alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
It'll Be Me av Jerry Lee Lewis

«It'll Be Me» er ein song skriven av Jack Clement, først gjeven ut i april 1957 av Jerry Lee Lewis, som B-sida til singelen «Whole Lot of Shakin' Going On» (Sun 267).

Jerry Lee Lewis
Songen vart skriven av Clement og var meint som ei A-sida og oppfølgjar til den første lokale hitten til Lewis, «Crazy Arms». I følgje Clement, «Me arbeidde på ein song eg hadde skrive kalla «It'll Be Me», og eg var i kontrollrommet og byrja å bli lei heile songen, så eg gjekk ut der og sa, 'Kvifor tar ikkje dette av? Me kjem attende til han seinare, Jerry. La oss spele inn noko anna...'.»  Bandmedlemmet J.W. Brown føreslo at Lewis skulle spele ein annan song som hadde gjort det bra på konsertane deira, «Whole Lotta Shakin' Going On». Då singelen kom ut vart «It'll Be Me» nytta som B-side.

Ein annan, meir langsam og kortare versjon av songen frå ei seinare innspeling, kom ut i mai 1958 på det første albumet hans Jerry Lee Lewis.

Cliff Richard and The Shadows

Cliff Richard og The Shadows gav ut ein versjon av songen på singel i august 1962. Han nådde andreplassen på UK Singles Chart og vart ein hit på topp 10 i mange andre land. I 1983 spelte Richard inn songen på nytt for 25-årsjubileumsalbumet Rock 'n' Roll Silver.

Salslister

Andre versjonar
Tom Jones spelte inn to studioversjonar av songen, ein for albumet Country, den andre med Jools Holland (Tom Jones & Jools Holland album, 2004). Andre versjonar er spelte inn av Deep Purple, The Move (Something Else from The Move, 1968), Johnny Cymbal, Les Carle, Bobby Vee, Johnny Winter, Paul Rishell og Janis Martin.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «It'll Be Me (Jerry Lee Lewis song)» frå ,  den 28. juli 2017.

Bakgrunnsstoff
Secondhandsongs.com
Nashvillesongwritersfoundation.com 

Songar frå 1957
Songar skrivne av Jack Clement
Jerry Lee Lewis-songar
Singlar frå 1957
Cliff Richard-songar
Tom Jones-songar
The Move-songar
Sun Records-singlar
Songar produserte av Norrie Paramor
Columbia Graphophone Company-singlar
Songar produserte av Sam Phillips
Gerry and The Pacemakers-songar
Foghat-songar
Lindisfarne-songar
Jools Holland-songar
Deep Purple-songar
Mott the Hoople-songar
Jerry Lee's Greatest

Jerry Lee's Greatest er eit studioalbum av den amerikanske rock and roll- og rockabillypioneren Jerry Lee Lewis, gjeve ut i 1961 på Sun Records.

Bakgrunn
Sjølv om Lewis var på Sun Records frå 1956 til 1963 - langt lengre enn Elvis Presley og Johnny Cash - gav Sun berre ut to album med Lewis, og det andre var Jerry Lee's Greatest i 1962. Delar av årsaka til dette var utan tvil at produsenten Sam Phillips mista entusiasmen etter det skandaløse ekteskapet mellom Lewis og det då 13 år gamle syskenbarnet Myra, som vart kjend under ein turné i Storbritannia i 1958, og stogga karrieren hans. 

Jerry Lee's Greatest inneheld stort sett innspelinga frå den seinare tida til Lewis på Sun. AllMusic-skribenten Cub Koda skreiv at «Medan songar som «Let's Talk About Us», «What'd I Say», og «As Long as I Live» har sin eigen sjarm, er denne plata rett og slett ikkje der ein bør byrje ei Jerry Lee-samling...» Albumet inneheld den største hitten til Lewis, «Great Balls of Fire,» som ikkje var med på debutalbumet.

Innhald
Side A

Side B

† Feiltrykt som «Country Music is Here to Stay» (Ferlin Husky) på den originale plata.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Jerry Lee's Greatest» frå ,  den 28. juli 2017. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
 Jerry Lee's Greatest! på Allmusic
 Jerry Lee's Greatest! på Discogs
 Jerry Lee's Greatest! på Rate Your Music

Jerry Lee Lewis-album
Sun Records-album
Musikkalbum frå 1961
Album produserte av Sam Phillips
Drammen bybru

Drammen bybru er ei bru over Drammenselva mellom Bragernes torg og Strømsø torg i det kommunale vegnettet i Drammen. Opphavleg var brua ein del av hovudvegsambandet mellom Oslo og Sørlandet.

Brua er 260 meter lang, 15 meter brei, bygd i betong i ni spenn, fundamentert på trepålar som er slege ned i elvebotn, og vart opna sundag 6. september 1936 av statsminister Johan Nygaardsvold.  Entreprenørfirmaet F. Selmer stod for byggjearbeidet.

Brua er no  reservert kollektivtrafikk, gåande og syklande. Biltrafikken vert vist til Øvre Sund bru lenger opp i elva. Denne brua opna hausten 2011, og inngår i eit nytt vegsystem som Bragernestunnelen er ein part i.

Bakgrunnsstoff 

Vegbruer i Viken
Vegar i Drammen
Bjelkebruer
Bruer opna i 1936
1936 i Noreg
Janeth Jepkosgei

Janeth Jepkosgei Busienei () er ein kenyansk tidlegare friidrettsutøvar frå Kapsabet som etter tur vann gull, sølv og bronse på 800 meter i verdsmeisterskapar i friidrett, dessutan vann ho OL-sølv på same distansen i 2008.

Aktiv
Jepkosgei byrja nærma seg verdstoppen på 800 m i 2005-sesongen, då ho sette personleg rekord med 1.57,82. I mars 2006 vann ho distansen under samveldeleikane i Melbourne på tida 1.57,88, framfor Kenia Sinclair frå Jamaica og Maria Mutola frå Mosambik. Den 11. juli same året sette ho kenyansk rekord med 1.56,66 og vann i Lausanne-stemnet framfor toppløparar som Mutola og kubanske Zulia Calatayud. Ein månad seinare vart Jepkosgei afrikameister på Mauritius, Mutola kom på andreplass og algeriske Nouria Mérah-Benida på tredje.

I finalen under VM 2007 i Osaka var Jepkosgei heilt utilnærmeleg. Ho leia 800-meterløpet frå start til mål og forbetra den den kenyanske rekorden til 1,56,04, hennar livs snøggaste løp på distansen. Dermed vann ho med nesten eitt sekunds margin til sølvvinnaren, og stod for årsbeste i verda for andre året på rad. Året etter sprang Jepkosgei like fort i OL-finalen i Beijing og fekk sølv på sluttida 1.56,07, men var på oppløpet sjanselaus mot landskvinna Pamela Jelimo som vann på 1.54,87. Også i VM 2009 i Berlin tok Jepkosgei sølvmedaljen på 800 m, hårfint framom britiske Jennifer Meadows og ukrainske Julija Krevsun, vinnaren Caster Semenya var det ingenting å gjere med. To år seinare kompletterte Jepkosgei medaljesamlinga då ho vann bronsen på 800 m i Daegu-VM 2011 på tida 1.57,42.

Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
VM 2007 i Osaka: Gullmedalje – 1.56,04, framom Hasna Benhassi (1.56,99)
OL 2008 i Beijing: Sølvmedalje – 1.56,04, framom Hasna Benhassi (1.56,73)
VM 2009 i Berlin: Sølvmedalje – 1.57,90, framom Jennifer Meadows (1.57,93)
VM 2011 i Daegu: Bronsemedalje – 1.57,42, framom Alysia Montaño (1.57,48)
OL 2012 i London: Nr 8 - 2.00,19
VM 2015 i Beijing: Utslått i forsøka (2.01,40 =nr 26)

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Janeth Jepkosgei» frå ,  den 29. juli 2017.  
 

Kenyanske mellomdistanseløparar
Medaljevinnarar under sommar-OL 2008
Kenyanske deltakarar under sommar-OL 2008
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 2008
Kenyanske deltakarar under sommar-OL 2012
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 2012
Wilson Boit Kipketer

Wilson Boit Kipketer () er ein kenyansk tidlegare friidrettsutøvar som vart verdsmeister i 3 000 meter hinder i 1997 og vann sølvmedaljen i øvinga både ved VM 1999 og OL 2000.

Den 6. august 1997 vann Kipketer hinderløpet i VM i Aten på tida 8.05,8. Han spurtslo verdsrekordhaldar Moses Kiptanui og Bernard Barmasai, begge to landsmenn av Kipketer. Nøyaktig ei veke seinare forbetra Kipketer i Zürich den to år gamle verdsrekorden på 3 000 meter hinder med eitt tidels sekund til 7.59,0. Verdsrekorden vart ståande i berre elleve dagar, til Barmasai i Köln sprang i mål på 7.55,7.

Både i VM 1999 og Sommar-OL 2000 vann Kipketer sølv på 3000 meter hinder. I begge tevlingane vart han slått i spurten av ein landsmann ved etternamn Kosgei, i 1999 Christopher og i 2000 Reuben.

Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
VM 1997 i Aten: Gullmedalje – 8.05,84, framom Moses Kiptanui (8.06,04) og Bernard Barmasai (8.06,04) 
VM 1999 i Sevilla: Sølvmedalje – 8.12,0, bak Christopher Kosgei (8.11,7)
OL 2000 i Sydney: Sølvmedalje – 8.21,7, bak Reuben Kosgei (8.21,4)

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Wilson Boit Kipketer» frå ,  den 29. juli 2017.  
 

Kenyanske langdistanseløparar
Kenyanske hinderløparar
Verdsmeistrar i friidrett
Medaljevinnarar under sommar-OL 2000
Kenyanske deltakarar under sommar-OL 2000
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 2000
Hestebønne

Hestebønne (Vicia faba) er ein eittårig art i erteblomfamilien. Han blir også kalla åkerbønne, bønnevikke, bondebønne og velsk bønne. Frøa kan brukast til mat for menneske, men blir også brukt som fôrvekst og eventuelt som oljevekst.

Hestebønna blir 40–90 cm høg. Ho har ikkje klatretrådar. Blomane er kvite med to svarte flekkar. Belgane kan bli over 10 cm lange og har innvendig eit tjukt svampete vev som omgjev dei store flate frøa. 

Hestebønne er ein gammal kulturplante, og var vanleg dyrka allereie i oldtida. Frøa blei brukte til brød og graut. Planten blir i dag særleg dyrka i Egypt, Sør-Europa, Tyskland og England.

Kjelder

Bønner
Erteblomfamilien
Prydbønne

Prydbønne, pralbønne eller blomsterbønne (Phaseolus coccineus) er ein art i erteblomfamilien som blir dyrka som prydvekst og tildels som matvekst.

Prydbønneplanten er ein slyngplante som kan bli opptil 4 m høg. Han slynger seg i ein spiral som går med klokka, til forskjell frå dei fleste andre bønner som slynger seg mot klokka.
Han skil seg også frå andre bønner ved at kimblada blir verande under jorda, slik at dei første blada ein ser frå spira er dei vaksne blada.

Planten er fleirårig, men blir ofte dyrka som eittårig ettersom han ikkje toler frost.

Prydbønne har raude eller raude og kvite blomar i klasar. Frøa er store og brokete. Røtene er tjukke og knollforma.

Varieteten P. coccineus var. albiflorus (av og til rekna ein art, P. multiflorus) har kvite blomar og ikkje knollforma røter. 

Dei flate, 10–30 cm lange belgane kan brukast som grønsak etter koking. Dei modne frøa kan vera giftige, fordi dei inneheld lektinet fytohaemgglutinin. Lektinet blir øydelagd gjennom langvarig koking.

Dyrking
Prydbønna stammar frå fjellområde i Sentral-Amerika, der ein har dyrka henne i nær to tusen år.
Det finst framleis ville slektningar av den dyrka planten i kjølige, skuggerike dalar i Guatemala og Mexico.

Prydbønne blir dyrka i ei rekkje land, mellom anna Noreg.

Kjelder

Bønner
Erteblomfamilien
Kulturplantar frå Nord-Amerika
Kulturplantar frå Sør-Amerika
Annegret Richter

Annegret Richter, fødd Irrgang, () er ein tysk tidlegare friidrettsutøvar frå Dortmund som representerte Vest-Tyskland og vart olympisk meister på 100 meter i 1976 og vann OL-gull i 4 x 100 meter stafett i 1972.

Annegret Irrgang fekk den siste plassen på de vesttyske stafettlaget som sprang inn til gull i 4 x 100 meter stafett i europameisterskapen 1971. Dei andre på laget var Elfgard Schittenhelm, Inge Helten og Ingrid Mickler-Becker. Under Sommar-OL 1972 i München vart ho som Annegret Richter nummer fem og beste vesttyske utøvar på 100-meteren. Avslutningsdagen i leikane sprang som ho i EM året før den tredje etappen for eit vesttysk vinnarlag i stafett. Saman med Christiane Krause, Mickler-Becker og Heide Rosendahl sette ho verdsrekord med tida 42,81 sekundar, 14 hundredels sekund framom dei austtyske kvinnene på sølvplassen. To år seinare var posisjonane omsnudd ved EM i Roma, Aust-Tyskland vann 4 x 100 m stafett framom Richter og Vest-Tyskland.

Under dei olympiske sommarleikane 1976 sette Richter verdsrekord på 100 meter med 11,01 sekundar i semifinalane. I finalen sprang ho i mål til gullmedalje på tida 11,08, og slo dei andre medaljevinnarane, austtyske Renate Stecher og lagkamerat Inge Helten, med høvesvis fem og ni hundredels sekund. Tre dagar seinare var Richter nær ved å vinne dobbelt då ho sette personleg rekord på 22,39 sekundar og tok sølv på 200 meter, slått med fattige to hundredels sekund av austtyske Bärbel Eckert. Som ankerkvinne for Aust-Tyskland lukkast Eckert også i 4 x 100 m stafett å snyte Richter for ein gullmedalje. Etter at Richter hadde gjort unna tredjeetappen sprang Eckert i mål på tida 42,55, medan Richters vesttyske lagkamerat fekk notert 42,59.

Richter var ikkje aktiv i 1978-sesongen, men kom tilbake og tangerte sin eigen personlege rekord på 11,01 i 1979. Vest-Tyskland boikotta Sommar-OL 1980 i Moskva og Richter la deretter opp.

Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
EM 1971 i Helsinki: Gull i 4 x 100 m stafett
OL 1972 i München: Gull i 4 x 100 m stafett, nr 5 på 100 m -11,38
EM 1974 i Roma: Sølv i 4 x 100 m stafett, nr 5 på 100 m -11,36
OL 1976 i Montreal: Gull på 100 m – 11,08, sølv på 200 m -22,39, sølv i 4 x 100 m stafett

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Annegret Richter» frå ,  den 29. juli 2017.  
 

Olympiske meistrar for Vest-Tyskland
Olympiske sølvmedaljevinnarar for Vest-Tyskland
Medaljevinnarar under sommar-OL 1972
Vesttyske deltakarar under sommar-OL 1972
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1972
Medaljevinnarar under sommar-OL 1976
Vesttyske deltakarar under sommar-OL 1976
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1976
Folk frå Dortmund
Silke Renk

Silke Renk () er ein tysk tidlegare spydkastar frå Querfurt i Sachsen-Anhalt som vart olympisk meister i øvinga i 1992. Ho representerte Aust-Tyskland til 1990, sidan det samla Tyskland.

Sommaren 1988 presterte Renk sitt lengste kast med den dåverande spydtypen, i austtyske Rostock landa spydet på 71,00 meter. Under Sommar-OL i Seoul tre månader seinare vart ho nummer fem med sine 66,38 m. To år seinare rykte ho ein plass fram på resultatlista under EM i Split og vart nummer fire. Året etter tok ho endå eit steg fram og vann bronsen under Tokyo-VM 1991.

Under dei olympiske sommarleikane 1992 i Barcelona kasta Renk 67,24 m i den fyrste finaleomgangen og la seg på andreplassen, etter som Natalja Sjikolenko i same omgangen tok leiinga med eit kast på 68,26 m. Slik var stillinga til sjette og siste omgangen. Renk lukkast då smelle til med 68,34 m og kneip gullmedaljen, åtte centimeter framfor Sjikolenko.

Renk enda på sjetteplassen i spydtevlinga under VM 1993. Ho deltok ikkje i EM 1994 grunna ein kneskade. Sidan var ho med i VM 1995, OL 1996 og VM 1997, alle tre gongane mangla ho nokre få desimeter på å kvalifisere seg til finale.

Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
OL 1988 i Seoul: Nr 5 – 66,38 m 
EM 1990 i Split: Nr 4 – 64,76 m 
VM 1991 i Tokyo: Bronsemedalje – 66,80 m
OL 1992 i Barcelona: Gullmedalje – 68,34 m, framom Natalja Sjikolenko (68,26 m)
VM 1993 i Stuttgart: Nr 6 – 64,00 m 
VM 1995 i Göteborg: Utslått i kvalifiseringa (59,86 m =nr 13) 
OL 1996 i Atlanta: Utslått i kvalifiseringa (59,70 m =nr 13) 
VM 1997 i Aten: Utslått i kvalifiseringa (60,72 m =nr 13)

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Silke Renk» frå ,  den 29. juli 2017.  
 

Tyske spydkastarar
Olympiske meistrar i spydkast
Olympiske meistrar for Tyskland
Austtyske idrettsutøvarar
Austtyske deltakarar under sommar-OL 1988
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1988
Tyske deltakarar under sommar-OL 1992
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1992
Tyske deltakarar under sommar-OL 1996
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1996
JC-virus

JC-viruset eller John Cunningham-viruset er eit nevrotropisk polyomavirus som infiserer menneske. I ulike studiar har mellom 30 og  testa positivt for viruset, og det har vore estimert at eit fleirtal av menneske verda over er infiserte med det.

Når viruset økslar seg i oligodendrocyttar og astrocyttar i hjernen vil det gå hòl på desse sellene og føra til demyelinisering. Dette valdar sjukdomstilstanden progressiv multifokal leukoencefalopati, og råkar i hovudsak personar med nedsett immunforsvar. Dette kan til dømes vera personar med AIDS eller personar som tek immunnedsetjande medisinar (som natalizumab og rituximab), til dømes ved organtransplantasjon eller mot multippel sklerose. JC-virus kan òg valda encefalopati, hjernehinnebetennelse og tap av kornseller i veslehjernen.

JC-viruset har eit sirkulært dobbelttråda DNA-genom på 5,13 kilobasar.

Kjelder 

Polyomaviridae
Birte Tove

Birte Tove, eigentleg Birte Tove Sørensen ()<ref>[http://www.bt.dk/danmark/folkekaer-skuespillerinde-doed-vi-holdt-mor-i-haanden-da-hun-tog-afsted Folkekær skuespillerinde død: 'Vi holdt mor i hånden da hun tog afsted'''] BT, 7. februar 2016.</ref> var ein dansk skodespelar og modell mest kjend for rollene sine i sengekantserien på 1970-talet saman med Ole Søtorp. Det var ein serie med erotiske komediar der dei to oftast hadde hovudrollene. Søren Strømberg, Annie Birgit Grade, Arthur Jensen, Karl Stegger og andre skodespelarar, som var aktive i Danmark på den tida var også gjengangarar i desse filmane. Seinare kom dei litt hardare teiknfilmane, som Birte Tove ikkje vart med i. Ho var utdanna sjukepleierske. I tillegg til å spele inn filmar i Danmark, så arbeidde ho også nokre år i Hong Kong. Dei siste åra dreiv ho ein brukthandel.

Filmar
Ein del av filmane ho har spelt i: 

Mazurka på sengekanten 1970

Swedish fly girls/ Christa 1971

Tannlege på sengekanten 1971

Rektor på sengekanten 1972

Motorvei på sengekanten 1972

Romantikk på sengekanten 1973

Kvinnefengselet i bambushelvete 1973

Kineser på sengekanten 1974

Piger i trøyen 1975

Serien Riget'' 1994-1997

Kjelder

Danske skodespelarar
Don Quarrie

Donald O'Riley Quarrie, kjend som Don Quarrie, () er ein jamaicansk tidlegare friidrettsutøvar frå Kingston. Han vart olympisk meister på 200 meter i 1976 og vann elles to OL-sølv og ein OL-bronse i tida 1976-84.

Quarrie var kvalifisert til Sommar-OL 1968 i Mexico, men ein skade hindra deltaking. Året etter fekk han studiestipend ved University of Nebraska og flytta til USA. Under samveldeleikane 1970 i Edinburgh vann han både 100 m og 200 m, og som ankermann på Jamaicas lag i 4 x 100 m stafett tok han si tredje gullmedalje i leikane.

I 1971-sesongen forbetra Quarrie den personlege rekorden på 100 m til 10,1 sekundar. Meir imponerte han på 200 m med fyrst personbeste på 20,2, og særleg då han vann begge sprintdistansane under dei panamerikanske leikane i Cali i Colombia. Vinnartida hans på 200 m, 19,8 med manuell tidtaking, var årsbeste i verda og tangering av Tommie Smith sin verdsrekord. Den uoffisielle elektroniske tida, 19,86 sekundar, var den nest beste nokon gong. Året etter deltok Quarrie på 200 m under Sommar-OL 1972 i München, men braut semifinalen etter muskelstrekk.

Quarrie forsvarte i 1974 sine meistertitlar på 100 m og 200 m under samveldeleikane i Christchurch. I 1975 tangerte han verdsrekorden på 200 m for andre gong, og året etter tangerte han med tida 9,9 også den manuelle tidtekne verdsrekorden på 100 meter. Under Sommar-OL 1976 i Montréal tok han fyrst sølv på 100 m, etter å tapt for Hasely Crawford med eitt hundredels sekund. På 200 m heldt derimot Quarrie unna for alle konkurrentane og vann OL-gull med tida 20,22.

Under samveldelekene i 1978 vann Quarrie sin tredje 100-metertittel på rad, men vart slått ut på 200 m etter å ha fått krampe. To år seinare tok han seg til OL-finalen på 200 m i Moskva og vann bronsemedaljen, eitt tidels sekund bak gullvinnaren Pietro Mennea frå Italia.

Quarrie deltok i 1984 i Sommar-OL for fjerde gong og sikra seg si fjerde OL-medalje då han som ankermann sprang Jamaica inn til sølv i 4 x 100 m stafett, slått einast av USA.

Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
OL 1972 i München: Braut semifinalen på 200 m (=nr 16) 
OL 1976 i Montreal: Gull på 200 m – 20,23, sølv på 100 m – 10,08
OL 1980 i Moskva: Bronsemedalje på 200 m – 20,29, framom Silvio Leonard (20,30). Utslått i semifinalane på 100 m
OL 1984 i Los Angeles: Sølv i 4 x 100 m stafett (38,62), utslått i forsøka på 200 m

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Don Quarrie» frå ,  den 30. juli 2017.  
 

Jamaicanske sprintarar
Olympiske meistrar for Jamaica
Olympiske sølvmedaljevinnarar for Jamaica
Olympiske bronsemedaljevinnarar for Jamaica
Jamaicanske deltakarar under sommar-OL 1972
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1972
Medaljevinnarar under sommar-OL 1976
Jamaicanske deltakarar under sommar-OL 1976
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1976
Medaljevinnarar under sommar-OL 1980
Jamaicanske deltakarar under sommar-OL 1980
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1980
Medaljevinnarar under sommar-OL 1984
Jamaicanske deltakarar under sommar-OL 1984
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1984
Vinnarar av Bislett-medaljen
Folk frå Kingston på Jamaica
Francesca Caccini

Francesca Caccini () var ein italiensk komponist, songer, luttspelar og musikklærar frå tidlegbarokken. Ho er særleg kjent for verket La liberazione di Ruggiero dall'isola d'Alcina frå 1625, ein svært tidleg opera og den første skriven av ei kvinne.

Caccini var også kjend som «La Cecchina». Ho var dotter og elev av Giulio Caccini.

Liv 

Francesca Caccini var fødd i Firenze, eit av dei viktigaste europeiske kultursentera i samtida. Faren var komponisten og hoffmannen Giulio Caccini, som gav dottera ei solid utdanning. 

Ho opptredde første gong som songar i 1600, i Jacopo Peri-operaen Euridice, som blei oppført med enkelte parti henta frå faren sin opera med same namn.

På oppfordring av dronning Maria de' Medici gjorde familien Caccini ei konsertreise til Henrik IV av Frankrike sitt hoff i Paris. Det femstemmige familieensemblet bestod av foreldra Giulio og Margherita og syskena Francesca, Settima og Pompeo. Undervegs opptredde dei i Modena, Milano, Torino og Lyon. Den franske kongen blei så begeistra for songen til Franscesca Caccini at han gav henne tilbod om ei stilling ved hoffet, men storhertug Ferdinando de' Medici gav ordre om at familien måtte venda tilbake til Firenze. Der hadde Francesca Caccini ein post ved hoffet fram til 1627. 

Ryet hennar auka, og i 1614 var ho blitt den best betalte musikaren ved hoffet. I løpet av denne tida utvikla ho også dugleiken sin som komponist. Ho skreiv en god del musikk for Medici-hoffet, og byrja etterkvart også å skriva i den nye musikkforma opera.

I 1607 blei ho gift med hoffmusikaren Giovanni Battista Signorini. Dei fekk dottera Margherita, som blei fødd i 1622.

Verk 

Francesca skreiv seksten operaer. Berre ein av desse, La liberazione di Ruggiero, er bevart for ettertida. Samlinga Il primo libro delle musiche (1618) med 36 stykke for solosong og sopran/bass-duettar med generalbass-akkompagnement finst også att.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Francesca Caccini» frå ,  den 30. juli 2017.

Litteratur 
 Liliana Pannella: «CACCINI, Francesca, detta la Cecchina», Dizionario Biografico degli Italiani - bind 16 (1973)
 «Francesca Caccini», i Historical Anthology of Music by Women.  James R. Briscoe, ed.  Indiana University Press, Bloomington, Indiana, 1986. ISBN 0-253-21296-0
 «Francesca Caccini», i The New Grove Dictionary of Music and Musicians, ed. Stanley Sadie.  20 vol.  London, Macmillan Publishers Ltd., 1980.  ISBN 1-56159-174-2
 Francesca Caccini, Musician to the Medici and her "Primo Libro".  Carolyn Raney, diss., New York University, 1971.

Barokkomponistar
Italienske komponistar
Italienske songarar
Operakomponistar
Kvinnelege komponistar
Folk frå Firenze
Komponistar frå 1600-talet