alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Songdalen kommune

Songdalen er ein tidlegare norsk kommune i Vest-Agder fylke. 1. januar 2020 vart han del av Kristiansand kommune.

Kommunen grensa mot Søgne i sør, til Marnardal i vest og nord og til Vennesla og Kristiansand i aust. Kommunesenteret låg på Nodeland som er stasjon på Sørlandsbanen. 

E39 mellom Kristiansand og Stavanger går gjennom kommunen. Den gamle postvegen frå 1791], Gamle Mandalsveg, går frå Farvannet og over Groheia til Kristiansand.

Songdalselva (Sygna/Søgneelva) har utspring i Songdalen.

Tettstader 
 Nodeland
 Nodelandsheia
 Volleberg

Historie 
Kommunen blei skipa i 1964 då Greipstad, Finsland og ein liten del av Øvrebø kommunar blei slått saman til Songdalen kommune.

Kjende songdølar 
Ragnhild Furholt, norsk folkemusikksongar

Bakgrunnsstoff 
 Songdalen kommune
 www.songdalen.com

Kjelder 
:no:Songdalen

Tidlegare kommunar i Vest-Agder
 
Norske kommunar skipa i 1964
Norske kommunar nedlagde i 2019
Vennesla kommune

Vennesla er ein kommune i Agder fylke. Kommunen grensar til Kristiansand i sør, Lindesnes i vest, Evje og Hornnes i nord og Iveland og Birkenes i aust. 
Kommunen er prega av elva Otra, som renn sentralt gjennom han. I vest har han kyst mot Kilefjorden og skog- og heiområde. Vennesla er den største tettstaden og administrasjonssenter i kommunen.

Vennesla kommune blei oppretta 1964 då dei tidlegare kommunane Hægeland, Øvrebø og Vennesla blei slått saman.
Kommunen omfattar sokna Vennesla, Hægeland og Øvrebø i Vennesla prestegjeld i Otredal prosti i Agder bispedøme. Han høyrer til Vennesla og Iveland lensmannsdistrikt i høyrer under Kristiansand tingrett.

Kommunevåpenet viser stiliserte trestammar, tre elveband og to tannhjul, alt i gull, mot raud bakgrunn.

Det er 6 barneskular, éin barne- og ungdomsskule og ein ungdomsskule i kommunen.

Historie og kultur
Setesdalsbanen, som i dag er museumsjernbane, byrjar ved Grovan i Vennesla og går til Røyknes. Fjellmannsvegen mellom Setesdal og Kristiansand er i dag ein tursti i kommunen.

Bommen Elvemuseum på Drivenes ligg vest for Venneslafjorden. Den verna Vigeland Hovedgård i empire- og sveitsarstil, no senter for kunst og brukskunst, ligg også i kommunen. 

«Øvrebø-skien» funne på garden Mushom i 1929 blei lenge rekna som den eldste skien i Noreg. Nyare dateringar viste at han var yngre enn ein hadde trudd, rundt 500 år gammal.

Venskapsbyar 
  Odder
  Salo
  Katrineholm

Tettstader 
 Skarpengland
 Vennesla

Kjelder 

Geir Thorsnæs, Vennesla (8. juli 2010), Store norske leksikon. Fri artikkel henta 8. januar 2014.
Om kommunen , vennesla.kommune.no

Bakgrunnsstoff 
 Vennesla kommune

Kommunar i Agder
 
Tidlegare kommunar i Vest-Agder
Pax Forlag

Pax Forlag AS er eit norsk forlag som vart skipa i 1964 i Oslo. Forlaget sprang ut av krinsen rundt det pasifistiske tidsskriftet Pax, som sidan 1962 hadde vore utgjeve av Folkereising Mot Krig. Leiinga av forlaget har mykje av tida det har eksistert vore gjort kollektivt av dei tilsette og forlaget si målsetjing var frå starten pasifistisk. Pax Forlag har aldri vore bunde til noko særskild politisk parti eller organisasjon, men frå slutten av 60-talet var det eit sosialistisk forlag, og på 70-talet gav det ut mykje marxistisk og feministisk litteratur.

Ein viktig del av utgjevingspolitikken hjå Pax har alltid vore kritisk, radikal samfunnsvitskap. Forlaget har også formidla mange internasjonale venstreradikale forfattarskap på norsk, til dømes Simone de Beauvoir, David Horowitz, Che Guevara, Erich Fromm, Hannah Arendt, Jean-Paul Sartre og Doris Lessing. Av norske forfattarar må ein nemna Jens Bjørneboe.

Det største enkeltprosjektet til forlaget er PaxLeksikon, som kom i 6 band i åra 1976–82 og no er tilgjengeleg på internett. Det danske alternative digitale Leksikon for det 21. århundrede byggjer på PaxLeksikon. 

Pax Forlag er i dag eigd av Forlagsfinans, som er kontrollert av Bjørn Smith-Simonsen. Pax eig 3% av aksjane i De norske Bokklubbene og er ein av dei største aksjonærane i Humanist Forlag. Pax har dessutan fleire tilknytte imprintar, som barnebokforlaget Omnipax, fagbokforlaget Unipax, forlaget Bonytt med fleire

Bakgrunnsstoff 
 Nettsidene til Pax Forlag
 PaxLeksikon hjå NorgesLexi .

Norske forlag
Skipingar i 1964
Sophus Lie

Marius Sophus Lie () var ein norsk matematikar fødd på Nordfjordeid i Sogn og Fjordane fylke. Lie og Niels Henrik Abel vert rekna som dei to fremste norske matematikarane på 1800-talet.

Lie grunnla på eiga hand ei ny matematisk disiplin, transformasjonsgruppeteorien. Denne disiplinen går i dag under namnet «teorien for Lie-grupper», og er i dag eit viktig reiskap for moderne fysikk. Lies algebra vert brukt til å klassifisere elementærpartiklar, og i tillegg utgjer den ei viktig rolle innanfor kvantemekanikken.

Lie naut stor respekt ute i Europa. I 1886 vart han utnemnd til professor ved matematisk institutt i Leipzig, og han arbeidde også i Berlin, Paris og i Göttingen. I sitt siste leveår vart han professor ved Universitetet i Oslo.

Kjelder 
 om Lie på Universitetet i St Andrews nettsider 
 om Lie på Universitetet i Oslos nettsider

Norske matematikarar
Folk frå Eid
Matematikarar på 1800-talet
Medlemmar av Det franske vitskapsakademiet
Medlemmar av Royal Society
Professorar ved Universitetet i Oslo
Gravlagde på Vår Frelsers gravlund
Laks

Laks (Salmo salar) er ein fisk i laksefamilien. Han er raud i kjøtet. Raudfarga kjem av astaxantin som laksen får i seg gjennom å eta krepsdyr, i hovudsak reker. Ein finn laksen langs heile norskekysten. Hannlaksen kan verta opp til 1,5 m lang, og få ei vekt på opp til 40 kg. Holaksen er noko mindre enn hannlaksen og har mindre maksimalvekt.

Laksen lever både i ferskvatn og uti havet. Han gyt i elvar. Etter nokre år vert laksen i stand til å leva i saltvatn. Den prosessen laksen og andre anadrome fiskar går gjennom og som gjer dei i stand til å tole saltvatn blir kalla smoltifisering. Ein smolt er dimed ein fisk som er klar til å vandra frå innsjøar og elvar og ut i havet.

På grunn av landhevinga etter siste istid vart ein del laksestammar stengde inne og mista tilgang til saltvatn. Desse lever heile sitt liv i ferskvatn og blir omtala som innsjølaks eller reliktlaks. I Noreg er det to kjende innsjølaksar; namsblank (småblank) i elva Namsen og bleke (byglandsbleke) i Byglandsfjorden. Den største innsjølaksen er venerlaksen som før utbygginga av Klarelva gjekk opp til Trysil. Det har òg vore ein reliktlaks i Arendalsvassdraget, Nelauglaks. Denne blir rekna som utrydda.

Det vert drive sportsfiske etter laks. 

Mange stader i Noreg vert det drive oppdrett av laks. Rømd oppdrettslaks kan verta eit problem for villaksen.

Sjå òg 
 Oppdrettslaks
 Fiskeoppdrett
 Lakselus
 Lakseparasitten Gyrodactylus salaris

Kjelder

Bakgrunnsstoff 

 Laksefakta.no
 Meir fakta om Laks 
 Miljøstatus i Noreg - laksefisk 

Matfisk
Laksefiskar
Sigurd Køhn

Sigurd Eystein Køhn () var ein norsk saksofonist fødd i Kristiansand. Han er kjend frå gruppene The Real Thing, Lava – som mottok Spellemannprisen i 1984 – og The Heavy Gentlemen med Knut Reiersrud og Paolo Vinnaccia.

Han har òg samarbeidd med mellom anna a-ha, Mulen Portland Combo, Dag Andersen og Jarle Vespestad, gjeve ut eit soloalbum, og turnert med sin eigen kvartett Sigurd Køhn Kvartett.

Sigurd Køhn og den 16 år gamle sonen hans omkom i flodbølgjekatastrofen i Søraust-Asia i 2004 då dei ferierte i Thailand. Køhn vart 45 år gamal.

Køhn, Sigurd
Køhn, Sigurd
Folk frå Kristiansand
Norske saksofonistar
Døde i jordskjelv
Døde i tsunamiar
Paulings skala

Paulings skala er ein skala for relativ elektronegativitet. Fluor er det mest elektronegative grunnstoffet. Dette har etter paulings skala ein elektronegativitet på 4,0. For dei minst elektronegative grunnstoffa er denne verdien mindre enn 1,0.

Andre viktige elektronegativitetar er: 
Hydrogen (H): 2.2
Karbon (C): 2.6
Nitrogen (N): 3.0
Oksygen (O): 3.4

Skilnaden mellom elektronegativitetane til to grunnstoff avgjer kva binding dei dannar mellom kvarandre. Liten forskjell (mindre enn 1.5) tyder på kovalent binding, medan stor forskjell (større enn 2.0) tyder på ionebinding.

Kjemiske eigenskapar
Kjemiske bindingar
Modum kommune

Modum er ein kommune i Buskerud i Viken fylke. Kommunen grensar i nord til Krødsherad kommune og Ringerike kommune, i aust til Lier kommune, i sør til Øvre Eiker kommune, og i vest til Flesberg kommune og Sigdal kommune.

Kommunen har tre tettstadar, Åmot, Geithus og kommunesenteret Vikersund. Åmot er inngangsporten til Kunstnardalen. Her finn ein Blaafarveværket, med mellom anna koboltmuseum, kunstutstillingar og barna sin bondegard. I Modum finn ein Vikersundbakken, som er den einaste skiflygingsbakken i Nord-Europa. Bakkerekorden pr. 2011 er på 246,5 meter sett av Johan Remmen Evensen.

Kjende personar frå Modum kommune 
 Nils Moe (1812-1892), gartnar
 Jonas Lie (1833-1908), forfattar
 Hans Andersen Foss (1851-1929, norsk-amerikansk forfattar
 Ole Einar Bjørndalen (1974-), skiskyttar

Bilete

Bakgrunnsstoff 
 Modum kommune

Tidlegare kommunar i Buskerud
 
Kommunar i Viken
Elektronegativitet

Elektronegativitet er evna eit atom har til å tiltrekka seg elektron i eit kjemisk band. Dersom to grunnstoff i ei kjemisk sambinding har nesten lik elektronegativitet vil dei danna kovalent binding eller metallbinding. Dersom forskjellen i elektronegativitet er stor vil grunnstoffa danna ionebinding.

Elektronegativiteten til grunnstoff vert ofte oppgitt etter paulings skala.

Variasjon i elektronegativitet 

Dei mest elektronegative grunnstoffa er plassert langt oppe og langt til høgre i periodesystemet. Det er ein tendens til at elektronegativiteten aukar om ein bevegar seg oppover i ei gruppe og mot høgre i ein periode. 

Ikkje-metall er som regel meir elektronegative enn metall. 

Grunnstoff som er lite elektronegative vert av og til kalla elektropositive.

Kjemiske eigenskapar
Kjemiske bindingar
Dimensjonslause tal i kjemi
Nedre Eiker kommune

Nedre Eiker var ein kommune i Buskerud fylke. Den 1. januar 2020 slog Nedre Eiker, Svelvik og Drammen seg saman til nye Drammen kommune.

Kjende folk frå Nedre Eiker 
 Herman Wildenvey, (1886—1959), forfattar
 Lars Korvald, politikar, tidlegare statsminister

Bilete

Bakgrunnsstoff 
 Nedre Eiker kommune

Kjelder 

Tidlegare kommunar i Buskerud
 
Norske kommunar nedlagde i 2019
Nesbyen kommune

Nesbyen kommune, tidlegare Nes kommune, er ein kommune i Viken fylke. Kommunen grensar i nord mot Gol, i aust til Sør-Aurdal, i søraust til Flå, i sørvest til Nore og Uvdal, og i vest til Ål.

For å unngå ein namnekonflikt med Nes kommune i Akershus då Buskerud, Akershus og Austfold blei slegne saman til Viken fylke den 1. januar 2020, vedtok kommunen å endre namn til Nesbyen kommune ved samanslåinga.

Bilete

Kjelder

Bakgrunnsstoff 

 
Kommunar i Viken
Norske kommunar skipa i 1838
Tidlegare kommunar i Buskerud
Nore og Uvdal kommune

Nore og Uvdal er ein kommune øvst i Numedal i Viken fylke. Kommunen grensar i nord til Hol, Ål og Nes, i aust til Flå og Sigdal, i sør til Rollag, Tinn og Vinje, og i vest til Eidfjord. Store delar av Hardangervidda ligg innanfor kommunen sine grenser.

Kommunen sitt høgaste punkt er Borgsjåbrotet (1485 moh.), på grensa til Tinn kommune i Telemark og Vestfold fylke.

Bilete

Bakgrunnsstoff 
 Nore og Uvdal kommune

Tidlegare kommunar i Buskerud
 
Kommunar i Viken
Rollag kommune

Rollag kommune er ein kommune i Numedal i Viken fylke. Kommunen grensar i nordvest til Nore og Uvdal kommune, i aust mot Sigdal kommune, i sør mot Flesberg kommune, og i vest mot Tinn kommune i Telemark og Vestfold fylke.

Den offisielle skildringa av kommunevåpenet er «To oppstigende gullspisser, møtende i øvre skjoldrand, mot rød bakgrunn». Våpenet viser stilisert ein varde og er frå 1993.

Næringsliv og samferdsel 

Rollag er ein jordbruks- og skogbrukskommune. Dei fleste gardane ligg på morenejord i hovuddalføret 200–300 moh. Jordbruket er basert på hald av husdyr (særleg storfe og sau), men det er også dyrka atskilleg korn. Kongsberg Automotive har ein fabrikk i Rollag, som er å rekna som ei hjørnesteinsbedrift i kommunen. I Rollag ligg Numedal folkehøgskole, ein folkehøgskole som fokuserer på idrett.

Fylkesveg 40 (Kongsberg–Geilo) går gjennom kommunen langs Lågen. Frå Veggli kyrkje går det sommarveg vestover til Tinn kommune i Telemark og frå dei sørlege delane av bygda over til Sigdal kommune. Numedalsbanen som gjekk frå Kongsberg til Rødberg har nå noko turisttrafikk i privat regi; overfor Veggli er det berre dressinkjøring.

Geografi 

Rollag kommune omfattar Numedal frå Fossan til Vergja bru, i tillegg til fjelltraktene på begge sider. Dalsidene i Numedal er for det meste bratte og skogkledde, og åslandet på begge sidene av hovuddalføret er svært kupert. Nesten to tredelar av arealet i kommunen ligg høgre enn 600 moh. Det høgste punktet er Storegrønut som er 1289 m.o.h. og ligg på Vegglifjell, på grensa til Telemark i nordvest. 

Det er to tettstader i Rollag kommune, kommunesenteret Rollag og det noko større Veggli. Busetnaden i kommunen følgjer for det meste hovuddalføret der desse to tettstadene ligg.

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 Rollag kommune — Offisielle heimesider

Tidlegare kommunar i Buskerud
 
Kommunar i Viken
Røyken kommune

Røyken er ein tettstad i Asker kommune i Viken. Før 2020 var bygda ein eigen kommune i tidlegare Buskerud fylke, men ho vart 1. januar 2020 slegen saman med grannekommunane Hurum i Buskerud og Asker i det dåverande Akershus fylke til den nye Asker kommune.

Røyken kommune utgjorde den nordlege delen av halvøya Hurumlandet. Vest for halvøya og den tidlegare kommunen ligg Drammensfjorden og i aust ligg Oslofjorden. Tettstader i den tidlegare kommunen er Hyggen, Røyken, Spikkestad, Slemmestad/Bødalen, Nærsnes, Båtstø og Åros.

Flygeleiarsentralen for austlandet låg i Røyken, men er foreslått lagd ned. Det er korte avstandar til Drammen og Oslo, mange av innbyggjarane arbeider difor på denne strekninga. Det er buss-samband til begge byane, dessutan lokaltog til Oslo om Asker, og båt frå Slemmestad til Oslo.

Kyststien langs med Oslofjorden er ein tursti lagt til rette for fotturistar. Det er også Oldtidsvegen, den gamle ferdselsvegen frå Slemmestad til Gullaug i Lier.

Kjende røykenbøringar 

 Anders Andersen (1846-1931), første formannen i Arbeidarpartiet 
 Wera Sæther, forfattar
 Bjørge Lillelien, journalist
 Rolf «Mulen» Karlsen, musikar

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 
 Røyken kommune
Martinsen, Terje, 2004-2005, Røyken : bygda og menneskene : 1840-1940, [band 1]. Røyken: Røyken kommune.
Martinsen, Terje, 2004-2005, Røyken : bygda og menneskene : 1940-2000, [band 2]. Røyken: Røyken kommune.

Tidlegare kommunar i Buskerud
 
Norske kommunar skipa i 1838
Norske kommunar nedlagde i 2019
Sigdal kommune

Sigdal er ein kommune i Buskerud i Viken fylke. Han grensar mot Flå i nord, Krødsherad i aust, Modum i søraust, Flesberg i sørvest, Rollag i sørvest , og Nore og Uvdal i vest.

Kommunen er prega av høgfjell og dalar. Kring 72 % av kommunen er dekt av skog, 20 % er fjell – vesentleg lågalpin sone. 4 % av flatevidda er dyrka og om lag 4 % er vatn og vassdrag. Til saman 842 km². 

Innbyggjarane lever hovudsakleg av jord- og skogbruk og turisme.

Andersnatten 

Dette kjende landemerket er både spennande og sagnomsust. Det karakteristiske fjellet har gjeve liv til både segn og eventyr. Den kjende kunstnaren Theodor Kittelsen budde like ved, og han brukte fjellet som inspirasjon til sine mest kjende trollteikningar. 
I dag er Andersnatten ein ynda valfartsstad for eventyrlystne fjellklatrarar, og den bratte veggen er skildra som eit fjellklatrareldorado.

Lauvlia 
Theodor Kittelsen er kjent for sine stemningsfulle måleri og eventyrteikningar av troll, dyr og landskap. Han budde saman med familien i Lauvlia som ligg vakkert til ved Soneren i Sigdal. Det var den vakre utsikta som gav han inspirasjon til måleria og teikningane hans.

Christian Skredsvig og Hagan 
Her budde og arbeidde den kjende kunstnaren Christian Skredsvig (mellom anna kjend for måleriet «Gutten med seljefløyten») store delar av sitt liv. Staden har fantastisk utsikt over heile dalen, som med sin vakre natur har inspirert mange kunstnarar opp gjennom åra. 
Huset ber preg av å vera ein kunstnarheim. Her er alle møblar og måleri intakte som då kunstnaren sjølv levde der. Her kan ein oppleva det særpreget og den sjarmen som gav han inspirasjon til måleria og bøkene hans.

Kjende folk frå Sigdal 
 Erling Kroken (f. 1928), skihoppar

Bakgrunnsstoff 
 http://www.sigdal.no - Nettstad med nyhende og informasjon frå Sigdal
 kunstnerhjem.net
 Kommunefakta Buskerud frå Statistisk Sentralbyrå
 kunstnerhjem.net

Tidlegare kommunar i Buskerud
 
Kommunar i Viken
Øvre Eiker kommune

Øvre Eiker er ein kommune i Buskerud i Viken fylke. Saman med Nedre Eiker, som no er innlemma i Drammen kommune, er han ein del av landskapet Eiker. Hokksund er kommunesenter og heimen til rundt halvparten av innbyggjarane i kommunen; andre bur i tettstadene Vestfossen, Skotselv, Ormåsen og Darbu.

Tusenårsstad 
Tusenårsstaden til Øvre Eiker ligg i Hokksund, på austsida av Drammenselva, på den gamle sorenskrivartomta mellom «Hokksund Båt og Camping» og brua. Staden blei offisielt opna i juni 2005 samtidig med ei stor markering av hundreårsjubileet for unionsoppløysinga. Det er mellom anna sett opp ein eigen skulpturpark her der alle skular i kommunen har laga kvar sin skulptur. På tusenårsstaden er det òg eit museum om Nøstetangen glassverk og eit glasblåseri som har teke opp igjen arva frå det opphavlege glasverket.

Kjende personar frå Øvre Eiker 
 Per Olaf Lundteigen, politikar
 Tore Tvedt, leiar i Vigrid
 Arne Nævra, naturfotograf

Bilete

Bakgrunnsstoff 
 Øvre Eiker kommune sin nettstad

 
Tidlegare kommunar i Buskerud
Kommunar i Viken
Nøtterøy

Nøtterøy er ein tidlegare kommune i Vestfold fylke, som frå 1. januar 2018 er ein del av Færder kommune. Kommunen var ein øykommune med Nøtterøy, Veierland og Føynland som utgjorde størstedelen av arealet. I tillegg kom om lag 175 andre større og mindre øyar. Hovuddelen av folkesetnaden fanst på Teie og den nordlege delen av øya. Teie er ein større tettstad som grensar mot Tønsberg kommune. På Teie ligg mellom anna Vinmonopolet og Nøtterøy Sparebank. Her finn ein òg den eine av den tidlegare kommunen sine to ungdomsskular, Teigar.

Andre tettstader i den tidlegare kommunen var Borgheim, Føynland, Torød, Årøysund, Vestskogen og Kjøpmannskjær. Nøtterøy er saman med den tidlegare kommunen Tjøme kommune kjend for sin vakre skjérgard. 

Borgheim var administrasjonssenter, her finn ein kommune- og kyrkjeadministrasjon. I tillegg ligg brannstasjonen som er ein del av Vestfold Interkommunale Brannvesen her. Nøtterøy videregående skole ligg òg her. På Borgheim finn ein den andre ungdomsskulen, Borgheim ungdomsskole. 

Nøtterøy sitt høgaste punkt var Vetan med sine 101 moh. Det nest høgaste punktet er Vardås.

Innbyggarnamn 
Ein person frå Nøtterøy blir kalla «nøttlending».

Kjende nøttlendingar 
Trygve Bratteli (1910-1984), politikar (Ap), statsminister
Jan Peder Syse (1930-1997), politikar (H), statsminister
Jørn Magdahl (f. 1950), politikar, leiar for RV
Tor Thodesen (f. 1966), fotballtrenar

Bakgrunnsstoff 
 Nøtterøy kommune
 Teigar ungdomsskule 
 Borgheim ungdomsskule  
 Nøtterøy videregående skole 
 Kommunefakta Vestfold frå Statistisk Sentralbyrå 

 
Tidlegare kommunar i Vestfold
Færder kommune
Norske kommunar nedlagde i 2017
Vettisfossen

Vettisfossen er ein verna foss i Noreg som ligg i Årdal kommune i Vestland.
Vettisfossen har eit fritt fall på 275 meter og vert ofte feilaktig omtalt som den høgaste fossen i landet. I røynda er han den 57. høgaste fossen i landet ut frå totalt fall. Fossen kan derimot kanskje ha det største vertikale fallet i landet og han er den høgste fossen i Noreg som ikkje er regulert. Han renn frå Vettismorki og ned i Utladalen og ut i Utla. Om vinteren frys fossen stundom heilt til.

Sjå òg 
 Fossar i Noreg

Kjelder 
 Vettisfossen på World Waterfall Database 
 norgeskart.no

Bakgrunnsstoff 
 Bilete av fossen
 Vettisfossen 

Fossar i Årdal
Turistmål i Vestland
Sande kommune i Vestfold

Sande er ei bygd og ein tidlegare norsk kommune som låg nord i Vestfold fylke. Kommunen blei slått saman med Holmestrandd den 1. januar 2020 til nye Holmestrand kommune. Kommunen grensa i nord til Drammen, i aust til Svelvik, i sør til Holmestrand, og i vest mot Hof. Høgaste punkt var Presteslettåsen på 563 moh.

I området er det gjort talrike funn frå førhistorisk tid, mellom anna frå Nøstvetkulturen i steinalderen.

Bilete

Bakgrunnsstoff 
 Sande kommune

Tidlegare kommunar i Vestfold‎
Sandefjord kommune

Sandefjord kommune er ein kommune i Vestfold fylke, som grensar i vest til Larvik og Lardal, i nord til Re og Tønsberg og i aust til Nøtterøy og Tjøme. Kystlinja til kommunen er om lag 160 km lang, og går frå Vestfjorden i nord til Sandefjordsfjorden i sør. Kommunen omfattar også 124 øyar. Kommunesenteret Sandefjord ligg inst i Sandefjordsfjorden.

Sandefjord kommune omfattar dei tidlegare kommunane Sandefjord, Andebu og Stokke. Samanslåinga blei vedtatt i statsråd 24. april 2015 med verknad frå 1. januar 2017. Med dette er Sandefjord den nest største kommunen i Vestfold i areal etter Larvik, men i folketal den største kommunen.

Samferdsel 

Sandefjord lufthamn, Torp har samband til nasjonale og internasjonale destinasjonar. Ferjeselskapet Color Line driv ei ferjerute til Strömstad i Sverige. Både Vestfoldbanen (med togstopp på Sandefjord stasjon og Torp stasjon) og Europaveg 18 går gjennom kommunen.

Næringsliv 
Kommunen har mykje jordbruksareal. Jordbruket er særleg konsentrert om korndyrking og hagebruk, i tillegg til storfe og hønsehald. Skogbruket er i hovudsak basert på avverking av gran.

Kystlinja langs Sandefjordsfjorden, Mefjorden og Lahellefjorden er om lag 83 kilometer lang og er eit populært friluftsområde med stor hytteutbygging. Dei to halvøyane mellom Sandefjordsfjorden og Tønsbergfjorden (Østerøya og Vesterøya, delt av Mefjorden) har små gardsbruk, samlingar av bustader og feriehus.

Kommunen har vidaregåande skolar med varierte studieretningar, Skiringssal folkehøyskole og avdeling av Handelshøyskolen BI.

Folk frå Sandefjord
Anita Hegerland (f. 1961), songar og plateartist

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 Sandefjord kommune

 
Tidlegare kommunar i Vestfold‎
Kommunar i Vestfold og Telemark
Svelvik kommune

Svelvik var ein kommune og ein tettstad i Vestfold fylke. Kommunen grensa i nord til Drammen og i vest til Sande. Aust for Drammensfjorden låg Røyken og Hurum.

Ein stor del av busetnaden ligg ved kysten/fjorden, særleg småbyen Svelvik med 3923 innbyggarar, og Berger med 1114 innbyggarar. Lenger inne er det jordbruksland og skogkledde åsar.

Namnet Svelvik kjem frå gamalnorsk Sverðvík. Fyrsteleddet er uvisst og går kanskje tilbake på eldre *Sverfð- til gamalnorsk sverfa «kvervle, gå i ring», eller ei allmenn tyding «straum». Ei anna tolking er «boge» om kystlina på Hurumlandet

Historie 
Svelvik fekk status som ladestad i 1845. Strømm og Svelvik vart skilt ut frå Hurum prestegjeld i 2. mars 1861. På 1800-talet fungerte Svelsvik som vinterhamn for Drammen. Sjøfart med seglskuter stod for mykje av sysselsettinga i Svelvik gjennom det meste av det 19. hundreåret. Kommunestyret i Svelvik vedtok i 1998 at tettstaden Svelvik skulle vere by.

Den 1. januar 2020 slo Svelvik seg saman med Nedre Eiker og Drammen til nye Drammen kommune. Kommunen bytta då også fylke, og vart ein del av det nye Viken fylke.

Bakgrunnsstoff 
 Svelvik kommune

Kjelder 

 
Norske kommunar nedlagde i 2019
Tidlegare kommunar i Vestfold‎
Tjøme

Tjøme er ein tidlegare kommune i Vestfold fylke, som frå 1. januar 2018 er ein del av Færder kommune. Den tidlegare kommunen låg på øyene Tjøme, Brøtsø og Hvasser. Kommunen hadde grenser til Tønsbergfjorden og Sandefjord kommune i vest, til Vrengensundet og Nøtterøy kommune i nord, og til Oslofjorden i aust og sør. Høgaste punkt var 78 moh.

Kjende folk frå Tjøme
Alf Larsen (1885–1967), forfattar og kulturdebattant
Aasmund Brynildsen (1917–1974), forfattar og forlagsmann 
Tom Kristensen (f. 1955), kriminalforfattar og siviløkonom

Bakgrunnsstoff 
 Tjøme kommune 

 
Tidlegare kommunar i Vestfold
Færder kommune
Norske kommunar nedlagde i 2017