alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Williams Ridge

Williams Ridge er ein kjenneleg fjellrygg, 1060 moh., som strekkjer seg aust-vest mellom Blaiklock- og Strattonbreen, 1 nautisk mil (1,9 km) nordvest for Honnywill Peak vest i Shackletonkjeda. Han vart først kartlagd i 1957 under Commonwealth Trans-Antarctic Expedition og kalla opp etter Ellis Williams i RAF, som var radiotelegrafist med eit lag frå Commonwealth Trans-Antarctic Expedition i 1955-56 og 1956-58.

Kjelder

Ryggar i Coats Land
Tingvatn

Tingvatn er administrasjonssenteret i Hægebostad kommune i Agder fylke. Staden ligg ved fylkesveg 43 midtvegs mellom Snartemo stasjon på Sørlandsbanen og fylkesveg 42 i Eiken. Han er ein gamal tingplass med mellom anna gravhaugar, steinsetjingar og bautasteinar frå jernalderen. 

Stadem var brukt som rettarstad fram til slutten av 1700-talet. Her finst også eit bygdetun.

Namnet kjem av norrønt þing, 'ting, tingstad'.

Kjelder 

Geografi i Hægebostad
Kommunesenter i Agder
Émile Bernard

Émile Henri Bernard () var ein fransk målar og forfattar frå Lille. Han er særleg kjend for sine verk frå perioden 1886 til 1897, då han var aktiv mellom dei mest nyskapande målarane i samtida, noko han seinare skreiv inngåande om i bøkene han gav ut. Bernard vert rekna mellom dei postimpresjonistiske målarane, ganske særleg symbolismen.

Liv og gjerning
Bernard var son til ein tekstilfabrikant. Familien flytta til Paris då Émile var 10 år gammal. 16 år gammal byrja han i lære hos målaren Fernand Cormon, der han vart kjend med Louis Anquetin og Henri de Toulouse-Lautrec. To år seinare braut Bernard av studiane hos Cormon, då han og læremeisteren hadde uforlikelege kunstsyn.

Vinteren 1886-87 møtte Bernard i Paris den nederlandske målaren Vincent van Gogh, begge to oppglødde over det visuelle møtet med japansk fargetresnitt. Bernard byrja elles snart å måle i ein pointillistisk stil. Våren 1887 reiste han til Normandie og Bretagne, saman med Anquetin. Bernard budde to månader i Saint-Briac-sur-Mer, før han reiste tilbake til Pont-Aven.

I Pont-Aven møtte så Bernard i august månad 1888 Paul Gauguin. Dei to målarane utvikla då syntetismen, ei kunstform der biletet framom alt utmerkar seg med skarpe og tydelege former og eit avgrensa fargespekter. Tre år seinare braut Bernard kontakten med Gauguin, då Gauguin fekk æra for stilretninga symbolismen.

Bernard la i 1893 ut på ei reise til Italia, og med finansiell stønad frå mesenen Antoine de La Rochefoucauld, til Egypt. Dei neste ti åra budde Bernard i Egypt, den gongen eit britisk protektorat. Han flytta i februar 1904 tilbake til Frankrike, der han var innom Paul Cézanne i Aix-en-Provence før han slo seg ned i Paris.

Resten av livet budde han for det meste i Paris.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Émile Bernard» frå ,  den 23. juli 2013.

Bakgrunnsstoff

Franske målarar
Folk frå Lille
Målarar frå 1800-talet
Symbolistiske målarar
Postimpresjonisme
Korsbekkfjellet

Korsbekkfjellet er med sine 694 moh det høgste fjellet på Ertvågsøya. Det ligg sør og litt aust for Hållåfjellet.

Fjell på Ertvågsøya
Storhatten på Ertvågsøya

Storhatten er eit fjell på Ertvågsøya, med ei høgd på 492 moh. Det ligg omtrent på ei rette linjer mellom Øversetra og Bugasetra og mellom Vardfjellet og Hållåfjellet. 

Fjell på Ertvågsøya
Hostegga

Hostegga er eit fjell på Ertvågsøya i Aure kommune på Nordmøre. Det ligg litt nord for Lomvatnet.

Fjell på Ertvågsøya
Bårsetfjellet

Bårdsetfjellet er eit fjell på Ertvågsøya. Det ligg på vestsida av Foldfjorden, litt nord for Bårdset og sør for Husby. På austsida, ned mot fjorden, er det svært bratt. På austsida ligg Vinsternesvatnet.

Fjell på Ertvågsøya
Arasvikfjellet

Arasvikfjellet er eit 477 m høgt fjell på Ertvågsøya. Det ligg litt nord for Arasvika og søraust for Krokvatnet. 

Fjell på Ertvågsøya
Moss kyrkje

Moss kyrkje  er ei nygotisk langkyrkje frå 1861 i Moss kommune, Viken fylke. Byggverket er i upussa teglstein og har 700 plassar.

Kyrkja hadde tidlegare ei altertavla som var måla av Christen Brun, men i dag er det glasmåleria i korveggene som fungerer som altarbilete. Dei vart utført av firmaet G. A. Larsen etter kartongar av Oluf Wold-Torne og Hans Ødegaard. Også i andre delar av kyrkja enn i koret er det glasmåleri.

Moss kyrkjegard ligg om lag ein kilometer lengre sør i byen.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff
 
 
 
 Artemisia.no – Moss kirke
 Østfoldmuseene – Moss kirke 150 år
 Vikingtid.net  – Den gamle kirkegård (om kyrkjegarden som i si tid var ved kyrkja)
 

Kyrkjer i Moss
Kulturminne i Moss
Kyrkjer i Vestre Borgesyssel prosti
Norske kyrkjer frå 1860-åra
Heinrich Ernst Schirmer
Wilhelm von Hanno
1861 i Noreg
Langkyrkjer i Borg bispedømme
Greåker kyrkje

Greåker kyrkje er ei arbeidskyrkje frå 1974 i Sarpsborg kommune i Viken fylke.

Kyrkja vart teikna av arkitekt Aksel Fronth og har 271 plassar.

Bakgrunnsstoff
 
 
 Sarpsborg kyrkjelege fellesråd
 Kyrkjesøk – Greåker kirke
 Sarpsborg kommune 

Kyrkjer i Sarpsborg
Kulturminne i Sarpsborg
Kyrkjer i Søndre Borgesyssel prosti
Norske kyrkjer frå 1974
Arbeidskyrkjer
Aksel Fronth
Follan

Follan er ei grend på austsida av Foldfjorden, rett innom den indre straumen. Det er to gardar der. Fylkesveg 682 går forbi. 

Ertvågsøya
Grendafjellet på Ertvågsøya

Grendafjellet er eit 472 m høgt fjell på austsida av Foldfjorden på Ertvågsøya. Det ligg sør for Hållåråa og vest-sørvest for Hållåfjellet, med god utsikt over Ålmo og Foldfjorden. Ålmosetra ligg på nordsida av Grendafjellet. 

Fjell på Ertvågsøya
Adelsteen Normann

Eilert Adelsteen Normann () var ein norsk målar, kjend som Adelsteen Normann. Han utdanna seg i Düsseldorf i Tyskland og busette seg der. Sommarstid reiste han rundt i Nord-Noreg og laga skisser. Han spesialiserte seg på romantiske fjordlandskap, gjerne med ein liten dampbåt eller seglbåt på spegelblankt hav. Normann var den fyrste frå Nord-Noreg som etablerte seg som kunstmålar.

Liv og gjerning
Normann var son til ein gardbrukar og handelsmann på Vågøya i Bodin. Etter å ha arbeidd som krambusvein hos kjøpmann Koch i Bodø by, reiste han til Bergen og seinare København for å lære seg handelsyrket. Under studiane i København tok kunstinteressa overhand. Åra 1869-73 studerte han ved kunstakademiet i Düsseldorf, der han vart mykje påverka av tradisjonen til landsmannen Hans Gude. Han vart såleis ein typisk sein-düsseldorfar. Normann fann seg også ektemake og fast adresse i Rhin-byen, i ei tid då andre norske målarar søkte mot Paris.

Med sin bakgrunn frå Nordland spesialiserte Normann seg på norske fjordlandskap. Motiva fann han især i Lofoten og Nord-Norge elles og rundt Sognefjorden. På studiereisene i Noreg tok han skisser som han brukte til å komponere landskapsbilete i storformat. Fjordmotiva hans er gjerne prega av stupbratte fjell over solblank fjord og sjø. Lyset spela ei stor rolle i Normann sine bilete, han var av dei fyrste norske målarane som nytta midnattssola som motiv. Han skal vere opphavsmann til termen «midnattssolas land». Måleria hans vart svært populære hos det tyske kunstpublikum. 

Kring om 1887 slo Normann seg ned i Berlin, der han mellom anna fekk tillitsverv i kunstnarforeininga i byen. I 1890-91 fekk han bygd seg eit hus i Balestrand i Sogn, der han seinare oppheldt seg somrane. Huset i drakestil kom frå ferdighusfabrikken til Jakob Digre i Trondheim.

Normann vart utnemnd til riddar av 1. klasse av St. Olavs Orden i 1897. Under fyrste verdskrigen flytta han til Noreg. Han døydde i Kristiania 26. desember 1918 av spanskesykja og vart sidan gravlagt på Südwestkirchhof Stahnsdorf i den tyske delstaten Brandenburg.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Adelsteen Normann» frå ,  den 24. juli 2013.  
 

Norske målarar
Romantiske målarar
Folk frå Bodø
St. Olavs Orden
Døde av spanskesjuka
Bruno Liljefors

Bruno Andreas Liljefors () var ein svensk målar. Han er mest kjend for sine natur- og dyremotiv, særleg dei med dramatiske situasjonar. Fleire av måleria hans skildrar fuglar. Måten han skildra fuglane på, med innslag av impresjonistiske penselstrøk, vart med tida stildannande for  fuglemåleriet.

Liv og gjerning

Liljefors var fødd i Uppsala. Etter å ha gått på kunstakademiet i heimlandet frå 1879, reiste han i 1882 til Düsseldorf for å studere dyremåleri. Gjennom 1880-talet høyrde han til mellom dei såkalla Opponenterna, ei gruppe som var kritiske til utdanninga ved kunstkademiet, og til direktøren, Georg von Rosen. Også venene hans, Carl Larsson og Anders Zorn, var mellom desse opponentane; to målarar som elles påverka Liljefors mykje. 

Liljefors skildra, i motsetning til det samtidige «idylliske» dyremåleriet, kvardagen til villdyra, med deira liv, anatomi og tilpassing til landskapet. Mellom kjende verk er måleri som Rävfamilj frå 1886 og Havsörnar frå 1897, og skulpturen Lek, som i 1930 vart reist ved Stockholms stadion. Han måla også veggmåleria til det kunstige landskapet på Biologiska Museet i Stockholm, innvigd i 1893.

Liljefors budde og arbeidde i Österbybruk frå 1917 til 1932. På Bullerön i Stockholms skjergard fekk han bygt seg ei jakthytte, der han observerte mange av fuglane og dyra i sitt naturlege miljø. Han laga også ein ferksvassdam på øya for å kunne studere rørslemønsteret til sjøfuglane.

Han døydde i Stockholm, der han budde frå 1932, men er gravlagd i fødebyen Uppsala.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Bruno Liljefors» frå ,  den 24. juli 2013.  
 
Fotnotar

Svenske målarar
Folk frå Uppsala
Målarar frå 1800-talet
Målarar frå 1900-talet
Hafslund kyrkje

Hafslund kyrkje (tidlegare Hafslund kapell) er ei langkyrkje på Hafslund i Sarpsborg kommune i Viken fylke. Kyrkja er av tre og vart vigsla den 18. desember 1891. Ho har 250 plassar.

Det som no er ei kyrkje, vart opphavleg bygd som forsamlingshus for arbeidarane ved Hafslund i 1870-åra. Arbeidarforeininga vart oppløyst, og huset vart brukt som bedehus i ei årrekke før det vart bygd om og vigsla som kapell i 1891. Kyrkja vart restaurert i 1962.

Eigarane av Hafslund har for ein stor del finansiert kapellet (kyrkja), inventaret, kyrkjegarden og bårehuset.

Referansar

Bakgrunnsstoff
 
 
 
 Sarpsborg kyrkjelege fellesråd
 Kyrkjesøk – Hafslund kirke 
 Sarpsborg kommune 
 

Kyrkjer i Sarpsborg
Kulturminne i Sarpsborg
Kyrkjer i Søndre Borgesyssel prosti
Norske kyrkjer frå 1891
Hafslundsøy kyrkje

Hafslundsøy kyrkje er ei arbeidskyrkje i Sarpsborg kommune i Viken fylke.

Kyrkja vart vigsla 5. desember 1995 og tilhøyrer same sokn / kyrkjelyd som Varteig kyrkje.

Det er ei arbeidskyrkje med om lag 190 sitjeplassar. Kyrkja er hovudsakleg forblenda med teglstein.

Kyrkja har eit pipeorgel som tidlegare vart brukt i Nenset kyrkje i Skien.

Bakgrunnsstoff 
 
 Sarpsborg kyrkjelege fellesråd
 Varteig og Hafslundsøy kyrkjelyd på Facebook
 Sarpsborg kommune

Fotnotar 

Kyrkjer i Sarpsborg
Kyrkjer i Søndre Borgesyssel prosti
Norske kyrkjer frå 1995
Arbeidskyrkjer
KWin

KWin er ein vindaugehandsamar for X Window og er under utvikling for Wayland. KWin er ein del av skrivebordmiljøet KDE, men kan òg nyttast saman med andre skrivebordmiljø. 

Skrivebordsmiljø
Linux
Fri programvare
Open kjeldekode
KDE
Træe

Træe er ei kårstove og ein husmannsplass som ligg like ved fylkesveg 44 sør for Bryne i Time kommune.

Byggverket er frå kring 1780 og vart i bruk fram til 1900. Det vart rerstaurert i 1997. Området er ein populær fotoplass.

Kjelder 

Time kommune
Statsarkivet i Kongsberg

Statsarkivet i Kongsberg, Frogs vei 44, er ein del av Arkivverket og har fylka Buskerud, Vestfold og Telemark som embetsdistrikt. Statsarkivet i Kongsberg er eit av åtte statsarkiv og blei oppretta i 1994 og er dermed det yngste statsarkivet i landet.

Arbeidsoppgåver i Statsarkivet 
Statsarkivet i Kongsberg tek imot og gjer tilgjengeleg arkivmateriale frå den lokale og regionale statlege forvaltinga i distriktet sitt. Statsarkivet har ansvar med å føre tilsyn med arkivtilhøva i offentleg forvalting og i den kommunale sektoren. Dei hjelper òg til med rettleiing og gir råd. Ei viktig oppgåve er å spreia informasjon og kunnskap om arkivet og arkivmaterialet dei oppbevarer. Statsarkivet arbeider også for å ta vare på verneverdige private arkiv. Alt i alt utgjer arkiva ved Statsarkivet i Kongsberg i overkant av 14 000 hyllemeter.

Statsarkivarar i Kongsberg 
 1994–dd : Nils Johan Stoa (1951–)

Arkiv 
Statsarkivet i Kongsberg har fire bidrag på lista over Noregs dokumentarv:
 Andebu kyrkjebok (1623–1738), den eldste kyrkjeboka i landet
 Arkivet etter Telemarkskanalene (1854–1980)
 Arkivet etter Kongsberg Våpenfabrikk (1824–1987)
 Arkivet etter Larvik grevskap (1671–1821)

Publikasjonar 
Statsarkivet i Kongsberg. Dokumentene forteller (Riksarkivaren, skriftserie 26, 2006)

Bakgrunnsmateriale 
Statsarkivet i Kongsberg 
Statsarkivet i Kongsberg på Lokalhistoriewiki
Digitalarkivet
Norges dokumentarv

Arkivverket
 Arkiv i Noreg
Styresmakter i Buskerud
Økoturisme

Økoturisme er turisme som legg vekt på det økologiske, sosiale og kulturelle avsvaret den reisande har, og som ønskjer å stå fram som eit alternativ til kommersiell masseturisme eller såkalla charterturisme. Den internasjonale økoturismesameininga (TIES) og dei sameinte nasjonane definerer økoturisme som «Sustainable tourism to natural areas that conserves the environment and improves the well being of the local people». I tillegg har dei sameinte nasjonane definert følgjande rammer for økoturismen: naturbaserte opplevingar, bidrar aktivt til natur- og kulturvern, tek hensyn til lokal kultur, gjev noko attende til lokalsamfunnet, formidlar miljømedvit og følgjer miljøprinsipp i drifta av verksemda.

Føretaka som driv økoturisme i Noreg er samla i nettverket Norsk Økoturisme som er administrert av Innovasjon Norge.

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 Norsk Økoturisme
 The International Ecotourism Society

Turisme
Økologi
Bygdeturisme

Bygdeturisme er ferie- og fritidstilbod i bygdene basert på at lokale resursar som menneske, kultur og natur gjev grunnlag for turistopplevingar. Det blir normalt drive i liten skala og i kombinasjon med anna verksemd, ofte jordbruk. 

Tilbod som bondegardsferie, servering av lokale matretter, jakt og fiske kombinert med andre former for naturoppleving, guida turar og liknande er døme på bygdeturisme.

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 Bygdeturisme - regjeringa.no

Turisme
Geoturisme

Geoturisme er turisme som ifølgje National Geographic Society «tek vare på, forsterkar og framhevar den lokale eigenarten til ein stad – miljø, kultur, estetikk, kulturarv – og som kjem lokalsamfunnet til gode». 

Innovasjon Norge har forplikta seg til å basere norsk reiselivsverksemd på geoturisme.

Kjelder 

Turisme
Mount Aspiring nasjonalpark

Mount Aspiring National Park ligg i Søralpane på Sørøya på New Zealand, nord for Fiordland National Park, og mellom Otago og den sørlege delen av Westland. Parken er ein del av verdsarvstaden Te Wahipounamu. Han er administrert av Department of Conservation på New Zealand.

Geografi 
Parken vart oppretta i 1964 som den tiande nasjonalparken på New Zealand. Han dekkjer eit område på 3 555 km² i den sørlege delen av Søralpane, like vest for Lake Wanaka, og er ein populær stad for fotturisme og fjellklatring. Fjellet Mount Aspiring/Tititea (3033 moh.) har gjeve namn til parken. Andre høge fjelltoppar i parken er Mount Pollux (2542 moh.) og Mount Brewster (2519 moh.).

Haast Pass, ein av dei tre viktigaste fjellovergangane over Søralpane, ligg i det nordaustlege hjørnet til parken.

Historie

Tillegg av Landsborough Station 
I april 2005 kjøpte Nature Heritage Fund privat land i dalen til Landsborough River som eit tillegg til parken.

Framlegg om Milford Sound tunnel 
I 2006 søkte Milford Dart Company Miljøverndepartementet, Department of Conservation, om å endra administrasjonsplanen for Mount Aspiring National Park Management Plan, og få løyve til å byggja ein ny tilkomstveg til parken, i form av ein busstunell frå Routeburn Road til Hollyford Valley for å frakta turistar til Milford Sound.

I desember 2007 avslo miljøstyresmaktene på New Zealand å endra administrasjonsplanen. Styresmaktene meinte at den føreslegne vegen ikkje ville bidra til bruk av eller vera til nytte for Mount Aspiring National Park, og at ulempene ved å byggja og bruka ein slik veg i nasjonalparken ville overgå alle føremunar. Spørsmålet har kome fram att i 2012 og 2013, med nytt avslag frå miljøvernministeren.

Turisme

Fotturisme 
Populære ruter for fotturar i parken er:
Gillespie Pass-rundturen
Matukituki Valley
Routeburn Track
Rees-Dart-rundturen

Gruvedrift 
I 2009 føreslo den National-leia regjeringa på New Zealand at Mount Aspiring National Park kunne opnast for gruvedrift. Kring 20% av det totale arealet i parken, hovudsakleg i dei vestlege delane kring Red Hill Range, og dei nordaustlege delane kunne skiljast ut frå parken og opnast for gruvedrift. Utbyggjarar her er spesielt interesserte i karbonatittførekomstar, særleg sjeldne jordartar og wolfram. Det grøne partiet har åtvara mot dette, og held fram at parken er eit av dei fremste turistmåla på New Zealand, og at gruvedrift her ville vera til stor skade for landet sitt omdøme.

Sjå òg 
Nasjonalparkar på New Zealand
Turisme på New Zealand

Referansar 

<div class="references-small">
Denne artikkelen bygger på «Mount Aspiring National Park» frå ,  den 26. juli 2013.

Bakgrunnsstoff 

 Mount Aspiring National Park  frå Department of Conservation

Mount Aspiring National Park
Otago
Nasjonalparkar på New Zealand
Te Wahipounamu

Te Wāhipounamu (maori for 'staden med pounamu' [greenstone eller grønstein]) er ein verdsarvstad i i det sørvestlege hjørnet av Sørøya på New Zealand.

Staden vart ført opp på UNESCO si verdsarvliste i 1990. Han dekkjer eit areal på 26 000 km², og omfattar fleire nasjonalparkar: 

 Aoraki/Mount Cook
 Fiordland
 Mount Aspiring
 Westland

Ein meiner at området inneheld nokre av dei beste moderne døma på den originale floraen og faunaen som fanst i Gondwana. Dette er ei av årsakene til at det står på lista over verdsarvstadar.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Te Wahipounamu» frå ,  den 27. juli 2013.

Bakgrunnsstoff 

Te Wāhipounamu - South West New Zealand World Heritage Area - Department of Conservation
Verdsarvprofil ved UNESCO.org

Verdsarv på New Zealand
Fiordland
Southland på New Zealand
West Coast på New Zealand
Søre Osen kyrkje

Søre Osen kyrkje er ei langkyrkje frå 1882 i Trysil kommune i Innlandet. Byggverket er i tømmer og har 220 sitjeplassar.

Kyrkjegarden vart vigsla i 1878. Kyrkja vart oppført av byggmeister Hans Øverby i 1880–82 og vigsla 22. november 1882. Ho stod umalt utvendig til 1907, og det noverande sakristiet er frå 1959. Same år blei det innreidd bårerom i kjellaren under sakristiet.

Bjarne Rundfloen laga ei ny altartavle til kyrkja i 1964. Motivet vert gjerne kalla «Jesus i Trysilskogen». Orgelet er frå 1981.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff
 
 
 
 Trysil kommune: Søre Osen kirke
 

Kyrkjer i Trysil
Kulturminne i Trysil
Kyrkjer i Sør-Østerdal prosti
Norske kyrkjer frå 1882
Langkyrkjer i Hamar bispedømme
Alley Spur

Alley Spur er ein utstikkar på nordsida av Dufek Massif, like sør for Sapp Rocks i Pensacolafjella i Antarktis. Han vart kartlagd av US Geological Survey frå landmålingar og flyfoto tekne av U.S. Navy i 1956–66, og vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names etter kaptein Dalton E. Alley i United States Air Force, ein navigatør som var med til Pensacolafjella, 1957–58.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Alley Spur» frå ,  den 29. juli 2013. 
 oppgav desse kjeldene: 
 
 

Ryggar i Queen Elizabeth Land
Jeløy kyrkje

Jeløy kyrkje  i Moss kommune vart vigsla den 27. april 1975. Det er ei arbeidskyrkje der sjølve kyrkja er naustforma. Kyrkjesalen kan koplast saman med forsamlingsrommet for kyrkjelyden. Til saman har kyrkja 615 sitjeplassar.

Altartavla er eit glasmåleri av Victor Sparre som dekker heile fondveggen og illustrerer livsens tre og Jesu lidingsveg. Eit sidealtar er laga av Tor Lindrupsen. Orgelet vart bygd av Brødrene Torkildsen (1977, utvida 1982).

Det har vore akustikkproblem og lekkasjeproblem ved kyrkja, og ho har vorte påtent tre gonger.

Kyrkjegarden for Jeløy er ved Jeløy kapell, om lag halvannan kilometer lenger nord.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff
 
 
 

Kyrkjer i Moss
Kulturminne i Moss
Kyrkjer i Vestre Borgesyssel prosti
Norske kyrkjer frå 1975
Arbeidskyrkjer
Holleby kyrkje

Holleby kyrke (tidlegare Holleby kapell) er ei langkyrkje i Sarpsborg kommune i Viken fylke.

Kyrkja vart oppført i tre i 1919–20 og har 107 sitjeplassar.

Fem vindauge i koret har glasmåleri av Veslemøy Nystedt Stoltenberg.

Referansar

Bakgrunnsstoff 
 
 Kyrkjesøk – Holleby kirke 
 Sarpsborg kyrkjelege fellesråd 
 Sarpsborg kommune 
 

Kyrkjer i Sarpsborg
Kulturminne i Sarpsborg
Kyrkjer i Søndre Borgesyssel prosti
Norske kyrkjer frå 1920
Langkyrkjer i Borg bispedømme
Sarpsborg kyrkje

Sarpsborg kyrke er ei nygotisk langkyrkje i upussa tegl frå 1863 i Sarpsborg kommune i Viken fylke. Ei kyrkje frå 1859 (arkitekt: Wilhelm von Hanno) brann allereie i 1861, og Chr.H. Grosch fekk i oppdrag å byggje opp att kyrkja. Han inkorporerte delar av murane frå von Hanno si kyrkje i den nye kyrkja, som har 550 sitjeplassar i dag.

Kyrkja fekk si noverande framtoning då ho vart sett i stand til hundreårsjubileet i 1959 etter ein plan av arkitekt Esben Poulsson. Då laga Victor Sparre glasmåleri til korvindauga, og det altarbiletet som hadde vore i bruk til då, vart flytta til eit sideskip. Biletet vart måla av Christen Brun i kopi etter altarbiletet i Tyristrand kyrkje (måla av Adolph Tidemand).

Området rundt kyrkja vert ikkje lengre nytta til kyrkjegard, men er gjort om til park. Det finst to andre kyrkjegardar (eller gravlundar) i byen, ved krematoriet (St. Olavs gravlund) og ved Tune kyrkje (Sarpsborg vestre gravlund).

Referansar

Bakgrunnsstoff
 
 
 Kyrkjesøk – Sarpsborg kirke 
 Sarpsborg kyrkjelege fellesråd
 
 Sarpsborg kommune 
 

Kyrkjer i Sarpsborg
Kulturminne i Sarpsborg
Kyrkjer i Søndre Borgesyssel prosti
Norske kyrkjer frå 1860-åra
Langkyrkjer i Borg bispedømme
1863 i Noreg
Christian H. Grosch
Holmgill kyrkje

Holmgill kyrkje er ei langkyrkje frå 1902 i Aremark kommune i Viken fylke.
Namnet vert ofte skrive «Holmegil», men offisiell skrivemåte er «Holmgill».

Arkitekt er Halfdan Berle. Kyrkja vart oppført i tre og vigsla 27. februar 1902. Ho har 240 sitjeplassar og vart titulert som kapell i byrjinga. Tomt, materialar og midlar til oppføring av kyrkja (kapellet) vart gjeve av familien Anker.

På kyrkjegarden står eit bårehus frå 1985.

Referansar

Bakgrunnsstoff
 
 
 
 
 Kyrkjesøk – Holmegil kirke 

Kyrkjer i Aremark
Kulturminne i Aremark
Kyrkjer i Østre Borgesyssel prosti
Norske kyrkjer frå 1902
Langkyrkjer i Borg bispedømme
Aremark kyrkje

Aremark kyrkje er ei langkyrkje i tegl frå 1861 i Aremark kommune, Viken fylke med 400 sitjeplassar.
Arkitekt var P.H. Holtermann. Kyrkja vart vigsla av prost Carl Wulff 6. november 1861.

Kyrkja avløyste ei steinkyrkje frå mellomalderen via til Sankt Laurentius. Ho vart etter kvart i dårleg stand og blei reven i 1860.

Den gamle kyrkja fungerte som valkyrkje i samband med vala til Riksforsamlinga på Eidsvoll i 1814.

Kjelder

Bakgrunnsstoff
 
 
 
 Marker prestegjeld – Historikk om Aremark kirke

Kyrkjer i Aremark
Kulturminne i Aremark
Kyrkjer i Østre Borgesyssel prosti
Norske kyrkjer frå 1860-åra
Langkyrkjer i Borg bispedømme
1861 i Noreg
Askim kyrkje

Askim kyrkje er ei krosskyrkje frå 1878 i Indre Østfold kommune, Viken fylke. Tidlegare stod det ei steinkyrkje, Askim gamle kyrkje, frå mellomalderen på staden.

Kyrkja vart oppført etter teikningar av byggmeister og ordførar A.C. Furuholmen, som tok utgangspunkt i Båstad kyrkje i nabokommunen Trøgstad. Teikningane vart korrigert av Jacob Wilhelm Nordan, som var kyrkjedepartementets konsulent. Sakristia i aust vart utvida i 1962 etter teikningar av arkitektane Hanssen og Baltsersen.

Bakgrunnsstoff
 
 
 
 
 Kyrkjesøk – Askim kirke

Kyrkjer i Indre Østfold
Kulturminne i Indre Østfold
Kyrkjer i Østre Borgesyssel prosti
Norske kyrkjer frå 1870-åra
1878 i Noreg
Krosskyrkjer i Noreg