alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Bassrøyst

Bassrøysta er den mørkaste av mannsrøystene i korsamanheng. Ein bassongar har vanlegvis ei rekkjevidd frå store E til einstroken e, men er mest komfortabel innanfor dei ytste notelinjene i f-nøkkelen.

Kjende bassongarar 

Blant kjende bassrøyster innanfor opera finn ein:

 Norman Allin
 Ivar Andresen
 Feodor Chaliapin
 Boris Christoff
 Nazzareno De Angelis
 Edouard de Reszke
 Adam Didur
 Gottlob Frick
 Ferruccio Furlanetto
 Nicolai Ghiaurov
 Jerome Hines
 Marcel Journet 
 Alexander Kipnis
 Emanuel List
 John Macurdy
 Kurt Moll
 Giulio Neri
 René Pape
 Tancredi Pasero
 Ezio Pinza
 Pol Plancon
 Paul Plishka
 Samuel Ramey 
 Lorenzo Regazzo
 Mark Reizen
 Leon Rothier
 Matti Salminen
 Cesare Siepi
 Martti Talvela
 John Tomlinson
 Ludwig Weber
 Vito Priante

Rekkjevidd 

Illustrasjon av rekkjevidda til ein bassongar:

Røyster
Operaterminologi
Bass
Fedora

Sjå òg operativsystemet Fedora

Fedora er ein hattetype kjend for ein brei brem, pull med ei renne midt oppa og klemt inn på kvar side framme på pullen. Hatten har ofte hatteband. Bremmen blir gjerne bretta ned framme. Fedorahattar er laga i mjuk filt, ofte av kaninhår. Dei er i dag hovudsakleg rekna som mannshattar, men oppstod som kvinnemote. 

Trilby er ein hatt som liknar fedora, men har ein litt kortare brem. Medan fedoraen er knytt til USA, er trilbyen meir ein europeisk hatt.

Historie 

Namnet fedora kjem frå skodspelet Fédora av Victorien Sardou frå 1882, der hovudpersonen, prinsesse Fédora spela av Sarah Bernhardt, brukte ein hatt av denne typen. Stykket blei først framført i USA i 1899, og hatten blei mote for kvinner først på 1900-talet. Etterkvart blei han teken over av menn. Hatten var stilig, verna mot vêr og vind, og var praktisk i og med at han kunne rullast saman når ein ikkje brukte han. I løpet av 1950- og 1960-talet gjekk hatt av moten, og fedoraen blei berre brukt av eldre eller svært tradisjonelle menn. Ortodokse jødar, særleg haredim, heldt fram med å bruka han.

Mot slutten av 1900-talet blei fedora teken i bruk igjen og sett på som eit stilig hovudplagg. Nokre kjendisar, som Johnny Depp og Terry Pratchett, er kjende for å bruka hatten.

Fedora i populærkulturen 

Hatten blei brukt i ei rekkje amerikanske filmar på 1940-talet, mellom anna av Humphrey Bogart i Casablanca, film noir- og nokre westernfilmar, sjølv om han var ein anakronisme i dei sistnemnde, som hadde handling frå førre hundreåret. Hatten, som også kunne nyttast til å skjula ansiktet til stuntmenn i actionfilmar, blei seinare brukt av figurar som Indiana Jones, The Blues Brothers og Freddy Krueger frå A Nightmare on Elm Street brukte fedora. Hatten er òg ei del av forkledinga til Fantomet.

Fedoraen er blitt knytt til kriminelle og etterforskarar frå Forbodstida, og kan vera del av eit «gangster»-kostyme.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Fedora» frå , og «Fedora (hatt)» frå  den 2. mars 2009. 
  oppgav desse kjeldene: Jody Shields, John Dugdale - "Hats: A Stylish History and Collector's Guide" (Published by Clarkson Potter) 1991
 

Hattar
USA-amerikanske klede
Ivan Sjisjkin

Ivan Ivanovitsj Sjisjkin () var ein russisk landskapsmålar med kontaktar til Peredvizjnikij-rørsla.

Liv og gjerning 

Sjisjkin vart fødd i byen Jelabuga i Vjatka-guvernementet (dagens Tatarstan). Etter eksamen frå gymnasiet i Kazan, studerte han i fire år ved Høgskulen i teikning, måling og arkitektur i Moskva. Frå 1856 til –60 hadde Sjisjkin plass ved St. Petersburgs Keisarlege Kunstakademi, derifrå gjekk han ut med dei beste avgangspapir. Han mottok keisarleg stipend til å studere vidare i Europa.

Ei tid budde og arbeidde Sjisjkin i Sveits og Tyskland (Dresden og Düsseldorf). Han stilte ut både i München og Zürich. Etter han i 1865 kom tilbake til St. Petersburg vart han med i gruppa av (flest) kunstmålarar som arbeidde for ein meir realistisk målarkunst (Peredvizjnikij-rørsla) og i Det russiske selskap for akvarellmålarar.

Ved tilbakekomsten til Russland vart Sjisjkin medlem av Det keisarlege kunstakademiet i St. Petersburg og virka som professor i kunstmåling frå 1873 til 1898. Samstundes leidde han klassa som dreiv med landskapsmåling ved den høgare kunstskulen i St. Petersburg. Han deltok i fleire utstillingar ved Kunstakademiet i St. Peterburg og den Stor-Russiske utstillinga i Moskva i 1882, i Nizjnij Novgorod (1896), og på verdsutstillingane i Paris i 1867 og 1878, og Wien i 1873.

Han døydde i St. Petersburg medan han arbeidde på eit nytt måleri.

Målestil 
Sjisjkins målemåte baserte seg på grundige studiar av naturen. Verka hans er prega av ei poetisk framvising av årstidene i skogane, dyra og fuglane, den urøyvde naturen. Impulsar frå den tyske romantiske målaren Caspar David Friedrich er tydeleg i mykje av kunsten hans. Sjisjkin eigde ein datsja i Vyra, sør for St. Petersburg. Der måla han nokre av sine finaste landskapsmåleri. Han vart berømt for sine skoglandskap, og var elles ein framifrå teiknar og litograf.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Ivan Shishkin» frå , den 27. februar 2009.

Bakgrunnsstoff

Russiske målarar
Realistiske kunstmålarar
Peredvizjniki
Johannes Harviken

Johannes Harviken () er ein norsk tidlegare langrennar og snikkar. Han vann bronsemedaljen på 30 km under OL i Sapporo 1972 og gjekk i same meisterskapen sisteetappen på det norske stafettlaget (4x10 km) som kom på sølvplass. Harviken vart norgesmeister individuelt ein gong (30 km i 1970), og ein gong i stafett (1967). Han tevla i alle år for Hernes IL og bur i Hernes.

Medaljar og besteplasseringar i internasjonale meisterskap og renn 
 1967: Nr 8 på femmila i Lahti.
 1968: Nr 5 på femmila i Holmenkollen.
 1969: Nr 2 på femmila i Holmenkollen.
 1971: Nr 11 på femmila i Holmenkollen (med den klassiske sluttida 3.33.33).
 1972: Bronsemedalje på tremila under olympiameisterskapen i Sapporo.
 1974: Nr 11 på femmila i Holmenkollen.
 1975: Nr 11 på femmila i Holmenkollen.

Medaljar og besteplasseringar i noregsmeisterskap 
Ski-NM 1966: Nr 9 på femmila på Rena og nr 10 på 30 km på heimstaden Hernes.
Ski-NM 1967: Bronsemedalje på tremila og nr 4 på 15 km, Skorovatn, nr 5 på 50 km, Mo.
Ski-NM 1968: Sølvmedalje på 15 km, Bærum.
Ski-NM 1969: Sølvmedalje på tremila, Gjøvik.
Ski-NM 1970: Gullmedalje på tremila og sølvmedalje på 15 km, Trondheim.
Ski-NM 1971: Bronsemedalje på tremila, Fåberg.
Ski-NM 1972: Nr 7 på 15 km, Tydal.
Ski-NM 1973: Nr 10 på 15 km, Lillehammer.
Ski-NM 1974: Bronsemedalje på 15 km, Selbu.
Ski-NM 1975: Nr 5 på 15 km, Heddal.
Ski-NM 1976: Nr 8 på tremila, Surnadal.

I 1967 vart han norgesmeister i 3 x 10 kilometer stafett for Hernes IL.

Ymse 
Harviken vart rekna som stilløparen av dei samtidige langrennarane, særleg beundra for sin sikre diagonalgang. Han vert elles hugsa for sitt fall under innspurten på sisteetappen i OL i 1972, eit fall som la vegen open for Sovjets ankermann Vjatsjeslav Vedenin.

Kjelde 
 Sportsboken, aktuelle årgangar

Fødde i 1943
Norske langrennsløparar
Folk frå Elverum
Norske deltakarar under vinter-OL 1972
Vjatsjeslav Vedenin

Vjatsjeslav Petrovitsj Vedenin () var ein sovjet-russisk tidlegare langrennar som tevla internasjonalt frå 1966 til 1972. Han vart verdsmeister på 30 km under VM i Štrbské pleso i 1970 og vart olympiameister på same distansen to år seinare. Under dei nemnde meisterskapane gjekk han sisteetappen på begge Sovjets gullvinnande stafettlag (4x10 km). Vedenin vann dessutan sølvmedaljane på OL-femmila i 1968 og VM-femmila i 1970 og bronsemedaljen på femmila under OL i 1972.

Medaljar og besteplasseringar i internasjonale meisterskap og renn 
 1966: Nr 6 på femmila og nr 8 på 15 km under VM i Oslo.
 1968: Sølvmedalje på femmila i OL i Grenoble, nr 6 på femmila i Lahti.
 1969: Vinnar av femmila og nr 2 på 15 km i Lahti.
 1970: Gullmedalje på tremila og sølvmedalje på femmila i VM i Strbske Pleso.
 1971: Nr 2 på femmila i Lahti og nr 4 på tremila i Falun.
 1972: Gullmedalje på tremila og bronsemedalje på femmila under OL i Sapporo. Nr 3 på tremila i Lycksele i Svenska skidspelen.

Verdsmeister på 4x10 km stafett i 1970, og olympisk meister i same i 1972.

Vedenin vart tildelt Leninordenen i 1972.

Russiske langrennsløparar
Sovjetiske langrennsløparar
Verdsmeistrar i langrenn
Olympiske meistrar for Sovjetunionen
Olympiske sølvmedaljevinnarar for Sovjetunionen
Olympiske bronsemedaljevinnarar for Sovjetunionen
Medaljevinnarar under vinter-OL 1968
Sovjetiske deltakarar under vinter-OL 1968
Langrennsløparar under vinter-OL 1968
Medaljevinnarar under vinter-OL 1972
Sovjetiske deltakarar under vinter-OL 1972
Langrennsløparar under vinter-OL 1972
Biel internasjonale sjakkfestival

Biel internasjonale sjakkfestival er ei årleg sjakkturnering som har blitt arrangert i Biel i Sveits sidan 1968. Sjakkfestivalen har sjakkturneringar for sjakkspelarar på alle nivå. Sidan 1977 har hovudturneringa vore ei stormeister-turnering, med oftast svært sterk deltaking. Tre gongar har hovudturneringa vore intersoneturnering, i 1976, 1985 og 1993.

Magnus Carlsen fekk sin første siger i ei stor internasjonal turnering i hovudturneringa i Biel i 2007. Han deltok første gong i 2005, 14 år gammal, og kom greit frå det med 4 poeng på 10 rundar. Han blei deretter nr 2 i 2006, nr 1 i 2007, og nr 3 i 2008. Han deltok ikkje i 2009 og 2010, men vann turneringa i juli 2011.

Vinnarar av hovudturneringa

Bakgrunnsstoff
Heimesida til Biel internasjonale sjakkfestival

Kjelder
Heimesida til Biel internasjonale sjakkfestival - tidlegare vinnarar 

Denne artikkelen bygger på «Biel internasjonale sjakkfestival» frå ,  den 27. februar 2009.  
 

Sjakkturneringar
Skipingar i 1968
Håvard Bogetveit

Håvard Gutubø Bogetveit () er ein norsk skiskyttar- og langrennsløpar som under NM i skiskyting 2019 vart noregmeister i 4 x 7,5 km stafett med Sogn og Fjordane sitt mannskap. Bogetveit representerer Førde IL. 

Bogetveit var frå 2008 elev ved Norges Toppidrettsgymnas på Geilo.

Merittar 

Sommar-NM i skiskyting
 Gull i 18-årsklassen

Junior-NM i skiskyting
 Sølvmedalje på normaldistanse under Junior-NM i skiskyting 2009

Junior-NM i langrenn
 Bronsemedalje på 10 km friteknikk under Junior-NM 2009

Norske skiskyttarar
Norske langrennsløparar
Folk frå Førde
Maren

Maren er eit dansk kvinnenamn som kan vera avleidd frå Maria eller Marina, ein variant av Maria. Mari kan igjen vera avleidd av Maren.

Maren har namnedag den 28. februar.

Bruk 

Namnet var mykje brukt i Noreg på slutten av 1800-talet. Det hadde fornya interesse på slutten av 1900-talet, med ein topp i siste halvdel av 1990-åra, der over 0,8 % av nyfødde jenter fekk namnet Maren. I 2009 var det 6 103 norske kvinner som heitte Maren.

Namneberarar 
 Maren Juel (1749-1815), norsk godseigar
 Maren Johanne Olsdotter Jektvik (1811-1849), halshogd som giftmordar, inspirasjon for Marenspillet
 Maren Bolette Torp (1876-1989), eldste dokumenterte norske personen som levde i 112 år og 61 dagar
 Maren Haugli (f. 1985), norsk skøyteløpar
 Maren Mjelder (f. 1989), norsk fotballspelar

Kjelder 
 Spørjekassa om namn
 Delar av denne artikkelen bygger på «Maren» frå , den 28. februar 2009. 
 

Nordiske førenamn
Kvinnenamn
Marina

Marina kan òg tyda småbåthamn

Marina er eit kvinnenamn som kan stamma frå det latinske namnet Marinus, som har samanheng med havet (sjå marin) eller Maria. Namnet er vanleg i sør- og austeuropeiske land. 

Romanske kjæleformer av namnet er Marinella, Marinetta og Marinette. Maren og Marna er avleidde nordiske former.

Marina har norsk namnedag den 28. februar og svensk den 20. november.

Bruk 
Namnet Marina er utbreidd i Italia, Spania og til ei viss grad Belgia.
Namnet var mykje brukt i Noreg på slutten av 1800-talet. Det hadde fornya interesse på slutten av 1900-talet, med ein topp i siste halvdel av 1990-åra, der over 0,8 % av nyfødde jenter fekk namnet Maren. I 2009 var det 6 103 norske kvinner som heitte Maren.

Namneberarar 

 Heilage Marina, fleire kristne helgenar:
 Heilage Margareta av Antiokia er kjend som Agia Marina i den ortodokse kyrkja
 Heilage Marina av Aguas Santas (119–139), spansk helgen
 Heilage Marina syraren (600-talet)
 Doña Marina eller La Malinche, mesoamerikansk kvinne som levde på 1500-talet
 Marina Mniszech (ca. 1588–1614), polsk adelskvinne og opprørar
 Marina Tsvetajeva (1892–1941), russisk forfattar
 Marina Lewycka (f. 1946), britisk forfattar
 Marina Warner (f. 1946), britisk forfattar
 Marina Sirtis (f 1955), britisk-amerikansk skodespelar av gresk opphav

Sjå og 
 Carta marina

Førenamn av latinsk opphav
Kvinnenamn
Magne Rommetveit

Sjå òg Magne Rommetveit (1956), stortingsrepresentant for Arbeidarpartiet 

Magne Rommetveit () var ein norsk professor i nordisk målvitskap ved Universitetet i Oslo og styrar ved Avdeling for nynorsk ved Leksikografisk institutt.
Rommetveit var sentral i utarbeidinga av fleire ordbøker, mellom anna Norsk Ordbok, Norsk landbruksordbok og Nynorskordboka. Han mottok NFFs ordbokpris 2000 for Med andre ord.

Han vart utnemnd som heidersmedlem i Noregs Mållag i 1998. Magne Rommetveit såg tidleg kor viktig fjernsynet og radioen ville vere for nynorsken, og var difor sentral oppstarten i Kringkastingsringen.

Leksikografien vart det vitskaplege arbeidsfeltet hans. Han byrja i Ibsen-ordboka i 1950, og heldt fram med Norsk landbruksordbok, der han utarbeidde eit fagkartotek på 80 000 ord. NLO låg føre i to store band i 1978 med oppslagsord på sju språk, og var den fyrste store terminologiordboka som var skriven inn elektronisk. Same år vart han dosent, seinare professor, i nordisk målvitskap, og var leiar for nynorskavdelinga ved Norsk leksikografisk institutt ved Universitetet i Oslo til han gjekk av med pensjon hausten 1988. I hans tid vart Nynorskordboka (1986) fullført, og band 2 av Norsk Ordbok kom ut.

Synonymikk og omgrepsdefinering var sentrale leksikografiske deldisiplinar for Magne Rommetveit. Nytten av dette fekk han synt fram læreboka På godt norsk (1981) som han skreiv i lag med andre, og som vart ei svært mykje brukt lærebok i nynorsk for offentleg tilsette. Enda viktigare er den store synonymordboka Med andre ord (1985), som har kome i fleire auka utgåver, siste gongen i 2007. For dette verket fekk han i 2000 Norsk faglitterær forfatterforenings ordbokspris.

Hovudoppgåva for nynorskavdelinga ved Norsk leksikografisk institutt i mesteparten av den tida han var der (1978-1987), var elles å få redigert Nynorskordboka, som kom for første gong i 1986. To sentrale verk i nynorsk leksikografi vart dermed det akademiske livsverket til Magne Rommetveit.

Rommetveit var fødd på Stord.

Kjelder 
Hege Lothe: Magne Rommetveit er død . Henta 11. februar 2009. Bruka med løyve.

Referansar

Bakgrunnsstoff 

 Forfattarside hjå Samlaget
 Magne Rommetveit er død  frå Noregs Mållag

Norske språkforskarar
Målfolk
Professorar ved Universitetet i Oslo
Folk frå Stord
Partikkelakselerator

Ein partikkelakselerator er eit apparat som nyttar elektrisk kraft for å drive fram elektrisk ladde partiklar til stor snøggleik. Ein slik akselerator består av to hovuddelar, ionekjelda og akselerasjonsdelen. I ionelkjelda vert elektrisk ladde partiklar frigjorte. Slike partiklar kan vere elektron, proton, deuteron, alfapartiklar eller ion av tyngre atom. Desse partiklane vert påverka av elektriske krefter i akselerasjonsdelen slik at snøggleiken og dermed rørsleenergien stadig aukar. Den energien partiklane til slutt oppnår vert òg nytta som mål på storleiken til akseleratoren. Energien vert gjeven i elektronvolt (eV), oftast i samband med prefiksa M, mega (1 million), G eller giga (1 milliard) og T eller tera (1 billion). 
Eit vanleg biletrøyr er ein enkel form for ein slik akselerator, sjølv om akseleratorane er utvikla for forsking innan kjernefysikk og elementærpartikkelfysikk. Andre bruksområde er innan strålebehandling og pasientundersøkingar i medisin, i industrien og for teknisk, kjemisk og biologisk forsking. 

Det finst to grunnleggande typar: lineærakselerator, der banen er rettlinja og sirkulærakselerator, der banen er sirkulær eller spiralforma. Dei vert òg inndelte etter akselerasjonsmåten, og då i hovudtypane elektrostatiske og elektrodynamiske akseleratorar. I Cockcroft-Walton-generatoren nyttar ein høgspenning ved hjelp av transformator og likerettarar. Denne vart oppfunnen i 1930 og var den første som vart nytta til kjernefysiske undersøkingar. Han vert fralmeis nytta når det gjeld å skaffe ein sterk straum av partiklar med moderat energi, mindre enn 1 MeV. Ein type elektrostatisk akselerator er Van de Graaff-akselerator, som vanlegvis vert nytta når ein vil ha partiklar opp til 40 MeV. 

Av elektrodynamiske akseleratorar finn ein betatronen, som byggjer på induksjonsprinsippet, medan dei fleste andre akseleratorane byggjer på berebølgjeprinsippet (syklotronprinsippet) der partiklane vert akselerert i eit høgfrekvent elektromagnetisk felt. Akseleratorar av denne typen er syklotronen, synkrotronen og lineæreakselatoren. 

Dei største protonakseleratorane i verda er Tevatronen ved Fermi-laboratoriet i Illinois i USA, konstruert for å gje protonenergiar opp til 1 TeV ved hjelp av ein partikkelbane på 6 km. LHC-akseleratoren (Large Hadron Collider) ved CERN er i Sveits og Frankrike gjev protonenergiar på 8 TeV og er den største i verda. Denne maskinen gir protonenergiar på 8 TeV som ein får ved hjelp av ein partikkelbane på 27 km.

Kjelder 
 akselerator. (2012-02-17) I Store norske leksikon. Henta frå http://snl.no/akselerator/fysikk
Tor Håkon Holte

Tor Håkon Holte () er ein norsk snikkar og tidlegare norsk langrennar frå Hokksund i Buskerud.

Holte var med på Noregs lag som vart verdsmeister på 4 x 10 km stafett under VM i Seefeld i 1985. Dei tre andre på laget var Arild Monsen, Pål Gunnar Mikkelsplass og Ove Aunli. Holte gjekk tredje etappen. Hans største prestasjonar individuelt kom på 50 km i Holmenkollen i 1984, og på same distansen i Lahti året etter. I begge desse renna gjekk han heilt til topps. Han vann fem individuelle norgesmeisterskap, tre gongar var han med å vinne stafettgull i NM.

Medaljar og besteplasseringar i internasjonale meisterskap og renn
1980: Nr 3 på tremila i Falun.
1982: Nr 2 på 15 km i Reit im Winkl, nr 4 på tremila i Falun.
1982/3: Nr 2 på 15 km i Davos, nr 10 på femmila i Holmenkollen.
1984: Vinnar av femmila i Holmenkollen. Nr 8 på 15 km i OL i Sarajevo.
1984/5: Vinnar av femmila i Lahti. Nr 9 på femmila i VM i Seefeld. Nr 2 på 15 km både i Vitosja og Syktyvkar.
1985/6: Nr 11 på 15 km i Labrador City, nr 14 på femmila i Holmenkollen.
1986/7: Nr 5 på 15 km i Cogne.

Medaljar og besteplasseringar i norgesmeisterskap
Ski-NM 1979: Nr 5 på 15 km, Steinkjer.
Ski-NM 1980: Nr 6 på tremila, Asker.
Ski-NM 1981: Nr 4 på 15 km, Eidsvoll.
Ski-NM 1982: Gullmedalje på 50 km, Trondheim.
Ski-NM 1983: Gullmedalje på 50 km og sølvmedalje på 15 km på Lillehammer.
Ski-NM 1984: Gullmedalje på 15 km (slo Pål Gunnar Mikkelsplass med 0,4 sekund) og bronse på 50 km, Hof.
Ski-NM 1985: Gullmedalje på 50 km, bronsemedalje på 15 km, Tromsø.
Ski-NM 1986: Sølvmedalje både på 15 km og 50 km, Vang.
Ski-NM 1987: Bronsemedalje på 15 km, Steinkjer.
Ski-NM 1988: Gullmedalje på 50 km og sølvmedalje 30 km, Vang.
Ski-NM 1989: Nr 6 på tremila på Geilo.
Ski-NM 1990: Sølvmedalje på 50 km, Gjøvik.

Norgesmeister i stafett (3x10 km) tre år på rad for Hokksund (1984 med broren Geir Holte og Oddvin Bakkene), (1985 med Geir Holte og Arild Monsen) og (1986 med Geir Holte og Oddvin Bakkene).

Kjelder
Sportsboken, aktuelle årgangar
Denne artikkelen bygger på «Tor Håkon Holte» frå ,  den 28. februar 2009.

Norske langrennsløparar
Noregsmeistrar i langrenn
Verdsmeistrar i langrenn
Kongepokalvinnarar i skiidrett
Norske deltakarar under vinter-OL 1984
Langrennsløparar under vinter-OL 1984
Norske deltakarar under vinter-OL 1988
Langrennsløparar under vinter-OL 1988
Folk frå Øvre Eiker
Lepton

Eit Lepton høyrer til ei gruppe av elementærpartiklar som ikkje vert påverka av sterk vekselverknad eller kjernekrefter. Det vil sei at dei vekselverkar svakt, elektromagnetisk og ved gravitasjon. Det finst tre generasjonar av lepton. Til generasjon éin høyrer elektronet, generasjon to myonet og generasjon tre tau-partikkelen. Til kvar generasjon høyrer det eit nøytrino, og alle leptona, inkludert nøytrinoa, har ein eigen antipartikkel.

Kjelder
 lepton. (14.10.2011) I Store norske leksikon. Henta frå: http://snl.no/leptoner

Bakgrunnsstoff 

 Ei sida om lepton hos Georgia State University

 
Grunnleggjande fysikk
Otorohanga

Otorohanga er ein by i King Country i den sørlege delen av regionen Waikato på Nordøya på New Zealand. Det er ein tenestestad for det omliggjande jordbruksområdet som baserer seg på mjølkeproduksjon. Ved folketeljinga i 2006 var folketalet 2 589, ein nedgang på 42 frå 2001

Byen ligg 53 km sør for Hamilton og 18 km nord for Te Kuiti, ved elva Waipa River.

Otorohanga har eit aviarium, Otorohanga Kiwi House, som hyser fleire artar kiviar, og andre stadeigne fugleartar på New Zealand, i tillegg til stadeigne krypdyr. Byen er òg innfallsåra til grottene og busetnaden Waitomo Caves, som ligg om lag 15 minuttar unna og som har eit folketal kring 300.
Byen har vorte kjend som Kiwianabyen på New Zealand.

Otorohanga District 

Otorohanga er ein del av, og sete til det styrande organet Otorohanga District Council i Otorohanga Territorial Authority (Otorohanga District). Distriktet har eit folketal på 9 075, og Otorohanga er det største senteret. Andre tettstader i distriktet er mellom anna Te Kawa og Kawhia. Flatevidda til distriktet er 2 063,44 km². Otorohanga District vart oppretta i 1979.

Harrodsville 
I 1986 endra byen ei kort stund namnet sitt til «Harrodsville». Ein forretningsdrivande i Otorohanga, med Harrod som etternamn, kalla forretningen sin «Harrod’s», noko som førte til trugsmål om rettsleg søksmål frå Mohammed Al Fayed, eigaren av Harrod's kjøpesenter i London. Ettersom innbyggjartalet I Otorohanga var mindre enn 3000, såg folk på dette som ei svært uvenleg og uhøfleg handling.

Bystyret i Otorohanga svara med å offisielt endra byen sitt namn til «Harrodsville», og alle lokale forretningsverksemder skifta namna sine til Harrod's. Etter at det vart skrive nidviser om dette i britiske tabloidaviser, gav Al Fayed opp å iverksetja juridiske tiltak, og «Harrodsville» og forretningane der tok attende dei tidlegare namna sine.

Referansar 

 Denne artikkelen bygger på «Otorohanga» frå , den 28. februar 2009.

Bakgrunnsstoff 
 Distriktstyret si heimeside
 Otorohanga lokalsamfunn si heimeside
 Langtidsplan for Otorohanga 2006-2016 

Busetnader i Waikato
Distrikt på New Zealand
Byar på New Zealand