alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Balkhasjsjøen

Balkhasjsjøen (kasakhisk Балқаш Көлі Balkasj Keli, russiski Озеро Балхаш Ozero Balkhasj) er ein innsjø søraust i Kasakhstan og den nest største i Sentral-Asia etter Aralsjøen. Innsjøen er ein del av det endorheiske nedslagsfeltet som inkluderer Kaspihavet og Aralsjøen.

Historie 
Frå så tidleg som 103 f.Kr. og opp 700-talet vart samfunnet ved Balkasj kjend som Pu-Ku/Bu-Ku av kinesarane. Frå 700-talet vart området sør for innsjøen, sør til fjella Tian Shan, kjend som «Dei sju elvane» (Jetisu på tyrkisk, Semiretsjije på russisk). Det var eit steppeområde der nomadiske tyrkarar og mongolar blanda kulturar med menneska frå Sentral-Asia som alt var her. Under Kina sitt Qing-dynasti (1644 - 1911), danna innsjøen den nordvestlegaste grensa til Riket. I 1864 vart innsjøen og naboområda avstått til Det russiske keisardømet gjennom det kinesiske historikarar kallar ein ujamn avtale, den kinesisk-russiske avtalen. Då Sovjetunionen vart oppløyst i 1991, vart innsjøen ein del av Kasakhstan.

Kjenneteikn 

Innsjøen har i dag eit areal på 16 996 km², men som med Aralsjøen krympar han på grunn av at vatn vert leia bort frå elvane som renn ut i han.  Innsjøen har eit gjennomsnittleg djup på 5,8 m og er 25,6 m på det djupaste. Den vestlege halvdelen av innsjøen er ferskvatn, medan den austlege er salt. Middeldjupet i den austlege delen er 1,7 gonger djupare enn den vestlege. Om lag 1 600 km mot nordaust ligg Bajkalsjøen, den vassrikaste innsjøen i verda. 

Balkhasjsjøen sitt nedslagsfelt vert drenert av sju elvar. Den største av desse er Ili, medan andre elvar som Karatal fører vatn både på og under jordoverflata. Ili får stort sett vatn frå nedbør (stort sett snøsmelting om våren) som fell i fjella i Xinjiang-regionen i Kina. Balkhasj sitt nedslagsfelt er i seg sjølv endorheisk – vatnet renn altså ikkje vidare frå innsjøen – og Balkasjsjøen har mange av dei same problema som andre endorheiske innsjøar.

Økonomisk utvikling 
Vatnet til elva Ili og vatnet i Balkasjsjøen er særs økonomisk viktig for Kasakhstan. Ili er demma opp for å nyttast til vasskraft ved Kaptsjagajskoje og mykje av vatnet i elva vert nytta til vatning i jordbruket eller i industrien. Balkhasjsjøen vert nytta til fiske.

Miljømessige og politiske problem 
Sidan folketalet og industrialiseringa i Vest-Kina aukar, og med tradisjonelt dårlege politiske forhold mellom Kasakhstan og Folkerepublikken, er det sannsynleg at det avgrensa vatnet i Ili kan føre til auka konfliktar mellom dei to landa. Liknande internasjonale konfliktar over vassressursar i tørre område førte til inntørkinga av Aralsjøen og Balkasjsjøen ser ut til å følgje i same fotspor.

Vassforureininga i Balkasjsjøen har auka i takt med urbaniseringa og industrialiseringa i området. Fleire dyreartar i innsjøen har forsvunne på grunn av lågare vassnivå og overfiske.

Bakgrunnsstoff 
 Informasjon om Balkasjsjøen sin geografi og biologi 
 Den kaskhstanske «nasjonalskatten» er truga
 SN sin miljøplan om Balkhasjsjøen

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Lake Balkhash» frå ,  den 12. januar 2008.

Fotnotar 

Endorheiske innsjøar i Asia
Innsjøar i Kasakhstan
Riftsjøar
Saltsjøar
Tsjagansjøen

Tsjagansjøen (eller Balapan) er ein innsjø i Kasakhstan som vart danna etter atomprøvesprenginga som vart utført her av Sovjetunionen den 15. januar 1965. Han inneheld om lag 0,01 km² vatn. 

Elva Tsjagan rann forbi eine enden av Semiplatinsk teststad og prøvesprenginga vart vald slik at krateret ville demme opp elva. Resultatet var ein krater med diameter på 408 meter og eit djup på rundt 100 meter.

Prøvespreninga 
Tsjagan var ei sovjetisk atomprøvesprenging under det sovjetiske atomprogrammet og var den kraftigaste testen i atomeksplosjonar for nasjonal økonomi-serien. Han var ein undergrunnstest som vart utført 15. januar 1965 med ei kraft som tilsvara 140 000 tonn TNT. Sidan testen vart utført under jordoverflata braut ikkje russarane den delvise prøvestansavtalen, men SN klaga likevel til russarane. 

I 2006 var området framleis radioaktivt og innsjøen vert stundom kalla «Atomsjøen». Stein og berg rundt krateret vart smelta til ein glasaktig substans.

Kjelder

 Denne artikkelen bygger på «Chagan (nuclear test)» frå , den 12. januar 2008. 
  oppgav desse kjeldene: 
 Om det sovjetiske atmovåpenprogrammet.
 nuclearweaponarchive.org
 

Innsjøar i Kasakhstan
Det sovjetiske atomprogrammet
Hendingar i 1965
1965 i Kasakhstan
Kaindy

Kaindy er ein 400 meter lang innsjø i Kasakhstan. Han ligg 320 km frå byen Almaty i ei høgd på 2 000 meter over havet og er opp mot 30 meter på det djupaste. Han oppstod etter eit enormt jordras av kalkstein. Vegen mot Kaindy har mange vakre attraksjonar som Satyravinen, Tsjilikdalen og Kaindyravinen. Uttørka trestammer stikk opp av vassoverflata.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Kaindy Lake» frå , den 12. januar 2008. 
 

Innsjøar i Kasakhstan
Kamyslybas

Kamyslybas er ein stor saltsjø i provinsen Kyzylorda i Kasakhstan. Han har eit areal på 176 km², sjølv om vassnivået i innsjøen ofte varierer. Han ligg i den nordlege delen av Syr-Darja sitt elvedelta, som han er knytt til via ein kanal. Kamyslybas vert mellom anna nytta til fiske.

Kjelder

 Denne artikkelen bygger på «Lake Kamyslybas» frå , den 12. januar 2008. 
 

Innsjøar i Kasakhstan
Saltsjøar
Sasykkol

Sasykkol er ein innsjø aust i Kasakhstan. Han har eit areal på rundt 600 km², men når vassnivået er høgt kan han verte så stor som 736 km². Middeldjupet i innsjøen er berre 3,3 m og på det djupaste er han 4,7 m. Fiske er vanleg i innsjøen.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Lake Sasykkol» frå , den 12. januar 2008. 
  oppgav desse kjeldene: 
 wordlakes.org
 

Innsjøar i Kasakhstan
Tengiz

Tengiz (russisk Тенгиз) er ein saltsjø nord i sentrale område av Kasakhstan. Han har eit areal på 1 382 km², middeldjupet er 2,5 m og på det djupaste er han berre 6,7 m. Tengiz er eit viktig våtmarksområde for fuglar og er ein Ramsarstad. Det har vore registrert 295 forskjellige fugleartar, der 22 av dei er utryddingstrua.

16. oktober 1976 fall Sojuz 23 ned i innsjøen ved eit uhell.

Kjelder

 Denne artikkelen bygger på «Lake Tengiz» frå , den 12. januar 2008. 
  oppgav desse kjeldene: 
 LakeNet Profile

Fotnotar 

Innsjøar i Kasakhstan
Zajsan

Zajsan (russisk озеро Зайсан, ozero Zajsan) er ein ferskvassinnsjø aust i Kasakhstan med eit areal på 1 810 km². Han ligg mellom fjella Altaj og Tarbagataj

Innsjøen ligg i ei høgd på 420 meter, er 105 km lang og 22-48 km brei med eit maksimalt djup på 15 meter. Dei største elvane som renn ut i innsjøen er Kara-Irtysj (Svarte Irtysj) og Kendyrlyk frå aust. Det einaste utsiget er Irtysj (eller Kvite Irtysj).

Innsjøen er rik på fisk. Innsjøen er som regel tilfryst frå byrjinga av november til slutten av april. Etter at Bukhtarmademningen vart bygd steig vassnivået i innsjøen med 6 meter.

Kjelder

 Denne artikkelen bygger på «Lake Zaysan» frå , den 12. januar 2008. 
 

Innsjøar i Kasakhstan
Altaj
Utne kyrkje

Utne kyrkje står på Utne i Ullensvang kommune i Vestland fylke, og er ei langkyrkje bygd i tre i 1895. 
Arkitekt for bygget var Peter Andreas Blix. Kyrkja har eitt skip, utan mellomstolpar, med eit smalare kor med dei vanlege sideromma, sakristi på sørsida og opphaldsrom for dåpsfolk på nordsida. På vestsida av skipet er det tårn med våpenhus i tårnfoten og trapperom på sidene. På sørsida av skipet er det ein inngang med eit lite våpenhus. 

På staden der kyrkja ligg var det fram til utskiftinga eit klyngjetun. 
Før dei fekk kyrkja på Utne sokna folk i området til Kinsarvik kyrkje.

Ved avviklinga av prestegjelda frå 2004 låg kyrkja i Ullensvang prestegjeld.

Kjelder 
 Norges kirker: «Utne kyrkje» på nettstaden til Norsk institutt for kulturminneforskning
 Om kyrkja på nettstaden til Ullensvang herad

Bakgrunnsstoff 
 Om Utne sokn på nettstaden til Den norske kyrkja
 Om Utne kyrkje på nettstaden til DIS-Hordaland 
 Eldre fotografi av Utne kyrkje på nettstaden Galleri NOR (Nasjonalbiblioteket)
 Skanna kyrkjebøker frå Hordaland på nettstaden til Arkivverket
 Oversyn over gravminne i Ullensvang herad på nettstaden disnorge.no

 

Peter Andreas Blix
Kyrkjer i Hardanger og Voss prosti
Kyrkjer i Ullensvang
Norske kyrkjer frå 1895
Kulturminne i Ullensvang
73 Klytia

73 Klytia er ein hovudbelteasteroide. Han vart oppdaga den 7. april 1862. Han var den andre og siste asteroiden kometoppdagaren Horace Tuttle oppdaga.
Asteroiden er namnsett etter Klytia, ei kvinne som var elska av Apollon i gresk mytologi.

Kjelder 

Klytia
Klytia
Klytia
74 Galatea

Må ikkje forvekslast med neptunmånen Galatea.

74 Galatea er ein stor hovudbelteasteroide. Overflata er veldig mørk i farge og asteroiden er av C-typen. Galatea vart oppdaga av kometoppdagaren Ernst Tempel den 29. august 1862 frå Marseille i Frankrike. Asteroiden vart hans tredje asteroideoppdaging. Asteroiden er namnsett etter ein av dei to Galatea i gresk mytologi. Ei stjerneokkultasjon av Galatea vart observert 8. september 1987.

Kjelder 

Galatea
Galatea
Galatea
75 Eurydike

75 Eurydike er ein hovudbelteasteroide. Han har eit M-type-spektrum og ein relativt høg albedo, og kan vera rik på nikkel-jern. Eurydike vart oppdaga av C. H. F. Peters den 22. september 1862 og var hans andre av eit titals asteroideoppdaigingar. Asteroiden er namnsett etter Eurydike, kona til Orfeus.

Kjelder 

Eurydike
Eurydike
Eurydike
Christian Heinrich Friedrich Peters

Christian Heinrich Friedrich Peters () var ein tysk-amerikansk astronom og ein tidleg asteroideoppdagar.

Christian vart fødd i Schleswig-Holstein, då del av Danmark, men seinare del av Tyskland, og studerte seinare under Carl Friedrich Gauss.

Han arbeidde ved Hamilton College i Clinton i New York og var ein driven asteroideoppdagar som i alt oppdaga 48. Den første asteroideoppdaginga hans var av 72 Feronia i 1861 medan den siste var av 287 Nephthys i 1889.

Bortsett frå asteroidar, oppdaga han òg den periodiske kometen 80P/Peters-Hartley og diverse stjernetåker og galaksar.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Christian Heinrich Friedrich Peters» frå , den 13. januar 2008. 

Tyske astronomar
USA-amerikanske astronomar
76 Freia

76 Freia er ein veldig stor hovudbelteasteroide. Han går i bane i den ytre delen av asteroidebeltet og er klassifisert som ein Cybele-asteroide, samt ein P-type-asteroide. Den kjemiske samansetnaden til asteroiden er primitiv, det vil seia at samansetnaden har forandra seg lite sidan asteroiden vart danna. Overflata er ekstremt mørk. Freia vart oppdaga av astronomen Heinrich d'Arrest den 21. oktober 1862 frå København i Danmark og var hans einaste asteroideoppdaging. Asteroiden er namnsett etter gudinna Frøya frå norrøn mytologi.

Kjelder 

Freia
Freia
Freia
Freia
XO av Elliott Smith

XO er namnet på det fjerde albumet til den amerikanske musikaren Elliott Smith. Det var den første utgjevinga hans på eit større plateselskap, DreamWorks. Albumet kom ut 25. august 1998.

Innhald 
Alle songane er skrivne av Elliott Smith.

 «Sweet Adeline» – 3:15
 «Tomorrow Tomorrow» – 3:07
 «Waltz #2 (XO)» – 4:40
 «Baby Britain» – 3:13
 «Pitseleh» – 3:22
 «Independence Day» – 3:04
 «Bled White» – 3:22
 «Waltz #1» – 3:22
 «Amity» – 2:20
 «Oh Well, Okay» – 2:33
 «Bottle Up and Explode!» – 2:58
 «A Question Mark» – 2:41
 «Everybody Cares, Everybody Understands» – 4:25
 «I Didn't Understand» – 2:17

Kjelde 

Elliott Smith-album
Musikkalbum frå 1998
Figure 8 av Elliott Smith

Figure 8 er det fjerde albumet frå den amerikanske musikaren Elliott Smith. Albumet vart utgjeve på DreamWorks Records 18. april 2000. Albumet var Smith si andre utgjeving på eit større plateselskap, og det siste han gav ut før han døydde. Delar av albumet vart spela inn i Abbey Road Studios i London.

Innhald 
(Alle songar skrivne av Elliott Smith)

 «Son of Sam» – 3:04 
 «Somebody That I Used to Know» – 2:09
 «Junk Bond Trader» – 3:49
 «Everything Reminds Me of Her» – 2:37
 «Everything Means Nothing to Me» – 2:24
 «L.A.» – 3:14
 «In the Lost and Found (Honky Bach)/The Roost» – 4:32
 «Stupidity Tries» – 4:23
 «Easy Way Out» – 2:44
 «Wouldn't Mama Be Proud?» – 3:25
 «Color Bars» – 2:19
 «Happiness/The Gondola Man» – 5:04
 «Pretty Mary K» – 2:36
 «I Better Be Quiet Now» – 3:35
 «Can't Make a Sound» – 4:18
 «Bye» – 1:53

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Figure 8 (album)» frå , den 13. januar 2008. 
 
.

Elliott Smith-album
Musikkalbum frå 2000
Losje Magnus den Gode

Losje Magnus den Gode er namnet til fråhaldsorganisasjonen IOGT sitt lokallag i Trondheim. 

Losje-namnet stammar frå tida då IOGT var ein orden med ulike gradar og ritual. IOGT er no ein organisasjon. Fleire lokallag i IOGT har slutta med alle ritual, men i Trondheim nyttar dei framleis tradisjonelle titlar og prosedyrar ved til dømes møte og sakshandsamingar.

Fråhaldslag
IOGT
From a Basement on the Hill

From a Basement on The Hill er det sjette albumet til den amerikanske musikaren Elliott Smith. Albumet vart utgjeve 19. oktober 2004, etter Smith sin død.

From a Basement on the Hill var uferdig når Smith døydde, og familien henta derfor inn Rob Schnapf og Smith sin eks-kjærast, Joanna Bolme, for å rydde opp og fullføre albumet. Sjølv om Smith hadde sagt fleire gongar at han ville at albumet skulle vere eit dobbel-album, vart albumet gjeve ut som eit vanleg album med 15 songar. Mange av songane Smith hadde tenkt å ha med på albumet var uferdige, og mangla i mange tilfelle vokalar.

Innhald 
 «Coast to Coast» – 5:33
 «Let's Get Lost» – 2:27
 «Pretty (Ugly Before)» – 4:45
 «Don't Go Down» – 4:34
 «Strung Out Again» – 3:12
 «A Fond Farewell» – 3:58
 «King's Crossing» – 4:57
 «Ostrich & Chirping» – 0:33
 «Twilight» – 4:29
 «A Passing Feeling» – 3:22
 «The Last Hour» – 3:27
 «Shooting Star» – 6:01
 «Memory Lane» – 2:30
 «Little One» – 3:14
 «A Distorted Reality Is Now a Necessity to Be Free» – 4:32

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «From a Basement on the Hill» frå , den 13. januar 2008. 
.

Elliott Smith-album
Musikkalbum frå 2004
Snøballkrig

Snøballkrig er ei form for leikeslåsting ved hjelp av snøballar. Snøballkrig er ein tradisjonell leik blant ungar og ungdom, men blir ofte forbode fordi grus, is og stein i snøballane kan føra til alvorlege skader.

Historie 

Snøballkrig er kjent frå fleire mellomalderskildringar. Bilete av slik leik kunne brukast til å illustrera vintertid i kalenderar og liknande. Folk av høg byrd kunne godt mora seg med snøballkasting. Det finst mellom anna ei forteljing om kong Frans I av Frankrike som saman med hoffolk prøvde å innta eit hus ved hjelp av snøballar.

Store snøballkrigar 
Vilniusbuar i hundretal samlar seg årleg til snøballkrig under feiringa av užgavėnės, ei litauisk karnevalshøgtid med heidenske røter.

Under den amerikanske borgarkrigen fann ein ovstor snøballkrig stad blant soldatar i hæren for Nord-Virginia. Den 29. januar 1863, etter eit kraftig snøfall ved Rappahannock-elva, byrja texanske soldatar å kriga mot kvarandre, før krigarane slo seg saman om åtak på andre grupper for moro skuld. Kampen utarta seg til eit snøkaos der 9 000 menn skal ha vore med. Bråket frå slostinga førte til at nordstatsstyrkene på andre sida av Rappahannock-elva frykta eit åtak, og førte til mange små og to alvorlege skader. Kort tid etter hendinga forbaud generalløytnant James Longstreet soldatane i hæren å kasta snøball.

Verdas største dokumenterte snøballkrig blei halden 10. februar 2006 av 3 745 deltakarar ved Michigan Technological University.

Meisterskap 
«Yukigassen» (japansk for 'snøballkrig') er ein meisterskap i snøballkrig som blei starta i Japan. Det er blitt halde turneringar i Japan, Finland, Noreg og Australia.

Snøballkrig i kulturen 
Teikneseriefigurane Tommy og Tigern er i mange historier innblanda i snøballkrigar, til dømes mot kvarandre eller mot Tommy sin erkefiende Marianne.

Dokumentarserien Snøballkrigen, send januar 2011 på NRK, portretterte ein årleg Snøballkrig-festival i Vardø i Finnmark, menneska rundt og byen.

Sjå òg 
 Matkrig
 Putekrig
 Snøvasking

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Snöbollskrig» frå , «Snowball fight» og «Yukigassen» frå  den 13. januar 2008.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 

 Yukigassen Noreg

Leik
Snø
New Moon

New Moon er eit samlealbum av Elliott Smith, utgjeven 8. mai 2007, etter Smith sin død, på plateselskapet Kill Rock Stars. Albumet inneheld 24 tidlegare uutgjevne songar innspela mellom 1994 og 1997, når Smith spela inn albuma Elliott Smith og Either/Or. Albumet selde 24 000 kopiar den første veka. Ein stor del av inntektene til albumet skal gå til ein organisasjon som jobbar for å hjelpe vaksne med låg inntekt og heimlause barn i Portland.

Innhald 
Alle songar er skrivne av Elliott Smith, bortsett frå der anna er notert.

CD 1 
 «Angel in the Snow» – 2:39
 «Talking to Mary» – 3:44
 «High Times» – 3:13
 «New Monkey» – 3:14
 «Looking Over My Shoulder» – 3:41
 «Going Nowhere» – 3:53
 «Riot Coming» – 3:45
 «All Cleaned Out» – 2:59
 «First Timer» – 2:44
 «Go By» – 3:48
 «[[Miss Misery» – 2:58
 «Thirteen» (Chris Bell/Alex Chilton) – 2:43

CD 2 
 «Georgia, Georgia» – 1:48
 «Whatever (Folk Song in C)» – 2:19
 «Big Decision» – 2:02
 «Placeholder» – 2:32
 «New Disaster» – 4:12
 «Seen How Things are Hard» – 3:23
 «Fear City» – 3:31
 «Either/Or» – 2:29
 «Pretty Mary K» (other version) – 3:26
 «Almost Over» – 2:13
 «See You Later» (Elliott Smith/Neil Gust) – 2:56
 «Half Right» (Elliott Smith/Neil Gust) – 3:50

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «New Moon (Elliott Smith album)» frå , den 13. januar 2008. 
 
.

Elliott Smith-album
Musikkalbum frå 2007
Sajljugem

Sajljugem er ei fjellkjede søraust i Altajfjella i Russland og Kasakhstan. Fjellkjeda strekkjer seg 130 km noraustover mot dei vestlegaste områda av Sajanfjella. Middelhøgda til fjellkjeda er 1 500 til 1 750 m med fjell toppar opp til 3 500 meter. Snøgrensa går i ei høgd på 2 000 meter på nordsida og 2 400 på sørsida.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Saylyugem Mountains» frå , den 13. januar 2008. 
 

Altaj
Fjellkjeder i Russland
Fjellkjeder i Kasakhstan
Belukha

Belukha (russisk Белуха; altaisk Muztau) ligg i Katunfjella og er den høgaste fjelltoppen i Altajfjella i Russland og Kasakhstan. Han er ein del av verdsarvstaden kalla Dei gylne fjella i Altaj. 

Belukha har to toppar som stig opp langs grensa mellom Russland og Kasakhstan, like nord for staden der desse to møter grensa til Kina og Mongolia. Det er fleire mindre isbrear på fjellet. Av dei to toppane er den austlege toppen den høgaste med 4 506 meter over havet, medan den vestlege er 4 440 meter over havet.

Belukha vart først klatra i 1914 av Tronov-brørne. Dei fleste som klatrar fjellet går opp den same sørleg ruta som dei tok første gong. Sjølv om Altajfjella er lågare enn mange andre fjellkjeder i Asia er han særs fjerntliggjande og det tar mykje tid og planlegging å komme hit.

Kjelder

 Denne artikkelen bygger på «Belukha Mountain» frå , den 13. januar 2008.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 
 Altajreservatet 

Fjell i Russland
Fjell i Kasakhstan
Altaj
Dei gylne fjella i Altaj

Dei gylne fjella i Altaj er namnet på ein verdsarvstad på lista til UNESCO. Han ligg i Altajfjella i Russland og består av «Naturreservatet Altaj og Katun», Teletskojesjøen, fjellet Belukha og Ukokplatået. UNESCO skildrar regionen som ein stad med alle vegetasjonssonene ein finn i Sibir, frå steppe til skogssteppe, blandingsskog, subalpin vegetasjon og alpin vegetasjon. UNESCO la òg vekt på at Altaj var ein viktig stad for å bevare fleire globalt utryddingstrua pattedyr som snøleopard og sauearten Altaj-Argali. Staden dekkjer eit område på 16 175 km².

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Golden Mountains of Altai» frå , den 13. januar 2008.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 
 Kart som viser plasseringa 
 Rekreasjonsområde i Altaj 
 Dei gylne fjella i Altaj i Russland 
 Dei gylne fjella på nhpfund.ru 

Altaj
Verdsarv i Russland
Snømann

Ein snømann er ein menneskeaktig figur laga av snø, ofte av store snøballar. Figuren kan lagast av berre snø, men blir ofte pynta med anna materiale, til dømes småstein og gulrot til ansiktstrekk, kvistar til hår eller armar, og anna utstyr som lue eller skjerf.

Bakgrunnsstoff 

Ting av snø
Skulpturar
Leikar
Khujtnij orgil

Khujtnij orgil (mongolsk Хүйтний оргил, Den kalde toppen) eller Khüitenfjellet (mongolsk Найрамдал оргил, Nairamdal orgil, Хүйтний оргил, Khuijtij orgil, òg Venskapstoppen) er det høgaste punktet i Mongolia og ligg heilt vest i landet. Toppen har ei høgd på 4 374 meter over havet og ligg under eit permanent snødekke. Han er ein av dei fem toppane i Tavan Bogd-massivet («dei fem helgenane») i lag med Venskapstoppen (Nairamdal), Bürged Uul (Ørnefjellet), Naran Uul og Ölgij Uul. Området som massivet ligg i har dei siste åra vorte eit populært turistmål. 

Desse toppane dannar grensetriangelet mellom Mongolia, Russland og provinsen Xinjiang i Kina. Dette er òg staden i Mongolia som ligg nærast Kasakhstan, som berre er 40 km unna.

Fjell i Mongolia
Fjell i Kina
Altaj
Høgaste punkt
Turisme i Mongolia
Salairryggen

Salairryggen (russisk Салаирский кряж) er eit erodert, platåliknande høgland sørvest i Sibir i Russland og Altaj kraj, Kemerovo og Novosibirsk oblast. Det er ei naturleg fortsetjing av Altajfjella og ligg mellom Kuznetsksenkinga og Obsletta, flodområdet til elva Ob. Hovudryggen er nesten parallell til Kuznetsk Alatau. Ryggen er om lag 300 km lang og 15-40 km brei. 

Fjella er rikt på kompleksmalm. Den høgaste toppen er Kivda (russisk Кивда) på 621 meter over havet.

Av store elvar som spring ut frå fjell finn ein Berd (russisk Бердь), Suenga (russisk Суенга) og Tsjumysj.

Bakgrunnsstoff 
 Salairryggen på balatsky.ru

Kjelde 
 Denne artikkelen bygger på «Salair Ridge» frå , den 13. januar 2008. 

Fjellkjeder i Russland
Kemerovo oblast
Novosibirsk oblast
Altaj
Pulver

Pudder eller pulver (frå latin pulvis) er fint, laust støv, eit granulært materiale som i regelen har lik farge og utsjånad. 

«Pudder» (frå fransk poudre) blir særleg brukt om ei form for sminke som ein kan børsta på huda for å motverka sveitte og gje huda ein ønskt let, men kan også brukast om særs fin snø, «puddersnø». «Pulver» blir mellom anna brukt om medisinar i pulverform, og om andre produkt i pulverform, som bakepulver.

Kjelder 
 Nynorskordboka, «Pudder» og «Pulver»

Sjå òg 
 Pulverheks

Granulære stoff