alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Tull

Tull, tøys, vrøvl, vås, vas eller nonsens er noko som ikkje gjev meining. Omgrepa kan mellom anna visa til dumskap, feil eller skjemt i ord eller handling. Dei blir ofte brukt nedsetjande, til dømes om utsegner, handlingar eller idear, men ulike former for tøys kan også vera verkemiddel innan felt som humor, kommunikasjon, litteratur og kunst, og som ein motsats til alvor.

Ordsoge

Orda «tull» og «tulle» kan ha mange ulike tydingar og avleidingar. Ei avleiing er tville (engelsk twirl) som viser til røring, tvinning eller spinning. Grunntydinga av «tull» er knytt til kvervel eller krins (å gange i tull). Frå dette kjem òg nemninga «nøstetull», eller «tulle saman til ein ball», difor òg 'bylt' eller noko som er krølla saman. «Tull» kan visa til eit lite barn, liknande «pjokk», medan «tulle» og «tulla» kan vera kjælenamn for ei lita jente. 

Tydinga av verbet «tulle» som har med å svinge, kvervle, krinse (tulle seg ikring), rulle bortetter, krølle seg ihop eller tumle seg kan også gje det tydinga 'å danse'. I tillegg kan tulling òg tyde tralling. Å «ramle i tull» er om lag det same som å "dette i koll". 

Om ein går og tullar, tyder det og at ein går lett forvirra ikring utan mål og meining. Å «vera tullut» eller «tullat» heng og saman med å vera frå vit og sans, å 'rote' eller 'røre'. Ei anna tyding av substantivet «tull» eller «tulling» er 'tosk' eller 'fåviting' (tulling eller tull). «Tulling» var før i tida nemning på ein person med psykiske vanskar, ein som ikkje høvde i samfunnet, ein «galning».

Kultur

Tull eller nonsens kan vera eit verkemiddel i visse former for litteratur, som vitsar, regler, vers og lengre verk. Tullet kan ta ulike former, til dømes ved bruk av tøyseord, ordspel, absurditet og anna.

Den britiske teiknaren og forfattaren Edward Lear gav ut Book of Nonsense i 1846. Boka inneheld tøysevers og limerickar som minner om barneregler, og er rekna som opphavet til nonsenssjangeren i engelsk litteratur. Viktige arvtakarar var Lewis Carroll, som særleg er kjend for Alice i Eventyrland, E.C. Bentley og Hilaire Belloc.

Sjå òg
 gapstrek
 narr
 parodi
 satire

Kjelder

 Ivar Aasen: Norsk ordbok.
 Smidt, Kristian: «Nonsens» (14. februar 2009), Store norske leksikon.

Bakgrunnsstoff 

Kultur
Kommunikasjon
Gransongar

Gransongaren (Phylloscopus collybita) er ein fugleart i slekta Phylloscopus, bladsongarar.

Skildring 

Fuglen er om lag 12 cm lang. Han er svært lik lauvsongaren, men det er lett å skilje dei på songen. Gransongaren syng eit enkelt «tjipp tjapp» medan lauvsongaren syng ei dalande tonerekkje. Begge fuglane har brungrøn overside, gråkvit eller gulaktig underside og gulkvit overaugestripe.

Utbreiing 
Arten sitt område strekker seg frå Frankrike, Storbritannia og Noreg i vest og vidare austover til dei sentrale delane av Russland. Mot sør går området til Middelhavet. I tillegg finst fuglen i høgareliggande skogar i Kaukasus og det nordlege Iran. På Pyrinê-halvøya og i Nord-Afrika vert arten erstatta av systerarten iberisk gransongar. Tidlegare rekna ein seks underartar. No er taksonet delt inn i fire artar, og gransongaren er oppdelt i underartane collybita, abietinus og tristis. I Europa reknar ein med at 30-60 millionar par hekkar. Denne bestanden har vore stabil siste tiåra.

Biotop og utbreiing i Noreg 
Gransongaren finst i all slags skog, sjølv om blandingsskog med opne område viser seg å vere dei beste plassane for arten. Fuglen hekker ujamnt i heile Sør-Noreg, og er mest talrik i Møre og Romsdal og i Trøndelag. Utbreiinga i Nord-Noreg går nord til og med Troms. Ein reknar med at 100-500 tusen par hekkar i Noreg. Det har kanskje vore ein auke i talet. I Noreg hekkar underarten abietinus i Midt-Noreg, og Stjørdal er typelokaliteten for denne underarten. Lengre sør finn ein truleg ei blanding av collybita og abietinus. Slike blandingar er også kjende frå andre kontaktsonar, mellom anna i Polen.

Næring 
Gransongaren lever mest av insekt, om hausten gjerne noko bær.

Hekking 
Fuglen byggjer reiret sitt på eller rett over bakken av strå og visna lauv, og fôrar med fjør. Gransongaren legg 5-8 kvite egg med mørkebrune/svarte prikkar i mai-juni. Hoa rugar på egga i 13-15 dagar.

Trekkvanar 
Gransongaren dreg til Sør-Europa og Nord-Afrika i september-oktober og kjem att i april. Hausttrekket startar i august, men dei fleste flyg ut av landet i september-oktober. Fuglar frå dei midtre og nordlege delane av landet trekker sørover via Sør-Sverige, medan fuglane frå det sørlege Noreg flyg direkte over Nordsjøen. Fuglane frå Noreg overvintrar kring den vestlege delen av Middelhavet, dei fleste på sørsida av dette, og dei kryssar havet i ein brei korridor frå Spania i vest til Italia i aust. Algerie er det landet der flest norske fuglar overvintrar. Overvintrarar i Noreg er sjeldsynte, men arten er observert i Farsund-området om vinteren. Gransongarane byrjar flyge frå vinterkvartera i februar, og hovudtrekket går i mars-april. Trekket nordover går langs same ruta som trekket mot sør. Til Noreg kjem fuglane i april, sjeldan allereie i slutten av mars. Høgste oppnådde alder etter ringmerking i Noreg er 3 år 5 mnd.

Kjelder 

 Norsk RingmerkingsAtlas, 2006.

Bakgrunnsstoff

Bladsongarar
Fuglar i Noreg
Bjørn Kjos

Bjørn Kjos () er ein norsk jurist, flygar og næringslivsleiar frå Sokna i Ringerike. Han var med å etablere flyselskapet Norwegian i 1993, og er ein av dei største aksjonærane i selskapet. Han har vore administrerande direktør sidan 2002.

Bladet Kapital vurderte formuen hans i 2006 til 545 millionar kroner, mot 260 millionar kroner i 2005.

Kjos debuterte som forfattar i 2006 med spionromanen Murmanskaffæren.

Arbeidserfaring 
 Jagarflygar i Forsvaret (F 104)
 Domarfullmektig
 Forretningsadvokat og partner i advokatfirmaet Vogt & Co. DA (Vogt & Wiig AS)
 Administrerande direktør i Norwegian Air Shuttle

Bibliografi 
 Murmanskaffæren (2006, Tiden)
 Høyt spill : Norwegians vei til himmels : kampene, sjansene og suksessen, ved Jacob Trumpy (2012)
 Høyt og lavt (2015)

Norske forretningsfolk
Folk frå Ringerike
Norske forfattarar
Skeiand

Skeiand (Spatula clypeata, tidlegare Anas clypeata) er ein fugleart i andefamilien som hekkar i Holarktis frå Island til Sakhalin og i Nord-Amerika. Arten er ein trekkfugl.

Skildring 
Hannfuglar er om lag 50 cm lang, hofuglar ca. 5 cm kortare. Hofuglen er brunspraglete, medan hannen har krittkvitt bryst, mørkegrønt hovud og raudbrun buk. Begge fuglane verkar framtunge i vatnet og nebbet peikar ofte nedover. Skeianda et små virvellause dyr inkludert krepsdyr og blautdyr. Dessutan vegatabilsk føde som frø og planterestar.

Hekkeområdet er vidt i Palearktis og vestlege Nord-Amerika, omtrent i området 40–60° nord.  Dei overvintrar sør for hekkeområdet og nord for ekvator i Amerika, Europa inkludert Storbritannia, Afrika og sørlege Asia.

Reiret vert gøymt i vegetasjonen nær vatn og er bygt av gras og dun. Skeianda legg 8-10 gulkvite egg i april-juni. Hoa rugar i 23-25 dagar og ungane er flygedyktige etter 40-45 dagar. 

Utbreiing i Noreg
I Sør-Noreg er det få eksemplar av desse fuglane, og dei opptrer sporadisk i Nord-Noreg. Talet på observasjonar aukar. Skeiendene hekkar få om gongen ved grunne innsjøar med rik vegetasjon rundt Oslofjorden og frå Møre til Helgeland. Skeiendene er trekkfuglar som kjem i april og reiser att i september-oktober. Hekkefuglar frå Noreg overvintrar truleg i Europa og Nord-Afrika.

Arten er lista i norsk raudliste i kategorien sårbar, (VU).

Kjelder 
 Øystein R. Størkensen, 1994, Artsomtale: Anas clypeata – skjeand, S. 84 i: Gjershaug, J. O., Thingstad, P. G., Eldøy, S. & Byrkjeland, S. (red.): Norsk fugleatlas. Norsk Ornitologisk Forening, Klæbu. Henta 11. desember 2021
Referansar 

Andefamilien
Fuglar i Noreg
Sleipner motorfabrikk

Sleipner Motorfabrikk vart stifta i Sarpsborg, i 1908, av Ole Klemsdal og Hans Johansen. I 1912 flytta dei fabrikken til Fredrikstad. Sleipner produserte små innanbords båtmotorar heilt til 1976.

Tidlegare norske båtmotorfabrikkar
Båtmotorar
Skipingar i 1908
Nedleggingar i 1976
Mandals motorfabrikk

Mandals Motorfabrikk, i Mandal, vart stifta av Johan Klemsdal. Fabrikken, som seinare vart omdøypt til Marna Motor, har heilt sidan 20-talet produsert små innanbords bensinmotorar. På 70-talet samarbeidde dei med Volvo Penta, men det enda med store økonomiske tap for mandalsfirmaet. Fabrikken er framleis i drift, men produksjonen er ikkje så stor.

Bakgrunnsstoff 
Heimesida til Marna Motor
Gunnar Mikkelsen's Maritime Samlinger (sic) (vitja 5/4-2008)
Katalog til arkiv etter Marna Motor hjå Statsarkivet i Kristiansand

Båtmotorar
Tidlegare norske båtmotorfabrikkar
Skipingar i 1930
Israel Shamir

Israel Shamir () er ein russisk-israelsk-svensk forfattar og journalist. Bøkene hans er omsett til mange språk, ei av dei til nynorsk. Blomar frå Galilea, omsett av Hans Olav Brendberg. Magasinet Monitor og svenske expo har lagt ned ressursar for å undersøke Shamirs tilknyting til Sverige. Dei har avslørt og kringkasta at han har folkeregistrert seg i Sverige og skifta namn fyrst til Jöran Jermas og seinare til Adam Ermasch. Mykje av forfattarskapet hans dreiar seg om Israel-Palestina-konflikten. Han er kontroversiell og omdiskutert på grunn av utsegner om jødar og Israel.

Skuldingar om antisemittisme 
Shamir blei i ei periode publisert i Friheten, Morgenbladet og Klassekampen. Det blei kravd at Shamir måtte stengast ute frå spaltene. Ein omfattande debatt om temaet gjekk føre seg på nettforumet KK-forum.

Bakgrunnsstoff 
 Heimesida til Shamir

Shamir, Israel
Shamir, Israel
Shamir, Israel
Shamir, Israel
Hans Olav Brendberg

Hans Olav Brendberg () er ein norsk lærar, omsetjar og skribent. Han har vore leiar av Norsk målungdom og Noregs Kommunistiske Studentforbund. Han var lenge aktiv i RV og AKP, men melde seg ut av båe organisasjonene i 2004 etter at dei hadde sett i verk eksklusjonsprosessar mot han grunna skuldingar om spreiing av antisemittisk materiale.

Eksklusjonssaka RV-leiinga starta mot Brendberg førte til uro i partiet, og ein del RV-medlemer og sympatisørar lanserte eit offentleg opprop for å få leiinga til å stanse eksklusjonen.

Bibliografi 
 Blomar frå Galilea; essay frå kanten av avgrunnen av Israel Shamir, omsetjing til nynorsk, Samlaget 2002, ISBN 82-521-6111-1

Målfolk
Leiarar av Norsk Målungdom
RV-politikarar
Skytopp

Ein skytopp (eller toppen av ei sky) er den øvste synlege delen av ei sky. Den blir vanlegvis uttrykt i meter over jordoverflata eller lufttrykket i skytoppen i hektopascal.

Målingar 

Skytopphøgda kan ein estimere frå bakken ved triangulering, men denne metoden kan berre brukast når ein kan sjå heile isolerte skyer eit stykke frå observatøren. Av instrument kan radar brukast til å måle høgda til skytoppen. 

Ein alternativ, men dyrare metode, er å bruke observasjonar frå lufta, enten visuelt eller med instrument som skyhøgdemålarar. Denne teknikken er nyttig når ein skal måle individuelle skyer og for å kontrollere kor nøyaktig andre metodar er, men det blir svært vanskeleg å kontinuerleg overvake skyer over store område. 

Skytopphøgda kan òg målast frå satellittar, en gjennom stereofotogrammetri (som brukar to bilete frå forskjellige vinklar) eller ved å omforme temperaturmålingar til å estimere høgda.

Påverknad på vêr og klima 

I konvektive skyer er det vanlegvis styrken på konveksjonen som avgjer kor høg skya kan bli. Dette kan igjen vere avhengig av faktorar på overflata, særleg transport av varme og vassdamp frå overflata til atmosfæren. Skytopphøgda varierer ofte mykje meir, og er meir ujamn enn det skybasen er. 

Stråling i atmosfæren er sterkt påverka av skyer. Skyalbedo er direkte avhengig av storleiken og forma til skypartiklane, i tillegg til om partiklane er av flytande vatn eller iskrystallar, og desse faktorane er igjen avhengig av skyhøgda. Vatn absorberer og sender tilbake stråling. Derfor blir skytoppane avkjølt ved at infraraud stråling går ut i atmosfæren. Men jo høgare skytoppen er jo kaldare er partiklane i skya, og dermed blir det sendt ut mindre infraraud stråling jo høgare skya er.

Sjå òg 

 Skyhøgd
 Skydekke

Bakgrunnsstoff 

 Heimesida for satellitten MISR
 Måleinstrument

Skyer
Skyhøgd

Skyhøgda (eller høgda til ei sky) er avstanden mellom skybasen og skytoppen. Den blir vanlegvis uttrykt i meter eller trykkskilnaden i hektopascal (hPa). Av og til er derimot skyhøgda og skybasen brukt om ein annan, og då må ein ut frå samanhengen finne ut om det er høgda opp til skybasen eller storleiken på skya.

Målingar 

Skyhøgda blir ikkje målt direkte, men ut frå separate målingar av skybasen og skytoppen.

Påverknad på vêr og klima 

Skyhøgda er ofte avgjerande for kor kraftig nedbøren frå skya er. Djupare skyer produserer kraftigare nedbør. Ei cumulonimbussky kan strekke seg gjennom nesten heile troposfæren og føre til torevêr med lyn og kraftige byger. Tynne skyer (som cirrusskyer) dannar ikkje nedbør.

Sjå òg 

 Nedbør
 Skydekke
 Skybase

Skyer
Tempo motorsyklar

Tempo motorsyklar og mopedar vart produserte av Jonas Øglænd AS på Sandnes. Motorsykkelproduksjonen starta sist på 30-talet og held fram i etterkrigstida.

Modellar 
Tempo Standard
Tempo Villiers
Tempo Swing
Tempo Taifun
Tempo Transport
Tempo Corvette
Tempo Panter
Tempo Sport
Tempo Cross

Bakgrunnsstoff
 Tempoklubben
 Temponytt 
 Tempo-online
 Andre motorsykler og scootere - Tempo modelloversikt , Norsk Tempoklubb.

Motorsyklar
industrihistorie

nb:Tempo (motorsykkel)
Marit Nicolaysen

Marit Helene Nicolaysen () er ein norsk forfattar som mellom anna har skrive barnebøkene om Svein og rotta. Desse bøkene har vorte omsette til fleire språk, mellom anna dansk, svensk og nederlansk, og har vorte filma, forløpig med to filmar, ein i 2006 og ein i 2007

Utmerkingar 

 Sonja Hagemanns barne- og ungdomsbokpris for Svein og rotta på rafting
 Skolebibliotekarforeningens litteraturpris 2005 for bøkene om Svein og rotta
 Teskjekjerringprisen i 200.7

Bibliografi 
 I Frøyas tegn (1985)
 Tango med tiden (1989)
 Slusk (1993)
 Himmelsnørr og kjærlighet (1995)
 Kloakkturen (1996)
 Svein og rotta på feriekoloni (1997)
 Svein og rotta i Syden (1998)
 Svein og rotta på hospitalet (1999)
 Svein og rotta går for gull (2000)
 Svein og rotta på rafting (2001)
 Svein og rotta gjennom solsystemet (2002)
 Svein og rotta og det store gavekaoset (2003)
 Svein og rotta på hesteryggen (2004)
 Svein og rotta på dragrace (2005)
 Svein og rotta på lab’en (2006)
 Svein og rotta feirer jul på landet (2007)
 Svein og rotta og verdensmesterskapet (2008)

Bakgrunnsstoff 
 sveinogrotta.no 
 Marit Nicolaysen på NRK Forfatter
 Marit Nicolaysen på Dagbladet Forfatter
 Marit Nicolaysen på Aftenposten Alex

Norske forfattarar
Norske barnebokforfattarar
Forfattarar frå Oslo
Vinnarar av Teskjekjerringprisen
Geir Gulliksen

Geir Gulliksen () er ein norsk forlagsredaktør, forfattar og lyrikar.

Gulliksen har gått på Forfattarstudiet i Bø (1985). Han har arbeidd som forlagsredaktør i Tiden Norsk Forlag. Sidan 2000 har han vore sjefsredaktør i Forlaget Oktober. Som forlagsredaktør har han fått stor merksemd for å drive fram ein ny generasjon norske forfattarar på 1990-talet, mellom andre Karl Ove Knausgård, Tore Renberg og Lars Ramslie.

Bibliografi
Mørkets munn – roman (1986)
Steder. På torget – dikt (1990)
Lenkene flyter på vannet – drama (1991)
Monografi – dikt (1996)
Virkelighet og andre essays – essays (1996)
Om tyngde og letthet – dikt (1998)
Voksne dikt – dikt (1999)
Våkner om natten og vil noe annet – dikt (2001)
Poetokrati – essays (2003)
Kanskje. Kanskje ikke, eller Pia er et spøkelse – barnebok (2003) (illustrert av Bo Gaustad) 
In vivo – roman (2004) (saman med Håvard Syvertsen)
Se på meg nå – dikt (2005)
Hvis jeg må være meg – samla dikt 1995-2005 (2006)
Hannu, Hannu – ungdomsroman (2006)
Et ansikt som minner om norsk politikk – diktsamling (2008)
Tjuendedagen – roman (2009)
Forenkling – roman (2010)
Bøyde knær – roman (2012)
Iben og forvandlingen – biletbok (2012)

Prisar og utmerkingar
 I 2008 fekk han Mads Wiel Nygaards legat
 2014: Aschehougprisen
 Nominert til Nordisk Råds litteraturpris i 2016 for romanen Historie om et ekteskap
Diktet hans «Alt dette skal begynne en gang til» (frå samlinga Se på meg nå) blei kåra til «Årets beste dikt» av NRK P2 sin fagjury og lyttarar i 2005.

Referansar

Bakgrunnsstoff
 Utgjevingar av Geir Gulliksen i Biblioteksøk
 Digitaliserte bøker av Geir Gulliksen hjå Nasjonalbiblioteket
 Geir Gulliksen på NRK Forfatter
 Geir Gulliksen på Dagbladet Forfatter

Norske romanforfattarar
Norske barnebokforfattarar
Norske essayistar
Norske lyrikarar
Vinnarar av Aschehougprisen
Bokmålsforfattarar
Folk frå Kongsberg
Forfattarar frå Buskerud
Elektrisk Regn

Elektrisk Regn, også kalla El-Regn, er ei nyveivgruppe frå Bergen, starta i 1978. Gruppa har hatt ulike mannskap, men hovudmannen har heile tida vore Dennis Reksten. Elektrisk Regn klarte å kombinere den rastlause energien frå pønken med det tette og «flinke» lydbiletet frå progrocken. Saman med tekstar framført på bergensk gav det Elektrisk Regn eit særmerkt uttrykk.

Medlemmer

På Steinbyen: 
 Dennis Reksten – gitar, vokal
 Sam Fossbakk – gitar
 Ine Tømmerås – vokal 
 Harald Pallesen – keyboard 
 Harald Nilsen – bass
 Tom Kogstad – trommer

På Kropp uten sjel: 
 Dennis Reksten – gitar, vokal, synth
 Bjørn Vassbotn – gitar. 
 Ine Tømmerås – vokal 
 Harald Nilsen – bass
 Tom Kogstad – trommer

På El-Regn: 
 Dennis Reksten – gitar, vokal
 Sam Fossbakk – gitar
 Tom Kogstad – trommer
 Eirik Hundvin («Pytten») – bass
 Jarle Zimmerman – keyboard

På Stein igjen: 
 Dennis Reksten – gitar, vokal
 Eirik Hundvin («Pytten») – bass
 Jarle Zimmerman – keyboard
 Jan Gunnar Bortheim – gitar 
 Ragnar Kolstad – trommer

Diskografi

Bakgrunnsstoff 
 «Elektrisk Regn» frå MICLEX/Norsk pop- og rockleksikon.

Kulturliv i Bergen
Norske rockegrupper
Musikkgrupper skipa i 1978
Skydekke

Skydekke er eit uttrykk for kor mykje av himmelen som er dekt av skyer. Vanlegvis blir skydekket uttrykk i talet på åttandelar som dekker himmelen.

Observasjonar
Vanlegvis er det ein vêrobservatør som observerer skydekket i samband med observasjonar av andre parameterar som temperatur, nedbør, lufttrykk, osb. Skydekket er vanlegvis eit visuelt estimat, og det krev litt erfaring for å observere skydekket rett. Likevel vil det berre vere omtrentlege verdiar som blir observert. Hovudproblemet er at om sikta er dårleg, som i tåke, vil det vere svært vanskeleg å få rett skydekke. Då blir vanlegvis den synoptiske koden som tyder «Skyene ikkje synleg» (9) brukt i staden (sjå dei synoptiske kodane nedanfor). 

Satellittar kan derimot måle talet på åttandedelar meir nøyaktig, men det er enkelte problem med denne metoden òg. Visst skyene er veldig tynne eller har lita horisontal utstrekking, kan dei vere bortimot usynlege for satellittar. Om natta brukar satellittar ofte den infraraude strålinga frå skyene til å avgjere skydekket. Dei målar altså temperaturen i skytoppen, og på den måten kan dei danne eit satellittbilete av skydekket. Viss skyene er svært låge kan dei derimot ha ein temperatur som er nesten lik overflata, og då kan dei vere vanskeleg å sjå på eit satellittbilete.

Rolle i klimasystemet

Skyer er svært viktig for klimasystemet, særleg fordi dei kan reflektere store mengder sollys ut igjen i verdsrommet og på den måten kjøle ned jordoverflata. Dette kan balansere den auka mengda av drivhusgassar i atmosfæren, og føre til at oppvarminga av Jorda ikkje blir like stor som forventa. Samtidig kan skyene hindre varmestråling frå jordoverflata i å forlate atmosfæren ved å sende tilbake varmestrålinga mot overflata, og på den måten føre til at jordoverflata ikkje blir like mykje avkjølt som i skyfritt vêr. Særleg gjeld dette på natta då varmetapet er størst.

Synoptisk 

Skyer
Klimapådrag
Fartsbot

Fartsbot er ein straffereaksjon frå politiet når ein blir teken i å bryte fartsgrensa. Storleiken på bota avheng av kor mykje fortare enn grensa du køyrde, og kjem du over ei viss grense (avheng av grensa på staden, til dømes er toleransen mindre i bystrøk enn på E6) mistar du lappen, og blir i verste fall idøymd ei fengselstraff.

Sjå òg
bot

Trafikkrett
Straff
Vegtransport
SAME Deutz-Fahr

SAME Deutz-Fahr (SDF) er ein italiensk-tysk traktorprodusent. Firmaet, som opphavleg heite Società Accomandita Motori Endotermici (SAME), vart stifta i 1942, i Treviglio i Bergamo i Italia. SAME utvikla seg til å verta ein av dei største traktorprodusentane i Italia og var ein av pionerane innan firehjulsdrivne traktorar.

I 1972 tok SAME over den italienske traktorprodusenten Lamborghini Trattori S.p.A., men heldt fram med å marknadsføra SAME og Lamborghini som separate merke. 

In 1976, kjøpte SAME den sveitsiske traktorprodusenten Hürlimann. Noko etter dette skifta dei namn til SAME Lamborghini-Hürlimann.

I 1995 kjøpte dei den tyske traktorprodusenten Deutz-Fahr, som var ein del av Klöckner-Humboldt-Deutz (KHD; i dag Deutz AG), som ville konsentrera seg om motorproduksjon. SAME bytta samstundes namn til SAME Deutz-Fahr. SDF marknadsfører dei fire traktormerka SAME, Deutz-Fahr, Hürliman og Lamborghini og er i dag er stor traktorprodusent. SDF eig i dag om lag 40 % av Deutz AG.

I 2005 kjøpte SDF den kroatiske skurtreskjarprodusenten Ðuro Ðakovic.

Merkenamn 
 Deutz-Fahr 
 Hürliman 
 Lamborghini
 SAME

Bakgrunnsstoff 
 www.samedeutz-fahr.com

Traktorprodusentar
Italienske føretak
Kroatiske føretak
Sveitsiske føretak
Tyske føretak
Skipingar i 1942
Skipsrenne

Ei skipsrenne er ei kunstig lei i opent og grunt farvatn. Ho er merkt med bøyer og stakar gjerne etter lateralsystemet slik at trafikken i området vert dirigert til djupast vatn og mest tryggleik. Renna kan vere tilgjenge til ei hamn eller til eit anna område med djupare vatn. Somme tider vert omgrepa renne og kanal begge nytta om ein slik tilgangsveg på sjøen. 

Renner vert oppretta når
 når det finst grunt vatn mellom område der det elles er ville vere naturleg at skipsleia gjekk;
 når tilgang til ei kommersiell hamn krev kunstige inngrep for å auke djupna på farvatnet slik at det vert mogleg for djupe skip å passere trygt igjennom til hamna; store tankarar kan stikke ned opp til 25 meters djupne. 

Renner til kommersielle hamner kan krevje framhaldande vedlikehald med hjelp av mudderapparat. Når farvatna i kystområda ikkje er veldig djupe, som for eksempel utanfor Nantes og Saint Nazaire i Frankrike, kan rennene gå titals nautiske mil ut frå kysten. 

Navigasjonsreglane i ei renne er spesielle. Det generelle prinsippet er at mindre båtar og fiskefartøy ikkje skal hindre passasjen for større skip slik at skipa kan segle i full tryggleik innanfor den tronge kanalen eller renna. Sjå også detaljar i regel 7 i internasjonale reguleringar for kollisjonsførebygging til sjøs, COLREGS 72. 

I norske område er det mudra renner mellom anna til hamn i Tønsberg, gjennom Svelvikstraumen til hamn i Drammen og ei renne til Risøyhamn, den siste er kjent som Risøyrenna.

Kjelde 
 «Chenal maritime» på fransk Wikipedia

Sjøfart
Styrbord

Styrbord er høgre side av ein båt eller eit fartøy når ein står akterut og ser frametter. Dette i motsetning til babord som er venstre side.

Omgrepet kjem frå norrønt språk. Mannskapet styrte [stýri] med styreåre (ror) som alltid var feste på høgre bord [borð]. Rormannen, som heldt styreåra med begge hender, stod med ryggen [bak] mot venstre sida, babord.

Båten som seglar for styrbord baug held baugen til styrbord for vinden og segla står styrbord. Dette vert òg kalla styrbord skøyter. 

Navigasjonslyset på styrbord side er grønt.

Skipsterminologi
Maritim navigasjon
Babord

Babord eller bakbord er venstre side av ein båt eller eit fartøy når ein står akterut og ser frametter. Dette i motsetning til styrbord som er høyre side. 

Omgrepet kjem frå norrønt språk. Mannskapet styrte [stýri] med styreåre (ror) som alltid var feste på høgre bord [borð]. Rormannen, som heldt styreåra med begge hender, stod med ryggen [bak] mot venstre sida, babord.

Båten som seglar for babord baug held baugen til babord for vinden og segla står babord. Dette vert òg kalla styrbord halser, vinden kjem inn på styrbord side. 

Navigasjonslyset på babord side er raudt.

Skipsterminologi
Maritim navigasjon