alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Dvergsporv

Dvergsporv (Emberiza pusilla) er ein liten fugl og medlem i busksporvfamilien. Han hekkar i nordlege Eurasia frå Finnmark til stillehavskysten, og overvintrar i sørlege Asia.

Skildring 
Dvergsporven måler 12–14 cm i kroppslengde. Han har ein kraftig stripa brun rygg og kvit underside med fine mørke striper. Med kastanjefarga andlet og kvite mustasjestripe liknar han ei lita sivsporvhoe, men har svarte kronestriper, ein kvit augering og ein fin mørk kant på baksida av kastanjekinna. Kjønna er like.

Lætet er ein særegen zik, og songen er eit rullande siroo-sir-sir-siroo.

Denne vesle sporvearten hekkar over taigaen lengst nordaust i Europa og nordlege Sibir til det russiske fjerne austen, der finst han så langt nord som ved utlaupet av elva Indigirka, og vidare aust til Kolymabukta og Anadyrbukta. Sørgrensa er nordlegaste Mongolia. Han er ein trekkfugl og overvintrar i subtropane i Nord-India, Sør-Kina og dei nordlege delane av Søraust-Asia. Fuglane blir verande i vinterkvarteret ganske lenge; trekket nordover føregår frå mars til mai månader. Dvergsporv er ein sjeldan streiffugl til Vest-Europa. Denne arten er tilpasningsdyktig; i fjella i Bhutan, til dømes, der eit lite tal overvintrar, finst han typisk i eit jordbrukshabitat, for det meste mellom 1000 og 2000 moh.

Han hekkar i open barskog, ofte med litt bjørk eller selje. Føda består av frø, eller når dei matar ungar, insekt.

Han er ein vanleg og vidt utbreidd art og blir ikkje rekna som trua på IUCN si raudliste.

Utbreiing i Noreg
Dvergsporv er ein regelmessig, men fåtalig hekkefugl i Finnmark. Det er estimert at mellom 30 og 100 individ hekkar i den austlege delen av Finnmark. Han er elles ein streiffugl i alle landsdeler utanom hekketida, særleg i september og oktober. Eit fleirtal av streiffuglane er registrerte i Rogaland. Han er lista i kategorien sårbar (VU) på den norske raudlista for artar.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Little bunting» frå ,  den 14. desember 2021.  
 Copete, J.L. (2020). Little Bunting (Emberiza pusilla), version 1.0. I Birds of the World (J. del Hoyo, A. Elliott, J. Sargatal, D. A. Christie, og E. de Juana, red.) Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY, USA. https://doi.org/10.2173/bow.litbun.01
 
Referansar

Bakgrunnsstoff 

Streiffuglar i Noreg
Busksporvfamilien
Lerkefalk

Lerkefalk (Falco subbuteo) er ein liten rovfugl  og ein middels stor medlem av falkefamilien. Han hekkar i tempererte soner i den palearktiske regionen og overvintrar i Afrika sør for Sahara og i Søraust-Asia. I Noreg hekkar arten i dei søraustlege regionar, vestover til og med Vestfold og Telemark.
Ein kan kjenna han igjen på dei lange, slanke vengene hans, og den elegante svaleliknande flukta. Om ein er nær nok, ser ein karakteristisk raudbrun undergump og «bukseområde» i kontrast til kvitt med svarte strek på resten av undersida. Lerkefalken lever av insekt og i ei viss grad av små fuglar som han fangar i lufta.

Skildring 
Lik som med andre falkar er hoa størst - ho veg 140-340 gram, mens hannen veg 130-230 g. Kroppslengda er mellom 28 og 36 cm og dei har eit vengespenn mellom 68 og 84 cm.  Oversiden er mørk skifergrå, undersida er lys med mørke striper. Kinna er kvite med ein tydeleg skjeggstripe. I flukta syner han lange, smale, spisse, halvmåneforma venger og ein middels lang hale.

Føda er hovudsakleg insekt, slik som augestikkarar, biller, møll, grashopper, sirissar og maur, i Afrika termittar. Spesielt i hekketida tar dei òg småfuglar: svaler, seglarar, starar og andre. All føde blir fanga i flukt.

Arten hekkar kvart år, og hoa legg normalt tre egg (2-4) i midten av juni i eit tidlegare brukt reir laga av andre fuglar, som til dømes kråker. Egga blir ruga på i 28-33 dagar, og ungane blir mata i opp til 34 dagar.

Utbreiing
Lerkefalken er utbreidd over nesten over heile Europa, men på Dei britiske øyane  berre Sør-England, og Skandinavia berre rundt Austersjøregionen og vestover inn i Søraust-Noreg. Frå Europa austover i eit breitt belte over store delar av Nord- og Sentral-Asia, Nord-Kina til Kamtsjatkahalvøya, Sakhalin og Japan.

Det meste av populasjonen overvintrar i sørlege Afrika, men somme òg i sørlegaste Sør-Kina og inn i nordlegaste Søraust-Asia.

Status
Den totale globale bestanden av lerkefalk er per 1994 rekna til 0,9 til 1,5 millionar individ, og er minkande. Den norske hekkebestanden er liten, færre enn 250 hekkande par i 2015, men er ein stabil bestand.
Lerkefalken er oppført på norsk raudliste i kategorien nær truga (NT).

Kjelder 

 Jon Bekken, 1994, Artsomtale: Falco subbuteo – lerkefalk, S. 132 i: Gjershaug, J. O., Thingstad, P. G., Eldøy, S. & Byrkjeland, S. (red.): Norsk fugleatlas. Norsk Ornitologisk Forening, Klæbu. 5. februar 2022

Referansar

Bakgrunnsstoff 

Fuglar i Noreg
Falkefamilien
Børøyfjorden

Sjå òg Børrøyfjorden i Nordland.

Børøyfjorden er ein 11 km lang sidefjord til Bømlafjorden og Hardangerfjorden i Bømlo kommune. Fjorden ligg litt sør for midten av kommunen mellom øyane Børøy, som fjorden er kalla opp etter, i vest, Moster i aust og sjølve Bømlo i nord og vest. 

Fjorden har innløp mellom Totsholmen i aust og Barodden på Midtøya i vest. Frå her strekkjer fjorden seg generelt nordover, men har ei rekkje viker og osar langs heile lengda, i tillegg til fleire små øyar. Like innanfor innløpet ligg Russøya og rett aust for denne igjen ligg delar av tettstaden Moster ved Grindheimvågen. Mosterhamn ligg på andre sida av øya ved Bømlafjorden. Fra Børøyfjorden kjem ein gjennom Tungholmsundet til Håvikosen og Håvikvågen. Frå Håvik inst i Håvikvågen, stig Siggjo rett opp til 474 meter over havet. Ved Tungeholmsundet går Røyksundkanalen som fører nesten 2 km austover til Spyssøysundet og Gassasundet vest for Spyssøy. Vest for Håvik og Siggjo ligg Finnåsvika og inst i vika ligg grendene Finnås og Sakseid. Frå Sakseid går Kulleseidkanalen ut til Trøytarosen, Vornesosen, Hiskosen og sørom Hiskjo ut mot havet. I Finnåsvika ligg Ulvesøya og sør for denne Børøya, som har ei lita grend lengst sør.

Fjordar i Vestland
Geografi i Bømlo
Førdespollen

Førdespollen er ein fjordarm av Bømlafjorden og Hardangerfjorden i Sveio kommune. Han ligg på sørsida av fjorden og strekkjer seg om lag 6,5 km sørover til tettstaden Førde. 

Innløpet ligg rett nordaust for Auklandshamn mellom Grimsholmen og Straumøynappen. Like innanfor innløpet ligg grenda Straumøy på austsida og på andre sida av Sagvika ligg Lindås. Fire om lag like store øyar ligg inne i pollen, kalla Lindøya, Kalløya (vestre og austre), Bjørnøya og Drangsøya. Rett sør for Bjørnøya ligg Førde, som fjorden er kalla opp etter. E39 går gjennom Førde og langs den inste delen av fjorden.

Fjordar i Vestland
Geografi i Sveio
Sagvågsfjorden

Sagvågsfjorden er ein 5 km lang sidefjord til Bømlafjorden og Hardangerfjorden mellom Bømlo og Stord i Vestland. Sør for fjorden ligg øyane Føyno, Nautøya og Spyssøy. Over desse tre øyane går delar av Trekantsambandet mellom Stord, Bømlo og Sveio. 

Mellom Føyno og Stord ligg Digernessundet og over her går Stordabrua med ei lengd på 1076 meter. Mellom Nøytøya og Spissøy går Bømlabrua som har ei lengd på 990 meter. Sør for desse øyane igjen ligg Bømlafjorden der Bømlafjordtunnelen frå Føyno går over til fastlandet. 

Nord for Stordabrua ligg Valvatnavågen, Sætrevika og Sagvågen med tettstaden Sagvåg innanfor. Før Trekantsambandet var ferdig gjekk det ferje frå Sagvåg og over fjorden til Siggjarvåg på Bømlo. Sagvågsfjorden endar like nord for Siggjarvåg og Sagvåg og held fram vidare nordover som Stokksund.

Fjordar i Vestland
Geografi i Bømlo
Geografi i Stord
Reiskapen bor

Bor er ein reiskap brukt til å lage hol i eit materiale med ved hjelp av ein roterande stav. Boret har ofte ein spiral eller ein annan mekanisme som tek borespona vekk frå holet. Det finst handheldte bor og elektriske typar, og dei er tilpassa mange føremål i storleik og materiale.

Sjå òg 
 Navar
 Isbor
 Jordbor
 Fjellbor

Bakgrunnsstoff

 
Snikkarreiskapar
Romestrandshornet

Romestrandshornet (911 m.o.h.) er eit fjell ved Barstadvik i Ørsta kommune på Sunnmøre.

Fjellet ligg på vestsida av Hjørundfjorden, aust for bygda Barstadvik. Fjellet er bratt mot nord, men har elles greie oppstigingsruter, ein frå Skarbøen og ein frå Barstadvik via Vollesetra. Frå toppen har ein god utsikt mot Sunnmørsalpane og mot øyane og havet utanfor. 

Festøykollen og Grøtvarden er andre namn på fjellet.

Kjelder

Fjell på Sunnmøre
Fjell i Ørsta
Saturday Night Live

Saturday Night Live er eit fjernsynsprogram som har blitt sendt sidan 11. oktober 1975 på det amerikanske kringkastingsselskapet NBC. SNL er eit av få direktesendte underhaldningsprogram på primetime i USA.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Saturday Night Live» frå ,  den 28. februar 2008.  
 

Skipingar i 1975
USA-amerikanske fjernsynsprogram
Jon Brion

Jon Brion () er ein amerikansk rock- og pop-multi-instumentalist, songar, låtskrivar, komponist og plateprodusent.

Diskografi

Med The Bats 
 How Pop Can You Get? (1982)

Med The Grays 
 Ro Sham Bo (1994)

Solo 
 Meaningless (2001)

Filmmusikk 
 Hard Eight (med Michael Penn) (1996)
 Magnolia (1999)
 PunchDrunk Love (2002)
 Eternal Sunshine of the Spotless Mind (2003)
 I ♥ Huckabees (2004)
 The Break-Up (2006)

Som produsent 
 Aimee Mann, Whatever, (1993)
 Aimee Mann, I'm with Stupid, (1995)
 Rufus Wainwright, Rufus Wainwright, (1998)
 Eleni Mandell, Wishbone, (1998)
 Robyn Hitchcock, Jewels for Sophia, (1998)
 Robyn Hitchcock, A Star for Bram, (1999)
 Fiona Apple, When the Pawn..., (1999)
 The Crystal Method - "Bad Stone" (1997), "Over the Line" (2001), "Realizer" (2004)
 Elliott Smith, From a Basement on a Hill, (uutgjeve versjon, spelt inn i 2001)
 Brad Mehldau, Largo, (2002)
 Rhett Miller, The Instigator, (2002)
 Evan Dando, Baby I'm Bored, (2003)
 Fiona Apple, Extraordinary Machine, (uutgjeve versjon, spelt inn i 2002-2003)
 Kanye West, Late Registration, (2005)
 Marjorie Fair, Self Help Serenade, (2005)
 Kanye West, Graduation, (2007)
 Spoon, "The Underdog," ''Ga Ga Ga Ga Ga, (2007)

Sjå også 
 Killer Queen: A Tribute to Queen

Kjelder 

USA-amerikanske songarar
USA-amerikanske multiinstrumentalistar
USA-amerikanske låtskrivarar
USA-amerikanske songarar
USA-amerikanske plateprodusentar
Fødde i 1963
USA-amerikanske komponistar
Folk frå New Jersey
Musikkmagasinet Spin

Spin er eit amerikansk musikkmagasin grunnlagd av Bob Guccione, Jr i 1985. Magasinet er hovudkonkurrenten til Rolling Stone.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Spin (magazine)» frå , den 28. februar 2008. 

USA-amerikanske tidsskrift
Musikktidsskrift
Skipingar i 1985
Vartdalsstranda

Vartdalsstranda er fellesnamnet på ytre del av Ørstahalvøya, frå Festøya til Rjåneset ved Storfjorden og Vartdalsfjorden i Ørsta kommune i Møre og Romsdal Fylke. Bygdene langs Vartdalsstranda er:

 Barstadvik
 Masdal
 Nøre Vartdal 
 Søre Vartdal

 går langs Vartdalsstranda.

Sjå også 
Vartdalsstranda omfatta heile tidlegare Vartdal kommune

Geografi i Ørsta
50 Cent

Curtis James Jackson III, kjend som 50 Cent, () er ein amerikansk hiphop-artist. Han har gjeve ut album som Get Rich or Die Tryin og The Massacre.

Kjelder
 
 imdb.com

Bakgrunnsstoff
 

Afroamerikanarar
USA-amerikanske rapparar
Musikarar frå New York City
Grammy-vinnarar
Juno-vinnarar
Brit Award-vinnarar
Trojanske jupitertrojanar

Sjå òg lista over dei greske jupitertrojanane.

Dette er ei liste over dei trojanske jupitertrojanane som går i bane rundt Sola i det bakre L5 lagrangepunktet til Jupiter i same banen som planeten. Dei har soleis same omløpstid som han.

Alle asteroidane i dette punktet har fått namn frå den trojanske sida i trojanarkrigen. Unntaket er 617 Patroclus som fekk namnet sitt før denne namnekonvensjonen trådde i kraft. På same måte har 624 Hektor fått eit trojansk namn sjølv om han ligg i det greske L4 lagrangepunktet.

Asteroidelister
Grenselosmuseet

Grenselosmuseet er eit museum ved innsjøen Skjervangen i Eidskog i Innlandet, oppretta til minne om fluktruta til Sverige under den andre verdskrigen.

Museum i Innlandet
Kultur i Eidskog
Byggverk i Eidskog
Skipingar i 1995
Halsnøyfjorden

Halsnøyfjorden er ein del av Hardangerfjorden i Sunnhordland mellom Halsnøy i Kvinnherad kommune i aust og Stord og Sveio i vest. Han er ei fortsetjing av Bømlafjorden og austover til Husnesfjorden. I sør, mellom Tittelsnes i vest og Fjelbergøy i aust, går Bjoafjorden sørover, medan Klosterfjorden går 13 km rett austover og inn til Halsnøy. 

Fjorden har innløp i vest mellom Tittelsnes i Sveio i sør og verftet Aker Kværner Stord på Stord i nord. Like aust for verftet ligg Leirvik, kommunesenteret på Stord. Frå her held fjorden fram rett austover til Halsnøy. Aust for øya Hille ligg Klosterfjorden inn mot Halsnøy, nord for Fjelbergøy. 

Den sørlegaste delen av fjorden, ved innløpet til Bjoafjorden, ligg akkurat innanfor kommunegrensa til Vindafjord, som er ein del av Rogaland fylke. 

Det går eit ferjesamband over fjorden mellom Fjelberg på Fjelbergøy og Skjersholmane på Stord.

Fjordar i Vestland
Geografi i Stord
Fjordar i Kvinnherad
Geografi i Sveio
Klosterfjorden

Klosterfjorden er ein del av Halsnøyfjorden og Hardangerfjorden ved Halsnøy i Kvinnherad kommune. Fjorden ligg vest og sør for Halsnøy og nord for Fjelbergøy. Nord i fjorden ligg Sæbøvik, den største tettstaden på Halsnøy, og litt lenger vest ligg gamle Halsnøy kloster, som fjorden er kalla opp etter. 

Fjorden har ei lengd på om lag 8 km og strekkjer seg rett austover frå øya Hille.

Fjordar i Kvinnherad
Etnefjorden

Etnefjorden er ein fjordarm av Ølsfjorden og Hardangerfjorden i Etne kommune i Sunnhordland. Fjorden har innløp mellom Dreganeset i Vindafjord kommune (tidlegare Ølen) i sør og Børkjenesklubben i nord, og strekkjer seg 8,5 km austover til Etnesjøen, kommunesenteret i Etne.

Eit stykke inn i fjorden deler han seg i to greiner. Den eine går søraustover og vert kalla Osvågen, medan den andre går nordaustover og vidare inn til Etne. Rundt Osvågen ligg det fleire gardar som Osnes, Eiriksvik, Gjerdsvik og Eikanes. Ved Etnesjøen, inst i fjorden, munnar Etneelva ut.

Fjordar i Vestland
Fjordar i Rogaland
Geografi i Etne
Geografi i Vindafjord
Skånevikfjorden

Skånevikfjorden er ein del av Hardangerfjorden i kommunane Kvinnherad og Etne. Det meste av fjorden ligg på søraustsida av Halsnøy i sør og nord for Skånevik i sør. 

Fjorden er ei fortsetjing av Bjoafjorden og Melen i vest og går 15 km nordaustover til han deler seg i Matersfjorden og Åkrafjorden. Medrekna Åkrafjorden er fjordsystemet 46 km langt. 

Det vestlege innløpet til fjorden ligg mellom Melsneset på Fjelbergøy i nordvest og Kjølbergneset i søraust. Området frå Kjølbergneset og nordaustover vert kalla Skånevikstranda. Litt lenger aust ligg tettstaden Skånevik som fjorden er kalla opp etter. Frå her går det ferje nordover, over fjorden til Utåker og til Matre. Nord for Skånevik strekkjer Vannes seg nordover i fjorden. På austsida av Vannes ligg innløpet til Åkrafjorden. 

Mellom Halsnøy og fastlandet går Høylandssundet nordvestover til Husnesfjorden på nordsida av Halsnøy. Aust for dette sundet og litt inn i fjorden ligg Utåker på og rett aust for Utåker ligg innløpet til Matersfjorden.

Fjordar i Vestland
Fjordar i Kvinnherad
Geografi i Etne
Tafjorden

Om bygda med same namnet, sjå Tafjord

Tafjorden er ein fjordarm av Norddalsfjorden og Storfjorden i Fjord kommune på Sunnmøre. Han har ei lengd på 8 km og strekkjer seg frå Oksneset ved Fjørå og inn til bygda Tafjord. Ved Okseneset er fjorden på det djupaste med 220 m.

I gammal tid var namnet «Todarfjorden» og det omfatta også Norddalsfjorden om lag frå Skrenakken og inn.

Historie 
Då Olav II av Noreg flykta inn Storfjorden frå Knut den mektige, segla han og mennene hans inn i Tafjorden. Frå her reiste dei nordover opp Valldal til botnen av Isfjorden og opp Romsdalen via Lesja på veg til eksil i Russland.

I 1934 vart raste ein del av bergsida i Tafjorden ut i fjorden og skapte ein lokal tsunami som tok livet av 47 menneske i fjorden.

Sjå òg 
 Tafjord-ulukka

Kjelder 
 Delar av denne artikkelen bygger på «Tafjord» frå , den 6. mars 2008.

Fotnotar 

Fjordar på Sunnmøre
Geografi i Fjord
Sykkylvsfjorden

Sykkylvsfjorden er ein knapt ni kilometer lang botnfjord i Sykkylven kommune på Sunnmøre. Fjorden er ein arm av Storfjorden. 

Han har innløp mellom Ørsneset i aust og Blægjeneset ved Blakstad i aust. Sjølve Sykkelven ligg på austsida like innanfor innløpet. På andre sida av fjorden ligg Ikornnes og her kryssar Fv71 fjorden via den 860 meter lange Sykkylvsbrua. Fjorden held fram sørover til Straumgjerde. Riksveg 60 går langs heile austsida av fjorden. 

Den største djupna i fjorden er 247 m, heilt ute mot Storfjorden. Fjorden elles er grunn og smal, under 1 km brei og på det trongaste 200 m.

Fjordar på Sunnmøre
Geografi i Sykkylven
Sulafjorden

Sulafjorden er ein 9 kilometer lang og 4-5 km brei fjord i Hareid og Sula kommune på Sunnmøre. Han ligg mellom nordaustsida av øya Hareidlandet og sørvestsida av øya Sula. Fjorden utgjer den ytre delen av Storfjorden. 

Fjorden har innløp i nord mellom Kvitneset på Hareidlandet og Eltraneset på Sula. Nordvest for fjorden ligg Breidsundet. Brandal ligg på vestsida litt inn i fjorden og litt lenger sør ligg tettstaden Hareid. Frå her går det ferje over til Sulesund på andre sida. Den største djupna i fjorden er 445 m, midfjords mellom Ytre Hareid og Sulebust. Fjorden endar mellom Vindsneset i nordaust og Hjørungneset ved Hjørungavåg i sørvest. 

Sør for Hjørungneset går Vartdalsfjorden sørvestover, medan Storfjorden held fram nordaustover.

Fjordar på Sunnmøre
Geografi i Hareid
Geografi i Sula
Steinsfjorden på Sunnmøre

Steinsfjorden er ein 1 kilometer lang og brei fjord på Sunnmøre. Han ligg aust for Leinøya i Herøy kommune og vest for Hatløya og Borgarøya i Ulstein kommune. Største djupna i fjorden er 65 m.

Fjordar på Sunnmøre
Matersfjorden

For fjorden i Masfjorden med liknande namn sjå Matresfjorden. 

Matersfjorden eller Matrefjorden er ein fjordarm av Skånevikfjorden i Matre. Han strekkjer seg 8,5 km nordover til Indre Matre. 

Innløpet til fjorden ligg mellom neset Skallen aust for Holmedal i nordvest og Krabbanes ved Sunde i søraust. Sør for Krabbanes ligg innløpet til Åkrafjorden. Om lag halvvegs inn i fjorden ligg Ytre Matre på austsida ved Matersdalen. Inst i fjorden ligg Indre Matre og tettstaden Orradalen. Denne delen av fjorden er ein av dei våtaste stadane i Noreg og garden Opstveit har døgnnedbørrekorden for landet. 26. november 1940 vart det målt heile 229,6 mm regn her i løpet av 24 timar. 15. november 2005, under ekstremvêret Kristin, vart det målt 223,0 mm nedbør, det nest høgaste som nokon gong er målt på eit døgn i landet.

Fylkesveg 40 går langs austsida av fjorden. 

Sidene i fjorden er bratte og stig 500-700 meter rett til vêrs. Inst i fjorden ligg Ulvanosa på nordvestsida og stig 1155 meter rett til vêrs til Øktaredalsnuten.

Fotnotar 

Fjordar i Kvinnherad
Haramsfjorden

Haramsfjorden er fjord i Haram kommune på Sunnmøre. Han ligg i mellom Lepsøya/Løvsøya i sørvest og Haramsøya i nordaust. Fjorden strekkjer seg 6 km søraustover frå Norskehavet og har ei breidd på 2 km. Den største djupna er 71 m.

Fjordar på Sunnmøre
Fjordar i Ålesund
Husnesfjorden

Husnesfjorden er ein del av Hardangerfjorden. Fjorden ligg aust for Stord, nord for Halsnøy og Husnes i Kvinnherad og sør for Huglo og Tysnes. Fjorden er ei fortsetjing av Halsnøyfjorden og held fram 18 km vidare nordaustover som Kvinnheradsfjorden. 

Husnesfjorden har innløp mellom Hysstadøyane ved Leirvik på Stord i vest og Halsnøy kloster i aust. Frå her følgjer han kommunegrensa mellom Stord og Kvinnherad nordaustover på sørsida av Huglo. På vestsida går Langenuen nordover til Selbjørnsfjorden mellom Stord og Tysnes. Nord for Halsnøy ligg tettstaden Sunde på fastlandet. Frå her går det snøggbåt over til Ranavik på Halsnøy og vidare til Leirvik på Stord. Frå Ranavik går det ferje over fjorden til Skjersholmane på Stord. Nord for Sunde ligg tettstaden Husnes, som fjorden er kalla opp etter. Frå her held fjorden fram nordover til Herøysund der Kvinnheradsfjorden startar. 

Nordaust for Huglo, som høyrer til Stord kommune, ligg Skorpo i Tysnes kommune. Frå Skorpo og nordaustover ligg det fleire øyar. Først kjem Flornes, som er ein del av Tysnesøya, så Seløya, Midtøya og Ånuglo, som er den austlege grensa for innløpet til Kvinnheardsfjorden.

Fjordar i Vestland
Geografi i Stord
Fjordar i Kvinnherad
Geografi i Tysnes
Norangsfjorden

Norangsfjorden er ein fjordarm av Hjørundfjorden i Ørsta kommune på Sunnmøre. Han har ei lengd på 6,5 km og den største djupna er 296 m. 

Fjorden har innløp mellom Lekneset i nord og Stålbergneset i sør og går først nordaustover, før han snur søraustover. Ved fjorden ligg dei to bygdene Urkebygda på nordsida av fjorden og Øyelandet ved fjordbotnen. I tillegg ligg gardane Leknes, Maude og Stenes ved fjorden. «Fyrste lekken nor tyder trang og siktar ikkje minst til inste delen», heiter det i bygdeboka Hjørundfjordboka 3.

Riksveg 655 går på aust- og nordsida av fjorden.

Fjordar på Sunnmøre
Geografi i Ørsta
Kvinnheradsfjorden

Kvinnheradsfjorden er ein del av Hardangerfjorden som hovudsakleg ligg i Kvinnherad kommune. Han er ei fortsetjing av Husnesfjorden og strekkjer seg 21 km nordaustover før han deler seg i Øynefjorden og Sildafjorden. Onarheimsfjorden er ein sidearm av Kvinnheradsfjorden som strekkjer seg vestover mot Tysnes. 

Fjorden har innløp i sørvest mellom Herøysund i aust og Ånuglo i vest og følgjer kommunegrensa mellom Kvinnherad og Tysnes eit stykke nordaustover. Rett nord for Ånuglo ligg Onarheimsfjorden på vestsida. Rett nord for Herøysund ligg ei to forholdsvis store øyar. Skorpo er den vestlegaste og vidare nordaustover ligg Sniltveitsøy som er 7 km lang. Sør og aust for desse øyane ligg Storsundet og på fastlandssida av fjorden ligg ei rekkje bygder og tettstader. Lengst vest ligg Uskedalen, rett sør for Skorpo, så kjem Dimmelsvik, Høyland og til slutt Rosendal, som er kommunesenteret i Kvinnherad. 

Aust for Onarheimsfjorden på nordsida ligg ei bukt som strekkjer seg 4,5 km nordover. Dei ytre delane av bukta heiter Husavågen, innanfor her ligg Ølvesbukta og heilt inst ligg Hyttevågen. På vestsida av bukta ligg Ølve og Husa. 

Nord for Rosendal ligg Løfallstranda, og frå her går det ferje over fjorden til Gjermundshamn og Varaldsøy. Skjelnesodden på Varaldsøy stikk sørover i fjorden og deler Hardangerfjorden her i Øynesfjorden går på vestsida av Varaldsøy og Sildafjorden på sørsida. Dette markerer òg enden på Kvinnheradsfjorden.

Fjordar i Kvinnherad
Vanylvsgapet

Vanylvsgapet er eit 7-8 kilometer langt og 5-6 km breitt sund eller sjøstykke på Sunnmøre. Det ligg mellom Stadlandet i Nordfjord og øyane Kvamsøya og Riste i Sande kommune. Sundet strekker seg frå Rivjehornet og Haugsholmen i sør og ut mot Norskehavet. Største djupna er 276 m, lengst inne.

Fjordar på Sunnmøre
Geografi i Sande i Møre og Romsdal
Fjordar i Stad
Onarheimsfjorden

Onarheimsfjorden er ein del av Kvinnheradsfjorden og Hardangerfjorden på austsida av Tysnes  i Sunnhordland i Vestland fylke. Fjorden har innløp mellom Ølve i nord og øya Ånuglo i sør og ligg vestover mot Tysnes. Fjorden er lengst frå sør til nord og har ei lengd på 12 km. 

Vest for Ånuglo ligg øyane Midtøya og Seløya. Rett nordvest for Seløya ligg Onarheim, som fjorden er kalla opp etter. I nord av fjorden ligg Håvika på austsida og nord for denne smalnar fjorden inn til Lokksundet, som ligg mellom Tysnesøy og fastlandet. Nord for sundet ligg Bjørnafjorden. Riksveg 43 kryssar sundet over ei om lag 300 meter lang bru.

Fjordar i Vestland
Fjordar i Kvinnherad
Geografi i Tysnes
Dynasti

Dynasti, fyrsteætt eller fyrstehus er ei slekt der reell eller symbolsk makt går i arv over generasjonar. Ein kan omtala arvelege herskarar over statar som dynasti eller «hus», som det norske kongehuset. I nyare tid der politikarar frå same familie går igjen i maktposisjonar, kan ein også snakka om «politiske dynasti».

Ofte blir også tida dei regjerer omtalt som deira dynasti, som det kinesiske Tang-dynastiet eller dei nummererte dynastia i Egypt.

Ordet «dynasti» kjem frå gresk og har samanheng med dynamis, 'kraft'.

Kjelder 
 
 Denne artikkelen bygger på «Dynasti» frå , den 21. mai 2010.

Bakgrunnsstoff 
 Halvor Stensrud, «Politisk dynasti» i Vårt Land, 9. oktober 2007
 

Arv
Makt
Samfunn
Historie