alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Kalkstein

Kalkstein er ein sedimentær bergart som består av meir enn 50 % kalsiumkarbonat (CaCO3). 

Kalkstein er anten danna ved kjemisk utfelling frå vatn overmetta på kalsiumkarbonat, eller biokjemisk, som dei fleste kalksteinane. Ved sistnemnde kjem kalken frå marine organismar, hovudsakleg korallar, kalkskal frå mikrofossil (til dømes krit, som består av 97,5-98,5 % kalkspat) eller nedknuste skjelrestar (til dømes kalksand frå snigleskal og skjel) og frå andre daude kalkdannande organismar som skil ut kalsiumkarbonat for å danne skal eller skjelett. Når organismane døyr fell skala og skjelettfragmenta til botn. Her vert dei med tida gravlagd og pressast og sementerast saman under stadig høgare trykk og temperatur; ein forsteiningsprosess som òg blir kalla diagenese. I denne prosessen vil dei fleste organiske strukturane forsvinne og mange kalksteinar er derfor homogene og utan tydelege fossil.
 
Om kalkstein vert utsett for høgt trykk og varme over lang tid, vil han gjennomgå metamorfose og bli til marmor. Under metamorfosen vil skalrestane dels løysast opp og krystallisere på ny som kalkspat. Øvrige restar frå organismane (primært karbon) blir då omdanna til grafitt. 

I den geologiske lagfølgja er kalkstein eit teikn på at området der bergarten er danna har låge under eit grunt hav. Som følgje av landheving som lyfter kalksteinsavsetningar opp i dagen og erosjon av overliggande bergartar kan ein derfor finne kalkstein på land i dag.

Kor finst kalkstein?
Kalkstein vert danna i alle geologiske periodar, frå prekambrium og fram til i dag. Det er den kjemiske sedimentære bergarten med størst utbreiing på verdsbasis, og om lag 10 % av alle sedimentære bergartar på jorda er kalkstein.

I Noreg finst fleire typar kalkstein. Rundt Oslofjorden, i det geologiske området som blir kalla Oslofeltet, finn ein lavmetamorf og umetamorf kalkstein som vart avsett i dei geologiske tidsepokane ordovicium og silur. Omdanna kalkstein finst mellom anna både i prekambriske bergartar i grunnfjellet mellom Kvænangen og Repparfjord og i Bambleområdet. Omdanna kalkstein er og vanleg langs heile den kaledonske fjellkjeda frå Porsanger i nord til Randsfjorden og Mjøsa i sør.

Særleg i områda mellom Møre og Romsdal og Troms finst førekomstar av høgmetamorfe karbonatbergarter som er veleigna til industrielle formål.

Bruk av kalkstein 
Kalkstein vert brukt som bygningsstein, til brent kalk, sementframstilling og som miljøkalk til vassdrag og jordforbedring.

I teknisk og praktisk geologi vert uttrykket 'kalkstein' òg nytta om alle bergarter som kan utnyttast som industrikalk. Dette betyr at sjølv tydeleg grovkrystallinsk marmor vert kalla kalkstein dersom førekomsten er drive for bruk i industrien eller pulveriserast til sementproduksjon, fyllstoff eller liknande.

Bakgrunnsstoff

 GeoLeksi om kalkstein 
 NGU om karbonatbergartar 

 
Sedimentære bergartar
Gerard Way

Gerard Arthur Way () er ein amerikansk musikar og teikneserieskapar. Han var vokalist i bandet My Chemical Romance frå skipinga i 2001til gruppa blei oppløyst i 2013.

USA-amerikanske musikarar
Folk frå New Jersey
My Chemical Romance
Skjør astma

Skjør astma (eng. brittle asthma) er namnet på ein sjeldan, men særleg alvorleg type astma der åtaka er særleg plutselege og/eller alvorlege og behandlingsresponsen er lågare enn kva som er tilfelle med vanlege astmatikarar. Skjør astma kan grovt sett delast inn i to hovudtypar — type 1 og type 2.

Skjør astma, type 1 
Pasientar med skjør astma av type 1 har dagleg, persistent astma trass i aggressiv medisinering som inkluderer høge dosar av inhalert kortisonpreparat. I tillegg til den persistente astmaen vil type 1-pasientar ofte ha plutselege, alvorlege astmaåtak som kan vera livstruande. Hyppig sjukehusinnlegging er ofte nødvendig, og svært mange type 2-pasientar vil være fullt uføre.

Skjør astma, type 2 
Type 2-pasientar har oftast meir moderat astma på dagleg basis, men har stundom plutselege og alvorlege åtak som kan vera livstruande. Ved skjør astma av type 2 er det ofte aktuelt å gjeva kortvarige kurar med orale steroidar. Mange type 2-pasientar vil kunna fortsetja utdanning eller arbeid, men uførheitsgraden kan òg vera så stor at attføring eller uføretrygd kan vera aktuelt.

Kjelder 
 «What does this form of asthma really mean?»  frå The Friends’ Network for Severe & Brittle Asthmatics

Astma
Pulmonologi
Respirasjonsbehandling
Brachiosaurus

Brachiosaurus var ein enorm planteetatande dinosaur. Brachiosaurus er klassifisert innan sauropodar og familien brachiosaurane. Brachiosaurus levde i Nordamerika i Juratida, for 145-150 millionar år sidan. 

Brachiosaurus var lenge den største kjende dinosauren, men har no vorte passert av fleire andre sauropodar: Ultrasaurus, Supersaurus, Argentinosaurus, Andesaurus og Paralititan. Nære slektningar var m.a. Sauroposeidon, Pelerosaurus og Giraffititan. Brachiosaurus vart skildra vitskapleg i 1903 og høyrer med mellom dei meir kjende dinosaurane. 

Brachiosaurus er rekna å ha vore 25-26 meter lang og 12-14 meter høg. For lenge sidan rekna ein vekta til langt over 100 tonn, noko som ville plassere han i same klassen som blåkvalen. No ligg anslaga vanlegvis mellom 50 og 75 tonn. 

Frambeina var, som hos andre brachiosauridar, lenger enn bakbeina, noko som leidde til at dyra minna om gigantiske sjiraffar. Elles var dei svært like andre sauropodar. Brachiosaurus hadde ein lang hals og ein lang hale, sjølv om han, liksom hos andre brachiosauridar var kortare enn hos ein del andre Sauropodfamiliar.

Brachiosaurus var eit utprega flokkdyr, og som andre sauropodar tykkjest brachiosaurus å ha treivst best på store sletter nær sjøar eller andre vassdrag. Til skilnad frå diplodocidar kunne truleg Brachiosaurus og dei andre brachiosauridane ikkje reise seg på bakbeina.

Tidlegare såg ein på Brachiosaurus brancai frå Aust-Afrika som ein av fleire artar innom same slekta. No reknar vi han som ei eiga slekt, kalla Giraffatitan. Verdas størsta nokolunde komplette dinosaurskjelett finst i Berlin og høyrer til eit eksemplar av Giraffatitan.

Sjå òg 
 Sauropodane
 Brachiosauridane
 Sauroposeidon
 Giraffatitan

Bakgrunnsstoff 

Sauropodar
Aker Solutions

Aker Solutions (tidl. Aker Kværner) er eit norsk, multinasjonalt industri-konsern som vart til etter ei samanslåing av Aker Maritime og Kværner. Hovudaksjonær er Kjell Inge Røkke gjennom selskapet Aker ASA, som han kontrollerer. Selskapet har om lag 24 000 tilsette i 30 land og omsetnaden i 2004 var på 35,6 milliardar kroner. Fram til 3. april 2008 heitte konsernet Aker Kværner.

Forretningsområda i selskapet er innanfor petroleumsverksemd, raffinering og kjemikaliar, gruvedrift og metall, papirmasse og papir, kraftforsyning. I tillegg driv selskapet innan farmasi og bioteknologi.

I Noreg har Aker Solutions verksemd på desse stadene: Stord, Verdal, Ågotnes, Arendal, Kristiansund, Mongstad, Oslo (inkl. Lysaker), Stavanger (inkl. Hinna), Bergen (inkl. Sandsli), Stjørdal, Trondheim, Høyanger, Mosjøen, Odda, Kristiansand, Egersund, Lier og Moss.

I 2005 stilte Amnesty International spørsmål om Aker Solutions sitt engasjement i den omstridde amerikanske fangeleiren på Guantanamo. Ei rekkje andre aktørar, mellom andre OECD har òg kritisert Aker Solutions for innblandinga i denne basen.

Aker Solutions sin marknadsverdi på Oslo Børs var per 21. juli 2009 på 14,1 mrd NOK (ned frå toppen før finanskrisa hausten 2008 på om lag 33,5 mrd NOK).

Kjelder 
 Nettstaden til Aker Solutions

Norske industriselskap
Skipingar i 2004
 
Aker-konsernet
Maude Abbott

Maude Elizabeth Seymour Abbott () var ein kanadisk lege frå Quebec. Ho var ein av dei fyrste kvinnelege legane i Canada og si tids leiande ekspert på medfødde hjartefeil. Hennar kapittel om medfødde hjartefeil i William Oslers System of Medicine (1908) kan reknast som starten på pediatrisk kardiologi (barnekardiologi) som ein subspesialitet. Det viktigaste verket hennar er boka Atlas of Congenital Heart Disease frå 1936.

Abbott var i det tredje opptaket av kvinnelege studentar til Faculty of Arts ved McGill University i Montreal. Ho blei deretter nekta opptak ved det medisinske fakultet der av di ho var kvinne, og byrja derfor ved Bishop's University. Som einaste kvinne det året blei ho uteksaminert i 1894. Deretter blei det forskingsopphald i Zürich, Wien, Edinburgh og Glasgow før ho blei assisterande kurator ved McGill Pathological Museum i 1899, kurator i 1901.

Abbott blei æresdoktor ved McGill i 1910 og Lecturer in Pathology. Trass i ein stor vitskapeleg produksjon blei ho aldri meir enn assisterande professor (i 1925). 

Maude Abbott blei tatt inn i Canadian Medical Hall of Fame etter sin død, i 1994. Ho er den einaste kvinna blant dei femti avbilda i det store veggmåleriet til Diego Rivera, La Historia de la Cardiología, i Mexico by.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Maude Abbott» frå ,  den 28. april 2006.

Bakgrunnsstoff 
 Biografi frå National Library of Medicine i USA

Kanadiske medisinarar
Kvinner i historia
Medisinhistorie
Medfødde hjartefeil
Kanadiske legar
Folk frå Quebec
Influensa

Influensa er ein infeksjonsjukdom som rammar svært mange menneske kvart år i sesongen. Han er ein viktig grunn til akutt sjukdom, og ofte blir det ei tydeleg overdøying i befolkninga i sesongen. 

To typar av viruset, Influensa type A og B, gir årlege utbrot eller epidemiar av skiftande styrke hos menneske. Når det vert utvikla nye influensavirus som menneske ikkje har opparbeidd immunitet mot, kan det oppstå verdsomspennande pandemiar; den første vart skildra i 1580. 

Symptoma er feber, muskelsmertar, hovudverk, tørrhoste og slappheit. Mageplagar er sjeldne, men ein kan sjå dei hos barn. Sjukdommen varar oftast 7-10 dagar.

Kjelder 
 Folkehelseinstituttet 

Indremedisin
 
Infeksjonssjukdommar
Bronkopulmonal dysplasi

Bronkopulmonal dysplasi eller bronkopulmonær dysplasi (BPD) er ein kronisk lungesjukdom hos ungar som er fødde for tidleg. Sjukdommen skuldast hovudsakleg mangel på surfaktant i lungene, med påfølgjande respiratorisk distress-syndrom, mekanisk ventilasjon og oksygenterapi. Dette gjev ein betennelsestilstand i lungene, deretter arrdanning. Talet på alveolar blir lågare enn normalt og alveolane blir større og stivare enn normalt. Det er altså fleire årsaker.

Førebygging 
Tidlegare kunne sjukdommen gje kraftig lungeskade eller død. Etter at det sist i 1980-åra vart vanleg å gi glukokortikostereoidar til mødrer med trugande prematur fødsel og tidleg i 1990-åra blei innført behandling med surfaktant hos prematurt fødde, har sjukdommen endra karakter. Dei alvorlegaste seinskadane og dødsfalla er no ekstremt sjeldne. Meir skånsame strategiar for respiratorbehandling kan òg ha spela inn.

Behandling 
Ein kan gje dexomethason for å dempe betennelsen i lungene. Ut over det vil behandlinga vera støttande. Ein kan gje oksygen på nasekateter for å kompensere for nedsett lungefunksjon. Det er vidare viktig at pasienten får tilstrekkeleg næring og energi. Tilskot i kosten, bruk av ventrikkelsonde (slange til magesekken) eller gastrostomi kan vera naudsynt i nokre tilfelle. God pleie og omsorg så ungen ikkje aser seg opp og aukar energiforbruket er viktig.

Bakgrunnsstoff 
 American Lung Association 
 Merck
 Bland RD.: Neonatal chronic lung disease in the post-surfactant era. Biol Neonate. 2005;88(3):181-91.
 Christou H, Brodsky D.: Lung injury and bronchopulmonary dysplasia in newborn infants. J Intensive Care Med. 2005 Mar-Apr;20(2):76-87.	

Pulmonologi
Pediatri
Neonatologi
Lilo og Stitch: Serien

Lilo og Stitch: Serien (engelsk: Lilo & Stitch: The Series) er ein teiknefilmserie frå USA laga av The Walt Disney Company. Han blei laga mellom 2003 og 2006, og fortset der filmen Lilo & Stitch slutta. Serien 
er blitt send på fjernsynskanalen Disney Channel og NRK1 i Noreg. 

Serien handlar om den hawaiiske jenta Lilo, familien hennar og Stitch, eit eksperimentelt vesen laga av romvesenet Jumba Jookiba. Serien går ut på å verna Hawaii-øyane frå liknande vesen laga av Jookiba. Hovudfienden deira er kaptein Gantu, eit anna romvesen som arbeider for vonde doktor Hamsterviel.

Kjelder 
 The DisneyWiki
 Tvtropes 

Barne-TV
Disney
Fjernsynsseriar frå 2000-åra
Lilo & Stitch
Teiknefilmseriar
USA-amerikanske fjernsynsseriar
Den amerikanske dragen: Jake Long

Den amerikanske dragen: Jake Long (engelsk: American Dragon: Jake Long) er ein amerikansk teiknefilmserie som er produsert av The Walt Disney Company sidan 2005. Hovudpersonen er Jake Long, ein vanleg 13 år-gammal kinesisk-amerikansk gut som bur i New York by. Jake har ein hemmelegheit, han er den amerikanske dragen. I Noreg er serien send på Disney Channel.

Teiknefilmseriar
Disney
USA-amerikanske fjernsynsseriar
Fjernsynsseriar frå 2000-åra
Disneys Musehus

Disneys Musehus (engelsk: Disney's House of Mouse) er ein amerikansk teiknefilmserie som vart produsert av The Walt Disney Company frå 2001 til 2003. Hovudpersonane er Mikke Mus og venene hans. Dei driv nattklubben House of Mouse (Musehuset), der gjestene er figurar frå andre Disney-teiknefilmar. I Noreg vert serien send på Disney Channel.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Disneys Musehus» frå , den 28. august 2011. 
 

Teiknefilmseriar
Disney
USA-amerikanske fjernsynsseriar
Fjernsynsseriar frå 2000-åra
Barbaren Dave

Barbaren Dave (engelsk: Dave the Barbarian) er ein amerikansk teiknefilmserie som er produsert av The Walt Disney Company frå 2004. Serien handlar om ein pysete barbar som heiter Dave og familien hans, og livet deira i det fiktive landet Udrogoth i Mellomalderen. I Noreg vert serien send på Disney Channel.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Barbaren Dave» frå ,  den 28. august 2011.  
 

Teiknefilmseriar
Disney
USA-amerikanske fjernsynsseriar
Fjernsynsseriar frå 2000-åra
Aluminiumoksid

Aluminiumoksid er eit mineral med kjemisk formel Al2O3. I naturleg form vert aluminiumoksid kalla korund. Al2O3 inngår i mange andre mineral som feks. bauksitt.

Stoffet er eit oksid av aluminium. Det er eit kvitt, fast stoff. 

Metallisk aluminium reagerer lett med oksygen, men oksidlaget som vert danna vernar metallet mot vidare oksidasjon.

Bruk 

Aluminiumoksid er eit viktig råstoff i samband med produksjon av aluminium. Gjennom smelteelektrolyse i ein elektrolytt som i hovudsak består av kryolitt vert oksidet redusert til aluminium. Oksygenet reagerer med karbon ved anoden og dannar CO2- eller CO-gass.

Oksid
Aluminiumsambindingar
1999-filmen Tarzan

Tarzan er ein amerikansk teiknefilm frå 1999, som vart produsert av Walt Disney Feature Animation, og utgjeven av Walt Disney Pictures og Buena Vista Distribution. Filmen er regissert av Chris Buck og Kevin Lima, og manuset er skrive av Tab Murphy. Han er basert på bokserien Tarzan of the Apes av Edgar Rice Burroughs. Filmen fekk Oscar for beste filmsong, You’ll Be in My Heart, sunge av Phil Collins i 1999. Dei originale stemmene i filmen har mellom andre Tony Goldwyn, Minnie Driver og Rosie O'Donnell, medan mellom andre Ove Christian Owe, Laila Goody og Linn Skåber har dei norske.

Bakgrunnsstoff 
 

Animasjonsfilmar frå Disney
Disney-filmar
Eventyrfilmar
Familiefilmar
Filmkomediar
Filmar frå 1999
Filmar frå USA
Teiknefilmar
Oscarvinnarar
Langbein og sønn

Goof Troop, kalla Langbein og sønn på norsk, er ein amerikansk teiknefilmserie som vart produsert av The Walt Disney Company frå 1992 til 1993. Den handlar om Goofy (Langbein) og sonen hans Max og livet deira i byen «Spoonerville» (i teikneseriane bur Langbein i Andeby). Andre medverkande er naboane «Black Pete» (Svarte-Petter) og sonen hans P.J. (Pelle). Det er vorte laga to filmar om serien, A Goofy Movie (norsk En langbeint film) og An Extremely Goofy Movie (En ekstremt langbeint film). I Noreg vert serien sendt på Disney Channel.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Goof Troop» frå , og «Goof Troop» frå  den 29. april 2006. 
 

Teiknefilmseriar
Disney
USA-amerikanske fjernsynsseriar
Fjernsynsseriar frå 1990-åra
Luftens helter

Luftens helter (engelsk: TaleSpin) er ein amerikansk teiknefilmserie som vart produsert av The Walt Disney Company frå 1990 til 1991. Hovudpersonen er Baloo frå filmen The Jungle Book (Jungelboken), som er pilot i eit transportfirma. I Noreg vert serien send på Disney Channel.

Teiknefilmseriar
Disney
USA-amerikanske fjernsynsseriar
Fjernsynsseriar frå 1990-åra
’Allo ’Allo!

’Allo ’Allo! er ein britisk situasjonskomedie som gjekk på BBC mellom 1982 og 1992. Han gjekk òg på NRK i 1990-åra, og vart send opp att i 2006. Serien er teksta på nynorsk. Idéen bak serien var ikkje å gjere narr av andre verdskrigen, snarare å parodiere andre fjernsynsseriar som omhandla krigen, spesielt ein britisk fjernsynsserie som heitte Secret Army. Denne handla om heimefrontsmenn på ein kafé i Brussel.

Bakgrunnsstoff 
 ’Allo ’Allo! på BBC Comedy Guide
 ’Allo ’Allo! på IMDb

Allo ’Allo!
Allo ’Allo!
Fjernsynsseriar frå 1980-åra
Fjernsynsseriar frå 1990-åra
TV-program på BBC
Kjetil og Kjartan show

Kjetil og Kjartan show er ein fjernsynsserie der Kjetil Hasselberg og Kjartan Eide trer inn i ulike typar og lurer folk, med skjult kamera. Programmet byrja å gå i 2003, og det har sidan vorte laga tre sesongar. Serien vert send på TV2.

Fjernsynsseriar frå 2000-åra
Norske fjernsynsprogram
Norske fjernsynsseriar
Skjult kamera
TV 2
Sergej Lavrov

Sergej Viktorovitsj Lavrov () er ein russisk diplomat og utanriksminister i Russland frå 2004.

Lavrov vart i 1972 uteksaminert frå det sovjetiske utanriksdepartementet sitt institutt for internasjonale forhold i Moskva. Same året vart han send til den sovjetiske ambassaden i Sri Lanka. Frå 1976 til 1981 jobba han i utanriksdepartementet i Moskva, frå 1981 til 1988 i den sovjetiske FN-delegasjonen i New York. I 1988 vende han attende til Moskva og jobba i det russiske utanriksdepartementet, frå 1992 som viseutanriksminister. I 1994 vart han Russland sin FN-ambassadør, noko han var i ti år. 9. mars 2004 utnevnde president Vladimir Putin han til utanriksminister i samband med ei større utskifting av regjeringa før det russiske presidentvalet.

Lavrov snakkar engelsk, singalesisk, dhivehi og til ein viss grad fransk. Han er gift og har ei dotter.

Referansar 

Russiske politikarar
Folk frå Moskva
Den sosialistiske internasjonale

Den sosialistiske internasjonalen (SI) er ein internasjonal paraplyorganisasjon for sosialdemokratiske parti. Det norske Arbeidarpartiet er observatør, og tidlegare medlem. SI er delvis eit framhald av den Sosialistiske Arbeidarinternasjonalen (SAI) i mellomkrigstida, som sjølv var eit framhald av den Andre Internasjonalen frå før første verdskrigen.

Internasjonale politiske parti
Home Box Office

Home Box Office (HBO) er ein amerikansk kabelfjernsynskanal som sender kinofilmar, eigenproduserte fjernsynsseriar og diverse originalseriar.
Nokre av seriane som er produsert av HBO er: Oz, Sex and the City, The Sopranos, Curb Your Enthusiasm, Six Feet Under, Band of Brothers og Rome.

Bakgrunnsstoff 
 HBO si nettside
Kristinfeltet

Kristinfeltet er eit naturgassfelt sørvest på Haltenbanken i Norskehavet. Utvinning av naturgass og naturgasskondensat frå Kristinfeltet tok til i fast produksjon frå den 3. november 2005.

Equinor er operatør for Kristinfeltet. Feltet har fire produksjonsramer på havbotn med fire produksjonsbrønnar kvar, i alt tolv produksjonsbrønnar, som alle er knytte til den halvt nedsenkbare Kristinplattforma. Dagleg vert det produsert kring 10 millionar kubikkmeter gass, 125 000 fat kondensat og om lag 18 millionar kubikkmeter rikgass. 

Reservoaret har eit trykk på 900 bar og ein temperatur på 170 °C. Dette er høgare enn for noko anna felt på norsk sokkel. Reservoaret ligg nesten 5000 meter under havoverflata.

Kjelder 
 Olje- og energidepartementet: Fakta norsk petroleumsverksemd 2006. Nettversjon
 Fakta om Kristin  på http://www.statoil.com

Norske olje- og gassfelt
Olje- og gassfelt i Norskehavet
Stepmom

Stepmom, kalla Side ved side på norsk er ein amerikansk film frå 1998. Filmen er ein dramakomedie regissert av Chris Columbus. Julia Roberts og Susan Sarandon har hovudrollene i filmen.

Handling 
Anna (Jena Malone) og Ben (Liam Aiken), dei to ungane til Jackie (Susan Sarandon) og Luke (Ed Harris), må leve med at foreldra er skilde og at det er ei ny dame i faren sitt liv, Isabel (Julia Roberts), ein populær fotograf.

Bakgrunnsstoff 
 

Filmar frå 1998
Filmar frå USA
James Bond

James Bond, òg kjend som 007 er ein av verdas mest kjende heltefigurar og fiktive spionar. Han er skapt av forfattaren Ian Fleming i skyggen av den kalde krigen.
Bond er spion for den britiske etteretningstenesta MI6, og sidan han vart introdusert i romanen Casino Royale i 1953, skreiv Ian Fleming totalt 14 bøker om Bond. Ian Fleming døydde i 1964 av hjarteanfall.

Bøkene om James Bond er òg filmatiserte og den fyrste filmen, Dr. No, kom på kinolerretet i 1962 med Sean Connery i hovudrolla. Til saman har det vorte spelt inn 22 filmar (der 20 er «offisielle») med James Bond som helt, den siste i 2002, Die Another Day. Bond har vore spelt av Sean Connery, George Lazenby, Roger Moore, Timothy Dalton og Pierce Brosnan i dei offisielle filmane, og også David Niven i ein parodiversjon av Fleming-romanen Casino Royale. I oktober 2005 vart det offentleggjort at skodespelaren Daniel Craig skal inneha Bond-rolla i neste film. Figuren Bond har i tillegg til dei 23 filmane òg vore grunnlaget for ein teikneserie med same namn, samt ei rekkje spinoff-produkt, til dømes dataspel.

På 1960-talet slo Bond-manien inn for alvor, og i Storbritannia samt USA måtte kinoane halde døgnope for å kunne mette det forventingsfulle og eventyrlystne publikumet. Goldfinger og Thunderball kan nemmast blant dei mest populære James Bond-filmane på sekstitalet. Som fylgje av denne enorme James Bond-interessa, vart det produsert tallause leiker og andre produkt med born som hovudmålgruppe. Dessutan fanst det James Bond-handklær, sengetøy, sko, klede og så bortetter.

 
Bond, James
Bond, James
Bond, James
Dr. No

Sjå òg filmen Dr. No
Dr. No (nokre gonger utgjeven som Doctor No) er den sjette romanen Ian Fleming skreiv om James Bond. Boka vart fyrst utgjeven i 1958. Romanen vart filmatisert som den fyrste offisielle Bond-filmen i 1962. Suksessen til denne filmen gjorde til ein lang serie filmar, som framleis held på, og vert produsert av EON Productions.

James Bond
Bøker frå 1958
Britiske romanar
Ian Fleming

Ian Lancaster Fleming () er ein britisk forfattar, mest kjend for å ha skrive romanane om James Bond. Fleming hadde skotske foreldre, og ein bror, Peter, som var eit år eldre enn han.

Bibliografi

James Bond 
 Casino Royale, 1953
 Live And Let Die (Voodo-prestens gjenganger/Å leve og la dø), 1954
 Moonraker (Måneraketten), 1955
 Diamonds Are Forever (Diamanter varer evig), 1956
 From Russia With Love (Frå Moskva med kjærleg helsing/Med hilsen fra Moskva), 1957
 Dr. No (Doktor No), 1958
 Goldfinger (Gullfinger/Goldfinger), 1959
 For Your Eyes Only (samling med James Bond-forteljingar), 1960
 Thunderball (Operasjon Tordensky), 1961
 The Spy Who Loved Me, 1962
 On Her Majesty’s Secret Service (I hemmelig tjeneste), 1963
 You Only Live Twice (James Bond i Japan), 1964
 The Man With The Golden Gun (James Bond og mannen med gullpistolen), 1965
 Octopussy and The Living Daylights, (samling med James Bond-forteljingar) 1966

 Andre verk 
 The Diamond Smugglers, 1957
 Thrilling Cities, 1963
 Chitty Chitty Bang Bang'', 1964

Britiske forfattarar
Lombardisk

Lombardisk viser til ei gruppe romanske dialektar som vert tala hovudsakleg i Sør-Sveits (Ticino og Graubünden) og i Nord-Italia (mesteparten av Lombardia og nokre område i tilgrensande regionar). 

Lombardisk vert rekna som eit minoritetsspråk og er strukturelt åtskilt frå t.d. retoromansk, italiensk osv. Lombardisk og italiensk er ikkje innbyrdes forståelege. Lombardisk og enkelte retoromanske varietetar kan vere til dels innbyrdes forståelege.

Sjå òg

 Det vestgermanske språket langobardisk. Engelsk Lombard tyder både 'lombardisk' og 'langobardisk'.''

Kjelder

Romanske språk
Einskildspråk