alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Rigabukta

Rigabukta (latvisk Rīgas Jūras līcis, estisk Liivi Laht) er ei bukt i Austersjøen mellom Latvia og Estland.

Bukta dekkjer eit areal på 18 000 km², og på det djupaste er ho 54 meter. Øya Saaremaa i Estland skil delvis bukta frå resten av Austersjøen. Øya Ruhnu i midten av bukta høyrer òg til Estland.

Store byar som ligg ved bukta er mellom anna Riga og Pärnu. Dei største elvane som munnar ut i Rigabukta er Daugava, Lielupe, Gauja og Salaca.

Kjelde 

 Denne artikkelen bygger på «Gulf of Riga» frå , den 29. mars 2007. 
 

Austersjøen
Latvisk geografi
Estisk geografi
Bukter i Atlanterhavet
Sjokolademjølk

Sjokolademjølk er ei fellesnemning på mjølkeprodukt med sjokoladesmak. Sjokoladesmaken kjem frå kakao som er innblanda i mjølka, saman med andre smakstilsetjingar, som til dømes sukker og aroma. Næringsinnhaldet i sjokolademjølka varierer mellom ulike produsentar og produktseriar. Fleire produsentar tilbyr variantar med lågt feittinnhald; såkalla «lettprodukt».

Sjokolademjølk vert gjerne nytta som sjølvmedisinering etter ein kveld med mykje inntak av alkohol eller andre rusmiddel. Denne reparasjonseffekten kan snart verte meir effektiv, då den danske sjokolademjølka Cocio no skal komme i ein alkoholhaldig versjon.

Kjelder 
tine.no
matportalen.no 

Mjølkeprodukt
Sjokolade
Åge Hareide

Åge Fridtjof Hareide () er ein fotballtrenar og tidlegare fotballspelar. Hareide har mange års bakgrunn frå norsk og internasjonal fotball, både som spelar og trenar. 

Som spelar var han innom Hødd, Molde, Manchester City og Norwich City. Han spelte 50 kampar på det norske landslaget og laga 5 mål.

Som trenar har han trent det norsk fotballandslaget for menn, Molde, Helsingborg, Brøndby, Rosenborg og Örgryte. Han tok Helsingborg og Rosenborg til seriemeisterskap, og Molde og Helsingborg til kvart sitt cupmeisterskap. 

Han har, som Giovanni Trappatoni, Trond Sollied og Sven-Göran Eriksson, vunne seriegull i tre ulike, europeiske land.

Karriere som spelar 

* Berre seriekampar.
** Berre eliteseriekampar.

Hareide, Åge
Hareid, Åge
Hødd-spelarar
Molde-spelarar
Folk frå Hareid
Folk frå Molde
Norske landslagsspelarar i fotball
Narva

Narva (historisk tysk namn Narwa) er ein by og kommune heilt nord i Estland, rett ved grensa til Russland. Narvaelva, som kjem ifrå innsjøen Peipus, renn gjennom byen. I 2004 hadde byen eit folkesetnad på 67 355. Byarealet utgjer i alt 84,54 km², noko som gjev ein folketettleik på 796,7 innbyggjarar per km². 

Byen vart grunnlagd under dansk herredøme på 1200-talet, og slottet og den omliggjande landsbyen kom under styret til Den tyske riddarordenen i 1347. Han vart ei kort tid overteken av russarane i 1555, og Narva bytte sidan eigarskap fleire gonger, før han frå 1581 vart kontrollert av Sverige. Byen vart erobra på ny av Russland i 1704 og det russiske styret varte fram til Estlands sjølvstendei 1918. 
 
På andre sida av Narvaelva ligg det ei russisk festning som heiter Ivangorod og som vart grunnlagd av storhertugen Ivan III av Russland i 1492. I sovjettida var Narva og Ivangorod tvillingbyar endå dei låg i ulike republikkar. Før den andre verdskrigen var Ivangorod (som på estisk heiter Jaanilinn) ein del av Narva. 

Den kjende estiske sjakkspelaren Paul Keres var fødd i Narva.

Sjå òg 
 Slaget ved Narva (1700)
 Slaget ved Narva i 1944

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Narva» frå ,  den 30. mars 2007.  
 

Byar i Estland
Kommunar i Estland
Ida-Viru maakond
Narva
Bronseøksa frå Hannasvik

Bronseøksa frå Hannasvik på Tustna er funne i eit gruslag. Øksa er ei holkøks, men er fragmentarisk. Øksa kan daterast til eldre bronsealder, nærmare bestemt periode III, som strekker seg frå 1300-1100 f.Kr. Bakgrunnen for denne dateringa er at øksa manglar støypte støttelister innvendig i holken.

Øksa ligg i dag ved Vitenskapsmuseet i Trondheim under nr. T13893.

Kjelder 
Jan Aakvik. 2000. Med blikket vendt mot sør! Et materialstudie av eldre bronsealder på Vestlandet. Hovedfagsoppgåve i arkeologi. UIB.

Bronsealderen
Tustna
Arkeologiske funn i Noreg
Kohtla-Järve

Kohtla-Järve er ein by og kommune nordaust i Estland. Busetnaden vart grunnlagd i 1924, og fekk bystastus i 1946. Byen er særs industrialisert, og produserer forskjellige petroleumsprodukt og handsamar oljeskifer. Byen har eit etnisk mangfald, og inneheld folk frå nesten 40 forskjellige etniske grupper, og berre 21 % er estlendarar. Mange av dei etniske estlendarane i byen har russisk som morsmål, men frå seint på 1990-talet har stort sett estisk vore det mest brukte språket i kvardagen. Kohtla-Järve er den fjerde største byen i Estland.

Historie 
Historia til Kohtla-Järve er tett knytt til historia om utvinninga av oljeskifer, det viktigaste mineralet i Estland. 

Ein har funne spor etter busetnadar i området sidan mellomalderen, og i ei dansk landbok vart Järve og Kukruse nemnd i 1241 med namna Jeruius og Kukarus, og landsbyen Sompa i 1420 med namnet Soenpe.

Lokale innbyggjarar var klar over oljskiferen sine gode fyringseigenskapane i mange hundreår, men den industrielle utvinninga i Estland byrja først på 1900-talet. I 1916 viste forskarar at oljeskifer kan brukast til både drivstoff og som råmateriale for kjemisk industri, og gruvedrifta starta nær landsbyen Järve. I 1919 vart det danna eit statleg industriselskap for å vinne ut oljeskiferen, og ein byrja omfattande utvinning med både gruvedrift og dagbrot. Busetnadar for gruvearbeidarane vart oppretta i nærleiken av gruvene. I 1924 vart det bygd ein fabrikk for å handsame oljeskiferen nær Kohtla jarnbanestasjon, og den nærliggande busetnaden Kohtla-Järve byrja å vekse. 

Under den andre verdskrigen voks deiestiske førekomstane av oljeskifer. Tyskarane, som okkuperte Estland, såg på det som ei viktig drivstoffkjelde. Dei kom derimot aldri i gang med stortstilt utvinning. 

Etter krigen kravde industriar nordvest i Sovjetunionen oljeskifer i stadig større mengder, og utvinninga auka stort. Kohtla-Järve fekk bystatus 15. juni 1946. I løpet av dei neste 20 åra vart Kohtla-Järve det administrative senteret for fleire landsbyar i området, og etter kvart som Kohtla-Järve vart utvida, vart han ein by med unik planløysing, der delar av byen var spreidd i skogen, med jordbruksområde og oljeskifergruver innimellom. Det totale folketalet auka stort fordi arbeidarar vart sende hit frå forskjellige stader i Sovjetunionen, og i 1980 budde det 90 000 innbyggjarar i byen. 

I 1991 minka talet på bydistrikta, og Jõhvi, Kiviõli og Püssi vart eigne landsbyar. Utvinninga og handsaminga av oljeskifer minka dramatisk i 1990-åra, og mange av innbyggjarane i Kohtla-Järve flytta til Tallinn eller Russland på grunn av høg arbeidsløyse i Ida-Viru fylke.

Kjelde 

 Denne artikkelen bygger på «Kohtla-Järve» frå . 

Byar i Estland
Kommunar i Estland
Ida-Viru maakond
Busetnader grunnlagde i 1924
Pärnu

Pärnu er ein by og kommune sørvest i Estland ved Austersjøen. Han er ein populær feriestad om sommaren med mange hotel, restaurantar og store strender. Pärnuelva renn gjennom byen.

Historie 
Pärnu vart grunnlagd i 1251 av Den tyske riddarordenen, som byrja å byggje ein Ordensburg i nærleiken i 1265. Byen, då kjend under det tyske namnet Pernau, var ein del av Hansaen, og var ei viktig isfri hamn for Livland. Kongedømet Polen tok kontroll over byen mellom 1560 og 1617. I 1609 kriga polske og svenske hærar nær byen. Sverige fell kontroll over byen på 1600-talet under Livlandkrigen, men etter Den store nordiske krigen og Nystadfreden i 1721 kom han inn under Russland.

Byen vart ein del av det sjølvstendige Estland etter den første verdskrigen.

Galleri

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Pärnu» frå , og «Pärnu» frå  den 30. mars 2007.  

Byar i Estland
Kommunar i Estland
Pärnu maakond
Busetnader grunnlagde på 1200-talet
Hamnebyar ved Austersjøen
Bengtskär

Bengtskär er eit skjer 25 km sørvest for Hangö i Finland, og er ein del av kommunen Dragsfjärd. Skjeret er den sørlegaste busette staden i Finland, og ein kan kome her med båt frå landsbyen Kasnäs.

Fyret på skjeret er det høgaste i Norden med 46 meter. Det vart bygd i 1906, og etter at det forfall i 1980-åra, vart det opna på ny i 1995, som det første fyrmuseet i Finland.  

Fyret vart bombardert under både den første og den andre verdskrigen.

Bakgrunnsstoff 

 Bengtskär fyr

Øyar i Finland
Fyr i Finland
Fasta Åland

Fasta Åland (finsk: Manner-Ahvenanmaa) er den største øya på Åland og den tredje største øya i Finland. Ho er 1 010 km2 stor. Åland sin einaste by, Mariehamn, ligg på denne øya, som i tillegg har ni kommunar: Eckerö, Hammarland, Jomala, Lemland, Lumparland, Finström, Sund, Saltvik og Geta. 

Åland
Øyar i Finland
Karlö

Karlö eller Hailuoto er ei øy og ein kommune i Uleåborgs len i Finland. Ho har eit folketal på 986 (2005) og kommunen dekkjer eit areal på 196,56 km² (utanom sjøområda) der 2,64 km² er innlandsvatn. Folketettleiken er dermed 5,0 innbyggjarar per km².

Karlö ligg utanfor byen Uleåborg (Oulu) i Bottenvika. Eit ferjesamband går dagleg mellom Karlö og Uleåsalo. Om vinteren går det ein offisiell isveg mellom øya og fastlandet. 

Landområdet i regionen stig framleis etter den siste istida. Det er estimert at dei første delane av Karlö steig opp av Austersjøen for om lag 1 700 år sidan. Den noverande øya vart danna av mange mindre øyar. To store delar, Santonen og Hanhinen gjekk i saman til hovudøya om lag to hundre år sidan. Øya utvidar seg stadig, og vil ein gong verte ein del av fastlandet.

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell side

Øyar i Finland
Øyar i Austersjøen
Årbok for Helgeland

Årbok for Helgeland vert utgjeven av Helgeland Historielag. 

Historielaget har vedtektsfesta at det skal gje ut eit tidsskrift med lokalhistorisk innhald av ymse slag, mellom anna òg folkeminnestoff og munnleg tradisjon. Tidsskriftet skal òg offentleggjere kjeldetilfang frå offentlege og private arkiv og gje noko rettleiing for dei som som skal arbeida med lokalhistoriske emne. 

Årboka kom ut første gong i 1970 og har vore utgjeven kvar haust sidan 1972. Nummereringa følgjer ugjevingsåret.

Bakgrunnsstoff 
 
 Rolf Andersen og Per Smørvik: Register   
 Helgeland historielag: Heimeside 

Helgeland
Lokalhistorie
Teksthandsaming

Teksthandsaming er å skrive, endre og formatere tekst i eit dokument ved hjelp av ein teksthandsamar. Dei fleste moderne teksthandsamarane brukar eit grafisk grensesnitt som lever opp til slagordet  «What you see is what you get» (WYSIWYG), slik at teksten på papir er lik det vi ser på dataskjermen.

Til teksthandsaming reknar vi òg funksjonar som automatiserer mange vanlege arbeidsoppgåver, til dømes:
 lage innhaldsforteikningar 
 lage register som viser til sidetal
 lage lister som viser til figurar og llustrasjonar i dokumentet
 vedlikehalde sidenummerering

Nærskylde med teksthandsamingsprogramma er enklare redigeringsprogram og meir avanserte redigeringsprogram for desktop publishing; dei sistnemnde har avanserte funksjonar for å produsere grunnlaget for trykksaker.

Historie 
Dei første teksthandsamingsprogramma var knytt til eigne maskiner for teksthandsaming. Sidan vart teksthandsamingsprogramma uløyseleg knytt til utbreiinga av datamaskiner på kontor, i heimar og skolar ut over 1980- og 1990-talet.

Tekshandsamingsprogram 
Her er nokre døme på teksthandsamingsprogram – mange berre med historisk interesse.

 AmiPro
 AbiWord
 Adobe Framemaker
 Cicero 
 FrameWork
 LibreOffice
 Microsoft Word
 OpenOffice.org Writer
 Star Office
 Volkswriter
 Word Perfect
 WordStar 
 Works

Sjå òg 
 Teksteditor
 LaTex

Brukarprogram
Skrivereiskapar
Nordmenn

Nordmenn (nordmann, nordbu) viser til folk frå Noreg. Dei snakkar norsk, som regel som morsmål. Juridisk kan nordmenn definerast som personar med norsk statsborgarskap. 

Omgrepet «etnisk norsk» blir ofte nytta om nordmenn som stammar frå fleire generasjonar nordmenn og som ikkje tihøyrer nasjonale minoritetar, som samar eller romanifolk. Denne gruppa utgjer fleirtalet av befolkninga i Noreg. I denne samanhengen er nordmenn rekna som eit germansk folkeslag. Germanarane slo seg ned i Skandinavia allereie før Kristi fødsel. Nordmenn er nærskylde med danskar, svenskar og andre germanske nabofolk.

Utvandra nordmenn 
Også personar som ikkje lenger har norsk statsborgarskap kan rekna seg som norske. Nordmenn har prega kulturen i delar av Storbritannia og USA gjennom tidleg og seinare utvandring. Av dei ca. 9,5 millionar menneska i verda med norsk etnisk opphav lever 4,5 millionar i Noreg. 

Norske vikingar busette seg på Færøyane, Shetland, Orknøyane, Skottland, Nord-England og Island, hovudsakleg som som bønder, frå 800-talet. 

På 1600- og 1700-talet drog mange nordmenn til Nederland og slo seg særleg ned i Amsterdam. Dei tok gjerne arbeid som hushjelpar og sjøfolk. Nokre av desse drog vidare til nederlandske koloniar som Ny-Amsterdam (New York).

Norsk utvandring til USA fann særleg stad frå 1850 til 1920-åra. Etterkomarane av desse er kjende som norsk-amerikanarar. Dei fleste norsk-amerikanarane i dag snakkar ikkje norsk.

Større mengder nordmenn har også utvandra til Canada og Australia.

Sjå òg 
 Bunad

Kjelder 
 
 Delar av denne artikkelen bygger på «Nordmenn» frå , den 26. november 2008. 
 Delar av denne artikkelen bygger på «Norwegians» frå , den 8. mars 2010.

Bakgrunnsstoff 

Germanske folk
 
Folkegrupper i Noreg
Tettstader i Nordland

Det er 74 tettstader i Nordland fylke. Av dei kallar desse elleve seg by: Bodø, Brønnøysund, Fauske, Leknes, Mo i Rana, Mosjøen, Narvik, Sandnessjøen, Sortland, Stokmarknes og Svolvær.

68,7% av dei som bur i Nordland bur i tettstadene, medan landsgjennomsnittet er 78,9 %.

Kort gjengjeve er SSB sin definisjon på tettstad ein stad med over 200 busette, der avstanden mellom husa ikkje er meir enn 50 meter. Sjå artikkelen tettstad for meir informasjon om tettstadomgrepet.

Tettstadene i Nordland etter folketal

Tettstadene i Nordland etter kommune
{| class="wikitable"
|-
|valign="top"|

 Alstahaug
 Sandnessjøen 
 Tjøtta 

 Andøy
 Andenes 
 Bleik 
 Risøyhamn 

 Beiarn 
Det er ingen stader i Beiarn kommune som kjem  
inn under SSB sin definisjon av tettstad.

 Bindal
 Terråk 

 Bodø
 Bodø 
 Løding 
 Løpsmarka 
 Misvær 

 Brønnøy
 Berg i Sømna Det meste av tettstaden ligg i Sømna kommune
 Brønnøysund 
 Hommelstø 

 Bø
 Bø i Vesterålen 
 Straume i Vesterålen 

 Dønna 
Det er ingen stader i Dønna kommune som kjem 
inn under SSB sin definisjon av tettstad.

 Evenes
 Bogen 
 Liland 

 Fauske
 Fauske 
 Strømsnes 
 Sulitjelma 

 Flakstad
Det er ingen stader i Flakstad kommune som kjem inn under SSB sin definisjon av tettstad.

 Gildeskål
 Inndyr 

 Grane
 Trofors 

 Hamarøy
 Oppeid 

 Hadsel
 Melbu 
 Sandnes i Hadsel 
 Stokmarknes 

 Hattfjelldal
 Hattfjelldal 

 Hemnes
 Bjerka 
 Finneidfjord 
 Hemnesberget 
 Korgen 

 Herøy
 Silvalen 

 Leirfjord
 Leland 

 Lurøy
 Lovund 

 Lødingen
 Lødingen 
| width="50%" valign="top"|

 Meløy
 Eidbukta
 Glomfjord 
 Reipå 
 Ørnes 

 Moskenes
 Reine 
 Sørvågen 

 Narvik
 Ballangen 
 Beisfjord 
 Bjerkvik 
 Håkvik 
 Kjøpsvik 
 Narvik 

 Nesna
 Nesna 

 Rana
 Hauknes 
 Mo i Rana 
 Storforshei 

 Rødøy 
Det er ingen stader i Rødøy kommune som kjem 
inn under SSB sin definisjon av tettstad.

 Røst
 Røstlandet 

 Saltdal
 Rognan 
 Røkland 

 Sortland
 Sigerfjord 
 Sortland 
 Strand i Sortland 

 Steigen 
Det er ingen stader i Steigen kommune som kjem 
inn under SSB sin definisjon av tettstad.

 Sømna
 Berg i Sømna Ein liten del av tettstaden ligg i Brønnøy kommune
 Vik i Helgeland 

 Sørfold
 Straumen i Sørfold 

  Træna
 Husøy 

 Vefsn
 Mosjøen 

 Vega
 Gladstad 

 Vestvågøy
 Ballstad 
 Gravdal 
 Leknes 
 Stamsund 

 Vevelstad 
Det er ingen stader i Vevelstad kommune som kjem  
inn under SSB sin definisjon av tettstad.

 Værly
 Sørland 

 Vågan
 Henningsvær 
 Kabelvåg 
 Svolvær 

 Øksnes
 Alsvåg 
 Myre 
</td></tr></table>

Tidlegare tettstader
Desse stadene har tidlegare vore definerte som tettstader av SSB, men er det ikkje lenger no.

 Sørarnøy i Gildeskål kommune
 Røsvik i Sørfold kommune
 Drag i Tysfjord kommune
 Skutvik i Harmarøy kommune
 Mårnes i Gildeskål kommune
 Eggum i Vestvågøy kommune
 Seløy i Herøy kommune
 Hamarøy i Hamarøy kommune
 Kongsvik i Tjeldsund kommune
 Bjørkåsen i Ballangen kommune
 Strengelvåg i Øksnes kommune
 Åse i Andøy kommune

 Tettstadnamnet Hakkvik har vorte endra til Hauknes
 Tettstadnamnet Herøyholmen/Silvalen har vorte endra til Silvalen

Referansar

Bakgrunnsstoff
 Kart: «Tettsteder og sentrumssoner 1. januar 2005 Nordland»
Hirvensalo

Hirvensalo er ei øy i Skjergardshavet i Finland, som byen Åbo (Turku) delvis ligg på. Ho er delt inn i 14 distrikt, og dei størst er Moikoinen, Kukola og Haarla. Moikoinen er det viktgaste distriktet økonomisk sett med ein skule, butikkar, ei kyrkje og eit postkontor. Det totale innbyggjartalet på øya er 6 547 (2004). 

Hirvensalo var tidlegare ein del av kommunen Maaria, før ho vart ein del av Åbo i 1944.

Øyar i Finland
Åbo
Houtskär

Houtskär eller Houtskari på finsk er ei øy og ein kommune i Finland

Ho ligg i Västra Finlands län og er ein del av regionen Egentliga Finland. Kommunen har eit folketal på 674 (2004) og dekkjer eit område på 121,18 km² (utaom sjø) der 0,65 km² er innlandsvatn. Folketettleiken er 5,59 innbyggjarar per km².

Kommunen er tospråkleg der majoriteten snakkar svensk, og ein mindre del snakkar finsk. 

I kommunevalet i 2004 fekk Svenska folkpartiet 100 % av stemmene.

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell heimeside 

Øyar i Finland
Kommunar i Finland
Kunstart

Kunstartar er ein måte å systematisere kunsten som uttrykksform. Kunstartar omfattar det kunstnariske og kreative - og skiljet mot omgrepet media kan vere vanskeleg å trekkje. Medieomgrepet omfattar det tekniske og kommunikative. 

 

Kunstartane er forsøkt inndelt på denne måten:

Den første kunstart: Skulptur 

Den andre kunstart: Målarkunst

Den tredje kunstart: Musikk

Den fjerde kunstart: Litteratur

Den femte kunstart: Dans og ballett 

Den sjette kunstart: Drama, opera, scenekunst

Den sjuande kunstart: Film og animasjon 

Den åttande kunstart: Radio-produksjoner 

Den niande kunstart: Teikneseriar

Den tiande kunstart: Fotografi 

Den ellevte kunstart: fjernsynsproduksjonar 

Den tolvte kunstart: Grafisk kunst, gravering, teikning, mosaikk, typografi 

Den trettande kunstart: Arkitektur, landskapsarkitektur, hagekunst, by- og regionutforming 

Den fjortande kunstart: Brukskunst, industriell kunst, industrielt design 

Den femtande kunstart: Videokunst, musikkvideo 

Den sekstande kunstart: Dataspill

Den syttande kunstart: Rollespel

Kunst
Iniö

Iniö er ei øy og ein kommune i Finland. Ho ligg i Västra Finlands län (Länsi-Suomen lääni) og er ein del av regionen Egentliga Finland. Kommunen har 253 innbyggjarar (2004) og dekkjer eit areal på 63,85 km², der 0,17 km² er innlandsvatn. Folketettleiken er 3,97 innbyggjarar per km².

Kommunen er tospråkleg, der majoriteten snakkar svensk og ein mindre del finsk.

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell heimeside 

Kommunar i Finland
Øyar i Finland
Kakskerta

Kakskerta er ei øy i Skjergardshavet i Finland, like sør for byen Åbo (Turku) i Finland. Ho var tidlegare ein eigen kommune i Finland, og er i dag ein bydel i Åbo. Som andre øyar i Skjergardshavet har ho mange sommarturistar. Kaskertasjøen ligg om lag midt på øya. 

Kaskerta har eit folketa på 633 (2004), og dette talet stig årleg med 4,11 %. 19,43 % av folkesetnaden er under 15 år, medan 11,85 % er over 65. Språkmessig talar 94,94 % finsk, 4,27 % svensk og 0,79 % andre. 

Det ligg ei steinkyrkje på Kaskerta. Ho vart reist på 1600- og 1700-talet. Kommunen vart ein del av Åbo i 1968.

Åbo
Øyar i Finland
Nicolai Misje

Nicolai Misje () er ein norsk fotballspelar. Han spelar for den norske eliteserieklubben Brann.

Nicolai kjem frå SK Brann sitt Fotballgymnas og debuterte for A-laget hausten 2005. Han har hatt mykje skadeproblem, men har likevel klard å imponera på andrelaget. Nicolai har òg juniorlandskampar for Noreg. Han var ute med sjukdom heile 2006-sesongen etter å ha blitt ramma av kronisk utmattingssyndrom.

Fotballspelarar frå Bergen
Brann-spelarar
Muffins

Muffins er små koppforma, søte og mjuke kaker. Ordet kjem frå fransk moufflet som i denne samanhengen tyder mjuk.

Tradisjonelle muffins er baka med gjær og liknar eit rundstykke. Namnet kan i Storbritannia sporast attende til det ellevte hundreåret.

Moderne muffins er ei amerikansk oppfinning. Dei vert baka med bakepulver og natron, og kan vera på storleik med knyttneven til ein vaksen mann eller større. Ofte blandar ein bær, frukt, syltetøy, sjokolade eller krydder i røra.

Bakgrunnsstoff

Kake
Britisk mat
USA-amerikansk mat
Jean-Claude Juncker

Jean-Claude Juncker () er ein luxembourgsk politikar som var statsminister i Luxembourg frå 1995 til 2013. Han var president i Europakommisjonen frå 2014 til 2019, og dermed leiar av Juncker-kommisjonen.

Juncker leiar det kristendemokratiske partiet Chrëschtlech Sozial Vollekspartei (Det kristlegsosiale folkepartiet). Han tok over som statsminister då forgjengaren Jacques Santer vart president for EU-kommisjonen i 1995. Han vart gjenvald ved parlamentsvala i 1999 og 2004. Ved det siste valet fekk partiet hans 36,1 % av røystene. Han regjerte i koalisjon med det sosialdemokratiske partiet Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei (Det luxembourgske sosialistiske arbeidarpartiet) frå 2004. Det same partiet var koalisjonspartnar før 1999. Mellom 1999 og 2004 regjerte han i koalisjon med det liberale partiet Demokratesch Partei (Det demokratiske partiet).

Statsministrar i Luxembourg
Europakommisjonen
Bakepulver

Bakepulver er eit tørt hevemiddel i pulverform brukt i baking.

Kjemi 
Det finst i fleire utgåver, alle inneheld eit alkalistoff (vanlegvis natriumbikarbonat, natron), ei syre i saltkrystallform og stivelse for å holde pulveret tørt. Når bakepulveret vert løyst i vatn, reagerer syra og alkaliet og dannar karbondioksid, som tar større plass enn pulveret og hever blandinga.

Vi kan skrive reaksjonslikninga slik:

Dei fleste moderne bakepulver inneheld to ulike syresalt slik at dei reagerer to gonger, ein gong ved romtemperatur og ein gong ved høgre temperatur (ved steiking).

Historikk 

Ein selde fleire ulike bakepulvertypar i første halvdelen av det 19. hundreåret, men bakepulveret vi kjenner i dag vart oppdaga av Alfred Bird. Eben Norton Horsford, ein student av Justus von Liebig, begynte å studere bakepulver i 1856 og utvikla etterkvart ein variant han kalla opp etter Grev Rumford. Den tyske farmasøyten August Oetker gjorde bakepulver veldig populært då han begynte å selje miksturen sin til husmødrer. Denne miksen vert seld som Backin i Tyskland. Oetker begynte masseproduksjon i 1898 og patenterte teknikken sin i 1903.

Bakgrunnsstoff 

Hevemiddel
SS Lazio

SS Lazio er eit italiensk fotballag, stifta i Roma i 1900.

Historie 
SS Lazio blei stifta den 9. januar 1900 av Luigi Bigiarelli. 

Etter dommarskandalen i italiensk fotball 2006 blei SS Lazio straffa med 30 poeng for sesongen 2005-06 og 3 poeng for sesongen 2006-07. Direktøren Claudio Lotito blei utestengd frå fotballen i 3 år.

Lazio har vunne to scudetti, i 1974 og 2000, og har også vunne Coppa Italia 5 gonger, Supercoppa italiana 3 gonger, Cupvinnarcupen 1 gong og Den europeiske supercupen 1 gong.

Spelarstall 2021/22-sesongen 
(16. oktober 2021)

Kjende spelarar 
  Ragnar Nikolay Larsen (1951-53)
  Per Bredesen (1952-55)
  Paolo Di Canio (1985-90 / 2004-06)
  Paul Gascoigne (1992-95)
  Alessandro Nesta (1992–02)
  Pavel Nedved (1996–2001)
  Dejan Stanković (1998–02)
  Diego Simeone (1999–03)
  Hernan Crespo (2000-02)
  Federico Macheda ( - 2007)

Bakgrunnsstoff 
 SS Lazio heimeside
 Serie A

Italienske fotballag
Roma
Skipingar i 1900