alexandrainst/scandi-wiki huggingface dataset:
Sydney Chapman

Sydney Chapman () var ein britisk matematikar, matematisk fysikar og geofysikar.

Chapman byrja universitetsstudiane sine i Manchester i 1904, 16 år gammal. I starten studerte han han til ingeniør, og tok òg ingeniørseksamen, men utvikla så stor interesse for matematikk han vart verande att eit år til for å ta eksamen i matematikk. Etter råd frå ein lærar i Manchester søkte han seg så til Trinity College ved Universitetet i Cambridge, som då vart rekna som det beste og mest krevjande lærestaden innan matematikk. Chapman tok den høgaste eksamenen i 1910 og starta ei forskingskarriere innan rein matematikk under G.H. Hardy. Same år vart han tilbydt å verte assistent for Frank Dyson ved Observatoriet i Greenwich. Frå 1914 til 1919 vendte Chapman tilbake til Cambridge som lektor i matematikk, frå 1919 til 1924 var han professor i matematikk i Manchester og flytta seinare til Imperial College i London. 1946 vart han professor ved Oxford universitet.

Forsking 

Chapmans gjorde størst innsats på området stokatiske prosessar, framfor alt markovprosessar. Chapman og russaren Andrej Kolmogorov formulerte kvar for seg dei grunnleggande likningane innan dette området, Chapman-Kolmogorov-likningane.

Chapman og den svenske fysikaren David Enskog vidareutvikla, igjen kvar for seg, den kinetiske gassteorien gjennom å utvide Boltzmannmetoden med det som vart kalla Chapman-Enskog-metoden.

Chapman gjorde òg ein del arbeid innan geofysikk. I 1930 forklarte han dei fotokjemiske mekanismane som skapar ozonlaget. Han studerte òg fleire andre geofysiske og astrofysiske fenomen innan aeronomi. Han var elles den som gav namn til faget aeronomi.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Sydney Chapman (matematiker)» frå ,  den 9. november 2009. 
 oppgav desse kjeldene:

Engelske astronomar
Engelske matematikarar
Engelske fysikarar
Britiske geofysikarar
Matematikarar på 1900-talet
Fysikarar på 1900-talet
Astronomar på 1900-talet
Medlemmar av Royal Society
Elevar ved Trinity College i Oxford
Elevar ved University of Manchester
Elevar ved University of Salford
Copleymedaljen
Royal Medal
Royal Astronomical Society sin gullmedalje
Presidentar i Physical Society
Oldowan

Oldowan er nemninga på den eldste kjende tradisjonen av framstilte steinverktøy, laga av førhistoriske hominidar i tidleg eldre steinalder. Oldowan-verktøy er mindre steinar av kvarts, kvartsitt eller basalt som er hakka i to retningar til ein egg ein kan hakka, skrapa eller skjera med. Dei første tydeleg framstilte olduwanverktøya, funne i Etiopia, er 2,6 millionar år gamle. Verktøya blei spreidde til store delar av Afrika og Eurasia. Dei fortsette å lagast i rundt 1 million år, og blei gradvis vidareutvikla til acheuléenverktøy, men blei lenge laga parallelt med desse.

Namnet oldowan (eller olduwan) kjem frå Olduvai, ein dal i Tanzania der dei første, og mange av dei eldste, funna av slike verktøy er gjort. Tidlegare blei desse verktøya kalla abbevillien, etter funn gjort i Abbeville i Frankrike.

Ein tenkte lenge at slekta Homo skilde seg frå Australopithecus og Paranthropus gjennom bruk og tilverking av verktøy. I dag meiner ein i staden at både Homo og Australopithecus laga verktøy, medan Paranthropus i det minste nytta dei.

Kjelder 

 
 

 Delar av denne artikkelen bygger på «Oldowan» frå ,  den 9. november 2009.  

Steinalderen
Eldre steinalder
Fagernut Vaktarbustad

Fagernut Vaktarbustad vart bygd i 1904 ved det høgste punkt på traseen til den då planlagde Bergensbanen. Han ligg 1310 moh. i Ulvik herad i Vestland, mellom Hallingskeid og Finse. Huset er teikna av arkitekt Paul Armin Due og er bygd i stein frå eit steinbrot like ved. Alt anna byggetilfang måtte transporterast på hesteryggen frå Aurland. Det er ei strekning på 44 km med motbakke. Medan dei bygde Bergensbanen, som var ferdig i 1909, var det ingeniørar og leiinga for arbeidet som budde på Fagernut.

Vaktarbustaden hadde husvære til to familiar, ei i kvar ende av huset. Det vart innlagt vatn til som kunne brukast om sommaren. Det vart og installert telefon. Då Bergensbanen vart elektrifisert på 1960-talet fekk bustaden elektrisk straum. Men straumen vart burte i 1993. Då vart Finsetunnelen opna, og det tidlegare køyreleiingsnettet, som Fagernut hadde straum frå, vart sett ut av drift.

I 1965 vart banevaktarfunksjonen sentralisert, og Fagernut vart fråflytt. Frå 1976 til 1990 vart Fagernut utleigd til Statskraft. Då var mellom anna andre etasje ominnreidd. 

Stiftinga Rallarmuseet leigde Fagernut frå 1992. I 1997 kjøpte dei vaktarbustaden av Noregs statsbaner. Sidan 1992 har Rallarmuseet drive rallarkafe og utstilling i sommarsesongen.

Fagernut Vaktarbustad vart i 2002 freda av Riksantikvaren.

Kjelder 
 rallarmuseet.no

Bakgrunnsstoff 

 

Kulturminne i Ulvik
Freda bygg i Vestland
Bergensbanen
Statkraft
Byggverk ferdigstilt i 1904
Haugastøl stasjon

Haugastøl stasjon er ein jernbanestasjon på Bergensbanen. Stasjonen ligg i Hol kommune i Viken, mellom stasjonane Ustaoset i aust og Finse i vest. Følgjer ein sporet over Roa ligg Haugastøl 275,5 km frå Oslo sentralstasjon. Stasjonen ligg 988 meter over havet. Vest for Haugastøl går Bergensbanen og Riksveg 7 ulike vegar, Bergensbanen tar den nordre ruta langs Hallingskarvet, mens Riksveg 7 går lengre sør fram til og gjennom Måbødalen.

Stasjonen vart opna i 1908. Stasjonsbygningen er teikna av jernbanearkitekten Paul Armin Due, og er ei krysning mellom nasjonalromantisk og jugendstil. Bygningen vart renovert i 1963, mellom anna vart det installert toalett. I 2002 fatta Riksantikvaren eit fredningsvedtak for både stasjonsbygningen og den tilhøyrande Sløtfjord voktarbolig.

Rallarvegen har sitt utgangspunkt ved Haugastøl. Den var opphavleg ein anleggsveg bygd av rallarane som bygde jernbanen. Vegen er no ein populær gang- og sykkelsti i sommarmånadene, noko som gjer stasjonen forholdsvis stor trafikk sommarstid og stasjonen er delvis betjent i  denne tida. Haugastøl er ikkje mellom de største stasjonane på høgfjellsstrekninga og ekspresstoga betjener ikkje stasjonen.

Kjelde

Bakgrunnsstoff 
Kart over stasjonsområdet
Jernbaneverkets side om Haugastøl stasjon 

Jarnbanestasjonar i Viken
Samferdsle i Hol
Byggverk i Hol
Kulturminne i Hol
Stasjonar på Bergensbanen
Jarnbanestasjonar opna i 1908
1908 i Noreg
Freda bygg i Viken
Paul Armin Due
Isaak Brodskij

Isaak Izrailevitsj Brodskij (russisk: Исаак Израилевич Бродский) () var ein sovjetisk målar. Verk frå hans hand vart nærast blåpapir for kunstretninga sosialistisk realisme. Han er kjend for sine framstillingar av Lenin og idealiserte, grundig utførte måleri som viser til hendingar under den russiske borgarkrigen og bolsjevikrevolusjonen.

Liv og gjerning 

Brodskij var fødd i landsbyen Sofijevka i Ukraina. Han studerte ved Odessa kunstakademi og sidan St. Petersburgs kunstakademi. I 1916 vart han med i Jødisk selskap til fremjing av kunst. Etter revolusjonen fekk han mellom anna oppdrag i å måle Lenin. Då Brodskij bad Lenin om å signere måleriet Lenin, sa denne: «Eg skriv under, for fyrste gong, på det eg ikkje er samd i.»

Brodskij stod på ein god fot med mange leiande russiske målarar, inkludert læremeisteren sin, Ilja Repin. Brodskij var ein grådig kunstsamlar og donerte tallause fyrsteklasses måleri til museum i  Ukraina og andre stader. Hans ypperlege kunstsamling inneheldt framståande verk av Repin, Vasilij Surikov, Valentin Serov, Isaak Levitan, Mikhail Vrubel og Boris Kustodjev. Etter Brodskijs død vart husværet hans i St. Petersburg omgjort til nasjonalt museum. Der kunstsamlinga framleis er utstilt.

Brodskij var æreskunstnar av dei russiske sovjetrepublikkane, og medlem av Unionen av målarar for det revolusjonære Russland. Han var den fyrste målaren som vart tildelt Leninordenen. I 1934 vart han utnemnd til direktør for Stor-Russlands kunstakademi.

Memoarane hans vart utgjevne etter han var død.

Kjelder
 Denne artikkelen bygger på «Isaak Brodskij» frå , den 9. november 2009. 
 

Russiske målarar
Sosialistisk realisme
Realistiske kunstmålarar
Johan Frederik Thorne

Johan Frederik Thorne () var ein norsk kjøpmann, trelasthandlar og stortingsmann frå Drammen. Han var far til Johan Thorne, og bror av Søren Thorne.

Liv og gjerning
Thorne var fødd i Drammen, og budde der heile livet. Han tok til som kjøpmann, seinare tok han og til som trelasthandlar og dreiv med dette i vel tjue år (1827-48). I eigenskap av brukseigar var Thorne med å stifte Buskerud amts landboforening, han var og med på skipinga av Drammens og Holmestrands skibsassuranseforening. Thorne sette i fart dei to fyrste dampbåtane på Tyrifjorden. Perioden 1837-43 var han stadshauptmann.

Thorne var innvald på Stortinget 1833, 1839, 1845 og 1848. Til sesjonen i 1842 var han tredje varamann. På dei ulike stortinga var han medlem av ymse komitear. I 1848 var han formann i bankkomiteen. Kring valet av representantar til 1836-sesjonen var det ein del ugreie, og Thorne kom ikkje med.

Thorne var med i kommisjonen av 1838 som såg på handelsloven. 1841 deltok han som norsk representant (fullmektig) i avslutninga av ein traktat om Øresundstollen.

Under den økonomiske krisa i 1848 måtte Thorne innstille den store verksemda si.

Kjelde 
Lindstøl, Tallak:Stortinget og Statsraadet 1814-1914, Kristiania 1914

Norske kjøpmenn
Norske trelasthandlarar
Stortingsrepresentantar 1833-1835
Stortingsrepresentantar 1839-1841
Stortingsrepresentantar 1845-1847
Stortingsrepresentantar 1848-1850
Stortingsrepresentantar for Drammen
Folk frå Drammen
Søren Thorne

Søren Wilhelm Thorne () var ein norsk prest og stortingsmann. Han var yngre bror av Johan Frederik Thorne.

Thorne var fødd i Drammen, der far hans var kjøpmann. Søren gjekk ut frå Drammens skole i i 1823, og vart uteksaminert cand. theol. frå universitetet i hovudstaden i 1829. Han var to år timelærar ved skulen i Drammen der han tidlegare var elev. Deretter sokneprest i Håland prestegjeld i dagens Rogaland frå 1831. 1840-1848 var han sokneprest i Leikanger i Sogn. Sidan 1848 sokneprest på Kongsberg i 29 år. På Kongsberg var han forlikskommissær og medlem av bystyret. I sistnemnde verv arbeidde han for forbetringar i skulestellet.

Thorne reprensenterte Kongsberg på Stortinget på alle fire stortinga frå 1854 til 1859-60. Han var på alle tingsamlingane medlem av ein av dei to næringskomiteane. På dei tre siste stortinga sat han også i Lagtinget.

Han døydde på Kongsberg.

Kjelder 
Lindstøl, Tallak: Stortinget og Statsraadet 1814-1914, Kristiania 1914

Folk frå Drammen
Stortingsrepresentantar 1854-1856
Stortingsrepresentantar 1857-1858
Stortingsrepresentantar 1859-1861
Stortingsrepresentantar for Kongsberg
Norske prestar
Industridepartementet

Industridepartementet er eit tidlegare norsk departement som vart oppretta med verknad frå 6. desember 1947 med Lars Evensen som den første statsråden. 
Departementet vart omorganisert til Næringsdepartementet med verknad frå 1. januar 1988.

Historie 
Departementet har hatt ulike namn gjennom tidene, og er ein etterfølgjar etter Departementet for det Indre (2. og 4. departement frå 1814). Saksområda som var i industridepartementet har vore plassert i ulike departement:

 1903–05: Departementet for utenrikske saker, handel, sjøfart og industri eller Handelsdepartementet 
 1905–13: Departementet for handel, sjøfart og industri eller Handelsdepartementet 
 1913–1916: Departementet for sosiale saker, handel, industri og fiskeri eller Sosialdepartementet 
 1. oktober 1916 - 30. juni 1946: Departementet for handel, sjøfart, industri, håndverk og fiskeri eller Handelsdepartementet
 1917–1920: Industriforsyningsdepartementet
 1942–1945: Skipsfartsdepartementet
 1. juli 1946 - 6. desember 1947: Departementet for handel, sjøfart og industri eller Handelsdepartementet
 6. desember 1947 - 31. desember 1954: Departementet for Industri, håndverk og skipsfart eller Industridepartementet
 1. januar 1955 - 31. desember 1987: Departementet for industri og håndverk eller Industridepartementet

11. januar 1978 vart Olje- og energidepartementet skilt ut frå Industridepartementet.

Sjå også 
Norske industriministrar

Kjelde 
Regjeringen.no om Nærings- og handelsdepartementet

Tidlegare norske departement
Skipingar i 1947
1947 i Noreg
Afarsenkinga

Afar-senkinga (også kalla Danakil-senkinga og Afar-triangelet) er ei geologisk senking ved Afrikas horn, som dekker Eritrea, den etiopiske Afar-regionen og Djibouti. Senkinga omfattar ørkenen Danakil og Asalsjøen, det lågaste punktet i Afrika (155 muh.). Dallol, det varmaste folkesette området på jorda, ligg i Afar-senkinga. 

Området er kjent som ei «vogge for menneskja», med rike funn av hominid-fossil og tidlege steinalderverktøy. Ved Gona har ein funne nokre av verdas eldste steinverktøy, og ved Hadar fann ein fossilet «Lucy», eit godt bevart Australopithecus-fossil.

Afarsenkinga ligg ved møtepunktet for tre jordskorpeplater. I dag er senkinga svært varm og tørr. Gjennomsnittstemperaturar er rundt 25 °C i regntida og 48 °C i tørketida. Den høgaste temperaturen ein har målt var 64,4 °C på 1930-talet. Ho er endorheisk nedslagsfelt for Awash-elva, som endar her i ein serie stadig saltare innsjøar.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Afar Depression» frå ,  den 9. november 2009.  
 

Eritreisk geografi
Djiboutisk geografi
Geologiske senkingar
Etiopisk geografi
Tørre område under havnivå
Lombok

Lombok er ei øy i provinsen Vest-Nusa Tenggara i Indonesia. Ho hadde i 2005 eit folketal på 2 950 105. Øya er ei av dei mindre Sundaøyane. Mot vest er ho av Lomboksundet skild frå Bali, mot aust skil Alassundet ho frå Sumbawa. Sett frå lufta er øya ganske rundvoren (om lag 70 km tvers over), med ein utstikkar mot sørvest. Ho dekker ei flatevidd på 4 725 km². Største byen på øya er Mataram, som og er provinshovudstad.

Historie
Eldste kjende styret på Lombok var eit kongedømme kalla Selaparang. Det var ei tid delt mellom tre brør, grunna uavklart arvefylgje splitta kongedømmet seg opp i hovdingdømme.

Dei fyrste europearane som kom til Lombok var nederlendarar. Dei kom i 1674 og slo seg noko seinare ned heilt i aust på øya. Den vestlege halvdelen av øya kom på 1700-talet under eit hindu-dynasti med sete på Bali. Forbitra over styringa til herskarane frå Bali, gjorde sasakane opprør i 1891 og fekk støtte frå nederlendarane. Opprøret enda med at kolonien Nederlandsk Aust-India i 1894 annekterte heile øya. Japan okkuperte øya under 2. verdskrigen, 1942-45.

Lombok kom med i Indonesia frå staten vart erklært sjølvstendig 17. august 1945. Under dei politiske utreinskingane på 1960-talet vart kommunistar og kinesarar drepne. Også i år 2000 var det politisk uro, overgrepa gjekk ut over det kristne, kinesiske mindretalet.

Geografi og demografi

Lomboksundet er grense mellom faunaen i den indomalayiske økosona, og den klart ulike faunaen i den australasiatiske sona. Skiljet er kjent som Wallacelinja, etter Alfred Russel Wallace. Han var den fyrste naturforskaren som vart merksam på skiljet mellom desse to store bioma.

Topografien på øya er dominert av den 3 726 meter høge stratovulkanen Rinjani. Vulkanen ligg nord for midten av øya og er Indonesias tredje høgste fjell. Rinjani sitt siste utbrot kom i mai-juni 2009, det var eit lite utbrot frå Gunung Baru (=nyfjellet) med seigtflytande masse. Vulkanen med kratervatnet Segara Anak ligg i ein nasjonalpark oppretta i 1997.

Sørdelen av øya er eit grøderik sletteland der det vert dyrka mais, ris, kaffi, tobakk og bomull. Nesten overalt har ein tilstrekkeleg med nedbør til landbruk. Dessutan har ein, grunna det høge vulkanfjellet, ein stor variasjon i faktisk klima. Fylgjeleg har ein rikeleg og variert tilgang på matvarer.

85% av innbyggjarane høyrer til folkegruppa sasak. Ein reknar med at desse stammar frå folk som innvandra frå Java for mellom 1000 og 2000 år sidan. 10-15% av folket er balinesarar, attåt finst det små innslag av kinesarar, arabarar, javanesarar og sumbawanesarar. Etter som sasakane praktiserer islam på vanleg vis er synslinja i landskapet dominert av moskear og minaretar. Islamske tradisjonar og festdagar grip inn i folks daglegliv.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Lombok» frå ,  den 9. november 2009.  

 
Øyar i Indonesia
Orihuela

Orihuela (spansk) eller Oriola (valenciansk) er ein by og ein kommune i provinsen Alicante i Spania. Byen Orihuela har kring 35 000 innbyggjarar, medan kommunen har kring 85 000 innbyggjarar. Kommunen strekkjer seg langs kysten av Middelhavet, vest for Torrevieja. I kommunne ligg òg turistsenteret (urbanizacion turistica) Dehesa de Campoamor med kring 20 000 innbyggjarar, samt eit par andre landsbyar. 

Elva Segura renn gjennom byen. Byen var busett av romarane, som kalla han Orcelis og seinare Aurariola.

Historie 

Orihuela er hovudstaden i regionen «Vega Baja del Segura» (naturregionen rundt Segura). Han har òg vore hovudstad i ein provins og eit kongedøme. Byen vart den første med bystatus i provinsen Alicante 11. september 1437. 

I 576 var byen hovudstad i den vestgotiske provinsen Aurariola, som har gjeve namn til byen. I 713 erklærte soldaten og greven Teodomiro seg sjølv konge av Tudmir.

I 825 vart Kongedømet Tudmir eit sjølvstendig kongedøme under umayyadane og hovudstaden vart flytta til Murcia. I 910 vart kongedømet Tudmir gjeve til emiratet Cordova. I 1053 vart fyrstedømet Murcia skapt som ein del av kongedømet Denia. I 1086 vart fyrstedømet Murcia sjølvstendig frå Denia. I 1212 vart området ein del av kongedømet Murcia.

I 1304 var Orihuela ein grenseby mellom kongedøma Castilla og Aragón. I 1366 kom han under Kongedømet Valencia.

I 1437 fekk han bystatus og i 1707 gjorde Karl V av Det tysk-romerske riket han til hovudstad i provinsen Orihuela. I 1737 vart Alicante, Elche, Monforte, Jijona, Villajoyosa, Agost, Busot, San Juan eller Muchamiel sjølvstendige frå provinsen Orihuela, og danna Alicante. 

I 1799 vart òg Orihuela ein del av provinsen Alicante. I 1810 gjorde Napoleon Orihuela til ein del av departementet Segura der Murcia var hovudstad. Orihuela vart ein del av provinsen Murcia i 1822, og i 1833 vart han igjen ein del av provinsen Alicante.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Orihuela» frå ,  den 9. november 2009. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff 

Byar i Valencia
Giana Sisters

Giana sisters er eit plattformspel utvikla av Time Warp Productions for  Amiga, Commodore 64 og ei rekkje andre heimedatamaskiner. Det kom ut i 1987 og vart distribuert av Rainbow Arts.

Likskapen med Super Mario Bros. gjorde at Nintendo tvinga Rainbow Arts til å trekkje spelet tilbake frå sal kort tid etter at det vart utgjeve. Ekte originalar av spelet er difor særs vanskelege å finne og ettertrakta blant samlarar.

Bakgrunnsstoff 

 www.giana-sisters.com Offisiell remake av C64-utgåva til Nintendo DS
 Melding av Giana sisters hjå Lemon64

Plattformspel
Dataspel frå 1987
Nintendo DS-spel
Commodore 64-spel
Amiga-spel
Amstrad CPC-spel
MSX-spel
ZX Spectrum-spel
Benidorm

Benidorm er ein kystby og kommune i Valenciaregionen i provinsen Alicante i Spania ved Middelhavet.

Før 1960-åra var berre Benidorm ein liten landsby. I dag er han kjend for hotellindustrien, strendene og skyskraparane og er bygd for ein turistretta økonomi. Byen har kring 70 000 innbyggjarar som bur der permanent, og er den femte største i provinsen. Han er ein av dei viktigaste feriestadane i Spania. 

På grunn av den unike horisonten og dei mange høge hotella og bustadblokkene vert han stundom kalla Spania sitt svar på Manhattan eller «Beniyork».

Like ved Benidorm ligg det 1406 meter høge fjellet Puig Campana, som er eit av dei høgaste fjella langs Costa Blanca.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Benidorm» frå ,  den 9. november 2009.

Bakgrunnsstoff 

Byar i Valencia
Busetnader grunnlagde i 1320-åra
Skipingar i 1325
Hassan Nasrallah

Sayyid Hassan Nasrallah () er den noverande og tredje generalsekretæren i det libanesiske islamistpartiet Hizbollah, som òg er ein paramilitær organisasjon. Nasrallah vart leiar i Hizbollah etter at Israel drap leiaren i rørsla, Abbas al-Musawi, i 1992. Dei militære kampanjane til Hizbollah seint på 1990-talet vart hovudfaktorane som leidde til at israelarane valde å trekkje seg ut av Sør-Libanon i 2000.

Kjelder

Libanesiske islamistar
Generalsekretærar i Hizbollah
Folk frå Beirut
Alcoy

Alcoy (spansk) eller Alcoi (valenciansk) er ein by og ein kommune i provinsen Alicante i Spania. Han har like over 60 000 innbyggjarar og er den sjette største i provinsen. Elva Serpis renn gjennom kommunen. 

Alcoy har industri knytt til tekstil, papir, mat og metall. I tillegg vert det produsert fyrstikker i byen. Han er eit økonomisk, kommersielt og kulturelt senter for området.

Bakgrunnsstoff

 Alcoy Foto

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Alcoy» frå ,  den 9. november 2009.  
 

Byar i Valencia
Elda

Elda er ein by i provinsen Alicante i Spania. Han har kring 55 000 innbyggjarar og er den sjuande største i provinsen. I lag med byen Petrer dannar han eit storbyområde med over 85 000 innbyggjarar. Elva Vinalopó renn gjennom Elda.

Elda er kjend for fottøyindustrien, særleg kvinnesko. Av turistattraksjonar finn ein eit fottøymuseum, eit arkeologisk museum, eit tårn frå 1100-talet, Coloma-palasset, rådhuset og kyrkja Santa Ana.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Elda» frå ,  den 9. november 2009.

Bakgrunnsstoff

 Offisiell nettstad 

Byar i Valencia
Plattformspel

Plattformspel er ein dataspelsjanger, der ein hoppar til og frå plattformer eller over hindringar.

Eit plattformspel inneber å kunne kontrollere eit hopp, å falle frå plattformer eller å berekne eit hopp feil. Felles element for slike spel er ein hoppeknapp, men det finst unntak; andre hoppemekanisme inkluderer å svinge frå utstrekkelege armar, som i Ristar og Bionic Commando. Ein kan òg sprette frå trampolinar e.l., som i Alpha Waves. Spel som får hopping til å bli fullstendig automatisert, som The Legend of Zelda: Ocarina of Time, fell inn under ein eigen kategori; action-eventyrspel. Eit av dei mest kjende plattformspela er Super Mario Bros..

 
Dataspelsjangrar
San Vicente del Raspeig

San Vicente del Raspeig er ein by og ein kommune i provinsen Alicante i Spania i storbyområdet til byen Alicante (6 km frå sentrum). 

Kommunen har kring 50 000 innbyggjarar. Delar av Universitat d'Alacant ligg her og mange studentar held derfor til i byen.

Byen vart grunnlagd vart grunnlagd i 1836 og har mottoet «Sequet pero sanet» («Tørr, men sunn»).

Det vert to halde festivalar her kvart år, Fogueres de Sant Vicent med bålbrenning om sommaren og Moros y Cristianos om våren. 

Byen har mange kalksteinsbrot som forar sementfabrikkar i området.

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell side

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «San Vicente del Raspeig» frå ,  den 9. november 2009.  
 

Byar i Valencia
Busetnader grunnlagde i 1836
Gandia

Gandia er ein by og ein kommune i Regionen Valencia aust i Spania ved Middelhavet. Han har kring 80 000 innbyggjarar. Gandia ligg på Costa del Azahar, 65 km sør for Valencia og 96 km nord for Alicante.

Han var eit viktig kulturelt og kommersielt senter på 1400- og 1500-talet. På 1400-talet låg det mellom anna eit universitet i byen. Han var heimstad for fleire viktige diktarar som Ausiàs March og romanforfattaren Joanot Martorell, men er kanskje mest kjend for Borgia-familien, gjennom familitittelen deira hertug av Gandia.

I dag er Gandia ein av dei største kystbyane og turistsentera i regionen. Det er to soner i kommunen, sjølve byen Gandia med dei historiske monumenta, den kommersielle aktivitet og butikkane, og stranda der sommarbustadane ligg. Dei fleste barane og nattklubbane ligg i strandområdet. Stranda ligg om lag to kilometer frå byen.

Bakgrunnsstoff

 Turisme i Gandia

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Gandia» frå ,  den 9. november 2009.  
 

Byar i Valencia