alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Thisted kommune

Thisted kommune er ein kommune i Thy (på Nørrejyske Ø)  i Region Nordjylland i Danmark, skipa i samvar med Kommunalreforma i 2007 ved at dei tidlegare kommunane  Hanstholm,  Thisted  (1970-2006) og Sydthy vart slege saman.

Innbyggjartalet er  (2013).

Administrasjonssenteret i Thisted kommune er købstaden og hamnebyen Thisted, den største byen i kommunen, som ligg attmed Limfjorden. Fiskeri- og hamnebyen Hanstholm på Nordsjøkysten med 2.276 innbyggjarar (2012) har lenge vore ein viktig hamn for ferjesamband til mellom anna Noreg. Under andre verdskrigen bygde den tyske okkupasjonsmakta tallause bunkerar og tungt kystbatteri i nærleiken av Hanstholm (Verteidigungsbereich Hansted). Desse stod i samband med liknande innretningar i Kristiansand i Noreg, det såkalla Batterie Vara på Møvik fort. Meininga med dette opplegget var å stengje sjøvegen til Aust-Noreg, Kattegat, Austersjøen og Baltikum for allierte sjøstridskrefter.

Referansar

 
Kommunar i Region Nordjylland
Coritiba Foot Ball Club

Coritiba Foot Ball Club er ein brasiliansk fotballklubb, frå Curitiba, stifta 12. oktober 1909.

Heimebane 
 Fullt namm: Major Antônio Couto Pereira
 Kapasitet: 37,182 personar
 Storby: Curitiba, Paraná

Meisterskap 
 Ligameister:
 1985
 FIFA World Records of Consecutive Victories:
 2011
 Paraná Ligameister:
 1916, 1927, 1931, 1933, 1935, 1939, 1941, 1942, 1946, 1947, 1951, 1952, 1954, 1956, 1957, 1959, 1960, 1968, 1969, 1971, 1972, 1973, 1974, 1975, 1976, 1978, 1979, 1986, 1989, 1999, 2003, 2004, 2008, 2010, 2011, 2012
 Torneio Início:
1920, 1921, 1930, 1932, 1939, 1941, 1942, 1951, 1952 e 1957
 Pierre Colón (Vichy, Frankrike)
1969

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell nettside

Brasilianske fotballag
Fotball i Brasil
Skipingar i 1909
Det vakje mi tid

«Det vakje mi tid» er ein song av den norske songaren Martin Blomvik, gjeven ut 23. januar 2013. Songen er skriven av Martin Blomvik, den norske songaren Bjørn Johan Muri og Mats Weinholdt.

Songen deltok i Melodi Grand Prix 2013, den norske uttakinga til Eurovision Song Contest 2013 i Malmö i Sverige, og vart framført på suladialekt av Martin Blomvik. Bidraget deltok i den andre semifinalen, men gjekk ikkje vidare til finalen. Kva for plassering bidraget fekk er ikkje kjend, men det fekk ikkje representere Noreg.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 
 
 

Melodi Grand Prix 2013-songar
Norskspråklege Melodi Grand Prix-songar
Songar skrivne av Martin Blomvik
Songar skrivne av Bjørn Johan Muri
Songar skrivne av Mats Weinholdt
On Hold

«On Hold» (engelsk for På vent) er ein song av den norske duoen Shackles, gjeven ut 23. januar 2013. Songen er skriven av Silya Nymoen, K-One og John Lundvik.

Songen deltok i Melodi Grand Prix 2013, den norske uttakinga til Eurovision Song Contest 2013 i Malmö i Sverige, og vart framført på engelsk av Shackles. Bidraget deltok i den andre semifinalen, men gjekk ikkje vidare til finalen. Kva for plassering bidraget fekk er ikkje kjend, men det fekk ikkje representere Noreg.

Kjelder 
 
 

Engelskspråklege Melodi Grand Prix-songar
Songar skrivne av Silya Nymoen
Songar skrivne av K-One
Songar skrivne av John Lundvik
No One av Hank

«No One» (engelsk for Ingen) er ein song av den norske songaren Hank, gjeven ut 23. januar 2013. Songen er skriven av Josefin Winther og Magnus Skylstad.

Songen deltok i Melodi Grand Prix 2013, den norske uttakinga til Eurovision Song Contest 2013 i Malmö i Sverige, og vart framført på engelsk av Hank. Bidraget deltok i den andre semifinalen, men gjekk ikkje vidare til finalen. Kva for plassering bidraget fekk er ikkje kjend, men det fekk ikkje representere Noreg.

Kjelder 
 

Norske songar
Songar frå 2013
Engelskspråklege songar
Melodi Grand Prix 2013-songar
Engelskspråklege Melodi Grand Prix-songar
Songar skrivne av Josefin Winther
Songar skrivne av Magnus Skylstad
Shine With Me

«Shine With Me» er ein song av den norske songaren Haji, gjeven ut 23. januar 2013. Songen er skriven av Haider Saleem og Morad Aziman.

Eurovision

Melodi Grand Prix 2013
Songen deltok i Melodi Grand Prix 2013, den norske uttakinga til Eurovision Song Contest 2013 i Malmö i Sverige, og vart framført på engelsk av Haji. Bidraget deltok i den andre semifinalen, men gjekk ikkje vidare til finalen. Kva for plassering bidraget fekk er ikkje kjend, men det fekk ikkje representere Noreg.

Kjelder 
 

Norske songar
Songar frå 2013
Engelskspråklege songar
Melodi Grand Prix 2013-songar
Engelskspråklege Melodi Grand Prix-songar
Songar skriven av Haji
Songar skriven av Morad Aziman
Stein Gullikstad

Stein Erik Gullikstad () frå Røros er ein norsk tidlegare kombinertrennar. Han representerte Røros Idrettslag.

Karriere
Gullikstad vann to NM-medaljar i kombinert, ein bronse i 1973 og ein sølvmedalje i 1976. Han deltok for Noreg i kombinertøvinga i to internasjonale meisterskap. Under VM i Falun i 1974 vart han nummer 10, medan han under vinter-OL 1976 i Innsbruck kom på 22. plass.

Hans fremste prestasjon var andreplassen i Holmenkollen i 1973. Gullikstad vart då nummer to. Endå om han var langt bak den suvere vinnaren, Rauno Mietttien frå Finland, viste han den tidlegare olympiameisteren Franz Keller frå Vest-Tyskland til tredjeplassen.

Besteplasseringar i internasjonale renn
1973: Nr 2 i Holmenkollen
1974: Nr 5 i Holmenkollen
1975: Nr 8 i Holmenkollen
1976: Nr 7 i Falun

Medaljar og besteplasseringar i noregsmeisterskap
Ski-NM 1972: Nr 4 i Trondheim
Ski-NM 1973: Bronsemedalje på Lillehammer
Ski-NM 1974: Nr 4 i Selbu
Ski-NM 1975: Nr 4 i Rælingen
Ski-NM 1976: Sølvmedalje på Fåvang

Kjelder
Sportsboken, aktuelle årgangar
Stein Erik Gullikstad i olympedia.org

Norske kombinertløparar
Norske deltakarar under vinter-OL 1976
Kombinertløparar under vinter-OL 1976
Folk frå Røros
Arne Morten Granlien

Arne Morten Granlien () er ein tidlegare norsk kombinertløpar fødd på Lillehammer, som vann bronsemedaljen i øvinga under noregsmeisterskapane 1978-80. Alle tre meisterskapane vart han slått av noregsmeisteren Tom Sandberg og sølvvinnaren Hallstein Bøgseth. Granlien er busett i Vestre Gausdal og representerte Vestre Gausdal Idrettslag.

Granlien kom på 10. plass i kombinert i VM på ski i 1978. Han deltok under vinter-OL for Noreg i 1980 i Lake Placid, men utan å fullføre kombinertrennet.

Besteplasseringar i internasjonale meisterskap og renn
1977: Nr 12 i Holmenkollen
1978: Nr 10 i verdsmeisterskapen i Lahti, og nr 8 i Holmenkollen
1979: Nr 8 i Holmenkollen

Medaljar og besteplasseringar i noregsmeisterskap
Ski-NM 1976: Nr 7 på Fåvang
Ski-NM 1977: Nr 5 på Vang
Ski-NM 1978: Bronsemedalje på Konnerud
Ski-NM 1979: Bronsemedalje i Steinkjer
Ski-NM 1980: Bronsemedalje i Asker

Kjelder 
Sportsboken, aktuelle årgangar
Sports123.com - resultatliste Nordisk kombinasjon, VM på ski 1978

Norske kombinertløparar
Norske deltakarar under vinter-OL 1980
Kombinertløparar under vinter-OL 1980
Folk frå Lillehammer
Franci Petek

Franci Petek () er ein slovensk tidlegare skihoppar som representerte Jugoslavia og som er frå Jesenice. Han vart verdsmeister då han vann storbakkerennet under VM 1991 i Val di Fiemme.

Aktiv 
Petek oppnådde sin fyrste pallplass og einaste siger i verdscupen i skihopping då han i februar 1990 vann eit hopprenn i Engelberg, saman med Ari-Pekka Nikkola frå Finland. Eit halvt poeng bak dei to kom Peteks landsmann Primož Ulaga og austerrikaren Andreas Rauschmeier. Seinare skulle Petek få to andre- og to tredjeplassar i verdscupen, den siste i Predazzo i januar 1993.

Petek overraska då han i ski-VM 1991 i Val di Fiemme gjekk heilt til topps i storbakkerennet, 1,2 poeng føre ein annan sensasjonsmann, norske Rune Olijnyk. Seinare i meisterskapen vart Petek nummer åtte i normalbakken, same plasseringa fekk han også i storbakken under Vinter-OL 1992 i Albertville.

Han la opp som skihoppar i 1995.

Kjelder  

 Sportsboken, aktuelle årgangar

Bakgrunnsstoff 
 

Slovenske skihopparar
Deltakarar under vinter-OL 1992
Deltakarar under vinter-OL 1994
In Amenas

In Amenas (òg skrive In Aménas) er ein baladiyah (kommune) i daïraen (distriktet) In Amenas i wilayaen (provinsen) Illizi i det austlege Algerie, tett ved grensa til Libya.  Arealet er på 14913 kvadratkilometer og innbyggjartalet er på 7385 (2008). Kommunen var skipa på slutten av 1950-talet etter at det vart oppdaga førekomstar av hydrokarbon som førte til utbygginga av store olje- og gassanlegg i 1960-åra. Mange av innbyggjarane i kommunen er tuaregar.

In Aménas ligg i eit ørkenområde og klimaet er eit varmt subtropisk ørkenklima. Somrane er heite, vintrane er milde om dagane og kjølige om nettene, med temperaturar som i somme høve går under 0 °C.

Flyplassen for området er Aéroport de Zarzaitine - In Aménas. Bysentrum ligg sju kilometer vest for flyplassen. Området er elles knytt til vegnettet i landet over route nationale 3, og det er elles mange vegar som knyter produksjonsanlegg og bustadområde saman.

Økonomi
Algeries største utviklingsprosjekt for utvinning av og eksport av naturgass tok til her i 2006. Operatørar for prosjektet er det algeriske statsoljeselskapet Sonatrach, det britiske BP (tidlegare kalla British Petroleum) og det norske oljeselskapet Statoil. Innleiinga til utviklingsprosjektet skriv seg frå 1998, då det vart semje mellom Sonatrach og British Petroleum om utnytting av olje- og gassfunna på stadene Tiguentourine, Hassi Farida, Hassi Ouan Abechu et Ouan Taredert, og om handsaming og framføring av produkta til eit sentralt anlegg. I 2003 selde BP 50 % av sin part i anlegga til det norske Statoil, salet vart godkjend av den algeriske staten året etter, og produksjonen kunne såleis take til i 2006

Åtaket mot gassanlegget i januar 2013
Ei væpna gruppe militante muslimar som kalla seg Katibat Moulathamine gjekk til åtak på gassanlegget i Tiguentourine, om lag 45 kilometer vest for staden In Aménas, onsdag 16. januar 2013, og dei tilsette ved anlegget vart tekne som som gislar. Regjeringa i Algerie sette inn eit massivt militært motåtak torsdag 17. januar, med tre kamphelikopter og ei gruppe spesialsoldatar, og tok kontroll over anlegget etter nokre dagar. 

Katibat Moulathamine hevda at åtaket deira var eit mottiltak utløyst av at Algerie hadde tillate Frankrike å fly med krigsfly over algerisk luftrom. Dette hadde skjedd under dei militære åtaka som Frankrike hadde sett i verk fem dagar tidlegare mot områda nord i grannelandet Mali for å støtte regjeringa i Mali i kampen mot militante grupper. Men det er mykje som tyder på at åtaket mot gassanlegget må ha vore planlagt tidlegare. På gassanlegget var det arbeidarar av ulike nasjonalitetar – mellom andre algeriske, amerikanske, britiske, japanske, norske og rumenske. Terroristane sette tidleg fri algeriske og andre muslimske arbeidarar, men tok dei vestlege ikkje-muslimane som gissel. Mange liv gjekk tapt, mellom dei òg norske, før det var slutt på dramaet.

Fotnotar

Byar i Algerie
Monrad

Monrad kan vera eit førenamn og eit etternamn.

Kjende namneberarar
 Monrad (Oskar) Norderval (19021976),  norsk teolog

 Ditlev Gothard Monrad (18111887), dansk teolog, biskop, politikar og minister
 Lars Monrad-Krohn
 Marcus Jacob Monrad (18161897), norsk teolog og filosof
 Martin Monrad (f. 1977)
 Peder Monrad (17811850), norsk prest
 Lillebil Ibsen, fødd Sofie Parelius Monrad Krohn, norsk dansar og skodespelar

 David Monrad Johansen (18881974), norsk komponist

Annan bruk
 Småplaneten 92297 Monrad

Norske slektsnamn
Danske slektsnamn
Chatgaiya

Chatgaiya  eller chittagongspråk (bengalsk skrift চাটগাঁইয়া বুলি, uttalt chaţgãia buli) er eit indoarisk språk som blir snakka snakka søraust i Bangladesh, i områda rundt hamnebyen Chittagong. Det har rundt 36 millionar talarar. Språket er nært i slekt med bengali, men språka er ikkje gjensidig forståelege. Det burmesiske språket rohingya liknar mykje på sørlege dialektar av chatgaiya. Chakma som blir tala i Chittagong-området og i tilstøytande delar av India er også nært i slekt.

Chatgaiya har inga standardform og blir ikkje brukt i undervising. Fleire chatgayatalande er analfabetar enn resten av Bangladesh. Utdanna talarar lærer som regel å lesa og skriva bengali. Chatgaiya blir derfor ofte sett på som ein uutdanna eller mindreverdig dialekt av bengali. Språket blir likevel verdsett i tradisjonelle songar som
«Fan chhoddo chhoddo dheu tuli, Lusai paharattun namiyere jargui Karnafully» ('I små små bølger glir Karnafuli ned frå Lusai-åsane') eller «Hasti Durai jargui damal maliniro mahale» ('På ein elefant skunder helten seg mot kammeret til den han elskar').

Bakgrunnsstoff
Chittagonian. Opptak på chatgaya (bibelforteljing) ved globalrecordings.net

Kjelder
Chittagonian ved ethnologue.com
Mohit ul Alam, «Of Chittagong Dialect» Daily Star (June 6, 2002). Opphavleg www.dailystarnews.com/200206/06/n2060607.htm#BODY4, arkivert versjon
«chakma» (02.01.2013) i Store norske leksikon
Denne artikkelen bygger på «Chittagong (språk)» frå , og «Chittagonian language» frå  den 27. januar 2013.  
 

Chittagong
Einskildspråk
Språk i Bangladesh
Indoariske språk
Norges Fiskarlag

Norges Fiskarlag er ein landsdekkjande fag- og næringsorganisasjon for norske yrkesfiskarar. Ved stiftinga i Bodø, 16. juli 1926, fekk organisasjonen namnet Fiskernes Faglige Landslag. Namnet vart endra til Norges Fiskarlag i 1930. Første formann var Mons A. Kårbø. Så lenge han var formann, til 1932, hadde laget kontoradresse i Bergen. Då Anders Næsset overtok som formann, vart hovudsetet flytt til Trondheim.

Heilt frå starten bygde organisasjonen på fylkes- og distriktslag. Fleire av desse var skipa før den landsdekkjande organisasjonen. Til distriktslaga var det knytt lokallag, der fiskarane var medlemar.
Dei første åra gjekk med til organisasjonsbygging. Første åra hadde laget ein sekretær på deltid. Frå 1930 var den heiltidstilsette sekretæren den einaste tilsette. I siste del av 1930-talet betra økonomien seg, og fiskarlaget fekk ein sterkare organisasjon. Første arbeidsprogrammet vart vedteke i 1935. Der vart spørsmål om minstepris, og regulering av fiskeomsetning og eksport, viktige punkt. Arbeidet med dette førte til at Norges Råfisklag vart oppretta i 1938.

I 1962 forhandla Norges Fiskarlag med staten om støtteordninga for fiskerinæringa. I 1964 vart Hovudavtalen mellom Fiskeridepartementet og Norges Fiskarlag godkjend. Denne avtalen vart oppsagd av staten i 2004.

Frå 1967  har gruppeorganisasjonar  vorte inntekne som medlem av Norges Fiskarlag. I 2013 har organisasjonen sju distriktslag (tidlegare fylkesfiskarlag) og to gruppeorganisasjonar:
Fiskarlaget Nord 
Nordland Fylkes Fiskarlag 
Fiskarlaget Midt-Norge 
Møre og Romsdal Fiskarlag 
Sogn og Fjordane Fiskarlag 
Fiskarlaget Vest 
Fiskerlaget Sør
Sør-Norges Notfiskarlag 
Fiskebåtredernes Forbund

Formenn
Desse  har vore formenn i styret i Norges Fiskarlag:
 Mons A. Kårbø, 1926 – 1932
 Anders Næsset,  1932 – 1937
Jens Steffensen, 1937 – 1944
Ludvik Andersen, 1944 – 1945
Jens Steffensen,  1945 – 1951
Johannes Olsen, 1951 – 1955
Magnus Andersen, 1955 – 63
Einar Andreassen, 1963 – 1967
Johan J. Toft, 1967 – 1984
Einar Hepsø, 1984 – 1994
Oddmund Bye, 1994 – 2001
Reidar Nilsen, 2001 -

Kjelder
Pål Christensen og Abraham Hallenstvedt: I kamp om havets verdier. Norges Fiskarlags historie. Norges Fiskarlag 2005

Bakgrunnsstoff
fiskarlaget.no
Skipingar i 1926
Norske fiskeriorganisasjonar
Spydeberg prestegard

Spydeberg prestegard ligg i Spydeberg i Indre Østfold kommune i Viken. Hovudbygning, stabbur, tun og hage på prestegarden vart freda av Riksantikvaren i 1991.

Jacob Nicolai Wilse var prest i Spydeberg frå 1768 til 1786 og budde på prestegarden. 

Prestegarden hadde ei viktig rolle i 1814. Det var her Kristian Fredrik kapitulerte, held statsråd 8. august og starta arbeidde på unionstraktaten med Sverige som seinare vart fullendt som Mossekonvensjonen den 14. august 1814.

Kjelder

 Om Spydebergstatsrådet frå Eidsvoll 1814
 

Denne artikkelen bygger på «Spydeberg prestegård» frå ,  den 27. januar 2013.

Bakgrunnsstoff

 

Prestegardar i Noreg
Byggverk i Indre Østfold
Kulturminne i Indre Østfold
1814 i Noreg
Freda bygg i Viken
Malayalam-skrift

Malayalamskrift (, malayāḷalipi, ) er ei brahmisk skrift brukt til å skriva det sørindiske språket malayalam, hovudspråket i delstaten Kerala. Som mange andre indiske skriftsystem er det ein abugida, ei skrift som er delvis alfabetisk og delvis stavingsbasert. 

Moderne malayalamskrift har 13 vokalteikn, 36 konsonantteikn og nokre andre symbol. Skrifta blir også brukt til å skriva mindre språk som paniya, betta kurumba og ravula.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Malayalam alphabet» frå ,  den 27. januar 2013. 
 oppgav desse kjeldene: 

Burnell, Arthur Coke (1874). Elements of South-Indian Palæography from the Fourth to the Seventeenth Century A.D. Trübner & Co.

Bakgrunnsstoff
jaimalayalam.com. Nettstad med opplæring i malayalamskrift.
Malayalam Orthography (1996), Oxford University Press
Unicode Code Chart for Malayalam (PDF)

Brahmiske skriftspråk
Malayalam
Stryneelva

Stryneelva er ei elv i Stryn kommune i Vestland. Elva kjem frå Strynevatn (29 moh.) og munnar ut i Nordfjord i tettstaden Stryn. Ho er 8 kilometer lang. Det viktigaste tilløpet til Strynevatnet er Hjelledøla frå aust og Erdalselva frå søraust. Hjelledøla heiter Videdøla ovanfor samanløpet med Skjeringsdalselva frå nord. Denne har sine øvste kjelder på Strynefjellet.

Stryneelva renn gjennom Strynedalen, som er ein U-dal med fjell på begge sider opp mot 1500 moh. Elva har meandrerande elveløp som buktar seg gjennom eit frodig kulturlandskap. Ho er rekna som ei god lakseelv.

Kjelder 

Elvar i Vestland
Geografi i Stryn
Charlotte av Mecklenburg-Strelitz

Charlotte av Mecklenburg-Strelitz () var dronning av Storbritannia, gift med Georg III. Ho var dotter av Karl Ludvig Fredrik av Mecklenburg-Strelitz og Elisabeth Albertina av Sachsen-Hildburghausen. 

Dronning Charlotte var kjend som ein mesen som støtta musikarar som Mozart og Johann Christian Bach, biletkunstnarar som Johann Zoffany og ei kort tid Thomas Lawrence, handverkarar som William Vile og Thomas Heming, og landskapsarkitekten Capability Brown. Ho var også ein ivrig amatørbotanikar som bidrog til å utvida den botaniske hagen Kew Gardens.

Charlotte var ikkje-regjerande dronning i 57 år, lenger enn nokon annan i engelsk historie.

Barn 

 Georg IV av Storbritannia, 1762-1830
 Fredrik, hertug av York og Albany, 1763-1827
 Vilhelm IV av Storbritannia, 1765-1837
 Charlotte av Storbritannia, 1766-1828
 Edward av Kent, 1767-1820 (far til Viktoria av Storbritannia)
 Augusta Sofia av Storbritannia, 1768-1840
 Elisabet av Storbritannia, 1770-1840
 Ernst August I av Hannover, 1771-1851
 August Fredrik, hertug av Sussex, 1773-1843
 Adolf, hertug av Cambridge, 1774-1850
 Maria, hertuginne av Gloucester og Edinburgh, 1776-1857, gift med William Frederick, hertug av Gloucester
 Sofia av Storbritannia, 1777-1848
 Octavius, 1779-1783
 Alfred, 1780-1782
 Amalia av Storbritannia, 1783-1810

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Charlotte of Mecklenburg-Strelitz» frå , og «Charlotte av Mecklenburg-Strelitz» frå  den 28. januar 2013.

Bakgrunnsstoff

Britiske dronningar
Huset Mecklenburg
Karnafuli

Borgang eller Karnafuli ( Kôrnophuli, også skrive Karnaphuli) er den største og viktigaste elva i Chittagong-området og Chittagong Hill Tracts søraust i Bangladesh. Ho renn også gjennom den nordaustlege indiske delstaten Mizoram.

Elva har utspring i Lushai-åsane i Mizoram i India og munnar ut i Bengalbukta ved Chittagong, der ho er del av den største sjøhamna i Bangladesh. 

Elva blei demma opp til vasskraft med ein stor demning i Kaptai-regionen som blei bygd i 1962. Kaptai-demningen skapte Kaptai-sjøen som oversvømde over 1 000 km². 
Prosjektet fordreiv mange innbyggjarar, mellom anna chakma- og hajongfolk.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Karnaphuli River» frå ,  den 28. januar 2013.

Bakgrunnsstoff

Elvar i Bangladesh
Elvar i India
Mizoram
Rohingya

Rohingya (ruáingga) er eit språk tala av rundt 1,5 millionar rohingyafolk frå staten Arakan (også Rakhine/Rohang) i Burma (Myanmar). Det er nært i slekt med chatgaya som blir tala i den tilstøytande Chittagong-regionen søraust i Bangladesh. Det finst også mange rohingyafolk i Bangladesh, Thailand, Malaysia og andre stader dei har flykta til.

Skrift

Rohingya kan skrivast med fleire skriftsystem, mellom anna arabisk, urdu, hanifi og burmesisk, og i nyare tid også latinske bokstavar.

Fonologi

Konsonantar 

Rohingya har i hovudsak dei følgjande 25 konsonantlydane, i tillegg til nokre andre i lånord.

Vokalar 

Språket har seks enkle vokalar (monoftongar) og fleire diftongar.  Ein skil mellom «open o» ([]) og «lukka o» ([]) gjennom ulike stavemåtar - høvesvis <o>/<ó> og <ou>/<óu>.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Rohingya language» frå ,  den 28. januar 2013.

Bakgrunnsstoff
rohingyalanguage.com
rohingya.org

Indoariske språk
Språk i Burma
Rohingyafolk
Einskildspråk
Arm

Arm (norrønt armr) viser  til framlemmer hjå menneske og apar eller til lemmar som kan brukast på liknande måte hjå andre dyr, som blekksprutar. Vidare kan «arm» nyttast i overført tyding, som fjordarm, einarma banditt eller om «lovens lange arm».

Armen hjå primatar byrjar ved skuldra, bøyer seg ved olbogen og sluttar ved handa. Dei viktigaste knoklane i armen er overarmsbeinet (humerus), albogebeinet (ulna) og spolebeinet (radius). I tillegg utgjer ei rekkje knoklar handa medan skuldra er danna av skulderblad (scapula) og kragebein (clavicula).

Kjelder

arm (Store medisinske leksikon). I Store norske leksikon.

Bakgrunnsstoff
NeXT computer

NeXT computer (òg kalla NeXT Inc. eller NeXT Computer Inc. og NeXT Software Inc.) var eit dataføretak i USA som blei starta av Steve Jobs i 1986.

IT-føretak
Skipingar i 1986
Skafjell-ulukka

Skafjell-ulukka var eit steinras (fjellskred) som i 1731 tok 17 menneskeliv i Stranda kommune på Sunnmøre.

Ulukka skjedde den 8. januar 1731 då omkring 6 millionar kubikkmeter stein frå Rammerfjellet rasa rett i fjorden. Ei 30 m høg flodbølgje slo få minutt etter inn over tettstaden Stranda (Sløgstad) på motsett side av fjorden. Der raserte bølgja fleire sjøbuer, garder, eit tital båtar gjekk tapt og skada stavkyrkja som låg der Stranda kyrkje ligg i dag. Ei ny krosskyrkje vart sett opp lenger frå sjøen. Også på Sjøholt lengre ute i fjorden slo flodbølgja 12 meter framom flomålet og knuste naust og båtar. Den vesle garden Uren forsvann i fjorden med steinmassene, men familien berga seg opp på hustaket som flaut på fjorden - dei 5 barna fraus ihel i løpet av natta på hustaket. Til saman omkom 17 menneske i ulukka. Hans Strøm skreiv om ulukka 29 år etter. Ein månad etter raset, den 8. februar same år vart namnet på fjellet endra til Skafjellet. Raset gjekk eit par kilometer utanfor (mot vest) der Liabygda ferjekai på Gravaneset (fylkesveg 60/650) ligg i dag.

Eit mindre ras (omkring 0,5 millionar kubikkmeter) frå same fjell i 18. mars 1938 skapte ei bølgje på om lag 4 meter.

Sjå òg: 
 Tafjord-ulukka
 Rasulukka i Loen i 1936
 Rasulukka i Loen i 1905
 Åkerneset

Kjelder

Ras i Noreg
Historie i Stranda
Hendingar i 1731
1731 i Noreg
Hotel Mundal

Hotel Mundal ligg i bygda Mundal ved Fjærlandsfjorden i Sogn og Fjordane. Dagens bygning i drake- og sveitsarstil er teikna av Peter Andreas Blix. 

Breførar Mikkel Mundal og systra Brita dreiv Mundals Gjestgiveri i Fjærland nokre år tidlegare. Mundal og systra, mann hennar Olaus Dahle, samt Per og Johannes Mundal engasjerte Blix til å teikne hotellet som stod ferdig i 1891.

Hotellet har sida starten vore dreven som eit familiehotell og er i same families eige. 

Hotel Mundal er tildelt Olavsrosa.

Kjelder
Hotel Mundal frå Olavsrosa
Hotel Mundal arkivert utgåve

Bakgrunnsstoff

Hotell i Vestland
Samferdsle i Sogndal
Olavsrosa
Butikkjeda Joker

Joker er ei norsk daglegvarekjede som vert driven av Kjøpmannshuset Norge AS, ein del av NorgesGruppen.

Butikkane i kjeda er oftast mindre daglegvarebutikkar som har det kunden treng av daglegvarer og lokale spesialitetar. I 2015 omfatta Jokerkjeda 452 butikkar.

Jokerkjeda har som slagord «Joker – helt i nærheten».

Kjelder

Bakgrunnsstoff

Daglegvarekjeder
Norske butikkjeder
Daglegvarekjeder
NorgesGruppen‎