alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Even Torkildsson Lande

Even Torkildsson Lande () var ein norsk gardbrukar og eidsvollsmann.

Lande var fødd på ein husmannsplass i Årdal sokn i Bygland. Han gifta seg til garden Lande i heimbygda. Attåt gardsbruket dreiv han som tømmermerkar og smed.

I 1814 var Lande utsending til riksforsamlinga på Eidsvoll for Råbyggelagets amt. Han stemte med unionspartiet. Både til Stortinget 1818 og 1821 hamna han på varamannsplass.

Han døydde på Lande i 1833.

Norsk Folkemuseum har ein stor ølbolle med brudefølgje signert «ETL» (sjå foto) og ei kiste som òg skal vere måla av Even Lande.

Kjelder 
Tallak Lindstøl: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Bakgrunnsstoff 

Kiste, truleg måla av Eivind Torkildsen Lande DigitaltMuseum

Eidsvollmenn
Norske gardbrukarar
Norske rosemålarar
Folk frå Bygland
Syvert Omundsson Eeg

Syvert Omundsson Eeg () var ein norsk gardbrukar, skipper og eidsvollsmann frå Søgne i Vest-Agder.

Eeg var son av ein gardbrukar og los. Han tok over farsgarden og dreiv elles i kystfart. I 1814 var han utsending frå Mandals amt saman med gardbrukarane Osmund Andersson Lømsland og Erik Haagensen Jaabæk til riksforsamlinga på Eidsvoll. 

Eeg stemte med unionspartiet. Han døydde i Søgne i 1838.

Kjelder
Tallak Lindstøl: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

 Syvert Omundsson Eeg frå Eidsvoll 1814

Eidsvollmenn
Norske gardbrukarar
Folk frå Søgne
Ole Olsen Evenstad (1766–1833)

Ole Olsen Evenstad () var ein norsk lensmann, gardbrukar, eidsvollsmann og stortingsmann frå Storelvdal.

Evenstad vart våren 1783 lensmann i heimbygda etter far sin, knapt 17 år gammal. Denne stillinga hadde han heilt til han døydde. I 1803 overtok han farsgarden, storgarden Evenstad. Kring om 1800 stifta han, og styrte, Enighets fabrik. Dette var eit patriotisk tiltak for Åmot, som noko tid dreiv eit ull- og bomullsspinneri. Han var elles med i forlikskommisjonen frå 1824.

I 1814 var Evenstad utsending frå Hedmark til riksforsamlinga på Eidsvoll. I avrøystingane fylgde han sjølvstendepartiet. Innvald også på Stortinget 1824, han var då medlem av komiteen om kjøpstad på Oplandene og komiteen om berg- og skogvesenet. Ein samnemnd bror, Ole Olsen Evenstad, vart vald til stortingsrepresentant for 1833, men møtte grunna sjukdom ikkje.

Han døydde på Evenstad i 1833.

Kjelder
Tallak Lindstøl: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Bakgrunnsstoff 

Eidsvollmenn
Stortingsrepresentantar 1824-1826
Folk frå Stor-Elvdal
Peter Heine Nielsen

Peter Heine Nielsen () i Holstebro er ein dansk sjakkspelar, stormeister i sjakk. Han har dei siste år vore den sterkaste sjakkspelaren i Danmark, framom Curt Hansen. 1. oktober 2005 hadde han ein Elo-rating på 2668, som då var det høgaste nokon nordisk spelar hadde hatt. 

Peter Heine Nielsen fekk eit gjennombrot som sjakkspelar i VM for spelarar under 18 år i 1990, der han klarte ein tredjeplass etter Sergej Tiviakov og Vladimir Kramnik. Året etter klarte han som 17-åring ein delt førsteplass (saman med Erling Mortensen som vann samla) ved danmarksmeisterskapen i sjakk i 1991, bl.a. med siger over Bent Larsen. 

Han blei stormeister i sjakk i 1994 og er 5-dobbelt danmarksmeister i sjakk, 1996, 1999, 2001, 2003 og 2008. Blant dei beste resultata hans kan nemnast sjakk-OL (lag-VM i sjakk) i 1994 i Moskva, der han med 7 poeng på 9 parti fekk nest beste resultat. Han blei nordisk meister i sjakk for 2009.

Peter Heine Nielsen har i fleire år vore trenar, sekundant og sparringspartnar for verdsmeisteren Viswanathan Anand og for Magnus Carlsen.

Peter Heine Nielsen bor i Århus.

Kjelder  
Denne artikkelen bygger på «Peter Heine Nielsen» frå ,  den 3. juni 2010.  
 

Danske sjakkspelarar
Stormeistrar i sjakk
Nordiske meistrar i sjakk
Folk frå Holstebro
Slaget ved Wilhelmstahl

Slaget ved Wilhelmsthal (stundom skrive Slaget ved Wilhelmstadt) vart utkjempa den 24. juni 1762 under sjuårskrigen mellom dei allierte styrkane til Storbritannia, Preussen, Braunschweig og Hessen, kommandert av hertugen av Braunschweig mot Frankrike. Frankrike truga Hannover, så dei allierte forflytta seg rundt franskmennene, omringa invasjonsstyrken og tvinga dei attande. Det var den siste store kamphandlinga med styrkane til Braunschweig før freden i Paris som avslutta krigen.

Bakgrunn
Frankrike hadde prøvd fleire gonger å invadere og overta Hannover sidan 1757, og håpte å okkupere kurfyrstedømet og nytte det som forhandlingsobjekt i byte mot franske koloniar som britane hadde erobra. Dei allierte under hertugen av Braunschweig hadde hindra dei å ta Hannover og i 1762 då franskmennene rekna med at krigen snart var over, prøvde dei eit siste forsøk på å slå Braunschweig og okkupere Hannover.

Slaget

Ferdinand hadde rykt fram og omgått franskmennene på begge flankane, og nesten omringa dei. Eit åtak på det franske senteret kommandert av Stainville var særleg effektivt, og ein kolonne gjekk til åtak mot fronten, medan ei anna gjekk til åtak bakfrå, og påførte franskmennene eit tap på 1500 mann, og tvinga fleire regiment til å overgje seg.

Etterverknad

Resultatet vert sett på som ein siger for dei alliere styrkane. Det enda det siste franske håpet om okkupere Hannover før våpenkvilen og Paris-traktaten enda krigen. Dei engelsk-tyske styrkane rykte fram og erobra Kassel i november, men då hadde dei første fredsavtalane alt vorte underteikna.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Battle of Wilhelmsthal» frå ,  den 3. juni 2010. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
Slaget ved Wilhelmsthal på www.britishbattles.com

Slaget ved Wilhelmsthal
Franske slag
Prøyssiske slag
Britiske slag
Slag i sjuårskrigen
Slaget ved Burkersdorf

Slaget ved Burkersdorf var eit slag utkjempa 21. juli 1762 under sjuårskrigen. Ein  prøyssisk arme på 40 000 mann kjempa mot ein austerriksk arme på kring 30 000 mann. 

Etter at Elizabeth av Russland døydde, tsarina i Russland, tok nevøen Peter III over trona. Peter var ein stor beundrar av Fredrik den store og alt som var prøyssisk, og Fredrik tok nytta av denne fordelen. Peter trekte armeen sin tilbake frå krigen, forlet det russisk-okkuperte Aust-Preussen og signerte ein fredsavtale med Fredrik. Peter sendte så ein styrke for å støtte den prøyssiske armeen i felttoget mot austerrikarane. 

Regjeringstida til Peter var kort, då kona Katarina den store tok over trona og han døydde kort tid etter. Katarina trekte seg ut av krigen og sendte ordre til grev Zakhar Tsjernysjov, som hjelpte prøyssarane, om å trekke seg attende. 

Fredrik såg at han måtte handle raskt. Han overbeviste den russiske generalen om å verte verande eit par dagar til, utan å ta del i slaget, men å vere ein styrke som påverka avgjerslene til den austerrikske generalen. Fredrik gjekk til åtak og vann, medan dei russiske styrkane reiste heim.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Battle of Burkersdorf» frå ,  den 3. juni 2010.  
 

Slaget ved Burkersdorf
Slag i sjuårskrigen
Prøyssiske slag
Austerrikske slag
Anakharsis

Anakharsis var ein gresk filosof som levde på 500-talet f.Kr. 

Anakharsis var son til ein skytisk konge og ei hellensk kvinne. Han var ven av Solon, og liksom han rekna blant «dei sju vise». Han er mest kjend for ordtaka sine, som innprentar måtehald, men han skal også ha funne opp ankeret og pottemakarskiva.

Kjelder 
 Kristen Weierholt i ''Norsk Allkunnebok 1948
 Anakharsis i SNL (fri lisens)

Tenkjarar frå gresk antikk
Brynjel Andersson Gjerdåker

Brynjel Andersson Gjerdåker () var ein norsk gardbrukar og eidsvollsmann frå Voss i Hordaland.

Gjerdåker var i nokre få år forpaktar av gardane Øvrelid og seinare Hellem i heimbygda. Omkring 1794 tok han over farsgarden Gjerdåker og dreiv denne. Han var forlikskommissær frå 1824, og dessutan medhjelpar åt presten i Voss.

I 1814 var Gjerdåker utsending til riksforsamlinga på Eidsvoll frå Søndre Bergenhus. Han var lite aktiv under forhandlingane, stemte med sjølvstendepartiet. 17. mai 1814 var han med i deputasjonen som møtte Kristian Fredrik.

Gjerdåker døydde på garden sin på Voss i 1838.

Kjelde 
Tallak Lindstøl: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Bakgrunnsstoff 

Eidsvollmenn
Folk frå Voss
Norske gardbrukarar
Bjørneteneste

Bjørneteneste er eit uttrykk for overdriven hjelp som er meir til skade enn gagn for mottakaren.  Munnhellet «å gjere nokon ei bjørneteneste» stammar frå Jean de La Fontaines fabel om tambjørnen som drap herren sin då han ville slå i hel ei fluge på nasen hans. Fabelen har opphav i ei eldre vandresegn.

Kjelder
Hallvard Magerøy i Norsk Allkunnebok 1950

Uttrykk
Munnhell

Munnhell er ein gjengs talemåte brukt i eit miljø. Ordet kjem gjennom dansk frå angelsaksisk og tyder  'heldige ord, ry'.

I Norske Ordsprog brukar Ivar Aasen nemninga ufullkomne ordtak om munnhell som treng ein kontekst (samanheng) for å gje meining (til dømes «Han har mange jarn i elden»), til skilnad frå fullkomne ordtak som gjev ei sjølvstendig meining.

Kjelder
Munnhell i SNL (fri lisens)
folkedikting
Asgaut Olsson Regelstad

Asgaut Olsen Regelstad () var ein gardbrukar og eidsvollsmann frå Finnøy i Rogaland.

Regelstad var fødd i Finnøy. Han vart gardbrukar av Reilstad etter far sin. 1816-23 var han lensmann i Finnøy, og prestens medhjelpar. Han var òg i forlikskommisjonen, skulekommisjonen og fattigkommisjonen.

I 1814 var Regelstad utsending frå Stavanger amt til riksforsamlinga på Eidsvoll saman med Lars Andreas Oftedahl og Christen Mølbach. Han var lite aktiv i forhandlingane, med unnatak for odelsspørsmålet. Han var mellom dei som ville lovfeste odelsretten, dessutan støtta han eit forslag om å selje kyrkjegodset (det benefiserte gods). Truleg høyrde han til unionspartiet, men stemte ikkje saman med dei i alle saker.

Han døydde på garden sin i 1847. Garden finst framleis, men berre eit stabbur frå 1740-åra er att frå den tida Regelstad budde her.

Kjelder
Bjørkvik, Halvard: Finnøy gard og ætt I, 1993
Tallak Lindstøl: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Eidsvollmenn
Norske gardbrukarar
Folk frå Finnøy
Satire

Satire (frå latin satura, 'blandingsrett') er verk som latterleggjer eller spottar feil og lastar i samfunnet eller hos framståande personar. Satire femnar om dikt og andre kunstartar, som til dømes om karikaturteikningar.

Lucilius brukte nemninga satire om dei skjemtsamt kritiserande versa sine, gjennom Juvenalis' forfattarskap fekk nemninga den tydinga ho har i dag. Humanismen fekk igjen satiren på moten.

Kjelder 
 Wuttudal, Tore: Ironi og sarkasme. ndla.no

Litteratursjangrar
Humor
Even Thorsen

Even Thorsen () var ein norsk matros, gardbrukar og eidsvollsmann frå Austre Moland i Aust-Agder.

Thorsen voks opp på småbruket Bjornes i Austre Moland, i fattige kår. Tidleg i livet reiste han til sjøs. Under napoleonskrigane sat han frå 1807 tre-og-eit-halvt år krigsfange i England. Etter heimkomsten i 1810 gjekk han i orlogsteneste. År 1814 var han med orlogsbriggen "Kiel".

I 1814 vart Even Thorsen vald til å representerte 'Søe-Deffensionen' (sjøforsvaret) under riksforsamlinga på Eidsvoll. Han var 4. deputert, dei øvrige var Jens Schou Fabricius, Thomas Konow og Peder Johnsen. 
Thorsen røysta med sjølvstendepartiet. Saman med Peder Johnsen la han fram erklæringa om verneplikta, elles deltok han lite i forhandlingane.
Even Thorsen skreiv under grunnlova med ført Pæn. Han var den einaste av eidsvollmennene som ikkje kunne skrive. 17. mai 1814 var han med i deputasjonen som møtte Kristian Fredrik.

Etter 1814 vart han gardbrukar i Flosta. Thorsen vart seinare arbeidsufør, og Stortinget løyvde han i 1857 ein årleg pensjon. Tre år før han døydde vart han invitert til femtiårsfesten for grunnlova, men han var så skrøpeleg at han ikkje deltok. I 1867 døydde han i Flosta, 89 år gamal.

Kjelder
Tallak Lindstøl: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914 digital utgåve side 888
 Even Thorsen frå Eidsvoll 1814

Eidsvollmenn
Norske gardbrukarar
Folk frå Arendal
Slaget ved Lutterberg i 1762

Sjå òg slaget ved Lutterberg i 1758

I det andre slaget ved Lutterberg (23. juli 1762), vart den fransk-saksiske armeen under general Comte de Lusace slått av hertug prins Ferdinand.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Battle of Lutterberg (1762)» frå ,  den 4. juni 2010.  
 

Slaget ved Lutterberg
Franske slag
Britiske slag
Saksiske slag
Slag i sjuårskrigen
Omleiringa av Almeida i 1762

Omleiringa av Almeida fann stad i august 1762 då ein spansk styrke omleira og erobra byen Almeida frå portugisarane under sjuårskrigen. Byen vart teken den 25. august som ein del av den spanske invasjonen av Portugal under Conte De Aranda.

Styrken som erobra Almeida var ein del av ein spansk storoffensiv for å ta Portugal. Ein knipetangmanøver i nord invaderte Portugal frå Galicia og kryssa Douro og truga Porto, medan ein sørleg styrke kryssa grensa frå Ciudad Rodrigo og gjekk mot den portugisiske festninga i Almeida. Ho vart erobra etter ei ni dagar lang omleiring, men ein ny spansk framrykking vart stoppa av 8000 britiske soldatar då dei skar av dei spanske forsyningslinjene i slaget ved Valencia de Alcántara.

Aranda sette opp ein garnison i Almeida, men festninga var berre i spanske hender fram til slutten av krigen. Ho vart då gjeven attende til portugisarane etter Paris-trakteten i byte for Cuba og Filippinane til Spania frå britane.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Siege of Almeida (1762)» frå ,  den 4. juni 2010. 
 oppgav desse kjeldene: 
 Brown, Peter Douglas. William Pitt, Earl of Chatham: The Great Commoner. George Allen & Unwin, 1978.
 Dull, Jonathan R. The French Navy and the Seven Years War. University of Nebraska, 2005.
 Jaques, Tony. Dictionary of Battles and Sieges. Greenwood Press, 2007.
 Petrie, Sir Charles. King Charles III of Spain. Constable, 1971.
 

Spanske omleiringar
Portugisiske slag
Slag i sjuårskrigen
Hendingar i 1762
Omleiringa av Kassel i 1762

Omleiringa av Kassel fann stad mellom oktober og november 1762, då ein alliert styrke frå Hannover, Hessen og Storbritannia, kommandert av hertug Ferdinand av Braunschweig omleira og erobra den franskokkuperte byen Kassel. Det var den siste kamphandlinga i Vest-Europa under sjuårskrigen, og krigen enda året etter med freden i Paris. 

Meldingane om at byen var erobra kom etter at dei første innleiingane til fredsavtalen hadde vorte underteikna i Paris, så det fekk ikkje den dramatiske innverknaden som hertugen hadde håpa på. Det vart erkjent at sidan den franske garnisonen heldt ut overraskande lenge, så gjorde det at franskmennene kunne forhandle fram ein meir fordelaktig avtale for deira del.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Siege of Cassel (1762)» frå ,  den 4. juni 2010. 
 oppgav desse kjeldene:
 Dull, Jonathan R. The French Navy and the Seven Year's War. University of Nebraska, 2005.

Franske omleiringar
Britiske omleiringar
Omleiringa av Kassel
Omleiringa av Kassel
Hendingar i 1762
Henrik Kalteisen

Henrik Kalteisen () var ein tysk teolog som var erkebisp i Nidaros frå 1452 til 1458. Han møtte mostand frå kong Kristian I og kongskandidaten Marcellus, og fekk inga lang effektiv styringstid.

Bakgrunn 
Opphavet hans er ukjent, men han var truleg frå Koblenz. Han studerte teologi ved universiteta i Wien og Köln, der han oppnådde både magister- og doktorgrad (seinast i 1430). Han gjekk inn i dominikanarordenen og var lenge inkvisitor. Seinare vart han teologisk og juridisk rådgjevar for paven, og budde då i Roma.

Kalteisen var ein lærd mann, med vide kunnskapar innan først og fremst teologi og kyrkjerett, men òg romarrett, filosofi og historie. Han førte kopibøker med avskrifter av brev han fekk og utkast eller kopiar av brev han sjølv sende, difor er han rimeleg godt kjend for ettertida.

Erkebisp 
Etter at Aslak Bolt døydde i 1450, ynskte domkapittelet kanniken Olav Trondsson som erkebisp, medan kong Kristian I ville utnemna Skålholtbispen Marcellus. Denne var ikkje ynskt av kurien, og pave Nikolas V providerte 28. februar 1452 Kalteisen til erkebisp i Nidaros.

Sommaren 1452 møtte han kongen i Kjøpenhamn, og vart godteken av han. Vinteren 1452-53 var han i Bergen, og utøvde der alle funksjonar som erkebisp. Han greidde mellom anna ut ei rekkje kyrkjerettslege spørsmål og ordna dei kyrkjelege tilhøva på Island. 20. mai 1453 kom han til Trondheim og vart formelt innsett som erkebisp. Dei sparsame kjeldene tyder på at han vart vél motteken av domkapittelet, men eit par av klostra i Trøndelag ynskte ikkje å stå under han.

Allereie same hausten vart Kalteisen stemnd til eit møte i Bergen med kongen og Marcellus, som no var inne i varmen att. Det vart ein lang diskusjon med skuldingar båe vegar mellom Marcellus og Kalteisen. Diskusjonen føydde seg inn i klassiske kyrkjepolitiske spørsmål om makttilhøvet mellom pavedømmet sentralt og den einskilde kyrkjeprovinsen. Enden vart at Kalteisen fekk både riksrådet og delar av domkapittelet mot seg, og gjekk med på å reisa til paven for å be seg friteken frå embetet. Årsakene som vart nemnde var at han ikkje kunne språket, hadde dårleg helse og at livsvilkåra i Noreg var uvande. Dette vart teke opp att på eit møte med det danske riksrådet i Kjøpenhamn sommaren 1454, og Kalteisen reiste deretter til Roma for å søkja avskil.

Paven ville fyrst ikkje gje han dette, og i namnet var Kalteisen erkebisp heilt til 1458; i mellomtida var han paveleg utsending i Tyskland og oppfordra til krosstog mot tyrkarane. 7. juni 1458 vart resignasjonen endeleg godkjend, og Olav Trondsson providert som ny erkebisp. Olav hadde i mellomtida styrt erkebispedømmet. I 1463 trekte Kalteisen seg attende til dominikanarklosteret i Koblenz; der døydde han 2. oktober 1464, og vart gravlagd same stad.

Kjelder 
 
 Alexander Bugge: Henrik Kaltisens kopibog, Christiania 1899. Nettutgåve
 Lars Hamre: «Unionstiden 1450-1523». I Arne Fjellbu m.fl. (utg.): Nidaros erkebispestol og bispesete: 1153-1953, band I s. 453-531. Oslo 1955.
Helge Ellingsen Waagaard

Helge Ellingsen Waagaard () var ein soldat og eidsvollsmann frå Norderhov i Buskerud.

Waagard var fødd i Lunde sokn i Norderhov, faren hans var ein rik bonde som eigde fleire gardar. Sjølv var han i 1814 musketer ved det ringerikske kompani av 2. nasjonale korps. Han deltok i den korte krigen mellom Sverige og Noreg sommaren 1814. Under felttoget symde Waagaard over Glomma og skal visstnok ha drepe fleire svenske soldatar. Waagaard vart såra og vart derpå frakta tilbake til Vågård, garden som han overtok etter far sin kort etter 1814.
 
Våren 1814 var Waagaard utsending for nordafjelske infanteriregiment til riksforsamlinga på Eidsvoll. Der slutta han seg til sjølvstendepartiet. På Eidsvoll skal han ha teke ordet fire gongar. Særleg var han oppteken av at verneplikta skulle verte grunnlovsfesta.

Waagaard vart seinare, saman med fleire andre, heidra for sin krigsinnsats og for «edel dåd». Dei var dei første soldatane som vart dekorert etter den nye grunnlova.

Waagaard døydde på Vågård våren 1817, etter seiande av sårskadane han fekk under felttoget i 1814. På Norderhov kyrkjegard er det to gravminne over Helge Ellingsen Waagaard. Det første vart reist av enka etter han, det andre mot slutten av 1800-talet av den etterlevande Waagaardslekta.

Kjelder
Haukås, Kåre: Norsk Biografisk Leksikon, bd. 18, Oslo 1977. 
Tallak Lindstøl: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914
Heftet Ringerike
Ringerikes Blad
Eidsvoll museums nettsider
Nils Elsrud

Eidsvollmenn
Folk frå Ringerike
Zacharias Melleby

Zacharias Rasmussen Melleby () var ein soldat, gardbrukar og eidsvollsmann frå Skjeberg i Østfold.

Melleby var fødd på garden Utengen i Skjeberg, som far hans dreiv. Sjølv var han soldat i krigen 1807-14. Under kampane på Prestbakke den 10. januar 1808 kjempa han i fremste rekke i den norske styrken. Han stod då i nordre Rakkestad kompani. For sitt utviste mot under kampane vart han etterpå tildelt dannebrog. I 1814 var han kommandersersjant ved akershusiske skarpskyttarregiment.

Våren 1814 var han ein av dei som representerte skarpskyttarregimentet under riksforsamlinga på Eidsvoll.

Seinare var Melleby gardbrukar på farsgarden Utengen, der han døydde i 1854.

Kjelde
Tallak Lindstøl: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Bakgrunnsstoff 

Eidsvollmenn
Folk frå Sarpsborg
John Moses

John Moses () var ein norsk kjøpmann, skipsmeklar og eidsvollsmann frå Kristiansund.

Moses var son av ein klippfiskkjøpmann av engelsk ætt. Han vart sjølv kjøpmann i heimbyen Kristiansund og dreiv med eksport av trelast og klippfisk. Moses bygde opp ei stor flåte med skip til verksemda si og allereie i 1806 åtte han 23 skip.

I 1814 var Moses utsending frå Kristiansund til riksforsamlinga på Eidsvoll. Moses var da 33 år gamal og det er truleg at han vart vald på grunn av at han var ein dugeleg handelsmann, med gode kontaktar til utlandet, særleg England. I forsamliga var han relativt anonym, men han kom med eit framlegg  om at statsoverhovudet skulle ha tittel av regent, ikkje konge, i redsle for ei sterk kongemakt. Han høyrde til unionspartiet.

I 1815 kom buet hans under konkurshandsaming. Han flytta då til London og var sidan skipsmeklar der. Moses døydde i London.

I 1814 budde Moses i Clausengarden i Kristiansund. Huset vart øydelagt under bombinga av byen i 1940.

Kjelder

Eidsvollmenn
Norske kjøpmenn
Norske skipsreiarar
Folk frå Kristiansund
Jens Rolfsen

Jens Rolfsen () var ein norsk skipper, kjøpmann og eidsvollsmann.

Rolfsen var fødd i Kristiansand, som son av ein skipsbyggjar og verftseigar. Sjølv byrja han på faren sitt skipsbyggeriet, var sidan skipper ei tid. Han slo seg ned i Bergen, der han dreiv kjøpmannskap. Elles hadde han verv sjukehusforstandar og forlikskommissær.

I 1814 var Rolfsen ein av utsendingane frå Bergen til riksforsamlinga på Eidsvoll, dei andre var Wilhelm Frimann Koren Christie, Frederik Meltzer og Jonas Rein. Rolfsen var medlem av finanskomiteen. 17. mai 1814 var han med i deputasjonen som møtte den nyvalde kongen, Kristian Fredrik. Han høyrde til sjølvstendepartiet.

Rolfsen var gift med Mette Brun, dotter av Johan Nordahl Brun, og var farfar av Nordahl Rolfsen. 

I 1814 budde Rolfsen  i Domkirkegaten 9 i Bergen. Etter å ha gifta seg i 1793 kjøpte han huset seks år seinare. Det står framleis.

Rolfsen døydde i Bergen i 1819 kort tid etter at han gjekk konkurs.

Kjelder

Tallak Lindstøl: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

 Jens Rolfsen frå Eidsvoll 1814

Eidsvollmenn
Norske kjøpmenn
Folk frå Kristiansand
Folk frå Bergen
Christen Mølbach

Christen Mølbach () var ein norsk kjøpmann, eidsvollsmann og stortingsmann.

Mølbach var fødd i Kristiansand, der faren var kjøpmann. Sjølv var han ei tid sorenskrivarfullmektig, men tok så til som kjøpmann i Eigersund.

I 1814 var han utsending frå Stavanger amt til riksforsamlinga på Eidsvoll. Han slutta seg der til unionspartiet. Ti år seinare var han stortingsrepresentant frå same amtet. Han var då medlem av Lagtinget, og mellom anna av justiskomiteen.

I 1814 budde Mølbach i lystgarden Nesgård i Egersund. Etter jarnbaneutbygginga vart hovudbygninga først nytta som stasjon og seinare rive.

Mølbach døydde i Eigersund i 1834.

Kjelder

Tallak Lindstøl: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914
 

Eidsvollmenn
Stortingsrepresentantar 1824-1826
Stortingsrepresentantar for Rogaland
Norske embets- og tenestefolk
Norske kjøpmenn
Folk frå Kristiansand
Ole Mørch

Ole Clausen Mørch () var ein norsk kjøpmann og eidsvollsmann frå Kristiansand.

Mørch var fødd i Kristiansand, som son av ein kjøpmann. Han vart sjølv kjøpmann og dreiv trelasthandel. 1825-28 var han «direktør» i Kristiansands sparebank. 

I 1814 var Mørch utsending frå Kristiansand til riksforsamlinga på Eidsvoll. Der røysta han med unionspartiet. Han var medlem av finanskomiteen. 17. mai 1814 var han med i deputasjonen som møtte den nyvalde kongen, Kristian Fredrik.

Mørch døydde i heimbyen i 1829.

Kjelder
Tallak Lindstøl: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Eidsvollmenn
Folk frå Kristiansand