alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Peder Næsheim

Peder Næsheim () var ein norsk journalist frå Stavanger som representerte Rogaland og Arbeidarpartiet på Stortinget frå 1965 til han døydde.

Næsheim var som til ein grosserar. Han tok eksamen ved Stavanger handelsgymnas i 1945 og arbeidde som bladfyk i avisa 1ste Mai åra 1946-49. Der etter var han redaktør 1949-51 i Hardanger Folkeblad i Odda og 1951-53 i Romsdal Folkeblad i Molde. Sidan arbeidde han atter i 1ste Mai/Rogalands Avis, der han var redaktør 1955-65.

Frå 1956 til 1967 var Næsheim medlem i bystyret i Stavanger, dei fire fyrste åra med sete i formannskapet. Perioden 1956-63 var han formann i den kommunale arbeids- og tiltaksnemnda i byen og 1958-61 formann i byplanrådet. Hausten 1965 vart Næsheim vald til stortingsrepresentant for Arbeidarpartiet og Rogaland, medlem i Finanskomiteen. Fire år seinare vart han attvald, men døydde allereie sju veker etter Stortinget var opna i oktober 1969.

Kjelder
Stortingsbiografi

Stortingsrepresentantar 1965-1969
Stortingsrepresentantar 1969-1973
Norske journalistar
Folk frå Stavanger
Eidsvåg kyrkje

Eidsvåg kyrkje er ei kvadratisk arbeidskyrkje frå 1982 i Bergen kommune i Vestland fylke. Byggverket er i betong og har 600 sitjeplassar.

Kyrkja er soknekyrkje i  Eidsvåg sokn i Åsane prosti. Det er ikkje kyrkjegard ved kyrkja.

Kjelder 
 Hans-Emil Lidén: Eidsvåg kirke (i «Norges kirker»)
 
Denne artikkelen bygger på «Eidsvåg kyrkje» frå ,  den 9. september 2017.

Bakgrunnsstoff 
 

Kyrkjer i Åsane prosti
Kyrkjer i Bergen
Norske kyrkjer frå 1982
Arbeidskyrkjer
Peter Lorange

Peter Lorange () er ein norsk samfunnsøkonom (siviløkonom). Han er busett i Sveits, og er skiparen og eigaren av Lorange Institute of Business Zurich i Zürich, der han er arbeidande styreformann og rektor.

Lorange er utdanna som siviløkonom hjå Norges Handelshøyskole i Bergen, og tok seinare mastergrad ved Yale University, og etter dette Doctor of Business Administration ved Harvard University, som båe er private universitet i USA.

Lorange har vore rektor ved Handelshøyskolen BI i Oslo (1989-1993), professor ved Wharton School ved University of Pennsylvania i USA og Kristian Gerhard Jebsen Professor of International Shipping ved International Institute for Management Development (IMD) i Lausanne i Sveits. Han er forfattar av ein rad vitskaplege bøker og artiklar, og har seks æresdoktorgradar, mellom anna frå Lunds universitet i Sverige.  I 2010 vart han utnemnd til kommandør av Den Kongelege Norske Fortenesteordenen «for fortjenstfullt virke for fremme av norske næringslivsinteresser internasjonalt»

Peter Lorange er eigar av selskapet S. Ugelstad Invest AS.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff
snl.no: Lorange (om ætta Lorange i Noreg, opphavleg frå Frankrike)
Lorange Institute of Business Zurich 
Zurich Institute of Bussines Education: Peter Lorange 

Norske sosialøkonomar
Den Kongelege Norske Fortenesteorden
Bjørndal kyrkje

Bjørndal kyrkje er ei interimskyrkje på Bjørndal i Oslo, ei midlertidig kyrkje som vert nytta mens ein venter på at ei permanent kyrkje skal bli bygd. Det dreier seg om det tidlegare gatekapellet som stod ved sida av Oslo domkyrkje medan domkyrkja vart vøla. Bygget vart flytta til Bjørndal i november 2014 og vigsla der 8. mars 2015.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 
 Miljø- og byutviklingskomiteen om byggjesaka

Kyrkjer i Oslo
Kyrkjer i Søndre Aker prosti
Norske kyrkjer frå 2015
Bydel Søndre Nordstrand
Jordbølgje

Jordbølgje (engelsk ground wave) i radiosamband er ei  radiobølge som fyl jordoverflata frå radiosendaren og svekkast raskt ut til maksimalt 30 kilometer. Den er òg kjend som Nortonbølgja. Brukbart samband med denne som berebølgje kan berre reknast til eit par mil. Det er særleg på kortbølgje (HF), og  med NVIS at denne er interessant i forhold til rombølgje.

Referansar

Telekommunikasjon
Signalhandsaming
Militær kommunikasjon
Elektromagnetisk stråling
Radiofrekvensutbreiing
Rombølgje

Rombølgje  (engelsk skywave) er ei  radiobølge som vert reflektert frå ionosfæren, og difor kan brukast til samband til bakom horisonten. Under visse høve kan ein jamvel oppnå samband rundt heile jordkloden.  Det er særleg på kortbølgje (HF), og  med NVIS at denne er interessant i forhold til jordbølgje.

Referansar

Telekommunikasjon
Militær kommunikasjon
Elektromagnetisk stråling
Radiofrekvensutbreiing
Morsenøkkel

Morsenøkkel (eller telegrafinøkkel) er eit instrument som vert brukt for å senda telegrafiske meldingar. Eigentleg er morsenøkkelen ein straumbrytar som gjer det mogleg å kopla straumen på og av fleire gonger i sekundet på ein presis måte, slik at morsesignala kan sendast snøgt og korrekt.

Telegrafinøkkeltypar 
Det finst to hovudtypar morsenøklar, «handpumpa» og «paddle»-typen. Handpumpa nøklar vertikalt, medan paddle-typen som i dag er den mest populære mellom radioamatørar nøklar horisontalt. Med paddle kan ein senda morsekoden mykje raskare og på ein mindre slitsam måte.

Snøggleik 
Kravet til amatørradiolisens var tidlegare ein telegrafisnøggleik på 5 ord i minuttet, medan til skipsradiotelegrafistsertifikat av 2. klasse var det 15 ord i koda tekst eller 20 ord i klartekst. For same sertifikat av 1. klasse må 25 ord sendast feilfritt i klartekst. Ein slik snøggleik i sending er mykje raskare enn den raskaste sendinga av SMS med tastaturet på ein mobiltelefon.

Yrkesskadar 
Telegrafistar kan få yrkesskaden RSI-syndrom på grunn av muskelsmerter. RSI-syndromet kunne skuldast feilaktig bruk av handpumpa, skrivemaskina eller feil sittestilling. For å unngå smerter er det viktig å nøkle med eit laust og ledig handledd.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Morsenøkkel» frå ,  den 9. september 2017.  
 

Amatørradio
Trådlaus kommunikasjon
Kommunikasjonsutstyr
Fjernskrivar

Fjernskrivar er ein elektromekanisk maskin som vart brukt til overføring av tekst over radio eller telelinje. I den vestlege verda mista han aktualitet med innføringa av Internett.

Telegrafen vart etter kvart avløyst av teleks. Teleksnett vart første gong etablert i Tyskland i 1933 og fekk fotfeste av tyding i Noreg først etter andre verdskrigen. Kvart abonnement hadde ein fjernskriver og kunne kommunisera med andre teleksbrukarar. Mottakaren trong ikkje å vera til stades for å motta meldinga.

Det første sivile telekssambandet mellom Oslo og utlandet vart opna i 1946. Allereie under krigen hadde Wehrmacht og dei sivile tyske styresmaktene eit teleksnett som dekte landet. Telegrafverket sørgde òg for samband til skip i utenriksfart, både med telegraf, telefon og teleks. 

I 1988 var det cirka 10 000 teleksabonnentar, medan globalt var cirka 1 500 000 brukarar i over 200 land. Internett har overteke funksjonen til teleks og Telenor la ned teleksnettet 1. juli 2000.

Fono-teleks var ei vidareutvikling av teleksen der ein kunne skriva meldingane ved hjelp av ein ordinær telefon til ein sentral og dermed vidare til teleksnettet og fram til mottakaren. Det er enno høve for samtrafikk mellom e-post og teleks til eller frå land som enno nyttar teleks.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Fjernskriver» frå ,  den 9. september 2017.  

Radioteknologi
Telekommunikasjon
NM i friidrett 1976

Noregsmeisterskapen i friidrett 1976, hovudmeisterskapen, vart avvikla i Askim dagane 13.-15. august 1976. Meisterskapen omfatta 19 tevlingar for menn og 13 for kvinner.

For fjerde året i rad gjekk kongepokalen for kvinner til Grete Waitz, og for andre gong eit vinnarløp på 1500 meter. Høgdehopparen Leif Roar Falkum vart tildelt sin tredje kongepokal.

Menn

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

5 000 m

10 000 m

110 m hekk

400 m hekk

3 000 m hinder

1000 meter stafett

Høgdehopp

Stavhopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Sleggjekast

Spjutkast

Kvinner

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

3 000

100 m hekk

400 m hekk

Høgdehopp

Lengdehopp

Kulestøyt

Diskoskast

Spjutkast

Kjelder
Sportsboken 76. Dreyerbok Stavanger. 1976.

Noregsmeisterskap i friidrett
Noregsmeisterskap i 1976
Sport i 1976
Idrett i Indre Østfold
Semafor

Semafor (av gresk  sema, 'teikn',  og ferein, 'å bera') er eit system for kommunikasjon over lengre avstandar med fri sikt ved hjelp signalflagg som ein held i hendene eller har på ein stolpe med tilsvarande rørlege armar. Stillinga til dei to armane står for ulike bokstavar, tal og andre teikn.

Semaforalfabetet er eit av fleire kommunikasjonsmiddel som kom i bruk før telegraf og trådlaus radio overtok. Spesielt jernbanevesen og losvesen såg seg nytte av denne måten å senda meldingar på, og brukte den til korte koda meldingar om venta eller uventa fartøy i eit område. Semafor er fortsatt i bruk i dei militære styrkane i enkelte land som reservekommunikasjon som ikkje kan avlyttast eller lett forstyrrast. I speidarrørsla er det fortsatt til stades i speidarboka.

På faste signalstasjonar var det mogeleg å bruke lys, slik at ein òg fekk til også å sende om natta, men då vart det heller nytta morse eller blink. 
Bruk av slike signalstasjonar var mykje brukte omkring 1800-talet, med fleire system i bruk.

Utforminga av og fargen på flagga har variert etter kva ein har sett som lettast leseleg. Alfabetet nedanfor er framstilt slik ein ser det når ein mottar ei melding. Sendaren må altså gjere dette spegelvendt. Ein del av tilleggsteikna varierer frå land til land.

Kjelder

 
Alfabet
Visuell kommunikasjon
Sjøfart
Flagg
Tomt

Tomt er eit område der det kan stå ein bygning. Det kan både visa til ein stad der det har stått ein bygning, der han står no eller der han skal stå i framtida. Ordet «tomt» kjem av norrønt to(m)pt, og har same opphav som tuft.

I moderne samfunn er tomter ofte regulerte til ein viss bruk, som bustadtomt, landbrukstomt eller industritomt.

Den som eig ein bygning kan også eiga tomta, men i nokre høve kan denne ha ein annan eigar. Leige av tomt blir kalla tomtefeste eller bygsel.

Kjelder

Eigedom
Ord frå norrønt
Gangliosid

Gangliosid er ei gruppe glykolipid som finst i sellemembranen til ulike typar seller, mellom anne nerveseller. Gangliosida er bygde opp av aminoalkoholen sfingosin, ei feittsyre og eitt eller fleire karbohydratmolekyl.

Kjelder 

Glykolipid
Egil Storbekken

Egil Storbekken () var ein norsk musikar, komponist og instrumentmakar frå Tolga i Nord-Østerdal. Han er mest kjend for musikken som han komponerte for tussefløyte og framførte sjølv på dette instrumentet, og var ein viktig formidlar av norske folkemusikktradisjonar. Han har òg arrangert verk for orkester og songkor. I 1999 fekk han Gammleng-prisen i klassa «veteran».

Egil Storbekken tok til med komponist- og musikarverksemda si på 1930-talet. På heimstaden Tolga verka han både som musikar og som dirigent for eit strykeorkester, janitsjarkorps, to kor og eit folkemusikkensemble. Han hadde fatta interesse for gamle norske folkemusikkinstrument som bukkehorn, lur, munnharpe, seljefløyte og tussefløyte, og reiste i femten år saman med Rikskonsertane for å presentere desse instrumenta for skuleelevar over heile landet. Han skipa òg ensemblet Tolga-Tusseladdene for å kunne framføre både folkemusikk og sine eigne komposisjonar for tussefløyte. Formell musikkutdanning hadde han ikkje, berre eit stutt studieopphald ved Musikkonservatoriet i Oslo då han hadde nådd godt vaksen alder.

Egil Storbekkens musikkpris 
Tolga kommune, Norsk Lur- og bukkehornlag, Tolga-Os Sparebank og NOPA oppretta i 2006 Egil Storbekkens musikkpris for å fremme bruken av dei eldre folkemusikkinstrumenta i norsk folkemusikk og Egil Storbekken sin musikk.

Filmografi (som komponist) 
 1963: Freske fraspark

Diskografi (som komponist og utøvar) 

 1966: Tussefløytelåter (EP)
 1967: Optimist med freske fraspark - Stemning fra Steigjela landets mest omtalte bygdevei i Alvdal (EP)
 1967: Ekkolåter (EP)
 1969: Vårleken (EP)

 1968: Tussefløytelåter (LP)
 1970: Norske Fjelltoner (LP)
 1972: Toner frå Fjell og Seter (LP)
 1974: Kos på bygdom (LP)
 1977: Helsing frå Østerdalen (LP)
 1984: Trolldans (LP)

Bakgrunnsstoff

Norsk biografisk leksikon: Egil Storbekken
Om Egil Storbekken på Ballade

Kjelder 

Norske komponistar
Norske folkemusikarar
Folk frå Tolga
NM i friidrett 1977

Noregsmeisterskapen i friidrett 1977, hovudmeisterskapen, vart avvikla på Stampesletta stadion på Lillehammer dagane 26.-28. august 1977. Meisterskapen omfatta 19 tevlingar for menn og 13 for kvinner.

For femte året i rad vart kongepokalen for kvinner tildelt Grete Waitz, og for andre gong eit vinnarløp på 800 meter. Spjutkastaren Terje Thorslund vart tildelt kongepokalen for menn.

Menn

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

5 000 m

10 000 m

110 m hekk

400 m hekk

3 000 m hinder

1000 meter stafett

Høgdehopp

Stavhopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Sleggjekast

Spjutkast

Kvinner

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

3 000

100 m hekk

400 m hekk

Høgdehopp

Lengdehopp

Kulestøyt

Diskoskast

Spjutkast

Kjelder
Sportsboken 77-78. Dreyerbok Stavanger. 1977.

Noregsmeisterskap i friidrett
Noregsmeisterskap i 1977
Sport i 1977
Idrett i Lillehammer
Al Khadraniyah

Al Khadraniyah er ein landsby i Irak. Han ligg vest for Tigris og nord for Al-Shirqat, nær ruinane av oldtidsbyen Assur . Frå 2014 til november 2016 vart han kontrollert av IS.

Byen ligg utafor vegen mellom Mosul og Tikrit.

Historie
I 1918 vart slaget ved Sharqat utkjempa sør for byen. I 2014 vart byen erobra av Den islamske staten og teken attende av Irakiske tryggingsstyrkar i november 2016.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Al Khadraniyah» frå ,  den 10. september 2017. 
 oppgav desse kjeldene:

Busetnader i Salah ad Din guvernement
Hanna-stripa

Hanna-stripa (Umm El-Hanna-stripa) er ei smal stripe med tørt land mellom Tigris og Suwaikiyasumpene i Irak.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Hanna defile» frå ,  den 10. september 2017. 
 oppgav desse kjeldene:

Irakisk geografi
Teddy Dyring

Teddy Dyring, døypt Theodor Dyring, () var ein norsk funksjonær, tenestemann og stortingsrepresentant frå Larvik. Han møtte på Stortinget 1965-73, vald frå Vestfold for Senterpartiet.

Far til Dyring var bokhandlar. Etter eksamen på handelsgymnas i 1937 tok Dyring artilleriet sin befalsskule i 1938. Sidan gjekk han skogskulen og tok i 1946 eksamen ved skogbruksavdelinga på Noregs landbrukshøgskule. I 1944-45 var han troppsjef i Milorg i Larvik og områdesjef 1948-55 i heimevernet i Larvig.

Dyring var tilsett i Telemark tømmersalgslag og Lågendalen skogeierforening 1947-54 og i framhaldet Lågendalen skogeierforening 1954-60. Redaktør av Landbrukets årbok - skogbruk 1961-69 og fylkesskogsjef i Vestfold 1970-75.

Hausten 1963 var Dyring statssekretær i Landbruksdepartementet i den kortliva Lyng-regjeringa. To år seinare vart han vald til stortingsrepresentant frå Vestfold for Senterpartiet. På Tinget var han medlem i Skog-, vassdrags- og industrikomiteen 1965-67 og Industrikomiteen 1967-69. Etter attval i 1969 var han formann i Industrikomiteen dei neste fire sesjonane til han gjekk ut av Stortinget i 1973.

Kjelder
Stortingsbiografi

Stortingsrepresentantar 1965-1969
Stortingsrepresentantar 1969-1973
Folk frå Larvik
Hawraman

Hawrāmān, Húrāmān (kurdisk هه‌ورامان eller Hewraman), Ōrāmān (farsi اورامان) eller Avroman er eit fjellområde i provinsane Kurdistan og Kermanshah vest i Iran og nordaust i Irak i Kurdistan-området. I Iran omfattar regionen byane Paveh og Mariwan og i Irak Halabja.

Hawraman har mange kjelder og elvar og dei fleste av dei endar opp i Sirwan. Bil-kjelda (eller Kani Bil) er ei av desse kjeldene og har ei vasføring på 3000-4000 liter i sekundet. Elva som Bil-kjelda dannar er berre 15 meter lang.

Galleri

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Hawraman» frå ,  den 10. september 2017. 
 oppgav desse kjeldene:

Regionar i Iran
Irakisk geografi
Provinsen Kurdistan
Kurdistan
Hawraman
Velden am Wörther See

Velden am Wörther See (slovensk Vrba na Koroškem) er ein by og ein kommune i forbundslandet Kärnten i Austerrike.  Kommunen har ei flatevidd på 53 km² og 9 000 ibuarar. Landsbyen Velden har eit folketal på vel 2 200 og ligg 460 meter over havet. Ibuarane elles fordelar seg i åtte mindre landsbyar og eit 20-tals grender.

Velden har sidan seint 1800-tal vore eit av dei mest søkte turistmåla i Austerrike, der det ligg i eit dels kupert landskap ved Wörthersee.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Velden am Wörther See» frå ,  den 10. september 2017.  
 

Byar i Kärnten
Kommunar i Kärnten
Fond for utøvende kunstnere

Fond for utøvende kunstnere er eit norsk fond som gjev økonomisk stønad til prosjekt som profesjonelle utøvande kunstnarar tek del i, og til innspelingar som vert gjort i Noreg. I båe høve må utøvarane bu i Noreg og hovudsakleg ha verksemda si i landet. Prosjektstønad skal berre gå til honorar til medverkande profesjonelle utøvarar som er busette i Noreg. Dei som kan søkje om midlar frå fondet må vere profesjonelle musikarar, skodespelarar, dansarar, sceneinstruktørar, dirigentar eller andre som i sin kunst framfører åndsverk som utøvande kunstnarar.

Soga
Fondet var skipa i 1957 etter at Stortinget vedtok i 1956 ei lov om avgift på bruk i offentleg samanheng av opptak av prestasjonar av utøvande kunstnarar, som i dei dagane ville seie å spele av grammofonplater eller bandopptak. Avgifta skulle til fondet, ikkje til dei einskilde utøvarane som det vart betalt avgift for å nytte opptaka av. Dette var ei solidarisk, kulturpolitisk løysing som skulle gje norske profesjonelle utøvarar høve til å søke stønad frå fondet på grunnlag av det føremålet dei gjorde greie for.

Etter seinare lovendringar, seinast i 2000, vart ordninga slik at Noreg fekk eit todelt system, ei vederlagsordning for opptak som er verna etter Åndsverklova, og ei kulturpolitisk ordning for opptak som ikkje har vern etter Åndsverklova, som i praksis hovudsakleg var og er USA-amerikanske innspelingar. Vederlaga for dei verna opptaka går såleis til innehavarane av opphavsretten til opptaka, innkravd og betalt til rettshavarane av interesseorganisasjonen GRAMO  - Musikernes, artistenes og plateselskapenes vederlagsbyrå, medan det berre er vederlaga for dei ikkje-verna opptaka som går inn i Fond for utøvende kunstnere. Stortinget fastsette at fondet skulle vere eit rent kulturfond til stønad for profesjonelle utøvarar som bur og har verksemda si i Noreg, og til norske innspelingar. Avgrensa til dei midla fondet rår over ved vederlaga som vert mottek for dei ikkje-verna opptaka, skal fondet bidra til at ålmenta får tilgang til levende utøvarprestasjonar innanfor alle sjangrar og utøvarkategoriar.

Gammleng-prisen
Fond for utøvende kunstnere har frå 1982  delt ut Gammleng-prisen kvart år. Prisen har namn etter Rolf Gammleng, som var forbundsleiar for Norsk Musikerforbund då fondet vart skipa, og som bidrog sterkt til dette.

Kjelder
Fond for utøvende kunstnere: Om fondet

Bakgrunnsstoff

Fond for utøvende kunstnere: Om fondet

Norske musikkorganisasjonar
Skipingar i 1957
Villach-Land

Villach-Land er eit administrativt distrikt (Bezirk) i forbundslandet Kärnten i Austerrike. Distriktet ligg kringom byen Villach og dekker ei flatevidd på 1009 km² der det bur ikring 64 700 ibuarar (2017). Forvaltningssetet for distriktet ligg i Villach by.

Kommuneskipnaden
Distriktet består av 19 kommunar, ti av dei er såkalla 'Marktgemeide'.

Afritz am See
Arnoldstein
Arriach
Bad Bleiberg
Feistritz an der Gail
Feld am See
Ferndorf
Finkenstein am Faaker See
Fresach
Hohenthurn
Nötsch im Gailtal
Paternion
Rosegg
Sankt Jakob im Rosental
Stockenboi
Treffen am Ossiacher See
Velden am Wörther See
Weißenstein 
Wernberg

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Bezirk Villach-Land» frå ,  den 10. september 2017.  

Kärnten
Distrikt i Austerrike
Bakkebø kyrkje

Bakkebø kyrkje er ei krosskyrkje frå 1960 i Eigersund kommune i Rogaland fylke. Byggverket er i betong og har 400 sitjeplassar.

Kyrkja ligg på området til den tidlegare HVPU-institusjonen Bakkebø, som i mange år vart driven av Raudekrossen. Etter at HVPU-institusjonane vart avvikla, vart kyrkja teken over av Eigersund kommune. Ho vert no nytta til omlag ei gudsteneste i månaden.

Altartavle er teikna av arkitekten, skoren av Sven Valevatn og måla av Anders Ragnvald Andersen. Tavla har fire nisjar med evangelistfigurar og i midten eit bilete måla av Harald Kihle.

Fotnotar

Kjelder 
 Eigersund kyrkjelege fellesråd – Bakkebø kirke
 
 Kyrkjesøk – Bakkebø kirke

Bakgrunnsstoff 
 

Kyrkjer i Eigersund
Kyrkjer i Dalane prosti
Krosskyrkjer i Noreg
Norske kyrkjer frå 1960
Kulturminne i Eigersund
Egersund kyrkje

Egersund kyrkje er ei lafta krosskyrkje ved torget i Egersund. Det har vore kyrkje på staden sidan tidleg mellomalder, men den noverande kyrkja vart oppført som langkyrkje i 1623–34. Så vart ho bygd om og utvida til krosskyrkje i 1785–88 av den tyske tømmermannen Ludvig Feyling, som mellom anna heva taket, bygde inngangspartiet mot sør og lagde ein ny preikestol, som vart montert utanpå den gamle. I 1940 vart den opphavelege preikestolen oppdaga bakom den nye og sett i stand. Årstalet 1583 er skore inn i døypefonten, og sjølv om det er usikkert om fonten er så gamal, er dette den eldste gjenstanden i sjølve kyrkja. Altartavla er frå 1607 og vart gjeven til kyrkja av lensherren Jørgen Kaas og hustrua Mette Banner. Altartavla er måla og signert av stavangermålaren Peter Reimers.

Fotnotar

Kjelder 
 Eigersund kyrkjelege fellesråd

Bakgrunnsstoff 
 Kyrkjesøk – Egersund kirke
 Eigersund kyrkjelege fellesråd: Fleirspråkleg informasjon om Egersund kyrkje (Word-format)
 Erling Jensen: Rogalandshistorier: Egersund kirke
 Agderkultur om Egersund kyrkje 
 

Kyrkjer i Eigersund
Kyrkjer i Dalane prosti
Krosskyrkjer i Noreg
Norske kyrkjer frå 1600-talet
Kulturminne i Eigersund
Valkyrkjer i 1814
Helleland kyrkje

Helleland kyrkje er ei langkyrkje frå 1832 på Helleland i Eigersund kommune kommune i Rogaland fylke. Kyrkja er lafta og har 500 sitjeplassar. Det har vore kyrkje på Helleland sidan mellomalderen.

Interiør og inventar 
Kyrkja har galleri i vest og langs delar av sør- og nordveggen. Tidlegare hadde ho fleire galleri.

Altartavla vart måla av sokneprest Thorvald Egidius Isaachsen og gjeven i gåve til kyrkja i 1905. Inntil då hadde det stått ein trekross på altaret. Tavla fekk ny omramming i 1932. Døypefatet og mykje anna inventar er overført frå gamlekyrkja.

Fotnotar

Kjelder 
 Helleland kyrkjelyd

Bakgrunnsstoff 
 
 
 Eigersund kyrkjelege fellesråd – Helleland kirke

Kyrkjer i Eigersund
Kyrkjer i Dalane prosti
Langkyrkjer i Stavanger bispedømme
Norske kyrkjer frå 1832
Kulturminne i Eigersund
Valle kyrkje i Lindesnes

Valle kyrkje ligg på austsida av elva Audna, på Vigeland i Lindesnes kommune.
			
Kyrka er ei lafta krosskyrkje som vart innvigd i 1793. Ho har 6 galleri og 600 sitjeplassar.

På slutten av 1980-talet vart taket på kyrkja restaurert, og til 200-årsjubileet i 1993 vart kyrkja restaurert inni. Mellom anna vart den naturlege fargen på tømmerveggane avdekka.

Det er dokumentert at det var kyrkje på Valle i 1390. Plasseringa er ikkje kjend. I 1577 bygde Peder Claussøn Friis ei ny kyrkje i nordenden av dagens kyrkjegard. Ho vart kalla Peder Claussøns kyrkje og var i bruk til 1792, då ho vart riven. Dagens kyrkje vart bygd i 1793. 

I Valle kyrkje heng eit måleri av Peder Claussøn Friis som mellom anna har vore stilt ut på Nasjonalgalleriet. Måleriet og andre gjenstandar er overførte frå Peder Claussøns kyrkje.

På Valle kyrkjegard finn ein gravene til foreldra til Gustav og Emanuel Vigeland, Anna og Elisæus, og til eldste broren, Theodor. Desse er freda. Gravsteinane er utforma av Gustav, som vart konfirmert i Valle kyrkje i 1883. Han har òg utforma statuen av Peder Claussøn Friis utanfor kyrkja.
Krigsminnesmerket på kyrkjegarden er laga av fillenevøen til Vigeland-brørne, Arne N. Vigeland.

Fotnotar

Kjelder 

 
 
Denne artikkelen bygger på «Valle kyrkje i Lindesnes» frå ,  den 11. september 2017.

Bakgrunnsstoff 
 
 
 Lindesnes kyrkjelyd

Kyrkjer i Lindesnes
Kulturminne i Lindesnes
Norske kyrkjer frå 1790-åra
Kyrkjer i Lister og Mandal prosti
Krosskyrkjer i Noreg
1790-åra i Noreg
Valkyrkjer i 1814