alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Magic

Magic er eit studioalbum av Bruce Springsteen. Albumet vart gjeve ut i 2007 på Columbia Records.

Innhald 
Alle songane er skrivne av Bruce Springsteen.

 «Radio Nowhere» – 3:21
 «You'll Be Comin' Down»– 3:46
 «Livin' In The Future»– 3:56
 «Your Own Worst Enemy»– 3:19
 «Gypsy Biker»– 4:32
 «Girls In Their Summer Clothes»– 4:20
 «I'll Work For Your Love» – 3:35
 «Magic»– 2:46
 «Last To Die»– 4:17
 «Long Walk Home» – 4:35
 «Devil's Arcade»– 5:20
 «Terry's Song» (bonusspor)

Musikkalbum frå 2007
Bruce Springsteen-album
Njazepetrovsk

Njazepetrovsk (russisk Нязепетро́вск) er ein by i Tsjeljabinsk oblast i Russland med om lag 13 000 innbyggjarar. Han ligg ved elva Njazja, ei sideelv til Ufa, 150 km nordvest for Tsjeljabinsk. 

Byen vart grunnlagd i 1747 og fekk bystatus i 1944.

Busetnader grunnlagde i 1747
Plast i Russland

Plast (russisk Пласт) er ein by i Tsjeljabinsk oblast i Russland med om lag 17 000 innbyggjarar. Han ligg på austsida av Uralfjella, 127 km sørvest for Tsjeljabinsk.

Busetnaden vart grunnlagd som ei gullgruve på midten av 1800-talet. Han fekk bystatus 7. oktober 1940.

Busetnader grunnlagde i 1940
Satka

Satka (russisk Сатка) er ein by i Tsjeljabinsk oblast i Russland med om lag 45 000 innbyggjarar.
Han ligg på vestsida av dei sørlege Uralfjella, ved breidda av elva Satka, 190 km frå Tsjeljabinsk.

Satka vart grunnlagd i 1758 som ein fabrikk ved ei jerngruve. Den største industrien i byen er utvinning av magnesitt og andre typar malm, saman med metallurgiske fabrikkar for handsaming av malmen. Det er òg ein liten turistindustri på grunn av plasseringa til byen midt i Ural, nær nasjonalparken Zjuratkul. Det ligg eit historisk minnesmerke ved Porogi, der den første hydro-elektriske generatoren i Russland vart installert.

Kjelder 
 Delar av denne artikkelen bygger på «Satka» frå , den 26. januar 2009.

Bakgrunnsstoff 

 OAO Magnezit er den største verksemda i byen
 Om byen ved satka.ru
 Kart over Satka 

Busetnader grunnlagde i 1758
Sim i Tsjeljabinsk oblast

Sim (russisk Сим) er ein by i Tsjeljabinsk oblast i Russland med om lag 16 000 innbyggjarar. Han ligg ved breidda av elva Sim, 340 km vest for Tsjeljabinsk. 

Staden vart grunnlagd i 1759 som Simskij Zavod (russisk:Си́мский Заво́д, tyder 'Sim-fabrikken'), ein busetnad rundt eit jernverk. Byen fekk namnet Sim og bystatus 13. november 1942.

Byen er fødestaden til Igor Kurtsjatov, ein kjend sovjetisk/russisk fysikar.

Busetnader grunnlagde i 1759
The Ghost of Tom Joad

The Ghost of Tom Joad er eit studioalbum av Bruce Springsteen. Albumet vart gjeve ut i 1995 på Columbia Records.

Innhald 
Alle songane er skrivne av Bruce Springsteen.

 «The Ghost of Tom Joad» – 4:23
 «Straight Time» – 3:25
 «Highway 29» – 3:39
 «Youngstown» – 3:52
 «Sinaloa Cowboys» – 3:51
 «The Line» – 5:14
 «Balboa Park» – 3:19
 «Dry Lightning» – 3:30
 «The New Timer» – 5:45
 «Across the Border» – 5:24
 «Galveston Bay» – 5:04
 «My Best Was Never Good Enough» – 2:00

Musikkalbum frå 1995
Bruce Springsteen-album
Trjokhgornyj

Trjokhgornyj (russisk Трёхго́рный) er ein lukka by i Tsjeljabinsk oblast i Russland med om lag 35 000 innbyggjarar. Byen vart grunnlagd i 1952 og var tidlegare kjend under namnet Zlatoust-36. Namnet «Trjokhgornyj» tyder (ein by med) tre fjell. 

Trjokhgornyj ligg ved elva Jurjuzan (russisk: Юрюзань) i den vestre delen av Tsjeljabinsk oblast, rundt 200 km frå Tsjeljabinsk. Han er ein lukka by fordi ein fabrikk som produserer delar til atomreaktorar ligg i byen.

Bakgrunnsstoff 
 Offisielt nettstad til Trjokhgornyj 
 Trjokhgornyjfabrikken 

Busetnader grunnlagde i 1952
Lukka byar
Tsjebarkul

Tsjebarkul (russisk Чебарку́ль) er ein by i Tsjeljabinsk oblast i Russland med om lag 45 000 innbyggjarar. Han ligg ved breidda av Tsjebarkulsjøen 78 km vest for Tsjeljabinsk. 

Byen vart grunnlagt i 1736 som ei festning på grensa mellom russiske og basjkirske område og han voks seinare til ein stor kosakk-stanitsa. Han fekk bystatus i 1951.

Busetnader grunnlagde i 1736
Ust-Katav

Ust-Katav (russisk Усть-Катав) er ein by i Tsjeljabinsk oblast i Russland med om lag 25 000 innbyggjarar. Han ligg ved elva Jurjuzan, 210 km vest for Tsjeljabinsk. 

Byen ligg nær både den transsibirske jernbanen og «Ural-motorvegen» M5. Ust-Katav er mest kjend for fabrikken UKVZ (Ust'-Katavskiy Vagonostroitelniy zavod im. Kirova), som er produksjonstaden for den mest talrike trikkemodellem, KTM-5.

Busetnader grunnlagde i 1758
Verkhnij Ufalej

Verkhnij Ufalej (russisk Верхний Уфалей) er ein by i Tsjeljabinsk oblast i Russland med om lag 35 000 innbyggjarar. Han ligg i den nordlege delen av oblasten, ved elva Ufalej, ei sideelv til Ufa), 142 km nordvest for Tsjeljabinsk. 

Byen vart grunnlagd i 1761 og fekk bystatus i 1940.

Busetnader grunnlagde i 1761
Verkhneuralsk

Verkhneuralsk (russisk Верхнеура́льск) er ein by i Tsjeljabinsk oblast i Russland med om lag 10 000 innbyggjarar. Han ligg ved det øvre løpet til elva Ural, 230 km sørvest for Tsjeljabinsk. 

Han vart grunnlagd i 1734 som festninga Verkhnejaitskaja (russisk: Верхнея́ицкая), som vart endra til Verkhneuralskaja (russisk: Верхнеура́льская) etter at elva Jaik vart omdøypt til Ural. Han fekk bystatus i 1781.

Busetnader grunnlagde i 1734
The Rising

The Rising er eit studioalbum av Bruce Springsteen. Albumet vart gjeve ut i 2002 på Columbia Records.

Innhald 
Alle songane er skrivne av Bruce Springsteen

 «Lonesome Day» – 4:08
 «Into the Fire» – 5:04
 «Waitin' on a Sunny Day» – 4:18
 «Nothing Man» – 4:23
 «Countin' on a Miracle» – 4:44
 «Empty Sky» – 3:34
 «Worlds Apart» – 6:07
 «Let's Be Friends (Skin to Skin)» – 4:21
 «Further On (Up the Road)» – 3:52
 «The Fuse» – 5:37
 «Mary's Place» – 6:03
 «You're Missing» – 5:10
 «The Rising» – 4:50
 «Paradise» – 5:39
 «My City of Ruins" – 5:00

Musikkalbum frå 2002
Bruce Springsteen-album
 424
Bogorodsk

For byen i Moskva oblast som tidlegare hadde same namn, sjå Noginsk.
Bogorodsk (russisk Богоро́дск) er ein by i Nizjegorod oblast i Russland med om lag  000 innbyggjarar. Han ligg rundt 40 km sørvest for Nizjnij Novgorod. 

Byen har vore kjend sidan 1570, som ein landsby under namna Bogoroditsjnoje, Bogoroditskoje, eller Bogorodskoje. Han fekk bystatus i 1923.

Busetnader grunnlagde i 1570
Gorbatov

Gorbatov (russisk Горба́тов) er ein by i Nizjegorod oblast i Russland med om lag 2 500 innbyggjarar. Byen ligg ved elva Oka, rundt 60 km vest for Nizjnij Novgorod. 

Gorbatov vart først nemnd i skriftlege kjelder i 1565. I 1779 vart landsbyen Gorbatovo slått saman med slobodaen Mesjtsjerskaja og danna byen Gorbatov.
Gorodets

Gorodets (russisk Городе́ц) er ein by i Nizjegorod oblast i Russland med om lag 30 000 innbyggjarar. Byen ligg på venstre breidda av Volga, rundt 50 km nordvest for Nizjnij Novgorod.

Historie 

Gorodets vart grunnlagd i 1152 av fyrst Jurij Dolgorukij som ei stor festning ved Volga og den første russiske festninga i dagens Nizjegorod oblast. Han var utgangspunkt for mange av Vladimir-Suzdal sine felttog mot Volga Bulgaria. I 1216 vart Jurij II kasta frå trona og send i eksil her. I 1239 vart byen brend ned til grunnen av armeen til Batu Khan under mongolinvasjon av Russland. Folketradisjonar identifiserer Gorodets med Vesle Kitezj, ein legendarisk by som vart øydelagd av mongolane.

I 1263 døydde Aleksander Nevskij i Gorodets på veg tilbake til Novgorod frå Den gylne horden. Son hans, Andrej av Gorodets, gjorde byen til sin hovudresidens. Prokhor, ein kjend ikonmåler frå mellomalderen, vart fødd her. På midten av 1300-talet vart byen overskugga av den nærliggande Nizjnij Novgorod, men var framleis den tredje største byen i Fyrstedømet Nizjnij Novgorod heilt til 1408, då Edigu jamna han med jorda.

Dei neste to hundreåra var byen kjend som Gorodets Pustoj (dvs. «Gorodets den tomme»). Nokre kjelder hevder at innbyggjarane i byen flytta nedover elva til dagens Balakhna). Innan 1800-talet var Gorodets gjenreist som ein velståande landsby busett av gammaltruande handelsmenn og kjend for sine dekorative handverk, som treskjering og måleri.

I 1875 vart Gorodets skildra som eit større senter for handel med korn og husgeråd i tre.

I 1922 fekk Gorodets igjen bystatus. Mellom 1948 og 1959 vart demninga til Gorkij vasskraftverk (no Nizjnij Novgorod vasskraftverk) bygt nokre få kilometer oppfor Gorodets.

Kjelder 
 Delar av denne artikkelen bygger på «Gorodets» frå , den 26. januar 2009. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff 

 Gorodets - historie og fortidsminne (russisk)

Busetnader grunnlagde på 1100-talet
Byar ved Volga
Knjaginino

Knjaginino (russisk Княгинино) er ein by i Nizjegorod oblast i Russland med om lag 7 000 innbyggjarar. Han ligg rundt 85 km søraust for Nizjnij Novgorod (vegavstand 107 km). 

Knjaginino vert første gong nemnt i 1552 i testamentet etter Ivan den skrekkelege. I 1779 fekk Knjaginino byrettar, men i 1926 vart han igjen ein landkommune. Knjaginino fekk i 1968 status som urbanliknande busetnad og i 1998 fekk byen tilbake bystatusen.

Bakgrunnsstoff 
 Knjaginino på MojGorod (russisk)

Busetnader grunnlagde på 1500-talet
Fonna Forlag

Fonna Forlag er eit norsk forlag, grunnlagt som Nynorsk Vekeblad i 1934, organisert som lutlaget Fonna Forlag i 1940. 

Forutan Nynorsk Vekeblad har forlaget gjeve ut teikneseriane Ingeniør Knut Berg på eventyr og Vangsgutane. Forlaget har òg gjeve ut bøker av m.a. Johan Austbø, Engvald Bakkan, Lars Eskeland, Severin Eskeland, Leif Halse, Mary Hegge, Anders Hovden, Arna Audhild Våge og Ivar Aasen. I 1982 refuserte forlaget ein roman og ei diktsamling frå Jon Fosse.

Den største satsninga forlaget har stått for, er utgjevinga av tibandsleksikonet Norsk Allkunnebok (1948 - 1966).

Bakgrunnsstoff 
 Fonna Forlag

Kjelder 
 Norsk Allkunnebok
 Nynorsk pressekontor
 Andreas Haavoll
 Fonna forlag

Norske forlag
Skipingar i 1940
Kulebaki

Kulebaki (russisk Кулебаки) er ein by i Nizjegorod oblast i Russland med om lag 35 000 innbyggjarar. Byen ligg rundt 140 km sørvest for Nizjnij Novgorod. 

Landsbyen Kulebaki vart første gong nemnt i 1719. Bystatus vart innvilga i 1932.
Lukojanov

Lukojanov (russisk skrift Лукоя́нов) er ein by i Nizjegorod oblast i Russland med om lag 13 000 innbyggjarar. Byen ligg ved elva Tjosja, rundt 150 km sør for Nizjnij Novgorod.

Busetnaden vart første gong nemnd på 1500-talet og fekk bystatus i 1779.
Lyskovo

Lyskovo (russisk Лысково) er ein by i Nizjegorod oblast i Russland med om lag 25 000 innbyggjarar. Byen ligg på sørsida av Volga, rundt 75 km søraust for Nizjnij Novgorod.

Busetnaden Lyskovo vart første gong nemnt i 1410 og fekk bystatus i 1925.

Byen ligg ved motorvegen M7 mellom (Nizjnij Novgorod og Kazan). Lyskovo har ikkje jernbanesamband. Ei ferje knyter byen til byen Makarjevo og det kjende Makarjevklosteret på nordsida av Volga.

Bakgrunnsstoff 
 Uoffisiell nettstad  (russisk)

Busetnader grunnlagde i 1410-åra
Byar ved Volga
Navasjino

Navasjino (russisk Навашино) er ein by i Nizjegorod oblast i Russland med om lag 17 000 innbyggjarar. Byen ligg ved elva Oka, rundt 150 km sørvest for Nizjnij Novgorod.

Byen vart grunnlagd i 1957 ved ei samanslåing av dei to busetnadane Mordovsjtsjikovo (russisk: Мордовщиково) og Lipnja (russisk: Липня) og den nye byen vart kalla opp etter den nærliggande jernbanestasjonen Navasjino.

Busetnader grunnlagde i 1957
Bredevoort

Bredevoort (plattysk Brevoort) er ein liten by aust i Nederland i provinsen Gelderland med om lag 1 525 innbyggjarar. Han ligg ved elva Boven Slinge i ein region kalla Achterhoek. Bredevoort er kjend som ein bokby med over tjue bruktbokhandlar.

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell nettstad
 Historie Bredevoort

Tidlegare kommunar i Nederland
Byar i Gelderland
Messianske jødar

Messianske jødar er personar av jødisk etnisitet som reknar seg som jødar, sjølv om dei trur at Yeshua (Jesus) er den Messias som profetane talde om. I motsetnad til dei kristne, nyttar dei ikkje namnet Jesus, men det opphavlege hebraiske namnet Yeshua. Nokre messianske jødar held seg til den jødiske lova, andre gjer det ikkje.

Den moderne messianske jødedommen oppstod i USA i 1960-åra, og har sidan spreidd seg til Israel. Ein reknar med at det er mellom 6000 og 15000 messianske jødar i Israel og om lag ein kvart million i USA.  

I den kristne oldkyrkja var det mange jødisk-kristne forsamlingar, men etter kvart kravde kyrkja at medlemene i kyrkjelyden skulle bryte med jødedommen. For dei fleste jødar er det å la seg døype til kristen tru eit brot med jødedommen, og andre retningar innanfor jødisk religion, frå ortodoks til progressiv jødedom, er samde om at den religionen desse gruppene praktiserer, ikkje er foreinleg med jødisk religion.

Referansar 

Kristendom
Religion i Midtausten
Religiøse rørsler frå USA
Sopelime

Sopelime, soplime eller berre lime er ein feiekost laga av eit knippe kvistar festa til eit treskaft. 

Slike kostar har vore vanleg heimelaga husgeråd mange stader. På norske gardar var dei tradisjonelt laga av bjørkeris surra fast med vidje, seinare ståltråd.

Kulturell tyding

I europeisk folketru er sopelimar knytte til hekser, som skulle ri på desse til såkalla heksesabbatar. Uvanleg tett kvistvekst på tre forårsaka av sjukdom som liknar sopelimar er kjend som heksekost.

Sopelimen er elles blitt nytta som eit bilete på å reinska opp, også i overført tyding. Eit politisk parti kan til dømes lova å «feia» bort uønskte element.

Folketru
kostar
Reingjeringsutstyr

cs:Koště
de:Hexenbesen (Mythologie)
en:Besom
fr:Balai magique
pt:Vassoura voadora
ru:Хозяйственный веник
tr:Uçan süpürge
uk:Віник
Devils & Dust

Devils & Dust er eit studioalbum av Bruce Springsteen. Albumet vart gjeve ut i 2005 på Columbia Records.

Innhald 
Alle songane er skrivne av Bruce Springsteen.

 «Devils & Dust» – 4:58
 «All the Way Home» – 3:38
 «Reno» – 4:08
 «Long Time Comin'» – 4:17
 «Black Cowboys» – 4:08
 «Maria's Bed» – 5:35
 «Silver Palomino» – 3:22
 «Jesus Was an Only Son» – 2:55
 «Leah» – 3:32
 «The Hitter» – 5:53
 «All I'm Thinkin' About» – 4:22
 «Matamoros Banks» – 4:20

Musikkalbum frå 2005
Bruce Springsteen-album
Working on a Dream

Working on a Dream er eit studioalbum av Bruce Springsteen. Albumet vart gjeve ut i 2009 på Columbia Records.

Innhald 
Alle songane er skrivne av Bruce Springsteen.

 «Outlaw Pete» - 8:00
 «My Lucky Day» - 4:01
 «Working on a Dream» - 3:30
 «Queen of the Supermarket» - 4:40
 «What Love Can Do» - 2:57
 «This Life» - 4:30
 «Good Eye» - 3:01
 «Tomorrow Never Knows» - 2:14
 «Life Itself» - 4:00
 «Kingdom of Days» - 4:02
 «Surprise, Surprise» - 3:24
 «The Last Carnival» - 3:11
Bonusspor
  "The Wrestler" - 3:50
  "A Night With the Jersey Devil" 3:23

Musikkalbum frå 2009
Bruce Springsteen-album
Roy Bittan

Roy Bittan () er ein amerikansk keyboardspelar frå New York City. Bittan er mest kjend som medlem Bruce Springsteen sitt E Street Band, som han vart med i den 23. august 1974. 

Bittan har bidrege på ei rekkje album, ikkje berre for Springsteen, men også for artistar som Jon Bon Jovi, David Bowie, Jackson Browne, Tracy Chapman, Chicago, Catie Curtis, Dire Straits, Peter Gabriel, Ian Hunter, Meat Loaf, Stevie Nicks, RVIVR, Bob Seger, Celine Dion, Nelly Furtado, Pattie Smith, Jim Steinman og Bonnie Tyler.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Roy Bittan» frå ,  den 19. oktober 2014. 
 oppgav desse kjeldene:

USA-amerikanske rockeklaverspelarar
USA-amerikanske trekkspelarar
USA-amerikanske studiomusikarar
Musikarar frå New York City
The E Street Band-medlemmer
Grammy-vinnarar
Folk frå Queens
Heksekost

Heksekost, huldrelime, marakvist eller trollkost er fellesnamn for utvekstar på buskar eller tre som av grunn av ulike grunnar har unormalt tett vekst av knoppar eller kvistar. Utvekstane kan minna om reir eller sopelimar. Den noko unaturlege utsjånaden kan ha gjeve namna som knyter vekstane til trolldom.

Ein finn ofte heksekostar på bjørk, som kan ha fleire duskar over store delar av krona.

Årsaker
Heksekostar kan skapast ved ein ubalanse i plantehormon, der cytokinin, som påverkar til meir celledeling, hindrar auxin i å regulera veksten. Ein har funne heksekostar forårsaka av bakteriar, fytoplasma, insekt, midd, parasittplantar som misteltein, rundorm, sopp og virus. 

Feil utført poding kan gjera tre meir mottakelege for framandelement som kan føra til heksekost. Inngrep som styving kan også gje liknande resultat i friske tre.

Kjelder 
Delar av denne artikkelen bygger på «Heksekost» frå , og «Witch's broom» frå  den 26. januar 2009.

Fotnotar

Botanikk
Vigleik Dyrøy

Vigleik Dyrøy () er ein norsk visesongar, komponist og tekstforfattar frå Askøy.

Han var medlem av visegruppa Fenring. Dei gav ut albumet Tilbakeblikk... i 1979. 
Vigleik Dyrøy har tonesett fleire av dikta til Olav Lavik og halde fleire konsertprogram saman med han. 
Han og Fenring deltok med Olav Lavik i Erik Bye sitt program Toner fra Askøy.
 
Dyrøy er i dag leiar for gruppa Demring. Vigleik Dyrøy og «Demring» reiser rundt i folkeakademia og mållaga med programmet Audslegt rop mot bratt fjell, som er bygd på Lavik/Dyrøy-songar.
I 2009 gav Askøy Mållag ut boka Kall meg rimsmed og jordtræl - Olav Lavik i liv og dikting. Dyrøy var redaktør for boka. Cd-en Diktet og draumen, som fylgjer med boka, inneheld 11 songar innspelt av gruppa Demring.

Kjelder 
 «Glimrande comeback av Fenring» - artikkel av Harald Clausen
 Hordaland Folkeakademi - Program for 2009.
 «Suksess for den nye visegruppa 'Fenring'» - artikkel av Conrad Clausen

Norske visesongarar
Norske visediktarar
Folk frå Askøy
Kost

Kost kan visa til:

 kòst, ein dunge eller vedhaug 
 kost og mask, teaterprøve med kostyme og masker
 kostnad
 næringsmiddel, mat og drikke, som i «kost og losji», også i overført tyding
 sjømerke av ein type som i tidlegare tider var utstyrt øvst med ein sopelimeliknande markering
 reiskap med ein kvast av halvstivt materiale med ulike føremål:
 sopelime
 feiekost
 målarkost, luftkost
 pensel
 tannkost

Kjelder
Perevoz

Perevoz (russisk Перево́з) er ein by i Nizjegorod oblast i Russland med om lag 9000 innbyggjarar. Byen ligg ved elva Pjana, rundt 120 km søraust for Nizjnij Novgorod. 

Perevoz fekk bystatus i 2000.
Pervomajsk

Pervomajsk (russisk Первома́йск) er ein by i Nizjegorod oblast i Russland med om lag 15 000 innbyggjarar. Byen ligg rundt 170 km sør for Nizjnij Novgorod. Bynamnet kan setjast om som «Første mai». Fram til 1951 heitte byen Tasjino.
Semjonov

Semjonov (russisk Семёнов) er ein by i Nizjegorod oblast i Russland med om lag 25 000 innbyggjarar. Byen ligg rundt 60 km nord for Nizjnij Novgorod.

Historie 
Byen vart grunnlagt på byrjinga av 1600-talet som ein busetnad av gammaltruande. Han vart første gong nemnd som landsbyen til Semjonov i 1644, seinare som landsbyen Semjonovo, og frå 1779 som byen Semjonov.

Frå byrjinga av 1800-talet til tidleg på 1900-talet var han eit senter for gammaltruande-rørsla og det einaste staden der gammaltruande religiøse gjenstandar som lestovka-bønneperler vart produsert.

Økonomi og handverk 

Byen er kjent som eit av dei største sentera for tradisjonelle handverk som khokhlomamåling og matrjosjkadokker.

Frå 1918 vart khokhloma-tremåling eit dominerande handverk i Semjonov. I 1960 vart Semjonov organisert som fabrikken Khokhlomskaja rospis (russisk Хохломская роспись, dvs. Khokhloma-måling).

Denne fabrikken spesialiserte seg på produksjon av handmålte tregjenstandar (frå bordvarer til leketøy og møblar) med ein unik stil, samt matrjosjka-dokker, marknadsført som suvenirar. Fabrikken tilbyr omvisingar på dei forskjellige produksjonsstadia, og dei vitjande kan sjå handverkarar lage og måle gjenstandane i tradisjonell russisk stil.

Bakgrunnsstoff 
 Semjonov på MojGorod.ru (russisk)

Busetnader grunnlagde i 1644
Sergatsj

Sergatsj (russisk Серга́ч) er ein by i Nizjegorod oblast i Russland med om lag 20 000 innbyggjarar. Byen ligg ved elva Pjana, ei sideelv til Sura, rundt 130 km søraust for Nizjnij Novgorod. 

Landsbyen Sergatsj vart første gong nemnt i historiske dokument i 1649. Han fekk byrettar i 1779.

Bakgrunnsstoff 
 Sergatsj på MojGorod (russisk)

Busetnader grunnlagde i 1649
Sjakhunja

Sjakhunja (russisk Шахунья) er ein by i Nizjegorod oblast i Russland med om lag 20 000 innbyggjarar. Byen ligg ved jernbanen Nizjnij Novgorod–Kirov, rundt 220 km nordaust for Nizjnij Novgorod. 

Han vart grunnlagd som ein busetnad ved jernbanestasjonen Sjakhunja, som opna i 1927. Han fekk status som arbeidsbusetnad i 1938 og han fekk bystatus i 1943.

Bakgrunnsstoff 
 Offisielt nettstad for Sjakhunja
 Nettstad om Sjakhunja
 Kart 

Busetnader grunnlagde i 1921
Tsjkalovsk

Tsjkalovsk (russisk Чка́ловск) er ein by i Nizjegorod oblast i Russland med om lag 13 000 innbyggjarar. Han ligg ved jernbanen Nizjnij Novgorod–Kirov, rundt 220 km nordaust for Nizjnij Novgorod.

Historie 
Busettinga har vore kjend sidan 1100-talet som Vasiljovo sloboda, med namn etter grunnleggjaren, fyrst Vasilij Jurijevitsj, som var son av Jurij Dolgorukij. Territoriet tilhøyrde lenge fyrst Sjujskij, som etter kvart blei tsar Vasilij IV av Russland.

Den kjende russiske flygaren Valerij Tsjkalov blei fødd i Vasiljovo i 1904. I 1937 fekk staden namnet Tsjkalovsk etter han. I 1955 fekk busettinga bystatus. Størsteparten av landsbyen blei overfløymd av Gorkij-reservoaret etter bygginga av Gorkij vasskraftverk i 1955.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Tsjkalovsk» frå ,  den 29. september 2019.

Bakgrunnsstoff 
 Nettstad om Sjakhunja
 Kart 

Busetnader grunnlagde på 1100-talet
Uren

Uren (russisk Урень) er ein by i Nizjegorod oblast i Russland med om lag 12 000 innbyggjarar. Byen ligg ved høgre breidda av elva Usta, ei sideelv til Vetluga, rundt 180 km nordaust for Nizjnij Novgorod.

Busetnaden vart først nemnt i 1719. Han fekk status som urbanliknande busetnad i 1959 og bystatus i 1973. Det er ein jernbanestasjon i byen.

Bakgrunnsstoff 

Busetnader grunnlagde i 1719
Vetluga

For elva med same namn sjå Vetlugaelva.

Vetluga (russisk Ветлу́га) er ein by i Nizjegorod oblast i Russland med om lag 9000 innbyggjarar. Byen ligg ved elva Vetluga, ei sideelv til Volga, rundt 200 km nordaust for Nizjnij Novgorod. 

Byen vart grunnlagt i 1636 og fekk byrettar i 1778.

Busetnader grunnlagde i 1636
Volodarsk

Volodarsk (russisk Волода́рск) er ein by i Nizjegorod oblast i Russland med om lag 11 000 innbyggjarar. Byen ligg ved elva Sejma, ei sideelv til Oka, rundt 50 km vest for Nizjnij Novgorod. 
Landsbyen Sejma ved elva Sejma vart første gong nemnt på 1400-talet. Ved Sejma oppstod etter kvart òg busetnaden Olgino, som i 1920 fekk endra namn til Volodarsk, etter den russiske revolusjonære V. Volodarskij. I 1932 fekk Volodarsk status som urbanliknande busetnad og tok samstundes opp i seg den opphavlege landsbyen Sejma. Bystatus vart i 1956.

Bakgrunnsstoff
Vorsma

Vorsma (russisk Ворсма) er ein by i Nizjegorod oblast i Russland med om lag 12 000 innbyggjarar. Byen ligg ved elva Kisjma, ei sideelv til Oka, rundt 60 km sørvest for Nizjnij Novgorod. 

Landsbyen Vorsma vart først nemnt på 1500-talet. Han fekk bystatus i 1955.
Slalåm

Slalåm er ein alpin idrett der utøvaren køyrer på ski ned ein bakke, i sikksakk mellom hinder. Ordet er opphavleg eit norsk uttrykk frå Telemark. Det kjem frå sla, 'hellande' og låm, 'løype'.

Dei første skiløparane i Morgedal skilte løypene sine mellom slalåm, ufsilåm og uvyrdslåm. Slalåm var nemninga på ei løype eller eit spor (låm) i ein slak bakke eller skråning (sla), mest for kvinner og barn. Ufsilåm var ei bratt løype med eitt hinder som kunne vere eit hopp, gjerde, ein vanskeleg unnamanøver, eit juv, ein fjellskrent eller anna. Uvyrdslåm var ei løype som starta langt oppe og hadde fleire slike hinder.

Slalåm i moderne form er ei konkurransegrein i alpin skiidrett som går ut på at utøvaren må ta seg ned ein bakke og passere mellom oppsette portar. For mennene er det mellom 55 og 75 portar, medan damene konkurrerer i mellom 40 til 60 portar. 

Nest etter telemarkskjøring blir slalåm rekna som den mest tekniske av dei alpine skidisiplinane fordi det er i denne greina portane står tettast, det vil seie med kortast avstand mellom kvarandre. Svingane slalåmkøyraren må ta gjennom portane blir derfor hurtige og korte.

Øvinga har stått på det olympiske programmet sidan Vinter-OL 1948 i St. Moritz.

Sjå òg
Storslalåm
Super-G
Utfor
Alpin kombinasjon

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Slalåm» frå , den 27. januar 2009. 

Alpint