alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Kverneland

Kverneland er eit etternamn, slektsnamn og tidlegare stadnamn og gardsnamn.
Første ledd i namnet er kvern, og syner til bruk av ei bekkekvern. 
Namnet Kverneland er kjend gjennom Kverneland Group, verdas største produsent av landbruksutstyr.

Kvernaland, tidlegare Kverneland, er ein matrikkelgard like sør for garden Frøyland, begge ligg ved Frøylandsvatnet i Time kommune. Fyrste gong garden Kvernaland blei nemnt i skriftlege kjelder var i 1567, og då var skrivemåten «Quenneland». Kverneland kan truleg vera eit resultat av danske embetsmenn sin skrivemåte av den lokale uttalen «Kvednaland». Årsaka til at Kvernaland blei «konstruert» som namn på tettstaden var for å ta vare på den gamle lokale uttalen av «Kvednaland». Dette er truleg det nærmast ein kjem den gamle uttalen etter retningslinjene i Lov om stadnamn frå 1990 og medfølgande forskrifter: Forskrift om skrivemåten for stadnamn.

I dag er den lokale uttalen av namnet «Kverneland». Verken «Kvernaland» eller «Kvednaland» er i aktiv bruk i daglegtalen.

Verksemder med Kvernelandsnamnet 
 Bilfirmaet Kverneland Bil er grunnlagd av ei grein av familien Kverneland. 
 Kverneland Group vart etabert i 1879 av Ole Gabriel Kverneland.
 TKS (Trygve Kverneland & Sønner) en mekanisk landbruksutstyrbedrift.

Personar med etternamnet Kverneland 
 Ole Gabriel Kverneland - industrireisar og -leiar
 Steffen Kverneland - teikneserieteiknar

Kjelder

Fotnotar

Bibliografi 
 

Norske stadnamn
Norske slektsnamn
Ultralyd

Ultralyd er lyd med ein frekvens som er høgare enn det eit menneskeleg øyre kan høyre. Til vanleg er denne grensa om lag 20 kilohertz hos unge. Nokre dyr, til dømes hundar, delfinar og flaggermus kan høyre høgare frevensar enn mennesket, desse kan altså høyre delar av ultralyd-området. Ultralyd blir nytta innanfor tekniske fag og medisin.

Teknisk bruk 
 Ekkolodd
 Utveksling av informasjon, til dømes i eldre fjernkontrollar til fjernsynsapparat
 Undersøking av metall for skjulte feil
 Forstøving og blanding av væsker, til dømes luftfuktarar og inhalasjonsapparat.
 Reingjering av smykke

Medisinsk bruk 

Grovt sett kan ein dele medisinsk bruk av ultralyd i tre: 
 Diagnostisk
 Terapeutisk med middels energiinhald, til dømes for å varme opp musklar
 Terapeutisk med høgt energiinhald, til dømes for å knuse nyrestein

Diagnostikk 
Ultralyd blei først nytta diagnostisk for å sjå på hjarte; ekkokardiografi. Ultralyd blir også nytta for å sjå anna vev, indre organ, ledd, dei store blodkara, innan nevrologien og for å sjå på foster under graviditeten.
Ultralyd for diagnostikk er basert på lydbølgjer i området 1 til 15 megahertz som blir sendt og motteke av ein transdusar, signala blir gjort om til bilete, kurvar eller lydsignal. 

Ultralyddiagnostikk skil seg frå dei fleste andre former for bilet-diagnostiske undersøkingar med kvaliteten er sterkt avhengig av korleis datainnsamlinga vert utført, så undersøkinga er operatøravhengig. I Noreg er det oftast legar som gjer ultralydundersøkingar, eit untak er undersøkingar av foster som òg blir gjort av jordmødre. Ved nokre større norske sykehus blir ekkokardiografi gjort av spesielt utdanna personale.

Legar får si opplæring i ultralyddiagnostikk som ein del av si spesialisering, jordmødre har eit videreutdanningstilbod i ultralyd ved NTNU i samarbeid med Nasjonalt Senter for Fostermedisin.

Bakgrunnsstoff 
 Norsk Forening for Ultralyddiagnostikk 
 Videreutdanning i ultralyddiagnostikk for jordmødre 

Lyd
Ultralyd
Medisinsk teknologi
Vippeposisjon

Omgrepet vippeposisjon er brukt i politikken for å beskriva den posisjonen ei lita gruppering, oftast eit politisk parti, er i når ho er i stand til å avgjera ei avstemning ved å velja ei av to sider. Partiet som er i vippeposisjon får dermed ei langt større påverkningskraft enn oppslutninga om partiet skulle tilseie. Vippeposisjonar oppstår oftast når ei forsamling, t.d. Stortinget, er delt i to klart definerte blokker, men med smågrupperingar som ikkje høyrer klart til i nokon av blokkene. Ein kan snakka om vippeposisjonar i enkeltsaker, men omgrepet er oftast brukt i samband med danning av regjering, eller val av ordførar i lokalpolitikken. 

Kjende døme på vippeposisjonar i det norske Stortinget oppstod etter stortingsvalet 1961 og stortingsvalet 1985. I 1961 fekk Arbeidarpartiet og den borgarlege sida 74 mandat kvar. Sosialistisk Folkeparti (SF) hadde fått to representantar og bestemte dermed regjeringsspørsmålet. I 1963 nytta SF vippeposisjonen sin til først å fella Gerhardsen-regjeringa og så til å fella Lyng-regjeringa og gjeninnsetta Gerhardsen. I 1985 hamna Framstegspartiet på vippen med to mandat, då dei borgarlege utan Frp fekk 78 mandat og Arbeidarpartiet og Sosialistisk Venstreparti til saman 77. Framstegspartiet nytta vippeposisjonen sin i 1986 til å fella regjeringa Willoch.

Vippeposisjonar oppstår oftast i system med forholdstalsval. Systemet med fleirtalsval favoriserer store parti på kostnad av små, og vippeposisjonar oppstår sjeldnare.

Val
Politisk terminologi
Norsk misjon og afrikanske samfunn, Sør-Afrika 1850-1900

Norsk misjon og afrikanske samfunn, Sør-Afrika 1850–1900 er ei norsk bok som kom ut på Tapir forlag i 1984. Ho utjger første del av den norske versjonen av sluttpublikasjonen frå forskingsprosjektet Norsk misjon og afrikanske samfunn, Sør-Afrika 1850-1900, som vart utført ved Historisk institutt ved Universitetet i Trondheim. Boka inneheld artiklar av Jarle Simensen, Vidar Gynnild, Per Hærnes, Endre Sønstabø og Thomas Børhaug.

Den raude tråden i boka er Det Norske Misjonsselskap, og særleg H.P.S. Schreuder si misjonsverksemd i Zululand i tida frå 1845 og fram til den britiske okkupasjonen i det siste tiåret før hundreårsskiftet.

Kjelder

Afrikansk historie
Norske bøker
Norsk misjonsverksemd
Bøker frå 1984
Den raude nelliken

Den raude nelliken er eit internasjonalt symbol for sosialdemokratiske og sosialistiske organisasjonar. Opphavleg var det Den raude rosa som var blomesymbolet til heile arbeidarrørsla, og i våre dagar blir ho bruka av sosialdemokratiet, såleis er rosa partisymbolet til m.a. Det norske Arbeidarpartiet. Men mange stader vart rosa i si tid bytt ut med nelliken, m.a. fordi kvite nellikar alt vart bruka som knapphòlsblome, og truleg fordi nellikar var rimelegare og lettare å få tak i enn roser. I dag er den raude nelliken òg eit symbol på fredeleg omskiping av samfunnet, m.a. på grunn av «nellikrevolusjonen» i Portugal i 1974, då det fascistiske diktaturet vart styrta. Det svenske systerpartiet til SV, Vänsterpartiet, har ein raud nellik i logoen sin.

Kjelde 
 http://www.stamokap.org/symbole.html#nelke

Sosialistiske symbol
Koreansk

Koreansk (한국어/한국말) er eit språk som blir snakka av vel 76 millionar menneske. Det er offisielt språk i Korea (Nord-Korea og Sør-Korea), men også 
koreanske minoritetar i Kina, Japan og USA snakkar språket. Det finst dei som meiner at koreansk er i slekt med altaiske språk, men det har ikkje vore mogleg å prove det. Koreansk blir dermed rekna for å vere eit isolert språk.

Syntaks 
Koreansk er eit SOV-språk.

Skriftsystem 
Sjå også: Hangul

Koreansk vart opphavleg skrive med kinesiske teikn, kalla for hanja. I 1443 vart det laga eit eige alfabet for koreansk, hangul. Hangul vart innført av kong Saycong, tradisjonen seier at det var kongen sjølv som hadde laga alfabetet.

Ved translittering av koreansk blir fleire ulike system brukt. I Nord-Korea brukar dei offisielt McCune-Reischauersystemet. I 2000 gjekk Sør-Korea over til offisiell bruk av ei revidert romanisering.

Språkpolitikk 

Det dominerande temaet i koreansk språkpolitikk har vore bruk av hangul kontra hanja. Fram til slutten av andre verdskrigen var Korea under sterk kulturell eller politisk dominans frå Kina eller Japan, og hanja dominerte, berre ca. 5 % av koreansk litteratur vart skrive med hangul.

Språkpolitikk i Sør-Korea 

I Sør-Korea vedtok dei å slutte å bruke hanja i 1948, men dei godtok bruken av dei i ein overgangsperiode. Denne overgangsperioden drog ut, sjølv i dag er hanja til ein viss grad i bruk. Hangul dominerer, men i visse aviser (Chosun Ilbo, Hanguk Ilbo, Tong-a Ilbo) praktiserer dei ei blanda form, slik at (ein viss del av) etymologisk kinesiske ord blir skrive med hanja, mens koreanske ord blir skrive med hangul.

Språkpolitikk i Nord-Korea 

Etter delinga av landet gjorde Nord-Korea Pyongyang-dialekten til standardspråk. Dei sette i stand alfabetiseringskampanjar basert på hangul, og i løpet av treårsperioden fram til 1948 var analfabetismen bortimot utrydda. I 1949 vart bruken av hanja forbode, og hangul-ortografien gjennomgjekk mindre endringar (m.a. i reglar for særskriving av samansetjingar), samanlikna med norma i sør. I 1964 sette Kim Il-sung i gang ein puristisk kampanje for å skape koreanske ord i staden for lånord, denne kampanjen hadde også parallellar i sør.

Kjelder 

 Wikipedia på bokmål
 Gábor Osváth: Language Policy, Language Planning in Korea

Bakgrunnsstoff 

 
Isolerte språk
Språk i Nord-Korea
Språk i Sør-Korea
Einskildspråk
Austgermanske språk

Dei austgermanske språka utgjer den eine av dei tre greinene av dei germanske språka, attåt nord- og og vestgermansk. Til skilnad frå dei to andre greinene er den austgermanske greina utdøydd.

Det best kjende austgermanske språket er gotisk, andre austgermanske språk er krimgotisk (som utvikla seg frå gotisk), vandalsk og burgundisk.

 
Germanske språk
Gløshaugen

Gløshaugen er eit universitetsområde under NTNU i Trondheim. På området held fakulteta Arkitektur og billedkunst (AB), Ingeniørvitenskap og teknologi (IVT), Informasjonsteknologi, matematikk og elektroteknikk (IME) samt Naturvitenskap og teknologi (NT) til. Gløshaugen ligg søraust for Trondheim sentrum.

Den første bygningen som vart bygd på Gløshaugenplatået var «Hovedbygget» til Norges tekniske høgskole i 1907.

NTNU

sv:Norges teknisk-naturvetenskapliga universitet#Gløshaugen
Dragvoll

Dragvoll (tidlegare kalla Universitetssenteret Dragvoll) er den delen av NTNU i Trondheim der Historisk-filosofisk fakultet (HF) og Fakultet for samfunnsvitenskap og teknologiledelse (SVT) held til.

NTNU
Synagogen i St. Jørgensveita i Trondheim

Synagogen i St. Jørgensveita i Trondheim låg i loftsetasjen av St. Jørgensveita 7 og vart innvigd som den første synagogen i Trondheim i 1899. Synagogen var i bruk fram til den noverande synagogen i Trondheim vart innvigd i oktober 1925.

Synagogar i Noreg
Byggverk i Trondheim
Sjaḥarít

Sjaḥarít (hebr.  [šaḥărīt]) eller sjaḥrít (he.  [šaḥrīt]) er namnet på den jødiske morgongudstenesta. Sentrale element i gudstenesta er Sjemá‘ Jisraél og ‘Amidáen. Føre sjølve hovudgudstenesta har ein oftast eit gudstenesteledd som i sefardisk jødedom blir kalla zemirót og som i askenasisk jødedom blir kalla pesuké dezimrá.

På måndag (eller tysdag i nokre fall), torsdag og sjabbát (laurdag) held ein i tillegg seder kirjat Torá — gudstenesteleddet der det blir lese frå Toráen.

Jødiske bøner
Voss Folkehøgskule

Voss Folkehøgskule på Voss er ein frilynt folkehøgskule som har vore i drift sidan 1895. Skulen ligg på garden Seim like vest for Vossavangen, og har seks linjer: 
 Data 
 Film 
 Frisport ekstrem
 Idrett & Friluftsliv
 Musikk 
 Fitness

Skulen tek mot rundt 100 elevar kvart år.

Historie
Skulen vart grunnlagt i 1895 av Lars Eskeland, men ideen om å ta til med folkehøgskule her kom i 1887 då Bjørnstjerne Bjørnson var på Voss. Ei gruppe unge menneske hylla diktaren ved å syngje «Ja, vi elsker» utanfor hotellet der han budde. Bjørnson spurde ved dette høvet dei unge om det var nokon folkehøgskule i bygda. Då svaret var nei, uttalte han: «Ungdom på Voss. Det er mit ønske at det på Voss må bli reist en folkehøiskole.»  Skulens ideologi var inspirert av Nikolai Frederik Severin Grundtvigs idè om folkehøgskoler.

Voss Folkehøgskule som sjukehus 
Under den andre verdskrigen vart delar av folkehøgskulen tekne i bruk som sjukehus. Dette vara ved heilt til midt på 1950-talet då Fylkessjukehuset på Voss stod ferdig.

Bakgrunnsstoff 
 Voss Folkehøgskule sine heimesider

Skular i Voss
Folkehøgskular i Vestland
Utdanningsinstitusjonar skipa i 1895
Norsk Aarbok

Norsk Aarbok er ein norsk bokserie som kom ut fyrste gongen i åra 1920–39 etter upptak frå Torleiv Hannaas, som styrte årboka fram til han døydde i 1929. Etter han fall bort, styrte Gustav Indrebø og Lars Eskeland i lag 1930-årgangen; sidan stelte Indrebø åleine med årboka. Norsk Aarbok kom med i alt 19 årgangar (ikkje 1937), til og med 1939.

Den første boka inneheldt dikt og prosa frå forfattarar som Garborg, Aukrust, Hovden og Tvedt og bilde av kunstnarane Rusti og Kinsarvik.

Boka var eit viktig skrift i målrørsla, og eit samlingsmerke for målfolk som heldt på den klassiske nynorsken, høgnorsken.

I 2005 kom fyrste årgangen av årboka i ei ny rekkje, no Norsk Årbok. Utgjevar er Høgnorskringen.

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 Bokheimsida for Norsk Årbok 
 Innehaldslista  frå 2005 til i dag 

Skipingar i 1920
Nynorsk litteratur
Norske bokseriar
Høgnorsk
Nasjonalt Senter for Fostermedisin

Nasjonalt Senter for Fostermedisin ligg i Trondheim. Det har nasjonale oppgåver innanfor diagnostikk og behandling av foster med særlege sjukdommar og misdanningar. Gravide kvinner frå heile landet blir vist dit frå sitt lokale sjukehus.

Bakgrunnsstoff 
 Nasjonalt Senter for Fostermedisin

Fostermedisin
Høgnorskringen

Høgnorskringen er ein heller lausleg ihopbunden ring av høgnorskvener, spreidde kring i landet, med sete i Oslo. 

Laget vart skipa i 1994 etter førearbeid av mellom andre den tidlegare bladstyraren for Vestmannen, Jostein Krokvik. Meiningi var fyrst å vekkja liv i Sunnmøre Høgnorsklag att, men sidan folk melde seg frå vide kantar, vart landslutnamnet lite høveleg, og ein stogga ved det landsdekkjande namnet Høgnorskringen.

Laget gjev ut Høgnorsknytt og Norsk Årbok. Formann er Ole Kristian Grønneng. Laget er med i samskipnaden Ivar Aasen-sambandet.

Sjå òg 
 Høgnorskrørsla

Bakgrunnsstoff 
 Nettstad for Høgnorskringen

Nynorsk
Høgnorsk
Fostermedisin

Fostermedisin er ein greinspesialitet av gynekologi. Han er òg ein del av fellesomgrepet perinatalmedisin.

Fostermedisin
Perinatalmedisin

Perinatalmedisin («omkring fødselen») er eit fellesomgrep for jordmorfaget, gynekologi, fostermedisin, nyføddsjukepleie og neonatalogi.

Bakgrunnsstoff 
 Norsk perinatalmedisinsk forening 

Obstetrikk
Neonatologi
Neonatologi

Neonatologi er ein greinspesialitet av pediatri. Han er læra om sjukdommar og medfødde misdannelsar hos spedbarn. Han er ikkje godkjent som eigen spesialitet, men uformelt på sjukehus er legar på avdelingar for sjuke nyfødde kjent som neonatalogar. Svarande til dette blir sjukepleiarar på slike stader ofte omtala som neonatalsjukepleiarar.

Neonatologi
Hjerneslag

Hjerneslag (medisinske synonym apoplexia cerebri, apoplexi, cerebralt insult) er ei fellesnemning for hjerneinfarkt og hjernebløding. Det er den tredje hyppigaste dødsårsaken av alle sjukdommar, og ein av de viktigaste sjukdomsårsakane til alvorleg uførleik i den vestlege verda.

Bakgrunnsstoff 
Landsforeningen For Slagrammede

 
Dødsårsaker
Sjukdommar i sirkulasjonssystemet
Faste Svendsen

Faste Svendsen () var ein norsk vekkingspredikant, fødd på Nordpå oppe i Aunegrenda i Holtålen, i stova som no er Trondhjem Turistforening si mest kjende vandrarheim.

I motsetnad til så mange andre av frendefolka til Mons Lie, er det ikkje eit papir att etter Faste Svendsen. Han berre tala. Kyrkjene fylte seg frå Oslo til Seattle. I 1886 stifta Svendsen Trøndelag Indremisjonskrets på eit lekmøte i Trondheim. Det var òg i denne byen han døydde. 

Ein son, Peder Svendsen (1868-1933), var fråhaldspredikant, medan den yngre sonen Morten Svendsen (1878-1959) skipa Trondheim symfoniorkester i 1909 og leia det gjennom mange år.

Norske vekkingspredikantar
Norske predikantar
Folk frå Holtålen
Harriet Backer

Harriet Backer () var ein norsk kunstmålar som blei velsedd medan ho endå levde og var ein banebrytar for kvinnelege kunstnarar i Skandinavia.

Backer var fødd i ein velståande familie i Holmestrand. Tolv år gammal flytta dei til Christiania, der ho fekk undervising i teikning og måling av mellom anna Jacob Calmeyer og Johan Fredrik Eckersberg. 

Harriet Backer reiste mykje i Europa saman med systera, pianisten Agathe Backer-Grøndahl, og tok då vidare undervising. Etter kvart studerte ho i Paris og München der ho blei sterkt påverka av impresjonismen. Verka hennar er likevel hovudsakleg realistiske i utforming. Backer høyrde til aldri noko særskild målarskule, men var sterkt påverka av vennen
Eilif Peterssen.

Hariet Backer fekk Kongens fortenestmedalje i gull i 1908. I 1912 fekk ho Petter Dass-medaljen.

Galleri

Bakgrunnsstoff 
 Norsk kunstnerleksikon, b.1 : A-G, side 121-125, digital utgåve

Norske målarar
Kvinnelege kunstmålarar
Realistiske kunstmålarar
Folk frå Holmestrand
Kongens fortenestmedalje i gull
Gravlagde på Vår Frelsers gravlund
Kunstnarar frå 1800-talet
Kunstnarar frå 1900-talet
Peder Balke

Peder Balke () var ein norsk kunstmålar. Han laga landskapsmåleri med dramatiske motiv og ein avgrensa fargeskala som gjorde at han er blitt sett på som ein av dei beste norske landskapsmålarane frå 1800-talet. 

Balke var fødd som husmannsgut på Helgøya, men kom i 1820-åra til garden Vester-Balke på Toten, der han blei sett på som ein son og tok etternamnet Balke.

Balke døydde i Kristiania i 1887.

Kunstnarkarriere
Balke begynte som sjølvlært bygdemålar, men fekk seinare utdanning ved Tegneskolen i Christiania (1827), på akademiet i Stockholm (1829-1833) og i Dresden (1836). Bønder på Toten betalte for utdanninga hans, og som takk måla han salane på gardane deira. Peder Balke var elev av J. C. Dahl frå 1843 til 1844. Han reiste også til Paris og Russland. 

Peder Balke er representert i Nasjonalgalleriet med 14 bilete. Måleriet Fyr på den norske kyst, hans mest kjende, var hovedmotivet på baksida av dei norske tusenkronersetlane frå 1975 til 1981. Biletet blei tidlegare kalla Vardø fyr, men stemmer ikkje med kysten av Vardø, som heller ikkje hadde oko fyr i 1855, då biletet blei til. Dette mistilhøvet mellom røynda og kunstverket til Balke er eit uttrykk for at haldninga hans til naturskildringar var meir romantisk enn dokumentarisk.

Sosiale spørsmål
Kunstnaren Balke var også samfunnsoppteken. Han tok opp spørsmålet om kunstnarstipend i 1842, og var ein av dei første i Noreg som tok opp spørsmålet om pensjon, i 1851. 

Boligstrøket Balkeby (eller Kunstnerlund) på Majorstua i Oslo blei oppretta etter at Balke kjøpte jord frå garden Nedre Blindern, som han delte opp til bustadtomter, i 1856.

Galleri

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Peder Balke» frå ,  den 20. januar 2008.  

Norske målarar
Folk frå Ringsaker
Anders Askevold

Anders Monsen Askevold () var ein norsk kunstmålar, ofte kalla berre Anders Askevold. Han er kjend for landskapsmåleri av vestlandsfjordar med dampbåtar og nokre hus i biletet, og for å ha teke med husdyr som ein naturleg del av det norske landskapet.

Anders Askevold var fødd i Askvoll i Sunnfjord, der far hans, Mons Askevold, var kyrkjesongar. Han utdanna seg til kunstmålar i Düsseldorf som elev av Hans Gude. Askevold kom til Düsseldorf i 1855 og blei verande der i 3 år, før han fortsette studia i Paris og München.

I 1866 flytta Anders Askevold tilbake til Noreg og slo seg ned i Bergen. Det var særs vanskeleg å livnæra seg som kunstmålar i Noreg på denne tida, og det gjekk lang tid før kjente norske målarar våga å slå seg ned i heimlandet. I Bergen gav Askevold undervising til lovande unge kunstnarar, mellom anna Ole Juul fra Vågan.

Askevold døydde i Düsseldorf i 1900.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Anders Askevold» frå , den 18. januar 2008. 

Landskapsmålarar
Norske målarar
Folk frå Askvoll
Målarar frå 1800-talet
Eilif Peterssen

Hjalmar Eilif Emmanuel Peterssen (), kjend som Eilif Peterssen, var ein norsk kunstmålar. Han laga fleire historiske, religiøse og mytologiske måleri, men måla òg landskap og personar.

Utdanning 

Som ung dreiv Peterssen med avteikning av segl. Folk som Hans Gude og Peter Christen Asbjørnsen oppfordra han til å studera. Han var elev ved Statens håndverks- og kunstindustriskole (1866-1870), og hadde òg korte opphald ved målarskulane til Johan Fredrik Eckersberg, Knut Bergslien og Morten Müllers malerskole. 

I 1871 drog han utanlands for å studera. Det blei opphald ved kunstskulen i København, i Karlsruhe (1871–73) der han både lærte av Hans Gude og ved kunstskulane i Karlsruhe og München (1873–75), der han var elev av Wilhelm von Diez, og Roma (1879). Seinare vitja Peterssen både Paris, London og fleire italienske byar, slik at han fekk ein større inspirasjonsbreidde enn mange samtidige norske kunstnarar.

Kunstnar 
Peterssen debuterte på Haustutstillinga i 1882, og hadde si første separatutstilling hjå Blomqvist i 1902. 

Etter at kunstnaren vende tilbake til Noreg, busette han seg i Bærum og blei medlem av Fleskummålarane (1886). Seinare var han med i den såkalla Lysakerkretsen, og bygde hus i same området, Villa Pjåka, på Lagåsen (1897). Han var òg oppfatta som ein av Skagensmålarane.

Kunstverk 
Historiske måleri av Eilif Peterssen er mellom anna Corfitz Ulfeldts død (1874) og Christian den 2. undertegner dødsdommen over Torben Oxe (1874-76), som begge heng i Nasjonalgalleriet.

Her finn ein òg Sommernatt (1886) og Nocturne (1887) med motiv frå Dælivannet i Bærum.

Kjelder 
 The Grove Dictionary of Art
 Bokmålswikipedia

Bakgrunnsstoff 
 Kunstnere i Akershus på krus.com

Peterssen, Eilif
Kunstnarar frå Oslo
Gallia Cisalpina

Gallia Cisalpīna – latin Gallia på denne sida av Alpane, hitanfor Alpane - svara i romersk tid til Nord-Italia, landet kring elva Po, som i gamal tid var busett av keltarar. Motsett svara Gallia trānsalpīna - Gallia på hi sida av Alpane - til landet mellom Pyreneane, Alpane og Rin.

Mellom 224 fvt og 220 fvt vart landsluten hærteken av romarane. I 218 fvt hærtok kartagaren Hannibal området saman med keltiske leigesoldatar og samband, før han trengde fram mot Roma. Mellom 198 fvt og 191 fvt vann romarane området att, etter at dei keltiske folkeslaga insubres og boii var slegne.

Nokre stader fekk ikkje romersk borgarrett før 49 fvt. I 42 fvt var heile området ein lut av Italia.

Skaldane Vergil og Catull var fødde i Gallia Cisalpīna.

Provinsar i Romarriket Gallia

es:Galia#Galia Cisalpina
Adel

Adel var særleg innan føydalismen ei nemning på den øvste samfunnsklassa. Adelen utvikla seg ved at hovdingar eller stormenn vart gjevne adelstitlar av til dømes ein konge eller keisar. Etter kvart vart adelstittelen og rettane knytt til denne gjort arveleg. Slik utvikla det seg adelsslekter. Om ei adelsslekt var særleg mektig, kunne ho verta kalla fyrstehus.

Europeisk høgadel er ordna etter denne rangordninga:
 Fyrstar er monarkar, og kan vera overhovud i ein stat, eit land eller i større provinsar.
 Hertugar er tradisjonelt berre underlagde monarkar, og kan vera overhovud for eit hertugdømme.
 Marki
 Greve
 Visegreve
 Baron eller friherre

Andre adelstitlar er t.d. konge og dronning, prins, emir, kalif, jarl og riddar.

Ein adelskalender er ei oversikt over dei levande medlemane av adelen i eit land. Fleire europeiske land gjev ut slike oversikter.

Kjelder 

Adel
Føydalisme
Gallia

Gallia er ein for det meste historisk region i Europa. Gallia vart utgjort av Frankrike, Belgia, dei vestlege delane av Sveits og delar av Nederland og Tyskland. Innbyggjarane, gallarane, var eit keltisk folk som tala forskjellige galliske talemål.

Romersk Gallia
I 390 f.Kr. plyndra gallarane Roma, og i meir enn tre hundre år var dei sterkare enn romarane. Det var først i åra 58–51 f.Kr. at Julius Cæsar slo dei og erobra Gallia. Området vart delt i fleire provinsar. Gallia Cisalpīna – Gallia på denne sida av Alpane, hitanfor Alpane - svara i romersk tid til Nord-Italia, landet kring elva Po, som i gamal tid var busett av keltarar. Motsett svara Gallia trānsalpīna - Gallia på hi sida av Alpane - til landet mellom Pyreneane, Alpane og Rhinen. Elva Rubicon markerte grensa mellom den romerske provinsen Gallia Cisalpina i nord og det romerske kjerneområdet i sør. 

Vandalar, alanarar og suebiearar kryssa Rhinen og invaderte Gallia den 31. desember 406. I ettertid markerer dette byrjinga til slutten på det romerske styret. Styret tok slutt då guvernøren Syagrius vart slegen av frankarane i år 486.

Fransk historie
Belgisk historie
Provinsar i Romarriket
 
Latinske stadnamn