alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Landslaget for spelemenn

Landslaget for spelemenn (LfS) er eit tidlegare norsk lag som var den største folkemusikk og -dansorganisasjonen i Noreg.
Det blei skipa i 1923 og gjekk i 2009 saman med Norsk Folkemusikk- og Danselag og danna FolkOrg. Ved slutten hadde laget over 5000 medlemmer og rundt 150 lokal- og fylkeslag rundt heile landet. Føremålet med Landslaget for Spelemenn var å vere ei drivkraft innan utbygginga av ulike utdanningstilbod innan instrumental og vokal folkemusikk samt -dans, samstundes som dei var ein interesseorganisasjon for amatørbaserte og profesjonelle folkemusikarar. Fleire profilerte folkemusikarar var medlemmer i LfS. 

LfS gav ut Spelemannsbladet og arrangerte og deiv mellom anna Landskappleiken, Landsfestivalen, Folkemusikkscena og Folkelarm. I tillegg til desse har lokallag i LfS vire eigarar og tydelege drivkrefter bak arrangement som Førde Internasjonale Folkemusikkfestival, Jørn Hilme-Stemnet, Mokurset, Strunkeveko og Ungfolk.

Bakgrunnsstoff 
 Folkemusikk.no - Offisiell nettstad

Norsk folkedans
Tidlegare norske organisasjonar
Skipingar i 1923
Nedleggingar i 2009
Audun Hugleiksonspelet

Audun Hugleikssonspelet er eit sogespel om baron Audun Hugleikson Hestakorn, som mellom anna er kjend for å lure den franske kongen til å betale heile den norske utanlandsgjelda i 1295. Arrangørane er stiftinga Audun Hugleiksson Sogespel og Sogn og Fjordane Teater. 

Spelet gjekk for første gong i 2002 og for andre gong i 2004, då med om lag 2 500 tilskodarar. Begge gongane har ein hatt med kjende namn som Bjørn Sundquist og Linda Øvrebø som skodespelarar i spelet. Spelet går på utescene på Ålhus i Sunnfjord kommune, der Hugleiksson i si tid oppførte noko so sjeldant i Noreg som ei borg i stein. 

Neste spel var planlagt å vere gjennomført på Bensentunet 1. til 6. august 2006, men er utsett til sommaren 2007, sidan hovudrolleinnehavarane Bjørn Sundquist og Linda Øvrebø ikkje hadde høve til å møte.

Bakgrunnsstoff 
 Hugleikson.no - Offisiell nettstad 
 Firda.no: Hugleiksonspelet utsett (Artikkel 09.11.05)

Kultur i Sunnfjord
Historiske spel
Norske sogespel
Ålhus

Ålhus er ei grend i Sunnfjord kommune. Her førte mellom anna Audun Hugleikson opp ei borg i stein på 1200-talet. Bygda ligg på nordsida av Jølstravatnet, i opninga av Ålhusdalen, om lag midt mellom Skei og Vassenden. 

Eikaasgalleriet ligg på Ålhus, og kunstnaren Nikolai Astrup voks opp på den gamle prestegarden i grenda. Ålhus kyrkje, som er den eldste kyrkja i kommunen, ligg også her. Næringslivet i bygda er dominert av jordbruk.

Busetnader i Sunnfjord
Bygder i Vestland
Tusenårsstader
Selja Forlag

Selja Forlag er eit norsk forlag, skipa i 1996 med kontor i Førde i Sogn og Fjordane. Den første boka som kom ut på forlaget handla treffande nok om klosterruinane på Selja. Selja var i eldre tider eit senter for heile vestlandskysten, og namnet skal gje uttrykk for at Selja Forlag er eit forlag for heile Vestlandet.

Forlaget gjev ut i snitt mellom seks og åtte bøker kvart år; og til no har dei fleste hatt tema frå Sogn og Fjordane. Til saman har forlaget gjeve ut meir enn 100 bøker.

Forlaget har tre tilsette, Torkjell Djupedal, Grethe Eithun og Anne Britt Sandøy.

Bakgrunnsstoff 
 Selja.no - Nettstaden til forlaget

Norske forlag
Kultur i Sunnfjord
Skipingar i 1995
Politikar

Ein politikar er ein person som driv med politikk, anten ved sida av anna arbeid eller på heiltid. Politikarar er ofte anten tillitsvelde (ikkje berre medlemmer) i eit politisk parti, eller utmerkar seg sjølv offentleg med til dels klåre politiske haldningar og meiningar.

Politikk
Yrke
Hordaland Folkeblad

Hordaland Folkeblad er ei avis som vert utgjeven i Norheimsund i Vestland fylke. Fyrste utgåve kom ut i 1873 og ei av dei eldste lokalavisene i Noreg. Avisa er ei uavhengig lokalavis for Kvam herad og Jondal kommune.

Sigbjørn Linga er redaktør og Camilla Skaar Ljones er dagleg leiar.

Hordaland Folkeblad kjem ut to gonger i veka, tysdag og fredag, og er ei nynorskavis.

På folkemunne vert avisa ofte kalla «Skaaralappen». Avisa er framleis 100 % i Skaar-slekta si eige, no ved femte generasjon, Camilla Skaar Ljones.

Historie 
Fyrste nummer av Hordaland Folkeblad kom ut 27. desember 1873 på Lofthus under namnet «Hardangeren, et Ugeblad».

Bladet hadde då bak seg nokre få, uregelbundne utgjevingar. Den fyrste Hardangeren vart trykt av BT-trykkeriet i 1871.

Oddmund Børven frå Ullensvang stifta bladet. Han drog til Hamburg for å kjøpa trykkpresse. Det vart bomtur, men han lukkast med handelen i København. Trykkeriet var først installert i eit naust på Børve i Øystese.

Børven selde seinare avis og trykkeri til Nils Nilsson Skaar, Per og Torstein Børve for 3.600 kroner. Skaar, som var lærar ved Hardanger Folkehøgskule, var etablert som redaktør i 1878. Han var representant på Stortinget (Venstre) og opptekjen av folkeopplysing, Noregs frigjering og målsak.

Selskapet Søndre Bergenhus Folkeblad vart skipa i 1879 med 4.500 kroner i aksjekapital, fordelte på 25 aksjonærar. Skaar kjøpte ut alle i 1889.

Namnet vart endra til Hordalands Folkeblad, før det endeleg vart Hordaland Folkeblad.

Tre redaktørar frå Skaar-familen styrte avisa gjennom 112 år frå 1878 til 1990. Den siste, Bjørn Skaar, var redaktør i 58 år til 1990, berre avbrote av tre krigsår. Hordaland Folkeblad var lenge såkalla Venstre-avis. Bjørn Skaar avvikla den politiske tilknytinga.

Då han trekte seg i 1990, overtok Olav Bjørkum som redaktør. Åsmund Soldal gjekk inn i stillinga i 2002. Sigbjørn Linga overtok som redaktør i 2013.

Redaksjonen låg lenge i kjellaren i hovudhuset til Skaar-familien i Norheimsund sentrum, til han flytta til Sandvenvegen 40 i 2010.

Opplagstal

Bakgrunnsstoff 
 Nettsidene til Hordaland Folkeblad

Kjelder 
 Aviskatalogen 
 Nettsidene til Hordaland Folkeblad

Aviser i Vestland
Norske aviser etter namn
Norske lokalaviser
Kvam herad
Kultur i Ullensvang
Skipingar i 1873
Firda Tidend

Firda Tidend er ei lokalavis for Gloppen og Jølster, som vert gjeven ut to dagar i veka på Sandane i Vestland fylke. Avisa vart oppretta som kamporgan for bonderørsla i 1924, sterkt knytt til Bondepartiet som vart stifta fire år før; i 1920. I den første tida vart avisa driven av eit aksjeselskap, men grunna økonomiske vanskar vart eigarskapen overført til Anders Øvreseth, som då òg tok redaktørstolen i heile 36 år (1930-1966).

I 1967 vart avisa omorganisert til å skulle fungere som lokalavis for Gloppen og Jølster. Selskapet L/L Senterpartiavisa vart oppretta som eigarorganisasjon, og Senterpartiet heldt fram som største aksjonær med til saman 45 % av aksjane, medan resten kom i eigarskap av fleire einskildmedlemmer i partiet og handelslaget på Breim.

I 1981 annekterte L/L Senterpartibladet Solglimt Trykkeri. 

Firda Tidend har til saman 8 tilsette.

Redaktørar i Firda Tidend 
 1924-1929: Johan Lid
 1929-1930: Martin Loftesnes
 1930-1966: Anders Øvreseth
 1967-1967: Karl Kolstad
 1967-1968: Kjetil Sandåsen
 1968-1974: Gunnar Nygjerd
 1974-1977: Ola Rolf Gloppestad
 1977-1979: Vidar Eikrem
 1979-1987: Bjørn Grov
 1987-1988: Anders Ryssdal
 1988-1996: Bjørn Grov
 1996-1997: Jan Nik. Hansen
 1997-2017: Bjørn Grov
 2017- Aadne Gloppestad

Opplagstal

Kjelder

Bakgrunnsstoff 

Fakta om avisa  ved Firdatidend.no

Firda Tidend ved Medieregisteret.no (Medietilsynet)
Opplagstal 2005  ved Mediebedriftene.no (Mediebedriftenes Landsforening)

Aviser i Vestland
Norske lokalaviser
Norske aviser etter namn
Senterpartiaviser
Skipingar i 1924
Diktatur

Diktatur er eit styresett der eitt enkelt parti, ein militærjunta, eller ein einerådande diktator har makta. Diktatur er kalla totalitære når styremaktene grip inn, legg under seg og kontrollerer alle sider ved sivilsamfunnet, og autoritære når styremaktene berre råder over eit avgrensa statsapparat. Dette skilet kan illustrerast ved at autoritære regime berre slår ned på dei som ope går ut og protesterer mot det, medan totalitære regime gjerne slår ned på alle som synest å ha negative meiningar om regimet. Døme på totalitære diktatur er Tyskland under Hitler og Sovjetunionen under Stalin.

Jamvel om diktatur ikkje er demokratiske, kan dei like fullt ha ein viss legitimitet.

styresett
Prins Philip, hertug av Edinburgh

Philip () var ektemannen til dronning Elizabeth II av Storbritannia, hertug av Edinburgh, prins av Storbritannia og tidlegare prins av Hellas og Danmark. 

Philip Mountbatten, tidlegare Glücksburg, var opphavleg gresk statsborgar, med titlane prins av Hellas og Danmark. Han gav avkall på desse titlane og statsborgarskapet for å gifta seg med den dåverande prinsesse Elizabeth. 

Seinare fekk han titlane hertug av Edinburgh, jarl av Merioneth og baron Greenwich. Han vart òg gjort til britisk prins.

Slekt
Philip var det eldste gjenlevande tipp-tipp-oldebarnet til dronning Victoria av Storbritannia, så vel som den eldste gjenlevande etterkomaren hennar etter dødsfallet til grev Carl Johan Bernadotte av Wisborg 5. mai 2012. På grunn av avstamminga frå den britiske kongefamilien var prins Philip òg med i arverekkjefylgja til den britiske trona.

I juli 1993 stadfeste britiske forskarar, gjennom DNA-analysar av blodet til prins Philip, at dei kunne stadfeste identiteten til restane av fleire medlemer i familien til keisarinne Aleksandra av Russland, fleire tiår etter massakren av bolsjevikane i 1918. Prins Philip var då éin av to levande oldeborn frå den kvinnelege lina etter Aleksandra si mor, prinsesse Alice av Storbritannia. Den andre var systera hans, prinsesse Sophie av Hellas og Danmark, som døydde i 2001.

Titlar og tiltaleformer
 10. juni 1921–18. mars 1947: Den Høgvørde Prinsen Philip av Hellas og Danmark
 18. mars 1947–19. november 1947: Løytnant Philip Mountbatten
 19. november 1947–20. november 1947: Den høgvørde sir Philip Mountbatten
 20. november 1947–22. februar 1957: Den høgvørde hertugen av Edinburgh
 Frå 22. februar 1957: Den høgvørde prins Philip, hertug av Edinburgh, jarl av Merioneth, baron Greenwich

Ordenar og utmerkingar
I 1952 vart han tildelt storkrossen med kjede av St. Olavs Orden.

Huset Glücksburg
Familien Mountbatten-Windsor
St. Olavs Orden
Greske prinsar
Britiske prinsar
Kongelege frå Kérkyra
Elefantordenen
Folk som har opna OL
Danske prinsar
Hertugar av Edinburgh
Eksil

Eksil, utlegd eller landflyktigheit er det å leva utanfor heimlandet sitt. Omgrepa blir ofte brukt om dei som er tvinga til å forlata landet, anten fordi dei er dømde til det som straff eller fordi dei sjølv meiner dei ikkje kan vera trygge der.

Eksil kan òg brukast i lausare tyding om folk som meir frivillig har busett seg utanlands, men held på den nasjonale identiteten sin, til dømes «eksilnordmenn» eller «eksilfinnar». Dersom store delar av ei folkegruppe dreg i eksil blir dei kalla ein diaspora.

Sjå og 
 Flyktning
 Ostrakisme

Migrasjon
Forvising
Svenska flaggans dag

Svenska flaggans dag er den svenske nasjonaldagen og blir feira den 6. juni. Dagen er til minne om fleire hendingar som var viktige for den svenske nasjonen. Av dei vert særleg to framheva:

 
1523: Gustav Vasa blei vald til svensk konge av ein riksdag i Strängnäs. I det same blei Kalmarunionen oppløyst.
1809: Ein ny svensk grunnlov gav mykje makt til den svenske ståndsriksdagen då Karl XIII blei konge.
 
Dagen blei flaggdag i 1916 og svensk nasjonaldag i 1983. Før 2005 blei ikkje dagen feira so intenst mellom folk flest, mykje fordi dagen var vanleg arbeidsdag. Frå 2005 har han òg vore heilagdag, i staden for andre pinsedag.

Bakgrunnsstoff

 
nasjonaldagar
juni
François Couperin

François Couperin () var ein vidkjend fransk cembalospelar, organist og komponist av fransk barokkmusikk.

Han var òg kjend som Couperin le Grand, det vil seie ‘den store’, for å skilje han ut frå dei andre evnerike medlemmene av Couperin-familien, på grunn av den uvanlege virtuositeten hans på pipeorgel og cembalo.

Liv

Couperin vart fødd i Paris.

Han vart undervist av far sin, Charles Couperin, som døydde då Francois var 10, og av Jacques Thomelin. I 1685 vart han organist i Saint-Gervais-kyrkja i Paris, ei stilling han arva av far sin og som han skulle vidareføre til syskenbarnet, Nicolas Couperin. Andre medlemmer av familien skulle halde den same posisjonen i seinare år. I 1693 tiltredde Couperin for læraren sin Thomelin som organist i Chapelle Royale (det kongelege kapellet) med tittelen organiste du Roi, organist etter avtale med kongen. Dette var solkongen, Ludvig XIV.

I 1717 vart Couperin hofforganist og komponist, med tittelen ordinaire de la musique de la chambre du Roi. Med sine kollegaer gav Couperin vekentlege konsertar, vanlegvis på sundagar.  Mange av desse konsertane var suitar for fiolin, gambe, obo, fagott og cembalo.

Musikk 
Couperin skreiv over 240 rikt ornamenterte cembaloverk som han samla i 27 Ordres og utstyrte enkeltsatsane med titlar som skulle vise til karakteren i stykket.

I tillegg komponerte han motettar, chansons, to orgelmesser, triosonatar og dei programmatiske kammermusikkverka Apothéose dei Corelli og Apothéose dei Lully.

Det einaste teoretiske verket hans er L'art dei toucher le clavecin (kunsten å spele cembalo) som inneheld forslag til fingersetning, ornamentering og annan cembaloteknikk. Johann Sebastian Bach lærte seg Couperins fingersetningsteknikk, mellom anna ved å byrje å ta i bruk tomlane til å spele med.

Instrumentalverk

Cembalo 
 Første boka (1713) : Ordres 1 til 5
 Andre boka (1717) ; Ordres6 til 12
 Tredje boka (1722) : Ordres 13 til 19
 Fjerde boka(1728) : Ordres20 til 27
 A didactc treatise L’Art de toucher le clavecin (1716) som inneheld åtte preludium og ein allemande.

Orgel 
To messer (1690)
 Messe pour les paroisses for soknekyrkjer
 Messe pour les couvents for kloster

Kammermusikk 
 Triosonatar (ca 1690)
 La Pucelle
 La Steinkerque
 La Visionnaire
 L'Astrée
 quatuor sonata (ca 1695) : La Superbe
 Les Nations (1726) : desse triostykka er forma av ein sonate etterfølgd av ein suite. 
 La Française 
 L'Espagnole 
 L'Impériale
 La Piémontaise 
 « Apothéoses », triosuitar (1724)
 Le Parnasse ou l’apothéose de Corelli
 Concert en forme d’apothéose à la mémoire de l’incomparable M. de Lully
 Concert royaux (1714) N° 1 à 4
 Nouveaux Concerts eller les Goûts réunis (1724) N° 5 à 14
 Pièces de violes (1728) 2 suitar

Vokalmusikk 
 
 Lecons de ténèbres a une et deux voix
  Première lecon
  Seconde lecon
 '' Troisième lecon

Barokkomponistar
Franske komponistar
Franske organistar
Franske cembalistar
Folk frå Paris
Bilete av barokkomponistar

Dette er eit galleri med bilete av komponistar frå barokken sorterte etter familienamn.

 
Bilete frå barokken
Bilete av romantiske komponistar

Dette er eit galleri med bilete av komponistar frå romantikken. Nye bilete kan leggjast inn på rett plass i alfabetet, sortert etter familienamn.

Sjå òg 
 Bilete av musikarar frå romantikken
 Bilete av biletkunstnarar frå romantikken
 Bilete av forfattarar frå romantikken

 
Komponistar
Romantiske komponistar
Romantiske komponistar
Bilete av skandinaviske komponistar

Dette er eit galleri med bilete av komponistar frå Skandinavia. Nye bilete kan leggjast inn på rett plass i alfabetet, sortert etter familienamn.

Sjå òg 
 Bilete av skandinaviske musikarar
 Bilete av skandinaviske forfattarar

 
Komponistar
Skandinaviske komponistar
Skandinaviske komponistar
Bilete av klassisistiske komponistar

Dette er eit galleri med bilete av komponistar frå klassisismen. 

Klassisistiske komponistar
Klassisistiske komponistar
Donaudeltaet

Donaudeltaet (Delta Dunării på rumensk) ligg i grenseområdet mellom Dobrogea (Romania) og i Odes'ka oblast' (Ukraina). Det er det største og best bevarte deltaet i Europa, med eit areal på heile 3446 km². 

I 1991 vart Donaudeltaet teken inn i UNESCO si verdsarvliste og lista over biosfære-reservat.

Geografi 
Donaudeltaet vert om lag 40 meter breiare kvart år grunna det store sedimenttilfanget som vert ført nedover elva Donau. Difor er deltaet i kontinuerleg endring. I nærleiken av Tulcea vert Donau delt opp i tre skilde elveløp før den endar i havet; Chilia, Sulina og Sfântu Gheorghe (St. Georg). I tillegg til desse tre vert deltaet delt opp i mindre delar av mange fleire små vasstraumar. Deltaet er so stort at det rommar store siv-, sump- og til og med skogområde. Nokre av desse områda vert årleg utsette for flaum kvar haust.

I 2004 byrja Ukraina eit arbeid på Bistroekanalen, eit arbeid som tek sikte på å gjere det mogeleg å ta seg frå Svartehavet til den ukrainske delen av deltaet med båt. EU protesterte og kravde at Ukraina skulle avslutte arbeidet for å verne om våtmarkene i deltaet, og Romania trugar med å stille Ukraina for den internasjonale domstolen i Haag.

Natur 
Det veks meir enn 1200 ulike plantetypar på deltaet, saman med 300 skilde fugleartar og 45 sjøfiskar som òg lever i området. I tillegg kjem fleire millionar fuglar frå store delar av verda, (Europa, Asia, Afrika, Middelhavsområda) til deltaet for å legge egg. Om lag 2,733 km² av deltaet er strengt verna område.

I følgje den greske historikaren Herodot er det heile 2500 år sidan elva delte seg i sju greiner.

Folkesetnad 
Det bur om lag 15 000 menneske på deltaet, og den viktigaste næringsvegen for dei fleste er fiske frå kajakk. 

Ein del av folkesetnaden er ei gruppe lippovanar, som stammar frå ei russisk religiøs gruppe som flykta frå Russland i 1772 for å sleppe unna religiøs undertrykking og forfølging. Sentrumet for det lippovanske samfunnet i Ukraina er Vilkovo.

Bakgrunnsstoff 
 www.deltadunarii.ro 
 Fuglar i Donaudeltaet 
 Donaudeltaet: Fotogalleri
 UNESCO World Heritage Centre - Danube Delta
 The Danube Delta biosphere reservation
 UNEP World Conservation Monitoring Centre - Danube Delta Biosphere Reserve 

Elvedelta
Rumensk geografi
Ukrainsk geografi
Verdsarv i Romania
Verdsarv i Ukraina
Hydrogenering

Hydrogenering er ein kjemisk reaksjon der umetta bindingar mellom karbonatom blir redusert ved at eit hydrogenatom blir knytt til kvart karbonatom. 

Resultatet av hydrogenering er ein addisjon av hydrogen (H2) til molekylet ved dobbeltbindinga i molekylet. Den motsette prosessen vert kalla dehydrogenering.

Kjemiske reaksjonar
hydrogen
Gustav Mahler

Gustav Mahler () var ein austerriksk-jødisk dirigent og komponist fødd i Kalischt i Böhmen. I si levetid vart han rekna som ein av dei viktigaste dirigentane, men komposisjonane hans vart populære først mange år etter at han døydde. Symfoniane er den viktigaste delen av produksjonen hans, men Mahler skreiv òg lieder av høg kvalitet.

Verk 
 Das Lied von der Erde
 Kindertotenlieder

Bakgrunnsstoff 

Austerrikske komponistar
Tsjekkiske komponistar
Jødiske komponistar
Romantiske komponistar
Austerrikske dirigentar
Askenasar
Thomas Augustine Arne

Thomas Augustine Arne () var ein engelsk komponist som er mest kjend for den populære patriotiske songen «Rule, Britannia!» som framleis blir mykje framført — mellom anna under Last Night of the Proms. Arne er òg kjend for å ha sett musikk til mange songar frå skodespela åt William Shakespeare.

Thomas Augustine Arne vart fødd i mars 1710 i Covent Garden i London i ein familie som hadde slege seg opp i møbeltrekkingsbransjen. Han fekk utdanninga si ved Eton College og var interessert i musikk frå tidleg i ungdomsåra. Eit tilfeldig møte med Michael Festing gav han rikeleg høve til å pleie musikkinteressa si, men far hans ville likevel at sonen skulle bli jurist.

Søstera hans Thomas, Susannah Maria Arne, var ein vidkjend altsongar og var med på framføringane av nokre av verka hans, inkludert oppføringa av den første operaen hans, Rosamund, i 1733. Ho hadde lært å syngje av bror sin og hadde opptredd første gong med han i 1732 saman med bror deira Richard. I 1736 gifte Thomas Arne seg med ei anna songarinne, Cecilia Young (søster av Isabella Young, som gifte seg med komponisten John Frederick Lampe). Operaene og maskeradane frå Arne vart svært populære og han fekk patronasje av kronprins Frederick. I heimen åt kronprinsen, Cliveden, vart Masque of Alfred, som inneheldt songen «Rule, Britannia!» uroppført.

I 1750, etter ein krangel med David Garrick, forlét Susannah Drury Lane og byrja ved Covent Garden Theatre i staden, og bror hennar følgde etter. I 1755 separerte han seg frå kona si, som han hevda var mentalt sjuk. I mellomtida hadde han teke opp eit forhold med ein av elevane sine, ei Miss Brent, som var med på oppføringane av nokre av verka hans. Ho gifte seg seinare med ein fiolinist. I 1777, kort tid føre han døydde, forsona han og kona seg. Dei hadde ein son, Michael Arne.

Sjå òg 
 «Rule, Britannia!»

Kjelde 
 «Thomas Arne» frå Engelsk Wikipedia

Barokkomponistar
Klassisistiske komponistar
Engelske komponistar
Operakomponistar
Musikarar frå London
James Thomson (1700-1748)

James Thomson () var ein skotsk diktar som særleg er kjend for diktsamlinga The Seasons og verket The Castle of Indolence. James Thomson var skreiv òg teksten til songen «Rule, Britannia!».

James Thomson vart fødd i Ednam i Roxburgshire og fekk utdanninga si ved Universitetet i Edinburgh. Medan han studerte der fekk han nokre av dikta sine utgjevne. Desse dikta handla hovudsakleg om Jed Valley, dalen der han voks opp. Planane for han var ein karriere i kyrkja, men han gav opp teologien fordi preikene hans vart kritiserte for å vera for blomstrande.

I 1725 reiste han til London der han møtte andre forfattarar, inkludert skotten David Mallet. Han oppnådde snøgt suksess og vart vel ansett av kronprins Frederick, som han støtta politisk. Thomson gav ut dei samla dikta sine under namnet The Seasons i 1730 med dedisering til George Lyttelton, og han vart privatlærar for sonen åt Sir Charles Talbot, daverande Solicitor-General i Storbritannia. Lyttelton ordna det så han vart konfliktrådssekretær, og det neste store verket hans, Liberty (1734) var tileigna den Tory-sympatiserande prinsen av Wales. Han skreiv òg fleire skodespel, inkludert The Tragedy of Sophonisba (1734), og samarbeidde med Mallet om maskespelet Alfred, som mellom anna inneheld songen «Rule, Britannia!» og som vart uroppført med musikk av Thomas Augustine Arne ved Cliveden, landstaden åt prinsen og prinsessa av Wales. Etter at Talbot døydde, fall Thomson or nåde med kronprinsen, og karrieren hans enda med The Castle of Indolence, det mest kjende verket hans, som vart utgjeve rett føre James Thompson døydde i 1748.

Ein rettstvist kring utgjevingsrettane til eitt av verka åt Thomson, The Seasons, førte til to viktige rettsavgjersler (Millar v. Taylor; Donaldson v. Beckett) i kopirettshistoria.

Kjelder 
 «James Thomson (Seasons)» frå Engelsk Wikipedia

Skotske diktarar
James Thomson (1834-1882)

James Thomson () var ein skotsk diktar som er mest kjend for det lange diktet «The City of Dreadful Night» (frå The City of Dreadful Night and Other Poems, 1874). Han vart fødd i Port-Glasgow. I London var han ein venn av Charles Bradlaugh.

Han bruka pseudonymet Bysshe Vanolis og blir ofte halden frå den tidlegare James Thomson (1700-1788) ved bruk av forkortinga «B.V.» etter namnet. Bysshe er avleia av Percy Bysshe Shelley og Vanolis er avleia av Novalis.

Verk 
 1874 – The City of Dreadful Night and Other Poems

Kjelder 
 «James Thomson (B.V.)» frå Engelsk Wikipedia

Skotske diktarar
Violet Jacob

Violet Jacob () var ein skotsk forfattar som er særleg kjend for den historiske romanen Flemington og for dikta sine.

Ho vart fødd som Violet Kennedy-Erskine i ein aristokratisk familie i 1863 ved Montrose i Angus, der mykje av handlinga i bøkene hennar òg finn stad. Ho gifte seg i 1894 med Arthur Otway Jacob, ein irsk offiser i Den britiske hæren, og vart med han til India der han var i teneste.

Arthur døydde i 1936 og ho vendte attende til Skottland og busette seg i Kirriemuir i Angus.

Verk

Romanar 
 1902 – The Sheepstealers
 1904 – The Interloper 
 1904 – The Golden Heart
 1911 – Flemington

Dikt 
 1905 – Verses
 1915 – Songs of Angus
 1918 – More songs of Angus and others
 1921 – Bonnie Joan and other poems
 1927 – The Northern Lights and other poems
 1944 – The Scottish poems of Violet Jacob

Novellesamlingar 
 1910 – The Fortune Hunters and Other Stories 
 1922 – Tales of my own country
 1982 – The Lum hat and other stories: last tales of Violet Jacob

Andre og foreløpig uklassifiserte verk 
 1908 – Irresolute Catherine
 1908 – The History of Aythan Waring
 1927 – The good child’s year book
 1931 – Lairds of Dun
 1990 – Diaries and letters from India 1895–1900

Kjelder 
 «Violet Jacob» frå Engelsk Wikipedia

Jacob, Violet
Jacob, Violet