alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Absorpsjonsband

Eit absorpsjonsband er ei rekkje bølgjelengder (eller tilsvarande frekvensar i det elektromagnetiske spekteret) som kan produsere ei særskild omforming av eit stoff. Sidan energirike overgangar kan gå begge vegar, kan absorpsjonsbanda òg fungere som emisjonsband.

Oversyn 

I følgje kvanteteori kan atom og molekyl berre halde på ei viss særskild energimengd, eller berre eksistere med særskilde tilstandar. Derfor kan eit stoff berre endre energi i visse «steg» tilpassa dei tillatne energinivåa dei kan eksistere i. Kvart av desse stega tilsvarar til ei viss energimengd, som kan skildrast som ei bølgjelengd av lys (eller ei spektrallinje). Så når lys frå ein av desse spesifikke bølgjelengdene vekselverkar med eit molekyl, kan denne bølgjelengda verte absorbert, medan andre bølgjelengder passerer forbi. Dette er opphavet til absorpsjonsspeketeret. 

Ikkje alle molekyl er heilt like, sjølv molekyla i same stoff. Dei flytte seg forskjellig og vibrere og rotere forskjellig, og ha forskjellige nabomolekyl. På grunn av dette skjer kvar overgang ved litt forskjellige bølgjelengder i forskjellige molekyl, så i staden for ei uendeleg smal absorpsjonslinje i spekteret, ser ein i staden eit band - ei variasjonsbreidde som kvar særskilde overgang kan skje under ved dei riktige tilhøva.

Eigenskapar

Utforming 

Banda kan ha forskjellig utforming og analysar av desse banda kan gje informasjon om overgangen som har skapt bandet. I mange tilfelle er det nyttig å tenkje seg at eit spektralband er ei enkel gaussisk eller lorentzisk modellform.

Breidde 

Det er mange mekanismar som avgjer breidda til eit absorpsjonsband, som 
 Vibrasjonar
 Rotasjonar
 dopplerforbreiing

Forskjellige absorpsjonsband

Eletroniske overgangar 

Elektroniske overgangar skjer hovudsakleg i energiar som tilsvarar UV-delen og den synlege delen av spekteret. Dei største medverkande faktorane som skapar breiare spektrallinjer i eit absorpsjonsban er fordelinga av vibrasjons- og rotasjonsenergiane til molekyla. I spektroskopi innan gassfasen kan ein skilje finstrukturen som desse faktorane skapar, men i spektroskopi på væskefasen til eit stoff, skapar dei forskjellige molekyla breiare strukturar og glattare band. Elektroniske transisjonsband kan ha ei breidde som varierer frå ti til fleire hundre nanometer.

Vibrasjons- og rotasjonsovergangar 

Vibrasjonsovergangar finn stad i den infraraude delen av spekteret ved bølgjelengder på rundt 1-30 mikrometer. 

Rotasjonsovergangar finn òg stad i det infraraude spekteret, men ved lågare energiar enn vibrasjonsovergangar.

Sjå òg 
 Spektroskopi
 Spektrallinje

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Absorption band» frå , den 14. august 2008. 
 

Spektroskopi
Absorpsjonskoeffisient

Absorpsjonskoeffisienten α er den delen av energien i ei innfallande bølgje som vert absorbert. Dette kan vere til dømes lydbølgjer eller elektromagnetisk stråling. I SI-systemet vert eininga til absorpsjonskoeffisienten målt i inverse meter, og er representert med den greske bokstaven α.

Oversyn 

I kjemi, biologi og fysikk er absorpsjonskoeffisienten eit mål på kor mykje lys eit spesifikt molekyl kan absorbere. Koeffisienten er nært knytt til absorpsjonstverrsnitt.

Kjennskap til absorpsjonskoeffisienten held berre for å skildre energiforplantinga gjennom eit homogent system. Forplanting gjennom hetrogene system er påverka av spreiing,. Det meir generelle uttrykket demping tar hand om både absorpsjon og spreiing. Han vert mykje nytta i akustikk som dempingskoeffisient for å skildre partikkelstorleiksfordeling.,.

Sjå òg 
 Beer-Lambert-lova
 Spreiingsteori

Bakgrunnsstoff 
 Absorpsjonskoeffisienten α til byggmaterial og overflater

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Absorption coefficient» frå ,  den 14. august 2008. 
 oppgav desse kjeldene:

Fysikalsk kjemi
Akustikk
Pauli Nevala

Pauli Lauri Nevala () er ein finsk tidlegare friidrettsutøvar. Han vart olympiameister i spydkast i 1964. Fem år seinare fekk han sølvmedalje i EM i friidrett.

Aktiv 
Nevala slo gjennom i 1961-sesongen då han først vart finsk meister, og sidan sette finsk rekord med eit kast på 84,23 m.
 
I 1964 skadde han eit auge under i ei bilulykke i Mexico, slik at han ikkje kunne trene fram til august månad. Under OL 1964 i Tokyo vann han overraskande gullmedaljen med eit kast på 82,66 m, hans lengste kast for sesongen. Under OL 1968 vart han utslått i kvalifiseringa.

Han deltok i tre europameisterskap. I 1962 vart han utslått i kvalifiseringa og i 1966 vart han nummer fire. Under EM 1969 i Aten presterte han heile 89,58 m i sitt bestekast, noko som gav han sølvmedaljen bak den sterke sovjet-latviaren Janis Lusis.

Nevala deltok i alle sesongar i mange tevlingar. I 1969 var han med i 48 tevlingar og passerte 80-meterstreken i 41 av dei. I 1970 stilte han opp i 54 tevlingar, i fem av dei kasta han spydet over 90 m. Hans lengste kast i 1970-sesongen kom i Helsingfors den 6. september, i ein landskamp mot Sverige. Der slengde han spydet 92,64 m, det lengste kastet i verda det året og berre seks cm bak landsmannen Jorma Kinnunen sin verdsrekord.

Etter at Nevala i 1970 uttalte til den svenske avisa Aftonbladet at han kravde minst 800 svenske kroner for å delta i stemne, innleidde IOK-presidenten Avery Brundage granskingar om moglege brot på amatørvedtektene. Ved sesongopninga i april 1971 i Abidjan pådrog Nevala seg ein skulderskade, og vart tvinga til å leggje opp. IOC innstilte då sine granskingar.

Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap 
 Europameisterskapen 1962 i Beograd - utslått i kvalifiseringa
 Olympiske sommarleikar 1964 i Tokyo - gullmedalje, 82,66 m
 Europameisterskapen 1966 i Budapest - 4. plass, 80,36 m
 Olympiske sommarleikar 1968 i Mexico by - utslått i kvalifiseringa (14. plass, 77,90 m)
 Europameisterskapen 1969 Aten - sølvmedalje, 89,58 m

Personlege rekordar og årsbeste

Kjelder 

 Norsk, finsk og tysk wikipedia
 Friidrott, aktuelle årgangar. Hälsingborg.

Finske spydkastarar
Olympiske meistrar for Finland
Olympiske meistrar i spydkast
Medaljevinnarar under sommar-OL 1964
Finske deltakarar under sommar-OL 1964
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1964
Finske deltakarar under sommar-OL 1968
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1968
Banansmett

Banansmett (Coereba flaveola) er ein liten sporvefugl med ei gjennomsnittleg lengd på 11  cm. Han er monotypisk i slekta Coereba. 

Han har mørk grå overside, ei svart krone på hovudet, iaugefallande, kvite augestriper og gul underside og gump. Kjønna er like. Banansmetten har eit slankt bendt nebb som passar til å ta nektar frå blomar. Nokre gongar borar han seg inn frå sida utan å pollinere planten. Han kan ikkje stille i lufta som kolibriar og må alltid ha fotfeste når han tar maten. Frukt og insekt står òg på etesetelen, ofte vitjar desse fuglane hagar og kan bli mykje tamme. Kallenamnet sukkerfugl kjem av at dei har tilhug til å ete sukkerkorn frå fuglebrett og fat, ein metode for å trekke til seg desse fuglane på kjeint frå Dei amerikanske Jomfruøyane. 

Utbreiingsområdet for denne arten er frå tropiske Sør-Amerika i sør og nord til det sørlege Mexico og Karibia. Han er ein sjeldan  gjest i Florida, USA. 

På Grenada og Saint Vincent har dei fleste banansmettar mørk fjørdrakt som skil dei frå andre populasjonar i Vestindia. 

Banansmetten byggjer kuleforma reir med sideinngang, hoa legg opp til tre egg i kullet.

Klassifisering 
Banansmetten vart første gong skildra av Linné i hans Systema naturae i 1758 med namnet Certhia flaveola. 

I 1809 omklassifiserte Louis Jean Pierre Vieillot arten  som den einaste medlemmen i slekta Coereba.  Familien Coerebidæ samla tidlegare fleire artar av fuglar som et nektar i tropisk Amerika, men dei andre artane er sidan flytta ut frå familien.  Ornitologar klassifiserte arten som incertae sedis (usikker klassifisering) i 2008.

Banansmetten er trudd å vere ein del av ei gruppe som inkluderer darwinfinkar , Tiaris, Loxigilla, med fleire, dei fleste tidlegare plassert i busksporvfamilien Emberizidae, men er no kjente for å vere ein del av tanagarfamilien Thraupidae. Slik sett vil nokre autoritetar plassere arten førebels i Thraupidae fram til ein studie antyder meir nøyaktig plassering. Dette er òg reflektert i Clementslista frå 2012.

Det var skildra 41 underartar av banansmett per 2012.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Bananaquit» frå ,  den 14. august 2008.

Bakgrunnsstoff 
 BirdLife International (2012) Species factsheet: Coereba flaveola . Henta frå http://www.birdlife.org den 21. oktober 2012.
 Bananaquit videos on the Internet Bird Collection
 Photo-Medium Res ; Article  chandra.as.utexas.edu
 Bananaquit photo gallery VIREO
 Bananaquit sounds on xeno-canto.org

Tanagarfamilien
Kotlin

Kotlin (russisk Котлин; finsk Retusaari) er ei øy i Russland som ligg i Finskebukta, 30-40 km vest for St. Petersburg i Austersjøen. Festningsbyen Kronstadt ligg på øya. 

Øya har ei trekanta form og er om lag 12 km lang og 1,5 km brei. Aust på øya, som er den breie delen, ligg byen Kronstadt og fleire grunner strekkjer seg om lag 2 km vestover frå vestenden av øya til skjeret der fyret Tolbaaken står. 

Øya deler dermed sjøvegen til St. Petersburg i to kanalar. Kanalen på nordsida er fylt med grunner som strekkjer seg frå Kotlin til Lisij Nos, medan den sørlege kanalen er smal på grunn av ei landtunge som stikk ut i sjøen på andre sida ved Lomonosov. Gjennom historia har dett sundet vorte strengt vakta med artilleri. Det vart bygd ein kanal gjennom grunnene langs sjøvegen til St. Petersburg i 1875-1885. I 2008 opna bilveg til øya via St. Petersburg-dammen frå nord til sør i Finskebukta. Han vart starta i 1980, men på grunn av den politiske uroa i 1990-åra stod han først ferdig i 2008.

Forureining 
15. november 2000 kolliderte to skip, eit 67 meter langt fryseskip kalla «Nortlandia» og eit 130 meter langt Panama-registrert lastefartøy kalla «E.W. McKinley». Dei slapp ut 3 tonn dieselolje utanfor Kotlin. Det mindre skipet sokk som følgje av kollisjonen. Utsleppet dekte eit område på 11 km² i hamna til Kronstadt.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «en:» frå , den 14. august 2008. 
  oppgav desse kjeldene: 
 Encyclopædia Britannica Eleventh Edition (1911)
 

St. Petersburg
Øyar i Russland
Øyar i Austersjøen
Malyj Vysotskij

Malyj Vysotskij (russisk Малый Высоцкий, finsk Ravansaari) er ei øy nordvest i Russland, i dag leigd ut til Finland. Det ligg i Viborgbukta, ved sidan av Vysotsk, 12 km sørvest for Viborg. 

Mellom 1918 og 1940 var øya ein del av Finland og heitte Ravansaari. Ho var busett av nesten tusen finnar som hovudsakleg levde av tømmerhogst. Under den andre verdskrigen i 1940 vart ho annektert av Sovjetunionen (i lag med omliggande område) og vart ein del av Karelsk-Finsk SSR. I 1941 vart ho gjenerobra av finske troppar og annektert av Finland. I juni 1944 vart ho igjen underlagt den raude arméen og vart igjen ein del av Sovjetunionen. Øya vart då kalla Malyj Vysotskij. Det vart signert ein avtale i 1963 om leige av øya og den nærliggande Saimaa-kanalen til Finland i ein periode på femti år. 

På grunn av avtalen og at øya er isolert frå både Finland og Russland har radioamatørar gjort Malyj Vysotskij til eit eige område, som Hawaii eller Alaska. Dette og det at Aleksander Stepanovitsj Popov gjorde sine første radioeksperiment i området på byrjinga av 1900-talet, har gjort øya til ein attraksjon for såkalla DX-pedition-folk. Alle slike ekspedisjonar er organisert av ei finsk-russisk gruppe som ført oppstod i 1988.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Maly Vysotsky Island» frå , den 14. august 2008. 
 

Viborg
Øyar i Austersjøen
Øyar i Russland
Øyar i Finland
Sommers

Sommers (russisk Соммерс, finsk Someri, svensk Sommarö) er ei øy og eit fyr aust i Finskebukta, utanfor Viborgbukta, om lag 19 km sør for Virolahti i Finland.

Fyret står på eit skjer, som ligg om lag 16 meter over havet. Det første fyret på øya vart bygd i 1808 og denne konstruksjonen var av murstein som var kalka kvit og som var om lag 5 meter høgt. Lyskjelda vart modernisert i 1866 og fyret vart bygd 8 meter høgare. Fyret fekk eit linsesystem av 3. klasse og mekanikk som fekk oljelampa til å rotere. 

Fyrvaktarane levde her med familiane sine i eit trehus ved sidan av fyret. Ein tåkelur vart bygd på andre sida av øya på byrjinga av 1900-talet. Den russiske hæren starta å bygge forsvarsverk på øya då den første verdskrigen braut ut, men ingen av desse vart ferdigstilt. I 1918 bemanna det finske losvesenet fyret. 

Fyret vart øydelagd før vinterkrigen og personellet vart evakuert. Nyårsaftan 1941-1942 var ein finsk styrke på 100 mann stasjonert på øya sidan ho hadde ein strategisk posisjon. Sovjetarane ønskte òg øya og 8. juli 1942 gjekk dei til åtak på ho med mindre fartøy og fly. Dei klarte å få fotfeste på austsida av øya, men med artilleristøtte frå øya Ulko-Tammio (om lag 19 km nordvest for Sommers) klarte finnane å drive sovjetarane bort 9. juli. 

Etter fredsavtalen i 1944 vart øya gjeve til Sovjetunionen, som òg bygde det noverande fagverkfyret som står der i dag. Lyshøgda ligg 57 meter over havet og har eit lys som blinkar to gonger kvart tiande sekund. Det er òg fleire bygg og radarmaster på øya.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «en:» frå , den 14. august 2008. 
  oppgav desse kjeldene: 
 Seppo Laurell: Finlands fyrar 1999, ISBN 952-5180-21-2
 
 

Fyr i Russland
Øyar i Russland
Øyar i Austersjøen
Sigmund Skard-stipendet

Sigmund Skard-stipendet er ein litterær pris som sidan 1995 vert utdelt kvart år av Litterær avdeling i Det Norske Samlaget, i samband med at forlaget si haustliste vert lagt fram. Stipendet er på 25 000 kroner. Stipendet skal gå til ein forfattar som i løpet av dei siste fem åra har gjeve ut minst ei bok av høg litterær kvalitet, og er knytt til Skards innsats for norsk skriftkultur. I juryen sit (2013) redaktør Kjersti Instefjord, forlagssjef Håkon Kolmannskog og forlagsdirektør Edmund Austigard i Samlaget.

Prisvinnarar 
 1995 Eva Jensen 
 1996 Erna Osland  
 1997 Liv Nysted  
 1998 Einar Økland  
 1999 Solveig Aareskjold  
 2000 Frode Grytten  
 2001 Are Kalvø 
 2002 Brit Bildøen 
 2003 Rønnaug Kleiva 
 2004 Olaug Nilssen 
 2005 Arild Rein 
 2006 Sigmund Løvåsen 
 2007 Ingelin Røssland 
 2008 Edmund Austigard 
 2009 Sigrid Merethe Hanssen 
 2010 Jan Roar Leikvoll 
 2011 Mette Karlsvik
 2012 Stipendet vart ikkje delt ut
 2013 Maria Parr

Referansar 

Norske litteraturprisar
Nynorske litteraturprisar
Skipingar i 1995
Usjakovøya

Usjakovøya (russisk Остров Ушакова eller Ostrov Usjakova) er ei isolert øy i Nordishavet, midt mellom Frans Josefs land og Severnaja Zemlja heilt nord i Karahavet. Ho ligg ved 80° 48' N og 79° 29' A. Øya høyrer til Krasnojarsk kraj i Russland

Øya er aude og utsett for kraftige arktiske stormar. Ho ligg nær den permanente iskalotten rundt Nordpolen. Usjakovøya har eit areal på 328 km². 45 % av øya er dekt av isbrear og det høgaste punktet på øya er 294 moh. Det næraste landområdet er den isolerte Vizeøya som ligg 140 km lenger sør.

Sidan ho ligg så langt nord er området rundt Usjakov fylt av pakkis om vinteren og har mykje isflak sjølv om sommaren.

Historie 
Usjakovøya var det siste landområde som vart oppdaga i Sovjetunionen. Ho vart først oppdaga i 1935 då dei siste uutforska områda av Karahavet vart utforska av ein sovjetisk isbrytar. Ekspedisjonen var leia av Georgij Aleksejevitsj Usjakov på isbrytaren «Sadko». Den aude øya vart kalla opp etter oppdagaren.

Den første overvintringa på Usjakovøya vart gjort i 1954-1955 og det vart oppretta ein polarstasjon her i 1954.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Ushakov Island» frå , den 14. august 2008. 
  oppgav desse kjeldene:
 Summary of the Arctic Archipelagos og Islands. Scott Polar Research Institute, University of Cambridge.

Krasnojarsk kraj
Øyar i Arktis
Øyar i Russland
Karahavet
Eva Jensen

Eva Jensen () var ein norsk forfattar fødd i Salangen kommune i Troms. 

Eva Jensen hadde tatt Forfattarstudiet ved Høgskolen i Telemark.
Ho debuterte i 1984. 
Forfattarskapen hennar femne om lyrikk, romanar, ungdomsromanar, barnebøker og biletbøker. Ho mottok ei rekke litterære prisar.

Utgjevingar 
 Dikt og tekstar – (1984)
 Slik er det her – barnebok (1986) (illustrert av Sara Tunheim)
 Denne guten har brune kne – (1987)
 Teori nok for eit kort liv – roman (1987)
 Eg, Kristin – ungdomsbok (1988) (illustrert av Wenche Øyen)
 Ingen smertebutikk – «humoristisk folkeviseroman» (1991)
 Den rolege gule hunden med brillene – roman (1994)
 Alle i Alta kan – barnedikt (2000)
 Tre høns på plenen og fire egg – barnebok (2002) (illustrert av Gry Moursund)
 Gullkunde – roman (2003)
 Alt kan begynne med kvitt – barnebok (2004) (illustrert av Gry Moursund)
 Djupt inne i sommaren og andre essay – (2005)
 Mens lyset endrar flatene – diktsamling (2008)
 Om drittsekkar på tre måtar – novellesamling (2008)
 Skog, eller noko som har med skog å gjere – (2009)
 Noen roper navnet mitt – ungdomsbok (2012)
 Vidareutdanning i lys og skugge – dikt og prosa (2014)
Kom si, kom sa – dikt for barn, Samlaget (2017) (illustrert av Iben Sandemose)

Prisar 
 Kyrkje- og kulturdepartementet sin pris for barne- og ungdomslitteratur 1986, for Slik er det her
 Sokneprest Alfred Andersson-Ryssts fond 1994
 Sigmund Skard-stipendet 1995
 Blixprisen 1995
 Samlagsprisen 2004
 Kulturdepartementets pris for barne- og ungdomslitteratur 2013, omsettarprisen, for omsettinga frå amerikansk engelsk av Carl Sandburg: Små heimar, Nordsjøforlaget.

Referansar 

 Denne artikkelen bygger på «Eva Jensen» frå , den 14. august 2008.

Bakgrunnsstoff 
 Digitaliserte bøker av Eva Jensen hjå Nasjonalbiblioteket
 Eva Jensen i NRK Forfatter
 Store Norske Leksikon om Eva Jensen.
 Utgjevingar av Eva Jensen i BIBSYS Ask

Folk frå Salangen
Forfattarar frå Troms
Bokmålsforfattarar
Nynorskforfattarar
Norske romanforfattarar
Norske lyrikarar
Norske barnebokforfattarar
Norske skjønnlitterære debutantar i 1984
Norske ungdomsbokforfattarar
Vinnarar av Blixprisen
Vinnarar av Samlagsprisen
Monotypisk

Monotypisk er ei nemning som vert nytta i biologisk systematikk om takson som femnar om ein og berre ein art. Eit døme er slekta Alopex, med den eine arten fjellrev, Alopex lagopus.

Systematisk biologi
Terje Pedersen

Terje Pedersen () er ein norsk
tidlegare friidrettsutøvar. Han forbetra i 1964 verdsrekorden i spydkast to gongar. Han representerte Sportsklubben Vidar i Oslo. Pedersen er praktiserande tannlege.

Allereie som 17-åring var han på nasjonalt toppnivå. Han vann då (i 1960) sitt første noregsmeisterskap med eit kast på 74,18 m, og sette personleg rekord med 76,76 m. Han deltok i Sommar-OL 1960 i Roma. I kvalifiseringa kasta han 74,67 m og var ein av tretten finaleklare. Grunna skade kasta han ikkje i finalen. Både i 1962, -63 og -64 vart han norsk meister med kast på høvesvis 74,09 m, 76,45 m og 78,95 m. 

I OL-sesongen 1964 sette han 1. juli i Oslo ny verdsrekord i landskampen mellom Noreg og Be-Ne-Lux-landa med eit kast på 87,12 m. Han kasta langt i fleire tevlingar utover sommaren, men stoppa inn i mellom på lengder ned mot 75 m. 2. september 1964 vann han i Oslo spydkast-tevlinga i landskampen mellom Noreg og Tsjekkoslovakia. Her smelte han i 2. omgangen til med eit kast på 91,72 m, ei forbetring av hans eigen verdsrekord med over fire og ein halv meter. Han kom såleis til Sommar-OL som ein av dei største gullfavorittane. Med eit lengstekast på 72,10 m i kvalifiseringa kom han ikkje inn mellom dei tolv som fekk kaste i finalen. Som i OL 1960 hamna han på trettande-plassen. I 1964 vart han tildelt Morgenbladets Gullmedalje, men skadar og overtrening førte til at han la opp i 1965.

Terje Pedersen var trenar for spydkastaren Pål Arne Fagernes frå 1996.

Kjelder 
 Artikkelen «Terje Pedersen» frå Wikipedia på bokmål
 Friidrott -65. Hälsingborg 1964.

Norske spydkastarar
Vinnarar av Bislett-medaljen
Noregsmeistrar i friidrett
Vinnarar av Aftenpostens Gullmedalje
Norske deltakarar under sommar-OL 1960
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1960
Norske deltakarar under sommar-OL 1964
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1964
Idrettsutøvarar frå Oslo
Norske tannlegar
Norske friidrettsutøvarar
Solovkiøyane

Solovkiøyane (russisk Соловецкие острова, Solovetskije ostrova eller Соловки, Solovki) er ei gruppe øyar i Onegabukta i Kvitsjøen i Russland. Øyane er ein del av Arkhangelsk oblast og Solovetskij distrikt. Dei har eit samla areal på 347 km² og 968 innbyggjarar (2002).

Geografi 
Øygruppa består av seks øyar: 

 Bolsjoj Solovetskij - 246 km².
 Anzerskijøya (Anzer) - 47 km².
 Bolsjaja Muksalma - 17 km².
 Malaja Muksalma - 0,57 km².
 Bolshoj Zajatskij - 1,25 km².
 Malyj Zajatskij - 1,02 km².

Kysten av øyane er særs forreven. Dei består av granitt og gneis. Øyane er åslendte og det høgaste punktet er 107 meter over havet. Det meste av Solovkiøyane er dekt av furu og norsk gran og er delvis myrlendt. Det er mange innsjøar og nokre av desse vart knytt saman av kanalar som munkane som levde her bygde.

Kloster 

Historisk er øyane kjend for det russisk-ortodokse Solovetskij kloster. Det vart grunnlagd på midt på 1400-talet av to munkar frå Kirillo-Belozerskij kloster. Mot slutten av 1500-talet hadde klosteret vorte ein av dei rikaste landeigarane og eit av dei største religiøse sentra i Russland. 

Den eksisterande festninga og dei store kyrkjene i stein vart reist under styret til Ivan den grusomme etter påbod frå St. Filip av Moskva. Ved byrjinga av skismaa i den russiske kyrkja stod munkane trufast ved trua til fedrene sine og kasta tsaren sine representantar bort frå Solovkiøyane, noko som førte til ei åtte år lang omleiring av øyane av styrkane til tsar Aleksej 

Gjennom keisartida i russisk historie var klosteret kjend som ein sterk festning som stod imot fiendtlege åtak under den liviske krigen (1500-talet), den store urotida (1600-talet), krimkrigen (1800-talet) og den russiske borgarkrigen (1900-talet).

Arbeidsleir 

Etter oktoberrevolusjonen vart øya kjend som den første sovjetiske fangeleiren. Leiren vart innvigd som «interneringsleir» i 1921, medan Lenin framleis styrte landet. Han var omforma til fengsel i 1929 og nedlagd ti år seinare like før byrjinga av andre verdskrigen. Dei sovjetiske styresmaktene innsåg at øya var strategisk viktig og då krigen braut ut var det ein marinebase her for den sovjetiske nordflåten.

I 1974 vart Solovkiøyane erklært eit historisk og arkitektonisk museum og eit naturreservat av Sovjetunionen. I 1992 vart det skrive inn på verdsarvlista til UNESCO «som eit glimrande døme på ein klosterbusetnad i eit ugjestmildt miljø i Nord-Europa». I dag er Solovkiøyane ein stor turistattraksjon i Nord-Russland. Ein kan kome til øyane med båt frå Kem eller med fly frå Arkhangelsk.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Solovetsky Islands» frå , den 14. august 2008. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff 

Gulag
Arkhangelsk oblast
Verdsarv i Russland
Øyar i Arktis
Øyar i Russland
Kvitsjøen
Usjkanøyane

Usjkanøyane (russisk Ушканьи острова; Usjkani Ostrova) er ei lita øygruppe i Bajkalsjøen i Russland. Øygruppa består av ei stor øy (Store Usjkan på 9,5 km²) og tre småøyar. 

Usjkanøyane er ein del av Transbajkal nasjonalpark og har vorte ein populær turistdestinasjon.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Ushkan Islands» frå , den 14. august 2008. 
  oppgav desse kjeldene: 
 Usjkanøyane
 

Øyar i innsjøar
Øyar i Russland