alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Vaffel

Ein vaffel (fleirtal: vaflar) eller ei vaffelkake (dessutan kalla bakels  i Nordmøre, Romsdal, Budal, Østerdalen, Odal og Solør) er ei tjukkvoren, oftast noko luftig, pannekake som er steikt i eit jarn med meir eller mindre grovt rutemønster eller anna grovt mønster. Vafler kan vera rektangulære (typisk for nederlandske og belgiske vaflar), runde (typisk mange stader i Nord-Amerika) eller runde med underdeling i fire eller fem hjarteforma vaflar (typisk for skandinaviske vaflar). Blant portugisarjødar er vaflar tradisjonell ḥanukkámat.

Mormors vaffeloppskrift 
 Visp egg og sukker
 Rør natron i rjoma og bland saman
 Spe med mjøl og egg om kvarandre
 Rør i smøret til slutt
 La røra svelje i ein halvtime. Ho kan godt kvile i kjøleskåpet til neste dag
 Vaflene er best med rjome og plommesylte

Ingrediensar 
 3 egg
 0.75 dl sukker
 1 dl setersjome
 0.5 ts natron
 4 dl mjølk
 5 dl kveitemjøl
 1 dl smelta smør

Rørebakst
Hanukká
Saint-Paul-de-Vence

Saint-Paul eller Saint-Paul de Vence er ein kommune i departementet Alpes-Maritimes, søraust i Frankrike.

Bakgrunnsstoff
 Vevsida til landsbyen

Kommunar i Alpes-Maritimes
Auvergne

Auvergne (oksitansk Auvèrnhe/Auvèrnha) var ein region i Frankrike. Han vart oppretta 1. januar 2016 som ei samanslutning av regionane Auvergne og Rhône-Alpes,  og vart del av den nye regionen Auvergne-Rhône-Alpes frå  1. januar 2016.

Den noverande administrative regionen Auvergne var større enn den historiske provinsen Auvergne. Regionen Auvergne bestod av følgjande gamle provinsar: 
 Auvergne: Departementa Puy-de-Dôme, Cantal, nordvestlege delar av Haute-Loire, og dei sørlegaste delane av Allier. Provinsen Auvergne var heilt omslutta av regionen Auvergne. 
 Bourbonnais: Departementet Allier. Ein liten del av Bourbonnais låg òg i regionen Centre.
 Velay: sentrale og søruastlege delar av departementet Haute-Loire. Velay var heilt omslutta av regionen Auvergne. 
 Ein liten del av Gévaudan: dei sørvestlegaste delane av Haute-Loire. Gévaudan låg i praksis i regionen Languedoc-Roussillon.
 Ein liten del av Vivarais: dei søraustlegaste delane av Haute-Loire. Vivarais låg stort sett i regionen Rhône-Alpes.
 Ein litne del av Forez: dei nordaustlegaste delane av Haute-Loire. Forez låg stort sett i regionen Rhône-Alpes.

Velay, Gévaudan og Vivarais vert ofte rekna som underprovinsar av den gamle provinsen Languedoc. Forez vert òg rekna som ein underprovins av provinsen Lyonnais. Derfor bestod den moderne regionen Auvergne av provinsane Auvergne, Bourbonnais, og delar av Languedoc og Lyonnais.

Byar 
 Aurillac
 Chamalières
 Clermont-Ferrand
 Cournon-d'Auvergne
 Le Puy-en-Velay
 Montluçon
 Moulins
 Riom
 Vichy

Kjelder 

 
Tidlegare regionar i Frankrike
Orre

Orre er ei bygd i Klepp kommune i Rogaland fylke. I det grøderike og flate området, med mange gardar, vert det drive stort innan landbruk. Mellom anna finst det fleire gartneri og drivhus. Det vert drive med ymse grønsakdyrking.

Geografi 
Staden er kjend for Orrestranda, som saman med Borestranda utgjer den lengste sandstranda i Noreg. Folkesetnaden i krinsen var i 2004 1283, og som resten av kommunen har bygda ein ung folkesetnad.

Orrevatnet på 8,04 km² utgjer nedre delen av Orrevassdraget og er den største innsjøen på Jæren.

Kultur 
På staden ligg Orre gamle kyrkje, ei mellomalderkyrkje frå 1200-talet og Orre kyrkje frå 1950. 

Forfattaren Alexander Kielland heldt ofte til i området medan han vitja Jæren, og kan ha brukt det som inspirasjon for nokre av jærskildringane sine.

I nyare tid er Orre blitt kjend lokalt for Friluftshuset, eit bygg tilpassa det flate landskapet som fortel om miljøet i området. Huset har opent kvar søndag og viser ei permanent utstilling knytt til Jærstrendene landskapsvernområde. Her er også andre framstillingar og sommarkonsertar.

Orremesså blir halde på Orre kvart år.

Bakgrunnsstoff 
 Klepp kommune om naturvern i kommunen
 Friluftshuset ved Orrestranda  ved Jæren friluftsråd
 Orre gartneri 
 Orremesså

Bygder i Rogaland
Geografi i Klepp
Vesleasia

Vesleasia eller Anatolia er ei nemning på området mellom Svartehavet, Egearhavet og Middelhavet som særleg vart brukt i oldtida. Det vil altså seie at Vesleasia stort sett svarar til det noverande Tyrkia. Ein delte det inn i landskapa Kappadokia, Pontos, Paflagonia, Bitynia, Galatia, Frygia, Mysia, Troas, Aiolis, Lydia, Karia, Lykia, Milyas, Kabalia, Pamfylia, Pisidia, Lykaonia, Isauria og Kilikia.

I oldtida var landområdet kjent for mange viktige folk og rike, og for mange viktige hendingar. Her eksisterte i tidleg tid Hattusas-riket, som ein vanlegvis meiner var grunnlagt av hettittar. Her eksisterte òg fleire store rike samtidig med den hellenistiske kultur. Til dei høyrte riket til kong Krøsus av Lydia. Seinare var det òg i dette området at Konstantin utførte dei fleste av bedriftene sine. 

I gamal tid budde det mange folk her som snakka anatoliske språk, som høyrer til den indoeuropeiske språkfamilien. Seinare vart dei blanda opp med grekarar.

Asia
Dorarar

Dorarane var ei av dei antikke hellenistiske folkegruppene, som vi kjenner til grunna greske forfattarar. Dei kom opphavleg frå nord i Hellas, antikke Makedonia og Epirus.

Folk frå gresk antikk
Anatoliske folk
Funai

Funai Electric Co. (船井電機) er eit japansk elektronikkselskap grunnlagt i 1961. Selskapet er engasjert i utvikling, produksjon og sal av informasjons- og kommunikasjonsutstyr som internetterminalar, datautstyr, audiovisuelt utstyr, fjernsynsapparat, videospelarar, DVD-spelarar og annan elektronikk.

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell nettstad 

Japanske føretak
Forbrukarelektronikkprodusentar
Poitou-Charentes

Poitou-Charentes er ein tidlegare fransk region som låg vest i landet. Han blei skapt av i 1956 av dei eldre regionane Poitou, Angoumois, Saintonge og Aunis. Han omfatta departementa Charente, Charente-Maritime, Deux-Sèvres og Vienne. I 2016 blei han del av den nye regionen Nouvelle-Aquitaine.

Til forskjell frå mange andre regionar i landet har han ei kort historie og lite regionalt særpreg.  Poitiers blei vald til regionshovudstad framfor dei jamstore byane La Rochelle og Angoulême fordi han hadde eit universitet.

Byar 
 Angoulême
 Châtellerault
 La Rochelle
 Niort
 Poitiers
 Rochefort
 Saintes

Kjelder

 
Tidlegare regionar i Frankrike
Skipingar i 1956
Nedleggingar i 2015
Odd Eriksen

Odd Eriksen () er ein norsk politikar frå Arbeidarpartiet. Han vart den 17. oktober 2005 utnemnd til statsråd for Nærings- og handelsdepartementet i regjeringa Stoltenberg II. Den 29. september 2006 vart det kunngjort at han gjekk av som statsråd. Dag Terje Andersen tok over, og Eriksen vart fylkesrådsleiar i Nordland fylke i desember same år.

Eriksen budde lenge i Dønna. Han starta arbeidskarrieren sin i elektrolysen ved Elkem Aluminium i Mosjøen. I åra 1986–1990 var han fagforeiningsleiar i MKAF (Mosjøen kjemiske arbeiderforening), som er den lokale foreininga av NKIF. Mellom anna leia han streiken under lockouten i 1986. Han var vararepresentant for Bjarne Mørk Eidem til Stortinget i åra 1989–1993, han sat då i justiskomiteen i Stortinget. Han var fast stortingsrepresentant i åra 1993–2001. I tida frå 1993 til 1997 var han òg nestleiar i forsvarskomiteen i Stortinget. Frå 2003 og fram til utnemninga som statsråd, var han fylkesråd for samferdsle og leiar for Arbeidarpartiet i Nordland.

Eriksen vart landskjend då han var med på å overmanna kapraren på eit fly frå Kato Air i 2004. Dermed hindra han at flyet styrta. Han fekk Carnegies heltemedalje i gull i 2005 for innsatsa.

Kjelder 

 

Norske nærings- og handelsministrar
Statsrådar i Regjeringa Stoltenberg II
Ap-statsrådar
Stortingsrepresentantar 1993-1997
Stortingsrepresentantar 1997-2001
Stortingsrepresentantar frå Ap
Stortingsrepresentantar for Nordland
Vararepresentantar til Stortinget
Fylkesrådar i Nordland
Ap-politikarar i Nordland
Norske fagforeiningsleiarar
Folk frå Alstahaug
Folk frå Dønna
Fløibanen

Fløibanen er den einaste skjenegåande kabelbanen i Skandinavia for persontransport. 

Banen går frå sentrum (Vetrlidsallmenningen) til Fløyfjellet med Fløien Folkerestaurant. Fløibanen er ein av dei største og mest vitja turistattraksjonane i Bergen og har årleg om lag ein  million påstigingar. Banen vart bygd etter mønster av liknande banar i Sør-Tyskland, Italia og Sveits. Byggjearbeida starta i 1914 og banen vart offisielt opna i 1918. To vogner som kvar rommar om lag 100 passasjerar køyrer mellom Bergen sentrum og Fløyen året rundt.
Banelengda er 844 m og banen har ei stiging på mellom 15 og 26°. Høgdeskilnaden mellom nedre og øvre stasjon er 302 m.

Linjekart

Kuriosa
Ein liknande kabelbane finst òg i hovudstaden Wellington på New Zealand, og der er òg ein stutt kabelbane opp mot Montmartre i Paris i Frankrike.

Bakgrunnsstoff
 Fløibanen si heimeside

Samferdsle i Bergen
Turistmål i Bergen
Skipingar i 1918
Kabelbanar
Rudolf Erich Raspe

Rudolf Erich Raspe () var ein tysk forfattar og vitskapsmann. Han er mest kjend for Baron von Münchhausens vidunderlege historier og eventyr, ei samling skrøner han skreiv om sin samtidige landsmann, Baron von Münchhausen.

Raspe var fødd i Hannover. Han studerte filologi og naturvitskap i Leipzig og Göttingen, og var universitetsbibliotekar fleire stader før han blei tilsett ved samlinga til landgreven av Hessen-Kassel. I 1775 måtte han flykta derfrå etter å ha blitt skulda for å ha stole edelsteinsamlinga han skulle passa på.

Raspe slo seg ned i England, der han dreiv med gruvedrift i Cornwall og studerte og skreiv om geologi og kunsthistorie. Han gav ut den første korte samlinga av Münchhausen-forteljingar i 1785 som ein satire over politikarar.

I 1791 måtte Raspe flykta igjen, denne gongen til Irland, etter å ha vore innblanda i ein gruvesvindel i Skottland. Her vart han verande til han døydde i County Kerry november 1794.

G.A. Bürger omsette forteljingane om Münchhausen til tysk i 1786. Han la til fleire forteljingar og blei kjend som opphavsmannen til verket. Først i 1847, i ein biografi av Heinrich Döring om Bürger, blei Raspe tilkjent opphavet til sogene.

Kjelder 
 Encyclopædia Britannica

Denne artikkelen bygger på «Rudolf Erich Raspe» frå ,  den 29. september 2006.

Bakgrunnsstoff 
 The Surprising Adventures of Baron Munchausen på Prosjekt Gutenberg

Raspe, Rudolf Erich
Raspe, Rudolf Erich
Baron von Münchhausen

Baron von Münchhausen, eigentleg Hieronimus Karl Friedrich von Münchhausen () var ein tysk friherre og anekdoteforteljar.

Münchhausen deltok som kavaleriløytnant i russisk teneste, i felttog mot tyrkarane og vart i 1750 befordra til ryttmeister. Som lidenskapeleg jeger og gladlynt selskapsmann, var han vidkjend i Hannover for groteske historier frå jaktene og krigseventyra sine. 

Desse historiene, som blei kalla münchhausiader, blei spreidde vidare blant folk og udødeleggjorte av Rudolf Erich Raspe då han gav ut Baron Munchausen's narrative of his marvellous travels and campaigns in Russia (1785) i London. Raspe sette namnet til Münchhausen saman med ei rekke skrøner av eldre opphav.

Bakgrunnsstoff

Forteljarar
Tyske militære
Tyske adelege
Atlanten videregående skole

Atlanten videregående skole, tidlegare kjend som Kristiansund gymnas, er ein vidaregåande skule i Kristiansund på Nordmøre i Møre og Romsdal fylke. Skulen har i dag tre studieretningar — almennfag, musikk/dans/drama og media- og kommunikasjonsfag.

Bakgrunnsstoff 
 Atlanten vgs sin nettstad 

Byggverk i Kristiansund
Vidaregåande skular i Møre og Romsdal
Djáp Sáhib

«Djáp Sáhib» (panjabi ਜਾਪੁ ਸਾਹਿਬ) er morgonbøna for sikhane. Denne bøna eller banien vart samansett av den tiande sikh-guruen, guru Gobind Singh. Banien er ein av fem baniar som ein innvigd sikh lyt lesa kvar dag. «Djáp Sáhib» er den første banien i Dasam Granth, som er den nest heilagaste boka i sikhtrua og som vart samla i sin heilskap av den tiande guruen.

Sjå òg 
 Bani
 SGGS
 Djapdji Sáhib

Bakgrunnsstoff
Video med lyd, tekst og omsetjing av bøna  ved rajkaregakhalsa.net
Ulike lydversjonar   ved www.sikhroots.com
 Audio frå www.Sikhnet.com
 Bønetekstar og opptak  (panjabi, engelsk og russisk i PDF-filer) ved gobindsadan.org
Jaap sahib ved sikhiwki.org

Sikh-bøner
Morgon
Fornyings-, administrasjons- og kyrkjedepartementet

Fornyings-, administrasjons- og kyrkjedepartementet (forkorta FAD) var eit norsk departement som vart formelt oppretta 1. januar 2006. 

Departementet fekk ved opprettinga ansvaret for saksfeltet til det tidlegare Moderniseringsdepartementet, i tillegg til nordisk samarbeid. Departementet sitt hovudfokus er modernisering av offentleg sektor, konkurranse i næringslivet, kyrkje, minoritetar og IT. Departementet har eit samla ansvar for konkurransepolitikken, koordinering av Informasjonsteknologipolitikken for heile samfunnet, kyrkja, kongehuset, nasjonale minoritetar, leiarutvikling, organisasjonsutvikling og omstilling i statsforvaltinga, servicefunksjonar for departementsfellesskapet og statleg sektor generelt. Departementet har arbeidsgjevaransvar for statstilsette. 

1. januar 2014 blei departementet lagt ned og dei fleste ansvarsområda overført til det nyfusjonerte Kommunal- og moderniseringsdepartementet.

Historikk 
Moderniseringsdepartementet vart oppretta den 1. oktober 2004. Arbeids- og administrasjonsdepartementet ogNærings- og handelsdepartementet hadde før dette ansvaret for saksområda.

Endring av departementet frå 1. januar 2010 
Regjeringa Stoltenberg II har bestemt at kyrkjesakene skal flyttast frå Kultur- og kyrkjedepartementet til Fornyings- og administrasjonsdepartementet med verknad frå 1. januar 2010. Namnet på departementet blir då Fornyings-, administrasjons- og kyrkjedepartementet.

Politisk leiing 
Rigmor Aasrud frå Arbeidarpartiet er frå 20. oktober 2009 statsråd og sjef for departementet.

Nynorsk namngjeving av departementet 
Dagen etter at eit oppslag på nynorsk.no (18.10.05) kritiserte namnet på «Fornyelsesdepartementet» for å ikkje vere nynorskvenleg, slo dåverande nyutnemnde fornyingsminister Heidi Grande Røys, som kjem frå Sogn og Fjordane, fast at namnet på departementet skulle vere fornyingsdepartementet uansett målføre. (Kjelde 1 og 2)

Bakgrunnsstoff 
 Moderniseringsdepartementet, det komande Fornyings- og administrasjonsdepartementet
 Pressemelding om nye departementsnamn

Kjelder 
 Nynorsk.no - Endra departementsnamn for å bli meir nynorskvenleg 
 Nynorsk.no - Og namnet vart fornyingsdepartementet 

Tidlegare norske departement
Guinness rekordbok

Guinness rekordbok (eng. Guinness Book of Records) er ei bok som vert utgjeven årleg av bryggeriet Guinness. Boka har med ulike verdsrekordar frå heile verda. Ho kom ut for fyrste gong i 1955.

Bakgrunnsstoff 

 Offisiell nettstad

Rekordar
Bøker
Hans Nielsen Hauge

Sjå òg filmen Hans Nielsen Hauge

Hans Nielsen Hauge () var ein norsk lekpredikant.Han er kjend som stiftaren og leiaren av «haugerørsla». 

Då Hauge var 25 år fekk han sitt «åndelege gjennombrot». Ein dag han var ute på åkeren og song på salmen «Jesus, din søde forening at smage» mens han pløgde, kjente han det som om «Guds kjærleik besøkte han». Etter dette byrja han som predikant. Han fokuserte på ei lære om det personlege gudsforhold og ein nøktern og arbeidssam livsførsel. I åra frå 1797 til 1804 gjekk han frå stad til stad, og medan han gjekk, strikka han. 

På dei gardane han fekk husrom hjelpte han til litt og samla dei som budde på garden og nabogardane til andakt. Dette var eigentleg ikkje lovleg. Dette var på grunn av «konventikkelplakaten» frå 1741, som forbaud lekfolk å halde oppbyggjelege møte utan godkjenning frå soknepresten. Han vart gjentekne gonger arrestert, på det meste ti gonger på sju år. I 1804 vart det reist ei stor og omfattande sak mot han, og han sat til slutt i fengsel fram til 1811 og måtte betale ei bot på 1000 riksdalar. Etter dette slutta han med reiseverksemda, men i 1813 vart han dømd til to års slaveri på Akershus festning. 

I dei 18 åra han var predikant og utanfor fengselet, gav han ut 33 bøker. I tillegg hjelpte han folk med å drive handel og industriføretak. Ein kan seie at kristendomssynet til Hauge var pietistisk, men han la større vekt på å tene Gud med praktisk arbeid enn pietismen tradisjonelt gjorde.

Familie 
Hauge vaks opp i enkle kår som son av Niels Mikkelsen Evenrød (1732–1813) og Maria Olsdatter Hauge (1735–1811). 

Etter at han slepte ut av fengselet, og slo seg ned først på Bakkehaugen gard på Tåsen, seinare på garden Bredtvet i Groruddalen. Han gifta seg i 1815 med Andrea Andersdatter Nyhus og fekk sonen Andreas same år. Mora døydde ei veke etter guten vart fødd. I 1817 gifta Hauge seg med Ingeborg Marie Olsdatter og fekk etter kvart tre born med henne, men alle døydde som små.

Kjelder

Bakgrunnsstoff 

Norske kristne predikantar
Norske forfattarar
Folk frå Fredrikstad
Karita Bekkemellem

Karita Bekkemellem (), som gift Karita Bekkemellem Orheim, er ein norsk politikar for Arbeidarpartiet fødd på Lillehammer. Ho har vore stortingsrepresentant i fleire periodar.

I stortingsvalet 2005 blei Bekkemellem vald inn til sin femte periode for Møre og Romsdal fylke. I regjeringa Stoltenberg I var ho statsråd for Barne- og familiedepartementet, og då denne gjekk av blei ho fraksjonsleiar i Kyrke-, utdannings- og forsningskomiteen på Stortinget. I regjeringa Stoltenberg II var ho frå 17. oktober 2005 til 18. oktober 2007 barne- og likestillingsminister. Ho var òg leiar for Arbeidarpartiets kvinnerørsle. 

Kort tid etter at ho slutta i regjeringa, vart ho styremedlem i meklarhuset Carasa, saman med tidlegare Hydro-direktør Cecilie Ditlev-Simonsen. Bekkemellem er også ein av fleire faste programleiarar i debattprogrammet Studio 5 som går på fjernsynskanalen FEM. 

Bekkemellem har to ungar. Ho er fødd i Lillehammer, flytta seinare til Molde og er no busett i Rygge.

Bakgrunnsstoff 
  

Norske familie- og forbrukarministrar
Statsrådar i Regjeringa Stoltenberg I
Statsrådar i Regjeringa Stoltenberg II
Ap-statsrådar
Stortingsrepresentantar 1989-1993
Stortingsrepresentantar 1993-1997
Stortingsrepresentantar 1997-2001
Stortingsrepresentantar 2001-2005
Stortingsrepresentantar 2005-2009
Stortingsrepresentantar frå Ap
Stortingsrepresentantar for Møre og Romsdal
Norske næringslivsleiarar
Norske forfattarar av erindringsbøker
Forkjemparar for homofile sine rettar
Folk frå Lillehammer
Folk frå Molde
Ap-politikarar i Møre og Romsdal
Basse-Normandie

Basse-Normandie (Nedre Normandie) er ein tidlegare region nordvest i Frankrike. Regionen vart oppretta i 1956 då regionen Normandie vart delt inn i Basse-Normandie og Haute-Normandie. Regionen inneheldt dei tre departementa Calvados, Manche og Orne. 
Dei to regionane Basse-Normandie og Haute-Normandie blei frå 1. januar 2016 slått saman til regionen Normandie.

Dei store slettene i den vestlege delen av regionen vert stort sett brukt til jordbruk. 

Økonomien i regionen er sterkt basert på jordbruk med buskap og meieridrift, tekstilar og fruktdyrking som dei store industriane. Jernmalm vart vunne ut nær Caen. Turisme er òg ein stor industri. Regionen har direkte ferjesamband til England (via hamna i Cherbourg og Caen Ouistreham) og strendene i Calvados er staden der dei allierte gjekk i land under D-dagen i juni 1944. Basse-Normandie vart hardt råka under den andre verdskrigen og mange av landsbyane og byane i regionen vart totalt øydelagd under Operasjon Overlord.

Område i Basse-Normandie er mellom anna Cotentin-halvøya og La Hague, Pays d'Auge og Bessin.

Byar 
 Alençon
 Argentan
 Caen
 Cherbourg-Octeville
 Équeurdreville-Hainneville
 Flers
 Hérouville-Saint-Clair
 Lisieux
 Saint-Lô
 Tourlaville

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 Basse-Normandie-regionen sin nettstad 

 
Historia til Normandie
Tidlegare regionar i Frankrike
Sekstentalssystemet

Sekstentalssystemet (også kjent som heksadesimalsystemet) er eit talsystem som inneheld 16 ulike siffer. Som regel bruker ein sifra 0-9 frå titalssystemet i tillegg til bokstavane A-F, der A tilsvarer 10 i titalssystemet, og så vidare opp til F, som er 15.

Talsystemet innan data 

Systemet er nyttig i datamaskinar fordi ein kan bruka fire bit (fire siffer i totalssystemet) til å gje verdien for eit siffer i sekstentalssystemet. Ei byte, som er sett saman av 8 bit, kan dermed gje eit tosifra tal i sekstentalssystemet.

Brøkar 
Sekstentalssystemet er godt til å laga brøkar med:

1/2 = 0,8
1/3 = 0,5555...
1/4 = 0,4
1/5 = 0,3333...
1/6 = 0,2AAAA...
1/8 = 0,2
1/A = 0,19999...
1/C = 0,15555...
1/F = 0,1111...

Fordi talbasen er kvadratisk dannar heksadesimal oftare uløyselege brøkar enn titalssystemet. Repeterande desimalar oppstår når nemnaren har ein primfaktor som ikkje finst i teljaren. I samanheng med heksadesimale tal gjeld dette viss og berre viss nemnaren ikkje er ein toar-potens.

Multiplikasjon 

Talsystem
Champagne-Ardenne

Champagne-Ardenne er ein tidlegare region nordaust i Frankrike. Regionshovudstaden var Châlons-en-Champagne.

Regionen eksisterte frå 1956 til 1982 (fram til 1973 som «Champagne»). Frå 1982 til 2015 var området ein collectivité territoriale. 1. januar 2016 blei Champagne-Ardenne slått saman med Alsace og Lorraine til regionen Grand Est.

Geografi 
Champagne-Ardenne låg nordaust i Frankrike, på grensa til Belgia. Han bestod av dei fire departementa Aube, Ardennes, Haute-Marne og Marne.

Elvene i regionen, som alle renn vestover, er mellom anna Seinen, Marne og Aisne.

Byar 
 Châlons-en-Champagne
 Charleville-Mézières
 Chaumont
 Épernay
 Reims
 Saint-Dizier
 Sedan
 Troyes

Sjå òg 
 Ardennane

Bakgrunnsstoff 

 Champagne-Ardenne-regionen sin nettstad 

 
Tidlegare regionar i Frankrike
Skipingar i 1956
Nedleggingar i 2015
David Bryan

David Bryan Rashbaum () er ein amerikansk musikar som spelar keyboard i bandet Bon Jovi. 

Bryan er fødd inn i ein jødisk familie i New Jersey. Han er gift med April McLean.

Diskografi 
 2000 Lunar eclipse
 1994 On a full moon 
 1991 Netherworld O.S.T

Folk frå New Jersey
Bryan, David
Asterix

Asterix (fransk Astérix le Gaulois eller berre Astérix) er ein teikneseriefigur som har fått namn etter helten i denne serien. Serien blei skapa av René Goscinny og Albert Uderzo i 1959. Han er ein historisk inspirert eventyrserie med sterke innslag av satire og humor.

Personar 
Den vesle hovudpersonen Asterix har alltid følgje av den feite bestevennen sin, Obelix. Dei to er gallarar som lever i det romersk-okkuperte Gallia (seinare Frankrike), i den einaste landsbyen som har klart å stå imot romarhæren. Dette er fordi dei har ein hemmeleg styrkedrikk som gjev dei uovervinnelege krefter. Gallarane i landsbyen er berre redde for ein einaste ting: At himmelen skal falla i hovudet på dei.

Både Asterix og Obelix, og alle landsbybuarane, er antiheltar, som står i motsetnad til mange andre teikneserieheltar. Dei er verken særleg vakre eller muskuløse. Asterix er liten av vekst medan Obelix er stor og tjukk, og alle dei mannlege gallarane er kjenneteikna av store nasar.

Handling 
Venneparet Asterix og Obelix har stadig vekk eventyr der dei møter romarar og ulike andre folk frå om lag den tida. Mellom anna vitjar dei egyptarar, gotarar, britar, indarar og indianarar. Overalt kvar dei kjem dreg skaparane parallellar til vår tid, og parodierer dei ulike folkeslaga. Til dømes drikk britane varmt vatn med litt mjølk oppi fordi dei endå ikkje har teblad, medan sveitsarane er overdrivent reinslege og gjel som gaukar om nettene fordi gaukur endå ikkje er oppfunne.

Verkemiddel 
Ordspel, morosame namn og referansar til samtidig fransk kultur er òg ein viktig del av Asterix-opplevinga, og ein vanskeleg jobb for omsetjarar, både å forstå og vidareføra frå fransk til sitt eige språk. Her har paret som omset serien til engelsk utpeika seg. Nokre av omsetjingane deira er betre enn originalane. Dei har til dømes gjort om namnet til hunden «Idéfix», fiks idé, til «Dogmatix», som både tyder fiks idé og inneheld ordet «dog», hund.

Seriealbum 

Franskspråklege teikneseriar
Franske teikneseriar
Teikneseriefigurar
Potetsorten Asterix

Sjå òg teikneserien Asterix

Asterix er ein potetsort frå Nederland som i Noreg særleg blir dyrka på austlandet. Ho er kalla opp etter teikneseriehelten Asterix. 

Poteta har relativt lite tørrstoff og held seg dermed heil under koking. Ho kan brukast som kokepotet, til pommes frites, i salatar og i gryterettar. Derimot er ho ikkje særleg eigna til å laga potetmos eller bakt potet.

Asterix