alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Rachel Ruysch

Rachel Ruysch () var ein nederlandsk målar av stilleben og blomsterstykke. Ho var ein av dei aller fremste blomstermålarane, som i verka sine kombinerte eleganse i rokokkostil med presis naturgjengjeving.

Stilen hennar påverka blomstermålarar i fleire generasjonar, også utanfor Nederlanda. Ruysch var ein av tre kvinnelege målarar i Nederlanda på 1600- og 1700-talet som nådde eit høgt nivå på verka sine.

Liv og gjerning
Rachel Ruysch var fødd i Haag og var dotter til Frederick Ruysch. Han var ein respektert professor i anatomi og botanikk i Amsterdam frå 1667. Sin fyrste kunnskap om botanikk og måling fekk ho av faren. 15 år gammal byrja i lære hos blomemålaren Willem van Aelst i Delft. Fyrste tida måla ho blomar og frukt, og dessutan reptilar og insekt.

Ruysch gifta seg med portrettmålaren Juriaen Pool i 1695, og vart mor til ti barn. Som fyrste kvinna vart ho i 1701, saman med ektemannen, medlem av målarlauget i Haag. Tida 1708-16 var ho hoffmålar hos kurfyrst Johann Wilhelm i Pfalz og aktiv i Düsseldorf. 

I dag finst kring 100 verk etter Ruysch. Måleria er prega av ein mørk palett, til liks med hennar nære forgjengarar. Grunna populariteten og den store kunstnariske kvaliteten oppnådde ho eksepsjonelt høge prisar for måleria ho laga. Ho måla svært nøyaktig og grundig. Trass stor etterspurnad arbeidde ho lenge med bileta sine då ho stilte høge krav til kvalitet. Ho var aktiv målar i meir enn 65 år, det tidlegaste daterte biletet er frå 1681, det siste frå 1747.

Ruysch døydde i Amsterdam, 86 år gammal.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Rachel Ruysch» frå ,  den 20. mai 2012.  
 
Aschehougs kunsthistorie. Bind 4 Kunstleksikon

Bakgrunnsstoff

Nederlandske målarar
Blomstermålarar
Folk frå Haag
Sølvvengpetrell

Sølvvengpetrell (Aphrodroma brevirostris) er ein liten, skifergrå sjøfugl i stormfuglfamilien Procellariidae. Kroppslengda er 36 centimeter. Arten har vorte skildra som ein «taksonomisk kasteball», han blei lenge plassert i Pterodroma, «eigentlege» petrellar, før han blei splitta ut i 1942 og inn i si eiga slekt Lugensa, seinare Aphrodroma. Slekta vart ikkje allment akseptert før i 1985, jamvel om seinare forsking har støtta splitten. Stillinga innanfor familien er enno under debatt, då han vart delt frå Pterodroma-petrellar det vart antyda at dette kan vere medlem av gruppa havhestar, medan ein studie i 1998 plasserte arten nærare lirer og slekta Bulweria.

Sølvvengpetrellar hekkar i koloniar på avsidesliggande øyar, som Gough Island i Tristan da Cunha i Atlanterhavet, Marion Island, Prince Edward-øyane, Crozet-øyane og Kerguelen-øyane  i Indiahavet. Arten er nattaktiv i  koloniane der dei hekkar i hòler i våt jord. Vanlegvis vender inngangen bort frå den rådande vindretninga på staden. Dei legg eitt einskild egg per hekkesesong, egget er uvanleg rundt for familien. Begge foreldra tar del i ruginga i ca. 49 dagar, og etter klekking tar det nye 60 dagar til ungen er flygedyktig.

Kjelder 
 Denne artikkelen byggjer på «Kerguelen Petrel» frå , den 21. mai 2012
BirdLife International (2012) Species factsheet: Lugensa brevirostris. Henta frå http://www.birdlife.org den 21. mai 2012.

Referansar

Bakgrunnsstoff 
 Videoar, bilete og lydopptak av sølvvengpetrellar hos Internet Bird Collection

Stormfuglfamilien
Salvator Rosa

Salvator Rosa () var ein italiensk målar, poet og gravør under barokken. Han arbeidde i Napoli, Roma og Firenze.

Liv og gjerning 
Rosa var fødd i Aranella ved Napoli. Han studerte fyrst hos morbroren Domenico Antonio Greco og sidan hos svogeren Francesco Fracanzano. Men det var fyrst då han var elev av den spanske meistermålaren José de Ribera han mogna som målar. Midt på 1630-talet gjekk Rosa i lære hos den napolitanske målaren Aniello Falcone, som i hovudsak laga slagscener. Målaren Giovanni Lanfranco såg Rosas talent og rådde han å reise til Roma, der Rosa så budde frå 1634 til 1636. Deretter vende han tilbake til Napoli for å lage måleri med ulike slags jaktscener.

Frå 1641 til 1649 arbeidde Rosa i Firenze på oppdrag frå Medici-familien. Han laga mest måleri, men han sysla også med poesi i krinsen Accademia dei Percossi. Rosa forfatta fleire satiriske verk med skarp samfunnskritikk, og opptredde som skodespelar og songar. Lorenzo Lippi oppmuntra Rosa til å hjelpe seg med å komponere det burleske poemet Il Malmantile Racquistato.

Frå 1649 budde Rosa i Roma livet ut. I Roma sysselsette han seg med radering, dikting og måling. Han laga måleri med landskaps- og slagscener, men også portrett og bilete med religiøse og allegoriske motiv.

Kjelder 
Svensk wikipedia som gav opp; 
Wittkower, Rudolf, Art and Architecture in Italy 1600-1750. Harmondsworth: Penguin Books 1986. ISBN 0-14-056116-1 som si hovudkjelde.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 

Italienske forfattarar
Italienske målarar
Målarar frå 1600-talet
Barokkmålarar
Folk frå Napoli
Johs. Rian

Johannes Rian (), kjend som Johs. Rian, var ein norsk målar frå Overhalla.

Rian studerte ved Statens Håndverks- og Kunstindustriskole i 1927 og ved Statens Kunstakademi under Axel Revold frå 1928 til 1930. Fleire gongar var han utanlands på studieturar, mellom anna i Sør-Europa. Han hadde ei rekke separatutstillingar og er representert med måleri i Nasjonalgalleriet og Museet for Samtidskunst i Oslo, Bergen Billedgalleri, Riksgalleriet, Statens Museum for kunst i København og Nationalmuseum Stockholm.

Rian vart tidleg påverka av franske kunstnarar som Paul Cézanne og Henri Matisse. Bileta hans har oftast forenkla figurar og flater i kraftige fargar. På 1960- og 70-talet måla Rian mest nonfigurativ kunst.

Han var busett i Oslo og døydde der.

Bakgrunnsstoff
Johs. Rian i Norsk biografisk leksikon
Bildeeksempler og CV hos Galleri Haaken
Haaken A. Christensen om Johs. Rian 2001
Johs Rian på Samtidskunstmuseet 2002

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Johs. Rian» frå ,  den 21. mai 2012.  
 

Folk frå Overhalla
Kjøbenhavns Porcellains Maleri

Kjøbenhavns Porcellains Maleri (forkorta KPM) var ei dansk porselensmåleriverksemd skipa i 1883. I 1924 vart KPM kjøpt opp av grossistfirmaet Holst & Knudsen i Århus, som stod bak Porcelænsfabriken Danmark i Kongens Lyngby.

Holst & Knudsen hadde sidan 1904 forsynt isenkramarar i Danmark med glas og porselen frå nokre av dei store fabrikkane i Sentral-Europa, men etterkvart importerte firmaet porselensvarene udekorerte og lét dei bli måla i Danmark, bl.a. hos KPM.

Fabrikken vart lagt ned saman med "Porcelænsfabriken Danmark" i 1969.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Kjøbenhavns Porcellains Maleri» frå ,  den 27. mai 2013.  
 
 Lise Skjøt-Pedersen, Porcelænsfabriken "Danmark" 1936-1969 - Kjøbenhavns Porcellains Maleri, Lyngby-Bogen 2006.

Bakgrunnsstoff 
 Servise frå KPM 

Danske føretak
Porselen
Føretak skipa i 1883
Føretak nedlagde i 1969
1883 i Danmark
1969 i Danmark
Porcelænsfabrikken Désirée

Porcelænsfabrikken Désirée er ein dansk porselensfabrikk skipa i 1964 av sivilingeniøren H.C. Torbøl som var tidlegare direktør ved Bing & Grøndahl.

Fokus var i starten produksjon av steintøy som middags- og kaffeserviser, vaser og lamper. Det mest kjente serviset er Selandia.

Fabrikken produserte juleplatter frå 1970 til og med 2002. Plattene var designa av Svend Otto S.
Alle motiv var inspirert av verka til H.C. Andersen.

Føretak skipa i 1964
Danske føretak
Porselen
1964 i Danmark
François Lemoyne

François Lemoyne eller François Le Moyne/Moine () var ein fransk målar under tidleg rokokko. Som kunstnar verka Lemoyne i Paris og Versailles. Han er kjend for elegante, lysfulle verk som takmåleriet i festsalen i Versailles-slottet, 'Apoteosen til Herakles' (1733–36) og kuppelfresken i Mariakapellet i Saint-Sulpicekyrkja i Paris (1731–32).

Lemoyne var fødd i Paris. I 1701, som trettenåring, byrja han ved det kongelege kunstakademiet der. Lemoyne blei verande fram til 1713 og studerte under Louis Galloche. I 1718 blei han vald til medlem av akademiet, og i 1733 blei han professor. Ein av elevane hans var François Boucher.

I 1711 vann Lemoyne den høgthengjande Prix de Rome. Prisen medførte eit studieopphald i Italia, som først fann stad i 1723 og varte nokre månader. Han blei særleg påverka av Rubens og venetiansk måleri.
Barokkunstnaren Antoine Watteau var ein annan påverknad.

I 1727 deltok han i ei tevling for historiske måleri for akademimålarar halden av Louis-Antoine de Pardaillan de Grondin, greven av Antin og styraren for dei kongelege bygga. Han delte førsteprisen med konkurrenten Jean-François de Troy.

Rundt 1728 fekk Lemoyne i oppdrag av kong Ludvig XV å utsmykka taket i Herakles-salongen i Versailles. Då det «episke» måleriet av Herakles som blir gjort til gud stod ferdig  i 1736 blei Lemoyne utnmend til premier peintre, 'førstemålar', ved hoffet. 

Året etter tok målaren uventa livet av seg. Han skal ha blitt utmatta av kona sin død, intriger ved hoffet og overarbeid.

Biletdøme

Kjelder

François Le Moyne i Store norske leksikon
François Le Moyne, The J. Paul Getty Trust

Bakgrunnsstoff 

Franske målarar
Rokokkomålarar
Folk frå Paris
Skandinavisk Institut for Sammenlignende Vandalisme

Skandinavisk Institut for Sammenlignende Vandalisme er namnet på eit senter som den danske kunstnaren Asger Jorn ynskte å skipe i åra 1961-1963 for å presentere og gje høve til forsking i den nordiske kunsten frå tidlegaste førhistorisk tid fram til og med mellomalderen. Arbeidet skulle resultere i ein rikt illustrert bokserie i mange band, 10000 års nordisk folkekunst, som skulle redigerast kunstnerisk av Jorn sjølv når det galdt grafisk utforming og utvalet og plasseringa av fotografia (komposisjon), medan teksten til kvart band skulle skrivast av fagfolk som var ekspertar på dei emna som kvart av banda skulle femne om. For eigne pengar engasjerte Jorn den franske meisterfotografen Gérard Franceschi (1915-2001), ein av dei mest framståande spesialistane i verda på fotografering av kunstverk, og saman oppsøkte dei i åra 1963-1964 bygningar og musé over heile Norden for å fotografere dei objekta som var aktuelle for bokserien, og for å skape eit fotoarkiv som skulle verte fyrste steget i etableringa av senteret. Denne førebuande aktiviteten resulterte i 25 000 fotografi, som vart arkivert på Silkeborg Kunstmuseum.

Men av fleire årsaker vart ikkje planen realisert, og Jorn gav opp bokprosjektet i 1965. Då han døydde, hadde han berre fått valt ut og redigert fotografia til eit fåtal av banda. Dei banda som han hadde fått redigert meir eller mindre ferdig, er utgjevne langt seinare med tekst av forfattarar som vart engasjert av Silkeborg Kunstmuseum i samarbeid med Borgens Forlag i Valby i København:

 Mennesker, guder og masker - i nordisk jernalderkunst, band 1 om nordisk jarnalderkunst; Tove Nyholm har samordna Asger Jorns to versjonar av biletredigeringa; norsk tekst: Bente Magnus; Copenhagen Valby 2005. ISBN 87-21-02600-9
 Fuglen, dyret og mennesket - i nordisk jernalderkunst, band 2 om nordisk jarnalderkunst; Tove Nyholm har samordna Asger Jorns to versjonar av biletredigeringa; norsk tekst: Bente Magnus; Copenhagen Valby 2005. ISBN 87-21-02601-7
 Samisk folkekunst, dansk tekst: Tinna Møbjerg og Jens Rosing; Copenhagen Valby 2005. ISBN 978-87-21-02512-0
 Stavkirkene - og det norske middelaldersamfunnet, norsk tekst: Oddgeir Hoftun; Copenhagen Valby 2002. ISBN 87-21-01977-0
 Folkekunst i Grønland gennem 1000 år, dansk tekst: Tinna Møbjerg og Jens Rosing; teikningar: Jens Rosing; foto: Gérard Franceschi, assistert av Ulrik Ross. Copenhagen Valby 2001. ISBN 87-21-01483-3
 Nordens gyldne billeder fra ældre middelalder, dansk tekst: Poul Grinder-Hansen; Copenhagen Valby 1999. ISBN 87-21-00389-0
 Skånes stenskulptur under 1100-talet, svensk tekst: Erik Cinthio; Copenhagen Valby 1995 [fyrste utgåve i lite opplag 1965]. ISBN 87-21-00098-0

Bakgrunnsstoff
Tekst av Asger Jorn om samanliknande vandalisme

Sjå òg
Asger Jorn

Kulturminne
Lunde bru

Lunde bru er ei tørrmurt steinkvelvingsbru på riksveg 251 i Etnedal kommune i Innlandet. Brua kryssar elva Etna ved Lunde. Lunde bru er 132 meter lang og vart bygd mellom 1827 og 1829. Den er Norges eldste tørrmurte steinkvelvingsbru som fortsatt er i bruk på riksvegnettet (vegen vart i 2010 omklassifisert til fylkesveg). Den vart freda i 1984. Tidlegare var det trebru på Lunde (oppført i 1795) då hovudvegen mellom Christiania og Bergen vart lagt om Etnedal.

Brua har til saman tre kvelv, og er 7 meter høg på midten. Hovudkvelvets lysvidde er 21,2 meter. Delar av brua vart sprengt av norske soldatar i 1940, men den vart restaurert året etter. Brua er brukt i Etnedal kommunes kommunevåpen.

Galleri

Sjå og 
 Bruer i Noreg

Kjelder 
 Nasjonal verneplan for veger, bruer og vegrelaterte kulturminner (avsnitt om Lunde bru s.239)

Bakgrunnsstoff 
 


Bruer i Innlandet
Vegar i Etnedal
1829 i Noreg
Bruer opna i 1829
Kulturminne i Etnedal
Norsk veghistorie
Freda bygg i Innlandet
Duccio

Duccio di Buoninsegna () var ein italiensk målar som arbeidde i fødebyen Siena, der han også døydde. Til liks med sine samtidige måla han over religiøse tema. Han påverka målinga til Simone Martini og brørne Pietro og Ambrogio Lorenzetti.

Liv og gjerning

Duccio var den første og kanskje den fremste av dei religiøse målarane frå bystaten Siena. Han vert rekna som ein av dei viktigaste tolkarane av den bysantinske tradisjonen, men vidareutvikla denne mykje formelle tradisjonen med å legge til naturalistiske og realistiske element. Kunstverka innan den bysantinske tradisjonen uttrykte religiøsitet gjennom todimensjonelle figurar, utan ambisjon om å avbilde personane realistisk. Duccio, derimot, måla personar som verka levande og som syntest vere i rørsle. Sjølv om dei tidlege verka hans frå omkring 1270 er forma i samsvar med den bysantinske tradisjonen med gullfarga bakgrunn, inneheld særskilt dei seinare verka hans dei første teikna på den naturalismen som kom til å prege ungrenessansen. Denne realismen fekk stor innverknad på andre samtidige målarar frå Siena, som fylgde opp Duccios måte å måle på.

Duccio er særleg kjend for verket Madonna Rucellai frå 1285. Biletet vart laga til basilikaen Santa Maria Novella i Firenze, men er no i Uffizigalleriet i same byen. Han er også kjent for Maestà, eit  veldig altarbilete som han byrja på i 1308 og fullførte tre år seinare. Dette måleriet er i domkyrkja i Siena.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Duccio» frå ,  den 22. mai 2012.  
 

Italienske målarar
Målarar frå 1200-talet
Målarar frå 1300-talet
Folk frå Siena
Buranovskije Babusjki

Buranovskije Babusjki, «Bestemødrene frå Buranovo», er ei russisk song- og dansegruppe frå Buranovo i Udmurtia. Gruppa representerte Russland i Eurovision Song Contest 2012 med songen «Party for Everybody». Bestemødrene er udmurtar, og syng dei fleste songane sine på udmurtisk.

Tidlegare har gruppa sunge coverlåtar, mellom anna «Yesterday» og «Let It Be» av The Beatles og «Smoke on the Water» av Deep Purple. Dei har også delteke i den russiske finalen av Eurovision tidlegare, i 2010. Den gongen deltok dei med songen «Dlinnaja-Dlinnaja Beresta I Kak Sdelat Iz Nee Aishon» ('Svært lang bjørkenever, og korleis ein kan laga turban av han'). Songen enda på tredjeplass.

Då «Party for Everybody» vann den russiske finalen i 2012, danka han mellom anna ut eit bidrag av den tidlegare Eurovision-vinnaren Dima Bilan. Songen blei framført på både udmurtisk og engelsk. Gruppa uttalte i 2012 at dei ville bruka pengane dei tente til å byggja ei kyrkje i Buranovo.

Eurovision Song Contest 2012 

Bestemødrene deltok i den fyrste semifinalen i Baku den 22. mai 2012, og gjekk vidare til finalen. Eigentleg er det åtte medlemmer i gruppa, men berre seks av dei fekk opptre på Eurovision-scena. I finalen enda bestemødrene på ein god andreplass med 259 poeng, berre slått av vinnaren Loreen med 372 poeng.

Kjelder 

Denne artikkelen byggjer på «Buranovskiye Babushki» frå , den 22. mai 2012. 
Poengsum er henta frå eurovision.tv, 27. mai 2012.
 

Russiske musikkgrupper
Eurovision Song Contest 2012-deltakarar
Russiske Eurovision Song Contest-deltakarar
Udmurtar
Fredrik Olsson Romhus

Fredrik Olsson Romhus () var ein norsk bondeklokkemakar frå Aurskog på Romerike. 

Han var fødd på plassen Randum under garden Tonsberg i Aurskog 15.12.1753, foreldra var husmannsfolka Ola Torsteinsson (1718-1795) og Anne Hansdotter (1726-1790). Han gifta seg 26.9.1776 i Aurskog med Anne Maria Jensdotter (1756-1803). Far hennar var Jens Askjellsson Bokstad (1726-1784), skulehaldar i bygda og elles ein særs gåverik mann, og det var frå han Fredrik lærde å laga klokker. Fredrik og huslyden hans flytte mykje frå stad til stad. Romhus-namnet tok Fredrik frå ein plass dei budde på som låg under prestegarden i Aurskog. Dei budde til sist på garden Vestre Auli i Nes på Romerike. Han lét etter seg sju søner, og den gjævaste klokkemakaren av dei var Mats Fredriksson Romhus.

Kjelder 

 Fortegnelse over ældre norske Urmagere især Bondeurmagere af Dr. A. Chr. Bang. Kristiania 1910. Tilgjengeleg på Digitalarkivet
 Aurskog og Blaker b. 3. Bygdenes historie av Eyvind Lillevold. Hamar 1968. 
 Kyrkjebøkene I 2 og I 3 for Aurskog prestegjeld

Folk frå Aurskog-Høland
Norske klokkemakarar
Henging, trekking og kvartering

Henging, trekking og kvartering var ein metode for avretting som vart nytta i England og seinare i Storbritannia. Den var meint for dei som var dømd for landssvik og reknast som ein av dei mest grufulle metodar for avretting som har vore nytta i Vest-Europa.

Bakgrunnsstoff 

Avrettingsmetodar
Indre Hafslo

Indre Hafslo er ei bygd ved Hafslo i Luster kommune i Vestland.

Folk frå Indre Hafslo vert kalla «indrebøgdingar».

I Indre Haflso ligg Fet kyrkje, som vart bygd i 1894, og Joranger kyrkje, som er ei 1600-talskyrkje. 

Indre Hafslo skule er skulen på Indre Hafslo og hadde 39 elevar i skuleåret 2016/2017.

Referansar 

Busetnader i Luster
Bygder i Vestland
Valdemar Atterdag

Valdemar Atterdag eller Valdemar IV Atterdag (fødd ca. 1320/1321, død 24. oktober 
1375) var konge av Danmark 1340–1375. Han var son av Kristoffer II av Danmark og Eufemia av Pommern.

Valdemar gifta seg med Helvig, dotter av hertug Erik II av Slesvig. Dei fekk fleire born, mellom anna Kristoffer (død 1363), Ingeborg Valdemarsdotter (1347-1370) og
Margrete Valdemarsdotter (1353-1412) som gifta seg med den norske kongen Håkon VI Magnusson.

Valdemar er gravlagd i Sorø klosterkyrkje.

Kjelder 

Fødde i 1320-åra
Døde i 1375
Danske regentar
Soluna Samay

Soluna Samay Kettel-Ziegler () er ein dansk songar og gitarist. Ho representerte Danmark i Eurovision Song Contest 2012 med songen «Should've Known Better».

Soluna Samay har tysk far og sveitsisk mor, men er fødd og oppvaksen i Guatemala by. Ho flytte til Bornholm i Danmark i år 2000. Faren hennar er også musikar, kjend i Danmark under artistnamnet Gee Gee Kettel. Dei to har tidlegare opptrådt saman som Gee Gee & Soluna, og gjeve ut ei rekkje plater saman frå 2001 til i dag.

Soluna Samay gav ut si fyrste soloplate, Sing Out Loud på Baltic Records hausten 2011. 21. januar 2012 deltok ho i Dansk Melodi Grand Prix med «Should've Known Better», og vann. Dermed gjekk ho vidare til å representera Danmark i Eurovision Song Contest i Baku.

Eurovision Song Contest 2012 

Soluna Samay opptredde i den fyrste semifinalen i Baku den 22. mai 2012 og gjekk vidare til finalen. Her enda ho på ein 23. plass.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Soluna Samay» frå ,  den 23. mai 2012.  
Poengsum er henta frå eurovision.tv den 27. mai 2012.

Bakgrunnsstoff 

 Offisiell nettside 

Danske songarar
Eurovision Song Contest 2012-deltakarar
Danske Eurovision Song Contest-deltakarar
Dorothea av Brandenburg

Dorothea av Brandenburg () var dronning av Danmark og Noreg i rundt 50 år. Ho var dotter av markgreve Johan av Brandenburg og Barbara av Sachsen.

Dorothea var først gift med Kristoffer av Bayern og etter at han døydde med Kristian I. Ho fekk ikkje born i ekteskapet med Kristoffer. I ekteskapet med Kristian fekk ho tre born som voks opp; Hans, Margrete og Fredrik.

Referansar 

Danske dronningar
Norske dronningar
Svenske dronningar
Gravlagde i Roskilde domkyrkje
Anders Martinus Erdal

Anders Martinus Erdal () var ein norsk lærar, gardbrukar og stortingsrepresentant frå Førde i Sunnfjord.

Erdal var lærar og klokkar i Naustdal frå 1888 til 1923. Han kjøpte eit gardsbruk sentralt i bygda og dreiv dette ved sidan av lærargjerninga. Erdal var også ordførar i Naustdal og leiar av den lokale sparebanken. Han skipa eit branntrygdelag og stilte seg i spissen for å skipe folkehøgskulen Sunnfjord Ungdomsskule, der han var styreformann i 20 år. Også formann i Sunnfjord indremisjon i 16 år. Perioden 1916-18 var Erdal varamann til Stortinget frå einmnansskrinsen Sunnfjord. Valbolken 1919-21 var han Nordre Bergenhus sin 4. representant på Stortinget, vald for Venstre.

Kjelder 
 Norsk Allkunnebok, IV.bandet, 1952-53

Norske gardbrukarar frå 1800-talet
Norske gardbrukarar frå 1900-talet
Norske pedagogar
Norske bankfolk
Stortingsrepresentantar 1919-1921
Stortingsrepresentantar for Sogn og Fjordane
Stortingsrepresentantar frå Venstre
Ordførarar i Naustdal
Folk frå Førde
Folk frå Naustdal
Talleiv Halvorsson Espetveit

Talleiv Halvorsson Espetveit () var ein norsk rosemålar og gardbrukar frå Høydalsmo i Telemark. Han var kjend som Talleiv Målar og er ein av dei eldste norske bondemålarane ein kjenner namnet på.

Han voks opp på garden Espetveit i Høydalsmo, men det er ikkje sikkert han var fødd der i bygda. Fleire stader i Telemark finst det stoveinteriør som ein meiner er etter Talleiv Målar. Mellom desse er stover i Rauland, Grungedal, Flekstveit i Lårdal og Midjås i Mo. Også finst det kister og ølbollar som han har måla. Stilen hans er påverka av barokken og av den franske régence-stilen.

Kjelder 
 Norsk Allkunnebok, IV.bandet, 1952-53

Bakgrunnsstoff 
 Kviteseid bygdesoge

Norske gardbrukarar frå 1700-talet
Norske rosemålarar
Folk frå Tokke
Nils Finne

Nils Johannesson Finne () var ein handelsmann og stortingsrepresentant frå Voss.

Finne var son til Johannes Finne, som var direktør i Voss sparebank og elles ein framståande mann i bygda. Skulevinteren 1883/84 gjekk han  Hardanger og Voss amtsskule, deretter 1886/87 Garnes folkehøgskule. I ungdomsåra arbeidde han elles på gard til han i 1887 fekk plass i ei handelsbud. Frå 1891 dreiv han landhandlarforretning på Vossevangen til han døydde.

Han kom med i Voss heradsstyre i 1897 og hadde plass der til han døydde, tida 1908-25 var han ordførar for heradet. Åra 1923-24 var han formann i fylkestinget for Hordaland. Han var med både i vegstyret  og i elektrisitetsnemnda til Hordaland fylke, og i Kommunikasjonsnemndi for Bergen, Hordaland, Sogn og Fjordane. Frå 1916 til 1927 var han formann i forstandarskapet til Voss off. Landsgymnas, og åra 1918-27 forlikskommissær i Voss. Han var i si tid leiar i Voss vinstrelag og 1921-27 i Hordaland vinstrelag. Elles var han medlem i Motorvognnemndi av 1921, styremedlem 1924-27 i Avholdsfolkets Landsnemnd og stortingsvald medlem av Hovudstyret for statsbanene frå 1. juli 1924. Finne var ein aktivist både innanfor frilynderørsla, målreisingsarbeidet og fråhaldssaka.

Finne var vararepresentant til Stortinget i dei tre valperiodane mellom 1916 og 1924. Han møtte fyrste gongen 16.6-20.6.1920 og frå 22.6.1921, ved begge høva i staden for Ole Monsen Mjelde og som varamann frå einmannskrinsen Voss. Fram til 6. mars 1923, då statsråd Mjelde og Blehr-regjeringa gjekk av, var Finne medlem i Tollkomiteen. Då Mjelde 25. juli 1924 fekk sete i den fyrste Mowinckel-regjeringa, kom Finne inn att på Stortinget dei siste dagane av 1924-sesjonen. Valbolken 1925-27 var han Hordaland sin 8. representant på Stortinget, var då medlem i Utanriks- og konstitusjonskomiteen til 5. mars 1926, deretter medlem i Næringskomite nr.1 til han våren 1927 døydde brått i Bergen.

Kjelder 
 Norsk Allkunnebok, IV.bandet, 1952-53
Stortingsbiografi 

Stortingsrepresentantar 1922-1924
Stortingsrepresentantar 1925-1927
Folk frå Voss