alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Paulus Utsi

Paulus Utsi () var ein samisk poet, reingjetar, lærar og handverkar. Han snakka ein overgangsdialekt mellom nord- og lulesamisk.  

Utsi vart fødd på Lyngseidet i Troms. Familien hans budde i Noreg om sommaren. Om vinteren flytta dei til traktene ved den svensk-finske grensa i Karesuando. Då han var eit lite barn vart familien tvinga til å flytta langt sørover til nye reinbeiteområde i Jokkmokk i Sverige, på grunn av dei nye reglene som kom etter unionoppløysinga mellom Sverige og Noreg. Dei nye reglene gjorde det nærast umogleg for reindriftssamane å flytta mellom dei to landa med reinflokken.  Som vaksen og busett ved Lulevassdraget, måtte han flytta fleire gonger etter kvart som nye vassmagasin vart bygd for å utnytta vasskrafta i Luleelva. Desse opplevingane gav inspirasjon til det mest kjende diktet hans, Goahtoeanan, som er tonesett av Lars-Wilhelm Svonni og utgjeve på plate av mellom anna Tanabreddens ungdom og Catarina Utsi. Catarina Utsi har gjeve ut CD-en Baze dearvan goahtoeanan som inneheld dikt av Paulus Utsi. Dei fleste dikta er tonesette av Catarina Utsi sjølv. Mange av  dikta hans gir uttrykk for kampen til det samiske folket og avmakt. Kjærleik til språket, naturen,  reinen og visdomen til forfedrane er òg tema i  diktninga. 

Den einaste boka av Paulus Utsi som vart utgjeven medan han levde er diktsamlinga Giela giela frå 1974. I 1980, etter hans død,  vart diktsamlinga Giela gielain gjeven ut. Kona hans, Inger Utsi, var medforfattar. Begge bøkene er tospråklege. Alle dikta er i samisk og svensk versjon. I 1992 kom ei samling av dikta hans, prosaforteljingar, prosafragment, teikningar og bilete ut med Nils Aslak Valkeapää som redaktør, Don čanat mu alccesat. Boka inneheld òg ein presentasjon av Utsi og hans forfattarskap skriven av Valkeapää. I 2000 vart denne samlinga utgjeve i svensk versjon - Följ stigen.

Bibliografi 

 Diktar (1970)
 Giela giela. Dikt (1974)
 Giela gielain. Dikt (1980)
 Don čanat mu alccesat (1992)
 Följ stigen; texter 1941-1974 (2000)

Referansar 

Denne artikkelen bygger på «Paulus Utsi» frå ,  den 8. april 2021.  
 
Folk frå Lyngen
Svenske forfattarar
Samiske forfattarar
NM i orientering 1982

Noregsmeisterskapen i orientering 1982 vart avvikla 25. og 26. september på Stord i Hordaland. Menn og kvinner tevla på normaldistansen og i stafett.

Menn

Stafett

Kvinner

Stafett

Kjelder
Sportsboken 82-83. Sportsboken As/Hjemmets bokforlag As. 1982.

Noregsmeisterskap i 1982
Idrettstilskipingar i Vestland
Noregsmeisterskap i orientering
Stord kommune
NM i orientering 1982/langdistanse

Noregsmeisterskapen i orientering 1982 i langdistanse vart avvikla laurdag 3. juli ved Kristiansand.

Menn

Kvinner

Kjelder
Sportsboken 82-83. Sportsboken As/Hjemmets bokforlag As. 1982.

Noregsmeisterskap i 1982
Idrettstilskipingar i Agder
Noregsmeisterskap i orientering
Idrett i Kristiansand
NM i orientering 1983

Noregsmeisterskapen i orientering 1983 vart avvikla 17. og 18. september på Fetsund i Akershus. Menn og kvinner tevla på normaldistansen og i stafett.

Menn

Stafett

Kvinner

Stafett

Kjelder
Romerikes Blad 19. september 1983

Noregsmeisterskap i 1983
Idrettstilskipingar i Viken
Noregsmeisterskap i orientering
Idrett i Lillestrøm‎
Samiske samlingеr

Samiske samlingar er ein bokserie utgjeven av Norsk Folkemuseum sidan 1952. Det er gjeve ut 19 bind i serien; førebels siste utgjeving kom i 2006. 

Då den samiske samlinga ved Etnografisk Museum vart overført til Norsk Folkemuseum i 1951, vart det samtidig oppretta ein bokserie som ei fortsetting av Еtnografisk Museum sin serie Nordnorske samlinger, som Norsk Folkemuseum samstundes overtok opphavsretten til. Serien vart redigert av Asbjørn Nesheim fram til band 12, deretter av Bjørn Aarseth og Ove Pettersen fram til bind 18, og det siste bandet vart redigert av Leif Pareli.

Følgjande bøker er utgjeve i serien 

 Adolf Steen: Kautokeinoslekter. Oslo 1952. 255 s.
 Ian Whitaker: Social Relations in a Nomadic Lappish Community, Oslo 1955. 178 s.
 Adolf Steen: Kautokeinostudier. Oslo 1956. 113 s. 2 kart.
 Polmak og Manndalen. To samebygder. Oslo 1958. 1 Harald Eidheim: Erverv og kulturkontakt i Polmak. 68 s. 2 Turid Blytt Schøtt: Bosetning og erverv i Manndalen. 100 s.
 Knut Kolsrud: Sommersete. Til problemet om halvnomadisme og seterflytting blant norske sjøsamer. Oslo 1961. 74 s.  2 Adolf Steen: Samenes folkemedisin. Oslo 1961. 62 s.
 Adolf Steen: Masi. En samebygd. Oslo 1963. 135 s.
 Robert N. Pehrson: The Bilateral Network of Social Relations in Könkämä Lapp District. Oslo 1964. 129 s.
 Siri Lavik Dikkanen: Sirma. Residence and Work Organization in a Lappish-speaking Community. Oslo 1965. 47 s.
 Erik Schytte Blix: Nesseby- og Polmakslekter. Oslo 1967. 252 s.
 Erik Schytte Blix: Sør-Varanger slekter. Oslo 1971. 130 s.
 Anton Hoëm: Makt og kunnskap. Oslo 1976. xiii, 517 s.
 Anton Hoëm: Yrkesfelle, sambygding, same eller norsk. Oslo 1976, xiii, 335 s.
 Grenser i Sameland, Oslo 1989. 108 s.
 Adolf Steen: Kautokeinoslekter. 2. utgave. Revidert og utvidet av Ola Aarseth. 1. opplag Oslo 1986. 451 s.  2. opplag med tillegg Oslo 1992. 475 s.
 Erik Schytte Blix: Karasjokslekter. Revidert og tilrettelagt av Georg og Ingrid Næss. 1. opplag Oslo 1987. 600 s.  2. opplag med tillegg Oslo 1989, 614 s.
 Anny Haugen: Samisk husflid i Finnmark. Tilrettelagt og illustrert av Kate Holmsen Sevåg. Oslo 1987. 207 s. (Utgitt i samarbeid med Landbruksforlaget.)
 Knut Bergsland: Røros-samiske tekster.  3. utgave. Oslo 1992. 189 s.
 Nellejet Zorgdrager: De rettferdiges strid. Kautokeino 1852. Samisk motstand mot norsk kolonialisme. Oslo/Nesbru 1997. 558 s. (Utgitt i samarbeid med forlaget Vett & Viten.)
 Bjørn Aarseth: Norsk samepolitikk 1945 – 1990. Målsetting, virkemidler og resultater. Oslo 2006. 622 s. (Utgitt i samarbeid med forlaget Vett & Viten.)

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Samiske samlingеr» frå ,  den 8. april 2021.  
 
Samisk historie
Bokseriar
Norsk Folkemuseum
Kōauau

Kōauau er ei lita fløyte frå maorikulturen. Fløyta er 10-20 cm lang, har opningar i begge endar og tre til seks fingerhol plassert langs røyret. Ho kan vera av tre eller bein. 

Ein får fram lyd ved å senda pusten over kanten av den øvre opninga. Tonen til ein kōauau minner om den til fløyter frå heile verda, både i tonekvalitet og register. 

Tidlegare brukte ein bein frå fuglar, som albatross eller moa. I nokre høve kunne ein laga fløyter av menneskebein. Desse var knytte til høvdingstatus og utøving av utu.

Fløytespelarar kunne ifølgje sogene også ha makt over kjenslene til kvinner. I soga om Tūtānekai overtydde han til dømes Hinemoa til symja over Rotoruasjøen ved å spela på kōauau.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Kōauau» frå ,  den 8. april 2021.

Bakgrunnsstoff 
 Kōauau in the collection of the Museum of New Zealand Te Papa Tongarewa

Fløyter
Maorikultur
Adygisk

Adygisk, også kjent som adygé eller vesttsjerkessisk, er eit kaukasisk språk. Saman med det nærskylde språket kabardinsk utgjer det den tsjerkessiske greina av den nordvestkaukasiske språkgruppa. Språket er knytt til folkegruppa adygarar, og blir tales av kring  i Kaukasus – hovudsakleg i Republikken Adygia i Russland – og omtrent  i Tyrkia, i tillegg til i spreidde grupper på Balkan, i Irak, Jordan og Syria.

Adygisk har ifølgje språkleksikonet Ethnologue  talarar totalt.

Adygisk fekk eige skriftspråk i 1918, etter oktoberrevolusjonen.

Adygisk i Russland og Kaukasus
Republikken Adygia, som har namn etter adygarane, huser den største delen av adygisktalande i  Russland. Ifølgje folketejlinga i 2010 var talet på talarar ; ingen var einspråklege. Folketeljinga opplyser også at den etniske folkesetnaden var på .

Adygisk utanfor Tsjerkessia og Kaukasus
Store norske leksikon anslår omtrent  adygisktalande i Tyrkia, medan Ethnologue anslår  i 2014, med ingen einspråklege ifølgje ei folketeljing i 1965. Adygisktalande folk er spreidde over Tyrkia, blant anna i Sentral- og Vest-Anatolia, Kayseri, Tokat, Kahramanmaraş og fleire andre provinsar. Den adygiske busetnaden i Tyrkia er eit resultat av tsjerkessisk diaspora fordriven under den russisk-tsjerkessiske krigen (omtrent 1763–1864).

Adygisk blir lært bort i Jordan ved skolen for jordanske adygarar, Prins Hamza ibn al-Hussein vidaregåande skule, i Amman. Denne skulen, som blei skipa av adygiske jordanarar med støtte frå den avdøde kong Hussein av Jordan, er ein av dei første skulane for adygarsamfunna utanfor Tsjerkessia. Skulen har omtrent 750 jordanske adygiskstudentar, og har som eit av sitt fremste mål å verna adygisk språk og tradisjonar blant nyare generasjonar. Talet på adygisktalande i Jordan var omtrent  i 2013.

Adygisk blir tala av tsjerkessarar i Irak og av tsjerkessarar i Israel, der det blir brukt på landsbyskular. I Irak var talet på adygisktalande i 2014 omtrent , hovudsakleg busette i Bagdad, guvernementa Diyala, As Sulaymaniyah og Kirkuk, og i spreidde samfunn. I Israel var talet på adygisktalande i 2005 omtrent 3000, fordelt på to landsbyar med ein liten dialektforskjell.

Språket blir også tala av mange tsjerkessarar i Syria, sjølv om dei fleste syriske tsjerkessarar snakkar kabardinsk. Ethnologue rekna med rundt 35000 adygisktalande i Syria i 2014, hovudsakleg i distriktet Salkhad i As-Suwayda guvernement, og distriktet Daraa i Daraa guvernement.

I tillegg finst det ei lita adygisktalande gruppe i Nord-Makedonia på Balkan.

Truga status
Ifølgje UNESCO sitt kart frå 2009 med namnet UNESCO Map of the World's Languages in Danger («UNESCO-kart over verdas språk i fare»), var adygisk i 2009, med alle stammedialektane sine, klassifisert som «sårbart».

Språkdøme
Menneskerettserklæringa på adygisk og kabardinsk, saman med den opphavlege erklæringa på engelsk.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Adygisk» frå ,  den 8. april 2021.  

Språk i Irak
Språk i Jordan
Språk i Russland
Språk i Syria
Språk i Tyrkia
Agglutinerande språk
Adygia
Krasnodar kraj
Utryddingstruga språk i Kaukasus
Rønnaug Eliassen

Rønnaug Eliassen () var ein norsk advokat kjent for engasjementet sitt i norsk kvinnekamp. Eliassen vaks opp i eit borgerleg, intellektuelt miljø i Oslo og tok juridisk embetseksamen så tidleg som i 1937. Etter krigen var ho ei tid domarfullmektig i Midthordland, men blei etter kvart privatpraktiserande advokat med rettar av kvinner som spesialfelt.

Eliassen engasjerte seg i Sosialistisk Folkeparti og var blant mykje annet medlem i Porsgrunn bystyre, Norsk kvinneforbund og Internasjonal kvinneliga for fred og frihet. Ho stod bak omsetjing av Simone de Beauvoirs Det annet kjønn i 1970. Ho var med i redaksjonsrådet til tidsskriftet Kvinnen og Tiden.

Eliassen var dotter av arkitekten Georg Eliassen, bror av meteorologen Arnt Eliassen og mor til Jorun Solheim. Ho døydde i januar 2014, 102 år gamal.

Kjelder 

Feministar
Folk frå Oslo
Medlemmer av Norsk Kvinnesaksforening
Kabardinsk

Kabardinsk, tidvis også kalla austtsjerkessiskk og austcircassisk, er eit nordvestkaukasisk språk som hovudsakleg blir tala i regionen Kabardino-Balkaria. Her bru rundt 520 000 av dei totalt 1 632 500 talarane. Dei fleste talarane utanfor Kabardinia-Balkaria bur i Tyrkia.

Det finst fleire ulike variantar av språket, der dei to største er kabardinsk og beslenejsk. Det har berre to fonetiske vokalar, men kring 46 konsonantar, der kring 23 er frikativar.

Kabardinsk er nært i slekt med adygisk, som også blir kalla vesttsjerkessisk. Sjølv om dei skil seg leksikalt, morfologisk og syntaktisk, er dei gjensidig forståelege. 

Ein har skrive språket har med fleire ulike skriftsystem. I  1825 blei det utvikla ein variant av det arabiske alfabetet, og i 1829 kom eit skriftsystem  basert på det kyrilliske alfabetet. På 1800-talet kom også dei første bøkene ut på kabardinsk. Etter den russiske revolusjonen blei det brukt både eit arabisk og eit kyrilliskbasert alfabet. I 1923 blei det også innført ei skrift som bygde på det latinske alfabetet, men dette blei erstatta av kyrilliske bokstavar i 1936. Dei adygiske og kabardinske skriftsystema er svært ulike, noko som har minka den gjensidige forståinga.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Kabardinska» frå ,  den 9. april 2021.

Bakgrunnsstoff

Nordvestkaukasiske språk
Agglutinerande språk
Språk i Irak
Språk i Jordan
Språk i Russland
Språk i Syria
Språk i Tyrkia
Språk i Tyskland
Språk i USA
Subjekt–objekt–verb-språk
Karatsjajbalkarsk

Karatsjajbalkarsk (Къарачай-Малкъар тил Qaraçay-Malqar til, eller Таулу тил Tawlu til) er eit tyrkisk språk som blir tala av karatsjajar og balkarar i dei russiske republikkane Karatsjajevo-Tsjerkessia og Kabardino-Balkaria. Språket hadde 305 364 registrerte talere i 2010.

Karatsjajbalkarsk blir offisielt skrive med det kyrilliske alfabetet, som alle andre språk i Russland. Det blir også brukt eit uoffisielt latinsk alfabet for språket som er basert på det tyrkiske alfabetet.

Referanser

Denne artikkelen bygger på «Karatsjajbalkarsk» frå ,  den 9. april 2021.

Bakgrunnsstoff
 
 Russisk–karatsjajbalkarsk ordbok på nett

Tyrkiske språk
Kaukasiske språk
Språk i Russland
Agglutinerande språk
Handball-NM 1992/Menn

Noregsmeisterskapen i handball 1992 for menn vart vunne av Idrettslaget Runar gjennom finalesiger 26 – 16 over Viking Håndballklubb frå Stavanger.

Semifinalane
IL Runar – Urædd  31 – 16
Viking HK – Sandefjord TIF 24 – 22

Finalen
Finalen vart avvikla i Oslo Spektrum laurdag 5. desember 1992 framfor 2 512 tilskodarar. Runar tok omgåande føringa og leia tidleg 4-1, for å auke til 14-7 ved pause. I den andre omgangen heldt overkøyringa fram og Runar sikra seg kongepokalen med ti måls margin.

Runar-måla kom frå Kjetil Lundberg (5), Sjur Tollefsen (5), Pål Vidar Lundquist (4), Roger Kjendalen (4), Bård Tonning (4), Einar Veierød (2), Kristian Hansen (1) og Ronny Jacobsen (1). Svenske Mats Fransson var målvakt.

Vikings Gregorij Neretin vart toppskårar i finalen med 6 nettkjenningar. Arve Betten skåra 5 mål og Erlend Sødal 2. Hine Viking-måla stod Kjetil Eilertsen, Jakob Jønsson og Jostein Jøsund for.

Begge laga vart dømde til to 2-minuttsutvisingar av Terje Anthonsen og Yngve Walstad.

Kjelder
Telemark Arbeiderblad 7. desember 1992

Handball i Noreg
Idrettstilskipingar i Oslo
Handball-NM 1995/96 for menn

Noregsmeisterskapen i handball 1995/96 for menn vart vunne av Idrettslaget Runar gjennom finalesiger 29 – 22 over Viking Håndballklubb frå Stavanger.

Finalen
Finalen vart avvikla i Oslo Spektrum laurdag 23. februar 1996 framfor 4 349 tilskodarar. Runar tok omgåande føringa og leia 14 – 9 ved pause. I den andre omgangen var sigeren aldri truga og Runar sikra lagets andre kongepokal i handball med sju måls margin.

Kantspelaren Sjur Tollefsen vart toppskårar for Runar med sine 9 nettkjenningar. Kristian Hansen skåra 6 gongar, Tormod Moldestad og Jarl Trollerud noterte seg for 4 mål kvar, medan Ole Kristian Strøm, Bård Tonning og Geir Erlandsen stod for høvesvis 3, 2 og 1 Runar-mål. Målvakta Mats Fransson stod ein god kamp.

Viking-måla kom frå Tor Bjørn Andersen (5), Erlend Sødal (3), Jan Thomas Lauritzen (3), Stig Penne (3), Rune Erland (2), Christian Berge (2) og Rune Haugseng, Asle Gran, Cord Manhenke, Øystein Stray (1, alle). Steinar Ege var målvakt.

Dommarane Bjørn Høgsnes og Svein Olav Øie straffa Runar med fem 2-minuttsutvisingar og Viking med ei.

Kjelder
Tønsbergs Blad 26. februar 1996
Rogalands Avis 26. februar 1996

Handball i Noreg
Idrettstilskipingar i Oslo
Handball-NM 1997/98 for menn

Noregsmeisterskapen i handball 1997/98 for menn vart vunnen av Idrettslaget Runar gjennom finalesiger 18 – 17 over byrivalen Sandefjord Turn- & Idrettsforening. Kongepokalen var Runars tredje på få år.

Semifinalane
Stavanger IF – IL Runar (27-15 og 17-25) = 44 – 50
Sandefjord TIF – Drammen HK (28-24 og 30-16) = 58 – 40

Finalen
Finalen vart avvikla i Oslo Spektrum laurdag 7. februar 1998 framfor 4 080 tilskodarar. Sandefjord TIF leia 8 – 7 ved pause. I den andre omgangen auka laget leiinga til fire mål, før Runar snudde eit målfattig oppgjer til eittmålstriumf.

Runar sine mål kom frå Kristian Hansen (4), Dejan Petkovic og Lasse Lie (3, begge), medan Tormod Moldestad, Ole Kristian Strøm, Bård Tonning og Geir Erlandsen alle fire skåra kvar sine 2 gongar. Jan Stankiewicz stod i mål for vinnarlaget.

Sandefjords Preben Vildalen vart toppskårar i finalen med 5 nettkjenningar. Elles skåra Øystein Havang 4 gongar, og Johnny Jensen så vel som Atle Larsen kvar sine 3 mål. Pål Cramer og Eivind Wingsternæs noterte seg for ei skåring kvar. Eivind Ellingsen og Thomas Pettersen kom ikkje på skåringslista. Gunnar Fosseng var målvakt.

Dommarane Kenneth Abrahamsen og Arne M. Kristiansen straffa Runar med tre 2-minuttsutvisingar og Sandefjord med to.

Kjelder
Østlandsposten 9. februar 1998

Handball i Noreg
Idrettstilskipingar i Oslo
NM i orientering 1984

Noregsmeisterskapen i orientering 1984 vart avvikla 15. og 16. september på Ringerike i Buskerud. Menn og kvinner tevla på normaldistansen og i stafett.

Menn

Stafett

Kvinner

Stafett

Kjelder
Ringerikes Blad 17. september 1984

Noregsmeisterskap i 1984
Idrettstilskipingar i Viken
Noregsmeisterskap i orientering
Idrett i Ringerike‎
Jevgenij Misjakov

Jevgenij Misjakov () var ein russisk ishockeyspelar frå ein landsby i Moskva oblast. Perioden 1968-72 vann han to OL-gull og tre VM-gull for Sovjetunionen.

Angrepsspelaren Misjakov vart olympisk meister med det sterke sovjetmannskapet som gjekk til topps i ishockey-turneringa under vinterleikane 1968 i Grenoble. Dei neste tre åra vart han verdsmeister med mykje det same sovjetlandslaget. Under Vinter-OL 1972 i Sapporo forsvarte Misjakov og lagkameratane den olympiske meistertittelen, derimot måtte dei sjå seg slått av Tsjekkoslovakia då Ishockey-VM 1972 vart avvikla i Praha i april 1972.

Misjakov spelte perioden 1960-63 ein sesong på kvar av ishockeylaga Spartak Kaluga, Spartak Moskva og Tver HK. Frå 1963 gjorde han teneste i CSKA Moskva til han la opp i 1974. Med CSKA sanka han åtte seriemeisterpokalar og fem cupmeistertitlar.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Мишаков, Евгений Дмитриевич» frå ,  den 9. april 2021.  

Olympiske meistrar for Sovjetunionen
Sovjetiske ishockeyspelarar
Russiske ishockeyspelarar
Ottar Grønvik

Ottar Nicolai Grønvik () var ein norsk runeforskar og filolog.

Grønvik tok magistergrad i samanliknande germansk språkvitskap i 1946 og vart dr.philos. i 1981. Grønvik arbeidde frå 1946 ved Universitetet i Oslo, med undervising innanfor ei rekkje emne relatert til tysk og germansk språkvitskap. Frå 1959 var han universitetslektor og frå 1965 var han førsteamanuensis i tysk ved Germanistisk institutt ved Universitetet i Oslo. 

Han gav ut ei rekkje viktige vitskaplege bidrag til runeforskinga. Særleg viktig er  doktorgradsarbeidet hans om runane på Tunesteinen, tolkinga av Rökinnskrifta og boka om  Eggjasteinen. I tillegg skreiv han ei stor mengd mindre arbeid. Han heldt fram med forskingsarbeidet sitt også etter at han gjekk av med pensjon som 70-åring.

I ein artikkel om nissen argumenterer Grønvik for at ordet nisse ikkje er ei fornorsking av St. Nicolas (Niels på dansk) slik ein tidlegare har trudd. Han argumenterer for at det stammar frå gammalnorsk, og at det er eit ord på ein avliden forfar. Hans tolking går ut på at trua på den tradisjonelle norske fjøsnissen stammar frå førestillingar om at garden vert passa på av dei avlidne i familien.

Grønvik budde heile livet på Kjelsås i Oslo. Han var gift med Inger Gaute-Knudsen, og hadde fire barn.

Ottar Grønvik mottok Nansenmedaljen for fremragende forsking i 1994.

Bibliografi 

 Ottar Grønvik: Runene på Tunesteinen. Oslo 1981. ISBN 82-00-05656-2.
 Ottar Grønvik: Fra Ågedal til Setre. Universitetsforlaget 1987. ISBN 82-00-18436-6
 Ottar Grønvik: Fra Vimose til Ødemotland : nye studier over runeinnskrifter fra førkristen tid i Norden. Universitetsforlaget Oslo 1996. ISBN 82-00-22701-4
 Ottar Grønvik: Runene på Eggjasteinen : en hedensk gravinnskrift fra slutten av 600-tallet. Oslo Universitetsforlaget 1985. ISBN 82-00-07426-9
 Festskrift til Ottar Grønvik på 75-årsdagen. Oslo Universitetsforlaget 1991. ISBN 82-00-07550-8
 Ottar Grønvik: Der Rökstein – über die religiöse Bestimmung und das weltliche Schicksal eines Helden aus der frühen Wikingerzeit. Frankfurt am Main Peter Lang 2003. ISBN 3-631-51249-x
 Ottar Grønvik: Håvamål – studier over verkets formelle oppbygning og dets religiøse innhold Oslo Det norske videnskaps-akademi 1999. ISBN 82-90888-27-9.

Referansar 

Denne artikkelen bygger på «Ottar Grønvik» frå ,  den 10. april 2021.  
 

Norske filologar
Norske vitskapsfolk
Adresse Tel Aviv

Adresse Tel Aviv var eit TV-program på NRK1. I programmet vart alle bidraga som deltok i Eurovision Song Contest 2019 presenterte. Kvart bidrag vart bedømt og gjeve poeng av eit panel av kjendisar og eit panel av Eurovision-fans. Poenga som kvar person kunne gje til eit bidrag, var i ekte Eurovision-stil; 1-8, 10 og 12 poeng. Programleiaren for Adresse Tel Aviv var Marte Stokstad. Ingeborg Heldal, Per Sundnes, Ulrikke Brandstorp sat i kjendispanelet. Morten Hegseth sat i kjendispanelet i dei to fyrste episodene, medan Stian «Staysman» Thorbjørnsen sat i kjendispanelet i dei to siste episodane. Amalie Olsen, Anders Martinius Tangen, Ingvild Husby og Steinar Mogen sat i folkejuryen.

Tamta og songen «Replay», det kypriotiske bidraget, vann Adresse Tel Aviv etter å ha fått 92 poeng. Italia og Aserbajdsjan kom på høvesvis andre- og tredjeplass.

Episodar

Episode 1 

1 Det norske bidraget vart ikkje bedømt med poeng, sidan man ikkje kan røyste på sitt eige land i Eurovision Song Contest.

Episode 2 

2 Juryane kunne i utgangspunktet gje poeng frå 1-8, 10 og 12 poeng, men programleiar Marte Stokstad gav løyve til at jurymedlemane kunne gje 0 poeng til det portugisiske bidraget.

Episode 3

Episode 4

Referansar

Bakgrunnsstoff 
 Adresse Tel Aviv på NRK Nett-TV
Norske fjernsynsprogram
Eurovision Song Contest
NM i orientering 1985

Noregsmeisterskapen i orientering 1985 vart avvikla 21. og 22. september i Korgen i Nordland. Menn og kvinner tevla i normaldistansen og stafett.

Menn

Stafett

Kvinner

Stafett

Kjelder
Sportsboken 85-86. Sportsboken As. Stavanger 1985.

Noregsmeisterskap i 1985
Idrettstilskipingar i Nordland
Noregsmeisterskap i orientering
Hemnes kommune
NM i orientering 1985/langdistanse

Noregsmeisterskapen i orientering 1985 i langdistanse fann stad 15. juni ved Espa i Stange kommune. Løypa for menn var 25,4 km lang med ei total stigning på 680 meter.

Menn

Kvinner

Kjelder
Sportsboken 85-86. Sportsboken As. Stavanger 1985.

Noregsmeisterskap i 1985
Noregsmeisterskap i orientering
Idrettstilskipingar i Innlandet
Idrett i Stange
NM i orientering 1984/langdistanse

Noregsmeisterskapen i orientering 1984 i langdistanse fann stad laurdag 23. juni i Hof i Vestfold med Orienteringslaget Nordpil som arrangør.

Menn

Kvinner

Kjelder
Sportsboken 84-85. Sportsboken As. Stavanger 1984.

Noregsmeisterskap i 1984
Noregsmeisterskap i orientering
Idrettstilskipingar i Vestfold og Telemark
Idrett i Holmestrand
Jurij Ljapkin

Jurij Ljapkin () er ein russisk tidlegare ishockeyspelar frå Balasjikha i Moskva oblast. I tida 1971-76 vann han fire VM-gull og eitt OL-gull for Sovjetunionen.

Forsvarsspelaren Ljapkin vart verdsmeister fyrste gongen i 1971. Sidan var han med i mannskapa som sigra i verdsmeisterskapen 1973, 1974, 1975. Frå Vinter-OL 1976 reiste han heim som olympisk meister, derimot måtte han nøye seg med sølv i Ishockey-VM 1976.

Ljapkin spelte på Kimik Voskresensk frå 1964 til -72, og på ny 1976-78. I mellomtida gjorde han teneste for Spartak Moskva frå 1972 til 1976, avslutta perioden med å verte sovjetisk seriemeister i 1976. 1978/79-sesongen var han atter å sjå i Spartak-drakt, før han avslutta som aktiv hos japanske Ōji Seishi i tida 1979-82.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Juri Jewgenjewitsch Ljapkin» frå ,  den 10. april 2021.  
 

Russiske ishockeyspelarar
Korallhavøyene

Korallhavøyene er ei øygruppe i Stillehavet som høyrer til Australia. Dei har status som eksternt territorium (external territory). Øygruppa består av ei rekkje små øyer i Korallhavet utanfor Queensland. Dei er ikkje folkesette.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Korallhavøyene» frå ,  den 10. april 2021.  
 

Australske ytre territorium
Skipingar i 1969