alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
RS «Christiania»

RS 10 «Christiania» er ei tidlegare redningsskøyte om vart bygd for Redningsselskapet av Carl Arnold ved Christiania Baatbyggeri i 1896. Ho vart bygd etter Colin Archer sin teikningar til Colin Archer-typen. Ho var bygd i furu og eik og er 14,10 meter lang. Ho vart finansiert vart finansiert gjennom pengar innsamla på tivolimarknad på Akershus festning i Christiania. Skøyta kost kroner 9314,37.

Medan ho var i drift for Rednngsselskapet var ho stort sett stasjonert i Finnmark. Ho redda 257 menneske frå ein sikker daude. 2901 fartøy vart berga eller fekk assistanse. Mannskapet på RS «Christiania» vart heidra med Emile Robins belønning for krysningssesongen 1903 - 1904.

I 1932 vart «Christiania» seld til los Wollan i Kristiansund. Under krigen vart ho rekvirert av tyske styresmakter. Ho vart ombygd til fraktefartøy og fekk nytt namn. Frå 1977 har ho vore eigd av familien Petersen i Asker.

9. september 1997 sokk «Christiania» utanfor Mandal. Dei som var ombord vart redda. Skøyta vart attfunnen ved hjelp av fjernstyrd miniubåt (ROV). Ho låg då på 497 meters djupn i Norskerenna. I mai 1998 vart ho heva og transportert til Brevik for reparasjon. Årsaka til havariet var at botnstokken under masta hadde vorte skøytt under bygging, og ikkje laga av heilvaksen stokk slik Colin Archer sine byggespesifikasjonar gjekk ut på. «Christiania» vart sjøsett etter reparasjonen i mai 2000.

Kjelder 
 Bjørn Foss: Fra seil til vannjet. Historien om redningsskøytene Norsk Maritimt Forlag 2002

Christiania
Skip frå 1896
Forlis i 1997
Forlis i Agder
Strömsunds kommun

Strömsunds kommun er ein kommune i Jämtlands län i Sverige. Kommunen grensar innanfor lenet til Ragunda kommun og Östersunds kommun i sør, og Krokoms kommun i vest, og utanfor til Dorotea kommun i Västerbottens län i nord og Sollefteå kommun i Västernorrlands län i søraust. Han grensar også til Røyrvik kommune og Lierne kommune i Noreg, begge i Nord-Trøndelag fylke. Administrasjonssenteret i kommunen er Strömsund.

Kommunen har sidan 1960-åra hatt ein jamn tilbakegang i folketalet. Når det gjeld terrenget i kommunen, finn ein høgfjell i nordvest og eit gradvis lågare terreng mot søraust. Kommunen har store skogar og mange elvar og vatn. Av næringsvegar er det noko industri, og kommunen er eit handelssentrum for den nordlege delen av Jämtland. Tettstaden Gäddede har ein del grensehandel frå norsk side. I tillegg finn ein skogbruk og treindustri, og metall- og næringsmiddelindustri i Strömsunds kommun.

Administrativ historikk 
Området omfattar av sju sokn som i 1863 også vart til landskommunar. I 1893 kom Gåxsjö landskommun til då han braut ut av Hammerdals landskommun. Desse vart samanslegne igjen ved kommunereforma i 1952, samtidig som Bodums landskommun vart slegen saman med Fjällsjö landskommun (som då låg i Västernorrlands län) og Alanäs landskommun med Ströms landskommun. Frostvikens landskommun og Tåsjö landskommun vart ikkje påverka den gongen, for det var ikkje før i 1967 at Tåsjö vart innlemma i Fjällsjö.

I 1974 vart Strömsunds kommun oppretta gjennom samanslåing av kommunane Ström, Frostviken, Hammerdal og Fjällsjö, som i 1971 hadde vorte overførte frå Västernorrlands län til Jämtlands län. Den nye kommunen fekk namnet sitt etter administrasjonssenteret Strömsund. Strömsund var municipalsamhälle i åra 1901–1962, medan Hammerdals municipalsamhälle eksisterte i åra 1941–1965.

Den nye kommunen hadde ved opprettinga drygt 17 600 innbyggjarar, og såleis har folketalet minka med over 5 000 personar sidan midten av 1970-talet. Strömsunds kommun er ein utprega glesbygdkommune, der om lag 60 prosent av folkesetnaden bur i tettstader og 28 prosent i administrasjonssenteret.

Kommunevåpenet 
Blasonering: «På eit delt skjold med den øvre delen i raudt, er plassert Strömsundsbron i svart silhuett. På den nedre delen, som er i sølv, blå straumar som førestiller vatn i Ströms Vattudal».

Våpenet vart til gjennom ein konkurranse som vart utlyst i 1973. Våpenet er i strid med fleire heraldiske reglar og vart ikkje godkjent av statsheraldikaren, men utsegna hans er berre rådgjevande, så kommunen registrerte det likevel hjå Patent- och registreringsverket i 1974. Alle dei tidlegare kommunane som vart innlemma i den nye, hadde eigne våpen, men ein valde altså å bruke eit heilt nytt våpen i staden for eit av dei gamle.

Tettstader 
Det er sju tettstader i Strömsunds kommun.

Tettstadene i tabellen er ordna etter innbyggjartal per 31. desember 2005. Administrasjonssenteret er utheva.

Kjelder 
«Strömsunds kommun» på Wikipedia på svensk, innhenta 26. april 2010.
«Strömsund – kommune» hjå Store norske leksikon, innhenta 26. april 2010 (lisensiert under CC-BY-SA).

Referansar 

 
Kommunar i Jämtlands län
Kalfatre

Å kalfatre (gjennom nederlandsk kal(e)fat(er)en frå arabisk qálfata, «tjørebre eit skip», kanskje er opphavet latin) vil seie å tette med stry mellomromma, natane, mellom plankane i skroget på skip, båtar og på båtdekk av tre, for deretter å forsegle med smelta bek, kitt eller høveleg kunststoff for å gjere det vasstett. Til å banke ned stryet i natane vert nytta ein tung hammar av tre og eit kalfatjarn.

Å omkalfatre, som er å erstatte gamal nating med ny, altså å kalfatre omatt, er brukt i overført tyding om å snu opp-ned på noko.

Kjelder 

«Kalfatre» hjå Store norske leksikon, innhenta 6. juli 2010 (lisensiert under CC-BY-SA).
«Kalfatre» i Nynorsk- og bokmålsordboka, innhenta 6. juli 2010.

Bakgrunnsstoff

Skipsterminologi
Arabiske ord og uttrykk
Nederlandske ord og uttrykk
Kalli-

Kalli- (av gresk kalos) er ei førestaving i framandord med tydinga «skjønn, vakker, god».

Sjå òg 
 Kalligrafi

Førestavingar
Gudinna Kali

Kali (devanagari काली, bengali কালী) eller Kalika (bengali কালিকা) er ei hinduisk gudinne som vert assosiert med evig energi. Som andre gudinner er ho den livgjevande Mora, men ho er også opphav til død og øydelegging. Kali tyder då også «den svarte». Ho vert dessutan rekna som gudinne for tid og endring, og nokre tilbed henne også som den endelege røynda.

Ho er kjend så langt tilbake som om lag 600-talet, og er framleis svært populær, spesielt i Bengal. Kali er representert som hustrua til Sjiva, og på bilete står ho ofte oppå han. Ho vert elles ofte framstilt naken, smykka med avhogde hovud, i vill dans på slagmarka eller likbrenningsplassen. Sjølv med den fryktelege forma ho har, er Kali gjenstand for ekstatisk kjærleik (bhakti) frå tilbedarane, og ei rik hymnediktning, særleg på bengali, lovprisar henne. I kulten vert ho tilbedd i eigne tempel der ho får blodige offer, spesielt geiter. Kali vert gjerne identifisert med Durga, og er den fremste av dei ti mahavidjaene i den hinduiske tantrismen.

Kjelder 
«Kali» hjå Store norske leksikon, innhenta 7. juli 2010 (lisensiert under CC-BY-SA).
«Kali» på Wikipedia på engelsk, innhenta 7. juli 2010.

Hindugudar
Modergudinner
Ole Welde

Ole Sivert Mortensson Welde () var ein norsk lærar, gardbrukar, lensmann og politikar frå Beitstad i Nord-Trøndelag.

Welde hadde inga formell utdanning etter åra på fastskulen, men var likevel lærar nokre år i ungdomen. Han overtok farsgarden Øvre Velle i 1844 og dreiv denne sidan.

Welde var ordførar i Beitstad 1856-59 og 1868-73, og lensmann 1872-80. Han gjekk av som lensmann i protest mot at styresmaktene, gjennom statsrådet og amtmannen, nekta han permisjon i samband med eit tillyst ekstramøte i militærkomiteen på Stortinget. Elles var han med i forlikskommisjonen frå 1848.

Welde representerte Nordre Trondhjems amt på Stortinget i åra 1859-82. På tinget var han ein frontkjempar for «bondesaker» som avgrensing av embetsmannsveldet, offentleg sparepolitikk og utvida lokalt sjølvstyre. Welde tala for utviding av røysteretten og innføring av gammalnorsk i lærarutdanninga. Maktpolitisk markerte han seg som brubyggjar mellom Søren Jaabæk og Johan Sverdrup. Han var medlem av kyrkjekomiteen 1859-60 og 1865-66, samt av kyrkjekomite nr 1 i 1862-63 og 1868-69. Vidare var han medlem av militærkomiteen 1864 og 1871-82, medlem av røysterettskomiteen 1868-69 og sekretær i denne 1875-79. Welde var elles medlem av jarnbanekomiteen 1871-73 og sekretær i 1874, samt sekretær i valkomiteen og fullmaktskomiteen 1871-73 og på ny 1877-82.

Welde vart permittert frå Stortinget 13. mai 1882, grunna sjukdom. Den 17. mai, dagen før han reiste heim, fekk han overrekt ei sølvkanne med ei innskrift forfatta av Bjørnstjerne Bjørnson. Vinteren etter døydde han på garden sin i Beitstad.

Kjelder
Lindstøl, Tallak:Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Bakgrunnsstoff 
Ole Sivert Welde hos Steinkjerleksikonet
Ole Sivert Welde hos Steinkjer Kunnskapsportal
 

Stortingsrepresentantar 1859-1861
Stortingsrepresentantar 1862-1864
Stortingsrepresentantar 1865-1867
Stortingsrepresentantar 1868-1870
Stortingsrepresentantar 1871-1873
Stortingsrepresentantar 1874-1876
Stortingsrepresentantar 1877-1879
Stortingsrepresentantar 1880-1882
Stortingsrepresentantar for Nord-Trøndelag
Ordførarar i Beitstad
Norske lærarar
Norske gardbrukarar
Folk frå Steinkjer
Jakob Wille

Jakob Andreas Wille () var ein norsk prest og politikar. Hans Jacob Wille var ein eldre halvbror.

Wille var fødd i Seljord, der far hans var sokneprest. Han vart student i 1794 og teologisk kandidat i 1798 frå Københavns Universitet. 1802-11 var han residerande kapellan i Våle. I 1811 tok han avskjed frå prestestillinga. Dei neste tre åra dreiv han vidare ein skule for vidarekomne born. Skulen, som han hadde drive frå 1803-04, hadde fått stor søkning. I 1814 vart han utnemnd til sokneprest til Nøtterøy, eit kall han hadde fram til han døydde.

Wille representerte Jarlsberg og Larviks amt på Stortinget 1836 og omframstortinget 1836-37. Han var medlem av Lagtinget og i 1836 av kyrkjekomiteen. I riksretten mot statsminister Severin Løvenskiold fekk han ikkje sete, då den tiltala skaut han ut.

Wille overtok vervet som ordførar på Nøtterøy i desember 1839. Mellom dei største sakene i Wille si tid som ordførar, var ombygginga av Nøtterøy kyrkje. Steinkyrkja frå 1100-talet vart i 1839 utvida til det doble i løpet av 8-9 månader. Kjøpet av kyrkjeorgel i 1844 var også ei av dei større sakene heradsstyret hadde til handsaming. Wille var ordførar fram til 1847.

Han gav ut eit par lærebøker, begge forklaringar. Dei var nærast reine omarbeidingar av Pontoppidans forklaring til Luthers katekisme.

Wille døydde på Nøtterøy i 1850.

Verk 
 Spørgsmaal til Dr. Morten Luthers Catechismus med tilføyede Anmærkninger, 181 s., Christiania 1826
 En Kort Forklaring over Dr. Morten Luthers Catechismus i Spørgsmaal og Gjensvar, 125 s., Tønsberg 1846

Kjelder
Lindstøl, Tallak:Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914
Bokmålswikipedia

Litteratur 
Berg, Lorens: Nøtterø - en bygdebok, 1922
 Paulsen, Helge: «Jacob Andreas Hansen Wille, 1777-1850», Njotarøy (årsskrift for Nøtterøy Historielag), 2000

Stortingsrepresentantar 1836-1838
Stortingsrepresentantar for Vestfold
Ordførarar i Nøtterøy
Norske prestar
Folk frå Nøtterøy
Folk frå Seljord
Moisund.com

Nettstaden moisund.com var eit bygdeblad for dalstroka innanfor. I byrjinga (2002) var sida laga for folk innan Moi røystekrins. Med tida vart ho òg ein nettstad for dei indre bygdene i Agder. Nettsida vart driven av Øystein Moi og Odd Helge Liestøl, som saman også har starta opp med papiravisa Moisund Avis.

Nettstaden vart lagd ned etter 13 års drift den 31. desember 2014.

Kjelder
www.moisund.com 

Norske aviser etter namn
Norske lokalaviser
Norske nettaviser
Lund kommune
Skipingar i 2002
Haitisk gourde

Haitisk gourde (haitisk: goud; ISO 4217: HTG) er mynteininga i Haiti. Gourden er delt inn i 100 centimes, og vart innførd i 1813, då han erstatta den haitiske livren. I 1870 vart gourden revaluert, med eit forhold på 10:1, og det vart berre trykt setlar for denne andre gourden. I 1872 vart gourden nok ein gong revaluert, denne gongen med eit forhold på 300:1. Dei fyrste åra etter revalueringa vart det berre trykt setlar.

Sjå òg 
Valuta i ulike land

Kjelde 
«Haitisk gourde» på Wikipedia på bokmål og riksmål, innhenta 7. juli 2010.

Valuta
Gourde
La Dessalinienne

La Dessalinienne (haitisk: Desalinyèn) er nasjonalsongen til Haiti, til minne om Jean-Jacques Dessalines. Han vart skriven av Justin Lhérisson, komponert av Nicolas Geffrard og teken opp som nasjonalsong i 1904.

Kjelder 
 «La Dessalinienne» på Wikipedia på bokmål og riksmål, innhenta 8. juli 2010.

Bakgrunnsstoff 
 La Dessalinienne (MP3-fil).
 La Dessalinienne hjå The Louverture Project.



Nasjonalsongar
Haiti
Det haitiske flagget

Det haitiske flagget er vassrett delt i blått over raudt. Flagget er i storleiksforholdet 3:5. Den noverande forma av flagget vart offisielt teke i bruk 17. februar 1986, men flagget stammar frå byrjinga av 1800-talet.

Nasjonalflagget er eit horisontalt delt flagg med blått øvst og raudt nedst, medan statsflagget i tillegg har riksvåpenet på eit kvitt felt midt i flagget. Det haitiske riksvåpenet viser eit palmetre med ei fridomshue på toppen. Palmen er flankert av ei flaggborg og har to kanonar, kanonkuler, trommer og trompetar i front. Riksvåpenet ber mottoet L’Union Fait La Force («Einskap gjev styrke»). Nasjonalflagget utan riksvåpen fungerer også som handelsflagg, medan flagget med riksvåpen også er orlogsflagg.

Flagghistorie 
Det haitiske flagget stammar frå revolusjonstida, då konventet i Paris utnemnde Toussaint L’Ouverture til guvernør over øya. I 1798 tok han i bruk den franske trikoloren. Dette skulle vere eit symbol på at fridomsideala frå revolusjonen også gjaldt slavane på Haiti. Trikoloren var i bruk fram til L’Ouverture sitt fall i 1802.

I mai 1803 avgjorde Jean-Jacques Dessalines at flagget skulle endrast. Det kvite feltet vart teke vekk, ettersom ein meinte det representerte undertrykkjarane. Fargane raud og blå vart oppfatta som symbol på den haitiske folkesetnaden med svarte og folk med blanda opphav. Fargane blått og raudt vart nytta både i horisontale og vertikale striper. Æra for å ha sydd det fyrste flagget vert tilskriven Dessaline si guddotter Catherine Flon, som under Arcahaiekongressen 18. mai 1803 sydde saman den raude og blå delen av eit flagg der det kvite hadde vorte rive vekk. Då Haiti 1. januar 1804 vedtok sjølvstende og ei grunnlov, vart blått og raudt nytta som det sjølvstendige Haiti sitt flagg. Den blå fargen vart endra til svart 20. mai 1805, etter at Dessalines i oktober 1804 vart utropt til keisar under namnet Jacques I. Den svarte fargen skulle då representere fridommen dei svarte kjempa for. Svart og raudt var i bruk fram til Dessalines vart myrda i 1806, men fargane vart også brukte i åra 1811–1820 av kongedømmet som vart etablert nord på Haiti. Då landet i 1822 vart samla under republikken, ser flagget med horisontale striper, blått over raudt, ut til å ha vorte einerådande. Med riksvåpenet som tillegg vart det stadfesta i seinare grunnlover.

Under sommar-OL i Berlin i 1936 vart det oppdaga at Haiti og Liechtenstein hadde same flagg, noko som førte til at Liechtenstein la til ei krone i sitt flagg. Det vart ikkje gjort endringar i det haitiske flagget før 21. juni 1964, då presidenten i landet, Duvalier, avgjorde at ein skulle gå tilbake til flagget i svart og raudt i grunnlova som då vart innført. Bakgrunnen var Duvalier sitt politiske program for ein «svart revolusjon». Flagget i svart og raudt, også dette med riksvåpenet på kvitt felt i midten av statsflagget, vart nytta under Duvalier-familien sitt regime, fram til dette vart styrta i 1986.

Bakgrunnsstoff 
 «Flag of Haiti» hjå The Louverture Project.
 «Haiti – Historical Flags» hjå FOTW.

Kjelder 
 «Haitis flagg» på Wikipedia på bokmål og riksmål, innhenta 7. juli 2010.

Flagg
Haiti
Det haitiske riksvåpenet

Det haitiske riksvåpenet vart fyrste gong teke i bruk i 1807, og har vore slik det er i dag, sidan 1986.

Det viser seks draperte haitiske flagg, tre på kvar side, med ein palme og to kanonar på ein grøn plen framom. Det er også plassert fleire gjenstandar på plenen, som ei tromme, to signalhorn, to gevær og to anker. Ovanfor palmetreet er det plassert ei frygisk hue, som eit symbol på fridom. På plenen mellom tromma og bandet er det to lenkjebitar, som eit symbol på at slavetida er over. Bandet ber nasjonalmottoet, L’Union Fait La Force («Einskap gjev styrke»).

Det eldste våpenet for Haiti ein kjenner til, er frå 1807. Det viser fleire nasjonalflagg, med to kanonar og palmetre. Det symboliserer kampen for sjølvstendet. Det var i bruk fram til 1849, då general og president Faustin Soulouque krona seg sjølv som keisar Faustin I. På same tid tok han i bruk eit nytt riksvåpen, som viste to kanonar og ei (fransk) imperiell ørn. To løver vart brukte som støtte, og det heile var plassert på ei lilla kappe. Keisaren vart tvinga til å forlate landet i 1859, då det gamle nasjonalvåpenet vart teke i bruk att. Sidan har komposisjonen vore den same, men fargane og elementa har vorte endra på.

Kjelder 
 «Coat of arms of Haiti» på Wikipedia på engelsk, innhenta 7. juli 2010.

Referansar 

Riksvåpen
Haiti
Kroatisk kuna

Kroatisk kuna (kroatisk: hrvatska kuna; ISO 4217: HRK) er mynteininga i Kroatia. Kunaen er delt inn i 100 lipa, og vart innførd i juni 1994, etter ei valutareform som erstatta den tidlegare kroatiske dinaren. Denne vart innførd berre tre år tidlegare, og hadde i sin tur erstatta den tidlegare jugoslaviske dinaren. Ved det siste bytet var 1 kuna verd 1000 gamle dinarar (HRD).

Kuna tyder mår på kroatisk og fleire andre slaviske språk. Namnet på valutaen kjem av at mårpelsar vart brukte som betalingsmiddel i Kroatia i mellomalderen. Lipa tyder lind på kroatisk.

Valørar 
 Setlar: 5, 10, 20, 50, 100, 200, 500 og 1 000 kuna
 Kuna-myntar: 1, 2 og 5 kuna
 Lipa-myntar: 1, 2, 5, 10, 20 og 50 lipa

Kjelder 
 «Kroatisk kuna» på Wikipedia på svensk, innhenta 7. juli 2010.

Bakgrunnsstoff 
 Den kroatiske nasjonalbanken

Valuta
Kuna
RS «Havskaaren II»

RS 11 «Havskaaren II» var den siste redningsskøyta av Colin Archer-typen som vart bygd for Redningsselskapet. Ho vart bygd av Carl Arnold ved Christiania Baatbyggeri, og kom i drift 1897. Ho kosta kroner 10682,60, og vart finansiert av midlar innsamla av Bodø Kreds av NSSR. «Havskaare» er eit lokalnamn på måsefuglen svartbak. Ved Fulehuk fyrstasjon i Oslofjorden er det og eit skjer som heiter Havskaaren. Første åra var skøyta stasjonert i Ytre Oslofjorden. Seinare vart ho flytta nordover, og i 1901 fekk ho endra namn til «Tromsø».

I 1909 vart «Tromsø» skadd då ho vart påsegla av eit anna fartøy. Ho vart ute av drift i 4 veker for reparasjon. I aktiv teneste redda ho 103 menneske frå ein sikker daud. Ho assisterte 1627 fartøy. 

I 1938 vart «Tromsø» seld til Heinrich Meyer i Oslo. Etter krigen skal ho ha vorte brukt av nazistar til flukt til Sør-Amerika, men dette er ikkje sikkert.

Kjelder 
 Bjørn Foss: Fra seil til vannjet. Historien om redningsskøytene (Norsk Maritimt Forlag 2002)

Havskaaren II
Skip frå 1897
Jean-Rabel

Jean-Rabel (haitisk: Jan Rabèl) er ein by i Haiti som ligg vest for byen Port-de-Paix og aust for Môle Saint-Nicolas.

I 2003 hadde Jean-Rabel 125 745 innbyggjarar. Byen Jean-Rabel er den viktigaste i den vestlege delen av departementet Nord-Ouest. Han har eit areal på 471,77 km², og grensar til Atlanterhavet i nord. I området i og kring Jean-Rabel er det to fjellkjeder: Saint-Nicolas-fjellkjeda, der den høgste toppen er 840 moh., og Jean-Rabel-fjellkjeda, der den høgste toppen er 850 moh.

Det er også ein stad i departementet Nord-Est og ein i Sud-Est som heiter-Jean Rabel.

Kjelder 
«Jean-Rabel» på Wikipedia på engelsk, innhenta 6. juli 2010.

Referansar 

Byar i Haiti
Departement i Haiti

Departementa i Haiti er dei ti administrative einingane på fyrste nivå i landet. Vidare er departementa delte inn i 41 arrondissement og 133 kommunar, som er administrative inndelingar på høvesvis andre og tredje nivå.

Innbyggjartala i tabellen er frå folketeljinga 7. august 2003. 4. september 2003 vart departementet Nippes utskilt frå Grand’Anse.

Referansar 

 
Haitisk geografi
Apostelen Tomas

Tomas (òg skrive Thomas) var ein av dei tolv disiplane eller læresveinane til Jesus. Han er også kalla «tvilaren» ettersom han tvilte på at Jesus hadde stått opp frå dei daude. Tomas blei seinare ein av dei kristne apostlane, og er ofte omtala som Apostelen Tomas. Tomas tyder 'tvilling' på arameisk, og namnet har òg vorte omsett med det greske Didymos. 

Tomas har fleire festdagar. I ortodoks kristendom feirar ein han 6. oktober og første søndag etter første påskedag. I den katolske kyrkja har han festdag 3. juli. Tidlegare var den katolske feiringa den 21. desember. Denne siste datoen er tradisjonelt kjend som Tomasmesse i Noreg.

Tomasevangeliet og Barneevangeliet etter Tomas er tillagt apostelen.

Forteljingar om Tomas 

Tomas er omtalt i Nytestamentet og i dei apokryfe Tomasaktene. I Bibelen blir det fortalt at Thomas tvilte første gongen han trefte Jesus etter at Jesus stod opp frå dei daude. Då Jesus viste han såra på hendene og føtene, vart han overtydd. Tomasaktene, nedskrivne på 300-talet, fortel om underverk Tomas gjorde som apostel i India.

Tradisjonen fortel deretter at han virka som forkynnar og apostel i Persia og India. Den gamle ortodokse Malankarakyrkja i Kerala sør i India reknar såleis Tomas som sin apostel, og dei kristne der blir gjerne kalla «tomaskristne». Relikviane etter han skal vere i St. Thomas-katedralen i Mylapore utanfor Chennai i India, ein stad som i lang tid har vore pilegrimsmål for kristne. Òg i Den syriske ortodokse kyrkja spelar apostelen Tomas ei viktig rolle.

Ifølgje gammal munnleg tradisjon, vart Tomas drepen 3. juli år 72, ved å bli stukken ned med ei lanse eller eit spyd frå bakhald av ein heidning. I kyrkjekunsten blir apostlane tradisjonelt framstilte med kvart sitt attributt, ein gjenstand som vanlegvis viser til måten dei døydde på. Apostelen Thomas sitt attributt er ein vinkelhake eller lanse.

Vernehelgen 
I katolsk tradisjon er Thomas vernehelgen for India, Pakistan, Portugal, Saint Thomas, Goa, Vatikanstaten, Urbino, Parma og Riga, arkitektar, bygningsarbeidarar, landmålarar, tømmermenn, murarar, steinhoggarar og teologar. Han skal kunna påkallast mot blindheit, ved ryggsmerter og for eit godt ekteskap.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Apostelen Thomas» frå ,  den 8. juli 2010.

Bakgrunnsstoff 
Den hellige Apostelen Thomas ( -72) ved katolsk.no

Personar i det nye testamentet
Katolske helgenar
Kristne apostlar