alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Tasmansk djevel

Tasmansk djevel eller pungdjevel (Sarcophilus harrisii eller Sarcophilus laniarius), er eit lite dyr på storleik med ein stor katt. Han har fått namnet sitt fordi han i forhold til storleiken sin har ein av verdas sterkaste kjevar. Dersom han føler seg trua lagar han eit brøl som kan høyrast ut som eit uhyre som skrik. Han har vore utbreidd i heile Australia, men no finst han berre på øya Tasmania. 

No herjar ein kreftsjukdom som truar med å utrydde den tamanske djevelen. Forskarar i Australia jobbar for å finne ein kur mot den drastiske nedgangen i talet på arten.

København Zoo fekk fire tasmanske djevlar av den tasmanske regjeringa då prins Christian av Danmark vart døypt, fordi mor hans, kronprinsesse Mary av Danmark, er frå Tasmania.

Kjelder

Delar av denne artikkelen bygger på «København Zoo#Tasmansk pungdjævel» frå ,  den 12. juli 2012.  

Rovpungdyrfamilien
Dyr i Australia
Tasmania
Guangxu av Qing

Guangxu av Qing (), fødd Zaitian (載湉), var den niande i rekkja av Qing-keisarar som regjerte i Kina. Regjeringstida hans varte frå 1875 til 1908, men i praksis var innflytnaden hans liten, og han regjerte berre reelt mellom 1889 og 1898, då enkekeisarinna Cixi tok makta ved statskupp. 

Kinesiske Qing-keisarar
Johannes Kleppevik

Johannes Kleppevik () var ein norsk artist som gjekk under namnet «kystens trubadur». Han var ein pådrivar for å få i stand Torgdagen i Bergen, som har vorte ei årleg hending.

Liv 

Kleppevik blei gjerne kalla «kystens trubadur» fordi mange av songane hans handla om livet på kysten. Nokre av dei best kjende songane hans er «Oldefar», «Berre et bilde på min lugar», «No kjem ein vals» og «Tar du med ei helsing». Totalt skreiv han rundt 130 songar, men dei fleste blei ikkje spelt inn i hans levetid. På 1980-talet skreiv han songen «Jeg mater duene» saman med Fred Ove Reksten til ære for byoriginalen Otto Fredrik Wollertsen, kjend som «Ottoen». Songen blei framført i gravferda til Wollertsen av skodespelaren Helge Jordal. 

I løpet av artistlivet sitt gav Kleppevik ut platene A little bit of Heaven (1974), Tramp og Trall I (1977) og II (1980), North Atlantic Ocean (1984), Langs Kysten (1997) og Motorbåt og ein laurdagsdans (1999). Plata North Atlantic Ocean vart nominert til Spellemannprisen.

Han døydde i 2001 etter ei tid med sjukdom.

Ettermæle
Etter at han døydde oppretta Sparebanken Vest Johannes Kleppevik sitt minnefond i samarbeid med Sund kommune. Prisen på 25 000 kroner vert tildelt «einskildpersonar, lag og organisasjonar som på ein framifrå måte fremjar kystkulturen i Hordaland.»

Musikkgruppa Ausekarane blei danna i 2007 i samband med eit show til ære for Johannes Kleppevik på dåverande Marsteinen Fjordhotell sør på Sotra. Seinare har gruppa skrive og spelt inn songen «Johannes» til ære for Kleppevik.

I 2012 blei det gjeve ut ei bok med historia om Johannes Kleppevik og 65 av songane hans. Boka blei skriven av Olav Kobbeltveit, og dei tre barna til Kleppevik gjorde arbeidet med innsamling og omarbeidng av tekstar og melodiar.

Diskografi

Album 
 A Little Bit of Heaven (1974)
 Tramp og trall I (1977)
 Tramp og trall II (1980)
 North Atlantic Ocean (1984)
 Langs kysten (1997)
 Motorbåt og ein laurdagsdans (1999)

Plata North Atlantic Ocean blei nominert til Spellemannprisen.

Singlar 
 Kom til Kristus (1967)
 Tar du med ei helsing/North Atlantic Ocean (1984)
 Seinsommarsong/Seglar ei skute (1996)

Andre deltakingar 
 Country Snakes: På norsk med Country Snakes (1972)
 Saft: The Best of Saft (1974)
 Colleen & Kaktus: We'll Dance Tonight (1980)
 Diverse artister: Stjernekassetten 2 (1984)
 Diverse artister: Statsraad Lehmkuhl CD (1995)
 Saft: 1971-1996 (1996)
 Diverse artister: Norske viseperler (2000)
 Diverse artister: 96% låvedans (2001)
 Steinar Engelbrektson Band: På grunn av bagateller (2005)
 Ausekarane: Spelar for livet (2011)

Kjelder 

 Stiftinga Johannes Kleppevik sitt minnefond.

Delar av denne artikkelen bygger på «Johannes Kleppevik» frå ,  den 25. februar 2019.

Litteratur 
 Olav Kobbeltveit. Johannes Kleppevik. John Grieg, 2012 ISBN 9788253302997

Norske musikarar
Folk frå Sund
Støypejern

Støypejern eller gråjern er ei legering av jern og karbon der karboninnhaldet er høgare enn 2,1 %. Material med lågare karboninnhald blir rekna som stål. Støypejern er sterkt, lett å støypa, er nokså støytdempande og rimeleg å laga, men er òg ganske sprøtt, og kan slåast sund med hammar eller sleggje.

Ein bruker støypejern mellom anna til omnar, kumlokk, sylinderfôringar til skipsmotorar. Det er òg blitt nytta i bilmotorar, men er i dag stort sett erstatta av aluminiumlegeringar. I industrien er legeringa meir og meir blitt avløyst av kulegrafittjern, også kalla seigjern.

Legeringar
Metallarbeid
Byggjematerial
Hageutstyr
Jern
Eirikssønene

Eirikssønene var sønene til Eirik Blodøks og kona hans, Gunnhild Ossursdotter. Dei er også ofte skildra som Gunnhildssønene, sidan Gunnhild var kjend som den eggande drivkrafta bak dei.

Eirik Blodøks fall i eit slag i England i 954.

Eirikssønene under leiing av Harald Gråfell utfordra fleire gonger kong Håkon den gode si makt over Noreg. Det siste forsøket deira resulterte i nederlaget ved Fitjar ved om lag år 959, der hæren til kong Håkons hær sigra, men kongen sjølv fekk banesår. Kong Håkon erklærte på dødsleiet sitt at Harald skulle få kongedømet hans dersom han lova å vere god mot venene og frendane til kong Håkon. Eirikssønene fekk slik kongedømet Noreg under seg.

Kongedømet dei regjerte over var aldri større enn Vestlandet, men dei hevda overherredøme over og kravde skattar frå dei andre småkongane og jarlane i Noreg.

Eirikssønene var:
 Gamle Eiriksson, fall i slaget ved Rastarkalv i 955
 Guttorm Eiriksson, fall i slaget ved Avaldsnes i 953
 Harald Gråfell, kong Harald II av Noreg, død 969 
 Ragnfrød Eiriksson, død 982
 Erling Eiriksson, død 963
 Gudrød Eiriksson, død 966
 Sigurd Sleva, død 964
 Ragnvald Eiriksson, død om lag 940

Sjå òg 
 Vikingtida i Noreg
 Norske regentar
 Vikingtida

Nordmenn frå norrøn tid
900-talet
Nikola Gruevski

Nikola Gruevski (), makedonsk Никола Груевски, er ein makedonsk politikar og statsminister i Makedonia sidan 28. august 2006. Han leier det kristendemokratiske partiet VMRO-DPMNE.

Gruevski er fødd i Skopje.

Gruevski, Nikola
Vladimir Voronin

Vladimir Nicolae Voronin () er ein moldovsk politikar og var president i Moldova frå 7. april 2001 til 11. september 2009. Han var fødd i landsbyen Corjova i Transnistria-regionen. 

Voronin leiar Partidul Comuniştilor din Republica Moldova (Republikken Moldovas kommunistparti). Han vart vald til president av parlamentet 7. april 2001. I mars 2005, etter at kommunistpartiet hadde fått 46,0 % av røystene i parlamentsvalet, vart han gjenvald som president av parlamentet. Parlamentsvalet i 2009 førte til ein usikker politisk situasjon i landet, då verken kommunistpartiet eller opposisjonen fekk nok stemmer til å få vald kandidaten sin som president. Dette førte mellom anna til demonstrasjonar og opptøyar i hovudstaden. Voronin gjekk av 11. september 2009 i påvente av nye val.

Moldovske presidentar
Kommunistiske politikarar
Jubelhornet

Jubelhornet er ei visegruppe frå Fjaler som framfører tekstar av Jakob Sande, tonesett av lokale tonekunstnarar. Gruppa består av fyljande lokale musikarar:

 Jørgen Alisøy - song og gitar, musikalsk leiar 
 Jan Haugen - trekkspel, mandolin og song 
 Andreas Ramstad - trekkspel og song 
 Hallvard Arstein - bass og song 
 Joy Taylor - song 
 Anne-Hilde Skadal – song.

Jubelhornet har eksistert i mange år, og turnert i Sør-Noreg med fleire ulike konsertar, basert på eit utval av tekstane til Jakob Sande. Dei fleste av tekstane, og mykje av musikken er kjend stoff for mange. Men ein heil del er nytt stoff, eller gamalt stoff i ny drakt. Namnet Jubelhornet har sitt opphav i novella av Jakob Sande, med same namn.

Norske musikkgrupper
Jakob Sande
Kultur i Fjaler‎
Vasile Tarlev

Vasile Petru Tarlev () er ein moldovisk politikar og var statsminister i Moldova frå 19. april 2001 til 31. mars 2008. Han er medlem i Partidul Comuniştilor din Republica Moldova (Republikken Moldovas kommunistparti). Tarlev høyrer til den etnisk bulgarske minoriteten i Moldova.

Statsministrar i Moldova
My Chemical Romance

My Chemical Romance er eit USA-amerikansk alternativ rock-band frå Jersey City i New Jersey. 

Gruppa vart skipa i 2001 og har fire noverande medlemmer; Gerard Way (vokal), Ray Toro og Frank Iero (gitar), Mikey Way (bass).Kort etter att bandet vart skipa, signerte det seg til plateselskapet Eyeball Records og gav i 2002 ut debutalbumet sitt; I Brought You My Bullets, You Brought Me Your Love. Året etter signerte dei seg hjå Reprise Records og gav i 2004 ut det andre studioalbumet sitt, Three Cheers for Sweet Revenge. Det tredje studioalbumet, The Black Parade, kom i 2006 og utgjorde mellom anna singlane «Famous Last Words», «Teenagers» og «Welcome to the Black Parade»,

Medlemmer 
 Gerard Way - solovokal (2001–)
 Ray Toro - gitar, støttevokal (2001–)
 Frank Iero - rytmegitar, støttevokal (2002–)
 Mikey Way - bassgitar (2001–)

Diskografi 
 2002 - I Brought You My Bullets, You Brought Me Your Love
 2004 - Three Cheers for Sweet Revenge
 2006 - The Black Parade
 2010 - Danger Days: True Lives Of The Fabulous Killjoys

Bakgrunnsstoff 
 
 

Musikkgrupper frå 2000-talet
Musikkgrupper skipa i 2001
USA-amerikanske rockegrupper
My Chemical Romance
Viktor Janukovytsj

Viktor Fedorovytsj Janukovytsj () er ein ukrainsk politikar som var president i Ukraina frå 2010 til han blei avsett av parlamentet i 2014. Han var òg statsminister frå 21. november 2002 til 31. desember 2004. Han leier Partija regioniv (Regionanes parti).

Faren til Janukovytsj var etnisk kviterussisk, mora ukrainsk.

Janukovytsj vart utnemnd som statsminister av president Leonid Kutsjma i 2002. Ved det kontroversielle presidentvalet i 2004 stilte ikkje Kutsjma til gjenval, men støtta Janukovytsj sitt kandidatur. Han vart rekna som den pro-russiske kandidaten, og hadde størst oppslutning i den austlege, russiskdominerte delen av Ukraina. Han vart utropt til vinnar av valet med knapp margin etter andre valomgang 21. november 2004. Dette utløyste dei omfattande gateprotestane som vart kalla den oransje revolusjonen, grunna skuldingar om valfusk. Til slutt førte protestane til at andre valomgang vart avlyst og heldt på nytt 26. desember, då Janukovytsj tapte med 44,2 % av røystene mot 52,0 % for Viktor Jusjtsjenko. Etter dette gjekk Janukovytsj òg av som statsminister.

Ved parlamentsvalet 26. mars 2006 gjorde Janukovytsj eit oppsiktsvekkjande comeback då partiet hans vart det største partiet i nasjonalforsamlinga med 32,1 % av røystene. Partiet hans vann i dei austlege og sørlege delane av landet. Etter langvarige forhandlingar klarde erkerivalane Jusjtsjenko og Janukovytsj og nå fram til ein avtale som gjorde Janukovytsj til statsminister på nytt frå 4. august 2006. 18. desember 2007 vart Julija Tymosjenko igjen vald til statsminister i Ukraina, og Janukovytsj måtte gå av.

Janukovytsj var kandidat til presidentvalet i Ukraina i 2010. I fyrste valomgang 17. januar fekk han med 35,3 % flest stemmer og gjekk vidare til andre valomgang 7. februar. Janukovytsj fekk i den andre valomgangen 49 % av stemmene, med 45,5 % for Julija Tymosjenko. Han vart 25. februar 2010 innsett som president i Ukraina for perioden 2010 til 2015. 22. februar 2014 blei han avsett av Det ukrainske parlamentet etter langvarig uro i landet.

Kjelder

Referansar 

Ukrainske statsministrar
Ukrainske presidentar
Escorts

Escorts Ltd er den 3. største traktorprodusenten i India. Føretaket byrja med å produsers traktorar på lisens frå Ford UK i 1971. I 1975 var årsproduksjonen oppe i 33000 einingar og i 1980 var den oppe i 71000 einingar.

Bakgrunnsstoff 
 Heimesida til Escorts Limited

Traktorprodusentar
Indisk næringsliv
Hindustan Machine Tools

Hindustan Machine Tools, HMT Limited, er eit indisk statseigd føretak. HMT produserer mellom anna traktorar, verkøymaskiner, ur og programvare. 

HMT byrja å produsera traktorar i 1972, basert på teknologi kjøpt frå den tsjekkiske traktorprodusenten Zetor. Ved HMT sine fabrikkar i Pinjore og Hyderabad vert det produsert traktorar i storleikar mellom 25 og 75 hk. HMT eksporterer traktorane sine til mellom anna Bangladesh, Sri Lanka, Malaysia, Tsjekkia, Kroatia,  Liberia, Nigeria, Senegal og Sør-Afrika.

Bakgrunnsstoff 
 Heimesida til HMD

Traktorprodusentar
Indisk næringsliv
Skipingar i 1953
Tropisk klima

Tropisk klima er ifølge Köppen si klimaklassifisering eit ikkje-turt klima kor alle 12 månader i året har ein middeltemperatur som er over 18 °C.

Tropisk klima vert delt inn i tre kategorier: regnskogsklima, monsunklima og savanneklima.

Tropane er den del av jordkloda der klimaet i regel er tropisk. Det vert definert som det området som ligg mellom Krepsens vendesirkel og Stenibukkens vendesirkel, med ekvator som midtlinje. Dette området omfattar alle delar av jorda der sola står i senit minst ein gong kvart år.

Klimasoner og typar
Synkopetida

Synkopetida (500–700-talet) er den siste delen av urnordisk tid. Denne tidbolken vert òg kalla yngre urnordisk tid.
Urnordisk tid reknar ein frå 200- til 700-talet. Språket i Noreg og Skandinavia i denne tidbolken vert kalla urnordisk, eller nordgermansk.

«Synkopetid» er samansett med ordet «synkope», og viser til at vokalar inne i orda fall bort, slik at orda vart kortare. Til dømes reknar ein med at det urnordiske ordet for 'mann',  wiraR blei korta ned til norrønt verr.

Omlydar og brytingar var òg viktige språklege endringar i denne perioden. Ved byrjinga av norrøn tid, rundt 700, reknar ein med at språket hadde stabilisert seg til norrønt.

Futhark, den eldste runerekkja, vart nytta som skrifttegn i synkopetida.

Kjelder 

Wikipedia på bokmål

Historiske tidsrom
Lingvistikk
Norsk språkhistorie
Nynorsk næringslivspris

Nynorsk næringslivspris er ei utmerking som går til ei verksemd som har markert seg med nynorskbruk. Prisen vart fyrste gong delt ut av Noregs Mållag 10. november 2006 i Bergen, og gjekk til Lerum AS.  Prisen må ikkje forvekslast med prisen frå Mållaga på Agder. Prisen deira heiter også Nynorsk næringslivspris,
og går til verksemder i Agder.

Prisvinnarar

 2006: Lerum AS
 2007: Hotel Alexandra, Loen
 2008: Kari Traa AS
 2011: Ægir Bryggeri
 2013: Skogstad Sport AS
 2014: Kleven Maritime AS
 2015: Gudbrandsdalsmat
 2016: Dyrsku'n Arrangement AS
 2017: Fjord1
2018: Sogndal Fotball
2019: Grindal Ysteri
2020: Arne Brimi

Kjelder 
 Noregs Mållag om Nynorsk næringslivspris.

Fotnotar 

Noregs Mållag
Norske prisar og utmerkingar
Nynorskprisar
Skipingar i 2006
Eid i Hordaland

For andre tydingar, sjå Eid.

Eid er ein tidlegare kommune i Hordaland fylke, oppretta som Eid formannskapsdistrikt 1. januar 1838 etter innføringa av formannskapslova i 1837. Eid vart slegen saman med Fjelberg i 1855. Eid hadde då 1 207 innbyggjarar.

Tidlegare kommunar i Hordaland
Norske stadnamn
Norwegian Center of Expertise

Norwegian Center of Expertise (NCE) er eit klyngeutviklingsprogram utvikla av Selskapet for Industriell Vekst (SIVA), Norges Forskningsråd og Innovasjon Norge, for å få fart på regional industri. Dette skal skje gjennom eit tett samarbeid mellom industrien, forskarar, høgskular og offentlege myndigheiter. Målet er å støtta næringslivet og stimulera til auka vekst og nyskaping. Programmet, som har eit langsiktig perspektiv (10 år), valde i 2006 ut 6 regionale næringsklynger som fekk NCE status:

 NCE Maritime på Møre 
 NCE Microsystems i Vestfold
 NCE Systems Engineering i Kongsberg 
 NCE Ekspertsenter Undervannsteknologi i Hordaland 
 NCE Raufoss på Raufoss 
 NCE Instrumenteringsklyngen i Trøndelag.

I tillegg finst NCE Finance Innovation i Bergen

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 Norwegian Centres of Expertise 
 Norges Forskningsråd
 Innovasjon Norge 
 Selskapet for Industriell Veks (SIVA)

Forsking
Høgskular i Noreg
Norsk industri
Isobar prosess

Ein isobar prosesss er ein termodynamisk prosess der trykket er konstant, 
. Varmen som blir overført til systemet gjer eit arbeid, men endrar òg den indre energien til systemet: 

i følgje termodynamikken si første lov der W er arbeidet gjort av systemet, U er indre energi, og Q er varme. Trykk-volum arbeid (av systemet) er definert som: 

men sidan trykket er konstant betyr dette at 

.

Ved å bruke den ideelle gasslova får vi

visst vi tenkjer oss at mengda av gass er konstant (t.d. ingen faseendringar). Sidan det generelt er slik at 

så kan ein sette dei to siste likningane inn i den første likninga: 

.

Storleiken i parantes er den spesifikke varmen ved konstant trykk:

og visst gassen likninga gjeld for er einatomisk er  og .

Entalpi 
Ein isokor prosess er skildra som . Ein kan få ei liknande likning for isobare prosessar. Om ein set inn den andre likninga i den første får vi

Storleiken U + P V er ein tilstandsfunksjon kalla entalpi, og blir uttrykt som H. 
Derfor kan ein skildre ein isobar prosess som

.

Sjå òg 

 Adibatisk prosess
 Syklisk prosess
 Isokor prosess
 Isoterm prosess
 Polytropisk prosess
 Isoentalpisk prosess

Termodynamiske prosessar
Atmosfærisk termodynamikk
Isoplet

Ein isoplet er ei linje på eit meteorologisk plott som bind saman punkt som har same verdi av ein variabel på eit visst tidspunkt. Desse variablne kan vere trykk, temperatur, vindfart osv. Isoplettar gjer det lettare å visualisere meteorologiske felt. Dei vanlegaste isoplettane er: 

Isobar: linje med likt eller konstant trykk. 

Isobront: ein linje mellom to geografiske punkt som har same torevêrsaktivitet på same tid. 

Isochalaz: ei linje mellom punkt som har same haglintensitet på same tid.

Isodrosoterm: ei linje med konstant doggpunkttemperatur

Isogon: ei linje med konstant retning av ein vektorstorleik (vanlegvis brukt for å skildre vindretningsfelt)

Isohøgd eller isohypse: ei linje med konstant geopotensiell høgd. Ofte blir dei berre kalla «høgdekotar»

Isostere ei linje med konstant lufttettleik. 

Isohum: ei linje med konstant fukt.

Isohyet: ei linje med same nedbørsmengd i løpet av ein tidsperiode. 

Isotach: linje med konstant vindfart. 

Isoterm: ei linje med konstant temperatur. 

Isogeoterm: ei linje med lik årleg middeltemperatur. 

Isohel: ei linje med lik eller konstant solinnstråling. 

Isonef: ei linje med likt skydekke. 

Isopektik: ei linje som syner lik dato for isdanning kvar vinter. Isotak er same datoar for tining. 

Isohalin: ei linje som syner salinitet eller saltinnhald i havet.

Sjå òg
Kote

Atmosfærisk termodynamikk
Isoterm

Ein isoterm er ei linje med lik eller konstant temperatur på ein graf, eit plott eller eit kart. Ei slik linje blir òg kalla ein isoplett. Isotermar blir oftast sett på vêrkart for å vise storskala temperaturfordelingar.

Geoisoterm 
Geoisoterm eller isogeoterm er tenkte flater i jordskorpa med same temperatur. I dei øvste laga av jordskorpa, går dei stort sett parallelt med jordoverflata, medan dei djupare ned får ei meir sfærisk form. 

Isogeoterm kan òg tyde ei linje med lik årleg middeltemperatur.

Sjå òg 
 Isoterm prosess

Termodynamikk
Atmosfærisk termodynamikk

en:Contour line#Temperature and related subjects
Isolinje

Isolinjer er linjer ein trekk gjennom punkt som har same verdi.

På kart kan ein bruka isolinjer til å visa høgdedata gjennom punkt med same høgd. I denne samanhengen er dei kjende som høgdekurver eller koter.

Kart med meteorologiske data kan ha isobarar gjennom punkt med same lufttrykk, isotermar for temperatur, isohyetar for nedbør eller isotakkar for vindstyrke. Sjå også isoplett.

Sjå òg
Isobase

Kjelder

Kartografi
NORCCIS

NORCCIS (Norwegian Command and Control Information System) er eit system for kommando og kontroll i militær stridsleiing. Systemet er utvikla av det norske forsvaret i samarbeid med den norske forsvarsindustrien. Forsvarets Logistikkorganisasjon er ansvarleg for systemet. Systemet har vore i bruk sidan 1992 og vert nytta i heile det norske forsvaret. I tillegg er det nokre installasjonar av systemet i NATO-samanheng. Dei norske spesialstyrkane – Forsvarets Spesialkommando – vart også utstyrt med dette systemet då dei var i Afghanistan i 2002–2003.

Systemet gjev eit oversyn (felles stridsbilete – common operational picture) basert på ulike sensorar som radar, flyovervaking og sanntids videostraum. Systemet har også fullt oversyn over eigne styrkar, og har eigne logistikkfunksjonar. Systemet har også meldingsfunksjonar etter NATO-standard.

Militærvesen
Skipingar i 1992
Isoterm prosess

Ein isoterm prosess er ein termodynamisk prosess der temperaturen i systemet er konstant: ΔT = 0. Dette skjer vanlegvis når systemet er i kontakt med eit varmereservoar på utsida og prosessen skjer sakte nok til at systemet heile tida kan tilpasse seg temperaturen til reservoaret gjennom varmeutveksling. Alternativt kan ein ha eit system som ikkje  utvekslar varme med omgivnadane i det heile tatt (Q = 0). Ein slik prosess vert kalla ein adiabatisk prosess.

Tenk deg ein ideell gass der temperaturen berre er avhengig av den indre energien, som er ein funksjon av den midla kinetiske energien til eit molekyl i rørsle. Viss den indre energien er konstant, vil òg temperaturen vere konstant. Viss ein tenkjer seg at talet på mol n i tillegg er konstant har ein:

 

men dette betyr, i følgje den ideelle gasslova at

 

slik at

 

der  og  er trykk og volum i starttilstanden,  and  er trykk og volum i sluttilstanden, og variablane P og V står for trykk og volum for tilstandane i løpet av ein isoterm prosess.

Trykket kan òg skrivast som

 

Ut i frå termodynamikken si første lov er arbeidet W lik varmen Q som er utført på systemet.

 

Dette betyr at i løpet av isoterm prosess må all varmen som blir tilført systemet omgjerast til arbeid, som så må utførast på omgivnadane. Altså vil all energi inn i systemet kome ut att, og den indre energien og dermed temperaturen til systemet vil vere konstant.

Eit minimalt arbeid av denne prosessen kan uttrykkast som

Derfor kan heile arbeidet til prosessen frå A til B integrerast:

Frå den ideelle gasslikninga får vi:

I ein isoterm prosess får vi derfor følgjande likning:

Ein kan ha isoterme prosessar i alle slags system. Forskjellige delar av syklusen i ein varmemotor blir utført isotermt og kan tilnærmast som ein Carnotsyklus.

Sjå òg 

 Adiabatisk prosess
 Syklisk prosess
 Isobar prosess
 Isokor prosess
 Poyltrop prosess

Termodynamiske prosessar
Atmosfærisk termodynamikk
Varmekapasitet

Varmekapasiteten C for ein gjenstand er forholdet mellom den varmen Q me tilfører gjenstanden, og den temperaturstiginga  gjenstanden får, 

Eininga for varmekapasitet er joule per kelvin, [C] = J/K. 

Varmekapasitet er ein målbar eigenskap. Sidan varmekapasiteten er avhengig av storleiken til gjenstanden er det ein ekstensiv eigenskap.

Dersom ein gjenstand er homogent samansett av eit gitt stoff, er forholdet mellom varmekapasiteten og massen lik den spesifikke varmekapasiteten til stoffet. Den spesifikke varmekapasiteten er ein intensiv eigenskap. Han er uavhengig av mengda stoff ein har. 

Termodynamikk
Kjemiske eigenskapar
Varmeoverføring
Kjemiteknikk
Fysiske storleikar
Indre energi

Indre energi er ein viktig storleik i termodynamikken. Dette er energien som finst i lukka mengder med stoff. I hovudsak termisk energi og kjemisk energi. Termisk energi er energi som materialet har på grunn av uordna rørsler av atom og molekyl. Kjemisk energi er ordna bindingsenergi til dei same partiklane. 

Indre energi inkluderer ikkje energi som er avhengig av eksterne faktorar, som kinetisk energi og potensiell energi. Konvensjonelt vert heller ikkje masseenergi rekna som indre energi, sidan denne stort sett er uendra i termodynamiske og kjemiske reaksjonar. 

U og E er vanlege symbol for indre energi, og SI-eininga er Joule.

Termodynamikk
Grunnleggjande fysikk
Energi i fysikk
Statistisk mekanikk
Nitrat

I uorganisk kjemi er nitrat eit salt av salpetersyre (HNO3). I organisk kjemi vert esterane av salpetersyre og alkoholar kalla nitrat. 

Nitrationet inneheld fleire atom og har formelen (NO3-). 

Sølvnitrat og blynitrat er eksempel.

 
Oksoanion
Funksjonelle grupper
Vasskvalitetsindikatorar