alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Ottar Gjermundshaug

Ottar Gjermundshaug () var ein norsk kombinertrennar og langrennar frå Alvdal. Han vann VM-sølv i kombinert i 1950. Mellom 1946 og 1950 vann han tre norske meisterskap på ski, to i kombinertrenn (1946 og 1950) og eitt i 18 kilometer langrenn (1949).

Aktiv 
Ottar Gjermundshaug vann den fyrste norske meisterskapen i kombinert etter den andre verdskrigen, der den eldre broren Magne tok bronsemedaljen. To år seinare vart Ottar nummer to i noregsmeisterskapen i kombinert og fekk same plassering i øvinga i Holmenkollen, men var ikkje med til vinter-OL i St. Moritz.

Både i 1949 og 1950 fekk Gjermundshaug NM-medaljar i kombinert, så vel som 18 km langrenn. Begge åra vart han noregsmeister; i 1949 i langrenn og i 1950 i kombinert. Sistnemnde vinteren reiste han med den norske troppen til VM på ski i Lake Placid i USA, og vart beste nordmann i kombinert i meisterskapen. Han deltok under vinter-OL i 1952 i Oslo og kom på sjetteplass i kombinert og på 17. plass på 18-kilometeren.

Han la konkurranseskia på hylla i 1952.

Besteplasseringar i internasjonale meisterskap og renn 
 1948: Nr 2 i Holmenkollen
 1949: Nr 3 i Holmenkollen
 1950: Sølvmedalje i kombinert i ski-VM i Lake Placid
 1951: Nr 3 i Svenska skidspelen i Sundsvall
 1952: Nr 6 i kombinert i vinter-OL i Oslo

Medaljar og besteplasseringar i noregsmeisterskap 
 1946: Gullmedalje i kombinert
 1947: Nr 4 i kombinert
 1948: Sølvmedalje i kombinert
 1949: Gullmedalje på 18 km langrenn, bronsemedalje i kombinert	
 1950: Gullmedalje i kombinert og sølvmedalje på 18 km langrenn
 1951: Nr 5 i kombinert
 1952: Sølvmedalje i kombinert og nr 4 på 30 km langrenn

Bakgrunnsstoff 
 Profil på FIS-Ski.com

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Ottar Gjermundshaug» frå , den 16. januar 2013. 
 

Norske kombinertløparar
Norske langrennsløparar
Noregsmeistrar i kombinert
Noregsmeistrar i langrenn
Norske deltakarar under vinter-OL 1952
Kombinertløparar under vinter-OL 1952
Langrennsløparar under vinter-OL 1952
Kongepokalvinnarar i skiidrett
Folk frå Alvdal
Markus Svendsen

Markus Anton Svendsen () er ein norsk, tidlegare kombinertrennar frå Havøysund i Finnmark. Han vann kombinertrennet under Svenska skidspelen i 1965 og kombinertrenna i Lahti både i 1966 og 1967. Både i 1967 og 1968 vart han noregsmeister i øvinga. Svendsen representerte Idrottslaget i Bondeungdomslaget i Oslo.

Aktiv
Svendsen vann bronsemedaljen under NM på ski 1965, same året gjekk han heilt til topps i kombinertøvinga i Svenska Skidspelen. Både i 1966 og i 1967 vann han kombinert i Lahti, den sistnemnde sesongen vann han sitt fyrste norske meisterskap i øvinga. Han gjentok prestasjonen då han sikra seg NM-tittelen for 1968 i Ørskog på Sunnmøre.

Svendsen deltok for Noreg i tre internasjonale meisterskap. Under verdsmeisterskapen i Oslo 1966 vart han nummer ni. To år seinare, under dei olympiske leikane i Grenoble hamna han på 27. plass, då alle dei norske kombinertløparane smurde seg fullstendig vekk i langrennet, medan han i ski-VM 1970 kom på 19. plass.

Besteplasseringar i internasjonale meisterskap og renn
1963: Nr 10 i Svenska Skidspelen i Falun
1964: Nr 12 i Holmenkollen
1965: Vinnar av Svenska Skidspelen i Falun, nr 4 i Holmenkollen og nr 6 i Lahti
1966: Vinnar i Lahti, nr 9 i ski-VM i Oslo
1967: Vinnar i Lahti, nr 3 både i Holmenkollen og i Falun 
1968: Nr 3 i Lahti, nr 7 i Holmenkollen og nr 9 i Falun 
1969: Nr 4 i Svenska Skidspelen i Falun
1970: Nr 2 i Holmenkollen
1971: Nr 6 i Holmenkollen

Medaljar og besteplasseringar i noregsmeisterskap
Ski-NM 1964: Nr 5 på Voss
Ski-NM 1965: Bronsemedalje på Fåberg
Ski-NM 1966: Nr 4
Ski-NM 1967: Gullmedalje i Mo i Rana
Ski-NM 1968: Gullmedalje i Ørskog
Ski-NM 1969: Bronsemedalje på Raufoss
Ski-NM 1971: Bronsemedalje på Fåberg
[[Ski-NM 1973}}: Nr 6 på Lillehammer

Svendsen slutta som aktiv skirennar i 1973, og busette seg etterkvart i Ski i Akershus. I 2008 gav han bort delar av premiersamlinga si til Måsøy kommune.

Notar

Bakgrunnsstoff

Kjelder
Sportsboken, aktuelle årgangar

Norske kombinertløparar
Noregsmeistrar i kombinert
Kongepokalvinnarar i skiidrett
Norske deltakarar under vinter-OL 1968
Kombinertløparar under vinter-OL 1968
Folk frå Måsøy
Mount Murchison i Canterbury

Mount Murchison er eit fjell i fjellrekkja Søralpane i regionen Canterbury på New Zealand. Det er det høgaste punktet i Shaler Range, eit fjellmassiv som ligg tilnærma i nord-sørleg retning på austsida av elva Wilberforce River.
Eit høgdedrag aust for toppen skil to isbrear, Kahutea Glacier mot sør og White Glacier mot nordaust.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Mount Murchison (Canterbury)» frå ,  den 16. januar 2013.

Referansar 

NZ Alpine Club. Kart, bilete og omtale av klatreruter til Mount Murchison.

Fjell på New Zealand
Canterbury på New Zealand
Universidade Federal da Bahia

Universitetet i Bahia (Universidade Federal da Bahia, UFBA) er eit universitet i Bahia i Brasil.
Det blei oppretta i Bahia i 1946.

Referansar

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell nettstad

Bahia
Universitet i Brasil
Skipingar i 1946
Universidade Federal de Minas Gerais

Universitetet i Minas Gerais (Universidade Federal de Minas Gerais, UFMG) er eit  universitet i Minas Gerais i Brasil.

Det blei oppretta i 1927.

Referansar

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell nettstad

Minas Gerais
Universitet i Brasil
Universidade Estadual de Feira de Santana

Universitetet i Feira de Santana (Universidade Estadual de Feira de Santana, UEFS) er eit universitet i Feira de Santana i Bahia i Brasil.
Det blei oppretta i Bahia i 1976.

Referansar

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell nettstad

Universitet i Brasil
Bahia
Skipingar i 1976
Centro Federal de Educação Tecnológica de Minas Gerais

Centro Federal de Educação Tecnológica de Minas Gerais (CEFET-MG) er eit universitet i Minas Gerais i Brasil. Det blei oppretta i 1910.

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell nettstad

Universitet i Brasil
Minas Gerais
Utdanningsinstitusjonar skipa i 1910
1910 i Brasil
Centro Federal de Educação Tecnológica Celso Suckow da Fonseca

Centro Federal de Educação Tecnológica Celso Suckow da Fonseca (CEFET-RJ) er eit universitet i Rio de Janeiro i Brasil.

Det blei oppretta i 1917.

Referansar

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell heimeside

Rio de Janeiro
Universitet i Brasil
Skipingar i 1917
Trøye

Trøye (frå norrønt treyja) er klede til å ha på overkroppen som finst i mange utformingar. Dei kan brukast som undertøy, mellomlag eller sitja ytst, som dag- eller nattklede.

Det finst ermelause, kort- og langerma trøyer. Dei når gjerne til livet men kan også vera lengre. Dei kan ha krage eller vera kragelause. Ofte blir type eller bruk spesifisert i namnet til trøya, som undertrøye, ulltrøye, fotballtrøye og så bortetter.

Typar
 Blåtrøye, slitesterk blå ullegenser
 Helsetrøye, ein type undertrøye av bomull med grove maskar som dannar eit varmeisolerande luftlag inntil kroppen. 
 Islandstrøye, islandsgenser eller islender er en tjukk strikkegenser. Shetlandstrøye er ein tilsvarande  genser laga av ull av shetlandssauar.
 Korktrøye eller korkvest, ein gammaldags symjevest fôra med kork for dei som skulle læra å symja
 Rundtrøye eller stuttrøye, ei kort trøye eller jakke utan flak eller frakkeskjøtar. 
 Tvangstrøye, ein jakke med lange, lukka erme som kan bindast saman. Tvangstrøyer er blitt brukt på fanger og psykiatriske pasientar.
 Undertrøye eller underskjorte er undertøy av ull, bomull eller silke som ein ber inntil kroppen.
 Vampe, ei kort eller lang manns- eller kvinnetrøye av varierande form.

Sjå òg 
 Genser
 Kittel, serk
 Kufte, busserull
 Skjorte, bluse
 T-skjorte, singlet
 Tunika
 Trikot
 Undertøy
 Vams
 Vest

Bakgrunnsstoff

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Trøye» frå ,  den 17. januar 2013.  
 
Klede for overkroppen
Undertøy
Pescaria Brava

Pescaria Brava er ein by i delstaten Santa Catarina i Sør-Brasil.

Pescaria Brava
Balneário Rincão

Balneário Rincão er ein by i delstaten Santa Catarina i Sør-Brasil.

Balneario Rincao
Santali

Santali er eit mundaspråk som blir tala av rundt 6,2 millonar menneske i aust i India og i Bangladesh; dels også i  Bhutan og Nepal. Dei aller fleste av desse i delstatane Jharkhand, Assam, Bihar, Orissa, Tripura, og West Bengal i India.

Språket kan skrivast med det latinske alfabetet, men det blir også skrive med hindi eller bengali-skrift, eller eit eige skriftsystem for santali, ol chiki.

Bruk
Av dei som har santali til morsmål, kan  10%–30% lese og skrive språket. Av dei som har lært seg santali som andrespråk, kan 25%–50% lese og skrive. Det blir undervist i santali i grunnskulen i India. 

Misjonspresten Lars Skrefsrud omsette dei fire evangelia til santali, og Paul Olaf Bodding førte dette arbeidet vidare - i 1906 var Det nye testamentet omsett til santali, og i 1914 var heile Bibelen omsett til santali. Bodding omsette også salmar og andaktstekster for barn. Utanom den religiøse litteraturen, skreiv Skrefsrud og Bodding ned mange tekstar med folkedikting.

Grammatikk

Som eit døme på oppbygginga av språket, gir vi her nokre glimt av grammatikken i sanatali.

Lydlære

Konsontantar 

Santali har  21 konsontantar i tillegg til 10 lukkelydar som blir brukt i visse lånord.  

I heimlege or er motsetninga mellom stemde og ustemde lukkelydar nøytralisert i endinga av ord.

Vokalar 

Santali har 8 ikkje-nasale og 6 nasale vokalar.  

Santali har mange diftongar.

Morfologi 

Santali er som andre mundaspråk, eit agglutinerande språk som brukar suffiksar.

Substantiv

Tal 

Det er tre numerus (tal): singularis, dualis og pluralis.

Kasus 

Kasusendinga kjem etter numerus-endinga.

Pronomen 

Dei personlege pronomena i Santali skil mellom inkluderande og ekskluderande førsteperson og anafor og demonstrerande tredjeperson. 

Pronomena skil mellom levande  ('kven?') , ikkje-levande  ('kva?') og referens ('kva for?').  

Dei ubestemte pronomena er:

Talrekka 

Dei viktigaste tala er desse:

Verb

Bøying ut frå subjekt

Bøying ut frå objekt 

Transitive verb kan bøyast ut frå situasjonen til objektet.

Syntaks 

Santali er eit SOV-språk.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Santali (language)» frå ,  den 17. januar 2013.

Bakgrunnsstoff 
"We Santhals" nettside

Einskildspråk
Språk i India
Siebe

Siebe er ei bygd i Kautokeino kommune, sør i Finnmark-området i Troms og Finnmark fylke. I Siebe ligg det ein butikk som heiter Siebehandel.

Bygda ligg sør for tettstaden Kautokeino, på 23. lengdegrad aust.

Geografi i Kautokeino
Bygder i Troms og Finnmark
Bountyskarv

Bountyskarv (Phalacrocorax ranfurlyi) er ein kystbunden sjøfugl og ein mellomstor skarv. Han er endemisk til Bountyøyane på New Zealand.

Skildring 

Bountyskarvar er ca. 71 centimeter med kroppssvekt på 2,5 kilogram. Fjørdrakta er i svart, med kvit underside frå strupen til undergumpen. Kvite flekker på vengfjørene utgjer eit kvitt band på vengen når fuglen sit. Beina er lyseraude og auga har blå augering. Strupe og andlet får ein raud hudpose i hekketida. 

Denne arten finst berre rundt øygruppa Bountyøyane, dei er trudd å beite opp til 24 kilometer ut frå land av øygruppa.

Bountyskarvar hekkar i koloniar i øygruppa, inkludert øya Lion Island. Reira er bygd av tang, fjører og småstein. Dei legg 2, nokre gonger 3 egg i oktober til november. 

Dei kan samle seg i flokkar på opptil 300 fuglar når dei søkjer føde, og i føda kan det inngå kråkebollar, sniglar, isopodar, småfisk og blekksprutar.

Arten har status som sterkt trua, og bestanden er estimert til 410 kjønnsmodne individ (2005), og er rekna som stabil.

Kjelder 

Barrie Heather og Hugh Robertson, The Field Guide to the Birds of New Zealand (revised edition), Viking, 2005 
BirdLife International (2013) Species factsheet: Phalacrocorax ranfurlyi . Henta frå http://www.birdlife.org den 17. januar 2013.

Referansar

Bakgrunnsstoff 

skarvfamilien
Fuglar endemiske til New Zealand
Campbellskarv

Campbellskarv (Phalacrocorax campbelli) er ein kystbunden sjøfugl og ein mellomstor skarv. Han er endemisk til Campbelløyane på New Zealand.

Skildring 
Campbellskarvar er ca. 63 centimeter med kroppssvekt på 2 kilogram. Fjørdrakta er i svart, med kvit underside frå brystet til undergumpen. Halsen er svart, men de har eit kvitt område i strupen. Kvite flekker på vengfjørene utgjer eit kvitt band på vengen når fuglen sit. Beina er lyseraude og auga har blå augering. Strupe og andlet får ein raud hudpose i hekketida.

Denne arten finst berre rundt øygruppa Campbelløyane, dei kan beite opp til 10 kilometer ut frå land. 

Campbellskarvar hekkar i koloniar på opp til 150 par på hovudøya og småøyar omkring. Reirplassane ligg på fjellhyller og i hòler i fjellsider der dei bygg reir av kvister og gras. Dei legg to lyseblå egg i november til februar. 

Beitinga kan gå føre seg i flokkar av 30-100 individ som jakter koordinert, men ein flokk på opp til 2000 fuglar har vore observert. Føda er små marine blautdyr og stimfisk.

Arten har status som sterkt trua, og bestanden er estimert til ca. 8 000 individ (1975), og er trudd å vere stabil.

Kjelder 
Barrie Heather og Hugh Robertson, The Field Guide to the Birds of New Zealand (revised edition), Viking, 2005 
BirdLife International (2013) Species factsheet: Phalacrocorax campbelli . Henta frå http://www.birdlife.org den 17. januar 2013.

Referansar

Bakgrunnsstoff 

 ARKive Images of life on earth Species factsheet: Campbell Island shag (Phalacrocorax campbelli) . Henta frå http://www.arkive.org/  den 17. januar 2013.

skarvfamilien
Fuglar endemiske til New Zealand
Chathamskarv

Chathamskarv (Phalacrocorax onslowi) er ein kystbunden sjøfugl og ein mellomstor skarv. Han er endemisk til Chathamøyane på New Zealand.

Skildring 
Chathamskarvar er ca. 63 centimeter med kroppssvekt på 2,25 kilogram. Fjørdrakta er i svart, med kvit underside frå strupen til undergumpen. Kvite flekker på vengfjørene utgjer eit kvitt band på vengen når fuglen sit. Beina er lyseraude i hekkesesongen og auga har blå augering. Strupe og andlet får ein raud hudpose i hekketida. Ein oransje, naken hudflekk over nebbrota er framtredande, i utsjånad er dei elles mykje like vorteskarvar.

Denne arten finst berre rundt øygruppa Chathamøyane, dei kan beite opp til 24 kilometer ut frå land av øygruppa. 

Chathamskarvar hekkar i små koloniar i øygruppa, det inkluderer hovudøya Chatham Island, Rabbit Island ved Pitt Island og Star Key. Reira er bygd av plantar, tang og kvister. Dei legg 1-4, mest vanleg 2 eller 3 lyseblå egg i august til desember. 

Dei søkjer vanlegvis føde aleine og føda er småfisk iblanda ulike artar av blekksprutar når dei er tilgjengelege.

Arten har status som kritisk trua, og bestanden er estimert til 1070 individ (2011), og er minkande.

Kjelder 
 Barrie Heather og Hugh Robertson, The Field Guide to the Birds of New Zealand (revised edition), Viking, 2005 
 BirdLife International (2013) Species factsheet: Phalacrocorax onslowi . Henta frå http://www.birdlife.org den 17. januar 2013.

Referansar

Bakgrunnsstoff 

 ARKive Images of life on earth Species factsheet: Chatham Island shag (Phalacrocorax onslowi) . Henta frå http://www.arkive.org/  den 17. januar 2013.

Skarvfamilien
Fuglar endemiske til New Zealand
Knokkel

Bein (norrønt bein) eller knokkel (frå lågtysk knokel) er ein avgrensa del av eit skjelett, bygd opp av beinvev.

Oppbygnad og funksjon
Knoklane gjev feste for sener og musklar, held oppe kroppen og gjer at han kan røra seg. Dei gjev også vern til indre organ, som hjernen gjennom skallen.
I tillegg tener knoklane som lager for viktige stoff som kalsium, fosfat og inni nokre holrom beinmerg med stamceller for alle slags blodceller.

Menneskebein inneheld rundt 60 % mineral og 15 % vatn. Rundt 25 % er organiske stoff, hovudsakleg proteinet kollagen type I. Samanetninga gjer knoklane harde og samstundes strekkfaste.
Det finst rundt 206 ulike bein i menneskeskjelettet (hjå ein vaksen - nyfødde har fleire enkeltbein fordi alle ikkje har vakse saman).

Bein som materiale

Bein kan brukast som materiale til reiskapar og kunstverk. 
Knoklar frå større dyr som hest, ku, hjort og kval har også vore råstoff for beinkol, beinmjøl, beinfett, lim, fosforutvinning og beinoske til porselen.

Sjå òg
 knoklar i menneskeskjelettet
 knokkelbrot

Kjelder
«Ben: medisin, zoologi – 1» (14. februar 2009), Store norske leksikon.
Holck, Per, Knokkel (28. januar 2014), Store medisinske leksikon.

Bakgrunnsstoff
Knokkel (28. januar 2014), Store medisinske leksikon.

Skjelettsystemet
Materiale
Ramnenebbet

Ramnenebbet (latin: processus coracoideus), er eit ventralt utspring på skulderbladet hjå pattedyr. 

Hjå padder, krypdyr, fuglar og kloakkdyr er dette eit eige bein, ramnenebbsbeinet, som er det bakarste av dei to greiner på skulderbogen.

Galleri

Sjå òg
 SNL om Coracoid 

fysiologi
Noralv Distad

Noralv Distad () er ein norsk Høgre-politikar som blei ordførar i Aurland kommune i Sogn og Fjordane i 2011. Distad er også medlem av fylkesutvalget og gruppeleiar for Høgre på fylkestinget. Han var fylkesordførarkandidat for Høgre ved fylkestingsvalet i 2011.

Kjelder
Noralv Distad ved hoyre.no

Denne artikkelen bygger på «Noralv Distad» frå ,  den 18. januar 2013.  
 

Ordførarar i Aurland
Høgreordførarar i Sogn og Fjordane
Lykisk

Lykisk er eit utdøytt anatolisk språk som vart tala i Lykia. Det er nærskyldt med luvisk. Det er kjent frå kring 150 innskrifter frå 400–200-talet f.Kr., for det meste stutte innskrifter på graver. Til somme innskriftene finst det òg gresk tekst som ikkje svarer heilt til den lykiske, men som har gjort det mogeleg å tyda denne.

Det lykiske alfabetet byggjer på det greske. Dei fonetiske verdiane til dette alfabetet vart i stor grad funne ut av i andre halvdelen av 1800-talet.

Kjelder 
 

Anatoliske språk
Einskildspråk
Utdøydde språk i Europa
Nordiske greiner under vinter-OL 1980

Nordiske greiner på ski under Vinter-OL 1980 i Lake Placid bestod av ti øvingar. Tre av øvingane var for kvinner, alle i langrenn, medan resten var for menn. Mennene tevla i både i langrenn, kombinert og skihopping.

Medaljeoversyn

Kombinert

Menn

Skihopp (K90) & 15 km 

Dato: Måndag 18. februar 1980

Langrenn

Kvinner

5 km

10 km

4 x 5 km stafett

Menn

15 km 

Dato: Søndag 17. februar 1980

30 km 

Dato: Torsdag 14. februar 1980

50 km 

Dato: Laurdag 23. februar 1980

4x10 km stafett 

Dato: Onsdag 20. februar 1980

Skihopping

Menn

Normalbakken (K90) 

Dato: Søndag 17. februar 1980

.

Storbakken (K120) 

Dato: Laurdag 23. februar 1980

Vinter-OL
1980 i USA
Vinter-OL 1980
Nordiske greiner under vinter-OL

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Nordiske greiner under vinter-OL 1980» frå ,  den 18. januar 2013.  
 
Denne artikkelen bygger på «Olympische Winterspiele 1980/Ski Nordisch» frå ,  den 18. januar 2013.
Herrnhutismen

Herrnhutismen er ei pietistisk kristen rørsle som oppstod kring godset til greve Nikolaus Ludwig von Zinzendorf i Berthelsdorf i byen Herrnhut i Sachsen i noverande Tyskland. Zinzendorf gav i 1722 vern for dei såkalla bømiske brørne, som var tvungne til å rømme frå Böhmen og Polen under motreformasjonen. 

Det viktigaste for hernhuttarane er ikkje å ha den rette læra, men å ha det rette tilhøvet til Jesus i hjarta. Opplevingar av å blir rørt av Kristi liding, og gleda over frelsa i Jesu blid er det sentrale. Som dei andre gamle pietistiske rørslene i den lutherske kristendommen, er herrnhutismen retta fornying av kyrkjelyden gjennom einskildmenneska, ikkje mot separatisme og kyrkjesplitting. 

På 1740-talet framstod herrnhutismen i si mest radikale form, med til dels svermeriske og sensuelle innslag.  Mystikk knytt til det heilage bryllaupet, Jesu sår og blod vart framtredande, Ein kunne snakke om Jesus som den «søte brudgommen» og seg sjølv  som «blodigler» som levde av såra på Jesu kropp.

På 1760-talet vart herrnhutismen eit eige kyrkjesamfunn – i Sverige som «Evangeliska brödraförsamlingar», i Danmark som «Den Herrnhutiske Brødremenighed». Fram mot slutten av 1800-talet var det også herrnhuttiske forsamlingar i Noreg. Gjennom misjon har herrnhuttismen spreidd seg til andre land. Dei fleste herrnhuttarane lever i dag i Afrika.

Fellesskapet i dei herrnhutiske forsamlingane byggjer på  kjærleiken til alle kristne. For herrnhuttarane er der berre éi kyrkje, Jesu Kristi lekam, og Gud gjennomsyrer alt - dei oppfattar livet som ein heilskap utan noko skilje mellom det verdslege og det andelege. Bibelordet er det sentrale. Som i reformerte kyrkjer har dei inga utsmykking av kyrkjebygga sine.

Litteratur 
 Arne Jarrick, Den himmelske älskaren. Herrnhutisk väckelse, vantro och sekularisering i 1700-talets Sverige, Stockholm 1987

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Herrnhutismen» frå ,  den 18. januar 2013.

Bakgrunnsstoff 
 

Luthersk kristendom
Tysk historie
Pietisme
Welcome to Music

«Welcome to Music» (engelsk for 'Velkomen til musikk') er ein song av Åse Kleveland.

Eurovision

Eurovision Song Contest 1986
«Welcome to Music» vart skriven spesielt til Eurovision Song Contest 1986 i Bergen i Noreg, og vart framført på engelsk, fransk og tysk av programleiar Åse Kleveland under opninga.

Bakgrunnsstoff
 

Songar frå 1986
Norske songar
Engelskspråklege songar
Franskspråklege songar
Tyskspråklege songar
Fleirspråklege songar
Eurovision Song Contest 1986
Songar om Eurovision Song Contest
Songar om musikk
Songar om Europa
Åse Kleveland-songar
Rustbuklo

Rustbuklo (Charadrius obscurus) er ein vadefugl som er endemisk til New Zealand og kan treffast fåtalig langs avgrensa delar av kysten på begge hovudøyane og på Stewart Island/Rakiura. Rustbuklo er ei relativt stor lo, ca. 25 centimeter med kroppssvekt på 160 gram, er dermed den største arten i den biologiske slekta Charadrius som òg femnar om den arktiske boltiten. Ho har relativt stort hovud, svart, kraftig nebb som er ein aning oppbøygd og litt korte, olivengrå bein.

Skildring 

Denne arten har fleire fjørdrakter, avhengig av sesong, underart, kjønn og alder. Generelt er underarten på Sørøya litt tyngre enn underarten på Nordøya. På Sørøya har rustbukloa òg kraftigare raudbrune farger i hekkedrakt. Hannar i hekkedrakt kan vere litt mørkare enn hofuglar.

Hekkedrakta har brun overside der fjørene er markerte med lysare, kvitaktige kantar. Undersida varierer frå bleik oransje med brungult til kraftig raudbrun. 
I vinterdrakta er oversida meir utprega bleik, gråbrun, men framleis med lysare fjørkantar. Undersida er kvit med eit utydleleg brystband i gråbrunt, ofte avgrensa til berre skuldrene. Juvenile fuglar har mindre iaugefallande fjørdrakt, med mørkebrune flekker på brystet og på kroppssidene. 

Ein kan finne rustbukloa langs dei nordlege kystane av Nordøya, på Farewell Spit lengst nord på Sørøya, kystar av Southland og på Stewart Island/Rakiura. Habitata er estuar og elvemunningar. Det finst to hekkelokalitetar, over tregrensa på Stewart Island og på strender på nordlege Nordøya inkludert småøyar utanfor kysten. På Stewart Island gjer rustbukloer vertikale trekk ved at dei hekkar oppe på fjelltoppar og trekker ned til kysten, dels trekker dei òg nord til Farewell Spit og Southland etter hekking. Mange av dei som hekkar lengst nord er standfuglar, andre i nord trekker kort for å flokke seg ved estuar. Hekketida er frå august til februar.

I nord er reira enkle, grunne skraper i sand, i sør ligg reira over tregrensa, og er ei senking i særs låg vegetasjon eller steingrunn. I sør er reira fora med tørr vegetasjon. Kullet er vanlegvis på 3 egg. Klekkinga skjer etter ein månad og ungane kan flyge etter 6-7 veker. Dei er i det andre eller tredje leveåret når dei blir hekkefuglar, og det eldste kjente individet av rustbuklo blei over 31 år. 

Dietten består av både marine og landbaserte virvellause dyr. Når dei beitar på sandstrender og mudderflater kan dei òg ta krabbar og småfisk. Fuglar som hekkar i høgtliggjande område på Stewart Island kan ete insekt, edderkoppar og makk.

Trugsmåla mot arten har vore innførte predatorar som villkattar på Stewart Island. På Nordøya inkluderer trugsmåla menneskeleg aktivitet. Stormar, høgt tidevatn og somme stader taremåse er trugsmål mot reir, egg og ungar. Arten har status som sterkt trua, og bestanden er estimert til ca. 2 000 individ (2008), og er trudd å vere aukande.

Kjelder 
 Barrie Heather og Hugh Robertson, The Field Guide to the Birds of New Zealand (revised edition), Viking, 2005 
 BirdLife International (2013) Species factsheet: Charadrius obscurus . Henta frå http://www.birdlife.org den 19. januar 2013.

Referansar

Bakgrunnsstoff 

Lofamilien
Fuglar endemiske til New Zealand