medan klatrevillvin bruker hefteskiver som kan setja seg fast på glatte overflatar som berg og mur.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Almindelig Vildvin» frå , og «Parthenocissus vitacea» frå  den 12. oktober 2016.  
 

Lianar
Hageplantar
Villvin
Silketerne

Silketerne (Gygis alba) er ei lita terne i måsefamilien, òg rekna som ein noddy. Ho lever på tropiske og subtropiske hav og hekkar på øyar i Stillehavet, Atlanterhavet og Indiahavet.

Skildring 
Denne terna har kroppslengd på 25 til 30 centimeter og veg rundt 120 gram. Fjørdrakta er heilt kvit. Augeringen og det relativt lange nebbet er kontrastrikt svart. Halen er kort og lite kløfta. Dei flyg med djupe, langsame vengeslag.

Silketerna har eit mykje pelagisk levevis i Oseania, frå Hawaii til New Zealand; øyar i Indonesia og øyane i Indiahavet. Dessutan finst ho ved øyar som Fernando de Noronha-arkipelet, Trindade og Martim Vaz, Ascension og St. Helena i Atlanterhavet.

Føda er først og fremst småfisk som ho fangar med stupdukking. Av og til tar dei noko blekksprut og krepsdyr, og jamvel marine insekt.

Ho hekkar på koralløyar oftast med vegetasjon. Dei eine egget blir  helst lagt på nakne, tynne greiner i ein liten gaffel i tre eller i buskar med smågreiner, alternativt på palmeblad, bananblad eller berghyller, eller på menneskeskapte strukturar. Denne åtferda er uvanleg for terner, som vanlegvis hekkar på bakken, og til og med den nærskylde trehekkande svartnoddy konstruerer eit reir. Egg og ungar er sårbare for å bli blåst ned av kraftig vind. Dei nyklekka ungane har godt utvikla føter for å feste seg på hekkeplassen. Silketerna har lang livslengd, opp til 36 år er registrert.

Den globale populasjonen er estimert til å vere meir enn 100 000 par, og er trudd å vere stabil. Arten er klassifisert som globalt livskraftig.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «White Tern» frå ,  den 12. oktober 2016.  
Referansar

Bakgrunnsstoff 

BirdLife International (2016) Species factsheet: Gygis alba. Henta frå http://www.birdlife.org den 12. oktober 2016
Houston, D.C. (1978) «Why do fairy terns Gygis alba not build nests?» Ibis 121 (1): 102 - 104 

Måsefamilien
Konrad Nerheim

Konrad Nerheim () var ein norsk skulemann frå Tresfjord i Romsdal.

Nerheim var son til ein plassemann og hestehandlar. Han tok handelsutdanning og arbeidde åra 1919-23 i Vestlandske Mållag. I 1923 slo han seg ned i Bergen, der han starta opp K. Nerheims Handelsskule. Skulen var den fyrste handelsskulen som nytta nynorsk i opplæringa. I 1939 skipa han Norsk kommunal- og tenesteskule. Under 2. verdskrigen måtte han leggje ned skulen, men då krigen var over kom han i gang att i Oslo som offentleg skule under namnet Norges Kommunal- og Sosialskule.

Nerheim vart arrestert i 1941 for illegalt arbeid. Han lest som å vere sinnsjuk og vart sett fri, og rømde då frå Noreg. Etter krigen var han med på å få i gang att drifta av Gula Tidend. Dessutan var han skipar og styreformann i Boktrykk L/L, og aktiv medlem i Norsk Måldyrkingslag.

Nerheim gav ut fleire lærebøker i handelsfaga.

Kjelder

Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1958

Norske skulefolk
Folk frå Vestnes
Nordmenn frå andre verdskrigen
Målfolk
Norske motstandsfolk
Anișoara Stanciu

Anișoara Stanciu, tidlegare Anișoara Cușmir, () er ein rumensk tidlegare friidrettsutøvar frå Brăila, som vart olympisk meister i lengdehopp i 1984. Ho vann elles sølv i EM 1982 og VM 1983, og var verdsrekordhaldar med 7,43 m frå 1983.

Aktiv
Den 1. august 1982 forbetra dei to unge rumenske lengdehopparane Vali Ionescu og Anișoara Cușmir verdsrekorden i øvinga. Fyrst hoppa Cușmir 7,15 meter, seks centimeter over den gamle rekorden, og deretter la Ionescu på til 7,20 m. Dermed var begge utøvarane med i favorittsjiktet ved friidretts-EM 1982, som i fann stad i Aten i byrjinga av september. Dei innfridde og vart høvesvis nummer ein og to. Ionescu vart europameister med eit hopp på 6,79 m, Cușmir nådde 6,73 m, same lengda som bronsevinnaren, russiske Jelena Ivanova.

Sommarsesongen 1983 sette Cușmir ny verdsrekord med 7,21 m midt i mai månad i Bucuresti. Allereie 4. juni forbetra ho rekorden to gongar, fyrst til 7,27 m, før ho smelte til med smått utrulege 7,43 meter, også den tevlinga fann stad i Bucuresti. Rekordforbetringa er den største i lengdehopp for kvinner nokon gong.

Finalen i lengdehopp for kvinner under den fyrste verdsmeisterskapen i friidrett vart avvikla 14. august 1983 under skiftande vindtilhøve. Heile fire utøvarar strekte seg forbi sjumeters-streken. Austtyske Heike Daute vann med 7,27 m, medan Anisoara Cușmir tok sølvet med sine 7,15 m, begge resultata oppnådde med meir enn to meters medvind.

Hausten 1983 gifta Cușmir seg med sprintaren Paul Stanciu.

Dei fleste såkalla austblokklanda boikotta dei olympiske sommarleikane 1984 i Los Angeles, men ikkje Romania. Mange av dei beste lengdehopparane på kvinnesida vår såleis ikkje med, og dermed låg vegen mot OL-siger rimeleg open for verdsrekordhaldar Anișoara Stanciu. Med 6,96 m i sluttprotokollen sikra ho seg OL-gullet, medan landskvinna Vali Ionescu tok sølvet med 6,81 m som best.

Kort etter slutta Anișoara Stanciu med friidrett.

Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
EM 1982 i Aten: Sølvmedalje - 6,73 m, bak Vali Ionescu (6,79 m) 
VM 1983 i Helsinki: Sølvmedalje - 7,15 m, bakom Heike Daute (7,27 m)
OL 1984 i Los Angeles: Gullmedalje - 6,96 m, framom Vali Ionescu (6,81 m)

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Anișoara Stanciu» frå ,  den 12. oktober 2016.  
 

Rumenske friidrettsutøvarar
Lengdehopparar
Olympiske meistrar for Romania
Deltakarar under sommar-OL 1984
Korditt i medisin

Korditt er betennelse i røystbanda. Det skuldast vanlegvis kraftfull røystbruk, men kan også vere ei fylgje av kreft (strupekreft).

Korditt i røystbanda kan delast inn i tre typar:
 Fibrinøs korditt (chorditis fibrinosa)
 Nodøs korditt (chorditis nodosa)
 Tuberøs korditt (chorditis tuberosa)

Betennelse i både strupen og røystbanda blir gjerne kalla laryngitt.

Korditt kan også syne til betennelse i sædleiaren.

Sjå òg 
 røystbandsknutar

Kjelder 

Røystforstyrringar
Betennelsar
Gygis


Gygis er ei biologisk slekt av terner (noddyar) og medlem av måsefamilien, Laridae. Dette er små terner som lever på og ved koralløyar på dei tropiske hava, føda er småfisk, blekksprut og krepsdyr. Dei er kjente for å hekke i tre. 

I følge mykje brukte artoversiktar er eit einaste takson i slekta rekna som art: 
Silketerne, Gygis alba

Ein underart er rekna som art av somme autoritetar:
Gygis microrhyncha (G. a. microrhyncha), eng: Little White Tern

G. microrhyncha  skil seg frå dei andre fuglane i slekta ved at dei er ca. 5 centimeter kortare i kroppslengd og breiare svart ring rundt augo. Dei lever på Marquesasøyane der det i 2010 var meir enn 1000 par som hekka.

Kjelder 
Referansar

Bakgrunnsstoff 

måsefamilien
Fugleslekter
Koppen gard

Koppen gard er ein gard som ligg på Osterøy i Osterøy kommune.

Koppen er ein gamal gard, rudd før svartedauden. Det er gjort gravfunn frå 900-talet, med bl.a. ei ringspenne av irsk opphav. Etter svartedauden låg garden aude til ca. 1530-talet. På garden finst truleg eit av dei eldste våningshusa på Osterøy. Huset er ei lemstove med to stover. Eldste stova kan vera frå slutten av 1500-talet og den nyaste vart bygd 1862-66.

Garden var tidlegare delt i to, med to våningshus i same tunet. I 1852 fekk begge bruka same eigar og vart slegne saman til eitt i 1923. Framleis finst namn som «Florsbrekkå» og «Smibrekkå» frå denne tida.

Koppen gard har elleve bygningar, som er bygt mellom 1601 og 1914. Bygningane er plassert i inn- og utmark, slik dei var bygt.

Nasjonallabratoriene for datering ved NTNU har ved hjelp av dendrokronologidatering datert eldste delen av gamlahuset til 1601.

Bakgrunnsstoff
 www.koppengard.no 

Gardar i Vestland
Byggverk i Osterøy
Crawfish

«Crawfish» er ein song skriven av Fred Wise (tekst) og Ben Weisman (musikk) og spelt inn som ein duett mellom jazzsongaren Jean «Kitty» Bilbrew (òg kjend som Kitty White) og Elvis Presley.

Det var opningssongen for Presley i filmen King Creole i 1958.

Den britiske musikaren og Clash-frontmannen Joe Strummer skildra «Crawfish» på radioshowet sitt som ein av hans favorittsongar av Elvis-songar. Songen og tilrådinga hans vart nytta som filmmusikk i dokumentarfilmen Joe Strummer: The Future Is Unwritten i 2007.

Innspeling

Bilbrew og Presley spelte inn songen den 15. januar 1958 som filmmusikk for filmen King Creole i Radio Recorders i West Hollywood. Produsenten var Walter Scharf og lydteknikaren Thone Nogar. Det vart spelt inn minst åtte opptak. Hovudopptaket er opptak sju. 

I 1978 gav Jean Bilbrew ut ein annan alternativ miks (med nye lydspor spelte inn i 1978) i ein versjon som vart sungen heilt av ho sjølv.

Andre versjonar
1958 - The Stone Crushers
1963 - Joe & Eddie
1966 - Thursday's Children
1966 - Eero ja Jussi & The Boys
1968 - Ronnie Knull and The Sand
1970 - Allan J. Ryan
1971 - River
1975 - Streetwalkers med Roger Chapman
1976 - Eero & Hille
1985 - Johnny Thunders & Patti Palladin
1987 - Stan Campbell
1989 - Wojciech Gąssowski‎
1990 - The Reggae Philharmonic Orchestra
2000 - Swing Cats
2002 - Betty & The Bops
2007 - Ripmen
2009 - Preslisa
2010 - FailedSitcom
2012 - Vesna Pisarović med Clayton Thomas, Gerhard Gschlössl og Steve Heather
2013 - Ane Brun

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Crawfish (song)» frå ,  den 14. oktober 2016. 
 oppgav desse kjeldene:

Elvis Presley-songar
Songar frå 1958
Songar med tekst av Fred Wise
Songar med musikk av Ben Weisman
Ane Brun-songar