alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Tara i Montenegro

Tara  (serbisk Ријека Тара, Rijeka Tara) er ei elv i Montenegro. Elva vert danna der elvane Ospanica og Veruša renn saman i Dei dinariske Alpane og renn 144 km nordover og renn i saman med Piva ved grensa til Bosnia-Hercegovina. Desse elvane dannar igjen Drina.
 

Tara har grave ut Tarakløfta, den djupaste kløfta i Montenegro og Europa med ei lengd på 78 km og eit djup på 1 300 meter på det meste. Kløfta er verna som ein verdsarvstad av UNESCO og er ein del av Durmitor nasjonalpark.

Dei bosniske og montenegrinske styresmaktene hadde planar om å byggje ei demning i Tarakløfta i samband med eit vasskraftverk i Drina, men planane vart skrinlagd i april 2005 etter sterke protestar. I september 2006 vart det derimot signert ein avtale mellom det slovenske selskapet Petrol og det montenegrinske selskapet Montenegro-bonus om å byggje eit anna vasskraftverk, trass i alle forsøka på å verne kløfta. 

Tara må ikkje forvekslast med fjellet Tara og Tara nasjonalpark sør i Serbia.

Tara er ei populær elv for rafting, særleg i området gjennom Tarakløfta.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Tara River (Montenegro)» frå , den 6. februar 2008. 
 

Elvar i Montenegro
Đurđevića Tara-brua

Đurđevića Tara-brua er ei bogebru over elva Tara nord i Montenegro. Ho ligg ved vegkrysset mellom Mojkovac, Žabljak og Pljevlja, og mellom landsbyane Budečevica og Trešnjica.

Brua vart bygd mellom 1937 og 1940, teikna av Mijat Trojanović. Då ho var ferdig var ho den største bogebrua i betong for bilar i Europa.

Brua er 365 meter lang og har fem bogar, den største bogen har eit spenn på 116 m. Distansen frå vegen og ned til elva er 172 meter. 

I 1942, kort tid etter brua stod ferdig, kom italienske styrkar og ei gruppe tsjetnikarar (serbiske rojalistrørsle som samarbeidde med nazistane under den andre verdskrigen) til området. For å hindre framgangen deira måtte partisanarane som hadde bygd brua sprenge ho. Ein av bruingeniørane, Lazar Jaukovic, sprenge den sentrale bogen i lufta og blokkerte vidare framrykking for italienarane og tsjetnikarane. Dette var ei heroisk handling som kosta Jaukovic livet. Han vart fanga av italienarane og avretta på brua han hadde bygd. 

I 1946 vart brua reparert og er sjølv i dag det viktigaste kryssingspunktet over Tarakløfta.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Đurđevića Tara Bridge» frå , den 6. februar 2008. 

 

Bruer i Montenegro
Bogebruer
1940 i Montenegro
Bruer opna i 1940
Betongbruer
Egil Abrahamsen

Egil Abrahamsen () er ein skipsingeniør og næringslivstopp frå Hvaler i Østfold. Han har tidlegare vore administrerande direktør i Det norske Veritas. Abrahamsen var styreformann i Norsk Hydro frå 1985 til 1991, og styreformann i Televerket og Telenor frå 1980 til 1995.

Abrahamsen har, i tillegg til fleire andre utmerkingar vorte utnemnd til kommandør av Finlands løves orden og kommandør av St. Olavs Orden «for fortjeneste av norsk næringsliv» i 1988.

Kjelder 
 caplex.no

Abrahamsen, Egil
Abrahamsen, Egil
Abrahamsen, Egil
Finlands løves orden
Tušina

Tušina er ei av fem elvar i kommunen Šavnik i Montenegro. Ho oppstår ut frå mange småelvar som møter kvarandre nedanfor fjella Somina og Krnja Jela. Elva er 10 km lang.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Tušina» frå , den 6. februar 2008. 
 

Elvar i Montenegro
Odd Abrahamsen

Odd Abrahamsen ()var ein norsk forfattar, litteraturkritikar og omsetjar. Han debuterte i 1962 med diktsamlinga Om det finnes en stillhet. I 1983 fekk han Riksmålsforbundets litteraturpris. I 1992 mottok han prisen Fritt Ords honnør for den diktariske innsatsen sin for landa i Baltikum.

Bibliografi
Om det finnes en stillhet, 1962
Åpen mot lyset, 1965
Stemmer, 1969 
Nedslag, 1971
Til Franz av Assisi, 1973
Ord fra en grend, 1975
Ord mot avmakt, 1977
Sinn og sprog, 1977
Belysninger, 1978
Dikt om samhørighet, 1979
Innlevelser, 1980
Til de lyse rommene, 1981
Maktsproget, 1983
Libanon, 1985
Og samler ro fra et annet liv, 1987
St. Birgitta kapell, 1988
Vilnius, 1990
Kaunas, 1991
Franciscus i det tyvende århundre, 1992 
Riga, 1993
Makten skal tie, 1994
Å føre samtaler, 1995
Kains hånd, 1996
Bare dette, 1998

Kjelder
caplex.no
Store Norske Leksikon om Abrahamsen.

Bakgrunnsstoff 
 Digitaliserte bøker av Odd Abrahamsen hjå Nasjonalbiblioteket

Bokmålsforfattarar
Forfattarar frå Østfold
Norske forfattarar
Norske lyrikarar
Mottakarar av Fritt Ords honnør
Norske skjønnlitterære debutantar i 1962
Folk frå Fredrikstad
Zeta i Montenegro

Piva (serbisk kyrillisk Зета) er ei elv i Montenegro. Ho spring ut nær Nikšić, nedanfor høgda Planinica og renn austover i 86 km før ho munnar ut i Morača like nord for Podgorica.

Namnet Zeta kjem frå ei tidleg rot og tyder «innhausting». 

Zeta er den viktigaste sideelva til Morača. Perućica vasskraftverk nær Nikšić (307 MW, 970 GWh) nyttar Zeta til å generere elektrisitet. Etter dette svingar elva seg gjennom Bjelopavlićidalen før ho munnar ut i Morača eit par kilometer nord for Podgorica.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Zeta River» frå , den 6. februar 2008. 
 

Elvar i Montenegro
Šavnik

Šavnik er ei elv i Montenegro. Ho spring ut nedanfor fjellet Pogledina nord i landet. Ho er berre 1,5 km lang og det er bygd eit lite vasskraftverk ved elva. Ho renn gjennom byen Šavnik og er ei av sideelvane til Bukovica og høyrer til Svartehavet sitt nedslagsfelt.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Šavnik River» frå , den 6. februar 2008. 

Savnik
Mikrobiologi

Mikrobiologi er det fagfeltet innanfor biologien som tek for seg studiet av mikroorganismar. Dette omfattar mellom anna bakteriar, arkar, mikroalgar, sopp og eincella dyr, for det meste organismar som er for små til å kunne observerast utan spesialutstyr som mikroskop. Ein reknar òg virologi, studiet av virus, som ein grein innanfor mikrobiologien, sjølv om virus vanlegvis ikkje vert definert som levande. Studium av mikroskopiske fleircella dyr som hjuldyr, rundmakk og bjørnedyr vert vanlegvis ikkje rekna som mikrobiologi.

Mikrobiologi og mikrobiologiske arbeidsmetodar er viktig innanfor ei rekkje samfunnsområde, mellom dei medisin, landbruk, industri og genteknologi.

Historie 
Historia til mikrobiologien er om lag like gamal som den til mikroskopet. Den første viktige mikrobiologen var nederlendaren Antoni van Leeuwenhoek, som tok til å snikra mikroskop allereie i 1673. Han grunnla mange av dei basale arbeidsmetodane i faget og gjorde observasjonar av ei rekkje ulike substrat. Det går framleis an å kjenna att sopp, protozoar og bakteriar på dei grundige teikningane han lagde av observasjonane sine.

Dei tidlegaste kontroversane i mikrobiologien dreidde seg om kvar mikroorganismane kom frå. Den rådande haldninga var lenge at dei oppstod spontant under dei rette miljøtilhøva, eit standpunkt som ikkje gjekk av moten før Louis Pasteur demonstrerte at sjølv ikkje ideelle veksttilhøve gav resultat når substratet var sterilt i 1861. Pasteur sitt arbeid førte òg til utviklinga av ein teori om at mikroorganismar kunne forårsaka sjukdom i høgare organismar.

Det første provet på at bakteriar kunne føra til sjukdom kom i 1876, då Robert Koch viste samanhengen mellom miltbrann og bakterien me i dag kjenner som Bacillus anthracis. I åra som følgde kom det til stadig nye avsløringar av mikrobielle årsaker til ei rekkje ulike sjukdommar, mellom anna gonore, malaria, tuberkolose og kolera. Med kjennskap til dei sjukdomsframkallande organismane vart det òg lettare å finna måtar å handsama sjukdom på - først og fremst med generell forbetring av hygiene, seinare òg med antibiotika. Denne tida vert ofte rekna som mikrobiologien sin gullalder.

I etterkrigsåra voks molekylærbiologien fram på grunnlag av forsøk med bakteriar og virus. Desse vitskapsgreinene har òg seinare vorte forbundne med kvarandre i stor grad.

Arbeidsmetodar og teknikkar

Kjelder 
 Hogg, Stuart: Essential Microbiology Wiley 2005
Montenegrinsk geografi

Montenegro (serbisk Црна Гора, Crna Gora, tyder «svart fjell») er eit lite fjellkledd land sørvest på Balkan. Det grensar til Kroatia, Bosnia-Hercegovina, Serbia, Albania og Adriahavet.

Geografiske koordinatar:

Terreng 

Terrenget i Montenegro varierer frå høge toppar langs grensene til Serbia og Albania med karstlandskap til ei smal kystslette som berre er 4-6 km brei langs Adriahavet. Kystlinja til Montenegro er 294 km lang, der den lange Kotorbukta medverkar ein god del. Sletta stoppar brått i nord der fjella Lovćen og Orjen stupar ned mot Kotorbukta. 

Montenegro ligg i eit karstområde og store delar av landet ligg tusen meter over havet, og fleire fjell strekkjer seg over 2000 meter. Zetadalen er eit av dei lågaste områda innanfor kysten. 

Montenegro er eit av dei mest kuperte landa i Europa og eit av dei høgaste fjella er Bobotov Kuk i Durmitor-fjella med ei høgd på 2 522 meter over havet. Ein meinte lenge at dette var det høgaste fjellet i landet før nye målingar viste at Zla Kolata i Prokletije var høgare med 2 534 moh. 

Den største innsjøen i landet er Shkodërsjøen på 391 km² som Montenegro delar med Albania. I Montenegro har elva Tara grave ut ei kløft, Tarakløfta, som er den djupaste kløfta i Europa med 1 300 meter på det meste. Dette er òg den nest djupaste kløfta i verda etter Grand Canyon i Arizona.

Klima 
Montenegro har eit middelhavsklima med milde vintrar og solrike, varme somrar. Like innanfor kysten ligg Dei dinariske Alpane, og når mild havluft frå Middelhavet strøymer vestover og inn over Montenegro kan ein få liknande forhold som på Vestlandet i Noreg. Dette området er derfor av dei våtaste i Europa. Om vinteren kan den kalde boravinden føre kald luft frå Aust-Europa innover Montenegro, og ein får nokre kalde dagar. Podgorica har ein nedbørsnormal på 1617 mm i året, men enkelte fjell område har nedbørsnormalar på over 4000 mm.

Store byar i Montenegro 

Podgorica (hovudstad; 136 473 innbyggjarar) 
Nikšić (58 212) 
Pljevlja (21 377) 
Bijelo Polje (15 883) 
Herceg Novi (16 493, inkludert Igalo) 
Berane (11 776) 
Den tidlegare kongelege hovudstaden og tronsetet er Cetinje.

Areal og grenser 

Areal:
totalt: 14 026 km²
land: 13 812 km²
vatn: 214 km²

Landegrenser
total: 625 km
grenseland: Albania 172 km, Bosnia-Hercegovina 225 km, Kroatia 25 km, Serbia 203 km
kystlinje: 293,5 km

Maritime krav:
territorialfarvatn: 12 nm
kontinentalsokkel: definert ved avtale

Naturressursar og arealbruk 

Naturressursar: 
bauksitt, vasskraft

Arealbruk:
dyrkbar mark:  13,7 %
permanente avlingar: 1 %
anna: 85,3 %

Naturfarar: 
Øydeleggjande jordskjelv

Miljø

Miljøproblem 
Forureining av kystområda på grunn av kloakkutslepp, særleg i turistområda som Kotorbukta.

Miljøvernavtalar 
Delaktig i avtalar som omhandlar: 
Klimaendringar, miljøfarleg avfall, havrett, marin dumping, skipsforureining.

Kjelder 
Delar av denne artikkelen bygger på «Geography of Montenegro» frå ,  den 6. februar 2008.
Fjodor Abramov

Fjodor Aleksandrovitsj Abramov () var ein russisk forfattar.

Abramov melde seg som friviljug til forsvaret av Leningrad under andre verdskrigen. Han var alvorleg såra og sendt heim att. I 1956 vart han dosent i sovjetisk litteratur, men etter 1960 konsentrerte han seg om å skriva sjølv. I bøkene skildrar han den vanskelege situasjonen til nordrussiske bønder under og etter krigen. Tre av bøkene hans er omsette til norsk; Morshjertet, Pelageja og Aljka. Han vart straffa fleire gonger for å bryta Sovjetunionen sine retningsliner for litteratur.

Småplaneten 3409 Abramov er kalla opp etter Fjodor Abramov.

Bibliografi 
 Bratja i siostry, 1958
 Vokrug da okolo, 1963
 Dve zimy i tri leta, 1969
 Puti-pereputja, 1973
 Dom, 1980

Kjelder 
 caplex.no
 Wikipedia på engelsk og svensk

Russiske forfattarar
Regionen Bihor

Bihor er ein region nordaust i Montenegro. Region ligg innanfor to kommunar, Berane og Bijelo Polje. Han er kalla opp etter Bihor, ein tidlegare mellomalderby som låg nær Bijelo Polje. Region består hovudsakleg av etniske mainly consists of ethnic bosnjakarar.

Bakgrunnsstoff 
 Om Bihor

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Bihor (region)» frå , den 6. februar 2008. 
 

Bihor
Crmnica

Crmnica er ein region sør i Montenegro som ligg innanfor kommunen Bar. Hovudbyen i regionen er Virpazar. Regionen består av følgjande 27 landsbyar: Boljevići, Braćeni, Brijege, Bukovik, Donji Brčeli, Dupilo, Gluhi Do, Godinje, Gornji Brčeli, Komarno, Krnjice, Limljani, Mačuge, Mikovići, Orahovo, Ovtočići, Popratnica, Seoca, Sotonići, Tomići, Trnovo, Utrg, Virpazar og Zabes.

Regionen er kjend for den gode vinen som vert produsert her, særleg den opphavlege Vranac.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Crmnica» frå , den 6. februar 2008. 
 

Montenegrinsk geografi
Krajina i Montenegro

Krajina (serbisk Крајина/Krajina) eller Kraja (albansk: Krajë eller Kraja) er eit område søraust i Montenegro som strekkjer seg frå kysten av Shkodërsjøen til fjellet Rumija. Området er stort sett busett av albanarar, som utgjer 98 % av folkesetnaden. Området er delt mellom kommunane Bar/Tivar og Ulcinj/Ulqin.

Regionen ligg nær grensa til Albania og kysten av Adriahavet. Det ligg mellom Crmnica og Ana e Malit og strekkjer seg frå Skje til Shestan, grenselandsbyane.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Krajina, Montenegro» frå , den 6. februar 2008. 
 

Montenegrinsk geografi
Malesija i Montenegro

Malesija (kyrillisk Малесија) er ein region i Montenegro. Han strekkjer seg søraustover frå Podgorica mot grensa av Albania. Det har gjeve namn til det større området Malësia som strekkjer seg inn i Albania. Regionen er hovudsakleg busett av etniske albanarar og har eit folketal på om lag 10 000 innbyggjarar. 

Den største busetnaden er Tuzi. Regionen er ein del av Podgorica kommune.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Malesija, Montenegro» frå , den 6. februar 2008. 
 

Montenegrinsk geografi
Malësia

Malësia (eller meir formelt  Malësia e Madhe, serbisk Малесија, Malesija) er ein region nord i Albania og aust i Montenegro. Han består av eit stort landområde som strekkjer seg frå området søraust for Podgorica til nordsida av Shkodërsjøen og inkluderer ein god del av Malësi e Madhe distrikt i Albania.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Malësia» frå ,  den 6. februar 2008.  

Albansk geografi
Montenegrinsk geografi
Gamle Hercegovina

Gamle Hercegovina eller Aust-Hercegovina er ein historisk region i Montenegro. Den største byen i regionen er Nikšić og den neststørste er Herceg Novi.

Sjå òg 
 Hercegovina

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Old Herzegovina» frå , den 6. februar 2008. 
 

Montenegrinsk geografi
Sandžak

Sandžak (serbisk Sandžak eller Raška, bosnisk Sandžak, albansk Sanxhak eller Sanxhaku, tyrkisk Sancak) er ein region sentralt på Balkan. Området er politisk delt mellom Serbia og Montenegro. Det har fått namnet sitt etter Novi Pazar sanjak, eit tidlegare osmansk administrativt distrikt som eksisterte fram til balkankrigane i 1912. 

Regionen strekkjer seg frå grensa til Bosnia-Hercegovina til Kosovo og dekkjer eit areal på 8 403 km². I Serbia består Sandžak av dei seks kommunane Novi Pazar, Sjenica, Tutin, Prijepolje, Nova Varoš og Priboj og i Montenegro av dei fem kommunane Pljevlja, Bijelo Polje, Berane, Rožaje og Plav.

Den største byen i regionen er Novi Pazar (55 000) og av andre store byar finn ein Pljevlja (23 800) og Priboj (19 600). Mange muslimar bur i området (om lag 45 % er bosnjakar og om lag 27 % er muslimar av annan nasjonalitet).

Galleri

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Sandžak» frå , den 7. februar 2008.

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell nettstad 
 Informasjonssenter 
 sandzak.com

Montenegrinsk geografi
Serbisk geografi
Delte område
Raška

For regionen med same namn, sjå Sandžak

Raška (serbisk Рашка) er ei elv sørvest i Serbia og ei 60 km lang sideelv til Ibar frå venstre.

Raška spring ut frå fleire slukelvar som kjem ut av grotter sør for klosteret Sopoćani i regionen Pešter. Elva renn forbi byen Novi Pazar. Ved byen Raška munnar elva ut i Ibar.

Raška drenerer eit område på 1193 km², som høyrer til nedslagsfeltet til Svartehavet.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Raška River» frå , den 17. mars 2009. 
  oppgav desse kjeldene:
 Mala Prosvetina Enciklopedija, 3. utg. (1985); Prosveta; ISBN 86-07-00001-2 
 Jovan Đ. Marković (1990): Enciklopedijski geografski leksikon Jugoslavije; Svjetlost-Sarajevo; ISBN 86-01-02651-6

Elvar i Serbia
Virologi

Virologi er vitskapen som studerer virus og korleis dei oppfører seg. Fagfeltet vert ofte rekna som ein del av mikrobiologien, sjølv om virus oftast ikkje vert rekna som levande.

Virologi
Petriskål

Ei petriskål er ei standardbehaldar innanfor mikrobiologien. Dei vert laga av glas eller plast, og består av to runde skiver med kantar rundt som passar i kvarandre som eit laust lokk. Når petriskåla er lukka, er ho såleis ein effektiv måte å hindra ureining av prøva som er i ho.

Namnet sitt har skåla fått frå mikrobiologen Julius Richard Petri, som utvikla ho i 1887 då han arbeidde som assistenten til Robert Koch.

Petriskåler vert hovudsakleg brukt til å dyrka bakterie- eller andre cellekulturar, ofte i agar.

Kjelder 
Hogg, Stuart: Essential Microbiology Wiley 2005
 Engelsk wikipedia

Mikrobiologi
Laboratorieutstyr
ting av glas
ting av plast
Tyske oppfinningar
Julius Richard Petri

Julius Richard Petri () var ein tysk bakteriolog og kirurg som hovudsakleg er kjend for å ha funne opp petriskåla. Dette skjedde i 1887, medan han arbeidde som assistenten til Robert Koch.

Liv og karriere
Pertri studera fyrst medisin ved Kaiser-Wilhelm-Academy for militære legar (1871-1875) og fikk sin medisinske grad i 1876. Han fortsette studia på Charitè Hospital i Berlin og var i aktiv teneste som militærlege fram til 1882. Etter det fortsette han som ein reservist.

Tyske biologar
Randabygda

Randabygda er ei bygd i midtre Nordfjord på nordsida av Nordfjorden. Bygda er ein del av Stryn kommune. Innbyggjartalet er kring 180 (2007). Randabygda er tradisjonelt ei jordbruksbygd, men jordbruket har i seinare tid gått attende her som i bygdene elles på Vestlandet. Inntil midten av 1960-åra hadde ikkje bygda bilvegsamband med grannebygdene. No er det bra veg både austover til Stryn og vestover til Nordfjordeid. Postkontoret er nedlagt, men bygda har butikk og grendahus/skule, og Randabygd kyrkje ligg her.

Busetnader i Stryn
Bygder i Vestland
Per Knut Aaland

Per Knut Aaland () frå Randabygda i Stryn i Nordfjord er kjend som elitelangrennsløpar frå 1970-åra og framover. Han var femmilsspesialist og stafettløpar med uvanleg stor kapasitet. Etter karrieren som langrennsløpar, vart han spesialist på skismørjing og var i fleire år nytta av det norske landslaget i langrenn. 

Aaland var med på det norske laget som tok sølv på stafetten under OL 1980 i Lake Placid. Fire år tidlegare, under vinterleikane 1976 i Innsbruck, kom han på sjetteplass på femmila.

Aaland tevla for Hardbagg idrettslag, Øyer Idrettslag og Lillehammer Skiklub.

Bakgrunnsstoff 
 Jon Tvinnereim: Ski-idrett i Sogn og Fjordane : Sogn og Fjordane skikrins 75 år. Volda 1998. ISBN 82-994804-1-8
 FIS-profil for Per Knut Aaland 

Norske langrennsløparar
Noregsmeistrar i langrenn
Kongepokalvinnarar i skiidrett
Olympiske sølvmedaljevinnarar for Noreg
Norske deltakarar under vinter-OL 1976
Langrennsløparar under vinter-OL 1976
Medaljevinnarar under vinter-OL 1980
Norske deltakarar under vinter-OL 1980
Langrennsløparar under vinter-OL 1980
Folk frå Stryn
Bjelopavlićisletta

Bjelopavlićisletta (òg kalla Zetadalen) er ei stripe med dyrkbar lågland i Montenegro. Ho strekkjer seg langs elva Zeta og nedover mot elva Morača nær Podgorica. Bjelopavlići-klanen er opphavleg frå denne dalen. 

Zetadalen har gjennom historia vore tett folkesett sidan det er få frodige lågland i det fjellkledde Montenegro. 

Ei anna viktig slette i Montenegro heiter Zetasletta, men forvirrande nok renn ikkje elva Zeta over denne. 

Bjelopavlićisletta er ein korridor for veg og jernbane mellom dei to største montenegrinske byane, Podgorica og Nikšić. Den største busetnaden på sletta er byen Danilovgrad, som er kalla opp etter knjaz Danilo Petrović.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Bjelopavlići plain» frå , den 7. februar 2008. 
 

Montenegrinsk geografi
Krivošije

Krivošije er eit høgt platå aust i fjellet Orjen (1 894 moh.) i Montenegro, nær Kotorbukta. Over heile platået er det avleiringar frå isbrear etter den siste istida. Krivošije er eit av dei våtaste områda i heile Europa. 

Krivošije har historisk lege på møtestaden mellom tre land - Fyrstedømet Montenegro, Austerrike-Ungarn (tidlegare Republikken Venezia) og Det osmanske riket.

Krivošije hadde vore under Austerrike-Ungarn som ein del av Dei illyriske provinsane sidan Wienerkongressen i 1814, oppstod det i 1869 eit lokalt opprør i den ortodokse folkesetnaden som slo ein styrke frå den mektige austerriksk-ungarske hæren. Austerrike-Ungarn gav opp forsøket på å roe opprøret, men vende tilbake i 1881 og tok tilbake området.

Kjelder 

Bibliografi

 Denne artikkelen bygger på «Krivošije» frå , den 7. februar 2008. 

Montenegrinsk geografi
Luštica

Luštica er ei halvøy sør i Adriahavet i kommunen Herceg Novi i Montenegro. Han ligg ved inngangen til Kotorbukta. Halvøya har eit areal på 47 km² og er 13 km lang. Det høgaste punktet på halvøya er Obosnik på 582 meter over havet. Kystlinja er 35 km lang. 

Området har ei særs rik kulturarv med 20 kyrkjer, der 18 er ortodokse og to er katolske. Halvøya er ein populær turistattraksjon i Herceg Novi med flotte strender.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Luštica» frå ,  den 7. februar 2008.  
 

Montenegrinsk geografi
Zetasletta

Zetasletta er eit frodig lågland i Montenegro. Det strekkjer seg frå Podgorica i nord til Shkodërsjøen i sør og er den største sletta i landet. Den gjennomsnittlege høgda er 40 meter over havet. 

Namnet Zeta kjem frå ei tidleg rot som tyder «innhausting». Det kan virke noko forvirrande at elva Zeta ikkje renn over Zetasletta, men over ei anna viktig sletta i Montenegro, Bjelopavlićisletta.

Sidan det er få sletter og dyrkbare område i Montenegro er Zetsletta eit av dei tettast folkesette områda i Montenegro. Det store vinområdet Plantaže ligg på Zetasletta. Det vert òg dyrka ein del middelhavsfrukt og grønsaker her. 

Podgorica lufthamn ligg på Zetasletta og det same gjer eit aluminiumsverk som vert rekna som den verste forureiningskjelda på sletta. 

Golubovci er den største busetnaden på Zetasletta som er senter i kommunen Golubovci som utgjer store delar av sletta.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Zeta Plain» frå , den 7. februar 2008. 
 

Montenegrinsk geografi
Sletter i Europa
Tarakløfta

Tarakløfta (serbisk Kanjon Tare) er den lengste kløfta eller ravinen i Montenegro og heile Europa og den nest lengste i verda etter Gran Canyon i Arizona. Ho er 82 km lang og 1 300 meter på det djupaste. Kløfta er innskriven på UNESCO si verdsarvliste og er ein del av Durmitor nasjonalpark. Elva Tara renn gjennom kløfta. 

Det er steinete terrassar, sandstrender, høge klipper og meir enn 80 store grotter langs kløfta. 

Det er populært å rafte nedover Tara gjennom Tarakløfta, hovudsakleg frå Brstnovica til Sćepan Polje, ei 18 km lang rute som tar 2-3 timar. Dette er òg den brattaste delen av elva og 21 av 50 stryk i elva ligg langs dette stykket. 

Bosniske og montenegrinske styresmakter hadde planar om å byggje ei demning i elva Drina, som Tara munnar ut i, og slik fylle kløfta med vatn. Desse planane vart derimot skrinlagd i april 2005 etter massive protestar. I september 2006 vart det derimot signert ein avtale mellom det slovenske selskapet Petrol og det montenegrinske selskapet Montenegro-bonus om å byggje eit vasskraftverk som vil øydeleggje kløfta.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Tara River Canyon» frå , den 7. februar 2008. 
 

Montenegrinsk geografi
Verdsarv i Montenegro