alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Eugène Jansson

Eugène Fredrik Jansson () var ein svensk målar, fødd i Stockholm. Han er kjend som Blåmålaren, då mange av landskapsbileta hans er måla i blåtonar.

Liv og gjerning

Jansson voks opp i heller små kår, med foreldre som var interessert i kunst og musikk. Han gjekk ei kort tid på Konstakademien i Stockholm, og studerte under den leiande målaren Edvard Perséus, men svak økonomi tvinga han til å lære seg målaryrket mykje på eigenhand.

Jansson laga fleire store landskapsmåleri med stockholmsmotiv, ofte i kvelds- eller nattstemning. Gjennomgåande var desse måleria prega av ein blåaktig fargetone, noko som gjorde at fekk tilnamnet Blåmålaren. Han let gjerne lange, ringlande rader av gatelykter verte reflektert i vatnet. Riddarfjärden i Stockholm frå 1898, Nocturne frå 1901 og Soluppgång över taken frå 1903 er mellom hans mest kjende måleri frå dene perioden i hans liv.

Seinare byrja han meir og meir å måle kraftige, nakne mannlege gestaltar, som ofte solbada på badehusbryggjer eller dreiv idrett. Jansson leid frå ungdomen av ein nyresjukdom som tvinga han  til regelbunde å gymnastisere og bade. På Flottans badhus fann han rikeleg med modellar til sitt figurmåleri. Desse måleria med nakne menn, merker seg ut med ei frisk, solfylt stemning, og noggrant studium av det anatomiske. Jamsides interessa for den menneskelege kroppen, kom eit anna element; Jansson var homoseksuell i ei tid då homoseksuelle handlingar var ulovlege.

Saman med mellom andre Carl Larsson, Ernst Josephson, Karl Nordström, Nils Kreuger og Richard Bergh var Jansson ein av dei såkalla Opponenterna.

Galleri

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Eugène Jansson» frå ,  den 20. oktober 2013.

Bakgrunnsstoff

Svenske målarar
Målarar frå 1800-talet
Målarar frå 1900-talet
Tapti

Tapti eller Tapi er ei elv i sentrale India, og dannar saman med Narmada ei av grensene mellom Nord- og Sør-India. Elva er rundt 724 km lang og renn frå aust til vest. Rundt 300 km frå munningen er farbar med mindre farkostar. Ho er ei av dei sørindiske hovudelvane, og er heilag for hinduar.

Tapti har utspring aust nær Betul i Mahadeofjella i Satpurakjeda, sør i delstaten Madhya Pradesh. Nedbørsområdet er rundt 77 800 kvadratkilometer.  Ho renn sørvest nesten parallelt med Narmada, mellom Satpurafjella og norddelen av dei vestlege Ghatfjella. I Khambhat-bukta nedanfor Surat dannar ho eit breidt estuar.

Større byar langs elva er Multai, Nepanagar, Betul og Burhanpur i Madhya Pradesh, Bhusawal i Maharashtra og Surat i Gujarat. Nokre viktige bruer er Sawalde-brua i Dhule på National Highway 3 og jernbanebrua ved Bhusawal på strekninga mellom Bhusawal og Khandwa på Central Railway.

I hindumytologi er gudinna Tapti (Tāpī Mātā, 'mor Tap(t)i') dotter av solguden Surya og maken hans Tsjhaya. Ho er syster av Sjani.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Tapti River» frå , og «Tapti» frå  den 20. oktober 2013.

Bakgrunnsstoff

Elvar i India
Heilage elvar
Hindugudar
Ferkingstad

Ferkingstad er eit sokn og ei bygd i Karmøy kommune, som ligg på sørvestsida av øya, sør for Åkrehamn og nord for Skudeneshavn. Det har nesten 1 600 innbyggjarar (2013) og høyrer til Karmøy prosti. Før Karmøy kommune vart oppretta i 1965 var soknet ein del av gamle Skudenes kommune.

Bygder i Rogaland
Geografi i Karmøy
Sokn i Stavanger bispedømme
Haugalandet
Falnes

Falnes er eit sokn i Karmøy kommune, som ligg sørlegast på øya. Det har nesten 3 900 innbyggjarar (2013), dei fleste av dei i tettstaden Skudeneshavn, og høyrer til Karmøy prosti. Falnes kyrkje ligg like aust for .Skudeneshavn. Før Karmøy kommune vart oppretta i 1965 var soknet ein del av gamle Skudenes kommune.

Karmøy kommune
Sokn i Stavanger bispedømme
Haugalandet
Korten Ridge

Korten Ridge er ein rygg som strekkjer seg 18 km frå sør til nord og er 9 km brei med ei høgd på opp mot 1673 moh (Mount Bris) 
på Davis Coast i Graham Land i Antarktis. Han grensar til Podvis Col og er knytt til Hanroit Plateau mot søraust, Templebreen i sørvest, Lanchester Bay i vest, Wennersgaard Point og Jordanoff Bay i nord, og Sabinebreen i aust.

Ryggen er kalla opp etter busetnaden Korten søraust i Bulgaria.

Kjelder
 SCAR Composite Antarctic Gazetteer.

Ryggar i Graham Land
Bulgaria og Antarktis
Davis Coast
Landen Ridge

Landen Ridge er ein liten fjellrygg ved austenden av Cole Peninsula i Graham Land. I desember 1947 vart han kartlagt av Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS) og fotografert frå lufta av Ronne antarktiske forskingsekspedisjon (RARE) under Finn Rønne. Han vart namngjeven av Rønne etter David Landen frå US Geological Survey (USGS), som assisterte i planlegginga av fotograferingsprosjektet til RARE og innsamlinga av fotografia etter ekspedisjonen kom attende.

Kjelder

Ryggar i Graham Land
Foyn Coast
Lasher Spur

Lasher Spur er eit markant fjell utstikkar som går nordvest frå Kelvin Crests, 4 nautiske mil (7 km) aust-nordaust for Triune Peaks, Fallières Coast. Utstikkaren vart fotografert frå lufta av Ronne antarktiske forskingsekspedisjon (RARE), 1947, U.S. Navy i 1966, og vart kartlagt av Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS), 1958. Han vart namngjeven i 1977 av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter løytnant William J. Lasher i US Navy, LC-130 flykaptein, Operasjon Deep Freeze i 1969 og 1970.

Kjelder

Ryggar i Graham Land
Fallières Coast
Lisiya Ridge

Lisiya Ridge (bulgarsk ‘Lisiyski Hrebet’) er ein isdekt rygg ved foten av Magnier Peninsula på Graham Coast på vestsida av Den antarktiske halvøya som strekkjer seg 16 km i nordaust-sørvest mellom botnen av Leroux Bay og Bigo Bay og er 11 km brei. Han grensar til Comriebreen i sør og ein sidebre til Lukebreen i aust. Her ligg Mount Bigo (1700 moh) heilt i sørvest og Mount Perchot (2040 moh) sentralt. Nordvestsida er bratt og delvis isfri og går ned til isbreane Muldava, Nesla og Kolosh.

Ryggen er kalla opp etter busetnaden Lisija sørvest i Bulgaria.

Kjelder
 Bulgarsk antarktisk stadnamnregister.  Antarctic Place-names Commission. (detaljar på bulgarsk, grunnleggande data  på engelsk)
 SCAR Composite Gazetteer of Antarctica.

Ryggar i Graham Land
Bulgaria og Antarktis
Graham Coast
Lomas Ridge

Lomas Ridge er ein rygg, 3 km lang, som går nord-nordvest til sør-søraust, halvvegs mellom Jefford Point og Tortoise Hill, søraust på James Ross Island. Han vart namngjeven av United Kingdom Antarctic Place-Names Committee (UK-APC) i 1995 etter Simon Andrew Lomas (b. 1965), ein geolog i British Antarctic Survey (BAS) som var eit medlem av ei feltgruppe frå BAS i området 1994-95.

Kjelder

Ryggar i Graham Land
Geografi på James Ross Island
Lyttelton Ridge

Lyttelton Ridge er ein mørk, taggete rygg med ei høgd på 425 moh, som strekkjer seg 4 nautiske mil (7 km) nordvest til søraust langs vestsida av Churchill Peninsula, på austkysten av Graham Land på Den antarktiske halvøya. Han vart kartlagt i 1947 av Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS), som namngav han etter Oliver Lyttelton som då var britisk produksjonsminister og medlem av Krigskabinettet. Han vart fotografert av lufta i løpet av 1947 av Ronne antarktiske forskingsekspedisjon (RARE) under Finn Rønne.

Kjelder

Ryggar i Graham Land
Graham Coast
Vedavågen

Vedavågen er eit sokn og ein tidlegare tettstad i Karmøy kommune i Rogaland fylke.

Veavågen (Vedavågen) tettstad
Tettstaden var frå begynninga ein strandstad, og er frå siste hundreårsskiftet samanvaksen med Åkrehamn til den samanhengande tettstaden Åkrehamn/Vedavågen.

som òg har vore ein eigen kommune. Dei aller flesta av innbyggjarane bur i tettstaden Åkrehamn/Vedavågen.

Vedavågen sokn
Soknet har 2 844 innbyggjarar (2013), og vart oppretta i 2012 ved frådeling av den nørdste delen av Åkra sokn. Det ligg på vestsida av øya Karmøy og høyrer til Karmøy prosti.

Kjelder
 SSB
 Den norske kyrkja

Sokn i Stavanger bispedømme
Geografi i Karmøy
Haugalandet
Utgåtte tettstader
Marescot Ridge

Marescot Ridge er ein rygg som består av fleire isdekte åsar, den høgaste Crown Peak (1185 moh) ved sørenden av ryggen. Han ligg 2 nautiske mil (3,7 km) innover frå Marescot Point langs nordvestkysten av Trinityhalvøya. Denne ryggen vart truleg observert av kaptein Jules Dumont d'Urville den 27. februar 1838, då han namngav nærliggande «Cap Marescot» (no Marescot Point). Etter landmålinga si i 1946 gav Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS) namnet Marescot Ridge til denne ryggen.

Kjelder

Ryggar i Graham Land
Geografi på Trinityhalvøya
Marsh Spur

Marsh Spur er ein utstikkar kring 4,5 nautiske mil (8 km) sør for Bildad Peak og 4,5 nautiske mil (8 km) vest for Scarfjorden på austsida av Graham Land. Utstikkaren er geologisk viktig for kontakten mellom gneisen i Basement-komplekset og vulkanske bergartar som truleg er frå juratida. Han vart namngjeven av United Kingdom Antarctic Place-Names Committee (UK-APC) etter Anthony F. Marsh, ein geolog i British Antarctic Survey (BAS) som var ved Fossil Bluff og Hope Bay i 1963-65.

Kjelder

Ryggar i Graham Land
Oscar II Coast
McClary Ridge

McClary Ridge er ein liten, halvmåneforma rygg 5 nautiske mil (9 km) sør-søraust for Mount Hayes på sørsida av Cole Peninsula i Graham Land. I desember 1947 vart han kartlagt av Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS) og vart fotografert frå lufta av Ronne antarktiske forskingsekspedisjon (RARE) under Finn Rønne. Han vart namngjeven av Rønne etter George B. McClary frå Winnetka, IL, som støtta ekspedisjonen.

Kjelder

Ryggar i Graham Land
Foyn Coast
Vats

Vats er eit sokn i Vindafjord kommune på Haugalandet i Rogaland fylke. Det var tidlegare også ein kommune.

Vats sokn
Soknet femnar om bygdene rundt Vatsvatnet og Vatsfjorden og har 1 280 innbyggjarar (2013). Det høyrer til Haugaland prosti.

Vats kommune
Då dei norske kommunane vart oppretta ved formannskapslovene i 1837 var Vats ein del av Skjold kommune, men vart i 1891 frådelt som ein eigen kommune, då med 1 095. I 1965 vart Vats kommune nedlagd og gjekk inn i den nyoppretta Vindafjord kommune, med unnatak for Stølsvik krins på Nedstrandhalvøya, som vart overført til Tysvær kommune. Vats hadde då 1 144 innbyggjarar, 16 av dei i Stølsvik krins.

Kjelder 
Dag Juvkam, Historisk oversikt over endringer i kommune- og fylkesinndelingen (SSB, 1999)

Geografi i Vindafjord
Historie i Vindafjord
Tidlegare kommunar i Rogaland
Sokn i Stavanger bispedømme
Haugalandet
Norske kommunar skipa i 1891
Norske kommunar nedlagde i 1965
Imsland

Imsland er eit sokn i Vindafjord kommune på Haugalandet i Rogaland fylke. Det var tidlegare også ein kommune.

Imsland sokn
Soknet femnar om bygdene på nordsida av Vindafjordens austre arm, og har 313 innbyggjarar (2013). Det høyrer til Haugaland prosti.

Imsland kommune
Då dei norske kommunane vart oppretta ved formannskapslovene i 1837 var Imsland ein del av Vikedal kommune, men vart i 1923 frådelt som ein eigen kommune, då med 604 innbyggjarar. I 1965 vart Imsland kommune nedlagd og gjekk inn i den nyoppretta Vindafjord kommune, med unnatak for Finnvik krins på Ropeidhalvøya, som vart overført til Suldal kommune. Han hadde då 433 innbyggjarar, 61 av dei Finnvik krins.

Kjelder 

Dag Juvkam, Historisk oversikt over endringer i kommune- og fylkesinndelingen (SSB, 1999)
SSB

Geografi i Vindafjord
Historie i Vindafjord
Geografi i Suldal
Historie i Suldal
Tidlegare kommunar i Rogaland
Sokn i Stavanger bispedømme
Haugalandet
Norske kommunar skipa i 1923
Norske kommunar nedlagde i 1965
Menelaus Ridge

Menelaus Ridge er ein snødekt rygg med fire små toppar, 1370 moh, mellom Mount Agamemnon og Mount Helen i Achaean Range sentralt på Île Anvers i Antarktiske Arkipel. Han vart kartlagt i 1955 av Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS) og vart namngjeven av United Kingdom Antarctic Place-Names Committee (UK-APC) etter Menelaus, ektemannen til Helena og den yngre broren til Agamemnon i Illiaden av Homer.

Kjelder

Ryggar i Graham Land
Geografi i Antarktiske Arkipel
Tongagropa

Tongagropa er ei djuphavsgrop som ligg sør i Stillehavet, nær Kermadecøyane, Tonga og Amerikansk Samoa og noko nordaust for Nordøya på New Zealand. På det djupaste når Tongagropa 10 800 meter under havoverflata. Ho er dermed verdas nest djupaste djuphavsgrop, etter Marianegropa.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Tonga Trench» frå ,  den 27. oktober 2013. 
 oppgav desse kjeldene: 
 

Djuphavsgroper
Newzealandsk oseanografi
Pavie Ridge

Pavie Ridge, Cap Pavie eller Île Pavie er ein isolert klipperik fjellrygg på over 500 moh, som strekkjer seg sør og vest frå Martinbreen til Moraine Cove og dannar søraustgrensa til Bertrand forlandsbre, på vestkysten av Graham Land. 

Området vart kartlagt i 1936 av British Graham Land Expedition (BGLE) under John Riddoch Rymill, men staden som vart namngjeven av Jean-Baptiste Charcot vart ikkje identifisert. Etter fleire landmålingar av Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS) i 1948, vart Jean-Baptiste Charcot sin «Île Pavie» identifisert frå teikningane til Maurice Bongrain som staden som i dag vert kalla Red Rock Ridge. Namnet Red Rock Ridge vart ikkje endra, sidan det alt var i bruk. Namnet Pavie Ridge er derfor godkjend for den isolerte ryggen oppom sørsida av Bertrand forlandsbre, like ved staden som Jean-Baptiste Charcot gav namn. Pavie Ridge vart namngjeven av Jean-Baptiste Charcot, truleg etter Auguste J. M. Pavie (1847-1925), ein fransk diplomat og oppdagar.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Pavie Ridge» frå ,  den 20. oktober 2013. 
 oppgav desse kjeldene:

Ryggar i Graham Land
Fallières Coast
Perplex Ridge

Perplex Ridge er ein rygg, på over 915 moh, som består av fire klipperike massar skilde av små isbrear og som strekkjer seg 6 nautiske mil (11 km) nordaustover frå Lainez Point langs nordvestsida av Pourquoi Pas Island, utanfor vestkysten av Graham Land. Han vart først oppdaga og grovt kartlagt i 1909 av Den franske antarktisekspedisjonen under Charcot. Han vart kartlagt i 1936 av British Graham Land Expedition (BGLE) og i 1948 av Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS). Han fekk dette namnet frå FIDS på grunn av forvirringa i forsøket på å identifisere denne ryggen frå tidlegare kart.

Kjelder

Ryggar i Graham Land
Fallières Coast
Reptile Ridge

Reptile Ridge er ein rygg i Antarktis som er over 2 nautiske mil (3,7 km) lang, med ei høgd opp mot kring 250 meter. Han  strekkjer seg nordvestover frå nærleiken av Rothera Point ved Adelaide Island. Namnet er skildrande etter utsjånaden sett i profil frå nord eller sør. Han vart namngjeven av United Kingdom Antarctic Place-Names Committee (UK-APC) i 1977.

Kjelder

Ryggar i Graham Land
Geografi på Adelaide Island
Rugate Ridge

Rugate Ridge er ein høg, austovergåande rygg mellom Green- og Evansbreen på austsida av Graham Land. Han vart kartlagt av Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS) i 1955. Han fekk dette namnet av United Kingdom Antarctic Place-Names Committee (UK-APC) fordi mange små ryggar og utstikkarar dannar ryggen («rugate» tyder «fura» eller «rygga»).

Kjelder

Ryggar i Graham Land
Oscar II Coast
Ruth Ridge

Ruth Ridge er ein svart, klipperik rygg som er 4,5 km lang frå nord til sør, som endar ved sørenden i eit lite fjell. Ryggen dannar sørenden av Hanroit Plateau og markerer ein retningsendring av platåkanten langs Nordenskjöld Coast på austsida av Graham Land der han snur vestover og dannar nordveggen av Drygalskibreen. Dr. Otto Nordenskjöld, leiaren for Den svenske antarktisekspedisjonen i 1901–04, gav namnet Cape Ruth, til ære for syster si, til det som såg ut som eit nes ved nordsida av Drygalskibreen. Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS) fann i 1947  ut at det var snakk om ein rygg.

Kjelder
 SCAR Composite Antarctic Gazetteer.

Ryggar i Graham Land
Nordenskjöld Coast
Snegotin Ridge

Snegotin Ridge (bulgarsk ‘Snegotinski Rid’) er ein isdekt rygg med ei høgd opp mot over 1200 m på nordvestsida av Louis-Philippe Plateau på Trinityhalvøya i Graham Land i Antarktis. Han ligg oppom Bransfieldsundet i nord, og Prelez Gap og toppen av Maloradbreen i vest-sørvest. Snegotin Ridge strekkjer seg 6,5 km frå sørvest til nordaust, er 4 km brei, og knytt i sør til Louis-Philippe Plateau via Huhla Col.

Ryggen er kalla opp etter busetnaden Snegotin i Sør-Bulgaria.

Kjelder
 SCAR Composite Antarctic Gazetteer.

Ryggar i Graham Land
Geografi på Trinityhalvøya
Bulgaria og Antarktis
Spermwhale Ridge

Spermwhale Ridge er ein kvass rygg med ei høgd opp mot kring 800 m langs sørsida av Flaskbreen vest for Bulkington Pass på Oscar II Coast i Graham Land. Han vart namngjeven av United Kingdom Antarctic Place-Names Committee (UK-APC) i 1987. Han er eit av fleire namn i området frå Melville-romanen Moby Dick og kvalfangst tema. «Spermwhale» tyder spermkval.

Kjelder

Ryggar i Graham Land
Oscar II Coast
The Steeple

The Steeple er ein klipperik rygg, kring 500 moh, som utgjer nordvestarmen av det hesteskoforma Mount Carroll. Han stig på austsida av Depotbreen, 1,5 nautiske mil (2,8 km) sør for botnen av Hope Bay, nordaust på Den antarktiske halvøya. Han vart oppdaga av Den svenske antarktisekspedisjonen i 1901–04, under Otto Nordenskjöld. Det skildrande namnet vart nytta av Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS), 1945.

Kjelder

Ryggar i Graham Land
Geografi på Trinityhalvøya
Stickle Ridge

Stickle Ridge er ein rygg med ei høgd opp mot kring 720 moh, vest for Saint Martha Cove på James Ross Island. Den forvitra raude lavaen på ryggen vart utforska av geologar frå British Antarctic Survey (BAS) i løpet av sesongen 1985-86. Han vart namngjeven skildrande av United Kingdom Antarctic Place-Names Committee (UK-APC) etter den tornete utsjånaden til ryggen. Stickle tyder å kjempe eller krangle.

Kjelder

Ryggar i Graham Land
Geografi på James Ross Island
Stork Ridge

Stork Ridge er ein rygg som går frå vest-sørvest, og er 1 nautisk mil (1,9 km) lang og med ei høgd opp mot kring 420 moh, 3,5 nautiske mil (6 km) nordvest for Rothera Point, søraust på Adelaide Island. Han vart namngjeven etter ei hydrografisk undersøking av Storbritannia og vart markert av ein stokk med flagg på, slik at det såg ut som ein stork på ryggen.

Kjelder

Ryggar i Graham Land
Geografi på Adelaide Island
Summit Ridge

Summit Ridge er ein rygg, 380 moh, med ein bratt isskråning på nordsida og ei klippe på sørsida. Han strekkjer seg austover frå Passes Peak i 0,5 nautiske mil (0,9 km) og ligg 2 nautiske mil (3,7 km) sør for botnen av Hope Bay nordaust på Den antarktiske halvøya. Området vart først utforska av Den svenske antarktisekspedisjonen i 1901-04. Summit Ridge vart først kartlagt og namngjeven av Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS), 1945. Namnet er teken frå nærliggande Summit Pass.

Kjelder

Ryggar i Graham Land
Geografi på Trinityhalvøya
Wild Spur

Wild Spur er ein utstikkar som strekkjer seg frå Pulfrich Peak til vestsida av Arctowski Peninsula, på vestkysten av Graham Land i Antarktis. 

Han vart vist på argentinske kart frå 1957. Han vart namngjeven av United Kingdom Antarctic Place-Names Committee (UK-APC) i 1960 etter Heinrich Wild (1833–1902), ein sveitsisk instrumentmakar som lagde autografen, først nytta kring 1924 for stereomålingar frå bakkestasjonar og seinare tilpassa for luftmålingar.

Kjelder

Ryggar i Graham Land
Danco Coast
Zaldapa Ridge

Zaldapa Ridge (bulgarsk ‘Rid Zaldapa’) er ein hovudsakleg isfri rygg som strekkjer seg 4,6 km frå aust til vest, og 1,7 km brei på Yatrus Promontory i Graham Land i Antarktis. Han har to toppar med ei høgd på 383 (den vestlege) og 359 moh. Ryggen er kalla opp etter den antikke thrakiske og romerske byen Zaldapa nordaust i Bulgaria.

Toppen av Zaldapa Ridge ligg 4,5 km aust-nordaust for McCalman Peak, 7,06 km sør for Abel Nunatak og 4,5 km sør for Jade Point.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Zaldapa Ridge» frå ,  den 20. oktober 2013. 
 oppgav desse kjeldene:

Ryggar i Graham Land
Geografi på Trinityhalvøya
Bulgaria og Antarktis
Zeus Ridge

Zeus Ridge er ein isdekt, bratt rygg med mange bresprekker. Hovuddelen av ryggen ligg over 1675 moh, og strekkjer seg nordvestover frå Mount Francais mellom Achaean og Trojan Range sentralt på Île Anvers i Antarktiske Arkipel. Han vart kartlagt av Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS) i 1955 og vart namngjeven av United Kingdom Antarctic Place-Names Committee (UK-APC) etter Zevs, den greske guddomen.

Kjelder

Ryggar i Graham Land
Geografi i Antarktiske Arkipel
Narmada

Narmada er ei elv i sentrale India, og dannar saman med Tapti ei av grensene mellom Gangessletta i Nord-India og Deccanplatået i Sør-India. Ho er ei viktig heilag elv for hinduar.

Narmada er rundt 1 289 km lang og renn frå aust til vest. Ho er den største vestlegrennande elva i India.
Elva har utspring nær toppen av Amarkantak nord i delstaten Madhya Pradesh, ved møtestaden for Vindhya- og Satpurakjeda. Ho renn vestover nesten parallelt med Tapti, mellom Satpurafjella og Vindhyafjella. I Khambhat-bukta nedanfor Surat dannar ho saman med Tapti eit breidt estuar.

I elva lever mellom anna sumpkrokodille og ulike typar karpefisk, mallefisk, Channa, Mastacembelus og Notopterus notopterus.

Religiøs tyding
Soger om elva seier at guden Sjiva kalla Narmada ned frå himmelen eller at ho sprang frå kroppen hans medan han dansa den kosmiske dansen. Ifølgje tradisjonen må sjølv den heilage elvegudinna Ganga, i form av ei svart ku, vaska seg rein og kvit i Narmada ein gong i året.

Å sjå Narmada skal reinsa ein hindu frå alle synder. Det finst ei rekkje valfartsstader ved elva. Mahewswar og Omkareshwar er dei viktigaste. I tillegg finst ein tradisjon for å valfarta rundt heile elva, narmadāparikramā. Denne ferda er 260 mil lang og blir utført til fots, med få eigedelar, lite mat og utan pengar. Ein kan byrja og slutta på kva stad, men må heile tida gå med klokka, med elva til høgre for seg, og så nær elva som råd.

Utnytting av elva
Dei ulike delstatane Narmada renn gjennom, Madhya Pradesh, Gujarat og Maharashtra, har hatt strid om bruken av elva. Dei føderale styresmaktene i India har derfor oppretta eit styringsorgan for fordelinga, Narmada Water Dispute Tribunal. Det er bygd ei rekkje demningar i elva med planar om fleire. Den omstridde Sardar Sarovar-demningen er den største av dei 30 planlagde demningane i Narmada Dam Project.

Bakgrunnsstoff

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Narmada» frå , og «Narmada River» frå  den 20. oktober 2013.  

 

Elvar i India
Heilage elvar
Hindugudar
Bond Ridge

Bond Ridge er ein fjellrygg 1 nautisk mil nordaust for Moore Pyramid på nordsida av Scyllabreen i Prince Charles Mountains. Han vart kartlagt frå flyfoto tekne av Australian National Antarctic Research Expeditions i 1965, og vart namngjeven av Australian Antarctic Names and Medals Committee etter D.W.G. Bond, ein erfaren dieselmekanikar ved Mawson-stasjonen i 1968.

Kjelder 

Ryggar i Mac. Robertson Land
Bradley Ridge

Bradley Ridge er ein fjellrygg i Antarktis, kring 7 nautiske mil søraust for Mount Peter i Athos Range i Prince Charles Mountains. Han vart kartlagt frå flyfoto tekne av Australian National Antarctic Research Expeditions, og kalla opp etter R.G. Bradley, ein vêrobservatør ved Mawson-stasjonen i 1964.

Kjelder 

Ryggar i Mac. Robertson Land
Brocklehurst Ridge

Brocklehurst Ridge er ein delvis snødekt steinrygg kring 1 nautisk mil sør for Taylor Platform i Prince Charles Mountains. Han vart kartlagt frå flyfoto tekne av Australian National Antarctic Research Expeditions tekne i 1956 og 1960, og vart namngjeven av Australian Antarctic Names and Medals Committee etter F.J. Brocklehurst, ein elektrikar ved Mawson-stasjonen i 1964.

Kjelder 

Ryggar i Mac. Robertson Land
Allison Ridge

Allison Ridge er ein fjellrygg, delvis snødekt, kring 0,5 nautiske mil vest for Mount Bunt i Aramis Range i Prince Charles Mountains i Antarktis. Han vart kartlagt frå flyfoto tekne av Australian National Antarctic Research Expeditions tekne i 1960  og vart namngjeven av Australian Antarctic Names and Medals Committee etter D. Allison, ein elektroingeniør ved Mawson-stasjonen i 1965.

Kjelder 

Ryggar i Mac. Robertson Land