alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Wittenberg

Lutherstadt Wittenberg, er ein by i den tyske delstaten Sachsen-Anhalt, liggjande ved Elben. Wittenberg har ei rekkje bygningar frå 1400- og 1500-talet. Byen vart éit av dei viktigaste sentera for tysk politikk, kunst og kultur på 1500-talet. Reformasjonen starta her i 1517 då Martin Luther slo opp dei 95 tesane sine på døra til slottskyrkja. Martin Luther, Philipp Melanchthon og Lucas Cranach den eldre arbeidde her og Luther, Melanchton og Fredrik den vise er gravlagt i byen. Husa til Luther og Melanchton, bykyrkja og slottskyrkja er frå 1996 oppført på UNESCO si liste over kulturarv i verda som minnesmerke over Luther. Wittenberg var hovudstad i den saksiske Kurkreisen og residens for hertugane, seinare kurfyrstane av Sachsen-Wittenberg. Seinare vart byen òg sentrum for kjemisk industri og eit viktig jernbaneknutepunkt på strekningane Berlin-Leipzig og Magdeburg-Dresden.

Historie 

Den eldste skriftlege dokumentasjonen der Wittenberg nemnt er frå omkring 1180; byen skal ha vorte grunnlagd av flamske kolonistar ved sida av ei borg.

Viktige årstal og datoar 
 1293 Hertug Albrecht II av Sachsen-Wittenberg tildeler Wittenberg byrettar.
 1486 - 1525 Fredrik den vise residerer i Wittenberg, byen vert mektigare
 1502 Universitetet Leucorea grunnleggjast
 1508 Martin Luther kjem til Wittenberg, og blir her teologiprofessor
 31. oktober 1517 Martin Luther slår opp sine 95 tesar mot avlatshandelen på kyrkjedøra til slottskyrkja, noko som markerer byrjinga på reformasjonen i Tyskland.
 1518 Melanchthon blir professor (Praeceptor Germaniae)
 1537 Renessansemaleren Lucas Cranach den eldre blir Wittenbergs borgarmeister.
 1815 Wittenberg blir prøyssisk
 1938 Wittenberg får offisielt tildelt tilnamnet Lutherstadt.

Kultur og attraksjonar 

Slottskyrkja vart bygd mellom 1490 og 1509, og det indre utsmykkinga er utført av Lucas Cranach den eldre og Albrecht Dürer. Etter at Martin Luther hadde slått opp tesane sine her, varte det inntil 1524 før det vart halde evangeliske gudstenester. Under sjuårskrigen vart slottskyrkja øydelagt og deretter gjenoppbygd.

Andre attraksjonar er kyrkja, marknadsplassen, Melanchthonhaus, Cranachuset, Hundertwasserskolen og Lutherhuset.

Venskapsbyar
 Göttingen (Niedersachsen) sidan 1988
 Bretten (Baden-Württemberg) sidan 1990
 Springfield (Ohio) USA sidan 1995
 Békéscsaba (Ungarn) sidan 1999
 Haderslev (Danmark) sidan 2004

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell heimeside til Lutherstadt Wittenberg
 Stiftelsen Lutherstiftelsen i Sachsen-Anhalt 

Byar i Sachsen-Anhalt
Provinsen Sachsen
Verdsarv i Tyskland
Katarina Witt

Katarina Witt () er ein av dei mestvinnande kunstløparane i historia til dei olympiske leikane. Ho er den einaste utover Sonja Henie som har forsvart OL-gullet sitt i kunstløp for kvinner (Kunstløp under Vinter-OL 1984 og Kunstløp under Vinter-OL 1988). Vidare vann ho verdsmeisterskapen i 1984, 1985, 1987 og 1988, og seks europamesterskap på rad i perioden 1983 til 1988. Dette gjer ho til ein av dei mestvinnande kunstløparane gjennom tidene.

Katarina Witt vart i 2010 oppnemnt som leiar av Münchens marknadsføringskomite for Vinter-OL 2018.

OL-medaljar 
1984  Sarajevo -  Gull i kunstløp, kvinner  Aust-Tyskland
1988  Calgary -  Gull i kunstløp, kvinner  Aust-Tyskland

VM-medaljar 
 VM 1984  Ottawa -  Gull i kunstløp, single damer 
 VM 1985  Tokyo -  Gull i kunstløp, single damer
 VM 1987  Cincinnati -  Gull i kunstløp, single damer 
 VM 1988  Budapest -  Gull i kunstløp, single damer
 VM 1982  København -  Sølv i kunstløp, single damer
 VM 1986  Genève -  Sølv i kunstløp, single damer

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Katarina Witt» frå ,  den 28. juli 2011.

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell heimeside

Tyske kunstløparar
Austtyske idrettsutøvarar
Olympiske meistrar for Aust-Tyskland
Medaljevinnarar under vinter-OL 1984
Austtyske deltakarar under vinter-OL 1984
Kunstløparar under vinter-OL 1984
Medaljevinnarar under vinter-OL 1988
Austtyske deltakarar under vinter-OL 1988
Kunstløparar under vinter-OL 1988
Tyske deltakarar under vinter-OL 1994
Kunstløparar under vinter-OL 1994
Folk frå Berlin
Gullruten

Gullruten er ei årleg prisutdeling og utmerking for den norske TV-bransjen.

Utmerkinga blir delt ut av stiftinga Gullruten som vart oppretta av Norske Film- og TV-produsenters forening i 1998. Nominering og juryering blir styrt av Gullrutekomiteen som består av medlemmer frå Norske film-og TV-produsenters forening og TV-kanalane TV 2, TVNorge, TV3 og NRK.

Historie 
Utdelinga har røter attende til 1984 då prisen Næringslivets Film- og Videodag vart delt ut for fyrste gong i regi av NHO. I 1994 gjekk NHO saman med ITVA om å lage ein årleg festival på Lillehammer. Det vart her delt ut prisar under namnet Gullruten og Sølvruten, hovudsakleg innan oppdrags- og reklamefilm, men også til TV-produksjonar. Utdelinga fekk si noverande form i 1998 då dei norske TV-kanalane starta samarbeid om utdeling og Norske Film- og TV-produsenters forening oppretta stiftinga Gullruten. Utdelinga vart flytta til Bergen og har sidan vorte delt ut i samband med Nordiske mediedagar. Samtidig vart prisen meir retta mot TV-mediet i staden for reklamefilmar.

Etter at Gullruten har vorte flytta til Bergen og etablert som ei stifting, har utdelinga kvart år vorte sendt på TV 2. Det fyrste året vart utdelinga halden i Forum Kino og leia av Nadia Hasnaoui i samarbeid med Frode Alnæs. Sidan 1999 har utdelinga vorte haldt i Grieghallen og vorte leia av Dorthe Skappel.

Prisane for reklamefilmar har etterkvart forsvunne frå utdelinga, og Gullruten framstår i dag som ein rein TV-pris.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Gullruten» frå ,  den 28. juli 2011.  
 

 
Skipingar i 1998
Odd With

Odd With () var ein norsk politikar for KrF. Han vart innvalt på Stortinget frå Nordland i 1973. Han var vararepresentant i periodane 1961–1965 og 1969–1973. Frå 1985 til 1991 var han fylkesmann i Nordland (utnemnd i 1983).

Odd With er far til Odd Anders With (kommunalråd i Trondheim, tidlegare KrF-nestleiar og statssekretær), og farfar til Aleksander Denstad With, som vann songkonkurransen Idol i 2006.

Presidentskap på Stortinget

 8. oktober 1981–30. september 1985: Visepresident i Odelstinget
 9. oktober 1973–30. september 1974: Varasekretær i Odelstinget

Stortingskomitéar
 1981–1985: Medlem i Forbrukar- og administrasjonskomitéen
 1983–1985: Sekretær i Valkomitéen
 1981–1983: Medlem i Valkomitéen
 1981–1985: Varamedlem i Den utvida utanriks- og konstitusjonskomitéen
 1981–1985: Varamedlem i Kontrollkomitéen
 1977–1981: Formann i Sosialkomitéen
 1977–1981: Medlem i Valkomitéen
 1973–1977: Medlem i Kommunal- og miljøvernkomitéen
 1973–1977: Medlem i Val-komitéen

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Odd With» frå ,  den 28. juli 2011.

Bakgrunnsstoff 
Stortinget.no - Biografi

Stortingsrepresentantar 1973-1977
Stortingsrepresentantar 1977-1981
Stortingsrepresentantar 1981-1985
Stortingsrepresentantar frå KrF
Fylkesmenn i Nordland
Folk frå Nordkapp
Gullruten for beste kvinnelege skodespelar

Beste kvinnelege skodespelar er ein av prisklassane under prisutdelinga Gullruten. Klassen vart innført i 2006.

Vinnarar
 2006: Anne Marit Jacobsen i Sejer - svarte sekunder, produsert av NRK for NRK.
 2007: Ane Dahl Torp i Kodenavn Hunter, produsert av NRK for NRK.
 2008: Andrine Sæther i Berlinerpoplene, produsert av NRK for NRK.
 2009: Lena Kristin Ellingsen i Himmelblå, produsert av NRK for NRK.
 2010: Maria Bonnevie i Harry & Charles, produsert av NRK for NRK.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Gullruten for beste kvinnelige skuespiller» frå ,  den 28. juli 2011.  
 
 Vinnere

Gullruten
Oscar Wisting

Oscar Adolf Wisting () var ein offiser i Marinen, oppdagar og polarforskar. Han var saman med Roald Amundsen den første i verda som var på både Sør- og Nordpolen.

Polarferder
Wisting deltok på Roald Amundsen sin ekspedisjon til Sørpolen frå 1910 til 1912. Han var med i kjernegruppa, «Sydpolpartiet», som nådde målet 14. desember 1911.

Han var mønstra som førstestyrmann på «Maud» gjennom Nordaustpassasjen 1918 til 1922. I tillegg hadde han ansvar for stuing av forsyningar og var kokk, bibliotekar, lege og proviantforvaltar ombord på «Maud».

Amundsen gav Wisting denne attesten: «Jo ondere det så ut, jo bedre likte han sig. Og gikk det på livet løs, var han først i sitt ess».

Amundsen gjekk konkurs i 1925 og Wisting fekk ansvaret for å avvikle føretaka i Seattle, Washington i USA. Amundsen tok kontakt igjen og bad Wisting bli med på eit nytt forsøk på å erobre Nordpolen luftvegen. Wisting var difor òg med på den første overflyginga av Nordpolen ombord på luftskipet «Norge» i 1926. Roald Amundsen og Oscar Wisting var dermed dei to første i verda som var på begge polane.

Då Amundsen forsvann med «Latham» i 1928 var Wisting i Advent Bay. Han deltok i leitinga gjennom fem resultatlause veker, før leitinga vart innstilt.

I 1930 utgav han boka 16 år med Roald Amundsen.

Frammuseet
Wisting deltok særs aktivt i førebuinga til opninga av Frammuseet på Bygdø. Han var vorte 65 år, men klatra i riggen, pussa og stelte kvar einaste dag. Han pleidde å overnatte i den gamle lugaren sin når han jobba ombord. Om morgonen 5. desember 1936, nokre få dagar før 25-årsjubileet for Sørpolferden, vart han funnen død i køya si ombord. Hjartet hadde svikta, kanskje på grunn av årelangt slit under strabasiøse tilhøve i polare strøk.

Wisting var gift med Elise Marie Wisting frå Nøtterøy og dei hadde fire søner.

Utmerkingar
Wisting vart i 1926 utnemnd til riddar av 1. klasse av St. Olavs orden og same år forfremma til kommandør med stjerne «for fortjenstfull medvirkning til gjennemførelsen av Roald Amundsens nordpolsflygning i 1926.» Han vart òg tildelt Sørpolsmedaljen, var offiser av Italias kroneorden og riddar av den franske Æreslegionen. Wisting mottok òg Latham-medaljen.

Trivia 
I kriminalromanane til Jørn Lier Horst finst politietterforsker William Wisting, ein fiktiv etterkommer av Oscar Wisting.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Oscar Wisting» frå ,  den 28. juli 2011. 
 oppgav desse kjeldene: 
Hansen, Jan Ingar (2001) Oscar Wisting – Amundsens betrodde mann, Schibsted, Oslo. ISBN 82-516-1867-3

Bakgrunnsstoff 

Portrett av Oscar Wisting, 1930, Oslo museum

Norske offiserar
Norske oppdagarar
Norske polfararar
Folk frå Larvik
St. Olavs Orden
Æreslegionen
Norske antarktisfararar
Norske arktisfararar
Antarktiske polfararar
Arktiske polfararar
Johan Martin Wisløff

Johan Martin Wisløff () var ein norsk prest og indremisjonsleiar. Han var generalsekretær i Indremisjonsselskapet frå 1912 til han døydde i 1944. Med seg i leiinga hadde han professor Ole Hallesby.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Johan Martin Wisløff» frå ,  den 28. juli 2011.

Bakgrunnsstoff
 Familien Wisløffs historie 

Norske prestar
Folk frå Bergen

nb:Johan Martin Wisløff
Fredrik Wisløff

Fredrik Wisløff () var ein norsk religiøs forfattar og organisasjonsmann, son av Johan Martin Wisløff. 

Wisløff var fødd i Moss. Han vart utdanna cand.theol. i 1928 og underviste ved Augsburg Theological Seminary i Minneapolis 1929. Han var prest ved Trinity Lutheran Church i Brooklyn i  1930. 1931 vart han lærar ved Indremisjonsselskapets Bibelskole i Oslo, og var forstandar til skulen 1935–1946. Etter dette var han prest og reisepredikant for Indremisjonsselskapet, bortsett frå 1953–1954, då han var medredaktør i Vårt Land. Han var formann i Indremisjonsselskapet 1956–1968, men elles mest verksam som forfattar. Av dei mange andaktsbøkene hans kan nemnast Hvil eder litt (1938).

Kjelder

Norske teologar
Norske prestar
Norske forfattarar
Marvin Wiseth

Marvin Wiseth () er ein tidlegare norsk politikar. Han representerte Høgre. 

Han sat i Trondheim Bystyre frå 1976, og var ordførar i Trondheim frå 1990 til 1998. Etter dette gav han seg med politikk, og vart informasjonsdirektør i Sparebank 1 Midt-Norge.

I 2007 var Wiseth ambassadør for TV-aksjonen 2007 til inntekt for Unicef.

Andre verv
Styreformann for Trøndelag Teater
Styreleiar for Trondheim 2018, organisasjonen som jobba for å få vinter-OL 2018 til Trondheim
Styreleiar i Stiklestad Nasjonale kultursenter
Styreleiar i Forum for næringsliv og kultur
Styreleiar i omstillingsutvalet på Steinkjer
Informasjonssjef i Aker Trøndelag AS
Styreleiar for Nærøysund Vekst
Styreleiar for Opplysningsvesenets fond

Bøker
Trondheim forteller (2002), redaktør ISBN 82-05-30054-2
Marvins trønderblanding (2000, Kagge Forlag) ISBN 82-489-0070-3
Naturlig fet (2005, Gyldendal) ISBN 8205345228

TV-fremferder
Deltok i 3 fluer i 1996
Deltok i Sigurd og Ronny - På lykke og fromme i 2003 (med Yngvar Numme og Tor Erik Gunstrøm)

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Marvin Wiseth» frå ,  den 28. juli 2011. 
 oppgav desse kjeldene:

Høgreordførarar i Sør-Trøndelag
Ordførarar i Trondheim
Alfredo Di Stéfano

Alfredo Di Stéfano () var ein fotballspelar som vann fem europacuptriumfar og åttte seriemeistertitlar med Real Madrid. Di Stéfano voks opp i Argentina, men vart seinare spansk statsborgar. Han vert rekna som ein av dei beste fotballspelarane gjennom tidene. Somme meiner til og med at han høyrer heime i same klasse som Pelé og Maradona. Han vart kåra til beste spelaren i Europa i 1957 og 1959.

Di Stéfano starta si fotballkarriere i River Plate i heimbyen Buenos Aires. Han debuterte for klubben sitt førstelag i 1945, og vart fast på laget i 1947, same året vart han argentinsk seriemeister, og toppscorar i serien med 27 mål. 

I 1949 førte ein streik i argentinsk fotball til at mange av spelarane i ligaen, deriblant Di Stéfano, drog utanlands. Di Stéfano signerte for den colombianske klubben Millonarios. Her var han med på å vinne tre ligameisterskap, og vart toppscorar i ligaen to gongar. Sommaren 1953 signerte han for den spanske storklubben Real Madrid.

Di Stéfano spelte 11 sesongar for Real Madrid, og vart spansk seriemeister ikkje mindre enn åtte gongar. Fem gongar vart han toppscorar i den spanske ligaen, og han vart også kåra til årets spelar i Spania fem gongar. Mellom 1956 og 1960 var Di Stéfano med på å vinne fem Europacup-titlar på rad. Di Stéfano scora i alle dei fem finalane, og vert nok aller best hugsa for innsatsen i 1960-finalen, der han sette inn tre av måla i Real Madrid sin 7-3-triumf over Eintracht Frankfurt, og vart den andre spelaren nokon gong som scora hat-trick i ein Europacupfinale. Enkelte hevder likevel at Di Stéfano var misnøgd med eigen innsats fordi han kom i skuggen av lagkamerat Ferenc Puskás, som scora dei resterande fire måla.

Totalt scora Di Stéfano 219 ligamål for Real Madrid, og er med det klubben sin mestscorande spelar gjennom tidene. Han var også lenge klubben sin mestscorande spelar i Europacupen, men denne rekorden vart slegen av Raúl i 2004.

Di Stéfano avslutta si spelarkarriere med to sesongar i Espanyol, og la støvlane på hylla i 1966. Han var seinare trenar i ein rekke klubber, men vert best hugsa for sin trenarinnsats i Valencia, som han leda til ligameisterskap i 1971 og siger i Cupvinnarcupen i 1980.

På landslagsnivå scora Di Stéfano seks mål på seks landskampar for Argentina. Alle desse kampane vart spela før han forlèt heimlandet i 1949, og han representerte aldri Argentina etter dette. Han vart seinare spansk statsborger, og representerte Spania i 31 landskampar, der han scora til saman 23 mål. Han fekk aldri teke del i VM. I 1958 klarte ikkje Spania å kvalifisere seg, og i 1962 vart han skada like før sluttspelet.

Kjelder
Wikipedia på bokmål.

Argentinske fotballspelarar
Spanske fotballspelarar
Real Madrid-spelarar
Espanyol-spelarar
Spelarar i Fotball-VM 1962
Dag Wirén

Dag Wirén () var ein svensk komponist. Han var utdanna ved musikkhøgskulen i Stockholm og i Paris. Han Skapte i ein lett polyfon, nærast nyklassisistisk stil ei rekkje instrumentalverk. Det mest kjende verket er Serenad för stråkorkester (1937). Elles kan nemnast fem symfoniar, klaverkonsert, 2 cellokonserter, 5 strykekvartettar, scenemusikk, filmmusikk (Fröken Julie, 1951), korverk og klaverstykke.

Kjelder 

Svenske komponistar
Komponistar frå 1900-talet
Operakomponistar
Svenske filmmusikkomponistar
Svenske Eurovision Song Contest-låtskrivarar
Eurovision Song Contest 1965-låtskrivarar
Verdsorganisasjonen for immateriell eigedomsrett

Verdsorganisasjonen for immateriell eigedomsrett, Den internasjonale opphavsrettsorganisasjonen eller Verdas opphavsrettorganisasjon (OMPI eller WIPO; engelsk World Intellectual Property Organization, fransk Organisation Mondiale de la Propriété Intellectuelle) er ein organisasjon oppretta av SN. Han vart vedteke oppretta i 1967, med formål å «oppmuntre til kreativ aktivitet [og] framme vern av intellektuell eigedom i verda», og sett ut i livet i 1970.

WIPO har 184 medlemsnasjonar, og har hovudkvarteret sitt i Genève i Sveits.

Organisasjonen utarbeider traktatar knytte til intellektuelt arbeid, og medlemslanda er forplikta til å utarbeide lover som handhevar dei direktiva som er vedteke.

Historie 
Forløparen til WIPO var eit byrå ved namn Bureaux Internationaux Réunis pour la Protection de la Propriété Intellectuelle, forkorta til BIRPI. Dette byrået var igjen eit produkt av samanslåinga av dei to byråa som administrerte Bernkonvensjonen og Pariskonvensjonen. I 1893 vart dei to slått saman til BIRPI, og i 1970 vart denne endra til WIPO. Fire år seinare, i 1974, vart WIPO innlema som ein del av SN.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Den internasjonale opphavsrettsorganisasjonen» frå ,  den 28. juli 2011. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff 
Offisiell nettstad

SN-organisasjonar
Genève
Internasjonale organisasjonar
Åndsrett
Skipingar i 1970
Hans Thøger Winther

Hans Thøger Winther () var ein norsk forleggar og boktrykkar og ein pioner innan fotografi. 

Han starta i 1822 ein forlagsbokhandel, og seinare eit eige bok- og steintrykkeri. Han deltok mellom anna i utgjevinga av det illustrerte Norsk Penning Magazin og den første illustrerte bibelen i landet. Winther utvikla tre ulike metodar til fotografisk gjengjeving, og utgav den første fotoboka i Noreg, Anviisning til paa trende forskjellige Veie at frembringe og fastholde Lysbilleder paa Papir (1845), ein av dei første bøkene i verda innan området. Arbeidet hans fekk liten innverknad, sidan det var daguerreotypien og kalotypien som kom til å danne grunnlaget for den vidare utviklinga til fotografiet.

Kjelder
Hans Thøger Winther frå Norsk biografisk leksikon

Norske forleggjarar
Norske fotografar
Norske boktrykkarar
Folk frå Thisted
Christian Winther

Rasmus Villads Christian Ferdinand Winther () var ein dansk diktar.

Christian Winther vart fødd på Fensmark Præstegård i Sydsjælland. Han tok teologisk embetseksamen i 1824, og verka deretter som huslærar. I 1830 la han ut på reise til Italia.
Han gifta seg i 1848 med Julie Werliin.

Winther skreiv dei første dikta sine medan han studerte teologi, men den eigenlege dikterdebuten fekk han i 1828 med diktsamlinga «Digte». Utgjevinga av «Digte, gamle og nye» eit par år seinare, plasserte han blant dei beste danske naturlyrikarane.

Winther skreiv dikta som Edvard Grieg nytta i sitt Opus 10 (Fire enkle songar med klaverakkompagnement).

Kulturkanonen 
«Rosa unica» er teke opp i lyrikkantologien i den danske kulturkanonen.

Kjelder 

Christian Winther - Biography ved kalliope.org

Denne artikkelen bygger på «Christian Winther» frå ,  den 28. juli 2011. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
 Kalliope (dikt, portrett, bibliografi og lenkjer)

Danske diktarar
Den danske gullalderen
Personar med verk i den danske kulturkanonen
Diktarar frå 1800-talet
Gitarstøtte

Ei gitarstøtte er ein reiskap ofte nytta av klassiske gitaristar når dei spelar gitar. Gitarstøtta hjelper med å halde gitaren i ei særskild stilling.

Funksjon 
Gitarstøtta er eit alternativ til fotskammel eller pute. Støtta held gitaren slik at halsen peikar opp. Dette er ei lagleg stilling for å nå tonane på gripebrettet. Med ei gitarstøtte held musikaren båe føtene på bakken, i motsetnad til fotskammel eller pute.

Festeteknikk 
Gitaristen kan feste støtta til gitaren på fleire vis:

1. Sugekoppar
Sugekoppane vert festa til sargen på instrumentet.
2. Klemmer
Klemmene vert festa i over sargen, og kan tilpassast etter kor brei sargen er.
3. Borrelås
Den eine delen vert permanent festa til instrumentet slik at støtta kan takast av og på.

Kjelder 
Wikipedia på tysk den 28. juli 2011

Musikkinstrumentutstyr
Gitar
Winterthur

Winterthur er ein by i Sveits i kantonen Zürich, 20 km nordaust for Zürich. Kommunen har  innbyggjarar () og eit areal på . Byen er den sjette største i landet. 

Winterthur er ein industriby med maskinindustri, kjemisk industri, produksjon av keramiske produkt og bomullstekstil og ein lokomotivfabrikk. Han er sete i Europa for det amerikanske medisinfirmaet Zimmer og for fleire firma i høgteknologibransjen. Byen er eit viktig handels- og finanssenter med hovudkontor for fleire bankar og forsikringsselskap. 

Byen har fleire museum med internasjonal rang, som kunstsamlinga Stiftung Oskar Reinhart. 

Byen er eit veg- og jernbaneknutepunkt og har felles flyplass med Zürich, Kloten lufthamn. Technikum er den viktigaste tekniske høgskulen i Sveits. Hovudkyrkja St. Laurenz er bygd 1264–1515. Her finst òg eit vakkert rådhus (1781–83). 

Region Winterthur er i sterk utvikling. Ifølge statistikarane vil han i dei neste 25 åra oppvise den største folkeveksten i Sveits.

Kjende folk frå Winterthur
 Anton Graff (1736–1813), portrettmålar
 Johann Jakob Biedermann (1763–1830), kunstmålar
 Henrik Haggenmacher (1827–1917), sveitisk-fødd ungarsk industrileiar og velgjerar
 Heinrich Wölfflin (1864-1945) kunsthistorikar
 Joan Gamper (1877–1930), fotballpioner og idrettsleiar
 Marlies Bänziger (f. 1960), politikar
 Martin Buser (f. 1958), hundekøyrar, fleire gonger vinnar i Iditarod-løpet
 Mirco Müller (f. 1995), ishockeyspelar

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 http://www.stadt.winterthur.ch – Offisiell nettstad
 http://www.standort-winterthur.ch – Økonomisk utvikling
 http://www.winterthur-tourismus.ch - Turisme
 http://www.musikkollegium.ch – Musikkollegium Winterthur

Byar i Sveits
Kommunar i Zürich
Fotskammel

Ein fotskammel er eit lite møbel som kan brukast til å ha føtene på. Det kan brukast som støtte medan ein gjer noko eller til å gje føtene kvile. Det finst to ulie typar fotskamlar; ein enkel, låg krakk utan polstring og eit meir omfattande, polstra puffaktig møbel.

Bruk i musikk 
Fotskammel er ofte nytta av klassiske gitaristar når dei spelar. Fotskammelen hjelper med å halde gitaren i ei særskild stilling. Fotskammelen er eit alternativ til gitarstøtte eller pute. Skammelen held gitaren slik at halsen peikar opp. Dette er ei lagleg stilling for å nå tonane på gripebrettet.

Biletdøme

Bakgrunnsstoff

Musikkinstrumentutstyr
Møblar

es:Reposapiés
fr:Pouf