alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Westland District

Westland District er eit av tre distrikt i regionen West Coast på Sørøya på New Zealand. Folketalet er 8 840.

Geografi 
Westland District består av ei lang og tynn stripe land mellom fjellkjeda Søralpane og Tasmanhavet. Dei lægreliggjande områda nær kysten er ei blanding av beitemarker og temperert regnskog. Den austlege delen av distriktet er bratt og fjell-lendt. Mange mindre elver renn ned frå fjella.

Den sørlege delen av distriktet er kjend for isbreane Franz Josef og Fox.

Westland er ein av dei mest sparsamt busette delane av landet, med ei flatevidd på 11 880,19 km², og eit folketal på 8 403 menneske ved folketeljinga i 2006. Omkring 45 % av innbyggjarane bur i Hokitika (3500). Dei resterande 55 % bur i mindre busetnadar, som til dømes Ross, Franz Josef og Haast, eller på landsbygda.

I nord dannar elva Taramakau River, den største i distriktet, grensa mot Grey District. Fjellrekkja Søralpane markerer den austlege grensa. Ei kort grense mot sør går mellom Westland og Fiordland, som ligg i Southland District. Det går ingen vegar over denne grensa.

Økonomi 

I dei tidlege åra av busetnad i Westland var gull ei viktig vare, og fekk skjerparar til å strøyma inn i området. Etter at det vart slutt på gullet, gjekk dei som vart verande over til beitedrift. Til skilnad frå dei nordlegare delane av West Coast har ikkje Westland hatt drift av kolgruver. I seinare år har turisme vorte ein stadig viktigare næringsveg.

Historie 

Westland var opphavleg ein del av Canterbury Province, administrert frå Christchurch på austkysten. Den eksplosjonsarta folketilveksten som følgje av gullrushet, saman med vanskar med reiser og kommunikasjon over Søralpane, førte først til danninga av eit særskilt «Westland County», seinare til den formelle separasjonen av Westland frå Canterbury for å danna den kortvarige Westland Province (1873 - 1876). Westland Province omfatta også den noverande sørlege delen av Grey District med provinsgrensa ved elvene Grey og Arnold. Greymouth låg i Westland Province, Cobden på den nordlege elvebreidda til Grey River, i Nelson Province .

Etter at ordninga med provinsstyre vart avskaffa i 1876, vart eit nytt Westland County danna innanfor grovt sett dei dei same grensene som den gamle provinsen. Om lag på denne tida tok folketalet til å gå attende, sett i høve til resten av landet, ettersom dei lettast tilgjengelege gullførekomstane byrja å tømmast, og tilhøva elles var langt frå gunstige for jordbruk. Lokalstyresmaktene gjorde omlandet til Greymouth på båe sider av Grey River om til Greymouth Borough og Grey County, og til slutt til Grey District, som inneheld delar av båe dei historiske provinsane.

Westland, som ei lokalstyrt eining, kom stort sett intakt ut av lokalstyrereformene på 1980- og -90talet, berre med endringa frå eit County til eit Distrikt med tillegg av busetnaden Hokitika.

I seinare år har folketalet byrja å auka snøggare på grunn av at «livsstilstilreisande» flytter inn i distriktet.

Referansar

Denne artikkelen bygger på «Westland District» frå ,  den 27. januar 2010.

Bakgrunnsstoff 
Offisiell heimeside til Westland District Council 

Westland District
Distrikt på New Zealand
Osea Island

Osea Island er ei busett øy i Blackwater-estuaret i Essex i Aust-England. Ho er om lag 1,6 km² stor og er knytt til nordbreidda av elva via ei fylling som vert lagt under vatn ved flo. 

Northey Island ligg om lag ein kilometer mot vest og Mersea Island ligg om lag 8 km mot nordaust. 

Under den første verdskrigen låg det ein motortorpedobåtbase på Osea Island og 2000 mann var stasjonerte der.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Osea Island» frå ,  den 27. januar 2010.

Bakgrunnsstoff
 Offisiell nettstad
 Historia til Osea Island 

Øyar i Essex
Tidvassøyar i England
USS «George H.W. Bush» (CVN-77)

USS «George H.W. Bush» (CVN-77) er det tiande og siste hangarskipet i Nimitz-klassa.
Skipet er kalla opp etter den tidlegare presidenten George H.W. Bush, som var pilot i den amerikanske marinen under andre verdskrigen.

Litteratur

Bakgrunnsstoff 

  USS «George H.W. Bush» si offisielle nettstad 

USA-amerikanske hangarskip
Skip frå 2006
USS «Dwight D. Eisenhower» (CVN-69)

USS «Dwight D. Eisenhower» er det andre skipet i Nimitz-klassa til den amerikanske marinen. Skipet er kalla opp etter den amerikanske presidenten Dwight D. Eisenhower. USS «Dwight D. Eisenhower» erstatta det eldre skipet USS «Franklin D. Roosevelt».

Litteratur 

USA-amerikanske hangarskip
Skip frå 1975
USA-amerikanske skip frå den kalde krigen
USS «Theodore Roosevelt» (CVN-71)

USS «Theodore Roosevelt» er det fjerde hangarskipet i Nimitz-klassa i den amerikanske marinen. Skipet er oppkalla etter den amerikanske presidenten Theodore Roosevelt.

Tidlegare skipssjefar
Brett Crozier (-2020)

Kjelder

Litteratur 

Skip frå 1984
USA-amerikanske skip frå den kalde krigen
USA-amerikanske skip i Golfkrigen
USA-amerikanske hangarskip
USS «Harry S. Truman» (CVN-75)

USS «Harry S. Truman» er nummer åtte i serien av store hangarskip (Nimitz-klassa) til den amerikanske marinen. Skipet er kalla opp etter Harry S. Truman, den trettitredje presidenten til USA. Kjølen vart strekt ved «Newport News Shipbuilding» den 29. november 1993, og vart døpt den 7. september 1996

USS «Harry S. Truman» var flaggskipet i den amerikanske marinen si innsatsstyrke for å gjenvinne lov og orden i områda etter herjingane åt Orkanen Katrina.

Litteratur 

USA-amerikanske hangarskip
Skip frå 1996
Søralpane

Søralpane (engelsk: Southern Alps) er ei fjellkjede som går langsetter vestsida på Sørøya på New Zealand. Ho lagar eit naturleg skilje langs heile Sørøya. Nemninga «Søralpane» gjeld i dei fleste samanhengar heile fjellkjeda, sjølv om separate namn vert bruka på mange av dei mindre kjedene som dannar delar av henne.

Aoraki/Mount Cook er det høgaste punktet, 3 754 m.o.h. Det er 16 andre toppar i denne kjeda som når opp over 3 000 meter i høgde. Ein stor del av fjelkjeda er teken vare på som del av ulike nasjonalparkar, dei mest kjende er Westland National Park, Mount Aspiring National Park og Aoraki/Mount Cook National Park. I følgje ei undersøking seint på 1970-talet fanst det over 3000 isbrear større enn eit hektar i Søralpane, den største av desse – Tasmanbreen – er 29 km lang. 

Søralpane fekk namnet sitt av kaptein James Cook den 23. mars 1770, som skreiv om den «enorme høgda» deira. Dei hadde tidlegare vore omtala av Abel Tasman i 1642, og hans omtale har ofte vorten omsett med «land som er høgt løfta opp». 

Søralpane ligg langs grensa til ei geologisk jordskorpeplate, ein del av «eldringen i Stillehavet», med Stillehavsplata i søraust, som skuvar seg vestover og kolliderer med den nordgåande Indo-Australske plata i nordvest.. Gjennom dei siste 45 millionar åra har samanstøyten skuva opp ei 20 km tjukk steinmengde frå Stillehavsplata og danna alpane, men mykje av dette er erodert bort. Oppløftinga har vore snøggast i dei siste fem millionar åra, fjella held enno i dag på å heva seg gjennom tektonisk trykk, og fører til jordskjelv langs forkastingssona Alpine Fault. Trass i den betydelege landhevinga er det meste av den relative rørsla langs Alpine Fault sidevegs, ikkje vertikal.

På grunn av at Søralpane er orienterte på tvers av dei vanlegaste, vestlege vindane, dannar fjellkjeda framifrå tilhøve for seglflyging. Byen Omarama, som ligg i le av fjella, er internasjonalt kjend for desse gode tilhøva. Vindane frå vest dannar også eit vêrmønster kjent som Nor'west arch, der fuktig luft vert skuva opp over fjella, og dannar ein boge av skyer på ein elles blå himmel. Dette vêrmønsteret er ofte synleg om sommaren over Canterbury og North Otago. 'Nor'wester' er ein fønvind på linje med Chinookvinden i Canada, der fjellkjeder som støyter mot fuktige vindar tvingar lufta opp, slik at ho vert avkjølt og fuktigheita kondenserer til regn. Dette gir varme og tørre vindar i lufta som kjem ned att i le av  fjella.

Referansar 

Denne artikkelen bygger på «Southern Alps» frå , den 27. januar 2010. 
 

Fjellkjeder på New Zealand
Fiordland
West Coast på New Zealand
Canterbury på New Zealand
Pewet Island

Pewet Island er ei øy på sørsida av estuaret til River Blackwater i Essex i England.

Pewet Island ligg utanfor grenda Bradwell Waterside. Ho er kjend for funn av gamle saksiske fiskefeller av tømmer.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Pewet Island» frå ,  den 27. januar 2010.

Bakgrunnsstoff 
Bilete av fiskefellene

Øyar i Essex
Pewit Island

Pewit Island er ei busetnadslaus øy nord for Hamford Water utanfor kysten av Essex i England. Den nærmaste byen er Harwich ligg lenger opp kysten i nord.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Pewit Island» frå ,  den 27. januar 2010.  

Øyar i Essex
Potton Island

Potton Island er ei tynt folkesett øy vest for Foulness i Essex i England.  Ho er landfast via ei bru og ein veg som fører til Great Wakering.

I motsetnad til andre nærliggande øyar, som var tidlegare marskland, har Potton Island vore busett sidan yngre steinalder. Det låg fleire gardar på øya fram til ho vart råka av flaum i 1884, og øya vart fråreist. Øya vart drenert att i 1940-åra, og i 1955 vart ho omgjort til beitemarker.

Bakgrunnsstoff
Bilete av hus på øya

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Potton Island» frå ,  den 27. januar 2010.  
 

Øyar i Essex
Northey Island

Northey Island er ei øy i estuaret til River Blackwater i Essex i England., Ho er knytt til den sørlege breidda av elva via ei vegfylling som er under vatn ved høgvatn. Øya ligg om lag 2 km aust for Maldon i Essex og 2 km vest for Osea Island.

Heile øya og delar av breidda nær vegfyllinga er no eit naturreservat.  Øya er ikkje busett bortsett frå oppsynsmannen som passar på reservatet. 

Ein meiner at slaget ved Maldon i 991 fann stad på den sørlege breidda, nær øya.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Northey Island» frå ,  den 27. januar 2010.  

Øyar i Essex
Tidvassøyar i England
Evangelistsymbol

Evangelistsymbol er særskilde symbol som frå gamalt av har vore nytta i den kristne biletkunsten for kvar av de fire evangelistane (apostlane) Matteus, Markus, Lukas og Johannes.

Symbolet for evangelisten Matteus er eit menneske, eller eit menneske med venger (eigentleg ikkje ein engel, slik det ofte vert sagt). For evangelisten Markus er symbolet ei løve, eller ei løve med venger, for evangelisten Lukas ein okse, eller ein okse med venger, for evangelisten Johannes ei ørn. Desse symbola finn ein både i mellomalderkyrkjer og moderne kyrkjer, anten som symbol knytt til ei biletframstilling eller ein skulptur av vedkomande evangelist, eller symbolet som einaste representant for evangelisten. Ei samling av dei fire symbola kan soleis stå for alle dei fire evangelistane og evangelia etter dei.

Desse symbola har vore bruka sidan 400-talet, og kan knytast til dei fire skapningane det vert fortalt om i Openberringa kapittel 4: 
«Og i midten, rundt trona, var det fire skapningar. Dei hadde fullt av auge framme og bak.  Den første skapningen var lik ei løve, den andre var lik ein okse, den tredje hadde andlet som eit menneske, og den fjerde var lik ei flygande ørn.»  

Matteus er identifisert som mennesket, sidan han opnar sitt evangelium med å fortelje om Jesu menneskelege slektsregister. Markus vert knytt til løva, sidan evengeliet hans opnar med ei forteljing frå ein ørken, og løva er eit ørkendyr.  Lukas opnar sitt evangelium med forteljinga om Sakarja som ofrar i tempelet, og oksen var eit offerdyr.  Johannes opnar sitt evangelium med å opphøgje Jesus og fortelje om hans evige guddom, slik vert han knytt til ørna. 

Evangelistane var alt på 300-talet symbolisert ved dei fire elvane i Paradiset, og dei har vore framstilt som fire bokruller eller fire opne bøker.

Kjelde
Ragnar Skottene Kristne symboler Verbum (2002) ISBN 82-543-0918-3

Bakgrunnsstoff

Referansar

Kristen kultur
Kristne symbol
Kristne apostlar
Two Tree Island

Two Tree Island er ei øy nordaust for Canvey Island og sørvest for Leigh-on-Sea i Essex i England. Ho er landsfast ved Leigh via ei bru. 

Øya vart drenert frå Themsen-estuaret på 1700-talet og nytta som beitemarker fram til 1910, då det vart bygd eit kloakkreinseanlegg her. Frå 1936 vart heile øya nytta som fyllplass. Dette vart seinare redusert til ein liten del av øya i 1974. Den austlege halvdelen av øya er i dag eit naturreservat drive av Essex Wildlife Trust og den vestlege halvdelen er ein park. 

Under den andre verdskrigen trefte ein V-2 rakett like utanfor dika på Two Tree Island.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Two Tree Island» frå ,  den 27. januar 2010.

Bakgrunnsstoff
Essex Wildlife Trust om Two Tree Island 

Øyar i Essex
Øyar i Themsen
Wallasea Island

Wallasea Island er ei øy i Essex i England. Ho grenser i nord til River Crouch, i søraust til River Roach og i vest til Paglesham Pool og den smale Paglesham Creek.

Mykje av øya er jordbruksland og kveite er hovudavlinga. Det ligg ein liten busetnad på vestsida med veg til fastlandet og ein liten campingplass og ei hamn. Det går båt til Burnham-on-Crouch.

Det er mogeleg å gå 13 km rundt nesten heile dika (men ikkje heil).

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Wallasea Island» frå ,  den 27. januar 2010.  

Øyar i Essex
Ray Island

Ray Island er ei lita øy nær Mersea Island i Essex i England. Ho har ei grusstrand på nordsida og består av store grassletter. 

The National Trust har hatt oppsyn med øya sidan ho vart kjøpt i 1970. Dei kjøpte øya for å verne om dyrelivet her og la publikum nytte ho som piknikområde.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Ray Island» frå ,  den 27. januar 2010.

Bakgrunnsstoff
BBC: The Wonderful World of Ray

Øyar i Essex
National Trust-eigedommar
Brecqhou

Brecqhou (eller Brechou) er ei av Kanaløyane og ein del av fogdesoknet Guernsey. Ho ligg like vest for Sark og har eit areal på kring 0,8 km².

Namn 

Endinga -hou er funne i namnet på fleire øyar utanfor Normandie og kjem frå det norrøne namnet på holme. Brekka tyder ei klippe.

Geografi 

Det går eit særs smalt sund mellom Brecqhou og Sark (Le Goulliot Passage), som i følgje segna berre har vorte kryssa ein gong med båt ved flo sjø. I røynda vert passasjen kryssa med småbåtar og fiskebåtar heile året. 

Sidan 1993 har Brecqhou høyrd til brørne David og Frederick Barclay, eigarane av avisa The Daily Telegraph.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Brecqhou» frå ,  den 27. januar 2010. 
 oppgav desse kjeldene: 
 Le Dicotentin, Lepelley, Cherbourg 2001, ISBN 2-913920-06-3
 BBC Pronouncing Dictionary of British Names (Oxford UP, 1971)
 

Øyar i Kanaløyane
Stadnamn av norrønt opphav på Kanaløyane
Trond & Trond as

Trond & Trond as er eit eventbyrå som hjelper kundane med gjennomføring av ulike arrangement som møte, kurs og kongressar, og som assisterer ved produksjon av konsertar, videofilm eller teater.

Byrået vart etablert i 1992, og vert leia av administrerande direktør Trond Myhre og styreleiar Trond Lie. Det held til i Oslo.

Bakgrunnsstoff
Nettstad

Norske eventbyrå
Skipingar i 1992
Eventbyrå

Eventbyrå er føretak som gjennomfører ulike typar firma-arrangement, ofte med sikte på å skape lagånd i organisasjonen, såkalla teambuilding, eller for å knyte kundane nærare til seg.  Eventbyrå kan òg bli engasjerte for å skape blest om eit firma gjennom opningsseremoniar, produktlanseringar, jubileum og liknande.

 
Marknadsføring
Sjømil

Sjømil vart tidlegare brukt for å måle avstandar på sjøen, og tilsvarer omtrent 4 nautiske mil. 

Før meterkonvensjonen vart innført i 1875, vart sjømila rekna til 3950 famner, det vil seie 7435 m.  I 1875 vart det bestemt at ei sjømil skulle vere lik ei geografisk mil, som var 1⁄15  av ein ekvatorgrad, eller 7421 m. Ei sjømil vart da fire bogeminutt, eller fire kvartmil, kvar på 1855,2 m.  

Sjømila og kvartmila gjekk ut av bruk i 1929, då den internasjonale nautiske mila (nøyaktig lik 1852 m) vart innført. Omgrepet sjømil vart likevel bruka om den nye internasjonale nautiske mila i daglegtale slik at ei sjømil og ei nautisk mil i moderne norsk er synonym og vert bruka om kvarandre.

Kjelder

Sjømil på SNL, fri lisens

Måleiningar for lengd
Gamle måleiningar
Multikøyring

Multikøyring (engelsk multitasking) gjer det mogeleg for eitt operativsystem å køyra fleire prosessar samstundes. 

Mange datamaskiner kan berre køyra ein (data)tråd om gongen, men dels for å skapa eit inntrykk av det at skjer samstundes, dels for å effektivt utnytta ulike delar av datamaskina, har datamaskina ei kø av aktive prosessar og byter mellom desse titals gonger per sekund eller oftare. Så lenge datamaskina ikkje er overbelasta opplever eit menneske det som at trådane køyrast samstundes. Datamaskiner med fleire prosessorar kan køyra fleire trådar samstundes, men nyttar vanlegvis likevel den her skildra tidsdelte multikøyringa.

To typar av multikøyring 
Det finst to måtar å gå fram for å oppnå multikøyring. Tidsdelt (en: preemptive) og samverkande (en: cooperative) multikøyring. I samverkande multikøyring overlatar kvar prosess frivillig over prosessoren til ein annan prosess med jamne mellomrom, til dømes sjølv om prosessen enno ventar på noko.

Om datasystemet har tilgang til eit tidsavbrot, det vil seia at ei spesiell rutine kan kallast periodisk, kan tidsdelt multikøyring nyttast. Ei særskild rutine, ei skjemalagring ligg på tidsavbrotet. Skjemalagring vel ut i frå ulike kriterier ut den prosessen som som får litt prosessortid og startar denne. Skjemalagring avbryt so prosessen, for å gje ein annan prossess prosessortid.

Fordelen med tidsdelt multikøyring er at sjølv om ein prosess læs seg, so stoggar ikkje heile systemet. Ved samverkande multikøyring læs ein prosess som køyrer heile systemet.
Dette er ein fordel for mindre kraftige system der resurssane er avgrensa, eller ved spesielle maskinvareoppsett.
Også i realtidssystem, der det vert foretatt determinitisk skjemalagring med garanterte svartider, kan samverkande multikøyring vera ein fordel.

Eksempel

Samverkande multikøyring 
Eksempel på operativsystem som nyttar seg av samverkande multikøyring;
 Mac OS – Alle versjonar fram til Mac OS X.
 NetWare
 Windows – Alle versjonar fram til og med Windows 3.11.

Tidsdelt multikøyring 
Eksempel på operativsystem som nyttar seg av tidsdelt multikøyring;
 AmigaOS
 Linux
 Mac OS X
 OS/2
 Unix-system
 Windows – Alle versjonar frå og med Windows 95.

Kjelde 
 Windows Developer Center

Operativsystem
Domestisering

Domestisering (lat. domesticus, 'som gjeld huset') eller temjing viser til overgangen for ville dyr og plantar til å bli husdyr og kulturplantar. Menneske har domestisert ulike artar sidan steinalderen, og prøver stadig å domestisera nye.

Ofte vil både mennesket og den domestiserte arten ha utbytta av prosessen. Mennesket bruker arten til nytte, hygge eller pynt, medan arten får hjelp til å overleva og spreia genene sine. Artar som har vore domestiserte i fleire generasjonar går gjennom eit selektivt utval, ei form for evolusjon, som gjer dei ulike ville artsfrendar, til dømes når det gjeld oppførsel, formeiring, vekst og utsjånad. Samstundes er det mogleg at naturleg utval har bidrege til å gjera nokre medlemmer av ein art lettare å domestisera.

Historie 

Hunden var truleg den første dyrearten som blei domestisert, og spreidde seg til nesten alle menneskesamfunn. Ein reknar med at tamhunden skilde lag frå ulven for minst 15 000 år sidan, kanskje mange tusen år før. Ein ser for seg at han kan ha blitt domestisert gjennom at ulvevalpar blei oppfostra av menneske og dermed sosialiserte, eller ved at flokkar av ulvar blei gradvis meir vane til menneske og tok til å halda seg nær dei for å få matrestar. Dei kan deretter ha blitt nærare knytte til menneske ved å delta i jakt, som vakthund, trekkhund, kanskje også som kjøt- og pelsprodusent.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Domestisering» frå , og «Domestication» frå  den 28. januar 2010. 
  oppgav desse kjeldene: 
 John Pickrell. (2004). Oldest Known Pet Cat? 9,500-Year-Old Burial Found on Cyprus. National Geographic News, online. Besøkt 28. juni 2009
 Carlos A. Driscoll, Juliet Clutton-Brock, Andrew C. Kitchener og Stephen J. O'Brien. (2009). The Evolution of House Cats. Scientific American (online). Besøkt 28. juni 2009
 Giuffra E, Kijas JM, Amarger V, Carlborg O, Jeon JT, Andersson L. The origin of the domestic pig: independent domestication and subsequent introgression. Lagt til 2. okt. 2007
 Troy CS, MacHugh DE, Bailey JF, Magee DA, Loftus RT, Cunningham P, Chamberlain AT, Sykes BC, Bradley DG, 2001. Genetic evidence for Near-Eastern origins of European cattle. Nature. 410:1088-1091.

Bakgrunnsstoff 
 Why study domestication?

Biologi
Landbrukshistorie
Kulturplantar
Geografisk mil

Geografisk mil  er ei utgått lengdeeining brukt i Skandinavia og Tyskland,  og av den danske astronomen Ole Rømer definert som  1⁄15  av ei  ekvatorgrad,  eller 7421,43  m.  Da meterkonvensjonen vart innført i Noreg i  1875,  vart  det fastsett at den geografiske mila skulle reknast til 7421 m.  Samstundes vart det fastsett at ei sjømil skulle reknast lik ei geografisk mil.  
Denne geografiske mila er følgjeleg vel fire gonger så lang som ei engelsk Geographical mile.  Den geografiske mila  gjekk ut or bruk i Noreg i 1929, då den nautiske mila (lik ca 1852 m) vart innført. 

Måleiningar for lengd
Gamle måleiningar
Geographical mile

Geographical mile er ei engelsk måleeining, definert som eit midlare meridianminutt, eller 1853,325 m.  Eininga vert lite brukt i dag, og er i praksis avløyst av nautisk mil, som er 1852 m.  Ei engelsk geographical mile er altså om lag fjerdedelen av den geografiske mila som vart brukt i Noreg og Danmark.

Måleiningar for lengd
Gamle måleiningar
Den internasjonale domstolen

For andre internasjonale domstolar i Haag, sjå Haag-domstolen
Den internasjonale domstolen, på engelsk International Court of Justice, ICJ, er SN sin domstol. Domstolen vart skipa i 1945 og starta verksemda si i 1946. Den har sete i Haag i Nederland. Domstolen vart skipa som ein direkte etterfølgjar til Den faste domstolen for mellomfolkeleg rettspleie som var i verksemd frå 1921 til 1940.

Den internasjonale domstolen er det øvste juridiske organet i FN og har som oppdrag å bidra til at internasjonale lover blir følgde.  Det er berre statar som kan vere partar i saker som blir teke til handsaming i domstolen. Dersom ein stat ikkje ynskjer å vere part, kan den ikkje tvingast til det. Men godtar ein stat å møte for domstolen, har staten i utgangspunktet plikt til å respektere domstolen si avgjerd.

Medlemmer 
Domstolen har 15 dommarar, som blir valde av FN si generalforsamling og SN sitt tryggingsråd for periodar på ni år, med tiltreding 5. februar. Dette er dei 15 noverande dommarane:

Sjå også 
 Den internasjonale havrettsdomstolen

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell heimeside

Internasjonale domstolen
Internasjonale domstolen
Internasjonale domstolen
Skipingar i 1945
Organisasjonar i Haag
Sudan-regionen

Sudan er ei nemning brukt om eit savanneområde som kryssar Afrika på tvers frå den sørlege grensa av Sahara til områda med tropisk regnskog ved ekvator. Nemninga har gjeve namn til landet Sudan, som har territorium i store delar av området. Ho kjem frå arabisk bilâd as-sûdân (البلاد السودان), 'landet til dei svarte', og har minst vore i bruk sidan 1100-talet.

Sudanregionen ligg mellom breiddegradene 8° og 16° nord. Han strekkjer seg over 5 500 km frå Kapp Verde og Mali i vest til Dei etiopiske høglanda i aust. I nord markerer Sahel-området, med sin tørrare savanne, ein overgang til Saharaørkenen. I sør møter regionen dei vestafrikanske skogane og Kongoelva. 

Regionen har ein nedbørsmengd på mellom 250 mm i nord og 1500 mm i sør. Han har ei tydeleg, ofte langvarig tørketid. Klimaet er som regel varmt heile året, dei varmaste månadane er juni til september.

Vegetasjonen i Sudanregionen er i stor grad savanne, store grassletter, i tillegg til savanneskog, område med høgt gras og låge tre og halvørken.

Kjelder

Afrika sør for Sahara
Regionar i Afrika
Afrikansk geografi
Savanne